comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qui au̾t odit munera uiuet. Auarꝰ non implebr᷑
pecunia. et qui amat diuitias fructus non capiet ex eis.
Auaro au̾t nich est scelestius. Nich ÷ inquuꝰ ꝙͣ amare
diuitia. hic et enim aĩam suã uenalem fac̾. Multos ꝑdicdit
aurum. atq argentũ. Nou sit porrecta manus tua ad
capiendũ: s adand̾ collecta. Nugꝰ dixit. Sic̾ auaritia in ĩ¬
fernum ponere: ita uigũ xpisti in celum leuare ꝯsueuit.
cix dixit. Auaricia modũ ignorat. et cum oĩa deuorat
nescit penitꝰ saturari. Esurit semꝑ et iuops est et cum
feralib dentib uniuersa mundi regna discerserit tunc se
quo ht̃ in corpore quisqͥs auaritia uastat᷑ in m̃te. Si au¬
mꝰ aliena. Ad auariciã cor patenttis illicit fgunditas ꝓlis
Co .N. ad ambitũ gregande heditatis accendr᷑. quo multis
gentũ nõ uidebit sci̾am. et qui cõgregat illud obscurabit᷑.¬

Expanded text:
Qui autem odit munera, vivet . Avarus non impletur pecunia, et qui amat divitias, fructus non capiat ex eis. Avaro autem nihil est scelestius, nihil est iniquius quam amare pecuniam: habet enim animam suam venalem. Multos perdit aurum atque argentum . Non sit porrecta manus tua ad capiendum, et ad dandum collecta. AUGUSTINUS. Sicut enim avaritia in infernum ponit, ita jugum Christi in coelum habet. Avaritia modum ignorat, et cum omnia devoret, nescit penitus saturari. Esurit semper et inops est, et cum feralibus dentibus universa mundi regna discerpit, et se quoque habet in corpore, quisque avaritia vastatur in mente. Si auaepe ad avaritiam cor parentis illicit fecunditas prolis. Eo enim ad ambitum congregandae haereditatis accenditur, quo multis gentum non videbit scientiam, et qui congregat illud obscurabit
Abbreviated transcription (Latin):
repletus est sompnũ infert grauissimũ. Sit enum flã¬
mam ignis in paleas currententem retinere est inpos¬
sibile: sic et libidinis impetum ardentem uentre sati¬
ato retinere est inposi bile. Uapor tymiamatis replet
aerem et oratio abstinentis odoratum domini. Mensu¬
ra cõpetens replebit uas. uent̾ uͦ disruptus non dicit
sufficit. Passiones etiam et nitia corporis nx̃i si fame

Expanded text:
repletus est, somnum infert gravissimum. Sicut enim flamrepletus est, somnum infert gravissimum. Sicut enim flammam ignis in paleas currentem retinere est impossibile, sic et libidinis impetum ardentem, ventre satiato, retinere est impossibile. Vapor thymiamatis replet aerem, et abstinentis oratio adorat Deum. Mensura competens replet vas, venter vero disruptus non dicit: Sufficit. Passiones et vitia corporis nostri, si fame
Abbreviated transcription (Latin):
interiora sunt non cuixmꝰ: Incollatõib dr᷑. Tantum sͥ
unusquisq cibum concedat. qnͣto sustentatio corporis
non qͣnͣtum cesideriũ carns exposcit. Qui nimium
cibis utunt᷑. qͣnͣto mag̾ uentrem corrumpunt. ta
ampliꝰ sensum obtendunt. In uitas pr̾m dr᷑. Quãad¬
modum enim ignis cõnburit silua. sic uisiones ma¬
las extingunt esuries. Qui continet uentre suũ. mi¬
nuit uitia. Nami qui uincit᷑ ab escis augmẽtat uitia.
Incrementum ignis silua. et incrementam uentris
esta multa. Ligna multa miagnam excollunt fła ma̾.
Hũndantia au̾t escarum nutrit desideria maia flãma
minuit᷑ deficiente silua. et escaꝵ indigentia martes¬
cere facit desiceria mala. Desiceriũ esce genuit in obedi¬
entiam. et gustꝰ suauis expulit hominem deꝑadiso. Mł¬
te esce delestant gulam. nutriunt au̾t u̾mem fornica¬
tionis. Uaciius uent̾. in orationib uigilare fat̃. Nam qͥ

Expanded text:
interiora sunt, non curemus? DE COLLATIONIBUS. Tantum cibum interiora sunt, non curemus? DE COLLATIONIBUS. Tantum cibum unusquisque comedat, quantum sustentatio corporis, non quantum desiderium carnis exposcit. Qui nimium cibis utuntur, quanto magis ventrem corrumpunt, tanto amplius sensum obtundunt. EX VITIS PATRUM. Quemadmodum enim flamma comburit silvam, sic visiones malas exstinguit esuries. Qui continet ventrem suum, minuet vitia. Nam qui vincitur ab escis, augmentat vitia. Incrementum ignis silva, et incrementum ventris esca multa. Ligna multa magnam extollunt flammam, abundantiae autem escarum nutriunt desideria mala. Flamma minuitur deficiente silva, et escarum indigentia mitescere facit desideria mala. Desiderium escae genuit inobedientiam, et gustus suavis expulit de paradiso. Multae escae delectant gulas, nutriunt autem vermem fornicationis. Vacuus venter in orationibus vigilare facit. Nam qui
Abbreviated transcription (Latin):
Uigilias stude copulare ieiuniis ut cunctis uirtuti¬
b flor̾e possis. Sicut equs frena sunt imponenda.
ita corda nr̃a sine ieiunio sunt frenanda. Esce enim
plurime non solum corca nr̃a. s etiam corpꝰ et animã
lount. Nichħ prodest uentr̃e ab escis reserare. et aiam ob¬
ruere passõnib. Talem te exhibe filimi cum uolueris
ieiinare ut cum te a cibis abstines. abstineas et lin
et mentem purgemꝰ a uitiis. Ad ugilandũ au̾t mł¬
tuim ieuinium procest. Sicut enim miles plurimo o¬
nere pregͣuatꝰ ĩpenditur ad bellum. ita impendit᷑ mo¬
natꝰ ad uigilias. cum escarum largitate feruescit.
Sepe enim ꝑ ciboꝵ auiclitatem frangunt᷑ stomachi
uires. nec non hu̾ndantiam sanguinis et colerarũ.
et płimas egritudines escarũ largitate patim᷑. Cesariꝰ¬
dixit. Quid prodest si carnem nr̃am iciuniis et iugi¬
liis affligamꝰ ec ment̾e nrãm non em̃demꝰ. aut que

