comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
preteritis omissis de inceps qui non promonat
ad sacerdotium ex regiilis canonum nensm
credidimus inserendum idest qui in ali que
mine detecti sunt qui in famie not a asprile
quis celera aliqua perpublicam penitenõ
ad misisse confessisunt. quun here sim lapsũ
qui in heresim baptizari aut rebaptizatiesse nes¬
cimtur. qui sem& ipsos absciderunt. aut natuirili
defectu membrorum aut decisione aliquo
minus habere noscuntur. quisecunde ixorisc̃¬
iunctionẽ sortitist aut numerosa coniugia¬
frequentarunt quiuid ucm ueł marito re¬
lictam duxerunt aut corruptarum moritisurr̃
qui concubinas a fornicarias habuerĩ qu
seruili conditione obnoxii sunt qui ignotisini
quine offiti ł laici sunt qui secular miboe de¬
ditisunt qui curiȩ nexibus obligatsum qui
nes ciilitter arum s̃ qui nondum ad trigia aino

Expanded text:
iae oriretur. Praeteritis omissis, deinceps qui non promoveantur iae oriretur. Praeteritis omissis, deinceps qui non promoveantur ad sacerdotium ex regulis canonum necessario credimus inserendum: id est qui in aliquo crimine detecti sunt, qui infamiae nota aspersi sunt, qui scelera aliqua per publicam poenitentiam admisisse confessi sunt, qui in haeresim lapsi sunt, qui in haeresi baptizati aut rebaptizati esse noscuntur, qui semetipsos absciderunt, aut naturali defectu membrorum aut decissione aliquid minus habere noscuntur, qui 374 secundae uxoris conjunctionem sortiti sunt aut numerosa confrequentaverunt, qui viduam vel a marito relictam duxerunt, aut corruptarum mariti fuerunt, qui concubinas ad fornicationes habuerunt, qui servili 402 conditione obnoxii sunt, qui ignoti sunt, qui neophyti vel laici sunt, qui saeculari militiae deditii sunt, qui curiae nexibus obligati sunt, qui inscii litterarum sunt, qui nondum ad triginta annos
Abbreviated transcription (Latin):
in ceps non receperint aut apascha usque ad pen¬
te costenmissarum tempore in ecclesia non
predica uerit ex communi cationis sententiam
habebrt. XUIII
NON NULLI SACER DATES POSTDICTAMORA¬
TIO NEM DOMINICAM
Statim communi camt & poste abeno dictionẽ
in populodant quod de inceps interdicimus setra
& calicis benedictio in populum sequectur
demum corporis & sanguinis dñi sacra mentins¬
matur eouidolic& odine ut sacerdos & leura
to altaro communicont inchoro derus eet
rdꝰ populus. XUIIII
PERNI CIOSA CONSUFTUDO NEOVNCV¬
ts &icenda quae malorum statuta preceritu
omnem ecclesiae erdinemper turbauit. duma
ꝑ ambitum sacerdotia app&unt alii oblati
muneribus pontificatuo ad sumunt nonnilli
&iam sceleribus inplicati uel seculari nb¬
tie dediti indigni adhonorem summi aco
ordinis ꝑuenerunt dequorum scilic& casia
remotione oportuerat quidem statuendio
sed neperturbatio quamplurima ecdem

Expanded text:
inceps aut non receperit aut a Pascha usque ad Peninceps aut non receperit aut a Pascha usque ad Pentecosten missarum tempore in ecclesia non praedicaverit, excommunicationis sententiam habebit. XVIIINonnulli sacerdotes post dictam orationem Dominicam statim communicant, et postea benedictionem in populo dant, quod deinceps interdicimus, sed post  benedictio in populum sequatur, et tunc demum corporis et sanguinis Domini sacramentum sumatur, eo videlicet ordine ut sacerdotes et levitae ante altare communicent, in choro clerus, extra chorum populus. XVIII. Perniest reticenda, quae majorum statuta praeteriens omnem Ecclesiae ordinem perturbavit, dum alii per ambitum sacerdotia appetunt, alii oblatis muneribus pontificatum assumunt, nonnulli etiam sceleribus implicati vel saeculari militiae dediti indigni ad honorem summi ac sacri ordinis pervenerunt; de quorum scilicet casu atque remotione oportuerat quidem statuendum, sed perturbatio quamplurima Eccles
Abbreviated transcription (Latin):
honor patri dicatur . dauid propb&adicente.
adferte d̃o gloriam & honorem. & iohan¬
nes euangelista in apocalrpsin audiuit
uocem cȩlestis exercitus dicentium honor
& gloria dõ nostrosedenti inthrono. hac per
hoc he aduosic oportent interris dici sicut
in caelis. resonant uniuersis ietur ec desias¬
ticis hanc obseruantiam damusquam quis¬
quo preterierit communiones iacturam
habebit xui. Sunt quidam Qui infint
RE SPONSORIORUNI
Cloriam non dicint propt̃ quod interdum
in conuenienter resonat. sed haec discretio
est. utͦl a &is sequatur eloria intristioribus re¬
XVnpetatur principium. APOCALIOSIN INLI¬
BRIS MULTORUM CONCILIORUM.
auctoritas & sinodica scõrum presolum ro¬
manorum decreta io hannis euangelistae
ee pre scribunt & interdiuinos libros recipi
endum constituer̃ & qui aplurimi st̃ qui euis
auctoritatem non recipiunt. eaq: in ecclesia
dĩ predicare contemnunt. siquis eum de¬

Expanded text:
honor Patri dicatur, David propheta dicente: honor Patri dicatur, David propheta dicente: Afferte Domino gloriam et honorem: et Joannes evangelista in Apocalypsi audivit vocem coelestis exercitus dicentium: Honor et Gloria Deo nostro sedenti in throno: ac per hoc hain coelis resonant. Universis ergo ecclesiasticis hanc observationem damus, quam quisque praeterierit communionis jacturam habebit. XV. Sunt quidam qui in fine responsoriorum gloriam non dicunt, propter quod interdum inconvenienter resonat, sed haec est discretio, ut in laetis sequatur gloria, in tristioribus repetatur principium. XVI. Apocalypsim librum multorum conciliorum auctoritas et synodica sanctorum praesulum Romanorum decreta Joannis evangelistae esse praescribunt, et inonstituerunt: et quia plurimi sunt qui ejus auctoritatem non recipiunt atque in Ecclesia Dei praedicare contemnunt, si quis eum de
Abbreviated transcription (Latin):
limitate sunt. sicut igitur orationes lta & rm¬
nos in laudem dĩ compositos nullus nosti rum
ulterius in ꝓb& sed parimodo gallia spania¬
que caelebr& & cõmunicatione plectendi
qui imnos reicere fuerine ausi
si intepotibus quq reliquis idest helerd is iani¬
atinu uepropter errter gentili anagunt᷑
ommino aleluia non decantabitur
in quibus dla ptacerpisee & olus sicit & im illis¬
XIIII. HYMNUM QUOQUE TRIM PUERO¬
RUM IΝQUO UNI UERSA Caeli terreq
creatura dm̃ conlauda÷ &quẽ ecclesia
catholica pertotum obem diffus a celebrat
quidam sacerdotos in missa domini corum
dierum & in sollempnitaabus martirum
canero neglegunt pro inde hoc scinconciliũ
instituit peromnes ecclesias spanie uel gal¬
lie in omnium missarum sollemnitate idem
inpulpito. decant&ur communionem amis¬
suriqui & a ciquam huius ymni consu¬
&udinem nr̃am que difinitionem excesserint.
BVSDam Nuc usq gloria patriss&gloria &

