comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
te contupiste diuitie si afflrãt nolite cor appode
neq hũi magꝭ ꝙ̃ ip̃is filiũ dicent Qui ꝯfidii
in diuicuo suis corruet neꝙ Rersus his oñib
magis illũ qui suꝑ om̃es est cuiꝰ doct̾ua celestis
iusi abnisanis plane q furentib tenut requil
qui ꝓfecto diuicias ⁊ diuitiaꝵ comites uolupta¬
res etq solicitudiẽs sꝑmas dicit semen uelol¬

Expanded text:
divitie si affluant, nolite cor apponere”, neque hunc magis quam ipsius filium dicentem: “Qui confidit in divitiis suis corruet”, neque rursus his omnibus magis illum qui super omnes est, cuius doctrina celestis, nisi ab insanis planeque furentibus contemni nequit, qui profecto divitias et divitiarum comites, voluptates atque sollicitudines s
Abbreviated transcription (Latin):
uonmichi prizipitun. Racio. uiolẽtũ om̃e
molepio patiẽ iifateon ut ret ipãsi ꝑ se
ila ext met quã queso tante molestie cam̃ ħt tũ ꝑfet
tosi mportuna est ugoreius amissio magnionerat
su lieuames ⁊. ⁊apta est guug. R. hi ĩcomodũ corꝑit
cutãni pͣmiũ debet᷑ qui d nõ leuãti anmi angoret ac
molestias debeat᷑. Gi quit tibi medicꝰ t̾cianã sebrẽ
abstulisset et grãñ ilu hẽret᷑ et preciũ daret quid
nunt facias at nuã auferenti .d. Rapta est uxon¬
tue domꝰ lume excesseret. nrulti ꝑieruẽ qui iuxisser
si uel raptu uel alite n quigib caruissent int̾ iuite¬

Expanded text:
michi preripitur. Violentum omne molestum patienti, fateor, at res ipsa, si per te illam extimes, quam, queso, tante molestie causam habet, cum profecto si importuna est uxor, eius amissio magni oneris sit levamen? Rapta est coniunx. Si, incommodum corporis curanti, premium debetur, quid non levanti animi angores ac molestias debeatur? Si quis tibi medicus tertianam febrem abstulisset, et gratiam illi haberes et pretium dares, quid nunc facies continuam auferenti? Rapta est uxortue domus, limen excesserit. Multi perierunt qui vixissent si vel rapto vel aliter
Abbreviated transcription (Latin):
itus arguit Quib ita luctãtib lat̾ues qs
masisse uiderant᷑ int̾nenũt aquib in carti¬
intatis miserias uirgo in sua ꝑnitiem sendis¬
sa Retrahitꝭ haud absimilis int̾ dñiam ꝑindẽ¬
ciam ⁊ hũãna stultitiam de it̾iue uite huiꝰ
d questio illa futuri prescia eot uos agit ubi
utiri pot̾ant olfequendo ⁊ credendo in opp¬
ma nes mala corripiũt d. Succubii in
ndicio ⁊ amisi sponsam I dignus es mas¬
se nã dnob de una muliere certantib q
mulierem hst is ꝑdidit qui uicit is ẽ une
qui est uictus is est uictor ac liber
scupendũ ꝙ hoiem qui uxorit in suner lignt
saltẽ in nuptus. DExore ꝓdidi R. Gd netu
uenũ cane nũc est tempꝰ coronatũ uictũ iudint dino¬

Expanded text:
atrones quos evasisse videbantur interveniunt, a quibus in captivitatis miserias virgo, in suam perniciem studiosa, retrahitur. Haud absimilis, inter divinam providentiam et humanam stultitiam, de itinere vite huius est questio: illa, futuri prescia, eo vos agit, ubi vitari poterant obsequendo et credendo, inopina vos mala corripiunt. Succubui in iudicio et amisi sponsam. Dignus es vicisse. Nam duobus de una muliere certantibus, qui mulierem habet, is perdidit; qui vicit, is est victus; qui vincitur, is est victor ac liber. 18 stupendumque hominem, qui uxoris in funere lugeat, saltet in nuptiis. Uxorem perdidi. O demens! Himeneum cane: nunc tempus. Coronatum, vi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑdidistacio nõne tibi dixam dum
mert̾ee senꝰ id esse nõ lutrũ d. lũdo exanstꝰsũ¬
ꝓ hic ẽ ludo alli mos qri medicis perigno i¬
gesto plurimiũ exhauoie Cred̾e añt mechi
ũt peciꝰ erandendẽ q̃ dũ falso gandio ex¬
ultabas melior ẽ acris castigatio ꝙ blanda fal¬
letia Illud tẽ lucellũ ad lucri uoraginem uo¬
cabat hoc te dap̃num inde Retrahetꝭ saciꝰẽ
turpi freno Reciter age̾ q̃ labenis aureis
p̾ceps inde mu agi d. demisi in ludo taxil¬
lore ⁊ uicisti in ludo moꝵ si quid egis
qfunduis accendisti alioqm̃ merbo insanabili
fiunsta remedie centeeintur Si ab hoc farati
mt tp̃dapñe renotat ret pudor ubi pens
pousa  mrichie sentencia indicialis eopnt¬
ciali sententia sponsam amisi ⁊. Gmidã l̃
ferro alii quid qd fedissimũ genꝰ auro ip̃as

Expanded text:
 Nonne tibi dixeram, dum vinceres, fenus id esse non lucrum? Ludo exhaustus sum. Hic est ludo illi mos, qui medicis: perexiguo ingesto plurimum exhaurire. Crede autem michi: nunc potius gaudendum, quam dum falso gaudio exultabas. Melior est acris castigatio, quam blanda fallacia. Illud te lucellum ad ludi voraginem vocabat, hoc te damnum inde retrahet. Satius est turpi freno rectum iter agere, quam habenis aureis preceps in devium agi. Amisi in ludo taxillorum. Vicisti in ludo morum, si quid egeris profundius attendisti; alioquin morbo insanabili frustra remedia cogerentur, si ab hoc baratro nec te damnum revocat nec pudor. Ubi rebus ponsam michi sententia iudicialis eripudiciali sententia sponsam amisi. Quidam dolis, ferro alii, quidam, quod fedissimum genus, auro ipsas
Abbreviated transcription (Latin):
li/ mullũ pati unluꝰ q̃ inflicte uulueri reme¬
dio iuenisse S uos aĩore inpulsum uti sacoi
ait e magna cecaq cupidine ducti quigiũ op¬
tats qd̵ ad epti ꝑpetius tediis ⁊⁊ mortalib aci¬
e̾ d. Sponsam ⁊ spem ꝑuis amisi R. Nole
lamenta mistẽ Illa em̃ ꝑs ẽ alt̾a p̾cipitis mor¬
taliũ uoti Sic eni ait ꝯuigeũ optatis ꝑtẽ¬
q uxoris at nõ semꝑ placitina s ꝓ futiua
dĩt suꝑꝑeri Tenes apnd apuloud medauren¬
sem ut latronũ lapsa in mauꝰ misella illa
megĩdtula unã trum in ꝑtem ubi ꝑiculi plu¬
mũ lors flectit em̃ cii insederãt asellĩt.iᵈͤ.

