comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uꝑx merebaris. s reseruo tͥ nouẽ. da mͥ decimã. Si ñ dederis mͥ decinã:
auferam tͥ nouẽ. Si dederis mͥ decimã: multiplicabo nouẽ. Cum itaꝙ
uidaicus popłs preceptũ decimarũ tanta diligentia obseruaret ut
de quibusubet minimis reb ruta uideł ⁊ menta ⁊ cymino. ut ipse dñs
pleat iuissionẽ. ⁊ cui maior ÷ nũs sacerdotũ ⁊ sincerior eultus sacram̃toꝵs
Ioeo gͦ dande sunt. ut hac deuotione deus placat᷑. largius prestet quȩ
necessaria sunt: sicut suꝑiꝰ ostendimꝰ. ⁊ ut sacerdos ac ministri ȩccłiȩ¬
cura ⁊ solicitudine necessitatũ corporaliũ. sine quib ħ uita transigi ñ
pot̾releuati: liberiores fiant ad meditationẽ diuinȩ legis idoctnȩ
administrationẽ. atq spualis serintutis expletionẽ. ⁊ imunꝰ populi
incotidiana oblatione. dño immoletur. necñ statuta canonicai susten-

Expanded text:
vix merebaris, sed reservo tibi novem, da mihi decimam. Si non dederis mihi decimam vix merebaris, sed reservo tibi novem, da mihi decimam. Si non dederis mihi decimam auferam novem. Si dederis mihi decimam, multiplicabo novem. Cum itaque Judaicus populus praeceptum decimarum tanta diligentia observaret, ut de quibusque minimis rebus, ruta et cimino, ut ipse Dominus plet jussionem, et cui major est cultus sacerdotum, et sincerior cultus sacramentorum? Ideo ergo dandae sunt, ut hac devotione ipse Deus placatus largitis praestet quae necessaria sunt, sicut superius ostendimus. Et ut sacerdotes et magistri Ecclesiae et sollicitudine nescessitatum corporalium, sine quibus haec vita transigi non potest, relevati liberiores fiant ad meditationem divinae legis et doctrinae administrationem atque spiritualis servitutis expletionem, et ut munus populi in quotidinia oblatione Domino immoletur, nec
Abbreviated transcription (Latin):
prȩceptũ. admoneant᷑ semel ⁊ scd̃o: ⁊ t̃tio. si ñ emendauerint: anathematis uin¬
aliqui ep̃i ⁊ abbates qui decimas ñ dare sinerent adȩcclias: ubi illoꝵ
colom missas audiunt. Eroiñ decreuit sacer iste conuentus. ut ep̃i ⁊ abb̃es
rifaciant. Familie uͦ ibidẽ decimas suas ferant: ubi infantes eoꝵbaptizan¬
tur: iũ ꝑ totũ anni circulũ mmissas audiunt. Eox c̃cił magoñ. cap̃. uiii.
ecimas deo ⁊ sacerdotib dĩ dandas. abraham factis: iacob ꝓmissis¬
qui eos liberauerat a decẽ plagis quib ꝑcussit egyptios. ⁊ innousima
plaga pͥmogenita cunctoꝵ disꝑdidit. gr̃mq suis prestit. ut impetͣ¬
tis pecuniis spoliarent egyptũ. De quib decimis augustinꝰ doctor uenc¬
rabilis dicit. decimȩ ex debito requirunt᷑. Quidsi diceret. nemꝑe m̃s ẽ hõ
mea ÷ terra ꝗͣcolis. mea sunt semina q̃spargis. mea aĩalia quȩ fatigas.
m̃s est solis calor ⁊ cũ omĩa mea sint: tu qͥmtnꝰ accõmodas. solã decimã

Expanded text:
praeceptum, admoneantur semel et tertio; si non emendaverint, anathematis vinepiscopi et abbates, qui decimas non sinerent dare ad ecclesias, ubi illi coloni missas audiunt. Proinde decrevit sacer iste conventus ut episcopi et abbri faciant; familiae vero ibi dent decimas suas, ubi infantes eorum baptizantur, et ubi per totum anni circulum missas audiunt. Ex concilio Toletano, cap. 36. ecimas Deo & sacerdotibus Dei dandas Abraham factis Iacob qui eos liberaverat a decem plagis quibus percussit Aegyptios, et in novissima plaga primogenita cunctorum disperdidit, gratiamque suis praestitit, ut impetratis pecuniis spoliarent Aegyptum. De quibus decimis, Augustinus doctor venerabilis dicit: Decimae ex debito requiruntur. Quid si diceret Deus: Nempe meus est homo, mea est terra quam colis, mea sunt semina quae spargis, mea animalia quae fatigas, meus est solis calor; et cum omnia mea sint, tu qui minus accommodas, solam decimam
Abbreviated transcription (Latin):
ancitũ est atq om̃ib modis ꝓhibitũ. ut siquis pb̃r
Sinuentꝰ fuerit alicui clericout laico miã dare. aut dedisse. aut aliã
ditate seu rapina. seu p̃sũptione turpis lucri gr̃a: deiciat᷑ a clero. ⁊ alienus
eccłiasticũ. postea emerit prȩdia cuꝰ utris sint qm̃ ȩccłiȩ ad quã de nchilo
ecl̃e nom̃ seriptiram faciat ut abeius quam tenet eccle ordinatione

Expanded text:
ancitum est atque omnimodis prohibitum ut, si quis presbyter inventus fuerit alicui clerico aut laico munera dare aut dedisse, aut aliquam ntem pretio redimat, pro hac cupiditate seu rapina, seu praesumptione turpis lucri gratia dejiciatur a clero, et alienus ecclesiasticum, postea emerit praedia, cujus juris sint, quoniam Ecclesiae ad quam de nihil esiae nomine scripturam faciat aut ab eius, quam tenuit, ecclesiae ordinatione
Abbreviated transcription (Latin):
uetustas amisit: si ⁊ elũ discretione ꝯ didisses: sine dubio ⁊ ea q̃ intendebas
pastoris intemeratũ nom̃ excelleret. ñ culpa dispersoris incumberet.
mendũ ẽ ut qͥsqͥs d̾o suũ debitũ abstrahit: ne forte ds̾ ꝑ peccm̃ suum

Expanded text:
vetustas admisit, si zelum discretione condiisses, sine dubio et ea quae intendebas vetustas admisit, si zelum discretione condiisses, sine dubio et ea quae intendebas pastoris in te merito nomen excelleret, non culpa dispersoris incumberet. mendum est ut quisquis Deo suum debitum abstrahit, ne forte Deus per peccatum suum
Abbreviated transcription (Latin):
tanqͣ rerũ dominicarũ inuasionis crimine teneantur obnoxii. nͥ ad ȩccłiam
adquã titulati sunt: eadẽ ipsa contulerint Si aũ ipsis ꝓpͥa libertate alicitiꝰ
ł successione cognationis aliꝗd euenerit: faciant inde qͦd uelint. De ead̃¬
Nlacuit picturas in ȩccłiis fieri ñ debere. ne quod colit᷑ ⁊ adoratur: in
quid sit ad orandũ addiscere. Nam ꝙ legentib scripturã: hoc idiotis
patet picturã cernentibꝰ. qi in ipsa ignorantes uident quid seqͥ debeãt.
inipsalegunt qͥ litteras nesciunt. Uñ ⁊ p̃cipue gentib ꝓlectiõe pictura
ẽ. Quod magnoꝑe tu qͥ int̃ gentes habitas. attendẽ debueras. nedũ recto
telo incaute succendis: ferocib animis scandalũ gn̾ares Ifrangi gͦñ de¬
buit quod ñ adorandũ in eccłiis s adinstruendas solũmͦ mentes fuit ne¬
scientiũ collatũ. ⁊ qi in locis uenerabilib scõꝵ depingi historias ñ sine rõe

