comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
caloris celestis parences magis nõibꝰ. qͣm
beua nasciut᷑. marcẽ ꝯgnominauert̃
cuĩꝰ iñ poeta expͥm̃do ⁊ silitudimi ignis
de quo calor sangͥnis excitat᷑ martẽ uo¬
sol ꝓbet᷑ suꝑiꝰ edocta susfragio
sunt. Eund̾ eñ e̾e̾ apollinẽ acq m̾ciũ.
ł iñc apparet qd̾ ap̃ mlt̾as gentes stella
m̃icurii ad apollims nom̃ rest᷑. Et qd̾ a¬
posso musis p̃sidet. m̾curĩ sermonẽ qd̾
psole censeri mlt̾a docum̃ta sc̃. Pͥmuĩ qd
simulacͣ m̾curii penintis alis adoruant᷑ que
res mõstrat solis uelocitatẽ. Nlam qͥa mencis
potencẽ m̾curiũ credimꝰ appellatũq ita in¬
git suꝑi cũ partẽ rodiaci ambit estiuam
Cad̾ c̃ca m̾curiũ sub alia fabula fictio ÷
cũ int̾ suꝑos ⁊ infõs dõs ac minist̾ ac nĩ¬
tiꝰ estimat᷑. Argifontes. p̃tea cognominatꝰ
ñ qd̾ argũ ꝑeni̾it quẽ ferũt ꝑ ambitũ capi¬
tis multoꝵ ocłoꝵ. lumĩb᷑ ornatũ custo¬

Expanded text:
caloris caelestis parentes magis nominibus qucaloris caelestis parentes magis nominibus qubella nascuntur, Martem cognominaverunt; cuius vim poeta exprimendo et similitudini ignis de quo calor sanguinis excitatur, Martem vosol probetur, superius edocta suffragio sunt. Eundem enim esse Apollinem atque Mercurium vel hinc apparet, quod apud multas gentes stella Mercurii ad Apollinis nomen refertur et quod Apollo Musis praesidet, Mercurius sermonem, quod pro sole censeri multa documenta sunt. Primum quod simulacra Mercurii pennatis alis adornantur, quae res monstrat solis velocitatem. Nam quia mentis potentem Mercurium credimus appellatumque ita ingit, superi, cum partem zodiaci ambit aestivam. Eadem circa Mercurium sub alia fabula fictio est, cum inter superos et inferos deos administer ac nuntius aestimatur. Argiphontes praeterea cognominatur non quod Argum peremerit, quem ferunt per ambitum capitis multorum oculorum luminibus ornatum custo
Abbreviated transcription (Latin):
martis nõia. Colit᷑ ⁊̃ ap̃ lacedemomos si¬
mulacr̃ lib̾i lib̾i patͥs hasta ĩsignie ñ tyrso
s cũ tẏrsũ tenet. qͥd alid̃ ꝙͣ. latens telũ gerit
cuiꝰ mucro edera lambente ꝓtegit᷑. qd̵ otñ¬
dit iuĩcło qͦdã patientie obligandos impe¬
tus belli. hab⁊ enĩ hed̾a uinciendi obli¬
gandiq nͣm. Necñ ⁊ caloruim cuiꝰ liber
pat̾ auctor ÷ sepe hoĩes ad furorẽ bellicũ
usq ꝓpeslit. Igit᷑ p̃p ꝯgnatũ ut᷑q effect᷑ ca
rt̃. Certe romani utr̃q patͥs appellati¬
one uen̾ant᷑ alt̾m libm yatrẽ alt̾m mars¬
pitrẽ .i. martẽ patr̃ẽ ꝯgnominantes. hĩc
⁊̃ liber pat̾ belloꝵ potens ꝓbat᷑ qd̾ eum
pͥmũ edider̃t auctorẽ tͥumphi. Cũ gͥlib̾
pat̾ idem ac sol sit. mars uͦ id̾ ac lib̾ pat̾.
martẽ solem ce̾ qͥs dubicat: Accitani
⁊̃ hispana gens simulacr̃ martis radiis
ornatũ max᷑ religione celebrant ne con
uocantes. ⁊ certe rõ nat᷑ał exigit. ut dii

Expanded text:
acedaemonios simulacrum Liberi patris hasta insigne, non thyrso. Sed et cum thyrsum tenet, quid aliud quam latens telum gerit? Cuius mucro hedera lambente protegitur, quod ostendit vinculo quodam patientiae obligandos impetus belli. Habet enim hedera vinciendi obligandique naturam. Nec non et calor vini, cuius Liber pater auctor est, saepe homines ad furorem bellicum usque propellit. Igitrunt. Certe Romani utrumque patris appellatione venerantur, alterum Liberum patrem, alterum Marspitrem, id est Martem patrem cognominantes. Hinc etiam Liber pater bellorum potens probatur, quod eum primum ediderunt auctorem triumphi. Cum igitur Liber pater idem ac sol sit, Mars vero idem ac Liber pater, Martem solem esse quis dubitet? Accitani etiam, Hispana gens, simulacrum Martis radiis ornatum maxima religione celebrant, Neton vocantes. Et certe ratio naturalis exigit ut di
Abbreviated transcription (Latin):
÷ s ⁊ p̃citũ tẽpꝰ lupi capite siquat᷑. qd̾ memo¬
na rer tͣnsactarũ rapit᷑ ⁊ auft᷑. Itẽ canis
brandientis effigies fut̾i tẽporis designat eũe¬
tũ. de quo nobis spes licet inc̾ca blandit᷑.
Tempora aũ cui nͥ ꝓpͥo famularent᷑ auctori:
Cuĩ uertex insigritꝰ calatho ⁊ alticudinem
sid̾is mõstrat. ⁊ potũtiã capatitatis ostũdit.
qͥa in eũ omĩa t̾rena redeunt. dũ ĩ misso ca

Expanded text:
 praeteritum tempus lupi capite signatur, quod memoria rerum transactarum rapitur et aufertur. Item canis blandientis effigies futuri temporis designat eventum, de quo nobis spes, licet incerta, blanditur. Tempora autem cui nisi proprio famularentur auctori? Cuius vertex insignitus calatho et altitudinem sideris monstrat et potentiam capacitatis ostendit, quia in eum omnia te
Abbreviated transcription (Latin):
iungit᷑ matͥs quẽ eund̾ ac solẽ ẽẽ ꝓceclens ser¬
nio patefaciet uictoria testat᷑ cuncta subiit¬
ti huiꝰ sid̾is potestati. p̃oris sp̃es florẽ rerũ ꝓtesit᷑
quas hic d̾s insinuat infeminat. ꝓgñat. fouz
nutt. mat᷑atq. Sp̃es seminea t̾re imago÷
quã sol desuꝑ illustrat. Si qua duo eque se¬
minea. quibꝰ ambit᷑ ylen nat᷑amq sig̃c̃ant
confamilantes. ⁊ chraconis esfigies fiexuosũ
it̃ sid̾is mõstrat. Aquile pp̃ altissime ueloci¬
tatẽ uolatꝰ alcitudinẽ solis ostñat̃. Addita
⁊ gorgonea uestis. qd̾ inuĩua quã hꝰ p̃sidẽ¬

Expanded text:
iungitur Martis, quem eundem ac solem esse procedens seriungitur Martis, quem eundem ac solem esse procedens sermo patefaciet. Victoria testatur cuncta submitti huius sideris potestati. Floris species florem rerum protestatur, quas hic deus inseminatnutrit maturatque. Species feminea terrae imago est, quam sol desuper inlustrat. Signa duo aeque feminea quibus ambitur hylen naturamque significant confamulantes, et draconis effigies flexuosum iter sideris monstrat. Aquilae propter altissimam velocitatem volatus altitudinem solis ostendunt. Addita est Gorgonea vestis, qu
Abbreviated transcription (Latin):
no fonte lucis gemino sicdłe spatia ciei ⁊
noctis illustrat. Uñ ⁊ romani solem sub nõie
aibatte. aut ut numenio placet qͣi uñĩ ⁊ solũ
Ait enĩ pͥsca gc̃oꝵ lingua aeadun. unũ uo¬
politaui p̃t̾ea qui sc̃ gentis assirioꝵ. om̃s solis
ãsfectꝰ atu iurtutes aduniꝰ simulacri. barba¬
ti spẽm redigunt. eũq apollinẽ appeltant.
huiꝰ facies ꝓlixa inacutũ barba figͣata ÷
emmnente suꝑ caput calacho. suu lacrũ
torace nunitũ ÷. dext̾a erectã cenet hastã
suꝑstante uictorie paruulo signo. siuistͣ
floris porrigit spem sũmisq ab hum̃is. gor¬
goneũ uelam̃tũ rectimitũ anguibꝰ tegit.
sc̃ sigua feminaꝵ ea cingit flexuoso uolu¬
nune draco. Radios int̾rã suꝑne raci barba
dimissa sig̃cat. calathus aureus surgens ĩ
altũ mõstrat etheris sũmã uũ solis cͤdit᷑ eẽ
subia. haste atq lorice argum̃to imago ad¬

