comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
seruiens. rectitudinẽ iusticiȩ tenere non
possit: testatur ꝓpħa qui ait. Uir linguosiᷤ.
non diriget᷑ suꝑ terram. Hinc salomon ite.¬
rũ dicit. Inmulti loquio: peccatũ non dee¬
rit. Hinc isaias ait. Custos iusticiȩ silentiũ:
Uidelic& indicans qͥa mentis iusticia desolat᷑.
qͣndo ab inmoderata locutione non partit᷑.
Hinc iacob dicit. Siqͥs putat sȩ religio¬
sum esse non refrenans linguã suã sed sedu¬
Icens cor suũ. huiꝰ uana est religio. Hinc rur¬
sũ ait. Sit om̃is homo uelox ad audiendũ.
tardus autẽ ad loquendũ. Hinc iterũ ad¬
iungit. lingua inquietũ malũ: plena ueneno
mortifero. Hinc ꝑsem&e ipsã nos ueritae
admon& dicens. Om̃e uerbũ ociosũ quod
locuti fuerint homines: reddent rationẽ¬
de eo indie iudicĩ. Ociosum qͥppe uerbũ
est: quod aut ratione iustȩ necessitatie⁊.¬
aut intentione piȩ utilitatis car&. Si ergo
ratio de ocioso sermone exigitur. pensan¬
dũ ualde est. quȩ pęna illud multiloquiũ

Expanded text:
s rectitudinem justitiae tenere non possit, testatur propheta, qui ait: Vir linguosus non dirigetur super terram ; hinc Salomon iterum dicit: In multiloquio peccatum non deerit ; hinc Isaias ait: Cultus justitiae silentium . Videlicet indicans, quia mentis justitia desolatur, quando ab immoderata locit: Si quis putat se religiosum esse, non refrenans linguam suam, sed seducens cor suum, hujus vana est religio . Hinc rursum ait: Sit autem omnis homo velox ad audiendum, tardus autem ad loquendum . Hinc iterum adjungit: Lingua inquietum malum, plena veneno mortifero . Hinc per semetipsam nos Veritas admonet, dicens: Omne verbum otiosum quod locuti fuerint homines, reddent de eo rationem in die judicii . Otiosum quippe verbum est quod aut ratione justae necessitatiaut intentione piae utilitatis caret. Si ergo ratio de otioso sermone exigitur, pensandum valde est quae poena illud multiloquium
Abbreviated transcription (Latin):
hec oculos mentis attollere. & elec tos
deisoppressos. qͣnte intrinsecus arci p̃side¬
ant uidere. Cuncta qͥppe quȩ foris
ẽminent. occultis eoꝵ optutibus ꝑ despec¬
tũ iacent. Nam suꝑ se interius rapti
in alto animã figunt & queq in hac ur¬
ta paciuntur quasi longe infra laben¬
cia atq ase aliena conspiciunt. Atq
ut ita dixerim. dũ mente extra carnẽ
fieri decertant : pene ipsa quȩ toleranł
ignorant. In horũ ꝓfecto oculis: quicqͥd
temporaliter emin&. altum non est. Nã
uelut in magni uertice montis siti
p̃sentis uitȩ plana despiciunt. seq ipsoᷤ
ꝑ spũalẽ celsitudinẽ transcendentes:
subiecta sibim& intus uident: queq¬
& nullis contra ueritatem potestatibꝰ
parcunt : sed quos ad tolli ꝑ elationẽ
conspiciunt: ꝑ sp̃s auc toritatẽ premunt.

Expanded text:
haec oculos mentis attollere, et electos Dei exterius oppressos quantae intrinsecus arci praesideant videre. Cuncta quippe quae foris eminent, occultis eorum obtutibus per despectum jacent. Nam, super se interius rapti, in alto animum figunt; et quaeque in hac vita patiuntur, quasi longe infra labentia atque a se aliena conspiciunt; atque, ut ita dixerim, dum mente extra carnem fieri decertant, pene ipsa quae tolerant ignorant. In horum profecto oculis quidquid temporaliter eminet altum non est. Nam, velut in magni vertice montis siti, praesentis vitae plana despiciunt, seque ipsos per spiritalem celsitudinem transcendentes, subjecta sibimet intus vident, quaequ nullis contra veritatem potestatibus parcunt, sed quos attolli per elationem ti Spiritus auctoritatem premunt.
Abbreviated transcription (Latin):
eleuant. contraria ꝑ infirmitatẽ tͣbant.
Ex quoꝵ scilic& numero amicos suos esse
ꝓsperis. flagelloꝵ detrimenta non sensi.
Uos autẽ quia ex amore dm̃ non metui¬
tis: ex sola eum uerberis ꝑcussione formi¬

Expanded text:
elevant, contraria per infirmitatem turbant. elevant, contraria per infirmitatem turbant. Ex quorum scilicet numero amicos suos esse prosperis, flagellorum detrimenta non sensi. Vos autem qui ex amore Deum non metuistis, ex sola eum verberis percussione formi
Abbreviated transcription (Latin):
beati iob uerba amicis eiꝰ specialit̃ congru¬
unt: qͥ duris obiurgationib sc̃ĩ uiri animũ
labe factare conabantur. Ait enĩ Confusi
sunt qͥa sꝑaui. Ac si aꝑte dicer&. Dũ me
stultis increpationib ad desperationẽ
flectere nequeunt. ipsi temeritatis suȩ
insania confundãnt᷑. Uenerunt quoq
usq ad me: & pudore cooꝑti sunt. Ac si
dicat. Clidentes corporis uulnera. sed
mentis constanciã nescientes: dũ me de ĩ-¬
iusticia increpare ausi sunt. usq ad me
nec dũ uenert̃. Sed dura me muectio
ne pulsantes. dũ stare animũ interadũ¬
sa dep̃hendunt. qͣsi ad me uenientes eru¬
bescunt. Eo enĩ ad me ueniunt. quo me
inintimis agnoscunt. Ibiq eos pudor
cooperit. ubi me stantem fortiter exteri.¬
or iactura non tangit. Sunt uͦ non nul¬
li. qui timere dm̃ nesciunt: nisi cũ uel
in se exꝑta. uel inaliis cognita aduersita¬
te terrentur. Quos ꝓsꝑa ꝑ audatiam

Expanded text:
beati Job verba amicis ejus specialiter congrubeati Job verba amicis ejus specialiter congruunt, qui duris objurgationibus sancti viri animum labefactare conabantur. Ait enim: Confusi sunt, quia speravi. Ac si aperte diceret: Dum me stultis increpationibus ad desperationem flectere nequeunt, ipsi temeritatis suae insania confunduntur. Venerunt quoque usque ad me, et pudore cooperti sunt. Ac si dicat: Videntes corporis vulnera, sed mentis constantiam nescientes, dum me de injustitia increpare ausi sunt, usque ad me necdum venerunt; sed dura me invectione 235 pulsantes, dum stare animum inter adversa deprehendunt, quasi ad me venientes erubescunt. Eo enim ad me veniunt quo me in intimis cognoscunt; ibique eos pudor cooperit, ubi me stantem fortiter exterior jactura non tangit. Sunt vero nonnulli qui timere Deum nesciunt, nisi cum vel in se experta, vel in aliis cognita adversitate terrentur, quos prospera per audaciam
Abbreviated transcription (Latin):
TI SUNt. Usq ad scam̃ qͥppe ȩccłam in
die iudicii reꝓbi ueniunt: quia usq ad eiꝰ
tunc conspiciendã głam ꝑducunt᷑. ut ad ma¬
iora reatus sui supplicia repulsi. uideant
quod ꝑdiderunt. Tunc uͦ in qͦs pudor coope¬
rit: cũ eos in conspectu iudicis testis conscien¬
cia addĩcit. Tunc iudex exterius cernitur:
sed accusator interius toleratur. Tunc
om̃is ante oculos culpa reducit᷑: & mens
suꝑ gehennȩ incendia suo grauius igne
cruciat᷑. De quib recte ꝑ ꝓpħam dicitur.
Dñe exaltetur manꝰ tua ut non uideant.
uideant & confundant᷑. Intellectũ qͥppe
repboꝵ nunc merita obscurant. sed tunc
cognitio reatꝰ inluminat: ut & mͦ sequenda
non uideant.: & tunc ea postquã amiserint
cernant. Nunc gͥppe ȩterna intelligere
negle̾gunt. uel appetere intellecta contẽ¬
pnunt: sed tunc ea intelligentes ꝓcul du¬
bio desiderant ͣ ᷤ conspiciunt. cum deside¬
rata ad sequi nequaquã possunt. Quȩ &iã¬

