comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tas ꝓtuldubio fecit᷑. qͥd Qͥd dicis uͥgo suꝑ¬
be. orra uͥginẽ se oblita głat ͦ de hũilita¬
te ⁊ tu negligendo hũilitatẽ blandiris tͥ
de uͥginitate : Respexit ait illa hũilitatem
ancille sue: Que illa: uirgo utiq scã. uirgo
sobria: u̾go deuota. Nũqͥd tu castior ilła:
Nũꝙͥ deuotior: aut nuĩꝙͥ tua forte pudicin¬
a gͣtior castitate marie. ut tu scil sine hũi¬
litate plac̾e̾ sufficias ex tua ꝙ ilła nõ potit
ex sua ͦ Deniq qnͣto honoribilior es exsĩ¬
głare mun̾e castimonie: danto tͥ tu maior¬
em ĩ iuriã facis. ꝙ eiꝰ ĩ te decorẽ fedas ꝑmir¬
tione suꝑbie. alioqͥn expedis tͥ u̾ginẽ ñ eẽc

Expanded text:
tas procul dubio fecit. 6. Quid dicis, virgo superbe? Maria virginem se oblita gloriatur de humilitate: et tu negligendo humilitatem, blandiris tibi de virginitate? Respexit, ait illa, humilitatem ancillae suae. Quae illa? Virgo utique sancta, virgo sobria, virgo devota. Nunquid tu castior illa? nunquid devotior? Aut nunquid tua forte pudicitia gratior castitate Mariae; ut tu scilicet sine humilitate placere sufficias ex tua, quod illa non potuit ex sua? Denique quanto honorabilior es ex singulari munere castimoniae, tanto tibi tu majorem injuriam facis, quod ejus in te decorem foedas permistio
Abbreviated transcription (Latin):
am despõsatã uiro. cui nom̃ erat ioseph.
Que ẽ ħ uͥgo tan uen̾abłis ut salutet᷑
ad angłd ⁊ tam humil ut despõsatasit
fabro: Pulchͣ ꝑmixtio ulgiuitatis ⁊ hũili¬
tatis. nͨ medioc̾t̾ placet deo illa aĩa ĩ qͣ ⁊
hũilitatẽ. S qͣnta putas uen̾atõe digna

Expanded text:
m desponsatam viro, cui nomen erat Joseph. Quae est haec Virgo tam venerabilis, ut salutetur ab angelo; tam humilis, ut desponsata sit fabro? Pulchra permistio virginitatis et humilitatis: nec mediocriter placet Deo illa anima, in qua et humilitatem. Sed quanta putas veneratione
Abbreviated transcription (Latin):
que dico. Uisne ut ⁊ ego aliqͥ ex his hiis te¬
stimonia ħͥ ĩseram ͤ ut pauca loqͣr de płrib
ait. Inmicitias ponã int̾ te ⁊ uiłrẽ. Et si
adhuc dubitas ꝙ de maria nõ dix̾it: audi
ꝙ seqͥtur. Ip̃a ꝯt̾et caput tuũ. cui ħ seruata
uictoria est nͥ marie : Ip̃a ꝓculdubio caput¬

Expanded text:
quae dico. Visne ut et ego aliqua ex his testimonia hic inseram? Ut pauca loquar de pluribait: Inimicitias ponam inter te et mulierem? Et si adhuc dubitas quod de Maria non dixerit, audi quod sequitur: Ipsa conteret caput tuum . Cui haec servata victoria est, n
Abbreviated transcription (Latin):
głista dũ desid̾atũ nr̃e nob̾ salutis exoedi¬
um suo mellifluo ꝯmẽdauit eloquioułuti
ꝑflante austro. atq e uicino sole radiante
iistiticie q̃dã exgo eo spũalia ꝓfiuxunt a¬
romata. Utinã ex nũt deꝰ emuittat u̾bũ
dib ur̃s. desid̾abilia suꝑ aurũ ⁊ lapidẽ pͥcio¬
sũ młtũ. fiant ⁊ dulciora suꝑ meł ⁊ fauũ.¬

Expanded text:
ngelista, dum desideratum nobis nostrae salutis exordium suo mellifluo commendavit eloquio, veluti perflante austro, atque e vicino sole radiante justitiae, quaedam ex eo spiritualia profluxerunt aromata. Utinam et nunc Deus emittat verbum dibus nostris desiderabilia super aurum et lapidem pretiosum multum, fiant et dulciora super mel et fa
Abbreviated transcription (Latin):
gelista ꝯm̃dat. cũ angłm ꝑhib adeo destina¬
tũ ad u̾gniẽ. a d̾o̾ inqͥt ad uͥgniẽ. id ÷ a celso
ad hũilẽ. ⁊ a dũo ad ancillã acreatore ad
creat᷑am. Qnͣta dignatõ dei: qͣnta u̾giins
excellentia. Currite matres. crite filiẽ. cͦri¬
te oñis qͥ post euã ⁊ ex eua. ⁊ ꝑturimĩ cũ
tͥsticia ⁊ ꝑturi. adite uͥguiale thalam̃. ĩ gre¬
dimĩ si potestis pudicũ sororis nr̃e cubicł̾m
martã. apponite aurẽ ꝑieti ⁊ ascultate qd̾
nũciet ei: si forte audietis uñ ꝯsolenũ. leta¬

Expanded text:
gelista commendat, cum angelum perhibet a Deo destinatum ad Virginem: A Deo, inquit, ad virginem: id est, a celso ad humilem, a Domino ad ancillam, a Creatore ad creaturam. Quanta dignatio Dei! quanta Virginis excellentia! Currite, matres; currite, filiae; currite, omnes quae post Evam, et ex Eva, et parturimini cum tristitia, et parturitis. Adite virginalem thalamum, ingredimini, si potestis, pudicum sororis vestrae cubiculum. Mariam. Apponite aurem parieti, auscultate quid nuntiet ei, si forte audiatis unde consolemini. 3. Laeta
Abbreviated transcription (Latin):
głare. Mirũ u̾o si nõ hesitis ĩ es eoꝵ põ¬
datõne qd̃ tua iudices digmiꝰ ãmiratõne.
utꝰ uidel potiꝰ stupenda sit fecunditas ĩ u̾¬
gine. an ĩ mr̃e ĩtegͥtas. sublimitas ĩ ꝓle. an
cũ tanta sublimitate huilitas. nͥ ꝙ ĩdubitã¬
bilit̾ excessentꝰ est atq felitũs oĩa ꝑcepis¬

Expanded text:
Mirum vero si non haesitas in eorum ponderatione, quid tua judices dignius admiratione, utrum videlicet potius stupenda sit fecunditas in virgine, an in matre integritas; sublimitas in prole, an cum tanta sublimitate humilitas: nisi quod indubitanrabiliter excellentius est atq
Abbreviated transcription (Latin):
de ĩmũditia comedẽdi pauca exẽpla
ꝓfr̾e sufficiat ut dũ ĩqͥbdã suis ꝑtib
cernitur. facile ꝑ similitudinẽ ubiq
caueat᷑. Quidã int̾ comedẽdũ dñ scu¬
tellas exon̾are uolũt qͣdrata fcłoꝵ fr¬
ustia frusta adipem siue sagint suꝑ
reponãt. Alii bibentes digitos medio¬
tenꝰ pocłis ĩm̾gũt. alii unctas mamis
ad uestim̃ta sua det̾gentes. rursus ad
cibaria tractanda redeunt. Alii undiᷤ
articłis coclearis uice olera sua pistã¬
tur ita ut ĩ eodẽ iure ⁊ manꝰ ablutõ¬
nẽ ⁊ uent̾ refectõnẽ q̃r̾e uideat᷑. Alii
semicorrosas crustas. ⁊ p̾morsas colliri¬
das cibariis it̾ando ĩfigũt ⁊ reliqͥasden¬
tiũ suoꝵ offas facturi ĩ pocuł dem̾gũt.
ħ sicut supͣ diximꝰ dicentib erubescẽ¬
da fuerãt. si a facientib p̾sumpta ño
fuissent. Nũc aut̃ sustineat ĩ audiẽ¬
dica ĩmĩdicia ĩ disciplinate mãducan¬
tiũ ad exemplũ dicta sufficiant. Tem¬

