comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
t̾emsꝰ. nsq ad reu̾endos ꝑuexit mores. Eñq eũ in
timore dñi uid̾et excrenisse. in eod̃ sͥ monast̾i̾o.
tũc p̃sb̾rm fecit ordinari. Cui pꝰ ordinacõem su¬
an. qr ñ lõge abess eus exitus. renelacõem ĩ
dit. Añ te qͥd̾ ego moriturꝰ sumi s tñ uade ⁊ sic̃
uis p̃para sepłcrũ tuũ. Recessit gͥ ⁊ p̃payauit.¬
Cum ñ post młtos dies. pr senex. febrs p̃uentꝰ.
ad extrema ꝑuẽnit. atq assistenti p̃ibro inssit
dicins. In tuo sepulcͦ me pone. Eñq illo dĩet.
Scis qr mͦ ego te secuturꝰ sum. ⁊̃ utrosq capore

Expanded text:
exit mores. Cumque eum in timore Domini videret excrevisse, in eodem sibi monasterio tunc presbyterum fecit ordinari. Cui post ordinationem suam, quia non longe abesset ejus exitus, revelatione indpondit: Ante te quidem ego moriturus sum, sed tamen vade, et, sicut vis, praepara sepulcrum tuum. Recessit igitCum non post multos dies senex pater febre praeventus ad extrema pervenit, atque assistenti presbytero jussit, dicens: In tuo sepulcro pone me. Cumque ille diceret: Scis quia ego modo te secuturus sum, utrosque capere
Abbreviated transcription (Latin):
qui ouũ suaꝵ g̾gem pasc̾e̾ in eiꝰdem aurelie
ꝑtib solebat. Cniꝰ ualde u̾a tis uiri uarracõne
ies mira imotuit. q̃ secreto fu̾at gesta. Is nãcꝙ
ut p̾diximꝰ. dum g̾gis sui in aurelia car̃ g̃ eb
in dieb eiusdẽ. uii fuit emonte qui argrẽta¬
Att ad hũc ꝙ̃ p̃dixi ad quadgesimũ sb̾dr̾ato¬
nem ficut ĩe narranit. hospitalitats gb̃õ de

Expanded text:
in ejusdem Aureliae partibus solebat. Cujus valde veracis viri narratione res mira innotuit, quae secreto fuerat gesta. Is namque, ut praediximus, dum gregis sui in Aurelia curam gereret, in diebus ejusdem vir fuit e monte, qui Argentaatque ad hunc, quem praedixi, Quadragesimum subdiaconum, sicut ipse narravit, ho
Abbreviated transcription (Latin):
ris ecc̃e. agnicõe ꝓximꝰ. Qui qͣdam die deiti¬
n̾e. domũ reg̾ssus. mãcipio suo nuegligent̾ lo¬
qñs. p̃cepit dicens. uemi dẏabole. discalcia
me. Ed cuiꝰ uotẽ. mox ceꝑunt se caligaꝵ cor¬
rigie in sũma uelocitate dissolu̾e. ut aperte
ꝯstaret. ꝙ ei ip̃e qui nõiatꝰ fu̾at. Ad extͣhẽ¬

Expanded text:
 cognatione proximus. Qui quadam die de itinere domum regressus, mancipio suo negligenter loquens praecepit dicens: Veni, diabole, discalcia me. Ad cujus vocem mox coeperunt se caligarum corrigiae in summa velocitate dissolvere, ut aperte constaret, quod ei ipse qui nominatus fuit, ad ext
Abbreviated transcription (Latin):
tentẽ dm̃ fecisse c̾dimꝰ. ne uir mire simplicita¬
tis qnͣtol dolore ꝯmotꝰ. intorq̃re ultͣ p̃sum̾et
iaculum malediccõnis: Petrus
cuil exagitãte iraꝯdia maledicamꝰ: gͥg̃
⁊ hoc pcc̃o cur me ꝑtũctaris an gͣue fit.
tũ panlꝰ dicat. n maledici regnũ dĩ posside¬
rat a regno uite.
Eod si hõ ñ fortasse ex mali Petrus¬
Icia. s ex lingne incuria maledictõnis in d¬
apud distu uiditẽ petre ocõsꝰ sermo is¬
p̃hñdit᷑. qnͣto magis noxiꝰ Pensa gͦ
qnͣtũ sit dãpuabił. qͥ a malicia ñ uacat. si et
ille sermo penał est. qͥ a hõitate młitatis ua

Expanded text:
entem Dominum fecisse credimus, ne vir mirae simplicitatis, quantolibet dolore commotus, intorquere ultra praesumeret jaculum maledictionis. 312 PETR. cuilibet exagitanti iracundia maledicamus? GREGOR. De hoc peccato cur me percunctaris an grave sit, cum Paulus dicat: Neque maledici regnum Dei possiderat a regno vitae. PETR. Quid si homo non fortasse ex malitia, sed ex linguae incuria, maledictionis vapud districtum judicem, Petre, otiosus sermo prehenditur, quanto magis noxius? Pensa ergo quantum sit damnabilis qui a malitia non vacat, si et ille sermo poenalis est qui a bonitate utilitatis va
Abbreviated transcription (Latin):
magisq seuiẽtes.
T hũc ex suo hĩtatło¬
atoce ncut umꝰ trabentes ñ lõge aspex¬
erunt succensũ clibanũ. qͥ coquẽdis pamib
parabat᷑. eñq in illo ꝓec̾unt. clibanũq clau¬
serunt. S die alt̾o ita illesꝰ inuentꝰ ẽ. ut
ñ solũ euis caro ab ignib. s n extrema ullo
mͦ restim̃ta cremarentur. Petrus
L senquũ tͥum pu̾oꝵ miratłm audio. qui
piecti in ignib. lesi nõ sunt Gregorius¬
Tud̃ ut oꝑinor miuacłm. ex ꝑte aliͣ dissiłr
gestũ ẽ. Tunt qͥ ppe tres pm̃. ligatił pedib ac

Expanded text:
agisque saevientes, atque hunc ex suo habitaculo trahentes, non longe aspexerunt succensum clibanum, qui coquendis panibus parabatur, eumque in illo projecerunt, clibanumque clauserunt. Sed die altero ita illaesus inventus est, ut non solum ejus caro ab ignibus, sed neque extrema ullo modo vestimenta cremarentur. PETR. Antiquum trium puerorum miraculum audio, qui projecti in ignibus laesi non sunt . GREGOR. Illud, ut opinor, miraculum ex parte aliqua dissimiliter gestum est. Tunc quippe tres
Abbreviated transcription (Latin):
aseaitos hoꝵ suspitor martiriũ sb̾ue potuis¬
se. si eos tp̃c ꝑsecucõis inuemis. Gregonꝰ.
Do sũt petre martirii gn̾a. unũ ĩ octłto.
alt̾m ꝙs in prblico. Nam ⁊ si ꝑsetucõ desit

Expanded text:
Multos horum suspicor martyrium subire potuisMultos horum suspicor martyrium subire potuisse, si eos tempus persecutionis invenisset. GREGOR. Duo sunt, Petre, martyrii genera, unum in occulto, alterum in publ
Abbreviated transcription (Latin):
Quodã u̾o tp̃re. possessor qͥdã cart᷑ius nõie. in¬
m̃do desid̾io deuictꝰ. qnͣdam sc̃imõialẽ femi¬
nam rapuit. sibiq ĩllicito mr̃imõio ꝯũx¬
it. Qd̾ mox ut uir dm̃ cognouit. ei ꝑ quos
potuit. q̃ fu̾at dignꝰ andire mãdanit. cũq
ille sceleris sui ꝯsciꝰ tim̾et. Atq ad uiꝵ dĩ
acced̾e neqͣqm p̃sim̾et. ne forte hũc asꝑe
ut delinq̃ntes solebat inc̾paret. fecit obla¬
ciones suas easq int̾ alioꝵ oblones misit.
Ut eiꝰ mun̾a saltẽ nesciẽdo susciꝑet. E cũ corã
eo fiuiissent obłones oĩm deportate. uii dĩ tatitꝰ
sedit figillati om̃es ꝯsid̾are studuit. Et om̃es
alias eligens. ate seorsũ ponens. oblones qͦs
am oĩpotẽti dño tulisti. ⁊ mͥ tuas obłones tnͣs
mictis Ego tuã obłonẽ ñ accipio. qr suan
abstulusti deo. Qna ex re actũ ẽ. ut p̃sentes quo
magnꝰ timor ĩuad̾et cũ uir dĩ tam scient᷑ de
absentĩb iudicaret. Petrus

