comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
statõne fcm in nouo euͣngłio recitat᷑.
Si in hac humilitate ut dicẽ ceꝑam
iste i̾tmis irrisus est. nũquid adhuc ir¬
ridendus est. cum ea compłi cerninuis
que ꝯseq̃ñtia psalmus iste ht̃. ꝯmemo¬
rabuntur ⁊ ꝯu̾tentur ad dum̃n untũ¬
si fines t̾re. ⁊ adorabunt in ꝯspectu eiꝰ

Expanded text:
statione factum in nouo euangelio recitatur, — statione factum in nouo euangelio recitatur, — sed si in hac humilitate, ut dicere coeperam, iste uermis inrisus est, numquid adhuc inridendus est, cum ea compleri cernimus, quae consequentia psalmus ipse habet: Commemorabuntur et conuertentur ad dominum uniuersi fines
Abbreviated transcription (Latin):
a tynea comeduntur. qui sub eius dente
eiingłico ꝑ singłos dies pancitatem sua
deficiendo mirantur Ros huncagnosça¬
de quaq re t̾rena sine iillo ꝯcubitu na¬
scitur. matutinus est qr diluculo surrex
Pot̾at itaq illa cucurbita ⁊ sine ullo
u̾micło aresce̾ Postremo si hẽbat deus
dere matutinũ nisi ut ille ĩmis agno¬
sc̾etur qui cantat ꝓ susceptõe matuti¬
na ego aut̃ sum umis ⁊ nõ homo: Qd
ista ꝓpħta tam ip̃o reꝵ effectu ⁊ adimple¬
ctione dultius Req enĩ si irrisus est
u̾mis iste cũ penderet in cruce. sicut
in eod̾ psalmo scriptã est. locuti sunt
labris ⁊ mou̾unt caput. sꝑauitin dm̃
eruat eum. saluũ faciat eum qm̃ iuilt
eum cum ꝯpleta sunt que ibi p̾dixti
fod̾unt manus meas ⁊ pedes. ⁊ dium̃a¬
ꝯspex̾unt me diuiserunt sibi nestim̃ta
mea. ⁊ suꝑ uestem meam miserunt sor¬
tem. Quod tanta manifestatõe futurũ
in libro antiquo ꝓph̃atur. qnͣta manife¬

Expanded text:
a tinea comeduntur, qui sub eius dente a tinea comeduntur, qui sub eius dente euangelico per singulos dies. paucitatem suam deficiendo mirantur. nos hunc agnoscade quaque re terrena sine ullo concubitu nascitur. matutinus est, quia diluculo resurrexit. poterat utique illa cucurbita et sine ullo uermiculo arescere. postremo si habebat deus dere matutinum, nisi ut ille uermis agnosceretur, qui cantat pro susceptione matutina: Ego autem sum uermis et non homo? , Quid ista prophetia iam ipso rerum effectu et adimpletione lucidius? neque enim si inrisus est uermis iste, cum penderet in cruce, sicut in eodem psalmo scriptum est: Locuti sunt labiis et mouerunt caput: \'Sperauit in deum, eruat eum; saluum faciat eum, quoniam uult eum, cum completa sunt, quae ibi praedixit: Foderunt manus meas et pedes, dinumconspexerunt me, diuiserunt sibi uestimenta mea et super uestem meam miserunt sortem, quod tanta manifestatione futurum in libro antiquo prophetatur, quanta manife
Abbreviated transcription (Latin):
nificatõne iugiunt euacuata maroes¬
cunt. Et nnic ille ppłs amisso terosolimi¬
tano regno ⁊ sacerdotio ⁊ sacrifitio quod
totũ unibra erat futuri in captuia dus¬
ꝑsione magno estu tribitlatõnis adu¬
ritur. sicut quod scriptũ est a solis ar¬
dore ⁊ dolet grauit ⁊ tñ dolori eius auꝑ
sacram̃ti suꝑiore garrulitare derident
dum tñ ⁊ ip̃os sensun paulatim q ꝯsu¬
nod̾ dicit ds. ludite me qui scitis iudi¬
tiũ ppse meus. in quoꝵ corde lex mea est
magni duxͤitis. Srcut enĩ uestimẽtũ
ita ꝑ tp̃s absum̃tur. ⁊ sicut lana a tynea
comedentur. iustitia auit̃ mea in et̾nũ
manet. Ros ergo agnoscamus itinem
manitinũ qr ⁊ i illo psalmo cutusn
tulus inscribitur ꝓ susceptõne mati¬
tina. hoc se ip̃e noie appellare dignatus
est. Ego in quit sum ilmis ⁊ nõ homo
obꝓbriũ hoĩm ⁊ abtectio plebis. Hoc
no mett̾ie ꝑ ylaiam dicentem. obꝓbriũ
hõmi nolite metu̾e. Ab isto u̾me tamqm

Expanded text:
nificatione uiguerunt, euacuata marcesnificatione uiguerunt, euacuata marcescunt. et nunc ille populus amisso Hierosolymitano regno et sacerdotio et sacrificio, quod totum umbra erat futuri, in captiua dispersione magno aestu tribulationis aduritur, sicut Ionas, quod scriptum est, a solis ardore et dolet grauiter et tamen dolori eius atqusacramenti superbiore garrulitate derideant, dum tamen et ipsos sensim paulatimque consuopheta: audite me, qui scitis iudicium, populus meus, in quorum corde lex mea est;magni duxeritis. sicut enim uestimentum ita per tempus absumentur et sicut lana a tinea comedentur, iustitia autem mea in aeternum manet. nos ergo agnoscamus uermem matutinum, quia et in illo psalmo, cuius titulus inscribitur: Pro susceptione matutina, hoc se ipse nomine appellare dignatus est: Ego, inquit, sum uermis et non homo, opprobrium hominum et abiectio plebis. hoc non metuere per Esaiam dicentem: Opprobria hominum nolite metuere. ab isto uermi tamquam
Abbreviated transcription (Latin):
ratim. De ip̃o aut̃ triduo mortis dñt x
longũ est dissere. ⁊ in aliis sermonib
iussũ est ut p̾dicaret niutuitis a iona
s nõ ad eos puenit ꝓpħia ione nͥ poscea¬
ad gentes. s nõ nisi post resurrectõm xͥ¬
puenit ad gentes. Iam u̾o ꝙ tabnacłi
sibi ꝯstituit ⁊ sedit ex aduso cunta¬
tis ninine quid ei futurũ ẽet expectãs
alfius significatõnis ꝑsonam ꝓpheta
gestabat. Prefigitrauit ent̃ carnalem
ppłm isrł. nam hinc erat ⁊ tristitia de
salute nintuttaꝵ. hoc est de redemptõe
culũ ergo cuturbite suꝑ capit euis ꝑ¬
missiones erant uetis testam̃ti. tił ip̾a
iam mun̾a in quib uti erat sicur di
cet apłs umibra futuroꝵ tamqͣm ab estu
tpraliũ maloꝵ in t̾ra ꝓmissionis des¬
fensaculũ p̾bens. Umis aut̃ matuti¬
nus quo rodente cucurbita exaruit. id̾
tp̃e rirsus xp̃c occurrit ex cuius ore eĩm¬
głio diffamato cuncta illa que tpralit̾
apud ispsitas uelut umbratii pͥus sig¬

