comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ONBAUDEOSUS
frequentie ur̃e quia
ultra quam sꝑare po¬
tiumus. a lacrit̾ con¬
uenistis. Hoc est qđ
nos letificat et consolat᷑ iom̃ĩb labo¬
rib et ꝑiculis uite huius: amor ur̃ in
deum. et pium studium. et certa spes
et seruor sp̃s: Audistis cum psalmus
legeret᷑. quia mobs et pauꝑ clamat ad
dm̃ in hoc scło: Uox enim est ut sepiꝰ
audistis et meminisse debetis. non unꝰ
hominis et tamen unius hominis
Non unius quia fideles multi: mi¬
ta grana int̾ paleas gementia. diffusa
to orbe terrarum: Unius aũ quia ma¬
bra xp̃i omnes: ac ꝑ hoc unũ corpuc.
Istt gͦ populus in õbs et pauꝑ. non u¬
uit gaudere de scło: et dolor eius mt̃
est. et gaudium eius intus est. ubi n
uidet nisi ille qui exaudit gementẽ
et coronat sꝑantẽ Leticia scli. uanita
cum magna expectatione sꝑat᷑ ut u¬
niat: et non potest teneri cum uener
Iste enim dies qui letus est ꝑditis ho¬
die in ista ciuitate: cras utiq non er

Expanded text:
ongaudemus frequentiae vestrae, quia ultra quam sperare potuimus, alacriter convenistis. Hoc est quod nos laetificat, et consolatur in omnibus laboribus, et periculis vitae hujus, amor vester in Deum, et pium studium, et certa spes, et fervor spiritus. Audistis cum Psalmus legeretur, quia inops et pauper clamat ad Deum in hoc saeculo . Vox enim est, ut saepius audistis, et meminisse debetis, non unius hominis, et tamen unius hominis: non unius, quia fideles multi; multa grana inter paleas gementia, diffusa toto orbe terrarum: unius autem, quia membra Christi omnes; ac per hoc unum corpus. Iste ergo populus inops et pauper, non novit gaudere de saeculo: et dolor ejus intus est, et gaudium ejus intus est, ubi non videt nisi ille qui exaudit gementem, et coronat sperantem. Laetitia saeculi, vanitas. Cum magna exspectatione speratur ut veniat, et non potest teneri cum venerit. Iste enim dies qui laetus est perditis hodie in ista civitate, cras utique non erit:
Abbreviated transcription (Latin):
sunt dicere habere caritatem: quidi¬
uidunt unitatẽ Hec dicta sunt se¬
quentia uideamus Ehibuit ioħs tes¬
timoniũ quia uidit Quale testimo¬
nium ꝑhibuit: Quia ipse ẽ filiues
dei Oportebat gͦ ut ille bapti:aret: qui
est fuius dei unicus non adoptatus
Adoptati filii. ministri sunt unici uidici.
Unicus habet potestatẽ: adoptatimi¬
nisterium. Licet baptizet minister. nõ
ꝑtinens ad numerum fr̃m quia male
unit et male agit. quid nos consolat᷑.
hic est qui baptizatꝰ

Expanded text:
sunt dicere habere se caritatem, qui dividunt unitatem. Hec dicta sunt, subsequentia videamus. ‘Perhibuit Iohannes testimonium’, quia vidit. Quale testimonium perhibuit? ‘Quia ipse est filius Dei’. Oportebat ergo, ut ille baptizaret, qui est filius Dei unicus, non adoptatus. Adoptati filii ministri sunt unici; unicus habet potestatem, adoptati ministerium. Licet baptizet minister non pertinens ad numerum fratrum, quia male vivit et male agit, quid nos consolatur? Hic est, qui baptizat
Abbreviated transcription (Latin):
ynsit impleuit: Nã quisalius pices qui
ient᷑ apposuit Qui nõ obaliud credend̾
c̃esingessisse penuriã. qua cõpellerent᷑
er piscatũ: nisi dispositũ uolens exhibere
nraculũ: ut simul et p̃dicatores euangłii
siupaisceret. et ipsum euangłiũ tanto sacra¬
mento qł erat de numero pisciũ qđ erat¬
comendatur augeret: de qua re etiã nos.
qd ipseapposuerit: dicere iã debeni dicit

Expanded text:
sit implevit. Nam quis alius pisces qui caperentur apposuit? qui non ob aliud credendus est eis ingessisse penuriam qua compellerentur ire piscatum, nisi dispositum volens exhibere miraculum: ut simul et praedicatores Evangelii sui pasceret, et ipsum Evangelium tanto sacramento quod erat de numero piscium commendaturus augeret. De qua re etiam nos quod ipse apposuerit, dicere jam debemus. 5. Dicit
Abbreviated transcription (Latin):
uerbũdeum apud deum et cetera de xpĩ
nunitate. et de tocius diuinitatis atrini¬
tate atq untate sublimia que in illo
regno facie ad faciem sunt contemplau¬
đa nunc aũ donec ueniat dñs in specu¬
loatq in engiate contuenda. sunt. que
pdicando ructaret. de fonte dñci pecto¬
ris solus bibit: s ipse dũs ipsum euange¬
lium ꝑ cuiusq capacitate omnib suis bi¬
bendum toto terrarũ orbe diffudit. Sut̃
qui senserint. et hi quidẽ non condemp¬
tibiles sacri eloquii tractatores.a. xp̃o io
urorem durerit: et ab in eunte puericia
castissimus uirerit. Hoc quidem in scrip¬
turis canonicis non euidenter apparet:
Neruntamen id qͦ multum adiuuat con¬
gruentiam huiuscemodi sententie. quod¬

Expanded text:
Verbum Deum apud Deum, et caetera de Christi Verbum Deum apud Deum, et caetera de Christi divinitate, et de totius divinitatis trinitate atque unitate sublimia, quae in illo regno facie ad faciem contemplanda, nunc autem donec veniat Dominus, in speculo atque in aenigmate contuenda sunt, quae praedicando ructaret, de fonte Dominici pectoris solus bibit; sed ipse Dominus ipsum Evangelium pro sua cujusque capacitate omnibus suis bibendum toto terrarum orbe diffudit. Sunt qui senserint, et hi quidem non contemptibiles sacri eloquii tractatores, a Christo uxorem duxerit, et ab ineunte pueritia castissimus vixerit . Hoc quidem in Scripturis canonicis non evidenter apparet: verumtamen id quoque multum adjuvat congruentiam hujusce
Abbreviated transcription (Latin):
separet. Et in eo quod significabat petiꝰ
ambo erant: et in eo quod significabat
ioħs ambo fucuri erant. Significando
sequebatur iste: manedat ille. sreden¬
do autem ambo mala p̃sentia huius
miserie dolerabant. ambo futura bona
illius beatitudinis expectabat̃. Nec ip¬
si soli. s uniuersa hoc facit scã eccłia spon¬
sa xpi. abistis temptationib eruendamilla
felicitate seruanda. quas duas uitas pe¬
trus et ioħs figurauerunt. singuli sin¬
gulas. Uerum et in hac tẽpaliter ambu¬
lauerunt ambo ꝑ fidem: et illa in eter¬
num fruifntur. ambo ꝑspetiem. Omĩb¬
gͥ scĩs ad xp̃i corpus inseꝑabilit̃ ꝑtinenti¬
bus. ꝓpter huius uite ꝓcellosissime gu¬
beruaculum. adliganda et soluenda pec¬
cata. claues regni celoꝵ primus apłoꝵ
petrus accepit. eisdemq omĩb scis ꝓpt̃
aiponiam nec iste solus.s uniuersa eccłia.
uetot soluitq peccata: nec ille in principio

