comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
agimus si non equamunt
etiam proximorum mala
toleranuis. Quanto enim
quisq altius profecerit tã¬
to in ħ mundo muenit qd̾
durius portet. Quia tum
apresenti seculo mentis no¬
stre delectatio defitit. eiusdẽ
setuli aduersitas crescit. Hĩc
est enim ꝙ pleros q cermiꝰ
bona agere. s tamen subgͣ¬
ui tribulationum fasce de¬
sudare. Terrena namq iã
desideria fuguut et tamen
flagellis duriorib fatigant᷑.
s uirͣ uocem domimi fructũ
per patientiam reddunt.
Qui cum humiliter flagel¬
la suscipnint post flagella
ad requiem sublimiter susci¬
piuntur. Sic una calcibus
tunditur ⁊ inuini sapore
liquatur. Sic oliua expres¬
sa amurcam suam deserit.
in olei liquore pinguescit.
Sic per trituram aree apa¬
leis grana separantur. ⁊ ad
horreum purgata peruem¬
unt. Quisquis ergo appe¬
tit plene uitia uincere stu¬
deat humiliter purgatio¬
nis sue flagella tollerare.
ut tanto post ad iudicem
mundior ueniat quanto
nunc eius rubiginem ig¬

Expanded text:
agimus, si non aequanimiter agimus, si non aequanimiter etiam proximorum mala toleramus. Quanto enim quisque altius profecerit, tanto in hoc mundo invenit quod durius portet, quia cum a praesenti saeculo mentis nostrae dilectio deficit, ejusdem saeculi adversitas crescit. Hinc est enim quod plerosque cernimus et bona agere, et tamen sub gravi tribulationum fasce desudare. Terrena namque jam desideria fugiunt, et tamen flagellis durioribus fatigantur. Sed juxta vocem Domini fructum per patientiam reddunt, quia cum humiliter flagella suscipiunt, post flagella ad requiem sublimiter suscipiuntur. Sic uva calcibus tunditur, et in vini saporem liquatur. Sic oliva contusionibus expressa amurcam suam deserit, et in olei liquorem pinguescit. Sic per trituram areae a paleis grana separantur, et ad horreum purgata perveniunt. Quisquis ergo appetit plene vitia vincere, 1491 studeat humiliter purgationis suae flagella tolerare, ut tanto post ad judicem mundior veniat, quanto nunc ejus rubiginem ig
Abbreviated transcription (Latin):
promissa munera ineius po¬
puli morte consilium dedit.
cuius morti se fieri similem
optauit. Et oblitus est qd̾
planrerat cum extinguere
noluit . quod per auaritiam
ardebat. Not andum ueroz
ꝙ exponens dominus dicit.
quia sollicitudines. uolup¬
tates. et diurtie suffocant
uerbum. Suffccant enim
quia inportunis cogitatio¬
nibus sins guttur mentis
strangulant. et dum boñ
desiderium intrare ad corñ
sinunt. quasi aditum fletꝰ
uitał necant. Notandum
etiam ꝙ duo sunt que diui¬
tiis uingit. Sollicitudines
iuidelicet.⁊ uoluptates. Qͣ
profecto et percuram men¬
tem opprimunt. ⁊ per afflu¬
entiam resoluunt. Re em̃
contraria possessores suos
et afflictos et lubricos faci¬
unt. S qr uoluptas conue¬
nire non cum afflictione
alio qd̃ tempore per custodie
sue sollicitudinem afflig̃t.
atq alio per habundantiã
ad uoluptates emolliunt.
Terra autem bona fructum
per patientiam reddit. quia
scilicet nulla sunt bona que

Expanded text:
promissa munera in ejus popromissa munera in ejus populi mortem consilium dedit, cujus morti se fieri similem optavit; et oblitus est quod planxerat, cum exstinguere noluit quod per avaritiam ardebat. 3. Notandum vero est quod exponens Dominus dicit quia sollicitudines, et voluptates, et divitiae suffocant verbum. Suffocant enim, quia importunis cogitationibus suis guttur mentis strangulant; et dum bonum desiderium intrare ad cor non sinunt, quasi aditum flatus vitalis necant. Notandum etiam quod duo sunt quae divitiis jungit, sollicitudines videlicet et voluptates, quia profecto et per curam mentem opprimunt, et per affluentiam resolvunt. Re enim contraria possessores suos et afflictos et lubricos faciunt. Sed quia voluptas convenire non potest cum afflictione, alio quidem tempore per custodiae suae sollicitudinem affligunt, atque alio per abundantiam ad voluptates emolliunt. 4. Terra autem bona fructum per patientiam reddit, quia videlicet nulla sunt bona quae
Abbreviated transcription (Latin):
ħ quod gerimnauerat ad
fruaum perseuerantie non
perduxit. Multi namq cũ
uerba ccͣ auaritiam audiũt.
eandem auaritiam detestã¬
tur. Rerum omniũ contẽp¬
tum laudant. s mox ut ui¬
derit aminus ꝙ concupiscat.
obluuscitur ꝙ laudabat .
Multi cum uerbum .coͣ. lu¬
xuriam audiunt pollutionẽ
carnis non solum perpetra¬
re non appetunt s ⁊ perpe¬
trata erubescunt. S mox
ut carins species eorium ccu¬
lis apparet. si mens ad desi¬
derium rapitur. ac si ad hue
ab ea uichil fit contͣ ħ eadem
desideria delib̾atum. Et damp¬
nanda agit. quicquid egisse
se meninit.ea et ipse damp¬
nauit. Sepe etiam cͣc culpas
compunginur. et tamen pꝰ
fletum ad culpas redimus.
Sic balaam ifrlitici populi
tab̾nacula contemplatus
fleuit. eisq se similem fieri
in morte deposcit dicens. mo¬
riatur amma mea morte
iustorum et fiant nouissĩa
mea horum simlia. Sed
mox ut hora compunctioĩs
transiit. in auaritie nequi¬
tia exarsit. ⁊ lam propter

Expanded text:
hoc quod germinaverat ad hoc quod germinaverat ad fructum perseverantiae non perduxit. Multi namque cum verbum contra avaritiam audiunt, eamdem avaritiam detestantur, rerum omnium contemptum laudant; sed mox ut viderit animus quod concupiscat, obliviscitur quod laudabat. Multi cum verbum contra luxuriam audiunt, pollutiones carnis non solum perpetrare non appetunt, sed etiam perpetratas erubescunt; sed mox ut carnis species eorum oculis apparet, sic mens ad desideria ab ea nihil sit contra haec eadem desideria deliberatum, et damnanda agit qui quidquid egisse se meminit, jam et ipse damnavit. Saepe etiam contra culpas compungimur, et tamen post fletum ad easdem culpas redimus. Sic Baalam Israelitici populi tabernacula conflevit, eisque se similem fieri in morte deposcit, dicens: Moriatur anima mea morte justorum, et fiant novissima mea horum similia ; sed mox ut hora compunctionis transiit, in avaritiae nequitiam exarsit. Nam propter
Abbreviated transcription (Latin):
ne ergo mortis periculum
forundate. si cibum quidem
sce exhortationis accipitis
uerba uite idest alimenta
iusticie in memoria ñ tenetiꝰ.
Ecce transit omne ꝙ agitis
⁊ ad extremum iudicium si¬
neuua momenti interposi¬
tione cotidie uolentes nolen¬
tes q properatis. Cur ergo
amatur quod relinquitur
cur illud negligitur quo ꝑ¬
uenitur. Mementote quod
dicitur. siquis ht̃ aures au¬
diendi audiat. Omnes enĩ
qui illic aderant. aures corpo¬
ris habebant. S qui cunctis
aures habentibus. si quis
prcculdubio cordis requirit.
Curate ergo ut acceptus ser¬
mo incordis aure maneat .
curate ne semen uixͣ uam
cadat. ne malignus spiritus
ueniat. et amemoria uerbũ
tollat. Curate ne petrosa
terra semen extipiat. et fͥ¬
ctum boni operis sine perse¬
uerantie radicibus mittat.
Multis enim lib ꝙ audint
bom operis initia ꝓponunt
s mox ut fatigari aduersi¬
tatibus ceperint inchoata
derelinquũt. Petrosa ergo t̾¬
ra humorem non hũit qr

