comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
prophecamonente i rectos dec& laudare
Quem profectospera mussin obis suꝑstes fuerit
Nris omnibus propinquis & amicis manum
porrigere consolationis. Indolem & fidem
euis cernentes in affinitatem propinquorum
nrĩ decessoris. Namq sol& sepeut̃q parens in
prolem obprobria ał maledicta congorere
quamoptat sine crimine & losione m anere
Cuisimilesol& sepedo ctoribus & predicatorib
contingere. Qua propt̃ non adsonum sedo¬
port& aduotum respicere. Praefatumurm
deniq legatum sicut significastis & synodus
& plobs expostulauit & turonicus clericis iam
constitiumus cardinalem. metropolitanum
& archiepm̃ turonicȩ prouintiae perferulom
sistatium & anulum. nec non pernraẽ etor¬
sit quiades tructa hab&ur. ura potestatem¬
uenullo modo subtrahamus Interpon entes
pastoralis iugoris oensuram ut siquando cunq
uel quiscumq alium ipse suprestite in prȩ¬
fata m& ropoli & inista uel in earum pero¬

Expanded text:
propheta monente: Rectos decet laudare. propheta monente: Rectos decet laudare. Quem profecto speramus, si nobis superstes fuerit, nostris omnibus propinquis et amicis manum porrigere consolationis, indolem et fidem ejus cernentes in affinitatem propinquorum nostri decessoris. Namque solet saepe uterque parens in prolem opprobria vel maledicta congerere, quam optat sine crimine et laesione manere. Cui simile solet saepe doctoribus et praedicatoribus contingere. Quapropter non ad sonum, sed oportet ad votum respicere. Praefatum vestrum denique legatum, sicut significastis, et synodus et pleds expostulavit et Turonicus clerus, jam constituimus cardinalem metropolitanum et archiepiscopum Turonicae provinciae, per ferulam, pitacium, et annulum, necnon per nostrae auctorsit, quod destructa habetur, jura potestatemve nullo modo subtrahamus. Interponentes pastoralis vigoris censuram, ut si quandocunque, vel quicunque alium, ipso superstite, in praefata metropoli, et in ista, vel in earum per
Abbreviated transcription (Latin):
quis non ambigat quis ñ desider& quis ñopt&:
reuera sicut regem p̃cellentẽ si c̃ iustitiã mo¬
der antẽ sic̃ dm̃ glorificantẽ . Inueritate credi¬
tenobis quia tales uirtutes sic diligo in
uobis sic̃ animã meam. Scriptũ estenim
Diligas proximũ tuum si cutte ipsum. &ta¬
lem intelligo proximum: quem constat
talib uirtutib repletum & adio illa quauob
oprȩfacũ fratrẽnrm̃ mandaui fideles orati¬
ones & cortissimas amititias num quam a¬
lior sum declinaui. &siqua ed am littere
delate uobis sunt alat̃ sohabentes insuꝑficiaȩ
ł subreptȩ ł anr̃is niobis Inifirm antibus
ex cortȩ. ł aqualib& porsona confu co
durius aut acrius mordaciter sonantes. Id tam̃
Nobis fixum sempermansit lnmente quoduo¬
bis significauimꝰ deuote. necalienum iudica¬
uimus iudicamus & iudicabimus anrã cõmu¬
nione mentis de uotione quem diligimus tota
animi intentione iudicantes dignum laude

Expanded text:
quis non ambiat? quis non desideret? quis non optet quis non ambiat? quis non desideret? quis non optet revera, sicut regem praecellentem, sicut justitiam moderantem, sicut Deum glorificantem? In veritate credite nobis, quia tales virtutes sic diligo in vobis, sicut animam meam. Scriptum est enim: Diliges proximum tuum sicut teipsum. Et talem intelligo proximum, quem constat talibus virtutibus repletum: et a die illa, qua vobis per praefatum fratrem nostrum mandavi fideles orationes et certissimas amicitia, nunquam aliorsum declinavi. Et si quaedam litterae delatae vobis sunt aliter se habentes in superficie, vel subreptae, vel a nobis infirmantibus extortae, vel a qualibet persona confictae, durius aut acrius mordaciter sonantes: id tamen nobis fixum semper mansit in mente, quod vobis significavimus devote. Nec alienum judicavimus, judicamus, et judicabimus a nostra communione mentis devotione quem diligimus tota animi intentione, judicantes dignum laude,
Abbreviated transcription (Latin):
onim detelonge latoq diffundit᷑ qđ sissapi¬
ens & dm̃ tiens Scriptum estenun¬
principium sapientiae timordni. Narra¬
turenim quod sis iustus qđ congruit regiae
potestati cunctisq uidicibus diuina predican¬
te sapientia. Diligite iustitiam quiuidicatis
torram Annuntiatur &iam apluribus &
toturonensib: ac tardo qđ sis amator exaltator
& illustrator specialis in orbe terrarum & ꝑ
patus nullumq monasterium in regnotuo
quod non auxeris rebus proprus & restitue¬
ris suis ꝑ plurimum: optares q feruent̃ & deside¬
rares hanc principis apͥoꝵ p&ri primã sedẽ ex¬
altare honorare multisq muneribus iucari¬
um eius & derum sibi cõmissumditare &
omnibus hostibus prout posse & tẽpusdiota¬
ueritdefensaredm̃q: totis uis ceribus in hocglori¬
ficare monente propheta exꝑsonadpĩ ꝗ
glorificantme gloriabor ineis. Quocirca sapi¬
entia precellentiaȩ cumtimoredĩ & diligeniẽ
istitiam. & glorificantẽ dm̃ quis ñdiligat

Expanded text:
onge lateque diffunditur, quod sis sapiens et Deum timens, Scriptum est enPrincipium sapientiae timor Domini. Narratur etiam quod sis justus quod congruit regiae potestati, cunctisque judicibus, divina praedicante sapientia: Diligite justitiam qui judicatis terram. Annuntiatur etiam a pluribus pto Turonensibus Actardo, quod sis amator, exaltator, et illustrator specialis in orbe terrarum, et pus, nullumque monasterium in regno tuo, quod non auxeris rebus propriis, et restitueris suis perplurimum, optaresque ferventer et desiderares hanc principis apostolorum Petri primam sedem exaltare, honorare, multisque muneribus vicarium ejus, et clerum sibi commissum ditare, et ab omnibus hostibus, prout posse et tempus dictaverit, defensare, Deumque totis visceribus in hoc glorificare, monente propheta ex persona Domini: Qui glorificant me, gloriabor in eis. Quocirca sapientia praecellentem cum timore Dei, et diligentem justitiam, et glorificantem Deum, quis non diligat?
Abbreviated transcription (Latin):
reatur. Nẽ non & illud de uobisdicatur qđ de
obscõ dum addiuinis noncessar& obsequus
scriptis asseritur Videlie & ubi non legitur
qr sic fec̃ iob ꝑ aliquođ dies sed sic faciebat i ob
cunctis diebus Nam & siã animalia ñ p̃se
sed ante segradi uis as̃ cum incederent
Porro actardum uenerabilem epm̃ frat᷑ neba¬
ritatis ulnis am plectere v in oportunit atb
probeatorum principum apostolorum a mo¬
resem ꝑ auxili are memento.
Verum non haecidõ dicimꝰ quasiteille sibi
cõpassum & misertum fuisse non p̃ dic&
sed ut quod nunc usque ꝓxime fecisti cariatas
incuitu nunc&iam primoꝵ ꝑficius aposto¬
lorum ad quorum limina festinauit. Ac p̃si¬
dium postulauit dilectionis effectum
instaigitur oportunȩ inportune & ꝗ pro¬
pria car&. Apud dilectis simum iam fa¬
tum filium nrm̃ excellentis simũ regem
Rarolum nra uice inpetrare studeco. Vti suo
quoq. fauore uacansei epis copalis

