comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tad cõmendo: ne forte nunc fieri possit quod
antt non potuit. Cum eium posset sine ulla for¬
itin questione quod precessor eius quamuis
i alieno nomine comꝑauerat. et sub eccłiȩ
aomine possidẽ iam cȩꝑat. consequent̃ ȩtiã
pse retinere:. Nolumus gͦ quoniam fisci de¬
hior fuit. hunc scrupulum habere inconsci¬
ncia neq enim fraus ista quia fisco fiebat.
deo non fiebat. E ille quidem paulus postquã
ip̃e factus est. renunciaturus suis omnib rebꝰ.
ypter immensum cumulum fiscalium debitor.
pacta quadam caucione in qua ei cercũ pon-¬
us debebatur argenti. hos exiguos agellos un¬
de uictum sustentaret. tanquam eccłiȩ corpora¬
ut sub nomine tunc potentissune domus: ut
tum ex ipsis morem suũ sequens. cum fisco ñ
licret. nullas exactor molestias pateretur.
liutem qui eidem ȩccłiȩ illo defuncto est
itiutus. timuit hos agros susciꝑe. & cũ pos¬

Expanded text:
ursus caritati commendo, ne forte nunc fieri possit, quod ursus caritati commendo, ne forte nunc fieri possit, quod ante non potuit. cum enim posset sine ulla forsitan quaestione, quod praecessor eius quamuis sub alieno nomine comparauerat et sub ecclesiae nomine possidere iam coeperat, consequenter etiam ipse retinere, nolumus ergo, quoniam fisci debitor fuit, hunc scrupulum habere in conscientia. neque enim fraus ista quia fisco fiebat ideo non fiebat. et ille quidem Paulus, postquam episcopus factus est, renuntiaturus suis omnibus rebus propter inmensum cumulum fiscalium debitorum exacta quadam cautione, in qua ei certum pondus debebatur argenti, hos exiguos agellos, unde uictum sustentaret, tamquam ecclesiae comparauit sub nomine tunc potentissimae domus, ut etiam ei ipsis morem suum sequens, cum fisco non solueret, nullas exactorum molestias pateretur. iste autem, qui eidem ecclesiae illo defuncto est ordinatus, timuit hos agros suscipere et, cum pos
Abbreviated transcription (Latin):
omino dilectissimo & in
xp̃i membris honorabilũ
amplectendo filio olympi
augustinus. Quicquid sis
scđm scłi huius cursum:
nos tamen karissimo & sin¬
cerissimo conseruo nrõ olympio xpiano
dissime scribimus. hoc enim tibi eẽ scimibt
omni gła głiosius: et omĩ sublimitate subli¬
mius. Fama quippe ad nos ꝑtulit honorẽ it
ad emptum eẽ celsiorem: quȩ utrum uera ẽt̃c
nondum apud nos fuerat confirmatũ. cũ
hȩc scribendi ꝓuenat occasio. s ed quoniam
nouimus te adño didicisse non alta saꝑs. si
humilib consentire: quolibet culmine ptꝰ¬
⁊ cc̃s. non aliter quam soles litteras niãs
apturum esse presumimus. dñe dilec
at & in xp̃i membris honorabilit̾ amplec¬
A fili. Temporali uero felicitate. ad ȩterna
Qate prudenter usurum minime dubita¬
au: ut quanto plus potes in hac terrena re
uiblica. tanco plus impendas cȩlesti illi quȩ
t in xp̃o peꝑit ciuitati᷑ quod tibi ub̃ius re¬
pendatur in regione uiuentium. & in uera pa¬

Expanded text:
OMINO DILECTISSIMO ET IN CHRISTI MEMBRIS HONORABILITER AMPLECTENDO FILIO OLVMPIO AUGUSTINUS. Quicquid sis ecundum saeculi huius cursum, nos tamen carissimo et sincerissimo conseruo nostro Olympio Christiano fidissime scribimus. hoc enim tibi esse scimus omni gloria gloriosius et omni sublimitate sublimius. fama quippe ad nos pertulit honorem te adeptum esse celsiorem, quae utrum uera esset, nondum apud nos fuerat confirmatum, cum haec scribendi prouenit occasio. sed quoniam nouimus te a domino didicisse non alta sapere sed humilibus consentire, quolibet culmine prouectus esses, non aliter, quam soles, litteras nostras te accepturum esse praesumimus, domine dilect in Christi membris honorabiliter amplectende fili. temporali uero felicitate ad aeterna lucra te prudenter usurum minime dubitamus, ut, quanto plus potes in hac terrena re publica, tanto plus inpendas caelesti illi, quae te in Christo peperit. ciuitati, quod tibi uberius rependatur in regione uiuentium et in uera pa
Abbreviated transcription (Latin):
metuimus: donec discant & ualeant ad ia¬
num diem. robore cordis ualentiore cont̃¬
puto ñdum ibi sunt: ab eximietate tua illis ca¬
datur. cum uenerint. Tantam quippe cuise¬
cerissuni pectoris habeamus fiduciam. ut as¬
uiante dño deo nr̃o non solum imꝑtitorẽ au

Expanded text:
metuimus, donec discant et ualeant adiuuametuimus, donec discant et ualeant adiuuanum diem robore cordis ualentiore contecopis, si, ut puto, nondum ibi sunt, ab eximietate tua illis tradatur, cum nenerint. tantam quippe tui sincerissimi pectoris habemus fiduciam, ut adiuuante domino deo nostro non solum impertito
Abbreviated transcription (Latin):
silio diligentius delibatum aliquid font s
tum temporis ꝑ mittebatur angustia. Is
tamen quo animum clementissimi et reigi¬
sissimi principis erga eccłiam ꝓuincia na
ma ꝓ xp̃i membris in tribulatione maxi
consticutis. uigilantia pocuerit accelera
suggero: peto. obsecro. flagito. Neq enĩ
uum in his mał solacium dñs obtulit: qu
te uoluit multo amplius posse quam pata
quando iam de tuis multis et magnis ipt
bonis gaudebamus. M ultum sane de qus¬
dam neq paucor fide firma & stabili granidi¬
mur:⁊ qui ex occasione legum ipsarum. ada
anam religionẽ uł catholicam pacem cont
sunt: ꝓ quors salute sempiterna. nos in he
porali ȩtiam ꝑiclitari delectat. Propterea a
maxime ab hominib nimium durumq
sis. nunc inimiciciarum grauiores imptis
sustinemus. quos ñnulli eor nob̃cum pe¬
entissime sustinent. s plurimum infirmit

