comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iper edidimus. in quo eriam
onuimius. ne pp̃ excellenciã
un̾is amplioris quod diuini
us acceperunt contempnant
nsui comꝑatõne patres et
oleaster nec qui uenturo xp̃o etiam in filiorum
pagatione seruiebant. Ideo nũti inferioris esse
ir bitrentur. qr iure diuino ꝯtinencia cõnubio.
e nuptiis pia uirginitas antefertur. In illis qͥp¬
e parabantur ⁊ parturiebantur futura que
onsuetudine humanorum uotorũ atq gau¬
diorum. s ualde profundo iudicio dei in qui¬
tas meruit. Hoc uero cempore quib dcm̃ ẽ
si non se continent nubant non adhibendaz
exhortatõ. s consolacõ. Quib autẽ dc̃m ẽ¬
qui potest caꝑe capiat. exhortandi sũt ne
terreantur. ⁊ tertendi ne extollant᷑. Non
solum ergo predicanda ẽ uirginitas ut
ametur. uerũeciam monenda ÷ ne inflet᷑.
Hoc isto libro suscepimus adiuuet xp̃c u̾
ginis filius. uirginum sponsus uirginali
ut̃o corporalit̾ natus uirginali cõnubio
spũaliter ꝯiugatus.

Expanded text:
per edidimus, in quo etiam monemus, ne propter excellentiam muneris amplioris quod divinitus acceperunt, contemnant sui conparatione patres et oleaster, qui uenturo Christo etiam filiorum propagatione seruiebant, ideo meriti inferioris esse arbitrentur, quia iure diuino continentia conubio et nuptiis pia uirginitas anteponitur. in illis quippe parabantur et parturiebantur futura, quae consuetudine humanorum uotorum atque gaudiorum, sed ualde profundo consilio dei in quitas meruit. hoc uero tempore quibus dictum est: si se non continent, nubant, non adhibenda est exhortatio, sed consolatio, quibus autem dictum equi potest capere capiat, exhortandi sunt, ne terreantur, et terrendi, ne extollantur. non solum ergo praedicanda est uirginitas, ut ametur, uerum etiam monenda, ne infletur. Hoc isto sermone suscepimus; adiuuet Christus, uirginis filius et uirginum sponsus, uirginali utero corporaliter natus, uirginali conubio spiritaliter coniugatus.
Abbreviated transcription (Latin):
legem sacerdotes fuisse leguntur. Uñ melchisedech
sacerdos dei altissimi legitur extitisse. cui decimas
quos camaneos ꝯmunit̃ applłabant. Unus auc̃
sacerdotes instituit .xui. de eleazar. ⁊ .uiii. de
ythamar quib tñ om̃ib unũ prefecit. quem
statuit principem sacerdotũ. Singłis aut̃ per
sortes uicis sue diuisit ebdomadas quorum

Expanded text:
legem sacerdotes fuisse leguntur. Unde Melchisedech sacerdos Dei altissimi legitur exstitisse; cui decimas quos Nazaraeos communiter appellabant. Unus autemsacerdotes instituit, XVI de Eleazar, et octo de Ithamar ; quibus tamen omnibus unum praefecit, quem statuit principem sacerdotum. Singulis autem per sortes vicis suae divisit hebdomadas, quarum
Abbreviated transcription (Latin):
duos premitait acolicos ante diaconum
qui lecturus ẽ ewangłium. portantes cereoᷤ
⁊ incensum. Notatur qd̃ xp̃c premictebat bi¬
nos nũtios ante faciem suam in omnem
cĩuitacem ⁊ locum quo erat ip̃e uenturus¬

Expanded text:
duos praemittit acolytos ante diaconem, qui lecturus est Evangelium, portantes cereos et incensum, notatur quod Christus praemittebat binos ante faciem suam, in omnem civitatem et locum, quo ipse e
Abbreviated transcription (Latin):
Nam cuius uita despicitur restat ut eius p̃¬
dicatõ contempnatur. Et dicitur. Medice
cura te ip̃m. Eice primo tralem de ocło tuo.
ditorum acrend̾e. quatinus ⁊ libent̾ audiãt
⁊ gratant̾ obediant. Quis non desid̾et boñ
nũtium. ⁊ de bono nũcio quis nõ gaudeat.

Expanded text:
nam cujus vita despicitur, restat ut ejus praedicatio contemnatur, et dicitur: Medice, cura teipsum . Ejice primum trabem de oculo tuo, ditorum accendere, quatenus et libenter audiant et gratanter obediant. Quis autem non desideret bonum nuntium, et de bono
Abbreviated transcription (Latin):
losophus in habitu contemptibili prin¬
cipił aulam adisset. ⁊ diu pulsans nõ fuisset
admissus s quociens temptass ingredi to¬
cens contingiss repelli: mutauit babitum
⁊ assumpsit ornatum. tunc ad primã uocẽ
aditus patuit uenienti. qui procedens ad pͥn¬
cipem pallium quod gestabat cep̃ uenerabilit
osculari. Super quo princeps admirans qͥd
hoc ag̾et exquisiuit philosophus respondit.
honorantem honoro. qr ꝙ iurtus nõ potuit.
uestis obtinuit. O uanita uanitatũ. plus ho¬
noris defercur uestib qm uirtutib. plus
uenustati. qͣm honestati

Expanded text:
losophus in habitu contemptibili principis aulam adisset et diu pulsans non fuisset admissus, sed quotiens temptasset ingredi totiens contigisset repelli, mutavit habitum et assumpsit ornatum: tunc ad primam vocem aditus patuit venienti. Qui procedens ad principis pedes pallium quod gestabat cepit venerabiliter osculari. Super quo princeps admirans, cur hoc ageret exquisivit. Philosophus vero respondit: «Honorantem honoro, quia quod virtus non potuit, vestis obtinuit». «O vanitas vanitatum», plus honoris defertur vestibus quam virtutibus, plus venustati quam honestati
Abbreviated transcription (Latin):
Antalus sitit in undis. ⁊ auarus eget in
opib. cui tm̃ est quod habet. qnͣtũ est qd̾
nõn habet. qr nũqͣm utitur acquisitis. s semꝑ
ĩhiat acquirendis. Sałon ait. Est quasi diues
cum nichil habeat. ⁊ est qiͣ pauꝑ cum ĩ młtis
diuiciis sit. Auarus ⁊ infernus uterq come¬
dit ⁊ non dig̾it. recipit et non reddit. Auarus
nec patientib ꝯpatitur nec miseris miseret᷑
s offendit deuni. offendit ꝓximũ. offendit se¬
ip̃m. Nam deo decinet debita. ꝓximo deuegat

Expanded text:
antalus sitit in undis, et avarus eget in opibus. Cui tantum est quod habet, quantum est quod non habet, quia nunquam utitur acquisitis, sed semper inhiat aquirendis. Salomon: «Est quasi dives cum nichil habeat, et est quasi pauper cum in multis divitiis sit». Avarus et infernus uterque comedit et non digerit, recipit et non reddit. 2 Avarus nec patientibus compatitur nec miseris miseretur, sed offendit Deum, offendit proximum, offendit seipsum. Nam Deo detinet debita, proximo denegat
Abbreviated transcription (Latin):
rierat et inuentus est. De cuiꝰ regressu magnũ fit
gaudium patris: non aliter coramdeo ⁊angeliꝰ
copiosius est gaudiũ de eo qui a pericło liberatur.
enĩ contristat res ꝑdita tantomagis si fuerit ĩuẽta
lecificat. Sicut in edͦ. pastor ille exultat. qui ꝑdi¬
tam ouem inuentam hum̾is suis gaudens reportat᷑.
Nullus desperare debet ueniam: etiamsi circa finẽ
uite ad penitenciam conu̾tatur. Unũquemq enĩ
deus de suo fine non de uita preterita iudicat. Hoc
quippe et legis testimonio edocetur. ꝙ homo de suo
extremo iustificetur quando deus pro asini pͥmo¬
genito ouem iussit offerri. ħ est inniundiciam uite
prioris mutandam in ĩnocenciam bonifinis. Unde
⁊ cauda iubetur offerri in bostiam. Idest uite extre¬
ma in pnĩam. Multi suꝑna respecti gr̃a in excre¬
bonis factis male gesta cõmutant. quibus iuste
totum quod deliquerant ignoscitur quia ip̃i qd̾