Expanded text:
nae igitur mortis periculum nae igitur mortis periculum formidate, si cibum quidem sanctae exhortationis accipitis, sed verba vitae, id est alimenta justitiae, in memoria non tenetis. Ecce transit omne quod agitis, et ad extremum judicium sine ulla momenti interpositione quotidie volentes nolentesque properatis. Cur ergo amatur quod relinquitur? Cur illud negligitur quo pervenitur? Mementote quod dicitur: Si quis habet aures audiendi audiat. Omnes enim qui illic aderant aures corporis habebant. Sed qui cunctis aures habentibus Si quis hprocul dubio cordis requirit. Curate ergo ut acceptus sermo in cordis aure remaneat. Curate ne semen juxta viam cadat, ne malignus spiritus veniat, et a memoria verbum tollat. Curate ne petrosa terra semen excipiat, et fructum boni operis 1490 sine perseverantiae radicibus mittat. Multis enim libet quod audiunt, boni operis initia proponunt; sed mox ut fatigari adversitatibus coeperint, inchoata derelinquunt. Petrosa ergo terra humorem non habuit, quae
Abbreviated transcription (Latin):
do ergo dixit figurate se loq
ninotuit quatinus certos
nos redderet. cum nob nr̃a
fragilitas uerborum illius
figuras aperiret. Quis emĩ
michi umiqm crederet. si spi¬
nas diuitias interpretari uo¬
luissem : maxime cum ille
pungant iste delecrent: Et
tamen spine sunt quia co¬
gitationum suarum pun¬
ctionibus mentem lacerãt
et cum usq adpetcatum ꝑ¬
trahunt. quasi inflicto nul¬
nere cruentant. Quas bene
enim sunt que nobiscum ꝑ
manere non possunt fala¬
ces sunt que mentis nr̃e in¬
opiam non expellunt. So
rissimi diuites capitis esse .¬
uera diuitias amate. Si
culinen ueri honoris queri¬
tis ad celeste regnum tendite.
Sigłam dignitatum dili¬
gitis milla superna angło¬
rum curia ascribi festinate.
uerba dei que aure percipitis
mente retinete. Cibus em̃
mentis est sermo dei. Et qiͣ
acceptus cib stomaco langues¬
cente reicitur. qñ auditus s̾¬
mo inuentre memorie non
tenetur. S quisquis alim̃¬
ta non retinet. huius pro¬
fecto uita desperatur. Eter¬

Expanded text:
o quod dixit figurate se loqui innotuit, quatenus certos vos redderet cum vobis nostra fragilitas verborum illius figuras aperiret. Quis enim mihi unquam crederet, si spinas divitias interpretari voluissem, maxime cum illae pungant, istae delectent? Et tamen spinae sunt, quia cogitationum suarum punctionibus mentem lacerant, et cum usque ad peccatum pertrahunt, quasi inflicto vulnere cruentant. Quas bene enim sunt quae nobiscum diu permanere non possunt, fallaces sunt quae mentis nostrae inopiam non expellunt. Solrissimi, divites esse cupitis, veras divitias amate. Si culmen veri honoris quaeritis, ad coeleste regnum tendite. Si gloriam dignitatum diligitis, in illa superna angelorum curia ascribi festinate. 2. Verba Domini, quae aure percipitis, mente retinete. Cibus enim mentis est sermo Dei. Et quasi acceptus cibus stomacho languente rejicitur, quando auditus sermo in ventre memoriae non tenetur. Sed quisquis alimenta non retinet, hujus profecto vita desperatur. Aeter
Abbreviated transcription (Latin):
perbia oclemens conuiuumm
non ago cum his qm nondũ
purificati sunt: s uereor
ne forte michi quidem noce¬
aui. ipsis autem nichil pro¬

Expanded text:
perbia, o Clemens, convivium non ago cum his qui nondum purificati sunt. Sed vereor ne forte mihi quidem noceam, ipsis autem nihil pro
Abbreviated transcription (Latin):
Si surrexerit in te ꝓph̾a aut
somnians sompnium et de
citis non audietis uerba pro¬
phete illius neq sominiũ¬
ut uideat si diligitis dñm

Expanded text:
m surrexerit in te propheta aut somnium somnians et dedcitis, non audietis uerbum prophetae illius aut somniuos uidere, si dil
Abbreviated transcription (Latin):
salutationis spetiem patis¬
tua opus non hẽmus. Si
eniu par sit et concordia
admueniendam ueritatem:
nichil proficere poterimus.
habent enim interse et la¬
trones pacem et scortatores

Expanded text:
tem amatis opus non habemus. Si enim pax sit et concordia ad inueniendam pacem, nichil proficere poterimus; habent enim pacem inter se latrones et scortatores
Abbreviated transcription (Latin):
uitus emendet. Q̾ si nges¬
serit se: ꝓuorauerit nos dice̾
quie eum mimis recte agẽ¬
tem ñ oporteat audire: pru¬
denter eum debemus elidere.
⁊lam nichil omniino respõ¬
dere auditorum causa utile
non uidetur: non forte estimẽt
ñ responsionis penuria decli¬
nare certamen et fides eoꝵ
ledatur: ñ intelligẽtum ꝓ¬

Expanded text:
vitiis emendet. Quod si ingesvitiis emendet. Quod si ingesserit se, et provocaverit, nos dicere, quae eum minus recte agentem non oportet audire, prudenter eum debemus eludere. Nam nihil omnino respondere auditorum causa utile non videtur, ne forte existiment, nos responsionis penuria declinare certamen, et fides eorum laedatur non intelligentium p
Abbreviated transcription (Latin):
noscere. Nam si in mandatis
habemus ut uenientes adci¬
uitatem discamus prius quis
in ea dignus sit. ut apud eũ
cibum sumamus. qnͣto magis
conuenit noscere quis qualis
talitatis uerba credenda sunt :
Solliciti enim et ualde sollici¬
ti ẽẽ debemius nemargaritas
nr̃as mittaꝰ ante porc̃os. S
et alias ob causas : utile est
uiri huius me h̾re notitiam.
Si enim sciam quia in his de
quod bona sint emendatus ẽ
et inculpabilis ħ est si sobruᷤ
si misericors. si iustus. si mitis
et humanus est que utiq bo¬
na esse nullus ambigit: t̾e
consequens uidebitur ut ei qͥ
optinet bona uirtutum eti¬
am ꝙ de est fidei et scientie ꝯ¬
feratur: ⁊ inquib maculari
uidetur eius rita que est in
reliquis probabilis emendet᷑.
Siuero in his que palam st̃
peccatis inuolutus permanz
et inquinatus: non me opor¬
tet ei aliquid desetretioribus
et remotis diume scientie
proloqui. s magis ꝓtestari
et conuenire einu ut pecca¬
re desinat. et actus suos a