Expanded text:
no fonte lucis gemino sidere spatia diei et no fonte lucis gemino sidere spatia diei et noctis inlustrat: unde et Romani solem sub nomineἀφάνῆ, aut, ut Numenio placet, quasi unum et solum. Ait enim prisca Graecorum lingua δέλφον unum vopolitani praeterea, qui sunt gentis Assyriorum, omnes solis effectus atque virtutes ad unius simulachri barbati speciem redigunt, eumque Apollinem appellant. Huius facies prolixa in acutum barba figurata est, eminente super caput calatho: simulachrum thorace munitum est, dextera erectam tenet hassuperstante Victoriae parvulo signo, sinistra floris porrigit speciem summisque ab umeris Gorgoneum velamentum redimitum anguibus tegit sunt signa feminarum; ea cingit flexuoso volumine draco. Radios in terram superne iaci barba demissa significat. Calathus aureus surgens in altum monstrat aetheris summam, unde solis creditur esse substantia. Hastae atque loricae argumento imago ad
Abbreviated transcription (Latin):
ni ħ qͦ racio eiꝰdẽ aplłonis ig̾ererz. Cũ it
solius signo caucͥ estiuũ solsticiũ facit ĩ quot
longissimi diei t̾minꝰ. ⁊ iñ retͦ gressũ agit ad di¬
mimitionẽ diere phyciꝰ eo tẽpore appłłat᷑.¬
idẽ ei nom̃ conuenit. Et cũ capͥcorñ
ruysus ing̃diens ultimũ breuissum diei cͤ¬
sũ intelligit᷑ ꝑegisse. ⁊ io in altut᷑ signoꝵ ꝑ
acto an nuo spatio draconẽ appollo .i. flexuo¬
sũ it̾ suũ ibi confecisse inemorat᷑. Hanc opi¬
niouẽ cornificius inechimis reculit. Iõ aũ lns
duobꝰ signis que porte solis uocant᷑ canero ⁊
capͥc. ħ noĩa ꝯtigert̃. qd̾ cancer aĩal ret̾ atq
obliq cectit. Cad̾q rõne sal in eo signo obli¬
quũ ut solet incipit agẽ ĩ qͣssũ. Capre uͦ con¬
suetudo ħ in pastu uidet᷑ ut semꝑ altũ pas¬
cendo petat. s ⁊ sol in capͥcorno ĩcip̃ ab imiis
caut qd̾ geminã spẽm sui mim̃ĩs p̃fert ip̃e
ĩluminando formãdoq lunã. Et em̃ ex u¬

Expanded text:
 se ratio eiusdem appellationis ingereret. Cum enim sol in signo Cancri aestivum solstitium facit, in quo est longissimi diei terminus, et inde retrogressum agit ad diminutionem dierum, Pythius eo tempore appellatIdem ei nomen convenit et cum Capricornum rursus ingrediens ultimum brevissimi diei cursum intellegitur peregisse, et ideo in alterutro signorum peracto annuo spatio draconem Apollo, id est flexuosum iter suum, ibi confecisse memoratur. Hanc opinionem Cornificius in Etymis retulit. Ideo autem iis duobus signis quae portae solihaec nomina contigerunt, quod Cancer animal retro atque oblique cedit, eademque ratione sol in eo signo obliquum, ut solet, incipit agere retrogressum: caprae vero consuetudo haec in pastu videtur, ut semper altum pascendo petat, sed et sol in Capricorno incipit ab imis cant, quod geminam speciem sui numinis praefert ipse inluminando formandoque lunam: etenim ex u
Abbreviated transcription (Latin):
hĩc ⁊ iurgiliꝰ sciens li¬
berũ patrẽ solem ẽẽ ⁊ cererẽ lunã qui pa¬
rit̾ fercilitatibꝰ glebe ⁊ maturandis frugibꝰ
ł noct᷑no temꝑam̃to. ⁊ diurno calore. mode.¬
rant᷑. uarro ait si mun̾e tellus caoĩriã
pingui ꝗlandẽ mutauit aresta. Solẽ
uͦ t̾rene ẽẽ fecunditatis auctorẽ id̾ poe.¬
ta ꝓfano moy docuit exemplo c̃ ait.
Sepe ⁊̃ steriles incend̾e ꝓfuit agͦs. ⁊ cẽt̾a.
Si enĩ hõĩũ cõm̃to ignis adhibit᷑ multiplex
p̃stat auxiliũ. qͥd adscbend̾ ÷ echerio solis
ac solem c̃e demõstrant. Si qͥd̾ płiq ub̾rti
cũ marte ꝯuingũt unũ dm̃ ẽẽ mõsfntes¬

Expanded text:
Hinc et Vergilius sciens Liberum patrem solem esse et Cererem lunam, qui pariter fertilitatibus glebae et maturandis frugibus vel nocturno temperamento vel diurno calore moderantur, "vestro", ait, si munere tellus Chaoniam pingui glandem mutavit arista. Solem vero terrenae esse fecunditatis auctorem idano mox docuit exemplo, cum ait, saepe etiam steriles incendere profuit agros, et reliqua. Si enim hominum commento ignis adhibitus multiplex praestat auxilium, quid adscribendum est aetherio solis ac solem esse demonstrant: siquidem plerique Liberum cum Marte coniungunt, unum de
Abbreviated transcription (Latin):
qͥt᷑ augm̃tũ. Exinde ꝑ diminutiones uelu¬
ti senescenti q̃pta forma d̾s fig᷑at᷑. Itẽ in
tͣcia cund̾ hr̃i solem atq lib̾m accipuñ
quẽ illi sebaidũ nũcupantes magnifica
religione celebrant ut alexanden soͥbit.
eiqi dõ incole zilimisso edos dedicata ÷ spẽ
rotunda. ciuꝰ mediũ int̾ patet tectũ. Ro¬
tundicas edis mõstrat huiꝰce sid̾is spẽm
sõpnoq tecto lusti aditittit᷑ ut appareat
solem cũcta u̾tice sũmo lustrare luxis ĩ¬
missu. ⁊ qͥa cuente eo uniu̾sa patefiũt.
Orplieus qͦ solem uolens inteiligi ait int̾

Expanded text:
quitur augmentum. Exinde per deminutiones veluquitur augmentum. Exinde per deminutiones veluti senescenti quarta forma deus figuratur. Item in Thracia eundem haberi solem atque Liberum accipimus, quem illi Sebazium nuncupantes magnifica religione celebrant, ut Alexander scribit, eique deo in colle Zilmisso aedes dicata est specie rotunda, cuius medium interpatet tectum. Rotunditas aedis monstrat huiusce sideris speciem, summoque tecto lumen admittitur, ut appareat solem cuncta vertice summo lustrare lucis inmissu, et quia oriente eo universa patefiunt. Orpheus quoque solem volens intellegi ait inter
Abbreviated transcription (Latin):
asserto eund̾ cẽ apollinẽ ac solẽ. edoctoq po¬
stea ip̃m ẽc liber̃ patrẽ qui appollo ÷. nlła
ex his clubitat̾o sit solem ac lib̾m patrẽ eiꝰd̾
numinis hñd̾. Absolute tñ hoc argum̃tis
liqͥdioribꝰ astruet᷑. In sacris enĩ ħ religiosi
archant obsuatio tenet᷑ ut sol cũ ĩ suꝑo u
ĩ diurno hemisꝑio: apolle uocitet᷑. cũ ĩ in¬
fero .i. noctiio dionisiꝰ qui ÷ liber pat̾ habe¬
at᷑. Itẽ lb̾i patͥs simulacͣ parcĩ puerilitate
partĩ iuuenis fingunt. p̃t̾ea barbata sp̃e
celebrãt hebona cognominantes. He aũ
ctacũ diu̾sitates ad solem referunt᷑. ⁊ ut
paruulus uideat᷑ hiemali solsticio qͣlẽ egip¬
cũ ꝓferunt ex adico die c̾ta qd̾ tc̃ breuissi¬
mo die ueluti parinis ⁊ infans uideat᷑.
Exinde aũ ꝓcedentibꝰ augm̃tis. enuinoctio uer¬
nali similit̾ ata adolescentis ad ipiscit᷑ uires
figuraq iuuenis ornat᷑. Postea statuit᷑ ciꝰ e¬
tas plenissima esfigie barbe soisticio esti¬