Expanded text:
tanquam rerum dominicarum, invasionis crimine teneantur obnoxii, nisi ad ecclesiam ad quam titulati sunt, eadem ipsa contulerint. Si autem ipsis propria libertate alicujus vel successione cognationis aliquid evenerit, faciant inde quod velint. CAPlacuit picturas in ecclesiis fieri non debere, ne quod colitur et adoratur in quid sit adorandum addiscere. Nam quod legentibus scriptura, hoc idiotis patein ipsa legunt qui litteras nesciunt. Unde et praecipue gentibus pro lectione pictura est, quod magnopere a te qui inter gentes habitas attendi decuerat, ne dum recto zelo incaute succenderis, ferocibus animis scandalum generares. Frangi ergo non debuit quod non ad adorandum in ecclesiis, sed ad instruendas solummodo mentes fuit nescientium collocatum. Et quia in locis venerabilibus sanctorum depingi historias non sine ratione
Abbreviated transcription (Latin):
Nuentũ est quod multi arbitͥi suitemeritate. qͦd ⁊ grauiꝰ deducti cupiditate
prb̃is quibusubet absꝙ consensu ep̃oꝵ suoꝵ ȩecũaᷤ dant uel aufert̃. Unde
oportet ut canonica regła seruata nulłꝰ absq ⁊sensu ep̃i sui culibet prb̃o
ȩccłiam det. Quã si iuste adeptus fuerit. hanc ñ nͥ culpa gͣui coram ep̃o cano¬
nica seueritate anuittat. Ex udẽ concilio cap̃.U.

Expanded text:
nventum est quod multi arbitrii sui temeritate, quod est gravius, deducti cupiditate, presbiteris quibuslibet ab que consensu episcoporum ecclesias dant vel auferunt. Unde oportet, ut canonica regula servata, nullus absque consensu episcopi cuilibet presbitero ecclesiam det. Quam si iniuste adeptus fuerit, hanc non sine culpa sua coram episcopo canonica severitate amittat. 65. De Scottis, qui
Abbreviated transcription (Latin):
re uoluit. quã ipse ea quȩ cũ fidelib testib diligent̃ inuestigans audierat exo¬
ꝑe ueracit cognosceret: multomag̃ nos humanr ⁊ peccatores homines quib
incognita sunt occulta iudicia d̃i. hȩc p̃cauere ⁊ nullũ ante uerã ustamq ꝓba¬

Expanded text:
re voluit, quam ipse ea quae cum fidelibus testibus diligenter investigans audierat, ex ore voluit, quam ipse ea quae cum fidelibus testibus diligenter investigans audierat, ex oe veraciter cognosceret: multo magis nos, humani et peccatores homines, quibus incognita sunt occulta judicia Dei, et haec praecavere, et nullum ante veram justamque proba
Abbreviated transcription (Latin):
a precipitatȩ sententie ꝓlatione compesceret. cũ om̃ĩa nuda ⁊ aꝑta sint
orilis eiꝰ mala tam̃ sodomȩ ⁊ gomorrȩ noluit audita uidicare. priusqͣ mani¬
feste agnosoeret q̃ dicebantur: Unde ipse ait. Descendã iiuidebo utrũ clamo¬
rem qͥuenit adme oꝑe cõpleu̾int. anñ est ita ut sciam. ds om̃ips cuinicħ
absconditũ ẽ. ẜ om̃ia manifesta sunt ei. ĩ anteqͣ siant ñ obħaliua hecꝑ se
inquirere dignatusẽ: ñ ut nobis exemplũ daret. ne p̃cipites in discutiend is
iiudicandis fr̃m negotũs eẽmꝰ ⁊ ne mala de ciiꝰquã ꝑsona prius qͥsq̃m p̃su¬
mat credẽ quã ꝓbare. Cuius exemplo monem̃. ne ad ꝓferendam sententiam
moueant. nec passim dicta absq ceita ꝓbatione. quisq unꝗͣ credat. s añ audi¬
ta cdiligent̃ inqͥrat. nec p̃cipitando qͥcquã aliqͥ agat. Sienĩ dñs omniũ sodomoꝵ¬
mala quoꝵ clamor adcelos usq ꝑuenãt. omĩa sciens priꝰ. nec credẽ nec iudica¬

Expanded text:
a praecipiendae sententiae prolatione compesceret, cum omnia nuda et aperta sint oculis ejus, mala tamen Sodomae et Gomorrhae noluit audita judicare, priusquam manifeste agnosceret quae dicebantur. Unde ipse ait: Descendam et videbo clamorem qui venit ad me, opere compleverint, an non est ita ut sciam . Deus omnipotens, cui nihil absconditum est, sed omnia manifesta sunt ei etiam antequam fiant, non ob aliud haec per se inquirere, dignatus est, nisi ut nobis exemplum daret, ne praecipites in discutiendis et judicandis fratrum negotiis essemus, et ne mala de cujusquam persona prius quisquam audeat credere quam probare. Cujus exemplo monemur ne ad proferendam sententiam moveant, nec passim dicta absque certa probatione quisquam unquam credat, sed ante audita diligenter inquirat, ne praecipitando quiddam aliquis agat. XXI. De scriptismala quorum clamor ad coelos usque pervenerat, omnia sciens prius nec credere, nec judica
Abbreviated transcription (Latin):
scripturȩ quoqͦmͦ ꝑmetũ aut fraudẽ. aut ꝑuim exõrtȩ fuerint. ut uel se lib̾a.¬
&re possent. quoẽq abeis conscriptȩ uł laboratȩ fuerit ingenio: ad nullũ eius
p̃iudiciũ uel nocum̃tũ ualere censemꝰ. neq ullam eis infamiã ł calũpniam.
aut suis sequestrationẽ bonis unquã auctore deo ⁊ scĩs apłis eoꝵq successorib
int̾rogancdi. ac respondendi. adiciendiq prȩbita patientia abeo. ut ibi actio
Aiam ꝑactis om̃ib ncħ hant in questione: qͦd ꝓponant. ⁊ tam diu actiouen¬
tuetur: quousq adrei t̾itatem ꝑueniatur. Frequent̃ int̾rogari oportet. ne aliqͥd

Expanded text:
pturae, quoquomodo per metum aut fraudem, aut per vim extortae fuerint, velut se liberare possent, quocunque ab eis conscriptae, vel laboratae fuerint ingenio, ad nullum eis praejudicium vel nocumentum valere censemus, neque ullam eis infamiam vel calumniam, aut a suis sequestrationem bonis unquam auctore Deo et sanctis apostolis eorumque successoribus interrogandi, respondendi, objiciendique praebita patientia ab eo, ut ibi actio il habuerint in quaestione quod proponant: et tandiu actio ventiletur, quousque ad rei veritatem perveniatur. Frequenter ergo interrogari oportet, ne aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
catũ inderi. S hi om̃s innr̃a ꝯmuniõe ⁊ fuert̃ ⁊ hucusq ꝑdurant. qi nemi¬
nẽ deic̾e ł remouere potat. qͥ p̃dicans talia titubabat. Intellex isti imꝑator
ex supͣmemoratis: ñ potuisse ut ñ dicamꝰ p̃latũ suũ saltẽ quẽlibet remou̾e:
qͥ fuerant olim remoti. nec deicẽ quẽqꝙͣ: iam ante ꝓstrati. Ex dec& Gelasii. p̃p.
uȩcũq gͥint᷑ anni spatiũ ciuilit siue publice causã cap̃ .ii.¬
suam corã suis excõmunicatorib s̃ ꝑegint: ipsi sibi audientiȩ clausisse
aditũ uideant᷑. Quodsi obstinato aĩo sine ꝯmunione defuncti fui̾nt: nos il¬
liꝰ causam uixtabeati leonis p̃decessoris nr̃i sententiã diumo iudicio reseruã¬
tes. quib uiuis ñ mmunicauimꝰ: mortus cõmunicare ñ possumus. Expli¬

