comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
etiam priuatis nominibus censentirr.
ut signetur ꝑ uocabula etiam inoꝑatio¬
ne quid ualeant. Neq enim in illa scã
ciuitate quam de uisione omnipoten¬
tis dei plena sciencia ꝑfecit. idcirco ꝓpͥa
minib sciri non possunt. S cum ad nos
aliquid ministraturi ueniunt apud
nos etiam nomina a ministeriis tralũt.
Michael namq: quis ut deus. Gabreel¬
autem: fortitudo dri. Raphael uͦ dicit᷑.
medicina dei. Et quotiens mire uͥtutis
aliquicł agitur michael muti ꝑhibet᷑.
ut ex ipso accu ⁊ nomine detur intelligi
qr nullus potest facere quod facere p̃¬
ualet deus. Unde ⁊ ille antiquus hostis.
qui esseᷤ ꝑ suꝑbiam similis concuput
dicens. incelo conscendam. suꝑ astra celi
ex altabo solium meum. sedebo in monte
testamenti in lat̾ib ahuilonis ascenlam

Expanded text:
etiam privatis nominibus censentur, etiam privatis nominibus censentur, ut signetur per vocabula etiam in operatione, quid valeant; neque in illa sancta civitate, quam de visione omnipotentis Dei plena sciencia perficit, idcirco propria minibus sciri non possint, sed, cum ad nos aliquid ministraturi veniunt, apud nos etiam nomina a ministeriis trahunt. Michael namque «quis ut Deus», Gabrautem, fortitudo Dei; Raphael vero dicitur medicina Dei. Et quoties mirae virtutis aliquid agitur, Michael mitti perhibetur, ut ex ipso actu et nomine 1605 detur intelligi quia nullus potest facere quod facere praevalet Deus. Unde et ille antiquus hostis, qui Deo esse per superbiam similis concupivit, dicens: In coelum conscendam, super astra coeli exaltabo solium meum, sedebo in monte testamenti, in
Abbreviated transcription (Latin):
sunt orcdines angełoꝵ. Quib nimir̃
ordinib ille primus angelus ideo
ordinatus ⁊ oꝑtus extitit: q dum cunc¬
tis agminib angeloꝵ p̃latus ẽ ex eoꝵ
comparatione clarior fuit. S cur istos
ꝑsistencium angłoꝵ choros enumeran¬
do ꝑstrinrimus si non eoꝵ qͦꝙ miniftĩa
subtiliter exprimamus: Greg᷑a ⁊ enĩ
lingͣ. angłi nuncii: archangeli: uero
summi nuncii uocantur. Sciendum
uero quod angelorum nocabulum no¬
men est officii non nature. Nam sancti
Qiua tunc solum sunt angłi: cum ꝑ
eos aliqua nũciantur. Unde ⁊ ꝑ psalmi¬
stam dicit᷑: qui facit angelos suos sp̃c.
ac si patent̃ dicat. Qui eos quos semꝑ
habet sp̃c: etiam cum uoluerit an¬
gelos facit. hi autem qͥ minima nũci¬
ant: angeli. Qui summa adnũciant:
airchangeli uocantur. Hinc est enim
quod ad mariam uirginẽ ñ quilibet
gelum uenire dignum fuerat: qui sũ¬
mum omnium nunciabat. Qui id circo

Expanded text:
sunt ordines angelorum. Quibus nimirum sunt ordines angelorum. Quibus nimirum ordinibus ille primus angelus, ideo ornatus et coopertus exstitit, quia dum cunctis agminibus angelorum praelatus est, ex eorum comparatione clarior fuit. 8. Sed cur istos persistentium angelorum choros enumerando perstrinximus, si non eorum quoque ministeria subtiliter exprimamus? Graeca etenim lingua angeli nuntii, archangeli vero summi nuntii, vocantur. Sciendum quoque quod angelorum vocabulum, nomen est officii, non naturae. Nam sancti quia tunc solum sunt angeli, cum per eos aliqua nuntiantur. Unde et per psalmistam dicitur: «Qui facit angelos suos spiritus»; ac si patenter dicat: qui eos, quos semper habet, spiritus, etiam, cum voluerit, angelos facit. Hi autem, qui minima nuntiant, angeli, qui vero summa annuntiant, archangeli vocantur. Hinc est enim, quod ad Mariam virginem non quilibet gelum venire dignum fuerat, qui summum omnium nuntiabat. Qui idcirco
Abbreviated transcription (Latin):
tiones uero. principatus. ac potestates. iã
adephesios loquens descriseprat. S ea
quoq colusensib dicturus p̃misit thro¬
nos de quib nec lum quicquã fuerat.
effesiis locutus. dum illis quatuor que
adephesios dixit. id est principatibus
potestatib uirtutib acq dominationib
conuinguntur throni: quinq sunt
ordines qui specialiter exprimuntur.
Quib dum angeli ⁊ archangeli. che¬
rubu atq seraphin adiuncta sunt.
ꝓculdubio nouẽ esse ordines angeloꝵ
inueniuntur. Unde ⁊ ipsi angeło qui
primus est conditus ꝑ ꝓpħam dicitur.
sapientia et ꝑfectus decore: indeliciis
non ad similitudinem di factus s signa¬
culum similitudinis dr. Ut quia ineo
subtilior est natura: eo in illo imago¬
dei subtilius insimetur. exp̃ssa. Quo
in loco mox subditur. Omnis lapis p̃¬
ciosus oꝑimentum tuum. sardiꝰ. criso¬
litus. onix. ⁊ berillis saphirꝰ. carbuntu¬
lus.⁊ smaragdꝰ. Ecce nouem diximu s¬
nomina lapidum quia ꝓfecto nomie¬

Expanded text:
atus ac potestates jam ad Ephesios loquens descripserat; sed ea quoque Colossensibus dicturus, praemisit thronos, de quibus necdum quidquam fuerat Ephesiis locutus. Dum ergo illis quatuor quae ad Ephesios dixit, id est principatibus, potestatibus, virtutibus atque dominationibus, conjunguntur throni, quinque sunt ordines qui specialiter exprimuntur. Quibus dum angeli et archangeli, cherubim atque seraphim, adjuncta sunt, procul dubiinveniuntur. Ipsi angelo qui primus est conditus per prophetam dicitur: sapientia et perfectus decore, in deliciis  primus angelus non ad similitudinem Dei factus, sed signaculum similitudinis dicitur, ut quo subtilior est natura, eo in illo imago similius insinuetur expressa. Quo in loco mox subditur: Omnis lapis pretiosus operimentum tuum, sardiuslitus, onix, et berillus, saphirus, carbunculus, et smaragdus. Ecce novem dixit nomina lapidum, quia profecto nove
Abbreviated transcription (Latin):
te qua possumus. ad amorẽ tante sortis
anhelemus. Qui in se donoꝵ graciã
minime recognosc̃ gemat. Quia ⁊ suꝑ
ita sunt conclite. ut alie aliis sint pre¬
late. Fertur uero dionisi nis ario¬
pagita. antiquus uidelicet ⁊ uenerabi¬
lis pat̾ dicere quod ex minoribus an¬
gelorum agminibus foris adex plen
dum minist̾ium. uł iuisibilit̾ uel ĩ uisi¬
biliter mittuntur: scilicet qr ad hu¬
mana solacia aut angeli aut archan¬
geli ueniunt. Nam suꝑiora illa agnui¬
ua abintimis nũqm recedunt. Qm̃
ea que p̃minent usum exterioris mi¬
nisterii nequaqmͣ habent. Cui rei ui¬
detur illud esse contrarium qd̃ ysaias
dicit. ⁊ uolauit ad me unus desera¬
phii: ⁊ in manu euis calculꝰ quẽ for

