comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uIn aqua baptizans. quia pec¬
cata mundi baptirando tolle¬
ure possim. seo ut eum baptitan¬
do ac pre dicando manifestarẽ¬
in populo israhel: qui in spi¬
ritu sancto baptitans ad tol¬
lenda peccata non solum israhel
sed totius mundi. si ercredere
uoluerit idoneus est. Propter
ut sic baptitando illi uiamprẽ¬
ꝑarem: qui baptiearet in remis¬
sionem peccatorum. Et desti¬
monium perhibuit iohannes
dicens. Quia uidi spiritum
descendentem quasi columbã
decelo: ꝙ. mansit super eum.
Bene in colunbẽ speciȩ descen¬
dit super dominum spiritus.
nisi simplices fuerint. msi
ueram̃ cum fratribus habu
erint pacem. quam signifi-¬
cant oscula columbarum. Ha¬
bent autem oscula et corui:
sed laniunt. quod colunba
omnino non facit. Significan¬
tes eos qui locuntur pacem cũ
proximo suo:mala autem in
cordib eorũ. Colunbe aut̃ natu¬
ra. quȩ a laniatu innocens est.
illis innocentib aptissimẽ congru¬

Expanded text:
in aqua baptizans, quia pecin aqua baptizans, quia peccata mundi baptizando tollere possum, sed ut eum baptizando ac praedicando manifestarem populo Israel, qui in Spiritu sancto baptizans ad tollenda peccata non solum Israel, sed totius mundi, si ei credere voluerint, idoneus est. Proptereut sic baptizando illi viam praepararem qui baptizaret in remissionem peccatorum. Et testimonium perhibuit Joannes, dicens: Quia vidi Spiritum descendentem quasi columbam de coelo, et mansit super eum. Bene in columbae specie descendit super Dominum Spiritus, nisi simplices fuerint, nisi veram cum fraerint pacem, quam significant oscula columbarum. Habent autem oscula et corvi, sed laniant, quod columba omnino non facit: significantes eos qui loquuntur pacem cum proximo suo, mali autem sunt in cordibus eorum. Columbae autem natura, quae a laniatu innocens est, illis innocentibus aptissime congru
Abbreviated transcription (Latin):
in manu sua : ꝙ. permundabit
aream suam. A quo spm̃ scm̃
dari debere testabatur. ipse uos
baptitabit inquiens spiritu scõ.¬
a quo se ipsum ablui declarabat
dicens. Ego ate debeo bap̃tieari
et tu uenis ad me: Quomodo
ergo dicit. et ego nesciebam eũ.
nisi quiꝰ eum quem ancea no¬
uerat. perfechus iãm cum bap¬
ciearetur agnouit. Quem
nouerat: huius potentiã ma¬
iestatis. altius spiritu sanctor
uper eum descendente cogno¬
uit. Neq enim dubitandũ
est. quia beatus iohannes. cũ
spiritum sanctum licet corpo¬
rali spetie uideret. cum uocem
patris. licet corporaliter sonantẽ
meruisset audire. multum
ex hoc uisu et aucdeu profece¬
rit. multum dẽ diuinẽ potes¬
atis ex cellentia. reuelatis ocis¬
cnem indelligentię. qua
tunc illustrari cepit. eatenus
illum quantus esset omni¬
modis sibi uideretur igno¬
rasse. Qui testimonium
git. Sed ut manifestaretur
in israhel : propterea ueni m¬
raperte dicere. Non ideo ueni

Expanded text:
in manu sua, et permundabit in manu sua, et permundabit aream suam . A quo Spiritum sanctum dari debere testabatur: Ipse vos baptizabit, inquiens, Spiritu sa quo se ipsum ablui desiderabat, dicens: Ego debeo a te baptizari, et tu venis ad me? Quomodo ergo dicit, et ego nesciebam eum, nisi quia eum quem et antea noverat, perfectius jam cum baptizaretur agnovit? Quem noverat, hujus potentiam majestatis altius, Spiritu sancto super eum descendente, cognovit. Neque enim dubitandum est, quia beatus Joannes, cum Spiritum sanctum, licet corporali specie videre; cum vocem Patris, licet corporaliter sonantem, meruisset audire, multum ex hoc visu et auditu profecerit, multum de divinae potestatis excellentia, revelatis ocuonem intelligentiae qua tunc illustrari coeperat, eatenus illum quantus esset, omnimodis sibi videretur ignorasse. Qui testimonium,git: Sed ut manifestaretur in Israel, propterea veni eaperte dicere: Non ideo veni
Abbreviated transcription (Latin):
prior me erat. Post me uenit
uir. post me nãtus est homo in
mundo: post me predicare inci¬
pit ꝙ mundo. Qui ante me
factus est: qui me potentia ma¬
iestatis tantum. quantũ sol luci¬
ferum. licet post apparens antecel¬
lit. Quia prior me erat. quia in
principio erat uerbum. ꝙ uer¬
bum erat apud deum: et deus
erat uerbum. Post me uenit uir.
tempus humanȩ natiuitatis quo
iohanne posterior est intellige.
Qui ante me factus est. primã¬
tum regiȩ potestatis. quo etiam
angelis presidet intuere. Quia
prior me erat. e ternitatẽ diui¬
nȩ maiestatis qua patri est equa¬
lis indellige. Post me uenit uir.
qui ante factus est : quia prior me
erat. Post me uenit humanitate.
qui ideo me precellit dignitate.
quia priorme erat diuinitade:
ꝙ. ego nesciebam eum inquit. Cer¬
tum est. quia sciebat dominũ
iohannes. cui testimoniũ ꝑhibẽ¬
re missus est: quem uenturum
omnium uidicom predicabat
dicens. Cuius uentilabrum

Expanded text:
prior me erat. Post me venit prior me erat. Post me venit vir, post me natus est in mundo, post me praedicare incipiet mundo qui ante me factus est, qui me potentia majestatis tantum quantum sol luciferum, licet post apparens, antecellit, quia prior me erat, quia In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum. Post me venit vir, tempus humanae nativitatis, quo Joanne posterior est, intellige. Qui ante me factus est, primatum regiae potestatis, quo etiam angelis praesidet, intuere. Quia prior me erat, aeternitatem divinae majestatis, qua Patri est aequalis, intellige. Post me venit vir qui ante me factus est, quia prior me erat. Post me venit humanitate, qui ideo me praecellit dignitate, quia prior me erat divinitate. Et ego nesciebam eum, inquit. Certum est quia sciebat Dominum Joannes, cui testimonium perhibere missus est, quem judicem omnium venturum praedicabat, dicens: Cujus ventilabrum
Abbreviated transcription (Latin):
beatȩ passionis ad altare memo¬
ria replicatur: cum panis ꝙ. uii¬
ni creatura. in sacramentum car¬
nis et sanguinis eius. in effabili
spiritus sanctificatione transfer¬
tur. Sicq corpus et sanguis
illius non infidelium manibus
ad pernitiem ipsorum funditur
ꝙ occiditur: sed fidelium ore su¬
am sumitur in salutẽ. Cuius
recte figuram. agnus in lege
paschalis ostendit. qui semel po-¬
pulum de egiptia seruitute libe-¬
rans. in memoriam eiusdem libe-¬
rationis. per omnes annos. in mo¬
latione sua populum eiundem
sanctificare solebat. donec ueniret
ipse cui talis hostia testimoniũ
dabat. oblatusq patri pro nobis
in hostiam odoremq suauitatis.
misterium suȩ passionis ablato
agno in creaturam panis uiniq
transfert. sacerdos factus inȩternũ
secundũ ordinem melchisedech.
Sequitur. Iohannes: destimoni-¬
um perhibens de domino. Hic
est inquit de quo dixi. post me
uenit uir. qͥ ance factus est:qͥa

