comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ in asfectionẽ aĩ qͣndam. cura rem nõ uid
⁊ cam̃ non eẽ ĩuenit. aut ĩuenisse putat.
hoc u̾bo significari dicimꝰ pociꝰ quã rem ip¬
sim que nlłaest. AD. Istuc ip̃m ẽ fortasse
quod expedire moliebar. Augͦ. tͣseamꝰ gͦ
hinc qͦqͦ mͦ se habet. ne res absurdissima nb̃
accidat. ad̃. Que tandẽ. augꝰ. Si nicħ nos te¬
neat. ⁊ moras paciam᷑. Ad̾. ridiculũ hoc qͥdẽ
est. ⁊ nescio quo tam̃ modo uideo posse ꝯ¬
ting̾e: ĩmo plane uideo ꝯtigisse. Augͦ. Suo lo¬
co genꝰ repugnancie si deus sciuerit plauiꝰ
intelligłmꝰ. Nunc ad illum u̾sum. te referꝰ.
⁊ conare ut potes cet̾a eiꝰ u̾ba quid signifi¬
cent. pandere  Adcod̾. t̾cia p̾positio ẽ. ex.
ꝓ. qua. de. possumꝰ arbitror dicere. Augꝰ. nõ
id quero ut pro una uoce notissima aliam
uocem eque notissimã que idem sigͥtet
dicas. si tamen idem significe᷑t. s ĩt̾im
concedamꝰ ita eẽ: Certe si poeta iste non ex

Expanded text:
fectionem animi quamdam, cum rem non videt, et tamen non esse invenit, aut invenisse se putat, hoc verbo significari dicimus potius, quam rem ipsam quae nulla est? Ad. Istud ipsum est fortasse quod explicare moliebar. Aug. Transeamus ergo hinc, quoquo modo se habet, ne res absurdissima nobis accidat. Ad. Quae tandem? Aug. Si nihil nos teneat, et moras patiamur. Ad. Ridiculum hoc quidem est, et tamen nescio quomodo video posse contingere; imo plane video contigisse. 4. Aug. Suo loco genus hoc repugnantiae, si Deus siverit, planius intelligemus: nunc ad illum versum te refer, et conare, ut potes, caetera ejus verba quid significent pandere. Ad. Tertia praepositio est, ex, pro qua, de, possumus, ut arbitror, dicere. Aug. Non id quaero, ut pro una voce notissima aliam vocem aeque notissimam, quae idem significet dicas; si tamen idem significat: sed interim concedamus ita esse. Certe si poeta iste non, ex
Abbreviated transcription (Latin):
que ĩ corꝑib sentiũt᷑. Abg̃. ꝯsidera tñ. utrũ
⁊̃ hinc aliqua tibi excipienda sint. Ad̾. bene
admones. son enĩ omĩa corporalia: s omĩa
uisibilia dr̃e debui. fateor enĩ sonũ. odorem.
saporẽ. gͣuitatẽ. calorem. ⁊ alias que ad ce¬
t̃os sensus ꝑtinent quaꝙͣ sentiri. sine corꝑi¬
b neq̃ant: ⁊ ꝓp̃ea sint corꝑalia. nõ tam̃ digi¬
to posse monstrari. Auc̃. nũꝙͣ ne uidisti. ut
homines cum surdis gestu .q. sermocinẽt᷑.
Ipĩq furdi nõ minꝰ gestu uł q̃rant. uł res¬
pondeãt uł doceant. ł indicent. aut omĩa

Expanded text:
quae in corporibus sentiuntur. Aug. Considera tamen, utrum quae in corporibus sentiuntur. Aug. Considera tamen, utrum etiam hinc aliqua tibi excipienda sint. Ad. Bene admones: non enim omnia corporalia, sed omnia visibilia dicere debui. Fateor enim sonum, odorem, saporem, gravitatem, calorem, et alia quae ad caeteros sensus pertinent, quanquam sentiri sine corporibus nequeant, et propterea sint corporalia, non tamen digito posse monstrari. Aug. Nunquamne vidisti ut homines cum surdis gestu quasi sermocinentur, ipsique surdi non minus gestu, vel quaerant, vel respondeant, vel doceant, vel indicent au
Abbreviated transcription (Latin):
entem. mea responsionȩ fi̾. quod uis omĩo nĩ
posse. Si quidẽ sermocinant᷑. uͥ ñ possumꝰ Res¬
pond̾e̾ n u̾bis. Tuautem res q̃ris eas q̃ qͣtlibos
sint certe u̾ba nõ sunt. quas tam̃ ex me tu qͦ
u̾bis q̃ris. pͥor itaq tu sine u̾bis q̃rere. ut ego
deinde ista conditõne respondeam. AUgͦ. nire
agis fateor. s si quer̾em tres iste sillabe qͥd
significent. cum dr̃ paries: nõne posses osten¬
dere. ut ego ꝓrsꝰ rem istam uiderem cuiꝰ sigꝰ
ẽ hoc tͥ syllabum u̾bum. demonstrante te. nlła
tamen u̾ba referente. Ad̃. Non ĩ solis nomĩb
quib corpora significent᷑. si ead̾ corpora p̃sencia
sint fi̾ posse ꝯcedo. Aug̃. Nũ colorem corpus
dicimꝰ. ac non pociꝰ quandã corporis qͣlitatem.
.ad̃. Ita ẽ. Elugꝰ. Cur gͦ ⁊ hic digito demõstra¬
ut nicħoꝰ eciam iste. cũ p̾sentes sunt doceri.
sine u̾bis possint. ad. Ego cũ corꝑa dicerem
omĩa corporalia intelligi uolebam. idest oĩa

Expanded text:
 responsione mea fieri quod vis omnino non posse; siquidem sermocinamur, ubi non possumus respondere nisi verbis. Tu autem res quaeris eas quae, quodlibet sint, verba certe non sunt, quas tamen ex me tu quoque verbis quaeris. Prior itaque tu sine verbis quaere, ut ego deinde ista conditione respondeam. Aug. Jure agis, fateor: sed si quaererem istae tres syllabae quid significent, cum dicitur, Paries, nonne posses digito ostendere, ut ego prorsus rem ipsam viderem, cujus signum est hoc trisyllabum verbum, demonstrante te, nulla tamen verba referente. Ad. Hoc in solis nominibus quibus corpora significantur, si eadem corpora praesentia sint, fieri posse concedo. Aug. Num colorem corpus dicimus, an non potius quamdam corporis qualitatem? Ad. Ita est. Aug. Cur ergo et hic digito demonstraus etiam istae cum praesentes sunt, doceri sine verbis possint? Ad. Ego cum corpora dicerem, omnia corporalia intelligi volebam, id est omnia
Abbreviated transcription (Latin):
te in dño ubi putas sacrisitiũ iustitie sacͥs¬
cari nͥ in templo m̃tis ⁊ ĩ cubilib cordis. Ur
sacrificandum. ẽ. ibi et orand̃. Quare noncs
⁊ locutõne cum oramꝰ .i. sonantib uerbiꝰ
nͥ forte sic̃ sac̃dotes faciũt. significãde mo¬
docuit. in quo nicħ aliud uidet᷑ fetisse quam
dociusse quomodo inorando loqͥ oport̾et. as̃
Nicħ opĩo istud mouet. Non enĩ u̾ba. set res
ip̃as ea̾s u̾bis docuit. quib eciam si ip̃i ꝯmo¬
nefac̾ent a quo ⁊ ꝙ ẽẽt orandũ cum ĩ penetlib
ut dcm̃ ẽ m̃tisorarent. Allb. recte intelligis:
. Sic quoq locutionẽ nicħ aliud agere quam
ꝯmemorare. cum memoria cui u̾ba inhẽc
ea reuoluendo facit uenire ĩ m̃tẽ res ip̃as:
quaꝵ signa sunt u̾ba. Ad̾. intelligo ac seqͦ¬