Expanded text:
lius nullum pati vulnus, quam inflicto vulneri remedium invenisse? Sed vos animorum impulsu — ut Satyricus ait — et magna cecaque cupidine ducti, coniugium optatis, quod adepti perpetuis tediis et immortalibus agiest. Sponsam et spem prolis amisi. Noli lamenta miscere: illa enim pars est altera precipitis mortalium voti; sic enim ait, coniugium optatis, partumque uxoris. At non semper placitura, sed profutura dant superi. Tenes apud Apuleium Madaurensem, ut latronum lapsa in manus misella illa virguncula, unam trivii in partem, ubi periculi plurimum, loro flectit eum, cui
Abbreviated transcription (Latin):
si pp̃ roam ꝓpt̾ mesticĩa pp amorem sru aliã
ad passionẽ cogi credis falleris omn eadem
⁊ Ratio quã auaritie diximꝰ om̃s uolĩta¬
rie nula d̃ uiolenta qd in sano patet intelle¬
tui et a dicerone mltꝭ in lotis disputatũ cre¬
aliusd ꝙ̃ torpor ⁊ ignama sit ad id Rer̾timm
qd ait seneca turpissiã ẽ iactura q̃ ꝑregli¬
genciam uenit d. un amictã tp̃s mesta nc̃¬
tas me cogit R. Nõdum tupio quid rei sitꝭ
Ilem si te hestie iñ uritłie sãc si more iustet

Expanded text:
 propter mestitiam, propter amorem seu aliam animi passionem cogi credis, falleris: omnium eadem est ratio quam avaritie diximus; omnes voluntarie, nulla est violenta. Quod et sano patet intellectui, et a Cicerone multis in locis disputatum, et crealiud est quam torpor et ignavia? Sic ad id revertimur quod ait Seneca: “turpissima est iactura que per negligentiam venit”. Ut amittam tempus, mesta necessitas me cogit. Nondum capio quid rei sit. Nam si te hostis in vinculis habeat, si mors instet,
Abbreviated transcription (Latin):
illud fatear graniora dap̃na eẽ q tulpa pati¬
entis exaggeaut iustam tñ querele tam ne¬
go ubi qui patit᷑ nolẽs patit᷑ ‸ᷤ. Nolens ege
tp̃s amcto R Mus uolentem cogit ñ cupidi¬
tas occupacionũ mat᷑ Bolũ h unũ uiciũ
ait comicꝰ affert seuectꝰ hõib dctentiores
sumꝰ ad Reni om̃s ꝙͣ sat est Deues hic qͥd
netat om̃s uerr iam senes in hac actencioẽ
facti sũt omem etatem omẽm statũ ouẽm
sexum muasit auaritia hᵒ tp̃ miseris ⁊
Eespectũ uite brens hoĩb exipitꝰ in hant

Expanded text:
illud fatear, graviora damna esse que culpa patientis exaggerat, iustam tamen querele causam nego, ubi, qui patitur, volens patitur. Nolens ego tempus amitto. Quis nolentem cogit, nisi cupiditas, occupationum mater?Solum hoc unum vitium— ait Comicus —affert senectus hominibus: attentiores sumus ad rem omnes quam sat est. Senes hic quidem notat: omnes vero iam senes, in hac attentiores, facti sunt: omnem etatem, omnem statum, omnem sexum invasit avaritia. Hec tempus miseris et respectum vite brevis hominibus eripit. In han
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ⁊ ip̃e ppłs romanꝰ oĩs exinur᷑ funs atqeS
intꝰ epes suas metrii ac diu̾are nõ potat At
u̾oiꝰ helio gabalus iffeĩatissiuꝰ tuopissinꝰ ꝙ
honm ac sup̾meꝰ ur̃ pudor nꝑũ uõtris tui dictu¬
fedũ ⁊ auditu s ꝓfeda cupiditate mortaliũ fottan
nõ silendũ no nisi ans excipi dignabit a
tũ mores ospes ultima ⁊ laboꝵ teuinꝰ huãnoꝵ

Expanded text:
cum et ipse Populus Romanus omnis eximie fons atque Nero obrutus, opes suas metiri ac dinumerare non poterat: at Varius Heliogabalus effeminatissimus turpissimusque hominum ac supremus fedum et auditu, sed pro feda cupiditate mortalium forsitan non silendum, non nisi auro excipi dignabatur,otum ingens! O spes ul
Abbreviated transcription (Latin):
aĩs in amatorẽ perinẽ ut osorem s absentis q̃ti¬
toram presentis q disponsatorem ettieciũ
magnũ putes haut sentenciam me dictante
sepsit cico cum amarem eññ diuitiaꝵ augusti
dum eẽ mexaust labor hom querendi /q
ardor sras q ⁊ moria uersans ꝓbat auarici
atq amore cultu q diniciare nõ mõ untu¬
tib ss in te odiu indictũ d. petm̃am mnague
amisi ⁊. magnũ pondꝰ ⁊ durũ ⁊ grane scl
cuseodis officiũ ut incipiẽs dixi nẽpe de
dñs nos custodies ĩ ꝑiusa capiditas fent oĩt
facẽ atq om̃ia pati ibens sola ut peciuã cuimur¬
letur ac ẜuet᷑ Itaq moportuuitates usus R
hoñu mnu̾enta erat in metiẽ ac solicitudĩem
tendia furũ insidias ⁊ ẜuoꝵ fugã neq alus¬
ꝓdessit neq sibi s ex anũo tñs ⁊ mutile arrõ
incubare . Ee diuicie ur̃e sũt /d. permiam̃ du
dicam tibi nõ antiquã Rem fuit imꝑ apud y ᷝ¬
les nobilis egregiꝰ quidã uni pocessionũ autt¬

Expanded text:
nec osorem, sed absentis contemptorem presentisque dispensatorem egregium, magnum putes.” Hanc sententiam me dictante scripsit Cicero; cum amorem enim divitiarum angusti dum esset, inexhaustus labor hominum, querendique ardor terrasque et maria versans, probat, avaritia atque amore cultuque divitiarum non modo virtutibus, sed vite odium indictum. Pecuniam magnam amisi. Magnum pondus, et durum et grave simul custodis officium, ut incipiens dixi. Nempe de dominis vos custodes imperiosa cupiditas fecit, omnia facere atque omnia pati iubens, sola ut pecunia cumuletur ac servetur. Itaque in opportunitates ususque hominum inventa erat, in metum ac sollicitudinem ncendia, furum insidias, et  neque sibi, sed exanime tantum et inutile aurum incubare: he divitie vestre sunt. Pecuniam, domi Dicam tibi non antiquam rem. Fuit nuper apud Italos nobilis et egregius quidam vir, possessionum anti
Abbreviated transcription (Latin):
care cũ id demũ maxime uere q fit ꝑd̾itũ
ꝙ illi scudio tribuitut ⁊ quid scimꝰ añtũ
amissa incurabilis morbi cura nõ iã tp̃s
s te ip̃m male ꝑdicũ fateret nam si tp̃s qd
malluerim deo tuo nõi dicam donas s resti¬
tuis qd sure uera nõ gerit᷑ pietate ingel
atꝙ mextiabile iutrũ scito pro ꝑui en
tpĩs iupendio et̾uitatem queris q̃ms ũnit
mertator ꝑuutatione tam espera usus est¬

Expanded text:
care, cum id demum maxime vereque sit perditum, care, cum id demum maxime vereque sit perditum, quod illi studio tribuitur. Et, quid scimus, an tu omissa incurabilis morbi cura, non iam tempus, sed te ipsum male perditum faterer. Nam si tempus quod maluerim Deo tuo non dicam donas sed restituis, quod sine vera non geritur pietate, ingens atque inextimabile lucrum scito. Pro parvo enim temporis impendio, eternitatem queris. Quis unquam mercator permutatione tam prospera usus est
Abbreviated transcription (Latin):
extorquet s nccitas Quenã queso necessitaᷤ
ista ẽ que tibi p̾ripiat qd unũ exonib
tuũ ẽ Ita dico diuicias honores potenciam
lientelas imꝑia ⁊ que sũt eismodi suouire
dot atq eripit fortrã ep̃s nunito nõ eripit᷑
sr ip̃m ꝑ se sensio defluit nõ utenti paulatem
missio s siletur culpa d Me necessitas so
te sola cupiditas e mer plebilis lucri spes ipeli
pone cupiditates ꝓpͥas dñore cupiditatib nõ
parebie s hoc uirꝰ inuedicabile uenis infusid
e ꝑeriao uiscera sensũ hebetat e nõ sulum
tpre si lbercatem uitam qr ip̃am nõ sentien¬
t̾ib euipit Quod si forte u tnit n᷑ aliens
cupiditatib s cuois exnestiorib tue R .ꝓ.¬
ip̃s nõ hec tpĩe amissio s landabilis d mpe¬
sa rem caram Rer oñm carissime q̃ in cliẽsp
largitꝰ et uiri bori ⁊ tinis egregii fnciꝰ q¬
ficio es ꝙñis nõ iguoiẽ homñes quicquid st
auaritie scudiũ agitꝭ uulgo tpis ꝑditũ uo¬

