comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃. Correptionẽ habuit suȩ uesaniȩ subuigale mutũ qđ in hominis uoce loquens
ꝓhibuit ꝓpħe insipientiã. Insanus qͥppe homo asubiugali muto corripit᷑: qñ elata
mens humilitatis bonũ qđ tenere debeat ab afflicta carne memorat᷑. Sub huiꝰ cor-¬
reptionis donũ idcuto balaã non obtinuit: qr ad maledicendũ ꝑgens. uocẽ ñ men¬
tẽ mutauit. Consiliũ quippe dedi regi balac: ut mulieres in meritorio po¬
ner& ⁊ ante ianuas earũ aras. ut uenientes filii isrł priꝰ sacͥficarent idolis. ⁊ sic in
am popłm dei posse decipi certa ratione collegit. dans consiliũ ut ex illa parde qͣ¬
infirmari nouerat filios isrł ꝑnitiosiꝰ eis laquei tendent᷑. ñ dubitans eos oblata
copia feminarũ fornicationis ruina ꝓtinus conlapsuros. qr ꝯcupiscibiles animos
coꝵ p̃sciebat eẽ. corruptos. Ita gͦ unũ quẽq nr̃m nequitiȩ sp̃ales uersuta maligni

Expanded text:
dicitur: Corruptionem habuit suae vesaniae subjugale mutum , quod in hominis voce loquens dicitur: Corruptionem habuit suae vesaniae subjugale mutum , quod in hominis voce loquens prohibuit Prophetae insipientiam. Insanus quippe homo a subjugali muto corripitur, quando elata mens humilitatis bonum, quod tenere debeat, ab afflicta carne memoratur. Sed hujus correptionis donum idcirco Balaam non obtinuit, quia, ad maledicendum pergens, vocetem, mutavit. Consilium quippe dedit regi Balac ut mulieres in meritorio poneret, et ante januas earum aras, ut venientes filii Israel prius sacrificarent idolis, et sic ingam popinfirmari nouerat filios Israhel, perniciosi eis laquei tenderentur, non dubitans eos oblata copia feminarum fornicationis ruina protinus conlapsuros, quia concupiscibiles animae eorum partes sciebat esse corruptas. ita ergo unumquemque nostrum nequitiae spiritales uersuta maligni
Abbreviated transcription (Latin):
seda mansio ÷ incãpestrib moab suꝑ iordanẽ iuxta iericho: uͥ fixer̃ tentoria ado¬
ma ẽ: q̃dã qͣliter sint gesta narremꝰ. Bedens in ea popłs. a diuino balaã quẽ merce¬
mal ⁊ nulla ratione renitens penitentiȩ: quo uoluit errore substrauit. S ista an¬
głm dĩ uidit quẽ homo uidẽ ñ potuit. Et uidit ⁊ detulit ⁊ locuta÷ ut agnosce¬
remꝰ posteriorib tẽꝑib sub aduentu magni angłi dĩ gentilẽ illã plebẽ mutata:¬
duricia stoliditatis solutis dõ linguis locuturã. Ita ut quȩ erat subiecta ꝑfidiȩ in
uoce fidĩ ⁊ c̃fessionis erũꝑet. Bicet ⁊ caro nr̃a ꝑ hoc possit intelligi. Plerũq eñi
caro ꝑ molestias tactas flagello suȩ m̃ti dm̃ indicat: quẽ mens ipsa carni p̃sidens
ũ uidebat. Ita ut anxietate sp̃c ꝓficere in hoc mundo cupientis uelud iter den¬
dentis impediat: donec ei inuisibilẽ qͥsͥ obuiat innotescat. Unde ⁊ bene ꝑ petrũ

Expanded text:
secunda mansio est in campestribus Moab super Jordanem, juxta Jericho, ubi fixerunt tentoria a dotrema mansio est, quaedam qualiter sint gesta narremus. Sedens in ea populus a divino Balaam, quem merceimal et nulla ratione renitens poenitentiae, quo voluit errore substravit. Sed ista anm dei uidit, quem homo uidere non potuit. et uidit et detulit et locuta est, ut agnosceres posterioribus temporibus sub aduentu magni angeli dei gentiles illos ante aut quae erat subjecta perfidiae, in vocem fidei et confessionis erumperet. Licet et caro nostra per hoc possit intelligi. Plerumque enim caro per molestias tacta flagello suae menti Deum indicat, quem mens ipsa carni praesidens non videbat, ita ut anxietate spiritus proficere in hoc mundo cupientis, velut iter tendentis impediat, donec ei invisibilem, qui sibi obviat innotescat. Unde et bene per Petrum
Abbreviated transcription (Latin):
timana enĩ huiꝰ p̃sentis uite tp̃s uideri pot̃: qr inseptimana dierũ consũmat᷑
ẽ. mundꝰ. In quo donec sumꝰ in carne positi. ad liquidũ puri eẽ. ñ possumꝰ: nͥ oe¬
taua uenerit dies qđ ẽ. futuri scłi tempꝰ. In quo tam̃ die purgandꝰ ẽ. ille qui uiri¬
liter egit. Statĩ enĩ munda efficit᷑ : mat̾ eiꝰ que genuit eũ. Purgatã nãq uitiis
carnẽ ex resurrectione suscipiet. Qͥ nichil uͦ inse habuerit uirile aduersꝰ peoca¬
tũ sed remissus ⁊ effeminatꝰ ꝑmauserit in actibꝰ suis: iste neq p̃sentis scłi ebdo¬
mada neq futura purgabit᷑ ab inmuditia sua.

Expanded text:
timana enim hujus praesentis vitae tempus videri potest, quia in septimana dierum consummatus timana enim hujus praesentis vitae tempus videri potest, quia in septimana dierum consummatus est mundus; in quo donec sumus in carne positi, ad liquidum puri esse non possumus, nisi octava venerit dies, quod est futuri saeculi tempus, in quo tamen die purgandus ille est qui viriliter egit. Statim enim munda efficitur mater ejus quae genuit eum. Purgatam namque vitiis carnem ex resurrectione suscipiet, qui vero nihil in se habuit virile adversus peccatum, sed remissus atque effeminatus permanserit in actibus suis, iste neque in praesentis saeculi hebdomada, neque in futura purgabitur ab immunditia sua.
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ex institucione s ex errore q̃sita sunt. Sed fuit tempꝰ aliqñ antiquũ quo iste
umbre uł figurȩ exercende erant apopło uł gerende: ut abstinendũ eẽt a
cybis quos institucio quidẽ cõm̃dauerat: sed lex int̃dixerat. Uerũ iã finis
legis xp̃e aduenit aꝑiens clausa legis et obscura reserans. atq omĩa sacram̃ta
que nob antiquitas texerat magister insignis &r doctor celestis et institutor. re¬
serata u̾itate patefec̃. Sub quo dr̃. iam om̃ia munda mundis: inquinatis aĩ
et infidelib nichil mundũ sed pollute sunt eoꝵ et mens ⁊ conscientia:
que conceꝑit sem̃ et peꝑit masculũ: septẽ dieb eẽ. inmundã. et octauo¬
die purificari. Quȩ aũ feminã peꝑit: bis septẽ dieb in imunditia seribit᷑
ꝑmanere. Intalib gͦ: quedã misteria latentis archã ñ ẽ. dubiũ contineri.Sep¬

