comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cipis: Diuersarum spe-¬
cierum tantus odor
funditur : quod terres.¬
tris paradisus possit
dici penitus: Princeps
intrat. plebs resultat.. uii¬
laudibus hymnidicis.
Deum laudant. hunc
salutant uocibus altis¬
sonis: sic adtemplum
scĩ petri peruenere pa¬
riter Ubi laudes deo
patri per soluunt ala.¬
criter. Ergo princeps
ad altare fert uexillũ
triumphale: Offert il.¬
lud speciale: post hec
munus principale: Ad¬
orato deo uero: reddit
grates omĩ clero: Prece
cuius decoratus. uic̃¬
tor extitit beatus: Ip.¬
sos ualuas exeunte: cla¬
mant om̃s cordis uoce:
Salue rex alleta ueri te
formident hostes dei: Ti.

Expanded text:
cipis. Diversarum specipis. Diversarum specierum tantus odor funditur, quod terrestris paradisus possit dici penitus. Princeps intrat; plebs resultat laudibus hymnicis; Deum laudant, hunc salutant vocibus altisonis. Sic ad templum Sancti Petri pervenere pariter, ubi laudes Deo Patri persolvunt alacriter. Ergo princeps ad altare fert vexillum triumphale; offert illud speciale, posthaec minus principale. Adorato Deo vero, reddidit grates omni clero, prece cujus decoratus, victor exstitit beatus. Ipso valvas exeunte, clamant omnes cordis voce: « Salve, rex! athleta veri, te formident hostes Dei, ti
Abbreviated transcription (Latin):
to: antiochiam reuerti
precepit: Ipse uero cum
manifesta uictoriȩ pal.¬
ma rediens per rura et
castella cum hymnis ac
canticis ab omni populo
letus excipitur: Cumq
appropinquasset antio.¬
chiȩ urbi uenerande per
totam ciuitatis sonus
aduenientis intonuit:
Sanctarum itaq reliqͥa.¬
rum precedente ordine:
Uenerabilis patriarcha
cum suo clero ȩcclesiasti.¬
ca institutione decorato.
uirorum ac mulierum
sequente multitudine:
exit ei obuiam: Deum
time et mandata eius
obserua uocibus angeli¬
cis personantes. ipsum
suscipiunt collaudant
ac uenerantur: Ad ho¬
norem summi regis. et
affectum sui gregis: lib
seruus et ancilla gra.¬
tulantur die illa In¬
terim diuersarum na.¬
tionum populus: in¬
nituntur coronare ci.¬
uitatem floribus: Quis.¬
quis carum suierarũ
ornamentum habeat:
tunc non celat sed reue.¬
lat quo uictori placeat
Uicos sternunt et pla.¬
teas ornamentis sericis
auro gemmis ad ornan.¬
tur ob aduentum prin-¬

Expanded text:
to, Antiochiam reverti to, Antiochiam reverti praecepit. Ipse vero cum manifesta victoriae palma rediens, per rura et castella, cum hymnis ac canticis ab omni populo laetus excipitur. Cumque appropinquasset Antiochiae urbi venerandae, per totam civitatem sonus advenientis intonuit. Sanctarum itaque reliquiarum praecedente ordine, venerabilis patriarcha cum suo clero ecclesiastica institutione decorato, virorum ac mulierum sequente multitudine, exiit ei obviam: « Deum time, et mandata ejus observa , » vocibus angelicis personantes, ipsum suscipiunt, collaudant ac venerantur. « Ad honorem summi Regis, et ad effectum sui regis, liber, servus et ancilla gratulantur die illa. » Interim diversarum nationum populus, innituntur coronare civitatem floribus. Quisquis carum seu rarum ornamentum habeat, tunc non celat, sed revelat, quo victori placeat. Vicos sternunt et plateas ornamentis sericis, auro, gemmis adornant, ob adventum prin
Abbreviated transcription (Latin):
ducendo. opibus honera¬
ti : deo creatori grãs agen¬
tes ad ipsum dñm roge.¬
rum principem campum
obtinentem ex hilarati
perueniunt: Quid refe.¬
ram captarum diuitiarũ
seriem. cum nec modus
nec uarietas ab ullo per¬
pendatur : Quid hostiũ
occisorum numerum: cũ
sint innumerabiles: a¬
pud nos pauci reputant᷑.
Princeps uero per tres
dies campum obtinendo.
coram ipso allatis opibus
quod decuit tantum pͥn¬
cipem sibi reseruari pre¬
cepit. cetera diuidi: sic̃
dominatus et mos eius-¬
dem curię exigit: His
per actis: princeps ante
se diuersarum gazarũ
copia captiuorumq pre¬
missa multitudine. deo
supplicando siusq om̃ibꝰ
grãs agendo eo quod dei
seruicium uiriliter sapien¬
terq per egissent: pie pa.¬
ternitatis amore omnes
licenciauit. Primatibus
autem ad propria redeun.¬
tibus uxoribus suis ac
liberis uisitatis. ad trac.¬
tandum de xp̃ianismi uti.¬
litate consilio antiochene
ȩcclesiȩ tempore assigna.¬

Expanded text:
ducendo, opibus oneraducendo, opibus onerati, Deo Creatori gratias agendo, ad ipsum dominum Rotgerium principem campum obtinentem, exhilarati perveniunt. Quid referam captarum divitiarum seriem, cum nec modus, nec varietas ab ullo perpendatur? Quid hostium occisorum numerum? Cum sint innumerabiles, apud nos pauci reputantur. Princeps vero per tres dies campum obtinendo, coram ipso allatis opibus, quod decuit tantum principem sibi reservari praecepit, caetera dividi, sicut dominatus et mos ejusdem curiae exigit. His peractis, princeps ante se diversarum gazarum copia, captivorum praemissa multitudine, Deo supplicando, suisque omnibus gratias agendo, et quod Dei servitium viriliter sapienterque peregissent, piae paternitatis amore omnes licentiavit. Primatibus autem ad propria redeuntibus, uxoribus suis ac liberis visitatis, ad tractandum de Christianismi utilitate, concilio Antiochenae Ecclesiae, tempore assigna
Abbreviated transcription (Latin):
modo morientium cre¬
bris singultibus com¬
mutatur Quid singula.
Quidam diuerse illa.¬
tionis pena necis fiunt
materia. Ceteri uero
diuinȩ ultionis iaculo
percussi : terga uersi
diffugiunt. Princeps
igitur deo deuotus:
ipso die per uirtutem
scẽ crucis uictoriam
ad eptus est: felix bel.¬
li campus dño largiel.¬
te eidem aperitur: Ipse
itaq pro ut dignum ẽ
cum domesticis laude
suorum in campo rema.¬
uens. protinus ad inse-¬
quendum cȩteros diri.¬
git: Qua inre: precete¬
ris acies beati petri lau.¬
dis nomen obtinuit:
Ibi quidem planicies
ita fuit partim mortuis
obsita corporibus par¬
tim camelorum cȩtero¬
rumq animalium di-¬
uiciis honeratorum re.¬
ferta multitudine. qͦd
nrĩs occidendi impedi.¬
mentum. fugientibus
extitit euadendi subsi.¬
dium: Nr̃i tamen per¬
cuciendo. uulnerando.
optruncando infra duo
miliaria ultra sarmitũ
hostes insecuntur: Tan.¬
dem uictores reuersi.
diuersa ferendo. mittendo.

