comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃s Virtutũ mater caritas quaere demptoris suilucris seruiens piũ quam ea
quae sua sunt quaerit desiderio anhelantimeimpulit dudum frat̃nitatiurȩ ple¬
nadulce dinis scripta transmittere quae disiuncta diu possint suo corporixp̃imẽ
brasciare. in quib: plus precib: quam monitis loquens affectu quoualuiex hor¬
tarecuraui. ut quos aptos discutiendȩ rationi praeuiderit hucdilectio urã diri¬
ger&. Quatenus in trium capitulorum negotio. uel quaeq: a perta sunt cognos¬
cerent uł quaeq forsan obscura uiderentur. Haeceis collatio pacifice intentio¬
nis a perir&. Tandem dilectionis urãẽ scripta suscepi quae non rationis causas quȩ¬
rerent sed deliberati apud uos iudiciisententias imperarent. Hoc autẽ quoduos
audiredeurã sapientia uideo. fateor dolens miror &quidem ꝑeplas. exempla
peri ammonitionis meȩ uerba proficere. flens gemensq cum proph&a cogor
exclamare curauimus babylonẽ & non est sanata ignem quantũ ualui caritatis

Expanded text:
 Virtutum mater charitas , quae Redemptoris sui lucris serviens, quae nunquam ea quae sua sunt quaerit, desiderio anhelanti me impulit dudum fraternitati vestrae plena dulcedinis scripta transmittere, quae disjuncta diu possint suo corpori Christi membra sociare. In quibus plus precibus quam monitis loquens, affectu quo valui, exhortari curavi, ut quos aptos discutiendae rationi praeviderit, huc Dilectio vestra dirigeret, quatenus in trium capitulorum negotio, vel quaeque aperta sunt cognoscerent, vel quaeque forsan obscura viderentur, haec eis collatio pacificae intentionis aperiret: tandem Dilectionis vestrae scripta suscepi, quae non rationis causas quaererent, sed deliberata apud vos judicii sententia imperarent. Hoc autem quod vos audere de vestra sapientia video, fateor, dolens miror; et quidem per epistolas exempla,peri admonitionis meae verba proficere, flens gemensque cum propheta cogor exclamare: Curavimus Babylonem, et non est sanata . Ignem quantum valui charitatis
Abbreviated transcription (Latin):
confirmare sedicerent sententiȩ saepefati prodecessoris nrileonis obui arent.:
Vnde & illicili co subiungunt. Ita sapia mussemper . sicut sapit apłica romanorũ
sedes ecła. posthaec quoq: ex epła eiusdem prodecessoris nr̃i leonisãdba siliu me p̃m
testimonium posuistis quoait . obsecrodilectionem tuã utachalcedonensis sinodi
de finitionibus innullo animũ relaxetis. Et quae ex diuina sunt inspiratione com¬
posita nulla patiamini nouitate temerari. Etrursum. Vt autẽ possit haec ex¬
hortatio ad omnium frm& coepõrum notitiam perueni re diligentiur̃ȩ frater¬
nitatiscura peripiciit Qui a quod saene dicen dumet tota religio xp̃ĩanatur
nitatiscura perspiciat. Qui a quod saepedicen dume st̃ totareligiox pĩanatur

Expanded text:
confirmare se dicerent, sententiae saepe fati praedecessoris nostri Leonis obviarent. confirmare se dicerent, sententiae saepe fati praedecessoris nostri Leonis obviarent. Unde et illic illico subjungunt: Ita sapiamus semper, sicut sapit apostolica Romanorum sedis Ecclesia. V. Post haec quoque exempla ejusdem praedecessoris nostri Leonis ad Basilium episcopum testimonium posuistis, quo ait: Obsecro Dilectionem tuam, ut Chalcedonensis synodi definitionibus in nullo animum relaxetis; et quae ex divina sunt inspiratione composita, nulla patiamini novitate temerari et rursum: Ut autem possit haec exhortatio ad omnium fratrum et coepiscoporum notitiam pervenire, diligenter vestrae Fraternitatis cura perspiciat, quia quod saepe dicendum est tota religio Christiana turae cura perspiciat. quia, quod saepe dicendum est, tota religio Christiana tur
Abbreviated transcription (Latin):
reuolui & conuelli prohibeat ipse subiungat. Aitenim quando aplica
quidem & paterna dogmata olim nobis tradita lneo roborata sunt atq fir¬
tes non sunt Eius dem namq synodi fidem in temeratam̃ dõ auctorere tinemus
Et sic priuata negotia quae illic gesta sunt cũ sc̃õ & prodecessorenĩo leone prȩterim
ut definitionem fidei illic pro latam ꝓposita &iã morte seruem : In prȩcedenti
autẽ testimonio multorum simul epõrũ utrumdictator anscriptor erra ueritigno¬
ramus Neq enim inen Kyclus continetur ut ipsi inscripto urõ posuistis. Neq unũ iotã
uel apicem possumus aut cõmouere aut cõmutare eorum quae apud chalcedona
uiri doo tis simi ea quae illic gesta fuerant de causis specialibus a prodecessore n rõ
leonere perta omnimodonon fuisse. Etidcirco cautissime scribunt cõmoueri aut
uio lari quaerecte abea & inculpabilit̃ definita sunt non deberi. Nesicuneta

Expanded text:
revolvi et convelli prohibeat, ipse subjungat; ait enim: Quando apostolica quidem et paterna dogmata olim nobis tradita, in eo roborata sunt atque firtes non sunt. Ejusdem namque synodi fidem intemeratam Deo auctore retinemus, et sic privata negotia quae illic gesta sunt, cum sancto praedecessore nostro Leone praeterimus, ut definitionem fidei illic prolatam, proposita etiam morte, reservemus. In praecedenti autem testimonio multorum simul episcoporum utrum dictator, an scriptor erraverit, ignoramus; neque enim in encycliis continetur, ut ipsi in scriptis vestris posuistis. Neque enim iota unum aut apicem possumus commovere aut violare eorum quae ab ea viri doctissimi, ea quae illic gesta fuerant de causis specialibus, a praedecessore nostro Leone recepta omnimodo non fuisse; et idcirco cautissime scribunt, commoveri aut violari quae recte ab ea et inculpabiliter definita sunt, non deberi; ne si cuncta
Abbreviated transcription (Latin):
fermentũ totã massam corrũpit. Etalibi Ego confido in dño quod nihilaliud
sapiatis qui autẽ conturbatuos. portaliit iudiciũ quicum que e st̃ille. Et in subẽ¬
quentiait . Vtinam abscidant᷑ quiuos conturbant. Etrursus ammonens dicit.
Quod sĩ inuicem mordetis & comeditis uide tene ab inuicem consummamini. Et
adimplebuimus legem xp̃i. Et alibiidem apłsait. flecto genua mea addm̃ pa¬

