comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
&uidiuis. bonũ.ẽ. eis sisic ꝑmanserint ut ego. Siaut̃
ñse c̃tinent: nubant. Meliꝰ ẽ. eiĩ nubere quã uri.
Post qͣm nuptis c̃cesserat usũ c̃uigii. & ostenderat ipse
qͥd uell& qͥdue conceder&: transit ad innuptas & ui¬
duas. & sui ꝓponit eocẽplũ. & fel ices uocat sisic ꝑman¬
serint. Si aut̃ ñ se continent: nubant. la ipsũ quoo
supra. ꝓ pt̃ fornicationes aut̃. & ne tẽpt& uossathanas
ꝓpc̃ in ẽtinentiã uram. Redditq causa curdixerit.
ui ñse c̃tinent. nubant. Melius ẽ eni nubere. qua uri.
I dõ melius ẽ. nubere: quia peuis ẽ. uri. Tolle ardoñ
libidinis. & ñ dic&. melius ẽ. nubere. Melius seꝑ ao
cõparatione deterioris respicit. ñ ad siplicitatẽ inẽ¬
parabilis ꝑse boni. lielut sidicer&. Melius ẽ. eni unũ¬
ołm habere. quã nullũ. Melius ẽ. uno inniti pede.
& altera corporis parte haculo sustentare: quam
fractis crurib repere. Quid agis apłe. Nontͥ credo

Expanded text:
manserint, ut ego. Si autem non se continent, nubant. Melius enim est nubere, quam uri . Postquam nuptis concesserat usum conjugii, et ostenderat ipse quid vellet, quidve concederet, transit ad innuptas, et viduas, et sui proponit exemplum, et felices vocat, si sic permanserint. Si autem non se continent, nubant; idipsum quod supra, Propter fornicationes autem, Et, Ne tentet vos Satanadditque causam, cur dixerit, Si se non continent, nubant. Melius est enim nubere, quam uri. Ideo melius est nubere, quia pejus est uri. Tolle ardorem libidinis, et non dicet, melius est nubere. Melius enim semper ad comparationem deterioris respicit, non ad simplicitatem incomparabilis per se boni. Velut si diceret: Melius est unum oculum habere, quam nullum: melius est uno inniti pede, et alteram partem corporis baculo sustentare, quam fractis cruribus repere. Quid ais, Apostole? Non tibi credo
Abbreviated transcription (Latin):
gaudeant. emant. ut ant᷑ hoc munclo. Prȩterit
enĩ figura huiꝰ mundi. Simundus transit quo
uniuersa claudunt᷑. immo figura & c̃ũsatio
hȩc mundi quasi nubes p̃terit: int̾ cetera mun¬
dioꝑa &nuptiȩ p̃teribt. Heq eni erunt post
resurrectionẽ c̃ iugia. Si aut̃ mors finis ẽ. nup¬
tarũ cur neces sit̾atẽ ñ inuoluntatẽ uertimꝰ.

Expanded text:
gaudeant, emant, utantur hoc mundo. Praeterit gaudeant, emant, utantur hoc mundo. Praeterit enim figura hujus mundi . Si mundus transit, quo universa clauduntur: immo figura et conversatio hujus mundi, quasi nubes, praeterit, inter caetera mundi opera et nuptiae praeteribunt. Neque enim erunt post resurrectionem conjugia. Si autem mors finis est nuptiarum: cur necessitatem non in voluntatem vertimus?
Abbreviated transcription (Latin):
habebunt huiꝰ modi. Quisunt isti. qͥ tribulatio¬
nẽ carnis habebunt. Quib supra indulserat.
si acceꝑis uocore n peccasti. & si nupserit uirgon¬
pecca uit. Tribulationẽ inqͥt carnis habebunt
huiꝰ modi. Hosignari rerũ. putahamꝰ nuptias
salte̾ carnis habere lȩtitia. Si aut̃ nubentibus
& in carne tribulatio. ẽ. in qua sola uidebant᷑
Ego aut̃ uobis parco. Sic ait obtenclo carnis tribu
beatis. Igitur hoc dico fr̃s. tẽpus breue est. reli.¬
quii ẽ ut qui habent uocores sic sint tãquã ñ ha¬
bentes. Ne quaquã iã de uirginib disputo. quos
nulla ab iguitas .ẽ. ẽẽ. felices Ad maritos uenio.
dũ es s&. qđ haber& aliquando fine &esse cessa¬
i&. Nunc uero cũ breuis: sit ñ tã letitia quã tribu¬
latio nuptiarũ qͥd accipimꝰ uoxores quascito coge¬
mur a mittere: & qui flent inqͥt & gaudent &e
munt & utunt᷑ hoc mundo: sic sint᷑ quasi ñ fleant.

Expanded text:
habebunt hujusmodi. Qui sunt isti qui tribulatiohabebunt hujusmodi. Qui sunt isti qui tribulationem carnis habebunt? Quibus supra indulserat: Si acceperis uxorem, non peccasti; et si nupserit virgoeccabit: tribulationem tamen carnis habebunt hujusmodi. Nos ignari rerum, putabamus nuptias saltem carnis habere laetitiam. Si autem nubentibus etiam in carne tribulatio est, in qua sola videbantur Ego autem vobis parco. Sic, ait, obtendo carnis tribulbeatis. Igitur hoc dico, fratres: Tempus breve est. Reliquum est, ut qui habent uxores, sic sint tamquam non habentes. Nequaquam jam de virginibus disputo, quos nulla ambiguitas est esse felices. Ad maritos venio.  esset, quod haberet aliquando finem, et esse cessaret. Nunc vero cum brevis sit non tam laetitia, quam tribulatio nuptiarum, quid accipimus uxores, quas cogemur cito amittere? Et qui flent, inquit, et gaudent, et emunt, et utuntur hoc mundo, sic sint, quasi non fleant,
Abbreviated transcription (Latin):
bitor dr̃ & eẽ inp̃putio & seruus uaxoris. & qđ malorũ
seruorũ ẽ. alligatꝰ. Qui aut̃ sine uxore ẽ: pͥmum
nullius debitor. deinde circũcisus t̾tio liber. ad
patitur magnitudo uoluminis diutius in singulis
in morari. Si aut̃ acceꝑisuxorẽ . ñ peccasti. Aliud
ẽ. ñ peccare: aliud bene facere. Et si nupserit uirgo
ñ peccauit. Non illa uirgo. quȩ se semel dicultui
dedicauit. Harũ eni siqua nupserit: habebit clãp¬
natione. qr pͥma fidẽ irritã fecit. Si aut̃ hoc
cdeudius clictũ obiecerit: quanto magisde uir¬
ginib p̃ualebit. cũ etia iif ñ liceat qͥb aliquan¬
do licuerit. Uir gines enĩ quȩ post c̃ secrationem
nupserint: n̾ tamãttadulterȩ sunt quã incȩste:¬
Aene uderet᷑ in eo qđ dixerat. & si nupserit uirgo
ñ peccauit. rursum cę̧libes adnuptias ꝓuocare: stã¬
tim se refrena uit. & aliud inferendo infirmauit
qđ c̃ cesserat. dicens. Tribul atione tam̃ carnis