Expanded text:
De immunditia comedendi pauca exempla proferre sufficiat, ut dum in quibusdam suis partibus cernitur, facile per similitudinem ubique caveatur. Quidam inter comedendum dum scutellas exonerare volunt, quadrata ferculorum frusta adipem sive saginam supreponant. Alii bibentes, digitos mediotenus poculis immergunt. Alii unctas manus ad vestimenta sua detergentes, rursus ad cibaria tractanda redeunt. Alii nudis articulis coclearis vice olera sua piscantur, ita ut in eodem jure et manus ablutionem et venter refectionem quaerere videatur. Alii semicorrosas crustas et praemorsas collyridas cibariis iterando infigunt, et reliquias dentium suorum offas facturi in poculis demergunt. Haec, sicut supra diximus, dicentibus erubescenda fuerant, si a facientibus praesumpta non fuissent. Nunc autem sustineat in audiede immunditia indisciplinate manducantium ad exemplum dicta sufficiant. Tem
Abbreviated transcription (Latin):
laborat malũ sanandũ ꝯsilio ꝯmodiorioct᷑¬
rit. u̾bi grã. Qñ ꝯstantiã laudare uolu¬
mꝰ ad pusillanimes ñ ad sr̃bos smonem
nr̃m dirrig̾e debemꝰ. qr cũ uiciũ suꝑbie
sub p̾textu ꝯstantie ñ nuĩꝙͣ se ꝯtegat si¬
ceꝑiiꝰ suꝑb laudare ꝯstantiã dũ eos ad
uͥtutẽ hortari credimꝰ ampliꝰ ĩ suo uicio
ꝯfirmamꝰ. Exhortem᷑ gͦ ad ꝯstãtiã tuni¬
dos. ad timorẽ suꝑbos. ad frũgalitatẽ ꝗSi¬
ꝓdigos. ad lib̾alitatẽ auaros. ad huãni¬
tatẽ partos. ad ꝑcitatẽ gulosos ad ꝯsiliũ
tem̾arios. ad feruorẽ ⁊ elitepidos. ad silẽ¬
tiũ u̾bosos. ad u̾bũ exhortatoĩs uinus taci¬
tos. ad alacͥtatẽ segnes. ad mãsuetudinẽ
ĩpatientes. ad iusticiã negligẽtes. ad ĩdł¬
gentiã crudeles. ad u̾egdiã ꝓxaces. ad ꝗͥ

Expanded text:
laborat, malum sanandum consilio commodiori occulaborat, malum sanandum consilio commodiori occurrit. Verbi gratia, quando constantiam laudare volumus, ad pusillanimes non ad superbos sermonem nostrum dirigere debemus, quia cum vitium superbiae sub praetextu constantiae nonnuerbis laudare constantiam, dum eos ad virtutem hortari credimus, amplius in suo vitio confirmamus. Exhortemur ergo ad constantiam timidos, ad timorem superbos, ad frugalitatem prodigos, ad liberalitatem avaros, ad humanitatem parcos, ad parcitatem gulosos, ad consilium temerarios, ad fervorem zeli tepidos, ad silentium verbosos, ad verbum exhortationis nimis tacitos, ad alacritatem segnes, ad mansuetudinem impatientes, ad justitiam negligentes, ad indulgentiam crudeles, ad verecundiam procaces,
Abbreviated transcription (Latin):
cũ illis loqͥm qͦs sꝑamꝰ ꝑ nr̃am exhortatõ¬
nẽ a pͣuitate sua ꝓosse enĩdari. alioqͥn ⁊
sapiẽtes uelle doc̾e suꝑbia ẽ ⁊ obstinatos
corriꝑe ĩsipiẽtia. Qa ⁊ ĩiuriosus ꝓximo
ĩsipiẽtis uesamã. Ergo qͥ cũ alio loqͥtu
Si ꝓp̃ suã utilitate̾ loqͥt᷑ uideat ut ille
talis sit. de cinꝰ colloquio utił utilitas ei
ꝓuenire possit. Sni ꝓp̃ illũ loqͥr caueat
ne talis sĩt ille. qͥ uł sua exbortatõe nõ
ĩdigeat. uł ita ĩ mala ob̾stinatꝰ sit. ut ex¬
discretõnẽ su̾are. ut sẽꝑ studeamꝰ. ⁊ a sa¬
piẽtõrib disc̾e. ⁊ ninꝰ doctos ita dũcarat
si se doc̾e paciũt᷑ studeamꝰ erudire. Et sic̃
ĩt̾rogando de illo potissimũ qͥ nos magis
urget u̾ba facimꝰ. sic docẽdo ilid̾ ꝙ mag̃
ꝑsone auditoris ꝯgruit ꝓfre debemꝰ ut¬
ꝯtͣ uiciũ ꝙ ĩ eo sanare cupimꝰ ꝯpetens
nr̃i sermonis remediũ opponamꝰ q̃nd¬
modũ supͣdictũ est. cũ irreligioso de scĩ

Expanded text:
ram exhortationem a pravitate sua posse emendari. Alioquin et sapientes velle docere, superbia est, et obstinatos corripere, insipientia. Quia et injuriosus proximo insipientis vesaniam. Ergo qui cum alio loquSi propter suam utilitatem loquitur, videat ut ille talis sit, de cujus colloquio utilitas sibi provenire possit. Si propter illum loquitur, caveat ne talis sit ille, qui vel sua exhortatione non indigeat, vel ita in malo obstinatus, ut exdiscretionem servare, ut semper studeamus et a sapientioribus discere, et minus doctos ita duntaxat si se doceri patiantur studeamus erudire. Et sicut interrogando, de illo potissimum quod nos magis urget verba facimus, sic docendo, illud quod magis personae auditoris congruit proferre debemtium quod in eo sanare cupimus, competens nostri sermonis remedium opponamus, quemadmodum supradictum est: Cum irreligioso de sanct
Abbreviated transcription (Latin):
oĩno qͥetũ maneat aut si forte eiꝰ oꝑa
illi necessaria ẽẽ cognoscit ᷑ suo motu. ad
cooꝑandũ illi decent̾ ⁊ ordinate moueatin.
Itã ut nichꝰ cõfuse. nicħ pͥpostũ ĩ m̃brisco¬
rꝑis agat᷑. s ut sciat unũ ꝙq ĩ qͦ alt̾i debe¬
at succͣrere. ⁊ ĩ qͦ dñ alid̾ mouet  se debe¬
at qͥetũ custodire. Est em̃ qiͣ q̃dã reg¬
publica corpꝰ huãnũ. ĩ qͦ singłis ĩlxͣis
sua officia distͥbuta st̃. dũ gͦ miũ m̃brũ
alt̾iꝰ m̃bri officiũ ĩ ordinate sibi uẽdicat.
certe iͣ illi ꝙͣ nat᷑a mod̾at ᷑ dispositõni
ꝯtͣdicit. Prima gͥ custodia discipline m̃
gestu. ut unũ qd̾q m̃brũ ĩ eo ad ꝙ crea¬

Expanded text:
omnino quietum maneat, aut si forte ejus opera illi necessaria esse cognoscitur, suo motu ad cooperandum illi decenter et ordinate moveatur. Ita ut nihil confuse, nihil praeposterum in membris corporis agatur, sed ut sciat utrumquodque in quo alteri debeat succurrere, et in quo dum aliud movetur, se debeat quietum custodire. Est enim quasi quaedam respublica corpus humanum, in quo singulis membris sua officia distributa sunt. Dum ergo unum membrum alterius membri officium inordinate sibi vindicat, certe illi quam natura moderatur, dispositioni contradicit. Prima igitur est custodia disciplinae in gestu, ut unumq
Abbreviated transcription (Latin):
manꝰ eiꝰ oꝑari. Et it̾m ⁊ dicit pig̾. Leo est
ĩ uia. ĩ medio ꝓlateaꝵ occidendꝰ sũ. Item
Sicut hostiũ ĩ cardine suo. sic pig̾ ten
ĩ lecto. Et ĩ libro egcłiastico de pig̾ro et
tardo ⁊ dissoluto dr᷑. In lapide luteo lapi¬
illiꝰ. De st̾core boum lapidabitꝰ pig̾ ⁊ oĩs
qͥ tetig̾it eũ extuciet mauꝰ suas. Multa
st̃ alia q̃ si emin̾are uelimi q̃ ad ĩcrepatõ¬
nẽ uł ad irrisionẽ hoꝵ. ĩ scͥpturis ditũt᷑.
de qͥb hec ad exbortatõnẽ p̾sentẽ nob̾a᷑