Expanded text:
fermentum totam massam corrumpit ; et alibi: Ego confido in Domino, quod nihil aliud fermentum totam massam corrumpit ; et alibi: Ego confido in Domino, quod nihil aliud sapiatis; qui autem conturbat vos portabit judicium quicumque est ille ; et in subsequenti ait: Utinam abscindantur qui vos conturbant ! Et rursum admonens dicit: Quod si invicem mordetis, et comeditis, videte ne ab invicem consumamini ; etadimplebimus legem Christi ; et alibi idem apostolus ait: Flecto genua mea ad Dominum Pa
Abbreviated transcription (Latin):
catgentes dĩ. praenuntiauit abrahae. quia benedicentur inte om̃s gentes.
Igitur quiexfide sunt. benedicentur cumfideli abra ham. Qua mergo excusationẽ
apuddm̃ post̃ praesentem satis factionẽ nram̃ ulterius habere potestis quandonulla
uobis. fide inrãe sinceritate & puritate contraria suspiciore manebit. Audite
protes tantẽ & commonentem eundem apłm. polite seduci. corrum punt ino¬
resbonos colloquiamala. Nonergo circum ueniamur a satana. nonenim igno¬
ramus cogitationes eius . Cum dilectioneergo fraterna & humili tate dõplaci¬
ta si cuius forte animi scandalitare uidentur in aliquomanens in unitatis cari¬
tate perquiratatq cognoscat. Nam sicut beatusia cobus apłsait. Vbi telus & con¬
tentio ibi & in constantia &omneopus prauũ : Et lterũ doc torgentiũ. quis uos
impediuit caritati non oboedire. persuasionon ẽ exeo qui uocauituos. modicũ

Expanded text:
cat gentes Deus, praenuntiavit Abrahae, quia benedicentur in te omnes gentes . cat gentes Deus, praenuntiavit Abrahae, quia benedicentur in te omnes gentes . Igitur qui ex fide sunt, benedicentur cum fideli Abraham. Quam ergo excusationem apud Dominum post praesentem satisfactionem nostram habere ulterius potestis, quando nulla vobis de fidei nostrae sinceritate et puritate contraria suspicio remanebit? Audite potestatem et commonentem eumdem apostolum: Nolite seduci, corrumpunt mores bonos colloquia mala . Non ergo circum veniamur a Satana, non enim ignoramus cogitationem ejus. Cum dilectione ergo fraterna et humilitate Deo placita, si cujus forte animi scandalizari videntur in aliquo, manens in unitatis charitate, perquirat atque cognoscat. Nam sicut beatus Jacobus apostolus ait: Ubi zelus et contentio, ibi et inconstantia et omne opus pravum ; et iterum Doctor gentium: Quis vos impedivit charitati non obedire: persuasio haec non est ex eo qui vocavit vos; modicum
Abbreviated transcription (Latin):
suscipere & cũ humilitate dõplacita satis factionis reddererationẽ: Et sine aliquo
impedimento cũ omni dilectione quandore uerti uoluerint. uoluntate sinceris
fide sicut didicistis habundantes ingratiarũ actionẽ. Videtenequis uos decipiat
perphilo sophiam & in anem fallaciam. Nec ad contentioni aut sũper fluas
quȩ stiones ur̃a ulterius studia conuertatis. Voceme iusdem a postolicdm humilita¬
tecordis ad tendite. sic enim scribens adtimotheum ait stultas autem & sine¬
ad corinthios siquis autem uidetur interuos contentiosus esseniostalem com¬
suetudinem non habemus. neque ec desiadĩ. Etiterum postalia. Non estds
dissensionis sed pacis. Considera te ergoquia quicũq in pace & unitate eccłȩ
non fuerit dm̃ habere non poterit. Item adgalathas scribens ait. Quiex fide
sunt. hi sunt filu a brahae. Prouidens autem scriptura. quia exfide iusti fi¬

Expanded text:
suscipere, et cum humilitate ad placita satisfactionis reddere rationem; et sine aliquo suscipere, et cum humilitate ad placita satisfactionis reddere rationem; et sine aliquo impedimento cum omni dilectione, quando reverti voluerint, voluntate sincerissnfirmati in fide, sicut didicistis, abundantes in gratiarum actione. Videte ne quis vos decipiat per philosophiam et inanem fallaciam, nec ad contentionem aut superfluas quaestiones vestra ulterius studia convertantur . Vocem ejusdem apostoli cum humilitate cordis attendite; sic enim scribens ad Timotheum ait: Stultas autem et sinad Corinthios: Si quis autem videtur inter vos contentiosus esse, nos talem consuetudinem non habemus, neque Ecclesia Dei ; et iterum post alia: Non est Deus dissensionis, sed pacis. Considerate ergo, quia quicunque in pace et unitate Ecclesiae non fuerit, Dominum habere non poterit. Item ad Galatas scribens ait: Qui ex fide, sunt, hi sunt filii Abrahae . Providens autem Scriptura, quia ex fide justifi
Abbreviated transcription (Latin):
autdocere praesumit. secundũ eorundem patrũ sententiã damnatũ atq anathe¬
matiratũ se essẽ cognoscat. Nonergo patiamini falsissuspicionibus autrum orib:¬
denuo agitari & in diuisione ecđȩ malorũ hominũ persua sionibus quod auertat dñs
remanere : Quidenim uos a scaẽ eccłȩ unita tediuiditis. quandonihil noui. nihil
quod absit contrariũ indĩ eccła praedicare cognoscitis uł teneri sed unã eandemq
fidem quae ab apłis tradita & a sc̃is patrib in praedictis quattuor srnodis explanata
atq confirmatadinoscitur. sincerissi me teneriatq: defendimodis omnibus conpro¬
batis. Vbiergo defidei firmitate nulla uobis poterit questio uł suspicio generari in
te causa eest unde urĩ scandalitari animiuideant᷑. Manentes inunitatis cari¬
mittere debeatis. Et parati sumus scđm prȩceptionẽ ap̃licam & cũ caritate eos

