comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tes. uerbi gratia prefeo¬
tos consules. tribunos ⁊
ceteras potestates simili
arbitramur modo. tum u¬
mis fit maior ommum de¬
us etiam istos ad sumli¬
tudinem earum quas dyciꝰ
potestatũ ordinatos ẽẽ in h
mundo deos: illi quidẽ maiori
sb̾iectos. nos tamen et que in
ħ mundo sunt dispensantes.
in his ipsis que ad deceptionẽ
proponitis ueritatis ratione
confutemim. Dicitis quia¬
litimi cesaris teneat deus in
dicium uero eius et potesta¬
tum speciem seruent hii qͥ
dicuntur dii. Seruate ergo
ut proposiustis exemplum
cesaris: et scitote qr sicut nł¬
li ex iudicib ł ad ministrato¬
ribus cesaris idest perfectis
ducibus uel tribunis fas est
cesaris nomen imponi alio¬
quim et ille si susceperit et
an qui detulerint pariter in¬
teribunt ita et de hoc debetis¬
pariter ad uertere qd̾ siqui
nomen dei alicui qmͣ preter
ipsum imposu̾it. et ille rece¬
perit unum euudemq sorti¬
entur interctum. multo de¬
teriore sorte quam muinstͥ
cesaris. Hic enim qui delin¬

Expanded text:
cis verbi gratia praefectos, consules, tribunos, et caeteras potestates. Similia arbitramur, modo cum unus sit major omnium Deus, et jam istos ad similitudinem earum quas diximus potestatum ordinatos esse in hoc mundo deos; illi quidem majori subjectos; nos tamen, et quia in hoc mundo sunt, dispensantes. in his ipsis quae ad deceptionem . . . apponitis veritatis rationibus confitemini. Dicitis siquidem: Cum Caesaris teneat Deus  sic  judicium vero ejus; et potestatum speciem servent ii qui dicuntur dii, servate ergo, ut proposuistis, exemplum Caesaris; et scitote quia sicut nulli ex judicibus vel administratoribus, id est praefectis, ducibus, vel tribunis fas est Caesaris nomen imponi, alioquin et ille qui susceperit, et illi qui detulerint, pariter interibunt: ita et de hoc debetis advertere. Quod si qui nomen Dei alicui, quam praeter ipsum imposuerit, et ille receperit unum eumdemque sortientur interitum, multo deteriorem forte quam ministri Caesaris. Hic enim qui delin
Abbreviated transcription (Latin):
qui ab eo elt̾i sumus. Hoc aũt
ꝓuidentia dei factum est: ut
agnitio boni huius etiam gẽ¬
tibus traderetur et hii qui
numquam de eo audierant
nec aprophetis didicerant ag¬
noscerent eum: illi uͦ qui coti¬
dianis meditationibus eua¬
uuerant ignouirent. Ecce eĩ
ꝑ uos nunc qui presentes estiᷤ
et desideuatis audire doctrinam
ritas adimpletur. Hoc est enĩ
qr auob̾ querendus esset qui
de eo munqͣm audistis. et ideo
iudentes in nobisipsis ꝓphi¬
ca dicta compleri: huic uni
recde creditis: hunc recte ex¬
pectatis. de hoc recte inquiri¬
tis ut non solum expectetis
eum s et hereditatem regni
euis credentes consequami¬
ni: secundum quod ipse di¬
xit qr unusquis illius fit
seruus cui se ipse subiecerit.
ꝓpterea ergo eiungilate et
ascribite dominum. qui et
celi ac terre dominus est et
ad ipsius ymaginem ac si¬
militudinem reformate sic̃
ip̃e uerus ꝓpħa decet dicens.
Estote bom et misericordes.
sicut et pater ur̃ celestis
misericors est. qui pluit fr̃

Expanded text:
t ab eis electi sumus. Hoc autem providentia Domini factum est, ut agnitio boni hujus etiam gentibus traderetur, et hi, qui nunquam de eo audierant, nec a prophetis didicerant, agnoscerent eum: illi vero qui quotidianis meditationibus evanuerant ignorarent. Ecce enim nunc per vos qui praesentes estis, et desideratis audire doctrinam ritas adimpletur: hoc enim quoda a vobis quaerendus esset qui de eo nunquam audistis. Et ideo videntes in vobis ipsis prophetica dicta compleri, huic uni recte creditis, hunc recte exspectatis, de hoc recte inquiritis, ut non solum exspectetis eum, sed et haereditatem regni ejus credentes consequamini, secundum quod ipse dixit, quia unusquisque illius sit servus cui se ipse subjecerit. Propterea ergo vigilate et vobis conscribite Dominum, qui et coeli ac terrae Dominus est. Et ad ipsius vos imaginem ac similitudinem reformate, sicut ipse verus Propheta docet dicens: « Estote boni et misericordes sicut et Pater vester misericors, est: qui pluit super
Abbreviated transcription (Latin):
insi in herendo deo et compa¬
morem dei et prorimi ple¬
rumq corda audientium
plus exempla qmͣ uerba
extitant. caritati ur̃e indi¬
care studeo. qd̃ is qui pre¬
sto est filiuis meus epifamꝰ
dẏaconus. isauria prouin¬
cia exortus inuicina factũ
terra licaonie solet narrare
miraculum. Ait enim quod
inea quid̃ mͣrtiriꝰ nomine
uite ualde uenerabił mo¬
nachus fuit. qui ex suo mo¬
nasterio uisitationis gr̃a
ad alind monasterium ten¬
delat spiritał pater pree¬
rat. Pergens ttaq leprosũ
quenidam . quem densis wl¬
nerib elefantinus morb
per membra fedauerat in¬
uenit inuia uolentem ad
suum ospitium redire. ⁊ p̾
lassitudine nonualentem.
Ipso uero itinere se here per¬
hibebat hospitium ⁊ quo is¬
dem martyrius monachꝰ
ire festinabat. Lair autem
dei eiuscem leprosi lassitu¬
dini miseratus pallium
quo uestiebatur in t̾ram
protinus proietit et expã¬
dit: ac desuper le prosum po¬
suit. eudemq suo pallio