Expanded text:
modo, morientium cremodo, morientium crebris singultibus commutatur. Quid singula? Quidam diversae illationis poena, necis fiunt materia; caeteri vero divinae ultionis jaculo percussi, terga versi diffugiunt. Princeps igitur Deo devotus, ipso die per virtutem sanctae crucis victoriam adeptus est. Felix belli campus, Domino largiente, eidem aperitur. Ipse itaque, prout dignum est, cum domesticis laude suorum, in campo remanens, protinus ad insequendum caeteros dirigit. Qua in re, prae caeteris acies beati Petri laudis nomen obtinuit. Ibi quidem planities ita fuit partim mortuis obsita corporibus, partim camelorum caeterorumque animalium divitiis oneratorum referta multitudine, quod nostris occidendi impedimentum, fugientibus exstitit evadendi subsidium. Nostri tamen percutiendo, vulnerando, obtruncando, infra duo milliaria ultra Sarmitum hostes insequuntur. Tandem victores reversi, diversa ferendo, mittendo,
Abbreviated transcription (Latin):
milites egregii. non ue¬
riti desperate gentis ex¬
petere feritatem subito
in medios hostes se con¬
ferunt. optruncando per¬
fidos. demum et ipsi op¬
truncati: xp̃i martyres
effecti sunt: Rotbertus
uero non moratus suoꝵ
ulcisci sanguinem: stre¬
nue de certando. succisis
loris equi sui: sagnta
sauciatus occidit. cohor.¬
te illius penitus dissipa¬
ta. Alanus ad olescens
guidoq frenellus simul
incedentes uoce uiua hȩc
pronunciant. comilitoneᷤᷤ
nr̃i probatissimi. iam iã
nris ferendum est subsi.¬
dium: Mox intromissi:
per acto lancearum offi.¬
tio. ictibus ensium de¬
functos nrõs retinent.
uiuosq illius aciei pro¬
tegunt. uicissim tamen
hinc et inde sanguis
inmensus funditur:
Interea nr̃orum acies
tam dextrorsum quam
sinistrorsum. parthoꝵ
multitudinem undiq
frementem intuentes
clamantes: in medios
hostes irruunt. In pri¬
mo aggressu diuino fe¬
riente gladio: hostilis
clamor antea horrifer
et in mensus. diuerso

Expanded text:
milites egregii, non vemilites egregii, non veriti desperatae gentis expetere feritatem, subito in medios hostes se conferunt, obtruncando perfidos, demum et ipsi obtruncati Christi martyres effecti sunt. Rotbertus vero non moratus suorum ulcisci sanguinem, strenue decertando succisis loris equi sui, sagitta sauciatus occidit, cohorte illius penitus dissipata. Alanus adolescens, Guidoque Frenellus simul incedentes voce viva haec pronuntiant: « Commilitones nostri probatissimi, jamjam nostris ferendum est subsidium. » Mox intromissi, peracto lancearum officio, ictibus ensium defunctos nostros retinent, vivosque illius aciei protegunt; vicissim tamen hinc et inde sanguis immensus funditur. Interea nostrorum acies, tam dextrorsum quam sinistrorsum, Parthorum multitudinem undique frementum intuentes, clamantes, in medios hostes irruunt. In primo aggressu, divino feriente gladio, hostilis clamor, antea horrifex et immensus, diverso
Abbreviated transcription (Latin):
temq tueri precipit: Se¬
ipsum cum quibus po¬
tuit fuga deliberat:
Interim hĩc comes. inde
guido in primo impetu
fractis lanceis: astrictis
mucronibus hostes per¬
cuciunt. Unde clamor.
luctus. et armorum
fragor utriusq partis
bellantium aures sic
opturat : ut nec amicꝰ
amicum: nec frat̃ fra.¬
trem intelligat: N ostra.¬
tes tamen non clamo¬
ribus territi. nec labo¬
re de uicti. pari auda¬
ta uires resumendo¬
hostes eliminant. eiuscerãt.
et obtruncant: Quo uiso:
tumbaret ex obliquo sinis¬
trorsum prosiliens splen-¬
denti atie trecentorum
militum comitatus. post
aciem principis cursitan¬
do. cum ipsam nec impe¬
tere audeant. nec crebris
ictibus sagiitarum ab
incepto gressu dimouere
possint : turcopulos contͣ
ipsos sagittantes : plus
citis gressibus intra nos¬
trates mergi faciunt: Ex
ipso impetu: cohorti rot¬
berti fulcoii dextrorsum
incedenti. recta fronte
obuiant. Quam eum
intuiti fuissent. rotbertꝰ
surde uallis. bochardꝰq

Expanded text:
temque tueri praecipit, setemque tueri praecipit, seipsum, cum quibus potuit, fuga deliberat. Interim, hinc comes, inde Guido in primo impetu fractis lanceis, astrictis mucronibus hostes percutiunt. Unde clamor, luctus, et armorum fragor utriusque partis bellantium aures sic obturat ut nec amicus amicum, nec frater fratrem intelligat. Nostrates autem non clamoribus territi, nec labore devicti, pari audacia vires resumendohostes eliminant, eviscerant et obtruncant. Quo viso, Tumbaret ex obliquo sinistrorsum prosiliens splendenti acie trecentorum militum comitatus, post aciem principis cursitando, cum ipsam nec impetere audeant, nec crebris ictibus sagittarum ab incoepto gressu dimovere possunt, Turcupulos contra ipsos sagittantes, plus citis gressibus intra nostrates mergi faciunt; ex ipso impetu cohorti Roberti Fulcoii Retrorsum incedenti, recta fronte obviant. Quam cum intuiti fuissent, Rotbertus Surdevallis, Bocardusque,
Abbreviated transcription (Latin):
multiplicitate uisi sunt
honerasse : tumbaret ultͣ
montem cum sua acie
latitante presidio: Ceteri
uero intentoriis et extra
presentium diuitiarum¬
dem. maxime autẽ prin.¬
cipum suorum confisi ui.¬
ribus superbe prestolan.¬
tur. quod nec penitencia
iuuatur. quia sera: nec
suorum protectione rele.¬
uatur quia perdita. Ad¬
est namq rogerius xp̃i.¬
ane militiȩ princeps
elegantissimus. cum
sua acie hostibus fero.¬
cissima personantibus
tubis per media castra
captos suos liberando.
et hostes obtruncando.
diuitias quasi fimum
reputando: ad montẽ
quo standarium et ro.¬
bur ipsorum conglome.¬
ratum fuerat iter diri.¬
git: Comes uero edes.¬
sanus. guidoq capreo.¬
lus ad primos ictus
ordinati: asinistris an.¬
te cedendo. asserunt
se alterum recta fronte
supra montem: alteri
exoblico hostes impete¬
re. Burso autem diui-¬
ni terroris iaculo sauci¬
atus cum fratre suo et
familiaribus quasi bel¬
laturus descendens:
iuiriliter resistere mon¬