Expanded text:
beatae passionis ad altare memobeatae passionis ad altare memoria replicatur, cum panis et vini creatura in sacramentum carnis et sanguinis ejus ineffabili Spiritus sanctificatione transfertur: sicque corpus et sanguis illius non infidelium manibus ad perniciem ipsorum funditur et occiditur, sed fidelium ore suam sumitur in salutem. Hujus  Al., cujus recte figuram agnus in lege paschalis ostendit, qui semel populum de Aegyptia servitute liberans, in memoriam ejusdem liberationis, per omnes annos immolatione sua populum eumdem sanctificare solebat, donec veniret ipse cui talis hostia testimonium dabat, oblatusque Patri pro nobis in hostiam odoremque suavitatis, mysterium suae passionis oblato agno in creaturam panis vinique transferret, sacerdos factus in aeternum, secundum ordinem Melchisedech. Sequitur: Joannes testimonium perhibens de Domino, Hic est, inquit, de quo dixi: Post me venit vir qui ante me factus est, quia
Abbreviated transcription (Latin):
badã .q. cait de carne adam : sed
nullam de carne peccatrice
traxit maculam culpȩ. Ec¬
ce qui tollit peccata mun¬
di: ecce qui iustus. inter pec¬
catores. mittis inter impios. hoc
est. quasi agnus inter lupos ap¬
parens: etiam peccatores et im¬
pios iustificandi habet p̾otesta
cem. Quo modo autem pec¬
catum mundi tollat. quo or¬
dine iustificet impios. aposto¬
lus petrus ostendit qui ait.¬
Non corruptibili argento
uel auro redempti estis de ua¬
na uestra conuersatione pater
nȩ traditionis: sed precioso san¬
guine quasi agni incondami¬
nati ꝙ in maculati ihesu cristi.
Et in apocalipsi iohannes apłs.
cuius est hoc euuangelium:
qui dilexit nos inquit. et lauit
nos a peccatis nostris in sangume
suo. Non solum autem lauit
nos a peccatis nostris in san¬
guine suo. quando sangumẽ
suum dedit in cruce pro no¬
bis. uel quando unusquisq
tus est uerum etiam cotidie
tollit peccata mundi. lauat
q nos a peccatis nostris cotidie
in sanguine suo. cum eiusdẽ

Expanded text:
Adam, et carnem de carne Adam, sed nullam peccatrice de carne traxit maculam culpae. Ecce qui tollit peccatum mundi, ecce qui justus inter peccatores, mitis inter impios, hoc est, quasi agnus inter lupos apparens etiam peccatores et impios justificandi habet potestatem. XXI. Quomodo autem peccatum mundi tollat, quo ordine justificet impios, apostolus Petrus ostendit, qui aitNon corruptibilibus argento vel auro redempti estis de vana vestra conversationenae traditionis, sed pretioso sanguine quasi Agni incontaminati et immaculati Jesu Christi . Et in Apocalypsi, Joannes apostolus, cujus est hoc Evangelium: Qui dilexit nos, inquit, et lavit nos a peccatis nostris in sanguine suo . Non solum autem lavit nos a peccatis nostris in sanguine suo, quando sanguinem suum dedit in cruce pro nobis, vel quando unusquisquetus est, verum etiam quotidie tollit peccata mundi. Lavat itaque nos a peccatis nostris quotidie in sanguine suo, cum ejusdem
Abbreviated transcription (Latin):
lo in bonitate. ꝙ in sinplicidate
cordis querunt illũ. quorũ unani-¬
mẽ pie datẽ ac mansuetudinẽ.
spiritali grã donatã. dñs ipse lau-¬
dans loquit᷑: una ẽ colunba mea.
una ẽ. matri. suȩ. electa genitrici
suȩ. Matrẽ qͥppe ac genitricẽ ȩccliȩ
ꝑcepit: ut ipsa auoq possit colun¬
ba recte noncupari. Deniq hebreo
sermone qͦ scriptura sancta est
edita. sp̃s genere femincͣo appel¬
latur.: ꝓpt̃ qd̾ conueni ent̃ eccła
una xp̃i colunba.q hec matri
& genitrici suȩ electa nomina-¬
tur. Quia nimirũ qd̾ in unitate
fidei xp̃ianȩ multis degentibus
congregatur. qd colunbina ad̾
inuicẽ pace letat᷑. qđ electionis
sorte debeat᷑. non suo habet me¬
rito : sed dono accepit gr̃ȩ sꝑi-¬
talis. Et ego inqͥt nesciebã eum.
Subaudis tam sublimit̃. quam
spu in eum descendente cog¬
noui. Sed qͥ misit me baptita

Expanded text:
ate cordis quaerunt illum. Quorum unanimem pietatem ac mansuetudinem spirituali gratia donatam, Dominus ipse laudans loquitur: Una est columba mea, una matri suae, electa genitrici suae . Matrem quippe ac genitricem Ecclesiaeante percepit ut ipsa quoque possit columba recte nuncupari. Denique Hebraeo sermone, quo Scriptura sancta est edita, spiritus genere feminino appellatur. Propter quod convenienter Ecclesia una Christi columba, et haec matri ac genitrici suae electa nominatur: quia nimirum quod in unitate fidei Christianae multis de gentibus congregatur, quod columbina ad invicem pace laetatur, quod electionis sorte beatur, non suo habet merito, sed dono accepit gratiae spiritualis. Et ego, inquit, nesciebam eum. Subaudis tam subtiliter quam Spiritum in eum descendentem, cognovi. Sed qui misit me
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsona xp̃i manifeste designãs. Erubes-¬
cat manicheus audiensuenit uir. Con¬
ticescat fotinꝰ: audiens hic ẽ. filiꝰ dei. Au¬
diant mansueti et lecentur:
Quia uenit uir post iohannẽ:
fortior iohanne. qui baptitat in
spiritu sancto: ꝙ. quia hic est
filius dei. Quia enim ꝑ suꝑbi¬
am recessimus homines a deo. fi¬
lius dei ꝑ miscdiam factus est ho-¬
mo: ut idem ipse ꝙ. per diumita¬
tem patri.ꝙ. ꝑ humanitatẽ con¬
gruereͭ nobis. Per humanitatẽ
similem nobis p̃ro nobis cũ hoste
confligere. ꝑ diuinitatem patri
consubstantialem ad imaginem
dei nos &. similitudinẽ. quam pec¬
cando amisimus posset digne recre¬
are: per mortem nostrȩ fragilita¬
tis destruere eum qui habebat
mortis inperium. et per in passi¬
bilem sue diuinitatis potentiã.
reconciliaret nos deo patri. cum
quo uiuit ꝙ. regnat deus in
unitate spiritus sancti : per
omnia secula seculoꝵ amera:

