comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ria quam offilius uetuet tulit
cauetur ut si ẜuus ẜuaue in¬
sciente dño do .in. fec̾it ei capi¬
sufferre malũit. ¶ Huquo
qui finaliumq̃onũ obs uanda¬
rum cã facie locoꝵ ꝯu̾cunt ut
ex arbore arbust̾. aut ex silua
nouale aut aliquid eius mo¬
di fatiunt pena plectendi st̃.¬

Expanded text:
ria, quam diuus Nerua tulit, cauetur, ut, si seruus seruaue insciente domino dolo malo fecerit, ei capisufferre maluerit. Hi quoque, qui finalium quaestionum obscurandarum causa faciem locorum conuertunt, ut ex arbore arbustum aut ex silua nouale aut aliquid eiusmodi faciunt, poena plectendi s
Abbreviated transcription (Latin):
Ifideussorems magratuum mpe¬
namuł muitam q̃m ñ spospodis¬
creuit. ¶ꝓamelio romulo⁊duc¬
challꝰ. ri alii fideiusẜant. ¶boar
ronnili fiscus ut obligata sibi
sores tam in sortem ꝙ̃m usuras
quidep̾cabantur lecta senpode fide¬
se obligaiant nõ momem.¬

Expanded text:
ussores magistratuum in poenam vel multam, quam non spopondicrevit. Pro Aurelio Romulo conducThallus et alii fideiusserant: bona Romuli fiscus ut obligata sibi sores tam in sortem quam in usuras: qui deprecabantur. lecta subscriptione fidese obligaverant, non in om
Abbreviated transcription (Latin):
latus fũ aubto oxige nõ possum
honande aut ubtatis cã fc̃a belii¬
ssime ita diffimuntur q̃ ita mpo¬
mintur ut siprõnum. nbtus
offendit petantur.ib co spq̃ fit
enti inpõicum quid sit nb̃to qd¬
hoñet eus nbtatem dicendum
est ercepcom iocum fore siszsi pꝰ
int̾uastum h̃t quidemdubita¬
cõm qr neo eum cogebat hꝓm
metusolo ut mima pr̃om reuẽ¬
ciapro ita sesbiecisse.nt uł pẽari
q̃damstipuiacde se sbiċet. s no

Expanded text:
latus sum, a liberto exigere non possum. onerandae autem libertatis causa facta bellissime ita definiuntur, quae ita imponuntur, ut, si patronum libertus offenderit, petantur ab eo semperque sit nenti impositum quid sit liberto, qoneret eius libertatem, dicendum est exceptioni locum facere. sed si post interuallum, habet quidem dubitationem, quia nemo eum cogebat hoc metu solo uel nimi‹a› patrono reuerentia ita se subiecisse, ut uel poenali quadam stipulatione se s
Abbreviated transcription (Latin):
nata estisula. cumposte¬
ca totum flumen fuiemter
eam insulam ceꝑitaelicto
suo alucoquo maior ap¬
tes.quin⁊̃ isula meam
maiore qui intesteam ni¬
sulam fũat ⁊ eumfundũ
uicim qui cñfflum eraci
fu̾e cepit int̾eam insiua
⁊ fundum tuum incħoꝰ

Expanded text:
enata est insula et postea totum flumen fluere inter me et insulam coepit relicto suo alueo, qu‹o› maior amtes, quin etiam insula mea mmaiore, qui inter eam insulam fuerat et eum fundum uicini, qui trans flumen erat, fluere coepit inter eam insulam et fun
Abbreviated transcription (Latin):
te msnle aluens fiumis
exarint desisse insula ẽe.s
facilius quo ea res intelig¬
anto ñ exre quidem enis
Icindonatum est acquin

Expanded text:
sulae alueus fluminis exaruerit, desisse insulam esse, sed quo facilius res intellegmarito nec ex re quidem eius, cui donatus est, adquiri
Abbreviated transcription (Latin):
dam excollegis ꝑenorem plus de¬
bito intulerunt. paułir ndit
aliam cĩmẽẽ debitoris soluentis
aliam cͥditoris pignus distrahen¬
tis nam cum debitor soluit pecu
reditor oblatam adebi ceuoli¬
tore pecumam ut alia die accep¬
turus distulit mox pecumã qr
illarespublica utebat᷑ qiͣheres a
iussu pͥsidis sublata est item pu¬
pillares peciñaut possit ydones
noĩb credi ẜuata ita int̾empta
ẽ. quesitum est cnus detrimẽt᷑

Expanded text:
dam ex collegis per errorem plus debito intulerunt.Paulus respondit aliam causam esse debitoris soluentis, aliam creditoris pignus distrahentis: nam cum debitor soluit pecunreditor oblatam a debitore pecuniam ut alia die accepturus distulit: mox pecunia, qua illa res publica utebatur, quasi aerosa iussu praesidis sublata est: item pupillaris pecunia, ut possit idoneis nominibus credi servata, ita interempta est: quaesitum est, cuius detriment
Abbreviated transcription (Latin):
lus crminis defitir iic steue¬
onatus obiciemus marie
forte rem alii obligatam dis¬
similata obligõne ꝑ caluti¬
taten alii oistrax̾it ⁊ ꝓuiu¬
tañit uł in solutum ded̾it
nam hec oñis spes steiliõa¬
tus ꝯtinẽt s ct siqs m̃tes sup¬
pouerit uł obligatus auer¬
terit uł corruperit eq stel¬
honatus reus exit. ¶ Iter
siquis in posturam fetit uł¬
incollusionem inuocẽ alte¬
nus stemonatus pot̾it pos¬
culan et ut gn̾alit̾ dix̾m
deficiente titiulo crumis
ħ̾ crimenloc̾ ht̃ nec est opꝰ
stellionatus nusla iegitinua
est cum nec legittinium cri¬
men sit. solent autem ex
exͣordinem plecti dumi modo

Expanded text:
lus criminis deficit, illic stellionatus obiciemus. maxime forte rem alii obligatam dissimulata obligatione per calliditatem alii distraxerit uel permutauerit uel in solutum dederit: nam hae omnes species stellionatum continent. sed et si quis merces supposuerit uel obligatas auerterit uel si corruperit, aeque stellionatus reus erit. item si quis imposturam fecerit uel collusionem in necem alterius, stellionatus poterit postulari. et ut generaliter dixerim, deficiente titulo criminis hoc crimen locum habet, nec est opus stellionatus nulla legitima est, cum nec legitimum crimen sit. solent autem ex hoc extra ordinem plecti, dummodo
Abbreviated transcription (Latin):
tellionatus accusacio ad pre¬
siclis cogiutõem spectat.
Stellionatũ añt obiti põt p¬
se hus qui dolo quid fecerint
sciend̾ est .s. si aliud trimẽ nõ
est qd̃ obitiatur. Qd̾ enm
in prinatis indicus e de tolo

Expanded text:
tellionatus accusatio ad praesidis cognitionem spectat. Stellionatum autem obici posse his, qui dolo quid fecerunt, sciendum est, scilicet si aliud crimen non sit quod obiciatur: quod enim in priuatis iudiciis est de
Abbreviated transcription (Latin):
tecurionis filio nascat ucet par
euus anobierit qm mordinem
uenerit qd̾ benigne ent. tomit¬
tend. p̾terca sicẽceptus sit.aple¬
beio moxante edicionẽ pater
eiusdẽ decurion.atum. tocpt
an edõem admiserit nõ infau¬
orabilit ꝗs mediũ tp̃x illi x¬
dẽe uelut ia nat dixntebit nul¬
um pr̾is delictum ĩuocẽti fiuo

