comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mrom quis ordo sedendi q̃ p̃sidenit̾ ma¬
uslas q̃ leges daren᷑ q̃ ⁊ quo ritu lar¬
magnałia Cetep dũ hinc uidendi desi¬
decio celr̃ ac ꝑsinẽdi itins augerer in¬
de desꝑa ͬ ͤ p̃merer ⁊ ecce ex litoe ficule
me ecꝭ gnonaeulũ nõ rgẽte repẽtino
impetui meretã usq delãtus sim quã cũ
cireñ spicem̃ nõ ante ydeñ mẽtem as¬
pexi quẽ r ̾foluta mẽtꝭ caligiẽ ⁊ beri
dei illustratus lũe pletarn Ionis cog¬
nom cunabula aces fornites in c̾tiuũtu
⁊ q̃ in ꝑte eius cue̾s ⁊ essa iacent̃ me

Expanded text:
m, quis ordo sedendi, que presidentis maiestas, que leges darentur, que et quo ritu larmagnalia. Ceterum, dum hinc videndi desiderio celum ac perficiendi itineris angerer, inde desperatione premerer, et ecce ex litore Syculo, me etiam gubernaculum non regente, repentino impetu in Cretam usque delatus sum, quam cum circumspicerem, non ante Ydeum montem aspexi, quam, resoluta mentis caligine, et veri Dei illustratus lumine, proletarii Jovis cognovi cunabula atque fornices in circumitu, et, qua in parte eius cineres et ossa iacerent,
Abbreviated transcription (Latin):
quoos in arat᷑ r̾st̾ aglaestẽ dice̾ Ionẽ cũ
ex insula napo aduersus ticanos psicis¬
ce᷑ ⁊ rac̾ficiũ facet̾ in lite̾e aquilã ei
in auspiciũ aduolasse quã uictar bono
omme acce ptã cucule sire subingarit
datͣ uo̾ histoͣ ecꝭ ance cõsedisse ilłi aqui¬
lam in capice acq ei rgnuĩ ꝓdendisse
restaͬ. Cur infaus a satno abstonditꝰ
sit cur cũ titanis bellũ Cur sacnũ fu¬
gaiit̾ sacꝭ plene ubi de sacns mõstratũ
est De cõnigio uõ Innonis eciã ubi de
iunone expłicicũ est Sic ⁊ de noiẽ sa¬
ꝭ plene ubi de ioue pͥmo Et ex hiis q̃
ibidẽ ⁊ hic sc̾uimi᷑ si quis uelles satꝭ pe¬
set a dute̾ quãtũ homo iste cũ ꝓp̾ecati¬
u ionis planete cõnenit̾ Et qnĩ es id
cuis aucẽ memiois dicebat ⁊ chespre
es forsan ꝙ chespiades illas appeller
Mel pomoire. Thalia. polimima. Er acho
dersitore brama ⁊ ułtiã caliope has

Expanded text:
quoque in Arato refert Aglaosthenen dicere, Iouem cum ex insula Naxo aduersus Titanas proficisceretur et sacrificium faceret in litore, aquilam ei in auspicium aduolasse, quam uictor bono omine acceptam tutelae suae subiugarit. Sacra uero Historia etiam ante consedisse illam in capite, atque ei regnum portendisse, testatur. Cur infans a Saturno absconditus sit, cur cum Tytanis bellum, cur Saturnum fugaverit, satis plene, ubi de Saturno, monstratum est. De coniugio vero Iunonis, etiam ubi de Iunone est explicitum. Sic et de nomine satis plene ubi de Iove primo. Et ex his que ibidem et hic scribuntur, si quis vellet, satis posset advertere, quantum homo iste cum proprietatibus Iovis planete convenerit, et quoniam ob id tius autem Memnonis dicebat et Thespie, eo forsan quod Thespiades illas appellet Melpomene, Thalya, Polimnia, Eratho, Thersycore, Urania, et ultima Calyope. His
Abbreviated transcription (Latin):
sat̃ legi hiscoͣ in młtꝭ locꝭ cõscruxͭ et
suodicanit noĩ Et in quãcũq rgionẽ
uenat᷑ reges pu̾cipesq ppłoꝵ hospitio
sr̃bi comitate sua ⁊ amicitia copulab̾at
Et cũ ab eis dig̾deꝰ : imꝑabat sibi edifi¬
cai fanũ ⁊ suo hospit᷑ ꝙsmn noiẽ inseg¬
uri qiͣ ut ex hoc posser amicitie ac fe
dñs anpiales eius funt in bello Sie et
tom lapo ⁊ iom moliomi ⁊ Iom casio ⁊
q̃ hinoi stꝭ ꝙ i ͤ ascntissĩe cogitauit ut

Expanded text:
locis construxit et suo dicavit nomini, et in quamcunque regionem venerat, reges principesque populorum hospitio sibi comitate sua et amicitia copulabat, et cum ab eis digrederetur, imperabat sibi edificari fanum et suo hospitisque sui nomine insigniri, quasi ut ex hoc posset amicitie ac feddus auxiliares eius fuerint in bello. Sic et Iovi Laprio, et Iovi Molioni, et Iovi Casio et q
Abbreviated transcription (Latin):
mestraipom paliscue .xixi paliscus
xx iarbas .xx. mena .xxii. arum¬
uon .xxiii. pantus .xxiiii. lucifer
.xxs. orion .xxui. minos. xxon sar¬
chisius De huis uignitinon tracca
in pñti lis ͦ .xi. ͤ .xxx. cantalus .xxxi.
dioinsins .xxxii. ꝑsens .xxxiii. aon
xxxiiii. cacus .xxxu. pylm̃ius .xxxui.
mercurius .xxxuii. uultamis De

Expanded text:
mestra, XVIII Paliscus, XVIIII Paliscus, XX Jarbas, XXI Mena, XXII Mirmidon, XXIII Xantus, XXIIII Lucifer, XXV Orion, XXVI Minos, XXVII Serchisius. De his undetriginta tractatur in presenti libro XI. XXX Tantalus, XXXI Dyonisius, XXXII Perseus, XXXIII Aon, XXXIIII Eacus, XXXV Pylumnus, XXXVI Mercurius, XXXVII Vulcanus. De
Abbreviated transcription (Latin):
quo ex mẽte celso in illud memet eiciã
Qins me es bentoꝵ extollet impetus q̃
qui solus hõĩ pẽnas indne̾ nouit ⁊ mer¬
bus insuetas cełi bias oñde̾ rdẽ forsam
oportiñtati huic posset prestae̾ suffra¬
gm̃ qd isi undeoñq uenit̾ dec᷑ post tot
epanelatos laboesĩẽt uictos troes tos
erã abices suꝑates infecto utiue ichoa¬
co nõ abscs ignonuua tomeitatꝭ meess¬
sistend ẽ ¶ ptab̾ã p̃teã celestiũ bide̾ pr̃¬
dñ templa palacia atria domesos dis¬
posussẽt celitũ Prete̾a ⁊ cũ ip̃o Iene ip̃i
hblime uide̾ soliũ qͦ inre sacpiͤ deo ꝑee¬