Expanded text:
 esse in praeputio, et servus uxoris, et quod malorum servorum est, alligatus. Qui autem sine uxore est, primum nullius debitor est, deinde circumcisus, tertio liber, ad patitur magnitudo voluminis diutius in singulis immorari. Si autem acceperis uxorem, non peccasti. Aliud est non peccare, aliud benefacere. Et si nupserit virgo, non peccabit, non illa virgo, quae se semel Dei cultui dedicavit. Harum enim, si qua nupserit, habebit damnationem, quia primam fidem irritam fecit. Si autem hoc de viduis dictum obiecerit, quanto magis de virginibus prevalebit, cum etiam his non liceat, quibus aliquando licuit? Virgines enim, quae post consecrationem nupserint, non tam adulterae sunt quam incestAc ne videretur in eo quod dixerat: Et si nupserit virgo, non peccavit, 259 rursum coelibes ad nuptias provocare, statim se refrenat  Al. refrenavit, et aliud inferendo, infirmavit quod concesserat, dicens: Tribulationem tamen carnis
Abbreviated transcription (Latin):
dñs imꝑasset: uiclebat᷑ nuptias c̃ dẽpnare. & ho¬
miiũ auferre seminariũ. unde & ipsa uirgini¬
tas nascit᷑. Si p̃cidis s& radice. qͦmͦ fruges quere¬
r&. t lisi ante fundam̃ta iecis set. qͣ ratione
edificiũ extrueret. &o ꝑturũ cuncta desuꝑ culmen
imponer&. Multo labore fossorũ subuertunt᷑ mon¬
tes t̾rarũ pene inferna penetrant᷑. ut inueniatur
aurur. Cũq de granis minutis simis pͥus conflacione
fornacis. de incallida artificis manu fuerit monile
c̃opactũ. ñ ille beatꝰ uocat᷑ qui deluto excreuit aurũ.
s qͥ auri utit᷑ pul chritudine. Noli gͦ ad mirari. sunt̃
titillatione carnis & incentiua uitiorũ. angłorũ¬

Expanded text:
Dominus imperasset, videbatur nuptias condemnare, et hoDominus imperasset, videbatur nuptias condemnare, et hominum auferre seminarium, unde et ipsa virginitas nascitur. Si praecidisset radicem, quomodo fruges quaereret? Nisi ante fundamenta jecisset, qua ratione aedificium exstrueret, et operturum cuncta desuper culmen imponeret? Multo labore fossorum subvertuntur montes: terrarum pene inferna penetrantur, ut inveniatur aurum. Cumque de granis minutissimis prius conflatione fornacis, deinde callida artificis manu fuerit monile compactum; non ille beatus vocatur, qui de luto excrevit aurum, sed qui auri utitur pulchritudine. Noli igitur admirari, si inter titillationes carnis, et incenti
Abbreviated transcription (Latin):
dno unus ẽ. sp̃s. Acne forsitan ineo qđ supra
dicerat. seruus uocatus es. non sit tibi curȩ.
sed & si potes ubfieri magis utere: sugillas se
continentiã uicleretur & infa mulatũ tradidisse
nos coniugũ: infert sententiã quȩ omne cauilla¬
tionẽ aputet. Pretioempti estis. nolite fieri serui
molatꝰ ẽ. ꝓnobis agnus. & asꝑsi calidissimo. rore
hy sopi omne pituitã noociȩ uoluptatis excoximꝰ
Quib inbaptis mate mortuus e̾. pharao. & uniũ¬
sus eiꝰ suffocatꝰ ẽ. exercitꝰ. currursũ aegiptum
quęrimꝰ. & post manna angłorũ cibos. allia & cepe
neces sitatẽ. Hic aduersarius tota exultatione
bacchatur. bic uelut fortis simoariete uirgini¬
tatis murũ quatiens: ecce inquit apłs ꝓfitetur.
de uir ginib dñi se ñ habere p̃ceptũ. Et qui cum
imꝑat᷑. Quod imꝑat᷑. necesse ẽ. fieri. Quoo neces¬
se est fieri. nͥ fiat pena hab&. Frustra enĩ iubet᷑.
qđ iar bitrio eiꝰ ponit᷑ cui ius sũ ẽ. Si uirginitatẽ

Expanded text:
in eo quod supra dixerat: Servus vocatus es, non sit tibi curae, sed etsi potes liber fieri, magis utere , suggillasse continentiam videretur, et in famulatum tradidisse nos conjugum, infert sententiam quae omnem cavillationem amputet: Pretio empti estis, nolite fieri servi molatus est pro nobis Agnus, et aspersi calidissimo rore hyssopi omnem impetum noxiae voluptatis excoximus. Quibus in baptismate mortuus est Pharao et universus ejus suffocatus exercitus, cur rursum Aegyptum quaerimus? et post manna, angelorum cibo, allia et cepe esse . Hic adversarius tota exsultatione bacchatur: hoc velut fortissimo ariete, virginitatis murum quatiens: « Ecce, inquit, Apostolus profitetur de virginibus, Domini se non habere praeceptum: et qui cum imperatur: quod imperatur, necesse est fieri: quod necesse est fieri, nisi fiat, poenam habet. Frustra enim jubetur, quod in arbitrio ejus ponitur, cui jussum est. » 256 Si virginitatem
Abbreviated transcription (Latin):
serui hominũ. Unusquisq in quo uocatꝰ e. fr̃. ineo
ꝑ maneat apud dm̃. Ac pͥmũ qr ñ nullos hanc intel¬
ligentia rep̃hensuros arbitror. int̾rogare libet
quȩ sit cõsequentia. ut de maritis & uxorib dispu-¬
tans repente transir& a d cõparationẽ iudei et
ethnici serui & liberi. & rursũ hac disputatione
finita redir& aduir gines dicens. De uirginibus
aut̃ p̃ceptũ dñi ñ habeo. Quid sibi uult int̃ con¬
iugia & uirginitatẽ. udei & ethinci serui & libiq
collatio. Sccło qͦmͦ possit intelligi circũcisus aliqͥs
uocatꝰ ẽ. ñ ad clucat p̃putiũ. Nũquid qͥsemel ãpu¬
tatũ hab& p̃putiu̾. potest siue lit rursus illudad¬
ducere: einde. qͦ sensuexponendũsit. qͥeni in
dno uocatꝰ ẽ. seruus. liber ẽ. dñi. Similit qͥ liber
locatꝰ ẽ. seruus est xp̃i. Quarto. qͦmͦ illeͣ p̃cepit.¬
seniu obedite dñis carnalib nunc dieat. nolite
fieri serui hominũ. Ad extremũ. qͥd ꝑtineat

Expanded text:
r, in eo permaneat apud Deum . Ac primum, quia nonnullos hanc intelligentiam reprehensuros arbitror, interrogare libet quae sit consequentia, ut de maritis et uxoribus disputans, repente transiret ad comparationem Judaei et Ethnici, servi et liberi: et rursum, hac disputatione finita, rediret ad virgines dicens: De virginibus autem praeceptum Domini non habeo . Quid sibi vult inter conjugia et virginitatem, Judaei et Ethnici, servi liberique collatio? Secundo quomodo possit ivocatus est, non adducat praeputium ? Numquid qui semel amputatum habet praeputium, potest si velit rursus illud adducere? Deinde quo sensu exponendum sit, Qui enim in Domino vocatus est servus, libertus est Domini? Similiter qui liber vocatus est, servus est Chriservis obedire dominis carnalibus, nunc dicat: Nolite fieri servi hominum ? Ad extremum, quid pertineat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ manserit sccłm meũ c̾ sil u̾i. Puto aut̃. qđ & ego
spm cli habeã. Concedit scdas nuptias. s uolentib.
sediis que se c̾tinere ñ possunt. ne luxuriatȩ
in xp̃onubere uelint. habentes dapnatione qđ
pͥmã fidẽ irritã fecerint. & hoc c̃cedit: qͥa multe
abierunt retro post sathanã. Cȩterum beatiores
inquit erunt. si sic ꝑmanserint. Continuoq sub¬
ungit aplicã auctoritatẽ. Scđm meũ consilium.
borro ne auctoritas a płi quasi hominis leuior uide¬
retur. addidit: Puto aut̃ qđ & ego sp̃m di habea.
sil dneans ut unꝰ qͥsq ferre potest. Iuata huno sen

