comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
se copulat. eoꝵq se merorib consedendo et
merendo conungit: ꝙr radix u̾bi uirtꝰ ẽ oꝑiᷤ
Et ille sermo ab audiente libent̃ accipit᷑ : qͥ
ap̃dicante cũ cõpassione animi ꝓfertur. Sic
ferrũ cũ ferro uingitur: liquatur priꝰ. ut
pꝰmodũ uicissim asemet ipso teneat᷑. Si enĩ
priꝰ minime mollescit: pꝰmodũ tenere se for¬
tit̾ ñ sufficit. Sic ꝓpħa captiuo popło c̃sedit.
⁊ merens inmedioꝰ eoꝵ extitit: ut dũ ꝑ cari.¬
tatis grãm condescendendo se ⁊ molliorem
redder&e: & eũ statĩ ꝑ uerbi fortitudinẽ te.¬
nerte. Sin uͦ isrłiticꝰ popłs qͥ domꝰ exasꝑans
uocat᷑. qr culpas nec int̾ flagella cognouit.
nullo merore animũ dep̾ssit. ꝓpħa inter
gaudentes merens sedere studuit. ut tacen¬
do ostenderet qđ loq̃ndo uenerat docere.
Et priꝰꝗͣ u̾ba faceret. in hoc qđ merens tacuit:¬
S: UII.dies. factũ ẽ uerbũ dñi adme dicens.
In eo qđ septẽ dieb merens sedit. ⁊ pꝰ diem

Expanded text:
se copulat, eorumque se moeroribus consedendo et moerendo conjungit, quia radix verbi virtus est operis. Et ille sermo ab audiente libenter accipitur, qui a praedicante cum compassione animi profertur. Sic ferrum 1282 cum ferro jungitur, liquatur prius, ut postmodum vicissim a semetipso teneatur. Si enim prius minime mollescit, postmodum tenere se fortiter non sufficit. Sic propheta captivo populo consedit, et moerens in medio eorum exstitit, ut dum per charitatis gratiam condescendendo se ei molliorem redderet, eum statim per verbi fortitudinem teneret. Sin vero Israeliticus populus, qui domus exasperans vocatur, quia culpas nec inter flagella cognovit, nullo moerore animum depressit, propheta inter gaudentes moerens sedere studuit, ut tacendo ostenderet quod loquendo venerat docere. Et priusquam verba faceret, in hoc quod moerens tacuitseptem dies, factum est verbum Domini ad me dicens. » In eo quod septem diebus moerens sedit, et post diem
Abbreviated transcription (Latin):
inferius. ac post irriguũ superius datur sed
quia cõpunctio amoris dignitate p̃minet.
necesso fuit ut prius irriguũ suꝑius. & post
irriguũ inferius cõmemorare debuisset.
Pecro ꝓ lacet qđ dicis Sed postꝗͣ hunc
uenerande uitȩ eleutheriũ. huius meriti
fuisse dixisti. libet inquirere. si nunc in mun¬
do eẽ. credendũ ẽ aliquos dales. De Aman¬

Expanded text:
inferius, ac post irriguum superius datur. Sed inferius, ac post irriguum superius datur. Sed quia compunctio amoris dignitate praeeminet, necesse fuit ut prius irriguum superius, et post irriguum inferius commemorari debuisset. PETR. Placet quod dicis. Sed postquam hunc venerandae vitae Eleutherium hujus meriti fuisse dixisti, libet inquirere si nunc in mundo esse credendum est aliquos tales.
Abbreviated transcription (Latin):
sue motib anima p̃sidet. Quȩ suspirans
apatre terrã irriguã petiit quia a crea.¬
tore nr̃o. cũ magno gemitu querenda ẽ
lacrimarũ grã. Sunt nãq non nulli. qͥ
iam indono ꝑceperunt libere ꝓiustitia
eloqui. oppressos tueri indigentib pos.¬
sessa tribuere. ardorẽ fidei habere: sed
adhuic gram lacrimarũ ñ habent. Hii
nimirum terrã australẽ & arentem
hbent sed ad huc irrigua indigent:
quia in bonis oꝑib positi. in quĩb ma¬
qni atq feruentes sunt. oportet nimis.
ut aut timore supplicii. aut amore
regni celestis. mala etiã quȩ antea ꝑpetra¬
uerunt. deplorent. Sed quia ut dixi duo
sunt cõpunctionis genera. dedit ei pater
suus irriguũ superius. & irriguũ inferius.
Irriguũ quippe superius accipit anima.
cũ sese in lacrimis. cȩlesti desiderio affligit.
Irriguũ uero inferius accipit. cũ inferniꝰ
supplicia flendo ꝑtimescit. Et quidẽ prius

Expanded text:
suae motibus anima praesidet. Quae suspirans suae motibus anima praesidet. Quae suspirans a patre terram irriguam petit, quia a Creatore nostro cum magno gemitu quaerenda est lacrymarum gratia. Sunt namque nonnulli qui jam in dono perceperunt libere pro justitia loqui, oppressos tueri, indigentibus possessa tribuere, ardorem fidei habere; sed adhuc gratiam lacrymarum non habent. Hi nimirum terram Australem et arentem habent, sed adhuc irrigua indigent, quia in bonis operibus positi, in quibus magni atque ferventes sunt, oportet, oportet nimis, ut aut timore supplicii, aut amore regni coelestis mala etiam quae antea perpetraverunt deplorent. Sed quia, ut dixi, duo sunt compunctionis genera, dedit ei pater suus irriguum superius et irriguum inferius. Irriguum quippe superius accipit anima, cum sese in lacrymis coelestis regni desiderio affligit. Irriguum vero inferius accipit, cum inferni supplicia flendo pertimescit. 356 Et quidem prius
Abbreviated transcription (Latin):
fuerit formido consumpta. quȩdã iã de
p̃sumptione ueniȩ. securitas nascit᷑: & in
amore cȩlestiũ gaudioꝵ animꝰ inflãmat᷑.
Et qui prius flebat ne duceret᷑ ad suppli¬
ciũ. post modũ flere amarissime incipit.
quia differtur a regno. Contem platur
& enĩ mens qui sint illi angłoꝵ chori
que ipsa societas beatoꝵ spuum. quȩ ma¬
iest̾as et̾nȩ usionis di: & amplius plan¬
git. quia bonis ꝑennib deest. quã flebat
prius cũ mala ęt̾na metuebat. Sicq fit.
ut ꝑfecta cõpunctio formidinis. tradat
animũ cõpunctiomi dilectionis. Quod
bene insacra ueraciq historia. figurata
narratione describitur. que ait. quod axa
filia calepħ sedens fuꝑ asinũ. suspirauit.
Cui dixit pat̾ suus. Quid habes: Atq illa
respondit. Da michi benedictionẽ. Terrã
australem & arentẽ dedisti michi. iunge
& irriguam: Dedit ei pat̾ suus irriquum᷑
superius. & irriguum inferius. Aea qͥppe
suꝑ asinũ sedĩt. cũ irrationabilib carnis