Expanded text:
decurionis filius nascatur, licet pater eius ante obierit, quam in ordinem uenerit? quod benigne erit admittendum. Praeterea si conceptus sit a plebeio, mox ante editionem pater eius decurionatum adeptus ante editionem amiserit: non infauorabiliter quis medium tempus illi prodesse ueluti iam nato respondebit. Nullum patris delictum innocenti filio
Abbreviated transcription (Latin):
Encralit roent defended ut q
clemẽtiore sinam passꝰ e obhoc
debeat humanitatis sine nec
decumonatu accipiat. s siꝗs
obfalsam cãm. ł aliam degͣui¬
orib nõ ad tp̃x relegatꝰ.s ad
temps ordĩe motus mea c̾a ẽ¬
ut possit ut possit ĩordinẽ re

Expanded text:
er id erit defendendum, ut qui clementiorem sententiam passus est ob hoc, debeat humanitatis sententiae nec decurionatum recipiat. Sed si quis ob falsam causam uel aliam de grauioribus non ad tempus sit relegatus, sed ad tempus ordine motus, in ea est causa, ut poss
Abbreviated transcription (Latin):
uat ꝯpetitore legitse qutu pre¬
eciam spurii ad decurionatu
etreetuta hoesta recipientur
q. utiq nd sor dient ordim ca
exutilitate eiꝰ sit semꝑ o⁊ diẽm
plenuhr̃e. ¶Eos quiuidaicaz
supsticõem sext᷑. diu scũ. et¬

Expanded text:
at competitorem legitime quaesitum, praeetiam spurii ad decurionatum et re et uita honesta recipientur: quod utique non sordi erit ordini, cum ex utilitate eius sit semper ordinem plenum habere. Eis, qui Iudaicam supersti
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ utr is solꝰ decurioĩe fil uis ee
uideat qui ꝯceptus et natus
ẽ ex decimone. anu̾o et isqui
antea nat ẽ ꝙͣ pat̾ decimo fi¬
eret. et qdẽ qnͣttum ꝑtinet ue
fustibꝰ castiget᷑ et ne ĩmet al¬
lũ det᷑ nõ nocet plebeio pr̃e
eenatum si posteahonor de
s etsi pateripius ordine no¬

Expanded text:
 utrum is solus decurionis filius esse uideatur, qui conceptus et natus est ex decurione, an uero et is, qui ante natus est, quam pater decurio fieret. et quidem quantum pertinet, ne fustibus castigetur et ne in metallum detur, non nocet plebeio patre esse natum, si postea honor decSed si pater ipsius ordine mo
Abbreviated transcription (Latin):
disciplina castroꝵ antiqͥor fuit
¶ Transfuga aut nõ is sotꝰ acci¬
piendꝰ ẽ ꝗ ad aut ad hostes aut
in bello transfugĩt. s et ꝗ ꝑ in¬
dutiaꝵ tp̃s ant ad eos tum̃ qbꝰ
nulla amicitia est fide sustepta
taͣsfugeit. ¶ Miis ꝗ emat ab
hostib plurs mnis alii rꝰ pign¬
oris ꝙ inredẽpto ht̃ cessent nõ
eã qnͣtitatẽ si priorẽ redẽptꝰ redd̾e

Expanded text:
disciplina castrorum antiquior fuit m. Transfuga autem non is solus accipiendus est, qui aut ad hostes aut in bello transfugit, sed et qui per indutiarum tempus aut ad eos, cum quibus nulla amicitia est, fide suscepta transfugit. Si is, qui emat ab hostibus, pluris alii ius pignoris quod in redempto habet cesserit, non eam quantitatem, sed priorem redemptus re
Abbreviated transcription (Latin):
omp̃. Si capciuus de quo in
pace cant̾ fu̾at ut recliret sua uo¬
uutate apd̾ hostes mansit nõ
ei pca postiiminiũ uer̃ est. E ex¬
pulsꝰ ab hostib ex ag̃s. ¶ Qͦs
cepunt dñia eoꝵ ad pores dũos¬

Expanded text:
m. Si captiuus, de quo in pace cautum fuerat ut rediret, sua uoluntate apud hostes mansit, non est ei postea postliminium. Uerum est expulsis hostibus ex agris quos ceperint dominia eorum ad priores d
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯnent ne mucẽ se lascesde̾t quo
tp̃r ñ est postiminuĩ. ¶Apira¬
tis uł iatronib capti libi ꝑman¬
ent. P ostlumo redisse ur cũ
ꝗs in fines nr̃os intrau̾it sicuti

Expanded text:
ne invicem se lacessant: quo tempore non est postliminium. A piratis aut latronibus capti liberi permanent. Postliminio redisse videtur, cum in fines nostros intraverit, sicuti
Abbreviated transcription (Latin):
ucnm cã ¶ apud ialonem
ꝓporit᷑ fossanctus ẽẽ agro¬
rimsitandorum cã net me¬
dicit gͥ. iatõ. aque pliuue
artende. cum nfĩore agip¬

Expanded text:
um causa.Apud Labeonem proponitur fossa uetus esse agrorum siccandorum causa nec medicit igitur Labeo aquae pluuiae arcendae cum inferiore agi
Abbreviated transcription (Latin):
oxiam. netustas excedit.
apud alphemim u̾orelatũ
ẽ. eam fossam. exqua adin¬
fiorem furdum aqua destẽ¬
dit cogendum ẽẽ mncimimi
purgare siue extet fosseme¬
moria sineextet. quod et
ipe puto ꝓbanduni. Item
uarus ait agg̾em quin fũ¬
douicu erat. nis aque deie¬
cit. ꝑ quod effectum ẽ. ntaq̃
ilimia michi ncc̾et uarnsait

Expanded text:
oriam vetustas excedit. Apud Ateium vero relatum est eam fossam, ex qua ad inferiorem fundum aqua descendit, cogendum esse vicinum purgare, sive extet fossae memoria sive non extet: quod et ipse puto probandum. Item Varus ait: aggerem, qui in fundo vicini erat, vis aquae deiecit, per quod effectum est, ut aqua pluvia mihi noceret. Varus ait
Abbreviated transcription (Latin):
labro scribit aũnti eum deb̾e
inc̾dc̃o ntipossi detis de eoloco
detur. qno minus possitras
⁊emmqui colorefundumꝓb¬
ibetim: posside ꝓbibeturi ꝙd¬

Expanded text:
Labeo scribit, aut uti eum debere interdicto uti possidetis de eo loco, detur, quo minus possideas: etenim qui colere fundum prohibetur, possidere prohibetur,
Abbreviated transcription (Latin):
utus ẽpstare debet cumcc
ꝙmpense nõie fine  dolo¬
creditorsimd smedolom¬
aloerroganit heprestet.
sufficit igitur sũdoloma.

Expanded text:
estare debet.Quod impensae nomine sine docreditor, si modo sine dolo malo erogauit, hoc ei praestetur: sufficit igitur sine dolo
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ croator boms  boms dis¬
trahendidatus ꝯtineturi
et ip̃e debitor firtingĩt nec
bõa cius uencant ⁊ip̃nta¬
ꝙ creclitori anisus hos.
uemfamina  aleda cura¬
nda uepdus fulcietis. ul
reficiendis uldedampno
infecto ꝓmnttento ut fuo
noxali iudicodefenso sim¬
odo nõ magis cumexped¬

Expanded text:
istrahendis datus continebitur et ipse debitor, si contigerit, ne bona eius ueneant. et ipsi itaque creditori aduersus hos din familia alenda curandaue praediis fulciendis uel reficiendis uel damno infecto promittendo uel seruo noxali iudicio defenso, si modo non magis eum exped
Abbreviated transcription (Latin):
ir̃aꝵ tal est appellassc puta luciũ ci¬
sufficit aũt petisse intͣ tp̃s dimisso¬
rias instant̾ et sepiꝰ ut et si sũ
accipiat id ip̃m ⁊testet᷑ nã instã¬
ciam repetentis dimissorias ꝯst̾o
lr̃as quominꝰ det ne ħ̾ accipien¬
ti noceat. U Lp̃.

