comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
baptismũ et pͥdie quã baptiraret᷑ in
sõpnis apueris igris cirratis qͦs in¬
telligebat demoues baptizari eodẽ
anno ꝓhibitꝰ fuiss. eisq ñ obtẽꝑans
oẽ conculcantib pedes eiꝰ in dolorem
rationis ut uouerat ablu ñ distuliss.
in baptismate ipso non solũ dolore qͦ
ultra solitũ cruciabat᷑. uerũ cẽ podi¬
gra caruisse. nec ampliꝰ cũ dui pea
uixiss. pedes doluisse qͥs nouit: Nlos
tam̃ nouimꝰ: et paucissimi fr̃s ad qͦs
id potuit ꝑuenire. Ex nuimo qͥ¬
dam curbithanꝰ ñ solum a paralisi.
uerũ cẽ ab informi pondere genitaliũ
cũ baptizaret᷑ salmis esfectus. ẽ: et
lib̾atꝰ utraq molestia tãqͣm mali ni¬
chil habuiss in corꝑe: de fonte rege
nerationis ascendit. Qͥs hoc preter
curubum nouit. et p̃t̾ rarissimos ali¬
quos. qͥ hoc uͥcũq audire potuerũt:
Nos autẽ c̃ hoc comꝑissemꝰ iubente scõ

Expanded text:
baptismum et pridie quam baptizaretur in somnis a pueris nigris cirratis, quos intellegebat daemones, baptizari eodem anno prohibitus fuisset eisque non obtemperans etiam conculcantibus pedes eius in dolorem rationis, ut uouerat, ablui non distulisset, in baptismate ipso non solum dolore, quo ultra solitum cruciabatur, uerum etiam podagra caruisse nec amplius, cum diu postea uixisset, pedes doluisse quis nouit? Nos tamen nouimus et paucissimi fratres ad quos id potuit peruenire. Ex mimo quidam Curubitanus non solum a paralysi, uerum etiam ab informi pondere genitalium, cum baptizaretur, saluus effectus est et liberatus utraque molestia, tamquam mali nihil habuisset innerationis ascendit. Quis hoc praeter Curubim novit, et praeter rarissimos aliquos qui hoc ubicumque audire potuerunt? Nos autem cum hoc comperissemus, jubente sancto
Abbreviated transcription (Latin):
homine: s ocls eiꝰ in maxillã fusꝰ tenui
uenula ab interiore quasi radice pende¬
bat: totũq eiꝰ mediũ qͦd nngellũ fuerat
alligabat. Quo uso qui aderant concͣ
orationẽ ꝓ illo strauant. ꝗͣuis eũ sana m̃te
stare gaudent. Rursus tam̃ ꝓpt̃ eiꝰ coiͫ
tristati: medicũ querendũ. eẽ. dicebãt.
Ibi maritꝰ sororis eiꝰ qͥ eũ illo detulerat.
potens ẽ inqͣ̃t ds̃ scõꝵ orationib qͥ fuga¬
uit demonẽ: lum̃ redde. Tũ sic̃ potu

Expanded text:
homine. Sed oculus eius in maxillam fusus tenui homine. Sed oculus eius in maxillam fusus tenui uenula ab interiore quasi radice pendebat, totumque eius medium, quod nigellum fuerat, albicauerat. Quo uiso qui aderant concuorationem pro illo strauerant, quamuis eum sana mente stare gauderent, rursus tamen propter eius oculum contristati medicum quaerendum esse dicebant. Ibi maritus sororis eius, qui eum illo detulerat: Totens est, inquit, Deus sanctorum orationibus, qui fugauit daemonem, lumen reddere.\' Tum, sicut potu
Abbreviated transcription (Latin):
saluus abscessit. Uictoriana dr̃ uilla:
ab ippone regio minꝰ. xxͣx. milib ab est.
Memoria mr̃m ibi. ẽ. mediolanensiũ ꝓta¬
sii et geruasii. Portatꝰ eo quidam ad oles¬
cens: qͥ c̃ die medio temꝑe estatis equũ ab¬
lueret in fluminis gurgite: demonẽ incur¬
rit᷑. U cũ iaceret uł morti ꝓximꝰ uł simil¬
limꝰ mortuo. ad uesꝑtinos illuc hymnos
et oraciones cũ ancillis suis. et quib dam
scĩmonialib ex more dña possessionis in¬
trauit: atq hẏminos cantare ceꝑunt. Qͣ
uoce ille quasi ꝑcussus excussus. ẽ. et c̃
t̾ribili fremitu altare ap̃phensũ mou̾e ñ
audens siue ñ ualens. taniqͣm eo fuerit al¬
ligatꝰ aut asfixꝰ tenebat. et c̃ gͣndi eiulatu
parci sͥ rogans confitebat᷑ uͥ ad olescentẽ:
et qñ et quomͦ inuaserit postremo se exi¬
turũ esse denuncians membra eiꝰ singła
nominabat. que se amputat᷑m ex iens
minabat᷑. atq uit̃ hec uerba discessit ab

Expanded text:
saluus abscessit. Victoriana dicitur uilla, saluus abscessit. Victoriana dicitur uilla, ab Hippone Regio minus triginta milibus abest. Memoria martyrum ibi est Mediolanensium Protasii et Geruasii. Portatus est eo quidam adulescens, qui cum die medio tempore aestatis equum ablueret in fluminis gurgite, daemonem incurrit. Ibi cum iaceret uel morti proximus uel simillimus mortuo, ad uespertinos illuc hymnos et orationes cum ancillis suis et quibusdam sanctimonialibus ex more domina possessionis intrauit adque hymnos cantare coeperunt. Qua uoce ille quasi percussus excussus est et cum terribili fremitu altare adprehensum mouere non audens siue non ualens, tamquam eo fuerit adligatus aut adfixus, tenebat et cum grandi eiulatu parci sibi rogans confitebatur, ubi adulescentem et quando et quo modo inuaserit. Postremo se exiturum esse denuntians membra eius singula nominabat, quae se amputaturum exiens minabatur, adque inter haec uerba discessit ab
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ubedi appellat᷑. Ubi c̃ afflictione a¬
nimaliũ et seruoꝵ suoꝵ domũ suam
rogauit nros me absente prb̃os. ut
aliqͥs eoꝵ illo ꝑgeret cꝰorationib ce¬
derent. ꝑrexit unꝰ obtulit ibi sacri¬
siciũ corꝑis. xͥ: orans qͣntũ potuit ut
cessaret illa uexatio. Deo ꝓtinꝰ mise¬
rante cessauit. Acceꝑat ab amico suo
trã scãm de iherosolimis allatã. nͥ se¬
pend̾at in cubicło suo. ne qͥd mali cẽ
ipse pateret᷑. Ast ubi domꝰ eiꝰ ab illa
infestatione purgata. ẽ: qͥd de illa tra
fieret cogitabat. quã diutiꝰ in cubicło
suo reuentiȩ causa habere uolebat.
forte accidit ut ego et collega m̃s tc̃
mo essemꝰ. Ut ueniremꝰ orauit. &ueni¬
lebranda que dĩ s̃ congregari. Non
reltimꝰ. factũ ẽ. Exat ibi iu¬
uenis paraliticꝰ rusticanꝰ Hoc audito pe¬
tuit a parentib suis: ut illũ ad eũ locũ
scm̃ ñ cuuctant᷑ afferrent. Qͦcũ fuiss ad¬
latꝰ orauit: atq inde continuo pedib sus