Expanded text:
so, necessitas ista est, que tibi preripiat quod, unum ex omnibus, tuum est? Ita dico: divitias, honores, potentiam, clientelas, imperia, et que sunt huiusmodi, suo iure dat atque eripit fortuna; tempus invito non eripitur, sed ipsum per se sensim defluit, non utenti paulatimqamissio, sed siletur culpa. Me necessitas solte sola cupiditas et inexplebilis lucri spes impellat. Pone cupiditates proprias: dominorum cupiditatibus non parebis. Sed hoc virus immedicabile venis infusum et pererrans viscera, sensum hebetat, et non solum tempus, sed libertatem vitamque ipsam non sentientibus eripit. Quod si forte nec tuis nec alienis cupiditatibus, sed curis honestioribus, tue R non hec temporis amissio, sed laudabilis est impensa, rem caram rei omnium carissime que in terris sunt largitus, et viri boni et civis egregii functus officio es; quamvis non ignorem homines, quicquid preter avaritie studium agitur, vulgo tempus perditum vo
Abbreviated transcription (Latin):
natuem trasferre quia in ymagĩs ytrriustit
homo s frustra conturbabitur thezaurizit e
scruxit aures infinita cupiditas ut iam frust
duncib quiꝰ seculi p̾cipiat᷑ nõ sublime sapore
p̾stat nobis onia abudare adsinendũ bñ agreꝰ

Expanded text:
t, transferet, “quia in imagine pertransit homo, sed et frustra conturbatur, thesaurizat, et hominum, obstruxit aures infinita cupiditas, “ut iam frustra divitibus huius seculi” precipiatur “non sublime sapere p
Abbreviated transcription (Latin):
uerissimũ exꝑtũ ẜ ꝙ multa petentib de sũt nilta¬
D. laboriosũ negotĩ multũ filios geniusse P lr̃o
sub celo michi nõ laboriosũ Sabis patel ianit
creditii uoluptatem qua tñ inchil ẽ in fie la¬
loriosius incħ q tot in animis luiqunt atulees
an nõ legis apud flactũ ut ul fuis magno uita
labor dedit mortalib an nõ audis quid poeta
alius nõ eleganter hac in ꝑte luxerit cũ om̃
bona om̃ia gratis nb donãta eẽ diuinitꝰ pn õs
uno ore fateant᷑ nõ donata dicit ille s uendita
⁊ preriũ statuit labores sic om̃ ait laborib uoũ¬
dũt dei nõb omia bona S. molosta ẽ tantore
solicitudo filioꝵ R. An nõ uiter ueras sentõtis
illa ẽ non posse ĩmeniri uitam hpois carentẽ
molestiã n minꝰ illam omẽĩ uitam cõ tore¬

Expanded text:
verissimum expertumque: multa petentibus desunt multaverissimum expertumque: multa petentibus desunt multa! Laboriosum negotium multos filios genuisse. Quid sub celo michi non laboriosum dabis preter unam, ut creditur, voluptatem? qua tamen nichil est in fine laboriosus, nichil quod tot in animis linquat aculeos. An non legis apud Flaccum: nil sine magno vita labore dedit mortalibus? An non audis, quid Poeta alius non ineleganter, hac in parte, luserit? cum enim bona omnia gratis nobis donata esse divinitus, pii omnes uno ore fateantur, non donata dicit ille, sed vendita, et pretium statuit labores; sic enim ait: laboribus vendunt Dei nobis omnia bona. Molesta est tantorum sollicitudo filiorum. Non inter veras sententias illa est: “Non posse inveniri vitam hominis carentem molestia”? Nec min
Abbreviated transcription (Latin):
non erat apio sors Regia s uͨ aptalr
suo forte cõtentꝰ exignos nõ lantus sr dnlã¬
sutibus adomabat lares ⁊ uictu tenui amplã
samiliani nut̾ebat qd q̃ multi Reges mesti
fatiut ⁊ q̃uili letꝰ ille ⁊ qranimis faciebat
nõ em̃ fortimam appetitut s fortue equauerat
apenitã Nonerat appiosores crest cresi Regie
nͨ contius quidẽ sui crassi s felicior quedã alia
ꝙuis augustior sua sois it ad alienam sortẽ
equanimis fatiebat ac sues terte n ego exigo
ut tn sorte alia ꝙ̃ tua in tros utaris eit
neq ut tibo aut amictu Regio tuos pastas
aut uestias uestũtui lantuis regũ muenes
diutius nͨ lecius ⁊ quid cerstat ut securiꝰ n
unũ quo excellant pomposius hoc ẽ stulteꝰ
umũt Sinis ciꝙ uiuendi modꝰ sua est mẽ¬
sura nec adcirio melior quo maior Ees
lit ut iinguris sepe letes uideas mestos i
ꝑuitas ubi par ẽ om plenitudo S multa desũt
panꝑib quãto ꝑlurae desũt Rgib cũ sit alud flacti

Expanded text:
non erat Appio sors regia, sed nec optabat, sua sorte contentus; exiguos non lautitiis sed virtutibus adornabat lares, et victu tenui amplam familiam nutriebat. Quodque multi reges mesti faciunt et queruli, letus ille et equanimis faciebat. Non enim fortunam appetitui, sed fortune equaverat appetitum. Non erat Appio sors Cresi regis, nec concivis quidem sui Crassi, sed felicior quedam alia, quamvis angustior, sua sors; nec ad alienam sortem, priam se formabat, ac suos. Certe nec ego exigo ut tu sorte alia quam tua in tuis utaris et in te, neque ut cibo aut amictu regio tuos pascas aut vestias. Vescuntur lautius regii iuvenes diutiuhabent quo excellant: pomposius, hoc est stultius vivunt. Suus cuique vivendi modus, sua est mensura: nec idcirco melior quo maior. Unde fit ut in tugurio sepe letos videas, mestos in parvitas, ubi par est omnium plenitudo? “Sed multa desunt pauperibus!” Quanto plura desunt regibus, cum sit illud Flacci
Abbreviated transcription (Latin):
Site ades nõ tus quoq truciant Iacture tibiq
ual aliẽnũ aliquid deun doles diste illa conquireie
lior ⁊ passissio nobilior certior quẽ untutẽ si q̃si¬
eris nõ auuitẽt uos aũt sapĩe conteniptores culto¬
dauñ salubrb consilus ac moiitis quetł̃q ꝑ
ne ꝑtem insame dicta sũt Audistis satyritũ
mõm ꝓstantem nam diues qui sieri uult e
cito oult sieri atq hũs dc̃is addentem s q̃
reuerẽtia legũ quis met aut pudor ẽ nu
ꝑꝑantis auari hant sentenciam hebieor
sapiẽs ꝙͣ pancie absoluerat qui festiuat diton
inquit nõ erit ĩnocẽs Audistis aliũ ex uñe
sen sanricꝰ sit ille senuiricꝰ dicentem nõ ddmꝰ
aut sũdus nõ eris ac̾ms e auri egroto dnĩ de
oncit corpore febres nõ nõ curas dix̾ͤat hoc
exdiis sapiẽs ille brenisse nõ ꝑderũt diuitũ
iͤ die ultionis ⁊ addiderat qd ꝓdesset Iusticis
ecg inquit libabit amorte cum ergo permuõ
quã amissã lugs in uãitatib sũmis i corpon

