comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
omĩa comitis facta dc̃aq sb̾tilit̾ explorat ut
mes cum pautis uenatum erisset: adrmratuo
alico regem adit. nunciatq comitẽ ebrardũ. ibs
hrencia curie cũ młtitudĩe milicũ recessisse. re¬
bellandi hoc ec̃ satis euidens argum̃tũ cumi si
quidem abire lib̾e possit młtos eiusdẽ ꝓpoĩti so¬
cios hĩturũ suadet q inissis absq dilatõne nũ¬
cus comitem ex itin̾e reuocari. Comes ã regis:
mandatũ audiens. omissa uenatõe redit panor¬
mũ. subitoq uocatus ad curiã: ibid̾ retentus ẽ
⁊ ĩuincula coniectus. Cui prim̃ effossis oculis
ñ mł̾to pꝰ adiuiratꝰ lingm quo fecit abscidi. Iam¬
q uiris fortib quoscumq sͥ tm̃dos admitatꝰ pu¬
cau̾at aut captisaut in exil iũ compulsis: tocius
regni tumultus quieuerat. Uideus aũt maio sr̃¬
c̃e iam neminẽ qui sue possit uł audeat contͣdic̾e
uoluntati. ad ppetͣndũ ꝙ ncc̾ĩtate cogente distu¬

Expanded text:
omnia comitis facta dictaque subtiliter explorat, utomnia comitis facta dictaque subtiliter explorat, utmes cum paucis uenatum exisset, admiratus illico regem adit, nuntiatque comitem Ebrardum absque licentia curiae cum multitudine militum recessisse; rebellandi hoc esse satis euidens argumentum, eum, si quidem abire libere possit, multos eiusdem propositi socios habiturum; suadetque, missis absque dilatione nuntiis, comitem ex itinere reuocari. 10.11 Comes autem regis mandatum audiens, omissa uenatione, redit Panormum, subitoque uocatus ad curiam, ibidem retentus est et in uincula coniectus; cui primum effossis oculis, non multo post admiratus linguam quoque fecit abscidi. 10.12 Iamque uiris fortibus, quoscumque sibi timendos admiratus putauerat, aut captis aut in exilium compulsis, totius regni tumultus quieuerat. 10.13 Videns autem Maio superesse iam neminem, qui suae possit uel audeat contradicere uoluntati, ad perpetrandum, quod necessitate cogente distu
Abbreviated transcription (Latin):
nem qm̃ ibid̃ ꝑpetrau̾at ad tp̃c iusserat exulare
filiiquo ducis rogerii tancredꝰ ⁊ wist̾mꝰ nobilis¬
sima mnr̃e geniti ad qm dux ipe consuetudiẽm
habuerat: intͣ septa palacii seruabant᷑ inclusi.
Nec dum tñ maionis quiescit aĩmus aut nefan¬
dum cessat ꝓpoĩtum. cũ tot p̾claris ac nobilib
uiris carc̾es plenos aspiciat. quoꝵ aliis oculos fe¬
cerat effodi. alios cedi fustib. quosdam inteter¬
rimis locis cum serpentib hĩtare. Uxores quo
ac filias eorume domib suis abstractas diu̾sis
clauserat in locis. aliasq sue deseruire libidini
alias inopia cogente uenalem passin formã
compulerat exhibere. hiis omib ꝓditoris rabi¬
es expleri nõ potest nicħ actum putat qr comi¬
tem ebrardum suꝑeẽ uidet incolumẽ. s neq
satis scit quid tanto uiro cͥminis possit incendẽ
cuiꝰ fides om̃ib euident̃ apparet. Iam tũc ergo

Expanded text:
nem quam ibidem perpetrauerat, ad tempus iusserat exulare. nem quam ibidem perpetrauerat, ad tempus iusserat exulare. 10.5 Filii quoque ducis Rogerii, Tancredus et Willelmus, nobilissima matre geniti, ad quam dux ipse consuetudinem habuerat, inter palatii septa seruabantur inclusi. 10.6 Nec dum tamen Maionis quiescit animus aut nefandum cessat propositum, cum tot preclaris ac nobilibus uiris carceres plenos aspiciat; quorum aliis oculos fecerat effodi, alios cedi fustibus, quosdam in teterrimis locis cum serpentibus habitare. 10.7 Vxores quoque ac filias eorum, e domibus suis abstractas, diuersis clauserat in locis, aliasque suae deseruire libidini, alias inopia cogente uenalem passim formam compulerat exhibere. 10.8 His omnibus proditoris rabies expleri non potest, nichil actum putat, quia comitem Ebrardum superesse uidet incolumem. 10.9 Sed neque satis scit, quid tanto uiro criminis possit intendere, cuius fides omnibus euidenter apparet; iam tunc ergo
Abbreviated transcription (Latin):
dus cũ regem antea płimũ offendisset: grãm
eius ꝓmeruit. s nec infamie notam penitꝰ eui¬
tauit. Nam a młtis t̾ͥnum datum accepi ꝙ idem
dũm suũ sũme nobilitatis ac mansuetudins
uirũ cui secram̃tum quo fidelitatis p̾stit̾at.
turpit̾ ꝓdidisset. Rex aũt grecis deuictis fugatoq
faciem eius dispar̾ent: tocius apulie ac t̾re labo¬
ris tumultũ compescuit. Ac demũ ꝓspere gestis
om̃ib farum tnͣsiens panormũ rediit Int̾ea co¬
mes gaufredus cui fari tnͣsitus interdt̃s fũat
suadente maione priuacus oculis carcenidatur
Comes symon qui policastri remãserat obidem
accersit᷑ ad curiam ut qm pͥmũ uen̾it capiat᷑. S
sis cũ płib aliis panorii iam in uincłis tenebãt᷑
int̾ quos erat ⁊ Rob̾tus bouensis comitis ebrar¬
di ut ferebat᷑ auuncłs. uir quidẽ armis strenuis
s parum hñs fidei: quem francoꝵ rex obꝑdicio¬

Expanded text:
dus cum regem antea plurimum offendisset, gratiam dus cum regem antea plurimum offendisset, gratiam eius promeruit, sed nec infamie notam penitus evitavit. Nam a multis crimini datum accepi, quod idem dominum suum, summe nobilitatis ac mansuetudinis uirum, cui sacramentum quoque fidelitatis prestiterat, turpiter prodidisset. 9.18 Rex autem, Grecis deuictis fugatoque omnes ante faciem eius disparerent, totius Apuliae ac Terrae Laboris tumultum compescuit. 9.19 Ac demum, prospere gestis omnibus, Farum transiens, Panormum rediit. 10.1 Interea comes Gaufredus, cui Fari transitus interdictus fuerat, suadente Maione, priuatus oculis carceri datur. 10.2 Comes Symon, qui Policastri remanserat, ob idem accersitur ad curiam, ut quam primum uenerit, capiatur; sed sis, cum pluribus aliis Panormi iam in uinculis tenebantur. 10.4 Inter quos erat et Robertus Bouensis, comitis Ebrardi – ut ferebatur – auunculus, uir quidem armis strenuus, sed parum habens fidei, quem Francorum rex, ob proditio
Abbreviated transcription (Latin):
tum est extidiũ ciuitatis. Ita p̃potens apulie ciui¬
tas. fama celebris. opib pouens. nobilissimis sr̃¬
ba ciuib edificioꝵ structura mitabilis: iacet nũc
in aceruos lapidum tnͣsformata. huiꝰ rei fama
comitẽ rodtum aliosq qui rebelles extitat
ualde ꝑt̾tuit. p̾sertim cumuide̾nt de tocius apu¬
lie tiuitatib ad regem om̃s confluere. Neciam
facile tantis erat uirib resistend̾: om̃emq spẽ
uenie crudelitas regis excluserat. Relictis gͦ castei¬
lis oppidis. urbibq quas possed̾ant: mlti regni
t̾minos exierunt. pleriq cũ comite rob̾to ĩ t̾ram
aprucũ cuͣsfugerũt. siob̾tus surrentinꝰ capue pͥu¬
ceps cum uichil sibi fuga tucius cõꝑisset: ꝑ c̾tã
comitis ricardi de aquila secure transiens in tuͣsi¬
tu flumñs ab eod̾ capi iussus regiq traditus est
Quem admiratꝰ panormi ñ młto post in uincła
coniectum ocłis fecit p̾uari. Eo stõ comes richar¬