Expanded text:
. de ipso autem triduo mortis domini longum est disserere et in aliis sermonibusiussum est, ut praedicaretur Nineuitis a Iona, sed non ad eos peruenit prophetia Ionae, nisi posteaad gentes, suenit ad gentes. Iam uero quod tabernaculum sibi constituit et consedit ex aduerso ciuitatis Nineue, quid ei futurum esset, expectans, alterius significationis personam propheta gestabat. praefi- to gurabat enim carnalem populum Israhel. nam huic erat et tristitia de salute Nineuitarum, hoc est de redemptioneculum ergo cucurbitae super caput eius promissiones erant ueteris testamenti uel ipsa iam munera, in quibus erat uti umbra futurorum tamquam ab aestu temporalium malorum in terra promissionis defensaculum praebens. uermis autem matutinus, quo rodente cucurbita exaruit, idem ipse rursus Christus occurrit, ex cuius ore euangelio diffamato cuncta illa, quae temporaliter apud Israhelitas uelut umbratili prius sig
Abbreviated transcription (Latin):
metietur.tam fieri pt ut in qua me¬
iura hoĩes m̃si eẽnt u̾bi grã modiũ
te frum̃ti ⁊ nich in iñsura ut taceam
de ip̃aꝵ reꝵ diu̾sitate. qr nõ solũ fieri
p̃t ut in qua m̃sura m̃sus fu̾it frim̃¬
tum. in ea illi metiatur aurũ. ⁊ frum̃¬
ti sit imus modius. auri aut̃ qm płi¬
nus ⁊ qͣntitates differat. dicitũ rectis¬

Expanded text:
metitur, iam fieri potest, ut, in qua mensura homines mensi essent uerbi gratia modium te frumenti et nihil in mensura, ut taceam de ipsarum rerum diuersitate, quia non solum fieri potest, ut, in qua mensura quisque mtum, in ea illi metiatur aurum et frumenti sit unus modius auri autem quam plurigenus et quantitas differat, dici tamen rectis
Abbreviated transcription (Latin):
lib eaꝵ ꝑtem intlłexisse sibi uidetur
tta ut intlłem nõ edificet. istam gemi¬
nam caritatem dei ⁊ ꝓximi nond̾ intel¬
dei succedit spes quam uidebimus. ⁊ sp
succedit bĩtudo ip̃a ad quam ꝑuentimn
sumus. Caritas aut̃ etiam istis decei¬
tib angebitur potius. Si ent̃ creden
diligimus quod nond̃ uidimus: qnͣto
magis cum idere ceꝑimus: Et si sꝑgr¬
do diligimus quo nond̃ ꝑuenimus:
qͣntomagis cũ ꝑuen̾imuss Int̾ tpr̃aba
quippe atq et̾na hoc int̾est ꝙ tp̃rale ali¬
quid plus diligitur añqͣm hẽatur. ui¬
lescit aut̃ cũ aduen̾it. Nõ enĩ saciat a¬
nimam cui uera est ⁊ certa sedes et̾ni¬
tas. Et̾nũ aut̃ ardentius diligitur ad¬
eptũ: qͣm desid̾atũ. Nulli enĩ desid̾anti
ꝯceditur plus de illo exestimare ꝙͣ se
ht. ut euilescat cũ minus inuenetit

Expanded text:
 partem intellexisse sibi uidetur, ita ut eo intellectu non aedificet istam geminam caritatem dei et proximi, nondum inteldei succedit spes, quam videmus, et spei succedit beatitudo ipsa, ad quam perventuri sumus; charitas autem etiam istis decetibus augebitur potius. Si enim credendo diligimus quod nondum videmus, quanto magis cum videre coeperimus? et si sperando diligimus quo nondum pervenimus, quanto magis cum pervenerimus? Inter temporalia quippe atque aeterna hoc interest, quod temporale aliquid plus diligitur antequam habeatur, vilescit autem cum advenerit; non enim satiat animam, cui vera est et certa sedes aeternitas: aeternum autem ardentius diligitur adeptum, quam desideratum: nulli enim desideranti conceditur plus de illo existimare quam se habet, ut ei vilescat cum minus invenerit
Abbreviated transcription (Latin):
u̾sis sonis dicatur. si quod dr̃ nerũ est
dum hoc sane int̾sit quod lingue sonos
quib int̃ se sua sensa ꝯmuncent etiã
hot̃es pacto quodam societatis in struie
possint: Quib aut̃ sacris diuuitatis
ꝯgru̾ent uoluntatem dei secuti sũt
qui recte sapilunt. Que oĩo nũqͣm defu¬
itad salutem iustitie pietatiq mor¬
taliũ ⁊ si qua in aliis atꝙ aliis ppłis
uia ead̾ q religione sociatis utarte ce¬
lebrantur. qͣtinus fiat plurim̃ refert
quo ⁊ humana exhortetur uł tollere¬
tur infirmitas. ⁊ diuina no oppugne¬
tur auctoritas. Qmobrem cũ xp̃m dica¬
mus u̾bum dei ꝑ quod fcã sunt om̃ta

Expanded text:
uersis sonis dicatur, si. quod dicitur, uerum est, uersis sonis dicatur, si. quod dicitur, uerum est, dum hoc sane intersit, quod linguae sonos, quibus inter se sua sensa communicent, etiam homines pacto quodam societatis instituere sibi possunt, quibus autem sacris diuinitati congruerent, uoluntatem dei secuti sunt, qui recte sapuerunt. quae omnino numquam defuit ad salutem iustitiae pietatique mortalium et, si qua in aliis atque aliis populis una eademque religione sociatis uarie celebrantur, quatenus fiat, plurimum refert, quo et humana exhortetur uel toleretur infirmitas et diuina non oppugnetur auctoritas. Quam ob rem cum Christum dicamus uerbum dei, per quod facta sunt omnia,
Abbreviated transcription (Latin):
ad ataꝵ salutem nob̾cũ ea destriuit. ⁊
ẽẽ mania ꝯfitentut. Ros quid̃ etiam ꝑni¬
tiosa monstramts. S parũ nõ est ne ip̃t
int̾ii pͥus mania fateantur. Siuo ea
defendunt.⁊ sapient̾ atq utilit assec̃t
institita. quero quid actũ sco de husqui
anqͣm hec instituta eẽnt: morte obierũt.
Bac enĩ utiq salute atq utilitate fran¬
dati sunt. Si aut̃ potu̾unt alio modo
purgari cur nõ idem modus ꝑseuatͣ
n postos: Quid opus erat inititue no¬
uitias ꝯsecratõnes que antiquitus ñ
fũtnt. Hic si dicunt deos quid̾ ip̃os sẽꝑ
fusse. ⁊ ad lib̾andos cultores suos parto
ubiq ualuisse. s ꝓnarietate reꝵ tpaliũ
ac t̾renaꝵ que scirent certis tpr̃ib locis¬
sunt. aut si possut in eo ip̃o sibi etiam
ꝑ nr̃a religione respondeant. ita nich
colitur sc̃m̃ est sicut nicħ int̾est ꝑ diusa
linguaꝵ auditoꝵ ꝙ ꝯgruentia qͣm di¬

Expanded text:
ad animarum salutem, nobiscum ea destruunt et ad animarum salutem, nobiscum ea destruunt et esse inania confitentur. nos quidem etiam perniciosa monstramus; sed parum non est, ut ipsi interim prius inania fateantur. si uero ea defendunt et sapienter atque utiliter adserunt instituta, quaero, quid actum sit de his, qui ante, quam haec instituta essent, morte obierunt; hac enim utique salute atque utilitate fraudati sunt. si autem potuerunt alio modo purgari, cur non idem modus perseuerauit in posteros? quid opus erat instituere nouitias consecrationes, quae antiquitus non fuerunt? Hic si dicunt deos quidem ipsos semper fuisse et ad liberandos cultores suos pariter ubique ualuisse, sed pro uarietate rerum temporalium ac terrenarum, quae scirent certis temporibus locisespondere non possunt aut, si possunt, in eo ipso sibi etiam pro nostra religione respondeant ita nihil colitur, sanctum est, sicut nihil interest pro diuersa linguarum auditorumque congruentia, quam di
Abbreviated transcription (Latin):
tatem. seq olim ꝓmissir̃ animis sibicre
ilbom dii culti sunt. In alba eque ueli
ritus q ualu̾e temploꝵ nõ pautio¬
tib scłis ip̃a roma longo scłoꝵ tractu sũ
cp̃rana lege fuit. Qtud inquit actũ de
cam minimis annis que oĩo in culpa
illa sunt : Orquid̃ is cui credi posset ñd
aduentũ suũ hõib cõmodaret. Orbis
noq cum ip̃a roma in ritib temploꝵ
faluit. Quare inquit saluator qui dcẽ
it sese tot scłis subumxit: Q ne dicãt
inquit lege uidaica uet̾i hõim curatũ
genus longo post tp̃re lex iudeoꝵ appa¬
euit ac niguit angusta syrie regione
los. s post cesatem gayum aut certe
ip̃o impante. Quid igitur actũ de roma
nis animis ue latinis que grã nondũ
celarit tps. Hruic ppositont respondes.
ut pͥmo ip̃i dicant utrũ ꝓfilint hoĩb
deoꝵ suoꝵ sacra que ꝯstat cet̾is tp̃rib ĩ¬
stituta. Que si negant aliquid ꝓfuisse

