comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dicendo ñ pot̃ ine̾ire. illud tanĩ quod dixãt regnũ dĩ nõ alio
nomine repetiuit neq nũc ꝯpus est q̃rere aut que disserere
utrum regnũ dĩ regnũ q celoꝵ cum aliqna diff̾e̾ oa sit
indelligesidũ an res una sit duob appłłata noĩb n suffic̃
auod nõ pot̃ ĩdroire ĩ regnũ dĩ qui ñ siut̃ lauacͦ rege ncta

Expanded text:
dicendo: non potestintroire. illud tamen, quod dixerat \'regnum dei\', non alio nomine repetiuit. neque nunc opus est quaerere atque disserere, utrum regnum dei regnumque caelorum cum aliqua differentia sit intellegendum an res una sit duobus appellata nominibus; sufficit, quod non potest introire in regnum dei, qui non fuerit lauacro regenera
Abbreviated transcription (Latin):
Quid hic gͦ de uł infantib intelligend̾ est qui priusꝙͥ possent ag̾e
bñ uel male sine bapt̃o corpore exuti st̃ Nichꝰ de talib dc̃m est s
si taro eoꝵ ideo non resurget qr nec boni aliquid eg̾unt nec mali
net illoꝵ resuiͤtura ẽ qui ꝓcepta bapt̃ĩ gr̃a ĩ illa defuncti st̾ ⁊̃¬
.i. int̾ eos qui bñ eo̾unt int̾ quos ⁊ illi resurrturi st̾ insi int̾ cos
aui male eg̾unt nec aliquas humanas aiãs c̾damꝰ corꝑa sua ñ
currere beatus quid̾ cidͥanus ñ aliꝙ dec̾tum ꝯdens nouũ s egẽ
fidem firmissimã seruans. ad comigendos aui putabatit ante
octauũ diem natiuitatis ñ eẽ ꝑuulũ baptirand̾ nõ carnẽ sec
aiã m dix̃ non eẽ ꝑdendam ⁊ m̾oꝵ natum tite. baptizari posse
cum suis quibdam coepĩs censuit. S ꝯtͣ cipͥani aliꝙ̃ opinoẽm
ubi auod iudendum fuit fortasse non uidit. senciat quisq quo
baptizandi off̾entur ⁊ mortui Que cumita sint quecenda

Expanded text:
quid hic ergo de illis infantibus intellegendum est, qui. priusquam possent agere uel bene uel male, sine baptismo corpore exuti sunt? nihil hic de talibus dictum est. sed si caro eorum ideo non resurget, quia nec boni aliquid egerunt nec mali, nec illorum resurrectura est, qui percepta baptismi gratia in illa aetate  inter eos, qui bene egerunt, inter quos et illi resurrecturi, sunt nisi inter eos, qui male egerunt, ne aliquas humanas animas credamus corpora sua non currere? beatus quidem Cyprianus non aliquod decretum condens nouum sed ecclesiae fidem firmissimam seruans ad corrigendos eos, qui putabant ante octauum diem natiuitatis non esse paruulum baptizandum, non carnem sed animam dixit non esse perdendam et mox natum rite baptizari posse cum suis quibusdam coepiscopis censuit. Sed contra Cypriani aliquam opinionem, ubi. quod uidendum fuit. fortasse non uidit, sentiat quisque, quora curreretur, baptizandi offerrentur et mortui. Quae cum ita sint, quaerenda
Abbreviated transcription (Latin):
non nsi ĩ adam moriũt᷑. ita om̃s qui uiuificabũt ᷑ͦ nõ uisi ĩ xpp̃
uiuificabunt᷑ ac ꝑ hac auisquis nob̾ dix̃it. tamꝙͣ refurrõnẽ mor¬
tuoꝵ niuificari nisi ĩ xpõ. tamꝙͣ pestis anĩs sidĩ decestandꝰ ẽ. Itẽ
quisquis dix̃ĩt quad ĩ xp̃o uiui ficabuntur ⁊ pariuili qui sine tuis
festinatur ⁊ carritur quia sine dubio creditur alit̾ eas ĩ xpõ inui¬
sicari omnino ñ posse. Qui aũ ñ uiuificant᷑ ⁊̃ xpp̃ testat ut ĩ ea ꝯ¬
dempnacõe remaneãt deaua dicit apoꝰ ꝑ unius delictũ ĩ om̃s hoĩes
ad ꝯdempnacõnem cui delicto ab noxios ꝑuulos nasci. Et amĩs credit
taui. si de ueracissima definisti. Credo ⁊ ĩ aluis locis opusculoꝵ tuoꝵ
aue uel nõ legi nel ĩ p̃sencia non recordor huius gͥ dampnacõnis ii
ꝓuuł causam reauito quia neq aiãꝵ si noue fiuĩt singuł singule
uideo cẽ ĩ illa etate por̃m. nec a dõ dampnari aliꝙ̃. credo quẽ iudet.

Expanded text:
non nisi in Adam moriuntur. ita omnes, qui uiuificabuntur, non nisi in Christo uiuificabuntur. ac per hoc quisquis nobis dixerit quemquam resurrectione mortuorum uiuificari nisi in Christo. tamquam pestis communis fidei detestandus est. item quisquis dixerit, quod in Christo uiuificabunturfestinatur et curritur, quia sine dubio creditur aliter eos in Christo uiuificari omnino non posse. qui autem non uiuificantur in Christo, restat, ut in ea condemnatione maneant, de qua dicit apostolus: Per unius delictum in omnes homines ad condemnationem. cui delicto obnoxios paruulos nasci et omnis credit raui, fide ueracissima definisti, credo et in aliis locis opusculorum tuorum, quae uel non legi uel in praesentia non recordor. huius igitur damnationis in paruulos causam requiro, quia neque animarum, si nouae fiunt singulis singulae, uideo esse
Abbreviated transcription (Latin):
bie ꝯpensa cõ ins reseruet deus c s hac non merito dici indeo huis
qui ueł pro xp̃i nomine ac uera religione tale aliquid ⁊ nescientes
patuuitur ueł sactamento xp̃i iam ĩbuti st̃ quia sine societate
unius mediataris. lib̾ari a dampnacõe ñ post̾ ut possis eis ⁊̃ ꝓ ist
post grauissimos tciatus sine sacͣmento xpĩane societatis expi¬
tant. que cir̃ta eos ꝯpensacio cogitanda est. auib insuꝑ ⁊ dampna¬
cio s̃parata ÷. Nami ⁊ de bapc̃o ꝑuuloꝵ ĩ eodẽ libro nõ quidẽ susfici¬

Expanded text:
pensationis reseruet deus?\' sed hoc non inmerito dici uideo de his, qui uel pro Christi nomine ac uera religione tale aliquid etiam nescientes patiuntur uel sacramento Christi iam inbuti sunt, quia sine societate unius mediatoris liberari a damnatione non possunt, ut possit eis etiam pro post grauissimos cruciatus sine sacramento Christianae societatis expirant, quae circa eos compensatio cogitanda est, quibus insuper et damnatio praeparata est? nam et de bap
Abbreviated transcription (Latin):
pabilẽ ĩuolabilem q naturam acreature uicũs ⁊ lale se¬
tam et oppssam ⁊ ad paandi notitatẽ ꝑductam ẽẽ ꝯtendiuit.
hac itaq excepto hartice opinionis citore c̾e quatuor reliquis opi
nionib que uon sic eligenda scire desid̾o &uciumq clum eli¬
grnda est absit ut impuguet hanc fidem de qua c̾ti sumꝰ ꝯĩ
gum faciamus hoc certe sentis ut singulas aĩas singuł pas¬
centib ciram modo deus faciat. Cui sentencie ne abicratur quod
om̃s creaturas sixto die qsũ mau̾it deus. ⁊ septimo die icquieuit.
adhibes testimoniũ ex cuũgłio pat̾ meus usq nũc oꝑatur̾.
sic ciũ ad marcellinũ sccipsisti. ĩ qua cpłan̾ inci ꝯmemotacõem¬
bemuolencie fac̾e dignatꝰ est & uodihic me hr̃eꝵ ĩ affrita qu
ei posscm istam facilius explicate sententiã. Quad. si potiussẽ
non ille hoc abste tͥam longe posito inquiretect¶ptam̃ idt̾ ex asftͥa