Expanded text:
Vigiliis stude copulare jejunia, ut cunctis virtutiVigiliis stude copulare jejunia, ut cunctis virtutibus florere possis. Sicut equis frena sunt imponenda, ita corda nostra jejuniis sunt frenanda. Escae enim plurimae non solum corda nostra, sed etiam corpus et animam laedunt. Nihil prodest ventrem ab escis resecare, et animam obruere passionibus. Talem te exhibe, fili, ut cum volueris jejunare, et cum te a cibis abstines, et linguam tuam aet mentem purgemus a vitiis. Ad vigilandum autem multum jejunium prodest. Sicut enim miles plurimo onere praegravatur, et impeditur ad bellum, ita et impeditur monachus ad vigilias, cum escarum largitate fervescit. aepe enim per ciborum aviditatem franguntur stomachi vires, necnon abundantiam sanguinis, et cholerae plurimas aegritudines escarum largitate patimur. CAESARIUS. Quid prodest, si carnem nostram jejuniis et vigiliis affligamus, et mentem nostram non emendemus, aut quae
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ plus iuderunt escam et potum. Caro enim tunc dn
sitit cni ꝑ ieiunium ab stinet et a rescit. Abstinentia
um suspendunt. Hii pociꝰ execrandi sunt. qui dei cretu¬
ram usibꝰ humanis concesiam reiciunt. Sꝑnit᷑ enim
ieiuniũ qd̾ in uespera repletione ciboꝵ reficit᷑ Sꝑnit᷑
ieiuniũ qd in uesꝑm deliciis compensat᷑. Tota enim
oie epulas incogitatione ruminat. qui ad explendã
mia etiam uires frangit. et mentisꝙ ingenium mr¬
ficere. Quicquid enim cum mͦ et temperaũto fit. si¬
lutare est. Quicqͥd enĩ nimis et ultra mod̾ est. ꝑuitio¬
sum fit. studiũq suũ incontͣrium u̾tit. Corpꝰ au̾t qd̾
ab astiuentia frangit. temptatio non urit. Sicut on̾is
carnales cupiditates abstinentiam resecant᷑. ita omnes
anime uirtutes edacitatis uitio destrũt᷑. Neq cñi quis¬
piam potest iuitutem ꝑfectionis attingere. nisi prus
possumus uigilare: cum dapib fui̾t uent̾ onestꝰ onustꝰ

Expanded text:
ubi plus viderint escam et potum. Caro autem tunc Deum ubi plus viderint escam et potum. Caro autem tunc Deum sitit, quando per jejunium abstinet et arescit. Abstinentia ndi sunt, quia Dei creaturam usibus humanis concessam rejiciunt. Spernitur enim jejunium quod in vesperum repletione ciborum reficitur. Spernitur jejunium quod in vesperum deliciis compensatur. Tota enim die epulas in cogitatione ruminat, qui ad replendam mia vires animae frangit, mentisque ingenium faficere. Quidquid cum modo et temperamento fit, salutare est. Quidquid autem nimis et ultra modum est, perniciosum fit, studiumque suum in contrarium vertit. Corpus autem quod abstinentia frangit, tentatio non urit. Sicut omnes cupiditates carnales abstinentia resecantur, ita omnes animae virtutes edacitatis vitio destruuntur. Neque enim quispiam potest virtutem perfectionis attingere, nisi prius possumus vigilare, cum dapibus fuerit venter onustus.
Abbreviated transcription (Latin):
stinentia qiuid̃ corpͦ afficiunt. s ꝑ desiderium gule mũ¬
do seruiunt. Cum meirs ad precepta caritatis tendit᷑
restat proculdubio ut ꝑ abstinentiam caro maceret᷑.
Non enim deo s s cuusq ieiunat. si ea quie ad tempꝰ
uent᷑ subtrahit. nõ pauꝑib tribuit. s uent̾ post mo¬
dum offerenda custodit. Ad monendi sunt abstinentes
ut nouerint qr tunc placentem deo abstinentiam
offerunt cum ea q̃ de alimentis sͥ subtͣhunt indigen¬
tib iargiunt᷑. Ysidorꝰ dixit. Quia cibis abstinent et
praue agunt. demones imitant᷑. Illi au̾t bn a cibis
abstinent. qui a malis abstinent. ł a mundi ambi¬
tione ieiunant. Escis libido cresit. ieiunio luxuria
superatur. hoc est ꝑfectum et rationabile ieiuniu̾.
ti archana pandunt᷑. Ieiunia fortia tela sunt ad u̾sꝰ
temptamenta de demonioꝵ. Cito enĩ ꝑ ab stinentiã¬
deuincunt᷑. In mũdi en̾i sp̾c ibi se mag̾ inmittunt

Expanded text:
abstinentiam quidem corpus affligunt, sed per desiderium vanae glabstinentiam quidem corpus affligunt, sed per desiderium vanae gloriae vivunt. Cum mens de praecepto charitatis tenditur, restat proculdubio ut per abstinentiam caro maceretur. Non enim Deo, sed sibi quisque jejunat, si ea quae ad tempus ventri subtrahit, non inopibus tribuit, sed ventri postmodum offerenda custodit. Admonendi sunt abstinentes, ut noverint quia tunc placentem Deo abstinentiam offerunt, cum ea quae sibi de alimentis subtrahunt indigentibus largiuntur. ISIDORUS. Qui a cibis abstinent, et prave agunt, daemones imitantur. Illi autem a cibis bene abstinent, qui a malis actibus vel a mundi ambitione jejunant. Escis enim libido crescit, jejunio luxuria superatur. Hoc est perfectum et rationabile jejunium: nti arcana panduntur. Jejunia fortia tela sunt adversus tentamenta daemoniorum. Cito enim per abstinentiadevincuntur. Immundi enim spiritus ibi magis insistunt,
Abbreviated transcription (Latin):
nib infantia queq et grauia declinanda sunt. nilq sai
corꝑm frigidiorib epłis temꝑandꝰ est. Non uulli uitam
pudicam appetentes in medio iti nere corriuint. dum solã
abstinentiani carnium putant. et legumib onerant
stomacum. Nich sic infłamat et titillat membra geni¬
talia quã cib indigestiis nictꝰq compulsus. Partꝰ cibus
et semꝑ esuriens uent̾ triduanis ieiuniis prefertur Se¬
sus officium exhibens deo ugeat semꝑ et tenuis sit. Ielu
strũ debent non uelare pecc̾m. Ille abstinens uir credend
sunt siꝑꝑ t̾ram mortificant q̾n insolens corpꝰ ieiunioꝵ
mortificatione castigant. Nich cont᷑ abstinentiam fãctuit.
cipiunt. nec hoc eis offert uoluntas. s ꝑmittit in fir¬
lo uictoͣriam in ꝑpetuũ mente refic̾e quam uentrem
morit᷑e carnis t̾reno pane satiare. Cibo corpꝰ pascitur
pio oꝑe sp̾c nutritur. Abstinentes et arrogantes ab

Expanded text:
nibus inflantia quaeque et gravia declinanda sunt Nihil tam nibus inflantia quaeque et gravia declinanda sunt Nihil tam corporum frigidioribus epulis temperandus est. Nonnulli vitam pudicam appetentes in medio itinere corruunt, dum solam abstinentiam carnis servant, et leguminibus onerant stomachum. Nihil sic inflammat et titillat membra genitalia, quam indigestus cibus ructusque convulsus. Parcus cibus semper ventri esurienti triduanis jejuniis praefertur. Sensus officium exhibens Deo vigeat semper, et tenuis sit. AMBROstrum debent, non velare peccatum. Ille abstinens vir credendusunt supra terram mortificant, quando insolens corpus jejuniorum continuatione castigant. Nihil contra abstinentiam faciunt quipiunt; nec hoc eis offert voluptas, sed permittit infirlo victuram in perpetuo mentem reficere, quam ventrem moriturae carnis terreno pane satiare. Cibo corpus pascitur, pro opere spiritus nutritur. Abstinentes et arrogantes per
Abbreviated transcription (Latin):
dr. Qui non potest ieiu nando se curare. potest elemosi
na redimere. Gonum est ieirinare. s melius est elemo¬
sinam dare. qr elemosina suffic̾ sine ieiunio. Ieiuniu
non suffic̾ sine elemosina. Ieiunium cum elemosina
bonum est. Tale est ieiunium sine elemosina. qualis
sine oleo lucerna. Situt luçerna que sine oleo accenditu
fumigare potest. lucem au̾t hr̾e non potest. ita ieiuniu̾
sine elemosina carnem quid̾ crutiat. s caritatis lumine
aiam non illustrat. Ieronimꝰ dixit. Ieiunia moderata de¬
bent e̾e. ne nimis debilicent stomacum. qr moditꝰ ac teni¬
peratus cibus carni et aĩe utilis est. Pingius uenter uo
generat tenueni sensũ. Plenus uent̾ facile de ieiuniis
disputat. Melius est stomatum dolere ꝙͣ mentem. Tan¬
tum tͥ imponere ieuiniũ quantum ferre potes. Mul¬
toq melius est cotidie parum quã raro satis fumere. plu¬
nia illa optima est. q̃ sensim tescendit in t̾mm. subitꝰ ꝙ et