Expanded text:
Quodam tempore, possessor quidam Cartérius nomine, immundo desiderio devictus, quamdam sanctimonialem feminam rapuit sibique illicito matrimonio coniunxit. Quod mox ut vir Domini cognovit, per quos potuit que fuerat dignus audire mandavit. Cumque ille sceleris sui conscius timeret atque ad virum Domini accedere nequaquam presumeret, ne forte hunc aspere, ut delinquentes solebat, increparet, fecit oblationes suas easque inter aliorum oblationes misit, ut eius munera saltem nesciendo susciperet. Sed cum coram eo fuissent oblationes omnium deportate, vir Dei tacitus sedit, singilatim considerare studuit, et omnes alias eligens atque seorsum ponens, oblationes qam omnipotenti Domino tulisti, et michi oblationes tuas transmittis? Ego tuam oblationem non accipio, qo. Qua ex re factum est ut praesentes quosque magnus timor invaderet, cum vir Domini tam scienter de absentibus judicaret. PETR.
Abbreviated transcription (Latin):
nũ ꝓtinꝰ reliqͥt. ⁊ in loco eod̾ ultͣ᷑ ñ appuit.
¶p alẽ nãq honorẽ fugiens. egit ut ab hñs
q qnib uisus in tanta u̾tute fu̾ati nũqii
iom in nac uita uidoretur. Petrus.
id ali senciãt ignoro. Ego ã cũctis
miuicłis hoc pociꝰ existĩo ẽẽ miratłm ꝙ ad
uitam mortui uedeunt. eorũq anime ad crͣ¬
nem ex atulto reuocantur.
Sest ut credamꝰ i inuisiblia pẽsamuoe

Expanded text:
num protinus reliquit, et in loco eodem ultra non apparuit. Temporalem namque honorem fugiens, egit ut ab his a quibus visus in tanta virtute fuerat nunquam jam in hac vita videretur. PETR. Quid alii sentiant ignoro: ego autem cunctis miraculis hoc potius existimo esse miraculum, quod ad vitam mortui redeunt, eorumque animae ad carnem ex occulto revocantur. est u
Abbreviated transcription (Latin):
tite cũ bũdc̃one ꝑcipite. ⁊ a furti pͣuitate cessa¬
te. Quos statĩ collectis hołib omistare fecit.
Actũq ẽ. ut qui ad hortũ nocituri uen̾ant. cũ
laboris sui p̃mo. ⁊̃ repleti ab eo. ⁊̃ ĩnoctui redi

Expanded text:
tite, cum benedictione percipite, et a furti pravitate cessatite, cum benedictione percipite, et a furti pravitate cessate. Quos statim collectis oleribus onustari fecit. Actumque est ut qui ad hortum nocituri venerant cum laboris sui praemio et repleti ab eo et innocui redi
Abbreviated transcription (Latin):
inclaruit. Nã die qͣdam ad uesꝑũ. in hortũ
dite. Nocte u̾o eadem. dñ ex more cũ fr̃ibus
ad exibendas laudes dño surrexiss p̃cepit.
dicens. Ite. ⁊̃ oꝑariis nr̃is pulm̃tũ coquite.
ut mane p̾mo paratũ sit. fc̃o a̾ mane. fecit de¬
ferri pulm̃tũ. ꝙ parari iusserat. atq hortũ
cũ fr̃ib ing̾ssus qͦt uangas iactari p̃ceꝑat.
tot in eo labrrantes oꝑarios inue̾nit. Ingͥs¬
si quippe fures fũant. s mutata m̃te per
sp̃m. app̃hũd̾unt uangas qͣs inuen̾ũt. et
ab ea hora qͣ ing̾ssi sunt. qͦusq uir dm̃i Ad eoꝰ
ueniret: cũcta horti illiꝰ spacia q̃ incłta fu¬
euant. coluersit. Quib uir dni mox ut ĩg̾ssus
est ait. Gandete frẽs. mł̾tũ laborastis. iã qͥescite.
Quib ilico alim̃ta q̃ detułat. p̃buit. eosq post
tanti laboris fatigacõem refẽcit. Sufficient̾
& refectis ait. seolite malũ fac̾e̾. Quotiẽs de
horto aͥd uultis. Ad orti ãditũ uenite. tͣnͣqͥlle pe¬

Expanded text:
inclaruit. Nam die quadam ad vesperum in hortum dite. Nocte vero eadem dum ex more cum fratribus ad exhibendas laudes Domino surrexisset, praecepit, dicens: Ite et operariis nostris pulmentum coquite, ut mane primo paratum sit. Facto autem mane, fecit deferri pulmentum quod parari jusserat, atque hortum cum fratribus ingressus, quot vangas jactari praeceperat, tot in eo laborantes operarios invenit. Ingressi quippe fures fuerant, sed mutata mente per spiritum apprehenderunt vangas quas invenerunt, et ab 305 ea hora qua ingressi sunt, quousque vir Domini ad eos veniret, cuncta horti illius spatia quae inculta fuerant coluerunt. Quibus vir Domini mox ut ingressus est, ait: Gaudete, fratres, multum laborastis, jam quiescite. Quibus illico alimenta quae detulerat praebuit, eosque post tanti laboris fatigationem refecit. Sufficienter autem refectis ait: Nolite malum facere, sed quoties de horto aliquid vultis, ad horti aditum venite, tranquille pe
Abbreviated transcription (Latin):
uo illiꝰ magna desuꝑ rupes eminebat. q̃ cũ
ex ꝑte exigua mõciũ uid̾etur affixa marti¬
ni celle ꝓminẽs casũ suũ cotidie. ⁊̃ illiꝰ int̾itũ
rutura minabat᷑. Ad hoc mascatꝰ ilłustͥs ar
m̃tarii nepos. cũ magna unsticoꝵ młtitudine
ueniens. p̃cabat᷑. ut uirdĩ de specu eod̾ digna.¬
ret᷑ exire. qͣtinꝰ ip̃e ruiturã rupẽ ex mõte po¬
tuiss euellere. atqs in specu suo dĩ famłs iã
securꝰ hĩtaret. Cũq hoc uir dĩ. neqͣqmͣ adqͥes¬
c̾et ei ꝙ poscit ut fac̾et. p̃cepit ut ip̃e ĩ celse
sue remociore ꝑte se ꝯtõlleret. si tã ingens
moles rueret. dũbiũ ñ erat ꝙ simł ⁊̃ specũ
destrueret. ⁊ martinũ necaret. Itaq dum ea
q̃ uen̾at młtitudo conaret᷑. si poisit sñ ꝑiculo

Expanded text:
vero illius 317 magna desuper rupes eminebat, quae cum vero illius 317 magna desuper rupes eminebat, quae cum ex parte exigua monti videretur affixa, Martini cellae prominens, casum suum quotidie, et illius interitum ruitura minabatur. Ad hanc Mascator illustris viri Armentarii nepos, cum magna rusticorum multitudine veniens, precabatur ut vir Dei de specu eodem dignaretur exire, quatenus ipse ruituram rupem ex monte potuisset evellere, atque in specu suo Dei famulus jam securus habitaret. Cumque hoc vir Dei nequaquam acquiesceret, ei quod posset ut faceret praecepit, et ipse in cellae suae remotiori se parte contulit. Si tamen ingens moles rueret, dubium non erat quod simul et specum destrueret, et Martinum necaret. Itaque dum ea quae venerat multitudo conaretur, si posset, sine periculo
Abbreviated transcription (Latin):
uocione ꝯtͣrerent. atq arta eẽt semita
q̃ in deuexo mõtis lat̾e ad eius ce Iulã ꝓperãtẽ
ducẽbat. puer ꝑuulꝰ incaute gͣdiens. ex eod̾
mõte cecidit. ⁊ usq ad ueallem corruit. q̃ ss
mõte eod̾ sita. qͣi in ꝓfundo ꝯspicit᷑. In loco
qͣuippe eod̾. tanta mons ĩ se altitudĩe excre¬
uit. ut aybusta ingẽcia. q̃ ex eaidem ualle
ꝓdeunt᷑. ex mõte aspiciẽtib qͣi fructecta eẽ
uideant᷑. ꝑturbati itaq sunt tũcti qͥ remiẽbãt.
sũmaq cura q̃sitũ est. sicubi corpꝰ elapsi pu̾i
potunssent ĩuenire. Quis .n. aᵈ. nͥ extĩctũ c̾d̾e̾t.
Quis ułccepꝰ ad t̾ram integrũ ꝑuenisse suspi¬
caret᷑. dũ int̾põitis uͥq scopuł ĩ ꝑtib discer¬
pi potuiss : S req̾isitꝰ puer ĩualle ĩuentꝰ
est: ñ solũ uiiꝰ. s ⁊̃ incolumis. Tunc cũctis
patent᷑ innotuit ꝙ id̾o ledi ñ potuit. qr hũc
in cału suo. martim orõ portanit. In spetu

