comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
legi atq cognosci: Cũ aut̃ de xpõ ideor
beatus augustinus loqui uellet: ude
quid ait. De ipso inquit capite nrõ apłs
pitur. Quo circa ab illo plenitudo
nitatis habitat plenitudo. In eo aut̃
capitur. in quo cognoscitur. Illi gͦ
in quo habitat omĩs plenitudo diuiui.¬
tatis non pocest ipsins plenitudinis ple¬
na non inee̾ notitia. Inde ẽ. quod beatus
augustinus ineodem libro paulo post hȩc
uit caput & membra cȩcera. quod inqͦlibet
quãuis p̃cipuo membro uelut inaliquo
magno ꝓpħa. aut apło quãuis diuini¬
tas habitet. non tam̃ sicut incapite quod
ẽ. xp̃c omĩs plenitudo q̾iuinitatis. Nao
ẽ in nrõ corpore inest sensus singulis m̃¬
bris. s non tantus quantus incapite uͥ
prorsus omĩs ẽ quinq ꝑtitus. Ibi ẽ enĩ
uisus & auditus. ol fact̾usꝙ gustus &¬
tactus: incȩteris aut̃ solus ẽ tactus
Anetiam prȩter hoc quod tãquã intem¬
plo in illo corpore habicat omis plenitu¬

Expanded text:
ligi atque cognosci? Cum autem de Christo idem ligi atque cognosci? Cum autem de Christo idem beatus Augustinus loqui vellet, vide quid ait: « De ipso, inquit, capite nostro Apospitur: quocirca ab illo plenitudo nitatis habitat plenitudo. In eo autem capitur, in quo cognoscitur. Illi ergo in quo habitat omnis plenitudo divinitatis, non potest ipsius plenitudinis plena non inesse notitia. Inde est quod beatus Augustinus in eodem libro Ibidem paulo post haec inter caput et membra cetera, quod in quolibet quamuis praecipuo membro uelut in aliquo magno propheta aut apostolo quamuis diuinitas habitet, non tamen sicut in capite. quod est Christus, omnis plenitudo diuinitatis? nam et in nostro corpore inest sensus singulis membris sed non tantus quantus in capite. ubi prorsus omnis est quinquepertitus: ibi enim et uisus est et auditus et olfactus et gustus tactus, in ceteris autem solus est tactus. an etiam praeter hoc, quod tamquam in templo in illo corpore habitat omnis plenitu
Abbreviated transcription (Latin):
unde caꝑet non habebat. E rat gͦ aliqͥd
intus salicium. & aliquid foris fanuor
Corporis ocłos habebat sauos. & cordis
habebat saucios. factus ÷ ille homo ad
corporis ocłm. ut credens ineum qui ui-¬
deri corporalit̃ potuit. curareris ad eum
ipsũ uidendũ quẽ spũalit̾ uidere non
poteras. His uerbis ostendit beatus augu¬
plenam diuinitatis capatitatẽ. soli ple¬
nam diumitatis ostendit in eẽ nociciã.
Inmemorato quippe libro his utit᷑ u̾bis.¬
Is̃ ꝙ uͥq p̃sens ẽ. & uͥq totus. p̃sens nec
uͥq habitans. s intemplo suo cui per
grãm benignus ẽ. & ppitius. Capitur
aut̃ habitans ab aliis amplius. ab aliis
minus. Pe ipso uͦ capite nr̃o apłs ait.¬
uinicatis corporalit̃. Attende queso in
his uerbis beati augustini discretõnẽ
capitis membroꝵq certissimam. Ab
illis gͦ quib ad mensurã dat ds̃ spm̃.
capitur habitans ab aliis amplius. ab
alus minus. Iuid ẽ. airẽ capi. nisi in tel¬

Expanded text:
unde caperet non habebat. Erat ergo aliquid unde caperet non habebat. Erat ergo aliquid intus saucium, et aliquid foris sanum: corporis oculos habebat sanos, cordis habebat saucios. Factus est ille homo ad corporis oculum, ut credens in eum qui videri corporaliter potuit, curareris ad eum ipsum videndum, quem spiritaliter videre non poteras. His verbis ostendit beatus Auguplenam divinitatis capacitatem, soli plenam divinitatis ostendit inesse notitiam. In memorato quippe libro his utitur verbisique praesens est et ubique totus praesens, nec ubique habitans sed in templo suo, cui per gratiam benignus est et propitius: capitur autem habitans ab aliis amplius ab aliis minus. De ipso uero capite nostro apostovinitatis corporaliter . » Attende, quaeso, in his verbis beati Augustini discretionem capitis membrorumque 257 certissimam. Ab illis enim quibus ad mensuram dat Deus Spiritum, capitur habitans, ab aliis amplius, ab aliis minus. Quid est autem capi nisi intel
Abbreviated transcription (Latin):
cuiꝰ naturȩ sic indubitant̃ ostendat.
Nam & beatus paulus. de uno eodẽq xp̃õ
dic̃. Et si crucisixꝰ ẽ. ex ufirmitate. s ui¬
uit exuirtu tedĩ. Et beatus petrus
xp̃i animã quã in infernũ nouerat de¬
scendisse. ipsã diceret in inferno ñ dere¬
lictam. Sic enĩ de beato dauid idẽ petrꝰ
quia uire iurando uirasset illi ds̃ de

Expanded text:
cujus naturae sit, indubitanter ostendat. cujus naturae sit, indubitanter ostendat. Nam et beatus Paulus de uno eodemque Christo dicit: Et si crucifixus est ex infirmitate, sed vivit ex virtute Dei . Et beatus Petrus, Christi animam, quam in infernum noverat descendisse, ipsam diceret in inferno non derelictam. Sic enim de beato David idem Petrus quia jurejurando jurass
Abbreviated transcription (Latin):
ticipes xp̃i apłs asserit dicens. Partiei¬
pes enĩ xp̃i effecti sumus. unde ipsi
xp̃o dicit᷑. Onxit te ds̃ ds̃ cuus oleo ex¬
ultationis pre participib tuis. Oleum
aut̃ exulcationis quo unctus ẽ xp̃s spo¬

Expanded text:
ti Apostolus asserit, dicens: Participes enim Christi effecti sumus . Unde ipsi Christo dicitur: Unxit te Deus, Deus tuus, oleo exsultationis prae participibus tuis . Oleum autem exsultationis quo unctus es
Abbreviated transcription (Latin):
Oaltitudo diuiciarũ sapientiȩ ꝙ scien¬
nitatẽ. s etiam scđ̾m humanitatem
uera fides totũ altissimũ conficetur.
Mater enĩ syon dicet. homo ꝙ homo
natus ẽ. in ea. & ipse fundauit eam altiᷤ¬
simus. Et reuera quis audeat altissi¬
mum denegare. quẽ ds ñ solũ de se al¬
tissimũ genuit. s etiã de uirgine natũ
exaltauit. & donauit illi nom̃. quodẽ