Expanded text:
ari . Et iterum: Dicit piger: Leo est in via, in medio platearum occidendus sum . Item: Sicut ostiam in cardine suo, sic piger vertitur in lecto . Et in libro Ecclesiastico de pigro, tardo et dissoluto dicitur: In lapide luteo lapiillius. De stercore boum lapidabitur piger, et omnis qui tetigerit eum, excutiet manus suas . Multa sunt alia si enumerare velim, quae ad increpationem, vel ad irrisionem horum in Scripturis dicuntur, de
Abbreviated transcription (Latin):
peculantiã ꝯpesc̾e queat. Et sane mͥ
ñ satis pat̾e pot᷑ q uiciũ istos exagit.
uͥ forte qr ꝑ qͣndã auimi ĩsolentiã młto ᷤᷤ
ĩsꝯ suo obseqͥo occupari gaudent. siue
qr ꝑ tiiuorẽ tumorẽ elatõis cet̾is om̃ib
qũtũ cibo dissimiles sẜ̾tantũ m̾ito dis¬
similes uid̾i uolũt. Alii suꝑsticiosum
niiis ĩpreꝑandis cibis studiũ adhibe¬
mͦ dura. mͦ frigida. modo calida iͦ
di st̃. qͥ qiͣ caupones ad omnẽ clepsid¬
ram eliciendi gustꝰ gra palatũ extẽ¬
dunt. Igit᷑ ꝯtͣ ħec uicia sananda
necessariꝰ ẽ rĩgor discipline. qͥ istas
gule pecusantias ĩfra certũ limitẽ

Expanded text:
petulantiam compescere queat. Et sane mihi petulantiam compescere queat. Et sane mihi non satis patere potest, quod vitium istos exagitet, nisi forte quia per quamdam animi insolentiam multos in suo obsequio occupari gaudent, sive quia per tumorem elationis caeteris omnibus quantum cibo dissimiles sunt, tantum merito dissimiles videri volunt. Alii superstitiosum nimis in praeparandis cibis studium adhibemodo dura, modo frigida, modo calida, modi sunt, qui quasi caupones ad omnem clepsydram eliciendi gustus gratia palatum extendunt. Igitur contra haec vitia sananda necessarius est rigor disciplinae, qui istas gulae petulantias intra certum limitem
Abbreviated transcription (Latin):
siumat. obsu̾antia ĩ eo qũo sumat. Obs¬
ta ꝯcupiscat. In pͥmo enũ luxꝰ arguitur.
ĩt ĩ scdõ curiositas. ĩ t̾cio suꝑstitio nota¬
tͣ. Sũt nãq qͥdã quoꝵ fauces satis ridi¬
cula ĩfirmitate egrotant. que nͥ ping¬
uia . ⁊ delicata deglutire. ñ possũt ⁊ siꝙͣ
do ei ꝑti aut frugalis cibi oblati fuerĩt
statim aũ ĩ digestionẽ stomachi aũpͨtori
siccitatẽ auͥ oripilatõnẽ capitis. auͥ siqͣ stͥ
talia ad. extusãdas extusatões p̾tendũt
Alii delicias ⁊ luxũ ciboꝵ magna ꝯstã¬
tia asꝑnant᷑. s ab eis it̾m ñ minori aut
toł̾abiliori petusantia ꝯmuniũ cibari¬
oꝵ usus õm̃o despicit᷑. Nona q̃dã ⁊ ĩ¬
pa᷑ gos turba famuloꝵ discurrat. ⁊ iix
tandẽ uł iguotas de desc̾tis ꝓcul mõtib
Cradiceᷤ euellendo. uł pautulos deimis
gurgitib ꝓfunda scrutatõe ꝓisticłos
trahẽdo. sine ĩtẽpestiua de arentib ru¬
betis arbuta colligẽdo uinꝰ appetitus.

Expanded text:
sumat. Observatio in eo quid sumat, eparata concupiscat. In primo enim luxus arguitur, in secundo curiositas, in tertio superstitio notatur. Sunt namque quidam quorum fauces satis ridicula infirmitate aegrotant, quae nisi pinguia et delicata deglutire non possunt. Et si quando eis parci aut frugales cibi oblati fuerint, statim aut indigestionem stomachi aut pectoris siccitatem, aut obripilationem capitis, aut si qua sunt talia, ad frivolas excusationes praetendunt. Alii delicias et luxum ciborum magna constantia aspernantur, sed ab eis iterum non minori aut tolerabiliori petulantia communium cibariorum usus omnino despicitur. Nova quaedam et inpagos turba famulorum discurrat, et vix tandem vel ignotas de desertis procul montibus radices evellendo vel pauculos de imis gurgitibus profunda scrutatione pisciculos trahendo, sive intempestiva de arentibus rubetis arbuta colligendo, unius appetitus
Abbreviated transcription (Latin):
quidã faciũt qͥ cũ ad edẽdũ assed̾unt
ĩqͥeta q̃dã agitatõe ⁊ ꝯfusione m̃broꝵ
ĩtẽꝑantiã amini sui designant. Caput
extutiũt. brachia exerũt. manꝰ ĩ altum
expãdũt. ⁊ ñ sine magna turpitudĩẽ
pͣ totũ epulũ simł sint absorturi ĩgẽ¬
tes qͦsdã conatꝰ ⁊ gestꝰ satis ĩ decoros ostẽ
eos aliũ rugiẽti nentͥ parẽtõrẽ ad itum
q̃rere. qͣiͣ angustia fantiũ ñ possit esuri¬
enti stomaco satis sufficiẽtẽ habũdãtiã
ministre. In uno gͦ loco sedendes ocłis ⁊

Expanded text:
idam faciunt, qui cum ad sedendum assederint, inquieta quadam agitatione et confusione membrorum intemperantiam animi sui designant. Caput excutiunt, brachia exerunt, manus in altum expandunt, et non sine magna turpitudine quasi totum epulum simul sint absorpturi, ingentes quosdam conatus et gestus satis indecoros ostendeos alium rugienti ventri patentiorem aditum quaerere, quasi angustia faucium non possit esurienti stomacho satis sufficientem abundantiam ministrare. In uno ergo loco sedentes, oculis, et
Abbreviated transcription (Latin):
ũ effugiet. S ⁊ u̾bũ dulce qnͣtũ ualeat
ĩsmone. lib̾ eccłiasticꝰ patent̾ demõstͣtͣ uͥ
dicit. U̾bũ dulce amicos młtiplicat ⁊ in¬
imicos mitigat. ⁊ lingua eucharis ĩ bono
N mẽsa ẽ duplex custodia disciplie.
Ibi .n. deb hõ s̾uare discipłmã ĩ hĩtu su¬
o. ⁊ discipłinã ⁊ ĩ cibo suo. Disciplinã ĩ hĩ¬
tu trib modis ĩ disciplina tacendi: ĩ disci¬
płma udẽdi: ĩ disciplina gtiendi sese:
Tacit᷑nitas ĩter epł epulas necessaria.¬

Expanded text:
fugiet . Sed et verbum dulce, quantum valeat in sermone, liber Ecclesiasticus patenter demonstrat ubi dicit: Verbum dulce amicos multiplicat, et inimicos mitigat, et lingua eucharis in bono in mensa Ibi enim debet homo servare disciplinam in habitu suo, et disciplinam in cibo suo. Disciplinam in habitu, tribus modis, in disciplina tacendi, in disciplina videndi, in disciplina continendi sese. Taciturnitas inter epulas necessaria
Abbreviated transcription (Latin):
bitant. uͥ pͥmũ expugnatõnẽ aggrediã¬
tur dũ simł ĩ oĩ ꝑte irruptõnẽ fac̾e ꝯcup¬
iscũt. Plus iusto fortassis ista dicẽtesu̾e¬
cundie nobliti sumꝰ. sed nescit aliqũ ĩpu¬
dentia erubesc̾e nͥ fu̾it manifeste ꝯfusa.
re disciplmã ĩ seiu ip̃o uidel. ut ⁊ lingͣm¬