Expanded text:
appellasse puta Lucium TiSufficit autem petiisse intra tempus dimissorias instanter et saepius, ut, et si non accipiat, id ipsum contestetur. Nam instantiam repetentis dimissorias constiliteras, quo minus det, ne hoc accipienti noceat. § 1.
Abbreviated transcription (Latin):
icia cum testam̃tum gau seii
frĩs sui falsum argueie minare¬
tur. ⁊ sollempnia accusatoris
ũ impleuit intra tp̃s ap̾side
ꝓnunciauit nõ posse illã ani¬
plius de fło testõ or̃e ampliꝰ

Expanded text:
itia testamentum Gaii fratris sui falsum arguere minaretur et sollemnia accusationis non impleuit intra tempus a praeside pronuntiauit non posse illam amplius de falso testam
Abbreviated transcription (Latin):
nobo petentib hoĩem mẜ
atim siuno indicio libalt̾o
ꝑnus iudicatus est comino¬
dism est cousq cegi uidices
sum est arbitrari eum pro
tu uictori suo pr̃are. ap¬

Expanded text:
obus petentibus hominem in atim, si uno iudicio liber, altero seruus iudicatus est, commodissimum est eo usque cogi iudices, um est arbitrari eum pro tu uictori suo praesta
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ utile est pupilloꝯstitiere si
eaꝑsona desut cegincionique
alicui cã statꝰ ꝯtrou̾siam facie¬
bat meadem ca est qui de lib̾ta¬
te sua litigat qua fuit prius¬
qmͣ de lib̾tate ꝯtrou̾siam pati¬
atur.: Sane hoc lucratur ꝙ
is qui eam statusꝯ trou̾siami
faciebat amittat suam cãm
nec ea res ingenuum facieba
ciun qui non fuit. nec .ni. pemi¬
ma adu̾sarii ingemintatem
solet tribuere recte atq ordĩe
iudices puto futuros si hanc¬
formam fu̾int ꝯsecitti ut insi
deest hus qui inẜuitutem pe¬
tunt electoem adusario de fe¬
rant utrum malit cognicẽe
circumduci an auditaca sen
ri ꝙ si ex ẜuitute mingenuta¬
tem se allegant melus fec̾unt
siccgiccem circunduxerint
ne sine adũsario ꝓmuicient in

Expanded text:
e est pupillo, constituere". Si ea persona desit cognitioni, quae alicui status controversiam faciebat, in eadem causa est qui de libertate sua litigat, qua fuit, priusquam de libertate controversiam patiatur: sane hoc lucratur, quod is qui eam status controversiam faciebat amittit suam causam. nec ea res ingenuum facit eum qui non fuit: nec enim penuria adversarii ingenuitatem solet tribuere. recte atque ordine iudices puto facturos, si hancformam fuerint consecuti, ut, ubi deest is qui in servitutem petit, electionem adversario deferant, utrum malit cognitionem circumduci an audita causa ri. quod si ex seruitute in ingenuitatem se allegat, melius fecerint, si cognitionem circumduxerint, ne sine aduersario pronuntient ing
Abbreviated transcription (Latin):
icui de lib̾tate suali. aiꝰ¬
tigantioptio legata sit quoc̃ de
hrditate ei relictadñr eadem
⁊ deoptone tractari possũt. An¬
terdum exintegro datur ad sib̾¬
tatẽ ꝓclamatio ułti ei qui affir¬
mat̾ ideo se primo iudicio nic¬
tum ꝙ statutalibtas nondu
tigisse. Licet nilgo dicatur
post ordinatum lib̾ale uidiciu

Expanded text:
cui de libertate sua litiganti optio legata sit, quaecumque hereditate ei relicta dicuntur, eadem et de optione tractari possunt. Interdum ex integro datur ad libertatem proclamatio, veluti eius, qui adfirmat ideo se primo iudicio victum, quod statuta libertas nondum tigisse. Licet vulgo dicatur post ordinatum liberale iudicium
Abbreviated transcription (Latin):
nemmem sibi cãpossiomᷤ
possemutare credibileẽ de
sid̾et ñ siquis dmnissa poᷤ¬
sione prima enisdem iti
denuo exana cã possiomi
iquis rem utendam de¬
derant uendident empto¬
n ꝙ tradidissent. Nec ille
Cam nec tunc quiden
em cum reposscenti ein

Expanded text:
neminem sibi causam possessionis posse mutare, credibile est de sideret, non si quis dimissa possessione prima eiusdem rei denuo ex alia causa possessionem quam utendam dederat, vendiderit emptorique tradi iusserit nec ille nam nec tunc quidem em, cum reposcenti ei
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ senił uilicata est ꝑ delatoris
corruptelã mortuus corrupcorm̃
efficiet quomimꝰ agi possit et re
dixit poss adire hr̾licatẽ ꝯstat
fudo locꝰ erit. ¶Obligones qͣs
acleundo ꝯfudit ñ rescituũt᷑: nã

Expanded text:
quae semel iudicata est, per delatoris corruptelam, mortuus corruptor non efficiet, quo minus agi possit atque dixit, posse adire hereditatem constat: fisco locus erit.Et obligationes, quas adeundo confudit, non restituuntur: nam
Abbreviated transcription (Latin):
distraccõe bonoꝵ suspendiuisse
pignoris ñ o ꝓcurator ius cre
lege ut in primis creditorib p̃
ꝑit totum fistũs soluat ip̃e uel
sini plr̃ si uendidit ꝓcuratori¬
ubebit peccumã ꝙͣ deb̃i creditori
priuato fu̾t probatũ et sdiui

Expanded text:
uspendi iussepignoris, non debet procurator ius credlege, ut inprimis creditoribus prperit totum fiscus, soluat ipse: uel simpliciter si uendidit procurator, iubebit pecuniam, quam deberi creditori priuato fuerit probatum, exsolui
Abbreviated transcription (Latin):
ctͣ eẽ indebatur ĩ ultro uemencẽ
penã statũt. ¶ Sic̾ nuĩciare cãs
neno cogit᷑ ita ub̃m arbictiũ de¬
sistendi ei nõ dat᷑ ꝗ detulit et ita
ne repsunt delatorẽ andiendu
uolentẽ alite de sist̾e si sibi man
si p̾ea tesistat p̾tendeus manda¬
torẽ cãe decessisse pimuicud diui

Expanded text:
idebatur in ultro uenientem poenam statuere.Sicut nuntiare causam nemo cogitur, ita liberum arbitrium desistendi ei non datur qui detulit: et itane rescripserunt delatorem audiendum uolentem a lite desistere, si sibi mandsi postea desistat, praetendens mandatorem causae decessisse, puniendum diui
Abbreviated transcription (Latin):
Uinqui debitoris fisti adiit br̾dita¬
tem primłus fisti cerisse eẽ subiec¬
tum. MArc̃.¬
offensione omissa redimie sm̃am
maliusti cum cibicrñ obic̾etur ñ
nimito qugentos solidos inferre
fistouissus es omissa .n. ip̃rꝰ cãe
inquisicõne ipẽ te huic pene suu¬
didisti optinend̾ est ei ut hn qb
neg̾a siscalia mouent᷑ ad defensi¬
onẽ cãe bona fide nemant nõ ad¬
ũsanos aut iudices redur̃ie temp

