comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
am impudentia et frontosi¬
tas cum obduruerit. ut nõ
paueat: non horreat: non contre¬
miscat: ea iam denium: desꝑacio
est. Quid eium horñ sͥ conscius
homo: tamquam qui usticiam fe¬
cerit. diuino se se uultui si stere ñ
ueretur. tamquam domestycus
intrat et exit. magistrum salutat.
genua flectit. osculatur ore sacri¬
lego: Dolose agit. set in conspectu
dei: ut uueniatur iniquitas eius
adodim: Odibilis plane deo fron¬
tosa temeritas: et impudentia xx¬
ecranda. ꝓpter quid enim irritauit
seciuidum multitudinem ire sbrae
non querat: Num ꝓpter fornca¬
tiones. incestus. aut̾ sacrilegia:
quod in corde suo dixerit: non re
querit nec arguit: nec flagellat: nec
ulciscitur in aduentiones eorum. sicut
de moyse et aaron. et samuele leginꝰ.
quibus nimirum ꝓpicius fuit. Set

Expanded text:
m impudentia et frontositas cor obduraverit ut non paveat, non horreat, non contremiscat; ea jam demum desperatio est. Quid enim? Horum sibi conscius homo, tanquam qui justitiam fecerit, divino sese vultui sistere non veretur; tanquam domesticus intrat et exit, magistrum salutat, genua flectit, osculatur ore sacrilego, dolose agit, sed in conspectu Dei; ut inveniatur iniquitas ejus ad odium . Odibilis plane Deo frontosa temeritas, et impudentia exsecranda, Propter quid enim irritavit secundum multitudinem irae suae non quaerat? Num propter fornicationes, incestus, aut sacrilegia? d quod in corde suo dixerit, Non reqquaerit, nec arguit, nec flagellat, nec ulciscitur in adinventiones eorum, sicut de Moyse et Aaron et Samuele legimus, quibus nimirum propitius fuit
Abbreviated transcription (French):
et delimre satagit uaꝑ̃am inflammnatã.
arguit uice tarnał illecebras. ⁊ consola¬
tiones scłaris nugacitatis accusat. tã¬
quam ⁊ exignas ⁊idignas. sec ⁊breuis¬
simas quoꝙ ⁊ ꝑnciosissimas omnib
amqtorib siuis.

Expanded text:
et delinire satagit viperam inflammatam. Arguit vitae carnalis illecebras, et consolationes saeculares nugacitatis accusat, tanquam exiguas et indignas, sed et brevissimas quoque et perniciosissimas omnibus amatoribus suis.
Abbreviated transcription (Latin):
cio s facit. fecit unqͥt duutias ⁊ ñ in
iudicio. Iuditium ꝓfecto tenet electio
facit gͦ diuitiaᷤᷤ. ⁊ ñ inuidi. cum pͥmo
callide̾ mala suggerit. postinodũ aĩam
delectactione ⁊ ꝯsensu corrumpte. Ex
hinc ꝯsuetudine pͣui oꝑis ligat. ⁊ con¬
Etngit. ad ultimũ libere li iniuste illã
possidens. ĩ loco horroris ⁊ uaste solitudi¬
nis secum tͣhit. huiꝰ dñi tam crudelis
iugum fr̃s dilectissimi studeamus
esfugere. ⁊ semper uigilantes animo e
qui nos elegit inħeditatem s. ttimore
dĩ ⁊ auiore ꝓxumi nosmet ip̃os cõmen¬
dare. ut indie ultionis impioꝵ euitan¬
tantes sententiam cum benedictis dĩ
patris inuitam admitam᷑ ct̾̃nam.
AmeN.

Expanded text:
cio sibi facit. Fecit, inquit, divitias et non in cio sibi facit. Fecit, inquit, divitias et non in judicio. Judicium profecto tenet electionFacit ergo divitias, et non in judicio, cum primo callide mala suggerit, postmodum animam delectatione et consensu corrumpit, ex hinc consuetudine pravi operis ligat et constringit, ad ultimum libere, etsi injuste illam possidens, in loco horroris et vastae solitudinis secum trahit. Hujus domini tam crudelis jugum, fratres dilectissimi, studeamus effugere, et semper vigilantes, animo, ei qui nos elegit in haereditatem sibi, in timore Dei et amore proximi nosmetipsos commendare: ut in die ultionis impiorum evitantes sententiam, cum benedictis Dei Patris in vitam admittamur aeternam. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
latit. qn cupiditate siuc auatitia tibi¬
aũante:. ꝑ omnia illicita te distrahit aũi
a siegloria domus cue eo stimillante
multiplicari possit ut asam iduittra¬
tum uanteate. qͣ ĩ camatam totam poc¬
leat: qͣn absc duitus sorsitam ad
luum creatorem qñꝙ respirare existimat.
Has diuitias tͥ congregat. ut tue delecta¬
tioni iuillis ꝑomiua satisfaciat. Siquid̃.
luxuriant animi reb ppłmq scd̃is. nec
facile est equa cõmoda merite pati.
Et hec omnia ad hunc finem tendunt ut
cum int̾ieris ñ sumas omnia. neq descen¬
dat tecum gła tua. quin potus omu uir¬
tutum fcuctu destitutu.: portionem tibi
dismet cum descencdentib inlacum aͥi
absq spe libirationis possideat. absq re¬
medio: suppliciis asticiat. sicq fiat. ut
iam cͥ non faciat diuitias ad consolatio¬
nem. S s admalicie sue qualemcumq
executionem. Quod tamen admaiorẽ
dampnationis cumulũ ei accidit. qr
hasdiuitias iniquitate seolo. ñ ĩiudi¬

Expanded text:
facis, quandoque cupiditate sive avaritia dominante per omnia illicita te distrahit, ut vel si gloria domus tuae eo stimulante multiplicari possit, ut animam in divitiarum vanitate, quasi incarnatam, totam possideat, quam absque divitiis forsitan ad suum Creatorem quandoque respirare existimat. Has divitias tibi congregas, ut tuae delectationi in illis per omnia satisfacias. Siquidem luxuriant animi rebus plerumque secundis, nec facile est aequa commoda mente pati. Et haec omnia ad hunc finem tendunt, ut cum interieris non sumas omnia, neque descendat tecum gloria tua: quin potius omni virtutum fructu destitutum, portionem tibi destinet cum descendentibus in lacum, ubi absque spe liberationis possideat, absque remedio suppliciis afficiat: sicque fiat, ut jam tibi non faciat divitias ad consolationem, sed sibi ad maliciae suae qualemcunque executionem. Quod tamen ad majorem damnationis cumulum ei accidit, quia has divitias iniquitate et dolo, non in judi
Abbreviated transcription (Latin):
exemplũ subitiam. Est aliua genus ho¬
minum qͥ dum benignitatis fauorẽ q̃ ruint:
uitium dissolutionis incurrunt. plus a¬
mantes gaisdere qͣm plangere. tidere quam
lugere. loqui quã tacere. plus uagan ꝗͣ
ꝯtemplari. causant᷑ asꝑitatem uestuñti.
duritiam lectuli. tedium claustri. diu¬
tͣnitatem silentii. ꝓlixitaten ugiliarũ.
Atunt loch de sodomis ereptũ. in legor:
que inẽpr paruula: saluat᷑. sic ⁊ se libera¬
tos demati magno husꝰ scłi. mediocti cõ¬
uersationie posse saluati. gͦ tt̃s dilectisu¬
mi cum talia nobis inmente ueniunt
debemus illam pauli sententiam posie
añ ocułos mentis: qua dicitur. qm̃ ã
fant condigne passiones huiꝰ temꝑis ad
futam głiani que reueladit᷑ ĩnobis. Au¬
diamꝰ ꝓh̾am dicentem. Qm̃ ꝓꝑc̃ te morai¬

