comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
on adrogans uideri arbitror. si inter
filios suscipiam affectum docendi. eũ
ipse humilitatis magist̃ dixerit. Uoni¬
de filii audite me timorem dñi docebo
uos. In quo licet & humilicatẽ uerecumdie euis spec¬
tare et gr̃am: Dicendo enim timorem dñi: qui c̃omu¬
nis uidetur ẽẽ om̃ib: exp̃ssit insigne documentum¬
uetrecumdie Et camen cum ipse timor inicium sa¬
pientie est & effector beatiticdinis: qm̃ cimientes dñm
beati sunt. p̃ceptorem se sapientiȩ edocende. & demons¬
tratorem beaticu. linis ad ipiscende eiudent̃ significa¬
uit. Et nos gͦ adimicandam uerecumdiam seduli.
ad conferendam gr̃am. Non usurpatores: quȩ illi sp̃s
infudit sapientie. eaꝑillum nobis manifestata. et
usu conꝑta atq exemplo: uobis quasi liberis tradimꝰ
cum iam effugere non possimus officium docendi.
quod nobis refug̾entib inposuit sacerdotii necessitu¬
do: Dedit enim ads quosdam quidem apłos. quosc ain

Expanded text:
on arrogans videri arbitror, si inter filios suscipiam affectum docendi; cum ipse humilitatis magister dixerit: Venite, filii, audite me; timorem Domini docebo vos . In quo licet et humilitatem verecundiae ejus spectare et gratiam. Dicendo enim, timorem Domini, qui 2 communis videtur esse omnibus, expressit insigne verecundiae. Et tamen cum ipse timor initium sapientiae sit, et effector beatitudinis quoniam timentes Deum beati sunt, praeceptorem se sapientiae edocendae, et demonstratorem beatitudinis adipiscendae, evidenter significavit. 2. Et nos ergo ad imitandam verecundiam seduli, ad conferendam gratiam non usurpatores, quae illi Spiritus infudit sapientiae, ea per illum nobis manifestata, et visu comperta atque exemplo, vobis quasi liberis tradimus; cum jam effugere non possimus officium docendi, quod nobis refugientibus imposuit sacerdotii necessitudo: Dedit enim Deus quosdam quidem apostolos, quosdam
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ dic̃ tibi audi. Si audias custodias uias tuas. Et fi
lapsus es: cito corrigas. In qͦ enĩ corrigit iuuenior
uiam suam. nͥ incustodiendo ũba dm̃: Tace gͦ pͥus
et aucti. et ñ delinques inlingua tua. Graue malũ
ut aliquis ore suo condemnet᷑. Et enim si ꝓocioso
ũbo reddet unusquisq rationẽ. quantomagis ꝓ
uerbo inpuritatis & curpicudinis: Grauiora st̃
eni uerba p̃cipitationis quam ociosa. Ergo ꝓotio

Expanded text:
Dei dicit tibi: Audi. Si audias, custodis vias tuas: et si Dei dicit tibi: Audi. Si audias, custodis vias tuas: et si lapsus es, cito corrigis. In quo enim corrigit juvenior viam suam, nisi in custodiendo verba Domini ? Tace ergo prius, et audi, ut non delinquas in lingua tua. 8. Grave malum ut aliquis ore suo condemnetur. Etenim si pro otioso verbo reddet unusquisque rationem , quanto magis pro verbo impuritatis et turpitudinis! Graviora enim sunt verba praecipitationi
Abbreviated transcription (Latin):
cogitationis nr̃e obꝓbrio. et iudicio conscientiȩ.
Uerberam̃ etiam uocis nr̃e uerbere: cum loquiñ
ea quoꝵ sono cedit᷑ animus nr̃ & mens consauciat᷑.
Qͥs aut̃ est qui mund xmi cor apeccati habeat conlu¬
uione. aut ñ del inquat in linguasua : Et id̾o qͥa
neminẽ uidebat scm̃ os seruare posse abinmundi¬
tia sermonis. ip̃se sibi silentio legem inposuit in¬
nocentiȩ: ut cacendo culpam declinaret qũ auis ef¬
ferre possit loquendo. Audi amus gͦ cautionis
magistrum. Dixi custodiam uias meas. hoc ẽ in
dixitacito cogitationis p̾cepto indixi mͥ ut eustodi¬
rem uias meas. Aliȩ sunt iue quas debemus seqͥ¬
alie ꝙͣs debemus custodire. Sequi uias dñi. eustodi¬
re ñr̃as. ne inculpam dirigant. Potos aut̃ eustodire.
si ñeito loqͣris. Lexdicit. audi isrł. añm dm cuum.
Non dieit loq̃re s audi. Id̾o eua lapsa est. qͥa locu¬
tae uiro quod ñ aidierit adño.do suo. ẜma uox

Expanded text:
cogitationis nostrae opprobrio; et judicio conscientiae: cogitationis nostrae opprobrio; et judicio conscientiae: verberamur etiam vocis nostrae verbere, cum loquimur ea quorum sono caeditur animus noster, et mens consauciatur. Quis autem est qui mundum cor a peccatorum habeat colluvione, aut non delinquat in lingua sua? Et ideo quia neminem videbat sanctum os servare posse ab immunditia sermonis, ipse sibi silentio legem imposuit innocentiae; 4 ut tacendo culpam declinaret, quam vix effugere posset loquendo. 7. Audiamus ergo cautionis magistrum: Dixi, custodiam vias meas, hoc est, dixi mihi, tacito cogitationis praecepto indixi mihi, ut custodirem vias meas. Aliae sunt viae quas debemus sequi, aliae quas custodire: sequi vias Domini, custodire nostras; ne in culpam dirigant. Potes autem custodire, si non cito loquaris. Lex dicit: Audi, Israel, Dominum Deum tuum . Non dixit, loquere, sed audi. Ideo Eva lapsa est, quia locuta est viro, quod non audierat a Domino Deo suo. Prima vox
Abbreviated transcription (Latin):
ne pͥus uox condempnet mea. qu̾a absoluat aliena.
Seͥptũ ẽ eñ exũbis cuis condeminab̾is. Qd opꝰ est gͥ ut
ꝓperes periculum suscipe condemnationis loquendo.
cũ cacenoo possis ee̾ astutior: Conplures ui di loquendo
peccatum incidisse. uix quem tacendo Ideoq tacere
nosse. quam loqui difficilus est. Scio loqui plerosq
cum tacere nesciant. Rarum ẽ tac̾e̾ quem quã. eũ sibi
loqui nichil ꝓsit. Sapiens est gͦ qui nouit cac̾e: Deniq
sapientia dyxit. Dñs dedit mͥ linguam eruditionis.
quando oporteat sermonẽ dicere. Meruo gͦ sapiens
qui a dño accepit. quo temꝑe sibi loquendum sit.
Unde bene ait septa. Homo fapiens tacebit usq in¬
tempus. Id̾̃o scĩ dñi quiscirent quia uox honunis plerũq
peccati ad nuntiatio est. et initum erroris humansser¬
mo ẽ. hominis. amabant cacere. Deniq sc̃s dñi ait.
Dixi eustocdiam uas meas. ut ñ lelinqũa inlingua
mea. Seiebat enun & legerat diuine ẽẽ ꝓtectionis.