Expanded text:
qui debitoris fisci adiit hereditatem, privilegiis fisci coepisse esse subiectum. Macfensione omissa redimere sententiam maluisti, cum tibi crimen obiceretur, non immerito quingentos solidos inferre fisco iussus e‹s›: omissa enim ipsius causae inquisitione ipse te huic poenae subdidisti. optinendum est enim, ut hi, quibus negotia fiscalia mouentur, ad defensiones causae bona fide ueniant, non aduersarios aut iudices redimere temp
Abbreviated transcription (Latin):
am debebat cum eẽt fisci debitor
soluit m̃ q̃ cebebat ꝓea siscus iux̃
suo nsus abstulit mͥ pecciiã q̃¬
rebatur an lib̾ata eẽnt pignora¬
m̃rc̃ recte existimabat sud ꝙ mͥ so¬
lut̃ est fistꝰ abstulit ñ ꝯpet̾e pig¬

Expanded text:
am debebat, cum esset fisci debitor, soluit mihi quae debebat: postea fiscus iure suo usus abstulit mihi pecuniam. quaerebatur, an liberata essent pignora.Marcellus recte existimabat, si id quod mihi solutum est fiscus abstulit, non competere pig
Abbreviated transcription (Latin):
ciendum est si capitali causa
siuu ẜuimm renni crimine f¬
actum quis nõ defenderit ñ
trimen pro delicto hr̃i ⁊ ideo
si absolutus fũit nõ ub̃m fie¬
ris man̾e domini. ¶lp̃.¬

Expanded text:
ciendum est, si in capitali causa suum servum reum crimine factum quis non defenderit, non eum pro derelicto haberi, et ideo, si absolutus fuerit, non liberum fieri, sed manere domini. Pap
Abbreviated transcription (Latin):
posse credatur udende
utrumdectuctoomnier¬
ere alieno utis quierdo¬
maritus ⁊ promis mi¬
uo declucto ereatieno:
et indubitati ninsẽ ad

Expanded text:
posse credatur, uidendum est, utrum deducto omni aere alieno, ut is, qui ex domaritus et patronus nullo deducto aere alieno. et indubitati iuris
Abbreviated transcription (Latin):
is an uero sextarii tantum furt̾
fecit facilius queritur si ihor¬
reo pleno ut dictum est tocius
furtum fieri. ¶ Et quicl in tis¬
t̾na nini sit quid dices aut a¬
que cisterna quid demde si de

Expanded text:
is an uero sextarii tantum furtum fecerit? facilius hoc quaeritur in horreo pleno: et durum est dicere totius furtum fieri. et quid si cisterna uini sit, quid dicet? aut aquae cisterna? quid deinde si
Abbreviated transcription (Latin):
p᷑ statui solz ex ẜiquidẽ flagellis
cesi domnuis restituuntur lib̾ u̾o
humilioris quidem loci fustibus
subicumtur. cet̾i autem uł exili
notp̃rali uł interliccõne certe rei

Expanded text:
 statui solet. et serui quidem flagellis caesi dominis restituuntur, liberi uero humilioris quidem loci fustibus subiciuntur, ceteri autem uel exilio temporali uel interdictione certae rei
Abbreviated transcription (Latin):
ab ibit. quidemindice¬
mus si odempnabunti
emptorem.⁊ sic exequn¬
anstatum pnidicato h¬
abebunt.⁊quid si neget
se emisse.aut ersolusseo¬
tendant.Mcinis igiture¬
nt si nõsemtponantm
axiecumnech̃int accon¬
Mis atũsus eum cinn

Expanded text:
abibit. quid enim dicemus? condemnabunt emptorem et sic exsequenan statim pro iudicato habebunt? et quid si neget se emisse aut exsoluisse contendat? melius igitur erit, si non se interponant, maxime cum nec habeat actionem aduersus eum is,
Abbreviated transcription (Latin):
cenclum ẽ. S rost̾a tutore ancto¬
que ob cãm fuĩt. nõ h̃nt donacõm
demq pegalnsus putabat . Si
asses te nomen laturum nõeẽ
donacõm. qr obrem fc̃ae et re se¬
cutaẽ. Mat̾

Expanded text:
ostea tutore auctoquae ob causam fiunt, non habent donationem. Denique Pegasus putabat, si asses te nomen meum laturum, non esse donationem, quia ob rem facta est, res secuta est. Ma
Abbreviated transcription (Latin):
ut sibipossideuiceat: nanciscipo¬
is quoꝙ possideat qui rogatuis
sit cdubitatum e. placet autem
penes ncrumꝙ ec eumnhominẽ
quipcanodacus eet. peneseum
quirogiss.qr is possideat corpo¬
loco p̾cano ant possideat aut ce¬

Expanded text:
ut sibi possidere liceat, nancisci pois quoque possideat, qui rogatus sit, dubitatum est. placet autem penes utrumque esse eum hominem, qui precario datus esset, penes eum qui rogasset, quia posside‹a›t corpoloco precario aut possideat aut coe
Abbreviated transcription (Latin):
redem̾t altamꝑtem quis
ex hus siũ adudicate fu̾int
non augeri ꝓmissionis o¬
ani scripturam dicit uõse
ipbare s uõ res aliq̃s p̃

Expanded text:
redemerit alteram partem quis ex his siue adiudicata fuerit, non augeri promissionis oani scriptura dicit non se improbare.Si autem res aliquas post
Abbreviated transcription (Latin):
ciues utputa campancs. pute¬
pentib natuse. campanusest.
s⁊ si expre campano nire pute¬
olana eq̃ munitipos campanꝰ
e nͥ forte pͥuisio. aliquo mafna
origo censcatꝰ. tnceni mrcori¬
pes eciam telphis. Bidẽ tͥbut
et ꝯseruatũ ẽ. cels cciam refert
pontificis exbenefõ pompcu n¬
agni ꝯpete. ut qui pontica ma¬
trenatus ẽ ponticus eẽtq. bene¬
ficium.aduulgo quesitos soloc
ꝑtinere. ꝗdam putant quoꝵ sr̃¬
tẽciam tels no ꝓbat neq ei de¬
buisse caĩu uulgo qitus mr̃ic¬

Expanded text:
ciues, ut puta Campanos, Puteparentibus natus est, Campanus est. sed si ex patre Campano, matre Puteolana, aeque municeps Campanus est, nisi forte priuilegio aliquo materna origo censeatur: tunc enim materps. etiam Delphis hoc idem tributum et conseruatum est.Celsus etiam refert Ponticis ex beneficio Pompeii Magni competere, ut qui Pontica matre natus esset, Ponticus esset. quod beneficium ad uolgo quaesitos solos pertinere quidam putant. quorum sententiam Celsus non probat: neque enim debuisse caueri, ut uolgo quaesi
Abbreviated transcription (Latin):
tac̃ stipuło cum socio cõmum
dundundo ant societatis iud¬
icõ de ꝑte recupinda recte actu
secutumfi̾nic duo rei stipulan¬
di enunt cum placeat dñm ẜ
nt ita placet ⁊ sirememat no
amut um exdins soluetur ne
quoduib aliud negocu ge¬
rat posse eum nommatim expr¬
nñe ut um exdñns restituatur
aut souatinsiud qitum est¬