Expanded text:
Puto autem quod et ego spiritum Dei habeam . Concedit secundas nuptias, sed volentibus, sed his, quae se continere non possunt; ne luxuriatae in Christo, nubere velint, habentes damnationem, quod primam fidem irritam fecerint, et hoc concedit, quia multae abierunt retro post Satanam . Caeterum beatiores, inquit, erunt, si sic permanserint: continuoque subjungit Apostolicam auctoritatem, secundum meum consilium. Porro ne auctoritas Apostoli, quasi hominis, levior videretur, addidit: Puto autem quod et ego spiritum Dei habeam. relaxans, ut unusquisque ferre potest. Juxta hunc sen
Abbreviated transcription (Latin):
postea crediderunt. niis quȩ cũ xp̃iane essent
nupsert᷑ gentilib. dquas alibi loqt᷑. Nolite iu¬
du dueere cũ infidelib. Quȩ eñi participatio
sistt. cũ iniqͥtate: Autq societus i uei ael tene¬

Expanded text:
postea crediderunt; non his, quae cum Christianae essent, postea crediderunt; non his, quae cum Christianae essent, nupserunt gentilibus, ad quas alibi loquitur: Nolite jugum ducere cum infidelibus. Quae enim participatio justitiae cum iniquitate? aut quae societ
Abbreviated transcription (Latin):
faxore habet infidelẽ. & hȩc consentit habitare
cũillo : ñlimittat illã. Et cetera. usq ad eũ locũ
ubi ait. Unus qͥsq sic̃ uocauit eũ ds̃ ita abulet. & sic̃
in om̃ib eccłis doceo. Hic locꝰ ad p̃sentẽ c̃trouersia
nꝑtinet. Doc & enĩ iuxta sententiã lñi uxorẽ ex¬
cepta causa fornicationis ñ repucliandã. & repu¬
diata uir̾o marito alteri ñ nubere. aut certe
uiro suo debere reconciliari. Iis aut̃ qͦs in matri¬
monio clep̾ hendis set fides: hoc ẽ. si unus credi¬
diss& eduob. p̃cipit ne credens repudiae n̾cre¬
dente̾. Causisq expositis qđ canclidatꝰ fidei sit
inficlelis sinolit acredente discedere. e contrario
iub&. si infidelis repudi& fidelẽ ꝓpt̾ fidẽ xp̃i. disce¬
ẽtẽ nentes apłi ussionẽ iungunt᷑ gentilib &tẽ
pla xp̃i idolis ꝓstituunt. nec intelligunt se eiꝰcor¬
poris partẽ ẽr̃. cuiꝰ & costesunt. Ignoscit apłs infi¬
deliũ c̃iunctioni quȩ habentes maritos in xp̃m

Expanded text:
habet infidelem, et haec consentit habitare cum illo, non dimittet illam; et caetera usque ad eum locum, ubi ait: Unusquisque sicut vocavit eum Deus, ita ambulet, et sicut in omnibus Ecclesiis doceo . Hic locus ad praesentem controversiam non pertinet. Docet enim juxta sententiam Domini, uxorem, excepta causa fornicationis, non repudiandam, et repudiatam, vivo marito, alteri non nubere, aut certe viro suo reconciliari debere. His autem quos in matrimonio deprehendisset fides, hoc est, si unus credidisset e duobus, praecipit ne credens repudiet non credentem. Causisque expositis, quod candidatus fidei sit infidelis, si nolit a credente discedere: e contrario jubet, si infidelis repudiet fidelem propter fidem Christi, discecontemnentes Apostoli jussionem, junguntur gentilibus, et templa Christi idolis prostituunt; nec intelligunt se corporis ejus partem esse, cujus et costae sunt. Ignoscit Apostolus infidelium conjunctioni, quae habentes 252 maritos, in Christum
Abbreviated transcription (Latin):
uptias ne uidear cdapnare naturã. Simulq c̃ sidera.
qđ il ud donũ urginitatis sit aliud nuptiarũ. Siem̃
eadẽ ess& mertes nuptarũ & uirgiĩ. nũquã dixis s&
post p̃ceptũ ctinentiȩ. s unꝰ qͥsq ꝓpͥũ hab& donũ ex
o aliꝰ qͥdẽ sic. aliꝰ aut̃ sic. libi ꝓp̾etas singulorũ ẽ. ibi
al trinsecus diusitas. Concedo & nuptias. ẽẽ. di donũ.
S int̾ clonũ &donũ. magnadiũsitas est. Ueniq & a¬
płs deqͦdã post incestũ poenitente. E contrario inquit
donate ei. &c̃solamini .&. Sicui qͥd donastis. & ego
Ac ne putaremꝰ donũ hominis c̃te̾nendũ: addidit
Nã &ego qđ donaui. siqͥd donaui . ꝓpt̾ uos corã xp̃o.¬
habehat tunca. & inpsalmo qua dragesimo quarto
legimꝰ. Astitit regina ad extristuis: in uestitu de au¬
rato circũdata uarietate. Et petrus apłs. Sic̃ cohere¬

Expanded text:
nuptias, ne videar damnare naturam. Simulque considera, quod aliud donum virginitatis sit, aliud nuptiarum. Si enim eadem esset merces nuptarum et virginum, numquam dixisset post praeceptum continentiae: Sed unusquisque proprium habet donum ex Deo: alius quidem sic, alius autem sic. Ubi proprietas singulorum est, ibi altrinsecus diversitas. Concedo et nuptias esse Dei 250 donum, sed inter donum et donum magna diversitas est. Denique s de quodam post incestum poenitente: E contrario, inquit, donate ei et consolamini; et si cui quid donastis, et ego . Ac ne putaremus donum hominis contemnendum, addidit: Nam et ego quod donavi, si quid donavi, propter vos coram Chhabebat tunicam. Et in Psalmo quadragesimo quarto legimus: Astitit regina a dextris tuis, in vestitu deaurato, circumdata varietate . Et Petrus Apostolus, Sicut cohaere
Abbreviated transcription (Latin):
inxxpm.: utrũ nã crelens relinquer& ñ credentẽ.
et si essent ducencde uacores. xp̃ianas tantũ accepi
iuber&an & ethnicas. Wideamꝰ gͥ. qͥd adhȩc paulus
responderit. De iis aut̃ quȩ scripsistis mͥ. bonũ. ẽ. ho¬
mini mul ierẽ ñ tangere: ꝓpt̃ fornicationes autẽ
unꝰ quisq uocorẽ suã habeat. & una queq uirũ suũ
habeat. Uocori uirdebitũ redlat. simil it & uxor
Nolite fraudare inuice . nͥ forte ex consensu ad t̾e̾pꝰ
ut uacetisorationi. Etiterũ adipsũ reũtamini. ne tẽp

Expanded text:
in Christum, utrumnam credens relinqueret non credentem? in Christum, utrumnam credens relinqueret non credentem? Et si essent ducendae uxores, Christianas tantum accipi juberet, an et Ethnicas? Videamus igitur quid ad haec Paulus rescripserit: De his autem quae scripsistis mihi bonum est homini mulierem non tangere. Propter fornicatiunusquisque uxorem suam habeat et unaquaeque suum uirum habeat. uxori uir debitum reddat, similiter et uxor nolite fraudare inuicem nisi forte ex consensu ad tempus ut uacetis orationi: et iterum ad id ipsum reuertimini, n
Abbreviated transcription (Latin):
le ratꝰ sũ: cuncta molimina eiꝰ quasi instructa
aciẽ contrame ꝓponere: a& totũ hostile eoxercitum
cũ siuis tͣmisac ducib c̃gregare: ue post pͥmãuicto¬
riã alia mͥ deinceps p̃lia nascerent᷑. G ñ dimicabo
contrasingulos. nec paucorũ ero passic̃gressione
c̃tentꝰ. Toto certandũ ẽ agmini. & in cõpositi hos¬
tiũ cunei aclatrocinii more pugnantes. instructa
& ordinata acie repellendi . Opponã in pͥma fronte
apłm paul uͥ. & quasi fortis simũ duce̾ suis telis
id est s̃uis armabo sententus. Sciscitantib enĩ
suꝑ hac questione corinthiis. pl enis sime respon¬
tuerit. hoc xp̃i in illo loquentis legẽ putemꝰ.
Simulq. ne lectoris tacita cogitatiocũ cȩꝑimꝰ
ꝑlitteras quesierant: utrũ post fidẽ xp̃i cęlibes ẽt.
deberent. & continentiȩ causa quas habebant uxo¬
res dimit terent: ansi uirgines credidis sent inirent
matrimonia: & cũ eduob ethnicis unꝰ credidis set