Expanded text:
sona manifeste designans. Erubescat Manichaeus audiens, Venit vir; conticescat Photinus audiens, Hic est Filius Dei. Audiant mansueti et laetentur, quia venit vir post Joannem fortior Joanne, qui baptizat in Spiritu sancto, et quia hic est Filius Dei. Quia enim per superbiam recessimus homines a Deo, filius Dei per misericordiam factus est homo, ut idem ipse et per divinitatem Patri, et per humanitatem congrueret nsimilem nobis pro nobis cum hoste confligere; per divinitatem Patri consubstnos Dei et similitudinem, quam peccando amisimus, posset digne recreare: per mortem nostrae fragilitatis destruere eum qui habebat mortis imperium, et per impassibilem suae divinitatis potentiam reconciliaret nos Deo Patri, cum quo vivit et regnat Deus in unitate Spiritus sancti, per omnia saecula saeculorum. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
ihesus cristus. in eo quod pu-¬
er erat. idest habitum huma-¬
ne fragilitatis induerat
crescere et confortari habebat.
In eo uero quod uerbum
dei.&. deus eternus erat. nec
confortari indigebat : nec ha¬
bebat opus augeri. Unde¬
rectissime pleniis sapientia per-¬
hibetur &. gratia. Sapien¬
tia quidem. quia in ipso ha-¬
bitat omnis plenitudo diui-¬
intatis. corporaliter. Gratia
autem: quia eidem meclia-¬
tori dei et hominum. ho¬
mini ihesu cristo. magna
gratia donatum est. ut ex
quo homo fieri cepisset
perfectus esset et deus. Cui
simile est. quod ihohannes
scribit. eum plenum gra¬
cia et ueritate: eamde in
ipse diuinitatis excellentiam
ueritatis. quam lucas sapi¬
entie nomine conmendans.

Expanded text:
Jesus Christus in eo quod puJesus Christus in eo quod puer erat, id est, habitum humanae fragilitatis induerat, crescere et confortari habebat. In eo vero quod etiam verbum Dei et Deus aeternus erat, nec confortari indigebat, nec habebat aurectissime plenus sapientia perhibetur et gratia. Sapientia quidem, quia in ipso habitat omnis plenitudo divinitatis corporaliter. Gratia autem, quia eidem mediatori Dei et hominum, homini Jesu Christo magna gratia donatum est, ut ex quo homo fieri coepisset, perfectus esset et Deus. Cui simile est quod Joannes scribens eum plenum gratia et veritate, eamdem ipse divinitatis excellentiam, veritatis, quam Lucas sapientiae, nomine commendat.
Abbreviated transcription (Latin):
no coronetur ꝙ dicat. Noc uo¬
ueo atq promicto. si michi hu¬
manum aliquid qd̃ non opto
contigerit nic hil aliud faciam
quam incontaminata ꝙ. iudua
perseuerem. Et ut perfece-¬
runt omnia scđm legem dñi
rouersi sunt in galileam in
ciuicatem suam nazareth.
Precermisit hoc loco lucas quȩ
a macheo satis exposita noue¬
rat. iudeliced dnm̃. post hec
ne ab herode necandus inue-¬
ni retur. in egiptum aparen¬
cibus esse delatum: de functo¬
q herode. sic de mum galile-¬
am reuersum. nazarech ciui-¬
tatem suam inhabitasse cepis-¬
se. Solent enĩ euuangeliste
singuli. sic omittere quedam
ut continuata sue narratio¬
nis serie. quasi nulla p̃dermi¬
sisse iudeantur. Que tam̃ al¬
terius euũ glistę considerata
scriptura. quo loco transilita
fuerint : diligens lector in¬
ueniat. Puer autem cresce¬
bat .&. confortabatur. ꝑlenus
sapientia: et gratia dei erat
in illo. Notanda distinctio
uerborum. quia dominus nr̃¬

Expanded text:
no coronetur, et dicat: Hoc vono coronetur, et dicat: Hoc voveo atque promitto, si mihi humanum aliquid quod non opto contigerit, nihil aliud faciam quam ut incontaminata et vidua perseverem. Et ut perfecerunt omnia secundum legem Domini, reversi sunt in Galilaeam, in civitatem suam Nazareth. Praetermisit hoc loco Lucas quae a Matthaeo satis exposita noverat, Dominum videlicet post haec, ne ab Herode necandus inveniretur, Aegyptum a parentibus esse delatum, defunctoque Herode sic demum in Galilaeam reversum, Nazareth civitatem suam inhabitare coepisse. Solent enim evangelistae singuli sic omittere quaedamut continuata suae narrationis serie quasi nulla praetermisisse videantur. Quae tamen alterius evangelistae considerata scriptura, quo loco transilita fuerint, diligens lector inveniat. Puer autem crescebat et confortabatur, plenus sapientia, et gratia Dei erat in illo. Notanda distinctio verborum, quia Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
rentur. uenit prophetes mulier
de qua scribitur. Et erat anna
prophetissa. filia phanuel de tri¬
bu aser. Quam prilcer ordo.
Non uenit ante iurum muli¬
er. sed prius uenit simeon qui
apprchendit infantem. et tenu¬
it in brachiis siuis. deinde mu¬
lier cuius non sunt quidem uer¬
& locuta de eo omnib qui ex¬
pecta bant redemptionẽ ihe-¬
rusalem. Et iuste sancta mu-¬
lier sp̃m prophetandi moruit
accipere. quia longa castitate lon¬
gis q ieuiniis ad hoc tulmen
ascenderat. U idete mulieres testi¬
monium annȩ : & imitamini
illud. Si quando uobis euenerit
uc perdatis uiros: considerate
quid de ea scriptiunsit. Septẽ
annis uixlt a uirginicate sua
cum uiro:. & reliqua. prophe
siqua potest uirginitatis grãm
possidere. Si autem hoc non po¬
tuerit. sed euenerit ei ut ꝑdat
uirum iudua ꝑseueret. Quod
quidem non solum post mortẽ
debet habere manimo:. ut eti-¬
am si non euenerit uoluntas
ipsius ꝙ propositum. a domi-¬

Expanded text:
rentur, venit prophetissa mulier, rentur, venit prophetissa mulier, de qua scribitur: Et erat Anna prophetissa filia Phanuel de tribu Aser. Quam pulcher ordo! non venit ante virum mulier, sed prius venit Simeon, qui apprehendit infantem, et tenuit in brachiis suis: deinde mulier, cujus non sunt quidem vero, et locuta de eo omnibus qui exspectabant redemptionem Israel. Et juste sancta mulier spiriritum prophetandi meruit accipere, quia longa castitate longisque jejuniis ad hoc culmen ascenderat. Videte, mulieres, testimonium Annae, et imitamini illud, si quando vobis evenerit ut perdatis viros. Considerate quid de ea scriptum sit: Septem annis vixit a virginitate sua cum viro suo, et reliqua. Proptersi qua potest virginitatis gratiam possidere; si autem hoc non potuerit, sed evenerit ei ut perdat virum, vidua perseveret. Quod quidem non solum post mortem debet habere in animo, ut etiam si non evenerit, voluntas ipsius et propositum a Domi
Abbreviated transcription (Latin):
transisse canitur: nullum meliꝰ
quam dura tribulatio mentis in¬
celligitur. Dyc reuelentur ex
multis cordib cogitationes. Co¬
gitationes erant malȩ in homini¬
bus. quȩ propterca reuelatȩ st̃
ut prolatȩ in medium proderen-¬
tur. ꝙ interfectȩ atq ȩmortuȩ
esse desinerent: ut occideret eas
ille qui ꝑ nobis mortuus est.
Quandiu enim abs condite e¬
rant cogitationes. nec prolatę
in medium: inpossibile erat eas
penitus interfici. Snde ꝙ nos¬
ipsi si peccauerimus debemus
dicere. Peccatum meum notũ
feci: & ini quitate in meam non
abscondi. Dixi adminciabo in¬
iusticiam meam dño. Si enin
hoc fecerimus & reuelauerimus
peccata nr̃a non solum deo. sed
ꝙ his qui possunt mederi uul¬
neribus nr̃is atq peccatis dele-¬
buntur peccata nr̃a ab eo qui
ait. Ecce delebo ut nubem mni¬
quitates tuas: et sicut caligi¬
nem peccata tua. ꝑost syme¬
onis prophetiam. quia necesse
erat ut muliores etiam salua¬