Expanded text:
utas sacrificium justitiae sacrificari, nisi in templo mentis, et in cubilibus cordis? Ubi autem sacrificandum est, ibi et orandum. Quare non opus est locutione cum oramus, id est sonantibus verbis, nisi forte, sicut sacerdotes faciunt, significandae medocuit ; in quo nihil aliud videtur fecisse, quam docuisse quomodo in orando loqui oporteret? Ad. Nihil me omnino istud movet: non enim verba, sed res ipsas eos verbis docuit, quibus et seipsi commonefacerent, a quo, et quid esset orandum, cum in penetralibus, ut dictum est, mentis orarent. Aug. Recte intelligis: , sic quoque locutione nihil aliud agere quam commonere, cum memoria cui verba inhaerent, ea revolvendo facit venire in mentem res ipsas quarum signa sunt verba. Ad. Intelligo ac seq
Abbreviated transcription (Latin):
tͥ. ⁊ duas iam loquendi causas ꝯstituo. aut ut
doceamꝰ aut ut memoremꝰ uł alios ut nos met¬
ip̃os. Qd̾ ⁊ iam dum cantamꝰ. efficimꝰ. an tͥ ui¬
detur. Ad̃. Non prorsus. Nam rarũ ad modũ est.
ut ego cantem ꝯmemorandi me gr̃a. s tantũ¬
modo delectandi. Auõ. uideo quid sencias. set
nõne attendis id quod tedelectat ĩ cantu modu
⁊ detrahi põt. aliudẽ loqui aliud cantare. Nã¬

Expanded text:
tibi: et duas jam loquendi causas constituo, aut ut tibi: et duas jam loquendi causas constituo, aut ut doceamus, aut ut commemoremus vel alios vel nosmetipsos; quod etiam dum cantamus, efficimus: an tibi non videtur? Ad. Non prorsus: nam rarum admodum est, ut ego cantem commemorandi me gratia, sed tantummodo delectandi. Aug. Video quid sentias. Sed nonne attendis id quod te delectat in cantu modult addi et detrahi potest, aliud est loqui, aliud est cantare? Na
Abbreviated transcription (Latin):
uid tibi uidemur esfic̾e
uelle cum loquimur
adeo datus: quantum¬
quidem michi non᷑ occͣrit.
aut docere aut discere
aug̃. bnũ hoꝵ indeo:
⁊ assentior. Nam loquͣdo
Nos docere uelle maĩfestum ẽ. disc̾e̾ aut̃ quomͦ.
ab̃. ⁊̃ciam tandem censes nͥ cum int̾rogamꝰ.
augꝰ. etiam tunc nichil aliud quam docere
nos uelle intelligo. Nam quero abste utrũ ob
aliam cãm int̾roges. nisi ut eum quẽ int̾ro¬
gas doceas quid uelis. ad̃. uerum dicis. aug̃.
uides gͦ non iam nicħ nos locutione nͥ ut do¬
ceamꝰ appetere. Non plane uideo. Nara si nich̃
ẽ aliud loqni quam uerba ꝓmere uideo nos
id facere cum cantamꝰ. Esr cum sepe soli fa¬
cumꝰ nlło presente qui discat. non puto nos do¬
cere aliꝙͥ uelle. auõ. at ego puto eẽ qddam genꝰ
docendi ꝑ ꝯmemorationẽ. ma̾nũ sane. quod
inhac nr̃a sermocĩatione res ip̃a indicabit. s
si tu non arbitreris na discere cum recordam᷑
nec docere illum qui cõmemorat. non resisto

Expanded text:
uid tibi videmur efficere velle cum loquimur? ADEODATUS: Quantumquidem mihi nunc occurrit, aut docere, aut discere. Aug. Unum horum video et assentior: nam loquendo nos docere velle manifestum est; discere autem quomodo? Ad. Quo tandem censes, nisi cum interrogamus? Aug. Etiam tunc nihil aliud quam docere nos velle intelligo. Nam quaero abs te, utrum ob aliam causam interroges, nisi ut eum quem interrogas doceas quid velis? Ad. Verum dicis. Aug. Vides ergo jam nihil nos locutione, nisi ut doceamus appetere. Ad. Non plane video: nam si nihil est aliud loqui quam verba promere, video nos id facere cum cantamus. Quod cum soli saepe facimus, nullo praesente qui discat, non puto nos docere aliquid velle. Aug. At ego puto esse quoddam genus docendi per commemorationem, magnum sane, quod in nostra hac sermocinatione res ipsa indicabit. Sed si tu non arbitraris nos discere cum recordamur, nec docere illum qui commemorat, non resisto
Abbreviated transcription (Latin):
pimꝰ p̃stet. C ommemorari aut doci ñi so
nõ q̃rit. Qui enĩ loquit᷑ signũ sue uoͣ un
dat ꝑ articulat᷑ sermonẽ somĩ. Bant̃i fons
rõnalis anime secretis qui hõ interior iolist
⁊ q̃rendus ẽ ⁊ dep̃candus ẽ. nec enĩ sua der¬
plai eẽ uoluit. an apud apłm non legisti. sec¬
tis quia templũ dei estis. ⁊ sp̃c dei hĩta  i

Expanded text:
tutam locutionem? Ad. Videretur, nisi me moveret quod dum oramus, utique loquimur; nec tamen Deum aut doceri aliquid a nobis, aut commemorari fas est credere. Aug. onalis animae secretis, qui homo interior vocatur, et quaerendus et deprecandus est; haec enim sua templa esse voluit. An apud Apostolum non legisti, Nescitis quia templum Dei estis, et spiritus Dei habitat i
Abbreviated transcription (Latin):
abono et solo dõ ꝯdica. et nõ ẽ mala: ut
Enolunt. sediamis. et ophyamis. et prõciniamis.
nec mali tã. ut docuit florimus. nec ex malo et
bono ꝯpacta. ut manicheꝰ. blasphemat. set cũ
sit c̾atõne bona: arbito aĩe efficit᷑ nob̾ uł bo¬
na uł mala. non ĩmittatõne sub̾e. Sec exetu¬
tõnis m̾cede. ipã enĩ ẽ q̃ stat aũ tͣͥbunal xp̃i¬

Expanded text:
no solo Deo condita; et non est mala, ut volunt Sethianus, et Ophianus, et Patricianus; nec mali causa, ut docuit Florianus; nec ex malo et bono compacta, ut Manichaeus blasphemat. Sed cum sit creatione bona, arbitrio animae efficitur nobis vel bona vel mala, non immutatione substantiae, sed exsecutionis mercede. Ipsa eni
Abbreviated transcription (Latin):
reri se dicit qd̾ iam t̾cius dies eẽt ex quo ei
ieiuni adhesissent. In toto em̃ scłi gn̾is hũani
t̾cium tempꝰ est quo fid̾i xp̃iane gr̃ã data est.
simã pacem ierłm celesti uenturi sumꝰ quo
turbam illam refic̾e dñs ne deficiat in uia.
Ista eñ dispensatio qua uobis dñs temꝑalr᷑¬

Expanded text:
reri dixit, quod jam tertius dies esset, ex quo ei jejuni haesissent. In toto enim saeculo generis humani tertium tempus est, quo fidei christianae gratia data est. simam pacem Jerusalem coelestis venturi sumus, quo  se dicit turbam illam reficere Dominus, ne deficiant in via. Ista enim dispensatio, qua nobis Dominus tempor
Abbreviated transcription (Latin):
deas plato p̾mus appellasse ꝓhibetur.
siõ tam̃ si hoc nom̃ añqmͣ ip̃e institũet
non erat. Id̾o uł res ip̃ã non erant qͣs ydeas
uocauit. uł a nullo erant intellecte. S alio
fortassis. atq alio noĩe ab aliis atq aliis nũ¬
cupate sũt. Licet enĩ cuiq rei cogniteque
nullũ ħẽbat usitatum nom̃ qd̾ lib nomen
impon̾e. Nam nõ ẽ u̾ismule sapientes aut
nullos fuisse ante platonẽ. ant istas quas pla¬
to ut dcm̃ ẽ deas uocat. quecũq res sint non
intellexisse. Si quid̃ tanta meis ius constitu¬
itur ut nisi hiis intellectis sapiens ẽẽ nemo
tis testatur. S etiam in libris suis cõmemorat.
Bos gͦ si qui fu̾it nõ existnnandũ ẽ ỹdeas
iguorasse qmͣuis alio fortassis nom me uoci¬
tauerũt. S de noĩe hactenus dcm̃ sit. rem ui¬
deamus que maxne consid̾anda atq nostẽ