Expanded text:
ta est stipulatio, cum socio communi dividundo aut societatis iudicium de parte reciperanda recte actursecutum fuerit, duo rei stipulandi erunt, cum placeat dominumrit, ita placet et si rem emat nomiam, ut uni ex dominis solveretur, vel quodlibet aliud negotium gerat, posse eum nominatim exprimere, ut uni ex dominis restituatur aut solvatur. Illud quaes
Abbreviated transcription (Latin):
Retor hãs ait dampinif¬
ecti. sno nomme ꝓmitti. a¬
lieno sat̃dare iubebo. ¶E i
qui uiram̃t non calumpe
causa idse postulare eum¬
ue cuius nomme aget pos¬
tulaturum fuisse. meam
dicit. quam cã cogita sta¬
tũo ¶Si controñsiaerit do¬
minus sit nec ne que caueb
sb̃ excertõc cat̃dari in bebo.
¶te eo opx. quod influmme

Expanded text:
aetor ait: 'damni infecti suo nomine promitti, alieno satisdari iubebo ei, qui iurauerit non calumniae causa id se postulare eumue cuius nomine aget postulaturum fuisse, in eam diem, quam causa cognita statuero, si controuersia erit, dominus sit nec ne qui cauebit, sub exceptione satisdari iubebo. de eo opere, quod in flumine
Abbreviated transcription (Latin):
uderi cuius marituseiꝰ ẽ. et iͥ
uñ origiẽm trabit nõ togimium¬
qui cõsulto filiũ emancipai̾rat
bona teneri qͣi fiteuissor pro

Expanded text:
ius maritus eius est, et ibi, unde originem trahit, non cogi munqui consulto filium emancipauerat,bona teneri atque si fideiussor pro
Abbreviated transcription (Latin):
hrc̃ ind̾o sarciet dampnum.
nisi ĩ totum ñ pot̃. nsuti cumsti¬
płatꝰ sum hominem inc̾tum
insondum nõ pot̃. alicquin in
diũsis hominib recte ytes sol

Expanded text:
cio sarcient damnum. nisi totum non potest, veluti cum stipulatus sum hominem incertum: nisi solidus non potest. alioquin in diversis hom
Abbreviated transcription (Latin):
ulier. ut pupillus. alu ꝓpter
sacramentumut qui stipen¬
dium mentur alii ip̃ mag̃¬
tratum. põtatem ue in qua
agentes sine fraude inius
euocari nõ possut. alii ip̃ de

Expanded text:
ulier, ut pupillus: alii propter sacramentum, ut qui stipendium merent: alii propter magistratum potestatemue, in qua agentes sine fraude in ius euocari non possunt: alii p
Abbreviated transcription (Latin):
oportere defendere ubi delique¬
runt. ¶ Cun sacrilegiũ ad¬
missum eẽt in aliqͣ ꝓuincia
dem̃ in alia minus crimen.
Ouiꝰ pius pontio ꝓconsuli
Rpsit postqmͣ cognou̾it decͥ¬
mine inisua ꝓunicia admisso
ut reũ in eam puniciã remit¬
t̾et ubi sacrilegium admifit.

Expanded text:
oportere defendere, ubi deliquerint.Cum sacrilegium admissum esset in aliqua prouincia, deinde in alia minus crimen, diuus Pius Pontio Proculo rescripsit, postquam cognouerit de crimine in sua prouincia admisso, ut reum in eam prouinciam remitteret, ubi sacrilegium admisit.
Abbreviated transcription (Latin):
re moriente ꝯpetit lib̾tas sinõ
iducit opimonem .i. utintra
duosmenses si ambo p̾sto s̾. ca
ab sente. insi emptor intra .iiii.
menses imposuit lib̾tatem ex
ꝯst̾onib ad lib̾tatem eupitur.

Expanded text:
re competit libertas. si non inducet opinionem, id est ut intra duos menses, si ambo praesto sunt tam absente nisi emptor intra quattuor menses imposuerit libertatem, ex constitutionibus ad libertatem eripitur.
Abbreviated transcription (Latin):
ne ꝓstituatur ⁊ ꝓstituerit.
ꝯstituit in eoquic̾ possit ab du¬
cere ꝓstitutam ancillam pecc̃i
interest ip̃e abducas. aut ꝓstitu¬
as aut patiaris ꝓstitutam ẽẽ
precio accepto csi pessit exn̾e
n ancipia mat̾ filie do ap̃¬
naiit ut filiacuraret ea post
mortem suam c̃ẽ liƀa cum dona¬
cõmslege non ẽet obtp̃ratum
te ir. ꝙ si ante filiam materni
mimtt̾etur non addito tp̃re
lib̾tas ꝯpetere cessante emꝑto¬
re in mamimittendo .Ix. inspi¬
clendim ẽe quid actum sit utc̃
cum primii potuss ut manu¬
mitt̾et anutmpotestate eẽt ẽp

Expanded text:
ne prostituatur, et prostituerit.nstituit in eo, qui, cum possit abducere prostitutam ancillam, pecuniinteresse, ipse abducas et prostituas an patiaris prostitutam esse pretio acceptancipia mater filiae donaverat, ut filia curaret ea post mortem suam esse libera: cum donationis legi non esset obtemperatum,  quod si ante filiam mater vimanumitteretur, non addito temporlibertas competere cessante emptore in manumittendo. respondi: inspiciendum est, quid actum sit, utrum, cum primum potuisset, ut manumitte
Abbreviated transcription (Latin):
um quitauenit ut intratempꝰ
mamimutteretur cundies p̃¬
stande lib̾tatis nert inuente
uenditore ⁊ ꝑseuantemcadem¬
uolutate pideb̾riac siab co
aquodebit mamininttiman¬
umissuseẽt mortuo aũt uen¬
ditore non c̃ełrdum enis uo¬
luncatem explorandamdiuꝰ
inuoemptoremamimittat᷑
statim mortuo eoppetit lib̾tas

Expanded text:
ui ita uenit, ut intra tempus manumitteretur, cum dies praestandae libertatis uenerit uiuente uenditore et perseuerante in eeri, ac si ab eo, a quo debuit manumitti, manumissus esset: mortuo autem venditore non esse heredum eius voluntatem explorandam divuvivo emptore manumittatur, statim mortuo eo competit libertas
Abbreviated transcription (Latin):
ui dolo feterit quomminis i¬
dicia tuto ex̾ceantur aut iudi
fatiat. i ui indos peccumam
ab aliquo minto pollicen pub¬
lice prinatũne ꝑmintiã exege¬

Expanded text:
 malo fecerit, quo minus iudicia tuto exerceantur aut iudicfaciat: qui ludos pecuniamue ab aliquo inuito polliceri publice priuatimue per iniuriam exege
Abbreviated transcription (Latin):
plissimarumincium fac̾et q̃¬
le erat dr̃e totas edes ibent̾
possid̾e. eum cindampm ni¬
fecti nõ cau̾ctur: cum sintamp¬
lissimc. iterum. quid dicemus
si insula adiacens domin n¬
sõ nuttendimisit. et magis ẽ¬
poss

Expanded text:
lissimarum vitium faceret, quale erat dicere totas aedes iubendum possidere eum, cui damni infecti non caveretur, cum sint amplissimae? Item quid dicemus, si insula adiacens domui vssionem mittendum sit? et magis eposs
Abbreviated transcription (Latin):
estitisse eũ accipias ꝗ intotũ
aĩm agendi deposuit nõ qui
distulit acc̾ationẽ s qd ꝑmus¬
su impr̃is ab accacõe destitit ĩ¬
punitꝰ est. Lp̃.

