comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ubertis sumo as seufu tx Woillormus qd potessuue
solum q arceptabat ꝯsilium Doctorit sip memoratu
ad hoc elegit negorũ untus mulapłiii cõne in tugłia
cocducitur et gueᵈ Insularum tranfinarinai p̾uarum
utinet tantiarct̾sis ecclie̾ surscipit prefularuo¬
trasia Em multarꝰ dicatus anplitame teriaerl
auro argentoq locup le tatus exe cutus muaatum q
in epedo mandatur honora patrem bn̾ ⁊ matrem
ut sit longenus suoꝑ terram om̃bus modis bengans extinie
circa prem̃ suum spĩdalem ⁊ matitrii ectliam unius i
inglia sꝙ tas postca eptiter fontus lactisẜane
Aecestatuo Reronatus̾ usq gnaꝙ Iustimãts ecctãsti

Expanded text:
libentissimo assensu rex Willelmus quod potissimum solumque acceptabat consilium, doctorem supra memoratum ad hoc elegit negotium. Victus multiplici ratione in Angliam conducitur et quae insularum transmarinarum primatum obtinet, Cantuariensis ecclesiae suscepit praesulatum. Qui multarum ditatus amplitudine terrarum, auro argentoque locupletatus, exsecutus mandatum quod in Exodo mandatur: Honora patrem tuum et matrem, ut sis longaevus super terram; omnibus modis benignus exstitit circa patrem suum spiritualem et matrem Ecclesiam. Cujus in Anglia quantus postea exstiterit fructus, latissime attestatur ren
Abbreviated transcription (Latin):
inpim megã cum eo suluertint eduo sur posturo
aprefalo presule sacerdos ꝙ secraius pliuabus
Dicaus quibas Illius Iam additis frobus
abbas prefintur E nos ergo Regendos acceꝑar
artissiut sed more patiũ prcedinccum Regebar
uideres parto in eccliã ostimo abbatam colło/
sc̾iu̾cem mauu Rastrum uel sarnalum gestecatan

Expanded text:
subierunt duo sui. Postmodum a praefato praesule sacerdos consecratus, pluribus ducatui illius jam additis fratribus abbas praeficitur. Quos ergo regendos acceperat, artissime, sed more patrum praecedentium, regebat. Videres, peracto in ecclesia officio, abbatem collo sementem, manu rastrum vel
Abbreviated transcription (Latin):
con tiemari yspexit Quilus Rug ad uatam pactie
Roro secessu ͤed non multo post cepcou scun cocatat̃
corbeit sitq omustut ꝑoeda partes Illas de ẜair
eucde i tatre sd uenerat Regris sis ad cas trum
Uie aquo guã siro in qua trror aꝭ Rofuta tur crrita

Expanded text:
emari perspexit. Quibus rex ad votum peractis, a loco secessit. Sed non multo post Oximensem comitem combussit; sicque onustus praeda, partes illas deseruit. Deinde itinere quo venerat regressus, ad castellum ne a quoquam suo in quatuo
Abbreviated transcription (Latin):
quc̃ Ropit px u ãnus Septimodecno aubam archaepatus
transiit e m̾do xi ͦ tralenas mani ferua quarta
ante cenã dm̃ Ipso ano fuit ultumd ꝑdistha
hoc est uii. lał man hnis peraa tmpatõrim dictis
de facidaniont bectenses cenobii cum Rece̾ncia nor̾ando
uen ͥ herlinao et saccessore eras uire e larisẜano
in diuiis Rel arselius ad ordirarõcem gestꝵ

Expanded text:
quem rexit 16 annis. Septimo decimo autem archiepiscopatus transiit e mundo XI Kal. Maii, feria quarta ante Coenam Domini. Ipso anno fuit ultimum Pascha, hoc est VII Kal. Maii. His per anticipationem dictis de fundatore Beccensis coenobii, cum reverentia nominando venerabili Herluino et successore ejus viro clarissimo in divinis rebus Anselmo, ad ord
Abbreviated transcription (Latin):
et legitine sdiu uiit pace cum seroms aliĩ sꝙ
uicind̃ suis factu tenut agaꝵ tĩ Idem eriat ar
Decoius et affabilis multam q Iocosers ac sepent paus
cupidus sed ꝑfidia maloꝵꝭ non cessat ꝓtarbare
quiett̃ bonoꝵ Itaq temprrib pnons ex̃i Rcardus at¬

Expanded text:
itime quandiu vixit, pace cum Geroianis aliisque vicinis facta, tenuit. Sagax enim idem erat, ac decorus et affabilis, multumque jocosus, ac serenae pacis cupidus. Sed perfidia malorum non cessat perturbare quietem bonorum. Itaque temporibus Ivonis episcopi,
Abbreviated transcription (Latin):
nt̾ea fira ter eius Aluredirs nalites non ꝑui nuueri
assumpfit portũq uuisani periit. et h ar
trous faetans ⁊obamã ueut Indesiquidem Iutiora
nam Idem comes in sua fude sacgaar sedin Illo
sab eadan nocte traditoris Inde uican Implecur
Nam libato pacis ostalo et cum eo ꝑrepto nbo
medio d temx este noctis mambus post tergam ligatis
Illum heroldo Regi axud londomom cum suoꝵ non¬
anflorum Regionem distrapit ꝑtumi cum dedecore

Expanded text:
luredus milites non parvi numeri assumpsit, portumque Wisanti petiit et hac transfretans Doroberniam venit. Inde siquidem interiora Quem idem comes in sua fide suscepit, sed in illo sub eadem nocte traditoris Judae vicem implevit. Nam libato pacis osculo et cum eo percepto cibo, medio intempestae noctis, manibus post tergum ligatis illum Heraldo regi apud Lundoniam cum suorum nonAnglorum regionem
Abbreviated transcription (Latin):
un qnãte sorerut Relipionues quãte ue sceprent
in lebro goa de uoita Ipsuus stribatuo faule qui erund
librum legeroit Reꝑaet es cripsit uero plm uir
uenemcdus non ulłã digna memorit que subter
a uectere curaroꝰ dam ad hnc prior esser in
bectarsi ee nobio stripsit tractatus tres pdrrañde
In quo discipło gat̾ fecũ dispatẽtoꝵ Introdimt usponi
Solas in eo et folum secum loquitar ac tacita dirũ
aucto łe diuine stripture ꝙ deus sit sola Racione
Iumn able Rauoue ele nec aliter es se posse ꝓbar

Expanded text:
ae fuerit religionis, quantaeve sapientiae, in libro qui de vita ipsius scribitur, facile qui eumdem librum legerit reperiet. Scripsit vero idem vir reverendus nonnulla digna memoriae quae subter annectere curavimus. Dum adhuc prior esset in Beccensi coenobio scripsit tractatus tres, primum Dein quo discipulo, quem secum disceptantem introducit, respondet Solus enim in eo et secum loquitur, ac tacita omni auctoritate divinae Scripturae quid Deus sit sola  al., oinvincibili ratione sic nec aliter esse probat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑemoare macidaus ferit ⁊ octanũ de Inggrnadõme
Iorcane eecłie lgu̾mo pontifui urbano dicard̃ t
destinaant Nomi librum edidit que̾ cur deus homo
axpellaut : decunũ de concepti uirginali
meditaniones uocunt in quibus legentib faulle
processione hordo fancto Confatarieriat ud gicros
in bacritusi concilio negartes spõm satactum a filio ꝓedde
unde sumpta materia Rogata Ildeberti cecromamorꝭ
eoi hunc librian Imposiar Et quie de hoc uen
uiro aligua Dipimtꝰ. libero ercupendiose spacium