Expanded text:
e Apollinem ac solem edoctoque postea ipsum esse Liberum patrem qui Apollo est— nulla ex his dubitatio sit solem ac Liberum patrem eiusdem numinis habendum, absolute tamen hoc argumentis liquidioribus adstruetur. In sacris enim haec religiosi arcani observatio tenetur, ut sol cum in supero id est in diurno hemisphaerio est, Apollo vocitetur: cum in infero id est nocturno, Dionysus qui est Liber pater habeatur. Item Liberi patris simulacra partim puerili aetate, partim iuvenis fingunt, praeterea barbata specicelebrant Ἥβωνα cognominantes. Hae autem aetatum diversitates ad solem referuntur, ut parvulus videatur hiemali solstitio, qualem Aegyptii proferunt ex adyto die certa, quod tunc brevissimo die veluti parvus et infans videatur, exinde autem procedentibus augmentis aequinoctio vernali similiter atque adulescentis adipiscitur vires figuraque iuvenis ornatur. Postea statuitur eius aetas plenissima effigie barbae solstitio aesti
Abbreviated transcription (Latin):
gilio mailto enulio. postumio coliegisq
intͣ pancos annos male ẽẽt afflicta .r.
onũ rcqͥrendaꝵ grã dpxisse qͥritũ sul¬
spitiũ tͥbunũ milicũ ad alligam adũ¬
sũ gallos pugnat̾m rem diuinã dimicã¬
di gr̃a fecisse postͥdie idꝰ qͥntiles ap̃ cre
merã multisq alns tẽporsuꝰ ⁊ locis pꝰ
sacͥficiũ diom post̾s celebratũ male
Dessisse ꝯflictũ. Tũc patres uississe ut
ad collegiũ pontificũ dehis religiõibꝰ
refr̾et᷑. ponti ficesq statuisse postͥ̾die
om̃s ułas uonas idꝰ. atͦs dies habendos
ut hi dies neq p̃liares neq puri com
mitiales eẽat. S ⁊ fabius maxintꝰ ser.¬
uilianꝰ pontifex in libro .xͦnͦi. negat o.¬
port̾e a cro die parentare. qͥa tõ qͦ ia
nũ iouemq p̃fari nec̾ẽ ÷ qͦs nõiari atͦ die

Expanded text:
gilio Mallio Aemilio Postumio collegisque intra paucos annos male esset afflicta res onum requirendarum gratia dixisse: Q. Sulpicium tribunum militum ad Alliam adversus Gallos pugnaturum rem divinam dimicandi gratia fecisse postridie Idus Quintiles, item apud Cremeram multisque aliis temporibus et locis post sacrificium die postero celebrcessisse conflictum. Tunc patres iussisse ut ad collegium pontificum de his religionibus referretur, pontificesque statuisse postridie omnes Kalendas Nonas Idus atros dies habendos, ut hi dies neque proeliares neque puri neque comitiales essent. Sed et Fabius Maximus Servilianus pontifex in libro duodecimo negat oportere atro die parentare, quia tunc quoque num Iovemque praefari necesse est, quos nominari atro die
Abbreviated transcription (Latin):
fungit᷑ capite obnupto sp̃e tͥsti faciem ma¬
nu leua int᷑ amictũ sustinẽs. lacͥme uisi¬
one ꝯspitientiũ mauare credunt᷑. Que
imago p̃t̃ qd̾ lugentis ẽ ut diximꝰ dee
t̾re qͦ hiemalis ÷. quo tꝑ̃e obnupta nubi¬
bus sole uiduata stupet. fontesq uelu.¬
ti t̾re oclĩ ub̃ius manant. Agriq in¬
terim suo cultu uiduu mestã facien
suã mõstiãt. S cũ sol em̃isit ab inf̾ĩori¬
bus partibꝰ t̾re uernalisq eqͥnioctũ tͣns¬
g̃dit᷑ sines augendo diem. tẽ est uenꝰ leca
⁊ pulcra. uirent arua segetibꝰ. pͣta u̾bis
arbores foliis. sõ maiores nr̃i apͥlẽ m̃sem
uenĩ dicauert̃. Siłi friges fabulis ⁊ sa¬
croꝵ ad ministratiõibꝰ ĩmutatis cͥca ma¬
enĩ ambigat matrẽ dm̃ t̾rã hr̃i : ħ dea
leonibꝰ uehit᷑. ualidis impetu atq fir.¬
nore aĩalibꝰ. que nat᷑a celi ÷ͥ cuiꝰ ambitu
aer ꝯtinet᷑. qui uehiit t̾rã. Solem uͦ sub
noĩe attiuis ornant fistula ⁊ uirga. fistu

Expanded text:
em manu laeva intra amictum sustinens; lacrimae visione conspicientium manare creduntur. Quae imago, praeter quod lugentis est ut diximus deae, terrae quoque hiemalis est, quo tempore obnupta nubibus sole viduata stupet, fontesque veluti terrae oculi uberius manant, agrique interim suo cultu vidui maestam faciem sui monstrant. Sed cum sol emersit ab inferioribus partibus terrae vernalisque aequinoctii transgreditur fines augendo diem, tunc est Venus laeta et pulchra: virent arva segetibus, prata herbis, arbores foliis. Ideo maiores nostri Aprilem mensem Veneri dicaverunt. Similiter Phryges, fabulis et sacrorum administrationibus immutatis, circa Maenim ambigat Matrem Deum terram haberi? Haec dea leonibus vehitur, validis impetu atque fervore animalibus, quae natura caeli est, cuius ambitu aër continetur qui vehit terram. Solem vero sub nomine Attinis ornant fistula et virga. Fistul
Abbreviated transcription (Latin):
tem dixert̃. Mundꝰ aũt uocat᷑ celũ qd̾ ap¬
pellant iouẽ. Uñ aratꝰ de celo dicturꝰ ait¬
ꝓpriꝰ iugatq cre. idẽ u̾sus orpheici eysir¬
yita uocantes boni consilii hc̃ diẽ dr̃ p̃¬
stitẽ miõstrant. Nan si conceptu m̃cis con¬
silia nascunt᷑. mũcdi aũ m̃cẽ solẽ ec̃ opinant᷑
auctores. a quo ĩ noies manat intelligendi
pͥucipiũ m̃ĩto boni consilii solem antisticẽ
credider̃t. Solẽ lilĩm e̾ẽ mãifeste ꝓnũtiat.
linis clarii in quo alid̾ qͦ nom̃ soli adicit᷑
ham consultꝰ appollo clariꝰ qͥd̃ dõꝵ hñdus
sit qui uocat᷑ ao. ita effatꝰ ÷.¬
huiꝰ oracłi
iũ numinis nõisq int̾pͣcationẽ. qua lib̾
pat̾. ⁊ sol aui. significat᷑ executꝰ ⁊ corne.¬
liꝰ labeo in libro cui titulus de oracło
apolluus clarii. Itẽ orpheꝰ lib̃m atq
solem unũ ẽẽ dm̃ cud̾q demõstr̃atꝰ de
ornatu. uestituq eiꝰ in sacͥs lib̾alibꝰ ita

