comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pendat. ait eñi. laudate eũ in timpano &e choro: In timpano
namꝙ sicca ⁊ ꝑcussa pellis resonat. in choro aũ uoces socie¬
tate concordant. Quisquis itaq corpus affligit. s concordi¬
am deserit. dm̃ quidem laudat in tympano. s ñ laudat
in choro. Sepe uero dũ quosdã maior scientia erigit. acet̾oꝵ
societate disiungit. & quasi quo plus sapiunt. eo a concor¬
die uirtute desipiunt. hi itaq audiant. q̃d ꝑ semet ipsam
ueritas dicit. Habete sal in uobis. ⁊ pacẽ habete int̾ uos. Sal¬
quippesine pace non uirtutis est donum: s dãpnationis argu¬
Quod si zelum amarũ habetis ⁊ contentiones sunt in cordib
uris. nolite gloriari &e m̾daces eẽ adu̾sum ueritatem. Non est
ista sapientia desursum descendens: s terrena animalis. dia¬
bolica. Que aũ desursum est sapientia pͥmũ quidẽ pudica ẽ
de inde pacifica. Pudica uidelicet quia caste intelligit: paci¬

Expanded text:
pendat; ait enim: Laudate eum in tympano et choro . In tympano pendat; ait enim: Laudate eum in tympano et choro . In tympano namque sicca et percussa pellis resonat, in choro autem voces societate concordant. Quisquis itaque corpus affligit, sed concordiam deserit, Deum quidem laudat in tympano, sed non laudat in choro. Saepe vero dum quosdam major scientia erigit, a caeterorum societate disjungit, et quasi quo plus sapiunt, eo a concordiae virtute desipiscunt. Hi itaque audiant quid per semetipsam Veritas dicat: Habete sal in vobis, et pacem habete intquippe sine pace non virtutis est donum, sed damnationis arguitur: Quod si zelum animarum habetis, et contentiones in cordibus vestris, nolite gloriari et mendaces esse adversus Veritatens, sed terrena, animalis, diabolica. Quae autem desursum est sapientia primum quidem pudica est, deinde pacifica . Pudica videlicet, quia caste intelligit; paci
Abbreviated transcription (Latin):
alit̾ pacati. Discordes namq admonendi sunt. ut c̾tissi¬
me sciant. quia quantislibet uirtutib polleant. spiritales
fieri nullatenus possunt: si uniri ꝑ concordiam ꝓximis ne¬
gligunt. Scriptum quippe est. fructus aũ spiritus est. caritas.
gaudium.pax. Qui aũ seruare pacẽ ñ curat: ferre fructũ sp̃c
recusat. Hinc paulus ait. Cum sit int̾ uos zelus ce contentio
nonne carnales estis: Hinc iterũ dicit. Pacem sequimini cũ
omĩb. ⁊ scĩmoniam: sine qua nemo uidebit dm. Hinc rur¬
sus admonens ait. Solliciti seruare unitatẽ spiritus in uin
ꝑtingitur. si non ad eam unita cum ꝓximis m̃te curratur.
At sepe ñnulli cum quedam spiritalit̾ dona ꝑcipiunt. su
ꝑbiendo donũ concordie q̃d marus est amittunt. ut si for¬
tasse carnem p̃ cetĩs gule refrenatione quis edomat: cori¬
cordare eis quos suꝑat. abstinendo contempnat. S quia
abstinentia a concordia seꝑat. quid admoneat psalmista ꝑ¬

Expanded text:
aliter pacati. Discordes namque admonendi sunt ut certissime sciant quia quantislibet virtutibus polleant, spiritales fieri nullatenus possunt, si uniri per concordiam proximis negligunt. Scriptum quippe est: Fructus autem spiritus est charitas, gaudium, pax . Qui ergo servare pacem non curat, ferre fructum spiritus recusat. Hinc Paulus ait: Cum sit inter vos zelus et contentio, nonne carnales estis ? Hinc iterum quoque dicit: Pacem sequimini cum omnibus, et sanctimoniam, sine qua nemo videbit Deum . Hinc rursum admonens ait: Solliciti servare unitatem spiritus in vincpertingitur, si non ad eam unita cum proximis mente curratur. At saepe nonnulli quo quaedam specialiter dona percipiunt, eo superbiendo donum concordiae quod majus est, amittunt; ut si fortasse carnem prae caeteris gulae refrenatione quis edomat, concordare eis quos superat abstinendo contemnat. Sed qui abstinentiam a concordia separat, quid admoneat Psalmista per
Abbreviated transcription (Latin):
metu potestatis aucuiꝰ ueritatẽ loqui expauescimꝰ cupiditate. dũ
p̃mio muni̾s alicuiꝰ corrumpimur. odio: dum contra quenilibet ad
his eñi quatuor causis sepe equitas uiolatur. sepe innocentia ledi

Expanded text:
metu potestatis alicujus, veritatem loqui pavescimus. Cupiditate, dum metu potestatis alicujus, veritatem loqui pavescimus. Cupiditate, dum praemio muneris alicujus corrumpimur. Odio, dum contra quemlibet adveHis enim quat
Abbreviated transcription (Latin):
ui recte iudicat ⁊ p̃mium inde remunãtionis expectat: fraudem
In d̾o ꝓpetrat. quia iusticiam ꝙͣ gͣtis imꝑtire debuit acceptione pe¬
cunie uendit. Bona male utuntur: qui iustȩ ꝓ temporali luȩro iudi¬
cat. Quib si opes numini subtrahit᷑: confestim auisticie defensio¬
ne recedunt. Acceptio munerũ p̃uaricatio ueritatis ẽ.Unde ⁊ ꝑ
iusto dicit᷑. Qui excutit manus suas ab om̃i munere: iste in excelsis
dicem pauꝑ aũ dii non ht̃ qd̃ offerat. ñ solũ audiri contempnit᷑.
s etiam et contra u̾tatẽ opprimitur.Cito uiolat᷑ auro iusticia.
nullamq reus ꝑtimescit culpam. quam redimere numinus exi-¬
stimat. Plus enĩ oꝑtinet m̃tem censoris amorlucri. quam equi¬
tas iuidicii. Tressunt munerum acceptiones quib contra iusticiã
humana uanitas militat. id ẽ fauor amicitiarum adulatio lau-¬
ree inunere. quam gratie laudisq fauore. Quatuor modis iudiciũ
humanũ ꝑ u̾titur. timore. cupiditate. odio. amore. Timore. dum

