comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mogenita ouiũ. In pͥmogenito inco¬
boius operari ẽ bone ꝯũsationis pͥtũ¬
mordia in ex̃citio publice actionis ostẽ¬
d̾e. Ouium qͦ pͥmogenita tonde̾ ẽ ab oc¬
cultatõis sue regimine humanis ocu¬
lis inchoantia bona mñ denudare. In pͥ¬
mogetuto gͦ bouis oꝑari ꝓhibem᷑. ⁊ a pͥ¬
mogenito ouiũ tondendo ꝯpescimui
qr ÷ si quid robustum ex̃cere incipiiuᷤ.
at. dignum ẽ ut secreti sui uelamĩa
ñ relingͣt nec hoc hũanis oculis qͣi stib¬
ducto uellere oftendat. Ad solagͦ sacri¬
ficia diuina boum pͥmogenita ouiũ¬
q ꝓfitiunt. ut quitꝙͣ forte ⁊ ĩnotu¬
ũ p̃cipimus. hoc ad honorẽ int̾ni iu
dicus in ara trutis ĩmolemus. ꝙ abil
tu maculat᷑. Sepe aũ uoue ꝯũsatio¬
nis pͥncipia ad huc cartiali uite st̃
admixta ⁊ id curo citiꝰ mnotesce̾ debet
ne cum laudant᷑ bona que placent.
deceptꝰ in laude sua animꝰ deprehen¬
de in eis nequeat mala que latent.
In bouis nomine ppłs excutũti¬

Expanded text:
mogenita ovium . In primogenito bovis operari, est bonae conversationis primordia in exercitio publicae actionis ostendere. Ovium quoque primogenita tondere, est ab occultationis suae tegmine humanis oculis inchoantia bona nostra denudare. In primogenito ergo bovis operari prohibemur, et a primogenito ovium tondendo compescimur, quia si quid robustum exercere incipimus, at, dignum est ut secreti sui velamina non relinquat: nec hoc humanis oculis quasi subducto vellere ostendat. Ad sola ergo sacrificia divina boum primogenita oviumque proficiunt, ut quidquid forte vel innocuum incipimus, hoc ad honorem interni judicis in ara crucis immolemus: quod abtu maculatur. Saepe autem novae conversationis principia adhuc carnali vitae sunt admista, et idcirco citius innotescere non debent, ne cum laudantur bona quae placent, deceptus laude sua animus deprehendere in eis nequeat mala quae latent.In bovis nomine populus ex circumci
Abbreviated transcription (Latin):
patiẽ ⁊ matrẽ .i. omne̾ metno iam
mũdi. eiꝰq carnales islecẽbins demĩi
ĩfarmitatis ab radat. ꝙ mortuũ ẽ ⁊ uia¬
ne hec situt .p. capilli capitis. ⁊ uugues
mulieris ⁊ ita demũ salutaris lauacͥ un¬
da pͣificata ꝯiungit᷑ saustis c̃uis dei tũ iã
nil incapite nilĩmanib hũit utn
duciuibet urorem t̃nario ac denario fi¬
des opusq signat᷑ ꝑ fidem gͦ tͥnitatis

Expanded text:
memoriam mundi, ejusque carnales illecebras; demum infidelitatis abradat, quod mortuum est et inane. Haec sunt enim capilli capitis et ungues mulieris. Et ita demum salutaris lavacri unda purificata conjungitur sanctis servis Dei, cum jam nihil in capite, nihil in manibus habuerit, ut duci jubet uxorem, ternario ac denario fides opusque signatur. Per fidem ergo Trinitatis
Abbreviated transcription (Latin):
to iundeĩ corde ⁊ hũiliato sp̃u flumi¬
credentib ꝯstituit̃. diuisit q ꝑ mẽ¬
bra bouẽ ⁊ posint suꝑligna. cũ om̃is
actus suos ad exemplũ scõꝵ suo patr̃
formare docuit fideles. Iussit suꝑ
holocaustũ ⁊ sr̃ ligna semel it̃m t̃tio
togitatões ⁊ oꝑanr̃a in ip̃a cõpuuctio¬
ne latrimaꝵ mod̾are. ⁊ ñ pͥus cessa¬
re qͣm fosse aque ductus repleã¬
tur .i. donec futͣm gaudiũ p̃senti
merare succendẽs ꝑfecte repleat᷑. Sic¬
q erit iuxͣ slld̾ ꝙ sequit᷑. Cecidit ig¬
nis dñi. ⁊ uorauit holocaustũ. ⁊c̃.¬
qñ discrimẽ iudicis futurũ dc̃ã ac
facta. ac totam uitam niñin ꝑfecdte
examinans paudonos sic̃ igne ꝑat᷑ argẽ¬
biinus dominꝰ ip̃e ÷ d̾s. de mo

Expanded text:
to videlicet corde et humiliato spiritu flumicredentibus constituit. Divisitque per membra bovem, et posuit subter ligna, cum omnes actus suos ad exemplum sanctorum Patrum, formare docuit fideles. Jussit super holocaustum, et super ligna, semel, iterum, tertio, cogitationes et opera nostra in ipsa compunctione lacrymarum moderari; et non prius cessare, quam fossae aquaeductus repleantur, id est donec futurum gaudium praesenti moerori succedens perfecte repleatur: sicque erit illud, quod sequitur. Cecidit ignis Domini, et voravit holocaustum, quando discrimen judicis futurum, dicta ac facta, ac totam vitam nostram perfecte examinans, probando nos, sicut igne probatur argenbimus: Dominus ipse est De
Abbreviated transcription (Latin):
aliud qͣ misticũ gerit hoc offm̃.
ꝑ pͥmum psalmum pͥmitiua de iude¬
is eccła designatur. ꝑ scd̾m de genti¬
b. ꝑ t̾cium cui alius psalmus sub u
⁊una lege ꝯungentur. ꝑ qͣrtum

Expanded text:
quoque mysticum gerit hoc officium. Per primum psalmum primitiva de Judaeis Ecclesia designatur; per secundum de gentibus; per tertium, cui unus psalmus sub ununa lege conjungentur. Per quartum,
Abbreviated transcription (Latin):
ponatur mutile est ⁊ qͣt sigillũ nichil
eo utitur rõnabłr iudicet. sapient̃ ui¬
dicet. u̾a uidicet. nichil dem̾e. nicħ
incaute nͥl mordinate uidicet hec
aut̃ de rõnali ⁊ suꝑhumĩali diximꝰ

Expanded text:
ponitur, inutile est et quasi sigillum nihil eo utitur rationabiliter judicet, sapienter judicet, vera judicet, nihil temere, nihil incaute, nihil inordinate judicet. Haec autem de rationali
Abbreviated transcription (Latin):
nera ferre recusant qͣles erant illi de
quib dñs ait. alligant enum hon̾a
gͣuia ⁊ import abłia impoñ i. h ħ.d.a.¬
fex ille nr̃ tali suꝑhum̃ali ornatus
erat qui relictis ouib nonaginta
uenerat. qͣm inuentam ꝓpͥis hum̾is
imposuit ⁊ ad pascua redux̃. Rõna

Expanded text:
nera ferre recusant: quales erant illi de quibus Dominus ait: « Alligant onera gravia, et importabilia, et imponunt in hfex ille noster tali superhumerali ornatus erat, qui relictis ovibus nonaginta venit, quam inventam propriis humeris impos
Abbreviated transcription (Latin):
stͥngitur ⁊ pectus tegitur int̾ioris ho¬
minis castitatem designat. Tegit .N. cor
incipit fornicari uñ ip̃e dñs ait. q̃
aut̃ ex corde exeunt. hec q̃ coiqui¬
nant aĩam. Nõ lotis aut̃ manib mã¬
ducare: nõ coinquinat hoĩem. Senti¬
at gͥ cor lineum amictũ ⁊ candidum
ant. Lineus amictus collum eigat
⁊ restͥngat. semꝑ gͥ collum ep̃i lineo
stͥngatur amictu qͣtinus eiꝰ eloquia

Expanded text:
stringitur et pectus tegitur, interioris hominis castitatem designat; tegit enim cor, incipit fornicari. Unde ipse Dominus ait: « Quae autem ex corde exeunt, haec sunt, qunant hominem: non lotis manibus manducare non coinquinat hominem . » Sentiat igitur cor lineum amictum et candidum ant, lineus amictus collum cingit et stringit. Semper igitur collum episcopi lineo stringatur amictu, quatenus eloquia
Abbreviated transcription (Latin):
canimus ut ꝑ xii. horas noctis ado¬
mino ab omnib malis ub̾emur. &
qr ñ eustodia ꝑ ui. etates mundi ne¬
cessaria est eosd̾ psõs antiphonis
dictum est caritas expͥmitur u̾su¬
aut̃ ad excitandos aĩos dicto ⁊ orõne
diũea ad mundanda corda nr̃a fi¬
xp̃i gente accepta. tres lectiones ie¬
guntur. har unamqͣmq suũ respõ¬
sum subsequit᷑. Lectionib itaq p̾di¬
catur. Responsis bona oꝑa que sub¬
sequi debent designant᷑. Sex .ii.