Expanded text:
ta esset semita quae in devexo montis latere ad ejus cellulam properantes ducebat, puer parvulus, incaute gradiens, ex eodem monte cecidit, et usque ad vallem corruit, quae, sub monte eodem sita, quasi in profundo conspicitur. In loco quippe eodem tanta mons ipse altitudine excrevit, ut arbusta ingentia, quae ex eadem valle prodeunt, ex monte aspicientibus quasi fruteta esse videantur. Perturbati itaque sunt cuncti qui veniebant, summaque cura quaesitum est sicubi corpus elapsi pueri potuisset inveniri. Quis enim aliud nisi exstinctum crederet? quis vel corpus ad terram integrum pervenisse suspicaretur, dum interpositis ubique scopulis in partes discerpi potuisset? Sed requisitus puer in valle inventus est non solum vivus, sed etiam incolumis. Tunc cunctis patenter innotuit quod ideo laedi non potuit, quia hunc in casu suo Martini oratio portavit. In specu
Abbreviated transcription (Latin):
uñ fr̃m ẽ. ut eaud̃ cathenã qmͣ ex pede suo uir
dm̃ solu̾at. eius discipłi pet̾ent. eãꝙ funi
adiñg̾ent. atq in illam situlã ligarent.
Ex qͥ iam tp̃re ꝯ̃tigit ut id̾ fimis. ⁊ cotidie ti
acm̃ ferri in se foratudiẽ traxit. Petrus

Expanded text:
Unde factum est ut eamdem catenam quam ex pede suo vir Unde factum est ut eamdem catenam quam ex pede suo vir Domini solverat ejus discipuli peterent, eamque funi adjungerent, atque in illa situlam ligarent. Ed tolerandam aquam, ferri in se fortitudinem traxit. PETR.
Abbreviated transcription (Latin):
qͣi seruii dĩ lesionẽ fugiens. lõgiꝰ cẽcidit. Qd ad
issũ om̃ipotẽtis dĩ. angłico nĩst̾io actũ in¬
ałigit. qui diuina ꝓuidẽcia disponi oĩa fidelrꝰ
credit. Hic cũ pͥus ĩ eod̾ mõte se ꝯtułit. nec¬
dũ clauso spxtu hĩtans. chatẽna sibi frea pe¬
dem ligauit. eamq saxo ex ꝑte alt̾a affixit.
ne ei ultͣ lic̾et ꝓg̾di. qmͣ cathene eiꝰd̾ qnͣti¬
tas tendebat᷑. Qd̃ uu uite uen̾abił bñdictꝰ
andiens. cuiꝰ suꝑiꝰ memonã feci. ei ꝑ discipłm
suũ mandare curanit. Si seruꝰ es dĩ ꝑ̃ te tene
at cathena ferri. s cãthena xͥ. Ad qmͣ uocem.
tathena coħ̾cuit. in qnͣto ⁊ antea ligatꝰ mã¬
sit. Qui dum se postimod̾ in eiꝰd̾ loti spetu cõ¬
cusiss. cepit ⁊̃ discipłos hr̃e qͥ ab eiꝰ specu seor¬
sum hĩtautes. ad usum uite aqmͣ de puteo n¬
haurirx ꝯsuen̾ant. Ꝙ fimis ĩ quo ad haurien¬
dã atmͣ situla dependebat. crebro rũpebatur.

Expanded text:
longius cecidit. Quod ad jussum omnipotentis Dei angelico ministerio actum intelligit, qui divina providentia disponi omnia fideliter credit. Hic cum primum se in eumdem montem contulit, necdum clauso specu habitans, catena sibi ferrea pedem ligavit, eamque saxo ex parte altera affixit, ne ei ultra liceret progredi, quam catenae ejusdem quantitas tendebatur. Quod vir vitae venerabilis Benedictus audiens, cujus superius memoriam feci, ei per discipulum suum mandare cuat catena ferri, sed catena Christi. Ad quam vocem Mcatena coercuit, in quanto et antea ligatis mansit. Qui dum se postmodum in ejusdem loci specu conclusisset, coepit etiam discipulos habere, qui ab ejus specu seorsum habitantes, ad usum vitae aquam de puteo haurire consueverant. Sed funis in quo ad hauriendum aquam situla dependebat crebro rumpebatur.
Abbreviated transcription (Latin):
uenit. cuiꝰ ecc̃e dum cẽnt ianue aꝑte. Aqͣ in
eam mĩme intrauit. Que paulisꝑ crescens.
us ad fenestras ecce. q̃ erant tectis ꝓxime.
ꝑuẽnit. Sicq stans aqua ecc̃ie iauuã clau¬
sit. ac si illd̾ elem̃tũ liqͥdũ. in soliditatẽ ꝑie¬
tis fuiss ĩmutatũ. Eumq eẽnt młti int̾uis
cũdata. qua possent egͦdi ñ hĩent. ibiꝙ se

Expanded text:
e dum essent januae apertae, aqua in eam minime intravit, quae paulisper crescens usque ad fenestras ecclesiae, quae erant tectis proximae, pervenit, sicque stans aqua ecclesiae januam clausit, ac si illud elementum liquidum in soliditatem parietis fuisset mutatum: cumque essent multi inventi cumdata, qua possent egredi, non haberent, ibique
Abbreviated transcription (Latin):
młier audiens. audact̾ ascendit mõtẽ. Atq
Ad eiꝰ specũ inpndent̃ ꝓripit. At ille paulo
longꝰ intuẽs. ⁊ uenientis ad se młiebriar
dninẽta ꝯspiciens. sese ĩ orõm dedit. in t̾ram
fatiõ dep̃ssit. ⁊ eo usꝙ ꝓstratꝰ iacuit. quo
mpndens młr. a fenectra cellule illiꝰ futi

Expanded text:
mulier audiens, audacter ascendit montem, atque ad ejus specum impudenter prorupit. At ille paulo longius intuens, et venientis ad se muliebria indumenta conspiciens, sese in orationem dedit, in terram faciem depressit, et eo usque prostratus jacuit, quo impudens mulier a fenestra cel
Abbreviated transcription (Latin):
q̃dam loqũda ꝯdescendim ꝰ paulisꝑ assueti.n
hanc ip̃am locutõem q̃ nobis indigna ẽ. eciã
dolectabłr tenemꝰ ut ex ea iam redire ñ libe¬
at ad qmͣ uelud ex ꝯdescẽsione ducti uenimꝰ
inuiti. Sicq fit ut ab ocõsis ad noxia a le¬

Expanded text:
 assueti hanc ipsam locutionem, quae nobis indigna est, etiam delectabiliter tenemus, ut ex ea jam redire non libeat, ad quam vel ex condescensione ducti venimus inviti; sicque fit, ut ab otiosis ad noxia, a le
Abbreviated transcription (Latin):
hannes tribunꝰ. relacõe sua me docuit. ꝙ ꝓ.
nulfus comes cũ illic ad eẽt. se cũ rege au¬
tharico. eo tp̃ee. ĩ loco eod̾ u̾ mira res ꝯ̃tigit
affuisse. eamq rẽ cognouuse testatꝰ ẽ. p̃dc̃s
et eiũ t̾bimꝰ narrauit dicens. Qͥa añ hoc fe¬
re qͥnqũniũ. qñ apd̾ hanc romanã ur̃bem
alueũ suũ tyberis eg̾ssus ẽ. tm̃q c̾scens. ut
eius uuda suꝑ muros urbis influ̾et. atq ĩ
de iam maxĩas regiones occuparz. apud
ueronẽsem nr̃bem fluuiꝰ atthẽsis exc̾scens.