Expanded text:
le ratus sum cuncta molimina ejus, quasi instructam aciem contra me ponere, et totum hostilem exercitum cum suis turmis ac ducibus congregare, ne post primam victoriam, alia mihi deinceps praelia nascerentur. Igitur non dimicabo contra singulos, nec paucorum ero passim congressione contentus: toto certandum est agmine, et incompositi hostium cunei, ac latrocinii more pugnantes, instructa et ordinata acie repellendi. Opponam in prima fronte apostolum Paulum, et quasi fortissimum ducem, suis telis, id est, suis armabo sententiis. Sciscitantibus enim super hac quaestione Corinthiis, plenissime respontuerit, hoc Christi in eo loquentis legem putemus. Simulque ne lectoris tacita cogitatio, cum coeperimus per litteras quaesierant, utrum post fidem Christi caelibes esse deberent, et continentiae causa quas habebant uxores dimittere, an si virgines credidissent, inirent matrimonia? Et cum e duobus Ethnicis, unus credidisset
Abbreviated transcription (Latin):
hanȩ inuteritũ carnis ut sp̃s saluus fier&. miscdia
retrahit & ne abuncdantiori tristitia ab sorbeat᷑
erit felix qͥ audit apłm p̃cipientẽ ñ ignoscentẽ
Hoc inquit uolo hoc desidero ut imnitatores mei
sitis sicut & ego xpi. Ille urgo de urgine de mi¬
corrupta incorruptꝰ. Nos quia homines ium
&natiuitatẽ saluatoris ñ possumꝰ imitari. ini¬
temͣ saltẽ c̃ũsatione. lulud diuinitatis e. abe

Expanded text:
interitum carnis, ut spiritus salvus fieret, in secunda retrahit , et ne abundantiori tristitia absorbeatur erit. Felix qui audit Apostolum praecipientem, non ignoscentem. Hoc, inquit, volo, hoc desidero, ut imitatores mei sitis, sicut et ego Christi. Ille virgo de Virgine, de incorrupta incorruptus. Nos quia homines sumus, et nativitatem Salvatoris non possumus imitari, imitemur saltem conversationem. Illud divinitatis
Abbreviated transcription (Latin):
hoc dicens. Qm̃ exterior nr̃ homo corruntus
est. i& beatitudine incorruptionis quȩ ꝓpͥe uir¬
ginũ.ẽ. habere desiustis: unitamini incorrup.¬
aon potestis: mte prestate. Has enĩ xp̃c diuiti¬
as. & hos
a hos urẽ conuinctionis quȩrit ornatus.
cedere: statĩ infert. Ne tẽpt& uos sathanasꝓpt̃ inc̃¬
tinentia ur̃am. Pulchra nimirũ indulgentia. Et
iterũ adidipsũ. qđ erubescit suo uocare nomine.
qđ tẽptationi p̃fert sathane. qł causã hab& incon¬
tinentia. Laboramꝰ qͥsi obscurũdisserere. cũ expo¬
suerit ipse qͥscripsit. Hoc aut̃ in qͥt dico iuxta in¬
dulgentiã. ñ uxta imꝑu̾i. Et musitamꝰ adhuc
nuptias ñ uocare indulgentiã s p̃ceptũ. quasin
eodẽ modo & sccła &t̾tia matrimonia concedant᷑
quasi ñ & fornicatorib ꝑ penitentia fores aꝑiart᷑¬

Expanded text:
r homo corruptus est, et beatitudinem integritatis, quae proprie virginum est, habere destitistis, imitamini incorrupnon potestis, mente praestate. Has enim Christus divitias, et vos F. hos vestrae conjunctionis quaerit ornatus. cedere, statim infert: Ne tentet vos Satanas propter incontinentiam vestram. Pulchra nimirum indulgentia, et iterum ad ipsum. Quod erubescit suo vocare nomine, quod tentationi praefert Satanae, quod causam habet incontinentiam, 249 laboramus quasi obscurum disserere, cum exposuerit ipse quod scripsit: Hoc autem, inquit, dico juxta indulgentiam, non juxta imperium. Et mussitamus adhuc nuptias non vocare indulgentiam, sed praeceptum, quasi non eodem modo et secunda et tertia matrimonia concedantur, quasi non et fornicatorib
Abbreviated transcription (Latin):
qđ dns obtulit potius quã p̾cepit. Ille creator & fi¬
gulus sciens fragilitatẽ uasculi quod oꝑatꝰ est. uir¬
ginitate̾ in audientis dimisit potestate. & ego doc¬
tor gentiũ qͥ om̃ib om̃ĩa factus sũ ut om̃s lucri¬
facerẽ. onus ꝑ petuȩ castitatis statĩ ipͥncipio cre¬
lentiũ imponã ceruicib infirmorũ : Discant
pͥus ferias nuptiarũ. uacent ad tẽpusorationi.
ut accepto gustu pudicitiȩ: semꝑ habere desi-¬
derent quo ad modicũ delectati sunt. Pñs tẽptatꝰ
aphariseis utrũ scłm legẽ mossi uoores liceret
cbmiere. omino fieri ꝓhibuit. Qđ discipuli
Gonsideiantes: dixerunt ei. Si talis ẽ causa
homunis eu uocore. ñ ex pedit nubere.: Iuib ille
respondit. Nonoms capiunt ũbũ. s qͥb: latũ ẽ.
Sunt en̾i eunuchi qui de utero matris ita natisunt.
& sunt eunuchi qͥ ab homͥnib eunuchizatisunt. & sunt
eunuchi qui sẽ castra uerunt ꝓpt̾ regnũ celorũ. Qui

Expanded text:
quod Dominus obtulit potius, quam praecepit? Ille creator et figulus sciens fragilitatem vasculi, quod operatus est, virginitatem in audientis potestate dimisit, et ego Doctor Gentium, qui omnibus omnia factus sum , ut omnes lucrifacerem, onus perpetuae castitatis statim in principio, credentium imponam cervicibus infirmorum? Discant prius ferias nuptiarum, vacent ad tempus orationi, ut accepto gustu pudicitiae, id semper habere desiderent, quo ad modicum delectati sunt. Dominus tentatus a Pharisaeis, utrum secundum legem Moysi uxores liceret dimittere, omnino fieri prohibuit. Quod discipuli considerantes, dixerunt ei: Si talis est causa hominis cum uxore, non expedit nubere. Quibus ille respondit: Non omnes capiunt verbum, sed quibus datum est. Sunt enim eunuchi, qui de utero matris ita nali sunt; et sunt eunuchi, qui ab hominibus eunuchizati sunt; et sunt eunuchi, qui se castraverunt p
Abbreviated transcription (Latin):
uxore ñ habere: s bonũ. ẽ. mulierẽ ñtangere.
Quasi & intacꝰtu ꝑiculu̾ sit. qͥsi qͥ illã tetigerit ñeua¬
dat. quȩ urorũ p̃tiosas animascapit. quȩ facit adoles¬
centiũ euolare corcla. Ailigabit qͥs insinu ign̾e. & ñ
coburetur: Aut abulabit suꝑ carbones ignis. & non
ita uiri tactꝰ & feminȩ sentit natura suã. & diu̾sita.¬
tem secxus intelligit. Harrant & gentiliũ fabulȩ.
nuithrã &erichthoniũ uł inlapide uł int̾ra clesolo
estu libidinis esse generatos. Unle & nr ioseph qr
tangere ilũ uolebat ȩgiptia fugit e manib ciꝰ &qͣsi
ad morsũ rabidis sime canis ne paulis ꝑ uirus serper&.
salliũ qđ tetigerat abiecit. Ept̃ fornicationes autꝰ
hn quisq uocorẽ suã habeat. & una quęq uirusuũ
udeore ducat. A lioquin hac eaccusatione libidini
frena lacxasset. ut quotiens cũq uxor moritur
tatiens ducenda sit alia ne fornicemur : s. unus.¬

