comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ad aĩaꝵ lucia. ħ siqͥd̾ uera ⁊ castu ꝯtem¬
platio ũt ut mentẽ qͣm diuino igne
uehement̾ succendit: tanto intͣlũ
repleat delo ⁊ desid̾io acquirendi deo
qui eum similit̾ diligant ut ocium
ꝯtemplationis pro ftudio p̃dicatõis
libentissime int̾mitat. ⁊ rursũ poti¬
ta uotis aliquatenus in hac parte tãto
ardentꝰ redeat in idip̃m. qͣnto se fructu¬
osius intermisisse meminerit. ⁊ item
sumpto contemplationis gustu ualẽ¬
tius ad conquirenda lucra solita alacͥ¬
tate recurrat. Ceteꝵ inter hasuicissitu¬
dines płmq mens fluctuat. metuẽs
⁊ uehementer estuans ne forte att̃i hoꝵ
dum suis affectionib hinc ĩn distrahit᷑
piꝰ iusto inhereat. ⁊ sic in utroubet uel
ad modic̃ a diuina deuiet uoluntate.
et fortasse tale aliquid sc̃s iobpatiebat᷑
cum diceret. Si dormiero: dico. qn ꝯsgã¬
neglecti oꝑis ⁊ occupatus ꝑtͣbate nͥlomi¬
nus quietis me arguo. uidesuirũ sc̃m

Expanded text:
ad animarum lucra. Hoc siquidem vera et casta contemad animarum lucra. Hoc siquidem vera et casta contemplatio habet, ut mentem quam divino igne vehementer succenderit, tanto interdum repleat zelo et desiderio acquirendi Deo qui eum similiter diligant, ut otium contemplationis pro studio praedicationis libentissime intermittat: et rursum potita votis, aliquatenus in hac parte tanto ardentius redeat in idipsum, quanto se fructuosius intermisisse meminerit; et item sumpto contemplationis gustu, valentius ad conquirenda lucra solita alacritate recurrat. Caeterum inter has vicissitudines plerumque mens fluctuat, metuens, et vehementer exaestuans, ne forte alteri horum, dum suis affectionibus hinc inde distrahitur, plus justo inhaereat; et sic in utrolibet vel ad modicum a divina deviet voluntate. Et fortasse tale aliquid sanctus Job patiebatur, cum diceret: Si dormiero, dico, quaneglecti operis; et occupatus, perturbatae nihilominus quietis me arguo. Vides virum sanctum
Abbreviated transcription (Latin):
labe perrati ⁊ rubigine uicioꝵ si iam
emundata ac serena ꝯscĩa sequatur
subita quedã atq in solita m̃tis latitu
do. ⁊ infusio luminis illum mantis m
tandos. alteꝵ ꝓpt̾ edificandos proximos
est iste eucens qĩ lum̃ iusticiã tuã ⁊ iu¬
dicium tuum tamqͣm m̾idiem. itxta
ilsd̾ ꝓpħe ẏsaie. Orietur inquit tãqͣm
sol lux tua ⁊ c̃. S sane ñ ꝑ hostia aꝑta.
s ꝑ angusta foranuna is tantȩ clarita¬
tis radius semfundit. stante ad huc
dumtarat hoc ruinoso pariete corꝑis
Erras si auter speras ad qͣntamꝯꝙ cor¬
dis ꝓficias p᷑itatem. cum ille p̃cipuuis ꝯ¬
templator dicat. Uidemus nẽ ꝑ specłm
⁊ in enigiate tc̃ autẽ facie ad faciem
Post hunc tante dignationis ac mise¬
rationis respectum seqrͣ uox blande ⁊
leniter diuinã ĩsinuans uoluntatem
qd̾ non est aliud qͣm ip̃e amor qͥ ocios
eẽ ñ potest. De hiis que di funt sollici¬
tans ⁊ suadens. Deniq. audit sponsa
ut furgat ⁊ ꝓperet. hant dubium quin

Expanded text:
labe peccati, et rubigine vitiorum, si jam emundata ac senerata conscientia sequatur subita quaedam atque insolita latitudo mentis, et infusio luminis illumiuantis intandos, alterum propter aedificandos proximos iste, educens quasi lumen justitiam tuam, et judicium tuum tanquam meridiem, juxta illud prophetae Isaiae: Orietur, inquit, tanquam sol lux tua , etc. Sed sane non per ostia aperta, sed per angusta foramina is tantae claritatis radius se infundet, stante adhuc duntaxat hoc ruinoso pariete corporis. Erras si aliter speras, ad quantamcunque cordis proficias puritatem, cum ille praecipuus contemplator dicat: Videmus nunc per speculum et in aenigmate, tunc autem facie ad faciem . 9. Post hunc tantae dignationis ac miserationis respectum, sequitur vox blande et leniter divinam insinuans voluntatem, quae non est aliud quam ipse amor, qui otiosus esse non potest, de his quae Dei sunt sollicitans et suadens. Denique audit sponsa, ut surgat et properet, haud dubium quin
Abbreviated transcription (Latin):
absit. ⁊ in deo ⁊ ĩ aĩa sũt. ⁊ semꝑ insũt. hec:
qd̃ nos aliqͥo hoꝵ dirisse peniteat. ita toci
subuirũ ÷ indubitata ⁊ absolutissima uen¬
tate. S qd̾ scͥptura loqr de dissimilitudine
fcã. ñ q similitudo ista deleta sit loquit᷑. s q
alia siꝑducta. Non plane aĩa natiuã se ex¬
uit formã. s suꝑindut ꝑegͥnã. Illa addita
genitam potuit. s ñ ext̾minare. deniq
obscuratum ÷ ĩsipiens cor eoꝵ apłs ai. ł¬

Expanded text:
Absit! Et in Deo, et in anima sunt, et semper insunt; nec est quod nos aliquid horum dixisse poeniteat, ita totum subnixum est indubitata et absolutissima veritate. Sed quod Scriptura loquitur de dissimilitudine facta, non quia similitudo ista deleta sit loquitur, sed quia alia superducta. Non plane anima nativam se exuit formam, sed superinduit peregrinam. Illa addita,genitam potuit, sed non exterminare. Denique: Obscuratum est insipiens cor illorum, ait
Abbreviated transcription (Latin):
hoc de simplicitate. hoc de ĩmortalitate
diplois u̾ñ ĩnata s affixa ⁊ quadã quasi
acu pecc̃i assuta ÷ siplicitati fraus. ĩmo¬
talitati mors. neccͣitas libertati. Neꝙ .R.
c̃encie simplicitati p̃scbit dupplicitas
cordis. ñ uͦ ĩmortalitati mors aut uobũ¬
daria pecci. aut neccͣia corꝑis. ñ arbitrii
libͣtati neccͣitas uoluntarie seruitutis.
Ita bonis nec mala aduenticta dũ ñ succe¬
dunt s accedĩ tͣpantutiq ea ñ ext̾minãt.
ꝯturbant ñ deturbant. In aĩa dissimił

Expanded text:
Hoc de simplicitate, hoc de immortalitateHoc de simplicitate, hoc de immortalitatediplois, ubi non innata, sed affixa, et quadam quasi acu peccati assuta est simplicitati fraus, immortalitati mors, necessitas libertati? Neque enim essentiae simplicitati praescribit duplicitas cordis; non naturae immortalitati mors, aut voluntaria peccati, aut necessaria corporis; non arbitrii libertati necessitas voluntariae servitutis. Ita bonis naturae mala adventitia, dum non succedunt, sed accedunt, turpant utique ea, non exterminant; conturbant, non det
Abbreviated transcription (Latin):
talitatis ĩuexit. mortalia utiq affectãdo.
utqͥd .n. cũ inmortalis eẽt mortalia ñ ꝯtẽp¬
sit. ⁊ tͣnsitoria: ⁊ ꝯtẽpta sibi similib inmor¬
iculis. ⁊ aspectu delectabile. ac suaue adues
cnd̾.ꝯon÷ tua o mulier ista suauitas. ista
delectatio. istaq pulc̾tudo. et situa pro
parte luti non tua soliꝰ. s coĩs cũctis aĩanti
a deet̾nitade. de cͣa. Quid tu aĩe tue altam
more isto ĩgenitã sͥ defend̾ et libertatẽ. ma¬
aucuis uocẽ dñi dei ⁊ abscondis te. sux hoc. nͥ
qrq̃ amabaᷤ times. ⁊ libertaris spẽm forma ser¬
uilis exxlusit s ⁊ uoluntaria illa necc̃itas.
contraria ler i fucta m̃bs de qͣ proxiina f¬
mone disserui. eid̾ incubat libertati. ⁊ liberã
ita ut uł carne seruiat legi ꝑesc̃i. ⁊ ñ uolensi
Qagͥ nate ĩgenuitatẽ mca ꝓbitate defẽsa
reneglerit. iusto auctoris iudicio fr̃m est
cata manente lihertate p̃p uolurtatem¬