Expanded text:
reatur; necnon et illud de vobis dicatur, quod de reatur; necnon et illud de vobis dicatur, quod de Job sancto, dum a divinis non cessaret obsequiis, scriptis asseritur: videlicet ubi non legitur: Quia sic fecit Job per aliquot dies; sed, Sic faciebat Job cunctis diebus. Nam et sancta animalia non post se, sed ante se gradi visa sunt, cum incederent. Porro Actardum venerabilem episcopum fraternae caritatis ulnis amplectere, et in opportunitatibus pro beatorum principum apostolorum amore semper auxiliari memento. Verum non haec ideo dicimus, quasi te ille sibi compassum et misertum fuisse non praedicet; sed ut quod nunc usque proxime fecisti charitatis intuitu, nunc etiam primorum perficias apostolorum, ad quorum limina festinavit, ac praesidium postulavit, dilectionis affectu. Insta igitur opportune, importune, et quia propria caret, apud dilectissimum jam fatum filium nostrum excellentissimum regem Carolum nostra vice impetrare studeto, uti suo quoque favore vacans ei episcopalis,
Abbreviated transcription (Latin):
e tes eundem spm̃ quẽ & idẽ patros nr̃i
ausse probacisunt eadem hincquise
srgenitatis Industriam speci alit̃ am¬
onemus uti quod suꝑ hocolim negotio
ges iislis studium null atenꝰ eneruare
consentias. sed uice nrã fretꝰ coram regib
& presidibus detestimoniis dñi loquine cesses
Itaut quod auctore dõ destructum est. pullis
dolose maduinantium reaedisi cari ualeat
argumentis. In quo uidelic& piae tatis opere
qui a deregibus idẽ dilectꝰ filius nr̃ Karolus de
sac̃ dotibus uero tupotissimum sedi apłi cae
sedule laboranti concurristis & concer tastis
Tuam propriae cohortam᷑ insignem solertiam
quo & ipsa prauis uirilit̃ obui& & predictum
pussimum regem uti consũm& bonum quod in¬
choauerat in desinentꝰ cõmoneat. quatenus
& uariarum iurtutum urãrum tunica usque
ad talos ꝑtingat & sacrificium boni urĩ operis
dõ cum cauda oblatum holocaustum efficime¬

Expanded text:
bentes eumdem spiritum, quem et iidem patres nostri bentes eumdem spiritum, quem et iidem patres nostri habuisse probati sunt, eadem hinc quae fraternitatis industriam specialiter admonemus, uti quod super hoc olim negotio gessisti studium nullatenus enervari consentias; sed vice nostra fretus, coram regibus et praesidibus de testimoniis Domini loqui non cesses: ita ut quod auctore Deo destructum est, nullis dolose machinantium reaedificari valeat argumentis. In quo videlicet pietatis opere, quia de regibus idem dilectus filius noster Carolus, de sacerdotibus vero tu potissimum sedi apostolicae sedule laborant concurristis et concertastis, tuam proprie cohortamur insignem solertiam, quo et ipsa pravis viriliter obviet et praedictum piissimum regem, uti consummet bonum quod inchoaverat, indesinenter commoneat: quatenus et variarum virtutum vestrarum tunica usque ad talos pertingat, et sacrificium boni vestri operis Deo cum cauda oblatum holocaustum effici me
Abbreviated transcription (Latin):
e uerentis simo & scissimo confratrinrõ
hincm ari archiepõ remensi. Lic& fre¬
quens scĩtatistuae fama quaenum quam
pisi cum laude semꝑ existit tenobisdudum
fecerit mani festum. Tamen aduirtutũ
probabiliumq: morum tuorum predicam̃¬
taliquiduis agnosceremꝰ frm̃ nrorum ui¬
delic& arsenii uenerabilis a pocrisi ariise¬
dis nrae quin & actardi scĩsimorum presu¬
lumnecnon & dilectissimi filiimeis caẽ sedis
apłicae biblio thecarii fec̃ anas tasiimultis
p̃coniis plena dilectabilisq relatio
Quaderesicanimam meam tuaedilecti¬
onis ardorẽ concepisse cognosce cam quam
simillies mutuis frueremꝰ allo quiis hab& o
ergonrãe repromissionis pignꝰ & in nobis
ut innr̃is antecessoribus fidutiatotac
prors innitere. Propterea scĩ tustua bene
nuit quantasedes habuerit apłi ca in cau
hlotharii regis certamina & ꝑ p̃sulos
s benedictum scilic& & nicolaum quod
c labores ad sumpserit. Vndenos ha¬

Expanded text:
everentissimo et sanctissimo confratri nostro HINCMARO archiepiscopo Rhemensi. Licet frequens sanctitatis tuae fama, quae nunquam nisi cum laude semper existit, te nobis dudum fecerit manifestum; tamen ut virtutum probabiliumque morum tuorum praedicamenta liquidius agnosceremus, fratrum nostrorum, videlicet Arsenii venerabilis apocrisiarii sedis nostrae, quin et Actardi, sanctissimorum praesulum, necnon et dilectissimi filii mei, sanctae sedis apostolicae bibliothecarii, fecit Anastasii multis praeconiis plena delectabilisque relatio. Qua de re sic animam meam tuae dilectionis ardorem concepisse cognosce, tanquam si millies mutuis frueremur alloquiis. Habeto ergo nostrae repromissionis pignus, et in nobis, ut in nostris antecessoribus, fiducia tota prorsus innitere. Praeterea sanctitas tua bene novit, quanta sedes habuerit apostolica in causa Lotharii regis certamina, et per praesules suos, Benedictum scilicet et Nicolaum, quot hinc labores assumpserit. Unde et nos, ha
Abbreviated transcription (Latin):
one ipsius & exp̃istolȩurae pio acfeccu
dat᷑ in tellegi exhibere contendit. ut dolo¬
rum & erumnarum ipsius maxim a parcẽ se
gestarelucedarius In notescat. Verum nos
uotis excellentia eurae consonantes non
sarium debere In uoluimiseriis ł cantis gra¬
uari cum sit &iam aecacis maturitate
macerat᷑ in cõmodis. presertim cum & sci¬
entia non contem Nenda polleat & hunc
uriꝰ regniecđarum presulum relationon
paruipendenda cõmend&. Qua dere si eius
eccła utipsius & mecro politani proprii
acmultorum antistitum pecpon & lit¬
terarũ urtt̃rũ circum stantia Innuit fundicurdi¬
ruta & ꝑ nonnulla curri cula iam insolitudi¬
uem redacta eẽ dinos citur paganisuidelic&
nonsolum transitum s& &i amstationem ibi¬
dem facientibus acꝑhoc depopulatis undiq
locis habitatore carentibus sub latis &iam
abrit tonis siquerem auserant rebus aliam ed
ua cantem duntaxat concedendam decre¬