Expanded text:
deas Plato primus appellasse perhibetur: non tamen si hoc nomen antequam ipse institueret, non erat, ideo vel res ipsae non erant, quas ideas vocavit, vel a nullo erant intellectae; sed alio fortasse atque alio nomine ab aliis atque aliis nuncupatae sunt. Licet enim cuique rei incognitae, quae nullum habeat usitatum nomen, quodlibet nomen imponere. Nam non est verisimile, sapientes aut nullos fuisse ante Platonem; aut istas quas Plato, ut dictum est, ideas vocat, quaecumque res sint, non intellexisse: siquidem tanta in eis vis constituitur, ut nisi his intellectis sapiens esse nemo tis testatus est, sed etiam in libris suis commemorat. Hos ergo, si qui fuerunt, non existimandum est ideas ignorasse, quamvis alio fortasse eas nomine vocaverint. Sed de nomine hactenus dictum sit: rem videamus, quae maxime consideranda atq
Abbreviated transcription (Latin):
tatores suos ut eius infirma colleremus ut
ad q̃dam sana in quoꝵ delectatione requiesca¬
mus ꝑ caritatis tollerantiam ꝑducam᷑. Ait
eñ. non ẽ opus sanis medicus. s egrotanti
dam eins sautia pͥmo ingressu amicicie ñõ po¬
tiumꝰ sustm̾e. ⁊ qd̾ est grauiꝰ cum osfensione
aĩ de toto hoĩe ausi sumus temerariam p̃iu¬
putau̾is ea q̃ post ea mala apparuerint. securũ
⁊ ĩꝑatum te ĩueniant. ⁊ gͣuius offendant ut
eũ quẽ tem̃e dilex̾as acerbuis od̾is qd̾ nephas
ẽ. Quia etiam si milla ens bona pced̾ent ⁊ ħ
que post apparuerant mala priꝰ eminerent.
tolleranda tñ erant don om̃ia cum illo ag̾es.
quib talia sanari solent. qnͣto mag̃ eũ ea bsͣ
p̾cesserint que tanqmͣ pignora nos debent
t̾ quẽ nõ dũ pp̃ sua bona diliginus. Cogi¬
tamus enĩ quia ille quẽ diligimus dñs pp̃
eũ mortuns sit. Quã caritatem nob̃ apłs pau¬
U̾t si illum infirmũ ꝓp̃ uitiũ quo inf̾mus ẽ

Expanded text:
tatores suos, ut eius infirma toleremus, ut ad quaedam sana, in quorum delectatione adquiescamus, per caritatis tolerantiam perducamur. ait enim: non est opus sanis medicusedam ejus saucia in primo ingressu amicitiae non potuimus sustinere; et quod est gravius, cum offensione animi de toto homine ausi sumus temerariam praejuputaveris, ea quae postea mala apparuerint, securum et imparatum te inveniant et gravius offendant; ut eum quem temere dilexeras, acerbius oderis, quod nefas est: quia etiamsi nulla ejus bona praecederent, haec qutoleranda tamen erant, donec omnia cum illo ageres, quibus talia sanari solent: quanto magis cum ea bona praecesserunt, quae tanquam pignora nos debent etiam quem nondum propter sua bona diligimus. Cogitamus enim, quia ille quem diligimus, Dominus propter eum mortuus est. Quam charitatem nobis apostolus PauUt, si illum infirmum propter vitium quo infirmus est
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ satme possimus uł forͣs uł sp̃es dice. Ut
u̾bum eu̾bo tͣnfferre uideamur. Si aũ eas rõ
nes uocemus ab int̾p̾tandi quid̃ ꝓp̾etate dis¬
nõ ydee. S tam̃ quisqͥs hoc uocabulo utiuo¬
luerit a re ipã non abhorrebit. ⁊ Sũt nãq

Expanded text:
 latine possumus vel formas vel species dicere, ut verbum e verbo transferre videamur. Si autem rationes eas vocemus, ab interpretandi quidem proprietate disnon ideae: sed tamen quisquis hoc vocabulo uti voluerit, a re ipsa non aberrabit. Sunt namque
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ formari dicitur om̃e qd̾ oriri ⁊ int̾ire po¬
terit ⁊ om̃e qd̾ oritir ⁊ uic̾it. Anima u̾o ne¬
gatur eas intueri posse. nisi rõnalis ea sui
quadam facie uł oculo suo int̾iore atq in¬
telligibłi. Et ea quid̃ ipã rõnalis aĩa. nõ oĩs
⁊ quelib. S que scã ⁊ pura fuit. ħ asserit᷑
illi uisioni eẽ ydonea .i. que illum ipm oculũ
quo uidentur ista sanũ ⁊ sincerum. ⁊ serenũ
⁊ sinislem hiis rebus quas uid̾e intendit ha¬
buerit. Quis aũt religiosus ⁊ u̾a religione
imbutus qmͣuis nõdum bec possit intueri
negare tñ audeat. ĩmo nõ ⁊̃ ꝓfiteatur oĩa
que sũt .i. quecũq in suo gn̾e ꝓpͥa quadam
q ipm̃ quo ea que mutantur suos tempaleᷤᷤ
cursus certo mod̾amine celebrant. sũmi dei
legib contiñi ⁊ gub̃uari. Quo constituto at¬
q concesso. quis andeat dic̾e̾. d̾m irrõnabilit᷑
omĩa condidisse. ad̾ Qd̾ si dici recte ⁊ credi ñ
pot̾ restat ut iõne om̃ia sint condita. Nec

Expanded text:
formari dicitur omne quod oriri et interire potest, et omne quod oritur et interit. Anima vero negatur eas intueri posse, nisi rationalis, ea sui quadam facie vel oculo suo interiore atque intelligibili. Et ea quidem ipsa rationalis anima non omnis et quaelibet, sed quae sancta et pura fuerit, haec asseritur illi visioni esse idonea: id est, quae illum ipsum oculum quo videntur ista, sanum, et sincerum, et serenum, et similem his rebus quas videre intendit, habuerit. Quis autem religiosus et vera religione imbutus, quamvis nondum possit haec intueri, negare tamen audeat, imo non etiam profiteatur, omnia quae sunt, id est, quaecumque in suo genere propria quadam que ipsum quo ea quae mutantur, suos temporales cursus certo moderamine celebrant, summi Dei legibus contineri et gubernari? Quo constituto atque concesso, quis audeat dicere Deum irrationabiliter omnia condidisse? Quod si recte dici vel credi non potest, restat ut
Abbreviated transcription (Latin):
t̾na muicem. nõ solum eqͦ aĩo s etiam libñtis¬
sime sustmerr Nullomꝰ aũt de quoqͣm hoĩe
incognito fe̾nda siña est. ⁊ nemo insi ꝑ ami¬
ciciam cognoscitur. ⁊ Iõ amicoꝵ mala firmiꝰ
sustmemus. quia bona eoꝵ nos delectant ⁊ te¬
nent. Nullius itaq repudienda ẽ amicicia se¬
se ing̾entis ad amiticiam copulandam. ñ ut
statim recipiatur. S ut recipiendus optet᷑.
atq ita tractetur ut recipi possit. Illum enĩ re¬
ceptũ ad amiciciam possumꝰ dice̾. cui oĩa nr̃a
consilia refund̾e audeamus. Et si quisꝙͣ ẽ qui
se nõ audet. ingerere in amiciciam faciendam.
cum aliquo nr̃o temꝑali honore. aut dignitate
reuocetur. descendendum ẽ ad eum. ⁊ offe̾ndũ
illi quadam cõmunitate ⁊ submissione aĩ qd̾
pet̾e ꝑ se ipẽ nõ audet. Sane qmͣiuis rarius tñ
aliquotiens accidit. ut euisdem quẽ uolumus
mamiticiam. reciꝑe pͥus nobis innotescant i¬
mala qmͣ bona. Quib offensi ⁊ quodãmͦ reꝑtꝰ