Expanded text:
dicit: Qui non potest jejunando curari, potest eleemosynam dicit: Qui non potest jejunando curari, potest eleemosynam dando redimi. Bonum est jejunare, sed melius est eleemosynam dare. Eleemosyna sufficit sine jejunio, jejunium non sufficit sine eleemosyna. Jejunium cum eleemosyna onum est. Tale est jejunium sine eleemosyna qualis sine oleo lucerna. Sicut lucerna quae sine oleo accenditur, fumigare potest, lumen habere non potest; ita jejunium sine eleemosyna carnem quidem cruciat, sed charitas lumine animam non illustrat. HIERONYMUS. Jejunia moderata debent esse, ne nimis debilitent stomachum, quia modicus et temperatus cibus carni et animae utilis est. Pinguis venter non gignit tenuem sensum. Plenus venter facile de jejuniis disputat. Melius est stomachum dolere quam mentem. Tantum tibi jejunium impone, quantum ferre potes: multo melius est cottidie parum quam raro satis sumere. pluuia illa optima est, quae sensim descendit in terras; subitus et
Abbreviated transcription (Latin):
saturabunt᷑. Paulus apłc dixit. Is qui man ducat nõ ma¬
ducanten sꝑnat. et qui non. manducat manducantem
non iudicet. Qui enim manducat. du̾o. manducet. Gĩas
enim agat deo. Et qui non manducat on̾o non mandu¬
cet: et gr̾is agat deo. Oninis creatura dei bona et nil re¬
iciendum ciuod cum gr̃arum actione ꝑcipitur. Sancti¬
ficatur enim ꝑ u̾ bam cei et or̾onem. Salomon dixit.
Iustus comedit et replet animam suam. uent̾ au̾ i
pioꝵ insatiabilis. Qĩa saturata calcabit fauum. aĩa e¬
suriens et amarum pro dulci sumet. Qui abstinens
est. adiciet sibi uitam. Qugustinꝰ dixit. Meus ciboꝵ in¬
manitate lassata perclit orationis uigorem. Nichil pro¬
cest totadie longum ducere ieiunium. si post ea ciboꝵ sa¬
cietate. uł nimietate obruat᷑. Sit ergo temperatꝰ cibus
esce. et irrigata nr̃i corporis t̾ra. spinas libid inum not
germinabit. Quał caro que post multos dies p̾cipit ci¬
bos. talis est aia que non assidue pascit᷑ uerbo dei. Item

Expanded text:
 PAULUS. Hic qui manducat, non manducantem non spernat . Et qui non manducat manducantem non judicet . Qui enim manducat Domino manducat, gratias enim agit Deo. Et qui non manducat, Domino non manducat, et gratias agit Deo . Omnis creatura Dei bona: nihil rejiciendum quod cum gratiarum actione percipitur; sanctificatur enim per verbum Dei et orationem . SALOMON. Justus comedit, et replet animam suam, venter autem impiorum insatiabilis . Anima saturata calcat favum, anima esuriens amarum pro dulci sumit . Qui abstinens est, adjiciet sibi vitam . AUGUSTINUS. Mens ciborum inanitate lassata perdet orationis vigorem. Nihil prodest tota die longum ducere jejunium, si post ciborum satietatem vel nimietatem anima obruatur. Sit ergo temperatus cibus escae, et irrigata corporis nostri terra spinas libidinum non germinabit. Qualis est caro quae post multos dies percipit cibum, talis est anima quae non assidue pascitur Dei verbo. Item
Abbreviated transcription (Latin):
num non fecit. seu qr malum ꝑ audientiam ꝓpecrauit.
Quod enim oportuit non gessit. et gessit qd̃ agere non
oportuit. Quedam enim iara iusticie portio est. in icł¬
tatem suam hõi abscondere. et in semet ip̃o de peccatis
propriis erubescere. Qui illatas contumelias tranqiuil¬
lo animo prodit. dolorem cordis aperit. et uirꝰ qd̃ feruet
in aĩo facile rehicit. Hulnã enim mentis aꝑta cito ex¬
halant. clausa nĩmis exulcerant. Confessio iustificat.
consistit. et in confessione locus mĩe est. Pecem̃ prodi¬
tum cito curat᷑ Crim̾ au̾t tacendo ampliat᷑. Si pader ui¬
tium: fit ex magno pusillum. Si au̾t alter uitiũm:
fit ex minimo magnum. Silentio culpa crescit. Ba¬
silius oicit. Melior esi enim in mał factis pura confes¬
sio quam in bonis operib suꝑbia gloriatio. In libro de¬
mentis dr. Tacentib non facile potest medela oportuni
et necessarii sermonis ad hiberi. Proferre debet unusqͥsq

Expanded text:
num non fecit, seu quia malum per audaciam perpetravit. num non fecit, seu quia malum per audaciam perpetravit. Quod enim oportuit non gessit, et gessit quod agere non potuit. Quaedam enim jam justitiae portio est iniquitatem suam homini non abscondere, et in semetipso de peccatis propriis erubescere. Qui illatas sibi contumelias tranquillo animo prodit, dolorem cordis aperit, et virui quod servet in animo, facile resistit. Vulnera enim mentis aperta cito exsultant: clausa, nimis exulcerant. Confessio enim hominemconsistit, in confessione locus misericordiae. Peccatum proditum cito curatur. Crimen autem tacendo ampliatur. Si patet vitium, fit ex magno pusillum. Si latet vitium, fit ex minimo magnum. Silentio culpa crescit. BASILIUS. Melior enim est in malis factis pura confsio, quam in bonis operibus superba gloriatio. EX LIBRO CLEMENTIS. Tacentibus non facile potest medela opportuni et necessarii sermonis adhiberi. Proferre debet unusquisque,
Abbreviated transcription (Latin):
penetralib occultatur. Peccores deus uicet et sustinet.
resistantes tołat et dampnat. Cotidie ꝑ euangłium cle¬
ment̾ uocat. cõfessionem nr̃am expuro corde desiderat.
et cuncta que delinquimꝰ relaxat. Pecc̃i uirꝰ salubrit̾ a
inchoat. cum ceꝑit accusare qd̃ fecit̾. Ysidorus dixit. Qͥ
pecc̃a sua hominib occultant. et ꝑsemetipos confessi nͥ
Multi au̾t econtͣ semet ip̾os peccõres fatentur. et se
met ip̃os a peccato non sustraunt. Magna iam usti¬
cie pars est. se ip̾m nosce hominẽ qd̃ prauus est. ut ex
eo diuine uirtuti subdat᷑ humiliꝰ exquo suam infir¬
ntatem agnoscit. Bene se iudicat iustꝰ in hac uita. ne
iudicet᷑ a deo dampnatione ꝑpetua. Tunc au̾t iudicium
de se quisq sumit. qñ ꝑ indignam penitentiã suã
praua fr̃a condampnat. Ouplicem debet hr̃e flecum in
penitentia omnis pecator. siue quia ꝑ negligentiam bo¬