Expanded text:
non ex institutione, sed ex errore quaesita sunt. Sed fuit tempus aliquando antiquum, quo istae non ex institutione, sed ex errore quaesita sunt. Sed fuit tempus aliquando antiquum, quo istae umbrae vel figurae exercendae erant a populo vel gerendae, ut abstinendum esset a cibis quos institutio quidem commendaverat, sed lex interdixerat. Verum jam finis legis Christus advenit , aperiens cuncta legis, et obscura reserans, atque omnia sacramenta, quae nobis antiquitas texerat, magister insignis et doctor coelestis et institutor reserata veritate patefecit, sub quo dicitur: Jam omnia munda mundis, inquinatis autem et infidelibus nihil mundum, sed pollutae sunt eorum mens et conscientia . quae concepit semen. et peperit masculum, septem diebus esse immundam, octavo purificari. Quae autem feminam peperit, bis septem diebus in immunditia scribitur permanere . In tabulis ergo quaedam mysteria latentis arcani non est dubium continere. Sep
Abbreviated transcription (Latin):
uiros dãpnat. Quis aũ mustelȩ corpꝰ eybũ faciat : s furtũ rep̃hendit. Quis
lacertȩ : sed odit uitȩ incertã uarietatẽ. Qͥs postremos stilionẽ uesci possit
ut hec lex magnoꝑe ꝓ hiberet : sed maculas m̃tiũ exseerat᷑. Iuis accipitr̃
aut miliũ aut aquilã : sed odit raptores ac uiolentos scelere uiuentes. Qs
uulturẽ : s execratur p̃dã de aliena morte q̃rentes. Sic et cũ coruũ ꝓ hibet
uoluntates nigras culpat. Passerẽ quoq dum int̾diẽ: intẽꝑantiã coargat
Añ noctuas: sei odit lucifugas uanitates. Quando caradriũ: ninue lingue
intẽꝑantiã. Iñ cygnũ ꝓhibet: ceruicis alte suꝑbiã denotat. Qñ uesꝑtilionẽ:
querentes tenebras noctis similes erroris. hec gͦ paria lex in animalib execra¬
tur. quȩ in illis quidẽ ñ s̃ cͥminosa qr in hoc nata sunt: s quia cont᷑ naturã

Expanded text:
viros damnat. Quis autem mustelae corpus cibum faciat, sed furtum reprehendit. Quis viros damnat. Quis autem mustelae corpus cibum faciat, sed furtum reprehendit. Quis lacertam, sed odit vitae incertam varietatem. Quis postremo stellione vesci possit, ut haec lex magnopere prohiberet, sed maculas mentium exsecratur. Quis accipitrem, aut milvum, aut aquilam, sed odit raptores violento scelere viventes. Quis vulturem, sed exsecratur praedam de aliena morte quaerentes, sic et cum corvum prohibet, voluntates nigras. Passerem quoque dum interdicit, intemperantiam coarguit quando noctuam, odit lucifugas vanitates; quando caradrium, nimiae linguae intemperantiam. Quando cignum prohibet, cervicis altae superbiam denotat; quando vespertilionem, quaerentes tenebras noctis similes errores. Haec ergo paria et lex in animalibus exsecratur, quae in illis quidem non sunt criminosa, quia in hoc nata sunt, sed quia contra naturam
Abbreviated transcription (Latin):
dentes ⁊ duo testam̃ta recipientes: s qr doctͥnã ueritatis in ore ñ ruminant
nichilominꝰ ⁊ ipsi ĩmundi s̃. Flam quod adiec̃ scͥptura dicens. Ex om̃ib que
tingunt᷑ in aqͥs ⁊ habent pennulas ⁊ sqͣmas hec comedetis. Quid qͥd aũ pe¬
nulas ⁊ sqͣmas ñ habent: ab hominabile erit uob̃. Edgͦ inpiscib sqͣmosa ce¬
asꝑa ꝓ mundis habent᷑: hyrpidi ⁊ hẏrsuti et firmi ac graues mores homi¬
nũ apꝓbant᷑. Que aũ sine his sunt inmunda dicunt᷑: quib leues ⁊ lubriei ⁊
infidi. et effeminati mores apꝓbant᷑. Quid aũ sibi uult qͦd lex diẽ camelũ ñ
mancducabis. nͥ qm̃ de exemplo animalis uitã dãpnat informẽ ⁊ cͥminib
tortuosã: cũ aũ eybum suẽ ꝓhibet: rep̃hendit utiq cenosã ⁊ luteã ac pol¬
lutã uitioꝵ sordib uitã. Et cũ leporẽ accusat: reformatos utiq infeminis

Expanded text:
dentes, et duo Testamenta recipientes, sed quia doctrinam veritatis in ore non ruminant, dentes, et duo Testamenta recipientes, sed quia doctrinam veritatis in ore non ruminant, nihilominus et ipsi immundi sunt. Nam quod adjecit Scriptura dicens: Ex omnibus quae gignuntur in aquis, et habent pinnulas et squamas, haec comedetis; quidquid autem pinnulas et squamas non habet, abominabile erit vobis. 6. Nam qui in piscra pro mundis habentur, hispidi et hirsuti, et firmi ac graves mores hominum approbantur; quae autem sine his sunt, immunda dicuntur, quibus leves et lubrici et infidi, et effeminati mores dicuntur. Quid autem sibi vult quod lex dicit: Camelum non manducabis, nisi quod de exemplo animalis vitam damnat informem et criminibus tortuosam. Cum autem in cibum suem prohibet, reprehendit utique coenosam, et luteam, et gaudentem vitiorum sordibus, vitam; et cum leporem accusat, reformatos utique in feminis
Abbreviated transcription (Latin):
discretione cyboꝵ: uͥ lex de mundis ⁊ inmundis quedã animalia ad esũ qͣsi
munda concessit. quedã uͦ int̾dix̃ qͣsi in munda. Primũ enĩ sciendũ ẽ. qͥcqd
adeo institutũ mundũ ẽẽ: ⁊ inipsa institucionis auctoritate purgatũ. Qd gͦ
ẽ. in animalibꝰ: gͥ mores pingunt᷑ humani. ⁊ actus. ⁊ uoluntates. ex quib ipsi
fiunt mundi ł ĩmundi. Hec itaq muncla eẽ. dic̃. Om̃e inqͥt qđ habet diu¬
sã ungulã ⁊ ruminat in pectorib comedetis. Quod cũ dic̾et ñ peccora s mo¬
res hominũ discernebat. deniq hi homines mundi s̃ qui ruminant: qͥ more
semꝑ portant qͣsi cybũ diuina p̃cepta. hi ⁊ ungulã findunt: qr duo testam̃¬
ta legis ⁊ eũgłioꝵ credentes se firmo gressu innocentiȩ iusticieq ac uitȩ con¬
duo testam̃ta recipiunt. Nec inpatrẽ ⁊ filiũ ficlĩ sue gressu statuunt ꝓpt̾ea
inmundi habent᷑. heretici quoq licet ungulã findant in patrẽ ⁊ filiũ cre¬

Expanded text:
discretione ciborum, ubi lex de mundis et immundis quaedam animalia ad esum quasi munda concessit, quaedam vero interdixit quasi non munda. Primum enim sciendum est quidquid a Deo institutum est mundum esse, et in ipsa institutionis auctoritate purgatum. Quid ergo est in animalibus? Igitur mores pinguntur humani, et actus et voluntates, ex quibus ipsi fiunt mundi et immundi. Haec itaque munda esse dicit: Omne, inquit, quod habet divisam ungulam, et ruminat in pecoribres hominum discernebat. Denique hi homines mundi sunt qui ruminant, qui in ore semper portant quasi cibum praecepta divina. Hi et ungulam findunt, quia duo Testamenta legis et Evangeliorum credentes, firmo gressu innocentiae justitiaeque induo Testamenta recipiunt, nec in Patrem Filiumque fidei suae gressus statuunt. Propterea immundi habentur, 5. Haeretici quoque licet ungulam findant, in Patrem, et Filium cre
Abbreviated transcription (Latin):
ante c̃specta. Nabo int̾pretat᷑ ꝯclusio: in qua finit᷑ lex ⁊ ñ inuenit᷑ eiꝰ memoria.
Porro grã eũgłii: absq ullo fine tendit᷑. In omnẽ enĩ t̾rã exiuit sonus eoꝵ: ⁊ infi¬