Expanded text:
na inuicem non solum aequo animo sed etiam libentissime sustineri. nullo modo enim de quoquam homine incognito ferenda sententia est, et nemo nisi per amicitiam cognoscitur. et ideo amicorum mala firmius sustinemus, quia bona eorum nos delectant et tenent. Nullius utique repudianda est amicitia sese ingerentis ad amicitiam copulandam, non ut statim recipiatur, sed ut recipiendus optetur atque ita tractetur, ut recipi possit. illum enim receptum in amicitias possumus dicere, cui omnia nostra consilia refundere audemus. et si quisquam est, qui se non audet ingerere ad amicitiam faciendam, cum aliquo nostro temporali honore aut dignitate reuocatur, descendendum est ad eum et offerendum illi quadam comitate et submissione animi quod per se ipse non audet. sane quamuis rarius, tamen aliquotiens accidit, ut eius quem uolumus in amicitiam recipere prius nobis innotescant mala q
Abbreviated transcription (Latin):
stituelut. Nam hoc oppinari. Sac̾segum est.
Qd si hee ierũ om̃i creandaꝵ cͤaturaꝵ uexatio¬
nes diuina mente continent᷑. neq in diuina
mente quicqmͣ nsi met̾num atq ĩmutabile
ydeeas plato. Non solum st̃ ydee. s ip̃ẽ uere
stꝰ ꝓdoe qͥa et̾ne sunt. ⁊ eiusmõi atq ĩcõmuta¬
biles manent. Quaꝵ ꝑticipatõne fit ut st
quicꝙͥ est. quomͦ est. S aĩa rõnalis int̾ eas
res que st̃ a dõ condite omĩa suꝑat. ⁊ d̾o ꝓxia
ẽ qñ pura ẽ. eiq inqnͣtum caritate coheserit: in
tantũ ab eo lumimne illo intelligibsli ꝑfusa qͦ¬
dammͦ ⁊ illustrata ceriit. nõ ꝑ corꝑeos orisloᷤ
S ꝑ ipiũs sui pͥncipale quo excellit .i. ꝑ i
telligentiam suam ista rõne qua iusione sit

Expanded text:
stituebat: nam hoc opinari sacrilegum est. Quod si hae rerum omnium creandarum creatarumve rationes in divina mente continentur, neque in divina mente quidquam nisi aeternum atque incommutabile ideas Plato: non solum sunt ideae, sed ipsae verae sunt, quia aeternae sunt, et ejusmodi atque incommutabiles manent; quarum participatione fit ut sit quidquid est, quoquomodo est. Sed anima rationalis inter eas res quae sunt a Deo conditae, omnia superat; et Deo proxima est, quando pura est; eique in quantum charitate cohaeserit, in tantum ab eo lumine illo intelligibili perfusa quodam modo et illustrata cernit, non per corporeos oculos, sed per ipsius sui principale, quo excellit, id est per intelligentiam suam, istas rationes, quarum visione fit
Abbreviated transcription (Latin):
Que cogitatio ad continẽdam ⁊ ebdomadam si¬
biam uallet. fiec arbitreris qm̃ tua quide lͣ¬
eminent ⁊ apparent. Id̾o alt̾m nulla hr̃e q̃ late¬
ant ⁊ portasse maioris pond̾is boã quib ce
suꝑat nescientẽ. Non enĩ falli ⁊ nos aut adil¬
latione pocłꝰ uti apłs uibet cũ dicit. Nichil ł
⁊ẜon hec ita debemus existimare ut nos exi
aliquid occultum in occulto aliqͦ unde nobis sr̾ior
sit. ⁊̃si bonum nr̃m quo illo uideam suꝑiores¬

Expanded text:
Quae cogitatio ad contundendam et edomandam suQuae cogitatio ad contundendam et edomandam superbiam valet, ne arbitreris quoniam tua quaeeminent et apparent, ideo alterum nulla habere, quae lateant, et fortasse maioris ponderis bona, quibus te superat nescientem. non enim falli nos aut adulatione potius uti apostolus iubet, cum dicit: nihil per Non hoc ita debemus existimare, ut non exialiquid occultum in alio, quo sit nobis superior, etiamsi bonum nostrum, quod illo videmu
Abbreviated transcription (Latin):
S que alioꝵ. Huic snĩe contexuit qd̾ dem̃ est.
Ita ⁊ nos libent᷑ ad enis ĩmittatõem ĩuicẽ onera
nr̃a portemus. Huic cogitationi accedit ⁊̃ illa co¬
gitatio. qͥa ille fuscepit hoĩem. nos aũ hoĩes sumꝰ.
⁊ cansid̾are dẽbemus qd̾ egritudinẽ siuie aĩ siue
mus aut possumus. Hoc gͦ exhibeamus ei cuiꝰ
infirmitatem portare uolumus qd̾ ab illo nobis
uellemus exhib̾i. si forte nos mea eẽmus ⁊ ip̃e
non eẽt. Ad hoc ꝑtinet qd̃ ip̃e apłs ait. Om̃ib
omĩa fcũs sum. ut om̃s lucri facem. cegitando
.s. in eo uitio etiam se ẽẽ pocuiese unde cu piebet
alium lib̾are. Compatiendo em̃ pociꝰ id agebut ñ
mentiendo. sic̾ quidam suspicant᷑. ⁊ hii maxime
qui mendaciis suis defendis que negare non pos¬
sũt. Alicui magni exempli patcinium reqͥruns.
Demde etiam illud cogitandũ nlłm eẽ hoĩem
qui ñ possit hr̃e aliqd̃ bonũ. qd̾ nõdum haibes
⁊̃ si lateat in quo sine dubio possit te eẽ supior

Expanded text:
 quae aliorum. huic sententiae contexuit quod dictum est; ita et nos libenter ad eius imitationem inuicem onera nostra portemus. Huic enim cogitationi accedit etiam illa cogitatio, quia ille suscepit hominem, nos autem homines sumus et considerare debemus, quod aegrimus aut possumus. hoc ergo exhibeamus ei cuius infirmitatem portare uolumus, quod ab illo nobis uellemus exhiberi, si forte nos in ea essemus et ipse non esset. ad hoc pertinet quod ipse apostolus ait: omnibus omnia factus suscilicet, in eo vitio etiam se esse potuisse, unde cupiebat alium liberari. Compatiendo enim potius id agebat, non mentiendo, sicut quidam suspicantur, et hi maxime, qui mendaciis defendendis quae negare non possunt, alicujus magni exempli patrocinium requirunt. Deinde etiam illud cogitandum, nullum esse hominem, qui non possit habere aliquod bonum, quod tu nondum habes, etsi lateat, in quo sine dubio possit te esse superior.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtinax. non fit. Uebet ille huiꝰ locacitatem ⁊
iste alius ꝑtinatiam. donᷤ illud i illo ⁊ hoc ĩ
isto sanet᷑. caritate portare. Par quippe inf̾im¬
tas in duob si uno accidit temꝑe tolerare se m¬
uicem ñ ualent. Cum adu̾sum se intendit᷑. Nã
adu̾sus aliquẽ t̾ciũ ⁊ duo irati sibi cõueniũt ⁊¬
se tolerant. qmͣꝙͣ n ͨ tolerarent ĩuicem dicendi
st̃. S pociꝰ se inuicem consolari sic̾ ⁊ tristes de
re una mag̾ se portant. ⁊ qiͣ ĩcumbunt sibi ꝙͣ
si unus tͥstis eẽt ⁊ alus gaud̾et. Si aũt adu̾sꝰ
se tristes sint ꝓrsus se tolerare nõ possũt. ⁊¬
iõ in huiꝰmõi affcõnib suscipienda ẽ aliqnͣtu¬
lum ipã egͥtudo de qua uis ꝑte alium libari.
⁊ sic suscipienda ut ad auxilium nõ ad eqͣlita
tem miserie ualeat quẽad̾m se inclinet qui
manũ iacenti porrigit. Non enĩ se ꝓitit᷑ aͣmbo
iaceant. S incuruat tñ ut iacentẽ erigat. Ne