Expanded text:
exemplum subjiciam: Est aliud genus hoexemplum subjiciam: Est aliud genus hominum qui dum benignitatis favorem quaerunt, vitium dissolutionis incurrunt, plus amantes gaudere quam plangere, ridere quam lugere, loqui quam tacere, plus vagari quam contemplari: causantur asperitatem vestimenti, duritiam lectuli, taedium claustri, diuturnitatem silentii, prolixitatem vigiliarum. Aiunt Loth e Sodomis ereptum in Segor, quae interpretatur parvula, salvatum, sic et se liberatos de mari magno hujus seculi, mediocri conversatione posse salvari. Ergo, fratres dilectissimi, cum talia nobis in mente veniunt, debemus illam Pauli sententiam ponere ante oculos mentis, qua dicitur: Quoniam non sunt condignae passiones hujus temporis ad futuram gloriam, quae revelabitur in nobis . Audiam
Abbreviated transcription (Latin):
s qm̃ non eẽ mortalia arbitramur: negli¬
gimus ea cortigere. pocius respicientes di
mĩam que renittit: qͣm eius iusticiam:
que ꝓosfensis iuste punit. Ut si forte ho¬
mini abicienti scłm inferuore mentis
sue gra intelligendi scͥpturas. lata fũi.
si acuinen ingenii indiuisione gr̃arum ac¬
ceꝑit: frequent̃ plus appetit reuoluere
nunierũ questionũ: quam librum con¬
fessionum. plus ũsutias sophismatum
inquirere: qͣm ruinas mentis cireuire
Ereq̃ntius disputare qͣm orare. plus leg̃e qͣ
canere. ⁊ it breuit dicam:. legem uult
hr̃e incrrte: non cor uilcge. uerba ei besti¬
ali more ruminans saporem sp̃e. intꝰ
nequaqͣm sentiens. Cui recte dicit᷑. Hic
homo labiis me houorat. cor autem elꝰ
longe ẽ ame. ⁊ alibi. Sor aũ eiꝰ erat rec¬
tum tumeo. nec fideles habiti st̃ ĩtest. eiꝰ.
scriptum eist. Scrutans corda ⁊ renes aeul.
uͦ loqui corde. quod ore ueritatis est. de esd

Expanded text:
sed quoniam non esse mortalia arbitramur, neglised quoniam non esse mortalia arbitramur, negligimus ea corrigere: potius respicientes Dei misericordiam quae remittit, quam ejus justiciam quae pro offensis juste punit. Ut si forte homini abjicienti seculum in furore mentis suae gratia intelligendi Scripturam data fuerit, si acumen ingenii in divisione gratiarum acceperit, frequenter plus appetit revolvere numerum quaestionum quam librum confessionum: plus versutias sophismatum inquirere, quam ruinas mentis circuire: frequentius disputare, quam orare: plus legere quam canere, et ut breviter dicam legem vult habere in corde, non cor in lege: verba ejus bestiali more ruminans, saporem spiritus intus nequaquam sentiens. Cui recte dicitur: Hic homo labiis me honorat, cor autem ejus longe est a me . Et alibi: Et cor ejus non erat rectum cum eo, nec fideles habiti sscriptum est: Scrutans corda et renes Deus . vero loqui corde quod ore, veritatis est. De eodem
Abbreviated transcription (Latin):
liul smeuior de calentis acceptis in redi¬
u domini sui ionem redlere ũ ualeat.
S ihoc potest contingere. quia si ille e
totuor corpore.Ille quem causat sit sani¬
o mente. Si hic lamolior inchoro ile
deuocior in cordis cubitulo. hic ꝑ impacien¬
tiam indiuersa scinditur. ille habens pa¬
cientiam in infirinitatib suis gloriat᷑.
deamus nos ht̃e emulationem dei. adũtamus
motus in amie ꝯsidemus originen uñ
surgat. attendamus fuieni ad qͣn tendat.
Inuestigemus in nob̾. au si instatu illuis
quem arguimus constiti eẽmus. nos de si¬
milib iuste calumpniari possemus. ⁊ sic
propͥo udicio animi possumus discere:
quam fraudulenta sit ista inimici tẽp¬
tatio. qua nos impugnat tam occulte.
Est alius tempeationis modus qui fit: qua¬
si a latere. quod a latere nob̾ ẽ partim uide¬
mus. partim non udenius. A simili sũt
quedam temptationes diaboli: quas qui¬
tel adũtimus. qm̃ uitium ẽ talia agere.

Expanded text:
sius immemor, de talentis acceptis in redisius immemor, de talentis acceptis in reditu Domini sui rationem reddere non valeat Sed et hoc potest contingere, quia si ille est fortior corpore, ille quem causatur sit sanior mente: si hic clamosior in choro, ille devotior in cordis cubiculo: hic per impatientiam in diversa scinditur, ille habens patientiam in infirmitatibus suis gloriatur: deamus nos habere aemulationem Dei, advertamus motus in animo, consideremus originem unde surgat, attendamus finem ad quem tendat. Investigemus in nobis an si in statu illius quem arguimus constituti essemus, nos de similibus juste calumniari possemus: et sic proprio judicio animi possumus dicere, quam fraudulenta sit ista inimici tentatio, qua nos impugnat tam occulte. Est alius tentationis modus, qui fit quasi a latere: quod a latere nobis est partim videmus, partim non videmus simili sunt quaedam tentationes diaboli, quas quidem advertimus, quoniam vitium est talia agere,
Abbreviated transcription (Latin):
profectus duisit seruis sius bona sua unicͥq
lenta. alii: duo. Alii uͦ unum. Sunt ia
ꝙ .u. talenta. que pat̾familias seruis suis
distribuit. pͥmum ẽ ut possis. Scdm ut
uelis. stium: ut diligas. Eitum: ũ facias
ultimir si ꝑseuctas. Que omnia uni
tribuit. dum uoluntate ⁊ possibilieate bñ
oꝑandi concessa: bene oꝑatur quis ex dilec¬
tione. ⁊inbono ꝑseuerans: ĩuirum ꝑfectum
ꝯsumatur. sine boni oꝑis uit̾missione. Buo
uero tribuit dum quis habita bona uoli¬
tate: bona quidem oꝑa facit. s dum pos¬
sibilitate uirurm destituit᷑ adꝑfectionẽ
ꝯsummationis nequaqͣm ꝑuenit. Is uͭ
qui potest ⁊ non uult. est ilłe qui actepto
iino talento abscondit petuniam diĩi su¬
L quam q adusuram ñ exposuit ligatas
Quilibes gͦ acceptam pe cuniã studeat mł¬
tiplicare. nec ei qui nius accepit uelit
honerosus eẽ. ne si nimium curiose ali¬
num seruum uidicare presumat. suip¬

