comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
alis locis unꝰqͥsq domus dĩ ꝓsticutor mali¬
nam suã aliquo uelamine : cegere moliat᷑
ineto normannorum ita manifeste ꝓpstitu¬
posst eccła. ut de ea illud ppħicũ dici
possito pecautũ suũ sicut sodoma p̃oicauer
nes abscondunt. Qđ in eecła lnro uenauer¬
annos R annpilsus agromine flana r ple
dunelmensis ep̃s in audito intiasionisin
genere occupauit. qͥ duos filios suos iur̃
duodennes accepto pastorali baculo a comite
normannoꝵ prȩdicce ȩccłȩ intrudi fecit.
ea condicione ut si primogenitꝰ morrret᷑.
iudaico more in epãtũ alt̃ alci subrogare.¬
tur. Qđ cum partĩ dolentib partĩ deri¬
dentib plurimis dui ꝑpessa eẽt. ȩccła mo¬
nitu quoꝵdã religiosor grauit̃ redargui
isrł murum non opponeret. Hoc idẽ. feci
aliis ep̃is. eiusdẽ metropolitani suffraga¬
neis. Tandẽ cum comes terrȩ illiꝰ ꝑiculo
amittendi pͥncipatus sui urgeretur. qͣsi
penitencia ductus monente ebroicensi

Expanded text:
aliis locis unusquisque domus Dei prostitutor malitiam suam aliquo velamine tegere moliatur, in terra Northmannorum ita manifeste prostituta est Ecclesia ut de ea illud propheticum dici possit: Peccatum suum sicut Sodoma praedicaverunt, nec absconderunt . Quod in Ecclesia Luxovienannos Rannulfus 67 agnomine Flammardus, Dunelmensis episcopus inaudito invasionis genere occupavit, qui duos filios suos vix duodennes accepto pastorali baculo a comite Northmannorum praedictae Ecclesiae intrudi fecit, ea conditione ut si primogenitus moreretur, Judaico more in episcopatum alter alteri subrogareuod cum partim dolentibus partim deridentibus plurimis diu perpessa esset Ecclesia, monitu quorumdam religiosorum graviter redargui Israel murum non opponeret. Hoc idem feci aliis episcopis ejusdem metropolitani suffraganeis. Tandem cum comes terrae illius periculo amittendi principatus sui urgeretur, quasi poenitentia ductus, monente Ebroicensi
Abbreviated transcription (Latin):
tere post baptismũ Nec cam̃ dico qđ
contra int̃dicta copulanda sint coniugi¬
a.s si copulata sunt. propt̾ has causas ñ
ẽẽ disiungenda. Qui aũt contra uit̃ dic¬
ta talia coniuigia contraxerint uł prb̃i qͥ
satisfactione ad arbitriũ iudicis sui corri¬
gantur: ut cȩt̾i atali temeritate cõpes¬
cantur. coniugia uͦ nͥ causa legib cogni¬
ta minime soluant᷑. Sic̃ eiũ sacͣmentũ ordi¬
nationis. quãuis ab ordinatorib ordinatio¬
nẽ illicite usurpantib semel acceptũ ma¬
net in ordinatis: sic sacͬmentũ coniugii qui
ab in obedientib prb̃ris impositũ manet
in conuigatis. quia uirtutẽ sacͥmentorũ
cassare non possunt p̾ua merita usurpatoꝵ
uͦ ꝑuersitas punienda. Sic thuribula chore
qͥa eis ante dm̃ ministratũ ẽ. iubente dõ
altari aposita sunt: fautores uͦ eiꝰ igne con¬
sumpti sunt. Proliritatẽ uitans epła ñ fui
ausus plura paginȩ inserere. quia nolui fr̃¬

Expanded text:
tere post baptismum? Nec tamen dico quod tere post baptismum? Nec tamen dico quod contra interdicta copulanda sint conjugia; sed si copulata sunt, propter has causas non esse disjungenda. Qui autem contra interdicta talia conjugia contraxerint, vel presbytsatisfactione ad arbitrium judicis sui corrigantur, ut caeteri a tali temeritate compescantur; conjugia vero nisi causa legibus cognita minime solvantur. Sicut enim sacramentum ordinationis, quamvis ab ordinatoribus ordinationem illicite usurpantibus semel acceptum, manet in ordinatis, sic sacramentum conjugii, quamvis ab inobedientibus presbyteris impositum, manet in conjugatis, quia virtutem sacramentorum cassare non possunt prava merita usurpatoruvero perversitas punienda. Sic thuribula Core, quia eis ante Deum ministratum est, jubente Deo altari apposita sunt; factores vero ejus igne consumpti sunt . Prolixitatem vitans epistolae non fui ausus plura inserere paginae, 66 quia nolui fra
Abbreviated transcription (Latin):
rem: Et si uirginẽ ducturus ÷ quis n intao¬
tam desida Intactam queris. intact us
esti. suram queris. noli esse impurus. Non
eni illa potest & tu non potes Ex his g e
similibi incelligi & ꝓbari potest quia si alliga¬
ees non essẽs urori. posses delibare : s. postꝗ
ees pari consensu alligatꝰ es uxori. non de
bes ꝯuerere solutionẽ. Ita enĩ ab ipsa mon.
conugii sac̾mentũ. ut nec preuaricatio
originał illud abstulerit. nec diliuis sen¬
gntia eͥmina diluens mimutauerit.
E q. auuna sententia sanrit. & inmutabi¬
le fieri uoluit. non deb& humano mnetieso
disiungi.nisi fuerit absq contrahentium
rit: non est differendũ s separatione sanan¬
dum. Ubi uͦ ista defuerint. siue sint rap¬
tores. siue excomunicati. siue qͦlibet alio
uitio conuiges infecti. tamen hȩc omĩa
toleranda sunt ꝓconsertanda fide coniu¬
gii. Quis enĩ incirconcisione uł inp̃putio
coactꝰ ẽ. ap̃dicatorib noui testamenti
urorẽ quã habuit ante baptismũ. dimic¬

Expanded text:
i virginem ducturus est, quis non intactam desideret? Intactam quaeris? intactus esto. Puram quaeris? noli esse impurus. Non enim illa potest, et tu non potes. » Ex his ergo et similibus intelligi et probari potest quia si alligatus non esses uxori, posses deliberare; sed postquam ex pari consensu alligatus es uxori, non debes quaerere solutionem. Ita enim ab ipsa mundiconjugii sacramentum, ut nec praevaricatio originalis illud abstulerit, nec diluvii sententia crimina diluens immutaverit. Quod ergo divina sententia sanxit, et immutabile fieri voluit, non debet humano interdicto disjungi, nisi fuerit absque contrahentium rit, non est differendum, sed separatione sanandum. Ubi vero ista defuerint, sive sint raptores, sive excommunicati, sive quolibet alio vitio conjuges infecti, tamen haec omnia toleranda sunt pro conservanda fide conjugii. Quis enim in circumcisione vel in praeputio coactus est a praedicatoribus Novi Testamenti uxorem quam habuit ante baptismum, dimit
Abbreviated transcription (Latin):
humilis carnotensis eccłȩ minister. Sał:
De uiro illo qui pͥus ꝑ concubinatũ cuidam
adhesit mulieri. post ea uͦ cũ eadem mulie¬
re infirmitate correpta pactum coniugale
dato anulo miit. hoc respondemꝰ prudentiȩ
urẽ quia exmaiori parte coniugii sac̾men¬
tum impleuit. qđ postea nͥ adult̾iũ int̾cessis¬
set: lege diuina & humana ꝓhibente solui
non potuit.Unde auaostinus in libro de
bono coniugali. Eosse sane fieri nuptias er
niale coniunctis. honesto postea placito con¬
queri cũ masculꝰ & femina nec ille maritꝰ
causa copulant᷑. ea fide media ut nec ille cũ
pepotest quidẽ. fortasse non absurdȩ hocap¬
pellari conubiũ. si usq ad mortẽ alicurus
eons iđ int̃ eos placuerit. & plis generationẽ
quis ñ ea causa coniunctisunt non tam̃
uitauerunt. ut uł nolint sibi nasci filios
uł ceiam oꝑe aliqͦ mala agant ne nascan¬
turms Ambrosius ad uirginitatis exhortati¬
onem. Desponsata uiro coniugis nom̃ acce¬

