comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qi om̃is potestas q̃ a deo ordinata ẽ. ad aliqͥd ꝑficiendũ atqꝑ cõ¬
plendũ ordĩata ẽ: seqͥtur ĩ diffimtõe post ordine sciẽna ⁊ actio.
Scientia qͥ de qi qͥd faciendũ sit ĩtelligant. actio uͦ qua adid¬
ꝙ ĩtellex̾int agendũ ꝓficiant In ordine officiũ. ĩscientia dis¬
⁊ orde inutilis. Propt̾ hoc ierarchia ẽ ordo diuiꝰ ⁊ scĩa. ⁊ actio.

Expanded text:
est, ad aliquid perficiendum, atque complendum ordinata est; sequitur in definitione post ordinem « scientia et actio. » Scientia quidem, qua quid faciendum sit intelligant; actio vero, qua quod intellexerint agendum, perficiant. In ordine officium; in scientia diset ordo inutilis. Propter haec ergo hierarchia est ordo
Abbreviated transcription (Latin):
hilit̾ dcã sł. tu dico qͥ factus es diuinꝰ ⁊̃ diuina doctͥna q̃ audiẽtes
⁊ facientes diuinos fata. ułĩ dĩuina dodna mirabiłr did̃oꝵ di¬
uinꝰ fastus ausculta q̃ dicnda ꝓpmo. ⁊ ñ solũ ausculta. uͭ dida
pdenter lanianoa ⁊ polluenda exponas. Non eĩ fas ẽ uͭ osuina
eloqͥa aiunt. ĩ porcos pit̾e ĩuisibiliũ margaritaꝵ inconfusũ

Expanded text:
divina doctrina, quae audientes et facientes divinos facit; vel in divina doctrina mirabiliter dictorum divinus factus ausculta quae dicenda propono. Et non solum ausculta, ut dicta prudenter lanianda et polluenda exponas. « Non enim fas est, ut eloquia aiunt, in porcos projicere invisibilium margaritarum inconfusum,
Abbreviated transcription (Latin):
danis ocłis intuende. Ac si dic̾et. Postqmͣ scd̾m nr̃am estimatõ¬
nem bñ ostendimꝰ qͥd sit ierarchia ex diffinitõe eĩ ꝓposita. ñccõ¬
sequens ẽ ut laudemꝰ angłicam ierarchiã. i dest ut ostendamꝰ
qnͣtũ laudata sit in scͥpturis sai̾s. siue qnͣtũ ex hiis q̃ de ip̃a dc̃a
st̃ laudabilis appareat. demõstremꝰ. Et ad ħ demonsirandũ ꝯse¬
quens ẽ. ut intueam᷑ suꝑmundanis ocłis idest spiritalib ispi

Expanded text:
danis oculis intuendae. » Ac si diceret: Postquam secundum nostram existimationem bene ostendimus quid sit hierarchia ex definitione ejus proposita; nunc consequens est, ut laudemus angelicam hierarchiam, id est ut ostendamus quantum laudata sit in Scripturis sacris, sive quantum ex iis, quae de ipsa dicta sunt, laudabilis appareat, demonstremus. Et ad hoc demonstrandum conveniens est ut intueamur supermundanis oculis, id est spiritualibus,
Abbreviated transcription (Latin):
scentem pure extendere se ꝑuisibilia exttatũ i sr̃mundanas
altitudines idest excellentias angłicas q̃ mundanis oĩb sr̃emi
nent ⁊ excellunt. sisi enĩ ab istis excitatꝰ ꝑ ꝯtẽplarõis ꝓuectum
eade ip̃a õino relinqͤret. illa ad q̃ contẽplanda intitur. pure
ĩtueri ñ uałet. Seqͥtur. E anta qͣde a nob̾ dc̃a sł ꝓpt̾ descͥptõcs

Expanded text:
scentem pure extendi per visibilia in supermundanas altitudnent et excellunt. Nisi enim ab istis excitatus per contemplationis provectum eadem ipsa omnino relinqueret, illa ad quae contemplanda nititur, pure intueri non valeret. Sequitur: « Tanta quidem a nobis dicta sunt » etc.
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ssiꝰ u̾itatẽ eoꝵ sig̃tant. ⁊ dissimłes formatões ymaginũ eui¬
dentiꝰ p̃itatẽ eoꝵ demonstrant. gͦ nlłam ĩ uiriã facũt ip̃is diui¬
nis theologi scĩ. ⁊ ueras negationes deip̃is faciendo ⁊ dissimłes for¬
mationes ip̃is attribuendo. s honorificant potiꝰ ip̃a diuina ueris
negationib quib ostendt̃ illoꝵ excellentiã tantã eẽ. ut qͥd sint

Expanded text:
ssimiles formationes imaginum evidentius puritatem eorum demonstrant, ergo nullam injuriam faciunt ipsis divinis theologi sancti, et veras negationes de ipsis faciendo, et dissimiles formationes, ipsis attribuendo, sed honorificant potius ipsa divina veris negationibus, quibus ostendunt illorum excellentiam tantam esse, ut quid sint,
Abbreviated transcription (Latin):
gari egeat pura. si illuminari lumine plena. nͨ ꝑfici ꝯsũma¬
.ta: p̃gat tñ ⁊ illuminat ⁊ ꝑficit om̃s qͥ p̃gari ⁊ illuminar
⁊ ꝑfici m̾entur. siue pͥmo loco ĩmediate grãm accipientes
liue mediate ꝑ eos qͥ pͥmũ aiciꝑe meruerunt ꝑticipantes.
oũ qͦ id ꝙ ĩessabłe est ab hominib dicipotest. Nam qntũ ad
ip̃am ineffabilẽ sũme u̾itatis puritatẽ magis dicenda est
ip̃a diuina natura p᷑gatio scã ⁊ illuminano ⁊ ꝑfectio. uͭ panĩ
id̾e intelligatur qd̃ pura. Sr. s magis ip̃a p̾gatio qd̾ illumĩa

Expanded text:
gari egeat, pura; nec illuminari, lumine plena; nec perfici, consummata: purgat tamen, et illuminat et perficit omnes, qui purgari, et illuminari, et perfici merentur, sive primo loco immediate gratiam accipientes, sive mediate per eos, qui primum accipere meruerunt, participantes. dum, quo id, quod ineffabile est, ab hominibus dici potest. Nam quantum ad ipsam ineffabilem summae veritatis puritatem, magis dicenda est ipsa divina natura purgatio sancta, et illuminatio, et perfectio, ut parum id esse intelligatur, quod pura
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ indigni cognitõe ueritatis ãpliꝰ ex̾cent᷑. ⁊ hii qͥ studissi st̃
in conteplanone mirabilũ ymaginũ. ħ ẽ sacraꝵ repsenta¬
tionum mirabilit̾ fastaꝵ ampliꝰ ex̾ieant᷑. dic enĩ utrobiꝙ iustũ
iudicium ꝑficitur. ut dum ueritas ĩ manifestatõe qͣi uili ĩ dimm̃to
se tontegit. ⁊ indignos ad contẽptũ sui ꝓuocot. ⁊ dignosad illã spẽm
suam qͥ latet ꝯrupiscendã ⁊ q̃rendã ĩuitet ut ñ sunit ꝯtenti eo qd̾
foris aspiciunt. s ip̃a deformitate ext̾ioris dem̃ostratõis repł¬
si ĩ figuris ñ remaneant tanꝙͣ ueris. qm̃ signũ ueritas eẽ ñ pot̃.
etiã c̃ u̾itatis ẽ signũ. deqͥtur. Diuina itaq honorificant

