comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
q̃m aque siloes cum silentio currunt. a¬
que uͥ rasm transeunt cum tumultu.
Dorro dominus cant̾. qui sicut mͥ ur.
iam agg̃ssus ẽ arctioris ⁊ altioris uite pro¬
positum. ñ sp̃m huius mundi accepit: s
sp̃m qui ex d̾o ẽ. Caritas gͦ d̃i que diffu¬
sa ẽ in corde illius usq in ꝓximum seix¬
tñdat. sic̃ deci sc̃m. Nam si saresb̃. archi¬
diaconꝰ ꝑseuerat in ea satiffactione ⁊ ob̃a
u̾sus archidiaconum aliqͣ suspitionis oc¬
cõ. añqͣm eundem in sacrarium sue fami¬
liaritatis admittat: fidem ip̃ius exꝑiat᷑
oꝑib. Iosue quidem ñ pͥus angelum a¬
micum receꝑit. qͣm amicum eẽ cognou̾it
sciscitatus prius suus ne tẽt an adu̾sarioꝵ
Illud u̾bis assero confident̾ q̃m fi conu̾si¬
onẽ eiꝰ ꝓcurare uolu̾it: in eo qͦd̃ satilum
reppit. paulum inueniet: Suꝑ com̃sione
quidem ⁊ salute. archidiaconi anxia solli¬
citudo me tangit. Non enim possim eumũ

Expanded text:
Quoniam aquae Siloes cum silentio currunt; aQuoniam aquae Siloes cum silentio currunt; aquae vero Rasin transeunt cum tumultu. Porro dominujam aggressus est arctioris et altioris vitae propositum, non spiritum hujus mundi accepit, sed spiritum qui ex Deo est. Charitas ergo Dei, quae diffusa est in corde illius usque ad proximum se extendat, sicut decet sanctum. Unde, si Saresberiensis archidiaconus perseverat in ea satisfactione et obedversus archidiaconum aliqua suspicionis occasio, antequam eumdem in sacrarium suae familiaritatis admittat, fidem ipsius experiatur operibus. Josue quidem non prius angelum amicum recepit, quam amicum esse cognoverit: sciscitans prius, suusne esset, an adversariorum? Illud verbis assero confidenter, quoniam si conversionem ejus procurare voluerit, in eo quod Saulum reperit, Paulum inveniet. Super conversione siquidem et salute archidiaconi anxia sollicitudo me tangit; non enim possum eum non
Abbreviated transcription (Latin):
cum ꝓximo teduntur insilua ferrum de
manubͥo securis euadat ꝓximumq int̾i¬
mat. Ligna enim teste gregorio. cedimꝰ
cum ꝑ increpationem ꝓximi pecc̃a succi¬
dinus. sed ferrum securis elabitur ꝓxi¬
mumq occidit. dũ contumeliosa corre¬
tio tonscĩam ꝓximi uulneratã a dilectõ¬
nis sp̃u in. mortale odium u̾tit. Sant ñ
ẽ ammonitõ accepta in ccłis altissimi que
ñ fit ex caritatis intimo ⁊ in sp̃u lenita¬
tis quod liquide patet ex u̾bis helye di¬
tes ⁊ conterẽs petras ⁊ ñ in sp̃u dominus. ⁊¬
post sp̃m cõmotõ ⁊ ñ in cominotõe domiꝰ.¬
⁊ post commotõnem ignis. ⁊ non in igne
dñs. ⁊ post ignem sibilus aure tenius. ⁊
in sibilo dominus. Nam cũ ꝑ p̾dicta t̾ri-¬
bilis increpatio expͥmatur. ꝑ sibilum an¬
re tenuis blanda ⁊ amica exhortatio desig¬
natur. Hec fit cum silentio. illa fit cum
iracundia ⁊ tumultu sicut scͥptum est.

Expanded text:
cum proximo caeduntur in silva, ferrum de cum proximo caeduntur in silva, ferrum de manubrio securis evadat, proximumque interimat. Ligna enim, teste Gregorio, caedimus, cum per increpationem proximi peccata succidimus; sed ferrum securis elabitur, proximumque occidit, dum contumeliosa correctio conscientiam proximi vulneratam a dilectionis spiritu in mortale odium vertit. Sane non est admonitio accepta in oculis Altissimi, quae non fit ex charitatis intimo, et in spiritu lenitatis. Quod liquido patet ex verbis Eliae dites et conterens petras; non in spiritu Dominus. Post spiritum commotio; non in commotione Dominus. Post commotionem ignis; non in igne Dominus. Post ignem sibilus aurae lenis . in sibilo Dominus. Nam cum per praedicta terribilis increpatio exprimatur, per sibilum aurae tenuis blanda et amica exhortatio designatur. Haec fit cum silentio, illa fit cum iracundia et tumultu, sicut scriptum est:
Abbreviated transcription (Latin):
necessarium retinere dicebat. ꝓficiscimur
ad locum q̃mds daturus ẽ nob̃. ueni no¬
biscum ⁊ benc faciemus tͥ. qr dominus
bona ꝓmisit isrłi. Noli nos relinquere.
tu .ii. nosti in quib locis ui castra ponere
debeamus. ⁊ eris ductor ñr. Si moyses gẽ¬
tilem postusabat sͥ fĩ ducem. ñ erubescat
queso moyse minor archidiaconum sibi
enim. hoc p̾cipue desiderat ut ꝓ eo. ⁊ cũ
eo laborem ⁊ dolorem inueniat. Nuꝑ le¬
gebamus in libro regum. ⁊ occͣrit nobis
ubum illico. ethey. gechei. ad dauid egͣdi¬
entem nudis pedib de ierłm a facieab¬
salon. ⁊ dicentem qd̃ ille reu̾teret᷑: ille¬
q respondit. Uiuit dñs quia ñ dexelinqͣ
te neq in uita neq in morte. Suspirãs
g̾ archidiaconus. sic faciat mͥ inquit do¬
minus ⁊ hoc addat añqͣm moriar. ut sic
possim domino cantuariensi ⁊ ex corde hoc
dicere. ⁊ oꝑe adimplere. Suggerite queso
domino archiepõ ne cłicum suum u̾bis
ꝓuocet aut minis exaspet. ne dum ligna

Expanded text:
cimur ad locum, quem Dominus daturus est nobis: veni nobiscum, et benefaciemus tibi, quia Dominus bona promisit Israeli, noli nos relinquere: tu enim nosti, in quibus locis castra ponere debeamus, et eris ductor noster Si Moyses gentilem postulabat sibi fieri ducem, non erubescat quaeso, Moyse minor archidiaconum sibi enim hoc praecipue desiderat, ut pro eo, et cum eo laborem et dolorem inveniat. Nuper legebamus in libro Regum, et occurrit nobis verbum illud Ethai Gethaei ad David egredientem nudis pedibus de Jerusalem a facie Absalon, et dicentem, quod ille reverteretur; illeque respondit: Vivit Dominus, quia non derelinquam te, neque in vita, neque in morte. Suspirans ergo archidiaconus: Sic faciat mihi, inquit, Dominus, et hoc addat, antequam moriar, ut sic possim domino Cantuariensis, et ex corde hoc dicere, et opere adimplere. Suggerite, quaeso, domino archiepiscopo, ne clericum suum verbis provocet, aut minis exasperet, ne dum ligna
Abbreviated transcription (Latin):
qͣuant. recdlitus alienos uiolenter inuad̃t.
atusos hñt ad iminera pupillo ⁊ uidue ñ
intñdunt. uba funit filii syrach. Concupis¬
centia spadonis. deuirginauit uiuenculã.
ita ⁊ qui facit ꝑium iudicium iniustum.
cundie aut auaricie sue satisfaciens. ñ fructũ
iusticie querens. corrumpit ñ corrigit exas¬
ꝑat ñ emendat. Quod enim fit p̾textu fu¬
cate religionis aut simulate t̾ticie. ñ fructi¬
ficat ad uitã. ñ edificat ad salutem. Parcit
da madiantarum facit ephot ⁊ hoc ei ⁊ do¬
mui sue u̾sum ẽ in rumam. Hanc ammi¬
niftratõnem qͣm tͥ damnabilit̾ usurpasti
patientuis ferrem. nͥ satrarum ltiterarum