Expanded text:
nisi inhaerendo Deo, et companisi inhaerendo Deo, et compamorem Dei et proximi plerumque corda audientium plus exempla quam verba excitant, charitati vestrae indicare studeo quod is qui praesto est filius meus Epiphanius diaconus, Isauria provincia exortus, in vicina factum terra Lycaoniae solet narrare miraculum. Ait enim quod in ea quidam, Martyrius nomine, vitae valde venerabilis monachus fuit, qui ex suo monasterio visitationis gratia ad aliud monasterium tendebat, cui spiritualis pater praeerat. Pergens itaque, leprosum quemdam, quem densis vulneribus elephantinus morbus per membra foedaverat, invenit in via, volentem ad suum hospitium redire, sed prae lassitudine non valentem. In ipso vero itinere se habere perhibebat hospitium quo idem Martyrius monachus ire festinabat. Vir autem Dei ejusdem leprosi lassitudinem misertus, pallium quo vestiebatur in terram protinus projecit et expandit, ac desuper leprosum posuit, eumque suo pallio
Abbreviated transcription (Latin):
im solida spes. quia unũ
cum illo facti sumus inqͦ
princeps huius mundi. ⁊
suum aliquid requisiuit
et muenire minune potu¬
it.qm̃ solus est inter mor¬
tuos liber: et apeccatt iã
serurtio ueraci libertate
soliimur. qr ei qm uere li¬
ber est unimi᷑. Constat eĩ
nec negare possims sed
ueratiter fatemur. qr pͥn¬
ceps huius mundi h̃t in
nob̾ multa. S tamen
mortis nostre tempore iã
nos rapere non ualet: qr
eius membra effecti sumꝰ.
in quo non ht̃ quicquam.
Sed quid prodest quod eid̃
redemptori nr̃o per fidem
ungunur. si ab eo morib
disugam̃: Ipse ⁊ enim dic̃.
Nou omnis qui dicit michi
domnne dũe: intrab̾ inreg¬
nim celorum. Recta ergo
opera. fidei recte iungenda¬
sunt. Mala que fecimus ꝑ¬
cotidiana lamenta diluamꝰ
transactas nr̃as nequitias
surgentia ab amore dei et
ꝓrimi recta opera superent:
Nulla que possumus frĩb
impendere bona recusamꝰ.
Neq enim aliter redempto¬
ris nr̃i membra effictinur

Expanded text:
et solida spes, quia unum et solida spes, quia unum cum illo facti sumus in quo princeps hujus mundi et suum aliquid requisivit, et invenire minime potuit? quoniam solus est inter mortuos liber . Et a peccati jam servitio veraci libertate solvimur, quia ei qui vere liber est unimur. Constat enim, nec negare possumus, sed veraciter fatemur, quia princeps hujus mundi habet in nobis multa; sed tamen mortis nostrae tempore jam nos rapere non valet, quia ejus membra effecti sumus, in quo non habet quidquam. Sed quid prRedemptori nostro per fidem jungimur, si ab eo moribus disjungamur? Ipse enim dicit: Non omnis qui dicit mihi, Domine, Domine, intrabit in regnum coelorum . Recta enim opera rectae fidei sunt jungenda, mala quae fecimus quotidiana lamenta defleamus, transactas nostras nequitias surgentia ab amore Dei et proximi recta opera superent, nulla quae possumus fratribus impendere bona recusemus. Neque enim aliter redemptoris nostri membra efficimur,
Abbreviated transcription (Latin):
gitationes illicite quemo¬
do exilla prodeunt mextre¬
nia uite ultione dissipan¬
tur sicut scriptum est. In
illa die peribunt om̃s cogi¬
tationes eorum. Que
scilicet dure cogitationes
intelligi etiam per lapid̾
significationem ualent.
nam sequitur. Et non ue¬
luiquent inte lapideni suꝑ
lapidem. Peruersa et enim
mens cu peruerse cogi¬
adicit: quid aliud qm la
cta tiuitate super lapidẽ
lapis non relinquitur. qr
cum ad ultionem suam
anmna ducitur. omnis ab
illa cogitationum suarũ
constructio dissipatur. Qͤ
deus : modis multis insita¬
re consueuit. Nam assidue
uisitat ꝑ recepto. aliqnͣdo
autem flagello. aliquan¬
do uero miraculo. ut et ua
nesciebat audiat. et tainẽ
ad huc superbieus atq con¬
tempnens aut dolore com¬
puncta redeat: aut bñficuis
teuicta malum qd̃ fecit e¬
rubescat. S quia uisitatio¬
nis sue tempus minime
cognoscit: uiis in extremo
uite inimicis tradetur. cũ
quibus in eterno iudicio
dampnationis perpetua

Expanded text:
gitationes illicitae quae mogitationes illicitae quae modo ex illa prodeunt, in extrema vitae ultione dissipantur, sicut scriptum est: In illa die peribunt omnes cogitationes eorum . Quae scilicet durae cogitationes intelligi etiam per lapidum significationem valent. Nam sequitur: Et non relinquent in te lapidem super lapidem. Perversa etenim mens cum perversae cogidjicit, quid aliud quam lcta civitate super lapidem lapis non relinquitur, quia cum ad ultionem suam anima ducitur, omnis ab illa cogitationum suarum constructio dissipatur. 5. Quae deus modis multis visitare consuevit. Nam assidue hanc visitat praecepto, aliquando autem flagello, aliquando vero miraculo, ut et vera, quae nesciebat, audiat et tamen adhuc superbiens atque contempnens, aut dolore conpuncta redeat, aut beneficiis devicta malum, quod fecit, erubescat. Sed quia visitationis suae tempus minime cognovit, illis in extremo vitae inimicis tradetur, / cum quibus in aeterno iudicio damnationis perpetuae
Abbreviated transcription (Latin):
quia ante mentrs eius cculos
reductis iiquitatibus quaꝰ
perpetͣuit. hanc ad societa¬
tem sue dampnationis tra¬
hentes coartant. ut nip¬
sa iam extremitate uite de¬
prehensa. et aquibus hosti¬
bus conclusa sit uideat. et
tam̃ euadendi aditum in¬
uenire non possit: qr opera¬
ri iam bona non licet: que
cum licuit agere contemp¬
sit. Dequib apte quod se¬
quitur intelligi ualet. Cir¬
cundabunt te. ⁊ coangusta¬
bunt te undiq. Maligni¬
quippe quippe spiritus undiq
aminam angustant. quei
non solum operis uerum
etiam locutionis atq mar
cogitationis iniquitates
replicant: ut que prius per
multa se dilatauit inscelere
ad ultimũ de omnib augu¬
stetur in retributione. Se¬
quitur. Et ad at̾ram con¬
steruent te: et filios tuos
qui inte sunt. Tunc am¬
ma ꝑ cogitationem reatꝰ
sm ad terram consternitur.
cum caro qm uitam suam
credidit redire adpuluerem
urgetur. Tunc in mortem
filii illius cadunt cum cõ¬

Expanded text:
quia ante mentis ejus oculos quia ante mentis ejus oculos reductis iniquitatibus quas perpetravit, hanc ad societatem suae damnationis trahentes coarctant, ut in ipsa jam extremitate vitae deprehensa, et a quibus hostibus circumclusa sit videat, et tamen evadendi aditum invenire non possit, quia operari jam bona non licet quae, cum licuit agere, contempsit. De quibus adhuc apte quod sequitur intelligi valet: Circumdabunt te, et coangustabunt te undique. Maligni quippe spiritus undique animam angustant, quando ei non solum operis, verum etiam locutionis atque insuper cogitationis iniquitates replicant, ut quae prius se per multa dilatavit in scelere, ad extremum de omnibus angustetur in retributione. Sequitur: Et ad terram prosternent te, et filios tuos qui in te sunt. Tunc anima per cognitionem reatus sui ad terram consternitur, cum caro quam vitam suam credidit redire ad pulverem urgetur. Tunc in mortem filii illius cadunt, cum co
Abbreviated transcription (Latin):
turbent. dumq inpresen¬
tis uite oblectatione se de¬
serit. quid aliud quam clau¬
sis cculis adignem uadit:
Unde bene scriptum est. In
diebonorum non minemor
sis malorum. Et unde ꝑ
paulum dicitur. Qui gau¬
dent tamqmͣ non gaudentes
fint. Quiã si qua est presen¬
tis temporis ita est agenda
leticia: ut nuqͣm amaritu¬
do sequentis iudicii recedat a
memoria : quatinus dum
mens pauida extreme ultioĩs
tunore tranffigitur. qnͣtum
ñc̃ presens leticia. tantum
post ira subsequens tempere¬
tur. Hinc namq scriptum ..
Beatus homo qui semper est
paindus. Qui uero mentis ẽ
dure:corruet in malum.
tunc districtior portabitur
qnͣto nnc ⁊ int̾ culpas mi¬
nime timetur. Sequitur.¬
Quia uement dies inte et
circundabunt te iniunci
tui uallo. Qui unnqͣm sũt
humane amme maiores ĩ¬
muici quam maligni spiri¬
tus : qui hanc acorpore exeũ¬
tem obsident quam incar¬
nis amore positam. decepto¬
riis delectatiombus fouent.
Quam uallo circondant:

