comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
re: hoc ẽ indiñcredẽ. hoc ẽ re¬
bellem adũsus. xp̃m. & adũsus eu¬
gł̾m eius existere. ut cũ ille dicat.
nonne duo passeres asse ueneunt.
& neut̃ eoꝵ ñ cadit it̾ram sine
patͥs uoluntate. & cõ ꝓbet maie¬
stas eiꝰ & u̾itas sine conscientia &e
ꝑmissu dĩ etiã minora ñfieri. tu exist¬
mes sac̃̾dotes dĩ sine conscientia eiꝰ
in ȩccła ordinari. Nam credẽ qͦd in¬
digni & incesti sint qͥ ordinantur.
quid aliud ẽ quã edẽ qͦo ñ adõ nec
ꝑd̾m sac̾dotes eiꝰ in eccła c̃stituan¬
tui: Anputas mauis ẽe̾ de me meũ
quã di testimoniũ. cũ dñs ipse do¬
ceat & dicat. testuoniũ ñ eẽ ue
rum siquis ipse de se testis ex istat.
eo qͦo unꝰqͥsq utiq sͥ faueat. nec cõ¬
tra se aliqͥs infesta & adũsa dep¬
mat. Fides uͦ sincera sit u̾itatiꝰᷤ inp̃
dicationibꝰ nrĩs. alius sit p̾dica¬
tor ac testis. Si testimoniũ inqͥt
dixõ de me. testimoniũ mcũ ñ est

Expanded text:
re. hoc est in Deum non credere, hoc est rebellem aduersus Christum et aduersus euangelium eius existere, ut cum ille dicat: nonne duo passeres asse ueneunt et neuter eorum cadit in terram sine patris uoluntate, et probet maiestas eius et ueritas sine conscientia et permissu Dei etiam minora non fieri, tu existimes sacerdotes Dei sine conscientia eius in ecclesia ordinari. nam credere quod indigni et incesti sint qui ordinantur quid aliud est quam contendere quod non a Deo necper Deum sacerdotes ejus in Ecclesia constituantur? II. An putas majus esse de me meum quam Dei testimonium, cum Dominus ipse doceat et dicat testimonium non erum si quis ipse de se testis existat, eo quod unusquisque utique sibi faueat nec contra se aliquis infesta et aduersa depromat, fides uero sincera sit ueritatis, si in praedicationibus nostris alius sit praedicator ac testis. si testimonium, inquit, dixero de me, testimonium meum non est
Abbreviated transcription (Latin):
iudex nr̃ cũ uͥginẽ suã sͥ dicatã
& scĩtati suȩ destinatã iaccrecũ
alt̾o cernit quã indignat᷑ & ira¬
scit᷑ & quas penas incestiᷤ eiꝰmͦ cõ¬
iunctionibꝰ cõminat᷑ cuiꝰ ut gla¬
diũ spãlem & uenturũ iudici
diẽ unꝰqͥsq fr̃um possit euadere.
om̃i c̃silio ꝓuidere & elaborare
debemꝰ cũ om̃s omĩno disciplinã
tenere oporteat. multomagi p̃¬
positos & diaconoscurare hoc fas
ẽ: qͥ exemplũ & documentũ cȩt̃is
de conu̾satione & moribꝰ suiᷤ pͣ¬
beant. Quomͦ enĩ possunt uite¬
gͥtati & continentie p̾eẽ. si exip¬
sis incipiant corruptele & uiti¬
orũ magist̾ia ꝓcedẽ. Et iccͥco ẽ¬
sulte & cũ uigore fecisti fr̃ bex̃t
abstinendo diaconũ qͥ cũ uͥgine
sepe mansit s & cęt̾os qͥ cũũgi¬
nibꝰ dormire consueuer̃. Qd si pe¬
nitentiã huiꝰ illiciti c̾cubitꝰ sui
eg̾int & a se in uicẽ recessint in¬
spiciant᷑ int̾um uͥgines ab obste¬

Expanded text:
udex noster, quum virginem suam sibi dicatam et sanctitati suae destinatam jacere cum altero cernit, quam indignatur et irascitur? et quas poenas incestis ejusmodi coniunctionibus comminatur, cuius ut gladium spiritalem et uenturum iudicii diem unusquisque fratrum possit euadere omni consilio prouidere et elaborare debemus. et cum omnes omnino disciplinam tenere oporteat, multo magis praepositos et diaconos curare hoc fas est, qui exemplum et documentum ceteris de conuersatione et moribus suis praebeant. quomodo enim possunt integritati et continentiae praeesse, si ex ipsis incipiant corruptelae et uitiorum magisteria procedere ? Et idcirco consulte et çum uigore fecisti, frater carissime, abstinendo diaconum qui cum uirgine saepe mansit, sed et ceteros qui cum uirginibus dormire consueuerant. quod si paenitentiam huius inliciti concubitus sui egerint et ab se inuicem recesserint, inspiciantur interim uirgines ab obste
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰmodũ facile recipiant᷑. Si aut̃
de cis aliqua corrupta fui̾t dep̃¬
tpr pꝰea exomo logesin facta ad
eccłam redeant. Qd si obstinate
ꝑscu̾ant nec ab inuicẽ se seꝑant.
sciant se cũ hac sua inpudicaob¬
stinatione nunquã a nob̾ admit¬
ti irieccłam posse. ne exemplum
cȩt̾is ad riunas delictis suis fac̾e
incipiant. Nec putent sẽbi uitȩaut
salitis constare rationẽ. si ep̃iq&
sac̃dotib obtemꝑare nolui̾nt. cũ
indeut̃onomio dns ds̃ dicat. Et hõ
quic̃q fec̾it suꝑbiã ut ñ exaudiat si¬
cerdotẽ aut uidicẽ qui fu̾it indieb
illis. morict᷑ hõ ille. & om̃is ppłs cũ
audierit timebit & ñaget impie eti¬
amnc̃. Int̾fici ds iussit sac̾dotib su¬
is ñ ob temꝑantes. iudicii sui tempꝰ
c̃stituit ñ obedientib & tc̃ qͥde gla¬
dio occidebant᷑. quando adhuc &
ccũcisio carnalis manebat: Nc̃ aut̃
qr cͥcũcisio spũalis e̾ẽ ap̃ fidelesdi
seruos cepit. spũali gladio suꝑbi

Expanded text:
 facile recipiantur. si autem de eis aliqua corrupta fuerit depretempore postea exomologesi facta ad ecclesiam redeat. quod si obstinate perseuerant nec se ab inuicem separant, sciant se cum hac sua inpudica obstinatione numquam a nobis admitti in ecclesiam posse, ne exemplum ceteris ad ruinas delictis suis facere incipiant. nec putent sibi uitae aut salutis constare rationem, si episcopis et sacerdotibus obtemperare noluerint, cum in Deuteronomio Dominus Deus dicat: et homo quicumque fecerit superbiam, ut non exaudiat sacerdotem aut iudicem, quicumque fuerit in diebus illis, morietur homo ille, et omnis populus cum audierit timebit et non agit impie etiam nunc. interfici Deus iussit sacerdotibus suis non obtemperantes, iudicii sui tempus constituit non oboedientibus. et tunc quidem gladio occidebantur, quando adhuc et circumcisio carnalis manebat: nunc autem quia circumcisio spiritalis esse ad fideles seruos Dei coepit, spiritali gladio superbi
Abbreviated transcription (Latin):
stultũ ẽ ut uelim te iuidicare. qͣn
tomagiᷤᷤ uidicẽ te nr̃i constituis:
ꝓ aiuimi mei pura conscientia & ꝓ
d̾ni & dĩ mei fiducia rescͥpsi. łlabeᷤ
tulittas meas & ego tuas. indie iu¬
dici ante tͥbunal xͥ utrũq recita¬
tes aderant. pomponio fr̃i salutẽ.
& desid̾ans ut tͥ rescͥb̾emꝰ. ꝗ nobis
de his uͥginibꝰ uideat᷑. qͣ cũ semel
statũ suũ continent̃ & firmit̃ tene̾
deciu̾nt. detecte s̃ pꝰea in eodẽ le
cto parit̾ mansisse cũ masculiᷤᷤ ex
dẽ que cũ iuris dormisse c̃fesses
asseu̾are integ̃s ẽẽ. Circa quã rem
qm̃ consiliũ nr̃m desidasti sciaᷤ noᷤ
abeugliciᷤᷤ & apłiciᷤᷤ traditionibus¬