Expanded text:
talitatis invexit, mortalia utique affectando. talitatis invexit, mortalia utique affectando. Utquid enim, cum immortalis esset, mortalia non contempsit et transitoria, contenta sibi similibus, immoroculis, et aspectu delectabile, ac suave ad vescendum . Non est tua, o mulier, ista suavitas, ista delectatio, istaque pulchritudo: et si tua pro parte luti, non tua solius, sed communis cunctis animantibus aeternitate. Quid tu animae tuae aliam more isto ingenitam sibi defenderet libertatem, maaudis vocem Domini Dei, et abscondis te. Cur hoc, nisi quia quem amabas times, et libertatis speciem forma servilis exclusit? 5. Sed et voluntaria illa necessitas, et contraria lex inflicta membris, de qua proximo sermone disserui, eidem incubat libertati, et liberamita ut vel carne serviat legi peccati, et non volens. Quia ergo naturae ingenuitatem morum probitate defensare neglexit; justo auctoris judicio factum escata, manente libertate propter voluntatem
Abbreviated transcription (Latin):
retetitat. tenebrosa satis redditur ⁊ mi¬
solla: Adde quod appetentia t̾renoꝵ q̃ qͥdẽ
oĩa ad int̾itũ sũt dẽpsat tenebras. ita ut ĩ
aĩa sic uiuente nil a parte aliq̃ nͥ pailida
facies ⁊ ẏmago q̃dã mortis appare cernat᷑
Cur ñ .u. q̃ ĩmortalis est similia sibi ĩ mor¬
talia appetit. ⁊ et̾na. ut qd̾ ẽ. appareat ⁊ ꝙ¬
ft̃a ÷ uiuat: sereꝵ. conĩria sapit ⁊ querit
⁊ mortalib sese degñi ꝯu̾satione ꝯform¬
ans: ĩmortalitatis candorẽ quodã mortife
ꝯsuetudinis piceo colore denigrat. Qͥ dni
mortalisi appetitꝰ ĩ mortalẽ mortali similẽ
ĩmortalita disimilẽ faciat: Q tangit picẽ
ait sapiens ĩ quinabit᷑ ab ea. fruendo morta¬
lib mortalitatẽ se ĩduit. ⁊ uestẽ ĩmortali¬
tatis ĩcidente mortis simłitucłie decolora¬
uit. ñ exuit. Euã attende. quomͦ eiꝰ aĩa lu¬
mortalis ĩ mortalitatis sue głe sacũ mor¬

Expanded text:
retentat, tenebrosa satis redditur, et miretentat, tenebrosa satis redditur, et misella? Adde quod appetentia terrenorum, quae quidem omnia ad interitum sunt, densat tenebras, ita ut in anima sic vivente nilla parte aliqua nisi pallida facies et imago quaedam mortis apparere cernatur. Cur non enim quae immortalis est, similia sibi immortalia appetit et aeterna, ut quod est appareat, it et quaerit, et mortalitas sese degeneri conversatione conformans, immortalitatis candorem quodam mortiferae consuetudinis piceo colore denigrat. Quidni mortalium appetitus immortalem mortali similem, immortali dissimilem faciet? Qui tangit picem, ait Sapiens, inquinabitur ab ea . Fruendo mortalibus mortalitatem se induit, et vestem immortalitatis incidente mortis similitudine decoloravit, non exuit. 4. Evam attende, quomodo ejus anima immortalis, immortalitatis suae gloriae fucum mor
Abbreviated transcription (Latin):
color optimꝰ. Obscuratũ aurũ plangti
s aurũt̾ri. mutatũ colorẽ optinũ. s nõ
fundamentũ coloris enulsũ. Mauet ifũ¬
damento prorsus ĩ concussa simplicital.
miscetur: qm ĩcligne tali fundam̃to i
fiructura cõmittit᷑. huiꝰ mõi sibi u̾siõ
sapiens ĩduerat cum se ut deciꝑet ꝯfilu¬
rium exhibebat. simulabat amicu ssmn
quoq seducti ab eo paradisi ĩ cole ĩdueri
sibi. cum pudendã iam nuditatẽ tegr cona¬
rent᷑. ⁊ umbra frondosi ligni. ⁊ fronciũ
succinctorus. ⁊ u̾bis excusatoriis. Qm lati
extr̃ ⁊ deĩceps omẽm post̾itatẽ hereaitarũ
iͦ podsis uirus ĩfecit. Quẽ dabis de fans adl¬
latione ꝯfusio augeat᷑. ꝑseuerat eque in¬
mortalitas. s fusca ⁊ cetra. irruente n¬
pornã ñ sufficit uendicare. Qd qd̾ ne sil¬
ami qͥd̾ sꝑitalẽ dũtaxat uitã recinet libli
Aĩa qͥ q̃ peccau̾it ip̃a moriet᷑. ̾ne morte illa du¬
pliti ĩcursante. illa qͣlioꝙ ĩmortalitas quam

Expanded text:
aurum plangit, sed aurum tamen; mutatum colorem optimum, sed non fundamentum coloris evulsum. Manet in fundamento prorsus inconcussa simplicitas, admiscetur! quam indigne tali fundamento talis structura committitur! Hujusmodi sibi versutiam serpens induerat, cum se, ut deciperet, consiliarium exhibebat, simulabat amicum. Hujusmodi quoque seducti ab eo paradisi incolae induerant sibi, cum pudendam jam nuditatem tegere conarentur, et umbra frondosi ligni, et frondium succinctoriis, et verbis excusatoriis . Quam late extunc et deinceps omnem posteritatem haereditarium hypocrisis virus infecit! Quem dabis de flatione confusio augeatur: perseverat aeque immortalitas, sed fusca et tetra, irruente tepori jam non sufficit vindicare. 1555 Quiitualem duntaxat vitam retinet sibi? Anima nempe quae peccaverit, ipsa morietur . Nonne morte ista duplici incursante, illa qualiscunque immortalitas, quam
Abbreviated transcription (Latin):
mt̃m suꝑexcellit ĩmortalitas deitatis. nt
apłs dicat dedeo. qui sos ht̃ ĩmortalitatem.
Quod ego reor pro eodc̃m qd̾ solus sit nat᷑a
incõmutabilis ds̃. Qͥ ait. ego añs ion
mutor. ueranãq ⁊ integͣ inmortalitaᷤ
tamiñ recip̃ mutationem quã nec finem.
qd̾ oĩs mutatio q̃dã mortis ĩmutatio sit.
Om̃e ⁊ enĩ qd̾ mutat᷑ dum de uno ad aliud
tͣnsit eẽ. quodãmͦ necẽe est moriat.ꝙ÷. ut
mutationes. uͥ inmortalitas. Et huic
uanitati subiecta est ip̃a creat᷑a ñ uolens. e