Expanded text:
canimus, ut per duodecim horas noctis a Domino ab omnibus malis tueamur. Et quia haec custodia per sex aetates mundi necessaria fuit, eosdem psalmos sex antiphonis diximus, charitas exprimitur. Versu ad excitandos animos dicto, et oratione Dominica ad mundanda corda firdote accepta, tres lectiones leguntur, quarum unamquamque responsorium subsequitur. Lectionibus praedicamus, responsis bona opera, quae subsequi debent, designantur. Sex enim
Abbreviated transcription (Latin):
ue ꝑ ꝙ. designatur euugłm. ꝑ albedi¬
ꝑ iongitudinẽ usq ad pedes: uirtꝰ
hũilitatis ⁊ ꝑseu̾antie. ꝑ balteum
quo lumbi restͥnguntur m̃tis cari¬
tas designatur iuxta ꝙ dñs ait sĩt
qua dix̃ dñs ad aaron. facies tuni
cam iacinctinam. Hec u̾o sub dal¬
sete obsitus nec rutilat eqͣliter. Se¬
reno .N. celo fit ꝑspicuus. nubilo:
pallidus ⁊ unius est ⁊ qͣi etherei colo¬
ris. ꝑ hetheũ ⁊ unũ colorẽ designat᷑
uita sac̾dotał q̃ suꝑnis solum inceᷤᷤ¬
s ant̃ intñta desid̾us conu̾satõnẽ
iuxta apłm debet semꝑ hr̃e in ceł¬
ꝑ coloris ĩmutatõnẽ fr̃nam conpaᷤ¬
nẽ sublunium nõ pat̾e nisi ꝑfectis

Expanded text:
ve , designatur Evangelium: per albedir longitudinem usque ad pedes, virtus humilitatis et perseverantiae. Per balteum quo lumbi restringuuntur, mentis castitas designatur, juxta quod Dominus ait: Sint qua dixit Dominus ad Aaron: Facies tibi tunicam hyacinthinam . Haec vero sub dalsitate obtensus, nec rutilat aequaliter: sereno enim coelo fit perspicuus, et pallidus est, varius, et quasi aetherei coloris. Per aethereum et varium colorem designat vitam sacerdotalem, quae supernis solum incessanter intenta desideriis, conversationem juxta Apostolum debet semper habere in c coloris. mutationem, fraternam compasnem sublimium non patere nisi perfectis;
Abbreviated transcription (Latin):
guratr. ꝙ in uigilia matutina ut¬
narrat exodus factum ẽ. dũ necatis
anuna potñtia hostib rubrũ mare
cam resurrectionem recolimus qͣm
summo dilucło angłi nuntiauerũt
mulierib in hac hora .u. psõs ad
dientes ymnũ dño d̾o resonamus.
usũ qͦ excitati ẏmnum ⁊ acharie
ꝯcinimus in quo am̃ nos uisitasse
⁊ redemptionem nob̾ ꝑ abraliam ꝓ
fup altare adolebit. ꝑ incensum qͥppe

Expanded text:
guratur, qui in vigilia matutina Exodi factus est, dum necatis divina potentia hostibus, rubrum mare nicam resurrectionem recolimus, quam summo diluculo angeli nuntiaverunt mulieribus. In hac hora quinque psalmos ad dientes hymnum Domino resonamus. 10 Versu quoque excitati, hymnum Zachariae concinimus, in quo Dominum nos visitasse, et redemptionem per Abraham nobis super altare adolebit; sicque
Abbreviated transcription (Latin):
succedunt. In quib uesꝑa pͥma lio¬
ra succedit ⁊ consistit. in hac qr fi¬
nis est diei ⁊ mitium noctis siẽ in
canimus ut quicquid ꝑ eos in die
offendimus psõꝵ dep̃catione nob̾
amuitatur ⁊ idem sensus nr̃i ĩmi¬
nenti nocte a dũo in bñplacito
beatus ignatiꝰ patͥarclia anthioche¬
nus. ꝑ psõs qui alt̾nantib coris can¬
tantur bona fr̃m oꝑa designantur

Expanded text:
succedunt, in quibus Vesperae prima hora consistit. 6 In hac, quia finis est diei, et initium noctis, ut in pcanimus: ut quidquid per eos in die offendimus, psalmorum deprecatione nobis dimittatur; et iidem sensus nostri imminente nocte a Domino in beneplacito beatus Ignatius patriarcha Antiochenus. Per psalmum, qui alternantibus choris cantatur, bona fratrum opera designantur
Abbreviated transcription (Latin):
modo est. Suminus aut̃ portifex
p̃t̾ hec ⁊ regnũ portat ⁊ cappam¬
rubxam. sic enim uocatur ⁊ p᷑pura
do siluestro omnia roman imꝑii in¬
sigruia cͤdiute. Uñ ⁊ magnis ꝓcessio¬
nib omni. ille apꝑatus pontifici
hec sub figura fĩ iudentur. Nõ aũ
ad sortes querendas ut stulti opinã¬
tur euugłioꝵ lib̾ eiꝰ qui consetͣtur
hum̃is imponitur s ut ꝑ hoc in¬
telligat cui labori ⁊ oñi subitiat᷑.¬

Expanded text:
e. Summus autem pontifex propter haec et regnum portat sic enim vocatur et purpura to Silvestro omnia Romani imperii insignia tradidit. Unde et in magnis processionibus omnis ille apparatus pontifici Haec enim sub figura fieri videntur; non autem ad sortes quaerendas, ut stulti opinantur. Evangeliorum liber ejus, qui consecratur humeris imponitur, ut per hoc intelligatur cui labori
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̾ huius uite ꝯpunctões ut quidã
putant. s ad planetam palliũq uĩ¬
gend̾ inuente sunt. Quedã .N. an¬
sule antiquitus in planetis posite
erant quib acus inserebãt᷑ ⁊ palliũ
simul cum planeta frmabãt ne a
⁊ stͥngat pallumm Ꝙ de pailio quid̾¬
a ẽ. castitatis candorem munditiã
ditia est. Hoc aut̃ ornam̃tũ multũ

Expanded text:
 hujus punctiones, ut quidam putant, sed ad planetam palliumque jungendum inventae sunt. Quaedam ansulae antiquitus in planeta positae erant, quibus acus inferebantur et pallium simul cum planeta firmabant, ne a et teneat pallium. Et de pallio quida est, castitatis candorem munditiamqditia est. Hoc autem ornamentum multum
Abbreviated transcription (Latin):
te carere nõ possumus. si quid̾ nũc
ꝓsꝑis ex tollimur nẽ adu̾sis frangimn᷑
nime t̾rena petimus nẽ celestib ad¬
h̾emus. nẽ carni nunc m̃ti seriumꝰ
Indextͣ u̾o pallium nõ est duplex qr¬
ꝓsꝑitas sine adu̾sitate. gaudium
sine cͥstitia felicitas sine miseria.
illa gͥ uita caret dupplicitate ñ hñs
małam nõ rugam fit aut̃ palliũ

