comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
miosans maledicto maledem̃: qũo de morte m᷑¬
tem. de pccõ pecm̃. Sic ergo nõ blasphemauit i¬
moyses dicendo. Maled cũs om̃is qui pendet in
ligno: quõ non blasphemauerunt apłi dicẽdo.
mortiuis est et uetus homo nr̃ crucifixꝰ ẽ cruci.
cum illo. Et de pocõ dampnauit pccm̃. et eum
uos horrere mortẽ xp̃i. Ubi apparet ur̃a nõ ani¬
ołaris maiedictio. sed dyabolica siłatio: qui mor
nõ audeatis per nom̃ xp̃ianũ hoĩes fallere. ni
muidus continentie uel uirginitati fausto i¬
iusus est: o dixit. Maledictus om̃is qui nõ su¬
scitauerit sem̃ misrł: legant ysaiã clamãtẽ.
Hec dicit dñs spadonib om̃ib qui obyuau̾nt
p̾cepta mea. et legernt que ego uolo. et custo¬
dierint testam̃tum meũ. Dabo ilł in domo
mea et in muro ineo locum noĩatum. meli¬
orem filioꝵ et filiaꝵ. Nomen eternũ dabo ilł.
et non deeuto illis. Aut si contrariũ putant
y saram moysiꝰ Eis eis placeat. si ille displicet. Niõ

Expanded text:
s de maledicto maledictum, quomodo de morte mortem, de peccato peccatum. sic ergo non blasphemauit Moyses dicendo: maledictus omnis qui pendet in ligno, quomodo non blasphemauerunt apostoli docendo: mortuus est et: uetus homo noster confixus est cruci c um illo et: de peccato damnauit peccatum et: eumuos horrere mortem Christi. ubi adparet uestra non anicularis maledictio, sed diabolica simulatio, qui mortnon audeatis per nomen christianum homines fallere, nisQuod autem inuidus continentiae uel uirginitati Fausto uisus est, quia dixit: maledictus omnis, qui non suscitauerit semen in Israhel, legant Esaiam clamantem: haec dicit dominus spadonibus omnibus: qui obseruauerint praecepta mea et elegerint, quae ego uolo. et custodierint testamentum meum, dabo illis in domo mea et in muro meo locum nominatum, meliorem filiorum et filiarum; nomen aeternum dabo illis et non deerit illis. aut si contrarium putant Esaiam Moysi, hic eis placeat, si ille displicet, non
Abbreviated transcription (Latin):
state comiñari hõĩ xp̃iano. ut si solem adorare
noluĩt suspendatur in lingno. Si declinauero
inquit maledem̃ ꝙꝙ lex ꝓmpsit in solis adoratorẽ
uitidam i illud ꝙ cadem lex ꝓmpsit ĩ eũ qͥ pe¬
psid̾it in lingno. Ita uero turbaberis sed tu Imo
nes tu: qui et niullo cogente adoras solem. at uͦ
rpoĩauus edificatus suꝑ fundamẽtũ apłoꝵ et peo
phaꝵ atcãdit singulas caustis et singła maledi¬
cta. uideo unũ ꝑtine̾ ad corpꝰ mortale ꝙ lingno
suspñd̾e: alterũ ad aĩam quo sol adoratur. Et¬
si .n. corp̾ melinat᷑ madorando: aimꝰ tũ aut colit
qm̃ maledciũ in utroq mors meruit. sic̃ mors¬
est corporis in lingno pend̾e. tra mors aĩ est solẽ
adorare. Nigñdũ est gͥ maledcm̃ ĩ corꝑis morte.
tandũ aũt maledcm i aĩe mortem. ne cum suo
mete qui h̃o potestatem et aĩam et corpꝰ occidere
in gebemniã ignis. ẽanꝙꝙͣ dic̾et. Nolite timere

Expanded text:
state comminari homini christiano, ut si solem adorare state comminari homini christiano, ut si solem adorare noluerit, suspendatur in ligno. si declinauero, inquis, maledictum, quod lex prompsit in solis adoratorem, incidam in illud, quod eadem lex prompsit in eum, qui pependerit in ligno. ita uero turbaberis; sed tu. immo nec tu, qui et nullo cogente adoras solem. at uero christianus aedificatus supra fundamentum apostoadtendit singulas causas et singula maledicta, uidet unum pertinere ad corpus mortale, quod ligno suspenditur, alterum ad animum, quo sol adoratur. etsi enim corpus inclinatur in adorando, animus tamen aut colit, m maledictum in utroque mors meruit, sicut mors corporis in ligno pendere, ita mors animi est solem adorare. eligendum est igitur maledictum in corporis morte, tandum autem maledictum in animae morte, ne cum suo mete, qui habet potestatem et animam et corpus occidere in gehennam ignis, tamquam diceret: nolite timere
Abbreviated transcription (Latin):
so punebat feli  cor acutũ ad ueritatẽ: infelix
contra ueritatem. Non dixio hom̃i ulli unqm
hi .n. dicẽt eumdeo nõ peꝑcisse: facile ꝯĩc̾et᷑.
faise c̾minationis. cũ moy ses inueniretur uͥ
honorare ac p̾dicare dñi uerũ qui fecio celumet
terrã. Si aũ diceret nulli deoꝵ peꝑcisse: ꝑderet se
xp̃ĩanis illos dos colere a quib adorandis moy¬
ses phibet atq ita sb̾ aias catholice mr̃s pullis
fugientib non congregaret que nõ peꝑit. Ut gͦ
insidias tonderet ꝑuulit: dixit diuinoꝵ nulliꝰ
peꝑtisse moysen: quo possent neq xpĩani aꝑto
deoꝵ cultu fugere ĩpietatẽ istoꝵ minis ab horrẽ¬
tem a religione xpĩana: et pagani eis fauere⁊
adu̾sus nos qui moysen scirent contͣ ydola etꝯͣ
deos gentiũ que sunt demonia multa uera et
digna dixisse. Quod si istis displicet: aꝑte se fa¬
teantur ẏdoloꝵ uel demomioꝵ ẽe cultores. Quod