Expanded text:
multiplicitate visi sunt multiplicitate visi sunt onerasse, Tumbaret ultra montem cum sua acie latitantem praesidio. Caeteri vero, in tentoriis et extra praesentiam divitiarumdem, maxime autem principum suorum confisi viribus, superbe praestolantur; quod nec poenitentia juvatur, quia sera; nec suorum protectione relevatur, quia perdita. Adest namque Rotgerius Christianae militiae princeps elegantissimus, cum sua acie hostibus ferocissima, personantibus tubis per media castra, captos suos liberando et hostes obtruncando, divitias quasi fimum reputando, ad montem, quo standarum et robur ipsorum conglomeratum fuerat, iter dirigit. Comes vero Edessanus, Guidoque Capreolus, ad primos ictus ordinati, a sinistris antecedendo, asserunt se, alterum recta fronte super montem, alterum ex obliquo hostes impetere. Burso autem divini terroris jaculo sauciatus, cum fratre suo et familiaribus, quasi bellaturus descendens, viriliter resistere mon
Abbreviated transcription (Latin):
corporali uindicta merito
debere puniri predicat et
quod intolerabilius est
per petuo anathemate fe.¬
riendos confirmat: Sic
fatus : unumquemq ad
certamen accingit animo¬
sius: Interim contra ar¬
ma nr̃orum solis iuibran¬
te lumine: parthorum
lumina optunduntur.
estimantium et dicentiũ
ibi non esse principem.
sed tuencium marchiam
girouagorum plebem:
Burso itaq ipsos atergo
retortis manibus ad se
funibus adduci imperat.
Nec mora uexilla prinei.¬
pis prodeunt. quȩ deo
rectore sic aparthis ui¬
dentur dilatata ut de¬
albatis militibus et uex.¬
illis ipsam terram circum.¬
quaq tegi crediderint:
Burso tamen suiq om̃s
erroris carie inbuti : cũ
frẽ suo et ui nimia pug¬
natorum ut ibi nrĩs re-¬
sistant: montem nomine
danit: ascendere nõ dif.¬
ferunt: In cuius cacumi.¬
ne eminentis mathema.¬
cesis falsorumq deorũ
auxilia sibi ad esse in ui-¬
tant: Tandem ipsũ mon.¬
tem non solum se ipsis
uerum etiam diuitiarũ

Expanded text:
corporali vindicta merito corporali vindicta merito debere puniri praedicat, et quod intolerabilius est, perpetuo anathemate feriendos confirmat. Sic factus, unumquemque ad certamen accingit animosius. CAPUT V. Interim contra arma nostrorum, solis vibrante lumine, Parthorum lumina obtunduntur, aestimantium et dicentium ibi non esse principem, sed tuentium marchiam gyrovagorum plebem. Burso itaque, ipsos a tergo retortis manibus, ad se funibus adduci imperat. Nec mora, vexilla principis prodeunt; quae, Deo rectore, sic a Parthis videntur dilatata, ut dealbatis militibus et vexillis, ipsam terram circumquaque tegi crediderint. Burso tamen suique, omnes erroris scarie imbuti, cum fratre suo et vi nimia pugnatorum, ut ibi nostri resistant, montem, nomine Daniz, ascendere non differunt. In cujus cacumine eminentis mathesis falsorum deorum auxilia sibi adesse invitant. Tandem ipsum montem non solum se ipsis, verum etiam divitiarum
Abbreviated transcription (Latin):
ia fr̃s mei et com.¬
militones tuq ma.¬
nus pedestris accedamꝰ
iam propius: Memen.¬
tote quanta laude. qͣn.¬
ta ueneratione. quanta
etiam litterarum com¬
memoratione acta pro.¬
borum uirorum toto
mundo ascribantur
memoriȩ: Ecce tempꝰ
ad est quo uigor et
probitas urã uigeat.
quo nomen ur̃m uictori¬
ale super barbaros orbiᷤ
perclimata clarius elu-¬
cescat: Attendite etiam
quia legittime certantibꝰ
a dño corona iam promit.¬
titur: festinemus igitur
in ipsos ingredi. et frac.¬
tis lanceis. quantocius
nudatis ensibus: circa
timpora accedamus ui¬
cinius. ut crebris nrĩs
ictibus illorum superbia
prosternatur. et deo uin¬
dicante non differatur
interitus: Cumq per¬
gerent ordinatis aciebꝰ
princeps generaliter
omnibus precipit. ut
nulli cupiditate diui-¬
ciarum moti ad rapien.¬
dum se inclinent. sed
sicut decet bellantes
suam protegendo salu.¬
tem hostium nitantur
perdere feritatem: Presul
ergo memoratus. huic sa.¬
lubri sentencie resistentes

Expanded text:
atres mei et commilitones, tuque manus pedestris, accedamus jam propius. Mementote quanta laude, quanta veneratione, quanta etiam litterarum commemoratione acta proborum virorum toto mundo ascribantur memoriae. Ecce tempus adest quo vigor et probitas nostra vigeat, quo nomen nostrum victorabile super barbaros, orbis per climata clarius elucescat. Attendite etiam quia legitime certantibus a Domino corona jam promittitur. Festinemus igitur in ipsos ingredi, et fractis lanceis, quantocius nudatis ensibus circa tempora accedamus vicinius, ut crebris nostris ictibus illorum superbia prosternatur, et Deo vindicante non differatur interitus. » Cumque pergerent ordinatis aciebus princeps generaliter omnibus praecipit, ut nulli cupiditate divitiarum moti ad rapiendum se inclinent, sed, sicut decet bellantes, suam protegendo salutem, hostium nitantur perdere feritatem. Praesul ergo memoratus, huic salubri sententiae resistentes
Abbreviated transcription (Latin):
uod cum nexi fi.
dei inter posite
ab utraq parte
firmatiu fuisset. in dilate
oppidum illud quod arsuth
uocatur tam per mare qͣm
ꝑterram obsederunt:. Sed
cum in habitatores sarace¬
ni sentirent nullo modo se
locutione apud regem calli.¬
de facta die intercia muros
regi reddiderunt. pecuniam
autem suam exeuntes secũ¬

Expanded text:
uod cum fidei nexu interpositae ab utraque parte firmatum fuisset, indilate oppidum illud, quod vocatur Arsuth, tam per mare quam per terram obsederunt. Sed cum inhabitatores Sarraceni sentirent nullomodo se prolocutione apud regem callide facta, die tertia muros regi reddiderunt; pecuniam autem suam exeuntes
Abbreviated transcription (Latin):
ti formia. non est dicendi fa.¬
cultas. unde multi paupe.¬
res. facti sunt locupletes:
Uidi de sarracenis plures
ibi per emptos aceruo de
illis facto. igni comburi.
quorum cadauerum fetor
trans glutiuerant. nolentes
debant. Unde aliquando
ab ore foras excuteret: fẽ¬
mine quoq impudenter
et nefas erat sic reconden.¬
id recitandum: Annus
millenus centesimus erat
sed et unus: Cum nos
cesaream ꝑscalas cȩpimus