Expanded text:
mo. II Pars. In mandatis habemus, ut venientes ad civitatem discamus prius, quis in ea dicibum sumamus, ut quanto magis convenit noscere quis qualis itatis verba credenda sunt. Solliciti enim et valde solliciti esse debemus, ne « margaritas nostras mittamus ante porcos . » Sed et alias ob causas utile est viri hujus habere notitiam. Si enim sciam quia in his de quod bona sint, emendatus est et inculpabilis, hoc est si sobrius, si misericors, si justus, si mitis et humanus, quae utiqna esse nullus ambigit, tunc consequens videbitur, ut ei, qui obtinet bona virtutum, etiam quod deest fidei et scientiae conferatur, et in quibus maculari ejus vita videtur, quae est in reliquis probabilis, emendetur. Si vero in iis, quae palam sunt, peccatis involutus permanet et inquinatus, non me oportet ei aliquid de secretioribus et remotis divinae sententiae proloqui, sed magis protestari, et convenire eum, ut peccare desinat et actus suos a
Abbreviated transcription (Latin):
tempus erigere. Et ideo ĩ
uobis est quando uelitis ad
nostram conuenire mensã.
et non in nob̾ quibus permis¬
mere cibum: insi prius fu̾it

Expanded text:
tem qui tardius. Et ideo in vobis est quando velitis ad nostram convenire mensam, et non in nobis, quibus permisiquo cibum, nisi prius fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
orum: et dicit. Uidete. udete
quie ego sum deus et non ÷
alius preter me. Ego ari¬
dam et ego inuere fatiam:
percutiam et ego sanabo: ⁊
non est qui eripiat de ma¬

Expanded text:
Cuidate, uidete quia ego sum et non est deus praeter me: egointerimam et uiuere faciam, percutiam et ego sanabo et non est qui eripiat de ma
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃a reuertetur. Ereuntes
autem de domo uł cuitate
illa: etian puluerẽ qui adhe¬
serit pedibus nrĩs. extutiamꝰ
super eos. Tolerabiliꝰ autem
erit terre sodomorum et go¬
morreoxum indie iudicii qͣm
illi ciuitati uł domui. Qd̃
utiq ita demumi fi precepit.
si prius inciuitate uł domo
ueritatis sermo predicetur:
ex quo uł recipientes uerita¬
tis fidem. filii pacis et filii dĩ
fiant. uł non recipientes ar¬
guantur. quasi inuuici et dĩ
et prĩs. Ita ⁊ nos magistri
nr̃i matctuta sectantes. pacẽ
piimo ꝓpominus auditorib
et absq perturbatione pos¬
sit ua salutis agnosci. Q
si quis patis uerba non sus¬
cipit neq acquiescit u̾itati:
scims adu̾sus eum pugnã
uerbi et arguere acrus con¬
futando ignorantiam et re¬
darguendo pcca. Neccessario
igitur pacem ꝓponimus: et
siquis est filius patis. pax m̃u
ueniat super eum. Abeo aũt
qui se alienum patis effeterit:
regredietur ad nos pax nr̃a.¬

Expanded text:
 revertetur. Exeuntes autem de domo vel de civitate illa, etiam pulverem quae adhaeserit pedibus vestris excutiatis super eos Tolerabilius erit terrae Sodomorum et Gomorrhaeorum in die judicii, quam illi civitati vel domui . » Quod utique ita demum fieri praecepit, si prius in civitate vel domo veritatis sermo praedicetur, ex quo recipientes veritatis fidem filii pacis et filii Domini fiant, vel non recipientes arguant quasi inimici pacis et Domini. Ita ergo et nos magistri instituta sectantes pacem proponamus auditoribus, ut absque ulla perturbatione possit via salutis agnosci. Quod si quis pacis verba non suscipit, nequae acquiescit veritati, scimus adversus eum pugnam verbi movere, et arguere acrius confutando ignorantiam, et redarguendo peccata. Necessario igitur pacem proponimus, ut si quis est filius pacis, pax nostra veniat super eum, ab eo autem qui se alienum pacis effecerit, regredietur 11 ad nos pax n
Abbreviated transcription (Latin):
nitate currentes ut ipsodu¬
ce usi nullum ue huius pa¬
tiamur ercorem. Sienim
ipsuui sequentes ingredi me¬
ruerimus illam quo peruem¬
recupimus ciuitatẽ omnia
iam de quib queritur oculis
uidebimus tamqm h̾edes oĩ¬
um fc̃i. Intelligite itaq iã
esse hunc uite nr̃e tursimi :¬
portam uero ꝓphetam de quo
dicimus: urbem regnum esse
mundo sunt corde. Non ergo
uobis difficił uideatur huiꝰ
itineris labor qr infine eius
requies erit. Nam et ipse
uerus ꝓpheta ab itio mũ¬
di per seculum currens: fe¬
stinat ad requiem. Ad est eĩ
nob̾ ominbus diebus et si
quando neccesse est apparz
et corrigit nosut obtempe¬
rantes sibi ad uitam perdu¬
cam eternam. Mea ergo¬

Expanded text:
citate currentes, ut ipso duce usi, nullum viae hujus patiamur errorem. Si enim ipsum sequentes ingredi meruerimus, illam quo pervenire cupimus civitatem, omnia jam de quibus quaeritur oculis videbimus tanquam haeredes omnium facti. Intelligite itaque viam esse hunc vitae nostrae cursum, portam vero Prophetam, de quo dicimus, urbem regnum esse mundo sunt corde. Non ergo nobis difficilis videatur hujus itineris labor, quia in fine ejus requies erit. Nam et ipse verus Propheta ab initio mundi per saeculum currens, festinat ad requiem. Adest enim nobis omnibus diebus, et si quando necesse est apparet, et corrigit nos, ut obtemperantes sibi ad vitam perducat aeternam. De
Abbreviated transcription (Latin):
nas quia perfectio legis pax
est: Expectatis enim bella
nascuntur et certamina.
Ubi autem peccatũ nonfit:
pax est anime. Ubi uero pax
est: in disput atiombus ue¬
ritatis: in operibus iusticie

Expanded text:
S. Perfectio legis, pax est. Ex peccatis bella nascuntur et certamina. Ubi autem peccatum non fit, pax est animae. Ubi autem pax est, in disputationibus veritas, in operibus justitia,
Abbreviated transcription (Latin):
nis operibus repleanur: quo
possimus ad regnum dei tamꝙͣ
adurbem maximam peruem¬
re. Deus enim his qui recte
sentiunt per ipsa opera mũdi
que fecit manifestus est: ip̃iꝰ
creature sue usus testimonio.
Et ideo cum de deo disputatio
esse non debeat:desola nunc
euis iusticia requiramus et