Expanded text:
 --Usque ad sanctam quippe Ecclesiam in diem judicii reprobi veniunt, quia usque ad ejus tunc conspiciendam gloriam perducuntur, ut ad majora reatus sui supplicia repulsi videant quod perdiderunt. Tunc vero iniquos pudor cooperit, cum eos in conspectu judicis testis conscientia addicit. Tunc judex exterius cernitur, sed accusator interius toleratur. Tunc omnis ante oculos culpa reducitur, et mens super gehennae incendia suo gravius igne cruciatur. De quibus recte per Prophetam dicitur: Domine, exaltetur manus tua, ut non videant, videant et confundantur Intellectum quippe reproborum nunc merita obscurant, sed tunc cognitio reatus illuminat, ut et modo sequenda non videant, et tunc ea postquam amiserint cernant. Nunc quippe aeterna intelligere negligunt, vel appetere intellecta contemnunt; sed tunc ea intelligentes procul dubio desiderantesque conspiciunt, cum desiderata assequi nequaquam possunt.
Abbreviated transcription (Latin):
abba pater. Pondus itaq formidinis mens
electi post ponat: inuirtute se amorie
exerceat. Renouationis suȩ dignitatẽ desi¬
der&: ad conditoris fui speciem anhel&. Quẽ
quo usq conspicere non ual&: ȩternitatẽ
eiꝰ necesse est. id est intimũ eybũ suũ esuri¬

Expanded text:
 Greg. Pondus itaque formidinis mens electi postponat, in virtute se amoris exerceat, renovationis suae dignitatem desideret, et ad conditoris sui speciem anhelet: quem quousque conspicere non valet, aeternitatem ejus necesse est, id est, intimum cibum suum esuri
Abbreviated transcription (Latin):
dexteram neq ad sinistram. Ecce enim
reclausis domi uitulis. uaccȩ quȩ sub art
ea dñi plaustro religant᷑. gemuntꝰ & ꝑgunt̃
Sant ab intimis mugitus: & tamen ab
itinere non demũtant gressus. Amorẽ
qͥdeꝰ ꝑ compassionẽ sentiunt: sed colla pos¬
terius non deflectunt. Sic sic necesse est
ut incedere debeant: qui sacrȩ legis iugo
sub positi. iam ꝑ internã scienciã dñi ar:¬
cam portant: quatinꝰ ꝑ hoc qͦd ꝓpinquoꝵ
necessitatib condolent: a ce̾to rectitudi¬
nis itinere non declinent. Bethsames
posita bethsames ꝑgere est: cum suꝑna
sciencia ad internȩ lucis habitaculum
ꝓpinquare. Sed tt̃uere bohsames tendi¬
mus: cũ uiã rectitudinis gradientes. ad
uicina erroris latera. nec pro affectu
pigne̾rũ declinamꝰ. Quoꝵ nimirũ grã
mentẽ nram̃ tenere deb&. sed reflecte.¬
re non deb&. He hȩc eadem mens aut
si affectu non tangitur dura sit.: aut pluꝰ

Expanded text:
dexteram, neque ad sinistram . Ecce enim, dexteram, neque ad sinistram . Ecce enim, reclusis domi vitulis, vaccae quae sub arca Domini ad plaustrum religantur, gemunt et pergunt, dant ab intimis mugitus, et tamen ab itinere non demutant gressus. Amorem quidem per compassionem sentiunt, sed colla posterius non deflectunt. Sic sic necesse est ut incedere debeant qui, sacrae legis jugo suppositi, jam per internam scientiam Domini arcam portant, quatenus per hoc quod propinquorum necessitatibus condolent a coepto rectitudinis itinere non declinent. Bethsames posita Bethsames pergere est cum superna scientia ad aeternae lucis habitaculum propinquare. Sed tunc vere Bethsames tendimus, cum viam rectitudinis gradientes, ad vicina erroris latera nec pro affectu pignorum declinamus. Quorum nimirum gratia mentem nostram tenere debet, sed reflectere non debet, ne haec eadem mens aut si affectu non tangitur, dura sit; aut plus
Abbreviated transcription (Latin):
qͣsq ꝓpinquoꝵ deb& necessitatib copati
ut tamen ꝑ compassionẽ non sinat uĩ
suȩ intentionis impediri: ut affec tu
quidem mentis uiscera repleat: sed tam̃
ab sp̃uali ꝓposito non auertat. Neq
enĩ scĩ uiri adimpendenda necessaria
ppinqͦs carnis non diligunt: sed amore
spũaliũ ipsam inse dilectionem uincut.
quatinꝰ sic eam discretionis moderamine
temperent: ut ꝑ hanc in paruo saltem
ac minimo a recto itinere non declinent.
Qs bene nobis ꝑsignificatione̾ uaccȩ in¬
nuunt: quȩ sub arca dñi ad montana
tendentes affectu simul & rigido sen¬
su gradiuntur.: sicut scriptum est. Tollen¬
tes duas uaccas quȩ lactabant uitulos.
iunterunt ad plaustrum: uitulosq earũ
clauserunt domi. & posuerunt arcam dĩ
suꝑ plaustrũ. Et paulo post. Ibant indi¬
rectum uaccȩ ꝑ uiam quȩ ducit bethsa¬
mes. & itinere uno gradiebantur ꝑ gentes
&e mugientes: & non declinantes neq ad