Expanded text:
Cubedi appellatum, ubi cum afflictione animalium et servorum suorum domum suam rogauit nostros me absente presbyteros, ut aliquis eorum illo pergeret, cuius orationibus cederent. Perrexit unus, obtulit ibi sacrificium corporis Christi, orans quantum potuit, ut cessaret illa uexatio: Deo protinus miserante cessauit. Acceperat autem ab amico suo terram sanctam de Hierosolymis adlatam, ubi sependerat in cubiculo suo, ne quid mali etiam ipse pateretur. At ubi domus ejus ab illa infestatione purgata est, quid de illa terra fieret, cogitabat, quam diutius in cubiculo suo reverentiae causa habere nolebat. Forte accidit ut ego et collega tunc meumo essemus: ut veniremus rogavit, et venilebranda quae Dei sunt congregari. Non restitimus; factum est. Erat ibi iuuenis paralyticus rusticanus. Hoc audito petiuit a parentibus suis, ut illum ad eum locum sanctum non cunctanter adferrent. Quo cum fuisset adlatus, orauit, adque inde continuo pedibus suis
Abbreviated transcription (Latin):
ologi dicent᷑ qm̃ de diis carmina fa¬
ciebant. s talib diis qui licet magnui
uerus ds̃ fecit elem̃ta s̃. aut in pͥnci¬
patib aut potestatib ꝓ uoluntate cã¬
toris et siuis meritis ordinati. Et si
qͥd de uno uero deo int̾ multa uana
et falsa ceciner̃t colendo cũ illo alios
qͥ dii ñ s̃. eisq exhibendo famulatũ
qui uni tantũ debet᷑ deo: ñ ei utiq ri¬
te seruierunt: nec a fabuloso deors
suoꝵ. dedecore. &̃e ipsi se abstine potue¬
r̃t orpheꝰ. museus. Linus. Cerũ isti
theologi deos coluer̃t. ñ ꝓ diis culti s̃:
qͣmius orpheum nescio qͣm infernis
sacris uł potiꝰ saclegiis p̃ficere soleat
ciuitas impioꝵ. xor autẽ regis ad a¬
mantis que uocabat᷑ ino. et eiꝰ filliꝰ me¬
licertes. p̃cipitio spontaneo in mari
ꝑier̃t. et opinione hõiũ in deos relati
s̃: sic̃ alii hoĩes eoꝵ temꝑm castor et
pollux. Illam sane melicertis matrem
leuchotheon. greci. mathutam latini

Expanded text:
ologi dicerentur, quoniam de dis carmina faologi dicerentur, quoniam de dis carmina faciebant, sed talibus dis, qui licet magni huerus Deus fecit, elementa sunt aut in principatibus et potestatibus pro uoluntate Creatoris et suis meritis ordinati, et si quid de uno uero Deo inter multa uana et falsa cecinerunt, colendo cum illo alios, qui di non sunt, eisque exhibendo famulatum, qui uni tantum debetur Deo, non ei utique rite seruierunt nec a fabuloso deorum suorum dedecore etiam sibi se abstinere potuerunt — Orpheus, Musaeus, Linus. Verum isti theologi deos coluerunt, non pro dis culti sunt; quamuis Orpheum nescio quo modo infernis sacris uel potius sacrilegiis praeficere soleat ciuitas inpiorum. Uxor autem regis Athamantis, quae uocabatur Ino, et eius filius Melicertes praecipitio spontaneo in mari perierunt et opinione hominum in deos relati sunt, sicut alii homines eorum temporum, Castor et Pollux. Illam sane Melicertis matrem Leucothean Graeci, Matutam Latini
Abbreviated transcription (Latin):
is temꝑib latonia apollinẽ peꝑit
ñ illũ cuiꝰ oracła solere ꝯsuli suꝑi
loquebam᷑: s illũ qͥ c̃ hercule seruiuit
ac pene om̃s unũ eũdemq apollinem
fuisse opinent᷑. Tc̃ et liber pat̾ bellauit
in india. qͥ multas habuit in exercitu
feminas que bacce appellate s̃: ñ tã uir¬
tute nobiles qͣm furore. Aliqͥ sane et
uictum scribunt istũ liberũ. et iunctũ
ñ nulli et occisum in pugna a ꝑseo nec
uͥ fuerit sepultꝰ tacent: et tam̃ eiꝰ uelut
di nomine ꝑ ĩmundos deniones baccha¬
nalia sacra uł potiꝰ sacͥlegia s̃ institu¬
ta. De qͦs rabiosa tͣpitudine. pꝰtã mul¬
tos annos sic senatꝰ erubuit: ut in ur¬
be roma esse ꝓhibet. Per eadem¬
tẽꝑa ꝑseus et uxor eiꝰ andromeda pea
ꝗͣ st̾ mortui. sic eos in celum receptosee
cdider̃t: ut imagiies eoꝵ stellis desig¬
nare eoꝵq appellare nominib ñ eru¬
bescent. ũ timerent. Per ioem¬
tẽꝑis int̾uallũ exciter̃t poete qͥ d̃ che¬

Expanded text:
is temporibus Latona Apollinem peperit, non illum, cuius oracula solere consuli superius loquebamur, sed illum, qui cum Hercule seruiuit ac paene omnes unum eundemque Apollinem fuisse opinentur. Tunc et Liber pater bellauit in India, qui multas habuit in exercitu feminas, quae Bacchae appellatae sunt, non tam uirtute nobiles quam furore. Aliqui sane et uictum scribunt istum Liberum et uinctum; nonnulli et occisum in pugna a Perseo, nec ubi fuerit sepultus tacent; et tamen eius uelut dei nomine per inmundos daemones Bacchanalia sacra uel potius sacrilegia sunt instituta, de quorum rabiosa turpitudine post tam multos annos sic senatus erubuit, ut in urbe Roma esse prohiberet. Per ea tempora Perseus et uxor eius Andromeda postea quam sunt mortui, sic eos in caelum receptos esse crediderunt, ut imagines eorum stellis designare eorumque appellare nominibus non erubescerent, non timerent. temporis interuallum exstiterunt poetae, qui etiam the
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ. De his duab resurrectionib idẽ
ioħs ȩuangłista in libro qͥ dicit᷑ appo¬
calipsis eo mͦ locutꝰ ẽ. ut earũ pͥma a
qͥbdã nr̃is non fuerit intellecta. insu
ꝑ c̃e in quasdã ridicłas fabulas ut̾et᷑

Expanded text:
. De his duabus resurrectionibus idem Iohannes euangelista in libro, qui dicitur Apocalypsis, eo modo locutus est, ut earum prima a quibusdam nostris non intellecta insuper etiam in quasdam ridiculas fabulas ue
Abbreviated transcription (Latin):
uestem eiꝰ attulerat: cũ ecce pueri de do¬
mo cucurrert qͥ ei mortuã nunciarent:
s c̃ orante illo ab amicis eiꝰ exciꝑent᷑. ꝓhi¬
buert eos illi dicere. ne ꝑ publicũ plan¬
geret. Qui cũ domũ rediss: iam suoꝵ
euilatib ꝑsonantẽ et uestem filie quã fe¬
rebat suꝑ eam ꝓieciss: reddita. ẽ uite.

Expanded text:
us adtulerat, cum ecce pueri de domo cucurrerunt, qui ei mortuam nuntiarent. Sed cum orante illo ab amicis eius exciperentur, prohibuerunt eos illi dicere, ne per publicum plangeret. Qui cum domum redisset iam suorum eiulatibus personantem et uestem filiae, quam ferebat, super eam proiecisset, reddita est uitae.
Abbreviated transcription (Latin):
sit oꝑosum atq ꝓlixũ et qͣm multis
indigeat uoluminib qͥs ignorat. qͥ hec
uł mediocrit᷑ cogitat: Deide qͥa ea ip¬
sa que ad ꝓphetiã ñ ambigunt᷑ ꝑtiu̾e.¬
ita s̃ multa de xp̃o regnoq celoꝵ que
cutas di. ẽ: ut ad hoc aꝑiendũ maior
sit disputatio necessaria. qͣm huiꝰ oꝑis
modꝰ flagitat. Proinde ita si potuero
stilo moderabor meo: ut huic oꝑi indĩ
uoluntate ꝑagendo. nec ea que suꝑfint
dicã: nec ea que satis sint p̃termittã¬
ad abrahã ꝓmissionũ dĩ duas res fuis¬
se ꝓmissas: unã scilicet qͦd tr̾am cha¬
naan possessurũ fuerat sem̃ eiꝰ qͦd sig¬
ificat uͥ dictum. ẽ uade in t̾ram quã