Expanded text:
rierat, et inventus est, de cujus regressu magnum fit rierat, et inventus est, de cujus regressu magnum fit gaudium patris . 5. Non aliter coram Deo et angelis copiosius est gaudium de eo qui a periculo liberatur enim contristat res perdita, tanto magis, si fuerit inventa, laetificat: sicut in Evangelio pastor ille exsultat qui perditam ovem inventam humeris suis gaudens reportat . 6. Nullus desperare debet veniam, etiamsi circa finem vitae 213 ad poenitentiam convertatur. Unumquemque enim Deus de suo fine, non de vita praeterita judicat. Hoc quippe et legis testimonio edocetur, quod homo de suo extremo justificatur, quando Deus pro asini primogenito ovem jussit offerri, hoc est, immunditiam vitae prioris mutandam in innocentiam boni finis. Unde et cauda jubetur offerri in hostiam, id est, vitae extrema in poenitentiam. 7. Multi superna respecti gratia in extrebonis factis mala gesta commutant; quibus juste totum quod deliquerant ignoscitur, quia ipsi, quod
Abbreviated transcription (Latin):
per affectum bonum uł malũ itur recedit᷑ue
a deo. Neq enĩ gressu pedum. s gressu morum
elongamus uel ꝓpinqͣmus ad deum. Perpetrare fla¬
gicium aliquod: mors anime .÷. contempñe peni¬
tenciam ⁊ ꝑmanere inculpam descend̾e in infernũ:
post mortem est. Ergo peccare ad mortem ꝑtinet.
Desperare uero in infernũ descend̾e. Unde ⁊ scͥptura
ait. Impius dũ in profund̃ malorũ uen̾it: cõtemp
nit. Sepe diabolus eos quos conũti ad penitenciã
aspicit: inmanitate scelerum ꝑcussos ad desꝑatõnẽ
deducit. ut subtracta spe uenie trahat in diffidẽcia.
quos non potuit retinere ꝑseuerant̾ in culpã. sẽd
penitens preuidere deb callidas contra se hostis in¬
sidias. sicq dei iustĩam metuat: ut tam̃ qͣmuis in
magnis sceleribz de misericor dia eius confidat. Am
plius letatur deus de anima desꝑata. et aliquando
conuersa quam de ea quelũqm extitit perdita.
Sic̃ de ꝓdigo filio qui mortuus fuerat ⁊ reuyeit pe¬

Expanded text:
per affectum bonum, vel malum itur, recediturve a Deo. Neque enim gressu pedum, sed gressu morum elongamus, vel propinquamus ad Deum. 2. Perpetrare flagitium aliquod mors animae est; contemnere poenitentiam, et permanere in culpa, descendere in infernum post mortem est. Ergo peccare ad mortem pertinet, desperare vero in infernum descendere. Unde et Scriptura ait: Impius dum in profundum malorum venerit, contemnit . 3. Saepe diabolus eos quos converti ad poenitentiam aspicit, immanitate scelerum perculsos ad desperationem deducit, ut, subtracta spe veniae, trahat in diffidentiam quos non potuit retinere perseveranter in culpa. Sed poenitens praevidere debet callidas contra se hostis insidias; sicque Dei justitiam metuat, ut tamen, quamvis in magnis sceleribus, de misericordia ejus confidat. 4. Amplius laetatur Deus de anima desperata, et aliquando conversa, quam de ea quae nunquam exstitit perdita. Sicut de prodigo filio, qui mortuus fuerat, et revixit, pe
Abbreviated transcription (Latin):
sine pecrato ñ possunt Nam qͣmuis ĩ hoc
scło magna iustĩe quisq claritate resplende¬
at nũqͣm cũ ad purum peccatoꝵ sordib ca¬
ret. iohanne apostolo attestante qui ait. Si
sunt pecrata. utpote potestas sinon se ulciscẽdi
tupiditate. s magis corrigendi studio ulcisca¬
cur in reui. Item sunt peccata leuia que ab
incipientib cotidiana satisfactõne purgant᷑.
que cũ a perfectis uiris uelut magna crimina
euitantur. Mid autem homines de magnis
scelerib ac̃e debent: qñ etiam ꝑfc̃ĩ leuia queq
delicta quasi grauissima lugent. Non solum
grauia s ⁊ leuia sunt cauenda petrata. Multa
enim leuia unũ grande efficiunt. sicut solent ꝑ
uis ⁊ minimis guctis inm̃sa flumĩa cresc̾e. Nu¬
merositas .n. in unũ coacta exundantem effic̃
copiam. Pecrata que insipiencib leuia sunt.
ꝑfectis uiris grauia deputant᷑ Tanto enim n¬
maius cognoscitur ẽẽ pectatum: quanto ia¬
ior qui pecrat habetur. Crescit .n. delicti cumulꝰ

Expanded text:
ne peccato non possunt. Nam quamvis in hoc saeculo magna justitiae quisque claritate resplendet, nunquam tamen ad purum peccatorum sordibus caret, Joanne apostolo attestante, qui ait: Sisunt peccata, ut puta, potestas, si non se ulciscendi cupiditate, sed magis corrigendi studio ulciscatur in reum. 3. Item sunt peccata levia quae ab incipientibus quotidiana satisfactione purgantur, quae tamen a perfectis viris, velut magna crimina evitantur. Quid autem homines peccatores de magnis sceleribus agere debent, quando etiam perfecti levia quaeque delicta, quasi gravissima, lugent? 4. Non solum gravia, sed et levia sunt cavenda peccata. 218 Multa enim levia unum grande efficiunt, sicut solent de parvis et minutis guttis immensa flumina crescere. Numerositas enim in unum coacta exundantem efficit copiam. 5. Peccata, quae incipientibus levia sunt, perfectis viris gravia deputantur. 6. Tanto enim majus cognoscitur esse peccatum, quanto major qui peccat habetur. Crescit enim delicti cumulus
Abbreviated transcription (Latin):
dominus dic̃. Om̃es cognatõnes uel cogitatio¬
nes terre ab aquilone uenient. ⁊ ponet unuꝰ¬
quisq soliũ suũ in introitum portarũ ierłm
Regna aquilonis uicia sunc que sedes suas in
portis ponunt. qñ ꝑ sensus carnis labemanime
ingerunt. Ideoq in ipĩs portis .i. in ip̃is sensibus
regnant. Neq .n. aliunde pecranuis: nisi uidẽ¬
doaudiendo accrectando gustando atq tan¬
gendo. Unde et alias dicitur. Intrauit mors
per fenestras nr̃as. & alibi. & extranei ingre¬
diebantur per portas eius. ⁊ suꝑ iherłm mit¬
tebant sortem. extraneos quippe inmundos
esse sp̃c qui tamqͣm per portas ita ꝑ sensuscar¬
nis animam inrepunc. ⁊ eam illecebrando de¬
uincunt.

