comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
que sunt iusta &e digna: ac perhoc uident᷑ dig¬
na. Letare maria. leticia mnenarrabili amma
& corpore. in ꝓprio filio: cum filio ꝓprio ꝑfilium
ꝓpͥum: nec illam sequi debere incorruptõnis e¬
rumpnã. quam nulla secuta ezt. tantũ filiũ
parturiendo integritatis corruptõ. ut sit semꝑ
incoerupta qͣm tanta ꝓfudit gr̃as̾it integrit᷑
inuens. que omniũ integram ꝑfectãq genuit
uitã. sit cum ulo quẽ in suo geagit utero: sit a¬
pud illum illa que genuit. fouit et aluit illũ.
Maria dei genitrix. dei nutrix. dei ministra¬
trix. et dei secutrix de qua ut iam dixi. quia
aliter sentire non audeo. aliter dicere ce sen

Expanded text:
quae sunt justa et digna. Ac per hoc videtur digquae sunt justa et digna. Ac per hoc videtur digne laetari Maria laetitia inenarrabili anima et corpore, in proprio filio, cum filio proprio, per filium proprium, nec ullam sequi debere corruptionis aerumnam, quam nulla secuta est tantum filium pariendo integritatis corruptio: ut sit semper incorrupta, quam tanta perfudit gratia; sit integriter vivens quae omnium integram perfectamque genuit vitam; sit cum illo quem in suo gessit utero, sit apud illum illa quae genuit, fovit et aluit illum Maria Dei genitrix, Dei nutrix, Dei ministratrix, et Dei secutrix: de qua, ut jam dixi, quia aliter sentire non audeo, aliter dicere non
Abbreviated transcription (Latin):
re. cur dubitandum ẽ uoluisse. qͦd attinet ad
tantam benignitatis grãm: Si elegit diuma
uoluntas. sola gr̃a inter crepitantes uehem̃¬
dum ignium flãmas. non solum pueroꝵ cor¬
pora seruare illesa. uerum eciã ipsa uestim̃ta
seruare inusta. cur abnuat in matre ꝓprraqͦd
elegit in ueste aliena: Ionam seruare inuentre
ceti. preter naturalẽ usum uoluit incorrup¬
tum sola miscdia mariã incorruptam p̃ter
naturã non seruauit gra. Sernatꝰ est danel
intemperantissime fami leonũ: non seruan¬
da ẽ maria tantis donata meritis dignitatõ:
hec cuncta que diximꝰ. quia naturã seruantia
non cognoscimꝰ. in marie integritate plus po¬
tuise gram quam naturã. non dubitamꝰ. Di¬
muntatis enĩ opera et quedicimꝰ. & ideo pꝰ¬
fibilia. quia funt ommpotencia. xp̃c ergo dei
uintus & dei sapientia. cuiꝰ omnia que patris.
omnia sunt que sunt et uelle, uelle autẽ. om̃ia

Expanded text:
re; cur dubitandum est voluisse, quod attinet ad re; cur dubitandum est voluisse, quod attinet ad tantae benignitatis gratiam? Si elegit divina voluntas sola gratia inter crepitantes vehementium ignium flammas non solum corpora puerorum servare illaesa, verum etiam ipsa vestimenta servare inusta; cur abnuat in matre propria, quod elegit in veste aliena? Jonam servare in ventre ceti praeter naturalem usum voluit incorruptum sola misericordia . Mariam incorruptam praeter naturam non servabit gratia? Servatus est Daniel ab intemperatissima fame leonum , non servanda est Maria tantis donata meritis dignitatum? Haec cuncta quae diximus, quia naturam servantia non cognoscimus: in Mariae integritate plus potuisse gratiam quam naturam non dubitamus. Divinitatis enim opera sunt quae dicimus; et ideo possibilia, quia sut Dei Sapientia, cujus sunt omnia quae Patris, omnia sunt quae sunt velle; velle autem omnia
Abbreviated transcription (Latin):
da usq ad eius mortẽ secutrix. ñ plus gri¬
su quam imitatõnis ut credendum est affe¬
tu. si ibi non fuerit ubi xp̃c suos ministros
uult eẽ. ubi ergo erit: Et sub numqͥd eqͥl
gr̃a: Et siequali grã ubi equa dei censinas
aum mors est preciosa. mariȩ sane ẽ precio¬
sisima: quam tanta est comitata gr̃a. ut
hes uniuersis: uera racione confitendum cẽ-
pud xp̃m. gloriose ad eternitatis gaudia aˢ¬
simptã. benignitate xp̃i honoratius suscep¬
tam ceteris. quam hic gr̃a honorauit p̃ceteriᷤ.
usq ad cõmunẽ humilitatẽ non ẽẽ adductã
post mortẽ. putredinis indelicet uermis et
pulueris que suum et omniũ genuit salua¬
torem: In cuiꝰ si potestate est. scõrum de ca¬
pite capillum ñ perire. & est illã anima ce
corpore integrã posse seruare. De cuiꝰ potesta¬
te simnullus dubitet ecclesticorum. qͥn pofsit
matre sine corruptione in ꝑpetuum serua¬

Expanded text:
ta usque ad ejus mortem secutrix, non plus gresta usque ad ejus mortem secutrix, non plus gressu quam imitationis, ut credendum est, affectu: si ibi non fuerit, ubi Christus ministros suos vult esse; ubi ergo erit? Et si ibi, numquid aequali gratia? Et si aequali gratia, ubi aequa Dei censura, nctorum mors est pretiosa, Mariae sane est pretiosissima: quam tanta comitata est gratia, ut his universis, et vera ratione, confitendum censepud Christum gloriose ad aeternitatis gaudia assumptam, benignitate Christi honoratius susceptam caeteris, quam hic gratia honoravit prae caeteris; atque ad communem humilitatem non esse adductam post mortem, putredinis videlicet et vermis et pulveris, quae suum et omnium genuit Salvatorem: in cujus si potestate est, sanctorum de capite capillum non perire, est et illam anima et corpore integram posse servare. De cujus potestate si nullus dubitet ecclesiasticorum, quin possit matrem sine corruptione in perpetuum serva
Abbreviated transcription (Latin):
ro. nato. qͣndo uidelicet facta ẽ cum angelo
multitudo celestis excercitꝰ. clamantium &
dicentiũ. gła in altissimis deo et interra por
hominib bone uoluntatis: & in egiptũ fig¬
turo. atq iterum redituro. Quibꝰ liquido cog¬
noscere potuit: quia talia obsequia non isi
deum decuerant. Inde & stelle adnunciatio.
&e magorũ de longissimis partib inspera¬
ta ad ductio. que maximũ illi extitit indicũ
tieritatis. Similiter et symeonis atq anne
ꝓpħali dignitate insolitus ceteriꝰ. oe huic sre¬
cialis occursus. Que omnia ꝓcui dubio mara
conseruans. his cunctis altius ad fidem robo¬
rata. pio corde conferebatz intantũ ut omĩo
non nutabunda. sed certa de filii potestate
tamquã de dei uera uirtute. deficiente ĩnmup¬
tiis uino dixerit. quia uinum non habent:
sciens plane illum hoc potuisse. qͦd eum mor
contigit diuno miraculo complesse. Ecce g
maria fide et opere xp̃i ministratrix. &e deuo¬