Expanded text:
pertinax non sit, debet ille hujus loquacitatem, et pertinax non sit, debet ille hujus loquacitatem, et iste illius pertinaciam, donec illud in illo, et hoc in isto sanetur charitate portare: par quippe infirmitas in duobus, si uno accidat tempore, tolerare se invicem non valent, cum adversum se intenditur. Nam adversus aliquem tertium, et duo irati sibi conveniunt, et se tolerant, quanquam nec tolerare se invicem dicendi sunt, sed potius se invicem consolari: sicut et tristes de re una magis se portant et quasi incumbunt sibi, quam si unus tristis esset et alius gauderet: si autem adversum se tristes sintideo in huius modi affectionibus suscipienda est aliquantulum ipsa aegritudo, de qua uis per te alium liberari, et sic susctem miseriae valeat: quemadmodum se inclinat, qui manum jacenti porrigit. Non enim se projicit, ut ambo jaceant; sed incurvat tantum, ut jacentem erigat. 3. Neque
Abbreviated transcription (Latin):
ipẽ p̃iret. Ita inuicem ou̾a sua portantes fre¬
tum tͣnseunt donͨ ueniant ad f̾re stabilitatẽ.
Istam ceruoꝵ naturam fortasse intend̾at salo
quẽad̾m oĩis amici portatio. nͨ tam̃ inuicem por¬
taremus. oña nr̃a si unũ tꝑs eẽt infm̾tatis ã¬
borum. qui on̾a sua sustinẽt aut unũ inf̾u̾ita¬
tis genus. s diu̾sa temꝑa ⁊ diu̾sa gña inflmu¬
tatis faciunt. ut on̾a nr̃a inuicẽ portare ualea¬
mus. Uerbi gr̃a. Iram frĩs tui nũc portabis.
cũ tu adu̾sus eum nõ irasceris. ut rursum eo
temꝑe quo te ira poccupau̾it. ille te leuitate ⁊
ꝑtinet cum diu̾sa st̃ temꝑa portantũ on̾a sua.
qmͣuis ipã diu̾sa nõ sit infirmitas. In ambob
eiĩ ab inuicem ira ꝑtatur᷑. ad diu̾sum aũ infir¬
mitatis genus. Aliud exemplũ uidendũ ẽ ue¬
luti si quis in se loquacitatem uicerit ⁊ ꝑtina¬
tiam nõdum uicit. Alius uͦ adħͦ loqͣx. s iam

Expanded text:
ipse praeiret: ita invicem onera sua portantes, freipse praeiret: ita invicem onera sua portantes, fretum transeunt, donec veniant ad terrae stabilitatem. Istam cervorum naturam fortasse intenderat Salomquemadmodum oneris amici portatio; nec tamen invicem portaremus onera nosrta, si unum tempus esset infirmitatis amborum qui onera sua sustinent, aut unum infirmitatis genus, sed diversa tempora et diversa genera infirmitatis faciunt, ut onera nostra invicem portare valeamus: verbi gratia, iram fratris tui tunc portabis, cum tu adversus reum non irasceris, ut rursum eo tempore quo te ira praeoccupaverit, ille te lenitate et pertinet, cum diversa sint tempora portantium onera sua, quamvis ipsa diversa non sit infirmitas, in ambobus enim ab invicem ira portatur. Ad diversum autem infirmitatis genus, aliud exemplum videndum est, veluti si quis in se loquacitatem vicerit, et pertinaciam nondum vicerit; alius vero adhuc loquax, sed jam
Abbreviated transcription (Latin):
ĩuicem diligamus. Tantũ m ea snĩa p̾cepti põ¬
dus constituens ut dic̾et. In hoc cognoscit᷑ qm̃
discipuli mer estis si uos inuicẽ diligatis. Hꝰ
aũ dilcõmis officiũ est ĩuicem ou̾a ur̃a portare
S hoc officium nõ est sempitns̃ ꝑducet sane
ad bĩtudinem sempit̾nam in qͣnulla erunt
ou̾a nr̃a que ĩuicẽ portare uibeani. Nũc u̾o
cũ in hac uita .i. in hac uia sumus ou̾a ĩui
cem nr̃a portemus. ut ad eam uitam q̃ caret
oĩ oñe ꝑuenire possimus. Sicut enĩ decerius
nõ milli taliũ cognitionũ studiosi scͥserunt¬
cũ fretum ad mstlam tnͣseũt pascuaꝵ gra
sic se ꝯnͥ ordiauit ut oña capitum suoꝵ q̃ ge¬
stant in cornib suꝑ c̾uicem portent. ita ut po
cet. ⁊ quia nocẽ est unum ẽẽ qui cetos p̾cedens
nõ añ se hat cui caput melmet nicib ducũt᷑
id ag̾e. ut lassatus sui capitis on̾e ille p̾cedit pꝰ
om̃s redeat. ⁊ ei succedat cuiꝰ fe̾bat caput cum

Expanded text:
invicem diligamus tantum in ea sententia praecepti pondus constituens ut diceret: In hoc cognoscitur quoniam discipuli mei estis, si vos invicem diligatis . Hujus autem dilectionis officium est: inuicem onera uestra portate. sed hoc officium non est sempiternum; perducet sane ad beatitudinem sempiternam, in qua nulla erunt onera I nostra, quae inuicem portare iubeamur. nunc uero, cum in hac I uita, id est in hac uia sumus, onera nostra portemus, ut ad eam uitam, quae caret omni onere, perueniamus. sicut enim de ceruis nonnulli talium cognitionum studiosi sccum fretum ad insulas transeunt pascuarum gratia, sic se ordinant ut onera capitum suorum quae gestant in cornibus superinvicem portent, ita ut poscet; et quia necesse est unum esse qui caeteros praecedens non ante se habeat cui caput inclinet, vicibus dicuntur id agere, ut lassatus sui capitis onere, ille qui praecedit post omnes redeat, et ei succedat cujus ferebat caput cum
Abbreviated transcription (Latin):
se itẽ alios qui facile se duc̾entur ⁊̃ tiat ude¬
Qlue duo gn̾a .i. inflintatis ⁊ ertoris uilierũ ⁊
puloꝵ nomĩb figurata st̾. Infu̾ris ẽ eñ sexus
mulieꝵ ad actiones ⁊ facilis ad lu sum pͥuida.
Quid aũt lusui pu̾ili tam simile ẽ qmͣ idola co¬
Iere. Qnͣdo ⁊ apłs ad hoc retulit ber genꝰ suꝑstia¬
oius cimi ait. n yͥdolis seruamus quẽad̾m sab¬

Expanded text:
se item alios qui facile seducerentur in cultuitates et errores, mulierum et puerorum nominibus figurata sunt. Infirmus est enim sexus mulierum, et facilis ad lusum pueritia. Quid autem lusui puerili tam simile quam idola colere? Quando et Apostolus ad hoc retulit hoc genus superstitionis, cum ait: Neque idolis serviamus, quemadm
Abbreviated transcription (Latin):
nẽs in ea equalitate. nollet hoĩem indui ⁊ ho¬
minib ut homo apparerez S semet ipm̃ exĩ¬
hoĩem suscipiendo. ip̃e susceptor ĩ similitudinẽ
uentus ut homo ẽ. ⁊ Sson enĩ pot̾at ĩierri ut¬
homo ab eis qui cor ĩmũdũ ħebant. Et̃ u̾bim
ap̃ pat᷑m uidẽ nõ pot̾ant. nsi hoc suscipiendo
ducentur. Iste aũt ħitus nõ ẽ ex p̾mo gen̾e.
Non enĩ manẽs in se natura hoĩs nat᷑am d̾i cõ¬
mutanit. Neq ex scd̃o. Non enĩ ⁊ ĩmutauit
hõ d̾m. ⁊ mutatꝰ ab illo est. Neq exqͣrͣto. Nõ
enĩ sic assumptꝰ ẽ homo ut n ip̃e mutaret
d̾m n ab illo mutaret᷑. s pociꝰ ex t̾tio. Sic em̃
assumptꝰ est ut cõmutaret᷑ in meliꝰ ⁊ ab eo
formaret ᷑ in esfabilit̾ excellentiꝰ atq cõiucti
qmͣ uestis ab hoĩe cũ induit᷑. Hoc gͦ noĩe hi¬