Expanded text:
pabilem inuiolabilemque naturam a creaturae uftiis et labe sepabilem inuiolabilemque naturam a creaturae uftiis et labe setam et oppressam et ad peccandi necessitatem perductam esse contendant. hoc itaque excepto haereticae opinionis errore enionibus quaenam sit eligenda scire desidero. Quaecumque enim eligenda est, absit ut impugnet hanc fidem de qua certi sumus, gum faciamus, hoc certe sentis quod singulas animas singulis nascentibus etiam modo Deus faciat. Cui sententiae ac objiciatur quod omnes creaturas sexto die consummaverit Deus et septimo die requieverit, adhibes testimonium ex Evangelio, Pater meus usque nunc operatur . Sic enim ad Marcellinum scripsisti: in qua epbeniuolentissime facere dignatus es, quod hic me haberet in Africa, qui ei possem istam facilius explicare sententiam. quod si potuissem, non ille hoc abs te tam longe posito inquireret, si tamen id tibi ex Africa
Abbreviated transcription (Latin):
abste qucro. hunc iratum aiã ubi ꝯtͥͣxĩt. ut ꝯpoideat eam
⁊̃ ĩ illa ctate parsacmentum et̾ne ꝗrẽ xpĩane ilibari Erro
quidem ande aliquot annos. aim libros quostam strib̾eui de
libꝰ o arbitris qui ĩ multoꝵ manus exceñt ⁊ habentur a plu¬
timis. quatuor ꝯpimones de aiẽ incarnacõe utrũ ex illa una
s noue fiant an alicubi iam existentes uel mittantur diui¬
nitꝰ uel sponte labanturꝰ in corppra ita putaui eẽ cͣctandas.
ut auelib eaꝵ uera cẽt non impediret intencõem meã. qua
tunc adu̾sus eos quantis pot̾am uitib agebam. qui tatutã
mali suo p̾ncipio p̃ditam adu̾sus cognãtur induc̾e .i. ꝯtͣ ma¬
ꝗ uintam opinionem nõ addidi anam ĩ tua cpła int̾ cct̾as
ꝯmemorasti ne aliquam p̃t̾ires ubi de hat qõne int̾rogranti
it scripisti irligiose memorie iuro nob̾q ĩ xpĩ cuitate gͣtissi¬
mo marcellino. Quod anima ñ sit pais dĩ. primo quia non
de intaracõne cius s de natura quenitur cum hac q̃titui

Expanded text:
eat eam etiam in illa aetate per sacramentum Christianae gratiae liberari. Ego quidem ante aliquot annos, cum libros quosdam scriberem de libero arbitrio, qui in multorum manus exierunt et habentur a plurimis, quattuor opiniones de animae incarnatione, utrum ex illa una, ue nouae etiam modo fiant, an alicubi iam existentes uel mittantur diuinitus uel sponte labantur in corpora, ita putaui esse tractandas, ut, quaelibet earum uera esset, non inpediret intentionem meam, qua tunc aduersus eos, quantis poteram uiribus, agebam, qui naturam mali suo principio praeditam aduersus deum conantur inducere, id est cquintam opinionem non addidi, quam in tua epistula inter ceteras commemorasti, ne aliquam praeterires, ubi de hac quaestione interroganti rescripsisti religiosae memoriae uiro nobisque in Christi caritate gmo Marcellino, quod anima non sit pars Dei. Primo, quia non de incarnatione ejus, sed de natura quaeritur, cum hoc quaeritur.
Abbreviated transcription (Latin):
occisi st̃. ⁊̃ honore martitũ receptos. ꝯmendat eoca. hec tũc dixi
sum hãc ip̃am dequa nũc agitur uellẽ ꝯmunire sñam sicut.N.
societate remotissimam nitebar ostend̾e ⁊ ideo que cor illaꝵ uitatẽ
posset quĩci. ⁊ repudiari ad cuiram intenaonis mee quam tũt hẽbam
nõ ꝓtinebam. Quando quidem cunctis. dilgenciore dispõne. discassis
nam uolo rõnem elig̾e rectam ex om̃ib. ⁊ pp̃t̾ea huiꝰ ip̃ius de qͣ
tunc agimus deffensionẽ. ⁊̃ hus que ꝯmemoraui. de illo libro. mem¬
bris meis attenciꝰ intuens ualidam fur̃mamq ñ uideo. ⁊lam uelud
sir̃mamentum eius illud est & ibi dixi. Quis aut̃ nouit de ꝑuuł de¬

Expanded text:
occisi sunt, in honorem martyrum receptos commendat ecclesia. Haec tunc dixi, cum hanc ipsam, de qua nunc agitur, uellem communire sententiam. sicut societate remotissimam nitebar ostendere. et ideo, quaecumque illarum ueritate posset conuinci et repudiari, ad curam intentionis meae, quam tunc habebam, non pertinebat, quando quidem cunctis diligentiore disputatione discussis, rationem rectam eligere ex omnibus et propterea huius ipsius, de qua nunc agimus, defensionem in his, quae commemoraui de illo libro, uerbis meis attentius intuens ualidam firmamque non uideo. Nam uelut firmamentum eius illud est, quod ibi dixi: \'Quis autem nouit, quid
Abbreviated transcription (Latin):
diatur illo donante dt᷑ qui est u̾tas. Quod si ideo adhut ista ne¬
U̾n a doctis ⁊ quanta humilitate discamꝰ Doce gꝰ queso qd̾ do¬
hodie q nascentib siunt ubi ĩ ꝑuuł peccent ubi indigeant
obligantur alieno s̃um ex inde ꝓpagatis membris mortalib
iiseruntur. Ut cas nisi ꝑ eoc̃am subuentum siut̃ dampnacio
ꝯsequatur. Sum ĩ eaꝵ potestade ñ sit ut possit ꝗrã hapt̃i sp̾
cia xp̃ianĩ sacͣmenti decorporib exeunt qua cauitate dam̃¬
pnantur si noue creature nullo suo p̃dedente pc̃õ. s uolũtade
c̃atoris singule singuł nasaentib adheserũt quib eas aĩandis
ille c̾auit ⁊ dedit. quĩ utiq nouerat ꝙ una q̃q eaꝵ nulla sua
culpa sine bapt̃o xpĩ de corpoie fuerat. Qm̃ gͥ neq dõ possu

Expanded text:
verum illo donante dicitur, qui est ipsa veritas. Quod si ideo adhuc ista neverum a doctis etiam quanta humilitate discamus? » 10. « Dohodieque nascentibus fiunt, ubi in parvulis peccent, ut indigeant obligentur alieno? Cum exinde propagatis membris mortalibus inseruntur: ut eas, nisi per Ecclesiam subventum fuerit, damnatio consequatur: cum in earum potestatetia Christiani sacramenti de corporibus exeunt, qua aequitate damnantur, si novae creaturae, nullo suo praecedente peccato, sed voluntate Creatoris singulae singulis nascentibus adhaeserunt, quibus eas animandis ille creavit et dedit, qui utique noverat, quod unaquaeque nulla sua culpa sine baptismo Christi de corpore fuerat exitu
Abbreviated transcription (Latin):
puũ quod pͥmũ dĩ fc̃m ab istius ꝓpħe fcõ hoc distare uoliustr
Q ille semeł iste. ter flauit. Dixisti quippe hesiseũ ĩ faciem
defũcti pueri illius sunamitis ad instar primeue onginis
ĩ sufflasse ⁊ cum emortua membta inquis ĩ iugorẽ pristinũ
sco fuĩt ĩminutũ ꝑ cauis flatũ coipꝰ emortuuĩ udiuiuã aĩam¬