Expanded text:
tum est excidium civitatis. Ita prepotens Apulie civitum est excidium civitatis. Ita prepotens Apulie civitas, fama celebris, opibus pollens, nobilissimis superba civibus, edificiorum structura mirabilis, iacet nunc in acervos lapidum transformata. Huius rei fama comitem Robertum aliosque qui rebelles extiterant valde perterruit, presertim cum viderent de totius Apulie civitatibus ad regem omnes confluere. Nec iam facile tantis erat viribus resistendum, omnemque spem venie crudelitas regis excluserat. Relictis ergo castellis, oppidis urbibusque quas possederant, multi regni terminos exierunt, plerique cum comite Roberto in terram Aprutii transfugerunt. Robertus Surrentinus Capue princeps, cum nichil sibi fuga tutius comperisset, per terram comitis Richardi de Aquila secure transiens, in transitu fluminis ab eodem capi iussus regique traditus est. Quem admiratus Panormi non multo post in vincula coniectum, oculis fecit privari. Eo facto, comes Richar
Abbreviated transcription (Latin):
dum uecessariis messane morabat᷑: transitũ int̾¬
dici p̾cepit et ip̃m usq ad reditum suũ diligent̃
obseruari. Multiplicato dehinc ex̃titu brũdusiũ
uenit ubi cum grecis conflicturus: ad pugnam
iudet milites expediri. Greci u̾o uͥ comitis rob̾ti
cuiꝰ p̾stolabant᷑ aduentũ uident sedefraudatos
auxilio: qd̃ unicũ restabat consiliũ fortunameli¬
gunt exꝑiri. Anceps in pͥncipio pugna fuit inde
greci nõ ualentes ompliꝰ hostiles ipetꝰ sustin̾e
traducit ex̾citum. ibiq ppłm eiusdem urbis mer¬
nẽ obuũ ht̃. ut sibi partat᷑ orantem. at ille cas¬
telli sui ꝙ a barensib dirutum erat ruiuas aspici¬
ens: iusto inquit nob̾cum agam iudicõ. ⁊ quia
donui mee parc̾e noluistis certe nec ego ut̃is sũ
domib partiturus. uos aũt om̃s lib̾e cũ reb ur̃is
ut iut̾im exemutes oĩa sua secum asportent. Qd̾
uͥ fc̃m est. muris pͥmũ equatis solo tocius insecu¬

Expanded text:
dum necessariis Messane morabatur, transitum intedum necessariis Messane morabatur, transitum interdici precepit et ipsum usque ad reditum sumn diligenter observari. Multiplicato dehinc exercitu, Brundusium venit, ubi cum Grecis conflicturus, ad pugnam iubet milites expediri. Greci vero, ubi comitis Roberti, cuius prestolabantur adventum, vident se defraudatos auxilio, quod unicum restabat consilium, fortunam eligunt experiri. Anceps in principio pugna fuit, inde Greci non valentes amplius hostiles impetus sustinere, traducit exercitum, ibique populum eiusdem urbis inermem obvium habet, ut sibi parcatur orantem. At ille, castelli sui quod a Barensibus dirutum erat ruinas aspiciens, "iusto ", inquit, "vobiscum agam iudicio, et quia domui mee parcere ndomibus parciturus; uos autem omnes libere cum rebus uestris ut interim exeuntes omnia sua secum asportent. Quod ubi factum est, muris primum equatis solo, totius insecu
Abbreviated transcription (Latin):
oppidam u̾o inch̾omiunꝰ audact̾ ei resist̾ent ⁊ ad
dedicõnem eos cogi fere iam ĩpossibile uidẽt᷑. demũ
hortatu ⁊ consilio comitis symonis res ẽ in tnͣsac¬
cionem deducta. comitiq gaufredo ⁊ sociis eius
ab adiirato arthiep̃o. ac pletisq comitib ĩ aiãm
regis iuratum. ꝙ eos incolumes lib̾e ac secure ⁊
absq impediñto extra regnũ suũ ire ꝑmitt̾et.
Sic oppido recepto totaq iam quiescente sicilia:
paucis pꝰ dieb messanam ꝓficistit᷑. in apuliam
tnͣsiturus. Eodem temꝑe cancellariũ adcuriã
uenientem comes symon instigante maione
młtis pulsauit criminib. Quicum singłis audac¬
ter se dicet responsurũ: suis ei allegacionib uti
nõ licuit. nam captũ sb̾ito dampnatũq carter
Excepit. il etiam post aliquot annos diem uitei
clausit extremũ. Rex itaq farũ tnͣsiturus comiti
gnuifredo qui ꝑata iam naui cet̾isq ad tnͣffretã¬

Expanded text:
oppidani uero nichilominus audacter ei resisterent et ad oppidani uero nichilominus audacter ei resisterent et ad deditionem eos cogi fere iam impossibile uideretur, demum hortatu et consilio comitis Symonis res est in transactionem deducta, comitique Gaufredo et sociis eius ab admirato, archiepiscopo ac plerisque comitibus in animam regis iuratum, quod eos rex incolumes, libere ac secure et absque impedimento extra regnum suum ire permitteret. 8.19 Sic oppido recepto totaque iam quiescente Sicilia, paucis post diebus Messanam proficiscitur, in Apuliam transiturus. 9.1 Eodem tempore cancellarium ad curiam uemultis pulsavit criminibus. Qui cum singulis audacter se diceret responsurum, suis ei allegationibus uti non licuit, nam captum subito dampnatumque carcer excepit, ubi etiam, post aliquot annos, diem vite clausit extremum. Rex itaque, Farum transiturus, comiti Gaufredo, qui parata iam navi ceterisque ad transfretan
Abbreviated transcription (Latin):
dum suspectum hñs atrox in eumodiũ ex̾tebat
s id prudenti dissimulabat ꝯsinodonet ultõm tp̃c
congruũ iuueniret. Int̾im comes gaustedus bu¬
cenam tnͣsfugit ꝑ aliquot castella sua militum
relicto p̾sidio. Tũc u̾o panorim tinnultus ingens
gxarit᷑. uͥq ciuitatis timor ⁊ indignacõ. tota plebs
adu̾sus maionẽ freunt ac isimiurat comitẽ symo¬
nem inuiste captum. om̃s unaminies uoto depos¬
cunt. admiratus aũt udeus ĩ unũ t̃ ualesce̾. nec
iam facile posse compesci nisi plebis satiffiat de¬
sid̾io: ꝑsuadet regiut comes sỹmon extrahat᷑
de cartere. Quo ad iussionem regis educto:
ita subito status ciuitatis inimutatus ẽ: ut cũ
eo pax ⁊ tͣnͣquillitas urbi reddita udẽtur. Rex
itaq ut in tanto netessitatis articło nullum
uidet suꝑẽe locum ignauie. nec dila cõuis cãm
ydoncam: uix tandem instinctu maionis educit
excitum. buteriam obsidet. uͥnisi comitẽ symouẽ