Expanded text:
et nato, quando videlicet facta est cum Angelo et nato, quando videlicet facta est cum Angelo multitudo coelestis exercitus clantium, Gloria in altissimis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis : et in Aegyptum fugituro, atque inde iterum redituro: quibus liquido cognoscere potuit, quia talia obsequia non nisi Deum decuerant. Unde et stellae annuntiatio, et Magorum de longissimis partibus insperata adductio, maximum illi exstitit indicium veritatis. Similiter et Simeonis et Annae prophetali dignitate insolitus caeteris et huic specialis occursus. Quae omnia profecto Maria conservans, his cunctis altius ad fidem roborata, pio corde conferebat: in tantum ut omnino non nutabunda, sed certa de filii potestate, tanquam de Dei vera virtute, deficiente in nuptiis vino dixerit, Vinum non habent : sciens plane hoc illum potuisse, quod eum mox contigit divino miraculo complevisse. Ecce igitur Maria fide et opere Christi ministratrix, et devo
Abbreviated transcription (Latin):
fidem et piam oꝑationem xp̃o ministranci¬
um. qͣntemagis et quomͦ specialit̃ marie:
Mariã namq oꝑis exhibitione. & fidei rigi¬
dissima ueritate ministrã fuisse: omnis qui
sanum sapit intelligit: Absq dubio enĩ opere
ministratrix extitit. que hunc inutero ges¬
sit. partuq ꝓfusum aluit et fouit atq ut e
e herodis fugiens in egyptum abscondit. & om
ter non recessit consectatu: ñ solum gressib pe¬
dum tamquã ꝓreuerentia dñi: uerueciã imita¬
tionis affectum. Maria gͦ ministratrix xp̃i
specialiũ operum qualitatib sict̃ deuotissi¬
me extitit. ita absq dubio. religionis fide &
uere cradilitatis cartate secutrx: fint. Nonem̃
potuit euis diuinitatis nisi ẽẽ credula. que
se nouerat. hunc ñ uirili semine scd̾m ordinẽ
nature. sed diumno spiramine. nunciante ar¬
changelo concepisse: uidens semꝑ famusati¬
um angeloꝵ ei adesse freq̃ntiã ut concepti-

Expanded text:
fidem et piam operationem Christo ministrantifidem et piam operationem Christo ministrantium, quanto magis et quomodo specialiter Mariae? Mariam namque operis exhibitione et fidei rigidissima veritate ministram Christi fuisse, omnis qui sanum sapit intelligit. Absque dubio enim opere ministratrix exstitit, quae hunc in utero gessit, partuque profusum aluit et fovit, atque, ut e Herodis fugiens in Aegyptum abscondit , et oter non recesserit consectatu, non solum gressibus pedum tanquam pro reverentia Domini, verum etiam imitationis affectu. Maria ergo ministratrix Christi specialium operum qualitatibus sicut devotissima exstitit; ita absque dubio religionis fide et verae credulitatis charitate secutrix fuit. Non enim potuit divinitatis ejus nisi esse credula, quae se noverat hunc non virili semine secundum ordinem naturae, sed divino spiramine nuntiante Archangelo concepisse: videns semper famulantium Angelorum ei adesse frequentiam, ut concepto
Abbreviated transcription (Latin):
Ilud gͦ sacratissimũ corpꝰ de quoxp̃c carnẽ as¬
sumpsit. &e duunã naturã humane uniuit.
ñ ammittẽs qͦd erat sed assumẽs qͦd ñ erat.
ut ũbum caro hoc est d̃s homo fieret escam
uenmib traditũ: quia sentire ñ ualeo. dicere
ꝑtimesco. cõmuni sorte putredinis. et futuri de
umib pulueris. De quo si nicħ altiꝰ sentirẽ qͣm
de ꝓprio. nicħ dicerẽ nͥ quẽadmodũ de ꝓprio.
Qͦ absq uila ambiguitate soluendum in mor
tẽ. post mortẽ est futurũ putredo pꝰ putredi¬
nem uermis: post uermẽ ut dignum ẽ abiec¬
tisimꝰ puluis. Q de Maria credendum ñ ui¬
det̾ consentibile: quia estimationẽ ꝓcul ꝓpel¬
lit. incomparabilis gr̃e munꝰ. Quod me dice
re multarũ consideratio rerum inuitat: qͣrũ
et illa quidẽ ẽ. quam suns aliqͣndo ministri p¬
sa ueritas ait. Qui mͥ ministrat me sequat᷑.
&e ubi sum ego illic et minister meus erit.
Si hec eni est generalis sentencia omniũ. ꝑ

Expanded text:
 sacratissimum corpus, de quo Christus carnem assumpsit, et divinam naturam humanae univit, non amittens quod erat, sed assumens quod non erat, ut Verbum caro, hoc est, Deus homo fieret, escam vermibus traditum quia sentire non valeo, dicere pertimesco communi sorte putredinis et futuri de vermibus pulveris. De quo si nihil altius sentirem quam de proprio, nihil dicerem nisi quemadmodum de proprio. Quod absque ulla ambiguitatemortem est futurum putredo, post putredinem vermis, post vermem, ut dignum est, abjectissimus pulvis. Quod de Maria credendum non videtur consentibile: quia aestimationem procul propellit incomparabilis gratiae munus. re multarum consideratio rerum invitat: quarum et illa quidem est, quam suis aliquando ministris ipsa Veritas ait, Qui mihi ministrat, me sequatur: et ubi sum ego, illic et minister meus erit . Si enim haec est generalis sententia omnium per
Abbreviated transcription (Latin):
omnia iustificationum merita. uni¬
uersa uirtutũ studia pꝰponuntur:
Maria optimã partẽ elegit. quȩ non
auferet᷑ abea. Ecce pars marthe non
reprehendit᷑: s Maris laudat᷑. Neq N.
bonã partem elegisse mariaos dicit
s optimam: ut eciã pars marthȩ in¬
dicaret᷑ bona. Quare autem pars
Mariȩ sit optima. subinfertur cum
dicit᷑. Que non auferet᷑ ab ea. Actiua
et enĩ uita. c̃ corpore deficit. Quis enĩ
inȩt̾na patria panem esurienti por¬
rigat: ubi nemo ẽsurit: Quispotũ
tribuat sicienti: uͥ nemo sitit: Quis
mortuũ sepeliat ubi nemo morit᷑:
Cũ presenti ergo scło. uita aufertur
actiua. Concemplatiua autem hic
incipit᷑ ut incęlesti patria ꝑficiatiu
quia amoris ignis qui hic ardere in¬
choat: cũ ipsũ quẽ amat uiderit. in
amore ampliꝰ ignescit. Contemplatiua
gͦ uita minime aufertur: quia sub.¬
tracta p̃sentis scłi luce. ꝑficit᷑. Dnĩca

Expanded text:
omnia justificationum merita, universa virtutum studia postponuntur. Maria optimam partem elegit, quae non auferetur ab ea. Ecce pars Marthae non reprehenditur, sed Mariae laudatur, neque enim bonam partem elegisse Mariam dicit, sed optimam, ut etiam pars Marthae judicaretur bona. Quare autem pars Mariae sit optima subinfertur cum dicitur: Quae non auferetur ab ea. Activa etenim vita, cum corpore deficit. Quis enim in aeterna patria panem esurienti porrigat, ubi nemo esurit? Quis potum tribuat sitienti, ubi nemo sitit? Quis mortuum sepeliat, ubi nemo moritur? Cum praesenti ergo saeculo vita aufertur activa. Contemplativa autem hic incipitur, ut in coelesti patria perficiatur. Quia amoris ignis qui hic ardere inchoat, cum ipsum quem amat viderit, in amore amplius ignescit. Contemplativa ergo vita minime aufertur, quia subtracta praesentis saeculi luce perficitur. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
mos in crebruerit eccłȩ. ut sacerdotes
iliꝰ his qͦs ꝑcipiendis baptismi sacram̃tis
p̃parant. priꝰ inter ceta consecrationis
exordia. desaliua oris sui nares tangant¬
& aures. dicentes effeta. ꝑsaliuã quidem
ouis sui. gustum quo iniciandi sunt suꝑ¬
ne sapientie. designantes: ꝑ tactũ uero
uarium. ut abiectis delectationib no¬
riis. solũ xp̃i semꝑ amplectant᷑ odoreor:¬