Expanded text:
separet. Et in eo quod significabat Petrus, separet. Et in eo quod significabat Petrus, ambo erant; et in eo quod significabat Joannes, ambo futuri erant. Significando sequebatur iste, manebat ille: credendo autem ambo mala praesentia hujus miseriae tolerabant, ambo futura bona illius beatitudinis exspectabant. Nec ipsi soli, sed universa hoc facit sancta Ecclesia sponsa Christi, ab istis tentationibus eruenda, in illa felicitate servanda. Quas duas vitas Petrus et Joannes figuraverunt, singuli singulas: verum et in hac temporaliter ambulaverunt ambo per fidem, et illa in aeternum fruentur ambo per speciem. Omnibis ad Christi corpus inseparabiliter pertinentibus, propter hujus vitae procellosissimae gubernaculum ad liganda et solvenda peccata claves regni coelorum primus apostolorum Petrus accepit, eisdemque omnibus sanctis propter Quoniam nec iste solus, sed universa Ecclesia ligat solvitque peccata: nec ille in principio
Abbreviated transcription (Latin):
niã et ipsum amorem qui tunc multo ã¬
plior erit. non dũhabemus sed futurũ
expectamus. ut cum ipse uenerit habea¬
mus: Iam sicut in epła sua idem dicit
apłs: nõ dum apparuit quid erimus.
Scimus qm̃ cum apparuerit similec
ei erimus. qm̃ uidebimus eum sicuti ẽ.
Tunc gͦ amplius quod uidebimus dili¬
gemus. Ipse aũ dns illam que futura
ẽ uitam nrãm. qualis in nob̾ futurase
sciens p̃destinatione. plusamat ut ade
nos amando ꝑducat: quo cirea quona
sentimus. et ideo miscdiã dnĩ quam uos
de miseria lib̾andis exhiberi uolumio
bemus hoc ꝑpetrũ significatũ est plus
amantem. s minus amatum: quia mi
nouimus. nechabemus. hec ꝑioħm sig¬
nificata ẽ minꝰ amantẽ. atq ideo et ad̃
ipsam et ad eius in nobis amorem quał
ei debetur implendũ. donec ueniat dñs
expectantem. s plus amatum quia io
quod ꝑ illum figuratum ẽ. hoc effica be¬
atum. Nemo tam̃ istos insignes aplos:

Expanded text:
niam et ipsum amorem qui tunc multo amniam et ipsum amorem qui tunc multo amplior erit, nondum habemus, sed futurum exspectamus, ut cum ipse venerit, habeamus? Nam sicut in Epistola sua idem dicit apostolus, Nondum apparuit quod erimus; scimus quoniam cum apparuerit, similes ei erimus, quoniam videbimus Tunc ergo amplius quod videbimus, diligemus. Ipse autem Dominus illam quae futura est vitam nostram, qualis in nobis futura sit, sciens praedestinatione, plus amat, ut ad eam nos amando perducat. Quocirca, quoniam sentimus; et ideo misericordiam Domini, quam nobis de miseria liberandis exhiberi volumus, bemus: hoc per Petrum significatum est plus amantem, sed minus amatum; quia minnovimus nec habemus: haec per Joannem significata est minus amantem, atque ideo et ad ipsam, et ad ejus in nobis amorem, qualis ei debetur, implendum, donec veniat Dominus exspectantem; sed plus amatum, quia id quod per illum figuratum est, hoc efficit beatum. 7. Nemo tamen istos insignes apostolos
Abbreviated transcription (Latin):
habebimus. nec ob aliud hic nos diligit.
nisi ut sauet et transferat ab his que nõ
diligit. hic gͦ minus ubi nõ uult ut rema¬
neamus. ibi amplius quo uultut tͣnsea¬
mus. et unde non uuluut ꝑeamꝰ: Amet
gͦ eum petrus ut ab ista mortalitate libe¬
mur. ametur. ab eo ioħs. ut in illa inmortali¬
tate seruem᷑: S ista ratione iliud osten¬
ditur. curampliꝰ ioħm quã petrũ ama¬
uerit xp̃c: non cur amplĩ petrus. quã
ioħs amauerit xpnĩ. neq enim si plus
nos diligit xpc̃. in futuro scło ubi cũ illo
sine fine uiuemus. quã in istounde e¬
ruimur. ut illic semꝑ simus. ꝓpterea
nos tunc eum minus dilecturi sumus.
quando meliores erimus. cũ meliore sutiq
nisi. amplius eum diligendo. nullo mͦ
cẽ possimus. surgͦ ioħs minus eum dili¬
gelut quã petrus. si eã uitam siguifica¬
bat. in qua ẽ multo amplius diligendus.
nisi ꝓpterea quia dictum ẽ. uolo eum ma¬
nere id est expectare donec uenio. quo¬

Expanded text:
habebimus: nec ob aliud nos hic diligit, habebimus: nec ob aliud nos hic diligit, nisi ut sanet et transferat ab his quae non diligit. Hic ergo minus, ubi non vult remaneamus: ibi amplius, quo vult transeamus, et unde non vult pereamus. Amet ergo eum Petrus, ut ab ista mortalitate liberemur: ametur ab eo Joannes, ut in illa immortalitate servemur. 6. Sed ista ratione illud ostenditur, cur amplius Joannem quam Petrum amaverit Christus, non cur amplius Petrus quam Joannes amaverit Christum. Neque enim, si plus nos diligit Christus in futuro saeculo, ubi cum illo sine fine vivemus, quam in isto unde eruimur, ut illic semper simus, propterea nos tunc eum minus dilecturi sumus quando meliores erimus; cum meliores utique nisi amplius eum diligendo, nullo modo esse possimus. Cur ergo Joannes minus eum diligebat quam Petrus, si eam vitam significabat, in qua est multo amplius diligendus, nisi quia propterea dictum est, Volo eum manere, id est exspectare, donec veniam, quo
Abbreviated transcription (Latin):
actio. informata mee passionis exemplo:
inchoata uero contẽplatio. maneat donec
uenio. ꝑficienda cum uenero. Sequit᷑ enĩ
ddopatientie. manet autẽ donec ueniat
rpc̃. tunc manifestanda plenitudo scien¬
tie. hic quippe tolerantur mala huius
mundi in terra morientium. ibi uidebũt᷑
bona diĩ in terra uiuentiũ. Quod enĩait
uolo eũ manere donec ueniã. non sic in¬
telligendum ẽ quasi dixerit. remanere
uel ꝑmanere. s expectare: quoniã quod
ꝑeum significatur. non utiq nunc s cum
uenerit rp̃c implebit᷑. Quod autem ꝑhuc̃
significatur cui dictũẽtu me sequere. nisi
nunc agatur. non pueniet᷑ ad illud quod
expectat᷑. In hac aũ actiua uita quancoma¬
gis xp̃m diligimus: tanco facilĩ lib̾amur
a malo. At ipse nos minus diligit. quales
nũc sumus: et hic ideo libat ne sempta¬
les simus. Ibi amipliꝰ nos diligit uero qm̃ qđ
ei disȩipliceat. et quod a nobis auferat nõ