Expanded text:
tant ubi primum expugnationem aggrediantur, dum simul in omni parte irruptionem facere concupiscunt. Plus justo fortassis ista dicentes, verecundiae obliti sumus, sed nescit aliquando impudentia erubescere, nisi fuerit manifeste confusa. re disciplinam in se
Abbreviated transcription (Latin):
ta ⁊ it̾m. Nõ eit speciosa ĩ ore stulti ꝑabo¬
la. Et it̾m. fons uite eruditõ possidẽtis.
doctͥna stultoꝵ fatutas. Et it̾m. Doct̾na
sua noscit᷑ uir. qui aut̃ uanꝰ ⁊ excors ẽ pa¬
tebit ꝯtẽꝑtui. Itẽ. Qũo pulcit frugt
ht̃ claudus tibias. sic ĩdecent ẽ ĩ ore stul¬
toꝵ ꝑabola. Qd̾ u̾o tipuselatoĩs smonem
bõis ĩgratũ auditorib reddat. sałon it̾m

Expanded text:
ore stulti parabola . Et iterum: Fons vitae eruditio possidentis; doctrina stultorum fatuitas . Et iterum: Doctrina sua noscitur vir, qui autem vanus, et excors est, patebit contemptui . Item: Quomodo pulchras frustra habet claudus tibias, sic indecens est in ore stultorum parabola . Quod vero typus elationis sermonem hominis ingratum auditor
Abbreviated transcription (Latin):
ualitas .i. modꝰ loq̃ndi ĩ trib ꝯstat.
ħ est qͦ gestu. qͦ sono. qͣ significatõe
qͥd dicat᷑. Disciplina uib ut loq̃ntis sit
gestus modestus. ⁊ hũ̾ilis. sonꝰ. demissus ⁊
suauis. signifitatõ u̾ax ⁊ dulcis. Modestiã
d hrẽ gestus loq̃ntis. ut nͨ ĩordinate nec
impudice. nͨ tͣbulent̾ int̾ loqͣnd̾ m̃bra mo¬
ueat. neq ocłoꝵ nutib ut aliqͣ ĩ decẽti
ꝯfirmatoẽ siue tnͣsmutatõe uultꝰ placorẽ
sui sermonis ĩmumiat. huĩlis d ẽẽ gestus
loq̃ntis ut a pd̾ auditores grãm sermo eius
ĩueniat. Sermo loq̃ntis ẽẽ d demissusne
strepitu ⁊ ĩmod̾ata clamositate auditores
suos aut ĩuiste t̾reat aut iuste offendat
Suauis d ẽẽ ne ꝓlatõis asꝑitate tãto fiat
anmis audiẽtiũ hon̾osior. qnͣto ad aures
durior uenit ⁊ ĩiogdior. Signifitatõ id

Expanded text:
oquendi in tribus constat, hoc est quo gestu, quo sono, qua significatione quid dicatur. Disciplina jubet ut loquentis sit gestus modestus et humilis, sonus demissus et suavis, significatio verax et dulcis. Modestiam debet habere gestus loquentis, ut nec inordinate, nec impudice, nec turbulenter inter loquendum membra moveat, neque oculorum nutibus, aut indecenti conformatione sive transmutatione vultus, placorem sui sermonis imminuat. Humilis debet esse gestus loquentis, ut apud auditores gratiam sermo ejus inveniat. Sonus loquentis esse debet demissus, ne strepitu, et immoderata clamositate auditores suos aut injuste terreat aut juste offendat. Suavis debet esse, ne prolationis asperitate tanto fiat animis audientium onerosior, quanto ad aures durior venit, et injucundior. Significatio, id
Abbreviated transcription (Latin):
sepe ꝓp̃ malitiã auditoꝵ tacẽdũ eẽ sałon
docet dicens. In aurib ĩsipi ẽtiũ ne lo¬
qͣris. qr despiciẽt doct̾nã eloqͥi tui. Item
ne ꝯtẽdas cũ pessimis. ⁊ ne emuleris ĩ¬
pios. Itẽ uir sapiens. si cũ stulto ꝯtẽd̾it
siue urascat᷑ suie rideat ñ ĩueniet reqͥ

Expanded text:
er malitiam auditorum tacendum esse, Salomon docet, dicens: In auribus insipientium ne loquaris, quia despicient doctrinam eloquii tui . Item: Ne contendas cum pessimis, et ne aemuleris impios . Item. Vir sapiens si cum stulto contenderit, sive iras
Abbreviated transcription (Latin):
dũ uł reu̾entia dignitati ꝑsone ĩpen¬
dit᷑. uł malicia ĩcorrigibilis atq ido ĩ¬
digna ãmonitõne existimat᷑. Singła
hec exemplis scͥpturaꝵ ꝓlare pꝰsumus
qr ñ imo s multis singula queq ꝯfirm¬
ari scͥpturaꝵ testimoniss ĩuenimꝰ. Qd̃
sermonẽ eoꝵ qͥ pͥores nobis loqͥ ceꝑant
ñ debeamꝰ ĩt̾rumꝑe. s sẽꝑ soq̃ntes alios

Expanded text:
dum vel reverentia dignitati personae impenditur, vel malitia incorrigibilis atque ideo indigna admonitione existimatur. Singula haec exemplis Scripturarum probare possumus, quia non uno sed multis singula quaeque confirmari Scripturarum testimoniis invenimus. Quod sermonem eorum qui priores nobis loqui coeperant, non debeamus interrumpere, sed semper loquentes alios
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsũmatõẽ ann. Cũ seruo pigro de młta
qͥa aliqñ appet̾e aliqñ uitare debent Ap¬
pet̾e debent boni pͣuoꝵ collocͥa᷑ qñ ⁊ sua
exhortatõe illos sꝑant possi corrigi ⁊ tm̃
de sua stabilitate ꝯfidũt ut ñ timeãt ex
illoꝵ pͣua suggestione corrũpi. Qñ u̾o
⁊ illoꝵ duritia: ⁊ suã ĩ firmitatẽ ꝗsid̾ant:¬

Expanded text:
um servo pigro de multa quia aliquando appetere, aliquando vitare debent. Appetere debent boni pravorum colloquia, quando et sua exhortatione illos sperant posse corrigi, et tantum de sua stabilitate confidunt, ut non timeant ex illorum prava suggestione corrumpi. Quando vero et illorum duritiam et suam i
Abbreviated transcription (Latin):
fuerĩt ut hĩg admonitõib ĩ formarine¬
q̃ant. illos qͥdẽ acriorib stimulis urgeri
eꝑt. ut ꝙ spõte fac̾e nolũt. faciant uł
ĩuiti Gcio enĩ ꝙͣ difficile sit cor mali¬
cia ĩduratũ ad forͣm discipline ⁊ spẽm
honestatis ĩcuruare. s necẽe est ut du¬
ra mat̾ia cũ facile ad formã ñ flectit᷑
ei ⁊ acrioris flãme ĩcẽdiũ. ⁊ mallei gͣmi¬

Expanded text:
fuerint, ut his admonitionibus informari nequeant, illos quidem acrioribus stimulis urgeri oportet, ut quod sponte facere nolunt, faciant vel inviti. Scio enim quam difficile sit, cor malitia induratum ad formam disciplinae et speciem honestatis incurvare, sed necesse est ut dura materia cum facile ad formam non flectitur, ei et acrioris flammae incendium et mallei gravi
Abbreviated transcription (Latin):
ad lom̃dũ relaxat᷑. I ropt̾ea em̃ diues qͥ
int̾ epulas loqͣcitati seruierat. pͦt ĩ inf̾n̾o
poĩtus uehem̃tius ĩ lingͣ ardebat. Custo¬
dia ocłoꝵ int̾ epulas ꝓp ea necessaria est.
qr ñ decet ibi p̾cipue ut uagos hõ hẽat
ocłos. sineq curiose ⁊ ut ampliꝰ aliqͥd di¬
cam ĩpudẽt᷑ ea q̃ apd̾ alios agũt᷑ cͥcũlu¬
stnͣdo ꝓspiciat. s ut potiꝰ ꝓudice demis¬
sis lumĩb ea tantũ que sͥ añpoita ⁊ appo¬
sita st̾ attendat. Custodia qͦ ꝯtinẽdise¬
se ibi negligẽtia ñ est. qͣtinꝰ uidel noq
ĩ hĩtu neq ĩ gestũ ĩdecens aliꝙͥ aut m̃¬
honestũ agat᷑. Nicħ̾ cũ strepitu aũ¬