Expanded text:
quo ex monte celso in illud meme deiciam? quo ex monte celso in illud meme deiciam? Quis me eo ventorum extollet impetus? Ququi solus homini pennas induere novit, et mortalibus insuetas celi vias ostendere; ipse forsan oportunitati huic posset prestare suffragium, quod nisi, undecunque venerit, detur, post tot exanclatos labores, tot victos timores, tot etiam obices superatos, infecto itinere incohato, non absque ignominia temeritatis mee subsistendum est. Optabam preterea celestium videre patriogi templa, palatia, atria, domosque disposuissent celitum. Preterea et cum ipso Jove ipsius sublime videre solium, quo iure sacrum
Abbreviated transcription (Latin):
ũ omĩa circũspectãs
excogitarẽ ad quã celi plagã uerten¬
da eẽt nanicule prora ueĩt in nrẽtẽ
itum fõe ut ex filiis satͣm seis infaris¬
soboles prec ionẽ quẽ prem̃ dim̃os¬
regẽq deoꝵ ⁊ hoũn uolur̾ obstupi
fateor ferenssime rex ⁊ añmi cecidẽ
uires ⁊⁊ quasi itinei meo obstaculũ in
miser potin amplissimũ ecceam gure¬
gitẽ intͣre ⁊ flintus in spdã usq surgẽ¬
tes modico cẽscende̾ lemibo potui uastũ
litus om̃e medit̾ranei mar̃ int̾ mil¬
Re scoposos ⁊ sonãçia saxa ambire mẽ¬
tesꝙ scabroses ascendẽ lubricas caltaẽ
trare urbes ⁊ opida ⁊ ꝙ longe t̾ibili¬
ns admanes usq descende̾ ⁊ dicꝭ opa¬
tas int̃re domos ⁊ t̾re uiscã oculis te¬
tem talamo tamꝙͣ cog̾nitã in mediũ
trahẽ a iñs autẽ si iõnẽ nõ uidero quo
pacto eius que amꝑlissuma ẽ posc̾itatẽ
ipsisse poto Si autẽ ioriẽ bidisse ccłmm m
cełñ ire itẽ ẽ Quo infelix e ͦ subłim sal

Expanded text:
um omnia circumspectans excogitarem, ad quam celi plagam vertenda esset navicule prora, venit in mentem itum fore, ut ex filiis Saturni, senis infaussoboles, preter Jovem, quem patrem doregemque deorum et hominum voluere. Obstupui, fateor, serenissime rex, et animi cecidere vires, et, quasi itinere meo obstaculum insmiser, potui amplissimum Occeani gurgitem intrare et fluctus in sydera usque surgentes modico conscendere lembo; potui vastum litus omne Mediterranei maris inter mille scopulos et sonantia saxa ambire, montes scabrosos abscendere, lubricas calcare trare urbes et oppida, et, quod longe terribilius, ad Manes usque descendere, et Ditis opacas intrare domos, et terre viscera oculis tetem calamo tanquam cognitam in medium trahere. Nunc autem, si Jovem non videro, quo pacto eius, que amplissima est, posteritatem scripsisse potero? Si autem Jovem vidisse velim, in celum ire necesse est. Quo, infelix, ex sublimi saltu,
Abbreviated transcription (French):
pͣ la picha .ir. enrimomes .iii. mop¬
garamas. un. branchus .um. ph¬
le monax. or pheus .x. ariscens
gens xorm. esculapnis .xu. psice
xbi. arabo¬

Expanded text:
 Lapitha, II Eurinomes, III MopGaramas, VII Brancus, VIII Phylemon, VIIII Orpheus, X Aristeus, geus, XIIII Esculapius, XV Psyce, XVI Arab
Abbreviated transcription (Latin):
fuisse siliũ si forsan acmꝰ alt̾ius nobilia
uiri fit uotati seu unũ ex hris fuisse qm
cris rcͣ. hñc eͦ nc decci dixi nõ arbitior
fanin laurẽtũ riꝭ fuisse film̃ s qm̃ in
s̃lius cõn̾sare᷑ ad excollendã ꝓgeniã suã
s⁊ faum finxit filiũ fuit .n. hicͣ ut id sra¬
cuus eñdit in bello thebano ꝑtil fanens

Expanded text:
fuisse filium, sed forsan alicuius alterius nobilis viri sic vocati, seu unum ex his fuisse, qui or Fauni Laurentum regis fuisse filium, sed quoniam in silvis conversaretur, ad extollendam progeniem suam, se Fauni finxit filium. Fuit enim hic, ut idem Statius ostendit, in bello thebano partibus favens
Abbreviated transcription (Latin):
peꝑit film̃ quẽ Iulĩ silmũ postim̃ ap¬
pellanie eo ꝙ post prĩs funꝰ in filius
natus eẽt hanc astanius postea r̾nõie
in rduñ prm̃q cũ ipẽ secessiss i albã
a sẽ condicã Qrd quidẽ cũ regia indoles
gnore mulierꝭ in peccoẽ ob ãdusas res
in milla fraccaeẽt adeo integ᷑ cẽẜnamit
ut adulto fi ͦ auccũ ꝙͣ dimimutũ pocusre¬
sigret Eusebius aũ in lib ͦ⁊ pm̃ dicit hat̃
post enee mortẽ melapodi cudã impsis¬
se ⁊ ex ee cõcepisse film̃ ꝙ̃ latinũ silimĩ no¬

Expanded text:
it filium, quem Julium Silvium Postumum appellavit, eo quod post patris funus in silvis natus esset. Hanc Ascanius postea revocavit in regnum patrium, cum ipse secessisset in Albam a se conditam. Quod quidem cum regia indoles generoso mulieris in pectore ob adversas res in nullo fracta esset, adeo integre conservavit, ut, adulto Silvio, auctum quam diminutum potius resignaret. Eusebius autem in libro Temporum dicit hanc post Enee mortem Melampodi cuidam nupsisse, et ex eo concepisse filium, quem Latinum Silvium no
Abbreviated transcription (Latin):
se ⁊ a suo noie mĩarpasse dicic .n. sic p¬
neste ulixis ut ienedotus a p̃neste Glix¬
is ne pote latim fi ͦ ⁊cͣ de eo ancẽ ilã¬
plius legi ¶ De innone neptimo ⁊
Ioue saturu filns ⁊ eoꝵ ꝓsapiis in se¬
quẽtib sc̾bi᷑ ut huic occano libello fis
Ge nealogie deoꝵ gentiliũ

Expanded text:
sse, et a suo nomine nuncupasse. Dicit enim sic: Preneste, ut Zenodotus, a Preneste Ulixis nepote Latini filio etc. De eo autem nil amplius legi. De Junone, Neptunno et Jove, Saturni filiis et eorum prosapiis insequentibus scribitur, ut huic octavo libello finis Genealogie deorum gentilium
Abbreviated transcription (Latin):
tã danni rgꝭ̃ ardee soroem̃ in cõiugẽnc
ꝑ uirgilmũ patet barro autẽ cõ lig ͦ quem
de oigine lingne latiẽ seppit dicit palan¬
tiua encndrĩ filiã ens fuisse bxorẽ eñꝙ uo¬
lñt ꝓfugñ snseepisse eneã ⁊ uti responso
susceꝑat laminã fiͭ  iã tumne si ͦ danni
ꝑmissĩ dedisse oxorẽ Cinãobrẽ belłũ iñ

Expanded text:
rdee sororem in coniugem, ut per Virgilium patet. Varro autem eo in libro, que De origine lingue latine scripsit, dicit Palantiam Evandri filiam eius fuisse uxorem, eumque volunt profugum suscepisse Eneam, et, uti ex responso susceperat, Laviniam filiam iam Turno filio Dauni promissam, dedisse uxorem. Quam ob rem bellu
Abbreviated transcription (Latin):
uin h̾mititã agentẽ uicã exquirẽtẽ
uisñ atq ab eodẽ int̾rogatũ rñdisse se
morͣlẽ ⁊ ex accoł hremi bnũ ex huo qe
tolido erroe̾ lusa gẽtilitas fannos sati¬
appellamos incuboneo seu ficaries Ex

Expanded text:
um heremiticam agentem vitam exquirente, visum, atque ab eodem interrogatum respondisse, se mortalem et ex accolis heremi, unum ex his, quos stolido errore lusa gentilitas Faunos Satyappellantque Incubones seu Fi
Abbreviated transcription (Latin):
suent inferri s bas in qͦ urnũ cet in¬
dic᷑ mellarnum noĩari ⁊⁊ unm̃ nuĩcu¬
paiꝰ lac Et ẜpences in tẽplo ene i¬
nocuos ⁊ in panidos appare̾ ⁊ alia plu¬
ra quasi delint hãc famiã c̾rã eẽ ds
quidẽ e ͤ ambages ⁊ c̾c̾m̃coeẽ decestor
et omitte libens¬
De famus satiris et pamibus ⁊
siluanis filiis fanni u rubrica.
lamios satiros ⁊ parres atq silua¬
nos dicit cheedonenis fanm fuisse