Expanded text:
dum suspectum habens, atrox in eum odium exercebat, dum suspectum habens, atrox in eum odium exercebat, sed id prudenti dissimulabat consilio, donec ultioni tempus congruum inueniret. 8.13 Interim comes Gaufridus Buteriam transfugit, per aliquot castella sua militum relicto presidio. 8.14 Tunc uero Panormi tumultus ingens exoritur, ubique ciuitatis timor et indignatio, tota plebs aduersus Maionem fremit ac murmurat: comitem Symonem iniuste captum omnes unanimi de uoto deposcunt. 8.15 Admiratus autem, uidens murmur inualescere, nec tam facile posse compesci, nisi plebis satisfiat desiderio, persuadet regi, ut comes Symon extrahatur de carcere. 8.16 Quo ad iussionem regis educto, ita subito status ciuitatis immutatus est, ut cum eo pax et tranquillitas urbi reddita uideretur. 8.17 Rex itaque, ut in tanto necessitatis articulo nullum uidet superesse locum ignauiae, nec dilationis causam ydoneam, uix tandem instinctu Maionis educit exercitum, Buteriam obsidet, ubi nisi comitem Symonem
Abbreviated transcription (Latin):
respondent: qm̃ si comes eis ireiurando se obli¬
get. ut quicquid ei dix̾int ipe regi seriatim expo¬
uat. prestito deuide ꝙ petierant acomite sacram̃¬
to: dicunt se cͥta regem nich̾ age aut egisse. sed
eo duci ꝯsilio. ut maionis admitati ⁊ hugonis ar¬
chicpĩ ꝓdicõnem detegant ĩpediantq ꝓpoĩtum
quos adu̾sus regem certissime nou̾ant cõspi¬
rasse. ip̃mq maionem ad regnũ totis uirib a¬
nelare. uitro se panorim̃ ad regiospedes uẽtu¬
ros: si de ꝓditorib supplicium sumptum audie
corrupte uir fidei. nõ tam efficacit̾ ꝙͣ audact̾ ad
regis ꝑtulisset uoticiam: rex pͥmũ uouitate re
atconitus mirari cepit. dehincin hũanũ ratus
ne cred̾et eu sͥ morteni moliri quẽ tanta sub¬
limau̾at diguitate: quicꝙ ei comes dixat retulit
adiuitato. sb̾mugens nũqͣm se de illo tale quip¬
piam crediturũ: adiuitatꝰ ex inde comitẽ ebrar¬

Expanded text:
respondent, nisi comes eis iureiurando se oblirespondent, nisi comes eis iureiurando se obliget, ut, quicquid ei dixerint, ipse regi seriatim exponat. 8.9 Prestito deinde, quod petierant, a comite sacramento, dicunt se contra regem nichil agere aut egisse, sed eo duci consilio, ut Maionis admirati et Hugonis archiepiscopi proditionem detegant, impediantque propositum, quos aduersus regem certissime nouerant conspirasse, ipsumque Maionem ad regnum totis uiribus anelare; ultro se Panormum ad regios pedes uenturos, si de proditoribus supplicium sumptum audiercorruptae uir fidei, non tam efficaciter quam audacter ad regis pertulisset notitiam, rex primum nouitate rei attonitus mirari cepit. 8.11 Dehinc inhumanum ratus, ut crederet eum sibi mortem moliri, quem tanta sublimauerat dignitate, quicquid ei comes dixerat, retulit admirato, subiungens nunquam se de illo tale quippiam crediturum. 8.12 Admiratus exinde comitem Ebrar
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ regi ip̃i dũ adhuc ad debellandos hostes uires suspe¬
cunt: rem totam aꝑiat. Alioqͥntotam siciliam ĩ
breui defecturam ad hostes. Quid u regi cognitum
est pͥmũ negligendo remi distulit. diceus ñ tanti
uiros cẽ mom̃ti qui ꝑseu̾are audeant ultro ab oc
tudinis erat. ut difficile palacio uellet exire. s il
necessitas eum compellebat egredi: qnͣta prius
torpuerat ignauia. tanto deinceps impetu nõ
tam audact᷑ qm iudiscrete ac teniere raptabat᷑
qnͣtũlib se ꝑiculis obiecturꝰ. Niec quid sibi quid
adu̾se ꝑti uiriũ eẽt attendebat. par animipar hos¬
tes adoriret᷑ parum sollicitus. Mor uͥ comꝑit eos
qui erant buterie ab incepto nolle desist̾e . s acrĩ
urgere ꝓpoĩtum: contem ebrardũ ad eos sega¬
tum mittit. ut suĩcitet᷑ ab eis quo consilio. qua
iñte. castellum suũ occupau̾int quid se demceps
acturos existiment. at illi nõ alit̾ id se dicturos

Expanded text:
nisi regi ipsi, dum adhuc ad debellandos hostes uires suppenisi regi ipsi, dum adhuc ad debellandos hostes uires suppetunt, rem totam aperiat, alioquin totam Siciliam in breui defecturam ad hostes. 8.4 Quod ubi regi cognitum est, primum negligendo rem distulit, dicens non tanti uiros esse momenti, qui perseuerare audeant ultro, ab occtudinis erat, ut difficile palatio uellet exire; sed ubi necessitas eum compellebat egredi, quanta prius torpuerat ignauia, tanto deinceps impetu, non tam audacter quam indiscrete ac temere raptabatur, quantislibet se periculis obiecturus. 8.6 Nec quid sibi, quid aduersae parti uirium esset attendebat, par an impar hostes adoriretur parum sollicitus. 8.7 Mox ubi comperit eos, qui erant Buteriae, ab incepto nolle desistere, sed acrius urgere propositum, comitem Ebrardum ad eos legatum mittit, ut sciscitetur ab eis, quo consilio qua mente castellum suum occupauerint; quid se deinceps acturos existiment. 8.8 At illi non aliter id se dicturos
Abbreviated transcription (Latin):
clansisset. nͥ ꝙ gulea calipolitana qm applicuis¬
se audiuimꝰ impedim̃to nobis fuit. Admiratꝰ
aũt frustra eum timuisse sndit. nam calipolim
totam ei iutasse ⁊ uniꝰ secũ eẽ ꝓpoĩti. Eadem die
suggestum ẽ ei a płib amicoꝵ ꝙ comes gaufri¬
dus cũ armiscuriã eum int̾fecturus intͣuerit
Quib ille ħ omia scire sedixit. suo totum id actũ
ente curbari sicilia. Barcholomeꝰ de garfiliato cũ
quibdam aliis buteriã occupat. locum utiq n
mumitissimũ ⁊ adu̾sus quostib obsidenciũ ĩpetꝰ
p̾rupti montis bũficio facile resistentem. d qͣm
plures alii confluentes: ceꝑunt ex agris funti¬
nis p̾dam age̾. loca uitina ppłari. cum plenisq
potentib uitis societatem contͣhe. Ea res maro¬
nem adultimũ fere desꝑatõnis cõpulit. adeo qͥdẽ
ut inceptum faciinis nccͣio cred̾et diffe̾ndum nec
alit̾ inualescentis mali posse dispendiũ euitari:

Expanded text:
clausisset, nisi quod galea calipolitana, quam applicuisclausisset, nisi quod galea calipolitana, quam applicuisse audivimus, impedimento nobis fuit". Admiratus autem frustra eum timuisse respondit, nam Calipolim totam ei iurasse et unius secum esse propositi. Eadem die suggestum est ei a pluribus amicorum quod comes Gaufridus cum armis curiam eum interfecturus intraverit. Quibus ille hec omnia scire se dixit; suo totum id actum ente turbari Sicilia, Bartholomeus de Garsiliato cum quibusdam aliis Buteriam occupat, locum utique munitissimum et adversus quoslibet obsidentium impetus prerupti montis beneficio facile resistentem. Ad quem plures alii confluentes, ceperunt ex agris finitimis predam agere, loca uicina populari, cum plerisque potentibus uiris societatem contrahere. 8.3 Ea res Maionem ad ultimum fere desperationis compulit, adeo quidem ut inceptum facinus necessario crederet differendum, nec aliter inualescentis mali posse dispendium euitari,
Abbreviated transcription (Latin):
adimpleret. u̾ seguiꝰ eum uidet tem g̾e̾re. tepidũ¬
q langũe ꝓpoitum: fidem suam illi suspectam eẽ
sibiq parum credi certis colligit argum̃tis. pꝰt
hĩto gͥ de morte regis consilio: inaioni parat
insidias. ⁊ ułm p̾sencia regis si quid̾ ałr ũ posse̾t
eũ sibi destinat occidñdum. Qd̾ qͣdam die ñ secus
ac ꝓuiderat accidisset. uisi ꝙ iam ĩ palacium ꝑ¬
cusiorib introductis. subito uũciatum est in
curia de ꝑtib apulie galeas aduenisse. Ea re ct̃
ab incepto milites abst̾rente maio fortune bñ¬
ficio lib̾atus euasit. comes aũt udens id ꝙ actũ
erat celari nõ posse. nam ⁊ młtimilites cum ar¬
inis uid̾ant introductos: pro tp̃r consilium ca¬
pit. ⁊ cũ admirato secretum hñs colloquiũ uar¬
rat ei ex ordine quid sibi accid̾it ⁊ quałr sic spe
frustͣtus. Nam hodre inquid ad curiam optime
uenimꝰ p̃parati. ultimũ q uite cirãnus diei

Expanded text:
adimpleret. Ubi segnius eum videt rem gerere tepidumadimpleret. Ubi segnius eum videt rem gerere tepidumque languere propositum, fidem suam illi suspectam esse sibique parum credi certis colligit argumentis. Post habito igitur de morte regis consilio, Maioni parat insidias et vel in presentia regis, si quidem aliter non possit, eum sibi destinat occidendum. Quod quadam die non secus ac providerat accidisset, nisi quod iam in palatium percussoribus introductis, subito nunciatum est in curia, de partibus Apulie galeas advenisse. Ea re tunc ab incepto milites absterrente, Maio fortune beneficio liberatus evasit; comes autem, videns id quod actum erat celari non posse; nam et multi milites cum armis viderant introductos; pro tempore consilium capit et cum admirato secretum habens colloquium, narrat ei ex ordine quid sibi acciderit et qualiter sit spe frustratus. Nam "hodie", inquit, "ad curiam optime venimus preparati, ultimumque vite tyrannus diem
Abbreviated transcription (Latin):
sceleri locum ac tempꝰ q̃ rebat ydoneũ existiãs
aĩo. Iam eñĩ płimos barensiũ qui tũc panormni
morabant᷑ ip̃e sͥ iutare fec̾at. erantq cum eo
sp̃mon sangrẽsis ⁊ rog̾ius fulius ricardi płresq
ani nobiles ⁊ factiosi milites ꝑ q̃lib eum ꝑicula
secutuxi. quib indignũ turpe. miserũq uidebat᷑
ut cuiꝰ pr oleunbari uend̾e ꝯsueu̾at sic em̃ dice¬
eis regem int̾fici. ob trrãmdem ꝙͣ in uiros nobile
excebat. Erat aũt hoc eoꝵ cõsilium ut qmͣ mat᷑e
regem adinitatus octidisset. ip̃i statim in eum¬
tanqmͣ int̾fecti regis ultores irruerent. uec sua
diucius ꝓdicõne gande̾t. regisq filium maiorem
uatu pr̃i susticuerent hedem. Ita comes adu̾sus
dolos maionis frandulent̾ age̾ instituerat. pni¬
mũ int̾im ipi blandiri. rogare ueremi tantam
negligendo differret. ꝑatos semꝑ hr̃e secum unli¬
tes. p̾stolari de die in diem ut admuitatꝰ ꝙ ꝓposu̾at

Expanded text:
us perpetrando sceleri locum ac tempus querebat ydoneum, existimans us perpetrando sceleri locum ac tempus querebat ydoneum, existimans animo; iam enim plurimos Barensium qui tunc Panormi morabantur, ipse sibi iurare fecerat; erantque cum eo Symon Sangrensis et Rogerius, filius Ricardi, pluresque alii nobiles et factiosi milites per quaelibet eum pericula secuturi, quibus indignum, turpe miserumque uidebatur, ut cuius pater oleum Bari uendere consueuerat – sic enim dicedisplicebat eis regem interfici ob tirannidem, quam in uiros nobiles exercebat. 7.24 Erat autem hoc eorum consilium, ut, quam mature regem adtanquam interfecti regis ultores irruerent, ne sua diutius proditione gauderet regisque filium maiorem natu patri sustituerent heredem. Ita comes adversus dolos Maionis fraudulenter agere instituerat, plurimum interim ipsi blandiri, rogare ne rem tantam negligendo differret, paratos semper habere secum milites, prestolari de die in diem ut admiratus quod proposuerat
Abbreviated transcription (Latin):
tem eius cognou̾int. sese quo ad pͥmũ eiꝰ impium
sauguinẽ regis hausurũ. Ad ħ admiratus comitis
laudare prudenciam uirtutũ ad celũ tollere. ipm̃q
cepit amplecti. refereus ei ꝙ archiep̃c aliiq qm¬
plures in id consenserint. ut int̾fecto rege ip̃m ad¬
miratũ ei sb̾stituant. Inde magis temptandi gr̃a
qm ex amino sb̃iungit. indignũ se eẽ qui canto
regno pre ẽẽ debeat. sanius sͥ uideri consilium ut
regis silius pr̃i succedat. S ⁊ quo id animo dꝑxiss
comitem gaufredũ nõ latuit. responditq seuũ
qͣm hoc passurũ. Nam de sennue tyranni uichil
umqm nͥ tẏraunncũ ꝓcremri. impioq prẽ genitos
pat̾ne quo futuros impietatis heredes: hoc umũ
se laudare hoc uelle ut admirato regia dignitas
ꝯferatur. sub inferente illo sic futurũ si quidem
ipĩ platu̾̃it: comes ei suũ ad hoc spondet autiliũ
tut mutantem adhuc añmnil certiorẽ esficiat:

Expanded text:
tem eius cognoverint sese quoque ad primum eius imperium tem eius cognoverint sese quoque ad primum eius imperium sanguinem regis hausturum. Ad hec admiratus comitis laudare prudentiam virtutemque ad celum tollere ipsumque cepit amplecti, referens ei quod archiepiscopus aliique quamplures in id consenserint, ut, interfecto rege, ipsum admiratum ei substituant. Inde magis temptandi gratia quam ex animo, subiungit, indignum se esse qui tanto regno preesse debeat; sanius sibi videri consilium ut regis filius patri succedat. Sed et quo id animo dixisset comitem Gaufredum non latuit, responditque hoc se nunquam passurum. Nam de semine tyranni nichil nunquam nisi tyrannicum procreari, impioque patre genitos, paterne quoque futuros impietatis heredes. Hoc unum se laudare, hoc velle ut admirato regia dignitas conferatur, subinferente illo sic futururm siquidem ipsi placuerit, comes ei suum ad hoc spondet auxilium et ut mutantem adhuc animum certiorem efficiat,
Abbreviated transcription (Latin):
breui futurũ ut uiroꝵ nobiliũ paucos suꝑẽe con¬
tingat. qui nõ aut suppliciis deputent᷑ aut carceri
nec ĩm̾ito inquit det̾iora nobis conting̾ent: uam
siquid̃ uiri ⁊ nõ feminis molliores eẽmꝰ si rõne
utentes ⁊ nõ brutoꝵ similes aĩanciũ: huiꝰ taute
pestis exiciodudũ q̃ relas hi̾odi sopissemꝰ. S for¬
te ad inc̾itum fata nos trahunt. ⁊ ĩminẽtis mali
ncc̃itas cecitatem nob̾ inducit. Certe fatũ hoc tem̾i¬
tus nr̃a est que iam ad extrema nos ꝑicłoꝵ addux̃
Tũc comes quid ħ sͥ uellet or̃o satis intelligens sb̾¬
iungit. in hac om̃es opimone u̾sati. quod absq
ip̃ius admirati ꝯsilio nicħ omĩo rex g̾eret. id̾oq
huiꝰ rei culpam penes eum ẽẽ. qui regis insanias
⁊ tỹtanuidẽ publicare deb̾et. uec alienam in se cri¬
minacõnem tnͣsfund̾e̾. s ad om̃iũ uindictam sin¬
gulos exhortari. facile ei om̃s obsequi. si uolita¬