Expanded text:
sit operosum atque prolixum, et quam multis sit operosum atque prolixum, et quam multis indiguum voluminibus, quis ignorat, qui haec vel mediocriter cogitat? Deinde quia ea ipsa quae ad prophetiam nita sunt multa de Christo regnoque caelorum, quae ciuitas Dei est, ut ad hoc aperiendum maior sit disputatio necessaria, quam huius operis modus flagitat. Proinde ita, si potuero, stilo moderabor meo, ut huic operi in Dei uoluntate peragendo nec ea quae supersunt dicam nec ea quae satis sunt praetermittamad Abraham promissionum Dei duas res fuisse promissas, unam scilicet, quod terram Chanaan possessurum fuerat semen eius quod significatur, ubi dictum
Abbreviated transcription (Latin):
remiȩ ꝓphetiã post septuaginta ãnos
reu̾sis ifrłitis dĩ domꝰ instauraret᷑ to¬
tũ tempꝰ est ꝓpħarũ. Qmins enĩ et ip¬
et infra usq ad hoc tempꝰ quo reges
ꝑ eos futura sine qͦqͦ mͦ significata siue
p̃dicata quȩ ꝑtinerent ad cuntatẽ dĩ
regnũq celoꝵs. ñ ĩmerito possimꝰ appel¬
lare ꝓpħas. p̃sertim qͥa ñ nullos eoꝵ id
ximeq hi dicti s̃ ex quo cepit ꝓpħare
samuel. qͥ et saulem priꝰ et eo repbato¬
ipsum dauid deo p̾cipiente unxit in
regẽ: de cuiꝰ ceteri stirpe succed̾ent qͦ¬
siuis membris ciuitas di ꝑ ista currera
temꝑa. si omĩa uelim ꝯmemorare in
ĩmensũ ꝑgit᷑: pͥmũ qͥa ipsa scͥptura q̃
ꝑ ordinem reges eoꝵ que facta et euen¬
ta digerens uidet᷑ tamqͣm historica
diligentia reb gestis occupata esse nar¬
randis. si adiuuante dĩ sp̃u considata
ciandis futis ꝙͣm p̃teritis enunciandis¬
inueniet᷑ intenta. Et hoc ꝑscrutando
indagare ac disserendo monstrare ꝗm

Expanded text:
post septuaginta annos reversis Israelitis Dei domus instauraretur totum tempus est Prophetarum. Quamvis enim et ipet infra usque ad hoc tempus, quo reges aedam per eos futura sive quoquo modo significata, sive praedicta, quae pertinerent ad civitatem Dei regnumque coelorum, non immerito possimus appellare prophetas; praesertim quia nonnullos eorum id ximeque hi dicti sunt, ex quo coepit prophetare Samuel, qipsum Dauid Deo praecipiente unxit in regem, de cuius ceteri stirpe succederent, qusuis membris ciuitas Dei per ista curreret tempora, si omnia uelim commemorare, in inmensum pergitur, primum quia ipsa scriptura, quae per ordinem reges eorumque facta et euenta digerens uidetur tamquam historica diligentia rebus gestis occupata esse narrandis, si adiuuante Dei spiritu considerata tiandis futuris quam pinvenietur intenta. Et hoc perscrutando indagare ac disserendo monstrare, quam
Abbreviated transcription (Latin):
mulio successit in regnũ lati¬
ale fr̃ eiꝰ numitor auus romu.¬
li cuiꝰ numitoris pͥmo anno ꝯdita. ẽ.
roma: ac ꝑ hoc c̃ suo deinceps id. est
romulo nepote regnauit. Ane mul¬
tis morer: condita ẽ ciuitas roma
uelut alt̾a babilon: et uelut pͥoris
filia babilonis. ꝑ quã deo placuit
orbem debellare t̾raꝵ: et in unam
societatẽ rei publicȩ legũq ꝑdoctũ
longe lateq pacare. Efrant enĩ iã
ppłi ualidi et fortes: et armis gentes
exercitate que ñ facile cederent. et
qͣs opꝰ eẽt ingentib ꝑicłis et uasta¬
tione utrimq ñ parua. atq horrẽ¬
do labore suꝑari. Nam qñ regnũ as¬
sirioꝵ totã pene assam subiugauit
licet bellando sit factum. ñ tñ multũ
asꝑis et difficilib bellis fieri potuit:
qͥa rudes adhuc ad resistendũ gentes
erant. nec tũ multe uł magne: siqͥđ̃
pꝰ illud maximũ atq uniu̾sale diliunũ
c̃ in archa noe .uiͦii. soli homines euase

Expanded text:
mulio successit in regnum Latiare frater eius Numitor, auus Romuli, cuius Numitoris primo anno condita est Roma; ac per hoc cum suo deinceps, id est Romulo, nepote regnauit. CAPUtis morer, condita est ciuitas Roma uelut altera Babylon et uelut prioris filia Babylonis, per quam Deo placuit orbem debellare terrarum et in unam societatem rei publicae legumque perductum longe lateque pacare. Erant enim iam populi ualidi et fortes et armis gentes exercitatae, quae non facile cederent, et quas opus esset ingentibus periculis et uastatione utrimque non parua adque horrendo labore superari. Nam quando regnum Assyriorum totam paene Asiam subiugauit, licet bellando sit factum, non tamen multum asperis et difficilibus bellis fieri potuit, quia rudes adhuc ad resistendum gentes erant nec tam multae uel magnae. Si quidem post illud maximum adque uniuersale diluuium, cum in arca Noe octo soli
Abbreviated transcription (Latin):
głosissimi. stepħi memoria ueniebat:
magne multitudinis ꝯcursu et occur¬
sũ. Ibi ceca mulier ut ad ep̃m portan¬
tem ducet᷑ orauit. Fores qͦs ferebat
dedit. recep̃. ocłis ad mouit: ꝓtinꝰ uidit.
Stupentib qui aderant p̃ibat ex ultãs.
iuã carpens et iue ducẽ ult̾iꝰ ñ requi¬
rens. Memorati memoriã mr̃is qͤ po¬
sita. ẽ. in castello silintensi. qͦd ypponiẽ¬
si colomie uicuiũ ẽ: eiusdem loci lucil
portabat. fistula cuiꝰ molestia iã duila¬
borauat et familiarissimi. sui medici
qͥ eum secaret oꝑiebat᷑ manꝰ illiꝰ pie sar¬
cine uectatione repente sanata. ẽ: nã
deinceps eam in suo corꝑe ñ uiuenit.

Expanded text:
gloriosissimi Stephani memoria ueniebat gloriosissimi Stephani memoria ueniebat magnae multitudinis concursu et occursu. Ibi caeca mulier, ut ad episcopum portantem duceretur, orauit; flores, quos ferebat, dedit, recepit. oculis admouit, protinus uidit. Stupentibus qui aderant praeibat exsultans, uiam carpens et uiae ducem ulterius non requirens. Memorati memoriam martyris, quae posita est in castello Sinitensi, quod Hipponiensi coloniae uicinum est, eiportabat. Fistula, cujus molestia jam diu laboraverat, et familiarissimi sui medici, qui eam secaret, opperiebatur manus, illius piae sarcinae vectatione repente sanata est: nam deinceps eam in suo corpore non invenit.
Abbreviated transcription (Latin):
uidit orasse: ilũq ilico demone caruisse.
rat quidã senex florentiꝰ ipponiensis
Inr̃ homo religiosꝰ et pauꝑ. sarco¬
ris se arte pascebat. Casulam ꝑdidãt:
et unde sͥ emeret ñ habebat. A d iugni¬
ti martires quoꝵ memoria. ẽ. apd nos
celeberrima: clara uoce ut uestiret᷑ ora¬
uit. Audier̃t adolescentes qͥ forte aderãt
irrisores. eũq discedentẽ eragitantes ꝓ¬
sequebant᷑: qͣsi a martirib qͥnqͣgenos
folles uude uestim̃tũ emeret petiuiss
At ille tacitꝰ ambulans. ȩiectũ gͣndem¬
piscẽ palpitantẽ uidit in lutore. eñq:
illis fauentib atq ad inuantib apphen¬
dit. et cuidam coco cathoso nomine be¬
ne xp̃iano ad coqͥnam conditoriã in¬
dicans qͥd gestum sit. ccͣc. follib uendi¬
dit: lanam cõꝑare disponens. ut uxor
eiꝰ qͦmͦ possit ei qͦ iudueret᷑ efficeret.
S coqus concidens piscem: a nulũ aure¬
um in uentͥcło eiꝰ inuenit. Moxq mise¬
ratione flexꝰ. et religione ꝑterritꝰ: hoĩ

