comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ante quẽ ignis ardebit. ignis aut̃
aut semꝑ ead̾. aut citiꝰ adurat. esta¬
te quomꝰ orandũ dic̃ ne fuga nr̃a
yeme fiat. nͥ forte qr his qui in mõ¬
ne lubͥco corꝑis uestigia infirma
labantur. Unde ⁊ illa iam secura
ꝓcessu. iam firmis radicib nixa:
letatur dicens. Yens abiit. tp̃s se¬
candi aduenit. Hyeme enĩ arbores
uentꝰ suo honore despolrat. ⁊ asꝑi¬
tas frigoris teneras frondes ĩ sp̃em
mortis int̾sic̃. Uere aut̃ resurgũt
semina. ⁊ tanqͣm noua estatis nate
uiridãtis a dolescit. Uere pascha ẽ
qñ seruatꝰ sum. estate est peteco¬
ste. qñ resurrectionis głiam celeb᷑¬
mus ad instar fut᷑i. Orandũ ⁊̃ in e
salb̃o te: hoc est ab oꝑib ociantẽ
ueniẽs dñs dep̾hendat. & ĩo uixta
legem oꝑare dedie indiem. ⁊ esto
sp̃u feruenti. ⁊ labore ꝑuigili. Nec
otiosum illud qr scͥptum est. S ab¬
bato humiliab̾ animã tuam. Et
qr septuaginta ãñisppłs incapti¬

Expanded text:
ante quem ignis ardebit, ignis autem uis ante quem ignis ardebit, ignis autem uis aut semper eadem aut citius adurat aestate, quomodo orandum dicit ne fuga nostra hieme fiat nisi forte quia is qui in monne lubrico corporis uestigia infirma a labantur? unde et illa iam secura processu, iam firmis radicibus nixa laetatur dicens: hiems abiit, tempus secandi aduenit; hieme etenim arbores uentus suo honore dispoliat et asperitas frigoris teneras frondes in speciem mortis interficit; uere autem resurgunt semina et tamquam noua aestas naturae uiridantis adolescit. uere pascha est, quando seruatus sum; aestate est pentecoste, quando resurrectionis gloriam celebramus ad instar futuri. orandum etiam ne sabbato te, hoc est ab operibus otiantem ueniens dominus deprehendat, et ideo iuxta legem operare diem in diem et esto spiritu feruenti et labore peruigili. nec otiosum illud quia scriptum est: sabbato humiliabis animam tuam, et quia septuaginta annis populus in capti
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfectoꝵ parẽtes aut iudiciidies.
aut mortis ĩueniat: paruulos
nr̃os ablactare ꝓpemꝰ. Ablactatus
ysaac ñ fuit sõpno matͥs obnoxiꝰ
w ĩo epulũ magnũ exhibuit abͣ¬
ham qñ ablactauit filiũ. Ablac¬
tatus dł: retͥbutonẽ aĩe sue sꝑat.
Non enĩ corinthiꝰ in pͥmordio fi¬
dei. esce ad huc inualidus fortio¬
ri lacte potat᷑. s iam pane solido
firmatꝰ inplenitudinẽ ꝑfecte
etatis adoleuerat. Ergo ñ satis est
cura generandi: nͥ suppetat effica-¬
tia nutͥendi. Itaq ⁊ tibi tãqͣm ma¬
rie u̾bumdĩ crescat. sapiẽtia ⁊ eta¬
te ꝓficiat. Qd̾ ita fit si om̃ia dicta
lusticie incorde custodias. nec se¬
nectutis tempꝰ expectes. s in pͥma¬
etate desponsato uiro uisto. sapi¬
entiã sine corruptela corꝑis tui.
cito cõcipias: cito nutͥas. Uide mͥ
paulũ hesternodie ꝑseq̃ñtẽ. hodie
credente. die cͣstina p̾dicantẽ. Ora¬
te nefiat fuga ur̃a yeme aut sabb̃o.
cum iuditii dies uenturꝰ sit dñs

Expanded text:
es operum aut iudicii dies aut mortis inueniat, paruulos nostros ablactare properemus. ablactatus Isaac non fuit somno matris obnoxius, et ideo epulum magnum exhibuit Abraham, quando ablactauit filium. ablactatus Dauid retributionem animae suae sperat; non enim Corinthius in primordio fidei escae adhuc inualidus fortiori lacte potatur, sed iam pane solido firmatu in plenitudinem perfectae aetatis adoleuerat. ergo non sat est cura generandi, nisi suppetat efficacia nutriendi. itaque et tibi tamquam Mariae uerbum dei crescat, sapientia et aetate proficiat. quod ita fit, si omnia dicta iustitiae in corde custodias nec senectutis tempus exspectes, sed in prima aetate desponsata uiro iusto sapientiam sine corruptela corporis tui cito concipias, cito parias, cito nutrias. uide mihi Paulum hesterno persequentem, hodie credentem, die crastina praedicantem. Orate ne fiat fuga uestra hieme aut sabbato. cum iudicii die uenturus sit dominus,
Abbreviated transcription (Latin):
st̃: ⁊ quomodo sarram dñs bñdi¬
xit ⁊ peꝑit.: ⁊ quomꝰ anna orauit¬
⁊ genuit: ⁊ quomͦꝰ rachel filios be¬
nedicta suscepit: Nũquid erraue
rum: s qr ibi bellum est.: Su̾tam᷑
ad sp̃m pacis.s ax enĩ cdix̃. Alulier
habetis. Iterum aut̃ uidebo uos
⁊ gaudebit cor ur̃m. ut ostend̾et
ꝑfectoꝵ eẽ letari. nutare infirmo¬
rum. qiͣ adhuc inc̾ta metuẽtiũ.
⁊ bibebant. nubebant ⁊ uxores du.¬
cebant. letigaudẽtes: scilicet se
timoꝵ gressus pigrescat animoꝵ.
effete uirtutum. feteq uitioꝵ.
S nec ille p̾gnantes ⁊dempna¬
tionis exortes st̃. que inbonorũ
actuum molimine ꝯstitute:
necdum aliqͦs suscepti oꝑis ded̾e
ꝓcessus. St̃ enim que de dĩ timo¬
re concipiũt: que dicũt. de ti¬
more tuo ꝯcepimus ⁊ parturiui¬
mus. S ñ om̃s pariunt. Nõ os̃
ꝑfecti. ñ om̃s possut̃ dic̾e: peꝑimꝰ
sp̃m salutis in tra. Non om̃s ma
u̾bum pariãt. Sunt enĩ q̃ aborti¬

Expanded text:
sunt. et quomodo Sarram dominus benedisunt. et quomodo Sarram dominus benedixit, et peperit? quomodo Anna orauit et genuit? quomodo Rachel filios benedicta suscepit? numquid errauerrum? sed quia ibi bellum est, conuertamur ad spiritum pacis; pax enim dixit: mulier habetis, iterum autem uidebo uos et gaudebit cor uestrum, ut ostenderet perfectorum esse laetari, nutare infirmorum quasi adhuc incerta metuentium.  bibebant, nubebant et uxores ducebant, ligantes scilicet se timorum gressus pigrescat animorum, effetae uirtutum fetaeque uitiorum. sed nec illae praegnates condemnationis exortes sunt, quae in bonorum actuum molimine constitutae necdum aliquos suscepti operis dedere processus. sunt enim et quae de dei timore concipiunt, quae dicunt: de timore tuo concepimus et parturiuimus. sed non omnes pariunt, non omnes perfecti, non omnes possunt dicere: peperimus spiritum salutis in terra, non omnes Mauerbum pariant. sunt enim quae aborti
Abbreviated transcription (Latin):
desciscit. ⁊ rursus cũ dñm cogitat.
tremit atq turbat᷑. Tũc cũ iste an¬
tix p̾c tenet. donec de medio fiat:
iusticia exulat. iniquitas regnat.
T unc fides rara: ut ip̃e qi addubi.¬
tans dñs dix̃. Tunc ueniẽs filius
hominis. nũqͥd inueniet pacem
suꝑ tr̾am : uł in nr̃a utiq tr̾a:
uł in orbe tr̃arũ. Sic ⁊ alibi dñs
respex̃ suꝑ filios hominũ: si est
intelligent aut reqͥrens dm̃. Nõ
qr dubitet ds̃.s qr ita rara erat
in hominib fides: ut scdm opi¬
monẽ hominũ uid̾etur eẽ dubi
quus e medio. ⁊incipit regnare
iusticia. que om̃em fidelium m̃¬
tib euacuat pͥncipatum. Est ⁊̃
sabellius. Immo om̃s st̃ antixp̾i
qui pͣua nos int̾p̾tatione seducũt.¬
& ideo qui legit intelligat. Qui
intelligit ñ seducit᷑: ut credat
ut credant uerum eẽ qui falsus
in ut̾o habent. ⁊ uba dantib in
illis dieb. Ergo conceptio cͥmino¬
sa est. atq libi p̾mia nuptiarũ