Expanded text:
actio, informata meae passionis exemplo; actio, informata meae passionis exemplo; inchoata vero contemplatio maneat donec venio, perficienda cum venero. Sequitur enimdo patientiae: manet autem donec veniat Christus, tunc manifestanda plenitudo scientiae. Hic quippe tolerantur mala hujus mundi in terra morientium, ibi videbuntur bona Domini in terra viventium. Quod enim ait, Volo eum manere donec veniam, non sic intelligendum est quasi dixerit, remanere vel permanere; sed, exspectare: quoniam quod per eum significatur, non utique nunc, sed cum venerit Christus, implebitur. Quod autem per hunc significatur, cui dictum est, Tu me sequere, nisi nunc agatur, non pervenietur ad illud quod exspectatur. In hac autem activa vita quanto magis Christum diligimus, tanto facilius liberamur a malo. At ipse nos minus diligit quales nunc sumus; et hinc ideo liberat, ne semper tales simus. Ibi vero amplius nos diligit; quoniam quod ei displiceat, et quod a nobis auferat, non
Abbreviated transcription (Latin):
na peccata ut sua sibi ignoscant᷑ ignoscit.
altera nec patit᷑ qđ ignoscat. nec facit quod
gͥ poscat ignosci. llna flagellat᷑ malis. ne ex¬
tollatur in bonis: altera tante plenitudine
grẽ caret omĩ malo. ut sine ulla temptatio¬
ne suꝑbie cohereat sũmobono. Una bona
et mala discernit: altera sola que bona sut̃
cernit. Ergo unabona ẽ. s adhuc misera.
altera melior. et beata. Ista significata est
ista. usq in huius seculi finẽ: et illic inuenit
fiuem. differt᷑ illa cõplenda p̾huius scli
finem: s in fut᷑oscło non habet finem. Ideo
dicitur huic sequere me: de illo autẽ sic
eum uolo manere donec ueniã quid ad
te. Tume sequere. Quidenim ẽ hoc: Quan¬
tum sapio. quantũ capio. quidẽ hoc nisi
tume sequere. ꝑinitacionẽ ꝑferendi om¬
nia tẽpalia mala ille maneat donec sem¬
piterna uenio. redditurus bona: Quod
aꝑtius ita dici potest. ꝑfecta me sequat᷑

Expanded text:
na peccata ut sua sibi ignoscantur ignoscit, na peccata ut sua sibi ignoscantur ignoscit, altera nec patitur quod ignoscat, nec facit quod sibi poscat ignosci; una flagellatur malis, ne extollatur in bonis, altera tanta plenitudine gratiae caret omni malo, ut sine ulla tentatione superbiae cohaereat summo bono; una bona et mala discernit, altera quae sola bona sunt cernit: ergo una bona est, sed adhuc misera; altera melior et beata. Ista significata est ista usque in hujus saeculi finem, et illic invenit finem: differtur illa complenda post hujus saeculi finem, sed in futuro saeculo non habet finem. Ideo dicitur huic, Sequere me: de illo autem, Sic eum volo manere donec veniam; quid a te? Tu me sequere. Quid enim est hoc? Quantum sapio, quantum capio, quid est hoc, nisi, Tu me sequere per imitationem perferendi temporalia mala; ille maneat donec sempiterna venio redditurus bona? Quod apertius ita dici potest: Perfecta me sequatur
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ i malis. Ibi facie ad faciem uidebimus
qł hic ꝑspeculũ et in enigmate udetur.:
quando multũ in conspicienda uerita¬
te ꝓficitur. duas itaq uitas. sibi diuinitꝰ
p̾dicatas. et cõmendatas nouit eccłia:
quarũ est una in fide. altera in spetie.
Ina in temꝑe ꝑegrinationis: altera in
eternitate mansionis. Una in labore: al¬
tera in requie. Ilna inuia: altera in patͥa
templationis. Ina declinat amalo et fa¬
cit bonum. altera nullũ habet a quo
decdinet malũ: et magnũ habet quo
fruatur bonum. Una cum hoste pug¬
nat: altera sine hoste regnat Ina fortis
ẽin aduersis: altera nichil sentit aduersi.
Ina carnales libidiues frenat: altera spiri¬
talib delectationib uacat. Ina ẽ iuncendi
cura sollicita: altera uictorie pace secura.
Ina in temptationib adiuuatur. altera
sine ulla temptatione in ipso adiucore le¬
tat᷑. Ina subuenit indigenti. altera ibi ẽ
ubi nullum inuenit indigentẽ. Una alie¬

Expanded text:
est in malis: ibi facie ad faciem videbimus, est in malis: ibi facie ad faciem videbimus, quod hic per speculum et in aenigmate videtur , quando multum in conspicienda veritate proficitur. Duas itaque vitas sibi divinitus praedicatas et commendatas novit Ecclesia, quarum est una in fide, altera in specie; una in tempore peregrinationis, altera in aeternitate mansionis; una in labore, altera in requie; una in via, altera in patriatemplationis; una declinat a malo et facit bonum, altera nullum habet a quo declinet malum, et magnum habet quo fruatur bonum; una cum hoste pugnat, altera sine hoste regnat; una fortis est in adversis, altera nihil sentit adversi; una carnales libidines frenat, altera spiritualibus delectationibus vacat; una est vincendi cura sollicita, altera victoriae pace secura; una in tentationibus adjuvatur, altera sine ulla tentatione in ipso adjutore laetatur; una subvenit indigenti, altera ibi est ubi nullum invenit indigentem; una alie
Abbreviated transcription (Latin):
cũq solueris suꝑ terrã erit solutũ et
in celis: uniuersã significabat eccłiam
que in hoc scło diuersis temptationib
uelut imbrib fluminib tempestacib
quatitur et non cadit. qm̃ fundata est
suꝑ terrapetrã unde petrus nomen ac¬
cepit. Non enim apetro petra. s petrꝰ
hanc petram edificabo eccłiã meam.
qua direrat petrustues rp̃c filius deiui¬
fasus es eclificabo eccliam meam. petrae
quippe aliud nemo potest ponere. p̾ter
uendi ligandiq peccata. Quod ẽ enim
ficationẽ petrus in petra: qua significa¬
tione incelligit᷑ xp̃c petra. petrus ecclia.
dui degit in malis. amando. et sequendo
rpm̃ lib̾at᷑ a malis magis aũ sequitur in
cisq̃ui certant ꝓueritate usq ad mortem:
s uniuersitati dicit᷑ sequere me: ꝓqua
uniuersitate passus ẽ xp̃e de quo dicit
quens nob̾ eremplũ ut sequaiur uesti¬
gia eiꝰ. Ecce ꝓpter quod ei dictumi ẽ. seque¬
re me. ẜst autẽ alia uita inmortał. que ñ