Expanded text:
stultum est ut uelim te iudicare, quando stultum est ut uelim te iudicare, quando tu magis iudicem te nostri constitueris. et pro animi mei pura conscientia et pro Domini et Dei mei fiducia rescripsi. habes tu litteras meas et ego tuas. in die iudicii ante tribunal Christi utrumque recitaTES ADERANT POMPONIO FRATRI S. Legiet desiderans ut tibi rescriberemus quid nobis de his uirginibus uideatur quae cum semel statum suum continenter et firmiter tenere decreuerint, detectae sint postea in eodem lecto pariter mansisse cum masculis, ex dem quae se cum uiris dormisse confessae sint adseuerare integras esse. circa quam rem quoniam consilium nostrum desiderasti, scias nos ab euangelici
Abbreviated transcription (Latin):
portionẽ sui in disꝑso habeat
ctus sit & adunatꝰ & in duidua
c̃cordia sͥ iunctꝰ. soli illi foriᷤᷤ re¬
manser̃ qͥ & si intus ẽe̾nt eicien¬
di fu̾ant. nec patiat᷑ dñs ppłi̾ sui
ꝓtector & tutor. tͥticũ de area su¬
a deripi.s sole possint paleę
de eccła seꝑari quando & apłs dicat
Quid enim inqͥt si excider̃ afide qͥdã
illoꝵ. Nunquid infidelitas illoꝵ

Expanded text:
portionem sui in disperso habeat,portionem sui in disperso habeat,ctus sit et adunatus et individua concordia sibi junctus, soli illi foris remanserint qui, etsi intus essent, ejiciendi fuerant, nec patiatur Dominus, populi sui protector et tutor, triticum de area sua diripi, sed solae possint paleae de Ecclesia separari, quando et Apostolus dicat: Quid enim si exciderunt a fide quidam illorum? Numquid infi
Abbreviated transcription (Latin):
dotẽ dĩ agnoseñtes⁊ ꝯtestantes ei:
Quare in hc̃ scrupulũ ñ incider̃ tot
ep̃i college mei qͥ uł cũ de medio
recedent ꝓscͥpti s̃ uł app̾hensi in
carcẽ & incatenis fuer̃. aut qͥ inex¬
iliũ relegati illustri itine̾ addnm
ꝓfectis̃. aut qͥ quib dã locis animo¬
u̾si celeste ᷤ coronas de d̾̃ni clarifi¬
catione sumpser. Quare inhe scru¬
pulũ ñ incider̃ de plebe ista nr̃a
que ap̃ nos ẽ & nob̾ de dĩ dignati¬
one conmissa ẽ. tot confessores qͤsti¬
onati & torti. & insigniũ uuln̾ũ
& cicatͥcũ memoria głosi. tot uir¬
gines integre. tot laudabileᷤᷤ ui¬
due. eccłȩ deniq uniu̾se ꝑtotũ
mundũ nob̾cũ unitatiᷤ uinculo
copulate. nͥ om̃s isti cõmunican
tes mecũ scđ̾m qͦd scͥpsisti pollu¬
to nr̃o ore pollutis̃ & spẽ uite
et̾ne cõmunicationis nr̃ȩ c̃tagio
ꝑdider̃. Puppianꝰ solus integer
iniuolatus. sc̃s. pudicꝰ qͥ nobis
miscere se noluit inparadiso at

Expanded text:
dotem Dei agnoscentes et contestantes ei? quare in hunc scrupulum non inciderunt tot coepiscopi collegae mei, qui uel cum de medio recederent proscripti sunt uel adprehensi in carcere et in catenis fuerunt aut qui in exilium relegati inlustri itinere ad Dominum profecti sunt aut qui quibusdam locis animaduersi caelestes coronas de Domini clarificatione sumpserunt? quare in hunc scrupulum non inciderunt de plebe ista nostra quae apud nos est et nobis de Dei dignatione commissa est tot confessores quaestionati et torti et insignium uulnerum et cicatricum memoria gloriosi, tot uirgines integrae, tot laudabiles uiduae, ecclesiae denique uniuersae per totum mundum nobiscum unitatis uinculo coptes mecum, secundum quod scripsisti, polluto nostro ore polluti sunt et spem vitae aeternae communicationis nostrae contagione perdiderunt. Pupianus solus integer, inviolatus, sanctus, pudicus, qui nobis miscere se noluit, in paradiso atq
Abbreviated transcription (Latin):
illic agnoscit᷑ & timet᷑ quẽ ñ sentñ¬
tia diuina constituit. s inquẽ fa¬
ctio ꝑdita & nocens cat̾ua c̃sentit.
Diristi sane scrupulũ tͥ e̾ẽ tollendũ
tua m̃te & uoluntate sacͥlega dũ
incesta. dũ impia dũ nefanda cont᷑
frẽm contͣ sac̾dotẽ facile audiᷤᷤ ib̾n¬
ter cͣdiᷤ. Aliena m̃dacia qͣsi ꝓpͥa & pͥ¬
uata defendiᷤᷤ. nec recordariᷤ scͥptũ
ẽẽ sepi aures tuas spinis & noli audi¬
re linguã nequã. & it̾m malus ob¬
audit lingue iniquoꝵ iustus aut̃
ñ intendit labiis m̃dacibꝰ Quare
in hunc scrupulũ ñ incider̃ mr̃es

Expanded text:
 timetur quem non sententia divina constituit, sed in quem factio perdita et nocens caterva consensit. VII. Dixisti sane scrupulum tibi esse tollendum tua mente et voluntate sacrilega, dum incesta, dum impia, dum nefanda contra fratrem, contra sacerdotem facile audis, libenter credis, aliena mendacia quasi propria et privata defendis; nec recordaris scriptum esse: Sepi aures tuas spinis, et noli audire linguam nequam . Et iterum: Malus obaudit linguae iniquorum, justus autem non intendit labiis mendacibus . Quare in hunc scrupulum non inciderunt martyres
Abbreviated transcription (Latin):
sunt qͦd ꝑte sit antistes & rector
altari eoꝵ parit̃ & plebi restitutꝰ
Apes habent regẽ & ducẽ pecudes &
fidẽ seruant latͦnes. mancipia pleno
obseqͥo humilitatiᷤ obtemꝑant. qͣn¬
to simpliciores & meliora uob̃ s bru