Expanded text:
quisque propinquorum debet necessitatibus compati, quisque propinquorum debet necessitatibus compati, ut tamen per compassionem non sinat vim suae intentionis impediri, ut affectus quidem mentis viscera repleat, sed tamen a spiritali proposito non avertat. Neque enim sancti viri ad impendenda necessaria propinquos carnis non diligunt, sed amore spiritalium ipsam in se dilectionem vincunt, quatenus sic eam discretionis moderamine temperent, ut per hanc in parvo saltem ac minimo a recto itinere non declinent. Quos bene nobis per significationem vaccae innuunt, quae, sub arca Domini ad montana tendentes, affectu simul et rigido sensu gradiuntur, sicut scriptum est: Tollentes duas vaccas quae lactabant vitulos, junxerunt ad plaustrum, vitulosque earum clauserunt domi, et posuerunt arcam Dei super plaustrum . Et paulo post: Ibant in directum vaccae per viam quae ducit Bethsames, et itinere uno gradiebantur, pergentes et mugientes, et non declinantes neque ad
Abbreviated transcription (Latin):
natos gͦ qͥsq ac ꝓximos deb& fieri. si
uult parenti om̃iũ uerius iungi: quati¬
nus eosdem qͦs ꝓpt̃ dm̃ utiliter negligit.
tanto solidius diligat. qͣnto in eis affec¬
tũ solubilẽ copulae carnalis ignorat.
Debemꝰ quidẽ & temporalit̾ his quibus
uicinius iungim̃ plus cȩteris ꝓdesse: qͥa
& flãma ad motis reb incendiũ porri¬
git. sed hoc ipsũ pͥus. ubi nascitur ĩcen¬
dit. Debemus cõpulã terrenȩ cogna¬
tionis agnoscere: sed tamen hanc cum
cursũ mentis p̃pedit ignorare. qͣuatinꝰ
fidelis animꝰ indiuino studio accensus.
nec ea quȩ sibi sunt in infimis coniunc
ta despiciat. & hec apud sem& ipsũ recte
ordinans sũmo  amore transcendat. Sol¬
lerti gͦ cura ꝓuidendũ est: ne carnis gr̃a
subrepat. atq arecto itinere cordis
gressum deflectat: ne uim suꝑni amoris
impediat. & surgentẽ mentẽ suꝑ imposito
pondere deorsum premat. Sic cenim

Expanded text:
natos ergo quisque ac proximos debet fieri, si natos ergo quisque ac proximos debet fieri, si vult parenti omnium verius jungi: quatenus eosdem quos propter Deum utiliter negligit, tanto solidius diligat, quanto in eis affectum solubilem copulae carnalis ignorat. Debemus quidem et temporaliter his quibus vicinius jungimur plus caeteris prodesse, quia et flamma admotis rebus incendium porrigit, sed hoc ipsum prius ubi nascitur incendit. Debemus copulam terrenae cognationis agnoscere, sed tamen hanc, cum cursum mentis praepedit, ignorare: quatenus fidelis animus in divino studio accensus, nec ea quae sta despiciat, et, haec apud semetipsum recte ordinans, summorum amore transcendat. Solerti ergo cura providendum est ne carnis gratia subrepat, atque a recto itinere cordis gressum deflectat, ne vim superni amoris impediat, et surgentem mentem superimposito pondere deorsum premat. Sic etenim
Abbreviated transcription (Latin):
& matrẽ & uxorẽ & filios & fratres
& sorores. adhuc autẽ & animã suam
non potest m̃s esse discipulus. Quo in
loco uidelic& dũ ꝓpinquoꝵ odio. ani¬
mȩ quoq nr̃e odium subinfert᷑: patent̃
ostendit᷑ qͥa sic ꝓpinqͦs sicut nosm& ipsoᷤ
odio habere precipimur: ut hos ad ȩt̃.¬
na rapientes. eorũq carnalẽ gram̃ cum
p̃pedit post ponentes. discamus tẽpera¬
ta eos discretionis arte & conuenienter
diligere & salubrit̾ odio habere. qua¬
tinus sic sciat ꝑ amorẽ odiũ surgere.
ut ualeamus eos uerius ꝑ odiũ amare.
Hinc rursũ ꝑ moysen dicit᷑. Qui dix¬
erit patri suo & matri suȩ nescio uos
& fratrib suis ignoro illos. & nesciert̃
filios suos: hi custodiert̃ eloquiũ tuũ
 & pactũ tuũ seruauerunt iudicia tua
Ille enĩ scire dm̃ familiarius appetit.
qui prȩ amore piecatis nescire deside¬
rat. quos carnaliter sciuit. Graui &̃e¬
nĩ dampno scientia diuina minuitur:
ĩcisi cũ carnis noticia partitur. Extra cog

Expanded text:
 matrem, et uxorem, et filios, et fratres, et sorores, adhuc autem et animam suam, non potest meus esse discipulus . Quo in loco videlicet, dum propinquorum odio animae quoque nostrae odium subinfertur, patenter ostenditur quia sic propinquos, sicut nosmetipsos odio habere praecipimur, ut hos ad aeterna rapientes, eorumque carnalem gratiam cum praepedit postponentes, discamus temperata eos discretionis arte et convenienter diligere, et salubriter odio habere, quatenus sic sciat per amorem odium surgere, ut valeamus eos verius per odium amare. Hinc rursum per Moysen dicitur: Qui dixerit patri suo et matri suae, Nescio vos, et fratribus suis, Ignoro illos, et nescierunt filios suos, hi custodierunt eloquium tuum et pactum tuum, et servaverunt judicia tua . Ille enim scire Deum familiarius appetit, qui prae amore pietatis nescire desiderat quos carnaliter scivit. 232 Gravi etenim damno scientia divina minuitur, si cum carnis notiti
Abbreviated transcription (Latin):
dis ceruicẽ subdit. Alius rebellantẽ iam
inpacienciã strauit.: sed ianẽ głam nec-¬
dũ uicit. Et cũ se ꝑ hanc mundi honorib¬
inserit: confirus causarũ stimulis. ad inpa¬
cienciã captus redit. Cumq in anis gła ad
defensionẽ sui animũ erigit: illã uictꝰ
tolerat quam superauit. Alius in anẽ głam
ĩã subdidit: sed tamen inpacienciã necdũ
strauit. Et cũ multa resistentib ꝑ in paci:¬
enciã minat᷑ : erubescens non implere qͦd
loquit᷑. subinanis głȩ iugo reuocatur. Et
hoc uictus ꝑ aliud tolerat: qͦd plene se
uicisse gaudebat. Sic gͦ ope uicaria fugi¬
tiuũ suũ uicia retinent: & qͦsi iam amissũ
sub dominii iure recipiunt. atq ad uindic¬
tã sibi uicissim tradunt. Per uersis itaq ĩ¬
uolutȩ sunt gressuũ semitȩ. qͥa & si de-¬
uicta una nequicia pedẽ leuant. regnan¬
te tam̃ altera. hunc in ea &iam quã deui¬
cerant implicant. Aliqͣndo uͦ inuolutis

Expanded text:
dis cervicem subdit. Alius rebellantem jam dis cervicem subdit. Alius rebellantem jam impatientiam stravit, sed inanem gloriam necdum vicit, et cum se per hanc mundi honoribinserit, confixus causarum stimulis, et impatientia captus redit, cumque inanis gloria ad defensionem sui animum erigit, et illam victus tolerat, quam superavit. Alius inanem jam gloriam subdidit, et tamen impatientiam necdum stravit, et cum multa resistentibus per impatientiam minatur, erubescens non implere quod loquitur, sub inanis gloriae jugum revocatur; et hoc victus per aliud tolerat, quod plene se vicisse gaudebat. Sic ergo ope vicaria fugitivum suum vitia retinent, et quasi jam amissum sub dominii jure recipiunt, atque ut vinctum sibi vicissim tradunt. Perversis itaque involutae sunt gressuum semitae; quia etsi devicta una nequitia pedem levant, remanente tamen altera, hunc in ea etiam quam devicerant, implicant. Aliquando vero involutis
Abbreviated transcription (Latin):
maceratione corporis: esse pacientes. sed sine
contumeliis uolunt. Cũq adipisci uir tuteᷤ
quęrunt. sed labores uirtutũ fugiunt. qͥd
aliud quã & belli certamina in campo nesci¬
unt: & triumphare in urbibꝰ de bello con¬
cupiscunt  Qũauis hoc qͦd eoꝵ semitȩ in¬
possit. Sȩpe namq nonnulli. contͣ quȩdã
se uicia uehementer accingunt: sed quędã
subigere negligunt. Cũq se contͣ᷑ ista non
erigunt. illa contra se reparant quae
subigert̃. Alius nãq iam carnẽ a luxuria
domuit: sed tamen adhuc mentẽ ab auari¬
cia non frenauit. Cũq se inmundo pro
ex ercenda auaricia retin&. cũq a terre:¬
nis actib non recedit: erũpente occasioniᷤ¬
articulo &iam inluxuriã labit᷑. qu̾a iã
subigisse uidebat᷑. Alius auariciȩ ȩstum
uicit: sed nequaquã uim lururiȩ subdidit
Cũq explendȩ luxuriȩ preciũ preparat.
iugo quoq auariciȩ quã dudũ edomuit cor¬