Expanded text:
te qua possumus ad amorem tantae sortis te qua possumus ad amorem tantae sortis anhelemus. Qui in se donorum gratiam minime recognoscit gemat. Qui vero ita sunt conditae, ut aliae aliis sint praelatae. Fertur vero Dionysius Areopagita, antiquus videlicet et venerabilis Pater, dicere quod ex minoribus angelorum dum ministerium vel visibiliter vel invisibiliter mittuntur; scilicet quia ad humana solatia ut angeli aut archangeli veniunt. Nam superiora illa agmina ab intimis nunquam recedunt, quoniam ea quae praeeminent usum exterioris ministerii nequaquam habent. Cui rei videtur esse contrarium, quod Isaias VI, 6 ait: Volavit ad me unus de seraphim, et in manu e
Abbreviated transcription (Latin):
do ardent. loquendo ⁊ alios accendt̃.
⁊ quos u̾bo tangunt. ardere ꝓtinus
itdei amore faciunt. Quid gͦ istos. nͥ
seraphin dix̃im. quoꝵ cori igne cõ¬
uersum. lucet.⁊ urit. qr ⁊ m̃cim ocu¬
los ad suꝑna illuminant: ⁊ compũc¬
gendo infletibus uiciorum rubigĩe
purgant. Qui gͦ ita ad amorem sui
conditoris in flaminati sunt quo nͥ
inter seraphin numerum sortem
uosmet ipsos reducite. secretorum
ur̃orum m̾ta cogitationesq cdiscriti¬
te. Uidete si quid iam boni b nob̾cum
intus agitis. uidete sinumero horum
agminum. que breuiter tangendo
ꝑstrinrimus. sortem ur̃e uocationis
in uenitis. Ue autem anime que in se
de his bonis que enumerauimus
minime aliquid recognoscit. Liq ad¬
huc ue det̾us ĩminet: si ⁊ pͥuatum
se donis intelligit.⁊ nequaqmͣ gemit:
Quisquis gͦ talis est fratres mei: gem̃¬
dus ẽ. ualde quia non gemit. Pensemꝰ
gͥ accepta electorum munera ⁊ uirtu¬

Expanded text:
do ardent, loquendo et alios accendunt, do ardent, loquendo et alios accendunt, et quos verbo tangunt, ardere protinus in Dei amore faciunt. Quid ergo istos nisi seraphim dixerim, quorum cor in igne conversum lucet et urit, quia et mentium oculos ad superna illuminant, et compungendo in fletibus vitiorum rubiginem purgant. Qui ergo ita ad amorem sui conditoris inflammati sunt quo nisi inter seraphim numerum sortem vosmetipsos reducite, secretorum vestrorum merita cogitationesque discutite. Videte si quid jam boni vobiscum intus agitis, videte si in numero horum agminum, quae breviter tangendo perstrinximus, sortem vestrae vocationis invenitis. Vae autem animae quae in se de his bonis quae enumeravimus minime aliquid recognoscit, eique adhuc vae deterius imminet, si et privatam se donis intelligit, et nequaquam gemit. Quisquis ergo talis est, fratres mei, gemendus est valde, quia non gemit. Pensemus ergo accepta electorum munera, et virtu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ cuncta mirabilit̃ de sua sede disp̃e¬
sat. Quid gͦ isti nisi throni sui condi¬
toris sunt uel quo nisi adsuꝑnorum
cuuum numeros adscribuntur.
ꝑ quos dum sancta ecclia regitur. ple¬
rumq de quibusdam suis in firmis
actib etiam electi iudicantur. Et
sunc ñ nulli qui tanta dei ac ꝓximi
dilectione pleni sunt: ut cherubĩ
uure nominentur. Quia enim ut p̃¬
fati sumus : cherubin plenitudo sciẽ¬
cien dicitur. Et paulo dicente didi¬
mus qr plenitudo legis ẽ caritas
omnes qui dei ⁊ ꝓximi caritate cete¬
ris ampluis pleni sunt. meritorum su¬
orum sortem inter cherubun numos
ꝑceperunt. Et sunt ñ nulli qui suꝑne
contemplationis igne accensi in solo
conditoris sui desidio anhelant. nicħ
iam in hoc mundo cupiunt. solo et̃ni¬
tatis amore pascuntur. t̾rena queo
abiciunt caͣncta temporalia mente
transcendunt. amant ⁊ ardent. atq
in ipso suo ardore requiescunt. Amã¬

Expanded text:
 cuncta mirabiliter de sua sede dispen cuncta mirabiliter de sua sede dispensat. Quid ergo isti nisi throni sui conditoris sunt? vel quo nisi ad supernarum sedium numeros ascribuntur? Per quos dum sancta Ecclesia regitur, plerumque de quibusdam suis infirmis actibus etiam electi judicantur. Et sunt nonnulli qui tanta Dei ac proximi dilectione pleni sunt, ut cherubim jure nominentur. Quia enim, ut praefati sumus, cherubim plenitudo scientiae dicitur, et Paulo dicente didicimus quia plenitudo legis est charitas , omnes qui Dei et proximi charitate caeteris amplius pleni sunt meritorum suorum sortem inter cherubim numeros perceperunt. Et sunt nonnulli qui, supernae contemplationis facibus accensi, in solo conditoris sui desiderio anhelant, nihil jam in hoc mundo cupiunt, solo aeternitatis amore pascuntur, terrena quaeque abjiciunt, cuncta temporalia mente transcendunt, amant et ardent, atque in ipso suo ardore requiescunt, aman
Abbreviated transcription (Latin):
nos sp̃c fuguant. Eosq uirtute oratiõis
⁊ ui acecepte potestatis eiciunt. Quo ita
qui acceptis uirtutib etiam electorrim
liominum m̾ita transcendunt. cũq
⁊ bonis mediores sunt electis quoq fra¬
trib principantur. Quo gͦ isti sortem
suã. nisi int̾ pͥncipatuum numeros acce¬
perunt: Et sunt ñnulli qui sit in seiz¬
ipsis cunctis uicus. omnib ꝙ desideriis
dñantur ut ipso uire mundicie dii ĩt̃
homines uocentur. Unde ⁊ ad moysen
cłr. Ecce constitui te deũ pharaonis :
Quo gͦ istinisi int̾ mimeros dñationũ
currunt᷑. Et ñtulli sunt quidum sibi¬
met ipsis iugilanti cura dũant᷑ dum
se sollicita intentione disscutiunt di¬
iuno timore semꝑ in herentes. hoc
in munere uirtutis accipiunt. ut iu¬
dicare recte ⁊ alios possĩt. quoꝵ ꝓfecto
mentib dum diuina contemplatio
p̃sto ẽ. in his uelud introno suodo¬
minus p̃sidens. alioꝵ facta examinat¬