Expanded text:
penetralibus occultat. Peccatores Deus videt et sustinet; penetralibus occultat. Peccatores Deus videt et sustinet; resistentes Deus tolerat et damnat: et quotidie per Evangelium clementer vocat. Confessionem nostram ex puro corde desiderat, et cuncta quae delinquimus, relaxat. Peccati virus salubriterinchoat, cum coeperit accusare quae fecerit. ISIDORUS. Qui peccata sua hominibus occultant, et per semetipsos confessi nonMulti autem contra semetipsos peccatores fatentur, et tamen semetipsos a peccato non subtrahunt. Magna jam justitiae pars est seipsum noscere hominem, quod pravus sit: ut ex eo divinae virtuti subdatur humilius, ex quo suam infirmitatem agnoscit. Bene se judicat justus in hac vita, ut non judicetur a Deo damnatione perpetua. Tunc autem judicium de se quisque sumit, quando per dignam poenitentiam sua prava facta condemnat. Duplicem habere debet fletum in poenitentia omnis peccator, sive quia per negligentiam bo
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃i nos seducimꝰ: et ueritas in nob̾ non est. Si au̾t confitea¬
m᷑ pecc̃a nra. fidelis et uistus est deus. ut remittat nobis
pecca sua et accusat se de petc̃is suis cum deo facit pactũ
ferto patrem erudientem. ne sentias uidicem punientẽ
Tempꝰ confessionis est nunc confiteri que tu fecisti. q̃
in uerbo. que in corpore. que in nocte. que in die. Conuer¬
tere in tempore oportuno: et in die salutis accip ies the¬
saurum. Ieronimiis dixit. Radiłm est debilitati et fracti
goriꝰ dixit. Non uult deus ulcisci maliciam qui confite¬
ri delictum ꝑsuadet. Obtat oissolui confitentes ne cõ¬
tis placet. Qui delinquẽtis uulnera concluso pectore.
et lĩgua tegit. qnͣto ampliꝰ silentio premit. tanto gra¬
morem dolorem intrinsecus nutrit. Nam cum putre¬
to que intrisecus fu̾it ehicit᷑. ad salutem aꝑitur. Oi̾s
quippe peccator oum culpam suam intͣ conscientiam
conscientiam abscontlit. intrinsecus lacet et in sius

Expanded text:
nobis non est . Si confiteamur peccata nostra, fidelis et justus est, ut remittat nobis peccata sua, et accusat scelera sua, cum Deo facit pactum. Ferto patrem erudientem, ne sentias judicem punientem. Tempus confessionis est confiteri quae fecisti, quae in verbo, quae in opere, quae in nocte, quae in die. Confitere in tempore opportuno, et in die salutis accipies coelestem thesaurum. HIERONYMUS. Ridiculum est, debilitato et fracto GORIUS. Non vult Deus ulcisci malitiam, qui confiteri delicta persuadet. Optat Deus dissolvi confitentes, ne con judici veritatis placet. Qui delinquentes vulnera conctusa in pectore retinent, quanto amplius silentio premunt, tanto graviorem dolorem intrinsecus nutriunt. Nam cum putredo quae intrinsecus fuerit ejicitur, ad salutem dolor aperitur. Omnis quippe peccator, dum culpam suam intra conscientiam abscondit, intrinsecus latet, et in suis
Abbreviated transcription (Latin):
grãm minime recognoscit maiora aliis non inuide¬
at. ysidorꝰ dic̾. Undo boniis profic̾: ince mundus conta¬
bescit. Inuidus menbrum est diaboli. cuiꝰ inuidra mor
introiuit in orbem t̾rarum. Multi et bonos inrinita¬
ri nolunt. egde bonoꝵ profectib inuidie liuore tabes

Expanded text:
gratiam minime recognoscunt, maiora aliis non invideant. ISIDORUS. Unde bonus proficit, inde invidus contabescit. Invidus membrum est diaboli, cujus invidia mors introivit in orbem terrarum. Multi bonos imitari volunt, et de bonor
Abbreviated transcription (Latin):
stulti. In ore fatuoꝵ cor illoꝵ et in ore sapiertũ os il¬
loꝵ. Confusio patris ẽ. de filio in disciplinato. Qui do¬
cet fatuum qͣ qui conglutinet testam. Cum stulto
multa loquaris: et cum insensato nͥ hi̾tes. harenamn.
et sal. et massam ferri faciliꝰ est. portare qiu̾a stultum
hoiem. imprudentem et fatiuiꝰ impiũ. Precordia fa¬
tui qͣ rota cari. et qiͣ axisu̾satił: sic cogitat᷑ stulti. Me¬
lior est ho qui abscondit stulticiam suã. ꝙͣ qui abscõ¬
dit sapiam sua. Labia inprudentiũ stulta narrabũr.

Expanded text:
. In ore fatuorum cor illorum, et in corde sapientum os illorum . Confusio patris est de filio indisciplinato . Qui docet fatuum, quasi qui conglutinat testam. Cum stulto non multum loquaris, et cum insensato ne abieris . Arenam, et sal et massam ferri, facilius est portare, quam hominem imprudentem, et fatuum, et impium. Praecordia fatui, quasi rota carri; et quasi axis versatilis, sic cogitatio stulti . Melior est homo qui abscondit stultitiam suam, quam qui abscondit sapientiam suam . Labia insipientium n
Abbreviated transcription (Latin):
hiu̾liat᷑. Iħx filius syrat dixit. Odibilis coram deo et hõib
suꝑbia. Initium suꝑbie hominis apostate a deo.Initiũ
bͣ᷑ ab ea. qui cõmunicau̾it cum suꝑbo induet suꝑbiam.
Denotatio pessima suꝑbi lingua. effusio sanguinis ĩ uxa
suꝑboꝵ. dolor au̾t consumet illos. ante quam moriant᷑.
Sicut caprea inducit᷑ in laqueum. sic et corpꝰ suꝑborum.
Non ce extollas in cogitatione aĩe tue. ne forte elidatur mens

Expanded text:
us filius Sirach: Odibilis coram Deo et hominibus superbia. Initium superbiae hominis, apostatare a Deo. Initium bitur ab ea; et qui communicaverit superbo, induet superbiam . Devoratio pessima superbi lingua. Effusio sanguinis in rixa superborum, dolor autem consumit illos antequam moriantur . Sicut capra inducitur in laqueum, sic et corpus superborum . Non te extollas in cogitatione animae tuae sicut taurus
Abbreviated transcription (Latin):
mum fat̃: ubi ista manserit ibi et deus manet. Mens.n
ꝑ oculos rapit᷑. Castitas hominem ad celum uingit. Casti
scentias noluit eiutare. Longa cistitas post pecc̾m: im¬
mitatrix est uirginitatis. Non ÷ carnis integritas ser
nil proderit. si caritas aut humilitas discesit. Melior