Expanded text:
erturbant; dumque in praesenerturbant; dumque in praesentis vitae oblectatione se deserit, quid aliud quam clausis oculis ad ignem vadit? Unde bene scriptum est: « In die bonorum ne immemor sis malorum . » Et unde per Paulum dicitur: « Qui gaudent tanquam non gaudentes sint , » quia et si qua est praesentis temporis, ita est agenda laetitia, ut nunquam amaritudo sequentis judicii recedat a memoria, quatenus dum mens pavida extremae ultionis timore transfigitur, quantum nunc praesens laetitia, tantum post ira subsequens temperetur. Hinc namque scriptum est: « Beatus homo qui semper est pavidus; qui vero mentis est durae, corruet in malum tunc districtior portabitur, quanto nunc inter culpas minime timetur. Uuia venient dies in te, et circumdabunt te inimici tui vallo. Qui unquam sunt humanae animae majores inimici, quam maligni spiritus, qui hanc a corpore exeuntem obsident, quam in carnis amore positam deceptoriis delectationibus fovent? Quam vallo circumdant,
Abbreviated transcription (Latin):
sententia que subditur cõ¬
uenit. Et quidem in hac
die tua: que ad ꝑatem tibi
ilunc autem abscondita st̃
ab oculis tuis. Suam hic
diem ht̃ amina peruerser:
que transitorio gaudet intẽ¬
pore. Cui ea que ad funt ad
pacem sunt: quia dum ex
rebus temporalibus letat᷑:
dum honorib extollitur. dũ
incarnis uoluptate resolui¬
tur: dum nulla uenture pe¬
ne formidine terretur. pace
ht̃ indie sua: que dampna¬
tionis sue scandalum indie
habebit aliena. Ibi enim af¬
fligenda est: ubi iusti leta¬
buntur. Et cuncta que mo¬
do ei ad pacẽ sunt. tane in
amarittidinem rire conuer¬
tentur: quia rixari secum
incipiet. tur dampnationẽ
quam patitur non expainit¬
cur a prospitiendis inalis
sequentibus oculos mentis
clausit. Unde et dicitur.
Nunc antem abscondita
sunt ab ocutis tuis. Peruer¬
sa quippe amina reb pre¬
sentib dedita interrenis uo¬
luptatib resoluta. abscon¬
dit sibi mala sequentiet qr¬
preuidere futura refugit
que presentem letitiam ꝑ¬

Expanded text:
e subditur convenit: Et quidem in hac die tua, quae ad pacem tibi, nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis. Suam hic diem habet anima perversa, quae transitorio gaudet in tempore. Cui ea quae adsunt ad pacem sunt, quia dum ex rebus temporalibus laetatur, dum honoribus extollitur dum in carnis voluptate resolvitur, dum nulla venturae poenae formidine terretur, pacem habet in die sua, quae grave damnationis suae scandalum in die habebit aliena. Ibi enim affligenda est, ubi justi laetabuntur; et cuncta quae modo ei ad pacem sunt, tunc in amaritudinem rixae vertentur, 1647 quia rixari secum incipiet cur damnationem quam patitur non expacur a prospiciendis malis sequentibus oculos mentis clausit? Unde et dicitur: « Nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis. » Perversa quippe anima rebus praesentibus dedita, in terrenis voluptatibus resoluta, abscondit sibi mala sequentia, quia videre futura refugit, quae praesentem laetitiam p
Abbreviated transcription (Latin):
ut aut non dantes mune¬
ra studerent corporaliter ꝑ¬
sequi. aut dantes spiritani¬
ter necare. Quia uero redẽ¬
tor nr̃ predicationis uerba
nec indignis ⁊ ingratis sb̾¬
trahit: postqͣm discipline
iugorem eiciendo peruersos
tenuit. donum mox gracie
ostendit. Nam sb̾ditur. Et
erat docens: cotidie intem¬
plo. Hec iuxͣ istoriam bre¬
uiter tractando transcurri¬
mus. S quia euersam iã
one sua in melius commu¬
tatam . qr expulsos latroneᷤ
atemplo. atq iam tẽplum
erutum scimus: debemus ex
rebus exterioribus introrsꝰ
aliqͣm similitudinem trahe
atq ex euersis edificiis pari¬
etum morum rumam ti¬
mere. Uidens emm ciui¬
tatem fleuit super illam
dicens. quia si cognouisses
et tu. Hoc semel egit: tũ
perituram ciuitatem esse
nuntiauit. Hoc cotidie re¬
demptor nr̃ per electos su¬
os agere nullatenus ces
sat: cum quosdam ex bona
uita admores reprobos per¬
uenisse considerat. plangit
enim eos qui nescuint cur
plangantur. Qui iuxta

Expanded text:
ut aut non donantes muneut aut non donantes munera studerent corporaliter persequi, aut dantes spiritaliter necare. Quia vero Redemptor noster praedicationis verba nec indignis et ingratis subtrahit, postquam disciplinae vigorem ejiciendo perversos tenuit, donum mox gratiae ostendit. Nam subditur: Et erat docens quotidie in templo. Haec juxta historiam breviter tractando transcurrimus. 3. Sed quia eversam jam one sua in melius commutatam, quia expulsos latrones a templo, atque ipsum jam templum dirutum scimus, debemus ex rebus exterioribus introrsus aliquam similitudinem trahere, atque ex eversis aedificiis parietum morum ruinam timere., Videns enim civitatem, flevit super illam, dicens: Quia si cognovisses, et tu. Hoc semel egit, cum perituram civitatem esse nuntiavit. Hoc quotidie Redemptor noster per electos suos agere nullatsat, cum quosdam ex bona vita ad mores reprobos pervenisse considerant. Plangunt enim eos, qui nesciunt, cur plangantur. Qui, iuxta
Abbreviated transcription (Latin):
cens illis. Scriptum est. qr
domus mea domus oratio¬
fetistis illam: speluncam
latronum. Qui enim nar¬
rauit mala uentura. et ꝓ¬
tinus templum ingressus
est. ut deillo uendentes et
ementes eiceret ꝓfecto in¬
notuit qr ruia ppłi maxĩe
extulꝑa sacerdotum fuit.
Conuerfionem quppe descri
effectu sui operis ostendit.
unde radix prodiit perditi¬
onis. Sicut autem eiuige¬
lista alio teste didicimus.
intemplo columbe uende¬
bantur. Et quid per colu¬
bas msi scĩ spiritus donimi
accipitur: Seduendentes
et ementes extemplo elmu
nat: quia uel eos qui ꝓmu¬
nere impositionẽ manuũ
tribuunt. ł eos qui donum
sp̃c emere nntuntur damp¬
sb̾ditur. Domus mea domꝰ
orationis est. Uos autem
fecistis illam speluntam la¬
tronum. Quiem̃ ad accipi¬
enda numera intemplo re¬
sidebant: profecto quia qui¬
busdam non dantibus lesio¬
nes exquirerent dubium
non erat. donus ergo ora¬
tionis spelunca latronum
facta fuerat quia ad huc
intemplo assistere nouerãt