Expanded text:
limitate sunt. Sicut igitur orationes ita et hymlimitate sunt. Sicut igitur orationes ita et hymnos in laudem Dei compositos nullus nostrum ulterius improbet, sed pari modo Gallia Hispaniaque celebret: excommunicatione plectendi qui hymnos rejicere fuerint ausi In temporibus vero reliquis, id est Calend. Januarii, quae propter errorem gentilitatis aguntur, omnino alleluia non decantabitur, in quibus etiam praeter piscem et olus, sicut et in illis. Hymnum quoque trium puerorum, in quo universa coeli terraeque creatura Deum collaudat et quem Ecclesia catholica per totum orbem diffusa celebrat, quidam sacerdotes in missa dominicorum dierum et in solemnitatibus martyrum canere negligunt: proinde hoc sanctum concilium instituit, ut per omnes ecclesias Hispaniae vel Galliae in omnium missarum solemnitate idem hymnus in pulpito decantetur: communionem amissuri qui et antiquam hujus hymni consuetudinem nostramque definitionem excesserint. busdam hucusque Gloria Patri, sed Gloria et
Abbreviated transcription (Latin):
cursicut hiiquos beatissimi doctores hilarius
atq ambro sius ediderunt quostamen quidam
specialit̃ reꝓbant pro eo quod descripturis scõrũ
canonum uel a postolica traditione non existunt¬
uares puunt ergo & illum himnũ ab ominibus
compositum que cotidie publico priuato¬
que officio infine omnium psalmorum dici
incarnexp̃o angeli cerinerunt gloria in ex¬
cel sis đo & interrapax hominibus bone
uoluntatis. reliqua que ibi secuntur eccle¬
si astice doctores conposuerunt. ergo nec ipsi
in ecclosus canendi sunt quia in scãrum scrip¬
turarum libris non inueniuntur: conponunt
ergo hrmni sicut conponuntur misse siue p̃
quibus si nulla decantetur inec desia uacant
officia ecde siastica ad mon& haec fieriatq
oraturti motheus a postolus dicens obsecro
igitur primo omnium fieri obsecrationesora¬
tiones postulationes gratiarum actiones ꝓom
nibus hominibus ꝓregibus & omnibus qui in sub¬

Expanded text:
tur, sicut hi quos beatissimi doctores Hilarius tur, sicut hi quos beatissimi doctores Hilarius atque Ambrosius ediderunt, quos tamen quidam specialiter reprobant pro eo quod de Scripturis sanctorum canonum vel apostolica traditione non existunt; respuant 372 ergo et illum hymnum ab hominibus compositum, quem quotidie publico privatoque officio in fine omnium psalmorum dicimin carne Christo angeli cecinerunt: Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis: et reliqua quae ibi sequuntur ecclesiastici doctores composuerunt. Ergo nec idem in ecclesiis canendus est quia in sanctarum Scripturarum libris non est? Componuntur ergo hymni, sicut componuntur missae sive prquibus si nulla decantetur in ecclesia, vacant officia omnia ecclesiastica. Admonet haec fieri atque hortatur Timotheum Apostolus dicens: « Obsecro ergo primo omnium fieri obsecrationes, orationes, postulationes, gratiarum actiones pro nibus hominibus, pro regibus et pro omnibus qui in sub
Abbreviated transcription (Latin):
pircibus roborauit quod & a nobis omnibus ut
autquilib& exordine clericorum fuerit repper¬
dis quiarbitrium suum huic constieutioni exsti¬
n& proferendum odinissui officiion carere
uogiur & communione eiusdem pasche priu&¬
FEVSVSDAM QCIOQUE SPANIARUM EELESIS
audes post a postolum decantant prius quam
euangelium predic&ur dumcanones p̃cipiant¬
post apostolum non laudes sed ou angelium
ad nun ciare presumptio est enim ut ante ponan¬
tur eaque sequi debeant nam laudes ideo euan
gelium p̃dicatur circa om̃s igitus sacerdotes
sic ardo de in ceps d&ineatur ex cõmunicatio¬
ET SALUATORIS IT. apostolorum habemus
exemplum nam &ipsed ñs rmnum dixisse
& rmno dicto exierunt inmontem oliu&i
& paulus apostolus scripsit adephesios dicens
implemini spũ loquentes uobis inpsalmis & hrm¬
nis & ccnticis spicalibus: & qui aꝰ non nullirm¬
ni humano studio in laudẽ di atq apostolorum
& martyrum eriumpbos compositiesse noscun¬

Expanded text:
partibus roboravit, quod et a nobis omnibus ut partibus roboravit, quod et a nobis omnibus ut aut quilibet ex ordine clericorum fuerit repertus, qui arbitrium suum huic constitutioni aestimat praeferendum, ordinis sui officio carere cogatur et communione ejusdem paschae prisdam Hispaniarum ecclesiis laudes post Apostolum decantantur priusquam Evangelium praedicetur, dum canones ppost Apostolum non laudes sed Evangelium annuntiare, praesumptio est enim ut anteponantur ea quae sequi debent. Nam Laudes ideo Evangdicatur circa omnes gentes. A sacerdotibus hic ordo deinceps retineatur, excommunicatioet Salvatoris et apostolorum habemus exemplum, nam et ipse Dominus hymnum dixissehymno dicto, exierunt in montem Oliveti: et Paulus apostolus ad Ephesios scripsit dicens: Implemini Spiritu loquentes vos in psalmis et hymnis et canticis spiritualibus. Et quia nonnulli hymni humano studio in laudem Dei atque apostolorum et martyrum triumphos compositi esse noscun
Abbreviated transcription (Latin):
stipendi a sua perdunt indelabentium basilica¬
rum ruine non reparantur. quia auaritia saces¬
dotali omnia auferuntur ꝓquacre constituti:
apresenti concilio episcopos itadiocesuas regert
ut nihil exearum iure presumant auferre sed
iuxta priorum auccoritatem conciliorumtam
presumptum extiteritꝑ concilum restaure
a pellantibus aut ipsis conditoribus aut certe p¬
pinquis eorum siiam illi asaeculo discesserions
no uerini auiem conditores basillicapeam anreb