Expanded text:
ropterea enim dives qui inter epulas loquacitati servierat, post in inferno positus vehementius in lingua ardebat . Custodia oculorum inter epulas propterea necessaria est; quia non decet ibi praecipue, ut vagos homo habeat oculos, neque curiose, et ut amplius aliquid dicam impudenter ea quae apud alios aguntur circumlustrando prospiciat, sed ut potius pudice demissis luminibus ea tantum quae sibi anteposita et apposita sunt attendat. Custodia quoque continendi sese ibi negligenda non est, quatenus videlicet neque in habitu, neque in gestu indecens aliquid aut inhonestum agatur. Ni
Abbreviated transcription (Latin):
libet ĩ hoc poetice illiꝰ sb̾sãnatõis elogyo
ꝓclamare. huano capiti feruitẽ ꝑictor
eqͥnã uing̾e si uelit ⁊ uarias ĩduc̾e ꝓlu¬
mas. Undiq collatis menibeis ut tͣpiter
atrũ. desinat ĩ piscẽ młier formosa sr̃ne.
Certe tale mͥ iudet  hoc portẽtuose figa¬
gunt᷑ sp̃es. ut nͨ pes nec capt̃ uni reddit ᷑¬
reddat᷑ forme. S ne forte satprã potiꝰ qm
doctͥnã edere uideam cũ plurima ad huc
emim̃anda supsint. modestie bic qͣ obeuu¬
ci ñ debemꝰ. ⁊̃ sic fortassis negligẽtib ⁊ in¬
disciplinatis qͣnͣtũ ip̃i ĩ his erubesc̾e de¬
beant meliꝰ silendo ostendimꝰ. Ocire tñ
debent unũ ẽõ uiciũ ꝙ pͥꝰ ĩtlisecus statũ
m̃tis dissipat. ac post modũ ĩmẽbis ordi

Expanded text:
bsannationis elogio proclamare: Humano capiti cervicem pictor equinam Jungere si velit, et varias inducere plumas Undique collatis membris, ut turpiter atrum Desinat in piscem mulier formosa superne. . Certe tale mihi videtur hoc portentosae figura pes nec caput uni Reddatur formae. . Sed ne forte satiram potius quam doctrinam edere videamur cum plurima adhuc enumeranda supersint modestiae hic quoque oblici non debemus. Etiam sic fortassis negligentibus et indisciplinatis quantum ipsi in his erubescere debeant, melius silendo ostendemus. Scire tamen debent unum esse vitium quod prius intrinsecus statum mentis dissipat, ac postmodum extri
Abbreviated transcription (Latin):
neq loqͥͣtur manꝰ. neq os audiat nͨ ocłus
lingue officiũ assumat. Sũt eñi qͥdã qͥ insi
buccis patentib ascłtare nesciũt ⁊ qiͣ ꝑ os
sensus ad cor ĩfluere debeat palatũ ad u̾ba
loͣntis aꝑiunt. Alii ꝙ ad huc peiꝰ ẽ ĩ agẽdo
uł audiendo qͥiͣcanes sicientes lingnã ꝓtẽ¬
dunt ⁊ ad singłas actões uelud molã labia¬
oꝵ ꝯtorquẽdo cͥ̾cũducũt. Alii loq̃ntes digi¬
tũ extẽdũt. sr̾cilia erigũt. ⁊ oculos ĩ orbem
rotantes. aut ꝓfunda qͣdã ꝯsid̾atõe defigen¬
tes. ciꝰdã ĩtͥnsetus magnificẽtie conatꝰ ostẽ¬
dũt. lii capt̾ iactant comã extutiũt. uesti¬
m̃ta ad aptãdo ꝯpom̃t. ⁊ latera cubitãdo
pedesq extẽdendo ridicłam satis ostẽtatõis
forͣm fingũt. Alii qiͣ ambe aures ad audi¬
endũ facte ñ st̾. alt̾am tantũ collo detorto
uoci uenienti apponũt. Alii typũ nescio ꝙͣ
figantes oculũ ĩteruidendũ aliũ claudũt

Expanded text:
neque loquatur manus, neque os audiat, nec oculus linguae officium assumat. Sunt enim quidam qui nisi buccis patentibus auscultare nesciunt, et quasi per os sensus ad cor influere debeat, palatum ad verba loquentis aperiunt. Alii quod adhuc pejus est! in agendo vel audiendo quasi canes sitientes linguam protendunt, et ad singulas actiones velut molam labia torquendo circumducunt. Alii loquentes digitum extendunt, supercilia erigunt, et oculos in orbem rotantes, aut profunda quadam consideratione defigentes, cujusdam intrinsecus magnificentiae conatus ostendunt. Alii caput jactant, comam excutiunt, vestimenta adaptando componunt, et latera cubitando, pedesque extendendo ridiculam satis ostentationis formam fingunt. Alii quasi ambae aures ad audiendum factae non sint, alteram tantum collo detorto voci venienti opponunt. Alii typum nescio quem figurantes, oculorum inter videndum alterum claudunt,
Abbreviated transcription (Latin):
iac̾e̾ sine disiectõe m̃broꝵ. ⁊ ut tãdẽ de
hac ꝑte finẽ locĩndi faciamꝰ. gestꝰ hõit
Alacer siue ĩqͥetudĩe. matuiꝰ sine ꝓter¬
una ⁊ sine curbulentia sei̾us. Mollẽ ges¬
tũ tẽꝑat curbidꝰ ⁊ tͣbidũ molłis. dissolu¬
tũ ꝓcax. ꝓcatẽ dissolutꝰ. citatꝰ tardũ ⁊ ta

Expanded text:
disjectione membrorum. Et ut tandem de hac parte finem loquendi faciamus, gestus hominis alacer sine inquietudine, maturus sine protervia, et sine turbulentia severus. Mollem gestum temperat turbidus, et turbidum mollis, dissolutum procax, procacem dissolutus, citatus t
Abbreviated transcription (Latin):
cunda est o custodia discipline ĩ gestuut
m̃sura faciat qͦ faciend̾ est. id ẽ nͨ plut
actu suo sic ⁊ dirigat᷑ ⁊ moneat᷑. ut ĩ
nlłaͥ umꝙͣ ꝑte tẽꝑantie limitẽ. aut for¬
mã honestatis excedat. hoc ẽ ut ĩ pantis
dere. siue defixione ocłoꝵ loqͥ. siueertõ¬
tiõe manuũ ⁊ ĩtentatõe digitoꝵ siue
ꝯtorsionei labioꝵ. sine iactatione capi

Expanded text:
cunda est custodia disciplinae in gestu, ut mensura faciat quo faciendum est, id est nec plus actu suo sic et dirigatur et moveatur, ut in nulla unquam parte temperantiae limitem aut formam honestatis excedat, hoc est ut id paucis dere sine defixione oculorum, loqui sine extensione manuum et intentatione digitorum, sine contorsione labiorum, sine jactatione capi
Abbreviated transcription (Latin):
si ostendant᷑ ꝑ amorẽ accepti fauoris in¬
ani głie seruire ĩcipiant. uł ista si absꝯ¬
dant᷑ ꝑ timorẽ iulitatis. pͥmiũ retͥbutõis
auitant. Nescio qm hõ deiuceps habeat
extusatõnẽ ignorãtie cui tot iam ue de¬
mõstͣnt᷑ qͥb possit ad scĩam u̾itatis ꝑue¬
nire. Ecce post discretõnẽ rõnis ꝓpe per
ꝙͣ dirigit᷑. post doctͥnã sapientiũ ꝑ qmͣ
erudit᷑ : post exẽpla bonoꝵ qͥb ĩstruitur.