Expanded text:
desciscit et rursus, cum dominum cogitat, desciscit et rursus, cum dominum cogitat, tremit atque turbatur. tunc cum iste antichristus tenet, donec de medio fiat, iustitia exulat, iniquitas regnat, tunc fides rara, ut ipse quasi addubitans dominus dixit: tunc u ueniens filius hominis numquid inueniet fidem super terram? uel in nostra utique terra urespexit super filios hominum si est intellegens aut requirens deum, non quia dubitet deus, sed quia ita F rara erat in hominibus fides, ut secundum opinionem hominum uideretur esse dubitquus e medio, et incipit regnare iustitia, quae omnem fidelium mentibus euacuat principatum. est etiSabellius, immo omnes sunt antichristi qui praua nos interpretatione seducunt. et ideo qui legit intellegat; qui intellegit non seducitur, ut credat ut credant uerum esse qui falsus in utero habent et ubera dant in illis diebus! ergo conceptio criminosa est? atqui liberi praemia nuptiarum
Abbreviated transcription (Latin):
supͣ om̃e qd̾ dicit᷑ ds̃ aut qd̾ colit᷑.
ita ut intẽplodĩ sedeat ofrendens
se tanqͣm sit ds̃. & reliqͣ. Ergo sede¬
plo ñ inuiolabili. s corruptele ob¬
noxio. qd̾ aut ꝑfidie ĩuoluat rui¬
na. aut iracundie uis surruat.
aut cupiditatũ ignis exurat. Et
bene tc̃ ueniet dies dñi.⁊ breuia¬
ita ⁊ scd̾s ꝓpt̾ repͥm̃da delicta: ne¬
plures ꝑfidie errore labant᷑. Tunc
pseudo ꝓpħe. tc̃ fames. Repete mͥ¬
fusionis. tc̃ zezabel. tc̃ famẽ. tc̃ ari¬
ditatem tr̾e. Q rat̾one : qr habun¬
dauerat iniqͥtas. refrixerat caritas.
Deniq iustus in deserto. iniquus
in regno est. & alius antixp̃c auc¬
tor eius huiꝰ. diabolus scilicet qui
meam ierłm. meã animã. certe
animã dĩ. animã pacificã obsid̾e
nitatur: sue legis ex̾citu. Non ẽ
enum colluctatio nob adu̾sus car¬
nem ⁊ sanguinẽ. s adu̾sus pͥnci¬
patus ⁊ potestates. adu̾sus mũdi
huius rectores tenebrarũ harum.
Tunc est discessio cum anima se ip̃a

Expanded text:
mne quod dicitur deus aut quod colitur ita ut in templo dei sedeat, ostendens se tamquam sit deus et reliqua. ergo sedet, in templo non inuiolabili, sed corruptelae obnoxio, quod aut perfidiae inuoluat ruina aut iracundiae uis subruat aut cupiditatum ignis exurat. et bene tunc ueniet dies domini et breuiaita et splures perfidiae errore labantur. 18. Tunc pseudoprophetae, tunc fames. Repete mifusionis, tunc Jezabel, tunc famem, tunc ariditatem terrae. Qua ratione? Quia abundaverat iniquitas, refrixerat charitas . Denique justus in deserto, iniquus in regno est. 19. Est alius Antichristus auctor huius, diabolus scilicet. qui meam Hierusalem, meam animam, certe animam dei, animam pacificam obsidere nitatur suae legionis exercitu. non est enim conluctatio nobis aduersus carnem et sanguinem, sed aduersus principatus et potestates, aduersus mundi huius rectores, tenebrarum harum. tunc est discessio, cum anima a se ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
uł hereticus uł scismaticus. tãꝗͣ
deut̾o uł anime. uł eccłie partu¬
rientis excusserit: leuiꝰ punitꝰ si
fidelem grauiꝰ. W iõ cauendũ ne
cum talib litigando eccłiam cal¬
ces. Stultas enĩ ⁊ sine disciplina
q̃stiones deuita. sciens qr generãt
lites. quib eccłia qiͣ parturiẽs: to¬
tius corꝑis ꝯculcat̾one uexatur.
Ergocito reple uentrẽ tuum: ut
citius possis partum ed̾e. Audi qͦ¬
modo repleas.⁊ quib repleas. Ex
fructib inquit oris sui: uir im¬
pleuit uẽtrem suũ. F ructib aut̃
labioꝵ suoꝵ saciabit᷑. De nutͥen¬
tib quoq docuit me illud salo¬
monis sublime uiditiũ. ⁊ illarum
duarum contẽtio feminarũ. Qd̾
etiã si iam partꝰ dolore sĩt absolu¬
te: adhuc tam̃ ꝯfirmandoꝵ pigꝰ¬
noꝵ metu nutẽt. qr ꝑ temulẽti

Expanded text:
uel haereticus uel schismaticus tamquam de utero uel animae uel ecclesiae parturientis excusserit, leuius punitur; si fidelem, grauius. et ideo cauendum ne cum talibus litigando ecclesiam calces; stultas enim et sine disciplina quaestiones deuita sciens quia generant lites, quibus ecclesia quasi parturiens totius corporis conculcatione uexatur. ergo cito reple uentrem tuum, ut citius possis partum edere. audi quomodo repleas et quibus repleas: ex fructibus inquit oris sui uir inpleuit uentrem suum, fructibus autem labi orum suorum satiabitur. De nutrientibus quoqmonis sublime judicium, et illa duarum contentio feminarum, quod etiamsi jam partus dolore sint absolutae, adhuc tamen confidendorum pignorum metu nutent; quia
Abbreviated transcription (Latin):
parturiuit iniusticrã. ⁊ peꝑit ini¬
quitate. Istis ue p̾gnantib q̃ cor¬
pore graues. ad euadendũ ꝑicłm
pigriores sũt. Istis ue quib futi᷑
partus. quo corpus om̃e ꝯcutitur.
dolor integer. his futi signa iudi¬
cii initia sunt doloꝵ. docuit etiã
moyses ẽẽ p̾gnãtem. qͣm si duocõ¬
culcau̾int litigantes: auortũ cito
incidat. Ꝙ iõ bona femina litem
possit absolu̾e. Nec nouẽ m̃siũ tẽ¬
pus expectet u̾bi partus: ñ in tem¬
porie s diligẽtie plenitudine est.
Consũmatus aut̃ in breui iustꝰ
impleuit tp̃ra młta. At ccͣ anima
cepit amiitit. S ue illi qui scan¬
daliz au̾it unũ de pusilł istis. Ue
illi qui p̾gnãtem calcau̾it. Nam
si informe ad huc pignus excluse¬
rit: peccunie iactura est. Si uero
formatũ. reddit aĩam ꝓ aĩa. ocłm
ꝓ ocło. dentem ꝓ dente. manũ ꝓ
manu. S cur ocłm aut manũ.