Expanded text:
stipendia sua perdunt. Inde labentium basilicastipendia sua perdunt. Inde labentium basilicarum ruinae non reparantur: quia avaritia sacerdotali omnia auferuntur. Pro qua re constitutum est a praesenti concilio episcopos ita diocaeses suas regere, ut nihil ex earum jure praesumant auferre: sed juxta priorum auctoritatem Conciliorum, tam praesumptum exstiterit, per Concilium restauretur: appellantibus aut ipsis conditoribus, aut certe propinquis eorum, si jam illi a saeculo discesserunt. Noverint autem conditores basilicarum, in reb
Abbreviated transcription (Latin):
& quia sacerdo tesa xp̃o administerium salu¬
tis electi sunt ibi consentiant regibus fieri iudi¬
ces ubi iure iurando sub plicii indulgentia ꝓmit¬
titurnon ubi dis criminis sententia preparatur
Si quis ergo sacerdotum contra hoc cõmune con¬
sultum discussot inalienis periculis extiterit sit
reus effusi sanguinis aput xp̃m &aput ecclesiam
ꝑd at ꝓprium gradum xxxIi
Ideo que dum con spiciunt iudices ac po¬
testa tes pauperum oppressores existere pna
eos sacerdotali admonitione redarguam
& si contempserint emendari eorum in solen¬
tiam regi is auribus intiment ut quossacerdot ili
ad monitio non flect ad iusticiam regalis potela
ah inꝓbatate coerceat. Siquis aut̃ ep iscoporim
id neglexerit concilio reuserit. xxxiii
AUARITIA RAOR CUNETORUM ISI.¬
malorum cuiussicis &iam sacerdotum montes
licas construunt oblationes conscribunt
cerdotes haec auferunt atq in usds suos ẽuer¬
tunt hde est quod cultores sacrorum deficium di

Expanded text:
Et quia sacerdotes a Christo ad ministerium saluEt quia sacerdotes a Christo ad ministerium salutis electi sunt, ibi consentiant regibus fieri iudices, ubi iureiurando supplicii indulgentia promittitur, non ubi discriminis sententia preparatur. Si quis ergo sacerdotum contra hoc commune consultum discussor in alienis periculis extiterit, sit reus effusi saperdat proprium gradum. XXXIIideoque dum conspiciunt judices ac potentes pauperum oppressores existere, prius eos sacerdotali admonitione redarguant; et si contempserint emendari, eorum insolentias regiis auribus intiment, ut quos sacerdotalis admonitio non flectit ad justitiam, regalis potestas ab improbitate coerceat. Si quis autem episcoporum id neglexerit, concilio reus erit. XXXIIIAvaritia radix cunctorum malorum: cujus sitis etiam sacerdotum mentes licas construunt, oblationes conscribunt; sacerdotes haec auferunt, atque in usus suos convertunt. Inde est quod cultores sacrorum deficiunt, dum
Abbreviated transcription (Latin):
episcopoium orarium anolum & bucdlum
si prbi orarium explan&am sidiaconus orariũ
& allam. si subdiaconus patenam & calicem
sic & reliqui gradus reporatione sui recipi¬
ant. que cum odinarentur ꝑceperant .xxuiii
Uelquilib& exoadine clericorũ magos aut
ariispices aut ariolos autcerte augures uel
sortilogos uel eos quiꝓfitentur artem aliquã
aut aliquos eorum similia exercentes consu¬
lere fuerit deprehensus ab honore dignitatis
suȩ depositus monasterii penam excipiat ibi¬
que ꝑ p&ua penitentia deditis scelus admis¬
sum sacrilegiiluat.
CONFINITIMI OSTIUMSACIRDOTES P̃ĨTOS
Qui a regia potestate licentiã acceperint¬
aut quodlib& mandatum ad gontem extraneã
occulte accipere uel di regȩre. non presumant
qui autem depre henditur atq: conuincitur.
denunciatus principiaput concilium cogdu
anim aduersionem ultabitur. SEPRIÑ CI¬
PES CONTRA QUOS LIBET MAIES. XXXI¬
tatis ob noxios sacerdo tibus negotiasua cõnti tunt

Expanded text:
episcoporum orarium, annulum et baculum; episcoporum orarium, annulum et baculum; si presbyter, orarium et planetam; si diaconus, orarium et albam; si subdiaconus, patenam et calicem; sic et reliqui gradus ea in reparationem sui recipiant, quae cum ordinarentur perceperant. XXIX. Dvel quilibet ex ordine clericorum, magos aut aruspices aut ariolos aut certe augures vel sortilegos vel eos qui profitentur artem aliquam, aut aliquos eorum similia exercentes, 377 consulere fuerit deprehensus, ab honore dignitatis suae depositus monasterii poenam excipiat, ibique perpetuae poenitentiae deditus scelus admissum sacrilegii, luat. Confinitimi hostium sacerdotes, praeter eos qui regia potestate licentiam accepere, quodlibet mandatum ad gentem extraneam occulte accipere vel dirigere non praesumant: qui autem deprehenditur atque convincitur, denuntietur principibus, apud concilium condigna animadversione multabitur. Qui pes contra quoslibet maiestatis obnoxios sacerdotibus negocia sua committunt.
Abbreviated transcription (Latin):
XXX. IENORANTIA MATER CUNETORŨ IRRORŨ
leccioni exortationi doctrine semper ꝑmane
in his. Sciant igitur sacerdo tes scripturas
scãs &canones ut omne opus eorum in p̃dicco¬
tio ne & doctrina consistat adq: edificent
cunctos tamfidei scientia quam aperum dis¬
UI CIpLINA. QUANDO PRES BR̃S INDARROCHIIS
ORDINANTUR. Li hellum officialẽ asacer¬
dotesuo accipiant ut ad ecclesias sibidepu¬
tatas instructi succedant. Neper ignorantiam
&iam ipsis diuinis sacramentis offendant. Ita
ut quando ad l& anias uel ad conciliũ uene¬
rint rationẽ ep̃osuo reddant qualit̃ susceptũ
officium celebrent ułbaptꝵ eto XXIIii
constitiiuntur opart& eos ꝓfessionem ep̃o suofacere
ut caste &yure uiuant subditimore uedumeos
talis ꝓfes sio alligat uitae scãẽ disciplinã re
SIAGRADU SUO. iniuste delectus insecunda
sinodo in nocens repperiatur non potest eẽ
quod fuerat nisi gradus amissos recipiane qđ
siep̃s fuerit recipiat coram altario demanu

Expanded text:
. Ignorantia mater cunctorum errorum lectioni, exhortationi et doctrinae, et: semper permane in his. Sciant igitur sacerdotes scripturas sanctas et canones, ut omne opus eorum in praedicatione et doctrina consistat, atque aedificent cunctos tam fidei scientia quam operum dis dando. Quando presbyteres in parochias ordinantur, libellum officiale a sacerdote suo accipiant, ut ad ecclesias sibi deputatas instructi succedant, ne per ignorantiam etiam ipsis divinis sacramentis offendant, ita ut quando ad litanias vel ad concilium venerint, rationem episcopo suo reddant qualiter susceptum officium celebrant, vel baptizant. XXVII. constituuntur, oportet eos professionem episcopo suo facere, ut caste et pure vivant sub timore Dei, ut dum eos talis professio alligat, vitae sanctae disciplina retisi a gradu suo injuste dejectus in secunda synodo innocens reperiatur, non potest esse quod fuerat nisi gradus amissos recipiat, ut si episcopus fuerit recipiat coram altario de manu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbatissimo seniori quem & magistrum doc¬
trine & testem uite habeant: quodsi aliqui
exhis pupilli existunt sacer dotali tutela
foueantur ut & uitaeorum acriminibus
intactasit &res ab iniuria inphorum.
Oui autem hispreceptis resulta uerint mo¬
nasteriis deputentur ut uagantes animi
& superbi seueori regulu distringantur.