Expanded text:
ctavum De incarnatione Romanae Ecclesiae summo pontifici Urbano dicavit, destinavit. Nonum librum edidit, quem Cur Deus homo appellavit; decimum De conceptu virginali, Meditationes vocant. In quibus legentibus facileprocessione Spiritus sancti. Confutaverat enim Graecos in Barensi concilio, negantes Spiritum sanctum a Filio procedere. Unde sumpta materia, rogatu Ildeberti Cenomannorum episcopi hunc librum composuit. Et quia de hoc venerabili viro aliqua diximus, libet compendiose spa
Abbreviated transcription (Latin):
Der post unndenos ne trres ⁊ quatuer cuuos
Oramatua nestierat post iue peritas obit
Euetuor undeces tomsegie ce nobi alis
A nuos Rete suos didiando dacis
Cirm phebue nomu fubi uirgant ꝓrotulit in ta
Cõm̾igorndo diem clasit ⁊ eddomuadam
her lius epat sl quis de nomace querat
Cu cm sanctis deu gmi gaa eis deus est
Cum gnatero huc denos em ueuuisset o anuos
Dai facronat secli sprecut amore dei
Mutars h hices de m̾di nalite nales
fet xp̃o subito monachus ex larco
hine sis more patrẽ socians colligia fratiã¬
s dura qua decut Repir ecos aa luar
Non tam diniciis sp̃ seder meritis
Quas puer hauid didistui striptunrat post ita stunt
doctas ut in doctam uox sequerre luor ercũ
Flercibus ant nobis tulu in clemt̾na mortis
Sextilis ꝙmia bis q die demna
herilane pateo sit celica stãdis onãter
Credere na̾q tuis hoc luet epnãtis¬

Expanded text:
ndenos, ac tres, et quatuor annos Grammata nescierat, postque peritus obit. Quatuor undecies, transegit coenobialis Annos, rite suos dimidiando dies. Cum Phoebus novum sub virgine protulit ortum, Commigrando diem clausit, et hebdomadem. Herluinus erat, si quis de nomine quaerat, Cui cum sanctis det quidquid eis Deus est.Cum quater hic denos aevi venisset ad annos, Quae fuerant secli sprevit amore Dei. Mutans ergo vices de mundi milite, miles Fit Christi, subito monachus ex laico. Hinc sibi more patrum socians collegia fratrum, Cura qua decuit, rexit eos, aluit. Non tam divitiis, quam fidei meritisuras postea scivit, Doctus ut indoctum vix sequeretur eum. Flentibus hunc nobis tulit inclementia mortis, Sextilis quina, bisque die decima. Herluine Pater, sic coelica scandis ovanter. Credere namque tuis hoc licet ex meri
Abbreviated transcription (Latin):
Phitam Dengustus urc he est locus fat spaerm
non ualebat᷑ ^‸ et gma sitas loci degtatuũ in colau tãt
contraruas epistebrat uenirablds lanfauamo Q
abb̃cm herbamũ demanoris monastern ⁊ offmuarẽ
ediffiracone compellare cepit /T anti operis
solam Ioomociontm Ille extimunt etatis Iam defiat̾tis
unabus plimã diffdias nolate Illo aliquatems
Dindem duoictus spem in deo cts saliam genas docia

Expanded text:
phetam: Angustus mihi est locus, fac spatium non valebat et quia situs loci degentium incolumitati contrarius existebat, venerabilis Lanfrancus abbatem Herluinum de majoris monasterii et officinarum aedificatione compellare coepit. Tanti operis solam commonitionem ille extimuit, aetatis jam deficientis viribus plurimum diffidens. Nolente illo aliquatenus Tandem victus, spem in Deo certissimam gerens et
Abbreviated transcription (Latin):
in sudaxe opibus scudint Iuter que mouachille
cenobiũ Insiẽdo suo priatellis constiuxit ⁊ uuillmo
duco ꝯtra oñs fudelis semper extitit Quaꝓpter
om̃b aus prout qr suis sullumor effectus est
Ncam a eliuam uu alerdem comitis mellũs filiã

Expanded text:
insudare studuit. Inter quae, monachile coenobium in fundo suo Pratellis construxit, et Willelmo duci contra omnes fidelis semper exstitit. Quapropter omnibus avis proavisque suis sublimior effectus est. Nam Adelinam, Waleranni comitis M
Abbreviated transcription (Latin):
saeta lorionen ualle una montibas falturosis huic Inde
donelasa on opportinutate hmrano usio docõdus
pptero Dumapsitatem ac Rau plecreanomm feraxũ ꝓllit
multus erat occursus triũ tantum molentinoꝵ
tres doncus Illic exant et solum habitabile poer¬
modiam ꝯsecoata porucis extructa. aucoat non ꝓuar
eccliã co lampns exhegntis clacustonm ss trapiꝵ

Expanded text:
valle ima montibus saltuosis hinc inde conclusa, omni opportunitate humano usui commodus. Propter densitatem ac rivi recreationem, ferarum illic multus erat accursus. Trium tantum molendinorum tres domus illic erant, et solum habitabile permodicum. Consecrata paucis extructa annis non parva ecclesia, columnis ex ligneis claustrum construxit,
Abbreviated transcription (Latin):
tate ad rectã credendi at umendi formam
eiouditur nobili ssimoꝵ at obtimore tam cedioꝵe cy
laitorum ex multis partibus orbis Illic adi atus
Roncessir effectum ad iupletis per oñ e supbrar
Re Ielmus affcctũ młto ẽĩ nropliore ꝙ̃ fp̃simere
poterat honorisict̾ia ꝯsecrata est et aquo eoptubar¬

Expanded text:
vanitate, ad recta credendi atque vivendi formam eruditur. Nobilissimorum atque optimorum, tam clericorum quam laicorum, ex multis partibus orbis illic adunatus concessit effectum adimplens per omnia super hac re illius affectum: multo enim ampliori quam praesumere poterat, honorificentia consecrata est, et a quo exoptaba
Abbreviated transcription (Latin):
Ust prefatam ceda In qua Rogerane ⁊ Robertus
de gre temensine et alii ꝙ̃plures ceciderũt ncurdi
ebrocceñ. comes filius Roberti areficĩi uporem
Rogerni de tsoena sibi in mat̾uro assipsli exqua
gemnt. uuill mus ueuo frater enre hadecsum filiam
gertii Relictam Roberti degaantana fut sib nuxit
Iin̾eaduoltus dux famente deo crestir / etate e
Itaq quõta suoꝵ Rabies Normãtiam ꝓcaltauerit¬