Expanded text:
 hi omnes in nostra communione et fuerunt et huc usque perdurant, quia neminem dejicere vel removere poterat, qui praedicans talia titubabat. Intellexisti, imperator, ex supra memoratis non potuisse ut non dicamus praelatum suum saltem quemlibet removere qui fuerant olim remoti, nec dejicere quemquam jam ante prostrati. CAP. 60. intra anni spatium civiliter sive publice causam suam coram suis excommunicatoribus non peregerint, ipsi sibi audientiae clausisse aditum videantur; quod si obstinato animo sine communione defuncti fuerint, nos illius causam juxta beati Leonis praedecessoris nostri sententiam, divino judicio reservantes, quibus vivis non communicavimus, mortuis co
Abbreviated transcription (Latin):
ipse reus sacrilegii facẽ noluerit. tãdiu ex cõmimicatiõi subiaceat. usq qͦ
p̃dicta ꝯpositionẽ sexcentoꝵ solidoꝵ ꝑsoluat. Et sim hac obstinatione
mortiuis fuerit: corpꝰ eiꝰ cũ ẏmnis ⁊ psalmis ñ deferatur ad sepulturã.
ip̃cipimꝰ ũ in fine : mundanȩ legis scribatur ħ lex. hucusq lex p̃pͣ.
sus hãt. capellȩ uͦ uł minores ȩccłiȩ: axxx. Qui aut̃ confiniũ eoꝵ ꝯfringere
tẽptau̾it. aut ꝑsonam hõis. ut bona eiꝰ inde abstraxerit. nͥ publicus latro
fuerit. qͦusq em̃det.⁊ quod rapuerat reddat: excõmimicetur. Agathen¬
L. si necẽe fuerit tueatur. Qđ si quis ante audientiã aut ꝑuade eos. aut
exspoliare uoluerit. uł prȩsũpserit: ab ȩccłia repellatur. Uita beati Gis¬

Expanded text:
ipse reus sacrilegii facere noluerit, tandiu excommunicationi subjaceat, usquequo ipse reus sacrilegii facere noluerit, tandiu excommunicationi subjaceat, usquequo praedictam compositionem sexcentorum solidorumortuus fuerit, corpus ejus cum psalmis et hymnis non deferatur ad sepulturam, et praecipimus ut in fine codicis mundanae legis scribatur haec lex; hucusque lex papae. minores ecclesiae triginta. Qui autem confinium eorum confringere tentaverit, aut personam hominis vel bona ejus inde abstraxerit, nisi publicus latro fuerit, quousque emendet, et quod rapuerat reddat, excommunicetur. CA si necesse fuerit, tueatur. Quod si quis ante audientiam, aut pervadere eos aut exspoliare voluerit, vel praesumpserit, ab ecclesia tueatur. CAP. LXXXII
Abbreviated transcription (Latin):
doinib quȩ infra. &xx. p̃dictos passus fuerint: aliquid iñ diripiendo
ut auferendo. seu qͥ iniuriã. uelablationẽ rerũ intulerit: clericis arma
ñ ferentibꝰ. ut monachis. siue deo deuotis om̃ib eccllasticis ꝑsonis.
Non enĩ capellȩ q̃ infra ambitũ muroꝵ castelloꝵ sunt: mittunt᷑ ł po¬
nuntur in hac obseruatiõe. Simuit̃ ⁊̃ sacrilegiũ mmittit᷑. auferendo
mundanarũ legũ censurã debet em̃dari. ł scd̃m morẽ patriȩ. loh̃es .uiii.
inuenimꝰ ibi anistituano imꝑatore legẽ cõpositiõis sacrilegii ꝯstitutam.
libras argenti examinati.i. sexcentoꝵ solidoꝵ sũmã argenti purissimi. Ioõq
qͥsqͥ inuentus fuerit reus sacrilegii. istã leuiorẽ ⁊positionẽ em̃det ipsis ep̃is.
uł abbatib siue ꝑsonis ad qͦs quermionia sacrilegis iuste ꝑtinuerit. & si

Expanded text:
domibus quae infra praedictos passus fuerint, aliquid inde diripiendo domibus quae infra praedictos passus fuerint, aliquid inde diripiendo vel auferendo, seu qui injuriam vel ablationem rerum intulerit, clericis arma non ferentibus vel monachis, sive Deo devotis hominibus, ecclesiasticis personis. Non enim capellae quae infra ambitum murorum castellorum sunt, mittuntur, nuntur in hac observatione. Similiter etiam sacrilegium committitur, auferendo mundanarum legum censuram debet emendari, vel secundum morem patriae. CAP. LXXX.invenimus ibi a Justiniano imperatore legem compositionis sacrilegii constitutam, n triginta libras argenti examinati: id est, sexcentorum solidorum summam argenti purissimi; ideoque quisquis inventus fuerit reus sacrilegii, istam leniorem compositionem emendet ipsis episcopis vel ab batibus sive personis, ad quos querimonia sacrilegii juste pertinuerit, et si
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯfugunt. in extͣneis ut longe separatis ab ȩccłia domib nullo mͦ absce¬
dant. s in hoc sc̃o. axxx passuũ nu̾o absq domoꝵ extͣnearũ receptaculo ꝓ¬
gredientes: aditũ obtinebt̃. ut adquisitȩ nat̾ȩ usũ debitis exeant locis. ⁊
nullo ceneant᷑ euentu necessitudinis. qͥ se dñcis defendendos ꝯmisert̃
catiõi subiaceat. ⁊ seũitatis regiȩ feriat᷑ sententia. Ipsos tñ quiad ȩccliã
ꝯfugiũ fecerunt. siuixta pͥoꝵ canonũ instituta h qͥ eos repetunt sac̃¬
m̃ta reddidert̃ ⁊ sacerdos eccłiȩ ipsius abȩccłiȩ ñ abstraxerit foribus.
aut fuga taliũ si euenerit.: sacerdoti quȩrenda ẽ. aut dãpnatoꝵ senten.¬
tia scc̃m electionẽ pͥncipis hui mõi sacerdotib irroganda. Ioħes. ix.
acrilegiũ enĩ ꝯmittitur si quis infregit in libro goticȩ legi.¬

Expanded text:
 in extraneis, vel longe separatis ab ecclesiae domibus, nullo modo absce in extraneis, vel longe separatis ab ecclesiae domibus, nullo modo abscedant, sed in hoc triginta passuum numero, absque domorum extranearum receptaculo progredientes, aditum obtinebunt, ut ad inquisitae naturae usum debitis exeant locis, et nullo teneantur eventu necessitudincationi subjaceat, et severitatis regiae feriatur sententia, ipsos tamen qui ad Ecclesiam confugium fecerint, si juxta priscorum canonum instituta, hi qui eos repetunt sacram reddiderint, et sacerdos ecclesiae ipsius, ab ecclesia non abstraxerit foribus aut fuga, talium si evenerit sacerdoti quaerenda est, aut damnorum sententia secundum electionem principis hujusmodi sacerdotibus irrogacrilegium enim committitur, si quis infregerit ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
aut in ȩccliam. aut m atriũ ȩccłe. aut in domũ ep̃i aut in claustrum
regulariũ. ñ iñ abstrahantur nisi prꝰ supra sacra securitate accepta aꝑ-¬
secutore demorte. de debilitate: ⁊ omnũ penarũ gn̾e sint securi. ⁊ asint
one comienat. Qds ĩs qui supͣ sacra priꝰ urau̾at ⁊uictꝰ fuerit uiram̃tũ uo¬
lasse: reus ꝑuirĩ a cõmunione pͥuetur. qͦusq satisfaciat. E .x c̃cilio toleta
gio rege. h scm̃ conciliũ diffinuit: ut nullꝰ audeat ⁊ fugientes ad ȩccłiam
residentes iñ abstrabere. aut qͦacũꝙ nocibilitatis. ut dãpni. seu spoliationis:
ressdentib inloco scõ inferre. s eẽ potiꝰ his ipsis qui ȩxelłam petunt: ꝑoĩa
licitũ. intra arxx. passus ab ȩccłiȩ ianuis ꝓg̃di. in quib a.xx. passibus
unĩciuꝰq eccłie intoto curuitu reu̾entia defendant᷑. sic tñ ut hi qͥ adeã¬