Expanded text:
transisse canitur, nil melius transisse canitur, nil melius quam dura tribulatio mentis intelligitur. Ut revelentur ex multis cordibus cogitationes. Cogitationes erant malae in hominibus, quae propterea revelatae sunt, ut prolatae in medium, perderentur, et interfectae atque emortuae esse desinerent, et occideret eas ille qui pro nobis mortuus est. Quandiu enim absconditae erant cogitationes, nec prolatae in medium, impossibile erat eas penitus interfici. Unde et nos si peccaverimus, debemus dicere: Peccatum meum notum tibi feci, et injustitiam meam non abscondi. Dixi, annuntiabo injustitiam meam Domino . Si enim hoc fecerimus, et revelaverimus peccata nostra non solum Deo, sed et his qui possunt mederi vulneribus nostris atque peccatis, delebuntur peccata nostra ab eo qui dixit: Ecce ego delebo ut nubem iniquitates tuas, et sicut caliginem peccata tua . Post Simeonis prophetiam, quia necesse erat ut mulieres etiam salva
Abbreviated transcription (Latin):
enim plures heretici. qui as¬
serunt eum. a prophetis peni¬
tus non esse p̃dictum. Et qͥd
me necesse est multa persequi:
Emnia que de eo narrat hysto¬
ria: signum est cui contradi¬
citur. Non quod contradicant
hii qui credunt in eum. nos
quippe omnia scimus uera eẽ
quȩ scripta sunt. sed quia a-¬
pud incredulos uniuersa que
de eo scripta sunt: signum sit
cui contradicitur. Ueinde syme¬
on ait. Et tuam ipsius animã
pertransibit gladius. Nulla
docet hẏstoria beatam mariam
ex hac uita gladii occisione
migrasse: presertim cum non
interfici. Unde restat indelli¬
gi. gladium illum de quo di¬
citur. ꝙ gladius est in labiis
eorum. hoc est dolorem domi¬
nicȩ passionis erus animam
pertransisse. Quȩ ꝙ si apm̃
ut pote dei filium sponte pro¬
pria mori. mortem q ipsam
non dubitaret esse de uicturũ
ut sua tamen carne procreatũ
nonsine doloris affectu potu¬
it uidere crucifigi. Nam ꝙ
ferrum quod animam ioseph per¬

Expanded text:
enim plures haeretici, qui asenim plures haeretici, qui asserunt eum a prophetis penitus non fuisse praedicatum. Et quid me necesse est multa prosequi? Omnia quae de eo narrat historia, signum est cui contradicitur. Non quod contradicant hi qui credunt in eum: nos quippe omna scimus vera esse quae scripta sunt; sed quia apud inde eo scripta sunt, signum sint cui contradicitur. Deinde Simeon ait: Et tuam ipsius animam pertransibit gladius. Nulla docet historia beatam Mariam ex hac vita gladii occisione migrasse, praesertim cum non interfici. Unde restat intelligi gladium illum de quo dicitur: Et gladius est in labiis eorum , hoc est, dolorem dominicae passionis ejus animam pertransisse, quae etsi Christum utpote Dei Filium sponte propria mori, mortemque ipsam non dubitaret esse devicturum, ut sua tamen carne procreatum, non sine doloris affectu potuit videre crucifigi. Nam et ferrum quod animam Joseph per
Abbreviated transcription (Latin):
non eẽ generatum. Hebionitȩ
contradicunt signo. dicentes es
uiro &. mullere ita natũ esse.
ut nos quoq nascimur. Habu¬
it corpus humanum: ꝙ hoc sig¬
num est. cui contradicitur. Aliĩ
enim eum dicunt uenisse de cȩ¬
lis. alii tale qua le nos corpus ha
buisse. ut per similitudinem cor¬
poris. etiam nr̃a corpora redime-¬
ret a peccatis: & daret nobis spem
resurrectionis. Pesurrexitamor.¬
duis : & hoc signum est. cui con¬
tradicitur. Quomodo resur-¬
rexit. utrum ipse ꝙ. talis qua¬
lis mortuus est. an certe in meli¬
oris substantiȩ corpus resurre-¬
xit: ꝙ. est infinida contentio.
manibus sius. aliis e regione
tractantibus. si idem corpus ha-
buit. quomodo clausis in gr̃e¬
gressus est hostiis ꝙ stecit:
Uides igitur rit argumen¬
cis uariis etiam resurrectio¬
ni eius questio concitetur.
ꝙ sit signum cui contradicit᷑.
Ego ꝙ hoc quod ꝓphetarũ
ore predictum est : puto signũ
osse oui contradicitur. Qunt

Expanded text:
non esse generatum. Ebionitae non esse generatum. Ebionitae contradicunt signo, dicentes ex viro et muliere ita natum esse, ut nos quoque nascimur. Habuit corpus humanum, et hoc signum est cui contradicitur. Alii enim dicunt, eum venisse de coelis: alii, tale quale nos corpus hbuisse, ut per similitudinem corporis, etiam corpora nostra redimeret a peccatis, et daret nobis spem resurrectionis. Resurrexit enim a mortuis, et hoc signum est cui contradicitur. Quomodo resurrexit? utrum ipse et talis qualis mortuus est, an certe in melioris substantiae corpus resurrexit? Et est infinita contentio, ram clavorum; aliis e regione tractbuit, quomodo clausis ingressus est ostiis, et stetit? Vides igitur quemadmodum argumentis variis etiam resurrectioni ejus quaestio concitetur, et fit signum cui contradicitur. Ego et hoc quod prophetarum ore praedictum est, puto signum esse cui contradicitur. Sunt
Abbreviated transcription (Latin):
fecit ut consurgã. & multo mͥ
ruma utilior. fuerit. quã illuo
tempus quo uidebar stare. Sta¬
bam enim peccato cempore.
quo peccato uiuebam: & qͥa
peccato stabam. prima michi
utilitas fuit ut caderem. et
peccato morerer. Deniq ꝙ. sc̃i
tius contemplabantur: cade¬
bant in faciem suam. Propte¬
dea autem cadebant: ut pecca¬
tur. Hoc ipsum ꝙ saluacor tibi
primum concedit: ut corruas.
Echnicus eras : cadat ince ech-¬
nicus. Diligebas scortũ : pri¬
mum in te scorcator inde reat. Pec¬
cator eras. cadat in te peccator:
ut possis dehinc resurgere ꝙ di¬
cere. Si conmortui sumꝰ qͣ  conui¬
uemus. Et si conformes facti
sumus mortis.  conformes resur-¬
rectionis & erimus. Iste igitur
in ruinam et in resur rectio¬
nem multorũ positus est in
isrł. hoc est inhis qui plena
possunt atie & ratione conspi-¬
cere. Et in signũ cui contradi¬
est. cui contradicitur. Marcio¬
nide contradicunt huic signo.
ꝙ aiunt penitus eũ de muliere