Expanded text:
one ipsius, et ex epistolae vestrae pio affectu one ipsius, et ex epistolae vestrae pio affectu datur intelligi, exhibere contendit, ut dolorum et aerumnarum ipsius maximam partem vos gestare luce clarius innotescat. Verum nos votis excellentiae vestrae consonantes, nonsarium, debere tantis involvi miseriis, vel tantis gravari, cum sit etiam aetatis maturitate maceratus, incommodis, praesertim cum et scientia non contemnenda polleat, et hunc vestri regni ecclesiarum praesulum relatio non parvipendenda commendet. Qua de re, si ejus Ecclesia, ut ipsius, et metropolitani proprii, ac multorum antistitum, necnon et litterarum vestrarum circumstantia innuit, funditus diruta, et per nonnulla curricula jam in solitudinem redacta esse dignoscitur; paganis videlicet non solum transitum, sed etiam stationem ibidem facientibus, ac per hoc depopulatis undique locis habitatore carentibus, sublatis etiam a Britonibus, si quae remanserant, rebus, aliam ei vacantem duntaxat concedendam decre
Abbreviated transcription (Latin):
deliberat Relin quat̃ i uius modi dĩ cuncia¬
rũ intentionum scrutatoris iuditio. Nimirũ qui
mortuorũ. quiq iuxta fidei prãe stabile funda¬
mentũ iudicaturus est uiuos & mortuos
Prȩterea non modicas gratias urãe benis¬
nitatis referimus qm̃ p̃latis restituendis
clericis quib apostolicã sede manum por¬
rigere sensit. Ipsa quoq ad laudem di
& reuerentiã principum apostolorum
uec non & honorem sedis ipsorum manũ
porrigere a lacri studio pro curauit. Quam¬
obrem postulantibusiam uobis ut primꝰ
eps̃ Nr̃ pallii usumore successorũ suorum
Nraẽ auetoritatis largitione deconir peui ssi¬
merito condescensionis aures accominoda¬
uimus & qm̃ inrestituendis hiscunsedis apos¬
colicaȩ studus concordastis & concercastis
adpercipiendum quoq quod deerat uram
flocci pendere dilectionem satis In conue¬
niens duximus Iinnumeras nuhil ominus piae¬
tatis urae gratis rependimus. quitanta

Expanded text:
deliberat. Relinquatur ergo hujusmodi Dei cunctadeliberat. Relinquatur ergo hujusmodi Dei cunctarum intentionum scrutatoris judicio: nimirum quimortuorum, quique juxta fidei nostrae stabile fundamentum judicaturus est vivos et mortuos . Praeterea non modicas gratias vestrae benignitati referimus, quoniam praelatis restituendis clericis, quibus apostolicam sedem manum porrigere sensit, ipsa quoque ad laudem Dei, et reverentiam principum apostolorum, necnon et honorem sedis ipsorum, manum porrigere alacri studio procuravit. Quamobrem postulantibus jam vobis, ut primus oepiscopus noster, pallii usu more decessorum suorum nostrae auctoritatis largitione decorari merito condescensionis aures accommodavimus. Et quoniam in restituendis his cum sedis apostolicae studiis concordastis et concertastis ad percipiendum quoque quod deerat, vestram floccipendere dilectionem satis inconveniens duximus. Innumeras nihilominus pietati vestrae gratias rependimus, quoniam tanta
Abbreviated transcription (Latin):
generare dis criminis At uero cum nec idem
ebbo errori alicuius defensioni quohereucus quis
efficit᷑ dederit operam. Neciam menorati den¬
ci aliud in hoc nisi humilitatem & oboe dientiã
exhibuerint. illa quȩ deebbone dici possunt
quia utopinamur pihil adutilitatem prosi¬
tiunt. iã iamq silenuo contegantur. Maxi
quicausae illius notitiã habuere descesseriñ.
& prolongitudinem tem poris ad liquidum
indubiȩ quȩ tunc acta super hoc sup nego¬
tio sciri non possint. Atq dehis qui ad dnm
migra uerunt nobis facile iudica non licat
Cum enĩ inmanu iuditidĩ consistam si hu¬
manis diffinitionibus quicquam de his tribuo¬
tur nonsolum presumptionis sed et dãp¬
nationis est. prorsus inditium. ille quippe
ebbosuo iã dño autstat aut cecidit. Qđ sis¬
tat quis hunc conet̾ eicere⁊ si uero ceciderit
quis nitat᷑ erigere. pisi fortehis qui sua iudiua¬
diuino iuditio p̃ponere impiȩtate meritate

Expanded text:
generare discriminis. At vero cum nec idem generare discriminis. At vero cum nec idem Ebbo erroris alicujus defensioni, quo haereticus quis efficitur, dederit operam, nec jam memorati clerici aliud in hoc nisi humilitatem et obedientiam exhibuerint, illa quae de Ebbone dici possunt, quia, ut opinamur, nihil ad utilitatem proficiunt, jamjamque silentio contegantur: maximqui causae illius notitiam habuere, decesserint, et prae longitudine temporis ad liquidum indubie, quae tunc acta super hoc sunt negotio, sciri non possint, atque de his qui ad Dominum migraverunt nobis facile judicare non liceat. Cum enim in manu judicii Dei consistant, si humanis diffinitionibus quidquam de his tribuatur, non solum praesumptionis, sed et damnationis est prorsus indicium. Ille quippe Ebbo suo jam Domino aut stat, aut cecidit: quod si stat, quis hunc conetur dejicere? si vero cecidit, quis nitatur erigere? nisi forte is qui sua divino judicio praeponere impia temeritate
Abbreviated transcription (Latin):
ilecto filio karolo glorioso regi Hac¬
tardus uenerabilis quondam nã neti
uraẽ celsitu dinis epłam detulit. Quã qui¬
demuos scae memoriae decessorimeo papȩ
uicolao destinasus sednos iam uice illius ia
płi casede dignauone acmiseratione diume
magnitu dinis ordinati suscȩpimus. Vndeque
ab illo fragilit̾atasunt. nos ꝓ uiribus indignilicer
beredes supplere. & opitulante xpͥo forte tã quã
ũ in grati filii paternum debitum persoluere
maturauimus. Quam diu enĩmeria beat
peri apłi dc̃ cuioniã uiuunt p̃ moriuntur. ne¬
quaquam fidei suae uł sollicitudinis here¬
des defiuaent nec de er̃ prorsus ꝗregulã quã
uircadm̃ feruentissime caritatis ostendit ꝓ
qua titate uiriũ ꝓq capacitate diuinitus
ollati donisequantur Ipsenamq quic qiđ
ab in dignis ministris neglegent᷑ agit᷑ supplosipse
isoris. Itaque de ebbonis quondã
egotio benignitatis urãe litteris sa
Hinc maro olim deiecus clericis possent aliquid