Expanded text:
te carere non possumus, siquidem nunc prosperis extollimur, nunc adversis frangimur; nunc terrena petimus, nunc coelestibus adhaeremus; nunc carni, nunc menti servimus. In dextera vero pallium duplex eritas sine adversitate, gaudium sine tristitia, felicitas sine miseria; illa igitur vita caret duplicitate, non habens maculam neque rugam. Fit autem pallium
Abbreviated transcription (Latin):
uictas aut̃ que pallio apposite añ ⁊
retro rõnale ⁊ suꝑhum̃ale ad infio¬
ra t᷑hunt huiꝰ uicte curas ⁊ sollici¬
tudines sigcare putamus quib ⁊
tu eum aũtant ⁊ uana q̃dam ⁊ tͣnꝰ¬
sitoria eũ cogitare ⁊ portare compel¬
lant. has gͥ uictas inspitiat ep̃c car̃¬

Expanded text:
positae ante, et retro, rationale et superhumerale ad inferiora trahunt, hujus vitae curas et sollicitudines significare putamus, quibus tu eum avertant, et vana quaedam et transitoria eum cogitare et portare compellant. Has igitur vittas inspiciat episc
Abbreviated transcription (Latin):
pontificis pectore uingitur rõnale
uocatur. habebat enĩ aaron suꝑ¬
hum̃ale ⁊ rõnale que catenulis
debat᷑. Rõnale u̾o qͣdrangłm erat¬
⁊ duplex sic̾ pailium dupplex est. ha¬
bebat aut̃ m̃suram palmitã in iõ¬
gitudine qͣm in iatitudine q̃ m̃sura
pector pontificis ornando ł oꝑiendo
suffic̾et. Ht̃ gͥ pallium eand̾ cũ suꝑhu¬
suꝑhum̃ale ⁊ quid rõuale signifi

Expanded text:
pontificis pectore jungitur, rationale vocatur. Habebat enim Aaron superhumerale et rationale, quae catenulis debatur. Rationale vero quadrangulum erat et duplex, sicut et pallium duplex est. Habebat autem mensuram palmi tam in longitudine quam in latitudine, quae mensura pectori pontificis ornando et operiendo sufficeret. Habet igitur pallium eamdem cum superhusuperhumerale et quid rationale signifi
Abbreviated transcription (Latin):
tas ⁊ iustitia quib sac̾dotał głi a
ꝑ omnia fulge debet designatur¬
ximori cura ⁊ compassio ⁊ ise p᷑a
m̃tis intñtio ⁊ ꝑ aliam dupplicita¬
uocantur ad currend̃ in malũ pe¬
tinare ꝑ sandalia que de suꝑ patẽt
s subtꝰ soleis a t̾ra pedes ꝓhibent.
p̾dicatores celestia nõ deb̾e abscondere
neq t̾renis inhiare figurant ꝑ palliũ
me ẽtantes acciꝑe. cͥculo quo cͥca hum̃oᷤᷤ

Expanded text:
tas et justitia, quibus sacerdotalis gloria fulgere debet, designaturroximorum cura et compassio, et in se pura mentis intentio, et per aliam duplicitavocantur, ad currendum in malum ptantur. Per sandalia quae desuper patent, sed subtus soleis a terra pedes prohibent, praedicatores coelestia non debere ascendere neque terrenis inhiare figuratur. Pallium me constantes accipere. Per circulum quo circa humeros
Abbreviated transcription (Latin):
siꝑ hum̃os ponat᷑ ut .n. collo portat᷑
in leuttico ⁊ uidebis solos leuitas fe¬
rendis hoñib destinatos uocat᷑ aũ
orarium qr qͣmuis sine aliis indu¬
m̃tis sac̃dotalib ⁊ baptizare ⁊ con¬
firmare.⁊ alia młta orando fac̾e
liceat sine orario tñ nͥ magna ne¬
cessitate cogente nichil hoꝵ ag̃e
iacintina. solum modo erat ⁊ alt̾iꝰ
coloris nõ erat. ꝑ qͣm angłica uita
⁊ celestis conu̾satio designatur. Celi
quid̾ tunica apłꝰ indutus dicebat¬
gͥ tunicam respitiat ep̃e dotusq m̃¬

Expanded text:
supra humeros ponatur; ut enim collo portatur itico, et videbis solos Levitas ferendis oneribus destinatos . Vocatur autem orarium, quia quamvis sine aliis indumentis sacerdotalibus et baptizare, et consignare, et alia multa orando facere liceat, sine orario tamen, nisi magna necessitate cogente, nihil horum agere hyacinthina solummodo erat et alterius coloris non erat, per quam angelica vita et coelestis conversatio designatur. Coeli quidem tunica Apostolus indutus dicebatigitur tunicam respiciat episcopus,
Abbreviated transcription (Latin):
stitas figuratur ꝙ in renib quid̾ cinc¬
torio stͥngitur inde est qr ibi p̃cipue
luxuria dñatur. Uñ ip̃a u̾itas ait.
SSint lumibi ur̃i p̾cincti. Lumbos
.N. p̾cing̾e est luxurie impetus casti¬
tatis imꝑio refrenare. hinc ⁊ de
diabolo dr̃ uirtus eiꝰ in lumbis eĩ
⁊ fortitudo eiꝰ in ubilico uents es.

Expanded text:
is figuratur; quod in renibus quidem cinctorio stringitur, quia ibi praecipue luxuria dominatur. Unde ipsa Veritas ait: « Sint lumbi vestri praecincti . » Lumbos enim praecingere est luxuriae impetus castitatis imperio refrenare. Hinc et de diabolo dicitur: « Virtus ejus in lumbis ejus, et fortitudo illius in umbilico ventris sui
Abbreviated transcription (Latin):
in u̾tice. uͥ ip̃a suꝑbia sed̾e uidebat᷑
Semꝑ .n. suꝑbia suꝑiora petit. uñ
inclinato capite humiles erecta ẽ¬
uice suꝑbos stare uidemus. Hos hũi¬
litas melinat illos suꝑbia erigit. s qͥd

Expanded text:
r, ubi ipsa superbia sedere videbatur; semper enim superbia superiora appetit. Unde inclinato capite humiles, et recta cervice superbos stare videmus. Hos humilitas inclinat, illos superbia erigit. Sed quid
Abbreviated transcription (Latin):
diat apłm dicentẽ. alt̾ alt̾ius oña¬
meros ferunt᷑ oña hoc .i. ip̃e dñs
ostendit dicens de phariseis qr alligãt
hon̾a gͣuia ⁊ inportabilia ⁊ i ponũt
ihum̃os hominũ. oleum gͥ a corde tͣns¬
fert᷑ ad scapłas qñ mĩa q̃ corde conci¬

Expanded text:
diat Apostolum dicentem: « Alter alterius onmeros feruntur onera. Hoc enim ipse Dominus ostendit, dicens de Pharisaeis: « Qui alligant onera gravia et importabilia, et imponunt in humeros hominum . » Oleum igitur a corde transfert
Abbreviated transcription (Latin):
diuinam uirtutẽ ꝑcipiant qua bo¬
nũ a malo dise̾nant odorem ⁊ sanã
doctͥnam seꝑare ualeant a fetore he¬
tice pͣuitatis. hinc enim eccłe dr̃. Na
ut u̾bis euu᷑głicis pateant ⁊ uanas
⁊ inutiles fabłas a se repellant. Cor¬
ruptint .ii. bonos mores colloqiua
mala. Deuide ad baptismũ ueniens
pͥus in pectore ⁊ int̃ scapulas oło un¬
gitur qͣtinus nitłłigat sine mĩe oło