Expanded text:
 erit solutum et in coelis , universam significat Ecclesiam, quae in hoc saeculo diversis tentationibus velut imbribus, fluminibus, tempestatibus, quatitur et non cadit, quoniam fundata est super petram, unde Petrus nomen accepit. Non enim a Petro petra, sed Petruhanc petram aedificabo Ecclesiam meam ; quia dixerat Petrus: Tu es Christus Filius Deifessus es, aedificabo Ecclesiam meam; petra equippe aliud nemo potest ponere, praeter , solvendi ligandique peccata. Quod est enim ficationem Petrus in petra, qua significatione intelligitur Christus petra, Petrus Ecclesiadiu degit in malis, amando et sequendo Christum, liberatur a malis. Magis autem sequitur in eis, qui certant pro veritate usque ad mortem. Sed universitati dicitur Sequere me; pro qua universitate passus est Christus, de quo dicit quens nobis exemplum, ut sequamur vestigia ejus . Ecce propter quod ei dictum est, Sequere me. Est autem alia vita immortalis, quae non
Abbreviated transcription (Latin):
etiã inse transfigurauit ipse saluator dicẽs.
pater si fieri potest transeat a. me calix iste.
quiutiq mori uenerat. nechabebat mor¬
tis necessitatẽ s uoluntatẽ. potestate po¬
siturꝰ animã suam. et rursus eam potesta¬
te sumpturꝰ s molestia quantacũq sit
mortis. debet eam uincere uisamoris. quo
amatur ille. qui cũ sit uita nr̃a. etiã mor-¬
tem noluit ꝑferre ꝓ nob: Nam si nulla.
eẽt mortis uel parua molestia: non eẽt
tam magna martirũ gł̃a S si pastorbonꝰ.
qui posuit animã suã ꝓouib suis. ex ipsis
ouib tã multoss mr̃es fecit: quantomagis
debent usq ad mortem ꝓueritate certare.
et usq ad sanguinẽ aduersus peccatum. illi¬
quib oues ipsas pascendas. hoc ẽ docendas
regendasq cõmittit: Ac ꝑhoc p̃cedente
passionis eius exemplo. quis non uideat ma¬
gis debere imitando pastori herere pastores.
si multe eum etiã imitate sunt oues Sub

Expanded text:
etiam in se transfiguravit ipse Salvator, dicens, etiam in se transfiguravit ipse Salvator, dicens, Pater, si fieri potest, transeat a me calix iste : qui utique mori venerat, nec habebat mortis necessitatem, sed voluntatem, potestate positurus animam suam, et rursus eam potestate sumpturus. Sed molestia quantacumque sit mortis, debet eam vincere vis amoris, quo amatur ille qui cum sit vita nostra, etiam mortem voluit perferre pro nobis. Nam si nulla esset mortis vel parva molestia, non esset tam magna martyrum gloria. Sed si pastor bonus qui posuit animam suam pro ovibus suis , ex ipsis ovibus tam multos sibi martyres fecit; quanto madebent usque ad mortem pro veritate certare, et usque ad sanguinem adversus peccatum, quibus oves ipsas pascendas, hoc est, docendas regendasque, committit? Ac per hoc praecedente passionis ejus exemplo, quis non videat magis debere imitando pastori haerere pastores, si eum multae etiam imitatae sunt oves? sub
Abbreviated transcription (Latin):
senueris inqͥt extendes manus tuas. et aliꝰ
tecinget et ducet quo nõ uis hoc enĩ ei di
rit significans qua morte clarificaturus
erat deum: Ertendes inqͥt manus tuas. hoc
c̾erucifigeris. Ad hoc aũ ut uenias. alius
tecinget: et ducet non quouis. s quo nõ
uis. priꝰ dixit qđ fieret: deinde quomͦi fie¬
ret. non enim crucifixꝰ. s utiq erucifigen¬
dus. quonollet ẽ ductus. Nam crucifixꝰ
non quo nolebat abiit: s potius quo uole¬
hat. Solutus quippe a corpe uolebat eẽ
cum xp̃o: s si fieri posset pͥpt̾ mortis mo¬
lestiam. uitam cõcupiscebat eternã. Ad quã
molestiã nolens ductus ẽ.: s ab ea uolens
eductus ẽ: Nolens ad eam uenit: s eam uo¬
lens. et uicit et reliquit. hunc infirmitatiꝰ
affectũ quo nemo uult moriusq adeo na¬
turalem. ut eum beato petro. nec senectꝰ
auferre potuerit cui dictum ẽ. cum senue¬
ris duceris quo nõ uis. ⁊ꝓpt̃ nos consolandos.

Expanded text:
senueris, inquit, extendes manus tuas, et alius senueris, inquit, extendes manus tuas, et alius te cinget, et ducet quo non vis. Hoc enim dixit ei, significans qua morte clarificaturus erat Deum. Extendes, inquit, manus tuas, hoc est crucifigeris. Ad hoc autem ut venias, alius te cinget, et ducet non quo vis, sed quo non vis. Prius dixit quod fieret, et deinde quomodo fieret. Non enim crucifixus, sed utique crucifigendus, quo nollet est ductus. Nam crucifixus, non quo nolebat abiit, sed potius quo volebat. Solutus quippe a corpore, volebat esse cum Christo; sed, si fieri posset, praeter mortis molestiam vitam concupiscebat aeternam: ad quam molestiam nolens ductus est, sed ab ea volens eductus est: nolens ad eam venit, sed volens eam vicit; et reliquit hunc infirmitatis affectum quo nemo vult mori, usque adeo naturalem, ut eum beato Petro nec senectus auferre potuerit, cui dictum est, Cum senueris, duceris quo non vis. Propter nos consolandos hunc
Abbreviated transcription (Latin):
cundiã inuerecunda eragitatione ꝑtur-¬
cecati. leticias carnales spiritualib gaudi¬
is ante ponant. sicut uoluptatũ amatores
magis quã dei hec enim atq huiꝰmodi ui¬
cia siue uni homini accidant omĩa. siue
his alia. illis alia dominent᷑: ex illa radice
quodãmͦ pullulant. cum sut̃ homines
se ipsos amantes qđ uiciũ maxime cauen¬
dũ ẽ eis. qui pascunt oues xpi. ne suaq̃¬
rant non que iħ̾u rp̃i: et in usus cupidi¬
tatũ suarum conferant. ꝓ quib sanguis
fusus est xpĩ. Cuius amor meo qui pascit
oueset antam magnũ debet spiritalẽ cres¬
orre ar dorem: ut uincat etiã mortis natura¬
iemtimorẽ quo mori nolumus. et ꝗͣdo cũ
tpo uiuere uolumꝰ: Iam et apło paulus.
aicit so habe concupiscentiã dissolui et eẽ
cum xpo ingemiscit tam̃ grauat̾. et nõ uult
spoliari s suꝑuestiri. ut absorbeat᷑ quod
moitale ẽauita. Et hic dñs dilectori suo. cũ

Expanded text:
cundiam inverecunda excogitatione perturcundiam inverecunda excogitatione perturlaetitias carnales spiritualibis anteponant, sic ut voluptatum amatores magis quam Dei. Haec enim atque hujusmodi vitia, sive uni homini accidant omnia, sive his alia, illis alia dominentur, ex illa radice quodammodo pullulant, cum sunt homines seipsos amantes. Quod vitium maxime cavendum est eis qui pascunt oves Christi, ne sua quaerant, non quae Jesu Christi; et in usus cupiditatum suarum conferant, pro quibus sanguis fusus est Christi. Cujus amor in eo qui pascit oves ejus, in tam magnum debet spiritualem crescere ardorem, ut vincat etiam mortis naturalem timorem, quo mori nolumus, et quando cum Christo vivere volumus. Nam et apostolus Paulus dicit se habere concupiscentiam dissolvi et esse cuspoliari, sed supervestiri, ut absorbeatur mortale a vita . Et huic Dominus dilectori suo. Cum
Abbreviated transcription (Latin):
diligat de quo uiuit: Non sint gͦ se ipsos a¬
mantes: qui pascunt oues xpĩ. ne tamquã
suas. non tamꝗͣ. ipsius eas pascant. et uelint
ex illis sua lucra conquirere. sicut amatores
pecunie: uel eis dominari sic̃ elati. uelqar
de honoub quos ab eis sumũt. sicut suꝑbi.
uel intantũ ꝓgredi. ut etiã hereses faciant.
sicut blasphemi: ne cedant scĩs patrib sicit
parentib non obedientes. et eis qui eoscor¬
rigere uolunt. quia ꝑire nolunt malap
bonis reddant sicut ingrati. int̾ficiant a¬
nimas suas et alienas sic̃ scelesti. materna
eccłie uiscera dissipent. sic̃ irreligiosi. non
cõpatiant᷑ infirmis. sicut sine affectione:
famã scõrũ maculare conent᷑. sicut detc̃¬
tores. cupiditates pessimas non refrenet.
sicut incontinẽtes: exerceat̃ lites sicut im¬
tes. nesciant subuenire sic̃ sine benignita¬
de: indicet̃ inimicis piorũ que occultãda
cognouerut̃ sicut ꝓditores. humanã uere¬