Expanded text:
sint quod per te sit antistes et rector altari eorum pariter et plebi restitutus. Apes habent regem et ducem pecudes et fidem seruant: latrones mancipi obsequio pleno humilitatis obtemperant. quanto simpliciores et meliores uobis su
Abbreviated transcription (Latin):
s̃ & oriunt᷑. dũ ep̃s qui unꝰ ẽ & eccłȩ
p̾est suꝑba quoꝵdã p̾sumptione cõ¬
tempnit᷑. & hõ indignatione d̃i ho¬
noratus indignꝰ hõibus indicatur.
Quis enum hic ẽ suꝑbiȩ tumor. que
arrogantia animi. que m̃tiᷤᷤ infla¬
tio. ad cognitionẽ suã p̃positoᷤ fa¬
ctos & sac̾dotes uocare. ac nͥap̃te
purgati fiu̾imꝰ & sententia tua ab¬
soluti. ecce iam sex annis. nec fr̃ni¬
tas habu̾it ep̃m. nec plebs p̾positũ
nec grex pastorẽ. nec eccła gub̾na¬
torẽ nec xp̃s antistitẽ. nec ds sac̃¬
dotẽ. Subueniat puppianꝰ & sen¬
tentiã dicat. & iudiciũ dĩ & xp̃i
in acceptũ referat. nec tantꝰ fideli¬
ũ numerꝰ qͥ sub nob̾ accessit sine
spe salutis & pacis ex isse uideat᷑.
nit̃ntib pax data & lege cõmuni¬
cationis tradita ex aminatione cõ¬
cessa iudicii tui auctoritate sol¬
uatur. Annue aliqñ & dignare ꝓ¬
nuntiare de nob̾. & eꝑatum nr̃m¬

Expanded text:
us qui unus est et ecclesiae praeest superba quorundam praesumptione contemnitur et homo dignatione Dei honoratus indignus hominibus iudicatur. quis enim hic est superbiae tumor, quae adrogantia animi, quae mentis inflatio, ad cognitionem suam praepositos et sacerdotes uocare ac nisi apud te purgati fuerimus et sententia tua absoluti, ecce iam sex annis nec fraternitas habuerit episcopum nec plebs praepositum nec grex pastorem nec ecclesia gubernatorem nec Christus antistitem nec Deus sacerdotem. subueniat Puppianus et sententiam dicat, iudicium Dei et Christi in acceptum referat, ne tantus fidelium numerus qui sub nobis arcessitus est sine spe salutis et pacis exisse uideatur, nitentibus pax data et communicatio nostra examinatione concessa iudicii tui auctoritate soluatur. adnue aliquando et dignare pronuntiare de nobis et
Abbreviated transcription (Latin):
des pontifici. custodienᷤ & docens
sac̃dotalẽ honorẽ seruari oporte̾
contra pontificẽ niħ dixc̃. s uino¬
centiã suã tantumͦ purgans respo¬
dit dic̃s. Si male locutus sũ ex pro¬
bra de inalo. si aut̃ bene qͥd mece¬
dis. Itẽ beatus a płs cũ ei dictũ eẽt
sic insilis insac̾dotem maledicen¬
do. Nichꝰ contumeliose locutꝰ est
adu̾sus sac̾dotem quando potu¬
erit se c̾stanter exerere adu̾suseo ᷤ.
qͥ dm crucifixissent. & qͥ iã dnm
didissent. s quãuis infalsi &e spo¬
liatis sac̾dotibꝰ umbrã tam̃ ipsã
inanẽ sac̾dotaliᷤ noĩs cogitans
dixit. Nesciebã fr̃s qr pontifex ẽ
scͥptũ ẽ enĩ. pͥncipẽ plebiᷤᷤ tue ñ
maledices nͥ si sac̾doᷤᷤ tͥ fui ante
ꝑsecutionẽ quando mecũ cõmu¬
nicabaᷤᷤ pꝰ ꝑsecutionẽ sac̃doᷤᷤ esse
desiui. ꝑsecutio enĩ uenienᷤ te ad
summnã m̃rii sublimitatẽ ꝓuex̃.
me aut̃ prouection
dep̾ssit cũ magiᷤᷤ publice legeret᷑.

Expanded text:
ntifici, custodiens et docens sacerdotalem honorem servari oportere, contra Pontificem nihil dixerit, sed innocentiam suam tantummodo purgans responderit dicens: Si male locutus sum, exprobra de malo. Si autem bene, quid me caedis ? Item beatus Apostolus, cum ei dictum esset, Sic insilis iu sacerdotem Dei maledicendo , nihil contumeliose locutus sit adversus sacerdotem, quando et potuerit se constanter exerere adversus eos qui Dominum crucifixissent et qui jamerdidissent, sed quamuis in falsis et spoliatis sacerdotibus umbram tamen ipsam inanem sacerdotalis nominis cogitans dixerit: nesciebam, fratres, quia pontifex est. scriptum est enim: principem plebis tuae non maledices. Nisi si sacerdos tibi fui ante persecutionem, quando mecum communicabas, post persecutionem sacerdos esse desiui. persecutio enim ueniens te ad summam martyrii sublimitatem prouexit, me autem proscriptionis depressit, cum publice legeretur:
Abbreviated transcription (Latin):
mittasse sit hominẽ nutare regiõe. fesore se
ultra iactat & p̾dicat. cũ xͥ confessor
nec dici nec ẽẽ iam possit qͥ eccłam
xp̃i negauit. Nlam cũ paulus apłs
dicat. ꝓpt̾ hoc relinquet homo patͤͣm

Expanded text:
mutasse sit hominem mutare regionem, confessorem mutasse sit hominem mutare regionem, confessorem ultra iactat et praedicat, cum Christi confessor nec dici nec esse iam possit qui ecclesiam Christi negauit. nam cum Paulus apostolus dicat: propter hoc relinquet homo patrem
Abbreviated transcription (Latin):
nobis & de confessorib regressis
głosam leticiam nuntiaret. & ad¬
u̾sus nouatiani & nouati nouas.
& ꝑniciosas adinpugnandũ xp̃i
eccłam machuias plenissune instru¬
eret. Nam cũ pͥdie istic uenisset he¬
retice prauitatis nocens factio ip¬
sa iamꝑdita & alios qui sͥ consen¬
seruit ꝑditura postero die nicȩ¬
phorus cũ ur̃is utt̃is suꝑuenit. qͥb
& didicimꝰ & docere atq instiuere
cȩt̾os cepimꝰ. euaristũ de ep̃o iam
nec laicũ remansisse. cathedrȩ &
ꝑalias longe ꝓuincias oberrare.
& ipsũ u̾itatis ac fidi naufragiũ
factũ cͥca quosdã sui similes paria
naufragia concitare. Nicostratum
qͦq diaconio sc̃ȩ amministratioĩs
amisso. eccłasticis pecunuis sacͥle¬
ga fraude subtractis. & uiduarũ
ac pupilloꝵ depositis denegatis.
ñ tam in africa uenire uoluisse.
quã conscientia rapinarũ & crimi¬
nũ nefandoꝵ illinc ab urbe fugis¬
se. & ncȩcclẽ desertor ac ꝓfugus qͣsi