Expanded text:
nens in ea aequalitate nollet hominem indui, et hominibus ut homo apparere; sed semetipsum exinhominem suscipiendo, ipse susceptor in similitudine ventus, ut homo est. Non enim poterat inveniri ab his qui cor immundum habebant, et Verbum apud Patrem videre non poterant, nisi hoc suscipiendo, ducerentur. Iste autem habitus non est ex primo genere; non enim manens in se natura hominis naturam Dei commutavit: neque ex secundo, non enim et immutavit homo Deum, et immutatus ab illo est: neque ex quarto, non enim sic assumptus homo, ut neque ipse mutaret Deum, nec ab illo mutaretur, sed potius ex tertio; sic enim assumptus est, ut commutaretur in melius, et ab eo aretur ineffabiliter et excellentius atque coniunctius quam uestis ab homine, cum induitur. hoc ergo nomine habi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtin̾e. Non enĩ ab aliquo euugłista dem̃ ẽ qͥd̾
isti panes ordeacei fu̾nt sic̾ de illis qͥnq dixit.
Ioħes. Hec ergo pastio de panib. Uii ad gr̃am
ꝑtinẽt ecc̃e. que notissima illa septenaria sp̃s
isse scribunt᷑. sic̃ in uet̾i lege uͥ duo soli unge¬
bant᷑ rex ⁊ sac̃dos. S pauci pisces .i. qͥ pͥmi dũ¬

Expanded text:
tinere. Non enim ab aliquo evangelista dictum est quod isti panes hordeacei fuerint, sicut de illis quinque dixit Joannes. Haec ergo pastio de panibus septem ad gratiam pertinet Ecclesiae, quae notissima illa septenaria sanctisse scribuntur, sicut in veteri lege, ubi duo soli ungebantur, rex et sacerdos; sed pauci pisces, id est, qu
Abbreviated transcription (Latin):
uita spĩtałr̾ uiumꝰ. prudentiam. temꝑautian.
fortitudinem iusticiam. Quaꝵ pͥma ẽ caginto
rr appetendarũ ⁊ fugiendaꝵ. Scd̾a refrenatio
cupiditatis ab hiis que temꝑałr delecstant᷑. Ccia
firmitas animi adu̾sus ea que tẽꝑalr molesta
st̃. Quarta q̃ ꝑcet̾as om̃s diffundit᷑ dilcõd̾i ⁊

Expanded text:
prudentiam, temperantiam, fortitudinem, justitiam, quarum prima est cognitio rerum appetendarum et fugiendarum; secunda refrenatio cupiditatis, ab his quae temporaliter delectant; tertia firmitas animi adversus ea quae temporaliter molesta sunt; quarta quae per caeteras omnes diffunditur dilectio Dei et
Abbreviated transcription (Latin):
tib obrumt᷑. ⁊ qmͣ du in spe sumus eiꝰ ꝓmis¬
sionis qmͣ nõ dum uidemus tanꝙͣ ꝑ des̾ta ducũ¬
ci nos posse p̾sumimus ⁊ met̾mim ibi regnã¬
te ip̃õ ⁊ custodiente seruari. Ita dñs nr̃ ihũs

Expanded text:
tibus obruuntur: et quamdiu in spe sumus ejus promistibus obruuntur: et quamdiu in spe sumus ejus promissionis, quam nondum videmus, tanquam per deserta ducimci nos posse praesumimus, et in aeternum ibi regente ipso et custodiente servari. Ita Dominus noster
Abbreviated transcription (Latin):
cetur uitellcũ reuesato carnalia integumẽta
depon̾et. sic̾ ueq ordeũ arce tritura ille pale¬
ari tegumine exuit᷑. Itaq illi ppło ꝯgruent̾
lextalis data est. Puo asit pusdes qui soporẽ
suauem pani dabant. duas illas ꝑsonas ui¬
dentur sigc̃are quib ppłs ille regebatur ut
ꝑtinebat. quaꝵ officium erat ꝓcellis ac flucti¬
bns ppłarib nũqmͣ frangiatq corrumpi ⁊
uolentas turbaꝵ contͣdictiones tanqmͣ adu̾¬
santes und̾as sepe disrumꝑe int̾dum ei custo¬
dita sua integritate cedere prorsus more pisti¬
ũ. tanqmͣ in ꝓcelloso mari. sic inturbulẽta
sustinuit. nõ figurate s ꝓp̾e solus impleuit.¬
li pcc̃a nr̃a suscipiens. temptationib inmici
ens se carne. pͥncipatus ⁊ potestates expolians
fiducialit᷑. ⁊ tͥumphans eas in semet ip̃o. Ita¬
ꝙ ab ip̃o duce. ab hon̾ib ⁊ saborib huiꝰ ꝑegͥ¬
nationis nr̃e tanqmͣ ab egypto lib̾amur ⁊ ꝑse¬
qñtia nos pcc̃a sacͣmento lupãtis nob̾ euadẽ¬

Expanded text:
etur, intellectu revelato carnalia integumenta deponeret, sicut nec hordeum areae tritura illo paleari tegmine exuitur. Itaque illi populo congruenter lex talis data est. 2. Duo autem pisces, qui saporem suavem pani dabant, duas illas personas videntur significare, quibus populus ille regebatur, utpertinebat: quarum officium erat procellis ac fluctibus popularibus nunquam frangi atque corrumpi, et violentas turbarum contradictiones tanquam adversantes undas saepe disrumpere, interdum eis custodita sua integritate cedere; prorsus more piscium tanquam in procelloso mari, sic in turbulentasustinuit, et non figurate, sed pli peccata nostra suscipiens, tentationibus inimici ens se carne, principatus et potestates exspolians fiducialiter, et triumphans eas in semetipso . Itaque ipso duce ab oneribus et laboribus hujus peregrinationis nostrae tanquam ab Aegypto liberamur, et persequentia nos peccata sacramento Baptismatis nobis evaden
Abbreviated transcription (Latin):
ipẽ dixit. Beatus qui ꝑseuerau̾it usq in finẽ
Hic salius erit sig̾̃cauit nõ defuturam eccͣam
que septenario nu̾o eosdem .uii. panes ha¬
bundantius recipiat. ⁊ latiticone cordis q̃ ip¬
sam ꝑseu̾entiam in sportis uidetur sig̃tare con¬
tineat. de eo qd̾ scriptũ est ĩuicem ou̾a urã por¬

Expanded text:
item dixit, Qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit ; significavit non defuturam Ecclesiam, quae septenario numero eosdem septem panes abundantius recipiat, et latitudine cordis, quae ipsam perseverantiam in sportis videtur significare, contineat. LXII. De eo quod scriptum est in Evangelio
Abbreviated transcription (Latin):
et̾nũ nõ scd̾m ordinẽ aaron. s scd̾m ordinẽ
melchisedech. Cuiꝰ rei sacͣmentũ diligentiꝰ
adh consid̾ari pot̾. S pp̃ duos pisces in qͥb
duas ꝑsonas regiam ⁊ sac̾dotalem fig᷑atas
eẽ diximus. Hactenus ħuic tͣctatum ẽẽ sufͦ¬
ficiat. Qd̾ aũt suꝑ fenũ turba illa discubu¬
tebatur in spe carnali collocatos fuisse. Om̃is
repleti st̃ sigc̃at de ipũis legis ad aꝑtione ⁊
disputatione qmͣ uid̾i reliq̃rant ⁊ deseruerãt
repletos fuisse discipulos dnĩ in quib duode¬
narius nũs pͥncipatũ tenet. Nondũ enĩ erat
⁊ aꝑiendo qd̾ clausum ⁊ durũ erat in lege disci¬