Expanded text:
ritatis amplius excaecentur; et ii qui studiosi sunt, in contemplatione mirabilium imaginum, hoc est sacrarum repraesentationum mirabiliter factarum amplius exerceantur. Sic enim utrobique justum institutum perficitur, ut dum veritas in manifestatione quasi vili indumento se contegit, et indignos ad contemptum sui provocet, et dignos, et illam speciem suam, quae latet, concupiscendam, et quaerendam invitet, ut non sint contenti eo quod foris aspiciunt, sed ipse deformitate exterioris demonstrationis repulsi in figuris non remaneant tanquam veris, quoniam signum veritas esse non potest, etiam cum veritatis est signum. Sequitur: « Divina itaque honori
Abbreviated transcription (Latin):
occulta ĩ spiratione ꝓpħe fcĩ sẜ. hii om̃s cũ ꝑ usibiles species
⁊ uisibiliũ rerũ ꝓpͥetates ĩ uisibilia designare uolunt. di¬
na. Theosophi gͦ ꝑ hoc qd̾ dissimłes figuras diuinis anͥbu¬
unt: etiã simłes forationes ⁊ eas q̃ digne iudebant᷑ ab illoꝵ
excellentia ⁊ maiestate secernũt. Qiua enĩ ⁊ illa coaptant
significatõi eoꝵ q̃ ñ dubitant᷑ eẽ altena. ostendunt ⁊ alia
ꝙͦ q̃ uera ud̾i pot̾ant scd̾m ꝓpͥetatẽ ñ ẽẽ simłia. Sic gͦ ĩ una
eade q re ⁊ ĩ simłib sigurã a u̾itate seꝑant. ⁊ ĩ dissimłib
u̾itatis societate figuram ueritatis honorant. qm̃ ⁊ illa
cũ alia ostenduntur disc̾nunt᷑. ⁊ ista cũ ad simłitudineni
coaptant᷑ honorant᷑. Sic enĩ ꝯueniens erat ut id ed̾ fcm̃ ẽ¬

Expanded text:
tione prophetae facti sunt. Ii omnes cum per visibiles species et visibilium rerum proprietates invisibilia designare volunt, diguras divinis attribuunt, etiam similes formationes, et eas quae dignae videbantur, ab illorum excellentia et majestate secernunt. Quia enim et illa coaptant significationi eorum, quae non dubitantur esse aliena; ostendunt et aliasimilia. Sic ergo in una eademque re, et in similibus figuram a veritate separant, et in dissimilibus veritatis societate figuram veritatis honorant, quoniam et illa cum alia ostenduntur, discernuntur, et ista, cum ad similitudinem coaptantur, honorantur. Sic enim conveniens erat, ut id
Abbreviated transcription (Latin):
descende uideanir. qd̾ tñ scd̾m causem suꝑiꝰ memoratã ꝯgͥa
necessariaꝙ dispensanone ꝑagiur. S ed ⁊ bestialẽ ip̃i for¬
mam cͥcũponunt. Ac si dicat. son solũ in declaratõe diuine¬
tellig̾entur. indigne om̃ino eiꝰ maiestati eẽnt formatões
descendt̃. Nam ⁊ bestialẽ ip̃i formã cͥcũponũt. ⁊ leonis ei et

Expanded text:
dum causam superius memoratam congrua, necessariaque dispensatione peragitur. « Sed et bestialem ipsi formam circumponunt. » Ac si diceret: Non solum in declaratione divinitelligerentur, indignae omnino ejus majestate essent, formationes descend
Abbreviated transcription (Latin):
diuinitatẽ ursam seiuentẽ. ħ ẽ sp̃em urse seuientis. us
ursam seuientẽ eam duunt. ut ĩ utͦq discõuenientia ap¬
pareat. cũ ⁊ deformitatẽ pulero. ⁊ miti crudelitatẽ anri¬
buunt. Sequitur. Addam uͦ qd̾ ⁊ omniũ ulus ẽẽ. et
magis sig̃care uisũ ẽ. ac si dic̾et. Licet in p̃cedentib q̃ ꝯmemo¬

Expanded text:
itatem; ursam saevientem, hoc est specie ursae saevientis, vel « ursam saevientem » eam dicunt, ut in utroque disconvenientia appareat, cum etiam deformitatem pulchro, et miti crudelitatem attribuant. Sequitur: « Addam vero et quod omnium vilibus esse, et magis significare visum est. » Ac si diceret: Liceret in praecedentibus,
Abbreviated transcription (Latin):
les etiam ad iiqͥtatẽ ꝑpetrandã illumuĩat. s solem iusticie
qͥ sp̃uales ocłos ad u̾itatẽ ⁊ uͥtutẽ cognoscendã illustrat.
Et sic̃ tum eam uocant stellã matutinã. nuiꝰ ortꝰ tenebras
fugat. ñ in hunc mundũ uisibilit̾ illustrandũ ascẽdẽtẽ
s ĩ animũ rationalẽ qͥ sołꝰ hoc lum̃ caꝑe potest. scẽ idest ad¬

Expanded text:
erpetrandam illuminat; sed solem justitiae, qui spirituales oculos ad veritatem, et virtutem cognoscendam illustrat. Et sicut cum eam vocant « stellam matutinam, » cujus ortus tenebras fugat, non in hunc mundum visibiliter illustrandum ascendentem, sed in animum rationalem, qui solus hoc lumen capere potest, s
Abbreviated transcription (Latin):
saꝵ rerũ. diuine maiestans excellentiã laudat nuistua
theologia. Aliqñ uͦ ex mediis subauditur reb q̃ ĩ ordĩe ꝯdi¬
tionis nec sũma sẜ nec infima. laudat ip̃a theologia diuinã
maiestatẽ. ut uideł igñe cã uocando ñ qualis iste ẽ corꝑalis
ignis. qͥ licet ꝓsit illumĩando. nocet urendo ⁊ ꝯsum̃do. s ig¬
pleninidinis datͥtẽ. q̃ dat uidełc plenitudinẽ uste. ⁊ uita ĩ¬
plet haurientes ⁊ potantes eã. ⁊ aqͣm etiã ut symbolics idest
figuratiue sic dicatur ĩ uentrẽ sũbeuntẽ flumina q redũ¬
dant̃ẽ ĩmensurabilit̾ refiluentia. Hoc enĩ oĩa ñ ĩpͥetate. s t̃¬

Expanded text:
sarum rerum divinae majestatis excellentiam laudat mystica theologia. « Aliquando vero ex mediis, » subauditur rebus, quae in ordine conditionis nec summa sunt, nec infima, laudas ipsa theologia divinam majestatem, ut videlicet ignem eam vocando; non qualis iste est corporalis ignis, qui licet prosit illuminando, nocet urendo, et consumendo; sed « igplenitudinis datricem; » quae dat videlicet plenitudinem vitae, et vita implet haurientes et portantes eam; et aquam etiam, « ut symbolice, » id est figurative, sic dicatur, « in ventrem subeuntem; fluminaque redundantem immensurabiliter refluentia. » Haec enim omnia non i
Abbreviated transcription (Latin):
attigisti ꝙ spopond̾as. ut cogites ⁊ ĩtelligas qd̾ ẽ d̾s. Minꝰ ẽ totũ
hoc ꝙ ditis. ⁊ ñ ẽ ħ totũ ip̃e de qͦ dicis. ⁊ tñ de ip̃o hoc dicis. ñ ut ac¬
cedas ad ip̃m. s ut ip̃i appropinqͤs. Magnũ enĩ ẽ hõi ñc ad ip̃m
re. ⁊ si ñ det᷑ ꝑuenire. Dabitur aũ postea q̃i uen̾it ꝙ ꝑfectũ ẽ¬
iceꝑit uid̾e̾ homo si c̃ uidet᷑. ñ ꝑ spenilũ ymaginẽ. s facie ad fa¬
nẽ ueritatẽ. Nunc aũ interim totũ ymago ẽ.⁊ ip̃a ymago
inqͣm qr nͥ ip̃a ãpliꝰ ostend̾e potest. neq nos aliud ꝯprehend̾e.
łtẽ tam̃ ymago q̃dã sublinor ⁊ magis appropinon̾s u̾itati.