Expanded text:
ab istius prophetae facto hoc distare voluisti, quod ille semel, iste ter flaverit. Dixisti quippe « Elisaeum in faciem defuncti filii illius Sunamitis, ad instar primaevae originis insufflasse. Et cum emortua membra, » inquis, « in vigorem pristinum saeo fu
Abbreviated transcription (Latin):
a inita dei ut tamen ĩ natura sua non tam̃ amĩno dosistat ita morta¬
ẜ ee aliqua causa inuonicur ut ⁊̃ in mortał nõ sine rõne dicatur
non est pars dĩ anima si enũ hoc eẽt. om̃imodo ĩ ꝯmutabił atq
idrmptibił eẽt Ꝙ si eẽt nec defic̾et in dec̾us nec ꝓsic̾et in
melius noc aliquid ĩ semec ipã uel incipet hr̃e quod nõ hẽbat
uel desinet hr̃e auod hẽbat quant̾ ad euis ipĩs ꝑfectõnes ꝑ¬
tiuiot. Quam u̾o se alit̾ debeat non opus ÷̃ oxtͥnsecꝰ tostimanio.
quis quis se sp̃m aic̾tit. agnoscit suigtͣ aut̃ dicitur ab eis. auĩ
animã dĩ eẽ. partẽ uolunt. hanc eius labem hanc eiꝰ carpitudi¬
nem auam uidemus ĩ neaussimis hõĩb hanc deniq infirracta¬
li cẽ. s ex corpor Ꝙiud int̾esẜ unde egrotet. Rue si eẽs ĩ¬
ꝯmutabił undelib crotare non posset Nam ꝙ i̾e ĩqmutabi¬
le ⁊ incorruptibile est nullus rei accessu ꝯmutari ł corrũꝑi poc̃

Expanded text:
a uita dei, ut tamen in natura sua uiuere non omnino desistat, ita mortalis ex aliqua causa inuenitur, ut etiam inmortalis non sine ratione dicatur. non est pars dei anima. si enim hoc esset, omni modo incommutabilis atque incorruptibilis esset quod si esset, nec deficeret in deterius nec proficeret in melius nec aliquid in semet ipsa uel inciperet habere, quod non habebat, uel desineret habere, quod habebat, quantum ad eius ipsius affectiones pertinet. quam uero aliter se habeat, non opus est extrinsecus testimonio; quisquis se ipsum aduertit, agnoscit. frustra autem dicitur ab eis, qui animam dei esse partem uolunt, hanc eius labem ac turpitudinem, quam uidemus in nequissimis hominibus, hanc denique infirmitali esse sed ex corpore. quid interest, unde aegrotet, quae si esset incommutabilis, unde libet aegrotare non posset? nam quod uere incommutabile et incorruptibile est, nullius rei accessu commutari uel corrumpi potest;
Abbreviated transcription (Latin):
sit ⁊ cur mͥ in ista auã hẽmus p̃ manib questione sufficiat inti¬
mabo et cum ip̃m det̾tio libro locum scriptũ hus litt̃is inseram
ipĩ hoĩet eẽ ceperũt maior querela et quasi iẜicors deponi solet
dm drꝰ. Qud mali fet̾unt ut ista pat̾entꝰ: Quasi possit eis ĩno¬
cari st̃ dolorib ac mortib flagellant᷑ surista nõ fiant quando
mu̾e aut excusacõnem ĩ sutiꝰ uidicũ suppliciis non habebunt. si uita
euis angorib ad et̾nam uitam desid̾iũ ꝯũtere noluerũt. Qiuis gͦ

Expanded text:
sit et cur mihi in ista, quam habemus in manibus, quaestione non sufficiat, intisit et cur mihi in ista, quam habemus in manibus, quaestione non sufficiat, intimabo et eum ipsum de tertio libro locum secerptum his litteris inseram.ipsi homines esse coeperunt, maior querela et quasi misericors deponi solet, cum dicitur: quid mali fecerunt, ut ista paterentur? quasi possit esse innocari sunt, doloribus ac mortibus flagellantur, cur ista non fiant, quando,uiuere, aut excusationem in futuri iudicii supplicio non habebunt, si uitae huius angoribus ad aeternam uitam desiderium conuertere noluerint? quis autem
Abbreviated transcription (Latin):
maiores ista paciunt ꝰ solemus dr̃e aut sic̃ ĩ iob ecit examinari
latet s ab hus exordus naturalib ductum apparet ĩ gradib
quoꝵ nõnulli tam tardi ⁊ obliuosi st̾ ut nec pͥma disc̾nere
litt̃aꝵ elementa potuenĩt. Quidam ulo tante st̃ fatuitatis bt
non multũ a prcronb diff̾ant. quos mariones uulgo uocãt.
s detur fortasse corpora hoc faciunt. S nũquid ẜm hãt sẽ¬
tenciam auam deffendi uolumꝰ aiã sibi corpus elegit ũ cligẽ¬
do aum falłetur etrauit: Aut aim ĩ corpꝰ cog̾etur intͣre neces¬
sitate nascendi alia tyrꝑa p̃dempantib aiãꝵ turbis. ipã aliud
nõ inuenit ⁊ sic̾ ĩ sptatulo aliqͦ locũ ita carne̾ nũꝙ uoluit s
nob̾ racio nouaꝵ aiãꝵ singuł corporib sigillatimq facturum.
Ego auid̾ nõ ingenus s saltem de penis ꝑuuloꝵ quas ĩ hac ui
ta paciuntur dixi aliquid ĩ libris de liħ̾o arbitrio Quad quale

Expanded text:
maiores ista patiuntur, solemus dicere aut sicut in lob merita examinari maiores ista patiuntur, solemus dicere aut sicut in lob merita examinari latet, sed ab ipsis exordiis naturalquorum nonnulli tam tardi et obliuiosi sunt, ut ne prima quidem discere litterarum elementa potuerint, quidam uero tantae sunt fatuitatis, ut non multum a pecoribus differant, quos moriones uulgo uocant. respondetur fortasse: \'corpora hoc faciunt\'. sed numquid secundum hanc sententiam, quam defendi uolumus, anima sibi corpus elegit et in eligendo, cum falleretur, errauit ? aut, cum in corpus cogeretur intrare necessitate nascendi, alia corpora praeoccupantibus animarum turbis ipsa aliud non inuenit et sicut in spectaculo aliquo locum ita carnem, non quam uoluit, sed nobis ratio nouarum animarum singulis corporibus singillatimque factarum. Ego quidem non quid in libris illis de libero arbitrio. quod quale
Abbreviated transcription (Latin):
enas uentum est ꝑuuloꝵ magnis michi crede coartor angustus. uec
nio quo necesse est trabant᷑. si de roiꝑe exierint sine xpĩane qrẽ. satͣ¬
eqiit udmib torãntur tolorb fame ⁊ siti cruciatit᷑ debilitant᷑
membris. priuant᷑ sensib. uexantur ab ĩmundis sp̃ib demon¬
strand̾ ÷ utiq quomodo ista sine ulla sua mala tausa iuste paci¬
ant᷑ dlon enim dici fas ÷. aut ista ignorante dõ fĩ. aut eũ nõ
pse resist̾e facientib aut ĩ uiste illa ł fac̾e̾ .ł ꝑmitt̃e. Nũquid¬
nar sicut ali̾a irrõnabilia tde dicimꝰ ĩ usus dari nacuris ex¬
cllenciorib. Et si uiciosis sic̾ aꝑtissime ĩ cuugłio uicemꝰ por¬
cos ad usum desid̾atum ꝯcessos ct̃ demonib hoc ⁊ de hoĩe rte
possumꝰ dr̃e. ammal est enĩ s rõnale. Et si mortale. aiã est tõ¬
nat ⁊̃ ist membris aue tantis afflictionib penas luit. deus bonꝰ ÷
teuis iustus est. deus omĩpot̃ est. hoc dubitate omnino demẽtis.