Expanded text:
consilio diligentius » deliberatum aliquid ferre, consilio diligentius » deliberatum aliquid ferre, quantum temporis permittebat angustia. illud tamen, quo animum clementissimi et religiosissimi principis erga ecclesiam prouinciaima pro Christi membris in tribulatione maxima constitutis uigilantia potuerit, accelerandum suggero, peto, obsecro, flagito. neque enim paruum in his malis solatium dominus obtulit, quod te uoluit multo amplius posse, quam poteras, quando iam de tuis multis et magnis bonis operibus gaudebamus. Multum sane de quorundam neque paucorum fide firma et stabili gratulamur, qui ex occasione legum ipsarum ad Christianam religionem uel catholicam pacem conuersi sunt, pro quorum salute sempiterna nos in hac temporali etiam periclitari delectat. propterea enim maxime ab hominibus nimium durumque peruersis nunc inimicitiarum grauiores impetus sustinemus, quos nonnulli eorum nobiscum patientissime sustinent; sed plurimum infirmitati
Abbreviated transcription (Latin):
tus exorta occasione facillime posse ac de¬
bere maturari: ut nouerint sicut dixi ho¬
mines uani quor & adu̾santium salutẽ re
magis theodosis filium. quam stilichonem
curasse mittendas. Propterea quippe memo¬
ratus pb̃r harum ꝑlacor. cum de regione sit
mileuitana. ab ep̃o suo uenerabili fr̃e meo
seuero qui cuam mecum sincerissuam di¬
lectionem multum salutat. ꝑ yponem regiũ
ubi ego sum transire iussus ẽ: quia cũ forte
simul eẽmus in magnis eccłiȩ tribulationi
b & ꝑcurbationib. querebamus occasionẽ
scribendi ad eximietatem tuam. & ñ inueni¬
ebamus. Iam quidaͣm unam epłam mise¬
ram in negocio scĩ frĩs & college mei bone¬
facis ep̃i cataquensis. s ñdum ad nos ꝑue¬
nerant grauiora. quȩ nos uehementius agi¬
tarunt. quib comprimendis uel corrigen¬
dis quemadmodum meliore seđm uiam xp̃i
consilio succurratur cõmodius: ep̃i quig
terea nauigauerunt cum tanta benigus.

Expanded text:
tus exorta occasione facillime posse ac detus exorta occasione facillime posse ac debere maturari, ut nouerint, sicut dixi, homines uani, quorum et aduersantium salutem reqmagis Theodosii filium quam Stilichonem curasse mittendas. propterea quippe memoratus presbyter harum perlator, cum de regione sit Mileuitana, ab episcopo suo uenerabili fratre meo Seuero, qui tuam mecum sincerissimam dilectionem multum salutat, per Hipponem-Regium, ubi ego sum, transire iussus est, quia, cum forte simul essemus in magnis ecclesiae tribulationibus et perturbationibus, quaerebamus occasionem scribendi ad eximietatem tuam et non inueniebamus. iam quidem unam epistulam miseram in negotio sancti fratris et collegae mei Bonifatii episcopi Cataquensis; sed nondum ad nos peruenerant grauiora, quae nos uehementius agitarent, quibus comprimendis uel corrigendis quem ad modum meliore secundum uiam Christi consilio succurratur, commodius episcopi, qui propterea nauigauerunt, cum tanta benignita
Abbreviated transcription (Latin):
acceꝑis: ego camen licet nullum consiliũ cũ
eis cõmunicare potuerim. non pocui preter¬
mittere ꝑ hunc fratrem et compb̃rm meum.
qui urgente necessitate ꝓ salute ciuis sui ȩti¬
am media hieme quomͦ cumq ad illas partes
uenire compulsꝰ est: salutare & admonere lia¬
ut opus cuum bonum diligentissima accele¬
retur instantia: quo nouerint inimici eccłiȩ
leges illas quȩ de idolis confringendis & he¬
reticis corrigendis uiuo stilichone in affricã
misse sunt. uoluntate imꝑatoris pissimi &
fidelissimi constitutas. quo nesciente uł nolen-¬
de factum. siue dolose iactant. siue libent̃ pu¬
tant. acq hinc animos imꝑitoꝵ turbulentis¬
simos reddunt: nobisq ꝑicłose ac uehem̃ter
infestos. hoc autem qd̃ petendo uł suggeren¬
do ad moneo prestantiam tuam: non dubi¬
co omnium ꝑ affricam collegarum meoꝵ fie¬
ri uolũtate: arbitror itaq quacumq primi¬

Expanded text:
acceperis, ego tamen, licet nullum consilium cum acceperis, ego tamen, licet nullum consilium cum eis communicare potuerim, non potui praetermittere per hunc fratrem et conpresbyterum meum, qui urgenti necessitate pro salute ciuis sui etiam media hieme quomodocumque ad illas partes uenire compulsus est, et salutare et admonere ca nostro, ut opus tuum bonum diligentissima acceleretur instantia, quo nouerint inimici ecclesiae leges illas, quae de idolis confringendis et haereticis corrigendis uiuo Stilichone in Africam missae sunt, uoluntate imperatoris piissimi et fidelissimi constitutas; quo nesciente uel nolente factum siue dolose iactant siue libenter putant atque hinc animos inperitorum turbulentissimos reddunt nobisque periculose ac uehementer infestos. Hoc autem, quod petendo uel suggerendo admoneo praestantiam tuam, non dubito omnium per Africam collegarum meorum fieri uoluntate. arbitror quacumque primi
Abbreviated transcription (Latin):
omino eximio & merito pres¬
tantissimo. multumq in xp̃i
karitate honorando filio olym¬
pio: augustinꝰ in dño salutem.
Quamuis mox ut audiuimꝰ
te merico sublimatum. cum ipsa fama nondũ
certissima eẽt. nichil aliud de animo tuo
eredidimus erga eccłiam dei. euius te uera¬
citer filium ẽẽ gaudemus. quam quod tuis lit¬
teris max aꝑuisti: tamen ȩciam illis lectis qui¬
b ultro dignatus es etiam si pigri & cunctan¬
tes eẽmus exhortationem beniuolentissimam
mittere. ut instruente humilitate nr̃a. ꝑ re¬
ligiosam obedientiam tuam dñs cuius inune¬
re talis es. ȩccłiȩ suȩ iamiamq subueniat. mai¬
ore fiducia tibi scribimus: dñe eximie & me¬
rico prestantissime multumq in xp̃i haritate
honorande fili. Et fr̃s quidem multi scĩ colle¬
ge mei. grauiter ȩccłia ꝑturbata ꝓfecti sunt:
pene fugientes ad głiosissimum comitatum.
Quos siue iam uideris. siue litteras eoꝵ ab ur¬
be roma oporcunitate cuius quam occasioniͤ