Expanded text:
idit, orasse, illumque illico daemone caruisse. 9. Erat quidam senex Florentius Hipponensis noster, homo religiosus et pauper; sartoris se arte pascebat, casulam perdiderat, et unde sibi emeret non habebat: ad Viginti Martyres, quorum memoria apud nos est celeberrima, clara voce, ut vestiretur, oravit. Audierunt eum adolescentes, qui forte aderant, irrisores; eumque discedentem exagitantes prosequebantur; quasi a Martyribus quinquagenos folles, unde vestimentum emeret, petivisset. At ille tacitpiscem palpitantem uidit in litore eumque illis fauentibus adque adiuuantibus adprehendit et cuidam coquo, Catoso nomine, bene Christiano, ad coquinam conditariam, . indicans quid gestum sit, trecentis follibus uendidit, lanam conparare inde disponens, ut uxor eius quo modo posset ei quo indueretur efficeret. Sed coquus concidens piscem anulum aureum in uentriculo eius inuenit moxque miseratione flexus et religione perterritus homini e
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa in auferendis reb alienis longe plu¬
ra diripiunt. ex quib ꝑ exigua pauꝑib
largiendo xp̃m se ad hoc pascere esti¬
mant. ut licentiam malefactoꝵ ab illo
se enuisisse uł cotidie potiꝰ emere credẽ¬
tes. securi dãpnabilia tanta ꝯmittant:
qͥ si ꝓ uno scelere omĩa sua distribue¬
rent indigentib menbris xꝑ̃i. nisi de¬
sisterent a talib factis habendo caritatẽ
que ñ agit ꝑperam: aliqͥd eis ꝓdesse nõ
poss Qui gͦ dignas ꝓ sius peccatis ele¬
mosinas facit: pͥus eas fac̃e incipiat a se
ipso. Indignũ ẽ. enim ut ise ñ faci¬
at qͥ facit ui ꝓximũ. cũ audiat dicẽ¬
tem dm̃. diliges ꝓximũ tuũ tamqͣm
te ipsum: itemq audiat mniserere a
nime tue placens deo. Hauc elemosi¬
nã io. ẽ. ut deo placeat ñ faciens aui¬
me sue : qͦmͦ dignas ꝓ peccatis suis ele¬
mosinas facere dicendus. ẽ. Ad hoc
enĩ et illud scͥptum. ẽ. qͥ sͥ malignꝰ. est

Expanded text:
quia in auferendis rebus alienis longe pluquia in auferendis rebus alienis longe plura diripiunt, ex quibus perexigua pauperibus largiendo Christum se ad hoc pascere existimant, ut licentiam malefactorum ab illo se emisse uel cottidie potius emere credentes securi damnabilia tanta committant. Qui si pro uno scelere omnia sua distribuerent indigentibus membris Christi, nisi desisterent a talibus factis habendo caritatem, quae non agit perperam, aliquid eis prodesse non potest. Qui ergo dignas pro suis peccatis elemosynas fac est enim, ut in se non faciat qui facit in proximum, cum audiat dicentem Dominum, Diliges proximum tuum tanquam te ipsum . Itemque audiat, Miserere tuae animae placens Deo . Hanc eleemosynam, id est, ut Deo placeat, non faciens animae suae, quomodo dignas pro peccatis suis eleemosynas facere dicendus est? Ad hoc enim et illud scriptum est: Qui sibi malignus est,
Abbreviated transcription (Latin):
minib dimiitet uob̃ pat̾ ur̃ qͦtidiana
parua peccã ur̃a: s dimittet inquit
discedat in meliꝰ ꝯmutata: ꝑ elemosinã
uenie ñ negate remitti posse p̃sumũt.
S bene qͦd isti dignas ꝓ peccatis elemo¬
sinas ꝯmonent eẽ. faciendas. qm̃ si dice¬
rent qualesc̃q elemosinas ꝓ peccatis¬
et cotidianis et magnis. et ex qͣntac̃q
scelerum consuetudine. miscdiam posse
impetrare diuinã. ut ea cotidiana re¬
missio sequeret᷑: uiderent se dice absur¬
dam. atq ridicłam. Sic enĩ cogent᷑ fa¬
teri fieri posse: ut opulentissimꝰ homo
decem nũmulis diurnis in elemosinas
impensis. homicidia. et ad ultia. et ne¬
faria queq facta redimet. Qsͦ si absur¬
dissimũ atq insanissimũ. ẽ. dice. ꝓfecto
si querat᷑ que digne sint ꝓ peccatis ele
dubio non inuenient᷑ eas facere qͥ ui¬
tam suã usq ad mortem cotidianoꝵ
cͥminũ ꝑpetratione confodiunt: pͥmo

Expanded text:
minibus, dimittet nobis pater uester cotidiana minibus, dimittet nobis pater uester cotidiana parua peccata" sed: dimittet, inquitdiscedat in melius commutata, per elemosynam ueniae non negatae remitti posse praesumunt. sed bene, quod isti dignas pro peccatis elemosynas commonent esse faciendas; quoniam, si dicerent qualescumque elemosynas pro peccatis. cotidianis et magnis et quantacumque scelerum consuetudine misericordiam posse impetrare diuinam, ut ea cotidiana remissio sequeretur, uiderent se rem dicere absurdam atque ridiculam. sic enim cogerentur fateri fieri posse, ut opulentissimus homo decem nummulis diurnis in elemosynas impensis homicidia et adulteria et nefaria quaeque facta redimeret. quod si absurdissimum atque insanissimum est dicere, profecto, si quaeratur quae dignae sint pro peccatis edubio non inuenientur eas facere, qui uitam suam usque ad mortem cottidianorum criminum perpetratione confodiunt: primum,
Abbreviated transcription (Latin):
miscdiam. Qui gͦ fecit inqͥunt qͣmius
ñ correxerit prauos mores. s nefarie ac
nequit̾ int̾ ipsas suas elemosinas uixe¬
rit. cũ miscdia illi futurũ. ẽ. iudiciũ.
ut aut ñ dãpnet᷑ om̃ino. aut pꝰ aliqͦd tẽ¬
pus adãpnatione nouissima liberet᷑:
nem int̾ dextros et simstros eẽ factũm.
quoꝵ alios in regnũ alios in suppliciũ
mittet ȩtnũ. Ut autẽ cotidiana sͥ opinẽ¬
t᷑ que facere oñuno ñ cessant. qualiacq̃
se peccata: orationẽ quã docuit ipse dĩs
et susfragatricẽ sͥ adhib̾e conant᷑ et tes¬
tem. Sic̃ enĩ nulłꝰ ẽ. inqͥunt dies qͦ a xͥ¬
anis hec oratio ñ dicat᷑. ita nullũ. ẽ co¬
tidianũ qualec̃q pecc̾m qͦd ꝑ illam ñ
dimittat᷑. cũ dicunꝰ dimuite nob̃ debita
ur̃a. si qͦd sequit᷑ facere curemꝰ: sic̃ et nos
dimittimꝰ debitorib nr̃is. Non enĩ ait
dñs inquiunt si dimiseritis peccata ho¬