Expanded text:
s ante conspecta . Nabo interpretatur, conclusio, in qua finitur Lex, et non invenitur ejus memoria. s ante conspecta . Nabo interpretatur, conclusio, in qua finitur Lex, et non invenitur ejus memoria. Porro gratia Evangelii absque ullo fine tenditur. In omnem terram exivit sonus ejus: et in fi
Abbreviated transcription (Latin):
reses amaricantes. ñ scismata exacerbantiũ in eccłia. Iste gͦ rex occidit᷑ in uno¬
quoq homine: qͣndo qͥsq dãpnat simulationẽ ⁊ diligit u̾itatẽ. Og uͦ rex: int̾¬
pretat᷑ ꝯclusio. Basan autẽ: confusio. Id eñi agit diabołꝰ semꝑ: ut concludat uiã
ad dñm opponendo ydola sua. ne credat᷑ in xp̃o. Conclusio enĩ p̃cedit: ut rex
seqͣtur. Confusio tanquã plebis: qr qͦs mͦ concludit ne credant in xp̃m. qͣndo ap¬
paruerit. xp̃c om̃s confundent᷑. Mansio autẽ ista dibongat: int̾pretat᷑ fortit᷑ in¬
tio in¬
telligit᷑: ac deinde intellecta fortit̃ suꝑat᷑. Quadragesima mansio¬
in scło ẽtẽpnendas: ⁊ opꝓbriũ diligenda. Quȩ si falso obitient᷑ beatitudinẽ pari¬
unt: saluatori plenissime ꝑdocente qui ait. Cum exꝓbrauerint uos homines:

Expanded text:
reses amaricantes, non schismata exacerbantium in Ecclesia. Iste ergo rex occiditur in unoreses amaricantes, non schismata exacerbantium in Ecclesia. Iste ergo rex occiditur in unoquoque homine, quando quisque damnat simulationem, et diligit rpretatur conclusio, Basan autem confusio. Id enim agit diabolus semper, ut concludat viam ad Dominum, opponendo idola sua, ne credatur in Christum. Conclusio praecedit ut rex sequatur, confusio tanquam plebs, quia quos modo concludit, ne credant in Christum, quando apparuerit Christus, omnes confundentur. Mansio autem ista Dibongad, interpretatur fortiter intio intelligitur, ac deinde intellecta fortiter superatur. Quadragesima mansioin saeculo contemnendas et opprobria diligenda: quae si falso objiciantur, beatitudinem pariunt, Salvatore plenissime perdocente, qui ait: Cum exprobraverint vos homines,
Abbreviated transcription (Latin):
fit ad salutẽ. Tricesima septima mansio: inobod: quȩ uertit᷑ imago siue phico¬
nis. Unde demonstrat᷑ qr pꝰ imaginẽ dĩ quȩ in cordis ratione ostendit᷑ ⁊ confessio¬
nẽ fidĩ que ore ꝓfert᷑. consurgunt serpentes ⁊ artes malefice ad bella nos ꝓuocãt
S nos custodia circundantes cor nr̃m. obturemꝰ aures nr̃as ne audiamꝰ uoces incan¬
tantiũ & serenarũ carmina negligamꝰ. Tricesima octaua mansio ÷ inhebar infi¬
contͣ seon regẽ amorreoꝵ. et og regẽ basan. Inhis regib licet res gesta agnoscat᷑ ra¬
men ꝑ conditiones uirtutesq nominũ. sp̃alis significatio ẽ. Seon nãq int̾̃pretat᷑
tẽptacio ocłoꝵ: ꝑ quã figurat᷑ diabolꝰ qͥ transfigurat se uelud angłm lucis. ⁊ ꝑ
amaricantes: habent regẽ. Nisi eñi quȩdã simulatio ueritatis p̃ceclat: ñ st̃ he¬

Expanded text:
I. 1. Tricesima septima mansio est in Oboth, quae vertitur in Magos, sive PythoI. 1. Tricesima septima mansio est in Oboth, quae vertitur in Magos, sive Pythones; unde demonstratur quia post imaginem Dei, quae in cordis ratione monstratur, et confessionem fidei, quae ore profertur, consurgunt serpentes, et artes maleficae ad bella nos provocant. Sed nos custodia circumdantes cor nostrum, obturemus aures nostras, ne audiamus voces incantantium, et sirenarum carmina negligamus. CAPUT XXXVIII. 1. Tricesima octava mansio est in Jeabarim in ficontra Sehon regem Amorrhaeorum, et Og regem Basan. In his regibus licet res gesta cognoscatur, tamen per conditiones virtutesque nominum spiritualis significatio est atio oculorum. Per quem figuratur diabolus, qui transfigurat se velut angelum lucis, et per i, id est, amaricantes, habent regem. Nisi enim quaedam simulatio veritatis praecedat, non sunt hae
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ ⁊ moysen marna fastidiunt aserpentib uulnerant᷑. S qͥd illud significat
qdđ morsus mortiferi serpentũ exaltato ⁊ respecto aeneo serpente sanabant᷑.
nisi qđ nunc intẏpo saluatoris qui ferendũ antiquũq serpentẽ inpatibulo
triũphauit diaboli uenena suꝑant᷑. Ita ut qui uere exp̃sseq imaginẽ filii dei
passionẽq eiꝰ conspexerit ꝯseruet᷑. Hoc enĩ significant ⁊ uerba ipsiꝰ dñi dicen¬
tis Siẽ exaltauit moyses serpentẽ inheremo: sic oportet exaltari filiũ homin
serpens ligno suspensꝰ ẽ: ut dñs ⁊ inserpente mortalis ⁊ inere significaret᷑ aet᷑¬
etiã ⁊ seda finon int̾pretat᷑ os: qi p̾ea quã passionẽ filii dĩ cognoseimꝰ. qđ corde en¬
dimꝰ ore ꝓnuntiamꝰ: legentes illud apłi. Corde credit᷑ ad iusticiã: ore autẽ confesi¬

Expanded text:
Deum et Moysen, manna fastidiunt, a serpentibus vulnerantur. Sed quid illud significat Deum et Moysen, manna fastidiunt, a serpentibus vulnerantur. Sed quid illud significat quod morsus mortiferi serpentium, exaltato et respecto aeneo serpente, sanabantur, nisi quod nunc in typo Salvatoris, qui ferreum antiquumque serpentem in patibulo triumphavit, diaboli venena superantur, ita ut qui vere expresseque imaginem Filii Dei passionemque ejus conspexerit, conservetur. Hoc enim significant et verba ipsius Domini dicentis: Sicut exaltavit serpens ligno suspensus est, ut Dominus et in serpente mortalis, et in aere significaretur aeteetiam et secunda Phunon interpretatur os, quia postea quam passionem filii Dei cognoscimus, quod corde credimus ore
Abbreviated transcription (Latin):
s in extremis t̾renoꝵ oꝑum finibꝰ ⁊ plangit eũ popłs triginta dieb aaron
plangit᷑. xp̃e ñ plangit᷑. In lege descensꝰ ad inferos: in eũgłio ad paradisũ
tnsmigratio. Audit quoq chananeꝰ qđ uenisset isrł: ⁊ in locũ dolat explora¬
toꝵ uͥ condã offendisse popłm nouerat. ineunt p̃liũ ⁊ captiuum iri ꝯ ducunt
ifrł. Rursũq in eodẽ loco pugnat᷑ ex uoto: uictor uincit᷑. uicti su ꝑant. ł qd̾¬
intelligimꝰ: ut cũ nos dĩ auxilio destitutos hostes inuaserint duxerintq cap¬
tiuos ñ desꝑemꝰ salutẽ. s iterũ armem᷑ ad p̾liũ. Pot̃ fieri ut uincamꝰ uͥ uicti
sumus: ⁊ in eodẽ loco tͥumphemꝰ. inqͦ fuimꝰ ante captiui. Tricesima qͥnta man
sio ÷ in selmotia. T ricesima sexta mansio ẽ: in finon. He duȩ mansiones: in ordine
historia eñi inueniunt᷑. Inhis mortuo aaron murmurant isrłitici popłi contra