Expanded text:
uxorem non habere: sed, bonum est mulierem non tangere: uxorem non habere: sed, bonum est mulierem non tangere: quasi et in tactu periculum sit: quasi qui illam tetigerit, non evadat, quae virorum pretiosas animas rapit, quae facit adolescentium evolare corda: Alligabit quis in sinu ignem, et non comburetur? aut ambulabit super carbones ignis, et non ita viri tactus et feminae sentit naturam suam, et diversitatem sexus intelligit. Narrant et gentilium fabulae 247 Mithram et Erichthonium, vel in lapide, vel in terra, de solo aestu libidinis esse generatos. Unde et noster Joseph, quia tangere eum volebat Aegyptia, fugit ex manibus ejus, et quasi ad morsum rabidissimae canis, ne paulatim virus serperet, pallium quod tetigerat, abjecit. Propter fornicationem autem unusquisque uxorem suam habeat, et unaquaequxorem, alioquin hac excusatione libidini frena laxasset, ut quotienscumque uxor moriatur, totiens ducenda sit alia, ne fornicemur, sed 'unus
Abbreviated transcription (Latin):
tis & induis. bonu̾ ẽ. eis sisic ꝑmanser int ut ego.
Si aut̾ ñse cõtinent. nubant. Meluis ẽ. enĩ nubere.
quã uri. Reu̾tam᷑ ad caput testimonii. Bonu̾est.
inquit homni. mulierẽ ñtangere. Sibonũ . ẽ.
mulierẽ ñtangere: malũ gͦ est tangere. Nichil
enĩ bono contrariũ ẽ: nͥ malũ. Si autẽ malũ ẽ.
& ignoscit᷑ idõ concedit᷑ ne malii qͥd deteriꝰ fiat. Quale
aut̃ ulud bonũ ẽ. qđ conditione deteriu̾s conceditur:
& ñ dic&. unus qͥsq uacorẽ sua habeat. Uel ut siquis
definiat. Bonu̾ ẽ. triticeo uesci pane. & edere puris¬
suma simila. Tam neqͥs copulsus fame comedat
stercus bubalu̾. concedo ei ut uescat᷑ & hordeo. Nũ
id circo frumtũ ñ habebit puritatẽ sua̾. si fimo hor¬
deũ p̾ferat᷑. bonũ illud ẽ. naturalit̾ qd cõparatione
ñ hab& mali. qđ p̃latione alteriꝰ nͥ obu̾brat᷑. Simulq
anĩ aduertencla apłi prudentia. Nondixit. bonũ. ẽ.

Expanded text:
sic permanserint ut ego. Si autem se non continent, nubant. Melius est enim nubere, quam uri . Revertamur ad caput testimonii: Bonum est, inquit, homini mulierem non tangere. Si bonum est mulierem non tangere, malum est ergo tangere: nihil enim bono contrarium est, nisi malum. Si autem malum est, et ignoscitur, ideo conceditur, ne malo quid deterius fiat. Quale autem illud bonum est, quod conditione deterioris conceditur? et non dicet, unusquisque uxorem suam habeat. Velut si quis definiat: Bonum est triticeo pane vesci, et edere purissimam similam. Tamen ne quis compulsus fame comedat stercus bubulum, concedo ei, ut vescatur et hordeo. Num idcirco frumentum non habebit puritatem suam, si fimo hordeum praeferatur? Bonum est illud naturaliter, quod comparationem non habet mali, quod praelatione alterius non obumbratur. Simulque animadvertenda est Apostoli prudentia. Non dixit, bonum est
Abbreviated transcription (Latin):
quantũ sit inte diuinȩ legis auxiliũ. & dño cũ dauid leca cantab̾.
Incorde meo abscondi eloquia tua. ut non peccem tibi. Excitandꝰ :
enĩ sp̃ualibꝰ stimuł semꝑ animꝰ. & maiori cotidie ardore renouandꝰ.
Orationis instantia illuminatio lectionis. sollicitudo uigiliar̃. & diur-¬
na & nocturna eiꝰ incitam̃ta sint. Nicb̃ enĩ in ħ ꝓposito otio de teriꝰ
uitȩ ratio ꝓcessu gaud& & crescit. cessatione torpescit & deficit.
Cotidianis ac recentibꝰ uitutũ increm̃tis mens instauranda ẽ. & uiuẽdi
nũꝗ nos adꝑfectum uenisse credamꝰ. Sic enĩ meliꝰ ꝑuenit᷑. Iam diu
ñ relabimur retro. ꝗ diu adpͥora contendimꝰ. At ubi ceꝑimꝰ stare. de
utił dep̃tito labore securitas. si uolumꝰ ñ redire currendũ ẽ. Beatꝰ¬

Expanded text:
quantum sit in te divinae legis auxilium, et Domino cum David laeta cantabis, quantum sit in te divinae legis auxilium, et Domino cum David laeta cantabis, In corde meo abscondi eloquia tua, ut non peccem tibi . Excitandus est enim spiritualibus stimulis semper animus, et majori quotidie ardore renovandus. Orationis instantia, illuminatio lectionis, sollicitudo vigiliarum, et diurna, et nocturna ejus incitamenta sunt. Nihil enim in hoc proposito otio deterius vitae ratio processu gaudet et crescit: cessatione torpescit, et deficit. Quotidianis ac recentibus virtutum incrementis mens instauranda est: et vivendnunquam nos ad perfectum venisse credamus; sic enim melius pervenitur. Tamdiu non relabimur retro, quamdiu ad priora contendimus: at ubi coeperimus stare, desia, et inutilis de praeterito labore securitas. Si volumus non redire, currendum est. Beat
Abbreviated transcription (Latin):
one uictoriam. In illa gͦ tantũ mͦ cogitatione peccatũ ẽ. quȩ sug¬
gestioni c̃sensum m̃tis dedit. q̃ malũ suũ blande fou&. quȩ infactũ
gestit irrumꝑe. Huiꝰ modi cogitatio &̾ si exaliquo ĩpedita casu non
impleat uoluntatẽ. nichilꝰ minꝰ actione cͥminis c̃d ẽpnat᷑ a dño.
ut illud in euangłio legimꝰ. Qui ułit inqͥt mulierẽ ad c̃cupiscendũ
eã: iam mȩchat᷑ ẽ incorde suo. Ap̃ d̾m cui nota st̃ omĩa &̾ ant̃quã
fiant. uoluntas ꝑfecta faciendi reputat᷑ ꝓoꝑe factisQua de re
debes sepe enim repeto qđ fieri semꝑ uolo. scãs scripturas sine
nit̃missione meditari. hisq tuã replere m̃tem. & mał cogitationibꝰ
locũ auferens diuinis animũ sensibꝰ occupare. ꝗitũq deum
diligas. exdilectione legis eius ostende. Uñ scriptura dic̃. Qui timent
dñm inquirent qđ b̾nplacitũ ẽ illi. & qui diligunt eũ replebunt᷑
lege eiꝰ. Tunc senties ꝗntũ ad eiꝰ amorem adiuu& te sapientia.

