comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
se deniceps ꝯsilium in om̃ib hapiturũ canceria¬
ru. nec ultius regineuolũtatem maliquo tussgtes¬
surũ oum derũ caucellanꝰ sittissuis boamiũd
corite eiuq socios qui cherins morabant᷑ accer¬
sut. eisq bemgne susceptis: cũ aduentus cãm inqͥ¬
terent. oix̃init id sͥ pͥncipaie fuisse ꝓpoĩtum ut uisi¬
tarent cum optantes ab eo cognosci. s int̾ fideles
cius milites ꝯputati. simłq ut ꝑ eum q̃dam que
pecituri erant apd̾ maiestatem tegiam optiu̾ent.
At ille sibi gratuni eẽ ꝙ uen̾int opemq suam uon
defuturam respondit suũ tũ c̃ẽ ꝯsilium ne quid
ad p̾sens a curia pet̾ent. alias eoꝵ peticõnem es¬
ficacius adiuittendam. sic gͦ paniorini paucis die¬
bus ꝯmorari uidentesq reui secus ac ꝓuid̾ant ac¬
cidisse. tandem in apuliam redierunt. Boamũd̾
ta canceliario familiariꝰ colloqndo fauorem ⁊ anu¬
citiam eius optinuit. ꝙͣ postmodũ uõ ea qua solẽt

Expanded text:
habiturum cancellarii, nec ulterius regine voluntatem in aliquo transgressurum. Tum demum cancellarius licteris suis Boamundum comitem eiusque socios qui Thermis morabantur accersiit, eisque benigne susceptis, cum adventus causam inquireret, dixerunt: id sibi principale fuisse propositum ut visitarent eum, optantes ab eo cognosci et inter fideles eius milites computari, simulque ut per eum quedam que petituri erant apud maiestatem regiam optinerent. At ille sibi gratum esse quod venerint, opemque suam illis non defuturam, respondit; suum tamen esse consilium ne quid ad presens a curia peterent, alias eorum petitionem efficacius admittendam. 41.22 Sic ergo Panormi paucis diebus commorati uidentesque rem secus ac prouiderant accidisse, tandem in Apuliam redierunt. 41.23 Boalta cancellario familiarius colloquendo, fauorem et amicitiam eius optinuit; quam postmodum non ea, qua solent
Abbreviated transcription (Latin):
pot̾̃ant aditꝰ maꝵ obstruerẽt: pͥmo inueculã castellũ
fortissinuĩ occupau̾ũt. castellam fide ꝓmissis facile p̃¬
corrupta. Iũ tauromiinũ cãdolo ꝙͣuirib agg̾ssi sũt
ut ricardũ comitẽ molisii lib̾arent ⁊ oppido quidem
ũ difficile potiti st̾. castellũ aũ nlłis pot̾at uirib ex¬
a ppoĩti soliditate roboris extidebat. dem̃ aũ uxoris
enis fr̃a messanẽsib missus exorabat eũ cũ lacͥmis
ut tãte ꝯsilio crudelitatis abiecto: miserẽt᷑ uxoris ac
lib̾oꝵ quos incart̾em missos p̾ceꝑant messanẽses
iut̾fici nͥ ricard̾ comitẽ mat᷑e reddiꝯting̾e̾t. at ile

Expanded text:
poterant, aditus viarum obstruerent, primo Rimetulam, castellum fortissimum, occuparunt, castellani fide promissis facile precorrupta; inde Tauromenium tam dolo quam viribus aggressi sunt ut Richardum comitem Molisii liberarent, et oppido quidem non difficile potiti sunt; castellum autem nullis poterat viribus exam tamen a propositi soliditate roboris excidebat; demum autem uxoris eius frater a Messanensibus missus exorabat eum cum lacrimis ut tante consilio crudelitatis abiecto, misereretur uxoris ac liberorum, quos in carcerem missos preceperant Messanenses interfici nisi Richardum comitem mature reddi contingeret. At ille
Abbreviated transcription (Latin):
fiebant. ⁊ scole uelud in dicto silencio quiescebãt
ipõsq iudices unserandũ urbis ac triste iusticiuũ
ab exammandar̃ liciũ cognicõne suspendãt. To
ta ciuitas luctui uacans mathĩ notarii decesta¬
batur sceleta. qui tanti causam p̾stitisset ĩcomo¬

Expanded text:
fiebant, et scolae, uelud indicto silentio, quiescebant, fiebant, et scolae, uelud indicto silentio, quiescebant, ipsosque iudices miserandum urbis ac triste iustitium ab examinandarum litium cognitione suspenderat. 28.19 Tota ciuitas luctui uacans Mathei notarii detestabatur scelera, qui tanti causam prestitisset incom
Abbreviated transcription (Latin):
tautusq regem ⁊ uinũsum ex̾citum terror in¬
uasit. ut rerum om̃ium iactura posthĩta cog̾en
dictam pleriq referunt ꝙ postmodum mach̃i
notarii ꝓpinquis actidit nõsine tocius dupen¬
dio qiuitatis. Namcũ idem matħs adolescentẽ¬
qͣnidam neptis sue nupcias recusantem. auc̃¬
coritate inẽtuq curie coeguset. ⁊ ad contͣhẽda
sponsilia corrogati de maiorib ciuitatis cum
urorib płim ꝯuenissent. repente cortuens do¬
inus uitos uobies ac mulieres cͥtit᷑ .ix. cum ip̃a
baris irruentib capte iam urbis uide̾nt extidi¬
um imiiere. Mulieres huc illuc passis crimb
discurtentes uitos ⁊ plateas ululatu cõplebãt.
Quiũ aũt quidam extrahendis de ruina corꝑib
oꝑam dabant. aui domestica lugebant incõmo¬
dauł amicoꝵ mesticiam solabatur. nõ ulłi qͦ
uuseram desolate ciuitatis fortuam mirabant᷑
actoniti. Nam ⁊ apochetis clausis contͣctus ulli

Expanded text:
28.13 Tantusque regem et uniuersum exercitum terror in28.13 Tantusque regem et uniuersum exercitum terror inuasit, ut rerum omnium iactura posthabita, cogerenteius rei uindictam plerique referunt, quod postmodum Mathei notarii propinquis accidit, non sine totius dispendio ciuitatis. 28.15 quemdam neptis sue nuptias recusantem auctoritate metuque curie coegisset, et ad contrahenda sponsalicia corrogati de maioribus civitatis cum uxoribus plurimi convenissent, repente corruens domus, viros nobiles ac mulieres circiter .LX., cum ipsa baris irruentibus captae iam urbis uiderent excidium imminere. 28.17 Mulieres huc illuc sparsis crinibus discurrentes, uicos et plateas ululatu complebant; ciuium autem quidam extrahendis de ruina corporibus operam dabant; alii domestica lugebant incommoda uel amicorum mestitiam solabantur; nonnulli quoque miseram desolatae ciuitatis fortunam mirabantur attoniti. 28.18 Nam, et apothecis clausis, contractus nulli
Abbreviated transcription (Latin):
catus iudicio tocius fere ciuitatis in noxius.
quiiit ꝯmuius cuuũ erat assertio ñ modo curta¬
iegem uenimi p̾stit̾at iusiuirandũ: s nec uniqmͣ
in urbe iusus fuerat sediciose quicqm egisse.
u̾mi maths notarius iurgioꝵ munas ab illo ꝓ¬
puiquis suis illatas atrocit᷑ ulcisci desidãus: fal¬
so suggesserat regitotus eimu mali qd salerm
gestum fuerat caput ⁊ pͥncipiũ extitisse. cuius
statim ĩocencia mamfestis eit indiciis declara¬
ta ⁊ etudent̾ apparut aliquid fuisse cda iustican
petratũ. ꝙ iusti reꝵ om̃iũ iudiciis oculos offen¬
disse.. Cum em̃ adeo serenus eẽt aer ut nullũ
prsus in eo uubis uestigiũ appateret: tanta repen¬
te tempestas exorta. eit tonitrus choruscacõnes. et
imbrun inuudacio subsetuta: ut ꝑ tocuni exer¬
citum iustar rapidissimi torrentis aqͣ decurteret
⁊tam ipius regis qm cet̾oꝵ om̃iũ tentoria par¬
illis auulsis ruptisq funib ꝓcesla subũteret.

