comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quidam sc̃ĩ ep̃i de hispania ꝓfugerunt priꝰplebibꝰ
partim lapsis fuga. partim ꝑemotis. partim ob¬
sidione consumptis. param captiuitate daꝑsis:
s multo plures illic manentib ꝓpter quos mane¬
rent. sub corunidem ꝑicłorum densitate manse¬
runt: & si aliqui deseruerunt plebes suas Hoc ẽ
quod dicimus fieri debere. Neq enĩ tales docti
auctoritate diuina: sed humano uel errore decep¬
A. uel cimore sunt uicti. Cur enĩ sibi putant
idiferenter optemperandũ ẽẽ. precepto aibi
legunt de ciuitate inciuitatem ee fugiendum:
et mercennarium non ex horrent qui iudec
lupum uenientem et fugit qm̃ non ẽ. ei cura
de ouibus. Cur non istas duas dnicas utrasq
sententias unã scilicet ubi fuga sinitur. aut u¬
betur alteram ubi arguitur et culpatur. sic intel¬
ligere itudentt irt inter se reperiantur non eẽ con¬
trarie sicut non sunt: Et hoc quomodo repperi¬

Expanded text:
quidam sancti episcopi de Hispania profugerunt prius plebibus quidam sancti episcopi de Hispania profugerunt prius plebibus partim fuga lapsis partim peremptis partim obsidione consumptis partim captiuitate dispersis; sed multo plures illic manentibus, propter quos manerent, sub eorundem periculorum densitate manserunt. et si aliqui deseruerunt plebes suas, hoc est, quod dicimus fieri non debere; neque enim tales docti auctoritate diuina, sed humano uel errore decepti uel timore sunt uicti. Cur enim sibi putant indifferenter obtemperandum esse praecepto, ubi legunt de ciuitate in ciuitatem esse fugiendum, et mercennarium non exhorrent. qui uidet lupum uenientem et fugit, quoniam non est ei cura de ouibus? cur non istas duas dominicas uerasque sententias unam scilicet, ubi fuga sinitur aut iubetur, alteram, ubi arguitur atque culpatur, sic intellegere student, ut inter se reperiantur non esse contrariae, sicut non sunt? et hoc quo modo reperi
Abbreviated transcription (Latin):
martirium. Quid ẽ. ergo quod in epła tua pri¬
ne posuisti: dicis enim. Si in eccłiis ꝑsistendũ
s. quid simus nob̃ uel popło profuturi non ui¬
dco. uusiutante. oculos nr̃os uiri cadant. femi¬
nc centuprentur ⁊ incendantur eccłiȩ. nos ipsi
tormentis deficiamus: cum de nobis queritur
quod non habemus. Lotens ẽ quidem ds̃ audi¬
e preces familie sue. et hec que formiclantur
aduertert: nec ideo tamen ꝓpter ista que incer¬
ta sunt debet cẽ õfficii nͣri certa desertio. si¬
ne quo ẽ plebi certa ꝑnicies non in reb uitę
muus s alterius incomparabiliter diligentiꝰ.
solliciciusq curande Nanisi certa c̃errt ista
mala que timentur: ne in locis in quib sumꝰ
ore contingant: priuis inle fugerent omnes
ꝓter quos ibi manendum ẽ: et nos amanen¬
a necessitate liberos redderent. Non eñi quisqua
ẽ. qui dicat ministros maneie oportere. ubi ĩã
non fuerint quib necesse sit ministrare. Ita

Expanded text:
martyrium. Quid est ergo, quod in epistula tua primartyrium. Quid est ergo, quod in epistula tua priore posuisti? dicis enim: \'Si in ecclesiis persistendum est, quid simus nobis uel populo profuturi, non uideo, nisi ut ante oculos nostros uiri cadant, feminae constuprentur, incendantur ecclesiae. nos ipsi tormentis deficiamus, cum de nobis quaeritur, quod non habemus\'. potens est quidem deus audire preces familiae suae et haec, quae formidantur, auertere; nec ideo tamen propter ista, quae incerta sunt, debet esse nostri officii certa desertio, sine quo est plebi certa pernicies non in rebus uitae huius sed alterius incomparabiliter diligentius sollicitiusque curandae. nam si certa essent ista mala, quae timentur ne in locis, in quibus sumus. forte contingant, prius inde fugerent omnes, propter quos ibi manendum est, et nos a manendi necessitate liberos redderent; non enim quisquam est. qui dicat ministros manere oportere, ubi iam non fuerint, quibus necesse sit ministrare. ita
Abbreviated transcription (Latin):
uicti necessitatitib fugere non possunt. si compte¬
hensi paciantur: non pro ĩpsis non pro fubus
inq paciuntii. Qui uero ꝓpterea paciuntur quia
fratres qui eis ad xp̃ianam salutem indigebant
descrere noluerunt: sine dubio suas animas pro
sfratib ponunt. Unde illud quod episcopum
quend ani dixisse aucluumus si cdñs nobis impe¬
tuit fugam in eis ꝑsccutionib ubi pocest ẽẽ¬
fuctus martyrir quanto magis debenius fugere
triles passiones quando c̃. barbaricus et hostilis
incursus ⁊ uerum ẽ. quidem et acceptabile: sed
insquos eccłiastici officii non tenent uincła:
lam qui clades hostiles ideo non fugit cum pos¬
sit effugere ne deserat ininisteriũ xp̃i. sine quo
non possunt homines uel fieri uel uiuere xp̃ia¬
ni.maiorem caritatis inuenit frucꝰtum: quam
qui non ꝓpter fratres .s. ꝓꝓter hoc se ipsum fu¬
giens atq compre hensus non negat suscipitq

Expanded text:
uincti necessitatibus fugere non possunt, si compreuincti necessitatibus fugere non possunt, si comprehensi patiantur, pro se ipsis non pro fratribus utique patiuntur; qui uero propterea patiuntur, quia fratres. qui eis ad Christianam salutem indigebant, deserere noluerunt, sine dubio suas animas pro fratribus ponunt. Unde illud. quod episcopum quendam dixisse audiuimus: \'Si dominus nobis imperauit fugam in eis persecutionibus. ubi potest fructus esse martyrii, quanto magis debemus fugere steriles passiones, quando est barbaricus et hostilis incursus!" uerum est quidem et acceptabile sed his, quos ecclesiastici officii non tenent uincula. nam qui clades hostiles ideo non fugit. cum posset effugere, ne deserat ministerium Christi, sine quo non possunt homines uel fieri uel uiuere Christiani, maiorem caritatis inuenit fructum, quam qui non propter fratres sed propter se ipsum fugiens atque comprehensus non negat Christum suscipitque
Abbreviated transcription (Latin):
uerbi et sacramenti euis: quod precepit siue
ꝑmisit fugiant omnino de ciuitate in cuurti¬
tem. quando eorum quisquam specialiter a
ꝑsecutorib queritur. ut ab aliis qui non ita ie¬
quiruntur non deseratur eccłia. s prebeant
cibaria conseruis suis: quos aliter uiuere ñ
posse nouerunt Cum autem om̃ium. id ẽ.
hii qui aliis indigent. non deserantur ab his
quib indigent. Aut igitur ad loca munita
omnes transeant. aut qui habent remanen¬
di necessitatem non reliquantur ab eis ꝑ qͦs
illorum ẽ. eccłiastica supplenda necessitas: in
aut pariter uiant. aut panter sufferant.
cos pater familias uolet ꝑpeti. Quod si contis¬
rit ut siue alii maius alu minus. siue om̃s eg¬
liter paciantur. qui eorum sint qui ꝓ aliis p¬
ciantur apparet. illi scilicet qui cum se posa
talib malis enpere fugiendo ne alioꝵ necessi¬
tatẽ desererent. manere maluerunt. Hinc
marime probatur illa caritas quam ioħs a