Expanded text:
aut in ecclesiam, aut in atrium ecclesiae, aut in domum episcopi, aut in claustrum aut in ecclesiam, aut in atrium ecclesiae, aut in domum episcopi, aut in claustrum regularium, non inde abstrahantur, nisi prius supra sacra securitate accepta a persecutoribus, de morte, de debilitate, et omni poenarum genere sint securi: etiam one conveniat. Quod si is qui super sacra prius juraverat convictus fuerit juramentum violasse, reus perjurii a communione privetur quousque satisfaciat. CAP. LXXVIII. De aoncilium definivit: ut nullus audeat confugientes ad ecclesiam residentes inde abstrahere, aut quodcunque nocibilitatis vel damni seu spoliationis residentibus in loco sancto, inferre: sed esse potius his ipsis qui ecclesiam petunt per omnia licitum in triginta passus ab ecclesiae januis progredi, in quibus triginta passibus uniuscujusque ecclesiae in toto circuitu reverentia defendantur de
Abbreviated transcription (Latin):
us habeat᷑. Si uͦ seruus ꝑculpasua ab eccł̃ia defensatus. sacramentũ dñi
sui cleris exigentibus de impunitate ꝑceꝑit. exire nolentẽ ã dño liceat
reddatur inuitus. Ex concilio apud theodonis ullam. cap̃ .xi.
eruũ confugientẽ adȩccłiã. seu matriũ ȩccłiȩ. aut in officinas regłarĩ
nitate tenent᷑: nemo abstrahere audeat. neq iñ donare ad penam uł ad
mortẽ. ut honor d̾r i sanctoꝵ esꝰ ꝓ om̃ibꝰ ꝯseruetur. S rectores eccłiarũ:¬
pacẽ ⁊ uttam. ac mẽbra ei cũ iuram̃to obtinere studeant. T̃am̃ legitime cõ-¬
ponat. qͥcqͥd inique fecat: isi insecutor magistris ȩccłiȩ obedire noluerit:
sullus clericoꝵ seruũ aut discipulli suũ ad eccliam fugientẽ abstrahere
audeat. ut flagellare p̃sumat. Quod si fecerit. donec digne peniteat.
aloco cui honorẽ on dedit segregetur. Ex c̃cilio calcedoñ. cap̃..¬
Dimilt̃ in maticense sẏnodo decretũ est ut hi qͥ fugiunt suos iimicos.

Expanded text:
us habeatur. Si vero servus, pro culpa sua ab ecclesia defensatus, sacramentum domini sui, clericis exigentibus, de impunitate perceperit, exire nolentem a domino liceat . Ex concilio apud Theodonis villam, cap 11. Servum confugientem ad ecclesiam, seu in atrium ecclesiae, aut in officinas regularium nitate tenentur, nemo abstrahere audeat, neque inde donare ad poenam vel ad mortem, et honor Dei et sanctorum pacem et vitam ac membra ei cum juramento obtinere studeant. Tamen legitime componat quidquid inique fecerat, et si, insecutor magistris Ecclesiae obedire noluerit, servum aut discipulum suum ad ecclesiam fugientem extrahere audeat vel flagellare praesumat. Quod si fecerit, donec digne poeniteat, a loco cui honorem non dedit, segregetur. CAP. LXXSimiliter in Matiscensi synodo decretum est, ut hi qui fugiunt suos inimicos,
Abbreviated transcription (Latin):
sequunt᷑ infideles ⁊ quȩlibet noxia suꝑstitio: forncatio ẽ. Dñs aut̃ ꝑmisit cac¬
sa fornicõis uxorẽ dimiti. S qi ꝑmisit ñ uissit: dedit locũ apło monendi. ut
qͥ uolu̾it ñdimittat uxorẽ infidelẽ. qͦ sic fortassis possit fidelis fieri. Itẽ. Sim
iauaritiã formcoẽm ẽẽ. Quis gͦ iam quãlibet illicitã ꝯcupiscentiã pot̃ recte
a fornicõis gn̾e separare. si auaritia fornic̃o ẽ : Ear qͦ intelligit᷑ qͦd ꝓpt̃ illicitas
nitiost turpitq corũpi. possit fine crimine ⁊uir ipcorẽ dimitt̾ẽ uipeor uirũ.¬

Expanded text:
sequuntur infideles, et quaelibet noxia superstitio fornicatio est. Dominus autem permisit causa fornicationis uxorem dimitti. Sed quia permisit, non jussit, dedit locum Apostolo monendi, ut qui voluerit non dimittat uxorem infidelem, quo sic fortassis possit fidelis fieri. Item in monte, l. I. Quis ergo jam quamlibet illicitam concupiscentiam potest recte a fornicationis genere separare, si avaritia fornicatio est? Ex quo intelligitur quod propter illicitas erniciose turpiterque corrumpi, possit sine crimine, et vir uxorem dimitte
Abbreviated transcription (Latin):
atis hinc apparet. quẽadmodũ uiris feminas subditas ⁊ pene famulas
lex ẽẽ uoluerit uxores. ꝙ dices adu̾sus uxorẽ uir testimoniũ uñ lapida¬
tetur illa. si ħ uerũ ẽẽ demonstraret᷑: ipse tñ ñ uicissim lapidat᷑. si ħ falsum
constiti̾t: s tantũmͦ castigat᷑ ⁊ dãpnificat᷑. eiq ꝑpetuo iubet᷑ adherere: qua
carere uoluerat. In aliis aut̃ causis eũ qui testimomo falso cuiꝗͣ nocuerit: qͣsi
ꝓbaret᷑ iussit occidi. eacł̃plecti iubet pena: qͣ fuerat siuerũ eẽt ipse plectendꝰ.

Expanded text:
atis hinc apparet quemadmodum subditas feminas viris, et pene famulas lex esse voluerit uxores, quod dicens adversus uxorem vir testimonium, unde lapidaretur illa, si hoc uerum esse demonstraretur, ipse tamen non uicissim lapidatur, si hoc falsum esse constiterit, sed tantummodo castigatur et damnificatur eique perpetuo iubetur adhaerere qua carere uoluerat. in aliis autem causis eum, qui testimonio falso cuiquam nocuerit, quo, si probaretur, iussit occidi, eadem poena plecti iubet, qua fuerat, si uerum esset, iste plectendus.
Abbreviated transcription (Latin):
2 feci.  inde me culpabilẽ recognosco. sic med̃s̃ adiuuet addistud iudiciũ.¬
ulterabis neo forncab̾is cũ ea. nec aliã uxorẽ accipies. nͥ post ꝑactam pȩ¬
nitentiã tͥ licentia data fuit̾ ab epõ. aut ab eiꝰ misso. sic te ds̃ adiunet.¬
ea uiuente aliã accipies: sic te deus adiunuet. De eadem re.
modo inantea istũ tuũ maritũ quẽ iniuste dimiserasita tenebis ⁊ ample¬
gaberis.⁊ ei iseruitio ⁊ inamore. ⁊itimore ita eris subdita ⁊ obediens:
sic̃ ꝑrectũ uxor debet suo subiecta ẽẽ marito. Nec unꝗͣ ab eo te separabis.
nec illo uruente alt̾ĩ uiro te sociabis. nec ꝯiugio. aut adultĩo: sic te d̾s adiuu&.¬