Expanded text:
cognationes terrae ab Aquilone venient, et ponet unusquisque solium suum in introitu portarum Jerusalem . Regna Aquilonis vitia sunt, quae sedes suas in portis ponunt, quando per sensus carnis labem animae ingerunt; ideoque in ipsis portis, id est, in ipsis sensibus regnant. 2. Neque enim aliunde peccamus, nisi videndo, audiendo, attrectando, gustando, atque tangendo. Unde et alias dicitur: Intravit mors per fenestras nostras. Et alibi: Extranei ingrediebantur per portas ejus, et super Jerusalem mittebant sortem. Extraneos quippe immundos esse spiritus, qui tanquam per portas, ita per sensus carnis animam irrepunt, et eam illecebrando devincunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ut fiat corpus ⁊ sangnis. Pecimus ergo ũ deus¬
hanc oblationem faciat benedc̃am. ascriptã.
ratam .i. ut eam consecret. approlet ⁊ ꝯfirmet
Uel oramus ut deus hanc oblatõnem fac̾e dig¬
netur ascriptam .i. talem que de memoria sua n¬
nuilla possit obliuione deleri. ⁊ petimus eam fĩ
sic mutatõne conuelli. Rõnabilem autemi
eam fĩ deposcimus .i. talem que diuine rõni
rata rõnabilis ⁊ acceptabilis. Unde benedc̃a
dicitur hostia salutaris .i. ab onũ cã maledic¬
tõnis immunis. tam originali qͣm acꝰtuali.
tam criminali qmͣ ueniali. Sicut elx̃sa bech
inquit ad uirginem. bñdictus fructus uent̾s
tui. Asscripta dicitur .i. figuris ⁊ scripturis ue

Expanded text:
Ut fiat corpus et sanguis. Petimus ergo Ut fiat corpus et sanguis. Petimus ergo hanc oblationem, ut Deus faciat benedictam, ascriptam et ratam, ut eam consecret, approbet et confirmet esu Christi. Vel oramus, ut Deus hanc oblationem facere dignetur ascriptam, id est talem quae de memoria sua nulla possit oblivione deleri, et ratam, id ssit mutatione convelli. Rationabilem autem eam fieri deposcimus, id est talem quae divinae rationi rata, rationabilis et acceptabilis. Benedicta dicitur hostia salutaris, id est ab omni causa maledictionis immunis tam originali quam actuali, tam criminali quam veniali. Sicut Elisabeth inquit ad Virginem: Benedictus fructus ventris tui Luc. I. Ascripta dicitur, id est figuris et scripturis ve
Abbreviated transcription (Latin):
rõnabile fiat nr̃e salutis obsequium. Iudas
reddidit mala ꝓ bonis. ⁊ odium pro dilectõne
retribuit. S tu hanc oblatõnem digneris fa¬
ce acceptabilem. per quam nos tͥ reddas accep
tos. Uelideo sacerdos facit tres cruces cõmu¬
niter suꝑ oblatam ⁊ calicem. qr xp̃c tria cõ¬
muniter egitcirca panem ⁊ uinum. accepit.
benedixit ⁊ dedit. Postmodum unam crucem
facit specialiter suꝑ oblatam. qr dixit. Come¬
dite hoc est corpus meum. ⁊ alteram fac̃ spe¬
ciliter suꝑ calicem. qr dixit. Bibite bic ẽ san¬
giis meus ⁊ sm hunc sensum recte subiungit᷑.
Qui pridie qͣm pateretur ⁊ c̃ Uel potius quia
uidas uendidit xp̃m ad crucifigendũ sacerdo¬
tibus. scribis ⁊ phariseis. idcirto sacerdos ad no¬
tandum ꝯmuniter tres emptores facit tres
cruces ꝯmunit̾ suꝑ oblatam ⁊ calicem. cũ dic̃
benedc̃am ascriptam. ratam. Ad notandũ uͦ
discrete uenditorem ⁊ uenditum facit duas
discrete cruces suꝑ oblatam ⁊ calicem cũ dicit.

Expanded text:
am rationabile fiat nostrae servitutis obsequium. Judas reddidit mala pro bonis, et odium pro dilectione retribuit. Sed tu Deus hanc oblationem digneris facere acceptabilemtos. Ideo sacerdos facit tres cruces communiter super oblatam et calicem, quia Christus communiter tria egit circa panem et vinum, accepit, benedixit, et dedit. Postmodum unam crucem facit specialiter super oblatam, quia dixit: Comedite, hoc est corpus meum; et alteram facit specialiter super calicem, quia dixit: Bibite, haec est sanguis meus. Et secundum hunc sensum recte subjungitur: Qui pridie quam pateretur vel potius, quia Judas vendidit Christum ad crucifigendum sacerdotibus, scribis et Pharisaeis. Idcirco sacerdos et notandum communiter tres emptores, facit tres cruces communiter super oblatam et calicem, cum dicit: Benedictam, ascriptam, et ratam. Ad notandum vero discrete venditorem et venditum, facit duas cruces discrete, super oblatam et calicem, cum dicit:
Abbreviated transcription (Latin):
Rata dicitur quasi non transitoria sic̃ uetus
que cessit. u̾ noua successit. s que manet ĩ eter¬
num sm̃ ordinem melchisedech. Rõnabił dr̃
qiͣ non pecuał uel peculiaris. sicut erat legalis.
que sanguine tauroꝵ ⁊ hyrcoꝵ non poterat
a pcc̃o mundare s que sanguine ꝓpͥo cõscĩas
emundat ab oꝑib mortuis. Acceptabilis dicit᷑
qͣi non illa de qua dicit ꝓpħa. Sacrificiũ ⁊ obla¬

Expanded text:
Rata dicitur quasi non transitoria, sicut vetus quae recessit et nova successit, sed quae permanet in aeternum secundum ordinem Melchisedecut erat legalis, quae sanguine taurorum et hircorum non poterat a peccato mundare, sed quae sanguine proprio conscientias emundat ab operibus mortuis. Acceptabilis dicitur, quasi non illa de qua dicit Propheta: Sacrificium et obla
Abbreviated transcription (Latin):
teis. Si u̾o̾ dicamus argenteos fuisse denarioᷤ
usuales dicemus quod iudas uendidit xp̃m
qͣiͣ uile mancipium .xxx. denariis. qui sunt de¬
cima crecentoꝵ denarioꝵ. quot ualuerat un¬
cres cruces ꝯmunit̾ suꝑ oblatam ⁊ calicẽ cum
a ternario. Postmodum autem ad designãdã
uenditõnem ⁊ emptõnem duas cruces impri¬
mit sigillatim. Unam suꝑ oblatam. ⁊ alteram
suꝑ calicem. cũ dicit. ut fiat corpus ⁊ sanguis.