Expanded text:
ilecto filio CAROLO glorioso regi. Actardus venerabilis quondam Namneticavestrae celsitudinis epistolam detulit, quam quidem vos sanctae memoriae decessori meo papae Nicolao destinastis; sed nos jam vice illius in apostolica sede dignatione ac miseratione divinae magnitudinis ordinati suscepimus. Unde quae ab illo flagitata sunt, nos pro viribus, indigni licet haeredes, supplere, et opitulante Christo, forte tanquam non ingrati filii paternum debitum persolvere maturavimus. Quandiu enim merita beati Petri apostoli Deo, cui omnia vivunt, non moriuntur, nequaquam fidei suae vel sollicitudinis haeredes deficient; nec deerunt prorsus qui regulam, quam circa Deum ferventissimae charitatis ostendit, pro quantitate virium, proque capacitcollati doni sequantur. Ipse namque quidquid ab indignis ministris negligenter agitur, supplet: ipse sessoris. Itaque de Ebbonis quondam negotio benignitatis vestrae litteris satis Hincmaro olim dejectis clericis possent aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
ciqueat sua euite subsidium qđ tenegatu¬
rum profocto non credimus si quam sit
afratre fr̃ aduiuanđ intentamente con¬
sideros. siquam sit indignum ut qđ ab enig¬
nitate tua in tuitu tantorum apostolorũ
dilectionis deposcitͥpector minime consequa¬
tur solleras sicut de c& ꝑpend& industria.
Dohis uero quae deecđ ae tuae ł dio caeseos
priui legiis idẽ uenerabilis actarđ p̃cipue
sugges sit salo moniduci & populobrit tanorũ
sufficientir des criptis quod &siam in ex¬
em plar qđ secum i dẽ antistes defer&
expori entiatua quibit agnoscere nihilq
qđ contra rationem postulabunt si fortas¬
sis adnoseorum aliquiuenerint agnoueris
eos a nobis opitulante dnõ pos seponit᷑
adepturos
Obtamus fraternita
ntuam INxpõ beneualere.

Expanded text:
ci queat suae vitae subsidium. Quod te negatuci queat suae vitae subsidium. Quod te negaturum profecto non credimus, si quam sit a fratre frater adjuvandus intenta mente consideres; si quam sit indignum, ut quod a benignitate tua intuitu tantorum apostolorum dilectionis deposcitur, petitor minime consequatur, solerti, sicut decet, perpendet industria. De his vero, quae de ecclesiae tuae, vel dioeceseos privilegiis idem venerabilis Actardus praecipue suggessit, Salomoni duci et populo Britannorum sufficienter descripsimus: quod etiam in exemplari, quod secum idem antistes deferet, experientia tua quibit agnoscere: nihilque quod contra rationem postulabunt, si fortassis ad nos eorum aliqui venerint, agnoveris eos a nobis, opitulante Domino, fore penitus adepturos Optamus fraternitatem tuam in Christo bene valere.
Abbreviated transcription (Latin):
Prardo ardiepõ turonico. Miserias & dira
calamitates actardi cõmunis fris & co opĩ. ponest
exponendi tuaereuerentiae ulla necessitas quip¬
pecum ipsa ut pote in hissotia & penesemper
conticua earum liqui dius nobis experientiam
habeat ut sicuti descĩmonia sua credendumẽ
immoutipso antistite referentur cõperimꝰeius
continuis erumnis non modice cõpassasit &
miserta: uerum ꝗł nris sepe ut apud dilectionẽ
tuam lit ceris ad uiuari & apostolorum prin¬
cipum quorum p̃sidia tanto labore tantoq
studi orequisiuit amoris intuitu sibi quandam
propriae uoluit c̃solationem conferri
Caritatẽ cuam hisortamꝰ & de precamur api¬
cibus ut int̃ alia benefitiorum tuorum sibicola¬
torum in signia monasteriolum illi qđ olim
indio cesitua tenuisse dinos citur. tuanunc con¬
se quatur obamorem ⁊ ammem oratorum
a postolorum largiente beniuolentia qua¬
tinus quisuis ualdo destiuitur eõ cõperitur
Hinc saltem alicuius sustontationibus adipis¬

Expanded text:
HERARDO archiepiscopo Turonensi. Miserias et diras calamitates Actardi communis fratris et coepiscopi non est exponendi tuae reverentiae ulla necessitas. Quippe cum ipsa, utpote in his socia, et pene semper contigua, earum liquidius nobis experientiam habeat: ut sicuti de sanctimonia sua credendum est, imo ut ipso antistite referente comperimus, ejus continuis aerumnis non modice compassa sit et miserta. Verum quia nostris saepe et apud dilectionem tuam litteris adjuvari, et apostolorum principum, quorum praesidia tanto labore tantoque studio requisivit, amoris intuitu sibi quamdam proprie voluit consolationem conferri, charitatem tuam his hortamur et deprecamur apicibus, ut inter alia beneficiorum tuorum sibi collatorum insignia, monasterium illud, quod olim in dioecesi sua tenuisse dignoscitur, tua nunc consequatur ob amorem jam memoratorum apostolorum largiente benevolentia: quatenus qui suis valde destitutus esse comperitur, hinc saltem alienis sustentationibus adipis
Abbreviated transcription (Latin):
tationis uł ab dicationi hbentur. Nullius
estrum uł nomĩ uł institutum fir mum aut
abile permanere ualebit. Quin potius
ogmatibus quae desca & in diuidua tri¬
ce apresulibus sedis apostolicȩ promul¬
erur Nonnulla posst̃ fieri detrimenta
cedentium quorum que & maxime pri
sedis pontisicum statuta uel ulli qđ di
efas est. quinet ipso auditu prorsus
errendum A subsequentibus quibusq im¬
no o inferioribus abolitioni cuidam ł dãp¬
ate subitiantur uł impiae temeritats¬
altem solide rogationi ꝓdantur
im fraternitatem uram optamus
nii & semper lnxpo bene ualere