Expanded text:
a feci, nec inde me culpabilem recognosco. Sic me Deus adjuvet ad istud judiciua feci, nec inde me culpabilem recognosco. Sic me Deus adjuvet ad istud judiciulius non adulterabis, nec fornicaberis cum ea, nec aliam uxorem accipies, nisi post peractam poenitentiam tibi licentia data fuea vivente aliam accipies. Sic te Deus adjuvet. CAP. 218. A modo in antea istum tuum maritum quem injuste dimiseras ita tenebis et amplexaberis, et ei in servitio, in amore et in timore ita eris subjecta et obediens, sicut per rectum uxor suo debet subjecta esse marito, nec unquam ab eo te separabis, nec illo vivente alteri viro te sociabis, nec conjugio aut adulterio: sic te Deus adjuve
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ hano inuenĩt in adultĩo nũquid peccat uir si ꝯuiuat cũ illa: c qix̃ mͥ.
Quãdu nescit pecc̃m eiꝰ. sine crimine ÷ uiuens cũ illa. Si aut̃ scierit uir uxo¬
rẽ suam deliquisse. ⁊ ñ egerit pęnitentiam mulier. ⁊ ꝑmanet in fornicõe
sua. ⁊ ꝯuiuit cũ illa uir. reus peccati eius erit: ⁊ particeps mȩchationis eiꝰ.
Et dixulli : Quidergo: Si ꝑmanet in udicio suo mulier: & dixit. Di¬
ratttat illam uir: ⁊ uir ꝑse maneat. Qđ si mulier dimissa pęnitentiã egĩt.
perit eã uir suus: peccat.⁊ magnũ pecc̃m sibi admittit. Sͦ debet reciꝑe peo¬
catricẽ q̃ pęnitentiã agit. s ñ sepe. Seruis enĩ dĩ penitentia una ẽ. ꝓpt̃ pe¬
nitentiã enĩ ñ debet dimissa uxore sua: aliã ducẽ. hic actꝰ ÷ similis in mulie
hocꝙ mͥreputatũ ẽ in hac sẏnodo.
quodsimub cũista femina aduitiũ ł fornicationẽ fecissẽ. ꝙ ego ita ñ¬

Expanded text:
 hanc invenerit in adulterio, nunquid peccat vir, si convivit cum illa? Et dixit mihi: Quandiu nescit peccatum ejus, sine crimine est vivens cum illa; si autem scierit vir uxorem suam deliquisse, et non egerit poenitentiam mulier, et permanet in fornicatione sua, et convivit cum illa vir, reus erit peccati ejus, et particeps moechationis ejus. Et dixi illi: Quid ergo, si permanet in vitio suo mulier? Et dixit: Dimittat illam vir, et vir per se maneat. Quod si muliperit eam catricem quae poenitentiam agit, sed non saepe. Servis enim Dei poenitentia una est. Propter poenitentiam ergo mihi reputatum est in hac synodo quod simul cum ista femina 300 adulterium vel fornicationem fecissem: quod ego non it
Abbreviated transcription (Latin):
nare. quȩ se ab obiectis ostendẽ cupit immunẽ. Nicħ theibge reginȩ.
admutoꝵ ꝑnitiẽ pot̾̃ accedẽ. Deniq si ħlicet om̃s urri possunt qͣs uire sortiti
st̃ feminas. si has odio habuerit. diu̾sis asfflictionib macerareri ꝙ legitime
ñ fuerint assũptȩ statĩ coge. quur ⁊̃ ut mortale crĩ contͣ se dicant illatis in¬
ormcari hominib semꝑ ñ licet. negotiari uͦ aliqñ licet. uII.
aliqñ ũ licet. anteqͣ enĩ ȩccłiasticus qͥs sit. licet ei negotiari. facto iã ñ lic&

Expanded text:
nare quae se ab objectis ostendere cupit immunem. CAP. XXV. Vi extorta ctorum perniciem potest accedere. Denique, si hoc licet, omnes viri possunt quas jure sortiti sunt feminas, si eas odio habuerint, diversis afflictionibus macerare, et quod legitimae non fuerint assumptae, statim cogere, quin etiam ut morale crimen contra se dicant, illatis inornicari omnibus semper non licet; negotiari uero aliquando licet et aliquando non licet. antequam enim ecclesiasticus quis sit, licet ei negotiari; facto iam non lice
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sigurator sine ⁊ taminatione receꝑit. Nc̃ aut̃ postea quã xp̃c aitadulterȩ.
nec ego te condẽpnabo. uade deinceps noli peccare. ⁊ quis intellig̃ debere
ignosc̃e maritũ ꝗ uidet ignouisse dñm amboꝵ. nec iã se deb̾e adulterãdi¬
cere. cuiꝰ penitentiscrim̃ diuina c̾dit miseratione deletũ: Item. Indignant᷑
mariti si audiant maritos pende similes adult̾is feminis penas. cũ tan¬
togͣuiꝰ eos puniri oportuerit: qͣntomag̃ adeos ꝑtinet. ⁊ uirtute uincere:
⁊ exemplo regere feminas. ltẽ. Non erit turpis neq difficił ĩ post patra-¬
ta atq purgata adulti̾a reconciliatio riugũ uͥ ꝑ claues regni cȩloꝵ ñ du¬
bitatur fieri remissio peccatoꝵ. ñ ut pͦ uiri diuortiũ adultera reuocetur:
s ut post ꝙͥ ⁊sortiũ adultera ñ uocetur Hermes in libro pastoris manda

Expanded text:
praefigurator sine contaminatione receperit. Nunc autem posteaquam Christus ait adulterae: praefigurator sine contaminatione receperit. Nunc autem posteaquam Christus ait adulterae: Nec ego te condemnabo, vade, deinceps noli peccare , quis non intelligit debere ignoscere maritum, quod videt ignovisse Dominum amborum, nec jam se debere adulteram dicere, cujus poenitentis crimen divina credit miseratione deletum? Item, ibid. adulteros viros pendere similes adulteris feminis penas, cum tanto gravius puniri oportuit eos, quanto magis ad eos pertinet et virtute vincere et exemplo regere feminas. ta et purgata adulteria reconciliatio conjugii, ubi per claves regni coelorum non dubitatur fieri remissio peccatorum; non ut post viri divortium adultera revocetur, sed ut post Christi consortium adultera non voce
Abbreviated transcription (Latin):
domo.⁊ de agris. h: dehis reb q̃ iure peculiario possidentur. Aug̃ de adul¬
s ĩ qͥ simulachrũ facit mechat᷑. Qdsi in his factis ꝑseuerat:⁊ pęnitentiã ñ ag̃.
recede ab illa.⁊ noli uiuere cũ illa. Sinaut̃: itu particeps eris peccati eiꝰ. Propt̃
ħ prȩceptũ : uobis: ꝑuos manere. sue uro. siue muliere. Pot̃ enĩ iei̾mõi
penitentia esse. Aug̃ de adulterinis coniugiis libRO .iͦ.
od tͥ durũ uidetur ut post adulteriũ rec̃cilietur ꝯiugi duux. si fides assit:
ñerit durũ. Cur enĩ deputamꝰ ad huc adulto̾s. quos ut baptismate ablu¬
tos. ł pęnitentia credimꝰ ẽẽ saliatos: hȩc cͥmina inuet̾i lege clĩ nullis sacrifi¬
ciis mundabant᷑. quȩ noui testam̃ti sanguine sine dubitõe mundant᷑. udõ
filiã. quã pat̃ eiusd mulieris ab eoseparatã dedat alt̾i: tanꝗͣ noui testam̃ti