Expanded text:
condemnet mea, quam absolvat aliena; scriptum est enim: Ex verbis tuis condemnaberis . Quid opus est igitur ut properes periculum suscipere condemnationis, loquendo; cum tacendo possis esse tutior? Quamplures vidi loquendo peccatum incidisse, vix quemquam tacendo: ideoque tacere nosse quam loqui difficilius est. Scio loqui plerosque, cum tacere nesciant. Rarum est tacere quemquam, cum sibi loqui nihil prosit. Sapiens est ergo qui novit tacere. Denique Sapientia Dei dixit: Dominus dedit mihi linguam eruditionis, quando oporteat sermonem dicere . Merito ergo sapiens qui a Domino accipit, quo tempore sibi loquendum sit. Unde bene ait Scriptura: Homo sapiens tacebit usq. 6. Ideo sancti Domini, qui scirent quia vox hominis plerumque peccati annuntiatio est, et initium erroris humani, sermo est hominis, amabant tacere. Denique sanctus Domini ait: Dixi custodiam vias m. Sciebat enim et legerat divinae esse protectionis,
Abbreviated transcription (Latin):
cifera bella eiuilia. que grauis et fortis ciuis et in res
dignus pͥncipatu fugiet atq oderit. gadecq se cocũ
reip. neq opes aut potentiam consectabit᷑. cotãq eã
siecuebit᷑ ut om̃ib consulat. Nec uͦ cͥminib falsis
inodiũ aut inuidiam quemnꝗͣ uocabit. Ominoq
ita uisticie honestatiq adherescet. ut dũ ea conser¬
uet ꝗuis gͣuit offendat mortẽq: opecat pocuis
ꝗͣ deserat illa que dixi. Miserrima om̃ino ẽ ambitio
honoꝵq contentio. Deqͣ p̃clare apud eundem᷑ est
platonẽ. simiłr fac̃e eos qui int̾se contenderent
quis eor potissimũ gub̾naret. Ioemq p̾cipit ut eos
asũsarios existiniemꝰ qͥ armã cõnt᷑ ferant. ñ eosqͥsuo

Expanded text:
ifera bella civilia; quae gravis et fortis civis et in re publica dignus principatu fugiet atque oderit tradetque se totum rei publicae neque opes aut potentiam consectabitur totamque uebitur, ut omnibus consulat; nec vero criminibus falsis in odium aut invidiam quemquam vocabit omninoque ita iustitiae honestatique adhaerescet, ut, dum ea conservet, quamvis graviter offendat mortemque oppetat potius quam deserat illa, quae dixi. Miserrima omnino est ambitio honorumque contentio, de qua praeclare apud eundem est Platonem, similiter facere eos, qui inter se contenderent,quis eorum potissimum gubernaret. Idemque praecipit, ut eos adversarios existimemus, et qui arma contra ferant; non eos, qu
Abbreviated transcription (Latin):
nem et beluã hoc maxime int̾ ẽ. qͦd hec cantum
quantũ sensu mouet᷑ ad id solũ qͦo adẽ qͦdq p̾sensẽ.
se accõmodat paulũ ammodũ sentiens p̃c̾itũ aut
futurũ. homo aũ qͦo rõnis ẽ parciceps. ꝑ quam co¬
sequentia cernit. causas rerũ uidet earq ꝓgrossus
et qͣsi antecessiones ñ ignorat. similitudines cõparat
rebq p̾sentib ad iung̃ atq ad nectit futas. facile co¬
tius uice cͣsũ uidet. ad eamq degendã p̃ꝑat res neces¬
sarias. eadeq nat᷑a ui rationis hoĩnẽ conciliat homini.
et ad orationis. et ad uite societarẽ. In gen̾atq in pͥmis
p̃cipinĩ quendam amorẽ in eos qui pereati sunt. im¬
pellitq ut hominũ cetꝰ et celebrationes et ẽẽ. et ase
obiri uelit. obeasq causas stuoeat parare ea qͦ sup¬
peditent adculcũ et ad uictũ. ne sibi soli. s comugi
ra ex suscitat etiam animos. et maiores ad rẽ geren¬
dã fac̃. In pͥmisq hominis ẽ. ꝓpͥa ueri inqͥsitio atq¬

Expanded text:
oc maxime interest, quod haec tantum, quantum sensu movetur, ad id solum, quod adest quodque praesens est, se accommodat paulum admodum sentiens praeteritum aut futurum; homo autem, quod rationis est particeps, per quam consequentia cernit, causas rerum videt earumque praegressus et quasi antecessiones non ignorat, similitudines comparat rebusque praesentibus adiungit atque annectit futuras, facile totius vitae cursum videt ad eamque degendam praeparat res necessarias. Eademque natura vi rationis hominem conciliat homini et ad orationis et ad vitae societatem ingeneratque in primis praecipuum quendam amorem in eos, qui procreati sunt, impellitque, ut hominum coetus et celebrationes et esse et a se obiri velit ob easque causas studeat parare ea, quae suppeditent ad cultum et ad victum, nec sibi soli, sed coniugira exsuscitat etiam animos et maiores ad rem gerendam facit. In primisque hominis est propria veri inquisitio atq
Abbreviated transcription (Latin):
dubicandi genus ẽ. ẽpugnare uidet᷑ c̃ honesto. id
qͦd uidet᷑ eẽ utile. Cum enĩ utilitas ad se raꝑe. hones¬
tas contͣ reuocare ad se uidet᷑. fit ut dist̾hatur in de¬
lib̾ando animꝰ. afferatq ancipitẽ euram cogitandi.
hac diuisione cũ p̃t̾ire aliquid maximũ uicium
in diuidendo sit. quo p̃t̃missa st̃. Nec enĩ solũ u¬
crum honestũ antͣpe sit de lib̾ari solet. s etiam
duob ꝓpositis honestis. utrũ honestius. itẽq quob
de utili. pꝰ de cõꝑatione eoꝵ disserendũ s ẜr incipio
geĩu aninantiũ om̃i ẽ a natã cͥbutũ. ut se intam

Expanded text:
dubitandi genus est, cum pugnare videtur cum honesto id, dubitandi genus est, cum pugnare videtur cum honesto id, quod videtur esse utile; cum enim utilitas ad se rapere, honestas contra revocare ad se videtur, fit ut distrahatur in deliberando animus afferatque ancipitem curam cogitandi. Hac divisione, cum praeterire aliquid maximum vitium in dividendo sit, duo praetermissa sunt; nec enim solum utrum honestum an turpe sit, deliberari solet, sed etiam duobus propositis honestis utrum honestius, itemque duobus de utili, post de comparatione eorum disserendum. Principio generi animantium omni est a natura tributum, ut se, vit
Abbreviated transcription (Latin):
officioꝵ p̃cepta cͣꝗunt᷑. ea qũaꝗͣ ꝑcineant ad finẽ bono¬
rũ. tam̃ minꝰ io apparet. qͥa magis ad institutionẽ
uite cõmunis spectare uidentur. Deqͥb ẽ nob̾ his
libris explicandũ ¶ Atqͥ etiam alia diuisio ẽ. officii.
Nlã et medium qͦd dam officiũ tdr̾ et ꝑfectã. ꝑfectũ
officiũ rectũ opinor uocemꝰ. Qm̃ greci cathorchoma¬
aut̃ officium id ẽẽ dicunt. qͦd cur factũ sit. Ratio ꝓ¬
babilis reddi possit. Triplex gͥ ẽ ut panetio uidecur
consilii capiendi delib̾atio. Nam aut honestũ ne fae¬
cu sit. aut᷑pe dubitant. id qͦd indelib̾ationẽ cadit. In
quo considando sepe animi in contͣrias sententi as
distrahunt᷑. Tum aut̃ aut anqͥrunt aut consulcant
ad uite cõmoditatẽ iocũditatẽq. ad facultates rer̃
atq copias. ad opes. ad potentiã qͥb et se possint iu¬
uare et suos. conducat id nec ne de qͦ delib̾ant. que
delib̾atio om̃is in rationẽ utilitatis cadit. Tercium