Expanded text:
num esset inditum mellarium nominari, et vinum nuncupari lac. Et serpentes in templo eius innocuos et impavidos apparere, et alia plura, quasi velit hanc Faunam terram esse. Quas quidem ego ambages et circumitiones detestor et omitto libensDe Faunis, Satyris, Panibus et Silvanis filiis Fauni. Faunos, Satiros, et Panes, atque Silvanos dicit Theodontius Fauni fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
mor̾s decus qĩ regnũ clam unn ollam
mortẽ usqs cecidit Posteã fc̃i penitens
cñ deside nũ eis ferre nõ possit illi sacros
deculisse honoes de fanno uo hᵒ ⁊ fanna
dens ⁊ fatuclus huius Exor est facua idi

Expanded text:
mores decusque regium clam vini ollam mortem usque cecidit, postea facti penitens, cum desiderium eius ferre non posset, illi sacros detulisse honores. De Fauno vero hoc, et Fauna deus est Fatuclus, huius uxor
Abbreviated transcription (Latin):
genint lammain et prenestem.
at̾mus laurẽtũ rex fanmi ⁊ marite
ũphe laurẽtis fuit filius ut car¬
mie patet uirgilii dicẽtꝭ Rex arua lati¬
mis ⁊ urbes Iam semor longa placidas¬
in pace rggebat hnc̃ fanno ⁊ inpha gem¬
fia sc̃s ͭ .i. redemite heroule ex hispania
gerione suꝑato fanm fi ͣ biciasse ⁊ ex eo cõ¬
cubitu suscepisse latinũ Ddernnus aut̃ rest̾¬

Expanded text:
genuit Laviniam et Prenestem. Latinus Laurentum rex, Fauni regis et Marice ynphe Laurentis fuit filius, ut carmine patit Virgilii dicentis: Rex arva Latinus et urbes Iam sein pace regebat. Hunc Fauno et nympha genfilia. Scribit enim, redeunte Hercule ex Hispania, Gerione superato, Fauni filiam vitiasse, et ex eo concubitu suscepisse Latinum. Servius autem re
Abbreviated transcription (Latin):
saciros nemo ꝑ dicebant deos qu
ait rabanus boce ⁊ nõ signo eñdebant
ues futa᷑ paganis exigẽntib̾ parres uõ
munã fann hes ecꝭ semones seu seun¬
ns uocaĩ uetẽs uolire̾ ut sc̃bit Oudins
Snt michi semidei scꝭ rustita nnimiã np̃¬
phe Et fanm satiriq ⁊ mõticole siluã¬
dedimus certe t̾ras hĩtare sinanns icͣ
hos ego nͨ fanin n ͨ saturmn filios cdã
rcitacres int̾ mmulierculas habet cepte
Se quib tñ ab insignib auto̾ibi que¬
de mirãda narrant᷑ irã pomponiaue
sa sut᷑ athlantẽ nauricanũ mẽtẽ dicͭ
nictu liña sisa ⁊ strepitus cibaloꝵ atqi

Expanded text:
Satyros nemorum dicebant deos, et, ut ait Rabanus, voce non signo ostendebant futura paganis exigentibus. Panes vero uni etc. Hos etiam semones, seu semideos vocari veteres voluere, ut scribit Ovidius: Sunt michi semidei, sunt rustica numina, Nynphe, Et Fauni, Satyrique et monticole Silvaras habitare sinamus etc. Hos ego nec Fauni, nec Saturni filios credam, recitationes inter mulierculas haberi cepte. De quibus tamen ab insignibus autoribus quedam miranda narrantur. Nam Pomponius Mela ultra Athlantem, Mauritanum montem, dicit noctu l
Abbreviated transcription (Latin):
ã noꝵ milia ⁊ inĩphas ⁊ satires ꝑire nõ¬
milli antẽ geniliũ int̾ aͣ ͤ stultitias fuas
accusare i sue nobilitati płiͫ splẽdoit¬
Cis filius fuit fanni ⁊ nũphe suine¬
tridis ut clare sc̾bit Ouidius dicẽs
Slcis eat̾ fanno ñphaq smet̾de cretus
utͣ ⁊ p s talis ab omdio fer᷑ fabula eid̾¬

Expanded text:
annorum milia et Nynphas et Satyros perire. Nonnulli autem gentilium inter alias stultias suas accusarent, sue nobilitati plurimum splendocis filius fuit Fauni et nynphe Symetridis, ut clare scribit Ovidius: Acis erat Fauno nynphaque Semetryde cretus etc. Ex hoc talis ab Ovidio fertur fabula
Abbreviated transcription (Latin):
fris sui laccancio testẽ Et quidq crispa
clodius minꝰ honescũ de ea sc̃s ͭ gabius
bassus d ͭ eã fatuã noniãtã ꝙ mmulieib
fata care̾ cẽstressit ut famiꝰ uiris Can¬
dem uarro sebit tante pudicicie fuise
ut nemo ilłam dñ uixit̾ p̃t̾ suũ birũ mas
uideit᷑̾ nec nomẽ eiix andreit̾ Et iõ nui¬
leres illi in opto sacicae̾ cõsuenant᷑ et
bonã appellae̾ deã Sed de hac matroli
is hanc maiã dici dͭ eiq sub noniẽ
bone dee edẽ tł maias dedicatã eandẽiy
demũ eã opẽ bonã famã ⁊ fatuã pon¬
tificũ libris appetlai bonã qr bõꝵ eũ

Expanded text:
ris sui, Lactantio teste. Et quicquid Crispus Clodius minus honestum de ea scribat, Gabius Bassus dicit eam Fatuam nominatam, quod mulieribus fata canere consuesset, ut Faunus viris. Eandem Varro scribit tante pudicitie fuisse, ut nemo illam, dum vixerit, preter suum virum, mas viderit, nec nomen eius audierit; et ideo mulieres illi in operto sacrificare consueverant, et Bonam appellare Deam. Sed de hac Macrobiuis, hanc Maiam dici dicit; eique sub nomine Bone Dee edem Kal. Maias dedicatam, eandem Demum eam Opem, Bonam, Faunam et Fatuam pontificum libris appellari. Bonam quod bonorum
Abbreviated transcription (Latin):
honesca rͥgũ gesta dese̾le̾ Erat tamẽ
rgib sacis sit egisse ut ml̾ de eis ref¬
ri posẜt p̃c honestũ Ego ancẽ de huis
nõ ordinato nec in hͦ dis poĩte stilo se̾ꝓsi
do assumpti oꝑis exigebat r̾ticam si qͣ
inseri Sed esto fecerim nõnonũ aut
infitatũ facinus feci Scant tã anciqua
ꝙͣ ing̃na illuscũ sc̾ptoꝵ bolinã in quib
⁊ salo celebri ⁊ ordine integꝰ regũ reci¬
cant᷑ acta ⁊ quibus si quid huñc oꝑi ap¬
porcũ est nonissimus simipsi Si gᵒ. hec
querela faciẽda est de ilłis ampłioib
antiquis queran᷑ hyste̾iographis quoro
patue̾ orbi ex hiis si qd edm̃ gna̾n pt̃¬
S quero que pretas h ex qͤ caitatis
fonute oĩtur q̃ humis pietat᷑ cã Credo
gudsi aĩ uide̾iꝰ cuꝑint tales in hͦ ꝙ ħo
istimiat᷑ nobi ͭ ͤ mertaĩ que egͤguis moi̾b
insticia sc̃ĩtate atq sciã adi pisei Scirẽt

Expanded text:
 erat tamen regibus satius sic egisse, ut nil de eis referri posset preter honestum. Ego autem de his non ordinato, nec in hoc disposito stilo scripsi, do assumpti operis exigebat, recitavi, si qua inserui. Sed, esto fecerim, non novum aut inusitatum facinus feci; stant tam antiqua quam magna illustrium scriptorum volumina, in quibus et stilo celebri, et ordine integro regum recitantur acta, a quibus, si quid huic operi appositum est, novissimus sumpsi. Si ergo hec querela facienda est, de illis amplioribus et antiquis querantur hystoriographis, quorum patuere orbi; ex his, si quod odium generar queso, que pietas hec? Ex quo caritatis fomite oritur ? Que huius pietatis causa? Credo generosi animi videri cupiant tales in hoc quod istimant nobilitatem mercari, que egregiis moribus, iustitia, sanctitate, atque scientia adipi
Abbreviated transcription (Latin):
lie splendid rgẽ ⁊ mult ocͣtũ ticulis
postulasse ad insigni uiro francisco pe¬
crara in altert uuisset ut sibi assc̾bet᷑
affce a se nomit̾ edice ticutũ quã q̃s̃o
ancturus gloriã franscisci an suã suã
psts̃ Quid multa rẽ equidẽ magroꝵ
dncid nonuã claros sc̾ptoes fatint̃ yͦ
potis ipĩ reges septoꝵ oꝑe cegnos