Expanded text:
Aaron, sed secundum ordinem Melchisedech . Cujus rei sacramentum diligentius adhuc considerari potest. Sed propter duos pisces, in quibus duas personas, regiam et sacerdotalem figuratas esse diximus, hactenus hinc tractatum esse sufficiat. 3. Quod autem super fenum turba illa discubuporalis promittebatur, in spe carnali collocatos fuisse. Omnis repleti sunt, significabat de ipsius Legis adapertione et disputatione, quam Judaei reliquerant et deseruerant, repletos fuisse discipulos Domini, in quibus duodenarius numerus principatum tenet. Nondum enim erat et aperiendo quod durum et clausum erat in Lege, disci
Abbreviated transcription (Latin):
sũt oblitus in ea que añ sũt extentus. Sed̾m m
tentionẽ. Sequor inquit ad palmã suꝑne uoa¬
tionis. Uerũptaniõ in qd̾ ꝑuenimus meo ambu¬
Pemus quia f̾cio die duo adħentes ⁊ ab illo pasti
nõ deficiemus in uia. Etiam hic sane ꝑuenire

Expanded text:
sunt oblitus, in ea quae ante sunt extentus, secundum intentionem sequor, inquit, ad palmam supernae vocationis. Verumtamen in quod pervenimus, in eo ambulemus ; quia tertio die Domino adhaerentes et ab illo pasti, non deficiemus in via. 8. Etiam hic sane perveniri
Abbreviated transcription (Latin):
Qrꝰ aũt qm̃ ueniret fides sub sege custodiebu¬
nur hoo sigc̃are iuidetur. ⁊ dñs cũ dicit de hi¬
is qd̾ qͥnq panib pasturus erat. nõ ꝯpꝰ hñt
ure. s date illis manducare. Sub hiis enĩ
ubis figurałr tauqmͣ custodia detientͤ cũ¬

Expanded text:
ret fides, sub Lege custodiebamur ; hoc significare videtur et Dominus, cum dicit de his quos quinque panibus pasturus erat, Non opus habent ire; sed date illis vos manducare . Sub his autem verbis figuraliter tanquam custodiendi detinentu
Abbreviated transcription (Latin):
ma scͥptum ẽ. qd̾ nos in latuns h̃itu hẽmꝰ.
Quo noĩe oꝑtet intelligi. nõ mutatũ eẽ
u̾bum susceptione hominis. sicuti nͨ m̃¬
bra. ueste induta mutant᷑. qmͣ ꝙͣ illa suscep¬
tio meffabiłi susceptum suscipienti copu¬
lau̾it. S qnͣtũ u̾ba humana reb meffa¬
bilib coaptari possunt. ne mutatꝰ intelli¬
gatur deus humane fragilitatis assĩptor
dice̾tur illa susceptio.

Expanded text:
a scriptum est, quod nos in latinis habitum habemus. quo nomine oportet intellegi non mutatum esse uerbum susceptione hominis, sicuti nec membra ueste induta mutantur, quam quam illa susceptio ineffabiliter susceptum suscipienti copulauerit; sed, quantum uerba humana rebus ineffabilibus coaptari possunt, ne mutatus intellegatur deus humanae fragilitatis assumtor,habitus diceretur illa susceptio.
Abbreviated transcription (Latin):
cussa manentia. Sicitti cum sapĩa accidit hom̃i
nõ ipã mutat᷑ s hominem mutat. qũe de stul¬
to sapientem facit. Quedam u̾o sic accidũt ut
⁊ nrutent ⁊ mutent᷑ sicuti cib ⁊ ip̃e amittens
cibo ab exlitate atꝙ sanguore in robur atꝙ
ualentiam cõmutamur. Terciũ genus ẽ cum
ipã que accidunt nuitant᷑ ut hitum faciant. ⁊
qd̾ aũt uł firm antur ab eis quib h̃itũ faciant.
sicuti est uestis Nam cum ꝓiecta uł deposita
ẽ nõ ht eam formã qmͣ sumit cum induturꝰ
atq inducit᷑ menb̾s. Ergo nduta accipit for¬
mam qmͣ nõ Hebat exuta. cũ ipã mẽbra ⁊ cum
induũt ᷑ ⁊ cũ exuunt᷑. in suo statu maneant. Po¬
test etiam ẽẽ qrͣtum genus cum ea q̃ accidũt
ad faciendum h̃ĩtum is mutant quib accidũt.
ñ ab eis ip̃a mutantur. sicuti anulus digito si
nimis subti lit̾ attendat᷑ Uerũptam̃ hoc genus

Expanded text:
cussa manentia: sicuti sapientia, cum accidit homini, cussa manentia: sicuti sapientia, cum accidit homini, non ipsa mutatur, sed hominem mutat, quem de stulto sapientem facit. Quaedam vero sic accidunt, ut et mutent et mutentur: sicuti cibus ipse amittens cibo, ab exilitate atque languore in robur atque valentiam commutamur. Tertium vero genus est, cum ipsa quae accidunt, mutantur ut habitum faciant, et quodam modo formantur ab eis quibus habitum faciunt, sicuti est vestis: nam cum reposita non habet eam formam, quam sumit cum induitur atque inducitur membris. Ergo induta accipit formam quam non habebat exuta; cum ipsa membra, et cum exuuntur, et cum induuntur, in suo statu maneant. Potest esse et quartum genus, cum ea quae accidunt, ad faciendum habitum, nec ea mutant quibus accidunt, nec ab eis ipsa mutantur: sicuti annulus digito, si non nimis subtiliter attendatur. Verumtamen hoc genus
Abbreviated transcription (Latin):
ultis modis hĩtum dicimus
uł lubitum animi sicuti est cͦo
discipline ꝑceptio usu roborata atq firmata uł
h̃itum corporis scd̃m quem dicimus alium ali¬
o esse sucilentiorem ⁊ ualidiorem que magis
ꝓpͥe habitudo dici solet. u̾ł ħitum eorum q̃ men¬
bris ur̃is accomodantur. extrinsecus scd̃m quẽ
d̾icimus. uestitum. calciatum. armatum ⁊ si
ita ut eam possit etiam nõ hĩ. Nam ⁊ doct̾nã
acadit ammo ⁊ succus ac robur corpori ⁊ uestiᷤ
atq arma non dubium est qd̾ accidant inm̃briᷤ
nr̃is. Ita ut ⁊ imꝑitus posset eẽ ammiussi ei d¬
doctrina non accid̾it. ⁊ exile atq languidum cor¬
pus sine sucto uiscerum ⁊ robore ⁊ nudus smne
ueste. ⁊ mermis sinesirmis ⁊ pede nudo sine
calciamentis esse homo possit. Sabitus ergo
in eare dicitur que nobis ut hẽatur acaidit. Ue¬
rumptamen hoc int̾est qd̾ quedam eorũ que acti¬
dunt uobis ut ħitum faciant nõ mutant᷑ a no¬
bis.s ip̃a nos mutant in se ip̃a integra ⁊ incõ¬

Expanded text:
Multis modis habitum dicimus: vel habitum animi, sicut est cujuscumque disciplinae perceptio, usu roborata atque firmata; vel habitum corporis, secundum quem dicimus alium alio esse succulentiorem et validiorem, quae magis proprie habitudo dici solet; vel habitum eorum quae membris nostris accommodantur extrinsecus, secundum quem dicimus vestitum, calceatum, armatum, et si ita ut eam possit etiam non habere. Nam et doctrina accidit animo, et succus ac robur corpori; et vestis atque arma, non dubium est quin accidant membris nostris: ita ut et imperitus possit esse animus, si ei doctrina non accideret; et exile atque languidum corpus, sine succo viscerum et robore; et nudus sine veste, et inermis sine armis, et pede nudo sine calceamentis esse homo potest. Habitus ergo in ea re dicitur, quae nobis ut habeatur accidit. Verumtamen hoc interest, quod quaedam eorum quae accidunt nobis, ut habitum faciant, non mutantur a nobis, sed ipsa nos mutant in se, ipsa integra et incon
Abbreviated transcription (Latin):
sinuat. ꝑ̾ nathan ascendit ad dauid quia na¬
than ꝓpħa missus erat. cuiꝰ corretione dauid
ip̃ĩus pocĩ abolitionẽ pm̃tendo impet᷑ͣuit. Itaq
postea qmͣ transiit sucas ꝓsonam dauid nõ
dissonat a matħ̃o in nõis gñationũ. Nam
eas noĩat ascendens a dauid usq ad abrahã.
qͣs iłle descendens ab abraham usq ad dauid.
Adauid eñ in duas familias regiam ⁊ sac̾do¬
talem: origo illa distributa ẽ. Quaꝵ duaꝵ fami¬
liaꝵ sicut dictum ẽ regiam descendens. math̾s
sacdotalem ascendeus l̾ucas sequtꝰ est. ut dñs¬
nr̃ ihc xp̃c rex ⁊ sac̃dos nr̃ ⁊ cognationẽ duc̾e̾t
de tͥbu dauid ex qua tͥbu nemo intendit alta
sibi obuam fcĩ sunt. Oꝑtebat enĩ ut euacua¬
turus satͥficia que scd̃m ordinem aron in le¬
uitico sac̾docio fiebant. nõ eẽt de cͥbu leui ne
ad ipam tͥbum ⁊ ad ipm̃ sac̃dotiũ qd̾ temꝑa¬
lit̾ urabra erat futuri ꝑtin̾e uideret᷑ munda¬

