comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
un anno iubileo qui resurtictionis głiam
p̃figurarit ad felicieatem beatiticomis re¬
formabunt᷑. Est etiã ecclia turris uocata.
tudinem. Et spectat altitudo ecclie ad
sublimitatem dignitatis. Fortitudo: ad
seũttatem pocestatis. Pulcritudo:. Ad ue¬
nustatem uirtutis uñ: ꝑ salomonem
turri comꝑatur. que edificata ẽ cum ꝓ¬
pugnacłis. Mille iniqͥt clipti pendent
exea omnis artat᷑a fortium. ꝓpus¬

Expanded text:
in anno jubileo, qui resurrectionis gloriam praefigurat, ad felicitatem beatitudinis reformabuntur. Est etiam Ecclesia turris vocata ptudinem, et pulchritudinem. Et spectat altitudo Ecclesiae ad sublimitatem dignitatis, fortitudo ad saeveritatem potestatis, pulchritudo ad venustatem virtutis. Unde per Salomonem turri comparatur, quae aedificata est cum propugnaculis. Mille, inquit, clypei pendent ex ea, omnis armatura fortium
Abbreviated transcription (Latin):
passionis. sp̃c ad optationis. Terra pec¬
catorum. que inculta est. spinas ⁊ tri¬
bulos gͣminans: replet᷑ tp̃ꝯ pũctionas
Terra miseroꝵ que aridn ⁊ tenuis est:
i̾plet᷑ spũ compassionis. Cerra ꝑfectoꝵ
quo pinguis ⁊ fecunda est: repletur spũ

Expanded text:
passionis, spiritus adoptionis. Terra peccatorum quae inculta est, spinas et tribulos germinans, repletur spiritu compunctionis: terra miseriarum quae arida et tenuis est, repletur spiritu compassionis: terra perfectorum quae pinguis et fecunda est, re
Abbreviated transcription (Latin):
tum est ꝙ est xp̃c iħe. flumen quod eccła
curcuit est spũalium donoꝵ habundantia.
qua fideles itrigarit᷑. scłm mensuram
conationis xp̃i. de quo flumine ꝓpħa
ꝯtinentie. qua ineccłia dei sã iuri cont̃
desideria carnis muniunt᷑. Sublimitã
autem curris quam eccłiam dixinius.
altitudo est eccłiastice dignitatis. forti¬
titudo est rigor eccł̃iastice seũitatis. Tu
gͦ anima ꝑficiens que in hac tutri uis
Sefendi. sic ineccła dei ꝯu̾sare. ut his qͥ
indignitate supͣ te positi sunt. humi¬
liãtis ꝑobedientiam. in excessib tuis cor¬
rigendis: discipline te subicias ꝑpaci¬
entiam. in suꝑ uictutib minita: uite
soli deo uacare desiderant. ⁊ purgata
conscientia abomni inqͥnamento car¬
nis ⁊ spc: non solum uoce. s sc̃a deuo¬
tione pio mentis astectu psallunt dõ
incordib suis. Illis ⁊ enim eccłia sp̃a¬
liter ẽ domus oronis: qui linguam.
asfectum. studium. osoni impediunt.
quos ipse dominꝰ in euangłio ueros ad¬

Expanded text:
tus Jesus . Flumen quod Ecclesiam circuit, est spiritalium donorum abundantia, qua fideles irrigantur secundum mensuram donationis Christi, de quo flumine Propheta continentiae, qua in Ecclesia Dei sancti viri contra desideria carnis muniuntur. Sublimitas autem turris, quam Ecclesiam diximus, altitudo est ecclesiasticae dignitatis: fortitudo est rigor ecclesiasticae severitatis. Tu ergo, anima proficiens, quae in hac turri vis defendi, sic in Ecclesia Dei conservare, ut his qui in dignitate supra te positi sunt humilieris per obedientiam, in excessibus tuis corrigendis disciplinae te subjicias per patientiam, insuper virtutibus munita vitae soli Deo vacare desiderant, et, purgata conscientia ab omni inquinamento carnis et spiritus, non solum voce, sed sancta devotione, pio mentis affectu psallunt Deo in cordibus suis. Illis etenim Ecclesia spiritaliter est domus orationis, qui linguam, affectum, studium orationi impendunt, quos ipse Dominus in Evangelio veros ad
Abbreviated transcription (Latin):
dum seculari quadã ꝯũsatione inuie¬
tu ⁊ uestitu. ⁊ mundans negotiis se ege¬
tit irt̃ homiues foris quodam m̾ ẽ im¬
politus. uas politum ⁊ ñ purum. ħt fal
corpore. gestirhumilitatẽ. ũbo. benigni¬
tatem. uultu. simplicitatẽmentiens.
eo̾usq apparens religiosus. quo usq
nacła oportunitate ue ĩ qus & possit.
Cłunde enuim uas illius. ⁊ inuenies inui¬
clias. tetractiones dolosas machinatiões.
exquisitas malicias: absq eo qͦd urͥnsetus
latee. ⁊ tta asp̃n ali dilectione alienum in¬
uenies. ut nec etiam diligentes se possit
diligere. Uas neꝙ politum neꝙ purũ
ho. qui intus ꝑuicia. ⁊ foris ꝑscandala
deformatur: u iste manifeste malus ẽ.
Gor gͦ humanũ quod contine omnia:
scĩami ħt uocis. Attende quod deus ab
initio docuit creaturas: duas noces.
Unam uotalem. ali̾am realem. uox
uocalis fute. qua omnes homines ab
initio usq ad diuisionem linguarũ

Expanded text:
dum saeculari quadam conversatione in vicdum saeculari quadam conversatione in victu et vestitu, et mundanis negotiis se egerit inter homines foris, quodammodo est impolitus. Vas politum et non purum habet falscorpore, gestu humilitatem, verbo benignitatem, vultu simplicitatem, mentiensque, eo usque apparens religiosus, quousque nacta opportunitate vere iniquus esse possit. ffunde enim vas illius, et invenies invidias, detractiones, dolosas machinationes, exquisitas malitias, absque eo quod intrinsecus latet, et ita spiritali dilectione alienum invenies, ut nec etiam diligentes se possit diligere. Vas neque politum neque purum habet, qui intus per vitia, et foris per scandala deformatur, et iste manifeste malus est. Cor ergo humanum quod continet omnia, scientiam habet vocis. Attende quod Deus ab initio docuit creaturas duas voces: unam vocalem, alteram realem. Vox vocalis fuit, qua omnes homines ab initio usque ad divisionem linguarum
Abbreviated transcription (Latin):
scͥpturis sunt reuelata. Uel cum dicitur.
hoc quod continet omĩa: ꝑ ħ: demonsttio
fit ad cor humanum. quod hac ratione
rationem ⁊ intellectum. cognitionẽ dei.
⁊ dilectionem accepit in sua creatione.
Continet etiam oẽm corpoream creat᷑am
ꝑcognitionẽ causarum. eo qd̾ causas om¬
cere possumus. Est gͦ cor humanũ qua¬
siuas qͦddam grẽ dei. ⁊ neccẽ ẽ ut uas pu¬
rum ⁊ politum sit: quod cm̃ thesautum
tebet contiñe. Respiciat gͦ uiꝰ qͥsq aduas
suum. utrum sincerum sit. ⁊utrum fc̃m
sit inhonorem. an ĩ ꝯtumeliam. Uasoꝵ
enim huiusmodi: Aluid est purum ⁊
politum. Aliud purum ⁊ ñ politũ aliud
politũ. iñ purũ. Aliud n politum neq
purum. Uas purum ⁊ politum ħc. qui
intus mundus est mente. ⁊ foris honestꝰ
religiosa conũsatione. ut in ip̃o qͦdam¬
mͦ luceat grã diuina. Iea ire cum uid̾is
esuirelicere possis. quia deus habitat in
illo. uas putum ⁊ ñ politum h̃t: qui
iuututib animi bñ institutꝰ ẽ. sed