Expanded text:
maceratione corporis; esse patientes, sed sine maceratione corporis; esse patientes, sed sine contumeliis volunt. Cumque adipisci virtutes quaerunt, sed labores virtutum fugiunt, quid aliud quam et belli certamina in campo nesciunt, et triumphare in urbibus de bello concupiscunt? Quamvis hoc, quod eorum semitae iner. Saepe namque nonnulli contra quaedam vitia se vehementer accingunt, sed quaedam subigere negligunt. Cumque se contra ista non erigunt, et illa contra se reparant quae subegerant. Alius carnem a luxuria domuit, sed tamen adhuc mentem ab avaritia non refrenavit; cumque se in mundo pro exercenda avaritia retinet, cumque a terrenis actibus non recedit, eruarticulo, etiam in luxuriam labitur, quam jam subegisse videbatur. Alius avaritiae aestum vicit, sed nequaquam vim luxuriae subdidit; cumque explendae luxuriae pretium praeparat, jugo quoque avaritiae, quam dudum edomuit, cor
Abbreviated transcription (Latin):
ad uoces & contumelias medullitꝰ inflãmat᷑.
ita ut non solũ ad memoriã pacientia pro¬
missa non redeat: sed & sem& ipsã mens.
& ea quȩ loquit᷑ conuicia non agnoscat
cũq furori plene satis fecerit. qͣsi post ex-¬
erͣtiũ intranquillitatẽ redit. Et tunc se
ad silentii claustra recolligit: cum linguȩ
non pacientia sed ꝓcacitatis suȩ satissactio
frenũ ponit. Uir igit᷑ sero post conuicia
inlata se cohib&: qͥa & acursu sȩpe spuman-¬
tes eqͦs non presidentis dertera sed campi
⁊terminꝰ coherc&. Bene gͦ de rȩꝓbis dicit᷑.
Sin uolutȩ sunt semite gressuũ eoꝵ. Quia
recta quidẽ deliberando appetunt. sed
ad consueta semꝑ mala replicant᷑. Et quasi
extra se ͤ tensi. ad sem& ipsos ꝑ circuitum
redeunt : qͥ bona qͥdẽ cupiunt. sed amalis
nũqu̾a recedunt. Esse qͥppe humiles.
sed tamen sine despectu: esse contenti ꝓ¬
priis. sed sine necessitate: esse casti. sed sine

Expanded text:
ad voces contumeliosas medullitus inflammatur, ad voces contumeliosas medullitus inflammatur, ita ut non solum ad memoriam patientia promissa non redeat, sed semetipsam mens, et ea quae loquitur convicia non agnoscat. Cumque furori plene satisfecerit, quasi post exercitium in tranquillitatem redit, et tunc se ad silentii claustra recolligit, cum linguae non patientia, sed procacitatis suae satisfactio frenum ponit. Vix igitur sero post convicia illata se cohibet, quia ex cursu saepe spumantes equos non praesidentis dextera, sed campi terminus coercet. Bene ergo de reprobis dicitur: Involutae sunt semitae gressuum eorum, quia recta quippe deliberando appetunt, sed ad consueta semper mala replicantur, et quasi extra se tensi, ad semetipsos per circuitum redeunt. Qui bona quidem cupiunt, sed a malis nunquam recedunt. Esse quippe humiles, sed tamen sine despectu; esse contenti propriis, sed sine necessitate; esse casti, sed sine
Abbreviated transcription (Latin):
nis inquietat. Alius luxuriȩ tabe polluit᷑.
& longa iam consuetudine captꝰ tenet᷑.
Qͣnta autẽ castitatis sit mundicia con-¬
spicit : & carne uinci turpe dep̾hendit.
Restringere ergo uoluptatũ fluxa deli-¬
berat : & resultare consue tudini qͥsi totis
se uirib parat. Sed uel obiecta oculis
specie uel ad memoriã reducta : cũ subita
temptatione concutit᷑. ꝓtinꝰ a pristina
p̃paratione dissipat᷑. Et qui contͣ hanc
clẏppeũ deliberationis erererat : delectati¬
onis iaculo confossus iacce. Sicq eum lux¬
uria eneruem superat: ac si nulla contͣ
eã intentionis arma preparass&. Aliꝰ
irȩ flãmis accendit᷑ & usq ad inferendaᷤ
ꝓo imis contumelias effrenatur. Cũ uero
nulla furoris occasio animũ pulsat: qͣnta
sit mansuetudinis uirtꝰ. qͣnta pacientiae
altitudo considerat: seq &iam contͣ contu¬
melias pacientẽ parat. Sed cũ parua quã¬
lib& cõmotionis occasio nascit᷑. repente

Expanded text:
nis inquietat. Alius luxuriae tabe polluitur, nis inquietat. Alius luxuriae tabe polluitur, et longa jam consuetudine captus tenetur, quanta autem castitatis sit munditia, conspicit, et a carne vinci turpe deprehendit. Restringere ergo voluptatum fluxa deliberat, et resultare consuetudini quasi totis se viribus parat; sed objecta oculis specie, vel ad memoriam reducta, cum subita tentatione concutitur, protinus a pristina praeparatione dissipatur, et qui contra hanc clypeum deliberationis erexerat, delectationis jaculo confossus jacet, sicque eum luxuria inermem superat, ac si nulla contra eum intentionis arma praeparasset. Alius irae flammis accenditur, et usque ad inferendas proximis contumelias effrenatur. Cum vero nulla furoris occasio animum pulsat, quanta sit mansuetudinis virtus, quanta patientiae altitudo considerat, seque etiam contra contumelias patienter temperat; sed cum parva quaelibet commotionis occasio nascitur, repente
Abbreviated transcription (Latin):
tionis articulo. ĩ de liberationis ꝓposito. ñ.
ꝑdurant. Aliꝰ nãq pͣuo usu suꝑbiȩ inflatꝰ.
cũ magna esse p̃mia humilitatis considerat.
aduersũ semipsũ se erigit: & qͣsi tumorẽ
turgidi fastus de ponit exhibere se quib¬
libae contumeliis humilẽ ꝓmittit. Sed cũ
repente hunc unius iniuria uerbi pulsa¬
uerit. ad consuetã ꝓtinus elationẽ redit.
Sicq ad tumorẽ ducit᷑: ut ne quaquã qͥa
humilitatis bonũ concupiuerat. recordet᷑:
Alt auaricia ȩstuans. augendis faculta¬
tibꝰ anhelans. cum p̃terire om̃ia uelociter
conspicit: uagantẽ ꝑ concupiscencias mentẽ
figit. Decernit iam nil appetere: ad epta
tantũmͦ sub magni moderaminis freno
possidere. Sed cũ repente fuerint oculis
oblata quȩ placeant: in ambitione ꝓtinꝰ
mens anhelat. Sem&ipsam non capit: ad¬
ipiscendi hȩc occasionẽ quęrit. Et oblita
continentiȩ quã secum pepigerat. cogita¬
tionũ se stimulis. ꝑ desideria ad quisitio¬