Expanded text:
se perimebat. felix enim cor acutum ad ueritatem, infelix se perimebat. felix enim cor acutum ad ueritatem, infelix contra ueritatem. non dixit "hominum nulli umquam si enim diceret eum deo non pepercisse, facile conuinceretur falsae criminationis, cum Moyses inueniretur ubique honorare ac praedicare deum uerum, qui fecit caelum et terram. si autem diceret nulli deorum pepercisse, proderet se christianis illos deos colere, a quibus adorandis Moyses prohibet, atque ita sub alas catholicae matris pullis fugientibus non congregaret, quae non peperit. ut ergo insidias tenderet paruulis, dixit diuinorum nulli pepercisse Moysen, quo possent neque christiani aperto deorum cultu fugere inpietatem istorum nimis abhorrentem a religione christiana et pagani eis fauere aduersus nos, qui Moysen scirent contra idola et contra deos gentium, quae sunt daemonia, multa uera et digna dixisse. Quod si istis displicet, aperte se fateantur idolorum uel daemoniorum esse cultores: quod
Abbreviated transcription (Latin):
dici aliud ẽẽ affigi lingno: aliud in lingno pen-¬
dere. Sic .ii. quidam soluẽdam c̃ẽ istam q̃onem.
ut uidam dicant a moyse maledcm̃. qui laqueo
te suspendio: quasi pͥmũ nouerint utr̃ ex lingno
an ex lapide se ille suspend̾it Sed u̾m est quod
ex faustus cõmemorait apłm nõ sinere aliud
les .ni. solent insectari. tales suis fallaciis irreti¬
re. Tales in eos cecid̾amꝰ. tales heseramus. tales
diuina moytes lacessiuit. sicut faustꝰ cͥminat᷑
dicens. qd humanoꝵ ulli unꝙͣ diuinoꝵꝙ peꝑce¬
iir. Dixit .n. et abiiti ncħ̾ sategio ꝓbare. nichil
curauit ostñd̾e. Nos aũ scimus moysen om̃a
uere diuina pie laudasse: et ꝓ sin tpr̃is cygru¬
entia. sueq dispensatͥoins gr̾a uiste humana re¬
xisse/ Erigant isti ut hoc doceã. cum et ip̃i cona¬
ti docere fu̾n̾t. quod faustus obicit caute quid̾
ut erat acutus. sed hoc incautus: qr suo acumine

Expanded text:
dici aliud esse adfigi ligno. aliud in ligno pendici aliud esse adfigi ligno. aliud in ligno pendere. sic enim quidam putant soluendam esse istam quaestionem, ut ludam dicant a Moyse maledictum, qui laqueo se suspendit. quasi primum nouerint, utrum ex ligno, an ex lapide se ille suspenderit. sed uerum est, quod et Faustus commemorauit apostolum non sinere aliud les enim solent insectari, tales suis fallaciis inretire. tales in eos cecideramus. tales haeseramus, tales diuina Moyses lacessiuit, sicut Faustus criminatur dicens, quod humanorum nulli umquam diuinorumque pepercerit? dixit enim et abiit: nihil sategit probare, . nihil curauit ostendere. nos autem scimus Moysen omnia uere diuina pie laudasse et pro sui temporis congruentia suaeque dispensationis gratia iuste humana rexisse. exigant isti, ut hoc doceam, cum et ipsi docere conati fuerint, quod Faustus obicit, caute quidem, ut erat acutus, sed hoc incautus, quia suo acumine
Abbreviated transcription (Latin):
in ligno pepend̾i isi mortał om̃is et moriẽs
onũs qui ligno pepend̃i. Pot̾at .n. dicẽ. Maie¬
dictus om̃is qui mortał: aut maledcũs om̃is
maniens. Sed hoc ess quod asserit ꝓphecia. qr sci¬
ebat xp̃i mortem in cruce pensuram. et futuros
ħetitos qui dicem Pepñdit quid̾ in lingno. s
spctis quadam. nõ ut uere moreretur. Clamã¬
do ergo maledictus: inch̾ aliud clamauit. nͥ qr
uere mortuus. scens mortẽ homĩs pccoris: ꝙ
sine pcc̃o ip̃e suscepit: de illo maledicto ueniẽ¬
tẽ quo dcm̃ est. Si tetigeritis. morte moriem̾i.
sto hoc ꝑtinet eo seipens ille in lingno susp̃e¬
sus. quo sig̾caretur peͣs raicam mortẽ xp̃nfin¬
xisse: sed illam uerã in lingno passionis suerꝰ¬
pendisse in qũa serpens ille hoĩem maie sua¬
dendo deiecit Qm ueram mortem nolunt isti
conspic̾e et id̾o non sanantur a ueneno ẜpen¬
tis: sicut illi in heremo quicũq illam attende¬
rent sanabantui Itaq fatenuir ab imꝑitis

Expanded text:
gno pependerit, nisi "mortalis omnis et moriens omnis, qui in ligno pependerit." poterat enim dicere "maledictus omnis qui mortalis, " aut "maledictus omnis moriens;" sed hoc est quod adserit propheta, quia sciebat Christi mortem in cruce pensuram et futuros haereticos, qui dicerent: "pependit quidem in ligno, sed specie quadam. non ut uere moreretur." clamando ergo maledictus nihil aliud clamauit, nisi quia uere mortuus, sciens mortem hominis peccatoris, quam sine peccato ipse suscepit, de illo maledicto uenientem. quo dictum est: si tetigeritis. morte moriemini. ad hoc pertinet et serpens ille in ligno suspensus, quo significaretur non falsam mortem Christum finxisse. sed illam ueram in ligno passionis suae suspendisse. in quam serpens ille hominem male suadendo deiecit. quam ueram mortem nolunt isti conspicere et ideo non sanantur a ueneno serpentis, sicut in heremo quicumque illam adtenderent sanabantur.  Itaque fatemur ab inperitis
Abbreviated transcription (Latin):
est laits ꝓp̃i ex ore manicheoꝵ cũ eũ negant
carnem hũisse mortalem. in qua uerã mortẽ pates
Quia ex illo ppħico maledcõ lans ĩtelligitur humi¬
litatis. ex isto heretico quasi errore cͥmen obicitur fai¬
sitatis S ĩ gͦ negas maledcm̃: nega mortuũ: Si ne¬
gas mortuũ. nõ ĩa ꝯtra moysen. s ꝯtra apłos dimi¬
cas. Si aũ ꝯfitetis mertuũ: ꝯfit̾e suscepisse penam
pcã nrĩ. sino pcc̃o nr̃o. Iamu̾o ubi audis penam
pcã. aut im ex bndcone crede uemientẽ. aut ex
maidcone. Si ex bñdcõne uenit pena pcci: op¬
ta sꝑ ẽẽ in pena pcc̃. Si aũ optas inde lib̾ari: cre¬
fitere gͦ maledcm̃ suscepisse ꝑ nob̾: ꝙ̃ confit̾is
mortuũ ẽẽ pro nob̾. Nec auud significare uo