Expanded text:
officiorum praecepta traduntur, ea quamquam pertinent ad finem bonorum, tamen minus id apparet, quia magis ad institutionem vitae communis spectare videntur; de quibus est nobis his libris explicandum. Atque etiam alia divisio est officii. Nam et medium quoddam officium dicitur et perfectum. Perfectum officium rectum, opinor, vocemus, quoniam Graeci kato/rqwmautem officium id esse dicunt, quod cur factum sit, ratio probabilis reddi possit. Triplex igitur est, ut Panaetio videtur, consilii capiendi deliberatio. Nam aut honestumne factu sit an turpe dubitant id, quod in deliberationem cadit; in quo considerando saepe animi in contraries sententias distrahuntur. Tum autem aut anquirunt aut consultant, ad vitae commoditatem iucunditatemque, ad facultates rerum atque copias, ad opes, ad potentiam, quibus et se possint iuvare et suos, conducat id necne, de quo deliberant; quae deliberatio omnis in rationem utilitatis cadit. Tertium
Abbreviated transcription (Latin):
discere. cognitionẽq rerum. aut occultar̃. aut ãmirabi¬
lium ad beate iuuendũ necessariã ducimꝰ. Ex qͦ in tel

Expanded text:
discere cognitionemque rerum aut occultarum aut admirabilium ad beate vivendum necessariam ducimus. Ex quo intel
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ quȩ aratione suscipit᷑ de aliqͣre instituto.¬
debet a definitione ꝓficisci. ut intelligat᷑ qͥo sit
iodeq̃ disputef.. So mnis de officio duplex est
questio. Unũ genius ẽ qͦo ꝑcinet ad finẽ bonox. alter
qͦo positũ ẽ in p̃ceptis. qͥb in ominis partes usus uite

Expanded text:
enim, quae a ratione suscipitur de aliqua re institutdebet a definitione proficisci, ut intellegatur, quid sit id, de quo disputetur Omnis de officio duplex est quaestio: unum genus est, quod pertinet ad finem bonorum, alterum, quod positum est in praeceptis, quibus in
Abbreviated transcription (Latin):
bitent. aqͥb natũ ẽ id qͦd iam contritũ ẽ uetustate pũ¬
bium. Cũ enĩ fioem aliciuiꝰ bomitatẽq laudant oignũ
eẽ dieunt. qui eñ in teneb̾s mces. hoc quam habe tumi
iulia nichil ex pedire qͦo ñ siceit. etiam si id possis millo
refellente obtinere. Uides ne hoc ꝓũbio ne di gagl illi
posl uenia dari. neꝙ hiue qũe paulo ante fungebiam

Expanded text:
bitent? a quibus natum est id, quod iam contritum est vetustate, probitent? a quibus natum est id, quod iam contritum est vetustate, proverbium. Cum enim fidem alicuius bonitatemque laudant, dignum esse dicunt, quicum in tenebris mices. Hoc quam habet vim nisi illam, nihil expedire, quod non deceat, etiamsi id possis nullo refellente optinere? Videsne hoc proverbio neque Gygi illi posse veniam dari neque huic, quem paulo ante fingebam
Abbreviated transcription (Latin):
dixerit quod utile sit qͥd expediat. ĩmo intelligat nichil
nec expedire. nec utile eẽ. qͦd sir iniustũ. Hoc qͥ ñ di¬
dicerit. bonꝰ uir eẽ ñ pot̾it fimbriã consulare̾ auoie¬
bani: de patre nr̃o puer. udicem .M. lutatio pinchiȩ
fuisse. equiti.R. sane honesto. ẽ his sponsionẽ fecissi nͥ
uir bonus eẽt. Itaq ei dixisse finb̾am se illam rem nuł¬
quam iudicaturum. ne aut spoliaret fama ꝓbatum
hominẽ. si cont᷑ iudicauiss. aut statuisse uideret᷑ uir̃
bonũ eẽ aliquẽ. c̃ eares innum̃abilib officiis et laudi¬
b contineret᷑. huic gͥ uiro bono quem fimbria ecã
ñ mͦ socrates nouerat. nullomͦ uioeri pot̃ qͥcqu̾a eẽ
utile. qͦd ñ honestũ sit. Itaq talis uir ñmͦ face. si ne
cogitare qͥdem qͥcꝗͣ audebit. qͦd nꝰ audeat pͣdicare.
hec ñ tͣpec̃ dubita ͤ philosophos. qͦ ne rustici qͥdem au¬

Expanded text:
dixerit quis, quod utile sit, quod expediat? Immo intellegat nihil dixerit quis, quod utile sit, quod expediat? Immo intellegat nihil nec expedire nec utile esse, quod sit iniustum; hoc qui non didicerit, bonus vir esse non poterit. C. Fimbriam consularem audiebam de patre nostro puer iudicem M. Lutatio Pinthiae fuisse, equiti Romano sane honesto, cum is sponsionem fecisset. NI VIR BONUS ESSET. Itaque ei dixisse Fimbriam se illam rem numquam iudicaturum, ne aut spoliaret fama probatum hominem, si contra iudicavisset, aut statuisse videretur virum bonum esse aliquem, cum ea res innumerabilibus officiis et laudibus contineretur. Huic igitur viro bono, quem Fimbria etiam, non modo Socrates noverat, nullo modo videri potest quicquam esse utile, quod non honestum sit. Itacogitare quidem quicquam audebit, quod non audeat praedicare. Haec non turpe est dubitare philosophos, quae ne rustici quidem du
Abbreviated transcription (Latin):
pulatas audebit errore diuellere. qͥfons ẽ fraudiũ
maleficioꝵ scelerũ omium. Itaq siuir bonus habeat
hanc uim ut si digitis concrepuerit. possit in locuple¬
tium testam̃to nomeiꝰ in repere. hac ui nͣ utat᷑. nesi
exploratũ qͥdem habeat. idomĩno neminẽ umꝗͣ suspi¬
caturũ. At dares banc uim .M. erasso ut digitoꝵ ꝑ cus¬
sione heres poss scͥptꝰ eẽ. qͥreuera ñ eẽt heres. in foro
crede mͥ salcaret. Hõ aut̃ iustus hisq quẽ sentimꝰ uiruꝰ
bonuꝰ. nichil euiquam qͦd inse cransferat detͣhet. Hoc
qͥ admirat᷑ his se qͥd sit uir bonus nescire fateat᷑. At uͦ
si qui uoluerit animi sui conplicatã notionẽ euoluere.
iam se ipse doceat eum uirum bonuͣ eẽ qͥ ꝓsit qͥb pos¬
sit. noceat nemini. nͥ laceffitꝰ iniuria. Eͥo gͦ hie non
noceat qui quodam qͣsi ueneno ꝑficiat. ut ueros here¬
des moueat. in eor locũ ipse succedat. Non gͥfaciat

Expanded text:
pulatas audebit errore divellere, qui fons est fraudium, pulatas audebit errore divellere, qui fons est fraudium, maleficiorum, scelerum omnium. Itaque, si vir bonus habeat hanc vim, ut, si digitis concrepuerit, possit in locupletium testamenta nomen eius inrepere, hac vi non utatur, ne si exploratum quidem habeat id omnino neminem umquam suspicaturum. At dares hanc vim M. Crasso, ut digitorum percussione heres posset scriptus esse, qui re vera non esset heres, in foro, mihi crede, saltaret. Homo autem iustus isque, quem sentimus virum bonum, nihil cuiquam, quod in se transferat, detrahet. Hoc qui admiratur, is se, quid sit vir bonus, nescire fateatur. At vero, si qui voluerit animi sui complicatam notionem evolvere, iam se ipse doceat cum virum bonum esse, qui prosit, quibus possit, noceat nemini nisi lacessitus iniuria. Quid ergo? hic non noceat, qui quodam quasi veneno perficiat, ut veros heredes moveat, in eorum locum ipse succedat? Non igitur faciat,
Abbreviated transcription (Latin):
um sororis filiũ nom̃ suũ ferre uoluiss eũq feciss he¬
redem. hunc dico patronũ agripiceni et sabini. Ot̃pe
notam tẽpoꝵ nom̃ illoꝵ. ũ er at equum pͥncipes ciums
rem hab̾e ad satrium nichil p̃ter nom̃ ꝑuenire. Et¬
enĩ si his qͥ ñ defendit iniuriam. neq ꝓpulsata suis¬
cũ potest iniuste facit. ut ĩpͥmo libro disserui. qͣlisha
bendus ẽ his qui ñ mͦ ñ repellit. s etiam ad iuuat iniuriã.
Michi qͥdem etiam uere hereditates ñ honeste uident᷑
si sunt maliciosis blandiciis officioꝵ ñ ueritate s simu¬
latione quesite.Atq incalib reb aliud ut le int̾dum. S¬
aliud honestũ uideri solet falso. Nam eadem utilitatiᷤ
quȩ honestatis est regula. qui hoc ñ ꝑuiderit. ab hoc
nulla fraus ab erit. nullũ facinꝰ. Sic eniꝰ cogitans est
istuc qͥdẽ honestũ. uerum hoc expedit. res anat᷑a co¬