Expanded text:
Post praefatam caedem in qua Rogerius et Robertus de Grentemaisnil et alii quamplures ceciderunt, Richardus Ebroicensis comes, filius Roberti archiepiscopi, uxorem Rogerii de Toenia sibi in matrigenuit. Willelmus vero frater ejus Hadevisam filiam Geroii relictam Roberti de Grentemaisnil sibi junxit. Interea Willelmus dux, favente Deo, crescit aetate et itaque, quanta suorum rabies Nor
Abbreviated transcription (Latin):
ducis pationus fuerrat et nm eofiicos acterens
noniãmam forcit̃ ad guisierat uio potens ⁊ saꝑ bu
ac lonus Norindinte signaifer erat hic uero Qum
Robertus dux pegre ꝑrexerat in hrspamem
utu pero cum multes probitates sux prigtunos facte
in sua Regressus est Comꝑiens autim ꝙ uuilliuus
puer in ducatu patu succesput uehemẽter Indignatus
est ⁊ tui trumde despepir Illi ẜaucre Oicens ꝙ notfus
non debẽt sib aliis q normaie Impare  uilleru¬
ei ex anca bina Ioberti ducis nouunt herlena
fulberti conte cubicalarii ducis filia natus nobilib
Indigens et margune ixs dicaerdorum presagua natio l¬
deespectin erar ut pote : nothus uerum I gos tp
Ierosolum tutuis dux obit hellius guddem ꝓbno
muleo herlend̃ uporem dupit es quo dnos filios

Expanded text:
et cum eo Francos atterens Northmanniam fortiter acquisierat, vir potens et superbus, ac totius Northmanniae signifer erat. Hic vero, dum Robertus dux peregre perrexerat in Hispaniam, ubi per eum multae probitates super paganos factae in sua regressus est. Comperiens autem quod Willelmus puer in ducatu patri successerit, vehementer indignatus est, et tumide despexit illi servire, dicens, quod nothus non debeenim ex concubina Roberti ducis, nomine Herleva Fulberti cubicularii ducis filia natus, nobilibus indigenis et maxime ex Richardorum prosapia natis despectui erat, utpote nothus. Verum, postquam Hierosolymitanus dux obiit, Herluinus quidam probus miles Herlevam uxorem duxit, ex qua
Abbreviated transcription (Latin):
ab exteriolib occalum cordio comtens ad se hm
Pbar frchicis Ad eccłiam orabat decote ⁊ sepe
prondrebatur in lat̾mas ludicrare um̃ om̃d emisse
am miuens frep̃s erat in caria Eua hoc solo
detine batur / ꝙ predia suir deuserum lucrari
fatagebat quod ⁊ obtauent extorguens ea sie l
dics suo dutta Iostanna ẜurm diciora Illiuig

Expanded text:
Ab exterioribus oculum cordis convertens ad seipsum, ibat frequentius ad ecclesiam, orabat devote, ac saepe prorumpebatur in lacrymas. Ludicra re omni omissa, jam minus frequens erat in curia. Qua hoc solo detinebatur, quod praedia sua Deo secum lucrari satagebat. Quod et obtinuit, extorquens ea sibi a domino suo multa
Abbreviated transcription (Latin):
flamdois cognomnau consẽnginitatti artigar¬
usgolatis Ille ista helus nouan habebai
Tilbentus borronusis comes prinne Ricardi nommame
ducis nepos ex filio ꝯsale Uodefundo Illũ ecutatã
penes se Iater dĩas curie sue p̃metes habret
apeps sime habilis Ille ad arma pluranũ erat
uec mauori ea ammositate etestabat om̃s om̃m
tocius nonmãdine maioꝵꝭ ifanilie in electis Illim
habebant in oruus omdo q Rei molitarus ufa ⁊alt
uoxporuis si actolebrant Ab Inhonestis aduertebat
̾mr̃ꝰ honaostis ꝙ curit magnfica faud̾t Impedeban
omt staiũ dom ac maliue boncoliton suorꝭ
porescuntis sinus non essẽ mpatione ciat Euibus d
Rebus ecaa non solum singlãuem dm̃ sir coxtimerat
famortem. Uerum ⁊̃ mopud Robertum touuis pait̾ diem
et apd ixreraꝵ dños Regionũ paꝑtati si be nomet
stata anuos Ille Ium excesserar uxcoioni c̃ landtin¬

Expanded text:
Flandros cognominant, consanguinitatem attigAnsgotus ille, ista Helois nomen habebat. Gislebertus Brionensis comes, primi Richardi Northmanniae ducis nepos ex filio consule Godefrido, illum enutritum penes se inter omnes curiae suae primates habuit acceptissime. Habilis ille ad arma plurimum erat, nec minori ea animositate gestabat. Omnes omnium totius Northmanniae majorum familiae in electis illum habebant in armis, omnique rei militaris usu et cultu corporis sui attollebant. Ab inhonestis avertebat animum, honestis quae curiae magnifaciunt, impendebat omne studium. Domi ac militiae commilisse, impatiens erat. Quibus de rebus non solum singularem domini sui obtinuerat favorem, verum et apud Robertum totius patriae ducem, et apud exterarum dominos regionum, pepererat sibi nomen statu annos ille
Abbreviated transcription (Latin):
mus abhuie teibus emausie hacenus bargend¬
Dux moritur absq liberis Robertam focinarum Rg̃e
sui dncatus Relungue̾s heredem burgondiones eũ fastu
suꝑcilii susopere Refatauerunt ed laudernũ nuitẽñ
cortem intria antesiodorũ ad Rebellieudum sa̾ua sgant

Expanded text:
s abhinc tribus emensis, Henricus Burgunddux moritur absque liberis, Robertum Francorum regem sui ducatus relinquens haeredem. Burgundiones eum fastu supercilii suscipere refutaverunt; sed Landricum Nivernensem comitem intra Antisiodorum
Abbreviated transcription (Latin):
uroilue̾ prelicntes e uello effuga Ibi uoaltemm
de sordama egregũ malitem cum dnobus filiis nilitib
eximiis compre headunt Inter guos ꝯtraitente Woiłl̃mo
neguittr cum in partibulo suspendunt Aly utos tres
falii uualtero cepu balo eraint Qa de a troctoy
nutris et foatoum mortem cogorouerrat Noe hicut̾ter
mati tarcerem uiolacteo nor pmat ⁊ Robertim A
belesmo secucribus capite cas Ibudem contrito
nniserabilũ ocadint Quo deffancto uuillmas
ealluanus forter tat᷑ successit in horcere patemo
Iose mntis fractabus fuis in or̃ib flagiriis de terior
fait i in enuo secuds heredibus Inuuudtrata nequatia
usq hodit uignait