Expanded text:
nobis et de confessoribus regressis nobis et de confessoribus regressis gloriosam laetitiam nuntiaret, et adversus Novatiani et Novati novas et perniciosas ad impugnandam Christi Ecclesiam machinas plenissime instrueret. Nam cum pridie istic venisset haereticae pravitatis nocens factio, ipsa jam perdita, et alios, qui sibi consenserint perditura, postero die Nicephorus cum vestris litteris supervenit. Quibus et didicimus et docere adque instruere ceteros coepimus Euaristum de episcopo iam nec laicum remansisse, cathedrae eti exulem per alias longe prouincias oberrare et ipsum ueritatis ac fidei naufragum factum circa quosdam sui similes paria naufragia concitare, Nicostratum quoque diaconio sanctae administrationis amisso, ecclesiasticis pecuniis sacrilega fraude subtractis et uiduarum ac pupillorum depositis denegatis non tam in Africam uenire uoluisse quam conscientia rapinarum et criminum nefandorum illinc ab urbe fugisse. et nunc ecclesiae desertor ac profugus, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
pta diuina quantus illis indoti¬
mor est. tam̃ ex habundanti uł sol¬
ucitudo nr̃a uł caritas scribere
aduos ista res ꝑsuasit. ut nulla cũ
talibus commercia copulent᷑ nul¬
la cũ malis conuua uł colloqͥa
misceantur: sunusq ab eis tã sepa¬
rati. quam sunt illi de ȩccła ꝓfu¬
gi quia scriptum ẽ. Si aut̃ eccłam
contempserit. sit tibi tamquam
atalibus ut recedatur. Precipimꝰ
inquit uobis in nomine dñi nr̃i
iħu xp̃i ut recedatis ab omnib
frĩb ambulantib mordinate. &
ñ scd̾m traditionem quã accepe¬
runt a nobis. ħ ulla societas fidi
& ꝑfidie potest ẽẽ. Qui cũ xp̃o ñ
ẽ. qui adu̾sarius xp̃i est. qui uni¬
tati & paci eius inimicus ẽi nob̾¬
cum ñ potest coherere. Si cũ p̃cibꝰ
& satisfactionibus ueniunt au¬
diantur. si maledicta & minas
ingerunt. respuant᷑. Opto te fr̃¬
yprianus cornelio fr̃i salutẽ.
Et cum diligentia & dilecti¬
mittendo nicephoꝵ accolitũ. qui

Expanded text:
pta divina, quantus illis in Deum tipta divina, quantus illis in Deum timor est: tamen ex abundanti vel sollicitudo nostra, vel charitas scribere ad vos ista persuasit, ut nulla cum talibus commercia copulentur, nulla cum malis convivia vel colloquia misceantur, simusque ab eis tam separati, quam sunt illi de Ecclesia profugi; quia scriptum est: Si autem et Ecclesiam contempserit, sit tibi tamquam a talibus recedatur. Praecipimus, inquit, vobis in nomine Domini Jesu Christi, ut recedatis ab omnibus fratribus ambulantibus inordinate et non secundum traditionem quam acceperunt a nobis. nulla societas fidei et perfidiae potest esse. qui cum Christo non est, qui aduersarius Christi est, qui unitati et paci eius inimicus est, nobiscum non potest cohaerere. si cum precibus et satisfactionibus ueniunt, audiantur. si maledicta et minas ingerunt, respuantur. opto te, frVPRIANVS CORNELIO FI. Et cum diligentia et cum dilectimittendo Nicephorum acolythum, qui
Abbreviated transcription (Latin):
qͦo illic contagiũ uenenati sermons
& pestiferȩ seminationis irrepserat
id omnȩ fr̾um aurib & pectoribus
eruatur & bonoꝵ integra ac sinces¬
ra dilectio ab omĩbus hetice dete¬
ctationis sordib repurget᷑ declines
aut̃ de cęt̾o fortiter & euitent dile¬
ctissuni fas nr̃i u̾ba & colloquia
eoꝵ quoꝵ sermo ut cancer serpit.
sic̃ apłs dic̃ corrumpunt ingeni¬
a bona confabulationes pessime
Et it̾um. Hereticũ hominẽ pꝰ unã
correptionẽ euita. sciens qr ꝑuer¬
sus ẽ huiꝰmͦ & peccat. & ẽ. asemeti¬
pso dampnatus. Et ꝑsalomonem
ore portat ꝑditionis suȩ ignem¬
condens. Item denuo monet dic̃s.
Sepi aures tuas spinis & noli au¬
dire linguã nequã. Et tt̃um. Ma¬
lus obaudit ungue iniquoꝵ ui
stus aut̃ ñ intendit labiis menda¬
cibus. Quod quam quam sciam
na satis cautã. nec capi hereticorĩt
uenenis posse nec decipi. tantumq
ap̾illos p̾ualere magisteria & p̃ce¬

Expanded text:
quod illic contagium uenenati sermonis quod illic contagium uenenati sermonis et pestiferae seminationis inrepserat, id omne de fratrum auribus et pectoribus exuatur et bonorum integra ac sincera dilectio ab omnibus haereticae detractationis sordibus repurgetur. Declinent autem de cetero fortiter et euitent dilectissimi fratres nostri uerba et conloquia eorum quorum sermo ut cancer serpit, sicut apostolus dicit: corrumpunt ingenia bona confabulationes pessimae. et iterum: haereticum hominem post unam correptionem euita, sciens quia peruersus est huiusmodi et peccat et est a semet ipso damnatus. et per Salomonem ore portat perditionem et incondit . Item denuo monet dicens: Sepi aures tuas spinis, et noli audire linguam nequam . Et iterum: Malus obaudit linguae iniquorum justus autem non intendit labiis mendacibus . Quod quamquam sciam tia satis cautam, nec capi haereticorum venenis posse, nec decipi, tantumque apud illos praevalere magisteria et praece
Abbreviated transcription (Latin):
nem sacerdous. Si aut̃ insuo furo¬
re ꝑmanserint atq inistis insidi¬
is ac minis suis parricidalibus
crudelit̃ ꝑ seuerau̾int. nullus dĩ
sacerdos sic infirmus ẽ.sic iacenᷤ
& ab iectus ẽsic inbecillitate hu¬
manȩ mediocͥtatis inualidus qͥ
ñ contra hostes & inpugnatores
dĩ diuinitus erigat᷑. cuiꝰ ñ humi¬
litas & infirmitas uigore & ro¬
bore dñi ꝓtegentis anintet᷑. Nrã
nichil int̾est: aut aquo aut qͣndo
ꝑ unamur: mortis & sanguinis p̃¬
miũ de dño recepturi. Illoꝵ flen¬
da & lamentanda concio ẽ. quoᷤ
sic diabolus excecat. ut et̾nȩ ge¬
hennȩ supplicia ñ cogitantes. an¬
tix iam apꝓpinquantis aduentũ
conentur imitari. Et quaquam
simo illic clero tecum p̃sidenti &
sc̃ĩs sune atq amplissimȩ plebi leges
te semꝑ lttt᷑as nrãs. tam̃ nunc & am¬
moneo & peto. ut quod alias sponte
atq honorifice facis ctiã petente
me facias. ut hac epłã mea lecta si

Expanded text:
nem sacerdotis. si autem in suo furonem sacerdotis. si autem in suo furore permanserint adque in istis insidiis ac minis suis parricidalibus crudeliter perseuerauerint, nullus Dei sacerdos sic infirmus est, sic iacens et abiectus, sic inbecillitate humanae mediocritatis inualidus qui non contra hostes et inpugnatores Dei diuinitus erigatur, cuius non humilitas et infirmitas uigore et robore Domini protegentis animetur. nostra nihil interest aut a quo aut quando pereamus mortis et sanguinis praemium de Domino recepturi. illorum flenda et lamentanda condicio est quos sic diabolus excaecat ut aeterna gehennae supplicia non cogitantes antichristi iam propinquantis aduentum conentur imitari. Et quamquamsimo illic clero tecum praesidenti et sanctissimae adque amplissimae plebi legere te semper litteras nostras, tamen nunc et admoneo et peto ut quod alias sponte adque honorifice facis etiam petente me facias, ut hac epistula mea lecta, si
Abbreviated transcription (Latin):
adu̾sus nosatq inc̾pandi largior
si satisfaciunt. quid minant᷑. Aut
si conminantur: sciant qr asac̾do¬
tibus dĩ ñ timent᷑. Neq enim &
antixp̃s cũ uenire ceꝑit intͦibit
ȩccłam qi minat᷑. aut armis eiꝰ &
iuolentiȩ cedet᷑. quia resistentes
psturum se ẽẽ ꝓfitetur:. Armant
nos heretici. dũ nos putant sua
cõminatione terreri. nec infacie
nos deiciunt.s magiᷤ erigunt &
accendunt. dũ ipsã pacẽ ꝑsecu¬
tione peiorẽ fr̃ĩbus faciunt. & opta¬
mus quidẽ ne qͦo locunt᷑ furore
impleant crimine. ne qui u̾bis ꝑfi¬
dis & crudelibus peccant. factis qͦq
delinquant. Oramus ac deprecam
dm. quẽ ꝓuocare illi & exacerba¬
re ñ desinunt. ut eoꝵ corda mite¬
scant. ut furore deposito ad sani¬
tatẽ mentis redeant. ut peccatoreᷤᷤ¬
a delictoꝵ tenebris penitentiȩ lu¬
men agnoscant. & magis petant
fundi ꝓse p̾ces atq orationes antiᷤ¬
stitis quam ipsi fundant sangui¬