Expanded text:
misericordiam. Qui ergo fecit, inquiunt, quamvis misericordiam. Qui ergo fecit, inquiunt, quamvis non correxerit perditos mores, sed nefarie ac nequiter inter ipsas suas eleemosynas vixerit, cum misericordia illi futurum est judicium, ut aut non damnetur omnino, aut post aliquod tempus a damnatione novissima liberetur; nem inter dextros et sinistros esse facturum, quorum alios in regnum, alios in supplicium mittat aeternum. Ut autem quotidiana sibi opinentur, quae facere omnino non 99 cessant; qualiacunquse peccata, orationem quam docuit ipse Dominus, et suffragatricem sibi adhibere conantur et testem: Sicut enim nullus est, inquiunt, dies quo a Christianis haec oratio non dicatur, ita nullum est quotidianum qualdimittatur, cum dicimus: dimitte nobis debita nostra, si quod sequitur facere curemus: sicut et nos dimittimus debitoribus nostris. non enim ait dominus, inquiunt: "si dimiseritis peccata ho
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Qͥamat patrẽ aut matrẽ plusqm
me: ñ. ẽ. me dignꝰ. & qui amat filium
aut filiã suꝑ me: ñ. ẽ. me dignꝰ. Uerũ
qui has necessitudines sic ainat carna
q: ipsis carere qͣm xꝑo si ad hunc fue¬
rit articłm teptationis adductꝰ. ꝑ ig¬
nem saliuꝰ erit: qͥa et earũ amissionẽ
tãtũ necesse. est ut urat dolor. qͣntum
heserat amor. Porro qͥ patrẽ. matrem.
ilios. filias. scd̾m xp̃m dilexerit ut
ad eiꝰ regnũ obtinendũ eiq coheren¬
dũ illis consulat. uł hoc in eis diligat
qͦd m̃bra s̃ xp̃i absit ut ista dilectio
reꝑiat᷑. in lignis. feno. stipulaq ꝯfum̃¬
da: s prorsus edificio aureo. argenteo.
gẽmeo. deputabit᷑. Q mͦ autẽ potest eos
plꝰ amare qͣm xp̃m. qͦs amat utiq ꝓpt̃¬
xp̃m: Restat eis responde qui dicũt
etuo igne illos tantũ mͦ arsuros. qͥ ꝓ pec
catis suis facere dignas elemosinas ne¬
gliguit. ꝓpt̾ illud qͦd ait apłc iacobus:
udiciũ autẽ sine miscdia illi qͥ ñ fecit

Expanded text:
ut matrem plus quam me, non est me dignus: et qui amat filium aut filiam super me, non est me dignus . Verum qui has necessitudines sic amat carnalique ipsis carere quam Christo, si ad hunc fuerit articulum tentationis adductus, per ignem salvus erit: quia ex earum amissione tantum necesse est urat dolor, quantum haeserat amor. Porro qui patrem, matrem, filios, filias secundum Christum dilexerit, ut ad ejus regnum obtinendum eique cohaerendum illis consulat, vel hoc in eis diligat, quod membra sunt Christi, absit ut ista dilectio reperiatur in lignis, feno et stipula consumenda, sed prorsus aedificio aureo, argenteo, gemmeo deputabitur. Quomodo autem potest eos plus amare quam Christum quos amat utique pXI. Restat eis respondere qui dicunt aeterno igne illos tantummodo arsuros qui de pro peccatis suis facere dignas eleemosynas negligunt, propter illud quod ait apostolus Jacobus: Judicium autem sine misericordia illi qui non fecit
Abbreviated transcription (Latin):
Miscd̃iam consequtꝰ. sũ: ut fidelis eẽm.
Illi autẽ qui recipiunt᷑ a talib in tab̃na¬
cła etua. fatendũ. ẽ qͦd ñ sint his mo¬
rib prediti. et eis lib̾andis sine suffra¬
giis scõꝵ. sua possit uita suffice. ac
ꝑ hoc multo ampliꝰ in eis suꝑ eraltat
miscdĩa iudicio. nec tam̃ ideo depu¬
tandus. ẽ. quisꝗͣm sceleratissimꝰ neqͣꝗͣ
uita uł bona. uł tolerabiliore mutatꝰ
ẽ. scĩs de mãmona iniquitatis. id. ẽ.
de pecunia uł duuciis que male fue¬
rant ad quisite. aut &ẽ si bene ñ tam̃
ueris: s quas iniqͥtas putat esse diui¬
cias: qm̃ nescit que s̃ uere diuicie
qͥb illi habundant qui et alios reci¬
punt in tab̃nacła et̾na. Est itaq qͥ
tã beatitudinẽ ad ipiscendã ipsa suf

Expanded text:
utus sum, ut fidelis essem. Illi autem, qui recipiuntur a talibus in tabernacula aeterna, fatendum est quod non sint his moribus praediti, ut eis liberandis sine suffragio sanctorum sua possit uita sufficere, ac per hoc multo amplius in eis superexsultat misericordia iudicio. Nec tamen ideo putandus est quisquam sceleratissimus, nequaquam uita uel bona uel tolerabiliore mutatus, est sanctis de mamona iniquitatis, id est de pecunia uel diuitiis, quae male fuerant adquisitae, aut etiam si bene, non tamen ueris, sed quas iniquitas putat esse diuitias, quoniam nescit quae sunt uerae diuitiae, quibus illi abundant qui et alios recipiunt in tabernacula aeterna. est itaque tam beatitudinem adipiscend
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ nichil ei talis affectionis uolupta¬
tis q p̃ponat: qmuis suꝑedificet ligna
ter hoc salius erit ꝑ ignẽ. Delicias
qͥppe huiꝰ modi amoresq t̾renos ꝓpt̃ cõ¬
iugalem quidẽ copulam ñ dãpnabiles:
tribulatio ignis exuret. Ad quẽ ꝑtinẽt
ignẽ et orbitates et quecq calamitates
que auferunt hec: ac ꝑ hoc ei qͥa edifica¬
uit erit edificatio ista dãpnosa qͥa ñ ha¬
bebit qͦd suꝑ edificauit: et eoꝵ amissione
cruciabit᷑ quib fruendo utiq lecabat᷑
s ꝑ hc̃ ignem saluus erit merito funda¬
nĩti. qͥa et si utrũ id hab̃e mallet. an
p̃poneret᷑. Uide in apłi uerbis hoiẽm
edificantẽ suꝑ fundam̃tũ aurũ. argen¬
tũ. lapides p̃ciosos. Qui sine uxore. ẽ.
inqͥt cogitat que s̃ dĩ. quomͦ placeat d̃o.
Uide alium edificantẽ. ligna. fenũ stipu¬
lã. Qui aut̾ matͥmonio iunctꝰ. ẽ. inqͥt:
cogitat que s̃ mundi. qͦmͦ placeat uxo¬