Expanded text:
ui recta judicat, et praemium inde remunerationis exspectat, fraudem in Dominum perpetrat, quia justitiam, quam gratis impertire debuit, acceptione pecuniae vendit. Bona male utuntur, qui juste pro temporali lucro judicat quibus si spes nummi subtrahitur, confestim a iustitie confessione recedunt. Acceptio nummorum prevaricatio veritatis est. Unde et pro iusto dicitur: Qui excutit manus suas ab omni munere, iste in excelsis dicem, pauper autem dum non habet quod offerat, non solum audiri contemnitur, sed etiam et contra veritatem opprimitur. Cito violatur auro justitia, nullamque reus pertimescit culpam, quam redimere nummis existimat. Plus enim obtinet mentem censoris amor lucri, quam aequitas judicii. Tres enim sunt munerum acceptiones, quibus contra justitiam humana vanitas militat, id est, favor amicitiarum, adulatio laui corporeo munere, quam gratiae laudisque favore. Quatuor modis judicium humanum convertitur: timore, cupiditate, odio, amore. Timore, dum
Abbreviated transcription (Latin):
bonoꝵ Quamuis enĩ quisq in hac uita sit iustus: tam̃ dum
e corpore isto egreditur. ꝑtimescit. ne dignus supplicio sit. Nul
cio. cum etiam ⁊ de ociosis u̾bis reddenda sit ratio. Finem uistoꝵ
optimum uocatio tranquilla commendat. ut ex eo intelligan
dura tollunt᷑. Prauos autẽ homines apostate angłi excipiũt
morientes. ut eis suit ipsi tortores in penis qui fuerunt suasores
un uiens. Et si pietas ꝓ defuc̾tis fidelib flere uibeat. fides tr̃ ꝑ
eis lugere uetat. Illi enĩ deplorandi sunt in mortẽ quos mi seros
infernus in hac uita recipit: non quos celestis aula letifiean¬

Expanded text:
bonorum. 9. Quamvis enim quis in hac vita sit justus, tamen dum bonorum. 9. Quamvis enim quis in hac vita sit justus, tamen dum ex corpore isto egreditur, pertimescit ne dignus supplicio sit. Nullcio, cum etiam et de otiosis verbis reddenda sit ratio. 10. Finem justorum optimum vocatio tranquilla commendat, ut ex eo intelligantdura tolluntur. 11. Pravos autem homines apostatae angeli excipiunt morientes, ut eis sint ipsi tortores in poenis, qui fuerunt suasores in vitiis. 362 12. Etsi pietas pro defunctis fidelibus flere jubeat, fides tamen pro eis lugere vetat. Illi enim deplorandi sunt in morte, quos miseros infernus ex hac vita recipit, non quos coelestis aula laetifica
Abbreviated transcription (Latin):
henne incendiis deputantur. De quib ꝑ ꝓph̾am dr̃. Oucunt
in bonis dies suos:⁊ inpuncto ad inferna descendunt. Iniquꝰ
moriens qui imitatione sua multos ad culpam traxãt dilectõ¬
ne peccĩ. multos aculpa reuocat terrore torm̃ti Quod etiã
psalmista testat᷑ dicens. Letabitur iustus cum uidi̾t uin¬
dictam impioꝵ. manus suas lauabit in sanguie peccatoꝵ
In peccatoꝵ enĩ morientiũ sanguie̾ usti lauant᷑ manus. quia
dum eoꝵ pena conspicit᷑. conspicientis uita mundat᷑. Cuiꝰ
enim talis crucdelis exitus cernitur. ñ solũ qui uid̾it refugit.
h alios etiã ab imitationeillius quanta ualuerit exhor¬
tãtione compescit. In exitu irite aĩe electoꝵ nimio terrent᷑ metu:
incerte utrum ad p̃mium an ad suppliciũ transeant. Quidã
autem electi infine suo purgantur aleuib quib dã peccatis.
quidã ue̾ in ipso suo fine hylarescunt et̾noꝵ contemplatione

Expanded text:
hennae incendiis deputantur. De quibus per Prophethennae incendiis deputantur. De quibus per Prophetin bonis dies suos, et in puncto ad inferna descendunt . 6. Iniquus moriens, qui imitatione sui multos ad culpam traxerat delectatione peccati, multos a culpa revocat terrore tormenti. Quod etiam Psalmista testatur dicens: Laetabitur justus, cum viderit vindictam impiorum, manus suas lavabit in sanguine peccatorum . In peccatorum enim morientium sanguine justi lavant manus, quia dum eorum poena conspicitur, conspicientis vita mundatur. Cujus enim talis crudelis exitus cernitur, non solum qui viderit, refugit, sed alios etiam ab imitatione illius, quanta valuerit exhortatione, compescit. 7. In exitu vitae animae electorum nimio terrentur metu, incerti, utrum ad praemium an ad supplicium transeant. 8. Quidam autem electi in fine suo purgantur a levibus quibusdam peccatis; quidam vero in ipso suo fine hilarescunt aeternorum contemplatione
Abbreviated transcription (Latin):
lib̾ari se cupiant. cito uolentes exire de corpore:d̾i tñ di¬
spositione. plerũ q diu in hac uita u̾sant᷑. ut ꝑ longum tole¬
rantie exꝑunentum. solidius eoꝵ patientia roboret᷑. Mul
continge̾ solet. sicq contrario affectu ⁊ uiuendi hñt tediũ
⁊ moriendi metũ. Sollicite debet unusquisq uiuere.⁊ semꝑ
t̃minum uite sue cousid̾are ut de contemplatione illiꝰ nuiꝰ¬
scłi blandicias caueat. Scriptũ ẽ enĩ. In om̃ib oꝑib tuis me¬
morare nouissima tua: ⁊ in et̃nũ ñ peccabis. Uenturi exit᷑
ignorantia incerta ẽ. ⁊ dum mori quisq ñ existimat torlit᷑.
Uñ quisq festinet ne in iniquitatib suis rapiatur. simulq uita
accendit ad uicia. subito morientes ꝑtrahere nititur ad torm̃ta
Sepe diuites in hac fallaci uita dum de potentiegloria dererũ
habundantia gestiunt. repente hora qua nesciunt improuiso
exitu rapiuntur: atq ab sorbente ꝑfundocruciandi et̃ns ge¬

Expanded text:
liberari se cupiant, cito volentes exire de corpore, Dei tamen dispositione plerumque diu in hac vita versantur, ut per longa tolerantiae experimenta solidius eorum patientia roboretur. 2. contingere solet, sicque contrario affectu et vivendi habent taedium, et moriendi metum. 3. Sollicite debet unusquisque vivere et semper terminum vitae suae considerare, ut de contemplatione illiu est enim: In omnibus operibus tuis memorare novissima tua, et in aeternum non peccabis . 361 4. Venturi exitus ignorantia incerta est, et dum mori quis non existimat, tollitur. Unde unusquisque festinet ne in iniquitatibus suis rapiatur, simulque finiaccendit ad vitia, subito morientes pertrahere nititur ad tormenta. 5. Saepe divites in hac fallaci vita, dum de potentiae gloria vel rerum abundantia gestiunt, repente hora qua nesciunt improviso exitu rapiuntur, atque absorbente profundo, cruciandi aeternis ge
Abbreviated transcription (Latin):
icłi simbolũ ⁊ dñica oratio ꝓtota lege paruulis eccłie ad celoꝵ reg¬
dñica. ⁊ symboli breuitate concludit᷑. Unde ⁊ ꝓpha ysaias ait. Adbreui.¬
tionẽ audiui adño dõ exercituũ suꝑ uniu̾sam t̾ram Attendite ⁊ audi¬
te eloquiũ meum. S hec adbreuiatio aut ulud intelligit᷑ qd̾ dñs d¬
cit. omnem legem ⁊ ꝓph̾as in duob p̃ceptis dilectionis d̾i ⁊ ꝓximip¬