Expanded text:
 sapientiae et sciennitatem, sed etiam secundum humanitatem vera fides totum altissimum confitetur. Mater enim Sion dicit: homo, et homo factus est in ea, et ipse fundavit eam Altissimus . Et revera quis audeat Altissimum denegare, quem Deus non solum de se altissimum genuit, sed etiam de Virgine natum exaltavit, et donavit illi nomen quod est
Abbreviated transcription (Latin):
Tota enĩ plenitudo dat᷑. uͥ sp̃s non admen¬
suram dat᷑. Nonenĩ plenitudinẽ. s deple
speciei quȩ dat᷑. ꝓ grã fidei. ñ ipsã pleni¬
tudinẽ. s de plẽnitudine eius nos esse
accepturos grãm progrã. & hoc ipso
quod de plenitudine eius accepimus ẽẽ
nos implendos. inquantũ ꝑ euis grãor
dicens. Ad implebis meleticia cũ
in bonis domus tuȩ. s ut repleamur:
de plenitudine eius accipiemus. De
xpõ aut̃ paulus doctor gentiũ dicit. Qͥa
in ipso complacuit omem plenitudinẽ
in habitare. De quo idem dicit. Qͥa in
ipso inhabitat omĩs plenitudo diuini¬
tatis corporalit̾. Nonenĩ existimo illi
animȩ inaliquo plenã diuinitatis de¬
ẽẽ notitiã. cuius una ẽ ꝑsona cũ uerbo.
quam sic sapientia suscepit. ut eadẽ sapi¬
entia ipsa sit quȩ rerũ om̃iũ intantũ
facta ẽ. domina. ut cũ ipsa diuinitate
sua. una sit intrinitate ꝑsona. id ẽ. xp̃s

Expanded text:
Tota enim plenitudo datur, ubi Spiritus non ad menTota enim plenitudo datur, ubi Spiritus non ad mensuraspeciei, quae dabitur pro gratia fidei, non ipsam plenitudinem, sed de plenitudine ejus nos esse accepturos gratiam pro gratia: et hoc ipso quod de plenitudine ejus accepimus, nos esse implendos, in quantum per ejus gratiam dicens: Adimplebis me laetitia cum ur bonis domus tuae ; sed ut repleamur, de plenitudine ejus accipiemus; de Christo autem Paulus doctor gentium dicit, quia in ipso complacuit omnem plenitudinem inhabitare ; de quo idem dicit, quia in ipso inhabitat omnis plenitudo divinitatis corporaliter . Non ergo existimo illi animae in aliquo plenam divinitatis deesse notitiam, cujus una est persona cum Verbo; quam sic sapientia suscepit, ut eadem sapientia ipsa sit; quae rerum omnium in tantum facta est domina, ut cum ipsa divinitate sua, una sit in Trinitate persona, id est Christus
Abbreviated transcription (Latin):
accipit. Quod si animȩ rpĩ non adm̃su¬
ram dedit ds̃ spm̃. necesse ẽ ut nicħ minꝰ
habeat sapientiȩ. nichil scientiȩ. Sp̃senĩ
ille: sp̃s ẽ sapientie & intellectus. consilii
ꝙ fortitudinis. scientiȩ & pietatis. Ac ꝑ
hoc non solum ad auuinitatẽ xpi. s ad eius
quoq animã illa ꝑfectionis p̃rogatiua
pertinet. quã ipsi xp̃o beatus assignat
apłs dicens. In quo sunt om̃s theauri sa¬
pienciȩ & scientiȩ absconditi. Si enĩ nõ
ad mensuram accipit sp̃m̃. sapientiȩ &
scientiȩ necesse ẽ ut om̃s chesauros sa¬
pient̾ȩ ꝙ scientiȩ habeat. Quod siei aliqͥd
eius plenitudinis demit᷑. consequens ẽ. ut
ad mensurã accepisse spm̃ p̃dicet᷑. Et quisẽ
cui non ammensurã. ds̃ spm̃ dederit. si eũ ad
mensurã xp̃s accepit : Inquantũ enĩ sps̃
datur. intantũ cognitio diuinitatis acci¬
pit᷑. Ubi aut̃ sp̃s non ẽ mensura. necesse ẽ.
ut plena sic diuinitatis immensȩ notitia.

Expanded text:
accepit. Quod si animae Christi non ad mensuram dedit Deus Spiritum, necesse est ut nihil minus habeat sapientiae, nihil scientiae: Spiritus enim ille, Spiritus est sapientiae et intellectus, consilii et fortitudinis, ssolum ad divinitatem Christi, sed ad ejus quoque animam illa perfectionis praerogativa pertinet, quam ipsi Christo beatus assignat Apostolus, dicens: In quo sunt omnes thesauri sapientiae et scientiae absconditi . Si enim non ad mensuram accepit Spiritum sapientiae et scientiae, necesse est ut omnes thesauros sapientiae et scientiae habeat. 253 Quod si ei aliquid hujus plenitudinis demitur, consequens est ut ad mensuram accepisse Spiritum praedicetur. Et quis est cui non ad mensuram Deus Spiritum dederit, si eum ad mensuram Christus accepit? In quantum enim Spiritus datur, in tantum cognitio divinitatis accipitur: ubi autem Spiritus non est mensura, necesse est ut plena sit divinitatis immensae notitia.
Abbreviated transcription (Latin):
sermone dnĩ inmonte. Quẽ tam̃ sensũ
insuis retractationib em̃dait: hoc
approbans quod postea melius cõfirmã¬
atq intellegens in illa eypositione euan¬
głii: desolo xp̃o accipi debere firmaũ.
Quod in pͥmo libro retractationũ suaꝵ
ostendens: int̾ alia sic ait. Alio loco qd
int̾ posui cestimonrũ non ad m̃suram
dat ds̃ spm̃. nondũ intellexerã de xpõ¬
ꝓpe uerius accipi. Alis quippe hõĩb
nisi admensurã oaret᷑ sp̃s. ñ duplũ pece¬
ret helisetis. quã fuit inhelia. In his gͦ
aictis beati augustini illud inaxime at¬
tendamus qd̃ ait. aliis hominib adm̃¬
suram spm̃ dari. Quod utiq ideodix̃.
ut hoc se non de diuinitate. s de huma¬
nitate xp̃i sensisse monstraret. cui non
minib. nͥ ostenderet illi hominisingu¬
larit̃ non admensuram. s omnẽ in esse
sp̃s plenitudinẽ. qui ẽ nacuralit̾ homo
uerus. ut idem sit naturalit̃ etiã deus

Expanded text:
Sermone Domini in monte . Quem tamen sensum Sermone Domini in monte . Quem tamen sensum in suis Retractationibus emendavit, hoc approbans atque affirmans quod postea melius intelligens, in illa expositione Evangelii de solo Christo accipi debere firmavit. Quod in primo libro Retractationum suarum ostendens, inter alia sic ait: « Alio loco quod interposui testimonium: Non enim ad mensuram dat Deus Spiritum , nondum intellexeram de e verius accipi. Aliis quippe hominibus nisi ad mensuram daretur Spiritus, non duplum peteret Elisaeus quam fuit in Elia . » In his ergo dictis beati Augustini illud maxime attendamus, quod ait, aliis hominibus ad mensuram Spiritum dari. Quod utique ideo dixit, ut hoc se non de divinitate, sed de humanitate Christi sensisse monstraret, cui non minibus, nisi ut ostenderet illi homini singulariter non ad mensuram, sed omnem inesse Spiritus plenitudinem, qui sic est naturaliter homo verus, u
Abbreviated transcription (Latin):
audi apłm dicentẽ. Scd̾m m̃surã dona¬
tionis xpĩ. Hominib adm̃surã dat.
unico filio non dat. admensurã. Item
ineadem omelia dicit. Sic sunt etiam
diuersadona fideliũ. tãquã menbris
adm̃surã cuiq pp̾a distributa. Sed xp̃s
quidat: non adm̃surã accipit. Audi
enĩ adhuc quod sequit᷑. quia de filio
direrat. non enĩ ad m̃surã dat ds spm̃.
Pater diligit filiũ. & omiã ded̾re in ma¬
S nueius. Nempe beatus augustinus
hoc eũgłico cestimonio quid debeamus
qui dat. ipse qui accipit. Et qui potens
est. admensurã dare. ideo non pocuit
ad mensurã accipere. In firma enĩ dei
manens. spm̃ dat: formã serui accpi¬
ens. spm̃ accipit. S quia ipse ad m̃su¬
ram dat: ideo non ad mensurã accipit.
Ipsũ enĩ quẽ ad mensurã dat: totũ accip̃
Ao mensurã quippe dat multis filiis. s ñ
ad mensurã accipit tnicus filius. qaͥ sic
ẽ uerus homo. ut uerus sit ds̃. Hunc
posuerat induob libris. quos scͥpsit de