Expanded text:
tatus, iudicio totius fere ciuitatis innoxius; tatus, iudicio totius fere ciuitatis innoxius; qui – ut communis ciuium erat assertio – non modo contregem nemini prestiterat iusiurandum, sed nec unquam in urbe uisus fuerat seditioum Matheus notarius, iurgiorum iniurias ab illo propinquis suis illatas atrociter ulcisci desiderans, falso suggesserat regi totius eum mali, quod Salerni gestum fuerat, capud et principium extitisse. 28.11 Cuius statim innocentia manifestis est indiciis declarata, et euidenter apparuit aliquid fuisse contra iustitiam perpetratum, quod iusti rerum omnium iudicis oculos offendisset. 28.12 Cum enim adeo serenus esset aer, ut nullum prorsus in eo nubis uestigium appareret, tanta repente tempestas exorta est, tonitrua, coruscationes et imbrium inundatio subsecuta, ut per totum exercitum instar rapidissimi torrentis aqua decurreret, et tam ipsius regis quam ceterorum omnium tentoria, paxillis auulsis ruptisque funibus, procella subuerteret.
Abbreviated transcription (Latin):
eiut̾ent᷑ ue tanta tamq nobilis ciuitas deꝑiret.
henticus enĩ ancippus as̃iqm in apuliam ꝑue¬
miset: iubente rege captus fuerat ⁊ panoriĩ
reductus: qui etiam incart̾e post nõ multũ cem¬
poris iniserie simul ⁊ uiuendi modũ sortitus
est. Nectus ergo siracusanꝰ ⁊ sil uester comes
parum decoris afferentem ob paucoꝵ scelera
nõ oportere destrui. cum om̃s ex urbe ꝓditores
aufugerint. ac si forte quospiam uioꝵ reman¬
sisse contig̾it: eoꝵ incũbendũ suppliciis. neq
ppłm ĩm̾itum obaliena crimina puniendũ
Rex aũt cum disficue p̾miũ huiꝰmodi ꝑsuasi
ab urbis excidio se temꝑatur spopondit p̾cipi¬
eus stratigoto ⁊ iudicib ut quocquot de nũo
ꝯiuratoꝵ in urbe remanserant: ad seuinctos
plicipes tradiderunt. quos ipã die iussit suspendi.
Int̾ eos autem uir quidam eidem suꝑplicio depu¬

Expanded text:
eniterentur, ne tanta tamque nobilis ciuitas deperiret. 28.5 eniterentur, ne tanta tamque nobilis ciuitas deperiret. 28.5 Henricus enim Aristippus, antequam in Apuliam peruenisset, iubente rege, captus fuerat et Panormum reductus; qui etiam in carcere, post non multum temporis, miseriae simul et uiuendi modum sortitus est. 28.6 Electus ergo Siracusanus et Siluester comes parum decoris afferentem, ob paucorum scelera non oportere destrui, cum omnes ex urbe proditores aufugerint, ac si forte quospiam illorum remansisse contigerit, eorum incumbendum suppliciis, neque populum immeritum ob aliena crimina puniendum. 28.7 Rex autem, cum difficile primum huiusmodi persuasio emollitus, ab urbis excidio se temperaturum spopondit, precipiens stratigoto et iudicibus, ut, quotquot de numero coniuratorum in urbe remanserant, ad se uinctos dissensionis principes, tradiderunt, quos ipsa die iussit suspendi. 28.9 Inter eos autem uir quidam eidem est supplicio depu
Abbreviated transcription (Latin):
hausit: ⁊ corpora penis affecit ¶ Int̾oa rex tocius
apislic reb sedatis tumultuq compoito salermi
accessit. Quius aduentu p̾cognito: maxima pars
eoꝵ qui dissensionis pͥncipes fuerant quos saler¬
nitam capiturinos appellant: fugerunt eo ꝙ
comitib marioq burreno iurauerant. Cum ã
salerntanoꝵ maiores regi uellent occurtere ro¬
gaturi ut urbem ingrede̾tur. simulq ut cẽiu¬
Iacõnis pͥncipes unu̾sos fugisse nũciantes eos
qui remanserant excusarent. iuleuec iurbem ĩ¬
gredi uoluit ⁊ eos a conspectu suo submou̾i p̃¬
cepit. Nam adu̾sus salernitanos płimũ indi¬
gnacõnis comceꝑat. ⁊ exemplo bari todam de¬
creuerat destiuere ciuitaten. s mach̾s notare
familiaris curiecũ ⁊ ip̃e salernitanꝰ eẽt alios re¬
gis familiares. Nic̃ siracusañ electum ⁊ silur̃m
comitem multis p̃cib exorauit ut modis oĩb

Expanded text:
hausit et corpora penis affecit. 28.1 Interea rex, totius hausit et corpora penis affecit. 28.1 Interea rex, totius Apuliae rebus sedatis tumultuque composito, Salernum accessit; cuius aduentu precognito, maxima pars eorum, qui dissensionis principes fuerant, quos Salernitani Capiturinos appellant, fugerunt, eo quod comitibus Marioque Burrello iurauerant. 28.2 Cum autem Salernitanorum maiores regi uellent occurrere rogaturi, ut urbem ingrederetur simulque ut, coniurationis principes uniuersos fugisse nuntiantes, eos, qui remanserant, excusarent, ille nec urbem ingredi uoluit et eos a conspectu suo submoueri precepit. 28.3 Nam aduersus Salernitanos plurimum indignationis conceperat et exemplo Bari totam decreuerat destruere ciuitatem. 28.4 Sed Matheus notarius, familiaris curiae, cum et ipse Salernitanus esset, alios regis familiares, Ricardum, Siracusanum electum, et Siluestrum comitem, multis precibus exorauit, ut modis omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
hiis de reb maxime cogniturus. Eoꝵ aũt quos
uinci contigerat alios uidencib sarracenis et
illudentib suspendebat. alios diuturnis cesos
ũb̾ib diu̾sis afficiebat torm̃tis. ⁊ in hiis accusa¬
cionib aduittendis sũmã diligenciam adhi¬
bebat. s cum in campum pugnaturi descende¬
rent: sua ꝑarum int̾eẽ censebat ut̾ eoꝵ uicto¬
ria potiret᷑ dum frĩs mortem possit in alt̾o uindi¬
care. ⁊t ubi iam ꝯtinuis malis ⁊ penaꝵ atrocita¬
te ꝑt̾ritis ciuib rarus ꝓcedebat accusator qui mio¬
nomachie uellet subire discrimẽ. placuit muli¬
erum quo nõ solum honestaꝵ ⁊⁊ que integre e¬
rant opinionis. uerum impudicaꝵ ⁊̃ et infa¬
iniũ delaciones admitt̾e. statuitq seruos nichil¬
ominꝰ ⁊ ancillas suꝑ huiꝰmodi licite postulare
Quoꝵ sepe suggestionib uite ꝓbacionũ admissis
multoꝵ quidem ⁊ opimonem lesit ꝗ fortunas ex¬