Expanded text:
idei symbolum et dominica oratio pro tota lege parvulis Ecclesiae ad coelorum regdominica et symboli brevitate concluditur. Unde et propheta Isaias dicit: Abbreviationem audivi a Domino Deo exercituum, super universam terram. Attendite, et audite eloquium meum . 2. Sed haec abbreviatio, aut illud intelligitur, quod Dominus dicit: Omnem legem et prophetas in duobus praeceptis dilectionis Dei et proximi p
Abbreviated transcription (Latin):
nec umquam extrahent᷑ ab eis: quia nimirũ necesse est. ut qui
ad officium p̃dicationis excubant. a sacre lectionis studio ñ re¬
cedant. Ad hoc namq uectes esse in circulis semꝑ iubentur. ut
cum portare archam oportunitas exigit. de intromittenois ue¬
ctib portandi tarditas nulla generetur. quia uidelicet cũ spiri¬
tale aliquid a subditis pastor inquiritur. ignominiosũ uaboe
est. si tunc querat discere: cum q̃stionẽ debet enodare. S cireu¬
lis uectes inhereant: ut doctores semꝑ in fuis cordib eloquia
saera meditantes testam̃ti archã sine mora eleuent. si quicquto
necesse est ꝓtimis docent. Unde bñ pͥmus pastor eccłe: pastores
ceteros admonet dicens. Parati semꝑ ad satisfactionẽ om̃i poscen¬
ti uos rationem: de ea que in uobis est spe. Ac si aꝑte dicat. ut
ꝓortandam archam mora nulla p̃pediat. uectes acireulis nun

Expanded text:
nec unquam extrahentur ab eis, quia nimirum necesse est ut qui nec unquam extrahentur ab eis, quia nimirum necesse est ut qui ad officium praedicationis excubant, a sacrae lectionis studio non recedant. Ad hoc namque vectes esse in circulis semper jubentur, ut cum portari arcam opportunitas exigit, de intromittendis vectibus portandi tarditas nulla generetur, quia videlicet cum spirituale aliquid a subditis pastor inquiritur, ignominiosum valde est si tunc quaerit discere, cum quaestionem debet enodare. Sic circulis vectes inhaereant, ut doctores semper in suis cordibus eloquia sacra meditantes testamenti arcam sine mora elevent, si quidquid necesse est protinus doceant. Unde bene primus pastor Ecclesiae pastores caeteros admonet, dicens: Parati semper ad satisfactionem omni poscenti vos rationem de ea quae in vobis est spe . Ac si aperte dicat, ut ad portandam arcam mora nulla praepediat, vectes a circulis nunquam
Abbreviated transcription (Latin):
uectes delignis sethim. & operies auro. induces ꝙ ꝑ circulos qui
sunt in aite laterib ut portetur meis. Qui semꝑ erunt in cir¬
culis nec unquam extrahent᷑ ab eis. Quid ꝑ archam nisi scã
eccła figuratur: Cui quatuor circuli aurei ꝑ quatuor angulos
iubentur adiungi: quia in eo q̃d ꝑ quatuor mundi partes
dilatata tenditur. proculdubio quatuor scĩ euuangłii libris
dum cireulis inseruntur: quia fortes ꝑseuerantes ꝙ doctores ue¬
lut imputribilia ligna querendi sunt. qui instructioni sacroꝵ
uoluminũ semꝑ inherentes. sc̃e ecelie unitatem denuntient.
&e quasi intromissi circulis archam portent. Uectib quippe ar¬
cham portare est bonis doctorib scãm eccłiam ad rudes infide¬
lium mentes p̃dicando dediicere. Qui auro quoꝙ iubentur
operiri. ut cum sermone aliis insonant. ipsi etiã uite splendore
fulgescant. De quib apte subditur. Qui semꝑ erunt in cireulis

Expanded text:
vectes de lignis sethim, et operies auro, inducesque per circulos qui vectes de lignis sethim, et operies auro, inducesque per circulos qui sunt in arcae lateribus, ut portetur in eis qui semper erunt in circulis, nec unqEcclesia figuratur? Cui quatuor circuli aurei per quatuor angulos jubentur adjungi; quia in eo quod per quatuor mundi partes dilatata tenditur, procul dubio quatuor sancti Evangelii libris dum circulis inseruntur; quia fortes perseverantesque doctores velut imputribilia ligna quaerendi sunt, qui instructioni sacrorum voluminum semper inhaerentes, sanctae Ecclesiae unitatem denuntient, et quasi intromissis circulis arcam portent. Vectibus quippe arcam portare, est bonis doctoribus sanctam Ecclesiam ad rudes infidelium mentes praedicando deducere. Qui auro quoque jubentur operiri, ut dum sermone aliis insonant, ipsi etiam vitae splendore fulgescant. De quibus apte subditur: Qui semper erunt in circulis,
Abbreviated transcription (Latin):
ed omne hoerite a rectore agitur si suꝑne formidinis xxii.¬
ce dilectionis spũ afflatus. studiose cotidie sacri eloquii p̃cepta
meditetur. ut in eouim sollicitudinis ⁊ erga cesestẽ uitam ꝓuide
circumspectionis. quam humane conu̾sationis usus indesinent᷑̃
destruit: diuine admonitionis u̾ba restaurent. Et qui ad uetusta¬
tem uite ꝑ societatem secularium ducitur: ad amorem semꝑ
spiritalis patrie conpunctionis aspiratione renouetur. Ualde
namq int̾ humana u̾ba cordefluit.Cumq indubitaut̃ constet
quod externis occupationũ tumultib impulsum a semetipso
corruat: studere incessabilit̃ debet. ut ꝑ eruditionis studium
resurgat. Hinc est enim q̃d p̾latũ gregi discipulũ paulus ad¬
monẽt dicens. Dum uenio: attende lectioni. Hinc dauid ait.
Quomodo dilexi legem tuã dñe: tota die meditatio mea est. hinc
moysi dnĩs de portanta archa p̃cepit dicens. facies quatuor cireu¬
los aureos quos pones ꝑ quatuor augalo a are. facies ꝙ

Expanded text:
ed omne hoc rite a rectore agitur, si supernae formidinis et dilectionis spiritu afflatus, studiose quotidie sacri eloquii praecepta meditetur; ut in eo vim sollicitudinis, et erga coelestem vitam providae circumspectionis, quam humanae conversationis usus indesinenter destruit, divinae admonitionis verba restaurent; et qui ad vetustatem vitae per societatem saecularium ducitur, ad amorem semper spiritalis patriae compunctionis aspiratione renovetur. Valde namque inter humana verba cor defluit; cumque indubitanter constet quod externis occupationum tumultibus impulsum a semetipso corruat, studere incessabiliter debet, ut per eruditionis studium resurgat. Hinc est enim quod praelatum gregi discipulum Paulus admonet, dicens: Dum venio attende lectioni . Hinc David ait: Quomodo dilexi legem tuam, Domine, tota die meditatio mea est . Hinc Moysi Dominus de portanda arca praecepit, dicens: Facies quatuor circulos aureos, quos pones per quatuor arcae angulos, faciesque
Abbreviated transcription (Latin):
Sto extremum uͦ suꝑ est: ut ꝑfecta queq oꝑa consid̾atio ꝓprie infir¬
mitatis deprimat: ne hec ante occulti arbit̾ͥs oculos tumor elationus
extinguat. S quia sunt pleriq michi imꝑitia similes qui dum me¬
tiri se nescuint que non didicerint docere concupiseunt. qui pondus
magisterii tanto leuius estimant quanto iuim magnitudinis illiꝰ
ignorant: ab ip̃o libri huius rep̾hendunt᷑ exordio. ut quia indo¬
Ei ac p̃cipites doctrine arcẽ tenere appetunt. a p̾cipitationis sue
ausib in ip̃a locutionis nr̃e ianua repellantuꝵ.

