comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rnũ audistis. expofitione non indi¬
get: sed admonidione. Quã enĩ ꝑ se¬
met ipsam ueritas exposuit: hanc er¬
disciitere. humana fragilitas non presu-¬
mit. Sed est qd̃ sollicite. in hac ipsa
expositione dñica pensare debeatis:
qͥa si nos uobis. semen uerbum. agrũ
mundum. uolucres demonia. spinas
diuitias significare diceremꝰ: ad creden¬
Dũ nobis mens forsitan ur̃a dubitant.
Unde et isdem dñs ꝑ semet ipsũ
dignat᷑ est exponere quod dicebat:
ut sciatis rerũ significationes quẽ¬
rere. inhis etiam que ꝑ semetipsum
noluit explanare. Exponendo gͦ qd̃
crederet. sispmas duutias interp̃tari
uoluissẽ. maxime cum isle pungant.
iste delectent: Et tamen spine sunt:
quia cogitationũ suarũ punctionib
mentẽ lacerant. Et cũ usq ad pec¬
catũ ꝑtrahunt : quasi inflicto uiilne¬
re cruentant. Quas bene hoc in lo¬
co. alio ȩuũgłista destante. nequaquã
dñs cdiuitias. sed fallaces diuitias ap¬
pellat. fallacesem̃ sunt: quȩ nobis¬

Expanded text:
 audistis expositione non indiget, sed admonitione. Quam enim per semetipsam Veritas exposuit, hanc discutere humana fragilitas non praesumit. Sed est quod sollicite in hac ipsa expositione dominica pensare debeatis, quia si nos vobis semen verbum, agrum mundum, volucres daemonia, spinas divitias significare diceremus, ad credendum nobis mens forsitan vestra dubitaret. Unde et idem Dominus per semetipsum dignatus est exponere quod dicebat, ut sciatis rerum significationes quaerere in iis etiam quae per semetipsum noluit explanare. Exponendo ergo quod dcrederet, si spinas divitias interpretari voluissem, maxime cum illae pungant, istae delectent? Et tamen spinae sunt, quia cogitationum suarum punctionibus mentem lacerant, et cum usque ad peccatum pertrahunt, quasi inflicto vulnere cruentant. Quas bene hoc in loco, alio evangelista attestante, nequaquam Dominus divitias, sed fallaces divitias appellat . Fallaces enim sunt quae nobis
Abbreviated transcription (Latin):
b pictatẽ suã. Mementote qd
monem᷑. Unnittite: et dimit¬
tet᷑ uobis. Ecce debet᷑ nobis et
debemꝰ: dimictamꝰ gͦ quod de¬
bet᷑ nobis. ut dimitat᷑ quod
debet᷑ a nobis.S ad hec mens
retinet᷑: et uult inplere quod
audit: et cam̃ reluctat᷑. Ad mar¬
ciris tumbã consistimꝰ: qͥ ad reg¬
rit scim. Nos si ꝓ xp̃o corpꝰ non
ponim: salcẽ animũ iuincamꝰ
Placat᷑ ds̃ isto sacͥ ficio: ad ꝓbat
in iuiditio pietatis suȩ. uictoriã
pacis nr̃e. Certam̃ cordis nr̃i as¬
picit. et qͥ pꝰ uincentes remune¬
rat. nunc decertantes uiuat. ꝑ¬

Expanded text:
bus pietatem suam. Mementote quod monemur: Dimittite, et dimittetur vobis . Ecce debetur nobis, et debemus. Dimittamus ergo quod debetur nobis, ut dimittatur quod debetur a nobis. Sed ad haec mens renititur, et vult implere quod audit, et tamen reluctatur. Ad martyris tumbam consistimus, qui ad coelrit scimus. Nos si pro Christo corpus non ponimus, saltem animum vincamus. Placatur Deus isto sacrificio, approbat in jupacis nostrae. Certamen cordis nostri aspicit, et qui post vincentes remunerat, nunc decertantes juvat.
Abbreviated transcription (Latin):
dit qͥ fecit. Aut gͦ non facientes
dicimꝰ. dimitte nobis debita nr̃a
sicut et nos dimittimꝰ debitorib
nr̃is. et nosmetipsos hoc dicen¬
do ampliꝰ ligamꝰ: aut fortasse¬
in oracione hanc conditionẽ in¬
termittimꝰ. et aduocatꝰ nr̃ p̃cẽ
quã cõposuit non recognoscit:
atq apud se ꝓtinꝰ dicit. Scio qͥd
monui: non est ipsa oratio quã
feci. Quid gͦ nobis agendum
est fr̃s. nͥ ut uere caritatis affectũ
inpendamꝰ fratrib : Nulla in
corde malitia maneat. Consi¬

Expanded text:
 fecit. Aut igitur non facientes dicimus: Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris: et nosmetipsos hoc dicendo amplius ligamus, aut fortasse hanc conditionem in oratione intermittimus, et advocatus noster precem quam composuit non recognoscit, atque apud se protinus dicit: Scio quid monui, non est ipsa oratio quam feci. Quid ergo nobis agendum est, nisi ut verae charitatis affectum impendamus fratribus, nulla in corde malitia remaneat? Mo
Abbreviated transcription (Latin):
debemꝰ: quod ex manclato eiꝰ¬
dem nr̃i redemptoris accepimꝰ.
Querite pͥmũ regnũ dei. et
rusticiam eiꝰ: et hec omiã acli¬
cient᷑ uobis. Et hec itaq ab iħu
pedetere non est errare:si tamen
inimici. eũq quẽ gladio non
potest ꝑseqͥ: ꝑ seqͥt oratione:
et uiuit adhuc qͥ ma ledicit᷑. et tam̃
is qͥ maledicit. iam de morte illiꝰ
reus cenet᷑. Iubet autẽ domi¬
nꝰ ut diligat᷑ inimicus: et tam̃
rogat᷑ deus. ut occidat mimi¬
cũ. Quisqͥs itaq sic orat in ipsis
suis p̃cib contra conditorẽ pug¬
uat. Unde et subiude sp̃e dicit᷑:
fiat oratio eius in peccatũ. Oracio
inpeccatũ est. illa petere quę
phibet ille. qͥ petit᷑. Hinc ueritas
dicit. Cum statis ad orandum:
remittite. si quid habetis in