Expanded text:
est dicendi facultas. Unde multi pauperes effecti sunt locupletes. Vidi de Sarracenis plurimos ibi peremptos acervo de illis facto, ignibus concremari, quorum cadaverum nimiustransglutiverant, nolentes debant. Unde aliquando ab ore foras excuteret. Feminae quoque impudenter et nefas erat sic recondenad recitandum. Annus millenus centenus erat, sed et unus, Cum nos Caesaream cum scalis cepimus
Abbreviated transcription (Latin):
Iam tamen franci cominꝰ
arripiebant muri pro pug̃.¬
nea turris forisecus muro
ad iecta pre multitudine in
eam ascendentium frustatĩ
cecidit. Unde ferme centũ
franci de ea ruentes in sana.¬
quantos tunc sarraceni re
tinuerunt. quos in conspec.¬
penderunt et sagittis sagit.¬
tauerunt: Et quosdam
occiderunt. et quosdam¬
Cumq rex arsuth pro ut
opus erat de gente sua
an palestinam adiit. et
rex petrarias fieri. et
machinam unam ugneã
altissimam de malis et
remigibus nauium fabie¬
hostes internos milites
ur̃i lapidarent et sagita.¬
rent: Et cum sic de sarace.¬
nis murum uacuarent.
bem homines nr̃i haberẽt.
et sic eam comprehenderẽt:
Sed cum ꝑ .xu. dies obsi¬
dionem tenuissent. et cum
petrariis arces muri cel.¬
siores aliquantulum le¬
sissent. nec dum tupris nr̃a¬
ugnea esset compãcta. mo¬
ram eis fastidientibũs no¬
uit diutius frmcorsims
probitas tolerare quin
absq turri predicta et ce.¬
teris supplementis die
quadam ueneris ciuitatẽ

Expanded text:
am tamen Franci cominus comprehenderant muri propugnea turris forinsecus muro adjuncta, prae multitudine in eam ascendentium, frustatim corruit. Unde ferme centum Franci de ea cadentes insanaquantos Francos Sarraceni tunc retinuerunt, quos in conspecpenderunt, et sagittis sagittaverunt. Quosdam occiderunt, Cumque rex Arsuth, prout opus erat, de gente sua em Palaestinorum adiit, et petrarias fieri, et machinam unam ligneam altissimam, de malis et remigibus navium fabrehostes internos de ea milites nostri lapidarent et sagittarent, ut cum murum de Sarracenis sic evacuarent, m homines nostri haberent, et urbem comprehenderent. Sed cum per 15 dies obsidionem renuissent, et cum petrariis arces muri superiores aliquantisper laesissent, necdum turris lignea esset penitus compacta, moram eis fastidientibus, noluit diutius Francorum probitas prolongare, quin absque machina praedicta, et caeteris supplementis, die quadam Veneris civitatem
Abbreviated transcription (Latin):
ad id opus preparauerant
Q uod cum sarraceni gentẽ
rent ubi diutius uiuere
sperauerunt illuc per pro.¬
pere fugerunt: Sed nec hic
nec illic delitere potuerũt.
quin morte pro merita tru.¬
cidarentur: Nam pauci de
masculino sexu uitȩ reser.¬
uati sunt: fẽminis autem¬
pluribus peꝑcerunt. ut mo.¬
las manuales uoluiture
semꝑ sibi ancillarentur:
Quas cum cepissent. alii
ep̃m quem archadium pre¬
nominant rex uiuos habu.¬
it. quibus pro pecunia plꝰ¬
quam pro amicicia per ꝑcit.

Expanded text:
ad id opus jam praeparaverant, Quod cum Sarraceni gentem rent, ubi diutius vivere potuerunt, illuc perpropere fugerunt. Sed nec hic, nec illic delitescere potuerunt, quin morte promerita trucidarentur. Pauci quidem de masculino sexu vitae reservati sunt. Feminis quampluribus pepercerunt, ut molas manuales volviturae semper ancillarentur. Quas cum cepissent, alii opum, quem Archadium praenominant, rex vivos habuit; quibus plus pro pecunia quam pro amicitia pepercit.
Abbreviated transcription (Latin):
rapolim quam urbem mũ.¬
bech uulgus uocitat: Cũꝙ
possessor cius eam redde¬
re nollet. extra urbem ad
se tunc ad uocatum nefa.¬
rie de collauit: Qua ur
be protinus abalac obses.¬
sa. non latuit goscelinum
antiochiȩ tunc morantẽ.
Et habita inde legatione
paucissima gens esset xp̃i.¬
colarum. non pauitauit
goscelinus aggredi mull¬
titi idinem ꝑfidorum: Hec

Expanded text:
rapolim, quam urbem Mombech vulgus vocitat. Et cum possessor ejus eam illi reddere nollet, extra urbem eum ad se tunc evocatum nefariam decollavit. Qua urbe Balac protinus obsessa, non latuit Goscelinum Antiochiae tunc morantem, et habita inde legatione,aucissima gens esset Christicolarum, non pavitavit Goscelinus aggredi multitudinem perfidorum. Nec
Abbreviated transcription (Latin):
tenditur. continet intra
se nazaret et sesforim ci.¬
uitatem ualidissimam. tha.¬
bor etiam et chana cum
pluribus aliis: Hȩe si¬
quidem monte libano ac¬
cingitur et fontibus ior.¬
danis ubi nune est pa¬
neas siue dan alio nomi.¬
ne. siue cesarea philippi.
uitas dat limitem inter
quam sunt tamna et lid¬
da. ioppe et iamnia te¬
cue. et ebron astaol. et
saraam et multe aliȩ̨.
Nunc autem ad callem
redeo. qui ad uersas per¬
semitas du cucurri:

Expanded text:
rum, continet intra rum, continet intra se Nazareth, et Sephorum civitatem validissimam, Thabor etiam, et Cana, cum pluribus aliis. Haec siquidem Libano accingitur, et fontibus Jordanis, ubi nunc est Paneas, sive Dan alio nomine, sive Caesarea Philippi, vitas dat Iimitem, intra quam sunt Tamna et Lidda, Joppe et Jamnia, Thecue et Hebron, Astaol et Saraa, et multae aliae. Nunc ad callem redeo, qui diversas semitas diu discurri.
Abbreviated transcription (Latin):
suo uenit qui penitus
eam destruxit: Itaq per
uarios rerum euentus
usq ad tempora nr̃a
et ciuitas scã et patria
ei subdita precipitant̃
extitit uexata. lerũq
palestina. interdum fe.¬
pit ẽ uastata: Tum
samaria. tum galilea.
de terminatione dis.¬
tinguitur: Nam alte.¬
ra superior. altera uerd
inferior apellatur quas
ambifariam feniee et sẏ¬
ria cingunt: Illa nempe
quȩ est trans iordanem:
amacheronte in pellam
capit longitudinem. et
a fila delfia usq ad ior¬
danem habet latitudinẽ:
Pella quippe septentrio¬
nalis eius est tractus.
meridianus autem mo¬
abitide terminatus re¬
gione. aboriente arabia
et filadelfia itemq gera¬
sidis clauditur: Sama.¬
riensis autem regio inter
uideam et galileam sita
est: At iudeȩ latitudo
aiordane usq ad ioppen
explicatur. media uero
eiuitas eius est iheru¬
salem quasi umbilicus
eius terre sit: Porro
inferior galilea quȩ ex
tyberiade usq ⁊abulon et
melum et montem tirioꝵ¬