Expanded text:
tum superexcellit immortalitas Deitatis, ut Apostolus dicat de Deo: Qui solus habet immortalitatem . Quod ego reor pro eo dictum, quod solus sit natura incommutabilis Deus, qui ait: Ego Dominus, et non mutor . Vera namque et integra immortalitas tam non recipit mutationem, quam nec finem, quod omnis mutatio quaedam mortis imitatio sit. Omne etenim quod mutatur, dum de uno ad aliud transit esse, quodam modo necesse est moriatur quod mutationes, ubi immortalitas? Et huic vanitati subjecta est ipsa creatura non volens, sed
Abbreviated transcription (Latin):
s sponsus. Sñdicta tua dño filia. q̃ ⁊ indig¬
nationem opescis. ⁊ ħediratẽ restitius. Be¬
dicat. desponsabo te mͥĩfide. desponsabo tem
ĩiudicio ⁊ iusticia. desponsabo te mͥ in mĩa¬
⁊ misationib. S mem̃to qi q̃has ꝯciliat a¬
micicias sponsa ÷ Quom gͦ sponsũ ⁊ hc̃ spon¬
sum alter. cedit. nedicã cupit. ꝯonzira. su¬
pit qͥd illum matͥ filia bona. ñ tũ ut ce¬
dat illis ut cõmunicet. Sufficit unꝰ duab

Expanded text:
sed et sponsus. Benedicta tu a Domino filia, quae et indigsed et sponsus. Benedicta tu a Domino filia, quae et indignationem compescis, et haereditatem restituistis. Bedicat: Desponsabo te mihi in fide, desponsabo te mihi in judicio et justitia, desponsabo te mihi in mi miserationibus . Sed memento quia, quae has conciliat amicitias, sponsa est. Quomodo ergo sponsum, et hunc sponsum alteri cedit, ne dicam cupit? Non est ita. Cupit quidem illum matri filia bona, non tamen ut cedat illi, sed ut communicet. Sufficit unus duabus,
Abbreviated transcription (Latin):
mabͥs s ⁊ incubiculũ qͦq. qd̾ est p̃rogatiue.
ĩdicium. Susficiebat ad salutẽ si domum
ĩtraret. aut secretũ cubicħ signat grãm.
hodie ait huic domui salus ftãz. & dnsit
domesticis salꝰ. saluatore ingresso domumx:
s quem cubiculo m̾et᷑ reciꝑe. seorsũ ħt¬
leorsum ũt secretũ suũ s. Salus domuisit.
chalamo delicie reconduni᷑. In domum
mat̾smee ĩtro ducã eum ĩqͥt. ĩ qͣm domũ
nͥ de quaolim p̾nunciarat iudeis. Ecce re¬
linquet᷑ uobis domus ur̃a desta. fecit qd̾
Reliqui ait domũ meã. dimisiħeqitatẽ
meã. ⁊ ñc ista pollicet᷑ reducere illũ. ⁊ do¬
mui matͥssue ꝑditã salutẽ restituere. ⁊̃ si
hoc paꝵ urͣ audi qd̾ boni adiciat. et ĩ cu¬
biculum genittis mex̧ auingreditur
chalamum sponsus÷. Magna amoris po¬
tencia. Saluator ĩdignabundꝰ exierat de
domo ⁊ ħeditate sua. ⁊ nc̃ ad huiꝰ grãm mi¬
tigat᷑ inflectit᷑. ita ut redeat si mͦ saluator

Expanded text:
d est praerogativae indicium. Sufficiebat ad salutem, si domum intraret: at secretum cubiculi signat gratiam. Hodie, ait, huic domui salus facta est . Quidni sit domesticis salus, Salvatore ingresso domum? Sed quae in cubiculum meretur recipere, seorsum habet secretum suum sibi. Salus domui fit; thalamo deliciae reconduntur. In domum matris meae introducam eum, inquit. In quam domum, nisi de qua olim praenuntiarat Judaeis: Ecce relinquetur vobis domus vestra deserta? Fecit quod Reliqui, ait, domum meam, dimisi haereditatem meam : et nunc ista pollicetur reducere illum, et domni matris suae perditam salutem restituere. Et si hoc parum videtur, audi quid boni adjiciat: Et in cubiculum genitricis meae. Qui ingreditur thalamum, sponsus est. Magna amoris potentia! Salvator indignabundus exierat de domo et haereditate sua: et nunc ad hujus gratiam mitigatus inflectitur ita, ut redeat non modo Salvator,
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥdm siłr exeat qui siłr uirit. more bestiali
ĩcubuit tͥrenis. morte bestiali excedet t̃ris.
audli aliud. Quid mirũ si fimilem sortimur
eritũ. qui ⁊ summilẽ hñis introitũ. uñ enĩ
hõib nͥ de siłitudĩe bestiali ille tã ĩtẽꝑans
ardor ĩ coitu. tã ĩmod̾atꝰ dolor ĩ partu. Ita
hõ ĩ ꝯceptu ⁊ertu in uita ⁊ morte ꝯꝑatꝰ ẽ¬
libera creatura sibi subclitũ appetitũ ñ reg̃
ũ dĩa. ħ seqͣr ⁊ obsequit ut ancilla: ñne

Expanded text:
militer exeat, qui similiter vixit? More bestiali incubuit terrenis, morte bestiali excedet terris. Audi aliud. Quid mirum si similem sortimur exitum, qui et similem habemus introitum? Unde enim hominibus, nisi de similitudine bestiali, ille tam intemperans ardor in coitu, tam immoderatus dolor in partu? Ita homo in conceptu et ortu, in vita et morte libera creatura sibi subditum appetitum non regit ut domina, sed sequitur et obsequitur ut ancilla? Nonne
Abbreviated transcription (Latin):
scłm p̃destinationẽ nũquã eccła electoꝵ
penes am̃ ñ fuit. Si miratur ħ ĩfidelis:
dico. qui ut młta alia ira hocquoꝙ de
diuiciis bonitatis eiꝰ ñ ÷ ueritus dimul¬
gare secretum. ⁊ bñ dixit. nos ĩquiens
in õi bndictõe spiritali in celestib ĩ xp̃o
sicut eleg̃ nos ĩ ip̃o an mundi ꝯstitutiõẽ.

Expanded text:
secundum praedestinationem nunquam Ecclesia electorum penes Deum non fuit. Si miratur hoc infidelis, dico, qui, ut multa alia, ita hoc quoque de divitiis bonitatis ejus non est veritus divulgare secretum: Benedixit nos, inquiens, in omni benedictione spirituali, in coelestibus in Christo, sicut elegit nos in ipso
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntas cont̃ria ĩuenit᷑. q̃z iniquitas ngx¬
nna. Cui .N. ñ iniqꝰ qui mͥ sum: Q sibi neꝙͣ
ista est.Scio q non est ĩ me bonũ ĩ qͥt. Disc̾nit
tñꝗd̾ dicit in se. in carnȩ sua intͥpretãs p̃p
contradictoriam legemq̃mea z. Nam hab⁊
bonam bonus: an mala sua est q̃z ĩ carne
sua. ⁊ iõ de mala malꝰ. ⁊ mmime bonus de
bona: Non÷ ita. lex dei eius inm̃de ipsuis.
atq ita inm̃te. ut sit ⁊ m̃tis. C̃estis ip̃e qͥ
ait. Inuenio aliam legẽ ĩ m̃b̾s meis repu¬
gnantẽ legi m̃tis mee. Nũqͥd suũ qd̾ carniᷤ
Q dmdicã qd̾ id̾ ip̃e magist᷑ dicit: Nã mente
qͥd̾ fl̾uens legidri. carne ã legi pecc̃ĩ. Qid mag̃
suum fateatur euident̾ ostendit. cũ malũ
qd̾ ĩ carne est ita a se alienũ censet ut dicat.
Itaq iani ñ ego oꝑor illud. s qd̾ habitat in
me pece̾m. ĩ iõ fortassis signant̾ aliã dix̾it
legem ĩuentã in m̃bͥs sius qͣm alienã hanc