Expanded text:
gravant, reditus alienos violenter invadunt: gravant, reditus alienos violenter invadunt: oculos habent ad munera, pupillo et viduae non intendunt. Verba sunt Jesu filii Sirach: Concupiscentia spadonis devirginat juvenculam: ita et qui facit per vim judicium injustum. cundiae aut avaritiae suae satisfaciens, nec fructum justitiae quaerens corrumpit, non corrigit; exasperat, non emendat. Quod enim fit praetextu fucatae religionis, aut simulatae justitiae, non fructificat ad vitam, non aedificat ad salutem. Parcit aeda Madianitarum facit Ephod; et hoc ei et domui suae versum est in ruinam. Hanc administrationem, quam tibi damnabiliter usurpasti, pat
Abbreviated transcription (Latin):
tioni commnissas miserrimas oues qͣi ui¬
ce illius tondeat. emungati excoriet. If
enim sunt ep̃oꝵ sanguisuge. euom̃tes a¬
lienum sanguinem qͣm biberunt. Quia
testimonio scͥpture diuicias quas congͤgauit
impuis euomet. ⁊ de faucib illius extrahet
eas ds. Isti sunt qͣi spongia in manu p̾m̃
minis influentes. ⁊ execrandis adquisitiõi¬
b nicħ sͥ p̃t̾ peccati sordẽ ⁊ feculentiã reti¬
nentes. Qd̾.at. aggͥgant ꝑ obp̃ssionem ꝑau¬
ꝑum epis quidem ad delicias cedit offici¬
alib ad torm̃tum. Sic uos ñ uob̃ melli¬
ficatis apes. Sic uos ñ uob̃ accumulatis
opes. Isti sunt secretiora illa hostiola ꝑ
que ministei. belis sacrificia que suꝑ m̃¬
sam ponebantur a rege. clanculo aspor¬
tabant. Sic ep̃c qͣi longa manu bona alie¬
na diripit. ⁊ notam cͥminis a se remouins:
sius officialib culpe ⁊ infamie discrum̃ im¬
pingit. Ideo qͣi sub umibra ep̃i. ⁊ obt̃ntu iͦ¬
ticie palliate. subditos oppͥmunt. eccl̃ias

Expanded text:
tioni commissas miserrimas oves quasi vice illorum tondeant, emungant, excorient. Isti enim sunt episcoporum sanguisugae, evomentes alienum sanguinem, quem biberunt. Quia testimonio Scripturae: Divitias, quas congregavit impius, evomet; et de faucibus illius extrahet eas Deus. Isti sunt quasi spongia in manu prememinis influentes, et exsecrandis acquisitionibus nihil sibi praeter peccati sordem, et faeculentiam retinentes. Quod enim aggregant per oppressionem pauperum; episcopis quidem ad delicias cedit, officialibus ad tormentum. Sic vos, non vobis, mellificatis apes. Sic vos, non vobis, accumulatis opes. Isti sunt secretiora illa ostiola, per quae ministri Belis sacrificia, quae super mensam ponebantur a rege, clanculum asportabant. Sic episcopus quasi longa manu bona aliena diripit, et notam criminis a se removens, suis officialibus culpae et infamiae discrimen impingit. Ideo quasi sub umbra episcopi et obtentu justitiae palliatae subditos opprimunt, ecclesias
Abbreviated transcription (Latin):
ta sub ũ̾boꝵ paucitate concludam: dum oĩa
uenalit̾ agunt filii auaricie serui mãmo¬
ne. se diabolo uenales exponunt. Dñs ĩ enͣn¬
gelio dicit. Gratis accepistis. gͣtis date. et
salomon in parabolis. U̾itatem eme. ⁊ no¬
li uendere sapientiã iͦticiam. ⁊ dectͥnam.
uereor ne te rapiat sp̃c elationis. ⁊ dnan¬
di libido ad uanitates ⁊ insanias falsas.
Ut attenderes u̾ba sapientie talib commi¬
uantis. Ouos qui placetis uob̃ inturbis
data ẽ uob̃ potestas a deo qui int̾rrgabit
ministͥ regni illius. ñ recte usdicastis. Hor¬
rende autem apparebit. ⁊ iudicium du
orib instat fortior cruciatus. Amite in ha¬
rena hunis scł̃i ꝑiculosissime pugnas morᷤ
te sequit᷑ uita fugit. caro palpat. mundꝰ
allicit. leo rugiens ⁊ querens qͥm deuoret:
mundi noxiis abstineres. ut nicħ in te
sarius quo te capet aut teneret. aut a bͣ¬
uio retardaret. Si mͥ credis immo si credis

Expanded text:
ta sub verborum paucitate concludam: dum omnia ta sub verborum paucitate concludam: dum omnia venaliter agunt filii avaritiae, servi mammonae, se diabolo venales exponunt. Dominus in Evangelio dicit: Gratis accepistis, gratis date: et Salomon in Parabolis: Veritatem eme, et noli vendere sapientiam, et doctrinam. Vereor ne te rapiat spiritus elationis et dominandi libido ad vanitates et insanias falsas. Utinam attenderes verba Sapientiae talibus comminantis: O vos, qui placetis vobis in turbis, data est vobis potestas a Deo, qui interrogabit ministri regni illius, non recte judicastis. Horrende autem apparebit Dominus, et judoribus instat fortior cruciatus. Amice, in arena hujus saeculi periculosissime pugnas: mors te sequitur, vita fugit, caro palpat, mundus allicit, leo rugiens et quaerens quem devoret, minibus hujusmodi noxiis abstineres, ut nil in te, sarius, quo te caperet, aut teneret, aut a bravio retardaret! Si mihi credis, imo si credis
Abbreviated transcription (Latin):
Offm officialium quoꝵ te num̃o age̾gasli.
Hodie ẽ iura confudere suscitare. lites ius¬
actiones rescindere. mnestere dilationes. sub¬
pmere u̾itatẽ fouere m̃ daciũ. q̃stum seqͥ̃
equitatem uendere. hiniare exactionib.
ũsucias concunare. Isti sunt qui hospites su¬
oł gͣuant suꝑflua euectione ⁊ multitudĩe
iientele. Querunt delicatos ⁊ suꝑfluos ci¬
bos. cum scͥptum fit. Comedentes ⁊ biben¬
tes que apud illos sunt. de alieno . it. ꝓdi¬
gi: de ꝓpͥo sunt auari u̾boꝵ insidiatores ⁊
aucupes sillabarum. tendunt laqueos ⁊
pedicas in capturã pecunie. iura int̾ptan¬
tur ad libitum. ⁊ ea ꝓ uoluntate sua nc̃
abdicant ñc adintitunt. bñdicta depͣuãt
prudent᷑ allegata ꝑu̾tunt rumꝑunt feda
nutͥunt simultates. fornicat̾ones dissimu¬
lant matmonia distrahunt. adult̾iora
fouent. penetrant domos ⁊ muliereulas
oñatas peccĩs captiuas ducunt. diffamant
imnoxias ⁊ nocentes absoluunt. ⁊ ut mul¬