Expanded text:
Audi Apostolum dicentem: Secundum mensuram donationis Christi . Hominibus ad mensuram dat, unico Filio non dat ad mensuram. Item in eadem homilia dicit: « Sic sunt etiam diversa dona fidelium, tanquam membris ad mensuram cuique propriam distributa. Sed Christus qui dat, non ad mensuram accepit. Audi enim adhuc quod sequitur, quia de Filio dixerat: Non enim ad mensuram dat Deus Spiritum; Pater diligit Filium, et omnia dedit in manu ejus . » Nemhoc evangelico testimonio quid debeamus qui dat, ipse est qui accipit; et quia potens est ad mensuram dare, ideo non potuit ad mensuram accipere. In forma enim Dei manens, Spiritum dat; formam servi accipiens, Spiritum accepit. Sed quia ipse ad mensuram dat, ideo non ipse ad mensuram accepit; ipsum enim quem ad mensuram dat, totum accepit: ad mensuram quippe dat multis filiis, sed non ad mensuram accipit unicus Filius; quia sic est verus homo, ut verus sit Deus. 28. posuerat in duobus libris quos scripsit de
Abbreviated transcription (Latin):
te mortalitatẽ ab ȩternitate suscep¬
tam: Cum uͦ maiestas uirtus atq e¬
ternitas filii dei dicitur non aliud
qũã eiꝰ diuinitas intimatur: Non gͦ
dubitemꝰ quod diunitas xp̃i susce¬
perit quicquid̃ xp̃i maiestas. xp̃i uir

Expanded text:
te, mortalitatem ab aeternitate suscepte, mortalitatem ab aeternitate susceptam. Cum vero majestas, virtus, atque aeternitas Filii Dei dicitur, non aliud quam ejus divinitas intimatur. Non ergo dubitemus quod divinitas Christi susceperit, quidqui
Abbreviated transcription (Latin):
tolam. quã scribens ad flauianum
cõstantino politanȩ urbis. ep̃m. in
eo quod ueram de incarnatione dñi
expressit mirabilit̾ fid eͦ mͣ  ereticȩ praui¬
tatis destruxit errorem: In illa namq
epła ilem głosus antistes non minus
dicit Salua gͥ ꝓprietate utriusq na¬
cepta est amaiestate humilitas. a uir¬
tute infirmitas. ab eternitate morta¬
litas. & ad resoluendum nr̃ȩ conditi¬
onis debitum natura inuiolabilis.
naturȩ est unita passibili: ut quod
sset ex altero: Adhuc seqͥtur memora-¬
tus apłicȩ sedis antistes. & dicit: In in-¬
tegra ergo ueri hominis ꝑfectaq
natura uerus natus ẽ d̾s. totus in
suis totus in nostris: Nostra autẽ
dicimꝰ quȩ in nob̃ ab initio creator
condidit. et quȩ reparanda suscepit:
Cernis nempe quemadmodũ ille apłi.¬
cus doctor qua fide dicit dm̃ ea quȩ
in nob̵ ab initio condidit reparanda
suscepisse eadem fide dicat humili¬
tatẽ a maiestate infirmitatẽ a uirtu¬

Expanded text:
tolam, quam scribens ad Flavianum tolam, quam scribens ad Flavianum Constantinopolitanae urbis episcopum, in eo quod veram de Incarnatione Domini expressit mirabiliter fidem, omnem haereticae pravitatis destruxit errorem. In illa namque epistola idem gloriosus antistes non minus dicit: Salva igitur proprietate 243 utate humilitas, a virtute infirmitas, ab aeternitate mortalitas: et ad resolvendum nostrae conditionis debitum, natura inviolabilis naturae est unita passibili: ut quod sset ex altero. Adhuc sequitur memoratus apostolicae sedis antistes, et dicit: In integra ergo veri hominis, perfectaque natura verus natus est Deus, totus in suis, totus in nostris. Nostra autem dicimus, quae in nobis ab initio Creator condidit, et quae reparanda suscepit. Cernis nempe quemadmodum ille apostolicus doctor, qua fide dicit, Deum ea quae in nobis ab initio condidit, reparanda suscepisse, eadem fide dicat humilitatem a majestate, infirmitatem a virtu
Abbreviated transcription (Latin):
stinꝰ ait: Quod dicitur dedit filio. tale
est acsidiceretur. genuit filiũ. gene¬
rando enĩ dedit Quomͦ dedit ut
esset: sic dedit ut uita esset. sic de¬
dit ut insemetipso uita esset. Qa
est in semetiso uita esset Hon
aluinde uita indigeret. sed ipse esset
plenitudo uitȩ. unde credentes alii
uiuerent dũ iuiuerent: Ex his igit᷑
uerbis p̾clari antistitis augustini.
remotis docemur ambagibus salua
icõmutabilitate. ȩternitate atq impassi¬
bilitate diuinitatis filiĩ dei. quicqͥd
de eius maiestate et̾nitate ac urtu¬
te scdłm susceptionẽ carnis dicitur.
incongruũ non eẽ. si eodem mͦ scdm
carnem de eiꝰ diuinitate dicatur:
Quod gͦ adei filio susceptũ est. ab
eiꝰ diuinitate. ab eiꝰ maiestate. ab eiꝰ
iurtute ab eiꝰ ȩt̾nitate ꝓbatur eẽ
susceptum: Quod ut scorũ patrum
ueridica demõstraret assercio: pri¬
mã beatissim: pape leonis apostolice
sedis głosi pontificis ꝓferius epis¬

Expanded text:
stinus ait: Quod dicitur, dedit Filio, tale stinus ait: Quod dicitur, dedit Filio, tale est ac si diceretur, genuit Filium; generando enim dedit. Quomodo dedit ut esset, sic dedit ut vita esset, et sic dedit ut in semetipso vita esset. Quid est, in semetipso vita esset? Non aliunde vita indigeret, sed ipse esset plenitudo vitae, unde credentes alii viverent, dum viverent. 18. Ex his igitur verbis praeclari antistitis Augustini, remotis docemur ambagibus, salva incommutabilitate, aeternitate, atque impassibilitate divinitatis Filii Dei, quidquid de ejus majestate, aeternitate, ac virtute secundum susceptionem carnis dicitur, incongruum non esse, si eodem modo secundum carnem de ejus divinitate dicatur. Quod ergo a Dei Filio susceptum est, ab ejus divinitate, ab ejus majestate, ab ejus virtute, ab ejus aeternitate probatur esse susceptum. Quod ut sanctorum Patrum veridica demonstret assertio, primum beatissimi papae Leonis apostolicae sedis gloriosi pontificis proferimus epis
Abbreviated transcription (Latin):
est uita ȩterna: Idem beatus augu¬
stinus in expositione euͣgłi scdm io
ħem cum de ipso dñi sermone trac¬
taret sic alt filius aũt dei ñ quasi
pͥmo fuit sine uita et accepit ui¬
tam: si enim sic illam acciꝑet. ñ eã
haberet in semecipso. Quid est enim
in semetipso: Ut ipse uita ipsa
esset & paulo post hȩc in eodẽ
sermone confirmat dicens Ait e¬
nuapłs fuistis enim aliondo te¬
nebrȩ nc̃ aũt lux in dño: sum dixis¬
set nunc aũt lux: addit in dño
Inte gͦ tenebrȩ. lux indño: Lux qͣre.
Qura in participatione lucis ille
lux es Siautem aluce qua illumi¬
naris recesseris: ad tenebras tuas re¬
dis: Non sic xp̃s non sic uerbum dei.
sed quomͦ sic̃ habet pater uitam in
semetipso: sic dedit et filio uitã ha¬
bere in semetipso: ut non participa¬
tione uiuat sed in cõmutabiliter ui¬
uat. et omnino ipse uita sit Et pau
lopꝰ idem sc̃s doctor egregius augu¬