Expanded text:
his de rebus maxime cogniturus. 27.7 Eorum autem, quos his de rebus maxime cogniturus. 27.7 Eorum autem, quos uinci contigerat, alios, uidentibus Saracenis et illudentibus, suspendebat, alios diuturnis cesos uerberibus diuersis afficiebat tormentis, et in his accusationibus admittendis summam diligentiam adhibebat. 27.8 Sed cum in campum pugnaturi descenderent, sua parum interesse censebat uter eorum uictoria potiretur, dum fratris mortem posset in altero uindicare. 27.9 At ubi, iam continuis malis et penarum atrocitate perterritis ciuibus, rarus procedebat accusator, qui monomachiae uellet subire discrimen, placuit mulierum quoque, non solum honestarum, et quae integrae erant opinionis, uerum impudicarum etiam et infamium delationes admittere; statuitque seruos nichilominus et ancillas super eiusmodi licite postulare! 27.10 Quorum sepe suggestionibus uice probationum admissis, multorum quidem et opinionem lesit et fortunam ex
Abbreviated transcription (Latin):
collaudans: penas uictis atrocissimas irrogauit
nactꝰq tempus ad ulciscendũ frẽm ydoneuin: ꝙ
a paucoꝵ tem̾itate fu̾at incohatum ad multoꝵ
traxit ꝑuiciem. hortabat᷑ em̃ uiuenes ⁊ ꝓposi¬
tis p̾miis incitabat eos maxĩe quib nlłm aut
tenue prĩmoniũ erat. quosq uirtute corporis
pactam głiam affectare cognou̾at. ut cius mõi
ciuiũ accusacõnib audact̾ insist̾ent. dicens ob
ip̃m eos efficacissime regis posse gr̃ãm pronere¬
ri. s⁊ si quid̾ eos uincicontinge̾t: nichil mali pas¬
suros cum regis ipĩus causam ag̾̃e uid̾ent᷑ͤ. Tan¬
taq iani urbem tabies ⁊⁊ furor incesserat. ut qͥs¬
quis adũsus quẽpiam uetus odiũ ex̾cebat uł
cum alio forte litigans in u̾boꝵ ꝓruperat con¬
tumeliam: statim ad gayti martim p̾torium
conuolebat. qui semꝑ ad huiꝰ modi suscipiendas
actiones ꝑatissimis omib sui copiam faciebat.

Expanded text:
collaudans, penas uictis atrocissimas irrogauit. 27.4 collaudans, penas uictis atrocissimas irrogauit. 27.4 Nactusque tempus ad ulciscendum fratrem ydoneum, quod a paucorum temeritate fuerat inchoatum, ad multorum traxit perniciem. 27.5 Hortabatur enim iuuenes et propositis premiis incitabat eos, maxime quibus nullum aut tenue patrimonium erat, quosque uirtute corporis partam gloriam affectare cognouerat, ut eiusmodi ciuium accusationibus audacter insisterent, dicens ob id ipsum eos efficacissime regis posse gratiam promereri, et si quidem eos uinci contingeret, nichil mali passuros, cum regis ipsius causam agere uiderentur. 27.6 Tantaque iam urbem rabies et furor incesserat, ut quisquis aduersus quempiam uetus odium exercebat, uel cum alio forte litigans in uerborum proruperat contumeliam, statim ad gayti Martini pretorium conuolabat, qui semper ad huiusmodi suscipiendas actiones paratissimus, omnibus sui copiam faciebat,
Abbreviated transcription (Latin):
comes auellini regis iram censuit declinandain
eo ꝙ nuꝑ in iussu curie filiam phenicie de sco se¬
uit. Comitissa n̾o cum obsessum castellum de¬
fende̾ int̾et᷑ capta est ⁊ cũ matre sua pheuicia
panormũ tnͣsueta. dum hec in italia gere̾ntur.
nit̾im fortima panormi nouo malignandi ge¬
nere seuiebat regisq discessum e sicilia młtoꝵ
ẽ ꝑiclitacio consecuta. Nam gaytus martinus
eimuchus quem rex ad custodiam ciuitatis ac
palacii panormi reliquerat cũ in capcõne pala
certos reꝑꝑuset auctores: in om̃s xp̃ĩanos atrocit̾
occulteq deseuiens frĩs mortem om̃ib imputa¬
bat. Cum ergo pleriq ciuiũ accusarent᷑ qd̾ pala¬
cium cũ ꝓditorib ingressi młtum inde pecuni¬
am abstraxissent. idq iuxta curie consuetudi
nem accusatores monomachia seꝓbaturos asse¬
rerent: eoꝵ ꝓbacõnes tam ꝓmpte qm libenter
admisit ⁊ uictores quid̾ tanqͣm de rege bũ m̾itos

Expanded text:
comesAvellini regis iram censuit declinandam, comesAvellini regis iram censuit declinandam, eo quod nuper iniussu curie, filiam Phenicie de Sancto Sevit. Comitissa vero, cum obsessum castellum defendere niteretur, capta est et cum matre sua Phenicia Panormum transvecta. Dum hec in Italia gererentur, interim fortuna Panormi novo malignandi genere seviebat, regisque discessum e Sicilia multorum est periclitatio consecuta. Nam gaytus Martinus eunuchus, quem rex ad custodiam civitatis ac palacii Panormi reliquerat, cum in captione palaccertos repperisset auctores, in omnes Christianos atrociter occulteque deseviens, fratris mortem omnibus imputabat. Cum ergo plerique civium accusarentur quod palacium cum proditoribus ingressi, multam inde pecuniam abstraxissent, idque iuxta curie consuetnem accusatores monomachia se probaturos assererent, eorum probationes tam prompte quam libenter admisit, et uictores quidem tamquam de rege benemeritos
Abbreviated transcription (Latin):
cepisset: quosdam milites rob̾ti comitis qͥs
ei ciues reodid̾ant exͣ ciuitatem suspendit.
totamq de hinc apuliam ac t̾ram laboris ꝑ¬
tͣnͣsiens. uinũsa recepit q̃ prius hostes inua¬
serant. Qnͣtum enĩ inconsulte dudum ab eo
desciũant: tanta nc̃ ad eum leuitate parit̾
ꝯfluebant. uniũsas etiam ciuitates ⁊ oppida
q̃cumq comitem lorot̾. receꝑant uł aliqua¬
tenus ei consenciendo uisa fuerant recepisse.
certam pecunie qnͣtitatem redempcõnis uoie
datũ ire ꝯstituit. uoleus ea petuma quod de
chesauris suis ĩmininũ fuerat resarerre. sune¬
q untumexistmans ut quacoueos et posses¬
Rioues suas hogib se decendo debuerarrdori
cogent ¶ retea ionachas comes consanꝰ. si¬
chardu omcs fudanꝰ. Rogius comes accerrauꝰ
aariꝰꝙ burtellus ⁊ alii qm societatẽ eoꝵ secuti
fuant regis aduentu ꝑt̾riti partim in apruciũ.
partim incapaniam tnͣsfugerunt. Rog̾uis quo