Expanded text:
cipiat, qua bonum a malo discernat, odorem et sanam doctrinam separare valeat a fetore haereticae pravitatis. Hinc enim Ecclesiae diciut verbis evangelicis pateant, et vanas, et inutiles fabellas a se repellant. « Corrumpunt enim bonos mores colloquia prava . » Deinde ad baptismum veniens prius in pectore, et inter scapulas oleo ungitur, quatenus intelligat, sine miserico
Abbreviated transcription (Latin):
prudentia ⁊ fortitudine. iustitia
temꝑantia ꝑmanentes easq tͥnita¬
tis fide ⁊ caritate connectentes dño
fuer̃t eadem fide ᷑ s caritate mu¬
niti ꝑ t̃tiam hii qui. sub grã fue¬
runt eisd̾ uirtutib illuminati ꝑ
nonem lectiones quib de dm̃ landa¬

Expanded text:
prudentia, fortitudine 9 justitia et temperantia fulgentes, easque Trinitatis fide et charitate connectentes, Domifuerunt eadem fide et charitate muniti. Per tertium, hi qui sub gratia fuerunt eisdem virtutibus illuminati. Per novem lectiones, quibus Te Deum lauda
Abbreviated transcription (Latin):
d̾e ⁊ inhabitare dignetur. Nam ⁊
ip̃i apłi post bap̃inũ acceꝑunt sꝑi¬
tũ scm̃ quẽ utiq in ip̃o bap̃mo iã
accepant in remissionẽ pcc̃or. Ne¬
q .n. c̾dend̾ est eos baptiratos ñ fuis¬
se qui ⁊ alios bap̃abant ⁊ ip̃m dm̃ dixiᷤᷤ¬
se audierant Nisi qui renatus fu̾it ⁊c̃.
rent ⁊ sõlu̾ent a poc̃is. insufflauit .i.
dñs in eos ut ait euugłista ⁊ dixit.
confirmatio fĩ iuibetur in quo mani¬
festum ẽ ꝙ hoc sacͣm̃tum nõ it̾at᷑
uis .n. pͥus in u̾tice ⁊ post ea infronte

Expanded text:
re dignetur. Nam et ipsi apostoli post baptismum acceperunt Spiritum sanctum, quem utique in ipso baptismo jam acceperant in remissionem peccatorum. Neque enim credendum est eos baptizatos non fuisse, qui et alios baptizabant, et ipsum Dominum dixisse audierant: « Nisi quis renatus fuerit ex rent et solverent a peccatis. « Insufflavit enim Dominus in eos, » ut ait evangelista, « et dixit: confirmatio fieri jubetur. In quo manifestum est quod hoc sacramentum non iteratur, vis enim prius in vertice, et postea in fronte
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ ruminau̾it nõ uiuat. bonũ ẽ gͥ¬
hoc uinũ. s hoc ut bonũ qui fidełr¬
eo utuntur. ad hec .n. bibend̾ in cã¬
ticis canticori ip̃e dñs nos inuitat
enda dicat. uidete ne corda ur̃a gra¬
uentur in eͣpula ⁊ ebͥctate. Est bona¬

Expanded text:
ritualem intelligentiam recipere nolunt. Unde Psalmista: « Fiat mDeo utuntur. Ad hoc enim bibendum in Canticis canticorum ipse Dominus nos invitat, enda dicat: « Videte ne corda vestra graventur in crapula et ebrietate . » Est
Abbreviated transcription (Latin):
eccłiam uenit pͥus de si de int̾rogat᷑
qui post qͣm se c̃d̾x respondit. sac̾dos
rũ ⁊̃ sigcõnib que fiunt in honore
suo. de inde in eccłiam iuntͦducit᷑ ⁊ fide¬
lium ppło sociatur ac sic sac̾dos ei sal
ponit in ore ꝑ ꝙ quid significet᷑ supiꝰ
diximus. hoc aut̃ sal pͥma fid̾i docum̃¬
t̃a sigc̃ sine quo condim̃to insulsus ẽ

Expanded text:
Ecclesiam venit, prius de fide interrogatur. Qui postquam se credere respondet, sacerdos ionibus, quae fiunt in honore suo. Deinde in Ecclesiam introducitur et fidelium populo sociatur; ac sacerdos ei salem ponit in ore, per quod quid significetur superius diximus. Hoc enim sal prima fidei documenta significat, sine quorum condimento i
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ rex in eccła constituitur. scd̾m anti¬
quoꝵ consuetudmem eius cap̃ungit᷑
eiꝰq corona crismate consecͣtur. De hoc
cau̾int: sanctificentur. Hec aut̃ unc¬
tio in ep̃o ociosa ẽẽ nõ debet. ungit᷑
ext̾ius unguatur ⁊ int̾ius ungitur
in capite unguat᷑ ⁊ inm̃te sã mẽs
cap̃ est. Capd utiq s melioris ⁊ in¬
tioris hominis. De hoc enim cͥsmate
nõ oliue s miscd̾ie. Ungatur gͥ mẽs
pietatis ⁊ miscd̾ie oło ut bone ui¬
cumictisq suauem ⁊ delectabłem
spargat odorem. q̃ .n. mens tali oło
uncta fu̾it omnium mi sebitur ⁊
suꝑ om̃s cord̾ compassione moue¬
bit᷑. s qr nõ sufficit m̃te tm̃ ⁊ uo
luntate miseriri. ungunt᷑ ⁊ manꝰ

Expanded text:
ex in Ecclesia constituitur, secundum antiquorum consuetudinem, ejus caput ungitur ejusque corona chrismate consecratur. De hoc caverint, sanctificentur. Haec autem unctio in episcopo otiosa esse non debet. Ungitur exterius, ungatur et interius: 607 ungitur in capite, ungatur et in mente; nam et mens caput est; caput utique, sed melioris et interioris hominis. De hoc enim capite Dnon olivae, sed misericordiae. Ungatur igitur mens pietatis et misericordiae oleo, ut bonae vicunctis suavem et delectabilem spargat odorem. Quae enim mens tali oleo uncta fuerit, omnium miserebitur et super omnes cordis compassione movebitur. Sed quia non sufficit mente tantum et voluntate misereri
Abbreviated transcription (Latin):
quis bomis odor. Letitra spũał ⁊ bona
uoluntas . uñ apłs ait qui mis eretur
tali cͥsmate unctus est qui uite ho¬
nestate ⁊ m̃ito sc̃ẽ conũsationis iugẽ
cͥcumqͣ sue bone fame spargit odo
nos manifestat in omni loco. siegͥ

Expanded text:
quid est bonus odor? Laetitia spiritualis et bona voluntas. Unde Apostolus ait: « Qui miseretur tali chrismate unctus est, qui vitae honestate et merito sanctae conversationis longe circumquaque suae bonae famae spargit odoruae manifestat per nos in omni loco . »
Abbreviated transcription (Latin):
saluator nr̃ tunc exposuit qñ exiens
de finib tyrri ueniens ꝑ sidonem ad
mare galileẽ. sanauit hoĩem mutũ
⁊ furdum. expuens enim detigit liguã
eiꝰ ⁊ ponens digitossuos in auricłam

Expanded text:
exposuit, quando exiens de finibus Tyri et veniens per Sidonem ad mare Galilaeae sanavit hominem surdum et mutum: expuens enim tetigit linguam ejus, et ponens digitos suos in auricula
Abbreviated transcription (Latin):
si uł pͥus obierint uł ad etatem ueni¬
entes fidem ꝓ eis ꝓmissam fidelit̾ c̃di¬
d̾int ⁊ custodierint alioquin nõ ua¬
let eis baptismatis a qua qr nõ sale ẽ¬
ꝯdita. Dictum ẽ itaq quid aqua qͥd
sal ⁊ quid domus dedicanda signifi¬
cet Nunc aut̃ suꝑ est ut de ysopo di¬
petra nascitur. ꝑetra aut̃ ait apłs erat¬

Expanded text:
si vel prius obierint, vel ad aetatem venientes fidem pro eis promissam fideliter crediderint, et custodierint; alioquin non valet baptismatis aqua, quia non est condita. Dictum est itaque quid aqua, quid sal, et quid domus dedicanda significet. Nunc autem superest ut de hyssopo dipetra nascitur: « Petra autem, ait Apost
Abbreviated transcription (Latin):
Uirga gͥ ianuas ꝓcute est aures au¬
dientium p̃dicõnis uoce ferire aureᷤ
enim porte surt ꝑ quas ad corda
audientiũ scẽ p̃dicõnis u̾ba intͦdu¬
cinius uñ psalmista ait. Qui exaltaᷤᷤ
merꝰ iste notissimꝰ ⁊ sacͣtissimꝰ est.