Expanded text:
 Scriptum est quia domus mea domus oratiofecistis illam speluncam latronum . Qui enim narravit mala ventura, et protinus templum ingressus est ut de illo vendentes et ementes ejiceret, profecto innotuit quia ruina populi maxime ex culpa sacerdotum fuit. Eversionem quippe describeffectu sui operis ostendit unde radix prodiit perditionis. Sicut autem evangelista alio teste didicimus, in templo columbae vendebantur . Et quid per columbas nisi sancti Spiritus donum accipitur? Sed vendentes enat, quia vel eos pro munere impositionem manuum tribuunt, vel eos qui donum Spiritus emere nituntur dam domus orationis est, vos autem fecistis illam speluncam latronum. Qui enim ad accipienda munera in templo residebant, profecto quia quibusdam non dantibus laesionem exquirerent dubium non erat. Domus ergo orationis spelunca latronum facta fuerat, quia ad hoc in templo assistere noverant,
Abbreviated transcription (Latin):
iudicium dm̃. S querendũ
prius est quid sit qd̃ dicitur
uidens cuutatem fleuit sĩ
illam. dicens. qr si cegno¬
uisses et tu. Fleuit etem̃
pius redemptor ruinam ꝑ¬
fide tiuitatis quam ipsa
sibi cuutas non cognoscebat
esse uenturam. Cui aflen¬
te dño recte dicitur: qr si cog¬
nouisses et tu. Subaudis
fleueras: que quia nescis
quod inmiet exultas. Un¬
de et sb̾ditur. Et quidem in
hac die tua que ad pacem
tibi. Cum enm carius se¬
uoluptatibus daret. et uẽ¬
tura mala non prospiceret.
indie sua que ad pacem ei.
esse poterant h̾ebat. Cur
uero bona presentia: ad pa¬
cem habuerit. maifesta¬
tur cum sb̾̃ditur. Nunc a̾
abscondita sunt ab oculis
tius. Si em̃ acordis eius
ccuł mala que miunnent
abscondita non essent: le¬
ta inpresentibus ꝓsꝑis ño
fuisset. Cuius mox etiam
plena que deromanis sicut
predixi principibus inmni¬
nebat adumcta est. Qua

Expanded text:
Sed quaerendum prius est quid sit quod dicitur: Videns civitatem, flevit super illam dicens: Quia si cognovisses et tu. Flevit etenim pius Redemptor ruinam perfidae civitatis, quam ipsa sibi civitas non cognoscebat esse venturam. Cui a flente Domino recte dicitur, Quia si cognovisses et tu, subaudis fleveras, quae modo, quia nescis quod imminet, exsultas; unde et subditur: Et quidem in hac die tua quae ad pacem tibi. Cum enim carnis voluptatibus se daret, ventura mala non prospiceret, in die sua quae ad pacem ei esse poterant, habebat. Cur vero bona praesentia ad pacem habuerit, manifestatur cum subditur: Nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis. Si enim cordis ejus oculis mala quae imminerent abscondita non essent, laeta in praesentibus prosperis non fuisset. Cujus mox etiam poena quae de Romanis, sicut praedixi, principibus imminebat, adjuncta est, cum
Abbreviated transcription (Latin):
breuem sci eũugelii breui
si possum uolo sermone per¬
currere:ut ilł inea prolixior
detur intentio: qui scuint ex
paucis multa cogitare. Ꝙͥ
flente domino illa ihosoli¬
morum sb̾uersio describatur
qiue auespasiano ⁊ tito roma¬
nis principibus facta est. uł¬
lus qui historiam euersiomꝰ
euisdem legis ignorat. Roma¬
in enm principes denunti¬
antur cum dicitur. Qma
uenient dies inte et circũ¬
dabunt te minici tui ual¬
lo. et tircundabunt te et co¬
angustabunt te undiq. et
ad terram consternent te.⁊
filios tuos qui in te st̃. Hoc qͣ
quod additur et ñ reluiquẽt
in te lapidem super lapidem.
etiam ipsa eram ensdem ti¬
uitatis transinigratio testa¬
tur: qr dum minc in eo loco
constructa est. ubi exͣ portã
ditus est euersa. Cui exqua
culpa sb̃uersionis sue pena
fuerit illata sb̃iungitur.
Eo qd̾ non cognoi̾is tempꝰ
iunsitationis tue. Creator
quippe oĩm per incarnatio¬
nis sue mmisterium hanc ui¬
sitare dignatus est: s ipsa

Expanded text:
brevem sancti Evangelii, brevi, si possum, volo sermone percurrere, ut illis in ea prolixior detur intentio qui sciunt ex paucis multa cogitare. Quod flente Domino illa Jerosolymerum subversio describatur, quae a Vespasiano et Tito Romanis principibus facta est, nullus qui historiam eversionis ejusdem legit ignorat. Romani enim principes denuntiantur, cum dicitur: Quia venient dies in te, et circumdabunt te inimici tui vallo; et circumdabunt te, et coangad terram prosternent te, et filios tuos qui in te sunt. Hoc quoque quod additur: Et non relinquent in te lapidem super lapidem. Etiam ipsa jam ejusdem civitatis transmigratio testatur, quia dum nunc in eo loco constructa est, ubi extra ditus est eversa: cui ex qua culpa eversionis suae poena fuerit illata, subjungitur: Eo quod non cognoveris tempus visitationis tuae. Creator quippe omnium per incarnationis mysterium hanc visitare dignatus est, sed ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
lestus crebrescentibus uige¬
tur. Nolite ergo fratres
mei diligere. quem iudetis
diu stare non posse. precep¬
ta apostolita manimo po¬
nite. quibus nos amnnonet
dicens. Nolite diligere mũ¬
dum. neq ea que nimundo
sunt. quia siquis diligit mũ¬
dum. non est caritas patris
meo. Nudius tertius frẽs
agnouistis. quod subito tur¬
bine anuosa arbusta eruta.
destructe domus. atq eccłie
a fundamentis euerse sunt.
quanti aduesperum sami ⁊
nicolinnes acturos se mcͣ¬
stinum aliquid putabant
et tamen nocte cadem re¬
pentina morte defuncti fũt.
bilis uidex uenti tenuissimi
spiritum mouit. umus ꝓ¬
cellam nibis excitauit et
terram sb̃ruit. casura tot edi¬
ficiorum fundamenta con¬
cussit. Quid ergo uidex iste
facturus est. cum persemet
ipsum uenerit et multionẽ
peccatorum ira eius exarse¬
rit. si portari non potest.
cum nos pertenuissimam nu¬
bem ferit. Inre eius presen¬
tia que caro sb̾sistit si uentũ
moũ et terram subruit : con¬