Expanded text:
enas uentum est paruulorum, magnis, mihi crede, coartor angustiis nec,tio, quo necesse est trahantur, si de corpore exierint sine Christianae gratiae sacraegritudinibus, torquentur doloribus, fame et siti cruciantur, debilitantur membris, priuantur sensibus, uexantur ab inmundis spiritibus. demonstrandum est utique, quo modo ista sine ulla sua mala causa iuste patiantur. non enim dici fas est aut ista ignorante. deo fieri aut eum non posse resistere facientibus aut iniuste ista uel facere uel permittere. num quidnam, sicut animalia inrationabilia recte dicimus in usus dari naturis excellentioribus > etsi uitiosis, sicut apertissime in euangelio uidemus porcos ad usum desideratum concessos esse daemonibus, hoc et de homine recte possumus dicere? animal est enim sed rationale etsi mortale. anima est rationalis in illis membris, quae tantis afflictionibus poenas luit. deus bonus est, deus iustus est, deus omnipotens est; hoc dubitare omnino dementis es
Abbreviated transcription (Latin):
camq c̾acio si habeo pnidentem pium q ꝯsid̾atorẽ. ĩ csfabilẽ
laudem creadori eeatant quantomag̾ c̾acio nõ cꝰlib animał s
hoĩs. Si aut̃ caiusa t̾andi quentur nulla ciciꝰ ⁊ melius ex detur.
nisi aiua omĩs c̾atura bona est Et quad digniꝰ quã ut bona faci¬
at bomis deus quem nemo far̃e pot̃ nisi dous. hec ialia q̃ possu¬
mus sicut possum dico adu̾sus eos. quĩ hant opiõnẽ qua c̾dũt᷑
am̃me sicut illa una singuł sr̃ labe factare conant᷑ S cũ ad
penas uent

Expanded text:
lem lem laudem creatori excitat, quanto magis creatio non cuiuslibet animalis sed hominis! si autem causa creandi quaeritur, nulla citius et melius respondetur, nisi quia. omnis creatura dei bona est; et quid dignius, quam ut bona faciat bonus deus, quae nemo potest facere nisi deus? Haec et alia, quae possum, sicut possum, dico aduersus eos, qui hanc opinionem, qua creduntur animae sicut illa una singulis fieri, labefactare conantur. sed cum ad poenas uent
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃am. Ut enĩ alia taceam oepit eẽ ĩ tp̃i. ĩ mortalitas carnis 4ͥ
que tañ iam ñ moritur ⁊ mors ei ultͫ non dnãbitur. Illud u̾o
quod adilsus rufmnũ posiusti quostam huit sinẽ calũꝑniari ꝙ
dm̃ dare aiãs adult̾ mis ꝯceptib uideatur in dignũ unde cotͣti¬
tur astruere. mentis geste ante carnẽ uite aiãs. quasi ad erga¬
stula hiuus modi iuste̾ posse ꝑduci Non mouet multa cogitãtẽ
quib ħ posset caluꝑmia refutari. ⁊ quad ipẽ sxdisti ñ eẽ : uiti¬
um sementis ĩ t̾cico quod surto dicit᷑ ͦ subłatũ. s ĩ eo qui snumẽ¬
ta suratꝰ est Et ideo t̾ram nõ debuisse g̾mio suo tͥram semina
ꝯ fouete quia sador ĩmũda ꝓiet̾it moarai. Elegantissima simi¬
litudo est. quam ⁊ anteqͣ leg̾em nullas mͥ obicio ista. &e adult̾iis
fetib ĩ hac questione faciebat angustias genetalit̾ intuenti

Expanded text:
nostram. ut enim alia taceam, coepit esse in tempore inmortalitas carnis Christi, nostram. ut enim alia taceam, coepit esse in tempore inmortalitas carnis Christi, quae tamen iam non moritur uosdam huic sententiae calumniari, quod Deum dare animas adulterinis conceptibus videatur indignum: unde conantur astruere meritis gestae ante carnem vitae, animas quasi ad ergastula huquibus haec possit calumnia refutari. et quod ipse respondisti non esse uitium sementis in tritico,. quod furto dicitur esse sublatum,. sed in eo, qui frumenta . furatus est, nec idcirco terram confouere, quia sator inmunda ea proiecerit manu, elegantissima similitudo est. quam et antequam legerem, nullas mihi obiectio ista de adulterinis fetibus in hac quaestione faciebat angustias generaliter intuenti
Abbreviated transcription (Latin):
mortalib rõnales hñtib aĩãs. dĩ largitate ꝯcessa est. Unde si hõ
faciendi attifex eaꝵ ĩ hus nauit quas quib maras uocib tͥbuat.
ut illud quod canit᷑ decedentib at succedentib sonis pulchtime cͣtat
⁊ trunseat. Quantomag̾ deus cuius sapĩa ꝑ quem fecit omĩa longe
om̃ib artib p̃senda est. nulla in naturis nascendib ac occidentib
tempoꝵ sꝑacia que tamꝙͣ sinꝯ sillabe ad u̾ba ad ꝑticulas huiꝰ seculi
ꝑtinent ĩ hoc llbenciũ rerũ tamqͣ inrrabili cantico ł breuius uł
ꝓductiꝰ quam modulacio p̃cognita ei p̃finita deposcit. p̾o̾ire per¬
mittit hoc. Cum ⁊ de arbonis folio dix̃im ⁊ de nr̃oꝵ mun̾o ca¬
pilloꝵ quantomag̃ de hoĩs ortu ⁊ occasu cuius temporał uita ba¬
uiuis ꝓductuisq non tenditur quam deus dispesitor tempoꝵ
aucta senescunt ut eo modo credi argant animũ humanũ ideo
eẽ inmortalẽ. oꝵ ante omĩa tpr̃a sit t̾atum ⁊ lon mouet fidẽ

Expanded text:
mortalibus rationales habentibus animas dei largitate concessa est. unde si homo faciendi artifex carminis nouit, quas quibus moras uocibus tribuat, ut illud, quod canitur, decedentibus ac succedentibus sonis pulcherrime currat et transeat, quanto magis deus, cuius sapientia, per quam fecit omnia, longe omnibus artibus praeferenda est, nulla in naturis nascentibus et occidentibus temporum spatia, quae tamquam syllabae ac uerba ad particulas huius saeculi pertinent, in hoc labentium rerum tamquam mirabili cantico uel breuius uel productius, quam modulatio praecognita et praefinita deposcit, praeterire permittit! hoc cum etiam de arboris folio dixerim et de nostrorum numero capillorum, quanto magis de hominis ortu et occasu, cuius temporalis uita breuius productiusue non tenditur, quam deus, dispositor temporum, aucta senescunt, ut eo modo credi cogant animum humanum ideo esse inmortalem, quod ante omnia tempora sit creatus, non mouet fidem
Abbreviated transcription (Latin):
facile oaurrebat aliquis idoneꝰ ⁊ side agendi ⁊ alacͥtate õbediẽdi
⁊ exc̾cita cõno obediendi ꝓcgrinandi. ubi gͦ istum iuuenẽ oxꝑtꝰ
sum cũ ip̃m eẽ. quem a dnõ pecebam dubicare ñ potui. Accipe
ꝙͥ que niͥ peto aꝑire ac disserere nõ graueris. Questro de anĩa
multos mouet ĩ quib ⁊ me cẽ ꝯfiteor ⁊lam qiuid de aiã sĩrmissi¬
me teneam nõ tacebo deinde sub iungam quo q̃i adhus eepni
uelim. anima hãis in mortał est scd̾m quẽdã mod̾ suũ. non . łt
omĩmodo sic̾ dĩ. de auo dc̃m est auod solus hat̃ in mortalitatẽ.
Nam de aiẽ mortib sdã scriptura multa ꝯmemorat unde est ł
sine mortuos sepelire mortuos suos s quodita moritur alienara
a iita dei