Expanded text:
estitisse eum accipimus, qui in totum animum agendi deposuit, non qui distulit accusationem, sed qui permissu imperatoris ab accusatione destitit, impunitus est. § 8.
Abbreviated transcription (Latin):
leni cãm peccuniã acceꝑit nt .pn.¬
reꝰ lege fĩet is qui hoĩem occid̾it
hominẽ int̾em̾it. Duiꝰ adria¬
nus Rpsit eũ qui hõĩcm occid̾it
siue occitendi aĩo ħ admisit ⁊ ab¬
solui possit ⁊ ꝗ hoĩem ñ occid̾it
si uuln̾aũit ut occidat ꝓ homici¬
dadãpnand̃ et ex te dstituend̾
Bnã sigladiũ strmx̾it ⁊ in eo ꝑ¬
tuseit inlubitate occidendi aĩo¬

Expanded text:
lem causam pecuniam acceperit ut publica lege reus fieret.Et qui hominem occiderit, hominem interemit.Diuus Hadrianus rescripsit eum, qui hominem occidit, si non occidendi animo hoc admisit, absolui posse, et qui hominem non occidit, sed uulnerauit, ut occidat, pro homicida damnandum: et ex re constituendum hoc: nam si gladium stri‹n›xerit et in eo percusserit, indubitate
Abbreviated transcription (Latin):
tantum que ex legib publi¬
corum uilicõꝵ uemunt ut iu¬
lia maiestatis ul de aclulte¬
rio cornelia de siccarris et ne¬
neficiis pompeia patricidii i¬
ulia pectulatus cornelia de
testamentis. ił de ui. pub

Expanded text:
tantum, quae ex legibus iudiciorum publicorum ueniunt, ut Iulia maiestatis, Iulia de adulteriis, Cornelia de sicariis et ueneficis, Pompeia parricidii, Iulia peculatus, Cornelia de testamentis, Iulia de ui p
Abbreviated transcription (Latin):
solum cumquis sue mortis cĩ
nob̃ donet s et sipp̃ alt̾us mor¬
tis qiuis efficiat. neluti siquis
ꝓfilio uł fr̃es nomoriente donec
¶Si doniturus mortis cã debito¬
remtumi tumtreditori med
delegañs ominnõ capeuideb

Expanded text:
e mortis causa nobis donat, sed et si propter alterius mortem id faciat: veluti si quis filio vel fratre suo moriente donet Si donaturus mihi mortis causa debitorem tuum creditori meo delegaveris, omnimodo capere
Abbreviated transcription (Latin):
ntiles fc̃e sunt fundimuendi¬
cantes doumali exccycõe sine¬
monentin insi p̾cum carum
restituant. I dem
sint filu famil. milites ub̃am
facultatem crecli pot: caetiam
remissa que tõacce mortis cã
tutum est etadiegatorum mor¬

Expanded text:
tiles factae sint, fundum vindicantes doli mali exceptione summoventur, nisi pretium earum restituant. Idem lsint filii familias milites liberam facultatem, credi potest ea etiam remissa, quae donationes mortis causa tutum est et ad exemplum
Abbreviated transcription (French):
siabeodem egostipulatus fũo.
eatemis caꝑe existimandꝰ eroqͥ¬
tenus debitor soluendus añt
nam et si conalniss creclitori¬
demo donator ꝯdõne ant infa¬
ctum. accõne debitoris oplig

Expanded text:
si ab eodem ego stipulatus fuero, eatenus capere existimandus ero, quatenus debitor solvendo fuerit: nam et si convaluisset creditor idemque donator, condictione aut in factum actione debito
Abbreviated transcription (Latin):
nemente pitum est. nre pristĩe
facit. ꝙͣ qui nõ facit mortis cã
conatore potͣ. filius fam̃. quinõ
pot̾̃ face testam̃tum nec uolumn¬
tate pr̃is. tamẽ mortis dõare pr̃e

Expanded text:
rueniente abitum ab iure pristinae facit quam qui non facit mortis causa donare potest.Filius familias, qui non potest facere testamentum nec uoluntate patris, tamen mortis causa donare
Abbreviated transcription (Latin):
uł pacti conuenti. uł doli .i. ex¬
cepcõnes umonĩ posse ¶qui uo¬
minem noxe nomine. uł ał ob¬
ligatum mortis cã acceꝑit. tã¬
tum cepisse intisigendꝰ ẽ. quã¬
til nõ homo uenire potuniss. idẽ
infundo gmobligatꝰ ẽ obẜnan¬

Expanded text:
uel pacti conuenti uel doli mali exceptione summoueri posse.Qui hominem noxae nomine uel alias obligatum mortis causa acceperit, tantum cepisse intellegendus est, quanti is homo uenire potuisset. idem in fundo qui obligatus est ob
Abbreviated transcription (Latin):
mom̃ti eẽ snnĩam ꝯstitucões demon¬
strant. ¶ Gi apd̃ eñ iuditẽ m̃i¬
cempetani si et mea et tua peticio
sñ uẜis fu̾it et uidex me pͥorẽ t̾ con¬
dempnanit ꝙ et tu prior me condẽp¬
natũ has ñ est michi necĩt pro hac

Expanded text:
momenti esse sententiam constitutiones demonstr‹a›nt. Si apud eundem iudicem inuicem petamus, si et mea et tua petitio sine usuris fuit et iudex me priorem tibi condemnauit, quo magis tu prior me condemnatum habeas: non est mihi necesse pro hac
Abbreviated transcription (Latin):
mmr poiumdotaleuen¬
didit. scientiul ignoranti
lucro mancicessit. i demimr̃
est cumis qui rem finrtin¬
am uendidit postea dñs
hrs exsticit. Hem.

Expanded text:
raedium dotale uendidit scienti uel ignoranti lucro mariti cessit. idem iuris est, cum is, qui rem furtiuam uendidit, postea domino heres exstitit. 43
Abbreviated transcription (Latin):
suerint sinc m̃ent qnͣte pec¬
tume inhus dampnũdatũ
ħ̾ ꝙ ħ capite quidem nõ caue¬
tur si ẜuus adulteru accuset᷑
et accator q̃onem in eo hr̃i ne¬
lit dupplum p̾cumm dño pr̃ari
plum. O arc̃.ł.¬

Expanded text:
uerint, siue uiuent, quantae pecuniae in his damnum datum est, quod capite quidem nono cauetur, si seruus adulterii accusetur et accusator quaestionem in eo haberi uelit, duplum pretium domino praestari plum. 29 Marc
Abbreviated transcription (Latin):
u̾sume forte pocit ⁊ cre¬
dicoribꝰ ddici necastrẽ¬
se peculium inqmetẽt
cum possint pocnis cu
pre expiri. lilud scienḋ
est eox demde creditores
posse impetrare sepacȯ¬
nem.quiñ nouandi a¬
nino abhrdestipulati
sunt.cetum sieumhan
mio secutisunt amnse
nsuras ab eo eam̃teq̃ieũ
enigendo exegenint.Idom
enint ꝓbandumItemq̃¬
ntur si sat accepenint ab
eo anipetrent sepacõne
sunt eumforte ꝙħsmai

Expanded text:
est, forte poterit et creditori contradici, ne castrense peculium inquietet, cum possit potius cum patre experiri. Illud sciendum est eos demum creditores posse impetrare separationem, qui non novandi animo ab herede stipulati sunt. ceterum si eum hoc animo secuti sunt, amiserusuras ab eo ea mente quasi eum eligendo exegerunt, idem erit probandum. Item quaeritur, si satis acceperunt ab eo, an impetrent separationsunt eum. forte quem
Abbreviated transcription (Latin):
um icti oꝑis nedimpnum
sit datum. ut puta indonio
inca putocumaꝑio. quo aꝑ¬
to. uene putei tui p̾cise sunt
trebacins. non tem̾. me dãp
nimfecti. n enm eristum¬
numtibi dazi inca re. mo