Expanded text:
sed in extremis terrenorum operum finibus. et plangit eum populus triginta diebus. Aaron sed in extremis terrenorum operum finibus. et plangit eum populus triginta diebus. Aaron plangitur, Iesus non plangitur. in lege descensus ad inferos, in euangelio ad paradisum transmigratio. audit quoque Chananaeus, quod uenisset Israhel, et in loco exploratorum, ubi quondam offendisse populum nouerant, ineunt proelium et captiuum ducunt Israhel. rursumque in eodem loco pugnatur: ex uoto uictor uincitur, uicti superant ice. cumque nos dei auxilio destitutos hostis inuaserit duxeritque captiuos, non desperemus salutem, sed iterum armemur ad proelium. potest fieri, ut uincamus, ubi uicti sumus, et in eodem loco triumphemus, in quo fuimus ante captiui. Et profecti de monsio est in Salmona. Trigesima sexta mansio est in Phunon. Hae duae mansiones in ordine historiae non inveniuntur. In his mortuo Aaron murmurant Israelitici populi contra
Abbreviated transcription (Latin):
altitudine ds̃ mori iubet: cũ mortẽ carnis moysi morte imꝑat fieri. Siẽ enĩ
ao. Quia sic̃ apłs ait petra aũ erat xp̃c:ita ⁊ ipse dñs. Non potest eruitas abs¬
aondi suꝑ montẽ constituta. Se scilicet montẽ: fideles autẽ suos in sui nomi¬
nis gła fundatos asserens ciuitatẽ. Prudentia eñĩ carnis uiuit: cũ tanqͣm
petra ꝑcussa xp̃i humilitas in cruce contẽpnit᷑. Xp̃c eñi erucifixꝰ. uideis sean¬
ualũ ẽ. gentib aũ stultioia. Et prudentia carnis morit᷑: cũ tanquã montis e¬
minentia xp̃c excelsꝰ agnoscit᷑. Ipsis eni uocatis iudeis ⁊ grecis. p̃o dĩ uirt
itñ sapientia est Tricesima qͣrta mansio÷ in monte hor inextremis finib
nis eiꝰ ex egypto. Eo scilicet anno: quo nouus popłs reꝑmissionis t̾rã intraturꝰ
erat. & quãquã in monte sacerdotiũ eleazaro filio dereliq̃rit lexq eos qui eã
impleuerint ꝑducat adsũmũ. Tam̃ ipsa sublimitas ñ ẽ. tusfluenta iordans.

Expanded text:
altitudine, Deus mori jubet, cum mortem carnis Moysi morte imperat fieri. Sicut endo, quia sicut Apostolus ait: Petra erat Christus, ita ipse Deus: Non potest civitas abscondi sunis gloria fundatos, asserens civitatem. Prudentia enim carnis vivit, cum tanquam petra percussa, Christi humilitas in cruce contemnitur. Christus crucifixus Judaeis scandalum est, gentibus autem stultitia, et prudentia carnis moritur, cum tanquam montis eminentia, Christus excelsus agnoscitur. Ipsis enim vocatis Judaeis et Graecis, Christi sapientia est . Trigesima quarta mansio est in monte Hor. In extremis finibus agesimo egressionis ex Aegypto, eo scilicet anno quo novus populus repromissionis terram intraturus erat; et quanquam in monte sacerdotium Eleazaro filio dereliquerit, lexque eos qui eam impleverint perducat ad summum, tamen ipsa sublimitas non est trans fluenta Jordanis,
Abbreviated transcription (Latin):
latꝰ erit usq ad uesꝑum. S ⁊ ille qui combusserit eã: lauabit uestim̃ta sua. et
corpus. ⁊ inmundꝰ erit usq ad uesꝑum. Colliget autẽ uir mundꝰ cineres uacce.

Expanded text:
latusque erit usque ad vesperum. Sed et ille qui combusserit eam, lavabit vestimenta sua et latusque erit usque ad vesperum. Sed et ille qui combusserit eam, lavabit vestimenta sua et corpus, et immundus erit usque ad vesperum. Colliget autem vir mundus cineres vaccae,
Abbreviated transcription (Latin):
scͥptũ ẽ. Exiet uirga de radice iesse: et flos de radice eiꝰ ascendet. Scilicet xp̃o
qui future typũ p̃ferens passionis. candido fidei lumine ⁊ passionis sanguine
purpurabat. Elos uirginũ: corona mr̃m. gr̃a continentiũ. Nestat interea ui¬
tula rufa in holocausto concremata: cuiꝰ cinis expiatio põpłi erat. Sic enĩ dr̃
de illa ad moysen ⁊ aaron. Precipe filiis isrł ut ad ducant ad te uaccã rusã eta¬
tis integre. inqua nulla sit macula. nec portauerit uigũ. tradetisq elear aro
sacerdoti. Qua educta extra castra: imolabit᷑ in conspectu om̃iũ: et intinguet
digitũ eleazar insanguine. ⁊ asꝑget contͣ fores tabnaculi septies. comburetq
eã cunctis uidentib tã pellẽ ⁊ carnes eiꝰ: quã sanguinẽ ⁊ fimũ flãmȩ tradetis
Dignũ quoq cedrinũ. ⁊ hysopũ. coccũq bis tinctũ. sacerdos mittet in flãma que

Expanded text:
scriptum est: Exiet virga de radice Jesse, et flos de radice ejus ascendet, scilicet Christus, scriptum est: Exiet virga de radice Jesse, et flos de radice ejus ascendet, scilicet Christus, qui, futurae typum praeferens passionis, candido fidei lumine et passionis sanguipurpurabat flos virginum, corona martyrum, gratia continentium. 20. Restat interea vitula rufa in holocaustum concremata, cujus cinis expiatio populi erat. Sic enim dicitur de illa ad Moysen et Aaron: Praecipe filiis Israel ut adducant ad te vaccam rufam aetatis insacerdoti; quae educta extra castra immolabitur in conspectu omnium, et intinget digitum Eleazar in sanguine ejus, et asperget contra fores tabernaculi septies; comburetque eam cunctis videntibus; tam pellem et carnes ejus quam sanguinem et fimunt flammae tradetis. Lignum qu
Abbreviated transcription (Latin):
lo: uenitq obuiã. qͣsi gigas ad currendã uã. stecitq int̃ uiuos ⁊ mortuos. quiã
natꝰ ⁊ mortuus. Sicq turibulũ passionis suȩ accipiens. ⁊ in odorẽ suauitatis ꝑ¬
tendens: suspendit ignis et̾ni ꝑtuciem. ⁊ mimicã ꝑtulit mortẽ. Uirgua
autẽ aãron que pꝰ siccitatẽ floruit: caro insinuat᷑ xp̃i. quȩ postea quã de ra¬
dice iesse succisa÷ uiuatiꝰ mortificata reuiuescit. Itaq uirga pꝰ ariditatẽ u¬
rescens: xp̃c ẽ. ptͦ mortẽ resurgens. Ipsum eñĩ uirgã. ipsũ florẽ intelligimꝰ ut in
uirga regnantis potentia. ⁊ in flore pulcͥtudo eiꝰ monstret᷑. Unde ⁊ in cantieis can¬
ticoꝵ idem dic̃. Ego sum flos cãpi: et liliũ conualliũ. Alii uirgã hanc quȩ sine hi¬
more florẽ ꝓtulit: mariã uirginẽ putant. quȩ sine coitu edidit u̾bum dĩ dea

