comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bulationẽ ł mortẽ : uiuent corda eorũ in scłm scłi. hat uita
cordis ñ ÷ insensib corpors. Secreta : in luce : quȩ intꝰ: ñ intene¬¬
bris quae faris sunt: Insine pͣcepti : ñ in initiopeccati. ł inisaut̃
pͣcepti ÷. baritas decorde puro. ⁊ c̃scientia bona ⁊ fideñsicta.
aritas quae nonemulat᷑ ñ inflat᷑. qr ñ altũ sapit : s tim&. Etidõ¬
coherae timori casto. ꝑmanenti in scłm scłi. Initiũ aut̃ om̃is
peccati: suꝑbia. qr diabolus in reuocabiliẽ in extiora ꝓgressꝰ: :
hoĩemq: utuidendo. ⁊ eisimile aliqͥd inͦuidendo. deiecit Cui
homini in qdã script᷑a dr̃: Quid suꝑbit terra icinis. ꝗm̃ inuita
quã in pͥtiatũ c̃ sulers dr̃ ñ quȩrere. quȩ sua sunt: acuiuunt
turator. Nisi manducaueritis carnẽ meã.i sanguinẽ bibits.
ñ habebitis uitã in uob̃. Merito gͦ. istorũ qͥ satatisunt : uiuunt.¬

Expanded text:
bulationem uel mortem, uiuent corda eorum in saeculum saeculi. haec uita cordis non est in sensibus corporis; secreta est in luce, quae intus est, non in tenebris, quae foris sunt, in fine praecepti, non in initio peccati. finis autem praecepti est caritas de corde puro et conscientia bona et fide non ficta, caritas, quae noncohaeret timore casto, permanente in saeculum saeculi. initium autem omnis peccati superbia, qua diabolus inreuocabiliter in exteriora progressus est hominemque inuidendo et ei simile aliquid suadendo deiecit. ! cui homini in quadam scriptura dicitur: Quid superbit terra et cinis, quoniam in uita quam in priuatum consulens dicitur non quaerere. quae sua sunt. hac uiuuntturator: Nisi manducaueritis carnem meam et sanguinem biberitis, non habebitis uitam in uobis. merito ergo istorum. qui sat
Abbreviated transcription (Latin):
ultũ inimis longũ est . diligent̃ enuclearo cur filii ꝓmuist¬
sionis ꝑtinentes adisaac. noui testam̃tigrã deputent᷑. Breuiẽ
tñ adtinga unde tanto sructuosius cogitabis. qͥnto magis
facturꝰ ÷ nec ea mala s bona.Auis enĩ ꝓmittat mala. Quã uis
itaq inferat mala malis. ñ peccatas: supplicia minat᷑ tñ eaqs
potiꝰ quã ꝑmittit. Om̃ia largit᷑ i pscre S ꝓeccata pͣdic̃ minat᷑
uenies. deinde seqr: adic̃. Timeat eũ om̃e senĩasił.
ui iacob: ipse usrł. Unꝰ homo erat. habens duo nomina. ñin

Expanded text:
t nimis longum diligenter enucleare, cur filii promissionis pertinentes ad Isaac noui testamenti gratiae deputentur. breuiter tamen adtingam, unde tanto fructuosius cogitabis, quanto magis facturus est, nec ea mala sed bona. quis enim promittat mala? quamuis itaque mala inferat malis, non peccata sed supplicia, minatur tamen ea potius, quam promittit. omnia uenies., Deinde sequitur et dicit: Timeat eum omne semeu Israhel. quia Iacob ipse et Israhel unus homo erat habens duo nomina, non in
Abbreviated transcription (Latin):
Ipsi sunt paruuli de qͥb dic̃. ⁊ re¬
alta sapiunt s ciment timore illo casto. n qͦ poena formidat᷑
s qͦ grã conseruat᷑. Uota ł sua. sacrisiciũ uult intelligi corporis
suiꝙ ÷ sideliũ sacram̃tũ . Idõq cũ dixissae uota meareddã incon-¬
specta timentiũ eũ continuo subiunã: Edent pauꝑes ⁊ sat᷑abunt᷑
psi enĩ sat᷑abunt᷑ pane qͥ decȩlo descendit. qͥ ei coherentes. ⁊ eiꝰ pacẽ
dilectionẽq seruantes. imitant᷑ eiꝰ humilitatẽ: Idõ pauꝑes in hac
pauꝑtate ⁊ sat᷑itate pͣcipue apłi claruer: ⁊ laudabuiit inqͥt dñm

Expanded text:
ipsi sunt paruuli, de quibus dixit: Et realta sapiunt, sed timent timore illo casto, non quo poena formidatur, sed quo gratia conseruatur. Vota uero sua sacrificium uult intellegi corporis sui, abuntur. ipsi enim saturabuntur pane, qui de caelo descendit, qui ei cohaerentes et eius pacem dilectionemque seruantes imitantur eius humilitatem; ideo pauperes. in hac paupertate et saturitate praecipue apostoli claruerunt. et laudabunt. inquit, dom
Abbreviated transcription (Latin):
ia cobinregnocȩloꝵ. St̃ enĩ mͦ in ectis tenebris. ande cor¬
rectio desꝑanda ñ. quãsi ȩ tepserint.: ibt in tenebras xeiores¬
Sed lux cordis nonistorũ qͥ in carne sunt oculoꝵ nec om̃i notat¬
qͣlis huiꝰ uisibi ł lucis fantasia cogitat᷑. quãꝗͣ ⁊ibi ÷ uidẽ. sed
linge alit̃. longe dissimilit̃. Quał enĩlux: ipsa ueritas. qͥ sũbis
strant exẽplo : anforte lux caritas ñ est audcapłm ioħem.¬

Expanded text:
 in exteris tenebris, unde correctio desperanda non est. quam si contemserint, ibunt in tenebras exterioreso non sunt ullae; sed lux cordis, non istorum qui in carne sunt oculorum. nec omnino talis huius uisibilis lucis phantasia cogitatur, quamquam et ibi est uidere, sed longe aliter, longe dissimiliter. qualis enim lux est ipsa caritas, quis uerbis strat exemplo? an forte lux caritas non est? audi apostolum
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ⁊i capiti coaptari. qr ipse saluator corporis. ꝓpt̾ nos pauꝑ
quers ñderelinqͥt. qͣndo inbomis tẽporalib. ñ exaudit. Non adinsi¬
pientiã nobꝰ Sut sapiamꝰ qͥd auferat. ⁊ qͥd offerat nob: Non inqͥt
spͣuit. neq despea p̃cempauꝑis neq auertit faciem suã a me
ubicũ dep̃cans dixit. Nediscedas ame. Si enĩ excaudiũ pfecdo
fcc: Nonutiq discessit. Mongͦ dereliqͥt hocmͦ qr alio mͦ dereliqͥt
ut saꝑemꝰ qͣ mͦ magis ñ ab eo derelinq uelle debem: Apđ̾te laus mea.¬
uid g nocent qͥ tã ꝗuicto in sultant. ꝙ me intẽporalib: derelinq̃ris :
inȩclia magna efitebor e. Non quanta ista sinagoga est. quȩ irri¬
d& mortẽ derelictis: inȩccłia magna diffusa ꝑ om̃s gentes.
quȩ credit in resurrectione ñ derelicti. Haec ÷ unica illa qua
petit demanu canis erui: deqͦ &iã paulo. anterliux̃. Inmedio
etcłiae laudabote. Et nc̃ ꝙ ait consitebortͥ. in eis utiq qͥ con