Expanded text:
mum facit: ubi ista manserit, ibi et Deus manet. Mors enim mum facit: ubi ista manserit, ibi et Deus manet. Mors enim per oculos capitur. Castitas hominem ad coelos conjungit. Castitm concupiscentias nolunt curare. Longa castitas post peccatum, imitatrix est virginitatis. Non enim carnis integritas servnihil proderit, si charitas aut humilitas a cor
Abbreviated transcription (Latin):
oculos castos seruare s et linguam. Nicħ prod carnem
uirginem hre: si nente quis nupsi̾t. ysidorꝰ dixit. Quida
in uiuentute luxuriose uiuentes. in senectute continẽ¬
tes fieri delectantur. et tunc eligunt seruare castitatem
cin eos libido seruos hr̃e contempsit. Tales non hñc pͥmi¬
um. qr non hu̾erunt laboris certamen. Qui corpꝰ suum
continentie dedicant: cum feminis ħitare non presu¬
sumant. Geminum est bonum uirginitas. qr et in hoc
mundo sollicitudinem amittit. et in futo etͥnum casti¬
tatis p̾mium recipit. Qui casti ꝑseuerant et uirgines:
angłis dei efficiunt᷑ equales. Castitas enim fructus suaui¬
intis est Castitas securitas m̃tis: et suauitas corporis. Hirgi¬
nitas ã silabit᷑. nullatenꝰ repperit᷑. Nam ꝙͣuis penitendo ue
uie fructũ recipiat. incorruptionem tñ nullatenꝰ recipite
pͥstinam. Uirgo carnem non mente nullũ p̾miũ ht

Expanded text:
oculos tuos castos servare, sed et linguam. Nihil prodest carnem oculos tuos castos servare, sed et linguam. Nihil prodest carnem virginem, si mente quis nupserit. ISIDORUS. Quidam in juventute luxuriose viventes, et in senectute continentes fieri delectantur; et tunc eligunt castitati servire, quando eos libido servos habere contempsit. Tales non habebunt praemium, qui non habuerunt laboris certamina. Eos enimcontinentiae dedicant, cum feminis habitare non praesumant. Geminum est bonum virginitatis: quia in hoc saeculo sollicitudinem saeculi amittit, et in futuro aeternum castitatis praemium recipit. Qui casti perseverant et virgines, angelis Dei efficiuntur aequales. Castitas fructus suavitatis est Castitas securitas mentis, sanitas corporis. Virginitas autem, si labitur, nullatenus reparatur. Nam quamvis poenitendo 247 veniae fructum percipiat, incorruptionem tamen nullatenus recipit pristinam. 7. Virgo carne, non mente, nullum praemium habet
Abbreviated transcription (Latin):
ginem suã. bñ facit. et qui non iuugit melius facit. Au
gustinꝰ dixit. Nicħ prodest uirginitas corporis: ubi oꝑat᷑
corruptio m̃tis. Si enim occisus inimicus non tͥ fac̃ iniu¬
riam. sic mortificata caro non turbabit auimã tuam.
Tales enim dm̃ decet hr̾e ministros. qui in nullo mor¬
tis contagio corrumpant᷑. s pociꝰ continentia castitatis res¬
plendeant. Ieronimꝰ dixit. Multũ oistat int̾ puritatem
nirginisł aĩe nulla contagione pollute. et sordes eius que
multoꝵ libioini subiacuit. Centenariꝰ numierꝰ primus
est. qui pro iurginitatis corona uirginib deputatus¬
est. Sexagenariꝰ scd̾o gradu. ꝑ continentie laborẽ iuduaꝵ¬
est. Tricenariꝰ tercio loco nptiarũ fed̾i. ip̃ digitoꝵ cõ¬
dicitie est. et cuͣ flos pulcħ̾rimꝰ cito ad leuẽ marcescit tac¬
tum. leuiq tactu corrumpit᷑. maxł̾e uir etas cõsẽtit¬
it uitiũ et maritał deest actoritas. Stude te non solũ

Expanded text:
ginem suam, bene facit, et qui non iungit, melGUSTINUS. Nihil prodest virginitas corporis ubi operatur corruptio mentis. Sicut enim occisus inimicus tibi non facit injuriam, sic mortificata caro non turbabit animam tuam. Tales enim decet Domino habere ministros, qui nullo carnis contagio corrumpantur, sed potius continentia castitatis splendeant. HIERONYMUS. Multum distat inter puritatem virginalis animae nulla contagione pollutae, et sordes ejus quae multorum libidini subjacuit. Centenarius numerus perfectus est, qui pro virginitatis corona virginibus deputatur. Sexagenarius, secundus gradus pro continentia viduarum. Tricenarius, tertius locus nuptiarum foedera ipsa dictorum condicitiae est, et quasi flos pulcherrimus, cito ad levem auram marcescit. Aurae levi quae fluctu corrumpitur, maxime viri aetas consentit, si maritalis deest auctoritas. Stude non solum
Abbreviated transcription (Latin):
loquere nouissimꝰ. finis plus ht̃ honorem. Melior ẽ noui¬
ssimus sermo qmͣ primus. Basilius dixit. In conuentu ꝓ
ferre sermonem. s oportuna u̾ba procedant ex ore tuo. cũ
prebeas. Cesariꝰ dixit. Nich prodest si in hĩtatione silentium
sit. et in hĩtatorib iutioꝵ tumultus et colluctatio pas¬
sionur. In uitas patrũ dr̃. Cum silentio et oratione a¬
ge quod agis in u̾itate. De sũperbiaͤ
miliabr᷑. et ciii se humiliat exaltabriͦ. Quod hominib

Expanded text:
loquere. Novissimus finis plus habet honoris. Melior est noviloquere. Novissimus finis plus habet honoris. Melior est novissimus sermo quam principium. BASILIUS. In conventu noli proferre sermonem, sed opportuna verba procedant ex ore tuo. Cum praebeas. CAESARIUS. Nihil prodest si in habitatione silentium sit, et in habitationibus vitiorum tumultus et colluctatio passionum. EX VITIS PATRUM. Cum silentio et oratione age quod agis in veritate. CAPUT XVII. miliabitur: et qui
Abbreviated transcription (Latin):
portune noli extolli in sapia tua. Ieronimꝰ dixit. Discat
auqn̾ reticesc̾e qui numꝙͣ delicit loqui. Amboꝵ dixit. est
homo qui suentium affectat quid̃: s cor eius multum
se condempnati Iste talis multũ Ioquit᷑. Et est alius qui
a mane usq ad uesperam lociuit᷑. et cum discretione silen¬
Scito quo tempore loquaris. considera q̾u ditas. Temꝑe
congruo loquere. tempore congruo tace. Non lociuaris nͥ
int̾rogatꝰ fiu̾s. Non dicas priusꝙͣ audias. Int̾rogatio os
tuum aꝑiat. Lingosus homo inꝑitꝰ est. sapiens paucis
uerbis utit᷑. Breuem sermonẽ scientiam fac̾. loqui mł¬
tum stulticia est. Uox enim insipientis in multipli¬
catione sermonis. Maneat gͥ in uerbo sermonis msura.
insermone statera. Semꝑ u̾ba tua sint moderata. Mũ o¬
dum loquendi non transeas. Plus diligere audire qm
discere. plus abcultare. qm loqui. In principio audi et