Expanded text:
brevi futurum ut virorum nobilium paucos superesse conbrevi futurum ut virorum nobilium paucos superesse contingat qui non aut suppliciis deputentur aut carceri. "Nec immerito", inquit, "deteriora nobis contingerent, nam siquidem viri et non feminis molliores essemus, si ratione utentes et non brutorum similes animantium, huius tante pestis exitio dudum querelas eiusmodi sopissemus. Sed forte ad interitum fata nos trahunt et imminentis mali necessitas cecitatem nobis inducit. Certe fatum hoc temeritas nostra est, que iam ad extrema nos periculorum adduxit". Tunc comes quid hec sibi vellet oratio satis intelligens, subiungit in hac omnes opinione versari quod absque ipsius admirati consilio nichil omnino rex gereret, ideoque huius rei culpam penes eum esse qui regis insanias et tyrannidem publicare deberet, nec alienam in se criminationem transfundere, sed ad omnium vindictam singulos exhortari, facile ei omnes obsequi, si volunta
Abbreviated transcription (Latin):
diligebat. Nam idem castellum cũ iuroꝵ srequẽtia.
cũ natura loci nuuitissimũ erat. ⁊ defensioni
locum p̾bebat aptissimũ. primũ gͦ regimaio
ꝑsuadet. ut hauc sͥ munitionẽ accipiat. dicens
nõ sine ꝑicło eam a comite possideri. Dehinc nͥ co¬
iitẽ ex amissione oppidi satis cõꝑit indignatũ:
secreto eũ ad se p̾cipit accersiri. Iurat ultra qmͣ
credi facile sit hac de re se dolere regiq cum hoc
p̾ciꝑet płimũ restitisse. s tautam hom̃is eẽ te¬
m̾itatem. tautã insamã. ut neq cmꝰpiam consi¬
lium iam admittat: nec ab eo ꝙ semiel dixerit
qualib possit ꝑsuasione deflecti. Quodq ĩdigniꝰ
est salomonẽ q̃ paꝵ scisse ꝯmemorans: ip̃e ciun
sit mortalium stolidissimꝰ gͥ soli prudenciam
sibi uͥtutem ascribat. p̾c̾ea tẏiamũ hũc uerius
qmͣ regeni uescio quid sceleris ĩ animo gerere.
facile ex u̾bis eiꝰ posse conici si diucius rognau̾it:

Expanded text:
diligebat. Nam idem castellum tum virorum frequentia, diligebat. Nam idem castellum tum virorum frequentia, tum natura loci munitissimum erat et defensioni locum prebebat aptissimum. Primum ergo regi Maio persuadet ut hanc sibi munitionem accipiat, dicens non sine periculo eam a comite possideri. Dehinc, ubi comitem ex amissione oppidi satis comperit indignatum, secreto eum ad se precipit accersiri. Iurat ultra quam credi facile sit hac de re se dolere, regique cum hoc preciperet plurimum restitisse, sed tantam hominis esse temeritatem, tantam insaniam ut neque cuiuspiam consilium iam admittat, nec ab eo quod semel dixerit qualibet possit persuasione deflecti. Quodque indignius est, Salomonem etiam parum scisse commemorans, ipse cum sit mortalium stolidissimus, sibi soli prudentiam, sibi virtutem ascribat. Preterea, tyrannum hunc verius quam regem nescio quid sceleris in animo gerere facile ex verbis eius posse conici, si diutius regnaverit,
Abbreviated transcription (Latin):
dimicent. hĩtam q dese hactenꝰ opimonem ratam
faiciant. meminerint uirtuti p̾rmma landemq ꝓ¬
poni. Qꝯͣ penas ⁊ ꝑpetue uotam insamie ꝓdicorib
ntogari. Ipẽ int̾im panorim quostũ potest sibi cõ¬
ciliat. ꝓpoĩtum suũ eis de morte regis aꝑit. Censet¬
q hoc maturius ꝑagendũ timeus ne si forte rex id
eimi sceleris machinari ꝑpend̾it: crimine sͥ maiesta¬
tis obiecto capitali supplicio deputet᷑. Erat tũc panor¬
mi G̃austeduscomes mõtis caueosi uir utiq summe
lib̾alicatis. armis exiiius ad modũq cõsulti pectoris
S nobilis erat ingemi. fidei uõ uacillantis nouitates
reꝵ semꝑ exoptans. huiꝰ opem admiratus płim̃
sibi fore putans necessanam. ita comodissimȩ sibi
eũ alliti posse ꝑspicit: si prius odiũ ei regis incuci¬
at. hẽbat aũt̃ ip̃e comes opida q̃dam nisicilia. no¬
tum. sclafanĩ. calatanissetũ. s notũ cet̾is spetialiꝰ

Expanded text:
dimicent habitamque de se hactenus opinionem ratam dimicent habitamque de se hactenus opinionem ratam faciant; meminerint uirtuti premia laudesqontra penas et perpetue notam infamie proditoribus irrogari. Ipse interim Panormi quoscumque potest sibi conciliat, propositum suum eis de morte regis aperit, censetque hoc maturius peragendum, timens ne si forte rex id eum sceleris machinari perpenderit, crimine sibi maiestatis obiecto, capitali supplicio deputetur. Erat tunc Panormi Gaufredus comes Montis Caveosi, vir utique summe liberalitatis, armis eximius admodumque consulti pectoris, sed mobilis erat ingenii, fidei vacillantis, novitates rerum semper exoptans. Huius opem admiratus plurimum sibi fore putans necessariam, ita commodissime sibi eum allici posse perspicit, si prius odium ei regis incutiat. Habebat autem ipse comes oppida quedam in Sicilia, Notum, Sclafanum, Calatanissetum, sed Notum ceteris specialius
Abbreviated transcription (Latin):
inde sepe confligit᷑. Comes lorocelli plerasq mani¬
te rogatꝰ auxiliũ: speq ductus recuꝑandi apuliam
nobilissimos ac p̃potentes uiros cũ maxĩa pecuna
miccit brundusiũ. iu t̾ra u̾o laboris ñ mmori tur¬
biue cuncta cerneres agitari. Aliosq ab rege defi¬
cere alios stare cũ rege. Rob̾tus surrẽtinꝰ a capuaniᷤ
suscipit᷑. ⁊ heditario sͥ iure ꝑtinentem occupat ca¬
pue pͥncipatũ. ħ ubi panorim cognita sũt oͥpina¬
ta res admitati pauł ꝑ animũ conturbauit non
cam̃ usq adeo ut uultum quo sussĩce̾t ĩmutare
Nam in maximis quo ꝑicłis ex industria dignitatẽ
oris incegram conseruabat. ue si quociens trm̃dũ
erat uultus id fat̾et᷑ iudicio hostib quidem spem ĩ
optinũ in tanta ꝑturbacõne consiliũ: eos qͥ mũdũ
rebeuau̾ant nicc̃is regiissuisq crebrius exhortat᷑
uti uirtutis sue memores cũ ꝓductorib audacter