Expanded text:
debemus quod ex mandato ejudebemus quod ex mandato ejusdem nostri Redemptoris accepimus, Quaerite primum regnum Dei, et justitiam ejus, et haec omnia adjicientur vobis . Et haec itaque a Jesu petere non est errare, si tamen inimici, eumque quem gladio non potest persequi, persequitur oratione. Et vivit adhuc qui maledicitur, et tamen is qui maledicit jam de morte ireus tenetur. Jubet autem Deus ut diligatur inimicus, et tamen rogatur Deus ut occidat inimicum. Quisquis itaque sic orat, in ipsis suis precibus contra conditorem pugnat. Unde et sub Judae specie dicitur: Fiat oratio ejus in peccatum peccatum est illa petere quae prohibet ipse qui petitur. Hinc Veritas dicit: « Cum statis ad orandum, remittite si quid habetis in
Abbreviated transcription (Latin):
Non assumas laudem et oratio¬
nẽ ꝓeis. Si moyses et samuel
steceri nt corã me: non est ani-¬
ma mea ad populũ istũ. Quid
est quod int̾missis relictisq
tot patͥb. soli moyses et samu¬
el ad mediũ deducunt᷑. Quoꝵ
obtinendi utꝰ mira ostendit᷑:
dũ nec ipsi posse int̾cedere di¬
cunt᷑. Ac si aꝑte dñs dicat. Nec
illos audio: quos ꝓpt̾̃ magnũ
peticionis suȩ meritũ. minime
contẽpno. Quid gͦ est. quod
moy ses et samuel ceteris pa¬
tribus in postulatione p̾ferun¬
t᷑. nisi quod duo hii tantũ mͦ
III cuncta testam̃ti ueceris se¬
rie. eciam ꝓmimicis suis legun¬
tur exorasse: Unꝰ apopũ
lapidibus inpetit᷑. et cam̃ ꝑ
pidatore suo dñm dep̃catui
alt̾ ex pͥncipatu deicit᷑. et tam̃
petitꝰ ut exoraret. fatet᷑ dicens.
ab sit ame hoc peccatũ in dño:
qͦminꝰ cessem orare ꝑuobis.Si
moy ses et samuel steteri nt
coram me: non est anuna mea
ad populũ istũ. Ac si aꝑte dicat.
Nec illos mͦ ꝑamicis audio: qͦs

Expanded text:
Non assumas laudem et orationem pro eis . Si Moyses et Samuel steterint coram me, non est anima mea ad populum istum . Quid est quod intermissis relictisque tot patribus, soli Moyses et Samuel ad medium deducuntur, quorum mira obtinendi virtus ostenditur, dum nec ipsi posse intcuntur, ac si aperte Dominus dicat: Nec illos audio, quos propter magnum petitionis suae meritum minime contemno? Quid ergo est quod Moyses et Samuel caeteris patribus in postulatione praeferuntur? nisi quod duo isti tantummodo in cuncta Testamenti Verie etiam pro inimicis suis leguntur exorasse? Unus a populo lapidibus impetitur , et tamen pro lapidatore suo Dominum deprecatur; alter ex principatu dejicitur, et tamen petitus ut exoraret, fatetur dicens: Absit a me hoc peccatum in Domino, quo minus cessem orare pro vobis . Si Moyses et Samuel steterint coram me, non est anima mea ad populum istum . Ac si aperte dicat; Nec illos modo pro amicis audio, quos
Abbreviated transcription (Latin):
pendimꝰ: s hancex p̃ceptione
potiꝰ fundimꝰ quã ex caritate
Nam et uitã inimicoꝵ pecimꝰ:
et tam̃ ne exaudiam᷑ tiniemꝰ.
S qͥa internꝰ iudex mentẽ po¬
tiꝰ quã uerba considerat: ꝓmi
mico nichil postulat. qͥ proeo
ex caritate non orat. S ecce in¬
nobis inimicus gͣuiter deliqt.
ampna intulit: iuuantes lesit.
mantes ꝑsecutꝰ est. Retinenda¬
ec essent: si remittenda nobis de¬
licta non essent. Aduocatꝰ etenĩ
nrͣ. p̃cem nobis in causa nr̃a compo¬
suit: et ipse eiꝰdem cause iuidex
est. qͥ aduocatꝰ. Preci autẽ quam
composuit: conditionẽ inseruit
dicens. Dimicte nobis debita nr̃a:

Expanded text:
pendimus, sed hanc ex praeceptione potius fundimus quam ex caritate. Nam et vitam inimicorum petimus et tamen, ne exaudiamur, timemus. Sed quia internus iudex mentem potius quam verba considerat, pro inimico nihil postulat, qui pro eo ex caritate non orat. Sed ecce nobis inimicus graviter deliquit, damna intulit, iuvantes laesit, amantes persecutus est. Retinenda haec essent, si remittenda nobis / delicta non essent. Advocatus etenim noster precem nobis in causa nostra composuit, et ipse eiusdem causae iudex est, qui advocatus. Preci autem, quam composuit, condicionem inseruit, dicens: Dim
Abbreviated transcription (Latin):
I nobis antidotũ reconciliati¬
onis. Sit excusabile quod ꝑ
te̾ ingerimꝰ : sit ipetrabile
quod fidamente iposeunus.
Accipe quod offerimꝰ. redona
quod rogamꝰ: excusa quod
cimemus iioaneta maria
succurre miseris. iuua pul¬
nimes: refoue flebiles. Ora

Expanded text:
 nobis antidotum reconciliationis. Sit per te excusabile quod per te ingerimus: fiat impetrabile quod fida mente poscimus. Accipe quod offerimus, redona quod rogamus; excusa quod timemus. Sancta Maria, succurre miseris, juva pusillanimes, refove flebiles, ora
Abbreviated transcription (Latin):
tiant om̃s tuum leuamen.
quicumiq concelebrant tur¬
.Ad siste par
uotis poscentium: et repend
omnib optatũ e ffectum. Ei
tͥ studiu̾assidue exorare. ꝓ popu¬
lo dei: que meruisti bene dicl
p̃cium ferre mundi.

Expanded text:
nt omnes tuum juvamen, quicunque celebrant tu. Assiste parata votis poscentium, et repende omnibus optatum effectum. Sit tibi studium assidue orare pro populo Dei, quae meruisti benedicta pretium ferre mundi
Abbreviated transcription (Latin):
omĩs generationes. O beata
maria. quis tͥ digne ualeat
iura gratiarum. et laudũ
p̾coma rependere. que singu¬
lari tuo assensu mundo suc¬
curristi ꝑ ditoͤ. Quas t̾ laudes
fragilitas humani generis
ꝑ soluet. quę solo tuo cõnier-¬
tio. recuperandi aditum in

Expanded text:
em precatio. O beata Maria, quis tibi digne valeat jura gratiarum ac laudum praeconia impendere, quae singulari tuo assensu mundo succurristi perdito? Quas tibi laudes fragilitas humani generis persolvat, quae solo tuo commercio r
Abbreviated transcription (Latin):
p̃uidens ex passione sua
discipulorũ animos ꝑtur¬
bandos. eis longe ante et eiꝰdem palli¬
onis penam. et resurrectionis suȩ głam
p̃dicit: ut cũ morientẽ sicut pdictũ
est cernerent. resurrecturũ non du-¬
bitarent. Sed quia carnales adhuc
discipuli nullomͦ ualebant capere
uerba misterii: uenit᷑ ad miraculũ.
Ante eoꝵ oculos. cecus lumen recepit:
ut qͥ celestis misterii uerba non caꝑens.¬