Expanded text:
i ex ore Manichaeorum, cum eum negant habuisse mortalem, in qua ueram mortem pateretur, quia ex illo prophetico maledicto laus intellegitur humilitatis, ex isto haeretico quasi honore crimen obicitur falsitatis. si ergo negas maledictum, nega mortuum; si negas mortuum, non iam contra Moysen, sed contra apostolos dimicas. si autem confiteris mortuum, confitere suscepisse poenam peccati nostri sine peccato nostro. iam uero ubi audis poenam peccati, aut ex benedictione crede uenientem aut ex maledictione. si ex benedictione uenit poena peccati, opta esse semper in poena peccati; si aufitere ergo maledictum suscepisse pro nobis, quem confiteris mortuum esse pro nobis; nec a
Abbreviated transcription (Latin):
maiedcm̃. qd̃ adu̾sus eũ depronint qui pendeo ĩ
ligno. an ip̃i quidem bonis om̃ib maiedit̾e con¬
suetum est. Nos uero tanti deuotationes el exi¬
stumare debemus: qnͣti sunt stomacantiũuetu¬
laꝵ. Sic .n. et dei om̃s pueros ac uirgines pari de¬
uotatione ꝑsequitur: dicens maledcm̃ ẽẽ õem
qu non suscitamo semen in isrł. Quod eque

Expanded text:
s eum deprompsit, qui pendet in ligno. an ipsi quidem bonis omnibus maledicere consuetum est? nos uero tanti deuotiones eius existimare debemus, quanti sunt stomachantium uetularum. sic enim et dei omnes pueros ac uirgines pari deuotione prosequitur dicens maledictum esse omnem, qui non suscitauerit semen in Israhel. quod aeq
Abbreviated transcription (Latin):
nande posteritatis causa sobolem suscitauiti de¬
inde eo oiscipulos eiis quoꝵ non millos quidẽ
ab uxorib seuinxir quos copłatos inuenerat.
quosdam uero et cõiungi uetuit quos depre¬
hñdit intactos. Qua de re moyseos impunitã
hanc linguam maledc̃oꝵ iacuuis xpm̃. lumen.
saimoniam. diuina om̃ia petentẽ: iure nos co

Expanded text:
suscitauit. deinde et discipulos eius, quorum nonnullos quidem ab uxoribus seiunxit. quos copulatos inuenerat, quosdam uero et coniungi uetuit, quos deprehendit intactos. qua de re Moyseos inpunitam hanc linguam maledictorum iaculis Christum lumen, sanctimoniam, diuina omnia petent
Abbreviated transcription (Latin):
ligno. in euis auctorem maledici oris sui uene¬
ua ꝑmisisse. Et quis gͦ credat hunc uidisse aut
cognouisse prem̃ qui sic lacerau̾̃it fam̃ : Hunc
aduentũ filii potuisse p̾dicare qui ascensionis
eius ignorauit exitum: Huc accedit qd illud ⁊̃
considero qm̃ late hoc fit sparsum ꝯuicium.
onis exitu defuncti sunt uita: ut petrꝰ et andreas.
ac reliqui ciuistem sortis: Quos nisi moyses au

Expanded text:
ris sui uenena prompsisse. et quis ergo credat hunc uidisse aut cognouisse patrem, qui sic lacerauerit filium? hunc aduentum filii potuisse praedicere, qui ascensionis eius ignorauerit exitum? huc accedit, quod illud etiam considero, quam late hoc sit sparsum conuicium onis exitu defuncti sunt vita, ut Petrus, et Andreas, ac reliqui ejusdem sortis. Quos nisi Moyses aut
Abbreviated transcription (Latin):
qũt᷑ dicens. uo de pcc̃o daspnaret pcc̾m in carne. Itẽ
alio loco: Eum niquit qui nõ nouerat pcc̃m. pes¬
catum ꝓ nob̾ fecit: ut nos simus iusticia dei in ipso
Cur ergo timeret moyses dic̾e maiedcm̃. qid paulꝰ
nõ timuro dic̃e pecm̃: Hlane hoco ꝓpħa et p̾uide̾
debuit et p̾dic̾e: paratꝰ ab heretitis cũ apło repre¬
dictum: cogitur repͥhñd̾e apłm dixisse pccm. Nã

Expanded text:
ne. item alio loco: eum, inquit, qui non nouerat peccatum, peccatum pro nobis fecit, ut nos simus iustitia dei in ipso. cur ergo timeret Moyses dicere maledictum. quod Paulus non timuit dicere peccatum? plane hoc propheta et praeuidere debuit et praedicere, paratus ab haereticis cum apostolo repredic
Abbreviated transcription (Latin):
fc̃a sit. Sic et pccm̃ nõ tm̃ ipm̃ opus malum
quod pena dignum est: sed eciã ip̃a mors que
pocõ fc̃a est pocm̃ appellatum sit. Illud itaq pͤ¬
est humane natute: suscepit pro nobis. Hoc sꝰ.¬
pendit in ligno. hoc maledcm̃ est ꝑ moysen. Ibi
mors dampnata est ne regnaret: et maledc̃a ẽ

Expanded text:
m quod poena dignum est; sed etiam ipsa mors, quae peccato facta est, peccatum appellata est. Illud itaque pecest humanae naturae, suscepit pro nobis. Hoc suspendit in ligno, hoc maledictum est per Moysen: ubi mors damn
Abbreviated transcription (Latin):
plicium. qd̃ auo m̃o uocat᷑ pccm̃. qr fit ex pcc̃o.
Suscepit aũ xp̃c sine reatu supplictũ nr̃m ut iñ
solueret reatũ nrm̃ et finiret eciã supplicium
nrm̃ Ex ingemo meo ista dix̾im: si uõ apło toci¬
ens hoc inculcat. ut et dormientes exciter. et calũ¬
pmantes effecet. Misit inquit d̾s faliũ suũ in si¬
militud̾ie carins pccĩ qr nõ de traduce mortali¬