Expanded text:
Scripturis sunt revelata. Vel cum dicitur: Hoc quod continet omnia, per hoc demonstratio fit ad cor humanum, quod hac ratione rationem et intellectum, cognitionem Dei et dilectionem accepit in sua creatione. Continet etiam omnem corpoream creaturam per cognitionem causarum, eo quod causas omcere possumus. Est ergo cor humanum quasi vas quoddam gratiae Dei, et necesse ut vas purum et politum sit quod tantum thesaurum debet continere. Respiciat ergo unusquisque ad vas suum utrum sincerum sit, et utrum factum sit in honorem an in contumeliam. Vasorum enim hujus modi aliud est purum et politum, aliud purum et non politum, aliud politum et non purum, aliud nec politum neque purum. Vas purum et politum habet, qui intus mundus est mente, et foris honestus religiosa conversatione, ut in ipso quodammodo luceat gratia divina, ita ut cum videris eum, dicere possis quia Deus habitat in illo. Vas purum et non politum habet, qui virtutibus animi bene institutus est, sed,
Abbreviated transcription (Latin):
doctores qui in sublimi ꝯstituti. exemole
bone urte cec̃os regurit. ⁊ defendunt. Ni¬
pei u rependentes sunt quiq infiores.
qui scuto humitatis ⁊ patientie: ab in¬
tursu hostium seipõs custodiunt. do¬

Expanded text:
doctores, qui in sublimi constituti exemplo bonae vitae caeteros regunt et defendunt: clypei vero dependentes sunt quique inferiores, qui scuto humilitatis et patientiae ab incursu hostium seipsos custodiunt. Do
Abbreviated transcription (Latin):
et hoc quod ꝯtinet᷑ omnem scientiam h̃e
uocis. Sicut ioħs euangłista nos docet:
pars sit un sermone hoc. ut ego in xp̃o
manens: de spũ acceꝑim. p̃sertim de spũ
sc̃o locuturus. quia nemo nisi ĩ spũ
dri loquens: dignus laudator illius¬
illius potest inueniri. Tangit gͥ idem
spẽ cor meum dulcedine presentie sue.
Immo sicut adipe ⁊⁊ pinguedine ce¬
pleatur anima mea. iunctio spũał
doceat omnia. que ⁊ tante sollemp¬
nitati ꝯgruant. ⁊ ur̃e ꝑficiant deuoti¬
oni Et quidem ista unctio sp̃us mł¬
tiphatie ꝓmisia ẽ. uidelicet singłati.
speciali. generali ꝑmissione. Singu¬
laris ꝓmissio xͦ facca est. qui singła¬

Expanded text:
et hoc, quod continet omnia, scientiam habet vocis. Sicut Joannes Evangelista nos docet: pars sit in sermone hoc, ut ego in Christo manens, de spiritu acceperim, praesertim de Spiritu sancto locuturus quia nemo nisi in Spiritu Dei loquens dignus laudator illius potest inveniri. Tangat igitur idem Spiritus cor meum dulcedine praesentiae suae, imo sicut adipe et pinguedine repleatur anima mea, et unctio spiritalis doceat omnia, quae et tantae solemnitati congruant, et nostrae proficiant devotioni. Et quidem ista unctio spiritus multifarie promissa est, videlicet singulari, spiritali, et generali promissione. Singularis promissio
Abbreviated transcription (Latin):
põita fuit cum omni plenitudine. ac¬
cendente autem igne spẽ sc̃i unguen¬
tum hoc a ũtice montis. in plana. de¬
scendit. quia ꝑoꝑationem spc̃ sc̃ a xp̃o¬
sa ẽ. hoc deniq ẽ iiguentum unctio¬
nis. quo tab̾naculum onsia uasa
eius ĩunctum est. Hoc est unguen¬
tum quod a capite inbarbam aaron.
⁊ inde in orã uestimenti eius descendit.
Merito utiq descendit a barba ĩ oram
uestimenti. qr unguentum ñ erat
barbe. s capitis: Caput antem ñ tm̃
barbe sed om̃ium membroꝵ erat. Iõq
ungirentũ recte a capite in barbam:
⁊abarba in tec̾a memhia debuit
efluere. Uidetis ut opinor quomodo
sp̃c̃ domini repleuit orbem frarum sp̃u¬
alium carismatum plenitudine. qui
siue dicatur sp̃c dñi. hoc est dei patͥs.

Expanded text:
posita fuit cum omni plenitudine. Acposita fuit cum omni plenitudine. Accedente autem igne Spiritus sancti unguentum hoc a vertice montis in plana descendit, quia pro operationem sancti Spsa est. Hoc denique est unguentum unctionis, quo tabernaculum et omnia vasa ejus inunctum est , hoc est unguentum quod a capite in barbam Aaron, et inde in oram vestimenti ejus descendit . Merito utique descendit a barba in oram vestimenti, quia unguentum non erat barbae sed capitis. Caput autem non tantum barbae, sed omnium membrorum erat: ideoque unguentum recte a capite in barbam, et a barba in caetera membra debuit effluere. Videtis, ut opinor, quomodo Spiritus Domini replevit orbem terrarum spiritalium charismatum plenitudine, qui sive dicatur spiritus Do
Abbreviated transcription (Latin):
pleuit. Angulos aist t̾rarum muncdi
dixim. uieos iustos. prianthas ude licet¬
⁊ alios qui fuerunt mantiquis sclis pauci¬
tate rari iobscuri p̃multitudine malorũ
inter quos conũsabant᷑. In quib sp̃c dei
manens dum neq ꝓpħali uoce. neq mi¬
raculorum signis foras prodibat: finib
ut̾ioris conscientie ꝯtentus. uelut au¬
gulos quosdam replebat. Antiquis gͦ
fuit. ne dicam auarus. quia tunc nob̾
chesaurriauit ⁊ congregauit diuitias.
ut tempore grẽ illas exponeret. ⁊ fons
diuine bonitatis ꝑgr̃am habundantł
emanaret.: ⁊ unctio sp̃ualium caris¬
matum: cum onũ plentendine in
filios eccłie descenderet. Qnomodo
enim ñ descenderet: Inũtice montĩ
positum erat. ad ciius radicem cam¬
pi ⁊ualles undiq accessit ignis ⁊ liq̃¬
factum est ungentum. sicq ad om̃ia
montis confinra de cucurrit. Mons
siquidem xp̃c erat. mons inqͣm ille co¬
In quo unctio spũalium carismatum