Expanded text:
Virga igitur januas percutere, est aures audientium praedicationis voce ferire: aures enim portae sunt, per quas ad corda audientium sanctae praedicationis verba introducimus. Unde Psalmista ait: « Qui exaltas merus iste et notissimus et sacratissimus est.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuulis s uis uid̾e que sit ista sapĩa
qͣm simplex qͣm facił ad discend̾. ue¬
niat enim modo aliquis ad hanc aqͣm
ueniat nunc aliquis ad bap̃m audiat
hanc sap̃iam. gustet de hoc sale. neq:
infantib ad fidem uenientib statim
in ore ponit᷑ sal ut eam qͣm actu hr̃e
nõ possunt hãnt uł sigcõnem sacͤm̃ti

Expanded text:
Sed vis audire quae sit ista sapientia, quam simplex, quam facilis ad discendum? Veniat modo aliquis ad hanc aquam; veniat nunc aliquis ad baptismum, audiat hanc sapientiam, gustet de hoc sale, nequeInfantibus ad fidem venientibus statim in ore ponitur sal: ut quod actu habere non possunt, habeant vel significati
Abbreviated transcription (Latin):
uinum. culpa. nouũ uinum. gr̃a.
⁊ utres rumpunt᷑. ⁊ uinũ effunditur
qr qui grãm dei accipiunt.⁊ pꝰ accep¬
tam grãm sicut pͥus pecc̃o deseruire
uolunt. ⁊ ip̃i ꝓ ꝯtemptu gr̃e de¬
t̃ĩores qͣm prius erant efficiunt᷑ ⁊ gr̃a
eis aufertur. Alit̃. nemo mittit uinũ
nonum in utres uet̾es .s. deus grãm ñ
tribuit peccatorib ñ pͥus a uetustate
renouent᷑ alioquin uinũ rumpit mo¬
res utres. ⁊ ip̃m effundit᷑ .i. si ip̃i sacram̃

Expanded text:
inum, culpa; novum vinum, gratia utres rumpuntur, et vinum effunditur: quia qui gratiam Dei accipiunt, et post acceptam gratiam sicut prius peccato deservire volunt et ipsi pro contemptu gratiae deteriores, quam prius erant, efficiuntur - et gratia eis aufertur. Aliter: Nemo mittit novum vinum in utres veteres, id est Deus gratiam non tribuit peccatoribus nisi prius a vetustate renoventur. Alioquin vinum rumpit utres, et ipsum effunditur,
Abbreviated transcription (Latin):
sacramentis ecclesie.
e sacram̃tis eccłe loquturi: pͥus ip̃a
namus. Qñ enim eccła consecratur
solus diaconus eam ing̃ditur ianuas
claudit ibidem expectat ep̃o responsu¬
rus. Tunc ep̃x a foris aquas bñdicit nõ
sine sale. acceptoq fasculo ysopi ex
ter circũ eundo afꝑgit. terq cum uir¬
onem paucos ex ministͥs secum du¬
cens eccłiam ing̾ditur cet̃a młtitu¬
dine foris expectante. Tunc ep̃c totũ
alphabetur in modum crucis bis
inpaur̃to descͥbit. ac demnde sic̃
pͥus a quas scĩficat quib nõ tm̃ sal¬

Expanded text:
secratione ecclesiae. De sacramentis Ecclesiae locuturi, prius namus. Quando enim ecclesia consecratur, solus diaconus eam ingreditur, januas claudens, ibidem exspectat episcopo responsurus. Tunc episcopus deforis aquas benedicit, non sine sale, acceptoque fasciculo hyssopi ex ter circumeundo aspergit: ter quoque cum vironem, paucos ex ministris secum ducens ecclesiam ingreditur, caetera multitudine foris exspectante. Tunc episcopus totum alphabetum in modum crucis bis in pavimento describit; ac deinde sicut prius alias aquas sanctificat, quibus non ta
Abbreviated transcription (Latin):
uenit. pot̾at .N. saluator nr̃ sñ omnn
insufflatione dare spm scm̃ quẽ iõ¬
quid̃ insufflando dedit ut ab ip̃o qͦ
sic̃ ⁊ a patre eum ꝓced̾e uitlłigamus
quamus .. nesciamus quo m̾ sp̃e sẽs¬
apatre filioq ꝓcedas. Hoc enĩ in hac
culum ⁊ in eniginate reuelatur cer¬
tissime tñ scimus ⁊ nullatenus dubi¬
lio mittit᷑. a nlło alio datur spẽ sẽs.
Datur enim offitio sac̾dotũ s nõ dat᷑¬
a sac̃dotib. sic .N. adẽ uirtus xp̃i ꝑ in¬
sufflationẽ q̃ fit a sac̾dotib in hono

Expanded text:
enit. Poterat enim Salvator noster sine omni insufflatione dare Spiritum sanctum, quem ideo insufflando dedit, ut ab ipso quoque, sicut et a patre ejus procedere intelligamus. Quamvis enim nesciamus, quomodo Satre Filioque procedat hoc enim in hac culum et in aenigmate, nulli revelatur, certissime tamen scimus, et nullatenus dubilio mittitur et a nullo alio datur Spiritus sanctus. Datur enim officio sacerdotum, sed non a sacerdotibus: sic enim adest virtus Christi per insufflationem, quae fit a sacerdo
Abbreviated transcription (Latin):
in corde gestamus si eos in m̃ite sꝑ ha¬
bemius ⁊ si eoꝵ dicta ⁊ exempla tene¬
mus ⁊ eoꝵ u̾ba memorie cõmenda¬
mus beata illa altaria. beata illa cor
Quantas nob̾ paulus reliquias reliqͥt
Quantas ⁊ alii reliq̃runt scĩ quib¬

Expanded text:
in corde gestamus, si eos in mente habemus; si eorum dicta et exempla tenemus, et eorum verba memoriae commendamus. Beata illa altaria, beata illa cordrunt. Quantas nobis beatus Paulus reliquias reliquit; quantas et alii sancti reliquerunt? Quib
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ spũałr intlligunt. bis gͥ in paum̃tto
illa .N. aĩalia que ruminant notũ ẽ
ualde ꝙ dico bis unum eundẽq ei¬
bum comedunt. Cib enĩ aĩe locutio
sa cra. hanc aut̃ b̃ comedimꝰ qr semel

Expanded text:
r intelligunt. Bis igitur in pavimento illa enim animalia, quae ruminant notum est valde quod dico bis eumdem cibum comedunt. Cibus animae est lectio sacra; hanc autem bis comedimus, quia semel
Abbreviated transcription (Latin):
uetĩ nõ ꝯuenit ꝯmissura a nouonet᷑
Nouũ uestimentum op᷑bonũ. uetus
bonũ opus ⁊ peccm̃ in quo manet ꝯ¬
iungit. hoc ꝙ facit amittit.⁊ ma¬
ior etiam scissura quia meliꝰor ent
ei nõ agnouisse uiam iusticie. qͣmpꝰ
agnitam retrorsum reũti ab eo qd̾
traditum illi erat scõ mandato ⁊ ne
mo mittit uinũ nouũ inutres ue¬