Expanded text:
coaptari, quia ipse saluator corporis propter nos pauper quens non derelinquit, quando in bonis temporalibus non exaudit non ad insipientiam nobis, sed ut sapiamus, quid auferat et quid offerat nobis? non, inquit, spreuit neque despexit precem pauperis neque auertit faciem suam a me  \'est, ubi ei deprecans dixit: Ne discedas a me. si enim exaudiuit, profecto fecit, non itaque discessit. non ergo dereliquit hoc modo, qui alio modo dereliquit, ut sapeQuid ergo nocent qui tanquam victo insultant, quod me in temporalibus dereliqueris? In Ecclesia magna confitebor tibi: non quanta ista Synagoga est, quae irridet mortem derelicti, sed in Ecclesia magna diffusa per omnes gentes, quae credit in resurrectionem non derelicti. Haec est unica illa quam petit de manu canis erui, de qua etiam paulo ante dixit, In medio Ecclesiae cantabo te. Et nunc quod ait, confitebor tibi, in eis utique qui c
Abbreviated transcription (Latin):
date eũ Ipse qͥppe in alio psalmomutanda illa pͣnuntians
quae tẽ in umbra sut᷑ ꝗofferebant᷑: non accipiã inqͥt dema.¬
nu tua uitulos neq: degregib: tius hircos. Et paulo post
ut ostend& sacrisiciũ noui testam̃ti. qͥndo fuerant illa¬

Expanded text:
date eum. ipse quippe in alio psalmo mutanda illa praenuntians, date eum. ipse quippe in alio psalmo mutanda illa praenuntians, quae tunc in umbra futuri offerebantur: Non accipiam, inquit, de manu tua uitulos neque de gregibus tuis hircos. et paulo post, ut ostenderet sacrificium noui testamenti, quando illa fuerant
Abbreviated transcription (Latin):
Quiꝰ aut̃ ueracit̃ laudat. nͥ qͥ sincerit᷑ amat: Fantunde ÷.gͦ. acsidice¬
r& qͥ timetis dñm : amate eũ. Niã enĩ homini. sic̃ scriptũ ÷. Ecce
pietas : sapientia. Porro pietas. cultꝰ dĩ est. nec colit᷑ ille : nͥ amando
Sũma .gͥ ⁊ uera sapientia ÷. inpͣcepto illo pͥmo. diliges dñm dm̃
uitiũ aut̃ sapientiȩ timor dñi. Proinde pͣmissꝰ amor in cor
nr̃m. pellit inde consuetudmẽ malorũ oꝑũ iseruat Rari¬
tati locũ qͥ tonquã dñaueniente. ut illa insidat: abscedit.
rgo qͥtimetis dnm: laudate eũ ut dm̃ ñ seruilit̃: s libere
colatis. amare discite quẽ timetis. ⁊ pot̃itis laudare : ꝙ amatis
imentes enĩ dm̃ hõies uec̃is testam̃ti ꝓpt̃ litterã t̃rentẽ &
occidentẽ. nundũ habentẽ sp̃m uiuificantẽ. currebant
cũ sacrificiis ad tẽplũ.⁊ quis insigurã futuri sanguinis. qͦ
immolabant. Nc̃ uͦ in gra testam̃ti noui qͥ timetis dnm. lau¬

Expanded text:
ergo, ac si diceret: Qui timetis dominum, amate eum. dixit enim homini, sicut scriptum est, ecce pietas est sapientia\'. porro pietas cultus dei est nec colitur ille nisi amando. summa igitur et uera sapientia est in praecepto illo primo: Diliges dominum ditas foras mittit timorem. proinde praemissus timor in cor nostrum pellit inde consuetudinem malorum operum et seruat caritati locum, qua tamquam domina ueniente. ut illa insidat, abscedit. Ergo, qui timetis dominum, laudate eum. ut deum non seruiliter sed libere colatis, amare discite, quem timetis, et poteritis laudare, quod amatis. timentes enim deum homines ueteris testamenti propter litteram terrentem et occidentem nondum habentes spiritum uiuificantem currebant cum sacrificiis ad templum et quamuis in figuram futuri sanguinis, quoimmolabant. nunc uero in gratia testamenti noui qui timetis dominum. lau
Abbreviated transcription (Latin):
in herae . dõ. quȩ dic̃ in alio psalmo ꝑdidisti om̃em qͥ fornicat᷑ abste
mͥaut̃ adherere dõ benũ est Nla noi unx quȩ adulterinũ ani¬
eniqitim& illa neuir infestꝰ aduemat. ista neoffens ab scedat.
on amanti eni pͣsentia uiri molesta ÷. amanti aut̃ absentia.
imȩant quẽ diligant . ñ alta sapiendo s: humilib osentiendo.

Expanded text:
 qui fornicatur abs te: mihi autem adhaerere deo bonum est. nam et coniunx, quae adulterinum anidenique timet illa, ne uir infestus adueniat, ista. ne offensus abscedat; non amanti enim praesentia uiri molesta est, amanti autem absentia. imeat
Abbreviated transcription (Latin):
cũ abrahã ⁊iisaa ⁊i iacob inregnocalos. łilii aut̃ regni ibunt
intenebras eatiores Illicerit ploratio i stridordentiũ. ita signisi¬
cans in seri oleastrũ ꝓpt̃ humilitatẽ. Pixerat qͥppe ille tenturio
onsum dignꝰ ut sub tectũ meũ intres. s tantũ dic u̾boris anabit᷑
puerm̃s Constactionẽ aut̃ ramoꝵ nat᷑ aliũ ꝓpt̃ suꝑbiã eorũ
scilica qͥ gnorantes dĩ iustitiã. ⁊ suã uolente sostituere ustitiȩ
diñ st̃ subrecti. Dehis quippe uana clatiene tum̃ tibuidatu ÷
sem̃ abrahȩ fieri uoluer̃. ut essen: filii pmissiotus. ꝙ fidẽ nõu
testam̃ti ñ recepunt. ubi dĩ iustitia com̃dat᷑. suã astituere¬

Expanded text:
cum Abraham, Isaac et Iacob in regno caelorum; filii autem regni ibunt in tenebras exteriores; illic erit ploratio et stridor dentium, ita significans inseri oleastrum propter humilitatem — dixerat quippe ille centurio: Non sum dignus, ut sub tectum meum intres, sed tantum di superbiam eorum scilicet. qui ignorantes dei iustitiam et suam uolentes constituere iustitiae dei non sunt subiecti. de his quippe uana elatione tumentibus dictumsemen Abrahae fieri noluerunt, ut essent filii promissionis; quia fidem noui testamenti n
Abbreviated transcription (Latin):
manima humana ita facta ÷: ut sibi ipsa bona qͦbeata fiat
et ñ possit S mutabilitas ei siconũtat᷑. adĩmutabile bonũ
siat berta. linde si aũtat᷑ miserat. Auersio eiꝰ: uitiũ eiꝰ. ⁊dũsio¬
anã pͥuatabono cuiꝰ participatione beatificat᷑. Id ÷ &niã uitiosa:
melior ÷ eo corpore. ꝗ summũ est incorporb ꝑmanens in¬
scłm scłi. Qui timor ñ cruciat. s tenatiorẽ fac̃ aimã boni