Expanded text:
facile occurrebat idoneus et fide agendi et alacritate oboediendi et exercitatione peregrinandi. ubi ergo istum iuuenem expertus sum, eum ipsum esse, qualem a domino petebam, dubitare non potui. Accipe igitur, quae mihi peto aperire ac disserere non graueris. quaestio de anima multos mouet, in quibus et me esse confiteor. nam quid de anima firmissime teneam, non tacebo; deinde subiungam, quid mihi adhuc expediri uelim. anima hominis inmortalis est secundum quendam modum suum. non enim omni modo sicut deus, de quo dictum est, quod solus habeat inmortalitatem; nam de animae mortibus sancta scriptura multa commemorat, unde illud est: Sine mortuos sepelire mortuos suos. sed quod ita moritur alienata a uita dei
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ bonas simul ⁊ malos net ꝓ mał bonoc desciendos. s ꝑ bonis
malos ĩ quantũ fides exigit ⁊ cunitatis racio tolerandos idest
catholicã itte credendẽ. bene q uiuõtẽ alieno uꝙͣ maculari
q malos a bonis int̾ ecc̃am tołan sic hac cum cis bene suuõdo
⁊ hñ manendo agat᷑ bt ⁊ iudentes ⁊ audientes que bona st̾ ma¬
la sua respiciant. ⁊ iudicandos se a dõ ꝑ suis mał aꝑib scientes
resipistant. Atq ita p̃uenti dona arẽ. de suis iniquitatib ꝯfũ
munia ⁊̃ sinem u̾o scłi bonas amałg̾r corpore separandos
iustos ab mnuistis. honos a mał rectos a ꝓuersis. bonas ꝯstituet
et̾nam iusti aut̃ ĩ uitã et̾ nam Iniusti semꝑ arsuri cũ diabolo
Iusti aut̃ regnatur cum xpõ.
Ec It̾um .xl. capitula. ad itgulam uere sidĩ sir missime ꝑti¬
nentia sidesit̾ crede fortit̾ teno ueratit̾ pacient̃ q defende ⁊̃
si quem ꝯtͣria hus docematizare cognoilis tampͣꝓ pestem̃ suge ⁊

Expanded text:
esse bonos simul et malos; nec pro malis bonos deserendos, sed pro bonis malos, in quantum exigit fidei et caritatis ratio tolerandos, id escatholicam recte credentem beneque viventem alieno unquam maculari rque malos a bonis intra Ecclesiam tolerari, si hoc cum eis bene vivendo, et bene manendo agatur; ut et videntes et audientes quae bona sunt, mala sua respuant, et judicandos se a Deo pro suis malis operibus scientes resipiscant. Atque ita praeventi dono gratiae de suis iniquitatibus confmmunia. In fine vero saeculi bonos a malis etiam corpore separandos, justos ab injustis, bonos a malis, rectos a perversis; bonos constituet aeternam; justi autem in vitam aeternam: inique semper arsuri cum diabolo; justi auta capitula ad regulam verae fidei firmissime pertinentia fideliter crede, fortiter tene, veraciter patienterque defende. Et si quem contraria his dogmatizare cognoveris, tanquam pestem fuge et
Abbreviated transcription (Latin):
s alicubi intentuꝰ alicabi remissuiꝰ ⁊ ĩ om̃b tota ⁊ ĩ fuiguł¬
I tota est neaue enĩ alit̾ quod ĩ corꝑe ã nõ tota sentit tam̃ ñ tota
sentit ⁊lam cum exiguo pũcto ĩ airne uiua aliquid tangitur
quãiiis locꝰ ille ñ salum tociꝰ corporis nõ sit s iue ĩ aorꝑe iudeat᷑
aiã m tam̃ totam nõ latet neq ꝑd ꝙ sentiturꝰ ꝓ corꝑis cuncta
discurrit s ihi tantum sentitur ubi fit Unde gͦ max ad totã
ꝑueuit quad nõ ĩ doco fit nisi quiã ibi tota est u̾bi fit nec ut do¬
ta ibi sit totum deserit cet̾a uiunt enĩ illa ea p̃sente bbi
nich tale actum est. Quad si fieret ⁊ utrũq simul fieret si¬
mia utrũq totam parit̾ non lateret ꝓinde ⁊ ĩ om̃ib simul
⁊ĩ singuł particuł corporis sui tota simul eẽ: nõ posset s ꝑ
illas diffund̾etur ut iudemus corpora diffusa ꝑ spacia locoꝵ

Expanded text:
sed alicubi intentius, alicubi remissius et in omnibus tota et in singulsed alicubi intentius, alicubi remissius et in omnibus tota et in singulis tota est. neque enim aliter, quod in corpore etiam non toto sentit, tamen tota sentit; nam cum exiguo puncto in carne uiua aliquid tangitur, quamuis locus ille non solum totius corporis non sit, sed uix in corpore uideatur, animam tamen totam non latet neque id, quod sentitur, per corporis cuncta discurrit, sed ibi tantum sentitur, ubi fit. unde ergo ad totam mox peruenit, quod non in toto fit, nisi quia et ibi tota est, ubi fit, nec, ut tota ibi sit, cetera deserit? uiuunt enim et illa ea praesente, ubi nihil tale factum est. quod si fieret et utrumque simul fieret, simul utrumque totam pariter non lateret. proinde et in omnibus simul et in singulis particulis corporis sui tota simul esse non posset, si per illas ita diffunderetur, ut uidemus corpora diffusa per spatia locorum
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ aut̃ nephas est cusi uere sũme q ĩꝯmucabilẽ cred̾e̾ Nori est
ͥ anima pars dĩ Incorporeani quoq cẽ aiãm ⁊ difficile tardiarib
suaderi pot̃ michi aũt̃ fateor eẽ ꝑsuasum S ne uerbi ꝯtroidaam
ueł suꝑfluo faciam uel meuto paciar qm̃ cam de re ꝯstat ñ ẽ
opus certare de noĩe. si corpus est om̃ĩs sub̾a. ł eẽncia uel si quid
apcus nũduipatur d quod aliquo modo est ĩ se ipõ corpꝰ est aiã Itẽ
seam solam incorporcam placet applłare natam que sic̃me ĩ ꝯmu¬
tabił ⁊ iobiq toca est corpꝰ est aiã am̃ tale aliquid ipã nõ e̾. porro¬
N corpus nõ est masi ꝑ loci spaciũ aliqua lonꝗitudina lacitudiẽ
alticudine ita sistitur uel moueturꝰ: bt maiore sui parte maio¬
rem locuni accupet. et breuiore bresuorẽ. minꝰ q sit ĩ ꝓte ꝙͫ ĩ doto
quadam iuitali incencione portigitur ⁊ lam per cuis om̃s ꝑticu¬
ãlas tota simul adest nec minor in minorib n ͨ maiorĩ maiorib