Expanded text:
lo, venitque obviam, quasi gigas ad currendam viam. 17. Stetitque inter vivos et mortuos, quia lo, venitque obviam, quasi gigas ad currendam viam. 17. Stetitque inter vivos et mortuos, quia natus est et mortuus. Sicque thuribulum passionis suae accipiens, et in odorem suavitatis praetendens, suspendit ignis aeterni perniciem, et inimicam perculit mortem. 18. Virga autem Aaron, quae post siccitatem floruit, caro insinuatur Christi, quae postquam de Jesse radice succisa est, vivacius mortificata reviviscit. Itaque virga post ariditatem virescens Christus est post mortem resurgens. Ipsum enim virgam, ipsum florem intelligimus, ut in virga regnantis potentia, et in flore pulchritudo ejus monstretur. Unde et in Canticis canticorum idem dicit: Ego sum flos campi, et lilium convallium . 19. Alii virgam hanc, quae sine humore florem protulit, Mariam virginem puta
Abbreviated transcription (Latin):
ron. Tacerdotẽ. sac̾ficandi licentiã uindicantes penas ꝑ suis conatib expender̃.
ł quos itaq significant᷑ hi: qui hereses ⁊ scismata facere conant᷑. ⁊ multos seẽ
trahendo decipiunt. contẽpnentes sacerdotes xp̃i. ⁊ se aclero eiꝰ. plebiq socie¬
tate segregantes ꝯstituere audent. eccłias. ⁊ aliud altare p̃cemq alterã illici¬
tis uocib faciunt. dñice hostiȩ u̾itatẽ ꝑfalsa sacͥficia ꝓfanantes. Hii qͥ contͣ
dĩ ordinationẽ nitunt᷑.: obtemeritatis audatiã t̾re compaginib ruptis. ui¬
uentes ꝓfundo hyatu mergunt᷑. Nec tantũ hi qui duces erroꝵ st̃: s ⁊ illi qͥ con¬
sentiendo partioipes eoꝵdẽ sunt effecti. in ignẽ et̾ni iuditii p̃ꝑata ultione
letalẽ plagã. obiectu sui qͣsi quidã murꝰ exclusit. Iste sacerdos : dñs iħe xp̃e ẽ. pͥn
ceps pͥncipũ. Sacerdos iste ruinã mortis in mundo aspitiens. occurrit asũmo ee¬

Expanded text:
centiam judicantes, poenas pro suis conatibus expenderunt. Per quos itaque significantur hi, qui haereses et schismata facere conantur, et multos secum trahendo decipiunt, contemnentes sacerdotes Christi, et se a clero ejus plebis societate segregantes, constituere audent Ecclesias, et aliud altare, precemque alteram illicitis vocibus faciunt, dominicae hostiae veritatem per falsa sacrificia profanantes, hi qui contra Dei ordinationem nituntur, ob temeritatis audaciam, terrae compaginibus ruptis, viventes profundo hiatu merguntur. Nec tantum hi qui duces errorum sunt, sed et illi qui consentiendo participes eorumdem effecti sunt, in ignem aeterni judicii praeparata ultione lethalem plagam objectu sui, quasi quidam murus, exclusit. Iste sacerdos Dominus Jesus Christus est, princeps principum sacerdotum; sacerdos iste ruinam mortis in mundo aspiciens, occurrit a summo coe
Abbreviated transcription (Latin):
suã ꝑnitiem: si fuerit dep̃hensus repellit᷑ ab om̃ib ⁊ statĩ occidit᷑ dũ uidicat᷑.
ab sp̃c̃ilib Sic gͦ om̃ia quecũq illis iudeis ꝑ legẽ occiderunt. formalit̾ intelligẽ

Expanded text:
suam perniciem, si fuerit deprehensus, pellitur ab omnibus, et statim occiditur, dum judicatur suam perniciem, si fuerit deprehensus, pellitur ab omnibus, et statim occiditur, dum judicatur a spiritalibus. Sic ergo omnia quaecunq
Abbreviated transcription (Latin):
natũ socia inuneris grã secuta ÷ nr̃a scilicet eccłia mater. habens intrase ꝑ¬
granoꝵ numerũ. multitudinẽ popłoꝵ. ꝑ ruborẽ sanguinis xp̃i signacło corus¬
nis attuler̃: imaginẽ legis attulisse euangłicis docem᷑ exemplis. Sic̃ et botrũ
constat figurã saluatoris ostendere. quẽ admodũ incanticis canticoꝵ dic̃ eccłia¬
eile ab infidelib p̃ponitur: Intelligant gͦ qr hec om̃ia intẏpo accider̃ illis.
seͥpta sunt autẽ ad correptionẽ nrãm. Ile eni pͥstinus cartialisq homo qͥ diẽ
sabbati iuolare ausus÷ dũ ligna colligeret. ꝓpt̾ quod÷ ⁊ punitꝰ: formã signi¬
suabat eius. qui hodie in xp̃o signatꝰ inuenit᷑ agere carnale opus. id÷ contra¬
here ligna.fenũ.stipulã. ad escã ignis eterm conuenientẽ. Quȩ dũ colligit in

Expanded text:
nato socia muneris gratia secuta nato socia muneris gratia secuta numerum, multitudinem populorum, per ruborem sanguinis Christi signaculo corusnis attulerunt, imaginem legis attulisse evangelicis edocemur exemplis: sicut et botrum constat figuram Salvatoris ostendere, quemadmodum in Canticis canticorum Eccacile ab infidelibus proponitur. Intelligant ergo quia haec omnia in typo acciderunt illis. Scripta sunt autem ad correptionem nostram. Ille autem pristinus carnalisque homo, qui diem Sabbatum violare ausus est, dum ligna colligeret, propter quod et punitus, formam significabat ejus qui hodie in Christo signatus invenitur agere carnale opus, id est, contrahere ligna, fenum, stipulam, ad escam ignis aeterni convenientem , quae dum colligit in
Abbreviated transcription (Latin):
pudiantes. manna fidĩ querentes. ollas peccatoꝵ nigiris: ⁊ cepas blasphemi¬
ꝵ putidas. & pepones uitioꝵ ac libidinũ corruptione marcentes. Ille autẽ
ficat: Botrꝰ pendens eligno: utiq xp̃c ex ligno crucis ꝓmissꝰ gentib de
honere botri illiꝰ incedebant: popłs ẽ. uterq Cuiꝰ prior iudaicꝰ cecus ⁊ auersus:
ignarꝰ pendentis grẽ et pressus onere suspensi. de quib dr̃. Obscurent᷑ ocłi eoꝵ¬
ne uideant: ⁊ dorsum eoꝵ semꝑ incurua. Qui uͦ posti̾or ueniebat: popłi gen¬
tium regebat figurã. qui credens ⁊ xp̃m ante oculos habens. semꝑ eũ portans
uidet et quasi seruus dñm. et discipłs magistrũ sequit᷑. siẽ ipse dñs ineũgłio
ait. Si quis uult post me uenire : tollat erucẽ suã ⁊ sequat᷑ me. Hic ẽ. aũ botrꝰ
qui effusus ẽ. Insalute nr̃a. & uinũ sanguinis sui crucis contricione ꝑfudit.
atq exp̃ssum passionis suȩ calicẽ eccłie ꝓpmauit. Hic ẽ. botrꝰ: quẽ malo gra¬