Expanded text:
um loci operis damnum fit. ut puta in domo mea puteum aperio, quo aperto uenae putei praecisae sunt: Trebatius non teneri me damni infecti: neque enim existimn
Abbreviated transcription (Latin):
Uodẜunstuus ignor¬
aAnce teui possidet. idtup
non posside qmtu nõp
ranti tibinon corpori¬
lem possessionem. s nis¬
tam potest acquireresi¬

Expanded text:
us tuus ignorante te vi possidet, id tu non possides, quoniam e est, ignoranti tibi non corporalem possessionem, sed iustam potest adquirere: si
Abbreviated transcription (Latin):
o lnmissio puctores rodie do¬
mmo tacente expedin sol et
ũba sollempmia iz nõ dican¬
tur. ut dicta accipiant᷑. P. aulꝰ
paulꝰ fintutore auctore ĩ tñ ut
reculium nõ seqͣtur eum Gar¬

Expanded text:
missio per lictores hodie domino tacente expediri solet, et uerba sollemnia licet non dicantur, ut dicta accipiuntur. 24 PaulPaulus: scilicet tutore auctore, ita tamen, ut peculium eum non sequatur. 25 Ga
Abbreviated transcription (Latin):
on solum au̾t emp Ip̃¬
tor s ⁊ successores eius hac in
fcm̃ acc̃ce agere potersit. E¬
torẽ. s ⁊ si płes emerint om̃s
habebunt banc actĩn sic tñ
rantia ꝓderit. : Sieum li¬
b̾m ẽẽ emptor nesciit p̾ta
aũt scire cepit.ħ̾ .n. eiñ no¬
cebit. qr tunc ignoraũ. s si
tũc scuut postea dubitare
ꝓdest. s ⁊ si ꝑ ꝓcuratorẽ scien¬
temquis emer ei nocet si¬
cuti tutoris quo nocere la
beo putat. Hacactio pꝰt
an. nõ datur cum sit hon¬
effici eum dicebat qnitusm
litius. s dñium itadem̃ fi

Expanded text:
on solus autem emptor, sed et successores eius hac in factum actione agere poterunt. Etorem. Sed et si plures emerint, omnes habebunt hanc actionem, sic tamen, rantia proderit. Si eum liberum esse emptor nesciit, postea autem scire coepit, hoc ei non nocebit, quia tunc ignorauit. sed si tunc sciit, postea dubitare prodest. Sed si per procuratorem scientem quis emerit, ei nocet, sicuti tutoris quoque nocere Labeo putat. Haec actio post annum non datur, cum sit hon, servum effici eum dicebat Quintus Mucius, sed dominium ita demum fi
Abbreviated transcription (Latin):
elobligatꝰ ẽ duplari debe ꝓĩ
licito uire dedit dñdũ ẽ in ħ
ed̃cm cadere duplum. Obli¬
gatum uł ip̃i uenditori acci¬
p̾e debemꝰ uł alu obligatum
Nam ꝙ dedit siue ip̃i uendito¬
ri siuẽ alii ex iussu enis siue ip̃e
su aliꝰꝓ co dedit eque ꝯtinebit᷑
obligatu acciꝑe debemꝰ si ex¬
Interdu euenit ut ĩs qui ⁊ꝑ¬
auit hẽat inquadruplum

Expanded text:
el obligatus est, duplari debere. Plicito iure dedit, dicendum est in hoc edictum cadere duplariue. Obligatum uel ipsi uenditori accipere debemus uel alii obligatum: nam quod dedit, siue ipsi uenditori siue alii ex iussu eius siue ipse siue alius dederit, aeque continebitur. Obligatum accipere debemus, si exInterdum euenit, ut is qui comparauit habeat in quadruplum
Abbreviated transcription (Latin):
sidno reift̃i sint eum qui alsẽc
fuit nõ tem̃. p̾̃sentem aut inso¬
ridum ẽe obligatum. aut si
mimuis mꝑtem fore obstric¬
tum. ipianis

Expanded text:
si duo rei facti sint, eum qui absens fuit non teneri, praesentem autem in solidum esse obligatum, aut si minus, in partem fore obstrictum. Papi
Abbreviated transcription (Latin):
hus cãib et qmͣꝙͣ sunt de
accõnes tr̃ib istis p̃pou̾it.
¶Ex incendio ꝙ ad̾m accipiniꝰ
utrũ ex ip̃õigne qnuero exe¬
nus sic accipimus pp̃inten¬

Expanded text:
 casibus. et quamquam sint de actiones criminibus istis praeposuit. "Ex incendio" quemadmodum accipimus, utrum ex ipso igne an vero ex elius sic accipietur propter incen
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtem sextantis nendicasse⁊
to eadem porcȯnem peteousta¬
hrditanarum meniolordi
dum ei suum ꝓprium q̃ ante
muites annos auo enisdemi
meni h̃rdis obligauat q̃ ꝙ
alus postea mobugacõm ded¬
ueit ex c̃ã pactitradidit hnc
psecutus est.⁊ optmint p̾b̾i
autem indicium menius hr̃s
repit in boms auicis crrog̃o¬
hum enrsdem ticui antemul
ab eodem ticõ fiuiss obligatũ
cũergo ꝯstat prius auo memi
hrdis mobligacõem eundem
fundum datum de quo meutꝰ
supatus ẽ q̃ro an us aui siuq
tunc cum de eodem fundo age¬
tur ignorabat miia excepode o¬
ppõita psequi possit.a si de ꝓpri¬

Expanded text:
tem sextantis uindicasse ento eandem portionem petere, obstahereditariarum Maeuio heredi dum ei suum proprium, quem ante multos annos auo eiusdem Maeuii heredis obligauerat quemque alii postea in obligationem deduxerat, ex causa pacti tradidit. his secutus est et optinuit. post hoc iudicium Maeuius heres repperit in rebus auitis chirographum eiusdem Titii ante mulab eodem Titio fuisse obligatum. cum ergo constet prius auo Maeuii heredis in obligationem eundem fundum datum, de quo Maeuius superatus est, quaero, an ius aui sui, quod tunc, cum de eodem fundo ageretur, ignorabat, nulla exceptione opposita exsequi possit. resp
Abbreviated transcription (Latin):
detur actore peticoem inplente
fundum eundem ab eodem qui
prius optimnt petet ñ obẽet.
ei excepod. nch̾ enim in suoind¬
icõ deiure eius statutum indet.
cum autem pignoraticia actũ
ẽ adusus pritorem creditorez
põt fi ut deiure postioms ñ sic¬

Expanded text:
cum actor petitionem implet. ssione eundem ab eodem, qui prius non optinuit, peteret, non obesset ei exceptio: nihil enim in suo iudicio de iure eius statutum uideretur. cum autem pigneraticia actum est aduersus priorem creditorem, potest fieri, ut de iure possessoris non si
Abbreviated transcription (Latin):
et atem ẜm uendicet. Item si al¬
ter dñium alter pignoratum
sibiditat idem indexerit et ꝑ¬
inrefert ab codem an ab alio ei
pignoridatus sit. anis:¬
i pariter adiisus eum qui de li¬
bͥtate lib̾tate litigat ꝯsistarit
fructuarius ⁊ ꝓprietarius fieri
p̾t. ut alt̾ut᷑ ab sit quo cãu an p̃¬
senti soli ꝑ missurus sit. pretor
adusus eum ageredubit.axi
nictendagere ut alteruis ius
incorruptum maneat. ꝙ si ad¬
huc nõdum frinto indicio sr̃¬
uenit ad eumd indicem mitte¬
tur isi siiustamcam afferatãr
ad eunidem mittinõ debeant for
⁊ mutroq c̃au dispiciamꝰ au