Expanded text:
OMINO EXIMIO ET MERITO PRAESTANTISSIMO MULTUMQVE IN CHRISTI CARITATE HONORANDO FILIO OLVMPIO AUGUSTINUS IN DOMINO SALUTEM. Quamuis mox, ut audiuimus te merito sublimatum, cum ipsa fama nondum certissima nobis esset, nihil aliud de animo tuo credidimus erga ecclesiam dei, cuius te ueraciter filium esse gaudemus, quam quod tuis litteris mox aperuisti, tamen etiam illis lectis, quibus ultro dignatus es, etiam si pigri et cunctantes essemus, exhortationem beniuolentissimam mittere, ut instruente humilitate nostra per religiosam oboedientiam tuam dominus, cuius munere talis es, ecclesiae suae iam iamque subueniat, maiore fiducia tibi scribimus, domine eximie et merito praestantissime multumque in Christi honorande fili. Et fratres quidem multi sancti collegae mei grauiter ecclesia perturbata profecti sunt paene fugientes ad gloriosissimum comitatum, quos siue iam uideris siue litteras eorum ab urbe Roma opportunitate cuiusquam occasionis
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ scire opus ẽ. ut eurent filii lucis et̃ e pis¬
ratos corde uigilare: qui nolunt ab illa han
sicut a nocturno fure comprehendi. Nan
si ad cauendum malum. hoc id ÷ ne horali
tanquam fur inueniat inꝑatum. opus e
nosse tempor spatia. non diceret apłs. nr
ad scribendum: tanquam doctor ꝓuidentu¬
simus iudicaret. Nunc autem nec illis he
opus eẽ monstrauit. quib sufficiebat ut si¬
rent inparatis atq dormientib horamdi¬
mini sicut furem ẽẽ uenturam: atq hoc le¬
endo eent ipsi uigilanter ꝑati post quanta
libet dempora ueniret: & suum seruauit i¬
dum: ut licet apłs non camen presumeret
alios docere: quod apłis dominũ dixisse c¬
nouerat. non ẽ urm̃ scire. Ponis etiam qd
ipse idem dixit apłs. Non retinetis memosi
quia cum eẽm apud uos hȩc dicebam uob̃
& nunc quid decineat scitis. ut reueletur

Expanded text:
ergo scire opus est. ut curent filii lucis esse et paergo scire opus est. ut curent filii lucis esse et parato corde uigilare, qui nolunt ab illa hora sicut a nocturno fure comprehendi. nam si ad cauendum hoc malum, id est ne hora domini tamquam fur inueniat inparatum. opus esset nosse temporum spatia, non diceret apostolus non se scribendum tamquam doctor prouidentissimus iudicaret. nunc autem nec illis hoc opus esse monstrauit. quibus sufficiebat, ut scirent inparatis atque dormientibus horam domini sicut furem esse uenturam atque hoc sciendo essent ipsi uigilanter parati, post quanta libet tempora ueniret, et suum seruauit modum, ut licet apostolus non tamen praesumeret alios docere, quod apostolis dominum dixisse cognouerat: Non est uestrum scire. Ponis etiam, quod idem ipse dixit apostolus: Non retinetis memoria, quia, cum essem apud uos, haec dicebam nobis? et nunc quid
Abbreviated transcription (Latin):
ueniet: & cum dixerint pax & securitas. cuẽ
subitaneus illis apparebit interitus. suoz
dolores parturientis: & non effugient. fe
non dixit post quantum temporis hoc sin¬
rum sit. s quomodo futurum sit. id ÷ loni
ta erit etatis breuitas uł ꝓlixitas. s quami
libet interuallum sit spatiumq temponꝰ
non tamen hoc eis ẽueniet nouissimum¬
lum: nisi cum dixerit pax & securitas. l¬
bus uerb̃ uidetur apłs huius nouissimi
uł spem uł tiorem ab hoc nr̃o tempor
mouisse. Non enim uidemus amatores huis
scłi quib subitaneus apparebit interitus
dicere pax & securitas. Q uid gͦ scire sufici
satis ipse demonstrat apłs. dicendo de tax¬
rib & momentis non habemus uobis setuc
uł sicut alis codices habent ñ opus habehis
uob̾ scribi: nec sequutus adiunxit uosisi
enim diligenter scitis quantum temporites¬
tet. s ait uos enim ipsi diligenter scitis qui
hora dñi sicut fur in nocte. ita ueniet hic

Expanded text:
ecuritas\', tunc ecuritas\', tunc subitaneus illis apparebit interitus quo modo dolores parturientis et non effugient. et hic non dixit. post quantum temporis hoc futurum sit. sed quo modo futurum sit, id est non quanta erit aetatis breuitas uel prolixitas, sed, quantum libet interuallum sit spatiumque temporis, non tamen eis hoc ueniet malum nouissimum, nisi cum dixerint: Pax et securitas. quibus uerbis uidetur apostolus huius nouissimi diei uel spem uel timorem ab hoc nostro tempore remouisse; non enim uidemus ipsos amatores huius saeculi, quibus subitaneus apparebit interitus, iam dicere: Pax et securitas. Quid ergo scire sufficiat, satis ipse demonstrat apostolus dicendo: De temporibus et momentis non opus habemus uobis scribere uel, sicut alii codices habent: Non opus habetis uobis scribi. nec secutus adiunxit: Vos enim ipsi diligenter scitis, quantum temporis restet\', sed ait: Vos enim ipsi diligenter scitis, quia hora domini sicut fur in nocte ita ueniet. hoc
Abbreviated transcription (Latin):
agnoscebant. quod iam uolebat agnosci. id ÷
primi aduentus sui quo in eum crederent:
qui alterum eius aduentum uellent expecta¬
re uigilantes: quandocumq futurus esset.
Qui enim aduentum dñi non cognouerit
primum. preꝑare se non poterit ad scđm:
credendo in eum. fideliterq uigilando: ne
illum tanquam fur in tenebris comprehen¬
dat. siue cardius uenerit. siue cicius quam
sꝑatur. Dicit ętiam sicut admones apł par¬
lus. in nouissimis temporib instabunt tem¬
pora ꝑicłosa: & reliqua. Sed nunquid ideo
docet cempora quȩ pater posuit in sua po¬
testace. auc ideo quis quam nouit quam lon¬
ga uł breuia sint eadẽ ipsa. quȩ facendum ẽ
esse nouissima: cogitare quippe debemꝰ quã
olim dictum sit: fr̃s nouissima hora ẽ. Rursus
eundem apłm dixisse cõmemoras. de tempo¬
rib autem & momentis: nou necesse habe¬
mus uobis scribere. Uos enim ipsi diligent̃
scitis. quia dies dr̃a sicut fur in nocte. ita

Expanded text:
cognoscebant, quod iam uolebat agnosci, id est cognoscebant, quod iam uolebat agnosci, id est primi aduentus sui, quo in eum crederent, qui alterum eius aduentum uellent expectare uigilantes, quandocumque futurus esset. qui enim aduentum domini non cognouerit primum, praeparare se non poterit ad secundum credendo in eum fideliterque uigilando, ne illum tamquam fur in tenebris comprehendat, siue tardius uenerit siue citius, quam speratur. Dicit etiam, sicut admones, apostolus Paulus: In nouissimis temporibus instabunt tempora periculosa et reliqua. sed numquid ideo docet tempora, quae pater posuit in sua potestate? aut ideo quisquam nouit, quam longa uel breuia sint eadem ipsa, quae fatendum est esse nouissima? cogitare quippe debemus, quam olim dictum sit: Filioli, nouissima hora est. Rursus eundem apostolum dixisse commemoras: De temporibus autem et momentis non necesse habemus uobis scribere; uos enim ipsi diligenter scitis. quia
Abbreviated transcription (Latin):
Cur ergo eis dictum est non ÷ urm̃ scire. uł
si ita intelligendum ẽ. non ẽ urm̃ docere
tempora quȩ pater posuit in sua potestate:
quandoquidẽ sic ea docebant cum hi in qͦr
litteris discerentur. ꝑ illos innotescebãt: un¬
de credibilius ẽ. non dm̃ noluisse sciri quod
sciri. Cur ergo inquis de temporibus cog¬
noscendis ipse dñs monet ubi dicit qͣnam
est fidelis seruus et prudens quem constitu¬
it dñs suꝑ familiam suam. ut det illis cybũ
in tempore: & cetera. Immo uero monet non
ut bonus seruus cognoscat tempoꝵ ficiem.
sed ut omni tempore in oꝑe bono uigilet. qe
nescit tempors finem: non monet ut tẽpo¬
ra quȩ pater posuit in sua potestate assequa
Do ueniat dñs. in cordis preꝑatione imitem᷑
apłos: unde iam supra satis loquutus sum.
Arguit autem iudeos quare tempus ñ cog¬
noscant dicens: ⁊pocrite faciem cęli potestis
ꝓbare. & reliqua: quoniam illud tempus nõ