Expanded text:
profectus divisit suis servis bona sua, unicuiqprofectus divisit suis servis bona sua, unicuiqlenta, alii duo, alii vero unum. Sunt itaque quinque talenta quae Paterfamilias servis suis distribuit : Primum est ut possis, secundum ut velis, tertium ut diligas, quartum ut facias, ultimum ut perseveres. Quae omnia uni tribuit, dum voluntate et possibilitate bene operandi concessa bene operatur quis ex dilectione, et in bono perseverans, in virum perfectum consummatur sine boni operis intermissione. Duo vero tribuit, dum quis habita bona voluntate bona quidem opera facit, sed dum possibilitate virium destituitur, ad perfectionem consummationis nequaquam pervenit. Is vero qui potest et non vult, est ille qui accepto uno talento abscondit pecuniam Domini sui, quam quia ad usuram non exposuit, ligatisQuilibet ergo acceptam pecuniam studeat multiplicare, nec ei qui minus accepit velit onerosus esse: ne si nimium curiose alienum servum judicare praesumat, sui ip
Abbreviated transcription (Latin):
strs ⁊omino in sacrificiũ. ite reum ciaĩ¬
gressionis ꝯstituens: in ip̃a tua oblations
facis te pene obligatum. Simiłr si dum ce
aliquid fortit̃ agere estrnas. aliol ꝓuo al¬
unnio scandalrare uolũs: iam ob scuras
aurum cuum mittatur color optunus.
qr iam tuo sacritioio habente macam:
non est tale sacticiũ ꝙ elegi dict: domul
Ut si forte aliquis utm iugum domini aba¬
dolescentia sua portaũit: fortis robore potens
ont̾uꝰ diei ⁊ estus sustinere. consiliat᷑ in locutorio.
litigat inclaustro. clamat incapitulo
hunc querit᷑ minus psallere illum plus
quam oportet claustro abeẽ. alium hore
non int̾fuise. ⁊ tanqͣm cͥminale aliquid cõ¬
mi serit: subũsorem uocat ordinis. si forte
ꝓcessioni ñ interfuit. sicq euenit dum ma¬
gister ordius uideri appetit. esficitur turbo
iauctor murinationis. Meminisse gͥ debet
qui talis est illius patͥstamilias. qui ꝑegre

Expanded text:
fers Domino in sacrificium, et te reum tranfers Domino in sacrificium, et te reum trangressionis constituens, in ipsa tua oblatione facis te poenae obligatum. Similiter si dum te aliquid fortiter agere aestimas alios provocare, imo scandalizare volueris, jam obscuratur aurum tuum, mutatur color optimus: quia jam tuo sacrificio habente maculam, Non est tale sacrificium quod elegi, dicit Dominus. Ut si forte aliquis vestrum jugum Domini ab adolescentia sua portaverit, fortis robore, potens et pondus diei et aestus sustinere, consiliatur in locutorio, litigat in claustro, clamat in capitulo: hunc queritur minus psallere, illum plus quam oportet claustro abesse, alium horae non interfuisse: et tanquam criminale aliquid commiserit, subversorem vocat ordinis, si forte processioni non interfuit, sicque evenit dum magister ordinis videri appetit, efficitur turbo et auctor murmurationis. Meminisse igitur debet qui talis est illius patrisfamilias, qui peregre
Abbreviated transcription (Latin):
sibi similes sccłm paulum ẽẽ uolunt: in¬
firmos corripiunt. debiles impellunt.
ea que caritate sustinenda eẽnt ꝑimpaci¬
entiam frĩb suis obiciunt. Audi quid
t precipit᷑. si uidis bouem aut asinsi fc̃s
tui cecidisse ĩ uia. si despicies. s subleua¬
bis cum eo. In lapsu asini infirmitas cor¬
poris. sinruina bouis: defectus bone oꝑa¬
tionis potest intelligi. Ne gͦ despicias.
s subleues cum eo. quia corporali inficmi¬
tati frĩs tur obsequio ⁊ solatio debes subue¬
nire. uinfirmitatẽ anime exhortando.
confortando. qualit̾ potes: ⁊ ũbo ⁊ opert a¬
rare. S nec aliter tu offerre potes sacͥna¬
um deo gratum. cum etiam alio loco
precipiatur t. ñ olferes domino cles boũ
⁊ ouẽ habentẽ macłam. ut qͥppiam alt̾ius
uicĩ. est enum abhominatio dñi. In bo
cens inoculis tuis uideris alienum scul
manima tua iudicare p̾sumis: Iam oił
hñtem macłam.i. ĩnocentiam tuam oͤ¬

Expanded text:
sibi similes secundum Paulum esse volunt, insibi similes secundum Paulum esse volunt, infirmos corripiunt, debiles impellunt, ea quae charitate sustinenda essent, per impatientiam fratribus suis objiciunt. Audi quid tibi praecipitur : Si videris bovem aut asinum fratris tui cecidisse in via, non despicies, sed sublevabis cum eo. In casu asini infirmitas corporis, et in ruina bovis defectus bonae operationis potest intelligi. Ne ergo despicias, sed subleves cum eo, quia corporali infirmitati fratris tui obsequio et solatio debes subvenire, et infirmitatem animae exhortando, confortando qualiter potes, et verbo et opere curare. Sed nec aliter tu offerre potes sacrificium Deo gratuitum, cum etiam alio loco praecipiatur tibi: Non offeres Domino Deo bovem, et ovem habentem maculam, aut quippiam alterius vitii: est enim abominatio Domini. In bove cens in oculis tuis videris, alienum servum in anima tua judicare praesumis, jam ovem habentem maculam, id est innocentiam tuam of
Abbreviated transcription (Latin):
pot̾isc idicas. Subunibra alarum tuatũ
ꝓte me. pͥus tege ut ũmicum latean. po¬
stea protege. ne sustineam uiolentiam. ⁊ e¬
ge: qͣntuni ad meam ĩi quitatem. ꝓtege
qͣntum ad tuam pietatem. Si em̾m ñ
subuenis touet ꝑddix q̃ ñ peꝑie. pͥmo. fo¬
uet. Scdõ eucit. Tectio: nutͥt dũ fouet: partꝰ ad¬
huc latet. Dũ educ̃. sam apparet. Dum editos
nutrit. fecꝰ manifestus est. Inhis si sit qui
attendat tͥa temptationum gña neb̾ sĩt
significata. quatĩ pͥma ẽ occulta. scla.
apparens. Ecia: manifesta. Pͥma ẽcum
osfendimus m nescimꝰ. Scd̃a: cum partim
culpam cognoscinus. partim ignoramus.
T̃ercia ẽ cum culpam cognoscentes libere
peccamiꝰ. ⁊ tamen resistere ñ possumus. pri¬
ma gͥ cemptatione cͥcumt ueniunt᷑ illi qui
numio ⁊elo obseqͥum se deo des pr̃are credũt:
uineã. in labtuscã. argentum luum ĩ
scoriam ꝯũtunt. Dum enim om̃s hõĩes

Expanded text:
poterit, et dicas: Sub umbra alarum tuarum poterit, et dicas: Sub umbra alarum tuarum protege me : prius tege, ut inimicum lateam: postea protege, ne sustineam violentiam. Tege quantum ad meam iniquitatem, protege quantum ad tuam pietatem. Si enim non subvenis, fovet perdix quae non peperit. Primo fovet, secundo educit, tertio nutrit. Dum fovet, partus adhuc latet: dum educit, jam apparet: dum editos nutrit, foetus manifestus est. In his si sit qui attendat, tria tentationum genera nobis sunt significata. Prima enim est occulta, secunda apparens, tertia manifesta. Prima est, cum offendimus et nescimus: secunda, cum partim culpam cognoscimus, partim ignoramus: tertia est, cum culpam cognoscentes libere peccamus, et tamen resistere non possumus. Prima igitur tentatione circumveniuntur illi, qui nimio zelo obsequium se Deo praestare credunt, vineam in labruscam, argentum suum in scoriam convertunt. Dum enim omnes homines
Abbreviated transcription (Latin):
rte carnis curam. Tertio: desidiam. Quatto:
praui oꝑis ꝑsesiantiam. Statuere gͦ debeo
homo ante aciem mentis qui huiꝰ modi
c̃tumuenit᷑ temptationib pauli senten¬
tram qu a dicit. qm̃ si uetus homo nost̾
corrumpit᷑: tamen nouus de die idie ĩ¬
cdiem renouat᷑. Quanto magis enĩ labori¬
b ⁊ erumpnis fame. ⁊ siti ext̾ius caro
acterit᷑: canto magis ꝑcõsolationem sp̃c
raugm̃tum uirtutum anima saginata.
indei amore solidat᷑. Uñ: ꝓph̃a. ñ uetusta.¬
tem. s potiꝰ iuuentutem renouandam
anime sue ꝓmittit dicens. Renouabit᷑
ut aquile iuentus cua. Uetustas ẽ quie¬
quid ex carne ꝯtrahimus. Iuuentus est
quicqͥd adeo ꝑin fusionem gr̃e accipimꝰ.
ex quo tiob̾ nudent̃ significate uoluit. qi ñ
sccłm carnem que de cetra ⁊ int̾ram ibit. sed
nos expedit. Ut gͦ ohomo abhis temptati¬
onib possis eripi. ad ip̃m recurre. qui
non pmitat te temptari supra id quod