Expanded text:
nis operibus repleamur, quo nis operibus repleamur, quo possimus ad regnum Domini tanquam ad urbem maximam pervenire. Deus enim his qui recte sentiunt per ipsa opera mundi quae facit manifestus est, ipsius creaturae suae utens testimonio, et ideo cum de Deo dubitatio esse non debeat, de sola nunc ejus justitia requiramus et
Abbreviated transcription (Latin):
prinum est. ommũ iusticiã
gere doceamur: regnum uero
ut que sit meires posita la¬
boris et patientie noiu̾mus
Inqua est bonis quidẽ eternoꝵ
bonorum remuneratio his
stitutio. Hic ergo ħ est in pre¬
senti uita positos. oportet
.Nam siquis uelit auteqͣmͣ
actus suos emend de his re¬
quirere que ñ potest inueni¬
re. stulta et mefficax erit hꝰ¬
cemodi inquisitio. Tempus
enim breue est: et iuditunu
dei gestorum causa agetur
non q̃stionum. Ideo aute oĩa¬
hec queramus. quid nos aut
qualiter agere oporteat: ut
eternam uitam consequi
mereanuir. Namsi exignũ
hoc uite tempus per manes
ccrupemus et inuitiles que¬
stiones: manes sine dubio ⁊
uacui ab operib bonis perge¬
dixi operum nr̃orum fiet.
una queq et eniui res suum
tempus ht̃: et locum operum
hic locus. ħ tempꝰ est: meri
tum scd̃m futurum. Ne ergo
impediamur ordinem locoꝵ
ac temporum permutantes.
primo que sit dei iustitia re¬
quiranus: ut tamqͣm iter
acturi habundanti uiatico bo¬

Expanded text:
primum est omnium justitiam gere doceamus; Regnum vero, ut quae sit merces posita laboris et patientiae noverimus, in quo est bonis quidem aeternorum bonorum remuneratio, hisstitutio, hic ergo, hoc est, in praesenti vita positos, oportet Nam si quis velit antequam actus suos emendet, de his requirere quae non potest invenire, stulta et inefficax erit homini inquisitio. Tempus enim breve est, et judicium Dei gestorum causa agitur non questionum. Ideoque ante hoc omnia quaeramus, quod nos aut qualiter agere oporteat, ut aeternam vitam consequi mereamur. Nam si exiguum hoc tempus vitae per inanes occupemus et inutiles quaestiones, inanes sine dubio et vacui ab operibus bonis pergecium operum nostrorum fiet, unaquaeque enim res suum tempus habet et locum. Operum hic locus, hoc tempus est mericulum futurum. Ne ergo impediamur, ordinem locorum ac temporum permutantes, primo quae sit Dei justitia requiramus, et tanquam iter acturi abundanti viatico bo
Abbreviated transcription (Latin):
eorumq tribulationem per
compassionem temperant
Inxͣ hoc ꝙ scriptum est . Gra¬
tias ago deo qui consolatur
nos in omni tribulatione nr̃a
ut possimus ⁊ ipsi consolari
eos qui in omni pressura st̃
Qui dum afflictis ꝓximis
uerbum uł opem consolati¬
onis ferunt. eos proculdu¬
bio adstatum rectitudinis
constringunt. ne munode¬
rata tribulatione indespe¬
ratione soluantur. Quos
autem peroliuam nsi mi¬
sericordes accipimus. qr gͤ
ce oleos misericordia uocatur.
et qͣi oliue liquor ant̃ om̃i¬
potentis dei oculos mĩe fructꝰ
sione subiuugitur. Ponam
bietem que ualde crescendo
ad aeris alta sustollitur nͥ
hii designati sunt qui intͣ
sanctam eccliam ad huc in
t̾renis corporib positi iam ce¬
lestia contemplantur. Et

Expanded text:
eorumque tribulationem per eorumque tribulationem per compassionem temperant? juxta hoc quod scriptum est: Gratias autem Deo, qui consolatur nos in omni tribulatione nostra, ut possimus et ipsi consolari eos qui in omni pressura sunt . Qui dum afflictis proximis verbum vel opem consolationis ferunt, eos procul dubio ad statum rectitudinis restringunt, ne immoderata tribulatione in desperationem solvantur. Quos autem per olivam, nisi misericordes accipimus? quia et Graece ἔλεος misericordia vocatur, et quasi olivae liquor ante omnipotentis Dei oculos misericordiasione subjungitur: Ponam bietem, quae valde crescendo ad aeris alta sustollitur, nisi hi designati sunt qui, intra sanctam Ecclesiam adhuc in terrenis corporibus positi jam coele
Abbreviated transcription (Latin):
accipumus inpromissione
despina uero ħ cum peccan¬
ti homini dictum est. t̾ra
tua spinas⁊ tribulos g̾mi¬
nabit tibi. Quid mimrũ
si sc̃e ecclesie illud proniitti¬
tur ꝙ peccati homini ꝓro
pena multiplicatur: Sed
cedri signantur nomine
hii qui uirtutes et signa
exhibent in sua operattone
qui dicece cum paulo ualẽt
xpisti bonus odor sumus dõ.
Quoꝵ corda ita met̾no amo¬
re solidata sunt. ut ea iam
terrem amoris putredo nl¬
la corrumpit. ꝑ spinam uͦ
signati sunt doctrine spiri¬
tuał uiri qui dum de pecca¬
tis ac uirtutib disserunt.
et mͦ et̾na supplicia minant᷑.
modo celestis regui gaudia
promittuntunt. cor audien¬
tium pungunt. Sicq mẽ¬
tem dolore compunctionis ꝑ¬
forant. ut ab eorum cculis
quasi quidam sanguis amme
lacrime decurrant. Mirtus
uero temperatine uirtutis ÷
tta ut dissoluta membra tẽ¬
perando constringat. Quid
itaq per mirtum nͥ hii signa¬
ti sunt qui afflictionibus pro¬
ximorum compati sciunt.

Expanded text:
accipimus in promissione. accipimus in promissione. De spina vero, cum peccanti homini dictum sit: Terra tua spinas et tribulos germinabit tibi , quid mirum si sanctae Ecclesiae illud promittitur quod peccanti homini pro poena multiplicatur? Sed cedri signantur nomine hi qui virtutes et signa exhibent in sua operatione, qui dicere cum Paulo valent: Christi bonus odor sumus Deo . Quorum corda ita in aeterno amore solidata sunt, ut eadem jam terreni amoris putredo nulla corrumpat. Per spinam vero signati sunt doctrinae spiritalis viri, qui dum de peccatis ac virtutibus disserunt, et modo aeterna supplicia minantur, modo coelestis regni gaudia promittunt, corda audientium pungunt. Sicque mentem dolore compunctionis perforant, ut ab eorum oculis, quasi quidam sanguis animae, lacrymae decurrant. Myrtus vero temperativae virtutis est, ita ut dissoluta membra temperando restringat. Quid itaque per myrtum nisi hi signati sunt qui afflictionibus proximorum compati sciunt,
Abbreviated transcription (Latin):
in ip̃sis donis spiritualibus
cooperator existit. Nam cũ
pauti sint qui spiritualia
dona perciput et multi
qui rebus temporalibus ha¬
bundant. per ħ se diutes
uirtutibus pauperum inse¬
runt. quo eisdem scĩs pau¬
peribus desius diuitiis sola¬
ciantur. Unde cum per ysa¬
gentilitati .i. sancte eccłie
spiritalim uirtutum me¬
rita. tamquam deserto ar¬
sertum in stagna aquaxũ
et terram minam in riuos
aquarum. Dabo in solitudĩe
cedrum ⁊ spmam mirtum
et liguum oliue. Ponam
indeserto abietem. ulinum.
et buxum simł ut uideant
et sciant ⁊ recogitent ⁊ intel¬
aquarum posuit qr genti¬
litas que prius per aridita¬
tesu meritis nullos bonoꝵ
operum fructus ferebat. flu¬
enta sc̃e predicationis dedit.
Et ipsa ad qm prius pro as¬
peritate sue siccitatis uia p̾¬
dicatoribus non patebat.
doctrine post modum riuos
emanauit. Cui adhuc ex
tur dabo insolitudinem ce¬
drum et sꝑmam. Cedrum
qr magni odoris est. atq
inputribilis uature iure