Expanded text:
cur ergo eis dictum est: Non est uestrum scire uel, cur ergo eis dictum est: Non est uestrum scire uel, si ita intellegendum est, non est uestrum docere tempora, quae pater posuit in sua potestate, quando quidem sic ea docebant, cum hi, in quorum litteris discerentur, per illos innotescebant? unde credibilius est non deum noluisse sciri, quodsciri. \'Cur erg-o\', inquis, \'de temporibus cognoscendis ipse dominus monet, ubi dicit: Quisnam est fidelis seruus et prudens, quem constituit dominus super familiam suam, ut det illis cibum in tempore?\' et cetera. immo uero monet, non ut bonus seruus cognoscat temporum finem, sed ut omni tempore in opere bono uigilet, quia nescit temporum finem; non monet. ut tempora, quae pater posuit in sua potestate, adsequamdo ueniat dominus. in cordis praeparatione imitemur apostolos, unde iam supra satis locutus sum. arguit autem Iudaeos, quare tempus non cognoscant, dicens: Hypocritae, faciem caeli potestis probare et reliqua. quoniam illud tempus non
Abbreviated transcription (Latin):
sancti magniq doctores eccłiam docere po¬
tuerunt: an respondebitur hȩc non docu
quis ea quȩ futura erant. uoluntate diuina
hominib sunt loquuti: S ed si ueneratio cua
satis admiratione plenum eẽ dicit. si ea deus
quȩ predici uoluit. ad hominum sensus penteꝰ
non posse ꝑuenire constituit: quanto maio
re admiratione plenũ est. si ea quȩ ꝓpħe ho-¬
minib sunt loquuti hȩc apłi uel scire sut̃
ꝓhibiti. uel docere: quomodo autem ꝓphe
ista de quibus agitur tempora docentes. ñ
intelligerentur ab apłis si intelliguntur a
nobis: aut si eos apłi intellexerunt istã mẽ¬
surã tp̃is ꝓphantes. quomodo non doce¬
rent quod intellexerunt quando ꝑ eoꝵ pre-¬
conium & ipsi ꝓpħe innotescebant: qͥ eos
suis libris ista docuerunt: & ideo ꝑ quas
litteras ea ipsi didicerant. ꝑ easdẽ poterãt
alii quoq in his gentib discere. in quib
apłi auctoritatem ꝓhicam comendabant.

Expanded text:
sancti magnique doctores Ecclesiam docere posancti magnique doctores Ecclesiam docere potuerunt? 5. An respondebitur, haec non docuiquis, ea quae futura erant, voluntate divina hominibus sunt locuti. Sed si venratio tua satis admiratione plenum esse dicit, si ea Deus quae praedici voluit, ad hominum sensus penitus non posse pervenire constituit; quanre admiratione plenum est, si ea, quae prophetae hominibus sunt locuti, haec apostoli uel scire sunt prohibiti uel docere! quo modo autem prophetae ista, de quibus agitur. tempora docentes non intellegerentur ab apostolis, si intelle- ?untur a nobis? aut si eos apostoli intellexerunt istam mensuram temporis prophetantes, quo modo non docerent, quod intellexerunt, quando per eorum praeconium et ipsi prophetae innotescebant, qui eos suis libris ista docuerunt? et ideo per quas litteras ea ipsi didicerant, per easdem poterant alii quoque in his gentibus discere, in quibus apostoli auctoritatem propheticam commendabant.
Abbreviated transcription (Latin):
hoc saltem manifestum erat apłis ñ eorum
temporib cum in carne hic uiuerent dnĩn
eẽ uenturum: et tamen quis dubitet eos
precipue uigilasse. & seruasse quod omnib
dgit ne inꝑaratos repente ueniens inueni-¬
ret: nondum sane intelligo quonam modo
accipi debeat quod scripsit sanctitas cua
s eritis michi testes in iherłm et in iudea et ĩ
samaria. et usq ad ultimum terrȩ. Quẽ scͥp¬
ture sensum sic exponis. ut dicas ñ gͣ apos¬
tolos testes consũmacionis mundi. sed no-¬
minis et resurrectionis suȩ uoluit intelligi.
Non quidem ille ait non est urm predica¬
re tempora: sed non ẽ urm̃ uosse. Uerum
si uis intelligi quod ait non est urm̃ scire.
ac si diceret non est urm̃ scientes facere. id
est non est urm̃ hoc docere: quis nr̃m do¬
cere audeat uł scire presumat qd ds̃ ille ma¬
gister nec eos discipłos docuit aquib pre¬
sentib interrogatus ẽ presens. nec illi cam

Expanded text:
hoc saltem manifestum erat apostolis non eorum hoc saltem manifestum erat apostolis non eorum temporibus, cum hic in carne uiuerent, dominum esse uenturum; et tamen quis dubitet eos praecipue uigilasse et seruasse, quod omnibus dixit, ne inparatos repente ueniens inueniret? Nondum sane intaccipi debeat quod scripsit Sanctitas tua, Sed eritis mihi testes in Jerusalem, et in Judaea, et in Samaria, et usque ad ultimum terrae . Quem Scripturae sensum sic exponis, ut dicas: Non ergo Apostolos testes consummationis mundi, sed nominis et resurrectionis suae voluit intelligi. Non quidem ille ait, Non est vestrum praedicare tempora; sed, Non est vestrum nosse: verum si ita vis intelligi quod ait, Non est vestrum scire, ac si diceret, Non est vestrum scientes facere, id est, non est vestrum hoc docere; quis nostrum docere audeat, vel se scire praesumat quod Deus ille magister nec eos discipulos docuit, a quibus praesentibus interrogatus est praesens, nec illi tam
Abbreviated transcription (Latin):
uniat uos dormientes. Quod autem uob̃ di¬
u: omnib dico uigilate. Quib enum omnbus
cit uisi dilectis & electis suis. ad corpus eius
muntib qd ÷ eccłia: non solum gͦ ilł dixit qͥ¬
bitnic audientib loquebatur. sed etiam illis
qui sierunt pꝰ illos ante nos. & ad nos ipsos.
e qui erunt post nos. usq ad eius nouissimũ
iduentum. Nunquid oͣmues inuenturus est
dies ille in hac uita. aut quisquam dicturus
te ne cum uenerit repente inueniat uos dor¬
miences : cur itaq omnib dicit quod ad eos
solos ꝑtineat qui cunc erunt᷑ nisi quia eo mͦ ad
onĩs ꝑtinet quomodo dixi: tunc enĩ unicuiq
ueuiet dies ille. cum uenerit ei dies ut tał hĩe
ereat quał uidicandus ẽ illo die: ac ꝑ hoc u-¬
llare debet omnis xp̃ianus: ne ĩparatũ eum
inueniat dñi aduentꝰ. In paratum audem inue¬
uiet dies ille quem inparatum inuenerit
suȩ uitȩ huius ultimus dies. Certe enum