Expanded text:
est vita aeterna. Idem beatus Auguest vita aeterna. Idem beatus Augustinus in expositione Evangelii secundum Joannem , cum de ipso Domini sermone tractaret, sic ait: Filius autem Dei non quasi primo fuit sine vita, et accepit vitam: si enim sic illam acciperet, non eam haberet in semetipso. Quid est enim in semetipso? Ut ipse vita ipsa esset. Et paulo post, haec in eodem sermone confirmat dicens: Ait enim Apostolus: Fuistis enim aliquando tenebrae, nunc autem lux in Domino . Cum dixisset, nunc autem lux, addidit, in Domino. In te ergo tenebrae, lux in Domino. Lux quare? Quia participatione lucis illius, lux es. Si autem a luce qua illuminaris recesseris, ad tenebras tuas redis. Non sic Christus, non sic Verbum Dei. Sed quomodo? Sicut habet Pater vitam in semetipso, sic dedit et Filio vitam habere in semetipso : ut non participatione vivat, sed incommutabiliter vivat, et omnino ipse vita sit. Et paulo post idem sanctus doctor egregius Augu
Abbreviated transcription (Latin):
tas Ex hac gͦ regula ueritatis. qͥcqͥd
de maiestate de et̾̃nitate de uirtute
xp̃i scł̾m carnem ueraciter dici cognos¬
cimus. de diuinitate quoq eiꝰ ueraci
ter dici non negemꝰ: Ipse quippe bea¬
tus augustinus in primo libro de tͥ¬
nitate ostendens dm̃ filium scđm di¬
uinitatem hoc habere quod est &
hoc esse quod habet ita loquitur.
Non enim sic̃ creatura ita d̾s filius
ante incarnationẽ & ante assũp¬
tam creaturam. unigenitus ꝑquẽ
facta sunt omnia aliud est et ali¬
ud habet. sed hoc ipsum ẽ quod
ẽ. id quod habet: Quod illo loco ma¬
nifestius dicitur siquis ad capien¬
lum sit idoneus uͥ ait Sicut habet
pater uitam insemetipso. ita dedit
filio uitam habere in semetipso:
Neq enĩ iam existenti et uitam ñ
haber ti dedit ut habe¬
ret uitam in semetipso. cum eo ipso
quod est uitaͣ ł loc est ergo dedit fi¬
lio uitam habere in semecipso: genu¬
it filiũ iͣn cõmutabilem uitam. quod

Expanded text:
tas. Ex hac 242 ergo regula veritatis quidquid tas. Ex hac 242 ergo regula veritatis quidquid de majestate, de aeternitate, de virtute Christi secundum carnem veraciter dici cognoscimus, de divinitate quoque ejus dici veraciter non negemus. Ipse quippe beatus Augustinus in primo libro de Trinitate , ostendens Deum Filium secundum divinitatem hoc habere quod est, et hoc esse quod habet, ita loquitur: Non enim sicut creatura, ita Deus Filius, ante Incarnationem et ante assumptam creaturam unigenitus, per quem facta sunt omnia, aliud est, et aliud habet: sed hoc ipsum est, quod est et quod habet. Quod illo loco manifestius dicitur, si quis ad capiendum sit idoneus ubi ait: Sicut habet Pater vitam in semetipso, ita dedit Filio vitam habere in semetipso . Neque enim jam existenti et vitam non habenti dedit, ut haberet vitam in semetipso, cum eo ipso quod est, vita sit. Hoc est ergo, dedit Filio habere vitam in semetipso: genuit Filium incommutabilem vitam, quod
Abbreviated transcription (Latin):
cem rełatiue: sed ad se singuli dicunt᷑:
hoc enim scdm essentiam dicuntur.
quia hoc est ibi ẽẽ quod magnũ esse.
quod bonũ. qͦd sapientem eẽ. et qͥcqͥd
aliud ad se unaqueq ibi ꝑsona
uel ipsa trinitas dicit᷑.
Claret nempe ex his beati augustini uer¬
bis hoc ẽẽ catholicȩ ueritatis. ut cũ in dõ
cliuinitatẽ. magnitudinẽ. bonitatem.
uirtutem. et queliliet alia in his quȩ
ad se ꝓprie dicitur nominamꝰ. Non istiᷤᷤ
cdiuersis nominibꝰ quedam diuersa. sic̃
in homine qui subiacet qualitati. sed
unum illud quod est essentia uel na¬
tura certissime nouerimꝰ: Inde ẽ enim
quod ipse beatus augustinus dicit ĩ
libro quinto detrinitate. intelligen¬
dum sine qualitate bonũ sine quan¬
titate magnum. qͥa incõmutabilitas
simplicis atq omp̃is essentiȩ nullis po¬
test accidentibus subiacere. uͥ eadem
est diuinitas quȩ eternitas et maie¬
stas eadẽ magnitudo quȩ uirtus et boni¬

Expanded text:
cem relative, sed ad se singuli dicuntur: cem relative, sed ad se singuli dicuntur: hoc enim secundum essentiam dicuntur, quia hoc est ibi esse quod magnum esse, quod bonum, quod sapientem esse, et quidquid aliud ad se unaquaeque ibi persona, vel ipsa Trinitas dicitur. 17. Claret nempe ex his beati Augustini verbis, hoc esse catholicae veritatis, ut cum in Deo divinitatem, magnitudinem, bonitatem, virtutem, et quaelibet alia in his quae ad se proprie dicitur nominamus; non in istis diversis nominibus quaedam diversa sicut in homine qui subjacet qualitati, sed unum illud quod est essentia vel natura certissime noverimus. Inde est enim quod ipse beatus Augustinus dicit in libro quinto de Trinitate, intelligendum sine qualite bonum, sine quantitate magnum: quia incommutabilitas simplicis atque omnipotentis essentiae nullis potest accidentibus subjacere: ubi eadem est divinitas quae aeternitas et majestas; eadem magnitudo quae virtus et boni
Abbreviated transcription (Latin):
Cum enĩ de deo et de eiꝰ magnitudine
loqueret᷑ int̾ alia sicait ca igitur mag¬
nitudine magnus est. qua ipse est eadẽ
magnitudo Et ideo sicut non dicimꝰ tres
essentias. sic nec tres magnitudines: Hoc
est enĩ deo esse quod est magnũ eẽ Ead̃e
causa nec magnos tres dicimꝰ. sed unũ
magnũ quia non parcicipatione mag¬
nitudĩs d̾s magnꝰ ẽ: s seipso magn̾o magnꝰ ẽ. qr
ipse sua est magnitudo: Floc et deboni¬
tate et de ȩternitate et de omnipoten¬
tia dei dictũ cum sit: omnibꝰ omnino
p̃dicam̃tis quȩ de deo possunt ꝓnũ¬
liari. qđ ad seipsum dicit᷑ non trans¬
late ac ꝓsimilitudine sed ꝓprie. si ta¬
men de illo ꝓpͥie aliquisi ore hominiᷤᷤ
dici potest In libro quoq o ctauo ean
simplicitate sententiam. interalias sic
ait Sicut deus pater: deus filius. deus
s unus deus bonus et omnipotens ip¬
sa tͥnitas. & quieqͥd aliud non ad iniu¬