Expanded text:
ris inani gloriae servire incipiant, vel ista si abscondantur per timorem vilitatis, praemium retributionis amittant. Nescio quam homo deinceps habeat excusationem ignorantiae, cui tot jam viae demonstrantur, quibus possit ad scientiam veritatis pervenire. Ecce post discretionem rationis propriae per quam dirigitur, post doctrinam sapientium per quam eruditur, post exempla bonorum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ qͦ p̾cipitãdꝰ sit. patet si octasionẽ furoris
ĩuen̾it ꝙ̃ ulło turlunte extͥiꝰ sua intꝰ leui¬
tas ⁊ imꝑatientia. ad furorẽ p̾cipitẽ rapit.
Uñ bñ postꝙpͣ ĩꝯstãtie ⁊ leuitatis signa en¬
ui̾at dicens. aunuit ocłis digito loqͥcur.
terit pede. nouissiẽ iudiciũ furoris exp̾ssit
dicens. oĩ tp̃r iͣgia seminat. qr sic̃ dcm̃ est
pͥmũ ꝑ leuitatis uiciũ ⁊ ĩqͥetudinẽ. pax ĩ¬
terne tnͣqͥllitatis dissoluit᷑. ac sic dem̃ agi¬
tata mens ĩ foueã furoris p̾cipitat᷑. Qñuis¬

Expanded text:
Et quo praecipitandus sit patet, si occasionem furoris invenerit, quem nullo turbante exterius sua intus levitas et impatientia ad furorem praecipitem rapit. Unde bene postquam inconstantiae et levitatis signa enumeravit, dicens: Annuit oculis, digito loquitur, terit pede, novissime indicium furoris expressit, dicens: Omni tempore jurgia seminat. Quia, sicut dictum est, primum per levitatis vitium et inquietudinem pax internae tranquillitatis dissolvitur, ac sic deinde agitata mens in foveam furoris praecipitatur. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝯsid̾a uias eiꝰ. ⁊ disce pͥdentiã. q̃ cũ ñ hẽat
ducẽ nͨ pͥceptorẽ. nͨ pͥncipẽ parat estateci¬
bum sibi. ⁊ ꝯgregat ꝙ comedat ĩ hẏem¬
e. Itẽ de pigro. Sicut acetũ deutib ⁊ fumꝰ
ocłis. sic pig̾ his qͥ miserũt illũ. Et de diss¬
oluto. Manus forciũ dñabit᷑. q̃ aut̃ remissa
ẽ tbutis siuet. Et i̾m de pigro. bult ⁊ nõ
uult pig̾. aĩa aut̾ oꝑantiũ ĩpingabit᷑. Rur

Expanded text:
eat ducem, nec praeceptorem, nec principem, parat aestate cibum sibi, et congregat quod comedat in hieme . Item de pigro: Sicut acetum dentibus, et fumus oculis, sic piger iis qui miserunt illum . Et de dissoluto: Manus fortium dominabitur, quae autem remissa est, tributis serviet . Et iterum de pigro: Vult et non vult piger, anima
Abbreviated transcription (Latin):
le sb̾sannatoẽs ⁊ corrugatões nariũ nulle
ualgia ⁊ ꝯtortõnes labioꝵ q̃ puscͥtudinẽ
faciei ⁊ decorẽ discipline deformant. Est enĩ
facies discipline speculũ cui tanto maior cꝰ¬
todia addibẽda ẽ: qͣnto minꝰ si ꝙͥ ĩ ea pcc̃m
fu̾it celari pot̃. Temꝑanda ẽ gͥ facies ⁊ mo¬
dificanda fa ĩ gestu suo. ita ut nͨ ꝓterneex¬
gidã dulcedinẽ. ⁊ dulcẽ rigorẽ. Alii naui

Expanded text:
corrugationes narium, mille valgia et contortiones labiorum, quae pulchritudinem faciei et decorem disciplinae deformant. Est enim facies, disciplinae, speculum, cui tanto major custodia adhibenda est, quanto minus si quid in ea peccatum fuerit, celari potest. Temperanda est igitur facies et mortificanda in gestu suo, ita ut nec proterve exgidam dulcedinem, et dulcem rigorem.
Abbreviated transcription (Latin):
ciliciũ. Etce ꝙͣ diligent᷑ oĩa uanitatis ĩsig¬
modũ paruã culpã eẽ putant ꝙͣ distͥcte a
deo pensent᷑ ostendat. ¶ iiii¬
issolutũ ⁊ tardũ salomon arguit di¬
cens. Per agrũ hõis pigri tnͣsiui. ⁊
ꝑ uineam uiri stultĩ. ⁊ ecce totũ repleu̾¬
aut urtice. oꝑuerãt suꝑficiẽ eiꝰ spine ⁊

Expanded text:
a vanitatis insigmodum parvam culpam esse putant, quam districte a Deo pensentur, ostendat. Dissolutum et tardum Salomon arguit dicens: Per agrum hominis pigri transivi, et per vineam viri stulti, et ecce totum repleverant urticae, operuerant superfici
Abbreviated transcription (Latin):
Genes loqͥ debent de discretõne bene ꝯsu¬
lendi. iuuenes de ĩstantia bñ faciendi.
Sapiẽtes de myst̾iis scͥpturaꝵ. simplices
de exẽplis bonoꝵ oꝑm. Hn que ext̾iora
tractant negotia de sollertia acqͥrendi
hii qͥ qͥetã uitã ducũt de disciplina ui¬
uendi. Prelati de ꝓuisione reꝵ. subrecti

Expanded text:
Senes loqui debent de discretione bene consulendi. Juvenes de instantia benefaciendi. Sapientes de mysteriis Scripturarum. Simplices de exemplis bonorum operum. Ii qui exteriora tractant negotia, de solertia acquirendi, ii qui quietam vitam ducunt, de disciplina vivendi. Praelati de provisione rerum, subje
Abbreviated transcription (Latin):
uit. qr nͥ pͥꝰ intͦ a ꝯspectu ꝯditoris au̾sion¬
e m̃tis caderet: foris post modũ ad ĩꝯstan¬
tiã. ⁊ seminãda iurgia ñ ueniret. Ligãda
st̃ gͦ foris ꝑ disciplmã mẽbra corꝑis. ut ĩ¬
tͥnsetus solider status m̃tis. qͣtimꝰ dũ undiq
ext̾ior custodia ĩt̾iori mobilitati cohercende
opponit᷑. tandẽ mens ad pacẽ stabilẽ ĩ semet¬
ip̃a colligat᷑. Oũm nãq ut uicioꝵ motus
disciplina cohertet. ⁊ qͣntũ mala desid̾ia
foris cohercendo cõpͥmit: tantũ ꝑ eam bonũ
desid̾iũ int̾iꝰ ꝯualescit. paulatimq eadem¬

Expanded text:
i prius intus a conspectu Conditoris aversione mentis caderet, foris postmodum ad inconstantiam et seminanda jurgia non veniret. Liganda ergo sunt foris per disciplinam membra corporis, ut intrinsecus solidetur status mentis, quatenus dum undique exterior custodia interiori mobilitati coercendae opponitur, tandem mens ad pacem in semetipsa colligatur. Omnium namque vitiorum motus disciplina coercet, et quantum mala desideria foris coercendo comprimit, tantum per eam bonum desiderium int
Abbreviated transcription (Latin):
su õposito ĩcedelunt. decaluabit dñs u̾ti¬
cem filiaꝵ syon. ambłabãt ꝯtẽ cͣollo ⁊ mi¬
tib ocłoꝵ. hic notat᷑ arrogantia. Ibant
⁊ plaudebant. ambulabãt ⁊ ĩ pedib sus
cõposito gͣdu ĩcedełant. Hic notat᷑ las¬
cua. Seqͥtur. Decaluabit dñs u̾ticẽ fili
aꝵ syon. hec est pena arrogantiũ. Et
dñs crimen eaꝵ nudabit. hec est pena

Expanded text:
cedebant, decalvabit Dominus verticem filiarum Sion . Ambulabant extento collo et nutibus oculorum, hic notatur arrogantia. Ibant et plaudebant, ambulabant, et pedibus suis composito gradu incedebant, hic notatur lascivia. Sequitur: Decalvabit Dominus filiarum Syon, hec est pena arrogantiȩ. Et Dominus crinem earum nudabit, hec est pena
Abbreviated transcription (Latin):
eit᷑. miiꝰ ad ꝯstantiã solidat᷑. Et ponulatimn
ĩtriusetus mens ad qͥetẽ ꝯponit᷑. cũ ꝑ discipl¬
ine custodiã mali motꝰ eiꝰ foras fluere ñ sin
t̾ior nãq ẽ. custodia q̃ ordinata seruat extͥiꝰ
corꝑis mẽbra. S qͥ statũ mẽtis ꝑdit. sb̾seꝙ̃¬
ter foras ĩ iꝯstantiã motõis defluit. atq
ext̾iori mobilitate indicat ꝙ nlła intꝰ radi¬
ce subsistat. Uñ ꝑ salomonẽ dr᷑ͫ hõ apostata
uir ĩutilis. gͣdit᷑ ore ꝑu̾so. Annuit occłis te
terit pede. digito loquit᷑ ꝓͣuo corde machi