Expanded text:
ueniat uos dormientes. quod autem nobis diueniat uos dormientes. quod autem nobis dico, omnibus dico: Vigilate. quibus enim omnibus dicit, nisi electis et dilectis suis ad corpus eiuslum ergo illis dixit, quibus tunc audientibus loquebatur, sed etiam illis, qui fuerunt post illos ante nos, et ad nos ipsos et qui erunt post nos usque ad eius nouissimum aduentum. numquid autem omnes inuenturus est dies ille in hac uita aut quisquam dicturus te, ne, cum uenerit repente, inueniat uos dormientes? cur itaque omnibus dicit. quod ad eos solos pertineat, qui tunc erunt, nisi quia eo modo ad omnes pertinet, quo modo dixi? tunc enim unicuique ueniet dies ille, cum uenerit ei dies, ut talis hinc exeat, qualis. iudicandus est illo die. ac per hoc uigilare debet omnis Christianus, ne inparatum eum inueniat domini aduentus. inparatum autem inueniet ille dies, quem inparatum inuenerit suae uitae huius ultimus dies. certe enim
Abbreviated transcription (Latin):
tase ruinorib: ut tamen uellet eos ꝑatos
duentum diũi sui lumbis accinctis et lucer¬
us andentib oꝑiri. quib dicit. Uos autem fr̃s
ionestis in tenebris. ut dies ille uos tanquã
r comprehendat. Omnes eium uos filis lu¬
es esis. et filii diei: non estis noctis neq tene¬
hratun. Ille autem qui sic dicit moram fac it
ais meus uenite ut ꝑcuciat conseruos suos
puletur cum ebriosis: non est lucis sed tene¬
rarum: et id eo eum canquam fur dies ille
amprehendet: quod unusquisq debet ętiã
ł die huius uitȩ suȩ nouissimo formidare.
n quo eium quemq inuenerit suus nouissi¬
tus dies: in hoc eum comprehendet mundi
iussimus dies: qm̃ qualis in die isto mori¬
uis quisq talis in die illo uidicabitur. ad hoc
itnet quod in euanglium seđm marcũ ita
inptum est. Uigilate gͦ quia nescitis quan
uͨ domus ueiuat. sero. an media nocte. an gal
licantu. an mane: ne cum uenerit repente in¬

Expanded text:
scultare rumoribus, ut tamen uellet eos paratos scultare rumoribus, ut tamen uellet eos paratos aduentum domini sui lumbis accinctis et lucernis ardentibus opperiri. quibus dicit: Vos autem, fratres, non estis in tenebris, ut dies ille uos tamquam fur comprehendat. omnes enim uos filii lucis estis et filii diei: uon sumus noctis neque tenebrarum. ille autem, qui sic dicit: Moram facit dominus meus uenire, ut percutiat conseruos suos et epuletur cum ebriosis, non est lucis sed tenebrarum et ideo eum tamquam fur dies ille comprehendet. quod unusquisque debet etiam de die huius uitae suae nouissimo formidare; in quo enim quemque inuenerit suus nouissimus dies, in hoc eum comprehendet mundi nouissimus dies, quoniam. qualis in die isto quisque moritur, talis in die illo iudicabitur. Ad hoc pertinet. quod in euangelio secundum Marcum ita scriptum est: Vigilate ergo, quia nescitis, quando dominus domus ueniat, sero an medicantu an mane, ne, cum uenerit repente, in
Abbreviated transcription (Latin):
qui dicebat sitiuit anima mea ad deuni¬
uum. quando ueniam & apparebo ante:
em dei. Dicendo enum quando ueniam. ns
se ꝑpeti moleste ferebat: quia ȩtiam qd ã
acceleratur. desiderio tardũ uidetur. Le
autem tardus ẽ eius aduentus. uł quomod
longe futurus est. cum ipsi apłi cempose qp
et nos: quantũ ad me attinet dico. & eos
hoc mecum nesciunt. E camen quib dicl
est non est urm̃ scire tempora. quȩ pates
suit in sua potestate. diligebant eius mal¬
festationem: & dabant conseruis in tempe
cybaria. nec ꝑcuciebant eos dñando eis Il
luxuriabantur cum amatorib mundi. dicend
moram facit dñs meus. alia ÷ gͥ ignoraulla
amini mente. neq terreamini siue ꝑ uerbusi
siue ꝑ epłam tamquam ꝑ nos missam. qual
instet dies diũ: nolebat utiq ut eredes
icerẽt. moram facit dñs meus uenire. & tia
se suꝑbiȩ luxurieꝙ ꝑdendos: sed sic eos
Nat de ꝓpinquante die nouissimo falsis au¬

Expanded text:
qui dicebat: Sitiuit anima mea ad deum uiqui dicebat: Sitiuit anima mea ad deum uiuum; quando ueniam et apparebo ante faciem dei? dicendo enim \'quando ueniam?\' moras se perpeti moleste ferebat. quia, etiam quod tempore acceleratur, deautem tardus est ejus adventus, vel quomodo longe futurus est, cum ipsi Apostoli, tempore quo et nos — quantum ad me attinet, dico, et eos, qui hoc mecum nesciunt —; et tamen, quibus dictum est: Non est uestrum scire tempora, quae pater posuit in sua potestate, diligebant eius manifestationem et dabant conseruis in tempore cibaria nec percutiebant eos dominando eis nec luxuriabantur cum amatoribus mundi dicentes: Moram facit dominus meus. Alia est ergo ignorantia amini mente neque terreamini siue per uerbum siue per epistulam tamquam per nos, quasi instet dies domini. nolebat utique, ut crededicerent: Moram facit dominus meus uenire et trase superbiae luxuriaeque perdendos; sed sic eos nolebat de propinquante die nouissimo falsis au
Abbreviated transcription (Latin):
coep̃o esychio: augustinus
in dño salucem. Accepi lit¬
teras uenerationis tue qͥb
ualde salubriter exhortaris ut saluatoris
nrĩ diligatur et desideretur aduentuc s¬
cis hoc ut seruus bonus eiusdem pate
milias. auidus lucror dni cui. et uolensi
bere plurimos socios dilectionis: quapi
precipue & ꝑseueranter accenderis
dñm dixit redditurum coronam iusticus
tantum sibi s et omĩb qui diligunt
ni festationem eius: ita recte uiuimus. et
hoc scło tanquam ꝑegrini aguus. cuns
hac dilectione cor nrm̃ ꝓficienter extendi
ue cicius siue cardius ueniat. quam put
cuius manifestatio fideli karitate diliga
& pio desideratur affectu. Seruus quippe
qui dicit moram facit dũs meus et ꝑcuti sas¬
seruos suos. manducat & bibit cum ebrioss
non utiq diligit manifestationem eꝰ Em
rib enim: apparet animus eius. Quos mi¬
res licet breuiter ideo magister c̃urauit bi¬
exprimere. id ÷ suꝑbiam atq luxuriam:

Expanded text:
COPO HESVCHIO AUGUSTINUS IN DOMINO SALUTEM. Accepi litteras uenerationis tuae, quibus ualde salubriter exhortaris, ut saluatoris nostri diligatur et desideretur aduentus. facis hoc ut seruus bonus eiusdem patris familias auidus lucrorum domini tui et uolens habere plurimos socios dilectionis, qua ipse praecipue et perseueranter accenderis.dominum dixit redditurum coronam iustitiae non tantum sibi sed et omnibus, qui diligunt manifestationem eius. ita recte uiuimus et in hoc saeculo tamquam peregrini agimus, cum se in hac dilectione cor nostrum proficienter extendit, siue citius sine tardius ueniat, quam putatur, cuius manifestatio fideli caritate diligitur et pio desideratur affectu. seruus quippe ille, qui dicit: Moram facit dominus meus et percutit conseruos suos, manducat et bibit cum ebriosis, non utique diligit manifestationem eius; ex moribus enim appai;et animus eius. quos mores licet breuiter ideo magister bonus curauit exprimere, id est superbiam atque luxuriam, ne,
Abbreviated transcription (Latin):
ambrosi sententiam: iam non eius auctori-¬
tate. s ipsa ueritate firmatam. Neq enĩ & mͥ
ꝓpterea placet. quia ꝑ illius os potissunum
me dñs ab errore liberauit. &s ꝑ illius mi¬
nisterium grãm michi baptismi salutaris
indulsit. tanquam plantatori & rigatori
meo. nimium faueam: s quia de hac re et
ipse hoc dixit qđ pie cogitanti & recte in¬
telligenti loquitur: etiam ille qui increm̃¬
tum dat deus. In ipsa gͦ resurrectione nõ
facile est deum uidere. nisi his qui corde st̃
inundo: et ideo beati mundo corde. ipsi enĩ
deum uidebunt. Quantos beatos iam nu-¬
merauerat: et tamen uidendi his dm̃. non
ꝓmiserat facultatem. Si ergo hi qui mun-¬
do sunt corde dm̃ uidebunt: utiq alii ñ
uidebunt. Neq enim indigni dm̃ uidebt̃:
neq his qui dm̃ uidere noluerit. pocest¬

Expanded text:
Ambrosii sententiam iam non eius auctoriAmbrosii sententiam iam non eius auctoritate sed ipsa ueritate firmatam.. neque enim et mihi propterea placet, quia per illius os potissimum me dominus ab errore liberauit et per illius ministerium gratiam mihi baptismi salutaris indulsit, tamquam plantatori et rigatori meo nimium faueam, sed quia de hac re et ipse hoc dixit, quod pie cogitanti et recte intellegenti loquitur etiam ille, qui incrementum dat, deus. \'in ipsa\' ergo resurrectione non famundo. Et ideo ait: Beati mundo corde; ipsi enim Deum videbunt . Quantos beatos jam numeraverat, et tamen videndi his Deum non promiserat facultatem! Si ergo ii qui mundo sunt corde, Deum videbunt; utique alii non videbunt. Neque enim indigni Deum videbunt, neque is qui D
Abbreviated transcription (Latin):
reuelata facie głam diũ speculantes in eandẽ
imaginem transformamur. de gła in glam
tanquam a diũ sp̃u: de gła scilicet fidei: in glo¬
riam contẽplationis ȩternȩ. Hoc quippe agit
hȩc tͣansformatio: qua interior homo reno¬
uatur de die in diem. De quo & apł̃s petrus
cum eum moneret ornari. non quȩ a foris
inquit ornantur capilloꝵ incrispationib.
aut auro aut margaritis. uel ueste pretiosa.
s ille absconditus cordis homo: qui ẽ aute de¬
um diues. In qua enim facie uelamen habet̾
iudei non transeundo ad xp̃m. qm̃ cum per-
transierit quisq ad xp̃m. auferetur uelam̃:
ea nos facie reuelata. in eandem imaginẽ trãs¬
formamur. aꝑtissime autem dicit: uelam̃ suꝑ
corda eor positum ẽ. Ibi ÷ gͥ facies qua reue¬
lata nunc in fide quamuis ꝑ specłm et in enig¬
mate contuemur: tunc audem facie ad faci-¬
em. Quȩ si apparobas. tene mecum sc̃ĩ uiri

Expanded text:
reuelata facie gloriam domini speculantes in eandem reuelata facie gloriam domini speculantes in eandem imaginem transformamur de gloria in gloriam tamquam a domini spiritu, de gloria scilicet fidei in gloriam contemplationis aeternae? hoc quippe agit haec transformatio, qua interior homo renouatur de die in diem, de quo et apostolus Petrus, cum eum moneret ornari: Non quae aforis, inquit, ornantur capillorum incrispationibus aut auro et margaritis uel ueste{ pretiosa, sed ille absconditus cordis homo, qui est ante deum diues. in qua enim facie uelamen habent Iudaei non transeundo ad Christum, quoniam, cum transierit quisque ad Christum, auferetur uelamen, ea nos facie reuelata in eandem imaginem transformamur. apertissime autem dicit: Velamen super corda eorum positum est. ibi est igitur facies, qua reuelata nunc in fide quamuis per speculum et in aenigmate contuemur tunc autem facie ad faciem. Quae si adprobus, tene mecum sancti uiri
Abbreviated transcription (Latin):
ter donec diligenti inquisicione si dñs adiuue¬
rit reꝑiatur quid scđm scripturas de spĩtali
corpore quod in resurrectione ꝓmitaitur. pro¬
babilius senciendum sit: interim nob̃ suffici¬
at. ꝗd unigenitus filius idemq mediator dei
&e hominum homo. xp̃c iħs uidet ita patrẽ sic̃¬
uidetur a patre. Nos autem ad illam uisionẽ
dei quȩ nob̃ in resurrectione ꝓmittitur. ñ
ex hoc mundo istam concupiscentiam ocłors
trans ferre conemur: s mundandis cordib
pio studeamus affectu: nec corporalem faciem
cogitemus cum dicit apłs uidemus nunc per
specłm in enigmate tunc autem facie ad faciẽ:
presertim quia apłs expressus dixit: nũc scio
ex parte. tunc autem cognoscam sicut & cog¬
mus: corporali nunc  eius facie cogniti su¬
mus.Tunc eium cognoscam inquit. sicut &
cogiutus sum. U nde quis eum non intel¬
ugat eo loco ȩtiam nram faciem ilsã signi¬
ficare uoluisse de qua dicit alio loco. nos aut̃