Expanded text:
probatissimo seniori, quem et magistrum discprobatissimo seniori, quem et magistrum disciplinae, et testem vitae habeant. § 1. Quod si aliqui ex his pupilli existunt, sacerdotali tutela foveantur, ut et vita eorum a criminibus intacta sit, et res ab injuria improborum. Qui autem his praecentis resultaverint, monasteriis deputentur, ut vagantes animi et superbi severiori regula distringantur.
Abbreviated transcription (Latin):
ut mundi coriore purgatiment possimus ad
sacrificium ap̃i digni accedere & dm̃ꝓdelic¬
cis omnium deprecari. xXii
QUAM UIS CORSCIINTIAM PUNAM
APUD DNI
Nos haber oporteat tam̃ apud homines fañ
opoimam custodire conuenit ut iuxta precep¬
tum a postolicum nontantum coramđo sed &ua
icoram hominibus uitae scae testimoniũ habe¬
amus qui aamenimhiuuis que sicerdotum ñ mo¬
dicum scandalum creauerunt dum in conuer
suo habere ut &do placeant ꝑ conuersacionẽ
bonam & ecdesiae ꝑ obtimam famam.
Antistites it apres biteres atq louite quos forte
infirmitas aue &atis graua in conclaui epĩ
nare nonsinit ut &idem incellel issuis tes¬
tes uitȩ̨ habe ant uitamq suam sicut nomi¬
nena & meritis teneant. XX IIII
IN MALUM
Nihilenĩ incercius quam uita aduliscentiũ
obhoc conitituendum oportuit ut siqui in
dero puberes aut ad uliscentes ex istunc
om̃s in uno condaui atrii commorentur
ut lubrxe aatis annos non in luxoria sed¬
in disciplinis ecde siasticis agant. Deputati

Expanded text:
ut mundi corpore, purgati mente possimus ad sacrificium Christi digni accedere, et Deum pro delictis omnium deprecari. XXI. Quamvis conscientiam puram apud Deum nos habere oporteat, tamen et apud homines famam optimam custodire convenit, ut juxta praeceptum apostolicum non tantum coram Deo, sed etiam coram hominibus vitae sanctae testimonium habeamus; quidam enim hucusque sacerdotum non modicum scandalum creaverunt, dum in accusasuo habere, ut et Deo placeant per conscientiam puram et Ecclesiae per optimam famam. antistites ita presbyteres atque levitae quos forte infirmitas aut aetatis gravitas in conclavi episcopi manere non sinit, ut et idem in cellulis suis testes vitae habeant, vitamque suam sicut nomine ita et meritis teneant. XXIV. Dein malum, nihil enim incertius quam vita adolescentium; ob hoc constituendum oportuit, ut si qui in clero puberes aut adolescentes existunt, omnes in uno conclavi atrii commorentur, ut lubricain disciplinis ecclesiasticis agant, deputati
Abbreviated transcription (Latin):
cono quiminister eorum est: Vn pͥnigitur
orarium oport& leuitam b &are insinistra
umera ꝓpt̃ quod orat. Id est prȩdicat
dexteram autem partem oport& habere
liberam ut expeditus administerium sacer¬
dotale discurrat. Caueant igitur amodo
leuite geminum uti orarium. sed unũ tan¬
tum & purum nec ullis coloribus aut auro
ornatum xli
ONNES CLERICI UELLICTORIS SICUT LIUIIT¬
INEERIUS ET SACER DOTES A&unso
superius toto capite inferius solam circuli
coronam relinquant. non sicut huc usque
ingallitiae partibus facere lectores uiden¬
tur quiꝑlixis ut laici comis in solo capitis
apice modicum circulum tandunt.
Ritus enĩ iste inspaniis huc usq: her&ico¬
rum fuit unde opare& ut amput ando
ecłe scandalo hoc signum de decoris
auferatur & una consura uel habitus sicut
cotius spanie est usus qui autem hoc non cus¬
todierit fidei catholicae reuserit xlii
semine nulla tenais habit& nisitantum
mater & soror filia uł amita in quib: ꝑso¬

Expanded text:
cono qui minister eorum est? Unum igitur cono qui minister eorum est? Unum igitur orarium oportet levitam gestare in sinistro humero, propter quod orat, id est praedicat, dexteram autem partem oportet habere liberam, ut expeditus ad ministerium sacerdotale discurrat: caveant igitur amodo levitae gemino uti orario, sed uno tantum et puro nec ullis coloribus aut auro ornato. XLIOmnes clerici vel lectores sicut levitae et sacerdotes, detonso superius toto capite, inferius solam circuli coronam relinquant, non sicut hucusque in Gallaeciae partibus facere lectores videntur, qui prolixis ut laici comis in solo capitis apice modicum circulum tondunt, ritus enim iste in Hispaniis haereticorum fuit; unde oportet ut pro amputando Ecclesiae scandalo hoc signum dedecoris auferatur, et una sit tonsura vel habitus sicut totius Hispaniae est usus. Qui autem hoc non custodierit fidei catholicae reus erit. XLIfeminae nullatenus habitent, nisi tantum mater et soror, filia vel amita, in quibus perso
Abbreviated transcription (Latin):
eoũ conibentia confirm& qͣuia si cut. paulus¬
a postolus ait. dignus est ope rarius merce desua
iibus uite. Indigentibus & maxime his
quibus resti tuenda uicintudo est quicumq
ergo fi delium de fultatibus suis ecde si ac
aliquid de uotione ꝓpria contuler me.
sifor te ipsi aut filii eaium redacti fuerint
adinopiam ab eccdem ocde sia suffragium
ute ꝓtemporis usupercipiant. Sienĩ de¬
ncis uel monachis seuperegrinis aucqualibe¬
ne cessitatem sustinentibus ꝓsolo religionis
in tuitu in usures eccle si astice largiuntur
quanto magis consulondum est quib: re¬
tributio iusta deb&ur XXXVIIii
NON NULLI DIACONES INTANTAD
erum punc suꝑbiam udẽ se presbiteris an¬
teponant acque in primo choro ipsipriores
stare presumant. prbt in secundo choro cons¬
titu tis ergo ut sub lilmores sibi pres biteros ae¬
nos cant. tam hii quam illiꝰ mn utroq choro
consistant. xl.
licere nec presbitero utiquanto magis dia¬