Expanded text:
Joannes tribunus relatione sua me docuit, quod Pronulphus comes, cum illic adesset, se cum rege Autharico eo tempore in loco eodem ubi mira res contigit adfuisse, eamque se cognovisse testatus est. Praedictus etenim tribunus narravit, dicens: quia ante hoc fere quinquennium, quando apud hanc Romanam urbem alveum suum Tiberis egressus est, tantumque crescens, ut eius unda super muros urbis influeret atque in ea maximas regiones occuparet, apud Veronensem urbem f
Abbreviated transcription (Latin):
tis uiꝵ. frigdianũ nõie. narranit ep̃m. Euiꝰ
hoc opinatissimũ. a fũctis illic hĩtantibus
testat᷑ memorari miracłm. ꝙ ausare flu¬
nius. qͥ iuxta nr̃bis ilsiꝰ mnuros ĩfluẽbat.
sepe inundacõe fc̃a. cuosꝰ sui alueũ eg̾sluꝰ¬

Expanded text:
tis virum Frigdianum nomine narravit episcopum: cujus hoc opinatissimum a cunctis illic habitantibus testatur memorari miraculum, quod Auseris fluvius, qui juxta illius urbis muros influebat, saepe inundatione facta cursus sui al
Abbreviated transcription (Latin):
infirmitas ñ uałet. qͣnͣta in sat᷑ elocͥo de pau¬
li u̾tutib diꝯtur. Qd̾ illiꝰ p̃dicacõe. coudelissiẽ¬
cogitatões. ad pietatis molłia ꝯn̾se sũt uilt̾a.
debat. Qs̃ ꝑlenꝰ oĩ script᷑e sc̃ĩa. nicł se scue
Qd apłatꝰ honore ib̾limis ẽͥ S tñ sponte
fit ꝑuulꝰ in medio discipłoꝵ. Qd̾ ad celi t̾cii
Flectit. ad disponẽd̾ cũbile ꝯiugatoꝵ dicens.
uxoruir debitũ reddat. fiłr ⁊ uxor uiro. Qd̾ ad¬
miscet᷑ in ꝯtempłone cetib angłoꝵ. ⁊ tñ ñ¬

Expanded text:
 quanta in sacro eloquio de Pauli virtutibus dicuntur. Quod illius praedicatione crudelissimae nationes ad pietatis mollia conversae sunt viscera. debat. Quod plenus omnis Scripturae scientia, nihil se scire Quod apostolatus honore sublimis est, sed tamen sponte fit parvulus in medio discipulorum. Quod ad coeli tertii passionem reflectit ad disponendum cubile conjugatorum, dicens: Uxori vir debitum reddat, similiter et uxor viro . Quod admiscetur in contemp
Abbreviated transcription (Latin):
Quiã sicut scͥptũ est. Qui au̾tit aurẽ suam
ne audiat legem: orõ eius erit inexecͣbił. E
quid gͦ miꝵ si postulãtes. tarde a dño audimur.
qui p̃cipientẽ dñm. aut tarde. ant nlło mͦ au¬
dimꝰ: Et quid mix. si florenciꝰ in p̃ce sua ticiꝰ
ẽ anditꝰ. qui in p̃ceptis suis dñm citiꝰ audiuͭ ͤꝰ

Expanded text:
um est: Qui avertit aurem suam ne audiat legem, oratio ejus erit exsecrabilis . Quid ergo mirum si postulantes tarde a Domino audimur, qui praecipientem Dominum aut tarde aut nullo modo audimus? Et quid mirum si Florentius in prece sua citius est auditus, qui in praeceptis suis
Abbreviated transcription (Latin):
solus cũ solo. ooq orante se añ illũ sb̾n̾e: ⁊̃ cũ cu¬
ori manũ uł pedem extendẽbat. dicens. Si
licẽtiã accepisti ut ferias. ego ñ ꝓhibeo. Eñ¬
titꝰ hostis. ⁊ tanta hac eius fortitudĩe uictꝰ.
infrenuit. seq ꝑ deuexũ mõtis latꝰ. in p̃ci¬
pitiũ ẜpẽs dedit: om̃iaq arbusta loci illiꝰ.

Expanded text:
nte se ante illum sternere, et cum cuori manum vel pedem extendebat, dicens: Si licentiam accepisti ut ferias, ego non prohibeo. Cumtiquus hostis tanta hac ejus fortitudine victus infremuit, seque per devexum montis latus in praecipitium serpens dedit, omni
Abbreviated transcription (Latin):
ursũ ꝑit̾ ouesꝙ q̃siturꝰ. Quẽ occisũ reꝑit.
S solsitite intͥrẽs. ticiꝰ a quib fu̾at occisus ĩ¬
uẽnit. Tũc se in lam̃tis dedit. fr̃m magis i
maliciam. qmͣ ursi mortẽ deplorãs. Qͣm uene¬
randꝰ uir enthĩtiꝰ ad se deductũ. ꝯsolari studu¬
it. Sic id̾ uir dñi corã eo doloris magni sti¬
mulis accensꝰ. inp̃tãtꝰ ẽ dicens. Spero ĩ oĩ¬
potẽte dõ. qr ĩ hac uita añ ocłos oĩm. ex mali¬
tia sua uindc̃am recipiã. qͥ nichł se ledenten.

Expanded text:
 quem occisum reperit. Sed sollicite inquirens, citius a quibus fuerat occisus invenit. Tunc sese in lamentis dedit, Fratrum malitiam magis quam ursi mortem deplorans. Quem venerandus vir Eutychius ad se deductum consolari studuit; sed idem vir Domini, coram eo doloris magni stimulis accensus, imprecatus est, dicens: Spero in omnipotenti Deo, quia in hac vita ante oculos omnium ex sua malitia vindictam recipiant qui nihil se
Abbreviated transcription (Latin):
in loco eodem tante u̾tutis longe lateq fama
crebresc̾e. S qr antitꝰ hostis. uñ honos c̾nit
enitẽsc̾e ad głam. inde ꝑu̾sos ꝑ inuidiã rapit
Dus qͥ solus ab eo relictꝰ fu̾at. tanto hoc mini¬
cło clarus aꝑꝑeret. eundẽ ursũ insidiantes occi¬
d̾unt. Cũq hora ꝗͣ uissus fu̾at ñ rediret. uix dĩ
florenciꝰ suspectꝰ est reditus. qͦus ad horã ues

Expanded text:
in loco eodem tantae virtutis longe lateque fama crebrescere. Sed quia antiquus hostis unde bonos cernit enitescere ad gloriam, inde perversos per invidiam rapit et is qui solus ab eo relictus fuerat, tanto hoc miraculo clarus appareret, eumdem ursum insidiantes occiderunt. Cumque hora qua jussus fuerat non rediret, vir Dei Florentius suspectus est redditus, quem usque ad hor
Abbreviated transcription (Latin):
fixa est. tãto magis ht̃ fidei m̾itũ: qnͣtoillic
eos nouit. ⁊ ñ iacere corꝑe. ⁊ tñ ñ deẽe ab exan¬
dicõe. uñ ip̃a quo u̾itas ut fidem discipłis au¬
g̾et. dixit. Si ñ abiero. ꝑaditꝰ ñ ueniet ad uoᷤ.¬

Expanded text:
fixa est, tanto magis habet fidei meritum, quanto illic fixa est, tanto magis habet fidei meritum, quanto illic eos novit et non jacere corpore, et tamen non deesse ab exauditione. Unde ipsa quoque Veritas, ut fidem discipulis augeret, dixit: Si non abiero, Paracletus non veniet ad vo
Abbreviated transcription (Latin):
thitiꝰ. alt̾ u̾o florenciꝰ dicẽbat᷑. N idem euthiti᷑.
in sp̃itali ⁊elo. atq in f̾uore u̾tutis. ext̾u̾at.
młtoꝵq aĩas ad dm̃ ꝑduc̾e exhortando sata¬
gebat. sflorentiꝰ u̾o̾ simplititati atq orõni de¬
ditam ducebat uitam. Nõ lõge ã erat mõastĩ
n ꝙ rectoris sui fu̾at morte destitutũ. ex qͦ
sibi monachi eund̃ euthitiũ p̃eẽ uolu̾nt. Qui
coꝵ p̃cib adqescens. młtis ãnis monast̾iũ rex¬