Expanded text:
lestiis crescentibus urgelestiis crescentibus urgetur. Nolite ergo, fratres mei, diligere quem videtis diu stare non posse. Praecepta apostolica in animo ponite, quibus nos admonet, dicens: Nolite diligere mundum, neque ea quae in mundo sunt, quia si quis diligit mundum, non est charitas Patris in eo . Nudius tertius, fratres, agnovistis quod subito turbine annosa arbusta eruta, destructae domus, atque Ecclesiae a fundamentis eversae sunt. Quanti ad vesperum sani atque incolumes acturos se in crastinum aliquid putabant, et tamen nocte eadem repentina morte defuncti sunt, bilis judex venti tenuissimi spiritum movit, unius procellam nubis excitavit, et terram subruit, casura tot aedificiorum fundamenta concussit. Quid ergo judex iste factuipsum venerit, et in ultionem peccatorum ira ejus exarserit, si nunc portari non potest, cum nos per tenuissimam nubem ferit ? In irae ejus praesentia quae caro subsistet, si ventum movit, et terram subruit, con
Abbreviated transcription (Latin):
quod apud me transire certu¬
tur. fixum et sine transitu
tenetur quia sine mmutabili¬
tate manentes sententias
exprimit meus sermo qui
transit. Ecce fratres mei
iam ternimus quod audie
illa plebe unuumera quan¬
ti remanseritis aspicite et
tamen ad huc cotidie fla¬
gella urgent. repentim ca¬
sus opprimuntur noue nos
et inprouise clades affug̃t
Sicut enim et inuiuentute
iuget corpus forte et in co¬
lume manet pectus. dorosa
ceruix. plena sunt brachia
In anis autem senitibus
statura curuatur. ceruix ex¬
sictata deponitur. frequenti¬
bus suspiruis pectus urgetur
uirtus deficit. loquentis u̾¬
ba anhelitus intercidit. Nã
et si langor desit. Plerum¬
q sembus ipsa salus egritu¬
do est. Ita mundus in annis
prioribus uelut muuientu¬
te iuguit. ad propagandam
humani generis prolem
robustus fuit. salute corpo¬
rum uiri dei opulentia rerũ
pinguis. At nunc. ipsa sua
senectute deprmntur. et qua¬
si ad uitinam mortem mo¬

Expanded text:
quod apud me transire cerniquod apud me transire cernitur, fixum et sine transitu tenetur, quia sine mutabilitate manentes sententias exprimit meus sermo qui transit. 5. Ecce, fratres mei, jam cernimus quod audiebilla plebe innumera quanti remanseritis aspicitis; et tamen adhuc quotidie flagella urgent repentini casus opprimunt, novae nos et improvisae clades affligunt. Sicut enim in juventute viget corpus, forte et incolume manet pectus, 1439 torosa cervix, plena sunt bronchia; in annis autem senilibus statura curvatur, cervix exsiccata deponitur, frequentibus suspiriis pectus urgetur, virtus deficit, loquentis verba anhelitus intercidit; nam etsi languor desit, plerumque sensibus ipsa sua salus aegritudo est: ita mundus in annis prioribus velut in juventute viguit, ad propagandam humani generis prolem robustus fuit, salute corporum viridis, opulentia rerum pinguis; at nunc ipsa sua senectute deprimitur, et quasi ad vicinam mortem mo
Abbreviated transcription (Latin):
to uerbis ostenditur. quia
fructus mundi ruina est.
¶Ad hoc enim trescit. ut ca¬
dat. ad hoc germinat. ut que¬
q germinau̾t cladibus con¬
sumat. Bene autem regnum
dei estati comparatur quia
tunc meroris nostri nubila
transeunt. et iite dies eteĩ
solis claritate fulgescunt.
Que omma sb̾ magna cer¬
titudine confirmantur. cum
sententia sbuingitur qua
dicitur. Amen dico uobis. qr
non preteribit generatio hec.
donec omnia fiant. Celum
et t̾ra transibunt. uerba ã
mea nou transient. Nichil
enim in rerum corporalium
natura celo et terra durabiliꝰ
et nichil inrerum natura
tam uelociter quam serino
transit. Uerba enim. quous¬
q imperfecta sunt uerba nõ
sunt. cum non perfecta fue¬
rint. omino iam non sunt.
quia uec perfici. insi tnͣseñdo
possunt. Ait ergo. Celum et
terra transibunt uerba añt
mea non transient. Ac si a¬
perte dicat. Oume quod ap̃
uos durabile. et sine muu¬
tatione est durabile ad eter¬
intatem non est. et omne

Expanded text:
to verbis ostenditur quia to verbis ostenditur quia fructus mundi ruina est. Ad hoc enim crescit, ut cadat. Ad hoc germinat, ut quaecunque germinaverit, cladibus consumat. Bene autem regnum Dei aestati comparatur, quia tunc moeroris nostri nubila transeunt, et vitae dies aeterni solis claritate fulgescunt. 4. Quae omnia sub magna certitudine confirmantur, cum sententia subjungitur qua dicitur: Amen dico vobis, quia non praeteribit generatio haec, donec omnia fiant. Coelum et terra transibunt, verba autem mea non transibunt. Nihil enim in rerum corporalium natura coelo et terra durabilius, et nihil in rerum natura tam velociter quam sermo transit. Verba enim quousque imperfecta sunt, verba non sunt; cum vero perfecta fuerint, omnino jam non sunt, quia nec perfici nisi transeundo possunt. Ait ergo: Coelum et terra transibunt, verba autem mea non transibunt. Ac si aperte dicat: Omne quod apud vos durabile est, sine immutatione durabile ad aeternitatem non est; et omne
Abbreviated transcription (Latin):
perfidem credunt. et eam per
operationem diligunt. Ex
miundi enm destructione
lugere eorum est. qui radites
cordis meius amore planta¬
uerunt qui sequentẽ uitam
non querunt. qui illam nez
qui celestis patrie gaudia
eterna cognouimus. festi¬
uare ad ea qnͣtotius debemꝰ.
Optandum nobis est titius
pergere. atq illam ua bre¬
iuori peruenire. Quibus
enim malis iam mundus
urgetur. que nos tristicia que
aduersitas non augustat. qͥd̃
est uita mortalis nisi uia. Et
quale sit fratres mei perpendi¬
te inlaborem me lascessere et
tamen eandem uiam nolle fi¬
nire. Quod autem calcari
demptor noster prouida com¬
paratione manifestat. cum
culneam. et omnes arbores
cum producunt iamex se fru¬
ctum scitis qm ꝓpe est estas
ita et uos cum uideritis hec
fieri. scitote q̃m ꝓpe est regñ
dei . Ac si aperte dicat. quia si¬
cut ex fructu arborum iucina¬
estas cognoscitur. ita ex ruma
mundi prope esse cognoscitur
regnum dei. Quibus profec¬