Expanded text:
Mos increbuit Ecclesiae, ut sacerdotes illius his quos percipiendis baptismi sacramentis praeparant, prius inter caetera consecrationis exordia, de saliva oris sui nares tangant et aures, dicentes: Effeta. Per salivam quidem oris sui gustum, quo initiandi sunt, supernae sapientiae designantes; per tactum vero narium, ut abjectis delectationibus noxiis, solum Christi semper amplectantur odore
Abbreviated transcription (Latin):
uere beata humilitas que din hõĩb
peperit uitam mortalibꝰ edidit celoᷤᷤ
innouauit. mundũ purificauiti pa¬
tas que porta paradisi efficitin: scala celi cõ¬
struit᷑. facta est certe humilitas mariȩ scala
celestis. ꝑ qͣm ds̃ descendit ad t̾ras. Quia res¬
pexit humilitatẽ ancille suȩ. ecce em̃ ex hoc
beatã me dicent omnes generatõnes. Et
qͥo est dicere respexit. nisi approbauit. Nla

Expanded text:
ere beata humilitas, quae Deum hominibus peperit, vitam mortalibus edidit, coelos innovavit, mundum purificavit, patas, quae porta paradisi efficitur, scala coeli constituitur! Facta est certe humilitas Mariae scala coelestis, per quam descendit Deus ad terras. Quia respexit, inquit, humilitatem ancillae suae; ecce enim ex hoc beatam me dicent omnes generationes. Et quid est d
Abbreviated transcription (Latin):
conueniat uellez ac ꝑ hoc ñ ẽe. Et si se ueracĩt
consiliũ der de his nosse manifestauerit. incipi¬
am ei credere. de quib aliter non p̃sumpsi sen¬
tire. Mirabor illum altitudinẽ diuini consi¬
lii inuestigasse. quam me cum apło digna re-¬
uerentia uideor debere ammirari. dicens. O
altitudo diuitiarum sapientie &e sciencie dei.
qͣm inscrutabilia st̃ opera euis. & inuestigabi¬
les ue eius. Et quia scd̃m eundẽ apłm ex par

Expanded text:
conveniat velle, ac per hoc non esse. Et si se veraciter consilium Dei de his nosse manifestaverit, incipiam ei credere, de quibus aliter non praesumpsi sentire: miraborque illum altitudinem consilii divini investigasse, quam me cum Apostolo digna reverentia videor debere admirari, dicens: O altitudo divitiarum sapientiae et scientiae Dei, quam inscrutabilia sunt judicia ejus, et investigabile
Abbreviated transcription (Latin):
Omagnã et in estimabilẽ bonitatẽ dei qui ha-¬
bere secum suos ingłam uult: ut sua claritate
fruant᷑. qui hic sua fide iuncti unũ cum eo eẽ
digni uidicant᷑. Sigͥ eos secum habere uult.
Ae ꝑ hoc pot̾ qui omnia pot̾ quid estimandũ
est de matre ubi digna sit haberi nisi in p̃sen¬
qͣntumq credo. marie anima claritate fruit᷑
xp̃i. & gloriosis conspectib eiꝰ semꝑ uidere sici¬
ens. & semꝑ conspiciens. dum inestimabiliter
pascitur. excellenciori qͣdam specialiq p̃roga¬
tiua a filio honorat᷑ possidens in xp̃o corpꝰ suũ
qͦd genuit clarificatum in dextera patris Et si
ñ suum ꝑ qͦd genuit: tam̃ suũ qͦd genuit. Et qͣ¬
re ñ suum ꝑ qͦd genuit: Sin oburauent nec¬
dum ꝑspecta auctoritas uere eredo et ꝑ qͦd geno¬
it: quia tanta significatio. dignior celo ẽ quã
terra. Gronum dei. thalamũ cȩli dñi. atq¬

Expanded text:
O magnam et inaestimabilem bonitatem Dei, qui haO magnam et inaestimabilem bonitatem Dei, qui habere secum suos in gloria vult, ut sua claritate fruantur, qui hic sua fide juncti, unum cum eo esse digni judicantur! Si igitur eos secum habere vult, ac per hoc potest qui omnia potest; quid aestimandum est de matre, ubi digna sit haberi, nisi in praesenquantum credo, Mariae anima claritate fruitur Christi, et gloriosis conspectibus ejus; semper videre sitiens, et semper conspiciens, dum inaestimabiliter pascitur, excellentiori quadam specialique praerogativa a Filio honoratur: possidens in Christo corpus suum quod genuit, clarificatum in dextera Patris; et si non suum per quod genuit, tamen suum quod genuit. Et quare non suum per quod genuit? Si non obviaverit necdum perspecta auctoritas, vere credo, et per quod genuit; quia tanta sanctificatio dignior coelo est quam terra. Thronum Dei, thalamum coeli Domi
Abbreviated transcription (Latin):
mater a filio. filius amatre. ñ adunitatẽ ꝑ¬
sone. sed ad unitatẽ corporalis nature. Siem̃
scapuloꝵ inxp̃o de quib ipse dixit. Pater sc̃e
serua eos in nomine tuo. quos dedisti mͥrut
sint unũ sicut et nos. Et item de om̃ib iustis.
Nonꝓhis autẽ rogo tantũ sed et ꝓeis qͥ credito¬
ri st̃ ꝑũbum eoꝵ inme ut omnes unũ sint.
leut et tu pater inme et ego inte. hoc est ut
ppsi sint ꝑgrãm. quod nos sumꝰ ꝑdiunita
dem. Hanc qͥipe grẽ unttatẽ que cunctis inxp̃m
lidentib seruatur. si marie nec minꝰ sa¬
pientium estimastione non tollit̃. qͣntõmagiꝰ
eum gr̃e unitate. ipsa specialitas nature unũ
efficit matrẽ et filium. filiũ et matrẽ Uiden¬
dum cẽ ẽ quid de his quos secum ꝑ grãm unũ
ẽẽ uoluit. conseq̃nter adiungit. Ait enĩ. Pater
qͥs dedisti mͥ uolo. ut ubi ego sum & illi sit̃ me¬
cũ. lit uideant claritatẽ meã quam dedistim.