Expanded text:
tationi vel abdicationi habentur, nullius tationi vel abdicationi habentur, nullius vestrum vel nomen vel institutum firmum aut stabile permanere valebit. Quin potius et dogmatibus, quae de sancta et individua Trinitate a praesulibus sedis apostolicae promulgantur, nonnulla possunt fieri detrimenta, si praecedentium quorumque et maxime primae sedis pontificum statuta vel ulli, quod dici nefas est, quin et ipso auditu prorsus horrendum, a subsequentibus quibusque, imo et inferioribus, abolitioni cuidam vel damnationi subjiciantur, vel impiae temeritatis ausu saltem soli derogationi prodantur. Sanctam fraternitatem vestram optamus nunc et semper in Christo bene valere.
Abbreviated transcription (Latin):
quaino do cunque fiant meẽ lr ss
mentis uol diffinitionis aut dispositionis affec¬
tum. Quam quam si quilib& a postolicae se dis
misericordiam humilter postula uerint crca
hos premissa satis factione mitius agere nullo
modo uelimus inflexibiles apparere: Tantum
neh uius modi homines sic in nocentiam suam
asserere studeant ut in accusationẽ tanti pon¬
tificis maximeq in dĩ iuditio collocati. quo quo
modo prorum pere audeant precipue
cum illum dum aduixit. Nemo impetere
praesum pserit uł eum de in uisto iuditio
arguere uł tenuiter ausus etiterit Nisi
forte hunc quis humiliter adiit. cuullesa¬
tis factione nondum curata uireremittere
non consensit
Eftote igitur circa haec uigiles. estote for¬
tes & ista omnibus ultra alpes constitu¬
tis epis copis nunciantes ut & ipsi quo que
super his solliciti & intenti pro pugnatores
sint salutaribus monitis incitate. Qm̃
ĩ sedis apostolicae presul uł ipsius decr&a detes¬

Expanded text:
quomodocunque fiant, meum interesse quomodocunque fiant, meum interesse mentis, vel definitionis, aut dispositionis affectum. Quanquam si quilibet apostolicae sedis misericordiam humiliter postulaverint, circa hos praemissa satisfactione mitius agere nullo modo velimus inflexibiles apparere. Tantum ne hujusmodi homines sic innocentiam suam asserere studeant, ut in accusationem tanti pontificis maximeque in Dei judicio collocati, quoquo modo prorumpere audeant: praecipue cum illum, dum advixit, nemo impetere praesumpserit, vel eum de injusto judicio arguere, vel tenuiter ausus exstiterit; nisi forte hunc quis humiliter adiit, cui ille satisfactione nondum curata jure remittere non consensit. Estote igitur circa haec vigiles, estote fortes, et ista omnibus ultra Alpes constitutis episcopis nuntiantes, ut et ipsi quoque super his solliciti et intenti propugnatores sint, salutaribus monitis incitare. Quoniam si sedis apostolicae praesul, vel ipsius decreta, detes
Abbreviated transcription (Latin):
filii & constituti. quamius longe mertas im¬
pares. super omnem uni uers alis scaẽ aecłae
terram Precamur autem & obsecramus
in dño ut sicuti nos unanimis fraternitatis ure
precibus annuimus. & assensum decetero p̃
solum in hoc sed & in omnibus prebere diponi¬
mus Ita quoq uos meis niunc uotis satis facerr
procurantes. Crebro dictum apostolicae recor¬
dationis papam picolaũ incodicibus ł diptras
aecclaesarũ urarum scribi& nomen eius lpt̃
sacra missarum sollempnia in pretermissoe
recitari faciatis
lta ut aluis quoq frib & dio ceseon ur̃arũ sa¬
cerdocibus id ipsum agere prȩcipiatis
quam omnib omnino lericali fu
ordine. Contra personã eiꝰ ł acta seu de
ipsius agere łdecernere quicquam ter¬
tibus iam uerbo quam scripto uiri liter ol¬
uietis acualidissime resiscatis
eius personam uel do crea gerente
hisnum quam praebituriom s
sensum : Neccis a quibus cum que

Expanded text:
filii, et constituti, quamvis longe meritis imfilii, et constituti, quamvis longe meritis impares, super omnem universalis sanctae Ecclesiae terram. Precamur autem, et obsecramus in Domino, ut sicuti nos unanimis fraternitatis vestrae precibus annuimus, et assensum de caetero non solum in hoc, sed in omnibus praebere disponimus; ita quoque vos meis nunc votis satisfacere procurantes, crebro dictum apostolicae recordationis papam Nicolaum in codicibus vel diptychis ecclesiarum vestrarum scribi, et nomen ejus inter sacra missarum solemnia impraetermisse recitari faciatis: ita ut aliis quoque fratribus, et dioeceseon vestrarum sacerdotibus, idipsum agere praecipiatis. quam omnibus omnino clericali fungentibus ordine contra personam ejus, vel acta seu decreta ipsius, agere vel decernere quidquam tentantibus, tam verbo, quam scripto viriliter obvietis, ac validissime resistatis.ejus personam, vel decreta gerentur, me his nunquam praebiturum fore consensum: nec eis a quibuscunque, vel
Abbreviated transcription (Latin):
quam apostolicae sedis censura sic̃ ex egit
ordo precessit ad probamus admit᷑ti¬
mus & corroboramus atq postulatio
niuraẽ cuiquic quã negari difficili¬
mum est annuerites adpleniorem
confirmationem usum pallu lamdio¬
to fratri prõ uul fado bituricensi an¬
tistitis secundũ priorem consuetudi¬
nem adgenium & decus ecđas si bi
commissȩ & instructionem ipsius concedimis. Qđ
&iam sepȩ memoratus decessorpr̃ iam dudum libm¬
ter annuer& sique nunomisistis ipsereciper&
uel sihis qui hoc sus cipere conabatior abituri censi
missus ꝓbar&ur a ecła Sed quod ille nonegit
ecce nos egimus Qumpotius quodilleper¬
ficere deliberauerat. Nos aeccedo auetore
sup pleuimus Non quippeest diuersitas operis
ubi est una eademq concordia uoluntatis Prȩ¬
sertim cum debeamus ei in labore succedere
cui successimus in honore Nimirum qui fu¬
mus ut ps almista canit. Propatribus pati