Expanded text:
adversum nos atque increpandi largior adversum nos atque increpandi largior si satisfaciunt, quid minantur? Aut si comminantur, sciant quia a sacerdotibus Dei non timentur. Neque enim et Antichristus cum venire coeperit, introibitecclesiam quia minatur, aut annis eius et uiolentiae ceditur quia resistentes perempturum se esse profitetur. armant nos haeretici dum nos putant sua commina tione terreri, nec in faciem nos deiciunt, sed magis erigunt et accendunt, dum ipsam pacem persecutione peiorem fratribus faciunt. et optamus quidem ne quod locuntur furore inpleant crimine, ne qui uerbis perfidis et crudelibus peccant factis quoque delinquant. oramus ac deprecamur Deum quem prouocare illi et exacerbare non desinunt, ut eorum corda mitescant, ut furore deposito ad sanitatem mentes redeant, ut pectora operta delictorum tenebris paenitentiae lumen agnoscant et magis petant fundi pro se preces adque orationes antistitis quam ipsi fundant sangui
Abbreviated transcription (Latin):
reliquistis uiã dñi. & dñs dẽlinqͣt
uos. Neq enun quia pauci tem̾arii
& imꝓbi. celestes & salutares uias dni
delinquunt. & sc̃a ñ agntes a sco sp̃u
descrunt᷑. ido nos diuine traditioĩs
inmemores ẽẽ ñ debemꝰ. ut maiora¬
ẽẽ furentium sceła quã sac̾dotum
iudicia censeamꝰ aut plus ex istime¬
mus adinpugnandu posse huma¬
eccłe dignitas. & plebis intus posi¬
tȩ fidelis atq incorrupta maiestaᷤᷤ
& sac̃dotalis qͦq auctoritas ac pote¬
stas. ut uidicare se uelledicant de
eccłȩ p̾posito extra excłam constitu¬
ti. de xpiãno heretici. de sano sau¬
cii. de integro uulnãti. de stante la-¬
psi. de iudice rei. de sac̾dote sacͥlegi:
Quid suꝑẽ: quã ut ęccła capitolio
cedat. & recedntibus sac̾dotibꝰ ac
dñi altare remouentib. incleri no¬
stri sacrũ uen̾andũq congestũ. si¬
mulacra atq ydola cũ aris siuis tran¬
Seatit. & nouatiano declamandi

Expanded text:
reliquistis uias Domini, et Dominus derelinquet reliquistis uias Domini, et Dominus derelinquet uos. neque enim quia pauci temerarii et inprobi caelestes et salutares uias Domini derelinquunt et sancta non agentes a sancto spiritu . deseruntur, ideo et nos diuinae traditionis inmemores eesse furentium scelera, quam sacerdotum judicia censeamus; aut plus existimemus ad impugnandum posse humaEcclesiae dignitas, et plebis intus positae fidelis atque incorrupta majestas, et sacerdotalis quoque auctoritas ac potestas, ut judicare velle se dicant de Ecclesiae praeposito extra Ecclesiam constituti, de Christiano haeretici, de sano saucii, de integro vulnerati, de stante lapsi, de judice rei, de sacerdote sacrilegi? Quid superest, quam ut Ecclesia Capitolio cedat et recedentibus sacerdotibus, ac Domini altare removentibus, in cleri nostri sacrum venerandumque consessum simulachra atque idola cum aris suis transeant, et Novatiano declamandi
Abbreviated transcription (Latin):
omĩa. multa dissimulo. studio & uo¬
to colligendȩ fr̾nitatiᷤᷤ etiã que indõ
conmissa sunt ñ pleno iudicio religi¬
onis ex amino. delictis plusquã qͦo
oportet remitendis. pene ipse de¬
linqͦ. Amplector ꝓmpta & plena dile¬
ctione cũ penitentia reu̾tentes. pec¬
catũ suũ satisfactione. humili & sim
plici confttentes. Si qui aut̃ sunt
qui putant se adeccłam ñ p̾cibus s
minis regredi posse: aut existimant
aditum se sͥ ñ lamentationibꝰ & sa¬
tisfactionibs troribus fac̾e̾. ꝓcer¬
to habeant. contra tales clausam
stare eccłam dĩui. nec castraxͥ inui
cta & fortia & dño tuente munita
ñ potest iunci. Sugg̾it & submini¬
strat nobis ex empla uͥtutis ac fidei
racharias antistes cłi. Qui cũ t̃reri
minis & lapidatione ñposs. untem¬
plũ dĩ occisus ẽ. clamans & identidẽ
dic̃s. quod nos qͦq contͣ hereticos
clamamꝰ & dicimꝰ. Hec dic̃ dñs: de¬

Expanded text:
omnia, multa dissimulo studio et uoomnia, multa dissimulo studio et uoto colligendae fraternitatis. etiam quae in Deum commissa sunt non pleno iudicio religionis examino. delictis plus quam quod oportet remittendis paene ipse delinquo. amplector prompta et plena dilectione cum paenitentia reuertentes, peccatum suum satisfactione huplici confitentes. XVII. Si qui autem sunt, qui putant se ad Ecclesiam non precibus, sed minis regredi posse; aut existimant aditum se sibi non lamentationibus et satisfactionibus, sed terroribus facere: pro certo habeant, contra tales clusam stare Ecclesiam Domini, nec castra Christi invicta et fortia, et Domino tuente munita, non potest vinci. Suggerit et subministrat nobis exempla virtutis ac fidei Zacharias antistes Dei, qui cum terreri minis et lapidatione non posset, in templo Dei occisus est damans et identidem dicens quod nos quoque contra haereticos clamamus et dicimus: haec dicit Dominus: de
Abbreviated transcription (Latin):
teras ꝑferentes. quam ẽ & ipse cuiꝰ
utt᷑as ferunt falsus. que ẽ eis pecca¬
toꝵ multiplex conscien. tia quã
ex ecrabilis uita. quãtur¬
pis. ut & si ineccła e̾ent. eici tales de
eccła debuissent. Deniq qr consciema
suam norunt. nec audent adireaut
perrant. & omnibus iam satis notiate
undiq psius facinoribꝰ exclusi ilue
etiam aduos nauigant. Neq enim
pot̾ illis frons ee̾ ad nos accedendi
aut apud nos consistendi cũ sut acr¬
bissima & grauissima cruiina que eis
lu̾nt exꝑiri. ueniant deniq siqͣ illiꝰ
excusatio & defensio pot̾ ẽẽ. Uideamꝰ
quẽ. habeant satisfactionis sue sensũ.
quẽ afferant penitentiȩ fructũ. necec¬
cłastico cuiquã clauditur nec eꝑatꝰ
aliciu denegat᷑. patientiȩ facilitas
& humanitas nr̃a uenientibꝰ prestoe̾.
opto om̃s ieccłam regͣdi. opto uniũ¬
sos conmilitones nrõs intra xͥ castra
& dĩ patͥs domicilia c̃cludi. Omitto