Expanded text:
um, sororis filium, nomen suum ferre voluisset eumque fecisset heum, sororis filium, nomen suum ferre voluisset eumque fecisset heredem hunc dico patronum agri Piceni et Sabini; o turpem notam temporum nomen illorum!, non erat aequum principes civis rem habere, ad Satrium nihil praeter nomen pervenire. Etenim, si is, qui non defendit iniuriam neque propulsat, cum potest, iniuste facit, ut in primo libro disserui, qualis bendus est is, qui non modo non repellit, set etiam adiuvat iniuriam? Mihi quidem etiam verae hereditates non honestae videntur, si sunt malitiosis blanditiis, officiorum non veritate, sed simulatione quaesitae. Atqui in talibus rebus aliud utile interdum, aliud honestum videri solet. Falso; nam eadem utilitatis, quae honestatis, est regula. Qui hoc non perviderit, ab hoc nulla fraus aberit, nullum facinus. Sic enim cogitans: Est istuc quidem honestum, verum hoc expedit, res a natura co
Abbreviated transcription (Latin):
possit iniuria Pereclitem᷑ si placet. et in hiis qͥdem exẽ¬
plis inqͥb peccari uulgus hominũ forcasse ñputet.
Neq eniꝰ de sicariis ueneficis testam̃tar iis. furib pecu¬
latorib. hoc loco disserendũ ẽ. qͥ non u̾bis ft̃ & aisputa¬
tione philo sophoꝵ. s uinelis et carcere fatigandi. S
hoc considerenius qͣ faciunt hii qͥhabent᷑ boni . L. mi nu¬
ci basili locupletis homunis falsum cestam̃itũ qͥdã e gre¬
cia roma attulerunt. Qͦs qͦ facilius optinerent. seͤp¬
serunt heredes secũ . M. craissũ. & quintũ hostensium
homuines eiꝰdem etatis potentissimos. Qͥ cũ illud falsum
ẽẽ suspicarent᷑. sibi aut̃ nulliꝰ eent conseĩ culpe. alieui
farinoris munusculũ ñrepudiauer̃. Qͥd gͦ sat in ẽ hoc.
ut ñ deliqͥsse uioent᷑. Michi qͥdem ñ iuoet̾. qũã ꝗͣ alter̃
inuũ aniaui. alter̃ ñ odi mortuũ. S c basilus .a. satry¬

Expanded text:
possit iniuria? Periclitemur, si placet, et in iis quidem exempossit iniuria? Periclitemur, si placet, et in iis quidem exemplis, in quibus peccari volgus hominum fortasse non putet. Neque enim de sicariis, veneficis, testamentariis, furibus, peculatoribus hoc loco disserendum est, qui non verbis sunt et disputatione philosophorum, sed vinclis et carcere fatigandi, sed haec consideremus, quae faciunt ii, qui habentur boni. L. Minuci Basili, locupletis hominis, falsum testamentum quidam e Graecia Romamn attulerunt. Quod quo facilius optinerent, scripserunt heredes secum M. Crassum et Q. Hortensium, homines eiusdem aetatis potentissimos; qui cum illud falsum esse suspicarentur, sibi autem nullius essent conscii culpae, alieni facinoris munusculum non repudiaverunt. Quid ergo? satin est hoc, ut non deliquisse videantur? Mihi quidem non videtur, quamquam alterum vivum amavi, alterum non odi mortuum; sed, cum Basilus M. Satri
Abbreviated transcription (Latin):
uult illa qͥdem uideri se eẽ prudentiã. s ab est abea dis¬
catq plurimũ. Prudentia ẽ eniꝰ locata. indilectu bono¬
rũ et maloꝵ. Malicia si om̃ia quę cͦpiast̃. malast̃ mala
bonis ponit ante. Nec uͦ ĩ p̃diis solũ ius ciuile ductum
a natã. malitiã fraudẽq uendicat. S eciam inmanci¬
pioꝵ uenditione. uenditoris fraus om̃s excludit᷑. Qͥ
enĩ scire debuit. de sanitate. defuga. defurcis. p̃stat
edicto ȩ diliĩ. heredum alia cansa ẽ. Ex qͦ intelligitur
qmͣ iuris nat᷑a fons sit. Hoc scd̾m nat᷑am ẽẽ. neminẽ
id agere ut ex alcerius p̾det᷑ inseitia. Nec ulla ꝑ iitreᷤᷤ
iite maior inueniri potest ꝗͣ imalitia simulatio intel¬
litie. Exqͦ ista innum̾abilia nascunt᷑. ut utilia cũ hones¬
tispugnare uideant᷑. Quotuseniꝰ qͥsq reperiet᷑. qui in¬
punitate et ignoratione om̃ium ꝓposita abstinere

Expanded text:
volt illa quidem videri se esse prudentiam, sed abest ab ea disvolt illa quidem videri se esse prudentiam, sed abest ab ea distatque plurimum. Prudentia est enim locata in dilectu bonorum et malorum, malitia, si omnia, quae turpia sunt, mala sunt, mala bonis ponit ante. Nec vero in praediis solum ius civile ductum a natura malitiam fraudemque vindicat, sed etiam in mancipiorum venditione venditoris fraus omnis excluditur. Qui enim scire debuit de sanitate, de fuga, de furtis, praestat edicto aedilium. Heredum alia causa est. Ex quo intellegitur, quoniam iuris natura fons sit, hoc secundum naturam esse, neminem id agere, ut ex alterius praedetur inscitia. Nec ulla pernicies vitae maior inveniri potest quam in malitia simulatio intellegentiae; ex quo ista innumerabilia nascuntur, ut utilia cum honestis pugnare videantur. Quotus enim quisque reperietur, qui impunitate et ignoratione omnium proposita abstinere
Abbreviated transcription (Latin):
S nos ueri uriseiadi ger ianeq iusti¬
ciȩ solidam & exp̃ssam effigiem nullaꝰ tenemꝰ. umbra
et imaginib utim. eas ipsas utinam seg̃rem̃. feruntur
eñ exopcimis nat̾e et ueritaris exẽplis. Nã quanti ũba
illa. ut ine ꝓpt̃ te fidemue tuã captus frandatus uesim.
quã illa aurea. ut int̾ bonos bene agier õportet et sine
fraudatione S qͥ sunt boni. et qͥo sit bene agi. magna
questio ẽ .Q. qͥdem sceuola pontifex maxinius. sũmã uim
ẽẽ. dicebat. in om̃ib hil arbitriis inqͥb ad deret᷑ exfide
bona. fitdeiq bone nom̃ existimabat. manare latissime.
Idq ũsari in tucelis sociecatib fiduciis mandatis. reb
emptis. uenditis. conductis. locatis. qͥb uire societas con¬
tineret᷑. in his magni eẽ. iudicis statuere. Presert̃i cũ in
plerisq eẽnt iudicia contraria. qͥo queniq cuiq p̾stare
oporteret. Quo cͥca astutiȩ tollende st̃. eaq militia qͦ