Expanded text:
plevit. Angulos autem terrarum mundi plevit. Angulos autem terrarum mundi dixerim viros justos, patriarchas videlicet et alios, qui fuerunt in antiquis seculis paucitate rari, et obscuri prae multitudine malorum inter quos conversabantur. In quibus spiritus Dei manens dum neque prophetali voce, neque miraculorum signis foras prodibat, finibus interioris conscientiae contentus, velut angulos quosdam replebat. Antiquis ergfuit, ne dicam avarus, quia tunc nobis thesaurizavit et congregavit divitias, ut tempore gratiae illas exponeret, et fons divinae bonitatis per gratiam abundantius emanaret: et unctio spiritalium charismatum cum omni plenitudine in filios Ecclesiae descenderet. Quomodo enim non descenderet? In vertice montis positum erat, ad cujus radicem campi et valles undique, accessit ignis, et liquefactum est unguentum, sicque ad omnia mentis confinia decucurrit decurrit. Mons siquidem Christus erat; mons, inquam, ille coin quo unctio spiritalium charismatum
Abbreviated transcription (Latin):
anime pungit ꝑdolorem. ⁊ quodam modo ex
tum admitigandos dolores corporis fors
asponitur: ita ad subleuandas recc̃itates
miserorum: oꝑa miscd̾e ext̃ius apponunt᷑.
Sp̃c adoptationis recte dicitur electua¬
rium. quod ex sp̃cb aromaticis ꝯficitur:
cidulce est palato. ⁊ conseruatm̃ sanitatis.
Quia precct̃is spũalium gr̃arum habet ha¬
bundantiani. quib anima dulcoratur.
lugorem accipit int̾ne sanitatis. sicut
paulus dicit. fructus autem spc̃ est. ca¬
ritas. saudium. pax. pacientia. lon¬
sueuido. fides. modestia. ꝯtinentia. eastitã.
Et qm̃i hanc multiphariã plenitudinẽ
Spc̃ dĩ repleuit orbem t̾rarum. ħ est
eccłiarum iniũsitatem. Quod dicitur re¬
pleuit: p̃c̃itum ꝑfuturo positum in tel¬
lige. propt̾ c̾citudinem adimplende ꝓmis¬
sionis. Sicut alibi legit᷑. Omnia q̃cũq
audiui apatre meo nota feci uobis. ⁊ ĩ
multis ꝯlñs lecis: sinile ĩuenitur. At.

Expanded text:
animae pungit per dolorem et quodam modo expanimae pungit per dolorem et quodam modo expam, sicut unguentum ad mitigandos dolores corporis foris apponitur, ita ad sublevandas necessitates miserorum opera misericordiae exterius apponuntur. Spiritus adoptionis recte dicitur electuarium, quod ex speciebus aromaticis conficitur et dulce est palato, et conservativum sanitatis; quia prae caeteris spiritalium gratiarum habet abundantiam, quibus anima dulcoratur, et vigorem accipit internae sanitatis, sicut Paulus dicit: Fructus autem spiritus est charitas, gaudium, pax, patientia, lonsuetudo, fides, modestia, continentia, castitas . Et, quoniam hanc multifariam plenitudinem i replevit orbem terrarum. Hoc est Ecclesiarum universitatem. Quod dicitur replevit, praeteritum pro futuro positum intellige, propter certitudinem adimplendae promissionis, sicut alibi legitur: Omnia quaecunque audivi a Patre meo, nota feci vobis , et in multis aliis locis simile invenitur. Atte
Abbreviated transcription (Latin):
do ⁊ consolatio reꝑmitcitur. ubi dicit᷑
Deati qui lugent᷑ qm̃ ip̃i consolabunt᷑.
Ad sp̃m compassionis ꝑtinet subuenire
anxietatib infirmantium. calamitatibꝰ
peudunt miseris: quib ⁊ ip̃i miscd̾ram
consequent᷑. Spc uͦ ad optationis ꝑfecto¬
tum est. ⁊sp̃aliter filios dei facit. sicur
apło dicit. Non accepistis it̾um spm̃
setuitutis uitimore. s spm̃ ad optati¬
onis filiorum. hoc est ꝑquem ad optati
estis infilios: larram eterne heditatis
accepistis. habet iste sp̃c oꝑa sua q̃ st᷑
⁊ scã meditatione runari celestia.⁊ ali¬
a hulꝰmodi. quib intm̃ dulcoratur aiã uͭ
uilescat ei mundus cũ delectationib suis.
Si spũalia cum corꝑelib uelimus comꝑare:
dicemus quia sp̃c compunctionis. ferra¬
m̃tum est. sp̃c compassionis ungentum.
sp̃c ad optõnis: electuarium. Sp̃c compũc¬
tionis ferram̃to comꝑat᷑. quia sicut medi¬
cinale ferrum morbum corꝑis pungit: ⁊
precidit: ita ⁊ sp̃c compunctionis morbum

Expanded text:
io repromittitur, ubi dicitur: Beati qui lugent, quoniam ipsi consolabuntur . Ad spiritum compassionis pertinet subvenire anxietatibus infirmantium, calamitatibuspendunt miseris, quibus et ipsi misericordiam consequentur. Spiritus vero adoptionis perfectorum est, et specialiter filios Dei facit sicut Apostolus dicit: Non accepistis iterum spiritum servitutis in timore, sed spiritum adoptionis filiorum, hoc est, per quem adoptati estis in filios, et arram aeternae haereditatis accepistis. Habet iste spiritus opera sua, et sancta meditatione rimari coelestia et alia hujusmodi, quibus in tantum dulcoratur anima, ut vilescat ei mundus cum delectationibus suis. Si spiritalia cum corporalibus velimus comparare, dicemus quia spiritus compunctionis ferramentum est: spiritus compassionis, unguentum: spiritus adoptionis, electuarium. Spiritus compunctionis ferramento comparatur, quia sicut medicinale ferrum morbum corporis pungit et praecidit, ita et spiritus compunctionis morbum
Abbreviated transcription (Latin):
qui celesti regi militas tua signa tecum
portare debes. ut sit cibi ꝓ aquila emineu¬
ta caritatis. ꝓleone: tortitudo oꝑis ꝙꝓ
tosa: pacientia tͥbulationis. ꝓlilio. cantoe
castiatis. ꝓ lunula:. ꝑseũantia ꝑtectios.¬

Expanded text:
qui coelesti regi militas, tua signa tecum qui coelesti regi militas, tua signa tecum portare debes, ut sit tibi pro aquila eminentia charitatis, pro leone fortitudo operis, pro rosa patientia tribulationis, pro lilio candor castitatis,
Abbreviated transcription (Latin):
mundicia mentis. In baltheo: qͣ uostes
stngunt᷑: utusq custodia. Intuiuca ia¬
cinicdmna: uutus ꝯtemplationis. In¬
suphumerali: fortitudo boni oꝑis. Incõ¬
nali quod erat ornaisitum pectoris. discre¬
tio scientie. Incidari qua caput tegeba¬
turitaunen qͥnq sensuũ. qui p̃cipue
incapite sedem hit̃e. Inlamina aurea:
que ĩminebat fronti: memoria siue
ciux diũce passionis. ut sacerdos nichil
agat ꝑ ꝯtentionem. uel in anem głiã.
s omna eł oꝑa in noĩe diũ fiant. his
ornam̃toꝵ gen̾ib admensam xp̃i de¬
bet quisq accedere. his signis: i armis
regi suo militare. ut ⁊ ex ip̃o celesti ha¬
brtu militie manifestũsit qͦ tendat fi¬
nis uictorie. Cecte hũ qui t̃ceno umꝑ¬
atori militant. signa q̃ dam portant sin¬
gularis militie. ut pitea alii aquilas.
alti leones. quidam tosas uel lilia. qͥdã
lunulas. ⁊ ceta inhunc modum. ut cũ
aliquid strenue gesserint: cuiꝰ nomini
ateͥbi debeat ꝑ ħ inditia cognoscat᷑. Tu qͣ