Expanded text:
uod alio modo uocatur peccatum, quia fit ex peccato. suscepit autem Christus sine reatu subplicium nostrum, ut inde solueret reatum nostrum et finiret etiam subplicium nostrum. E; ingenio meo ista dixerim, si non apostolus totiens hoc inculcat, ut et dormientes excitet et calumniantes offocet. misit, inquit, deus filium suum in similitudinem carnis pec
Abbreviated transcription (Latin):
laꝵ. Sic .n. et dei om̃s puetos ac uirgines pari de¬
uotatione ꝓsequitur: dicens maledcm̃ ẽẽ õem
qui non suscitanto semen in isrł. Quod eque
conuicium pͥncipalit̾ quid̾ iħm tangit. qui ortꝰ
et ip̃e ut d̾r ex uideis nullam tũ inter eos ser¬
uande posteritatis cauia sobolem sustirauit. de¬
inde eo discipulos euis quoꝵ non nullos quidẽ
ab uxorib seuinxio quos copłatos inuenerat.
quosoam uero et cõuingi uetuit quos depre¬
hũdit inractos. Qua de re moyseos impunitã
hanc linguam maledcõꝵ iaculis xpm̃. lumen
scĩ moniam. diuina om̃ia petentẽ: iuire nos co¬
gnoueris execratos. Ac ne forte multũ int̾ẽe pu¬
tes int̾ suspensum. et crucifixum. nam et hoc ĩ
p̃sidium nob̾ defensiouis soietis assumere: ꝯm̃¬
tis hisce ur̃is paulum audias p̃scribentẽ. xp̃c nõ

Expanded text:
gines pari deuotione prosequitur dicens maledictum esse omnem, qui non suscitauerit semen in Israhel. quod aeque conuicium principaliter quidem Iesum tangit, qui ortus et ipse, ut dicitis, ex Iudaeis. nullam tamen inter eos seruandae posteritatis causa sobolem suscitauit. deinde et discipulos eius, quorum nonnullos quidem ab uxoribus seiunxit. quos copulatos inuenerat, quosdam uero et coniungi uetuit, quos deprehendit inhanc linguam maledictorum iaculis Christum lumen, sanctimoniam, diuina omnia petentem iure nos cognoueris execratos. an ne forte multum interesse putes inter suspensum et crucifixum — nam et hoc in praesidium uobis defensionis soletis adsumere — commentis hisce uestris Paulum audia
Abbreviated transcription (Latin):
de xpõ cuiꝰ iam nomen ubiq duicit̾ clarũ eit
manicheum sꝑ ꝯmendare conati sunt: ut ħ
melle .s. uenenati sui poculi labra ꝑung̾enti
tum .i. consolatorem. uł aduocatũ spm̃ u̾itatis:
per hanc ꝑmissionis occ̃õnem hũc paraditum
dicentes c̃e manicheũ. uł in manicheo sbrepũt
in hoĩ mentes ignorantes. ille a xp̃o ꝑmissꝰ
qũ sit missus. Qui aũ legerunt canonicũ libꝵ
qui actus apłoꝵ inscribitur: uident illã xpi pro¬
missionẽ illic iursus ꝯmemoratã. et illic maĩ¬
festissime ĩpletam. Sed modo querimꝰ unde
ille gentili fidem faceret de xp̃o: Puto .n. nem¬
nem ẽe tam cecum qui uelit dic̾e: manicheo
credo: cum dicat xp̃o nõ credo: Demde si nõ ri¬
dens: saltem stomachans dic̾et. Ita ne ꝑsicis
libris me iubes cred̾e. qui hebreis me dixisti ñ
credere: Quõ gͦ capturꝰ es heretice istũ hoiẽm
insi iam nõi xpĩ anquo m̃o sbditũ inueneris:

Expanded text:
de Christo, cuius iam nomen ubique dulciter clarum est. Manichaeum semper commendare conati sunt. ut hoc melle scilicet uenenati sui poculi labra perungerentum, id est consolatorem uel aduocatum, spiritum ueritatis, per hanc promissionis occasionem hunc paracletum dicentes esse Manichaeum uel in Manichaeo subrepunt in hominum mentes ignorantes, ille a Christo promissus quando sit missus. qui autem legerunt canonicum librum, qui actus apostolorum inscribitur, uident illam Christi professionem illic rursus commemoratam et illic manifestissime inpletam. sed modo quaerimus, unde illi gentili fidem faceret de Christo. puto enim neminem esse tam caecum, qui uelit dicere: Manichaeo credo, cum dicat, Christo non credo. deinde si non ridens, saltem stomachans diceret: itane Persicis libris me iubes credere, qui Hebraeis me dixisti non credere? quomodo ergo capturus es, haeretice, istum hominem, nisi iam nomini Christi aliquo modo subditum inueneris,
Abbreviated transcription (Latin):
pare moysen nõ accepistis: Amoris et¬
irreligiosus a deo est ut cum libenter
afpicias qui suo maiedix̾it pr̃i: Qua pp̃ et nos
moysen qm̃ꝙͣ humanoꝵ nulli unqu̾a diuino¬
rumq peꝑcerit blasphemando. plus tamen
huic execramur. quod xpm̃ filium dei qͥ nr̃e
osaltis causa pependit in ligno diro deuoratio¬
nis conuicio lacessinit. Utrũ uolens au casu
uidens: sleutio .ii. hoꝵ extusafꝰ est erit aut ꝯm̃¬

Expanded text:
uare Moysen non accipitis? Amoris is enim irreligiosus adeo est, ut eum libenter aspiciat, qui suo maledixerit patri? Quapropter et nos Moysen, quanquam humanorum nulli unquam divinorumque pepercerit blasphemando, plus tamen hinc exsecramur, quod Christum Filium Dei, qui nostrae salutis causa pependit in ligno, diro devotationis convicio lacessivit: utrum volens, an casu, tu videris. Neutro enim horum excusatus erit aut
Abbreviated transcription (Latin):
dixisser qui clamat et congregat q̃ nõ peperto
ꝯm̃dauit excellentia ciuitatis suꝑ montẽ põite
q̃ abscondi nõ potest ut ab ecc̃a catholica hoĩem
hereticũ seꝑaret dicens. Sedes aũ głe exaltata
est sc̃ĩficatio ur̃a. Demde qͦi ueniret in mentẽ.
Quid ergo facimꝰ de tam multis malis qͥ tãto
ampliꝰ ubiq ꝑmixti sunt: qnͣto excellentior est
xp̃i gła in unitate oĩm gentiũ: sb̾iecit statim.