Expanded text:
teras adferentes quam est et ipse cuius teras adferentes quam est et ipse cuius litteras ferunt falsus, quam est eis peccatorum multiplex conscientia, quam execrabilis uita, quam turpis, ut etsi in ecclesia essent, eici tales de ecclesia debuissent ? denique quia conscientiam suam norunt, nec audent uenire aut pererrant, et omnibus iam satis noti adque undique pro suis facinoribus exclusi, illuc etiam ad uos nauigant. neque enim potest illis frons esse ad nos accedendi aut apud nos consistendi, cum sint acerbissima et grauissima crimina quae eis luerint experiri ueniant. denique si qua illis excusatio et defensio potest esse, uideamus quem habeant satisfactionis suae sensum, quem adferant paenitentiae fructum. nec ecclesia istic cuiquam cluditur nec episcopus alicui denegatur. patientia et facilitas et humanitas nostra uenientibus praesto est. opto omnes in ecclesiam regredi, opto uniuersos conmilitones nostros intra Christi castra et Dei patris domicilia concludi. remitto
Abbreviated transcription (Latin):
cum praui isti & ꝑu̾si de scismate
reu̾tuntur uideres qui mͥ labor
sit ꝑsuadere petientiã fr̃ĩbꝰ nrĩs.
ut animi dolore soptto recipiendis
malis curandisq consentiant. lãq
ut gaudent & letant᷑ cũ tolerabi¬
les & minus culpabiles redeunt.
ita contra fremunt & reluctant᷑
quotiens in emendabiles & ꝓterui
& uł adutt̾i ut sacͥficiis contamina
bi sic ad eccłam remeant. ut bona
uitus ingenia corrumpant. Uix
plebi ꝑsuadeo immo extorqueo
ut tales patiant᷑ adiniiti. & iusti¬
or factus ẽ fr̾nitatis dolor. ex eoq̃
unus atq alius obnitente plebe
& contra dicente. mea tam̃ faculta¬
te suscepti peiores extiterunt quã
prius fu̾int. nec fidẽ penitentiȩ.
seruare potuerunt. q nec cũ uera
penitentia uen̾ant. De istis uͦ qͥd
dicam qui nẽ adte cũ felicissimo
omnium criminum reo nauiga¬
uerunt. legati afortunato pseu¬
do ep̃o missi. sic tam falsas ad telit¬

Expanded text:
se nobiscum cum praui isti et peruersi de schismate se nobiscum cum praui isti et peruersi de schismate reuertuntur.: uideres quis mihi labor sit persuadere patientiam fratribus nostris, ut animi dolore sopito recipiendis malis curandisque consentiant. namque ut gaudent et laetantur cum tolerabiles et minus culpabiles redeunt, ita contra fremunt et reluctantur quotiens inemendabiles et proterui et uel adulteriis uel sacrificiis contaminatuperbi sic ad ecclesiam remeant, ut bona intus ingenia corrumpant. uix plebi persuadeo, immo extorqueo, ut tales patiantur admitti. et iustior factus est fraternitatis dolor ex eo quod unus adque alius obnitente plebe et contradicente mea tamen facilitate suscepti peiores extiterunt quam prius fuerant nec fidem paenitentiae seruare potuerunt, quia nec cum uera paenitentia uenerant. De istis nero quid dicam qui nunc ad te cum Felicissimo omnium criminum reo nauigauerunt legati a Fortunato pseudoepiscopo missi, tam falsas ad te lit
Abbreviated transcription (Latin):
q sumul ad eccłam regressuri dice̾nt᷑.
postea quam uiderunt illi pseudo¬
ep̃m factũ frustratos & deceptosse
ẽẽ dixerunt. & rema ant cottidit
atq ad eccłam pulsant. Nobiᷤᷤ tam̃
a quibus ratio dño reddenda est
anxie ponderantibꝰ & sollicite ex¬
aminantibus qui recipi & admit¬
ti adeccłam debeant. quibꝰdã enĩ
ita ut crimina sua obsistunt. aut
fũs obstinate & firmit᷑ re nittunt᷑
ut recipi omnino ñ possint cum
scandalo & ꝑiculo plurimorum.
Neq enim sic putramina quedam
colligenda sunt. ut que integra
& sana sunt uulnerent᷑. nec utilis
aut consultus ẽ pastor qui ita mor¬
bidis & contractas oues gregi ad¬
miscet. ut gregem totũ mali cohe¬
rentis afflictatione contaminet.
Non adtendas ad locũ illoꝵ melior
est unꝰ timens dnm quam mille fi¬
dicens. Fili ne iocunderis infiliis in¬
pus si muttiplicent᷑ tibi. cum
ñ fuit timor dĩ inipsis.

Expanded text:
quod simul ad ecclesiam regressuri dicerentur, quod simul ad ecclesiam regressuri dicerentur, posteaquam uiderunt illic pseudoepiscopum factum, frustratos et deceptos se esse didicerunt et remeant cotidie adque ad ecclesiam pulsant, nobis tamen a quibus ratio Domino reddenda est anxie ponderantibus et sollicite examinantibus qui recipi et admitti ad ecclesiam debeant. quibusdam enim ita aut crimina sua obsistunt aut fratres obstinate et firmiter renituntur ut recipi omnino non possint cum scandalo et periculo plurimorum. neque enim sic putramina quaedam colligenda sunt ut quae integra et sana sunt uulnerentur, nec utilis aut consultus est pastor qui ita morbidas et contactas oues gregi admiscet ut gregem totum mali cohaerentis adflictatione contaminet. non attendas ad numerum illorum: melior est enim unus timens Deum quam mille fiprophetam dicens: fili, ne iocunderis in filiis impiis, si multiplicentur tibi, cum non fuerit timor Dei in ipsis.
Abbreviated transcription (Latin):
ñcircumcursare. nec eꝑoꝵ concordi¬
am coherentem. sua subdola & falla¬
ci tem̾itate collidere. s agere illic
causam suam ut & accusaturos ha¬
bere & testes sui cͥminis possint. Ni¬
si si paucis desꝑatis & ꝑditis minor
ca consiitutoꝵ qui de illis iã iam
iudicauerunt. & eoꝵ conscientiã
multis delictoꝵ. laqueis uinctam.
uidicii sui nuꝑ grauitate damna¬
runt. Iam causa eoꝵ cognita ẽ. iã
de eis dicta sententia ẽ. nec censu¬
re congruit sacerdotum mobilis
atq inconstantis animi leuitate
reprehendit. Cum dñs doceat &¬
dicat. Sit sermo ur̃ est: ẽ. ẽ. ñ. ñ.
Sieorum qui de illis pͥore anno
iudicauerunt numerus compre¬
sbit̾is & diaconis computet᷑. plureᷤᷤ
tunc affuer̃ iudicio & cognitioni
quam sunt idem isti. qͥ cũ fortuna¬
to nc̃ uident᷑ ẽẽ coniuncti. Scire
pene ab om̃ibus ẽẽ desertum. Namq
hii quibus inp̃teritũ p̾stigie obten¬
debantur. & dabantur u̾ba fallacit