Expanded text:
munditia mentis, in baltheo quo vestes stringuntur, utriusque custodia, in tunica hyacinthina virtus contemplationis, insuper humerali fortitudo boni operis, in rationali, quod erat ornamentum pectoris, discretio scientiae, in cidari, qua caput tegebatur, regimen quinque sensuum, qui praecipue in capite sedem habent, in lamina aurea, quae imminebat fronti memoria sive crux Dominicae passionis, ut sacerdos nihil agat per contentionem vel inanem gloriam, sed omnia ejus opera in nomine Domini fiant. His ornamentorum generibus ad mensam Christi debet quisque accedere, his signis et armis regi suo militare, ut et ex ipso coelesti habitu militiae manifestum sit quo tendat finis victoriae. Certe hi, qui terreno imperatori militant, signa quaedam portant singularis militiae, ut puta alii aquilas, alii leones, quidam rosas vel lilia, quidam lunulas, et caetera in hunc modum, ut cum aliquid strennue gesserunt, cujus nomini ascribi debeat per haec indicia cognoscatur. Tu quoque,
Abbreviated transcription (Latin):
ditutis facta est. ubi dicitur. Effiuidam
bunt filii ut̃i ⁊ filie uestre. His aũt
gradib ꝓmissionis ordo donationuis
figuratus est. quia a xp̃o in apłos. ⁊ per
neralissimam. Ita ut porbem t̾rarum:
uel eccłiarum uniũsitas. uł uniũsitas
creaturaꝵ intelligatur. Scdm g̾ gnã¬
lem pmissionem ꝑ orbem t̾rarur ec

Expanded text:
dituris facta est, ubi dicitur: Effundam bunt filii vestri et filiae vestrae . His autem gradibus promissionis ordo donationis figuratus est, quia a Christo in apostolos, et per neralissimam, ita ut per orbem terrarum vel Ecclesiarum universitas, vel universitas creaturarum intelligatur. Secundum ergo generalem
Abbreviated transcription (Latin):
cetheus: epłam mortis sue signatam:
secum cunt. quia ppłs iudaicus accepit
sacram scͥptutam. ⁊ispũali intlligntia
sibi clausam ad cumulum dampnatio¬
nis sue. hoc sig̃cabat uelamen quod
erat suꝑ faciem moysi duni loquetet᷑
filuis urł. Immo usꝙ hodie uelam̃ su¬
per corda ipsorum põitum est. dum fi¬
lius ille senior foris stans: audit sum¬

Expanded text:
Ethaeus epistolam mortis suae signatam Ethaeus epistolam mortis suae signatam secum tulit, quia populus Judaicus accepit sacram Scripturam, et spiritali intelligentia sibi clausam ad cumulum damnationis suae . Hoc significabat velamen quod erat super faciem Moysi dum loqueretur filiis Israel , imo usque hodie velamen super corda ipsorum positum est, dum filius ille senior foris stans audit sym
Abbreviated transcription (Latin):
que in eius prolatione concipit᷑ in mente
rationali. A pͥncipio mundi usq admo¬
ysen sonus fuit. A moyse usq ad xp̃m
sonuit uox. Ab incarnatione xp̃i. ulq
ad finem seculi sonat ũbum. uis scire qͦ¬
modo sub lege naturali sonus sine am¬
minicło lingue ⁊ oris fuit: Lingua dei
sp̃c sc̃s est. de qua dicitur. Lingua mea cala¬
mus scribe uelociter scribentis. Os uͦ est
gitur. quod os yomini locutum est. Qui
a gͦ loquela qua utebant᷑ homines aute
legem. nlłam dei sapientiam. nichil spũ¬
alis grẽ continebat: qͣi ad tumultum scłi.
tm̃ sonum sine ãminiculo lingue ⁊ ori̾
faciebant. Sub lege scripta uox sonuit. Et
fuit uox ista lex ⁊ ꝓpħe. que uelut oris ⁊
lingue ãminiculo .i. sapientia dei dictã¬
te ⁊ spũ sco docente edita sunt. Illis aũ
qui legem accepunt uox tm̃ sonit. ñ¬
quia nuisteria legis ⁊ spũalem intelligñ¬
tiam ñ capiebant. hoc est quod urias

Expanded text:
quae in ejus prolatione concipitur in mente quae in ejus prolatione concipitur in mente rationali. A principio mundi usque ad Moysen sonus fuit, a Moyse usque ad Christum sonuit vox, ab incarnatione Christi usque ad finem seculi sonat verbum. Vis scire quomodo sub lege naturali sonus sine adminiculo linguae et oris fuit? Lingua Dei Spiritus sanctus est, de qua dicitur: Lingua mea calamus scribae velociter scribentis . Os vero egitur quod os Domini locutum est. Quia ergo loquela, qua utebantur homines ante legem, nullam Dei sapientiam, nihil spiritalis gratiae continebat, quasi ad tumultum saeculi, tantum sonum sine adminiculo linguae et oris faciebant. Sub lege scripta nox sonuit, et fuit ista, lex et prophetae, quae velut oris et linguae adminiculo, id est sapientia Dei dictante et Spiritu sancto docente, edita sunt. Illis autem qui legem acceperunt, vox tantum sonuit, quia mysteria legis, et spiritalem intelligentiam non accipiebant. Hoc est quod Urias
Abbreviated transcription (Latin):
filius ⁊ spc̃ sc̃s sicut sunt insub̾a unũ:
ita nichil hñt inoꝑatione diuisum. uñ
dominus ĩ euangłio. Pater meus usq
modo oꝑat᷑. ⁊ ego oꝑor. Et in eccłia ca¬
nitur. Te laudent. re głificent omnes
creat᷑e cue obeata tͥnitas. Recte gͦ dicit᷑.
quod sp̃c̃ domitui repleuit orbem t̾rarum.
Thoc quod continiet omnia scientiã hẽ
uocis. Pħ gn̾alis sit demonstratio non
ꝑsonalis .i. ad multa. ñ ad unum. sicut i
eccłiaste ubi dicitur. Deum cune ⁊ mã¬
data eus obserua. hoc est omis homo.
Ibi enim ad omnem hoĩem fit demonst̃¬
to. non ad unum solum. qi diceret salo¬
mon. Non queras cui loq̃r cum dico.
quor uni. sed omni. Codem mͦ intelligũ¬
scĩam ht̃ uocis: Cuius uocisẜ tria sunc
hic. Sonus. uex. ⁊ũbum. Sonus ẽ stre¬
pitus ille qui siue instrum̃to lingue
⁊. aminculo oris efficitur. ut colli¬
sio lapidum ł aliquid cale. Uex aũt
est lonus. qui instrum̃to lingue ⁊ ori
format᷑. Ubum uete significatio uoel