Expanded text:
dixisset, qui clamat et congregat quae non peperit, commendavit excellentiam civitatis super montem positae quae abscondi non potest, ut ab Ecclesia catholica hominem haeretici non separent, dicens, Sedes autem gloriae exaltata est, sanctificatio nostra. Deinde quasi veniret in mentem, Quid ergo facimus de tam multis malis, qui tanto amplius ubique permixti sunt, quanto excellentior est Christi gloria in unitate omnium gentium? subjecit statim,
Abbreviated transcription (Latin):
manducare ꝯtẽpnit: nõ habebit in se uitã. et
ĩo nõ ꝑuemiet ad uitã et̾nã. Eosdemq paucos
in ꝯꝑaratione multitudinis maloꝵ paucos di¬
ci. ẽẽ aũ ꝑ se ip̃os consid̾atos in magnonume¬
ro diffusos toto orbe terraꝵ crescentes mt̾ ziza¬
ma. er cum palea uiq ad diem messis et uen¬

Expanded text:
manducare contemnit, non habebit in se uitam et manducare contemnit, non habebit in se uitam et ideo non perueniet ad uitam aeternam. eosdemque paucos in conparatione multitudinis malorum paucos dici; esse autem per se ipsos consideratos in magno numero, diffusos toto orbe terrarum. crescentes inter zizania et cum palea usque ad diem messis et uen
Abbreviated transcription (Latin):
cerdos se ipm̃ offe̾ndo pro nob̾. Qmobrem ꝙͣtũ
distat dexp̃i aduentu int̾ p̾dicatõnẽ angłoꝵ et
ꝯfessionem demomioꝵ: tiñ int̾ auctoritatẽ ꝓpħa¬
rum et cunositatem sacrilegoꝵ Hiis et talibus
que nũc breuit̾ tangimꝰ. tũo forte ꝓ ncc̃ĩtate de¬
pellendi ueternosi erroris aliqnto laciꝰ disputa¬
pccĩs suis preponerer. ꝑfecto mou̾etur ad fidẽ
Qua ĩbutus ex in eccẽ catholice gremio fouẽdꝰ
conocatus: ꝯ seqñt̃ eciã mon̾etur quos mores
tenere deberet Neq ꝑturbaretur eoꝵ multitu¬
dine in quib ea non inueniret que obseruare
iberetur: qũauis cũ eo corporalit̾ congregar̃e¬
tur in ecc̃am. et eadem sacram̃ta ꝑciꝑent. Scuz
cũ paucis hereditatẽ dei: cum multis aũ signa¬
ñ cuia eius ꝑticipanda: Cũ paucis ꝯmunicarei
scĩtatem sactam̃ti. quod qui manducat et bib ͭ
indigne: udicĩ sͥ manducat et bibit. Qui ã

Expanded text:
cerdos se ipsum offerendo pro nobis. quamobrem quantum cerdos se ipsum offerendo pro nobis. quamobrem quantum distat de Christi aduentu inter praedicationem angelorum et confessionem daemoniorum. tantum inter auctoritatem prophetarum et curiositatem sacrilegorum. His et talibus. quae nunc breuiter tangimus. tunc forte pro necessitate depellendi ueternosi erroris aliquanto latius disputapeccatis suis praeponeret, profecto moueretur ad fidem: qua inbutus et in ecclesiae catholicae gremio fouendus conlocatus consequenter etiam moneretur, quos mores tenere deberet. neque perturbaretur eorum multitudine, in quibus ea non inueniret, quae obseruare iuberetur. quamuis cum eo corporaliter congregarentur in ecclesiam et eadem sacramenta perciperent. sciret cum paucis hereditatem dei. cum multis autem signacula eius participanda: cum paucis communicaresanctitatem sacramenti, quod qui manducat et bibit indigne iudicium sibi manducat et bibit: qui autem
Abbreviated transcription (Latin):
in eo ꝓpagnies nemorose. In anno siccitatis ñ ti¬
iebit et nõ deficiet faciendo fructũ. Hic certe
cũ maledcm̃ dic̾et eũ qui spem ponit in hom̃ĩe.
texerer: tut baretur fortasse ille qũo ei ne spem
suam in hoĩe poneret dm̃ xpm̃ annũciaremus
et rursus eũ nõ ex ꝓpria natura. sed ex nr̃a mor¬
taliate suscepta hoĩem dicemꝰ. Sic .n. quiodã¬

Expanded text:
in eo propagines nemorosae; in anno siccitatis non tiin eo propagines nemorosae; in anno siccitatis non timebit et non deficiet faciendo fructum. hic certe cum maledictum diceret eum, qui spem ponit in homine, texeret: turbaretur fortasse ille, quomodo ei. ne spem suam in homine poneret. deum Christum adnuntiaremus, et rursum eum non ex propria natura, sed ex nostra mortalitate suscepta hominem diceremus. sic enim quida
Abbreviated transcription (Latin):
mere humanatus fc̃a ꝯtẽpnerem᷑. Hoc uer̾e¬
dum erat isi eẽt late sparsus longeq natus
populus uideoꝵ. cãm ille signo accepto ne ab¬
ab aliquo int̾ficiatur. et ille cam seruus fr̃m
suoꝵ portando libros quib illi erudiantur. ip̃e
oneretur. ꝑ eoꝵ quippe codices ꝓbanuus. nõ a
nob̾ tanꝙͣ de rerum euentu ꝯmonitis ista ẽẽ
ꝯ scͥpta: sed olim in illo regno p̾dc̃a atq serua¬
ta. nuno aũt manifestata et impleca. In qͥb
et ea que ibi minus ꝑspicua sunt q in figu¬
ra contingebant illis: scͥpta sũt aũ pp̃ nos in
quos fuins scłoꝵ obuenit. iam nuns illustͣta
soluuntur. Eo que umbris futuraꝵ adhuc ro¬
ꝑmoueri. quod ip̃i in quoꝵ libris hec inueni¬
untur cẽ p̃nũciata: que non cernuntur ĩple¬
ta. nõ nobiscũ tenent eiꝰdem eusigenii socie