Expanded text:
uerbi et sacramenti eius. quod praecepit siue uerbi et sacramenti eius. quod praecepit siue permisit. fugiant omnino de ciuitate in ciuitatem, quando eorum quisquam specialiter a persecutoribus quaeritur, ut ab aliis, qui non ita requiruntur. non deseratur ecclesia, sed praebeant cibaria conseruis suis, quos aliter uiuere non posse nouerunt. cum autem omnium, id est une periculum, hi, qui aliis indigent, non deserantur ab his. quibus indigent. aut igitur ad loca munita omnes transeant aut, qui habent remanendi necessitatem, non relinquantur ab eis, per quos illorum est ecclesiastica supplenda necessitas, ut aut pariter uiuant aut pariter sufferant, quod eos pater familias uolet perpeti. Quod si contigerit, ut siue alii maius alii minus siue omnes aequaliter patiantur, qui eorum sint, qui pro aliis patiuntur, apparet, illi scilicet qui cum se possent talibus malis eripere fugiendo, ne aliorum necessitatem desererent, manere maluerunt. hinc maxime probatur illa caritas, quam Iohann
Abbreviated transcription (Latin):
scribis ne contra dñi preceptum uel exemplũ
facere iuitamur : ubi fugiendum eẽ. de ciuitati
in ciuitatem monet. Necolemus eñi uerba do¬
mini dicentis. Cum autem persequentur uos
in ciuitate ista: fugite in aliam. Quis autem
credat ita hoc deum fieri uoluisse ut necessario
ministerio sine quo uiuere nequeunt desere¬
rentur greges: quos suo sanguine compara¬
iue.Num quid hoc fecit ipse quando portan¬
tib parentib in egyꝑtum pariuilus fugit:
qui non dum eccłias congregauerat quas ab eo
desertas fuisse dicamus: Numquid quando
apłs paulus ne illum comprehencdẽt inunicꝰ
ꝑ fenestram insportam sum missus ẽ. & efu¬
git manus eius deserta ẽ que ibi erat eccłia
uecessario ministerio: et non ab aliis fratrib
ibidem constitutis quod oportebat impletum
ẽͦ Uis quippe uolentib hoc apłs fecerat. ut
se ipsum seruaret eccłiȩ quem ꝑꝓrie ꝑsecutor
ille querebat. Faciant ergo serui xp̃i ministri

Expanded text:
scribis, ne contra domini praeceptum uel exemplum scribis, ne contra domini praeceptum uel exemplum facere nitamur, ubi fugiendum esse de ciuitate in ciuitatem monet; recolimus enim uerba dicentis: Cum autem persequentur uos in ciuitate ista, fugite in aliam. quis autem credat ita hoc dominum fieri uoluisse, ut necessario ministerio, sine quo uiuere nequeunt, desererentur greges, quos suo sanguine comparauit? numquid hoc fecit ipse, quando portantibus parentibus in Aegyptum paruulus fugit, qui nondum ecclesias congregauerat, quas ab eo desertas fuisse dicamus? numquid, quando apostolus Paulus, ne illum comprehenderet inimicus, per fenestram in sporta submissus est et effugit manus eius, deserta est, quae ibi erat, ecclesia necessario ministerio et non ab aliis fratribus ibidem constitutis, quod oportebat, impletum est? eis quippe uolentibus hoc apostolus fecerat, ut se ipsum seruaret ecclesiae, quem proprie persecutor ille quaerebat. faciant ergo serui Christi, ministri
Abbreviated transcription (Latin):
ancꝰto fratri et coep̃o honorato: au¬
gustimis in dño salutem. Caritati
tue misso exemplo epłe quam fr̃e
scripsi. putabam me hoc onere caruisse quod
michi imposiusti. querendo consilium quid
in his ꝑiculis que tempora nr̃a inuenerunt.
facere debeatis. Quamuis cñi epłam illam bre¬
uiter scripserim: nichil me tamen preterinis¬
sisse arbitror quod et respondenti dicere et que¬
renti audire sufficeret: quanqͦuidem dixi nec
cos eẽ. prohibendos qui ad loca si possunt mu¬
nita migrare desiderant: et ministerii nr̃i
uincula quib nos xp̃i karitas alligauit. ne
deserainus eccłias quib seruire debemus: non
ẽẽ rumpencla. Ista quippe uerba sunt que in
illa epła posui Restat ergo inquam ut nos quoꝵ
ministerium quantulcẽq plebi dei ubi sumꝰ
ianenti. ita necessarium ẽ. ut sine hoc eam
non oporteat remanere: dicamus dño. esto nob̃
in deum procectorem et in locum inunituo.
S hoc consilium tibiꝓpterea non sufficit ut

Expanded text:
ancto fratri et coepiscopo Honorato, Augustinus, in Domino salutem. Charitati tuae misso exemplo epistolae non scripsi, putabam me hoc onere caruisse quod mihi imposuisti, quaerendo consiin his periculis, quae tempora nostra inuenerunt, facere debeatis. quamuis enim epistulam illam breuiter scripserim, nihil me tamen praetermisisse arbitror, quod et respondenti dicere et quaerenti audire sufficeret, quando quidem dixi nec eos esse prohibendos, qui ad loca, si possunt, munita migrare desiderant, et ministerii nostri uincula, quibus nos Christi caritas alligauit, ne deseramus ecclesias, quibus seruire debemus, non esse rumpenda. ista quippe uerba sunt, quae in illa epistula posui: \'Restat ergo\', inquam, ut nos, quorum ministerium quantulaecumque plebi dei, ubi sumus, manenti ita necessarium est, ut sine hoc eam non oporteat remanere, dicamus domino: Esto nobis in deum protectorem et in locum munitum\'. Sed hoc consilium tibi propterea non sufficit, ut
Abbreviated transcription (Latin):
tibi non uacat legere: nec mͥ uacat frustͣ u̾ba
iactare. Possum tamen quantum dñs dede¬
rit facultatis. uel dictanti tibi uel scribenti:
ego quoq uel dictantiꝰ uel scribendo ad quod
uolueris respondere. huic scripture a me dic¬
tate et relecte: augustinus sub scripli: Expliẽ¬