Expanded text:
Ad extremum vero superest ut perfecta quaeque opera consideratio propriae infirAd extremum vero superest ut perfecta quaeque opera consideratio propriae infirmitatis deprimat, ne haec ante occulti arbitrii oculos tumor elationis exstinguat. Sed quia sunt plerique mihi imperitia similes, qui dum metiri se nesciunt, quae non didicerint docere concupiscunt; qui pondus magisterii tanto levius aestimant, quanto vim magnitudinis illius ignorant; ab ipso libri hujus reprehendantur exordio; ut quia indocti ac praecipites doctrinae arcem tenere appetunt, a praecipitationis suae ausibus in ipsa locutionis nostrae janua repellantur.
Abbreviated transcription (Latin):
atq humillima intentione rep̃hendis: que ne quib¬
dam leuia eẽ uideantur. p̃sentis libri stilo expͥmo de eoꝵ
grauedine omne q̃d penso. ut et hec qui uacat incaute non expetat¬
⁊ qui incaute expetit. adeptum seẽẽ ꝑtimescat. Quadriꝑtita uͦ dispu¬
tatione liber iste distinguitur: ut ad lectoris sui animum ordinatis
alligationib quasi quib dã passib gradiat᷑. Nam cũ rerũ necessitas
exposcit. pensandum ualde est ad culmen quisq regiminis qualit̾
ueniat. atq ad hoc rite ꝑueniens qualit̾ uiuat: & bene uiuiens qua¬
lit̾ doceat. & recte docens infirmitatẽ suã cotidie quanta consid̾atione
cognoscat. ne aut humilitas accessum fugiat. aut ꝑuentioni uita ꝯtͣ¬
dicat: aut uitam doctrina destituat. aut doctrinam p̃sumptio ex¬
tollat. Prius gͦ appetitũ timor temꝑet. post autem magisterium
q̃d non aquerente suscipitur. uita ꝯm̃det. Ac deinde necesse est: ut
pastoris bonũ q̃o iuuendo ostenditur: etiam loquendo ꝓpagetur.

Expanded text:
intentione reprehendis; quae ne quibusdam levia esse videantur, praesentis libri stylo exprimo de eorum gravedine omne quod penso, ut et haec qui vacat, incaute non expetat; et qui incaute expetiit, adeptum se esse pertimescat. Quadripartita vero disputatione liber iste distinguitur, ut ad lectoris sui animum ordinatis allegationibus quasi quibusdam pastibus gradiatur. Nam cum rerum necessitas exposcit, pensandum valde est ad culmen quisque regiminis qualiter veniat; atque ad hoc rite perveniens, qualiter vivat; et bene vivens, qualiter doceatcognoscat; ne aut humilitas accessum fugiat, aut perventioni vita contradicat, aut vitam doctrina destituat, aut doctrinam praesumptio extollat. Prius ergo appetitum timor temperet, post autem magisterium, quod a non quaerente suscipitur, vita commendet. Ac deinde necesse est ut pastoris bonum quod vivendo ostenditur, etiam loquendo propagetur
Abbreviated transcription (Latin):
cum sp̃ũ ceperitis. nunc carne consũmanimi. Culpas u̾o uerecundan¬
nun quasi compatiens: rep̃hendit diens Gauisus sum in dño uehe¬
m̃iter: qm̃ tandem aliquando refloriustis pro me sentire. sicut &e sen¬
tiebatis. sccupati enĩ eratis. ut & illoꝵ culpas increpatio detergeret.¬

Expanded text:
cum spiritu coeperitis, nunc carne consummamini ? Culpas vero verecundancum spiritu coeperitis, nunc carne consummamini ? Culpas vero verecundantium quasi compatiens reprehendit, dicens: Gavisus sum in Domino vehementer, quoniam tandem aliquando refloruistis pro me sentire sicut et sentiebatis; occupati enim eratis ; ut et illorum culpas increpatio dura det
Abbreviated transcription (Latin):
atq alit̾ uerecundi. Illos riamq ab impudentie uitio. ñ nͥ
increpatio dura compescit: istos autem plerumq ad melius exhor¬
tatio modesta cõponit. Illi se delinquere nescuint: nisi etiam a plu¬
rib increpentur. istis plerumq ad conu̾sionẽ sufficit. qd̃ eis doctor
mala sua saltem leniter ad memoriã reducit. Illos melius corri¬
git qui inuehendo rep̃hendit. istis aũ maior isfectus adducitur. si
hoc q̃d in eis rep̃henditur. quasi ex latere tangatur. Impud entẽpp¬
pe uideoꝵ plebem: dñs aꝑte inerepans ait. fr̃ons mulieris mere¬
tricis facta est tibi. noluisti erubestere. Et rursũ uerecundantẽ refo¬
uer dicens. Confusionis adolescentia tue obluusceris. & obprobrii ui¬
duitatis tue non recordab̾is. quia dñabitur tui quifecit te. Impuden¬
ter quoꝙ delinquentes galathas. aꝑte paulus merepat dicens. Dui¬
sensatigalathe: quis uos fascinauit: Et rursum. Sic stulti estis ut

Expanded text:
atque aliter verecundi. Illos namque ab impudentiae vitio non nisi increpatio dura compescit; istos autem plerumque ad melius exhortatio modesta componit. Illi se delinquere nesciunt, nisi etiam a pluribus increpentur; istis plerumque ad conversionem sufficit quod eis doctor mala sua saltem leniter ad memoriam reducit. Illos melius corrigit qui invebendo reprehendit; istis autem major profectus adducitur, si hoc quod in eis reprehenditur quasi ex latere tangatur. Impudentem quippe Judaeorum plebem Dominus aperte increpans, ait: Frons mulieris meretricis facta est tibi, noluisti erubescere . Et rursum verecundantem refovet, dicens: Confusionis adolescentiae tuae oblivisceris, et opprobrii viduitatis tuae non recordaberis, quia dominabitur tui qui fecit te . Impudenter quoque delinquentes Galatas aperte Paulus increpat, dicens: O insensati Galatae, quis vos fascinavit ? Et rursum: Sic stulti estis, ut
Abbreviated transcription (Latin):
tum sine peccato ualet. ab intuentium m̃te ñ tergitur: cunctis
mala credentib ꝑ exemplum culpa ꝑꝑonatur. Unde plerũꝙ
contingit. ut qui negligent̃ de se mala opinari ꝑmittunt. ꝑ
semet ipsos quidem nulla iniqua faciant. s tn ꝑ eos qui se ini¬
tatifuerint multiplicius delinguant. Hinc est q̃d paulus un¬
munda quedam sine pollutione comedentib. s imꝑfectis
temptationis scandalum sua hac commessatione mouenti¬
b dicit. Uidete: ne forte hec licentia ur̃a offendiculũ fiat in¬
firmis. Et rursũ. Et ꝑibit infirmus in tua scientia fr̃. ꝓpt̃¬
quẽ xp̃c mortuus est. Si aũ peccantes in frẽs. ce ꝑcutientes
conscientiã eoꝵ infirmam. in xp̃o peccatis. Hinc est quod
moyses cum dicẽt. ñ maledices surdo. ꝓtinus adiunxit: nͥ
coram ceco pones offendiculũ. Surdo quippe maledicere ẽ.
absenti nec audienti derogare. Cõram ceco uo offendiculũ po¬