Expanded text:
quam apostolicae sedis censura, sicut exegit quam apostolicae sedis censura, sicut exegit ordo, praecessit, approbamus, admittimus et corroboramus; atque postulationi vestrae, cui quidquam negari difficillimum est, annuentes, ad pleniorem confirmationem, usum pallii jam dicto fratri nostro Wulfado Bituricensi antistiti, secundum priorem consuetudinem, ad genium et decus ecclesiae sibi commissae, et instructionem ipsius concedimus. Quod etiam saepe memoratus decessor noster jamdudum libenter annueret, si quae nunc misistis ipse reciperet, vel si is qui hoc suscipere conabatur, a Bituricensi missus probaretur Ecclesia. Sed quod ille non egit, ecce nos egimus. Quin potius, quod ille perficere deliberaverat, nos ecce Deo auctore supplevimus. Non quippe est diversitas operis, ubi est una eademque concordia voluntatis: praesertim cum debeamus ei in labore succedere, cui successimus in honore. Nimirum qui sumus ut Psalmista canit: Pro patribus nati
Abbreviated transcription (Latin):
Scãe & inx põdiligen de synodo a puoltre cascol¬
lectȩ Legationis uraẽ scripta beate memoriae
decessori meo papae picolao missa. Nosiam inse¬
de illius diuina dignatione locati susce pimus. prõp¬
tissimãq oboe dientiam uram quam in colligendis
gestis scđm diffinitionẽ p̃nominati sc̃s simi p̃su¬
ls exhibiustis laudauimus. Etlic& ad seriem
rerum gestarum luce clarius agnoscendã pon
sufficiant quaetã de ebbonis deiecuone quamde
his quae posmodum actas. unanimitas urã de¬
scripserit. & non nulla relationi urȩ desint.
eorum quae suꝑ his gesta sunt quȩq iam me¬
moratus & semꝑ memorandus pontifex apłicȩ
sedi uoluit ex inte gro reserari. pium tament
laborem urae scitatis & studium. non solum lau
gens casus ꝑ non breuis tem poris int̾ cape¬
ae Eccedõ gratias uenit allucẽ. &iustiti¬
ae suae radios ad omnium omnino certitu¬
dinem foras quasi solis splendor extendit
idõq nos urm iudicium acuram̃ sententiã

Expanded text:
Christo diligendae synodo apud Trecas collectae. Legationis vestrae scripta, beatae memoriae decessori meo papae Nicolao missa, nos jam in sede illius divina dignatione locati suscepimus, promptissimamque obedientiam vestram, quam in colligendis gestis, secundum definitionem praenominati sanctissimi praesulis exhibuistis, laudavimus. Et licet ad seriem rerum gestarum luce clarius agnoscendam non sufficiant, quae tam de Ebbonis dejectione, quam de his quae postmodum acta sunt unanimitas vestra descripsit, et nonnulla rationi vestrae desint eorum quae super his gesta sunt, quaeque jam memoratus et semper memorandus pontifex apostolicae sedi voluit ex integro reserari; pium tamen laborem vestrae sanctitatis et studium non solum laudgens casus per non brevis temporis intercapeae, ecce, Deo gratias, venit ad lucem, et justitiae suae radios ad omnium omnino certitudinem foras quasi solis splendor extendit. Ideoque nos vestrum judicium, ac vestram sententiam,
Abbreviated transcription (Latin):
decus illi palli sola miseratios af¬
fectu contulimus quod non aliter.
neccuilib& absq in &ro poliis cono¬
deremus nisimultotiens hunc e¬
lia male uincula passum &iam a
pitalem sententiam frequenter trac
habeat ꝓ exilia & catena pallii ornamer
institutum sy ad suũ spetiale ceraq tẽr.ris
uenit᷑ accedere cribulatũ anexquasp¬

Expanded text:
decus illi pallii solo miserationis afdecus illi pallii solo miserationis affectu contulimus. Quod non aliter illi, nec cuilibet absque metropolitis concederemus, nisi multoties hunc exsilia, mare, vincula passum, etiam ad capitalem sententiam frequenter tracthabeat pro exsilio et catena pallii ornamenta, institutum, sed ad suum specialem certique temporis subvenitur, accedere tribulatum, e
Abbreviated transcription (Latin):
Com periat colsitudo ura nosin &ro poli¬
tanos prȩsules regni uri adquedã trac¬
tanda aecclaesialica negotia quorum urae
glae tenorem ostendi p̃cepimus singulos
cum suffraganeis suis pariter conuenire man
prepter rogamus piam dilectionem uram
in tanto piegotio auxiliari. Quo faclius
enus ipsisurõ solatio potitis p̃sens pe¬
otium rite tractantibus uos quoq protante
nitatis studio premium consequamini
Eritaut̃ eis & aliud post modicũ decr&o
uro si nodice uentilandum sed neduplicats
operis ouerosus existat Interim in hoc
operam dare illos oporcet. Vtudeli coc
ad alterum libentius hac expeditius dõ uiuante
portingere pos sint. Optamus gloriam uram

Expanded text:
Comperiat celsitudo vestra, nos metropolitanos praesules regni vestri ad quaedam tractanda ecclesiastica negotia, quorum gloriae vestrae tenorem ostendi praecepimus, singulos cum suffraganeis suis pariter convenire mandpropter rogamus piam dilectionem vestram, ut tanto negotio auxilians, quo faciliusquatenus ipsis vestro solatio potitis, praesens negotium rite tractantibus, vos quoque pro tantae pietatis studio praemium consequamini. Erit autem eis et aliud post modicum decreto nostro synodice ventilandum: sed ne duplicatus labor eis onerosus existat, interim in hoc operam dare illos oportet, ut videlicet ad alterum libentius ac expeditius, Deo juvante, pertingere possint. Optamus gloriam vestram
Abbreviated transcription (Latin):
quinpotius meritis pro cellerrime consolationis
solatiomeruiss& ut scilic& habeat ꝓexilioo
cathena pallii arnamenta uã ad ecđ&̃ cui
in cardinand est ꝑ p&uũ institutũ. s& ad suũ
spacialam certiq temporis usum. Potiatur
gicur tanti decoris ornatu ꝗ int̃sacerdotũ
infulas precipuum tenerilocum dinoscitur
quatinus &iam ꝑ hoc insigne unt excellens
ammoneatur industria & huius sacrati
muneris reuerentia. pium co urm̃ sollie¬
tius acsa lubr urgeatur quotant᷑ uirur
quoq fuore uaccantis &liam sdeme¬
polis optulerit eccłȩ moderamina
sequatur. Ad exdudenda uidelico
ca contraselnecta obstacula &l ꝑc.
toria. Si quidom indignum du
quõ quã ad apostolicam sedem ub son
catholicis sub uenitar tribulatum a¬
cedere. & non consolatum recedo
tore tristem discedore ꝑhbus
quae dam fateantir historiao¬
Deb & enim nr̃a compatienti habun dan¬
tia aliorum suppleri in opia quoualeat
Inscabellum pedum inpersonarum accep¬