Expanded text:
lie splendidum regem et multis ornatum titulis, postulasse ab insigni viro. Francisco Petrarca, ni alteri tribuisset, ut sibi ascriberet Affrice, a se noviter edite, titulum! Quam, queso, aucturus gloriam, Francisci an suam? Suam profecto! Quid multa? Non equidem magnorum ducum nomina claros scriptores faciunt, imo potius ipsi rege
Abbreviated transcription (Latin):
ecoto ut tin ingem celsitu  descrĩs
Iuppleas suꝑflintates excidas dc̃a i¬
mis acturate exornes ⁊ omiã ꝑ indi¬
cõ tue since̾ ment̾ ꝑit̃ crngas et
emendes Si forsan maio̾i occupatꝰ
ut re pis ͤ rges estꝭ huic laboi tempa
nõ pos es impẽde tut̾ om̃s honestos
racros pios atq catho ͦᷤdiros ⁊ potisͤ

Expanded text:
exoro, ut tui ingenii celsitudine defectus suppleas, superfluitates excidas, dicta minus accurate exornes, et omnia pro iudicio tue sincere mentis pariter corrigas et emendes. Si forsan, maioribus occupatus, ut sepissime reges estis, huic labori tempus non posses impendere, tunc omnes honestos, sacros, pi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓis tendat in pus:̃ Conclusio
Cce tande̾ dlementisẜimẽ rex du¬
mna pretate p̃bente infine lon¬
g opro Sentũ est inquo er qua potu
posertia mu detep traditoe deoogẽ¬

Expanded text:
 tendat in publicum. Conclusio Ecce tandem, O clementissime rex, divina pietate prebente, in finem longi operis ventum est. In quo ea, qua potui solertia iuxta veterum traditiones deo
Abbreviated transcription (Latin):
m milit̃ tui snafionis pcis m uotũ
tuũ dedunctus sũ ur salicet laborẽ hue
sudirẽ necnẽ labentibs anius fer̃ et
ut lecchinns bellincionus famliar g
rame̾nã brbe̾ me cõneniret Et postꝙͣ
placidis ubis clemẽ ͣ atꝙ gram̃ cessitu¬
diis eue erga me ĩmeltũ mõstraut mi¬
ris exhortatõb̾ nt aiebat te sit imperã¬
te semisepitũ ccͣ hͦ epus inge meũ ir¬
rittat Equo mõ diliissimus tibi panlus
ꝑiamdcõs deceptus sũ Et sic hos faceor
esse uei̾dices qui sissernt nõ tuo inssu cõ¬
poitũ ueꝵ nõ cu̾nẽ meo insi me in hͦ
peccasse quis dicet̾ qr nõ dixnũ me fae¬
curũ si trus lrĩs ad me direĩs susciperẽ

Expanded text:
 votum tuum deductus sum, ut scilicet laborem hunc subirem. Nec non labentibus annis factum est, ut Becchinus Bellincionus, familiaris Ravennam urbem me conveniret, et postquam placidis verbis clementiam atque gratiam celsitudinis tue erga me inmeritum monstravit, miris exhortationibus, ut aiebat, te sic imperante, semisopitum circa hoc opus ingenium meum irritavit. Equo modo dilectissimus tibi Paulus nt, per iam dictos deceptus sum, et sic hos fateor esse veridicos, qui asserunt non tuo iussu compositum; verum non crimine meo, nisi me in hoc peccasse quis diceret, quia non dixerim me facturum, si tuis licteris ad me directis susciperem.
Abbreviated transcription (Latin):
oe pasias digilus quedatũ est or¬
dine deftpsi e mo mandatũ tre sere¬
mtatꝭ ⁊ uirib ingenimer pest fa
tos seu a tenui intellad meo emñctes
appesi sstendiꝙ isuꝑ qd officiosis¬

Expanded text:
sitas vigiliis, quo datum est ordine, descripsi, et iuxta mandatum tue serenitatis pro viribus ingenii mei post fabis sumptos, seu a tenui intellectum meo emunctos, apposui. Ostendi insuper, quod officiosis
Abbreviated transcription (Latin):
ponend est Exhiis ꝯdicũq sumpsissẽ
forte sancans egise me dicent̾ obi ͤ¬
tre̾s Sane si qd debenius age̾mus oĩs
legũ mĩster rosira frustͣ cõscendes sit
cãnẽ nẽ adeo facile est ut existima̾t
aliqu uelle onnã que debenins ⁊ lou¬
ge ac̾us cõseqm si belimins nã richa¬
rista bariis ex fididi aliis lencis
aliis ue̾ ꝓtẽsius cract his gͣnẽ acitũ
ills cunitũ i eddentib docta maam
pleccroq ex cã discordantibe tomotd

Expanded text:
eponendum est. Ex his quodcunque sumpsissem, forte sanctius egisse me dicerent obiectores. Sane si, quod debemus, ageremus omnes, legum minister rostra frustra conscenderet! Attamen non adeo facile est, ut existimant aliqui, velle omnia, que debemus, et longe acrius consequi, si velimus. Nam, ut cytharista variis ex fidibus, aliis lentius, aliis vero protensius tractis, his gravem, acutum illis tinnitum reddentibus, docta manu plec
Abbreviated transcription (Latin):
nõ colũ eos landasse si ꝑ uirib ⁊ o brecõi¬
bns accusanciũ defendisse ⁊ nt a ppar
in p̃cedentib liquido Et hͦ iõ feci ut ab
ignar̃ nõ demernt taicerandi qui si xͫ.
es p̃mumusse eiũ se adu̾sus hestes sẽ¬
per landa ͭe fuit Sane picẽ traccantes
comõnan᷑ a pice Iam plum dũ se fer¬
assimes extimaret̾ ipulsi ab heste ec
imbecillicat᷑ huãne u̾c sciã omis eõ

Expanded text:
 solum eos laudasse, sed pro viribus ab obiectionibus accusantium defendisse, ut apparet in precedentibus liquido; et hoc ideo feci, ut ab ignaris non veniant lacerandi, qui, si Christum es, premunisse enim se adversus hostes semper laudabile fuit, sane picem tractantes coinquinantur a pice; iam plurimi, dum se fortissimos extimarent, impulsi ab hoste etiam imbecillitatis humane. Huic a deo
Abbreviated transcription (Latin):
facmora abelen᷑ morͣᵇᷤ cũ sa cet̾is e¬
quibus deo obsequentes effcii᷑ atq
ca psi nra nbecillicate repurgins
dig uolences consiliam᷑ u ͨ eb id huã¬
nũ fanguinẽ effundẽtes ut effeati plu

Expanded text:
facinora abolentur mortalibus cum ceteris equibus Deo obsequentes efficimur, atque, lapsi nostra imbecillitate, resurgimus, eique volentes conciliamur, nec ob id humanum sanguinem ef
Abbreviated transcription (Latin):
benc̃ est ⁊ exera le cunct᷑ genciliũ
noͫ una cũ erroi̾o̾ suis in exbiinũ
tene bras q ꝑpetuas puisũ est ⁊ uit¬
sit si pirer abstineat ẽm memõ tenax
⁊ tenellũ adh ingeniũ nec dñ satꝭ̾
plene xͥana r̾ligio cognita Wc neofi¬
di s hõ que nondi bñ tmata credulitas
laxat habenis facile exherbitat̾ ꝑ
tã obstenũ c̾mẽ se labi ꝑmittent᷑
Etiã si aᵈ ił aᵈ studno uix possũcre¬
d h in me cõtinge̾ porre nã as sto
hũana fragilicas in hodiernũ usq pna¬