Expanded text:
Cum enim de Deo et de ejus magnitudine Cum enim de Deo et de ejus magnitudine loqueretur, inter alia sic ait: Ea igitur magnitudine magnus est, qua ipse est eadem magnitudo. Et ideo sicut non dicimus tres essentias, sic nec tres magnitudines: hoc est enim Deo esse, quod est magnum esse. Eadem causa nec magnos tres dicimus, sed unum magnum; quia non participatione magnitudinis Deus magnus est, sed seipso magno magnus est; quia ipse sua est magnitudo. Hoc et de bonitate, et de aeternitate, et de omnipotentia Dei dictum sit, omnibusque omnino praedicamentis, quae de Deo possunt pronuntiari; quod ad seipsum dicitur, non translate ac per similitudinem, sed proprie; si tamen de illo proprie aliquid ore hominis dici potest. In libro quoque octavo  Insimplicitate sententiam, inter alia sic ait: Sicut Deus Pater, Deus Filius, Deus sed unus Deus, bonus, et omnipotens, ipsa Trinitas; et quidquid aliud non ad invi
Abbreviated transcription (Latin):
fortis. ut ipse sit uirtus sua Nosti ħ
quod dico inlibris de trinitate abe¬
ato augustino plenissime disputa¬
tum: Inquibus ostendit unaquãq
intrinitate ꝑsonam. in his dum tax¬
at nominibꝰ. quibus ãse non translatͥ ͤ
sed ꝓpriȩ dicitur. ipsam sibi esse quod
habere naturaliter p̃dicatur: Dicimꝰ
fortem. Bonũ: In ħis omnibus quȩ ad
se unaqueq dicit᷑ intrinitate perso¬
na. quia deus diuinitate deus ẽ. ma¬
gnus: magnitudine magnus ẽ.
sapiens sapientia sapiens est. fortis
uirtute fortis est: bonus bonitate
bonus ẽ: Sic est utiq deus. ut ipse sit
diuinitas fu a. sic est magnus ut ipse
sit magnitudo sua. sic ẽ sapiensut ipse
sit sapientia sua. sic est fortis ut ipse sit
uirtꝰ sua. sic etiam bonus ut ipse sit bo¬
nitas sua Quod cũ insupramemoratis li¬
bris. idem sc̃s augustinus frequenter
insinuet: quendam locum delibro eiꝰ
quinto. huic opusculo inserere curauiz

Expanded text:
fortis, ut ipse sit virtus sua. 16 bis. fortis, ut ipse sit virtus sua. 16 bis. Nosti hoc quod dico, in libris de Trinitate a beato Augustino plenissime disputatum; in quibus ostendit unamquamque in Trinitate personam, in his duntaxat nominibus quibus ad se non translate, sed proprie dicitur, ipsam sibi esse quod habere naturaliter praedicatur. Dicimusfortem, bonum. In his omnibus, quae ad se unaquaeque dicitur in Trinitate persona; quia Deus divinitate Deus est, magnus magnitudine magnus est, sapiens sapientia sapiens est, fortis virtute fortis est, bonus bonitate bonus est: sic est utique Deus, ut ipse sit divinitas sua; sic est magnus, ut ipse sit magnitudo sua; sic est sapiens, ut ipse si sapientia sua; sic est fortis, ut ipse sit virtus sua; sic etiam bonus, ut ipse sit bonitas sua. Quod cum in supra memoratis libris idem sanctus Augustinus frequenter insinuet, quemdam locum de libro ejus quinto huic opusculo inserere curavi.
Abbreviated transcription (Latin):
mitate. sed uiuit ex uirtute di sci¬
mus aũt xp̃m dei filiũ ꝓpħico elo¬
quio dm̃ fortem ueratiter nominari isata
dicente: Puer natus est nob̃ filius datꝰ
est nob̾. & factus est pͥncipatus suꝑ
humeros eius. & uocabitur nomen eiꝰ
ad mirabilis. consiliarius deus. fortis.
pater futuri scłi pͥnceps pacis Nonne
istius dei fortis uno loco apłs sempiter¬
nam uirtutem diuinitatẽq comm̃dat
Neq enim uera fides ita sempiternã
uirtutẽ ac diuinitatem patris p̃dicat
ut filii aut sp̃s sc̃i sempiternam uir¬
tutem diuinitatemq non credat.
cum una sit naturaliter sempiterna
uirtus ac diuinitas patris et filii et sp̃s
scĩ: Deus aũt fortis xp̃s: Ideo autem
ueratiter ds̃ quia diui nitas. sicut ideo
fixam uirtutem fiducialiter nouit
et credit: ita scdm̃ carnẽ crucifixam
diuinitatẽ confiteri non abnuit. xͤ
enim deus fortis sic est ddeus. ut ipse
sit diuinitas sua. quẽadmodũ sic est

Expanded text:
mitate, sed vivit ex virtute Dei , Scimitate, sed vivit ex virtute Dei , Scimus autem Christum Dei Filium prophetico eloquio Deum fortem veraciter nominari, Isaia dicente Puer natus est nobis, filius datus est nobis, et factus est principatus super humeros ejus: et vocabitur nomen ejus, Admirabilis, Consiliarius, Deus fortis, Pater futuri saeculi, Princeps pacis . Nonne istius Dei fortis uno loco Apostolus sempiternam virtutem divinitatemque commendat? Neque enim vera fides ita sempiternam virtutem ac divinitatem Patris praedicat, ut Filii aut Spiritus sancti sempiternam virtutem divinitatemque non credat: cum una sit naturaliter sempiterna virtus ac divinitas Patris et Filii et Spiritus sancti. Deus ergo fortis Christus: ideo autem veraciter Deus, quia divinitas, sicut ideo fixam virtutem fiducialiter novit et dicit, ita secundum carnem, crucifixam divinitatem confiteri non ambigit: 241 Christus enim Deus fortis, sic est Deus, ut ipse sit divinitas sua; quemadmodum sic est
Abbreviated transcription (Latin):
is tibi uerbis breuiter respondeo qͥc¬
quid horum dicatur. nichil p̃iudica¬
re fidei. qua ueraciter eccłia credit
et p̾dicat diuinitatẽ filĩ deum¬
passibilem. atq incomutabilem na¬
turaliter ꝑmanere: Beatus quippe
apłs ait: Nos aũt p̃dicamus xp̃m cru¬
cifixum uideis quidẽ scandalũ gen¬
tibus aũt stultitiam:. ipsis aũt uo¬
tutem et dei sapientiam: Eece xp̃m.
dei uirtutem & dei sapientiã dicit
a płs crucifixũ: Alio autem loco si¬
mul dei uirtutẽ diuinitatẽq con¬
ungens ait Sempiterna quoq
cur eodem mͦ etiam crucifixa scd̃m
carnem diuinitas non dicatur:
Qnͣdo enĩ additur scołm carnẽ õstẽ¬
ditur utiq non eiꝰ diuinitatẽ pas¬
sioni subiacuisse sed carnẽ: Quod
etiam apłica uidemꝰ auctoritate
monstratum: Nam cũ beatus pau
ipsa uirtus et sapientia putaretur
naturaliter esse passibilis. curauit
alio loco crucifixe uirtutis sapiẽ
salubriter aꝑire misterum dicens de
xp̃o: Nam et si crucifixus ẽ ex infir¬