Expanded text:
Sed nos veri iuris germanaeque iustSed nos veri iuris germanaeque iustae solidam et expressam effigiem nullam tenemus, umbra et imaginibus utimur. Eas ipsas utinam sequeremur! feruntur enim ex optimis naturae et veritatis exemplis. Nam quanti verba illa: UTI NE PROPTER TE FIDEMVE TUAM CAPTUS FRAUDATUSVE SIM! quam illa aurea: UT INTER BONOS BENE AGIER OPORTET ET SINE FRAUDATIONE! Sed, qui sint boni, et quid sit bene agi, magna quaestio est. Q. quidem Scaevola, pontifex maximus, summam vim esse dicebat in omnibus iis arbitriis, in quibus adderetur EX FIDE BONA, fideique bonae nomen existimabat manare latissime, idque versari in tutelis societatibus, fiduciis mandatis, rebus emptis venditis, conductis locatis, quibus vitae societas contineretur; in iis magni esse iudicis statuere, praesertim cum in plerisque essent iudicia contraria, quid quemque cuique praestare oporteret. Quocirca astutiae tollendae sunt eaque malitia, quae
Abbreviated transcription (Latin):
alit̾ philosophi tollunt astutias. Leges. qͣcinus manu
Ccenere possunt. Pilosophi qͣtinus ratione & iutelligen¬
cia. Ratio ergo hoc postulat. neqͥd insidiose. neqͥd simu¬
late. neqͥd fallacit. Sunt negͥ insidie tendere plagas
etiam si excitat᷑us ñsis. nec agitaturꝰ. Ipse enĩ fere nullo
insequente sepe incidunt. Sic cu edas ꝓscͥlus. cabulã
tamꝗͣ plagã ponas. donũ ꝓpt̾ uicia uendas. in eã aliqͥs
incurrat ĩ prudens. Hoc quam ꝗͣ uideo ꝓpt̃ depͣuationẽ
consuecudinis. neq more turpe hab̾i. neq aut lege san¬
ciri. aut iuire ciuili. Tam̃ nat᷑e lege scm̃ ẽ. societas ẽ ent᷑.
Qͦdet si sepe dictũ ẽ. dicendũ ẽ cam̃ sepiꝰ. Latissue
qͥdem qͦ pateat om̃iũ int̾ om̃s. Interior eoꝵ qͥ eiꝰdem gen¬
tissint: ꝓpior eor: qͥ eiꝰdẽ eiuitatis. Itaq maiores aliud
ius gentium. aliud ius ciuile ẽẽ uoluer̃. Qͦd eunle nͣ idẽ
continuo gentiũ. Qͦd ant̃ gentiũ. idem cuule eẽ debet.

Expanded text:
hilosophi tollunt astutias, leges, quatenus manu tenere possunt, philosophi, quatenus ratione et intellegentia. Ratio ergo hoc postulat, ne quid insidiose, ne quid simulate, ne quid fallaciter. Suntne igitur insidiae tendere plagas, etiarnsi excitaturus non sis nec agitaturus? ipsae enim ferae nullo insequente saepe incidunt. Sic tu aedes proscribas, tabulam tamquam plagam ponas, domum propter vitia vendas, in ear aliquis incurrat imprudens? Hoc quamquam video propter depravationem consuetudinis neque more turpe haberi neque aut lege sanciri aut iure civili, tamen naturae lege sanctum est. Societas est enim quod etsi saepe dictum est, dicendum est tamen saepius, latissime quidem quae pateat, omnium inter omnes, interior eorum, qui eiusdem gentis sint, propior eorum, qui eiusdem civitatis. Itaque maiores aliud ius gentium, aliud ius civile esse voluerunt; quod civile, non idem continuo gentium, quod autem gentium, idem civile esse debet.
Abbreviated transcription (Latin):
fiunt ñ hdnestã. fac̾e̾ ꝓmissa. stare conuentis. reo¬
dere deposita. cõmutata utilitate fiunt ñ honesta.
Ac de hiis qͥdem qͤ uident᷑ eẽ utilitates contͣ uistiȩiã
simulatione prudentiȩ satis arbitror dichũ ¶S qm̃
a qͣtuor fontib honestatis pͥmo libro officia duximꝰ
in eisdem ũsem̃. cũ a ocebimus ea qͤ uideantꝰ eẽ utilia
neq sint. quam sint uircũtis inimica. Ac de pru¬
dentia qͥdem. qũa uult imicari malicia. Itẽq de ius¬
qeia qͦ semꝑ ẽ utilis d̃isputatũ ẽ. Reliquȩ sunt: aue
partes honestatis. quarũ alt̾a in animi excellentis
magnitudine et p̃stantia cernit᷑. alt̾a in conforma¬
done. et mod̾atione continentiȩ & cemꝑantrȩ. dct

Expanded text:
fiunt non honesta; facere promissa, stare conventis, redfiunt non honesta; facere promissa, stare conventis, reddere deposita commutata utilitate fiunt non honesta. Ac de iis quidem, quae videntur esse utilitates contra iustitiam simulatione prudentiae, satis arbitror dictum. Sed quoniam a quattuor fontibus honestatis primo libro officia duximus, in eisdem versemur, cum docebimus ea, quae videantur esse utilia tneque sint, quam sint virtutis inimica. Ac de prudentia quidem, quam vult imitari malitia, itemque de iustitia, quae semper est utilis, disputatum est. Reliquae sunt duae partes honestatis, quarum altera in animi excellentis magnitudine et praestantia cernitur, altera in conforrnatione et moderatione continentiae et temperantiae. Ut
Abbreviated transcription (Latin):
tolleret᷑. sublatus ẽ. Atq his anteꝗͣ constitit. ic tu fulmunis
deflagrauit. Quanto melius fuerat in hoc ꝓmissũ pats
ñ eẽ seruatũ. Qͥo qͦo theseus exegit ꝓmissũ anepcu¬
no. cui cũ tres optationes neptunus dediss optauit
intericũ yppoliti filii. cũ his pat̾ suspectus eẽt de no¬
uerca. & opcato ĩpetrato theseus inmaximis fuit
na pulcherrimũ natũ eẽt illo anno. ĩmolauit iphigeniã.
qͣ nichil erat eo qͥdem anno natũ pulchrius. ẜiissum
potius ñ faciendum quãtã tecrum faciniis admitten¬
deposita red denda. si gladium qͥs apud te sanamen¬
te deposuerit. repetat insaniens. reddere p̾eccatũ sit
officium ñ reodere Eo si his qͥ apuo ce peciiniã de¬
posuerit bellum inferat patͥe. reddasne depositũ.
Ñ eredo. facies enĩ contͣ rem publicã qͤ debet ẽẽ ca¬
risfima. Sic multa qͣ honesta nat᷑a iudent᷑ eẽ. tẽꝑib