Expanded text:
mater a filio, filius a matre, non ad unitatem pmater a filio, filius a matre, non ad unitatem personae, sed ad unitatem corporalis naturae et subscipulorum in Christo, de quibus ipse dixit, Pater sancte, serva eos in nomine tuo: quos dedisti mihi, volo ut sint unum sicut et nos. Et iterum de omnibuNon pro his autem rogo tantum, sed et pro his qui credituri sunt per verbum eorum in me, ut omnes unum sint sicut et tu Pater in me, et ego in te: hoc est, ut ipsi sint per gratiam, quod nos sumus per divinitam. Haec quippe gratiae unitas, quae cunctis in Christum credentibus servatur, si Mariae etiapientium aestimatione non tollitur: quanto magis cum gratiae unitate ipsa specialitas naturae unum efficit matrem et filium, filium et matrem? Videndum est etiam quid de his quos secum per gratiam unum esse voluit, consequenter adjunxit. Ait enim, Pater illi sint mecum; ut videant claritatem meam quam dedisti mihi .
Abbreviated transcription (Latin):
Caro eni xp̃i qͣmuis gła resurrectõnis fuerit ma¬
ginificata. & potenti suꝑ omnes cȩlos ascensione
glonficata: eadem tam̃ carnis mansit et manet
natura. quȩ suscepta ẽ de maria. Ipse enĩ egc
qui conceptꝰ et genitꝰ. atq amortuis suscitat᷑ꝰ
e ꝑ glam patris. sict̃ ꝓfecto ipse testat᷑ post
resurrectõnem: qͣndo apłis dicit. Uidete manꝰ
meas et pedes meos. quia ipse ego fum. Quid
enĩ e ipse ego sum. nisi quia alter ñ sum quã
qui te eram qͣndo passus fum: Hoc siqͥdem cog¬
noscere potestis. qui in manib et pedib clauoꝵ
uuilnera cognoscitis. Ipse ergo idemq celos as¬
cendit oe carnẽ qͣm de matre suscepit suꝑ as¬
tra transuexit. honorãs omnẽ humanã nati¬
turam. et multomagis maternã. Si gͥ nat᷑a¬
ẽ matris filius conueniens ẽ ut sit et filii ma¬
terz ñ qͣntum ꝑtinet ad equam administrato¬
nẽ. sed qͣntum ꝑtinet ad eandem recipcam sub¬
stantiam tt homo de homine. caro decarne.

Expanded text:
Christi, quamvis gloria resurrectionis fuerit magnificata, et potenti super omnes coelos ascensione glorificata, eadem tamen carnis mansit et manet natura, quae suscepta est de Maria. Ipse enim est qui conceptus, et genitus, atque a mortuis suscitatus est per gloriam Patris: sicut profecto ipse testatur post resurrectionem, quando Apostolis dicit, Videte manus meas et pedes meos, quia ipse ego sum . Quid enim est, ipse ego sum; nisi quia alter non sum, quam qui tunc eram quando passus sum? hoc siquidem cognoscere potestis, qui in manibus et pedibus clavorum vulnera cognoscitis. Ipse ergo idemque coelos ascendit, et carnem quam de matre suscepit, super astra transvexit: honorans omnem humanam naturam, et multo magis maternam. Si igitur natura matris est filius, conveniens est ut sit et filii mater, non quantum pertinet ad aequam administrationem, sed quantum pertinet ad eamdem reciprocam substantiam: ut homo de homine, caro de carne,
Abbreviated transcription (Latin):
tã in cõmunẽ putredinẽ uermẽ. ac cinere: labo¬
randũ ẽ. si conueniat tante scĩtatii tante aule dei
p̃rogatiue. Scimꝰ enĩ dictũ pͥmo parenti. qͥa pus¬
ius es: et in puluerẽ ibis. Qd si de morte dicit᷑:
gñalis ẽ sentencia. Si de resolutõne inpuluerẽ.
hane conditionẽ. xp̃i caro euasit. de carne marie
sumptazque corruptõnẽ ñ sustinuit. De hoc em̃

Expanded text:
cinerem: librandum est, si hoc conveniat tantae sanctitati, tantae aulae Dei praerogativae. Scimus enim dictum primo parenti, Quia pulvis es, et in pulverem ibis . Quod si de morte dicitur, generalis est sententia; si de resolutione in pulverem, hanc conditionem Christi caro evasit de carne Mariae sumpta, quae corruptionem non sustinuit. De hoc enim
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ anatura: ita diu̾sa ẽ ab usu. Qͥd gͦ intanti
diu̾sitate dicimꝰ: Humanȩ sortis mortẽ sub¬
isse. nec tam̃ uinculis ͤ retineri. ꝑ quã dͥs uoeb¬
it nasci. et carnis sub̃a cõmunicare nũqd im¬
piumerit: Scimꝰ enĩ iħm omĩa poese: q̃ de
se ipso ait. Data ẽ mn omĩs potestas in celo
et in terra. Sigͦ uoluit integrã matrẽ ur¬
ginitatis seruare pudore. curñ uelit inoe¬
ruptam aputredinis seruare fetore: dicat
qui cognouit sensũ dn: &e qͥ consiliariꝰ eiꝰ fuse
Numqͥd ñ ꝑtinet ad benignitatẽ dñi. matiᷤ
seruare honorẽ. qui legem ñ soluere uenerat.
sed adimplere; Lex eni siẽt honorẽ matri pit¬
cipit. ita inhonorationẽ dampnat. Quiem̃
muita p̃ceteris illam gr̃a sui conceptus hono¬
rauit: pium credere ẽ. singuiari saluatõne
eam in morte. & speciali gr̃a honorasie. P¬
tuit enĩ eam a putredine ce puluere alie¬
nam facere. qui ex ea nascens uirginẽ poterat

Expanded text:
est a natura, ita diversa est ab usu. Quid ergo si in tanta est a natura, ita diversa est ab usu. Quid ergo si in tanta diversitate eam dicimus humanae sortis mortem subiisse, nec tamen ejus vinculis retineri, per quam Deus voluit nasci, et carnis substantia communicare, numquid impium erit? Scimus enim Jesum omnia posse, qui de se ipso ait, Data est mihi omnis potestas in coelo et in terra . ginitatis servare pudore, cur non velit incorruptam a putredinis servare fetore? Dicat qui cognovit sensum Domini, et qui consiliarius ejus fuit, Numquid non pertinet ad benignitatem Domini, matris servare honorem, qui legem non solvere venerat, sed adimplere ? Lex enim sicut honorem matris praecipit, ita inhonorationem damnat. Qui enim in vita prae caeteris illam gratia sui conceptus honoravit, pium est credere singulari salvatione eam in morte et speciali gratia honorasse. Potuit enim eam a putredine et pulvere alienam facere, qui ex ea nascens potuit virginem
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. Mulieri qͦq dixit dñs. Multiplicabo erup¬
nas tuas. et conceptꝰ tuos. Indolore parieᷤ filioͤ.
&e sub uiri potestate eris et ipse dñabit tui. E¬
rũpnã maria sustinuit: cuiꝰ animã gładiꝰ passi-¬
quia sine peccati colluuione. et sine uirilis admi¬
xtionis detrimento sulcepit. sine dolore genuit:
&e sine integritatiᷤ uiolatione. pudore uirginita¬
tis integra ꝑmansit. Hoc enĩ potuit efficere de
matre: qͥa sic elegit nasci d̃s de homine. Maria
g & si cõmunieat erũpis eue. ñ cõmumcat
parturiendo cum dolore. ꝓmeruit enĩ hoc
singularis scĩtas eiꝰ. ce singularis gr̃a: qua sus¬
ceptõne dei. singulariter estimanda ẽ digna.
Non inmerito gͦ excipit᷑ a quib̾dã generalib.
uera estimatione qͣm tanta seruat gr̃a &e alt¬
lit dignitatis p̾rogatiua. Qnͣtũ enĩ xp̃i potẽ¬
tas possit. mundi ostendit uniũfita qͣntum
grẽ. mariȩ monstrat integritaᷤ. Quȩ si diũ&i