Expanded text:
ter donec diligenti inquisitione, si dominus adiuueter donec diligenti inquisitione, si dominus adiuuerit, reperiatur, quid secundum scripturas de spiritali corpore, quod in resurrectione promittitur, probabilius sentiendum sit, interim nobis sufficiat, quod unigenitus filius idemque mediator dei et hominum homo videtur a Patre. Nos autem ad illam visionem Dei, quae nobis in resurrectione promittitur, non ex hoc mundo istam concupiscentiam oculorum transferre conemur, sed mundandis cordibus pio studeamus affectu; nec corporalem faciem cogitemus, cum dicat Apostolus: « Videmus nunc per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faciem ; » praesertim quia Apostolus expressius dixit: « Nunc scio ex parte, tunc autem cognoscam sicut et cogmus, corporali nunc ejus facie cogniti sumus, « tunc enim cognoscam, » inquit, « sicut et cognitus sum. » Unde quis eum non intelligat eo loco etiam nostram faciem illam significare voluisse de qua dicit al
Abbreviated transcription (Latin):
uim ad corpora ꝑtinere uisionem. Quȩ opi-¬
node quocumq loquendi more orta sit. scͥp¬
tun tamen sc̃ȩ non sic loqui solent. quȩ nisi
ĩtutum corpori. uerum ȩtiam spitui. magis
pitui quam corpori uisionem tribuereñ.
on ꝓpħas ꝓprie uidentes appella uissent: qͥ
non corpore s spu etiam futura uiderũt. S:
cogitandũ est ne quid insolenter audiamus.
si dixerimus corpus non solum mortalitatẽ
& corruptibilitatem. uerum ętiam hoc ipsum
qd corpus ẽ ꝑ głam resurrectionis amittere: ꝙ
spm fieri. Eo modo quippe aut conduplicabit᷑
substantia sp̃s. si & corpus sp̃c erit: aut si unꝰ
erit sp̃s hominis. ita ut cõmitato & conu̾so in
sp̃m corpore. neq geminatione. neq incre-¬
mento condupplicctur. nec omnino ullius ac¬
lessu quantitatis augeatur: metuendum est
se nichil aliud dici uideatur. quam corpora
son lla mutatione in mortalia mansura. sed
nulla potius futura: & omĩno ꝑitura Quaꝓp¬

Expanded text:
tum ad corpora pertinere uisionem. quae opintum ad corpora pertinere uisionem. quae opinio de quocumque loquendi more orta sit, scripturae tamen sanctae non sic loqui solent, quae nisi non tantum corpori uerum etiam spiritui magisque spiritui quam corpori uisionem tribuerent, non prophetas proprie uidentes appellauissent, qui non corpore sed spiritu etiam futura uiderunt. Sed cogitandum est, ne quid insolenter audeamus. si dixerimus corpus non solum mortalitatem et corruptibilitatem uerum etiam hoc ipsum, quod corpus est, per gloriam resurrectionis amittere et spiritum fieri. eo modo quippe aut conduplicabitur substantia spiritus, si et corpus spiritus erit, aut, si unus erit spiritus hominis, ita ut commutato et conuerso in spiritum corpore neque geminatione neque incremento conduplicetur nec omnino ullius accessu quantitatis augeatur, metuendum est, ne nihil aliud dici uideatur quam corpora non illa mutatione inmortalia mansura, sed nulla potius futura et omnino peritura. quaprop
Abbreviated transcription (Latin):
p̃scale mutetur. Quȩ diligentius sollicitiusq
uactanda c̃: maxime ꝓpter corpus ipsius dñi.
qui tranfigurat corpus humilitatis nr̃e. cõfor¬
me corpori głiȩ sue: ut possit sibi subicere oĩa:
sum enun & ds̃ pater uideat filium. & filius
uitem: ꝓculdubio non sunt audiendi qui ui¬
lonem nolunt tribuere nisi corporib. Ieq
dum dici fas ẽ. qd̃ filium pater non uideat.
aut et ut ipse uideat. corpore indutus est.
Si ñ nisi ad corpus ꝑtinet uisus. quid quod
nipso mundi exordio antequam a filio eẽt ul
uforma serui suscepta. uidit ds̃ lucem quia bo¬
na ẽ. & firmamentum & mare & aridam. & om¬
ne fenum. atq omne lignum. solem lunã stel¬
lis. reptilia animarum uiuarum. uolatilia cȩ¬
li. animam uiuam: postremo uidit ds̃ omnia
quȩ fecit: & ecce bona ualde. Quod cũ ꝑqͣsq
creaturas totiẽs scriptura repetisset: mirorun-¬
de nata fuerit illa opinio qua putatum ÷ tan¬

Expanded text:
spiritale mutetur. quae diligentius sollicitiusque spiritale mutetur. quae diligentius sollicitiusque tractanda est maxime propter corpus ipsius domini, qui transfigurat corpus humilitatis nostrae conforme corpori gloriae suae, ut possit sibi subicere omnia. cum enim et deus pater uideat filium et filius patrem, procul dubio non sunt audiendi, qui uisionem nolunt tribuere nisi corporibus. neque enim dici fas est, quod filium . pater non uideat, aut, et ipse ut uideat, corpore indutus est, si nonnisi ad corpus pertinet uisus. quid, quod in ipso mundi exordio, antequam a filio esset ulla forma serui suscepta, uidit deus lucem, quia bona est, et firmamentum et mare et aridam et omne faenum atque omne lignum, solem, lunam, stellas, reptilia animarum uiuarum, uolatilia caeli, animam uiuam? postremo uidit deus omnia, quae fecit, et ecce bona ualde. quod cum per quasque creaturas totiens scriptura repetisset, miror, unde nata fuerit illa opinio, qua putatum est tan
Abbreviated transcription (Latin):
enim quidam qui dĩ ipsum omnino eot̃¬
corpꝰ ẽẽ presumunt: putantes quicquid en¬
pus non ẽ. nullam ꝓrsꝰ ẽẽ substantiam. Istos
omiumͦ au̾sandos censeo. Sunt autem ali
dm̃ quidem ipsum corpus non ẽẽ minime
dubitantes. s ided eos qui ad uitam ȩternam
ita ẽ. quantum distet a suꝑiore opinione. i
quam hoc sit tolerabilius. ȩtiam si uerũ sul
sit. puto facillime iudicari. Primo quia mil¬
tum interest utrum de creatore an de cra¬
tura aliter aliquid sentiatur quam ueri&
habet: deinde quia conacus mentis utcuiẜ
non in corpus dm̃. P ostremo quia id quod g
in illa epła mea dixi de istis nr̃ȩ carnis oelle.
quia neq nunc possunt neq tunc poceris
dm̃ iudere: etiam sic uerũ est. Non eiũ dicũ
⁊ cum non corpus uidebit. Tota gͥ questio ũ
pansit de corpore sp̃itali. quatinus induat
notruptionem & inmortalitatem. hoc corrup¬
abise atq mortale: & quatinus ex animali in