Expanded text:
 intelligas quid est Deus. Minus est totum hoc quod dicis; et non est hoc totum ipse de quo dicis; et tamen de ipso hoc dicis, non ut accedas ad ipsum, sed ut ipsi appropinques. Magnum est enim homini nunc ad ipsum ire, etsi non detur pervenire. Dabitur autem postea, cum venerit querit videre homo sicut videtur, non per speculum imaginem, sed facie ad faciem veritatem. Nunc autem interim totum imago est, et ipsa imago , quia nec ipsa amplius ostendere potest, neque nos aliud comprehendere, et est tamen imago quaedam subli
Abbreviated transcription (Latin):
qñ ⁊ ab int̾iori nanuira simłitudo ꝯdut᷑. Siue gͦ simłitu¬
umes a reb uisibilib ad ĩuisibiliũ naturã extrinsecus
transferende ꝓponant᷑. siuc ꝓpͥetates ab eisd̾e uisibilib
⁊ mat̾ialib reb ad demĩostratioñẽ ĩnisibiliũ intͥnseiꝰ as¬
sumantur. sic utrinq ꝯparatio uł coaptatio tẽꝑanda ẽ.
milit̾ tñ accipiantur ⁊ alit̾ hic. alit illic eẽ ĩ telligant᷑. ⁊

Expanded text:
iori natura similitudo conducitur. Sive ergo similitudines ex rebus visibilibus ad invisibilium naturam, extrinsecus transferendae proponantur, sive proprietates ab eisdem visibilibus, et materialibus rebus ad demonstrationem invisibilium intrinsecus assumantur, sic utrinque comparatio, et coaptatio temperanda esmiliter tamen accipiantur; et aliter hic, aliter illic esse intelligantur; et
Abbreviated transcription (Latin):
lentia turbant᷑. Si enĩ toto desid̾io ad u̾itatt̃ amandã ñ reuo¬
arentur nͨ collig̾entur ꝓcł dubio ledi ⁊ affligi possent. uͥ muta¬
bilib ⁊ transitoriis mente inher̾ent. Nunt aũ qm̃ toti illic st̾
ĩ om̃ia ĩmutabilit̾ ꝯsisturt. fitut ip̃i qͦ ꝑ cohesioñe dilectõis
asfestionis mutabłitatẽ sentire ñ possint. Deqͥtur. Sed
ñam irrationabłitatẽ ⁊ ĩ sensualitatẽ qͥd̾e ĩ irrationabłib aĩa

Expanded text:
batur. Si enim toto desiderio ad veritatem amandam non revocarentur, nec colligerentur, procul dubio laedi et affligi possent, ubi mutabilibus, et transitoriis mente inhaererent. Nunc autem, quia toti illic sunt, ubi omnia immutabiliter consistunt; fit ut ipsi quoque per cohaesionem dilectionis, afflictionis mutabilitatem sentire non possint. Sequitur: « Sed et ipsam irrationabilitatem, et insensualitatem in quidem irratio
Abbreviated transcription (Latin):
seut pult̾ fiant. amantes pultͥtudiñe uerã. ñ sicut ĩ carne
⁊ sdm carnem ubi amor pulcͥtudinis turpis et̃ potest. ⁊ pultͥ¬
nidinis possessor ñ bonꝰ ĩueniri. Illic aũ qͥ amat possidet ⁊ ẽõ
incipit qͥ habere diligit. Galem gͦ amorem ⁊ tale desid̾iũ in cõ¬
cupiscentiã sp̃ualiũ ar diuinoꝵ ĩtellig̾e oportet. deqͥnr. Et¬

Expanded text:
se, ut pulchri fiant, amantes pulchritudinem veram, non sicut in carne, et secundum carnem, ubi amator pulchritudinis turpi esse potest; et pulchritudinis possessor non bonus inveniri; illic autem qui amat, possidet, et esse incipit qui habere diligit. Talem ergo amorem, et tale desiderium inconcupiscentia spiritualiu
Abbreviated transcription (Latin):
litatis ⁊ diuinitatis sr̾ rationẽ ⁊ ĩ tellectũ existens. qm̃ plus
amari potest qmͣ ĩuestigari uł ĩ telligi ⁊ uillexibile. qm̃ ad
unũ semꝑ ẽ. ⁊ ñ indigens. qm̃ qd̾ amatur p̃sens ẽ. desideriũ
dio ꝯtẽplationis suꝑessentialit̾. taste ⁊ ĩpassibłis ħ ẽ eiꝰ rei
qmͣ cõtemplam᷑ sr̾essentialit̾. omñe sciłc ẽẽntiam ⁊ naturã
aĩo transeuntes. ciuꝰ rei amor ⁊ castꝰ est. qm̃ corruptionem
amanti ñ ingi̾t. ⁊ ĩpassibłis. qm̃ suauit̾ reficiens desid̾antẽ
ñ affligit. ⁊ oportet etiã ĩ tellig̾e ip̃am ꝯcupisci̾am desid̾iũ eẽ
tendens ad illã purã ⁊ sublimissim̃a claritatẽ.⁊ ad ĩuisibi

Expanded text:
litatis, et divinitatis super rationem, et intellectum existens; quoniam plus amari potest quam investigari vel intelligi; et inflexibile, quoniam ad unum semper est; et non indigens, quoniam quod amatur praesens est. Desiderium dico contemplationis superessentialiter castae et impassibilis, essentialiter, omnem scilicet essentiam, et naturam animo transeuntes, cujus rei amor et castus est, quoniam corruptionem amanti non ingerit, et impassibilis quoniam suaviter reficiens desiderantem non affligit. « Et oportet etiam intelligere ipsam concupiscentiam desiderium esse, tendens ad illa
Abbreviated transcription (Latin):
sciłc nr̃am analogiã. idest ñ solũ nr̃ãm analogiã causã ẽẽ
huiꝰ rei qd̃ ꝓcurate st̃ pulcͤ i dest ꝯuenient᷑ a sacro eloqͥo forme
ĩfoumiũ ⁊ figure carentiũ figuris. idest qd̾ ĩ saͦ eloqͥo atͥbu¬
te st̾̃ forme ⁊ fig̾e illis celestib sp̾ib qͥ ĩ sua nat᷑a nec formaᷤᷤ
corꝑales hñt ñ fig̾as. huiꝰ inqͣm rei dic̾et qͥs ñ solũ causã eẽ

Expanded text:
logiam, id est non solum nostram analogiam causam esse hujus rei, quod procuratae sunt pulchre, id est convenienter a sacro eloquio formae informium et figurae carentium figuris, id est quod in sacro eloquio attributae sunt formae et figurae illis coelestibus spiritibus, qui in sua natura nec formas c
Abbreviated transcription (Latin):
uina sarͣmenta. qr om̃s digni ñ st̾ agnitõe u̾itatis. Est enĩ ñ
om̃is sac̾. neq omniũ ut eloqͥa aiuut scientia. Ppt̾ea enĩ qr
ñ õis homo sacer ẽ: idcͥco u̾itas õib manifestanda ñ ẽ. qm̃ si
unitis manifestaretur. młt illã ꝑ maliciã ꝯtradicendo rode¬
rent uł ĩ munde uiuendo ĩ qͥnarent. Unde dcm ẽ. nolite scm̃

Expanded text:
gnitione veritatis. « Est enim non omnis sacer, neque omnium, ut eloquia aiunt, scientia. » Propterea enim quia non omnis homo sacer est idcirco veritas omnibus manifestanda non est; quoniam, si cunctis manifestaretur, multi illam per malitiam contradicendo roderent, vel immunde vivendo inquinarent. Unde dictum est: « Nolite Sanctum
Abbreviated transcription (Latin):
supͣ ꝯuenientiam ⁊ equalitatẽ nr̃am ẽ celestia sirutar. nͥ ꝑ
ea q̃ apud nos st uisibłia ⁊ nota nob erudiam̃. Her igitur
inalogia idest conditio humana causa fuit q̃re satrũ eloquiũ
mentib humanis erudiendis de inuisibłib usibłia signa ꝓpo¬
suit. ⁊ ñ sola ħ causa fuit. s etiam qr ⁊ hoc decentissimũ ẽ mysticis

Expanded text:
tram est coelestia scrutari, nisi per ea quae apud nos sunt visibilia et nota nobis erudiamur. Haec ergo analogia, id est conditio humana, causa fuit quare sacrum eloquium mentibus humanis erudiendis de invisibilibus visibilia signa proposuit. Et non sola haec causa fuit, sed etiam « quia et hoc decentissimum est mysticis
Abbreviated transcription (Latin):
hoc est enim ꝙait. Alt̾o m̃ intellectua lib hñtib ea scilicet
que sensibilib alit̾ distributast. Seqͥnr. Etenim furor ĩ mra¬
tionalib qͥd̾e ex passibili motu in est. ⁊ oĩs irrationabłitatis ẽ re¬
pletus furibundꝰ eoꝵ motiis. Modo qͥb dã exẽplis ꝓpositis ꝓbat
qm̃ ea q̃ de uisibłiũ natura ad ĩuisibilia reserunt᷑. alit̾ ħ atq alit