Expanded text:
tibi non vacat legere, nec mihi vacat frustra verba tibi non vacat legere, nec mihi vacat frustra verba jactare. Possum tamen, quantum Dominus dederit facultatis, vel dictanti tibi vel scribenti ego quoque vel dictando vel scribendo ad quod volueris respondere. Huic scripturae a me dictatae et relectae ego Augustinus subscripsi. EPI
Abbreviated transcription (Latin):
Quod si obiectum non eras negaturus. cur dic¬
tum scribi noluisti. presertim cum magnopere
uoluisses etiam honoratos uros nr̃o inter ẽe ser¬
moni: Cur ergo uolens calumpniam deuitare
notariorum stilum tuebas: et clarissimorum
cestimonium nou timebas: Si autem sic uis ut
etiam ego fidem mneam dicam
quomodo te dicis dirisse tuam:
ego etiam breiuus possum dicere. credere me
in patrem et filium et sp̃m scm Si autem propͥ¬
um aliquid unde dissentis a me uis audire.
Credo in patrem et filium et sp̃m scm. nec
filium dicens patrem. nec patrem filium:
nec utriusq sp̃m sanctum uel patrem uel
filium: et camen patrem deum. eo filium de¬
mortalem propria sua substantia⁊ sicut deus
solus eternus et inmortalis ẽ: ea diuinitate qͥ
ẽ. ante scła. Hoc si tibi displicet. et placet᷑ me
audire quemadmodum de scripturis sanctis
asseratur: lege enm illud quod prolixius con¬
scriptum miłi benignitati tue. Si autem illud

Expanded text:
quod si obiectum non eras negaturus, cur dicquod si obiectum non eras negaturus, cur dictum scribi noluisti. praesertim cum magnopere uoluisses etiam honoratos uiros nostro interesse sermoni? cur ergo uolens calumniam deuitare notariorum stilum timebas et clarissimorum testimonium non timebas? Si autem sic uis ut etiam ego dicam fidem meam. quo modo te dicis dixisse tuam, ego etiam breuius possum dicere credere me in patrem et filium et spiritum sanctum. si autem proprium aliquid. unde dissentis a me, uis audire, credo in deum patrem et filium et spiritum sanctum nec filium dicnec utriusque Spiritum sanctum vel Patrem vel Filium; et tamen Patrem Deum, et Filium Demortalem propria sua substantia, sicut deus solus aeternus et inmortalis est ea diuinitate, quae est ante saecula. hoc si tibi diaudire quemadmodum de Scripturis sanctis asseratur, lege etiam illud quod prolixius conscriptum misi Benignitati tuae. Si autem illud
Abbreviated transcription (Latin):
tua s utriusq nr̃m: quemadinodum si ad¬
ȩtiam maria uirigo peperit quod pariter cre¬
dimus: et si qua alia confitemur commnuniter.
Si uoliusses ergo tuam dicere: non istam dice¬
res que cominunis ẽ. nobis. s illam potuis in qͣ
dissentimus a uob̃. Hec et presens dicerem si
quem admodum placuerat uerba nr̃a excipe¬
rentur. S. quia hoc noliusti. dicens te a nobis ti¬
mere calumpniam: et aplacito cui mane con
rem quod quemad modum uelles me dixisse nar¬
rares. et ego non haberem ude ostenderem
quid. uel quemadmodum dixerim: Noli ergo
ulterus iactare quod tu fidem tuam dixeris.
et ego mneam non dixerim. quia sunt homi¬
nes qui considerent me potius habuisse fidu¬
ciam fidei inee qui eam scribi uoluerim. te
autem non habuisse: dum quasi calummam
ꝑtimescis. Paratus ergo eras negare. si tibi obi¬
ceretur quod contra fidem meam aliquid di¬
xeris. U ide ergo quid de te ipse sentiri feceris.

Expanded text:
tua sed utriusque nostrum, quem ad modum si adtua sed utriusque nostrum, quem ad modum si adetiam Maria uirgo peperit, quod pariter credimus, et si qua alia communiter confitemur. si uoluisses ergo tuam dicere, non istam diceres, quae communis est nobis, sed illam potius, in qua dissentimus a uobis. L Haec et praesens dicerem, si, quem ad modum placuerat, uerba nostra exciperentur. sed quia hoc noluisti dicens te a nobis timere calumniam et a placito, cui mane consrem, quod. quem ad modum uelles, me dixisse narrares et ego non haberem, unde ostenderem, quid uel quem ad modum dixerim? noli ergo ulterius iactare. quod tu fidem tuam dixeris et ego meam non dixerim, quia sunt homines, qui considerent me potius habuisse fiduciam fidei meae, qui eam scribi uoluerim, te autem non habuisse, dum quasi calumniam pertimescis. paratus ergo eras negare, si tibi obiceretur, quod contra fidem meam aliquid dixeris. uide ergo, quid de te ipse sentiri feceris.
Abbreviated transcription (Latin):
i dicis te inichi dixisse fidem tua.
quod ce audio non tacere: recor¬
dare obsecro quam utrumq sit
falsum Nam nec tu uoluisti michi dicere fi¬
dem tuam: et ego fiden ineam tibi non dice¬
re nolui⁊ s ita dicere uolmi ut nemo possec di¬
cere. aut clixisse me aliquid quod non dixeri:
aut non clixisse quod dixerim Diceres
autem michi fidem tuam. si hoc
diceres unde dissentis a nob̾ꝯ li diectes. ctetdo
in dm̃ patrem qui filium fecte primam crea¬
turam anteᷤ ceteras creaturas: et in ipsum fi¬
lium nec equalem patri nec similem nec uerũ
deum. et in sp̃m sanctum factum ꝑ filium po¬
post filium hȩc enim uos audio dicere. Aut
si forte falsum ẽ. quod ita dicatis: hoc potuis
abste uolo scire. Si autem uerumͤ quia ista di¬
citis: uolo scire quemadinodum ea de scrip¬
curis sc̃ss defendatis. Nunc autem dixisti cre¬
dere te in deum patrem ommipotentẽ. inusi¬
bilem. in mortalem. non ab aliquo genitum.
et ex quo sunt omna: et infilium eius ihm

Expanded text:
Si dicis te mihi dixisse fidem tuam, quod te audio non tacere; recordare, obsecro, quam utrumque sit falsum. Nam nec tu mihi voluisti dicere fidem tuam, et ego tibi fidem meam non dicere nolui; sed ita dicere volui ut nemo posset dicere aut dixisse me aliquid, quod non dixerim, aut non dixisse, quod dixerim. diceres autem mihi fidem tuam, si hoc diceres, unde dissentis a. nobis, si diceres: \'Credo in deum patrem, qui filium fecit primam creaturam ante omnes ceteras creaturas, et in ipsum filium nec aequalem patri nec similem nec uerum deum et in spiritum sanctum factum per filium post filium\'; haec enim uos audio dicere aut, si forte falsum est, quod ista dicatis, hoc potius abs te nolo scire. si autem uerum est, quia ista dicatis, uolo scire. quem ad modum ea de scripturis sanctis defendatis. nunc autem dixisti credere te <in deum patrem omnipotentem. inuisibilem. inmortalem, non ab aliquo genitum et ex quo sunt omnia, et in filium eius Iesum
Abbreviated transcription (Latin):
quid deus uidetur. sicut ad ilicem mambre.
sicut in monte sina: s mundo corde. Nec co
ne circumscribitur uisu. ꝓpter illud quod
ditur affatu. sicut non solum a tot sãctis:
rum etiam a diabolo auditus ẽ: nec sent
incessu. sicut aliquando in paradiso cuma¬
ambularet ad uesperum. Quod autem al
entie karitatem xp̃i. ut impleamini in om¬
nem plenitudinẽ clei: qua ꝓpter si aliquil
inquiunt minus quam ds̃ habebimus et in
aliquo minores erimus. quomodo implebimͣ
in omnem plenitudinem dei: S qm implebi¬
mur. ꝓfecto erimus equales hoc illi dicuns