Expanded text:
tione peccatum est, quae suggestioni consensum mentis dedit, quae malum suum blande fovet, quae in factum gestit irrumpere. Hujusmodi cogitatio, etiamsi ex aliquo impedita casu non impleat voluntatem, nihilominus actione criminis condemnatur a Domino, ut illud in Evangelio legimus: Qui viderit, inquit, mulierem ad concupiscendum eam, jam moechatus est eam in corde suo . Apud Deum, cui nota sunt omnia etiam antequam fiant, voluntas perfecta faciendi reputatur pro opere facti. Qua de re debes saepe enim repeto quod fieri semper volo sanctas Scripturas sine intermissione meditari, hisque tuam replere mentem, et malis cogitationibus locum auferens, divinis animum sensibus occupare, quantumque Deum diligas, ex dilectione legis ejus ostendere. Unde Scriptura dicit: Qui timent Dominum, inquirent quod beneplacitum est illi: et qui diligunt eum, replebuntur lege ejus . Tunc sentiens quantum ad ejus amorem adjuvet te sapientia:
Abbreviated transcription (Latin):
illi quibꝰ fut᷑a uita iocundior. Si ita mortales timemꝰ hostes &
humanã manũ. quid faciemꝰ cũ glangore t̾ribili tuba intonare de
cȩlo inceꝑit. & ad illã archangłi uocẽ om̃i bucina dariorẽ totꝰ simul
s uirtutes cȩloꝵ cõmoueri: Sic̃ ꝓpħa dic̃. cũ uenit dñs ponẽ

Expanded text:
illi, quibus fuerat vita jucundior. Si ita mortales timemus hostes et illi, quibus fuerat vita jucundior. Si ita mortales timemus hostes et humanam manum, quid faciemus cum clangore terribili tuba intonare de coelo coeperit, et ad illam Archangeli vocem omni buccina clariorem totus simul irtutes coelorum commoveri, sicut propheta dicit, Cum venerit Dominus ponere
Abbreviated transcription (Latin):
ubi maiore ȩcatis scientia tͣnsactũ om̃e ꝓnichilo ẽ: ħ tu tecũ diligent̃
reuolens. & b̾utatem uitȩ huiꝰ ȩt̾nitatis contemplatione despiciens.
ipsum qͦ contemptũ mundi maiore aĩ iurtute contempni. & ad
illũ tantũ diẽ parate. inquo mundi gła finenda ẽ. Illũ inquam diẽ
quẽ saluator diluuio c̃paraũ. qui multos fallaci securitate deceptos
bens ait. adueni& aũ dies dñi ut sur. inqͣ cęli magno impetu
⁊ pꝑantes in aduentĩc dñi cd̃i. inqͦ cęli ardentes soluent᷑. & elem̃ta
ignis aidore tabescer: Recens factũ ẽ. & qđ ipsa audisti. cum
adstridu̾ȩ buccinȩ sonũ gothor̃q clamorẽ lugubri opp̃ssa mecu
dña orbis roma contremuit. Ubi t̃ nobilitatis ordo᷑ Ubi c̾ti &
distincti illiꝰ dignitatis gradꝰ : ꝑmixta omĩa & timore confusa
omĩc domui planctꝰ. & ęquał fuit ꝑcunctos pauor. Unũ erat
seruus & nobił. ead om̃ibꝰ imago mortis. nͥ quia mag̾ eam timebars

Expanded text:
 nihilo est? Haec tu tecum diligenter revolvens, et brevitatem vitae hujus aeternitatis contemplatione despiciens, ipsum quoque contemptum mundi majori animi virtute contemne, et ad illum tantum diem para te, in quo mundi gloria finienda est; illum, inquam, diem, quem Salvator diluvio comparavit, qui multos fallaci securitate deceptos,bens ait, Adveniet autem dies Domini sicut fur, in qua coeli magno impetu rantes in adventum diei Domini, in quo coeli ardentes solventur, et elementa ignis ardore tabescent ? Recens factum est, et quod ipsa audisti, cum ad stridulae buccinae sonum, Gothorumque clamorem, lugubri oppressa metu domina orbis Roma contremuit. Ubi tunc nobilitatis ordo? ubi certi et distincti ullius dignitatis gradus? Permixta omnia et timore confusa; omni domui planctus, et aequalis fuit per cunctos pavor: unum erat servus et nobilis; eadem omnibus imago mortis. Nisi quia magis eam timebant
Abbreviated transcription (Latin):
guere. Nec enĩ expectandum ẽ augm̃tũ eiꝰ rei quȩ timer deb&
aparuo. & quȩ tanto faciliꝰ iuncitur: quanto ei citiꝰ repugnatur.
ldo clamat scriptura diuina. Om̃i custodia serua cor tuu̾ ex his
enĩ exitꝰ uitȩ. Distinguendum ẽ aũ int̾ illas cogitationes. quibꝰ uolun¬
tas fau&e quas cum dilectione amplectit᷑. & int̾ eas cogitationes.
quȩ tenuis umbrȩ modo p̃t̃ iͥolare mentẽ solent seseq tantũ mͦ
uł transeundo monstrare. quas grȩci typo uocant. ł ẽte int illas
quȩ repugnanti ac inuito animo suggerunt᷑. qͥb m̃s cũ borrore
quodam renitit᷑ ac resistit. qͥb ut contͥstat᷑ amissis. ita gaud&
expulsis. In ilł quid̃ quȩ se leuit᷑ m̃ti ostendt̃. & qͣsi fugiendo de¬
monstrant se: nec peccatũ omĩno nec pugna ẽ. In us aũ cũ quibꝰ
aliqͣndiu aĩa luctat᷑. quibꝰ resistit uoluntas ȩquale c̾tam̃ ẽ. aut con-¬

Expanded text:
guere. Nec enim exspectandum est augmentum ejus rei, quae timeri debet guere. Nec enim exspectandum est augmentum ejus rei, quae timeri debet a parvo, et quae tanto facilius vincitur, quanto ei citius repugnatur. Ideo clamat Scriptura divina: Omni custodia serva cor tuum; ex ipso  XXVII.--Distinguendum est autem inter istas cogitationes, quibus voluntas favet, quas cum dilectione amplectitur, et inter eas cogitationes, quae tenuis umbrae modo praetervolare mentem solent, seseque tantummodo, vel transeundo monstrare: quas Graeci τύπους vocant: vel certe inter illas quae repugnanti ac invito animo suggerunt, quibus mens cum horrore quodam renititur ac resistit: quibus ut contristatur admissis, ita gaudet expulsis. In illis quidem quae se leviter menti ostendunt, et quasi fugiendo demonstrant se, nec peccatum omnino, nec pugna est. In iis autem, cum quibus aliquandiu anima luctatur, quibus resistit voluntas
Abbreviated transcription (Latin):
Est aũ cutissimũ atq ꝑfectũut assuescat animꝰ sollicita semꝑ ingiliq
custodia discernẽ cogitationes suas. & ad pͥmum animi motum uł
ꝓbare ł repbare qđ cogitat. ut ł bonas cogitationes alat. uł statĩ
extinguat malas. hinic namq fons ÷ boni & ongo peccandi. omĩsq
cordis tabula depingat ant̃ꝗ faciat. Nam sue ille actꝰ siue sermo
sit ut ꝓferat᷑ añ disponit᷑. & cogitationũ consilio discernit᷑ qđ
tione ante dictauerit. Uñ & cͥñs in euangłio dic̃. Decorde hoĩs
ꝓeecd̃t cogitationes malȩ. adult̾ia. fornicationes. homicidia.
furta. falsa testimonia. auaricia. nequicia. dolus. impudicitia.
ocłs malus. blasphemia. suꝑbia. stulticia. ħ sunt quȩ coinquinant
Ibi te maxime oport& obseruare peccatũ ubi nasci sol&. statiq
ad pͥmã temptationis repugnare faciẽ & malũ añꝗ crescat extin.¬