Expanded text:
fecit ut consurgam, et multo mihi fecit ut consurgam, et multo mihi ruina utilior fuerit, quam illud tempus quo ante videbar stare. Stabam enim in peccato, tempore quo peccato vivebam. Et quia peccato stabam prius, mihi utilitas fuit ut caderem, et peccato morerer. Denique et sancti aliquid contemplabantur, cadebant in faciem suam. Propterea autem cadebant ut peccatur. Hoc ipsum et Salvator tibi primum concedit ut corruas. Ethnicus eras? cadat in te ethnicus. Diligebas scorta? primum in te scortator intereat. Peccator eras? cadat in te peccator, ut possis dehinc resurgere et dicere: Si commortui sumus, et convivemus: et si conformes facti sumus mortis, conformes et resurrectionis erimus . Iste igitur in ruinam et in resurrectionem multorum positus est in Israel, hoc est, in his qui plena possunt acie et ratione conspicere. Et in signum cui contradiest, cui contradicitur. Marcionitae contradicunt huic signo, et aiunt, penitus eum de muliere
Abbreviated transcription (Latin):
rit. Na michi igitur qͥ fuerit ille
quisteterit. &. in cuiꝰ rumã salua-¬
tor aduenerit. necnon ꝙ. eũ qui
consurgat: Nam utiq ille consur-¬
git. quiante corruerat. Widen¬
dum ẽ itaq ne forte saluator. ñ
aliis atq aliis in rumã uenerit
ꝙ. in resurrectionẽ: sed hisclem
ꝙ. in riunãꝙ. in resurrectionẽ ue¬
nerit. In iuditiũ ego ueni ait
ut qͥ non uidebant uideant: ꝙ qͥ
nidebant cȩcifiant. Est enĩ in no-
bis aliud quod uidebat prius.
ꝙ postea uidere desiuit: &. ali¬
ud quod non uidebat.ꝙ. postea
iudere illis oculis. quib antea
sunt. Q m̃ post mobedientiam
adȩ & ȩuȩ oculi sunt aperti: de
quib superiore sermone tracta-¬
uimus. Nunc aut̃ int̾pretandũ
quid sibi uelit hoc quodait: ec¬
ce hic positus est. in ruinã ꝙ in
resurrectionẽ multorũ in isrł.
Me oportet pͥmũ cadere.q cũ
cecidero postea bene resurgere:
ne saluator causa mͥ fuerit male
ruinȩ. Sed ꝓpterea cadere me

Expanded text:
rit. Da mihi igitur qui fuerit ille rit. Da mihi igitur qui fuerit ille qui steterit, et in cujus ruinam Salvator advenerit, necnon et eum qui consurgit. Nam ille utique consurgit qui ante corruerat. Videndum est itaque ne forte Salvator, non aliis atque aliis et in ruinam venerit, et in resurrection et resurrectionem venerit. In judicium, ait, ego veni, ut qui non videbant videant, et qui videbant caeci fiant . Est enim aliud in nobis quod videbat prius et postea videre desivit, et aliud quod non videbat et postea videre illis oculis quibus ante nsunt, quoniam post inobedientiam Adam et Evae oculi sunt aperti, de quibus superiori sermone tractavimus. Nunc autem interpretandum quid sibi velit hoc quod ait: Ecce hic positus est in ruinam, et in resurrectionem multorum in Israel. Me oportet primum cadere, et cum cecidero, postea bene surgere, ne Salvator mihi fuerit causa malae ruinae. Sed propterea cadere me
Abbreviated transcription (Latin):
tionis ordo a dauid usq ad ioseph
nominari. qͥa pat̾ non fuerat sal¬
uatoris: ut generationis ordo ha¬
beret locũ pat̾ appellatꝰ est dñi.
Admirabant᷑ autẽ pater illius
ꝙ mater suꝑhis quȩ dicebant᷑
de eo.tam ab angło quã multi-¬
cudine cȩlestis exercitus: necnon
ꝙ a pastorib. Omiã quippe
hec audientes : uehementissi-¬
me mirabant᷑. Deide scriptu¬
raait. Benedixit eis sẏmeon:
q dixit ad mariam matrẽ eius.
Ecce iste positus est in ruinam
& in resurrectionẽ muldorũ in
isrł : ꝙ. in signũ cui contradi¬
cetur. Et tuã ipsius animã ꝑ¬
transibit gladius: ut reuelent᷑
ex multis cordib cogitationes.
Quom saluator. in ruinã ꝙ in
resurrectionẽ multorũ uenerit
contemplandũ. Qui simplicit̃
exponit. pocest dicere in rumã
eum uenisse infideliũ: et in re-¬
surrectionẽ credentiũ. Quiuͦ
curiosus interpres ẽ. dicit ne¬
quaquã eũ cadere. qͥ ante ñ stete¬

Expanded text:
tionis ordo a David ad Joseph tionis ordo a David ad Joseph nominari, quia pater non fuit Salvatoris, ut generationis ordo haberet locum, pater appellatus est Domini. Admirabantur igitur pater illius et mater super his quae dicebantur de eo tam ab angelo quam a multitudine coelestis exercitus, necnon et a pastoribus. Omnia quippe haec audientes, vehementissime admirabantur. Deinde Scriptura ait: Benedixit eis Simeon, et dixit ad Mariam matrem ejus: Ecce iste positus est in ruinam et in resurrectionem multorum in Israel, et in signum cui contradicetur. Et tuam ipsius animam pertransibit gladius, ut revelentur ex multis cordibus cogitationes. Quomodo Salvator in ruinam et in resurrectionem multorum venerit, contemplandum. Qui simpliciter exponit, potest dicere in ruinam eum venisse infidelium, et in resurrectionem credentium. Qui vero curiosus interpres est, dicit nequaquam eum cadere qui ante non stete
Abbreviated transcription (Latin):
uer: illuc congrebunt᷑ aquile.
Cadauer qͥppe: a casu nom̃ accepit
Bona est hec riuna ad quã pͥmũ
uenit iħs. nec potest facere resur¬
recꝰtionẽ. nisi ruia p̃cesserit. Uenit
ante destruere qđ inme malum
fuit. ut illo destructo ꝙ. mortifica¬
to consurgat in meꝙ. uiuificetur
id qd bonũ est: ut consequar in eo
regnũ celorũ. Bucas scripsit. sp̃s¬
sc̃s suꝑueniet in de.ꝙ uirtus altissi¬
mi obunbrabit te. Propt̃ hoc q
qđ̵ natũ fuerit scm̃: uocabitur
filius dei. Et hic qui manifeste
nobis tradit qm̃ uirginis filius
iħs fuit. nec de humano conceptꝰ
testatꝰ ẽ. dicens. Et erat pater illiꝰ
&. mat̾ admirantes: suꝑhis quȩ
dicebant᷑ de eo. Que gͥ causa exti¬
cit. ut eum qui pat̾ non fuit.
patrẽ eẽ memoraret: Qui sim¬
plici expositione conten tꝰ est. di¬
cit. Honorauit eũ sp̃s sc̃s patris
uocabulo : quia nutrierat salua¬
corem. Qui autẽ aliqͥd altius
inqͥrit. potest dicere qm̃ genera-¬