Expanded text:
em ait: « Altero modo intellectualibus habentibus, » ea scilicet, quae sensibilibus aliter distributa sunt. Sequitur: « Etenim furor irrationabilibus quidem ex passibili motu inest; et omnis irrationabilitatis est repletus furibundus eorum motus. » Modo quibusdam exemplis propositis probat quod ea, quae de visibilium natura ad invisibilia re
Abbreviated transcription (Latin):
exp̃ssis. theologia celestes figurauit ĩtellectus idest spirita
ꝯsequens est seduci estimantes celestes essentias ĩ sua nat᷑a
tales existere. Qd̃ qͥd̾ẽ ne pat̾entur qͥ nicħ uisibilib bonis
altiꝰ intelligunt. i dest ne ħ existimarent hii qͥ aliabona
eẽ ñ putant altiora uł meliora hiis iusibilib bonis. i d̾osc̃oꝵ
theologoꝵ sapĩa restitutiua mirabilit̾ descendit ad ĩdeco
ras simłitudines i dest i deo scĩ theologi qͥ ꝑ sapĩam suam
pestituentẽ⁊ resormantẽ nol ad cogninonem ueritans
Uiuina nob eloquia tradid̾unt mirabili consib̾anone desendert
ad indecoras simłitudines assumendas. ut eas diuinis ⁊ ce¬
decore dici uidentur ad simłitudinẽ. ⁊ ñ ad ꝓpͥetatẽ refẽnda
ostendent. Hoc gͦ fecit sapĩa scõꝵ theologoꝵ. ñ concedens ma¬

Expanded text:
expressis, « Theologia coelestes figuravit intellectus, » id est spirexpressis, « Theologia coelestes figuravit intellectus, » id est spiritur hic consequens est seduci existimantes coelestes essentias in sua natura tales existere. « Quod quidem ne paterentur, qui nihil visibilibus bonis altius intelligunt, » id est hoc existimarent ii qui alia bona esse non putant altiora, vel meliora his visibilibus bonis; ideo « sanctorum theologorum sapientia restitutiva mirabiliter descendit ad eo sancti theologi, qui per sapientiam suam restituentem, et reformantem nos ad cognitionem veritatis divina nobis eloquia tradiderunt, mirabili consideratione descenderunt ad indecoras similitudines assumendas, ut eas divinis et coedecore dici videntur, ad similitudinem, et non ad proprietatem referenda ostenderent. Hoc ergo fecit sapientia sanctorum theologorum « non conced
Abbreviated transcription (Latin):
facile ut ꝑ illas satraꝵ rer̃ formatões q̃ p̃ciosiores rep̃sen¬
tant᷑ ĩ sac eloqͥo. seducant᷑ cogitatões hominũ estimantes
quasdam celestes essentias eẽ auriformes siut ĩ qͥb dã
locis scͥpturaꝵ ꝑ simłmidĩe rep̃sentant᷑. ⁊ estimantes
etam ĩ celo ẽẽ qͦsd̾a fulgoreos iuros decora indritos uesti¬
menta. qũe admod̾ angłi apparuisse legunt᷑ splendidiᷤᷤ ue¬
stib ⁊ uultib fulgoreis candidũ ⁊ igneũ ĩ nocue resꝑgẽteᷤᷤ
idest enitentes uł fundentes claritatẽ ⁊ lumen candidũ
qͥdẽ qͣnium ad uestim̃ta ⁊ igneũ qͣntũ ad uultꝰ flãmeos
⁊ ardentes. ĩ nocue i dest sine lesione. ꝯtestante ĩ hoc ip̃o diui
nomiracł qi ĩ diuinis ⁊ celestib naturis q̃ ħ dem̃ostrant᷑
ꝑ sp̃mm. alit̃ illic sẜ scd̾m ueritatẽ in quib nat᷑e iusibilis
sp̃es cernitur. effectus ñ ĩuenit᷑. Sequitur. Et qͥb cũq
aliis simłib ymaginatis formis. idest scd̃m ymaginabłia

Expanded text:
facile, ut per illas sacrarum rerum formationes, quae pretiosiores repraesentantur in sacro eloquio, seducantur cogitationes hominum « existimantes quasdam coelestes essentias esse auriformes, » sicut in quibusdam locis Scripturarum per similitudinem repraesentantur; et existimantes etiam in coelo esse quosdam fulgureos viros decora indutos vestimenta, quemadmodum angeli apparuisse leguntur splendidis vestibus et vultibus fulgoreis, « candidum, et igneum innocue respergentes, » id est emittentes, vel fundentes claritatem, et lumen; candidum quidem quantum ad vestimenta, et igneum quantum ad vultus flammeos et ardentes; innocue, id est sine laesis naturis, quae hic demonstrantur per speciem, aliter illic sunt secundum veritatem, in quibus naturae visibilis species cernitur, effectus non invenitur. Sequitur: « Et quibuscunque aliis similibus imaginatis formis, » id est secundum imaginabilia
Abbreviated transcription (Latin):
tus debere theologos sũpsisse figuras eoꝵ q̃ om̃ino ĩ corꝑalia st. ut ꝑ
ea q̃ fere ĩmat̾ialia ⁊ incorꝑalia st̃ uere ĩcorꝑalia significarentur.
Et si adhuc dicat ñ deb̾e cͥcũpositas ẽẽ t̾ronas nouissimas q idest
ultimas uł infimas siue abiectas młtiformitates idest ex młtis
formis ⁊ uariis ꝯpositas figuras deiformib sĩplicitatib idest
sp̃ualib naturis. q̃ qi deiformes st̃ ĩ gła t̾rene ⁊ nouissime. ⁊ quia

Expanded text:
 omnino incorporalia sunt, ut per ea, quae fere immaterialia et incorporalia sunt, vere incorporalia significarentur. Etsi adhuc dicat non debere circumpositas esse terrenas et novissimas, id est ultimas vel infimas, sive abjectas multiformitates, id est ex multis formis et variis compositas figuras, deiformibus simplicitatibus, id est spiritualibus naturis: quae quia deiformes sunt in gloria, terrenae et novissimae, et quia
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsid̾ata. qd̾ sinit ĩ hiis furor ĩ petu ⁊ uehementia suꝑuenientẽ
molestiam ꝓpelłe nititur. ita illic qͥes ĩ mobłis ꝑsistens nlła
connissione suꝑueniente turbatur. Opt̾ hoc ip̃am qͥetẽ ĩma¬
nem uocat. idest fortẽ ⁊ robustam ⁊ ĩꝑnirbabilẽ. omnẽ motũ
sine moti repellentẽ. ⁊ omñe uiolentiã sine concussi one ⁊ ꝯt᷑¬
batione sui ꝯpͥmeitiẽ. Qͤ tñ qͥes ñ ex ip̃is ẽ s ex diuinis ⁊ ĩ¬
mutabilib sundam̃tis qͥb inh̾ent. i d̾est amore ⁊ ꝯtẽplar̃e
diuina quib ad eternitatẽ firm antur. ne ullatenꝰ amodo

Expanded text:
siderata, quod sicut in his furor impetu, et vehementia supervenientem molestiam propellere nititur; ita illic quies immobilis persistens nulla concussione superveniente turbatur, propter hoc ipsam quietem immanem vocat, id est fortem, et robustum, et imperturbabilem; omnem motum sine motu repellentem, et omnem violentiam sine concussione, et conturbatione sui comprimentem; quae tamen quies non ex ipsis est, sed ex divinis et immutabilibus fundamentis, quibus inhaerent, id est amore et contemplatione divina, quibus ad aeternitatem firmantur, ne ullatenus amodo
Abbreviated transcription (Latin):
uolens. ut ħ sola cogitet. ⁊ solaħ qͣi uera accipiat. si ĩ eis qͥescẽ
ꝑmitt̾etur. ⁊ ñ ip̃aꝵ t̾pitudĩe ymaginũ ad alia pulcͣ ⁊ uera qͤ¬
renda exire ꝯpelłetur. uł ñ ꝯcedens mat̾iale nĩmqͥesc̾e. rema¬
nens ĩ spib ymaginib. idest ñ concedens ut uł qͥescat uł re¬
maneat ꝑ ip̃aꝵ turpitudiñe ymaginũ illud expellens ad suꝑi