Expanded text:
tum sine peccato valet, ab intuentium mente non tergitur, cunctis tum sine peccato valet, ab intuentium mente non tergitur, cunctis mala credentibus per exemplum culpa propinatur. Unde et plerumque contingit, ut qui negligenter de se mala opinari permittunt, per semetipsos quidem nulla iniqua faciant; sed tamen per eos qui se imitati fuerint, multiplicius delinquant. Hinc est quod Paulus immunda quaedam sine pollutione comedentibus, sed imperfectis tentationis scandalum sua hac comestione moventibus dicit: Videte ne forte haec licentia vestra offendiculum fiat infirmis . Et rursus: Et peribit infirmus in tua conscientia fratus mortuus est. Sic autem peccantes in fratres, et percutientes conscientiam eorum infirmam, in Christum peccatis . Hinc est quod Moyses cum diceret: Non maledices surdo, protinus adjunxit: Nec coram caeco pones offendiculum . Surdo quippe maledicere, est absenti et non audienti derogare: coram caeco vero offendiculum po
Abbreviated transcription (Latin):
ne ip̃i laudemur et tamen ostendenda sunt. ut laudem ce¬
lestis pat̾s augeamus: Nam cum nos iusticiam nr̃am corã
hominib facere dñs prohibet. ilico adiunxit: ut uidea¬
in celis est. Qualit̾ gͥ uidenda sint. uł qualit ñ uidenda .ex
sententiaꝵ fine monstrauit: quatinus oꝑantis menꝰ opus suũ
⁊ ꝓpt̃ se iuderi ñ quereret. &e tñ ꝓpcelestis patris gloriã ñ celarer.¬
U̾nde fit plerumq ut bonũ opus ⁊ in occulto sit. cũ sit puiblie
⁊ rursus in publico cum agitur occulte Qiu eñi in publico
bond oꝑe ñ suam s suꝑnipatͥs gloriã querit. q̃d fecit abscondit.
quia illum solum testem habuit. eui placere curauit. Et qͥ¬
in secreto suo bono oꝑe dep̃hendi ac laudari concupiscit. &
nullus fortasse uidit. q̃d exhibuit. & tñ hoc coram homninib
fecto: quia testes tor in bono oꝑe secum duxit. quot humanaᷤᷤ
laudes in corde requisiuit. Cum uo̾ praua estimatio in quan¬

Expanded text:
ne ipsi laudemur, et tamen ostendenda sunt, ut laudem coene ipsi laudemur, et tamen ostendenda sunt, ut laudem coelestis Patris augeamus? Nam cum nos justitiam nostram coram hominibus facere Dominus prohiberet, illico adjunxit: Ut videain coelis est . Qualiter igitur videnda essent, vel qualiter non videnda, ex sententiarum fine monstravit, quatenus operantis mens opus suum et propter se videri non quaereret, et tameUnde fit plerumque ut bonum opus in occulto sit, cum fit publice, et rursus in publico, cum agitur occulte. Qui enim in publico bono opere non suam sed superni Patris gloriam quaerit, quod fecit abscondit; quia illum solum testem habuit in secreto suo bono opere deprehendi ac laudari concupiscit; et nullus fortasse vidit quod exhibuit, et tamen hoc coram hominibus fecit, quia tot testes in bono opere secum duxit, quot humanas laudes in corde requisivit. Cum vero prava aestimatio, in quan
Abbreviated transcription (Latin):
tum uinisorbeant. et uitentis in sui consid̾atione m̃tib
pestiferũ ueneni poculũ fundant: hi nimirũ in uno ꝑxi¬
morum uitam minus adiuuant. in altero multum gͣ¬
uant. dum student et recta occulte agere. &e quibdam
factis ad exemplum de se praua seminare. Quisquis eñi
laudis concupiscentiã calcare iam sufficit. edificationis frau¬
dem ꝑpetrat. si bona que facit occultat. Et quasi iactata se¬
mina g̾minandi radices subtrahit qͥ opus q̃d imitandũ
est. ñ ostendit. Hinc namq in euuangłio ueritas dicit.
Ut udeant oꝑa ur̃a bona. ⁊ glorificent patrẽ ur̃m qui in ce¬
lis est. Ubi de illa quoq sententia ꝑmitur: que longe ali¬
ud p̃cepisse iuideatur dicens. attendite ne iusticiam ur̃am
faciatis corã hominib: ut uideamini ab eis. Quid est gͦ
q̃d opus nr̃m ⁊ ita faciendũ est ne uideatur. & tñ ut debeat
uideri p̃cipitur. nisi qͦd ea que agimus. & occultanda sunt

Expanded text:
tum vini sorbeant, intentis in sui consideratione mentibus tum vini sorbeant, intentis in sui consideratione mentibus pestiferum veneni poculum fundant. Hi nimirum in uno proximorum vitam minus adjuvant, in altero multum gravant, dum student et recta occulte agere, et quibusdam factis, ad exemplum de se prava seminare. Quisquis enim laudis concupiscentiam calcare jam sufficit, aedificationis fraudem mine germinandi radices subtrahit qui opus quod imitandum est non ostendit. Hinc namque in Evangelio Veritas dicit: Videant opera vestra bona et glorificent Patrem vestrum qui in coelis est . Ubi illa quoque sententia promitur, 96 quae longe aliud praecepisse videtur, dicens: Attendite ne justitiam vestram faciatis coram hominibus, ut videamini ab eis . Quid est ergo quod opus nostrum et ita faciendum est ne videatur, et tamen ut debeat videri praecipitur, nisi quod ea quae agimus, et occultanda sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
onuntur. Admonendi itaq sunt. ne que agunt recta de¬
spiciant: s ea meriti melioris credant. Ualde namꝙ bo¬
na sua diuidicant. qui ad eoꝵ mereedem sufficere fauores
humanos putant. Cum enĩ pro recto oꝑe laus transitorra q̃¬
ritur. et̃na retributione res digna uili p̾cio uenundat᷑. De qͦ
uidelicet ꝑcepto p̃cio ueritas dicit. Am̃ dico uobis receperunt
meroedem suam. sadmonendi sunt ut consid̾ent quia dũ pͣ¬
uos se in occultis exhibent. s tñ exempla de se publice in bo¬
nis oꝑib p̃bent. ostendunt sequenda que fuguint. clamãt
amanda que oderunt. uiuunt postremo aliis o sibi mo¬
riuntur. At contra admonendi sunt qui bona occulte fari¬
unt. & tñ quibdam publice factis de se mala opinari ꝑmit¬
tunt. ne cum semet ipsos actionis recte uirtute uiuificant
in se alios ꝑ exemplum pͣue estimationis occidant: ne mi¬
nus quam se ꝑximos diligant. Et cum ip̃i salubrem po¬