Expanded text:
Mundus autem vocatur caelum, quod appellant Iovem. Vnde Aratus de caelo dicturus aitpropius iugatque terrae. Idem versus Orphaici Εὐβουλῆα vocantes boni consilii hunc deum praestitem monstrant. Nam si conceptu mentis consilia nascuntur, mundi autem mentem solem esse opinantur auctores, a quo in homines manat intellegendi principium, merito boni consilii solem antistitem crediderunt. Solem Liberum esse manifeste pronuntiat linis Clarii, in quo aliud quoque nomen soli adicitur, Nam consultus Apollo Clarius quis deorum habendus sit qui vocatur ΙΑΩ, ita effataculi vim, numinis nominisque interpretationem, qua Liber pater et sol ΙΑΩ significatur, exsecutus est Cornelius Labeo in libro cui titulus est De oraculo Apollinis Clarii. Item Orpheus, Liberum atque Solem unum esse deum eundemque demonstrans, de ornatu vestituque eius in sacris Lib
Abbreviated transcription (Latin):
Itẽ boccũ parnasũ mõtẽ apolliui sac̾tũ ẽc̃
memorantes. simł tñ i neod̾ ⁊ oracłm desphic̃
⁊ speluncas bachicas uni dõ cousec̾tas colt̃
Uñ ⁊ apollini ⁊ lib̾o patͥ ĩ eod̾ monte res di¬
uina celebrat᷑. Ꝙ cũ ⁊ uarro ⁊ granĩ flactꝰ
affirnient ⁊ euripedes his docet .t.¬

Expanded text:
Item Boeotii, Parnassum montem Apollini sacratum esse memorantes, simul tamen in eodem et oraculum Delphicum et speluncas Bacchicas uni deo consecratas colunt; unde et Apollini et Libero patri in eodem monte res divina celebratur. Quod cum et Varro et Granius Flaccus adfirment, etiam Euripides his docet
Abbreviated transcription (Latin):
uocari ⁊̃ licopolitana thebaidos crurtas
testimomo ÷ que pari religione appolli¬
troq solem uenerãs qd̾ hoc aĩal rapit
⁊ ꝯsumit oĩa in mod̾ solis. ac płimũ
ocłoꝵ acie terñs tenebras uoctis eun

Expanded text:
ocari etiam Lycopolitana Thebaidos civitas testimonio est, quae pari religione Apollitroque solem venerans, quod hoc animal rapit et consumit omnia in modum solis, ac plurimum oculorum acie cernens te
Abbreviated transcription (Latin):
et que de apolline io patre¬
existimari. Nam aristotiles qui cheolo¬
gum̃ta scͥpsit apolliuẽ ⁊ liber̃ patrẽ unũ
eundẽq dm̃ eẽ cũ multis aliis arqum̃tis
assĩt. ⁊̃ ap̃ ligireos ait intͣtia e̾c̃ aditũ li¬
bero ꝯsecratũ. ex quo reddunt᷑ oracłã. s ĩ
hoc adito uaticinati płum mero sũpto uti ap̃

Expanded text:
ec quae de Apolline existimari. Nam Aristoteles, qui Theologumena scripsit, Apollinem et Liberum patrem unum eundemque deum esse cum multis aliis argumentis adserat, etiam apud Ligyreos ait in Thracia esse adytum Libero consecratum ex qua redduntur oracula. Sed in hoc adyto vaticinaturi plurimo mero
Abbreviated transcription (Latin):
pollini fiant. his ludis faciendis p̃sit
ñ p̃cor qui ins ppło plebiq dabit. sũmũ
decẽuiri g̃to ritu nostũs sacͣfaciant. hoc
si recte fatietis gaudebitis semꝑ. fietq
duellos ur̃os qui ur̃os campos paset pla¬
cide. Ex hoc carmine cũ ꝓeurandi
gr̃a dies unus rebꝰ aninis inpensus
ẽẽt postea senatꝰ consultũ uti decẽuiri
quo magistͥ ĩ struerent᷑. de ludis apol¬
uim agundis req diuina reste facien¬
da ubros sibillinos a dirent. ĩ qͥlꝰ cũ
ead̾ reꝑta nutiatũ ẽẽt: censuert̃ pats
apoilim iudos uouendos faciendos q
decẽrarisq p̃ceptũ ut g̃co ritu hisce
hostiis sacrũ fac̾ent apollini boue an¬
rato ⁊ capͥs duabꝰ albis auratis lacone
boue femĩa aurata ludos inc̾eo ppłs
coronat᷑ er pectare iusus. ħ p̃cipue
tͣait᷑ origo iudoꝵ appollinariũ. Nc̃ ex aliis

Expanded text:
pollini fiant. His ludis faciendis praesit pollini fiant. His ludis faciendis praesit is praetor qui ius populo plebique dabit summum. Decemviri Graeco ritu hostiis sacra faciant. Hoc si recte facietis, gaudebitis semper fietquerduelles vestros qui vestros campos pascunt placide. Ex hoc carmine cum procurandi gratia dies unus rebus divinis impensus esset, postea senatus consultum factum uti decemviri, quo magis instruerentur de ludis Apollini agundis reque divina recte facienda, libros Sibyllinos adirent. In quibus cum eadem reperta nuntiatum esset, censuerunt patres Apollinidecemvirisque praeceptum ut Graeco ritu hisce hostiis sacrum facerent, Apollini bove aurato et capris duabus albis auratis, Latonae bove femina aurata. Ludos in circo populus coronatus spectare iussus. Haec praecipue traditur origo ludorum Apollinarium. Nunc ex aliis
Abbreviated transcription (Latin):
quidã estimant ludos institutos: ħ÷ aũ hꝰ¬
estimatioĩs põ qd̾ tc̃ sol suꝑ ip̃m nr̃e habi¬
tationis ũticẽ fiiget. Nam caricer ĩ esti¬
uo tropico ÷ in qͦ meaute sole radii nr̃a
fulgoribꝰ iustiant. Uñ estimatũ ÷ anõnłłis
ad ꝓpitiand̾ tũ maxime dm̃ caloris apol¬
linariuꝰ litani. s ĩuenio in litt̾is hos lu¬
dos uictorie ñ ualitudnnus causa ut qͥdã
annaliũ scͥptores memiorant ĩsticutos.
Bello enĩ prneo hii ludi ex libris sibil¬
linis pͥmũ st̃ instituta suadente cornelio
ruffo decẽiuro qui pp̃ea sibilla ꝯgnomiinat᷑
÷. ⁊ postea corrupto nõie pͥmꝰ cepit silla uo¬
citari. fert᷑ aũ in carmĩbꝰ martũ uatiᷤ
eniꝰ duo uolumina illata st̃ insenacũ
unentũ ẽẽ ita scͥptũ. hosten romani
si ex agro expelle uultis uomicam qua¬
egentiũ uenit longe apollini censeo
uouendos ludos qui qͦt anius comit̾ a¬

Expanded text:
quidam aestimant, ludos institutos. Haec quidam aestimant, ludos institutos. Haec tunc sol super ipsum nostrae habitationis verticem fulget. Nam Cancer in aestivo tropico est, in quo meante sole radii tempefulgoribus lustrant. Vnde aestimatum est a nonnullis ad propitiandum tunc maxime deum caloris Apollinaribus litari. Sed invenio in litteris hos ludos victoriae, non valitudinis causa, ut quidam annalium scriptores memorant, institutos. Bello enim Punico hi ludi ex libris Sibyllinis primum sunt instituti suadente Cornelio Rufo decemviro, qui propterea Sibylla cognominatus est et postea corrupto nomine primus coepit Sylla vocitari. Fertur autem in carminibus Marcii vatis, cuius duo volumina inlata sunt in senatum, inventum esse ita scriptum: hostem, Romani, si ex agro expellere vultis, vomicam quae gentium venit longe, Apollini censeo vovendos ludos qui quotannis comiter A
Abbreviated transcription (Latin):
i. solem mͦ sospitatẽ mͦ pestẽ sig̃cantibꝰ ꝯg¬
nominuꝰ adoramꝰ. cũ tñ pestis que ab eo no¬
xĩis imittit᷑. aꝑte nc̃ dm̃ bonis ꝓ pugnare
significet. Hĩe ÷ qd̾ ap̃ pachinnũ sicilie ꝓ¬
mũtornuĩ apollo libistinus eximia religi¬
one cebebrat᷑. Nam cũ lybies inuasuri
siciliam classem appulissent: ad id ꝓmũ¬
toriũ appollo qui ibi colitur ĩ uocatꝰ abĩcoł
inmissa hostibꝰ peste. ⁊ pene cũctis subita
morce int̾ceptis libistinus ꝯguominatꝰ ÷¬
Nr̃is qͦ ꝯtinet᷑ anitaliꝰ similis eiꝰdẽ dei p̃¬
sentie maiestas. Nam cũ ludi rome apol¬
lini celebrarent᷑: ex uaticinio marcis ua¬
tis carmineq sibillino repencino hostis
aduentu plebs ad arma excitata occrit
hosti. eoq tẽpore uubes sacittaꝵ ĩ adu̾sos
uisa ferri ⁊ hostem fugauit ⁊ uictores ro¬
matios ad spectacłã cłĩ sospitalis reduxit
hĩc intelligt̃ p̃lii causa ñ pestilentie. sic̃