Expanded text:
domo et de agris, hoc est de his rebus quae jure pecuniario possidentur. CAP. domo et de agris, hoc est de his rebus quae jure pecuniario possidentur. CAP. qui simulacrum facit, moechatur. Quod si in his factis perseverat, et poenitentiam non agit, recede ab illa, et noli convivere cum illa. Sin autem, et tu particeps eris peccati illius. Propter hoc praeceptum est vobis per vos manere, sive viro sive mulieri, potest enim in ejusmodi poenitod tibi durum videtur, ut post adulterium reconcilietur conjugi conjux, si fides adsit non erit durum. Cur enim adhuc deputamus adulteros quos vel baptismate ablutos, vel poenitentia credimus esse sanatos? Haec crimina in veteri Dei lege nullis sacrificiis mundabantur, quae Novi Testamenti sanguine sine dubitatione mundantur, efiliam, quam pater ejusdem mulieris ab eo separatam dederat alteri , tanquam Novi Testamenti
Abbreviated transcription (Latin):
ti suuro suo dicat. ĩ ero uxortua. nͥ mͥ uellatrocimo diuitias congeras. aut nͥ
luidł facinorossi ł flagitiosũ in uiro nouerat. qͦ delectata ł libidinẽ exple¬
bat. ł facilem uictũ habebat. ł ⁊̃ incedebat ornatior. Ic̃ enĩ ille cui huxor
dicit: siueracit̃ egit penitentiã ab oꝑib mortius qñ accessit ad baptismũ.
h̃q in fundam̃to fidẽ. q̃ ꝑdilectionẽ oꝑatur: ꝓcul dubio płꝰtenebit᷑ amore
i infidelis dicit apłs discedit: discedat. Amb&ꝵ ad hylarium. tabit̃.¬
ñ est seruituti subiectus fr̃ aut soror in huiꝰmõi .i. si infidelis uoluerit ẽẽ cũ
iuge fideli: hagnoscat fidelis suam lib̃tatẽ. ñ ita se subiectũ deputet seri¬
tuti: ut ipsam dimittat fidẽ. ne ꝯiugẽ amutat infidelẽ. hoc ⁊ defidelib att
ponitur ista ꝯditio. ut ap̃m dimittat. si eum secũ hr̃e desiderat. Hocgͦ i de

Expanded text:
ti, si viro suo dicat: Non ero uxor tua nisi mihi de latrocinio divitias congeras, aut nisti, si viro suo dicat: Non ero uxor tua nisi mihi de latrocinio divitias congeras, aut nisuel facinerosum uel flagitiosum in uiro nouerat, quo delectata uel libidinem explebat uel facilem uictum habebat uel etiam incedebat ornatior. tunc enim ille, cui hoc uxor dicit, si ueraciter egit paenitentiam ab operibus mortuis, quando accessit ad baptismum habetque in fundamento fidem, quae per dilectionem operatur, procul dubio plus tenebitur amore i infidelis dicit Apostolus discedit, discedat; non est enim servituti subjectus frater aut soror in hujusmodi, id est: si infidelis noluerit esse cum conjuge fideli, hic agnoscat fidelis suam libertatem, ne ita se subjectum deputet servituti, ut ipsam dimittat fidem, ne conjugem amittat infidelem. Hoc et de filiis atque ponitur ista conditio ut Christum dimittat, si eum secum habere desiderat. Hoc ergo et de
Abbreviated transcription (Latin):
gn̾alẽ ⁊ unu̾salẽ intelligẽ cogim᷑. Cũ aut̃ ait excepta fornicatiõis causa: ñ dix̃
cuiꝰ ipsoꝵ uiri. aut feminȩ. Non enĩtm̃ formcantẽ uxorẽ dimittere ꝯceditur.
s qͥsquis eã uxorẽ dimittit. ã qua ipse cogit᷑ forncarii causautiq formcõis di¬
mittit. uelut si aliquẽ cogat uxor sacrificare idolis. Qui talẽ dimiitit: causa
fornicõis dimittit. ñ tantũ illius. s ⁊ suȩ. illius: qi fornicat᷑. suȩ: nefornicetur.
Nicħ omniũ iniquiꝰ: ꝗͣ formcõis causa dimitt̾e uxorẽ. sri ipse conuincit᷑ for¬
nicari. Occurrit enĩ illud. In quo enĩ alterũ iudicas. te ipsũ ꝯdẽpnas. Fadẽ
agis q̃ iudicas. Quaꝓpt̃ qͥsqͥs fornicoĩs causa uult abicere uxorẽ: pͥor deb&
c̃ẽa fornicõe purgatus. Qđ similit̃ ⁊̃ de femina dixerim. Aug̃ de fide ⁊
sicũ uiro xͥ ano ꝑmanẽ noluerit. Nam attenditur eo mͦ eã rectissime dimit¬

Expanded text:
alem et universalem intelligere coguntur. Cum autem ait, excepta causa fornicationis, non dixit, cujus ipsorum, viri aut feminae. Non enim tantum fornicantem uxorem dimittere conceditur, sed quisquis eam uxorem quoque dimittit, a qua ipse cogitur fornicari, causa utique fornicationis dimittit, velut si aliquem cogat uxor sacrificfornicationis dimittit, non tantum illius, sed et suae; illius quia fornicatur, suae ne fornicetur. Nihil autem iniquius quam fornicationis causa dimittere uxorem, si et ipse convincitur fornicari. Occurrit enim illud: In quo enim alterum judicas teipsum condemnas: eadem enim agis quae judicas . Quapropter quisquis fornicationis causa vult abjicere uxorem, prior debet esse a fornicatione purgatus. Quod similiter etiam de femina dixerim. CAP. 251. - De si cum viro Christiano permanere noluerit. Non attenditur eo modo eam rectissime dimit
Abbreviated transcription (Latin):
luntur. scificare ñlicet. s si apta uidetur ad consetrandũ: inde
prꝰ fiut. missas in ea celebrare licet. si tñ fideles fuerint qͥ measepulti sunt.

Expanded text:
untur sanctificare non licet, sed apta videtur ad consecrandum, modo c consecrata prius fuit, Missas in ea celebrare licet, si tamen fideles fuerint qui in ea sepulti sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
igna ȩccłie dedicatȩ ñ debent ad aliud opꝰ iungi. nͥ adaliã eccłiã. c̃ .iii.
It nullus pb̃r in eccłia consecrata aliud altare erigat. nͥ qͦd ab ep̃o
loci uł eius misso consecratũ ẽ. ut sit discretio int̃ sacrũ ⁊ ñ sacrum.
nec dedicationẽ fingat: nͥ sit. Quodsi fecerit. siclericus ẽ degradet᷑. si lai¬
t eccłiȩ uł altaria quȩ ambigua sunt de ꝯsecratione: consecrentur.
ccłiam uͥ paganus sepultꝰ est: ñ liceat consecrari. neq missas in
ea celebrare .s. iactare foras ⁊ mundari oportet. Ex concilio¬

Expanded text:
igna ecclesiae dedicatae non debent ad aliud opus jungi, nisi ad aliam ecclesiam, Ut nullus presbyter in ecclesia consecrata, aliud altare erigat, nisi quod ab episcopo loci vel ejus misso sanctificatum est, ut sit discretio inter sacrum et non sacrum. Nec dedicationem fingat nisi sit. Quod si fecerit, si clericus est, degradetur: si lait Ecclesiae vel altaria quae ambigua sunt de consecratione, consecrentur, et ubi paganus sepultus est, non lsas celebrare; sed jactare foras, et mundari oportet. CAP. XXII
Abbreviated transcription (Latin):
De fabrica cuius libet ȩccłiȩ si dirupta fuerit: instauranda.⁊ si inco loco
ꝯsecratioĩs solennitas debeat iterari in qua scu̾aria ñ fuert̃: nicħ uidicamꝰ¬
offic̾e. si suꝑ eã minime aqͣ exorcrzata iactet᷑ qi ꝯsecrationẽ cuiꝰlibet ȩccłiȩ in
qua spc̃ scĩ ara ñ ponitur: celebritatẽ tm̃ scimus ẽẽ missarũ. & idõ si ꝗͣscõꝵ
tate reuerentiã sc̾ificõis accipiet. Ex cił ap̃ a quisgͣnu. capꝰ. iiii.¬

Expanded text:
De fabrica cujuslibet ecclesiae, si dirupta fuerit, instauranda, et si in eo loco consecrationis solemnitas debeat iterari, in qua sanctuaria non fuerint dirutae, sed per eam minime aqua benedicta jactetur, quia consecrationem cujuslibet ecclesiae in qua Spiritus sancti ara non ponitur, celebritatem tantum scimus esse missarum, et ideo si qua sanctorum tate reverentiam sanctificationis accipiet.. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
p̃fatũ pastorẽ inimicitias hũissent. uerũ ex auditu testimoniũ dixerint. aut
certe specialiter si se scire testatisunt. si scriptis uidicatũ ẽ. ⁊ partib p̃sentib
sententia recitata ẽ. Quodsi forte ħ solemmit᷑ acta ñ sunt. neq causa ꝓbata est.¬