Expanded text:
pudiantes manna fidei, quaerentes ollas peccatorum nigras, et cepas blasphemiarum putidas, et pepones vitiorum ac libidinum corruptione marcentes. 8. Ille autficat? Botrus iste pendens e ligno utique Christus ex ligno crucis, promissus gentibus onere botri illius incedebant, populus est uterque, cujus prior est Judaicus caecus et aversus, ignarus pendentis gratiae, et pressus onere suspensi, cui subjiciene videant; et dorsum eorum semper incurva. Qui vero posterior veniebat, populi gentium gerebat figuram, qui credens et Christum ante oculos habens, semper eum portans videt, et quasi servus dominum et discipulus magistrum sequitur, sicut ipse Dominus in Evangelio ait: Si quis vult post me venire, tollat crucem suam, et sequatur me . Hic est botrus, qui effusus est in salutem nostram, et vinum sanguinis sui, crucis contritione perfudit, atque expressum passionis suae calicem Ecclesiae propinavit. Hic est botrus, quem malo gra
Abbreviated transcription (Latin):
erit immundꝰ: asꝑget᷑ ex hac aqua die t̾cio ⁊ die septimo ⁊ sic mundabit᷑. Sidie
tercio asꝑsꝰ ñ fuerit : in septuuo ñ pot̾it emundari. Uitula rufa caro ẽ. saluatoris:
rosea sanguine passionis. Aetatis integre: qr ꝑfecta aetate passionẽ suscep̃. Q uod aũ
ñ ÷ impositũ suꝑ illa ugũ: hoc ostendit qđ caro xp̃i ñ ẽ. subiugata delicto. neq
iuncta ab ullo peccato. Ed aũ app̃hensã eiecer̃ filii isrł extra castra adtestan¬
te eleazaro sac̾doti: popłm iudeoꝵ significat ⁊ consensũ sacerdotũ in necẽ dñi.
quẽ eiectũ extra ierłm crucifixert̃. Sic̃ gͦ qui offerunt uitulã ĩmundi s̃: sic et
qui app̃hender̃ dñm peccatores habent᷑. Et sic̃ his qui colligit cinerẽ asꝑsionis
mundꝰ ẽ : sic ⁊ õs mundi s̃ qui passionẽ xp̃i p̃dicauer̃ gentib ⁊ in toto orbe t̾rarũ¬

Expanded text:
io et die septimo mundabitur. Si die tertio aspersus non fuerit, vel septimo, non poterit emundari. Vitula rufa caro est Salvatoris, rosea sanguine passionis, aetatis integrae, quia perfecta aetate passionem suscepit. Quod autem non est impositum super illam jugum, hoc ostendit quod caro Christi non est subjugata delicto, neque victa ab ullo peccato. Quod autem apprehensam ejecerunt filii Israel extra castra, astante Eleazaro sacerdote, populum Judaeorum significat, et consensum sacerdotem in necem Domini quem ejectum extra Jerusalem crucifixerunt. Sicut ergo qui offerunt vitulam immundi sunt, sic et qui apprehenderunt Dominum peccatores habentur, et sicut is qui colligit cinerem aspersionis, mundus est, sic et omnes mundi sunt, qui passionem Christi praedicaverunt gentibus et in toto orbe ter
Abbreviated transcription (Latin):
fortitudo siue ꝑfectio. Preparemꝰ gͦ nob fortitudinẽ assum̃tes ꝑfectum robur.
ut int̾ erroꝵ tenebras et confusionẽ noctis scientie xp̃i lum̃ appareat. Dies
quoq nr̃ nubẽ habeat ꝓtegentẽ: ut his ducib ad t̃rã reꝓmissionis scẽ. ꝑ¬
uenire ualeamus. QSarta mansio ẽ. fiairoth: qđ ẽ. contra beelsephon.
fiairoth: int̃pretat᷑ os nobiliũ. Proinde assumpta fortitudine nobilitem᷑ in
inta mansio ẽ. mara : ad quã uener̃ filii isrł tͣnsito mare pꝰ triduũ. Mara
aũ: int̃pretat᷑ amaritudo. Post p̃dicationẽ enĩ euangłii et tab̃nacula
transinigrantiũ. pꝰ assũptã fortitudinẽ fidĩ. ⁊ pꝰ baptismũ atq uictoriam¬

Expanded text:
fortitudo sive professio. Praeparemus ergo nobis fortitudinem, assumentes perfectum robur, fortitudo sive professio. Praeparemus ergo nobis fortitudinem, assumentes perfectum robur, ut inter errorum tenebras, et confusionem noctis scientiae Christi lumen appareat. Dies quoque noster nubem habeat protegentem, ut his ducibus ad terram sanctae 1. Quarta mansio est Phihahiroth, quod est contra Beelsephon. Phihahiroth interpretatur os nobilium. Proinde assumpta fortitudine, nobilitemur in Quinta mansio est Marah, ad quam venerunt filii Israel transito mare post triduum. Marah autem interpretatur amaritudo. Post praedicationem enim Evangelii, et tabernacula transmigrantium, post assumptam fortitudinem fidei, et
Abbreviated transcription (Latin):
currit hebreꝰ qui de t̾ra festinat transire ad celũ: et egypto scłi derelicto.
tram repmissionis ingredit᷑. Nec mirũ si illo numeri sacram̃to ꝑueniamꝰ.
ad regnũ cȩloꝵ : sub quo dñs atq saluator. apͥmo patriarcha ꝑuenit ad uir¬
popłs congregatꝰ exiit in deserto altera chie pꝰ pascha in conspectu egypti
oꝵ. Ramesse int̃pretari quidã cõmotionẽ uł tonitruũ putauer̃. utiq qr cõmo¬
difuerimꝰ ad euangłicã tubã ⁊ excitati tonitruo cũ gaudio eximꝰ in pͥmo
mense qͣndo hyemps p̃derit qͣndo uerni exordium: qñ cuncta renouant᷑ et
eximꝰ quinta decima m̃sis pͥmi incrastino pasche pleno m̃sis lumine. pꝰ esum
mos. & pͥmũ tendunt tab̃nacula. Unde ⁊ locꝰ nom̃ accepit. Sochoth quippe.¬
int̃pretat᷑ tabnacła. siue tentoria. Cum gͦ exierimꝰ ex egypto id ÷ a scło pri¬
mũ tabnacula figimꝰ. scientes nobis ad interiora ꝑgendũ. ⁊ ad scãm t̾ram

Expanded text:
currit Hebraeus, qui de terra festinat transire ad coelum, et Aegypto saeculi derelicto terram repromissionis ingreditur. Nec mirum si illo numeri sacramento perveniamus ad regnum coelorum, sub quo Dominus et Salvator a primo patriarcha pervenit ad Virpopulus congregatus exiit in deserto altera die post Pascha in conspectu Aegyptiorum. Ramesse interpretari quidam commotionem, vel tonitruum, putaverunt, quia cum commoti fuerimus ad evangelicam tubam, et excitati tonitruo gaudii, eximus in mense primo, quando hiems praeteriit, quando veris exordium est, quando cuncta renovantur. 2. Eximus quinta decima die mensis primi, in crastinum paschae, pleno mensis lumine, post esum mos, et primum tendunt tabinterpretatur tabernacula seu tentoria. Cum ergo exierimus ex Aegypto, id est, a saeculo, primum tabernacula figimus, scientes nobis ad interiora pergendum, et ad sanctam terram
Abbreviated transcription (Latin):
fidei contegit. qͦs intꝰ liu̾sitas m̾itoꝵ tenet. Tintinnabula uͦ int̾ mala granata:
testimonia ꝯsonantia ꝓphe intelligunt᷑. Et doctores seĩ in medio eccłie collocati.
quoꝵ lingua doctrinȩ scientiã resonat. Tangit utrasq acies tuitum abuli: id÷
partes legis ⁊ eũgłii. Hec aũ tintuinabula inextremo uestim̃to s̃ posita. ⁊ deito
ut de fiue mundi ⁊ de uita fut᷑a disputantes nũqͣm sileant. duꝑ humerale aũ pali¬
um: saluatoris insinuat potestatẽ ⁊ regnũ sic̃ scͥptũ ẽ. Principatꝰ eiꝰ suꝑ hume¬
tũ eiꝰ. Duo qͦ lapides sinaragdim insuꝑhumerali ad dexterã ⁊ leuã positi: duo
s̃popłi. Gentilis dexter: ⁊ uideꝰ qͥ fuit aliqͣndo dext̃ sinister. habentes inise seulp¬
a nomina xͤii. patͥarcharũ: id ÷ ad imitandũ uite exẽpla scõꝵ apłoꝵ. Alii eos