Expanded text:
idens ex passione sua discipulorum animos perturbandos, eis longe ante et ejusdem passionis poenam, et resurrectionis suae gloriam praedicit, ut cum eum morientem, sicut praedictum est, cernerent, etiam resurrecturum non dubitarent. Sed quia carnales adhuc discipuli nullo modo valebant capere verba mysterii, venitur ad miraculum. Ante eorum oculos caecus lumen recipit, ut q
Abbreviated transcription (Latin):
te pͥmo. a paradisi gaudiis expulsũ.
claritatẽ suꝑnę lucis ignorans. damp¬
nationis suȩ tenebras patit᷑. sed tam̃ ꝑ¬
redemptoris p̃sentiã illuminat᷑: ut
internȩ lucis gaudia iam ꝑ desicleri¬
um uideat. atq inuia uite. boni
oꝑis gressus ponat. Nocandũ uͦ est.
quoclcũ ihc iherico appropinquare
dicit᷑: cecus illum inat᷑. Ie richo qͥ ppe:
luna interp̃tat᷑. Luna aut̃ in sacro
eloquio ꝓ defectu ponit᷑ carnis: qͥa
dũ momentis menstrius decrescit.
defectũ nr̃ȩ mortalitatis designat
Dũ gͥ conditor nr̃ appropinquat
iericho. cecus ad lumen redit. qͥa
dum diuinitas defectũ nr̃e carnis
suscepit: genꝰ humanũ lum̃ quod
amiserat recepit. Unde enĩ deus
humana patit᷑: inde homo ad di¬
uina subleuat᷑. Qui uidelicet ce¬
cus recte uixtauiã sedere: et mendi¬
cans e̾eᷤᷤ describit᷑. Ipsa enĩ ueritas di¬
cit. Ego sũ uia. Quigͦ et̾ne lucis
claritatẽ nescit cecus est: s si iam¬

Expanded text:
te primo a paradisi gaudiis expulsum, claritatem supernae lucis ignorans, damnationis suae tenebras patitur; sed cum entiam illuminatur, ut internae lucis gaudia jam per desiderium videat, atque in via vitae boni operis gressus ponat. 2. Notandum vero est quod cum Jesus Jericho appropinquare dicitur, caecus illuminatur. Jericho quippe luna interpretatur, luna autem in sacro eloquio pro defectu carnis ponitur, quia dum menstruis momentis decrescit, defectum nostrae mortalitatis designat. igitur conditor noster appropinquat Jericho, caecus ad lumen redit, quia dum divinitas defectum nostrae carnis suscepit, humanum genus lumen, quod amiserat, recepit. Unde enim Deus humana patitur, inde homo ad divina sublevatur. Qui videlicet caecus recte et juxta viam sedere et mendicans esse describitur; ipsa enim Veritas dicit: Ego sum via . Qui ergo aeternae lucis claritatem nescit
Abbreviated transcription (Latin):
tis plagis plenus est. ut ipse nos
iam mundus mittat ad dm̃.Pen¬
sate gͦ quia nulla sunt: que tem¬
poraliter currunt. finis enim tem¬
poralium ostendit : quia nichilsi
quod transire potest. Casus rerum
indicat: quia res transiens. ꝙ cun
ꝓpe nichil fuit. cum stare uiderit
ce. sedula cogitatione uersate. Et si
ad huc hic tenemur. infirmitate
corporis : camen ad eos de quibus
loquimur. toto corde tendamus:
ut cumipsis post modum ineterna
secula gaudere mereamur: ꝑ eum
qui uiuit & regnat insecula secu¬
lorum. Amen

Expanded text:
tis plagis plenus est, ut ipse jam nos mundus mittat ad Dominum. Pensate ergo quia nulla sunt quae temporaliter currunt, finis enim temporalium ostendit quia nihil sit quod transire potest. Casus rerum indicat quia res transiens et tunc prope nihil fuit, cum stare videretute sedula cogitatione versate; etsi adhuc hic tenemur in infirmitate corporis, tamen ad eos de quibus loquimur toto corde tendamus, ut cum ipsis postmodum in aeterno saeculo gaudere mereamur, per eum qui vivit et regnat in saecula saeculorum. Amen
Abbreviated transcription (Latin):
suorũ post modũ maritũ duxit.
Ecce om̃s tres uno ardore conuerse
sunt. s non in uno eodemq stu¬
dio ꝑmanserunt. Quia uixta do¬
minicã uocẽ multi sunt uoca¬
ti. pauciuꝰ electi. Hec gͥ dixi. ne
quis in bono opere posit᷑ uires
sͥ boni oꝑis tribuat. ne quis de
ꝓpͥa actione confidat. Quia et si
huc cras quid futurus sit nescit.
Nemo de suis operib iam securus
gaudeat: quando ad huc in huiꝰ ui¬
te incertitudine quis se finis
li. que uos ex diuina diftrictione
terrurt: aliud adhuc ẽ uicino
refero. quod ex diuina miscd̾ ia
ꝑterrita corda ur̃a consoletur.
Quod cam̃ in sermone alio iam
dixisse me memini: sed uos ne¬
quaquã ad fustis. Ante bienniũ
frat̃ quidam in monasteriũ meũ.
quod iuxca beatorũ martirum
iohannis et pauli eccłãm situm
est. grã conuersationis uenit.

Expanded text:
suorum postmodum maritum duxit. suorum postmodum maritum duxit. Ecce omnes tres uno prius ardore conversae sunt, sed non in uno eodemque studio permanserunt, quia juxta dominicam vocem, Multi sunt vocati, pauci vero electi. Haec ergo dquis in bono jam opere positus sibi vires boni operis tribuat, ne quis de propria actione confidat; quia, etsi huc cras quid futurus sit nescit. Nemo ergo de suis jam operibus securus gaudeat, quando adhuc in hujus vitae incertitudine quis se finis li quae vos ex divina districtione perterruit, aliud adhuc e vicino refero quod ex divina misericordia perterrita vestra corda consoletur; quod tamen in sermone alio jam me dixisse memini, sed vos nequaquam adfuistis. 16. Ante biennium frater quidam in monasterium meum, quod juxta beatorum martyrum Joannis et Pauli Ecclesiam situm est, gratia conversationi
Abbreviated transcription (Latin):
et nũdatũ. longe orationis
icubitis eiꝰ et in genibus ca¬
iũ more inuenta est obdurata
.Hec autẽ gestasunt: ante do¬
inicinatalis diem. Quo trans¬
to. mox emi lianȩ sorori suȩ per
iusitationẽ nocturne uisionis
pparuit dicens. Ueni. ut quia
natalem dominicũ sine te feci:
Cui illa ꝓtinus de sororis suȩ
gordiane salute sollicita respondit.
Et si so lauenio. sororem nrãm
gordianã cui dimitto: Cui sicut
asserebat tristis uul tu iterum
dixit. Ueni. Gordiana et enim
soror nr̃a: inter laicas deputata ẽ.
Quã uisionẽ. mox molestia corpo¬
ris est secuta atq ut ita dictum
fuerat. ande dñice apparitionis diẽ.
eadẽ molestia in grauescente de
functa est. Gordiana mox ut solã
remansisse se repperit. eiꝰ prauitas
excreuit. et qd̃ prius latuit inde¬
siderio cogitationis: hoc ꝑ effectũ
prauȩ actionis excreuit. Nam
oblita dominicitimoris. oblita
pudoris et reuerentie. oblita con¬
secrationis conductorẽ agroꝵ