Expanded text:
rimae consolationis solatio meruisset: ut scilicet habeat pro exsilio ei catena pallii ornamenta, non ad ecclesiae cui incardinandus est perpetuum institutum, sed ad suum specialem certique temporis usum. Potiatur igitur tanti decoris ornatu, qui inter sacerdotum infulas praecipuum tenere locum dignoscitur, quatenus etiam per hoc insigne vestra excellens admoneatur industria, et hujus sacrati muneris reverentia pium cor vestrum sollicitius ac salubrius urgeatur, quo tantus vir vestro quoque favore vacantis, etiamsi se metropolis obtulerit, Ecclesiae moderamina consequatur: ad excludenda videlicet cuncta contra se injecta obstacula, et perinisteria. Siquidem indignum ducimus quemquam ad apostolicam sedem, ubi semper catholicis subvenitur, tribulatum accedere, et non consolatum recedere: tore tristem discedere perhibuisse quaedam fateantur historiaDebet enim nostra compatiendi abundantia aliorum suppleri inopia: quo valeatin scabellum pedum in personarum accep
Abbreviated transcription (Latin):
conueni& conseꝗ pitiorem. Nimirũ qui lnt̃ cole¬
ra uirtutum suarum lisigrii abar¬
barorum rabiem sȩpe ꝑ pessus xpm̃
confiteri nonsolum coram haminibus
uerum &iam coram paganis & infidelib
nonerubuit. Ciergo cuius cumq sint nu¬
xp̃m &iami intergladios & uincula diũsaq
pericula p̃dicare non rennuit Vnde & nos
illius multiplici miseriae & diutini peregri¬
nacioni atq continuo merari cõpatientes
decus illi pallii solo miserationis affectu con¬
culimꝰ qđ nonalit̃ illi neccuilib & absꝙ m&ro¬
politis concederemꝰ nisi multotiens huncexi¬
lia mare uincula passum &iã ad capitalẽ
sententiam frequont̃ tractũ fuis se cõperissemꝰ

Expanded text:
iorem. Nimirum qui inter caetera virtutum suarum insignia barbarorum rabiem saepe perpessus, Christum confiteri, non solum coram hominibus, verum etiam coram paganis et infidelibus non erubuit. Ei ergo, cujuscunque sint num etiam inter gladios et vincula diversaque pericula praedicare non renuit. Unde et nos illius multiplici miseriae, et diutinae peregrinationi, atque continuo moerori compatientes, decus illi pallii solo miserationis affectu contulimus; quod non aliter illi, nec cuilibet absque metropolitis concederemus, nisi multoties hunc exsilia, mare, vincula passum, etiam ad capitalem sententiam frequenter trac
Abbreviated transcription (Latin):
Sanepost oius decessum electio canonica
& ordinatio afuffraganeis epis euisdem m&ro¬
poleos turo nicae canonicae celebretur
exmore. Et sinam neticȩ contigerit eclẽ
adpriorem redirestatum. Nihil officiat
ei haecne cessiticos unitio. quam exogit
paganorum uastatio quominus proprius
ualeat habero pontificem
Seduidimus
eum ualde tristem propter ꝑsecutionem
paganorum Et cum oms sint peneres
ipsius ecđie de populatȩ Praecamur
largissimam munificentiam &caritatẽ
petuum quod conaesseritis nobis hocdonum
ut non patiamini tantum locum pessumiri
& Indeso lationem presertĩ cũ fuerit ex ant¬
quo i &ro polis. & meritis gloriosissimi
confessoris xristimartini honorabilis semꝑ¬
que uenerabilis & intergallicanas eademuel
secunda uel tertia prouintias turonensis.
& multis que habea distractest ditata uil¬
lis possessionibus & abbatus & cum alia

Expanded text:
Sane post ejus decessum electio canonica, et ordinatio a suffraganeis episcopis ejusdem metropoleos Turonicae canonice celebretur ex more et si Namneticae contigerit Ecclesiae ad priorem redire statum, nihil officiat ei haec necessitatis unitio, quam exegit paganorum vastatio, quominus proprium valeat habere pontificem. Sed vidimus eum valde tristem propter persecutionem paganorum; et cum omnes sint pene res ipsius Ecclesiae depopulatae, precamur largissimam munificentiam et charitatem memoriale perpetuum, quod concesseritis nobis hoc donum, ut non patiamini tantum locum pessum ire, et in desolationem, praesertim cum fuerit ex antiquo metropolis, et meritis gloriosissimi confessoris Christi Martini honorabilis, semperque venerabilis, et inter Gallicanas eadem vel secunda vel tertia provincia Turonensis, et multis quae ab ea distractae sunt, ditata villis, possess
Abbreviated transcription (Latin):
sed prudentiae gloriae urae iamual& ad¬
uertere quid prosit si ad eãdem non pedib
corporis & camen passibus mentis accedit
Quid prodest quia forinsecus ab illasoquos¬
tratus cernitur qui tamenei ualde con¬
glutinatus intrinsecus intelligitur. Qui
gatus dumtam̃ ẽe cumea mente minim
ꝓbat᷑ annexus. Quidei ꝓficit coniug
foederis uł regiae dignitatis riomine solo
fũi quecar& omnibus quea dꝑferte diloction

Expanded text:
Sed prudentia gloriae vestrae jam valet adSed prudentia gloriae vestrae jam valet advertere, quid prosit si ad eam non pedibus corporis, et tamen passibus mentis accedit. Quid prodest quia forinsecus ab illa sequestratus cernitur, qui tamen ei valde conglutinatus intrinsecus intelligitur? Quid gatus, dum tamen esse cum ea mente minime probatur annexus? Quid ei proficit conjugalis foederis, vel regiae dignitatis nomine solo frui, quae caret omnibus quae ad perfectae dilection
Abbreviated transcription (Latin):
epos ordinari permiserit eos scilic& quinee
uualdrade pecguntari. necthout gaudi fauo¬
re uł eligantur ł &iam consecrent᷑. Haec sunł
Rnae quaesi lotharius nepos ur callide pi
perfecerit. Hunc ueraciter nos audire uł le
procul dubio poterunt indicare atq sis aluti
eius ura caritas consulit eum magno pere su¬
adeat Incitare foris perstrepentib uerbis ue¬
facile credat. sed operum facta. scđm pers¬
picacissina proprii affluentiam sensus con¬
sider&. Dicit enim iohannes apłs Filio¬
li mei non diligamus uerbo neq lingua
sed opere & ueritate Namsinosse lib&
excellentiae urae. quid sit unde lotharius
iactat seniram in omnibus adimplere uo¬
luntatem nos euidenter aperiemus. Vide¬
lic& quia nolis immo dõ nr̃o oboediens. theu¬
ꝑgam coniugem suam recepit. Qualdra¬
dam uero ut pote ad ultera merito sequestraũ
nec ad illã post reuersionem legatinri accessit