Expanded text:
mere humanitus facta contemnerentur. hoc uerenmere humanitus facta contemnerentur. hoc uerendum est, nisi esset late sparsus lateque notus populus Iudaeorum, Cain ille signo accepto, ne ab aliquo interficiatur, et ille Cham seruus fratrum suorum portando libros, quibus illi erudiantur, ipse oneretur. per eorum quippe codices probamus non a nobis tamquam de rerum euentu commonitis ista esse conscripta, sed olim in illo regno praedicta atque seruata, nunc autem manifestata et inpleta: in quibus et ea, quae ibi minus perspicua sunt, quia in figura contingebant illis; scripta sunt autem propter nos, in quos finis saeculorum obuenit, iam nunc inlustrata soluuntur, et quae umbris futurarum adhuc repermoueri. quod ipsi, in quorum libris haec inueniuntur esse praenuntiata, quae nunc cernuntur inpleta. non nobiscum tenen
Abbreviated transcription (Latin):
nĩ die ꝓiciet homo ab hominationes aureas et
argenteas quas ferunt ut adorarent suꝑuacaue¬
a et noxia. Et forte iste gentilis ꝙ̃ cathezizamꝰ
ꝙ̃ dixit faustus cũ risu dicturũ nõ credo ꝓpħis
ebreis aliqua manu fabricata ydola ascondit in
spelunca. aut in scisura petre aut in cau̾na t̾¬
re. aut aliquẽ amicũ suũ scit ita fecisse. aut in
ciuitate aut in fundo suo scit fcm̃ ẽẽ a facie ti¬
moris dm̃i. qui per reges terre ẜm eandem pro¬
pheciam iam sͥ seruientes seq adorantes. seue¬
nssiiis legib terrã confhigat .i. terteni cordis
frangit audaciam. Qũo ergo dicat. nõ credo ꝓpħis
hebreis. cum et in se ip̃o ꝯpletum forte cognos¬
cati quod olim p̾dcm̃ est a ꝓpħis hebreio: Magis
uerendum erat. ne tanta rersi euidentia cͥcun¬
fusus fortasse diceren postea qũa ista ꝑ mũdũ
fieri ceꝑunt xpĩanos has luteras ꝯposuisse ut
ante diuinitus p̾dc̃a putarentur. nec quasi te¬

Expanded text:
nim die proiciet homo abominationes aureas et nim die proiciet homo abominationes aureas et argenteas, quas fecerunt, ut adorarent superuacanea et noxia. et forte iste gentilis, quem catechizamus, quem dixit Faustus cum risu dicturum: "non credo prophetis Hebraeis," aliqua manu fabricata idola abscondit in spelunca aut in scissura petrae aut in cauerna terrae aut aliquem amicum suum scit hoc fecisse aut in ciuitate uel in fundo sue scit factum esse a facie timoris domini, qui per reges terrae secundum eandem prophetiam iam sibi seruientes seque adorantes seuerissimis legibus terram confringit, id est terreni cordis frangit audaciam. quomodo ergo dicat "non credo prophetis Hebraeis," cum et in se ipso conpletum forte cognoscat, quod olim praedictum est a prophetis Hebraeis ? Magis uerendum erat, ne tanta rerum euidentia circumfusus fortasse diceret, posteaquam ista per mundum fieri coeperunt, christianos has litteras conposuisse, ut ante diuinitus praedicta putarentur, ne quasi te
Abbreviated transcription (Latin):
agnoscit eũ: qr in pͥncipio eum u̾bũ: et uerbũ
erat apud dñi. et d̾s erat uerbum : Et uere gra¬
ue cor ꝑ om̃ia. Nam et in discipuł eius ip̃m
graue cor fuit: cũ eis dicebat. ẽanto tpr̃e uobis¬
cũ sum et nõ cognouisti me: Quid .n. ẽ tanto
tp̃ nobiscũ sum. nia ꝙ hic d̾r. et hoc ẽ. Quod ẽ
eum: Qũe insi eum qui dicit. qui me uidet. uidet
et prem̃:Ut spes nr̃a non sic in hoĩe pp̃ illud per
ꝓpham edcm̃ maledcm̃: sed sit in hoĩe deo .i. in
filio dei saluatore iħu xp̃o. mediatore dei et ho¬
minũ. et quo pẽ maior est pp̃ formã serui: et qui
pr̃i equał est pp̾ formam dei Diait et ysaias. hu¬
miliabitur et cader ꝯtumatia hoĩm: et altabit᷑
dñs soluo in die illa. Et manib fabricata omĩa
abscondent in speluncis et in scisuris petraꝵ et
in cau̾mis terre: a facie timoris dñi et a maiesta¬
te u̾tuno eius: cũ surret̾it confng̾e terrã. Illa e¬

Expanded text:
agnoscit eum? quia in principio erat uerbum et uerbum agnoscit eum? quia in principio erat uerbum et uerbum erat apud deum et deus erat uerbum. et uere graue cor per omnia; nam et in discipulis eius ipsum graue cor fuit, cum eis dicebat; tanto tempore uobiscum sum et non cognouistis me? quid est enim "tanto tempore uobiscum seum? quem, nisi eum, qui dicit: qui me uidit, uidit et patrem? ut spes nostra non sit in homine propter illud per prophetam edictum maledictum, sed sit in homine deo, id est in filio dei saluatore Iesu Christo, mediatore dei et hominum; et quo pater maior est propter formam serui, et qui patri aequalis est propter formam dei. Dicit et Esaias: humiliabitur et cadet contumelia hominum et exaltabitur dominus solus in illa die; et manibus fabricata omnia abscondent in speluncis et in scissuris petrarum et in cauernis terrae a facie timoris domini et a maiestate uirtutis eius, cum surrexerit confringere terram. illa e
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ credendo xp̃m. et hominẽ negando errauerint
et rursus quidam hoiẽm putando et dm̃ negãdo
aut contẽpserunt. aut in hoĩe spem suã ponẽtes
in illud maledcm̃ inciderunt. Hic gͦ iste gentił
si turbatur et diceret ꝯtta fidem nr̃am istumi peo¬
pħam locutũ fuisse qr nos ẜ̃m doct᷑nã apłicam
nõ tm̃modo dm̃ xpm̃ dic̾emꝰ ut in eo spes securis.¬
humana nullã fecisse m̃tionẽ: ibidem eiꝰdem
ꝓpħe uocem audiret. se admonentis et corrigiꝰ¬
tis graue cor per omĩa: Et homo est: quis agͦs¬
cit eimi: Itõ quippe homo: ut graues corde per
formam cerui ex fi de sanaretur. et cũ cognosce¬
rent dm̃ qui pp̃ nos fcũs est homo: ne in boĩe
spes eoꝵ eẽt: sed in homĩe deo: Et tñ graue cor ꝑ
om̃ia. Et homo est: formã serui accipiens: et qͥs
agnoscit eum: qui cũ in forma dei eẽt. non ra¬
pinã arbitrat᷑ ẽ ẽẽ cqualis d̾o: Et homo est: qr
uerbum caro fcm̃ est. et hitauit in nob. et quis