Expanded text:
aut docere praesumit, secundum eorumdem Patrum sententiam, damnatum atque anatheaut docere praesumit, secundum eorumdem Patrum sententiam, damnatum atque anathematizatum se esse cognoscat. Non ergo patiamini falsis suspicionibus aut rumoribudenuo agitari, et in divisione Ecclesiae malorum hominum persuasionibus quod avertat Dominus remanere. Quid enim vos a sanctae Ecclesiae unitate dividitis? quando nihil novi, nihil quod absit contrarium in dicta Ecclesia praedicari cognoscitis vel teneri? Sed unam eamdemque fidem, quae ab apostolis tradita, et a sanctis Patribus et praedictis quatuor synodis explanata atque confirmata dignoscitur, sincerissime teneri atque defendi modis omnibus comprobatur. Ubi ergo de fidei firmitate nulla vobis poterit quaestio vel suspicio generari, in te causae est, unde vestri scandalizati animi videantur, manentes in unitatis charimittere debeatis; et parati sumus secundum praeceptionem apostolicam , et cum charitate eos
Abbreviated transcription (Latin):
degit insymbolũ. sed & constantino politanã centũ quinquaginta patrũ. subpiȩ
memoriȩ theo dosio seniore principe factã . &iam ephesenã primã cui prȩsides¬
fuerunt beatȩ recordationis prodecessornr̃ caelestinus romanȩ urbis antistes &
Krrillus ecłȩ alex an drinȩ ep̃s. Sed & chalcedonensis sexcentorũ triginta patrũ
quae subpiȩ memoriȩ marciano imp̃re conuenit. Cuiq scaẽ recordationis prode¬
cessornr̃ papaleo perlegatos suos uicariosq praesedit. Etut diuersarũ here sum
damnanda exigebat aduersitas. Eandem fidem uno eodemq: sensudeclamantes
latiusediderunt. Sed & epłam praedicti beatȩ recordationis leonis ad flauianũ¬
constantino politanum ep̃m datam quae & thomus appellatur. Pero mĩa uene¬
custodimus atq defendimus. Siquis aut̃ contra hancfidem aut sapit aut credit.

Expanded text:
degit in symbolum, sed et Constantinopolitana centum et quinquaginta Patrum sub piae degit in symbolum, sed et Constantinopolitana centum et quinquaginta Patrum sub piae memoriae Theodosio seniore principe factum; etiam Ephesina prima, cui praesedit beatae recordationis praedecessor noster Coelestinus Romanae urbis antistes, et Cyrillus Alexandrinae episcopus; sed et Chalcedonensis sexcentorum triginta patrum, quae sub piae memoriae Marciano imperatore convenit: cuique sanctae recordationis papa Leo per legatos vicarios suos praesedit; et ut diversarum haeresum damnanda exigebat adversitas, eamdem fidem uno eodemque sensu clamanter clamantes latius ediderunt. Sed et epistolam praedicti beatae memoriae Leonis ad FlavianuConstantinopolitanun episcopum datam, quae et tomus appellatur, per omnia venecustodimus atque defendimus. Si quis autem contra hanc fidem aut sapit, aut credit,
Abbreviated transcription (Latin):
seminaretiraniam : Ideoq ne forte quis quã maligno studio aliqua defide inrãe inte¬
gritate diaboli instigatione fingere praesumpserit augmentari. & ex hocuri for¬
tasseuideantur animi perturbari. Necessariũ iudicauimus perprȩsentẽ epł̃am
nram & ad uiscera uos matris eccłȩ ut reuerti debeatis cũ lacrimis exhortari : Et
denraẽ fidei integritate uobis satis factionẽ nram̃mutere : quatenus nulla possit
in ur̃i scordibus de nobis remanere suspicio ut in diuini tremendiq iudicudie
de taciturnitatemea reus inueniri non possim. Nosenim illam fidem praedicam
tenemus & cumomni puritate conscientiȩ usq ad sanguinis effusionẽ defendim
quae ab a postolis tradita & per successores eorum inuio labiliter custodita
Reuerenda nicena synodus trecentorũ decem & octo patrum suscepit. atq re¬

Expanded text:
seminare zizania, ideoque ne forte quisquam maligno studio aliqua de fidei nostrae inteseminare zizania, ideoque ne forte quisquam maligno studio aliqua de fidei nostrae integritate diaboli instigatione fingere praesumpserit et argumentari, et ex hoc vestri fortasse videantur animi perturbari, necessarium judicavimus per praesentem epistolam nostram, et ad viscera vos matris Ecclesiae ut reverti debeatis, cum lacrymis exhortari, et de fidei nostrae integritate vobis satisfactionem nostram mittere; quatenus nulla possit in cordibus vestris de nobis remanere suspicio, ut in divini tremendique judicii die de taciturnitate mea reus inveniri non possim. Nos enim illam fidem praedictam tenemus, et cum omni puritate conscientiae usque ad sanguinis effusionem defendimus, quae ab apostolis tradita, et per successores eorum inviolabiliter custodita, reverenda Nicaena synodus trecentorum decem et octo Patrum suscepit atque reliquit re
Abbreviated transcription (Latin):
inquantũ fragilitas nra sufficit quae nobis iussã sunt cũ sinceritate cordis humi¬
liter ex hibere: Nostis enĩ in euangelio dnm̃ prȩ clamantẽ. Simon si mon
eccesatanas expetiuituos ut cribrar& sicut triticũ : Ego autem rogaui protepa¬
tremut nondeficiat fidestua . & tu conuersus confirma fr̃stuos : Considerate lem̃i
quia ueritas mentiri non potuit. nec fides petri in a &ernum quassaripoterit
uel mutari. Nam cum om̃s discipulos diabolus ad cribrandũ poposcerit. prosolo
p&ro sedñs rogasse testatur & ab eo c&eros uoluit confirmari : Cui &iam ꝓmaiori
dilectione quã proc&eris dnõ exhibebat pascendarũ ouium sollicitudo cõmissa est
misit Nec portas inferniaduersus eam praeualere testatus est. Sed quia in imi¬
cus humanigeneris usq in finẽ scłi non quie scit indñieccłam bono seminis super¬

Expanded text:
in quantum fragilitas nostra sufficit, quae nobis jussa sunt, cum sinceritate cordis humiin quantum fragilitas nostra sufficit, quae nobis jussa sunt, cum sinceritate cordis humiliter exhibere. Nostis enim in Evangelio Dominum proclamantem : Simon, Simon, ecce Satanas expetivit vos, ut cribraret sicut triticum; ego autem rogavi pro te Patrem, ut non deficiat fides tua, et tu conversus confirma fratres tuos. Considerate, charissimi, quia veritas mentiri non potuit, nec fides Petri in aeternum quassari poterit vel mutari: nam cum omnes discipulos diabolus ad excribrandum poposcerit, pro solo Petro se Dominus rogasse testatur, et ab eo voluit caeteros confirmari; cui etiam pro majori dilectione quam prae caeteris Domino exibebat, pascendarum ovium sollicitudo commissa est:misit, nec portas inferni adversus eam praevalere testatus est . Sed quia inimicus humani generis usque in finem saeculi non quiescit in Domini Ecclesiam bono semini super
Abbreviated transcription (Latin):
luntatis aut dissimulationis uel neglegentiȩ fuis sẽ credatis. Sed sicut nostistem¬
poralis qualitas & hostilis necessitas actenus impediuit. Nã sicut ait dñs ꝑproph&ã
Num quid obluuscitur mulier filium uteri sui : Non ergo credatis nosuiscerum
nrõrum diuisionem . noncum graui fletu acgemitudoluis se sed utinã Rm̃i in lu
sicut aitbeatus a postolus in firmat᷑ &ego non infirmor quis scandalitatur &ego
non uror & alibi : quia si patitur unum membrũ cõpatiuntur omĩa membra:
Poste a ergo quam ds̃ omp̃s profelicitate xpĩ anis sĩ morũ principum per labores
itque sollicitudinem filii nr̃i excellentis s imidomni tmaragdi ex archi & char¬
tularu sacripalatii. pacem nobis interim uel quietem donare dignatus est
Cumomni sollicitudine festinam praesentia aduos scripta dirigere. Hortan¬
tes & obsecrantes ne in diuisionem ecłȩ ulterius quis quã studeat ꝑmanere
Nosenim scđm euangelicam uocem studemus fraternitati ac dilectioni ur̃ae