Expanded text:
in anima humana ita facta est, ut sibi ipsa bonum quo beata fiat in anima humana ita facta est, ut sibi ipsa bonum quo beata fiat esse non possit; sed mutabilitas ejus si convertatur ad incommutabile bonum, fiat beata: unde si avertatur miseratiam priuata bono, cuius participatione beatificatur, id est etiam uitiosa, melior est corpore, quod summum est in corporibus, isaeculum saeculi. qui timor non cruciat, sed tenaciorem facit animam boni
Abbreviated transcription (Latin):
suu in tenebris : usq: adhuc. Istȩ sunt tenebrȩ inquas dia¬
bolus ⁊ angłi eiꝰ multũ suꝑbiendo ꝓgressi sunt. Carita seni
inuidentiȩ. diabolus . gͥ. ⁊ angłi eiꝰ. aluce. atq. feruore cartaa¬
tis au̾si inimis insuꝑbiã muidiãq ꝓgressi. uelut glatiali
a tuo ponđẽ releuati erigant᷑. quoꝵ animas pͣmendo
curuasti & ueni austerin qt. Spm inuocans gr̃e flantẽ de
meridie uelut aparte feruida ⁊ lumi nosaut fluant aroniata
aptiuitatẽ scilic& qͦ subdiabolo. tãꝗ sub aqͥlone tenebant᷑ ubi
habundante iniqͥtate sriguerant. ⁊ qͦdã mͦ congelaueran
inc ⁊enĩ mnͣ euangłio dic̃. Qm̃ habundabit iniqͥtas teqͥescas
baritas multoꝵ. At uͦ flante austro. glacies resoluitꝰ & torrentes
fluunt. idẽ peccatis remissis popł ad xp̃m caritate ocurr̃.
inetalibi scriptũ ÷. Si c̃ glacies insereno. ita soluent᷑ peccata
tua. Proinde rationał creit᷑a siue in angelico sp̃u siue

Expanded text:
suum, in tenebris est usque adhuc. istae sunt tenebrae, in quas diabolus et angeli eius multum superbiendo progressi sunt. caritas enim ntiae. Diabolus igitur et angeli eius a luce atque feruore caritatis auersi et nimis in superbiam inuidiamque progressi uelut glaciali a tuo pondere releuati erigantur quorum animas premendo curuasti. et ueni, auster, inquit, spiritum inuocans flantem de meridie uelut a parte feruida et luminosa, ut fluant aromata. captiuitatem scilicet, qua sub diabolo tamquam sub aquilone tenebantur, ubi abundante iniquitate friguerant et quodam modo congelauerant. hinc enim et euangelium dicit: quoniam abundabit iniquitas, refrigescit caritas multorum. at uero flafluunt; id est, peccatis remissis, populi ad Christum charitate concurrunt; hinc et alibi scriptum est: Sicut glacies in sereno, ita solventur peccata tua. Proinde rationalis creatura sive in angelico spiritu, sive
Abbreviated transcription (Latin):
÷ ut sides in nobis sic quȩ ꝑdilectionẽ oꝑat᷑. ñ tã timendo poena.
quã amando iustitiã tñ ꝗ ñ fit anima iusta nͥ participatione
melioris qͥuistisicat impiũ. Quid enĩ ht̃ ꝙ ñ accepit : Non deb&
nelialtũ soꝑe.s time. Et timor iste pͣcipit᷑ &iã his. qͥ exside ui¬
ostendit ubi ait. ñ alta sapientes. s humilib osentientes. Eo.
boc ꝙ ait humilib consentientes utiq aꝑuit. nichil aliudse
ilixisse alta sapientes. quã suꝑbientes. Iimor gͦ. ñ ĩ in caritate.
iepfecta caritas foros mitut timorẽ .S illũ seruile. illã qͦ¬

Expanded text:
 ut fides in nobis sit, quae per dilectionem operatur , non tam timendo poenam quam amando justitiam: tamen quia non fit anima justa nisi participatione melioris qui justificat impium quid enim habet quod non accepit?, non debeNoli altum sapere, sed time. Et timor iste praecipitur iis etiam qui ex fide viostendit, ubi ait, Non alta sapientes, sed humilibus consentientes . Ex hoc quod ait, humilibus consentientes, utique aperuit nihil aliud se dixisse, alta sapientes, quam superbientes. 53. Timor ergo non est in charitate, quia perfecta charitas foras mittit timorem; sed illu
Abbreviated transcription (Latin):
canticũ nouũ habes utiq hic utraq ⁊ qͦ cantico cantaturũ
sedix̃ ⁊ in cuiꝰ ȩccłiae medio. Illud ꝑtin& ad canticũ nouũ.
ac ad om̃eni terrã. Ipse qͥppe cautat in nob : grã cuł ata¬
loqͥt᷑ xp̃c. Mediũ .uͦ. et desie ł ademinentiã lice reseras
⁊ ipsam manifestationẽ. ꝙ oñua qͣnto clarius nota sunt tanto
magis inmedio d. dnĩr. Ut certe adintiores eccliae. ꝗ intiora

Expanded text:
mnis terra. habes hic utraque, et quo cantico cantaturum se dixerit et in cuius ecclesiae medio; illud pertinet ad canticum nouum, haec ad omnem terram. ipse quippe cantat in nobis, cuius gtus? medium uero ecclesiae uel ad eminentiam licet referas et ipsam manifestationem, quia omnia quanto clarius nota sunt, tanto magis in medio esse dicuntur, uel certe ad interiores ecclesiae, quia interiora
Abbreviated transcription (Latin):
amꝗ ipsos dixerit puluerẽ mortis. inquẽ deduot ÷. qͦs dixit
canes multos i ociliũ malignant̾iũ. Cianes uidelic& eos appel¬
lans qͥ plerũq contra in nocentes latrant. cũ quib. ñh̃it osue¬¬
tudinẽ iã uͦ in his quȩ subiungit tãꝗ euangłiũ recitat᷑. Cruci¬
sicio qͥppe eiꝰ expͥmit᷑ in eo ꝙ dic̃. Toder̃ manꝰ meas ⁊ pedes meos.

Expanded text:
am ipsos dixerit puluerem mortis, in quem deductus est. quos dixit canes multos et concilium malignantium canes uidelicet eos appellans, qui plerumque contra innocentes latrant, cum quibus non habent consuetudinem. iam uero in his. quae subiungit, tamquam euangelium recitatur. crucifixio quippe eius exprimitur in eo, quod dicit: Foderunt manus meas et pedes meos,
Abbreviated transcription (Latin):
oc ad eiꝰ carnẽ ꝑtin&. cui resurrectioñ in longũ missa ÷ ut alioꝵ
indefensionẽ meã aspice. nequid noceant inimici: qͥsibi uident᷑
aliqd potuisse carnẽ ꝑimendo mortalẽ . Ulon aut̃ nocent si
defendente gr̃a dĩ ñ eis ad malũ anima suꝑata osentiat.
Sicut enĩ ⁊ alibi ꝓphetatũ ÷. t̾ra tradita ÷. inmanꝰ impii
hoc ÷ caro terrena. Erue a framea animã meã Fra