Expanded text:
non circumcursare nec episcoporum concordinon circumcursare nec episcoporum concordiam cohaerentem sua subdola et fallaci temeritate conlidere, sed agere illic causam suam ubi et accusatores habere et testes sui criminis possint: nisi si paucis desperatis et perditis minor ca constitutorum, qui de illis iam iudicauerunt et eorum conscientiam multis delictorum laqueis uinctam iudicii sui nuper grauitate damnarunt. iam causa eorum cognita est, iam de eis dicta sententia est, nec censurae congruit sacerdotum mobilis adque inconstantis animi leuitate reprehendi, cum Dominus doceat et dicat: sit sermo uester, est est, non non. Si eorum qui de illis priore anno indicanerunt numerus cum presbyteris et diaconis conputetur, plures tunc adfuerunt iudicio et cognitioni quam sunt idem isti qui cum Fortunato nunc uidentur esse coniuncti. scire paene ab omnibus esse desertum. namque hi quibus in praeteritum praestigiae obtendebantur et dabantur uerba fallacia
Abbreviated transcription (Latin):
remouisse foris sibi extra ȩccłam
& contra ȩccłam consiituisse con¬
uenticulũ ꝑditȩ factionis. cum
male s conscioꝵ & dm rogare ac
satisface nolentiũ caterua conflu¬
eret. Post ista adhuc insuꝑ pseudo¬
epõsibi abhereticis constituto. na¬
uigare audent. & ad petͥ cathedrã
atq ad eccłam pͥncipalem unde
unitas sac̾dotalis ex orta ẽ. abscis¬
sinaticis & ꝓphanis ltt̾as ferre. nec
cogitare eos ẽẽ romanos quoꝵ fideᷤ
aplo p̾dicante laudata ẽ. ad quos
ꝑfidia habere ñ possit accessũ. Que
enim placet illis qd fecer̃ & in suo
scelere ꝑscuant. aut si displicent¬
& recedunt. sciunt quoreu̾tantur.
Iamcum staͣtum sit abomĩb nob̃. &
equum sit parit᷑ ac iustum ut uniꝰ¬
cuiꝰq causa illic audiat᷑ ubi ẽ cͥmen
admissũ. & singulis pastoribꝰ portio
gregis sit asscͥpta quã regit unꝰquisq
& gub̾net. rationẽ sui actus dño red¬
diturus. oportet utiq eos quibꝰ p̃sumꝰ

Expanded text:
removisse; foris sibi extra Ecclesiam removisse; foris sibi extra Ecclesiam et contra Ecclesiam constituisse conventiculum perditae factionis, quo male sibi consciorum et Deum rogare ac satisfacere nolentium caterva conflueret: post ista adhuc insuper pseudoepiscopo sibi ab haereticis constituto, navigare audent, et ad Petri Cathedram atque ad Ecclesiam principalem, unde unitas sacerdotalis exorta est, a schismaticis et profanis litteras ferre, nec cogitare eos esse Romanos, quorum fides. Apostolo praedicante laudata est, ad quos perfidia habere non possit accessum. Quaeenim placet illis quod fecerunt, et in suo scelere perseverant: aut si displicet et recedunt, sciunt quo revertantur. Nam cum statutum sit ab omnibus nobis, et aequum sit pariter ac justum, ut uniuscujusque causa illic audiatur, ubi est crimen admissum, et singulis pastoribus portio gregis sit adscripta quam regat unusquisque et gubernet rationem sui actus Domino redditurus, oportet utique eos quibus praesumus
Abbreviated transcription (Latin):
su̾itis incorde ur̃o. ut detis hono¬
rẽ nomini meo dic̃ dñs. inmittã
in uos maledictionẽ & maledicã
bn dictionem ur̃am. Honor gͦ dat᷑
dõ quando sic di maiestas & censu¬
ra contempnitur. ut cum se ille in¬
dignari & irasci sacͥficantibꝰ dicat.
& cũ penas etnas & supplicia ꝑpetua
conminetur. ꝓponat᷑ a sacͥlegiᷤᷤ atq
dicatur. ne ira cogitetur dĩ. neti¬
meatur iudiciũ dñi. ne pulsetur
tia nec ulla ex homologesin cͥminiᷤ
facta. despectis eꝑis atq calcatis
& ne lapsi surgant ut foris posti
adȩccłam redeant. communicato
ñ conmunicantibus offerat᷑. Quib
etiã satis ñ fuit ab eugło recessisse
spem lapsis satisfacciõis & penitñtiş
sustulisse: fraudib in uolutoᷤ uel
adult̾is conmaculatos uł sacͥfici¬
orum funesta contagione pollutos
ne dm̃ rogarent. ne in ȩccłam ex¬
homologesin criminũ fac̾e̾nt. ab
omi & sensu & fructu penitentię

Expanded text:
sueritis in corde vestro, ut detis honosueritis in corde vestro, ut detis honorem nomini meo, dicit Dominus; immittam in uos maledictionem et maledicam benedictionem uestram. honor ergo datur Deo quando sic Dei maiestas et censura contemnitur, ut cum se ille indignari et irasci sacrificantibus dicat et cum poenas aeternas et supplicia perpetua comminetur, proponatur a sacrilegdicatur; ne ira cogitetur Dei, ne timeatur judicium Domini, ne pulsetur poenitentia, nec ulla exomologesi criminis facta, despectis episcopis atque calcatis, ne lapsi surgant, aut foris positi ad Ecclesiam redeant, communicatio a non communicantibus offeratur? XIV. Quibus etiam satis non fuit ab Evangelio recessisse, spem lapsis satisfactionis et poenitentiae sustulisse, fraudibus involutos, vel adulteriis commaculatos, vel sacrificiorum funesta contagione pollutos, ne Deum rogarent, ne in Ecclesia exomologesin criminum facerent, ab omni et sensu et fructu poenitentiae
Abbreviated transcription (Latin):
tur. ⁊ dep̾cationibus ac satisfactiõib
iustis post peccata sanent᷑. Paulus
fie̾nt. ac ꝓpt̾ea mittet illis ds oꝑa¬
tionem erroris ut eͤdant m̃dacio.
ut uidicent᷑ om̃s qͥ ñ cͤdider̃ u̾itati.
s sͥ placent in iniusticia. Primus
felicitatis gradus ẽ ñ delinquere. scd̃s
delicta cognoscere. Illic currit in¬
nocentia integra ⁊ illibata q̃ seru&.
Hic suecedit medela q̃ sanet. quod
utrumq isti offenso dõ ꝑdiderunt.
ua & modica delicta. qͦd ꝑ illoᷤ ñ te¬
gatur maiestas indignantis dĩ. qͦd
ñtimetur ira & ignis & dies dni qͦo
inminente antixͦ & armat᷑ fideꝰ mi¬
utantis ppłi. dũ tollit᷑ uigor & timor
xͥ. Uiderunt iaici hoc quomͦ curens.
sac̾dotibus labor maiorincumbit
in asserendã & ꝓcurandã dĩ maiesta¬
tem ne d uideamur in hac parte ne¬
glige. quando ammoneat. dñs &
dicat: & nc̃ p̾ceptum hoc aduos ẽ
õsac̃dotes. si ñ audieritis& si ñ ꝓpo¬