Expanded text:
ver, illic congregabuntur aquilae . ver, illic congregabuntur aquilae . Cadaver quippe a casu nomen accepit. Bona est haec ruina, ad quam primum venit Jesus, nec potest facere resurrectionem, nisi ruina praecesserit, Venit ante destruere quod in me malum fuit, ut, illo destructo et mortificato, consurgat in me, et vivificetur id quod bonum est, ut consequamur in eo regnum coelorum. Lucas scripsit: SpAltissimi obumbrabit tibi: propter hoc et quod natum fuerit sanctum, vocabitur Filius Dei . Et qui manifeste nobis tradit quoniam Virginis filius fuit Jesus, nec de humano conceptus testatus est, dicens: Et erat pater ejus et mater admirantes super his quae dicebantur de eo. Quae igitur causa exstitit ut eum qui pater non fuit, patrem esse memoraret? Qui simplici expositione contentus est, dicit: Honoravit eum Spiritus sanctus patris vocabulo, quia nutrierat Salvatorem. Qui autem altius aliquid inquirit, potest dicere: Quoniam genera
Abbreviated transcription (Latin):
nit iħs ut faceret eum uidere. ut
qui non uidebant uiderent: qui al¬
tem uidebant cȩci fierent. Iuxta gͦ
hunc sensum. ꝙ. hoc qđ nunc habemꝰ
in manib intelligendũ: ecce iste
positus ẽ. in ruinã ꝙ in resurrectio¬
nẽ multorũ in isrł. Habeo aliqͥd
in me quod male stat. ꝙ peccati su-¬
ꝑbia se erigit: hoc cadat. hoc subru¬
at᷑. Quod si ceciderit id quoclan¬
te corruerat: surgens stabit. Inte¬
rior homo meus quondã iacebat
elisus : ꝙ exterior. stabat erectus.
Ante quã crederem in iħm: bonũ
in me iacebat. malũ stabat. Post¬
quã ille uenit. tunc qd̃ in me ma-¬
lum fuit corruit. et expletũ est.
semꝑ mortificationẽ iħu in corꝑe
circumferentes. Et illud. Morti¬
ficate menbra ur̃a. quȩ sunt suꝑ
terrã: fornicationẽ. inmunditiã
luxuriam.ydolatriam. ueneficia.
et cetera. Horum omniũ: utilis
riuna facta est. Et de hacrui¬
na dicit᷑. Ubicumq fuerit cada-¬

Expanded text:
nit Jesus ut faceret eum videre, ut nit Jesus ut faceret eum videre, ut qui non videbant, viderent, qui autem videbant, caeci fierent. Juxta hunc ergo sensum, et hoc quod nunc ha intelligendum est: Ecce iste positus est in ruinam et in resurrectionem multorum in Israel. Habeo aliquid in me quod male stat et peccati superbia se erigit? hoc cadat, hoc subruatur. Quod si ceciderit id quod ante corruerat, surgens stabit. Interior homo meus quondam jacebat elisus, et exterior stabat erectus. Antequam crederem in Jesum, bonum in me jacebat, malum stabat. Postquam ille venit, tunc quod in me malum fuerat corruit, et expletum est illud: Semper mortificationem Jesu in corpore circumferentes . Et illud: Mortificate membra vestra quae sunt super terram, fornicationem, immunditiam, luxuriam, idololatriam, veneficia, etc. . Horum omnium utilis ruina facta est. Et de hac ruina dicitur: Ubicunque fuerit cada
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s homines:q. aspectũ.ꝙ. cecitatẽ.
Adam uidebat : q non uidebat.
Ci qͦq antequã aꝑirent᷑ oculi eius.
uidisse describitur. Uidit inquit
mulier lignũ quia bonũ ad come¬
dendũ.ꝙ. optimũ oculis adui-¬
dendũ.ꝙ. tollens de fructu lig¬
ni comedit.ꝙ. dedit uiro suo:
ꝙ. comederunt. Igit᷑ non erant
ceci : sed uidebant. Peinde seqͥ¬
tur : ꝙ aꝑti sunt oculi eorũ. Er¬
go cȩci fuerant nec uidebant:
quorum oculi postea sunt aꝑti.
Sed qͥ bene antea uiderant. post¬
quã mandatũ dei pret̾gressi sunt.
ceperunt uidere male. ꝙ aspectum
obedientiȩ subripiente delicto. post¬
ea ꝑdiderunt. Ego sic intelligo ꝙ.
illud: quod dñs dicit. Quis fecit
nonne ego dñs ds̃: Est ocultis cor¬
poris quo terrena ista conspicimus.
oculus scm sensũ carnis. de quo scrip¬
tura ait. frustra icedens ꝙ inflatus
sensu carnis. Eui habem aliũ con-¬
trarium meliorẽ & dirina sapien¬
tẽ. qui quia cęcus in nobis erat. ue¬

Expanded text:
. Adam videbat, et non videbat. Eva quoque antequam aperirentur oculi ejus, vidisse describitur. Vidit, inquit, mulier lignum quia bonum erat ad comdendum, et optimum oculis ad vescendum, et tollens de fructu ligni comedit, et dedit viro suo, et comederunt . Igitur non erant caeci, sed videbant. Deinde sequitur: Et aperti sunt oculi eorum, ergo caeci fuerant, et non videbant, quorum oculi postea sunt aperti? Sed qui bene ante viderant, postquam mandatum Domini transgressi sunt, coeperunt videre male, et aspectum obedientiae subripiente delicto, postea perdiderunt. Ego sic intelligo et illud quod dicit Dominus: Quis fecit Nonne ego Dominus Deus ? Est oculus corporis, quo terrena ista conspicimus, oculus secundum sensum carnis, de quo Scriptura dicit: Frustra incedis inflatus sensu carnis . Cui habemus alium contrarium meliorem, et divina sapientem: qui quia caecus in nobis erat, ve
Abbreviated transcription (Latin):
tropologias confugient. ut quod
in rurinam uenerit benignitatẽ
magis quã austeritatẽ sonet: Et
qͦmͦ iustum erit: Quando qͥdin
euuangłio tale repperit᷑. ad alle¬
gorias &. nouas indelligentias con¬
fugere conant᷑. quando uͦ in ueteri
instrumento. statim incipiunt ac-¬
cusare. ꝙ nullam explanationem
quamuis ƿbabilis sit. reciꝑe uolt̃.
Sed et hoc qd̃ sequit᷑. in iuditiũ
egoueni in mundũ istũ. ut non
uidentes uideant. ꝙ qͥ uident cȩ¬

Expanded text:
tropologias confugient, ut quod tropologias confugient, ut quod in ruinam venerit, benignitatem magis quam austeritatem sonet? Et quomodo justum erit quando quid in Evangelio tale reperitur, ad allegorias et novas intelligentias confugere: quando vero in veteri Instrumento, statim accusare, et nullam explanationem, quamvis probabilis sit, recipere? Sed et hoc quod sequitur: In judicium ego veni in mundum istum, ut non videntes videant,
Abbreviated transcription (Latin):
Est aut̃ ꝙ altius quiddam intel¬
ligendũ. aduersus eos uel maxime
qͥ contra conditorem latrant.ꝙ.
hinc inde de ueteri destamento
que non intelligunt testimonia
con gregantes: simplitium corda
decipiunt. Aiunt enĩ. Ecce ds̃
eruat demanib meis. Audiunt
creacorem calumpnianturIgit᷑
ante quã interpretẽ quẽ seinsum
habeant. ego incerficiam ꝙ. uiui¬
ficabo. ꝑ cutiam & sanabo. opponã
qͥppe heresessunt: qͥ euuangłium
scđm lucam recipiunt. Si ꝓpterea
lif est conditor. qͥa dicit ego in¬
terficiam ꝙ. uuificabo. ꝑcutiã
ꝙ. sanabo. manifestissimũ est &.
iħm ipsius ẽẽ silium: eadem siqͥ¬
dem de eoscripta sunt. Ecce hic
positus est inrumã.ꝙ. in resur-¬
rectionem multorũ misrł. Non
in resurrectionẽ tantũ : sed in
ruinã. Si malũ est interficere.
malum sic.&. in ruiã uenire.
Quid respondebunt. utrũ ne
recedent ab eiꝰ cultu. an querent
aliquã interpretationẽ.ꝙ. ad