Expanded text:
 idem Eutychius in spirituali zelo atque in fervore virtutis excreverat, multorumque animas ad Deum perducere exhortando satagebat; Florentius vero simplicitati atque orationi deditam ducebat vitam. Non longe autem erat monasterium, quod rectoris sui morte erat destitutum, ex quo sibi monachi eumdem Eutychium praeesse voluerunt. Qui eorum precibus acquiescens, multis annis monasterium rex
Abbreviated transcription (Latin):
bis ꝑũ ualde ꝯfusꝰ. exultamt quid̃ ꝙ mortẽ euasit
S tͥstis ad modicũ fc̃s est: qr ꝙͣnis salubrem
penã. tñ ꝑtulit u̾eodiã suã. Qui reu̾sꝰ ad spor¬
tam. cante ac sollitite attendit. S eam iã sicut
uir dĩ p̃dix̾at. serpens tenebat. Hic itaq cũ uͥ¬
tute abstinẽcie ꝯtẽptu reꝵ tnͣsemitiũ ꝓpħie¬

Expanded text:
rbis puer valde confusus, exsultavit quidem quod mortem evaserit, rbis puer valde confusus, exsultavit quidem quod mortem evaserit, sed tristis ad modicum factus est, quia quamvis salubrem poenam, tamen pertulit verecundiam suam. Qui reversus ad sportam, caute ac sollicite attendit, sed eam jam, sicut vir Dei praedixerat, serpens tenebat. Hic itaque cum virtute abstinentiae, contemptu rerum transeuntium, p
Abbreviated transcription (Latin):
uen̾is defer. Cũt discipłs abił. arborẽ situt
fu̾at iussum exqͥsinit. restim̃ta reꝑit. ⁊ latint̾
detulit magr̃o. Que uir dĩ suscipiẽs. ꝑ egͥnis nu¬
dis atq petentib oñdit. ⁊ p̃buit dicens. uẽite
qr midi estis. ecce tollite ⁊̃ uestite uos. ħ illi in¬
tuentes recoguou̾nt q̃ posũant. magnoq pu¬
dore ꝯst̾nati sunt. ut qui fbaudulent̾ uestim̃ta
q̃rebãt aliena: ꝯfusi receꝑunt sua.
sportas duas plenas alim̃tis. ei ꝑ pu̾m tnͣs¬
misit. qͣꝵ unã id̾ puer sb̾ripuit. atq in itm̾e
abs̃ꝯdit. unã uo̾ ad dĩ hõiem detulit. ⁊ peticõem
ilsiꝰ qͥ se ei ꝑ exeniũ ꝯm̃dau̾at. enarrauit. Qm
uir dñ benigne fuscipiẽs. eũd̾ pu̾m admonuit
ditens. gu̾is agimꝰ. S uide sportã qm ĩ itiu̾e
posinsti. ne incaute tang̾e p̃sumas. qr in eã
serpẽs ing̾ssus ẽ. Esto gͦ sollicitꝰ. ne si tollere
incante uolu̾is. a serpente feriaris. Quibꝰ u̾¬

Expanded text:
eris defer. Cumque discipulus abiisset, arborem sicut fuerat jussum requisivit, vestimenta reperit, et latenter detulit magistro. Quae vir Dei suscipiens, peregrinis nudis atque petentibus ostendit et praebuit, dicens: Venite, quia nudi estis, ecce tollite, et vestite vos. Haec illi intuentes, recognoverunt quae posuerant, magnoque pudore consternati sunt; et qui fraudulenter vestimenta quaerebant aliena, confusi receperunt sua. sportas duas plenas alimentis ei per puerum transmisit, quarum unam idem puer subripuit, atque in itinere abscondit: unam vero ad Dei hominem detulit, et petitionem illius qui se ei per xenium commendaverat enarravit. Quam vir Domini benigne suscipiens, eumdem puerum admonuit, dicens: Gratias agimus, sed vide, sportam quam in itinere posuisti ne incaute tangere praesumas, quia in eam serpens ingressus est. Esto ergo sollicitus, ne si tollere incaute volueris, a serpente feriaris. Quibus ve
Abbreviated transcription (Latin):
m orõm ded̾it. eũq diucꝰ orassent. ꝯplere orõ¬
nem qͣ dragẽsimũ sb̾dua conũ ẜuus dei pecut.
Deua ꝯpleta. de altaris crepidine płũem col¬
segit. atq cũ eodem gͣoragesimo ad defũcti
corpꝰ accessit. se secr ibidem in orõnẽ dedit.
com dedit. statimqs surrexit. Et qi dextra
mdin collectũ pulũem gescabat. sinistͣ pil¬
lui qi faties defs̃cti uelabat᷑. abstulit. ꝙ cumi

Expanded text:
ius orassent, complere orationem Quadragesimum subdiaconum servus Dei petiit. Qua completa ab altaris crepidine pulverem collegit, atque cum eodem Quadragesimo ad defuncti corpus accessit, seseque ibidem in orationem dedit. tionem dedit, statimque surrexit. Et quia manu dextera collectum pulverem gestabat, sinistra pallium quo facies defuncti velabatur abstulit. Quod cum
Abbreviated transcription (Latin):
sic uidel ut ulła uestigia seccionis aꝑꝑerent.
Cñq hoc et in t̾ga u̾t̾ent. exq̾rentes. si ꝙ signũ¬
uł de alia mõstiari incisione potiuss. ita sanñ
atq intem̾atũ om̃e corpꝰ inuentũ ẽ. ac si nlła
hoc incisio ferri tetigiss. Petrus.
Nis ñ obstupescat talia signa mortuoꝵ¬

Expanded text:
sic videlicet, ut nulla vestigia sectionis appareret. sic videlicet, ut nulla vestigia sectionis appareret. Cumque hoc et in terga verterent, exquirentes, si quod signuvel de alia monstrari incisione potuisset, ita sanum atque intemeratum omne corpus in ventum est, ac si nulla hoc incisio ferri tetigisset. PETR. Quis non obstupescat talia signa mortuo
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ ur̃bis muꝵ deductũ. capite truncanit.
euisq tutẽ iam mortui. a u̾tice usq ad cał¬
caneũ incidit. ut ex eiuis corꝑe corrigia sub¬
lata uid̾etur. moxq corpꝰ illiꝰ extͣ umꝵ ꝓie¬
cit. Tmc quid̃ hũauitatis pietate ꝯpulsi
abscisũ capd̾ cer uici apponẽtes tũ uno
ꝑuulo infante. qui illic extinctꝰ inuentꝰ ẽ.
iuxta muꝵ. corpꝰ ep̃i sepulture tͣdid̾unt. u¬
Eũq post eand̾ cedem dic qͣdragesimo. rex
arent. hii qui p̾ꝰ fame fug̾ent. uiuendi licẽ¬
cia accepta. ren̾si sunt. S cuiꝰ uite ep̃s coꝵ¬
fu̾at memores. uͥ sepultũ ẽẽt corpꝰ illiꝰ q̃sie¬
runt. ut hoc uixta honorẽ debitũ. in eccłia
bĩpetri apłi humarẽt. Cũq itũ eẽt ad sepł¬
trum. effossa t̾ra. in uen̾ũt corpꝰ pn̾i priter
humati. ut pote iam die qdragesimo. tabe
die eodem eẽt sepultũ. ⁊ ꝙ eẽt adhñc magna
admiracõe uen̾and̾. qr ita capd̃ eius unitñ
fu̾at corꝑi. ac si neqͣqmͣ fuiss abscisum.

Expanded text:
super urbis murum deductum capite truncavit eiusque cutem iam mortui a vertice usque ad calcaneum incidit, ut ex eius corpore corrigia sublata videretur. Moxque corpus illius extra muruin proiecit. Tunc quidam humanitatis pietate conpulsi abscisum capud cervici adponentes, cum uno parvulo infante, qui illic extinctus inventus est, iuxta murum corpus episcopi sepulturae tradiderunt. Cumque post eandem caedem die quadragisimo rex arent, hii qui prius famem fugerant, vivendi licentia accepta, reversi sunt. Sed, cuius vitae eofuerat, memores, ubi sepultum esset corpus illius quaesierunt, ut hoc iuxta honorem debitum in ecclesia beati Petri apostoli humarent. Cumque itum esset ad sepulchrum, effossa terra, invenerunt corpus pueri pariter humati, utpute iam die quadragisimo, tabe die eodem esset sepultum. Et quod est adhuc magna admiratione venerandum, quia ita capud eius unitum fuerat corpori, acsi nequaquam fuisset abscisum;
Abbreviated transcription (Latin):
tanã urbem ꝑg̾et. corinthi deuẽnit. Qui dũ
largã domũ ad hospitãd̾ q̃reret. q̃ comitatũ
illiꝰ totũ f̾re potuiss. ⁊ uix inuenirz. aspexit
eminꝰ domũ ꝯgͥentis magͥtudĩs. eamq sibi
p̃parari ad hospitand̾ iuisit. Cũq eiusdẽ loci ĩ¬
cole dr̃ent. in ea hũc mau̾e ñ posse. qr młtis ĩã
amus in ea dẏabolꝰ inhĩtaret. atq ideo uacua
remãsiss. uii. uen̾abił daciꝰ Rendit dicens. Inmo