Expanded text:
ventum est, et execrabile cunctis gentilicium nomen una cum erroribus suis in exterminium tenebrasqsit, si puer abstineat, cui memoria tenax et tenellum adhuc ingenium, nec dum satis plene Christiana religio cognita. Sic neofidus homo, quem non dum bene firmata credulitas laxatis habenis facile in lubricum extam obscenum crimen se labi permiserint, etiam si nil aliud studuero, vix possum credere hoc in me contingere posse. Nam ab utero humana fragilitas, in hodiernum usq
Abbreviated transcription (Latin):
ał Ego aũ ut ad me beniã ne inficiar
nõ ado effrenis sum nã adeo hͦ accen¬
sus desid̾io nõ adeo host̃ honesti ut in t̃
curpe mẽdaciũ muere̾ nõ dicã fronto f
mẽtͦ abrecco merpiũ ꝓripuisse In ho
me suꝑtũ cõficeor si suꝑbia dicenda h ͤ ẽ

Expanded text:
 Ego autem, ut ad me veniam, non inficiar non adeo effrenis sum, non adeo hoc accensus desiderio, non adeo hostis honesti, ut in tam turpe mendacium, rubore non dicam frontis, sed mentis abiecto, me ipsum proripuissem. In hoc me superbum confi
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ qmetos iã longa pãce cines in nonũ
Sĩ suscitae̾ aut eoꝵ recensio̾i̾b neb̾u¬
lis uetes offuscax̾ splendee̾s necnõ ⁊ deor
seiisopita scela audientib ciict in
iinus oportimã uigiliã excitae̾ ⁊ sub
aculo honora s⁊ilicet genealogie deoꝵ
eopdẽ recitae̾ laccia ⁊ ince̾stus lon¬
ga est querela h ͨ ⁊ pliiũ mẽb̾roꝵ ⁊ ĩ¬
plicita ⁊ ea monscũte adu̾to quĩ fense¬
rint isti quid sc̃pserim ⁊ potis ͤ dũ que¬
runt᷑᷑ qd deoꝵ gẽtiliũ facmora recita¬
rim ueꝵ gencitiũan redolet ista cõ¬
questio ⁊ si sit sapint̃ mẽce ut uerba
conant querula uiget adhne in nõmil¬
lis error i ͤ infamis quẽ queso auferat
dens ⁊ rsoluat in nichilũ cbreccꝭ autẽ
rudisse facillimũ est sigit enĩ temerai̾e
qui nnimũ t̾nõs excedic audacie sic me¬

Expanded text:
in novum odium suscitare, aut eorum recentioribus nebulis veteres offuscare splendores, nec non et deorum semisopita scelera, audientibus cunctis, in minus oportunam vigiliam excitare, et sub titulo honorabili, scilicet Genealogie deorum, eorundem recitare latrocinia et incestus. Longa est querela hec et plurium membrorum implicita, et ea monstrante, adverto, quoniam senserint isti, quid scripserim, et potissime dum queruntur, quod deorum gentilium facinora recitarim. Verum gentilium animum redolet ista conquestio, et, si sic sapiunt mente, ut verba sonant querula viget adhuc in non nullis error ille infamis, quem queso auferat Deus et resolvat in nichilum. Obiectis autem respondisse facillimum est. Agit enim temerarie, qui in nimium terminos excedit audacie; sic me
Abbreviated transcription (Latin):
nom peetice sciã sua sponce sumpsit
conatus sũ et nuraledtũ cũ nond no¬
inssẽ quibus seu qd quot carmẽ ince¬
det pedib me et̾ ꝑ uiribus remte¬
te qd noud sũ peet̾a fẽ a notis omĩ¬
bns uocatus fin Nec dubico dũ etas
in liec apcior eat si eqno genitor tulis¬
set aiõ qu int̾ celeb̾res poetas unus
enasissẽ uero dũ in lnposas arces p
inde in luciosã faculᵃ ingeniũ flectẽ
nec enaderẽ canonista ⁊ perderẽ poe¬
tã esse conspitnũ Cetã p̃cc̃a facultatũ.
scudia ⁊ si pl̾acent̾ quĩ nõ sit impelle¬
rent mimeseentus sũ uidi tamẽ fac
uoliuã a quions quĩ annosa etas ⁊ te¬
mutas ingen dissuasẽ destiti turpissimũ
ratus senẽ uc ia loquar elemẽtariũ
nona nchoare scudia ⁊ cuiccꝭ indecen¬
tissiͫ eẽ id attẽtasse qd mĩ ͤ arbitrene
posse ꝑfice̾ Et iõ cũ exiscimẽ dei bñ pla¬
cito mẽ in hac beca ͦ ͤ uocatũ in eadẽ cõ¬
siste mens ẽ ⁊ qd̵ egerim hactenus hiis

Expanded text:
t conatus sum. Et mirabile dictu, cum nondum novissem, quibus seu quot pedibus carmen incederet, me etiam pro viribus renitente, quod non dum sum, poeta fere a notis omnibus vocatus fui. Nec dubito, dum etas in hoc aptior erat, si equo genitor tulisset animo, quin inter celebres poetas unus avasissem, verum dum in lucrosas artes primo, inde in lucrosam facultatem ingenium flectere  perderem poetam esse conspicuum. Cetera preterea facultatem studia, et si placerent, quoniam non sic impellerent, minime secutus sum. Vidi tamen sacra volumina, a quibus, quoniam annosa etas et tenuitas ingenii dissuasere, destiti, turpissimum ratus senem, ut ita loquar, elementarium nova inchoare studia, et cunctis indecentissimum esse, id attentasse, quod minime arbitreris posse perficere. Et ideo, cum existimem Dei beneplacito me in hac vocatione vocatum, in eadem consistere mens est, et, quod egerim hactenus, his
Abbreviated transcription (Latin):
sen lonugiqꝰ obcam̃ lacerandus nõ ẽ
remloquũ forte me dicent aln eo
quͣ sunt qui dicanr me ꝙͣ oportuũ sit se¬
pissiẽ longiorẽ p̾dmis ut s eẽ fatear ne¬
Quedã autẽ iõ paaicꝭ sus uerbis relata᷑
sũc̃ qr nõ erat onde pessẽ ampliora
desci in ex meo ueliussẽ fabulas auc
di ẽ sano ħoĩ Quedã ue̾ eciã ad plenũ
sc̃psisse pancꝭ indigebat lrułis ex quib
si sat᷑ intẽ ͤ simt᷑ uiciesũ fuisset in longi¬
ns ꝓcendisse snt̾ camẽ ⁊ multa guẽ
ꝓculdubio longiorẽ uerboꝵ copiã colle¬
rassent Sed queso si ciuicta spiconus
q̃ dici pocuisset̃ ant forsã exqsisset ma¬
tia Wed ea tm̃ que mn scbenti occurrebãt
longissimas histo ͦ aut fabulas ccͣ
om̃s singulaes tã deoꝵ ꝙ̃ homñ actus
cirta nultiplices ficcõnũ sensus ccͣ testi¬
moniũ fabulaꝵ aut histoĩaꝵ beceꝵ¬

Expanded text:
seu longiloquus ob causam lacerandus non est. Breviloquum forte me dicent alii, equin sint, qui dicant me, quam oportunum sit, sepissime longiorem. Primis ut sic esse fatear neQuedam autem ideo paucis sub verbis relata sunt, quia non erat, unde possem ampliora describere, ni ex meo voluissem fabulas aut dum est sano homini. Quedam  ex quibus si satis intentio sumitur, viciosum fuisset in longius protendisse. Sunt tamen et multa, que procul dubio longiorem verborum copiam tolerassent! Sed queso, si cuncta sinamus, que dici potuissent, aut forsan exquisisset materia, sed ea tantum, que michi scribenti occurrebant, circa longissimas hystorias aut fabulas, circa omnes singulares tam deorum quam hominum actus, circa multiplices fictionum sensus, circa testimonium fabularum aut hystoriarum ve
Abbreviated transcription (Latin):
te cõsistat uti meledia ex di̾sitate to
remur Et si ab ip̃a nã que sit celos
sic asiroꝵ erbes ⁊ eursus bai̾a ecꝭ dis
agita ᷑ ͤ disposunt age̾te deo ut nõmillo
lãboẽ suo ad officia p̃ductos sai̾a no di¬
demus Qins que so feliciͬ audebit al
ee ad quod natus est in aᵈ tñsitũ attẽ¬
cat̾ nõ quid ade̾ ignarus sũ qu noue¬
run liberi arbitru que omẽs balenus