Expanded text:
m autem nefas est nisi uere summeque incommutabilem credere. non est igitur anima pars dei. Incorpoream quoque esse animam etsi difficile tardioribus persuaderi potest, mihi tamen fateor esse persuasum. sed ne uerbi controuersiam uel superfluo faciam uel merito patiar, quoniam, cum de re constat, non est opus certare de nomine. si corpus est omnis substantia uel essentia uel si quid aptius nuncupatur id, quod aliquo modo est in se ipso, corpus est anima. item si eam solam incorpoream placet appellare naturam, quae summe incommutabilis et ubique tota est, corpus est anima, quoniam tale aliquid ipsa non esi corpus non est, nisi quod per loci spatium aliqua longitudine, latitudine, altitudine ita sistitur uel mouetur, ut maiore sui parte maiorem locum occupet et breuiore breuiorem minusque sit in parte quam in toto,quadam uitali intentione porrigitur; nam per omnes eius particulas tota simul adest nec minor in minoribus et in maioribus maior,
Abbreviated transcription (Latin):
quomodo hec opinio deffenditur qua creduntur aiẽ ñ exillo
una primi hoĩs sicri om̃s.s sicut illa una unita singuli sin¬
gule. Ea u̾o que dicuntur alia ꝯtͣhanc opinconẽ facile me pudo
rtfele. sicuti est illud. que eam sib quidam iudetur uig̾e quo¬
modo ꝯsũmauit deus omia oꝑa sua sexto die. ⁊ septimo irauie¬
aturꝰ dc̃m est. institutas administ tando non nouas instituẽdo
naturas ne scriptura ⁊ Gc̃neseos qͣdicaturꝰ ubi aꝑtissine leg᷑.
ꝯs ũmasse dm̃ omĩa aꝑa sua. siam quod eũ scrptũ est irquie¬
uisse utq a creandis nouis c̾aturis indelligendũ est pona gubꝰ¬
nandis Qui tũt ea que nõ erant fecit a quib friciendis traui¬

Expanded text:
quomodo haec opinio defenditur, qua creduntur animae non ex illa una primi hominis fieri omnes: sed sicut illa una uni, ita singulis singulae. Ea vero quae dicuntur alia contra hanc opinionem, facile me putore: sicut est illud, quod quidam sibi eam videntur urgere, quomodo consummaverit Deus omnia opera sua sexto die, et septimo die requier dictum est, institutas administrando: non novas instituendogeneseos contradicatur, ubi apertissime legitur consummasse deum omnia opera sua. nam et quod eum scriptum est requieuisse, utique a creandis nouis creaturis intellegendum est, non a gubernandis. quia tunc ea, quae non erant, fecit, a quibus faciendis requi
Abbreviated transcription (Latin):
nisi tu bix uit̾ iescrib̾e quam f̾ de maluisses ẽredo ne suꝑ flue labo¬
cares uhi ego essem auem putabas id optime sare ꝙ quesierat.¬
ad me discipulos ut ea doceam que nondum didici doce gͦ mod
doceam Nam ut doceam multi a me flagitant cisq me sicut
multa alia ⁊ hoc ignorare ꝯfiteor Et foitasse quãuis t̃os meum
uocari rabbi. Unde ã ad uerũ magr̃m uenetat nocte Nle aut̃¬

Expanded text:
nisi tu breniter rescribere quam respondere maluisses, credo ne superfluo laborares, ubi ego essem, quem putabas id optime scire, quad me discipulos, ut ea doceam, quae nondum ipse didici. Doce ergo quod doceam. Nam ut doceam, multi a me flagitant, eisque me sicut alia multa, et hoc ignorare confiteor. Et fortasse quamvis in os meum vocari Rabbi. Unde etiam ad verum magistrum nocte venerat
Abbreviated transcription (Latin):
de hus que sare uellot quidquid uel audire sieq nullũ cepit ad¬
ueatus sui fructuru primo ne de me multũ fame c̾te̾t. demde
docui hominẽ quod potui quod aut̃ nõ potui unde̾ disc̾e passet
admoniu atq ut ad te iret hortatꝰ sum Qua ĩre ꝯsilui ł p̃¬
ceptum meum aim libent̾ ⁊ obedient̾ acciꝑet togaui eũ ait
alisde ueniens ꝓ nos ad ꝓpͥa remearet Quam eus pollicitaõem

Expanded text:
de his, quae scire vellet, quidquid vellet audire. Neque nullum cepit adde his, quae scire vellet, quidquid vellet audire. Neque nullum cepit adventus sui fructum. Primo ne de me multum famae crederet. Deinde docui hominem quod potui: quod autem non potui, unde discere posset, admonui, atque ut ad te iret hortatus sum. Qua in re consilium vel praeceptum meum cum libenter et obedienter acciperet, rogavi eum ut abs te venien
Abbreviated transcription (Latin):
Rogo hoc quod a te scribo scẽ frac̾ ieronime ꝯsulens de hus aue
nescio suictuosum nob̾ eẽ uelit quamꝙͣ enĩ te mults quã ego sũ eci¬
te maiorem. tamẽ ⁊̃ ipẽ. iam senex ꝯsulo s ad distendum ꝙ opus
nulla mͥ ecas sera uider poc̃. qr et si senes mag̾ decet docͥe ꝙͣ disa.
mag̾ tam̃ disc̾e quam qd̾ aocrant ignorare. nicħꝰ oquid̾ molestiꝰ fero
litt̃as tuas ꝑ in t̾ualla non dierit̃. nõ mensiũ. s aliquot annoꝵ om
si sĩ posset cocidie te p̃sontẽ. hr̃e uellẽ cum quo loquerer quid qͥ
uellem ⁊ ec ideo tamẽ non abui fac̾e q̃uod poti s s̃ potui totũ
quod nolui. Etre uenit ad me religiosus inuonis cacholica paca
eloaiuo flagraus studio. ucue uas ĩ domo dñĩ eẽ desi detãs ad re¬
pellendas fłas ꝑniciosasq doctlias que amimas his panoꝵ inulto¬
infolicius quam corpora barbantꝰ gladius trucidanĩt. Nam inde
ad nos usq a uoce lict̃ore ꝓperauit fama cxc̾titus auoda me poss

Expanded text:
ieronyme, consulens te de his, quae nescio, fructuosum esse nobis uelit. quamquam enim te multo. quam ego sum, aetate maiorem tamen etiam ipse iam senex consulo; sed ad discendum, quod opus est, nulla mihi aetas sera uideri potest, quia, etsi senes magis decet docere quam discere. magis tamen discere quam, quid doceant, ignorare. nihil equidem molestius fero litteras tuas per interualla non dierum, non mensium sed aliquot annorum. cum, si fieri posset, cotidie praesentem te habere uellem, cum quo loquerer, quicquid uellem. nec ideo tamen non debui facere, quod potui, si uon potui totum, quod uolui. Ecce uenit ad me religiosus iuuenis catholica pace eloquio, flagrans studio, utile uas in domo domini esse desiderans ad refellendas falsas perniciosasqinfelicius, quam corpora barbaricus gladius, trucidarunt. Nam inde ad nos usque ab oceani littore properavit, fama excitus, quod a me posset
Abbreviated transcription (Latin):
irmissime tene ⁊ nullatenꝰ dubites oẽm c̾aturan dĩ bonã
eẽ. ⁊ nichil reiciendum ꝙ cum gr̃aꝵ accõne ꝑcipitur Et dĩ
sciuos aui a carnib ⁊ uino se abistiẽt nõ tamqͥ ĩmunda q̃ adõ
ftã st̾ iespuere s a fortiori cibo ac potu ꝑ sola castigacione
carnis abstinere. Nupcias quaq diuinitꝰ institutas ⁊ bene¬
dc̃as ⁊ melus auid̾ eẽ. si quisquã sine ꝯuigio sit ut lib̾uis
ata plenius. oogitet que st̾ dĩ ⁊ que placeant dõ tamen nͣł
quĩ ꝯtinẽciã nõ uouerũt nullĩ eẽ pcr̃m si uel mułt̾ nubat¬