Expanded text:
fidei contegit, quos intus diversitas meritorum tegit. Tintinnabula vero inter mala granata fidei contegit, quos intus diversitas meritorum tegit. Tintinnabula vero inter mala granata testimonia consonantia, prophetiae intelliguntur, et doctores sancti in medio Ecclesiae collocati, quorum lingua doctrinae scientia resonat. Tangit utrasque acies tintinnabuli, id est, partes Legis et Evangelii. Haec autem tintinnabula in extremo vestimento sunt posita, idcirco et de fine mundi, et de vita futura disputantes, nunquam sileant. Superhumerale autem, pallium Salvatoris insinuat potestatem et regnum, sicut scriptum est: Principatus ejus super humeus . 6. Duo quoque lapides smaragdini, in superhumerali ad dextram et laevam positi, duo sunt populi: gentilis dexter; et Judaeus, qui fuit aliquando dexter, sinister; habentes in se sculpta nomina duodecim patriarcharum, id est, ad imitanda vitae exempla sanctorum apos
Abbreviated transcription (Latin):
ficat᷑ in pedib Linũ enĩ: de t̾ra oritur. Cidarĩ suꝑ capud eius: ⁊ aureã lami¬
nã splendorẽ duuinitatis intelligimꝰ: ut nos quidẽ sedm hominẽ podere: sauͥn
dm̃ cidari ornati eẽ. uideam᷑. f eminalia uͦ illa que induit: castitatẽ corꝑis ip̃i
⁊ integͥtatẽ ostendit. Cingulũ uͦ illud qͦ sacerdotale pectꝰ adstringit᷑: chor  scõꝵ
uł concordia figurat᷑. qui inunitate fidĩ xp̃m amplectunt᷑. Tunca aũ illa tala¬
ris acapite usq ad plantas dimissa: eadẽ eccłia xͥ usq ad finẽ temꝑum ꝑmatisu¬
ra. Hec uestis fit tota iacintina. Iacinetꝰ eñi aereo colore resplendet. Seslicet ut õi
eccłia q̃ sursũ sunt sapiat: ⁊ tota ad amorẽ celestiũ surgat. Mala aũ punica iu
inferiorib posita: eiusdẽ eccłie unitatẽ declarat. Nã sic̃ in malo punco uno ex¬
teriꝰ cortice multa interiꝰ grana muniunt᷑: sic innumeros scẽ eccłiȩ popłos unitas

Expanded text:
us, et auream laminam, splendorem divinitatis intelligimus, ut nos quidem secundum hominem podere, secundum Deum cidari ornati esse videamur. Feminalia vero illa quae induit, castitatem corporis Christi et integritatem ostendit. Cingulum vero illud, quo sacerdotale pectus astringitur, chorus sanctorum vel concordia figuratur, qui in unitate fidei Christum amplectuntur; tunica autem illa talaris, a capite usqmporum permansura. 4. Haec vestis fit tota hyacinthina. Hyacinthus enim aereo colore resplendet: scilicet ut omnis Ecclesia quae sursum sunt sapiainferioribus posita ejusdem Ecclesiae unitatem declarant. Nam sicut in malo punico uno exterius cortice multa interius grana muniuntur, sic in numero sanctae Ecclesiae populos unitas
Abbreviated transcription (Latin):
ntis. reũtant᷑: suoq exemplo alios ab eiigłica ꝑfectione reuocent ⁊ infidelit̃
inerrore ꝯfirment. subent᷑ itaq talesut discedentes apugna reu̾tant᷑ indomũ
om̃ib uiis suis. lales qͥpe oportet: ut ne initiũ quidẽ reñtiationis arripiant.
Qiib melt ÷ ut in actiua uita ꝯsistant: quã tepide ꝯtẽplationẽ seq̃ntes maiore
duchuine semet ipsos inuoluant. Melꝰ ẽ. enĩ ñ uouere: quã uouere: i ñ redłe. Si
lboꝑagines filioꝵ. Non eñ pot̃ seruire diuinȩ militiȩ seruus uxoris: siẽ illut

Expanded text:
s revertatur, suoque exemplo alios ab evangelica perfectione avocet, et fidelium vigorem infirmet: jubentur itaque tales ut, discedentes a pugna, revertantur in domum omnibus viis suis . » Tales quippe oportet ut ne initium quidem renuntiationis arripiant, quibus melius est in activa vita consistant quam tepide contemplationem exsequentes, majori discrimini semetipropagines filiorum. Non enim potest servire divinae militiae servus uxoris: nec pot
Abbreviated transcription (Latin):
ex quinq libris moysi numeri appellatꝰ ẽ. eo qđ egresse multitudines
isrłitice ex aegypto in eodẽ ꝑfectoꝵ uiroꝵ cõputacio ⁊̃ numerꝰ teneatur
insertꝰ. In quo etiã ꝑfectiones eoꝵ ⁊ mansiones afinib aegypti usq ad il¬
lud tp̃s in qͦ moyses defunctus ẽ. numerant᷑: in quo dies dedicationis
tab̾naeuli et oblationũ modꝰ non sine mystici numeri sacram̃to ratione
usq adultimã numerant᷑: simul et quadraginta duȩ sunt. De quib matħs¬

Expanded text:
ex quinque libris Moysi, Numeri appellatus est, eo quod egressae multitudinis Israeliticae ex Aegypto in eodem perfectorum virorum computatio et numerus teneatur insertus: in eo etiam profectiones eorum, et mansiones a finibus Aegypti usque ad locum et tempus, in quo Moyses defunctus est, numerantur. In quo dies dedicationis tabernaculi, et oblationum modus, non sine mystici numeri sacramento rationeue ad ultimam numerantur, simul quadraginta
Abbreviated transcription (Latin):
heredes sumꝰ dĩ: coheredes aũ xͥ. Alius uͦ hyrcꝰ qui in sorte dñi ñ uenit: similitu¬
dinẽ tenet infideliũ qui nũquã in xp̃o credere uoluerunt. hi utiq accipiunt
maledictionẽ tociꝰ popłi et om̃s iniquitates humani generis: ⁊ ꝓiciunt᷑ in de¬
sertũ locũ. S quid ÷ om̃s imquitates ⁊ maledictiones acciꝑe. nͥ quia om̃ia pec¬
cata que ab adã usq ad xp̃m humanũ genꝰ admisit. illi soli s̃ ꝑcepturi. qͥ nec
erede in xp̃o nec expiari xp̃i sanguine uoluert̃: Et sic honusti ⁊ p̃grauati ini¬
quitatib ⁊ maledietionib tociꝰ humani generis indesertũ locũ ꝓictunt᷑: id÷¬

Expanded text:
eredes autem Christi? Alius vero hircus, qui in sortem Domini non venit, similitudinem tenet infidelium, qui nunquam in Christum credere voluerunt. Hi utique accipiunt maledictionem totius populi, et omnes iniquitates humani generis, et projiciuntur in desertum locum. 6. Sed quid est omnes iniquitates, et maledictiones accipere, nisi quia omnia peccata, quae ab Adam usque ad Christum humanum genus admisit, illi soli sunt percepturi, qui nec credere in Christum, nec expiari Christi sanguine voluerunt? Et sic onusti et praegravati iniquitatibus et maledictionibus totius
Abbreviated transcription (Latin):
rit: si fractũ. sicicatricẽ habens. si pabulã aut seabiẽ uł impetiginẽ ñ offere¬
tis ea dño neq ad olebitis ex eis suꝑ altare dñi. Bouẽ ⁊ ouem aurẽ aut caudã
amputatis: uoluntarie offerri potest. uotũ aũ exhis fieri ñ pot̃. Om̃ẽ anima
qđ uel contritis uł tonfis uł sectis ablatisq desticulis ẽ. ñ offeretis dño: et inter¬
ra ur̃a hoc om̃ino ñ facietis. de manu alienigene: ñ offeretis panes deo ur̃o
Qͥ cqͥd aliud dare uoluerint. qr corrupta et maculata s̃ om̃ia: ñ suscipietis
ea. Primo reicit᷑ a sacͥficio maculosũ animal uł uariũ id÷ inquib ẽ. diu̾sitas
peccatoꝵ: et nunc inlibidine ⁊ cupiditate nẽ in diu̾sis cͥminib conmutant᷑
Reicit᷑ quidẽ ⁊ cecũ animal: id ÷ qui nec dm̃ uidet nec oꝑa eiꝰ faẽ. Fractum¬