Expanded text:
am jam de praesumptione veniae securitas nascitur, et in amorem coelestium gaudiorum animus inflammatur: et qui prius flebat ne duceretur ad supplicium, postmodum flere amarissime incipit, quia differtur a regno. Contemplatur etenim mens qui sint illi angelorum chori, quae ipsa societas beatorum spirituum, quae majestas aeternae visionis Dei, et amplius plangit quia bonis perennibus deest quam flebat prius cum mala aeterna meut perfecta compunctio formidinis, trahat animum compunctioni dilectionis. Quod bene in sacra veracique historia figurata narratione describitur, quae ait filia Caleph sedens super asinum suspiravit . Cui dixit pater suus: Quid habes? atque illa respondit: Da mihi benedictionem, terram Australem et arentem dedisti mihi, junge et irrigm inferius . Axa quippe super asinum sedet, cum irrationabilibus carnis
Abbreviated transcription (Latin):
Iultis specieb cõpun Go ꝑiUs¬
ctio duuditur. quando singule quȩq
apẽnitentib culpȩ planguntur. Unde
ex uoce quoq penitentũ. Hieremias ait.
Diuisiones aquarũ deduxit oculus meus.
Principalit̃ uero cõpunctionis duo genera
sunt: quia dm̃ sitiens anima. prius tĩmore
cõpungitur post. amore. Prius enĩ sese in
lacrimis afficit. quia dũ maloꝵ suoꝵ reco¬

Expanded text:
ultis speciebus compunctio dividatur, quando singulae quaeque a poenitentibus culpae planguntur; unde ex voce quoque poenitentium Jeremias ait: Divisiones aquarum deduxit oculus meus ; principaliter tamen compunctionum genera duo sunt, quia ad Deum sitiens anima, prius timore compungitur, post amore. Prius enim sese in lacrymis afficit, quia dum malorum suorum reco
Abbreviated transcription (Latin):
tatione delabant᷑. quantũ cotidie ꝓficiant
incessanter pensant: recte de his dr̃. Non
reuertebant᷑ cũ incederent. sed unũ qđ q
ante faciẽ suã gradiebat᷑. Int̾ hȩc igit᷑ con-¬
siderare libce nõs adista tractanda. qui sumꝰ
unde uenimꝰ. ⁊ usq ad quȩ sacri eloquii mis.¬
teria ꝑscrutanda subleuam᷑. Certe in antiqͥs
iudeos fuerunt: quia ꝑ intellectũ misticũ
ea excolere inqͥrendo noluer̃. Nob̃ aũ in ub̃ta.¬
tẽ uersast̃. qͥa &e iuxta historiã uisionis dicta.
largiente d̾o m̃ti nr̃e spiritalit̃ sapiunt: & iã
aduenȩ come dimꝰ. quȩ ciues legis manduca¬
renoluer̃. Sint gre unigenito sit laus et̃nȩ
sapientiȩ. qͥuiuit ce regnat.

Expanded text:
tatione delabantur, quantum quotidie proficiant tatione delabantur, quantum quotidie proficiant incessanter pensant, recte de his dicitur: Non revertebantur cum incederent, sed unumquodque ante faciem suam gradiebatur. 19. Inter haec igitur considerare libet nos ad ista tractanda qui sumus, et unde venimus, et usque ad quae sacri eloquii mysteria perscrutanda sublevamur. Certe in antiquisJudaeos fuerunt, quia per intellectum mysticum ea excolere inquirendo noluerunt. Nobis autem in ubertatem versa sunt, quia juxta historiam visionis dicta largiente Deo menti nostrae spiritaliter sapiunt, et jam advenae comedimus quae cives legis manducare noluerunt. Sint gratiae Unigenito, sit laus aeternae Sapientiae, qui vivit et regnat
Abbreviated transcription (Latin):
bes nũquã metit: Quia is qͥ tẽptationes mali¬
gni sp̃s metuens. ⁊ iniquoꝵ lapsus conspici¬
ens semet ipsũ desperat. neq nunc exercet
inbono semine oꝑis: neq post reficitur de
munere iuistȩ retributionis. Sunt uͦ non nul¬
li qͥbona quidẽ quȩ nouerunt oꝑant᷑. atq
hec oꝑantes meliora deliberant: sed retracͤ.¬
tantes meliora. quȩ deliberant immutant.
&e quidẽ bona agunt quȩ coeperant. sed
ameliorib quȩ delibauerant succumbunt.
Ninmirũ ante humana iudicia stare ui¬
dentur in oꝑe. sed ante omĩpotentis di ocłos
ceciderunt in delibatione. Unde fit plerũq
utbonũ opꝰ eoꝵ minus d̾o placeat. quia cũ
pauore m̃tis in meliori gradii delib̾ationis
in constanter ponit᷑. hoc ipsa cogitationis
inconstantia accusat. Sed quia ꝑfecti quiq
magna se discretionis subtilitate conspicuia
ne ad deteriora umquã uł in oꝑe uł in cogi-¬

Expanded text:
bes, nunquam metit, quia is qui tentationes malibes, nunquam metit, quia is qui tentationes maligni spiritus metuens, et iniquorum lapsus conspiciens, semetipsum desperat, neque nunc exercetur in bono semine operis, neque post reficietur de munere justae retributionis. Sunt vero nonnulli qui bona quidem quae noverunt operantur, atque haec operantes, meliora deliberant; sed retractantes meliora quae deliberaverant, immutant; et quidem bona agunt quae coeperant, sed a melioribus quae deliberaverant succumbunt. Hi nimirum ante humana judicia stare videntur in opere, sed ante omnipotentis Dei oculos ceciderunt in deliberatione. Unde fit plerumque ut et bonum opus eorum minus Deo placeat, quia cum pes mentis in meliori gradu deliberationis inconstanter ponitur, hoc ipsa cogitationis inconstantia accusat. Sed quia perfecti quique magna se discretionis subtilitate conspiciunt, ne ad deteriora unquam vel in opere, vel in cogi
Abbreviated transcription (Latin):
atq torporem bene oꝑari negligit: cum sol
iusticie in uidicio uelut in estate claruerit.
mendicat uitã sed non accipit: quia ꝓpt̾ illã
bona oꝑari contẽpsit. fius despectis carnis
desideriis cuncta relinquere. & omĩpotentis
di se subdere seruitio ꝑtractat. seq ipsũ restrm.¬
gere sub continentiȩ ⁊ castitatis freno delibe.¬
rat. Sed cum cecidisse alios etia post castitatẽ
conspicit. hoc ipsũ facere qđ deliberat perti¬
mescit. ꝑ̃it q ut retro ꝑ cogitationẽ redeat.
qui ad anteriora respiciens. ia mentis gressib
ad alta ibat. De quobene ꝑsalomonem dicit᷑.
Qui obseruat uentũ ñ seminat. & qͥ conside.¬
rat nubes. nũ quã metet. Penti quippe no-¬
mine malignꝰ sp̃s. qͥ mentẽ tẽptationib ĩpellit.
Nubis uero appellatione peccator exprimitur.
qui temptationis impulsione cõmouet᷑. Qui
gͣ attendit uentũ ñ seminat. ⁊ qͥ considãt nu¬