Expanded text:
iae Carnotensis minister, salutem De viro illo qui prius per concubinatum cuidam adhaesit mulieri, postea vero cum eadem muliere infirmitate correpta pactum conjugale dato annulo iniit , hoc respondemus prudentiae vestrae, quia ex majori parte conjugii sacramentum implevit, quod postea nisi adulterium intercessisset, lege divina et humana prohibente, solvi non potuit. Unde Augustinus in libro De inponunt. Posse sane fieri nuptias ex male coniunctis honesto postea placito conquaeri, cum masculus et femina, nec ille maritus causa copulantur ea fide media, ut nec ille cumet potest quidem fortasse non absurde hoc appellari conubium, si usque ad mortem alicuius eorum id inter eos placuerit et prolis generationem, quamuis non ea causa coniuncti sint, non tamen uitauerint, ut uel nolint sibi nasci filios uel etiam opere aliqtur. » Ambrosius ad virginitatis exhortationem: « Desponsata viro conjugis nomen acce
Abbreviated transcription (Latin):
dẽ carnotensis minist̃: debicũ cũ oni
ueuotione samulatũ. Cum stat᷑ ȩccłe penȩ
ubiq trarle rumas lam̃tabiles patiature
⁊ uusq delector domꝰ di de honestatioues
Sloemn domꝰ q̃nto uiciniꝰ seutit tanto ubi¬

Expanded text:
otensis minister, debitum cum omni subjectione famulatum. Cum status Ecclesiae pene ubique terrarum ruinas lamentabiles patiatur, quisque dilector domus Dei, deshonestationes ejusdem domus quanto vicinius sentit, tanto ub
Abbreviated transcription (Latin):
dus qđ ex mala bonã fecerit. Non enmmi
qui bonus ꝑmanet polluitur si societur
malo. s qui malus ÷ in bonũ uertitur
si boni exẽpla sectetur. Ex qͦ in relligimꝰ¬
copulatũ. s fornicariã assũpsisse. pudicitiã
ꝗͣ antea non habebat. Qd si causantur
uiri mulieres suas ante coniugiũ fuisse
fornicatas. attendant & ipsi forsitan se in¬
cidisse in cͥmen fornicatioĩs uł adulterii.
đ gͦ uult sͥ a muliere indulgeri. cur ñ &

Expanded text:
dus, quod ex mala bonam fecerit. Non enim qui bonus permanet ipse polluitur, si societur malo: sed qui malus est in bonum vertitur, si boni exempla sectetur. Ex quo intelligimcopulatum, sed fornicariam assumpsisse pudicitiam quam antea non habebat. Quod si causantur viri mulieres suas ante conjugium fuisse fornicatas, attendant et ipsi forsitam se incidisse in crimen fornicationis vel adulterii. Quod ergo vult sibi a muliere indulgeri, cur non et
Abbreviated transcription (Latin):
non excipiemꝰ uiduã. non excipiemꝰ p̃gnan¬
tem. non excipiemꝰ fornicariã. non excipi¬
aut facinorosũ. Nec in de culpandus est
uir quia fornicariam durit. s inde lau¬
dus qđ impudicã castam fecit. Uñ IeRo¬
nimus suꝑ osee. libro pͥmo. Non.ẽ. culpan¬

Expanded text:
non excipiemus viduam, non excipiemus praegnannon excipiemus viduam, non excipiemus praegnantem, non excipiemus fornicariam, non excipiaut facinorosum. Nec inde culpandus est vir, qui fornicariam duxit, sed inde laudandus quod impudicam castam fecit. Unde Hieronymus su
Abbreviated transcription (Latin):
No dei grã carnotensis ȩccłȩ minist̃. Odorui
aurelianensi archidiacono sał. In lict̃is tuis
sciscitata .ẽ fr̃nitas tua. utrum mulier pg¬
mans de fornicatione. possit legittiine nube
a quod pͥncipalit̃ ex sententia facile res¬
ponderi ñ potest sed qͥd in huimodi obser¬
noidiu sit ex similib ratiocinando abhis ÷
non plus sapiunt quã oportet. colligi po¬
tess. Naua ire exratione qua p̃oiatus ꝑs
considare te oportae. quia alia ÷ medicina
quie congruit sanis ad conseruandã sanita¬
dam alia que debet᷑ egiotis ad recupan¬
gani sospitatem. Qui scđm imꝑiũ precipia¬
inssanis. Qui scđm indulgentia concedat᷑
insirmis. Scđm imꝑiũ qͥdem nat᷑ale te insti¬
ca tum: nulla mulier siue ex fiagitiosiue
re mate imonio pregnans ante ablactatio¬
nem pantꝰ oni deboeꝰ uiro carnalit̾ cõmisce
Si aut̃ modationẽ apłicã attendamꝰ qua dr̃.
unꝰ qͥsq uir habeat uxorẽ suã propt̾ fornica¬
tionem. & unaqueq mulier suum uirũ.

Expanded text:
O, Dei gratia Carnotensis Ecclesiae minister, ODONI Aurelianensi archidiacono, salutem. In litteris tuis sciscitata est fraternitas tua utrum mulier praegnans de fornicatione, possit legitime nubere , ad quod principaliter ex sententia facile responderi non potest; sed quid in hujusmodi observandum sit, ex similibus ratiocinando ab his qui non plus sapiunt quam oportet, colligi potest. Qua in re ex ratione qua praeditus es considerare te oportet, quia alia est medicina quae congruit sanis ad conservandam sanitatem, alia quae debetur aegrotis ad recuperandam sospitatem, quid secundum imperium praecipiatur sanis, quid secundum indulgentiam concedatur infirmis. Secundum imperium quidem naturale et institutum nulla mulier sive ex flagitio, sive ex matrimonio praegnans ante ablactationem sui partus debet viro carnaliter commiscerSi autem moderationem apostolicam attendamus, qua dicitur: Unusquisque vir habeat uxorem suam propter fornicationem, et unaquaeque mulier suum virum ,
Abbreviated transcription (Latin):
minister. Riob̃̾eo comiti mellentino ꝑuiã
uie incede. & ab ea noir receđe. Qm̃ ađ
puile nobis cõmissum ꝑtinere te credimꝰ
liet letis pascuis abundes. nr̃m tañ est
ali qͦd sacrȩ ad monitionis tibi pabulum mi¬
nistrare. & aduersus lupos iniusibiles tuam
dilectionẽ p̃munire. Cum enĩ grãm inue¬
neris in conspectu regis angloꝵ. destantur
multȩ ecdasticȩ ꝑsonę qđ plꝰ ei placere stu
ei placere in his quȩ dõ non displicent: Sed si
xp̃i sanguine redẽptꝰ es qua legib xpĩ inici¬
atus ꝑ sac̾menta excłȩ regenerat᷑ es. & illiꝰ es¬
lib qui pro te se fecit seruii. ut lib̾tas tua
nichil se deb̾e intelligat alicui quo diuinã
offendat maiestatẽ. & eccłe minuat lib̾tatẽ
Qđ idõ suademꝰ nobilitati tuȩ ut p̃dictum
regem sanis consiliis informes. & leges es.¬
clesiasticas ascis patrib traditas & acatho¬
licis regib confirmatas in nullo conturbes
Quȩ enĩ ratio. quȩ lex ꝑmittit ut Riannul¬