Expanded text:
cepisset, quosdam milites Roberti comitis, quos cepisset, quosdam milites Roberti comitis, quos ei cives reddiderant, extra civitatem suspendit; totamque dehinc Apuliam ac Terram Laboris pertransiens, universa recepit que prius hostes invaserant. Quantum enim inconsulte dudum ab eo desciverant, tanta nunc ad eum levitate pariter confluebant. Universas etiam civitates et oppida quecumque comitem Lorotelli receperant vel aliquatenus ei consentiendo visa fuerant recepisse, certam pecunie quantitatem, redemptionis nomine, datum iri constituit, volens ea pecunia quod de thesauris suis imminutum fuerat resarcire; simulque iustum existimans, ut qui domos et possessiones suas hostibus se dedendo debuerant de rcogerentur. Preterea Ionatas comes Consanus, Richardus comes Fundanus, Rogerius comes Acerranus Mariusque Burrellus et alii qui societatem eorum secuti fuerant, regis adventu perterriti, partim in Aprutium, partim in Campaniam transfugerunt. Rogerius quoque
Abbreviated transcription (Latin):
tati. Porro comitissa cũ matre sua messanam
inde panormũ traducta est carcer mancipãda
Quod uͥ nũciatum est comiti lorotelli tab̾nã
p̃ter spem ⁊ opinionem om̃iũ sb̾ito captam
atq deletam: licet equitũ peditumq nũo
longe regis añ iret ex̾titum metuens longo¬
qͣm belli fortunã cum infidis militib exꝑiri.
tarentũq reu̾sus aliquot ibi milites ad ur¬
bis p̾sidium deliquit. Inde q̃dam oppida ue¬
luti cohortandi roborandiq causa ꝑuadẽs
cepit paulatim in aprucioꝵ t̾ram iter de¬
fect̾e. Eisdem dieb gaytus iohar einni¬
chus magr̃ camerarius palatũ cũ in exer¬
citu multas a rege p̾t̾ m̾itum ut aiebat in¬
iurias ꝑtulisset ac u̾b̾a: cũ sigillis regiis ad
conitem lorotelli tnͣfugiens in itin̾e captus
est ⁊ ad regem ꝑductus quem rex impositũ
liutri deduci iussit in pelagus ibiq subm̾gi.
Iude tarentũ ꝑuenieus cum urbem facile re¬

Expanded text:
tati. Porro comitissa cum matre sua Messanam, tati. Porro comitissa cum matre sua Messanam, inde Panormum traducta est carceri mancipanda. Quod ubi nunciatum est comiti Lorotelli, Tabernam preter spem et opinionem omnium subito captam atque deletam, licet equitum peditumque numero longe regis anteiret exercitum, metuens Longoquam belli fortunam cum infidis militibus experiri, Tarentumque reversus, aliquot ibi milites ad urbis presidium dereliquit; inde quedam oppida, veluti cohortandi roborandique causa pervadens, cepit paulatim in Aprutiorum terram iter deflectere. Eisdem diebus gaytus Iohar eunuchus, magister camerarius palatii, cum in exercitu multas a rege preter meritum, ut aiebat, iniurias pertulisset ac verbera, cum sigillis regiis ad comitem Lorotelli transfugiens, in itinere captus est et ad regem perductus; quem rex impositum lintri, deduci iussit in pelagus ibique submergi. Inde Tarentum perveniens, cum urbem facile re
Abbreviated transcription (Latin):
conatib arduum quidem s modica suꝑius.
dutentũ planicie qui ex uno latẽ uiuris oppidi
contigius adhebat. dehint illatis scał primo
nuirõs impetu nõ sine rei ꝑiculo tnͣscend̾unt
leq seitis iideo quitam facilis moppidũ itrup¬
uo fieripotuit nͥ qd̾ oppidam loci fortitudim te¬
mere confidentes. mnuros negligentius obser¬
uabant. nec enĩ ibi ꝓdicõne uẜ oppidanoꝵ discor¬
dia quicqm accidit ⁊ militum eisuirtus ac copi¬
a suppetabat ducesq beuicar̾ reꝵ exꝑtissimi. qͥb
t ad audendũ anmꝰ: ad ꝓuidendũ discrecionon
deesset. hoc utiq constat qr misere curpit᷑q cap¬
cum oppidum imlites dep̾̃dati conntissam ⁊ ma¬
trem eius ipiusq rei pͥncipes aiferiũ ⁊ thomã
eiusdem comitisse iumoris auunculosad regẽ
cum aliis plerisq militib ꝑduxerunt. Quoꝵ ai¬
ferius ibidem iussu regis est supplicio destinatus
thomas u̾o messane suspensus. Reliqui milites

Expanded text:
conatibus, arduum quidem sed modica superius conatibus, arduum quidem sed modica superius distentum planitie, qui ex uno latere muris oppidi contiguus adherebat; dehinc, illatis scalis, primo muros impetu non sine rei periculo transcenderuntNeque satis video quin tam facilis in oppidum irruptio fieri potuit, nisi quod oppidani loci fortitudini temere confidentes, muros negligentius observabant; nec enim ibi proditione vel oppidanorum discordia quicquam accidit, et militum eis virtus ac copia suppetebat ducesque bellicarum rerum expertissimi, quibus et ad audendum animus et ad providendum discretio non deesset. Hoc utique constat quod misere turpiterque captum oppidum, milites depredati, comitissam et matrem eius, ipsiusque rei principes Alferium et Thomam, eiusdem comitisse iunioris avunculos, ad regem cum aliis plerisque militibus perduxerunt. Quorum Alferius ibidem iussu regis est supplicio destinatus; Thomas vero Messane suspensus; reliqui milites,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓut ordoidiciarius exposcebat. Cum ergo tab̾
censum ardiũ couspicatus. cũ om̃s ferede cap¬
cioue oppidi desꝑantes censerent iapuliam ad
maiora negocia ꝓperindum int̾imq tuberuã
omita debere usq ad reditum nec ibi multum
tempus iueffabilit̾ consinũdũ constant᷑ asseru¬
it nõ prius in de se qnͣi oppidum captuni fuerit
abscessurum. ip̃aq die tam mintes qmͣ pedices
armari p̾cepit ⁊t ad oppidunt oppugnand̾ impe¬
tu ffcto conscende. Oppidarii uo desuꝑ missis
molarib. ⁊̃ dolia q̃ p̾atutis armata clauiculis
ad murũ suspend̾ant ꝑ p̾cipiciũ dimitdentes:
ob repentinã młtitudĩem ꝓterentes facue ꝓtur¬
bant. quoꝵ plimis int̾fectis reliqui frustta mł¬
redierunt. Paucis aũt int̾iectis dieb iubente
rege deuuo uiros armari temptanq fortunã
onĩs ad buciuarũ sonitũ uinaminit᷑ utuentes:
priio tuiulum quẽdam magnis occupaũe