Expanded text:
eri non convenit commissura a novo . Novum vestimentum, opus bonum est, vetus opus bonum et peccatum, in quo manet, conjungit; hoc quod facit amittit, et major scissura fit quia melius erat ei non cognovisse viam justitiae, quam post agnitam retrorsum converti ab eo quod traditum illi erat sancto mandato . Et nemo mittit vinum novum in utres ve
Abbreviated transcription (Latin):
Quia gͥ dictum est quid aqua ⁊ qͥd
domus significet dicamus cur ⁊̃ ñ
aqua sale misceatur. cur ⁊̃ saluator
nr̃ cum debap̃ino loq̃retur. nullam
salis fecit m̃tionem. Nõ .ni. dix̃. Nisi
quis renatus fu̾it ex aqua salsa ł
intͣbit in regnum d̾i. id ip̃m autẽ
⁊ de oleo ⁊ de cͥsinate dici pot̃. S de
Sal enim in diuino eloriuo freq̃t

Expanded text:
Quia igitur dictum est quid aqua, et quid domus significet, dicamus etiam cur haec aqua sale misceatur. Cum enim Salvator noster de baptismo loqueretur, nullam salis fecit mentionem; non enim dixit, Nisi quis renatus fuerit ex aqua salsa, vel intrabit in regnum Dei . » Idipsum autem et de oleo, et de chrismate dici potest; sed de Sal enim in divino eloquio frequenter
Abbreviated transcription (Latin):
phiale ⁊ uasa patula. ⁊ ĩucida simpli¬
cium corda qui nich̾ subdole cogita¬
tionis hñt. s ea que in corde teuent
puiti ꝓferunt lingua. Cultͥs quib¬
dos rõne congria arctus iuctimaꝵ
ut omnib rõne distinctis pars in
altari ꝯsumeret᷑. pars sacerdotib
pars leuitis. pars offerentib daret᷑
illos sigͣt qui discretionem hñt. qui
ꝑfecte nouerant de sacrificio saluta¬
ri discernere ꝙ est xp̃c. qui que omui¬
notificat que humane conditionis
mod̾ sunt excedentia. igni sp̃e sancti
tribuenda. Sciphi aurei sunt qui
maioris sapientie splendore rutslant.
argentei qui docendi uenu state niti¬
di que uorunt planius exponuut.
umeratus est populus scd̾ e nu
geneuitionẽ suam qui ño reũ¬
reũsus est de hubylone. Ideo entuitu¬
uigilant̃ scriptura distin ebabylõe¬
xit de qua generatione captiuoꝵ solu¬
ti iupatriam redierunt. ut ex eo ad mo¬
ñemus quanta certitudine dñs fũmã
el ectoꝵ suoꝵ in libro uite conscribati

Expanded text:
Phialae vasa patula et lucida, sunt simplicium corda, qui nihil subdolae cogitationis habent, sed ea, quae in corde tenent, pura proferunt lingua. Cultridos ratione congrua artus victimarum ut, omnibus ratione distinctis, pars in altari consumeretur, pars sacerdotibus, pars levitis, pars offerentibus daretur, illos significant qui discretionem habent, qui perfecte norunt de sacrificio salutari discernere, quod est Christus: quae omnius, quae humanae conditionis modum excedentia igni Spiritus sancti tribuenda. Scyphi aurei, sunt qui majori sapientiae splendore rutilant; argentei, qui docendi venustate nitidi, quae norunt planius exponunt.umeratus est populus secundum generationem suam, qui reversus est de Babylone . Ideo vigilanter Scriptura distinxit de qua generatione captivorum soluti in patriam redierunt, ut ex eo admoneremur quanta certitudine Dominus summam electorum suorum in libro vitae conscribat,
Abbreviated transcription (Latin):
gaudend̾ ẽt̃ ⁊ exultand̾ denuntiat᷑. sub¬
iungit cam̃ dicens. Merces ista enim ur̃a
multa ẽ incelo. Merces ista frẽs multa
ẽ. magna ẽ. p̃ciosa ẽ. diut᷑na ẽ. tam młta
ẽ ꝙ ñ pot̾ numerari. tam magna ẽ ꝙ nõ
mari. tam diut᷑na ẽ ꝙ ñ pot̃ finiri. De¬
dis humilitate fiat. Id̾o dico: cum cordis
ap̃ deum ñ recipitur. nͨ nr̃ animꝰ exaudi¬
tur. Qͥ enim aũtit aurẽ suã ne audiat

Expanded text:
gaudendum esse et exsultandum denuntiatur. Subjungit causam dicens: Merces enim vestra multa est in coelo. Merces ista, fratres, multa est, magna est, pretiosa est, diuturna est. Tam multa est quod non potest numerari; tam magna est quod mari, tam diuturna est quod non potest finiri. dis humilitate fiat. Ideo dico cum pura conscientia et cum cordis apud Deum non recipitur, nec noster animus exauditur. Qui avertit aurem suam ne au
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ coluerunt ⁊ s̾iuer̃t c̃ature pociꝰ qͣm
creatori. qui ẽ bñdictus inscła am ẽ.
Ccathene uł compedes quib ligabat᷑
quasq frangebat naturalis legis
p̃cepta siue genciumn legis decreta
quib a malo refrenari debuerant signifi¬
cant. S cathenas ⁊ compedes demoniacus
ligatꝰ frangebat. qr gentilis ppłs qnͣto
amplius. hus aũ ilł p̃ceptis ligabat᷑ ꝑ ma¬
loꝵ ꝓhibitionẽ tanto furiosius ea rum
hec mͦ paulus intulit dicens. femine eoꝵ

Expanded text:
et coluerunt, et servierunt creaturae potius quam Creatori, qui est benedictus in saecula, Amen . Catenae vel compedes, quibus ligabatur, quasque frangebat, naturalis legis praecepta sive gentilium legum decreta, quibus a malo refrenari debuerant, significant. Sed catenas, et compedes daemoniacus ligatus frangebat; quia gentilis populus, quanto amplius his aut illis praeceptis ligabatur per malorum prohibitionem, tanto furiosius ea rumphoc modo Paulus intulit, dicens: Feminae eorum
Abbreviated transcription (Latin):
legio: quia diuisi abono. Milia. qr
ꝑfectisunt ĩ malo. legio ab homĩe
pulsa: porcos ingredit᷑ quia demones
ab aliis qui ad urtã et̾uam p̃destinati sũt
ꝑ grãm redemptionis signati malis ma
t᷑. ꝙ tñ ñ faciunt nisi sħc ꝯcedat. qr nec
malos temptare p̃sumũt. nͥ potentia
diuina ꝑmittat. G̃rex s porcoꝵ a legi¬
one ĩ mare p̃cipitat᷑. dum ꝑ demones
maloꝵ uniuersitas ad infernalem
a maritudinem ꝑducit᷑. Uiderunt ho¬
mines ciuitatis illius alegione libe¬
atum sed̾e ad pedes iħu uestitum ⁊
sane mentis timuerunt. Sessio ad pe¬
des dñi significat humilitatẽ ⁊ bonoꝵ
oꝑmimitationẽ. uestitus bonam actio¬
nem. sanitas mentis. iustificationem
⁊ rogauert̃ iħm ut descend̾et a finib
eoꝵ sic̾ petrus fragilitatis sue memor
ait. Exi a me dñe quia homo peccator
sum.⁊ sic isti adhuc infirmi timuert
eum. ⁊ ut de finib eoꝵ discederet roga¬
uerunt. ait iħc lib̾nto. uade ĩ domũ

Expanded text:
duo, quia diversi a bono; millia, quia perfecti sunt in malo. Legio ergo ab homine pulsa, porcos ingreditur, quia daemones ab illis, qui ad vitam aeternam praedestinati sunt, per gratiam Redemptoris fugati, malis mtamen non faciunt, nisi Jesus concedat; quia nec malos tentare praesumunt, nisi potentia divina permittat. Grex vero porcorum a legione in mare praecipitatur, dum per daemones malorum universitatis ad infernalem amaritudinem perducitur. Viderunt homines civitatis illius a legione liberatum, sedere ad pedes Jesu, vestitum et sanae mentis, et timuerunt. Sessio ad pedes Domini, significat humilitatem et bonorum operum imitationem. Vestitus, bonam actionem; sanitas mentis, justificationem. Et rogaverunt Jesum, ut discederet a finibus eorum. Sicut Petrus fragilitatis suae memor ait: Exi a me, Domine, quia homo peccator sum . Et sic adhuc isti infirmi timuerunt eum, et ut a finibus suis discederet, rogaverunt. Ait Jesus liberato: Vade in domum
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ ꝑ pauꝑtatem sp̃c attingͣ ad regnũ ce¬
loꝵ. ꝑ mansuetudinẽ siue ꝑ lenitatem
ad tram uiuentiũ. ꝑ luctum: ad uerã
ꝯ solationẽ. ꝑ iusticie sitim. ⁊ esuriem
ad suꝑne iocunditatis sacietatem. ꝑ mi¬