Expanded text:
ritatem in seque solo ponit animis sibi creritatem in seque solo ponit animis sibi creAlbam dii culti sunt. in Alba aeque religiones ritusque ualuere templorum. non paucioribus saeculis ipsa Roma longo saeculorum tractu sine Christiana lege fuit. quid, inquit, actum de tam innumeris animis, quae omnino in culpa nulla sunt, si quidem is, cui credi posset, nondum aduentum suum hominibus commodarat? orbis quoque cum ipsa Roma in ritibus templorum caluit. quare, inquit, saluator qui dictus est, sese tot saeculis subduxit? sed ne dicant, inquit, lege Iudaica uetere hominum curatum genus, longo post tempore lex Iudaeorum apparuit ac uiguit angusta Syriae regione, los sed post Caesarem Gaium aut certe ipso imperanta nondum Caesarum tempus? Huic propositioni respondetur, ut primo ipsi dicant, utrum profuerint hominibus deorum suorum sacra, quae constat certis temporibus instituta. quae si negant aliquid profuisse
Abbreviated transcription (Latin):
sane qui has ꝓposu
nõ nuln̾a demonstrasse dubitantib. ꝓpt̾
quos etiam cibum ac potũ sum̾e uoluit
nõ semel s seꝑius. ne ulud nõ corpus sed
sp̃m eẽ arbitͣrentur. ⁊ sibi nõ solide sed
ymaginalit appar̾e. Tunc aut̾ ille false
ccatrices fuissent: si ulła miln̾a p̾cessis¬
sent. ⁊ tñ nec ipe ẽẽnt: si eas ẽẽ noluisset
uoluit aut̃ cerce dispensatõis gr̃a ut eis
quos edificabat in fide nõ ficta nõ alius
ꝓalio. s hoc quod crucifixũ ui e derant
resurrexisse monstraret. Quid est ergo
młta adu̾sa uł uera excipet ꝑicissimo
medico qui hec curare ita ualeret ut ꝙ¬
catrices ulłe apparent. ip̃e potius dicet
se sic uelle sanari ut magis eẽnt in cor¬
głaꝵ. ⁊deo ille medicus cycatrices finxisse
dic̾etur. qr cum ꝑ artem effice potiuo nt
nõ eẽnt. certa existente causa ꝑ artem
effecit potius ut ẽẽnt que ino solo mo¬
do sicut suꝑius dixi false ꝯuincentur.
si nlla uuuna sanarentur. Liber scd̾s

Expanded text:
sane qui has proposnon vulnera demonstrasse dubitantibus; propter quos etiam cibum ac potum sumere voluit, non semel, sed saepius: ne illud non corpus, sed spiritum esse arbitrarentur et sibi non solide sed imaginaliter apparere. tunc autem illae falsae cicatrices fuissent, si nulla uulnera praecessissent; et tamen nec ipsae essent, si eas esse noluisset. uoluit autem certae dispensationis gratia, ut eis, quos aedificabat in fide non ficta, non aliud pro alio sed hoc, quod crucifixum uiderant, resurrexisse monstraret. quid est ergo,multa aduersa uulnera exciperet et peritissimo medico, qui haec curare ita ualeret, ut cicatrices nullae apparerent, ipse potius diceret sic se uelle sanari, ut magis essent in coruli gloriarum, ideo ille medicus cicatrices finxisse diceretur, quia, cum per artem efficere potuerit, ut non essent, certa existente causa per artem effecit potius, ut essent. quae uno solo modo, sicut superius dixi, falsae conuincerentur, si nulla uulnera sanarentur. II. DE
Abbreviated transcription (Latin):
porib humanis dum dilabuntur as¬
suit resurrectõni future tota ⁊ inte¬
xp̃m post resurrectõm cibatũ ⁊ in re¬
surrectõne que ꝓmittitur ciboꝵ indi¬
gentiam nõ futuram cũ ⁊ angłoꝵ
legamus ełmodi escas eod̾ ꝙ modo
simmpsisse nõ ficto fantasmate s ma¬
ni festissima u̾itate. nec tm̃ ncc̃ĩtate.
s potestate. Alit̾ enĩ absorbet aquam
t̾ra sitiens. alit̾ solis radius candens
Illa indigentia. iste potentia. future
ergo resurrectõnis corpus imꝑfecte fe¬
licitatis erit si cibos sum̾e nõ potũit
imꝑfecte felicitatis si cibis egu̾it. pos¬
sem tñ hec de ꝯmutatõnib corporaliũ
qͣlitatũ. ⁊ de p̾potenti ualentia in infe¬
riora corpora corpoꝵ suꝑioꝵ latius dis¬
pitare ai brertẽ iñ responde ⁊positum
ib ⁊ talib ingeniis hec scribitur que ad

Expanded text:
poribus humanis dum dilabuntur asporibus humanis dum dilabuntur assumit, resurrectioni futurae tota et inteChristum post resurrectionem cibatum et in resurrectione, quae promittitur, ciborum indigentiam non futuram, cum et angelos legamus huius modi escas eodemque modo sumpsisse non ficto phantasmate sed manifestissima ueritate nec tamen necessitate sed potestate? aliter enim absorbet aquam terra sitiens aliter solis radius candens, illa indigentia iste potentia. futurae ergo resurrectionis corpus inperfectae felicitatis erit, si cibos sumere non potuerit, inperfectae felicitatis, si cibis eguerit. possem hic de commutationibus corporalium qualitatum et de praepotenti ualentia in inferiora corpora corporum superiorum latius disputare; sed breuiter mihi respondere propositum est et talibus ingeni
Abbreviated transcription (Latin):
sicut illud quod ex oliuia est. esi longe est
ex carne ꝓflux̾it. Qnͣtũ aut̃ ꝑtinet ad
resurrexto nr̃a uo post longũ tp̃s ex q̃¬
dam qua soluta descessetant ꝗfusione
reꝑabuntur humane facultati ntrũq
ĩ possibile est. diuine aut̃ potestati utrũꝙ
quiora. s utͣq int̾ualla parili celeritate
ꝯtingit: ita cum in ictu ocłi sicut apłs
dicit fit resurrectõ mortuoꝵ. õĩpotentie
dei ⁊ ineffabili mitui ⁊ tam facile est
queq recentia qͣm diuturno tpre dilap¬
sa cadaua suscitare. Incredibilia sunt ħ
facili ꝑuestigatõne rõnes. s uidendi cõ¬
ꝯsid̾atõne nec inquisitõne digna uide¬
antur. Cam ego ⁊ mecũ. quicũq muisi¬
bilia dei ꝑ ea que fcã sunt intiłigere
moliuntur. aut nõ minus aut ampliꝰ
adiuuantur in uno seminis tam ꝑuo
grano omnia que laudamus in arbore
tamqͣm mitiata clatuisse qͣm mundi
huius tam ingentem simt̃ que de cor¬