Expanded text:
inde sepe confligitur. 6.8 Comes Lorotelli plerasque mariinde sepe confligitur. 6.8 Comes Lorotelli plerasque marite rogatus auxilium, speque ductus recuperandi Apuliam, nobilissimos ac prepotentes uiros cum maxima pecunia mittit Brundusium. 6.10 In Terra uero Laboris non minori turbine cuncta cerneres agitari, aliosque ab rege deficere, alios stare cum rege. 6.11 Robertus Surrentinus a Capuanis suscipitur et hereditario sibi iure pertinentem occupat Capuae principatum. 7.1 Haec ubi Panormi cognita sunt, inopinata res admirati paulisper animum conturbauit, non tamen usque adeo, ut uultum quoque sufficeret immutare. 7.2 Nam in maximis quoque periculis ex industria dignitatem oris integram conseruabat, ne, si quotiens timendum erat, uultus id fateretur indicio; hostibus quidem spem ingoptimum in tanta perturbatione consilium, eos, qui nondum rebellauerant, litteris regiis suisque crebrius exhortatur, uti uirtutis suae memores cum proditoribus audacter
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpiuatũ nec erat difficile creditu cũ id eũ machi¬
uari dudũ audissent. Multiquo cum ex diu̾sis a¬
pulie ꝑtib uenissent ad curiam uidendiq regem
ꝓut consueu̾ant eis copia negaret᷑: certissimos
de morte eius rumores ꝑ totam apuliam deculer̃t.
nichil hesitand̾ suꝑ hoc ꝙ fama p̾̃dix̾at: asserentes
Tũc apuloꝵ constantissima gens lib̾tatem adipis¬
ci nõ frustͣ desidans qmͣ in adepta quid̾ retiñe sus¬
ficet. ut que cũ bello mi̾tũ ualeat in pace possit eẽ
tnͣquilla: capescit arma societates ꝯtrahit. castes¬
lis inumendis oꝑam dat. Alii qr iam diut᷑ne pacis
ꝑtesũ erat: solã raptant᷑ cõstancia. alios p̃de spes i¬
trahit ad bellũ pleriq ea rõne ꝯcitant᷑ ad arma:
quod regis mortem censeant uiudicandã. Multitũ
admirati cãm armis tuendam suscipiũt  Sic u̾q
te curbata tumultuq exorto: dubiis euentib hĩc

Expanded text:
propinatum, nec erat difficile creditu, cum id eum machipropinatum, nec erat difficile creditu, cum id eum machinari dudum audissent. Multi quoque, cum ex diversis Apulie partibus venissent ad curiam, videndique regem prout consueverant eis copia negaretur, certissimos de morte eius rumores per totam Apuliam detulerunt, nichil hesitandum super hoc quod fama predixerat asserentes. Tunc Apulorum inconstantissima gens, libertatem adipisci frustra desiderans, quam nec adeptam quidem retinere sufficeret, ut quae nec bello multum ualeat nec in pace possit esse tranquilla, capescit arma, societates contrahit, castellis muniendis operam dat. 6.5 Alii, quia iam diuturnae pacis pertesum erat, sola raptantur inconstantia; alios predae spes trahit ad bellum; plerique ea ratione concitantur ad arma, quod regis mortem censeant uindicandam. 6.6 Multi tamen admirati causam armis tuendam suscipiunt. 6.7 Sic ubique re turbata tumultuque exorto, dubiis euentibus hinc
Abbreviated transcription (Latin):
Nami se quo dudũ audisse & rob̾tus comes cuu
plensq aliis qtͣ regem conspirau̾at. comitema¬
symonẽ euis ip̃iꝰ factionis eẽ ꝑticipem ꝙ claris unĩc
apparebat iudiciis. Indematurand̾ cẽset ut ener¬
gentis mali ꝑitm euitet᷑. sero carnem putuidam
resecan: cum uicinas ꝑtes cormꝑit. Id eofacauis
regi ꝑsuasum: quod ꝓpinquos om̃s ꝯsanguineos as
hebat suspectos. Comes igit᷑ uitt̾is regiis citat ur ad
curiam. aliusq in eius locum comestabulus sub¬
rogat᷑. S eidem uenienti ueq suam pursareli¬
cuit ĩnocencuam: nec obiectis ordĩe iudiciario r¬
responde. Statim enĩ nõ sine mlta maionis ĩui¬
gestis: ita rex deinde suam om̃ib absentauit p̾sen¬
ciau: ut ꝑ młtũ temꝑis spaciũ excepto maione
admirato ⁊ hugone archiep̃õ ulłi penitus apparer
Que res argum̃to fuit. ut a plerisq mortuus puta¬
retur. Erant qui uenenũ ei ab admirato dite̾nt

Expanded text:
Nam se quoque dudum audisse, quod Robertus comes cum Nam se quoque dudum audisse, quod Robertus comes cum plerisque aliis Symonem eius ipsius factionis esse participem, quod claris nunc apparebat indiciis. Inde maturandum censet ut emergentis mali periculum evitetur; sero carnem putridam resecari, cum vicinas partes corruperit. Ideo facilius regi persuasum, quod propinquos omnes consanguineosque habebat suspectos. Comes igitur literis regiis citatur ad curiam, aliusque in eius locum comestabulus subrogatur. Sed eidem venienti neque suam purgare licuit innocentiam, nec obiectis ordine iudiciario respondere. Statim enim, non sine multa Maionis invigestis, ita rex deinde suam omnibus absentavit presentiam ut per multum temporis spatium, excepto Maione admirato et Hugone archiepiscopo, nulli penitus appareret. Que res argumento fuit ut a plerisque mortuus putaretur. Erant qui venenum ei ab admirato dicerent
Abbreviated transcription (Latin):
eousq ꝓcessit. ut in dños quo militũ imuiruate¬
dundaret. młtaq hincinde ũba mineq discurdee¬
rent. Qd̾ utrum industtia cancellariifactum sit
casune ꝯtig̾it. parũ constat. uerisilie tñ est moio¬
nis iut̾tessise mãdatũ. ip̃niq cancellariũ moptĩo
conite nõ uidentem quid cͥminei daret: in extitanda
lice id hũisse consilu ut inde maledicendi causam e¬
lice̾t. Nam ⁊ suꝑ hoc lr̃is curie destinatis. remi nõ
tam u̾e qmͣ hostilit̾ exp̾ssit ⁊ maiori comitẽ qmͣ
res exiget crumnacõne pulsauit dicens eum in:
ex̾citu crebras suscitare discordias. militessuos adse¬
ditõnem hortari. comitẽ q̃ sobtum eius indicio ꝓ¬
positas insidias effugisse. nũcios int̾ eos crebrodis¬
curr̾e. nescio quid eum fou̾e ꝓpoĩti satis ꝑiculose de¬
gi magnꝰ admitatꝰ sugg̾ens a cancellario sͥ quorssa
sb̾umtit fidem plemssimã eisdem licdis ad hibendã