Expanded text:
hoc ad eius carnem pertinet, cuius resurrectio non in longum missa est ut aliorum. in defensionem meam aspice, ne quid noceant inimici, qui sibi uidentur aliquid potuisse carnem perimendo mortalem. non autem nocent, si defendente gratia dei non eis ad malum anima superata consentiat; sicut enim et alibi prophetatum est, terra tradita est in manus impii, hoc est caro terrena. Grue a framca animam meam. framea
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtinuo resurrecsturũ . eẽ pͣdixerat Qud sibi . gͦ. uult ꝙ hoc
loco ait .⁊ inpuluerẽ mortis deduxisti me . nͥ corpꝰ eiꝰ accipiatiꝰ
ȩccłiã inqͣ illi qͥ peiꝰ nomine passi sunt. tpatiunt᷑. ħi ita ut ipsi
cũ illud t̾ẽpꝰ uenerit deqͦ in euanglio dic̃. lieni& hora qͣndo om̃s
qͥ in monum̃tis sunt audienti uocẽ eiꝰ ⁊ ꝓcedent. Aut certe
tropice puluerẽ mortis ipsos iudaros intelligi uoluit. inquoꝵ
manꝰ deductus ⁊. Scriptũ ÷ enĩ. Nonsic impii nsic s tãꝗ pulius

Expanded text:
tinuo resurrecturum esse praedixerat. quid sibi ergo uult, quod hoc loco ait: Et in puluerem mortis deduxisti me, nisi corpus eius accipiamus ecclesiam, in qua illi. qui pro eius nomine passi sunt uel patiuntur, non ita ut ipse cura illud tempus uenerit, de quo in euangelio dicit: Veniet hora, quando omnes, qui sunt in monumentis, audient uocem eius et procedent? aut certe tropice puluerem mortis ipsos Iudaeos intellegi uoluit, in quorum manus deductus est; scriptum est enim: Non sic impii, non sic; sed tamquam
Abbreviated transcription (Latin):
ratione concupiscit homo pius dissolui ⁊ cũ xp̃o. ee.s id sensu
uestiri. ut ab sorbeatꝰ ꝙ mortalẽ ÷ auita .i. ut ab insirmitate
adim mortalitatẽ &iã ipsũ corpꝰsine morte media tͣnsserat.S hec
uerba quib humanꝰ dies ⁊ uitȩ buiꝰ plixitos ocupiscit᷑ uerba st̃
delictoꝵ: ⁊ longe stꝰ ab ea salute . cuiꝰ nondũ rẽ .s &iã spẽgerimꝰ
de qͣ scriptũ ÷. qr spe salui factisumꝰ. Spes aut̃ quae uidet᷑. ñ est
spes. Idõq iinisto psalmo cũ dixiss&e: Es ds m̃s respice me q̃re me
dereliqͥsti. otinuos ubiecit
Longe a salute mea uerba

Expanded text:
ratione concupiscit homo pius dissolui et esse cum Christo, sed ideruestiri, ut absorbeatur mortale a uita, id est ut ab infirmitate ad inmortalitatem etiam ipsum corpus sine morte media transferatur. Sed haec uerba, quibus humanus dies et uitae huius prolixitas concupiscitur, uerba sunt delictorum et longe sunt ab ea salute, cuius nondum rem sed iam spem gerimus, de qua scriptum est, quia spe salui facti sumus; spes autem quae uidetur, non est spes. ideoque et in isto psalmo cum dixisset: Deus, deus meus, respice me; quare me dereliquisti? continuo subiungit: Longe a salute mea uerba
Abbreviated transcription (Latin):
ipse uida ñ ubi hõres uident. qeos extel sossublimesq: arbi¬
trant᷑ E anima inqͥt inex. ipsi uiua. Ipsiutiqi ñ siba
qrdstinani elatione resilienti. hoc iaq: deuitemꝰ &
cõmuni potiꝰ: uero cm̃iũ bonb psuis quã pͥuato nr̃o gauðe

Expanded text:
ubi ipse uidet, non ubi homines uident, qui eos excelsos sublimesque arbitrantur. Et anima, inquit, mea ipsi uiuit; ipsi utique, non sibi ono, quod deus est, inani elatione resilientium. hoc utique deuitemus et communi potius uero omnium bonorum perfrui quam priuato nostro gaude
Abbreviated transcription (Latin):
menti tepperiunt᷑. Uinde ⁊illeut. Consanguineus lȩc
sopor. Et siaduertas. multa iuenie faiã inscłarib litteris
ubi mors sopno coꝑat᷑ Signisicaute gͦ dñs sut᷑um fuisse cẽp̃

Expanded text:
menti reperiuntur. unde et ille ait: Consanguineus leti sopor et, si aduertas, multa inuenies etiam in saecularibus litteris, ubi mors somno comparatur. significauit ergo dominus futurum fuisse temp
Abbreviated transcription (Latin):
pisse. ꝙ habebant. Necgłabant᷑ qͣsi nonaccepint .s. ꝓse ipsor
habuerint qͦ placerent. Sicutt stulti qͥai sibi placent tiu
debono a se sibi parato. ⁊ ab adulantib Ferrautib ita landantꝰ
ac si ipsi sint aliqͥd. Qui aut̃ putat se ce. aliqͥd c̃ũ nichil sit. sicut
oleũ secũ ñ ex aliena laude depenðe : Sed quã głam inse

Expanded text:
pisse, quod habebant, nec gloriabantur, quasi non acceperint, sed per se ipsos habuerint,, quo placerent, sicut stulti, qui et sibi placent tamquam de bono a se sibi parato et ab adulantibus uel errantibus ita laudantur, ac si ipsi sint aliquid. qui autem putat se esse aliquid, cum nihil sit, sicut oleum secum, non ex aliena laude dependere. . sed quam gloriam in se
Abbreviated transcription (Latin):
separationis sacrilegus donatis ta ꝓponit
B aptismũ autem sihabent & tradunt alirtam
multi quio perantur operacarnis qualia
quia gunt regnum dĩ non possidebunt : ha¬
bent ac tradunt & hȩr &icrqui inter illa
operaenume ratisunt : Quod qua rece¬
dendo non amiserunt . & trade remanen¬
do potuerunt sed tamen infructuo saeat¬
que inutiliter tales talibus quam & illi
c&eripatreseorum ineo quod regnum di
non possidebunt : & que madmodum il¬
liscor rectis baptis manonincipit ad ẽe qđ
de erat. sed prodesse quod inerat : sic ec hȩ¬
r&icis undeciprianus & quicum eosense¬
runt catholiceecclesiae : quam inoluerunt
precidere non potuerunt prȩscribere :
Quod uero aliter sapuerunt non expaues¬
cimus : quia cume is ueneramur & p&rum:
quod autem ab unitate non reces serunt
taudemus quiacũ eis edificamur in pecra:¬