Expanded text:
sicut illud quod ex oliua est, quoniam longe est sicut illud quod ex oliua est, quoniam longe est ex carne profluxerit Quantum autem attinet ad resurrexit, nostra uero post longum tempus ex quadam qua soluta discesserint confusione reparabuntur, humanae facultati utrumque impossibile est, diuinae autem potestati utrumquiora, sed utraque interualla parili celeritate contingit: ita cum in ictu oculi, sicut apostolus dicit, fit resurrectio mortuorum, omnipotentiae dei et ineffabili nutu facile est quaeque recentia quam diuturno tempore dilapsa cadauera suscitare. incredibilia sunt hafacili peruestigatione rationis, sed uidendi consideratione, nec inquisitione digna videantur. Nam ego, et mecum quicumque invisibilia Dei per ea quae facta sunt intelligere moliuntur , aut non minus aut amplius admiramur, in uno seminis tam parvulo grano, omnia quae laudamus in arbore tanquam liciata latuisse, quam mundi hujus tam ingentem sinum, quae de cor
Abbreviated transcription (Latin):
est. sicut nec ip̃ius pͥmi hoĩs alit̾ exorta
caro qͣm nr̃a. Nñ quid̃ ille sine ꝑentib
de t̾ra creatus est nos n̾o ex parentib
aliquid actulit ad diffe̾ntiam mortis.
ut alit̾ ille moreretur. alit̃ nos. Sicut
aut̃ ad mortis. sic nec ad resurrectoĩs
diffe̾ntiam ualet diu̾sa natiuitas. S
ne hoc ip̃m quod scriptũ est de primo
hoĩe silit̾ infideles nolint crede̾: q̃rant
uł a fadu̾tant. si uł hoc possunt qͣm mł¬
ꝓcreentur. que tñ coeundo pariant. ⁊̃
ꝓcreata sunt ex t̾ra. ⁊ eoꝵ que illis co
ita nõ est absurrdũ ut siłr resurgant
corpora que distilĩ orta lint Hulneoi
aus hõres nõ ualentos intiu ad quamrẽ
int̾sit aliquid diu̾sũ. ad quam nõ mẽste
ubi adu̾t̾int aliquam distantiam. pͥmor¬
dioꝵ etiam omnia ꝯseq̃ntia distare opor¬
t̾e ꝯtendunt. Possunt tales putare olet̃
ex adipib nõ debere natare suꝑ aquam.

Expanded text:
est, sicut nec ipsius primi hominis aliter exorta est, sicut nec ipsius primi hominis aliter exorta caro quam nostra, quando quidem ille sine parentibus de terra creatus est nos uero ex parentibus, aliquid adtulit ad differentiam mortis, ut aliter ille moreretur aliter nos. sicut autem ad mortis sic nec ad resurrectionis differentiam ualet diuersa natiuitas. Sed ne hoc ipsum, quod scriptum est de primo homine, similiter infideles nolint credere, quaerant uel animaduertant, si uel hoc possunt, quam muprocreentur, quae tamen coeundo pariant etiacreata sunt ex terra, et eorum quae illis coeIta non est absurdum ut similiter resurgant corpora quae dissimiliter orta sunt. Hujusmodi autem homines non valentes intueri ad quam rem intersit aliquid diuersum et ad quam non intersit, ubi aduerterint aliquam distantiam primordiorum, etiam omnia consequentia distare oportere contendunt. possunt tales putare oleum ex adipibus non debere natare super aquam
Abbreviated transcription (Latin):
rectõnib que queniat ꝑmis¬
quid̃ ꝯgrile iudetur. Si quid̾ laxari re¬
surrectio fcã est de corpore nond̾ tabescẽ¬
te. de eo corpore quo lararus dicebatur¬
nr̃a aut̃ młtis scłis post ex ꝯfitsione eru¬
eretur. deinde si post resirrectõm statꝰ
beatus futuous est. nlła corporis iniu¬
ria nlła ncc̃itate famis quio sibi mlt
cibatũ fuisse xp̃m ⁊ uuln̾a monstra¬
uisse: S si pp̃ incredulũ fecit: finxit.
si aut̃ uerũ ostendit. ergo in resurec¬
tõne accepta futura sunt uuln̾a. Nuub
moreretur. xp̃c̃ aut̃ sicut de illo scriptũ
est. surgens a mortuis iam nõ moritur
⁊ mors illi ultra nõ dñabitur. Quod ⁊̃
ꝓmissũ est resurrecturis in fme scł̃i
⁊ cũ illo regnatutris in et̾nũ. Sic aut̃
nõ ꝑtinet ad resurrectõm differentia
semine. nos aut̃ ex iuro ⁊ femina crea¬
ti sumus. sicut nõ ꝑtinet ad ip̃itis mo¬
tis differentiam. Nõ enĩ pp̃ea illius nõ
uera fuit. qr sine iurili semine natus

Expanded text:
rectionibus quae conveniat promisquidem congruere videtur: siquidem Lazari resurrectio facta sit de corpore nondum tabescente, de eo corpore, quo Lanostra autem multis saeculis post ex confuso eruetur. deinde si post resurrectionem status beatus futurus est nulla corporis iniuria, nulla necessitate famis, quid sibi uult cibatum fuisse Christum et uulnera monstrauisse? sed si propter incredulum fecit, finxit; si autem uerum ostendit, ergo in resurrectione accepta futura sunt uulnera\'. Qumoreretur, Christus autem, sicut de illo scriptum est, surgens a mortuis iam non moritur et mors ei ultra non dominabitur. quod etiam promissum est resurrecturis in fine saeculi et cum illo regnaturis in aeternum. sic autem non pertinet ad resun-ectionem differentia semine nos autem ex uiro et femina creati sumus, sicut non pertinet ad ipsius mortis differentiam. non enim propterea illius non uera mors fuit, quia sine uirili semine natus
Abbreviated transcription (Latin):
miseretur: ut se ꝑfruamur. Nos ergo
inuicem nr̃i miseremur: ut i illo fou¬
sic tititur ut nos. Nam nos res quibus
itimuir ad id referimus: ut dei bontta¬
te ꝑfouamur. Ds̃ u̾o ad suam bonitatẽ
usum nr̃m refert. Cum aut̃ hor̃e ĩ deo
En̾is. deo potius qͣm hose fru̾is Illo enĩ
fru̾is: quo efficieris bs̃. ⁊ ad eum te ꝑue¬
risse letab̾is: in quo spem ponis ut ꝑ¬

Expanded text:
miseretur, ut se perfruamur; nos vero invicem nostri miseremur, ut illo perfrusic utitur ut nos: nam nos res quibus utimur ad id referimus, ut Dei bonitate perfruamur; Deus vero ad suam bonitatem usum nostrum refert. Quia enim bofrueris, Deo potius quam homine frueris. Illo enim frueris quo efficieris beatus; et ad eum te pervenisse laetaberis, in quo spem ponis ut
Abbreviated transcription (Latin):
uł p̾dicari m̾ito nollet. quos nec ueto
nec intraculis sins credituros se eẽ pr¬
sciebat: Neꝙ enĩ incredibrle est cales fi¬
isse tunc omnes qͣles ab eius aduenti
usꝙ ad hoc tp̃s tam młtos fuisse atq et̃
miramur. ⁊ tñ ab mitio gonus humam
alias occultius alias euidentius sicir
ꝯgrile tp̃rb diuinitus usũ est nec
tari destitit. nec qui m eum credeno᷑ de¬
fuiuit ab adam usq ad moysen. ⁊ ĩ ĩt
ꝓphica furit. ⁊ in aliis gentib asqmu
nisset m carne. Cum eni nõ niłi ꝯ mcu¬
rentur i scĩs hebraicis libris. same
ppło tirł qui tñ huius sacram̃ti ꝑticipesi
filant. cur nõ credamus etiam in ceterrs
hac atq illac gentib alias alios fuisse.i
ꝙͣius eos ꝯmemoratos in eisd̾ auctorita¬
tib nõ legamus: Ita salus religionis is
titut. nlłt umqͣm defuit qui dignus suit.¬
⁊ cui defuit dignus nõ fuit ab exordio ꝓ¬
pagatõnis humane usq in finem qͥb¬
dom ad p̾miũ quibdam ad iuditiũ p̃dica