Expanded text:
et nudatum, longo orationis usu et nudatum, longo orationis usu in cubitis ejus et genibus, camelorum more, inventa est obdurata Haec autem gesta sunt ante dominici Natalis diem. Quo transacto, mox Aemilianae sorori suae per visionem nocturnae visionis apparuit, dicens: Veni, ut quia Natalem dominicum sine te feci, Cui illa protinus de sororis suae Gordianae salute sollicita respondit: Et si sola venio, sororem nostram Gordianam cui dimitto? Cui, sicut asserebat, tristis vultu iterum dixit: Veni, Gordiana etenim soror nQuam visionem mox molestia corporis est secuta; atque ita ut dictum fuerat, ante Dominicae apparitionis diem, eadem molestia ingravefuncta est. Gordiana autem mox ut solam remansisse se reperit, ejus pravitas excrevit, et quod prius latuit in desiderio cogitationis, hoc post effectu pravae actionis exercuit. Nam oblita dominici timoris, oblita pudoris et reverentiae, oblita consecrationis, conductorem agrorum
Abbreviated transcription (Latin):
tatis ex creuitat. sicut ipsa narraluit
ꝑ uisionẽ actauus meus feli. hus
romanȩ eccłie antistes apparuit. et
mansionẽ ꝑpetue claritatis osten¬
dit dicens. Ueni: quia in hac teluci¬
mansione suscipio. Que subseꝗͣti
mox febre correpta: ad diemꝑ
uenit extremũ. Et sicut nobilib
feminis uirisq morientib multi
conueniunt. qui eoꝵ proximos con-¬
solent᷑ : eadem hora eius exitꝰ mul¬
tiuiri ac feminȩ eiꝰ lectulum cir¬
cunsteterunt. inter quas mater
mea quoq affuit cũ subito
sursum illa respitiens iħm ueni¬
entẽ uidit: et cũ magna animad¬
uersione cepit circũ stantib cla-¬
mare dicens. Necedite recedite:
iħc uenit. Cumq in eũ inten
deret quẽ uidebat. scã illa ani-¬
ma carne solaita est. Tantaq
subico fłagl antia miri odoris
asꝑsa est: ut ipsa quoq suauitas
cunctis ostenderet. illic auctorẽ
suauitatis uenisse. Cumq corpꝰ
eius ex more mortuoꝵ ad lauan

Expanded text:
ctitatis excreverat, sicut ipsa narravit, ctitatis excreverat, sicut ipsa narravit, per visionem atavus meus Felix, hujus Romanae Ecclesiae antistes, apparuit, eique mansionem perpetuae claritatis ostendit, dicens: mansione suscipio. Quae subsequenti mox febre correpta, ad diem pervenit extremum. Et sicut nobilibus feminis virisque morientibus multi conveniunt, qui eorum proximos consolentur, eadem hora ejus exitus multi viri ac feminae ejus lectulum circumsteterunt, inter quas mater mea quoque adfuit; cum subito sursum illa respiciens, Jesum venientem vidit, et cum magna animadversione coepit circumstantibus clamare, dicens: Recedite, recedite, Jesus venit. Cumque in eum intenderet quem videbat, sancta illa anima carne soluta est; tantaque subito fragrantia miri odoris aspersa est, ut ipsa quoque suavitas cunctis ostenderet illic auctorem suavitatis venisse. Cumque corpus ejus ex more mortuorum 103 ad lavan
Abbreviated transcription (Latin):
pit acalore amoris intumi. ꝑ cocidi¬
ana detͥmenta tepescere: et pau-¬
lisꝑ ad huiꝰ scł̃i amorẽ redire. Cre¬
bro autẽ charsilla dicere emilia¬
ne sorori suȩ. cũ magno gemitu
solebat. Uideo gordianã sororem
nrãm de nr̃a sorte nonesse. Per-¬
pendo enĩ. quia foras dẽfluit:
et cor ad quod ꝓposuit non custo¬
dit. Quã curabant blanda coti-¬
die redargutione corripere: acq
aleuitate morũ ad grauitate sui
habitꝰ reformare. Quȩ qͥdem resu-¬
inter uerba correptionis. Sed cũ
euisdem correptionis hora tran¬
siret: transie bat ꝓtinꝰ et suꝑ¬
ducta grauitas honestatis. Mox¬
q ad leuia uerba rediebat: puel¬
larũ gaudebat societate laicarũ
Eiq ꝑsona ualde honerosa erat:
quecũq huic mundo dedita ñ
erat. Quadam uͦ nocte huic
tharsillȩ amittȩ mȩȩ. que¬
nis asflictionis studiose. abstine¬
ciȩ singłaris. grauitate uici
rabilis. in honore et culmni san¬

Expanded text:
pit a calore amoris intimi per quotidipit a calore amoris intimi per quotidiana detrimenta tepescere, et paulisper ad hujus saeculi amorem redire. Crebro autem Tharsilla dicere Aemilianae sorori suae cum magno gemitu solebat: Video Gordianam sororem nostram de nostra sorte non esse; perpendo enim quia foras defluit, et cor ad quod proposuit non custodit. Quam curabant blanda quotidie redargutione corripere, atque a revitate morum ad gravitatem sui habitus reformare. Quae quidem resuinter verba correptionis, sed cum ejusdem correptionis hora transisset, transibat protinus et superducta gravitas honestatis, moxque ad levia verba redibat. Puellarum gaudebat societate laicarum, eique persona valde onerosa erat quaecunque huic mundo dedita non erat. Quadam vero nocte huic Tharsillae amitae meae, quae, afflictionis studiosae, abstinentiae singularis, gravitate vitae venerabilis, in honore et culmine san
Abbreviated transcription (Latin):
seruat᷑ ad uitã. toto ad dm̃ corde
onuersus est. Longis ꝙ continius
inconuersacione eadẽ Flagellis.
eruditꝰ: atq ante paucos dies. excres-¬
cente corꝑis molestia defunctus ẽ.
mutacionẽ uicit. Ecce fr̃s Rm̃i. gor¬
diana quã superiꝰ dixi.a scĩmonialis
habit᷑ excellentia corruit ad penã:
et frater hic de qͦ ista narraui. ab
ipso mortis articulo. rediit ad ęter¬
nã uitam. Nemo gͦ scit quid de se
in occultis dei iuditus agatur: qͥa
mulci sunt uocati. pauci uͦ electi.
Quia gͥ nulli de se certũ est ȩlectũ
se esse: restat ut om̃s crepident.
om̃s de sua aclione formident. Om̃s
in sola diuina misericordia gaude¬
ant: nullus desuis uirib p̃sumat.
Est qͥ ꝑficiat fidutiã nram. ille
scilicet. qͥ in se dignat᷑ est assumere

Expanded text:
servatus ad vitam, toto ad Deum corde servatus ad vitam, toto ad Deum corde conversus est. Longis et continuis in conversatione eadem flagellis eruditus, atque ante paucos dies excrescente corporis molestia defunctus est. mutationem vicit. Ecce, fratres mei, Gordiana, quam superius dixi, a sanctimonialis habitus excellentia corruit ad poenam, et frater hic, de quo ista narravi, ab ipso mortis articulo rediit ad aeternam vitam. Nemo ergo scit quid de se in occultis Dei judiciis agatur; quia multi sunt vocati, pauci vero electi. Quia ergo nulli de se certum est electum se esse, restat ut omnes trepident, omnes de sua actione formident, omnes in sola divina misericordia gaudeant, nullus de suis viribus praesumat. Est qui perficiat fiduciam nostram, ille scilicet qui in se dignatus est assumere
Abbreviated transcription (Latin):
celeritate discẽ dere. Cum repente
cepit eisdem frĩb astantib agͥnisii
qͦ poterat clamare. et oraciones
eorũ interrumꝑe dicens. Retediti
recedite. ecce draconi ad deuorandu
datꝰ᷑ sũ: qͥ propt̃ uram p̃sentiã deui¬
rare me non pocest. Capud meũ in
suo ore absorbuit. Date locũait am
pliꝰ me non cruciet. sed faciat. qd̃
facturus est. Si ei ad denorandũ
datꝰ sum. quare ꝓpt̃ uosmoras pa¬
tior: Cunc fr̃s ceperunt ei dicere.
Quid est quod loqueris frater:
Signũ cͥ sc̃ẽ crucis in pͥme. Respon¬
debat ille ut pocerat dicens. Uo lo
me signare. s non possum: quia
adracone p̃mor. Cumq hoc fr̃s au¬
dirent. ꝓstrati in terram: ceperunt¬
tius orare. E cecce subito cepit meli
ad deuorandũ acceꝑat sugit oratio¬
nib ur̃is expulsus est: stare non
potuit. Pro peccatis meis mͦ inter¬
cedite: quia conuerti ꝑaratꝰ sum.
et secularẽ uitã funditꝰ relinquere.