Expanded text:
Qui dum largam domum ad hospitandum quaereret, quae comitatum illius totum ferre potuisset, et vix inveniret, aspexit eminus domum congruentis magnitudinis, eamque sibi praeparari ad hospitandum jussit. Cumque ejusdem loci incolae dicerent, in ea hunc manere non posse, quia multis jam annis hanc diabolus inhabitaret, atque ideo vacua remansisset, vi
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ herculanꝰ nutͥtor meus. ꝑusine ciuitatis
ep̃s fuit. ex ꝯn̾sacõe monastii ad sac̾dotalis
ordinis gr̃am deductꝰ. Tõtile & ꝑfidi regis
tpr̃ib. eandẽ urbem ãnis .uii. ꝯtimuis. gotho¬
rũ ex̾citꝰ obsẽdit. Ex qͣ młti ciiũ fug̾unt.
qui famis ꝑiłm ferre ũ pot̾ant. Anno u̾o̾
septĩo. ñ dñ finito obsessam nỹbem. gothoꝵ
ex̾titꝰ intͣuit. Tmic comes q̾eidem ex̾citui p̃¬
erat. ad regem totilam nũcios misit. exqͥrẽs

Expanded text:
usinae civitatis episcopus fuit, ex conversatione monasterii ad sacerdotalis ordinis gratiam deductus. Totilae autem perfidi regis temporibus, eamdem urbem annis septem continuis Gothorum exercitus obsedit, ex qua multi civium fugerunt, qui famis periculum ferre non poterant. Anno vero septimo nondum finito, obsessam urbem Gothorum exercitus intravit. Tunc comes qui eidem exercitui praeerat, ad regem Totilam nuntios misit, exquirens
Abbreviated transcription (Latin):
S cũ langobardoꝵ gens in ytaliã ueniens.
cũcta uastass: ad helbam insulã recessit.
qui irruente egͥtudĩe ad mortẽ uemens.
cłitis suis sibiq obseqñtib p̃cepit dicens.
cere qͣlit̾ possumꝰ. qr a longobardis ten̾
loca eadem ⁊ ubiq illic oos discurr̾e scimus. ip̃e
Bndit. Redutite me seturi. nolite metũe. s
festine me sopelire curate. oex a ut sepłtũ¬

Expanded text:
Sed cum Langobardorum gens in Italiam veniens cuncta vastasset, ad Helbam insolam recessit. Qui inruente aegritudine ad mortem veniens, clericis suis sibique obsequentibus praecepit, dicens: cere possumus, qui a Langobardis teneri loca eadem, et ubique eos illic discurrere scimus? Ipse respondit: Reducite me securi, nolite metuere, sed festine sepelire me curate; mox autem u
Abbreviated transcription (Latin):
uemiens. oẽm locũ ꝑ cirtuitũ ĩuenit. innum̾is
ẜpentĩb plenũ. Cũq uehem̃t̾ expauiss clama¬
nit dicens. Serue dm̃i ora. Enit a tũc mira
serenitas. Eg̾ssus u̾o florenciꝰ. ad celũ ocłos ⁊̃
palmas tetendit. ut illã pestẽ sic̃ sciret dñs
auf̾ret. Ad cuiꝰ uocẽ sb̾ito celũ intonuit. at
idem tonitrꝰ om̃es illos qui eund̃ locũ occupa¬
u̾ant ẜpentes int̾emit. Quos dũ uir dĩ florẽ¬
cius int̾emptos aspic̾et dixit. Ecce octidisti¬
ĩllos dñe. quis eos hinc leuat. Mox q ad eiꝰ
uocem. tante aues uen̾unt. qnͣti ẜpentes occi¬
si fu̾ant. Que asportantes singłos. ⁊̃ longius
¶Sid u̾tutis. quid fuisse m̾iti dicimꝰ. ꝙ
eius ori tantũ fc̃s est ꝓximꝰ om̃ps deus.

Expanded text:
it innumeris serpentibus plenum. Cumque vehementer expavisset, clamavit, dicens: Serve Dei, ora. Erat autem tunc mira serenitas. Egressus vero Florentius, ad coelum oculos et palmas tetendit, ut illam pestem, sicut sciret Dominus, auferret. Ad cujus vocem subito coelum intonuit, atque idem tonitrus omnes illos, qui eumdem locum occupaverant, serpentes interemit. Quos cum vir Dei Florentius interemptos aspiceret, dixit: Ecce illos occidisti, Domine, quis eos hinc levat? Moxque ad ejus vocem tantae aves venerunt, quanti serpentes occisi fuerant: quae asportantes singulos, et longius Quid virtutis, quid fuisse meriti dicimus, quod ejus ori tantum factus est proximus omnipotens Deus?
Abbreviated transcription (Latin):
eodem uir dm̃ orõne sc̃a signo cͧcis expulit.
qui in eũ ingͥd ult̾iꝰ ñ p̃sũpsit. Sicq fãm ent
ut rex barbarꝰ. serĩ dei ab illo iam die uen̾a¬
retur ex corde. ꝙ̃ despectã ualde. indicãbat ex fa¬
cie. nã qr uiꝵ tante u̾tutis uidit. ergo eũ illa
mens offera ab elacõis fastu detumuit.
uiroꝵ uario. repente ad memoriã uentt.
at exopto. qͣtinꝰ qui corꝰ suũ otrnẽcie dedicant.
hĩtare cũ femĩs ñ p̃sumãt. ne uiima m̃tem
tanto repẽtina sb̾ripiat: qnͣto ad hoc ꝙ mals
ꝯcupiscit᷑. ⁊̃ p̃sentia ꝯcupite forme famłat᷑.
Net res est dũbia qmͣ nario. qr pene tanti
mn es testes funt. qnͣti ⁊ eiꝰdem loci hĩtatores
existunt. Hic namq uen̾abił uir cũ uitã mł¬
tis plenam uirtutib duc̾et. seq sb̾ sat̾ dotali
cuscodia. in ꝯtinẽtie arte custodiret. qnͣdam sci¬

Expanded text:
o- mini, oratione facta, signo crucis expulit, qui in eum ingredi ulterius non presumpsit. Sicque factum est, ut rex barbarus seruum Dei ab illo iam die ueneraretur ex corde, quem despectum ualde iudicabat ex facie. Nam quia uirum tantae uirtutis uidit, erga illum illa mens effera ab elationis fastu detumuit, rum narro, repente ad memoriam venit at exopto, quatenus qui corpus suum continentiae dedicant, habitare cum feminis non praesumant; ne ruina menti tanto repentina subripiat, quanto ad hoc quod male concupiscitur etiam praesentia concupitae formae famulatur. Nec res est dubia quam narro, quia pene tanti in ea testes sunt, quanti et ejusdem loci habitatores existunt. Hic namque venerabilis vir cum vitam multis plenam virtutibus duceret, seque sub sacerdotali custodia in
Abbreviated transcription (Latin):
nami eaĩdem. una pluuie gutta ñ cecidit.⁊
derunt corpꝰ sac̾dotis sui. cuiꝰ p̃cepta ẜuãtes
ad nanẽ sb̾ festinacõe reu̾si sunt. Qmͣ mox
ut int̾ͣre potũnt. in eodem loco u̾ uir dũi se¬
pultꝰ fu̾at. lõgobardoꝵ s hĩes dux d̾delissimꝰ

Expanded text:
eadem una pluviae gutta non cecidit. derunt corpus sacerdotis sui. Cuius praecepta servantes, ad navem sub festinatione reversi sunt. Quam mox ut intrare potuerunt, in eodem loco, ubi vir Domipultus fuerat, Langobardorum dux
Abbreviated transcription (Latin):
mansuetudinẽ bestiam seq̃ret᷑. Eni rei hii
qui tũc p̾sentes fu̾nt. Adhuo ñ ulłi suꝑsũt.
eãq cũ om̃i illic ppło se uidisse tostantur.
E quo ⁊̃ uiro. aluid qͦ miratłm. uonãcio¬