Expanded text:
eousque processit ut in dominos quoque militum iniuria reeousque processit ut in dominos quoque militum iniuria redundaret multaque hinc inde verba mineque discurrerent. Quod utrum industria cancellarii factum sit, casuve contigerit parum constat. Verisimile tamen est Maionis intercessisse mandatum, ipsumque cancellarium in optimo comite non uidentem, quid crimini daret, in excitanda lite id habuisse consilii, ut inde maledicendi causam eliceret. 5.4 Nam, et super hoc litteris curiae destinatis, rem non tam uere quam hostiliter expressit et maiori comitem, quam res exigeret, criminatione pulsauit, dicens eum in exercitu crebras suscitare discordias; milites suos ad seditionem hortari; comitem etiam Robertum eius indicio propositas insidias effugisse; nuntios inter eos crebro discurrere, nescio quid eum fouere propositi, satis periculose degi magnus admiratus suggerens a cancellario sibi transmissa, subiunxit fidem plenissimam eisdem litteris adhibendam. 5.6
Abbreviated transcription (Latin):
militib suis ip̃ẽ cũ paucis in urbem ueniat. uelle
se cũ eo secrete loqui. ⁊ regis aꝑire mãdatũ ad id co¬
mes urbem se nõ ing̾ssurum asserit. Si quid̾ cancel¬
larius exeat: ꝑatum audire quicꝙ̃ꝑ ex ꝑte regia sibi
p̃ceꝑit. ac ille ꝯͣ spem suã comitem dolos iutelligẽs
uinilsos milites suos ꝓut fendum suũ exigebat lua¬
nũdo comiti assignaret. Quod quid̾ molestissime co¬
mes tulit. respondit q indignũ ⁊ cõtͣꝯfuetudiem
eẽ ut milites sui ducem aliũ sortirent᷑. ac su p̃e pro¬
ditor aut bello ind̾e̾t᷑ mnutilis. Cumq instaret can¬
cessarius ꝑsuadeus ut regie saciffac̾e̾t uoluntati:
adiecit comes aut nõ sam capitis aut ꝓdicoris ud
eẽ mandatũ ideoq se ulłatenꝰ id factinũ. sic ĩaui
spe delusus cancellarius capuam redut.comes i
apruciũ iterconũtit. sec młto poit iectu urter
iniites cancesiari ⁊ comitis symonis orta sedicõ

Expanded text:
militibus suis ipse cum paucis in urbem veniat, velle militibus suis ipse cum paucis in urbem veniat, velle se cum eo secrete loqui et regis aperire mandatum. Ad id comes urbem se non ingressurum asserit; siquidem cancellarius exeat, paratum audire quidquid ex parte regia sibi preceperit. At ille contra spem suam comitem dolos intelligens universos milites suos, prout feudum suum exigebat, Boamundo comiti assignaret. Quod quidem molestissime comes tulit, responditque indignum et contra consuetudinem esse ut milites sui ducem alium sortirentur, ac si ipse proditor aut bello videretur inutilis. Cumque instaret cancellarius, persuadens ut regie satisfaceret voluntati, adiecit comes aut non sani capitis aut proditoris istud esse mandatum: ideoque se nullatenus id facturum. Sic inani spe delusus cancellarius, Capuam rediit, comes in Aprutium iter convertit. Nec multo post in exercitu inter milites cancellarii et comitis Symonis orta seditio,
Abbreviated transcription (Latin):
qmͣ ad audiend̾ regis imꝑiũ capnã euocet idq
modis om̃ib agat: ut eũdem captũ sb̾ fida cus¬
todia panormũ tnͣsmutat. ut eñ rex idem uel¬
let: mltis ꝑsuasionib effecerat. asserens ꝙ ip̃e
comes ad regni subreptõnem płimũ aspiraret.
ip̃mq regnũ sibi iure dic̾et ꝑtin̾e. eo ꝙ rog̾ius
rex auũculus eius in quodam testam̃to suo ceͤpis
ẏdoneus uid̾e̾tur. Rob̾tum comitem cuiꝰ uirtus
haud dubia erat regno p̾fic̾ent: Comes ergo i
acceptis lict̾is canceslarii. cognitoq ꝑ amicos qͥd
fradis intend̾et: animadũtit eius modi sibi expe¬
dire consiliũ. ut ueq regis imꝑio ꝯtumacit̾ obloqui
uid̾etur: ⁊ ꝓpoĩtos sibi laq̃os euitaret. Itaq cũ qli¬
gentis fere iulitib optime armis instructis capuã
uemens exͣ urbem in plano figit tentoria. Caucella¬
rius nͥ hũc ueuisse ꝯꝑit: ilico denũciat ei ut omissis i¬

Expanded text:
quam ad audiendum regis imperium Capuam euocet, idque quam ad audiendum regis imperium Capuam euocet, idque modis omnibus agat, ut eumdem captum sub fida custodia Panormum transmittat. 4.10 Vt enim rex idem uellet, multis persuasionibus effecerat, asserens, quod ipse comes ad regni subreptionem plurimum aspiraret, ipsumque regnum sibi iure diceret pertinere, eo quod Rogerius rex, auunculus eius, in quodam testamento suo precepydoneus uideretur, Robertum comitem, cuius uirtus haud dubia erat, regno preficerent. 4.11 Comes ergo, acceptis litteris cancellarii cognitoque per amicos, quid fraudis intenderet, animaduertit eiusmodi sibi expedire consilium, ut neque regis imperio contumaciter obloqui uideretur et propositos sibi laqueos euitaret. 4.12 Itaque cum quingentis fere militibus optime armis insveniens, extra urbem in plano figit tentoria. Cancellarius, ubi hunc venisse comperit, illico denunciat ei ut omissis
Abbreviated transcription (Latin):
ret aspectus ĩ accessibilem se p̃buit. uͥ ꝙ ad mira¬
to singłis dieb archiepõ plerumiq sui copiaui
faciebat. audiens ab eis regni sui negocia. non
quana erant s qualia ip̃i ꝓpoĩto suo conformabat̃.
Subid temꝑis auscotinꝰ cancellariꝰ ⁊ comes sẏmon
cũ magno ex̃citu inapulia erant ut alemãnoꝵ
imꝑatori cuiꝰ aduentũ fama p̾dixat: obuiarent
siiul ⁊ ne quid ibi turbinis acced̾e̾t ꝓuidentes. Or̃a
enĩiam cimoris ac suspicionis plena eraut. uec sa¬
tis liq̃bat qui regis quine admiratiẽent. ita in in¬
certo ambiguoq res erat. Nam admiratus ꝑ cotũ
regnũ ꝓpoĩti sin młtos iam habebat ꝑticipẽs et
fautores. eiusq nom̃ haudalit̾ qm̃ regis ipĩus ab
om̃ib timebatur. Eo ꝙ ipo sꝑe sbͥuixa regnandi cu¬
piditas. acriores uiro stimulos ing̾ebat. scribit
itaq cancellario uti rob̾tum comitẽ lorocelli tã¬

Expanded text:
ret aspectus, inaccessibilem se prebuit, nisi quod admiraret aspectus, inaccessibilem se prebuit, nisi quod admirato singulis diebus archiepiscopo plerumque sui copiam faciebat, audiens ab eis regni sui negotia, non qualia erant sed qualia ipsi proposito suo conformabant. 4.5 Sub id temporis Anscotinus cancellarius et comes Symon cum magno exercitu in Apulia erant, ut Alemannorum imperatori, cuius aduentus fama predixerat, obuiarent, simul et ne quid ibi turbinis accideret prouidentes. 4.6 Omnia enim iam timoris ac suspicionis plena erant, nec satis liquebat, qui regis quiue admirati essent: ita in incerto ambiguoque res erat. 4.7 Nam admiratus per totum regnum propositi sui multos iam habebat participes et fautores, eiusque nomen haud aliter quam regis ipsius ab omnibus timebatur. 4.8 Eoque ipso, spe subnixa, regnandi cupiditas acriores uiro stimulos ingerebat. 4.9 Scribit itaque cancellario, uti Robertum, comitem Lorotelli, tam
Abbreviated transcription (Latin):
tiiut. ut alt̾ alt̾m modis omib ꝓmon̾es. et
tam in ꝓsperis qmͣ in adu̾sis uiꝰ eẽnt amiii x¬
mꝰ uoluntatis acq consilii. quisqͥs alterũ led̾et.
aniboꝵ nicurreret offeusam. hac mita societa¬
famibiaritatẽ regis adiuittit᷑. ut quicꝙ adiuitatꝰ
regi sugg̾et.: socu testimonio confirmaret
uinhec int̾ cos panormi u̾sant᷑ consitia
rex farũ tuͣsire disposuit. ac pͥmo messa¬
nam de hinc paucus post dieb salernũ ꝓficiscit᷑ Stĩ¬
q ex duisis apulie e⁊ t̾re laboris ꝑtib ad iudend̃
regem ꝓceres młti ꝯcurr̾ent. Rob̾tus comes loro¬
telli eadem rõne ꝑsuasus salernũ iter instituit
Cuiꝰ aduentu p̃cognito: sic erga comuitem maio¬
nis astucia regis animũ ĩmutauit. ut ueq loꝙ̃¬
dicũ rege copiam ĩpettaret eoq ũ uiso tristis iratꝰ¬
q disced̾e̾t. Ibi rex aliqnͣti tꝑr̃is int̾ualo cõsũpto
paucisq nec dignis memoria gestis negocus. pa¬
normũ redieus: deinceps ac si humanos horre¬