Expanded text:
rit carnis curam, tertio desidiam, quarto rit carnis curam, tertio desidiam, quarto pravi operis perseverantiam. Statuere ergo debet homo ante aciem mentis qui hujusmodi circumvenitur tentationibus Pauli sententiam, qua dicit: Quoniam si vetus homo noster corrumpitur, tamen novus de die in diem renovatur . Quanto magis enibus et aerumnis, fame et siti exterius caro atteritur, tanto magis per consolationem spiritus et augmentum virtutum anima saginata in Dei amore solidatur. Unde Propheta non vetustatem, sed potius juventutem renovandam animae suae promittit dicens: Renovabitur ut aquilae juventus tua . Vetustas est quicquid ex carne contrahimus, juventus est quicquid a Deo per infusionem gratiae accipimus. Ex quo nobis evidenter significare voluit, quia non secundum carnem, quae de terra et in terram ibit, sed nos expedit. Ut ergo, o homo, ab his tentationibus possis eripi, ad ipsum recurre qui non permittit te tentari supra id quod
Abbreviated transcription (Latin):
alibi: Scͥpt᷑a dicit. Maledictus hõ
qui pectat inspe. Pmo: ꝑ delect nonẽ:
affectu illi cito intus corrumpit᷑. Post¬
ea sensualitas ad appetendum illicita
excitatur. adultimum satio ꝑconcupis¬
centiam deuicta: uoluntati carnis sb̾¬
icitur. Un ieremias ꝯquertt᷑ dicens
uetustam fecit unqͥt pellẽ meam
icarnem meam. ꝯtriuit omnia ossa
mea. Pellem si quidem uetustam face
est. uetͥeris hominis de sid̾io. siue pͣ¬
ua delectione affectum anime corrũ¬
pere. carnem uetustam facere est. sen¬
sualitatem que ex carne in est. scd̃m
uoluntatem carnis dirigere. Ossa uͦ
ꝯminuere. nirtutes animi siue ui¬
riles motus rationis ꝑdesid̾ia praua
adinchilum redig̃e. Eam uͭ que a sinistris
est alam filius ꝑditionis extendit. cũ
pͥmo penitentie asꝑitatem. sccło: carnis
timorem. t̃ cio iurium inbecillitatẽ. Qito:
consũmationis desꝑationem: añ ocłos po¬
nit. pͥmo: excitat negligentiã. Scło: inge¬

Expanded text:
alibi Scriptura dicit: Maledictus homo alibi Scriptura dicit: Maledictus homo qui peccat in spe. Primo per delectationem affectu illicito intus corrumpitur, postea sensualitas ad appetendum illicita excitatur, ad ultimum ratio per concupiscentiam devicta voluntati carnis subjicitur. Unde Jeremias conqueritur dicens: Vetustam fecit, inquam, pellem meam et carnem meam, contrivit omnia ossa mea . Pellem siquidem vetustam facere est, veteris hominis desiderio, sive prava delectatione affectum animae corrumpere: carnem vetustam facere est, sensualitatem quae ex carne inest, secundum voluntatem carnis dirigere: ossa vero conteri, virtutes animi sive viriles motus rationis per desideria prava ad nihilum redigere. Eam vero quae a sinistris est alam filius perditionis extendit, cum primo poenitentiae asperitatem, secundo carnis timorem, tertio virium imbecillitatem, quarto consummationis desperationem ante oculos ponit. Primo excitat negligentiam, secundo inge
Abbreviated transcription (Latin):
amore ingenito. iam ultra uocari filii
sub nomine ad optionis de testantur
⁊ ꝯtempnunt. In ꝑdice itaq filius ille
perditionis. auctor mortis. inuentor
fraudis. caput malitie: nobis sig̃cat᷑.
qui oua aliena aliena furatur. ⁊ fo¬
uet. nutrit. ⁊ possidet. dum hoĩem
a deo fc̃m̃ nichil sibi debentem fraudu¬
lenter seducit temptatione. fouet de¬
lestatione nutͥt malo oꝑe. lib̾e possidet
despatione. Fouit inquit ꝑdix que
ñ pepit. Due sunt ale eiꝰ. quib si
solum impios: uerum etiam s adu¬
nare nititur electos. pͥma est delectatio pecc̃i.
Sccła:desꝑatio penitendi. pͥma: a
dextris. Secunda a sinistris. pͥma:
ad fouendũ utitur. dum uoluptatis
celectatione: aninia uitͣ se ipsam
quodam mͦ delectat᷑. Scda: cum dif¬
ficultate laboris. lasꝑitate peni¬
tentie. quasi desꝑatione uicta que iuĩ
anma terret᷑. ut uixta u̾bum apłi:¬
Ira dei ueniat infilios diffidentie. ⁊

Expanded text:
amore ingenito, jam ultra vocari filii amore ingenito, jam ultra vocari filii sub nomine adoptionis detestantur et contemnunt. In perdice itaque filius ille perditionis, autor mortis, inventor fraudis, caput totius malitiae nobis significatur. Qui ova aliena furatur, et fovet, nutrit, et possidet, dum homine a Deo factum, nihil sibi debentem fraudulenter seducit tentatione, fovet delectatione, nutrit malo opere, libere possidet desperatione. Fovit, inquit, perdix quae non peperit. Duae sunt alae ejus quibus non solum impios, verum etiam sibi adunare nititur electos. Prima est delectatio peccati, secunda desperatio poenitendi: prima a dextris, secunda a sinistris. Prima ad fovendum utitur, dum voluptatis delectatione anima intra seipsam quodammodo delectatur: secunda, cum difficultate laboris et asperitate poenitentiae, quasi desperatione victa quaevis anima terretur, ut juxta filios diffidentiae . Et
Abbreviated transcription (Latin):
fecit diuicias ⁊ ñ inuidicio.
Sicut in uisibilia dei acreatura mun¬
di ꝑea que facta sunt intellecta cõspici¬
untur. sic ⁊ suas increatutis figuras
i similitudines filius ꝑditicionis hc̃e di¬
noscit᷑. inquib ⁊ ꝑquas exemplum ma¬
litie eius aliis adimitationẽ aliis uͦ ad
fautelam. dei sic disponente iudicio p̃¬
ponitur. Quod ĩuno ꝑddicis nomine
latis dat᷑ intelligi. qui nat᷑am eiꝰ ⁊ actus
murali edificatione uelit int̾p̃tari.
Sicũt enim aiunt hii. quos agitat tał
labor. ꝑdix oua aliena furat᷑. fouet cũ
diligentia nutrit pullos ⁊ educat canqͣm
suos. ñ metuit ꝯscĩam scełis. qͥn potiuis
glatur cum malefec̃it ⁊ exultat in reb
possimis. S cũ ussi animã uiuentẽ ea ꝑ¬
duxerit. paruuliq etatis beneficio in ro¬
bur eua sccint consilio nat᷑e dolum fur¬
nue illius matris dephendunt. eaꝙ de¬
ulicta: nat᷑ales querunt parentes. ĩ ue¬
nunt ⁊ agnoscunt quos ampletenteᷤᷤ