Expanded text:
uel praedicari merito nollet, quos nec uerbis nec miraculis suis credituros esse praesciebat? neque enim incredibile est tales fuisse tunc omnes, quales ab eius aduentu usque ad hoc tempus tam multos fuisse atque esse miramur. Et tamen ab initio generis humani alias occultius alias euidentius, sicut congruere temporibus diuinitus uisum est, nec prophetari destitit nec, qui in eum crederent, defuerunt ab Adam usque ad Moysen et in ipso ica fuit; et in aliis gentibus antequam venisset in carne. Cum enim nonnulli commemorantur in sanctis Hebraicis libris, jam e qui tamen huius sacramenti participes fuerunt, cur non credamus etiam in ceteris hac atque illac gentibus alias alios fuisse, quamuis eos commemoratos in eisdem auctoritatibus non legamus? ita salus religionis huititur, nulli umquam defuit, qui dignus fuit, et, cui defuit, dignus non fuit. et ab exordio propagationis humanae usque in finem quibusdam ad praemium quibusdam ad iudicium praedica
Abbreviated transcription (Latin):
uenit: ubi erat ubũ caro fc̃m est ⁊ hĩ¬
tatit ni nob̾. Sicut cũ loquimur. ut id
quod animo g̾i̾mus: in audientis ani¬
mũ ꝑ aures carneas illabatur. fit son̾
u̾bũ quod corde gestamus. ⁊ locutõ uo¬
catur. Nec tñ in eumd̾̃ sonũ cogitatio
nr̃a ꝯutitur s apuo se manens integ̾
formam uocis qua se insonuit aurib.¬
⁊ sine aliqua labe sue mutatõnis assit¬
mit. ita u̾bũ det nõ ꝯmutatũ caro tñ
fc̃m est. ut hĩtaret in nob̃. Sicut aut̃
curatõ nia est ad sanitatem. sic ista cu¬
ratio pocõres sanandos reficiendos ꝙ sus¬

Expanded text:
uenit, nisi quod uerbum caro factum est et habitauit in nobis? sicuti cum loquimur, ut id quod animo gerimus in audientis animum per aures carneas inlabatur, fit sonus uerbum, quod corde gestamus, et locutio uocatur, nec tamen in eundem sonum cogitatio nostra conuertitur, sed apud se manens integra formam uocis, qua se insinuet auribus, sine aliqua labe suae mutationis assumit: ita uerbum dei non commutatum caro tamen factum est, ut habitaret in nobis. Sicut autem curatio uia est ad sanitatem, sic ista curatio peccatores sanandos reficiendosque sus
Abbreviated transcription (Latin):
tim natiuitatis sue u̾ba renuntiasse se ⁊ͣ¬
reno ⁊ carnali pũi. ⁊ prem solũ nosse ẽt. et
hr̃e cepisse: qui sit in celis. sicut scriptum
est. qui dicunt patri ⁊ mr̃i nõ noui te ⁊ fili¬
os suos nõ agnou̾unt. hii custodrerũt ũba
tua ⁊ testimonia tua seruaiumt. Itẽ dñs¬

Expanded text:
tim natiuitatis suae uerba renuntiasse se tetim natiuitatis suae uerba renuntiasse se terreno et carnali patri et patrem solum nosse se et habere coepisse qui sit in caelis, sicut scriptum est: qui dicunt patri et matri: non noui te, et filios suos non agnouerunt, hi custodierunt praecepta tua et testamentum tuum serua
Abbreviated transcription (Latin):
nimes orõnis sue ⁊ instantiam sił ⁊ ꝯcor¬
dam declarantes qi dõ qui inihi icare
facit imaninos in domo: noꝰ admittit in di¬
itinam ⁊ et̾nam domũ uͥ apud quos est una¬
nimis orõ. Euialia aut̃ sunt frẽs dilectissimi
orõnis dñice sacuãta qͣm młta qͣm magna
breuit̃ in sermone collecta. s in uirtute lpũa¬
lit̾ coptosa. ut nich oĩo pt̾missĩ sit quod no
compendio ꝯp̾hendatur. aĩadu̾tite. sicait.
orate. pat̾ nr̃ qui es in celis. homo nouus. te¬
natus. deo suo ꝑ eius grãm restitutus: pat̾
pͥmo in loco dicit. q sieri ẽẽ iam cepto. ⁊̃ sua
inquit ꝓpͥa uenit ⁊ sui eum nõ receꝑunt.i
quotquot aut̃ eum receꝑunt. dedit illis po¬
testatem filios dei sieri qui credunt in nor̃e
etus. qui ergo credit in noĩe etus ⁊ fõs est
ꝓtiteatur se dei faltũ: dum noĩat prem sibi
ẽẽ in celis dm̃a ꝯtescetur quoꝙ it pͥma sta¬

Expanded text:
nimes orationis suae et instantia simul et concornimes orationis suae et instantia simul et concordia declarantes, quia Deus qui inhabitare facit unanimes in domo non admittit in diuinam et aeternam domum nisi aput quos est unanimis oratio. Qualia autem sunt, fratres dilectissimi, orationis dominicae sacramenta, quam multa, quam magna, breuiter in sermone collecta sed in uirtute spiritaliter copiosa, ut nihil omnino praetermissum sit quod non compendio apprehendatur. Animadvertite, sic, ait, orate: Pater noster qui es in coelis. Homo novus, renatus, Deo suo per ejus gratiam restitutus, PATER primo in loco dicit quia filius esse jam coepit. In sua, inquit, propria uenitet sui eum non receperunt. quotquot eum receperunt dedit illis potestatem ut filii Dei fierent, qui credunt in nomine eius.. qui ergo credidit in nomine eius et factus est agat et profiteatur se Dei filium, dum nominat patrem sibi esse in caelis Deum, contestetur quoque inter prima sta
Abbreviated transcription (Latin):
pacis doctor. atꝙ imitatis magr̃ sigillatim
meus. neq panem meũ. da n hodie. nec
dimitti sibt tm̃ unusquisq postulet. aut
in temptatõm nõ inducatur. atq a malo
libetur ꝓ se solo roget. publica est uob̾ com
toto oramus. qr ppłs totus imiũ sumus. ds̃
pacis ⁊ ꝯcordte magr̃ qui docuit unitatem
seruau̾unt tres pu̾i in camino ignis ĩcdusi
docet quõ orau̾int tales: dat exemplũ qd̃
imitari in p̃cib debeamus. ut tales eẽ pos¬
simus. tunc illi inquit tres qͣi ex imo ore
ymnũ dicebant ⁊ beuedicebant dnĩn. loq̃¬
bantur qͣi ex uno ore ⁊ nond̾ illos xp̃c docue¬
rat orare ⁊ idcirco orantib fuit impetͣbił
⁊ efficax sermo. qr ꝓm̾ebatur dm̃ pacifica
⁊ simplex ⁊ sp̃ualis orõ. Sic ⁊ apłos cũ dis¬
cipłis post ascensũ dñi nouimus oracie. e
rant inquit ꝑseu̾antes tnanimes ĩ or̃oe
cum mulierib.⁊ maria que fu̾at mater
ihu ⁊ frĩb eius. ꝑseu̾abant in orõne una¬