Expanded text:
itus sanctus sicut sunt in substantia unum, ita nihil habent in operatione divisum. Unde Dominus in Evangelio: Pater meus usque modo operatur et ego operor . Et in Ecclesia canitur: Te laudent, te glorificent omnes creaturae tuae, o beata Trinitas. Recte ergo dicitur, quod spiritus Domini replevit orbem terrarum, et hoc quod continet omnia scientiam habet vocis. Per hoc generalis sit demonstratio, non personalis, id est, ad multa, non ad unum, sicut in Ecclesiaste, ubi dicitur: Deum time et mandata ejus observa, hoc est omnis homo . Ibi enim ad omnem hominem fit demonstratio, non ad unum solum, quasi diceret Salomon: Non quaeras cui loquar, cum dico: quor uni, sed omni. Eodem modo intelligenScientiam habet vocis. Cujus vocis? Tria sunt hic: sonus, vox et verbum. Sonus est strepitus ille qui sine instrumento linguae et adminiculo oris efficitur ut collisio lapidum vel aliquid tale. Vox autem est sonus, qui instrumento linguae et oris formatur. Verbum vero est significatio vocis,
Abbreviated transcription (Latin):
bia. aliꝰ auaritia. ⁊ postremo intm̃ ba¬
ratrum uicioꝵ dem̃git᷑. ut honesta utti¬
a dedignent᷑ ei dominari. s horrendis .⁊
ignominosis cͥminib subiaceat. que uł
nominare audientiũ ẽẽt iuniuria. Tu gͦ
homo qui ꝑculpam sic deformatꝰ es.
⁊ auoce illa qua omnis creatura laudat
deum obmutasti. frange silentiũ. disci
loqui. ⁊usũ uocis recuꝑa. cuius scĩam
retimisti. doceant te loqui creat᷑e ĩsen¬
sibiles. ⁊ bruta animalia. que ĩstatu li
t ꝯditionis manentia. deum laudant. ⁊¬
si parum est magistcii. doceat te sp̃c sc̃s
nerationis. Prepara cor tiuim ad uite
nouitatem. ut accep̃ta sp̃c sc̃i gratia.
reparatis uite bonis naturalib cum ce¬
t̾is creaturis inp̃senti uita laudes dis̃i.
ut stadio p̾sentis uite transcurso: oꝑan¬
te eõdems spũ . ĩ futura uita cum scil om¬
nib deum glifices. p̃stante domiuo nr̃o

Expanded text:
erbia, alius avaritia, et postremo in tantum baerbia, alius avaritia, et postremo in tantum barathrum vitiorum demergitur, ut honesta vitia dedignantur ei dominari, sed horrendis et ignominiosis criminibus subjaceat, quae vel nominare audientium esset injuria. Tu ergo, homo, qui per culpam sic deformatus es, et a voce illa, qua omnis creatura laudat Deum, obmutuisti, frange silentium, disce loqui, et usum vocis recupera, cujus scientiam retinuisti. Doceant te loqui creaturae insensibiles, et bruta animalia, quae in statu suae conditionis manentia Deum laudant: et si parum est magisterii, doceat te Spiritus snerationis. Praepara cor tuum ad vitae novitatem, ut accepta Spiritus Sancti gratia reparatis in te bonis naturalibus cum caeteris creaturis in praesenti vita laudes Deum: ut, stadio praesentis vitae decurso, operante eodem Spiritu in futura vita cum sanctis omnibus Deum glorifices, praestante Domino no
Abbreviated transcription (Latin):
sue ꝯditionis dm̃ loquerent᷑. ip̃e
quoq insua dignitate ꝑseuerans. dm̃
teali uoce p̃dicatet. S ecce mirabilen
quid ĩmo miserabile ftm̃. qi cec̾is cit¬
turis secuata naturali ꝯditione dñi
loquentib  insolo homine. labium u¬
niuerse cerit confusum est. ita quod
nullũ nat᷑c donum sic ineo quod dr̃e
poslit deo. tale me fecisti. Uide cͥmino¬
sos homines inquib iniquitas mon¬
stͥfero quodã tumultu ꝯtandit om̃ia.
nõne: qndam confusionem linguaꝵ
multuantib ymagine dei prorsus de¬
formata. eciã ad qͥd fcĩ sinit: non posĩt
aguosc̾e. D qͣtnti stuporis. ĩmno qͣnti pradũ.
imino quanti sceleris ẽ ymaginem d̃i
hoc ẽ aiam xp̃ianam sic de formare. ut
impunitus: Aniꝰma xp̃rna sũmi regĩ est
filia. quia ⁊ ip̃a eum pattẽ nominat.
cum dicit. Pater nr̃ qui es incelis. hãc
reũa homo nepharius uenundatꝰ sub
peecato ꝑ stituit omni spĩu uimuindo.
dum alius polluit᷑ luxuria. alius suꝑ¬

Expanded text:
s Deum loquerentur, ipse quoque in sua dignitate perseverans, Deum reali voce praedicaret. Sed ecce mirabile quid, imo miserabile factum: quia, caeteris creaturis servata naturali conditione Deum loquentibus, in solo homine labium universae creaturae confusum est, ita quod nullum naturae donum sit in eo, quod dicere possit Deo, tale me fecisti. Vide criminosos homines, in quibus iniquitas monstrifero quodam tumultu confundit omnia. Nonne in quamdam confusionem linguarum multuantibus, imaginem Dei prorsus deformatam, etiam ad quid facti sunt non possint agnoscere? O quanti stuporis, imo quanti pudoris, imo quanti sceleris est, imaginem Dei, hoc est, animam Christianam sic deformare, ut impunitus? Anima Christiana summi Regis est filia, quia et ipsa eum Patrem nominat cum dicit: Pater noster qui es in coelis . Hanc revera homo nefarius venundatus sub peccato prostituit omni spiritui immundo, dum alius polluitur luxuria, alius sup
Abbreviated transcription (Latin):
tio. passio. resurrectio.: ⁊omĩa oꝑa in¬
tĩora que elicti facuuit: a tempore ĩ car¬
nationis xp̃i usq ad finem scłi. Opera
reparationis sunt que totum innouant
hoĩem infut᷑a uita. ad que ꝑtinent:
glificatio corporis. Iocunditas mentis.
⁊ felicitas gaudiorum que nͨ ocłs uidit.
nec auris audiuit. uec ĩcor hominis
alcenait. Inẽ oꝑa restauratiorus. ⁊ opa
reparationis ħ distancia ẽ. qi ħ faciũt
ut que ꝑdita fuerant: ꝑdita non sint.
Illa. ut que restaurata sunt: beata sint.
Sp̃c gͦ domini repleuit t̾ram mundane
fabrice ꝑoꝑa conditionis. t̾tam p̃sentis
eccłie: ꝑ opera restaurationis. t̾ram cele¬

Expanded text:
urrectio, et omnia opera interiora, quae electi faciunt a tempore incarnationis Christi, usque ad finem seculi; opera reparationis sunt, quae totum innovant hominem in futura vita, ad quae pertinent glorificatio corporis, jocunditas mentis, et felicitas gaudiorum, quae nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit. Inter opera restaurationis et opera reparationis haec distantia est, quia haec faciunt ut quae perdita fuerant perdita non sint, illa ut quae restaurata sunt, beata sint. Spiritus ergo Domini replevit terram mundanae fabricae per opera conditionis, terram praesentis Ecclesiae per opera res
Abbreviated transcription (Latin):
tram ⁊ inebͥasti eam. multiplicasti locu¬
plitare eam. Et in iob. Qm extendit
aquilonem suꝑuacuum. ⁊ appendit ter¬
ram suꝑ nichili. Terram siquidem suꝑ
nichili appendere est: eccłiam suꝑ gentes
dilatare. que nichilum in ysaia appellan.¬
tur. u dicit᷑. Omnes gentes qͣi ñ surt: sic
sunt inconspectu dei. ⁊ eanqͣm nichilum
iinane reputate sunt. De ẽta celestis
patrie scͥptum ẽ inpsalm. Stedo udere¬

Expanded text:
terram, et inebriasti eam, multiplicasti locupletare eam . Et in Job: Qui extendit aquilonem super vacuum et appendit terram super nihili . Terram siquidem super nihili appendere, est Ecclesiam super gentes dilatare, quae nihilum in Isaia appellantur ubi dicitur: Omnes gentes quasi non sint sic sunt in conspectu Dei, et tanquam nihilum et inane reputatae sunt . De terra coelestis patriae scriptum est in psalm
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ignita ip̃ins iacula hoc clipeo uriliter
repellamns. opris est iusticia. ut oꝑemar
borram apus prudentia necum fatniᷤ
licss recepistibona muita tua. et lora¬
rus similiter mala slunc aũt consolat᷑¬
cuꝑeiliot hominum sec fiterribił est ẽ
micencors inuenitur. dum futuri for¬
mam idicu non occultat. amina quẽ
pectaũit. ip̃a morie̾t᷑. palmes qui frric¬
tum non fecerit excsdetar uirgo cuide¬
tuerit oleum amptiis excludetnr⁊ qui
bona receꝑit in hac inta truciabitur