Expanded text:
teis. Si vero dicamus argenteos denarios fuisse usuales, dicemus quod Judas vendidit Christum quasi vile mancipium triginta denariis, qui sunt decima trecentorum denariorum quod valuerat untres cruces communiter super oblatam et calicem, cum a ternario. Postmodum autem ad designandum venditionem et emptionem, duas cruces imprimit sigillatim, unam super oblatam, et aliam super calicem, cum dicit: Fiat corpus et sanguis;
Abbreviated transcription (Latin):
feria iudas unus ex .xii. a dẏabolo sup¬
plantatus ĩ mane sacrilegium perpetrauit
rat pp̃ effusionem unguenti. Quare inquit¬
hoc unguentum non uenditur.cre. deuariis
⁊ datũ est egenis: Dixit autem ħ. non qr de
egenis pertinebat ad eum: s qr fur erat ⁊ lo

Expanded text:
feria Judas unus ex duodecim, a diabolo supplantatus, immane sacrilegium perpetravit,rat propter effusionem unguenti, quare hoc unguentum non veniit trecentis denariis, et datum est egenis. Dixit autem hoc, non quia de ege
Abbreviated transcription (Latin):
dñs iħ̾c xp̃c. Cuius custodes ⁊ pedagogi sunt
epĩ ⁊ prelati. Anulũ ꝓ signo ferentes ĩ tes¬
timonium. ꝓ quib sponsa dicit. ĩ canticis
Inuenerũt me uigiles qui custodiũt ciui¬
tatem. Hunc anulũ dedit pater filio rede

Expanded text:
Cujus custodes et paedagogi sunt episcopi et praelati, annulum pro signo ferentes in testimonium. De quibus sponsa dicit in Canticis: Invenerunt me vigiles, qui custodiunt civitate
Abbreviated transcription (Latin):
Erum qr mentib bñ compoĩtis ⁊ diuino
cultui mancipatis sepe subrepit accidia. q̃
quõdam temꝑe reddit animũ dormientem
dicente psalmista. Dormitauit anima mea
mappula. que mamipulus uł sudariũ applłat᷑.
qua sudorem mentis abstergat. ⁊ soporem cor¬
dis excuciat. ut depulso cedio uel torpore bo¬
nis oꝑib diligenter inuigilet. ꝑ mappulam
u̾õ uigilancia designatur. de qua dõminus
ait. Uigilate qr nescitis qua hora fur uentu
itra pontificis scĩam utriusq testamẽti
significat. Nam duo cornua duo sunt
testamenta. ⁊ue fimbrie sp̃c ⁊ lict̾a. Ciruilus
aureus qui post̾iorem ⁊ ant̾iorem partem com¬
plectitur indicat qd̾ omis scriba doctus ĩ regno
celorũ de thesauro suo ꝓfert noua et uetera.¬

Expanded text:
erum quia mentibus bene compositis et divino cultui mancipatis saepe subrepit accidia, quae quodam torpore reddit animum dormientem, dicente Psalmista: Dormitavit anima mea mappula, quae manipulus vel sudarium appellatur, qua sudorem mentis abstergat, et soporem cordis excutiat, ut, depulso taedio vel torpore, bonis operibus diligenter invigilet. Per manipulum ergo vigilantia designatur, de qua Dominus ait: Vigilate, quia nescitis qua hora DominuMitra pontificis scientiam utriusque Testamenti significat; nam duo cornua duo sunt Testamenta, duae fimbriae spiritus et littera. Circulus aureus, qui anteriorem et posteriorem partem complectitur, indicat quod omnis scriba doctus in regno coelorum de thesauro suo nova profert et vetera
Abbreviated transcription (Latin):
Coliti uero qui latine ceroferarii
dñr: ab aaron ⁊ filiis eius mist̾ii sui
sume possunt exemplum. Scriptũ est .n.
ĩexodo. Precipe filiis aaron ut offerant ole¬
uni de arborib oliuarum purissimũ. piloq
contusum. ut ardeat lucerna semꝑ in caber¬
naculo testimonii. ⁊ collocabunt᷑ eam aarõ
Quod ergo tunc sacerdotes agebant. ħ nũc
acoliti faciunt ĩ m̾isterio lucernarũ. Mul¬
ta quippe non solũ in nouo. s ⁊ in uet̾ĩ testa¬
mento legi mosayce suꝑaddita leginius et
ĩmutata. Unde dauid in libro pͥmo ꝑalipom̾
dixisse narratur. Non est officii leuitarum
sos dum legitur ewangłium. nõ ut tenebras aeri
illuminent s ut ꝓximis oꝑa lucis ostendãt
Hoc offm̃ dominus se testatur habuisse c̃ dic̃
Ego sũ lux m̃di. qui seqͥt᷑ me non ambulat
in tenebris s habebit lucã uite.

Expanded text:
colythi vero, qui Latine ceroferarii nuncupantur, ab Aaron et filiis ejus ministerii sui sumere possunt exemplum. Scriptum est enim in Exodo: Praecipe filiis Aaron ut offerant oleum de arboribus olivarum purissimum, piloque contusum, ut ardeat lucerna semper in tabernaculo testimonii; et collocabunt eam Aaron eino Exod. XXVII. Quod ergo tunc sacerdotes agebant, hoc nunc acolythi faciunt in ministerio lucernarum. Multa quippe non solum in Novo, sed in Veteri Testamento legi Moysi super addita legimus et mutata. Unde David in libro Paralipomenon dixisse narratur: Non erit officii levitarum, sos, dum legitur evangelium: non ut tenebras aeris illuminent, sed ut proximis opera lucis ostendant. Hoc officium Dominus testatur se habere, cum dicit: Ego sum lux mundi. Qui sequitur me, non ambulat i
Abbreviated transcription (Latin):
Onũest homini semꝑante ocłos ꝓpͥa adhib̾e
delicta sm̃ psalmi sentenciam. et petratum
meũ contra ie est semꝑ. Sicut enĩnon oportet
reminisci pcc̃i affcm sic semꝑ necesse est unum¬
quẽq suũ in deflendo cõmemorare pcĩm. Apud
iustum recordatio pcc̃i facit tedium animi. qͥ
autem luxurie ⁊ cupiditati subditi sunt cõcu¬
maci. suꝑbia etiam de ip̃o pcc̃ oꝑe gloriãtur.
Serui dei tanta recordatio deb esse pcc̃i: ut ea
que gessit semꝑ lacrimans conficeatur. Unde ⁊
psalmus dicit. Couuersus sum in erumpna mea
dum configitur spina. pecratũ meũ cognitum
feci et dixi. pronũtiabo aduersus me ĩ iusticia᷑
meas domino. Supra enĩ dix̃at. qm̃ tacui ħ̃
est qm̃ non sum confessus inueterauerũt oĩa
ossa meadũ clamarem totadie. Quid ergo ta¬
cuisse se penitet nͥ confessionem pecrator: Qd
clamasse dolet nͥ defensionem malorum: Qui
ergo petratoꝵ suoꝵ defensor excitit necesse ẽ ut

Expanded text:
onum est homini semper ante oculos propria adhibere delicta, secundum psalmi sententiam: Et peccatum meum ante me est semper . Sicut enim non oportet reminisci peccati affectum, sic semper necesse est unumquemque suum in flendo commemorare peccatum. 2. Apud justum recordatio peccati facit taedium animi. Qui autem luxuriae et cupiditati subditi sunt, contumaci superbia etiam de ipso peccati opere gloriantur. 3. Servo Dei tanta recordatio esse debet peccati, ut ea quae gessit semper lacrymis confiteatur. Unde et psalmus dicit: Conversus sum in aerumna, dum configitur spina. Peccatum meum cognitum tibi feci. Dixi: Pronuntiabo adversum me injustitias meas Domino . Supra enim dixerat: Quoniam tacui, hoc est, non sum confessus, inveteraverunt omnia ossa mea, dum clamarem tota die. Quid ergo tacuisse se poenitet, nisi confessionem peccatorum? Quid clamasse se dolet, nisi defensionem malorum? Qui ergo peccatorum suorum defensor exstitit, necesse est ut
Abbreviated transcription (Latin):
accidit ut ip̃orũ humanitatem ĩmanitas iniqͦꝵ
sociorũ perturbet. Sepe iudices pͣui cupiditatis cã
aut differunt aut ꝑuertũt iudicia. nec finiũt
cepta partiũ negocia. quousq marsupia eorũ
qui causantur exhauriant. ¶wando .ni. iudicant
non cãm s dona consid̾ant. ⁊ si cut negligentes
sunt in discussione causantiũ sic in eoꝵ dãpno
solliciti sunt Iudices praui uiẽ ꝓpħe uerbum qiͣ¬
lupi uesꝑe ñ relinquũt in mane̾. hoc ẽ dep̃sentis
uite tm̃ ꝯmodis cogitant. ñ de futuris. uitaenim
ista uesꝑũ. futura uero mane accipit᷑. & bene ait
quasi lupi qr lupoꝵ more cũcta duipiũt ⁊ uix