Expanded text:
enim quidam, qui deum ipsum omnino enim quidam, qui deum ipsum omnino corpus esse praesumunt putantes, quicquid corpus non est, nullam prorsus esse substantiam. istos omni modo auersandos censeo. sunt autem alii deum quidem ipsum corpus non esse minime dubitantes, sed ideo eos, qui ad uitam aeternam ita est, quantum distet a superiore opinione et quam hoc sit tolerabilius, etiam si uerum non sit, puto facillime iudicari: primo, quia multum interest, utrum de creatore an de creatura aliter aliquid sentiatur. quam ueritas habet; deinde, quia conatus mentis\'� utcuspiritum, non in corpus deum; postremo, quia id, quod ego in illa epistula mea dixi de istis nostrae carnis oculis, quia neque nunc possunt neque tunc poterunt deum uidere, etiam sic uerum est; non enim dictum, spiritus eum, non corpus uidebit. Tota igitur quaestio iam remansit de corpore spiritali, quatenus induat incorruptionem et inmortalitatem hoc corruptibile atque mortale et quatenus ex animali in
Abbreviated transcription (Latin):
sententia qui nec in ipsa resurrectione. hoce¬
poralib ocłis. s mundis cordib tribuit. E de
sp̃itał quidem corporis qualitate qd resurra¬
turis ꝓmittitur. uel discere aliquid adhuc uel
queere. non recuso: si tamen de hac re dispu¬
tantes. illis uitus carere possimus. quȩ pleri
studis humanis & concertationib excitant.
dum supra quam scriptum ẽ unus ꝓ altemu
fletur aduersus alterum. ne dum altercando
querimus inuestigare quomͦ possit uideri
ds̃. ipsam pacem sanctificationemq ꝑdamͥ si¬
ne qua nemo poterit uidere dm̃. quod ipse
auertat a cordib nrĩs: ut ea suȩ contemplatio¬
ni munda reddat atq custodiat. Illud camen
quia non dubido non requiro: qd̃ dei natura
nunquam uideatur in loco. Iam utrum posse
huius corporis ocłis uideri aliquid qd̃ in loci
non uidetur. ab eis qui ualent disserendo mã¬
trare cum pace dilectionis audire ꝑatussĩ
& qd me mouet in cõmune conferre i

Expanded text:
sententia, qui nec in ipsa resurrectione hoc csententia, qui nec in ipsa resurrectione hoc corporalibus oculis sed mundis cordibus tribuit. Et de spiritalis quidem corporis qualitate, quod resurrecturis promittitur, uel discere aliquid adhuc uel quaerere non recuso, si tamen de hac re disputantes illis uitiis carere possimus, quae plerumque studiis humanis et concertationibus t\'xcitantur, dum supra, quam scriptum est, unus pro altero infletur aduersus alterum, ne, dum altercando quaerimus uestigare, quo modo possit uideri deus, ipsam pacem sanctificationemque perdamus, sine qua nemo poterit uidere deum; quod ipse auertat a cordibus nostris, ut ea suae contemplationi munda reddat atque custodiat. illud tamen quia non dubito, non requiro, qnunquam videatur in loco. Jam utrum possit hujus corporis oculis videri aliquid quod in loco non videtur, ab eis qui hoc valent disserendo mtrare. cum pace dilectionis audire paratus sum et, quod me monet, in commune conferre. sunt
Abbreviated transcription (Latin):
uero uisionem qua uidebimnus dm̃ sicuti est:
mundanda corda commonuit.Quia enim
corpora consuetudine loquendi uisibilia no-¬
minantur. ꝓpcerea ds̃ inuisibił dicitur. ne
corpꝰ ẽẽ credatur: ñ quia corda munda sue sub-¬
stantiȩ contẽplatione. fraudauit. cum hȩx mag¬
na & summa merces dm̃ colentib et diligen-¬
tib ꝓmittatur. dicente ipso dño quando cor-¬
poralib ocłis uisibiliter apparebat. & inui-¬
sibilem se contuendum mundis cordib pro-¬
mittebat: qui diligit me diligetur a patre
meo. & ego diligam eum. & ostendam me ip¬
sum illi. Hȩx quippe natura eius equaliter
cum pacre inuisibilis: sicut equaliter incor¬
ruptibit est. Quȩ sicut supra dicdum ẽ conti¬
nuatim apłs posuit: diuinam substantiã qu
potuit hominib predicatione cominendans.
Quam si ocłi corporales in resurrectione mi¬
tata corpoꝵ qualitate conspicient. uiderint
qui hoc possunt astruere: me plus mouet ili

Expanded text:
uero uisionem, qua uidebimus . deum, sicuti est, uero uisionem, qua uidebimus . deum, sicuti est, mundanda corda commonuit. quia enim corpora consuetudine loquendi uisibilia nominantur, propterea deus inuisibilis dicitur, ne corpus esse credatur, non quia corda munda suae substantiae contemplatione fraudabit, cum haec magna et summa merces deum colentibus et diligentibus promittatur dicente ipso domino, quando corporalibus oculis uisibiliter apparebat et inuisibilem se contuendum mundis cordibus promittebat: Qui diligit me, diligetur a patre meo et ego diligam eum et ostendam me ipsum illi. haec quippe natura eius aequaliter cum patre inuisibilis sicut aequaliter incorruptibilis est, quae, sicut supra dictum est, continuatim apostolus posuit diuinam substantiam, qua potuit, hominibus praedicatione commendans. quam si oculi corporales in resurrectione mutata corporum qualitate conspicient, uiderint, qui hoc possunt adstruere; me plus mouet illius
Abbreviated transcription (Latin):
nec sentitur incessu. Unde quia et inuisibil.
in scripturis scĩs eius substantia comenda¬
tur. et uisꝰ ẽẽ a plurimis ꝑ corpus et cor-¬
poralib locis in eisdem auctoritatib in ue-¬
nitur. aut sp̃u quo corporales cernuntur
imagines. ꝑ aliquam licet incorpoream. ta¬
men similitudinem corporis. sicut in sõp-¬
nis uel inextasi se creuit ille uir sc̃s dei na-¬
turam ab huius modi uisionib. easq dixit
ẽẽ quas dei uoluntas elegisset: ñ quas na¬
tura formasset. Facit enim ds̃ istas quibus
uult. ut uult. cui uult. quando uult: ut
appareat sua latente. atq in se incõmuta¬
biliter manente substantia. Si enim uolun-¬
tas nr̃a apud se manens & latens. sine ulla
sui cõmutatione ꝑ quas se ut cumq ostendat.
exprumit uoces: quanto se facilius ds̃ omp̃s
sua latente atq incõmmucabilicer manente
natura. in qua uoluerit spetie potest cui uo¬
luerit apparere: qui ex nichilo creauit om¬
nia. atq in se manens innouat omnia: ad cã

Expanded text:
e quam in toto. Unde quia et invisibilis in Scripturis sanctis ejus substantia commendatur, et visus esse a plurimis per corpus et corporalibus locis in iisdem auctoritatibus invenitur, aut spiritu, quo corporales cernuntur imagines, per aliquam licet incorpoream, tamen similitudinem corporis, sicut in somnis vel in exstasi, secrevit ille vir sanctus, Dei naturam ab hujusmodi visionibus, easque dixit esse quas Dei voluntas elegisset, non quas natura formasset. Facit enim ista Deus quibus vult, ut vult, cui vult, quando vult, ut appareat sua latente atque in se incommutabiliter manente substantia. Si enim voluntas nostra apud se manens et latens, sine ulla sui commutatione, per quas se utcunque ostendat, exprimit voces: quanto facilius Deus omnipotens, sua latente atque incommutabiliter manente natura, in qua uoluerit specie, potest, cui uoluerit, apparere, qui ex nihilo creauit omnia atque in se manens innouat omnia! Ad eam