Expanded text:
separationis sacrilegus Donatista proponit. separationis sacrilegus Donatista proponit. baptismum autem si habent et tradunt alii tam multi, qui operantur opera carnis — qualia qui agunt regnum dei non possidebunt — habent ac tradunt et haeretici, qui inter illa opera enumerati sunt. quod quia recedendo non amiserunt, et tradere manendo potuerunt; sed tam infructuose atque inceteri pares eorum in eo quod regnum dei non possidebunt. et quemadmodum illis correctis baptisma non incipit adesse quod deerat, sed prodesse quod inerat, sic et haereticis. unde Cyprianus et qui cum eo senserunt catholicae ecclesiae quam noluerunt praecidere non potuerunt praescribere. quod uero aliter sapuerunt, non expauescimus, quia cum eis ueneramur et Petrum; quod autem ab unitate non recesserunt, gaudemus, quia cum eis aedificamur in petra
Abbreviated transcription (Latin):
sed nobis tutumest in ea non progre draliꝰ
te meritate sententiae quae nullo in catho¬
licoregionali concilio cepta: Nullo ple¬
nariõ terminata sunt: idautem fidutia se¬
cure uocis adserere quod in gabernatione
dnidĩ nõi & saluatoris ihux p̾runiuer saliseo¬
clesiae consensione roboratum est: uerum¬
tamen siquis me foste ineo concilio constitu¬
tum ubi talium rerum quȩstio uersar&ur
non precedentib: talibus quorum sententia
sequi mallem urguer& ut dicerem quid
sit catholicaunitas diligenda ut ieo quod
aliter sapiebant. Donee ds̃ id quoque reue¬
lar&: Tolerarent potius diuersa sentien¬
tes quam seabeis ne fario schismate sepa¬
rarent : dbidonatis tarum pror susora clau¬
duntur &iam side maximianistis ni hil dica¬
mus: si enim malibonos mnunitate contami¬
nant : Nullam iamecclesiam cui sotiar edis
uel ipseci prianus inuenit: si autẽmalibo¬
nos inunitate non maculant. Nullã causã

Expanded text:
Sed nobis tutum est in ea non progredi aliqua Sed nobis tutum est in ea non progredi aliqua temeritate sententiae, quae nullo in catholico regionali concilio coepta, nullo plenario terminata sunt, id autem fiducia securae uocis adserere, quod in gubernatione domini dei nostri et saluatoris Iesu Christi uniuersalis ecclesiae consensione roboratum est. uerumtamen si quis me forte in eo concilio constitutum, ubi talium rerum quaestio uersaretur, non praecedentibus talibus quorum sententias sequi mallem urgeret, ut dicerem quid sit catholica unitas diligenda, ut in eo quod aliter sapiebant, donec deus id quoque reuelaret, tolerarent potius diuersa sentientes quam se ab eis nefario schismate separarent. ubi Donatistarum prorsus ora clauduntur, etiam si de Maximianistis nihil dicamus. si enim mali bonos in unitate contaminant, nullam iam ecclesiam, cui sociaretur, uel ipse Cyprianus inuenit: si autem mali bonos in unitate non maculant, nullam causam
Abbreviated transcription (Latin):
ter accipienti nonuideo : sed arbitremurali¬
quem &iam fallaciterdantem Cum&ru
dens & accipiens fallaciter agant inipsaum¬
tate catholica ut rum hocmatr baptismant
acceptandum Amillud quodininimo datar
ñ quirexistat quifideliter subito commotus
accipiat . anquantum adipsor quidem homi¬
nesattin& plurimum dista inter eredente
mmimo & inridentem in ecclesia : adipsus
autem sac ramenti inte gritatem nhilinter¬
sit: siemin nihil inter est ad inte gritate m
sacramentiin ipsa catholica ut rumidaliqui
fallaciter anueraciter agant cũtamenhoc
dem utrique agant Cur extra inter sit non
uideo .quando ille quiaccipit non simulatio¬
e palliatus sed religonem utatus est au
lusualent ad confirmandum sacranientũ
uñ uera ces interquos agnur qua adfrur¬
randum illi fallaces a quiburagitur & mn
quibusagitur : &etamen si postca prodatur
Demo repatt : sedauet ex cominum candopuni¬
tur illa simulatio: aut paenitendo sanatur

Expanded text:
ter accipienti, non video. Sed arbitremur aliter accipienti, non video. Sed arbitremur aliquem etiam fallaciter dantem: cum et tradens et accipiens, fallaciter agant in ipsa unitate catholica, utrum hoc magis baptisma sit acceptandum, an illud quod in mimo datur: si quis existat qui fideliter subito commotus accipiat: an quantum ad ipsos quidem attinet homines, plurimum distet inter credentem in mimo, et irridentem in Ecclesia; ad ipsius autem Sacramenti integritatem nihil intersit. Si enim nihil interest ad integritatem Sacramenti in ipsa Catholica, utrum id aliqui fallaciter an veraciter agant, cum tamen hoc idem utrique agant: cur extra intersit, non video; quando ille quie palliatus, sed religione mutatus est. an plus ualent ad confirmandum sacramentum alii ueraces inter quos agitur, quam ad frustrandum illi fallaces a quibus agitur et in quibus agitur? et tamen, si postea prodatur, nemo repetit, sed aut excommunicando punitur illa simulatio aut paenitendo sanatur.
Abbreviated transcription (Latin):
bent quisic sunt indonio per comniunionem
sac ramentorum ut extra domum sunt perdi¬
uersitatem morum: sic enim & ipsisutile ẽẽ
incipit sacramentum: quod aliter inutile est:
sol& &iam quaeri : utrum ad probandum sit qđ
abeo quinon accepit accipitur. si fos de hoc
curiasitate aliquadidicit : quem ad madum
dandumsit : &utrum nihil intersit quo ani¬
mo accipiatille. cuidatur cum simulatione
ansine simulatione: sicum simulationeut r
fallins sicut inecclesi& uel ineaquȩ putatur
eclesia : anio cans sicut inmimo : & quid sit
sceleratius in eclesia fallaciter accipere
an in haeresi uel schis mate sine fallatia id ÷
animo non simulato : &utrum in haere si fa¬
laciterian inmimocum fide siquis qũa mĩ
a.gendum repentinan pi&ate moueatur
quam quamtalem si &iam illi conferamus
quimipsa catholica fallaciter accipit miruni
sidubitatur quiscui praeferendussit: quid
enim prosit aminur ueraciter dantir fallaci¬

Expanded text:
bent, qui sic sunt in domo per communionem bent, qui sic sunt in domo per communionem sacramentorum, ut extra domum sint per diuersitatem morum. sic enim et ipsis utile esse incipit sacramentum quod aliter inutile est. Solet etiam quaeri, utrum adprobandum sit quod ab eo qui non accepit accipitur, si forte hoc curiositate aliqua didicit quemadmodum dandum sit, et utrum nihil intersit, quo animo accipiat ille cui datur, cum simulatione an sine simulafallens, sicut in Ecclesia, vel in ea quae putatur Ecclesia, an jocans sicut in mimo. Et quid sit sceleratius in Ecclesia fallaciter accipere, an in haeresi vel schismate sine fallacia, id est animo non simulato. Et utrum in haeresi fallaciter, an in mimo cum fide, si quisquam inter agendum repentina pietate moveatur. Quanquam talem, si etiam illi conferamus, qui in ipsa catholica fallaciter accipit, mirum si dubitatur quis cui praeferendus sit. Quid enim prosit animus veraciter dantis fallaci
Abbreviated transcription (Latin):
tisnum &intiliter habeant & seimitantibus
utiliter tradant: fictis autem quos sp̃r sc̃r
fugit & siipsi quantum ineis est utiliter tra¬
dunt. Illitameninutiliter accipiunt nonimi¬
tantes eos per quos accipiunt: Illiuero qui
sic sunt inmagna domotam quam uasa in con¬
tumeliam  mutiliter habent baptis mumi
se imitantibus inutiliter tradunt: Illipor¬
ro abeisutiliter accipiunt : qui nonipsis cor¬
deatque moribus sed scȩdo mui copulantur:
Quiauteni separatiores non magis indomo
quam exdomosunt Neque omnino riuliter
habent: ne que ab eis utiliter accipitur: A¬
si fuste accipiendine cessitarurgueat &
accipientis animus abunitatis uimculo uin¬
culo non recedat : Tamen & habenquãquã
inutiliter habeant & accipitur ab eis &iam
cum inutile est accipientibus: quod ut fiat
utile ab haere siuel schismater ecetendum
est & illidomui coherendum quod non solũ
hae r&ici & schis imatici sed&iamilli facere de¬