Expanded text:
accidit, ut ipsorum humanitatem immanitas iniquorum accidit, ut ipsorum humanitatem immanitas iniquorum sociorum perturbet. Saepe judices pravi, cupiditatis causa, aut differunt, aut pervertunt judicia, nec finiunt coepta partium negocia, quousque marsupia eorum qui causantur exhauriant. Quando enim judicant, non causas sed dona desiderant, et sicut negligentes sunt in discussione causantium, sic in eorum damno soliciti sunt. Judices pravi, juxta Prophetae lupi vespere non relinquunt in mane, hoc est, de praesentis vitae tantum commodis cogitant, non de futuris. Vita enim ista vesperum futura vero mane accipitur. Et bene ait quasi lupi, quia luporum more cuncta diripiunt, et vix
Abbreviated transcription (Latin):
oportere iudicem esse. Nam stultus per b.¬
ignauiam ignorat iustĩam. Improb percupidi¬
tatem corrumpit ip̃am quam didicit u̾itatem.
Grauius lacerantur a prauis iudicibz pauꝑess.
qmͣ a cruentissimis bestiis bostib. Nullus enĩ pre¬
dotam cupidus in alienis. quam iudex iniquus in
suis. latrones in accessis faucib ac latebrosis la¬
tentes insidias ponũt. isti palam rapacitatis aua-¬
ricia seuiũt. hostes in aliorũ sanguinem tm̃ intẽ¬
dunt. iudices qͣi crudelissimi carnifices ciuiũ opp̾s¬
sione sua sb̾iectoꝵ uitam extingunt. ¶Doi enĩ
destruũt mł̾ti sũt rari sunt qui ppłos legũ mo¬
deramiine regant. Plerũq et boni iudices sunt.
s et ministros raptores halent. hoꝵ figura ũ ait
quidam tamqͣm scilla pingituratq describitur.
ip̃a quid̃ humana sp̃e s capitib caninis accincta
et cirtũdata non alicer quibdam potestatibus

Expanded text:
oportere judicem esse. Nam stultus per oportere judicem esse. Nam stultus per ignaviam ignorat justitiam, improbus per cupiditatem corrumpit ipsam quam dicit veritatem. Gravius lacerantur pauperes a pravis judicibus, quam a cruentissimis hostibus. Nullus enim praedo tam cupidus in alienis, quam judex iniquus in suis. Latrones in accessis faucibus ac latebrosis jacentes insidias ponunt: isti palam rapacitatis avaritia saeviunt. Hostes in aliorum sanguinem tantum intendunt: judices quasi crudelissimi carnifices civium, oppressione sua subjectorum vitam extinguunt. Qui enim destruant multi sunt: rari sunt qui populos legum moderamine regant. Plerunque et boni judices sunt, sed ministros rapaces habent, horum figura, ut ait quidam, tanquam scilla pingitur, atque describitur. Ipsa quidem humana specie, sed capitibus caninis accincta et circundata. Non aliter quibusdam potestatibus
Abbreviated transcription (Latin):
d delictũ pertinet pͥncipũ qui prauos iu¬
dices contra uoluntatem dei popłis fidelibꝰ
preferũt. Nam sicut ppłi delictũ est quando prĩ¬
cipes mali sunt. Sic principes est pecratũ quã do
iudices iniqui existunt. Bonus iudex sic̃ nocere
ciuib nescit. Ita prodesse omĩo nouit. Aliis enĩ
prestat censuram iustĩe. aliis bonitate iudicia
sine ꝑsonaꝵ acceptõne suscepit. Non infirmat
iusticiam auaricie flãma. nec studet auferre
alt̾i quod cupiat sibi. Boni iudices iustĩam ad so¬
lam obtinendam salutem eternam suscipiunt.
nec eam mun̾ib acceptis distribuunt. ut dũ de
iusto iudicio temporalia lucra nõ appetunt. pre¬
mio eterno ditentur. Omĩs qui recte iudicat sta¬
teram ĩ manu gestat. Inutroq penso iusti ł ꝑ¬
tem corrigat. q̃dam uero ꝑ miserationem indł¬
geat. Qui dei iudicia ocuł suis ꝓponit semꝑ ti¬
mens. cremensq in oñ negocio reformidat. ne de
iustĩe tramite deuians cadat. & unde non iustifi¬

Expanded text:
d delictum pertinet principum, qui pravos judices contra voluntatem Dei populis fidelibus praeferunt. Nam sicut populi delictum est quando principes mali sunt, sic principis est peccatum quando judices iniqui existunt. 2. Bonus judex sicut nocere civibus nescit, ita prodesse omnibus debet. Aliis enim praestat censuram justitiae, aliis bonitatem. Judicia sine personarum acceptione suscipit, qui non infirmat justitiam avaritiae flamma, nec studet auferre alteri quod cupiat sibi. 3. Boni judices justitiam ad solam obtinendam salutem aeternam suscipiunt, nec eam muneribus accjusto judicio temporalia jura non appetunt, praemio aeterno ditentur. Omnis qui juste judicat, stateram in manu gestat, in utroque penso justdam vero per miserationem indulgeat. Quod Dei judicia oculis suis praeponit, semper timens tremensque in omni negocio reformidat, ne de justitiae tramite devians cadat, et unde non justifi
Abbreviated transcription (Latin):
frĩb laicis quidẽ. s diumoꝵ eloquioꝵ studiosis
scripta non nulła. que ita distinguerent a boniꝰ
oꝑib xpĩanam fidem: ut sine hac non posse. sũ
illis autem posse ꝑueniri suaderetur ad eternã
uitam. Qib respondens librum scripsi cuius
nom̃ est de fide ⁊ oꝑib in quo disputaui ñ solũ
⁊̃ quales ad lauachrũ regenerationis admitti.
hic liber sic incipit. quibdam uidetur. B¬

Expanded text:
ribus laicis quidem, sed diuinorum eloquiorum studiosis scripta nonnulla, quae ita distinguerent a bonis operibus Christianam fidem, ut sine hac non posse, sine illis autem posse perueniri suaderetur ad aeternam uitam. quibus respondens librum scripsi, cuius nomen est: de fide et operibus. in quo disputaui. non solum  quales ad lauacrum regenerationis admitti. Hic liber sic incipit: Quibusdam uidetur.
Abbreviated transcription (Latin):
niam unusquisq homo
nani gem̃s pars est.⁊socia
uiddam ẽ humana nacura.
gnũq habet naturale boñ.
i qͦ amicicie. ꝙ hoc ex uno
s uoluit omẽs bomines con¬
e. ut in sua societate nõ sola