Expanded text:
Officium officialium, quorum te numero aggregasti, hodie est, jura confundere, suscitare lites, transactiones rescindere, innectere dilationes, supprimere veritatem, fovere mendacium, quaestum sequi, aequitatem vendere, inhiare exactionibus, versutias concinnare. Isti sunt, qui hospites suos gravant superflua evectione, et multitudine clientelae. Quaerunt delicatos et superfluos cibos, cum scriptum sit: Comedentes et bibentes, quae apud illos sunt. De alieno enim prodigi, de proprio sunt avari, verborum insidiatores, et aucupes syllabarum, tendunt laqueos et pedicas in capturam pecuniae; jura interpretantur ad libitum, et ea pro voluntate sua, nunc abdicant, nunc admittunt bene dicta depravant, prudenter allegata pervertunt, rumpunt foedera, nutriunt simultates, fornicationes dissimulant, matrimonia distrahunt, adulteria fovent, penetrant domos, et mulierculas oneratas peccatis captivas ducunt, diffamant innoxios, et nocentes absolvunt; et, ut mul
Abbreviated transcription (Latin):
minationem desolationis stantẽ in lo
ꝑant. exemplo talium suffocantur. Qui
uero utte celestis alim̃ta petebant: nullo
ũbi diuin pabulo sustentãtur. Pariuili
inquit ꝓpħa. petierunt panẽ ⁊ ñ erat qͥ
frangeret eis. Tu gͥ amantissime pater
qui a lat̾e summi pontificis missus es uͭ
legatione fungaris ꝓxp̃o. surge in extir¬
patõnem huius execratissime pestis. Ecce
constituit te dñs suꝑ gentes ⁊ regna ut
euellas ⁊ destruas. ut disꝑdas ⁊ dissipis.
⁊ edifices ⁊ plantes. Ascendatur ⁊ ingnes¬
cat delus tue austoritatis adu̾sus ambi¬
tionis malum. dissiꝑa ⁊ auelle planctatio¬
nes miqͣs. Edifica ⁊ plancta in eccl̃ia d̾̃i
tales. quos humilitas. quos innocentia.
quos uita ꝓbatior ⁊ litteratura comm̃det.
qui subiestos doceanti qui quttes ñ palpẽt.
pauꝑes ñ gͣuent qui minas potentum non
timeant qui cͥmina corrigant ⁊ marsupia
ñ emungant. quoꝵ sermo sit doctna. qͦꝵ
dabilis. quoꝵ memoria in benedictione

Expanded text:
minationem desolationis stantem in locperant, exemplo talium suffocantur. Qui vero vitae coelestis alimenta petebant, nullo verbi divini pabulo sustentantur. Parvuli, inquit propheta, petierunt panem, et non erat, qui frangeret eis. Tu igitur, amantissime Pater, qui a latere summi pontificis missus es, ut legatione fungaris pro Christo, surge in exstirpationem exsecratissimae pestis hujus. Ecce constituit te Dominus super gentes et regna, ut evellas et destruas, ut disperdas et dissipes, et aedifices, et plantes. Accendatur et ignescat zelus tuae auctoritatis adversus ambitionis malum, dissipa et evelle plantationes iniquas. Aedifica, et planta in Ecclesia Dei tales, quos humilitas, quos innocentia, quos vita probatior et litteratura commendet; qui subjectos doceant, qui divites non palpent, pauperes non gravent, qui minas potentum non timeant, qui crimina corrigant et marsupia non emungant; quorum sermo sit doctrina, qudabilis, quorum memoria in benedictione.
Abbreviated transcription (Latin):
Cantuaꝵ. efficacit̾ ilinaret. Date opã¬
queso ut ad eum a dño ur̃o suꝑ hoc littere
dirigantur. qd̃ si ñ facitis ur̃e utilitatis
intuitu. faciatis hoc saltem sue conu̾sioĩs
⁊ salutis obtñtu. Cirte moyses ab errore¬

Expanded text:
Cantuariensis efficaciter inclinaret. Date opCantuariensis efficaciter inclinaret. Date opquaeso, ut ad eum a domino vestro super hoc litterae dirigantur. Quod si non facitis vestrae utilitatis intuitu, faciatis hoc saltem suae conversionis et salutis obtentu. Certe Moyses, ut Ho
Abbreviated transcription (Latin):
mesticos d̾i. portantes pacem ⁊ illuminan¬
tes pat̾am. uob̃ ⁊ aliis uite et̾ne poscentes
p̃mia. ut de labore ⁊ sollicitudine ur̃e
legationis immarcessibiles iusticie ma¬
oletis ⁊ causamini. qd̃ ad archidiaco¬
num saresbͣ. me contuli. s si culpa e
accessisse ad eum: reddit me necessitas
excusatum. In u̾bo dñi dico uob̃. quia
domino reconciliari. toto corde desid̾at.
⁊ iam nͥ unicus hõ impendiss: ꝑ omĩa
satis facturus se ip̃ius pedib hũlit̾
aduoluisset. Adhuc ⁊̃ correctionẽ ⁊ con¬
ũsionem ip̃ius expecto cotidie. ⁊ ad hoc o¬
ꝑam adhibeo diligentem s sunt aliqui
tum eo qui seminant zitania ⁊ firmit̾
int̾dicunt ne dño ur̃o reconcilietur. si
tis equidem quia ħo cͥcumspͥtꝰ ẽ ⁊ indu¬
stͥus uob̃ꝙ ⁊ domino ur̃o frustuosissi¬
mꝰ eẽ posset: si staret uob̃cum. si in se par¬
tem ur̃e ꝑsecitionis exciꝑet. Scio ⁊̃ qd̃ ad
hoc cum tenuissima exbortatio domini.

Expanded text:
mesticos Dei, portantes pacem, et illuminantes patriam, nobis et aliis vitae aeternae poscentes praemia, ut de labore et sollicitudine vestrae legationis immarcessibiles justitiae maDoletis, et causamini quod ad archidiaconum Saresberiensem me contuli: sed si culpa est, accessisse ad eum, reddit me necessitas excusatum. In verbo Domini dico vobis, quod domino reconciliari toto corde desiderat; et jam nisi inimicus homo impedisset, per omnia satisfacturus se ipsius pedibus humiliter advolvisset. Adhuc etiam correctionem, et conversionem ipsius exspecto quotidie, et ad hoc operam adhibeo diligentem. Sed sunt aliqui cum eo, qui seminant zizania, et firmiter interdicunt, ne domino vestro reconcilietur, si tis equidem, quia homo circumspectus est et industrius, vobisque ac domino vestro fructuosissimus esse posset, si staret vobiscum, si in se partem vestrae persecutionis exciperet. Scio etiam, quod ad hoc eum tenuissima exhortatio domini
Abbreviated transcription (Latin):
am mortis et̾ne p̃cipitant. Hodie in epis¬
copii dignitatem adolescentuli ꝓmouent᷑¬
⁊ molles. Sic uenditur ioseph pittiphari
eumucho. dum xp̃i magist̾ium. dum dis¬
pensationem satram̃toꝵ di. sͥ damnabili
Porro dum ad eruditõnẽ popłi mittit do¬
minꝰ ieremiã q̃m sc̃ĩficauerat ex ut̾o ma¬
tͥs sue. ꝓpħa suum considerans imꝑfesf
tanqͣm adhuc elem̃tarius. ⁊ rudis in
formatione u̾boꝵ. respondit. a a .a. dñe d̾s
nescio loqui. Moyfes ⁊̃ dum a dño de¬
stinatur ad lib̾atõnem ꝑopuli isrł de e¬
gipto: obsecro inquit dñc mitte qͣͦm mis¬
surus es. Abheri ⁊ nudius t̃tius ex quo
locittus es ad seruum tuum impeditioris
lingue factus sum. Et quis hodie a ponti¬
ficali oñe se excusat. Quis hodie allegat
in sufficĩam suam:. Quis hodie inuitꝰ
trahitur aut reclamat: ubi hodie simił
ammomo inuenitur: q̃m cum elerꝰ ⁊ ꝑo