Expanded text:
nos spiritus fugant, eosque virtute orationis, nos spiritus fugant, eosque virtute orationis, et vi acceptae potestatis ejiciunt. Quo itaqqui acceptis virtutibus etiam electorum hominum merita transcendunt; cumque et bonis meliores sunt, electis quoque fratribus principantur. Quo ergo isti sortem suam nisi inter principatuum numeros acceperunt? Et sunt nonnulli qui sic in semetipsis cunctis vitiis omnibusque desideriis dominantur, ut ipso jure munditiae dii inter homines vocentur; unde et ad Moysen dicitur: Ecce constitui te deum Pharaonis . Quo ergo isti nisi inter numeros dominationum currunt? Et sunt nonnulli qui, dum sibimetipsis vigilanti cura dominantur, dumque se sollicita intentione discutiunt, divino timori semper inhaerentes, hoc in munere virtutis accipiunt, ut judicare recte et alios possint. Quorum profecto mentibus dum divina contemplatio 1607 praesto est, in his velut in throno suo Dominus praesidens, aliorum facta examinat, et
Abbreviated transcription (Latin):
studiis in flammnare. Quia et enim tanta
illic ascensura creditur multitudo homi¬
num. quanta multitudo remansit ange¬
lorum: suꝑ est ut ipsi qͦq homines qui
ad celestem patriam redeunt ex eis ag¬
minib aliquid illuc reu̾tentes imi¬
tentur. Distincte namq conuersatioĩs
hominum singłorum agminum or¬
dinib congriunt: ut ineorum sortẽ
ꝑ conuersationis similitudinem de pu¬
tentur. Nam sunt pleriq qui parua
capiunt. s tamen eadem hec parua
pie annunciare fratrib ñ desistunt.
Isti itaq in angeloꝵ numero currunt
Et sunt ñ nulli qui diuine largitatis
inunere refecti secretoꝵ celestiũ sum¬
ma et capere p̃ualent ⁊ nũciare. Quo
gͦ isti nisi tͥter archangelorum nume¬
rum deputant᷑: Et sunt alli qui mira
faciunt. signa ualent̃ oꝑantur. Quo
gͥ isti. nisi ad suꝑnarum: uirtutũ sortẽ
⁊ numerũ congruunt: Et sunt ñ nulli
qui etiam de obsessis corporib malig¬

Expanded text:
studiis inflammare. Quia enim tanta studiis inflammare. Quia enim tanta illuc ascensura creditur multitudo hominum, quanta multitudo remansit angelorum, superest ut ipsi quoque homines qui ad coelestem patriam redeunt ex eis agminibus aliquid illuc revertentes imitentur. Distincte namque conversationes hominum singulorum agminum ordinibus congruunt, et in eorum sortem per conversationis similitudinem deputantur. Nam sunt plerique qui parva capiunt, sed tamen haec eadem parva pie annuntiare fratribus non desistunt. Isti itaque in angelorum numerum currunt. Et sunt nonnulli qui, divinae largitatis munere refecti, secretorum coelestium summa et capere praevalent, et nuntiare. Quo ergo isti nisi inter archangelorum numerum deputantur? Et sunt alii qui mira faciunt, signa valenter operantur. Quo ergo isti nisi ad supernarum virtutum sortem et numerum congruunt? Et sunt nonnulli qui etiam de obsessis corporibus malig
Abbreviated transcription (Latin):
illascõrum spirituũ agmina: que ex
singłari ꝓpinquitate conditoris sui im¬
comparabili ardent amore. Seraphin nã¬
q ardentes uel incendentes uocantur. Ne
quia ita deo conuincta sunt. ut inter hec
dent. quanto hunc uicinuis uident. Quoꝵ
ꝓfecto flamina amor est: qi qͦ subtilius
claritatẽ diuinitatis eiꝰ aspiciunt. eo ualidiꝰ
in eius amore flaminascunt. S quid pro¬
dest nob̾ de angelicis spiritib ista ꝑstringẽ
si non studeamus hec etiam ad nr̃os pro¬
fectus congrua consicłatione deriuares Qͥa
enim suꝑna illa cuutas exangelis ⁊ hom̃ĩb
constat. adquam tantum credimus huma¬
num genus ascendere: quantos illic con¬
tigit elecꝰtos angelos remanssisse. Sicut
scriptum est. Statuit t̃minos gencium scd̾
numerum angeloꝵ dei. Debemus ⁊ nos
aliquid ex illis distinctionib suꝑnoꝵ
cuuũ adusũ nr̃e conu̾sationis trahere.
nosq ipsos ad incrementa uirtutũ bonis

Expanded text:
illa sanctorum spirituum agmina, quae ex illa sanctorum spirituum agmina, quae ex singulari propinquitate Conditoris sui incomparabili ardent amore. Seraphim namque ardentes vel incendentes vocantur, quae quia ita Deo conjuncta sunt, ut inter haec dent quanto hunc vicinius vident. Quorum fecto flamma amor est, quia quo subtilius claritatem divinitatis ejus aspiciunt, eo validius in ejus amore flammescunt. 11. Sed quid prodest nos de angelicis spiritibus ista perstringere, si non studeamus haec etiam ad nostros profectus congrua consideratione derivare? Quia enim superna illa civitas ex angelis et hominibus constat, ad quam tantum credimus humanum genus ascendere, quantos illic contigit electos angelos remansisse, sicut scriptum est: Statuit terminos gentium secundum numerum angelorum Dei , debemus et nos aliquid ex illis distinctionibus supernorum civium ad usum nostrae conversationis trahere, nosque ipsos ad incrementa virtutum bonis
Abbreviated transcription (Latin):
presunt. qui subiectis aliis dum queq
sunt agenda disponunt eis ad explenda
diuina misteria principantur. Domina
pͥncipatuum disimilitudine alta transcẽ
cdunt. La gͦ angelorum agmina q̃ mira
potentia p̃minent ꝓ eo quod eis cetera
adobediendum subiecta sunc dñationes
uocantur. Throni quoq illa agmina sũt
p̃sidet. Quia enĩ thronos latino eloquio sedes
seclicimus: throni dei dic̃ti sunt hi qui
tanta diuinitatis gr̃a replentur: ut
ineis dominus sedeat. ⁊ ꝑeos sua iudicia
discernat. Unde ⁊ ꝑ psalmistam dicit᷑. Se¬
des suꝑ thronum qui uidicas equitatem
Qherubin quoq: plenitudo sciencie dicit᷑
Et sublimiora illa agmina idcirco ebe¬
rubm uocata sunt: qr tanto ꝑfectiore sci¬
entia plena sunt. ꝗͣto claritatem deiui¬
cinius contemplantur. nt sccl̃m creat᷑e
modum. eo plene omnia sciant: quo uisi¬
one conditoris sui suꝑ meritum dignitatis
aci ꝓpinquant. Se raphin etiam uocãt᷑

Expanded text:
presunt, qui subiectis aliis dum queque presunt, qui subiectis aliis dum queque sunt agenda disponunt, eis ad explenda divina ministeria principantur. Lectio principatuum dissimulatndunt. Ea ergo angelorum agmina, quae mira potentia praeeminent, pro eo quod eis caetera ad obediendum subjecta sunt, dominationes vocantur. Throni scilicet illa agmina sunt er Deus omnipotens praesidet. Quia enim thronos latino eloquio sedes dicimus, throni dicti sunt hi qui tanta divinitatis gratia replentur, ut in eis Dominus sedeat, et per eos sua judicia decernat. Unde et per Psalmistam dicitur: Sedes super thronum, qui judicas aequitatem . Cherubim plenitudo scientiae dicitur; et sublimiora illa agmina idcirco cherubim vocata sunt, quia tanto perfectiori scientia plena sunt, quanto claritatem Dei vicinius contemplantur: ut secundum creaturae modum, eo plene omnia sciant quo visioni Conditoris sui per meritum dignitatis appropinquant. Seraphim vocantur
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ potens dominus potens inp̃lio. Et rur¬
sum dñs uirtutum: ipse est rex glorie.
ꝑdei gͦ fortitudinem nunciandus erat.
qui uirtutum dominus et potens ĩplio
contra potestates aerias adbella ueniebat.
Raphael quoq interp̃tat᷑ ut diximus
medicina dei. Quia uidelicet dum thobie
oculos qͣsi ꝑ officium curationis tetigit. ce¬
citatis eius tenebras tersit. Qui gͦ adcurand̾
mutitur: dignum uidelicet fuit. ut d̾i me¬
dicina uocaretur. s quia angelorum nomĩa
inter p̃tantͦir ꝑstruiximus: nunc suꝑ est
ut ipsa officioꝵ uocabula bremt ex seqͣmur
uirtutes et enim uocantur illi nimirum
sp̃c: ꝑ quos signa ⁊ miracula frequentins
funt. Potestates etiam uocant᷑es: hi qͥ hoc
potencius cetĩs in suo ordine ꝑceperunt¬
ut eoꝵ ditioni. uirtutes adu̾se subiecte
sint. quoꝵ potestate refrenantur. ne corda
hominũ tantum temptare p̃ualeant qͣn¬
tum uolunt. Principatus etiam uocant᷑:
qui ipsiᷤ quoꝙ bonis angeloꝵ spiritibus