Expanded text:
pacis doctor atque unitatis magister singillatim meus, neque panem meum da mihi hodie, nec dimitti sibi tantum unusquisque postulet ut in tentationem non inducatur atque a malo liberetur pro solo se roget; publica est enim nobitoto oramus, quia populus totus unus sumus. Deus pacis et concordiae magister qui docuit unitatem,servaverunt tres pueri in camino ignis inclusi, docet quomodo oraverint tales, dat exemplum quod imitari in precibus debeamus ut tales esse possimus. Tunc, inquit, illi tres quasi ex uno ore hymnum canebant et benedicebant Dominum . Loquebantur quasi ex uno ore, et nondum illos Christus docuerat orare. Et idcirco orantibus fuit impetrabilis et efficax sermo, quia promerebatur Dominum pacifica et simplex et spiritalis oratio. Sic et Apostolos cum discipulis post ascensum Domines unanimes in oratione cum mulieribus et Maria quae fuerat mater Iesu et fratribus eius. perseuerabant in oratione una
Abbreviated transcription (Latin):
u̾unt a fide. ⁊ inseruerunt se dolorib mltis¬
u docet nõ tm̃ ꝯtempnendas. s ⁊ ꝑiculosas ee
diuitias. illic ẽẽ radicem maloꝵ blandientũ
cecitatem m̃tis humane occulta deceptõne
fallentiũ. Unde ⁊ diuitem stultũ scłares di¬
uitias cogitantem.⁊ se exub̾antiũ fructuũ
largitate iactantem: redarguit dicens se¬
te hac nocte expostulatur anima tua a te qͥ
ergo pasti. ciius erunt: Letabatur stultrs
m fructib. nocte illa moriturus. ⁊ cui utta
iam deerat: deuictus abundantia cogitabit
distributis: thesaurũ sibi condat in celoe
rectõnis pt̃ imitari. qui expeditus ⁊ sua¬
ctus: nllis laquers rei familiaris inuola¬
tur. s solutus ac liber facultates suas add¬
minũ añ ꝓmissas: ip̃e quoq comitatut a
quod ut possit imusquisq nr̃m ꝑare se si
discit orare. ⁊ de orõnis lege qͣlis ẽẽ debeat n¬
nosc̾e. N eq enĩ deeẽ cotidianus cibus potet
iusto. cũ scriptũ sit. nõ occidet dñs fame am¬

Expanded text:
et inserunt se doloribus multis: docet non tantum contemnendas, sed et periculosas esse divitias illis, esse radicem malorum blandientium, caecitatem mentis humanae occultata deceptione fallentium. Unde divitem stultum saeculares divitias cogitantem, et se exultantium fructuum largitate jactantem redarguit dicens: Stulte, hac nocte expostulatur anima tua a te: quae ergo parasti, cujus erunt? Laetabatur stultus in fructibus nocte illa moriturus, et cujus vita jam deerat de victus abundantia cogitabat.distributis, thesaurum sibi condat in coelo,rectionis potest imitari, qui expeditus et succinctus nullis laqueis rei familiaris involvitur, et solutus ac liber facultates ad Dominum ante praemissas ipse quoque comitatur. Ad quod ut possit unusquisque nostrum parare se, sic discit orare, et de orationis lege qualis ea debeat agnoscere; neque enim deesse quotidianus cibus potest justo, cum scriptum sit: Non occidet Dominus fame an
Abbreviated transcription (Latin):
est ꝙ ⁊ rogare ꝓ pcc̃is nr̃is debeamus ⁊ impe¬
tremus mdulgentiam: cũ rogamus. so ⁊ fi¬
delem dicit dñm ad dimittenda pcc̃a. fidem i¬
plicitatõnis sue seruantem. qr qui orare
ne ⁊adoidit legem. certa nos conditõne ⁊ s põ¬
sone ꝯstringens. ut sic nob debita dimtiti
petimus: nisi ⁊ ip̃i circa pocores nr̃os paria
fet̃imus. Idcirco ⁊ alio in loco dicit In qua
ꝯlmo suo noluit ip̃e dimitte: in carce reli¬
gatur. qr indulg̾e ꝯseruo noluit quod sibi
gore pdirxit. cũ stet̾itis inquit ad orõm. re¬
miutite si quid hetis adu̾sus aliquem. ut ⁊¬
pat uł qui m celis est remtitat uob peccata
io tibi nłła in die uiditii supest. cũ scd̾ sen
tentiam tuam iudicis. ⁊ quoo fecis: Hoc et

Expanded text:
est, ut rogare pro peccatis nostris debeamus, et impetremus indulgentiam cum rogamus; ideo et fidelem dixerit Dominum ad dimittenda peccata, fidem pollicitationis suae servantem quia qui orare  addidit legem, certa nos conditione et sponsione constringens, ut sic nobis dimitti debita petimus, nisi et ipsi circa debitores nostros paria fecerimus. Idcirco et alio in loconservo suo noluit dimittere, in carcerem religatur, quia indulgere conservo noluit quod sibi gore praedixit: Cum steteritis, inquit, adorationem, remittite, si quid habetis adversus aliquem, ut Pater vester qui in coelis est remittat vobis peccata tio tibi nulla in die judicii superest, cum secundum tuam sententiam judiceris, et q
Abbreviated transcription (Latin):
missus sum temptare te. ⁊ it̾m me misit ds
curate te ⁊ saram uurũ tuam. ego sum ra¬
phad unus ex septem angłis uistis qui ai¬
sie resalue suffocatõnes impotentiũ comm̃¬
noꝵ dimitte quassatos in requiem. ⁊ omnẽ
iniustũ dissipa. frange esurienti panẽ tuũ
iogenos sine tecto induc in domũ tuam. si u¬
seris nudũ: uesti. ⁊ domesticos semines tut ñ
dspenes. tunc erumpet tp̃raneũ lum̃ tast⁊
uestim̃ta tua cito orientur ⁊ p̾ibit añ te i¬
stitia ⁊ caritas dei circũdabit. tunc exclama¬
bs ⁊ dñs exaudiet te. ditmadhit loquerio.
dices ecte adsum. adeẽ se ꝓmittit ⁊ audire ac
ꝓteg̾e se eos dicit. qui iustitie nodos de corde
loluentes ⁊ elas circa domesticos dei sod̾ enis
p̃cepta facientes. dum andunt quod do pe¬
pre fleri. ip̃t quioꝙ a deo mentur audiri. Ũo¬
quꝑ apłs paulus i ncc̃itate pslure aduit

Expanded text:
missus sum tentare te, et iterum misit me Deus missus sum tentare te, et iterum misit me Deus curare te et Saram nurum tuam. Ego sum Raphael unus ex septem angelis justis qui astiae, resolve suffocationes importantium convicinorum, dimitte quassatos in requiem, et omne injustum dissipa, frange esurienti panem tuum, egenos sine tecto induc in domum tuam; si videris nudum, vesti, et domesticos seminis tui non despicies. Tunc erumpet temporaneum lumen tuum, et vestimenta tua cito orientur et praeibit ante te justitia et claritas Dei circumdabit. Tunc exclamaet Deus exaudiet te, et dum adhuc loqueris dicet: Ecce adsum . Adesse se repromittit et audire ac protegere se eos dicit qui, injustitiae nodos de corde solventes et eleemosynas circa domesticos Dei, secundum ejus praecepta, facientes, dum audiunt quod Deus praecipit fieri, ipsi quoque a Deo merentur audiri. Beatus apostolus Paulus, in necessitate pr
Abbreviated transcription (Latin):
ammonet apss dicens Instate orõni urgilan¬
tos in ea. docens .s. ⁊ ostendens eos impetre quos
ugllare. Orantes aut̃ nõ infructuosis nõ nu¬
ns p̾cib ad dm̃i ueniant iessicax petitio est.
cum p̾catur dñi subtilis stilis orõ. nam cũ oĩs
arbor nõ faciens fructum excidatur ⁊ in ignẽ
ꝯiuna scriptura instruit dicens. bona est orõ
il reinto ⁊ elemosina. Nam qui in iuditui dre¬
pͥmitĩ de oꝑib ⁊ elemosinis redditurus est:
nodie quoq ad orõm cũ oꝑatõne uenienti he¬
nignus auditor est. sic deniq cornelins cer¬
uirio cũ oraret meruit audiri. finit enĩ mł¬
tas faciens elemosinas in plebe. ⁊ semꝑ orãs
dm̃ huic circa horam nonam oranti astitit
angłs testimoniũ reddens sut oꝑis ⁊ dicens.
arneli. orõnes tue. ⁊elemosme tue ascendãt¬
lare ⁊ confit̾i: honorificũ est. nani qñ orabas
⁊ lat ego obtuli memoriam oronis ur̃e in
ospatu claritatis dei. ⁊ cũ sepelires tu mortu