Expanded text:
sub celeritate discedere. Cum repente sub celeritate discedere. Cum repente coepit eisdem fratribus assistentibus adnisu quo poterat clamare, et orationes eorum interrumpere, dicens: Recedite, recedatus sum, qui propter vestram praesentiam devorare me non potest. Caput meum jam in suo ore absorbuit, date locum ut me amplius non cruciet, sed faciat quod facturus est. Si ei ad devorandum datus sum, quare propter vos moras patior? Tunc fratres coeperunt ei dicere: Quid est quod loqueris, frater? Signum tibi sanctae crucis imprime. Respondebat ille ut poterat, dicens: Volo me signare, sed non possum, quia a dracone premor. Cumque hoc fratres audirent, tius orare. Et ecce subito melioratus ad devorandum acceperat fugit, orationibus vestris expulsus stare non potuit. Pro peccatis meis modo intercedite, quia converti paratus sum, et saecularem vitam funditus relinquere.
Abbreviated transcription (Latin):
pabat. Uiuebat tam̃ in monas¬
terio: necessitate potius quã uo¬
luntate. Et cũ in cunctis actib
ꝑuersus existeret:. ꝓ frẽ suo ab omĩ¬
bus equanimit̃ tolerabat᷑. frat
enĩ leuis eloqͥo: prauus actione.
Cultꝰ uestib: moribus incultus.
ferre uͦ non poterat: si quisquã
cunctis tolerabilis. aꝑnabat᷑ ual¬
de. siquis sibi aliquid. de prauita¬
tis suȩ correptione loqueret᷑. Bona
non solum facere: s eciã audire
non poterat. Numquã se ad scẽ
conuersationis habitũ uenire. iu¬
rando. irascendo. deridendo testa¬
bat᷑. In hac autẽ pestilentia. que
nuꝑ huiꝰ urbis populũ magna ex
parte consumpsit: percussus in in¬
gume. ẽ. ꝑductus ad mortẽ. Cumq
extremũ spm̃ ageret: conuenerũt
sĩs ut egressũ illius orando ꝓtẽge¬
rent. Iam corpꝰ eiꝰ ab extrema parte
p̃mortuũ: in solo tantũ mͦ pectore.
uitalis adhuc calor anhelabat. Cuncti
aut̃ fr̃s. tanto ꝓeo ceperunt emixiꝰ
orare: quanto eũ iam uidebant

Expanded text:
pabat. Vivebat tamen in monasterio necessitate potius quam voluntate. Et cum in cunctis actibus perversus existeret, pro fratre suo ab omnibus aequanimiter tolerabatur. Erat enim levis eloquio, pravus actione, cultus vestibus, moribus incultus; ferre vero non poterat si quisquam cunctis tolerabilis. Aspernabatur valde si quis sibi aliquid de pravitatis suae correctione loqueretur. Bona non solum facere, sed etiam audire non poterconversationis habitum venire, jurando, irascendo, deridendo testabatur. In hac autem pestilentia quae nuper hujus urbis populum magna ex parte consumpsit, percussus in inguine, perductus est ad mortem. Cumque extremum spiritum ageret, convenerunt fratres, ut egressum illius orando protegerent. Jam corpus ejus ab extrema parte fuerat praemortuum, in solo tantummodo pectore vitalis adhuc calor anhelabat. Cuncti autem fratres tanto pro eo coeperunt enixius orare, quanto eum jam videbant
Abbreviated transcription (Latin):
qͥsq ñ in interiore̾ᷤ s in exteriore̾ tenebras
mittit᷑ qͥa illic inuit᷑ ꝓicit᷑ in noctẽ dãpna-¬
tioniᷤ qͥ hic sponte cecidit incecitatẽ cor¬
dis. Ubi fletus quoq et stridor
dentiũ e̾e̾ᷤ peribetur. ut illicdencẽ
strideant: qͥ hic de edacitate gau¬
debant. Illic oculi dẽfleant.
qͥ hic ꝑ illicitas concupiscentias
uersabant᷑. quatinꝰ singulaq̃q
menbra supplicio subiaceant:
que hic singulis quibq uitũs

Expanded text:
que non in interiores sed in exteriores tenebras mittitur, quia illic invitus projicitur in noctem damnationis, qui hic sponte cecidit in caecitatem cordis. Ubi fletus quoque et stridor dentium esse perhibetur, ut illic dentes strideant, qui hic de edacitate gaudebant; illic oculi defleant, qui hic per illicitas concupiscentias versabantur; quatenus singula quaeque membra supplicio subjaceant q
Abbreviated transcription (Latin):
Pcaedestia contueris ceslultus corum idemala intentio ipsorum a dreliuas
ni hocẽ ad passionemaptatae : ut cum illi seinfer recrederent dispendius
mortis salus fieret absoluta generalis :¬

Expanded text:
coelestia contueri. Sed vultus eorum, id est mala intentio ipsorum, ad reliquias coelestia contueri. Sed vultus eorum, id est mala intentio ipsorum, ad reliquias Domini, hoc est ad passionem aptata est; ut cum illi se inferre crederent dispendium mortis, salus fieret absolute generalis
Abbreviated transcription (Latin):
due largitatem issurus es:
o elidaredicimus : mala supra alios pendentia in alio loco siiniquitatis cau¬
Osa ites edere : quod in passione dñi constat effectum : Namcumputarent
uidaei imperium rom anorum sibi fore perniciosum si regemsaluatore
dnt suscepissent in ipsum uisi sunt mala declinare quaesi bi credebaant
iimanisulascentibus euenire : Cogitauerunt enim consilium dicendo: expe¬
dit unum proomnibus mori quod non potuerunt stabilire. Ide aduotum
sit imperducore nam nesuentes uera dixerunt : oportuitunum proomni¬
bus mert Uerum quidem dictum : sed malo uoto prolatumẽ : etideo detuli
susto subitum sumt poenam : qui a non habuerunt sinceram conscientian
Quod scbe madicitur amphibolia id ẽdictio ambigua dubiam faciens per¬
ddere sententiam: consilium e enim aliquid acit faciendi aut non faciendi
ratio deliberata.
Sositi sunt deor sum iudaei quando uitiosuo terraena sapientes non mnenaans