Expanded text:
diuntur. Admonendi itaque sunt, ne quae agunt recta dediuntur. Admonendi itaque sunt, ne quae agunt recta despiciant, sed ea meriti melioris credant. Valde namque bona sua dijudicant, qui ad eorum mercedem sufficere humanos favores putant. Cum enim pro recto opere laus transitoria quaeritur, aeterna retributione res digna vili pretio venundatur. De quo videlicet pretio percepto Veritas dicit: Amen dico vobis, receperunt mercedem suam . Admonendi sunt ut considerent quia dum pravos se in occultis exhibent, sed tamen exempla de se publice in bonis operibus praebent, ostendunt sequenda quae fugiunt, clamant amanda quae oderunt, vivunt postremo aliis, et sibi moriuntur. At contra admonendi sunt qui bona occulte faciunt, et tamen quibusdam factis publice de se mala opinari permittunt, ne cum bona semetipsos actionis rectae virtute vivificant, in se alios per exemplum pravae aestimationis occidant; ne minus quam se proximos diligant, et cum ipsi salubrem po
Abbreviated transcription (Latin):
mñ quibdam factis publice mala de se opinari ꝑmititunre
Admonendi sunt qui mala occulte agunt ce bona puiblice
ut pensent humana iudicia quanta uelocitate euolant. di¬
uina aũ quanta immobilitate ꝑdurent. admonendi st̃
ut in fine rerũ m̃tis oculo figant. quia &e humane laudis
attestatio p̃terte. ⁊ suꝑna sententia que & abscondira ꝑe¬
netrat. ad retributionem ꝑpetuam conualeseit. Dum gͥoc
eulta mala sua diuinis iudicus. recta au̾ sua humanis
oeusis anteponunt. ⁊ sine teste est bonũ q̃d publice facrunt.
⁊ ñ sine et᷑ no teste est. q̃d latent̃ delinquunt. Cũlpas itaoꝵ su¬
as occultando hominib uirtutes ꝙ pandendo: & iundie pu¬
niri debeant. absconclentes detegunt. ⁊ unde remucnerara¬
poterant ddetegentes abscondunt. Quos recde sepisehra deal¬
bata speciosa extius. s mortuoꝵ ossib plena ueritas uoat.
quia uitioꝵ mala intus contegunt. humanis uͦ seulis qt¬
dam demonstratione operu̾. de solo foris iusticie colore blan¬

Expanded text:
dam factis publice mala de se opinari permittunt. Admonendi enim sunt qui mala occulte agunt, et bona publice, ut pensent humana judicia quanta velocitate evolant, divina autem quanta immobilitate perdurant. Admonendi sunt ut in fine rerum mentis oculos figant, quia et humanae laudis attestatio praeterit, et superna sententia, quae et abscondita penetrat, ad retributionem perpetuam convalescit. Dum igitur occulta mala sua divinis judiciis, recta autem sua humanis oculis anteponunt, et sine teste est bonum quod publice faciunt, et non sine aeterno teste est quod latenter delinquunt. Culpas itaque suas occultando hominibus, virtutesque pandendo, et unde puniri debeant absconpoterant detegentes abscondunt. Nam dbata speciosa exterius, sed mortuorum ossibus plena Veritas vocat , quia vitiorum mala intus contegunt, humanis vero oculis quorumdam demonstratione operum, de solo foris justitiae colore blan
Abbreviated transcription (Latin):
ta ẽ amicitia. nec scit᷑ utrũ ꝑ sona ac felicitas diligat᷑. Sepe
ꝑ simulationem amicitia colit᷑: ut qui ñ potuit aꝑte decipere de¬
cipiat fraudulent̃. Tunc quisq magis fit pietati iusticieꝙ diuine
contrariꝰ quando despicit amicum aliqua adu̾sitate ꝑcussũ. Q
in re ⁊ sibi occasionem mercedis tor. ⁊ erga ꝑcussionem ꝑximi cͥ¬
delis existit: ueluti actũ ẽ int̾ lazarũ uicõsum diuitẽ q suꝑbũ.¬

Expanded text:
ta est amicitia, nec scitur utrum persona an felicitas diligatur. 2. Saepe per simulationem amicitia colitur, ut qui non potuit aperte decipere, decipiat fraudulenter. 318 3. Tunc quisque magis fit pietati justitiaeque divinae contrarius, quando despicit amicum aliqua adversitate percussum. Qua in re et sibi occasionem mercedis tollit, et erga percussionem proximi crudelis existit: veluti actum est inter Lazarum ulcerosum divitemque su
Abbreviated transcription (Latin):
Iulis namq offerre consolationis solationis solatiũ contra i¬
bulationem: istis uero inferre metũ contra elationem debemus
Inopi quippe a dño ꝑ prophamdicitur. Noli timere: quia ñ
confunderis. Cui ñ longe post blandiens dicit. Pauꝑcu la tem¬
pestate conuulsa. Rursumq consolat᷑ hanc dicens. Elegite in
camino pauꝑtatis. At contra paulus discipło de diuitib di¬

Expanded text:
illis namque offerre consolationis solatium contra tribulationem, istis vero inferre metum contra elationem debemus. Inopi quippe a Domino per prophetam dicitur: Noli timere, quia non confunderis . Cui non longe post blandiens, dicit: Paupercula tempestate convulsa . Rursumque banc consolatur, dicens: Elegi te in camino paupertatis . At contra Paulus discipulo de divitibus di
Abbreviated transcription (Latin):
le contagiũ nesciunt: qͥ sic̃ infecũdi sunt corpore. ita stiles manent
m̃te. oꝑis ꝙ boni fecunditate. Qui recte de uirginitate gauderent: si
t̃renis desicłiis ñ subtͣhit᷑. quamuis hũc luxuria carnis ñ polluat
diu̾sa tñ mundane ꝯu̾sationis oꝑatio maculat. Uirgines de suis me¬
ritis gloriantes hypochritis oꝑant᷑. qr gloriã boni oꝑissi appetũt.

Expanded text:
lae contagium nesciunt; qui sicut infecundi sunt corpore, ita steriles manent lae contagium nesciunt; qui sicut infecundi sunt corpore, ita steriles manent mente, operisque boni fecunditate; qui recte de virginitate gauderent, si terrenis desideriis non subtrahitur, quamvis hunc luxuria carnis non polluat, diversa tamen mundanae conversationis operatio maculat. 11. Virgines de suis meritis gloriantes hypocritis comparantur, qui gloriam boni operis foris appetunt,
Abbreviated transcription (Latin):
tilũ gimnicos ꝑpetuã ueni̾s abstinentiã exercuisse ne uitutem
libidine frangerent. Luxuriosa namq uita. carnem cito debilitat
fractamq celerit᷑ ducit ad seciectutẽ. Onme peccatũ ꝑ penitñtiam re¬
cipit uulneris sanitatẽ. Uirginitas aũ si labit᷑. nuilatenꝰ reꝑat᷑. Nam
quamuis penitendo uenie fructũ ꝑcipiat: incorruptõnẽ tñ nullate¬
nus recipit pͥstinã. Uirgo carne ñ m̃te: nullũ p̃miũ ht̃ in repmissio¬
ne. Unde ꝯ insipientib uirginib saluator in uidicio ueniens di¬
cit. Am̃ dico uob̾: nescio uos. Ubi eñi iuidicans m̃tẽ corruptã in¬
uenit: carnis ꝓculdubio in corrũptionẽ dãpnabit. Nichil ꝓclest in¬
corruptio carnis: ubi ñ ẽ integritas m̃tis. Nichilq ualet mundũ ẽẽ
corꝑe. eũ qui pollutꝰ ẽ m̃te. Multi sunt reꝑboꝵ qui carnalis corrupte¬