Expanded text:
sinuat, per Nathan ascendit ad David; quia Nasinuat, per Nathan ascendit ad David; quia Nathan propheta missus fuerat, cujus correptione David ipsius peccati abolitionem poenitendo impetravit . Itaque posteaquam transiit Lucas personam David, non dissonat a Matthaeo in nominibus generatorum. Nam eos nominat ascendens a David usque ad Abraham, quos ille descendens ab Abraham usque ad David. A David enim in duas familias, regiam et sacerdotalem, origo illa distributa est, quarum duarum familiarum, sicut dictum est, regiam descendens Matthaeus, sacerdotalem ascendens Lucas secutus est: ut Dristus rex et sacerdos noster, et cognationem duceret de tribu David, ex qua tribu nemo intendit altarsibi obviam facti sunt. Oportebat enim ut evacuaturus sacrificia, quae secundum ordinem Aaron in levitico sacerdotio fiebant, non esset de tribu Levi, ne ad ipsam tribum, et ad ipsum sacerdotium quod temporaliter umbra erat futuri, pertin
Abbreviated transcription (Latin):
cepit. ad qmͣ ꝑsonam ꝑtinet inundatio ⁊ aboli¬
tio pcc̃oꝵ non a princiꝰ libri st sicut matbs. s
ginem gradatim ꝑsequi. N seq deorsum u̾sus
sicut ille qui eum ad susceptõem pcc̃oꝵ tanqm
descendentem ostendebat. S sursum u̾sus tãꝙͣ¬
ħiis qͥ eum post abolitõem pocõꝵ tanqmͣ ascen¬
dentem insinuabaat is eos pentes qͦs ille noĩat.
Alia enĩ erat origo sac̾dotalis que ꝑ uns̃ ex fi¬
liis dauid̾ situt adassolet de tͣbu sac̾dotali ma¬
tꝰmonium sortientem effecerat ut maria de utͣ¬
q de tribu .i. de regia ⁊ sac̾dotali cognationem
duceret. Nami ⁊ qñ censitis ioseph ⁊ maria scͥp¬
tum ẽ. scptum ẽ eos fuisse de domo .i. degn̾ei
dauid. ⁊ eliz abeth que nichilomiꝰ cognata ma¬
rie scͥbitur erat de tribu sac̾dotali. Sicut añt
matħs qui tanqmͣ descendentem ad suscipien
peccau̾at natus est. Ita lucas qui tanqmͣ ascen¬
dentẽ post aboludem pcc̃oꝵ sac̾dotem xp̃m in¬

Expanded text:
 ad quam personam pertinet mundatio et abolitio peccatorum, non a principio libri, sicut Matthaeus, sed ginem gradatim prosequi; neque deorsum versus, sicut ille qui eum ad susceptionem peccatorum tanquam descendentem ostendebat, sed sursum versus, tanquam is qui eum post abolitionem peccatorum tanquam ascendentem insinuabat; nec eos parentes, quos ille nominans . Alia enim erat origo sacerdotalis, quae per unum ex filiis David, sicuti essolet, de tribus sacerdotali matrimonium sortientem, effecerat ut Maria de utraque tribu, id est, de regia et sacerdotali cognationem duceret. Nam et quando censiti sunt Joseph et Maria, scriptum est eos fuisse de domo, id est de genere David . Et Elisabeth, quae nihilominus cognata Mariae scribitur, erat de tribu sacerdotali . Sicut autem Matthaeus, qui tanquam descendentem ad suscipiendpeccaverat, natus est: ita Lucas, qui tanquam ascendentem post abolitionem peccatorum sacerdotem Christum in
Abbreviated transcription (Latin):
ficauit uł rram̃ logem q̃ rta data eraf
ut mea uitale aĩe alnsetum coͣrib sacͣmen¬
tis obtͥgeretur. Ordei enĩ medutia tenacissima
pllea tegitur. uł ipm̃ ppłm nũdum exspolia¬
tum carnali desid̾io qd̾ tanꝙͣ palea cordi euis

Expanded text:
erat, ut in ea vitale animae alimentum corporalibus sacramentis obtegeretur; hordei enim medulla tenacissima palea tegitur: vel ipsum populum nondum exspoliatum carnali desiderio, quod tanquam palea cordi ejus
Abbreviated transcription (Latin):
gn̾onem euis que est scd̾m carnem ab abiahaĩ
suscipiens qui pat̾ est ppłi fidelis ⁊ successionẽ
ꝓlis deorsum u̾sus enumerans ꝑuenit ad da¬
iud in quo regni stabilmĩtũ manifestissimũ
apparet. atq nde ꝑ salomonẽ natum de illa
in qua pat̾ euis p̃cauerat. stirpem regiam ꝑse¬

Expanded text:
onem ejus quae est secundum carnem ab Abraham suscipiens, qui pater est populi fidelis, et successionem prolis deorsum versus enumerans pervenit ad David, in quo regni stabilimentum manifestissimum apparet; atque inde per Salomonem, natum de illa in qua pater ejus peccaverat, stirpem regiam prose
Abbreviated transcription (Latin):
tendos aĩos ꝯgͤent̃ ⁊̃ alñ de una eadẽq re magra.
gͣndit̾ si au̾sus inde animꝰ ut ꝯũtat᷑ ĩpellitur
ꝙͥ eĩ deo ip̃o maiꝰ ẽ nũꝙͣ ideo nõ dr̃ aut̃ qui do¬
cet unitatem tͥuitatis d nͥ submissa disputa¬
tõne agͥe ut res ad noscend̾ difficilis qnͣt̃ dat᷑
possit intłłigi. Nlunꝙͥ hic ornam̃ta et nõ docu
menta q̃runtur. Iimqͥ ut aliquid agat flectẽ¬
dus ẽ auditor ⁊ nõ pociꝰ nt discat instruendꝰ.
Dorro cum laudat᷑ d̾s siue de ip̃o sũ de oꝑib suis.
qͣnͣta facies pulcͤ ac splendide dcõis oborit᷑ ei.
qui põt qnͣtum pt̃ laudare quẽ nemo ꝯͥent̃
laudat. nemo qͦmodoc̃q ñ laudat. at si nõ cola̾
aut cum illo uł eciam p̃illo colant᷑ pdola sũ
demonia sũ q̃cumq c̃atura qnͣt hoc malum

Expanded text:
ando de una eademque re magna granditer si aversus inde animus ut convertatur impellitur. Quid enim Deo ipso majus est? Nunquid ideo non dicitur? Aut qui docet unitatem Trinitatis, debet nisi submissa disputatione agere, ut res ad dignoscendum difficilis, quantum datur, possit intelligi? Nunquid hic ornamenta et non domenta quaeruntur? Nunquid ut aliquid agat, est flectendus auditor: et non potius ut discat, instruendus? Porro cum laudatur Deus sive de seipso sive de operibus suis, quanta facies pulchrae et splendidae dictionis oboritur ei qui potest quantum potest laudare, quem nemo convenienter laudat, nemo quomodocunque laudat! At si non colatur, aut cum illo vel etiam pro illo colantur idola, sive daemonia, sive quaecunque creatura, quantum hoc malum