Expanded text:
portune noli extolli in sapientia. HIERONYMUS. Discat portune noli extolli in sapientia. HIERONYMUS. Discat aliquando recte cessare, qui nunquam didicit loqui. AMBROSIUS. Est homo qui silentium affectat quidem, sed ejus cor multum se condemnat. Iste talis multum loquitur. Et est alius qui a mane usque ad vesperum loquitur, et cum discretione silenScito quo tempore loquaris, considera quando dicas. Tempore congruo loquere: tempore congruo tace. Non loquaris nisi interrogatus fueris: non dicas priusquam audias: interrogatio os tuum aperiat. Linguosus homo imperitus est, sapiens paucis utitur verbis. Brevem sermonem scientia facit. Loqui multum stultitia est. Vox enim insipientis in multiplicatione sermonis. Maneat igitur in verbo mensura, in sermone sit statera. Semper verba tua sint moderata, modum loquendi non transeas. Plus dilige audire quam dicere; plus auscultare quam loqui. In principio audi et
Abbreviated transcription (Latin):
est tacens sciens apti temporis. Homo sapiens tacebit usp
ad tempꝰ. Lascuius au̾t et in prudens non seruabit temp̃.
Qui mutis utit᷑ u̾bis. ledit aiam suam. Multi ceciderunt
in ore gladii. s non sio qiͣ qui int̾ierunt ꝑ linguã suã.
Iugum enim lingue iugum ferreum est. et uincłm eius
ñ nincłm rerum est. Sepi aures tuas spinis et noli au¬
clire linguam neꝙͣ et ori tuo facito ostia. et seras. uerbis
tius facito stateram. et frena ori tuo recta. Atcende ne forte
labaris in lingua tua. et cadas in conspectu inimicoꝵ insi¬
diantium tͥ. et sic rasus tuꝰ ĩsanabił in mortem. Supͣ m̾sã
magnam seces. ne aꝑias suꝑ illam fauce tuam. prior. Ado¬
lescens loquere in causa. iuix. tua si bis int̾rogatus fueris¬
hanc capud resposum tuum. In multis esto qͣi iusciuis et au¬
di tacens simul et querens ub̃i sunt senes non multum
loqͣris. Ubi auditus non est non effundas sermonem. et in¬

Expanded text:
est tacens sciens aptum tempus . Homo sapiens tacebit usque est tacens sciens aptum tempus . Homo sapiens tacebit usque ad tempus, lascivus autem et imprudens non servabit tempus . Qui multis utitur verbis, laedit animam suam . Multi ceciderunt in ore gladii, sed non sic quasi qui interierunt per linguam suam . Jugum enim linguae suae ferreum est, et vinculum illius vinculum aereum est . Sepi aures tuas spinis, et noli audire linguam nequam . Ori tuo facito ostia, et seras auribus tuis . Verbis tuis facito stateram, et frenos ori tuo rectos . Attende ne forte labaris in lingua, et cadas in conspectu inimicorum insidiantium tibi, et fiat casus tuus insanabilis in mortem. Supra mensam magnam sedisti? non aperias super illam faucem tuam prior . Adolescens, loquere in causa tua vix cum necesse fuerihabeat caput tuum responsum . In multis esto quasi inscius, et audi tacens simul et quaerens . Ubi sunt senes, non multum loquaris. Ubi auditus non est, non effundas sermonem, et im
Abbreviated transcription (Latin):
os suum qiuerit ruinam. qui moderat᷑ sermones suos
doctus et prudens est. Et p̾ciosi spͥc uir eruditus. Mors et
uita in manib lingue. Cum obsecrationib loqut᷑ pau¬
Labia de osculabr qui recta uerba responcet. Qui custodit
os suum. et linguã suam custodit ab angustiis aiam
suam. Iħx filius syrat oixit. Noli citatus eẽ inlingua tua
et in utilis et remissus in oꝑib tuis. Prius ꝙͣ auclias ne
responderis uerbum. et in medio senioꝵ ne aditias loa
Beatus uir qui non est lapsus uerbor ex ore suo et non est
stimulatus in tristiciam delicti. Ante ꝙͣ loquaris disce.
Qui ocdit locͣcitatem: extinguit maliciam. Ne iteres u̾¬
bum cdurum et neꝙͣ et nõ minorabis. Est qui labitur
in lingua sua. s non ex aĩo. Quis ÷ enim qui nõ deli¬
querit in lingua sua: Est ciui emittit uerbum certũ
enarrans u̾itatem. Uerbum neꝙͣ ĩmuitabit cor. Est ta¬
cens qui inuenit᷑ sapiens. et est odibilis qui procax

Expanded text:
cor suum, quaerit ruinam . Qui moderatur sermones suos, cor suum, quaerit ruinam . Qui moderatur sermones suos, doctus et prudens est, et pretiosi spiritus vir eruditus . Mors et vita in manibus linguae. Cum obsecrationibus loquitur pauLabia deosculabitur, qui recta verba respondet . Qui custodit os suum, et linguam suam, custodit ab angustiis animam suam . JESUS SIRACH. Noli citatus esse in lingua tua, et mutilis et remissus in operibus tuis . Priusquam audias ne respondeas verbum, et in medio seniorum ne adjicias loqui . Beatus vir qui non est lapsus verbo ex ore suo, et non est stimulatus in tristitia delicti . Antequam loquaris, disce . Qui odit loquacitatem, exstinguit malitiam . Ne iteres verbum nequam et durum, et non imminoraberis . Est qui labitur in lingua sua, sed non ex animo . Quis est enim qui non deliquerit in lingua sua ? Est qui emittit verbum suum, et narrans veritatem . Verbum nequam immutabit cor . Est tacens qui invenitur sapiens: et est odibilis qui procax
Abbreviated transcription (Latin):
suis inuidiam caritas preparet᷑. Item oicit. De rono al¬
ters non doleas. de alteriꝰ profectius non tabescas. Nulliꝰ
prosperitate lacereris. Eusebiꝰ oyxit. In uidie horror ño
solum religiosas s et uiles animas ꝑuadit. Effrem dix.
propriam głam querit. Paulus apłc dix̃. U̾bosi. occiosi.
et curiosi loquentes que non oportet. Tu au̾ lociuere q̃
decet sanam doctrinam. Salomon dixit. In multi lociuis
pecc̾m non decrit. Qui au̾ moderat᷑ labia sua prudentissi
Qui custodit os suum custoclit auimam suam. Qlui ã
in consideratꝰ est. ad loquendum sẽciet mala. In om ni
opere erit hũndantia. uͥ au̾t uerba sunt plurima. ibi frx¬
queus egestas. Lingua placabilis liugnũ uite que au̾t¬
moderata est conteret sp̃m. Hominis est animũ pparare
et domini p̾parare linguam. Uoluntas regum labia iꝰta.
qui recta loquit᷑ diriget᷑. Qui acconitis oculis cogitat pra¬
ua mordans labia sua ꝑficit malum. Item dic̾. Qui exaltat

Expanded text:
sus invidiam charitas praeparetur. De bono alterius non doleas, de alterius profectibus non tabescas. Nullius prosperitate facereris. EUSEBIUS. Invidiae error non solum religiosas, sed et viles animas pervadit. EPHRAEM. gloriam propriam quaerit . PAULUS. Verbosi, otiosi et curiosi, loquentes quod non oportet . Tu autem loquere quae decent sanam doctrinam . SALOMON. In multiloquio peccatum non deerit . Qui autemQui custodit os suum, custodit animam suam . Qui autem inconsideratus est ad loquendum, sentiet mala, in omni opere bono erit abundantia . Ubi autem verba sunt plurima, ibi frequens egestas . Lingua placabilis, lignum vitae. Quae immoderata est, conteret spiritum . Hominis est animum praeparare, et Domini gubernare linguam suam . Voluntas regum labia justa: qui vera loquitur, diligitur . Qui attonitis oculis cogitat prava, mordens labia sua, perficit malum . Qui exaltat
Abbreviated transcription (Latin):
mũdo tabnaculum non est. quib patria et domꝰ in celo.
est. Qui enim hunc mundum diligunt tͣbulentis eiꝰ¬
eius curis et sollicitudinib conturbant᷑. Sc̾i iurs seculo
renuntiantes ita huic mundo moriunt᷑ͦ ut soli deoiu
uiuere delectent᷑. Qnͣto enim scd̃ ab huiꝰ scłi conu̾satio¬
nem se subtrahunt: tauto interne mentis atie p̾sen¬
tium dei et angeloꝵ sociatis frequẽtiam concemplan-¬
dam. Si ita cuusq renuntiet quib possidẽt oũib ut
Qui enin renuntiat reb sua abuegat. qQui dieio priuuit¬
tiat morio panis semet ip̃m abuegati onge ciutpe¬