Expanded text:
ua largitate missurus es. linare dicimus mala supra alios pendentia, in alio loco sine iniquitatis causa relidere, quod in passione Domini constat effectum. Nam cum putarent Judaei imperium Romanorum sibi fore perniciosum, si Regem Salvatorem Dominum suscepissent, in ipsum visi sunt mala declinare, quae sibi credebant Romanis ulciscentibus evenire. Cogitaverunt enim consilium dicendo: Expedit unum pro omnibus mori . Quod non potuerunt stabilire, id est ad votum suum perducere. Nam nescientes vera dixerunt, oportuit unum pro omnibus mori. Verum quidem dictum, sed malo voto prolatum est; et ideo de tali facto subituri sunt poenam, quia non habuerunt sinceram conscientiam. Quod schema dicitur amphibologia, id est dictio ambigua, dubiam faciens pendere sententiam. Consilium est enim aliquid aut faciendi, aut non faciendi ratio deliberata. s praeparabis vultum eorum. Positi sunt deorsum Judaei, quando vitio suo terrena sapientes, non meruerunt
Abbreviated transcription (Latin):
bili uta sol etnitore tractauiꝰ queideo comiemorandũ esseputtiuimus ut qđ a nobis minus
fortusse dedaratũ ẽ illius doctis simiuiri explanationib: supplecitur:¬
IAfpno pilus chore pro auchanis psalmuo
diximus xp̃ianos ex quorũ ꝑsona psal musi ste cantatus : pro archanis uero : aduentum
dñi significat saluctoris quẽ diuinitatis s uemirabil sec reto prohominũ sclutedis po
DIUASIO PSalon
Hiliichore qui fideles debent intellegixpĩ ani : primo mebro psalmo non setimere profi¬
tent᷑ conturbationes scłi quiads̃ refugiũ eorũ probatur etuirtus : Secundo : xpm̃dicunt
appcrerein medio ecđae suae quieã in seipso tãquã in solidissimapetra aedificare dignat᷑ est
Tertio credentiũ turba generalit̃ inuitat̃ ad diuina magnalia contuendadicentes omnipo¬
tentẽ dm̃ arma nequitiae confringere : bellaremouere et tristitiã fideliũ naeteornagcudi

Expanded text:
bili ut assolet nitore tractavit. Quem ideo commemorandum esse putavimus; ut quod a nobis minus bili ut assolet nitore tractavit. Quem ideo commemorandum esse putavimus; ut quod a nobis minus fortasse declaratum est, illius viri inem, filiis Core pro arcanis psalmus.dicimus Christianos, ex quorum persona psalmus iste cantatur. Pro arcanis vero, adventum Domini significat Salvatoris, quem divinitatis suae mirabili secreto pro hominum salute disposuit. Divisio psalmi. Filii Core, qui fideles debent intelligi Christiani, primo membro psalmi non se timere profitentur conturbationes saeculi; quia Deus refugium eorum probatur et virtus. Secundo Christum dicunt apparere in medio Ecclesiae suae, qui eam in seipso tanquam in solidissima petra aedificare dignatus est. Tertio credentium turba generaliter invitatur ad divina magnalia contuenda, dicentes omnipotentem Deum arma nequitiae confringere, bella removere, et tristitiam fidelium in aeterna gaudia
Abbreviated transcription (Latin):
Eco epitilcimiũ gloriosũpsalmnigraphi exultatione cõpletũe Ec cosponsi laus
sponsȩque admirabili uariettite calebrataẽ : spiritalis copula coniugium in uirginita¬
tibus ꝑseuerans amor castus : caritas acterna uinculũ qđ nullo fine dissoluitur : hic propbe¬
tarũ timpana sca exultatione conlamant : hic apłorũ orga nadulcissima sociectiteres¬
pondunt hic martrrũ cytharȩ non cordis sed uirtutib: canunt : Hic sc̃orũ chorus spi¬
ritilibus fistulis gratissimũ ꝑ mulcet auditũ hic talis musica geritur ꝑquã humanculetu¬
tia cunctauincatur pasti sumus obonerex conuiuo nuptiale delicias cadestes auniuimus
praesta nobissponsemirabilis. ut quihic̃ spelaeti sũ mus in futuro ꝑfectissi mogcudio com¬
plecimur : Hunc etiã psclmũ etbecitus hieronimus ad principia uirginẽ scribens mira¬

Expanded text:
Ecce epithalamium gloriosum psalmigraphi exsultatione completum est. Ecce Sponsi laus Ecce epithalamium gloriosum psalmigraphi exsultatione completum est. Ecce Sponsi laus Sponsaeque admirabili varietate celebrata est: spiritualis copula, conjugium in virginitatibus perseverans, amor castus, charitas aeterna, vinculum quod nullo fine dissolvitur. Hic prophetarum tympana sancta exsultatione conclamant; hic apostolorum organa dulcissima societate respondent; hic martyrum citharae non chordis, sed virtutibus canunt; hic sanctorum chorus spiritualibus fistulis gratissimum permulcet auditum; hic talis musica geritur, per quam humana laetitia cuncta vincatur. Pasti sumus, o bone Rex, convivio nuptiali delicias coelestes haurientes. Praesta nobis, Sponse mirabilis, ut qui hic spe laetati sumus, in futuro perfectissimo gaudio compleamur. Hunc etiam psalmum et beatus Hieronymus ad Principiam virginem scribens , mira
Abbreviated transcription (Latin):
natiscre illi filũ apłi. quos principes p̃dicationi sintotoorbe tarrarumti ansibusit
istimcg istriueritatis: Illi seminaibant exitia: istioritibantur aduitũ ol ausdigna
tantlactitiae quale fuithostis complexus fugere et tonantis nuptia sinuenire quulocu
merito diciturlaus a prole : qm̃ hic posteritas scã praedicatur
Memeresdixit : sed populos xp̃ianas qui i neius p̃dicationib ꝑdiuersas hominũ gone¬
rattoms pnsi uoluntatib ꝓseuerant cnirtibili s gloria Numumq p̃coniuninteroi¬
nũ tam ultiplices successiones nũ quã finis laudis acupere sequituir. tntit ineepbonli
confitotur ꝗ uae confessio fit aetorna quiaueraetpiae. Naqđ addidit inscdien scbifutu¬
rasi gnificat quando omnis aduersutis conquiescit at regnat solanustitiai diaboliam¬
trarietate deletu¬

Expanded text:
nati sint illi filii apostoli, quos principes praedicationis in toto terrarum orbe transmisit. nati sint illi filii apostoli, quos principes praedicationis in toto terrarum orbe transmisit. isti magistri veritatis; illi seminabant exitia, isti hortabantur ad vitam. O laus digna tantae laetitiae, quale fuit hostis complexus fugere, et Tonantis nuptias invenire! Qui locus merito dicitur laus a prole, quoniam hic posteritas sancta praedicaturMemores dicit, sed populos Christianos, qui in ejus praedicationibus per diversas hominum generationes piis voluntatibus perseverant. Mirabilis gloria, summumque praeconium, inter hominum tam multiplices successiones nunquam finem laudis accipere. Sequitur, propterea populi confitetur; quae confessio fit aeterna, quia vera et pia est. Nam quod addidit, in saeculum saeculi, futura significat, quando omnis adversitas conquiescit, et regnat sola justitia, diaboli contrarietate delet
Abbreviated transcription (Latin):
iptĩs nominibus nonminimc̃esse disttnticã : uirgines dix adduci quiacor poris inteen¬
tato r obustesunt uiducisa fferri qua eplerũ que fracte diuersis sollicitudinibuscor¬
Vt copio seimunera scae ecđae conferenda monstraret : diciti n lactitia et Regis¬
exciliatione angelorũ ministeriis adducendã et non solũ aconspectu uerum etiac̃ in peo¬
netrabilibus reg̃s. Idehieru sedem futurã ubiuenis sebeutĩgtisidiũe tgro mosa secup
tasi onepitoereodictum õ ad ducentur cũ laetli etexsitacione quidie xasiule fragass cuort
conistirueseos principes supenomem tennam
enit adiquicereũmodũinquã supra discriptũ ag̃radibuseburneis eedesi cmuenis se
que addextenam regis ornata consisteret : Nunc autem potent̃ ex ponitur qeuist
ineremento expcnstipro ficerit ut pro antiquis patrib idee idolorum culto riun