Expanded text:
quit, \'deus uidetur sicut ad ilicem Mambre, quit, \'deus uidetur sicut ad ilicem Mambre, sicut in monte Sina sed mundo corde\'; et \'nec circumscribitur uisu propter illud, quod ditur affatu\', sicut non solum a tot sanctis uerum etiam a diabolo auditus est, nec sentitur incessu sicut aliquando, cum in paradiso deambularet ad uesperam. Vides, quem ad entiae caritatem Christi, ut impleamini in omnem plenitudinem dei. quapropter si aliquid, inquiunt, minus quam deus habebimus et in aliquo minores erimus, quo modo implebimur in omnem plenitudinem dei? sed, quoniam implebimur, profecto erimus aequales. auersaris is
Abbreviated transcription (Latin):
do uiuentutis sue leuitas faciat interire. Pot̾
quidem precinctus armis quantos inimicos
reꝑerit trucidare: s apud belligeros uiros uic¬
tus dicitur uictor occisus Nam equo uectꝰ
brachium maris. quod natando ꝑxexit: luxu¬
rie non fuerat s uirtutis. Arbitror enĩ quod
nocte cogitauerit aliquid hostib facere: cui
sole ingresso finis diei consilia parata sub du¬
xit. hoc uero dolui quod natacione longissi¬
ma ab equo possit ex aquis occidi. Ut iubes
ergo scĩ beatiq stepham imperata et iussa
ur̃a refero. Spondeo eñi ipsiq tibiq quod

Expanded text:
do juventutis suae levitas faciat interire. Potest do juventutis suae levitas faciat interire. Potest quidem praecinctus armis, quantos inimicos repererit, trucidare. Sed apud belligeros viros victus dicitur victor occisus. Nam equo vectus maris brachium quod natando perrexit, luxuriae non fuerat, sed virtutis. Arbitror enim quod nocte cogitarit aliquid hostibus facere; cui, sole ingresso, finis diei consilia parata subduxit. Hoc vero dolui, quod natatione longissima ab equo posset et aquis occidi. Ut jubes ergo, sancti beatique Stephani imperata jussa vestra refero. Spondeo
Abbreviated transcription (Latin):
dicti littoris tetigit oras: nec statim licuit re¬
uerti profecto. O aris enĩ tumor inerescens:
reuersuro transitum denegauit. Hoc illos tu¬
os iug ilantissimoᷤᷤ sensus. latere non potuit
Iram ratio prouocauit. culpa iuuenem suasit
ad fugam: s felix fuga ẽ. quę currit ad uitã.
Memoratus gulicla ad patronum tuum scm̃
stephanum primum martirem confugit. Ip¬
se michi et imperauit ut pro eodem apud reli¬
gionem tuam postulator acceclam. Habeat
igitur queso ueniam quem nec turbatus un¬
dis equus caruit. nec gurges altus absorbuit:
quem deus eruit et aqua seruauit. Waleat
apud te epłaris ista rogo suggestio. Uris enĩ
ut deprecor ab ira dñi alienus: quotiens pedi¬
tus a te offenssus non fuerit augustinus.
augustino ep̃o. bonifacius. Furens pa¬
rato qui obiuo bello: sanctitatis tuȩ fran¬
gor imperio. Gudilam fortissimum semper
quem uolo uiuere uirum. metuo ne eum aliqͣn¬

Expanded text:
dicti littoris tetigit oras, nec statim licuit redicti littoris tetigit oras, nec statim licuit reverti profecto: maris enim tumor increscens reversuro transitum denegavit. Hoc illos tuos vigilantissimos sensus latere non potuit: iram ratio provocavit, culpa juvenem suasit ad fugam; sed felix fuga est quae currit ad vitam. Memoratus Gudila ad patronum tuum sanctum Stephanum primum martyrem confugit. Ipse mihi et imperavit, ut pro eodem apud religionem tuam postulator accedam. Habeat igitur, quaeso, veniam; quoniam nec turbatus undis equus corruit, nec gurges altus absorbuit, quem Deus eruit et aqua servavit. Valeat apud te epistolaris ista, rogo, suggestio: eris enim, ut deprecor, ab ira Domini alienus, quoties petitor a te offensus non fuerit Augustinus. scopo, BONIFACIUS. Furens parco, qui obvius bello Sanctitatis tuae frangor imperio, Gudilam fortissimum semper quem volo vivere virum, metuo ne eum aliquan
Abbreviated transcription (Latin):
omino sublimi semperq magnifico
filio bonifacio augustinus ep̃c. Uum quodam
in loco positus. tuȩ eximietatis transitus intue¬
rer: placuit meis aspectib tuȩ sublimitatis
mittis ac terribilis ille gressus. s postquam
illud leuigatum sacro scrismate caput portam
cum paucis ciuitatis exiuit. subito uomuit
equites domus. qiuitas fundit exertitum. stre¬
punt arina. concrepant tube. contis crispate
uentis tuphe dependent. ferree tunicȩ uirorum
fortium membra constringunt. sessoris et eqͥ
renib setigera teca. uestitus intensus geritur
artus Pulchra cuncꝰta conspexi : nichil meliꝰ
bonificio comite uicli. S post quam ad palmas
ut comperi tua sublimitas uenit ad illum bre¬
uis quidem s plenum sepe ꝑiculiᷤ maris tran¬
situm. quod ux aliquando naue transitur:
preceꝑtas matutino tempore transmeare:
ne noctis obscuritas mali aliquid procuraret:
gudila eximietatis tuȩ fidelissimus seruus. ẽ
quo ipsus maris dum natat. in brachio inter¬