Expanded text:
tismum et utiliter habeant et se imitantibus tismum et utiliter habeant et se imitantibus utiliter tradant. fictis autem, quos sanctus spiritus fugit, etsi ipsi quantum in eis est utiliter tradunt, illi tamen inutiliter accipiunt non imitantes eos per quos accipiunt. illi uero, qui sic sunt in magna domo tamquam uasa in contumeliam, et inutiliter habent baptismum et se imitantibus inutiliter tradunt. illi porro ab eis utiliter accipiunt, qui non ipsis corde adque moribus, sed sanctae domui copulantur. qui autem separatiores non magis in domo quam ex domo sunt, neque omnino utiliter habent neque ab eis utiliter accipitur, nisi forte accipiendi necessitas urgeat et accipientis animus ab unitatis uinculo non recedat; tamen et habent, quamquam inutiliter habeant, et accipitur ab eis, etiam cum inutile est accipientibus. quod ut fiat utile ab haeresi uel schismate recedendum est et illi domui cohaerendum. quod non solum haeretici et schismatici, sed etiam illi facere de
Abbreviated transcription (Latin):
sed sicut eẽ palea dicitur infrumentis : Nam
&istos indomoes senegare nom possumus
diceute apostolo: Inmagna autem dumo
nonsolum aurcaua sa sunt uelar tentea.
sed& lignea & fictilia: & alia quidem sunt
inlonorem Aliauero in contumeliam:
ex hocnume romnumeralnli : Non solũtur¬
baintus premenscorpaucorum in tante
multitu dinis comparatione scõrum sed
&iam dis ruptis r&ibus hȩreses & schisna¬
ta exsistunt in eis quima gisiam exdomo
quam indomo eẽdicendisunt. de
quibus dicitur: ex nobis exierunt
sed nonerant ex nobis : separatioreseni sunt
iamuiam corporaliter segregati quam illiqi
interius carnaliter & animalit̃ uiuunt
& s piritaliter separau sunt : Horum autẽ
ꝯmnium generum alli primiquisic sunt indo¬
modĩ ut ipr̃ sint domus dĩ : siue iam spiritales
sint siue adhuc paruuli lacte nutriantur.
sed tamen adspiritalem habitum intento
corde proficiant : Ne modubitat quod bap¬

Expanded text:
sed sicut esse palea dicitur in frumentis. nam sed sicut esse palea dicitur in frumentis. nam et istos in domo esse negare non possumus dicente apostolo: in magna autem domo non solum aurea uasa sunt uel argentea, sed et lignea et fictilia. et alia quidem sunt in honorem, alia uero in contumeliam. ex hoc numero innumerabili non solum turba intus premens cor paucorum in tantae multitudinis conparatione sanctorum, sed etiam dirruptis retibus haereses et schismata existunt in eis, qui magis iam ex domo quam in domo esse dicendi sunt, de quibus dicitur: ex nobis exierunt, sed non erant ex nobis. separatiores enim sunt iam etiam corporaliter segregati quam illi, qui interius carnaliter et animaliter uiuunt et spiritaliter separati sunt. Horum autem omnium generum illi primi qui sic sunt in domo dei, ut ipsi sint domus dei, siue iam spiritales sint siue adhuc paruuli Iacte nutriantur, sed tamen ad spiritalem habitum intento corde proficiant, nemo dubitat quod bap
Abbreviated transcription (Latin):
tem que contempserit : sit tibim quit tam¬
quam & hinicus & publicanus: dehac dono
dicitur: Dne dilexi decorem domustuae &
locum habitationis glori&ue Et quihabita¬
refacitunanimes indomo: &iacundatus sum
in lis quȩdixerunt mihi indõmodñ ibiinus
& becti qui habitant indomotua in seculas¬
culorum laudabuntte : & innumerabilia
talia : Hec domus &iam triticum dicitur
siuo tricenum siue sexagenum siuecentenu
fructum afferens cumtolerantia: Haec
domus est inuasis aureis & argen¬
teir & lapidibus prȩcio sira
lignis in putrabilibur: huic domos dicitur
sus ferentes inuicem indilectione studentes
seruare unitatems p̃sinuinculo pacis &
tem plum enim dĩ scm est: quod estisuos:
Hec est qui ppe inbonis fidelib: & scis diser¬
uis ubique dispersis & spiritali unitate de¬
uinctisi neadem communione sacramen¬
torum siue sefatie nouerint siue non no¬
ꝑtineant ad compagem domus nec ad socie¬
tatem fructiferae pacificae que iusticiae

Expanded text:
temque contempserit, sit tibi, inquit, tamtemque contempserit, sit tibi, inquit, tamquam ethnicus et publicanus. de hac domo dicitur: domine, dilexi decorem domus tuae et locum habitationis gloriae tuae, et: qui habitare facit unanimihi: in domum domini ibimus, et: beati qui inhabitant in domo tua; in saecula saeculorum laudabunt te, et innumerabilia talia. haec domus etiam triticum dicitur siue tricenum siue sexagenum siue centenum fructum adferens cura tolerantia. haec domus est in uasis aureis et argenteis et lapidibus pretiosis et lignis inputribilibus. huic domui dicitur: sufferentes inuicem in dilectione, studentes seruare unitatem spiritus in uinculo pacis, et: templum enim dei sanctum est, quod estis uos. haec est quippe in bonis fidelibus et sanctis dei seruis ubique dispersis et spiritali unitate deuinctis in eadem communione sacramentorum, siue se facie nouerint siue non noo, ut non pertineant ad conpagem domus nec ad societatem fructiferae pacificaeque iustitiae,
Abbreviated transcription (Latin):
copulatum: Hae euerbabeati er prianinidi¬
comeũ &intellexis se a dilexis s derbren
domaudi Quamdomum exuna nimi feram¬
cordibus constare ad firmauit : & dociut test¬
moio proph&ico & significatione sacrames¬
toruniqua utĩq nonerant illi inuidi cr
ne cariautein aliuoliquitamen bapti abanst
coredes habitare eo prianur ipsaestatur
Neauie eium saltim hoc dicipotest tune bap¬
ap ostolum nonla tebant quos incpistalaria
quippe ait. siue occassione sue ueritatb
xur ad nunti&ur & in hoc gaudeo sed & gaude¬
bo quibus omnibus consideratis putome non
temere dicere alios itaeẽ in domodĩ ut
ip̃si &iam sint eadem domusdi quae dicitur
aedificari super p&ram quae unicacolum¬
ba apellatur quae sponsa pulchra sine
macula & ruga & hostus conclusus fonssi¬
natus puteus aquȩ uiuae. para dis suscum
Fructu pomorum : quȩ domus &iam claues
accepit ac potestatem soluendi &ligandi
ponne donum siquis corripientem corrigen¬