Expanded text:
 paupertatem spiritus attingitur ad regnum coelorum; per mansuetndinem sive per lenitatem, ad terram viventium; per luctum, ad veram consolationem; per justitiae sitim et esuriem, ad supernae jucunditatis satietatem; per mi
Abbreviated transcription (Latin):
ciuntur ꝑsecutionẽ. s alii pp̃ culpam.
alii pp̃ iusticiam. pp̃ culpam paciuntur
mali. p̃ nificiã boti. latro suspendit᷑
pp̃ culpam. tustiis ñ pot̃ suspendi nisiꝑ
us ad b̾atitudinem. ꝙ nunc in pace ꝯ¬
sistunt omnia. ⁊ scã eccłia fere de nulla
parte patit᷑ a dũsa. ⁊ ego dico quia ubiq
cotidie inpenettalib sc̃e eccłie ꝑ sequit᷑
caym abel. ysmael. ysaac. esau. iacob.
i impius iustũ. ⁊ si quis ꝑsecutionẽ¬
portemus repormissiones. ue aũ hiis
qui ꝑdunt pacientiam. qr ꝑdunt ⁊ pa¬

Expanded text:
tiuntur persecutionem, sed alii propter culpam, alii propter justitiam; propter culpam patiuntur mali, propter justitiam boni. Latro suspenditur propter culpam; justus non potest suspendi, nisi  ad beatitudinem, quia nunc in pace sistunt omnia, et sancta Ecclesia fere de nulla parte patitur adversa. Et ego dico quod ubique otidie in penetralibus sanctae Ecclesiae persequitur Cain Abel, Ismael Isaac, Esau Jacob, id est impius justum; et si quis peportemus repromissiones. Vae autem eis qui perdunt patientiam, quia p
Abbreviated transcription (Latin):
qui neminem ledunt ⁊ imbis cedñt.
Sũt aũquidã qui uolunt ita eẽ mi¬
tes ut nicħ curent de aliena uita. ne¬
minem de bono ad moneant. neminẽ
de malo corrigant. S talis lenitas
ñ ⁊ multũ laudanda. quia patitur
defectum uͥ debe ⁊ eĩcere uirtutis
offectum. Tales gͥ debent ẽẽ mites.
ut neminem ledant. mala illata pa¬
cient̃ sustitieant.⁊ ñ solũ suam. s fi
alienam negligant uitam. ut si
opus fu̾it ⁊ bonis ad meliora exhi¬
beant exhortationem.⁊ malis de
malo correctionem. Est enim modꝰ
ĩreb. qr sic̾ homoñ debet ẽẽ nimie
asꝑitatis. sic. ñ deb nmielenita¬

Expanded text:
qui neminem laedunt et improbis cedunt. qui neminem laedunt et improbis cedunt. Sunt autem quidam qui ita volunt esse mites, ut nil curent de aliena vita, neminem de bono admoneant, neminem de malo corripiant. Sed talis lenitas non est multum laudanda, quia patitur defectum, ubi debet exercere virtutis effectum. Tales igitur debent esse mites, ut neminem laedant, mala illata patienter sustineant, et non solum suam, sed nec alienam negligant vitam, ut si opus fuerit et bonis ad meliora exhibeant exhortationem, et malis de malo correctionem. Est enim modus in rebus ; quia sicut homo non debet esse nimiae asperitatis, sic non debet esse ni
Abbreviated transcription (Latin):
cipłos docturtis ascendit ĩ montẽ. hoc
nob̾ insinuat ꝙ qui sacre scripture uer¬
bum dispensat ñ in ualle praui oꝑiᷤ
ñ in campo effrenate dissolutionis cõ¬
sistere debeat. s montem sp̃ualis ꝯũsa¬
tionis ꝑ ex̃cicia uirtutum. ⁊ exhibitio¬
nem bonoꝵ oꝑm ascendat. Sic̃ scͥtũ
ẽ. Suꝑ montem ex celsum ascende tu.
qui euangłizas syon. Ascensio gͦ in
montẽ sublimem designat ꝯũsatio¬
nẽ. Sessio domini auctoritatẽ magis¬
t̃ii. aꝑcio oris.: effectum p̃dicationis.
beati pauperes sp̃n ⁊c̃. Alii sunt sp̃u
diuites. alii quidãm᷑ de sp̃u nil hñtes.¬
nimis pusillanimes. sp̃u pauperes hu¬
miles. subientes faciunt ñ facienda
ꝑ elationem. pusillanimes facienda
p̃t̾mutunt ꝑ pusillaminitatẽ. humi¬
les ñ facienda p̃t̾miitũt. ⁊ faciendi faci¬
unt ꝑ humilitatem. Pauꝑtas itaq
sp̃c̃ nil hñs suꝑfluitatis ꝑitiam regiã
ducit ad b̾atitudinem suꝑnam. Beati
mires. Mites sunt lenes ⁊ pacientes.

Expanded text:
cipulos ascendit in montem, hoc nobis insinuat quod qui sacrae Scripturae verbum dispensat, non in valle pravitatis, non in campo effrenatae dissolutionis consistere debeat, sed in montem spiritualis conversationis per exercitia virtutum, cendat. Et sicut scriptum est: Super montem excelsum ascende tu, qui evangelizas Sion . Ascensio ergo in montem, sublimem designat conversationem; sessio Domini, auctoritatem magisterii; apertio oris, effectum praedicationis. Beati pauperes spiritu, etc. Alii sunt spiritu divites; alii quodammodo nil nimis pusillanimes. Spiritu pauperes, humiles. Superbientes, faciunt non facienda per elationem. Pusillanimes, facienda praetermittunt per pusillanimitatem. Humiles, non facienda praetermittunt, et faciunt facienda per humilitates, nil habens superfluitatis, per viam regiam ducit ad beatitudinem supernam. Beati mites. Mites sunt lenes et patientes,
Abbreviated transcription (Latin):
riunt ⁊ si. aurum ⁊ argẽtũ. uestes p̃¬
sicut dñs dir̃ iniquũ de mãmona .i. de
diuitiis. ñ ꝙ res diuitiaꝵ eẽnt iniq̃¬
tes. alii salutationes in foro. pͥmos re¬
cũbitus in cenis. ⁊ cathedras insynago¬
gis. ⁊ uocari ab hominib rałbi. s ta
saturari. T̃otus enim mundus neqͣqͣm
homini sufficeret qui ẽ dñs mundi. ñ
enim implet᷑ oculus uisu. nͨ auris au¬

Expanded text:
urum, argentum. vestes prsicut Dominus dixit iniquum mammona , id est divitias; non quod res divitiates. Alii salutationes in foro, et primos recubitus in coenis, et cathedras in synagogis, et vocari ab hominibus Rabbi . saturari. Totus enim mundus nequaquam homini sufficeret, qui est dominus mundi. Non enim impletur oculus visu, nec auris im
Abbreviated transcription (Latin):
caroꝵ. sicut aͥs qñ amittit caroᷤᷤ su¬
os. patrem. matrẽ. filium. aut aͤm ꝓ
pinquũ. heu qͣm młti lugent damp¬
na corꝑalia qui lug̾̃e contempnunt
dampua spũalia. qñ aliquis infir¬
matur. aut morit᷑. lugent amici.
O sanitas insan a. ouisio ceca. oui¬
ta moitua. De istis que ñ sunt lugen¬
istis inqͣm ꝓpħauit ysaias dicens.
uequi dicitis bonrim malũ. ⁊ ma¬
lũ bonũ ponentes tenebras ĩ lucẽ.
⁊ lucem in tenebs. amarũ indulce.
⁊ dulce ĩ amaꝵ. ñ lugeamꝰ frẽs amis¬
sionẽ caroꝵ.S lugeamus amissionẽ
bonoꝵ oꝑm. amissionẽuͥtutũ. luge¬
at corruptꝰ amissionẽ u̾ginalis inte¬
gͥtatis. lugeat maliciosus amissio¬
nẽ pietatis. lug̃ suꝑus amissionẽ
humilitatis. lug̃ tracundꝰ amissionẽ
et̃ne tͣnquillitatis. lug̃. auarus amis¬
amissionẽ caritatis. Beati namq
se coram eoculis c̾atoris lugentium.
alii uͦ lugent ꝓ indulgentia culpe.
alu lugent ex sͦuauitate gr̃e diuini¬