Expanded text:
suo venit, qui penitus suo venit, qui penitus eam destruxit. Itaque per varios rerum eventus usque ad tempora nostra, et civitas sancta, et patria ei subdita praecipitanter exstitit vexata. Plerumque Palaestina, interdum Phopit, est vastata. Tum Samaria, tum Galilaea, determinatione distinguitur. Nam altera superior, altera quidem inferior appellatur; quas ambifariam Phoenice et Syria cingunt. Illa nempe, quae est trans Jordanem, a Macheronta in Pellam capit longitudinem, et a Philadelphia usque Jordanem habet latitudinem. Pella quippe septentrionalis ejus est tractus, meridianus autem Moabitide terminatur regione; ab oriente Arabia et Philadelphia, itemque Gerasidis clauditur. Samariensis autem regio inter Judaeam et Galilaeam sita est. At Judaeae latitudo a Jordane usque Joppem explicatur; media vero civitas ejus est Hierusalem, quasi umbilicus ejus terrae sit. Porro inferior Galilaea, quae ex Tiberiade usque Zabulon, etmelum montem Tyrio
Abbreviated transcription (Latin):
nabuzardan princeps
militiȩ eius et succendit
domum dñi et domum
regis. et totum murum¬
iherusalem destruxit
per circuitum. Post tem.¬
porum inter ualla uenit
alexander rex qui tirum
obsedit et cepit sub uigata
sidone: Prius autem da.¬
masco: Gaza quoꝙ ab eo
capta: duorum mensium
spatio. quȩ circa trrum.
UII. mensibus sederat ad
ciuitatem iherosolimam
festinauit ubi honorifice
susceptus principem sa¬
cerdotum nomine iaddũ
pluribus honoribus pro¬
sequitur. habentem cida.¬
rim super capud eius et
stolam auream iacincti.¬
nam. et suꝑ laminam
auream inqua nomen
dei scriptum erat. solus
adiens diligenter ado.¬
rauit: Et disposita ihero¬
solima ad reliquas ei.¬
uitates exercitum suum
conuertit: Post annoꝵ
pluriũ spatia peccatis
iudeorum exigentibus
antiocus epifanes legem
eorum in pugnans ma.¬
chabeos ualde coarta.¬
uit: Post hȩc uenit pom¬
peius qui iherusalem
in feliciter dissipauit:
Ad ultimum uero ues¬
pasianus cum tito filio

Expanded text:
Nabuzardam princeps Nabuzardam princeps militiae ejus, et incendit domum Domini et domum regis, et totum murum destruxit per circuitum. Post temporum autem intervalla venit Alexander, qui Tyrum obsedit, et cepit, subjugata Sidone, prius autem Damasco. Gaza quoque ab eo capta per duum mensium spatia; qui circa Tyrum septem mensibus fuerat, ad civitatem Hierosolymam festinavit. Honorifice susceptus, principem sacerdotum nomine Jaddim plurimis honoribus prosequitur, habentem thydarim super caput ejus, et stolam auream hiacincthinam, et super laminam auream, in qua nomen Dei scriptum erat, solus adiens diligenter adoravit. Et disposita Hierosolyma, ad reliquas civitates exercitum suum convertit. Post annorum plurium spatia, peccatis Judaeorum exigentibus, Antiochus Epiphanes legem eorum impugnans, Machabeos valde coarctavit. Post hunc venit Pompeius, qui Hierusalem infeliciter dissipavit. Ad ultimum vero Vespasianus cum Tito filio
Abbreviated transcription (Latin):
isset factum. tolerauerunt
de effossis puteis biben¬
tes aquam. Hȩc itaq
in archiis tiri de sal¬
manasar assiriorum regi¬
conscripta sunt: Hic est
qui samariam obsedit et
cepit anno regis ezechie
sexto. et transtulit israhel
in assirios: Ante quem
uenerat etiam aphul rex
assiriorum et post eum
teglat phalasar rex as¬
sur. qui cepit cedes et
sam galileam. et transtu.¬
lit eos in assirios. Ue¬
nit quoq sargon rex
assiriorum qui misit tar.¬
than pugnare contra
Motum et cepit eam.
Itaq propter peccata
ppłi uastata est terra re¬
ꝓmissionis. et in captiuita.¬
tem ducta: Prius assiriis.
deinde chaldeis. Habuco.¬
donosor autem tam chal.¬
deus quam babilonius
rex. et obsedit et cepit ihe.¬
rusalem: Unde fugiens
sed echias rex captus est
iuxta iericho. et ductus
ta dicitur in terra emath
Ieronimus dicit emath
magnam esse. antiochiam.
minorem uero epifaam.
Ubi fecit nabuchodono.¬
sor oculos sed echiȩ regi
erui. et filios ieius corã
se iugulari: Cunc uenit

Expanded text:
sset, toleraverunt, de effossis puteis bibentes aquam. Haec itaque in archivis Tyri de Salmanasar rege Assyriorum conscripta sunt. Hic est, qui Samariam obsedit, et cepit eam anno regis Ezechiae sexto, et transtulit Israel in Assyrios. Ante quem venerat etiam Phul rex Assyriorum, et post eum Tegladphalassar rex Assur, qui cepit Cedes et sam Galilaeam, et transtulit eos in Assyrios. Venit quoque Sargon rex Assyriorum, qui misit Tartham pugnare contra Azotum, et cepit eam. Itaque propter peccata puli vastata est terra promissionis, et in captivitatem ducta, prius Assyriis, deinde Chaldaeis. Nabuchodonosor enim tam Chaldaeus quam Babylonius rex obsedit et cepit Hierusalem. Unde Sedecias rex fugiens captus est juxta Jericho, et ductus ta dicitur, in terra Emath. Hieronymus dicit Emath magnam esse Antiochiam, minorem vero Epiphaniam. Ibi fecit Nabuchodonosor oculos Sedeciae erui, et filios ejus coram se jugulari. Tunc venit
Abbreviated transcription (Latin):
urbem circum sedissent. et
ꝓiunciam affinem rapi¬
nantes ꝓuictualibus ne¬
cessariis sibi undiq de¬
uastassent. et panem ad
emendum nusquam in ue¬
nire possent. contigit eos
famem magnam sustinere:
ti sunt. et multi latenter
cogitauerunt de obsidio¬
ne aufugere siue ꝑ terrã
siue ꝑmare: Non enu
nabebant quicquã stipen.¬
dii unde uiuere possent.
quos etiam oportebat
uictum suum longe que¬
rere cum in genti timore
elongandose ab obsidione
a turcis insidiantibus per¬
sepe occidebantur. Hec
autem in commoda puta.¬
bamus. sic francis contin.¬
gere ꝓpter peccata sua.
quibus multi constrin.¬
gebantur. et quod urbẽ¬