Expanded text:
Est autem et altius quid intelEst autem et altius quid intelligendum adversus eos vel maxime, qui contra Conditorem latrant, et hinc inde de veteri Testamento, quae non intelligunt, testimonia congregantes, simplicium corda decipiunt. Aiunt enim: Ecce Deuseruat de manibus meis . Audiunt,Creatorem calumniantur. Igitur antequam interpretetur quem sensum habeat: Ego interficiam et vivificabo, percutiam et sanabo, opponam quippe haereses sunt, quae Evangelium secundum Lucam recipiunt. Si propterea  crudelis est Conditor, quia dicit: Ego interficiam, et vivificabo: percutiam, et sanabo, manifestissime est et Jesum ipsius esse Filium; eadem siquidem de eo scripta sunt: Ecce hic positus est in ruinam et resurrectionem multorum in Israel. Non in resurrectionem tantum, sed et in ruinam. Si malum est interficere, malum sit et in ruinam venire. Quid respondebunt? Utrumne recedent a cultu ejus, an quaerent aliquam interpretationem, et ad
Abbreviated transcription (Latin):
ta erant ꝓloqui. sed benedicit patri
illius. ꝙ matri: &. de ipso qͦq pro¬
phetauit infante dicens. Ecce hic
positus ẽ. in rumã. & resurrectionẽ
multorũ misrs:ꝙ. insignũ cui con¬
tradicet᷑. Tiam quoq ipsiuis ani
mam ꝑtransibit gladius: utre-¬
uelentur ex multis cordibus cogita-¬
ciones. Quid sibi uult hoc quod
ait. ecce hic positus est in ruinam.
ꝙ resurrectionem multorum in
isrł.: Huic quid simile in euuan¬
głio secundũ ioħem scriptũ reppe-¬
dum istum. ut qͥ non uident u¬
deant : & qui uident cȩcifiant.
Quomodo gͦ in uiditiũ uenit.
ut non uidentes de nationibus uide-¬
rent. q qui prius uidebant de ilrł
ceci fierent: Sic uenit in ruinã
ꝙ. resurrectionẽ multorũ. In aduen¬
cuenim dñi saluatoris. qui prius
steterant corruert̃: ꝙ. qui cȩcide¬
rant surrexerunt. Una hec est
interpretatio de eo quod dictum
est: ecce hic positus est in ruinam
ꝙ resurrectionẽ multorũ in isrł.

Expanded text:
ta sunt proloqui, sed benedixit patri ta sunt proloqui, sed benedixit patri illius et matri: et de ipso quoque prophetavit infante, dicens: Ecce hic positus est in ruinam et resurrectionem multorum in Israel, et in signum cui contradicetur. Tuam quoque ipmam pertransibit gladius, ut revelentur ex multis cordibus cogitationes. Quid sibi vult hoc quod ait: Ecce positus est hic in ruinam et in resurrectionem multorum in Israel? Huic quid simile in Evangelio secundum Joannem scriptum repedum istum veni, ut qui non vident videant, et qui vident caeci fiant . Quomodo ergo in judicium venit, ut non videntes de nationibus viderent, et qui prius videbant de Israel caeci fierent: sic venit in ruinam et resurrectionem multorum. In adventu enim Domini Salvatoris, qui prius steterant, corruerunt, et qui ceciderant, surrexerunt. Una haec est interpretatio de eo quod dictum est: Ecce hic positus est in ruinam et resurrectionem multorum in Israel.
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ de paruulo iħu. fama disꝑ¬
serat: Pastores erant in regione
ea demĩigilantes .&. obseruantes
custodias noctis suꝑ gregẽ suũ.
Uenit angelus sub ipsa hora
natiuitatis iħu: et ait ad illos.
Annuntio uobis gaudium mag-
num. Ite ꝙ. inuenietis infandẽ
inuolu tum yannis : ꝙ. positũ
in presepio. Necdum angłs
uerba finierat. ecte multitudo
pastores trepidi ꝑpexissent.ꝙ.
angłs recessisset ab eis: dicert̃
ad se inuicẽ. Eamus in bethle-¬
em: et uideamus factũ qd̃
dñs ostendit nobis. Wener̃t:
lum. Tam illi quã parentes mi
Et de symeone scribit᷑. quod ru¬
morem auxerit: & miraculi riel
magna pars fuerit. Tenuit enim
puerũ i brachiis sius: & ait. Nunc
dimittis seruũ tuum dñe inpace.
scđdm uerbum tuũ: quia uidert̃
oculimei salutare cuũ. Fistigiũ
ꝙ. ut ita dicam culm̃. suꝑ his quȩ
iactabant᷑ de iħu. ꝙ pater ꝙ mater
mirabant᷑: illius sermo sy meonis
fuit. Non enim sufficit ei tenere
paruulũ. ꝙ ea quȩ de semetipso scrip¬

Expanded text:
e de parvulo Jesu fama disperserat? Pastores erant in regione illa, vigilantes et observantes custodias noctis supra gregem suum. Venit angelus sub ipsa hora nativitatis Jesu, et ait ad eos: Annuntio vobis gaudinum, ite et invenietis infantem involutum pannis, et positum in praesepio . Necdum angelus verba finierat, ecce multitudo oc pastores trepidi perspexissent, et angelus recessisset ab eis, dixerunt ad invicem: Eamus usque Bethleem, et videamus factum quod Dominus ostendit nobis . Venerunt lum. Tam illi quam parentes quaoc et de Simeone scribitur quod rumorem auxerit et miraculi, vel magna pars fuerit. Tenuit enim puerum in brachiis suis, et ait: Nunc dimittis, Domine, servum tuum in pace secundum verbum tuum, quia viderunt oculi mei salutare tuum. Fastigium et, ut ita dicam, culmen super his quae jactabantur de Jesu, et pater et mater illius mirabantur, sermo Simeonis fuit. Non enim sufficit ei tenere parvulum, et ea quae de semetipso scrip
Abbreviated transcription (Latin):
anus: equalem ꝙ inueteri ꝙ. in no-¬
ua lege quero racionẽ . L. oquit᷑
ds. ego int̾ficiã. Libent̾ habeo:
ut int̾ficiat. Quando enĩ uet̾
homo inme est.& uiuo adhuc qua¬
si homo: cupio ut occidat in me
ds̃ ueterẽ hominẽ .ꝙ. iuuificet me
exmortius. Primꝰ enĩ ait homo de
t̾ra t̾renꝰ : scd̃̾s homo decelo celes-¬
tis. Sicut portauimꝰ imaginẽ t̾reni:
portemꝰ imaginẽ celestis. Scd̃m hunc