Expanded text:
viriliter praeliantes e bello effugant. Ibi Walterium viriliter praeliantes e bello effugant. Ibi Walterium de Sordenia egregium militem, cum duobus filiis militibus eximiis, comprehendunt; inter quos, contradicente Wilellmo, nequiter eum in patibulo suspendunt. Alii vero tres filii Walterio apud Balaum erant. Qui ut atrocem patris et fratrum mortem cognoverunt, vehementer irati carcerem violenter irrumpunt, et Robertum de Belismo, securibus capite ejus ibidem contrito miserabiliter occidunt. Quo defuncto, Willelmus Talvacius frater ejus successit in honore fraterno. Ipse cunctis fratribus suis in omnibus flagitiis deterior fuit, et in ejus seminis haeredibus immoderata nequitia usque hodie viguit.
Abbreviated transcription (Latin):
cliddalis confagum feut ac apt fistanu̾ ꝑ fidei
de biã sibi ab to subueuri perit Duexiẽm honorifice
Recepie multes dous honoraat ⁊ non multo
post deceter egiuis ⁊ armus Iustonitum patrus
sno malgerio comati sor bulu̾ si destuan maudads
ut sis in partib oĩs Incndiis au tormentes
efflgẽ quos ab cris fielitate de siꝑe uiderer
Ipse beno per cuneta siit dictiuus castrlla
fuancie contermis mulitum uollidis sunã mancũ
posut ⁊ oflictibus rebis crebris tamdia Rebelles
uolenter opggnaut Donec cermaibus plepis
et suis ocibut consumptis cacti suo Regi
Reconoliare̾tur et infelissime matus conatus omo
exr̾ amreatur Tune Robertus uuiltmi bele sie̾ seo
ptõtio heres et crudelitatis per aligͦt anuos Infostus
par uicinis sibi cecomauisibus ⁊ norias eppadĩ¬
capitur ac and balaum castrum duobut auroio in
carcere custodimo Post bie̾tĩ uero uuillmus
geormn filuus aligi Robenti proceres ext̾ mtum ꝯgrega¬
et is enomanis comtem aodpugnã prouo ceat

Expanded text:
fidei debitum sibi ab eo subreniri petiit. Dux eum honorifice recepit, multis donis honoravit, et non multo post decenter equis et armis instructum, patruo suo Malgerio comiti Corbuliensi destinavit, mandans ut suis in partibus omnes incendiis ac tormentis affligeret, quos ab ejus uncta suae ditionis castella Franciae contermina militum validissimum manum posuit, et conflictibus crebris tandiu rebelles violenter oppugnavit, donec cervicibus plexis et suis omnibus consumptis, coacti suo regi reconciliarentur et infelicissimae matris conatus omnino exinanirentur. Tunc Robertus Willelmi Belismensis potestatis haeres et crudelitatis, per aliquot annos infestus erat vicinis sibi Cenomanensibus et Northmannis. Expeditcapitur, ac apud Balaum castrum duobus annis in carcere custoditur. Post biennium vero Willelmus Geroii filius, aliique Roberti proceres exercitum congregant, et Cenomannis comitem ad pugnam revocant et
Abbreviated transcription (Latin):
frio filius quad̾ nocte dum in cubiculo duais cum
ipso in balle Rodorle secur seporatur R̾epeate in
stoata sno ad u uilbino Rogeris de monti gõmeriti
filio Ingulatirr : Rogerias ai pro ꝑfidia. sua tune
uoulabat apĩ parisius et quonq fułii iuas ugo
Sed uuilleruns pro scelere prestoipto p oꝑatas
st non multo post podignã m̾cedem Re tribuent
deo nactus est daruo qmppe de glous Ĩpositus
Nocte quad ũ expeditos pigilis congregueãt Et

Expanded text:
fratris filius, quadam nocte, dum in cubiculo ducis cum ipso in valle Rodoili securus soporatur, repente in statu suo a Willelmo Rogerii de Monte Gumeri filio jugulatur. Rogerius enim pro perfidia sua tunc exsulabat apud Parisios et quinque filii ejus Hugo Sed Willelmus pro scelere praescripto, quod operatus est, non multo post condignam mercedem retribuente Deo nactus est. Barno quippe de Glotis praepositus nocte
Abbreviated transcription (Latin):
bemnolore ⁊ puatulãti afferto fart. et utrosp
libato pacis ostalo in prestuã comardiam ꝓ trre
Reddire ꝑsuasit ic litibus compres sit ult̾us
in pace et amore gno deurt ꝑstiterunt I pse uero
dux demolitis Robelleum Robus cam Incioliami eppẽrite
Io Nouiãmam Regoeda. Qua temapestate
filias enros

Expanded text:
atulanti affectu favit, et utrosque libato pacis osculo in pristinam concordiam continuo redire persuasit. Sic litibus compressis, ulterius in pace et amore quo decuit perstiterunt. Ipse vero dux, demolitis rebellium rebus, cum incolumi exercitu in Northmanniam regreditur. Qua tempestate filius ejus.
Abbreviated transcription (Latin):
onates Redioe ꝓmisit ꝓuandoq ad cius Ina auiꝭ pates
Retoto Rax cñtem C lanus suꝑ pp̃ianar Religront
oblectãtus sppeto y doloꝵ cultu ad non ułłis sueri
Delibutus de ꝑcepta gracia gaudtus ad Regna
suũ egressus est p dos tta uero afins ꝓ ditus et

Expanded text:
ter redire permisit, quandoque ad ejus juvamen paratos reverti. Rex autem Slavus super Christiana religione oblectatus, spreto idolorum cultu, cum nonnullis suorum,  chrismate delibutus, de percepta gratia gaudens ad regnum suum regressus est. Postea vero a suis proditus et
Abbreviated transcription (Latin):
oc hipresul crprs declinare I̾tecbes Iutra
urbis mercia cam malitati magae obstrussu se
Dlouissime uene dacs dextaas ab ea secedendi
Robertum Regen firancorim cum suis exul adiil
et noimãmam pontificadi auait hemate ꝙx cussit
Robrotus g l dices scecompensãta impronor aspana
decebat astunat confilis ⁊ Rlignã Illi ꝑsistens
fidelis
liminatus Demq as tonus los infentorob
et subactes panat̾s paciai̾s liberralib sapiatam
cexit tructatib uti et solerte iustratua aẽ sidimi
houoris Increncta pellẽ tissunit ꝓlete ꝓbchi
Ia probos tus mores ⁊ pacificos actas laudum
fauoribus bouorum pliurã ceperunt effeire Ineoroboꝵ
uero nõ ułłi ignauit astrilẽ Ex quoꝵ conterobe
uuiclinus belent̃̾ sis ynomes filus ancuositatam eme
auc̾ ius acccmptare ex castro Llemo P benefuni
tenebar Iuxe a seruinũs Inpo pertinact᷑ cerute̾
Rent simpta Rebellione m̃sios est extor qͣre M
cuiꝰ atrocẽ Insolemũ ꝓpt̃ contendam adueateas

Expanded text:
s declinare, intra urbis moenia cum militari manu obstruxit se. Novissime vero datis dextris ab ea secedendi, Robertum regem Francorum cum suis exul adiit, et Northmanniam pontificali anathemate percussit. Robertus ergo dux, recompensata improborum astutia, decebat, ascivit consiliis, in reliquum illi persistens fidelis. s denique a se totius litis incentoribus et subactis paci animis liberalibus, sapientum coepit tractatibus uti et solerti industria ad summi honoris incrementa pollentissime provehi. Jam probos ejus mores et pacificos actus laudum favoribus bonorum plurimi coeperunt efferre, improborum vero nonnulli ignaviae ascribere. Ex quorum contubernio Willelmus Belismensis, Yvonis filius, animositatem ejus audens attentare, ex castro Alentio, quod beneficii tenebat jure, a serviminis jugo pertinacem cervicem temere sumpta rebellione nisus est extorquere. Ad cujus atrocem insolentiam propere conterendam adveniens
Abbreviated transcription (Latin):
Ipitiro poseẜ. Cuceheriũ debelisino mlitam bouũ
et an abilem qui nl mali susucabatturo ib td ponus e
Rideus ut amo ꝯgraxalabiatur sine carsa capite crndeli
prinaneriat Mox ademono urreptus est et uidtutlo
soriis qu aderent stoaglãtus est Iterum uillerms¬