Expanded text:
Et rursum: Dominus virtutum ipse est Rex gloriae . Per Dei ergo fortitudinem nuntiandus erat, qui virtutum Dominus, et potens in praelio, contra potestates aereas ad bella veniebat. Raphael quoque interpretatur, ut diximus, medicina Dei, quia videlicet dum Tobiae oculos quasi per officium curationis tetigit , caecitatis ejus tenebras tersit. Qui ergo ad curandum mittitur, dignum videlicet fuit ut Dei medicina vocaretur. Sed quia angelorum nomina interpretando perstrinximus, nunc superest ut ipsa officiorum vocabula breviter exsequamur. 10. Virtutes etenim vocantur illi nimirum spiritus, per quos signa et miracula frequentius fiunt. Potestates etiam vocantur hi qui hoc potentius caetut eorum ditioni uirtutes aduersae subiectae sint quorum potestate refrenantur, ne corda hominum tantum tentare praeualeant quantum uolunt. Princqui ipsis quoque bonis angelorum in spiritibus
Abbreviated transcription (Latin):
gloriam. ex passionis tribulatione robo¬
rauit. Accensa autem lucerna. euertit
domum: qr mox ut eius diuinitas per
carnem clairuit: omnis se nr̃a conscien¬
cia concussit. Domus namq eu̾titur :¬
cum consideratione reatus sui humana
consciencia ꝑturbatur. Qͥ euersionis ser¬
mo non discrepat abeo quod in aliis
codicibus legitur emundat. Quia nimi¬
rum pͣua mens si non prius ꝑtimorẽ
euertitur. ab assuetis uiciis ñ emũda¬
tur. Eu̾sa gͦ domo inuenitur dragia:
quia dum ꝑturbatur consciencia ho¬
minis. reparatur in homine similitu¬
do conditoris. Et cum in uenerit: cõuo¬
sat amicas ⁊ uicinas dicens. Congratula¬
mini michi: quia inueni draginam

Expanded text:
gloriam ex passionis tribulatione robogloriam ex passionis tribulatione roboravit. Accensa autem lucerna evertit domum, quia mox ut ejus divinitas per carnem claruit, omnis se nostra conscientia concussit. Domus namque evertitur cum consideratione reatus sui humana conscientia perturbatur. Qui eversionis sermo non discrepat ab eo quod in aliis codicibus legitur, emundat, quia nimirum prava mens si non prius per timorem evertitur, ab assuetis vitiis non emundatur. Eversa ergo domo invenitur drachma, quia dum perturbatur conscientia hominis, reparatur in homine similitudo conditoris. Et cum invenerit, convocat amicas et vicinas suas, dicens: Congratulamini
Abbreviated transcription (Latin):
gaudium faciat qñ humilit̃ plang̃
iustus. si facit incelo gaudiũ qñ hoc
quod male gessit ꝑpenitentiã dãp-¬
nat. in iustus : Seqͥtur. Aut que muli¬
er habens dragnas decem ⁊ si ꝑdicłit¬
draginam unam. ñ ne accendit luc̾¬
nam ⁊ eu̾tit domum ⁊ querit diligẽ¬
ter donec inueniat dragnam quam
ꝑdid̾at. Qui signatur ꝑ pastorem:
ipse ⁊ ꝑmulierem. Ipse ⁊ enim deus:
ipsa ⁊ dei sapientia. Et qula imago
ex pͥmitur indragiia: mulrer drag¬
mam ꝑdidit. qñ homo qui conditus
adimaginem dei fuerat. peccando a si¬
militudine sui condicoris recessit. S
accendit mulier lucernam quia dei
sapientia apparuit in humanitate
Lucerna quippe lumen intesta est.
lumen uero intesta est diuinitas ĩ
carne. De qua uidelicet testa sui corpo
ris: ipsa sapientia dicit. Exaruit uelut
testa uirtus mea. Quia enim testa inigne
solidat᷑: eius uirtus sicut testa exaruit.
quia assumptam carnẽ ad resurrectiõis

Expanded text:
gaudium faciat quando humiliter plangit gaudium faciat quando humiliter plangit justus, si facit in coelo gaudium, quando hoc quod male gessit per poenitentiam damnat injustus. Aut quae mulier habens drachmas decem, si t lucernam, et evertit domum, et quaerit diligenter donec inveniat drachmam quam perdiderat? Qui signatur per pastorem, ipse et per mulierem. Ipse etenim Deus, ipse et Dei sapientia. Et quia imago exprimitur in drachma, mulier drachmam perdidit, quando homo, qui conditus ad imaginem Dei fuerat, peccando a similitudine sui conditoris recessit. Sed accendit mulier lucernam, quia Dei sapientia apparuit in humanitate. Lucerna quippe lumen in testa est: lumen vero in testa, est divinitas in carne. De qua videlicet testa sui corporis dicit ipsa Sapientia: Exaruit velut testa virtus mea . Quia enim testa in igne solidatur, ejus virtus sicut testa exaruit, quia assumptam carnem ad resurrectionis
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid fortit̃ fecit. Sic agͥcola illam
amplius t̾ram amat: que post spinas.
nas habuit ⁊ nũqm fertilẽ messem
produxit. S inter hec sciendum est:¬
est quia sunt pleriq iustrinquorũ
uta. tantũ ẽ. gaudium: ut eis q̃libet
peccatorum penitencia. p̃poni nullate¬
nus possit. Nam multi ⁊ nulloꝵ sibi ma¬
lorum sunt conscii:⁊ tam̃ intantiar¬
doris asflictione se exerunt. ac si pecca¬
tis omnib angustentur. Euuc̾ta etiã
licita respͥu unt ad despectũ mundi
sublimit̃ accinguntur. licere sibi no¬
lunt om̃e. quod libet. Bona sibi am¬
putatit: etiam concessa. contempnũt
uisibilia in iusibilibus accenduntur.
lamentis gaudent. incunctis semet¬
ip̃os humiliant. Et sicut nũ nulli pec¬
cata oꝑum: sic ipsi peccata cogitatioñ
de plorant. Quid itaq istos dixerim.
nisi iustos ⁊ penitentes qui se⁊ in pe¬
nitencia de pectato cogitationis humi¬
liant ⁊ recti semꝑ inoꝑe ꝑseuerant:
hinc gͦ colligendum est. quantũ deo

Expanded text:
aliquid fortiter gessit. Sic agricola illam amplius terram amat quae post spinas nas habuit et nunquam fertilem messem producit. 5. Sed inter haec sciendum est quia sunt plerique justi, in quorum vita tantum est gaudium, ut eis quaelibet peccatorum poenitentia praeponi nullatenus possit. Nam multi et nullorum sibi malorum sunt conscii, et tamen in tanti ardoris afflictione se exerunt, ac si peccatis omnibus coangustentur. Cuncta etiam licita respuunt, ad despectum mundi sublimiter accinguntur, licere sibi nolunt omne quodlibet, bona sibi amputant etiam concessa, contemnunt visibilia, invisibilibus accenduntur, 1603 lamentis gaudent, in cunctis semetipsos humiliant; et sicut nonnulli peccata operum, sic ipsi cogitationum peccata deplorant. Quid itaque istos dixerim, nisi et justos et poenitentes, qui se et in poenitentia de peccato cogitationis humilHinc ergo colligendum est quantum Deo
Abbreviated transcription (Latin):
rante s non desperantes. ꝑsecutionẽ
commouent: s amantes. Qͥa ⁊ si foris
increpationes ꝑdisciplinã exaggerant:
intus tamen dulcedinẽ. ꝑcaritatem ser¬
uant. Preponũt sibi in animo ipsos ple¬