Expanded text:
parturiuit iniustitiam et peperit iniquitatem. istis uae praegnantibus, quae corpore graues ad euadendum periculum pigriores sunt; istis uae, quibus futuri partus, quo corpus omne concutitur, dolor integer his futuri signa iudicii initia sunt dolorum. Docuit etiam Moyses esse praegnatem, quam si duo conculcanerint litigantes, abortum cito incidat. et ideo bona femina litem possit absoluere, nec nouem mensuum tempus exspectet: uerbi partus non in temporis, sed diligentiae plenitudine est. consummatus autem in breui iustus inpleuit tempora multa. at contra cepit amittit. sed uae illi qui scandalizauerit unum de pusillis istis, uae ei qui praegnatem calcauerit! nam si informe adhuc pignus excluserit, pecuniae iactura est; si uero formatum, reddet animam pro anima, oculum pro oculo, dentem pro dente, manum pro manu. sed cur oculum aut manum,
Abbreviated transcription (Latin):
tione mũdi: qñ possumꝰ dic̾e. Mi¬
chi aut̃ mundus crucifixꝰ est. ⁊ego
mũdo. S hunc uirũ tał mũdus de¬
fectus si insuꝑiorib domꝰ inueni¬
atꝰ: ut ꝯu̾satio huiꝰ inceł sit: tunc
destruetur tẽplũ corꝑale atq uisibi¬
le. Lex corꝑał. pascha corꝑale.⁊pas¬
cha uisibile. azima corꝑalia.⁊ azima
fuit paulo anteqͣm cred̾et qr in eo
cui mũdus deficit xp̾c et̾nus est.
Huie sp̃ale templũ. lex sp̃at. pascha
hic epulatur azima. ñ ex fruge tr̾e¬
na: s ex fruge iusticie. F uit gͦ hinc
p̾sentia sapientie. p̾sẽtia uir tuiti S
enĩ semel quid̾ ꝓ pcc̃is ppłi mortuꝰ

Expanded text:
e mundi, quando possumus dicere: mihi autem mundus crucifixus est et ego mundo. sed hunc uirum talis mundi defectus si in superioribus domus inueniat, ut conuersatio huius in caelis sit, tunc destruetur templum corporale atque uisibile, lex corporalis, pascha corporale et pascha uisibile, azyma corporalia et azyma fuit Paulo, antequam crederet, quia in eo cui mundus deficit Christus aeternus est. huic spiritale templum, lex spiritalis, pascha hic epulatur azyma non ex fruge terrena, sed ex fruge iustitiae. fit ergo huic praesentia sapientiae, praesentia uirtutis enim semel quidem em p
Abbreviated transcription (Latin):
seruies. In nouo: unusds̃ ⁊ pat̾
om̃iũ. Sic ⁊ pat̾ dñs. sic ⁊ filius
Nolite duob dñis seruire. hoc
admirabilit̾ apłs. neduos dõs di¬
ceret. duos dños nominaret. aut
derogaret uł filio uł patͥ. unꝰ in¬
quit dẽ pat᷑. ex quo om̃ia. ⁊ unus

Expanded text:
in nouo: unus deus et pater omnium. sic et pater dominus et filius nolite duobus dominis seruire. hoc admirabiliter apostolus, ne duos deos diceret, duos dominos nominaret aut derogaret uel filio uel patri, unus inquit deus pater, ex quo omnia, et unus
Abbreviated transcription (Latin):
ut adu̾sariũ uincat. Audiens hic
bella ñ patiens. nec aliquo uento
doctrine mobił inquietꝰ: nesciẽs
famẽ u̾bi.⁊ scͥpture celestis ub̃ta¬
te saciatus. qui uanis hereticum
uocib ꝑsonantẽ lacessere ñ formi¬
det. Tunc qui est infirmus expec¬
tet ne p̾uiditiũ cet̾is facrat ꝯgres¬
at ille nazareus cuiꝰ capillus nos
cadat. uł nichil habens suꝑfluũ
qd̾ cad̾e possit. uł nichil de suꝑiori¬
bus iͥtutib amissurꝰ. integer so¬
brietate. fortis in pace. qui sesus
om̃s usq infinẽ: ⁊ u̾ba custodiat.
Predicatur eugłm: ut scłm de
struatur. Sic̃ enĩ p̾cessit in orbe
tarmenii credider̃. Q iõ mũdi
finẽ uidemꝰ. ita ⁊ a uiro sp̃ali euã¬

Expanded text:
ut aduersarium uincat, audiens hic ut aduersarium uincat, audiens hic bella, non patiens nec alicuius uento doctrinae mobilis inquietus, nesciens famem uerbi et scripturae caelestis ubertate satiatus, qui uanis haereticum uocibus personantem lacessere non reformidet. tunc qui est infirmus exspectet, ne praeiudicium ceteris faciat congresat ille Nazaraeus, cuius capillus non cadat, uel nihil habens superfluum quod cadere possit uel nihil de superioribus uirtutibus amissurus, integer sobrietate, fortis in pace, qui sensus omnes usque in finem et uerba custodiat. praedicetur euangelium, ut saestruatur. Sicut enim praecessit in orbem et Armenii crediderunt, et ideo mundi finem videmus: ita et a viro spiritua
Abbreviated transcription (Latin):
pectus. etiã siqͥs golias exurgat
ĩmitis atq p̾celsus: tum̃tib tam̃
cet̾is exurgit humił qiͣ dł regis abi¬
ciens arma trem. hum̾is fidei tela
leuiora ⁊ tͥplici parto. iaculũ pure
confessionis intorq̃ns: ꝑsecutoris
uuln̾at impudẽtiã. ⁊tẽptor mi¬
narum. negligẽs potestatũ: etiã
ydoneus in quo xp̃c loqͣtur. Alibi
xp̃c. alibi pat̾. alibi sp̃c loquitur
patris. Non discordant ista. s con¬
gruũt. Qd̾ unus loquit᷑. tres locũ¬
tur: qr uox una est trinitatis. hu¬
ic uictori qui suo goliam gladio
fugatis allophił occurrũt iuuẽ¬
cule ille: scilicet sic̃ aquile dicen¬
tes. ꝑcussit saul in milib. dł in
decẽ milib. Qd̾ inditio ẽ: uicto¬
res scłi pͥncipib anteferri. deniq
mortuis regib in ꝑpetuũ martyres
regnũ celestis gr̾̃e honore succedũt.
M illi fuĩt supplices. hii patͦni. Est¬
⁊ aliusgolie gladius. aliud diabłi
telum. Sermo scilicet hereticoꝵ
quẽ uir psallere sciens arripit.

Expanded text:
pectus; etiamsi quis Golias exsurgat inmitis atque praecelsus, timentibus tamen ceteris exsurgit humilis quasi Dauid regis abiciens arma terreni, sumens fidei tela leuiora et triplici sparto iaculum purae confessionis intorqueus persecutoris uulnerat inpudentiam, contemtor minarum, neglegens potestatum. etiam idoneus in quo Christus loquatur. alibi Christus, alibi pater, alibi spiritus loquitur patris. non discordant ista, sed congruunt. quod unus loquitur tres loquuntur, quia uox una est trinitatis. huic uictori, qui suo Golian gladio fugatis allophylis occurrunt iuuenculae, illae scilicet sicut aquilae, dicentes: percussit Saul in milibus, Dauid in decem milibus. quod indicio est uictores saeculi principibus anteferri. denique mortuis regibus in perpetuum martyres regnum caelestis gratiae honore succedunt et illi fiunt supplices, hi patroni. Est et alius Goliae gladius, aliud diaboli telum, sermo scilicet haereticorum, quem uir psallere sciens adripit,
Abbreviated transcription (Latin):
templũ in unoqͦ qd̾ deficiẽte fide
labitur. ⁊ maxime siqͥs falso xp̃i
nom̃ obtendat: quo int̾iorẽ expu¬
gnet affectum. Potest etiam ea eẽ
tantoꝵ ꝯscio pcc̃oꝵ : si dñs ueniat.
nͥueniat in meũ animũ. redeat ĩ