Expanded text:
oluntas contraria invenitur, quae est iniquitas maxima. Cui enim non iniquus, qui mihi sum? Qui sibi nequam, torum vox ista est: Scio quia non est in me bonum, inquit. Discernit tamen quod dicit: In se. In carne sua interpretans, propter contradictoriam legem, quae in ea est. bonam bonus? An mala sua est quae est in carne sua, et ideo de mala malus; et minime bonus de bona? Non est ita. Lex Dei ejus in mente ipsius, atque ita in mente, ut sit et mentis. Testis est ipse qui ait: Invenio aliam legem in membris meis, repugnantem legi mentis meae. Nunquid suum quod carnis dicam, quod idem ipse magister dicit? Nam mente quidem serviens legi Dei, carne autem legi peccati; quid magis suum fateatur evidenter ostendit, cum malum quod in carne est, ita a se alienum censet, ut dicat: Itaque jam non ego operor illud, sed quod habitat in me peccatum. Et ideo fortassis signanter aliam dixerit legem inventam in membris suis, quod alienam hanc,
Abbreviated transcription (Latin):
go offendiculũ dare q̃at. si ñ ꝯplanet᷑. Et m
fallor sunt deh stantib quib iam scrupulũ
mouit qd̾ dicere uoio. tͥna illa u̾bi siłitudo
qͣm aĩe assignauimꝰ. ĩmo q ĩsignitã adũti¬

Expanded text:
go, offendiculum dare queat, si non complanetur. Et, ni go, offendiculum dare queat, si non complanetur. Et, ni fallor, sunt de hic stantibus, quibus scrupulum movit quod dicere volo. Trina illa Verbi similitudo, quam animae assignavim
Abbreviated transcription (Latin):
uid uobis iiͦ. Possumꝰ ne iã regreli
ad exponendi ordinem ũn digressi
sumꝰ qr paret ꝓpinquitas ubi ⁊ aĩe.
pro qua uriꝙ demonstianda digressio ip̃a
tis in hiis q̃ dictas̃ adhuc resrd̾e sentirẽ. Nil
minus tn fidenti aĩo retentantẽ ⁊ reseruan¬
tem sibi ut hr̃et quit diceret denuo t̾ctat᷑us.
Et ecce uox ad eum ut qͥd̾ ei iusũ ÷. Doñ istd̾
tenebis aliud ñ accipies. Qd̾ si retinuisset
ñ prouidendo sue ĩ opie s frat̾ns profectib
iuidendo. ñne m̾ito ⁊ hoc ip̃m qd udebat᷑
habere auferetur ab eo. Qd̾ quid̾ longe a ser¬
uo ur̃o semper faciat ds̃ sicut semper fec̃.
Sic mͥ iugiter habundare dignetur fons
ille indeficiens sap̃ie saluraris. qͦmͦ sñ ĩui¬
dia uobis cõicaui. ⁊ refuch quiͥd mͥ ĩfund̾e
hactenus aignatus ÷ ip̃e. Si ego uos fraudo
a quo iã ñ uerear ip̃e fraudari. ne a d̾o̾ qͥdẽ.
Est itaꝙ inlnis q̃ dicta s̃ aliqͥd qd̾ ut uereore¬

Expanded text:
uid vobis videtur? possumusne jam regredi ad exponendi ordinem unde digressi sumus; quia patet propinquitas Verbi et animae, pro qua utique demonstranda digressio ipsa . Non minus tamen fidenti animo retentantem et reservantem sibi, ut haberet quod diceret denuo tractaturus; et ecce vox ad eum, ut quidem ei visum est: « Donec istud tenebis, aliud non accipies. » Quid si retinuisset, non providendo suae inopiae, sed fraternis profectibus invidendo? nonne merito et hoc ipsum, quod videbatur habere, auferretur ab eo? Quod quidem longe a servo vestro semper faciat Deus, sicut et semper fecit. Sic mihi jugiter abundare dignetur fons ille indeficiens sapientiae salutaris, quomodo sine invidia vobis communicavi, et refudi quidquid mihi infundere hactenus dignatus est ipse. Si ego vos fraudo, a quo jam non verear ipse fraudari? Ne a Deo quidem. 2. Est itaque in his quae dicta sunt aliquid, quod, ut vereor e
Abbreviated transcription (Latin):
s de libertade. ista sufficiãt. Ĩ libello quẽ o¬
de gr̃a ⁊ libero arbitͥo scͥpsi diuersa fortas¬
sis de ymagine ⁊ similitudine disputata
legunt᷑. s ut arbitror ñ adu̾sa legistis illa.
ista audistis. q̃nã mag̃ probets ur̃o indi
cio uerelinqͦ. uł si quid meliꝰ utsq sapitis.
in hoc gaudeo. ⁊gaudebo. Aut qͦqͣmͦ illa se
netis. Simplicitatẽ. imorcalitatẽ lib̾tatẽ.
Et h uobis liquido appauere iã arbitioraiã
pro ingenita atq ĩgenua similititoĩe que ĩ
hiis tam exumie claret. ñ paruã cũ uͥbo hr̃e

Expanded text:
 de libertate ista sufficiant. In libello, quem de Gratia et Libero Arbitrio scripsi, diversa fortassis de imagine et similitudine disputata leguntur; sed, ut arbitror, non adversa. Legistis illa, ista audistis: quaenam magis probetis  alicio derelinquo; vel si quid melius utrisque sapitis, in hoc gaudeo et gaudebo. At quoquo modo illa se netis; simplicitatem, immortalitatem, libertatem. Et hoc vobis liquido apparere jam arbitror, animam pro ingenita atque ingenua similitudine, quae in his tam eximie claret, non parvam cum Verbo habere
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd nolle ne qͥ as. nec multũ siubẽ.
malo mͦ sub hac uoluntaria qͣdã ac ma¬
le ubem neccͣltate ⁊ ancilla tenet᷑ ⁊ libera.
ancilla. p̃p̃ necc̃itatẽ. libera: pp̃ uolũtatẽ
ĩ qd̾ mag̃ mirũ mag̃q miseru. ÷. eorea qͦ
libera. eoq ancilla quo rea. ac ꝑ ħ: coan¬
cilla quo libera. Miser egohõ quis me li¬
berabit a calũpnia uꝰ pudende su̾itutis.
miser. s liber. liber: qi hõ. miser: qr seruus.
liber: qr similis dõ. miser. qr cont̃riꝰ d̃o. O
custos hominũ quare posiuisti me contͣ¬
rium tͥ. Posiusti enĩ cumñ ꝓhibuist. a¬
lioqͥn ip̃e me posui. ⁊ fc̃s sum mͥmec ipsi

Expanded text:
d nolle nequeas, nec multum obluctanmalo modo sub hac voluntaria quadam ac male libera necessitate, et ancilla tenetur, et libera: ancilla, propter necessitatem; libera, propter voluntatem: et quod magis mirum, magisque miserum est, eo rea quo libera, eoque ancilla quo rea, ac per hoc eo ancilla quo libera. Miser ego homo, quis me liberabit a calumnia hujus pudendae servitutis? Miser, sed liber. Liber, quia homo; miser, quia servus. Liber, quia similis Deo; miser, quia contrarius Deo. O custos hominum, quare posuisti me contrarium tibi? Posuisti enim, cum non prohibuisti. Alioquin ipse me posui,
Abbreviated transcription (Latin):
illũ ĩ domũ matͥs mee. ⁊ ĩcubiculũ gan¬
tris mee. Magna eccłe caritas. q̃ ne embi
quid̃ synagoge suas delicias ĩuidet. qrd̾
benigniꝰ. ut quẽ dilig̾ aĩa sua ip̃m cõicare
parata sit ⁊ ininice. Nec mirũ t̾̃i q salꝰ
ex iudeis÷. Ab locum unde exierat reu¬
titur saluator. ut peliqͥe isr ł salue sĩt.
ꝯ̃ rami radici. ñ matͥ filii ingͣtis̃. ñ ranu
radici ĩuideãt qd̾ ex ea fũpsere ubiꝰ. ꝯ̃ fili