Expanded text:
igitur, postquam Gunherium de Belismo militem bonum ac amabilem, qui nihil mali suspicabatur, sed potius ei ridens ut amico congratulabatur, sine causa capite crudeliter privaverat, mox a daemonio arreptus est, et videntibus sociis qui aderant strangulatus est. Iterum
Abbreviated transcription (Latin):
astrũ seicardam filiũ. sicã ꝯsalta sapĩtum ppõferit fuo
daccatiu et Robertum frem eius oãdtatu eũsi ut
Inde Illi ꝑsolur̃t debitum obsequa dlmq omẽb gut
ad dei taltum ꝑtinere uidebantur strenue dispor̾tes
Mille simo uicesumo Bexto anno es Incarndedue domiyi
hoicm exunt uiam Iugre ditis uonu̾se carius Regnente

Expanded text:
um Richardum filium suum consultu sapientum praefecit suo ducatui, et Robertum fratrem ejus comitatui Oximensi, ut inde illi persolveret debitum obsequii. Denique omnibus quae ad Dei cultum pertinere videbantur, strenue dispositis, millesimo vicesimo sexto anno ab incarnatione Domini hominem exivit, viam ingrediens universae car
Abbreviated transcription (Latin):
baedimꝰ comeo flandõm lrosuo kaldmo feliam
Robinte Regi facutorum que sunt Et accepat male sus
insi Robertus duix, norteaus sibi ferret auxilim et
ueote Roberti Repit sramorim tre sum essa henritꝰ
filis eins

Expanded text:
Balduinus comes Flandrensis filio suo Balduino filiam Roberti regis Francorum quaesivit et accepit, malo suo, nisi Robertus dux Northmanniae sibi ferret auxilium; et de morte Roberti regis Francorum, cui successit Henricus filius ejus
Abbreviated transcription (Latin):
in competentem auxetatti duax ut agnouie
Illuo hogoni expaedite ligotos de raxit maud dds
Ut absq diffiultate dilaionuis gentoum sum pro amore
suo siue̾t libeꝵ abire legarronen detro concis hugo
ꝑmpodit Nlet modo Ramaldum Reddere contempser
filio fuo Imꝑat ut coacto in uñ nocunannoꝵ apo̾rita
burgondiam adiret suamꝙ Inmnam de funasto Itobee
coram se cucla pro tirohaie apatoia egredinro¬

Expanded text:
ompetentem anxietatem dux ut agnovit, illico Hugoni expedite legatos direxit, mandans ut absque difficultate dilationis generum suum pro amore suo sineret liberum abire. Legationem vero ducis Hugo parvipendit, nec modo Rainaldum reddere contempsit,filio suo imperavit ut, coacto in unum Northmannorum exercitu, Burgundiam adiret, suamque injuriam de funesto totis coram se cuncta proturbans a patria egredi
Abbreviated transcription (Latin):
copiene Rfrenare ac oed obtomperendum de bite
sabittioĩ Renocaxe cum hostũa młtitudie difea
costin ambitum uallant ed obsedient Quod cum
crebris ittib arictũ ⁊ balistarum alip dia ugpnqret
caudemꝰ axfiia Resipiscente Rolierto. Dano
Aixtris in pristinam concordiam Rediton et
firmoler poace dcpor̾ta ab Icunon Inmee secesserut
Porro duꝑlicardus diuisso ex̾cita Ro homegum
Neneno mertem obiit hoc nullesimo uoicesma oclano ab
Acarnanione domini anno contigit ꝑ arilus ticardo
folus nouune nolans extitit quo tprzent herditatis
sorte ut iose deꝰ hic rin eñ sua ppars eẽt garii
Uam as Infancio lods tradans et cinobio sancti

Expanded text:
erandum debitae subjectioni revocare, cum hostium multitudine infra castri ambitum vallavit eum obsidione. Quod cum crebris ictibus arietum et balistarum aliquandiu expugnaret, tandem a perfidia resipiscente Roberto, datis dextris in pristinam concordiam redierunt, et firmiter pace composita ab invicem secesserunt. Porro dux Richardus dimisso exercitu Rothomagum veneno mortem obiit. Hoc millesimo vicesimo octavo ab incarnatione Domini anno contigit. Parvulus Richardo filius Nicolaus extitit, qui terrenae haereditatis sorte, ut ipse Deus hic et in aevum sua pars esset, caruit. Nam ab infantia litteris traditus et in coenobio sancti
Abbreviated transcription (Latin):
humeris pronolatas gembus ricand ado le stentis
p̾ct supplii ueniam pretabamo cẽdas se temnentanie
Qua Iadulta Ramaldum Reddidit ⁊ obsĩdi bus daris
eprid uo̾thomagum exhor se satis factariumm Inreuriãio
duci Ricando spopondit quibus ad uotum pactis ricardꝰ
idiẜorꝭ atz cleriorum iuris uoret pater
pussan e pamperim sustuitateo Indiffessirs
uunctos ħ orindiorim pioumpes apu fistanuã connocar
eis qr iã ot̾ro Resolui indicat Illico pero tncta eclinia
domus om̃ib fit Intollerabids luctus lugabre ligibie¬
quippe larent̾ taboutur moͣchi et cl̾ti pro tanta crbaitate
patus taris sini hacum houa ora sondabant

Expanded text:
tus genibus Richardi adolescentis, prece supplici veniam precatur commissae temeritatis. Qua indulta Rainaldum reddidit, et, obsidionibus datis, apud Rothomagum ex hoc se fore satisfacturum jurejurando duci Richardo spopondit. Quibus ad votum peractis, Richardus monachorum atque clericorum jure vocetur pater piissimus et pauperum sustentator indefessus. cunctos Northmannorum principes apud Fiscannum convocat, eisque se jam omnino resolvi indicat. Illico per cuncta triclinia domus fit omnibus intolerabilis luctus. Lugubre quippe lamentabantur monachi et clerici, pro tanta orbitate patris charissimi. Heroum o
Abbreviated transcription (Latin):
Deceuente Igitero duce Inhaẽdo a mudarto prmciptns
culiunt ĩRegnadut eredimus uraica stã deute Robertꝰ
frater ens tocius mouarefi comitatus ab omt̾ bus
subrogatiro Eu sp̃mas cura Rebelles fedł seronor
moribus. benmnolis tamen extita ⁊ uengi Ret ciga¬

Expanded text:
Descendente igitur duce Richardo a mundani principatus culmine, et regna, ut credimus, uranica scandente, Robertus frater ejus totius monarchiae comitatus ab omnibus subrogatur. Qui quamvis circa rebelles fuerit ferocior moribus, benevolis tamen exstitit lenis et
Abbreviated transcription (Latin):
gs̃ nobiles ucri calauntatem mfatus coatractes
malitam uaribas uelard horridas tucobo apatua
eptres sus flan̾domam est adorsins Illam eptia do
flanas epicialib I daoogrediens Itaq ad castrum
quoĩ ticca uocabarar ⁊ confestun Ilud̃ sabuertt
et oc̃cate que in es ꝯsesteltrat combus sit