Expanded text:
la cogitet, et sola haec quasi vera accipiat, si in eis quiescere permitteretur, et non ipsarum turpitudine imaginum ad alia pulchra, et vera quaerenda exire compelleretur; vel non concedens materiale nostrum quiescere remanens in turpibus imaginibus, id est non concedens, ut vel quiescat, vel remaneat per ipsarum turpitudinem imaginum i
Abbreviated transcription (Latin):
nim diceret corpus sp̃m. falsũ dicet. qm̃ corpus ip̃t ñ est.
ner sp̃t corpus. Qͥ gͦ hoi dic̾et. iure rep̃hend̾e̾nir. ⁊ u̾itati
contrariꝰ udicaretur. Et tñ qͥ dicit d̾m eẽ sp̃m: uerum
dixisse estimatur. nemo illũ falsitatis arguit. cũ tñ
magis uicina sint nanira ⁊ iditione. corpꝰ ⁊ sp̃c. qm̃ sp̃c ⁊ d̾s.¬

Expanded text:
corpus spiritus non est nec spiritus corpus. Qui ergo hoc diceret, jure reprehenderetur; et veritati contrarius judicaretur, et tamen qui dicit Deum esse spiritum, verum dixisse existimatur. Nemo illum falsitatis arguit, cum tamen magis vicina sunt natura, et conditione corpus et spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
st⁊ longe a deo st̃ ꝑ ꝓpͥetatem nature. etiã si scd̾m simłitu¬
dine solam q̃ ⁊ ip̃a ad excellentrã maiestatis exigua ẽ coap¬
tantur: Est aũ alia natura ĩcorporea. magis uicina d̾o. int̾
omͣ ⁊ d̾m nlła alia media ẽ natura. ⁊ ħ ad simłitudinẽ ma¬
gis accedit. qmͣuis ⁊ ip̃a a ueritate longe sit. Scd̾m hnͣc itaq
a nob̾ altissimã naturã ad d̾m nob̾ sũblimis simłitudõ

Expanded text:
longe a Deo sunt per proprietatem naturae, etiamsi secundum similitudinem solam, quae et ipsa ad excellentiam majestatis exigua est, coaptantur. Est autem alia natura incorporea magis vicina Deo, inter quam ac Deum nulla alia media est natura; et haec ad similitudinem magis accedit, quamvis et ipsa a veritate longe sit. Secundum hanc itaque a nobis altissimam naturam ad Deum nobis sublimis similitudo
Abbreviated transcription (Latin):
dit rationis ⁊ sensibłitatis. qñ uͦ illic ħ ẽ ĩ diuinis ⁊ ĩtellectualib
naturis d̾r: supͣ ratioñẽ ⁊ sensũ aliquid ñ ꝑ defectũ s ꝑ ꝓfectum
sig̃catur. Excessus enĩ rationis ⁊ sensibłitatis. uł sursũ fit uł
deorsũ. cũ uidełc a ratõe ⁊ sensu uł deficiens corruit. ut ħ ñ hãt
uł supͣ ꝓficiens transcendit ut amplius habeat. Unde ⁊ in sac̃
scͥptura scõs uiros sp̃u dei asflatos extasim idest m̃tis excessũ
aliqͦciens passos ĩuenimꝰ. qm̃ supͣ ratioñe ⁊ sensũ humanũ duc¬
ti ĩ ħ aratione ⁊ sensu excesser̃t. quo ad id qd̾ altiꝰ ratione erat. ꝑ

Expanded text:
inis et intellectualibus naturis dicitur, supra rationem et sensum aliquid non per defectum, sed per profectum significatur. Excessus enim rationis et sensibilitatis vel sursum fit, vel deorsum, cum videlicet a ratione, et sensu vel deficiens corruit, ut hoc non habeat, vel supra proficiens transcendit, ut amplius habeat. Unde et in sacra Scriptura sanctos viros Spiritu Dei afflatos exstasim, id est mentis excessum aliquoties passos invenimus; quoniam supra rationem et sensum humanum ducti in hoc a ratione
Abbreviated transcription (Latin):
elicoꝵ tradinones. q̃ ⁊ ip̃a ad illimũ anda corda hominũ a
patre tradita st̃. possit ⁊ uerant̾ a guist̾e̾. ⁊ digne narrare
celestiũ sp̃uum ĩuisibłe illuminatões ⁊ dispositẽes sami.
Ergo iħm inuotantes. ac si dic̾it. Sñus qͥt̃ illumuiatio
a patre ẽ. s sine ihu medratoere ulła illuminatio habi po¬
test. Ergo ños qͥilummari poscimꝰ iħm inuotantes. ut
sali illuminari mẽream᷑. Drunde seqͥtur de ip̃o iħu. qd ẽ

Expanded text:
 traditiones, quae et ipsa ad luminanda corda hominum a Patre tradita sunt, possit et veraciter agnoscere, et digne narrare coelestium spirituum invisibiles illuminationes, et dispositiones sacras. « Ergo Jesum invocantes; » ac si diceret: Omnis quidem illuminatio a Patre est, sed sine Jesu mediatore nulla illuminatio haberi potest. « Ergo » nos, qui illuminari poscimus, « Jesum invocantes, » ut scilicet illuminari mereamur. Deinde sequitur de ipso Je
Abbreviated transcription (Latin):
scd̾m hunc itaq modũ ñ replent. idest ñ repletos asserunt
celestes ornatiis e dest celestes ordines uł dispositões. ip̃e tͤpes
dest deformes q̃ ĩsacro eloqͥs ꝓponunt᷑ formatões manife¬
stantes cos sciłe ornatus dissimłib facturis. idest ꝯpositõib
formaꝵ dissimłib ⁊ alienis ab eoꝵ excellentia ⁊ ꝑ has fac¬
turas ostendentes sr̾mundaliũ idest celestiũ ⁊ ĩ uisibiliũ
excellentias simł om̃ib mat̾ialib. ħ ẽ excellentias ad oĩa
mat̾ialia. idest ostendentes qd̃ ip̃a sr̾mundalia ⁊ sp̃ualia
om̃ib mat̾ialib excellunt. In ħ enĩ ꝙ ei dissimłes figͣas

Expanded text:
dum hunc itaque modum non replent, id est repletos asserunt, coelestes ornatus, id est coelestes ordines vel dispositiones, ipsae turpes, id est deformes, quae in sacro eloquio proponuntur formationes; manifestantes eos scilicet ornatus, dissimilibus facturis, id est compositionibus formarum dissimilibus, et alienis ab eorum excellentia; et per has facturas ostendentes supermundalium, id est coelestium et invisibilium excellentias simul omnibus materialibus; hoc est excellentias ad omnia materialia; id est ostendentes, quod ipsa supermundalia, et spiritualia omnibus materialibus excellunt. In hoc enim, quod eis dissimiles figuras
Abbreviated transcription (Latin):
ueracit̾ dicamꝰ: manifestũ ẽ in diuinis idest ĩ hiis q̃ de deo dicũ¬
tur. ⁊ deo attribuunt᷑. negatões ueras ẽẽ idest ꝓpͥas. affirmatoẽs
tare conant᷑. scd̾m illũ modũ dicendi qͦ de eo formari ñ po¬
test alit̾ hrimana lonitio. Si aũ negatões ĩ diuinis uere st̃
id est ꝓpͥe affirmatões ĩcõpacte idest ĩppͥe manifestũ ẽ qm̃