Expanded text:
enim nihil ei talis adfectionis uoluptaenim nihil ei talis adfectionis uoluptatisque praeponat, quamuis superaedificet ligna. ter hoc saluus erit per ignem. Delicias quippe huius modi amoresque terrenos, propter coniugalem quidem copulam non damnabiles, tribulationis ignis exuret; ad quem pertinent ignem et orbitates et quaecumque calamitates quae auferunt haec. Ac per hoc ei, qui aedificauit, erit aedificatio ista damnosa, quia non habebit, quod superaedificauit, et eorum amissione cruciabitur, quibus fruendo utique laetabatur; sed per hunc ignem saluus erit merito fundamenti, quia, etsi utrum id habere mallet an praeponeretaedificantem super fundamentum aurum, argentum, lapides pretiosos: qui sine uxore est, inquit, cogitat quae sunt dei, quomodo placeat deo. uide alium aedificantem ligna, faenum, stipulam: qui autem matrimonio iunctus est, inquit, cogitat ea quae sunt mundi
Abbreviated transcription (Latin):
sententias mittamꝰ in rixam. si unꝰ
dic̃ &ẽ si mala oꝑa qͥs habuerit salua¬
bit eũ ꝑ ignẽ fides: aliꝰ autẽ si oꝑa ñ
habeat ñqͥd poterit fides saluare eũ:
Inueniemꝰ gͦ qͥs possit saluari ꝑ ignem.
si pͥus inuenerimꝰ qͥd sit hab̃e in funda¬
mĩto xꝑ̃m. Qd ut de ipsa similitudi¬
ne qͣmtotiꝰ aduertamꝰ: nichil in edifi¬
cio p̃ponit᷑ fundam̃to. Qs qͥs itaq sic
habet in corde. xp̃m. ut ei terrena et
temꝑalia nec ea que licita s̃ atq con¬
cui talia p̃ponũt᷑. Qnͣtomag̃ si salu¬
taria p̃cepta contẽpnens ꝯmittat il
siue concedentẽ. dũ contra eiꝰ imꝑata
siue concessa. suã ꝑ flagicia diligͥ ex
git meretͥcem. eiq adherens unũ cor¬
pꝰ efficit᷑: iã in fundam̃to ñ habet xp̃m.
Si qͥs autẽ diligit uxorẽ suã scđmxꝑm
qͥs ei dubitet in fundam̃to. eẽ. xp̃m:
morbo concupiscentiaꝵ sic̃ et gentes
gͦ et iste in fundam̃to hab̃e xꝑm. Si

Expanded text:
tolorum sententias mittamus in rixam, si unus tolorum sententias mittamus in rixam, si unus dicit: "si etiam mala opera quis habuerit, saluabit eum per ignem fides;" alius autem: si opera non habeat, numquid poterit fides saluare eum? Inueniemus si prius invenerimus quid sit habere in fundamento Christum. Quod ut de ipsa similitudine quantocius advertamus: Nihil in aedificio praeponitur fundamento; quisquis itaque sic habet in corde Christum, ut ei terrena et temporalia nec ea quae licita sunt atque concui talia praeponuntur: quanto magis, si salutaria praecepta contemnens committat illsive concedentem, dum contra ejus imperata sive concessa suam per flagitia delegit expgit meretricem, eique adhaerens unum corpus efficitur , jam in fundamento non habet Christum. Si quis autem diligit uxos ei dubitet in fundamento esse Christmorbo concupiscentiarum, sicut et gentes ergo et iste in fundamento habere Christum. Si
Abbreviated transcription (Latin):
manducare et eiꝰ sanguinẽ bibere.
Hoc. ẽ. enĩ in xp̃o mane̾: ut in illo ma¬
neat et xꝑ̃c. Sic enim hoc dix̃: tãqͣm
maneo. ñ se dicat auͭex istimet mãdu¬
care corpꝰ meũ: aut bib̃e sanguinem
meũ. Non itaq manent in xp̃o: qͥ ñs¬
faciuuit m̃bra meretͥcis. nͥ malũ illud
penitendo. eẽ. destiterint: et ad hoc bo¬
nũ reconciliatione redierint. S ha¬
bent inqͥunt xp̃iani catholici infun¬
damĩto xp̃m acuiꝰ unitate ñ recesse¬
runt: tã et si huic fundam̃to suꝑedi¬
ficauer̃t qͣmlibet pessimã uitam. ue¬
lut ligna. fenũ. stipulam. R ecta itaq
cũ dãpno qm̃ illa que suꝑedificata s̃.
exurent᷑: tam̃ pot̾it eos qͣndoq ab il¬
liꝰ ignis ꝑpetuitate saluare. R espon¬
dicat se fidem hab̃e. oꝑa autẽ ñ habe¬
at: ñqͥd poterit fides saluare eũ.: Et
qͥs. ẽ. inqͥunt de quo dic̃ apłc paulus.
ipse autẽ saluus erit sic tam̃ quasi ꝑ
ignem: Simul qͥs iste sit inqͥraniꝰ. hẽ

Expanded text:
manducare et eius sanguinem bibere; hoc est enim in Christo manere, ut in illo maneat et Christus. Sic enim hoc dixit, tamquam o non maneo, non se dicat aut existimet manducare corpus meum aut bibere sanguinem meum.\' Non itaque manent in Chrisfaciunt membra meretricis, nisi malum illud paenitendo esse destiterint et ad hoc bonum reconciliatione redierint. Sed habent, inquiunt, christiani catholici in fundamento Christum, a cuius unitate non recesserunt, tametsi huic fundamento superaedificauerunt quamlibet pessimam uitam uelut ligna, faenum, stipulam. recta itaque quoniam illa quae superaedificata sunt exurentur — tamen poterit eos quandoque ab illius ignis perpetuitate saluare. respondicat se fidem habere, opera autem non habeat, numquid poterit fides saluare eum? et quis est, inquiunt, de quo dicit apostolus Paulus : ipse autem saluus erit, sic tamen quasi per ignem? simul quis iste sit inquiramus; hunc
Abbreviated transcription (Latin):
antea fuit. Quã multa erunt tc̃ edifi¬
liis inferat dãpuũ: neutros tam̃ ꝑdat
in quib hec unuieniet ꝓpt̃ stabile fun¬
dam̃tũ. Quic̃q autẽ non dico uxorẽ
cuiꝰ cẽ ꝯmixtione carnis ad carualẽ
utit᷑ uoluptatẽ. s ipsa que ab eiusmo¬
di delectationib aliena st̃ nomina
pietatis. humano mnore carnalit̃ dili¬
tendo xp̃o anteponit. ñ eũ habet in
sundam̃to: et ideo uon ꝑ ignẽ saluꝰerit

Expanded text:
antea fuit. quam multa erunt tunc aedifiantea fuit. quam multa erunt tunc aedifiliis inferat damnum, neutros tamen perdat, in quibus haec inueniet propter stabile fundamentum. quicumque autem non dico uxorem, cuius etiam commixtione carnis ad carnalem utitur uoluptatem, sed ipsa quae ab eius modi delectationibus aliena sunt nomina pietatis humano more carnaliter diligendo Christo anteponit, non eum habet in fundamento et ideo non per ignem saluus eri
Abbreviated transcription (Latin):
ligna et fenũ. et stipula ꝯsumat᷑: ali
uͦ sentiant qͥ eiꝰmodi secũ edificia por¬
tauer̃t. siue ibi tantũ. siue et hic et ibi.
siue ideo hic ut ñ ibi: scłaria qͣmius
adãpnatione uenialia conc̾mantẽ ig¬
nem transitorie tribulationis inueniãt.:
ñ redarguo qͥa forsitan uerũ. ẽ. Potest
qͥppe ad istam tribulationẽ ꝑtin̾e &ẽ
mors ipsa carnalis que de pͥmi pecca¬
ti ꝑpetratione concepta. ẽ: ut scđm cꝰ¬
q edificiũ tẽpꝰ qͦd eam sequit᷑ ab uno¬
qͦq sentiat᷑. ꝑsecutiones qͦ quib mar¬
tires coronati s̃. et quas patiunt᷑ qͥcq̃
ignis. et alia ꝯsumũt c̃ ipsis edifica¬
torib si xp̃m in eis ñ inueniũt fun¬
dam̃tũ. alia sine ipsis si inueniunt qͥa
licet c̃ dãpno salui erunt ipsi: alia uͦ ñ
consumũt qͥa talia reperiunt quȩ
maneant in ȩtnũ Erit ce in fine scłi
tͥbulatio temꝑe antixp̃i: qualis ñqͣm