Expanded text:
templum in unoquoque, quod deficiente fide templum in unoquoque, quod deficiente fide labitur et maxime, si quis falso Christi nomen obtendat, quo interiorem expugnet affectum. potest etiam ea essetantorum conscio peccatorum, si dominus ueniat, nisi ueniat in meum animum, redeat in
Abbreviated transcription (Latin):
ymaginis unitatẽ. Dñs filius qr
om̃ia sibi cũ potestate posset: rati¬
one subiet̃. Dñs pat̾. qr radix filii ẽ.
Sic nob̃ pat̾ infilio ꝑsonarũ defini¬
tione distinguit᷑. potestatis unttate
conectit᷑. Itaq alt̾ mn alt̾o.⁊ unũ in
alterut᷑. Nam ⁊ patͥs głia est. siñ de¬
gen̾auit in filio. ⁊ filii gr̃a si pat̾ ui¬
detur in xp̃o. Ergo ñ degener: in qͦ
unitatis sũma maiestas. Nõ alienꝰ
in quo ꝓpͥetas gen̾at̾onis: exp̾ssio u̾i¬
tatis est. Non relinq̃tur lapis suꝑ
lapidẽ: qui ñ destruat᷑. Seq̃batur de
questramus. Uerũ aut̃ dictũ est
iuxta ꝓposita de templo qd̾ salo¬
mon ꝯdidit. idq pͥmũ ab hoste: iu¬
dicii eẽ tp̃r subu̾tendũ. Nichil est
enĩ oꝑe ⁊ manufactũ qd ñ aut uetu¬
stas conficiat. aut uis subruat. aut
ignis siexurat. Tam̃ est ⁊ aliud tem¬
plum constructũ ex speciosis lapi¬
scilicet iudeoꝵ. cuiꝰ structura ue¬
tus eccłia surgẽte dissoluit᷑. Est etiã

Expanded text:
imaginis unitatem. dominus filius, quia omnia sibi, cum potestate posset, ratione subiecit, dominus pater, quia radix filii est. sic nobis pater in filio personarum definitione distinguitur, potestatis unitate conectitur. itaque altlterutro. nam et patris gloria est, si non degenerauit in filio, et filii gratia, si pater uidetur in Christo. ergo non degener, in quo unitatis summa maiestas, non alienus, in quo proprietas generationis expressio ueritatis est. Non relinquetur lapis super lapidem qui non destruatur. sequebatur de questramus. uerum autem dictum est iuxta proposita de templo, quod Salomon condidit, idque primum ab hoste iudicii esse tempore subuertendum; nihil est enim opere et manu factum quod non aut uetustas conficiat aut uis subruat aut ignis exurat. tamen est et aliud templum constructum ex speciosis lapiscilicet Iudaeorum, cuius structura uetus ecclesia surgente dissoluitur. est etiam
Abbreviated transcription (Latin):
p̃celse p̾dicatonis dõ głiam defe¬
rebant: s ñ rep̾hendunt᷑ hoclo¬
credunt filiumdĩ. Nonem̃ alte¬
rum: s alt̾utrũ in fide uera est.
Nam ⁊ si in pͥncipio iudicauimꝰ
cio ꝓximi. crucifixum iam ñ no¬
uimus xp̃m. s ueniẽtem in nu¬
bib oꝑimur. Incredulus uuln̾a
aspic̃. fideł obuiã xp̃o in aera rap¬
ñ alterum. cui a patre subitiũ¬
tur inimici. ñ ꝑ infirmitatem
potestatis sue. s ꝑ unitatẽ na¬
ture: q in alt̾o alter oꝑatur¬
Nam tͥ filius subic̃ inimicos patri.
qr patrem clarificat suꝑ tr̾am. ⁊
dedit pat̾ filio nom̃ qd̾ est super
nom̃ tuũ manifestaui hoĩb qͦs
dedistim. Dando aut̃ nom̃ qd̾ ẽ
suꝑ om̃e nom̃: ñ plus dedit qͣm
habuit.s totum qd̾ habuit de¬
dit. dedit aut̃ hoc nom̃. ut oĩs
in głia est dĩ patͥs. Uide gͦ singła.
Pater subic̃ filio. filius subicit
patri. pat̾ suscitat filiũ. filius se
suscitat. Unde ait. Soluite hoc
templum.⁊ in tͥduo illud resus

Expanded text:
elsae praedicationis deo gloriam deferebant? sed non reprehenduntur hoc locredunt filium dei. non enim alterum, sed alterutrum in fide uera est; nam etsi in principio iudicauimuscio proximi crucifixum iam non nouimus Christum, sed uenientem in nubibus opperimur. incredulus uulnera aspicit, fidelis obuiam Christo in aera rap in utroque, non alterum, cui a patre subiciuntur inimici, non per infirmitatem potestatis suae, sed per unitatem naturae, quia in altero alter operaturnam et filius subicit inimicos patri, qui patrem clarificat super terram et dedit pater filio nomen, quod est super nomen tuum manifestaui hominibus, quos dedisti mihi. dando autem nomen quod est super omne nomen non plus dedit quam habuit, sed totum quod habuit dedit. dedit autem hoc nomen, ut omnis in gloria dei patris. Uide ergo singula. pater subicit filio, filius subicit patri; pater suscitat filium, filius ipse se suscitat. unde ait: soluite hoc templum et in triduo illud resusc
Abbreviated transcription (Latin):
una malestas. Ip̃e gͦ in patre.⁊ ĩ
ip̃o pat̾. qr u̾bum in dõ. ds̃ in u̾bo.
Ip̃e in patre. ip̃e ad dexterã patͥs.
qr patri consors: nulli scds. Ipse
missus a patre. qr descendit de ce¬
lo: pat̾nũ impleturꝰ arbitͥum.
Tolle hinc ꝑfidiam q̃stionis: ⁊ ple¬
na religio est. Nsic p̃fertur qr ad
dext̾am sedet. nec inuiriã patit᷑
qui amtitit᷑. Eĩradus ñ q̃rit᷑ dig¬
nitatis: ubi plenitudo est diui¬
nitatis. Inud qͦ ꝯsid̾andum qr re¬
p̃hendit eos. qui xp̃mdł filium

Expanded text:
una maiestas. ipse ergo in patre et in ipso pater, quia uerbum in deo, deus in uerbo; ipse in patre, ipse ad dexteram patris, quia patri consors, nulli secundus; ipse missus a patre, quia descendit de caelo paternum inpleturus arbitrium. tolle hinc perfidiae quaestiones, et plena religio est. nec praefertur, quia ad dexteram sedet, nec iniuriam patitur, quia mittitur. gradus non quaeritur dignitatis, ubi plenitudo est diuinitatis. illud quoque considerandum, quia reprehendit eos qui Christum
Abbreviated transcription (Latin):
qiͣ apłs maiora ⁊ altiora tetigisse.
hic seq̃ntia ⁊ humanis ꝓxima.
hic hystorico usus cͥcuitu: ille cõ¬
pendio. qr ⁊ deillo dubitari ñ po¬
test: qr testimoniũ ꝑhibet de his
quib ip̃e ini̾fuit. ⁊ uerũ est testi¬
moniũ eius. Ab hoc qͦ qui eugłista
ẽẽ meruit. uł negligẽtie uł m̃da¬
tii suspit̾onẽ. equũ est ꝓpulsari:
⁊ĩo utrũq uerũ putamꝰ. ñ sẽten¬
tiarum uarietate. nec ꝑsonarũ
diu̾sitate distĩctũ. Nam ⁊si
in pͥmo lucas eogñ Q credidis¬
sedicat: postea tam̃ credi¬
disse demõstrat. M si pͥma consi¬
deremꝰ: Straria st̃. si seq̃ntia: cer¬
tum ẽ duenire. Ip̃agͥ scripture

Expanded text:
s maiora et altiora tetigisse hic sequentia et humanis proxima: hic historico usus circuitu, ille conpendio, quia et de illo dubitari non potest qui testimonium perhibet de his quibus ipse interfuit, et uerum est testimonium eius. ab hoc quoque, qui euangelista esse meruit, uel neglegentiae uel mendacii suspicionem aequum est propulsari. et ideo utrumque uerum putamus, non sententiarum uarietate nec personarum diuersitate distinctum. nam etsi in primo Lucas eos non credidisse dicat, postea tamen credidisse demonstrat. et si prima consideremus, contraria sunt, si sequentia, certum eat conuenire.
Abbreviated transcription (Latin):
lucas inactib apłoꝵ docuit. qd̾ dis¬
cipłis manifestau̾it se uiu̾e post
passionẽ suam młtis argum̃tis
apparens his: ⁊ disputans de reg¬
no dei. Ergo qͥã sepius ⁊ diu̾sis ap¬
paruit cum ingalilea qñ sit ui¬
sus. nequaqͣm descͥptum ac defi¬