Expanded text:
copulatum.haec uerba beati Cypriani indicopulatum.haec uerba beati Cypriani indicant eum et intellexisse et dilexisse decorem domus dei, quam domum ex unanimis et concordibus constare adfirmauit et docuit testimonio prophetico et significatione sacramentorum; in qua utique non erant illi inuidi et sine caritate maliuoli, qui tamen baptizabant. cordes habitare Cyprianus ipse testatur. neque enim saltem hoc dici potest tunc bapapostolum non latebant quos in epistula suquippe ait: siue occasione siue ueritate Christus adnuntietur, et in hoc gaudeo, sed et gaudebo. Quibus omnibus consideratis puto me non temere dicere alios ita esse in domo dei, ut et ipsi etiam sint eadem domus dei quae dicitur aedificari super petram, quae unica columba appellatur, quae sponsa pulchra sine macula et ruga et hortus conclusus, fons signatus, puteus aquae uiuae. paradisus cum fructu pomorum, quae domus etiam claues accepit ac potestatem soluendi et ligandi. hanc domum si quis corripientem corrigen
Abbreviated transcription (Latin):
quis quam sic abhorr & auero ⁊t dicat con¬
cordes &unanimes fuisse inuidos & maliuo¬
los& si ne caritate contentiosos : & tamen
baptizabant: nec eorumista d&estanda per¬
uersitas. sac ramentum xp̃i quod ꝑeos trac¬
tabatur & dispensabatur aliqua expastemi¬
nuebat atque uiolabat : Totum sane ipsum
locum mneadem ad magnum epistola positum
opereprȩtiumest pertractare: quem
ita contexuit: non habitans inquit indomodĩ
dest in eccdesiax p̃rinqua non nisi concordes
atque imnanimes habitant : loquente inpsal
tate . xp̃ianos firmasibiat que inseparabili
caritate conexos: & iam ipsa domini casa¬
crifitia declarant : Nam quando dñscor¬
pus suum panem uocat demultorum grano¬
ruima dunatione congestuni populum nor¬
qn auna quem postabat indicat adunatum a
ꝗuando sanguinem suum. umum appellat
debotruis atiueacinis plurinur gxprersum¬
nit que intinum coactum gregem item nr̃n
su uuificat commixtione adunatȩ multitu dĩs

Expanded text:
quisquam sic abhorret a uero, ut dicat conquisquam sic abhorret a uero, ut dicat concordes et unanimes fuisse inuidos et maliuolos et sine caritate contentiosos. et tamen baptizabant nec eorum ista detestanda peruersitas sacramentum Christi, quod per eos tractabatur et dispensabatur, aliqua ex parte minuebat adque uiolabat. Totum sane ipsum locum in eadem ad Magnum epistula positum operae pretium est pertractare, quem ita contexuit: non habitans, inquit, in domo dei id est in ecclesia Christi, in qua non nisi concordes adque unanimes habitant, loquente in psaltate christianos firma sibi adque inseparabili caritate conexos etiamipsadominicasacrificiadeclarant. nam quando dominus corpus suum panem uocat de multorum granorum adunatione congestum, populum nostrum quem portabat indicat adunatum; et quando sanguinem suum uinum appellat de botruis adque acinisplurimisexpressumadque in unum coactum, gregem item nostrum significat commixtione adunatae multitudinis
Abbreviated transcription (Latin):
tala quam scripsit admagnun cumde hac
ipsa re ager& satis aperte quenos ipse com¬
mon uit inquali sociaate oposteat intelle
ecleria Ait enim dequodam loquens
alienus fiat & profanus dnicȩ pacis ac dm̃i¬
cȩunitatis mimicus non habitans in domo
dĩ idest in eclesia xp̃rinqua nonnisi concor¬
dest q unanimes habitant: quider go h
dicamus paululum aduestant᷑ qui nobus de
erprianquolunt prȩs cribere sienim in
ecclesi axp̃i non nisi concordes atque
unani mes habitant: procul dubio non ha¬
bitant inecclesiaxpͥi. quamius intus es se
uide rentur illi quiper inuidiam & conten¬
tonem sine caritate xpͥm ad nuntiabant : quos
ipse intellegit non haeraicos uel schismaticos
a paulo a postolo commemoratos ssed falsor
fratres cumillo interius conuersanter qui
ceste baptizare non debelant. Qua mecde¬
sia non habitabant in qua ipsedicit non habeta¬
re Nisi unanimes & concordes: nis forte

Expanded text:
tula quam scripsit ad Magnum, cum de hac tula quam scripsit ad Magnum, cum de hac ipsa re ageret, satis aperteque nos ipse commonuit, in quali societate oporteat intellegi ecclesiam. ait enim de quodam loquens: alienus fiat et profanus, dominicae pacis ac dominicae unitatis. inimicus, non habitans in domo dei id est in ecclesia Christi, in qua non nisi concordes adque unanimes habitant. quid ergo hic dicamus, paululum aduer- \' tant qui nobis de Cypriano uolunt praescribere. si enim in ecclesia Christi non nisi concordes adque unanimes habitant, procul dubio non habitabant in ecclesia Christi, quamuis intus esse uiderentur, illi qui per inuidiam et contentionem sine caritate Christum adnuntiabant, quos ipse intellegit non haereticos uel schismaticos a Paulo apostolo commemoratos, sed falsos fratres cum illo interius conuersantes. qui certe baptizare non debebant, quia in ecclesia non habitabant in qua ipse dicit non habitare nisi unanimes et concordes; nisi forte
Abbreviated transcription (Latin):
clesiasticumẽe baptismum &iam a pudher &i¬
cos uerbis euan gelicis consecratum : scut ipsum
euam gelium ecdesi asticum est : pecadeorum¬
r&ci coruenientes ad ecclesiam baptiotuae
die quia nullam rationem uel tesamoniũ serip¬
turarũ attulit diu nos tenere non deba
ubaianum collegam nostrum seripta est hae¬
ppellatos.: quan do ecclesiam uenernit ti
nco ecclenae baptis mobaptirandos eẽ ut pos
do ipsam cuius mentionem fecit epistalam ad
uba ianum datam : quanta potuimusdibi gen¬
tia per trac tauimus: & quod hic dixitmne mi¬
nerimus diciposse de omnibus iniquis quos
& incatholicaes seipse testatur & baptis¬
mum habere & dare nemonostrumambi g
Illi enim ueniunt ad ecclesiam: qui departe
diaboli ad xp̃m transeunt : & aedificant super
p&ram & in corporantur columbȩ & in
hosto concluso & fonte signatomuniuntur
ubi non sunt omnes qui contraxp̃i precepta
uiuunt ubilib& es seuideantur : Nã mepis¬