Expanded text:
xit Deus, Multiplicabo aerumnas tuas et conceptus tuos. In dolore paries filios, et sub viri potestate eris, et ipse dominabitur tui . Aerumnam Maria sustinuit, cujus animam gladius passiermansit. Quem quia sine peccati colluvione, et sine virilis admixtionis detrimento suscepit, sine dolore genuit, et sine integritatis violatione, pudore virginitatis integra permansit. Hoc enim potuit efficere de matre, quia sic Deus elegit nasci de homine. Maria ergo etsi communicat aerumnis Evae, non communicat parturiendo cum dolore. Promeruit enim hoc singularis sanctitas ejus et singularis gratia, qua susceptione Dei singulariter aestimata est digna. Non immerito ergo excipitur a quibusdam generalibus vera aestimatione, quam tanta servat gratia et attollit dignitatis praerogativa. Quantum enim Christi potestas possit, mundi ostendit universitas; quantum gratia, Mariae monstrat integritas: quae sicut diversa
Abbreviated transcription (Latin):
cendoꝵ ueritatẽ: ⁊t quia de eo corpore &e ani¬
ma loquendũ ẽ. qͦd ipse preter naturalẽ ulun
scificauit. &e grãm contulit. ñ aliena dicere paci¬
at᷑ sed ꝓpͥa: ad laudẽ ce głam tuã d̃s omps pat

Expanded text:
cendorum veritatem: ut quia de eo corpore et anicendorum veritatem: ut quia de eo corpore et anima loquendum est, quod ipse praeter naturalem usum sanctificavit, et gratiam contulit, non aliena dicere patiatur, sed propria: ad laudem et gloriam tuam, Deus omnipot
Abbreviated transcription (Latin):
&e gr̃e effectum. nec cor concipere. nec lingia
ualet expͥmere. Non enĩ nisitalis conceptus.
talisq partus dm decuerat qui uenerat redi¬
mere quos uoluit creare: ereare p̃sertim ma¬
iestate. redimere humilitate. Humilitatisna
enĩ scĩficatonis gr̃am: qui concipiendꝰ p̾buit
conceptꝰ & natus ñ abstulit. Que qͣntũ ineoepor
ualuerit uirgiis. illi soli notisimũ est. qude
eiꝰ natura. naturã suscepit quã condidit. Paue
te queso dñe. quia ꝑ illum bona cuncta tribus
que ut tribuas eligia moffense de tanta sa¬
tate loqui tribua et si ñ totũ ut ẽ. qͦd impes¬
sibile om̃i lingue humane ẽ tam̃ ipsum ȩx pr¬
te qͦd est. dicat᷑ ut est. Sonet gͦ p̃ciocissimũ
uera p̃ciositate: scĩssimũ certa scĩtate: inesti¬
mabi  simũ fidissima ueritate. Que qͥa hu¬
manã racionẽ excedunt: sp̃c tuus adsit qui
suo sacro spiramine inducat nos in omne di¬

Expanded text:
et gratiae effectum nec cor concipere, nec lingua et gratiae effectum nec cor concipere, nec lingua valet exprimere. Non enim nisi talis conceptus talisque partus Deum decuerat, qui venerat redimere quos voluit creare; creare praesertim majestate, redimere humilitate: humilitatis naenim sanctificationis gratiam qui concipiendus praebuit, conceptus et natus non abstulit. Quae quantum in corpore valuerit Virginis, illi soli notissimum est, qui de ejus natura naturam suscepit quam condidit. Per quem te quaeso, Domine, quia per illum bona cuncta tribuis, quae ut tribuas eligis, ut me inoffense de tanta sanctitate loqui tribuas. Etsi non totum ut est, quod impossibile omni linguae humanae est: tamen ipsum ex parte quod est, dicatur ut est. Sonet ergo pretiosissimum vera pretiositate, sanctissimum certa sanctitate, inaestimabilissimum fidelissima veritate. Quae quia humanam rationem excedunt, Spiritus tuus adsit, qui suo sacro spiramine inducat nos in omnem di
Abbreviated transcription (Latin):
din resolucione temporali. & alsũp¬
ztione perhenni. qͥd intelligã respõ¬
surus. te ds omnipotens pater uo¬
to supplici exoro. ut qui mandas nubib et plo¬
ũt ymbrẽ. qui tangis montes & finnigant.
qui aperis t̾ram et germinat. qͥd dicam iu
p̃cordiis meis reuerentissimũ. de matre fili¬
i tui loqui. & de scĩssimo corpore eiꝰ linguam
sermonib occupare: que sola merint dm̃ ho¬
minẽq paritura suscipere: facta thronꝰ dei. &
aula regis eternisscđm qͦd tu nos dociusti per
&e sermonib quib credidimꝰ: et certi sumꝰ qͥa
numquã fefellisti. qui nec fallere nec falli no¬
uisti: ottendens filium tuũ coet̾num tibr &
consubstancialẽ. incarnandũ. & incarnatum
ꝑ uirginis uterũ de quo carnẽ assũpsit. qͥ cor¬
poralia cuncta tecum crrauit. auctor aminis¬
tratice. & ds ab homine factꝰ homo. ab eana¬
ea uterum humanũ. et purificante. atq mũ¬
dante ad conceptionẽ filii tui. Cuiꝰ dignitati

Expanded text:
utione temporali, et assumptione perenni, quid intelligam responsurus, te, Deus omnipotens Pater, voto supplici exoro, ut qui mandas nubibus, et pluunt imbrem, qui tangis montes, et fumigant, qui aperis terram, et germinat, quid dicam juomine, et praecordiis meis reverendissimum, de matre Filii tui loqui, et de sanctissimo corpore ejus linguam sermonibus occupare, quae sola meruit Deum et hominem paritura suscipere, facta thronus Dei et aula regis aeterni, secundum quod tu nos docuisti per et sermonibus: quibus credidimus, et certi sumus; quia nunquam fefellisti, qui nec falli nec fallere novisti, ostendens Filium tuum coaeternum tibi et consubstantialem incarnandum, et incarnatum per virginis uterum, de quo carnem assumpsit qui corporalia cuncta tecum creavit, auctor a mirice, et Deus ab homine factus homo; ab ea nacto tuo in ea uterum humanum, et purificante atque mundante ad conceptionem Filii tui, cujus dignitatis
Abbreviated transcription (Latin):
EAt l oculi qui uident
quȩ uos uidetis. Non ocli
s illi beati ocłi. qui eiꝰ possunt cognoᷤ¬
cere sacramenta. dequib dicit᷑. Et re-¬
uelasti ea paruulis. Beati ocłi paruu.¬
lord quib et se & patrẽ filiꝰ reuelare
dignat᷑. dico enĩ uob̾. qđ multi pro-¬
pħȩ & reges uoluerunt uidere quę
uos uidetis & non uiderunt & audi¬
re quȩ auditis. & non audierunt:
Abraham exultauit ut uiderre diem
xp̃ii&x uidit. et gauisus ẽ: Ysaias quoq
et micheas & multi alii propħe uide¬
runt głam dñi qui et ꝓpterea uiden¬
tes sunt appellati: S hi om̃s along¬