Expanded text:
am mortis aeternae praecipitant. Hodie in episam mortis aeternae praecipitant. Hodie in episcopi dignitatem adolescentuli promoventur, et molles. Sic venditur Joseph Putiphari eunucho, dum Christi magisterium, dum dispensationem sacramentorum Dei sibi damnabiliter Porro dum ad eruditionem populi mittit Dominus Jeremiam, quem sanctificaverat ex utero matris suae, propheta suum considerans imperfectum, tanquam adhuc elementarius et rudis in formatione verborum, respondit: A, a, a Domine Deus, nescio loqui. Moyses etiam dum a Domino destinatur ad liberationem populi Israel de Aegypto: Obsecro, inquit, Domine mitte, quem missurus es: ab heri et nudiustertius, ex quo locutus es ad servum tuum, impeditioris linguae factus sum. Et quis hodie a pontificali onere se excusat? quis hodie allegat insufficientiam suam? quis hodie invitus trahitur, aut reclamat? Ubi hodie similis Ammonio invenitur? quem cum clerus et
Abbreviated transcription (Latin):
limpidissimos posuit. quib goliam pro¬
strauit. Hẽ asine mandibula qua san¬
son mille hostium stragem fec̃. ħ ẽ uo¬
mer ille aratorius. quo sangar sexcen¬
tos philisteos occidit. Ep̃e illitt̾atus:
p̾co ẽ mutꝰ. Prelatie: erudire subiestos
reddere popłm acceptabilem. aꝑendo
mift̾ia scͥpturarum. Petro .it. ⁊ successo¬
rib eius p̾citur d uc̾e in altum ratẽ.i.
ꝓfundã sacre scripture intelligentiam
incapturam hominum aꝑire. Uerum¬
tñ hodie sicut popłs. sic sac̾dos. sic̾ te¬
nebre euis: ita ⁊ lum̃ eiꝰ. Erubesce sy¬
don ait mare. Erubescat doleatq p̾latꝰ
p̃ eẽ populo nͨ ꝓdẽe. docentis assumpsis¬
se offm̃. ⁊ in doctrina popłi mutum eẽ.
factus ẽ populus meus. pastores eorum
seduxerunt eos. Canes muti ñ ualentes
latrare lupos a gͤgib suis arcere debuerãt
s ip̃i lupi sunt in suos. nͨ de sua suoꝵ nͥe
salute curantes: se cum gregib siuis ĩ foue¬

Expanded text:
simos lapides posuit, quibus Goliath prosimos lapides posuit, quibus Goliath prostravit. Haec est asini mandibula, quae Samsoni mille hostium stragem fecit. Hic est vomer ille aratorius, quo Samgar sexcentos Philistaeos occidit. Episcopus illitteratus, praeco est mutus. Praelati est erudire subjectos, reddere populum acceptabilem Deo, aperiendo mysteria Scripturarum. Petro enim et successoribus ejus praecipitur ducere in altum rete, id est profundam sacrae Scripturae intelligentiam in capturam hominum aperire. Verumtamen hodie sicut populus, sic sacerdos: sicut tenebrae ejus, ita et lumen ejus. Erubesce Sidon, ait mare; erubescat, doleatque praelatus praeesse populo, nec prodesse: docentis assumpisse officium, et in doctrina populi mutum esse. factus est populus meus; pastores eorum seduxerunt eos: canes muti non valentes latrare. Lupos a gregibus suis arcere debuerant, sed ipsi lupi sunt in suos; nec de sua suorumve salute curantes, se cum gregibus suis in fove
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓuiderent. nͨ ppłi iniquitates suis ex¬
cessib aggregarent. u̾ba sunt eccłiasti
ci. Noli querere ab homine ducatum.
cdidicit. alioꝵ doctor esficit᷑. ⁊ qͣi es sonãs
⁊ cymbalum tinniens usurꝑat p̾dicans:
offm. cum sit truncus mutilis ⁊ ydolũ
mitum. Apud ueteres erat conditio sa¬
pientum mestimabiłr uenerabił. hodie¬
ꝙ p̾dentia tanqͣm uił ⁊ abiesta calca¬
tur. Quadam uero ab hominabili muta¬
tione stulticia ponitur in sublimmi. hoc ẽ
qd̾ eccłiastes deplorando conqueritur.
deorsum. Sacre scͥpture prorsus exꝑtes
onus importabile dignitatis usurpãt.
de aliena pocius qͣm de sua scĩa p̾sum̃¬
tes. Alia erat apłi sentñtia discipłm in¬
struentis. Tibi inquit comiñdo fili ty¬
mothee regere eccłiam d̃i scł̃m qd̃ noui
te scĩam hr̃e sacͣrum literarum. Scĩa
siquidem sp̃uał gladius ẽ in manu po¬
tñtis. H ẽ pera in qua dd̃ tres lapides.¬

Expanded text:
providerent, nec populi iniquitates suis exproviderent, nec populi iniquitates suis excessibus aggregarent! Verba sunt Ecclesiastici: Noli quaerere ab homine ducatum, didicit, aliorum doctor efficitur, et quasi aes sonans aut cymbalum tinniens usurpat praedicantis officium, cum sit truncus inutilis et idolum mutum. Apud veteres erat conditio sapientum inaestimabiliter venerabilis, hodieque prudentia tanquam vilis et abjecta calcatur; quadam vero abominabili mutatione stultitia ponitur in sublimi. Hoc est, quod Ecclesiastes deplorando conqueritur: deorsum. Sacrae Scripturae prorsus expertes onus importabile dignitatis usurpant; de aliena potius, quam de sua scientia praesumentes. Alia erat Apostoli sententia discipulum instruentis: Tibi, inquit, commendo, fili Timothee regere Ecclesiam Dei, secundum quod novi te scientiam habere sacrarum litterarum. Scientia siquidem spiritualis gladius est in manu potentis. Haec est pera, in qua David tres limpidis
Abbreviated transcription (Latin):
O. sc̃e romane eccłie Cardunali pres¬
Bath̃. archid̃. sałt. Q curas hominũ.
o qͣntum ẽ in reb mane. o manis gła
o ambitõ ceca. o t̾ren honoris mexple¬
bilis fames. o tinea cordium. aĩarũ
subu̾sio. cupiditas dignitatum. uñ
obrepfit ħ pestis: Onde inualuit. ħ exe¬
cranda p̾sumptio. ut indigni dignita¬
tes ambiant. ⁊ qͣnto minus meruer̃t
ascendere ad honores. tanto importumꝰ
honorib se importent: Hodie ꝑ fas ⁊
nephas. hodie in anime corporisq discͥ¬
mine currunt infelices ad cathedͣm pa¬
storalem. nͨ attñdinit qd̃ sit eis cathe¬
dra pestilentie dum sͥ ⁊ aliis occõ sunt
rume. Ingregib ⁊ arm̃tis teste ieroni¬
mo aries ⁊taurus corpore ⁊ ammosi¬
tate p̾stantior: alios añcedit. Homo
uero bestiis omnib bestialior tanto ĩ¬
discrecius ⁊ audacius meliorib añẽẽ
p̾sumit. qͣnto minus de uirtittum ti¬
tulis. aut conscĩe sinceritate confidit.
Ut̃ saꝑent ⁊ intelligerent. ac nouissima