Expanded text:
datur. Et paulatim intrinsecus mens ad quietem componitur, cum per disciplinae custodiam mali motus ejus foras fluere non sinterior namque est custodia, quae ordinata servat exterius corporis membra. Sed qui statum mentis perdit, subsequenter foras in inconstantiam motionis defluit, atque exteriori mobilitate indicat quod nulla interius radice subsistat. Unde per Salomonem dicitur: Homo apostata, vir inutilis, graditur ore perverso, annuit oculis, terit pede, digit
Abbreviated transcription (Latin):
g  deĩceps ꝓutet parũ delinq̃re eos qui
ꝯtͣ discipłmã ad tͣpes motus. ⁊ ĩordinatas
gestilatões m̃bra sua ĩflectũt. qr nũꝙͣ scͥp¬
tura tam seu̾e istos ext̾iores corꝑis motus
ĩnobis rep̾hend̾et. nͥ om̃is ext̾ioris hoĩs ĩ¬
tinꝰ mala desid̾ia dũ ꝑ custodiã discipline
stringunt᷑. ne foras effluant. tãdẽ aliqnͣdo
⁊̃ ĩtius surg̾e ac mou̾i oĩno desuescant:
Cagͥ uitia gesticłatõnũ descͥpsimꝰ. ordo s¬
exigit ut nũt qͥs sit̃ ĩ oĩgestu modꝰ discipli¬
possummꝰ mag̾ tũ expedit aliꝙͥ ĩde ad ener¬
terobsu̾andũ ẽ ut singła mẽbͣ suũ tene¬
ant offm̃. neq usurpent alienũ. deinde
ut unũ qdq suũ opꝰ tam decẽt̾. ac modeste
ĩpleat. qͣtinꝰ ꝑ ĩdisciplinã aspitiẽtiũ ocłos
ñ offendat. Nam ĩ qͦsib hoꝵ peccetur.
dignũ rep̾hensione ẽ. siue scil m̃b m̃bͣ¬
adĩuitẽ actus suos ꝯfindant. siue id ꝙ

Expanded text:
eos qui contra disciplinam ad turpes motus, et inordina as gesticulationes membra sua inflectunt, quia nunquam Scriptura tam severe istos exteriores corporis motus in nobis reprehenderet, nisi omnis exterioris hominis inatenus mala desideria dum per custodiam disciplinae stringuntur ne foras effluant, tandem aliquando etiam interius surgere ac moveri omnino desuescant. Quia igitur vitia gesticulationum descripsimus, ordo exigit, ut nunc quis sit in omni gestu modus disciplipossumus, magter observandum est, ut singula membra suum teneant officium, neque usurpent alienum, deinde ut unumquodque suum opus tam decenter ac modeste impleat, quatenus per indisciplinam aspicientium oculos non offendat. Nam in quolibet horum peccetur, dignum reprehensione est, sive scilicet membra inter se actus suos confundant, sive id quod
Abbreviated transcription (Latin):
ht̃. s officia mẽbroꝵ ĩ suis actõib serua¬
re nõ ualet. sic iste ĩ patiẽtia quid̃ et
fluctuatõe mentis ad qlib p̾ceps im¬
pellit᷑. s ⁊ ĩ om̃ib que agit. ulło rõmis
mod̾amme gubernat᷑. S sciẽdũ ẽ ꝙ ĩ

Expanded text:
habet, sed officia membrorum in suis actionibus servare non valet, sic iste impatientia quidem et fluctuatione mentis ad quaelibet praeceps impellitur, sed in omnibus quae agit nullo rationis moderamine gubernatur. Sed sciendum est quod
Abbreviated transcription (Latin):
ĩcedentes sinuoso syrinate t̾ram u̾rũt et
lumbis de pẽdendtib. ĩmo retro ꝯseꝙ̃tib
caudis ĩ silitudinẽ nulpiũ uestigia sua
obducũt. Bñ ꝑfcõ ut postꝙͣ ꝑtnͣsierint
ꝑeat memoria eoꝵ. nesint ampliꝰ ĩ recor¬
datõne ĩ t̾ra uiuẽtiũ. Qui ut oñdant de
nim̾o illoꝵ se ẽẽ de qͥb s psalmustadicit ñ

Expanded text:
incedentes sinuoso syrmate terram verrunt et incedentes sinuoso syrmate terram verrunt et limbis dependentibus, imo retro consequentibus caudis in similitudinem vulpium vestigia sua obducunt. Bene profecto, ut postquam pertransierint, pereat memoria illorum, ne sint amplius in recordatione in terra viventium. Qui ut ostendant de numero illorum se esse, de quibus Psalmista dici
Abbreviated transcription (Latin):
formatõne. ⁊ coaptatõe uestim̃toꝵ. In ge¬
n̾e. scil. ne sint uestim̃ta nr̃a niiis p̾cio¬
sa. In qͣlitate. ne niis suit sb̾tilia ł mollia.
In colore. ue nimis suit nitida siue qͦlibet
se ꝯu̾satõĩs expetit fucata. In formatõne
pendẽtia. aut fluxa. ne nimis stricta. siue
qͣlib alio mͦ scd̾m secłi uanitatẽ detorta coa¬
ꝑtatio ad modũ portandi ꝑtin. Nam st̃
qͥdã stulti qͥ stultis plactẽ cũpietes qͥdam
artificio uestim̃ta sua cura se ꝯponũt. Al iiuͦ
maiori scurralitate ridiculose tnͣsitũt. Aliĩ
aut̾ ut pompã dese faciant explicant ea. et
qnͣtũ pst̾ latiꝰ distendũt. Alii ꝯtorq̃utes et¬
ꝯplectentes ĩuoluũt. Alii toto conamine
stringentes et sindentes ea. oĩa corꝑis sii
liniiam̃ta ĩu̾eꝯdissima q̃dã tͦͣꝓitudine aspi¬
cientib mim̾anda expomĩt. Allii iactando
⁊ uentilando pannos suos leuitatẽ m̃tis sue
ex ip̃a hĩtus sui mobilitate ostendũt. Alii

Expanded text:
formatione et coaptatione vestimentorum. In genere, scilicet ne sint vestimenta nostra nimis pretiosa. In qualitate, ne nimis sint subtilia vel mollia. In colore, ne nimis sint nitida, sive quolibet sae conversationis expetit fuscata. In formatione, pendentia, aut fluxa, nec nimis stricta, sive quolibet alio modo secundum saeculi vanitatem detorta. Coaptatio ad modum portandi pertinet, nam sunt quidam stulti qui stultis placere cupientes, quodam artificio vestimenta sua circa se componunt. Alii vero majori scurrilitate ridiculose transvertunt, alii autem ut pompam de se faciant, explicant ea, et quantum possunt, latius distendunt. Alii temecomplectentes involvunt. Alii toto conamine stringentes et findentes ea, omnia corporis sui lineamenta, inverecundissima quadam turpitudine aspicientibus numeranda exponunt. Alii jactando et ventilando pannos suos, levitatem mentis suae ex ipsa habitus sui mobilitate ostendunt. Alii
Abbreviated transcription (Latin):
turbidꝰ. Mollis significat lascimã. disso¬
lutꝰ negligẽtiã. tardꝰ pigritiã. citatꝰ in¬
ꝯstantiã. ꝓcax sr̾biam. turbidꝰ iragdiã
Nam ꝙ ĩ ordinati motꝰ corꝑis corrup¬
tõnẽ ⁊ dissolutõnẽ ĩdicent m̃tis suꝑius
iam demõstͣtũ ẽ. uͥ salomonis testimon