Expanded text:
Si te adeo non tue quoque cruciant iacture, tibique vel alienum aliquid demi doleas, disce illa conquirere,lior et possessio nobilior certiorque. Virtutem si quesieris non amittes. Vos autem sapientie contemptores, cultois ac monitis, quecunque, per ane partem insanie dicta sunt. Audistis Satyricum vestrum protestantem: nam dives qui fieri vult, et cito vult fieri; atque his dictis addentem: sed que reverentia legum, quis metus aut pudor est uantis avari? Hanc sententiam Hebreorum sapiens quam paucis absolverat: “Qui festinat ditari, inquit, non erit innocens”. Audistis alium ex vestris, seu Satyricus sit ille, seu Lyricus, dicentem: non domus aut fundus, non eris acervus et auri, egroto febres, non animo curas. Dixerat hoc externus sapiens ille brevissime: “Non proderunt divitie in die ultionis”, et addiderat quod prodesset. “Iustitia enim, inquit, liberabit a morte”. Cum ergo pecunia, quam amissam luges, in necessitatibus summis nec corpori
Abbreviated transcription (Latin):
in caput eorãtis pena redũdit exroril Sou¬
tio añt dilatiote fefelut agedia ꝓmissioius
ind̾ hac solutõis diem spacia uaua mate
metiũ que ut Reliqua tp̃a longa uideait
dnm exportes dum pterire brenissima uolant
uñ hore die noctes ebdomãde mẽses anui
lustraꝵ sc̃lã ⁊ que discantissima inditant᷑ in
suo ñt scuretis si apti eeñt occuli clare
turñ uobis p̾minũ nͣ iturrs dies fingitis
atꝙ hac spe uelut occulis clauẜ pcipitũ
p̾tornecti uerbo planidi uobis eõ uideim.¬

Expanded text:
in caput errantis pena redundat erroris. Sentio autem, dilatio te fefellit: media promissionis inter ac solutionis diem spatia, vana mente metimini; que ut reliqua tempora longa videntur, dum spectes, dum preteriere brevissima. Volant enim hore, dies, noctes, hebdomade, mensantissima iudicantur, in nsium tunc stupetis, si aperti essent oculi clare nturum vobis terminum, nec ituros dies fingitis, atque hac spe velut oculis clausis, precipitium pretervecti, verbo placidi vobis esse videmini
Abbreviated transcription (Latin):
uxoris si corrigi nõ possit. ferendũ eẽ quo ferra
uiro salua possit hoc stare ꝙ uitia nõ pe flagicit
lenora sit eamq nõ aliam sm̃am fuisse uartonl¬
d. Yrocar et morosa est uxor. R. seruiora simitar
nõ post̃ et qualu̾ foris iuu̾as domi diste cũ socrate
et si ip̃e duat᷑ simul ꝑtulit aliũ pluret uni resuc¬

Expanded text:
uxoris, si corrigi non possit, ferendum esse, quod ferri a uxoris, si corrigi non possit, ferendum esse, quod ferri a viro salva possit honestate, quod vitia nempe flagitiis leviora sint”; eamque, non aliam sententiam fuisse Varronis. Procax et morosa est uxor. Fer mores, si immutari nequeunt, et, qualiter foris vivas, domi disce cum Socrate; et si ille duas simul pertulit, alii plures, uni ne suc
Abbreviated transcription (Latin):
aderut fumͣ stillicidũ at uxor .. Perfidã paciorug
deni. R. iã ꝑicło des nõ uacat. uxor agamencionem
uror affricanũ morti deditut amphiaraũ eet deiphe¬
bũ ut samꝑsont̃ sil eu i aliotq quoe numerabe logũ
est illi quide ꝓsus ã numerabiles quos uxores nec moni
totut̾ nec uiue̾ pacĩt᷑. .℥. Mala michi not issima explitas
bamediũ quero. R. Eut̾ qui suadeant᷑ ait castiget it
prauot mor et adrectũ reuoces totũ te huic um negtao
impendas Ego autẽ quid castigadam uxorẽ si casti¬
gando ꝑficiat nõ nego s id fr ustra est sola restat
pacĩa. hac amare qd̾q niuit. faceret nolent fac. est
uarronie satita memppeã uocant de officioniari tibi
de hac re illuis docq mm consũ ureue s efficax hut
u̾bie expressum leges uiciũ uxoris aut tolendĩ .i.
comõdiorẽ prestat qui fert sese meliorẽ facit Quod
dictũ sc̃ptores alii sic mt̾pretati st̃ ec mõi uicũ

Expanded text:
aderunt, fumus, stillicidium, atque uxor. Perfidam patior aderunt, fumus, stillicidium, atque uxor. Perfidam patior uxorem. Iam periculo res non vacat. Uxor Agamemnonem, uxor Africanum morti dedit; ut Amphiareum, ut Deiphobum, ut Sansonem sileam, aliosque, quos numerare longum est. Illi quidem prorsus innumerabiles, quos uxores nec mori cogunt, nec vivere patiuntur. Mala michi novissima explicas: remedium quero. Erunt qui suadeant ut castiges, et pravos mores ad rectum revoces, totum te huic uni negotio impendas. Ego autem quid? castigandam uxorem, si castigando quid proficias, non nego; si id frustra est, sola restat patientia; hac amare, quodque invitus faceres, volens fac. Est Varronis Satyra, Menippeam vocant, de officio mariti. Ibi de hac re illius docti viri consilium breve, sed efficax, his verbis expressum leges: Vitium uxoris aut tollendum, aucommodiorem prestat, qui fert, sese meliorem facit. Quod dictum scriptores alii sic interpretati sunt: “eiusmodi vitium
Abbreviated transcription (Latin):
adũsario iã tui rexq dñt tuarũ eẽ incipit. dñ lucẽ
uetulo matutmꝰ domo egredi. nesꝑtm reg di sõb᷑ aut
cũ quib uoles totos diet agẽ / nullo rõnũ exactore per¬
iitterit d. Uyorẽ ꝑdidi .R. Perdita dudũ ac repudiata
aquee in cubitłm ⁊euocãda eriti illa tibi uxore qualibet
ulilion tomie. d. xorẽ bonã ac decorã ꝑdidi. R. utulti
est cõpe des suot quauit audeat amare
xorẽ pacior molestã. Racio. feliciꝰ anussises
atq modo ꝑditã que rebare .. uxorẽ paciorm
quietã. R. P̾mo labori uxma forsan aut missatio .2ͫ
nõ insi odiũ debet᷑. et quẽ una uxon ne castigat. digi
est płib . d. infestã pacion uxorẽ. R. in alnt̃ ut taꝙ
fortunã culpes. muxore aute̾ et preẜtmi alt̾a nõ alia
ꝙͣ te ip̃m hoc tibi malũ tu tibifecist̃. d. uxorẽ pacior
ꝑcacẽ. R. uadat succe̾de paleat cegulas frange de
reliquo tibi ꝑ iusũ est. Ita uero cumulare que donco pellat