Expanded text:
omino sublimi, semperque magnifico filio BONIFACIO, AUGUSTINUS episcopus. Dum quodam in loco positus tuae Eximietatis transitus intuerer, placuit meis aspectibus tuae Sublimitatis mitis ille ac terribilis gressus. Sed postquam illud levigatum sacro chrismate caput portam cum paucis civitatis exivit, subito vomunt equites domus, civitas fundit exercitum, strepunt arma, concrepant tubae, contis crispatae ventis stupae dependent, ferreae tunicae virorum fortium membra constringunt, sessoris et equi renibus setigera theca vestitus, intensus geritur arcus: pulchra cuncta conspexi, nihil melius Bonifacio comite vidi. Sed postquam ad Palmas, ut comperi, tua Sublimitas venit, ad illum brevem quidem, sed plenum periculis maris transitum, quod vix aliquando nave transitur, praeceperas matutino tempore transmeare, ne noctis obscuritas mali aliquid procuraret. Gudila Eximietatis tuae fidelissimus servus, equo vectus, ipsius maris dum natat in brachio, inter
Abbreviated transcription (Latin):
siamicus intenditur. deus cur offenditur:
S. si de potestate presumitur. nabudonosorem
rgem intende. qui causa suꝑbie in bouem ẽ.
& homine commutatus. Non ut confundam
te hec scribos ut filium meum karissimum
moneo. Qecłiȩ igit᷑ illesum reuoca: quem ut rͥe¬
ligiosissimꝰ rapuisti. Oblatio uero domus tuş a
dericis ne suscipiatur indixi. communionemq
tibi interdico: donec ꝑacto pro ausib uel er¬
ne a me definito. tibimet penitentie tempore
ondonato. pro hoc facto corde contrito. et hu¬
muliato dignum offeras sacrificium deo expł¬

Expanded text:
si amicus intenditur, cur Deus offenditur? si amicus intenditur, cur Deus offenditur? Sed si de potestate praesumitur, Nabuchodonosor regem intende qui causa superbiae in bovem est ex homine commutatus . Non ut confundam te haec scribo, sed ut filium meum charissimum moneo. Ecclesiae igitur illaesum revoca, quem ut irreligiosissimus rapuisti. Oblatio vero domus tuae a clericis ne suscipiatur interdixi indixi. Communionemque tibi interdico, donec peracta pro ausibus vel errore a me definita tibimet poenitentia, et tempore condonato pro hoc facto, corde contrito et humiliato dignum offeras sacrificium Deo. CAP
Abbreviated transcription (Latin):
deo fili karissime romanie. s dico quod sentio
Non dabit diuinitate uiuante. catholicusi
retico terga Tui cordis intentio dirigatur al
deum: non militem timebis non gothum et
bonefatius. Scio quod sit tua sinc¬
titas pro mea uita sollicita: et qus
aduersus me tirannus ille ordiaus¬
rit ac disponat. ante quam tuum sacerdotiun
scriberet noui. Obuiamus ad mortem ultro ad¬
dentib: quos nr̃e uictorie ut credimus facies
xp̃c addictos. S si erga me meosq omnes aliud
uoluerit ordinare diuinitas: precare ut animꝰa
deliberet deus. et dabitur competens aduerio
sed̾a uice responsio. In pugna eni deseuit itti
dixi et uincet una trinitas nobis explicit
ilectissimo et specꝰtabili uiro filio boni
subito fidei murum aries ruperit ini¬
mici. Noui eni qua religione semper
minem de ecclł̃ia rapusti. Tuus si de tuo amico
forte presumeret fugitiuus: posset procul du¬
ho intercessoris causa ueniam promereri. Crgo

Expanded text:
ideo, fili charissime, Romaniae. Sed dico quod sentio. ideo, fili charissime, Romaniae. Sed dico quod sentio. Non dabit, Divinitate juvante, catholicus haeretico terga. Tui cordis intentio dirigatur ad Deum, non militem timebis, non Gothum, non BONIFACIUS. Scio quod sit tua Sanctitas pro mea vita sollicita, et quae adversus me tyrannus ille ordinaverit ac disponat, antequam tuum Sacerdotium scriberet, novi. Obviamus ad mortem ultro tendentibus, quos nostrae victoriae, ut credimus, faciet Christus addictos. Sed si erga me meosque omnes aliud voluerit ordinare Divinitas, precare ut animam meam liberet Deus; et dabitur competens adversario secunda vice responsio. In pugna enim utriusque deut dixi, et vincet una Trinitas nobis. EPISTilectissimo et spectabili viro filio Bonifsubito fidei murum aries ruperit inimici. Novi enim qua religione semper minem de Ecclesia rapuisti? Tuus si de tuo amico forte praesumeret, fugitivus, posset procul dubio intercessoris causa veniam promereri. Ergo
Abbreviated transcription (Latin):
go quos diligo arguo et castigo. Non oe¬
cidi desider o. nec carcere pleno scalore
retrudi. Sola sufficit ãmonitio. Pot̾it
eñi si ei diuinitus concedatur tempꝰ
penitentie condonari: qui dñi templum ausus
ẽ. uiolare. Sit ergo ipse qui fecit: sui arbiter
uori Fas enim non ẽ. ut reus ep̃i suggestionib
occiclatur: qui uenie si penituerit reseruatur
Nam si inbarbarorum erroribus uelimus ut con¬
decerẽt exercere uindictam paucos repperiemus:
nec ipsos animesos ad pugnam fore explicit epłi¬
omino sublimi semperq magnifico
filio bonifatio: augustinus ep̃c Afri¬
ce litus ut aucdio miles attigit trans¬
marinus: s huius meriti dux a catho¬
lica ueritate dissentit. Quid orem sic ut opor¬
tet ignoro. Ab italia hostis ẽ. publicus nuntia¬
tus: contra uict᷑cia signa superbas erigens has¬
tas. Cacem inter uos fieri uellem: si scirem ple¬
nius quod ignoro. Ad ẽ quidem africe. olim
paratum in italia bellum: s tamen non imu¬

Expanded text:
go, quos diligo, arguo et castigo, non occidi desidero, nec carcere pleno squalore retrudi. Sola sufficit admonitio. Poterit enim, si ei divinitus concedatur tempus poenitentiae, condonari, qui Domini templum ausus est violare. Sit ergo ipse, qui fecit, sui arbiter voti: fas enim non est ut reus episcopi suggestionibus occidatur, qui veniae, si poenituerit, reservatur. Nam si in Barbarorum erroribus velimus, ut condecet, exercere vindictam, paucos reperiemus, nec ipsos animosos ad pugnam fore. EPIomino sublimi semperque magnifico filio BONIFACIO, AUGUSTINUS episcopus. Africae littus, ut audio, miles attigit transmarinus; sed hujus militis dux a catholica veritate dissentit. Quid orem, sicut oportet, ignoro. Ab Italia hostis est publicus nuntiatus, contra victricia signa superbas erigens hastas. Pacem inter vos fieri vellem, si scirem plenius quod ignoro. Adest quidem Africae olim paratum in Italia bellum, sed tamen non inv
Abbreviated transcription (Latin):
neq tunc poterunt deum uidere: etiam sic ue¬
rum ẽ. Non enĩ dicꝰtum ẽ. nisi de oculis cor¬
poralib: qiłia tunc non erunt si corpus ipsũ
sp̃c erit. Ac ꝑ hoc corporei oculi numquam
deum uidebunt: quiꝰ cum uidebitur. sp̃e eũ
non corpus uidebit. S ad hec iam satis dicꝰta¬
sint que ab inttio huis opusculi mei diligen¬
ter lecta et relecꝰta considerans. si nec̃ ulla for¬
tasse dubitacione perspicies ad uicdendum
deum: ꝑ euis auxilium cor mundum ce deb̾e
preꝑare De corpore uero spiritali. si dñs iuue¬
rit opere alio exꝑiemur. quid disputare uale