Expanded text:
tionis articulo, in deliberationis proposito non perdurant. Alius namque pravo usu superbiae inflatus, cum magna esse praemia humilitatis considerat, adversum semetipsum se erigit, et quasi tumorem turgidi fastus deponit, exhibere se quibuslibet contumeliis humilem promittit; sed cum repente, hunc unius verbi injuria pulsaverit, ad consuetam protinus elationem redit, sicque ad tumorem ducitur, ut nequaquam quod humilitatis bonum concupierat, recordetur. Alius avaritia aestuans, augendis facultatibus anhelans, cum praeterire omnia velociter conspicit, vagantem per concupiscentias mentem figit. Decernit jam nihil appetere, adepta tantummodo sub magni moderaminis freno possidere; sed cum repente fuerint oculis oblata quae placent, in ambitione protinus mens anhelat, semetipsam non capit, adipiscendi haec occasionem quaerit, et oblita continentiae quam secum pepigerat, cogitationum stimulis sese per desideria acquisitio
Abbreviated transcription (Latin):
ciunt. sic cuncta quib se sentiunt p̃pedi¬
ri post ponunt. Et cũ ꝓdo necesse est
ut quib ualent cunctis inseruiant. ꝓ dõ
priuata obsequia &iam ꝓpinq̾s negant.
Hinc est enĩ quidã cumꝰ dicer&. ꝑͦmitte
michi pͥus ire & sepelire patr̃e meũ: ueri¬
tatis ore ꝓtinus audiuit. Sine ut mor¬
tui sepeliant mortuos suos: tu autẽ uade
adnuncia regnũ d̃i. Qua inre notandũ
est qͥa electꝰ discipulus dũ aparentis se¬
pultura cõpescit᷑. hoc deuotũ qũẽq exhi-¬

Expanded text:
ciunt, sic cuncta, quibus se sentiunt praepediciunt, sic cuncta, quibus se sentiunt praepediri, postponunt; et cum pro Deo necesse est ut quibus valent cunctis inserviant, pro Deo privata obsequia etiam propinquis negant. Hinc est enim quod quidam cum diceret: Permitte mihi prius ire et sepelire patrem meum , Veritatis ore protinus audivit: Sine ut mortui sepeliant mortuos suos, tu autem vade, annuntia regnum Dei . Qua in re notandum est quia electus discipulus dum a parentis sepultura compescitur, hoc devotum quemque exhi
Abbreviated transcription (Latin):
qͣntur inꝑpetuũ non adtendit. In uano
animã suam accipit. qͥ eiꝰ uitã negligenes.
ei curã carnis ante ponit. Sed animã suã
in uano iusti non accipiunt: qͥa intentio¬
ne continua ad eiꝰ utilitatẽ referunt. qͥcqͥd
corporalit᷑ oꝑant᷑. qͣtinꝰ & transeunte oꝑe.
oꝑis causa non transeat : quȩ uitȩ premia
post uitã parat. Sed hȩc curare repbi
neglegunt: qͥa ꝓfecto ambulantes inuacu¬
ũ uitam sequentes fugiunt: inuenientes
ꝑdunt. Melius uͦ a prauoꝵ imitatione
cõpescimur: si eoꝵ dampna ex fine pensamꝰ.
Unde bene &iam cum erhortatione sub¬¬

Expanded text:
uantur in perpetuum non attendit. In vanum animam suam accipit qui, ejus vitam negligens, ei curam carnis anteponit. Sed animam suam justi in vanum non accipiunt, quia intentione continua ad ejus utilitatem referunt quidquid corporaliter operantur, quatenus et transeunte opere, operis causa non transeat, quae vitae praemia post vitam parat. Sed haec curare reprobi negligunt, quia profecto, ambulantes in vacuum, vitam sequentes fugiunt, invenientes perdunt. Melius vero a pravorum imitatione compescimur, si eorum damna ex fine pensamus. Unde bene etiam cum exhortatione sub
Abbreviated transcription (Latin):
tolerat. dicat. Sagittȩ dñi in me sunt. qua¬
rũ indignatio ebibit spm̃ meum. Sed gra¬
uiora inꝑpetuum metuens: ad mungat.¬
& terrores militant contͣ me. Ac si
aꝑte dicer&. Percussus quidẽ de presen¬
tibus doleo: sed hoc indolore sit grauius.
quia & in poena positus. adhuc supplicia
ȩterna ꝑtimesco. Sed qͥa iam statere in-¬
teruentũ desiderat: iam mala in quib hu¬
manũ genus cȩcidit pensat. Qũauis ĩgen¬
tili natione positus. munere tamen pro¬
phetici sp̃s plenus. quo ardore redempto¬
ris aduentũ. uel gentilitas uel iudȩa sitiat.
uerbis sequentibus demonstrat dicens. Nũ¬

Expanded text:
tolerat, dicat: Sagittae Domini in me sunt, quatolerat, dicat: Sagittae Domini in me sunt, quarum indignatio ebibit spiritum meum. Sed, graviora in perpetuum metuens, adjungat: Et terrores militani contra me. Ac si aperte diceret: Percussus quidem de praesentibus doleo; 215 sed hoc in dolore fit gravius, quia et in poena positus, adhuc supplicia aeterna pertimesco. Sed quia jam staterae interventum desiderat, jam mala in quibus humanum genus cecidit pensat, quamvis in gentili natione positus, munere tamen prophetici spiritus plenus; quo ardore Redemptoris adventum vel gentilitas, vel Judaea sitiat, verbis sequentibus demonstrat, dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
unde quo lapsi sunt. pensant aquanta bea:¬
titudine ad quȩ corruptionis suȩ tormenta
cȩciderunt. Et non solũ gemunt in his
quȩ sustinent. sed insuꝑ metuunt hoc qͦd
districtus iudex delinquentibꝰ de gehennȩ
ignib minatur. Unde recte subiungitur.¬
mens non solũ ꝑpendit quod tolerat: sed
&iam pau& quod restat. Uid& qualia ĩ hac
uita patitur : metuit ne post hanc grauiora
paciatur. Lug& quia in huius cȩcitatis exilio
a paradysi gaudiis cȩcidit: tim& ne & cum
exilium relinquitur. mors ȩterna subsequa¬
tur. Iam gͦ sentenciam tolerat inpęna. sed
minas adhuc uenturi iudicis formidat ex
culpa. Hinc psalmista ait. In me ꝑtransi¬
erunt irae tuae: & terrores tui conturbaue¬
runt me. Interni qͥppe iudicis post quam
irȩ ꝑtranseunt. &iam terrores conturbant.
quia iam aliud de dampnatione patimur.
& adhuc aliud de ȩterna ultione formida¬
mus. Uir igitur sc̃s ꝑpendens mala quȩ