Expanded text:
luntatis, aut dissimulationis vel negligentiae fuisse credatur, sed, sicut nostis, temporalis qualitas et hostilis necessitas hactenus impedivit. Nam sicut ait Dominus per prophetam: Nunquid obliviscitur mulier filium uteri sui ? Non ergo credatur nos viscerum nostrorum divisionem non cum gravi fletu ac gemitu doluisse: sed utinam, charissimsicut ait beatus apostolus , infirmatur, et ego non infirmor? quis scandalizatur, et ego non uror? Et alibi : Quia patitur unum membrum, compatiuntur omnia membra. Postea ergo quam Deus omnipotens pro felicitate Christianorum principum per labores atque sollicitudinem filii nostri excellentissimi Smaragdi exarchi et chartularii sacri palatii pacem nobis interim vel quietem donare dignatus est, cum omni sollicitudine festinamus praesentia ad vos scripta dirigere, hortantes et obsecrantes, ne in divisione ecclesiae ulterius quisquam studeat permanere. Nos enim secundum evangelicam vocem studemus fraternitati ac dilectioni vestrae,
Abbreviated transcription (Latin):
hereditas ipsius uerba quae ad discipulos dicta sunt audiamꝰ. Pacẽ meã douobis pa¬
cẽmeã relinquo uobis. Etlterũ. In hoc cognoscent om̃s quia meiestis discipuli sidilectio¬
nem habueritis ad inuicem . Idipsum autem sicut ait uas electionis dicamus om̃s:
& non sint in pobis scismata. simus autem perfecti in eodem sensu & in eadem scien¬
tia. Vt in sinu matris ecđȩ congregati . efficia murunus grex. Vtunius xpĩpas¬
toriscustodia. ab om̃ib: externi interniq hostis insidiis eius protectione atq:
gaudio si nemora reuerti demittat. quaten cognoscentes dilectionẽ atq: oboedi

Expanded text:
haereditas, ipsius verba quae ad discipulos dicta sunt audiamus: Pacem meam do vobis, pahaereditas, ipsius verba quae ad discipulos dicta sunt audiamus: Pacem meam do vobis, pacem meam relinquo vobis ; et iterum: In hoc cognoscent omnes quia mei estis discipuli, si dilectionem habueritis ad invicem . Idipsum autem, sicut ait Vas electionis, dicamus omnes, et non sint in vobis schismata, simus autem perfecti in eodem sensu et in eadem scientia , ut in sinum matris Ecclesiae congregati efficiamur unus grex, et unius Christi pastoris custodia ab omnibus externis internisque hostis insidiis ejus protectione atque gaudio sine mora reverti dimittat: quatenus cognoscentes dilectionem atque obedi
Abbreviated transcription (Latin):
Si enĩ cũ humilitate & fletudiligent̃ intendimꝰ consideramꝰ & intellegimꝰ quodille sit
insidiator nr̃ de quodictũ est quia aduersarius ur̃ diaboliis sicut leorugiens circuitquȩ¬
rens quẽ deuor& . Cui secundũ eiusdẽ apłi ex hortationẽ cũ omninos concordia & unita¬
frs acfilii quantamala quantaq flagella diuisionẽ ecłȩ fuerint subsecuta. Vnde in ipsi¬
usmiseri cordia lic& indigni confidimꝰ quia si ecłam suã ad unariatq pacifica reconces¬
serit omã a nobis quae prodelictis nr̃is sũscepimꝰ flagella celerius remouent᷑ & unitas ac
firmitas pacisecđȩ pacem nobis & temporalem optin& & axȩ ternã : Tantũ modo rogam̃
& obsecramꝰ & perdiuinũ uostremendũq dĩ iudiciũ obtestamur. Vbisi binullus ho¬
minũ poterit argum̃ti s uł excusationibus subuenire. neulterius peruos dĩ diuidat̃
eccła sedhere ditatẽ dnĩ cõmuniteneamus & posside amus studio qua e autẽ sit eius

Expanded text:
Si enim cum humilitate et fletu diligenter intendimus, consideramus et intelligimus quod ille sit insidiator noster, de quo dictum est: Quia adversarius vester diabolus, sicut leo rugiens circuit quaerens quem devoret ; cui secundum ejusdem apostoli ex hortationem, cum omni nos concordia et unitarissimi fratres ac filii, quanta mala quantaque flagella divisionem Ecclesiae fuerint subsecuta. Undus misericordia, licet indigni, confidimus, quia si Ecclesiam suam adunare atque pacificare concesserit, omnia a nobis quae pro delictis nostris suscepimus flagella, celerius removentur, et unitas ac firmitas pacis Ecclesiae pacem nobis et temporalem obtinet et aeternam. Tantummodo rogamus, et obsecramus, et per divinum vos tremendumque Dei judicium obtestamur, ubi sibi nullus hominum poterit argumentis vel excusationibus subvenire; ne ulterius per vos Dei dividatur Ecclesia, sed haereditatem Domini communi possideamus et teneamus studio. Quae autem sit ejus
Abbreviated transcription (Latin):
caritate responsis & defraternitatis urãe mentib: & dediuinȩ mi seri cordiȩ
adhuc delictis aliquid inimicus animarum uobis obstinationis quod absit autdu¬
bietatis intulerit. secundum quod inter locutio nr̃a gestorum apud nos habitorũ
supprema complectitur: Et sicut excellentis simodomno filionr̃o ⁊maragdo ex¬
archoltaliȩ supplicare curauimus. Instructas huc ad nospersonas quibus facilius
supersit Aut tarditassi eis satis sactio plenareddatur. Velsi hoc pro longin quita¬
te locorum uł temporũ qualitate pauescitis . Vli crauennȩ fiat congregatio sacer¬
dotum quo nos &iam quilo conr̃o intersint. diuinitate propitia dirigamus aqui¬
bussatis factionis rationem plenissimã capiatis. neam plius animȩ simplices
diuisȩ a scã eccła prosũ perfluis questionibus tam longa obstinatione rema neanł
Nec peruos quos dominici gregis dec& essẽ pastores: ouesa septis ecclesi asticiseua¬