Expanded text:
per fidem credunt, et eam per per fidem credunt, et eam per operationem diligunt. Ex mundi enim destructione lugere eorum est qui radices cordis in ejus amore plantaverunt, qui sequentem vitam non quaerunt, qui illam neque qui coelestis patriae gaudia aeterna cognovimus, festinare ad ea quantocius debemus. Optandum nobis est citius pergere, atque ad illam breviore via pervenire. Quibus enim malis mundus non urgetur? Quae nos tristitia, quae adversitas non angustat? Quid est vita mortalis, nisi via? Et quale sit, fratres mei, perpendite, in labore viae lassescere, et tamen eamdem viam nolle finiri. Quod autem calcari demptor noster provida comparatione manifestat, cum culneam et omnes arbores, cum producunt jam ex se fructum, scitis quia prope est aestas. Ita et vos cum videritis haec fieri, scitote quoniam prope est regnum Dei. Ac si aperte dicat: Quia sicut ex fructu arborum vicina aestas cognoscitur, ita ex ruina mundi prope esse agnoscitur regnum Dei. Quibus profec
Abbreviated transcription (Latin):
tutibus cõmotis ostenditͦ
leuate uos capita. id est ex¬
hilarate corda. Quia dum
funtur mundus cui amici
non estis prope fit perfidem re¬
demptio quam quesistis. In
scriptures et enm sacra. sepe
caput pro mente ponitur. Q
sicut capite reguntur membra
ita cogitationes mente dispo
pita. mentes nostras ad
gandia patrie celestis erige̾.
Qui ergo deum diligunt. ex
mundi fine gaudere. atq hi¬
larescere uibentur. quia iude¬
licet eum quem amant .mox
muenuint duui transit is
queui non amauerunt. Ab¬
sit enmi. ut fidelis quisque
qui iidere deum desiderat. de
mundi percussiombus luge¬
at. quem finiri ex eisdem
sius pertussionibus non ig¬
norat. Scriptum namq ÷
Quicumq uoluerit amicus
esse seculi huius. minucus
dei constituitur. Qui ergo
appinquante mundi fine ñ
gaudet . amcum se illius ẽe
testatur. atq per hoc. minucꝰ
dei esse conuncitur. S absit
hoc afidelium cordibus ab sit
ab his qui et esse aliam uitã

Expanded text:
tutibus commotis ostenditur, tutibus commotis ostenditur, levate capita, id est exhilarfinitur mundus, cui amici non estis, prope fit redemptio quam quaesitis. In Scriptura etenim sacra, saepe caput pro mente ponitur. Quia sicut capite reguntur membra, ita cogitatiest mentes nostras ad gaudia patriae coelestis erigere. Qui ergo Deum diligumundi fine gaudere atque hilarescere jubentur, quia videlicet eum quem amant mox inveniunt, dum transit is quem non amaverunt. Absit enim ut fidelis quisque qui Deum videre desiderat de mundi percussionibus lugeat, quem finiri eisdem suis percussionibus non ignorat. Scriptum namque est: Quicunque voluerit amicus esse saeculi hujus, inimicus Dei constituitur . Qui ergo appropinquante mundi fine non gaudet, amicum se illius esse testatur, atque per hoc inimicus Dei esse convincitur. Sed absit hoc a fidelium cordibus, absit ab his qui et esse aliam vitam
Abbreviated transcription (Latin):
gitur. Arescentibus homi¬
mbus pre timore et expet¬
tatione que superueinent
innuerso orbi. Nam uirtu¬
tes celorum cominouebun¬
tur. Quid enim dominus
uirtutes celorum. insi an¬
gelos. archangelos. thro¬
nos. dominationes prin¬
cipatus. et potestates apel¬
lat que inaduentu districti
iuiditis nostri. tune oculis
insibiliter apparent. ut di¬
stricte trme anobis exigant
hoc quod nos modo muisibi¬
lis conditor equamter
portat. Ubi et sb̾ditur. Et
tunc uidebunt filuu hoĩs
uementem in nubibus celi¬
cum potestate magna et
maiestate. Ac si aperte dice¬
tur. In potestate magna et
maiestate iusuri sunt. quẽ
in humilitate positum. au¬
dire uoluerunt. ut uirtu¬
tem eius. tanto tuc strie¬
tius sentiant: quanto n̾e
ceruicem cordis adeius pen
mox ad electorum consola¬
tionem uerba uertuntur.
Nam subditur. His autẽ
fieri incipientibus respicite
Ac si aperte ueritas electos
suos ammoneat dicens.
Cum plage mundi crebres¬
cunt. cum terror iudicii uir¬

Expanded text:
gitur: Arescentibus homigitur: Arescentibus hominibus prae timore et exspectatione quae supervenient universo orbi. Nam virtutes coelorum te . Quid enim Dominus virtutes coelorum, nisi angelos, archangelos, thronos, dominationes, principatus et potestates, appellat, quae in adventu districti judicis nostris tunc oculis visibiliter apparebunt, ut districte tunc a nobis exigant hoc, quod nos modo invisibilis conditor aequanimiter portat? Ubi et subditur: Et tunc videbunt Filium hominis venientem in nubibus cum potestate magna et majestate. Ac si aperte diceretur: In potestate et majestate visuri sunt quem in humilitate positum audire noluerunt, ut virtutem ejus tanto tunc districtius sentiant, quanto nunc cervicem cordis ad ejus patmox ad electorum consolationem verba vertuntur. Nam et subditur: His autem fieri incipientibus, respiciteAc si aperte Veritas electos suos admoneat, dicens: Cum plagae mundi crebrescunt, cum terror judicii vir
Abbreviated transcription (Latin):
undemus. quam incodicib
leginus. Quod terremotꝰ
urbes muumeras subruat
ex aliis mundi partib scitis
quam frequenter audiuimꝰ.
pestilentiam sine cessatio¬
ne patimur. signa uero in
sole et lina et stellis ad¬
huc aperte minime uidimꝰ.
Sed quia hec non longe
sinit exipsa iam aeris im¬
nurtatione colligimus.
Quamius prius quam ita¬
lia gentili gladio ferienda
traderetur. igneas in celo
acies iuidimus et ipsum qͥ
postea humam generis fu¬
sus est sanguinem chorus¬
cantem. Confusio autem
maris et fluctuum nondũ
noua exorta .3. sed cum mul¬
ta iam prenuntiata conple¬
ta sunt dubium non est qd̃
sequantur etiam panca q̃
restant quia sequentium
rerum certitudo est preteri¬
tarum exibitio. Hec nos frͣ¬
ut ad cautele studium ur̃e
mentes euigilent ne securi¬
tate torpescant ne ignorã¬
cia languescant. sed semper
eas et tnor sollicitet. et ĩ
bono opere sollicitudo tõfir¬
met. Pensantes hoc quodre¬
demptoris nostri ucce sb̃um¬