Expanded text:
niam unusquisque homo humani generis pars est, et sociale quiddam est humana natura, magnumque habet et naturale bonum, vim quoque amicitiae; ob hoc ex uno Deus voluit omnes homines condere, ut in sua societate non sola
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Sicut .n. auaricia consistit in acqͥrẽdo
⁊ recinendo ita miscd̃ia consistit in dando
⁊ dimittendo. Huiꝰ petitõnis ⁊ aliarum du¬
arum impletõ inchoatur in uia ⁊ ꝯsũmat᷑
in patria. ubi nicħ uelle pot̾imus: nͥ qd̾ uelle
.ĩ sine obliuione. Ex anima .i. uoluntate di
Patrem potenciam. filium sapĩam. spm̃ .s.
Item regnũ dei dicitur ⁊ gr̃a fidei ⁊ gloria
sp̾ei. Rursus regnũ dei dicitur ⁊ intellectus
scripture ⁊ locus patrie. De regno militan¬
tis eccłie scriptum est. Exibunt angłi messo
scriptura. Regnũ dei intra nos est. De regno
spei dominꝰ ait. ꝑcipite regnũ qd̃ uobis pa¬
ratũ est ab origine mũdi. De regno scͥpture

Expanded text:
. Sicut enim avaritia consistit in acquirendo et retinendo, ita misericordia consistit in dando et dimittendo. Hujus petitionis et aliarum duarum impletio inchoatur in via, et consummatur in patria. Ibi nihil velle poterimus, nisi quod Deum est sine oblivione. Ex anima, id est voluntate, dilPatrem potentiam, Filium sapientiam, Spiritum Item regnum Dei dicitur et gratia fidei et gloria speciei. Rursus regnum Dei dicitur intellectus Scripturae et locus patriae. De regno militantis Ecclesiae scriptum est: Exibunt angeli messoScriptura: Regnum Dei intra vos est Luc. XVII. De regno speciei Dominus ait: Percipite regnum quod vobis paratum est ab origine mundi Matth. XXV. De
Abbreviated transcription (Latin):
libertatem. hiis imisericordius irroget seruitut ẽ.
S licet ꝑ pcc̃m humane originis: tamẽ equus
deus ita decreuit hõib uitam. alios seruos consti
tuens. alios dominos ut licencia maleagendi ser¬
uorũ. potestate dominantiũ restringat᷑ Nam
si om̃es sine metu fuissent quis essz qui a malis
quẽ piam cohileret: inde ⁊in gentib reges pͥn¬
cipesq elcĩ sunt. ut t̾rore suo populosa malo co¬
herrerent. acq adrecte uiuend̾ legib subd̾ent.
Quantũ attinet ad rõnem nõ est personar̃
acreptio apud deum. qui mundi elegit ignobi¬
lia et contemptibilia. et que non sunt: ut ea q̃
sunt destrueret. Ne glorietur omĩs caro hoc est
carnal̾ potencia coram illo. Unus .n. dñs eqͣlit̾
et dominis fert consultum et seruis. Melior est
subiecta seruitus qͣm elaca libertas. Mulci en ĩ
in ueniunt᷑ deo lib̾e seruientes sub dominis cõ¬
stiia flagiciosis. qͥ ⁊ si subiecti sunt illis corpore.

Expanded text:
libertatem, his miselibertatem, his miseet licet per peccatum humanae originis, tamen aequus Deus ideo discrevit hominibus vitam, alios servos consttuens, alios dominos, ut licentia male agendi servorum potestate dominantium restringatur. Nam si omnes sine metu fuissent, quis esset qui a malis quempiam prohiberet? Inde et in gentibus reges principesque electi sunt, ut terrore suo populos a malo coercerent atque ad recte vivendum legibus subderent. Quantum attinet ad rationem, non est personarum acceptio apud Deum; qui mundi elegit ignobilia et contemptibilia, et quae non sunt, ut ea quae sunt destrueret, ne glorietur omnis caro, hoc est, carnalis potentia coram illo. Unus enim Dominus aequaliter, et dominis fert consultum, et servis. Melior est subjecta servitus quam elata libertas. Multi enim inveniuntur Deo libere servientes, sub dominis constituti flagitiosis: qui etsi subjecti sunt illis corpore,
Abbreviated transcription (Latin):
tate eorum quos corripiunt non recedunt.
qr nõ discernũt recto ocło ꝙ a bonis recto fit a¬
nimo. Notand̃ ab onũ pontifice uehement̾ ut
tanto cautius erga ꝯmissos agat: qnͣto duriuꝰ
a xp̃o iudicari formidat. Nam sicut scriptum est.
sumus: in alieno pecrato rigorem tenere neqͣ¬
qͣm debemꝰ. Multi alioꝵ uicia cernũt sua non
aspiciũt. ꝙ cum ip̃i maximis criminib obnoxii
teneantur: minora percata fratrib ñ dimittũt
Ypocrite trabem ĩ oculo suo consistentem non
sentiunt. ⁊ herentem festucam in lumine frat̾s
intendũt. facilius reprehendimꝰ uicia aliena qͣ
ura. Nam sepe que ꝑuersa in aliis iudicamus.
ĩ nobis nocibilia esseminus sentimꝰ. ꝙ qd̾ in aliis
reprehendimꝰ ag̾e ip̃i non erubescimus. facilius
uicia uniꝰcuiꝰꝙ qͣm mirtutes intendimꝰ neͦ qͥd boni
quisq gesserit agnosc̾e. s ꝙͥmali eg̾it ꝑscrutamͣ.¬
illata ẽ seruitucis: ita ut quib aspicit nõ ꝯgruere

Expanded text:
tate eorum quos corripiunt, non recedunt. tate eorum quos corripiunt, non recedunt. quia non discernunt recto oculo, quod a bonis recto fit animo. Notandum ab omni pontifice vehementer, ut tanto cautius erga commissos agat, quanto durius a Christo judicari formidat. Nam sicut scriptum est, sumus, in alieno peccato rigorem tenere nequaquam debemus. Multi aliorum vitia cernunt, sua non aspiciunt, et cum ipsi maximis criminibus obnoxii teneantur, minora peccata fratribus non dimittunt. Hypocritae trabem in oculo suo consistentem non sentiunt, et haerentem festucam in lumine fratris intendunt. Facilius reprehendimus vitia aliena quam nostra. Nam saepe quae perversa in aliis judicamus, in nobis nocibilia esse minus sentimus: et quod in aliis reprehendimus, agere ipsi non erubescimus. Facilius vitia uniuscujusque, quam virtutes, intendimus: nec quid boni quisqillata est servitutis, ita ut quibus aspicit non congruere
Abbreviated transcription (Latin):
possunt ne perpetrent᷑ doctrina succurrente
preueniunt. Qͥblando uerbo castigatus nõ cor¬
rigitur acrius necesse ẽ arguatur. Cumdolore
enim abscidenda sunt. q̃ lenit̾ sanari nõ possunt¬
Qui admonitꝰ secretim corrigi de pecrato neglig̃¬
cit manifeste debeat emendari. Manifesta pcr̃a ñ
sunt occulta correctõne purganda. Palam enĩi
st̃ arguendi qͥ palam nocent. ut dum aperta ob.¬
iurgatione sanantur hii qui eos imitando deli¬
q̃rant corrigantur. Dũ unꝰ corripit᷑ plurimi em̃¬
dantur necesse ÷ .ni. ut pro multorũ saluatione
unꝰ condempnetur. quam ꝑ uniꝰ licenciã młti
periclitentur. Ita erga delin quentem sermo est
referendus. Sicut eius qui corripitꝰ expostulat
salus. quod si opus est aliquam medicamẽti
salutem uerbo increpatõnis asperg̾e. lenitatẽ
tñ corde opus ẽ retinere. Doctores non nũqͣmͣ du¬
ris feriũt increpationib subditos. qui tñ a cari¬