Expanded text:
nus tuarum esse incipis; ante lucem lectulo matutinus domo egredi, vespertinus regredi, solus aut cum quibus voles, totos dies agere, nullo rationum exactore, permitteris. Uxorem perdidi. Perdita dudum ac repudiata requies, in cubiculum revocanda erit: illa tibi uxore qualibet utilior comes. Uxorem bonam ac decoram perdidi. Stulti est compedes suas, quamvis aureas, amare. xorem patior molestam. Felicius amisisses! Atqui modo perditam querebare. Uxorem patior inquietam. R: Primo labori venia forsan aut miseratio, secundo non nisi odium debetur; et quem una uxor non castigat, dignus est pluribus. Infestam patior uxorem. In aliis utcunque fortunam culpes, in uxore autem, et presertim altera, non alium quam te ipsum: i hoc tibi malum tu fecisti. Uxorem patior procacem. Udas succende paleas, tegulas frange, de reliquo tibi provisum est: ita vero cumulate que te domo pellant
Abbreviated transcription (Latin):
pt site illa nõ ꝓdidit qd mltꝭ iam pes
pocessorib suis fecit nõxia em̃ pociũ forma
ist Gouenosus sulgor ac pestiser Itaq uule
uelut ẜ̾pens scanus aureis platẽs mulcendo
nbi ablatũ uñ infiti posses te q illisũ int
ꝑicula transtiuisse letus scupẽs q Recogita
u infectii extuopatam mali cam̃ scito quo fati¬
rauint õno bonũ dici uelis qd multi magrn¬
q negat uni nõ tnũ ete s fortue bonũ uel
nuntꝰdites ita nͨ tu de tuo aliquid ił de suo
alla quidẽ ꝑdidit s trãstulit / d. amisi petiãm¬

Expanded text:
 si te illa non perdidit, quod iam multis possessoribus suis fecit: noxia enim pecunie forma est, venenosus fulgor ac pestifer, itaque velut serpens squamis aureis placens, mulcendo tibi ablatum, unde infici posses, teque illesum inter pericula transivisse, letus stupensque recogita. Sin infectus extirpatam mali causam scito, quo facino bonum dici velis, quod multi magnique negant viri, non tuum certe sed fortune bonum, vel invitus, dices. Ita nec tu de tuo aliquid, nec de suo illa quidem perdidit, sed transtulit. Amisi pecuniam
Abbreviated transcription (Latin):
modo pascent ac uestient s eciã turbũt᷑ s etõ
honestabũt᷑ hũãnaꝵe Rꝵ ut a uoluptate alie
incipiũt in laborem ac dolorem desinutꝰ sit
aliis uage ntes aliis Rgens tellus exangue
iluis metallũ une tibi diuicie obtigerit filii
An uero boues ⁊ pecudes ⁊ asin ⁊ cameli ⁊

Expanded text:
modo pascent ac vestient, sed etiam tuebuntur, sed etiam modo pascent ac vestient, sed etiam tuebuntur, sed etiam honestabunt. Humanarum rerum ut a voluptate alie incipiunt, in laborem ac dolorem desinunt, sic aliis vage merces, aliis rigens tellus, exangue aliis metallum: vive tibi divitie obtigere filii. An vero boves et pecudes et asini, cameli et
Abbreviated transcription (Latin):
tis accidit B. filioꝵ in turbe egostate sordi¬
da Lalbi laboro R. filii nõ labor s Rquies st̃
ꝑentũ leuiũ laboꝵ atq oĩs solatiũ foitut
si bomi sũt Alioqm̃ nõ de mo s de moribus
d q̃rela S. filioꝵ aciẽ crartatꝰ sum R. Cur
nõ potiꝰ comitatꝰ̃ ⁊ ballatꝰ ⁊ oruoitꝰ Gerte nõ
tmĩ pres s ⁊ matres omamẽta sua filios uo¬
cant non audisei ut coricelia affricam magni
lut ad emulacõem ꝓnocata colloqunẽ de instut¬
industua ꝓduxit donet ascolis filii eins Reme¬
arent ꝑi tũt pueri qui magni post fil̾at
uit quib illa conspertis uersa in hospitanioma
pedimẽta D. Quis tot pastet filios R. Is quite
a inuẽtute tua pastit in semũ qui nõ solũ loĩs
s pisces ⁊ quadruies pascit ⁊ uolutres d. Qc
tot natoꝵ corpora uestier R Is qui nẽ tñ aĩor¬
cia s agrõs herbis at florib ⁊ frondib siluas.
ueseit ⁊ quid scimꝰ Ad huc forsitan hi filii te nõ

Expanded text:
tis accidit. Filiorum in turba egestate sordida laboro. Filii non labor, sed requies sunt parentum, lenimen laborum, atque omnis solatium fortune si boni coartatus sum. Cur non potius comitatus et vallatus et ornatus? Certe non tantum patres, sed et matres ornamenta sua filios vocant. Non audisti ut Cornelia, Africani magni lut ad emulationem provocata, colloquium de industria produxit, donec a scholis filii eius remearent parvi tunc pueri, qui magni post fuere viri; quibus illa conspectis versa in hospitam: “Orpedimenta. Quis tot pascet filios? Is qui te a iuventute tua pascit in senium, qui non solum homines, sed pisces et quadrupedes pascit et volucres. Quis tot natorum corpora vestiet? Is qui non tantum animantia, sed agros herbis ac floribus et frondibus silvas vestit. Et quid scimus adhuc? Forsitan hi filii te non
Abbreviated transcription (Latin):
saaditi aliqurd̃ messi p̃s delecta ant nulla
nastentũd atq morienciũ insi qd illi mẽta rẽ¬
polt᷑ iguari hi omĩa desexñt scientes ut exi¬
gui dãp̃ni seusu debeat ip̃o aꝵ peñtiam uen¬
re cognicẽ d. Nudꝰ in hac̃ inese̾ram uitam
uoni R Is Rcolens aĩe quior abibis undns.

Expanded text:
est, delectatio autem nulla. nascentium atque morientium, nisi quod illi multa reperiunt ignari, hi omnia deserunt scientes, ut exigui damni sensum debeat ipsa rerum pereuntium lenire cognitio. Nudus in hanc miseram vitam veni. Id reco
Abbreviated transcription (Latin):
aute auro ml scelestiꝰ querit᷑ sit nadremi
plorrt᷑ latrius amissa petiũs ueris s multa
iam dixineꝰ de quo nũꝙ satis nuuꝙͣ pare se ꝑ
minꝰ sr q peciẽ ad morem obstiuatis aĩs
iul dicendo aliud queritur nisi odiũ aut
ꝯtep̃tꝰ quitquid uulgaris obscat exroubus
uel simlatũ crediturꝰ uel insaniũ. D. per¬
didi peciuãm R Etxprectiꝰ es te diuitem sop̃
mabos/ d pecinã quã amabam ꝑut R pecie
neq amorem neq odue s frgalitatis studiu
anancie q fugam laudo uit amore em̃ pusilli
Anmi sic pati nõ posse aurã infiriui est
panrñ q sibi fidentie atq aupo succũbere me¬
cuendis magnꝰ ille est inquit amica quifi¬

Expanded text:
 queritur, sic, ut ad rem ploratur lacrimis amissa pecunia veris. Sed multa iam diximus, de quoia pecunie ad amorem obstinatis animis, nil dicendo aliud queritur nisi odium aut contemptus, quicquid vulgatis obstat erroribus, vel simulatum creditur vel insanum. Perdidi pabas. Pecunia quam amabam periit. Pecunie neque amorem neque odium, sed frugalitatis studium avaritieque fugam laudo. Ut amare enim pusilli animi, sic pati non posse aurum, infirmi est parumque sibi fidentis, atque auro succumbere metuentis. “Magnus ille est”, inquit Anneus, “qui fi
Abbreviated transcription (Latin):
atq huic pudicitie suul ac uite insidias ꝑ¬
neuire umbre aiieo daua es expugnata uir¬
gugas acuatis argolici tasus plat auare¬
que simul quigis und̾ si quidẽ ãnne d. pli¬
tis cã fuitt auoũ fatale qd bñ spt̃̃ agrie
eriphile male optatũ male ꝑtũ illiꝰ pena¬
ces irrupit scelere q ingentia seuuã mo¬
uit none opes falsas ⁊ caducas neq p̾sta¬
ie posse ꝙ spondeant neq Iemye aĩ situi
s eccẽdere neq guras fugare s accessere