Expanded text:
unde, quo lapsi sunt, pensant a quanta beaunde, quo lapsi sunt, pensant a quanta beatitudine ad quae corruptionis suae tormenta ceciderunt; et non solum gemunt in his quae sustinent, sed insuper metuunt hoc quod districtus judex delinquentibus de gehennae ignibus minatur. Unde recte subjungiturmens non solum perpendit quod tolerat, sed etiam pavet quod restat; videt qualia in hac vita patitur; metuit ne post hanc graviora patiatur. Luget quia in hujus caecitatis exsilio a paradisi gaudiis cecidit; timet ne et cum exsilium relinquetur, mors aeterna subsequatur. Jam ergo sententiam tolerat in poena; sed minas adhuc venturi judicis formidat ex culpa. Hinc Psalmista ait: In me pertransierunt irae tuae, et terrores tui conturbaverunt me . Interni quippe judicis postquam irae pertranseunt, etiam terrores conturbant, quia jam aliud damnatione patimur, et adhuc aliud de aeterna ultione formidamus. Vir igitur sanctus, perpendens mala quae
Abbreviated transcription (Latin):
r&. Ego in exilii dampnatione non gaudeo.
sed sub iuditio positus doleo: quia uim ꝑcus¬
sionis agnosco. Pleriq sunt qͦs tormenta
cruciant: sed non emendant. Quo contra ap¬
sp̃s hominis: nisi sp̃s elationis. Sagit tȩ
autẽ dñi spm̃ hominis ebibunt: cũ suꝑnȩ̨
animaduersionis sententiȩ. afflictã mentẽ
ab elatione compescunt. Sagit tȩ dñi spm̃
hominis ebibunt. qͥa intentũ exterioribus.
introrsus trabunt. Epotatus nãq dauid
sps̃ fuerat: cũ dicebat. Indeficiendo in me
spm̃ meũ. & tu cognouisti semitas meas. Et
rursum. Negaui consolari animã meã: me¬
mor fui di & delectatus sum. exercitatus
sũ. & defecit paulisꝑ sp̃s m̃s. Sagittarũ gͦ
indignatio iusti spm̃ bibit. qͥa suꝑnȩ senten¬
ciȩ electos qͦs inpeccatis inueniunt. dum
uulnerant inmutant: ut duriciam suã trans¬
fixa mens deserat. atq ex salutifero uulnere
sanguis confessionis currat. Pensant nãq

Expanded text:
ret: Ego in exsilii damnatione non gaudeo, ret: Ego in exsilii damnatione non gaudeo, sed sub judicio positus doleo, quia vim sionis agnosco. Plerique autem sunt quos tormenta cruciant, sed non emendant. Quo contra apspiritus hominis, nisi spiritus elationis? Sagittae autem Domini spiritum hominis ebibunt, cum supernae animadversionis sententiae afflictam mentem ab elatione compescunt. Sagittae Domini spiritum hominis ebibunt, quia intentum exterioribus introrsus trahunt. Epotatus namque David spiritus fuerat, cum dicebat: In deficiendo in me spiritum meum, et tu cognovisti semitas meas . Et rursum: Negavi consolari animam meam, memor fui Dei, et delectatus sum, exercitatus sum, et defecit paulisper spiritus meus . Sagittarum ergo indignatio justi spiritum ebibit, quia supernae sententiae electos, quos in peccatis inveniunt, dum vulnerant, immutant; ut duritiam suam transfixa mens deserat, atque ex salutifero vulnere sanguis confessionis currat. Pensant namque
Abbreviated transcription (Latin):
TE DOMINI IN ME SUNT. Sagit tarum
qͣppe nomine. aliqͣndo pͣdicationũ uerba:
aliqͣndo animaduersionis sententiȩ desig.¬
nantur. Prȩdicationis namq eloquia sagit.¬
tis exprimunt᷑ . qͥa in eo qͦd uicia feriunt.
male uiuentium corda transfigunt. De his
sagitis : uenienti redemptori dicitur. Sagit¬
tȩ tue acutȩ potentissime. populi sub te
cadent incorde. De quo & ysaias dicit. Mit¬
S t᷑ã ex eis qui saluati fuerint ad gentes in ma¬
re in affricã in lidiã tenentes sagittam. in
italiam & greciam. Rursum sagittas anĩ¬
aduersionis ꝑcussio designatur. sicut ioas
regi ꝑ eliseum dicit᷑. Iace sagittã. Quo ia¬
qͥente ait. Percuties sẏriam : donec consum᷑
eam. Uir igitur sc̃s quia peregrinationis
suȩ erũpnã respicit. quia sub ꝑcussionibus
dominicȩ anĩaduersionis ingemiscit. dicat.¬
Unde & uerba mea dolore sunt plena:
qͥa sagittȩ dñi inme sunt. Ac si aꝑte dice¬

Expanded text:
tae Domini in me sunt. Sagittarum tae Domini in me sunt. Sagittarum quippe nomine aliquando praedicationum verba, aliquando animadversionis sententiae designantur. Praedicationis namque eloquia sagittis exprimuntur, quia in eo quod vitia feriunt, 214 male viventium corda transfigunt. De his sagittis venienti Redemptori dicitur: Sagittae tuae acutae, potentissime; populi sub te cadent in corde . De quo Isaias dicit: Mittam ex eis qui salvati fuerint ad gentes in mare, in Africam, et in Lydiam, tenentes sagittam, in Italiam, in Graeciam . Rursum sagittis, animadversionis percussio designatur, sicut Joas regi per Elisaeum dicitur: Jace sagittam. Quo jaciente ait: Percuties Syriam, donec consumas eam . Vir igitur sanctus quia peregrinationis suae aerumnam resDominicae animadversionis ingemiscit, dicatUnde et verba mea dolore sunt plena, quia sagittae Domini in me sunt. Ac si aperte dice
Abbreviated transcription (Latin):
toleramus. Bene autẽ hȩc eadem peregri¬
nationis nr̃ȩ calamitas: maris arenȩ compa¬
ratur. Arena & enim maris und̾arũ estu
exterius pellitur : qͥa & delinquens homo
qmͣ temptationũ fluctus mobiliter ꝑtulit.
extra se ab intimis exiuit. Magni autẽ are¬
na maris est ponderis. Sed calamitas ho¬
minis arena maris grauior dicit᷑ qͥa dura
fuisse poena ostenditur. dũ smisericordẽ iu¬
dicẽ culpa leuigat᷑. Et quia qͥsqͥs grãm re-¬
dẽptoris agnoscit: qͥsqͥs reditum ad patriam¬
diligit. eruditus sub pondere peregrinati¬
onis gemit: post statẽrȩ desideriũ recte
subiungitur. Unde et xtrya mea
dolort SUNTPLENA. Qui peregri
lores nescit. Iusti autem uerba dolore ple¬
na sunt. qͥa quo usq p̃sentia tolerat. ad ali-¬
ud loquendo suspirat. Omne qͦd peccans
ꝑtulit conspicit: atq ut ad statum beatitu¬
dinis redeat. sollicite iudicia quib affligit᷑
pensat. Unde & subditur. Quia sagit¬