Expanded text:
episcopos ordinari permiserit, eos scilicet, qui nec episcopos ordinari permiserit, eos scilicet, qui nec Waldradae, nec Guntharii, nec Theutgualdi favore vel eligantur, vel etiam consecrentur. Haec sunt, charissime, quae si Lotharius nepos vester callide non perfecerit, hunc veraciter nos audire nolle procul dubio poterunt indicare, atque si saluti ejus vestra charitas consulit, eum magnopere suadeat incitare, et non ejus foris perstrepentibus verbis facile credat: sed operum facta, secundum perspicacissimam proprii affluentiam sensus consideret. Dicit enim Joannes apostolus: Filioli mei, non diligamus verbo neque lingua, sed opere et veriexcellentiae vestrae, quid sit unde Lotharius jactat se nostram in omnibus adimplere voluntatem, nos evidenter aperiemus. Videlicet quia nobis, imo Deo nostro obediens, Theutbergam conjugem suam recepit, Waldradam vero, utpote adulteram, merito sequestravit, nec ad illam post reversionem legati nostri accessit.
Abbreviated transcription (Latin):
profecco regredietur. Nam sicut mulier dño
side proximans tangit. turba uero lic& tangit
tamen comprimit. sic ꝓdolor isto intempore quidã
& si tangere & sia ꝓximare uidentur tactus ta¬
meneorũ quia ñ exfide pręssurã gignit & a¬
proximatio turbationem adducit Ergo neces¬
se est uttalem se in cuncts exhibeat rex lothari¬
us ut ios eum gratanti animo primitus sus¬
cipere delectemur &ita demum uenientem ex¬
pansis brachus amplexemur Qđ aliter fieri
non poterit nisi uual drada romam sicuti
coeptum fuerat dirigatur: Vt uidelic& nos
causa eius adsinem legitomũ perducamus qui
deipsius preuaricatione semel inctium iudican¬
iura menti abipso audiamus rege lothario
coniugosuo tractari. Videlic& ut talẽ secir ca illã
mente demonstr& & opere. qualem diligens
rex erga dilectam coniugem suã sedeb& de¬
monstrare reginam. Etnisi deproprio clero
in agri pinensi colonia atq treuerensi a ecđis

Expanded text:
profecto regredietur: Nam sicut mulier Domino profecto regredietur: Nam sicut mulier Domino fide proximans tangit; turba vero licet tangit, tamen comprimit; sic proh dolor! isto in tempore quidam etsi approximare videntur, tactus tamen eorum, quia non ex fide, pressuram gignit, et approximatio turbationem adducit. Ergo necesse est ut talem se in cunctis exhibeat rex Lotharius, ut nos eum gratanti animo primitus suscipere delectemur, et ita demum venientem expansis brachiis amplectemur. Quod aliter fieri non poterit, nisi Waldrada Romam, sicuti coeptum fuerat, dirigatur, ut videlicet nos causam ejus ad finem legitimum perducamus, qui de ipsius praevaricatione semel initium judicandum tenorem juramenti, ab ipso audiamus rege Lothario conjuge suo tractari: videlicet ut talem se circa illam mente demonstret et opere, qualem diligens rex erga dilectam conjugem suam se debet demonstrare reginam: et nisi de proprio clero in Agrippinensi colonia atque Treverensi ecclesiis
Abbreviated transcription (Latin):
nos se properare ł ledemonstrat cum id nesinenr̃a
licentia presumer&. Nos ei sepe districtius iniun¬
xerimus & prohibuerimus. Uerum qua mobrẽ
lotharius roma persicisci gestiat mira mur si
uram potuit latere prudentam Itaq impleat
prius cuncta quae premisimus totius occasionis uł
sinistre suspitionis fomitem a se procul abiciat
immo uero anris mentibus amput&. & tuncsi eisit
huc ueniendum anobis est sollicite prouidendũ
Siquidem &iam sicuncta quae nos ei supra comine¬
mora uimus in iunxisse poenitus adimpl&a po¬
tuissa ostendere. Nec siti contra inter dictumnrm
romam fuerat properandum. quanto minus
nunc quando totiens a nob ammonitus nihil de
his consum masse coniuncitur. lgitur dilectio
ura illum nuncromam uenire quaeso prohi¬
beat. Alio quin mihi credite si contra propo¬
situm prm forte prȩsumpserit minime cion
qua cupit honestate uł hic suscipietur ł hiinc

Expanded text:
nos se properare velle demonstrat, cum id ne sine nostra nos se properare velle demonstrat, cum id ne sine nostra licentia praesumeret, nos ei saepe districtius injunxerimus et prohibuerimus. Verum quam ob rem Lotharius Romam proficisci gestiat, miramur si vestram latere potuit prudentiam. Itaque impleat prius cuncta quae praemisimus, totius occasionis vel sinistrae suspicionis fomitem a se procul abjiciat, imo vero a nostris mentibus amputet, et tunc, si ei sit huc veniendum, a nobis est sollicite providendum. Siquidem etiam si cuncta, quae nos ei supra commemoravimus injunxisse, penitus adimpleta potuisset ostendere, nec sic ei contra interdictum nostrum Romam fuerat properandum: quanto minus nunc, quando toties a nobis admonitus nihil de eis consummasse convincitur? Igitur dilectio vestra illum nunc venire Romam quaeso prohibeat: alioquin, mihi credite, si contra propositum nostrum forte praesumpserit, minime eum qua cupit honestate vel hic suscipietur, vel hinc
Abbreviated transcription (Latin):
illum hortatisumus. Uerum &iam ticinum
dum ad nos tendere crederetur iam prosectũ
ingallias reducere pro curauit. Filiam uero
tram chouꝑgam reginã quaebeati p&ri secegmino
sẽꝑmnuniri poposcit Ñsolum sicut regina scđm p̃s¬
titum iuramentum Non tractat. Uerum &iã
uec protimore dĩ. nec prosci p&ri reuerenti a
nec procon iugali foedere. Nec &iam pro
eodem collato iuramento saltem inminimis
quibiq negotus suã hancesse partitipe recognos¬
cit. Quippe quam omni aegestati omni
obprobrio omni prorsus ab iectione sũmitat
Porro depre moratis a ecclaesus ordinands ri
solum mandata nostra contempnit. sed & sa¬
crorum canonum prȩcepta conculcat
titur sed has tanto tem pore sine rec¬
tore manere permittit. Eccefili& arissime
quomodo lotharius rex institita pr̃a custodit:
Ecce quo modo uerum est quoddicit pira seuel¬
le in omnibus obseruare decr&a. & ad huc ad

Expanded text:
illum hortati sumus; verum etiam Ticinum, illum hortati sumus; verum etiam Ticinum, dum ad nos tendere crederetur, jam profectam, in Gallias reducere procuravit. Filiam vero nostram Theutbergam reginam, quae beati Petri se tegmine semper muniri poposcit, non solum sicut reginam secundum praestitum juramentum non tractat: verum etiam nec pro timore Dei, nec pro sancti Petri reverentia, nec pro conjugali foedere, nec etiam pro eodem collato juramento, saltem in minimis quibusque negotiis suam hanc esse participem recognoscit; quippe quam omni egestati, omni opprobrio, omni prorsus abjectioni submittit. Porro de praememoratis ecclesiis ordinandis non solum mandata nostra contemnit, sed et sacrorum canonum praecepta conculcat, titur, sed has tanto tempore sine rectore manere permittit. Ecce, fili charissime, quomodo Lotharius rex instituta nostra custodit, ecce quomodo verum est, quod dicit nostra se velle in omnibus observare decreta. Et adhuc ad