Expanded text:
is tuis verbis breviter respondeo, quidquid horum dicatur, nihil praejudicare fidei qua veraciter Ecclesia catholica credit, et praedicat divinitatem Filii Dei impassibilem atque incommutabilem naturaliter permanere. Beatus quippe Apostolus ait: Nos autem praedicamus Christum crucifixum, Judaeis quidem scandalum, gentibus autem stultitiam:tutem, et Dei sapientiam . Ecce Christum Dei virtutem et Dei sapientiam, dicit Apostolus crucifixum. Alio autem loco simul virtutem divinitatemque conjungens ait: Sempiterna quoquecur eodem modo etiam crucifixa secundum carnem divinitas non dicatur? Quando enim additur, secundum carnem, ostenditur utique non ejus divinitatem passioni subjacuisse, sed carnem. Quod etiam apostolica videmus auctoritate monstratum. Nam cum beatus Paulipsa virtus et sapientia putaretur naturaliter esse passibilis, curavit alio loco crucifixae virtutis et sapientiae salubriter aperire mysterium, dicens de Christo: Nam etsi crucifixus est ex infir
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃s sc̃s: unus ẽ ds̃. Ubi tantus ẽ. pacer
solus. quantus cũ filio. ꝙ spũ scõ. tantqͦ
ẽ solus sp̃s sc̃s. quantus cũ patre simul
acfilio. Ibi nulla detribus ꝑsonis habet
duabus aliquid minus. Ibi inuna qͦq
ꝑsona. sic ẽ plena dĩtas. ut ꝙ in tribus
ꝑsonis una sit. ꝙ insinguli̾tota. Non
tus de patre ꝓcedit & filio. totus in patͤ¬
manet acfilio. quia sic manet ut ꝓcedat:
sic ꝓcedit ut maneat. Hnde naturalicer
hanc habet cũ patre ac filio unitatis
plenitudinẽ. ꝙ plenitudinis unitatẽ:
ut cotum patrem habeat. totũq filiũ.
ipseq totus habeatur apatre. totus habea¬
cur afilio. Non gͦ accipit spm̃ scm̃ diuini¬
tas filii. cũ qua unius naturȩ ẽ sp̃s sc̃s.
habet. hoc ẽ. Restat itaq ut anima xpĩ

Expanded text:
s sanctus unus est Deus. Ubi tantus est Pater solus quantus cum Filio et Spiritu sancto; tantusque est solus Spiritus sanctus quantus cum Patre simul ac Filio. Ibi nulla de tribus personis habet duabus aliquid minus. Quia in unaquaque persona sic est plena deitas, ut et in tribus personis una sit, et in singulis totatus de Patre procedit et Filio, totus in Patmanet ac Filio; quia sic manet ut procedat, sic procedit ut maneat. Unde naturaliter hanc habet cum Patre ac Filio unitatis plenitudinem, et plenitudinis unitatem, ut totum Patrem habeat, totumque Filium; ipseque totus habeatur a Patre, totus habeatur a Filio. Non ergo accepit Spiritum sanctum divinitas Filii, cum qua unius naturae est Spiritus h
Abbreviated transcription (Latin):
scõ ꝙ& uirtute. Ipsũ gͦ unxit p̃partici¬
pib suis. cũ non ad mensurã dedit
sp̃m. in quo in habitat om̃ĩs plenitu¬
do druinitatis corporalit̃. In quo sunt
om̃s chesauri sapientiȩ & scientiȩ ab

Expanded text:
o et virtute . Ipsum ergo unxit prae participibus suis, cum ei non ad mensuram dedit Spiritum, in quo inhabitat omnis plenitudo divinitatis corporaliter , in quo sunt omnes thesauri sapientiae et scienti
Abbreviated transcription (Latin):
uideris spm̃ descendentẽ decȩlo ꝙ ma¬
nentẽ suꝑ eũ. hic qui baptizat in spũ
sc̃o. Circa nos exaffluenti cõmͦ liberali¬
tas largientis ẽ. in illo totiꝰ manec in e¬
ternũ sp̃s plenitudo. Nempebeatus
ambrosius euident̾ atq indubitant᷑.
ostendit animȩ xpĩ plenam totius
diuinicatis. ieẽ noticiã cũ dic̃. qaͥ cir¬
canos exaffluenticõmͦ liberalitas lar¬
gientis ẽ. in illo cotius manet inȩt̃num
sp̃s plenitudo. Hoc aut̃ ut diceret: il¬
lum sermonẽ beati ioħis attentlit qͦ
ait. cũ de ipso filio loqueret᷑. Non enĩ
ad m̃suram dat ds̃ spm̃. Quod beatus
quoq augustinus eadem scĩ sp̃s illumi¬
natione recipiens atq incelligens. in
sola ꝑsona xpĩaccipi debere confirmat.
Nam cũ eundẽ locũ eugłii explanass
ipso sermone iohis bapcistȩ ꝓposito
ait. Nonenĩ atdmensurã dat ds̃ spm̃¬

Expanded text:
videris Spiritum descendentem de coelo, et manentem super eum, hic est qui baptizat in Spiritu sancto . Circa nos ex affluenti commodo liberalitas largientis est, in illo totius mane in aeternum Spiritus plenitudo. Nempe beatus Ambrosius evidenter atque indubitanter ostendit animae Christi plenam totius divinitatis inesse notitiam, cum dicit, quia circa nos ex affluenti commodo liberalitas largientis est, in illo totius manet in aeternum Spiritus plenitudo. Hoc autem ut diceret, illum sermonem beati Joannis attendit, quo ait, cum de ipso Filio loqueretur: Non enim ad mensuram dat Deus Spiritum . Quod beatus quoque Augustinus eadem sancti Spiritus illuminatione percipiens atque intelligens, in sola persona Christi accipi debere confirmat. Nam cum eumdem locum Evangelii explanasset , ipso sermone Joannis Baptistae proposito quo ait: Non enim ad mensuram dat Deus Sp
Abbreviated transcription (Latin):
inquit effundã. Non spm̃ ait. s de spũ.
Neq enĩ nos capere possumus plenitudi¬
nem sp̃s scĩ. s tantũ accipimus. quantũ
de suo arbit᷑ nr̃ĩ ꝓsua uoluntate diuise¬
rit. Ostendens gͦ nos sc̃s ambrosius non
plenitudinẽ. s de plemtudine sp̃s acciꝑe
dic̃ effundere suꝑ omnẽ carnẽ. Non enĩ
totũ effundit. s quod effudit: om̃ib abũ¬
dabit. Supra nosgͦ effusũ ẽ despũ scõ.¬

Expanded text:
inquit, effundam . Non Spiritum ait, sed de Spiritu: inquit, effundam . Non Spiritum ait, sed de Spiritu: neque enim nos capere possumus plenitudinem Spiritus sancti, sed tantum accipimus, quantum de suo arbiter nostri pro sua voluntate diviserit. Ostendens ergo nos sanctus Ambrosius non plenitudinem, sed de plenitudine Spiritus accipedicit effundere super omnem carnem. Non enim totum effundit, sed quod effudit, omnibus abundavit. Super nos 251 ergo effusum est de S
Abbreviated transcription (Latin):
de illo loquim᷑ rationali spũ ad quẽ ñ
solum. ds̃ ꝑ grãm uenit: s quẽ ipsa
diuinitas inunitate ꝑsone suscepit.
Anima quipe illa cũ uerbo: unusẽ.
xp̃c̃. Anima illa cũ uerbo: uinus est.
unigenitꝰ ds̃. Et qͥa unigenitus ds̃.
equalis ẽ. patri. nec potest cotũ nosse
filiũ qui totũ non nouerit patrem:
caueamus ne cumanima xpĩ totũ
patrẽ nosse non creditur. ipsi uni xͦ
exaliqua parte ñ solũ patris s etiã
nũ ut dicamus animã xp̃i ñ plenaor
suȩ dĩtatis habere not̾itiã cũ qua
naturalit̾ unã credit᷑ habere ꝑsonã.
Quod si sic crediderimꝰ: necesse ẽ. ut
illa frustret p̃dicatio iobannis bapte¬
qua xpõ singularẽ ac sine mensura
tribuit sp̃s largitatẽ dicens: non enĩ
ad mensurã dat ds̃ spm̃: Cũ & maiores
urĩ innobis m̃surã largitatis accipiant
in rpõ aut̃ plenitudinẽ manere scĩ spẽ
faceant᷑. Beatus nãq ambrosius in libro
pͥmo de spũ scõ inter alia sic ait. De spũ mõ