Expanded text:
illum in domum matris meae, et in cubiculum genitricis meae. Magna Ecclesiae charitas, quae ne aemulae quidem Synagogae suas delicias invidet. Quid benignius, quam ut, quem diligit anima sua, ipsum communicare parata sit et inimicae? Nec mirum tamen, quia salus ex Judaeis est . Ad locum unde exierat, revertatur Salvator, ut reliquiae Israel salvae fiant. Non rami radici, non matri filii ingrati sint. Non rami radici invideant quod ex ea sumpsere: non filii
Abbreviated transcription (Latin):
sub pecc̃o tenet uobuntarie sermend.
bide quid dicas ait aliquis mͥ. su uolu¬
retinet. mag̃ retinet᷑ ⁊ nolens. dãbci
g dicet aut quid respondebit ei cũ ip̾e
cerit. Quid fecit. seruã se fecit. Uñ att
qui facit peccm. seruus est pecti. Prepdi
cum peccauit. peceauit ã cũ petõ obe¬

Expanded text:
sub peccato tenet, voluntarie serviendo. 8. Vide quid dicas, ait aliquis mihi. Tune volunretinet; magis retinetur et nolens. Bene hoc ergo dicet, aut quid respondebit ei, cum ipsa fecerit? Quid fecit? Servam se fecit: unde dicitur: Qui facit peccatum servus est peccati . Propterea, cum peccavit peccavit a
Abbreviated transcription (Latin):
spicere radeantur nͥ lominus mñt ip̃a censo¬
rius quidã arbiter is aĩe ꝯculis dnudicat
⁊ discernit. sicut arbiter indiscernendo
ita in eligendo liber. Uñ ⁊ libeꝵ noĩat᷑ arbi¬
tͥum. ꝙ liceat u̾sari in hiis pro arbit̾o uo¬
luntatis. In homo ad promerend̃ pot̾is.
Omneq̃. qd̾ feceris tonũ malũue qd quid̃
non facere liberũ fuit: m̾to ad meritũ
reputatur. ⁊ ut m̾ito laudatur nom is
tm qui potuit facere mala ⁊ ñ fecit. s ⁊ qͥ
potuit non facere bona ⁊ fecit. ⁊ ita malo
ñ caret m̾ito tam is qui potuit ñ facere
mala ⁊ fecit qm qui potuit facere bona ⁊
nonfecit. uͥ autem ñ libertas nm̾itũ.
Propt̾ea q̃ sunt carentia rõne aĩalra. nͥl
merentur. ꝙr sicut deliberatione ira et
libertate carent. Sensu aguntur. flint
ĩpetu. rapuint᷑ appetitu. Neq .i. iudi¬
cium hñt quo se uidicent. sinue regãt.
senec ĩstr umentũ quid̃ iudicii .l. ronẽ.

Expanded text:
spicere videantur. Nihilominus inter ipsa censorius quidam arbiter is animae oculus dijudicat et discernit, sicut arbiter in discernendo, ita in eligendo liber. Unde et liberum nominatur arbitrium, quod liceat versari in his pro arbitrio voluntatis. Inde homo ad promerendum potis. Omne etenim quod feceris bonum malumve, quod quidem non facere liberum fuit, merito ad meritum reputatur. Et, ut merito laudatur, non is tantum qui potuit facere mala, et non fecit, sed et qui potuit non facere bona, et fecit; ita malo non caret merito tam is qui potuit non facere mala, et fecit, quam is qui potuit facere bona, et non fecit. Ubi autem non est libertas, nec meritum. Propterea quae sunt carentia ratione animalia, nihil merentur; quia sicut deliberatione, ita et libertate carent. Sensu aguntur, feruntur impetu, rapiuntur appetitu. Neque enim judicium habent, quo se dijudicent sive regant, sed ne instrumentum quidem judicii, id est
Abbreviated transcription (Latin):
rupti corꝑis uiciato ac uicioso amore
Languescens ⁊ iacens. amorẽ ꝑit nsticie
ñ adimitit. ita nescio quo prauo imuird
mͦ ip̃a sibi uoluntas pecc̃o qͥd̾ ÷ in det̾ius
mutata. necc̃itatẽ facit. ut nec neces¬
sitas cũ uolũtaria sit excusare ualeat
uoluntatẽ. nec uoluntas c̃ sit illecta
exclud̾e necc̃itatẽ. Est .a. necc̃iras ħ qͣdã¬
modo uoluntaria. est fauorabilis ius.
q̃dã p̃mendo blandiens ⁊ blandiendo
pͥmens. U̾ sese rea uoluntas u̾ͥ lemel
ꝑeat̃o ꝯsenserit nec excut̾e iam ꝑse nan
cuiare tn ullatentis de rõe q̃at. Inde q̃re
illa uox ueluti gementis fub ouiere nei¬
tatis huiis. Dñe in qͥt ium patiore tes¬
causaretur abuersus dñm cũ itolaret
sua ipsiꝰ potius incausa foret. atceride qt
curus intułit. Quid dicã aut qͥs refpre¬
bit mͥcum ip̃e fecerim. Premebat᷑ up
ñ alio t̃n qͣm uoluntarie cuiusdã seu¬
tutis. ⁊ erat pro seruitute oiud̾ misat bͥl
s prouoluntate ĩ excusabilis. Uolitts

Expanded text:
rupti corporis vitiato ac vitioso amore languescens et jacens, amorem pariter justitiae non admittit. Ita nescio quo pravo et miro modo ipsa sibi voluntas, peccato quidem in deterius mutata, necessitatem facit: ut nec necessitas, cum voluntaria sit, excusare valeat voluntatem; 1552 nec voluntas cum sit illecta, excludere necessitatem. Est enim necessitas haec quodammodo voluntaria. Est favorabilis vis quaedam, premendo blandiens, et blandiendo premens: unde sese rea voluntas, ubi semel peccato consenserit, nec excutere jam per se, nec excusare tamen ullatenus de ratione queat. Inde querula illa vox veluti gementis sub onere necessitatis hujus: Domine, inquit, vim patior, rescausaretur adversus Dominum, cum voluntas sua ipsius potius in causa foret, attende quid secutus intulerit: Quid dicam, aut quid respondebit mihi, cum ipse fecerim? Premebatur jugo, non alio tamen, quam voluntariae cujusdam servitutis; et erat pro servitute quidem miserabilis, sed pro volu
Abbreviated transcription (Latin):
rant. Sec aliis ꝓfecto regi legib regnũ
caritatis decebat qm piis ip̃oꝵ qui pirer
regnat᷑isunt mutiusq amorib ⁊ puris
oꝑarii dignitate. Os nẽpe facit qd̾ uult
sola ip̃a facilitate uolendi. sine estu. sñ

Expanded text:
fecto legibus regnum charitatis regi decebat, quam piis ipsorum qui pariter regnaturi sunt, mutuisque amoribus, et puris operarii dignitate. Deus nempe facit quod vult sola ipsa facilitate volendi, sine aestu, sine
Abbreviated transcription (Latin):
ñ redigit᷑ in nichi. s dissilit in partes ut
ad suũ qd̾q recurrat pͥncipiũ. u̾bi causa
aeradaerem. ignis ad ignt̃. ⁊ reliq̃ ĩ h̃c mod̾.
ĩferiorem gradũ potiit ꝑuenire. Sola
que imp̃o stare cognoscitur aĩa hõis ĩ
e dignitatis creata ẽ. uita a uita. sĩplex
asimplici. ĩmortalis ablmortali. ut nõ
inuere est. in quo solus stat beatꝰ ⁊ solus
potens rex regum ⁊ dñs dñantiũ. Accep̃¬
ut supdiximus hoc erit aliqñ ẽẽ qd beatã