Expanded text:
ligna, fenum, stipula consumatur; alii ligna, fenum, stipula consumatur; alii uero sentiant, qui eius modi secum aedificia portauerunt, siue ibi tantum, siue et hic et ibi, siue ideo hic ut non ibi saecularia, quamuis a damnatione uenialia. concremantem ignem transitoriae tribulationis inueniant: non redarguo, quia forsitan uerum est. Potest quippe ad istam tribulationem pertinere etiam mors ipsa carnis, quae de primi peccati perpetratione concepta est, ut secedificium tempus, quod eam sequitur, ab unoquoque sentiatur. persecutiones quoque, quibus martyres coronati sunt et quas patiuntur quicumignis et alia con sumunt cum ipsis aedificatoribus, si Christum in eis non inueniunt fundamentum; alia sine ipsis, si inueniunt, quia licet cum damno salui erunt ipsi; alia uero non consumunt, quia talia reperiunt, quae maneant in aeternum. erit etiam in fine saeculi tribulatio tempore antichristi, qualis numquam
Abbreviated transcription (Latin):
inuenerit esse constructũ ñ exurat atq
consumat. alios autẽ alit̃. id. ẽ. ut qͦd suꝑ¬
edificauer̃t ardeat. dap̃nũq inde pa¬
ł.
te tenuert. Si autẽ salui fient. ꝓfec¬
to et ad dexterã stabunt. et c̃ cetis
audient uenite benedicti patͥs mei
possidete paratũ uob̃ regnũ: ñ ad si¬
nistrã uͥ erunt illi qͥ salui ñ erunt et
ideo audient. discedite a me maledicti
in ignẽ et̾nũ. Nemo qͥppe ab illo igue
saluabit᷑. qͥa in suppliciũ et̾nũ ibunt
illi om̃s. uͥ uermis eoꝵs ñ morit᷑. et ig¬
nis non extinguit᷑: qͦ cruciabunt᷑ die
ac nocte in scła scłoꝵ. Post istiꝰ sane¬
corꝑis mortẽ. donec ad illũ ueniat᷑ qͥ
post resurrectionẽ corꝑũ futus. est
dãpnationis et remunerationis ultimꝰ
dies. si hoc tẽꝑis int̾uallo sp̃c defuctoꝵ
eiꝰmodi ignẽ dicunt᷑ ꝑpeti. quẽ ñ sen¬
tiant illi qui ñ habuert tales mores
et amores in huiꝰ corꝑis uita. ut eoꝵs

Expanded text:
inuenerit esse constructum, non exurat atque consumat; alios autem aliter, id est ut quod superaedificauerunt ardeat damnumque inde pa. tenuerunt. si autem salui fient, profecto et ad dexteram stabunt et cum ceteris audient: uenite, benedicti patris mei, possidete paratum uobis regnum, non ad sinistram, ubi illi erunt qui salui non erunt et ideo audient: discedite a me, maledicti, in ignem aeternum. nemo quippe ab illo igne saluabitur, quia in supplicium aeternum ibunt illi omnes, ubi uermis eorum non moritur et ignis non extinguitur, quo cruciabuntur die ac nocte in saeccorporis mortem, donec ad illum ueniatur, qui post resurrectionem corporum futurus est damnationis et remunerationis ultimus dies, si hoc temporis interuallo spiritus defunctorum eius modi ignem dicuntur perpeti, quem non sentiant illi, qui non habuerunt tales mores et amores v in huius corporis uita, ut eorum
Abbreviated transcription (Latin):
ignẽ de quo dictũ. ẽ. sic tam̃ quasi ꝑ ig¬
uem. si hoc mͦ est intelligendus: utriq
mittendi s̃. et dextri scilicet et sinistri.
Iuo qͥppe igne utiq ꝓbandi s̃. de qͦ dictũ
ẽ. dies enĩ dñi declarabit. qm̃ in igne
reuelabit᷑: et uniꝰcuiq opus quale sit
ignis ꝓbabit. Sigͦ utrũq ꝓbabit ignis
ut si cuiꝰ opꝰ ꝑmanserit: id. ẽ ñ fuerit in¬
igne consuptũ. qͦd suꝑedificauit incedẽ
accipiet: si cuiꝰ autẽ opus arserit dãp

Expanded text:
ignem, de quo dictum est: sic tamen quasi per igignem, de quo dictum est: sic tamen quasi per ignem, si hoc modo est intellegendus, utrique mittendi sunt, et dextri scilicet et sinistri. illo quippe igne utrique probandi sunt, de quo dictum est: dies enim declarabit, quoniam in igne reuelabitur et uniuscuiusque opus quale sit ignis probabit. si ergo utrumque probabit ignis, ut, si cuius opus permanserit, id est non fuerit igne consumtum, quod superaedificauit, mercedem accipiat, si cuius autem opus arserit, da
Abbreviated transcription (Latin):
manserit. ꝑmanet euĩ qͦd qͥsq cogitat
que s̃ dĩ. qͦmͦ placeat deo. Qdͦ suꝑedifi¬
cauit m̃cedem accipiet: id. ẽ. unde cogi¬
ipse autẽ saluus erit. qͥa nulla eũ tͥbula¬
tio ab illiꝰ fundam̃ti stabilitate semouit.
Sic tam̃ qͣsi ꝑ ignẽ. Qͦ enĩ sine illiciente
amore ñ habuit: sine urente dolore ñ ꝑ¬
det. Escce qͣntũ m̃ uidet᷑ uiuentꝰ ẽ ig¬
nis. qͥ nullũ eoꝵ dãpnet. s unũ. ditet al¬
terum dãpnificet: ambos ꝓbet. Si autẽ
ignẽ illũ loco isto uoluerimꝰ acciꝑe. de
qͦ dñs dicet sinistris. discedite ame male¬
dicti in ignem ȩtnũ. ut in eis õe isti c̾dan¬
fenũ. stipulam. eosq ex illo igne pꝰ tẽpꝰ
ꝓ malis meritis imꝑtitum. lib̃et boni
meritũ fundam̃ti: qͥd arbitram᷑ dextͦs
quib dicet᷑. uenite benedicti patris
mei. possidete. paratũ uob̃ regnũ. nͥ qͥ
edificauer̃t suꝑ fundam̃tũ. aurũ. ar¬
gentũ. lapides preciosos: S in illum

Expanded text:
que cogitat quae sunt dei, quomodo placeat deo — quod superaedificauit, mercedem accipiet — id est unde cogiipse e autem saluus erit — quia nulla eum tribulatio ab illius fundamenti stabilitate semouit — sic tamen quasi per ignem — quod enim sine inliciente amore non habuit, sine urente dolore non perdit. Ecce, quantum mihi uidetur, inuentus est ignis, qui nullum eorum damnet, sed unum ditet, alterum damnificet, ambos probet. Si autem ignem illum loco isto uoluerimus accipere, de quo Dominus dicet sinistris: Discedite a me, maledicti. in ignem aeternum; ut in eis etiam isfenum, stipulam, eosque ex illo igne post tempus pro malis meritis impertitum liberet boni meritum fundamenti: quid arbitrabimur dextros quibus dicetur, Venite, benedicti Patris mei, possidete paratum vobedificauerunt super fundamentum aurum, argentum, lapides pretiosos? sed in illum
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ tc̃ ꝓ hominib etn̾o igne crucian¬
dis. qmuis ꝑfecta sit sc̃itate ñ oret.
Nc̃ enĩ ꝓpte̾a ꝓ eis orat qͦs in gen̾e hu¬
mano habet inimicos: qͥa tempꝰ. ẽ pe¬
nitentie fructuose. Nam qͥd maxime
ꝓ eis orat. nͥ ut det illis ds̃ sic̃ dic̃ apłc
penitentiã. et resipiscant de diaboli la¬
queis: a qͦ captiui tenent᷑ scd̾m ipsi uo¬
luntatem: Deniq si de aliquib ita cer¬
ta eet. ut qui sint illi &ẽ nossent. qͥ licce
adhuc in hac uita sint ꝯstituti. dñ p̃¬
destinati sũt in et̾num ignẽ ire c̃ di¬
abolo: tã ꝓ eis ñ oraret qmͣ nec ꝓ ipso.
S qͥa de nullo certa. ẽ orat ꝓ om̃ib dũ¬
taxat hominib inimicis suis in hoc cor¬
pore ꝯstitutis: nec tam̃ ꝓ om̃ib exaudit᷑.
ꝓhis enĩ solis exaudit᷑. qͥ et si aduersant᷑
ecdiȩ ita s̃ tam̃ p̃destinati. ut ꝓ eis exau¬
diat᷑ eccłia: et filii efficiant᷑ eccłie. Si qͥ
autẽ usq ad mortẽ habebũt cor impe¬