Expanded text:
 ignita ipsius jacula hoc ipso clypeo viriliter repellamus. Opus est justitia, ut operemur bonum. Opus prudentia, ne cum fatuis li, quod recepisti bona in vita tua, et Lazarus similiter mala: nunc autem hic consolatsuper filios hominum! sed, si terribilis est, etiam misericors invenitur, dum futuri formam judicii non occultat. Anima enim quae peccaverit, ipsa morietur : palmes qui fructum non fecerit, excidetur : virgo cui defuerit oleum, a nuptiis excludetur , et qui bona receperit in hac vita, cruciabitur
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ forte adhuc xtlaris ad hec quispiã
dicat. oftende michi centuplum qd̃
promittis . et libens unuersa rełin¬
quo. ut quid oftendamus: fides enim
non habet meritum cui human᷑ ratio
p̾bet experimentum. at homini oftẽ¬
denti. quam ueritati crecleres ꝓ mitẽti:
men nonum qd̃ nento scit insi qui ac¬
cipit. uidetur enim forte non nullis
presentem scõrum comiinionem. fa-¬
cultatũ pariter et uoluntatum: hoc lo¬
co: centupli nõine designari. ⁊ magna
quidem ip̃a consolatõ. s non a deo gene¬
deseruisse. ut anachoretas. aut molẽ¬
tia persetutõnis ut martires exilio re¬
legatos humana consolatõne nouimus
caruisse. Datum optimum ẽ centuplũ

Expanded text:
 forte adhuc saecularis ad haec quispiam dicat: Ostende mihi centuplum quod promittis, et libens universa relinquo. Utquid ostendam? Fides enim non habet meritum, cui humana ratio praebet experimentum An potius homini ostendenti, quam Veritati crederes promittenti? nomen est, quod nemo scit nisi qui accipit. Videtur enim forte nonnullis praesentem sanctorum communionem, facultatum pariter et voluntatum, hoc loco centupli nomine designari. Et magna quidem haec ipsa consolatio: sed non adeo genedeseruisse, ut anachoretas; aut violentia persecutionis, ut martyres exsilio relegatos, humana consolatione novimus caruisse? Datum optimum est centuplum
Abbreviated transcription (Latin):
ianto enim sibi uitinior ⁊ natu¬
rali necessitudine. carior aĩa. car¬
ne suaẽ. tanto acrius doleat necc̃e ẽ et
molestias ferat ꝓpriam. quam corpore¬
am lesionem. nisi a stupore isto ⁊ unsẽ¬
sibilitate fuerit excitata. Sic̃ econt᷑ bona
ꝓpria ⁊ delitias sp̃uales. int̾namq am¬
mi uoluptatem. ubi contr gerit ex¬
ꝑiri Lo utiq delectabilius amplecta¬
tur. iocundͥus q fruatur oportet. quo
ꝓa is ⁊ expressius eam tangunt. nec ex¬
terius mendicantur. Nemo quippe
eomodo iumenti sui quo corporis sui
refectione pot̾it delectari. placet qui¬
dem ⁊ illa. s longe alit̾ ista sapit. alit̃

Expanded text:
anto enim sibi vicinior, et naturali necessitudine charior anima carne sua est, tanto acrius doleat necesse est, et molestius ferat propriam quam côrpoream laesionem, ubi a stupore isto et insensibilitate fuerit excitata: sicut e contra bona propria, et delicias spirituales, internamque animi voluptatem ubi contigerit experiri, eo utique delectabilius amplectatur, jucundiusque fruatur oportet, quo proprius et expressius eam tangunt, nec exterius mendicantur. Nemo quippe 308 eo modo jumenti sui, quo corporis sui, refectione poterit delectari. Placet quidem et illa: sed longe aliter ista sapit, alit
Abbreviated transcription (Latin):
ationem caritatiua monitio: ⁊ĩquisi¬
tionem clamosa in sinuatio p̾uenire.
Illo semper adhibito niod̾amine. ut
iuxta fornam iudicũ. sentenitie quoq
forma dictetur. hunc tamen ordinem cͥca
regulares ꝑsonas ñ crẽdimus usq quaq ser

Expanded text:
ationem caritativa monitio et inquisiationem caritativa monitio et inquisitionem clamosa insinuatio prevenire. Illo semper adhibito moderamine, ut iuxta formam iudicii sententie quoque forma dictetur. Hunc tamen ordinem contra regulares personas non credimus usquequaque
Abbreviated transcription (Latin):
sentaret: ⁊ exponenda st̃ illi capitula
de quib fuerit inquirendũ. ut facul¬
tatem hãt defendendi se ip̃m. ⁊ñ solũ
dicta. s etiam testium nomina ip̃a
sunt ei ut quid a quo sit dc̃m̃ appare¬
at: publicanda. nec nõ excep tiones ⁊
replicationes legi tune admittende.
ne ꝑ supp̃ssionẽ nominũ. in famandi:
ꝑ exceptionum uõ exclusionẽ. deponen¬
di falsum audetia p̃beatur. ad corrigẽ¬
dum uõ subditoꝵ excessus tanto dili¬
gentius debet prelatus assurgere: qͣn¬
to dampnabilius eoꝵ offerisas relinq̃¬
ret incorrectas. Contra quos ͣ dinotori¬
is excessib taceat᷑. ⁊ si trib modis pos¬
sit procedi: ꝑ actusationẽ uĩdelicet.
denominationẽ. sinquisitionẽ iporum:
ut tamen inomnib diligens ad hibe¬
atur cautela ne forte ꝑ leue dispen¬
dium ad graue dispendium ueniat᷑.
sicut accusationem b legi timã
debet precede in scͥptio : sic et denunti¬

Expanded text:
sentaverit, et exponenda sunt illa capitula sentaverit, et exponenda sunt illa capitula de quibus fuerit inquirendum, ut facultatem habeat defendendi seipsum et non solum dicta, sed etiam ipsa nomina testium sunt ei, ut quid et a quo sit dictum appareat, publicanda, necnon exceptiones et replicationes legitime admittende, ne per suppressionem nominum, infamandi, per exceptionum vero exclusionem, falsum deponendi audacia prebeatur. Ad corrigendos itaque subditorum excessus, tanto diligentius debet prelatus assurgere, quanto damnabilius est eorum offensas deserere in correctas. Contra quos, ut de notoriis excessibus taceatur, etsi tribus modis possit procedi, per accusationem videlicet, denunciationem et inquisitionem ipsorum, ut tamen in omnibus diligens adhibeatur cautela, ne forte per leve compendium ad grave dispendium perveniatur, sicut accusationem legitima debet procedere inscriptio, sic et denunci
Abbreviated transcription (Latin):
ĩsidias patiunt᷑. uidõ sc̃i patres ꝓ¬
uide statuert̾. ut accusatio p̃lato¬
rum ñ facile admittat᷑. ne cõcussis
columpnis corruat edificium. nisi di
solum false ⁊ maligne criminatiõis
ianua p̃cludatur. uerũ ita uolue¬
runt p̾uidere p̾latis ne criminaren¬
tur ĩiuste. ut tñ caũent ne delinq̃¬
inuenientes congruam medicinã. ui
delicet ut criminał accusatio que
ad diminutionẽ capitis .i deg̃datio
scriptio: nullatenus admittatur. Sed
cum de excessib suis quisqͣm fuerit in fa
utius sine scandalo dissimulari non
possit. uł sine ꝑiculo tolerari: absq
dubitationis scrupulo adinqͥrendum
⁊puniendũ eius excessus: ñ exodii fomi
tamen amouet᷑ omnino. Quod ẽ scd̾m
sententiã enuangłicam a uillicatione
uillicũ amoueri: qui ñ potest uillica¬
tionis sue dignam redd̾e rationẽ. debet
igitur ẽẽ p̾sens is contra quẽ facienda
est inquisitio. nisi se ꝑcontumatiam ab¬