Expanded text:
Est autem tutissimum atque perfectum, ut assuescat animus sollicita semper pervigilique Est autem tutissimum atque perfectum, ut assuescat animus sollicita semper pervigilique custodia discernere cogitationes suas, et ad primum animi motum vel probare vel reprobare quod cogitat, ut vel bonas cogitationes alat, vel statim exstinguat malas. Hic namque fons est boni, et origo peccandi; omnisquecordis tabula depingit antequam faciat. Nam sive ille actus, sive sermo sit, ut proferatur, ante disponitur; et cogitationum consilio discernitur qutiones ante dictaverint. Unde et Dominus in Evangelio dicit: De corde hominis procedunt cogitationes malae, adulterium, fornicatio, homicidia, furta, falsa testimonia, avaritia, nequitia, dolus, impudicitia, oculus malus, blasphemia, superbia, stultitia: haec sunt quae coinquinant ibi te maxime oportet observare peccatum, ubi nasci solet; statimque ad primam tentationis repugnare faciem, et malum, antequam crescat, exstin
Abbreviated transcription (Latin):
illa ł pͥma calliditas. & ars doli plena. fatĩgare cogitationibꝰ rudes aĩas.
& nouelł in ꝓposito m̃tibꝰ de ipsa int̾dũ ꝯu̾satione afferre merorẽ.
ut facile abbuiꝰ rei profectu det̾reatur animꝰ cuꝰ uicia amara cognouit.
ltaq sol& tam sordidas non ñꝗ & impias cogitationes inserere m̃ti.
ut qui temptat᷑ dũ suũ illud puitat eẽ qd̃ cogitat. dec̾iorem se ꝑ sp̃m
inmundũ ꝓposito suo arbitret᷑ effectũ. multoq puriorem animan
habuisse credat. cũ adbuc scłi res amar&. Uult enĩ bis quibꝰ inuid&
callidissimꝰ ininicꝰ horiorem ꝓpositoͥ exdesꝑatione sanctitatis facere.¬
ut eos obsidente tristitia & si apposito non reuocat. e̾te recineat.
aꝓfectu. ꝓpt̃ qđ maxime tͥ scãrũ scͥpturar᷑ studiũ diligendum ẽ.
illuminanda diuinis eloquus anima. & coruscante di u̾bo diaboloͥ
sermo diuinꝰ illuminat. quȩ celestibꝰ semꝑ cogitationibꝰ occupantur.

Expanded text:
illa vel prima calliditas, et ars doli plena, fatigare cogitationibus rudes animas, et novellis in proposito mentibus de ipsa interdum conversatione afferre moerorem, ut facile ab hujus rei profectu deterreatur animus, cujus initia amara cognoverit. Itaque solet tam sordidas nonnunquam et impias cogitationes inserere menti, ut qui tentatur, dum suum illud putat esse quod cogitat, deteriorem se per spiritum immundum proposito suo arbitretur effectum, multoque puriorem animam habuisse se credat, cum adhuc res saeculi amaret. Vult enim iis, quibus invidet callidissimus inimicus, horrorem propositi ex desnon revocat, certe retineat a profectu. Propter quod maxime sanctarum tibi Scripturarum studium diligendum est, illuminanda divinis eloquiis anima, et coruscante Dei verbo diabolisermo divinus illuminat, quae coelestibus semper cogitationibus occupatur,
Abbreviated transcription (Latin):
Q multos memoria nr̃a recin& in maximis honoribꝰ ac diuitus c̃stitutos.
repẽte de sũmo illo potentiȩ fastigio c̃cidisse. & eos qͥ tumore elati aliud
qͥodã ꝗhoĩes ẽe se putabant. exicu suo tand docuisse nos qͥd fuerint.
Qd .i in ħ mundo stabile: Qͥd uͦ firmũ ẽ: Qͥdͥ porro ñ b̾ue & inc̾cũ ⁊ casui
abste metuas. uł ate relinq̃ndũ scias: Nam & si nullo id eripiat᷑ casu.
uł morte e̾te ꝑdendũ ẽ. & si uita nr̃a tendat᷑ ꝑ mille annos. adextremũ
illũ totiꝰ diẽ ȩtatis cotidiana deliciar᷑ uoluptate ueniamꝰ. q̃le ħ quȩso
diu ẽ qđ fine delet᷑. Aut quis illiꝰ uoluptatis. fructꝰ ẽ. quȩ statum
ut cessauerit udebitur tibi non fuisse. Age iam trans actũ uitȩ tuȩ tempꝰ
animo reuolue. nonne uidebit᷑ tͥ umbra quȩdã fuisse qđ transut. & ad
sentire pot̾. cui c̃ueñ dicẽ cũ ꝓpħa. Dies mei sic̃ umbra declinauer᷑. &

Expanded text:
Quam multos memoria nostra retines in maximis honoribus ac divitiis constitutos, repente de summo illo potentiae fastigio concidisse; et eos qui tumore elati, aliud quiddam quam homines esse se putabant, exitu tandem suo docuisse nos quid fuerint! Quid enim in hoc mundo stabile? quid vero firmum est? quid porro non breve et incertum, et casui abs te metuas, vel a te relinquendum scias? Nam et si nullo id eripiatur casu, vel morte certe perdendum est. Et si vita nostra tendatur per mille annos: et ad extremum illum totius diediu est, quod fine deletur? aut quis illius voluptatis fructus est, qui statim ut cessaverit, videbitur tibi non fuisse? Age, jam transactum vitae tuae tempus animo revolve. Nonne videbitur tibi umbra quaedam fuisse, quod transiit, et sentire potest; cui convenit dicere cum propheta: Dies mei sicut umbra declinaverunt, et
Abbreviated transcription (Latin):
dñi est optanda p̾sentia. quȩ consumationem scłi quasi ẽtũ p̾mi
tui tempꝰ expectat. exultutionẽ de illo capies ñ timorem. Iunc
enĩ tu scõꝵ mixta choris. & scĩs comitata uirginibꝰ insponsi obiuã
sub uolab̾ & dices. Inueni quẽ quȩsiũ anima mea. Nec ulliꝰ iam
tpñs separationẽ timebis. quȩ semel immortalitatis gła & incor-¬

Expanded text:
i quasi certum praemii tui tempus exspectas; exsultationem de coelo capies, non timorem. Tunc enim tu sanctorum mixta choris, et sanctis comitata virginibus, sponso obviam subvolabis, et dices: Inveni quem quaesivit anima mea . Nec ullius jam temporis separationem timebis, quae semel immortalitatis gloria et incor
Abbreviated transcription (Latin):
Non minorem sponsꝰ tuꝰ requirit ornatũ. qui cũ uniu̾sam ȩccłam de et̃nis
salutaris aquȩ lauacro purificatam sine macła rugaq reddi-¬
dit. cotidie cip̃ eam fieri pulchriorem. ut semel auitus peccatisq
mundata semꝑ ornet᷑ decore uirtutũ. & sib atota requirit
pectat a uirgine. q̃ expulcherrimo hoc quodam ȩccłȩ prato
uelut augustior quidã flos uidet᷑ electa: Assume gͦ omẽm
faciẽ. si hoibꝰ pule̾ apparere non stucdeas. Illud ornam̃tum
serua capitis. quẽ ac quisisti cͥsmatis sacͣmento. cũ tͥ ince¬
lestis regni misterium diadema qͦddã regał unctionis
impositũ ẽ. Optima ornam̃ta st̃ auriũ u̾ba łi. adea sola pa-¬
iatꝰ ẽẽ deb& auditꝰ uirginis. eaq p̃ciosissimis lapidibꝰ ante¬
ferre: Omĩa ꝓrsus m̃bra decorent᷑ oꝑibꝰ scitatis totaq uiigi.¬
nałꝰ animi pulcͥtudo gemmati monilis adinstar uanio uirtutũ