Expanded text:
tolleretur; sublatus est. Atque is, ante quam constitit, ictu fulminis tolleretur; sublatus est. Atque is, ante quam constitit, ictu fulminis deflagravit. Quanto melius fuerat in hoc promissum patris non esse servatum! Quid, quod Theseus exegit promissum a Neptuno? cui cum tres optationes Neptunus dedisset, optavit interitum Hippolyti filii, cum is patri suspectus esset de noverca; quo optato impetrato Theseus in maximis fuit no pulcherrimum natum esset illo anno, immolavit Iphigeniam, qua nihil erat eo quidem anno natum pulchrius? Promissum potius non faciendum quam tam taetrum facinus admittensemper deposita reddenda. Si gladium quis apud te sana mente deposuerit, repetat insaniens, reddere peccatum sit, officium non reddere. Quid? si is, qui apud te pecuniam deposuerit, bellum inferat patriae, reddasne depositum? Non credo; facias enim contra rem publicam, quae debet esse carissima. Sic multa, quae honesta natura videntur esse, temporibus
Abbreviated transcription (Latin):
eosiceat uti. qͥo faciendum sit. eũ fit his in humanꝰ qͥ ñ
cedat. nec ei qͥcqu̾a fiat in iurię. uite et saluti consir¬
iendũ. Q osi qͥsapiens rogatꝰ sit. abeo qͥ eũ hereo ẽ facrat
ẽei testam̃co sec̃ciũ milies relinqͥt᷑. ut antequam here¬
dicatẽ adeat. luce palã inforo saltet. Ioq se fac tur ꝓmi¬
serit. qͦd alit̃ heredẽ eum scͥptinrꝰ ille ñ eẽt. faciat qͦ ꝓ
miserit nec ne. ẜmisisse nollem. et id arbitror fuisse
gͣuitatis. qm̃ ꝓmisit si saltare inforo tͤpe ducet. hones¬
te eam pecuniã inrei.p. magnũ aliqͦd tẽpꝰ contulerit.
ut uel salcare c̃pat̾e confulturꝰ sit t᷑pe ñsit. Ac ne illa
qͥde ꝓmissa seruanda sunt qͤ ñ st̃ hiis ipsis utilia qͥb illa
ꝓmiseris. Sol phetonti filio. ut redeamus ao fabulas fae¬
curũ seẽẽ dixit qͥcqͥd optass. Optauit ut incurrũ patͥs

Expanded text:
eo liccat uti, quid faciendum sit. Cum sit is inhumanus, qui non eo liccat uti, quid faciendum sit. Cum sit is inhumanus, qui non concedat, nec ei quicquam fiat iniuriae, vitae et saluti consulendum. Quid? si qui sapiens rogatus sit ab eo, qui eum heredem faciat, cum ei testamento sestertium milies relinquatur, ut, ante quam hereditatem adeat, luce palam in foro saltet, idque se facturum promiserit, quod aliter heredem eum scripturus ille non esset, faciat, quod promiserit, necne? Promisisse nollem et id arbitror fuisse gravitatis; quoniam promisit, si saltare in foro turpe ducet, honeste eam pecuniam in rei publicae magnum aliquod tempus contulerit, ut vel saltare, cum patriae consulturus sit, turpe non sit. Ac ne illa quidem promissa servanda sunt, quae non sunt iis ipsis utilia, quibus illa promiseris. Sol Phaëthonti filio, ut redeamus ad fabulas, facturum se esse dixit, quicquid optasset; optavit, ut in currum patris
Abbreviated transcription (Latin):
qͣsi controũsie iura stoieor inmancipio uendenoo. Di¬
cendane uitia. non ea qͦ nͥ dixeris. redhibeat᷑ mancipiũ
iure eiuili. S hȩc m̃dacẽ eẽ. alearorẽ. furace. ebrio¬
fum. Alt̾i dicenda uident᷑. alt̾i ñ uident᷑. Siqͥs autũ
uendens. oricaleũ seputet uendere. In dieet ne ei uir
bonꝰ aur᷑ illuo eẽ. an emat denario qͦosit mille dena¬
riũ. Pspicuũ ẽ iam et qͥo mͥ uideat᷑. et qͥd sit int eos
philosophos qͦs nominani contͦũsia. Pacta et ꝓmissa
seꝑ neseruanda sint. qͦ necin nec dolo malo ut p̾tores
solent facta sint. Si quis medieamñtum emipiã q̃ eĩs
ad aꝗͣ int̃ entẽ pepigerita sieo medicamtto sanus ban¬
cus eẽt. ne illo medi cam̃to uinꝙͥ postea uteret᷑. Si eo me¬
dicam̃to sanꝰ factꝰ sit. et annis anqͦt p̃ meiderit encem¬
aem icibũ. nec abeo qͥ ẽ pepiger it impecrat utitem

Expanded text:
quasi controversa iura Stoicorum. In mancipio vendendo diquasi controversa iura Stoicorum. In mancipio vendendo dicendane vitia, non ea, quae nisi dixeris, redhibeatur mancipium iure civili, sed haec, mendacem esse, aleatorem, furacem, ebriosum? Alteri dicenda videntur, alteri non videntur. Si quis aurum vendens orichalcum se putet vendere, indicetne ei vir bonus aurum illud esse an emat denario, quod sit mille denarium? Perspictum est iam, et quid mihi videatur, et quae sit inter eos philosophos, quos nominavi, controversia. Pacta et promissa semperne servanda sint, QUAE NEC VI NEC DOLO MALO, ut praetores solent, FACTA SINT. Si quis medicamentum cuipiam dederit ad aquam intercutem pepigeritque, si eo medicamento sanus factus esset, ne illo medicamento umquam postea uteretur, si eo medicamento sanus factus sit et annis aliquot post incident in eundem morbum nec ab eo, quicumpepigerat, impetret,ut iterum
Abbreviated transcription (Latin):
ria inutroꝙ nullũ erit certam̃. S qͥa si forte aut aiemos
uictus alteri cedat alt̃. Qͥdsi pat̃ fana explet. cun¬
culos agat aderarium iudicet ne idmagistͣtib filius.
Nefas id qͥdẽ ẽ qͥn eciam defendat patr̃e si arguat᷑. Ñ gͥ pa¬
tria p̃stat om̃ib officiis. ĩmo uͦ. s. ipsi patę conducit.
pnos hab̾e ciues in parentes. Eͥdsi tyrannidẽ occupare
si pat̾am ꝓde conabr pat̃. silebit ne filiꝰ. Inmo uͦ ob¬
secrabit pͥatrẽ ne id faciat. Si nichil ꝓficiet. accusabit.
minabit᷑ etiã. Ad extremũ si ad ꝑniciem pat̾e respecta¬
bit. Patͥe salutẽ ante ponet. saluti patris. Querit etrã
si sapiens ad ult̾mos nũmos acceꝑit ĩprudens ꝓ boniᷤ
cũ id rescierit. soluturꝰ nesit eos sicui debeat ꝓbonis.
Diogenes ait. antipat̃ negat. cui potius assentior. Qui
uenenũ fugiens. uendat sciens. debearne dic̾e. Ñ neces¬
se putat diogenes. antipat̃ uiri boni existimat. hȩ st̃

Expanded text:
llum erit certamen, sed quasi sorte aut micando victus alteri cedet alter. Quid? si pater fana expilet, cuniculos agat ad aerarium, indicetne id magistratibus filius? Nefas id quidem est, quin etiam defendat patrem, si arguatur. Non igitur patria praestat omnibus officiis? Immo vero, sed ipsi patriae conducit pios habere cives in parentes. Quid? si tyrannidem occupare, si patriam prodere conabitur pater, silebitne filius? Immo vero obsecrabit patrem, ne id faciat. Si nihil proficiet, accusabit, minabitur etiam, ad extremum, si ad perniciem patriae res spectabit, patriae salutem anteponet saluti patris. Quaerit etiam, si sapiens adulterinos nummos acceperit imprudens pro bonis, cum id rescierit, soluturusne sit eos, si cui debeat, pro bonis. Diogenes ait, Antipater negat, cui potius assentior. Qui vinum fugiens vendat sciens, debeatne dicere. Non necesse putat Diogenes, Antipater viri boni existimat. Haec sunt
Abbreviated transcription (Latin):
& pelope ꝓd̃itũ iure optinebat᷑. Nã quanto pluris ei regi
N̾a. Quiꝰ aut̃ uita ipsi pot̃ utił ẽẽ. cũ eiꝰ uite ea conditio siti¬