Expanded text:
atque torporem bene operari negligit, cum sol atque torporem bene operari negligit, cum sol justitiae in judicio velut in aestate claruerit, mendicat vitam, sed non accipit, quia propter illam bona operari contempsit. Alius, despectis carnis desideriis, cuncta relinquere et omnipotentis Dei se subdere servitio pertractat, seque ipsum restringere sub continentiae et castitatis freno deliberat; sed cum cecidisse alios etiam post castitatem conspicit, hoc ipsum facere quod deliberaverat pertimescit. Fitque ut retro per cogitationem redeat, qui ad anteriora respiciens jam mentis gressibus ad alta ibat. De quo bene per Salomonem dicitur: Qui observat ventum, non seminat; et qui considerat nubes, nunquam metet . Venti quippe nomine malignus spiritus, qui mentem tentationibus impellit; nubis vero appellatione peccator exprimitur, qui tentationis impulsione commovetur. Qui ergo 1200 attendit ventum, non seminat, et qui considerat nu
Abbreviated transcription (Latin):
petunt. sub contẽplationis suȩ ocłos boni oꝑis
pedẽ ponunt. Quisquis itaq iam ante faciẽ
suã ambulare decreuerit. magna ei considera¬
tione pensandũ ẽ: qđ aliter retro respicitur ex
oꝑe. atq alit̃ ex cogitatione. Sunt & eñĩ qͥdam
qui magna deliberant. & peccatoꝵ suorũ con¬
sci multa ex his quȩ possident ȩgenis distribu-¬
ere ꝑtractant. ut culpas suas ante di oculos
miscđiȩ uiscerib redimant. Iamq hȩc oꝑari
inchoant: & plerũq cũ operantur pauꝑta.¬
tis timor eorũ animũ concutit. atq timentes
ne ȩgeant erga egentes tenaces fiunt. seseq
ab eã quã ceperant bona oꝑatione suspendt᷑.
Hi nimirũ incedentes reuersi sunt. quia ante
faciẽ suã ambulare noluerunt. Contra quos
recte ꝑsalomonẽ dr̃. Propt̾ frigus piger ara¬
re noluit. mendicabit ergo estate: & nonda.¬
biturei. Quient̃ nunc ꝓpt᷑ pauorẽ mentis

Expanded text:
petunt sub contemplationis suae oculis boni operis petunt sub contemplationis suae oculis boni operis pedem ponunt. 18. Quisquis itaque jam ante faciem suam ambulare decreverit, magna ei consideratione pensandum est quod aliter retro respicitur ex opere, atque aliter ex cogitatione. Sunt etenim quidam qui magna deliberant, et, peccatorum suorum conscii, multa ex his quae possident egenis distribuere pertractant, ut culpas suas ante Dei oculos misericordiae visceribus redimant. Jamque haec operari inchoant, et plerumque cum operantur paupertatis timor eorum animum concutit, atque, timentes ne egeant, erga egentes tenaces fiunt, seseque ab ea quam coeperunt bona operatione suspendunt. Hi nimirum incedentes reversi sunt, quia ante faciem suam ambulare noluerunt. Contra quos recte per Salomonem dicitur: Propter frigus piger arare noluit, mendicabit ergo aestate, et non dabitur ei . Qui enim nunc propter pavorem mentis
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ. Manũ quippe in aratrũ mittere est. qͦuasi
ꝑ quendã cõpunctionis uomerẽ ad ꝓferendos
fructus terrã sui cordis aꝑire. Sed retio post
aratrũ aspicit: qui post exordia boni oꝑis. ad
mala reuertitur quȩ reliquit. Qđ quia electis
dei minime contingit. recte nunc ꝑ ꝓpħam
cur non reuertant᷑: indicat. cũ subiungit.
Unũ quodq ante faciẽ suã gradiebatur᷑. Ante
nos enĩ ȩterna sunt: post nos tẽporalia. Q uia
& illa ꝑgentes inuenimꝰ. & ista recedentes qͣsi
post dorsũ relinquimꝰ. Unde ⁊ magnum illud
pennatũ animal dicebat. qđ usq ad cęli tertii
palmã suꝑnȩ uocationis. In anteriora & enũ
extentus eoꝵ quȩ retrosunt oblitꝰ fuerat. qͥ a
tẽporalia despiciens: sola quȩ sunt ȩt̃na quȩ¬
rebat. Ante faciem ergo suã gradiuntur scã
animalia. quia &e ea quȩ reliquerunt nullo
iam appetitu respiciunt: & inȩternis quȩ ap¬

Expanded text:
Dei . Manum quippe in aratrum mittere est quasi Dei . Manum quippe in aratrum mittere est quasi per quemdam compunctionis vomerem ad proferendos fructus terram sui cordis aperire. Sed retro post aratrum aspicit, qui post exordia boni operis ad mala revertitur quae reliquit. Quod quia electis Dei minime contingit, recte nunc per propcur non revertantur indicat cum subjungit: Unumquodque ante faciem suam gradiebatur. Ante nos enim aeterna sunt, post nos temporalia, quia et illa pergentes invenimus, et ista recedentes quasi post dorsum relinquimus. Unde et magnum illud pennatum animal dicebat quod usque ad coeli tertii palmam supernae vocationis . In anteriora etenim extentus, eorum quae retro sunt oblitus fuerat, quia, temporalia despiciens, sola quae sunt aeterna requirebat. Ante faciem ergo suam gradiuntur sancta animalia, quia et ea quae reliquerunt nullo jam appetitu respiciunt, et in aeternis quae ap
Abbreviated transcription (Latin):
mitate conungunt. Unde scriptũ ẽ. Quȩ de¬
sursũ est sapientia. primũ quidẽ pudica ẽ. de¬
inde pacifica. Pnde & eisdem suis p̃dicatorib
ueritas dicit. Habete in uobis sal. & pacẽ habete
int̾ uos. Penna ergo animaliũ alterius ad altm
iungit᷑. quia scõꝵ p̾redicatoꝵ uitus atq sapien¬
tia. uicissim sibi incaritatis atq concordiȩ pace
sociatur. Penna aut̃ alteruis ab alt̾o diuisa ẽẽt:
si i hoc qđ unusquisq insapientia euolat. habe¬
re pacẽ cũ altero recusaret. Sequit᷑. Non reuer
tebantur cũ incederent. sed unũquodq ante facr¬
em suã gradiebat᷑. Pennata animalia. uidelicoe
p̃dicatores sc̃i cũ incedunt minime reuertunt᷑
quia sic a t̾renis actib ad spiritalia ꝑtianseunt.
ut ad ea quȩ reliquerunt. ulterius nullatenu:
reflectant᷑. Quasi enĩ ꝑ quandã uiã ei: inceder
est. mente ire semꝑ ad meliora. Quo contra de
manũ in aratrũ & aspiciens retro: aptꝰ ẽ regno