Expanded text:
prout ordo iudiciarius exposcebat. 26.22 Cum ergo Taberprout ordo iudiciarius exposcebat. 26.22 Cum ergo Tabercensum arduum conspicatus, cum omnes fere de captione oppidi desperantes censerent in Apuliam ad maiora negotia properandum, interimque Tabernam omitti debere usque ad reditum, nec ibi multum tempus inefficaciter consumendum, constanter asseruit non prius inde se, quam oppidum captum fuerit, abscessurum; ipsaque die tam milites quam pedites armari precepit et ad oppidum oppugnandum, impetu facto, conscendere. 26.23 Oppidani uero, desuper missis molaribus, et dolia, quae peracutis armata clauiculis ad murum suspenderant, per precipitium dimittentes, obrepentium multitudinem proterentes facile proturbabant; quorum plurimis interfectis, reliqui frustra muredierunt. 26.24 Paucis autem interiectis diebus, iubente rege, denuo uiros armari temptarique fortunam omnes ad bucinarum sonitum unanimiter irruentes, primo tumulum quemdam magnis occupauere
Abbreviated transcription (Latin):
q confinio situm est. om̃sq comites qui primũ
ob admmitati scelera rebelles extit̾ant. postmodum
de regis grã despantes uli se conuuix̾ant. preter
giliebcum gͣuiue comitem qui regis gr̃am ꝯsan¬
gtm ce sue regne p̾cib impetratat ⁊ relicta soti¬
ecate cumitum exercitui p̃erat in apulia. rob̾ti
bria quoq comitissa taracensis ad cunidefecat
tabuamq castrum fortissimũ tam militib qm
alus reb necessariis pͥmunierat. ut si regem fa¬
rum tnsire ꝯtiuge̾t: eo secum matre sua posset
ret dimissis hoctib receptaq ac destructa but̾ia.
deinceps eam hĩcari ꝓhibant. ac nõ młto p̾ aucto
ex̾citu in apuliam transiturus cabernam obsidẽ¬
qui nõ parue tũt auctoritatis ap̃ calabros habe¬
batur in siciliam euocatũ cum ꝓdicõnis eñ ar¬
gu̾et in carc̾em retrudiuissit. ocħisq priuari.
neq cominctum neq sollempnit̾ iute ꝯfessum

Expanded text:
iae Calabrieque confinio situm est. 26.18 Omnesque comites, qui primum iae Calabrieque confinio situm est. 26.18 Omnesque comites, qui primum ob admirati scelera rebelles extiterant, postmodum de regis gratia desperantes, illi se coniunxerant, preter Gilebertum, Grauinae comitem, qui regis gratiam consanguineae suae reginae precibus impetrarat, et relicta societate comitum, exercitui preerat in Apulia, Roberti bria quoque comitissa Catacensis ad eum defecerat, Tabernamque, castrum fortissimum, tam militibus quam aliis rebus necessariis premunierat, ut si regem Farum transire contigeret, eo se cum matre sua posset rat, dimissis hostibus receptaque ac destructa Buteria, deinceps eam habitari prohibuit, ac non multo post, aucto exercitu, in Apuliam transiturusqui non paruae tunc auctoritatis apud Calabros habebatur, in Siciliam euocatum, cum proditionis eum argueret, in carcerem retrudi iussit oculisque priuari, neque conuictum neque sollempniter in iure confessum,
Abbreviated transcription (Latin):
uit int̾ ꝓderes a plelem moppido uata discordia
sani rogerũ taucrediq noliuitas ⁊ consilium
erat cocius oppidi frimĩtun adunatum tam mni¬
litib qͣm oppidanis ꝑ equas portiones distribuis
Plebs u̾o negabat uictuaua sua publican. uole¬
bantq singłis oppidanis singłos milites assigna¬
ri. ut eis in domib suis necessaria ꝓuid̾ent. Qd̾
iilitib suspectum quidẽ ⁊ fidei uactiuantis ⁊ pi¬
dicium uidebat᷑. ecpit ergo plebs a unlitib pli¬
nium dissidẽ. adeo quidem ut se regi dede̾ milites¬
ꝑcepe consiliũ reb om̃ib iam diffidentes stacu¬
eriuit ipĩ quo pasciscicum rege. ut oppido recep¬
eis facilerex concessit. cũ neq se tam uiature
sparet oppido pociturũ: ⁊ ucc̾itate cogente dispo¬
ueret iu ytaliam sũ dilacõne tnͣsire. s.ob̾tus eiu
comes iorotelli dũ siciliam fortuna crebris tu¬
uiultib fatigaret maximam regi ꝑtem iua

Expanded text:
vit inter proceres et plvit inter proceres et pl26.12 Nam Rogerii Tancredique uoluntas et consilium erat totius oppidi frumentum adunatum tam militibus quam oppidanis per equas portiones distribui. 26.13 Plebs uero negabat uictualia sua publicatum iri uolebantque singulis oppidanis singulos milites assignari, ut eis in domibus suis necessaria prouiderent; quod militibus suspectum quidem et fidei uacillantis indicium uidebatur. 26.14 Cepit ergo plebs a militibus plurimum dissidere, adeo quidem ut se regi dedere militespercepere consilium, rebus omnibus iam diffidentes, statuerunt ipsi quoque pacisci cum rege, ut, oppido recepeis facile rex concessit, cum neque se tam mature speraret oppido potiturum et, necessitate cogente, disponeret in Italiam sine dilatione transire. 26.17 Robertus enim, comes Lorotelli, dum Siciliam fortuna crebris tumultibus fatigaret, maximam regni partem i
Abbreviated transcription (Latin):
perant afficipleriq milium. quidebant regem
ni obsidione diuciusmoraturum. ueq spes erat
oppidum captu iri. nͥ fames ingrueus quod iux
in mł̾tum cempus accid̾e pot̾at: ad dedicõnem cõ¬
g̾et oppidanos. Nam ⁊ loci natura uiutissiniũ
etat. uecad sui defensionem uirtute uł audatia
sub rog̃ scͥlauo. aut sub tancredo prudencia consi¬
lio ne pot̾at indig̾e̾. Ita crebri couatꝰ ꝯbũdenciũ
hostib nicħ oberant. illiq licet audact̾ magnaꝙ
ui sepe descend̾ent: nich aũt parum ledebant exͥꝙ¬
cum. ¶ Rex em̃ cũ sciret cancredimi frĩs sui filiũ
astrologicis rõnib dies tam obsessis qmͣ obsident¬
bus utues p̾uid̾e: ip̃ẽ quo cũ astrologis suuis eoidẽ
dies diligencius atcendebat indicans finmiliarib
suis diem quo descensuros eos p̾id̾at ut adu̾sus
repentinaseoꝵ erupciones exercicũ pͥmunitet
Sic aliqmͣdiu reꝓtracta oifficuitatem hane sol¬

Expanded text:
perant affici plerique militum, quia videbant regem perant affici plerique militum, quia videbant regem in obsidione diutius moraturum, neque spes erat oppidum captum iri nisi fames ingruens, quod vix in multum tempus accidere poterat, ad deditionem cogeret oppidanos. Nam et loci natura munitissimum erat, nec ad sui defensionem virtute vel audacia sub Rogerio Sclavo aut sub Tancredo prudentia consiliove poterat indigere. Ita, crebri conatus obsidentium hostibus nichil oberant, illique, licet audacter magnaque vi sepe descenderent, nichil aut parum ledebant exercitum. Rex enim, cum sciret Tancredum, fratris sui filium, astrologicis rationibus dies tam obsessis quam obsidentibus utiles previdere, ipse quoque cum astrologis suis eosdem dies diligentius attendebat, indicans familiaribus suis diem quo descensuros eos previderat, ut adversus repentinas eorum eruptiones exercitum premunirent. Sic, aliquandiu re protracta, difficultatem hanc sol
Abbreviated transcription (Latin):
irruit ⁊ equi uelocitate fretus: altius ensemsb̾¬
penitus ac destrixit. uͥ cum nt̾ sarracenos ⁊ xp̃i¬
auos in exertitu fuisset orta sedicõ: płima sarrace¬
norum mnłtitudo cecidit. acrit̾ in eos irruentib
xp̃ianis neq inetu ił int̾numacõne regis cessan¬
tib. cum ⁊ ip̃e missis ad auxiliũ sarratenoꝵ corues¬
tabulis ꝓhibet eos octidi. Iñ but̾iam quose post
auditum eius aduentum hostes contiuerant:. ob¬
admonuit ut uniꝰ eẽt amini neq diu̾sa sentuent
aut regis formidarent ex̾citum. uaisi paucs di¬
eb eqͣmiit᷑ sustiũent: maxĩam ꝑteisiciue to¬
tamq calabriam eorum secuturam exemplum.
prĩs eciam in eos qmͣ płima bũficia recensebat.
imuulq regis exponebat atrocitatem ⁊ tiramni¬
dem in subiectos at illi constant̾ ⁊ audacissime
spoponderunt senũqͣm eius defuturos impior
neq difficultatem aliqm aut ꝑiculũ quominus