Expanded text:
praefatum pastorem inimicitias habuissent, utrum testimonium ex auditu dixerint, aut praefatum pastorem inimicitias habuissent, utrum testimonium ex auditu dixerint, aut certe specialiter se scire testati sunt, si scriptis judicatum est, et partibus praesentibus sententia recitata e
Abbreviated transcription (Latin):
accusatores ⁊ iudices ñ idem sint. s ꝑse accusatores. ꝑse iudices. ꝑse testes.
ꝑse accusati. unusqͥiq in suo ordinabitur loco. in deciꝵ fabiani. cap̃.iii.
qͣttuor ꝑsonas neceẽ ãdẽẽ semꝑ. id÷ iudices electos. accusatores idoneos.
fensores extenuatione. adminuendam causam. Gx ioħi defensori. cap̃.xl.¬
uod quidam fã de falsis se capitulis accusatũ. neq aliquid ordina-¬
bilter factũ s iniuste asserit se condẽpnatũ. diligent̃ querendũ: pͥmo:
si uidiciũ ordinabilit̃ primũ habitũ est. si alii accusatores. alii testes fuert̃. dem̃
causarũ qualitas. si digna exilio uel dispositione fuit. si eo p̃sente suburreui¬
rando contͣ eum testimoniũ dictũ ẽ. si scriptis actũ ẽ. si ipse licentiã respondẽdi
ac defendendi se hũit. S ⁊ de ꝑsonis accusantiũ. ac testificantiũ: subtilit̃ quȩ¬
rendũ : cuiꝰ conditioĩs. cuiusue opimonis ⁊ ne mopessint. ne forte aliquas tͣ

Expanded text:
Accusatores et judices non idem sint, sed per se accusatores, per se judices, per se testes, per se accusari unusquisque in suo ordinabiliter loco. CAP. LXXXI. t semper adesse, id est judices electos, accusatores idoneos, fensores extenuatione, ad minuendam causam. CAP. LXXXII. Nuluod quidam frater de falsis se capitulis accusatum, neque aliquid ordinabiliter factum, sed injuste se asserit condemnatum, diligenter quaerendum est, primo, si judicium ordinabiliter est habitum, si alii accusatores, alii testes fuerint; deinde causarum qualitas, si digna exsilio vel depositione fuit, si eo praesente sub jurejurando contra eum testimonium dictum est, si scriptis actum est, si ipse licentiam respondendi ac defendendi se habuit. Sed et de personis accusantium ac testificantium subtiliter quaerendum est cujus conditionis, cujusve opinionis, et ne inopes sint, ne forte aliquas contra
Abbreviated transcription (Latin):
de quib ꝯsultisumus. qi om̃s eoꝵ accusationes difficile ẽ ad sedẽ apłicam
deferri: finitiua tm̃ ep̃oꝵ iudicia huc deferant᷑. ihuiꝰ scẽ sedis auctoritate fi
negotia. qm̃ quãiuis liceat ap̃ ꝓuinciales ⁊ metropolitanos ⁊ pͥmates eoꝵ uentilare
accusationes ut criminationes: ñ tam̃ licet disfinre secus quã p̃dictũ ẽ. Reliqͦꝵ

Expanded text:
de quibus consulti sumus, quia omnes eorum accusationes difficile est ad sedem apostolicam deferri, finitiva tantum episcoporum judicia huc deferantur, ut hujus sanctae auctoritate finnegotia Quoniam, quamvis liceat apud provinciales et metropolitanos atque primates, eorum ventilare accusationes vel criminationes, non tamen licet diffinire secus quam praedictum est. Reliq
Abbreviated transcription (Latin):
¶nam flagitamus clem̃tiã. ut sicut hactenꝰ romana ¶ augusto.¬
lex inguit absq uniu̾sis ꝓcellis. ⁊ ꝑ nulliꝰ ꝑsona hominis remini¬
cit ẽẽ corrupta: itanc̃ suũ robur ꝓpͥũ ⁊ Uigorẽ obtineat. Dialogꝰ aug̃¬
m̃das putatis. ñ rep̾hendimꝰ. fec̃ ⁊ hoc paulus cũ adu̾sus imuriosos
romanũ ciuẽ se esse testatur. Aus̃ ad Bonefacium.

Expanded text:
am flagitamus clementiam ut sicut hactenus Romana lex viguit absque universis procellis, et pro nullius persona hominis reminiscitur esse corrupta, ita nunc suum robur propriumque vigorem obtineat. das putatis, non reprehendimus. Fecit hoc Paulus, cum adversus injuriosos Romanum civem se esse testatur . CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
głosoꝵ karoli atq ludouici imꝑatoꝵ: ꝯtinent capitła
mini me inserta ẽe ꝓ d̾ĩ om̃ĩpotentis amore ⁊ scẽ dĩ ȩccłie ac seruoꝵ
eiꝰ. atq totiꝰ populi utilitate: fidelit̃ inuestigare curauimꝰ ⁊ n trib se¬
quentib aibellis distincte cũ suis coadimare. ac ludouico. lothario. atq
karolo nobilissimis regib filiis uidł ludouici imꝑatoris pisssimi hñda
⁊ omnib ꝙͥanoꝵ fidelib tͣdenda scrib̾e non distulimꝰ. Itẽ. his itaq ꝑactis:
excłiastici ordinis gͣdib ⁊ cunctis ducib att comitibꝰ. om̃ib dm̃ tim̃tib
ꝑgalias ⁊ francoꝵ ꝓuntias ⁊stitutis. directa. sic̃ inea ⁊tinet᷑. Quam se¬
quunt᷑ sinodales ⁊uent᷑. quos sc̃e . R: i apłice eccliȩ legatꝰ bonefaciꝰ magũ¬
ciensis archiep̃c ȩccłie. uice supͣdicti ⁊ achariȩ p̾p. una cũ karolomagno
francoꝵ pͥncipe canonice tenuit. utagnoscant om̃s ħ p̃dictoꝵ pͥnci¬

Expanded text:
roli atque Ludovici imperatorum continent capitulaminime inserta esse, pro Dei omnipotentis amore, et Sanctae Dei Ecclesiae ac servorum ejus, atque totius populi utilitate fideliter investigare curavimus, et in tribus subsequentibus libellis distincte cum suis coadunare, ac Ludovico, Lothario, atque Carolo nobilissimis regibus, filiis videlicet Ludovici imperatoris piissimi, ha Christianorum fidelibus tradenda, scribere non distulimus. Item. His itaque peractis, ecclesiastici ordinis gradibus, et cunctis ducibus atque comitibus, omnibus Deum timentibus per Gallias et Francorum provincias constitutis dedis legatus Bonifacius Moguntiensis archiepiscopus, vice supradicti Zachariae papae, una cum Carolo magno Francorum duce, canonice tenuit, ut agnoscant omnes haec praedictorum princi
Abbreviated transcription (Latin):
iror minis doctã scientiã tuã. sacerdotẽ putare quod pꝰ ꝑpetratũ homicidiũ
in sac̃dotio ministrare. ĩmo qͦd÷ ineptiꝰ nobis suadere uelle. at ipsitali p̃sũpti¬
õm p̃beremꝰ assensũ. Quis enĩ tam demens tamq ꝑu̾si sensus taleqͥd estimaret.
ł pꝰ qͣntãcũ q penitentiã ꝯcedendũ. cũ om̃i sit canonicȩ disciplinȩ contͣriũ : Debe
gͦ sac̃dotio pͥuatꝰ. lacrimarũ fonte. flagitiũ tam ĩmane diluere. ut talib saltẽ
remediis curat᷑: salutis possit inuenire suffragiũ. Urbanꝰ.i. Garnerio mere¬
Ulericũ quo iaciente lapidẽ puer dr̃ intẽptus: nos pro burgensi ep̃o.
amore tuo in eod ordine ꝑmanere ꝑmittimiis. ut tũ semꝑ in penitentia⁊