Expanded text:
toleramus. Bene autem haec eadem peregritoleramus. Bene autem haec eadem peregrinationis nostrae calamitas, maris arenae comparatur. Arena etenim maris undarum aestu exterius expellitur, quia delinquens homo, dum tentationum fluctus mobiliter pertulit, extra se ab intimis exina maris est ponderis; sed calamitas hominis arena maris gravior dicitur, quia dura fuisse poena ostenditur, dum per misericordem judicem culpa levigatur. Et quia quisquis gratiam Redemptoris agnoscit, quisqdiligit, eruditus sub pondere peregrinationis gemit. Post staterae desiderium recte subjungitur: Unde et verba mea dolore sunt plena. Qui peregrinlores nescit. Justi autem verba dolore plena sunt, quia quousque praesentia tolerat, ad aliud loquendo suspirat. Omne quod peccans pertulit, conspicit, atque ut ad statum beatitudinis redeat, sollicite judicia quibus affligitur, pensat. « Unde et subditur: Quia sagit
Abbreviated transcription (Latin):
hominis instatera grauis apparuit: qͣa
malũ qͦd ꝑtulit. non nisi inpresentia re.¬
demptoris agnouit. Lucẽ qͥppe nesciens.
dãpnationis suȩ tenebras uoluptuose
tolerabat. Sed post quã uidit quod dili¬
ger&: intellexit &iam qͦd dolerae. Et
graue sensit quod ꝑtulit: qͥa dulce in¬
notuit quod amisit. Cir igitur sc̃s col¬
loquentis amici sentencus. a claustris si¬
lentii excussus.: & ꝓphetici sp̃s affluentia
repletus. dicat sua. dicat humani gene¬
ris uoce. Utinã appenderent᷑ peccata
mea qͥb iram merui. & calamitas qũa
patior instatera: qͣsi arena maris hȩc gra-
uior apparer&. Ac si aꝑte dicer&. Damp¬
nationis nr̃ȩ malũ leue creditur: qͥa nec¬
dũ cognita redemptoris ȩquitate pensat᷑.
Sed utinam ueniat. & erumnã tanti exilii
mi scđiȩ suȩ lance suspendat: & quid post
exilium requiramꝰ edoceat. Si enĩ in notes.¬
cit quid amisimus. graue esse insinuat qͦđ

Expanded text:
hominis in statera gravior apparuit, quia hominis in statera gravior apparuit, quia malum quod pertulit, nonnisi in praesentia Redemptoris agnovit. Lucem quippe nesciens damnationis suae tenebras voluptuose tolerabat. Sed postquam vidit quod diligeret, intellexit etiam quod doleret. Et grave sensit quod pertulit, notuit quod amisit. Vir igitur sanctus colloquentis amici sententiis a claustris silentii excussus, et prophetici spiritus affluentia repletus, dicat sua, dicat humani generis voce: Utinam appenderentur peccata mea, quibus iram merui, et calamitas quam patior, in statera, vior apparet. Ac si aperte diceret: Damnationis nostrae malum leve creditur, quia necdum cognita Redemptoris aequitate pensatur. Sed utinam veniat, et aerumnam tanti exsilii misericordiae suae lance suspendat, et quid post exsilium requiramus, edoceat. Si enim ostendit quod amisimus, grave esse insinuat quod
Abbreviated transcription (Latin):
lancȩ p̾ponderans: culpas nr̃as parcendo
leuigauit. Inmanu & enim patris qͣsi statẽ¬
ra miri libraminis factus: hinc in se
calamitatẽ nram̃. & illinc peccata suspen-¬
dit. Sed grauis ponderis calamitatem
moriendo innotuit: & apud miscđiam le-¬
ue esse peccatum relaxando monstrauit.
Qui hoc miru gr̃ȩ contulit. quia pęnã
nrãm nobis cognoscibilẽ fecit. Homo
ñãq ad contemplandũ auctorẽ conditꝰ.
sed exigentib meritis ab internis gaudi¬
is deiectus: in erumpnã corruptioni
ruens. cęcitatẽ exilii sustinens. culpe suȩ
supplicia & tolerabat & nesciebat: ita ut
exiliũ patriã creder&. & sic sub corrup.¬
tionis pondere qͦsi in salutis libertate
gauder&. Sed is quẽ intꝰ homo relique¬
rat: ad sũpta carne foris apparuit ds.¬
Cũq se exterius prebuit: ex pulsum
foras hominẽ ad interiora reuocauit.
ut iam dãpna sua uideat. iam penam
suȩ cęcitatis ingemiscat. Calamitas ergo

Expanded text:
lance praeponderans culpas nlance praeponderans culpas nlevigavit. In manu etenim Patris, quasi statera miri libraminis factus, hinc in se calamitatem nostram, 213 et illinc peccata suspendit. Sed gravis ponderis calamitatem moriendo innotuit, et apud misericordiam leve esse peccatum relaxando monstravit. Qui hoc primum gratiae contulit, quia poenam nostram nobis cognoscibilem fecit. Homo namque ad contemplandum auctorem conditus, sed exigentibus meritis ab internis gaudiis dejectus, in aerumnam corruptionis ruens, caecitatem exsilii sustinens, culpae suae supplicia et tolerabat, et nesciebat; ita ut exsilium patriam crederet, et sic sub corruptionis pondere quasi in salutis libertate gauderet. Sed is, quem intus homo reliquerat, assuCumque se exterius praebuit, expulsum foras hominem ad interiora revocavit, ut jam damna sua videat, jam poenam suae caecitatis ingemiscat. Calamitas ergo
Abbreviated transcription (Latin):
ne amicos eius redarguit. dicens. Non estis
locuti corã me rectum: sicut serius m̃s
iob Restat gͦ ut cum mens inbeati iob
sermonib fluc tuat. eoꝵ pondus ex eiusdẽ
hystoriȩ initio ac fine ꝑpendat. Ab ęter¬
no enim iudice nec casurus laudari potu¬
it. nec lapsus prȩferri. Si igitur inam¬
biguitatis tempestate deprehensi. pͥma huiꝰ
hystoriȩ & postrema confpicimus : nauis
cordis considerationis suȩ funib quasi
a prora & puppi restringitur. ne merrorᷤ
saxa ꝑducat᷑. Nullis gͦ ignorantiȩ nr̃ȩ
ꝓcellis obruim᷑ si tranquillũ suꝑnę sen¬
tenciȩ litus tenemus. Ecce enim dicit:
qͦd questione non modica lectoris ani¬
mũ moueat. Sed qͥs hoc non rectum
dicere audeat. qͦd ind̃i aurib rectũ
Peccata mẽa QUibus iram mEryi.
Et calamitas euam racior iNSta¬
statere nomine. nisi di & hominũ me-¬
diator exprimit᷑. Qui ad pensandum
uitȩ nr̃ȩ̃ meritũ uenit : ac secũ iusticiã
simul & miscđiam detulit. Sed miscđiȩ

Expanded text:
nem amicos ejus redarguit, dicens: 212 Non estis locuti coram me rectum, sicut servus meus Job . Restat ergo ut cum mens in beati Job sermonibus fluctuat, eorum pondus ex ejusdem historiae initio ac fine perpendat. Ab aeterno enim judice nec casurus laudari potuit, nec lapsus praeferri. Si igitur in ambiguitatis tempestate deprehensi, prima hujus historiae et postrema conspicimus, navis cordis considerationis suae funibus, quasi a prora et puppi, restringitur, ne in erroris saxa perducatur. Nullis ergo ignorantiae nostrae procellis obruimur, si tranquillum supernae sententiae littus tenemus. Ecce enim dicit quod quaestione non modica lectoris animum moveat. Sed quis hoc non rectum dicere audeat, quod in Dei auribus rectum peccata mea, quibus iram merui, et calamitas, quam patior,staterae nomine, nisi Dei et hominum mediator, exprimitur? qui ad pensandum vitae nostrae meritum venit, ac secum justitiam simul et misericordiam detulit: sed misericordiae
Abbreviated transcription (Latin):
pagationẽ deputant: qͥa habere se ad ꝑdi-¬
tionẽ socios erultant. Cũ uͦ bonoꝵ spes
in terius figit᷑: & nequaquã malis exterio¬
rib ad ima reclinat᷑. prauoꝵ mentẽ confu¬
sio occupat: qͥa dũ ꝑuenire ad afflic̾ toꝵ
intima nequeunt. in cassũ se existere cru¬
deles erubescunt. Sc̃s igit᷑ uir dicat ex
uoce sua. dicat ex uniuersalis eccłȩ afflic¬
tȩ gementisq constancia qu̾ȩ inter ad¬
uersa reꝓboꝵ suꝑnȩ retributionis gaudiũ
sine ullo mentis defectu desiderat: atq ad
uitam moriendo ꝑdurat. Confusi sunt qͥa
speraui. Ac si aꝑte dicat. Quia duris ꝑsecu¬
tionib reprobi uim mei rigoris non emol¬
liunt.: erubescentes ꝓcul dubio laborẽ suȩ
creͥde̾ litatis ꝑdunt. Unde & mox uenturȩ
retributionis bona quasi iam p̾sentia coi¬
spicit. & qui reatus iniuditio reprobio
maneat. adtendit subdens. UENERUNT