Expanded text:
minister, ROBERTO comiti Mellentino, per viam vitae incedere et ab ea non recedere. Quoniam ad ovile nobis commissum pertinere te credimus, licet laetis pascuis abundes, nostrum tamen est aliquod sacrae admonitionis tibi pabulum ministrare, et adversus lupos invisibiles tuam dilectionem praemunire. Cum enim gratiam inveneris in conspectu regis Anglorum, testantur multae ecclesiasticae personae quod plus ei placere studei placere in his quae Deo non displicent, sed si Christi sanguine redemptus es, quia legibus Christi initiatus, per sacramenta Ecclesiae regeneratliber qui pro te se servum fecit, ut libertas tua nihil se debere intelligat alicui, quo divinam offendat majestatem et Ecclesiae minuat libertatem. Quod ideo suademus nobilitati tuae, ut praedictum regem sanis consiliis informes, et leges ecclesiasticas a sanctis Patribus traditas et a catholicis regibus confirmatas in nullo conturbes. Quae enim ratio, quae lex permittit, ut Rannul
Abbreviated transcription (Latin):
da ꝑiuria. ad cõmittenda scelera lubricis pan¬
dit. Tutius enĩ est uniꝰ uiris alieni ꝑuasoris uo¬
luntati non parcere. quã multos falsȩ misc die
exemplo indiscrimen adducere. Pretea de sac̾¬
rmentis minorib ad maiora nisi ordinabilit̃ t̾nsi¬
ri non oportet. quia desponsata alt̃i. alt̾inu¬
bere non deb&. sic̃ coniugatꝰ nisi aconiugio so¬
lutus consecrari prbr aut monacꝰ ordinari ñ
potest. & in hunc modum pltirima. uał.
stica ꝓfanauit. cluiiii.
ho dĩ grã carnotensis ȩccłȩ minist̃. Ioħi eadẽ
grã aurelianensi epõ salutẽ. De prbro qui
Instatua feminea sac̾menta ȩccłastica pro¬
phanauit. breuit̃ respondeo: quia ut sacle¬
gus &idolat᷑ iudicandus ẽ. Quẽ si tracta¬
re uultis scđm censuram canonicã oportet
ue adhibitis uobis aliis quinq epĩs publice
detractis sacerdotalib indim̃tis ꝑsingulos
eum gͥdus deponatis. & depositũ ꝑpaeuo car¬

Expanded text:
da perjuria, ad committenda scelera lubricis panda perjuria, ad committenda scelera lubricis pandit. Tutius enim est unius juris alieni pervasoris voluntati non parcere quam multos falsae misericordiae exemplo in discrimen adducere. Praeterea de sacramentis minoribus ad majora nisi ordinabiliter transiri non oportet, quia desponsata alteri, alteri nubere non debet; sicut conjugatus nisi a conjugio solutus, consecrari presbyter, aut monachus ordinari non potest; et in hunc modum plurima. Vale CLXII. IVO, Dei gratia Carnotensis Ecclesiae minister, JOANNA eadem gratia Aurelianensi episcopo, salutem. De presbytero qui in statua feminea sacramenta ecclesiastica profanavit, breviter respondeo, quia ut sacrilegus et idololatra judicandus est. Quam si tractare vultis secundum censuram canonicam, oportet ut adhibitis vobis aliis quinque episcopis, publice detractis sacerdotalibus indumentis per singulos eum gradus deponatis, et depositum perpetuo car
Abbreviated transcription (Latin):
leges p̃sumit᷑. ꝑleges dissolui meret᷑. Ueluti
siquis quod cont̾ decreta sacerdocii sac̃men¬
tum sibi usurpet. auc ÷ omĩno ꝑleges de¬
ponendus. aut aministĩo altaris suspen¬
dendus. Quib auctoritatib & rationibus
liquet quia non deb& p̃pondare quod illi¬
cite & cũ iniuria proximi p̃sũptũ ÷. si id
qđ legittime & honeste consensu cont᷑hen.¬
tium pͥus confedatum est. Quãuis si alc̾ũ
p̃pondaret cũ utrobiq cͥmen sit: ꝑiculose
tanĩ scđm scripturas illa admittitur com¬
pensatio quȩ cͥmen cͥmine defendit. Nec r
in scriptura sacra laudat᷑ quod loth uolu¬
it sodomitis filias suas ꝓstituere. ut ea
cõpensatione compescerent᷑ a sua turpitu¬
dine. Si gͦ aliꝗͣ compensatio intalib admit¬
tenda ẽ. ea ẽ. preferenda quȩ iusta seueri¬
tate saluti plurimoꝵ consulit. non ea que
simulata indulgentia latiorẽ uiã ad patͥn¬

Expanded text:
leges praesumitur, per leges dissolvi meretur, » veluti leges praesumitur, per leges dissolvi meretur, » veluti si quis contra decreta sacerdotii sacramentum sibi usurpet, aut est omnino per leges deponendus, aut a ministerio altaris suspendendus. Quibus auctoritatibus et rationibus liquet quia non debet praeponderare quod illicite et cum injuria proximi praesumptum est, sed id quod legitime et honeste consensu contrahentium prius confoederatum est, quamvis si alterum praeponderaret, cum utrobique crimen sit, periculose tamen secundum Scripturas, illa admittitur compensatio, quae crimen crimine defendit . Nec enim in Scriptura sacra laudatur, quod Lot voluit Sodomitis filias suas prostituere , ut ea compensatione compescerentur a sua turpitudine. Si ergo aliqua compensatio in talibus admittenda est, ea est praeferenda quae justa severitate saluti proximorum consulit, non ea quae simulata indulgentia latiorem viam ad patran
Abbreviated transcription (Latin):
spei frĩ salutẽ. De uiro qͥ cũ muliere cuius
nuptiȩ int̾dicte non erant pactũ iniit con¬
iugale. postea uͦ ad alt̾ius nuptias cransut
hoc sentio qr sac̃mentũ nuptiarũ qđ cũ per¬
iurio & pacti conuigał uiolatione usurpa¬
tum ÷: aut. ẽẽ. irritũ. aut manere ad ui-¬
diciũ. Si ÷ irritũ: ad pͥus pactũ constat
eẽ. redeundũ. Si aut̃ manet ad iudicium.
cessare debent oꝑa nuptiarũ. Qđ si neutrỹ
fecerit: semꝑ itiris ꝑuasor erit alieni. Qui
enĩ iuram̃to pactũ coniugale firmauit¬
ex maiori parte sacram̃tum conugale imple¬
uit. Uñ & beatã dnĩ matrẽ que eum scõ io¬
seph pactũ coniugale inierat angłs coniugẽ
iosepb apellat. noli timere acciꝑe mariam con¬
iugem tuã. quã nundũ traduxerat. nec ali¬
quando carnali commirtione cognit᷑us erat.
Duꝑ quare multa patrũ dedimꝰ testimonia.
in epła hildeb̾to cenomannensi epõ missa.
Est auc̃ canonica sententia quia qđ contra