Expanded text:
 non desperantes; persecutionem commovent, sed amantes, quia etsi foris increpationes per disciplinam exaggerant, intus tamen dulcedinem per charitatem servant. Praeponunt sibi in animo ipsos ple
Abbreviated transcription (Latin):
quod corpori meo. ualde cõtͣrium
est: loqui mede ex positione enͣgelii
longa mora interueniente ꝓhibuit
S nũquid qr lingͣ tacuit ardere ca¬
ritas cessauit. hoc et enim dico quod
apud se ur̃m unusquisꝙ recognosc̃.
Pͥlerumꝙ caritas quib dã occupatio¬
nibus p̃pedita.⁊ integra flagrat in
corde: ⁊ tamen non monstratur ĩoꝑe.
Quia sol cũ nube tegitur ñ uidetur
interra ⁊ tamen ardet incelo. Sic esse
occupata caritas solet ⁊ intus iũ sui
ardoris exerit: ⁊ foris flammas oꝑis
ñ ostendit. S quia nunc ad loquend̾
tempꝰ rediit: Nr̃a me studia accendãt.
ut michi tanto ampluis loqui loqui
libeat: quanto hoc ur̃e mentes desida¬
bilius ex pectant. Auclistis namq in lec¬
tione euangłica fratres mei qi peccatoreᷤ
⁊ publicani accesserunt ad redemptorem
nr̃m. ⁊ ñ solum adcolloquendũ. s etiã

Expanded text:
quod corpori meo valde contrarium est, loqui me de expositione Evangelii longa mora interveniente prohibuit. Sed nunquid quia lingua tacuit, ardere charitas cessavit? Hoc etenim dico, quod apud se vestrum unusquisque recognoscit. Plerumque charitas quibusdam occupationibus praepedita, et in tegra flagrat in corde, et tamen non monstratur in opere, quia et sol cum nube tegitur, non videtur in terra, et tamen ardet in coelo. Sic sic esse occupata charitas solet, et intus vim sui ardoris exerit, et foris flammas operis non ostendit. Sed quia nunc ad loquendum tempus rediit, vestra me studia accendunt, ut mihi tanto amplius loqui libeat, quanto hoc vestrae mentes desiderabilius exspectant. 2. Audistis in lectione evangelica, fratres mei, quia peccatores et publicani accesserunt ad redemptorem nostrum; et non solum ad colloquendum, sed etiam
Abbreviated transcription (Latin):
hui qui defalsa i̾ticia suꝑbire solent: ce¬
teros quosq despiciũt nilla ĩfirman¬
tib miscłia cõdescendũt. Et quo se pec¬
catores esse non crecdũt: eo det̾ĩus peccato¬
res fiunt. De quorum ꝓfecto numero.
pharisei extit̾ant: qui iliiudicantes
dñm qd̵ pectatores susciperet. arenti
corde ipsum fontẽ misccłie rep̃ben¬
debant. S qr egͥ erant. ita ut egros se
esse nescire̾t. quatinus qd̾ erant agnos¬
cerent: celestis eos meclicus blandis
fomentis curat. Begninũ paracligia
obicit: ⁊ in eoꝵ corde uuln̾is tumorem
p̃mit. Ait namꝙ. Quis ex uobis homo
qui habet centum oues. ⁊ si ꝑdicd̃it unã¬

Expanded text:
de falsa justitia superbire solent , caeteros quosque despiciunt, nulla infirmantibus misericordia condescendunt; et quo se peccatores esse non credunt, eo deterius peccatores fiunt. De quorum profecto numero Pharisaei exstiterant, qui, dijudicantes Dominum quod peccatores susciperet, arenti corde ipsum fontem misericordiae reprehendebant 3. Sed quia aegri erant ita ut aegros se esse nescirent, quatenus quod erant agnoscerent, coelestis eos medicus blandis fomentis curat, benignum paradigma objicit, et in eorum corde vulneris tumorem premit. Ait namque: Quis ex vobis homo qui habet centum oves, et si perdiderit una
Abbreviated transcription (Latin):
ad similitudinẽ dei suꝑb extulerat:
michaelem᷑ ꝑemptꝰ discat. qr ad dei si¬
militudinem ꝑsuꝑbiam nullus exur¬
gat. Ad mariam quoꝙ babriel mutit᷑
qui dei fortitudo nominatur. Illum qͥppe
nunciare ueniebat: qui ad debellandas
aerias potestates humił apparere cligna

Expanded text:
 similitudinem superbus extulerat, per Michaelem peremptus discat quia ad Dei similitudinem per superbiam nullus exsurgat. Ad Mariam quoque Gabriel mittitur , qui Dei fortitudo nominatur. Illum quippe veniebat nuntiare, qui ad debellandas aereas potestates humilis appareba
Abbreviated transcription (Latin):
iustis. incelo gaudium ẽ ẽ fateatur.
nisi hoc quod ipsi ꝑcotidianũ uisio¬
nis exꝑimentum nouimus qr plerũ¬
q in qui nullis se opp̃ssos p̃eccatorum
molib sciunt: Stant quidem inuia
usticie nulla illicita ꝑpetrantes: s
tamen ad celestem patriam anrie ñ
anhelant. Tanto ꝙ sibi in reb licitis
usum p̃bent. quanto se ꝑpetrasse nul¬
la illicita meminerunt. Et plerumꝙ
pigri remanent ad exercencla bona
commiserĩt mala gͣuiora. At contra
nũ nũquã hi qui se aliqͣ illicita egisse
meminerunt: ex ipso suo dolore com¬
puncti in ardescunt ad amorem dei.
seseq in magnis uirtutib ex̾cet᷑. Cũc¬
ta ⁊ dificilia scĩ certaminis appetunt.
omnia muncli derelinquunt. hono¬
res fuguint. acceptisq contumeliis
letantur. flagͣnti desidio ad celestem
patriam anhelant.⁊ qr se errasse adõ
consicłant: dampna p̃cedentia lucris
sequentib recompensant. Maiꝰ gͦ

Expanded text:
justis in coelo gaudium esse fateatur, justis in coelo gaudium esse fateatur, nisi hoc quod ipsi per quotidianum visionis experimentum novimus, quia plerumque hi qui nullis se oppressos peccatorum molibus sciunt, stant quidem in via justitiae, nulla illicita perpetrant, sed tamen ad coelestem patriam anxie non anhelant, tantoque sibi in rebus licitis usum praebent, quanto se perpetrasse nulla illicita meminerunt. Et plerumque pigri remanent ad exercenda bona pcommiserint mala graviora. At contra nonnunquam hi qui se aliqua illicita egisse meminerunt, ex ipso suo dolore compuncti, inardescunt in amorem Dei, seseque in magnis virtutibus exercent, cuncta difficilia sancti certaminis appetunt, omnia mundi derelinquunt, honores fugiunt, acceptis contumeliis laetantur, flagrant desiderio, ad coelestem patriam anhelant; et quia se errasse a Deo considerant, damna praecedentia lucris sequentibus recompensant. Majus ergo
Abbreviated transcription (Latin):
suos gaudens. Quem hum̾is suis impo¬
suit: quia humanam naturã suscipi¬
ens. peccata nr̃a ipse portauit. Et ueni¬
ens domum conuocat amicos ⁊ uicinos
in ueni ouem que perierat. Inuenta
oue ad domun recdit: qr pastor nr̃ re¬
ꝑato homine. acl regnum celeste re¬
diit. Ibi amicos ⁊ iicinos inuenit
illos iudelicet angeloꝵ choros qui amici
euis sunt. quia uoluntatẽ eiꝰ cõtinue
in sua stabilitate custodiunt. uicini
quoꝙ eiussunt: qr claritate uisiõis
illius sua assiduitate ꝑfriuintur. Et
notanclum quod non dicat congra¬
tulamini inuente oui. s michi quia
uid̾elicet eius gaudiũ est uita nr̃a:
Et cum nos ad celum reducimur: sol¬
lentatẽ leticie illiuis implemus: Dico
uobis qd̃ ita gauclium erit incelo sr̃
uno peccatore penitenciã agẽte qmͣ
suꝑ nonaginta nouem uistis. qui nõ
indigent penitentiar. Sonsicdandlũ
nobis est fratres mei cur dominus plꝰ
de conu̾sis pectatorib. qm de stantib