Expanded text:
eati oculi qui vident quae vos videtis. Non oculi viderunt, sed illi beati oculi, qui ejus possunt cognoscere sacramenta, de quibus dicitur: Et revelasti ea parvulis , beati oculi parvulorum, quibus et se et Patrem Filius revelare dignatur. Dico autem vobis, quod multi prophetae et reges voluerunt videre quae vos videtis, et non viderunt: et audire quae auditis, et non audierunt . Abraham exsultavit ut videret diem Christi, et vidit et gavisus est. Isaias quoque et Micha, et multi alii prophetae viderunt gloriam Domini, quapropter Videntes sunt appellati. » Et in ho
Abbreviated transcription (Latin):
laudis cognoscat᷑. Nich̃ de enõch &e helye pꝰquã
rapti ft̃ uite felicitate cõmendat: eunctis li qͥdo
scientib eos beate uiuere qͦs dñs hic et in futurõ
seruandos uoluit rapere. Quid gͦ de marie mor¬
te. qͥd de eiꝰ assumptõne dicendũ ẽ. unde diuna
scͥptura nicħ cõmendat nisi q̃rendũ rõne. qͥd con¬
senciat ueritati: fiatq ipsa ueritas auctoritas:
sine qua necc̃e ẽ nec ualet auctoritas. Memoreᷤᷤ
enĩ condicionis humane mortẽ illam subisse tẽ¬
poralẽ dicere ñ metumꝰ qͣm idem certe eiꝰ filiꝰ
qui ds et homo ẽ. lege sortis humane sustinuit:
&e hoc quia homo de eiꝰ susceptꝰ oe ꝓfusus utero.

Expanded text:
a cognoscatur. Nihil de Enoch et Eliae, postquam rapti sunt, vitae felicitate commendat, cunctis liquido scientibus eos beate vivere, quos Dominus hinc et in futurum servandos voluit rapere. Quid ergo de Mariae morte, quid de ejus assumptione dicendum est, unde divina Scriptura nihil commendat; nisi quaerendum ratione quid consentiat veritati; fiatque ipsa veritas auctoritas, sine qua necesse est nec valeat auctoritas? Memores enim conditionis humanae, mortem illam subiisse temporalem dicere non metuimus, quam idem certe ejus Filius, qui et Deus et homo est, lege sortis humanae sustinuit: et hoc quia homo de ejus susceptus et profusus est utero.
Abbreviated transcription (Latin):
solo cõmerrio recuꝑandi adituminuenit: Ae¬
cipe itaq qͣscumq exiles. & qͣsẽq meriti tuiꝰ
impares gr̃aꝵ actiones: et cum superĩ uota
culpã nr̃as orando excusa. Admitte nrãs p̃¬
ces intra sacrariũ exauditõmi & reportanob
gram reconsiliatõmꝰ. Sit ꝑ teexeusabile qͦd
ꝑte ingerimꝰ sit ĩpetbile qͦd fide m̃te pͥscimꝰ. d

Expanded text:
io recuperandi aditum invenit? Accipe itaque quascunque exiles, quascunque meritis tuis impares gratiarum actiones: et cum susceperis vota, culpas nostras orando excusa. Admitte nostras preces intra sacrarium exauditionis, reporta nobis antidotum reconciliationis. Sit per te excusabile quod per te ingerimus: fiat imp
Abbreviated transcription (Latin):
non qͣntum. quẽ admodũ tamem me dicere
tua. nisi quod pium est ac dignum uisum sen¬
tire non potui. Si ergo dixi ut debui. approba
xp̃e tu et tui. Sin autem ut non debui. ig¬
nosce tu &e tui qui cum deo patre & sp̃u
sancto uiuis & regnas per omnia scła
seculor y M AM

Expanded text:
 tamen quemadmodum me dicere tua nisi quod pium est ac dignum visum sentire non potui. Si ergo dixi ut debui, approba, Christe, obsecro, tu et tui: sin autem ut non debui, ignosce tu et tui? Qui cum Deo Patre et Spiritu sancto vivis et regnas per omnia saecula saeculorum. Am
Abbreviated transcription (Latin):
eli loquit᷑: inter cetera que futura ostendit dic̃s:
pho de inferis rediens resurrexit. Caro eiꝰ quȩ
de maria sumꝑta ẽ. & si mortua ẽ ex infirmi¬
tate. reuixit ex dei iuitute. Sed hoc ille. qͥ qͣndo
uoluit mori. qͣndo uoluit resurgere potuit. Ex¬
cipit᷑ gͦ ab illa generali sentencia: de urgine
sumyta natura. Qͦ si ñ mariȩ congruit: con¬
gruit tam̃ filio qͦm genuit. Post hec que ade¬

Expanded text:
eli loquitur inter caetera quae futura ostendit dicens,pho de inferis rediens resurrexit. Caro ejus quae de Maria sumpta est, etsi mortua est ex infirmitate, revixit ex Dei virtute. Sed hoc ille, qui quando voluit mori, quando voluit resurgere, potuit. Excipitur ergo ab illa generali sententia de virgine sumpta natura. Quod si non Mariae congruit, congruit tamen filio quem genuit. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
E lic cõmendat. ut pariter literã oe misti¬
si ntellectu instruat ut intransitumaris ru:¬
bri. et manna celesti. &e tabernacło dei. atq ar¬
cha testamenti: ubi futuroꝵ figura baptism.
misticȩ cum dm dicit insufflasse in faciẽ adam
spiraculũ uite qui os ad spirandũ ñ habet nec ma¬
nus ad oꝑandũ cum dicat ꝓpha. manꝰ tue feceit¬

Expanded text:
tem sic commendat, ut pariter litteram et mystitem sic commendat, ut pariter litteram et mysticum intellectum insinuet: ut in transitu maris Rubri, et manna coelesti, et tabernaculo Dei, atque arca testamenti, ubi futurorum figura, Baptismi mystice, ut cum Deum dicit insufflasse in faciem Adae spiraculum vitae, qui tamen os ad spirandum non habet, nec manus ad operandum, cum dicat propheta, Manus tuae, Do
Abbreviated transcription (Latin):
dicinꝰ qͣm diuinis scripturᷤ. postq̃m dñs incru¬
ce matre discipulo cõmendauit. ut castita cas¬
tis eisdem nominatim. dicens. Hiomẽs erant
pseuciantes unanimit̾ in orafone. cũ mulierib
&e maruia matre ihii &e fratribꝰ eiꝰ Hoc dicimꝰ. qͥa
tanto que magna st. cautius tractanda existunt:
qnto specialiꝰ auctoritatũ testimoniis. ñ postc̃
ad liqͥdum roborari. Sed qͥa quedã. scriptura
sc̃a ueris indagat᷑onũ studiis q̃renda reliqͥt:
n sunt supsiua estimanda dumuera indagat᷑o¬
ne fuerure patefacta. fecunda ẽ ueritatis aucto¬
ittas & dum diligenter discutit᷑: de se gignere
qo ipsa est cognoscit᷑. Sepe enĩ discussa uerã co¬
uementia parit. qni manifestis sermonib ab¬
scondit. Et seye apertis sermonib insinuat in
quib nichii preter qͦd somut q̃rendum inuitat.
it est quia abraham genuit isaac. isaac genuit
ucob. & iacob genuit iudã et fr̃es eiꝰ: oe cetera
talia in quib sola tenenta ẽ littera. Quedã au¬