Expanded text:
aut scabiem, vel impetiginem, non offeretis ea Domino; neque adolebitis ex eis super altare Domini. Bovem et ovem aure aut cauda amputatis voluntarie offerri potest: votum autem ex his fieri non potest. Omne animal quod vel contritis vel tonsis vel sectis, ablatisque testiculis est, non offeretis Domino, et in terra vestra hoc omnino non facietis. De manu alienigenae non offeretis panes Deo vestro; quidquid aliud dare voluerint, quia corrupta et maculata sunt omnia, non suscipietis ea. Primo rejicitur a sacrificio maculosum animal, vel varium, id est, in quibus est diversitas peccatorum, et nunc in libidine et cupiditate, nunc in diversis criminibus commutantur. Rejicitur quidem et caecum animal, id est, qui nec D
Abbreviated transcription (Latin):
dehis que suꝑferunt᷑ altari sacerdoti: pectusculũ ⁊ brachiũ dextrũ. In pectore.
legis mundas cogitaciones doctrineq noticiã. In brachio dextro: oꝑa bona ad
datur ei de pͥuato maxilla: ut eloquentiã habeat. Bat᷑ ⁊ de uictimis uent᷑: euiꝰ
indicio discat luxuriã extinguere. ⁊ continere gulam: Ft̃ hec etiã iube¬
tur ipsis sacerdotibꝰ ut nulla debilitate segnes sint. Nec cẽc̃. nec elaudꝰ. uł par¬
uo aut grandi. uł torto naso: nec fracto pede. aut manu. nec giberosus. nec al

Expanded text:
de hisque superferuntur altari, sacerdoti pectus et brachium dextrum; in pectore de hisque superferuntur altari, sacerdoti pectus et brachium dextrum; in pectore legis mundas cogitationes, doctrinaeque notitiam; in brachio dextero opera bona ad Datur ei et de privato maxilla, ut eloquentiam habeat. Datur et de victimis venter, cujus indicio discat luxuriam extinguere, et contemnere gulam. CAPUT XIII. tur ipsis sacerdotibus ut nulla debilitate insignes sint, ne caecus, ne claudus, vel parvo aut grandi, vel torto naso, ne fracto pede aut manu, nec gibbosus, ne l
Abbreviated transcription (Latin):
ñ incedit ut seruus xͥ. Siduã ⁊ repudiatã et meretricẽ ñ ducat uxore.
s uirginẽ. Id÷ nichil de uet̾i homine et pͥstina uoluptate amplectat᷑. sed
uitã om̃i puritate florentẽ possideat. De genere suo ducat uxorẽ: utiq¬
nistrantes intẽplũ uinũ ⁊ sicerã non bibant. ne ebrietate ⁊ crapula ⁊ curis
huiꝰ uitȩ p̃grauent᷑ corda eoꝵ. Nec partẽ habeant int̾ra nisi solũ dm̃i: ne
dũ de t̾renis cogitant suꝑna obliuiscant᷑. Abhuiꝰ quoq conuiuio iubentur
uicinꝰ ⁊ mercenariꝰ seꝑari: et seriꝰ tantũ cyboꝵ dari reliquias. Uicinus hereti¬
cus ẽ: qui ꝓximũ se tituli xp̃iani nominis asserit. Mereenariũ iudeũ ostend.
qui fructũ obseruantiȩ legis carnalit̾ querit. Cũ istis gͦ sacerdos dĩ ñ partiei¬
pat eũgłii pabulũ. qđ ẽ. ad refectionẽ animarũ: s tantũmͦ xp̃i seruis datur

Expanded text:
non incedit ut servus Christi. Viduam et repudiatam et meretricem non ducat uxorem, non incedit ut servus Christi. Viduam et repudiatam et meretricem non ducat uxorem, sed virginem; id est, nihil de veteri homine et pristina voluptate amplectatur, sed vitam omni puritate florentem possideat. De genere suo ducat uxorem, utiqnistrantes in templo vinum et siceram non bibant, ne ebrietate et crapula et curis hujus vitae praegraventur corda eorum; nec partem habeant in terra nisi solum Deum, ne dum de terrenis cogitant, superna obliviscantur. Ab hoc quoque convivio jubentur vicinus, et mercenarius separari, et servis tantum ciborum dari reliquias. 14. Vicinus haereticus est, qui proximum se titulo christiani nominis asserit; mercenarius Judaeum ostendit, qui fructum observantiae legis carnaliter quaerit. Cum istis ergo sacerdos Dei non participet Evangelii pabulum, quod est ad refectionem ani
Abbreviated transcription (Latin):
int̃p̃tat᷑ in m̃bris suis: ⁊ maxime in sacerdotib ad quos ꝑtinent sp̃ĩtalia sacra¬
m̃ta. Qui etiã qͣntis polleant pͥuilegiis breuit̃ ꝑcurrendũ ẽ. dr̃ eñĩ de eo.
Capud inquit suũ ñ discooꝑiat: id ÷ ut sacram̃ta xp̃i qui capud eiꝰ ẽ. uelam̃ta
mysterioꝵ honoret. Uestim̃ta ñ scindet: ne inheresim uł scisiata transeat
Suꝑ omẽm animã quȩ mortua ẽ. ñ ingrediet᷑: id÷ ad om̃e peecatũ qđ ad mor¬
tẽ ꝑtinet ñ accedet. Suꝑ patre suo et matre ñ contaminabit᷑: scilioet neto¬
ta indulgeat pietate parentũ amorẽ. ut dominũ suũ offendat ⁊ creatore
sleq ita misereat᷑ ꝓpinqͥs: ut erga dm̃ uideat᷑ culpabilis. Q nti eñi ep̃i qͣure
monachi. dũ curã gerunt parentũ. suas animas ꝑdiderunt: De sc̃is ñ egte¬
diet᷑. ut semꝑ in oꝑe ⁊ cogitacione scã moretur. Qui loquitur eñi qđ otiosũ
et rep̃hensione dignum ẽ: de sc̃ĩs egrediet᷑ & polluit sc̃ĩficationẽ dĩ quia

Expanded text:
interpretantur in membris suis, et maxime in sacerdotibus, ad quos pertinent spiritualia sacramenta. Qui etiam quantis polleant privilegiis breviter percurrendum est. 11. Dicit enim de eo: Caput suum non discooperiet, id est, ut sacramenta Christi, qui catranseat. Super omnem animam quae mortua est, non ingredietur; id est ad omne peccatum, quod ad mortem pertinet, non accedet. Super patre suo et matre non inquinabitur: scilicet ne tanta indulgeat pietate parentum amorem, ut Dominum suum offendat et creatorem; neque ita misereatur propinquis, ut erga Deum videatur culpabilis. Quanti enim episcopi, quanti monachi, dum curam gerunt parentum, suas animas perdiderunt. De sanctis non egredietur, ut semper in opere et cogitatione sancta moretur. Qui enim loquitur, quod otiosum et reprehensione dignum est, de sanctis egreditur, et polluit sanctificationem Dei: quia