Expanded text:
possunt, ne perpetrentur, doctrina sua succurrente possunt, ne perpetrentur, doctrina sua succurrente aeveniant. Qui blando sermone castigatus non corrigitur, acrius necesse est ut arguatur. Cum dolore enim abscindenda sunt, quae leniter sanari non possunt. Admonitus secretim si corrigi de peccato negligcit, manifeste debeat emendari. Manifesta peccata non sunt occulta correctione purganda. Palam enim sunt arguendi, qui palam nocent, ut dum aperta objurgatione sanantur, hi qui eos imitando deliquerant, corrigantur. Dum unus corripitur, plurimi emendantur. Necesse est enim, ut pro multorum salvatione unus condemnetur, quam pro unius licentia multi periclitentur. Ita erga delinquentem sermo est proferendus, sicut ejus qui corripitur expostulat salus. Quod si opus est aliquam medicamenti salutem verbo increpationis aspergere, lenitatem tamen corde opus est retinere. Doctores nonnunquam duris feriunt increpationibus subditos, qui tamen a chari
Abbreviated transcription (Latin):
plorabo die ac uocte interfectos populi meiꝰ
Tamqͣm ꝓpria igitur delicta plebis pecrata sac̃¬
dos flere delet. s affectu compatiendi nõ actõe
cõmissi. Non nulli p̾sules gregis quosdam pro
pecrato a ꝯmunione eiciunt. ut peniteant s qͣli
sorte uiu̾e̾ debeant. ad melius exortando non
uisitant. quib congrue increpans sermo di¬
uinus ꝯminatur. Pastores qui pascitis popłm
meum. uos disꝑsistis gregem meũ. eiecistis et
non uisitastis eos. Ecce ego uisitabo super uos
maliciam studiorum ur̃õꝵ. Bonoꝵ studia sa¬
cerdotum młta diligencia etiã parua plebum
fr̃a ꝑquirunt: ut dum ĩ minimis sb̾ditoꝵ pctĩs
se acerrimos prestant in maioribꝰ małcautos s̾
subditos ac sollicitos faciant. Sicut median
morbos imiuentes curandos suscipiunt. fut᷑os
uero ne irripiant medicine obiecte. qͣdã presci¬
encia anteredũt. ita et doctores boni sic ea q̃
male acta sunt resecant. et ea que admitti

Expanded text:
plorabo die ac nocte interfectos populi mei ? plorabo die ac nocte interfectos populi mei ? Tanquam propria igitur delicta, plebis peccata sacerdos flere debet: sed affectu compatiendi, non actione commissi. Nonnulli praesules gregis, quosdam pro peccato a communione ejiciunt, ut poeniteant: sed quali sorte vivere debeant, ad melius exhortando non visitant. Quibus congrue increpans sermo divinus comminatur: Pastores qui pascunt populum meum, vos dispersistis gregem meum: ejecistis, et non visitastis eos. Ecce ego visitabo super vos malitiam studiorum vestrorum . Bonorum studia sacerdotum, multa diligentia etiam parva plebium facta perquirunt: ut dum in minimis subditorum peccatis se acerrimos praestant, de majoribus malis cautos sibi subditos, ac sollicitos faciant. Sicut medici morbos imminentes curandos suscipiunt, futuros vero, ne irrepant, medicinae objectu quadam praescientia antecedunt: ita et doctores boni sic ea, quae male acta sunt, resecant, ut ea quae admitti
Abbreviated transcription (Latin):
qui decipiendo pecrantes non solũ qr ñ arguũt
pro pecrato. s etiam adulanter decipiũt dicẽte
ꝓpheta. & erunt qui beatificant populũ meũ
seducentes & qui beatificant᷑ precipitati. Atro¬
citer iterum arguuntur qui pecrantem non re¬
cipiunt consolando. s despiciunt et spernunt.
Nec alterius delictum tamqͣm ꝓpͥum ingemis¬
cunt. De talib per ysaiam dominꝰ cõmiuans
dicit. Qui dicunt recede a me nõ aꝓpinques mͥ
qr innundus es isti fumꝰ erunc in furore meo
ignis ardens totadie. Inde est qd̾ ⁊ apostolus
omĩb omĩa factus est: nõ imitatione errori.
s compassionis miseratione. scil ut ita uicia
aliena fleret qũeadmod̾ si cali ⁊ ip̃e implica¬
retur errore. Boni pastores ppłi debent delicta
deflere. et totos se planctib crad̾e. imitanceᷤ
ieremiam ꝓphetam dicentem. Qͥs dabit capiti
meo aquã et ocłis meis fontem lacrimarũ. et

Expanded text:
qui, decipiendo peccantes, non solum non argunt qui, decipiendo peccantes, non solum non argunt pro peccato, sed etiam adulanter decipiunt, dicente propheta: Et erunt, qui beatificant populum istum, seducentes, et qui beatificantur, praecipitati . 6. Atrociter iterum arguuntur qui peccantem non recipiunt, sed despiciunt et spernunt, nec alterius delictum tanquam proprium ingemiscunt. De talibus per Isaiam Dominus comminans dicit: Qui dicunt: Recede a me, non appropinques mihi, quia immundus es: isti fumus erunt in furore meo, ignis ardens tota dieomnibus omnia factus est , non imitatione erroris, sed compassionis miseratione, scilicet ut ita vitia aliena fleret, quemadmodum si tali et ipse implicaretur errore. Boni pastores populi debent delicta deflere, et totos se planctibus tradere, imitantes Jeremiam prophetam dicentem: Quis dabit capiti meo aquam, et oculis meis fontem lacrymarum, et
Abbreviated transcription (Latin):
aut ignorantes non erudiant aut pecrantes
non arguant. Testante domino ad ꝓphetam
speculacorem ce dedi domui isrł Si non fueris
loquutus ut se custodiat ĩpius a uia sua. Ille ĩ
iniquitate sua morietur: sanguinem uero eiꝰ
de manu tua reqͥram. Sic enĩ heli sacerdos pro
filiorũ iniquitate dampnatus ẽ. ⁊ licet eos de¬
linquentes ammonuit. s tñ nou ut oportebat
redarguit. Sacerdotes exquirẽ delent pecrata
populoꝵ. et sagaci sollicitudine unũquemq
probare iuixͣ testimoniũ domini ad ieremiã
loquentis. probatorem inquit dedi te popło
meo robustum. ⁊ scies et probabis uias eorũ.
sacerdotes studio corrigendi facta ꝑscrutari
debent sb̃ditoꝵ ut emendatos lucrifac̾e possint.
Sicut autem pecratorem ꝯuenit argui. ita iustũ
non exulcerari. Sacerdotes curam debent habere
de hiis qui pereunt ut eorũ redargutõne aut
corrigantur a peccatis. aut si incorri᷑ptibiles ex¬
istunt. ab ecclesia seꝑentur. Atrociter arguunt᷑

Expanded text:
aut ignorantes non erudiant, aut peccantes non arguant, testante Domino per prophetam: Speculatorem dedi te domui Israel. Si non fueris locutus, ut se custodiat impius a via sua, ille in iniquitate sua morietur; sanguinem autem ejus de manu tua requiram . Sic enim Heli sacerdos pro filiorum iniquitate damnatus est; et licet eos delinquentes admonuit, sed tamen non ut oportebat redarguit . 2. Sacerdotes exquirere debent peccata populorum, et sagaci sollicitudine unumquemque probare juxta testimonium Domini ad 334 Jeremiam loquentis: Probatorem, inquit, dedi te in populo meo robusto, ut scias probare vias eorum . 3. Sacerdotes studio corrigendi facta perscrutari debent subjectorum, ut emendatos lucrifacere possint. Sicut autem peccatorem convenit argui, ita justum non exulcerari. 4. Sacerdotes curam debent habere de his qui pereunt, ut eorum redargutione aut corrigantur a peccatis, aut, si incorrigibiles existunt, ab Ecclesia separentur. 5. Atrociter arguuntur
Abbreviated transcription (Latin):
nibus assumit amictũ. qui suꝑ hum̾os
cũtũqͣq diffundicur. ꝑ quem oꝑũ fortitudo
designatur humĩ quippe fortes sunt ad oꝑa
pectus ligatur significant intentõnẽ ⁊ finẽ
quib informandũ est oꝑus. ne fiat in f̾m̃to
malicie ⁊ neqͥcie. s in azimis sin. ⁊ ue. Sac̃dos