Expanded text:
diligat de quo vivit. Non sint ergo seipsos adiligat de quo vivit. Non sint ergo seipsos amantes qui pascunt oves Christi, ne tanquam suas, sed tanquam ipsius eas pascant; et velint ex illis sua lucra conquirere, sicut amatores pecuniae; vel eis dominari, sicut elati; vel gloriari de honoribus quos ab eis sumunt, sicut superbi; vel in tantum progredi ut etiam haereses faciant, sicut blasphemi: nec cedant sanctis patribus, sicut parentibus non obedientes; et eis qui illos corrigere volunt quia perire nolunt, mala pro bonis reddant, sicut ingrati: interficiant animas et suas et alienas, sicut scelesti; materna Ecclesiae viscera dissipent, sicut irreligiosi; non compatiantur infirmis, sicut sine affectione; famam sanctorum maculare conentur, sicut detractores; cupisicut incontinentes; exerceant lites, sicut immites; nesciant subvenire, sicut sine benignitate; indicent inimicis piorum quae occultanda cognoverint, sicut proditores; humanam vere
Abbreviated transcription (Latin):
res ꝓcaces. cecati. uoluptatũ amatores ma¬
gis quã dei. habentes spetiẽ pietatis. uir¬
tutem aũ eiꝰ abnegantes: hec omĩa mala.
ab eo uelut fontẽ manat̃: quod primũ
posuit se ipsos amantes. Merito dicitur
petro diligisme. et respondet amote: eiq
refert᷑ pasce agnos meos. et iterum hoc
hoctercio: ubi etiã demonstrat᷑. unũ atq
idem eẽ amorẽ et dilectionẽ. Nam etiã
dns nouissime nõ ait diligis me: s amas
me. Non ergo nos s ipsum amemus: et in
pascẽdis ouib eiꝰ. ea que st̃ eius. non ea que
sunt nr̃a queramus. Nescioͤ qͣuionã mexpli¬
cabili modo. quisquis seipsũ non deuman
non seamat: et quisquis deum nõ seipsum
amat. ipse se amat. Qui enim nõ potest iuue¬
re de se: inout᷑ utiq amandose. Non eroose
amat: qui ne uiuat seamat. sum uerõ ille
diligit᷑ de quo uiuitur. non se diligendo ma¬
gis se diligit: qui ppt̾ea se non diligit. ut eũ

Expanded text:
res, procaces, caecati, uoluptatium amatores mares, procaces, caecati, uoluptatium amatores magis quam dei, habentes speciem pietatis, uirtutem autem eius abnegantes. mab eo velut fonte manant, quod primum posuit, seipsos amantes. Merito dicitur Petro, Diligis me? et respondet, Amo te; eique refertur, Pasce agnos meos: et hoc iterum, hoc tertio. Ubi etiam demonstratur unum atque idem esse amorem et dilectionem: nam etiam Dominus novissime non ait, Diligis me; sed, Amas me? Non ergo nos, sed ipsum amemus; et in pascendis ovibus ejus ea quae sunt ejus, non ea quae sunt nostra quaeramus. Nescio quo enim inexplicabili modo, quisquis seipsum, non Deum amat, non se amat; et quisquis Deum, non seipsum amat, ipse se amat. Qui enim non potest vivere de se, moritur utique amando se: non ergo se amat, qui ne vivat se amat. Cum vero ille diligitur de quo vivitur, non se diligendo magis diligit, qui propterea non se diligit, ut eum
Abbreviated transcription (Latin):
pastorem. Qui hoc animo pascunt oues xp̃i
ut suas uelint eẽ non xpĩ: se conuieuntur
amare non xp̃m. uel głiandi uel dnandi
uel adquirendi cupiditate: nõ obediendi.
et subueniendi et deo placendi castitat᷑e.
Contͣ hos gͦ uigilat tociens inculcata istauor
sunt iħu xpi. Nam quid ẽ aliud diligis me
pasce oues meas. quã si diceret᷑. sime diligis
nõ te. pasce̾ te cogita ouesmeas: Et sic̃ me¬
as pasce: non sic̃ tuas. Głam meã in eis que¬
re: non tuã dnĩum meũ non tuum. lucra
mea nõ tua: ne sis in eoꝵ societate. qui tẽ¬
ꝑtinẽt ad tempoła ꝑicłosa se ipsos aman-¬
tes. et cetera huic que maloꝵ mitio conec¬
tunt᷑. Cum enim dixisset apłs erut̃ enim
homines se ipsos amantes: sequtꝰ adiunx̃.
amatores pecunie. elati suꝑbi. blasphemi
parentib inobedientes. ingrati scelesti. ir¬
religiosi. sine affectione. detractores. in cõ¬
tinentes. inmites. sine benignitate. ꝓdito¬

Expanded text:
pastorem. Qui hoc animo pascunt oves Christi, pastorem. Qui hoc animo pascunt oves Christi, ut suas velint esse non Christi, se convincuntur amare, non Christum; vel gloriandi, vel dominandi, vel acquirendi cupiditate, non obediendi et subveniendi et Deo placendi charitate. Contra hos ergo vigilat toties inculcata ista voxJesu Christi . Nam quid est aliud, Diligis me? pasce oves meas, quam si diceretur, Si me diligis, non te pascere cogita: sed oves meas, sicut meas pasce, non sicut tuas; gloriam meam in eis quaere, non tuam; dominium meum, non tuum; lucra mea, non tua; ne sis in eorum societate qui pertinent ad tempora periculosa, seipsos amantes, et caetera quae huic malorum initio connectuntur? Cum enim dixisset Apostolus, « Erunt enim homines seamatores pecuniae, elati, superbi, blasphemi, parentibus non oboedientes. ingrati, scelesti, inreligiosi, sine affectione, detractores, incontinentes, inmites, sine benignitate, prodito
Abbreviated transcription (Latin):
duõ. uite alterius. p̃cessit exemplum lluc̃
ẽ petre ut mortem non timeas: uiuit quẽ
mortuũ dolebas. Et quem ꝓ nob̾ mori car¬
nali amore ꝓhibebas: ausus es p̾uenire duc¬
torem. formidasti eiꝰ ꝑsequiorẽ. At iam p̃cio
ꝓ te fuso. nunc ẽ ut sequaris emptorẽ: et
sequaris omĩno usq ad mortẽ crucis uer¬
ba eius. Uerba eius audisti. quẽ iam uera¬
cem ꝓbasti. Passurũ te ipse p̃dixit: qui te
p̃dixerat negaturũ. S priꝰ dñs quod scie¬
bat interrogat. nec semel s iterũ ac ter¬
cio. utrũ petrus eũ diligat. nec aliud to¬
ciens audit apetro quã se diligi. nec aliud
tociens cõmendat petro quã suas oues pasci.
Reddit᷑ negationi trine trina confessio. ne mi¬
nus amori. lingua seruiat quam timori. et
plus uocis elicuisse uideat᷑ mos. iminens quã
uita p̾sens. Sit amoris officiũ pascere dnĩcũ
gregem: si fuit ⁊ timoris indiciũ. negare