Expanded text:
ungitur. Unde et scriptum est: « Quae desursum est sapientia, primum quidem pudica est, deinde pacifica . » Et unde eisdem suis praedicatoribus Veritas dicit: « Habete in vobis sal, et pacem habete inter vos . Penna ergo animalium alterius ad alterum jungitur, quia sanctorum praedicatorum virtus atque sapientia vicissim sibi in charitatis atque concordiae pace sociatur. Penna autem alterius ab altero divisa esset, si in hoc quod unusquisque in sapientiam evolat, habere pacem cum altero recusaret. Sequitur: VERrent, sed unumquodque ante faciem suam gradiebatur. » Pennata animalia, videlicet praedicatores sancti, cum incedunt minime revertuntur, quia sic a terrenis actibus ad spiritalia pertranseunt, ut ad ea quae dereliquerint ulterius nullatenus reflectantur. Quasi enim per quamdam viam eis incedere, est mente ire semper ad meliora, quo contra de manum in aratrum, et aspiciens retro, aptus est regno
Abbreviated transcription (Latin):
corda nr̃a portat. eius manus in contẽplãtione nos
subleuat. Nisi enĩ ut dictũ ẽ omp̃s uerbũ ꝓꝑter
homines homofieret: humana conda ad contẽ¬
plandã uerbi excellentiã non uolarent. Inde ergo
excelse factȩ sunt hominũ mentes. unde inter ho¬
mines apparuit humilis ds̃. Dicatur itaq de scĩs
animalib. dicat᷑. Et manus hominis sub pennis
corũ. De quib adhuo subditur. Et facies &e pen¬
nas ꝑ quatuor partes habebant. iunctȩq erant
pennȩ eorũ alterius ad alterũ ꝑ quatuor partes.
Facies ⁊ pennas habent. quia incunctis mundi
regionib p̃dicantes: demonstrant quic quid de
humanitate. quicqͥd de diuinitate nr̃i redẽpto¬
ris sentiunt. Quia dum incarnatũ dm̃ ubiq
p̃dicant: in quatuor mundi partib faciem de¬
monstrant.Dũ q eũ esse unũ cum patre ⁊ spũ
scõ ad nunciant: ubiq penna contẽplationis
uolant. Quoꝵ pennȩ iunctȩ sunt alterius ad

Expanded text:
corda nostra portat, ejus manus in contemplatione nos corda nostra portat, ejus manus in contemplatione nos sublevat. Nisi enim, ut dictum est, omnipotens Verbum propter homines homo fieret, humana corda ad contemplandam Verbi excellentiam non volarent. Inde ergo excelsae factae sunt hominum mentes, unde inter homines apparuit humilis Deus. Dicatur itaque de sanctis animalibus, dicatur: Et manus hominis sub pennis eorum. De quibus adhuc subditur: nas per quatuor partes habebant, junctaeque erant pennae eorum alterius ad alterum. 15. Per quatuor partes facies et pennas habent, quia in cunctis mundi regionibus praedicantes demonstrant quidquid de humanitate, quidquid de divinitate nostri Redemptoris sentiunt. Quia dum incarnatum Deum ubique praedicant, in quatuor mundi partibus faciem demonstrant. Dumque eum esse unum cum Patre et Spiritu sancto annuntiant, ubique penna contemplationis volant. Quorum penn
Abbreviated transcription (Latin):
rit. Nunc uero ñ solũ actiua uita inseruitute
ẽ: sed ipsa quoq contẽplatio qua suꝑnos rapi¬
mur libertatẽ m̃tis adhuc ꝑfecte ñ obtinet
sedimitat᷑. quia illa quies intima ienigmate
uidetur. Ipsa tam̃ in quantalibet sit contẽpla¬
tionis angustia. actiua uita iam ualde ẽ. latior
atq sublunior : quȩ ad quandã mentis liberta¬
tem transit. tẽporalia ñ cagitans sed ȩterna.
dignitate securitatis suȩ : apte nunc dicit᷑.
Et manꝰ hominis sub pennis coꝵ. Sin uero hoc
in loco homo redẽptor nr̃ accipit᷑. manꝰ homuus
sub penius eoꝵ ẽ: quia nisi dñs homo fierae qui
mentes p̃dicantiũ ad cęlestia subleuasset: illa quȩ
apparent animalia ñ uolarent. Nec immerito ma¬
nus hominis ẽẽ sub pennis dr̃. quia de eodẽ redẽpto¬
re nr̃o scriptũ ẽ. Qui cũ sit splendor ꝗłe & figura
substantiȩ eiꝰ. portans q om̃ia. Euis ergo manus

Expanded text:
rit. Nunc vero non solum activa vita in servitute rit. Nunc vero non solum activa vita in servitute est, sed ipsa quoque contemplatio, qua super nos rapimur, libertatem mentis adhuc perfecte non obtinet, sed imitatur, quia illa quies intima in aenigmate videtur. Ipsa tamen in quantalibet sit contemplationis angustia, activa vita jam valde est latiur atque sublimior, quae ad quamdam mentis libertatem transit, temporalia non cogitans, sed aeterna. dignitate securitatis suae, apte nunc dicitur: Et manus hominis sub pennis eorum. 14. Sin vero hoc in loco homo Redemptor noster accipitur, manus hominis sub pennis eorum est, quia nisi Deus homo fieret, qui mentes praedicantium 1198 ad coelestia sublevasset, illa quae apparent animalia non volarent. Nec immerito manus hominis esse sub pennis dicitur, quia de eodem Redemptore nostro scriptum est: Qui cum sit splendor gloriae, et figura substantiae ejus, portansque omnia . Ejus ergo manus
Abbreviated transcription (Latin):
qui nob inuia om̃ĩpotentis dñi sacerdotes fuert̃.
atq ad ostiũ & postes tabernacdi ducit᷑: ut de
ingressu cęlestis habitacłi altius aliqd audiat.
& tremendi iudicii diem subtilit̃ agnoscat: noꝑ
bona oꝑa quȩ facit placere hominib appetat.
Siq auris eius subula ꝑforatur. dũ mens illius
timoris dei subtilitate ꝑcutitur. ut uerbi acu¬
mine transfixa. ꝑ om̃e qđ agit nouerto ingres:¬
sum regni semꝑ attendere. & quasi ab ostio et
poste tabernaculi ꝑforatã aurẽ portare: qui
erit seruus inscło. ut eẽ post scłm liber possit.
Inscło & enĩ seruus ẽ. qui ꝑ actiuã uitam ho¬
minib seruire disposuit. ut post p̃seas se¬
culũ ad libertatẽ uerã ualeat ꝑuenire. De
qua ꝑ paulũ dicit᷑. Quia ce ipsa creaturali¬
berabitur a seruitute corruptionis. inlib̾tatẽ
glȩ filioꝵ di. Tunc & enĩ in nob̾ uera libertas
erit. cũ ad głam filioꝵ di adoptio nr̃a ꝑuene.¬

Expanded text:
qui nobis in via omnipotentis Domini sacerdotes fuerunt. qui nobis in via omnipotentis Domini sacerdotes fuerunt. Atque ad ostium et postes tabernaculi ducitur, ut de ingressu coelestis habitaculi altius aliquid audiat, et tremendi judicii diem subtiliter agnoscat, ne per bona opera quae facit placere hominibus appetat. Sicque auris ejus subula perforatur, dum mens illius timoris Dei subtilitate percutitur, ut, verbi acumine transfixa, per omne quod agit noverit ingressum regni semper attendere, et quasi ab ostio et poste tabernaculi perforatam aurem portare. 13. Qui erit servus in saeculum, ut esse post saeculum liber possit. In saeculum etenim servus est, qui per activam vitam hominibus servire disposuit, ut post praesens saeculum ad libertatem veram valeat pervenire. De qua per Paulum dicitur: Quia et ipsa creatura liberabitur a servitute corruptionis in libertatem gloriae filiorum Dei. Tunc enim in nobis vera libertas erit, cum ad gloriam filiorum Dei adoptio nostra pervene
Abbreviated transcription (Latin):
remanet. ipse uero seruus exit cũ uestitu suo
quia bona actio. ł eiusdẽ bonȩ actionis fructus.
p̃dicatoris mercede reputantur. Ipse uero indesi¬
derii sui intentione ꝑdurans. ꝑsuꝑnã grãm ad
contẽplationẽ liber egreditur. Quod si dixerit
seruus diligo dñm meũ. & uxorẽ acliberos. non
egrediar liber. Seruus dñm suũ diligit. qͣndo
predicatoris uerba sollicita mente custodit.
xorem quoq amans & liberos liber egr edi
recusat. quando actiuã uitã eiusq fructur
diligens. transire ad contẽplatiua ñ uult. Quia
bona se oꝑa habere inministerii sui seruitute
considerans. ad libertatis quietẽ recusat secede.¬
re. Sed offerat eũ dñs diis. & applicetur ad
ostiũ & postes. & ꝑforet aurẽ eius subula. ut
sit ei seruus in scłm. Isem̃ qui in actiua disposu.¬
it uita ꝑdurare. adomino diis offert᷑: quando
a p̃dicatore suo antiquoꝵ patrũ dictis imbuit᷑.