Expanded text:
in ipsis donis spiritalibus in ipsis donis spiritalibus cooperator existit. Nam cum pauci sint qui spiritalia dona percipiunt, et multi qui rebus temporalibus abundant, per hoc se divites virtutibus pauperum inserunt, quo eisdem sanctis pauperibus de suis divitiis solatiantur. Unde cum per Isagentilitati, id est sanctae Ecclesiae, spiritalium virtutum merita, tanquam deserto arsertum in stagna aquarum, et terram inviam in rivos aquarum. Dabo in solitudine cedrum, et spinam, et myrtum, et lignum olivae: Ponam in deserto abietem, ulmum, et buxum simul: Ut videant, et sciant, et recogitent, et intelaquarum posuit, quando gentilitati, quae prae ariditate mentis nullos bonorum operum fructus ferebat, fluenta sanctae praedicationis dedit, et ipsa, ad quam prius pro asperitate suae siccitatis via praedicatoribus non patebat, doctrinae postmodum rivos emanavit. Cui adhuc ex tur: Dabo in solitudine cedrum et spinam . Cedrum, quia magni odoris est, atque imputribilis naturae, jure
Abbreviated transcription (Latin):
pro iusticia fidutiam maio¬
res ht̃. Hunc dum ille sustẽ¬
tat qui m ħ mundo aliquid
possidet et fortasse ad huc a
iusticia loqui libere non pre¬
sumit. iusticie illius liberta¬
tem sibi participem facit.u
cum eo pariter iusticie premi¬
a retipiat quem sustentando
uiuat quatinus eandem iu¬
sticiam libere loqui potuiss
Iule ꝓpħie spiritu plenus ẽ
s tamen corporeo eget ali¬
mento. Et si corpus non re¬
ficitur certum est ꝙ uox ip̃a
sb̾trahatur. Qui igitur ali
ꝓpheta est tribuit prophetie
illius iures ad loquendum de¬
dit. Cum ꝓpheta ergo mer¬
cedem ꝓphete recipiet. qr et¬
non fuit. Hoc tamen ante¬
dei oculos exhibuit ꝙ adui¬
uit. hinc est enm quod de
quibusdam peregrinantib
per iohannem dicitur . ꝓ no¬
mine enim ꝓpisti ꝓfecti st̃
nichil accipientes agentib
Nos ergo debemus suscipere
eiusmodi ut cooperatores
simus ueritatis. Qui enim
spiritualia dona habentib
temporalia sub sidia tribuit

Expanded text:
pro iustitia fiduciam maiopro iustitia fiduciam maiorem habet. Hunc dum ille sustentat, qui in hoc mundo illiquid possidet et fortasse adhuc pro iustitia loqui libere non praesumit, iustitiae illius libertatem sibi participem facit et cum eo pariter iustitię pręmia recipiet, quem sustentando adiuvit, quatenus eandem iustitiam libere loqui potuisset. Ille prophetię spiritu plenus est, sed tamen corporeo eget / alimento; et si corpus non reficitur, certum est, quod vox ipsa subtrahatur. Qui igitur alim, quod propheta est, tribuit, prophetię illius vires ad loquendum dedit. Cum propheta ergo mercedem prophetę accipiet, qui, etnon fuit, hoc tamen ante oculos dei exhibuit, quod adiuvit. Hinc est, quod de quibusdam peregrinantibus per Iohannem dicitur: Pro nomine enim Christi profecti sunt, nihil accipientes a gentilibus. Nos ergo debemus suscipere eiusmodi, ut cooperatores simus veritatis. Qui enim spiritalia dona habentibus temporalia subs
Abbreviated transcription (Latin):
Hinc iterum dicitur. conclude
elemosinam incorde panperis
et ħ pro te exoraui. Hinc bo¬
mis pat̾ innocentem filiumm
ammonet dicens. Simult̃
tͥ fuerit habundanter tribue.
si exignum fuerit etiam exi¬
guum libent̾ stude inpartire.
Ut autem qͣnͣta esset uirtus
penitentie ex susceptione in¬
digentium redẽptor nr̃ ostẽ¬
deret dixit. Qui retipit ꝓphe¬
tam in nomine prophete. mͥ¬
cedem ꝓphete accipiet. Inqͥb¬
notandum est qr non ait. m̾¬
cedem de ꝓpheta. uł mercedẽ
deiusto. s mercedem ꝓph̾e. et
mercedem iusti accipiet. Alius
est emin merces de propheta
aliuid merces prophete. atq
aliud merces denisto aliud
merces iusti. Quid est enm
dicere mercedem prophete ac¬
cipiet nisi qr is qui prophe¬
tam sua largitate sustentat
quamuis ipse prophetiam
non habeat ap̃ ommpot᷑ ta
men dominũ ꝓnh̾ie premia
habeb̾. Ista enim fortasse iꝰ¬
tus est.⁊ qͣnͣtum in ħ mundo
nichil possidet. tanto loquẽdi

Expanded text:
Hinc iterum dicit: Conclude Hinc iterum dicit: Conclude ęlemosinam in corde pauperis, et hęc pro te exorabit! Hinc bonus pater innocentem filium admonet, dicens: Si multum tibi fuerit, abundanter tribue; si exiguum fuerit, etiam exiguum libenter stude impertire! Ut autem, quanta esset virtus in continentia et susceptione indigentium, redemptor noster ostenderet, dixit: Qui recipit prophetam in nomine prophetę, mercedem prophetę accipiet; dum est, quia non ait 'mercedem de propheta' vel 'mercedem de iusto', sed 'mercedem prophetae' et 'mercedem iusti / accipiet'. Aliud est enim merces de propheta, aliud merces prophetae, atque aliud merces de iusto, aliud merces iusti. Quid est enim dicere 'mercedem prophetae accipiet', nisi quia is, qui prophetam sua largitate sustentat, quamvis ipse prophetiam non habeat, apud omnipotentem tamen dominum prophetiae praemia habebit? Iste enim fortasse iustus est, et quanto in hoc mundo nihil possidet, tanto loquendi
Abbreviated transcription (Latin):
fatiat. Per ħ qd̾ tunita plus
est neccessaria usui nr̃o qm
pallium. Ad fructum digñ
penitentie pertinet ut non
solum ext̾iora queq et mi¬
nus neccessaria. s ipsa ual¬
de neccessaria diuidere cum
ꝓximis debeamus. scilicet
uel escam qͣ carnaliter iuui¬
Quia in lege scriptum est.
diliges ꝓxinum tuum sic̃¬
te ipsum. Minus ꝓximum
amare conuincitur qui nõ
cum eo inneccessitate illius
etiam ea que sibi sunt nec¬
cessaria partitur. Idcixco de
diuidendis cum proximo
duabus tunicis dant pre¬
ceptum. qr ħ de una diti no
potuit. Qm̃ siuna diuiditur
nemo uestitum. Indimidia
quippe tunica et nudus re¬
manet qui accepit et mudus
qui dedit. Intͣ hec autem sci¬
endum est qnͣta misericordie
opera ualeant. cum ad fruc¬
tus dignos penitentie ipsa
preceteris precipiuntur. Hĩc
etiam persemet ipsam ueritaᷤ
dicit. date slemosinam. et
ecce omma munda sunt nob̾¬
Hinc scriptum est. Ignem ar¬
dentem ertinguit aqua. et
elemosina resistit peccatis.