Expanded text:
Domino vitae alterius praecessit exemplum. Nunc Domino vitae alterius praecessit exemplum. Nunc est, Petre, ut mortem non timeas; quia vivit quem mortuum dolebas, et quem pro nobis mori carnali amore prohibebas . Ausus es praevenire ductorem, formidasti ejus persecutorem: jam pretio pro te fuso, nunc est ut sequaris emptorem, et sequaris omnino usque ad mortem crucis. Verba ejus audisti, quem jam veracem probasti; passurum te ipse praedixit, qui te praedixerat negaturum. 5. Sed prius Dominus quod sciebat interrogat, nec semel, sed iterum ac tertio, utrum Petrus eum diligat; nec aliud toties audit a Petro, quam se diligi; nec aliud toties commendat Petro, quam suas oves pasci. Redditur negationi trinae trina confessio, ne minus amori lingua serviat quam timori, et plus vocis elicuisse videatur mors imminens, quam vita praesens. Sit amoris officium, pascere dominicum gregem; si fuit timoris indicium, negare
Abbreviated transcription (Latin):
bas: cum aũ senueris. ertendes manꝰ tuas. et
alius te cinget. et ducet quo nõ uis. hoc aũ
dixit significans qua morte elarificaturꝰ
cẽt deum: hunc inuenit exitũ ille negator
et amator. p̃sumendo elatꝰ. negando prostratꝰ.
flendo purgatꝰ. cõfitendo ꝓbat᷑. paciendo co¬
ronatꝰ: hunc inuenit exicũ. ut ꝓ eiꝰ nomine
ꝑfecta dilectione moreret᷑. sum qͦse mori¬
turũ ꝑuersa festinatione ꝓmiserat: faciat q¬
eius resurrectiõe firmat᷑. qđ inmature pol¬
licebat᷑ infirmꝰ. hoc enĩ oportebat ut prius
posuisset ordinẽ ueritas. Animã suã positu¬
rum se ꝓ xp̃o petrꝰ putabat. ꝓlib̾atore libe¬
randus: cum xp̃c uenisset animã suã posi¬
turus. ꝓsuis omĩb in quib erat pͣetrꝰ. quod
ecce iam factum ẽ. Nunc iam firmitas cor¬
dis ad suscipiendã mortẽ ꝓ nomine dnĩ.
uera ipso donante sumat᷑: non falsa nob̾
errantib p̃sumat᷑. Nunc ẽ ut uite huius
non metuamꝰ interitũ: quia resurgende

Expanded text:
tuas, et alius te cinget, et ducet quo tu non vis. Hoc autem dixit, significans qua morte clarificaturus esset Deum. » Hunc invenit exitum ille negator, et amator; praesumendo elatus, negando prostratus, flendo purgatus, confitendo probatus, patiendo coronatus: hunc invenit exitum, ut pro ejus nomine perfecta dilectione moreretur, cum quo se moriturum perversa festinatione promiserat. Faciat ejus resurrectione firmatus, quod immature pollicebatur infirmus. Hoc enim oportebat, ut prius posuisset ordinem veritas. Animam suam se positurum pro Christo Petrus putabat , pro liberatore liberandus; cum Christus venisset animam suam positurus pro suis omnibus, in quibus erat et Petrus; quod ecce jam factum est. Nunc jam firmitas cordis ad suscipiendam mortem pro nomine Domini vera ipso donante sumatur, non falsa nobis errantibus praesumatur. Nunc est ut vitae hujus non metuamus interitum; quia resurgente
Abbreviated transcription (Latin):
in eo quod respondit petrꝰ amote. non ad¬
didit plus his: hoc respondit quod de
se ipso sciebat: Non cnim quantũ ab alio
quolibet diligeretur scire poterat: qui
cor alterius uidere non poterat. s tam̃
suꝑiorib uerb̃ dicendo etiã dñe tuscis:
satis et ipse declarauit. scientẽ dnm̃ in¬
terrogasse quod int̾rogauit. Sciebat gͥ¬
tiq dñs non solum qd diligeret: uerũm
etiã qł plusitt cũ diligeret petrꝰ. Et tam̃
sipponamus querentes quis duorũ sic
namus. quis duoꝵ sit melior. utrum quẽ
minꝰ an quem plus diligit. xp̃c̃: eum
qui plus diligit᷑ a xpõ. meliorem ꝓcul

Expanded text:
in eo, quod respondit Petrus: Amo te, non adin eo, quod respondit Petrus: Amo te, non addidit, plus his, hoc respondit quod de se ipso sciebat. Non enim quantum ab alio quolibet diligeretur scire poterat, qui cor alterius videre non poterat. Sed tamen superioribus verbis dicendo: Etiam Dsatis et ipse declaravit, scientem Dominum interrogasse quod interrogavit. Sciebat igitur Dominus non solum quod diligeret, verum etiam quod plus illis eum diligeret Petrus. Et tamen si proponamus quaerentes, quis duorum sit namus quis duorum sit melior, utrum quem minus, an quem plus diligit Christus; eum qui plus diligitur a Christo, meliorem
Abbreviated transcription (Latin):
ipse possit intelligi. hoc addit quod eum
diligebat iħc. quasi solũ diligeret: ut hoc
signo discerneret᷑ a ceteris quosomnes
utiq diligebat. Quid gͦ nisi amplius se
dilectum eẽ. cum hoc diceret uolebat in¬
telligi: Quod absit ut mendaciter dice¬
ret: Quod aũ maius dare potuerit iħc
maioris erga eum sue dilectionis indici¬
um. quã ut homo cũ ceteris condiscipłis
suis. socius tante salutis. solus tamen dis¬
cubuerit suꝑ pectus ipsius saluatoris:
Porro qd apłs petrus plus aliis dilexe¬
rit xp̃m: possunt quidem documenta
multa ꝓferri. s ut longe in alia non ea¬
mus. in ipsius tercie manifestationis
dnĩ. paulo suꝑiorilectione que istam
p̃cedit satis euident̃ apparet: ubi int̾ro¬
gans eum dixit. Ciligis me plus his:
Quod utiq sciebat et tamen int̾rogabat:
ut etiã nos quilegimus euangłium. anio¬
rem petri erga dnmn. et illo int̾rogante.
et isto respondente nossemus. Quod aut̃

Expanded text:
ipse possit intelligi, hoc addit quod eum ipse possit intelligi, hoc addit quod eum diligebat Jesus, quasi solum diligeret, ut hoc signo discerneretur a caeteris, quos utique omnes diligebat: quid ergo, nisi amplius se dilectum, cum hoc diceret, volebat intelligi? quod absit ut mendaciter diceret. Quod autem majus dare potuit Jesus majoris erga eum suae dilectionis indicium, quam ut homo cum caeteris condiscipulis suis socius tantae salutis, solus tamen discubuerit super pectus ipsius Salvatoris? Porro quod aprit Christum, possunt quidem documenta multa proferri; sed ut longe in alia non eamus, in ipsius tertiae manifestationis Domini, paulo superiore lectione, quae istam praecedit, satis evidenter apparet, ubi interrogans eum dixit: Diligis me plus his? quod utique sciebat, et tamen interrogabat, ut etiam nos, qui legimus Evangelium, amorem Petri erga Dominum, et in illo interrogante, et in illo respondente, nosceremus. Quod autem
Abbreviated transcription (Latin):
or et difficilior. eur discipło iħc quẽ pre
ongum in eorpedonauĩt sompnũ. cum
heatũ petrũ. pingentem martirii głam
abhonere ipsuis corꝑis soluerit. eiq̃ conces¬
serit. quod apłs paulus. se concupisse di¬
xit et scripsit. dissolui et eẽ cuni xp̃o. Si
uitem quod magis credit᷑. ideo scs ioħs
ait non dixisse dñm non morit᷑ ne illis
uerbis que dixit. hoc uoluisse. intelligi
putaretur. corpusq eius in sepulcrho exa¬
nime sicut aliorũ mortuorũ iacet. restat
ut si uere ibi fit. qđ sparsit fama de t̾ra
que subinde ablata succrescit. aut ideo
ꝓpt᷑ aliquid aliud qđ nos latet: manet
tm̃ questio. cur dixerit dns de homine
morituro. sic eum uolo manere donec ue¬
mani. Iuud eciam in his duob apłis. petͦ
et ioħe. quẽ non moueat ad querendum.
cur ioħm plus dilererit dñs. cum ipsũ
dnm̃plus dilexerit petrus. hbicũq enĩ
secomemorat ioħs. ut nomine suo tacito