Expanded text:
admonet dicens: instate orationi uigilantes in ea, docens scilicet et ostendens eos inpetrare quod one uigilare. Orantes autem non infructuosis nec nudis precibus ad Deum . ueniant. inefficax petitio est, cum precatur Deum sterilis oratio. nam cum omnis arbor non faciens fructum excidatur et in ignem ideo scriptura diuina instruit dicens: bona est oratio cum ieiunio et eleemosyna. nam qui in die iudoperibus et eleemosynis redditurus est, hodie quoque ad orationem cum operatione venienti benignus auditor est. Sic denique Cornelius centurio cum oraret, meruit audiri. Fuit enim faciens multas eleemosynas in plebem et semper orans Deum. Huic circa horam nonam oranti adstitit Angelus testimonium reddens sui operis et dicens: Corneli, orationes tuae et eleemosynae tuae ascendlare et confiteri honorificum est, nam cum orabas et sero ego obtuli memoriam orationis vestrae, in conspectu claritatis Dei, et cum sepelires tu mortuo
Abbreviated transcription (Latin):
dñt pp̃ salutem nram benignitas parit
pretas. ut nõ ꝯtentus ꝙ nos sanguine su
redim̾et. adhuic ꝓ nob̃ amplius ⁊ rgares
intlłigi qͣntũ delinqͣt qui unitatem scmr
⁊ paceni. cũ phoc ⁊ rogau̾it ds̃is uoleno.s

Expanded text:
benignitas pariter et pietas, ut non contentus quod nos sanguine suo redimeret, adhuc pro nobis amplius et rogaret. intelligi quantum delinquat qui unitatem scindit et pacem, cum pro hoc et rogaverit Dominus, volens
Abbreviated transcription (Latin):
tt̃m. Quecũq uolu̾itis ut faciant nob̾ho
mines mala bona: ita ⁊ uos facite illis ł
te nos uraut. ie orins ftreqsit ⁊ epͥcans¬
⁊ quis nos face oportet: exempli sut atho
tõne demonstñs. sicut scriptut̃ est ̃t auolo
uit in montem orare ⁊ fuit ꝑnoctans moi¬
ne dñt. quod si ille orabat qui sine pcc̃ e¬
qͣnto magis pcc̃ores oportet orare: Et si illeꝙ
totam noctem tugis uigilans ꝯtinus bi¬

Expanded text:
suam praestet. quando autem dicimus libera nos a malo, nihil remanet quod ultra adhuc debeat posmus, qua inpetrata contra omnia quae diaet tuti. quis enim uel de saeculo metus est cui in saeculo Deus tutor est? Quid mirum, fratres dilectissimi, it in montem orare, et fuit pernoctans in oratisi oratio talis est quam Deus docuit, qui magiquanto magis peccatores oportet orare. Et si ille per totam noctem jugiter vigilans et
Abbreviated transcription (Latin):
cogitare dicentes quid edemus. aut q̃nidli¬
bemus. aut quid uestienr. Hec enĩ nati
nes querunt. Scit enĩ pr ur̃ qr oĩm hoꝵii¬
digetis. Querite pͥmũ regnũ dei ⁊ institia
eius ⁊ hec omnia aditientur nob̃. Euetẽ¬
tib regnũ dei ⁊ iustitiam dei: omnia pmit
leonũ lacu iussu regis incluso: pͣndiadi¬
uinitus ꝓcuratur. ⁊ int̾ feras esurientes
homo der pascitur. Sic alitur helyas in fi
nncritur: ⁊ ohumane malitie detesanis
aisaeltas fere parrunt ⁊ aues palcunt. ⁊ h̃es
isidiantur ⁊ seuiunt. Post hec ⁊ ꝓ pcc̃is nr̃is
dep̾camit dicentes. ⁊ remitte nob̃ pcc̃a nr̃a sic̃
⁊ nos remittimus debitorib nr̃is. post sb̾sidiuĩ
aibi: petitur ⁊ uenia delicti a ut qui a deo pas¬
nentur. que debita dñs appellat. sicut in eim¬
głio suo dicit. dimisi tibi omne debitũ qr ro¬
orit̾ ad monemur ꝙ pocõres sumus. qui ꝓ
pt̾is rogare ꝯpellimur. ut dum indulgentia
de deo petimus: conscĩe sue animus recordet᷑.

Expanded text:
citi esse, dicentes. Quid edemus, aut quid bibemus, aut quid vestiemur: haec enim omnia Gentes quaerunt. Scit enim Pater vester qui. Quaerite primum regnum Dei et justitiam ejus, et haec omnia apponentur vobis . Quaerentibus regnum et justitiam Dei omnia promittleonum lacu jussu regis incluso, prandium divinitus procuratur, et inter feras esurientes et parcentes homo Dei pascitur . Sic alitur Helias in fugadque — o humanae malitiae detestanda crudelitas ! – ferae parcunt, aues pascunt, et homines insidiantur et saeuiunt! Post haec et pro peccatis nostris precamur dicentes: et remitte nobis debita nostra, sicut et nos remittimus debitoribus nostris. post subsidium cibi petitur et uenia delicti, ut qui a Deo pasnentur quae debita Dominus appellat, sicut in euangelio suo dicit: dimisi tibi omne debitum, qubriter admonemur, quod peccatores sumus, qui pro peccatis rogare compellimur; ut dum indulgentia de Deo petitur, conscientiae suae animus recordetur!
Abbreviated transcription (Latin):
dñis: ꝙ qͣr filis dei ag̾e debenus. uc qun
nos nob placemus de deo pr̃e. sio t ipips
cant me clartticabo. ⁊ qui me sꝑuede lpne¬
ceus. nõ estis uri empti enĩ estis pͥtio res¬
nob̾. Cet̾m a quo scĩficatur ds qui ir̃e le¬

Expanded text:
s, quasi filii Dei agere debemus, ut, quomodo nos nobis placemus de Deo patre, sit sibi plcant me clarificabo, et qui me spernit spernecens: Non estis vestri, empti enim estis pretio magnobis. Caeterum a quo sanctificatur Deus qui ipse
Abbreviated transcription (Latin):
cto nõ possit pars por in postiore. ⁊ post̾ior
in pͥore poni loco quod si alit̾ fu̾it nõ iam
ulus nisi nõĩs abusione dicetur. Erit ã
rithinus ⁊ metrũ qͣlia rarissime longis
carmunb int̾pone que ũsib contexunt
nõ indecorũ est qͣle idem ip̃m est quod ꝑau¬
io añ cõmemoraut. Cornua uelataꝵ ob¬

Expanded text:
ssit pars prior in posteriore, et posterior in priore loco poni. Quod si aliter fuerit, non jam versus, nisi nominis abusione, dicetur: erit autem rhythmus et metrum, qualia rarissime longis carminibus interponere quae versibus contexuntur, non indecorum est: quale idem ipsum est quod paulo ante commemora
Abbreviated transcription (Latin):
uitand̾ .I. Censeo .m. Uĩdẽo igiturutĩ
hoc satis uitand̾ sit. una pars u̾sus est
⁊ ea p̾cedens arma uirũ q cano. altera
ab oris arma urũ ꝙꝑ cano: alios pedes me¬
tiri ncc̃e sit .i. Intlłigo. m pordeo utrum
ista tõ in alus sernata sit. Ram cuius
dimsionis est pars incipiens arma ui¬
piumnꝙ cano eid̾ ẽẽ agnosces. Italiam
uoses has pͥores ꝑtes uluũ eiusd̃ dm̃i
lonis muentes qͥnto .i. semipede articu
postiors sund iste nõ minus int̾ se pari¬
les. stoie qui pͥmus ab oris ꝓfugus la¬
nina ꝙ uenit. Terris iactatus et atto
memorem iuinonis obiram passus dũ
conderet urbem latio gents unde lati¬
pñ. atcꝑ alte menia rome .l. Maim est.¬
a nꝙꝑ igitur ⁊ septem semipedes uer¬
sum lepicum in duo mẽtra partiuntur
sumũ est. ⁊ sine concumitate quid duoꝵ m̃¬