Expanded text:
spei fratri, salutem. De viro qui cum muliere, cujus nuptiae interdictae non erant, pactum iniit conjugale, postea vero ad alterius nuptias transiit , hoc sentio, quia sacramentum nuptiarum, quod cum perjurio et pacti conjugalis violatione usurpatum est, aut esse irritum, aut manere ad judicium. Si irritum est, ad prius pactum constat esse redeundum; si autem manet ad judicium, cessare debent opera nuptiarum. Quod si neutrum fecerit, semper juris pervasor erit alieni. Qui enim juramento pactum conjugale firmavitex majori parte sacramentum conjugale implevit. Unde et beatam Domini matrem, quae cum sancto Joseph pactum conjugale inierat, angelus conjugem Joseph appellat: Noli timere accipere Mariam conjugem tuam ; quam nondum traduxerat, nec aliquando carnali commistione cogniturus erat. Super qua re multa Patrum dedimus testimonia in epistola Hildeberto Cenomanensi episcopo missa . Est autem canonica sententia quia « quod contra
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmiciarum mearũ ꝗtũ inuob̾. ẽ. in hoc mͥ
abstulistis. & uob̾ forsitan nonsatis utilit᷑
ꝓuidistis. Qui enĩ hoc ẽsiliũ uob̃ dederunt
callide int̾ me & uos discidiũ fueri uoluer̃¬
Qđ qua intentione factũ sit. si mͦ non ꝑpen¬
ditis. forsitan aliquando ꝑpendetis. hoc
aut̃ factũ ur̃m si ad p̾sens corrigere non
uultis. aut non ualetis. saltẽ id qđ int̾ cȩt̃ã
fratris gunherii custodiri. donec suo tẽꝑe
cogitẽ quid in de uelĩ facere. Int̾im aut̃ ubi¬
cunq sint qͥ p̃dictum inuasorẽ non recipi¬
eos faciatis. uł fieri ꝑmictatis. qm̃ sentien¬
iniuriam. siqͥs eis amodo aliqtiam intulerit

Expanded text:
primitiarum mearum, quantum in vobis est, in hoc mihi primitiarum mearum, quantum in vobis est, in hoc mihi abstulistis, et vobis forsitan non satis utiliter providistis. Qui enim hoc consilium vobis dederunt, callide inter me et vos discidium  sic veQuod qua intentione factum sit, si modo non perpenditis, forsitan aliquando perpendetis. Hoc autem factum vestrum si ad praesens corrigere non vultis aut non valetis, saltem id quod mihi inter fratris Gunherii custodiri, donec suo tempore cogitem quid inde velim facere. Interim autem, ubicunque sint qui praedictum invasorem non recipieos faciatis, vel fieri permittatis, quoniam sentieninjuriam, si quis eis amodo aliquam intulerit
Abbreviated transcription (Latin):
cloqͥo aliqͣndiu familiarit frui. & estus
cordis mei in oculis ur̃is effunde. & de fon¬
de sacri pectoris ur̃i ad refociliationẽ lan¬
ꝯueentis animȩ aliqͥd salutiferi pot̾ in cor
meum eliq̃re. Subportate gͥ pat̾na discre¬
tione absentiã mea donec ds̃ donec ut
fl tẽpore exhibe possim conspectui uro
autrido dei gr̃a beluacensiũ et loui
nister. sibi & gregi sibi cõmisso salubrit ꝓui¬
dere. De quanta spe ꝓmissionũ urãrum
cecidim noui ego. nouert & illi qui ꝓmis¬
siones ur̃as mecũ audier̃t Contra petitio.¬
nem & enĩ mea & ꝓmissionẽ urãm contͣ
canonicã etiã &̾ apłicam insticutionem.
contͣdicentib maiorib & prudentioribus¬
ȩccłȩ beati Quiritirui fr̃ib odonẽ olĩ frẽm.
nunc uͦ hostem. in p̃dicta aeccła qđ sine
me fieri non pot̾at confirmastis in abbate.
Hanc plantationẽ uram pot̾it eradicare
qui non pantauit eam ds̃. Fructũ qͥppe

Expanded text:
ciloquio aliquandiu familiariter frui, et aestus ciloquio aliquandiu familiariter frui, et aestus cordis mei in oculis vestris effundere, et de fonte sacri pectoris vestri ad refocillationem languentis animae aliquid salutiferi potus in cor meum eliquare. Supportate igitur paterna discretione absentiam meam, donec Deus donet ut suo tempore exhibere possim conspectui vestro GAUFRIDO, Dei gratia Belvacensium epinister, sibi et gregi sibi commisso salubriter providere. De quanta spe promissionum vestrarum ceciderim novi ego, noverunt et illi qui promissiones vestras mecum audierunt. Contra petitionem etenim meam et promissionem vestram, contra canonicam et apostolicam institutionem, contradicentibEcclesiae Beati Quintini fratribus, Odonem olim fratrem, nunc vero hostem in praedicta Ecclesia, quod sine me fieri non poterat, confirmastis in abbatem. Hanc plantationem vestram poterit eradicare, qui non plantavit eam, Deus; fructum quippe
Abbreviated transcription (Latin):
clesiȩ minist̃: omne̾ ꝓ sua possibilitat
ob ȩdientiam. Dost idus ianuarii pat̃¬
nitatis urȩ̃ litt̾as accepi. cõmonefaci¬
entes me quatinus uenire̾ ad c̃cilium
ascĩtate ur̃a celebrandũ innonis marcii.
a qͦ t̾mino non restabant nͥ.uͣu. ebdomadę
usq addiẽ denominati concilii. Cõpensans
itaq iures meas cũ breuitate tanti articu¬
li. sensi hoc opꝰ ame nullomodo in tanta
breuitate posse cransigi. ut pote cui non
erat ad manũ tanta peocunia de qͣ pos¬
sem tanto itineri necessaria tã cito p̃pa¬
rare. uł ca corporis sanitas uł cã lib̾a men¬
broꝵ agilitas : quȩ posset tam ꝓlirũ it̃
ꝑ uias arduas & rumosas tanta ueloci¬
mie ꝑficere. Uera. eẽ. quȩ dico testis ẽ
michi ueritas & conscientia mea. q̃ duo
cestes non sunt ꝓducendi impune ađ
falsa destimonia. qͦrum ceiam testimoni
ꝓfiteor. desiderantissime faciem urãm uelli
soe uidẽ non inturbata neq intransitu.
sed in ea tranqͥllitate inqua possẽ urõ dul¬

Expanded text:
minister, omnem pro sua possibilitate obedientiam. Post Idus Januarii paternitatis vestrae litteras accepi, commonefacientes me quatenus venirem ad concilium a sanctitate vestra celebrandum in Nonis Martii; a quo termino non restabant nisi septem hebdomadae usque ad diem denominati concilii. Compensans itaque vires meas cum brevitate tanti articuli, sensi hoc opus a me nullo modo in tanta brevitate posse transigi, utpote cui non erat ad manum tanta pecunia de qua possem tanto itineri necessaria tam cito praeparare; vel ea corporis sanitas, vel tam libera membrorum agilitas, quae posset tam prolixum iter per vias arduas et ruinosas tanta velocitate perficere. Vera esse quae dico testis est mea veritas et conscientia mea, qui duo testes non sunt producendi impune ad falsa testimonia; quorum etiam testimonio profiteor desiderantissime faciem vestram videre me velle, non in turba, neque in transitu, sed in ea tranquillitate in qua possem vestro dul
Abbreviated transcription (Latin):
Deodf c alio uenerabili bituricensiũ archi¬
epõ. Iuo humilis eccłȩ carnotensis minist̃
Salutẽ & sertutiũ. Qm̃ speculatores domu
isrł positi sumꝰ in alto positi magis acireũ¬
stintib & longe positis inspicimur &e discu¬
timur. quã si in loco humili positi nr̃ȩ tan¬
tũ saluti & pͥuatis utilitatib nrĩs sollicitu