Expanded text:
 iis quae de Deo dicuntur, et Deo attribuuntur, negationes veras esse, id est proprias; affirmationes vero tare conantur secundum illum modum dicendi, quo de Deo formari non potest aliter humana locutio. Si autem negationes in divinis verae sunt, id est propriae, et affirmationes inc
Abbreviated transcription (Latin):
estimari ñ potest. qd̾ qi ĩ effabłe ẽ ñ dicit᷑. ⁊ qr ĩuisibłe ẽ ñ cog¬
nostit᷑. ⁊ qr suꝑessentiale ẽ: ñ ꝯp̃hendit᷑. De ip̃o gͥ mens hu¬
mana aliqͥd caꝑe potest. ip̃m ñ potest. ⁊ lingua humana de ip̃o
aliquid dic̾e potest. ip̃m ñ potest. nͨ idcͥco tñ falsũ estimandũ ẽ
qd̾ de ip̃o ditit᷑. qm̃ de ip̃o tm̃ ẽ. ⁊ ñ ip̃e qd̵ dicit᷑. neq uanũ qd̾ de¬

Expanded text:
stimari non potest: quod, quia ineffabile est, non dicitur; et quia invisibile est, non cognoscitur; et quia superessentiale est, non comprehenditur. De ipso igitur mens humana aliquid capere potest, ipsum non potest; et lingua humana de ipso aliquid dicere potest, ipsum non potest, nec idcirco tamen falsum existimandum est quod de ipso dicitur; q
Abbreviated transcription (Latin):
motu aut ꝯsuetudĩe ĩ mutabilib ĩ continent̾ ĩgenitã passibli¬
tatẽ ⁊ irrationabłem corꝑalis uoluptatis ꝯtinuitatẽ simł om̃e
animal ꝯpellentis in scd̃m sensũ contupistibłe. Postqm̃ de¬
monstrauit qͥd significet furor sensibłib ⁊ mat̾ialib attͥbut
qͥd itẽ ĩmat̾ialib ⁊ ĩuusibilib naturis coaptaf᷑. ñt consequent¬

Expanded text:
inenter ingenitam, passibilitatem, et irrationabilem corporalis voluptatis continuitatem; simul omne animal compellentis in secundum sensum concupiscibile. » Postquam demonstravit quid significet furor sensibilibus et materialibus attributus, quid item immaterialibus et invisibilibus naturis coaptatus; nunc consequen
Abbreviated transcription (Latin):
eũ sufficit dic̾e̾ qͦm᷑ duplex ẽ scẽ manifestatõiᷤ modꝰ. Nũc tandẽ
ad q̃stioñe suꝑiꝰ obiectã respondet. ĩ q̃ ꝯtinebatur sacͥs ⁊ diuinis
ñ ꝯuenient̾ ĩ sac᷑ eloqͥo iules ⁊ abiectas formatões apponi dicens.
estimau̾it deformes ħ est ĩ ꝯuenientes eẽ causas deseribendi
ymagines. dicens. ĩ honestũ ẽẽ referri. ⁊ dest aptari sic tͣpes for¬
mationes deiformib ⁊ scĩssimis disp̃onib idest ordinib. siqͥs¬
ẽ sc̃ẽ manifestatõis mod̾. idest estimatõi ⁊ oppositõi eiꝰ mod.
iufficient̾ respondet᷑. ĩ eo qd̾ sc̃ẽ manifestatõis q̃ fit ꝑ scͥpt᷑as

Expanded text:
 duplex est sanctae manifestationis modus? » Nunc tandem ad quaestionem superius objectam respondet, in qua continebatur sacris et divinis non convenienter in sacro eloquio viles et abjectas formationes apponi, dicens: « si quis existimaverit deformes, id est inconvenientes esse causas describendi imagines, dicens, inhonestum esse referri, id est aptari sic turpes formationes deiformibus et sanctissimis dispositionibus, id est ordinibus. Si qumationi et oppositioni ejusmodi sufficienter respondetur in eo, quod sanctae manifestationis, quae fit per Scripturas,
Abbreviated transcription (Latin):
rent᷑. ñ fac̾et ĩ iuriam in diuinas uͥtutes ĩ ꝯuenientes
formas eis attͥbuendo. qd fac̾e ẽ iniustũ. Et eqͦ idest simłr
ñ seduc̾et animũ nr̃m. sic̃ ista turpis ⁊ indecens formatõ
sedunt. ut aliena de illis uͥtutib ⁊ indigna cogitet. dũ se
ĩ istas ĩmundas ĩserit uł ĩgerit ꝯpositõe q̃ de ip̃is ĩ decent᷑
fcẽ st̃. Et fortassis adhuc aliud de hĩis t̃pib ꝯpositionib
malũ ꝓueniat. qͦd estim abunt᷑ sr̃ celestia repleri uł repłe¬
ta cẽ leoninis qͥbdã ⁊ eqͥnis młtitudinib. idest młtitud̾i¬
b cquoꝵ ⁊ leonũ. ⁊ mugitiua laudũ oratõe ⁊ uolatili an

Expanded text:
entes formas eis attribuendo: quod facere est injustum. Et aeque, id est, similiter non seduceret animum nostrum, sicut ista turpis et indecens formatio seducit, ut aliena de illis virtutibus et indigna cogitet, dum se in istas immundas inserit, vel ingerit compositiones: quae de ipsis indecenter factae sunt. Et fortassis adhuc aliud de his turpibus compositionibus malum proveniat, quod existimabuntur supercoelestia repleri, vel repleta esse leoninis quibusdam, et equinis multitudinibus, id est equorum et leonum, et mugitiva laudum oratione, et vola
Abbreviated transcription (Latin):
illuminantẽ mala q̃ discernũt uirilit̾ respuunt. ⁊ ꝑ amorẽ
afficientẽ ĩ bonis q̃ sentiunt qͥeti st̃. ut ⁊ qͥes ꝑ ratioñe munia¬
tur. ne affectũ maloꝵ suscipiat. ⁊ ratio ꝑ qͥetem custodiatur.
ne ĩ odio mali se opponens. t̾mĩdos tranqͥllitatis transcendat.
hanc gͦ uirilẽ ratioñe ⁊ ĩmanẽ qͥetem lib̾am ⁊ absolutã. nul¬
lamq ꝑturbationẽ suscipientẽ furor diuiiꝰ aptatꝰ signifuat

Expanded text:
nunt, viriliter respuunt, et per amorem afficientem in bonis, quae sentiunt, quieti sunt, ut quies per rationem muniatur, ne affectum malorum suscipiat; et ratio per quietem custodiatur, ne in odio mali se opponens tranquillitatis terminos transcendat. Hanc ergo virilem rationem, et immanem quietem, liberam et absolutam, nullamque perturbationem suscipientem furo
Abbreviated transcription (Latin):
finiens ẽẽ passibilitatem qͣndã siue passione. i dest dũantẽ af¬
fectionẽ. ĩ ꝯsultã qͥde qł ratõe ñ fertur. s trahitur tem̾ario appes¬
tiru in ea quoꝵ delectatõe afficitur. ⁊ mat̾alẽ i dest ex carne ⁊
sensu camali surgontẽ. ⁊ carnalia ⁊ sensibłia appetentẽ. passi¬
bilitatẽ dico ĩgenitã. aut ex naturali motu qñ sciłc scdm ra

Expanded text:
litatem quamdam, sive passionem, id est dominantem affectionem, inconsultam quidem, quia ratione non fertur, sed trahitur temerario appetitu in ea, quorum delectatione afficitur; et materialem, id est ex carne et ex sensu carnali surgentem, et carnalia, et sensibilia apparentem, passibilitatem dico ingenitam a
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpͥas ⁊ cõnaturales reductões ħ ẽ reduci ad ĩ uisibłiũ cogni¬
tionĩ ⁊ ꝯtemplationẽ ꝑ ea q̃ propͥa illi st̃ ⁊ ꝯnaturalia. idest
uisibłia ⁊ corꝑalia. q̃ iudelt̃ corꝑalia p̃tendunt. idest ꝓpoñt
form atões ĩformiũ. idest sp̃ualiũ speculationũ ⁊ suꝑnata¬
lium. idest naturam nr̃am excedentiũ speuilatioñe. ⁊ om̃i¬
no incophensibłiũ nob̃ nͥ ꝑ istas formatões possibłes nob̃ dem̃o¬
strarentur. ⁊ ĩ sinuarentur nob. Analogiam. ꝯditioñe dica
humanam. q̃m analogia ẽ iuxta ratoñe ⁊ ꝯuenientĩã płiũ
simłiũ in uno ꝓpͥetas. qũeadinod̾ ⁊ gramatici analogias u̾¬
boꝵ assignare solent scd̾m simłitudinẽ pluriũ sub una ꝓpͥe¬
tate cadentiũ. Analogia gͥ humane nate idest ꝯditio uł ꝓpͥetas
siue ꝯuenientia ẽ ea posse ⁊ nosse qͤ ad hominẽ ꝑtiuent. ⁊ q̃¬