Expanded text:
eorum conniventia confirmetur quia sicut Paueorum conniventia confirmetur quia sicut Paulus ait: « Dignus est operarius mercede sua ium 379 indigentibus et maxime his quibus restituenda vicissitudo est: quicunque ergo fidelium de facultatibus suis Ecclesiae aliquid devotione propria contulerint, si forte ipsi aut filii eorum redacti fuerint ad inopiam, ab eadem Ecclesia suffragium vitae pro temporis usu percipiant. Si enim clericis vel monachis seu peregrinis aut quamlibenecessitatem sustinentibus pro solo religionis intuitu in usum res ecclesiasticae largiuntur, quanto magis consulendum est, quibus retributio justa debetur! XXXVIII. Nonnulli diacones in tantam erumpunt superbiam, ut sese presbyteris anteponant, atque in primo ipsi priores stare praesumant, prtitutis: ergo ut sublimiores sibi presbyteros agnoscant, tam hi quam illi in utroque choro consistant. XL. licet nec presbytero uti, quanto magis dia
Abbreviated transcription (Latin):
Quicuriatis ipiscopus ALTINIUS IpiSCOΡI DIO¬
CISI PIR TRIGINTA ANINOS SI NI ALICCIA
inar pellacione possederit quia secundum iuslegis
eius iam uid&ur esse dio cessis ad mittenda
Non est contraeum actio reposcendi sed hoc intra
unam ꝓuinciam extrauero nullo modo nedum
dio ceses defenditur ꝓuinciarum termini confun¬
dantur XXX V
tricennales possessio tollit it a territorii c̃uentũ
non ad mittit. Ideoq basilicae quae noue condite
sueritꝰ ad eum ꝓcul dubio epis copum ꝑtinebunt
cuius conuentus eẽ confiterit. Xxxiii
IpIS COPUM PERCUNETAS DIO EESES PARRO¬
CHIAS QU ESUAS SINGULOS ANNOSIRE
oport& ut ex qui rat qđ unaquaq basilica
inreparationem su indige at quod siipse aut
langore detentiis aut aliis occupationibus in pli¬
cacus id explere ne qui uerit. presbiceres ꝓba¬
biles autdiaconas mittat quireditus basilicarũ
&reparationos & ministrantium uitam inqui
ꝓmiserint ꝓmissis solucionem eos ex soluere opor¬
tebit itautid ad concilium piunciale deductũ

Expanded text:
Quicunque episcopus alterius episcopi dioecesim per triginta annos sine aliqua interpellatione possederit, quamvis secundum jus legis ejus non videatur esse dioecesis, admittenda non est counam provinciam, extra vero nullo modo, ne dum dioecesis defenditur provinciarum termini confundantur. XXXV.tricennalis possessio tollit, ita territorii conventum non adimfuerint, ad eum procul dubio episcopum pertinebant, cujus conventus esse constiterit. XXXV. Episcopum per cunctas dioeceses, parochiasque suas per singulos annos ire oportet, ut exquirat quid unaquaeque basilica in reparationem sui indiget, quod si ipse aut languore detentus, aut aliis ocupationibus implicatus id adimplere nequiverit, presbyteros probabiles aut diacones mittat, qui et redditus basilicarum et reparationes et ministrantium vitam inquirpromiserint, promissi solutionem eos exsolvere oportebit, ita ut id ad concilium provinciale deferatur, ut
Abbreviated transcription (Latin):
noctis ipsius sacramentum sallem nit haec
bene dicimus ut sacre resurrectionis xp̃inis
terium quod tempore huius uotiue noctis
aduenit in benedictione scĩ ficoti luninis
suscipiamus & quia haec obseruatio ptr
tarum loca terrarum regionesq spamȩnũs
nulli autẽ in pune erie qui haec statuta con¬
tem serit sed patirũ regulis subiacebe¬

Expanded text:
noctis ipsius sacramentum solemniter haec benedicimus, ut sacrae resurrectionis Christi mysterium, quod tempore hujus votivae noctis advenit, in benedictione sanctificati luminis suscipiamus; et quia haec observatio per multarum loca terrarum regionesque Hispaniae nulli autem impune erit qui haec statuta contempserit, sed paternorum regulis subjaceb
Abbreviated transcription (Latin):
NOH NULLI SACERDOTUM ꝑSPANIAS RES¬
PERVNTUR Quidominicam orationen
quam saluatoa noster dociut & precepis non
cotidie sed tantum die dominicadicum & quia
sine intermissione oremiis apostolds docuit qua¬
liter autem oremus xp̃s p̃cepit dicens. Cumait̃
oratis dicite pater nr̃quies incelis. quo modo
ergo cotidie non dr̃ quod sine in t̃missio
dici iub&ur nam intantum cotidie haecorato
dicenda est ut & ipsotitulo ugdir dum
uocatur oratio cotidiana siceam sc̃i patres
noncupauerunt quod &iam interdoctoros
quorum in lustris doctrina est inuenitur
scis quio peciprianus dicit itaq: ineratione
dñica panem nr̃m id est xp̃m darinob cotidie
p&imus ut qui in xp̃o manenus & uiiumus
a scificatione & corpore eius non secedemus
Sc̃s hilarius dicit panem nr̃m cotidianum da nob
odio quid enim tamuult ds̃ quam ut cotidi
⁊psh ibit& in nobis qui esp̃inis iacua parus de caelo¬

Expanded text:
Nonnulli sacerdotum per Hispanias reperiuntur qui dominicam orationem quam Salvator noster docuit et praecepit, non quotidie sed tantum die Dominica dicunt, et quia ut sine intermissione oremus Apostolus docuit; qualiter autem oremus Christus praecepit dicens: Cum autem oratis, dicite: Pater noster, qui es in coelis: quomodo ergo quotidie non dicitur quod sine intermissione dici jubetur? nam in tantum quotidie haec oratio dicenda est, quantum et ipso titulo utitur dum vocatur oratio quotidiana; sic enim eam sancti Patres nuncupaverunt, quod etiam apud doctores quorum illustris doctrina est invenitur. Sanctus quippe Cyprianus dicit: Itaque in oratione dominica panem nostrum, id est Christum dari nobis quotidie petimus, ut qui in Christo manemus et vivimus a sanctificatione et corpore ejus non recedamus. Sanctus Hilarius dicit: Panem nostrum quotidianum da nobis hodie: quid enim tam vult Deus quam ut quotidie Christus habitet in nobis, qui est panis
Abbreviated transcription (Latin):
uitio detenentur sieis quod xp̃i ana religio
u&at ad omini sinponitur ut sieos deec
desia excusatas tollant ꝓculpa quaere¬
missa est ad fligere autcedere forrasse
prae sumpseru&ad ec deslam lterato con¬
fugerint nulla tenus a sacerdote reddantur
nisi praetium offeratur ac detur. quod man¬
cipia ipsaualere ꝓnunti auerit iuxta taxatione
xpianis quoq: omnibus interdicimus neuidae¬
orum coniugus misceantur qua esi fecerint usq
ad sequaestration quisquae ille est communione
pellatur idestxp̃ianis conuiuia inordicimus
iudaeorum in quibus si foete fuisse ꝓbantur anno