Expanded text:
legimus perpetuam Veneris abstinentiam exercuisse, ne virtutem legimus perpetuam Veneris abstinentiam exercuisse, ne virtutem libidine frangerent. Luxuriosa namque vita carnem cito debilitat, fractamque celeriter ducit ad senectutem. 6. Omne peccatum per poenitentiam recipit vulneris sanitatem; virginitas autem, si labitur, nullatenus reparatur. Nam quamvis poenitendo 247 veniae fructum nus recipit pristinam. Virgo carne, non mente, nullum praemium habet in remissione. Unde et insipientibus virginibus Salvator in judicio veniens, dicit: Amen, dico vobis, nescio vos . Ubi enim judicans mentem corruptam invenerit, carnis procul dubio incorruptionem damnabit. 8. Nihil prodest incorruptio carnis, ubi non est integritas mentis. Nihilque valet mundum esse corpore eum qui pollutus est mente. 9. Multi sunt reproborum, qui carnalis corrupte
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ accipietis. Tunc aũ tribuit᷑ quando ds gemitu int̾no pulsat᷑.
Prelatam uirginitatẽ ee nuptiarũ ꝯiugio. Ilud eñi bonũ: hoc opti¬
mũ. sonueiũ ꝯessũ ẽ: iurginitas admonita tantũ ñ uissa. S ido
tantũ admonita. q nimis excelsa. Geminũ bonũ ẽ uuginitas. ꝙ ⁊
in hoc mundo sollicitudinẽ seculi admittit. ⁊ in fut᷑o et̃nũ castitatis
p̃miũ ꝑcipit. Uirgines feliciores e̾ẽ in uita et̾na ysaia testante didici¬
mus quiait hecclicit dñs eni nuchis. Dabo eis in domo inea ⁊ in mu¬
ris meis locũ ⁊ nom̃ melius a filiis ⁊ filiab nom sempit̾nũ dabo eis qd̾
ñpibit. Nec dubiũ qd̾ qui casti ꝑseuerant ⁊ uirgines. angłis di efficiã
tureq̃les. Amanda ẽ pulchritudo castitatis. cuiꝰ degustata delectatio
dulcior inuenit᷑ quã carnis. Castitas eñi fructus suauitatis ẽ. pusc̾tu¬
os iuiolata scõꝵ.Castitas secitas m̃tis: sanitas corpis. Unde ⁊ aliqͥs gen

Expanded text:
. Praelatam virginitatem esse nuptiis. Illud enim bonum, hoc optimum. Conjugium concessum est , virginitas admonita tantum, non jussa. Sed ideo tantum admonita, quia nimis excelsa. 3. Geminum est bonum virginitas, quia et in hoc mundo sollicitudinem saeculi amittit, et in futuro aeternum castitatis praemium percipit. 4. Virgines feliciores sunt in vita aeterna, Isaia testante: Haec dicit Dominus eunuchis: « Dabo eis in domo mea, et in muris meis locum; et nomen melius a filiis et filiabus, nomen sempiternum dabo eis, quod ntur aequales. Amanda est pulchritudo castitatis, cujus degustata delectatio, dulcior invenitur quam carnis. Castitas enim fructus suavitatis est, pulchritudo inviolata sanctorum. Castitas securita
Abbreviated transcription (Latin):
quisq suam uxorẽ habeat. Sic ⁊ potestates ꝑelationẽ ꝑ opp̃ssionẽ ꝑ
iusticie quoq p̃uaricationẽ male existunt. Nocent eñĩnuptie nocem
⁊ potestates s ꝑ hoc qd̾̃ eis iuixta ponit᷑ ñ ꝑ se exemplo itineris recti
iuxta qd̾ spine naseunt᷑. que surgentes e latere noceant eis. qui recto
itin̾e gradiunt᷑. Non¬

Expanded text:
 suam uxorem habeat . Sic et potestates per elationem, per oppressionem, per justitiae quoque praevaricationem malae existunt. Nocent enim divitiae, nocent et potestates, sed per id, quod eis juxta ponitur, non per se; exemplo itineris recti, juxta quod spinae nascuntur, quae surgentes a latere nocent eis qui recto itinere gradiuntu
Abbreviated transcription (Latin):
auferunt. hocẽ enĩ in euuangłio ñ hr̃e uirgines in uasis oleũ id ẽ ñ
seruare intra oscientiã boni oꝑis testimoniũ. s in faciegloriari apd̃
homines. ñ in corde apud dm̃. Ruina adult̾i: excipit᷑ destinatione
iugale decꝰ ñ ꝓ gignendis filiis delectant᷑. s hoc ꝓturbulenta carnis
⁊ libidinosa ꝯ suetudine appetunt. sic q bono male utunt᷑. Uicia ꝑ se
mala sunt. coniugia uͦ ⁊ potestates ꝑ se quidẽ bona sunt: ꝑ ea uͦ que
cirea sunt ẽã. mala existunt. Coniugia eũi ꝑid mala funt: ꝑ qd̾ dicit

Expanded text:
angelio non habere virgines in vasis oleum, id est, non servare intra conscientiam boni operis testimonium, sed in facie gloriari apud homines, non in corde apud Deum. 12. Ruina adulterii excipitur destina ugale decus non pro gignendis filiis delectat, sed hoc pro turbulenta carnis et libidinosa consuetudine appetunt, sicque bono male utuntur. 14. Vitia per se mala sunt, conjugia vero et potestates per se quidem bona sunt; per ea vero quae circa ea sunt, mala existunt. Conjugia enim per id mala sunt, per quod dicit
Abbreviated transcription (Latin):
tia ordinis peccator honoratur. Indigni aũ quiq tanti reatus pond̾ã
fugent. si ueritatis sententiam sollicita cordis aure pensarent qͣ ait.
Qui scandalitauerit unum de pusulis istis qui in me credunt: expe¬
dit ei ut suspendatur mola asinaria in collo eiꝰ ⁊ demergat᷑ in profundũ
maris ꝑ molam quippe asinariã huiꝰ uite cire uitus ac labor expͥmit᷑.
&e ꝑ ꝓfindum maris. extrema dãpnatio designatur. Qui gͦ ad sc̃itatis
rat. ut hunc admortem sub ext̾iori habitu t̾rena acta constringe̾nt
quã sacra officia in culpa cetĩs imitabilem demonstrarent. quia nimi
rum si solus cad̾et: uteumq hunc tolerabilior inferni pena cru

Expanded text:
tia ordinis peccator honoratur. Indigni autem quique tanti reatus pondera tia ordinis peccator honoratur. Indigni autem quique tanti reatus pondera fugerent, si veritatis sententiam sollicita cordis aure pensarent, quae ait: Qui scandalizaverit unum de pusillis istis qui in me credunt, expedit ei ut suspendatur mola asinaria in maris . Per molam quippe asinariam saecularis vitae circuitus ac labor exprimitur et per profundum maris extrema damnatio designatur. Qui ergo ad sanctitatis rat ut hunc ad mortem sub exteriori habitu terrena acta constringerent, quam sacra officia in culpa caeteris imitabilem demonstrarentrum si solus caderet, utcunque hunc tolerabilior inferni poena cru
Abbreviated transcription (Latin):
cura spũalia p̃cepta ꝑscrutantur: s que intelligendo penetrant
stor ꝑ abruta gradit᷑. ad p̃cipitium grex sequat᷑ hinc namq dñs
Cum ipsi limpidissimam aquam biberetis: reliquam pedib ur̃is
pe limpidissimam pastores bibunt: cum fluenta ueritatis recte in¬
telligentes hauriunt. S eandem aqͣm pedib ꝑturbare est: scẽ me¬
ditationis studia male iuuendo corrumꝑe. Aquam scilicet eoꝵ tur¬
batam pedib oues bibunt: cum subiecti quiq non sectantur u̾ba
que audiunt.s sola que conspiciunt exempla prauitatis imitant᷑.
Qui cum dicta sitiunt: quia ꝑ oꝑa ꝑu̾tuntur: quasi corruptis fontib
dicit. facti sunt domui isrł in offendiculũ iniquitatis. Nenio quip¬
pe amplius in ecclia nocet: quam qui ꝑu̾se agens nom̃ uł ordinẽ sci¬
tatis habet. Delinquentẽ namq hunc redaiguere nullus p̃sumit.
⁊ in exemplum culpa uehenient̾ extenditur: quando pro reueren¬