Expanded text:
 solem, modo sospitalem modo pestem significantibus cognominibus adoramus, cum tamen pestis quae ab eo noxiis inmittitur aperte hunc deum bonis propugnare significet. Hinc est quod apud Pachynum Siciliae promuntorium Apollo Libystinus eximia religione celebratur. Nam cum Libyes invasuri Siciliam classem adpulissent ad id promuntorium, Apollo, qui ibi colitur, invocatus ab incolis inmissa hostibus peste et paene cunctis subita morte interceptis Libystinus cognominat continetur annalibus similis eiusdem dei praesentiae maiestas. Nam cum ludi Romae Apollini celebrarentur ex vaticinio Marcii vatis carmineque Sibyllino, repentino hostis adventu plebs ad arma excitata occurrit hosti, eoque tempore nubes sagittarum in adversos visa ferri et hostem fugavit et victores Romanos ad spectacula dei sospitalis reduxit. Hinc intellegitur proelii causa, non pestilentiae sicut
Abbreviated transcription (Latin):
curie ad quã uocabant᷑ calebre nom̃ da
qui ad nonas suꝑe̾e̾t calando ꝓdebat. Ꝙ
post nouã lunã oportebat nonare di¬
em populares qui in agris ẽẽnt conflu¬
ere in urbem accept᷑os causas feriarũ
a rege sacroꝵ scitosq qͥd e̾et eom̃se faci¬
end̾. Unde quidã hĩc nonas estimant
dictas qͣi noue mitiũ obs̾uaciõis. ues
qd̃ ab eo die semꝑ ad idꝰ nouẽ dies putñt᷑¬

Expanded text:
curiae ad quam vocabant, calabrum nomen dcuriae ad quam vocabant, calabrum nomen dqui ad Nonas superessent calando prodebat. Quia post nonam lunam oportebat Nonarum die populares qui in agris essent confluere in urbem, accepturos causas feriarum a rege sacrorum, sciturosque quid esset eo mense faciendum. Unde quidam hinc existimant dictas quasi novae initium observationis, vel quia ab eo die semper ad Idus novem dies put
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ nonas habebat. hic aliꝰ qͥntꝰ akalendiᷤ
dies aliis septimꝰ nonas facit. Cesar tñ
ut supͣdiximꝰ stata sacra eustodiens nͨ ĩ
illis m̃sibꝰ q̃bꝰ binos adiecit dies ordinẽ
uoluit mutare nonaꝵ qͥa ꝑactis tociꝰ
m̃sis fĩ is dies suos rei duine cautꝰ ise.¬
ruit. Pscis gͦ temporibꝰ añꝙͣ fasti a gn fia¬
uio sc̾ba inuitis patͥbꝰ in ont̃iũ noticiã
legebat᷑ ut noue lune pͥmũ obserua¬
ret aspectũ uisamq regi sacͥficulo nũti.¬
aret. Itaq sacͥficio a rege ⁊ minore
pontifice celebrato id̾ pontifey calata .i.
uocata in capitoliũ plebe iuxͣ curiã ca¬
labra que case roniuli ꝓoima ÷. qͦt nũo
dies akalendis ad nonas suꝑ ẽẽnt. ꝓñti¬
abat. Et qͥntanas qͥd̾ dicto qͥnqͥes u̾bo
Raaio. septimanas repetito septies p̃di¬
hc̃ diem qͥex his diebꝰ qui calarent᷑ pͥmꝰ
ẽẽt: placint kalendas uocari. hĩc ⁊ ip̃e

Expanded text:
et Nonas habebat. Hinc aliis quintus a Kalendis et Nonas habebat. Hinc aliis quintus a Kalendis dies, aliis septimus Nonas facit. Caesar tamen, ut supra diximus, stata sacra custodiens nec in illis mensibus quibus binos adiecit dies ordinem voluit mutare Nonarum, quia peractis totius mensis feriis dies suos rei divinae cautus inseruit. Priscis ergo temporibus, antequam fasti a Cn. Flavio scriba invitis patribus in omniulegabatur, ut novae lunae primum observaret aspectum visamque regi sacrificulo nuntiaret. Itaque sacrificio a rege et minore pontifice celebrato idem pontifex calata, id est vocata, in Capitolium plebe iuxta curiam Calabram, quae casae Romuli proxima est, quot numero dies a Kalendis ad Nonas superessent pronuntiabat, et quintanas quidem dicto quinquies verbo calo, septimanas repetito septies praedic diem qui ex his diebus qui calarentur primus esset, placuit Kalendas vocari. Hinc et ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
bꝰ in nũos auctores cura q̃stionis ex̃cuit
⁊ iõ nos que de his ab oĩbꝰ dicta st̃ ĩ unũ
breiit̾ colligimꝰ. Romuliis cũ ingenio acͥ
qͥd̾ s ag̃sti statũ ꝓpͥi ordinaret imꝑũ ini¬
tiũ cuiꝰq m̃sis exno sumebat die. quo
nouã luuã contigisset uid̾i. Et qͥa ñ con¬
tinuo euenit. ut eod̾ die semꝑ appareat
s mͦ tardiꝰ mͦ celeriꝰ exertis causis indĩ so¬
let: contigit ut cũ tardiꝰ apparut p̃ced̾n¬
ti mensi plures dtes ut eũ celeriꝰ: pautio¬
res darent᷑. ⁊ singlis qͥbꝰq m̃sibꝰ ꝑpetuã
numeri legẽ pͥmꝰ casus addixit sic factũ
⁊ ut alũ tͥginta ⁊ unũ. alii uñ tͥgnita
sortirent᷑ clies. Omĩbꝰ cñ m̃ sibꝰ ⁊ die nonaꝵ
idꝰ nono die de rep̃sentari placuit: ⁊int̾
idꝰ ac seq̃ntes kalendas constitutũ ÷ sedecĩ
dies ẽẽ numerandos. Iõ m̃sis ub̾ior duos
ilios qͥbꝰ augebat᷑ dies int̾ kalendas suas

Expanded text:
bus innumeros auctores cura quaestionis exercuit, bus innumeros auctores cura quaestionis exercuit, et ideo nos quae de his ab omnibus dicta sunt in unum breviter colligimus. Romulus cum ingenio acri quidem sed agresti statum proprii ordinaret imperii, initium cuiusque mensis ex illo sumebat die quo novam lunam contigisset videri. Quia non continuo evenit ut eodem die semper appareat, sed modo tardius, modo celerius ex certis causis videri solet, contigit ut, cum tardius apparuit, praecedenti mensi plures dies, aut cum celerius, pauciores darentur, et singulis quibusque mensibus perpetuam numeri legem primus casus addixit. Sic factum est ut alii triginta et unum, alii undetriginta sortirentur dies. Omnibus tamen mensibus ex die Nonarum Idus nono die repraesentari placuit, et inter Idus ac sequentes Kalendas constitutum est sedecim dies esse numerandos. Ideo mensis uberior duos illos quibus augebatur dies inter Kalendas suas
Abbreviated transcription (Latin):
pͥoris lict̾e sig̃taut. hoc dici in aliquẽ adu̾sa
uoce ferunt laconã usam cũ appollinẽ horta¬
ret᷑ impetũ phiconis incessere sagutis cuiꝰ rei
natͣałẽ rõnẽ fuo loco reddam. Hanc uocem
.i. iertaian. confirmasse f̾t᷑ oracłm delphicũ
a theniensibꝰ petentibꝰ openi di adu̾sus ama¬
tmas cheseo regnante. Namq initos bellũ
iussit his ip̃is u̾bis semet ip̃m auxiliatorẽ ĩ¬
uocare liortariq. Appollodoiꝰ in libro .xiiii.¬