Expanded text:
abili Bituricensium archiepiscopo, IVO, humilis Ecclesiae Carnotensis minister, salutem et servitium. Quoniam speculatores domui Israel positi sumus , in alto positi magis a circumstantibus et longe positis inspicimur et discutimur, quam si in loco humili positi nostrae tantum saluti et privatis utilitatibus nostris so
Abbreviated transcription (Latin):
aon ep̃c ne dicat inquenꝗ̃ qđ aliis docum̃tis¬
nocentiũ
que en nocentib demonstrari. uł ali m̃oc̃ti.
peredi non possunt. non inqͥnant quenꝗ
on enĩ propt̃ malos deserendi sunt boni.s.
pui bonos tolerandi sunt mali. sic̃ toleraue¬
cunt ppbȩ cont᷑ quos tanta dicebant. ne
comuronẽ sacͤ mtoꝵ illiꝰ popli relinq̃bant¬

Expanded text:
at episcopus ne dicat in quemquam quod aliis documentisat episcopus ne dicat in quemquam quod aliis documentisnocentium quae innocentibus demonstrari, vel ab innocentibus credi non possunt, non inquinant quemqnon enim propter malos deserendi sunt boni, sed propter bonos tolerandi sunt mali, sicut toleraverunt prophetae, contra quos tanta dicebant, nec communionem sacramentorum illius pop
Abbreviated transcription (Latin):
mere. uł eis aue dicere t̾ribilit̾ contradiẽt
Sunt & aliȩ quȩ confitentiũ secreta publi¬
care nos non ꝑmittunt. Un de habetur
in concilio agatensi. cap̃.uiii. Si tantum
compuntionẽ cordis secretis correctionib
elaborce. Qui si correptus ꝑtinatior fuerit.
& cõmunioni publice se ingesserit ille ꝗdu¬
nichil probari potest in communione omĩũ
at. In conclusione huiꝰ sententię solus excom¬
titur abstinere. quia exceptiones ñ solent
eẽ. regłe s ꝑmissiones. Est alia sententia
quȩ non tantum secretã confessionẽ publi¬
candam uetat. sed etiã publicanti poenã
irrogat. Continetur enĩ in concilio cartagi¬
nensi .uii. cui int̾fuit faustinꝰ romane ex¬
Aliquẽ sibi soli proprium crim̃ fuisse confes¬
sum atq ille neget. non putet ep̃s ad suã
le ei communicare. quã diu excõmtinicato
aliis non cõmunicetur ep̃is. Ut magis caue¬

Expanded text:
mere, vel eis ave dicere , terribiliter contradicunt. mere, vel eis ave dicere , terribiliter contradicunt. Sunt et aliae quae confitentium secreta publicare non permittunt. Unde habetur in concilio Agathensi, capitulo 8: « Si tantum compunctionem cordis, secretis correptionibus elaboret Qui si correptus pertinacior fuerit, et communioni publicae se ingesserit, ille quamdiu probari nihil potest in communione omnium,at. » In conclusione hujus sententiae, solus excomtitur abstinere, quia exceptiones non solent esse regulae, sed permissiones. Est et alia sententia, quae non tantum secretam confessionem publicandam vetat, sed etiam publicanti poenam  al. publicam poenam. irrogat. Continetur enim in concilio Carthaginensi cap. 7, cui interfuit Faustinus  al. aliquem sibi soli proprium crimen fuisse confessum, atque ille neget, non putet ad injuriam snolle communicare, quandiu excommunicato aliis non communicetur episcopis, ut magis cave
Abbreviated transcription (Latin):
tos m̃ xpõ frĩ olaico salutẽ. In lit̃is tuis
continetur facinorosũ quendã cuiꝰdã uici¬
ni sui domũ succendisse. & idõ cum satis¬
facere uollet. a prb̃ro suo excõmunicatũ
fuisse. Qui postea cũ uellet absolui secre
nichil resticuere uellet de re ꝑdita prori¬
niͤ suo. Querit gͦ fr̃nitas tua qͥd mͥ facien¬
ipse excõmunicat᷑ eccłam ingredit᷑ utr̃u
sĩt acommunione publice repellendꝰ. an
aliꝗͣ dissimulatiõe colerandus. Quo in ne¬
gorio quȩdã sententiȩ sͥ repugnare u¬
uentur. nisi sollerti discrecionis libiaatione¬
pensetur Pruno quia prbr peccantẽ absõl¬
uere non potest nisi penitentẽ. scđ̃m qđ
beacus augustinꝰ seribit ad arm̃tarium.
& paulinã. Sires propt̃ quã peccatũ est
cũ reddi potest non reddituri non agitur
penitentia s fingitur. Si aut̃ ueraciter agi¬
tur non remittitur peccatũ nisi restitu¬
atur ablatũ.si tam̃ ut dixi resticui potest.
sti. que excõmunicatis orare. uł cẏbũ su-¬

Expanded text:
O  al., ALRICO salutem. In litteris tuis continentur facinorosum quemdam cujusdam vicini sui domum succendisse, et ideo, cum satisfacere nollet, a presbytero suo excommunicatum fuisse. Qui postea cum vellet absolvi, secrenihil restituere vellet de re perdita proximo suo. Quaerit ergo fraternitas tua quid mihi facienipse excommunicatus ecclesiam ingrediatur, utrum sit a communione publice repellendus, an aliqua dissimulatione tolerandus. Quo in negotio quaedam sententiae sibi repugnare videntur, nisi solerti discretionis  al. nsentur. Primo quia presbyter peccantem absolvere non potest, nisi poenitentem, secundum quod beatus Augustinus scribit ad Armentarium et Paulinam . « Si res propter quam peccatum est, cum reddi potest, non redditur, non agitur poenitentia, sed fingitur. Si autem veraciter agitur, non remittitur peccatum nisi restituatur ablatum, si tamen, ut dixi, restitui potest. » sti, quae cum excommunicatis orare , vel cibum su
Abbreviated transcription (Latin):
censetur. Itẽ. Indignãtur mariti si audians
adult̃os uiros pendere si miles adult̾is fȩ¬
minis penas cũ tanto gͣuius eos puniri
oportuerit. qͣntomagis ad os ꝑtinet et
uirtute uincere. & exemplo regere fenl¬
nas. Itẽ. Non erit turpis neque difficilis etiã
post patrata atq purgata ad ult̾ia rec̃cilia¬
tio conuigium. ubi per claues regni cęlorum
non dubitat᷑ fieri remissio peccatoꝵ: non post
uiri diuortiũ adult̾a reuocet᷑. s ut pꝰ xpĩ
consortiũ adultã non uocet᷑. Idẽ suꝑoseȩ.
quã dux̃ conuerterit adpudicitiam. s &iã
pociꝰ lan̾dandus qđ ex mala bonã fecerit.
Ion enĩ qui bonus ꝑmanet ipse polluitur