Expanded text:
cura spiritalia praecepta perscrutantur, sed quae intelligendo penetrant, stor per abrupta graditur, ad praecipitium grex sequatur. Hinc namque peCum ipsi limpidissimam aquam biberetis, reliquam pedibus vestrpe limpidissimam Pastores bibunt, cum fluenta veritatis recte intelligentes hauriunt. Sed eamdem aquam pedibus perturbare, est sanctae meditationis studia male vivendo corrumpere. Aquam scilicet eorum turbatam pedibus oves bibunt, cum subjecti quique non sectantur verba quae audiunt, sed sola quae conspiciunt exempla pravitatis imitantur. Qui cum dicta sitiunt, quia per opera pervertuntur, quasi corruptis fontibus dicit: Facti sunt domui Israel in offendiculum iniquitatis. Nemo quippe amplius in Ecclesia nocet, quam qui perverse agens, nomen vel ordinem sanctitatis habet. Delinquentem namque hunc redarguere nullus praesumit; et in exemplum culpa vehementer extenditur, quando pro reveren
Abbreviated transcription (Latin):
aboli imitant᷑ suꝑbi. ad u̾sus quã opponit᷑ humilitas xͥ. qͣ humiliant᷑
elati. Pncipaliũ septem uicioꝵ regina ⁊ mat suꝑbia ẽ. Eadẽq sep¬
tem principalia multa de se parturiunt uicia: quia ita sibimet
q̃dã cognatione iugunt᷑. ut ex altõ altm̃ oriat᷑. Sic̃ pͥnceps septẽ uicioꝵ
iuꝑbia nos eoꝵ potestatib subdit: ita xp̃c septiformis gratia plenꝰ.
adominatu uicioꝵ nos eruit. Et quos illa addicit septemplici uicio

Expanded text:
aboli imitantur superbi, adversus quam opponitur humilitas Christi, qua humiliantur aboli imitantur superbi, adversus quam opponitur humilitas Christi, qua humiliantur elati. 8. Principalium septem vitiorum regina et mater superbia est, eademque septem principalia multa de se parturiunt vitia, quae ita sibimet quadam cognatione junguntur, ut ex altero alterum oriatur. 9. Sicut princeps septem vitiorum superbia nos eorum potestatibus subdit, ita Christus septiformi gratia plenus a dominatu vitiorum nos
Abbreviated transcription (Latin):
animꝰ restringat᷑. Adu̾sus impetꝰ uicioꝵ ꝯtrariis irtutib ẽ pugnandũ.
Contra luxuriã enĩ cordis ẽ adhibñda mundiciaontra odiũ dilectio p̃¬
paranda. Contra iracumdiã patientia ꝓponendr . Porro ꝯtra timorẽ
fiducie adhibentia ẽ uirtꝰ. Contra torporẽ zeli p̃t ũ. Tristicie quoq
gaudiũ accidie fortitudo. auaricie targitas. suꝑł humilitas opponen¬
da ẽ. Sicq singule uirtutes nascentia ꝯtͣ se uicia ipͥmunt. ac temptati¬
onum motus. uirtute diuine caritatis extirgint. libidinem absti¬
nentia domat. Nam quantũ corpꝰ in edia fraigit᷑. tantũ mens ab illi¬
cito appetitu reuocat᷑. Adu̾sus iram tolerantiaumicat. Ira aũ semet ip̃ã
necat. sustinendo aũ patientia uictoriã ĩpat. Eisticie merorem spes et̃¬
ni gaudii suꝑat.⁊ quem turbata mens de extorib afficit. dulcedo inte¬
rius tranquillitatis lenit. Adu̾sus inuidian p̃parat᷑ caritas.⁊ adu̾¬

Expanded text:
iis virtutibus est pugnandum. Contra luxuriam enim cordis est adhibenda munditia, contra odium 240 dilectio praeparanda, contra iracundiam patientia proponenda est. Porro contra timorem fiduciae adhibenda est virtus, contra torporem zeli praelium; tristitiae quoque gaudium, accidiae fortitudo, avaritiae largitas, superbiae humilitas opponenda est. Sicque singulae virtutes nascentia contra se vitia reprimunt, ac tentationum motus virtute divinae charitatis exstinguunt. 3. Libidinem abstinentia domat. Nam quantum corpus inedia frangitur, tantum mens ab illicito appetitu revocatur. 4. Adversus iram tolerantia dimicat; ira autem semetipsam necat, sustinendo autem patientia victoriam portat. 5. Tristitiae moerorem spes aeterni gaudii superat; et quem turbata mens de exterioribus afficit, dulcedo interioris tranquillitatis lenit. 6. Adversus invidiam praeparetur charitas, et adve
Abbreviated transcription (Latin):
not doluerunt attriusti ⁊ re nuerunt accipere disciplinam. Nor¬
Nulli uiri seculares elatione m̃tis tumentes postmodũ qu̾si ad dm̃ re¬
ligiosa secunt᷑ obeclientia xp̃m̃. ⁊ qui antea clsitudie mundiali tu¬
mebaut postea ipsã elatioñe in studio humilitatis ꝯmutant Quidã
estimationem humanã quales fuerunt tales adhuc ee putant᷑ iam
tñ in di oculis surrexerunt. Item quidã adhuc humano iudicio stare
cerunt᷑ iam tũ i d̾i oculis cecidert̃. Multi apd̾ hoiẽs reꝑbi funt.⁊ ap
bi existunt salomone dicente. Uidi in quit impios sepultos quic̃
ad iuuerent in loco scõ erant. ⁊ laudabant᷑ in ciuitate quasi iusto
oꝑm. Nullus gͦ se putet electũ. ne forte apud dm̃ fit rȩꝓbus. De pͥ

Expanded text:
non doluerunt; attrivisti eos, et renuerunt suscipere disciplinam 11. Nonnulli viri saeculares elatione mentis tumentes, postmodum conversi ad Deum, religiosa sequuntur obedientia Christum; et qui antea celsitudine mundiali tumebant, postea ipsam elationem in studio humilitatis commutant. 12. aestimationem humanam, quales fuerunt, tales adhuc esse putantur; jam tamen in Dei oculis surrexerunt. Item quidam adhuc humano judicio stare cernuntur; jam tamen in Dei oculis ceciderunt. 13. Multi apud homines reprobi sunt, et apud robi existunt, Salomone dicente: Vidi, inquit, impios sepultos, qui cum adhuc viverent, in loco sancto erant, et laudabantur in civitate quasi justorum operum . Nullus ergo s