Expanded text:
mansuetudinem bestiam sequeretur. Cui rei hii mansuetudinem bestiam sequeretur. Cui rei hii qui tunc praesentes fuerunt, adhuc nonnulli supersunt, eamque cum omni illic populo se vidisse testantur. De quo
Abbreviated transcription (Latin):
gi p̾fido totile nũtiatũ finss c̾ celitatis in¬
fus uenasia fuccensꝰ. hunc
dd locũ qrm̃ octauo hmꝰ urbis miliario me¬
uolis di ubi tũt ip̃e tũ ex̾citu sedebat. iussit
deduti. eũq inspectatło ppłi ursis ad deuo¬
randũ ꝓiti. Cumq id̾ uex pͥfidus in ip̃o qͦ¬
spectało ꝯsediss. ad aspitiend̾ mortẽ ep̃i
magua ppłi tuoba ꝯfluxit. Tunc ep̃e de¬
ductus in medio est. attꝵ ad eius mortem
ĩmamisimꝰ ursꝰ exqͥsitꝰꝰ qui dum hũana
mbra condelit carperet. seui regis aĩm fa¬
tatis oblitus. deflexa c̾nice. sb̾missoq hũi¬
liter capite lambere ep̃i pedes cepit. ut
patent᷑ om̃ib daretur intlłigi qr erga illũ
na bestiaꝵ. Tunc ppłs qui ad spectatłm ue¬
n̾at mortis. magno clamore u̾sꝰ est ĩ admi¬
batõe uen̾acõis. Tunc ad eius reu̾entiã colen¬
dam. rex ip̃e ꝓmotus est. Qmppe cũ quo suꝑ¬
no iudicio actum fu̾at. ut qui dm̃i seqͥ pͥns
in custodienda uita ep̃i noluit. saltem ad

Expanded text:
untiatum fuisset, crudelitatis inmae vesania succensus, hunc ad locum, qui octavo huius urbis miliario Merolis dicitur, ubi tunc ipse cum exercitu sedebat, iussit deduci eumque in expectaculoi populi ursis ad devorandum proici. Cumque isdem rex perfidus in ipso qspectaculo consedisset ad inspiciendam mortem episcopi, magna populi turba confluxit. Tunc episcopus deductus in medium est, atque ad ejus mortem immanissimus ursus exquisitus, qui dum humana membra crudeliter carperet, saevi regis animum saitatisy oblitus, deflexa cervice summissoque humiliter capite, lambere episcopi pedes coepit, ut patenter omnibus daretur intellegi, quia erga illum na bestiarum. Tunc populus, qui ad expectaculum venerat mortis, magno clamore versus est in admiratione venerationis. Tunc ad eius reverentiam colendam rex ipse permotus est; quippe cum quo superno iudicio actum fuerat, ut qui Deum sequi prius in custodienda vita episcopi noluit, saltim ad
Abbreviated transcription (Latin):
dis cub̾et. ei p̃mis corruptꝰ puer. hoc ꝙ ab
archidyacono eiꝰ acceꝑat. uenem pocłm optulit
Emi statĩ reñ abił ep̃c dixit. bibe tu hoc ꝙ m̃ bi¬
bendã p̃bes. Tremese pu̾ dep̃hñsũ se ẽẽ senci¬
ens mnaluit moriturꝰ bib̾e. qmͣ ponas ꝙ ilia tã¬
n tihomiçidi culpa. tołare. Euinq sͥ ad os calicẽ
dut̾et.uir dñ ꝯpescuit dicens. Nõ bibas.dam̾.
ego bibo. S uade dic ei. qui t̾ ilid̾ dedit. Ego
ua in loco alio ĩ qͦ euat archidyatonꝰ eiꝰ defuctꝰ ẽ.¬
ac si ꝑ os ep̃i ad archydyatomi uisc̾a illa renona¬
tnͣsi̾ent. Em tñ ad inf̾endã mortẽ. uenenũ
quidꝰ corꝑale defuit. S hũc in ꝯspectu eterni
inditis. renenũ sue malicie occidit. Petrus
taus emsd̾ uiri uita ꝑhibet᷑ ut qui ꝯu̾sa¬
Isileam. ꝙ młti mĩt qui hic de uarniẽsi ci¬
uitate adsurit. mͥ sedulo testifitant᷑. Eod̾ nãq
gothoꝵ tp̃ie. cũ p̃fatꝰ rex tõtila. narmis uẽus.

Expanded text:
is corruptus puer hoc quod ab archidiacono ejus acceperat veneni poculum obtulit. Cui statim venerabilis episcopus dixit: Bibe tu hoc quod mihi bibendum praebes. Tremefactus puer, deprehensum se esse sentiens, maluit moriturus bibere quam poenas pro illa tanti homicidii culpa tolerare. Cumque sibi ad os calicem duceret, vir Domini compescuit, dicens: Non bibas, da mihi, ego bibo; sed vade, dic ei qui tibi illud dedit: Ego ra in loco alio quo inerat archidiaconus ejus defuac si per os epitransissent. Cui tamen ad inferendam mortem venenum quidem corporale defuit, sed hunc in conspectu aeterni judicis venenum suae malitiae occidit. PETR. talis ejusdem viri vita perhibetur ut qui sileam, quod multi nunc, qui hic de Narniensi civitate adsunt, mihi sedulo testificantur. Eodem namque Gothorum tempore cum praefatus rex Totila Narniis venisset,
Abbreviated transcription (Latin):
iũxit ditens. Quare negas ꝙ inqͥreris. qͥ
ad hoc usq uesꝑe hest̾no ꝑductꝰ es. ut postĩ¬
indicanit. Qd̃ ille cognoscens se se in t̾rã ꝓtiꝰ¬
rium ficit. atq om̃ illa temptacõe carins. fim¬
ditins caruit. Indeũ u̾o cuiꝰ uisione atq incre¬
pacione saluatꝰ est. ad et̾nam salutẽ tuaxit.
nam satram̃tis fidei m̃butũ. atq aqͣ baptis¬
matis emũdatũ. ad scẽ ecc̃ie g̾miũ ꝑduxit.
Sicq fc̃m est. ut hobreꝰ idem. dum saluti
Aliene ꝯfulit. ꝑuoniret ad sirã. ⁊ omp̃s deus
bona uita altoꝵ tustodisset. Petrus

Expanded text:
junxit, dicens: Quare negas quod inquireris, qui ad hoc usque vespere hesterno perductus es, ut posterindicavit. Quod ille agnoscens, se ad terram protinrium fecit, atque omni illa tentatione carnis funditus caruit. Judaeum vero, cujus visione atque increpatione salvatus est, ad aeternam salutem traxit. Nam sacramentis fidei imbutum, atque aqua baptismatis emundatum, ad sanctae Ecclesiae gremium perduxit. Sicque factum est ut Hebraeus idem, dum saluti alienae consuluit, perveniret ad suam, et omnipotens Deus bona vita a
Abbreviated transcription (Latin):
c̾et ꝙ cepiss. qͣtinꝰ rume illiꝰ singłarẽ int̾
tet̾os palmã ten̾et. Cũq iudeꝰ qui aduen̾at
hoc uigilans c̾n̾et. ⁊ magne formidĩs anxie¬
tate palpitaret. ab eodem sp̃u. qui cũctis
illic obseqñtib p̃erat. uisłum ẽ ut reqͥr̾ent
quis nã esset ille qui iac̾e in templo eodem
p̃sũpsiss. Quẽ maligni sp̃c ꝑgentes ⁊ sb̾tiliꝰ
intuẽtes crutis mist̾io signatũ uid̾unt. mi¬
rantesq dix̾unt. ue. ue. uas uacuũ ⁊ signatũ

Expanded text:
ngularem inter caeteros palmam teneret. Cumque Judaeus qui advenerat hoc vigilans cerneret, et magnae formidinis anxietate palpitaret, ab eodem spiritu qui cunctis illic obsequentibus praeerat jussum est ut requirerent quisnam esset ille qui jacere in templo eodem praesumpsisset. Quem maligni spiritus pergentes, et subtilius intuentes, crucis mysterio signatum viderunt, miran
Abbreviated transcription (Latin):
moriturꝰ. Qd̃ ille audiens. qr ab eod̾ rege p̃ cet̾s
diligebat᷑. ei mĩme tatuit. S quid a suo hor¬
tolano sapienti .s. uiru agn̾ouiss. incliu̾auit.
Qd̃ dum rex audiss. illico Rendit. Ego uellem
hũc de quo loq̃ris iõiem uid̾e. Em gener eiꝰ. ue¬
tes h̾bas mͥ ad prandiũ deferre ꝯsueuit. has
itaq hũc ad m̃sam deportare facio. ut quis
sit qui mͥ ħ ẽ locutꝰ agnostas. fcmq ẽ. Et cum
rex ad pnͣdend̾ discũbuit. paulmꝰ a suo opere
rex sb̾ito ꝯspexiss. intremuit. Atq accito eius