Expanded text:
opagationem deputant, quia habere se ad perdiopagationem deputant, quia habere se ad perditionem socios exsultant. Cum vero bonorum spes interius figitur, et nequaquam malis exterioribus ad ima reclinatur, pravorum mentem confusio occupat, quia dum pervenire ad afflictorum intima nequeunt, incassum se existere crudeles erubescunt. Sanctus igitur vir dicat ex voce sua, dicat ex universalis Ecclesiae afflictae gementisque constantia, quae inter adversa reproborum supernae retributionis gaudium sine ullo mentis defectu desiderat, atque ad vitam moriendo perdurat: Confusi sunt, quia speravi. Ac si aperte dicat: Quia duris persecutionibus reprobi vim mei rigoris non emolliunt, erubescentes procul dubio laborem suae crudelitatis perdunt. Unde et mox venturae retributionis bona quasi jam praesentia conspicit, et qui reatus in judicio reprobos maneat attendit, subdens: CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
aspiciens. ait. Fusillũ adhuc. & non erit pec¬
cator. Hinc iterũ dicit. Homo sicut foe¬
nũ dies eiꝰ. Hinc ysaias ait. Omĩs caro
fenũ. & gła eiꝰ sicut flos feni. Hinc m̃tes
p̃sum̃ciũ: iacobus corripit dicens. Quȩ est
uita ur̃a: Uapor est ad modicũ parens.
Rec te gͦ dicit᷑. Expectate paulisꝑ. Quia
& inmensũ est qͦd sine termino sequitur
& parũ est quicqͥd finit᷑. Longũ qͥppe nobiͦ
uideri non deb&. qͦd cursu sui temporis
tendit. ut non sit: Quod dum ꝑmomenta
ducitur: ipsa hoc momenta sua quȩ defert̃
impellunt. atq unde teneri cernitur: inde
agit᷑ ne teneatur. Bene autẽ beatus iob post.¬
quã breuitatẽ p̃sentis uitȩ despiciens intu¬
lit: contra iniquos. ꝓtinus in uocẽ om̃iũ
electoꝵ surgit adiungens. Cont ysi s̃t̃¬
ingerunt: si hos ab spe intima labe facta¬
ri conspiciunt. effectu deceptionis hilares
cunt. Lucrũ nãq marimũ erroris sui ꝓr¬

Expanded text:
aspiciens, ait: Pusillum adhuc, et non erit pecaspiciens, ait: Pusillum adhuc, et non erit peccator . Hinc iterum dicit: Homo sicut fenum dies ejus . Hinc Isaias ait: Omnis caro fenum, et gloria ejus sicut flos feni . Hinc mentes praesumentium Jacobus corripit dicens: Quae est vita vestra? Vapor est ad modicum parens . Recte ergo dicitur: Exspectate paulisper, quia et immensum est quod sine termino sequitur, et parum est quidquid finitur. Longum quippe nobis 234 videri non debet quod cursu sui temporis tendit ut non sit; quod dum per momenta ducitur, ipsa hoc momenta sua quae differunt impellunt; atque unde teneri cernitur, inde agitur ne teneatur. Bene autem beatus Job, postquam brevitatem praesentis vitae despiciens intulit, contra iniquos protinus in voce omnium electorum surgit, adjungens: CAPUT Xingerunt. Si hos a spe intima labefactari concunt. Lucrum namque maximum, erroris sui pr
Abbreviated transcription (Latin):
quod ꝑquendã sapientẽ dicit᷑. Uȩ his
qui ꝑdiderunt sustinenciã. Sustinen¬
ciam uidelic& ꝑdunt. qui dũ diu se
in morari uisibilib ȩstimant. sp̃e inui¬
sibiliũ derelinquunt᷑. Cũq mens inp̃-¬
sentib figit᷑. uita terminat᷑. & repente
ad supplicia inpuisa ꝑueniunt: quae
decepti suis p̃sumptionibꝰ aut numquã
se contingere aut tarde crediderunt.
Hinc ueritas dicit. Cligilate itaq quia
nescitis diem neq horam Hinc rursũ
scriptũ est. Dies dñi sic̃ fur. in nocte:
ita ueniaͬt. Quia enĩ ad rapiendã animã
ꝓpinquans minimȩ conspicitur: fursĩ nocte
comparat᷑. Tanto igit᷑ deb& qͣsi semꝑ ueni¬
ens metui: qͣnto a nobis non ual& uentura
presciri. Unde & scĩ uiri quia breuitatẽ
uite indesinenter aspiciunt. qͦsi cotidie mo¬
rientes uiuunt. Ꝙ tanto se solidius mansu¬
ris preparant. qͦnto & nulla esse transito¬
ria semꝑ ex fine pensant. Hinc qͥppe psal¬
mista ueloci cursu fugere uitã peccatoris

Expanded text:
 his qui perdiderunt sustinentiam . Sustinentiam videlicet perdunt qui, dum diu se immorari visibilibus aestimant, spem invisibilium derelinquunt. Cumque mens in praesentibus figitur, vita terminatur; et repente ad supplicia improvisa perveniunt, quae, decepti suis praesumptionibus, aut nunquam se contingere, aut tarde crediderunt. Hinc Veritas dicit: Vigilate itaque, quia nescitis diem neque horam . Hinc rursum scriptum est: Dies Domini sicut fur in nocte, Quia enim ad rapiendam animam propinquans minime conspicitur, furi in nocte comparatur. Tanto igitur debet quasi semper veniens metui, quanto a nobis non valet ventura praesciri. Unde et sancti viri, quia brevitatem vitae indesinenter ascipiunt, quasi quotidie morientes vivunt; et tanto se solidius mansuris praeparant, quanto et nulla esse transitoria semper ex fine pensant. Hinc quippe Psalmista, veloci cursu fugere vitam peccatoris
Abbreviated transcription (Latin):
maipso fiduciã non hab&: atq ut ita dixe-¬
rim uires infirmus hab&. apte subiungit
INMe. Pat& iam ad cuiꝰ spem ꝑcussi animꝰ
recurrat : cũ in se sibi esse auriliũ dẽnegat.
Sed qͥa infirmũ se insem&ipso insinuat: ad
maioris adhuc fortitudinis meri¬
tũ quomꝰ &iam aprimis destituat᷑. adiungat.¬
SERUNT aot. Sed ecce despectus exteriuᷤ.

Expanded text:
metipso fiduciam non habet, atque, ut ita dixemetipso fiduciam non habet, atque, ut ita dixerim, vires infirmus habet, apte subjungit, it. --Patet jam ad cujus spem percussi animus recurrat, cum in se sibi esse auxilium denegat. Sed quia infirmum se in semetipso insinuat, ad majoris adhuc fortitudinis meritum, quomodo etiam a proximis destituatur adjungat,seru