Expanded text:
as in Actibus apostolorum docuit quod discipulis manifestauerit se uiuere post passionem suam in multis argumentis apparens his et disputans deregno dei. ergo quia saepius et diuersis apparuit, cum in Galilaea quando sit uisus nequaquam praescriptum ac defi
Abbreviated transcription (Latin):
S illud subtiliꝰ. hoc crassius. ut¬
pote adhuc tr̾ene labis qͣlitate cõ¬
cretum. Nlam qmͦ si corpus in qͦ
manebãt insignia uulnerum
uestigia cicatͥcũ q̃ dñs palpãda ob¬
tulit. in qͦ ñ solum fidem firmat:
s etiam deuot̾onẽ acuit qd̾ uuln̾a
suscepta ꝓ nob̃. celo inferre malu¬
it.abolere noluit: ut dõ patͥ nr̃e
p̾tia lib̾tatis oftend̾et. Talem sibi
pat̾ ad dext̾am locat. trophea nt̾e
salutis amplectẽs. tales illic mar¬
tires nob̾ cicatͥcis sue coronã mõ¬
sũt scdm lucã: qiͣ increduli redar¬

Expanded text:
sed illud subtilius, hoc crassius, utpote adhuc terrenae labis qualitate concretum. nam quomodo non corpus, in quo manebant insignia uulnerum, uestigia cicatricum, quae dominus palpanda obtulit? in quo non solum fidem firmat, sed etiam deuotionem acuit, quod uulnera suscepta pro nobis caelo inferre maluit, abolere noluit, ut deo patri nostrae pretia libertatis ostenderet. talem sibi pater ad dexteram locat tropaea nostrae salutis amplectens, tales illic martyres nobis cicatricis suae corona monsunt, secundum Lucan quasi increduli redar
Abbreviated transcription (Latin):
mitt̾e. qm̃ ad portũ uenimꝰ. ⁊ na¬
uis q̃ cursu ꝯtito maria tͣnsmea¬
uerit. uͭ littori ceꝑit appropĩqͣre:
latẽtia cautiũ cursu p̾stͥngit ĩfra¬
cto. Ergo ne tãꝙͣ ĩerti gub̃natori
inharenis littoris sermo inhere¬
at: tanqͣm uada ceca legã letand̾.
Int̾ qͣm p̾cipitand̾ arbitror. qͦ pri

Expanded text:
mittere, quoniam ad portum uenimus et namittere, quoniam ad portum uenimus et nauis, quae cursu concito maria transmeauerit, ubi litori coeperit adpropinquare, latentia cautium cursu praestringit infracto. ergo ne tamquam inerti gubernatori in harenis litoris sermo mihi haereat, tamquam uada caeca legam lentandum iter quam praecipitandum arbitror, quo mi
Abbreviated transcription (Latin):
bato: uener̃ ualde tp̃r ad monu¬
m̃tũ. Magnaoritur hoc loco ple¬
risq dubitatio. Nam ⁊ si ñ uident᷑
eugłiste dixisse cõtraria: tam̃ di¬
u̾sadixer̃. Siquid̾ hic mane ualde
tp̃r. marcꝰ ualde mane. matħs ues
tenebre ẽẽnt: mulieres ad monu¬
m̃tũ uenisse dixer̃. Dem̃ hii duos
uiros. marcus unũ iuuenẽ in albis
morauer̃. s ostremo qd̾ uix enoda¬
bile uideatur: ioħs scͥpsit dictum
tenuisse pedes eius ⁊ adorasse: eui¬
dẽtissima descͥpt̾one digessit. Qͦ
de diu̾sis . iiiiͦ. partibputes dixisse
temporib ut ꝑsonas alias mulie¬
rũ. ⁊ alias conicias uisiones: Deniq
alie cũ unguẽto uesꝑe pͥma sabb̃i
uenuit᷑. alie sine unguẽto uesꝑe
sabbi. Istarũ nom̃ exprimit᷑. ille
degalilea secute dñm designant᷑.
quo loci nequẽ spinose int̾preta¬
tiones in fine offendat asꝑitas: uͥ
suauia forte p̾sũpta st̃. estimate
nos cõplendi sermonis uela sub¬

Expanded text:
bati uenerunt ualde tempore ad monubati uenerunt ualde tempore ad monumentum. magna oritur hoc loco plerisque dubitatio; nam etsi non uidentur euangelistae dixisse contraria, tamen diuersa dixerunt, siquidem hic: mane ualde tempore, Marcus ualde mane, Matthaeus tenebrae essent, mulieres ad monumentum uenisse dixerunt. deinde hic duos uiros, Marcus unum iuuenem in albis morarunt. postremo quod uix enodabile uideatur, Iohannes scripsit dictum ssisse et tenuisse pedes eius et adorasse euidentissima descriptione digessit. quode diuersis quattuor putes dixisse temporibus, ut et personas alias mulierum et alias conicias uisiones? denique aliae cum unguento prima sabbati ueniunt, aliae sine unguento uespere sabbati. istarum nomen exprimitur, illae de Galilaea secutae dominum designantur. quo loco ne quem spinosae interpretationis in fine offendat asperitas, ubi suauia forte praesumta sunt, aestimate iam nos conplendi sermonis uela sum
Abbreviated transcription (Latin):
runt. Sepelier̃ enĩ xp̃m: iustus
⁊ qui dm uidit. Non enĩ sepeliũt
sepelisĩt possunt sepelire xp̃m.
deniq qͣmuis religiose mulieres:
longe stant. S qr religiose locũ
diligent̾ obseruãt: ut unguẽta¬
afferant ⁊ suꝑfundãt. S ollicite ta¬
men ⁊ a monum̃to posteriores re¬
cedũt. ⁊ ad monum̃tũ pͥores reuer¬
tunt᷑. & si deest ꝯstantia: ñ de est
diligentia. Sexus nutat. deuotio
calet. Deniq resurrectionis tp̾re
pͥsto st̃. ⁊ cũ uiri fugarent᷑ sole tñ
ab angło ne timeãt admonent᷑:
Petrum uocant studio pͥores: s po¬
steriores fiducia. Deniq ille sine
metu aduenit. ⁊ ꝯstant̾ qui poste¬
rior uenerat pͥmus ingredit᷑: qiͣ
qui claues regni ut aliis aꝑiret ac¬
ceꝑat. Terremotꝰ aut̃ fidelib resur¬
rectio ẽ: imꝑitis metꝰ his: qr pigr̾
corpus a mortis sopore se ꝯmouet.
turbati: a resurrectionis fide ⁊ cre¬
dulitate desciscũt. Mlane aut̃ sab¬

Expanded text:
runt. sepelierunt enim Christum iustus runt. sepelierunt enim Christum iustus et qui deum uidit; non enim sepeliunt nes possunt sepelire Christum. denique quamuis religiosae mulieres longe stant, sed, quia religiosae, locum diligenter obseruant, ut ungueafferant, et superfundant. Sollicitae tamen et a monumento posteriores recedunt, et ad monumentum priores revertuntur: etsi deest constantia, non deest dilicalet. denique resurrectionis tempore praesto sunt et, cum uiri fugarentur, solae tamen ab angelo ne timeant admonentur. Petrum euocant studio priores, sed posteriores fiducia. denique ille sine metu aduenit et constanter qui posterior uenerat primus ingreditur. quasi qui claues regni. ut aliis aperiret, acceperat. terrae motus autem fidelibus resurrectio est, inperitis metus, his, quia pigrum corpus a mortis sopore se conmouet, turbati a resurrectionis fide et credulitate desciscunt. Mane autem sab
Abbreviated transcription (Latin):
lut᷑am quid̾: ne alius suscitatꝰ a
ꝑfidis dic̾etur. Aystice u̾o quid
possumꝰ intellig̾e nͥ forte q legimꝰ.
sepulchrũ patẽs est gititur eorũ :
Ergo sepulchrũ patẽs ẽ guitur
hominis. in quo ꝑfidia letał ẽ mor¬
tua u̾ba cõduntur: qd ꝑ uetusta¬
tem ⁊ incursionẽ aliqͣm bestiarũ
fatesc̃ ⁊ soluit᷑. Est gͦ econtͣrio mo¬
num̃tũ in secretis hominũ. qd̾ sͥ
ñpectorib duricie gentił penet᷑.¬
li u̾bo iustus excidit fidei atq do¬
ctrine oꝑib ꝓpolitũ: ut p̾tend̾et
in nat̾onib uirtꝰ xp̃i. Cui pulcher¬
rime lapis ad motꝰ est: ne pat̾et.
Qͥ cũq enĩ in se bene humauerit
xp̃m. diligent̾ custodiat ne eũ ꝑ¬
dat. ne ue ꝑfidie sit ingressus.
trare meruer. Deniq ioħs ipse:
ñ añqͣm cred̾et intrauit. W bene
inpetra excisum dr̃. hoc est in fi¬
dei firmam̃to. de qͣ ueri isrłite dul¬
cedinẽ mellis. ⁊ oleum sp̃ale suxe¬