Expanded text:
et Pelope proditum iure obtinebatur. Nam quanto plures ei Regi et Pelope proditum iure obtinebatur. Nam quanto plures ei Regi nera? cuius autem vita ipsi potest utilis esse, cum eius vitae ea conditio sit,
Abbreviated transcription (Latin):
tatis int̾itũ e arũq opp̾ssionẽ tetr̃a et detestabilẽ głosã
putat. Qͥ aut̃ fatet᷑ honestũ ñ eẽ inea eiuitate q̃ lib̾a fuit. qͦq
eẽ debeat. regnare s qͥ id fac̾e possit eẽ. utile. qͣhẽ ob iurgati¬
one. aut qͦ potiꝰ conuitio. acanto errore coner auellere. Potest
enĩ dii ĩ mortales cuiꝗͣͥeẽ utile. fedissimũ et cer̾rimũ par ri¬
cidiũ pat̾e. ꝗͣuis his qͥse eo obstrixerit. ab opp̃ssis eiuib pa¬
rens nominet᷑. Honestate gͥ dirigenda utilitas ẽ. &qͥde̾ sic
ut hec duo ũbo int̾se discrepare. unuꝰ sonare uideant᷑. Ñ ha¬
beo aduulgiopinionẽ qͤ maior utilitas ꝗͣ regnandi ẽẽ pos
sit. Nichil cont᷑ inutiliꝰ ei. qͥ id iniuste consecutꝰ sit inuenio
c̃ adui̾tatẽ cepi reuoeare rationẽ. Possuñenĩ einꝗͣ ẽẽ utiles
angores sollicitudines diurni et noctͣm metus. iuta insi
no. pauei boni sunt inqͥt accius. at eni regnũ qdͦ atantalo

Expanded text:
ram et detestabilem gloriosam putat. Qui autem fatetur honestum non esse in ea civitate, quae libera fuerit quaeque esse debeat, regnare, sed ei, qui id facere possit, esse utile, qua hunc obiurgatione aut quo potius convicio a tanto errore coner avellere? Potest enim, di immortales! cuiquam esse utile foedissimum et taeterrimum parricidium patriae, quamvis is, qui se eo obstrinxerit, ab oppressis civibus parens nominetur? Honestate igitur dirigenda utilitas est, et quidem sic, ut haec duo verbo inter se discrepare, re unum sonare videantur. Non habeo, ad volgi opsit? nihil contrainutilius ei, qui id iniuste consecutus sit, invenio, cum ad veritatem coepi revocare rationem. Possunt enim, cuiquam esse utiles angores, sollicitudines, diurni et nocturni metus, vita insno, pavei boni sunt, inquit Attius: at cui regno? quod a Tantalo
Abbreviated transcription (Latin):
qͣ honesta ñsit. ne utilẽ qͥoeni ẽẽ arbitro. Edenĩ auditu¬
rũ puitas fuisse ulixem. si in illa simulatione ꝑseue
rassi. qͥc̃ maximas res gesserit inbello. cam̃ hec auoi¬
at ab aiaee. cuiꝰ ipse pͥnces. iuris iurandi fuit. Qͦs om̃s
seitis solus neglexit fidem. furere assimulanit. ne co¬
iret institit. Cͦoni palamedi ꝑspicax prudentia
istius ꝑcepiss maliciosã audatiã. fide sacͣta. uns ꝑpe¬
cuo falleret. Iuli uͦ ñ mͦ ẽ hostib. uer̃ eciã cũ fluctib
io qͦd fec̃ dimicare melius fuit. quã deserere consenti¬
entem greciã adbellũ barbaris inferendũ. S onutta¬
inus et fabulas. et ext̃na. adrẽ factã nr̃amq ueniamꝰ.
.M. acilius reguhꝰ. ẽ consul iterũ in africa. ex insidiis
captꝰ eẽt. duce xanchippo lace demonio. Imꝑatene aut̃
patͤ hanuibalis hamilcare. iuratꝰ inissus ẽ adsenatũ.
ut nͥ redditi eẽnt penis captiui nobiles qͥdã rediret ipse

Expanded text:
 honesta non sit, ne utilem quidem esse arbitror. Quid enim auditurum putas fuisse Ulixem,si in illa simulatione perseveravisset? qui cummaximas res gesserit in bello, tamen haec audiat ab Aiace: Cuius ípse princeps iúris iurandí fuit, Quod ómnes scitis, sólus neglexít fidem; Furere ássimulare, né coiret, ínstitit. Quodní Palamedi pérspicax prudéntia Istíus percepset málitiosam audáciam, Fidé sacratae iús perpetuo fálleret. Illi vero non modo cum hostibus, verum etiam cum fluctibus, id quod fecit, dimicare melius fuit quam deserere consentientem Graeciam ad bellum barbaris inferendum. Sed omittamus et fabulas et externa; ad rem factam nostramque veniamus. M. Atilius Regulus cum consul iterum in Africa ex insidiis captus esset duce Xanthippo Lacedaemonio, imperatore autem patre Hannibalis Hamilcare, iuratus missus est ad senatum, ut, nisi redditi essent Poenis captivi nobiles quidam, rediret ipse
Abbreviated transcription (Latin):
uirũ bonũ iudicare. Atq hine explica atq exeute in¬
telligentiam tuã. ut udeas qͤsit inea species. forna.
et nocio uiriboni. Cadit gͦ in uiꝰ bonũ m̃tiri. emo¬
lumĩti sui causa. cͥminari pͣriꝑe. fallere. nichil ꝓfecto
minꝰ. Est gͥ ulla res tanti aut cõmodũ ullũ cã ex petendũ
ut uiri boni et splendorẽ et nom̃ amittas. Qͥdẽ qͦd affer¬
re tantũ utilitas ista qͤ r possit. quantũ auferre. siboni
iuri nom̃ eripuerit. fidẽ iusticiãq de craxerit:. Qͥd enĩ
int̃ ẽ utrũ ex homine se conũtat qͥsinbeluã anhominis
figura ĩmanitatẽ gerat belue. qͦd qͥ oĩa rec̃ta & houesta¬
negligunt dũ mͦ potentiã consequant᷑. lonne idem faci¬
imt qͦd his qͥ etiã socerũ hab̾e uoluit eum. cuiꝰ ipse auo acra
ꝯpotens eẽt. Ucile enĩ uid ebat᷑ plurimũ posse alter iꝰ iindia.
quos dicã ut poto. in condite fortasse. ẜ. cam̃ ut res possit

Expanded text:
virum bonum iudicare aut hunc? Explica atque excute invirum bonum iudicare aut hunc? Explica atque excute intellegentiam tuam, ut videas, quae sit in ea species forma et notio viri boni. Cadit ergo in virum bonum mentiri emolumenti sui causa, criminari, praeripere, fallere? Nihil profecto minus. Est ergo ulla res tanti aut commodum ullum tam expetendum, ut viri boni et splendorem et nomen amittas? Quid est, quod afferre tantum utilitas ista, quae dicitur, possit, quantum auferre, si boni viri nomen eripuerit, fidem iustitiamque detraxerit? Quid enim interest, utrum ex homine se convertat quis in beluam an hominis figura immanitatem gerat beluae? Quid? qui omnia recta et honegligunt, dummodo potentiam consequantut; nonne id faciunt, quod is, qui etiam soeerum habere voluit eum, cuius ipse audacia potens esset? utile enim videbatur plurimum posse alterius invidia.quos drcam, ut potero; incondite fortasse, sed tamen, utres possit
Abbreviated transcription (Latin):
ut nemo poss seire quio hab̾et. Conse̾pserꝰ cõmunit
edictum. c̃ pena atq iudicio. Constituer̃ꝙ ut om̃s
simul in rostra pꝰ meridiem ascend̾ent. &̾ ect̾i qͥdem
alius alio. marius ab subselliis in rostra recta. Ioq qͦd
cõmunit̾ compositũ fuerat. solus edix̃. & ea ressiqͣris ei mag¬
no honori fuit om̃ib uicis statue. ad eas cus cerei. Qͥꝯ
multa: Nemo ũ ꝗͣ multitudimi fuit carior. Hec sunt
qͦ cont̾bent indelib̾atione ñ numꝗͣ. eũ id inquo uiola¬
tur eq̃cas ñ ita magnũ. Illud aut̃ quod ex eo parit᷑. ꝑ¬
magnũ uidecur. ut mario p̃riꝑe collegis et cͥbunis
plebi ppłarẽm grãm. s̃ita turpe consulẽ obeã rem
fieri. Qͦd sibi tuni ꝓposuerat ualde utile uidebatꝰ S
omĩum una regula ẽ ꝗͣ tibi cupio ẽẽ notissimã. Aut
illud qͦd utile uidetur. turpe nesit. aut si tur pe est
ne uideat᷑ eẽ utile. Qͥd gͣ possumꝰ ne aut illum mariũ