Expanded text:
atque hinc pudicitie simul ac vite insidias provenire? Imbre aureo Danaes expugnata virginitas, ac vatis Argolici casus probat, avareque simul coniugis: una si quidem ruine duplicis causa fuit, aurum fatale; quod bene spretum Argie, Eriphile male optatum, male partum illius penates irrupit, scelerumque ingentia semina movit. Nonne opes falsas et caducas, neque prestare posse quod spondeant, neque lenire animi sitim sed accendere, neque curas fugere sed arcessere,
Abbreviated transcription (Latin):
serre dũ locoꝵ nouitate captꝰi nt fit occulo ꝙ
artĩferens foite illes in quasdã dese̾ptões geo¬
ad giasiũ lr̃aꝵ Recto calle concendit atq ibi
plrĩtis disputatõib adiui racõem pͥmo de añt ami¬
citias optimatũ ac nimu̾ii meruit quib nõtmm

Expanded text:
re, dum locorum novitate captus, ut fit, oculosque circumferens, forte illos in quasdam descriptiones Geoad gymnasium literarum recto calle contendit, atque ibi Philosophicis disputationibus admirationem primo, dehinc amicitias optimatum et munera meruit, quibus non tantum
Abbreviated transcription (Latin):
il petinam quã multꝭ q̃sitã uigilus młtꝭ¬
q laboribus in hus sacculis duuise ram spoli¬
atꝰ tua sũ in domo poter Ad hoc genitor qu
ait spollatꝰ es nõue saculos onis plenos ui¬
deo Ille añt gemẽs arens inqutt pr nõ¬
tabat cũ se nex froute nrchil icta quide
intquit refert fili apudte areͣne an petiã
pleui fuit Memorabile dc̃m preclare q se¬
cencie diquidẽ apud multis oiosa pecua
ẽ mlq agit aliud ñ ꝙ lecũ occupat atq
añ apud plures male atq nuꝑbẽ opens
apud demm panceo deunm fiuictuosa est id
d̾misi petiuam quã amabã R Emopi nuorẽ

Expanded text:
ille pecuniam, quam multis quesitam vigiliis, multiille pecuniam, quam multis quesitam vigiliis, multisque laboribus in his sacculis dimiseram, spoliatus tua sum in domo, pater!”. Ad hec genitor “quomodo, ait, spoliatus es? nonne sacculos omnes plenos video?” Ille aentabat. Tum senex, fronte nichil mota, “quid, inquit, refert, fili, apud te harenane an pecunia pleni sint?” Memorabile dictum, preclareque sententie: si quidem apud multos otiosa pecunia est, nilque agit aliud, nisi quod locum occupat atque animum, apud plures male atque improbe operosa, apud paucos demum fructuosa est. Amisi pecuniam quam amabam. Turpi amore
Abbreviated transcription (Latin):
equ uñ ille uestes leti atq om̃ ignari sun¬
plicitate puerili dñi prĩs cõ multes q alies
domi in stabulo s substitesse dix̾ũt utũq ecĩa
pentẽ multiplin ac Regio esse uestitu magꝭ
Ille mag̃ q singlã mirari Inde ub̃i prne dmꝰ
bimen accigit uix parentes uix q ⁊ pãs pori¬
etes ⁊ Recognoscens nͨ edmiracoe Iam simpli¬
ti. s scuporẽ ꝑleuꝰ atq extasi thalanu atq
archulam sestiuꝰ adut ubi ꝯ ext̾ms ml mu¬
tatũ cerueret porũ aĩo cõquirut ⁊ qm̃̃ colle¬
gaꝵ pñtia ac festinatio ampliꝰ nõ surebõt᷑
pegtim arculã aꝑunit sacculis ꝙ ꝯspectis solite
more turgentib atq obstrusis iam securꝰ abet
mox nego publico expedito domu Rediens
in thalano se inclusit arculam aꝑuit saculss
introspexit aurũ q arenã uersum reꝑiens
exclomait accuxrit pr̃ ⁊ quid inguit Roi d̃
sili quid quẽuis aut quid fles amisi inquit

Expanded text:
equi, unde ille vestes; leti atque omnium ignari, simequi, unde ille vestes; leti atque omnium ignari, simplicitate puerili, domini patris esse, multosque alios domi in stabulo substitisse dixerunt, utrunque etiam parentem multiplici ac regio esse vestitu; magis ille magisque singula cepit mirari; inde, ubi paterne domus limen attigit, vix parentes, vix ipsos parietes recognoscens, nec admiratione iam simplici, sed stupore plenus atque extasi thalamum atque arculam festinus adiit, ubi cum exterius nil mutatum cerneret, parumper animo conquievit. Et quoniam collegraptim arculam aperuit, sacculisque conspectis solito more turgentibus atque obstrusis, iam securus abiit; mox negotio publico expedito, domum rediens, in thalamo se inclusit, arculam aperuit, sacculos introspexit, aurumque in harenam versum reperiens exclamavit! Accurrit pater, et “quid inquit rei est, fili? Quid queris, aut quid fles?” “Amisi inquit
Abbreviated transcription (Latin):
ac fame nene in cõpatoem auriet detus ⁊ debi¬
iũ ⁊ nalia sibi mra uilest̾ont deiq ut sibi¬
suppliciũ partas ẽe dicebat h pater s frustͣ
uel surdo tait uel auaro Contigit tanten ꝓ
R publica filiũ abesse ⁊ cũ electis uioie ad
iomanuã pondificem ꝑficisti Quo digresso statii
pater eccasione accepta noms thalonii arculle¬
q clanib introgiessus thesauoũ nulli ⁊tile elate¬
bris euunt seꝙ ⁊ aigeni ⁊ filies familiam q
om̃em exquisitissime induit euuit equos oruatis¬
simes uosa aegentea suppellectilem spõsam ultĩs
domũ amplam s mũme cultam noiis auxit
edifitiis ⁊ picturis insignib ad errant uutii
saculos uero in quib aurũ illi filii fu̾at arẽ¬
na la pillis q flmueis plenls dostrictes ẜe
obserata omña quos pͥrs in ftatu fidant dimi¬
sit que Cũcta brenissimo tp̃e gesta sunt qd
⁊ uolũtas egregii sems ⁊ pecnã prompta
lem aña nõ uidisset quesunt q cuiꝰ eeñt

Expanded text:
ac fame, neve, in comparationem auri, et decus et debitum et naturalia sibi iura vilescerent, denique ut sibisupplicium partas esse dicebat; hoc pater, sed frustra vel surdo canitur vel avaro. Contingit tandem pro Republica filium abesse, et cum electis viris ad Romanum pontificem proficisci, quo digresso, statim pater, occasione arrepta, novis thalami arculeque clavibus introgressus, thesaurum nulli utile e latebris eruit, seque coniugem et filios familiamque omnem exquisitissime induit, emit equos ornatissimos, vasa argentea, suppellectilem speciosam, ultimo domum amplam, sed minime cultam, novis auxit edificiis, et picturis insignibus adornavit munivSacculos vero in quibus aurum illud filii fuerat, harena lapillisque flumineis plenos obstrictosque, et obserata omniaque quo prius in statu fuerant, dimisit. Que cuncta brevissimo tempore gesta sunt, quod et voluntas egregii senis et pecunia prompta lem antea non vidisset, quesivitque cuius essent
Abbreviated transcription (Latin):
morsus ⁊ ĩsula indicia atq auaritie seu ꝑdi¬
guitatis infam̃o q̃ Raro alibi p locupletũ
sedet in limine ab hus malis miłe metiꝰ inge¬
io tustodiri potuit dom tua ꝙ̃ Illã cuscodiat
pauperiem miẜat̃t illas cupit ac utuꝑat
mnt horaet ⁊ landet d. domũ iuẽã occupat
pauꝑtas R. Iam nuillus ibi sdie lecꝰ exitꝰ d¬