Expanded text:
 pro hominibus aeterno igne cruciandis, quamvis perfecta sit sanctitate, non oret. Nunc enim propterea pro eis orat, quos in genere humano habet inimicos, quia tempus est poenitentiae fructuosae. Nam quid maxime pro eis orat, nisi ut det illis Deus, sicut dicit Aenitentiam, et resipiscant de diaboli laqueis, a quo captivi tenentur secundum ipsius voluntatem ? Denique si de aliquibus ita certa esset, ut qui sint illi, etiam nosset, qui licet adhuc in hac vita sint constituti, tamen prdestinati sunt in aeternum ignem ire cum diabolo: tam pro eis non oraret, quam nec pro ipso. Sed quia de nullo certa est, orat pro omnibus dumtaxat hominibus inimicis suis in hoc corpore constitutis; nec tamen pro omnibus exauditur. Pro his enim solis exauditur. qui, etsi aduersantur ecclesiae, ita sunt tamen praedestinati. ut pro eis exaudiatur ecclesia et filii efficiantur ecclesiae. Si qui autem usque ad mortem habebunt cor inpae
Abbreviated transcription (Latin):
possidebt̃. & si in regni dei possessi¬
one ñqͣm erunt. etno supplicio tene¬
bunt᷑: qm̃ non. ẽ. locus mediꝰuͥ ñ sit
in supplicio qͥ illo ñ fuerit ꝯstitutꝰ in
regno. Quãobrẽ qͦd ait dñs iħc hic. ẽ
panis qui de celo descendit. ut siqͥs

Expanded text:
possidebunt. Et si in regni Dei possessione nunquam erunt, aeterno supplicio tenebuntur: quoniam non est locus medius, ubi non sit in supplicio, qui illo non fuerit constitutus in regno. 2. Quamobrem quod ait Dominus Jesus, Hic est panis qui de coelo des
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm sit accipiendũ merito querit᷑. Et
ab istis quidẽ quib nc̃ respondemꝰ hẽ
uitellectũ auferunt illi quib demde. res¬
pondendũ . ẽ. Hi s̃ autẽ qͥ hanc lib̾atio¬
nẽ nec om̃ib habentib sacram̃tũ bap¬
tismatis et corporis xꝑ̃i. s solis catholi¬
cis qͣmuis male uiuentib pollicent᷑
eiꝰ corꝑe ꝯstituti. de quo corꝑe ait apłe.
Unꝰ panis: uũ corpꝰ multi sumꝰ Q gͦ
ẽ. in eiꝰ corporis unitate. id. ẽ. in xͥanoꝵ
compage membroꝵ cuiꝰ corꝑis sacram̃¬
tũ fideles ꝯmunicantes de altari sum̃e
consuert: ipse uere dicendꝰ. ẽ. manduca¬
re corpꝰ xp̃i. et bibere sanguinẽ xꝑ̃i:
et ꝑ hoc heretici et scismatici. ab huiꝰ
unitate corꝑis seꝑati. possunt idem ꝑci¬

Expanded text:
 sit accipiendum, merito quaeritur. Et ab istis quidem quibus nunc respondemus, hunc intellectum auferunt illi quibus deinde respondendum est; hi sunt autem, qui hanc liberationem nec omnibus habentibus sacramentum baptismatis et corporis Christi, sed solis catholicis, quamuis male uiuentibus, pollicentur, eius corpore constituti; de quo corpore ait apostolus: Unus panis, unum corpus multi sumus. Qui ergo est in eius corporis unitate, id est in Christianorum conpage membrorum, cuius corporis sacramentum fideles communicantes de altari sumere consuerunt, ipse uere dicendus est manducare corpus Christi et bibere sanguinem Christi. Ac per hoc haeretici et schismatici ab huius unitate corporis separati possunt idem perci
Abbreviated transcription (Latin):
qͣntũcq tempꝰ inde eruat᷑. Iam et illi
qui pirdunt sic esse intelligendũ qͦd scͥ
aliam tͥcenũ. aliã sexagenũ. aliã cente¬
nũ. ut scĩ ꝓ suoꝵ diuersitate m̾itors.
alii tricenos homines lib̾ent. alii sexa¬
genos. alii centenos. hoc indie udicii
futũm suspicari solent: ñ post uidiciũ.
Qua opinione quidã cũ uideret hoĩes
impunitatẽ sͥ ꝑuersissime pollicentes.
eo qͦd om̃s isto mͦ ad lib̃ationẽ ꝑtine̾ pos¬
se uideat᷑. elegantissime respondisse ꝑ¬
hibet᷑. bene potiꝰ esse inuendũ. ut int̾

Expanded text:
quantumcumque tempus inde eruatur. Nam et illi quantumcumque tempus inde eruatur. Nam et illi qui putant sic intelligendum esse, aliam tricenum, aliam sexagenum, aliam centenum, ut sancti pro suorum diuersitate meritorum alii tricenos homines liberent, alii sexagenos, alii centenos, hoc in die iudicii futurum suspicari solent, non post iudicium. Qua opinione quidam cum uideret homines inpunitatem sibi peruersissime pollicentes, eo quod omnes isto modo ad liberationem pertinere posse uideantur, elegantissime respondisse perhibetur, bene po
Abbreviated transcription (Latin):
disfimre. Esrgo certe usq ad hoc tẽpꝰ
cũ inde satagerem ad eoꝵ iudagi¬
nẽ ꝑueuire ñ potui. & fortassis ꝓptẽa
latent ne studium ꝓficiendi ad oĩa
peccã cauenda pigrescat. qm̃ si sci
ris assũptis int̾cessio sit inqͥrenda et¬
sꝑanda iustoꝵs: eis secura se obuolue¬
ret humana segnicia. nec euolui ta¬
lib implicamitis ulliꝰ uircutis expedi¬
tione curaret. s tantũmͦ quereret
alioꝵ m̾itis lib̃ari: qͦs amicos suos de
mamona iniqͥtatis elemosinaꝵ lar¬
gitate feciss Nc̃ uͦ dũ uenialis iniqͥta¬
tis ẽ si ꝑseueret ignorat᷑ modꝰ ꝓfeo¬
to et studiũ in melior ꝓficiendi orati¬
oni instando uigilanti ad hibet᷑. et faci¬
endi de mãmona iniqͥtatis scõs amicos
cura ñ sꝑnit᷑. Uerũ ista lib̾atio que fit
suie suis quib q orationib siue urt̾cedẽ¬
tib scĩs id agit᷑. ut in ignẽ quisq ñ mit¬
tat᷑ et̾nũ: non ut cũ fuerit missus post

Expanded text:
definire. Ego certe usque ad hoc tempus definire. Ego certe usque ad hoc tempus cum inde satagerem, ad eorum indaginem pervenire non potui. Et fortassis propterea latent, ne studium proficiendi ad omnia peccata cavenda pigrescat. Qris assumptis, intsperanda iustorum, eis secura se obuolueret humana segnitia nec euolui talibus implicamentis ullius uirtutis expeditione curaret, sed tantummodo quaereret aliorum meritis liberari, quos amicos sibi de mamona iniquitatis elemosynarum largitate fecisset. nunc uero dum uenialis iniquitatis, etiam si perseueret, ignoratur modus, profecto et studium in meliora proficiendi orando et instando uigilantius adhibetur et faciendi de mamona iniquitatis sanctos amicos cura non spernitur. uerum ista liberatiosive suis quibusque orationibus, sive intercedentibus sanctis, id agit ut in ignem quisque non mittatur aeternum: non ut cum fuerit missus, post