Expanded text:
litteram quidem, ne alius suscitatus a litteram quidem, ne alius suscitatus a perfidis diceretur, mystice uero quid possumus intellegere nisi forte quia legimus: sepulchrum patens est guttur eorum? ergo sepulchrum patens est guttur hominis, in quo perfidia letalis et mortua uerba conduntur, quod per uetustatem et incursionem aliquam bestiarum fatiscit et soluitur. est ergo contrario monumentum in secretis hominum, quod sibi in pectoribus duritiae gentilis penetrabili uerbo iustus excidit, fidei atque doctrinae operibus perpolitum, ut praetenderet in nationibus uirtus Christi. cui pulcherrime lapis admotus est, ne pateret; quicumque enim in se bene humauerit Christum diligenter custodiat, ne eum perdat neue perfidiae sit ingressus. trare meruerunt. denique Iohannes ipse non antequam crederet introiuit. et bene in petra excisum dicitur hoc est in fidei firmamento, de qua ueri Israhelitae dulcedinem mellis et oleum spiritale suxe
Abbreviated transcription (Latin):
qͣntitatẽ. Ꝙ ligauer̃ corpꝰ iħu.
iuxta ꝯsuetudinẽ sp̾aliuĩ iudeoꝵ.
ñ utiq nodis ꝑfidie s fidei liga¬
turis. ⁊ posuer in orto cui freq̃nt᷑
eccłia comꝑat᷑. que diu̾soꝵ habeat
poma m̾itoꝵ. floresq uirtutũ. Nlec
ociose alius monum̃tũ nouũ dix̃.
alius monum̃tũ ioseph. Non ha
tumulus hisꝑat᷑: qui sublege st̃
mortis. Uictor mortis: tumulum
de eo. Qͥ meditat᷑ in bonis: ⁊ sepul¬
lus tumulo induditur. Om̃ia enĩ
insimilitudinẽ hominũ habuit
incarnato dñi. s similitudo cum
diffe̾ntia nat̾e. Est ex uirgine si¬
militudine gen̾at᷑onis: dissimili¬
tudine concept̾onis. Curabat egro¬
tos. s imꝑabat. Aqͣ ioħs baptizaũ.
scdm nat᷑am corꝑis. speciał scd̾m
uirtutẽ. Qͥs aut̃ est ioseph. cuius
intumulo ponit᷑.  utiq ille uistꝰ
iusti: ut habeat uͥfilius hominis
caput reclinet. ⁊ iusticie habitatio¬
ne reqͥescat. Bene aut̃ nouo scđm

Expanded text:
quantitatem. et ligauerunt corpus Iesu quantitatem. et ligauerunt corpus Iesu iuxta consuetudinem spiritalium Iudaeorum, non utique nodis perfidiae, sed fidei ligaturis et posuerunt in horto, cui frequenter ecclesia conparatur, quae diuersorum habeat poma meritorum floresque uirtutum. nec otiose alius monumentum nouum dixit, alius monumentum Ioseph. non hab etenim tumulus his paratur qui sub lege sunt mortis; uictor mortis tumulum sde eo qui meditatur in bonis: e t sepullus tumulo includitur; omnia enim in similitudinem hominum habuit incarnatio domini sed similitudo cum differentia naturae est ex uirgine similitudine generationis, dissimilitudine conceptionis. curabat aegros, sed inperabat. aqua Iohannes baptizasecundum naturam corporis, specialis secundum uirtutem. Quis autem est Ioseph, cuius in tumulo ponitur? utique ille iustus. iusti, ut habeat ubi filius hominis caput reclinet et iustitiae habitatione requiescat. bene autem nouo secundum
Abbreviated transcription (Latin):
Ego autẽ puto qd̾ ĩo occulte petie¬
rit ut corpus impetͣret: ñ ut ꝑi.¬
culum cau̾et. ꝙ tam̃ quid mirũ
si occultabat᷑ iustus. qñ occultabã¬
tur ⁊ apłi iustoꝵ magistri: ueni
⁊ tuuł sero. uł nocte. uł qͣcũq hora.
Qͣtũq uen̾is iħm ĩuenies ad susci¬
piendũ ꝑatũ. nec minorẽ serius ue¬
tem. Fam qui ⁊ sexta hora uenit
ñ est m̾cede fraudatus. ⁊ qͥ undeci¬
ma: plenitudinẽ m̃cedis accepit.
S etiã nicodemꝰ nocte uenit. Nox
erat: qr adhuc ñ erat resurrectio.
deniq resurrex̃ xp̃c: ⁊ iustus ait.
Nox p̾cessit: dies appropĩqͣuit.
Hunc iosephiustũ lucas dix̃. ma¬
th̃s diuitẽ. & merito diues hoc
loco dr̃: ubi corpus suscepit xp̃i.
Suscipiendo enĩ diuitẽ: nesciuit
fidei pauꝑtatẽ. diues est gͦ: qui
ustus est. Igit᷑ in sindone in uol¬
uit. isrłita u̾o: ⁊ diu̾sos miscet
uirtutũ odores. ⁊ aloes mutit qiͣ
libͣs centũ: hoc est ꝑfectam fidei

Expanded text:
ego autem puto quod ideo occulte petieego autem puto quod ideo occulte petierit, ut corpus inpetraret, non ut periculum caueret. et tamen quid mirum si occultabatur iustus, quando occultabantur et apostoli iustorum magistri? ueni et tu. uel sero uel nocte, uel quacumque hora ueneris, Iesum inuenies ad suspiciendum paratum nec minorem serius uetem; nam et qui sexta hora uenit non est mercede fraudatus et qui undecima plenitudinem mercedis accepit. sed etiam Nicodemus nocte uenit. nox erat, quia adhuc non erat resurrectio. denique resurrexit Christus et iustus ait: nox x praecessit, dies adpropinquauit. hunc Joseph iustum Lucas dixit, Matthaeus diuitem. et merito diues hoc loco dicitur, ubi corpus suscepit Christi; suscipiendo enim diuitem nesciuit fidei paupertatem. diues est ergo qui iustus est igitur sindone inuoluit, Israhelita uero et diuersos miscet uirtutum odores et aloes mittit quasi libras centum, hoc est perfectae fidei
Abbreviated transcription (Latin):
ñ erat.Tał enĩ xp̃i est sepultura:
q̃ fraudẽ iniqͥtatẽq ñ habeat. Ob
mestico uidei testimonio reuincũ¬
tur. Iamsi apłi sepelissent: dice
sindone. ĩnocẽs ungit unguẽto.
Namq hec ñ otiose reꝑimꝰ distĩcta:
qr uestita eccłiã ĩnocẽtia gr̃a submi¬
nistrat. Uestigͦ ⁊ tudñi corpꝰ głia sua:
ut ⁊ ip̃e sis iustus. & si mortuũ cre¬
dis: oꝑi tam̃ diuinitatis plenitudi¬
ne sue. Unge illud myrra ⁊ aloe. ut
bonus odor xp̃isis. Bonum linteũ
misit ioseph. ille uir iustus. ⁊ for¬
tasse illud qd̾ uidit petrꝰ ecelo ad
se eẽ dimissũ. in quo erãt genera
qͣdrupedũ ⁊ feratũ. ⁊ uolucrũ. ad
similitudinẽ gẽtiũ figurata. Ay¬
stico gͥ unguento illo pistico ꝯsepe¬
litur eccłia. quediu̾sitatẽ ppłoꝵ
fidei sue ꝯmunione sociauit. de
hoc ioseph in ioħe solo inuenio.
Qd̾ occultus uenerit ad pilatum
ꝓpt̾ metũ uideoꝵ. Qͦ modo iustus
latebrã ꝑiculi timore quesuut:

Expanded text:
 talis enim Christi est sepultura, quae fraudem iniquitatemque non habeat. Obsmestico Judaei testimonio revincuntur; nam si apostoli sepelissent, dicersindone, innocens ungit unguento ; namque haec non otiose distincta  uestit ecclesiam. innocentia gratiam subministrat. uesti ergo et tu domini corpus gloria sua, ut et ipse sis iustus, etsi mortuum credis, operi tamen diuinitatis plenitudine suae. ungue illud murra et aloe, ut bonus odor Christi sis. bonum linteum misit Ioseph ille uir iustus, et fortasse illud quod Petrus uidit e caelo ad se esse demissum, in quo erant genera quadrupedum et ferarum et uolucrum ad similitudinem gentium figurata. mystico igitur unguento illo pistico consepelitur ecclesia, quae diuersitatem populorum fidei suae conmunione sociauit. 25 De hoc Joseph in Johanne solo inuenio quod occultus uenerit ad Pilatum propter metum Iudaeorum. quomodo iustus latebram periculi timore quaesiuit?
Abbreviated transcription (Latin):
tur ostendũt: qr ꝓpt̾ impietatẽ
hoĩnũ finis scłi sit fut᷑a. Itaq
significatur ꝑdñi passionẽ ocea¬
sura p̾sentia: ut oriant᷑ futura.
ut fidei lum̃ resurg̾et. Sol occidat
sacrilegis. uł refugit. ut funesti
spectaculum sceleris obũbraret.
ut ostend̾etur futurũ: qm̃ uerbi
uis pectora dura penetͣret. quo fa¬
cilius ex cauis petrarum illi ue¬
natores quos ieremias p̾dix̃ dño ue¬
narent᷑. Monum̃toꝵ aut̃ reserat̾o
quid aliud nͥ claustris mortis effrac¬
tis. resurrectionẽ significat mortu¬
orum: In aspectu fides. in ꝓcessu
tẏpus. qd̾ inscãm ꝓdeundo ciuita¬
tem p̾sentiũ sp̾e declarabãt in illa

Expanded text:
 propter inpietatem hominum finis saeculi sit futurus. itaque significatur per domini passionem occasura praesentia, ut oriantur futura. ut fidei lumen resurgeret. sol occidit sacrilegis uel refugit, ut funesti spectaculum sceleris obumbraret .um ostenderetur futurum, quoniam uerbi uis pectorum dura penetraret, quo facilius ex canis petrarum illi uenatores, quos Hieremias praedixit, domino uenarentur. monumentorum autem reseratio quid aliud nisi claustris mortis effractis resurrectionem significat mortuorum, quorum in aspectu fides, in processu typus, quod in sanctam prodeundo ciuitatem praesentium specie declarabant in illa
Abbreviated transcription (Latin):
debitis angłos descendẽtes ad fili¬
um hominis. atq utinã cũ eugłii
fine: nũr qͦ sermo claudatur. Cur
discipłis. p̾cedã uos ingalileã ibi
me uidebitis. scd̾m lucam u̾o et
ioħem: etiam intͣ conclaui obtu¬
lit se uidend̾: ⁊ quid̾ qd̾ se uidend̾

Expanded text:
dentes et ascendentes ad Filium hominis . Atque utinam cum Evangelii fine noster quoque sermo claudatur!. 182discipulis: Praecedam vos in Galilaeam , ibi me videbitis : secundum Lucam vero et Joannem etiam intra conclave obtul
Abbreviated transcription (Latin):
uł isdem ibi insufflauit: ħͥ spopõ¬
dit. Nec uidet᷑ eẽ contͣriũ: cũ di¬
uisiones sint gr̾arũ. Alii enĩ dat᷑
sermo sapiẽtie. alii sermoscientie
spͥu. Alii gr̾acurat̾onũ. alii gen̾a
unguarũ. Ergo aliã insufflauit
ibi oꝑat̾onẽ: ħ aliam pollicet᷑. Ibi
qd̾ ẽẽ uidet᷑ auggustiꝰ. W ĩo insuffla¬
⁊ credas de dõ sp̃m. Ds̃ enĩ solus pcc̃a
dimittit. Lucas aut̃ linguarũ gr̾ã
descͥbit effusam. deniq ibi habes.
accipite sp̃m sc̃m. quoꝵ remiseri

Expanded text:
vel iisdem ibi insufflavit, hic spopondit. Nec videtur esse contrarium, cum divisiones sint gratiarum: Alii enim datur sermo sapientiae, alii autem sermo scientiae spiritu, alii gratia curationum, alii genera linguarum. ergo aliam insufflauit ibi operationem, hic aliam pollicetur; ibi quod esse uidetur augustius, et ideo insufflaet credas de deo spiritum; deus enim solus peccata dimittit. Lucas autem linguarum gratiam describit effusam. denique ibi habes : accipite spiritum sanctum; quorum remi
Abbreviated transcription (Latin):
penñ audet uoluntatis ꝑ¬
seuerãtiã polliceti: s qiͣ ad solatiũ
sui ꝯsortiũ q̃rit alt̾ius. T ot gͥ ad
clucti uirtutũ exemplis: petrum
credidimꝰ ñ potuisse dubitare.
ioħem qͦ credidisse manifestũ est
tum saluatorẽ uid̾et: qui iã tẽ cre¬
didit. posteaqͣm uacuũ corꝑis ui¬
dit sepulcrũ. Curgͦ lucas induc̃
fuisse turbatos: pͥmo oĩum qr
paucoꝵ opinionẽ sentẽtia maioris.
partis includit. Deinde: qr ⁊ si pe¬
trus de resurrectione credid̾at.
turbari tam̃ potuit cũ uid̾et qd̾
sedñs cũ corpore. ⁊ in ea q̃ uestibut
obseratis. ⁊ ꝯstructis erãt septa pa¬
rietib: imꝓuisus infund̾et. Lu¬
cas gͦ hystorice cũcta ꝓsecutꝰ est.¬
⁊ ille finẽ expectauit. hic seriem.¬
tiomum Nam utiq dicendo. tũc
aꝑuit illis sensũ ut intellig̾ent¬

Expanded text:
det uoluntatis perseuerantiam polliceri, sed quasi ad solacium sui consortium quaerit alterius. Tot igitur adducti uirtutis exemplis Petrum credimus nOli potuisse dubitare. Iohannem quoque credidisse manifestum est, cum saluatorem uideret; qui iam tunc credidit posteaquam uacuum corporis uidit sepulchrum. cur ergo Lucas inducit fuisse turbatos? primo omnium quia paucorum opinionem sententia maioris partis includit, deinde quia etsi Petrus de resurrectione crediderat, turbari tamen potuit, cum uideret quod se dominus cum corpore et in ea quae uestibulis obseratis et constructis erant saepta parietibus inprouisus infunderet. Lucas ergo historice singula prosecutus est; ille finem spectauit, hic seriem. nam utique dicendo: tunc aperuit illis sensum, ut intellege
Abbreviated transcription (Latin):
dice̾nt.si ab om̃ib erat uisꝰ : Sed
sic̃ ex mulierib marie.⁊ alie ma¬
rie magdalene: ita ex uiris petro
uisus est pͥmo mane. ꝙ paulꝰ sic
ait.Tradidi enĩ uob̃ in pͥmis qd̾ ⁊¬
turas. ⁊ qr sepultus est. ⁊ qr surrex̃¬