Expanded text:
prioris litterae, significant hoc dici in aliquem adversando: qua voce ferunt Latonam usam, cum Apollinem hortaretur impetum Pythonis incessere sagittis, cuius rei naturalem rationem suo loco reddam. Hanc vocem, id est ἵε Παιὰν, confirmasse fertur oraculum Delphicum Atheniensibus petentibus opem dei adversus Amazonas Theseo regnante. Namque inituros bellum iussit his ipsis verbis semet ipsum auxiliatorem invocare hortarique. Apollodorus in libro
Abbreviated transcription (Latin):
blandientis. Pars uͦ leua c̃ uici rapacis lupi
capite fint᷑. easq formas aĩaliũ draco con¬
nectit uoluuine suo capite redeunte ad
dĩ dext̾am qua cõpescit᷑ monstrũ. Ergo leo.¬
ins capite mostrat᷑ p̃sens tẽpꝰ qͥa condatio eiꝰ

Expanded text:
blandientis, pars vero laeva cervicis rapacis lupi blandientis, pars vero laeva cervicis rapacis lupi capite finitur easque formas animalium draco conectit volumine suo, capite redeunte ad dei dexteram qua compescitur monstrum. Ergo leonis capite monstratur praesens tempus, quia cond
Abbreviated transcription (Latin):
pugnand̾ hercłis templũ ag̾et᷑ furore in¬
structꝰ ex̃citu nauiũ Gadizam exadu̾so ue¬
nerunt ꝓuecti nauibꝰ longis. cõmissoq
p̃lio adhuc equo marce ꝯsistente puigna
subito ĩfugam uerse st̃ regie naues. simulq
ĩ ꝓuiso igne correpte conflagauert̃. Paucis¬
simi qui suꝑfuerant hostiũ capti indicaue¬
runt apparuisse sibi leones ꝓris gaditane
classis suꝑstantes ac subito suas naues ĩmis¬
sis radiĩs quales in solis capite pingunt᷑
idem egipto adiaeens ciuitas. que
conditorẽ Aexand̾ macedonẽ głat᷑
serapin atq his in cultu pene attonite ue¬
neratioĩs obs̾uat. Omuẽ tũ illã uen̾ationẽ
soli se sub illiꝰ noĩe testat᷑ impend̾e. uel dũ
calachũ capiti eiꝰ infigunt. uel dũ simulacͦ
signũ tricipitis aĩantis adiungt̃. qd̾ expͥmit
mechio eodq mnaximo capite leonis esfigiem
dextͣ parte caput canis exorit᷑ mansueta sp̃e

Expanded text:
potestatem, significantes Herculem hunc esse potestatem, significantes Herculem hunc esse exercitu navium, Gaditani ex adverso venerunt provecti navibus longis commissoque proelio adhuc aequo Marte consistente pugna, subito in fugam versae sunt regiae naves simulque improviso igne correptae conflagraverunt. Paucissimi qui superfuerant hostium capti indicaverunt apparuisse sibi leones proris Gaditanae classis superstantes ac subito suas naves immissis radiis, quales in Solis capite pinguntur, idem Aegypto adiacens civitas, quae conditorem Alexandrum Macedonem gloriatur, Sarapin atque Isin cultu paene attonitae venerationis observat. Omnem tamen illam venerationem soli se sub illius nomine testatur impendere, vel dum calathum capiti eius infigunt vel dum simulacro signum tricipitis animantis adiungunt. Quod exprimit medio eodemque maximo capite leonis effigiem, dextra parte caput canis exoritur mansueta specie
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥppe h̃cules eã solis potestas que hũano ge¬
nĩ uͥcutẽ ad sili̾cudinẽ p̃stat doꝵ. Nec esti¬
mes alcmena ap̃ thebas boctias. natũ solũ
⁊ pͥmũ h̾clem nũcupatũ. Imo post multos
aca postremꝰ nie hac appellatione dignat᷑ꝰ
⁊ honoratꝰq hoc noĩe quia nimia fortitudi¬
nẽ meruit nom̃ cłĩ uͥtutẽ regentis. Cet̾m
d̾s h̾cules religiose qͥd ⁊ ap̃ tiron colit᷑. Uer̃
sacͣtissima ⁊ angustissima egiptii eũ relligiõe
longissima ÷ ut carentẽ iutio colũt. Ip̃e
credit᷑. ⁊ gigantes nitemisse c̃ celo ꝓpugna¬
sti sede uoluisse. hoꝵ pedes indraconũ uo.¬
luuĩa desinebant. qd̾ sigc̃at nich eos rectũ
nicħ suꝑm. cogitasse tociꝰ uite eoꝵ g̃ssu atq
ꝓcessu inĩferrio m̾gente. Ab hac gente
sol penas debitas ui pestifĩ caloris exegit. ⁊
reuera ñculẽ solem ec̃ ł ex noĩe claret. her.¬
alibi t̾raꝵ gesta argum̃tũ ñ uile colligit᷑¬
Nam cheron iex hispanie cit̾ioris cũ ad ex

Expanded text:
quippe Hercules ea est solis potestas quae humano generi virtutem ad similitudinem praestat deorum. Nec aestimes Alcmena apud Thebas Boeotias natum solum vel primum Herculem nuncupatum: immo post multos atque postremus ille hac appellatione dignatus est honoratusque hoc nomine quia nimia fortitudine meruit nomen dei virtutem regentis. Ceterum deus Hercules religiose quidem et apud Tyron colitur, verum sacratissima et augustissima Aegyptii cum religione colunt. Ipse creditur et Gigantas interemisse cum caelo propugnasti sede voluisse? Horum pedes in draconum volumina desinebant, quod significat nihil eos rectum, nihil superum cogitasse, totius vitae eorum gressu atque processu in inferna mergente. Ab hac gente sol poenas debitas vi pestiferi caloris exegit. Et re vera Herculem solem esse vel ex nomine claret. ἩρPraeterea sacrorum administrationes apud Aegyptios multiplici actu multiplicem dei adserunt
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ solis effectibꝰ effectꝰ uine ĩ uiuando nocen¬
doq iõ feminas certis afflictas morbis t.
si mulacͣ decorant᷑ ut ꝑsagittas intelligat᷑
temꝑie. S qͥa ꝑpetuam p̃stat salub̾tatẽ: ⁊
pestilens ab ip̃o casus rarior ẽ: iõ appolli¬
nis simulacͣ manu dext̾a gras gestant. ar¬
cur cũ sagittis. sinistra qd̾ ad uoxam sit pi.¬
gͥor ⁊ salutẽ manꝰ ꝓmptior largiat᷑. Hinc
⁊ qd̾ eid̾ attbuit᷑ medendi potestas. qͥa tẽꝑat᷑
calor morboꝵ omiũ fuga ÷. uca nea aynont¬

Expanded text:
sunt solis effectibus effectus lunae in iuvando nocendoque, ideo feminas certis adflictas morbis σελsimulachra decorantur, ut per sagittas intellegatur temperie: sed quia perpetuam praestat salubritatem et pestilens ab ipso casus rarior est, ideo Apollinis simulachra manu dextra Gratias gestant, arcum cum sagittis sinistra: quod ad noxam sit pigrior, et salutem manus promptior largiatur. Hinc est quod eidem attribuitur medendi potestas, quia temperatus calor morborum omnium fuga est. Na
Abbreviated transcription (Latin):
applłones dõr siẽ cet̾oꝵ qui ad solẽ certa ⁊
archaua rõne referunt᷑. ⁊ ne canto secreto
nuda p̃stet᷑ ad sertio: auctoritates uecerũ
de suigłi ꝯsulaniꝰ. Apollinis nom̃ multipli¬
ci int̾p̃tatione: ad solem refert᷑. cuiꝰ rei ordi¬