Expanded text:
mundo tabernaculum non est, quibus patria et domus in coelo mundo tabernaculum non est, quibus patria et domus in coelo est. Qui enim hunc mundum diligunt, turbulentis ejus curis et sollicitudinibus conturbantur. Sancti viri saeculo renuntiantes, ita huic mundo moriuntur, ut soli Deo vivere delectentur. Quantum enim sancti ab hujus saeculi conversatione se subtrahunt, tantum internae mentis facie praesentiam Dei et angelorum societates et frequentiam contemplantur. Si ita quisque renuntiet quae possidet, ut suis in Qui enim renuntiat rebus, sua abnegat. Et qui renuntiat moribus pravis, seipsum abnegat. Longe quipp
Abbreviated transcription (Latin):
Necẽe omni tempore conuerso ut post timorem consur¬
dis. ue si ab asꝑitate incipiant ext̾titi ad priores laps
recurrant. Qui enim conu̾sum sine leuitate erudit.
exasꝑare pociꝰ quã corrig̾e nouit. Ille enim ꝑfectus est. qͥ
huic scło et corꝑe et corde cliscretꝰ est. Muiti enim post cõ¬
uersionem nolentes motum libidinis sustinent. qd̾ tñ
ad dampnationem non tolerant. s ad probationẽ. Uti¬
le est dei seruo ꝑtꝰ conu̾sionem temptari. quatinꝰ a t̾ꝑe
negligentie sollicitantib uitiis ad. uirtutes aiam ꝑro
exͥticium p̾paret uitioꝵ. Ea que scłi amatorib cara sunt:
sc̃i ueld̾ aduersa refugiunt. plusq ad uersatatib mũdi
mundi contͣria sunt. ut dum ista adu̾sa tolerant ad
celeste desideriũ ardentiꝰ exitent᷑. Magna apud resulget
gr̾a. qui huic mundo contemptibilis fu̾it. Nam reu̾a ne¬
cẽe est. ut qũe mũdꝰ odit diligat᷑ a deo. Scis ĩuris in hoc

Expanded text:
Necesse est omni converso ut post timorem consurNecesse est omni converso ut post timorem consurdis, ne si ab asperitate incipiunt, exterriti ad priores lapsus decurrant. Qui conversum sine lenitate erudit, exasperare potius quam corrigere novit. Ille enim perfectus est qui huic saeculo corde et corpore perfectus est. Multi enim post conversionem etiam nolentes motum libidinis sustinent, quod tamen ad damnationem non tolerant, sed ad probationem. Utile est Dei servo post conversionem tentari, quatenus a torpore negligentexercitium praeparet vitiorum. Ea quae saeculi amatoribus chara sunt, sancti velut adversa refugiunt, plusque adversitatibus mundimundi contraria sunt, ut dum ista adversa sentiunt, ad coeleste desiderium ardentius erigantur Magna apud Deum fulget gratia, qui huic mundo contemptibilis fuerit. Nam revera necesse est ut quem mundus odit, diligatur a Deo. Sanctis viris in hoc
Abbreviated transcription (Latin):
tum ualet. qutum habes. Quos deus diu ut conuer¬
tantur tollerat. non conu̾sos duriꝰ dampenat. sle¬
gotia quȩ ad peccm̃ implicant. ad hoc necee est ut
post conusionem animꝰ non recurrat. Iaborioscuiere
est oi relinquere sua. s ualce laboriosum est reluiciuiere
semet ip̃m. Minus quippe est abuegare qd̾ h̃t. ualde
enimi multum est ab negare quod est. Nech enim pdess
abrenuntiatio corporis. sine abrenuntiatione mentis
qunt non mali qui despectis caruis cesiceriis cuncton
linquere ꝑtrastant. s cũ ceciclisse alios etiama post boni
opis i nitia conspiciũt. hoc ip̃m quod celberauieraore
facere ꝑtimescunt. Basiliꝰ dixit. Nulli studeas placere i
iuta fua. nisi deo soli. Sict enim cum mil tan eet
tertio omĩb iussis eiꝰ obeoiiut.: sic et quai msis te
tegi colesti debent custoclire precepta celestia. Miles ter¬
renus contͣ hostem uisibilem ꝑgit ad bellum. et cecum
uͦ hostis inuisibilis dimicando non dimisit. ysidorꝰ dixit.

Expanded text:
tum valet, quantum habes. Quos Deus diu ut convertantur, tolerat, non conversos durius damnat. Negotia, quae ad peccatum implicant, ad hoc necesse est, ut per conversionem animus recurrat. Laboriosum non est homini relinquere sua, sed valde laboriosum est relinquere semetipsum. Minus quippe est abnegare quod habet, valde enim multum est abnegare quod est. Nihil prodest nobis abrenuntiatio corporis sine abrenuntiatione mentis. Sunt nonnulli qui, despectis carnis desideriis, cuncta relinquere pertractant; sed cum cecidisse et alios post boni operis initia conspiciunt, hoc ipsum facere quod deliberaverunt pertimescunt. BASILIUS. Nulli studeas placere in vita tua, nisi soli Deo. Sicut enim qui militant regi terreno, omnibus jussis ejus obediunt, sic et qui militant regi coelesti, debent custodire praecepta coelestia. Miles terrenus contra hostem visibilem pergit ad bellum. Tecum vero hostis invisibilis quotidie dimicando non desinit. ISIDORUS.
Abbreviated transcription (Latin):
libidinis. ita ꝑ hiulitatem carnis. saluabrꝰ castitas caruis
Drinciprlit his duob uitiis diabolus humano gni
domninat᷑⁊ dost suꝑbia mentis. et iuxuria caris. Phec
enim duo uitia diabolus humanũ genus possidet. uel¬
drmi mentem ĩsuꝑbiã erigit. ł dun ꝑ luxiria carnem
or numpit prima fornicatio odoꝵ tela sunt. scd̾a uerboꝵ
recrem ũ cupit᷑ ocłis potest u̾bis resistere. Qui ailestionem
resrenat libidinose suggestionis. ñ transit ad consensum
abidinis. Cito en̾i resistit operi. qͥ titiulanti nõ acconiotat¬