Expanded text:
nibus assumit amictum, qui super humeros circumquaque diffunditur. Per quem operum fortitudo significatur. Humeri quippe fortes sunt ad operpectus ligatur, signant intentionem et finem, quibus informandum est opus, ne fiat in fermento malitiae et nequitiae, sed in azymis sinceritatis
Abbreviated transcription (Latin):
exist̾et. localit̾ in celo. personalit̾ ĩ
sacram̃taliter in altari. Sicut enĩi¬
diuinitatem totus essencialit̾ est ĩ õi
reb: ita scd̾m humanitatem totus sul
hõis qui ẽ in celo. Unus ⁊ idem est filius dei.
m̃bra corporis annectuntur. omẽs qui ꝑfidẽ
deo rep̃sentans eccłiam. hoc nunc os ex ossibꝰ
meis.⁊ caro de carne mea. & ostendens secũ
illam ĩ unam ꝯuenisse ꝑsonam erũt inqͥt
ꝙ ⁊ suscepit de nr̃o ip̃e ⁊ accepimus ip̃i de
suo. tam in solubili nexi ꝯiungun᷑ ut qd̾
est unũ cum ꝑtẽ per in effabilem unitatem:
fiat unũ nob̾cum per admirabilẽ unionẽ.
Ac per hoc ipõ coĩter mediante cũ pr̃e imũ
efficiamur. Pater inquit scẽ serua eos in
noĩe tuo quos dedisti mͥ. ut sint unũ sic̃ ⁊

Expanded text:
existere: localiter in Coelo: personaliter in existere: localiter in Coelo: personaliter in Verbo: sacramentaliter in Altari. Sicut enidivinitatem totus essentialiter est in omnibus rebus, ita secundum humanitatem totus sacrcoelo Joan. III. Unum et idem est Filius Dei, membra corporis annectuntur, omnes qui per fidDeo repraesentans Ecclesiam: Hoc nunc os ex ossibus meis, et caro de carne mea Gen. II, et ostendens secum illa in unam convenisse personam. Erunt, inquit, t suscepit ipse de nostro, et accipimus ipsi de suo, tam insolubili nexu conjungimur, ut, qui est unum cum Patre per ineffabilem unitatem, fiat unum nobiscum per admirabilem unionem, et per hoc, ipso communiter mediante, cum Patre unum efficimur. Pater, inquit, sancte, serva eos in nomine tuo quos dedisti mihi, ut sint unum, si
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcc̃is nr̃is in sanguine suo. qñ sanguinem
suũ fudit ꝓ nob̾ in crucis patibulo: uerũ ⁊̃
cotidie saluat nos a pcc̃is nrĩs in sanguine suo.
qũ nos sanguinem eius accipimus in calicis
pocło. ascensurus ergo xp̃c ad patrem quia
ꝓmisit apłis eoꝵq sequacib. uobiscum
babitantem gr̃am: nec tm̃ ꝑ diuinam es
⁊ ideo sacramentũ istud instituit in qͦ p̾sens
est ip̃e nob̾cum. sub alia quidem forma. s
inꝓpria uere sub̾a. Congruũ .n. erat ut d̃s
qui hominem quem plasmauit fecit ad
Omaginem ⁊ similitudinem suam exp̃ssuiꝰ
insigniret. Disposuit ergo celestis altitudo
ꝯsilii. ut sicut tres sunt ꝑsone in unitates
sub̾e: pater. uerbum. ⁊ sp̃c. ica tres essent
sub̾e ĩ unitate ꝑsone. diuinitas. corpus.
per essenciam. in solis iustis per gr̃am. ĩ hoĩe
assumpto per unionem: uoluit ut idem
ipẽ sin naturam hũanam trib modis ĩ rebꝰ¬

Expanded text:
peccatis nostris in sanguine suo, quando sangpeccatis nostris in sanguine suo, quando sangucis patibulo, verum etiam quotidie nos lavat a peccatis nostris in sanguine suo, quando ejus sanguinem nos accipimus in calicis poculo. Ascensurus ergo Christus ad Patrem quia promisit apostolis eorumque sequacibus, vobiscum habitantem gratiam, nec per divinam tantum Et ideo istud sacramentum instituit, in quo praesens est nobiscum, sub alia quidem forma, sed in propria vere substantia. Congruum erat enim, ut Deus qui hominem quem plasmavit, fecit ad imaginem et similitudinem suam, expressius insigniret. Disposuit ergo coelestis altitudo consilii, sicut tres sunt personae in unitate substantiae, Pater, Verbum et Spiritus, ita tres essent substantiae in unitate personae, divinitas, corpus per essentiam: in solis justis per gratiam: in homine assumpto per unionem; voluit idem ipse secundum naturam humanam tribus modis in reb
Abbreviated transcription (Latin):
in mortem. ⁊ cibum setribuit nob̾ ad uitã.
u mortem nr̃am sua morte ꝑin̾iet. ⁊ uitam
nr̃am sua uita nutriret. Panis iste si digne
comeditur. impinguat ⁊ calreiste si dig¬
ne bibitur: inebriat. non corpus: sed cor.
rant. Is .n. in ħ sacram̃to sumitur cotus ⁊ in¬
teger qui est fons et origo totius uirtutis
⁊ grẽ. Per crucis misteriũ eripuit nos a
potestate pcc̃. per eucharistie sacramẽtũ
liberat nos a nolũtate pessandi. Nam eu¬
charistia si digne sumatur a malo lib̾at.
et ꝯfirmat in bono.uenialia delet.⁊cauz
mortalia. Unde ⁊ cũ premittimus ĩ orõne
Et dimitte nob̾ debita nr̃a. ne nos indu. in .ł.¬
s li. nos ania. Quia ꝑ panem istum celestẽ
liberamur a malis preteritis presentibus et
futuris. Addit ergo nob̾ ħ sacramentũ salutrꝰ.
uc qr nos cotidie pecramꝰ: ip̃e iam mori non
potest per hoc sacramentum. ꝙ ĩ memori am
mortis eius accipimus: remissionẽ pcc̃orum
cotidie ꝯsequam᷑. Non solũ .n. lauit nos a

Expanded text:
in mortem et per cibum se tribuit nobis ad vitam, ut mortem nostram sua morte perimeret, et vitam tram sua vita nutriret. Panis iste si digne manducatur, impinguat: et calix iste si digne bibitur, inebriat, non corpus sed cor, nrant. Is enim in hoc sacramento sumitur totus et integer, qui est fons et origo totius virtutis et gratiae. Per crucis mysterium eripuit nos a potestate peccati. Per eucharistiae sacramentum liberat nos a voluntate peccandi; nam eucharistia si digne sumatur, a malo liberat, et confirmat in bono, venialia delet et cavet mortalia. Unde cum praemittimus in oratione Et dimitte nobis debita nostra, et ne nos inducas in lo. Amen . Quia per panem istum coelestem liberamur a malis praeteritis, praesentibus, futuris. Dedit ergo nobis hoc sacramentum salutis, ut quia nos quotidie peccamus, et ipse jam mori non potest; per hoc sacramentum, quod in memoria mortis ejus accipimus, remissionem peccatorum quotidie consequamur. Nom enim solum lavit nos a