Expanded text:
remanet, ipse vero servus exit cum vestitu suo, remanet, ipse vero servus exit cum vestitu suo, quia bona actio, vel ejusdem bonae actionis fructus, praedicatoris mercedi reputantur. Ipse vero in desiderii sui intentione perdurans, per supernam gratiam ad contemplationem liber egreditur: Quod si dixerit servus, Diligo domegrediar liber. » Servus dominum suum diligit, quando praedicatoris verba sollicita mente custodit. Uxorem quoque amans et liberos liber egredi recusat, quando activam vitam ejusque fructus diligens, transire ad contemplativam non vult, quia bona se opera habere in minisconsiderans, ad libertatis quietem recusat secedere. Sed offerateum dominus diis, et applicetur ad ostium et postes, et perforet aurem ejus subula, ut sit ei servus in saeculum. Is enim qui in activa disposuit vita perdurare, a domino diis offertur, quando a praedicatore suo antiquorum patrum dictis imbuitur,
Abbreviated transcription (Latin):
hebreus seruus cũ uxore emptus ẽ. Et plerũq
is quitalis est potest ad contẽplatiuam uitã
transire. &e tamen actuã non deserere. Unde
& illic subditur. Si habens uxorẽ: & uxor
egrediatur simul. Cum eo enĩ ad libertatẽ &
uxor egreditur. quando is qui ad contẽplati.¬
onẽ ꝑuenit. etiã foris actionẽ boni oꝑis qua
ꝓdesse possit aliis ñ relinquit. Sin aut̃ dñs
dederit illi uxorẽ & pepererit filios & filias.
mulier & liberi eius erunt dm̃ sui. ipse uero
exibit cũ uestitu suo. Seruo empto dñs dat
uxorẽ. cũ p̃dicator quisq eũ quẽ iuri om̃i.¬
potentis di mancipauerit. bone actioni
coniungit. Nam &e p̃dicatores dñi uocant᷑.
sicut heliseo ꝓphete de p̃dicatore suo dicitur.
Scis qđ dñs tuis tollatur ate: Exor uero
serui empticii filios & filias parit. quan do
bona actio fortes uel teneros fructꝰ generat.
Sedmulier quȩ adño data c̃. eidẽ dño cũ filus

Expanded text:
Hebraeus servus cum uxore emptus est. 12. Et plerumque Hebraeus servus cum uxore emptus est. 12. Et plerumque is qui talis est potest ad contemplativam vitam transire, et tamen activam non deserere. Unde et illic subditur: Si habens uxorem, et uxor egrediatur simul. Cum eo enim ad libertatem et uxor egreditur, quando is qui ad contemplationem pervenit etiam foris actionem boni operis qua prodesse possit aliis non relinquit. 1197 Sin autem Dominus dederit illi uxorem, et pepererit filios et filias, mulier et liberi ejus eServo empto dominus dat uxorem, cum praedicator quisque eum quem juri omnipotentis Dei mancipaverit, bonae actioni conjungit. Nam et praedicatores domini vocantur, sicut Elisaeo prophetae de praedicatore suo dicitur: Scis quod dominus tuus tollatur a te ? Uxor vero servi emptitii filios et filias parit, quando bona actio fortes vel teneros fructus generat. Sed mulier quae a domino data est eidem domino cum filiis
Abbreviated transcription (Latin):
ue uitȩ ꝑfectio designatur: Quid ꝑ septena.¬
num. nisi contẽplatiua exprimit᷑: Sex ergo
ue uitȩ libertatẽ transit. Et notandum quod
gratis liber egreditur. Quia hi postquã oĩa
fecerint: dicunt se inutiles seruos. Eis procul.
dubio sicut ipsa actiua fuit ex munere. ita
erit ex grã etiã contẽplatiua. Cũ quali ueste
intrauerit: cũ tali exeat. quia omino necesse
est. ut unus quisq nr̃m in hoc qđ incipit per¬
seueret. atq usq ad finẽ oꝑis. in ea quã incho¬
auit intentione ꝑduret. Ille quippe ad con¬
tẽplatiuã transit. qui inactiua uita intentio¬
nis suȩ uestẽ ad deteriora ñ mutauerit. Et
sunt non nulli qui prius quã omĩpotentis dĩ
seruitio scã conuersatione socient᷑: iam bona
operari diligunt. Sunt uero alii. qui bona oꝑa
postquã ad seruitiũ onũpotentis di ueneriã.:
discunt. Qui ergo oꝑationẽ bonã & prius¬
quã ad di seruitiũ ueniret habere studuit:

Expanded text:
vae vitae perfectio designatur? quid per septenarvae vitae perfectio designatur? quid per septenarium nisi contemplativa exprimitur? Sex ergo ae vitae libertatem transit. Et notgratis liber egreditur, quia hi postquam omnia fecerint, dicunt se inutiles servos. Eis procul dubio sicut ipsa activa fuit ex munere, ita erit ex gratia etiam contemplativa. Cum quali veste intraverit, cum tali exeat, quia omnino necesse est ut unusquisque nostrum in hoc quod incipit perseveret, atque usque ad finem operis in ea qua inchoavit intentione perduret. Ille quippe bene ad contemplativam transit, qui in activa vita intentionis suae vestem ad deteriora non mutaverit. Et sunt nonnulli qui priusquam omnipotentis Dei servitio in sancta conversatione socientur, jam bona operari diligunt. Sunt vero alii qui bona opera, postquam ad servitium omnipotentis Dei venerint, discunt. Qui ergo operationem bonam et priusquam ad Dei servitium venerit habere studuit,
Abbreviated transcription (Latin):
la. & erit ei seruus in scłm. Paulolatius testi.¬
moniũ dedimꝰ. ut distinctionẽ seruitutis atq
libertatis inutraq uita monstremꝰ. Sed hone.¬
rosum ẽẽ ñ debet. si hoc exponendo exsequi.¬
mur: unde ista quȩ diximus affirmemus.
Hebreusenĩ. transiens interp̃tatur. Et seruus
hebreus emitur. quando unus quisq qui ĩa
ab hoc scło mente transit. seruitio omĩpoten¬
tis q̃ñi sub ditur. Ille & eni uere deo seruire
appetit. qui ab hoc scło mente transire didice.¬
rit. Sic moyses transiuit ut uideret uisũ. Sic
dauid cũ uider&e impiũ exaltatũ & eleuatum
suꝑ cedros libani. transiuit. & ecce non erat.
Quia iniquoꝵ potentias eẽ magnũ aliqͥd for¬
tasse credimꝰ. nisi ad ꝑmanens scłm mente tran¬
seamus. Seruus uero hebreus emptus sex annis
seruire p̃cipitur. ita ut in septimo liber ex eat
ꝗratis. Quid eñĩ ꝑ senariũ numerũ. nisi acti¬