Expanded text:
vitandum? D. Censeo. M. Vide igitur utrum vitandum? D. Censeo. M. Vide igitur utrum hic satis vitatum sit. Una pars versus est et ea praececedens, Arma virumque cano; altera ab oris, arma virumque cano, alios pedes metiri necesse sit. D. Intelligo. M. At vide, utrum ista ratio in aliis servata sit. Nam cujus dimensionis est pars incipiens, Arma virumque cano, ejusdem esse agnoscis, Italiam voles, has priores partes versuum ejusdem diid est quinto semipede articulposteriores sint istae non minus inter se pariles: Trojae qui primus ab oris. Profugus Lavinaque venit. Terris jactatus et alto. Memorem Junonis ob iram. Passus dum conderet urbem. Latio genus unde Latinum. Atque altae moenia Romae. D. Manifest igitur et septem semipedes versum heroicum in duo membra partiuntur, simum est: et sine concinnitate quidem duorum me
Abbreviated transcription (Latin):
nem nõne pulchriora sunt si eoꝵ ꝑtes
aliqua parilitate concordent ⁊ qi disaor¬
des ac dissone sint: .l. Nilli dubuĩ est¬
.iii. Quid ip̃ius parilis diuisionis qui
tandem nũs auctor est an dualis: .L. Ita
est .m. ut ergo in duas ꝑtes concinẽtes
diuidi pedem ⁊ eo ip̃o aurem delatare
comꝑimus. si ettam metrũ tale inue¬
niamus. nõne cet̾is nõ talib iure añ
uare iam illud responde cũ in oĩb
que aliqua tp̃ris ꝑte mẽtimur ad
aliud t̾minet. Nichil ne uidetur inter
ptem p̾cedentem atq incipientem. ⁊
illam que subsequitur ac t̾minat mi¬
ẽẽ oportere: .l. Int̾eẽ arbitror. M. dic ergo
timus. s si ita u̾sus enuntietur cornua
uelataꝵ u̾timus anteninaꝵ. Nõne se¬
pius repetendo efficitur incertũ que
pars pͥor sit. que postĩor seq enĩ minꝰ
idem stat u̾sus cum ita ꝓfertur. uti¬
mus antenitaꝵ corma uelataꝵ .ẜ pla¬
ne incertũ iudeo fieri.M. Censes ne

Expanded text:
nem, nonne pulchriora sunt si eorum partes nem, nonne pulchriora sunt si eorum partes aliqua parilitate concordent, quam si discordes et dissonae sint? D. Nulli dubium est. M. Quid? ipsius parilis divisionis qui tandem numerus auctor est? an dualis? D. Ita est. M. Ut ergo in duas partes concinentes dividi pedem et eo ipso aurem delectare comperimus; si etiam metrum tale inveniamus, nonne caeterisuare jam illud responde, cum in omnibus quae aliqua temporis parte metimur, aliud minet; nihilne tibi videatur inter partem praecedentem atque incipientem, et illam quae subsequatur ac terminet, interesse oportere. D. Interesse arbitror. M. Dic ergo rtimus, sed si ita versus enuntietur, Cornua velatarum vertimus antennarum; nonne saepius repetendo efficitur incertum, quae pars prior sit, quae posterior? Neque enim minus idem stat versus, cum ita profertur: Vertimus antennarum cornua velatarum. D. Plane incertum fieri video. M. Censesne
Abbreviated transcription (Latin):
ed nõim cõ memoratio hactenus
fũ sit in qͥuib ut ram didicimus cõsen¬
sio int̾loq̃ntiũ ⁊ netustatis auctoritas
totũ ualet Cet̾a si placet more nrõ in¬
uestigemus sensu nuncio indice rõne
ut illos etiam net̾es auctores nõ institu¬
isse ista qiͣ que in natira reꝵ integra ⁊
ꝑfecta nõ fu̾int s rõcinando muenisse.
⁊ appellando notasse cognoscas. Quare pͥ¬
mul̃ abste quero utrũ ob aliud pes aurẽ
mulceat. nisi ꝙ in eo ille due ꝑtes quaꝵ
una in leuatoe alt̾̃a in põne est nu̾osa
sibt concinnitate respondent .l. Iam ħ
quid̾ mͥ añ ꝑsuasum est atq comꝑtũ. i
auid metrũ quod maĩm est pedũ dolla¬
tione conficit. nõ ex eo reꝵ gene ẽẽ ar¬
bitrand est quod diuidi nõ pt cum oĩo
⁊ nicħ indiuiduũ ꝑ tempus tendi q̃at.
⁊ quod ex diuidius pedib constat absur¬
dissime indutidiuĩ putetur .i. sullo
modo hoc genus diuisionũ recipe renue¬
uim .i. At omnia que recipiunt diuisio¬

Expanded text:
ed nominum commemoratio hactenus facta sit; in quibus, ut jam didicimus, concessio interloquentium et vetustatis auctoritas totum valet. Caetera, si placet, more nostro investigemus sensu nuntio, indice ratione; ut illos etiam veteres auctores non instituisse ista quasi quae in natura rerum integra et perfecta non fuerint, sed ratiocinando invenisse, et appellando notasse cognoscas. CAPimum a te quaero, utrum ob aliud pes aurem mulceat, nisi quod in eo duae illae partes, quarum una in levatione, altera in positione est, numerosa sibi concinnitate respondent? D. Jam hoc quidem mihi ante persuasum est atque compertum. M. Quid? metrum, quod manifestum est pedum collatione confici, num ex eo rerum genere esse arbitrandum est quod dividi non potest; cum omnino et nihil individuum per tempus tendi queat, et quod ex dividuis pedibus constat, absurdissime individuum putetur? D. Nullo modo hoc genus divisionem recipere abnuerim. M. At omnia quae recipiunt divisio
Abbreviated transcription (Latin):
ycomponit. que ncet eos qui ex ideis.
i qui exgentib credidnt. orta etar
ili camqͣm ex m̾ctis oꝑm legis. sibi
iͥmiu incirtucises tamqͣm lm̾tis nole¬
tent dari. Illi ꝯtra iudeis se pͣserre gesti
eunt. anctoritate illoꝵ qui ex fudeis
trant. ⁊ ad obseruatões leis cogebant

Expanded text:
omponit, quae inter eos qui ex Judaeis, et eos qui ex Gentibus crediderant, orta erat, cum illi tanquam ex meritis operum Legis sibi praemium incircumcisis tanquam immeritis nolebant dari; illi contra Judaeis se praeferre gestirerant auctoritate illorum qui ex Judaeis erant, et ad observationes Legis cogebant
Abbreviated transcription (Latin):
s auspectã hrẽ ceꝑant. a quo illis euͣm
snt indaixare. seiltras ems talium
Niscandalis apls ptrus ⁊ in siłacõm
atus erat: tamqͣm ⁊ ip̃e hoc senciret n¬
hil pdisse gentib eũnigłm iusionera
li implerent a qua aftit ẽ idem apl̃t
peulms eun renocat. sicut in hac ip̃a e

Expanded text:
suspectum habere coeperant, a quo illis Evanggebant judaizare. Cesserat enim talium hominum scandalis apostolus Petrus, et in simtus erat, tanquam et ipse hoc sentiret, nihil prodesse Gentibus Evangelium, nisi onera Legis implerent: a qua simulatione idem apostolus Paulus eum revocat, sicut in hac ipsa E