Expanded text:
morsus et insulsa iudicia, atque avaritie seu prodigalitatis infamiam, que raro alibi quam locupletum sedet in limine. Ab his malis nullo melius ingenio custodiri potuit domus tua, quam illam custodiret pauperiem miseratur: illas cupit ac vituperat, hanc horret et laudat. Domum meam occupat paupertas. Iam nullus ibi superbie locus erit,
Abbreviated transcription (Latin):
po i u uirit ⁊passionib ac uiolentꝭ affectib
Ao ẜuit ¶ruid uis dicã pauci in ueritate s¬
lat literi ⁊ si qui sũt eo illis laboriosior uita
quo altior multo om̃ citiꝰ riłio q faciliꝰ fidelis
ẜui ꝙͣ iuste Regis implent᷑ officia diocleciam ãs
pͥuati e de pterito Rudicantis ⁊ exꝑientia edo¬
ei dcin memorãbile est duna ꝑ nnchil diffici

Expanded text:
passionibus ac violentis affectibus suis servit. Quid vis dicam? Pauci in veritate sunt liberi; et, si qui sunt, eo illis laboriosior vita est, quo altior. Multo enim citius multoque facilius fidelis servi, quam iusti regis implentur officia. Diocletiani iam privati, et de preterito iudicantis, et experientia edocti, dictum memorabile est: “nichil diffi
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝙ̃is potentis arbitrio exẽptũ p pit teli¬
ber etq ip̃o dño dicis rem faciet Bapie studio
ntũde illa te in libertatem asseret deñ cathouis
legui trals R nulla Re meliꝰ ꝙ fide ⁊ obsequis
molient᷑ ⁊ fortassis ader ut p multꝭ accidit inde

Expanded text:
is potentis arbitrio exemptum, quod te liberum atque ipso domino ditiorem faciet. Sapientie studio incumbe: illa te in libertatem asseret. Dictum Catonis vitam traho. Nulla re melius quam fide et obsequio mollientur, et fortassis ade
Abbreviated transcription (Latin):
suul yonbestitis ⁊ oĩo ubiq poriꝰ ꝙͣ in uobis ⁊ bona
euiala ur̃a Reponicis q̃ alibi tñ ꝙͣ in uobis ẽẽ non
rossũt ꝙ uisi pudendũ ir̃e aliquid paintendum¬
uergeris qd tnũ c̾men aut quis pudor inpuditi
patꝰ tu mode ne par̾ui decoris heditatem edeas
ane atq illi dissimiliue hoc in parte fieri fcude̾
qui le eguarũ gonuit nunto tibi suas matulas nup̃s¬
sise nõ potuit Intẽ sit exte ꝓdeat int̃e est bñ¬

Expanded text:
o ubique potius quam in vobis et bona et mala vestra reponitis, que alibi tamen quam in vobis esse non possunt. Quod nisi pudendum ipse aliquid penitendumve egeris, quod tuum crimen, aut quis pudor, impudicus pater? tu modo ne paterni dedecoris hereditatem adeas cave, atque illi dissimillimus hac in parte fieri stude. Qui te ignarum genuit, invito tibi suas maculas impressisse non potuit. In te sit, et ex te
Abbreviated transcription (Latin):
uccĩa sultrahit R. Necessariã subtralere potest
nemo qñ quidẽ uere ncc̃m ẽ nichil sine quo bere
uinitur dico añt bene nõ uoluxtuese non iuso
aut splendide s prudentei si sobrie s honeste
in quib nillũ sibi ius eẽ qͣnus insolens fortrã
fatebit᷑ ⁊ certe cũ nec toto qd e usp autore¬
oĩ gẽmaꝵ põpta atq om̃u genũ Rerꝭ copia tu¬
piditas expleat᷑ pancis ad mod̾ ⁊ si de fut beu
lingne uol manꝰ artificio cõꝑandis tollit᷑ aute
lemt necessitas nalis sit uirtuti modicũ uias
iul sufficit d. uictũ uestitũ q ncc̃m auara sois
negat R Aliñde petendũ uirtus liberalior I

Expanded text:
ia subtrahit. Necessaria subtrahere potest nemo, quandoquidem vere necessarium est nichil sine quo bene vivitur. Dico autem bene, non voluptuose, non insolenter aut splendide, sed prudenter, sed sobrie, sed honeste, in quibus nullum sibi ius esse, quamvis insolens, fortuna fatebitur. Et certe cum nec toto quod est ui gemmarum pompa atque omnigenum rerum copia, cupiditas expleatur, paucis admodum et, si desint, levi lingue vel manus artificio comparandis, tollitur aut lenitur necessitas naturalis: sic virtuti modicum, vitio nil sufficit. Victum vestitumque necessarium avara sors negat. Aliunde petendum. Virtus liberalior quam
Abbreviated transcription (Latin):
tam obseuo nulla apcior esset uorisio si ib horẽ
sane mẽtꝭ id fieret Nũc p̾claras optandas ꝙ diui¬
cias quis negare audeat q̃ su feiro ac stelo peti
ueluit dũ sit spret: optimus sic possius affaũt¬
S. panꝑem in laborib uitam duco p. Cedutes
hauriende aque E Rigandis oleribz plãtꝰ orpi¬
nas molle manuarie locare oꝑas urgonte moi

Expanded text:
tam obsceno nulla aptior esset irrisio, si ab homine sane mentis id fieret. Nunc preclaras optandasque divitias, quis negare audeat, que se ferro ac scelere peti velint, dum sic sprete optimis, sic pessimis affluunt? Pauperem in laboribus vitam duco. Cleantes hauriende aque et rigandis oleribus, Plautus Sarsinas mole manuarie locare operas, urgente i
Abbreviated transcription (Latin):
spirionib mille nͤ insidus n ͭ nausie nͨ podo¬
hie diuitũ hospitib quib exclusis ħĩtatura
latiꝰ tetũ quies ⁊ trãquilitas ⁊ untꝰ cui eo
plus loci erit quos fortũe iinꝰ di lares meos du¬
ua subit pangtas / R. Quid q̃raris stio molliꝰ dini¬
cie subussẽt s pauꝑtas tuciꝰ nulle añt oper st

Expanded text:
spitionibus mille, nec insidiis, nec nausee, nec podagre, divitum hospitibus: quibus exclusis habitatura latius tecum quies et tranquillitas et virtus, cui eo plus loci erit, quo fortune minus. Lares meos dura subiit paupertas. Quid queraris scio: mollius divitie subiissent, sed paupertas tutius. Nulle autem ope
Abbreviated transcription (Latin):
dix̾im minẽta multũ quidẽ s ꝓ captu sico ueutu
ingerunt soli uos aĩanciũ dñ meusã uestã
⁊ nostitis et frangitis neq de nichllo est ꝑ milhi
mirãtiu quia patrũ ⁊ auore momoria in uince
multo pauciores essent lpoiẽt aut totidem ãt̃
plures unia tñ uiliora erant sic̃ uides crent
obrior sitis ⁊. de lanto uictu as tonnem sum
redactꝰ R. ⁊bene lit̃ qd̵ modescia neglexit in¬
es si mensti delicatissimꝰ si sensisti Dd. In parꝑ¬
tate sum gẽitꝰ. R. an tue tibi q̃rimonie pare
sũt hc nõ tua quid̃ s pentũ fuit d. In panꝑ¬
tate sum natus R. In panꝑtate moriturꝰ sum¬
lis pñcipio siuis manes insi forte morientib¬