Expanded text:
vitio tenentur, si eis quod Christiana religio vitio tenentur, si eis quod Christiana religio vetat a dominis imponitur, aut si eos, quos Ecclesia excusatos tollet, pro culpa quae remissa est affligere vel caedere fortasse praesumpserint, et ad ecclesiam iterato confugerint, nullatenus a sacerdote reddantur, nisi pretium offeratur ac detur quod mancipia ipsa valere constiterit juxta taxationem. Christianis quoque omnibus interdicimus, ne Judaeorum conjugiis misceantur; quod si fecerint, usque ad sequestrationem, quisquis ille est, a communione repellatur. Item Christianis convivia interdicimus Judaeo
Abbreviated transcription (Latin):
depatro ciniis quorum cumq: nooffitium impleant
praetendunt asacerdotes suos subhuius modi causa
musa aestimant. ꝑ in oboedientia contemnen¬
dos interreliquos canonicas lericas nealicentia.
alii uicientur nullatenus habeantur neque exreb
e cclesi asticis cumcanonibus stipendia aut munera
ulla percipiant.
asacerdotibus non alienandis nec per contractus
inutilis obligandis priorum canonum statuta ser¬
uentur ut nob ꝑnullas contractus res ecdesiasticas
alienare aut in utilit̃ liceat obligare ea &iam quae
derebus ecdesasticis ab ante cessoribus. alienata
uel quibus cumque instrumontis in utiliter indis¬
pendio ecclesiae &obligata noscuntur & intratri¬
cennaria temporare p&itio subp&it qua eatas
suffragante iustitia perpublicum autelictorum
uidicium reuocentur quod sihis qui repi ec¬
denasticam ten& ad monitus iuditium de
di nauerit quo usq aut adis cusionẽ ue¬
xiii Demancipis xp̃ianis quae in iudae orum ser¬

Expanded text:
de patrociniis quorumcunque ne officium impleant de patrociniis quorumcunque ne officium impleant praetendunt, ac sacerdotes sub hujusmodi causa existimant per inobedientiam contemnendos, inter reliquos canonicos clericos, ne hac licentia alii vitientur, nullatenus habeantur, nec ex rebus ecclesiasticis cum canonicis stipendia aut munera ulla percipiant. a sacerdotibus non alienandis, nec per contractus inutiles obligandis priorum canonum statuta serventur: ut nobis per nullos contractus res ecclesiasticas alienare aut inutiliter liceat obligare. Ea etiam quae de rebus ecclesiasticis ab antecessoribus alienata vel quibuscunque instrumentis inutiliter in dispendium ecclesiae obligata noscuntur, et intra tricennaria tempora repetitio suppetit, quae acta sunt suffragante justitia per publicum aut electorum udicium revocentur. Quod si is qui rem ecclesiasticam tenet aclinaverit, quoadusque ad discussionem veDe mancipiis Christianis quae in Judaeorum ser
Abbreviated transcription (Latin):
dimus ut in epi discussione consistant. dehis qui
inciuitatosua acterr&urio cansistent &talisunt
ordine sdciatiutrum ignoranter ad inlicita con¬
iugia uenerint aut percontomac na quaesunt
interdicta prae sumpserinc. quia sicut his quis
ignorantiam lapsi sunt subueniuntur. Ita illis
quibus prius patrum statuca in notitiam uenerunt
qui que &iar contra sacerdo cum incerdicta intali
ꝑmuxtione ueria tur priorum canonum in omnib
statuta seruentur ut non prius ad communione
recipiantur:¬
quam incesti adulterium sicut scribtum est separa¬
tione sanauerint. Quia in legedm̃ manifeste legitur
Maledictus quid ormii cumuxore patris sui. Cuo
priuigna uel iixoro suae sororem: & reliqua his
similia quosit ut quosds̃ maledixit. nos nis
emendatus bene dicere nom porsumus
xi Siquis clerici ministeria suscepta quacumq occasi¬
one agere sicut & reliqui de tractant. excusatione

Expanded text:
dimus, ut in episcopi sui discussione consistant. De his qui dimus, ut in episcopi sui discussione consistant. De his qui in civitate sua aut territorio consistunt et tali sunt ordine sociati, utrum ignoranter ad illicita conjugia venerint, an per contumaciam quae sunt interdicta praesumpserint, quia sicut his qui per ignorantiam lapsi sunt subvenitur, ita illis quibus prius Patrum statuta in notitiam venerunt, quique etiam contra sacerdotum interdicta in tali permixtione versantur, priorum canonum in omnibus statuta serventur: ut non prius communione recipianturquam incesti adulterium, sicut scriptum est, separatione sanaverint; quia in lege Domini manifeste legitur: Maledictus qui dormierit cum uxore patris sui, cum privigna vel sorore uxoris suae, et reliqua his similia: quo fit ut quos Deus maledixerit nos nisi emendatos benedicere non possumusi qui clerici ministeria suscepta quacunque occasione agere sicut et reliqui detrectant, et excusationem
Abbreviated transcription (Latin):
un& ehis quicon cubinis filius habent &uxores leg¬
timas habuerint aut defunctis ixoribus sibi con¬
cubinas publicae crediderint sociandas id obseruandum
essecensuimus. Vt sicut eos quiiam sunt derici
perignorantiam ordinati non remoueamus iastatuimus
ueniunt aiti quibus patrum statuta sacerdotali
praedicatione antea in notitia non uenerunt
ita pronouitate conuersionis acfideisuae credidimus
consulendum ut contracta hucusq huius modi
coniugia non soluantur. sedin futurum quod de
incestir coniunctionib: in anterioribus canonibus
interdictian est obseru&ur. Idest ut nequis sibi¬
sub coniugi nomine sociare prae sunat. relictam
patris filiam ix ore rrelictam. fratris sororemitxo¬
res consobrinam aut subrinam relictam auu neub
uel patrui. quods qui in hoc incestiad ulterio po¬
tius quam coniugia fuerini sociati quae diuse non
sequestrauerint a communione eclesiastica re¬
pellangir Illud quoque adiciendumesse credi¬