Expanded text:
charitate responsis, et de fraternitatis vestrae mentibus, et de divinae misericordiae charitate responsis, et de fraternitatis vestrae mentibus, et de divinae misericordiae adhuc delictis aliquid inimicus animarum vobis obstinationis quod absit aut dubietatis intulerit, secundum quod interlocutio nostra gestorum apud nos habitorum suprema complectitur, et sicut excellentissimo domino filio nostro Smaragdo exarcho Italiae supplicare curavimus, instructas huc ad nos personas, quibus facilius supersit, aut tarditas, si eis satisfactio plena reddatur. Vel si pro longinquitate locorum, vel temporum qualitate pavescitis, illic Ravennae fiat congregatio sacerdotum, quo nos etiam qui loco nostro intersint, divinitate propitia, dirigemus, a quibus satisfactionem plenissimam capiatis; ne amplius animae simplices divisae a sancta Ecclesia pro superfluis quaestionibus tam longa obstinatione remaneant, nec per vos, quos dominici gregis decet esse pastores, oves a septis ecclesiastiscis eva
Abbreviated transcription (Latin):
re hic si extra eccł& fuerie occisus ad ecđȩ non potest̃ prȩmia peruenire. Item
tũ religionis ac fideiobseruatione actimore proficiscitur. quid cupidius a ppeter&
quid magis uelle actenere nos conuenit quam utradicibus fortius fixis & domicdus
nr̃is superp&rã robusta mole solidatis . in concussi ad procellas acturbines saeculi
stemus. Vtad di munera perdiuina praecepta uenire possĩmus. Etideo horta mur
tes nullo modo patiamini ulterius indiuisione eccłȩ persistere sed inuiscera scãe
matris catholicȩ atq: apłicȩ regredi. Totamentis intentionecelerate ut radica¬
ti incaritate unitatis atq: fundati dicere merea mur : Ecce quam bonũ & quam
iocundum habitare fr̃s in unũ. Veracit̃ exclamantes. repletũ est gaudia os nr̃m
& linguanrã exultatione. Quibus breuiore quidem stilo abundanti tamen

Expanded text:
re: ille si extra ecclesiam fuerit occisus, ad ecclesiae non potest praemia peruenire. Nec re: ille si extra ecclesiam fuerit occisus, ad ecclesiae non potest praemia peruenire. Nec ntum religionis a fidei observatione ac timore proficiscitur, quid cupidius appetere, quid magis velle ac tenere nos convenit, quam ut radicibus fortius fixis, et domiciliis nostris super petrae robustae mole solidatis, inconcussi ad procellas ac turbines saeculi stemus, ut ad Dei munera per divina praecepta venire possimus? Et ideo hortamur dtes, nullo modo patiamini ulterius in divisione Ecclesiae persistere; sed in viscera sanctae matris catholicae atque apostolicae regredi tota mentis intentione celerate eccelerate: ut radicati in charitate unitatis atque fundati dicere mereamur: Ecce quam bonum et quam jucundum, habitare fratres in unum ; veraciter exclamantes: Repletum est gaudio os nostrum, et lingua nostra exultatione . Quibus breviore quidem stylo, abundanti tamen
Abbreviated transcription (Latin):
dote sxp̃i facit . qui se aclerieuis & plebisocietate secernit. arma ille contra ecłam
portat. contra dĩ dispositionẽ repugnat. hostis altaris aduersus sacrificiũ xp̃ire bel¬
lis profide perfidus . proreligione sacrilegus in obsẽquensseruus filius impius:
frater inimicus. Contemptis ep̃is & dĩsacerdotibus derelictis constituereaud&
aliud altare. Item cuius supra. peius schismatis crimen est . quam quodhi quisa
trahendo decipit. Illicanimȩ unius est damnũ. hic periculũ plurimorum
Certe peccasse seille intellegit & lamentatur & plangit. Hic tumens in pec¬
catosuo & ipsi ssibi delictis placens. amatrefilios segregat. Oues a pastore sollici¬
tat dĩ sacramenta disturbat. Et cum lapsus se mel pecca uerit. hiccoti die peccat
Postremo lapsus . martyriũ postmodum consecutus potestregni promissa percipe¬

Expanded text:
versus sacerdotes Christi facit? qui se a cleri ejus et plebis societate secernit? Arma ille contra Deum versus sacerdotes Christi facit? qui se a cleri ejus et plebis societate secernit? Arma ille contra Deum portat, contra Dei dispositionem repugnat: hostis altaris adversus sacrificium Christi rebellis, pro fide perfidus, pro religione sacrilegus, inobsequens servus, filius impius, frater inimicus, contemptis episcopis et Dei sacerdotibus derelictis, constituere audet aliud altare. Item cujus supra: Pejus schismatis crtrahendo decepit: hic animae unius est damnum, illic periculum plurimorum. certe peccasse se hic et intellegit et lamentatur et plangit, ille tumens in peccato suo et in ipsis sibi delictis placens a matre filios segregat, oues a pastore sollicitat, Dei sacramenta disturbat. et cum lapsus semel peccauerit, ille cottidie peccat. postremo lapsus martyrium postmodum consecutus potest regni promissa percipe
Abbreviated transcription (Latin):
neq enĩ habere pacatũ dnm̃ poterat . quicũ fratrepacem perze lidiscordiã non ha¬
bebat . quam sibiigitur pacem promittunt inimici fratrum quȩ sãcrificia cele¬
brare secredunt aemuli sacerdotum secumes sexp̃mcum collecti fuerint opinantur
hiquiex traeccłam colligunt᷑. Tales &iam sioccisi in confessione nominis xp̃i fuerint
macula ista nec sanguine abluitur. Inexpiabilis & grauisculpa discordiȩ quȩ necpus ÷̃¬
sione purgatur essemartir non potest qui in ecła scã nonest ad regnum ꝑuenire
non poterit. quieam quaeregnatura est̃ derelinquit. Et postalia Cumdõ manere
non posiunt quies se inecclesia dĩ unianimiter poluerunt. Ardeant lic& flammis &
ignibus traditi uel obiectis bestiis animam suamponant . Nonerit illa fideicorona
sed poena persidiȩ nec exigitur gloriosus sed disperationis interitus: Occiditalis