Expanded text:
n redigitur in nihilum, sed dissilit in partes, ut et ad suum quodque recurrat principium; verbi causa, aer ad aerem, ignis ad ignem, et reliqua in hunc modum. e ad hunc inferiorem gradum potuit pervenire. Sola, quae in ipso stare cognoscitur anima hominis, in eo dignitatis creata est, vita a vita, simplex a simplici, immortalis ab immortali, ut non d beate vivere est, in quo solus stat beatus, et solus potens, Rex regum, et Dominus dominantium. Acceput supra diximus, hoc erit aliquando esse quod beatam
Abbreviated transcription (Latin):
qui tͥ. ego qui mͥmet contrariꝰ fẽs sũ. atq
in m̃bͥs meis ĩienio qb contͣdicat ⁊ mẽti
meş ⁊ legi tue. Quis me liberabit demanib
meis: Non .n. qd̾ uolo ħ ago. s me ñ alio ꝓ¬
hibente. et qd̾ odi uid̃ facio. s me ñ auo
taria. forsitan .N. sic possem excusari. aũ
certeita cẽt uoluntaria. ut ñ uolenta
Ofecto .ni. sic possem corrigi. ꝯc̃ uͦ nusqͣm
crit᷑ misero patet. quẽ ⁊ uoluntas ut dyxł
merrusabilẽ. ⁊ incorrigibilẽ necc̃itas fac̃.
quoquerar. de me. ego ille pecc̃or. ille ex lex
illemiqͦ. Pectator. qi peccani. Exlex. qr uõ¬

Expanded text:
met contrarius factus sum, atque in membris meis invenio quod contradicat, et menti meae, et legi tuae; quis me liberabit de manibus meis? Non enim quod volo, hoc ago, sed me, non alio prohibente, et quod odi, illud facio , sed me, non alio taria; forsitan enim sic possem excusari: aut certe ita esset voluntaria, ut non violenta; profecto enim sic possem corrigi. Nunc vero nusquam exitus misero patet, quem et voluntas, ut dixi, inexcusabilem, et incorrigibilem necessitas facit. quo querar? De me. Ego ille peccator, ille exlex, ille iniquus. Peccator, quia peccavi; exlex, quia vo
Abbreviated transcription (Latin):
um quem diligit aĩa mea uidistis:
O amor p̾ceps. uehemẽs. flagrãs.
ĩpetuose. qui prec̃ te alnid cogita
rensinis. fastidis cet̾a. ꝯtempnis oĩa p̃ter
te. deꝯtentus. Confundis ordines. dissi¬
mulas usum. modũ ignoras. totũ qd̃
oportunitatis. qd̾ ioĩs. qd̾ pudoris. qd̾ ꝗ¬
silii iudiciiue ẽẽ ur tͥumphans ĩ tem ⁊ip

Expanded text:
um quem diligit anima mea vidistis? O amor praeceps, vehemens, flagrans, impetuose, qui praeter te aliud cogitare non sinis, fastidis caetera, contemnis omnia praeter te, te contentus! Confundis ordines, dissimulas usum, modum ignoras; totum quod opportunitatis, quod rationis, quod pudoris, quod consilii judiciive esse videtur, triumphas in temetip
Abbreviated transcription (Latin):
frustra oĩo. Nã seqͣr. thesauritat ⁊ ignorat
cui ꝯgregabit ea. surignorat nͥq ̃li¬
nans se ad ħ ĩfima ⁊ t̾renia thesaurrat s
trã. Prorsus ignorat de hiis q̃ terre cõmie¬
tit. cui ꝯgregabit ea. tynee ne demoliẽt
anfuri effodienti. hosti diripienti an
igni deuoranti. Et in misero hõi ĩuant
se ⁊ ĩcubanti hiis q̃ in t̾ra s̃. flebilis not
illa de pc̃o. Miser fc̃s sum ⁊ cͣuatus sũ uss

Expanded text:
Frustra omnino: nam sequitur: Thesaurizat, et ignorat cui congregabit ea . Cur ignorat, nisi quia inclinans se ad haec infima et terrena, thesaurizat sibi terram? Prorsus ignorat de his quae terrae committit, cui congregabit ea, tineaene demolienti, an furi effodienti; hosti diripienti, an igni devoranti. Et inde misero homini incurvanti se, et incubanti his quae in terra sunt, flebilis vox illa de psalm
Abbreviated transcription (Latin):
uesitum añ de affinitate aĩe. so u̾¬
bum. atq id qͥd̃ neccie. que enĩ
ꝯuentio tante maiestari ⁊tante
pauꝑtati. ut more ⁊ amore sponsoꝵ ułuti
ex equo sese ꝯplecti referant᷑. sublimitas
illa ⁊ illa humilitas: Nã siu̾e Idam̃s ual¬
deleta fiducia ÷. si falso: ualde punienda
audacia. Propterea ergo de ꝯueniencia
hoꝵ q̃rend̾. fuit. q̃ qͥd̾ iam multa ĩ uen¬
ta est. s s oĩs. Quis .ii. uł numis hebes
ñ uideat qͣm see iutino respicrãt ymago
⁊ qd̵ ad inaginẽ estr Qx̃ utiq unũ uni ⁊ altũ altĩ
sermo si recolitis assignauit hesternus. Decde i¬
magine tantum. etiam de similitudine del¬
stͣta ibidẽ ꝓpĩquitas est nͥ qd ip̃a similitudoi
quo uł in quil potissimũ ꝯstet. necdii i
nobis est declaratum. Age iam inten dam
dec larationi huic. uͥ quo aĩa pleniꝰ fuãlii¬
noscet originem: eo ampliꝰ erubescat nĩ¬
tam hr̃e degenerem.ĩmo uͦ qd̃ pecc̃o uic¬
atum dep̃hend̾it ĩ nat᷑a. studeat refcrm¬

Expanded text:
ante de affinitate animae ad Verbum, atque id quidem necessarie. Quae enim conventio tantae majestati et tantae paupertati, ut more et amore sponsorum, veluti ex aequo, sese complecti referantur sublimitas illa, et illa humilitas? Nam si vere id de laeta fiducia est; si falso, valde punienda audacia. Propterea ergo de convenientia horum quaerendum fuit: quae quidem jam multa inventa est, sed non omnis. Quis enim, vel nimis hebes, non videat quam se e vicino respiciant imago et quod ad imaginem est? Quorum utique unum uni, et alterum alteri sermo, si recolitis, assignavit hesternus. Nec de imagine tantum, sed etiam de similitudine demonstrata ibidem propinquitas est, nisi quod ipsa similitudo in quo vel in quibus potissimum constet necdum a nobis est declaratum. Age, jam intendamus declarationi huic, ut quo anima plenius suam agnoscet originem, eo amplius erubescat vitam habere degenerem; imo vero quod peccato vitiatum deprehenderit in natura, studeat reform
Abbreviated transcription (Latin):
probat. Oportet nãꝙ id qd̾ ad ymaginẽ:
cum ymagine quenire ut ñ iuacuum
participare nom̃ ymagĩs quẽad ͤ yma
go ip̃a solo uł uacuo nose uocitat᷑ yma¬
go. habes uͦ de eo qͥ ymago: q c̃ ĩforma¬

Expanded text:
probat. Oportet namque id quod ad imaginem est, cum imagine convenire, et non in vacuum participare nomen imaginis, quemadmodum nec imago ipsa solo vel vacuo nomine vocitatur imago. Habes vero de eo qui imago est,
Abbreviated transcription (Latin):
beate uiuere. gͦ si uerbi est słd propt
sublimitatẽ hoc aĩe pp̃ sim ilitudineti
salua quid̃ eminencia u̾bi. palam est
affinitas nat᷑aꝵ. palam aĩe p̃rogatim.
⁊̃ ut qd̾ drͣ planiꝰ fiat: soli deo id est eẽ qiꝰ

Expanded text:
ivere. Ergo si Verbi est illud propter sublimitatem, hoc animae propter similitudinem, salva quidem eminentia Verbi, palam est affinitas naturarum, palam animae praerogativa. Et ut quod dicitur planius fiat, soli Deo id est esse, qu
Abbreviated transcription (Latin):
minis assero. ne deo excellentits aliqͣa
c̃ẽ assenciar. Sam ⁊ magnitudĩe dico:
magnũ. s q̃ ip̃ez. ne maius aliqͥd d̾oponã.
i bonitate fateor bonũ. f ñ alia qm̃ ip̾e.ẽ.
ne meliꝰ ip̃o aliqͥd mͥ iudear ĩuenisse. ft
de cetis in hẽ mod̾. Securus ⁊ libens ꝑgo.