Expanded text:
neque tunc poterunt deum uidere, etiam sic ueneque tunc poterunt deum uidere, etiam sic uerum est; non enim dictum est nisi de oculis corporalibus, quod tunc non erunt, si corpus ipsum spiritus erit, ac per hoc corporei oculi numquam deum uidebunt, quia, cum uidebitur, spiritus eum, non corpus uidebit. Tota sint, quae ab initio huius opusculi mei diligenter lecta et relecta considerans sine ulla fortasse dubitatione perspicies ad uidendum deum per eius auxilium cor mundum te debere praeparare. de corpore uero spiritali, si dominus iuuerit, opere alio experiemur, quid disputare uale
Abbreviated transcription (Latin):
inuisibile sicut uiterior homo. & cum obtimit
nĩm hoc ẽ. mens atq intelligentia in uisibile
sit oculis corporeis quomͦ id quod ẽ. melius op¬
timo nr̃o. uisibile erit inferiori nrd: Sunt enĩ
munt: putantes quicquid corpus non ẽ. nullã
prorsus eẽ substantiam. Istos omnino cauere
iꝓsum corpus eẽ minime dubitantes: s ideo
cos qͥ ad uitam eternam resurgent. etiam per
corpus deum uisuros putant: qm talem spe¬
rant spiritalis corpous qualitatem. ut etiam
ipsa quȩ caro fuerat spc sit. Quod si ita ẽ. qͣn¬
tum distet a superiori opinione. ee quam sit
hoc tolerabilius. etiam si uerum non sit. puto
facillime iudicari. primo quia multum inter¬
ẽ. uttrum de creatore an de creatura aliquid
aliter senciatur quam ueritas habet.: deui¬
de quia conatus mentis utcumq ferendus ẽ.
uolentis corpus conuertere in sp̃m. non in corpꝰ dm̃.¬
postremo quia id quod ego in eͣpła mea dixi de
istis nr̃e carnis oculis quia neq nunc possunt

Expanded text:
inuisibile sicut homo interior et cum optimum nostrum, hoc est mens atque. intellegentia, inuisibile sit oculis corporis, quo modo id, quod est melius optimo nostro, uisibile erit inferiori nostro? munt putantes, quicquid corpus non est, nullam prorsus esse substantiam. istos omni modo aueripsum corpus non esse minime dubitantes, sed ideo eos, qui ad uitam aeternam resurgent, etiam per corpus deum uisuros putant, quoniam talem sperant spiritalis corporis qualitatem, ut etiam ipsa, quae caro fuerat, spiritus fiat. quod si ita est, quantum distet a superiore opinione et quam hoc sit tolerfacillime judicari. Primo, quia multum interest utrum de Creatore an de creatura aliter aliquid sentiatur quam veritas habet. Deinde, quia conatus mentis utcumque ferendus est, volentis corpus convertere in sppostremo, quia id, quod ego in illa epistula mea dixi de istis nostrae carnis oculis, quia neque nunc possunt
Abbreviated transcription (Latin):
omino insigni meritoq sublimi filio
bonifacio. augustinus ep̃e.Uir illii¬
strissimus castinus. sacramento se pro¬
didit quod sit ab omni culpa et errorib alienꝰ.
quem tibi ut dicit federatus sonia ad huc de m
palatio posito. falsis suggestionib concitabat.
S ne totum quod tunc agebatur mittatur
in medium: detur prolixitati compendium.
Dauid ille opilio. regnum parcendo iniel
obtinuit. Xp̃c pro uideis qui eum crucis pa¬
tibulo confixerunt. patrem ne irasceretur
rogauit: et indignis hominib ueniam mi¬
sericors condonauit. Crede igitur homini
qui michi fidele tradidit sacramentum: et
querit me pollicente defensione tua uite sib¬
sidium. Scio enĩ quod eius salittis michi pro¬

Expanded text:
omino insigni meritoque sublimi Filio BONIFACIO, AUGUSTINUS episcopus. Vir illustrissimus Castinus sacramento se prodidit, quod sit ab omni culpa et erroribus alienus. Quem tibi, ut dicit, foederatus ille Sonia, adhuc te in palatio posito, falsis suggestionibus concitabat. Sed ne totum quod tunc agebatur, mittatur in medium, detur prolixitati compendium. David ille opilio regnum parcendo inimicis obtinuit. Christus pro Judaeis, qui eum crucis patibulo confixerunt, Patrem, ne irasceretur, rogavit, et indignis hominibus veniam misericors condonavit. Crede igitur homini, qui mihi fidele tradidit sacramentum, et quaerit, me pollicente, tua defensione vitae subsidium. Scio enim quod ejus salutis mihi pro
Abbreviated transcription (Latin):
omino sublimi semꝑ magnifico filio
bonefacio: augustinus ep̃e. Ornet
mores tuos pudicicia coniugalis: or
erroris ẽ. Quedam dum de eccłia egreditur
xp̃i uirgo sicrata: ebriam gothi herpe men¬
tem et corpus incurrit habeto queso miles
fub comite positus disciplinam. Graue e. eni
ite quem non uincit homo. iuncat libido: aut
uolutetur uino qui non uincitur ferro.
gustino ep̃orum summo. bonefaciꝰ
Tue sc̃itatis epłam: ammonitu me
terrificante suscepi. Et eñi uenera¬
bilis papa si corus ille legitimus pauidos hab&
accessus. quo debet puniri supplitio. diuinas
qui temerat rationes: Arguetur ergo pro¬
fecto qui diuina atq humana ueglexit ⁊ &¬
quem libido preuenit. gladuis ultor assum&:
eiunq quem insobrium in tantis angustiis.
fama ueridica pupblicauit. carceris ꝑiturum
quocumq supplitio custodia retinebit.

Expanded text:
omino sublimi semperque magnifico filio BONIFACIO, AUGUSTINUS episcopus. Ornet mores tuos pudicitia conjugalis; ornst. Quaedam dum de ecclesia egreditur, Christi virgo sacrata ebriam Gothi Herpae mentem et corpus incurrit. Habeat, quaeso, miles sub comite positus disciplinam. Grave est enim, ut quem non vincit homo, vincat libido; aut volutetur vino, qui non vincitur ferro. scoporum summo, BONIFACIUS. Tuae Sanctitatis epistolam admonitu me terrificantem suscepi. Etenim, venerabilis papa, si torus ille legitimus pavidos habet accessus; quo debet puniri supplicio divinas qui temerat rationes? Arguetur ergo profecto qui divina atque humana neglexit, et quem libido praevenit, gladius ultor absumet; eumque quem insobrium in tantis angustiis fama veridica publicavit, carceris periturum quocumque supplicio custodia retinebit.
Abbreviated transcription (Latin):
terra uiuos absorbuit: Quomodo ergo crimen
traditionis nobis obicitis quod non ꝓbatis ⁊ et
cismaticos ur̃os & dampnatis et acceptatis : Si
ꝓpterea iusti estis quia ꝑsecittionem ꝑ imperato¬
res passi estis iustiores uobis sunt ipsi maximia¬
niste: quos ꝑ uidices ab imperatorib catholicis
missos uos ipsi ꝑsecuti estis. Si haptismum uos
soli habetis quid apud uos facit baptismus maxi¬
mianstariun in eis quos baptiraiit felicianus
dampnatus cum quib ẽ. ad uos post ea reuocatus:
Uel uobis laicis ad ista respondeant cp̃i uestri.
si nobiscum loqui nolunt: et cogitate ꝓ saluce
ut̃a quale sit hoc ipsum quod nobiscũ loqui
nolunt. Si luꝑi concilium fecerune ut pastori¬
b non respondeant: quare oues cosilium ꝑdide¬
runt. ut ad luporum speluncas accedant:

Expanded text:
terra uiuos absorbuit! quo modo ergo crimen terra uiuos absorbuit! quo modo ergo crimen traditionis nobis obicitis, quod non probatis. et schismaticos uestros et damnatis et acceptatis? si propterea iusti estis, quia persecutionem per imperatores passi estis, iustiores uobis sunt ipsi Maximianistae, quos per iudices ab imperatoribus catholicis missos uos ipsi persecuti estis. si baptismum uos soli habetis, quid apud uos facit baptismus Maximianistarum in eis, quos baptizauit Felicianus damnatus, cum quibus est ad uos postea reuocatus? uel uobis laicis ad ista respondeant episcopi uestri, si nobiscum loqui nolunt, et cogitate pro salute uestra, quale sit hoc ipsum, quod nobiscum loqui nolunt. si lupi concilium fecerunt, ut pastoribus non respondeant, quare oues consilium perdiderunt, ut ad luporum speluncas accedant?
Abbreviated transcription (Latin):
tate uiuentem ꝑ tot annos non teneretis. Quem
cum modo martyrem dicitis: superẽ. ut eũ
ꝓpter quem mortuus ẽ. xp̃m dicatis. Lostremo
qͥd uos offendit orbis xp̃ianus: a quo uos ne¬
fario furore precidistis. et qͥd uos promeruert̃
maximianiste: quos a uobis dampnator et ꝑ
iudicia publica de basilicis ꝓturbatos. in suo rur¬
sus honore recepistis: Quid uos offendit pax
xp̃i contra quam uos diuidicis ab eis quos infa¬
matis.⁊ et quid uos promeruit pax donati. pro
qua suscipitis quos dampuatis. Etlicianus musti¬
tanus modo uobiscum ẽ. Legimus eum priusin
ur̃o concilio dampnatum: & a uobis postea in
iuditio ꝓ consulis accusatum: & in mustitaua
ciuitate gestis municipalib obpugnatum. Si
tradicio codicum scelerataẽ. quia ds̃ in regem
qui ieremie librum incendit. morte uindicauit.
quanto sceleratius ẽ. sacrilegium scismatis. cuiꝰ
auctores quib maximianistas comparatis aꝑta

Expanded text:
tate uiuentem per tot annos non teneretis. quem tate uiuentem per tot annos non teneretis. quem cum modo martyrem dicitis, superest, ut eum, propter quem mortuus est, Christum dicatis. postremo quid uos offendit orbis Christianus, a quo uos nefario furore praecidistis? et quid uos promeruerunt Maximianistae, quos a uobis damnatos et per iudicia publica de basilicis proturbatos in suo rursus honore recepistis? quid uos offendit pax Christi, contra quam uos diuiditis ab eis, quos infamatis? et quid uos promeruit pai Donati, pro qua suscipitis, quos damnatis? Felicianus Mustitanus modo uobiscum est. legimus eum prius in uestro concilio damnatum et a uobis postea in iudicio proconsulis accusatum et in Mustitana ciuitate gestis municipalibus oppugnatum. Si traditio codicum scelerata est, quia deus in regem, qui Hieremiae librum incendit, morte bellica uindicauit, quanto sceleratius est sacrilegium schismatis, cuius auctores, quibus Maximianistas comparastis, aperta
Abbreviated transcription (Latin):
de quo ipsi iam inter se consenserant in auclicos
altare contra altare erexerunt. post ea latteras
ad imꝑatorem constantinum ut inter afros
epĩ transmarini iudicarent miserunt:⁊ clatis
iudicib quos postulauerant. et rome iudicanti¬
b non optemperauerunt. epõs apud imperaco¬
rem tanquam male iudicaueruit arguerunt:
ab aliis rursus ep̃is ad arelatum missis ad ip¬
sum unperatorem appellauerunt: ab ipso audi¬
di et calumpniatores inuenti. in eodem scelere
ꝑmanserunt. Euigilate ad salutem: amate
pacem: redite ad unitatẽ. Hec uob̃ que madino¬
dum gestas int. quando uulcis om̃ia recitamꝰ:
Ille communicat malis quiconsentit factis ma¬
loꝵ. non qui tolerat in agro diuco zitania usq
ad messem: uel palcam usq ad ultimam uenti¬
lationem Si malos odistis: uos ipsi mutamini
ab scelere scismatis. Si maloꝵ ꝑmixtionem ti¬
meretis.optatum inter uos in aꝑtissima iniqui¬

Expanded text:
de quo ipsi inter se iam consenserant, inauditos de quo ipsi inter se iam consenserant, inauditos inauerunt, altare contra altare erexerunt. postea litteras ad imperatorem Constantinum, ut inter Afros episcopi transmarini iudicarent, miserunt; datis iudicibus, quos postulauerant, et Romae iudicantibus non obtemperauerunt; episcopos apud imperatorem, tamquam male iudicauerint, arguerunt; ab aliis rursus episcopis ad Arelatum missis ad ipsum imperatorem appellauerunt; ab ipso auditi et calumniatores inuenti in eodem scelere permanserunt. euigilate ad salutem, amate pacem, redite ad unitatem. haec nobis, quem ad modum gesta sint, quando uultis, omnia recitamus... Ille communicat malis, qui consentit factis malorum, non qui tolerat in agro dominico zizania usque ad messem uel paleam usque ad ultimam uentilationem. si malos odistis, uos ipsi mutamini ab scelere schismatis; si malorum permixtionem timeretis, Optatum inter uos in apertissima iniqui
Abbreviated transcription (Latin):
usq in finem hic saluus erit: Quare creditis cre¬
usse tirania et mundum repleuisse.⁊ triticum
uitem decreuisse. et in sola affrica mansisse.
Uianos uos dicitis: et xp̃o contradicitis. Ipse
dirit: sinite utraq crescere usq ad messem.
endixit crescant ⁊izania: decrescant frumer¬
d ipse dixit ager ẽ mundus: non dixit ager
cafrica Ipse dixit messis ẽ. finis scłi: non dix
nisis ẽ. tempiis donati. Ipse dixit messores an¬
li sunt: non dixit messores principes circumcel¬
lionum sunt. S. quia pro tizaniis triticum accu¬
sastis. uos cẽ zizania demonstrastis: & quod ẽ
grauuis ante tempus uos a tritico separastis:
Maiores eni ur̃i in quoꝵ sacrilega precisione ꝑ¬
scucratis quidam gestis municipalib codices
scõs et instrumenta eccłie ꝑsecutorib tradide¬
runt. quidam cos fatentes dimiserunt. & eis com¬
municauerunt. et utriq carthaginem furiosa
factione conuenerunt. de crimine traditioniᷤ