Expanded text:
ut nemo posset scire, quid haberet. Conscripserunt communiter ut nemo posset scire, quid haberet. Conscripserunt communiter edictum cum poena atque iudicio constitueruntque, ut omnes simul in rostra post meridiem escenderent. Et ceteri quidem alius alio, Marius ab subselliis in rostra recta idque, quod communiter compositum fuerat, solus edixit. Et ea res, si quaeris, ei magno honori fuit; omnibus vicis statuae, ad eas tus, cerei; quid multa? nemo umquam multitudini fuit carior. Haec sunt, quae conturbent in deliberatione non numquam, cum id, in quo violatur aequitas, non ita magnum, illud autem, quod ex eo paritur, permagnum videtur, ut Mario praeripere collegis et tribunis plebi popularem gratiam non ita turpe, consulem ob eam rem fieri, quod sibi tum proposuerat, valde utile videbatur. Sed omnium una regula est, quam tibi cupio esse notissimam, aut illud, quod utile videtur, turpe ne sit aut, si turpe est, ne videatur esse utile. Quod igitur? possumusne aut ilium Marium
Abbreviated transcription (Latin):
estici ñ potest. adu̾sante et repugnante nat᷑a. Alt enẽ
eñ ꝑmagna p̃mia sunt. ẽcauisa peceandi sẽ inar ius cĩ
aspe consulat᷑ longe ab ẽẽt. eciam sepcimnũ annũ pͥp̃ta¬
ram i aceret. neꝙ petiturꝰ umꝗ consulatũ uioeretur.&
mecellũ euꝰ legatus erat. sũmum uirũ et eiueni eñ
abeo ĩꝑ atore suo romã missus eẽt. ap̃o ppłm romanũ
c̃minat᷑ ẽ. bellũ illũ auc̃e. si se consulem fecissent. bice¬
ui tẽꝑe aut uuiu̾ aut morcuũ suguitam se inporesta¬
cem ppłi .R. redacturum. Itaq factꝰ ẽ ille qͥdem consul
s asioe iusticia que discessit. qͥ et optimũ et gͣiussimũ
eiuem. eiiꝰ legatas. et aqͥ missus eẽt iniudiã fallo cͥ¬
mine ad duxerit. ne nr̃ qͥdem gratidianꝰ offieio uiri
bom functus ẽ. Tum ẽp̃tor eẽt collegiũꝙ p̃cortum tͥbu¬
ni plebi ad hibussent. utres nũ maria de cõmuni sen¬
tentia constitueret᷑. Iactabat᷑ enĩ tẽꝑib illis. numꝰ sic

Expanded text:
 adversante et repugnante natura. At enim, cum permagna praemia sunt, est causa peccandi. C. Marius cum a spe consulatus longe abesset et iam septimum annum post praeturam iaceret, neque petiturus umquam consulatum videretur, Q. Metellum, cuius legatus erat, summum virum et civem, cum ab eo, imperatore suo, Romam missus esset, apud populum Romanum criminatus est bellum illum ducere; si se consulem fecissent, brevi tempore aut vivum aut mortuum Iugurtham se in potestatem populi Romani redacturum. Itaque factus est ille quidem consul, sed a fide iustitiaque discessit, qui optimum et gravissimum civem, cuius legatus et a quo missus esset, in invidiam falso crimine adduxerit. Ne noster quidem Gratidianus officio viri boni functus est tum, cum praetor esset collegiumque praetorium tribuni plebi adhibuissent, ut res nummaria de communi sententia constitueretur; iactabatur enim temporibus illis nummus sic,
Abbreviated transcription (Latin):
satis ꝑsuasum ẽẽ debet. nichil eẽ utile qͦo uͣ honestũ sit.
¶qũaꝗ id qͥdem. cũ sepe alias. tũ pyrrhibello ae fabei con¬
sule. Ster᷑ et asenatu nr̃o iudieatũ est. Cũ enĩ rex pprrhus
ppło R. bellum altro intuliss. ẽꝙ de ĩpio certam̃ eẽt.
cũ rege generoso ae potente ꝑfuga abeo uenit in cas¬
era fabrieñ eiq est pollicitꝰ. si p̃miuꝰ sibi ꝓposuiss. seu
ueneno necatur᷑. Hẽ fabricus reducenduꝰ eurauit ad
unus. et gͣuẽ adu̾sariũ ĩꝑii sustuliss. S magnũ dedec̃
et filagitium. qͥ cũ laudis certam̃ fuiss. eũ ñ ii tute s. sce¬
lere suꝑatũ. Ucrũ gͥ utilius uel fabriero qͥtalis inhac
urbe qualis aristioes athenis fuit. uł senatiu nr̃o rẽ ꝯm̃¬
runt utiles eẽ c̃ infamia. ⁊ Igͥ utiba illa le ꝑbnlipi. a
f sent̾ntia. Quas eiuitates sulla pecunta aece pra pecu¬

Expanded text:
satis persuasum esse debet nihil esse utile, quod non honestum sit. Quamquam id quidem cum saepe alias, tum Pyrrhi bello a C. Fabricio consule iterum et a senatu nostro iudicatum est. Cum enim rex Pyrrhus populo Romano bellum ultro intulisset, cumque de imperio certamen esset cum rege generoso ac potenti, perfuga ab eo venit in castra Fabrici eique est pollicitus, si praemium sibi proposuisset, se, venenonecaturum. Hunc Fabricius reducendum curavit ad unus, et gravem adversarium imperii sustulisset: sed magnum dedecus et flagitium, qui cum laudis certamen fuisset, eum non virtute, sed scelere superatum. Utrumigitur utilius, vel Fabricio, qui talis in hac urbe, qualis Aristirunt utiles esse cum infamia. Non igitur utilis illa L. Philippi Q. f. sententia, quas civitates L. Sulla pecunia accepta e
Abbreviated transcription (Latin):
extoiqͥbit nẽ eam saplens. si potuerit. negat qͥ a sit in iugiã.
Qd dñs nauis eripiet ne suuni minime. Non plusꝗͣ si nas¬
uigantẽ in alto denaui eicere uelit. qͥa suasit. qͦͥ ad em̃
ꝑuentũ sit eo qͦ sumpta nauis ẽ. ñ dni ẽ nauis. s naui¬
gantiũ. Cosi una cabula sit. dno naufragi eiq sapien¬
ces. sibi neuter rapiat. a nalt̃ cedat alt̃ĩ. Cedat uͦ sieiemꝰ¬

Expanded text:
extorquebitne eam sapiens, si potuerit? Negat, quia sit iniurium. extorquebitne eam sapiens, si potuerit? Negat, quia sit iniurium. Quid? dominus navis eripietne suum? Minime, non plus quam navigantem in alto eicere de navi velit, quia sua sit. Quoad enim perventum est eo, quo sumpta navis est, non domini est navis, sed navigantium. Quid? si una tabula sit, duo naufragi, eique sapientes, sibine uterque rapiat, an alter cedat alteri? Cedat ve