Expanded text:
ubites, omnem creaturam Dei bonam esse, et nihil rejiciendum quod cum gratiarum actione percipitur; et Dei servos qui a carnibus aut vino abstinent, non tanquam immunda quae a Deo facta sunt respuere, sed a fortiori cibo et potu, pro sola castigatione corporis abstinere. Nuptias quoque divinitus institutas et benedictas; et melius quidem esse si quisquam sine conjugio sit, ut liberius atque plenius cogitet quae sunt Dei, quomodo placeat Deo ; tamen illis qui continentiam non voverunt
Abbreviated transcription (Latin):
aue non etant crearentur s nunc quod dr᷑ animas. nõ innescio
quo fonte lam existentes mitt̾e nec de ipõ tam ꝙͫ suas ꝑticulas ir¬
torare net de illa una onginalit̾ trah̾e nec ꝓ delidis ante curnẽ
comissis carneis uincuł ꝯpedire s nouas t̾are singulas singuł fuã
tuiq nascenti non aliquid fac̾e dicit᷑ ꝙ ante ñ fec̾at. Iam cuĩ
sexto die fer̾at hoiẽm ad iiaginẽ suã. Q uadutiq scd̾m aĩam
plicando ꝙ erat. Uñ ⁊ illud u̾m est quad areb aue nõ erant ĩsti¬
tuendis requieuit ⁊ hoc u̾m est ꝙ nõ solũ guẜuando q̃ fecit ue¬
tum ⁊̃ aliquid non quod non dũ. s quod iam c̾au̾at num̾asius
trrando usq nũc oꝑatur. Uel sic gͦ ł quolib alio modo eximus
ab eo quod nob̾ obioit᷑. de reqiue dĩ ab oꝑib dĩ suis Ne p̃p̾ ea nõ
credamus nũc usq sĩ aiãs nouas non es illa una s sit̾ illa una
Nam quod diciturꝰ auare fecit animas tis auas nouit cito mori¬

Expanded text:
quae non erant, crearentur. sed nunc quod dicitur animas non in nescio quo fonte iam existentes mittere nec de se ipso tamquam suas particulas inrorare nec de illa una originaliter trahere nec pro delictis ante carnem commissis carneis uinculis compedire sed nouas creare singulas singulis suam cuique nascenti, non aliquid facere dicitur, quod ante non fecerat. iam enim sexto die fecerat hominem ad imaginem suam, quod utique secundum plicando, quod erat. unde et illud uerum . est, quod a rebus, quae non erant, instituendis requieuit, et hoc uerum est, quod non solum gubernando, quae fecit, uerum etiam aliquid, non quod nondum sed quod iam creauerat, numerosius creando usque nunc operatur. uel sic ergo uel alio quolibet modo eximus ab eo, quod nobis obicitur de requie dei ab operibus suis, ne propterea non credamus nunc usque fieri animas nouas non ex illa una sed sicut illam unam. Nam quod dicitur: \'Quare facit animas. eis, quos nouit cito mori
Abbreviated transcription (Latin):
cortupcio ignobilitas ⁊ unir̃mitas ĩ quib semĩnãt᷑ Q ue
ob hac mente ñ extinguenturꝰ ut illud iuge tormentũ. cor¬
pori atq aiẽ. sit mortis et̾ne suppliciũ iuste ũo aie. quas
hic retemptor deus gratis ox fide iustificauit ⁊ iustifica¬
tis bñ iuuendi usq ĩ sinẽ ꝑseu̾ anciã tribuit ĩ ip̃is oorꝑib
ĩ quibo hic iustificõius gr̃am diuinitꝰ acceꝑũt ⁊ ĩquib iusti

Expanded text:
corruptio, et ignobilitas, et infirmitas in quibus seminantur: quae ob hoc morte etiam non exstinguentur, ut illud juge tormentum corpori atque animae sit mortis aeternae supplicium. Justae vero animae, quas hic Redemptor Deus gratis ex fide justificavit, et justificatis bene vivendi usque in finem perseverantiam tribuit, in ipsis corporibus in quibus hic justificationis gratiam d
Abbreviated transcription (Latin):
met̾num arsurꝰ est qui prius pꝰcauit ⁊ pcc̃atũ pͥmis hõib
ꝑsuasit. Ubi cum co ⁊ fornicaru idoł seriuentes aduld̾i molles
ꝯse quent᷑ si aut̃ huiꝰ uite t̾minũ a iiis sius mał ꝯu̾si ñ fue¬
rint et̾nis ignib exurent᷑ꝰ onuis enẽ hõ. aui ĩ hac seculo usq ad
sinem iniquitatẽĩ deloctacõe ⁊ cordis aliduracõne ꝑmansit
sicut hic cũ noxia criminũ delcrt acio tenuit sic eũ sine fine

Expanded text:
in aeternum arsurus est, qui et primus peccavit, et peccatum primis hominibus persuasit: ubi cum eo etiam fornicarii, idolis servientes, adulteri, molles,consequentur , si ante hujus vitae terminum a viis suis malis i in hoc saeculo usque ad finem in iniquitatum delectatione et cordis obduratione permanserit, sicut hic eum noxia criminum delectatio tenuit, sic eum sine fine
Abbreviated transcription (Latin):
bile bonrĩ ⁊ ab ip̃o c̾atas eẽ omĩs naturas. honas quid̾ qr a sũ¬
mo bono fcẽ st̃ s mutabiles qr ex nichilo frẽ st̃. Huillã q eẽ
mali naturam qr onũis natura ĩ quãt᷑ natura est : bona ẽ.
N quia ĩ ea bonum ⁊ namni ec auger pot̃. ĩ tant̃ mala de
ĩquant᷑ bonũ eius minuitur malum enim nich̾ ÷ diliuid tuisi
priuacio boni. unde ꝯstat geminũ eẽ t̾ature rõtał malũ .i u
num quo uolũtane ipã deficit a sũmo bono c̾atore suo al̾umn
quo inuita puniet᷑ ignis et̾ i supplicio. illud passura iuste
qr hoc amasit ĩ iuste ⁊ ã ordinem ĩ se nõ serualut diuine ĩsti¬

Expanded text:
s naturas, bonas quidem, quia a summo bono factae sunt; sed mutabiles, quia de nihilo factae sunt: nullamque esse mali naturam, quia omnis natura in quantum natura est, bona est. Sed quia in ea bonum et minui et augeri potest, in tantum mala dicitur, in quantum bonum ejus minuitur, malum enim nihil est aliud, nisi privatio boni. Unde constat geminum esse creaturae rationalis malum: unum, quo voluntarie ipsa defecit a summo bono Creatore suo; alterum, quo invita punietur ignis aeterni supplicio: illud passura juste, quia hoc admisit injuste; et quae ordinem in se non servavit divinae insti
Abbreviated transcription (Latin):
solum int᷑ catholicã ec̃am s ⁊̃ apiss hũticos qui ĩ nominẽ
pris ⁊ filii ⁊ spt̃ scĩ bapt̃ant eẽ posse s exͣ eir̃am cachalicam
ꝓdeẽ non posse Imo sicut intͣ᷑ eccam catholicã recte credẽtib
ꝑ sacͣmentũ bapt̃ ꝯfotri salutẽ. sic cxͣ ecr̃am baptizatis si ad
ciram non redier̃t. eodem bapt̃ate cuimulari ꝑniciẽ tant̾
enĩ ualet ecc̃astice societatis unitas ad salutẽ bt hapt̃o nan
saluetur Cui nõ ibi datur ubi aportuit ut det᷑ Incẽ tam̃ hoĩ

Expanded text:
ticos qui in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti baptizant, esse posse; sed extra Ecclesiam catholicam prodesse non posse: imo sicut intra Ecclesiam recte credentibus per sacramentum baptismi conferri salutem, sic extra Ecclesiam baptizatis, si ad Ecclesiam non redierint, eodem baptismo cumulari perniciem . Tantum enim valet ecclesiasticae societatis unitas ad salutem, ut baptismo non salvetur, cui non ibi datur ubi oportet ut detur. Inesse tamen homini
Abbreviated transcription (Latin):
sc d̾m ꝓpoĩtum uocandos ut obediant p̃parauit iustificandos. ut
accepta gr̃a iette credant ⁊ bñ iuuant .p̃purauit n cli̾fitã dos¬
ut xp̃i ohcredes eft̃i reguum celoꝵ sine fine possideant. ad ꝙ
regnũ du̾sis tpr̃ib ꝑ sacramenta ã ad fidem in carnacõis sue̾
x pt̃ instituit illi ꝑuenerũt. Quos deus gratis nullo bone uolũ¬
scõ nõ pot̃ introire ĩ regnum dĩ. absq sacramẽto baptatis p̃t̾
eos qui ĩ ecc̃a cãtholica sine bapt̃ate pro xpõ. sanguinẽ fundũt
ket celum ccloꝵ põt quisquam acciꝑe nec uitam ecñam Ꝙ siue in
cathalica suie ĩ heresi siue quocumq scismate quisꝙͣ ĩ noiẽ. prĩs
⁊ silii ⁊ sp̃t̃. scĩ bapt̃i sacͣmentũ acceꝑit integrũ sacͣmentũ ac¬
cepit. s salutẽ que uirt᷑ ÷ sacramẽti nõ hẽbit si cxͣ catholicã¬