Expanded text:
irruit, et equi velocitate fretus, altius ensemirruit, et equi velocitate fretus, altius ensempenitus ac destruxit; ubi, cum inter Sarracenos et Christianos in exercitu fuisset orta seditio, plurima Sarracenorum multitudo cecidit, acriter in eos irruentibus Christianis, neque metu uel interminatione regis cessantibus, cum et ipse, missis ad auxilium Saracenorum comestabulis, prohiberet eos occidi. 26.3 Inde Buteriam, quo se post auditum eius aduentum hostes contulerant, obadmonuit, ut unius essent animi, neque diuersa sentirent aut regis formidarent exercitum: nam si paucis diebus equanimiter sustinerent, maximam partem Siciliae totamque Calabriam eorum secuturam exemplum. 26.5 Patris etiam in eos quam plurima beneficia recensebat, simulque regis exponebat atrocitatem et tirannidem in subiectos. 26.6 At illi constanter et audacissime spoponderunt se nunquam eius defuturos imperio neque difficu
Abbreviated transcription (Latin):
cum ꝓhiberi: cogitabant ignem portis ĩmitte̾
inag̾nam ibidem lignoꝵ congeriem exstruentes
Cumq uicħ̾ ita possent ꝓsicere. ⁊ huc illucq aliꝙͣ¬
diu sine certo ꝓpoĩto discurrissent. candem ex des¬
ꝑacõne cepit aminoꝵ feruor tepesce timore regis
ẜcipitem audaciani cohercente. subitoq cũ for¬
cuna uultum aũtente ꝯu̾si qd̾ cognatum est si¬
culis maluerint temꝑi seruire qmͣ fidei. qnͣtaq
prius diligentia matheiboñ. gram appetebant
tanto nũc elaborabant studio ne uident᷑ illius
auncicias coluisse. Neq tam̃ defuit tot amicis
forcune disparentib qui uirtutis nomẽ aud̾et
amplecti. Et quase lib̾tate ꝑiculi cõtemptor⁊
animꝰ ad ꝓmerendam głie diuturintatem eue
iat expetiri. Nam Iuo quidam ex militib eius
cum uidet adenolfum cameratiũ a curiaredeũ¬
tem: memor iumuciciarũ quas in mathm p̾exer¬
cuerat simulq dolore stimulatus audact in eũ

Expanded text:
tum prohiberi, cogitabant ignem portis immittere, tum prohiberi, cogitabant ignem portis immittere, magnam ibidem lignorum congeriem extruentes. Cumque nichil ita possent proficere, et huc illucque aliquamdiu sine certo proposito discurrissent, tandem ex desperatione cepit animorum fervor tepescere, timore regis precipitem audaciam cohercente, subitoque cum fortuna vultum avertente conversi, quod cognatum est Siculis, maluerunt tempori servire quam fidei, quantaque prius diligentia Mathei Bonelli gratiam appetebant, tanto nunc elaborabant studio ne viderentur illius amicitiam coluisse. Neque tamen defuit, tot amicis fortune disparentibus, qui virtutis nomen auderet amplecti, et qua se libertate periculi contemptor animus ad promerendam glorie diuturnitatem eve niat, experiri. Nam Ivo, quidam ex militibus eius, cum videret Adenolfum camerarium a curia redeuntem, memor inimicitiarum quas in Matheum preexercuerat, simulque dolore stimulatus, audacter in eum
Abbreviated transcription (Latin):
nec tefuit enus iatiqui temer cotam edicer
aomttisq dolos ⁊ consinũ apiret e conficebut
abhac pͥsumpcõne regem iuetuꝑiurũ dec̾ͥren¬
dum. nec estimabat eum. ⁊ si iusiutandũ com¬
tempnet. hoc ausurũ cum eo scõ regnũ ampliꝰ
ꝓturbatumiri cognosc̾et. Ita neglectis amicoꝵ
consiliis ad palaciũ securus ascendit. s añqmͣ
ad regem acced̾et a castellanis exteptus est et
tet̾timo cart̾i deputatus. Moxq nõ solum pa¬
lati s ⁊ om̃ib gaicule portis dingencius ob¬
seratis: armati uiti ꝑ mutoꝵ ambitus sũt dis¬
poĩti. ut si necessitas ingru̾et: pͥmos plebis ii¬
petus ꝓpulsarent. Quod uͥ maloꝵ audax pre¬
nuncia ꝑ ppłm fama disꝑsit: ilico płima pleb̾
musltitudo cum ip̃ius math̾i militib concurren¬
tes: ad palacumi recto tendebant itm̾e. ut eum
iñ ui exiiñent: comitemq siluestrum tanqͣm ꝓ¬
ditorem m̾tis penis affic̾ent. Qui cum portas
clausas iuidiq reꝑꝑissent. omẽniq uid̾ent adi¬

Expanded text:
tam ediceret comitisque dolos et consilium aperiret. Sed confidebat ab hac presumptione regem metu periurii deterrendum, nec estimabat eum, etsi iusiurandum contempneret, hoc ausurum, cum eo facto regnum amplius perturbatum iri cognosceret. Ita, neglectis amicorum consiliis, ad palatium securus ascendit; sed antequam ad regem accederet, a castellanis exceptus est et teterrimo carcere deputatus. moxque, non solum palatii, sed et omnibus Galcule portis diligentius obseratis, armati viri per murorum ambitus sunt dispositi, ut si necessitas i ngrueret, primos plebis impetus propulsarent. quod ubi malorum audax prenuncia per populum fama dispersit, illico plurima plebis multitudo cum ipsius Mathei militibus concurrentes, ad palacium recto tendebant itinere, ut eum inde vi eximerent comitemque Silvestrum tanquam proditorem meritis penis afficerent. Qui cum portas clausas undique repperissent, omnemque viderent adi
Abbreviated transcription (Latin):
tͥduũ eis poss suffic̾e̾: messauensib instantissime
countẽ sibi roddi poscentib respõderĩt. hoĩes igno¬
tos a sũduce sũ rectore uenetĩt. uõ oport̾ẽ suꝑhus¬
q̃ ꝑͥculabat audiri. Si u̾o stigotum ur iudices uł oĩo
qͦspiã de maiorib cuntatis adduc̾e̾t coꝵ se u̾bis facile
credit᷑os. ed̾ illi statim se facturos polliciti. inessanã
reui̾s sũt ⁊ iacob hostiariũ qͥ ad armãdũstoliũ acia
unssus fũat: nolentẽ reluctantẽq regiũ ꝑdux̾unt.