Expanded text:
dicio . Sicut invisibilia Dei a creatura mundi, per ea quae facta sunt intellecta conspiciuntur , sic et suas in creaturis figuras, et similitudines filius perditionis habere dinoscitur, in quibus et per quas exemplum malitiae ejus de aliis ad imitationem, aliis vero ad cautelam Dei sic disponente judicio, proponitur. Quod in uno perdicis nomine satis datur intelligi, qui naturam ejus et actus morali aedificatione velit interpretari. Sicut enim aiunt hi quos agitat talis labor, perdix ova aliena furatur, fovet, cum diligentia nutrit pullos, et educat tanquam suos, non metuit conscientiam sceleris: quin potius gloriatur cum male fecerit, et exultat in rebus pessimis. Sed cum usque in animam viventem ea produxerit, parvulique aetatis beneficio in robur evaserint, consilio naturae dolum furtivae illius matris deprehendunt, eaque derelicta, naturales quaerunt parentes et inveniunt et agnoscunt, quos amplectantes
Abbreviated transcription (Latin):
gestionẽ p̃sentiũ ĩ cõmodoꝵ ĩducit tui dẽ¬
benꝰ dexteram p̃bere .i. cont᷑ adũsas tẽp¬
tationes .i. delectationes transitorias głam
scõrum ẽt̾na illa boua q̃ legntime certan¬
tib ꝯmisit ds: ꝯstanti mente obicere. ũ
q̃ntitas p̃miorit uiicat angustias. p̃sen¬
num dolorum. Reuocemꝰ ad memoriã:
quod in lege uec̃i pcipit᷑ leuitis ĩmnistio

Expanded text:
commodorum inducit, cui debemus dextram praebere, id est contra adversas tentationes, scilicet delectationes transitorias, gloriam sanctorum, aeterna illa dona quae legitime certantibus promisit Deus , constanti mente objicere, ut quantitas praemiorum vincat angustias praesentium dolorum. Revocemus ad memoriam quod in lege veteri praecipitur Levitis in ministerio
Abbreviated transcription (Latin):
esticium oꝑis. ⁊ solitudo ꝯuersationis. Per
laborem enĩ custodit᷑ animus. ne ad p̾cita
ꝑrecordationẽ recurraͭ. ꝑsolitariam ꝯũsa¬
tionem: ne sensus ext̾ior uanitatẽ hauri¬
at. Si enim dauid cum cet̾is contra ho¬
stes inbello duuicasset. non ĩ amorem ber¬
labe. ꝑ incendisĩ libidiuis exarsisset. Et
li sonis babilonis uisum auanitate cohi¬
buissent ñ sp̃e suscaane deceptoꝵ ꝯcupiscã¬
na cor eoꝵ subũtisset. Qm̃ gͦ hostis ille
huiani ges̾us sugestione. siuie tẽpeatiõe
iniqua animas multoꝵ suo subicit ur¬
pio: lacte de eo ꝓpha dicit. fecit diuitias
is iiudicio. diuicias dico: ñ pe tuniatũ
h aiumarsĩ. ñ possessionsr s possessoꝵ i¬

Expanded text:
ercitium operis, et solitudo conversationis; per exercitium custoditur animus, ne ad praeterita per recordationem recurrat et per solitariam conversationem ne sensus exterior vanitatem hauriat. Si enim David cum caeteris contra hostes in bello dimicasset, non in amorem Bersabeae per incendium libidinis exarsisset . Et si senes Babylonis visum a vanitate cohibuissent, non specie Susannae deceptos concupiscentia cor eorum subvertisset . Quoniam ergo hostis ille humani generis suggestione sive tentatione iniqua animas multorum suo subjicit imperio, recte de eo propheta dicit: Fecit divitias et non in judicio. Divitias dico non pecuniarum sed animarum, non possessionum, sed possesso
Abbreviated transcription (Latin):
domino sacͥficamus. Si gͦ ista leuitis ab
si dum uia scõꝵ nota fũat: quos adhul
sitas subumbra sigͥarum latebar illa
pcipuut᷑. qͣnto magis minist noui ob¬
menti ista seruare tencrt᷑. qũb ills
satram̃tũ angłis. ⁊ archangłis trera¬
homo ĩ hac uita. anamore anodis
ditimꝰ. eoquod manifeste coguolaios
lin suigae. ⁊ ad qͣm finem qualiad cos¬
uomationcru tendat. ĩ ales aitden lus¬
impiceati. cum ꝙ reoradatione pacde
quodi gessimus. uel etiam illicito affectu rei
quam sensu ext̾ior comp̃hendimꝰ misera
auinia afficitur. usq adeo ut iocuudum
sit ei de talib cogitare. ⁊ tauqͣni delicias
uoluptatis: hec ⁊ similia memorie altius
lͥpmere. huꝰmodi autem delectõ. si sit abs¬
q consensu. ⁊ cito ꝑtrausietis: ẽ uenialis.
si autem diutius immoremur: fit pcul
dubio mortalis. Sigͦ fr̃s dilectissuni ꝑdele¬
aationem p̃uam inimicus erigit᷑. quasi in
facie caueamꝰ. ne ꝑconsensum fiat nob in

Expanded text:
Domino sacrificamus. Si ergo Levitis quibus nondum via sanctorum nota fuerat, quos adhuc veritas sub umbra figurarum latebat, ista praecipiuntur, quanto magis ministri Novi Testamenti ista servare tenentur, quibus illud sacramentum angelis et archangelis tremehomo in hac vita an amore an odio diximus, eo quod manifeste cognoscamus unde surgat, et ad quem finem quasi ad consummationem tendat. Tales sunt delimpietatis, cum ex recordatione peccati, quod gessimus, vel etiam illicito affectu rei, quam sensu exteriori comprehendimus, misera anima afficitur, usque adeo, ut jocundum sit ei de talibus cogitare, et tanquam delitias voluptatis haec et similia memoriae altius imprimere. Hujusmodi autem delectatio si sit absque consensu et cito pertransierit est venialis: si autem diutius immoremur, fit procul dubio mortalis. Si ergo, fratres dilecti, per delectationem pravam inimicus erigitur, quasi in facie caveamus, ne per consen
Abbreviated transcription (Latin):
ipsos sacͥticium dõ ĩ odorem suauitatis of¬
ferte uolunt: pͥmo debent uehem̾̃ti cordiᷤ
ꝯtͥtione: iꝑfluo lacͥmarum imbre pͥores
exceslus corrig̾e: ⁊ sic ꝑaquas lustrationis
diluent ⁊ lauabunt maculas. qͣs petcan¬
do ꝯtraxerunt inm̃ite. Deinide: debent pi¬
los carnis radere. Hoc est omnes cogitau¬
ones suꝑfluas ullicitas: a facie mentis ꝓ
uitib amouere. Tertio uestum̃ta lauare
debemus .i. bone o pinionis testimoni¬
um: intus ⁊ foris honesta ꝯũsations
comꝑare. Ut luceant bona oꝑa ur̃a coã
hominib. ⁊ głificent pt̃em nr̃m qͥ ui
celis ẽ. ꝑduos boues quorum alt̾ ꝓpet̃o.¬