Expanded text:
um propositum vocandos ut obediant; praeparavit justificandos, ut accepta gratia recte credant, et bene vivant; praeparavit etiam cohaeredes effecti, regnum coelorum sine fine possideant: ad quod regnum diversis temporibus per sacramenta, quae ad fidem incarnationis suae Christus instituit, illi pervenerunt, quos Deus gratis, nullo bonae voluncto, non potest introire in regnum Dei , absque sacramento baptismatis, praeter eos qui in Ecclesia catholica sine baptismate pro Christo sanguinem fundunt, nec regnum coelorum potest quisquam accipere, nec vitam aeternam. Quia sive in Catholica, sive in haeresi quacunque vel schismate quisquam in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti baptismi sacramentum acceperit, integrum sacramentum accipit; s
Abbreviated transcription (Latin):
dioris uide instituta scrt autur.⁊ ĩco ꝙ ꝯuigia nõ hñt non
nuitiaꝵ honũ ꝯimẽ eẽ exist imant. s ꝯtinẽciam uige in bonis
nuptus incliorem cẽ non dubitant isto auam maxime tpr̃
quando dicitur de continencra. qui pãc taꝑe capiat. ⁊ de nup
in alt̃o infirmitas iemedio subleuatur. Uñ quia cantudinĩ
titum nullatenus misdeatur In talib ⁊ si fiũt aliquis. ꝯuigat

Expanded text:
nt, non nuptiarum bonum crimen esse existimant, sed continentiam jugem bonis nuptiis meliorem esse non dubitant: isto quam maxime tempore, quando dicitur de continentia: Qui potest capere, capiat ; de nuptiin altero infirmitas remedio sublevatur. Unde quia aegritudini ritum ullatenus misceatur. In talibus etsi fuerit aliquis conjugalis
Abbreviated transcription (Latin):
uicam non tribuit ⁊ ipsa non uiuit. atq ita cum miro modo oũ
curnĩ aĩa sit cuusa iuuendi. spt̃ tamẽ irrõnał tamdiũ iuuit ꝙ¬
diũ incarne manere potuerit dum enĩ a carne sua seꝑatur
extinguit ͦ ita fit ut cum ipẽsit uitr carnis sue sic uiu̾e ita
nenueat quando uitam curm administͣre nequiuerit. ⁊ si nõ sit
net ot̾nitas irtĩnalib spiritib data nõ est nec aliꝙ eisi iudicud
ĩratatur ĩ quo ei ł bentitudo pro bonis. uel dampnacio ꝓ mat.
roddatur oꝑib . ideo aut̃ ĩ eis nulla oꝑum disc̾cio require̾tur qr
nullam intelligendi facultatem diuinitꝰ acceꝑunt sp̃da gͥ eoꝵ¬
corpora resurrectura ñ st̾ qr nec ĩ ip̃a aiab aut equitas aut ũqͥ¬
tas fuit ꝑ aua eis at̾na ħ lrutitudo sit retribuenda ł pena alla¬

Expanded text:
it: atque ita miro modo cum omni carni anima sit causa vivendi, spiritus tamen irrationalis tandiu vivit quandiu in carne manere potuerit, et dum a carne sua separatur, exstinguitur. Ita fit ut, cum ipse vita carnis suae sit, vivere tamen nequeat, quando vitam carni subministrare destiterit; et si non siaeternitas irrationabilibus spiritibus data est nec aliquod eis iudicium praeparatur, in quo eis uel beatitudo pro bonis uel damnatio pro malis reddatur operibus. Ideo in eis nulla operum discretio requiretur quia nullam intelligendi facultatem diuinitus acceperunt. Procorpora resurrectura non sunt, quia nec ipsis animalibus aut aequitas aut iniquitas fuit pro qua eis aut aeterna beatitudo sit retribuenda uel
Abbreviated transcription (Latin):
requuõ sic paulã honam millatenꝰ hr̃e pot̾unt uolũdatẽ ⁊ sic̾ eohe¬
cumulabit ipã malignitas penam quando ext̃iarib deputati
tenebris. nullo illustrabuntur int̾iore lumine u̾itatis. ꝑindẽ
om̃i hõĩ ĩ hac uita cẽ pot̃ utił penitencia sr uam quocumnq dẽ¬
pore homo egerit quamlib iniquus quãlib annasus si toto
ꝑis. s ⁊̃ cordis laciimas sud̾it ⁊ maloꝵ ꝗꝑum maculas honis¬
sus fucris ⁊ ilgesñuers saluus etis. ⁊ alio loco dr̃. fili per¬
casti ne adicias it̾um. si ⁊ de p̃t̾itis deprecare ut tibi dimitã

Expanded text:
unt voluntatem. Et sicut cohaecumulabit ipsa malignitas poenam, quando exterioribus deputati tenebris nullo illustrabuntur interiore lumine veritatis. 39. Proinde omni homini in hac vita esse potest utilis poenitentia, quam quocumque tempore homo egerit, quamlibet iniquus, quamlibet annosus, si toto poris, sed etiam cordis lacrymas versus fueris, et ingemueris, salvus eris. Et alio loco dicitur: Fili, peccasti; ne adjicias iterum
Abbreviated transcription (Latin):
atqr disc̾nat ⁊ temꝑ oꝑum suoꝵ ꝑ quib recrptura ÷ in
indiciꝯ ꝙ ordinauit diuina iustida ⁊ ciustẽ irtrbucõis
temꝑ. qu̾o non ei iam licebit aut oꝑa mutare aut irns
dde aquis ciũ st̃ itptilia. atq uolatilia de t̾ra u̾o q̃dam
diu ĩ corporib uiuũt. aruita quippe tõne capae que diuinitꝰ fcã

Expanded text:
 quibus receptura est in judicio quod ordinavit divina justitia, et ejusdem retributionis tempus, quo non etiam licebit, aut opera mutare, aut remide aquis enim sunt reptilia et volatilia, de terra vero quaedam ndiu in corporib
Abbreviated transcription (Latin):
sit ĩ ali quo ur̃m cor infidelitatis distendendi a dõ uiuo s
adhortamini uosmet ipõs ꝑ singulos dres doner hodie cygͤ¬
minatur ut non obduretur quis ox uob̾. fallacia prĩ. ob
qr illa ꝯm̃iũ hominũ debita sit exactura cauitas ustissi¬
mi iudicis que nõ dimisent miẜiandia clementissim ĩ redẽp¬
tons. sicut enĩ miã sus cipit ab soluitq ꝯu̾sas. ita iustica.
i epeliet ⁊ pumiet obduratos. hu st̾ qui prrcandis ĩ sp̃m sc̃m.
neq ⁊ hac scailo neq ĩ futuro irmissionem ircipient pcrõꝵ¬

Expanded text:
dulitatis discedendi a Deo vivo, sed adhortamini vosmetipsos per singulos dies, donec hodie cognominatur, ut non obduretur quis ex vobis fallacia peccati. quia illa omnium hominum debita sit exactura aequitas justissimi Judicis, quae non dimiserit misericordia clementissimi Redemptoris. Sicut enim misericordia suscipit, absolvitque conversos, ita justitia repellet et puniet obduratos. Hi sunt qui peccantes in Spiritum sanctum, neque in hoc saeculo, neque in futuro, remissionem accipient p