Expanded text:
m credendo Christum et hominem negando errauerunt; et rursus quidam hominem putando et deum negando aut contempserunt aut in homine spem suam ponentes in illud maledictum inciderunt. hic ergo iste gentilis si turbaretur. et diceret contra fidem nostram istum prophetam locutuo deum Christum diceremus, ut in eo spes securishumana nullam fecisse mentionem: ibidem eiusdem prophetae uocem audiret se admonentis et corrigentis: graue cor per omnia, et homo est, et quis agnoscet eum? ideo quippe homo, ut graues corde per formam serui ex fide sanarentur et eum agnoscerent deum, qui propter eos factus est homo, ne in homine spes eorum esset, sed in homine deo. et tamen, graue cor per omnia, et homo est formam serui accipiens. et quis agnoscit eum? qui cum in forma dei esset, non rapinam arbitratus est esse aequalis deo. et homo est, quia uerbum caro factum est et habitauit in nobis. et quis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ̾ide ꝯstitiute nob̾ aliꝙ̃ cathezizandũ gentilẽ
inquo faustus defecisse nos risit: ubi nõ riden¬
dus sed plangendꝰ ip̃e defecit. Si .ii. dixerimꝰ ho¬
mini gentili crede xp̃o q deus ẽ. et respondent
unde credo: plataq auctoritate ꝓpħaꝵłeo hiis que
uentura cecinerunt. et uenisse cernũtur. Credo
lateret per ip̃am hystoriam gentiũ et imꝑiales
leges litt̾is memorieq mandatas ei facie ꝓba
puli meditati sunt mania. astitetunt reges t̾re
ed pͥncipes ꝯuenerut in unũ adu̾sus dñmet
ad u̾sus xpm̃ eius: Quod ño de ip̃o daiud fuis¬
se dom̃. in eodem ip̃o psalmo facile apparet. Ibi
.ni. dicitur eciã illud quod homines quͣilibet ꝑ¬
tinacissimos ip̃a rerũ manifestatione ꝯfundit.
Dñs dixit ad me filiꝰ m̃s es tu. ego hodie genu¬
i te. Postua a me et dabo tͥ gentes hereditatẽ

Expanded text:
? Proinde constituite nobis aliquem catechizandum gentilem. ? Proinde constituite nobis aliquem catechizandum gentilem. in quo Faustus defecisse nos risit, ubi non ridendus, sed plangendus ipse defecit. si enim dixerimus homini gentili: crede Christo, quia deus est. et responderit: unde credo? prolataque auctoritate propheredo lateret, per ipsam historiam gentium et imperiales leges litteris . memoriaeque mandatas ei facile propuli meditati sunt inania? astiterunt reges terrae et principes conuenerunt in unum aduersu Christum ejus: quod non de ipso David fuisse dictum, in eodem ipso psalmo facile apparet. Ibi enim dicitur etiam illud, quod homines quamlibet pertinacissimos ipsa rerum manifestatione confundit, Dominus dixit ad me: Filius meus es tu, ego hodie genui te; postula a me
Abbreviated transcription (Latin):
nõ ꝯminuetis. S angͥne illmiuntur postes ut
pnities depellatur. signantur signo dm̃ice pa¬
ssionis in frontib populi ad tutelam salutis.
Datur ibi lex qͥnquagesimo die post actum
dei: dicit dñs de spũ scõ. In digito dei eicio de¬
monia. Et olamat faustus oculis clausis nicħ
se in illis litt̾is inuenisse qd̾ ad p̾nũtiationẽ
xp̃i ꝑtineat: Quid aũ mirũ si ocsos hõ ad legẽ¬
dum et cor ad intelligendũ nõ ht̃: qui poĩtus
ante ostium clausum diuim secreti. non fide
pietatis pulsat. sed elatione ĩpietatis insultar ͤ
plane na sit ita fiat: Iustũ est .n. claudatur su¬
ꝑbis ianua celestis uenat mansuetus ꝙ̃ doc
dñs mas suas. uideat et hoc in illis libris et ce¬
tera uel omĩa uł q̃dam quaua credat in om̃ib
uideat iħm introducentem poculũ in terrã
ꝓmissionis. Neq .n. hoc temere ab initto uo¬
cabatur: sed ex ip̃a dispensatione noĩe mu¬

Expanded text:
non comminuetis. sanguine inliniuntur postes, ut non comminuetis. sanguine inliniuntur postes, ut pernicies depellatur: signantur signo dominicae passionis in frontibus populi ad tutelam salutis. datur ibi lex quinquagesimo die post actum dei: dicit dominus de spiritu sancto: in digito dei eicio daemonia. et clamat Faustus oculis clausis nihil se in illis litteris inuenisse, quod ad praenuntiationem Christi pertineat! quid autem mirum, si oculos habet ad legendum et cor ad intellegendum non habet, qui positus ante ostium clausum diuini secreti non fide pietatis pulsat, sed elatione inpietatis insultat? plane ita sit, ita fiat; iustum est enim. claudatur superbis ianua salutis, ueniat mansuetus, quem docet dominus uias suas : uideat et haec in illis libris et cetera uel omnia uel quaedam, qualia credat in omnibus. Uideat Iesum introducentem populum in terram promissionis. neque enim hoc temere ab initio uocabatur. sed ex ipsa dispensatione nomine mu
Abbreviated transcription (Latin):
nimici populi signo crucis xp̃i honorificato m̃a n
rigate: apłicam gr̃am p̾figuramo. populos in
septenario nũo deculpato rigantem ut ꝑ septi¬
forme sp̃c donum: legis decalogus impleatur.
Eo hostis int̾cludere montus uiam extensis i¬
moysi manib signo crucis dñite suꝑat᷑. Et
morsus mortiferi serpentũ: exaltato et respec¬
to enco sorpente sanantur. Quod u̾bis ip̃ius
dñi declaratur. S icut exaltauit inquit moy sẽ
ẜpentem in heremo: sic exaltari oporteo fliũ
hom̃is. ut om̃is qui credit in eum non pereati:
sed h̾eat intam eternam. Ita ne eciã ista non
clamant. Tanta ne est surditas in cordib du¬
ns: fit pascha in occisione ouis: occiditur xp̃o
de quo in euuͣgłio dr. Ecce agnus dei: ecce qͥ
tollit pcc̃a mũdi. ꝓhibentut qui pascha fa¬
cuint ossa frang̾eꝰ. Non frangũtur in cruce os¬
sa dñi. attestatur euũgłista hunc ẽẽ dcm̃: os eiꝰ