Expanded text:
De his qui ex concubinis filios habent et uxores legiDe his qui ex concubinis filios habent et uxores legitimas habuerunt, aut defunctis uxoribus sibi concubinas publice crediderint sociandas, id observandum esse censemus, ut sicut eos qui jam sunt clerici per ignorantiam ordinati non removemus, ita statuimuveniunt, aut quibus Patrum statuta sacerdotali praedicatione in notitiam antea non venerunt, ita pro novitate conversionis ac fidei suae credimus consulendum, ut contracta hucusque hujusmodi conjugia non solvantur, sed in futurum quod de incestis conjunctionibus in anterioribus canonibus interdictum est observetur: id est ut ne quis sibi conjugii nomine sociare praesumat relictam patris, filiam uxoris, relictam fratris, sororem uxoris, consobrinam aut sobrinam, relictam avunculi vel patrui. Quod si qui in hoc incesti adulterio potius quam conjugio fuerint sociati, quandiu se non sequestraverint, a communione ecclesiastica repellantur: illud quoque adjiciendum esse credi
Abbreviated transcription (Latin):
i Gerici uero quicum ix ores nmhabuerint benedic¬
tione suscepta coniugia ere derent el egenda
qui uolentis abs que ulla redamacione in a&ate fuerint
leentima ordinati. Cumipsis muli eribus quas acce¬
peruit ex communicatione pellantur quod sunuitus
uel relamans fuerit ordinatus ab officio quidem
deponacur. sed non a communione pell&ur. Ep̃saũt
anno ali paenitentia subditus missas facere non p̃
id obseruandum est : Vt siquis ad ul terasse aut confessus fuera
uel conuictus depositus ab officio communione
conassa imonasterio toto uitae suae tempore trudaiꝰ¬
VIIi Dedericorum honoratorum furtis autfalsitatib
si quis dericus furtum aut fal siatem ad iiserit &
qiua capitalia &ipsa sunt crimina communione
concesia ab ordine gradentur. Deper iurio idcen
sunnus obseruandum ut siquis cleri cusm causis
quaesuo iure iurando finiende sum praobuerit iura¬
memta & postrebus euidentibus detegitur piurasse
bienni tempore a communione pellatur

Expanded text:
erici vero, qui cum uxores non habuerint, benedictione suscepta conjugia crediderunt eligenda, quia volentes absque ulla reclamatione in aetate fuerint legitima ordinati, cum ipsis mulieribus quas acceperunt excommunicatione pellantur; quod si invitus vel reclamans fuerit ordinatus, ab officio quidem deponatur, sed non a communione pellatur; episcopuannuali poenitentiae subditus missas facere non praI. Si quis clericus adulterasse aut confessus fuerit aut convictus, depositus ab officio suo communione concessa in monasterio toto vitae suae tempore trudaIX. De clericorum honoratorum furtis aut falsitatibus. Si quis clericus furtum aut falsitatem admiserit, 254 quia capitalia et ipsa sunt crimina, communione concessa ab ordine degradetur  T. 1, suimus observandum, ut si quis clericus in causis quae sub jurejurando finiendae sunt, praebuerit juramenta, et post rebus evidentibus detegitur perjurasse, biennii tempore a communione pellatur
Abbreviated transcription (Latin):
inuicesua permiseri cum conprouintialibus pontifex
consecr&ur quod siquis hancregulam ꝑ quo emtionẽ
huius scãe constitutionis exatsserit eum quip praemia
ordinatus fuertt staturmus remouendum
Iter siquod anaqui ca nonerdecreuerunt nullus in uias
decureps sed nec perob prȩssone potentium ꝑsonarum
ad consensum faciendumiciues autderi quod dici
ne fasest indinentur Quod si factum fuerit ipseep̃s qui
magis peruolentiam quam perdecr&um legiamũ
cudinatur ab indeptu pontificatus honorem inꝑpeuuio¬

Expanded text:
in vice sua permiserit cum comprovincialibus pontifex in vice sua permiserit cum comprovincialibus pontifex consecretur: quod si quis hanc regulam per contemptionem hujus sanctae constitutionis excesserit, eum qui per praemia ordinatus fuerit statuimus removendumItem sicut antiqui canones decreverunt nullus invitis detur episcopus, sed nec oppressione potentium personarum ad consensum faciendum cives aut clerici, quod dici nefas est, inclinentur; quod si factum fuerit, ipse episcopus qui magis per violentiam quam per decretum legitimum ordinatur, ab indepto pontificatus honore in pe
Abbreviated transcription (Latin):
suc cessoris aut inciuitate autperparocias odinare
dericis autaltaru aud eat consecrare uelquiquã
derebus eclesiae praeterhumantatem praesumat
aufferre quod siquisq: temerario aususta tuta trans¬
cendere conuentus ab instituto pontificȩ uere cun¬
di aesuae consolens sinedilatione ab latarestiauat.
si uero si ue uoluntatis arbitrio uel quorum qumq
praetibus a&us quam cumq ꝑsonam augpmouere
aut contrahoc hnterdictum ir aeprae sumpserit anno
integro missas tantum facere non praesumat:
epis crdin&ur. It aut intra anniipsiusspadim ad
doctis & pbatiruiris & disciplinis & regulis spiritalib
cendere quacum que condicione prac sumpserit anno hite gro
abofficio uel a caritate fratrum habeatur extraneus
Vt nullum epis copatum praemiis aut conparare lice¬
tione cderiacplebis si cut in antiquis canonibus ten&ur
Scribcum consensu cleri acplebis am& ropolitano uelquẽ

Expanded text:
successoris aut in civitate aut per parochias ordinare successoris aut in civitate aut per parochias ordinare clericos aut altaria audeat consecrare, vel quidquam rebus Ecclesiae praeter humanitatem praesumat auferre: quod si quisquis temerario ausu statuta transcenderit, conventus ab instituto pontifice, verecundiae consulens sine dilatione  Ae., dilatione ablata restituat. Si vero suae libertatis arbitrio vel quorumcunque precibus actus quamcunque personam aut promovere aut contra hoc interdictum ire praesumpserit, anno integro missas tantum facere non praesumat. episcopus ordinetur, ita ut intra anni spatium a doctis et probatis viris disciplinis et regulis spiritualibucendere quacunque conditione praesumpserit, 276 anno integro ab officio vel charitate fratrum habeatur extraneus. X. Nullus episcopatum pretio aut praemitione adipisci, sed sicut in antiquis canonibus tenetur scriptum cum consensu cleri et plebis a metropolitano vel quem
Abbreviated transcription (Latin):
q fiterit hisquiordinatus est a domino reuoc&ur. Mille con
latar ordinis sisciens fuisse probatur. sexmensibus missas
tantum facere non prae sumat si uero sec ularium seruus
esse cognoscitur & quiordinatus est benechictione seruata
honestum aidine domino suo ipendac obsequium
Qquod si secularis dominus amolius eum uoluerit helinare
prolebito quorum cumq: Iterum ad seruitiõ reuo cari
impiumesse tractauimus ut quod in ecdon adĩ considera¬
tione auinculo seruituas absoluitur In ritm habeatur
Ideo pi&atis causa comimuni consilio placuit obseruandum
ut quacumq mancipia ab ingenuis dominis seruitiete laxint
iealibertate maneant quamtunc ad ominis perciper̃
hiuius modi quoq: libercas sia quocumq: pulsata fuerti
cumiustitia ab ecdes is defindatur praetereas culpas¬
quibus legis conlatas seruis reuocare iusserunt libertatis
ui. Ql tinciuitate ubi pontifex iure hamane conditionis
obierit nullus ep̃s ante sub institutione reparta ꝑoedinẽ