Expanded text:
neque enim habere Dominum pacatum poterat, qui cum fratre pacem per zeli discordiam non haneque enim habere Dominum pacatum poterat, qui cum fratre pacem per zeli discordiam non habebat. Quam sibi igitur pacem promittunt inimici fratrum? Quae sacrificia celebrare se credunt aemuli sacerdotum? Secum esse Christum cum collecti fuerint opinantur, hi qui extra Ecclesiam colliguntur? Tales etiam si occisi in confessione nominis fuerint, macula ista nec sanguine abluitur. Inexpiabilis et gravis culpa discordiae nec passione purgatur. Esse martyr non potest, qui in Ecclesia non est: ad regnum pervenire non poterit, qui eam quae regnatura est dereliquit. Et post alia: Cum Deo manere non possunt, qui esse in Ecclesia Dei unanimiter noluerunt, ardeant licet flammis et ignibus traditi, vel objecti bestiis animas suas ponant: non erit illa fidei corona, sed poena perfidiae; nec religiosae virtutis exitus gloriosus, sed desperationis interitus: occidi talis
Abbreviated transcription (Latin):
monstratur. Et postalia positus foris &iã proxp̃ĩ nomine mortuus eris intermem
egregius marter . in libro quem de unitatis nomine titulauit. interalia sic dicit.
ex ordium ab unitate proficiscitur. Et primatus p&rodatur. Vtun a xp̃i eccła
& cathedra mostretur & pastores suntom̃s sed grexunus ostendit᷑. Qui aba postolis
unianimi consensione pascatur. Et post pauca. Hancecđȩ unitatem quinonten&
teneri se fidem credit. Quia cathedram p&risuꝑ quã eccła fundatae st deserit & resistit
in eccła se eẽ confidit. Item postalia. ad pa cis prȩmium peruenirenonpossunt
quia pacem dni discordiȩ fu roreruperunt. Itẽ exeodem libro sicait. Ad sacrificiũ
cum dissensione ueniente. reuocat ab altari. &iub& prius concorda recum fratre
Tunccũ pace rede unted nõ munus offerre. quia nec ad cain munera respexit ds̃

Expanded text:
monstratur. Et post alia. Positus foris, etiamsi pro Christi nomine mortuus fueris, inter memmonstratur. Et post alia. Positus foris, etiamsi pro Christi nomine mortuus fueris, inter memegregius martyr in libro quem de unitatis nomine titulavit, inter alia sic dicit: Exordium ab unitate proficiscitur; et primatus Petro datur, ut una Christi Ecclesia et cathedra monstretur: et pastores sunt omnes, sed grex unus ostenditur, qui ab apostolis unanimi consensione pascatur. Et post pauca: Hanc Ecclesiae unitatem qui non tenet, tenere se fidem credit? Qui cathedram Petri, super quam Ecclesia fundata est, deserit, et resistit, in Ecclesia se esse confidit? Item post alia: Ad pacis praemium pervenire non possunt, quia pacem Domini discordiae furore ruperunt. Item ex eodem libro sic ait: Ad sacrificium cum dissentione venientes revocat ab altari, et jubet prius concordare cum fratre, tunc cum pace redeuntes Domino munus offerre ; quia nec ad Cain munera respexit Deus ;
Abbreviated transcription (Latin):
incibos pauperũ om̃s facultates meas & sitradidero corpusineũ ut ardeat carita tẽ nion
Quamigit᷑ ante dm̃poteritis habere fiduciã quandonullum scandalũ generari uobis
defide inrãẽ integritate cernentes tantis temporibus ꝑ sũ ꝑ fluas questiones Ab eccładĩ
quae una est & a fraterna diuidiuos caritate duratis. ubinamque sit eccła constituta.
lic& ipsius dñiuoce in scõ e uangelio sitapertũ. Quid tam̃ beatus augustinꝰ euisdẽdomi¬
nicȩ memorsententiȩ definierit audiamus. in his namq ait essedĩ eccłam constitutã.
qui secihus apticis per successiones praeslum praesiderenoscuntur. Et quicumq ab
qui sedibus apłicis persuccessiones praexlum praesi dere noscuntur . Et quicumq ab
earundem sedium se cõmunione uł auctoritate suspenderit. eẽ inschis mate de¬

Expanded text:
in cibos pauperum omnes facultates meas, et si tradidero corpus meum ut ardeat, charitatem autem non in cibos pauperum omnes facultates meas, et si tradidero corpus meum ut ardeat, charitatem autem non Quam igitur ante Dominum poteritis habere fiduciam, quando nullum scandalum generari vobis de fidei nostrae integritate cernentes, tantis temporibus per superfluas quaestiones ab Ecclesia Dei, quae una est, et a fraterna charitate vos dividi duratis. Ubi namque sit ecclesia constituta, licet ipsius Domini voce in sancto Evangelio sit apertum, quid tamen beatus Augustinus ejusdem dominicae memor sententiae definierit, audiamus. In his namque, ait, esse Dei Ecclesiam constitutam, qui sedibus apostolicis per successionem praesulum praesidere noscunqui sedibus apostolicis per successionem praesulum praesidere noscuntur. Et quicunque ab earumdem sedium se communione vel auctoritate suspenderit, esse in schismate de
Abbreviated transcription (Latin):
de fensione capitulorũ. tamdui ab uniuersali eccła segregari. Noli te ergo amore
iactantiae quae su perbiȩ semper est̃ proxima in obstinationis uitio permanere quan¬
do indie iuidicunullus urm̃ excusare seualeat. Etneq theodor monbsuestinȩ neq
ibae epła quae ab aduersariis est prolata. ante tribunaltanti uidicis uobi sua¬
leat subuenire: Doctori itaq gentium pareamus qui in prima ad corinthios
epladicit : emulam ini charismatha meliora & adhuc excellentiorẽ uobisuiam
demonstro. Quaeergo maiora sint & a sede monstranda promitit exipsi usuoce
audiamus intentius. Silinguis hominũ loquar & angelorũ caritatem aũt non habeam
factussum sicut aessonans aut fymbalũ tinniens Etsi habuero proph&iã & nouerim
omĩa mysteria. Et si habuero omnẽ fidem ita ut montes transferã & si distribuero

Expanded text:
defensione capitulorum, tandiu ab universali Ecclesia segregari. Nolite ergo amore defensione capitulorum, tandiu ab universali Ecclesia segregari. Nolite ergo amore jactantiae, quae superbiae semper est proxima, in obstinationis vitio permanere, quando in die judicii nullus vestrum excusare se valeat, et neque Theodorus Mopsuestenus, neque Ibae epistola, quae ab adversariis est prolata, ante tribunal tanti judicis vobis valeat subvenire. Doctori itaque gentium pareamus, qui in prima ad Corinthios epistola dicit: Aemulamini charismata meliora, et adhuc excellentiorem viam vobis demonstro . Quae ergo majora sint, et a se demonstranda promittat, ex ipsius voce audiamus intentius: Si linguis hominum loquar et angelorum, charitatem autem non habeam, factus sum sicut aes sonans, aut cymbalum tinniens. Et si habuero prophetiam, et noverim omnia mysteria, et si habuero omnem fidem, ita ut montes transferam, et si distribuero
Abbreviated transcription (Latin):
sẽ quae illic post definitionẽ fidei actȩ sunt non solũ minime confirmauit. sed & re¬
tractari atq diuidicari concessit. Inen kercliis uero quod est episcopalium collectio
litterarũ. Ex quib: aliqua inscriptis urĩs testimonia in congrue similit̃ posuistis.
Vnde mota sit causa uel quid piae re cordationis leo imp̃r peruni uersãs ꝓuincias
sacerdotib: scripserit consulendo. Aut qualit̃ ab ipsis responsa susceperit. Nobis
quoq tacentibus eorũ lectione ualebitis plenius in formari ut nulla dec& ero inur̃is
cordib malignȩ ex cogitatio prauitatis locũ subreptionis inueniat. Nos e nĩ ꝓpt̃
prolixitatẽ huius epłȩ ordinẽ causȩ ipsius declinauimus indicare. Nã sicũstu¬
dio caritatis quaea nobis scribunt᷑ cũ ti more dnĩ sollicite uigilanterq relegitis
facile sentiecis. quantũ sit periculũ prosũperfluis questionibus & hereticorum