Expanded text:
insidias patiuntur; et ideo sancti patres pinsidias patiuntur; et ideo sancti patres provide statuerunt ut accusatio praelatorum non facile admittatur, ne, concussis csolum falsae, sed et malignae criminationis janua praecludatur. Verum, ita voluerunt providere praelatis, ne criminarentur injuste, ut tamen caverent ne delinqueinvenientes congruam medicinam, ut videlicet accusatio criminalis, quae ad diminutionem capitis, id est ad descriptio, nullatenus admittatur; sed, cum super excessibus suis quisquam fuerit diffamutius sine scandalo dissimulari non possit, nec sine periculo tolerari, absque dubitationis scrupulo, ad inquirendum et puniendum ejus excessus, non ex odii fomittamen amoveatur omnino, quod est secundum sententiam evangelicam, a villicatione villicum amoveri, qui non potest villicationis sue dignam reddere rationem. Debet igitur esse presens is contra quem debet fieri in inquisitio, nisi se per contumaciam ab
Abbreviated transcription (Latin):
mamus. Legitur enĩ in euͣngłio
quod uillicus ille qui diffamatꝰ
erat apud dñm suum quasi dis¬
sipasset bona illiꝰ: audiuit ab
illo quid hoc audio dete: redde rationẽ
uillicationis tue. iam enm ñ poteris
uillicare. Et in Genesi. dñs ait. desendã.
nudebo utrum clamorem qͥ uenit ad
me: oꝑe compleu̾int. Ex quib auc¬
toritatib manifeste probatur. qd̾
ñ solum cum subditus uerũ etrã
ledicis. s aꝑuidis ⁊ honestis. ne
semel tm̃ s sepe. quod clamor ĩnu¬
it. ⁊ diffamatio manifestat: debet
coram eccł̃ie seniorib u̾itatem dili¬
gentius ꝑscrutari. ut si rei poposce¬
rit qualitas: canonica districtio.
culpam feriat delinq̃ntis. ñ tanqͣm
sit actor ⁊ iudex. s quasi deferente
fama. ł denuntiante clamore. of
sunt ad sagittã. ⁊ quia ñ possunt
omnib complacere. cum ex officio ñ¬
increpare: quin etiam int̾cdum
suspend̾e. ñ nunqͣm uͦ ligare. fre¬
quent̾ õdium multoꝵ ĩcurrũt. ⁊

Expanded text:
es. Legitur enim in Evangelio, quod villicus ille, qui diffamatus erat apud dominum suum, quasi dissipasset bona ipsius, audivit ab illo: Quid haec audio de te? redde rationem villicationis tuae, jam enim non poteris villicare. Et in Genesi, Dominus ait: Descendam et videbo, utrum clamorem qui venit ad me opere compleverint. Ex quibus auctoritatibus manifeste probatur, quod non solum cum subditus, verum etiam ledicis, sed a providis et honestis, nec semel tantum, sed saepe, quod clamor innuit, et diffamatio manifestat, debet coram Ecclesiae senioribus veritatem diligentius perscrutari, ut, si rei poposcerit qualitas, canonica districtio culpam feriat delinquentis, non tamen idem sit actor et judex, sed, quasi deferente fama, vel denuntiante clamore, offpositi ad sagittam, et, quia non possunt omnibus complacere, cum ex officio teneincrepare, » quin etiam interdum suspendere, nonnunquam vero ligare, frequenter odium multorum incurrunt, et
Abbreviated transcription (Latin):
nccẽ dñunam etaudiat cumsturo¬
re et adiniratione dicentem. beatipa
ꝓior eo qu intoto sp̃n suo noninu¬
enit requiem non inuenit ubi card
reclinet. ħoc quoꝙ consilium pieta¬
tiłait sibi qui dis plicet placeat deoit
qui ꝓpriam domum odit domũ nti¬
ꝙ plenam spiticie ⁊ infelititatic
mintecuraddomum glorie domũn
manu factam eternam incelis Nec
mirumsi adhuns indignatiomił
magnitudinem ex pauescit. si diffici¬
le credit hinc auditui sinche menti
scupore admiratur et ait. Etgo ne beat
hominem miseria facit. Eecerum
qrmequis eius modies nondicfidas n
miseria. set misericordia fatit beatũ.
set hunis ꝓpriasedes miseria est ut hu
nec̃citas inuututem pluuiam uo¬
lun tariam segregrabis deusħedi¬
tatitne ⁊ infirmaca esttunero ꝑ¬
decistieam. utił ꝓrsus infirmitas
cine medici mãnum rec uurit ⁊ salub¬
cerase deficit qũe perticit deui.

Expanded text:
vocem divinam, et audiat cum stupore et admiratione dicentem: Beati paperior eo, qui in toto spiritu suo non invenit requiem, non invenit ubi caput reclinet? Hoc quoque consilium pietatis, ut qui sibi displicet, placeat Deo, et qui propriam domum odit, domum utique plenam spurcitiae et infelicitatis, invitetur ad domum gloriae, domum non manu factam, aeternam in coelis. Nec mirum si ad hujus dignationis magnitudinem expavescit, si difficile credit huic auditui, si vehementi stupore admiratur, et ait: Ergone beatum hominem miseria facit? Caeterum quisquis ejusmodi es, non diffidas. Non miseria, sed misericordia facit beatum: sed hujus propria sedes miseria est. Aut cnecessitas in virtutem. Pluviam voluntariam, inquit, segregabis, Deustati tuae; et infirmata est, tu vero perfecisti eam . Utilis prorsus infirmitas, quae medici manum requirit: et salubriter a se deficit, quem perficit Deus.
Abbreviated transcription (Latin):
currendam urã. ylarem sine dubio bilig̃
setutorẽ. Nec dum ad braniũ ꝑuenisti.
nec dum app̾hendisti metam grandis ad¬
huc restat uia. noli siffe gradũ. noli ĩnte¬
dio itin̾e relidere. In sudore ĩ quid uultꝰ
erit requiei: nnmirũ quando iam ip̃e sp̃e
dicet: uͥ reqmescas alaborib tuis. Nec dñ
tam̃ erit osũmata par. nec dum ꝑfec¬
ta quiel. demiq nec dum sessio plena.