Expanded text:
um nihilominus assero, ne Deo excellentius aliquid esse assentiar. Nam et magnitudine dico magnum, sed quae ipse est, ne majus aliquid Deo ponam; et bonitate fateor bonum, sed non alia quam ipse est, ne melius ipso aliquid mihi videar invenisse; et de caeteris in hunc modum. Securu
Abbreviated transcription (Latin):
respond̾e appareat. qd̾ ad ymaginẽ est ⁊
yͥmaginem. sicut p̾mago qͦq nlominꝰ
ĩutͦq respondet illi cuiꝰ ymago÷. Nempe
eiꝰ ⁊ut ip̃a recta ⁊ magna sit. h̃t aĩa que ad
ymaginẽ est. s dico. Sichiłne gͦ ãpliꝰ habr
ad m̃surã accepit. illa ad eqͣlitatẽ. An nõ
plus ħ. Adu̾te ⁊ aliud. huic utrũq aũ cre¬
atio aut dignatio ꝯtulit. illi gn̾atio. atq
id magnificentiꝰ ẽẽ sĩ dubiũ. S ne ħ qͥdẽ
eminentiꝰ eẽ quis abnuat qd̾ eũ ado huic
illi ⁊ de deo utr̃ꝙ: sit .i. de dei sub̃a. Eiͣt enu¬

Expanded text:
respondere appareat quod ad imaginem est, et imaginem; sicut imago quoque nihilominus in utroque respondet illi cujus imago est. Nempe ejus, ut et ipsa recta, et magna sit: habet anima, quae ad imaginem est. 3. Sed dicad mensuram accepit, illa ad aequalitatem. An non plus hoc? Adverte et aliud. Huic utrumque aut creatio, aut dignatio contulit; illi generatio. Atque id magnificentius esse non dubium est. Sed ne hoc quidem eminentius esse quis abnuat, quod cum a Deo huic, illi et de Deo utrumque sit, id est de Dei substantia. E
Abbreviated transcription (Latin):
tu sñe epõꝵ humilĩt acqͥescẽs. tam ħ quã
cetera digna rep̃hensione ĩuenta. ꝓpͥo
ore dampnauit. S ꝑꝑ eos qui ad huc libr
illum contͣ apłicũ utiq ꝓmulgatũ ibid̾
int̾dictum tͣnsscͥbere ⁊ lectitare fertintur
ꝯtentiosiꝰ ꝑsistentes seqͥ ep̃m ĩ quo ip̃e ñ
stenit. ⁊ er roris qͣm correptionis magis¬
trum hr̃e malentes. Non solũ ã s ⁊ pp̃
credidi ext̃sum hũc facere. ut si qui forte
ilłd. ⁊ purgato m̃tisstomaco ad id quod
scd̃m ꝓmissionẽ nram dicẽd̾ de siłitudse
suꝑ accedentes pͣiora rã ĩ gaudio ñ de
nr̃is hauriant s de fontib satuatoris spõ¬

Expanded text:
scoporum humiliter acquiescens, tam haec quam caetera digna reprehensione inventa proprio ore damnavit; sed propter eos qui adhuc librum illum, contra apostolicum utique promulgatum ibidem interdictum, transcribere et lectitare feruntur, contentiosius persistentes sequi episcopum, in quo ipse non stetit, et erroris quam correctionis magistrum habere malentes. Non solum autem sed etcredidi excursum hunc facere: ut si qui forte illud, et purgato mentis stomacho, ad id quod secundum promissionem nostram dicendum de similitudine superest accedentes, puriora jam in gaudio non de nostris hau
Abbreviated transcription (Latin):
s dñm suum iħ̃m qui absq dubio ⁊ supͣ
ipõs est ⁊ ultͣ. uñ ⁊ ait. tͣnsite aome om̃s
uestigabat. Non mͦ .nł. de morte ad iuitã
hanc oportuit ꝑrt̃ ptͣusire. Alioqͥn nõ
potat app̃hend̾e que ñ ꝑ ead̾ uestigia se¬
q̃ret᷑ quoꝯꝙ ierat. Et ut qd̾ dico clariꝰ sit.
si dñs m̃s iħe surieriss qd̾ a mortuis s ad
illum q̃rentẽ tͣnsire solũmodo oport̾et.
m̾to se ⁊̃ ista non tͥnsisse s ꝑtransisse phi¬
buit. q̃hũc fide quid ⁊ deuotione celos ad¬
usꝙ secuta. Igit᷑ cred̾e̾ resurrectionẽ tͣnͣ¬
sire est. crede̾ ⁊̃ ascensionem ꝑtͣnsire. Et for¬
qd̾ sĩbi deerat instructa ab ilł. qr .s. qͥsur¬

Expanded text:
num suum Jesum, qui absque dubio et supra ipsos est, et ultra. Unde et ait: Transite ad me, omnes vestigabat. Non modo enim de morte ad vitam hanc oportuit pariter pertransire? Alioquin non poterat apprehendere, quem non per eadem vestigia sequeretur quocunque ierat. 3. Et ut quod dico clarius sit, si Dominus meus Jesus surrexisset quidem a mortuis, sed ad illum quaerentem transire solummodo oporteret,merito se etiam ista non transisse, sed pertransisse perhibuit, quae hunc quidem fide et devotione ad coelos usque secuta est. Igitur credere resurrectionem transire est, credere etiam ascensionem pertransire. Et forod sibi deerat instructa ab illis, qu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtransissem eos. ⁊ bn eos. n̾atã ipos qͣm
cet̾a m̃bra sua. q̃ sunt suꝑ t̾rã. cap̃ nr̃m
punctis p̃cesũt duob. atq inscendit.
resur rectioneitaut diximus ⁊ascensi¬
⁊ fides nr̃a. uͥ.N.illa eũ ñ seq̃ret᷑. Si ascen¬
derit ĩ celum ip̃a illic. si descend̾it ad ĩtnũ
ad. ⁊ si sũpserit pennas suas dilucło ⁊ ha¬
b̃itau̾it ĩ extremis maris. illuc ait ma¬
nus tua deducet me. ⁊ tenebit me dexc̃a
tua. Nõne deniq scd̾m hãc õip̃c ⁊ sũme bo¬
mis pat̾ sponsi ꝯfuscitauit ⁊ ꝯfede nos fec̃
quo nec dũ re ip̃a ꝑuenit. Arbitror ⁊ illd̾
planũ. crar se ꝑt̃nsisse potiꝰ qm tͥnsisse di¬
cere maluit. ⁊̃ nos ĩnseamꝰ ad ea q̃ seꝯtur.
ẽ enui .i. nec dimittã donec ĩtro ducam
illum ĩ domũ matͥs meȩ: ⁊ ĩ cubiculum

Expanded text:
 eos: nam tam ipsos, quam caetera membra sua, quae sunt super terram, caput nostrum punctis praecessit duobus atque transcendit, resurrectione, ut jam diximus, et ascensiilla eum non sequeretur? Si ascenderit in coelum, ipsa illic est; si descenderit in infernum, adest; et si sumpserit pennas suas diluculo, et habitaverit in extremis maris, illuc, ait, manus tua deducet me, et tenebit me dextera tua . Nonne denique secundum hanc omnipotens et summe bonus Pater sponsi quo necdum re ipsa pervenit. Arbitror et illud planum, cur se pertransisse potius, quam transisse dicere maluit. Et nos transeamus ad ea quae sequuntur. 4. Tenui eum, nec dimittam, donec introducam illum in domum
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ ip̃o iħu. ad̾o fortiterdenet quẽ dilig̃ aĩa
sua. ad̾o illi adherere deo bonũ. Glutiñ ͤ¬
bonũz. ait ysaias. go ħ tenatiꝰ gluatino
qd̾ nec aquis eliut᷑ nec uentis dissolur¬
nec scindit᷑ gladiis. Deniꝙ aque multe ñ
potirunt extinguere caritatem. senui e¬
um nec dimittam. ⁊ sc̃s patartha. ñ te
ĩquit dimitt.̃ nͥbenedixis mͥ. It uista e