Expanded text:
sae, quae illic post definitionem fidei actae sunt, non solum minime confirmavit, sed et resae, quae illic post definitionem fidei actae sunt, non solum minime confirmavit, sed et retractari atque dijudicari concessit. In encycliis vero quod est episcopalium collectio litterarum, ex quibus aliqua in scriptis vestris testimonia incongrue similiter posuistis unde mota sit causa, vel quid piae recordationis Leo imperator per universas provincias sacerdotibus scripserit consulendo, aut qualiter ab ipsis responsa susceperit, nobis quoque tacentibus, eorum lectione valebitis plenius informari: ut nulla de caetero in vestris cordibus malignae excogitatio pravitatis locum subreptionis inveniat. Nos enim propter prolixitatem hujus epistolae ordinem causae ipsius declinavimus indicare. Nam si cum studio charitatis, quae a nobis scribuntur, cum timore Domini sollicite vigilanterque relegetis, facile sentietis quantum sit periculum pro superfluis quaestionibus, et haereticorum
Abbreviated transcription (Latin):
congregari. Sed neforte animis ur̃is aliqua ad huc uideat᷑ questio. dut dubietas
remanere. a pertius quae ad maximũ antiochenȩ eccłȩ antistitem scripserit
parit̃ uobis curauimꝰ indicare. Postplurima itaque sicait . si quid sane ab hisfrib¬
quosad scam̃ synodũ iicẽ me ã misi. praeterid qđ ad causã fideipertinebat gestũ eẽ
ꝑhibet᷑. nullius erit penitus firmitatis. quia ad hoc tantũ ab apłica st̃ sede directi
utexcisis here sibus catholicȩ essent fideidefensores . Quicquid enĩ preter specia
lescausas synodaliũ conciliorũ adex amenepis copaledẽ fertur . potest̃ duudicandi
habererationẽ. Ecce sicut sũperius dictũ est. Cognoscitis frs Rm̃i nihi laliud sȩpe
fatũ prodecessõrẽ nr̃m quã ea quae de fidei firmitate definita sunt confirmasse
Quod pene in omnib epłis eisi uolueritis plenius potestis cognoscere . Nã priuatȩ cau¬

Expanded text:
congregari. » Huc usque verba sancti Leonis. Sed ne forte animis vestris aliqua adhuc videatur quaestio aut dubietas congregari. » Huc usque verba sancti Leonis. Sed ne forte animis vestris aliqua adhuc videatur quaestio aut dubietas remanere, apertius quae ad Maximum Antiochenae Ecclesiae antistitem scripserit pariter curavimus indicare. Post plurima itaque sic ait: quos ad sanctam synodum vice mea misi, praeter id quod ad causam fidei pertinebat, gestum esse perhibetur, nullius erit penitus firmitatis: quia ad hoc tantum ab apostolica sunt sede directi, ut excisis hles causas synodalium conciliorum ad examen episcopale defertur, potest aliquam dijudicandi habere rationem, fatum praedecessorem nostrum, quam ea quae de fidei firmitate definita sunt, confirmasse, quod pene in omnibus epistolis ejus, si volueritis, plenius potestis cognoscere. Nam privatae cau
Abbreviated transcription (Latin):
dem synodũ confirmanda beatȩ recordationis prodecessornr̃ papaleo scribens inter¬
alia sicait. Neergo permalignos interpretesdubitabile uideatur. Vtrum quae
in sr̃ nodo chalcedonensẽ perunianimitatem urãm defidestatuta sunt approbẽ.
Haecadom̃s fr̃s & coepos nr̃os qui praedicto concilio interfuerunt scripta direxi
quaeglorio sissimus & clementissimꝰ princeps sicut poposci innotitiam urãm
mitere. procatholicȩ fidei amore dignabitur. Vt & fraterna uniuersitas.
& omnium fidelium corda cognoscant. me non solũ ꝑfr̃s quiuicẽ meã ex secuti
sunt sed &iã ꝑ ad probationẽ gestorũ srnodaliũ propriam uobis cũ munissẽ sen
tentiã . In sola uidelic& fidei causa quod sae pedicendũ. propt̃ quã generale con¬
ciliũ & expraecepto xp̃ianissimorũ principũ & ex consensũ apłicȩ sẽdis placuit

Expanded text:
dem synodum confirmandam beatae recordationis praedecessor noster papa Leo scribens, intedem synodum confirmandam beatae recordationis praedecessor noster papa Leo scribens, inteisset. Ne ergo per malignos interpretes dubitabile videatur utrum quae in synodo Chalcedonensi per unanimitatem vestram de fide statuta sunt approbem, haec ad omnes fratres et coepiscopos nostros, qui praedicto concilio interfuerunt, scripta direxi, quae gloriosissimus et clementissimus princeps, sicut poposci, in notitiam vestram mittere pro catholicae fidei amore dignabitur: ut et fraterna universitas, et omnium fidelium corda cognoscant me non solum per fratres, qui vicem meam exsecuti sunt, sed etiam per approbationem gestorum synodalium, propriam vobiin sola videlicet fidei causa, quod saepe dicendum propter quam generale concilium, et ex praecepto Christianissimorum principum, et ex consensu apostolicae sedis, placuit
Abbreviated transcription (Latin):
& onusmeũ leue est. quod nullo modo poteritquis uel ferre uel discere. nisieidem
iugo caritatis uinculis fuerit subiugatus : Ipsi oneriperdilectionem quippeut spiritali
sarcinae mentes humeros uiresq subdiderit. sicut namq animositas abscisionis intel¬
lectũ facit persuꝑbiã caligare. Ita recuperatȩ caritatis humilitas. mentes inunita¬
te fidei perdurantes. ad cognitionẽ ueritatis inluminat. Propt̃ quod praesenti¬
um portitoribus quos frat̃nita surã direx̃. Et ex codicib & ex antiquis polypticis scri
inurã posuistis epła causae trium capitulorũ conuenire ullatenus . dutueri simi¬
litercoaptari. Ideoq necessee st̃ uosom̃s epłas synodales sollicite uigilanterq: percur¬
rere ut euidentius agnoscatis quia scĩpatres nihilaliud dechalcedonen se synodo
insius epłis firmauerunt. ni siut inuio labilis fidei definitio seruaretur. nam adean¬