Expanded text:
libidinis, ita per humilitatem mentis salvabitur castitas carnis. Principaliter his duobus vitiis diabolus humano generi dominatur, id est, superbia mentis et luxuria carnis. Per haec enim duo vitia diabolus humanum genus possidet, dum mentem in superbiam erigit, vel per luxuriam carnem corrumpit. Prima fornicationis oculorum tela sunt, secunda verborum sed qui non capitur oculis, potest verbis resistere. Qui delectationem refrenat libidinosae suggestionis, non transit ad consensum libidinis. Cito enim resistit operi, qui titillanti con
Abbreviated transcription (Latin):
tati sunt ut redirent. Iam nunc mints. nuni ꝓlegi
nuuit reuelationib quosdam concutit. ut uolinitrate cui.¬
conutit cespiciunt conutit cõmoti terrorib srgintir.
Dunc enini a morem nre et conĩsationis ostendim use
si domrinum ut prem diligimꝰ qũe prius seriili natõ
ut dñm formidabamus. Cesariꝰ aycit. sicł prodest cod
lotum istum expetimꝰ. si tales hic sumꝰ. quales in seculo
ee poreramus. In uitas pr̾m diꝰ. Qui diligit sdm ⁊. scibr¬
poaur tempore si paulatim assuefiat. iabor non eruama
ox lisi uenit. son querit ad te deus pecuniam: s aiam
misericordem. et piam mentemi. De ⁊ timere eos c¬
occiarunt. animã ant non possunt occide. S eocieis

Expanded text:
tati sint ut redirent. Nam nunc minis, nunc plagis, nunc revelationibus quosdam concutit, ut qui voluntate converti despiciunt, commoti terroribus corrigantur. Tunc enim amorem nostrae conversionis ostendimus, si Dominum ut patrem diligimus, quem prius servili mente vere ut Deum formidabamus. CAESARIUS. Nihil prodest quod justum locum exspectamus, si tales hic sumus quales in saeculo esse poteramus. EX VITIS PATRUM. Qui diligit saecgo autem tempore si paulatim assuefiant, laboris non erit quod ex usu venit. Non quaerit a te Deus pecuniam, sed animam misericordem et piam mentem. CAPUT XI. occidunt, animam
Abbreviated transcription (Latin):
ierogtiseiesi on nuioie oĩi nri ihul ꝓpͥi. ceo et patri subiet
inuicem in timore xp̃i. Salomon dixit. Initiũ sapien¬
tie timor du̾i. Time dominum: et recede a malo. Timor
dñi apponet dies et anni impioꝵ breuiabunt᷑. In timo¬
re dñi fiducia fortitudinis. et filiis eiꝰ erit spes. Timor
Uñ erit inextremis et uide cefiuictionis sue bn̾dicetiu
Tior dn̾i scientie religiositas plenitudo sapientie est ti¬
mere deum. corona sapĩe est timere deum. replens pac̾e.
et salutis fructum. Ralix sapi̾e timere dominiun. r
mi enim eius longeni. Alibi d. Tumor dn̾i expellit peccin.
Nam qui sine timore est: non pot̾i̾t inuificari. Sapien¬
tia et disciplina timor dñi. Ip̾e dixit. Non sis iucredibilis
ne cadatis. It̾m dicit. Qui timetis dm credite in illũ. et
non enacuabr merces ura. Qui timetis dm̾ sperate in illũ.¬

Expanded text:
 Christi, Deo et Patri subjecti invicem in timore Christi . SALOMON. Initium sapientiae timor Domini . Time Dominum, et recede a malo . Timor Domini apponet dies, et anni impiorum abbreviabuntur . In timore Domini fiducia fortitudinis, et filiis ejus erit spes. Timor bene erit in extremis, et in die defunctionis suae benedicetur . Timor Domini scientiae religiositas: plenitudo sapientiae est timere Deum . Corona sapientiae timor Domini, replens pacem, et salutis fructum. Radix sapientiae est timermi enim illius longaevi. Timor Domini expellit peccatum: nam qui sine timore est, non poterit justificari . Sapientia et disciplina timor Domini . Non sis incredibilis ne cadatis . Qui timetis Deum, credite illi, et non evacuabitur merces
Abbreviated transcription (Latin):
cata ceplorat ut cñ alia cõmittat. ad huc peniten¬
tiam agere aut ignorat. aut dissimulat. Deus op̃e¬
laborare se denuntiat cum duras hominũs praru¬
tates portat. Siquis te de pecc̾o fornsecii correxĩt: tu
confitere interiora que ille nescit. Neq enim potest
petẽore conuerso quam ce iusto stante gaudiũ fit in
celo. Ncressariũ ẽ gͦ qui uult se oĩno purgare apecc̾o
primo ip̾as caus culpe incic̾e. Internꝰ uicex mente̾ poci
quam uerta considerat. Numꝙͣ peccõres ad lamentũ
penitentie redirent. si nulla ceñt bonoꝵ exempla.
que eoꝵ mentem traherent Omne enim peccm̾ gͣue

Expanded text:
cata deplorat ut tamen alia committat, adhuc poenitencata deplorat ut tamen alia committat, adhuc poenitentiam agere aut ignorat, aut dissimulat. Deus omnipotlaborare se denuntiat, cum duras hominum pravitates portat. Si quis te de peccato forinsecus correxerit, tu confitere interius quod ille nescit. Neque enim potestpeccatore converso, quam de justo stante gaudium fit in coelo. Necessarium est ergo ei qui vult se omni modo purgare a peccato, primum ipsas culpas succidere. Internus judex mentem potius quam verba considerat. Nunquam peccatores ad lamentum poenitentiae redirent, si nulla essent bonorum exempla, quae eorum mentem traherent. Omne enim peccatum grave
Abbreviated transcription (Latin):
tus luctuosus ambitiosiuꝰ deũ dep̾cãtur. Deus natum
miscricors est. et paratus ut saluet clementia. quos
non potest saluare iusticia. Deus nec bona implet q̃¬
sc̾is pronuttit. si illi reuertant᷑ ad uia. nec mala que
pecc̃orib cõminat᷑ si illi reuersi fuerint ad saluteni. ho¬
mo micꝰ qui ꝑ nefas ꝑitas diuitias congͥgat si alic
conu̾sus euadere cepit et̾na supplicia. debet᷑ agere ut mł¬
titudinem pect̃oꝵ possit exequare ubertate uircutimx
Hplariꝰ dixit. Plenitudo enim mores mutat. et longa
tempoꝵ crimina in ictu ocł̃i pereunt si cordis fiu̾t. c̃¬
punctio. Gregoriꝰ oixit. Neq enim pro celicto satiffacinꝰ¬
si enim ab iniciuitate non cessamꝰ. Qui cõmifit ꝓhi¬
bita omet ip̃i abscidere debet pro hiis etiam conces¬
sa Et se rep̾hendat ĩminis. qui se meminit in max¬
dam penitentiam tempora senectutis expectat. Me¬
gere et plangenda non pexpetrare. Nam qui sic pes¬

Expanded text:
tus luctuosus Deum deprecantur. Deus natura tus luctuosus Deum deprecantur. Deus natura misericors est, et paratus ut salvet clementia quod non potest salvari justitia. sanctis promisit, si illi revertantur ad vitia; nec mala quae peccatoribus comminatur, si illi reversi fuerint ad salutem. Homo iniquus, qui per nefas perituras divitias congregavit, si aliquando conversus evadere cupit aeterna supplicia, debet ita agere, ut multitudinem peccatorum possit exaequare ubertate virtutum. HILARIUS. Poenitudo enim mores mutat, et longi temporis crimina in ictu oculi pereunt, si cordis nata fuerit compunctio. GREGORIUS. Neque enim delictis satisfacimus, si ab iniquitate non cessamus. Qui commisit prohibita sibimetipsi abscindere debeat etiam concessa, et se reprehendat in minimis qui se meminit in maxdum poenitentiam tempora senectutis exspectat. Megere, et plangenda non perpetrare. Nam qui sic pec