Expanded text:
urbem circumsedissent, et urbem circumsedissent, et provinciam affinem rapinantes pro victualibus necessariis sibi undique devastassent, et panem ad emendum nusquam invenire possent, contigit eos famem magnam sustinere. ti sunt, et multi latenter cogitaverunt de obsidione aufugere, sive per terram, sive per mare. Non enim habebant quidquam stipendii, unde vivere possent; quos etiam oportebat victum suum longe quaerere cum ingenti timore, elongando se ab obsidione a Turcis insidiantibus persaepe occidebantur. Haec autem incommoda putabamus sic Francis contigisse propter peccata sua, quibus multi constringebantur, et quod urbe
Abbreviated transcription (Latin):
innullo alio spem auxilii
nabebant preter mahum¬
meth ad uocatum eoꝵ. Ille
autẽ illuc sic destinatus:
legationem per propere ges¬
sit. Qui uero remanserunt
custodierunt urbem interĩ
auxilium prestolantes man.¬
datum et contra francos
damna multimoda fre-¬
quenter machinati sunt:
franci quoq calliditati
eoꝵ proposse obsistebant.
Contigit enim die quo¬
interemptos esse: Et quia
francis insidias parauerant.
ab insidiantibus similiter
superati sunt: Uirtus enĩ
dei. presens ibi affuit: Nam
nr̃i om̃s sani regressi sunt.
excepto uno ab illis saucia¬
to: Heu multos de xp̃ia.¬
nis qui in urbe conuersa¬
bantur scilicet grecis. sy¬
ris. armenis. turci rabie¬
ꝑmoti occidebant. et pe
trariis et fundibulis suis
capita occisoꝵ francis cer.¬
nentibus extra muros eici.¬
ebant : qua de re gens nra
ualde tristabatur: O dio
quidem xp̃ianos illos ha¬
bebant. qm̃ neforte fran.¬
cos quo quomodo muni¬
rent metuebant: Cum
autem aliquandui franci

Expanded text:
in nullo alio spem auxilii in nullo alio spem auxilii habebant, praeter Mahumeth advocatum eorum. Ille autem illuc sic destinatus, legationem perpropere gessit. Qui vero remanserunt, custodierunt urbem, interim auxilium praestolantes mandatum, et contra Francos damna multimoda frequenter machinati sunt. Franci quoque calliditati eorum pro posse obsistebant. Contigit enim, die quainteremptos esse, et quia Francis insidias paraverant, ab insidiantibus similiter superati sunt. Virtus enim Dei praesens ibi adfuit. Nam nostri omnes sani regressi sunt, excepto uno ab illis sauciato. Heu! multos de Christianis, qui in urbe conversabantur, scilicet, Graeci, Syris, Armeniis Turci rabie occidebant trariis et fundibulis suis capita occisorum, Francis cernentibus, extra muros ejiciebant. Qua de re gens nostra valde tristabatur. Odio quidem Christianos illos habebant, quoniam ne forte Francos quoquomodo munirent metuebant. Cum autem aliquandiu Franci
Abbreviated transcription (Latin):
nobis quandoq ineis ho¬
noraretur: Tredecim fere
miliariis distat mare
ab antiochia: Et quia
fernus fluuius in ibi
mare incidit. ꝑ eiusdem
prope antiochiam naues de
longinquis partibus bonis
referte om̃ibus deducim.¬
tur: Itaq tam ꝑmare qͣm
ꝑ t̾ram munita bonis. ha¬
bundat ciuitas diuitiis
multimodis: Principes
autem nr̃i cum eam ad ca¬
piendum tam difficilem
ꝑ spexissent. iure urando
confirmauerunt inuicem
eam obsidione cohibere.
donec deo suffragante aut
ui aut ingenio possent
eam capere: Tum uero¬
illud de ambularent. qͣs
capientes co aptauerunt
sibi de eis unum pontem
ꝑ quem postea transierunt
ad negotia sua facienda
cum antea pede tentim
uadare ꝑflumen illud
nõ ualerent: Sed cũ tur.¬
ci a tanta multitudine
xp̃iana se obsideri circum¬
spicerent. timentes quod nul.¬
lomodo abeis excuti possẽt.
aoxianus antiochię. ad¬
miratus. filium suum xan.¬
xadolem nomine ad solta.¬
citissime succurreret. quia

Expanded text:
nobis quandoque in eis honobis quandoque in eis honoraretur. Tredecim fere milliariis distat mare ab Antiochia. Et quia Fernus fluvius inibi mare incidit, per ejusdem prope Antiochiam naves de longinquis partibus bonis refertae omnibus deducuntur. Itaque tam per mare quam per terram munita bonis, abundat civitas divitiis multimodis. Principes autem nostri cum eam ad capiendum tam difficilem prospexissent, jurejurando confirmaverunt invicem eam obsidione cohibere, donec, Deo suffragante, aut vi aut ingenio possent eam capere. Tum veroillud deambularent, quas capientes, coaptaverunt sibi de eis unum pontem, per quem postea transierunt ad negotia sua facienda, cum antea pedetentim vadare per flumen illico non valerent. Sed cum Turci a tanta multitudine Christiana se obsideri circumspicerent, timentes quod nullomodo ab eis excuti possent, ianus Antiochiae admiratus filium suum, Sansadolem nomine, ad soldacitissime succurreret, quia
Abbreviated transcription (Latin):
peruene¬
runt
franici andochiam syriae.
flumine transito quod fer
bem ussa sunt tentoria ex.¬
tendi intra primum ab ur¬
be lapidem ubi postea cer¬
tamen pessimum utrimq
ꝑsepe factum est: Nam cũ
deciuitate turci ꝓsilirent.
multos denrĩs occidebãt:
Uice tamen reddita. se qͦq
superatos lugebant: Est
nempe anthiochia ciuitaᷤᷤ
magna ambitu situ forti.
et muro ualida. quȩ eti.¬
am ab hostibus externis
numquam poterit comp̃.¬
hendi si tantum in habi¬
tantes pane muniti. eam
defendere uoluerint: Estq
in ea basilica una satis ue.¬
neranda in honore scĩ petͥ
apłi dedicata. ubi sedit
in cathedra in ep̃m subli¬
matus. postquam a dño
principatum ȩccłiȩ cla.¬
uibus acceptis regni cȩ¬
lestis suscepit: Est et al.¬
tera in honore beate ma¬
riȩ fabre facta Suntqy
alie plures eccłie decent̃
composite. Que quãus
sub potestate turcoꝵ diu
extiterant : ds̃ tamen cũc¬
ta presciens nobis eas in¬
tegras reseruauit. ut a

Expanded text:
pervenerunt Franci Antiochiam Syriae, flumine transito quod Fernbem jussa sunt tentoria extendi, intra primum ab urbe lapidem, ubi postea certamen pessimum utrinque persaepe factum est. Nam cum de civitate Turci prosilirent, multos de nostris occidebant; vice tamen reddita, se quoque superatos lugebant. Est nempe Antiochia civitas magna ambitu, situ fortis, et muro valida; quae et ab hostibus externis nunquam poterit comprehendi, si tantum inhabitantes pane muniti eam defendere voluerint. Estque in ea basilica una satis veneranda, in honore sancti Petri apostoli dedicata, ubi sedit in cathedra, in episcopum sublimatus, postquam a Domino principatum Ecclesiae, clavibus acceptis regni coelestis, suscepit. Est et altera in honore beatae Mariae fabrefacta. Suntque aliae plures ecclesiae decenter compositae. Quae quamvis sub potestate Turcorum diu exstiterant, Deus tamen cuncta praesciens, nobis eas integras reservavit, ut a
Abbreviated transcription (Latin):
tam iongo tempore cape.¬
re non poterant: Nam plu.¬
rimi tam suꝑbiȩ quã iux.¬
uriȩ atq rapinȩ in mo¬
destia debilitabant᷑ Tũ
ꝓinde facto concilio. eie¬
cerunt feminas de exerci¬
tu tam coniuges quam
in maritatas. ne luxuri ei
sordibus co in quinati dño
displicerent: Iule uero in
castris affinibus. tunc si¬
ui ospitia assumpserunt.
Desolati enim om̃s erant
tam fame quam occisio.¬
ne cotidiana. tam diuiteᷤᷤ
quam pauperes. et nisi
ds̃ eos tamquam bonus
pastor oues suas gregatĩ
constringeret. procul du¬
rent. licet obsidionẽ iii.¬
rauissent obtinendam:
Multi tamen propter
panis necessitatem per
plures dies querebant per
castella ꝓpinquiora quȩ uic̃.¬
tui suo erant necessaria. nec
postea reuertentes ad exerci.¬
tum obsidionem penitus di.¬
mittebant: Tum temporis
uidimus unum ruborem
in cȩlo mirabilem: Insuper
sensimus terrȩ motum mag.¬
num. qui nos pauidos red.¬
didit om̃s: Multi etiam¬
tunc uiderunt quoddam
signum in modum crucis