Expanded text:
faciat. Per hoc, quod tunica plus est necessaria usui nostro quam pallium, ad fructum dignum paenitentię pertinet, ut non solum exteriora quaeque et minus necessaria, sed ipsa valde nobis necessaria dividere cum proximis debeamus, scilicet vel ęscam, qua carnaliter viviQuia enim in lege scriptum est: Diliges teipsum , minus proximum amare convincitur, qui non cum eo in necessitate illius etiam in ea quae sibi sunt necessaria partitur. Idcirco ergo de dividendis cum proximo duabus tunicis datur praeceptum, quia hoc de una dici non potuit, quoniam si una dividitur, nemo vestitur. In dimidia quippe tunica, et nudus remanet qui accipit, et nudus qui dedit. Inter haec autem sciendum est quantum misericordiae opera valeant, cum ad fructus dignos poenitentiae ipsa prae caeteris praecipiuntur. Hinc etiam per semetipsam Veritas dicit: Date eleemosynam, et ecce omnia munda sunt vobim scriptum est: Ignem ardentem extinguit aqua, et elemosina resistit peccatis.
Abbreviated transcription (Latin):
nie fidutiam latro ille uene¬
rabilis qui non ium uene
rabił un latro. Nlam latro
ex trudelitatem. uenerabił
exconfessione. Cogitant ro¬
go cogitant qͣm sĩt̃ incomp̾¬
hensibilia ĩ ommipotenti dõ
misericordie iuscera. Latro
iste cruentis manbus abstͣ¬
ctus a fauce itineris suspens᷑
 inpatibulo crucis. Ibi con¬
fessus ibi sanatus est ibi au¬
ditur meruit hodie mecum
in paradyso. quibest ħ : qͥs
tantam bonitatem dei dr̃e
quis estimare sufficiat: de
ipsa pena crimuus ꝑuenit
ad premia uirtutis. Id cuco
autem op̃c deus electos suoꝰ
inquibusdam lapsibus
cadere permisit. ut alus incl̾¬
ꝑa iacentib si toto ad eum cor¬
d̾ consurgãt spẽ uenie reddat.
et eis per lamenta pententie
uiam pietatis aperiat. Exc̾¬
amus ergo in lamentis nos
met ipsos extinguamus fleti¬
bus et dignis pemitentie fru¬
non pereant. qr qui multos
asius iniquitatib iam sana¬
tos aspitimus. quid aliud ꝙͣ
superne msericordie ꝑignis
tenemus.¬

Expanded text:
niae fiduciam latro ille veneniae fiduciam latro ille venerabirabilis unde latro. Nam latro ex crudelitate, venerabilis ex confessione. Cogitate, rogo, cogitate quam sint incomprehensibilia in omnipotente Deo misericordiae viscera. Latro iste cruentis manibus abstractus a fauce itineris, suspensus t in patibulo crucis; ibi confessus, ibi sanatus est, ibi audire meruit: Hodie mecum eris in paradiso . Quid est hoc? Quis tantam bonitatem Dei dicere, quis aestimare sufficiat? De ipsa poena criminis pervenit ad praemia virtutis. Idcirco autem omnipotens Deus electos suos in quibusdam lapsibus cadere permisit, ut aliis in culpa jacentibus, si toto ad eum corde consurgant, spem veniae reddat, et eis per lamenta poenitentiae viam pietatis aperiat. Exerceamus ergo nosmetipsos in lamentis, exstinguamus fletibus et dignis poenitentiae frunon pereant, quia qui multos a suis iniquitatibus jam sanatos aspicimus, quid aliud quam supernae misericordiae pignus tenemus
Abbreviated transcription (Latin):
lorum uim patitur. Quid
est autem regnum celorum
nsi locus iustorum: Solis eĩ
iustis celestis patrie premia
debentur. ut humiles. casti.
mites. atq misericordes ad
nunt. Cum uͦ quis uel su¬
ꝑbia tumidus uel carnis faci¬
nore pollutus uel iracundia
accensus uł crudelitate im¬
pius. post culpas adpeniten¬
tiam redit uitam et̾nam
percipit . quasi in locum pee¬
cator intrat alienim. Adi¬
ebus ergo iohannis bapt̃e
regnum celorum ium patĩ.¬
⁊ uiolenti rapunit illud qr
per penitentiam peccatorib
induxit quid aliud qm regno
celorum fieri uiolentiam do¬
tuit : Recogitemus ergo frẽs
ipsos assidins lamentis ate¬
ramus hereditatẽ iustorum
ꝙͣ non tenuimus peruitam
rapiamus perpenitñtiam
ult auobis ommpotens deꝰ
tentiam perpeti . Nam regn̾
celorum rapi ułt nrĩs fleti¬
bus ꝙ nostris meritis non
debetur. a spe ergo certitudĩe
nilla nos malorum nr̃orũ
qualitas. nulla qnͣtitas fnͣ¬
gat. Pratam magnam ue¬

Expanded text:
lorum vim patitur. Quid lorum vim patitur. Quid est autem regnum coelorum, nisi locus justorum? Solis enim justis coelestis patriae praemia debentur, ut humiles, casti, mites, atque misericordes ad iant. Cum vero quis vel superbia tumidus, vel carnis facnore pollutus, vel iracundia accensus, vel crudelitate impius, post culpas ad poenitentiam redit, et vitam aeternam percipit, quasi in locum peccator intrat alienum. A diebus ergo Joannis Baptistae regnum coelorum vim patiet violenti rapiunt illud, quia qui poenitentiam peccatoribus indixit, quid aliud quam regno coelorum fieri violentiam docuit. Recogitemus ergo, fratripsos assiduis lamentis atteramus, haereditatem justorum, quam non tenuimus per vitam, rapiamus per poenitentiam. Vult a nobis omnipotens Deus iam perpeti. Nam regnum coelorum rapi vult nostris fletibus, quod nostris meritis non debetur. A spei ergo certitudine nulla nos malorum nostrorum qualitas, nulla quantitas frangat. Praestat magnam ve
Abbreviated transcription (Latin):
ad magna nos opera iohan¬
nes amonet dicens. facite
fructus dignos penitentie.Et
rursus. Qui h̃t duas tum caᷤ
det non habenti. et qui h̃t¬
patenter intelligi quid est
ꝙ ueritas dicit. a diebus iohiꝰ¬
bapt̾e usq nune. regnum ce¬
lorum uim patitur. ⁊ iolẽti
rapiunt illud. Que superne
uerba sententie nobis sunt
magnopere perscrutanda.
namquerendum est. quomͦ
uim perpeti regnum celorum
possit quis emm celo iuolen¬
tiam irrogat : Et rurfus q̃¬
rendum est. si patimͣ reguũ
celorum potest. cur eandem
uim adiebus iohĩs baptiste.
⁊ non etiam ante pertulerit.
Sed cum lex dicat. siquis hoc
uel il lud fecerit morte mori¬
atur cunctis legentibus liq̃t
quia peccatores quosq pena
sue seueritatis pertulit non
autem per peiitentiam ad
uitam reduxit. Cum uͦ ioħs
baptista redemptoris grãm
precurrens penitentiam pre¬
dicat ut pc̃cor qui ex culpa
mortuus per conu̾sionem
uiuat profecto a diebus io¬
hamus baptiste regnum ce¬