Expanded text:
ones deorum sicut ceterorum qui ad solem certa et arcana ratione referuntur et —ne tanto secreto nuda praestetur adsertio— auctoritates veterum de singulis consulamus. Apollinis nomen multiplici interpretatione ad solem refertur, cuius rei ordi
Abbreviated transcription (Latin):
nom̃ uerc̾emꝰ ut appollinẽ appellentẽ mala in¬
celligas. quẽ athenienses a aerikaroit appellãt
s ⁊ indi colũt apollinẽ. aoianon. hoc ꝯguõie
finita pestilentia nũcupatũ. ead opinio sos.¬
pitalis ⁊ medici dĩ in nr̃is qͦ sacͥs fouet᷑.
Hãq uirgines uestales ita indigicant apollo
.i. solis duo maximi effectꝰ. Alt quo talore
tẽꝑato iuuat mortaliũ uitã. alt̃ quo iastu
radioꝵ ñnũꝙͣ. pestifere uirus innautat duo
cad̾q ꝯgnoĩa cirta singłos esfect᷑ ꝓpͥis emĩtiatio¬
que cognomina utͥq esfectui apta st̃ ut sit

Expanded text:
intellegas, quem Athenienses Ἀλεξίκακον appellant. Sed et Lindii colunt Apollinem Λοίμιον, hoc cognomine finita pestilentia nuncupatum. Eadem opinio sospitalis et medici dei in nostris quoque sacris fovetur. Namque virgines Vestales ita indigitant: Apollo eris, id est solis, duo maximi effectus, alter quo calore temperato iuvat mortalium vitam, alter quo iactu radiorum nonnumquam pestiferum virus immittit, duo eademque cognomina circa singulos effectus propriis enuntiatioQuae cognomina utrique effectui apta sunt, ut sit
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa nicħ̾ iam tũ disc̾e ab egipto ucebat
Ad ꝙͣ nlłłs ulis cõmstatꝰ patebat morem
q̃cie inumerandis m̃siũ diebꝰ secuti st̃
ut ret̾ uersũ cecdente nũo ab angm̃to ĩ
dimimitionẽ cõputatio resoluta desi¬
nẽt. Ita enĩ nos decimũ diẽ. dem̃ nonũ
⁊ postea octauũ decimꝰ ut atheuienses

Expanded text:
quia nihil iam tum discere ab Aegypto licebat, quia nihil iam tum discere ab Aegypto licebat, ad quam nullus illis commeatus patebat, morem Graeciae in numerandis mensium diebus secuti sunt, ut retroversum cedente numero ab augmento in diminutionem computatio resoluta desineret. Ita enim nos decimum diem, deinde nonum et postea octavum dicimus, ut Athenienses
Abbreviated transcription (Latin):
Pieue ut arbit᷑ auni ac m̃siũ cõstitucione
nũqͥd sit qd̾ argutꝰ niligena ⁊ gentis accola
nunĩoꝵ potentis ex hoc ordine romane di.¬
pensatiõis irrideat antuscũ qͦ chiim ali.¬
qͥds: disciplims hausisse ꝯsentiat. Sub¬
iecat eustachiꝰ. Nõ solũ hoiꝰ nr̃ gͣuis uir ⁊
ornatꝰ. s nec qͥsꝙͣ aliꝰ ut estimo tã futił pos¬
set c̃ẽ iudicii qui romant anni sic ad un¬
quẽ ut auit em̃datũ ordinẽ ñ ꝓbaret. cͥ
maiorẽ gr̃a ⁊ tenax nemoria. ⁊ luculen¬
ta or̃o refẽntis adiecit. N ec mirũ si hec di¬
geries morsũ rep̃hesioĩs euasit. cui accersita
⁊ ab egipto postreme correctiois auctoritas
Nam iuliꝰ cesar ut siderũ motꝰ de quibꝰ ñ
indoctos libros reliquit ab egiptiis discipli¬
nis hausit. iaita hoc qͦ ex cad̾ institutiõe
mutuatꝰ ẽ ut ad solis cursũ fiuiendi an¬
ni cempꝰ extend̾et. Latis uͦ uet̾es ĩ cole

Expanded text:
Plene ut arbitror anni ac mensium constitutione Plene ut arbitror anni ac mensium constitutione numquid sit quod argutus Niligena et gentis accola numerorum potentis ex hoc ordine Romanae dispensationis inrideat, an Tuscum quoque Thybrim aliquid ex disciplinis suis hausisse consentiat.» Subiecit Eustathius, «non solum Horus noster, gravis vir et ornatus, sed nec quisquam alius ut aestimo tam futtilis posset esse iudicii qui Romani anni sic ad unguem, ut aiunt, emendatum ordinem non probaret; cui maiorem gratiam et tenax memoria et luculenta oratio referentis adiecit. Nec mirum si haec digeries morsum reprehensionis evasit, cui accersita est ab Aegypto postremae correctionis auctoritas. Nam Iulius Caesar ut siderum motus, de quibus non indoctos libros reliquit, ab Aegyptiis disciplinis hausit, ita hoc quoque ex eadem institutione mutuatus est ut ad solis cursum finiendi anni tempus extenderet. Latii vero veteres incolae,
Abbreviated transcription (Latin):
uia parentarent ei nũdinis cui rei ⁊̃ uarro
ꝯsentit. Rutiliꝰ scͥbit romanos ĩstituisse
nuĩdinas. ut uiii. qͥd diebꝰ in aqͥs rustici opꝰ
fac̾ent. Nono aũ die int̃misso rure ad m̾¬
catũ legesq accipiendas romã uenirent
ut scita atq ꝯsulta freq̃ntiore ppłõ refr̾ent᷑
que tͥnundino die ꝓposita a singli̾s atq u¬
niu̾sis facile noscebant᷑. Uñ ⁊̃ mos tͣatꝰ.
ut leges tͥnũdino die ꝓmulgarent᷑ eare ⁊̃
candidatis usus fuit in cõmitiũ nũdinis
uenire ⁊ ĩ colle ꝯsiste̾. uñ corã possent ab u¬
niusis uid̾i. S ħ oĩa negligentiꝰ hr̃i cepta
⁊ post ab olita postꝙͣ int̾nũdino ⁊̃ ob mul¬
titudinẽ plebis exeãntes ad ee̾ ceꝑunt. Et
⁊ nũcdina romanoꝵ dea. a nono die nas¬
centiũ nuĩcupata qui iuisfeus adiat᷑. Est
aũ dies lustric̾ quo ĩfantes iustrant᷑. ⁊ nom̃
accipiũt. s his maribꝰ nonꝰ. octauꝰ ÷ feniinĩ.

Expanded text:
ria parentarent ei nundinis. Cui rei etiam Varro ria parentarent ei nundinis. Cui rei etiam Varro consentit. Rutilius scribit Romanos instituisse nundinas ut octo quidem diebus in agris rustici opus facerent, nono autem die intermisso rure ad mercatum legesque accipiendas Romam venirent et ut scita atque consulta frequentiore populo referrentur, quae trinundino die proposita a singulis atque universis facile noscebantur. Vnde etiam mos tractus ut leges trinundino die promulgarentur. Ea re etiam candidatis usus fuit in comitium nundinis venire et in colle consistere unde coram possent ab universis videri. Sed haec omnia neglegentius haberi coepta et post abolita, postquam internundino etiam ob multitudinem plebis frequentes adesse coeperunt. Est etiam Nundina Romanorum dea a nono die nascentium nuncupata, qui lustricus dicitur. Est autem dies lustricus quo infantes lustrantur et nomen accipiunt; sed is maribus nonus, octavus est feminis.
Abbreviated transcription (Latin):
manũ libro nͦ. diligens lector ĩueniet. Ait
enĩ nũctinas ioius ferias e̾e̾. siꝙͣ flãmuca¬
oĩbꝰ nundinis in rẽgia ioui arietẽ soleat
ĩmolare. s lege ortensia esfectũ ut faste e̾e̾nt
uti rustici qͥ nũdinãdi causa ĩ urbẽ uenie.¬
bant. lites cõponẽnt. Nefasto enĩ die p̃to.¬
ri fari ñ licebat. Ergo qui ferias dñt am̃¬
datio uindicant᷑ pat᷑cinio uetustatis. qui
cũ sentiũt: estimatu etatis que legẽ secuta
÷ uera deꝓm̃t̃. Harũ originẽ qͥdã romiulo
adsignat. quẽ cõmunicato reguo c̃ cito ta¬
cio sacͥficiis ⁊ sodalitatibꝰ institutis. nũdi¬
nas qͦ adiecisse cõmemorãt. sic̃ tutidanꝰ ad¬
firmat. s cassius seruiũ tulliũ fecisse nũdi.¬
nas dic̃ ut ĩurbẽ ex aqͥs conuenirẽt urba¬
nas rusticasq res ordinati. Senunꝰ ait diẽ
nũdinaꝵ exactis regibꝰ cepisse celebrari. qͥa
pleriq de plebe repetita serui tullii memo¬