Expanded text:
triduum eis posset sufficere, Messanensibus instantissime comitem sibi reddi poscentibus responderunt: homines ignotos, qui sine duce, sine rectore uenerint, non oportere suulabant audiri. Si vero stratigotum vel iudices, vel omnino quospiam de maioribus civitatis adducerent, eorum se verbis facile credituros. Quod illi statim se facturos polliciti, Messanam reversi sunt, et Iacob hostiarium, qui ad armandum stolium a curia missus fuerat nolentem reluctantemque Regium perduxerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
constuifrenti ⁊ pueris abutent impune. cetaq
siagicia ppetrarent ex quib in honesta lucta cau¬
ponib accedebant ciun ipõ domus dño diindenda.
icantar alle erauimũ obiectõne pulatus cepit
rem parripendens nealige. nit̾mmatia. tusator¬
b suis detuis eis postmodum se facturiinit uibiq
tasilcu  au̾ acouacõnuis etitum polliteri. dehyinc
npccumani oblaram respi aarisq uadib hxiui
dostrinctius agiuidet: ad eunuchoꝵ patro cinia se

Expanded text:
constuprarent et pueris abuterentur impune ceteraque constuprarent et pueris abuterentur impune ceteraque flagitia perpetrarent, ex quibus inhonesta lucra cauponibus accedebant cum ipso domus domino dividenda. Tantorum ille criminum obiectione pulsatus, cepit primo rem parvipendens negligere, interminari accusatoribus suis, deterius eis postmodum se facturum sibique facilem huius accusationis exitum polliceri. Dehinc, pecuniam oblatam respui datisque uadibus rem districtius agi uidet, ad eunuchorum patrocinia se c
Abbreviated transcription (Latin):
x̾anis sarracenos effectos. qui subeurichoẽ
ꝓtectõne diu latuerant. Quoꝵ ille ueniem
quem tanti crimmis teum ẽẽ constaret rmpu¬
intum dimisit. hiis amiati magna paro quiiũ
ad actusandum robͥtum calataboranensem au¬
duct᷑ ꝓsilut. concͤsus sit ad cancellariũ. os
ingenti clamore deposcunt hoĩem sceleratissim̃
initis deputar flagicis alii domos alii uieas
inuiste ibi conq̃runt᷑ abiatas. płiq fr̃es aut cõ¬
sanguineos in carcem diutuis cruciatib int̾sec¬
tos. Quedam q̃ nulier finam suam unrginem
ab eo dicebat illata iolencia constupͣtam. nec de¬
erant qui asser̾ent eum in cactello mars antr¬
quissimuĩ sartatenoꝵ templum pprus sumptib
renouasse. ꝙ mininic testib indigebat. cum hoc
isu res pateut̾ ostend̾et pret̾ hec aut añ obiec¬
tum eit. iliplero sq ium uienditores qm̃dam ab
ex domũ enori p̾cio conduxisse. ut ibidem spee
patso cuno sarraceni ⁊ ipiansas feninas licite

Expanded text:
Christianis Saracenos effectos, qui sub eunuchorum Christianis Saracenos effectos, qui sub eunuchorum protectione diu latuerant; quorum ille neminem, quem tanti criminis reum esse constaret, impunitum dimisit. 38.2 His animati, magna pars ciuium ad accusandum Robertum Calataboianensem audacter prosiliunt; concursus fit ad cancellarium; omnes ingenti clamore deposcunt hominem sceleratissimum meritis deputari suppliciis. 38.3 Alii domos, alii uineas iniuste sibi conqueruntur ablatas, plerique fratres aut consanguineos in carcere diuturnis cruciatibus interfectos; quaedam etiam mulier filiam suam uirginem ab eo dicebat illata uiolentia constupratam. 38.4 Nec deerant, qui assererent eum in castello Maris antiquissimum Saracenorum templum propriis sumptibus renouasse; quod minime testibus indigeostenderet; preter hec autem obiectum est illi plerosque vini venditores quamdam ab eo domum enormi pretio conduxisse, ut ibidem sub eius patrocinio Sarraceni et christianas feminas licite
Abbreviated transcription (Latin):
curiam ex om̃ib regni finb tantam iurorũ
ac imuilierũ turbam coniuere ut ⁊ iudices exa¬
minandis litib ⁊ notarioꝵ nũs licet nuꝵ ad¬
auctus eẽt uix litt̾is scribendis suffic̾et. ¶ Int̾ea
qui ob confirmandam electõnem missi fuiapit
redeuntes. litt̃as romam pontificis affectuosu¬
simas actulerunt. asserentis ꝓmocõnem secd̃¬
conas sigtatant᷑ audisse ⁊ eius electõnem modu
om̃ib approbatam uelleratam ⁊ stabien per¬
mane. Requisiti gͦ suffraganei epĩ canoniciqs
ut ip̃i canceliario securitatis sacram̃tum pͥsta¬
rent᷑ assensum facile p̾buerunt. Einnq ma¬
zariensis epc̃ ⁊ maltensis iuxta ꝓpoltumi s
modum uirassẽt. ep̃c ag̾gentinꝰ ut affectuo¬
sis ⁊ ex amino uidetur iuitare: nouis quib̾dã
⁊t exp̃ssiorib ũbis ip̃e sibi iurandi modum in¬
stituit. Qui qnͣto cet̾is uirauit exp̃ssius: tanto
Necti młtos apud eum accusau̾unt apostatas de

Expanded text:
curiam ex omnibus regni finibus tantam uirorum curiam ex omnibus regni finibus tantam uirorum ac mulierum turbam confluere, ut et iudices examinandis litibus, et notariorum numerus, licet nuper adauctus esset, uix litteris scribendis sufficeret. 37.20 Interea, qui ob confirmandam electionem missi fuerant, redeuntes litteras Romani pontificis affectuosissimas attulerunt, asserentes promotionem se cancellarii gratanter audisse et eius electionem modis omnibus approbatam uelle ratam et stabilem permanere. 37.21 Requisiti ergo suffraganei episcopi canonicique, ut ipsi cancellario securitatis sacramentum prestarent, assensum facile prebuerunt. 37.22 Cumque Mazariensis episcopus et Maltensis iuxta propositum sibi modum iurassent, episcopus Agrigentinus, ut affectuosius et ex animo uideretur iurare, nouis quibusdam et expressioribus uerbis ipse sibi iurandi modum instituit. 37.23 Qui quanto ceteris iurauit expressius, tanto flecti, multos apud eum accusauerunt apostatas de
Abbreviated transcription (Latin):
familiarib curic liberum cum abire diunsit: pro¬
hibens cũ ue deinceps notarii fung̾e̾tur officio
pacitatem ad mĩsuram redigẽ. certumq modum
quid a singłis debent acciꝑe pro uegocioꝵ diu̾sitate
constituit. s ⁊ stratigotoꝵ nichominꝰ eoꝵq qui ꝓ¬
uincuis uł singłis oppidis p̃erant ꝑuiciosam licenci¬
am refrenauit qr plebem impugne młtis dãpnis
et inurus atc̾ebant Iusticie u̾o rigorem eatenus
uoluit obseruari: ut nec amitis quid̾ aut ip̃is mag¬
natib curie partendum cred̾et. nec a potentib uiris
subiectosopprim pat̾ctur. nec om̃io ꝙͣlibet inuiriam
pauꝑisdissimulando cnͣsiret. Cuus rei fama totũ
regnũ bren ꝑuadens plebisq grãm ⁊ fauorẽ
ei contilians: tanta nom̃ eius celeritate diffu¬
dit ut om̃s asserent uelud consolatorem an¬
gelum a deo missum qui curie statu in melius
innitato aurea sceła reuexisset. uñ contisit ad