Expanded text:
iligit anima sua, adeo illi adhaerere Deo bonum est. Glutino bonum est, ait Isaias . Quid hoc tenacius glutino, quod nec aquis eluitur, nec ventis dissolvinec scinditur gladiis? Denique, aquae multae non poterunt exstinguere charitatem . Tenui eum, nec dimittam. Et sanctus patriarcha: Non te, inq
Abbreviated transcription (Latin):
spũ scõ: neqͣꝙͣ ab ĩuentorib sius tã familia¬
sustinuit ut illi effarent᷑ ad qd̃ uenissẽt
ip̃a locuta ÷ ⁊ qͥd̃ ex hũndancia cordis. Nũ
quẽ dilig̃ aĩa mea indistis: Sciebat qr beati
dict. esce hic ÷. ⁊ ecce illic. s ego tutiꝰ arbitͦr¬
mͥ fidẽ accõmodare nob̃. qui manducas¬
tis ibibistis cũ eo postqͣm resurrexamor¬
nis. ⁊ ħ dictum sit de eo qd̾ sponsa sciscitata
c̃ auigiib. Si quominꝰ. supplebit᷑ smõe

Expanded text:
sancto, nequaquam ab inventoribus suis tam familiasustinuit ut illi effarentur ad quid venissent; ipsa locuta est, et quidem ex abundantia cordis: Num quem diligit anima mea vidistis? Sciebat quia beatdicunt, Ecce hic est, et ecce illic: sed ego tutius mihi arbitror fidem accommodare vobis, qui manducastis et bibistis cum eo, postquam resurrexit a mortuis. Et hoc dictum sit de eo, quod sponsa sciscitata est a vigilibus. Si quo minus, supplebitur se
Abbreviated transcription (Latin):
met. Alioqͥn frustra ad audiẽd̾ logendũ ue
amoris carmen qui ñ amat accedit. q̃m oĩo
ñ potest caꝑeignntũ eloqͥũ. frigidũ pectꝰ.
barbara erit. ⁊ erit sic̃ es sonans ac cym¬
balum tymuens. Isti uͦ. uigiles loquor
lingua .i. studiis amoris. pietatisq offi¬
ciis. Demiq ita ĩbreui edoctã emittunt
deeo qd̾ q̃rit ut dicat. saululũ. c̃ ꝑtnsis¬
sem eos ĩueni quẽ dilig̃ aĩamea. Bñ pau¬
lulum. q uerbũ adbreuiatũ fecerñt ei.¬

Expanded text:
met. Alioquin frustra ad audiendum legendumve amoris carmen, qui non amat, accedit: quoniam omnino non potest capere ignitum eloquium frigidum pectus. barbara erit, eritque sicut aes sonans, aut cymbalum tinniens . Isti vero vigiles loquorlingua, id est studiis amoris pietatisque officiis. 2. Denique, ita in brevi edoctam emittunt de eo quod quaerit, ut dicat: Paululum cum pertransissem eos, inveni quem diligit anima mea. Bene paululum, quia verbu
Abbreviated transcription (Latin):
m est. Ĩ ea. ⁊ multa ⁊ unũ ⁊ diuersa iid̾
religunt᷑. ut nec de nu̾ositate reꝵ sum¬
at psuralitatẽ. nec alt̾ationẽ de uarieta¬
nat locis. nꝰqͣm ꝯtenta locoꝵ. Tempora
sub ea iͣnseunt ñ ei. futuxa ñ expectat.
pñta ñ recogitat. p̃sentia ñ exꝑitur. Re
alant a nobis kmñi recedãt nouelli. non¬

Expanded text:
 diversa in idem rediguntur, ut nec de numerositate rerum sumat pluralitatem, nec alterationem de varietanat locis nusquam contenta locorum. Tempora sub ea transeunt, non ei. Futura non exspectat, praeterita non recogitat, praesentia non experitur. 6. Recedant a nobis
Abbreviated transcription (Latin):
uer̃t. ⁊ om̃s pilleum sue uereꝯ die portãt¬
s ropt̃ ħ itaq ⁊ si ĩ reb ꝯditis iã creata ex¬
istens eccła nec sic tna creat᷑a aliqͣ ĩuem¬
ri pot̾at uł agnosci. miro utroq modo
ĩtim latens ⁊ nntͣ gremiũ beate p̃destina¬
tionis ⁊ int massam mistre dãpnatoĩs¬
set̾ĩn. qͣm celauerat ab et̃io p̃destinans
sapĩa. ⁊ tẽ creans potencia minime pro¬
diderat ab inicto.⁊ uisitans ꝓfecto gr̃a
ĩo ĩspirationẽ sup̃ nõiaui qd̾ de sponsi

Expanded text:
um  alias, pileum suae verecundiae portant. Propter hoc itaque, etsi in rebus conditis jam creata existens Ecclesia, nec sic tamen a creatura ulla inveniri poterat vel agnosci, miro utroque modo interim latens et intra gremium beatae praedestinationis, et intra massam miserae damnatieterum quam celaverat ab aeterno praedestinans Sapientia, et item creans Potentia minime prodierat ab initio; visitans profecto gratia ideo inspirationem
Abbreviated transcription (Latin):
distis: Sñ ꝓm̃ se i̾uentã ꝑhibrut abhiis
qͥ custodnnt craitatẽ. q̃ a dño ciuita¬
tis p̃rognitã iã se nouerat. ⁊ p̃uentas
qͣtinus illitalẽ eã ĩuenirẽt ñ facerẽt dit
a petro corneliꝰ. ⁊ paulꝰ ab anania ĩẽti
s̃. nã ambo p̾uenti a dño erãt ⁊pparati

Expanded text:
ibuit ab his qui custodiunt civitatem, quae a Domino civitatis praecognitam jam se noverat et praeventam, quatenus illi talem eam invenirent, non facerent. Sic a Petro Cornelius, et Paulus ab Anania inventi sunt, nam ambo praeventi a Domino erant et praeparati.
Abbreviated transcription (Latin):
uł ĩo ex parte ne sitoto pͥuaret᷑. ñ suꝑ eẽt
spes salutis. Nã si desinat magna ẽẽ ⁊ capax
alppe de capacitate ut dixiestimat᷑ aĩe mag¬
nitudo. ald uͦ sperare poss cuiꝰ caꝑar ñ foret
claudicans pede. ⁊ factus filius alienus. de
talib .ii. reor dc̃m. filii alieni mentiti:
ei. filii aliem ĩuet̾atis̃. ⁊ claudicauerõt
uerist. s corruer̃t aut qͥppiam simile. si ei

Expanded text:
Vel ideo ex parte, ne si toto privaretur, non superesset spes salutis. Nam si desinat magna esse, et capax. Quippe de capacitate, ut dixi, aestimatur animae magnitudo. Quid vero sperare posset, cujus capax non foret. claudicans pede, et factus filius alienus. De talibus enim reor dictum: Filii alieni mentiti sunt mihi, filii alieni inveterati sunt, et claudicaverunt verunt, sed: Corruerunt, aut quidpiam simile, si ex
Abbreviated transcription (Latin):
sup̃firmã petrã. Nunc uͦ nͥl hoꝵ loq̃ns
s pred solitũ quid̃ ꝑhibes se ĩuentã cũc¬
tari aliqͣntũ nos facit. ⁊atq ĩ suspitio¬
nemnos ducit late loco ꝙ sit diligenti
ĩtuend̾. uolebam fateor ptirȩ maꝵ sul¬
ducere huic sertitinio: c̃ suffic̾e ñ sentit̃.
secm reminiscens ĩ qnͣtis eq̃ dubiis iob

Expanded text:
firmam petram . Nunc vero nihil horum loquens, sed praeter solitum quidem perhibens se inventam, cunctari aliquantum nos facit, atque in suspicionem adducit latere loco, quod sit diligentius intuendum. 8. Volebam, fateor, praeterire, meque subducere huic scrutinio, cui sufficere non sentirem. Caeterum reminiscens in quantis aeque dubii