Expanded text:
cernimus quam in Codicibus cernimus quam in Codicibus legimus. Quod terrae motus urbes innumeras subruat, ex aliis mundi partibus scitis quam frequenter audivimus. Pestilentias sine cessatione patimur. Signa vero in sole, et luna, et stellis, adhuc aperte minime videmus, sed quia et haec non longe sint, ex ipsa jam aeris immutatione colligimus. Quamvis priusquam Italia gentili gladio ferienda tracies vidimus, et ipsum qui postea humani generis fusus est sanguinem coruscantem. Confusio autem maris et fluctuum necdum nova exorta est; sed dum multa jam praenuntiata completa sunt, dubium non est quin sequantur et pauca quae restant, quia sequentium rerum certitudo est praeteritarum exhibitio. Hut ad cautelae studium vestrae mentes evigilent, ne securitate torpeant, ne ignoraia languescant, sed semper eas et timor sollicitet, et in bono opere sollicitudo confirmet, pensantes hoc quod Redemptoris nostri voce subjun
Abbreviated transcription (Latin):
ommuus
aic redẽp¬
tor nost̾
fratres
karissi¬
mi para¬
tos nos
muenire
desiderãs
senescen¬
tem mũ¬
dum que
mala sequantur denuntiat.
ut nos ab eius amore com¬
pescat. Apinquantem eius
terminum. quante percussi¬
ones preueniant innotes-¬
cit. ut si deum metuere in
tranquillitate nolumus¬
saltim uicinum eius iuditi¬
um. uel percussionibus attri¬
ti timeamus. Hinc et enĩ
lectioni sancti euuangelii
quam modo ur̃a frateritas
audunt. paulo superius do¬
minus premifit dicens.
Exinget gens contra gen¬
tem. et regnum aduersus
regnum et erunt terre motꝰ
magni per loca et pestilentie
et fames. Et quibusdam int̾¬
positis. hoc quod modo audi¬
stis adiunxit. Et erunt sig¬
na in sole et luna stellis. et
in terris pressura gentium.
pre confusione sointus ma¬
ris et fluctuum. Ex quib
ꝓfecto ominbus alia iam
facta cernimus. alia inꝓ¬
rimo uentura formidamꝰ.
Nam gentem super gentẽ
exurgere. earumq pressurã
terris isistere. plus iam
in nostris tribulationibus

Expanded text:
ominus ac Redemptor noster, fratres charissimi, paratos nos invenire desiderans, senescentem mundum quae mala sequantur denuntiat, ut nos ab ejus amore compescat. Appropinquantem ejus terminum quantae percussiones praeveniant innotescit, ut si Deum metuere in tranquillitate non volumus, vicinum ejus judicium vel percussionibus attriti timeamus. Huic etenim lectioni sancti Evangelii, quam modo vestra fraternitas audivit, paulo superius Dominus praemisit, dicens: Exsurget gens contra gentem, et regnum adversus regnum; et erunt terraemotus magni per loca, et pestilentiae, et fames . Et quibusdam interpositis, hoc quod modo audistis adjunxit: Erunt signa in sole, et luna, et stellis, et in terris pressura gentium, prae confusione sonitus maris et fluctuum. Ex quibus profecto omnibus alia jam facta cernimus, alia e proximo ventura formidamus. Nam gentem super gentem exsurgere, earumque pressuram terris insistere, plus jam in nostris temporibus
Abbreviated transcription (Latin):
iste dissimiles. quantum a
potentia iudicis persona p̾¬
conis distat. Illum ergo
diem fratres karissum tota
intentione cogitate. uitam
corrigite mores mutate. ma
la temptantia resistendo iũ¬
tite.perpetrata autem fleti¬
bus punite. Aduentum nã¬
q etermi iudicis tanto secu¬
riores quandoq uidebitis
quanto nunc districtionem
illius timendo preuenitis.

Expanded text:
s dissimiles quantum a s dissimiles quantum a potentia judicis persona praeconis distat. Illum ergo diem, fratres charissimi, tota intentione cogitate, vitam corrigite, mores mutate, mla temptantia resistendo vincamus, perpetrata autem fletibus puniamus. Adventum namque aeterni Iudicis tanto securiores quandoque videbimus, quanto nunc districtionem illius timendo prevenimus.
Abbreviated transcription (Latin):
ste ueniet. deus noster et ñ
silebit. Ignis inconspectu eiꝰ
ardebit. et incircuitu eius
tempestas ualida. Districtio¬
nem quippe tante iusticie tẽ¬
pestas ign̾is q comitantur:
Quia tempestas examinat
quod ignns exurit. Illum
ergo diem fratres karissum
illum ante oculos pomite. et
quicquid modo graue credi¬
tur. meis comparatione le¬
iugatur. De illo et enm die
per prophetam dititur.iuxͣ
est dies domimi magnus
uixta et uelox minis. Uox
diei domini amara. tribu¬
labitur ibi fortis dies ire. di¬
es illa dies tribulationis ⁊
angustie. dies calamitatis
et miserie. dies tenebrarũ
et caliginis. dies nebule. ⁊
turbims. Dies tube et clan¬
goris. De hac ergo die domri¬
nus iterum ꝓphetam dicit.
Ad huc semel et ego urouebo¬
et t̾ra non subsistit. Quis
ergo ferat cum celum moue¬
rit: quid autem terrores qͦs
cerminus. insi sequentis ire
precones clixerim. Unde et
considerare neccesse est. quia
abilla tribulatione ultima
tantum sunt tribulationes¬

Expanded text:
ste veniet, Deus noster et non silebit. In conspectu ejus ignis ardebit, et in circuitu ejus tempestas valida . Districtionem quippe tantae justitiae, tempestas ignisque comitantur. Quia tempestas examinat quos ignis exurat. Illum ergo diem, fratres charissimi, illum ante oculos ponite, et quidquid modo grave creditur, in ejus comparatione levigetur. De illo enim die per prophetam dicitur: Juxta est dies Domini magnus, juxta et velox nimis. Vox diei Domini amara, tribulabitur ibi fortis. Dies irae dies illa, dies tribulationis et angustiae, dies calamitatis et miseriae, dies tenebrarum et caliginis, dies nebulae et turbinis, dies tubae et clangoris . De hac die iterum Dominus per prophetam dicit: Adhuc semel et ego et terra non subsistit; quis ergo ferat, cum coelum moverit? Quid autem terrores quos cernimus, nisi sequentis irae praecones dixerimus? Unde et considerare necesse est quia ab illa tribulatione ultima tantum sunt, istae tribulatione
Abbreviated transcription (Latin):
audistis expositione non in¬
diget s ammonitione. Qm
exposuit. hanc discutere hu¬
mana fragilitas non pre¬
sumit. S est quod sollicite
in hac ipsa lectione domini¬
ca pensare debeatis. quia si
nos nobis semen uerbum . a¬
grum nundum. nolucres
demonia.spinas diuitias
significare diceremus adcre¬
dendum nobis mens forsi¬
tan nr̃a dubitar. Unde et
idem dominus persemet ip¬
sum dignatus est exponere
quod dicebat. ut sciatis rerũ
significationem querere in
his etiam que persemet ip̃m