Expanded text:
dicerent, si ab omnibus erat uisus? sed dicerent, si ab omnibus erat uisus? sed sicut ex mulieribus Mariae et aliae Mariae Magdalenae ita ex uiris Petro uisus est primo mane. et Paulus sic ait: tradidi en im uobis inprimis quituras et quia sepultus est et quia resurrex
Abbreviated transcription (Latin):
turbati qͦ ⁊ cont̾r̾iti: existimabãt
se sp̃m uid̾e. & potest uid̾i ħ plu¬
res fuisse. S qr ⁊ h sero resurrecti¬
onis die.nam uesꝑascẽte iam die.
qui fu̾ant ingressi man̾e cũ dño
ubi ille sese repente subdux̃: ea¬
dem hora ad discipłos hii duore¬
measse ꝓdunt᷑. qñ palpand̾ se ob¬
tulit. ⁊ sccłm ioh̃em sero die illa
una salb̃oꝵ. inducit᷑ apparuisse
discipłis. ⁊ uulnera obtulisse pal¬
panda. neqͥd ambiguitatis affe¬
rre putemꝰ diligentius reqͥrẽd̾.
Uidetur enĩ seꝑatim istis unde¬
cim demõstrasse. sic̃ se ãmaoni
⁊ cleophe: seorsũ iam uesꝑe de¬
mõstrauerat. ꝙ q̃ madmod̾ isti
duo. ita etiã uidentur undetim
ad ꝯfirmandos reliqͦ ꝯuenire
potuisse. deniq ⁊ conturbati st̃
ut habes scdm lucã. W ideo ape¬
ruit illis sensum: ut intellige¬
rent ẜa q̃ scͥpta erãt. hunc aut̃
latius. illum succintiꝰ scͥpsisse ñ
dubiũ ẽ. Qͦmͦ enĩ solicephe uisũ

Expanded text:
turbati quoque et conterriti existimabant se spiritum uidere. et possent uideri hic plures fuisse; sed quia et hic sero resurrectionis die - nam aduesperescente iam die qui fuerant ingressi manere cum domino, ubi ille sese repente subduxit, eadem hora ad discipulos hi duo remeasse produntur, quando palpandum se obtulit - et secundum Iohannem sero die illa, una sabbatorum inducitur apparuisse discipulis et uulnera obtulisse palpanda, ne quid ambiguitatis adferret, putauimus diligentius requirendum. uidetur enim separatim se istis undecim demonstrasse, sicut se Ammaoni et Cleopae seorsum iam uespere demonstrauerat, et quemadmodum isti duo ita etiam illi uidentur undecim ad confirmandos reliquos conuenire potuisse. denique et conturbati sunt, ut habes secundum Lucan, et ideo aperuit illis sensum, ut intellegerent ea quae scripta sunt. hunc autem latius, illum succinctius scripsisse non dubium est. quomodo enim soli Cephae uisum
Abbreviated transcription (Latin):
enum qͥ adoratur: homo ẽ qui te¬
net᷑. Nongͥ tangi dñs fastidit a
femina. cuiꝰ ⁊ maria pedes unxit
unguẽto. nec tactũ dedignatur
possunt tang̾e resurgentẽ. quẽ te¬
tiger̃ in hac uita ⁊ corꝑe ꝯmorã¬
tem. Qͥ uult xp̾m tang̾e sua m̃¬
bra mortificet. ⁊ resurrecturo si¬
mił induat uiscera miscđie. nõ
ambigat renuntiare tr̾enis. Qͥ d
est gͥ noli me tang̾e: noli manũ
adhibe maiorib: s uade ad fr̃s
mõs hoc est ad ꝑfectiores. Q ͥ cũq

Expanded text:
enim qui adoratur, homo est qui teenim qui adoratur, homo est qui tenetur. Non igitur tangi dominus fastidit a femina, cuius et Maria pedes unxit unguento, nec tactum dedignatur, hristum possunt tangere resurgentem, quem tetigerunt in hac uita et corpore conmorantem. qui uult Christum tangere sua membra mortificet et resurrecturo similis induat uiscera misericordiae, non ambigat renuntiare terrenis. quid est igitur: noli me tangere? noli manum adhibere maioribus, sed uade ad fratres meos, hoc e
Abbreviated transcription (Latin):
qr hortolanus eẽt: dix̃ ei. dñe si
tu sustulisti eum dicito mͥ uͥ posu¬
istieũ. ⁊ ego eum tollam. o si fide
incerta: tam̃sermone ñ lubrica.
& si hortolanũ putauit: tamẽ
dĩ filium designauit. ꝙ si adhuc
Ergo ueniabił error mulieris. Q
licet dubitare ñ debuit xp̃i corpꝰ¬
ꝑgłiam resurrectionis assũptũ.
doctrina tam̃ gestit a xp̃o.⁊ fidẽ
suã iam deuotã ꝓmittit: ut ⁊ ip¬
sa illud iam tollat de tr̃is. ⁊ ad dex¬
terã dĩ q̃rat. Deniq post ħ u̾ba: nõ
mulier s maria iam uocat᷑. Aliud
est enĩ ꝯmune uulgi nom̃. aliud
na tam̃ fidei nuntia destinatur.
ꝰ hibetur aut̃ tang̾e. qr ñdũ in ha¬
bitare in xp̃o corꝑalit̾ plenitudi¬
nem diuinitatis sic̃ paulus accepe¬
rat. ñdum euacuauerat lubͥcum
scłi. carnis ambiguũ: ñdum uita
uixerat xp̃i. Deniq ista nec ado¬
rat dñm. nec pedes tenet. W sic̃ il¬
la maria inqͣ utiq ñ tã obseqͥum
corꝑale. qͣmplene fidei desig¬

Expanded text:
hortulanus est dixit ei: domine, si tu sustulisti eum, dicito mihi, ubi posuisti eum, et ego tollam e u m. etsi fide incerta, tamen sermone non lubrica; etsi hortulanum putauit, tamen dei filium designauit; etsi adhuc ergo ueniabilis error mulieris, quae licet dubitare non debuit Christi corpiam resurrectionis adsumtum, doceri tamen gestit a Christo. et fidem suam iam deuota promittit, ut et ipsa illud iam tollat e terris et ad dexteram dei quaerat. denique post haec uerba non mulier, sed Maria iam uocatur; aliud est enim conmune uulgi nomen, aliudnae fidei, tamen nuntia destinatur. prohibetur autem tangere, quia nondum inhabitare in Christo corporaliter plenitudinem diuinitatis sicut Paulus acceperat, nondum euacuauerat lubricum saeculi, carnis ambiguum; nondum uitam uixerat Christi. denique ista nec adorat dominum nec pedes tenet, sicut illa Maria, in qua utique non tam obsequium corporale quam plenae fidei desig
Abbreviated transcription (Latin):
ruptibile induere incorruptio¬
nem.⁊ hoc mortale induere im¬
mortalitatẽ. Ht incredulus cre¬
dat: ⁊ cũctator dubitare ñpossit.
facilius enĩ credimꝰ qd̾ uidemꝰ.
habuit aut̃ ãmirandi causã tho¬
mas cũ uideret clausis oĩb ꝑ in
corpꝰ insertũ. ꝙ ĩo mirũ qͦmͦ se
natura corporea ꝑ ĩpenetͣbile cor¬
pus infuderit: inuisibili aditu.
uisibili ꝯspectu. tangi facił: dif¬
ficił estimarĩ. deniq ꝯturbati
iscipłi: estimabãt se sp̃m uid̾e.

Expanded text:
ruptibile induere incorruptioruptibile induere incorruptionem et hoc mortale induere inmortalitatem, ut incredulus credat et cunctator dubitare non possit; facilius enim credimus quod uidemus. habuit autem admirandi causam Thomas, cum uideret clausis omnibus percorpus insertum et ideo mirum quomodo se natura corporea per inpenetrabile corpus infuderit inuisibili aditu uisibili conspectu, tangi facilis difficilis aestimari. Denique conturbati discipuli aestimabant se spiritum uidere, et