Expanded text:
et onus meum leve est : quod nullo modo poterit quis vel ferre vel discere, nisi eidem et onus meum leve est : quod nullo modo poterit quis vel ferre vel discere, nisi eidem jugo charitatis vinculis fuerit subjugatus, ipsi oneri per dilectionem quippe ut spiritali sarcinae mentes, humeros, viresque subdiderit. Sicut namque animositas abscissionis intellectum facit per superbiam colligare, ita recuperatae charitatis humilitas mentes in unitate fidei perseveranter ad cognitionem veritatis illuminat. Propter quod praesentium portatoribus quos fraternitas vestra direxit, et ex Codicibus et ex antiquis polypticis polyin vestra posuistis epistola causa trium capitulorum convenire ullatenus, aut verisimiliter coaptari. Ideoque necesse est vos omnes epistolas synodales sollicite vigilanterque percurrere, ut evidentius agnoscatis, quia sancti Patres nihil aliud de Chalcedonensi synodo in suis epistolis firmaverunt, nisi ut inviolabilis fidei definitio servaretur. Nam ad eam
Abbreviated transcription (Latin):
quo euident̃ dictũ uobisaplicũ constat. aptari nescientes neq decub dicunt
neq: de quibus ad firmant quod quidem non urȩ malitiȩ uel calliditati credimꝰ
ad scribendũ sed uene nohostis malignis simi perspicimꝰ exquisitũ. Quitizania
seminareperuasa irȩusq infinẽ sđi. in dĩ eccła non quiescit. Ex quo intelligim frat̃¬
nitatẽ uram̃ epłas dequib: posiustis testimonia non legis sẽ. Neqrenĩ siuobis earũ scrip¬
tura constar&. illa quae a pertissime profidei tantũ modo causã sunt posita. Aliis con¬
gruere finger&is : propt̃ quod aberrore diuisionis inquẽ falsis opinionib: incidistis
hortor & optouoscelerius reuocari. Et non sicut scriptũ est . lugũ cũ in fidelib ducere sed
illi lterũ iugomansueta colla sũbmatere de quo ipse dñs dicit iugũ enĩ me ũ suauee st̃

Expanded text:
quo evidenter dictum vobis apostolicum constat aptari: Nescientes neque de quibus dicent quo evidenter dictum vobis apostolicum constat aptari: Nescientes neque de quibus dicent neque de quibus affirmant . Quod quidem non vestrae malitiae vel calliditati credimus ascribendum, sed veneno hostis malignissimi perspicimus exquisitum, qui zizania seminare per vasa irae usque in finem saeculi, in Dei Ecclesia non quiescit. Ex quo intelligimus, fraternitatem vestram epistolas, de quibus posuistis testimonia, non legisse; neque enim si vobis eorum scriptura constaret, illa quae apertissime pro fidei tantummodo causa sunt posita, aliis congruere fingeretis, propter quod ab errore divisionis, in quem falsis opinionibus incidistis, hortor et opto vos celerius revocari, et non sicut scriptum est jugum cum infidelibus ducere , sed illi iterum jugo mansueta colla submittere, de quo ipse Dominus dicit: Jugum enim meum suave est,
Abbreviated transcription (Latin):
sent portitores epistolȩ. inquatam̃ nullam rationis satis factionẽ quaesis se legitur.
Sedue lut iudicatũ quid a nobis fier& expressiss&. quod quã prauum sit quã inius¬
tũ patrũq regulis inimicũ . si uolueritis ad cognitionẽ ueritatis accedere explendi¬
dissime cum diuino auxilio potestis ad discere. Vnde noscum proph&a lacrimabilit̃
conuenit exclamare. Obmutui & humiliatussũ & silui abonis & dolor cordis mei re
nouatus est . Renouatus est dolor cordis nr̃i quando diuturnȩ diuisionis sc̃andalum
minime tanto fidei fulgore superatur. Maxi me quia prauorũ hominũ persũasione
decepti. scripta nobis diuersis infecta contagiis direxistis : eo quod in epłis patrũ
quaedam testimonia non in congrua solũ sed necad causã ꝑtinentia tempta stis in¬
serere. Itaut necordinẽ testimoniorũ qui inipsis epłis patrũ legit᷑ seruaretis quip¬
peut quod scriptũ nomini alterius fuerat. alteriuis noministitulo poneretis . In

Expanded text:
r, sed velut judicatum quid nobis expressisset, quod quam pravum sit, quam injustum, Patrumque regulis inimicum, si volueritis ad cognitionem veritatis accedere, splendidissime cum divino auxilio potestis addiscere. Unde nos cum propheta lacrymabiliter convenit exclamare: Obmutui, et humiliatus sum, et silui a bonis, et dolor cordis mei renovatus est . Renovatus est dolor cordis nostri, quando diuturnae divisionis scandalum minime tanto fidei fulgore superatur, maxime quia pravorum hominum persuasione decepti, scripta nobis diversis infecta contagiis direxistis: et quod in epistolis Patrum quaedam testimonia non incongrua solum, sed nec ad causam pertinentia tentastis inserere; ita ut nec ordinem testimoniorum, qui in ipsis epistolis Patrum, servaretis, quippe ut quod scriptum nomine alterius fuerat, alterius nominis titulo promeretur. In
Abbreviated transcription (Latin):
uerbis uteretur ad populum. et huiis modi denuntiationibus
omnem liberi arbitrii euecaret industriam: quod quia pussimꝰ
doctor litteris eorum ad quosscribi agnouerat. Ideo ait sed ai¬
unt ut scribitis. et posteaista cumdicunt ex hocergo potiustis
aduertere Non ipsum haec dicere sed eos dequibus dixit. sed
diunt ut scribitis et ista cum dicunt. quod similiter apłs ait
Sicut diuntnos quidam dicere faciamus mala ut ueniant bona
Inferius dũt ubi plenius adstare spondet. multo manifestius
patet quamhȩc ab ipsonum quam taliter dicta sint: Et quantum
ei huius modi prȩdicationis forma displiceat quam corrigens
et mandans atque emendans tolerabiliorem audientibus facit.
qude uera lunt temperans quãa fale sut resauatio saut

Expanded text:
verbis uteretur ad populum, et hujusmodi denuntiationibus verbis uteretur ad populum, et hujusmodi denuntiationibus omnem liberi arbitrii evitaret industriam. Quod quia piissimus doctor litteris eorum, ad quos scribit, agnoverat; ideo ait: Sed aiunt, ut scribitis; et postea, Ista cum dicunt. Ex hoc ergo potuistis advertere, non ipsum haec dicere; sed eos, de quibus dixit, Sed aiunt, ut scribitis; et, Ista cum dicunt. Quod similiter Apostolus ait, Sicut aiunt nos quidam dicere, Faciamus mala, ut veniant bona . Inferius autem ubi plenius ad ista respondet, multo manifestius patet, quam haec ab ipso nunquam taliter dicta sint, et quantum ei hujusmodi praedicationis forma displiceat; quam corrigens et mundans atque emendans, tolerabiliorem audientibus facit, quae vera sunt temperans, quae falsa sunt resecans, et