Expanded text:
la, et erit ei servus in saeculum . Paulo latius testila, et erit ei servus in saeculum . Paulo latius testimonium dedimus, ut distinctionem servitutis atque libertatis in utraque vita monstraremus. Sed onerosum esse non debet si hoc exponendo exsequimur, unde haec ipsa quae diximus affirmemus. 11. Hebraeus enim transiens interpretatur. Et servus Hebraeus emitur quando unusquisque qui jam ab hoc saeculo mente transit servitio omnipotentis Domini subditur. Ille etenim vero Deo servire appetit, qui ab hoc saeculo mente transire didicerit. Sic Moyses transivit, ut videret visum . Sic David cum videret impium exaltatum et elevatum super cedros LibanQuia iniquorum potentias esse magnum aliquid fortasse credimus, nisi ad permanens saeculum mente transeamus. Servus vero Hebraeus emptus sex annis servire praecipitur, ita ut in septimo liber exeat gratis. Quid enim per senarium numerum nisi acti
Abbreviated transcription (Latin):
est: altera in uoluntate. Quis enĩ cognos¬
cens dm̃ ad eius regnũ ingredit᷑. nisi prius
bene operetur: Sine contẽplatiua ergo uita
intrare possunt ad cȩlestem patriã. qui bona
quȩ possunt oꝑari ñ negligunt. Sine actuia
aut̃ intrare ñ possunt. si negligunt bona ope¬
rari quȩ possunt. Illa ergo innecessitate. hȩc
in uoluntate ẽ. Illa in seruitute: ista in liber.¬
tate. Hinc ẽ enĩ quod ad moysen dr̃. Si eme.¬
ris seruũ hebreum.sex annis seruiet tibi. in
septimo egredietur liber gratis. Cum quali
ueste intrauerit: cũ tali exeat. Si habens uxo.¬
rem: ⁊uxor egrediatur simul. Sin aut̃ dede¬
rit illi dñs uxore. ⁊ pepererit filios & filias :
mulier & liberi eiꝰ erunt dñi sui. ipse uero
exibit cũ uestitu suo. Quod si dixerit seruus¬
diligo dñm meũ. & uxorẽ acliberos ñ egre¬
diarꝰ liber: offerat eũ dñs diis & applicabit᷑
ad ostiũ & postes. ꝑforabitq aurẽ eius subu.¬

Expanded text:
est, altera in voluntate. Quis enim cognosest, altera in voluntate. Quis enim cognoscens Deum ad ejus regnum ingreditur, nisi prius bene operetur? Sine contemplativa ergo 1196 vita intrare possunt ad coelestem patriam, qui bona quae possunt operari, non negligunt; sine activa autem intrare non possunt, si negligunt bona operari quae possunt. Illa ergo in necessitate, haec in voluntate est. Illa in servitute, ista in libertate. Hinc est enim quod ad Moysen dicitur: Si emeris servum Hebraeum, sex annis serviet tibi, in septimo egredietur liber gratis. Cum quali veste intraverit, cum toli exeat. Si habens uxorem, et uxor egrediatur simul. Sin autem dederit illi dominus uxorem, et pepererit filios et filias, mulier et liberi ejus erunt domini sui, ipse vero exibit cuDiligo dominum meum, et uxorem, ac liberos, non egrediar liber: offerat eum dominus diis, et applicabitur ad ostium et postes, perforabitque aurem ejus subu
Abbreviated transcription (Latin):
mulieres designant. martha scilicet ⁊ maria.
Martha ce enĩ satagebat circa frequens mi¬
nisterium. Maria aut̃ sedebat ad pedes dñi.
& uerba eiꝰ audiebat. Frat ergo una intenta
operi. alt̾a contẽplationi. Una actiuę seruie¬
bat ꝑ exterius ministeriũ: altera contẽplati.
ue. ꝑsuspensionẽ cordis in uerbũ. Et quãius
actiua bona sit: melior tam̃ ẽ contẽplatiua.
quia ista cũ mortali uita deficit: illa uero
in immortali uita plenius excrescit. Pnde
dr̃. Maria optimã partẽ elegit: quȩ non
auferetur ab ea. Quia igit᷑ actua minor ẽ
merito quã contẽplatiua: recte nuno. dr̃.
Manus hominis sub pennis eorũ. Nã &¬
si ꝑ actiuã boni aliquid agimꝰ: ad cęleste
tam̃ desideriũ ꝑ contẽplatiuã uolamus.
Ynde ⁊ apud morsen actiua seruitus. con¬
tẽplatiua aut̃ libertas uocatur. Et cum
utraq uita ex dono sit gr̃e: quã diu tam̃
int̃ ꝓximos uiuimꝰ. una nob̾ in necessitate

Expanded text:
mulieres designant, Martha scilicet et Maria. mulieres designant, Martha scilicet et Maria. Martha etenim satagebat circa frequens ministerium; Maria autem sedebat ad pedes Domini, et verba ejus audiebat . Erat ergo una intenta operi, altera contemplationi. Una activae serviebat per exterius ministerium, altera contemplativae per suspensionem cordis in verbum. Etactiva bona sit, melior tamen est contemplativa. Quia ista cum mortali vita deficit, illa vero in immortali vita plenius excrescit. Unde dicitur, « Maria optimam partem elegit, quae non auferetur ab ea. » Quia igitur activa minor est merito, quam contemplativa, recte nunc dicitur: « Manus hominis sub pennis eorum. » Nam etsi per activam boni aliquid agimus, ad coeleste tamen desiderium per conteUnde et apud Moysen activa servitus, contemplativa autem libertas vocatur. 10. Et cum utraque vita ex dono sit gratiae, quandiu tamen inter proximos vivimus, una nobis in necessitate
Abbreviated transcription (Latin):
rit. iam ꝓcul dubio iustus ẽ : sed eiꝰ iusticiã¬
tẽperantia sequi debet. Quia plerũq iusticia
si modũ ñ habet: in crudelitatẽ cadit. Ipsa
ergo iusticia uere iusticia est: quȩ se tẽpe¬
rantiȩ freno moderat᷑. ut in zelo quo quisq
feruet sit etiã temperans : ne si plus ferueat
ꝑdat tusticiã. cuiꝰ seruare moderamuna ig.¬
norat. Duȩ aut̃ sunt scõꝵ p̾dicatorũ uitȩ.
Actiua scilicet. & contẽplatiua. Sed actiua
prior est tempore quã contẽplatiua: quia
ex bono opere tenditur ad contẽplationem.
Contẽplatiua aut̃ maior ẽ merito quã acti¬
ua: quia hȩc inusu p̾sentis oꝑis laborat. illa
uero sapore intimo uenturã iam requiem
degustat. Quid itaq ꝑmanus nisi actiua :¬
& quid ꝑpennas. nisi contẽplatua uita sig.¬
natur : Manus ergo hominis sub penns
coꝵ est. id est uirtus oꝑis sub uolatu contẽ¬
plationis. Qđ bene in euangłio duȩ illȩ