Expanded text:
anus, aequalem et in veteri et in nova lege quaero rationem. Loquitur Deus: Ego interficiam. Libenter habeo ut interficiar. Quando enim vetus in me homo est, et vivo adhuc quasi homo, cupio ut occidat in me Deus veterem hominem, et vivificet me ex mortuis. Primus enim, ait, homo de terra, terrenus; secundus homo de coelo, coelestis. Sicut portavimus imaginem terreni, portemus et imaginem coel
Abbreviated transcription (Latin):
et cum psalmista deprecans:
dne ad de consiigi. doce me
facere uoluntadem tuam. &.
de ꝑcipiendis ab eo. uite ꝑpecu-¬
e alimoniis confisa. dñs inqͥd
pascit me et nichil mͥ deerit:
in loco pascue ibime collo ca
uit. Quod autem subeetis in
montẽ iħs ibi sedebat cum dis¬
cipulis suis. sed ueniente ad
eum multitudine descendit.
atq hanc in inferiorib refe¬
cit. quam in inferiorib pau-¬
lo ante curauerat. nequaquã
frustra factum credamus.
sed significatum mystice. qͥa¬
doctrinam et carismata sua
dñs. iuxta ꝑcipientiũ capaci¬
catem distribuit. infirmis qͥdẽ
adhuc mentibus. ac pariuilis
spũ. simpliciora credens sacra¬
menta. celsioribus autẽ quibq
et ꝑfectiorib sensu. secretiora
suę maiestatis archana reserais:
artiora deuote conuer sacionis

Expanded text:
et cum Psalmista deprecans: et cum Psalmista deprecans: Domine ad te confugi, doce me facere voluntatem tuam .de percipiendis ab eo vitae perpetuae alimoniis confisa: Dominus, inquit, pascit me, et nihil mihi deerit, in loco pascuae ibi me colloca. Quod autem subiens in montem Jesus, ibi sedebat cum discipulis suis, sed veniente ad eum multitudine, descendit, atque hanc in inferioribus refecit, quam in inferioribus paulo ante curaverat, nequaquam frustra factum credamus, sed ad significadoctrinam et charismata sua Dominus juxta percipientium capacitatem distribuit, infirmis quidem adhuc mentibus ac parvulis spiritu simpliciora credens sacramenta, celsioribus autem quibusque et perfectioribus sensu secretiora suae majestatis arcana reserans, arctiora devotae conversationis
Abbreviated transcription (Latin):
radicata futut cabra ppagatio exte̾dere. Quib oĩb mapia
pottrit p̃stare suffragtũ. si qͥmiadiuod̃ i̾ct ptũẽ in ead̃ eła
iota ⁊ unũ aprct ꝯsiruari fectatis. ne dissenc̾tia offitũ
legedi ⁊ cantandi diuersitas in sc̃ana̾alũ relariũ ⁊ ragulam
eniergal ut ostior aptĩo hac occasiont nocte ⁊ dis fatas
ꝯturber ne ꝑ eosd enmlos aliqͣ infanua in eos subrepat
Ut quiete ibid oĩpotenti deo ad laud̾̃ ⁊ honore̾ scłi opłaꝰ¬

Expanded text:
radicata fuerit, crebra propagatione extendere. Quibus omnibus maximum poterit praestare suffragium, si quemadmodum incoeptum est, in eadem iota et unum apicem conservari feceritis, ne dissonantia officii, legendi et cantandi diversitas in scandalum regularium et irregularium emergat, ne ostiorum apertio hac occasione nocte et die fratres conturbet, ne per eosdem aemulos aliqua infamia in eos subrepat: ut quiete ibidem omnipotenti Deo ad laudem et honorem sancti a
Abbreviated transcription (Latin):
multaf⁊ morosa ⁊ eꝑhensio. qd ⁊ postulata. qd et missicgrdit
ꝯcissa refutarẽt insistebamꝰ donec qui samorit erat᷑ ꝯsclii
⁊ siln lucis canonicos ⁊clares se sũscepturos pascifite ꝓmi¬
seinut̃. Nos aut̃ sux hͦ ip̃o exhilarati quĩ qͥd de mlliorib
albt̃ sibi ꝯstitui ⁊ cauonicos dt scto uiclort postulalant¬

Expanded text:
a reprehensione, quod etiam postulata, quod etiam misericorditer concessa refutarent, insistebamus, donec qui sanioris erant consilii et filii lucis, canonicos regulares se suscepturos pacifice promiserunt. Nos autem super hoc ipso exhilarati, quoniam quidam de melioribus abbatem sibi constitui, et ca
Abbreviated transcription (Latin):
autemi die dum in quodam solitario loco annos suos marparis
Recogitans deploraret. sancti spiritus in eum subueniente etica
tificatus est de femissione plenaria om̃i delictorum. S Riptus
inde supra se ac in quõddam mirandum lumen totus obsoreus
latato mentis sima. que cieca se et filios suos futura erant łci¬
mi. etgaũdete in dño. nec quia pauci estis efficianmm̃ toisteo. i
uos terreat mea uel ur̃a simplicitas. qm̃ sicut michi in uerital
stensum est in magnam multituginem faciet nos coeste de

Expanded text:
autem die, dum in quodam solitario loco annos suos in amaritudine recogitans deploraret, Sancti Spiritus in eum superveniente letitia, certificatus est de remissione plenaria omnium delictorum. Raptus deinde supra se ac in quoddam mirandum lumen totus absortus, dilatato mentis sinu, que circa se et filios suos future erant luculen, «karissimi, et gaudete in Domino, nec, quia pauci estis, efficiamini tristes; neque vos terreat mea vel vestra simplicitas, quoniam, sicut michi a Domino in veritate ostensum est, in magnam multitudinem faciet nos crescere
Abbreviated transcription (Latin):
xpngnare motum. non pmurmuraue situm non Reclamare dimuissi
Ead̾ si statuat᷑ in cathẽdra non alta sẽd yma fespicit. si tollo¬
ctur in pupura duplo palestet. hic ait uerus obẽdiens estq̃
cu moueatur non duuĩdicat ub̾i locetur non erat ut transꝰ¬
mitet᷑ non instat erectus ad officion solitam tenet ħmlitatẽ
ulis honoratus plus feputat se indignum. Dixit ałñ socio suo¬

Expanded text:
pugnare motum, non murmurare situm, non reclamare dimissum; quod si in cathedra exaltetur, non alta sed ima respiciet, si collocetur in purpura, duplo pallescet. Hic autem verus obediens est, qui cur moveatur non iudicat, ubi locetur non curat, ut transmutetur non instat; promotus ad officium solitam tenet humilitatem; plus honoratus, plus reputat se indignum”. Pure et si
Abbreviated transcription (Latin):
omitum fueritinter fr̃es ut Recurrat᷑ ad solos mistres ꝓuiciales
unt᷑ predicti fratres ad eos fecuore̾ ꝙͣ cicius poterunt sine me¬
uero p̃sb̃iteri non sunt inuengi faciant per alios sacer̃dotes or¬
is sicut eis secundum dm̃ meluis uidebitur expedire. Et ca

Expanded text:
ordinatum fuerit inter fratres ut recurratur ad solos ministros provinciales ordinatum fuerit inter fratres ut recurratur ad solos ministros provinciales teneantur predicti fratres ad eos recurrere quam citius poterunt sine mpænitentiam: Si verò Presbyteri non sunt, injungi faciant per alios Sacerdotes Ordinis, sicut eis secundum Deum melius videbitur expedire. Et ca