Expanded text:
censetur. » Item: « Indignantur mariti, si audiant censetur. » Item: « Indignantur mariti, si audiant adulteros viros pendere similes adulteris feminis poenas, cum tanto gravius eos puniri oportuerit, quanto magis ad eos pertinet et virtute vincere, et exemplo regere femicogitetur, non erit turpis neque difficilis etiam post perpetrata atque purgata adulteria reconciliatio coniugum, ubi per claues regni caelorum non dubitatur fieri remissio peccatorum, non ut post uiri diuortium adultera reuocetur, sed ut post Christi consortium adultera non uocetur. uerum ecce  converterit ad pudicitiam, sed potius laudandus, quod ex mala fecerit bonam. Non enim qui bonus permanet, ipse polluitur,
Abbreviated transcription (Latin):
Coniuges uerius appellant᷑ apͥma desponsa¬
tionis fide. quantis adhuc int̾ eos ignoret᷑
sus quoꝵ de coniunctionib agitur. Q con¬
sensus si solus in nuptiis forte defuerit. cęt̾a
omiã etiam cum ipso cõitu celebrata frustͣn¬
tur. ioħe crisostomo magno doctore. destante
qui ait. matrimoniũ non fac̃ coitꝰ sed uolun¬
tas. Hinc etiam habet᷑ in libro ẽstitutionũ.
Siquis sine dotalib instrum̃tis affectione
maritali uxorẽ duxerit. ñ audeat sine
causa legib cognita repudiũ ei mittere
tẽ in libro nouellarũ. Siquis diuinis dac¬
tis script᷑is iurauerit mulieri se eã legiti¬
mam uxorẽ habiturũ. uł si⁊ oratorio
tale sacͣmentũ dederit. sitilla legitima uxor
quanuis nulla dos. nulla scriptura alia int̾
posita sic.Qđ si propt̃ patrata utrobiq
adultĩa dicit᷑ eos ultra non posse coniunꝗ
consulat᷑ ioronimꝰ ad occeanũ scribens.
¶ A pd̃ nos quod non licet fȩminis equȩ non
licae uiris. & eadem seruitꝰ pari condicioe

Expanded text:
Conjuges verius appellantur a prima desponsationis fide, quamvis adhuc inter eos ignoretur sus, quorum de conjunctionibus agitur, qui consensus cum solus in nuptiis defuerit, forte caetera omnia etiam cum ipso coito celebrata, frustrantur, Joanne Chrysostomo magno doctore attestante, qui ait: « Matrimonium non facit coitus sed tas. » Hinc etiam habetur in libro Constitutionum : « Si quis sine dotalibus instrumentis, affectione maritali uxorem duxerit, non audeat sine causa legibus cognita repudium ei mittere. » Item in libris Novellarum : « Si quis, divinis tactis Scripturis, juraverit mulieri se eam legitimam uxorem habiturum, vel si in oratorio tale sacramentum quamvis nulla dos, nulla scrirposita sit. » Quod si propter patrata utrobique adulteria dicitur eos ultra non posse conjungi, consulatur Hieronymus ad Oceanum scribens  apud nos, quod non licet feminis, aeque non licet uiris et eadem seruitus pari condicione
Abbreviated transcription (Latin):
b sentencus colligere potest ur̃a pruden¬
tia int̾ p̃taratas ꝑsonas uerũ fuisse conu¬
bium. & si uir alt̾am duxerit. uł mulier
alt̃ nupserit manifestũ. ẽẽ. adult̾ium. si
u ex consensu reconciliati fuerint nullũ

Expanded text:
a prudentia inter praetaxatas personas verum fuisse connubium, et si vir alteram duxerit, vel mulier alteri nupserit, manifestum esse adulterium; si vero ex consensu reconciliati fuerint, nullum
Abbreviated transcription (Latin):
ẜ post ap̃i consortiũ ad ultera non uocetur.
Sig̾ hoc fieri licet dexa quȩ fedus coniugale
uiolauit. eur non fieri liceat magis de ea
quã infeous matrimonii qđ nundũ mierat
nil deliquit: Adtendant etiã uiri huiꝰ modi
calumpnias inferentes. qđ dic̃ auã. in libro¬

Expanded text:
 post Christi consortium adultera non vocetur. » Si ergo hoc fieri licet, de ea quae foedus conjugale violavit, cur non fieri magis liceat de ea quae in foedus matrimonii quod nondum inierat nihil deliquit? Attendant etiam viri hujusmodi calumnias inferentes, quod dicit Augustin
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpĩna ꝑsona putaui me posse dicere
sanctitati. ure. s a capite autunnuta
grauis me uexauit infirmitas & debilita¬
uit. ut non t̾antũ ꝓlixur M iter s nec bre¬
ue adhuc ualeã arriꝑe. Unde misi uobis
uice mea dõnũ bernerium monastĩi bo¬
neuallinsis abbatẽ boni testimonii iirũ
& romane ȩccłȩ bene notũ. qui & necessa¬
ria nr̃a uobis insinuet. & ea quȩ eicom¬
misimus ascĩtate urã nobis reporcet. Mi¬
serunt &iam canonici uice sua dõnũ ouas¬
mune uotũ concanonicoꝵ suoꝵ uobis sin
inde statuerit : eis renunciet. Ercusatos
etiam uolumꝰ. eẽ. apd̃ scĩtatẽ urãm deca¬
.num & cantorẽ auob̃ inuitatos. quos iam
grauat aetas. & irruentiũ ꝑturbationũ¬

Expanded text:
propria persona putavi me posse dicere propria persona putavi me posse dicere sanctitati vestrae; sed a capite autumni ita me gravis vexavit infirmitas et debilitavit ut non tantum prolixum iter, sed nec breve adhuc valeam arripere. Unde misi vobis vice mea domnum Bernerium, monasterii Bonaevallensis abbatem, boni testimonii virum, et Romanae Ecclesiae bene notum, qui et necessaria nostra vobis insinuet, et ea quae ei commisimus a sanctitate vestra nobis reportet. Miserunt etiam canonici vice sua domnum Gosemune votum concanonicorum suorum vobis sincinde statuerit, eis renuntiet. Excusatos etiam volumus esse apud sanctitatem vestram decanum et cantorem a vobis invitatos, quos jam gravat aetas, et irruentium perturbationu
Abbreviated transcription (Latin):
quatin apud pat̃nitatem uram̃ fideliter
inc̃cedant. condicionarios de familia carnoten¬
sis comitis qͥ de legitimo coniugio nati fuerĩt¬
& regios fiscalinos ꝓqͥb similis ꝑturbatio fie¬
ia posset de pͥuilegio qđ eidẽ ȩccłe fecistis de
non admittendis conditionariis excipiatis &
in eundẽ stacum in quo erant ante pͥuilegi
⁊ eognoscunt tam maiores quã minores: ce
publice farent᷑ se sac̾mentũ illuc hac condiꝰ¬
done fecisse. ut possent instituto suo & pro¬
fucura ad dicere. & nocitura exciꝑe. Alit̃ qͥp¬
pe damna. scandala. ꝑturbationes intus &
foris. contentiones. ire. rirȩ. quȩ omiã ista
Ae causa orta sunt. & cotidie oriunt᷑. se dari
si possunt. Hec aut̃ omĩa dõ faciente cessabt̃.
si inglancia ura manentib insta stabilitate
his quȩ in pͥuilegio sunt eatantum quȩ ec¬
clesia. dispensari postulat pat̃na ꝓuisione
dispensauerit. & eaquȩ cohibenda sunt apłi¬
ca censura cohibuerit. Hec omĩa in