Expanded text:
 divinis Scripturis postquam Dominus in cruce matrem discipulo commendavit , ut castis castis eisdem nominatim, dicens: Hi omnes erant perseverantes unanimiter in oratione cum mulieribus, et Maria matre Jesu, et fratribus ejus . Hoc dicimus, quia tanto quae magna sunt, cautius tractanda existunt, quanto specialibus auctoritatum testimoniis non possunt ad liquidum roborari. Sed quia quaedam Scriptura sancta indagationum studiis quaerenda reliquit, non sunt superflua aestimanda, dum vera indagatione fuerint patefacta. Fecunda est enim veritatis auctoritas: et dum diligenter discutitur, de se gignere quod ipsa est cognoscitur. Saepe enim discussa veram convenientiam parit, quam manifestis sermonibus abscondit; et saepe apertis sermonibus insinuat, in quibus nihil praeter id quod sonuit quaerendum invitat: ut est, quod Abraham genuit Isaac, Isaac genuit Jacob, Jacob genuit Judam et fratres ejus , et caetera talia, in quibus sola tenenda est littera. Quaedam au
Abbreviated transcription (Latin):
UIa ꝓfundissime et sua dignita¬
te altissime. sum responsurꝰ qͣstio¬
Dicta cognouerit bonis di gratꝰ
eustat. Si autẽ minꝰ nĩȩ cõpaciat᷑ humilita¬
tiquia licet minꝰ ualeamꝰ dicere uera tam̃ ꝓ¬
culdubio uolumꝰ. De seĩssimo gͥ corpore ꝓpetue uir¬

Expanded text:
uia profundissimae et sua dignitate altissimae sum reponsurus quaestiodicta cognoverit, donis Dei gratus existat: sin autem minus, nostrae compatiatur humilitati; quia licet minus valeamus, vera tamen procul dubio volumus. De sanctissimo igitur corpore perpetuae vir
Abbreviated transcription (Latin):
& sp̃s dĩ innarib eoꝵ. nonloqui iniqͥta¬
cem labiis: nec lingua mendatiũ medi¬
tari debere: Porro ꝑ tactum aurium.
ut relicto auditu linguȩ nequã. audi¬
ant uerba xp̃i et faciant eaz similes uiro
prudenti.qui edificauit domũ suã supra

Expanded text:
tus Dei in naribus ejus, non loqui iniquitatem labiis, nec lingua mendacium meditari debere. Porro per tactum aurium, ut relicto auditu linguae nequam, audiat verba Christi, et faciat ea: similis vero prudenti, qui aedificavit domum suam supra
Abbreviated transcription (Latin):
mortui sunt: qui mãducat
hũc panẽ. uiet ĩcternũ. Quod
aũt illi mortui sunt: ita uult
itelligi ut nõ uiuãt incternũ.
Nam temporaliter et hn profe-¬
cto moriẽtur qui xp̃z mandũ¬
cantz sed biuuint ineterum:¬

Expanded text:
mortui sunt: qui manducat hunc panem, vivet in aeternum. Quod ergo illi mortui sunt, ita vult intelligi, ut non vivant in aeternum. Nam temporaliter et hi profecto morientur, qui Christum manducant: sed vivunt in aeternum
Abbreviated transcription (Latin):
intellexerũt. spũaliter gusta-¬
uerũt: ut spũaliter sãciarẽ¬
tur. Nam et nos hodie acri¬
punus uisibilem cibũ. sed
aliud est sacramentũ aliud
uirtus sacramenti: quam
multi de altari accipiunt.
ergo celestem spũ aliter mã¬
ducate: muocentiam ad
altare apportate. Pcta et si
sint quotidiana: nõ sint
mortifera. Anteꝙͣ acceda
quid dicatis. Dimitte no¬
bis debita nostra. sicut et
nos durittimus debitoribus
nostris. Si dimittis. dimitte-¬
tur tibi. securus accede: pa¬
nis est. non uenenũ. Si qui ᷤ

Expanded text:
esurierunt, spiritualiter gustaverunt, ut spiritualiter satiarentur. Nam et nos hodie accipimus visibilem cibum: sed aliud est Sacramentum, aliud virtus Sacramenti. Quam multi de altari accipiunt ecoelestem, spiritualiter manducate, innocentiam ad altare apportate: peccata et si sunt quotidiana, non sint moendite, quod dicatis: Dimitte nobis debita nostra, sicut et  dimittimus debitoribus nostris. Si dimittis, dimittetur tibi; securus accede, panis est, non venenum. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
Scd quomodo illi intellexe¬
ĩt: Carnẽ quippe sic intelle¬
xexũt quomodo in cadauere
dilaniatur ant in macel¬
lo uẽditur non quomodo

Expanded text:
sed quomodo illi intellexerunt: carnem quippe sic intellexerunt, quomodo in cadavere dilaniatur, aut in macello venditur, non quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
angłice dignitatẽ. erat qͥdẽ nudꝰ mundanis uesti¬
bꝰ: s. inmor̾talitatis erat splendore uestitꝰ Nil pra¬
uũ respiciebant eiꝰ ocłi: ñ cor eiꝰ t᷑ͣpe aliqͥd cogitabat.
Erat ap̃ honestas m̃tes: nuditas ipsa uestita.
Sic̃ enĩ ap̃ neꝗͣ homines tͣpis cogitatio. a concu¬
piscentia uestibꝰ ñ arcet᷑. ita ap̃ scõs uiros ho¬
nesta simplicitas. ad ꝯcupiscendũ nuditate non

Expanded text:
angelicae dignitatem, erat quidem nudus mundanis vestibus, sed immortalitatis erat splendore vestitus. Nihil pravum respiciebant ejus oculi; non cor ejus turpe aliquid cogitabat; erat apud honestas mentes nuditas ipsa vestita. Sicut enim apud nequam homines turpis cogitatio a concupiscentia vestibus non arcetur, ita apud sanctos viros honesta simplicitas ad concupiscendum nuditate non
Abbreviated transcription (Latin):
luit ad olescentẽ illũ dñs ad paradẏsũ redire: qͥlis
ada fuat deparadysi sublimitate deiectꝰ. Nudus
eni adã in cola ꝑadẏsi fuit. Deniq pꝰpeccatũ. nudi¬
tatẽ suã ꝑuidens. folio pudenda contexit. Priꝰ.t.
ꝗͣ peccane. hon estatis erat colore uestit᷑. atq idõ.
nuditatẽ in honestã ñ nat᷑a instituit: s delicti ra¬
tinueñ. Nã & sci angli insplendidissimo habitu
ꝯstituti. nũqͥd tunicis oꝑiunt᷑ & palliis: Sed cũ

Expanded text:
s ad paradisum redire, qualis Adam fuerat de paradisi sublimitate dejectus; nudus enim Adam incola paradisi fuit: denique post peccatum nuditatem suam pervidens, folio puden la contexit. Prius enim quam peccaret honestatis erat colore vestitus; atque ideo nuditatem inhonestam non natura instituit, sed delicti reatus invenit. Nam et sancti angeli in splendidissimo habitu constituti, nunquid tunicis operiuntur et palliis? Sed cu
Abbreviated transcription (Latin):
iniuriã: potentior constituet᷑ inrgno. N enĩ
tura. s humilitate. pauꝑie. lenitate. Arta
enĩ ⁊ ang̾ta uia ẽ. q̃ duc̃ adregnũ. Qqͥs ergo
honoribꝰ inflatꝰ fuit: i auri thesauris dilatatꝰ
tamquã onustũ & impeditũ aĩal. ꝑ angustuo
iegni it̃ tͣnsire ñ pot̾it: simul eciã ut se existi.¬
mat ꝑuenisse sarcinã eiꝰ exigua porta ñ capi¬
ens. reꝑcussa limine. retrorsũ redire coget᷑. ta
enĩ ang̾ta ẽ diuiti porta celestis: ꝗͣ ẽ camelo ac
foram̃ exiguũ. Uñ ait dñs. Faciliꝰ ẽ camelũ
ꝑ foram̃ acꝰ transire: ꝗͣ diuitẽ intrare in regnuo
celoꝵ. Sic̃ .tt. camelũ. aĩal tortuosũ atq defor¬
me exigua cauerna p̃terire ñpatit᷑. ita & di¬
uitẽ auar̾ atq m̃dacẽ.arta cęli ianua minime
diues int̾re uelit incȩlũ. ꝓptea ad olescenti illi di¬
uiti in euangłio asaluatore dr̃: qͥs iustꝰ uidebat᷑