Expanded text:
ate consistat, uti melodia ex diversitate tonremur. Et si ab ipsa natura, que sic celos, sic astrorum orbes et cursus varia etiam agitatione disposuit, agente Deo, ut nullo labore suo ad officia productos varia nos videmus, quis, queso, feliciter audebit ab eo, ad quod natus est, in aliud transitum attentare? Non quidem adeo ignarus sum, quin noverim liberi arbitrii, quo omnes vale
Abbreviated transcription (Latin):
sẽ imabili nccĩte trahim᷑ in qd nasc¬
mur Et si ad diu̾sa gignim᷑ nascim᷑ ali¬
nups si ea plene paguinis in q̃ tra¬
him᷑ equid fat̾ ẽ ned in aᵈ tñsitũ fecis¬
se belimus ad dũ ia dudi frustra ten

Expanded text:
ibili necessitate trahimur, in quod nascimur! Et si ad diversa gignimur, nascimur alimurque, si ea plene peragamus in que trahimur, equidem satis est, nedum in aliud transitum fecisse velimus; quod dum iam dudum frustra t
Abbreviated transcription (Latin):
qͦ ad unuĩꝙ speccat si pessit ad scuᵃ
sublumora cõscende̾ in cheelogciã uigi¬
lances iremis ⁊ ageultor ab̾sit ex qs
queso frnctis tã nobile seg̃ces scudiũ
mit̾tem᷑ Si cemẽtarius si lignaris
desit quibus in tabuaculis ãs ꝓmbri¬
bns a bent a fgoĩbr ac solis estu ⁊
aliis incõmodis ãlidue suꝑ nmẽtib¬

Expanded text:
que spectat, si possit, ad studia sublimiora conscendere, in theologiam vigilantes iremus, et agricultor absit, ex quibus, queso, fructibus, tam nobile sequentes studium, nutriremur? Si cementarius, si lignarius desit, quibus in tabernaculis ab ymbribus, a ventis, a frigoribus ac solis estu, et aliis incommodis assidue supe
Abbreviated transcription (Latin):
purgae Es ut te rexielice paululũ
omisse ad obiecceẽs denemã eo pq eb¬
eccẽi aliquid ꝓ mre mes nndeã asse¬
ro si ꝑ rostris sedente ꝓside agendi li¬
cigiu oet᷑ me uines hre cestes n ͨ ex
rat mno corã nec berebor dice Rex
qui si credidisset obtimuisse postꝙͣ cepe¬
rã qd mĩme aĩs erat dũ me cõne᷑
dñs uina uoce rogasset ut sue hͦ epus
asseberẽ marescati esto mnimus incelli¬
gens pn̾ceps eẽt existimãs nõ in̾ suo

Expanded text:
lite, paululum omisso, ad obiectores deveniam, eorumque obiectioni aliquid pro iure meo respondeam, assero, si pro rostris, sedente preside, agendum litigium esset, me vivos habere testes, nec ex erat imo coram nec verebor dicere rex, qui, si credidisset Obtinuisse, postquam ceperam, quod minime in animo erat, dum me convenit Domninus, viva voce rogasset, ut sue hoc opus ascriberem maiestati, esto minus intelligens princeps esset, existimans non michi suo
Abbreviated transcription (Latin):
uinificantẽ omiã ⁊ sa cimeta decentẽ
in cõmilitones egregios mnsisse Qruo
multa sato ubiq ui̾tattꝭ semiẽ ⁊ obtẽta
uiccoia ducẽ suũ t̾mmphances in pa¬
criã secuci ses sie ⁊ insticutã ab ecd

Expanded text:
vivificantem omnia et vera cuncta docentem, in commilitones egregios inmisisse. Quo multa sato ubique veritatis semine et obtenta victoria, ducem suum triunphantes in patriam secuti sunt. Sic et institutam
Abbreviated transcription (Latin):
pples le pras mudasse elingnes bo¬
cales fecisse lumẽ ceris sen na᷑ seu caũ
ꝑdicũ restanrasse aias ab orco in ca¬
dauã renocasse febribus uencis ⁊ un¬
dis impasse ⁊ in multꝭ signa sue di¬
mintatꝭ monstrasse Post h̃e hora eius
adnemẽte eñ saccotũ hebreoꝵ ĩmidia
ꝓcurãte locis a se amicor pedibus
⁊ ingenti. ͦ ae lebrato cõmino In quo su
in cibũ ⁊ sangiiẽ eius porũ tã pñ¬

Expanded text:
populos, lepras mundasse, elingues vopopulos, lepras mundasse, elingues vocales fecisse, lumen cecis seu natura, seu casu perditum restaurasse, animas ab Orco in cadavera revocasse, febribus, ventis, et undis imperasse, et in multis aliis signa sue divinitatis monstrasse. Post hec, hora eius adveniente, eum, sacerdotum Hebreorum invidia procurante, lotis a se amicorum pedibus, et ingenti illo celebrato convivio, in quo suiin cibum et sanguinem eius in potum tam p
Abbreviated transcription (Latin):
etate crescẽte ont̾ sacre leg̃ deccoe̾s dũ
oluret uerus ãbrgnos nõ deus s⁊ adimi¬
rande indolis pner ab eis creditus ẽ
nondi emĩ uitat᷑ splendor et̾iis caligi¬
nẽ asterserat a mẽtibus eordi ut eũ
mortali sceptũ carnẽ bident̾ uiderũt¬
qnsirꝑ ctũ hẽo eũ qui echerea arce relcã
⁊ ex deo serui assup̃ta forͣ ⁊ qui int̾
hoẽs en hõ uersatus est iã tgesimiũ
agẽtẽ ecatꝭ ãnũ ab hispido atq silm¬
cola bate ⁊ abutõ mris satre pleno
spũ ad aprendã et̾ne salut̾ Iamiã lo¬
cũ Ierdanis in alnes dñ celũ intotune
mibis in uecẽ solncũ deitat᷑ aientis
hic ẽ filius mens dibeñs in quo in be¬
n cõplacui audice eũ precea credor
ratũ habes eñ aquis a pnd canagali¬
lee in uinũ uersis ut sacro pectõi abscõ¬
ditã duintatẽ oñdet̾ sumpto iã sacro
cõsorcio indeam urbesꝙ phenicũ Sa¬
mariã ⁊ galileã ambisse ⁊ celesti deg¬
mate in templo ⁊ siagogis docuisse

Expanded text:
etate crescente, inter sacre legis doctores, dum solveret nexus ambiguos, non Deus, sed admirande indolis puer ab eis creditus est. Non dum enim veritatis splendor eternus caliginem absterserat a mentibus eorundem, mortali septum carne viderent. Insuper certum habeo eum, qui, etherea arce relicta et ex Deo servi assumpta forma, et qui inter homines uti homo versatus est, iam trigesimum agentem etatis annum, ab hyspido atque silvicola vate, et ab utero matris sacro pleno spiritu ad aperiendam eterne salutis ianuam, lotum Iordanis in alveo, dum celum intonuit nubis in vocem solutum deitatis aientis: hic est filius meus dilectus, in quo michi bene complacui, audite eum! Preterea credo et ratum habeo eum aquis apud Chana Galilee in vinum versis, ut sacro pectori absconditam divinitatem ostenderet sumpto iam sacro consortio. Iudeam, urbesque Phenicum, Samariam, et Galileam ambisse, et celesti dogmate in templo et synagogis docuisse
Abbreviated transcription (Latin):
a sc̾ptõi̾b reges enm fortuãtũ dicẽs
ꝙ illi home ꝑ cõtigisset hrẽ p̃conẽ.
hunc scipiones ciens fulina cats cen¬
sormus . metellus puis Gnaua¬
rins acõ ⁊ alu plures illustres uire
se sẽptre̾s scͦpcoibus faciles atqr libe¬
rales exhibne ut ees inhec trahent̃
ut de se sc̃bent̾ Quid gͦ meis lrũłis
Regẽ inclicũ mendacio inserã ꝙͣ m̃ite
gloriã largicurus sim ⁊ preã effriscatura
ignonuinosa labe Si ads amõns eem̃
mẽdaciis meã extollẽ gloriã Stant
a ͣ opusenla ex quis nillũ est ulło