Expanded text:
ipsis nominibus non minimam esse distantiam. Virgines dixit adduci, quae corporis integripsis nominibus non minimam esse distantiam. Virgines dixit adduci, quae corporis integritate robustae sunt; viduas afferri, quae plerumque fractae a diversis sollicitudinibus cort copiosa munera sanctae Ecclesiae conferenda monstraret, dicit eam in laetitia et exsultatione angelorum ministeriis adducendam; et non solum ad conspectum, verum etiam in penetralibus Regis, id est in Jerusalem futuram, ubi venisitas. Merito ergo dictum est, adducentur cum laetitia et exsultatione; quia sexus ille fragilis vicit constitues eos principes super omnem terram. Venit ad quartum modum, in quo supra descriptum est a gradibus eburneis Ecclesiam venisse, quae ad dexteram Regis ornata consisteret. Nunc autem potenter exponitur quanto incremento haec Sponsa profecerit, ut pro antiquis patribus, id est idolorum cultoribus,
Abbreviated transcription (Latin):
S udeteriiosponsus adiudicia p̃dicatus ẽ : i taedictertioloco amẽbrissuis sponsad gudatur
ctuu boq ueũ potent᷑ or dineseruat: adducentur dixit regilorgines posteus postis culta i aitiq
etua prius fuit ut ei unitas diceretur. et postetienumeratio partiũ distincta prouamnti
etos iuereqđ dixit ad ducentur ut gratiad nĩ declararetur quȩ nos ad se adducit qua ndo
nosmiseratu s inspexerit: Sicut in euangelio dictũ ẽ Nemouenitadine nasi ptiẽ at raxerit
eũn Sed qugiurennes antaconspectũ dñi ꝑducuntur : fideles scilicet et pudica semente trac¬
tanten onã quid proderit cuiquac̃ corpus in tactũ serutere sicemtingudicu semente trac
fidei non habere : Sequitur proxi mȩci ad ferenturtibi ad ferenturtibi dõdicitur
p rexime suntuuto ecđae . Id ẽ uiduce caste quaegradd inforiort iunguntur nacum
ure iniras hitibetat cente sinum fructũ ista sexage simac ubertttegloricitur : Etuidein

Expanded text:
 tertio Sponsus a judicio praedicatus est, ita et hic tertio loco a membris suis Sponsa laudatur. Et vide quam potenter ordinem servat: Adducentur Regi virgines post eam, post Ecclesiam utique, quia prius fuit, ut ejus unitas diceretur, et post enumeratio partium distincta proveniret. Et intuere quod dixit, adducentur, ut Domini gratia declaretur, 154 quae nos ad se adducit, quando nos miseratus inspexerit; sicut in Evangelio dictum est: Nemo venit ad me, nisi Pater attraxerit eum . Sed quae virgines ante conspectum Domini adducuntur? fideles scilicet, et pudica se mente tractantes. Nam quid proderit cuiquam corpus intactum servare, si contingat eam integritatem fidei non habere? Sequitur, proximae ejus afferentur tibi. Afferentur tibi, Deo dicitur. Proximae sunt autem Ecclesiae, id erginitas habeat centesimum fructum, istae sexagesima ubertate gloriantur. Et vide in
Abbreviated transcription (Latin):
ut sant aingelie ꝓpocefaites qucuemoru cacleri sca uioluntati spiritaletordran forunt
qm̃ ꝑ hominẽ beneaccipitur decus omne terrarum:¬
sille deorũ sicut frequent̃ diximꝰ propt̃ intelligentiã nr̃a uellesuũ ꝑhumainas eensu¬
tdines dignatur exprimere ut sedicat esurire quicarnẽ pascituni uerisa coius ccu¬
templatio spiritaliũ substantiarũ suauissimꝰ cibus ẽ et conteplatiua neferao Saquitur
anpste onbistorrae et plenitudo ei. Hic curiositatẽ suꝑ fluc nedde aoadiure plor¬
uinct dicendo curate perdem sacrificia pecudũ cũ totus orbis meus eẽ noscatorũ pleni¬
tudoius duor sitate significat creaturarũ: cessetergo hominũ sollicitudo suꝑflua
depuidũ immolatione cogitare: corenĩ rectũ nos sibidiuinitas enatull osfacuen
unsecitco morsomur deliquis sequatinus qđ ante fuit peccatis facuereles emaidrcam¬
numerũ sugrituat non desola sinagoga iudacorum seddecumctis gentib: esse cõplen¬

Expanded text:
ut sunt angelicae potestates, quae motu celeri sancta voluntate spiritualiter transferuntur. quoniam per hominem bene accipitur decus omne terrarumille deorum, sicut frequenter diximus, propter intelligentiam nostram velle suum per humanas consuetudines dignatur exprimere; ut se dicat esurire, qui carnem pascit universam, cujus contemplatio spiritalium substantiarum suavissimus cibus est, et contemplativa refectio. Sequiturnim orbis terrae, et plenitudo ejus. Hic curiositatem superfluam reddita ratione convincit, dicendo; Cur a te petam sacrificia pecudum, cum totus orbis meus esse noscatur? Plenitudo ejus, diversitatem significat creaturarum. Cesset ergo hominum sollicitudo superflua de pecudum immolatione cogitare; cor enim rectum nos sibi Divinitas mavult offerre, unde et cognoscitur deliquisse; quatenus quod ante fuit peccatis delinumerum significat, non de sola Synagoga Judaeorum, sed de cunctis gentibus esse comple
Abbreviated transcription (Latin):
pero deca cordum esse diximus : qđo ordine conuerso aluumcithare in sũperioribus
babet unde adinferiorempartem canore fila des cendunmi citharra cosptetdeeriberi
conuenienter apitintur : Quia secundum formaminstrumentihuius desupernis
uenientia dnñius sasuscipimus : et considera qui a solume instrumentesm mausicum
quod pro excellentia sui deca cordumdicatur. Fion enim is oc decuhantumn rausicum
buius cemodi instrumentis lectum esse meminimus : Decicordum uero psadeeriũ
sicut ueteres dixerunt. et illud nobis indicat sacramentum utreferam usartariã
dm̃ quitrinitas ẽ: Id ẽ triã quodait nonh abebis deo salie noscorimme a fecundũ
non faciestibi sculptile : tertium non assumestibi nomen ditui inuacuum. In quoiuingo¬
tine facies nbnlo qupatscentra peoxiatimitti uim fal scintestimonium penconcipises
do saltononoeitis peruelinopis et hanorabilis indicatur: psallimus quoque etdo¬