Expanded text:
icium Deo in odorem suavitatis offerre volunt, primo debent vehementi cordis contritione et fluvio lacrymarum imbre priores excessus corrigere, et sic per aquas lustrationis diluent et lavabunt maculas, quas peccando contraxerunt in mente. Deinde debent pilos carnis radere, hoc est omnes cogitationes superfluas et illicitas a facie mentis pro viribus amovere. Tertio vestimenta lavare debemus, id est bonae opinionis testimonium intus et foris honesta conversatione comparare, ut luceant bona opera nostra coram hominibus, et glorificent Patrem nostrum qui in coelis est . Per duos boves quorum alter pro
Abbreviated transcription (Latin):
portõ secdet. ⁊̃ quo uichil tͣnqͥllũ. nich̾
quietũ secdatũ mł. nnich irinquã ĩ eodẽ
o. Quis mͥ tribuat ut dignis ex primã
uerbis. que de sessione hac cordis af̃¬
fectõne concipio: Immo quis mͥ tribu
at sessionis huis inꝑturbata fruire¬
quie qͣm desidero. quã cupio. quam
requiro: Ecce enim ut dixi ml ĩ me
sedet: s curada in motu sũt omnia
nutant. fluctuant unin̾sa. Postre¬
nam hominis sedere uidet᷑: Nec so¬
la iam concupiscentia patẽ turbat:
impedit sessionẽ: uetat ẽẽ sedatum:
s dapplex quoq sccłm corpꝰ miserũ
hominem contritõ uexat: p̾sentis in¬
belicet. sensu doloris: ⁊ metu mortis
futur q nimirũ : cũ ⁊ passibile sit ⁊
mortale. duplex nchominꝰ animã
agitare sel solliitudo uidetur: spei
utiq ⁊ timoris. In ter hec nempe fine¬
tuat iugiter: donec peccati corpus
in habitat. ascendens usq ad ce¬
los: ⁊ iterum usq ad abyssos des¬
cendens. ta bescens in malis: et ad

Expanded text:
uo nihil tranquillum, nihil quietum, sedatum nihil, nihil unquam in eodem o! Quis mihi tribuat ut dignis exprimam verbis quae de sessione hac cordis affectione concipio? imo quis tribuat mihi sessionis hujus imperturbata frui requie, quam desidero, quam cupio, quam requiro? Ecce enim, ut dixi, nil in me sedet, sed cuncta in motu sunt, omnia nutant, fluctuant universa. Postrenam hominis sedere videtur? Nec sola jam concupiscentia pacem turbat, impedit sessionem, vetat esse sedatum; sed duplex quoque secundum corpus miserum 300 hominem contritio vexat, praesentis videlicet sensus doloris, et mortis metus futurae. Nimirum cum et passibile sit et mortale, duplex nihilominus animam agitare sollicitudo videtur spei utique et timoris. Inter haec nempe fluctuat jugiter, donec peccati corpus inhabitat, ascendens usque ad coelos, et iterum usque ad abyssos descendens; tabescens in malis, et ad
Abbreviated transcription (Latin):
laqueum: nec dum prefecanit fauce:
uerbum blasphenne. uox sacrilega.
sermo nequam. quit uultis michi
dare. et ego uobis eum tradam: ui¬
demus ommia: set qͦdam modo nonii.¬
denteꝰ. quippe quib nec flagellumẽ.
nec ille comedens zelus. Magnifesta lo¬
quimur. et que uix aliqui erubesẽt.

Expanded text:
laqueum, necdum praefocavit fauces laqueum, necdum praefocavit fauces verbum blasphemiae, vox sacrilega, sermo nequam, Quid vultis mihi dare, et ego vobis eum tradam? Videmus haec omnia, sed quodam modo non videntes, quippe quibus nec flagellum est, nec ille comedens zelus. Manifesta loquimur, et quae vix aliqui erubescunt.
Abbreviated transcription (Latin):
emo tam̃ inddignetur nobis:
aut moleste accipiat que dñs. Si
sc̃s est et mimie sͥ conseius horum:
congratislamur ei. doleat et ipe nobisẽ:
in plurib hec inueniri. Nec enim reue¬
lamu minc occulta de decoris: nec
parietem fodimmis: ut abhominatio
maior appareat. Nullum adhuc de for¬
nicatione fecimus uerbum. quãuis
et hec in multis etrã et multipliciter
regnet: qui puritatis auctori in ꝑuro
corde et corpore ininistrante: non ue¬
rentur stare angelum domini qui se¬
cet medio et c̃usperdat. s omĩo audẽt
agni inmacislati sacras contingere car¬
no et intingere in sanguine saluatori
manuꝰ nephariaꝰ: quibus paulo añ.
carno pro dolor. meretricias attracta¬
runt. sic altaria eirciure. sic frequenta¬
repsalmo. cum eius modi laus execra¬
biuꝰ: et oratio sit inpeccatum. Set nec
corum sacrslegia recensemui. qui d̃sli¬
gunt munera. sequitur retributiões
ciendunt sacramenta. iusticiam prod̃t.
quorum guitura nec dum traxit ad

Expanded text:
emo tamen indignetur nobis, aut moleste accipiat quae dicuntur. Si sanctus est, et minime sibi conscius horum, congratulamur ei: doleat et ipse nobiscum in pluribus haec inveniri. Nec enim revelamus nunc occulta dedecoris, nec parietem fodimus, ut abominatio major appareat . Nullum adhuc de fornicatione fecimus verbum, quamvis et haec in multis etiam et multipliciter regnet, qui puritatis auctori, impuro corde et corpore ministrantes, non verentur stare ante angelum Domini, qui secet medios et disperdat ; sed omnino audent Agni immaculati sacras contingere carnes, et intingere in sanguine Salvatoris manus nefarias, quibus paulo ante carnes, proh dolor! meretricias attrectarunt; sic 290 altaria circuire, sic frequentare psalmos, cum et ejusmodi laus exsecrabilis, et oratio sit in peccatum . Sed nec eorum sacrilegia recensemus, qui diligunt munera, sequuntur retributiones, vendunt sacramenta, justitiam produnt: quorum guttura necdum traxit ad
Abbreviated transcription (Latin):
p̾ter nos. qui excludunt semet ipsos. et
excipiunt a beneficio generali. stimrũ
indignos se udicant multomagis uite
et̾ne. qui nec ip̃m centuplum sperant.
S quia deus uerax ẽ qui ꝓmittit: hõ

Expanded text:
i dicunt, Praeter nos; qui excludunt semetipsos et excipiunt a beneficio generali. Nimirum indignos se judicant multo magis vitae aeternae, qui nec ipsum quidem centuplum sperant. Sed quia Deus verax est qui promittit, ho
Abbreviated transcription (Latin):
Semq nemo sane mentis ampliorẽ
tĩb delectationẽ. p̃sertim cum sit deus
uirtutum. totius uere iocunditatis fõs
seu mundo. aut maligno principi. set
xp̃o utiq seruire. regnare ẽ. Audi homi¬
nem de ꝓpria utiq experientia ꝑ hibentẽ
fidele testimonium ueritati. In ma inqͥt
testimoniorum tuorum delectatus sum sic̃
m omnib diuitiis. Quid erit inpatria
si tanta est copra delectationis in nia: Sic
sum homo pec̃cor sum. nec subsistẽ ĩ tan¬
to labore sine gr̃a multa. nec ip̃am ualeo
gr̃am ꝓmereri. Quasi uo gr̃a nõ sit grͥa.
s oꝑum merces. quasi non omnes pecca¬
uerint. aut non omnes egeant gr̃a del
estimas ohomo quia ꝑsonarum acceptõ
sit apud deum. ⁊ non omnes omniare¬
linquentes. tam copiose consoletuu:
sloli ẽe incredulus. acquiesce uel u̾itati.
de cuius testimonio nulli lic dubitare
ficeli. Et omnis inquit qui reliquerit