Expanded text:
or et difficilior, cur discipulo Jesus, or et difficilior, cur discipulo Jesus, longum in corpore donaverit somnum, cum beatum Petrum per ingentem martyrii gloriam ab onere ipsius corporis solverit, eique concesserit quod apostolus Paulus se concupisse dixit et scripsit, dissolvi et esse cum Christo ? Si autem, quod magis creditur, ideo sanctus Joannes ait non dixisse Dominum non moritur, ne illis verbis quae dixit hoc voluisse intelligi putaretur, corpusque ejus in sepulcro ejus exanime, sicut aliorum mortuorum, jacet, restat ut si vere ibi sit, quod sparsit fama de terra quae subinde ablata succrescit, aut ideo propter aliquid aliud, quod nos latet, manet tamen quaestio cur dixerit Dominum de homine morituro: Si eum volo manere donec veniam. Illud etiam in his duobus apostolis Petro et Joanne quem non moveat ad quaerendum, cur Joannem plus dilexerit Dominus, cum ipsum Dominum plus dilexerit Petrus? Ubicumque enim se commemorat Joannes, ut nomine suo tacito
Abbreviated transcription (Latin):
defunctum: ut aũ isti putant. qui hecuer¬
ba dni sic intelligunt. non defunctum.
defuncto similem cubuisse. et cũ mortuus
putaretur. sepultum eum fuisse dormien¬
tem. et donec xp̃c lieniat sic manere. siũ¬
q uitam scaturigine pulueris indi care.
quipuluis creditur. ut ab imo. ad suꝑfi¬
ciem tumuli ascendat. flatu quiescentis
impelli Huic opinioni: suꝑuacaneũ eris¬
timo reluctari. Niderint enim qui locũ
sciunt. utrũ hocibi faciat uel patiatur
terra qđ dicitur: quia et reuera nõ ale¬
uib hominib idaudiuimus. Interum ce¬
cdamus opinioni quã certis documentis
refellere nõ ualenius. nerursus aliud qd̃
a nob̃ queratur ersurgat: cur suꝑhuma¬
tũmortuũ. ipsa humus quodãmͦ uiuere
ac spirare uideatur. S nũquid hinc tan¬
ta ista soluit᷑ questio. si magno miraculo
qualia pot̃ facere omp̃s taidiu uiuum
corpus in sopore sub terra ẽ. donecue¬
niat terminus scłi: quinĩmo sit ampli¬

Expanded text:
esse defunctum: ut autem isti putant, qui haec veresse defunctum: ut autem isti putant, qui haec verba Domini sic intelligunt, non defunctum, sed defuncto similem cubuisse; et cum mortuus putaretur, sepultum fuisse dormientem; et donec Christus veniat sic manere, suamque vitam scaturigine pulveris indicare: qui pulvis creditur, ut ab imo ad superficiem tumuli ascendat, flatu quiescentis impelli. Huic opinioni supervacaneum existimo reluctari. Viderint enim qui locum sciunt, utrum hoc ibi faciat vel patiatur terra quod dicitur; quia et revera non a levibus hominibus id audivimus. 3. Interim cedamus opinioni, quam certis documentis refellere non valemus, ne rursus aliud quod a nobis quaeratur exsurgat, Cur super humatum mortuum ipsa humus quodammodo vivere ac spirare videatur. Sed numquid hinc tanta ista solvitur quaestio, si magno miraculo, qualia potest facere Omnipotens, tamdiu vivum corpus in sopore sub terra est, donec veniat terminus saeculi? Quin imo fit ampli
Abbreviated transcription (Latin):
legimus eẽ s raptum: quasi moy sicorpus.
nõ potuerit alicubi sic abscondi. ut prors
homines lateret ubicet᷑. atq inde ad horã
diumitꝰ excitari. quando cũ xp̃õ helias et
ipse sunt uisi. sicut ad horam multa scõrin
corꝑa surrererunt. quando passus ẽ pno
et post eius resurrectionẽ apparuer̃ mulde¬
in scã sicut scriptum ẽ ciuitate. S tameiut
dicere ceꝑam si quidam moy sen mortuuĩ
negant. quem scriptura ipsa ubi sepulersũ
eius nusꝙͣ inueniri legimus. mortuũ tam̃
eẽ absq ulla ambiguitate testat᷑. quantoma¬
g̃ ioħs er istoꝵ occasione uerborũ ubiat
dñs sic eum uolo manere donec ueniam.
credit᷑ uiuus dormire sub terras Quẽ tra
dunt qđ etiã in quibusdã scripturis. quĩ¬
uis apocryfis. repꝑit᷑ quando sihi fierius¬
sit sepulcrhũ. incolumen fuisse: eoq p̾sẽ
te effoso. et diligentissime p̃ꝑato: ibieũ
se tamꝙͣ in lectulo collocasse. statimqrẽ

Expanded text:
legimus non esse, sed raptum . Quasi Moysi corpus legimus non esse, sed raptum . Quasi Moysi corpus non potuerit alicubi sic abscondi; ut prorsus homines lateret ubi esset, atque inde ad horam divinitus excitari, quando cum Christo Elias et ipse sunt visi, sicut ad horam multa sanctorum corpora surrexerunt quando passus est Christus, et post ejus resurrectionem apparuerunt multin sancta, sicut scriptum est, civitate . Sed tamen, ut dicere coeperam, si quidam Moysen mortuum negant, quem Scriptura ipsa, ubi sepulcrum ejus nusquam inveniri legimus, mortuum tamen esse sine ulla ambiguitate testatur; quanto magis Joannes ex istorum occasione verborum ubi Dominus ait, Sic eum volo manere donec venio, credunt etiam quod in quibusdam Scripturis quamvis apocryphis reperitur, quando sibi fieri jussit sepulcrum, incolumem fuisse praesentem; eoque effosso et diligentissime praeparato, ibi se tanquam in lectulo collocasse, statimque eum
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ ioħs ipse abstulit. ⁊ĩ hoc dixisse dnm̃ aꝑte
contradictiõe declarãs sur enim subiunge¬
ret non dixit ihe nõ moritur. uisi ne hominũ
cordib qđ falsum fuerat inhereret. S cui
placet adhuc resistat et dicat. uerum ẽẽ qł
ait ioħs. non cdixisse dnm̃ qł discipulus il¬
le nõ morit᷑ . s hoc tam̃ significatũ ẽẽ talib
uerbis. qualia eũ dirisse narrauit. et asse¬
rat ioħ̾m apłm uiuere.atq in illo sepulchro
eiꝰ quod ẽ apud ephesũ dormire. potiꝰeũ quã
mortuũ iacere condendat. Assumat in ar¬
gumentũ. quod illic terra semsim scatere
et quasi ebullire. ꝑhibetur. atq hoc eius
anhelitu fieri. siue constant̃. siue ꝑtinacit̃
asseueret. Non enum possunt deesse qui
credant. sinõ desunt qui etiã moy sen as¬
serat unuere:. quia scriptum ẽ. eius sepul¬
chrhum nõ inueniri. Et apparuit cum dnõ
in monte. ubi et helias fuit quẽ mortuũ ñ¬