Expanded text:
iror minus doctam scientiam tuam sacerdotem putare post perpetratum homicidium posse in sacerdotio ministrare; imo, quod est pejus, nobis suadere velle, ut ipsi tali praesumptioni praeberemus assensum. Quis enim tam demens tamque perversi sensus tale quid aestimaret, vel post quantamcunque poenitentiam concedendum, cum omni sit canonicae disciplinae contrarium? Debet ergo sacerdotio privatus lacrymarum fonte flagitium tam immane diluere, ut talibus saltem remediis curatus, salutis possit invenire suffragium. CCCXLII. AD Elerico jaciente lapidem puer dicitur interemtus. Nos pro amore tuo in suo ordine eum permanere permittimus, ut tamen semper in poenitentia
Abbreviated transcription (Latin):
Uñ quis ut aliqͣntulũ sac̾rũ expertus litterarũ hesitauerit: Si enĩ atten¬
tauerimꝰ suetudines ȩccłiȩ ñ ꝑseripturas ã patrib traditas nicħ estima¬
re qͣntũ regͥio detͥmenti latura sit despicientib liquido constabit. Quȩ
enĩ uiñ ordiam̃ script᷑a salutiferȩ crucis signaculo fideles docuit insig¬
niris Qut trifariã digesta suꝑ panẽ ⁊ calicẽ ꝓ lix oroĩs uel ꝯsecrationis

Expanded text:
ntulum sacrarum expertus Scripturarum haesitaverit. Si enim attentaverimus consuetudines Ecclesiae non per scripturas a Patribus traditas nihili aestimare, quantum religio detrimenti latura sit, despicientibus liquido constabit. Quae enim, ut inde ordiamur, scriptura salutiferae crucis signaculo fideles docuit insigniri? Quae multifariam digesta super panem et calicem prolix et orationis
Abbreviated transcription (Latin):
ciosam gͣnditatẽ partiũ. distantiam. molis distensionẽ. aliquas ꝑ locoꝵ
int̾ualla motiones. uł aliꝗd ciusmõi. Nicħ cerce istoꝵ inuenimus in eo
m illo quȩrere. ꝙ longe meliꝰ ÷ meliore nr̃o. Ut sic intelligamꝰ deũ si pos¬
sumꝰ: qͣntũ possumus sine qualitate bonũ. sine qͣntitate magnũ. sinem¬

Expanded text:
tiosam granditatem, partium distantiam, molis distensionem, aliquas per locorum tiosam granditatem, partium distantiam, molis distensionem, aliquas per locorum intervalla motiones, vel quid ejusmodi. Nihil certe istorum invenimus in eo, in illo quaerere quod longe melius est meliore nostro. Ut sic intelligamus Deum si possumus, quantum possumus, sine quantitate magnum, sine indigentia cre
Abbreviated transcription (Latin):
pilato crucisixam. ⁊ sepultã. ⁊ t̃cio die resur rexisse: ⁊ in cȩlũ ascendisse: s
tantũm᷑ filiũ. nec eandẽ trinitatẽ descendisse in spẽ columbȩ suꝑiesum
baptizatũ. aut die pentecostes pꝰascensionẽ dñi sonitu facto de cȩlo. qͣsi
ferret᷑ flatus uehemens ⁊ linguis diuisus uelut ignis: s tant̃ mͦ sp̃m sc̃m
nec eand trinitatẽ dixisse de celo. tu es filius m̃s. siue cũ baptrzatꝰ : a ioħe.
siue in monte qñ cũ illo erant tres discipłi. aut qñ sonuit uox dicens. ⁊ da-¬
rificaui ⁊ itm̃ clarficabo: s tantũmͦ patris uocẽ fuisse adfiliũ factã. qͣtiᷤ
pat̃ ⁊ filius ⁊ sꝑo sõs sicut inseparabiles st̃: ita inseꝑabilit̃ oꝑent̃. Nam qͦ
intellectu dm̃ hõ capit. qui ipsũ intellectũ suũ quo eũ uult caꝑe nondũ
capit: Si aut̃ hunc iam caꝑit. attendat cdiligent̃ nicħ in eo eẽ sua nat᷑a
meliꝰ: ⁊ uideat utrũ ibi uideat illa liniam̃ta formarũ. nitores coloꝵ. spa¬

Expanded text:
tia die resurrexisse, et in coelum ascendisse, sed tantummodo filium. Nec eamdem Trinitatem descendisse in specie columbae super Jesum baptizatum , aut die Pentecostes post Ascensionem Domini sonitu facto de coelo, quasi ferretur flatus vehemens, et linguis divisis velut ignis sedisse super unumNec eamdem Trinitatem dixisse de coelo, Tu es Filius meus , sive cum baptizatus est a Joanne, sive in monte quando cum illo erant tres discipuli ; aut quando sonuit vox, dicens, Et clarificavi, et iterum clarificabo : sed tantummodo Patris vocem fuisse t Spiritus sanctus sicut inseparabiles sunt; ita inseparabiliter operentur. Nam, quo intellectu homo Deum capit, qui ipsum intellectum suum, quo eum vult capere, nondum capit? Si autem hunc jam capit, attendat diligenter, nihil in eo esse in sua natura melius, et videat utrum ibi videat ulla lineamenta formarum, nitores colorum, spa
Abbreviated transcription (Latin):
Host baptismũ tracitur xpĩano uestis candida. q̃ sig̾cat innocentiã ⁊ puri¬
tatem ocp̃ianã. quã ͦ ablutas uetẽs maculas studio sc̃ȩ ꝯu̾sationis mm¬
maculatã debet seruare. ad rep̃sentandĩ añ tribunal xͥ. Cuncti uͦ renati
albis indiuint᷑ uestibꝰ ad misteriũ resurgentis eccłie. Item. Utuntur bapti¬
tati albis uestibꝰ. ut qͦꝵ pͥmȩ natiuitatis faciẽ uetusti erroris pannusfus-¬
cauerat. habitus scdȩ regeneratiõis głȩ preferat indum̃tũ. Tegitur enĩ
pͦ sacrã unctionẽ caput eiꝰ mistico uelamie. ut intelligat se diademate
regni ⁊ sac̾dotali dignitate potiri. Amssx de misteRii.
ccepisti pꝰbaptismũ uestim̃ta candida. ut eẽt indiciũ ꝙ exueris uo¬
Liuptatẽ peccatoꝵ ⁊ indueris innocentiȩ casta uelamina. Ex conc̃.¬
redit si ad leges catholicas uenire uoluerit. UIi. menses int̃ cathecunu¬
nos eccłiȩ limen introeant. ⁊ si pura fide uenire noscunt᷑: tc̃ demũ bap¬

Expanded text:
ost baptismum traditur Christiano vestis candida, quae significat innocentiam et puritatem Christianam, quam post ablutas veteres maculas, studio sanctae conversationis immaculatam servare debet, ad praesentandum ante tribunal Christi. Cuncti vero renati albis induuntur vestibus, ad mysterium resurgentis Ecclesiae. Item: Utuntur baptizati albis vestibus, ut quorum primae nativitatis faciem vetusti erroris pannus fuscaverat, habitus secundae generationis gloriae praeferat indumentum. Tegitur enim post sacram unctionem caput ejus mystico velamine, ut intelligat se diademate regni, et sacerdotali dignitate potiri. CAP. 144.Accepisti post baptismum vestimenta candida, ut esset indicium, quod exueris involucrum peccatorum, et indueris innocentiae casta velamina. C. XCIII.redit, si ad leges catholicas venire voluerint, septem menses inter catechumenos ecclesiae limen introeant, et si pura fide venire noscuntur, tunc demum bap