Expanded text:
les reductiones, hoc est, reduci ad invisibilum cognitionem, et contemplationem per ea, quae propria illi sunt et connaturalia, id est visibilia et corporalia quae videlicet corporalia praetendunt, id est proponunt formationes informium, id est spiritualium speculationum et supernaturalium, id est nostram naturam excedentium speculationum et omnino incomprehensibilium nobis, nisi per istas formationes passibiles demonstrarentur, et insinuarentur nobis. Analogiam conditionem dicit humanam; quoniam analogia est juxta rationem et convenientiam plurium similium in uno proprietas, quemadmodum et grammatici analogias verborum assignare solent secundum similitudinem plurium sub una proprietate cadentium. Analogia igitur humanae naturae, id est conditio vel proprietas, sive convenientia, est ea posse et nosse quae ad ho
Abbreviated transcription (Latin):
diuina simłitudĩe. defirientib scił ad u̾itatẽ: subaudit᷑ expͥ¬
mend̾a. Om̃e enĩ ꝙ ħ ⁊̃ signo ẽ minꝰ ẽ qmͣ qd̾ illic ĩ u̾itate est.
oĩ ratõe ⁊ ĩ tellectu incõparabilit̾ delictis retrorsũ siue ĩferiꝰ
a simłitudĩe ip̃iꝰ. Unde apparet si eĩ simłitudo oĩ ratõs ⁊ ĩtel¬
lectu tm̃ suꝑior ẽ. qm̃ ad eiꝰ simłitudinẽ eqndã nͥ ratio nͥ in

Expanded text:
ntibus scilicet ad veritatem, subauditur exprimendam. Omne enim, quod hic in signo est, minus est quam quod illic in veritate est. omni ratione, et intellectu incomparabiliter derelictis retrorsum, sive inferius a similitudine ipsius. Unde apparet si ejus similitudo ratione et intellectu tanto su
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ agentib siue ea ratioñe ñ habeant siue rationẽ hñtia scdm
ratioñe ñ uicedant. hiis qͥde furor iu est ex passibłi motu idest
ĩ petuoso ⁊ feruenti. ⁊ scd̾m passioñẽ dñantem nato. Et om̃uł
irrationabłitatis repletus ẽ furbund̾ eoꝵ motꝰ. Ille nãq motꝰ
suror nominat᷑. qͥ õino extͣ ratioñẽ feruens solo ĩpeni fertur
passionis. S ĩ intellectualib alt̾o mͦ oportet irascibłe ĩ telli¬
gere. hoc mͦ uidełc. ut ip̃m irascibłe ĩ illis ĩtelligat᷑ declarans
eoꝵ uirilẽ rationabłitatẽ ⁊ ĩ man̾e qͥetem ĩ diuinis ⁊ ĩmutabłi¬
b fundam̃tis. Cum enĩ furor ĩ spiritali celesti q nat᷑a᷑ noĩatur¬

Expanded text:
tibus, sive ea rationem non habeant, sive rationem habentia secundum rationem non incedant. His quidem furor inest ex passibili motu, id est impetuoso, et ferventi, et secundum passionem dominantem nato; et omnis irrationabilitatis repletus est furibundus eorum motus. Ille namque motus furor nominatur, qui omnino extra rationem fervens solo impetu fertur passionis. « Sed in intellectualibus altero modo oportet irascibile intelligere; » hoc modo videlicet, ut ipsum irascibile in illis intelligatur, declarans eorum virilem rationabilitatem, et immanem quietem in divinis, et immutabilibus fundamentis. Cum enim furor i
Abbreviated transcription (Latin):
alib dc̃a ĩueniunt᷑ repleta tanqm reclusa idest patefc̃a ⁊ aꝑta
festatioñe eloqͥa ꝓponunt clare idest manifeste deformes ditai
gͦ ħ totum uideatur ut huc usq pendeat sententia ⁊ deindo ia
inferanur ei quidẽ ita uid̾i. solas sciłt pulcras ⁊ excellentes sp̃es
sp̃ualũ ⁊ diuinoꝵ significatõi apponendas. s tñ siqͥs u̾itatẽ
uiligent̾ ĩ qͥrat. eũ agnosc̾e qi sapĩa diuinoꝵ eloqͥoꝵ utrasꝙ
qͥsitio ostendit eloqͥoꝵ satͣtssimã sapĩam ĩ aĩoꝵ siue sp̃uum
celestiũ formatione utrũq ualde ꝓrudisse. ita ut neq ĩ diuindo
si forsitan dic̾et qͥs iniuriam fac̾et uͥtutes. idest ut neꝙ ꝑip̃a

Expanded text:
alibus dicta inveniuntur repleta, tanquam reclusa, id est patefacta, et aperta festationem eloquia proponunt clare, id est manifeste, deformes. Si cui ergo hoc totum videatur ut huc usque pendeat sententia, et demum ita inferatur ei quidem ita videri, solas scilicet pulchras et excellentes species spiritualium, et divinorum significationi apponendas. Sed tamen si quis veritatem diligenter inquirat, eum agnoscere, quod sapientia divinorum eloquiorum utrasque quisitio ostendit, eloquiorum sacratissimam sapientiam in animorum caelestium formationibus utrumque valde providisse, ita ut neque in divinas, sic forsitan diceret quis, injuriam faceret virtutes, neque nos in
Abbreviated transcription (Latin):
ĩformaret. Et qͥdẽ pͥmũ qͣre diuinis ⁊ ĩuisibłib manifestãdiᷤ
corꝑales ⁊ uisibłes figure ⁊ forme apposite st. necessaria ⁊ que¬
niens causa demõstratur. ꝙͣ fortassis aliqͥs ñ unã dic̾e̾t ẽẽ sed
duplicẽ. idest ñ solũ id̾o qr illa nͥ ꝑ ista aĩo nr̃o manifestari ñ
pot̾ant. s enã id̾o qr ĩ figuris ⁊ enigniatib mysticaꝵ descͥptõ

Expanded text:
inis et invisibilibus manifestandis corporales et visibiles figurae et formae appositae sunt, necessaria et conveniens causa demonstratur, quam fortassis aliquis non unam diceret esse, sed duplicem, id est non solum ideo quia illa nisi per ista animo nostro manifestari non poterant, sed etiam ideo, quia in figur
Abbreviated transcription (Latin):
figmontũ ut uidełc angłi. boues. ⁊ leones. ⁊ aqͥle. ⁊ eqͥ ⁊ rote. ⁊
tione ⁊ irrisione dignũ nob aũ pie sentientib ⁊ recte tredentib sic
dicere durum uł omne sic dic̾e dursi idest om̃s sic dure ⁊ ĩꝯuenien¬
qͣi durũ idest inconsonũ ⁊ incõueniens angłicoꝵ nominũ thea¬
trum eẽ. ⁊ si ille etiã ait debuisse theologos uenientes ⁊ descẽdẽtes
ad corꝑeam fasturã idest mat̾alẽ figatioñe uniu̾salit̾ idest oĩno
ĩ corꝑaliũ celestiũ uidełc ĩ uisibłiuĩ form are ea sciłt ĩ uisibłia ⁊ ma¬
nifestare qnͣtũ possibłeeis eẽt ꝓpͥis ⁊ cognatis figuratõib idest
ꝯuenientib ⁊ simłib figatõib sũptis apd̾ nos. idest int̾ iusibłia
ista ex p̃ciosissimis. uł sũptis ex p̃ciosissimis apd̾ nos. ħ ẽ ex eis