Expanded text:
tituetur in regno; non enim tura, sed humilitate, pauperie, lenitate. Arcta enim et angusta est via quae ducit ad regnum . Quisquis ergo honoribus inflatus fuerit, et auri thesauris dilatatus, tanquam onustum et impeditum animal, per angustum regni iter transire non poterit; simul etiam ut se existimat pervenisse, sarcinam ejus exigua porta non capiens, repercusso limine, retrorsum abire cogetur; tam enim angusta est diviti porta coelestis, quam est camelo acus foramen exiguum; unde aitper foramen acus transire, quam divitem intrare in regnum coelorum . Sicut enim camelum, animal tortuosum atque deforme, exigua caverna praeterire non patitur; ita et divitem avarum atque mendacem arcta coeli janua minime dives intrare velit in coelum? propterea adolescenti illi diviti in Evangelio a Salvato
Abbreviated transcription (Latin):
qͥcꝗͣ int̾rogare. Principes sac̾d otũ saducei &
scribȩ. querentes occasionẽ caliipnuȩ. & u̾bũ
aliqͦd inuenire qd̾ pateret insidiis. qr insermo¬
nibꝰ ꝯfutati sunt ult᷑ ñ in t̾rogant: s aꝑtissimȩ
ꝯp̃hensũ romane tradunt potestati. Ex qͦm
telligimꝰ uenena inuidie posse qͥdẽ suꝑari: s

Expanded text:
. Principes sacerdotum Sadducaei et scribae quaerentes occasionem calumniae et verbum aliquod invenire quod pateret insidiis: quia in sermonibus confutati sunt, ultra non interrogant, sed apertissime comprehensum Romanae tradunt potestati, ex quo intelligimus venena invidiae posse quidem superari, sed
Abbreviated transcription (Latin):
exteriores: ibi erit fletꝰ & stridor dentiũ. Lagan¬
t᷑ tc̃ pedes & manꝰ ꝑ districtionẽ sententiȩ: qͥ mͦ a
pͥuis oꝑibꝰ ligari noluert̃. ꝑmeliorationẽ uite.
Uł c̾te tc̃ ligat pena: qͦsmͦ ab onis oꝑibꝰ ligauit
culpa. Pedes enĩ qͥ uisitare egrũ negligt̃. manꝰ que
nicħ indigñtibꝰ tͥbuunt: ab ono oꝑe iã ex uolũ¬
tate ligate st̃. Q gͦ nc̃ sponte ligant᷑ inuicio: tẽ
insupplicio ligant᷑ inuitȩ. Bñ aut̃ dr̃ qd̃ in ex¬
teriores tenebras ꝓiciat᷑. In teriores qͥppe tenebras.
dicimꝰ cecitatẽ cordis: exteriores uͦ tenebras. et̃¬
nã noctẽ dãpnationis. Tc̃ gͦ dãpnatꝰ quisq non
ininteriores s in exteriores tenebras mittit᷑:
qr illic inuitꝰ ꝓicit᷑ innoctẽ dãpnatõis: qͥ hic
sponte cecidit incecitatẽ cordis. Uͥ fletꝰ quoq
& stridor dentiũ eẽ ꝑhibet᷑: ut illic dentes
strideant. qͥ hic deedaciͣte gaudebant: illic
ocłi defleant. qͥ h illicitas concupiscentias uer¬

Expanded text:
fletus et stridor dentium. Ligantur tunc pedes et manus per districtionem sententiae, qui modo a pravis operibus ligari noluerunt per meliorationem vitae. Vel certe tunc ligat poena, quos modo a bonis operibus ligavit culpa. Pedes enim qui visitare aegrum negligunt, manus quae nihil indigentibus tribuunt a bono opere jam ex voluntate ligatae sunt. Qui ergo nunc sponte ligantur in vitio, tunc in supplicio ligantur invite. Bene autem dicitur quod in exteriores tenebras projiciatur. Interiores quippe tenebras dicimus caecitatem cordis, exteriores vero tenebras aeternam noctem damnationis. Tunc ergo damnatus quisque non in interiores sed in exteriores tenebras mittitur, quia illic invitus projicitur in noctem damnationis, qui hic sponte cecidit in caecitatem cordis. Ubi fletus quoque et stridor dentium esse perhibetur, ut illic dentes strideant, qui hic de edacitate gaudebant; illic oculi defleant, qui hic per illicitas concupiscentias ver
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ: nec plusꝗͣ debet inherens ꝯtẽplationi dĩ. cõ¬
passionẽ abiciat ꝓximi. Oĩs itaq hõ int̾ hõieᷤᷤ
uiuens. sic ad eũ anhel& quẽ desid̾at. ut tñ
hunc ñ deserat c̃ qͦ cͤrebat: & sic huic adiutoriũ
ferat. ut abillo nullatenꝰ corpeat ad quẽ festi¬
nabat. Sciendũ qͦ ẽ. qd̃ ipsa dilectio ꝓximi in
duobꝰ p̃ceptis subdiuiđr. c̃ qͥdã sapiens dic̃. Omẽ
qd̃ tͥ odis fieri. uide ne ipse alt̾i facias. Et ꝑse
mar ipsã ueritas p̃dicat. dicens. Quultis ut
faciant uob̾ hoĩes: & uos eadẽ facite ilł. Si enĩ
ħaritatis iura illesa seruamꝰ. S nemo c̃ quẽpiã
diligit. hr̃e se ꝓtinꝰ karitatẽ putet: nͥ pͥꝰ ipsam

Expanded text:
plusquam debet inhaerens contemplationi Dei, compassionem abjiciat proximi. Omnis itaque homo inter homines vivens, sic ad eum anhelet quem desiderat, ut tamen hunc non deserat cum quo currebat; et sic huic adjutorium ferat, ut ab illo nullatenus torpeat ad quem festinabat. 11. Sciendum quoque est quod ipsa dilectio proximi in duobus praeceptis subdividitur, cum qui dam sapiens dicat: Omne quod tibi odis fieri, vide ne ipse alteri facias . Et per semetipsam Veritas praedicat, dicens: Quae vultis ut faciant vobis homines, et vos eadem facite illis . Si enim charitatis jura illaesa servamus. Sed nemo, cum quempiam diligit, habere se protinus charitate
Abbreviated transcription (Latin):
Qdã uͦ nocte huic tarsillȩ amite meȩ. q̃ inter
sorores s uas uͥtute ꝯtinue or̃onis. affuctionis
studiosȩ: abstinentiȩ singłaris. gͣuitatȩ uitȩ
uen̾abił. in honore & culmine scĩtatis excre¬

Expanded text:
Quadam vero nocte huic Tharsillae amitae meae, quae inter Quadam vero nocte huic Tharsillae amitae meae, quae inter sorores suas virtute continuae orationis, afflictionis studiosae, abstinentiae singularis, gravitate vitae venerabi