Expanded text:
nem Joannes ipse abstulit, non hoc dixisse Dominum aperta nem Joannes ipse abstulit, non hoc dixisse Dominum aperta contradictione declarans. Cur enim subjungeret: Non dixit Jesus, non moritur, nisi ne hominum cordibus quod falsum fuerat inhaereret? Sed cui placet, adhuc resistat, et dicat verum esse quod ait Joannes, non dixisse Dominum quod discipulus ille non moritur, sed hoc tamen significatum esse talibus verbis, qualia eum dixisse narravit; et asserat Joannem apostolum vivere, atque in illo sepulcro ejus quod est apud Ephesum, dormire potius eum, quam mortuum jacere contendat, assumatque in argumentum quod illic terra sensim scatere et quasi ebullire perhibetur, atque hoc ejus anhelitu fieri, sive constanter, sive pertinaciter, asseveret. Non enim possunt deesse qui credant, si non desunt qui etiam Moysen asserant vivere, quia scriptum est, ejus sepulcrum non inveniri , et apparuit cum Domino in monte ubi et Elias fuit , quem mortuum
Abbreviated transcription (Latin):
sequere Exiit eͦ sermo iste incer fr̃s. quia dis¬
cipulus ille nõ morit᷑. Et nõ dixit iħe non
morit᷑ s sic eũ uolo manere. donec ueniam:
quidadte. Ecce quousq in hoc euangelio ex¬
tenditur questio: que sua ꝓfunditate nõ
mediocrit̾ mentẽ scrutantis exercet. sur
septem. alius filius zebedei. fr̃ ioħis. qui post
eiꝰ ascensionẽ abherode manifestat᷑ occisus:
fixus. merito dictum eẽ petro sequere me.
qui non solũ mortems etiã mortẽ crucis.
sicut rp̃c erꝑtus est. Sit hoc si nich aliud qd
sit conuenientiꝰ poterit inueniri. Cur gͦ dic¬
tum ẽ de ioħe. sic eũ uolo manere donec ue¬
niam quid adte. et repecitum ẽ tume seque¬
re. tamquã ille ideo non sequeret᷑ qm̃ eum
manere uoluit donec ueniat: Quis facile
aliud dictum ẽẽ credat. quã quod fr̃s credi¬
derant qui tunc aderant. eo qł scilicet ille.
noneẽt discipłs ille moriturꝰ s donec ueni
ret iħc. ista maneret in uita: : hanc opinio¬

Expanded text:
quia discipulus ille non moritur. Et non dixit ei Jesus, Non moritur; sed, Sic eum volo manere donec veniam; quid ad te? Ecce quousque in hoc Evangelio extenditur quaestio, quae sua profunditate non mediocriter mentem scrutantis exercet. Cur septem alius filius Zebedaei frater Joannis, qui post ejus ascensionem, ab Herode manifestatur occisus fixus, merito dictum esse Petro, Sequere me, qui non solum mortem, sed etiam mortem crucis, sicut Christus, expertus est. Sit hoc, si nihil aliud quod sit convenientius potuerit inveniri. Cur ergo dtum est: Si eum volo manere donec veniam, quid ad te? et repetitum est, Tu me sequere, tanquam ille ideo non sequeretur, quoniam eum manere voluit donec veniat? Quis facile aliud dictum esse credat, quam quod fratres crediderunt, qui tunc erant, quod scilicet non esset discipulus ille moriturus, sed donec Jesus veniret, iste maneret in vita? Sed hanc opinio
Abbreviated transcription (Latin):
qͦ ambulantes non sunt sine peccatis
que de eiꝰ uite infirmitate subrepunt.
dedit elemosinar̃ remedia salutaria. qui¬
b eorum adiuuaretur oratio. ubi eos dic̃ẽ
docuit dimicte nob debita nr̃a sicut et
nos dimittimus debitorib nrĩs. hoc agit
tum. gerebat figurata generalitate ꝑso¬
nam. Quod enim ad ipsũ ꝓprie ꝑtinent
natura unus homo erat. grã unus xp̃ĩanꝰ
habundantiori grã unus idemq pͥmus
ues regni celorũ et qͦdcũq̃ ligaueris suꝑ

Expanded text:
quoque ambulantes non sunt sine peccatis, quoque ambulantes non sunt sine peccatis, quae de hujus vitae infirmitate subrepunt, dedit eleemosynarum remedia salutaria, quibus eorum adjuvaretur oratio, ubi eos dicere docuit, Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris . Hoc agit tum, gerebat figurata generalitate personam. Quod enim ad ipsum proprie pertinet, natura unus homo erat, gratia unus christianus, abundantiore gratia unus idemque primus es
Abbreviated transcription (Latin):
uis uite et plenus ire. cum ira dei nõ sit ut
hominis. id ẽ ꝑturbatio concitati animi
s tranquilla iusti supplicii constitutio. In
hac ira sua ds̃ non continẽs sicut scriptũ ẽ¬
uII miserationes suas p̃teralia solatia mi¬
ner serorum. que geueri humano p̃be¬
in̾ re nõ cessat: in plenitudine temꝑis.
quo ipse sciebat hoc eẽ faciendum.
misit filium suũ unigenitum ꝑquẽ crag
uniuersa. ut manens deus fieret homo e
tionis soluti areatu omĩum peccatorum.
et originał uidelicet quod generatio trahit
contra qđ marime regeneratio ẽ institura
et ceterorũ que male agendo contraeta
sunt. lib̾arentur. adampnatione ꝑpetua.
et uiuerent in fide et spe et haritate pe¬
grinantes. in hoc scło. atq in eius tempta¬
tionib laboriosis et ꝑicłosis consolationis
aut̃ dei et corꝑalib et spiritalib ambula¬
rent ad conspectũ eius. uiam tenentes
que eis factus ẽ xpc. Et quia in ipso

Expanded text:
vis vitae, et plenus irae : cum ira Dei non sit ut vis vitae, et plenus irae : cum ira Dei non sit ut hominis, id est perturbatio concitati animi, sed tranquilla justi supplicii constitutio. In hac ira sua Deus non continens, sicut scriptum est, miserationes suas , praeter alia solatia miserorum quae generi humano praebere non cessat, in plenitudine temporis, quo ipse sciebat hoc esse faciendum, misit Filium suum unigenitum , per quem creavit universa, ut manens Deus fieret homo, etionis soluto reatu omnium peccatorum, et originalis videlicet quod generatio trahit, contra quam maxime regeneratio est instituta, et caeterorum quae male agendo contracta sunt, liberarentur a damnatione perpetua, et viverent in fide et spe et charitate, peregrinantes in hoc saeculo, atque in ejus tentationibus laboriosis et periculosis, consolationibus autem Dei et corporalibus et spiritualibus ambularent ad conspectum ejus, viam tenentes, quod eis factus est Christus. Et quia in ipso