Expanded text:
suos gaudens. Ovem in humeris suis imposuos gaudens. Ovem in humeris suis imposuit, quia humanam naturam suscipiens peccata nostra ipse portavit. Et veniens domum, convocat amicos et vicinoinveni ovem meam quae perierat. Inventa ove ad domum rediit, quia pastor noster, reparato homine ad regnum coeleste rediit. Ibi amicos et vicinos invenit, illos videlicet angelorum choros. Qui amici ejus sunt, quia voluntatem ejus continue in sua stabilitate custodiunt. Vicini quoque ejus sunt, quia claritate visionis illius sua assiduitate perfruuntur. Et notandum quod non dicat, Congratulamini ovi inventae, sed Mihi, quia videlicet ejus est gaudium vita nostra, et cum nos ad coelum reducimur, solemnitatem laetitiae illius implemus. Dico vobis quod ita gaudium erit in coelo super uno peccatore poenitentiam habente, quam super nonaginta novem justis qui non indigent poenitentia. Considerandum nobis est, fratres mei, cur Dominus plus de conversis peccatoribus quam de stantibus
Abbreviated transcription (Latin):
pensatione pietatis similitudinem ueri¬
tas dedit quam ⁊ in se ipse homo recog¬
noscet: ⁊ tamen hec spetialit̃ adipsum
aucꝰtorem hominum ꝑtin̾et. Quia enim
centenarus ꝑfectus est numerus. iple¬
enim centum oues habuit. cũ angeloꝵ
sub̃am ⁊ hominum creauit. S una
ouis tunc ꝑiit: qñ homo. pascua uite¬
dereliquit. Dimisit autem nonaginta
nouem oues indeserto: qr illos summos
angelorum choros. reliquit in celo. Cur
autem celum desertum uocatur nisi
Indeserto autem nonaginta nouem
dñs unam oueni querebat. Quia ratio¬
nalis creature numerus angelorũ uide¬
licet ⁊ hominũ qui ad uidendum dm̃
conditus fuerat. ꝑeunte homine erat
ĩminutus. Et ꝑ fect᷑um sũma oiiũ inte¬
graret᷑ incelo: homo ꝑditus q̃rebat᷑
interra. Nam quod hic euangelista di¬
cit in deserto. alius dic̃ in montibusu̾
significet inexcelsis. Quia nimirum ouẽ
que non ꝑierant: in sublimib stabãt
Et cum inuen̾it ouem imponit ĩ humos

Expanded text:
e pietatis similitudinem Veritas dedit, quam et in seipso homo recognosceret, et tamen haec specialiter ad ipsum auctorem hominum pertineret. Quia enim centenarius perfectus est numerus, ipse centum oves habuit cum angelorum substanttam et hominum creavit. Sed una ovis tunc periit quandodereliquit. Dimisit autem nonaginta novem oves in deserto, quia illos summos angelorum choros reliquit in coelo. Cur autem coelum desertum vocatur, nisi peccavit. In deserto autem nonaginta novem Dominus unam quaerebat, quia rationalis creaturae numerus, angelorum videlicet et hominum, quae ad videndum Deum 1602 condita fuerat, pereunte homine erat imminutus, et ut perfecta summa ovium integraretur in coelo, homo perditus quaerebatur in terra. Nam quod hic evangelista dicit in deserto, alius dicit in montibus, ut significet in excelsis , quia nimirum oves quae non perierant in sublimibus stabant. Et cum invenerit ovem, imponit in humeros
Abbreviated transcription (Latin):
archangelos. pene omnes sacri eloquis
pagine testantur. Cherubin nͦ atq se¬
raphin sepe ut notum est libri ꝓpħaꝵ
loquunt᷑. Quatuor quoq ordinum noĩa:
paulus apłs adephesios enumerat di¬
cens. Supͣ omnem principatum ⁊ pote

Expanded text:
archangelos, pene omnes sacri eloquii archangelos, pene omnes sacri eloquii paginae testantur. Cherubim quoque et seraphim saepe, ut notum est, libri prophetarum loquuntur. Quatuor quoque ordinum nomina Paulus apostolus ad Ephesios enumerat dicens: Supra omnem
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑus dicte: Que tanto suꝑne sapien¬
cie iurta sunt: quanto ei ꝑ grã continue¬
inisionis ad propinquant. S inter hec
nequaquam relinquere negngligent̃
debemus. Cur ista mulier ꝑ qmͣ dei
sapientia figuratur. decẽ dragias ha¬
buisse ꝑhibetur. ex quibus unam ꝑdi¬
dit. qmͣ cũ quereret inuenit. Angeloꝵ
quippe ⁊ hominum naturam adcognos¬
cendum se dominus condidit: qmͣ dum
consistẽ adet̾nitatem uoluit uol eam ꝓ¬
cul dubio ad suam similitudinem crea¬
uit. Decem uero dragnas habuit mu¬
lier: quia nouem sunt ordines angłoꝵ
S ut compleretur electoꝵ numerus
homo decimus ẽ. creatus. Quia conditore
suo nec post culpam ꝑiit qi hunc et̃na
sapientia ꝑcarnẽ miraculis choruscas
ex lumine teste reparauit. Nouem uͦ
angeloꝵ ordines diximus. quia udelier
ẽẽ testante sacro eloquio scimus angłos.
archangelos. uirtutes potestetes. pͥncipa¬
tus. dominationes thronos. cherubin.
atq seraphin. Esse namq angelos. et

Expanded text:
e sapientiae juxta sunt, quanto ei per gratiam continuvisionis appropinquant. Sed inter haec nequaquam relinquere negligenter debemus cur ista mulier, per quam Dei sapientia figuratur, decem drachmas habuisse perhibetur, ex quibus unam perdidit, quam cum quaereret invenit. Angelorum quippe et hominum naturam ad cognoscendum se Dominus condidit, quam dum consistere ad aeternitatem voluit, eam procul dubio ad suam similitudinem creavit. Decem vero drachmas habuit mulier, quia novem sunt ordines angelorum. Sed ut compleretur electorum numerus, homo decimus est creatus, qui a conditore suo nec post culpam periit, quia hunc aeterna sapientia per carnem miraculis coruscans ex lumine testae reparavit. 7. Novem vero angelorum ordines diximus, quia videlicet esse, testante sacro eloquio, scimus angelos, archangelos, virtutes, potestates, principatus, dominationes, thronos, cherubim, atque seraphim.
Abbreviated transcription (Latin):
illũ. Ex uiisu cognoscit᷑ uir: ⁊ aboctursu fa¬
ciei cognoscit᷑ saensatuf. Nõ sensus: ubi habũ¬
dat amaritudo. Amictꝰ corporis ⁊ risus denti¬
um ⁊ in gressus hois: enũciat de illo. In labiis
sensati: inuenitur gr̃a. T̃actus ⁊ sensatus. ho¬
norabitur. Seruate abinsensato: ut nõ mo¬
lestiam habeas. Deflete abiusensato: ⁊ ueni¬
es requiẽ: ⁊ ñ exacerbaberis. in stulticia illiꝰ
Puigens oculũ cdeducit lacͥnras.⁊ qui pingit
cor ꝓfert sensũ. In mecdio insensatoꝵ: serua u̾bũ
tempori. Ab uno insensato in habitabit᷑ cunctas
⁊ a trib impiis deseret᷑. In sensu tͥ sit cogitatꝰ dei.¬