Expanded text:
ne non indiget, sed admonitione. Quam exposuit, hanc discutere humana fragilitas non praesumit. Sed est quod sollicite in hac ipsa expositione dominica pensare debeatis, quia si nos vobis semen verbum, agrum mundum, volucres daemonia, spinas divitias significare diceremus, ad credendum nobis mens forsitan vestra dubitaret. Unde et idem Dominus per semetipsum dignatus est exponere quod dicebat, ut sciatis rerum significationes quaerere in iis etiam quae per
Abbreviated transcription (Latin):
ri solet. quia quo usq cor¬
pus eius sepulture trad̾ent
ab eorum naribus odoris il¬
liuis flagrantia non recessit.
Ecce quo fine ex hac uita exi¬
it. qui in hac uita equain¬
nuter flagella tolerauit.
iuxͣ uocem ergo domuncam
bona terra fructum per pa¬
tientiam reddidit. que exa¬
rata discipline uomere ad
remunerationis segetem
peruenit. Sed uos rego fͣ¬
tres karissimi intendite
quod excusationis argum̃¬
tum in illo districto iuditio
habituri sumus nos qui a
lono opere torpentes: res
manus accepimꝰ. si precep¬
ta dommnica egenus ⁊ sine
mambus impleuit. Non
ccͣ nos dominus tune apo¬
stolos ostendat qui ad reg¬
num secum turbas fidelium
predicando traxerunt. Nõ
ccͣ. nos martyres exhibeat.
qui ad celestem patriam sã¬
guinem fundendo peruene¬
runt. Quid tunc dicturi
sumus cum hunc de quo lo¬
quitti sumus seruulum ui¬
derimus. cui longus langor
studium boni operis instiga¬
te ut cum bonos uobis modo
ad muittandum proponitis

Expanded text:
ri solet quia quousque corri solet quia quousque corpus ejus sepulturae traderetur, ab eorum naribus odoris illius fragrantia non recessit. Ecce quo fine ex hac vita exiit qui in hac vita aequanimiter flagella toleravit. Juxta vocem ergo dominicam, bona terra fructum per patientiam reddidit, quae, exarata disciplinae vomere, ad remunerationis segetem pervenit. Sed vos rogo, fratres charissimi, attendite quod excusationis argumentum in illo districto judicio habituri sumus nos, qui, a bono opere torpentes, et res et manus accepimus, si praecepta dominica egenus et sine manibus impleverit. Non contra nos Dominus tunc apostolos ostendat qui ad regnum secum turbas fidelium praedicando traxerunt, non contra nos martyres exhibeat qui ad coelestem patriam sanguinem fundendo pervenerunt. Quid tunc dicturi sumus, cum hunc de quo locuti sumus Servulum viderimus, cui longus languor studium boni operis instigate, ut cum bonos vobis modo ad imitandum proponitis,
Abbreviated transcription (Latin):
tias agere ymins et laudi¬
bus diebus ac noctibus ua¬
care. Sed cum iam tempꝰ
esset ut tanta eius patien¬
tientia remunerari debuis¬
set membroꝵ dolor ad uita¬
lia rediit. Ciq se iam
morti proximum sentiret.
peregrinos uiros atq in
hospitalitate susceptos am¬
monuit ut surgerent . ⁊ cũ
eo psalinos pro expectatione¬
sin exitus decantaret. Cum¬
ꝙ cum eis⁊ ipse moriens
psalleret uoces psallentiũ
confestim compescuit cum
terrore magni clamoris dicẽs.¬
Tacete. tacete. Numquid ñ
auditis quante resonant
laudes incelo. Cumq ad eas¬
dem laudes quas nitus au¬
diebat aures cordis intende¬
ret. sancta illa amma car¬
ne soluta est. Sed exeunte
ula. tanta illic flagrantia
odoris aspersa est. ut omnes
illi qui aderant in estima¬
bili suauitate replerentur.
Ita ut per hoc patent̾ agnos¬
cerent ꝙ eius amnã laudes
incelo suscepissent. Cui rei
monachus noster int̾ int̾¬
fuit. qui nunc usq inuit.
cum magno fletu attesta¬

Expanded text:
atias agere, hymnis Deo et laudiatias agere, hymnis Deo et laudibus diebus ac noctibus vacare. Sed cum jam tempus esset ut tanta ejus patientia remunerari debuisset, membrorum dolor ad vitalia rediit. Cumque se jam morti proximum agnovit, peregrinos viros atque in hospitalitate susceptos admonuit ut surgerent, et cum eo psalmos pro exspectatione exitus sui decantarent. Cumque cum eis et ipse moriens psalleret, voces psallentium repente compescuit, cum terrore magni clamoris, dicens: Tacete, nunquid non auditis quantae resonant laudes in coelo? Cumque ad easdem laudes quas intus audierat aurem cordis intenderet, sancta illa anima a carne soluta est. Sed exeunte illa tanta illic fragrantia odoris aspersa est, ut omnes illi qui aderant inaestimabili suavitate replerentur, ita ut per hoc patenter agnoscerent quod eam laudes in coelo suscepissent. Cui rei monachus noster interfuit, qui nunc usque vivit, et cum magno fletu attesta
Abbreviated transcription (Latin):
nis tribulationis purgat.
In ea portitu que emitib
ad ecclesiam beati clemen¬
tis est peruia fuit quidã
seruulus nomine. quem
multi ur̃m metum noue¬
runt. reb pauper meritit¬
diues. quem longa egritudo
dissoluerat. Nam aprimne¬
ua etate usq ad finem uire
paralititus iacebat. Quid
dicam: quia stare non pote¬
rat qui mumqͣm in lectulo
suo surgere uel adsedendũ
ualebat. numquam mañ
suam ad os ducere. nunqͣm
se potuit in latus aliud̃ de¬
clmnare: Huic ad seruiend̾
mater cam fratre aderat
⁊ quicquit ex elemosina po¬
tuisset accipere. hoc eorum
in ambus pauperibus ero¬
gabat. Nequaquam litte¬
ras nouerat. s scripture
sacre sibumet codices eme¬
rat. et religiosos quosq ĩ
hospitalitate suscipiens.
Hos coram se legere sine in¬
terim issione facielat. Fac¬
tumq est ut quantum ad
mensuram propliam ple¬
ne sacram scripturam dis¬
ceret. cum sicut dixi litteras
funditus ignoraret. Stu¬
debat indoloribus semper gͣ¬

Expanded text:
nis tribulationis purgat. 5. nis tribulationis purgat. 5. In ea porticu quae euntibus ad ecclesiam beati Clementis est pervia fuit quidam Servulus nomine, quem multi vestrum mecum noverunt, rebus pauper, meritidives, quem longa aegritudo dissolverat . Nam a primaeva aetate usque ad finem vitae paralyticus jacebat. Quid dicam quia stare non poterat? Qui nunquam in lecto suo surgere vel ad sedendum valebat, nunquam manum suam ad os ducere, nunquam se potuit in latus aliud declinare. Huic ad serviendum mater cum fratre aderat, et quidquid ex eleemosyna potuisset accipere, hoc eorum manibus pauperibus erogabat. Nequaquam litteras noverat, sed Scripturae sacrae sibimet Codices emerat, et religiosos quosque in hospitalitate suscipiens, hos coram se legere sine intermissione faciebat. Factumque est ut, quantum ad mensuram propriam, plene sacram Scripturam disceret, cum, sicut dixi, litteras funditus ignoraret. Studebat in dolore semper gr