Expanded text:
in finem usque, hic saluus erit. quare creditis crein finem usque, hic saluus erit. quare creditis creuisse zizania et mundum repleuisse, triticum autem decreuisse et in sola Africa mansisse? Christianos uos dicitis et Christo contradicitis. ipse dixit: Sinite utraque crescere usque ad messem, non dixit: Crescant zizania, decrescant frumenta; ipse dixit: Ager est hic mundus, non dixit: Ager est Africa; ipse dixit: Messis est finis saeculi, non dixit: Messis est tempus Donati; ipse dixit: Messores angeli sunt, non dixit: Messores principes Circumcellionum sunt. sed quia pro zizaniis triticum accusastis, uos esse zizania demonstrastis et, quod est grauius, ante tempus uos a tritico separastis. maiores enim uestri, in quorum sacrilega praecisione perseueratis, quidam gestis municipalibus codices sanctos et instrumenta ecclesiae persecutoribus tradiderunt, quidam eos fatentes dimiserunt et eis communicauerunt et utrique Carthaginem furiosa factione conuenerunt, de crimine traditionis,
Abbreviated transcription (Latin):
coidis. et audite quia deus deoꝵ dnĩs locutus ẽ.
uocauit terram. a solis ortu usq ad occasum
rryen spetios decoris eus. Si hoc non uultis in¬
alligere. audite euangłium. iam ꝑhos ꝓprium
loquente ipso dño & dicente quia oportebat de
xp̃o compleri. omnia quȩ de illo scripta sunt.
in lege et propħis. & psalinis: et predicari in noĩe
niuis penitentiam et remissionem peccatorum
ꝑ omines gentes incipiens ab ierłm: Quod in psal¬
mo dixit uocauit terram. a solis ortu usq ad oc¬
casuni: hoc in euangłio. ꝑ omnes gentes. Et quod
ii psalmo dixit. exx on species decoris eius: hoc
in euangłio dixit incipiens ab ierłm Fingitis uoᷤ
met tempis messis fugeresmixta dtania: quia
uis estis soli zizania. Nam si frumenta eẽtis. ꝑ¬
mixta zizania toleraretis. et a segete xp̃i non uos
diuideretis. De Ntaniis quidem dicꝰtum ẽ: qm̃
habundabit iiquitas refrigescet karitas mul¬
toꝵ.S. et de tritico dictum ẽ: qui ꝑseuerauerit

Expanded text:
uia deus deorum dominus locutus est et uocauit terram a solis ortu usque ad occasum; ex Sion species decoris e ius. si hoc non uultis intellegere, audite euangelium iam per os proprium loquente ipso domino et dicente: Quia oportebat de Christo compleri omnia, quae de iilo scripta sunt in lege et prophetis et psalmis, et praedicari in nomine eius paenitentiam et remissionem peccatorum per omnes gentes incipiens ab Hierusalem. quod in psalmo dixit \'uocauit terram a solis ortu usque ad occasum\', hoc in euangelio \'per omnes gentes\' et, quod in psalmo dixit ei Sion species decoris eius\', hoc in euangelio dixit incipiens ab Hierusalem\'. Fingitis uos ante tempus messis fugere permixta zizania, quia uos estis sola zizania. nam si frumenta essetis, permixta zizania toleraretis et a segete Christi non uos diuideretis. de zizaniis quidem dictum est: Quoniam abundauit iniquitas, refrigescet caritas multorum, sed et de tritico dictum est: Qui perseuerauerit
Abbreviated transcription (Latin):
moliatur. putetq se suis fraudib romanis du¬
cib profucurum. et in meo uersetur exitio:
integrum de suis senssib det tue beatitudi¬
ni sacramentum. si nullus in eo conuertit᷑
dolus. Ego autem ꝑ omnia quȩ sc̃a sunt ui
ro. qm̃ si apud eum anuni reperero purita¬
tem. eum incolumẽ ac sublimem italie rome
reddam: ꝑfrustratis inimicis cuis et domi¬
tis. Hostis autem erit sue ammȩ: si aliquid
in eo sinistre partis inuenero

Expanded text:
moliatur, putetque se suis fraudibus Romanis dumoliatur, putetque se suis fraudibus Romanis ducibus profuturum, et in meo versetur exitio; integrum de suis sensibus det tuae Beatitudini sacramentum, si nullus in ejus corde vertitur dolus. Ego autem per omnia, quae sancta sunt, juro, quoniam si apud eum animi reperero puritatem, cum incolumem ac sublimem Italiae Romaeque reddam, perfrustratis inimicis ejus et domitis. Hostis autem erit suae animae, si aliquid in eo sinistrae partis invenero
Abbreviated transcription (Latin):
omino uenerabili sco patri augustino
ep̃õ: bonefacius. Eatinus ille pri uatus
ex consule uitę mee ac nominis.
omnib ut notum ẽ ꝑsecutor peiores cõmit¬
tens. ac fingens factiones. quasi meariun a
me gestarum iminemorem datium italia
fugiens:. meis se in africam defenssionib tra¬
didit commnitendum. Ommitto beatissime
pater olim michi ab eodem ingestas miserias
ostensa ꝑicula. fugiens eum nunc usq uiuo.
Thrax natus uix scytam euasi. Duraui in¬
uido sub consule miles. S diuina potentia
quȩ nouit planare subluma. et altius eleua¬
re prostrata. fecit de suꝑbo quod uoluit. &¬
hostem meum me quieto uictoria michi qua
noutt acidixit. Sufficit pro funere: uicti
tanta deiectio. Ad orauit saracan clamis:
timuit senator barbarum caput: tremuit
militem dux. Doloris dicuntur ista sc̃e pat̾
coturno. nam ueneror illustrissinum con¬
sulem: et primum conspicio senatorem. S ne
consueta fallatia. mali erga me ut solet aliqd

Expanded text:
omino venerabili sancto patri AUGUSTINO episcopo, BONIFACIUS. Castinus ille, privatus ex consule, vitae meae ac nominis, omnibus ut notum est, persecutor, pejores committens ac fingens factiones, quasi mearum a me gestarum immemor donationum, Italia fugiens, meis se in Africa defensionibus tradidit committendum. Omitto, beatissime pater, olim mihi ab eodem ingestas miserias, ostensa pericula; fugiens eum nunc usque vivo. Thrax natus, vix Scytham evasi; duravi invido sub consule miles. Sed divina potentia, quae novit planare sublimia, et altius elevare prostrata, fecit de superbo quod voluit; et hostem meum, me quieto, victoria mihi, qua novit, addixit. Sufficit pro funere victi tanta dejectio; adoravit saracam chlamys, timuit senator barbarum caput, tremuit militem dux. Doloris dicuntur ista, pater sancte, cothurno: nam veneror illustrissimum consulem, et primum conspicio senatorem; sed ne consueta fallacia mali erga me, ut solet, aliquid