Expanded text:
turbidus. Mollis significat lasciviam, dissoturbidus. Mollis significat lasciviam, dissolutus negligentiam, tardus pigritiam, citatus inconstantiam, procax superbiam, turbidus iracundiam. Nam quod inordinati motus corporis, corruptionem et dissolutionem indicent mentis superius jam demonstratum est; ubi Salomonis testi
Abbreviated transcription (Latin):
Propt̾ea debent a matores religioĩs oꝑede
mõstͣre.qnͣtũ ip̃i t̾rena despiciant nec
carnẽ q̃ morit᷑a est cultu srsticioso ex co¬
igre s pompe ĩdum̃toꝵ moꝵ ornam̃ta
ante ferre uestim̃ta plus uilia ꝙͣ p̾ciosa.
plꝰ grossa ꝙͣ sb̾tilia. płꝰ asꝑa ꝙͣ mollia. plꝰ
fusca ꝙͣ nitida. plus neglecte ꝙͣ accura¬
te ꝯposita uł adaptata amare. qͣtinꝰ sinõ
tatõnẽ. Pot̾ant hec fortassis beniuolenti¬
b ad eruditõnẽ modestie ⁊ huilitatis su¬
ffic̾e. S scio duros ⁊ rebelles anmos nͥ¬
al adħuc mordatõrib lupatis. frenati
fuerit. nõ faciłe a uia pristim. a erro¬
ris declinare. Quos qͥdẽ oportet ĩcũtis
ĩcũctis obseruantiis usq ad inguẽ st̾i¬
g̾e ⁊ ut nlłus deuiandi locus t̾giu̾satoĩ
reliqtur ad signa singła uestigia de
agendi ⁊ hñdi modũ. Hic sex modis re¬
p̾hẽsibił̾ ĩuenit᷑. scil si est au̾ mollis aut
dissolutꝰ. aũ tardꝰ. aut citatꝰ auͥ ꝓcax au̾

Expanded text:
Propterea debent amatores religionis opere demonstrare quantum ipsi terrena despiciant, nec carnem quae moritura est cultu superstitioso excolere, sed pompae indumentorum, morum ornamenta anteferre. Vestimenta plus vilia quam pretiosa, plus grossa quam subtilia, plus aspera quam mollia, plus fusca quam nitida, plus neglecte quam accurate composita vel adaptata amare, quatenus si ntationem. Poterant haec fortassis benevolis ad eruditionem modestiae et humilitatis sufficere, sed scio duros et rebelles animos, nisi ad haec mordacioribus lupatis frenati fuerint, non facile a via pristini erroris declinare. Quos quidem oportet in cunctis observationibus usque ad unguem stringere, et ut nullus deviandi locus tergiversationi relinquatur, ad singula vestigia detagendi et habendi modum; hic sex modis reprehensibilis invenitur, scilicet, si est aut mollis, aut dissolutus, aut tardus, aut citatus, aut procax, aut
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tis m̃fn̾i et̾nałr cruciandꝰ sepelt᷑ Qd
bysso mollicies repͥhẽditur: Cũ gͦ car¬
ni sue ⁊ ĩ purpura decorẽ ⁊ ĩ bỹssomo¬
lliciẽ adbibuisse dicit᷑ ꝓculdubio sr̃b
sinul ⁊ lux᷑iosus fuisse ꝯꝓbat᷑. Quigͦ
corꝑi suo pͥꝰ illicite fom̃ta uitioꝵ exhi¬
buit. iuire pt modũ hũc cruciandũ flã¬
ma corm̃toꝵ accepit. Et cñ diuesiste
ñ dũ ꝓpͥis reb abrenũtiau̾at. s qr in
ħis q̃ psidelut dẽꝑantiã feruare uo¬
m̾uit. ꝙ putamꝰ isti faciũt qͥ apͥa nõ
hñtes. alienã elemosinã cułtui snecla

Expanded text:
d bysso nisi mollities reprehenditur? Cum ergo carni suae et in purpura decorem, et in bysso mollitiem adhibuisse dicitur, procul dubio superbus simul et luxuriosus fuisse comprobatur. Qui ergo corpori suo prius illicite fomenta vitiorum exhibuit, jure postmodum hoc cruciandum flamma tormentorum accepit. Et tamen dives iste nondum propriis rebus abrenuntiaverat, sed quia in iis quae possidebat temperantiam servare nomeruit, quid putamus isti facient, qui propria non habentes alienam eleemosynam cultui sua
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑrexerĩt qi turbo tẽpestatis puluẽ ꝯcica¬
nt ⁊ ip̃i filii tenebraꝵ. illd̾ lum̃ foris oculis
hoĩm sb̾trahũt. ꝙ intꝰ cecata m̃te ꝑdid̾¬
unt. Est tũ ĩ qͦ deeis ⁊̾ ĩ p̾sentiuita uin
planandã uiam ꝑedib nr̃is lutũ plat̾e¬
lti ⁊ uecordes młrib ĩmo m̾t̾cib studia
sua auferũt ⁊ tauto dedecore qnͣta super¬
stitõne cũ hĩtu pene sexũ mũtau̾nt.. Ilii t̃
nulle modi qͥb hoĩes uanissimi ⁊ suꝑsticiõ¬
sissimi spectacłm de se ĩtuentib p̾b̾e ꝯcupi¬
scũt. S hec om̃ia seruus dei magna deb
ꝯstantia despic̾e. cũ uideat ulłos nͥ stultos
⁊ irrisione dignistinos studiis tanss deser¬
uire. hec enĩ omĩa u̾e religioni ꝯtͣriast̾
tũ a religione aliem sint patenter ostẽd.¬
unt. S grã dei om̃s qui modo ĩ religioẽ
ꝯstituti talib student ⁊ ꝑ hecꝰ om̃ib ma

Expanded text:
rexerint, quasi turbo tempestatis pulverem concitant, et ipsi filii tenebrarum illud lumen foris oculis hominum subtrahunt, quod intus caecata mente perdiderunt. Est tamen in quo de eis etiam in praeomplanandam uiam pedibus nostris lutum platelti et vecordes, mulieribus, imo meretricibus studia sua auferunt, et tanto dedecore quanta superstitione cum habitu pene sexum mutaverunt. Alii sunt mille modi quibus homines vanissimi et superstitiosissimi spectaculum de se intuentibus praebere concupiscunt. Sed haec omnia servus Dei magna debet constantia despicere, cum videat nullos nisi stultos et irrisione dignissimos studiis talibus deservire. Haec enim omnia ventum a religione alieni sint, patenter ostendunt. Sed gratia Dei omnes qui modo in religione constituti talibus student, et per ha
Abbreviated transcription (Latin):
hõib cariores ⁊ honorabłiores existũt. Eat
gͦ nũt miseri ⁊ stulti ac oĩs honestatis
iguari. eant ⁊ comant panmos suos qͥ ñ
ĩ celligũt qmͣ uste ĩ uiris religiosam
uitam ꝓfessis. cultus p̾ciosaꝵ uestiũ re¬

Expanded text:
hominibus chariores et honorabiliores existunt. Eant ergo nunc miseri et stulti ac omnis honestatis ignari, eant et comant pannos suos, qui non intelligunt quam juste in viris religiosam vitam professis cultus pretiosarum vestium re
Abbreviated transcription (Latin):
Tolle molã mole farmã. demida tui ꝓ¬
tudinẽ. discooꝑi hui̾ũ. reuela crura. tnͣ¬
si flumina. qr ultͣ ñ uocab̾is mollis ⁊ te¬
nera. Qmͣ sit gͦ odibilis apd̾ dm̃ lascinia
⁊ ꝓcatitas ex hoc ꝓntẽt̾ ostẽdit᷑ qd̾ scͥptura
tam districtã aĩadu̾sionẽ ⁊ delectõnẽ arro¬
gantib ⁊ asptatẽ mollib suꝑuẽturã.¬
cõminat᷑. Hinc ẽ rursũ ꝙͣ eũdẽ psaiam

Expanded text:
Tolle molam, mole farinam, denuda turpitudinem, discooperi humerum, revela crura, transi flumina, quia ultra non vocaberis mollis et tenera . Quam sit ergo odibilis apud Deum lascivia et procacitas, ex hoc patenter ostenditur, quod Scriptura tam districta animadversione et dejectionem arrogantibus, et asperitatem mollibus superventuracomminatur. Hinc