Expanded text:
lum . Ex visu cognoscitur vir, et ab occursu faciei cognoscitur sensatus. Non est sensus ubi abundat amaritudo . Amictus corporis, et risus dentum, et ingressus hominis enuntiant de illo . In labiis sensati invenitur gratia . Tacitus et sensatus honorabitur. Serva ab insensato, ut non modestiam habeas . Deflecte ab insensato, et invenies requiem, et non exacerbaberis in stultitia illius . Pungens oculum deduxit ad lacrymas: et qui pungit cor, profert sensum . In medio insensatorum serva verbum temporibus . Ab uno sensato inhabitabitur patria, et a tribus impiis deseretur. In
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Petre amas me:᷑ Qͥ cũ se amare. ꝓitinꝰ respõ¬
diss. audiuit. sidiligis. me. pasce oues meas
Sigͦ dibectõis ⁊ testimoniũ cura pastiõis. qͥsqͥs
uͥtutibꝰ pollẽs gͦgẽ cłi renuit pasce̾: pastorẽ
siimũ ꝯuincit᷑ ñ amare. hĩc paulꝰ dic Si xp̃c¬
functi: suꝑstes fr̃ accipiat. atq ad nom̃
fr̃is filiũ gignat. Quam si acciꝑe forte renu¬
erit: huic ĩ faciẽ mulier expuat unũq ei pe¬
dẽ ꝓpĩquus discalciet. eiꝰ habitaculũ domũ
discalciati uocet fr̃ qͥppe de fu̾ctꝰ ille ẽ. qͥ post
resurrectionis apparens glam dix̃. Ite dicite
ri p̃cipit᷑. qi dignũ ꝓfc̃o ẽ: ut cura sc̃e eccł̃ie ei
qͥ hãc bñ regẽ p̃ualeat. ĩponat᷑. Cui uolenti: in
brans. ei qͣi saluã ĩ faciẽ iactat. cuieruno pede

Expanded text:
e amare protinus respondisset, audivit: Si diligis me, pasce oves meas. Si ergo dilectionis est testimonium cura pastionis, quisquis virtutibus pollens gregem Dei renuit pascere, pastorem summum convincitur non amare. Hinc Paulus dicitfuncti, superstes frater 7 accipiat, atque ad nomen fratris filios gignat: quam si accipere forte renuerit, huic in faciem mulier exspuat, unumque ei pedem propinquus discalciet, ejusque habitaculum domum discalceati vocet. Frater quippe defunctus ille est, qui post resurrectioniri praecipitur, quia dignum profecto est, ut cura sanctae Ecclesiae ei qui hanc bene regere praevalet imponatur. Cui nolenti in fobrans, ei quasi in faciem salivam jactat. Cui ex uno pede
Abbreviated transcription (Latin):
tas contemptũ parit. Meliꝰ ÷ rem farailiarẽ
minu: quã anime salutem ꝑire. G reg̃¬
.d. Qui .ii. uitam suã alios scire fugiunt: si¬
bimet ipsis accensi sunt. s aliis in exemplo
luminis ñ sunt. hi enĩ qui exempla uͥtutũ

Expanded text:
Melius est rem familiarem minui, quam animae salutem perdere. GREGORIUS. Qui enim vitam suam ab aliis sciri refugiunt, sibimetipsis accensi sunt, sed aliis in exemplo luminis non sunt. Hi enim qui exempla virtutum
Abbreviated transcription (Latin):
tatis depͥmat neħ añ occulti arbitͥ ocłos tumor
elat̾ois extĩguat. s qr st̃ pleriq mͥ ĩꝑitia simi¬
les qͥdũ metiri se nescũit q̃ ñ didicert docẽ
ꝯcupiscũt. qͥ põdꝰ magist̾ii tãto leuꝰ estimãt.
ꝙͣto magnitudis illiꝰ ignorãt ab ip̃o libͥ hiuͦ
rep̾hẽdãtur exordio ut qr ĩdocti ac p̃cipites
doctrine artẽ ten̾e appetũt: a p̃cipitatõis sue
au sibꝰ: ũ pã locutõis nr̃e ianua repellantur.
n intenta pꝰ meditatõe discat᷑. Ab ĩꝑitis gͦ pas¬
torale magistiũ qͣ temĩtate suscipit᷑ qͣdo ars ẽ
artiũ regim̃ aĩaꝵ. Qsaut̃ cogitatõnũ uulu̾a
occultiora ẽẽ nesciat uulm̾bꝰ uiscerũ: Et tñ se¬
pe hii qͥ neqͣqͣ spiritalia p̃cepta cognouer̃t
cordisse medicos ꝓfit̾i ñ metuũt. dñ qͥ pigm̃¬
toꝵ iũ nescĩt uid̃i medi carnis erubescũt.

Expanded text:
tatis deprimat, ne haec ante occulti arbitrii oculos tumor elationis exstinguat. Sed quia sunt plerique mihi imperitia similes, qui dum metiri se nesciunt, quae non didicerint docere concupiscunt; qui pondus magisterii tanto levius aestimant, quanto vim magnitudinis illius ignorant; ab ipso libri hujus reprehendantur exordio; ut quia indocti ac praecipites doctrinae arcem tenere appetunt, a praecipitationis suae ausibus in ipsa locutionis nostrae janua repellantur. i intenta prius meditatione discatur. Ab imperitis ergo pastorale magisterium qua temeritata occultiora esse nesciat vulneribus viscerum? Et tamen saepe qui nequaquam spiritalia praecepta cognoverunt, cordis se medicos profiteri non metuunt, dum qui pigmentorum vim nesciunt, videri medici carnis erubescunt.
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ sine corporali sẽsu p̃tĩta ulitate de posita.
subito nouam indutꝰ es dignitatẽ ⁊ sic hoc
qd̾ inte deus lesa curauit. in fecta diluit.
ita ⁊ cũ ad reuerendũ altare cib celestib
respice. honore mirare. mente cõtinge. cor¬
dis manu suscipe ⁊ marine hastu ĩ t̾ioris¬
oris assume. Quod si illius legis mãna qd̾
legit᷑. pluit illis manna ut ederent. hoc
aliud erat qd̃ sumebat᷑. ⁊ aliud qd̾ uidebat᷑.
inuisibilit̃ sapor ille in singłorum sẽsibug.
formabatur. Si gͦ illud legis manna celitꝰ
illapsũ. ꝑ multimodas suauitates. nate sue
m̾itum. ⁊ gem̃s sui exercebat ĩtuitũ. ⁊ c̃ cͤat᷑a¬
ꝑcipiẽtis desidiũ ĩ esca illa nouitas ⁊ cdigni¬
tas nascebatur. Unũ quẽꝙ ueriis ⁊ alienis
saporibꝰ. reficiebat. mellifluũ pluiuie illiꝰ
donũ ⁊ multipler sicti ĩbris obsequiũ. Ne
c̃ itasĩt: qd̾ illic auiditas faciebat. hic fides