Expanded text:
tam longo tempore capere non poterant. Nam plurimi tam superbiae quam luxuriae atque rapinae immodestia debilitabantur. Tum proinde facto consilio, ejecerunt feminas de exercitu, tam conjuges quam immaritatas, ne, luxuriae sordibus coinquinati, Domino displicerent. Illae vero in castris affinibus tunc sibi hospitia assumpserunt. Desolati enim omnes erant, tam fame quam occisione quotidiana, tam divites quam pauperes. Et nisi Deus eos, tanquam bonus pastor oves suas, gregatim constringeret, procul durent, licet obsidionem jurassent obtinendam. Multi tamen propter panis necessitatem, per plures dies quaerebant per castella propinquiora quae victui suo erant necessaria, nec postea revertentes ad exercitum, obsidionem penitus dimittebant. Tunc temporis vidimus unum ruborem in coelo mirabilem, insuper sensimus terrae motum magnum, qui nos pavidos reddidit omnes. Multi etiam viderunt quoddam signum in modum crucis
Abbreviated transcription (Latin):
dus qui antiochenum re.¬
gebat principatum: Iam
bis tredecies sol uiserat
arcitentem: Cum subiit
quod erat ut quod fuit
id foret ipse: Anno uero

Expanded text:
 qui Antiochenum regebat principatum. Jam bis terdecies sol viserat Architenentem, Cum subiit quod erat, ut quod fuit id foret ipse. Su
Abbreviated transcription (Latin):
et ipso reuerentissime os¬
culato eidem se cominen.¬
dant: Hanc consolatio¬
ne muniti. hoc signo
signati. iterum atq ite.¬
rum ipsam crucem salu.¬
tantes : celeriter equos
ascendunt: Princeps uͦ
intrepidum gerens ani¬
mum manu ceteris si.¬
lentium indicendo ip̃se
sic loquitur: ii.

Expanded text:
et ipso reverentissime oset ipso reverentissime osculato eidem se commendant. Hac consolatione muniti, hoc signo signati, iterum atque iterum ipsam crucem salutantes, celeriter equos ascendunt. Princeps vero, intrepidum gerens animum, manu caeteris silentium in dicendo, sic loquitur i
Abbreviated transcription (Latin):
Eoce quod querebamus
ecce quod cupiuimus.
diuina operante gratia
ubi nrã figere tentoria
disposueramus in ualle
sar circa fontes: ibi
hostes sua partim iam
fixa. partim adhuc fi.¬
genda explicant: ad
hȩc princeps: In dei no¬
mine ad arma milites:
Sic factus uirili fretus
audatia. de acie ad
aciem celeri uectus eqͦ
cursitans : om̃s ammo¬
net debere iam letari. cũ
certamen sit paratum. quo
exerceri deceat militis of¬
fitium Imperat igitur
arma baiulari. nec ulte.¬
rius disferre paratis Ilico
presul memoratus in spũ
humilitatis crucem do.¬
minici ligni uenerabilibꝰ
gestans manibus totum
circuit exercitum. quam
dum ostendat omnibus
asserit eos in proximo per
uirtutem eiusdem uicto¬
riam adepturos si promp¬
to pectore in hostes irru.¬
ant. et in dño iħu creden¬
tes certauerint: Continuo
om̃s corde et ore simul
pro clamantes scẽ deus
sc̃ẽ fortis scẽ et in morta.¬
lis miserere nobis. ter
flexis genibus coram
ugno dnĩco procumbũt.

Expanded text:
Ecce quod quaerebamus, Ecce quod quaerebamus, ecce quod cupivimus, divina operante gratia: ubi nostra figere tentoria disposueramus, in valle Sarmiti circa fontes, ibi hostes sua partim jam fixa, partim adhuc figenda explicant. » Ad haec princeps: « In Dei nomine, ad arma, milites! » Sic fatus, virili fretus audacia, de acie ad aciem celeri vectus equo cursitans, omnes admonet debere jam laetari, cum certamen sit paratum, quo exerceri deceat militis officium. Imperat igitur arma bajulari, nec ulterius differre paratis. Illico praesul memoratus, in spiritu humilitatis crucem Dominici ligni venerabilibus gestans manibus, totum circuit exercitum, quam dum ostentat omnibus, asserit eos in proximo per virtutem ejusdem victoriam adepturos, si prompto pectore in hostes irruant, et in Domino Jesu credentes certaverint. Continuo omnes corde et ore simul proclamantes: « Sancte Deus, sancte fortis, sancte et immortalis, miserere nobis, » ter flexis genibus coram ligno Dominico procumbunt,
Abbreviated transcription (Latin):
iam uenturos audierat.
Cumq parati in hostes
irruere assignato ap¬
propinquassent loco:
cum ppsos non inuenuit
quos perdere iam que¬
rebant ante hapa castra¬
metati sunt:. Mane aut̃
expleto uiuifice erucis
missarum offitio: cuius
exaltationis festiuitas
eo die contigit guillelmꝰ
ep̃s gibellensis uir per
omĩa laudabilis popłm
adeo sibi commissum.
uerbis et exemplis ei¬
dem festo congruentibus
instruxit. monuit: et
armauit: Quid ultraͦ
Om̃s cum summa de-¬
uotione eiusdem dñice
crucis lignum sacratis¬
simum antequam iter
arripiant properant ad¬
orare: Cuius licentia
et benedictione muniti:
premissis exploratum
speculatoribus ne subi¬
tus hostis in eos irruat:¬
ordinata acie comitis
edessani. ex dono princi.¬
pum primi ictus in bello
primatum optinentis.
dispositisq ceteris agmi¬
nibus : ordine belli ne¬
cessario uiam arripiunt:
Repente teodericus bar.¬
ne uillȩ unus exspecu¬
latoribus festinus ad¬
est uultu hilari sic locutꝰ.