Expanded text:
ad magna nos opera Joanad magna nos opera Joannes admonet, dicfructus dignos poenitentiae. Et rursus: Qui habet duas tunicas, det non habenti . Unddatur intelligi quid est quod Veritas dicit: A diebus ae usque nunc regnum coelorum vim patitur, et violenti rapiunt illud . Quae supernae verba sententiae nobis sunt magnopere perscrutanda. Nam quaerendum est quomodo vim perpeti regnum coelorum possit. Quis enim coelo violentiam irrogat? et rursum quaerendum est si pati vim regnum coelorum potest, cur eamdem vim a diebus Joannis Baptistae, et non etiam ante pertulerit? Sed cum lex dicat: Si quis haec vel illa fecerit, morte moriatur, cunctis legentibus liquet quia peccatores quosque poena suae severitatis perculit, non autem per poenitentiam ad vitam reduxit. Cum vero Joannes Baptista Redemptoris gratiam praecurrens, poenitentiam praedicat, ut peccator qui ex culpa mortuus est per conversionem vivat, profecto a diebus Joannis Baptistae regnum coe
Abbreviated transcription (Latin):
uite quanta ualet largita¬
te inseriuat et celestin do¬
norum botros quos gignẽdo
non ualet. sustinendo ferat
adħ birxns ponitur ut qui
halere multos ad huc infir¬
mitate etate positis uere fi¬
dei uriditatem considerat
esse ipse infidelis erubescat.
Bene ergo descriptis prius
arboribus dicitur. ut iuide¬
ant. sciant ⁊ recogitent .
intelligent. Ubi ⁊ apte sub¬
uingitur pariter. qr cum ĩtͣ
sanctam ecclesiam diuersi
hominum mores. diuersi st̃
ordines neccesse est ut om̃s
simul discant. dum inea spi¬
rituales uiri diuerse quani¬
tatis. etatis et ordinis. ad
miitandum simul uident᷑.
Sed ecce nos dum monstrare
ulmum querimus. per mul¬
ta arbusta longius euagati
sumus. Ad ħ itaq propter ꝙ
APhete testimonum pertu¬
limus reuertamnur. Qm
recipit prophetam in nõie
prophete. mercedem prophe
accipiet. Quia si fructum
ulnius non ht̃ uitaͤm tñ
cum fructibus ueritatis por¬
tans ħ ipsa sua efficit. que be¬
ne sustentat aliena quia uͦ

Expanded text:
vitae quanta valet largitavitae quanta valet largitate inserviat, et coelestium bonorum botros quos gignendo non valet sustentando ferat. Ad hoc buxus ponitur, ut qui habere multos adhuc in infirmitate positos verae fidei viriditatem considerat, etiam esse ipse infidelis erubescat. Bene ergo descriptis prius arboribus dicitur: Ut videant et sciant, et recogitent et intelligant. Ubi et apte subjungitur Pariter, quia cum intra sanctam Ecclesiam diversi hominum mores diversi sunt ordines, necesse est ut omnes simul discant, dum in ea spiritales viri diversae qualitatis, aetatis et ordinis, ad imitandum simul videntur. Sed ecce nos, dum monstrare ulmum quaerimus, per multa arbusta longius evagati sumus. Ad hoc itaque propter quod prophetae testimonium protulimus revertamur. Qui recipit prophetam in nomine prophetae, mercedem prophetae accipiet, quia etsi fructum ulmus non habet, vitem tamen cum fructibus 1524 portans, haec ipsa sua efficit, quae bene sustentat aliena. 14. Quia vero
Abbreviated transcription (Latin):
ipse quoq interne uite dilecti¬
one non torpeat . s ad lunoꝵ
celestium defideria ignescat.
Ad ħ spina ponitur ut qui p̾¬
dicationis eius uerbo compũ¬
ctus fuerit apse quoq exemplo
illius discat corda sequentiũ
predicationis uerbo compun¬
gere. Ad hoc enim uirtus po¬
uitur ut qui in ardore tribu¬
lationis ab ore uł opere pro¬
xiini compatientis tempera¬
mentum consolationis ac¬
ceperit. ipse etiam discat ꝙ̃¬
xiins. sue consolationis tem¬
peramentum proferat. Ad ħ
oliua ponitur. ut qui aliene
misericortlie opera cognoscit.
discat quemadmodum debeat
ingenti proximo et ipse mise¬
ren. Ad ħ̾ abies ponitur ut qͥs¬
quis iuim contemplationis eiꝰ
agno uit. ipse quoq ad contẽ¬
planda et̾na premia succen¬
datur. Ad ħ ułmus ponitur
ut quisquis intuetur eum qͥ
habere urtutum frucrum
spiritu alium non ualet s
ta men eos qui spiritualibus
doms plem sunt sustentan¬
tem. ipsequoq sanctorum

Expanded text:
ipse quoque in aeternae vitae dilectiipse quoque in aeternae vitae dilectionem non torpeat, sed ad donorum coelestium desideria ignescat. Ad hoc spina ponitur; ut qui praedicationis ejus verbo compunctus fuerit, ipse quoque exemplo illius discat corda sequentium praedicationis verbo compungere. Ad hoc myrtus ponitur; ut qui in ardore tribulationis ab ore vel opere promixi compatientis, temperamentum consolationis acceperit, ipse etiam discat quximis suae consolationis temperamentum proferat. Ad hoc oliva ponitur, ut qui alienae misericordiae opera cognoscit discat quemadmodum debeat indigenti proximo et ipse misereri. Ad hoc abies ponitur, ut quisquis vim contemplationis ejus agnoverit, ipse quoque ad contemplanda aeterna praemia succendatur. Ad hoc ulmus ponitur, ut quihabere fructum virtutum spiritualium non valet, si tamen eos qui spiritalibus donis pleni sunt sustentat, ipse quoque sanctorum
Abbreviated transcription (Latin):
erunt. contemplando tam̃
cem mentis tollunt. Et ꝙͥ
per ulmium nͥ secularum
mentes expresse sunt. que dũ
terrenis adhuc curis inserui¬
unt nullum uirtututum
spiritualium fructum quer̃t
Sed et si fructum ꝓprium ul¬
mus non habet. portare uitẽ
cum fructu solet. Quia et se¬
culares uiri contͣ sanctamn ec¬
clesiam qmͣuis spiritua lium
uirtututum dona non habe¬
ant. dum tamen sanctos ui¬
ros donis spiritualibus plenoᷤ
sua largitate sustentaret. ꝙͥ
aliud quam uitem cum botris
portant. Buxus autem quos
alios desigtiat que inaltũ
non profpicit. et quannus fͥ¬
ht insi eos qui mint᷑ sanctã
ecclesiam ad huc exetatis in¬
firmitate bona opera ferre ñ
ualent. s tamen parentum
fidelium crudelitatem sequẽ¬
tes. fidem perpetue iuiriditatis
tenent. Post que omma ap¬
te subiungitur. Ut iudeant
et sciant . recogitent. ⁊ in
telligant pariter. Ad ħ emin
cedrus iueccłia ponitur ut
quisquis proximo odorem uͥ¬
tutum spiritualium trahit