Expanded text:
go sine corporali sensu, praetenta utilitate deposita, go sine corporali sensu, praetenta utilitate deposita, subito novam indutus es dignitatem, et sicut hoc quod in te Deus laesa curavit, infecta diluit, ita cum reverendo altari coelestibus cibis respice, honora, mirare, mente codis manu suscipe, et maxime haustu interiori assume. Quod si illud legis manna, de quo legitur, pluit illis manna, ut ederent , hocaliud erat quod sumebatur, aliud quod videbatur, invisibiliter sapor ille in singulorum sensibus formabatur. At vero illud legis manna coelitus illapsum, per multimodas suavitates, naturae meritum et generis sui excedebat intuitum. Et crecipientis desiderium, escae illius novitas et dignitas nascebatur: unumquemque enim variis et alienis saporibus reficiebat mellifluum pluviae illius donum, et multiplex sicci imbris obsequium: quae cum ita sint, quod illic aviditas faciebat, hic fides
Abbreviated transcription (Latin):
creta potestate ou̾tit: ita dicẽs. Accepite
⁊ edite. hoc ẽ. corpus meuti. Et scĩficatõe
repentita. accipite ⁊ bibite: hic ẽ sãguis
meus . Ergo ad nu tũ p̃cipientis domini.
repente. er nichilo substitert̃ excelsa celoꝵ.
ꝓfũda fluctuũ. uasta t̃̾raꝵ. Pari potẽcia
effectus. Quãta itaq: ⁊ ꝙͣ celebranda
beneficia. iis diuine benedictionis oꝑa
ꝑegͥnus a miscłia. a salutis iaĩtrinsecꝰ
mortuus erulabas: subito initiatus. rp̃i
legib ⁊ salutarib mist̾us innouatus in
corpus eccłle non uidendo. s credendo tran¬
sisti. ⁊ defilio ꝑditionis ad optiuꝰ d̾i fieri oc¬
culta puritate meriusti. Inm̃sura usibili
ꝑ manens maior factus es te ipso. ĩ uisibilit̃
sine quantitatis augmento. Cum ipse atq
idem esses: multo alt̃ ficłi ꝓcessibꝰ extitisti.
Inext̾iore nichil additum ẽ. ⁊ totũ ĩ intĩore
mutatum est. Ac si homo xp̃i filius effectus.:
⁊ xp̃c in hominis mente formatus est. Sic̃

Expanded text:
s: Accipite et comedite; HOC EST CORPUS MEUM: et sanctificatione repetita: Accipite et bibite; hic est sanguis meus. Ergo ad nutum praecipientis Domini, repente ex nihilo substiterunt excelsa coelorum, profunda fluctuum, vasta terrarum . Pari potentiaeffectus. Quanta itaque, et quam celebranda beneficia vis divinae benedictionis operperegrinus a misericordia, a salutis via, intrinsecus mortuus, exsulabas: subito initiatus Christi legibus, et salutaribus mysteriis innovatus, in corpus Ecclesiae non videndo, sed credendo transisti: et de filio perditionis adoptivus Dei fieri occulta puritate meruisti. In mensura visibili permanens, major factus es te ipso invisibiliter, sine quantitatis augmento. Cum idem atque ipse esses, multo aliter fidei processibus exstitisti. In exteriore nihil additum est, et totum in interiore mutatum est: ac sic homo Christi filius effectus, et Christus in hominis mente formatus est. Sicut
Abbreviated transcription (Latin):
qͣlit̃ iuuat.⁊ bene uiuens. qͣlit̃ doceat. ⁊
recte docẽs ĩfirmitatẽ suã cotidie quãta
osicłatõe cagnoscat: neaut humilitas ac¬
cessũ fugiat: aut ꝑuẽtiõi uita ꝯtͣlicat:
aut uitã doctͥna destituat: aut doctͥnã p̃sũ¬
ptio excollat. Priꝰ gͦ appetitũ timor tꝑ̃et. pꝰ
aut̃ magist̾iũ ꝙ a ñ q̃ rente suscipit᷑. uita

Expanded text:
 et bene vivens qualiter doceat, et recte docens infirmitatem suam quotidie quanta consideratione cognoscat; ne aut humilitas accessum fugiat, aut perventioni vita contradicat, aut vitam doctrina destituat, aut doctrinam praesumptio extollat. Prius ergo appetitum timor temperet, post autem magisterium, quod a non quaerente susc
Abbreviated transcription (Latin):
si ñ solum u̾bũ s etiã factis p̃dicare neq
unꝙͣ obliuisti qd icdõ homo natus ẽ: ut
nos ad immaginẽ ⁊ sibuilitudinẽ sue
diuinitatis renascendo reficeret. Ideo bap
tatus ĩħemo: ut uintendo tẽptatorẽ. nob̾
quoꝙ uĩncendi ꝑiciam uirtutemꝙ tribu¬
eret. Idõ mortuus: ut mortis destrueret ĩ¬
ꝑuini. Id̾o resurrerit ⁊ ascenclit incelum:
ut nobis resurgendi a mortilis. atq ĩce¬
lestib ꝑpetuo regnanda. spem erẽplũꝙ
p̃beret. Nroqͥb singuł reu̾si ad ĩtuitum
pissime dispensationis eiꝰ głificemuf ac¬

Expanded text:
dicare; neque unquam oblivisci quod ideo Deus homo natus est, ut nos ad imaginem et similitudinem suae divinitatis renascendo reficeret: ideo namqtatus in eremo, ut vincendo tentatorem nobis quoque vincendi peritiam virtutemque tribueret; ideo mortuus, ut mortis destrueret imperium; ideo resurrexit et ascendit in coelum, ut nobis resurgendi a mortuis, atque in coelestibus perpetuo regnandi spem exemplumque praeberet. Pro quibus singulis reversi ad intuitum piissimae dispensationis ejus, glorificemu
Abbreviated transcription (Latin):
ita ĩ tegrũ ẽẽ ꝓbat᷑.i singuł. Deqͦ sẽsi aplica sẽtẽtia.
ñ minoxbit᷑. si forte esũ panis esuriẽtibꝰ apponere:¬
mus ꝑectoto ꝑueniret adsigłos: qr particłatim.
⁊ ĩmutatĩ ꝓportre sua unꝰqͥsq p̃sum̾et. Dehoc uero
pane c̃ assumit᷑ nicħ minꝰ habent singulr qͣ unu̾si.
Totum unus totum duo: totum płes: Sine diminuti¬
one ꝑcipiũt: qr bñdicto hmꝰ sacͣm̃ti scit distribui.

Expanded text:
. De quo sensu apostolica sententia non minoravit . Si forte esum panis esurientibus apponeremus, non ex toto perveniret ad singulos, quia particulatim et minutatim proportione sua unusquisque praesumeret. De hoc vero pane cum assumitur nihil mTotum unus, totum duo, totum plures sine diminutione percipiunt, quia benedictio hujus sacramenti scit distribui,
Abbreviated transcription (Latin):
apparuit: exortũq mũdo solem ĩticie. ñ solũ
celestis uoce sermonisuer̃ ⁊̃ claritate diui¬
ne lucis astruebat. Qnͣꝙͣ enĩ ĩtota uet̾s ĩ stru¬
m̃ti serie repꝑimꝰ ãgłos. qͥtã sedulo apparue¬
re pat᷑bꝰ: c̃ luce apparusse. S h pͥuilegũt recte
hodierno tẽpori seruatũ :: qñ exortũ ẽ ĩte¬

Expanded text:
apparuit, exortumque mundo Solem justitiae non solum coelestis voce sermonis, verum etiam claritate divinae lucis astruebat. Nusquam enim in tota Veteris Instrumenti serie reperimus angelos, qui tam sedulo apparuere patribus, cum luce apparuisse; sed hoc privilegium recte hodierno te