Expanded text:
go nobilis viri calamitatem miseratus, contractis militum viribus velut horridus turbo a patria egressus, Flandoniam est aggressus, illam exterminans flammis exitialibus. Progrediens itaque ad castrum quod Cioca vocabatur, confestim illud subvertit, et omnia quae in eo consistebant comb
Abbreviated transcription (Latin):
U hec geritur a elderedus Rixmortan su
audid̾s p̃paratis ad namdaedum ocãdbus cã uppore
letus ad Reguã simui Regredituo sed filios suos
ewardum ⁊ Aalucẽdũ cum auũ culo Dimictit Re
Itaq chiatus collertis uindequaq nilĩ̾ legroĩb
ueliã Iuobo ualidus a lt̾gue suo egresIũs
Inde petens Tause fluũ cellerũ apulit oomitarẽ
es on̾ Requo cupĩ iuxindinũ ꝯ preꝵat ad suam
pnite conĩtissun Illi bellũ intaltront cũ qubus
queat suppucare quot nuillia in die Illa corruerdl
auglice gentis

Expanded text:
dum haec geruntur, Eldredus rex mortem Sueni audiens, praeparatis ad navigandum omnibus, cum uxore laetus ad regnum suum regreditur; sed filios suos Edwardum et Aluredum cum avunculo dimittit. Rex autem Chunutus, collectis undequaque militum legionibus, velut turbo validus a regno suo egressus, itur. Inde petens Thamisae fluvium, celeriter appulit Lundoniae ni regno apud Auxendunum congregati, ad suam perniciem cruentissimum illi bellum intulerunt. Cum quibus llus hominum queat supputare quot millia in die illa corruerint Anglicae gentis
Abbreviated transcription (Latin):
rit̾ea duui hec gerutur hugo Rodulsi courrtes filius
baiotasue urbis ꝑresul ꝑspexit quod Roberties
dux uellet prude̾tũ ꝯsilia seccari et sua de
quadam uosus doli uersima Ibrilicum castoum
clam eromus et alimonys suffuctero munudt
Cemde crstores posunt et friaaciam ocus adyit
ut Inde nuilites conduicat quii uiuilã Illum

Expanded text:
Interea dum haec geruntur, Hugo Rodulfi comitis filius, Bajocasinae urbis praesul, perspexit quod Robertus dux vellet prudentium consilia sectari et sua destituere, quadam usus doli versutia, Ibrilicum castrum clam armis et alimoniis sufficienter munivit. Deinde custodes posuit, et Franciam ocius adiit, ut inde
Abbreviated transcription (Latin):
Dempore Ilło cum barhendus mer̾dim̾sis cafta conte
aond Regis fiuinorirm cariam moraretar guidem eus
niles nõie uualteruis imu̾dus cetatus Illd et delo¬
ulo sicrupiut et odom tomuti clandestiao ꝑdinon
tradidu Ros antem ut hot comꝑpn Odom sist̃nalo
Uanduunt qtas castrum desere̾t sponte quod sib
usuroauerat Inniste Se Illi loci fsus numanue
sb̃ deaorctios i quo alucũ ser aue Refelitibus legauis Regi

Expanded text:
empore illo, cum Burchardus Milidunensis castri comes apud regis Francorum curiam moraretur, quidam ejus miles nomine Walterius muneribus caecatus, illud ei dolo subripuit et Odoni comiti clandestina proditione tradidit. Rex autem, ut hoc comperit, Odoni festinato mandavit quatenus castrum desereret sponte, quod sibi usurparet injuste. Sed ille loci fisus munimine, ob decurrentis in gyro alveum Sequanae, referentibus leg
Abbreviated transcription (Latin):
namũ uelis spiinca salcarites eqnorao pouti cuisir
celer ad britannor fuitumte lictora sunt deccolui
Britones autem Illurꝭ Reptatuũ agnostartes assensũ
acunctis Regui partibus congregati eos ad preduta
dhiactes dcantos p̾ocupare fant anbrati pagara
Sotro nor ulos aompuntes quad usi uerfacia poer
campiplare nẽ quo Illos noueraut uni taros fore
proftdi ssaos fõdermar cuucolos in suꝑfine Agastos
ut suꝑnerentes eqretes cricabut equorꝭ ꝯ̃ firartes
Indecenter quino precipit arẽ tar sicq ꝑ laddiis faciliꝰ
pmie̾a tur Bratones ante uenut et concumos sceper
hostes atronter ioruu̾t escd pagagi priganor
Decipulis prostrati tautã sentã chuo suit ꝓpissi
ut uixe p̾lio elabereat ꝑpuati Inde baxobari ꝑ legois
progueditates castrum doli obfident cti captã aten
coña buoidt ac nrolas iuus cumn salaciont cdocato loci
Im̾fin̾t Deunde sublatis iuchons Repeturt mare
uelfitante classe ad ora Aenchuntur secam Carpeps

Expanded text:
navium velis spumea sulcantes aequora ponti, cursu celeri ad Britannorum finitima littora sunt devoluti. Britones autem eorum repentinum agnoscentes accessum, a cunctis regni partibus congregati, eos ad praedam inhiantes incautos praeoccupare sunt arbitrati. Pagani vero eorum dolos comperientes, quadam usi versutia, per campi planitiem, quo illos noverant venturos fore, profundissimos foderunt cuniculos in superficie angustos, ut supervenientes equites, cruribus equorum confractis, indecenter humo praecipitarentur, sicque gladiis facilius perimerentur. Britones autem veniunt et continuo super hostes atrociter irruunt. Sed paganorum decipulis prostrati, tantam saevitiam illico sunt perpessi, ut vix e praelio elaberentur perpauci. Inde barbari prolixius progredientes castrum Doli obsident, et captum igne comburunt, ac incolas ejus cum Salomone advocato loci interficiunt. Deinde sublatis anchoris repetunt mare, et velificante classe ad ora devehuntur Sequanae. Carpentes
Abbreviated transcription (Latin):
Dobertus autem Rexfrctorum om̃dinne pargauoo tuita
britarum ⁊ ꝓbra Iatulisse dme̾ y Ricardumm ad
ꝯfataudam odorus conitis contunatiam eos accerhesse
Uelienr nt ab eie fruico⁊ demuoliortur satiupas Reguas
si connocort anabos qn distordes adse apud̃ coldias
conuenare mau̾dtuut. uhi dud causas dissiafrone̾ utra
in parte audis set sopitis eoꝵ amuus ꝓtirꝰ Illes

Expanded text:
iens paganos tanta Britannis probra intulisse, ducemque Richardum ad confutandam Odonis comitis contumaciam eos accersisse, verens ne ab eis Francia demoliretur, satrapas regiminis sui convocavit, ambosque discordes ad se apud Coldras convenire mandavit. Ubi dum causas dissensionum utraque in parte audisset, sopitis eorum animis
Abbreviated transcription (Latin):
prelud cã cio Illico ꝑtes ducis deõ Iua p̃te ita cos
prostrrantrunt ut mulus ꝑciuptis plonus uuluãtis per
dna. Reliqua fagerenr et nutabuãdi opaca siluarum
latibula. querere̾t Sido ueno at uualleratius querẽ tes
seffragiũ uite otaleruut s e dorcasini casta numinoẽ
hueg̃o muꝑt eqno cin insederat e tunto pede fugids
ad callas omui dmuertit ⁊loritam quõ Indatas erat
sab celluris fulco tepir deide clamde opiliomo se
amiciens septaq gregũ fatigablr̃ter Imeris de loco
ad locã fereñs Ne oriamnos hortabatiro ut sp̃tocaus
perseguert̾tur hostes non longe ante Il los turpiter
aben̾tes Illis Itaq Recedentib prtao pastore siluarꝭ
lustra carpens tallm post t̾dñ cinomanis
Denolattam esse uecordiam mssis legatis duos
Reges cum pagauica multitdine et tranasinarinis
partibus sius enocat in eupilium Olam̃i scilicet