Expanded text:
a scriptoribus reges, eum fortunatum dicens, quod illi Homerum contigisset habere preconem. Hinc Scipiones, Titus Fulvius, Cato Censorinus, Q. Metellus Pius, G. Marius, Cicero, et alii plures illustres viri se scriptoribus faciles atque liberales exhibuere, ut eos in hoc traherent, ut de se scriberent. Quid ergo meis licterulis regem inclitum mendacio inseram, quasi invito gloriam largiturus sim, et meam offuscaturus ignominiosa labe. Si adeo avidus essem mendaciis meam extollere gloriam, stant et alia opuscula, ex quibus nullum est ullo
Abbreviated transcription (Latin):
euasisset uolunẽ ut selo intintu p ᷑ ter¬
rinsset quoscũq lcõres Et os id satꝭ ra¬
tus sũ ea quedcã sc̃ sic sũmotenus te¬
tigisse nõ eiũ puero aut inherti uelgo
mõns c̾is se̾uissime pnceps ad aᵈ ͤ uen¬
sideam᷑ ingeniis ⁊ arregantia qua¬
dã ad quã om̃es aspirannus indicam᷑
poccupasse sequẽciũ głam aniti ugi᷑
aiõ ferendi est qd honestꝭ agentib
cansis ant brenitꝰ demũ est aut cã
brentat omissũ/ Ans ancẽ qui me siqͥ
ermit dicent longiorẽ debito quos foẽ
lcãco impellebat que prudencio̾ibus
nõnũꝙͣ liberalissimũ prestitit calamõ
Ced quid uti brena hnc̃ intelligẽtiũex¬
a ingenia sit ⁊ ampliora minus intet᷑¬
lgeneiũ pnocane̾ Et idcco qͥ plura no¬
uerut̾ sit memores quĩ ⁊ ip̃i aligũ
fue̾ rndes Et ob id ab̾sqr mdigna ᵈ ͤ pa¬
ciant᷑ si amplinsenle suno̾ib latora ͥ ^iͭ¬

Expanded text:
evasisset volumen, ut solo intuitu primo terruisset quoscunque lectores, et ob id satis ratus sum ea, que dicta sunt, sic summo tenus tetigisse; non enim puero aut inerti vulgo nibus tuis, serenissime princeps, ad alios venvideamur ingeniis, et arrogantia quadam ad quam omnes aspiramus videamur preoccupasse sequentium gloriam. Miti igitur animo ferendum est, quod, honestis agentibus causis, aut breviter dictum est, aut causa brevitatis omissum. His autem, qui me, si qui erunt, dicent longiorem debito quandoque lectatio impellebat, que prudentioribus non nunquam liberalissimum prestitit calamum. Sed quid? Uti brevia habent intelligentium exercere ingenia, sic et ampliora minus intelligentium provocare; et id circo, qui plura noverunt, sint memores, quoniam et ipsi aliquando fuere rudes, et ob id absque indignatione patiantur, si ampliuscule iunioribus laboratum si
Abbreviated transcription (Latin):
lachũ moe dain pnatũ crucios affixũ
sublum ⁊ in ead aceto ⁊ felle petatũ
Cmus cũ iã hnanitate mcta supliciis
in finẽ suũ misset deu ⁊ melius reor
ut chome de aqno placet Cũ uoliita¬
rie colicis birib spiũ emisisset crenu¬
it orbis omĩs ⁊ merdianũ fe soł inbar
ꝑ tres heras mit in tenebras luna ex
oppo ͭͣ effuscata Esto a ͬ ad poliear¬
pũ sc̾bit dyonisius arcopagita qd ue ͦ
miror iude eins a ceco milice ꝑfora¬
cũ lancea pectus sangumẽ aqua
mixtũ emisit Ex qͦ sac᷑ omiã iresa¬
lutꝭ cdo sumpsisse exordiũ dree mina
ccũ heo eñ a cruce depoĩtũ acq sepul

Expanded text:
more damnatum, crucique affixum sublimi, et in eadem aceto et felle potatum. Cuius cum iam humanitate victa suppliciis in finem suum ivisset seu, et melius reor, ut Thome de Aquino placet, cum voluntarie, collectis viribus, spiritum emisisset, tremuit orbis omnis, et meridianum fere solis iubar per tres horas ivit in tenebras, luna ex opposito offuscata esto aliter ad Policarpum scribat Dyonisius Ariopagita, quod ego miror. Inde eius a ceco milite perforatum lancea pectus sanguinem aqua mixtum emisit, ex quo sacra omnia nostre salutis credo sumpsisse exordium. Nec minus certum habeo, eum a cruce depositum atque sepul
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ potisͤ dũ facra carmiã p̾mo in deoꝵ
landes cõposue̾ atq eoꝵ magłia sus
cortice cextͦ poetico ut in suꝑio̾db dcm̃
est ex q a pita gẽtilitate theologi nũ¬
cnpati stꝭ eosꝙ p̃mes fuisse theologi¬

Expanded text:
et potissime dum sacra carmina primo in Deorum laudes composuere, atque eorum magnalia sub cortice texere poetico, ut in superioribus dictum est, ex quo a prisca gentilitate theologi nuncupati sunt; eosque primos fuisse theologi
Abbreviated transcription (Latin):
frgẽ qd tno inssu rex melice he opus
elaboranerim cũ mĩ ͤ beꝵ sit Tarda
hiis fides est seu ueruis am̃s neꝙͣ qd
de fe nouerũt urencerudia in aes cõ¬
recturã facuit̾ Certissi ͫ ẽ uc culłi ser

Expanded text:
ere, quod tuo iussu, rex inclite, hoc opus elaboraverim, cum minime verum sit. Tarda his fides est, seu verius animus nequam! Quod de se noverunt, urentes invidia in alios coniecturam faciunt. Certissimum est, ut Tulli
Abbreviated transcription (Latin):
tuosas Et si qui falsa epidẽ ꝑisse bidebã
poete rerpus. insignes ⁊ qiͣ redimui
reddũ ⁊ p̾natĩ que incognita abicie¬
ba᷑ utilicas ꝑ hͦ patefcã colligi᷑ ⁊ ad
altioes sensus ec̾ ingenia legenciũ
exitant᷑ Prece̾a spero sie bolente dee
uti hactenus fue̾ cõsurgẽt qui ad peeti¬
cã mẽtes eigent quib nõ modicũ dñ
beter momimẽta plegent cõmodi p
h ͦ opus prescabi᷑ ex quo fiet saltẽ ta¬
lib p̃ciosũ S quid multa dicã Si ces¬
sent que dcã stꝭ omiã dñmo pn̾ceps
optiẽ cunis inssu labeen̾ sum psi tuo
duco esto landabile sit placuisse plibz
sit si tue celsitudim uĩͤ gͣtũsit eciãsi
placieurũ atq acceptaͭ cetis ueniat
parin apud me momiẽti fiet Tnũ igĩ

Expanded text:
 Et sic, qui falsa opinione perisse videbantur poete, reipublice insignes et quasi redivivi redduntur, et privatim que incognita abiciebatur utilitas, per hoc patefacta colligitur, et ad altiores sensus etiam ingenia legentium excitantur. Preterea spero, sic volente Deo, uti hactenus fuere, consurgent, qui ad poeticam mentes erigent, quibus non modicum, dum veterum monimenta perlegent, commodi per hoc opus prestabitur, ex quo fiet saltem talibus preciosum. Sed quid multa dicam? Si cessent, que dicta sunt, omnia, dum modo, princeps optime, cuius iussu laborem sumpsi, tuo duco, esto laudabile sit placuisse pluribus; sic, si tue celsitudini minime gratum sit, etiam si placiturum atque acceptabile ceteris veniat, parvi apud me momenti fiet. Tuum
Abbreviated transcription (Latin):
si nescinit̾ carpẽtes in mi̾tũ insipidi
est ex nuilis quer̃e qd possis ex fon
d cranqͣ a rimuł nõ est dubiũ sume
⁊̃ iec somel tr̃ cõtigit nõ in riuo repe¬
riri qd habmdantissimũ eat̾ in fonte
Et sic itliqũ in hͦ huic deltã ͦ inde neces¬
sicas impulẽ delcãt insuꝵ ⁊̾ptoes nõ¬