Expanded text:
e nemo sanae mentis ampliorem tibus delectationem, praesertim cum sit Deus virtutum, totius verae jucunditatis fons,seu mundo aut maligno principi, sed Christo utique servire, regnare est. Audi hominem de propria utique experientia perhibentem fidele testimonium Veritati: In via, inquid, testimoniorum tuorum delectatus sum sicut in omnibus divitiis . Quid erit in patria, si tanta est copia delectationis in via? Sic sum, homo peccator sum, nec subsistere in tanto labore sine gratia multa, nec ipsam gratiam valeo promereri. Quasi vero gratia non sit gratia, sed operum merces, quasi non omnes peccaverint, aut non omnes egeant gratia. Dei. Aestimas, o homo, quia personarum acceptio sit apud Deum, et non omnes omnia relinquentes tam copiose consoletur? Noli esse incredulus, acquiesce vel Veritati, de cujus testimonio nulli licet dubitare fideli: Et omnis, inquit, qui reliquerit
Abbreviated transcription (Latin):
bonis que agunt. uanam głiam ⁊ as¬
spectus hominum declinantes qui
rete significati sunt ꝑmulierentallam
euuangłicani que stans retro tugit fi¬
briam uesti menti domini ⁊ anas es̃t.
Qui uͦ ad hoc gaudium compelliuit᷑. sũt
ꝯtemptibiles huius mundi. qui urgentib
miseriis ab omni huniano solatio destitu¬
ti sunt. necc̃itate compellente ad dm̃ qui
neminem abicit ꝯũtunt᷑. Accedamus gͥ
omines ad regem istum. qui ꝓptea adnos
uenit humilis. ut nob̾ daret hoc gaudiũ.
⁊ ineo faceret sublimes. Nec multum pen¬
sandum est. si in uita ista p̾senti sue pau¬
ꝑtatis. infirmitatis. humilitatis facit nõ
ẽẽ participes. ꝙ ꝓpauꝑtate diuitias ĩ esti¬
mabiles. ꝓ infirmitate sanitatem. ꝓhu
militate largiet᷑ głiam. ip̃e splendor głie

Expanded text:
bonis quae aguntunam gloriam et abonis quae aguntunam gloriam et aspectus hominum declinantes, qui recte significati sunt per mulierem illam evangelicam, quae stans retro tetigit fimbriam vestimenti Domini et sanata est . Qui vero ad hoc gaudium compelluntur, sunt contemptibiles hujus mundi, qui urgentibus miseriis ab omni humano solatio destituti sunt, necessitate compellente ad Deum, qui neminem abjicit, convertuntur. Accedamus igitur omnes ad regem istum, qui propterea ad nos venit humilis, ut nobis daret hoc gaudium, et in eo nos faceret sublimes. Nec multum pensandum est si in vita ista praesenti suae paupertatis, infirmitatis et humilitatis facit nos esse participes. Quia pro paupertate divitias inaestimabiles, pro infirmitate sanitatem, pro humilitate lar
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑeminens. sũma om̃iũ gaudiorum. ꝙ
nec ocłs uidit. nec auris audiuit. Non
dicat aliquis in corde suo ĩmensitatẽ
huiꝰ gaudii ad se ũ respicẽ. qͦd sui defectꝰ
miseria ñ meret᷑. a quo ꝑhuius uite mor¬
calitatẽ tanta distantia separatꝰ est. Illi
enim soli hoc gaudiũ ñ ꝓuenit. cui elau¬
sit intͦitum macula praue uoluntatis.
Sunt siqͥdem qui hoc gaudiũ iuolenter
rapunt. ⁊ sunt qui illud mercant᷑ ⁊ sũt
qui hoc gaudium furant᷑. ⁊ sunt qͥ ad illõ
compellunt᷑. Uiolent̾ hoc gaudiũ rapiũt:
Uiri spirtales qui ꝯtemptis huiꝰ mundi
deliens soli deo ꝯtendunt placere ⁊ famula¬
ri. Qui mercant᷑ illud. sunt diuites reb
⁊ pauꝑes uͥtutib qͥ gaudiũ illud celeste ꝙ
celsitudine utte ñ possunt attingere.
latgitate demosinarum s acqͥrunt. Q
uͭ gaudium utud furant᷑. sunt hii qͥ
post ꝯmissa peccata occulto penitentie
fructu uolunt accedere ad dñm. In oĩb

Expanded text:
pereminens, summa omnium gaudiorum quod pereminens, summa omnium gaudiorum quod nec oculus vidit nec auris audivit , etc. Non dicat aliquis in corde suo immensitatem hujus gaudii ad se non respicere, quod sui defectus miseria non meretur, a quo per hujus vitae mortalitatem tanta distantia separatus est. Illi enim soli hoc gaudium non provenit, cui clausit introitum macula pravae voluntatis. Sunt siquidem qui hoc gaudium violenter rapiunt, et sunt qui illud mercantur, et sunt qui hoc gaudium furantur, et sunt qui ad illud compelluntur. Violenter hoc gaudium rapiunt viri spiritales, qui contemptis hujus mundi delitiis soli Deo contendunt placere et famulari. Qui mercantur illud sunt, divites rebus, et pauperes virtutibus qui gaudium illud coeleste, quod celsitudine vitae non possunt attingere, largitate eleemosynarum sibi acquirunt. Qui vero gaudium istud furantur, sunt hi, qui post commissa peccata occulto poenitentiae fructu volunt accedere ad Dominum. In omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
etiam uniores fac̾e debent. qui uel¬
ut mediũ sue ꝑegͥnationis iter pege¬
ruuit. ne supplantati ab hostib reli¬
quum tempus uite sue ĩnansi du¬
cere uideant᷑. Scrutet᷑ unusqͥsq utã
suam. si responsum ht̃ bone ꝯscientie:
crumꝑat ĩ ꝯfenionem laudis. Si pun¬
git᷑ ũme pͣue cõscĩe: plangat cõmssũ
eminis. accedat ad medicum. ostendat
sua uulnera quam diu ꝓpe c̃ qui adħ
uente ut sanaret nr̃os slolores. ⁊ dimit¬
t̾et peccata. Nemo ꝯfidat iniuuentu.¬
te uł infortitudiue sua post diut᷑nita¬
tem temporis ꝓmittens ÷ dies peniteu¬
tie. ⁊ grãm reconciliationis. qm̃ qͥ hodie
est: forsitan ñ erit cras. ⁊ multi longa
arripientes itinera. media uia substi¬
cerunt. Et quid ẽ magis anat᷑a huma¬
na alienum qͣm ĩinfirmitate ñ q̃rere sa¬
nitatem. in dolore ñ appet̾ẽ gaudium.
maxime cũ sauitas offert᷑ ⁊ gaudium ꝑ¬
mittit᷑. Et gaudium qͥdem illud gaudiũ