Expanded text:
rit, jam procul dubio justus est; sed ejus justirit, jam procul dubio justus est; sed ejus justitemperantia sequi debet, quia plerumque justitia si modum non habet in crudelitatem cadet, ipsa ergo justitia vere justitia est, quae se temperantiae freno moderatur, ut in zelo quo quisque fervet sit etiam temperans, ne si plus ferveat perdat justitiam, cum servare moderamina ignorat. Duae autem sunt sanctorum praedicatorum vitae, activa scilicet et contemplativa. Sed activa prior est tempore quam contemplativa, quia ex bono opere tenditur ad contemplationem; contemplativa autem major est merito quam activa, quia haec in usu praesentis operis laborat, illa vero sapore intimo venturam jam requiem degustat. Quid itaqt quid per pennas nisi contemplativa vita signatur? Manus ergo hominis sub pennis eorum est, id est virtus operis sub volatu contemplationis. Quod bene in Evangelio duae illae
Abbreviated transcription (Latin):
fuerant uacua uascula unguento sp̃s plena
sunt. quȩ ex paucitate olei solũ modo infusa¬
uidebantur. Quod dũ aliis atq aliis datur. ⁊
ab auditorib fides accipitur: sarepta mulier
uidelicet scã eccła. sub creditoris sui iã debi
licet oriens. occidens. meridies. ⁊ septentrio.
quia scõꝵ p̃dicatio. auctore deo incunctis
mundi partib est egressa. Possumꝰ etiam per
quatuor partes. principales quatuor uirtu¬
tes acciꝑe. ex quib relique uirtutes oriunt᷑.
uidelicet prudentiã. fortitudinẽ. insticiã. atq
temperantiã. Quas nimirũ uirtutes tunc ue.¬
raciter accipimꝰ. cũ earũ ordinẽ custodimus.
Prima quippe prudentia. Scda fortitudo.
tertia iusticia. Quarta tẽperantia c̃. Quid enĩ
ꝓdesse potest prudentia. si fortitudo desit :
Scire & enim ciuiquã qđ non potest facere :¬
pęna magis quã uirtus ẽ. Sed qui prudent̃
intelligit qđ agat. & fortit̾ agit qđ intellexe.¬

Expanded text:
fuerant vacua vascula, unguento Spiritus plena fuerant vacua vascula, unguento Spiritus plena sunt, quae ex paucitate olei soluvidebantur. Quod 1195 dum aliis atque aliis datur, et ab auditoribus fides accipitur, Sareptana mulier, videlicet sancta Ecclesia, sub creditoris sui jam debitlicet Oriens, Occidens, Meridies, et Septentrio, quia sanctorum praedicatio auctore Deo in cunctis mundi partibus est egressa. 8. Possumus etiam per quatuor partes principales quatuor virtutes accipere, ex quibus reliquae virtutes oriuntur, videlicet prudentiam, fortitudinem, justitiam atque temperantiam. Quas nimirum virtutes tunc veraciter accipimus, cum earum ordinem custodimus. Prima quippe prudentia, secunda fortitudo, tertia justitia, quarta temperantia est. Quid enim prodesse potest prudentia, si fortitudo desit? Scire etenim cuiquam quod non potest facere poena magis quam virtus est. Sed qui prudenter intelligit quod agat, et fortiter agit quod intellexe
Abbreviated transcription (Latin):
cinit factum inuidua ab heliseo propheta
miraculũ. quȩ ne duos filios auferente cre¬
ditore amitteret : ꝓphetȩ dictis obȩdiuit.
Et ex eo quod parum olei habebat. ꝑuasa
uacua effudit. quȩ cuncta post usq ad sũ¬
mũ repleta sunt : & ex eoꝵ repletione mu-¬
lier a creditoris sui debito est soluta. Quȩ
uidelicae mulier. quã aliã nisi scãm ȩccłam
signat. duorũ popłoꝵ. id est iudaici & gen.¬
tilis. quasi duorũ filioꝵ mater: Quȩ prius
quendã peccati nũmũ a creditore accepe¬
rat. & duos quos in fide genuit. amittere
filios timebat. Sed ꝓphetȩ uerbis id ẽ scriptu¬
rȩ sacrȩ p̃ceptis obȩdiens. ex paruo qđ habe.¬
bat olei uasa uacua infudit: quia dũ ab uniꝰ
ore doctoris paruũ quid de amore diuinita-¬
tis multoꝵ uacuȩ mentes audiunt. ex uberan.¬
te grã. unguento diuini amoris usq ad sũ mũ
replentur. Et iã multoꝵ nunc corda quȩ priꝰ

Expanded text:
cinit factum in vidua ab Elisaeo propheta cinit factum in vidua ab Elisaeo propheta miraculum, quae, ne duos filios auferente creditore amitteret, prophetae dictis obedivit, et ex eo quod parum olei habebat, per vasa vacua effudit, quae cuncta post usque ad summum repleta sunt, et ex eorum repletione mulier a creditoris sui debito est soluta . Quae videlicet mulier quam aliam nisi sanctam Ecclesiam signat, duorum populorum, id est Judaici et gentilis, quasi duorum filiorum matrem? Quae prius enem quasi quemdam peccati nummum a creditore acceperat, et duos quos in fifilios. Sed prophetae verbis, id est, Scripturae sacrae praeceptis obediens, ex parvo quod habebat olei vacua vasa infundit, quia dum ab unius ore doctoris parvum quidem amorem divinitatis multorum vacuae mentes hauriunt, exuberante gratia, unguento divini amoris usque ad summum replentur. Etiam nunc multorum corda, quae prius
Abbreviated transcription (Latin):
bo. quantũ possunt ardere desideno. Ex eoꝵ
lingua quasi quȩdã ad nos scintillȩ uen̾ua.
quia de cęlesti patria in eoꝵ uoce uix tenue
aliquid oognoscitur. qđ tam̃ ab eis ñ tenuiter
crematur. Neq enĩ cȩlestẽ głam aut tantũ
uidere sufficiunt quantũ ẽ: aut tantũ loqui
p̃ualent quantũ uident. Candens ergo ȩs
scintillas ꝓicit. quando uix tenuiter p̃dica.¬
tor loqui sufficit hoc unde ipse fortit̃ ignes.¬
cit. Diuina aut̃ pietate agitur. ut & ex ip.¬
sis scintillis tenuissimis audientis animꝰ un¬
flãmetur. Quia sunt quidã qui dũ parua
audiunt : maiori desiderio replent᷑. Et inde
ꝑfecte indi amore ardent: unde uix tenu.¬
issimas uerboꝵ scintillas accepert̃.¶Uerbũ
quippe p̃dicationis. semen incorde audien.¬
tis est. Et auditor bonus inde ꝓfert post.¬
modũ magnã messem scientiȩ tinde parum
prius acceꝑat semen linguȩ. Cui rei bene con¬