Expanded text:
t. S. Romanae Ecclesiae cardinali presBath. archid. salutem, O curas hominum, o quantum est in rebus inane O inanis gloria! o ambitio caeca! o terreni honoris inexplebilis fames! o tineae cordium, animarum subversio, cupiditas dignitatum! Unde obrepsit haec pestis? Unde invaluit haec exsecranda praesumptio, ut indigni dignitates ambiant; et quanto minus meruerunt ascendere ad honores, tanto importunius honoribus se importent? Hodie per fas et nefas, hodie in animae corporisque discrimine currunt infelices ad cathedram pastoralem; nec attendunt, quod sit eis cathedra pestilentiae, dum sibi et aliis sit occasio ruinae. In gregibus et armentis, teste Hieronymo, aries et taurus corpore et animositate praestantior alios antecedit; homo vero bestiis omnibus bestialior, tanto indiscretius et audacius melioribus anteesse praesumit, quanto minus de virtutum titulis, aut conscientiae sinceritate confidit. Utinam saperent, et intelligerent, ac novissima
Abbreviated transcription (Latin):
cha consulerat hunc ep̃atu dignum.
⁊̃ si nare ⁊ aurib truncus eẽt dum mͦ
scĩa ⁊ uirtittib p̾mineret. illis rursũ
ammonium rapientib. ⁊ inuitum
trahñtib: ammonius dixit. Linguã
meam ꝓpt̾ qͣm uob̃ placeo nͥ me citius
dimittatis: abcidam. Dignitatis eqͥ¬
dem appetitus: natione celestis e. In
celo concepit ⁊ peꝑit miquitatem. Phĩ
affectabat sedere in latib aquilonis
qui si laborauerat ut sederet. S ⁊ isti ñ dũ
laborauerunt ut sedeant. ut eminentiam
cathedre pastorał ascendant. Nondum ꝓ¬
positum ꝑfectionis aggͥssi sunt. noñdum
cum petro rete. cum ioh̃e suidonem. cum
matho theloneum. cum ioseph pallium.
tum homine einglico sepulturã patͥs.
cum muliere samaritana. yd̾am .i. cu
psditatem scł̃i reliquerunt. Pecc̃o taliũ
cupiscentie. Ignis autem iste ñ inflãmat.
s infumat. ñ illuminat. s excecat sicut
siͥptum ẽ. Suꝑcecidit ignif ⁊ ñ uiderũt
solem. De aroto traffertur in templum

Expanded text:
cha censeret hunc episcopatu dignum, etiamsi nare et auribus truncatus esset, dummodo scientia et virtutibus praeemineret: illis rursum Ammonium rapientibus, et invitum trahentibus, Ammonius dixit: « Linguam meam, propter quam vobis placeo, nisi me citius dimittatis, abscindam. Dignitatis equidem appetitus natione coelestis est: in coelo concepit, et peperit iniquitatem. » Per hanc affectabat sedere in lateribus aquilonis, qui nondum laboraverat, ut sederet. Sed et isti nondum laboraverunt, ut sedeant, ut eminentiam cathedrae pastoralis ascendant. Nondum propositum perfectionis aggressi sunt. Nondum cum Petro rete, cum Joanne sindonem, cum Matthaeo telonium, cum Joseph pallium, cum homine evangelico sepulturam patris, cum muliere Samaritana hydriam, id est cupiditatem saeculi reliquerunt. Peccato talium, cupiscentiae. Ignis autem iste non inflammat, sed infumat, non illuminat, sed excaecat, sicut scriptum est: Supercecidit ignis et non viderunt solem. De Azoto transfertur in templum
Abbreviated transcription (Latin):
qui tandem respiciens suꝑ faciem testa¬
m̃ti sui. uos elegit ⁊ p̃elegiti ut ꝑ grãm
prudentie facundie ⁊ diumnitꝰ uobis
date cissura scismatis consueretur ad
unitatẽ. ⁊ eccłia cłi uariis laborib res¬
piraret ad pacem. Petri quidem naui¬
cula dutissime tempestuosis fluctib
estuauit. Cimq mirabiles eeñt ela¬
tõnes maris. mirabilior in altis dñs
statuit ꝓcellam mauram. Effusa enim
contñtione suꝑ pͥncipes. tum errarent
in miuo ⁊ ñ in uia: ille qui imꝑat uẽ¬
tis ⁊ mari imꝑauit imꝑatori. qni cum ni¬
ꝑ in eccł̃iam di efferata rabie deseiuret.
⁊ iratundia eius mansuescit in grãm bo¬
die ꝑ grãm redemptoris qui uos ad hoc spx¬
ciałr fecerat gͣtiosum in u̾b: ꝑsecutor etcl̃t
factus ẽ filius. de lupo fẽs ẽ agnus. de bo¬
ste mamicus. de suꝑbo deuotus. Humila¬
altitudinem extollentem se ad u̾sus snẽ¬
tram dĩ. Nimis obp̃sserant. ⁊ intonculta¬
tionem ded̾ant xp̃i eccł̃iam scl̃ares. S ho

Expanded text:
tamenti sui vos elegit et praeelegit, ut per gratiam prudentiae et facundiae vobis divinitus datae scissura schismatis consueretur ad unitatem, et Ecclesia Dei de variis laboribus respiraret ad pacem. Petri quippe navicula diutissime tempestuosis fluctibus aestuavit; cumque mirabiles essent elationes maris, mirabilior in altis Dominus statuit procellam in auram. Effusa enim contentione super principes, cum errarent in invio et non in via, ille qui imperat ventis et mari, imperavit imperatori; qui, cum nuper in Ecclesiam Dei efferata rabie desaeviret,et iracundia ejus mansuescit in gratiam. Hodie per gratiam Redemptoris, qui vos ad hoc specialiter fecerat gratiosum in verbis, persecutor Ecclesiae factus est filius, de lupo factus est agnus, de hoste amicus, de superbo devotus; humiliaaltitudinem extollentem se adversus scientiam Dei. Nimis oppresserant, et in conculcation
Abbreviated transcription (Latin):
Respuerunt homines pacis. hominem
dissensionis ⁊ scandali erexerunt. Sa¬
nenotare hic possumus ꝓblema ioecchã
de filiis gedeonis. de quib sͥ ducem e¬
ligere filii ifrł uolentes contemptis fi¬
lus legitimis: abimelech spurium ⁊
crudelẽ uidicem elegerunt. Iuxta u̾bũ
cunis ligna siluarum ñ oluam. ñ ficũ.
ñ uitem s rannium elegerunt sͥ in regem.
s egͥssns e ignis de ranmno ⁊ deuorauit
cedros libani. Egressa ẽ ab octoiiano ma¬
licia que totum orbem tumultuose tõ¬
cussit. S tandem manus dm̃ ꝑ mift̾iũ¬
uirtute meffabili tnquillauit. Ur̃ sũ
qͣm ꝑie qͣm miscłit̾ me ab exilio reu̾¬
tentem uagum ⁊ ꝓfugum apud uos
exteꝑttis. nudum con ꝓustis pauistis
famelic̾. ⁊ ut multa pancis ineludam
in me totum mĩe senarum compleui¬
stis. Ille ꝓ me nob̃ retͥbuat qui bonoꝵ

Expanded text:
respuerunt homines pacis, et hominem respuerunt homines pacis, et hominem dissensionis et scandali erexerunt. Sane notare hic possumus problema Joathan de filiis Gedeonis, de quibus sibi ducem eligere filii Israel volentes, contemptis filiis legitimis, Abimelech spurium, et crudelem judicem elegerunt, juxta cujus verbum, ligna silvarum, non olivam, non ficum, non vitem, sed rhamnum elegerunt sibi in regem, et egressus est ignis de rhamno, et devoravit cedros Libani. Egressa est ab Octaviano malitia, quae totum orbem tumultuose concussit, sed tandem manus Dominivirtute ineffabili tranquillavit. Vester sum, quam pie, quam misericorditer me ab exsilio revertentem vagum et profugum apud vos exceperitis, nudum cooperuistis, pavistis famelicum, et, ut multa paucis includam, in me totum misericordiae senarium complevistis. Ille pro me vobis retribuat, qui bono
Abbreviated transcription (Latin):
ũ suoꝵ memoria damnataẽ met̾num.
Isti sunt allophili. qui cum m archam
domini irruere ⁊ eam caꝑe p̾sumpsissent:
ꝑcussit eos dñs in poffiora. obꝓbͥum sem¬
pit̾num dedit eis. Nonne isti in posf̾iora
ꝑcussi sunt: quoꝵ finis int̾itus. quoꝵ
post̾itas damnata ẽ. ut successor eoꝵ
i ecłia dĩ de cet̾o ñ exurgat: Semꝑre¬
dibit in memoriam iniquitas patrũ eiꝰ &¬
peccatum octouiam ñ delebitur met̾nũ.
Ip̃e enim erat qui crudelus cet̾is clicos af¬
fligebat. ꝑsecutꝰ homines mnopes. ⁊ m̃di¬
tos ⁊ compunctos corde mortificans. O
qͣm cecꝰ ⁊ turbidꝰ ẽ inuudie cculus. ubi q̃so
erant cardinalium corda qñ filiũ suꝑbie
⁊ ydolum ab hominationis in apostolactꝰ
apicem erigebant: Ut de nob̾ taceam ne
uidear adulari quomͦ clausis oculis m¬
sierunt dñm bernardum portuensem.
hñricum ꝑisanum dñm iacinstum. do¬
minum humbasdum. ep̃m hostiensem.