Expanded text:
te, ita eos prostraverunt ut, multis peremptis, plurimis vulneratis, per devia reliqui fugerent, et nutabundi opaca silvarum latibula quaererent. Odo vero atque Walerannus, quaerentes suffragium vitae, occuluerunt se Dorcasini castri munitione. Hugo nempe, equo cui insederat extincto, pede fugiens ad caulas ovium divertit, et loricam quam indutus erat, sub telluris sulco texit. Deinde chlamyde opilionis se amiciens, septaque gregum infatigabiliter humeris de loco ad locum ferens, Northmannos hortabatur ut quantocius persequerentur hostes, non longe ante illos turpiter abeuntes. Illis itaque recedentibus, praevio pastore silvarum lustra carpens, tandem post triduum Cinnomannis devolutum esse vecordiam, missis legatis, duos reges cum paganica multitudine ex transmarinis partibus, sui evocat in auxilium; Olavum scilicet
Abbreviated transcription (Latin):
emporibies demay sab asden Oddo cannotĩ
aõmes quãdam ducis sororem nomine matiledem cũ
multimodis nun̾bus afratua domo anferens sibi
in madmomio legitie mplãunt cui duex medolatam
Dorcasur tastoĩ dedit dotis nomine tum certa sugea
AAcuo slmẽ adiac̾te Nõnillis huic elabentibus
Die hec cadem maltidis iudino dispontnt deu
morita abfq liberus. Post cuins obitum duci bram
preticlatã. Repetentio Comes oddo minis uersiays
cepit contraire nolens Illo quitteꝰ dimictere dorcassime

Expanded text:
emporibus denique sub eisdem, Odo Carnotensis comes quamdam ducis sororem nomine Mathildem cum multimodis muneribus a fraterna domo auferens, sibi in matrimonio legitime copulavit. Cui dux medietatem Dorcasini castri dedit dotis nomine cum terra super Arvae fluvium adjacente. Honnullis hinc elabentibus annis, haec eadem Mathildis, judicio disponente Dei, moritur absque liberis. Post cujus obitum duci terram praetitulatam repetenti, comes Odo nimiis versutiis coepit contraire, nolens illi quietam dimittere Dorcasini
Abbreviated transcription (Latin):
Uie auten Rex adup. t̾utot cum fessinationt
sub suo Regurane de geates p̾parari iussit hac Illar¬
ꝙr beredarios misi dic̾ꝙ ꝓrefipit qpdo nalites lucri
giodes de exterie Regras ad haccc expedionem
uenere mau̾damt I dorro t̾mio aduenn Ic statulo
ad nauts illico ĩme̾sus cicuruit xt̾ntus de huie
Regtalia in sulluns elenantur uepilla ⁊ librãtes
uentis uelas uelificato prote̾st maris duteruallo
ad eborata de ut hũtur territoria ꝓbi qui Rel
Duuisso ept̾atu am non ulłis nambus petende
pant tr̃o age Rothoncargum ducem sticardumm
aggreditno Qur cum daes alispta mora Regalu
tuact aret di ⁊ ͥpse ⁊ nulites post tau̾tum
namgii laboren Recrerre̾tur pacem oor tumãm
In ter se fcumaceront ea uã el lege ut ꝑ faicedẽria
heredum tpcã ferã ꝑpetaalir̾ m̾ eos mouet et gui

Expanded text:
is autem rex auditis, cum festinatione cunctos sub suo regimine degentes praeparari jussit. Hac illacque veredarios misit, diemque praefixit quando milites lucri cupidos de exteris regnis ad hanc expeditionem venire mandavit. Porro, termino adveniente statuto, ad naregalia in sublime elevantur vexilla, et librantes ventis vela, velificato protensi maris intervallo ad Eboraca devehuntur territoria. Ibi quippe rex dimisso exercitu cum nonnullis navibus petendae pacis gratia apud Rothomagum ducem Richardum aggreditur. Quem cum dux aliquanta mora regaliter tractaret, dum et ipse et milites post tantum navigii laborem recrearentur, pacem continuam inter se firmaverunt; ea videlicet lege ut per succedentia haered
Abbreviated transcription (Latin):
dut̃ ad collogũ accersunt tiq Raboris sun dederas
deposunt Urans ꝓraut ssinam enis fidelitaton subut̃̾turã
sibi Ne tantam presumponorũ iudibuo sp̃meretur astuis
dies cntem oꝑpbrnꝰ reni regis non fertus congiegato
Illud aguna flimu̾s se paerte obfedei et Reꝭ in alr̾a
parte aouiscitit dui ab utrusq⁊ ꝑtib castrum die
nocte ꝙz ꝯluobiune geia toriuentis et machuns quacur̾t
uidentes Itaꝙ mitũienses tantam uim hostum se
n poosse tellerare distraicto duu triuuudo
Rebellatore portãt Repente cpuẽt eñq am suis
traditorem protor Regi descuatuant manidiris lot¬

Expanded text:
lloquium accersivit, eique ruboris sui dedecus deposuit, orans gratissimam ejus fidelitatem subventuram sibi, ne tanto praesumptionum ludibrio premeretur a suis. Dux autem opprobrium pii regis non ferens, congregato illud ex una fluminis parte obsedit, et rex in altera parte constitit. Sic ab utrisque partibus castrum die noctuque cum turbine gravi tormentis et machinis quatiunt. Videntes itaque Milidunenses tantam vim hostium se non posse tolerare, distracto duci tumido rebellatore portas repente aperiunt, eumque cum suis traditorem prot
Abbreviated transcription (Latin):
baldimo flandoeq Teocia Ium adulta obit uergo
Peorio goiffredue comes lonio post orõis poro
opteatu Iomam ꝓfiastias: Tetamm britariiam cam durob
feliis Alanno uidel et endone Reliquit sul dicis
aduorate Qui pagriatis sainctoꝵ locis in Repatiueudo

Expanded text:
Balduino Flandrensi; tertia jam adulta obiit virgo. Porro Goiffredus comes longo post orationis pro obtentu Romam proficiscens, totam Britanniam cum duobus filiis, Alanno videlicet ac Eudone, reliquit sub ducis advocatu. Qui peragratis sanctorum locis, in repatriando
Abbreviated transcription (Latin):
u̾atq drogoni. Lx. Conuenientia qͦq est. ut cũ ipsi obierint. su
afferant᷑ a suis. uł ad maiꝰ monasteriũ. uł ad lauart inũ. sepelient
eosmonachi nr̃i si tam̃ ñ fuerint exc̃omunicati. lestes qͥhoc uidert̃