Expanded text:
tur, et deprecationibus ac satisfactionibus tur, et deprecationibus ac satisfactionibus justis post peccata sanentur. Paulusfierent; ac propterea mittet illis Deus operationem erroris, ut credant mendacio; ut judicentur omnes qui non crediderunt veritati: sed sibi placent in injustitia . Primus felicitatis gradus est, non delinquere: secundus, delicta cognocere. Illic currit innocentia integra et illibata quae servet, hic succedit medela quae sanet: quod utrumque isti offenso Deo perdiderunt, va et modica delicta, quod per illos non rogatur majestas indignantis Dei? quod non timetur ira et ignis et dies Domini? quod, imminente Antichristo, exarmatur fides militantis populi, dum tollitur vigor et timor Christi? Viderint laici hoc quomodo curent; sacerdotibus labor major incumbit in asserenda et procuranda Dei majestate, ne quid videamur in hac parte negligere, quando admoneat Dominus et dicat: Et nunc praeceptum hoc ad vos est, o sacerdotes: si non audieritis, et si non po
Abbreviated transcription (Latin):
mis abluant᷑. Pax uera falsȩ pacis
mendacio tollit᷑. salutaris sinꝰ matͥs
nouerca int̾cedente claudit᷑. ne de
pectore atq ore lapsoꝵ fletus & ge¬
mitus audiat᷑. Conpellunt᷑ adhuc
insuꝑ lapsi. ut linguis atq ore quo
incapitolio ante delinquerant. sa¬
cerdotibus conuitiũ faciant. Confes¬
sores & uirgines. & iustos qͦq fidei
iaude p̃cipuos. atq in eccła glosos.
contumeliis ⁊ maledicis uocibꝰ ꝓse¬
cunt᷑. a quibus quidẽ ñtã nr̃oꝵ mo¬
destia & humilitas & pudor cedit᷑.
quam illoꝵ ipsoꝵ spes & uita lace
rat᷑. Neq enim qui audit.s qͥ fac̃
conuitiũ miser ẽ. nec quia fã uapu¬
iat .s qr fr̃em cedit in lege peccator
ẽ ⁊ cũ nocentes innocentibꝰ in iuriã
faciunt. illi patiunt᷑ iniuiriã qͥ fa¬
cere se credunt. Deniq hinc illis
ꝑcussa mens& hebes animꝰ & sensꝰ
alienus ẽ. Ira ẽ dĩ ñ intelligẽ deli¬
onis. ne reu̾tantur scilicet & curen¬

Expanded text:
mis abluantur. pax uera falsae pacis mis abluantur. pax uera falsae pacis mendacio tollitur, salutaris sinus matris nouerca intercedente cluditur, ne de pectore adque ore lapsorum fletus et gemitus audiatur. conpelluntur adhuc insuper lapsi ut linguis adque ore quo in Capitolio ante deliquerant sacerdotibus conuicium faciant, confessores et uirgines et iustos quosque fidei laude praecipuos adque in ecclesia gloriosos contumeliis et maledicis uocibus prosecuntur. a quibus quidem non tam nostrorum modestia et humilitas et pudor caeditur quam illorum ipsorum speratur. Neque enim qui audit, sed qui facit convicium, miser est; nec qui a fratre vapulat, sed qui fratrem caedit, in lege peccator est; et cum nocentes innocentibus injuriam faciunt, illi patiuntur injuriam, qui facere se credunt. Denique hinc illis percussa mens, et hebes animus, et sensus alienus est. Ira est Dei non intelligere delionis ; ne revertantur scilicet, et curen
Abbreviated transcription (Latin):
Et intcedunt ne rogetur ds̃. qui indi¬
gnari se ipse testatur. int̾cedunt ne
exoretur p̾cibus & satisfactionibus
xp̃c qui negantẽ se negare ꝓfitetur.
hos inipso ꝑsecutionis tempr de hoc
ipso litt̃as misimꝰ. nec auditi sumus
concilio frequent acto ñ consensione
tantum nr̃a s & cominiatione de¬
creuimus. ut penitentiã fr̃s agerent.
ut penitentiã ñ ag̃ntibus nemo temẽ
pacem daret. Et illi contra dđm sacri¬
legi. contra sac̃dotes dĩ impio furore
temerarii. de ȩccła recedentes. ⁊ contͣ
eccłam parricidalia arma tollentes.
elaborant ut opus suum diabolima¬
licia consummet. nec uulneratos di¬
uina clementia in eccla sua curet.
miserorum penitentiã m̃daciorum
suoꝵ fraude corrumpunt ne dõ in¬
dignanti satisfiat. ne. xp̃m d̃nm suũ
qui xp̃ianꝰ ẽẽ uł erubuit ante uel
timuit. postmodum querat. ne ad ec¬
cłam qui de ȩccła recesserant redeañ:
delicta remittantur. ne uuln̾a lacͥ¬

Expanded text:
Et intercedunt ne rogetur Deus, qui indiEt intercedunt ne rogetur Deus, qui indignari se ipse testatur. Intercedunt ne exoretur precibus et satisfactionibus Christus qui negantem se negare profitetur. Nos in ipso persecutionis tempore de hoc ipso litteras misimus nec auditi sumus. concilio frequenter acto non consensione tantum nostra sed et comminatione decreuimus ut paenitentiam fratres agerent, ut paenitentiam non agentibus nemo temere pacem daret. et illi contra Deum sacrilegi, contra sacerdotes Dei impio furore temerarii, de ecclesia recedentes et contra ecclesiam parricidalia arma tollentes elaborant, ut opus suum diaboli malitia consummet, ne uulneratos diuina clementia in ecclesia sua. curet miserorum paenitentiam mendaciorum suorum fraude corrumpunt, ne Deo indignanti satisfiat, ne Christum Dominum suum qui Christianas esse uel erubuit ante uel timuit postmodum quaerat, ne ad ecclesiam qui de ecclesia recesserat redeat. delicta redimantur, ne uulnera lacri
Abbreviated transcription (Latin):
meo sermone decurrere. cũ conside¬
randũ sit nobis. ꝗ ꝓferre & scbe saẽ¬
dotes dĩ oporteat: nec tã dolor ap̃o
nos debeat quã pudor loqͥ ⁊ ne ui¬
dear: ꝓuocatus maledicta potiꝰquã
crimina & peccata congerere. Iaceo
itaq de fraudibus ecclẽ factis. con¬
iurationes & adult̾ia & uaria deli¬
ctorũ gnã pretereo. unũ illud in
quo ñ mea nec hominũ .s di causa
ẽ. de eorũ facinore. ñ puto ẽẽ reti¬
cũ recentia delinꝗ̃ntiũ facinora fer¬
uerent & sacͥficiis nefandis. ñ tantũ
diaboli altaria. s adhuc manꝰ ipse
lapsoꝵ atq ora fumarent. cõmuni¬
care cũ lapsis & penitentie agende
int̾cedere ñ desitterunt. Clamat ds.
sacͥficans diis eradicabit᷑ nͥ dõ soli.
Et dñs in eugło dic̃. Qui me negau̾it
negabo illũ. Et alio loco indignatio
& ira diuina ñ tacet dic̃s. Iuuis fudi¬
stis uibamina & ulis inposustiͤ sacͥ¬
ficia suꝑ hec ñ indignabor dicit dñs.

Expanded text:
meo sermone decurrere; cum considemeo sermone decurrere; cum considerandum sit nobis, quid proferre et scribere sacerdotes Dei oporteat, nec tam dolor apud nos debeat, quam pudor loqui: et ne videar provocatus maledicta potius, quam crimina et peccata congerere. Taceo itaque de fraudibus Ecclesiae factis; coniurationes et adulteria et uaria delictorum genera praetereo: unum illud, in quo non mea nec hominum sed Dei causa est, de eorum facinore non puto esse reticum recentia delinquentium facinora ferverent, et sacrificiis nefandis non tantum diaboli altaria, sed adhuc manus ipsae lapsorum atque ora fumarent, communicare cum lapsis et poenitentiae agendae intercedere non destiterunt. Clamat Deus: Sacrificans diis eradicabitur, nisi Domino soli . Et Dominus in Evangelio dicit: Qui me negaverit, negabo illum . Et alio loco indignatio et ira divina non tacet, dicens: Illis fudistis libamina, et illis imposuistis sacrificia: super haec non indignabor? dicit Dominus :