Expanded text:
 fecerit, is qui ordinatus est a domino revocetur; et ille qui est collator ordinis, si sciens fecisse probatur, sex mensibus tantum 275 missam facere non praesumat. Si vero saecularium servus esse convincitur, ei qui ordinatus est benedictione servata, honesto ordine domino suo impendat obsequium; quod si saecularis dominus amplius eum voluerit inclinare, pro libitu quorumcunque iterum ad servitium revocari, impium esse tractavimus, ut quod in ecclesia Dei consideratione a vinculo servitutis absolvitur irritum habeatur. Adeo pietatis causa communi consilio placuit observandum, ut quaecunque mancipia ab ingenuis dominis servitute laxantur, in ea libertate maneant quam tunc a dominis perceperant: hujusmodi quoque libertas, si a quocunque pulsata fuerit, cum justitia ab ecclesiis defquibus leges collatas servis revocare jusserunt libertates. Ut in civitate ubi pontifex jure humanae conditionis obierit, nullus episcopus ante subinstitutionem reparati per ordinem
Abbreviated transcription (Latin):
Vi qui prequib cũq culpis in carcheribus deporantur
abarchidiacono ser aprae posito eclesias dieb sin
gulis dominicis requi rantur in necessitas iunetorũ
setundum preceptũ diuinũ misericordit̃ subleuitur
acq apontifice insticuca fideli & diligena persona
si ae tribuatur
E dic& propicio do ominium dñi sacerdotum uel quorũ¬
cumq hueccura posi& esse fidelium ute gȩntibus neces¬
farea debeant in inistraro specialit tam̃ delibros idpi&a¬
tis cansa conuenit ut unus quisq epis coporum. quos
incolas acinfirmitate incurrissẽ tam territurii sui
quaniciuuaces agnouerint dedomo eclesiae iuxta
possibilitatem uiccui &uestitui necessaria subminis¬
trent ut nonei de sit muericordiae cura quos perdura
infirmitatẽ hi collerabilis constringit inopiu¬

Expanded text:
i qui pro quibuscunque culpis in carceribus deputantur, ab archidiacono seu praeposito ecclesiae singulis diebus Dominicis requirantur, ut necessitas vinctorum secundum praeceptum divinum misericorditer sublevetur; atque a pontifice instituta fideli et diligenti persona,siae tribuatur Licet propitio Deo omnium Dei sacerdotum vel quorumcunque haec cura possit esse fidelium, ut egentibus necessaria debeant ministrare, specialiter tamen de leprosis id pietatis causa convenit, ut unusquisque episcoporum quos incolas hanc infirmitatem incurrisse tam territorii sui quam civitatis agnoverint, de domo ecclesiae juxta possibilitatem victui et vestitui necessaria subministrent, ut non his desit misericordiae cura quos per duram infirmitatem intolerabilis constringit inopi
Abbreviated transcription (Latin):
ta mecdesiam quani sacer dotem reddat indemnem
ud detenere praesumpserit districtionis ecclesi asticȩ
tuxtaprioris canonis. faima seru&ur. Cui&iam
sententiao sub iacebit quis quisille quolib& ordine
quod prode uocione sua ecclesus dedit reuocare
prae sumpserit
auNbbatibus prbris c&eris quae ministris derebus
gare absque ꝑmisso & subscriptione epi sui nil
lice at quae qui prae sumpserit regrad&ur cominu¬
nione cessa & quod temere prae sumpcion uel alienatũ
&iuii Depaenitentum conuersione ut nequis benedic
tionem paenitentiae iuuenibus personis credore
milicia qu ereuerti praesumpserte uiatico con
oblegatur uxia statuta sedis a postolicae ad honores
eccle nasticos admittatur. Nisi prius aut testamento
autpertabolas eion legitimae consteterit absolutũ
quaesiquis ep̃orum eius quiordinantur condicione
sciens trans gredi ꝑ eidinationẽ in habit amfortas so
uoluerit anni spatium missas facero non praesuimat

Expanded text:
tam ecclesiam quam sacerdotem reddat indemnem. tam ecclesiam quam sacerdotem reddat indemnem. vel retinere praesumpserint, districtionis ecclesiasticae iuxta priores canones forma servetur. Cui etiam sententiae subiacebit, quisquis sibi quolibet ordine, quod pro devotione sua ecclesiis dedit, revocare praesumpserit. Abbatibus, presbiteris ceterisque migare absque permissione et subscriptione episcopi sui liceat. Quod si praesumpserint, degradentur communione concessa, et quod temere praesumptum vel alienatum tia. De poenitentum conversione, ut ne quis benedictionem poenitentiae juvenibus  Ae., add. personis credere militiamque reverti 259 praesumpserit, viatico concobligatus juxta statuta sedis apostolicae ad honores ecclesiasticos admittatur, niaut per tabulas eum legitime constiterit absolutum. Quae si quis episcoporum, ejus qui ordinatur conditionem sciens, transgredi per ordinationem inhibitam fortasse voluerit, anni spatio missas facere non praesumat
Abbreviated transcription (Latin):
cuert quod uoluerit commutare sulea cerlemet
dispendis inlocisalus commut aus demiune ficentis
uepo poao sottibus quas unus quis derens ones suagra¬
fiaceue &bsequiis extemat conferendis sicutehar¬
biario daniti sose ui tribuer& quibus uoluerit debeat
iasinoboe dieno a ł contamachia in aliquo a ccipientes
ex te teris cul paagnica m arbitriosic praosentes utrum
uel qualicor debeat reuocare
Dehuisaero dericorion personis quae de cuntat insis eceles ac
offitio mnor iasteri deocriis uelba silicas in quibus cumqlocis
posicas id est si ue interreturus si ue in ipsisciui tatibus
ex indo habere uoluerit qui a unicuique facultas sus cepti
suum in dignatione quacumq implere noluerit iuxta
statuca priora a communione retentus ab aidie de¬
positus tamdiu habeatur quam diusicut soribtumest¬

Expanded text:
cuerit, quod voluerit commutare sine accipientis cuerit, quod voluerit commutare sine accipientis dispendio in locis aliis commutetur. De munificentiis vero praesentibus quas unusquisque clericis pro sua gratia eorum obsequiis existimat conferendas, sicut in arbitrio dantis est ut tribuere quibus voluerit debeat, ita si inobedientia vel contumacia in aliqua accipientis exstiterit, culpa agnita in arbitrio sit praese his vero clericorum personis, qui de civitatensis ecclesiae officio monasteria, dioeceses vel basilicas in quibuscunque locis positas, id est sive in territoriis sive in ipsis civitatibus exinde habere voluerit: quia unicuique facultas suscepti suum indignatione quacunque implere noluerit, juxta statuta priora laica communione contentus, ab ordine depositus ta