Expanded text:
etiam juniores facere debent, qui veletiam juniores facere debent, qui velut medium suae peregrinationis iter peregerunt, ne supplantati ab hostibus reliquum tempus vitae suae in vanum ducere videantur. Scrutetur unusquisque vitam suam, si responsum habet bonae conscientiae, erumpat in confessionem laudis: si pungitur verme pravae conscientiae, plangat commissum crimen, accedat ad medicum, ostendat sua vulnera quamdiu prope est, qui ad hoc venit ut sanaret nostros dolores et dimitteret peccata. Nemo confidat in juventute vel in fortudine sua, post diuturnitatem temporis promittens sibi dies poenitentiae, et gratiam reconciliationis: quoniam qui hodie est, forsan non erit cras: et multi longa arripientes itinera, media via substiterunt. Et quid est magis a natura humana alienum, quam in infirmitate non quaerere sanitatem, in dolore non appetere gaudium, maxime cum sanitas offertur et gaudium promittitur? Et gaudium quidem illud gaudium
Abbreviated transcription (Latin):
ñ potest hr̃e ꝑfectionem consilii qͣm habu¬
erunt hii qui p̃ceptis consilia addiderũt:
teneat unitatem. Si ñ pt̃ assequi ꝑfectio¬
nem maudati. ut omĩa dei mandata
ad miguem custodiat: teneat unitatem.
quam si ñ cenuerit: cum illa cciam cefa
ꝑdidit: que ad uitam illũ conduc̃ẽ uide¬
bant᷑. qr uno excunte deciuitate rema¬
neç uastitas ⁊ desolatio. Ex iam dictis
ifallor ĩiquet. quod indiuino obseqͥo
cordis. ⁊ oris. ⁊ cadem rõne cordis ⁊ oꝑis:
concordia requitat᷑. ⁊ penes custodiam cõ¬
scientie. meritũ omne ꝯsisteri. qm̃ ex ip̃a:
uita ꝓcedit. ⁊ ꝓpt̃ea huic custodie om̃s
oꝑam dare debent. Senes qui mundi
cur su pene finito: quasi pedem unum
iam extra portam huiꝰ seculi posuerũt.
ut purificata mente intrent ingaudi.
dientes facere debent. qui huic porte iã
appropinqͣucẽt̃ ne ducant᷑ ꝑuiam illã
spatiosam que ducit ad ꝑditionem. ħ

Expanded text:
non potest habere perfectionem consilii quam habunon potest habere perfectionem consilii quam habuerunt hi, qui praeceptis consilia addiderunt, teneat unitatem; si non potest assequi perfectionem mandati, ut omnia Dei mandata ad unguem custodiat, teneat unitatem: quam si non tenuerit, cum illa etiam caetera perdidit, quae ad vitam illam conducere videbantur. Quia uno exeunte de civitate, remanet vastitas et desolatio. Ex jam dictis, ni fallor, liquet, quod in divino obsequio cordis et oris, et eadem ratione cordis et operis concordia requiratur, et penes custodiam conscientiae meritum omne consistere: quoniam ex ipsa vita procedit, et propterea huic custodiae omnes operam dare debent. Senes qui mundi cursu pene finito, quasi pedem unum jam extra portam hujus seculi posuerunt, ut purificata mente in gaudium Dominidientes facere debent, qui huic portae jam appropinquaverunt, ne ducantur per viam illam spatiosam, quae ducit ad perditionem. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
finalit̾ tñ ad ꝯcordiam ⁊ unitatem cen¬
dere debent. ut expugnatis uitioꝵ ⁊ discor¬
die tumultib: omnes seru ent unitatẽ
spĩ in uinculo pacis. Unitas ⁊ enim cu¬
stos ẽ cordium que amicos cłi facit etiã
illos: qui ad ꝑfectam ꝯũsationem attin¬
gere si possunt. pͥma ĩreconciliatione:
cor humanũ ĩ habitans. ⁊ ultima dese¬
rens iustificatum. Poero suꝑna unitã
ꝑunũ illum sigc̃at᷑. de quo scͥptum est.
urbs de qͣ egrediebant᷑ mille: egͣdientur
et dequa eg̃diebãt᷑. x: egrediet᷑ unus. Ibi
ꝑmillenarium ꝑfectio exempli. ꝑcente.¬
narium: ꝑfectio consilii. ꝑdenariumr.¬
ꝑfectio mandati. Punum: suꝑna uni¬
tas significata ẽ. Qui gͦ non potest ꝑfecti¬
onem exempli hr̃e quam habuerunt a¬
postoti ⁊ martyres qui ẜ̃ceptis ⁊ consilus
aliquem ĩ exemplum aliis addiderunt:
teneat unitatem. ⁊ ̃ip̃a dm̃ possidebit. Si

Expanded text:
finaliter tamen ad concordiam et unitatem tenfinaliter tamen ad concordiam et unitatem tendere debent, ut expugnatis vitiorum et discordiae tumultibus, omnes servent unitatem spiritus in vinculo pacis. Unitas etenim custos est cordium, quae amicos Dei facit etiam illos, qui ad perfectam conversationem attingere non possunt. Prima in reconciliatione cor humanum inhabitans, et ultima deferens, justificatum. Porro superna unitas per unum illum significatur, de quo scriptum est: Urbs de qua egrediebantur mille, egredientur et de qua egrediebantur decem, egredietur unus . Ibi per millenarium perfectio exempli, per centenarium perfectio consilii, per denarium perfectio mandati, per unum, superna unitas significata est. Qui ergo non potest perfectionem exempli habere quam habuerunt apostoli et martyres, qui praeceptis et consiliis aliquid in exemplum aliis addiderunt, teneat unitatem, et in ipsa Deum possidebit. Si
Abbreviated transcription (Latin):
ut statim exipso id ꝙ intendimꝰ appro¬
bari possit. ut dum cogitamus dicere ł
facere: ad quod p̃cepto diuino cõpellim᷑.
quale ẽ deum tredere. prẽm ⁊ matrem honorare.
Qñq p̾ncipium nr̃e cogitationis a deo
uitiosum ẽ. ut in ip̃o pͥncipio m̃ito sit
cum fine suo abiciendum. ut dur co¬
gitamus ea dicere uł facere. que lege dñi
ꝓhibent᷑. ut homicidia. adult̾ia. ⁊ his simi¬
lia. Quandoq uͦ pͥncipia cogitationum
nr̃aꝵ dubia sunt. ut uel bona mala. uł
mala bona apparrant. In his iudicium ex
fine accipiendum ẽ. Sicut enum sapiens
dicit. Prudentia rerum exitus metit᷑. Q
si finis inchoate delib̾ationis tͥ honestus.
ꝓximo unił. deo acceptus ẽ: ꝓgredi expedi¬
ens puta. s cum ip̃e fuus rei tͥ etiam inho¬
nestum. ꝓximo scandalum. deo offensam
parat cessare inp̾ncipio magis necc̃m. Et
ut ꝑsequar ea que zelo correctionis dici
uident᷑. ⁊ si amaritudinem foris sapiant:

Expanded text:
ut statim ex ipso id quod intendimus approut statim ex ipso id quod intendimus approbari possit, ut dum cogitamus dicere vel facere, ad quod praecepto divino compellimur, quale est, Deum credere, patrem et matrem honorare. Quandoque principium nostrae cogitationis adeo vitiosum est, ut in ipso principio merito sit cum fine suo abjiciendum, ut dum cogitamus ea dicere vel facere quae lege Domini prohibentur, ut homicidia, adulteria et his similia. Quandoque vero principia cogitationum nostrarum dubia sunt, ut vel bona mala, vel mala bona appareant: in his judicium ex fine accipiendum est. Sicut enim Sapiens dicit: Prudentia rerum exitus metitur. Quod si finis inchoatae deliberationis tibi honestus, proximo utilis, Deo acceptus est, progredi expediens puta, sed cum ipse finis rei, tibi etiam honestum, proximo scandalum, Deo offensam parat, cessare in principio magis necessarium. Et ut prosequar ea quae zelo correctionis dici videntur, et si amaritudinem foris sapiant,