Expanded text:
currendam viam. Hilarem sine dubio diligit currendam viam. Hilarem sine dubio diligit secutorem. Necdum ad bravium pervenisti, necdum apprehendisti metam. Grandis adhuc restat via: noli sistere gradum, noli in medio itinere residere. In sudore, inquit, vultutempus erit requiei, nimirum quando jam spiritus ipse dicet ut requiescas a laboribus tuis. Necdum tamen erit consummata pax, necdum perfecta quies, denique necdum sessio plena.
Abbreviated transcription (Latin):
Nregeneratione inquit cum sederit
filius hominis in sede magestatis. se.
oebitis ⁊ uos et .c̃. Consequimim ait
quem sequimini. ut cum ip̃e sederit:
⁊ uos parit̾ sedeatis. Qñ eaim illen
sedit inimindo. quando substitit.
quando reꝯinauit capud. Ex ulta¬
uit adcurrendam uam. benefaciẽ¬
oo ꝑtransiit. quippe nec in dum
nec foneam. nec locum hñs in diu̾¬
sorio: donec oꝑe tandem quod sus¬
cepat consũmato: sedendi p̃ceptum
domino meo sede a dextris meis.
Insipiens tu qͥ presidere eligis quã
considere. querens in itinere diuer¬
ticula. Ille ministrare uenit non
muistrari. tu supra magistrum:
⁊ domino maioꝵ: ĩmo nec discipulꝰ
ꝓfesto nec seruiis: recumbere iam
festinas. Paululum dormies. pau¬
lum dormitabis. paululum consere
manus. Ille salit in montibus. trã¬
suit colles. Clama ad eum anima
mea. trahe me post te. inodore ungͤn¬
torum tuoꝵ euremus. alioquin qñ
cum aemorando: tepescendo: pau¬
sando: ꝯscquisperas : Exultanit a gigas ad

Expanded text:
regeneratione, inquit, cum sederit Filius hominis in sede majestatis suae, sedebitis et vos , etc. Consequemini, ait, quem sequimini: ut cum ipse sederit, et vos pariter sedeatis. Quando enim ille resedit in mundo, quando substitit, quando reclinavit caput? Exsultavit ad currendam viam , benefaciendo pertransiit ; quippe nec nidum, nec foveam, nec locum habens in diversorio: donec, opere tandem quod susceperat consummato, sedendi praeceptum Domino meo: Sede a dextris meis . Insipiens tu qui praesidere eligis quam considere, quaerens in itinere diverticula. Ille ministrare venit, non ministrari : tu supra magistrum, et Domino major, imo nec discipulus, profecto nec servus, recumbere jam festinas? Paululum dormies, paululum dormitabis, paululum conseres manus . Ille salit in montibus, transilit colles. Clama ad eum, anima mea: Trahe me post te, in odore unguentorum tuorum curremus . Alioquin quando eum remorando, tepescendo, pausando consequi speras? Exsultavit ut gigas ad
Abbreviated transcription (Latin):
ille cecos oblectant oculos: quibus
mercaris tam graue uidicium. tã
duretemet ipsum obligas racioni
uniuersa siquidem usq ad qua¬
drantem nouissimum exigeriꝰ.

Expanded text:
illae caecos oblectant oculos, quibus mercaris tam grave judicium, tam durae temetipsum obligas rationi? Universa siquidem usque ad quadrantem novissimum exigeris.
Abbreviated transcription (Latin):
N forte adelectionẽ tat:¬
cleri audeant aspirare: Magnus
enim uere eorum locus in regno d̃ꝵ. et
bonum sͥ set qui bene ministrauerunt
gradum acquirunt. Ceterum suuꝯ ⁊
ipsis non modicus labor ẽẽ uidetur.
et dicebat. qui plus omnib laborauit.
Qui non laborat non manducet. Et pe¬
tro dictum ẽ. Simon iohantus amas
me: sl̾ce oueꝯ meas. Idemq t̾cio repe¬
titum. Tercio dictum pasce. nec mulge seu
tonde: uel seme additum est. Sꝑet ergo
discipuli locum: gradum ministri. qui

Expanded text:
n forte ad electionem cleri audeant aspirare? Magnus enim vere eorum locus in regno Dei: et bonum sibi, sed qui bene ministraverint, gradum acquirunt . Caeterum suus et ipsis nec modicus labor esse videtur, et dicebat qui plus omnibus laboravit: Qui non laborat, non manducet . Et Petro dictum est: Simon Joannis, amas me? pasce oves meas . Idemque tertio repetitum; tertio dictum, Pasce; nec Mulge, seu Tonde vel semel additum est. Speret ergo discipuli locum, gradum ministri, qui
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ ⁊ dissimulabat q̃i ñ uidens. uocabat
⁊ ñ auliebas. minabat᷑ ⁊ ñ timebas. ꝓ¬
mitcebat ⁊ contẽpnebas necꝓmissis illec¬
tus nec t̾rore ꝑcussus. Ignoras q patiẽ¬
tia dei ad penitentiã de addux̃ẽ: Time ti¬
more magno ne thesauriz aĩus tͥ irã indi¬
e ire ⁊ reuelationis iusti iudicii dei ⁊me
mento qr horrendũ est incid̾e mn manus¬

Expanded text:
tem, et dissimulabat, quasi non videns; vocabat, tem, et dissimulabat, quasi non videns; vocabat, et non audiebas; minabatur, et non timebas; promittebat, et contemnebas, nec promissis illectus, nec terrore percussus. Ignoras quia patientia Dei ad poenitentiam te adduxit! Time timore magno, ne thesaurizaveris tibi iram in die irae et revelationis justi judicii Dei , et memento quia horrendum est incide
Abbreviated transcription (Latin):
patri penitentiã mentis cordis contri¬
tionem. si forte cũ adhuc longe sumus
osculo oris sui. forsitan iubebit ꝓferri
stolam primã innocentie. ⁊ indui nos
uestimentis urrtutũ. ⁊ dare anulũ se¬
cretoꝵ ĩ manu nr̃a. ⁊ calciare pedes no¬
stros ĩ p̃parõnẽ euangłii paris. Preci¬
piet fortasss adluci uitulũ saginatũ
⁊eccidi in satisfacionẽ reu̾tentiũ epu¬
lari ⁊ exultare ⁊ in simphonia ⁊ inchoro
recluci ad suꝑne gaudia ciuitatis ubi gau¬
dũi ẽ angeł tci. suꝑuno petc̃ore peniten¬
tiã agente. Scimꝰ dñe iħu quia ñ pͥuab̾
honis eos qͥ am błant in innocentia sed
ñ illos qͥ ambłant ĩ penitentia. Qui enĩ
peccatũ ñ fec̃it nͥ unus. Beatꝰ uir tamen
cuiñ imputauit dñs peccatũ. Om̃e qd ip¬
se mͣ imput are decreuit sic ẽ q̃i nõ fut̃t.
Cogita etiã qͣnta suꝑbia. patientia dei
usus. ĩmo abusus sis. uidebat te peccan¬

Expanded text:
Patri poenitentiam mentis, cordis contriPatri poenitentiam mentis, cordis contritionem, si forte, cum adhuc longe sumus, osculo oris sui. Forsitan jubebit proferri stolam primam innocentiae, et indui nos vestimentis virtutum, et dari annulum secretorum in manu nostra, et calceari pedes nostros in praeparationem evangelii pacis. Praecipiet fortassis adduci vitulum saginatum, et occidi in satisfactionem revertentium, epulari et exsultare, et in symphonia et choro reduci ad supernae gaudia civitatis , ubi gaudium est angelis Dei super uno peccatore poenitentiam agente. Scimus, Domine Jesu, quia non privabis bonis eos qui ambulant in innocentia , sed nec illos qui ambulant in poenitentia. Quia enim peccatum non fecit nisi unus; beatus vir tamen cui non imputavit Dominus peccatum . Omne quod ipse mihi non imputare decreverit, sic est quasi non fuerit. Cogita etiam quanta superbia patientia Dei usus, imo abusus sis. Videbat te peccan