Expanded text:
dixerim, iumenta multum quidem, sed pro captu suo ventri ingerunt, soli vos, animantium domini, mensuram vestram et nescitis et frangitis. Neque de nichilo est quod multi mirantur, quia patrum et avorum memoria, vinee multo pauciores essent, homines autem totidem aut plures, vina tamen viliora erant. Sic in dies crevit ebriorum sitis. De lauto victu ad tenuem sum redactus. Bene habet: quod modestia neglexit, imes si meministi, delicatissimus si sensisti. In paupertate sum genitus. An tue tibi querimonie parum sunt? Hec non tua quidem, sed parentum fuerit. In paupertate natus sum. In paupertate moriturus. Similis p
Abbreviated transcription (Latin):
pichagoram sanuũ scitam democriton abderide
ariscotilem stagicitem theo phrastiõ lesbĩu tullũ
ar pmatem Chons egẽi maxis bius insula ee
poctam nõ ignobillem philitem tulit emedie
rũ mag̾tudiu locoꝵ augustras nõ obstare dͥ¬
nobilis est pria R Nodilitare tu allors d pt¬
li ꝑte se uelis potes c̃ite illa fac nõ pollit
Ignobilem n Roure quidẽ pompilis ad Roll̃᷑

Expanded text:
charsim Scytham, Democritum Abderitem, Aristotelem Stagyritem, Theophrastum Lesbium, Tullium Arpinatem? Chous Egei maris brevis insula, et poetam non ignobilem Philitem tulit, et medeniorum magnitudini locorum angustias non obstare. Ignobilis est patria. Nobilitare tu illam pro virili parte si velis, potes, cum te illa facere non possit ignobilem. Nec Nume
Abbreviated transcription (Latin):
S. Dolto pauꝑior sum R̾ Bane lt̃ ⁊ solito
exis quãlior expedior uberior uariũ amiant
ucedẽ qm arduũ iter ag̃nt Carebit solitiꝰ opib
simul q solitis murib ac furib ac ꝓt̾rs ẜms h¬
auridentiũ tibi te q Ridenciũ demq si anussos opes
cũ amissis tedũs conferas lucrũ noces Certẽ ut so¬
ccitatem sileam hm̃ilitatẽ sobrietatem Requie nõ¬
destiam pauꝑtatis couutes si nchul bom alnd ille
setũ afferoet ꝙ̃ ꝙ e fallaciũ gregib adulantĩ ⁊¬

Expanded text:
e? Solito pauperior sum. Bene habet: et solito eris humilior, expeditior, liberior. Vacui amant incedere, qui arduum iter agunt. Carebis solitis opibus, simulque solitis muribus ac furibus et proteridentium atque rodentium. Denique si amissas opes, cum amissis tediis conferas, lucrum voces. Certe, ut securitatem sileam, humilitatem, sobrietatem, requiem, modestiam paupertatis comites, si nichil boni aliud illa secum afferret, quam quod et fallacium gregibus adulanti
Abbreviated transcription (Latin):
obedĩãt ẜui si insta p̾cipuint nõ difficultas Reni¬
hat no  lator nõ obsequio bel negata p̾urañ
qd est in Rebus amarissimũ iorogata suglicias
In dimib abediant modo iustitra atq in louestt
obsint alioqũo ꝯtumatia  libertas atq p̃mre

Expanded text:
bediant servi, si iusta precipiunt: non difficultas retrahat, non labor, non obsequia vel negata premia, vel quod est in rebus amarissimum, irrogata supplicia. In omnibus obediant modo iniustitia atque inhonestas abfuerit; alioquin contumacia et libertas, atque
Abbreviated transcription (Latin):
S memoriã omẽm sede origiuis delebũt hec
romediũ̃ dũ lic arripe aliudinichi crede nullũ¬
Eouꝰ in hãc uitam intrani picio Ne deleas liber
egredire uelis̾ modo sicut multi ex du̾so qui¬
intrauerrũt liberi ẜui ext hibũt B. Berilitꝰ na¬

Expanded text:
sed memoriam omnem fede originis delebunt: hoc remedium dum licet arripe; aliud, michi crede, nulluvus in hanc vitam intravi. Ne doleas: liber egrediere, velis modo, sicut multi qui ex adverso intrarunt liberi, servi exibunt. Serviliter na
Abbreviated transcription (Latin):
ieris diguꝰ hris ꝑditis gustui deẜuir S. Teniuet
uicti ne uastigat ⁊ Contrariꝰ fatigaret nisi forte
onꝰ requiem uotas uñ legisti laucioris uite tedia
magns esse ita ut qm̃ꝙͣ diebus ꝯtimus nõ possit
siue festidio tollerari oł onib temꝑatꝭ ⁊ alciora
uictꝰ ẽ tenius R. sũit etas qñ hne fuisset ⁊ ẽ ad¬
fuist s uersus usq ꝙͣ uestigus sicis om̃ pessui e
intp̃oꝵ uiciis ac locore p̾cipnũ teneatis qr adm¬
d. uictꝰ tenuis unchi nõ platet Rͥ uictã tens
e uirtut e uolũptatis amatores ac prom l̃
uil i die sacuri fieri epytuo i  olerdus suai

Expanded text:
ereris? Dignus, his perditis, gustui deservire. Tenuis victus me fatigat. Contrarius fatigaret, nisi forte onus requiem vocas. Num legisti lautioris vite tedia magna esse, ita ut quinque diebus continuis, non possit sine fastidio tolerari ab hominibus temperatis et altiora victus est tenuis. Fuit etas, quando hic fuisset, et est adfuistis, versis usquequaque vestigiis, sitis omnium pessimi et in temporum vitiis ac locorum precipuum teneatis gradum. Victus tenuis michi non placet. Victum tenuem et virtutis et voluptatis amatores ac patroni bis in die saturum fieri. Epicurus in oleribus suis
Abbreviated transcription (Latin):
grane ingũ homi q̃ curaꝵꝭẽ qui h̃ extusserit id
sindus nõ forensib ꝑcellis ⁊ cesilioꝵ uolubiitat
Rotabis Non ramgii tarditas nõ agri sterilitas
aut dnone caritas tetor q̃bit has molestias sũõ
tuo liuquẽs sepe illo dormies uigilante s
difficilis ⁊ imꝑiosus ẽ dñs R sion sie cã illi
in fortem obuẽisse te in aĩs tuo uone quicqud¬

Expanded text:
inum, quam curarum est: qui hoc excusserit, illud studiis, non forensibus procellis et consiliorum volubilitate rotaberis; non navigii tarditas, non agri sterilitas, aut annone caritas te torquebit. Has molestias domino tuo linquens, sepe illo dormies vigilante. Difficilis et imperiosus est dominus. Non sine causa illi in sortem obvenisse, in animo tuo
Abbreviated transcription (Latin):
illecebres Ciceroins utor uerbo has gustare ⁊ uut¬
nare cũ ceꝑie illas magnope nõ Requieres E
durus ẽ uitꝰ durities am̃ica uirtutib molities
uolũptati quot aũt magni uiri ulce se uolupta¬
tib abdiautis hĩu quẽ tu Resugis uictũ elege̾
quoꝵ aqui cũ possẽt lante uesti panem ⁊ aquã

Expanded text:
illecebras Ciceronis utor verbo: has gustare et ruminare cum ceperis, illas magnopere non requires. Durus est victus. Durities amica virtutibus, mollities voluptati. Quot autem magni viri, ultro se voluptatibus abdicantes, hunc quem tu refugis victum elegere? quorum aliqui, cum p