Expanded text:
vero atque Drogoni LXta. Convenientia quoque est, ut cum ipsi obierint, si vero atque Drogoni LXta. Convenientia quoque est, ut cum ipsi obierint, si afferantur a suis, vel ad Majus Monasterium, vel ad Lavarzinum, sepelient eos monachi nostri, si tamen non fuerint excommunicati. Testes qui hoc viderunt
Abbreviated transcription (Latin):
pasciaco & freꝰ ouido filii herbti depasciaco miser calũniam
intra quȩ .e. int dordencũ & ederã. Sed conuictsunt non
habe rectum: & auctoritauerunt. de alodio de
de uenisse in dominiũ sc̃i mart̾. & monachoꝵ eiꝰ medietatẽ alo dii
de cattiniaco: quȩ donata. ẽ. nob ꝓanima Gaufredi cognom̃to fres¬
lauena auctoram̃to Roscelinȩ u uorissuȩ de cuꝰ dote erat. &
filioꝵ eiꝰ Rocbͥti uidelicet atq drogonis. Longo autẽ post tẽpore.
reliqua medietatẽ quȩ remanserat. donauert̃ nob p̃dicta rosceli¬
na ipeor iã dictiGaufredi. & filiieiꝰ Aotłtꝰ atq drogo: & cũ ipsa
medietate feuũetiã triũ militũ Insuꝑetĩ ꝓmisert̃ lonosoomi
monacho nr̃o qͥtunc preerat apł scm y lariũ. ꝑ cuiꝰ manũ hoc factũ
est: qr si aliqͣndo caliinia in surgat: ipsi eã nob acquietabt̃. Unde
donauit eis dõnꝰ no quasi ꝓharitate. poscelinȩ scilicet .x. solidos potb̃to

Expanded text:
Pasciaco et frater ejus Guido, filii Herberti de Pasciaco, miserunt calumniam in terra que est inter Dordencum et Ederam, sed convicti sunt non habere rectum et auctorizaverundevenisse in dominium Sancti Martini et monachorum eius medietatem alodii de Cattiniaco, quae donata est nobis pro anima Gaufredi cognomento Freslavena, auctoramento Roscelinae uxoris suae, de cuius dote erat et filiorum eius Rotberti videlicet atque Drogonis. Longo autem post tempore reliquam medietatem quae remanserat, donaverunt nobis predicta Roscelina, uxor iam dicti Gaufredi et filii eius Rotbertus atque Drogo, et cum ipsa mediatate fevum etiam trium milimonacho nostro qui tunc prȩerat apud Sanctum Ylarium, per cujus manum hoc factum est, quia si aliquando calumnia insurgat, ipsi eam nobis acquietabunt. Unde donavit eis domnus Ivo quasi pro karitate, Roscelinȩ scilicet X solidos, Rotberto
Abbreviated transcription (Latin):
& contͣ uoluntatẽ illor. Qui tandẽ ratione ꝑsuadente se iniuste
possedisse recognoscens dep̾catꝰ ẽ eosdẽ monachos. ut sic dimitaerent
eũ tener& & hab̾e p̃dictam t̾rã & uiridiariũ: eo tenore: ut qͥcqͥd
in ea t̾ra ȩdificaturꝰ erat. & etiã quandã domũ qũa iure habebat. beato
Martino & suis monachis post sui decessũ soluta & qͥeta dimitter&.
Qd̾ & fecer̃. Huiꝰ aut̾e̾ rei testes existunt ex parte illiꝰ: Gault̾iꝰ de alneio.
Belinꝰ & morinꝰ. Ex parte uͦ monachoꝵ. Bernard̃ flagellꝰ. Gaus btꝰ¬

Expanded text:
 contra voluntatem illorum, qui tandem ratione persuadente, se iniuste possedisse recognoscens, deprecatus est eosdem monachos ut sic dimitterent eum tenere et habere predictam terram et viridiarium, eo tenore ut quicquid in ea terra aedificaturus erat et etiam quandam domum, quam iure habebat, beato Martino et suis monachis post sui decessum soluta et quieta dimitteret; quod et fecerunt. Huius autem rei testes existunt ex parte illius: Gaulterius de Alneio, Belinus et Morinus. Ex parte vero monachorum: Bernardus
Abbreviated transcription (Latin):
qđ malli uen de psume taus. Dedit ꝙ morachus ͥ pdictũ locu secuabuan nis londe fe
foota s in dom̃os q uada que e ante monastrũ ses̃ trinitats apd un doctinũ. die ileũ
ree fideliũ dicm sos truitatis sollenẽ celebrabut: uuidente & audiente uadulfo de
bulgentiaco. Ae cui feuo erat. & nob concedente sua bonitate gratuta qͥcqͥdis eb eo
psente haganus benigne ĩpendebat. Unde ide paginus in manu dõmi geus btu ludo¬
uici monachi nr̃i donũ posuit corã baronib qibi cderant. Muiꝰ rertoro  sobie

Expanded text:
ent. Deditque monachis qui predictum locum servabunt pascionem in factum est in domo quadam, quȩ est ante monasterium Sanctȩ Trinitatis apud Vindocinum die itatis solemne celebrabat, vidente et audiente Radulfo de Balgenciaco, de cuius fevo erat, et nobis concedente sua bonitate gratuita, quicquid nobis eo presente Paganus benigne inpendebat. Unde idem Paganus, in manu domni Gausberti Ludovici, monachi nostri, donum posuit coram baronibus qui ibi aderant. Huius rei tame
Abbreviated transcription (Latin):
cuũ consistera. de sibaiu illud nob trade ꝑ mam̃ pa gaui de monte. dubt. lõ
morat᷑ aduer sarios. si aliqͥ in uita sua insur gerent: legale cestẽ & de fensorẽ
Iuapt ⁊ aon sa xuosb t̃ reuestuit ipsũ guillelmũ & parentes et no fr̃e de ben
tadonr̃ đ qpse habe cupiens petebat . & dedit ei centũ sol ceuomannensis
Tnaanundꝰ dt uindo cino: Euarengeriꝰ. hugo de ruuiellum. Piandhun lebrato¬

Expanded text:
tuum consisteret, deliberavit illud nobis tradere, per manum Pagani de Monte Dublelli, dcontra adversarios, si aliqui in vita sua insurgerent, legalem testem et defensorem. Quapropter domnus Gausbertus revestivit ipsum Guillelmum et parentes eius et fratred ipse habere cupiens petebat et dedit ei centum solidos Cenomannensis Buamundus de Vindocino, Guarengerius, Hugo de Rivellun, Blanch
Abbreviated transcription (Latin):
totũ. feuũ illud. almari fcilic& atq machel fr̃iꝰs ei ubicunq crat nob
ex integro concessit. & insuꝑ &iam qͥcqͥd feui tam in ledo flumine qua
extra ledũ habebat uersus meridiem circa uidelica castrũ fracte ualł
ab uado respeciaci ũsq ad uernoletũ concessit a auctori cauit

Expanded text:
totum fevum illud Almari scilicet atque Machel fratris ejus, ubicunque erat, nobis totum fevum illud Almari scilicet atque Machel fratris ejus, ubicunque erat, nobis ex integro concessit, et insuper etiam quicquid fevi tam in Ledo flumine quam extra Ledum habebat versus meridiem, circa videlicet castrum Fractȩ Vallis ab vado Respeciaci usque ad Vernoletum, concessit et auctorizavit