Expanded text:
vero decachordum esse diximus, quod ordine converso alvum citharae in superioribus vero decachordum esse diximus, quod ordine converso alvum citharae in superioribus habet, unde ad inferiorem partem canora fila descendunt; cui praecepta Decalogi convenienter aptantur. Quia secundum formam instrumenti hujus, de supernis venientia Domini jussa suscipimus. Et considera quia solum est instrumentum musicum, quod pro excellentia sui decachordum dicatur: Non enim hoc de cithara, vel aliis hujuscemodi instrumentis lectum esse msicut veteres dixerunt et illud nobis indicat sacramentum, ut referamus tria ad Deum, quia Trinitas est. Id est primum quod ait: « Non habebis deos alienos coram me. » Secundum: Non facies tibi sculptile. » Tertium: « Non assumes tibi nomen Dei tui in vacuum . » In quo conjtum facies, non loqueris contra proximum tuum falsum testimonium, non concupisces psalterii virtus perfecta nobis et honorabilis indicatur. Psallimus quoque et de
Abbreviated transcription (Latin):
decct  Significat hoc aptum hocesseconueniens : ut quid ñi laudẽ decantatidlrilit
illi et fidẽ rectitudine et actuum probitate conplaceant
sti sunt iusti quos superius dixit : quiscis actibus laude sdm̃ de uota modulationo ⁊ ee
codecantas pcitharaẽ sicut in praefattione iam dic tume Vng neiuent mis inba monita
concaturas quae s arsumcordarum fila tra nsmattmnsso is dulcisi unt pecriii atere¬
ioquituro Qua cideo talenomenaccepit : qm̃cn an lenstione perustierns fapro
menitoconparantur opera quae deterrenis rebus ad supernam gratiam porri¬
guntar. Id ẽ dum esurientem pascimus Dum nadumtiestimus ec ceriato positam¬
sitorema qucielicet urdetintur carncilia diuinitatis tamen amiore peraguntur sicatha¬
nitamusquoque cuminpassi onibusnris ueldumnisecur alȩti diarne sintus deqito
dñs abstulit sicut dnũ placuit ita factum ẽ sit nomen dm̃ benedictuns. Pas deriu

Expanded text:
decet, significat hoc aptum, hoc esse conveniens, ut qui Domni laudem decantat, similiter decet, significat hoc aptum, hoc esse conveniens, ut qui Domni laudem decantat, similiter illi et fidei rectitudine, et actuum probitate complaceatIsti sunt justi, quos superius dixit qui sanctis actibus laudem Domini devota modulatione decantant. Cithara est, sicut in praefatione jam dictum est, lignei ventris immodica concavitas, quae sursum chordarum fila transmittens, sonis dulcissimis percussa perloquitur; quae ideo tale nomen accepit, quoniam cita iteratione percutitur. Huic merito comparantur opera quae terrenis rebus ad supernam gratiam porriguntur, id est, dum esurientem pascimus, dum nudum vestimus, dum aegrum visitamus, etc., quae, licet videantur carnalia, divinitatis tamen amore peraguntur. Citharizamus quoque cum passionibus nostris, vel damnis secure ac laeti dicimus: Donus abstulit; sicut Domino placuit, ita factum est; sit nomen Domini benedictum . Psalterium
Abbreviated transcription (Latin):
rabili potentia dinoscitur continore : Secunda sectione exclamat bettum esse qui adi
eiusculturam meruerit pertinere : Signi ficanstemporaxp̃iana inquibuseratim cl¬
Reatus dacud eccdesiam catholicam abhereticorum contagione disiungens. Nactos
cominon et xp̃ĩanos ut non interrenis delectationibus sed gcude aunt semp erandnõ
ubigourdia c̃ꝓtinua suauitateperfecta sunt : nam cumprae sentr cli asdictiono
tein d ño semper : iterum dicoguidete : slamis tarepecitro illud significat utet
hic in afflictionibus gcudecimus Et in illo regnoporpetua pacel ae tomunt unde
recti in secunda partedicturus ẽ nam quod ponit rectos decet lacdatus osten¬
dit prauos hereticos docere non posse Sicut et alius prophetadict  Non espo¬
cisa laus inorepeccatoris: Conlaudatioueromultorum ore unalaudatio epiet
tam : propter unitatem eclesiae quam praedicat ubiqueserucirinalatidm dicitu

Expanded text:
rabili potentia dignoscitur continere. Secunda sectione exclamat beatum esse, qui ad rabili potentia dignoscitur continere. Secunda sectione exclamat beatum esse, qui ad ejus culturam meruit pertinere, significans tempora Christiana, in quibus erat multeatus David Ecclesiam catholicam ab haereticorum contagione disjungens, rectos commonet Christianos, ut non in terrenis delectationibus, sed gaudeant semper in Domino, ubi gaudia continua suavitate perfecta sunt. Nam cum praesentis saeculi afflictiones te in Domino, iterum dico, gaudete . Nam ista repetitio illud significat, ut et hic in afflictionibus gaudeamus, et in illo regno perpetua pace laetemur. Unde erecti, in secunda parte dicturus est. Nam quod ponit, rectos decet collaudatio, ostendit pravos haereticos decere non posse; sicut et alius propheta dicit: Non est speciosa laus in ore peccatoris . Collaudatio vero multorum ore una laudatio est; dicta propter unitatem Ecclesiae, quam praedicat ubique servari. Cum dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
sionisaro suasula b iouierdini seri cordliam ipseletitiam promiteit ẽcimagno
desiderio supplicatur : Qua propter as sidiaȩ nobis etgrata in portunitate rogtandusẽ
quietiam praemissa nobisi neci angelio pollicetur : petite ecdsabitur uobis qͥ uadqise
et nuenietis pulsate et aperietur uobis : Omnisenim quipetit accipitiet quiqueritir¬
uenit etpul santi a perietur : unde quisiam rogo debet de fidelissima supplicationei
diffidere cum regalis pictas dignata nos fuerit trina proielis ona fupplagatu
in eo expositionem priorem : Illud tamen necessariae commonemus : Quia
hoc psalmo hortatur propheta percomparationes quasdam adpsalmodiam ecde¬
siam fidelem enumerans potentiam factabreitoris et adicude seius abudidis postinet
cumuirtutẽipsius pictatem que cognoscit Drutbo deseius aui
Pertotum quidem ꝓsalmum prophetalo quitur : sed in prima sectione commonet
iustos ut indño debetant totamentis alacritate gaudere uucretietras naseui¬

Expanded text:
ic vero ipse misericordiam, ipse laetitiam promittit, cui cum magno desiderio supplicatur. Quapropter assidue nobis et grata importunitate rogandus est, qui etiam praemissa nobis in Evangelio parabola pollicetur: Petite, et dabitur vobis; quaerite, et invenietis; pulsate, et aperietur vobis: omnis enim qui petit accipit, et qui quaerit invenit, et pulsanti aperietur . Unde quis jam, rogo, debet de fidelissima supplicatione diffidere, cum regalis pietas dignata nos fuerit trina promissione firmare? EXPin eo expositionem priorem. Illud tamen necessario commonemus, quia in hoc psalmo hortatur propheta per comparationes quasdam ad psalmodiam Ecclesiam fidelem: enumerans potentiam factaque Creatoris; ut ad laudes ejus avidius festinet, cum virtutem ipsius pietatemque cognoscit. Divisio psalmi. Per totum quidem psalmum propheta loquitur; sed in prima sectione commonet justos, ut in Domino debeant tota mentis alacritate gaudere, qui creaturas suas mi