Expanded text:
moriturus'. Quod ille audiens, qui ab eodem rege prae ceteris moriturus'. Quod ille audiens, qui ab eodem rege prae ceteris diligebatur, ei minime tacuit; sed quid a suo hortolano, sapiente scilicet viro, agnovisset, indicavit. Quod dum rex audisset, ilico respondit: 'Ego vellim hunc, de quo loqueris, hominem videre'. Cui gener eius, vetes herbas mihi ad prandium deferre consuevit, has itaque huc ad mensam eum deportare facio, ut quis sit qui mihi haec est locutus agnoscas. Factumque est. Et dum rex ad prandendum discubuit, Paulinus ex suo opere rex subito conspexisset, intremuit, a
Abbreviated transcription (Latin):
hõiem ꝯspexiss. qm artẽ noss inqͥsiuit. Cui
uirdñi paulinꝰ Rndit dicens. Artẽ qͥd̾ alicͣ
nescio. S hoetẽm bñ excołe scio ꝙ uir gentilis
ualde libent̃ accepit. cũ in nutͥendis holerib
qr peritꝰ ẽẽt audiuit. Szuscepit itaq seriũ. ⁊
roganti uiduc reddidit filiũ. Quo accepto ui¬
dua ab affricana regione disceisit. Paulinꝰ
uo oxcolendi horti suscepit curã. Cũq idem
regis gener crebro ing̾deret᷑ hortũ suũ. cũq
hortolanũ q̃dam regͥreret. sapientẽ ualde eẽ
hõiem uid̾et. amitos cepit famłiares deserere.
⁊ sepiꝰ cũ suo hortolano collotͥ. atq eiꝰ ẜmõib
delc̃ari. Cui paulinꝰ. cotidie ad m̃sam holera
uirentesq ħ̾bas deferre ꝯsueu̾at. ⁊̃ acceptopa¬
ne. adcurã horti remeare. Eũq hoc dutiꝰ ag̾e¬
tur. qͣdam die suo dño secũ secreciꝰ loqñti. ait.
uide quid agas. ⁊ uuandaloꝵ regnũ quałr dis¬

Expanded text:
hominem conspexisset, quam artem nosset, inquisivit. Cui hominem conspexisset, quam artem nosset, inquisivit. Cui vir Domini Paulinus respondit, dicens: 'Artem quidem aliquam nescio, sed hortum bene excolere scio'. Quod vir gentilis valde libenter accipit, cum, in nutriendis holeribus quia peritus esset, audivit. Suscipit itaque servum et roganti viduae reddedit filium. Quo accepto, vidua ab Africana regione discessit. Paulinus vero excolendi horti suscepit curam. Cumque isdem regis gener crebro ingrederetur hortum suumque hortolanum quaedam requireret, sapientem valde esse hominem videret, amicos coepit familiares deserere et saepius cum suo hortolano conloqui atque eius sermonibus delectari. Cui Paulinus cottidie ad mensam odoras virentesque herbas deferre consueverat, et accepto pane, ad cura horti remeare. Cumque hoc diutius ageretur, quadam die suo domino secum secretius loquenti ait: 'Vide, quid agas, et Wandalorum regnum qualiter dis
Abbreviated transcription (Latin):
tiuiss inqͥrens nichł apd̾ se aluid nͥ se ĩuenit
petentiq fõie Rendit ditens. Mulier. quid pos¬
iuris tui ꝓfit̾e. atq ut filiũ tuũ recipias. me
uice illiꝰ in seruiciũ trade. Qd̾ illa ex ore tãti
uiri audiẽs. irrisionẽ pociꝰ e̾didit qmͣ ꝯpassio¬
nem. At ille ut erat uir eloqñtussimꝰ. atq ad¬
cicꝰ ꝑfuasit. ut audita t̃d̾et: ⁊ ꝓ receped̃e filii se
in seruiciũ ep̃m trad̾e ñ dubitaret. Perrexere
gͥ ut᷑q ad affritã. ꝓcedenti a̾ regis gen̾o qui
euis filisi hẽbat. undua rogatura se oꝑtulit. ac
pͥus petut ut ei donari debuiss. Qd̃ cũ nir bar¬
barus typo suꝑbie turgidꝰ ⁊ gaudio tnͣsitorie
ꝓspitatis inflatꝰ ñ solũ fat̾e. s ⁊̃ audire despi¬
ceret. uidua sb̾iũxit dicens. Ette hũc hõiem
ꝓ eo uitariũ p̃beo. solũmͦ pietatẽ in me exhibe.
mͥq unitũ filiũ meũ redde. Eñ ille uenusti wltꝰ

Expanded text:
tuisset inquirens, nihil apud se aliud nisi se invenit, tuisset inquirens, nihil apud se aliud nisi se invenit, petentique feminae respondit, dicens: Mulier, 280 quod posi esse profitere, atque ut filium tuum recipias, me vice illius in servitium trade'. Quod illa ex ore tanti viri audiens; inrisionem potius credidit quam conpassionem. At ille, ut erat vir eloquentissimus atque adcitius persuasit ut audita crederet, et pro receptione filii sui in servitium episcopum tradere non dubitaret. Perrexere igitur utrique ad Africam. Procedenti autem regis genero, qui ejus filium habebat, vidua rogatura se obtulit, ac prius petiit ut ei filium donare debuisset. Quod cum vir barbarus typho superbiae turgidus, gaudio transitoriae prosperitatis inflatus, non solum facere, sed etiam audire despiceret, vidua subjunxit, dicens: Ecce hunc hominem pro eo vicarium praebeo, solummodo pietatem in me exhibe, mihique unicum filium redde. Cumque ille venusti vultus
Abbreviated transcription (Latin):
uirtute  tp̃re p̾cessit. memorie defuisse uideat᷑.
S ad p̾ora nũc redeo: eaq qnͣta ualco brenitate
ꝑstringo. Sicut .n. bonoꝵ fc̃a ĩnoresc̾e cicius¬
gͣdientib. p̃dc̃i uen̾abił uiri. celebre nom̃ ĩnotuit
eiꝰq epꝰ admirabłe eoꝵ ad eoꝵ se insꝑenda stu¬
dia tetendit. Quoꝵ me nc̃ce fuit gnͣdeuitati tã
c̃to cred̾e. ac si ea q̃ dr̃ent meis ocłis uidissem.
daloꝵ tp̃re. fus italia in cãpanie ꝑtibus
de popłata. młtiq eẽnt de hac t̾ra in affrica¬
nam regionẽ tnͣsducti. uir dm̃ paulinꝰ. tũcta
q̃ ad episcopii usũ hr̃e potuit. captinis indigẽ¬
petentib dare potuiss. qͦdam die q̃dam uidua
aduenit. q̃ a regis uuandaloꝵ gen̾o. suũ film̃ in
captĩtatẽ fuisse ductũ ꝑhĩbuit. atq a uiro
dĩ. eius p̃ciũ postulauit. si forte illiꝰ dñs hoc
dignaret᷑ acciꝑe. ⁊ hñc ꝯced̾et ad ꝓpͥa remeare.
S uir dĩ magnoꝑe petenti feĩe. quid dare po¬

Expanded text:
bant, recte eis dicitur: Nisi ego abiero, Paracletus non veniet; ac si aperte diceretur: Si corpus non subtraho, quis sit amor Spiritus non ostendo; et nisi me desieritis corgradientibus praedicti venerabilis viri celebre nomen innotuit, ejusque opus admirabile ad eorum se instruenda studia tetendit, quorum me necesse fuit grandaevitati tam certo credere, ac si ea quae dicerent meis oculis vidissem. tempore fuisset Italia in Campaniae partibus depopulata, multique essent de hac terra in Africanam regionem transducti, vir Domini Paulinus cuncta quae ad episcopii usum habere potuit captivis indigenpetentibus dare potuisset, quodam die quaedam vidua advenit, quae a regis Vandalorum genero suum filium in captivitatem fuisse ductum perhibuit, atque a viro Dei ejus pretium postulavit, si forte illius dominus hoc dignaretur accipere, et hunc concederet ad propria remeare. Sed vir Dei magnopere petenti feminae quid dare po