Expanded text:
charorum, sicut aliquis quando amittit charos suos, patrem, matrem; filium, aut aliquem propinquum. Heu! quam multi lugent damna corporalia, qui lugere contemnunt damna spiritualia! Quando aliquis infirmatur, aut moritur, lugent amici; O sanitas insana! O visio caeca! O vita mortua! De istis, quae non sunt lugenistis, inquam, prophetavit Isaias, dicens: Vae qui dicitis bonum malum, et malum bonum, ponentes tenebras lucem, et lucem, tenebras; amarum in dulce, et dulce in amarum . Non lugeamus, fratres, amissionem charorum, sed lugeamus amissionem bonorum operum, amissionem virtutum. Lugeat corruptus amissionem virginalis integritatis, lugeat malitiosus amissionem pietatis; lugeat superbus amissionem humilitatis; lugeat iracundus amissionem internae tranquillitatis, lugeat avarus amisamissionem charitatis. Beati namque se coram oculis Creatoris lugentium. Alii enim lugent pro indulgentia culpae; alii lugent ex suavitate gratiae divini
Abbreviated transcription (Latin):
drie sunt .ui. etates in mundo. pri¬
ma ab adam: usq ad noe. scd̃a a noe
us ad abraham. t̃tia ab abrahan.
us ad daiuid. quarta a dauid: us
ad tnͣs inigrationẽ babilonis. qͥu

Expanded text:
driae sex sunt aetates in mundo: Prima, ab Adam usque ad Noe; secunda, a Noe usque ad Abraham; tertia, ab Abraham usque ad David; quarta, a David usque ad t
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsulere ꝓuide̾. eam reg̾ẽ. ducere. ⁊ ex ea
Cum hoc uiro accipit aĩa ꝯsiliũ dicẽs.
aĩadũto ꝙ uir iste dei sc̃s sit qui fre¬
ẽ. ⁊ nemo nͥ ꝑ ip̃m sc̃s ÷. faciamꝰ ei cena¬
culũ ꝑuum.⁊ ponamꝰ in eo lectulũ ⁊ m̃¬
sam. ⁊ sellam. ⁊ candelabrũ. ut cũ ue¬
ñit ad nos: maneat ibi. Cenacłm eo ꝙ
paulus qui de se sibiq simsib art. Nr̃a¬

Expanded text:
sulere, providere, eam regere, ducere, et ex ea Cum hoc viro accepit anima consilium, dicens: Animadverto quod vir iste Dei sanctus sit, qui frei coenaculum parvum, et ponamus in eo lectulum, et mensam, et sellam, et candelabrum, ut cum venerit ad nos, maneat ibi. Coenaculum eoPaulus qui de se, sibique similibus ait: N
Abbreviated transcription (Latin):
omo quidam ꝑ egre ꝓ ficiscens uo¬
cauit seruos suos ⁊ tradidit illic
ascensio. bona: dona .U. talenta. extĩor
intlłus. ⁊ operatio bona. Uñ talentum
intłłectuum. uñ młtiplicatio talentoꝵ.
Seruus qui pecuniam domini sui int̾¬
metuunt. acceptam diuinit᷑ scĩam pre¬
dicando multiplicare parupendunt.
erubestunt. ł ꝯtemptiunt. Meto ꝙ ñ
seminaui. et congrego ubi nõ sparsi.
di p̃dicandi tribui fructum oꝑatiõis.
gr̃e tribui. p ro ifructuositate ⁊ steri¬
litate ꝯtemipno. Serue male. ⁊ piger.
S̾ũe qr mͥ seruire debuisses. operando.
p̃dicando. male. malũ faciendo. piger
a bono cessando. oportuit te cõmitt̃e
larii sunt qui audita p̃dicatione fcõ.
ũbo que audierunt multiplicare sa
ragunt. ac si diceret. Accepta gr̃a mea
debuisses. ꝙ si fecisses ñ solum te. s ⁊
alios multos exemplo tuo ⁊ uerbo mͥ
lucti fetisses. S q ꝑ pigriciam tuam
qua abono cessasti. ꝑ malitiam tuam

Expanded text:
omo quidam peregre proficiscens vocavit servos suos, et dedit illis ascensio, bona dona, quinque talenta exterior intellectus et operatio bona, unum talentum intellectus tantum, multiplicatio talentorumServus, qui pecuniam Domini in ters ingredi metuunt, acceptam divinitus scidicando multiplicare parvipendunt, erubescunt vel contemnunt. Meto quod non seminavi, et congrego ubi non sparsi. et praedicandi tribui, fructum operationis gratiae tribui, pro infructuositate et sterilitate condemno. Serve male et piger; serve, quia mihi servire debuisses operando, et praedicando; male, malum faciendo; piger, a bono cessando. Oportuit te committerelarii, sunt qui, audita praedicatione, facto et verbo quae audierunt multiplicare satagunt. Ac si diceret: Accepta gratia mea debuisses. Quod si fecisses, non solum te, sed et alios multos exemplo et verbo tuo mihi lucrifecisses. Sed quia per pigritiam tuam, qua a bono cessasti; et per malitiam tuam,
Abbreviated transcription (Latin):
ne uesꝑe. iu eccłia. in platea. inuia.
in agro. in t̾ra. ĩ mari omnib semi¬
ꝑ ubiq bonum. qd̾ uouit dicat. sias¬
sit. qui audire p̾sit. sunt namq młti
recusant. qͣi deus altiora ꝓspiceret.
⁊ inferiora ñ curaret. cur nũꝙͣ que
hominib uident᷑ in fima. apud deũ
hñr sũma. Sunt ⁊̃ qui numerosiori
popło p̃dicant. pautis uͦ loqui ñ curãt.
qui iaicei culpa apud deum se obligãt
p̃dicando expendit largitori talentilu¬
crifatit. ⁊ si nou in alio tñ insemet ip̃o
q qͣmuis ille qui audit malum nõ
delinquat. honimi ñ faciat. ille tñ ĩ
es ꝙ loquit᷑: aĩam suam liberat. ⁊ au¬
dientem ignorantia nõ excusat. ⁊ id̾o il¬
lum diuina scĩa iustius dampnat.he¬
mo aũ ẽ qui se p̾sit ab hac talenti e¬
rogatione excusare.quia nemo ẽ qui

Expanded text:
espere, in Ecclesia, in platea, in via, in agro, in terra, in mari in omnibus semper ubique bonum, quod novit dicat, si adsit, qui audire possit. Sunt namque multrecusant, quasi Dominus Deus altiora prospiceret, et inferiora non curaret, cum nonnunquam quae hominibus videntur infima, apud Deum habeantur summa. Sunt etiam qui numerosiori populo praedicant, paucis vero loqui non curant, qui majori culpa apud Deum se obligant,praedicando expendit, largitori talenti lucrum facit, et si non in alio, tamen in semetipso; quia, quamvis ille qui audit malum non derelinquat, bonumque non faciat, ille tamen in eo quod loquitur animam suam liberat, et audientem ignorantia non excusat, et ideo illum divina sententia, justius damnat. Nemo autem est, qui se possit ab hac talenti erogatione excusare quia nemo est qui