Expanded text:
um suorum memoria damnata est in aeternum. um suorum memoria damnata est in aeternum. Isti sunt Allophyli, qui cum in arcam Domini irruere et eam capere praesumpsissent, percussit eos Dominus in posteriora, opprobrium sempiternum dedit illis. Nonne isti in posteriora percussi sunt, quorum finis interitus, quorum posteritas damnata est, ut successor eorum in Ecclesia Dei de caetero non resurgat? Semper redibit in memoriam iniquitas patrum, et peccatum Octaviani non delebitur in aeternum. Ipse enim erat, qui crudelius caeteris clericos affligebat, persecutus homines inopes et mendicos, et compunctos corde mortificans. O quam caecus et turbidus est invidiae oculus. Ubi, quaeso, erant cardinalium corda, quando filium superbiae, et idolum abominationis in apostolatus apicem erigebant? Ut de vobis taceam, ne videar adulari, quomodo clausis oculis transierunt dominum Bernardum Portuensem, Henricum Pisanum, dominum Hyacinthum, dominum Humbaldum episcopum Ostiensem?
Abbreviated transcription (Latin):
na. qui posuit orbem t̾re desolatum ⁊
urbes eius defrruxit. Detrabetur ad infe¬
ros suꝑbia eiꝰ. contidit cadauer suum.
siuis. qͣm pomposus in u̾bis. fui p̾sens
ubi se faciebat tanqͣm statuam adora¬
ri. Nam ⁊ ego cum aliis in uia ad roma¬
nam curiam a sarnificib eius captus ⁊
spoliatꝰ ⁊ cesꝰ sum. Cimq socii mei con
a añ baal nͨ in compedib pedem fixi. s
relicta syndone ⁊ om̃ib ꝑditis ꝑ murũ
in sporta dimissus sum ⁊ sic effugi manꝰ
suas. Scit d̾s quia ñ mĩtior ⁊ ab ea die
semꝑ exoram altissimum ut eiꝰ suꝑbiã
dereteret qui supbos humiliat. ⁊ tandẽ
completum ẽ in eo u̾bum iob dicentis:
de rege suꝑbie. Si ascend̃it in celum su¬
ꝑbia eus ⁊ nubes caput eius tetig̃it: qͣi
sterquilinium in fine ꝑdetur. ⁊ qui eũ¬
uiderant. dicent. uͥ ẽ : uelut somnum
auolans ñ inueniet᷑. tnͣsiet sicut uisio
nocturna. Eius ⁊ omnium complici¬

Expanded text:
na, qui posuit orbem terrae desolatum, et na, qui posuit orbem terrae desolatum, et urbes ejus destruxit? detrahetur ad inferos superbia ejus, concidit cadaver ejus: suis, quam pomposus in verbis. Fui praesens, ubi se faciebat tanquam statuam adorari. Nam et ego cum aliis in via ad Romanam curiam a carnificibus ejus captus, et spoliatus, et caesus sum: cumque socii mei conja ante Baal, nec in compedibus pedem fixi, sed relicta sindone, et omnibus perditis per murum in sporta dimissus sum, et sic effugi manus suas. Scit Deus, quia non mentior, et ab ea die semper exoravi Altissimum, ut ejus superbiam dejiceret, qui superbos humiliat: et tandem completum est in eo verbum Job dicentis de rege superbiae: Si ascenderit in coelum superbia ejus, et si nubes caput ejus tetigerit, quasi sterquilinium in fine viderint, dicent: Ubi est? velut somnium avolans non invenietur, transiet sicut visio nocturna. Ejus et omnium complic
Abbreviated transcription (Latin):
ut quietem eccłie ꝑturbaret. Sius gͥ la¬
scłi. qd̾ magnatum sibi conciliauerat ia¬
uorem ⁊ grãm. magnamq partem cͦie
secum traxerat in errorem. S uicta ũbi
stultus. Erectus fuerat octouianus mi
sathanam expulit ⁊ abstulit eum pͥmo¬
genita mors sicut dicit iob. Suꝑbia ñ¬
q pͥmitiua mortis generatio ẽ. Postħ
exaltatus ẽ suido cremaiꝰ ⁊ corrutt
Dost ip̃m eleuatꝰ ẽ ioħes struma ⁊ deus
ctus atq confractus euaniit. Ecceyd¬
lum dagon qd̃ uixta archam dm̃ fuc¬
rat eleuatum. pͥus ceudit ꝓstratum.
rectum scł̃o: corruit. ex magna parte
confractum. Eleuatũ uͦ t̾cio: tandemto¬
tum cõfractum inuentum ẽ. ⁊ totoae¬
pore dissipetum. Sic octonianus ĩsiuꝑ¬
bia. ⁊ in abusione sͥ summum usurpau̾at
satlocium. ⁊ ꝓpt̾ hoc uelxm̃ti scifmate tur¬
bauerat urbes ⁊ regna conelisserat. sortem
habiturus tum chore. dathan. ⁊ abuonqͦ¬
rum seunitatorem fecerat. Etce qd̃ de ip̃o
qui turbauit terram qui concussit reg¬

Expanded text:
ut quietem Ecclesiae perturbaret. Suis igitur laujus saeculi, quod magnatum sibi conciliaverat favorem et gratiam, magnamque partem curiae secum traxerat in errorem. Sed juxta verbstultus. Erectus fuerat Octavianus in Satanam expulit, et abstulit eum primogenita mors, sicut dicit Job; superbia namque primitiva mortis generatio est. Post hunc exaltatus est Guido Cremanus, et corruit. Posts evanuit. Ecce idolum Dagon, quod juxta arcam Domini fuerat elevatum prius, cecidit prostratum. Erectum secundo corruit, ex magna parte confractum. Elevatum vero tertio, tandem totum confractum inventum est, et toto corpore dissipatum. Sic Octavianus in superbia et abusione sibi summum usurpaverat sacerdotium, et propter hoc vehementi schismate turbaverat urbes, et regna concusserat, sortem habiturus cum Core, Dathan et Abiron, quorum se imitatorem fecerat. Ecce quod de ipsoqui turbavit terram, qui concussit reg
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ habitos uenerari parentes. ħ sua¬
uissima iocunditas. freq̃nt̾ dum paren¬
tes uiuunt ignorat᷑. ⁊ ex sola parentũ
amissione cognoscit᷑. Ad huc amantissi¬
me fili deuõte ⁊ humilit̾ supplicamus
qͣtmus facias ⁊ loqͣris pacem in plebem
tuam. ⁊ derelicta societati illius excõica¬
te ⁊ ꝑdite gentis. quite in deuium ma¬
licie trahit: reu̾taris ad patrem. Nos
autem ita honori ⁊ commoditati tue
stũdebimꝰ ꝓuidere. qd̾ ampliꝰ optineb
pacis beneficio. qͣm possis ꝑ ignem ⁊
gladium extorquere. Qd̃ si nr̃o ⁊ suffra¬
ganeoꝵ nr̃oꝵ consilio qui suꝑ hoc geñałr
tͥ scͥbunt adquiescere. ⁊ consentire detͥc¬
cem dñi tui turbant sublato appella¬
tionis remedio: excõmucatõis inncło
mnodemus. nosq mandatũ nob̃ in¬
iunctum. licet inuiti ⁊ dolentes ꝓm¬
to effectu ⁊ debita reuerentia nͥ infra