Expanded text:
Non minorem sponsus tuus requirit ornatum, qui, cum universam Ecclesiam Non minorem sponsus tuus requirit ornatum, qui, cum universam Ecclesiam salutaris aquae lavacro purificatam sine macula rugaque reddiderit , quotidie cupit eam fieri pulchriorem, ut semel a vitiis peccatisque mundata, semper ornetur decore virtutum. Et si hoc a tota requirit spectat a virgine, quae ex pulcherrimo hoc quodam Ecclesiae prato, velut augustior quidam flos videtur electa? Assume ergo omnetuam faciem, si hominibus pulchra apparere non studeas. Istud ornamentum serva capitis, quod acquisivisti chrismatis sacramento, cum tibi in coelestis regni mysterium diadema quoddam regalis unctionis impositum est. Optima ornamenta sunt aurium verba Dei: ad ea sola paratus esse debet auditus virginis, eaque pretiosissimis lapidibus anteferre. Omnia prorsus membra decorentur operibus sanctitatis, totaque virginalis animae pulchritudo gemmati monilis instar vario virtutum
Abbreviated transcription (Latin):
inse atq ꝑfic̾e. grandis studii est & longe consuctudinis. Itaq multi
d̾o te commendare pot᷑ & maiorem incȩlo facere. id semꝑ seque
id semꝑ amplectere. Sponsa xͥ nicħ deb& ẽẽ ornatiꝰ. lanto ma-¬
iore placendi studio opus est. quanto maior illi cui placendum
est. Scłi uͦ uirgines quȩ se nuptus p̃parant. & indulgentiã mag̾¬
apłi ꝗ c̃siliũ sequi malunt. magis amplectant᷑ inc̾tinentiȩ reme-¬
dium quam p̾miũ ꝯtinentiȩ. ut sponsis placeant eosq inamo-¬
rem sui magis incitent mira sollicitudine formare student.
& naturalem corꝑis pulcͥtudinem arnandi arte c̃mẽdant.
ħẽ ilł ꝑdies singulos cura p̃cipua. decentibꝰ fucis colorare faciẽ.
implicare auio cͥnem. & ardentes concar̃ lapides capitis bo-¬
norem facẽ. suspendẽ ex auribꝰ prĩmonia. brachia ornare mo-¬
nilibꝰ ac lat̾a. & inclusas aurogẽmas acollo inpectꝰ dimitt̾e.

Expanded text:
in se atque perficere, grandis studii est, et longae consuetudinis. Itaque multi in se atque perficere, grandis studii est, et longae consuetudinis. Itaque multi Deo te commendare potest, et majorem in coelo facere; id semper sequere, id semper amplectere. Sponsa Christi nihil debet esse ornatius. Tanto majore placendi studio opus est, quanto major est ille cui placendum est. Saeculi vero virgines, quae se nuptiis praeparant, et indulgentiam magam consilium sequi malunt, magisque amplectuntur incontinentiae remedium, quam praemium continentiae; ut sponsis placeant, eosque in amorem sui magis incitent, mira se sollicitudine formare student, et naturalem corporis pulchritudinem ornandi arte commendant. Haec est illis per dies singulos cura praecipua, decentibus fucis colorare faciem, implicare auro crinem, et ardentes concharum lapides capitis honorem facere; suspendere ex auribus patrimonia, brachia ornare monilibus ac latera, et inclusas auro gemmas a collo in pectus demittere.
Abbreviated transcription (Latin):
siml urguis orment & sensum. tradantq tͥ cũ sapientia sõtatem.
ñ senptiua dic̃. Quiquer᷑ d̃m. inueniunt sapientiam cũ iustitia.
to au ipsa lectio tempata eui finẽ consiltũ non lassitudo imponant.
Ham ut immocłata ieiunia & ardor abstinentiae & iormes in¬
ordinateq iuglliȩ intemꝑamtiȩ coarguunt᷑. idq nimietate sui pariunt
inrepbensionẽ intemꝑars cadit. qͣ laudabile ẽ ingenere suo. fit
inꝗ & q̃ gͣndi studio ẽstat. ꝑfectȩ uitȩ ratio c̃sũmateq sapientiȩ
ẽ. scire quid quo insequeris mͦ. ad om̃em actũ p̃ferendũ consilium
nicħ r̃ac̃e qđ fecisse peniteat. Intra uniꝰ hore spaciũ mutat᷑ habitꝰ.
leuunare. abstinere. ꝑsallere. uigilare. non stam studio opꝰb̃nt ꝙ
uoluntate. Quibꝰ lib&e incipiens. statim ut uoluerit adista ꝑfectꝰ.
immo illi ħ faciliꝰ fac̾e posst̃. qui recentes corꝑis uires de scło ad
ꝓpositũ affer̃. Mores uͦ mutare. singulasq uirtutes animi formare

Expanded text:
 cum sapientia sanctitatem. Unde Scriptura dicit: Qui quaerunt Deum, inveniunt sapientiam cum justitia. Sit autem ipsa lectio temperata, cui finem consilium, non lassitudo imponat. Nam ut immoderata jejunia, et ardor abstinentiae, et enormes inordinataeque vigiliae, intemperantiae coarguuntur, idque nimietate sui pariunt,in reprehensionem intemperans cadit, quodque laudabile est in tempore suo, fit m, et quae grandi studio constat, perfectae vitae ratio; consummataeque sapientiae est scire, quid, quo insequaris modo, et ad omnem actum praeferendo consilium, nihil facere quod fecisse poeniteat. Intra unius horae spatium mutatur habitus; jejunare, abstinere, psallere, vigilare, non tam studio opus habent quam voluntate. Quilibet incipiens statim ut voluerit ad ista perfectus est; imo illi hoc facilius facere possunt, qui recentis corporis vires de saeculo ad propositum afferunt: mores vero mutare, singulasque virtutes animi formare
Abbreviated transcription (Latin):
onem & obsecͣtionem. Et qm̃ deb̾ bello lic& &̾ feminis tͥũphare.
suscipe ħarma pauli & canti hortatione ducis c̾tã p̃sume uictoriã
ħ enĩ si tu om̃a instrum̃ta possideas. secura ꝓcedis ad p̃liũ spũale.
nec paueb̾ diabolum. cum toto exercitu suo. Cadent enĩ alatẽ
tuo mille & decẽ milia adextris tuis. adte au ñ appropinqͣbuis.
Beat̃ qͦ iacobꝰ ille xͥ miles emerit᷑. non minore nob̾ auctoritate
deh bello uictoriam pollicet᷑. Subditi inquit estote do. resistice
aũ diabolo & fugi& a uob̃. Ostendit qͦmͦ resistẽ debeamꝰ diabolo

Expanded text:
onem et obsecrationem . Et quoniam de hoc bello licet etiam feminis triumphare, suscipe haec arma Pauli, et tanti hortatione ducis certam praesume victoriam. Haec enim si tu omnia instrumenta possideas, secura procedes ad praelium spirituale, nec pavebis diabolum cum toto exercitu suo. Cadent enim a latere tuo mille, et decem millia a dextris tuis, ad te autem non appropinquabunt . e Jacobus ille Christi miles emeritus non minor nobis auctoritate de hoc bello victoriam pollicetur: Subditi, inquit, estote Deo: resistite autem diabolo, et fugiet a vobis . Ostendit quomodo resistere debeamus diabolo,