Expanded text:
uimur rationali spiritu, ad quem non solum Deus per gratiam venit, sed quem ipsa divinitas in unitate personae suscepit. Anima quippe illa cum Verbo unus est Christus, anima illa cum Verbo unus est Unigenitus Deus. Et quia Unigenitus Deus aequalis est Patri, nec potest totum nosse Filium qui totum non noverit Patrem, caveamus ne, cum anima Christi totum Patrem nosse non creditur, ipsi uni Christo ex aliqua parte, non solum Patris, sed etiam num, ut dicamus animam Christi non plenam suae deitatis habere notitiam, cum qua naturaliter unam creditur habere personam. 27. Quod si sic crediderimus, necesse est ut illa frustretur praedicatio Joannis Baptiqua Christo singularem ac sine mensura tribuit Spiritus largitatem, dicens: Non enim ad mensuram dat Deus Spiritum : cum et majores nostri in nobis mensuram hujus largitatis accipiant, in Christo autem plenitudinem manere sancti Spiritus fateantur. Beatus namque Ambrosius in libro primo de Spiritu sancto, inter alia sic ait: De Spiritu meo,
Abbreviated transcription (Latin):
carnata est quȩ est natura carnis gͦ
incarnata ꝑhibet᷑ neq a seipsa natura
deitatis incarnata est. sea natura car¬
nis incarnata cognoscit᷑ sicut neq
ipsa natura carnis extitit deitate sub¬
lumis. quia et non aliunde diumnitas
quã de utero uirginis matris in car¬
nata ꝓcessit Et caro non nisi in eis
ta deitati: Item paulopꝰ ait Querant
gͦ isti qua suȩ ddem̃tie foueas quibꝰ cir¬
cũdant᷑ euadant. & palam se aut illoꝵ
ecͣ se numero fateant᷑. qui uerũ xp̃i cor¬
pus impugnant. aut negare ñ audeant
ñ nisi hac ratione uerũ ee̾ sine qͣ uerũ
ẽẽ non posset. sic̃ & cũ eundẽ dm̃ dicimꝰ
uel scd̾m am̃ loqui aut facere p̃dicamꝰ
Alit̾ uerũ ee̾ ñ posse nͥ uerã illic diuimi¬
tatẽ. & insuȩ ppͥetatẽ substantiȩ ꝑmanẽ¬

Expanded text:
carnata est, quae est natura carnis qua carnata est, quae est natura carnis qua incarnata firmatur; neque seipsa natura deitatis incarnata est, sed natura carnis incarnata cognoscitur. Sicut neque seipsa natura carnis exstitit deitate sublimis, quia et non aliunde divinitas, quam de utero Virginis matris incarnata processit; et caro non nisi in iisdta deitati. Item paulo post ait: Quaerant ergo isti qua suae dementiae foveas, quibus circumdantur evadant; et palam se aut illorum esse de numero fateantur, qui verum Christi corpus impugnant: aut negare non audeant, non nisi hac ratione verum esse, sine qua verum esse non possit: sicut et cum eumdem Deum dicimus, vel secundum Deum loqui aut facere praedicamus, aliter verum esse non possit, nisi veram illic divinitatem, et in suae proprietate substantiae
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsona sic indiscretas atq ĩ sepambiles
illas unitione constare. ut ꝑmaneant ẽẽ
quod sunt Et paulopꝰ Nunqͥd cũ tan¬
tumꝰ ds dicit᷑ homo denegat᷑: qunquid
cũ humanit᷑as deitas inde remouetur:
Nunquid cum filius hominis drcit᷑ non
etiam filius dei consequenteraduerti¬
tur:: Nunquid cum uerbũ deidicit᷑
ñ sinul inteligit᷑ et caro quod factum ẽ:
hunquid cũ caro corpusq eiꝰ depͥmitur.
non etiam duunitas indubitanter
ostendit᷑: Itẽ alio eidẽ libri loco igu
dehis qui unam tantum in xp̃o natͥuꝰ¬
ram intu ntur asserere sic loquitur.
Nam et cum dicunt unã fuisse natu¬
ram incarnatam uolentes hoc modo
uelud ostendere singularẽ: nullate¬
nꝰ euadunt significationem duarum:
Dum eñi dicitur unam diuinitatis nã¬
turã fusse incarnatã. remotis ambi¬
guitatibꝰ altera erit quȩ incarnata ẽ.
altera que incarnata ꝓhibetur Qm̃
ñ eadem erit natura deitatis quȩ in¬

Expanded text:
persona sic indiscretas atque inseparabiles persona sic indiscretas atque inseparabiles illa unitione constare, ut permaneant esse quod sunt. Et paulo post: Nunquid cum tantummodo Deus dicitur, homo denegatur? Nunquid cum humanitas dicitur, deitas inde removetur? Nunquid cum Filius hominis dicitur, non etiam Filius Dei consequenter advertitur? Nunquid cum Verbum dicitur, non simul intelligitur et caro quod factum est? Nunquid cum caro ejus corpusque depromitur, non etiam divinitas indubitanter ostenditur? Item alio ejusdem libri loco, de his qui unam tantum in Christo naturam nituntur asserere, sic loquitur: Nam et cum dicunt unam fuisse naturam incarnatam, volentes hoc modo velut ostendere singularem, nullatenus evadunt significationem duarum. Dum enim dicitur unam divinitatis naturam fuisse incarnatam; remotis ambiguitatibus, altera erit quae incarnata est, altera qua incarnata perhibetur: quoniam non eadem erit natura deitatis quae in
Abbreviated transcription (Latin):
astutia. eidem sic̃ deo angłica famu¬
lantur obsequia: Item alio eiꝰdem epłȩ
aliudtam̃ est unde in utroq cõmunis
est contumelia: aliud unde cõmunis
ẽ gła de nr̃o enĩ illiẽ minor patre
bumanitas. de patre illi est equalis
cum patre diuinitas Cuiꝰ sententiȩ
firmitatẽ sensibꝰ cunctorũ fidelium
sic in sinuat atos inculeat: ut in hac
stetur catholicȩ. quia catholica etcła
hac fide uiuit & ꝓficit. nec sine uera
eiim beatȩ memorie papa gelasius
seruato denore dortrinȩ ꝑuram uere
fidei atq apłicȩ confessionis paribus
incedit omnino uestigiis. In eo quippe
hbro quem memoratus uenerabilis
conscripsit antistes aduersus eos qͥ
nolunt indiuisam credere ueritatem.
sed eas unius naturȩ ꝓfessione confundt.
ipso tenore p̃dicationis apłicȩ custodito
duras naturas in xp̃o in contusas. atꝙ in¬
separabiles ẽẽ confirmat dicens has eas¬
dem necessariũ est ꝓferri sub una eadẽq