Expanded text:
et habitos venerari parentes. Haec suaet habitos venerari parentes. Haec suavissima jucunditas et frequenter, dum parentes vivunt, ignoratur, et ex sola parentum amissione cognoscitur. Adhuc, amantissime fili, devote et humiliter supplicamus, quatenus facias, et loquaris pacem in plebem tuam: et derelicta societate illius excommunicatae et perditae gentis, quae te in devium malitiae trahit, revertaris ad patrem. Nos autem ita honori et commoditati tuae studebimus providere, quod amplius obtinebis pacis beneficio, quam possis per ignem et gladium extorquere. Quod si nostro et suffraganeorum nostrorum consilio, qui super hoc generaliter tibi scribunt, acquiescere et consentire detrec pacem domini tui turbant, sublato appellationis remedio, excommunicationis vinculo innodemus, nosque mandatum nobis injunctum, licet inviti et dolentes, prompto effectu, et debita reverentia, nisi infra
Abbreviated transcription (Latin):
tis laborib ⁊ expensis torroborat. ⁊ ton¬
firmat ut ip̃m futuris temꝑorib bar¬
bare hostilitatis ꝑsetutio ñ subu̾tat
heres tui ꝑatris es ⁊ successor in regno.
De ħeditaria succesione securꝰ ⁊ tertꝰ
suftine. ñ festines. quia teste salamo¬
ne ħeditas ad qͣm in pͥncipio festinat᷑.
in nouissimis benedictione carebit. Ni¬
mis damnabilit̾ te sedutit adulatoꝵ
suggestio. qui tibi submurmurant.¬
⁊ suãdent ut c̾tum in regno tibi uendi¬
ces portionem. Porro isti ñ tm hono
um exerceant dñatum. Nonne con¬
sułtius tͥ ẽ ꝑ prudentiam fidelissimi
patͥs in pace popłm conseruare. qͣmꝑ
adulatores infidos quietẽ ⁊ patem cõ¬
missi tͥ popłi conturbare: Sane cumi
multis iuolentiis ⁊ peccatis ñ posset
de regno frañcoꝵ summa illa ꝑecunie
extorqueri qͣm nunc sine labore ⁊ tͥmĩe
tuo tͥ lib̾alitas pat̾na largitur. Ut sti¬
res qͣm dulce quam iocundũ sit hr̃e

Expanded text:
ltis laboribus et expensis corroborat et conltis laboribus et expensis corroborat et confirmat, ut ipsum futuris temporibus barbarae hostilitatis persecutio non subvertat. Haeres tui patris es, et successor in regno; de haereditaria successione securus et certus, sustine, non festines; quia, teste Salomone: Haereditas, ad quam in principio festinatur, in novissimis benedictione carebit. Nimis damnabiliter te seducit adulatorum suggestio, qui tibi submurmurant et suadent, ut certam in regno tibi vindices portionem; porro isti non tantum um exerceant dominatum. Nonne consultius tibi esset per prudentiam fidelissimi patris in pace populum conservare, quam per adulatores infidos quietem et pacem commissi tibi populi conturbare? Sane cum multis violentiis et peccatis non posset de regno Francorum summa illa pecuniae extorqueri, quam nunc sine labore et crimine tuo tibi liberalitas paterna largitur. Utinam scires quam dulce, quam jucundum sit habere,
Abbreviated transcription (Latin):
bore ⁊ siccatur. m̃bium a corꝑore ⁊ pu¬
trescit Seꝑa filium a deuotione pat̾na.
⁊ iam ñ ẽ filius. s frat̃ ⁊ collega eoꝵ
quib dicit᷑. Uos ex patre diabolo estis.
In pͥncipio ysaie legitur. filios enitͥui
⁊ exaltaui ip̃s autem sp̃uerunt me. ul
litatem. tonstantiam ⁊ pulchrctudĩe
atq alias gr̃arum dotes quib te natura
multiplicit̾ illustrauit. mundꝰ p̾dicat
uniu̾sis. Uerumtñ si gͣ patrem humili¬
tatem ⁊ deuotõnem in u̾itate ñ exhibes:
qͣnto celebͥorẽ laus tua. tanto ĩ maiꝰ ⁊ ꝯ
exhibita mansuescit. Sis gͦ ei subiectꝰ
⁊ ip̃e suamtͥ ꝑ omĩa subiciet uoluntatẽ.
Exhibe te patri m uera humilitate fi¬
lium ⁊ ip̃e te sͥ ñ solum patrem exhibe¬
bit s famulum. Eris rex regis. ⁊ dñs do¬
minrtui. qui ad hoc tibi uiuit ⁊ sibi mo¬
ritur. ut post mortem ip̃ius magnifice
uiuas. regnumꝙ ⁊ solium tuum cum mł¬

Expanded text:
bore, et siccatur; membrum a corpore, et pubore, et siccatur; membrum a corpore, et putrescit. Separa filium a devotione paterna, et jam non est filius, sed frater et collega eorum, quibus dicitur: Vos ex patre diabolo estis. In principio Isaiae legitur: Filios enutrivi et exaltavi: ipsi autem spreverunt me. Ultlitatem, constantiam, pulchritudinem, atque alias gratiarum dotes, quibus te natura multipliciter illustravit, mundus praedicat universus. Verumtamen, si erga patrem tuum humilitatem et dilectionem in veritate non exhibes, quanto celebrior est laus tua, tanto in majus et exhibita mansuescit. Sis ergo ei subjectus, et ipse suam tibi per omnia subjiciet voluntatem. Exhibe te patri in vera humilitate filium, et ipse tibi se non solum patrem exhibebit, sed famulum. Eris rex regis, et dominus domini tui, qui ad hoc tibi vivit, et sibi moritur, ut post mortem ipsius magnifice vivas, regnumque et solium tuum cum mu
Abbreviated transcription (Latin):
humi acclinis eum in sellam dorso non
storia nota ẽ uniũsis. Ad ramelech ⁊ sa¬
rasar filii sennacherib. quia ꝑ sequuti
sunt patrẽ suum a regno expulsi. dati
sunt in captiuitatẽ ⁊ ĩ obꝓbrium ⁊ in
mortem. Demetrius filius demetrii re¬
gis ꝑatrem suum crudelissime ꝑ secutus:
uagus ⁊ ꝓfugus suꝑ t̾ram uitã miseram¬
in exilio ⁊ obꝑbo t̾minauit. Aristobolus
quia matrem suam regnantem uincuł
carteralib manciꝑauit: in morte ⁊ san¬
gume frĩs sin antigoni quem suꝑ omĩa
diligebat: miserabilit̾ expirauit. Huis
⁊ aliis mnum̾abilib exemplis intellig̾e
uerentia. qͣntum sit execrabilis ⁊ infau¬
stis damnata euentib iniuiria paren¬
tib irrogata. Porro mͥ uidet᷑ degenerare
filius cuius uoluntas a pat̾na uolun¬
tate dissentit. Nam eius ⁊ sanguis e̾ ⁊
de patͥs eẽntia suam eẽritiã mutuauit.
Auelle a sole solis radium ⁊ ñ licet. ri¬
uum a fonte ⁊ arescit. ramum ab ar¬