Expanded text:
jam venturos audierat. jam venturos audierat. Cumque parati in hostes irruere assignato appropinquassent loco, cum ipso non inveniunt quos perdere jam quaerebant, ante Hapa castrametati sunt. Mane autem expleto, vivificae crucis missarum officio, cujus exaltationis festivitas eo die contigit, Wiliermus episcopus Gibellensis, vir per omnia laudabilis, populum a Deo sibi commissum, verbis et exemplis eidem festo congruentibus instruxit, monuit et armavit. Quid ultra? Omnes cum summa devotione ejusdem Dominicae crucis lignum sacratissimum, antequam iter arripiant, properant adorare; cujus licentia et benedictione muniti, praemissis exploratorum speculatoribus, ne subitus hostis in eos irruat,ordinata acie comitis Edessani, ex dono principum, primi ictus in bello primatum obtinentis, dispositisque caeteris agminibus, ordine belli necessario, viam arripiunt. Repente Theodericus Barneville unus ex speculatoribus, festinus adest, vultu hilari sic locutus: «
Abbreviated transcription (Latin):
Sic tractatum et in iuinẽ¬
tum: ab omnibus conces¬
sum est. et singulatim
iunctis manibus om̃iũ
inter manus patriarche:
deo et eidem fide ꝓmis-¬
sum est: per induciam
et eccłiȩ propiciationem:
Quod si forte oberraue.¬
rint : per emendationem
et satifactionem ecclesie
eos saluari posse: His
per actis: uenerabilis pa¬
triarcha missarum cele.¬
brans sollempnia: Pre¬
missa populo sibi com¬
misso peccatoꝵ ab solutio¬
ne: om̃s patriarchali
benedictione confirmat.
et ipsos in spiritali dili¬
gentia epĩ gibelli ad
bellum simul per gentis:
humillime comendat:
ac salutatis omnibus
antiochiam repedat. as.¬
sidue dño suplicans.
et ipsum deprecans ut
qui superbos humiliat
et qui abinicio bella
conterit. ab impetu po¬
puli sui conterat ad¬
uersarios: Sequenti au.¬
tem die expositis circũ.¬
quaquę custodiis : ag¬
mina sua confidenter
princeps iubet proce.¬
dere. illucq cito gressu
tendere. quo parthos
uicinorum relatione iã¬

Expanded text:
Sic tractum et injuncSic tractum et injunctum, ab omnibus concessum est, et singulatim junctis manibus omnium inter manus patriarchae, Deo et eidem fide promissum est per induciam et Ecclesiae propitiationem: quod si forte oberraverit, per emendationem et satisfactionem Ecclesiae eos salvari posse. His peractis, venerabilis patriarcha missarum celebrans solemnia, praemissa populo sibi commisso peccatorum absolutione, omnes patriarchali benedictione confirmat, et ipsos spirituali diligentiae episcopi Gibbelli, ad bellum simul pergentis, humillime commendat, ac salutatis omnibus Antiochiam repedat assidue Domino supplicans et ipsum deprecans, ut qui superbos humiliat et qui ab initio bella conterit, ab impetu populi sui conterat adversarios Sequenti autem die, expositis circumquaque custodiis, agmina sua confidenter princeps jubet procedere, illicque cito gressu tendere quo Parthos, vicinorum revelatione, jam
Abbreviated transcription (Latin):
locutus est: Quicquid
enum reprehensibile et
quicquid deo contrariũ
ineis nouerat: ibi qui.¬
dem non tacuit sed si¬
cut decet patrem arguen¬
do. obsecrando increpando.
quȩ uitanda sunt. et quȩ
sectanda ipsos edocuit:¬
dño patriarchȩ sua pecra¬
ta fateri non erubescunt.
In iuinctumq est unicuiq
a dño patriarcha uice ue.¬
re penitentiȩ proposse cu.¬
iusq cum dei auxilio:
plenam iusticiam tenere.
tali in quam modo ut qui
in illo eminenti bello mor.¬
tui fuerint: sua absolu¬
tione. dñi quoq propicia¬
tione saluentur. et qui
redierint: in proximo fes.¬
to om̃ium scoꝵ statuto
concilio. om̃s conueniant.
consilio antiochene eccłiȩ
interse tam in rebus pos.¬
sessis. quam et aliis ple.¬
nam iusticiam facturi:
hoc tamen suplemento
quod si plenam per ignoran¬
tiam uel inpotenciam ad¬
implere nequiuerint: illoꝵ
consilio et uiditio. qui se¬
cundum iusticiam capa-¬
tiores ueritatis fuerint.
ad quiescere non renuant.

Expanded text:
locutus est. Quidquid locutus est. Quidquid enim reprehensibile, et quidquid Deo contrarium in eis noverat, ibi quidem non tacuit, sed, sicut decet patrem, arguendo, obsecrando, increpando, quae vitanda sunt et quae sectanda ipsos edocuitdomino patriarchae sua peccata fateri non erubescunt. Injunctumque est unicuique a domino patriarcha vice verae poenitentiae, pro posse cujusque, cum Dei auxilio plenam justitiam tenere, tali, inquam, modo ut qui in illo eminenti bello mortui fuerint, sua absolutione, Domini quoque propitiatione, salventur; et qui redierint, in proximo festo Omnium Sanctorum, statuto concilio omnes conveniant, concilio Antiochiae Ecclesiae inter se, tam in rebus possessis quam et aliis, plenam justitiam facturi, hoc tamen supplemento quod si plenam, per ignorantiam vel impotentiam, adimplere nequiverint, illorum consilio et judicio qui secundum justitiam capaciores veritatis fuerint, acquiescere non renuant.
Abbreviated transcription (Latin):
Sed prospera illorum:
postea dei grã cessere in
contrarium: Castro illo
funditus diruto: per¬
confinia deuastando et
truncando quos inueni¬
unt ad marram perue¬
nere. quam antea de¬
uastauerant: Ibiq qua.¬
si inpropriis remanen¬
tes. ingenia quibus sar.¬
donas capi posset stu.¬
diose preparabant: Hȩc
et his similia dño roge.¬
rio principi existenti
antiochie cito relata
sunt: Quo audito:
iurili audatia motus
sua tantum comitatus
domestica familia: si¬
cessit ad rubeam. prece¬
pitq suis omnibus absq
omni dilatione et exomo:
illuc tendere: Dñm aut̃
patriarcham precatus ẽ
cum summa deuotione
illo per uenire. ut suo
offitio et benedictione
potiti: liberius et secu¬
rius dei miliciam exer.¬
cere ualeant. Mense
igitur septembrio die
dnĩca ante diem festi¬
uitatis exaltationis sc̃ẽ
crucis. antiochenis con¬
gregatis: loco assignato
phylacalus patriarcha
festinus ad est Distinẽ¬
te et aperte deo magis
placita quam hominibꝰ

Expanded text:
Sed prospera illorum Sed prospera illorum postea, Dei gratia, cessere in contrarium. Castro illo funditus diruto, perfinia devastando et truncando quos inveniunt, ad Marram pervenere, quam antea devastaverant. Ibique quasi in propriis remanentes, ingenia quibus Sardonas capi posset, studiose praeparabant. Haec et his similia domino Rotgerio principi, existenti Antiochiae, cito revelata sunt. Quo audito, virili audacia motus, sua tantum comitatus domestica familia, secessit ad Rubeam, praecepitque suis omnibus, absque omni dilatione et exonio illic tendere; dominum autem patriarcham precatus est cum summa devotione, illo pervenire, ut suo officio et benedictione potiti, liberius et securius Dei militiam exercere valeant. Mense igitur Septembrio, die Dominica, ante diem festivitatis Exaltationis sanctae crucis, Antiochenus, loco assignato Philacabas patriarcha festinus adest. Distincte et aperte Deo magis placita quam hominibus