Expanded text:
bo quantum possunt ardere desiderio. Ex eorum ergo bo quantum possunt ardere desiderio. Ex eorum ergo lingua quasi quaedam ad nos scintillae veniunt, quia de coelesti patria in eorum voce vix tenue aliquid cognoscitur, quod tamen ab eis non tenuiter amatur. Neque enim coelestem gloriam aut tantum videre sufficiunt quantum est, aut tantum loqui praevalent quantum vident. Candens ergo aes scintillas projicit quando vix tenuiter praedicator loqui sufficit hoc unde ipse fortiter ignescit. Divina autem pietate agitur ut ex ipsis scintillis tenuissimis audientis animus inflammetur, quia sunt quidam qui dum parva audiunt majore desiderio replentur; et inde perfecte in Dei amore ardent, unde vix tenuissimas verborum scintillas acceperunt. 6. Verbum quippe praedicationis semen in corde audientis est. Et auditor bonus inde profert postmodum magnam messem scientiae, unde parvum prius acceperat semen linguae. Cui rei bene con
Abbreviated transcription (Latin):
iuxta historiã imitanda non sunt. spiritali.¬
ter intelligunt. & ad ꝓfectũ tendunt. Qͥd¬
ergo aliud p̃dicatores sc̃i in suo oꝑe. nisi in
pede ungulam findunt: De quib ad huc
apte subditur. Et scintillȩ quasi aspectꝰ
eris candentis. Eris metallũ. ualde sono.¬
pͤticatõ S rum ẽ. Et rectę uoces p̃dicantiũ eri cõpa.¬
rantur. quia in omnẽ terrã exiuit sonꝰ eoꝵ:
& infines orbis terrȩ uerba eoꝵ. Bene aut̃
es candens dr̃. quia uita p̾dicantiũ sonat &¬
ardet. Ardet enĩ desiderio. sonat uerbo.
Es ergo candens. ẽ. p̃dicatio accensa. Sed de
candente ȩre scintillȩ ꝓdeunt. quia de eoꝵ
exhortationib uerba flãmantia ad aures
scintillȩ appellatȩ sunt. quia eos quos in
corde tetigerint incendunt. Considerandũ
quoq ẽ. quod scintillȩ subtiles ualde & te.¬
nues sunt: quia cũ p̃dicatores sci de cęlesti
patria loquunt᷑. ñ tantũ ualent aꝑire uer¬

Expanded text:
juxta historiam imitanda non sunt, spiritalijuxta historiam imitanda non sunt, spiritaliter intelligunt, et ad profectum tendunt. Quid aliud praedicatores sancti in suo opere, nisi in pede ungulam findunt, de quibus adhuc aperte subditur: « Et scintillae quasi aspectus aeris candentis. » Aeris metallum valde sonorum est. Et recte voces praedicantium aeri comparantur, quia in omnem terram exivit sonus eorum, et in fines orbis terrae verba eorum . Bene autem aes candens dicitur, quia vita praedicantium sonat et ardet. Ardet enim desiderio, sonat verbo. Aes ergo candens est praedicatio accensa. Sed de candente aere scintillae prodeunt, quia de eorum exhortationibus verba flammantia ad aures scintillae appellata sunt, quia eos quos in corde tetigerint incendunt. Considerandum quoque est quod scintillae subtiles sunt valde et tenues, quia cum praedicatores sancti de coelesti patria loquuntur, non tantum valent aperire ver
Abbreviated transcription (Latin):
dis. ẽ. uituli. scilicet mature incedens. & fortis
⁊ diuisa. Quia unusquisq p̾dicator &e uenr-¬
rationẽ habet in maturitate: & fortitudinẽ
inoꝑe. & diuisionẽ ungulȩ indiscretione.
Non enĩ facile p̃dicatio eius accipit᷑. si leius
in morib ẽẽ uideatur. Et nulla erit maturi.¬
tatis ostensio: si contra aduersa omĩa non
ad fuerit oꝑis fortitudo. Uirtutis aut̃ meritũ
ipsa fortitudo oꝑis amittit. si discreta in i¬
tellectu ñ fuerit. Ecce enĩ sacrã scripturam
legimꝰ. Si omĩa ad litt̾am sentimꝰ : uirtutẽ
discretionis amisimꝰ. Si omĩa ad spiritalẽ
allegoriã ducimꝰ : similit̾ in discretionis stul¬
titia ligamur. Legunt enĩ sacra eloquia pre-¬
dicatores scĩ. ⁊ aliquando in historia litterã
suscipiunt. aliquando uero ꝑsignificationẽ
littere sp̃m requrunt. Et modo bona fac¬
ta patrũ precedentiũ sicut iuxta litteram
inueniunt imitantur: modo quȩdã quȩ

Expanded text:
dis est vituli, scilicet et mature incedens et fortis dis est vituli, scilicet et mature incedens et fortis et divisa. Quia unusquisque praedicator et venerationem habet in maturitate, et fortitudinem in opere, et divisionem ungulae in discretione. Non enim facile praedicatio ejus accipitur, si levis in moribus esse videatur. Et nulla erit maturitatis ostensio, si contra adversa omnia non adfuerit operis fortitudo. Virtutis autem meritum ipsa fortitudo operis admittit, si discreta in intellectu non fuerit. Ecce enim sacram Scripturam legimus, si omnia ad litteram sentiamus, virtutem discretionis amittimus, si omnia ad spiritalem allegoriam ducimus, similiter indiscretionis stultitia ligamur, legunt enim sacra eloquia praedicatores sancti et aliquando in historia litteram suscipiunt, aliquando vero per significationem litterae spiritum requirunt, et modo bona facta patrum praecedentium, sicut juxta litteram inveniunt, imitantur, modo quaedam quae
Abbreviated transcription (Latin):
mundi quȩ reliquerunt reflectunt᷑. De qͥb
scriptũ ẽ. Canis reuersus ad suũ uomitũ. &
sus lota in uolutabro luti. Dolebat de qͥb dã
doctor egregius. qđ pedum rectitudinem
retro retorserant: quib ꝑ in crepationẽ dice.¬
bat. Quomodo conuertimi iterũ ad in firma
⁊ egena elem̃ta. quib denuo seruire uultis:
Dies obseruatis & tempora & annos. timeo
uos ne forte sine causa laborauerim in uob̃.
Qui alios admonet dicens. Propt̃ quod re-¬
missas manus & soluta genua erigite. ⁊ gressꝰ
rectos facite pedib ur̃is. Et uero in eisdem
scĩs p̃dicatorib uitȩ grauitas. fortitudo. atq
discretio monstraretur: recte subiungitur.
Planta pedis eoꝵ. quasi planta pedis uituli.¬
Quia eni p̃dicatores scĩ boum nomine de-¬
signant᷑: docet paulus apłs. legis testimoni-¬
um exponens. Non obturabis os boui tri.¬
turanti. In scĩs ergo p̾dicatorib planta pe-¬

Expanded text:
mundi quae reliquerunt reflectuntur. De quibus mundi quae reliquerunt reflectuntur. De quibus scriptum est: Canis reversus ad suum vomitum, et sus lota in volutabro luti . Dolebat de quibusdam doctor egregius, quod pedum rectitudinem retro retorserant, quibus per increpationem dicebat: Quomodo convertimini iterum ad infirma et egena elementa, quibus denuo et menses, et tempora, et annos. Timeo vos, ne forte sine causa laboraverim in vobis . Qui alios admonet, dicens: Propter quod remissas manus, et soluta genua erigite, et gressus rectos facite pedibus vestris . Ut vero in eisdem sanctis praedicatoribus vitae gravitas, fortitudo, atque discretio monstraretur, recte subjungitur: IBID.-- Planta pedis eorum quasi planta pedis » Quia enim praedicatores sancti boum nomine designantur, docet Paulus apostolus, legis testimonium exponens: « Non obturabis os bovi trituranti . In sanctis ergo praedicatoribus planta pe