Expanded text:
quatenus apud paternitatem vestram fideliter intercedant, ut conditionarios de familia Carnotensis comitis, qui de legitimo conjugio nati fuerint, et regios fiscalinos, pro quibus similis perturbatio fieri posset, de privilegio quod eidem Ecclesiae fecistis, de non admittendis conditionariis, excipiatis, et in eumdem statum in quo erant ante privilegiuquia cognoscunt, tam majores quam minores, et publice fatentur se sacramentum illud hac conditione fecisse, ut possent instituto suo et profutura adjicere, et nocitura excipere. Aliter quippe damna, scandala, perturbationes intus et foris, contentiones, irae, rixae, quae omnia ista de causa orta sunt, et quotidie oriuntur , sedari non possunt. Haec autem omnia Deo faciente cessabunt, si vigilantia vestra manentibus in sua stabilitate his qui in privilegio sunt, ea tantum quae Ecclesia dispensari postulat, paterna provisione dispensaverit; et ea quae cohibenda sunt, apostolica censura cohibuerit. Haec omnia in
Abbreviated transcription (Latin):
pastoralẽ p̃dictȩ ȩccłȩ cutam susciꝑet humi¬
lit̾ & deuote petierant.S quia trans latioẽs
epoꝵ necessitate urgente metropolitani auc¬
toritate & suni pontificis dispensatione fie¬
ri oport&. nos quantũ in nobis. ẽ. eidẽ electi¬
oni assensum p̾bentes pat̾nitati utȩ̃ sugeri¬
mus. qͣtinꝰ eidẽ electioni astipulando ad nõ
dignitas. in aliqͦ minuatur. & mutua eari¬
tas non tam firmo uincło colloget᷑a. uał. Qd¬

Expanded text:
dictae Ecclesiae curam susciperet, humiliter et devote petierunt. Sed quia translationes episcoporum necessitate urgente metropolitani auctoritate et summi pontificis dispensatione fieri oportet, nos quantum in nobis est eidem electioni assensum praebentes, paternitati vestrae suggerimus, quatenus eidem electioni astipulando, a domno vestrae dignitas in aliquo minuatur, et mutua charitas non tam firmo vinculo colligetur.
Abbreviated transcription (Latin):
aschali sũmo pontifici. Ino humilis ec¬
clesie carnotensis minist̃ debitã cũ de¬
uotione obȩdientiã. Miles iste p̃sentium
portitor noiẽ Raimbaldus in obsidione
lerosolimitana strenue militauit. unde
reuersus ad ppͥa. diabolico instinctu & im¬
petu irȩ subuersus quendã monacbũ et
prb̃m boneuallensis monastii quia qͦsdã
eiꝰ seruientes herbã furantes uerbetari
fecerat: castrari fecit. Qđ qͥa in auditũ
apud nos fuerat: coacto rigore eccłastico
cibi lautiorib abstineret. & tam immane
facinꝰ elemosinis & iei unus expiaret. Qđ
obedient̃ quidẽ suscepit.s postea adhibitis
sibi multis & magnis int̾cessorib multa nos
p̃cum instancia fatigauit. quatinꝰ ꝓpt̃
infestariones inimnicoꝵ suoꝵ armis ei uti
concederemꝰ. sed huiꝰmodi p̃cib assesum da¬
re noluimꝰ. timentes ne & ipsũ & multos
alios tam facili indulgentia in discrimen
adducẽmus. Reseruantes itaq hane indul¬
gentiam apłice modationi ad apłoꝵ eum li¬

Expanded text:
ALI summo pontifici, IVO, humilis Carnotensis minister, debitam cum devotione obedientiam. Miles iste praesentium portitor, nomine Raimbaldus, in obsidione Hierosolymitana strenue militavit. Unde reversus ad propria, diabolico instinctu et impetu irae subversus, quemdam monachum et presbyterum Bonaevallensis monasterii, quia quosdam ejus servientes herbam furantes, verberari fecerat, castrari fecit. Quod quia inauditum apud nos fuerat, coacto rigore ecclesiastico, cibis lautioribus abstineret, et tam immane facinus eleemosynis et jejuniis expiaret. Quod obedienter quidem suscepit; sed postea, adhibitis sibi multis et magnis intercessoribus, multa nos precum instantia fatigavit quatenus, propter infestationes inimicorum suorum, armis ei uti concederemus. Sed hujusmodi precibus assensum dare noluimus, timentes ne et ipsum et multos alios tam facili indulgentia in discrimen adduceremus . Reservantes itaque hanc indulgentiam apostolicae moderationi, ad apostolorum eum li
Abbreviated transcription (Latin):
ita & nos cũ non habemꝰ saluandoꝵ omĩ¬
um negocioꝵ certitudinẽ despigimus
ex his quȩdam ne cunctoꝵ patiam᷑ dis¬
pendia. Et qͥa hȩc suggerendo dicimus
non docendo nrẽ suggestioni sũma ẽ: ut
imbecillitati homini amodo quantũ cũ
salute eiꝰ potestis condescendatis. & t̾ram
quȩ eiꝰ anathemate ꝑiclitatur ab hoc ꝑi¬
culo eruatis. De cȩt̃o scẽ pat̾nitati urȩ̃
supplicando suggerimꝰ. ut dõnũ ayalonẽ¬

Expanded text:
 non habemus salvandorum omnium negotiorum certitudinem, despicimus ex iis quaedam, ne cunctorum patiamur dispendia. » Et quia haec suggerendo dicimus non docendo, nostrae suggestionis summa est, ut imbecillitati hominis, amodo, quantum cum salute ejus potestis, condescendatis, et terram quae ejus anathemate periclitatur, ab hoc periculo eruatis. De caetero sanctae paternitati vestrae supplicando suggerimus, ut domnum Galone
Abbreviated transcription (Latin):
lus ꝑiclitabatur. ut maiorib malis amouen¬
dis oꝑam darent: ea fiducia flexis genibus
cordis matestati apłicȩ supplicamꝰ. ut erga
ȩccłam carnotense miscdĩę uiscera effunda¬
tis. & pacem diu turbatã quȩ. bene olentem ec¬
clesie florent eum prouectu bonoꝵ fiilc dinim
concutit & discutit. eidem ȩccłe. reformar eistude¬
atis. Ita eni hec res ex lirõ cantũ p̾endet
arbitrio. ut ex uerb̾ illiꝰ centurionis etiã¬
głici secure. scĩtart urȩ dicere possĩmris.
dic tantũ uerbo ae fanabit᷑i. puer mñsi Iãenm

Expanded text:
periclitabatur, ut majoribus malis amovendis operam darent, ea fiducia, flexis genibus cordis, majestati apostolicae supplicamus, ut erga Ecclesiam Carnotensem misericordiae viscera effundatis , et pacem diu turbatam, quae bene olentem Ecclesiae florem cum provectu bonorum fructuum concutit et discutit, eidem Ecclesiae reformare studeatis. Ita enim haec res ex vestro tantum pendet arbitrio ut ex verbis illius centurionis evangelici secure sanctitati vestrae dicere possimus: Dic tantum verbo, e
Abbreviated transcription (Latin):
tis. & in negociis suis ꝓut opꝰ ÷ deuote &
bene cȩpistis meliori fine concludatis. Qs
enĩ in reuocandis monast̾ii sibi cõmissi pos¬
sessioib elaborat. ꝓfessionis sue debito coactꝰ
facit. qr ab uno quoq abbate qͣndo benedic¬
tionẽ accept᷑us ÷ ab ep̃o hoc erigit᷑. qͣtinꝰ
ꝓfiteat᷑ res monast̾ii sui hactenus male