Expanded text:
etatem servi vindicet, item si alter dominium, alter pigneratum sibi dicat, idem iudex erit: et parvi refert, ab eodem an ab alio ei pigneri datus sit. Gaii pariter adversus eum, qui de libertate litigat, consistant fructuarius et proprietarius, fieri potest, ut alteruter absit: quo casu an praesenti soli permissurus sit praetor adversus eum agere, dubitari permittendum agere, ut alterius ius incorruptum maneat. quod si adhuc nondum finito iudicio supervenerit, ad eundem iudicem mittetur, nisi si iustam causam adferat, quare ad eum mitti non debeat, forin utroque casu dispiciamu
Abbreviated transcription (Latin):
tutꝰ est litigare de ꝯdocesu¬
a non patitur ꝙ si forte sibi suo¬
q generi uellet aliqm inuiri¬
am̃ inferri m hõc cãu equũ est
eo litigare utputa pentiquidi¬
cat fiłium in potestate sua ẽe n¬
am ⁊ si nolit filius pro eo filius¬
litigabit. s ⁊ si m potestate non
sit pentidabitur hoc ius qr sꝑ
non subire. ũsa ⁊ uicedicemus
liberis pentum ⁊̃ mintoꝵ eamdẽ
facultatemdarine .n. modica fi¬
lu ignomina est si pentem ẜnũ
heat iocirco insumest cognatis
intute q̃itum ⁊ mamumissum
possit mlib̾tatem nendicare
get tunc nccͣam est dari facul¬
tatem ⁊̃ mr̃i uł filiab uł sorori¬
b eius ceterisq mlrib qui de
cegnacone sunt uł ⁊̃ uxori adi¬
re pretorem ⁊ ł indicarentca

Expanded text:
tus est, litigare de condicione sua non patitur, quod forte sibi suoque generi uellet aliquam iniuriam inferr‹e›, in hoc casu aequum est eo litigare: ut puta parenti, qui dicat filium in sua potestate esse: nam etiamsi nolit filius, pro eo lilitigabit. sed et si in potestate non sit, parenti dabitur hoc ius, quia seruitutem non subire. Uersa etiam uice dicemus liberis parentium etiam inuitorum eandem facultatem dari: neque enim modica filii ignominia est, si parentem seruum habeat. Idcirco uisum est cognatis uitute quaesitum et manumissum possit in libertatem uindicare.get, tunc necessarium est dari facultatem etiam matri uel filiabus uel sororibus eius ceterisque mulieribus quae de cognatione sunt uel etiam uxori adir
Abbreviated transcription (Latin):
cupari nisi qd in grediqs agitur
alienũ phr̃i põt usurpatumtũ et
ĩmuriaꝵ agi põt. EIn lacũ tñqui
mei dñn est utiq piscari aliꝙ̃ ꝓ hr̃e
ptnicat utipoilidetis int̾clictũ ei

Expanded text:
cupari, nisi quod ingredi quis agrum alienum prohiberi potest. usurpatum tamen et iuriarum agi potest. in lacu tamen, qui mei dominii est, utique piscari aliquem prohipertineat, uti possidetis interdictum ei
Abbreviated transcription (Latin):
¶Aziꝗs qd decreto p̃toris nõ ob¬
temꝓauit ductus sit nõ ẽ in ea
tribunal alicurꝰ me intepellau̾it
uex andi mei cã poto iniuriaꝵ
expiri. ¶Eiꝗs de honorib de¬
ceruenclis aliturꝰ passus nõ sit
tecernendi ut puta ymagmnẽ

Expanded text:
is, quod decreto praetoris non obtemperauit, ductus sit, non est in ea iniuriam ad tribunal alicuius me interpellauerit uexandi mei causa, potero iniuriarum experiri.Si quis de honoribus decernendis alicuius passus non sit decerni ut puta
Abbreviated transcription (Latin):
uumpͥnumpati si res pe¬
auliares suit. et pr̃ possit
stipł .i. siquid ei damp¬
rasiat. et placet. utrum
corum in possõm mitti.
nisi sic filius condrx̾at.
ut eins ꝑiculo ẽent edes
tunc enu quiasoins teneͤ
erlceato recte dicetiz. ip̃m
mittendum in possom insi

Expanded text:
tur damnum pati, si res peculiares sint et pater possit stipulari, si quid ei damni fiat. et placet utrumque eorum in possessionem mitti, nisi sic filius conduxerat, ut eius periculo aedes essent: tunc enim, quia solus tenetur ex locato, recte dicetur ipsum mittendum
Abbreviated transcription (Latin):
o ꝑmittendum uti msi ton¬
tulit idem fructuario pr̃an¬
dum ẽ. ut ꝓprietariꝰ ccgat᷑
ei conferre. gͦ et solum re¬
tinebit fructuarius. ħat. qmi¬
dum pnum detur plancras¬
nrgarem. uellem s̾hat ex¬
cercõne sidommus nõ est

Expanded text:
mittendum uti, nisi contulerit: idemque fructuario praestandum est, ut proprietarius cogatur ei conferre. ergo et solum retinebit fructuarius, sdamnum detur.Plautiusnegarem uellem sub hac exceptione 'si dominus non esset'
Abbreviated transcription (Latin):
scripcõnem obicere. ¶ Si ur¬
duitate mulier ꝑseuerat n
accusatoris est arbitrio aqͥ
uelit inciꝑe utrum ab altero

Expanded text:
scriptionem obicere. Si in uiduitate mulier perseuerat, in accusatoris est arbitrio, a quo uelit incipere, utrum ab adultero
Abbreviated transcription (Latin):
iuriaꝵ accõhr̃di nõ ⁊petit.
cuiles sint sũ honorane h pla¬
cet ut noxa capud sequatur.
ca facĩt ut nuillius ĩpunitas
deturn em̃ delictum obaliud
delictũ minut penam. quig
hoiem subripuit ⁊ occidit qr
subripint furti qr occidit aqͥ¬
liatenetur n altahar. actõnũ
altam ⁊sumit. Idemdicendũ¬
est si rapuit ⁊ occidit nam ⁊ in
bonor raptor ⁊ alquilia tene¬

Expanded text:
iuriarum actio heredi non competit. ciuiles sunt siue honorariae, id placet, ut noxa caput sequatur. ia faciunt, ut ullius impunitas detur: neque enim delictum ob aliud delictum minuit poenam. Qui igitur hominem subripuit et occidit, quia subripuit, furti, quia occidit, Aquilia tenetur, neque altera harum actionum alteram consumit. Idem dicendum, si rapuit et occidit: nam et ui bonorum raptorum et Aquilia tene
Abbreviated transcription (Latin):
posse detendentem ad defuncto
stipłonẽ diu̾sam ⁊dicõnem cu¬
iusq faccre ⁊ at matrarium
sũma rõne fit ut ino exhr̾di¬
b stipulatoris uincente mꝑ
tem cius ꝯmittatur stipłonis

Expanded text:
posse descendentem a defuncto stipulationem diuersam condicionem cuiusque facere. at in contrarium summa ratione fit, ut uno ex heredibus stipulatoris uincente in partem eius committatur stipulatio:
Abbreviated transcription (Latin):
noĩb pͥtorus stipulacõib
tor icus stipłetͤ mexcã coginita ex ea
stiplone actõ ⁊ petat. id̾ ẽ ⁊ c̃ institor in
ca cã cẽcepitut intͥpoĩta ꝑsona eius

Expanded text:
nibus praetoriis stipulationibus tor meus stipuletur, mihi causa cognita ex ea stipulatione actio competat. idem est et cum institor in ea causa esse coepit, ut interposita persona eius