Expanded text:
 contemplando tamencem mentis tollunt? Et quid per ulmum, nisi saecularium mentes expressae sunt, quae dum terrenis adhuc curis inserviunt, nullum spiritualium virtutum fructum ferunt? Sed etsi fructum proprium ulmus non habet, portare tamen vitem cum fructu solet, quia et saeculares viri intra sanctam Ecclesiam, quamvis spiritualium virtutum dona non habeant, dum tamen sanctos viros donis spiritualibus plenos sua largitate sustentant, quid aliud quam vitem cum botris portant? Buxus vero quos alios designat, quae in altum non proficit, et quamvis frnisi eos qui intra sanctam Ecclesiam adhuc ex aetatis infirmitate bona opera ferre non valent, sed tamen parentum fidelium credulitatem sequentes, fidem perpetuae viriditatis tenent? Post quae omnia apte subjungitur: Ut videant et sciant, et recogitent telligant pariter . Ad hoc enim cedrus in Ecclesia ponitur, ut quisquis a proximo odorem virtutum spiritualium trahit,
Abbreviated transcription (Latin):
tur quasi asperitas itineris
gressum pergentis repellit.
S cumi mens iracundia per
acceptam mansuetudinis
gratiam correptionis uel
ex hortationis uerbum re¬
cipit. ibi planam uiam p̾¬
dicator inuenit. ibi prius
pro asperitate itmeris per¬
gere id est predicationis
gressum ponere non nale¬
bat. Sequitur. Et uidebit
omins caro salutare dei . Q
omnis caro accipitur omnis

Expanded text:
tur, quasi asperitas itineris tur, quasi asperitas itineris gressum pergentis repellit. Sed cum mens iracunda per acceptam mansuetudinis gratiam, correptionis vel exhortationis verbum recipit, ibi planam viam praedicator invenit, ubi prius prae asperitate itineris pergere, id est praedicationis gressum ponere non valebat. 7. Sequitur: Et videbit omnis caro salutare Dei. Quia omnis caro accipitur omnis
Abbreviated transcription (Latin):
publicams comedentem. int̾
pcc̃ores ambłantem intuẽs.
eum non xpistum s esse ꝓ¬
phetam credebat. S cum ꝑ
accessum temporis et xputꝰ
esse innotuit. Impletum est
quod dexpisto suus precursor
predieit. illum oportet cresce̾.
me autem minui. In estimati¬
one quippe populi ixpistus cre¬
uit quia agnitus est ꝙ erat
et iohannes decreuit.qr cessa¬
uit dici ꝙ non erat. Igitur qͦ¬
nam et idem ioh̾es ideo in
sanctitate perstitit qr incordis
humilitate perdurauit. Et
multi id circo ceciderunt quia
apud semet ipsos elata cogi¬
tatione tuuerunt. Dicatur
bientium repellunt. Sequit᷑
Et erunt praua in directa
et aspera in uias planas.
Praua directa fiunt. cum
malorum corda per imustici¬
am detorta ad iusticie regu¬
lam diriguntur Et aspera
nias planas immutant᷑
cum mumictes iracunde atq
mentes per infusionem suꝑ¬
ne gr̃e ad lenitatem mansue¬
tudinis redeunt. Quando
enim uerbum u̾itatis ab
iracundia mente non recipi¬

Expanded text:
publicanis comedentem, inter publicanis comedentem, inter peccatores ambulantem intuens, eum non Christum, sed esse prophetam credebat. Sed dum per accessum temporis et Christus esse innotuit, impletum est quod de Christo suus praecursor praedixit: Illum oportet crescere, me autem minui . In aestimatione quippe populi et Christus crevit, quia agnitus est quod erat; et Joannes decrevit, quia cessavit dici quod non erat. Igitur quoniam et idem Joannes ideo in sanctitate perstitit, quia in cordis humilitate perduravit; et multi idcirco ceciderunt, quia apud semetipsos elata cogitatione tumuerunt, dicatur bientium repellunt. 6. Sequitur: Et erunt prava in directa, et aspera in vias planas. Prava directa fiunt cum malorum corda per injustitiam detorta ad justitiae regulam diriguntur . Et aspera in vias planas immutantur cum immites atque iracundae mentes per infusionem supernae gratiae ad lenitatem mansuetudinis redeunt. Quando enim verbum veritatis ab iracunda mente non recipi
Abbreviated transcription (Latin):
minui. Eoce cum mira ope¬
ratione uirturtum tał esset.
ut xpistus esse crederetur. nõ
solum xpistum se non esse res¬
pond̾. sed etiam corrigiam cal¬
ciamenti eius soluere .i in
carnationis eius misteriũ
perscrutari non esse dignũ
se ꝑhibuit. Euis esse sponsã
ecclesiam credebant. qui hũc
quia xpistus esset existima¬
bant. Sed ait qui habet spon¬
sam sponsus est. ac si dideret.
Ego non sum sponsus sed
amitꝰ sponsi sum. Nec prop¬
teruccem suam s in uoce spon¬
si se gaudere perhibebat. Q̾
non ideo letabatur incorde qui
apopulis humiliter audie¬
batur loquens. sed quia ipse
ueritatis uocem audiebat in¬
tus ut loqueretur foras. Qd̾
bene in se gaudium implet᷑
dicit. quia quisquis de sua
uoce gaudet. plenum gaudi¬
um non habet. Aquo subdi¬
tur. Illum opportet crescere
me autem minin. Qua inre
querendum est inquo creuit
xpistus. in quo minutus
hamnns abstinentiam iudẽs
remotum hunc ab onmbus
esse conspiciens. eum esse xͫ
putabat. Xpistum uero cũ

Expanded text:
us. Ecce cum pro mira operatione virtutum talis esset, ut Christus esse crederetur, non solum Christum se non esse respondit, sed etiam corrigiam calceamenti ejus solvere, id est incarnationis ejus mysterium perscrutari non se dignum esse perhibuit. Ejus esse sponsam Ecclesiam credebant, qui hunc quia Christus esset existimabant. Sed ait: Qui habet sponsam sponsus est . Ac si diceret: Ego sponsus non sum, sed amicus sponsi sum. Nec propter vocem suam, sed in voce sponsi se gaudere perhibebat, quia non ideo laetabatur in corde, quoniam a populis humiliter audiebatur loquens, sed quia ipse veritatis vocem audiebat intus ut loqueretur foris. Quod bene gaudium impletum dicit, quia quisquis de sua voce gaudet, plenum gaudium non habet. A quo et subditur: Illum oportet crescere, me autem minui . 5. Qua in re quaerendum est in quo crevit Christus, in quo imminutus annis, abstinentiam videns, remotum hunc ab hominibus esse conspiciens, eum esse Christum putabat; Christum vero cum