Expanded text:
astutia, eidem sicut Deo angelica famuastutia, eidem sicut Deo angelica famulantur obsequia. Item alio ejusdem epistaliud tamen est unde in utroque communis est contumelia, aliud unde communis est gloria. De nostro enim illi est minor Patre humanitas, de Patre illi est aequalis cum Patre divinitas. Cujus sententiae firmitatem sensibus cunctorum fidelium sic insinuat atque inculcat, ut in hac stetur Ecclesiae, dicens quia catholica Ecclesia hac fide vivit ac proficit, ut nec sine vera iam beatae memoriae papa Gelasius servato tenore doctrinae, per viam verae fidei atque apostolicae confessionis, paribus incedit omnino vestigiis. In eo quippe libro quem memoratus venerabilis conscripsit antistes adversus eos quinolunt indivisam credere veritatem, sed eas unius naturae 244 professione confundunt, ipso tenore praedicationis apostolicae custodito, duas naturas in Christo inconfusas atque inseparabiles esse confirmat, dicens: Has easdem necessarium est proferri sub una eademque
Abbreviated transcription (Latin):
ita duunitatẽ et humanitatẽ. mani¬
festissima p̃dicatione confirmat:
In eadem quippe epła dicit: Assumpta
est de matre dñi natura non culpa.
Nȩc in dño iħu xp̃o ex utero uirginis
genito. quia natiuitas est mirabilis.
ideo nr̃i est natura dissimilis qui eñi
uerus est ds. idem uerus est homo.
& nullum est in bac unitate m̃daciũ
dum inuicem sunt et humilitas homi¬
nis et altitudo deitatis: Sicut enĩ
ds̃ ñ mutat᷑ miseratione. itta homo ñ
consumitur dignitate: Alio quo que
loco iolem beatissimꝰ papa leo diuini¬
tatem carnis tectam uelamine ꝓfi¬
tet᷑ dicens Iam cum ad p̃cursoris sui
iohannis baptismũ uenit. ne lateret
quod carnis uelamine diuinitas tege¬
retur. uox patris de celo intonans di¬
xit: Nic est filius meus dilectus in quo
mͥ bene complacui: Ibi continuo diui¬
nitatem suam illam confident̃ dm̃
nuncupat. et illam carnem hominẽ
indubitanter appellat dicens Quem
itaq sicut hominẽdiaboli temptat

Expanded text:
ita divinitatem et humanitatem manifestissima praedicatione confirmat. In eadem quippe epistola dicit: Assumpta est de matre Domini natura, non culpa; nec in Domino Jesu Christo ex utero virginis genito, quia nativitas est mirabilis, ideo nostri est natura dissimilis. Qui enim verus est Deus, idem verus est homo, et nullum est in hac unitate mendacium; dum invicem sunt et humilitas hominis, et altitudo deitatis. Sicut enim Deus non mutatur miseratione, ita homo non consumitur dignitate. Alio quoque loco idem beatissimus papa Leo divinitatem carnis tectam velamine profitetur, dicens: Jam cum ad praecursoris sui Joannis baptismum venit, ne lateret quod carnis velamine divinitas tegeretur, vox Patris de coelo intonans dixit: Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi bene complacui . Ubi continuo divinitatem illam confidenter Deum nuncupat, et illam carnem, hominem indubitanter appellat, dicens: Quem itaque sicut hominem, diaboli tentat
Abbreviated transcription (Latin):
ec intius liteerit uerba fr̃ carissime
cũ legissem: magis me fateor angusti¬
is coartatũ. quia compellim̃ dicere. qd̾
sufficient̾ acdigne non possumꝰ cogitare
Nam consid̾ata creatoris creaturȩq di¬
stinct̾io incõp̃hensibilem monstrat acq
in explicabilem intellectui creaturȩ ma¬
gnitudinẽ creatoris. quippe cũ pax dei
ex suꝑet omnẽ intellectũ. & ille qͥ ascen¬
dit suꝑ cherubin uolet suꝑ pennas uẽ.¬
torũ. Nosti aut̃ cherubin intexp̃tari.
plenitudinẽ scientie. Quidẽ gͦ super
cherubin ascendere. nͥomẽm scͥentiȩ
plenitudinẽ incõp̃hensibili altitudine
suꝑare: S hȩc confident̃ atq indubi¬
tant̃ dicimus de scĩs angłis atq hoibus
scĩs quorlibet sic diuinȩ adoptionis¬

Expanded text:
ec in tuis litteris verba, frater carissime, cum legissem, magnis me fateor angustiis coarctatum, quia compellimur dicere quod sufficienter ac digne non possumus cogitare. Nam considerata Creatoris creaturaeque distinctio incomprehensibilem monstrat atque inexplicabilem intellectui creaturae magnitudinem Creatoris: quippe cum pax Dei exsuperet omnem intellectum , et ille qui ascendit super Cherubin, volet super pennas ventorum . Nosti autem Cherubin interpretari plenitudinem scientiae. Quid est ergo super Cherubin ascendere, nisi omnem scientiae plenitudinem incomprehensibili altitudine superare? Sed haec confidenter atque indubitanter dicimus de sanctis angelis atque hominibus sanctis: quor
Abbreviated transcription (Latin):
unam ꝑsonam fecit. & sic unũ nature
utͥusq opus agnoscit᷑. ut tam̃ qͥd cui
nature de putari debeat non negecur.
Hisgͦ unusqͥsq instruat᷑ exemplis. ut
quod hic innacurarũ consideratione
cognoscit. hoc illic in ꝑsonis intellegat.
nec dubicet humauã xpĩ naturã totiuiᷤᷤ
Ctrinicatis opere factam. s ad solam u¬
nigeniti ꝑtinere ꝑsonam. Questio

Expanded text:
unam personam fecit, et sic unum naturae utriusque opus agnoscitur, ut tamen quid cui naturae deputari debeat, non negetur. His ergo unusquisque instruatur exemplis, ut quod hic in naturarum consideratione cognoscit, hoc illic in personis intelligat: nec dubitet humanam Christi naturam totius Trinitatis opere factam, sed ad solam Unigeniti Dei pertinere personam. QUAESTIO
Abbreviated transcription (Latin):
ciãt si statera iusta sit ĩlabiis eoꝵ. pͥu̾
numerẽt quanta ꝑierĩt. postmodũ
qͣnta remanserint. An ibi nihilui¬
det̃. uͥ pietas ĩdiget. Et hoc lumi¬
nib sollicitis notãt. unde ĩuidia ge¬
neret᷑. Longe fac uiã tuã ab illis.
domũ tuã sẽꝑ ĩueniãt clausã. Dis¬
plicieãt tͥ noxia suggerẽtes. & sedis¬
plicuisse cognoscãt. Iisis qͥ ppe adher&
qͥ latẽti murmure ducib optimis
facultates ĩsinuãt alienas. ut laq̃is
auaricie captiuati. pie administra¬
tionis ꝑdãt opioͥnẽ. si ad qͥescãt imꝑ-¬
bis suasionib.& cogitẽt q̃ sibi nunti¬
ãt᷑ auferre. qͥd aliud nͥ calũmas ĩno¬
cẽtib hominib excitat᷑i : Betestabi

Expanded text:
ciant si statera justa sit in labiis eorum. Prius ciant si statera justa sit in labiis eorum. Prius numerent quanta perierint, postmodum quanta remanserint. An ibi nihil vident, ubi pietas indigetur; et hoc luminibus sollicitis notant, unde invidia generetur? 10. Longe fac viam tuam ab illis, domum tuam semper inveniant clausam. Displiceant tibi noxia suggerentes, et se displicuisse cognoscant. Ipsis quippe adhaerequi latenti murmure ducibus optimis facultates insinuant alienas; ut laqueis avaritiae captivati, piae administrationis perdant opinionem, si acquiescant improbis suasionibus, et cogitent quae sibi nuntiantur auferre. Quid aliud nisi calumnia innocentibus hominibus excitatur?