Expanded text:
t in negotiis suis, prout opus est, devote et t in negotiis suis, prout opus est, devote et bene coepistis, meliori fine concludatis. Quod enim in revocandis monasterii sibi commissi possessionibus elaborat, professionis suae debito coactus facit, quia ab unoquoque abbate, quando benedictionem accepturus est ab episcopo, hoc exigitur, quatenus profitea
Abbreviated transcription (Latin):
iam cepit. & se suppleturã in supplendis uł
Sic antiquus dĩ popłs ad usum tab̾naculi in
bente dnõ ꝑ moẏsen offerebat aurũ. argen¬
tum. & aes. byssũ qͦq & coccũ. purpuram
& iacinctũ. mulieres etiam genimas & in¬
aures. quib tun uisibilit̾ uestim̃tũ ponti¬
ficis & tab̾naculũ ornarent᷑. & ministroꝵ
noui testam̃ti. scĩ mores designarentur.
Qb aut̃ ista p̃tiosa de erant. pilos caprarũ
offerebant quib uela cilicina fierent
ad conseruandũ splendorẽ int̾ioꝵ ornam̃:¬
toꝵ. ne puluere sord̾ent uł imbribus
putrefierent. Hanc formã pietatis sequet᷑
excellentia ur̃a. cum ad utensilia uł sartatecta
domꝰ dei reficienda. in qͥb uoluerit uł quantũ
uoluerit suppeditabit necessaria. Pro qͥbus
omĩb illũ expectate ꝓculdubio retributorem
minist᷑. Rob̃to mellentino comiti salutem &
osum & prudentẽ. ꝓut dignꝰ ÷ honeste tͬcta

Expanded text:
jam coepit, et se suppleturam in supplendis veljam coepit, et se suppleturam in supplendis velSic antiquus Dei populus ad tabernaculi usum, jubente Domino per Moysem offerebat aurum, argentum et aes, bissum quoque et coccum, purpuram et hyacinthum, mulieres etiam gemmas, et inaures , quibus tunc visibiliter vestimentum pontificis et tabernaculum ornarentur et ministrorum Novi Testamenti sancti mores designarentur. Quibus autem pretiosa ista deerant, pilos caprarum offerebant, quibus vela cilina fierent, ad conservandum splendorem interiorum ornamentorum, ne pulvere sordescerent, vel imbribus putrefierent. Hanc formam pietatis sequetur excellentia vestra, cum ad utensilia vel sartatecta domus Dei reficienda, in quibus voluerit, vel quantum voluerit, suppeditabit necessaria. Pro quibus omnibus illum exspectate procul dubio retributorem, RTO Mellentino comiti, salutem et osum et prudentem, prout dignus est, honeste tracta
Abbreviated transcription (Latin):
uo humilis eccłe carnotensis minist̃. mathil di
aerglor regine. cum regina angłoꝵ in cȩlo
negnare. Eum omẽ datũ non tantũ ex sua
quantitate. quantũ extdintis affectu esti¬
mandũ sie. campanas quabeatȩ & ꝑparuȩ
pirgine dedistis. ̃ pro urã teuocione tũ
ꝓsia delcerabili sonoritate uice ipsĩ perpe¬
teb lurginis gratant̃ suscepimꝰ. & in loco ce¬
lebri ad auditũ confluenciũ popłoꝵ collo¬
ari fecimꝰ. Quȩ quociens ad significatioem
certarũ horarum mouent᷑: ita auditoꝵ m̃tes
renouent᷑. Nec leuit̃ est. talis estimanda me
moria. quȩ tunc reflorescit. quando illa sin¬
gularis hostia pro nobis redim̃dis in ara cru¬
cis oblata ꝑnoni sacerdocii ministros in dm̃
m̃sa cotidie consecrat᷑. quando hẏmnis ce
dentib ds̃ offensus sacrifitio contribulati
culdubio participes extant. qͥ dĩ ministris
bona qͥb habundant & istis desunt᷑ hono
in opie nr̃ȩ copia urã benigne ministrare

Expanded text:
 humilis Ecclesiae Carnotensis minister, MATHILDI Anglorum reginae , cum Regina angelorum in coelo regnare Cum omne datum non tantum ex sua quantitate quantum ex dantis affectu aestimandum sit, campanas quas beatae et perpetuae virgini dedistis, tum pro vestra devotione, tum pro sua delectabili sonoritate vice ipsius perpetuae Virginis gratanter suscepimus, et in loco celebri ad auditum coufluentium populorum collocari fecimus. Quae quoties ad significationem certarum horarum moventur, ita auditorum mentes renovetur. Nec leviter est aestimanda talis memoria, quae tunc reflorescit, quando illa singularis hostia pro nobis redimendis in ara crucis oblata, per novi sacerdotii ministros in Domini mensa quotidie consecratur, quando hymnis coeldentibus Deus offensus sacrificio contribulati cul dubio participes exstant, qui Dei ministris bona quibus abundant et istis desunt, pro einopiae nostrae, copia vestra benigne ministrare
Abbreviated transcription (Latin):
natant ut neq nob̃ seruiant ꝓpt̾ uos: naq
uobis ꝓpt̃ nos. Monemꝰ itaq uos ut sciꝑ hoc
consiliũ capiatis ⁊ nobis remandetis. quia
in hoc nullũ ÷ urẽ amplitudini cõmodum.
nob̾ aut̃ magnũ in cõmodum: Uał:¬

Expanded text:
natant ut neque nobis serviant propter vos, neque natant ut neque nobis serviant propter vos, neque vobis propter nos. Monemus itaque vos, ut super hoc consilium capiatis, et nobis remandetis, quia in hoc nullum est vestrae amplitudini commodum, nobis autem magnum incommodum. Va
Abbreviated transcription (Latin):
symachi pape cet̾roꝵq scõꝵ patrũ de dis¬
tiactis eccłẽ reb continet᷑. ut sidanti & ac¬
cipienti uł possidenti anathema. nec aliqͦ
se obstaculo ante tribunal xp̃i muniat.
qui a religiosis animab ad sustanciam
pauꝑii derelicta disꝑgit. In agatensi quoq cc̃i¬
lio continetur ut inuendicionib quas abbates
ifaciaiti bęc forma seruet᷑. rit quicqͥd sine li¬
centia epri. uenditum fuerit. ad potestatem
epĩ reuocetur. Idem etiam de strenuitate
urã dici potest. quĩa diuina ꝓuidentia uos
totũ oport& ipsi monastĩo restitui. & usib
frm̃ quib data sunt integerrime restitui.
Hȩc hactenus. De cęt̾o nobilitatẽ urãm in
hoc culpamus. qđ beneficiũ carnotensis ec¬
cłȩ qđ aliis magnis magnũ uidetur ita par¬
uipenditis ut neq qd dispersũ ÷ ab antecesso¬
re ur̃o reuocare studeatis. neq debitum no¬
bis seruitium in aliquo impleatis. Qui enĩ
beneficiũ illud occupauer̃. ita int̾ utrunq

Expanded text:
e caeterorumque sanctorum Patrum de distractis Ecclesiae rebus continetur , ut sit danti, et accipienti, vel possidenti anathema, nec aliquo se obstaculo ante tribunal Christi muniat qui a religiosis animabus ad substantiam pauperum derelicta dispergit. In Agathensi quoque concilio continetur ut in venditionibus quas abbates faciunt haec forma servetur: « ut quidquid sine licentia episcopi venditum fuerit, ad potestatem episcopi revocetur. » Idem etiam de strenuitate vestra dici potest, quia divina providentia vos totum oportet ipsi monasterio restitui, et usibus fratrum quibus data sunt, integerrime restaurari. Haec hactenus. De caetero nobilitatem vestram in hoc culpamus quod beneficium Carnotensis Ecclesiae, quod aliis magnis magnum videtur, ita parvipenditis, ut neque quod dispersum est ab antecessore vestro revocare studeatis, neque debitum nobis servitium in aliquo impleatis. Qui enim beneficium illud occupaverunt, ita inter utrumque