Expanded text:
clesiasticum esse baptismum etiam aput haereticlesiasticum esse baptismum etiam aput haereticos uerbis euangelicis consecratum, sicut ipsum euangelium ecclesireticos venientes ad Ecclesiam baptizemus. 95. Hic quia nullam rationem vel testimonium Scripturarum attulit, diu nos tenere non debetJubaianum collegam nostrum scripta est, haeellatos, quando ad ecclesiam uenerint, unico ecclesiae baptismo baptizandos esse, ut possdo ipsam cuius mentionem fecit epistulam ad Iubaianum datam quanta potuimus diligentia pertractauimus? et quod hic dixit meminerimus dici posse de omnibus iniquis, quos et in catholica esse ipse testatur et baptismum habere et dare nemo nostrum ambigit. illi enim ueniunt ad ecclesiam, qui de parte diaboli ad Christum transeunt et aedificant super petram et incorporantur columbae et in horto concluso et fonte signato muniuntur, ubi non sunt omnes qui contra Christi praecepta uiuunt, ubilibet esse uideantur. nam in epis
Abbreviated transcription (Latin):
nos dicimus ualere ad salutem quam diu ha re¬
ticisunc sicut & illis homicidis quam diu fra¬
tres oderunt : Nam & ipsi in tenebris sunt & s
quis eos sequitur simul in foueam cadunt:
Nec ideo tamen baptismum uel non habent ues
tradunt: Nortalis abo ea dixitx : Tamer
praesens quam pompeius sabpa tensis quam
&iam dio galeptim agnensis: qui mihi mandi¬
uerunt : Corpore quidem absentes spũ pra¬
sentes : censemus quod & college nõi : quod ha¬
retici communicationem habene nobisium
nom possunt nisi ecle si astico baptismobapi¬
Zati fuerint : Communicatonem credo ea di
qua ꝑtin& ad iolumban sõetatem : Nam inius¬
tcipatione sacpaementu rum procul dubio o¬
municabant cis neminqoo iudicaꝵtes nec aurꝰ
communionis aliquem si diuersum senseri
a mouentes: sed quod lib& modo dixerit : non
magnõpere uerba haecre fellenda sunt : Ceste
enimnun communic& hȩr&icus : Nisiecclesi¬
istico baptis mobaptizatus : Constat autem ec¬

Expanded text:
nos dicimus ualere ad - salutem quamdiu haerenos dicimus ualere ad - salutem quamdiu haeretici sunt, sicut et illis homicidis quamdiu fratres oderunt. nam et ipsi in tenebris sunt et si quis eos sequitur, simul in foueam cadunt; nec ideo tamen baptismum uel non habent uel non tradunt. Natalis ab Oea dixit: Tam ego praesens quam Pompeius Sabratensis quam etiam Dioga Leptimagnensis qui mihi mandauerunt corpore quidem absentes, spiritu praesentes, censemus quod et collegae nostri, quod haeretici communicationem habere nobiscum, non possunt, nisi ecclesi-astieo baptismo baptismo fuerint. Communicationem credo eam dicit quae pertinet ad columbae societatem. nam in participatione sacramentorum procul dubio communicabant eis neminem iudicantes nec a iure communionis aliquem si diuersum sentiret amouentes. sed quolibet modo dixerit, non magnopere uerba haec refellenda sunt. certe enim non communicet haereticus nisi ecclesiastico baptismo baptizatus. constat autem ec
Abbreviated transcription (Latin):
& dare manifestum ÷ : Cum & abipss tales accipi¬
und qui non in melius cõmutati dm̃ labus honono
cor autẽ eoni longe ÷ ab eo: Tamen sic est unu
bapasma quo modo ÷ una columba : cumpos¬
sinł qui non sunt columba communitr baptis
tamen habere comuniter : Itõ alius ciuꝑs¬
lius acillauidix̃. Io hãnnes a postł inepistala
sua posuit : siquis ad uos uenit & ne hominib:¬
haue non esse dicendum : paulus autem a postđ
ue hementius dicit : siquis frater nominaturmi
uos aut auarus aut briosus &cetera : cum eius¬
modi ne quidem ciban simul sumere : & tamen
cũ collegis fene ratiribus insi diosis frauditorib:
raptoribus non priuatam mensam seddi altare
habebat commune erprianus quomodo autem
hoc defendatur iam in aliis librissatis dictum esti
Ixtteus acemellis dixrt: Cxcus cecum
siducat: ambo in foueam cadunt : Cum ergo haec¬
reticos const& non posse in luminare quem qu
ut pote cacos baptisma eorum nonual&: siec

Expanded text:
et dare manifestum est, cum et ab ipsis tales accipiet dare manifestum est, cum et ab ipsis tales accipiunt, qui non in melius commutati deum labiis honorant, cor autem eorum longe est ab eo, tamen sic est unum baptisma quomodo est una columba, cum possint qui non sunt in columba communiter baptisma tamen habere communiter. Item alius Aurelius a Cillaui dixit: Iohannes apostolus in epistula sua posuit: si quis ad uos uenit et doctrihaue non esse dicendum, Paulus autem apostolus uehementius dicit: si quis frater nominatur inter uos aut auarus aut ebriosus et cetera, cum eiusmodi ne quidem cibum simul sumere. et tamen cum collegis faeneratoribus insidiosis fraudatoribus raptoribus non priuatam mensam, sed dei altare habebat commune Cyprianus. quomodo autem hoc defendatur, iam in aliis libris satis dictum est. Litteus a Gemellis dixit: Caecus caecum si ducat, ambo in foueam cadunt. cum ergo haereticos constet non posse inluminare quemquam utpote caecos, baptisma eorum non ualet. Nec
Abbreviated transcription (Latin):
nec potestatem foris mec desiam xp̃ihabent
ne mrinemꝰ baptizare baptis ino eius possunc
Num quid & impii homicidae apostolis succes¬
serunꝰ: Curergo baptizanc Riquia non sioi
foris seda petre forissunt cuida ues chis
dedit ed ubise & dificaturum eccdesiam drxu
beinus hanetcos nõa presumptione de cipe¬
acper boc remissionem peccatorim noncon¬
peoriien ia iudieũ dies uenerit nobis inputent asđ
ꝑnos non sint baptizati & indulgentians diuita
gleetla consecuti propter quo daimst una
es ecdesia & unum baptis maquando ad nos com¬
ueintuntur simul cum ecclesia & ecles a baptis¬
num conse quantur : Immo truns lat adpequm
& columbae socis Nt accipiant remissionem pec¬
catons quam habere non potenone extre petrre
& extra columbam siue apeste foris sicit hareq¬
cĩsi uetam qua intus sicit ꝑdigicat holici quos ta¬
men baptis mnumsine remissio nȩ pecatoni & labere

Expanded text:
nec potestatem foris, nec Ecclesiam Christi habent, nec potestatem foris, nec Ecclesiam Christi habent, neminem baptizare Baptismo ejus possunt. 85. Numquid et impii homicidae Apostolis successerunt? Cur ergo baptizant? An quia non sunt foris? Sed a petra foris sunt, cui claves Dominus dedit et ubi se aedificaturum Ecclesiam dixitbemus haereticos nostra praesumptione decipeac per hoc remissionem peccatorum non consecuti, cum indicii dies uenerit, nobis inputent quod per nos non sint baptizati et indulgentiam diuinae gratiae non consecuti. propter quod, cum sit una ecclesia et unum baptisma, quando ad nos conuertuntur, simul cum ecclesia et ecclesiae baptismum consequantur. Immo translati ad petram et columbae sociati accipiant remissionem peccatorum quam habere non poterant extra petram et extra columbam, siue aperte foris sicut haeretici siue tamquam intus sicut perditi catholici. quos tamen baptismum sine remissione peccatorum et habere