Expanded text:
nianum libro secundo diligens lector inveniet. Ait nianum libro secundo diligens lector inveniet. Ait enim nundinas Iovis ferias esse, siaminica omnibus nundinis in regia Iovi arietem soleat immolare, sed lege Hortensia effectum ut fastae essent, uti rustici, qui nundinandi causa in urbem veniebant, lites componerent. Nefasto enim die praetori fari non licebat. Ergo qui ferias dicunt a mendacio vindicantur patrocinio vetustatis, qui contra sentiunt aestimatu aetatis quae legem secuta est vera depromunt. Harum originem quidam Romulo adsignant, quem communicato regno cum T. Tatio sacrificiis et sodalitatibus institutis nundinas quoque adiecisse commemorant, sicut Tuditanus adfirmat. Sed Cassius Servium Tullium fecisse nundinas dicit, ut in urbem ex agris convenirent urbanas rusticasque res ordinaturi. Geminus ait diem nundinarum exactis iam regibus coepisse celebrari, quia plerique de plebe repetita Servii Tullii memo
Abbreviated transcription (Latin):
queri solet. s nos nicħ̾ suꝑ ea re scͥptũ
inuenimꝰ nͥ qd̾ qͥntꝰ claudiꝰ annaliũ qͥn¬
to cladẽ nã uastissimã pugne canensis
fcãm refert añ diẽ qͣrtũ. nonas sexti¬
ies. Ad rem sane militarẽ nicħ actin̾e
nocat uarro utrũ fastꝰ ⁊ ne fastꝰ dies
sit. s ad solas hoc actiones respic̾e pͥua.¬
taĩ. Qd aũ nũdinas ferias dixi pot̃
argui. qͥa titꝰ deferiis scͥbens nũdinaꝵ
dies ñ int̾ ferias retulit. s tm̃ sollẽpnes
uocauit. ⁊ qd̾ iuliꝰ modestꝰ affirmat ma¬
sana augure consulente pontifices an
nũdtinaꝵ romanoꝵ nonaꝵq dies feriis
teñent᷑ respondisse eos nũdinas sibi
ferias ñ uid̾i. ⁊ qd̾ trepatĩ in libro pͥ¬
mo religioñ ait nuĩctins magistratũ
posse itariumitt̾e iudiciaq addic̾e.
nr̃e cõmitia ñ posse. Comeliꝰ ⁊̃ labeo
pͥmo fastoꝵ libro nundinis ferias ẽe ꝓnun¬
tiat. Causam uͦ N̾ uarietatis ap̃ gͣniũ liti¬

Expanded text:
ea re scriptum invenimus nisi quod Q. Claudius Annalium quinto cladem illam vastissimam pugnae Cannensis factam refert ante diem quartum Nonas Sextiles. Ad rem sane militarem nihil attinere notat Varro utrum fastus vel nefastus dies sit, sed ad solas hoc actiones respicere privatas. Quod autem nundinas ferias dixi potest argui, quia Titius de feriis scribens nundinarum dies non inter ferias retulit sed tantum sollemnes vocavit, et quod Iulius Modestus adfirmat Messala augure consulente pontifices, an nundinarum Romanarum Nonarumque dies feriis tenerentur, respondisse eos nundinas sibi ferias non videri, et quod Trebatius in libro primo religionum ait nundinis magistratum posse manu mittere iudihaberi comitia non posse. Cornelius etiam Labeo primo Fastorum libro nundinis ferias esse pronuntiat. Causam vero huius varietatis apud Granium Lici
Abbreviated transcription (Latin):
uella cõphñdi natione corrũꝑet. s nec
post idꝰ mox inserere uoluit ne feriaꝵ
qͣrrĩq uiolaret᷑ indictio. s ꝑactis cuiꝰq
m̃sis feriis locũ dicbꝰ aduenis fecit. Et
ianuario qͥd̾ dies qͦs dñs qͣrtũ ⁊ t̾ciũ
kalendas februarias dedit apͥlis sextũ:
kalenidas maias uiuo t̾tiũ: kalendas
as. Ita fcm̃ ẽ ut cũ om̃s hii m̃ses qͥbꝰ
dies addidit. añ hanc ordinationẽ habuis¬
sent m̃sis seq̃ntes ualendas ad septimũ
decimũ reu̾tentes postea ex augm̃to ad¬
ditoꝵ dier hĩi qui duos acceꝑunt: ad
nonĩ decimũ. qui uͦ unũ: ad octauũ
decimũ hab̾ent reditũ kalendaix feriaꝵ¬

Expanded text:
vella comperendinatione corrumperet. Sed nec vella comperendinatione corrumperet. Sed nec post Idus mox voluit inserere, ne feriarum quarumque violaretur indictio, sed peractis cuiusque mensis feriis locum diebus advenis fecit. Et Ianuario quidem dies quos dicimus quartum et tertium Kalendas Februarias dedit, Aprili sextum Kalendas Maias, Iunio tertium Kalendas as. Ita factum est ut cum omnes hi menses quibus dies addidit ante hanc ordinationem habuissent mensis sequentis Kalendas ad septimum decimum revertentes, postea ex augmento additorum dierum hi qui duos acceperunt ad nonum decimum, qui vero unum, ad octavum decimum haberent reditum Kalendarum. Feria
Abbreviated transcription (Latin):
decẽ dies obsuatiõi uet̾i suꝑ adiecit. ut annũ
trecenti .Lx. qͥnq dies qͥbꝰ sollustrat rodiacũ
effice̾nt. ut ne aͣdĩas deess. Statuit ut qͣrto
qͦ anno sacerdotes qui curabant m̃sibꝰ ac
diebꝰ unũ int̾calarent diem eo scł m̃se aclo
xcũ censuit nõiand̾. Dies aũ decẽ qͦs ab eo
addicos diximꝰ hac ordinacioe distͥbuit. In¬
ianuariũ ⁊ seytilẽ ⁊ decembrẽ uinos dies in¬
ĩferũ religio ĩ mutaret᷑. Et marcio maio qͥn¬
tili octobͥ su̾auit pͥstinũ statũ qd̾ fatis pleno
⁊ septimanas hñt uonas sic̃ numa cõstituit
qͥa ĩ his nicħ iuliꝰ mutauit. S ianariꝰ. sex.¬
tais. decẽb. qͥbꝰ cesar binos dies addidit: licet¬
tͥ cenos singłos hab̾e post cesarẽ ceꝑunt
qͥntanas tñ habent nonas. Et ab idibꝰ illis
sequentes kalende undeuicesimũ reu̾tunt᷑
qͥa cesar quos addidit dies. neq añ nonas
neq añ idꝰ inserere uoluit. ne nonariũ
aut iduũ religionẽ que statuerat die no¬

Expanded text:
decem dies observationi veteri superadiecit, ut annum trecenti sexaginta quinque dies, quibus sol lustrat zodiacum, efficerent: et, ne quadrans esset, statuit ut quarto quoque anno sacerdotes, qui curabant mensibus ac diebus, unum intercalarent diem, eo scilicet mense ac loxtum censuit nominandum. Dies autem decem, quos ab eo additos diximus, hac ordinatione distIanuarium et Sextilem et Decembrem binos dies ininferum religio immutaretur, et Martio Maio Quintili Octobri servavit pristinum statum, quod satis pleno et septimanas habent Nonas, sicut Numa constituit, quia nihil in his Iulius mutavit: sed Ianuarius Sextilis December, quibus Caesar binos dies addidit, licetcenos singulos habere post Caesarem coeperint, quintanas tamen habent Nonas, et ab Idibus illis sequentes Kalendae ad undevicesimum revertuntur, quia Caesar quos addidit dies neque ante Nonas neque ante Idus inserere voluit, ne Nonarum aut Iduum religionem, quae stato erat die, no