Expanded text:
figmentum, ut videlicet angeli, boves, et leones, et aquilae, et equi, et rotae, et tione et irrisione dignum. Nobis autem pie sentientibus, et recte credentibus sic dicere durum, vel omne sic dicere durum, id est omnes sic durae et inconvenienquasi durum, id est inconsonum et inconveniens angelicorum nominum theatrum esse: et si ille etiam ait debuisse theologos venientes vel descendentes ad corpoream facturam, id est materialem figurationem, universaliter, id est omnino incorporalium, coelestium videlicet et invisibilium, formare ea, scilicet invisibilia, et manifestare, quantum possibile eis esset propriis et cognatis figurationibus, id est inconvenientibus et similibus figurationibus sumptis apud nos, id est inter visibilia ista ex pretiosissimis, vel sumptis ex pretiosissimis apud nos, hoc est ex eis,
Abbreviated transcription (Latin):
di aũ cogitare ñ potes. dice ñ potes. qi qd̾ ñ potest togitari: nõ
potest dici. Dixisti u̾s. Et qͥdẽ d̾s: Qdͥ cogitas aut quale cogitas:
iũ dicis d̾o: Qd̾ enĩ sonat ħ ẽ inspiciens uel currens. siue timor
uł qd̾lib aliud estimau̾s. ut potes de ip̃o. Ergo cũ dicis ds ĩspici¬
entẽ dicis. ⁊ ꝯtẽplantem. ⁊ ꝯsid̾antẽ omĩa. Et qͥd ẽ hoc: Qomodo

Expanded text:
Si autem cogitare non potes, dicere non potes; quia, quod non potest cogitari, non potest dici. Dixisti Deus: et quid est Deus? Quid cogitas, aut quale cogitas cum dicis Deus? Quod enim sonat, hoc est inspiciens vel currens, sive timor, vel quodlibet aliud existimaveris ut potes de ipso. Ergo cum dicis Deus, inspicientem dicis et contemplantem, et considerantem omnia. Et quid est hoc? Quomo
Abbreviated transcription (Latin):
esfiguratos subaudit᷑ ne estimemꝰ. Sic̃ enĩ ĩ ysaia scͥtũ ẽ desolio
sedentis ⁊ tẽplo. Seraphĩ stabant sr̃ illud. sex ale uni. ⁊ sex ale alti
duab uelabant caput. duab uelabant pedes. ⁊ duab uola¬
bant. alt̾ ad alt̾m. Et alibi. qm̃ ⁊ duab tegebant corꝑa sua.
ubi qͥdẽ ĩ sex alaꝵ ꝑbina ⁊ bina distinctione. tͥna uł tͥꝑtita ꝯmo¬
to ĩuenitur. Sex enĩ ale bine: ⁊ bine iuncte. simł ⁊tria paria
laꝵ ꝯficiunt. Sequitur. Et rotas quasdã igneas sr̃ celũ y¬
maginemꝰ. Subaudit᷑ negatiua ꝑticła. ã suꝑiori uidełc. ne yma
memꝰ quasdã rotas igneas sr̃ celũ ⁊ ne ymaginemꝰ etiã thionoᷤ
mat̾iales qͣ necessarios diuinitati ad recubitũ. t̃ diuina nat᷑a
ssola omĩa portat fulcimento ñ egeat. De rotis aũ igneis ⁊ thro¬
nis ĩ libro danielis testimoniũ habemꝰ ⁊ ĩ ysaia ⁊ ĩ michea. de

Expanded text:
effiguratos, » subauditur ne existimemus. Sicut enim in Isaia scriptum est de solio effiguratos, » subauditur ne existimemus. Sicut enim in Isaia scriptum est de solio sedentis et templo: « Seraphim stabat super illud: sex alae uni, et sex alae alteri. Duabus velabant caput, duabus velabant pedes; et duabus volabant alter ad alterum . » Et alibi: « Quoniam duabus tegebant corpora sua . » Ubi quidem in sex alarum per binas et binas distinctiones terna vel tripertita commotio invenitur. Sex enim binae et binae junctae simul tria paria alarum conficiunt. Sequitur: « Et rota quasdam igneas super coelum imaginemur. » Subauditur negativa particula a superiori, videlicet ne ima quasdam igneas super coelum, et ne imaginemur etiam thronos materiales quasi necessarios Divinitati ad recubitum, cum divina natura, quae sola omnia portat, fulcimento non egeat. De rotis autem igneis et thronis in libro Danielis testimonium habemus , et in Isaia , et Michea de
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ etiam desc̾is angłis ũ arnatioñe u̾bi ⁊ passioñẽ ⁊ resurretõ¬
nem ⁊ ascensionẽ annũtiantib ⁊ ĩ hiis õib u̾bũ ĩ tarnatũ mi¬
nissii famulatu ꝓ seqͣntib ñ ĩꝯuensent̾ acpit᷑. Sequitur.
Et ad boũ petudalitatẽ sũbaudiendũ ẽ. ⁊ ne estimemꝰ quosdã
sormatos ad boũ pecudalitatẽ ħ ẽ ad simłitudinẽ boũ q̃ penida
lis ẽ nõ angłica sic ĩ iereihiele formabouis uł uituli ĩ aĩaliũ siga¬
none expͥmitur. Aut etiã ne estimemꝰ eosdẽ sp̾c formatos ad łe¬
onũ bestialem ymaginationẽ ħ ẽ ad ymaginatioñe siue yma¬
giẽ leonũ q̃ bestialis ẽ. ⁊ sp̃uali ac rationali natẽ ĩ digna. sic ĩ
ierechiele fanes hominis ⁊ fates leonis ĩ figatõe aĩaliũ memo¬
ratur. Et ad aquilaꝵ curuo rostro spẽm it̾m subaudit᷑ formatõ
ñ estimemꝰ. Qd̃ aũ ait curuo rost᷑: exp̃ssio dignã mouet irrisio
memoratur. Deqͥtur. Ant ad uolanliũ tͥꝑtitã alaꝵ ꝯmotioñe

Expanded text:
passionem, et resurrectionem, et ascensionem annuntiantibus, et in his omnibus Verbum incarnatum ministerii famulatu prosequentibus, non inconvenienter accipitur. Sequitur: « Et ad boum pecudalitatem, » subaudiendum est, et ne existimemus quosdam formatos ad boum pecudalitatem, hoc est ad similitudinem, formalis est, non angelica, sicut in Ezechiele forma bovis, vel vituli in animalium figuratione exprimitur. Aut etiam, ne existimemus eosdem spiritus formatos ad leonum bestialem. imaginationem hoc est ad imaginationem sive imaginem leonum, quae bestialis est, et spirituali ac rationali natura indigna, sicut in Ezechiele facies hominis, et facies leonis in figuratione animalium memoratur. Et ad aquilarum curvo rostro speciem, iterum subauditur, formatos non existimemus. Quod autem ait « curvo rostro, » expresse dignam movet irrisionmemoratur. Sequitur: « Aut volatilium tripertitam alarum commotionem
Abbreviated transcription (Latin):
tenim ualde artificialit̾ theologia poetitis satͥs forma¬
tionib in ñõ figuratis intellectib usa ẽ: nr̃m uͭ dc̃m ẽ
animũ reuelans ⁊ ip̃i ꝓpͥa ⁊ ꝯnaturali reductione ꝓuidens
⁊ ad ip̃m reformans anagogicas scãs scͥpturas. Ad hoc
respondet qd̵ supͣdix̾at ꝯsidandũ eẽ qualib formatõib sac̃ stͥp¬
tura celestes ordines figuraret. Ac si dic̾e̾t. Opt̾ea ip̃e formatões
celestiũ ordinũ ĩ satͦ eloquio diligent̾ ĩspiciende st̃ qm̃ idcͥto

Expanded text:
ormationibus in non figuratis intellectibus usa est, nostrum, ut dictum est, animum revelans, et ipsi propria et connaturali reductione providens, et ad ipsum reformans anagogicas sacras Scripturas. Si crespondet, quod supradixerat, considerandum esse qualibus formationibus sacra Scriptura coelestes ordines figuraret. Ac si diceret: Propterea ipsae formationes coelestium ordinum in sacro eloquio diligenter inspiciendae sunt; quo