Expanded text:
si nesciunt carpentes inmeritum: Insipidum est ex rivulis querere, quod possis ex fontbus tanquam a rivulis, non est dubium sumere . Nec semel tantum contigit, non in rivo reperiri, quod abundantissimum erat in fonte, et sic aliquando in hoc hinc delectatio, inde necessitas impulere. Del
Abbreviated transcription (Latin):
lorai s ec appbaĩ Quuis eñ nõ dicat
suꝑfluas fee̾ poe taꝵ fabulas Ex qui¬
bns hͦ opuis onrẽ cõfistit de ꝑ eꝰ alit̾
senciend reor fateor eñ fabul opus
ho onr̃e cõfiste dic si cõcesseo hͦ rimꝰ
oportimũ imulta eciã nõ opor ᵘ  hͤ

Expanded text:
am approbari. Quis enim non dicat superfluas fore poetarum fabulas, ex quibus hoc apus omne consistet? Verum ego aliter sentiendum reor. Fateor enim fabulis opus hoc omne consistere; sic si concessero illud minime oportunum, multa etiam non oportuna
Abbreviated transcription (Latin):
tos hñt int̾preces necuõ ⁊ facultates
⁊ artes rlique gloracoe̾s ꝓ pes hũere
ad quos si opor ͫ sit bolens ht̃ ubi re¬
currat ⁊ quos uelit ex multꝭ eligat
mescica fuit n᷑ aliquid affre lucri ana¬
ris bisa sit nõ so ͫ ꝑ seenta multa neg¬
leã ato deiecta ẜ eciã uariis laceratã¬

Expanded text:
ltos habent interpretes; nec non et facultates et artes relique glosatores proprios habuere, ad quos, si oportunum sit, volens habet, ubi recurrat, et, quos velit, ex multis eligat. mestica fuit, nec aliquid afferre lucri avaris visa sit, non solum per secula multa neglecta atque deiecta, sed etiam variis lacerata
Abbreviated transcription (Latin):
cõfestĩ ꝓpis manib instmẽtꝭ in hͦ con¬
sc̃ĩs ocmlata fide demõstrat sptae bolẽ¬
cis Nec est hic tĩ ꝓp̾eant ptalis no¬
rior est ꝙͣ apᵈ suos sit sic ⁊ apᵈ brita¬
nos hispanosq ⁊ affres quos penes hͭ
in p̃cio scudia siꝭ̃ Equid felix eat̃ homo
iste si aio fuiss ardentior aut liberalioi
seculo natus Quid tandẽ Et francistũ
petrarchã florentͫ uenan̾dissiͥͫ pcep¬

Expanded text:
confestim propriis manibus instrumentis in hoc confectis, oculata fide demonstrat spectare volentibus. Nec est hic tantum patrie aut Ytalis norior est, quam apud suos sit, sic et apud Britannos Hyspanosque et Affros, quos penes hec in precio studia sunt. Equidem felix erat homo iste, si animo fuisset ardentior, aut liberaliori seculo natus. Quid tandem? Et Franciscum Petrarcam, Florentinum, venerandissimum precep
Abbreviated transcription (Latin):
sabular arcunũ mexhauscũ estolatiaꝵ
nõ satꝭ̾ adhuc instructus sit huis e ͦ
millũ uidi opus dane quidꝙ ex eo re¬
cito as es uina uece refeñte ꝑsope ꝑcepi
Nã eũ legencẽ homerũ ⁊ mecũ singular
amicicia ꝯuersantẽ fẽ cribus ãnis aude¬
in n ͨ infuntꝭ ab eo rcitatꝭ ergẽte etꝭ aͣ
eura eam acrior suffecisset mẽmoͣ in ce¬
dul cõmẽdassã. Suulit̃ ⁊ panlũ geo¬
metrã cõcinẽ meũ ꝙ tibi pex melice fama
notissi ͫ seio ad hͦ assimẽdi aliqũ ratus
sum eo ꝙ norim̾ nilli nsꝙͣ altĩ temꝑes¬
cate hac ade sinũ arisieteã geomees
⁊ asclogiã aꝑuisse oemi sti ħũit a pne¬

Expanded text:
abularum arcivum inexhaustum, esto Latinarum non satis adhuc instructus sit. Huius ego nullum vidi opus, sane quicquid ex eo recito, ab eo viva voce referente percepi; nam eum legentem Homerum et mecum singulari amicitia conversantem fere tribus annis audivi, nec infinitis ab eo recitatis, urgente etiam alia cura animum acrior, suffecisset memoria, ni cedulis conmendassem. Similiter et Paulum Geometram, concivem meum, quem tibi, rex inclite, fama notissimum scio, ad hec assumendum aliquando ratus sum, eo quod noverim, nulli usquam alteri tempestate hac adeo sinum arismetricam, geometriam et astrologiam aperuisse om
Abbreviated transcription (Latin):
efficis ᷑ domestiti ⁊ cõꝑiet᷑ eos sit anĩte
si me ad indncẽd nõ ꝓnocarẽt ii̾ta us
id oportiñtas coget̾ hnt̾ eiũ cuules ⁊
can ͭ ͤ leges p̃t̾ cextus multiplices ho¬
munrũ nequicia semꝑanctus appatus
suos a mulcꝭ hactemiis deccoibs edites

Expanded text:
efficientur domestici, et comperient eos sic autoritate si me ad inducendum non provocarent merita, ad id oportunitas cogeret. Habent enim civiles et canonice leges preter textus multiplices, hominum nequitia semper auctos, apparatus suos a multis hactenus doctoribus editos
Abbreviated transcription (Latin):
dmĩs atm̃ gmania ⁊ remotissimus er¬
bis angulus anglia gciq ple̾s peetã
none̾ p̃cipnũ nec dudito qũ usq aprũ
⁊ ad aures usq cue sub̾limitatꝭ no ͫ eia
inelita fama detuli̾ lamus ent̃ iaan
memoratu dignissiã Cercũ de celesti
eius ingenis cestiõĩm hmcinde feren ᷑
Etat eiũ exitũ eu piẽs adħ ͭ sus con¬
elam clansa diua affrica he roico car¬
miẽ t̾pta p̾mi affricam narrans mag¬
nalia Scat buccelicũ carmẽ iã ubiq
sua celeb̾tate cogͥtũ Stat ⁊ liber epłaꝵ
ad amicos met̾o scͦptaꝑ salo Stãt
pia canto orͣto artificio splentenci ret
ltõr equus Stant in medicũ ĩnectiẽ
Stat untaie uice liber Et qui pang
post dieb ilucẽ nonissimus aeiirꝰ
ꝑt de rmedus ad scrãꝙ fertimã Dũs

Expanded text:
omnis atque Germania, et remotissimus orbis angulus, Anglia, Grecique plures poetam novere precipuum; nec dubito, quin usque Cyprum et ad aures usque tue sublimitatis nomen eius inclita fama detulerit. Huius enim iam saica, memoratu dignissima, certum de celesti eius ingenio testimonium hinc inde ferentia. Stat enim, exitum cupiens, adhuc sub conclavi clausa, divina Affrica, heroyco carmine scripta, primi Affricani narrans magnalia; stat Buccolicum carmen, iam ubique sua celebritate cognitum; stat et liber Epistularum ad amicos metrico scriptarum stilo; stant copia, tanto ornato artificio splendentium, ulector equus; stant in medicum Invective; stat Solitarie vite liber, et, qui paucis post diebus in lucem novissimus venturus est, De remediis ad