Expanded text:
humi acclinis eum in sellam dorso, nonhumi acclinis eum in sellam dorso, nonstoria nota est universis. Adramelech et Sarasar, filii Sennacherib, quia persecuti sunt patrem suum, a regno expulsi dati sunt in captivitatem, et in opprobrium, et in mortem. Demetrius, filius Demetrii regis, patrem suum crudelissime persecutus, vagus et profugus super terram vitam miseram exsilio et opprobrio terminavit. Aristobulus, quia matrem suam praegnantem vinculis carceralibus mancipavit, in morte et sanguine fratris sui Antigoni, quem super omnia diligebat, miserabiliter exspiravit. His et aliis innumerabilibus exemplis intelligereverentia, quantum sit exsecrabilis, et infaustis damnata eventibus injuria parentibus irrogata. Porro mihi videtur degenerare filius, cujus voluntas a paterna voluntate dissentit. Nam ejus caro et sanguis est, et de patris essentia suam essentiam mutuavit. Avelle a sole solis radium, et non lucet; rivum a fonte, et arescit; ramum ab ar
Abbreviated transcription (Latin):
is ñ minus obediebat imꝑator qͣm muils
deuotus uiuens mom̃ib que habebat ad
patrem ñ ut imꝑator s filius. Ermes
anatoclei regis filius cum pat̾ eiꝰ ageret
in extremis ⁊ apopło postularetur mre¬
gem respondit se regni officium ñ deb̃e
psumere. qͣm dii pat̾ eis uiuere sꝑar¬
tur. cuius prudentia erat inadminist᷑¬
tione rei publice aꝓꝓbata. Detius imꝑami
cum decium filium suũ imꝑiali diadena¬
in deuotus. Imꝑet pat̾ meus. meum imꝑ¬
um sit parere humilit̾ imꝑanti. uolusnꝰ
imꝑator galli imꝑatoris filius licet tũ
pr̃e suo imꝑaret. nicħ tñ hr̃e se cõmune
deret᷑ ab hostib: se ꝓ eo ⁊ cum eo ꝑmisit
occidi. Ual̃ianus imꝑator de cuius tytan¬
inde beati mres syxtus ⁊ laurentius fi¬
lici tumphauere martyrio: qura prm̃
sium quadam die atrociter uerberauit a
soꝑore rege ꝑsarum captꝰ: apud eum adeo
ignomimosa sut tite consenuit. qd̃ quoci¬
ens rex erat ascensurus i equum alianꝰ

Expanded text:
iliter obediebat imperator, quam miles devotus, vivens in omnibus, quae habebat, ad patrem, non ut imperator, sed ut filius. Hermes, Agathoclaei regis filius, cum pater ejus ageret in extremis, et a populo postularetur in regem, respondit, se regni officium non debere praesumere, quandiu pater ejus vivere speraretur; cujus prudentia erat in administratione reipublicae approbata. Decius imperator cum Decium filium suum imperiali diademaindevotus. Imperet pater meus: meum imperium sit parere humiliter imperanti. Volusianus imperator, Galli imp. filius, licet cum patre suo imperaret, nihil tamen se commune misit occidi. Valerianus imperator, de cujus tyrannide beati martyres Sixtus et Laurentius felici triumphavere martyrio, quia patrem suum quadam die atrociter verberavit, a Sapore rege Persarum captus, apud eum adeo ignominiosa servitute consenuit, quod quoties rex erat ascensurus in equum, Valerianus
Abbreviated transcription (Latin):
cemur exemplis. Multa legimus que te ⁊
alios ad pat̾ne reuerentie obseruantiam
efficacit̾ exhortantur. Philippus int̾ ro
sor philippum filium habuit qui cum
eẽt patre inuente ⁊ consentiente in imꝑi¬
alem apicem sullimatꝰ. sũme sͥ głe asscri

Expanded text:
cemur exemplis. Multa legimus, quae te et cemur exemplis. Multa legimus, quae te et alios ad paternae reverentiae observantiam efficaciter exhortantur. Philippus inter Rosor. Philippum filium habuit; qui cum esset, patre vivente et consentiente, in imperialem apicem sublimatus, summae sibi glori
Abbreviated transcription (Latin):
gat quicquid ħt. u ẽ filialis affestio e
reuerentia patris: Ubi ẽ lex nature. uͥ ẽ
timor di: Ubi sunt sunt sacͣm̃ta illa
que patͥ tuo coram nob̃ corporalit̾ p̾sti¬
regum. t̾ribilis apud reges t̾re. ⁊ qui au¬
fert sp̃m pͥncipum. Dilige ⁊ honora fili
tri. tibi sit longitudo dierum. Honora
patrem tuum ⁊ mrẽm tuam dicit dñs
ut sis longeuus suꝑ t̾ram. filius qui
maledicit patͥ aut mat: in lege dñi
lapidatur. Cum gͦ male agere sit lon¬
ge gͣuius qͣm maledicere: m̃ito pene
subiacet gͣuiori qui patrem aut matrem
contumeliis afficit ⁊ molestat iuiriis.
Teste salomone gła patͥs e filius sapiens.
do uero ab hominabił ẽ: qui contumeliã
facit patͥ. Qͣm gͣta qͣm fauorabił. qͣm sn
auis qͣm amabił ⁊ accepta sit erga paren¬
tes affectio filiał. qͣm uero execrabilis ⁊
cdamnata atq penalib ext̾mmnanda sup¬
pliciis irreuerentia in parentes. multis do¬

Expanded text:
gat, quidquid habet. Ubi est filialis affectio? ubi est gat, quidquid habet. Ubi est filialis affectio? ubi est reverentia patris? ubi est lex naturae? ubi est timor Dei? ubi sunt sacramenta illa, quae patri tuo coram nobis corporaliter praestiregum, terribilis apud reges terrae, et qui aufert spiritum principum. Dilige et honora, filitri, tibi sit longitudo dierum. Honora patrem tuum et matrem tuam, dicit Dominus, ut sis longaevus super terram. Filius qui maledicit patri aut matri, in lege Domini lapidatur. Cum ergo male agere sit longe gravius, quam maledicere, merito poenae subjacet graviori, qui patrem aut matrem contumeliis afficit, et molestat injuriis. Teste Salomone: Gloria patris est filius sapiens; Deo vero abominabilis est qui contumeliam facit patri. Quam grata, quam favoris, quam Deo accepta sit erga parentes affectio filialis; quam vero exsecrabilis et damnata, atque poenalibus exterminanda suppliciis irreverentia in parentes, multis do
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ grã regi angłie. ⁊ domini rogis fi¬
lio. Ric̃. Cantar̃ eccl̃ie humilis minister
sp̃m consilii cum salute. Siquid du¬
rum tͥ locitturi sumus illustrissime pͥn¬
ceps sustie patient̾᷑. Nam ex habundã¬
tia cordis ⁊ uelxm̃tia doloris os loquit᷑.
Non feras moleste si irgamus que ad pa
tem. si oꝑam damus ut conũtantur cor¬
da filioꝵ ad patrẽ. Dolemus. dolorẽ dis¬
simulare ñ possumus quia patremtu¬
ũ ꝑsequeris. t̾ramꝙ ipsius qͣm usq ad
sangumis effusionem tueri debueras:
tu ip̃e das in direptõnem ⁊ p̾dam. Et uñ
hoctͥ qd brebantionũ factus ẽs dustor.
gentiq excõmunicate ⁊ ꝑditissime ad he¬
sisti. tit destruas tͥ deuotissimam gen¬
tem: In quo te offendit. in quo gr̃am
tuam ñ demeruit pat̾ tuus. Nunqͣm
tibi exhibuit se dñm siue regem. s qͣi
ꝓcuratorem regni tui.⁊ in rerum tuarũ
administratõne fidelissimum seriuientẽ.
quid scit. quicqͥd facit. quicquid congre¬

Expanded text:
i gratia regi Angliae, et domini regis filio, RICHARDUS Cantuar. Ecclesiae humilis minister, spiritum consilii cum salute. Si quid durum tibi locuturi sumus, illustrissime princeps, sustine patienter; nam ex abundantia cordis, et vehementia doloris os loquitur. Non feras moleste, si rogamus, quae ad pacem sunt, si operam damus, ut convertantur corda filiorum ad patrem. Dolemus, doloremque dissimulare non possumus, quia patrem tuum persequeris, terramque ipsius, quam usque ad sanguinis effusionem tueri debueras, tu ipse das in direptionem et praedam. Et unde hoc tibi, quod Brebantionum factus es ductor, gentique excommunicatae et perditissimae adhaesisti, ut perderes devotissimam tibi gentem? In quo te offendit, in quo gratiam tuam demeruit pater tuus? Nunquam tibi exhibuit se dominum, sive regem, sed quasi procuratorem regni tui, et in rerum tuarum administratione fidelissimum servientem. T potest, quidquid scit, quidquid facit, quidquid congre