Expanded text:
familiaribus curiae, liberum eum abire dimisit, profamiliaribus curiae, liberum eum abire dimisit, prohibens tamen, ne deinceps notarii fungeretur officio.mem studuit rapacitatem ad mensuram redigere, certumque modum, quid a singulis deberent accipere, pro negotiorum diuersitate constituit. 37.16 Sed et stratigotorum nichilominus eorumque, qui prouinciis uel singulis oppidis preerant, perniciosam licentiam refrenauit, quia plebem impune multis dampnis et iniuriis atterebant. 37.17 Iustitiae uero rigorem eatenus uoluit obseruari, ut nec amicis quidem aut ipsis magnatibus curiae parcendum crederet, nec a potentibus uiris subiectos opprimi pateretur, nec omnino quamlibet iniuriam pauperis dissimulando transiret. 37.18 Cuius rei fama totum regnum breui peruadens, plebisque gratiam et fauorem ei concilians, tanta nomen eius celebritate diffudit, ut omnes assererent uelud consolatorem angelum a Deo missum, qui, curiae statu in melius immutato, aurea secula reuexisset. 37.19 Vnde contigit ad
Abbreviated transcription (Latin):
petro uotario cũ fcm̃ negare nõ posset: iussit eũ
cartĩ mantipari. Tũc electus siratusanꝰ ninus
mordatit respondit cont᷑ uis ⁊ rõnem eum sentẽ¬
ciam enismodi ꝓtulisse. ⁊ in francia forsitan ita
solere decerui. S insicilia ueqͣqͣm hoc iudicium
obtinere. Non leuis auctoritatis eẽ uotarios cͣie
nec eos oꝑtere tam fatile cõdempnari. ¶Sa res
nõ parum cancellarii ꝓmouit aĩmũ. cum eum
cui p̾ter opimonem on᷑ duo casalia nudiꝰ ttius
gratis dari fecerat. tanta nũc in se uid̾et asꝑitate
ũboꝵ insurge̾. neq sibi saltem in curia deferre. ut
eum suꝑ hoc sccretius aut mod̾a̾tius cõueniret.
iissitq notariũ petrum in cart̾em sine dila cõne
retrudi donec examinaret᷑ attencius cuiꝰmodi pe¬
ne subiat̾e deb̾et quem ⁊ cuta regni pacem egisse
⁊ regie maiestaci sp̃alit̾ inuriam constaret ac
dederus intulisse. Post paucos u̾o dies rogatus a

Expanded text:
Petro notario, cum factum negare non posset, iussit eum Petro notario, cum factum negare non posset, iussit eum carceri mancipari. 37.11 Tunc electus Siracusanus nimis mordaciter respondit contra ius et rationem eum sententiam eiusmodi protulisse, et in Francia forsitan ita solere discerni, sed in Sicilia nequaquam hoc iudicium optinere; non leuis auctoritatis esse notarios curiae, nec eos oportere tam facile condempnari. 37.12 Ea res non parum cancellarii permouit animum, cum eum, cui preter opinionem omnium duo casalia nudius tertius dari gratis fecerat, tanta nunc in se uideret asperitate uerborum insurgere, neque sibi saltem in curia deferre, ut eum super hoc secretius aut moderatius conueniret. iussitque notarium Petrum in carcerem sine dilatione retrudi, donec examinaretur attentius cuiusmodi penae subiacere deberet, quem et contra regni pacem egisse et regiae maiestati specialiter iniuriam constaret ac dedecus intulisse. 37.14 Post paucos uero dies, rogatus a
Abbreviated transcription (Latin):
possid̾e̾nt s qnͣta celeritate curau̾at eleci spem
ac peticionem collato bñficio p̾ueuire: tam ma¬
ture compensacõns nuple iuitem electus ei stu¬
duit redise. Qmdamem uiride remotis apuilie¬
ꝑtib ad curiam uenientes hiis postulau̾ant u¬
petratis cum pro lict̾is suis petrouotario cousau¬
gumeo mathei notarũ quod eis iustiradebã
offerrent. Iue uͥo młto maiora petens oblata sͥ
respuet. rem ad cancellarii nocitiam ꝑtulerunt
qui pcepit um de astantib nocarus ut alias licc̾as¬
suꝑ eodem negocio scriset. ip̃a q die ẜdcos uuros
absolũet. ¶ Pecrus aũt notarius indeus eos qui
prius importine instare consueu̾ant ad se iamũ
reuti ꝑsensit illos lict̾as suas ab alio uotario rece¬
pisse. assumptisq quot uislii ẽ socus uiam qua
crausituri erant obseruans cũ i eius msidias
incidissent. litt̾as regias illis ablatas rupto sigil¬
cepit eosdem sͥ uiros incuria p̾sentari nocatoq

Expanded text:
o. Sed quanta celeritate curaverat electi spem ac petitionem collato beneficio prevenire, tam mature compensationis improbe vicem electus ei studuit redibere. Quidam enim viri de remotis partibus ad curiam venientes, hiis que postulaverant impetratis, cum pro licteris suis Petro notario consanguineo Mathei notarii, quod eis iustum videbatur offerrent, ille vero multa maiora petens, oblata sibi respueret, rem ad cancellarii notitiam pertulerunt. Qui precepit uni ex astantibus notarsuper eodem negotio scriberet ipsaque die predictos uiros absolueret. 37.9 Petrus autem notarius uidens eos, qui prius importune instare consueuerant, ad se iam non reuerti, persensit illos litteras suas ab alio notario recepisse, assumptisque quot uisum est sociis, uiam, qua transituri erant, obseruans, cum in eius insidias incidissent, litteras regias illis ablatas, rupto sigilcepit eosdem sibi uiros in curia presentari, uocatoque
Abbreviated transcription (Latin):
Sonaudert nuiub eũ aut gr̃a cormptum i
ibouo ꝓpoito decidise. uerimi hacre certiai¬
me cofnitam in utrum neuiris aniorem cu
hactenus formam p̃tend̾it. ꝑpetuo uelud inna¬
tinu debeat conseruare. an ad tempꝰ exmouꝰ¬
tria simulatũ ut uoue potestatis qispituau
oculis plebis obiec̾it. huic ium urgebat re¬
gina p̾cipiens ut plebis ioqͣcitate post hĩa
porteitis actusationes dissimulando negliget
tosqnͣtum poc̾ant tuebantur tamut eiuin ichis
ipi  regine p̾stare uid̾entur obseqrium. qm
int adusus caucelatiũ piebis odum excitarent.
At elle mediom qũdam clgens iuam. ut et it¬
daue sacufac̾ẽ iudetur uec om̃o ppli spem ⁊ eipec¬
teasonem deludet. regine pollicitus ẽ onmsurũ
sequestioues ad curiam ꝑtinentesque penam ca¬
prtis irrogabant. suꝑ hus aũt que ad ecce iura
prere coustaret: districtissime coguitutum
ip̃mq robtum si comuctus foret qͣtenus ecelias¬
si ce seuitatus censura ꝑmigc̾et pumendũ &o¬

Expanded text:
muneribus eum aut gratia corruptum a bono proposito decidisse; uerum hac in re certissime cognitum iri, utrumne iuris amorem, cuius hactenus formam pretenderit, perpetuo uelud innatum debeat conseruare, an ad tempus ex industria simulatum, ut nouae potestatis auspicium oculis plebis obiecerit. 38.12 Hinc illum urgebat regina precipiens ut, plebis loquacitate posthabita, porrectas accusationes dissimulando negligereartes, quantum poterant, tuebantur, tam ut eunuchis ipsique reginae prestare uiderentur obsequium, quam ut aduersus cancellarium plebis odium excitarediam quamdam eligens viam, ut et regine satisfacere videretur, nec omnino populi spem et expectationem deluderet, regine pollicitus est omissurum se questiones ad curiam pertinentes, que penam capitis irrogabant; super his autem, quae ad Ecclesiae iura pertinere constaret, districtissime cogniturum: ipsumque Robertum, si conuictus foret, quatenus ecclesiasticae seueritatis censura permitteret, puniendu