Expanded text:
alterum modis omnibus promoveret, et tam in prosperis quam in adversis unius essent animi, unius voluntatis atque consilii; quisquis alterum lederet, amborum incurreret offensam. Hac inita societaitatem regis admittitur, ut, quicquid admiratus regi suggereret, socii testimonio confirmaret. 4.1 Dum haec inter eos Panormi uersantur consilia, rex Farum transire disposuit, ac pnam, dehinc, paucis post diebus, Salernum proficiscitur. Cumque ex diversis Apulie et Terre Laboris partibus ad videndum regem proceres multi concurrerent, Robertus comes Lorotelli, eadem ratione persuasus, Salernum iter instituit. Cuius adventu precognito, sic erga comnis astutia regis animum immutauit, ut neque loquendi cum rege copiam impetraret, eoque non uiso, tristis iratusque discederet. 4.4 Ibi rex aliquanti temporis interuallo consumpto, paucisque nec dignis memoria gestis negotiis, Panormum rediens deinceps ac si humanos horre
Abbreviated transcription (Latin):
ad miratus pedetemptini ꝑtemptat animũ. dehĩc
ꝯfidentius nĩtem aꝑit. ꝓpoĩti ꝑtem exponit. reg¬
uandi tũ dissimulat uoluntatẽ. nec difficile per¬
suadet. ut a moto rege ĩutili: ip̃i tutele niuinis
sulrant. regnũ pu̾is ꝯseruantes incolume dũ
ciunt ut regem deponant. ceta uraio reficet
ne fasocium atrocitate detrease. serars sgpin¬

Expanded text:
admiratus pedetemptim pertemptat animum, dehinc admiratus pedetemptim pertemptat animum, dehinc confidentius mentem aperit, propositi partem exponit, regnandi tamen dissimulat uoluntatem, nec difficile persuadet ut, amoto rege inutili, ipsi tutelae munus subeant, regnum pueris conseruantes incolume, dum bo consentiunt, ut regem deponant; cetera Maio reticet, ne facti socium atrocitate deterreat, sperans, si
Abbreviated transcription (Latin):
forebat sicilie suũ impedite ꝓpoĩtum. p̾ cet̾is aũt
ei metũ intutiunt: Rob̾tus comes lorotelli regis
consobrinꝰ. simon comes policastrensis. Ebradus
comes squillacensis quoꝵ illi utus haut dubia
erat. sciebatq fidem eoꝵ nulla fraude nullis ũꝙͣ
p̾miis corrũpendam. uec si suꝑẽent incolumes:
sꝑabat rem posse ꝓced̾e.
Isum gͦ pͥmũ aliquid ad eoꝵ machinari
ꝑunciem. in eoq sceleris sui pͥmicias p̾li¬
bare. Platuit eciam ⁊ ad id totis uirib nitebat᷑
ut hugonem archiep̃m qui cũc panorinitane
p̾erat eccĩe sociũ ac ꝑticipem eius hr̃et consilii
cuiꝰ fretus auxilio: ad id quod sꝑauerat maturiꝰ
ꝑueniret. sciebat enĩ illũ prudentem. ꝓuidũ
sũmeq uirũ eẽ industrie. ⁊ ad qͣslib machiua¬
cõnes altissim̃. Ceterũ elati quid̃ erat animi.
glie cupidus libidiniq deseruiens. huiꝰ pͥmũ

Expanded text:
florebat Sicilie, suum impedire propositum; pre ceteris autem florebat Sicilie, suum impedire propositum; pre ceteris autem ei metum incutiunt Robertus comes Lorotelli regis consobrinus, Symon comes Policastrensis, Ebrardus comes Squillacensis, quorum illi virtus haud dubia erat, sciebatque fidem eorum nulla fraude, nullis unquam premiis corrumpendam; nec, si superessent incolumes, sperabat rem posse procedere. Visum ergo primum aliquid ad eorum machinari pernitiem, in eoque sceleris sui primitias prelibare, placuit etiam, et ad id totis viribus nitebatur, ut Hugonem archiepiscopum, qui tunc Panormitane preerat ecclesie, socium ac participem eius haberet consilii, cuius fretus auxilio, ad id quod speraverat maturius perveniret. Sciebat enim illum prudentem, providum summaeque uirum esse industriae et ad quaslibet machinationes aptissimum; ceterum, elati quidem erat animi, gloriae cupidus, libidinique deseruiens. 3.15 Huius primum
Abbreviated transcription (Latin):
iucgͥ maxima collata dignitate tociusq
regni cura ⁊ admĩstracõne ꝯmissa: in bre¬
iu sic actum est ut rex plenam u̾bis eiꝰ fidem ad¬
hibens nicħ alii cuipiam cred̾e̾. nichil prorsus ab
alio uellet audire. Cet̾os om̃s excludens cũ rege
singłis dieb solus hẽbat colloquiũ. solus regni
tractabat negotia. regisq anmũ quocũ libue¬
rat inclinabat. cum falsa ꝓ uetis ingerens cam̃
adultacõnib illius temeritatẽ demulcẽs. Subit
iude aĩmũ effectui mancipandi ꝙ p̃conceꝑat uisa¬
q temꝑis adẽẽ oportunitas ut maturet ꝯsiliũ
⁊ q̃m regnandi libido p̃cipitem agit: morã om̃em
dampnosam existimat. Nulla int̾im animo pax
datur. ulła tnͣquillitas. omĩa circuit. oĩa p̃metit᷑
oiñia diligent̾ explorat. quo consilio quib arci¬
b regnũ optineat. Multaq diu p̃cogitans: ĩ¬
celligit uiros nobilissimos quib adhuc regnũ

Expanded text:
3.7 Huic igitur maxima collata dignitate totiusque 3.7 Huic igitur maxima collata dignitate totiusque regni cura et administratione commissa, in breui sic actum est, ut rex plenam uerbis eius fidem adhibens, nichil alii cuipiam credere, nichil prorsus ab alio uellet audire. 3.8 Ceteros omnes excludens, cum rege singulis diebus solus habebat colloquium, solus regni tractabat negotia, regisque animum, quocumque libuerat, inclinabat, tum falsa pro ueris ingerens, tum adulationibus illius temeritatem demulcens. 3.9 Subit inde spes animum effectui mancipandi, quod preconceperat, uisaque temporis adesse opoet, quem regnandi libido precipitem agit, moram omnem dampnosam existimat. Nulla interim animo pax datur, nulla tranquillitas; omnia circuit, omnia premetitur, omnia diligenter explorat, quo consilio, quibus artibus regnum optineat. Multaque diu precogitans, intelligit viros nobilissimos, quibus adhuc regnum