Expanded text:
nimici populi signo crucis Christi honorificato mansuenimici populi signo crucis Christi honorificato mansuerigantes , apostolicam gratiam praefigurant, populos in septenario numero decuplato rigantem, ut per septiforme Spiritus donum Legis decalogus impleatur. Et hostis intercludere molitus viam, extensis Moysi manibus signo crucis dominicae superatur . Et morsus mortiferi serpentum exaltato et respecto aeneo serpente sanantur: quod verbis ipsius Domini declaratur, Sicut exaltavit, inquit, Moyses serpentem in eremo, sic oportet exaltari Filium hominis, ut omnis, qui credit in eum. non pereat, sed habeat uitam aeternam. itane etiam ista non clamant? tantane est surditas in cordibus duris ? fit pascha in occisione ouis: occiditur Christus, de quo in euangelio dicitur: ecce agnus dei, ecce qui tollit peccatum mundi. prohibentur qui pascha faciunt ossa frangere: non franguntur in cruce ossa domini; adtestatur euangelista hinc esse dictum: os eius
Abbreviated transcription (Latin):
ñc ĩa ꝑempta feritate dulcedini euuͣgłice p̾¬
dicande ⁊̃ munim̃ta pb̾e Q̾d ẽ illa mulier
sicto uellere. nͥ pͥmo una gens hebreoꝵ hñs
totus orbis uacuns erat: nũc aũ ĩ maifesta¬
tione totus orbis id ħt. illa uacuata ẽ Qͥ dĩa¬
n regnũ tp̃ib uo et inde pauca ꝯmemorẽ: No¬
ne ab ip̃o exordio ꝯmutatũ sac̾dociũ in samu¬
ele repbato hely. et ꝯmutatũ regnũ ĩ dauid

Expanded text:
nunc iam perempta feritate dulcedini euangelicae prnunc iam perempta feritate dulcedini euangelicae praedicandae etiam munimenta praebere? quid est illa mulier sicco uellere nisi primo una gens Hebraeorum hatotus orbis uacuus erat? nunc autem in manifestatione totus orbis id habet, illa uacuata est. Quid iam regum temporibus, ut et inde pauca commemorem ? nonne ab ipso exordio commutatum sacerdotium in Samuhelem reprobato Heli et commutatum regnum
Abbreviated transcription (Latin):
corporis sui coctũ mutentem: qd̃ est utiq sang̾¬
ns signum pp̃ remissionẽ pccoꝵ confiteri ad sa¬
littem. Uideat muros ip̃ius ciũitatis tanqm᷑
munitiones mortalis scłi septies circũacta te¬
stamenti archa cecidisse: sicut nuĩc ꝑ tpr̃a que
tũ dei cͥcuit totũ orbem t̾raꝵ ut in fine tpr̃m
mors nouissima inimica destruatur. et exĩ¬
pioꝵ ꝑditione unica domꝰ tanꝙͣ unca ecc̃a li¬
beretur. mũdata a turpitudine formcat̾onis
ꝑ fenestm confessionis ĩ sanguine remissiõis.
¶uideat tẽpla primo iudicũ: postea regum
sicut erit pͥmo iudiciũ. postea regnũ. Inq
ip̃is tpr̃ib iuidiciũ atq regnũ: it̾m atq it̾m
multis et uariis modis xpm̃ et eccãm figura¬
ri. Quis erat in sanson obuiũ leonem necãs
cũ petende uxoris causa ad allienigenas ten¬
d̾et nisi qͥ ecc̃am nocaturꝰ ex gentib dixit. Gau¬
occisi fauus extuictus: nͥ qr ecce ꝯspicimꝰ legos
ip̃as regni i̾rcni q̃ adu̾sus xp̃m añ fremuert᷑

Expanded text:
orporis. sui coccum mittentem — quod est utique sanguinis signum — propter remissionem peccatorum confiteri ad salutem. uideat muros ipsius ciuitatis tamquam munitiones mortalis saeculi septies circumacta testamenti arca cecidisse, sicut nunc per tempora. tum dei circuit toto orbe terrarum, ut in fine temporum mors, nouissima inimica, destruatur et ex inpiorum perditione unica domus tamquam unica ecclesia liberetur. mundata a turpitudine fornicationis per fenestram confessionis in sanguine remissionis. Uideat tempora primo iudicum postea regum, sicut erit primo iudicium, deinde postea regnum; inque ipsis temporibus iudicum et regum iterum atque iterum multis et uariis modis Christum et ecclesiam figurari. quis erat in Samson obuium leonem necans, cum petendae uxoris causa ad alienigenas tenderet. nisi qui ecclesiam uocaturus ex gentibus dixit: gaus exstructus, nisi quia ecce conspicimus leges ipsas regni terreni, quae aduersus Christum ante fremuerant,
Abbreviated transcription (Latin):
tis. Ip̃e michi innuitur in uirga moysi: que
in terra serpens effecta. eius mortem figurau̾
a serpente uemientem. Sed quod apprehensa
canda eius rursus nirga redditur: significat
quia post̾uis iam ꝑactis om̃ib in fine actonis
ad id quod fuerat resurgendo reu̾titur. ubi ꝑ
uite reꝑationem morte consumpta nicħ ser¬
pentis apparet. Nos quoq corpus eius meadem
mortautate ꝑ lubrica tẽpoꝵ uoluunur: sed fine
statem iudicii ne ultra plabanur apprehensa re¬
parabimur et nouissima ininnca morte destru¬
cta. resurgentes in dextera dei uirga regni erimꝰ
Iam de exitu istł de egypto: nõ ogo sed apłs locͥ¬
tur. Nolo autem uos ignorare fr̃es: quia pr̃es
nsĩ om̃s sub nube fuerunt. et om̃s ꝑ mare tran¬
sierunt. et om̃s in moyse baptizati sunt in nu

Expanded text:
tis. Ipse mihi innuitur in virga Moysi, quae tis. Ipse mihi innuitur in virga Moysi, quae in terra serpens effecta, ejus mortem figuravit a serpente venientem: sed quod apprehensa cauda ejus rursus virga redditur , significat quod posterius, peractis jam omnibus in fine actionis, ad id quod fuerat, resuitae reparationem morte consumpta nihil serpentis adparet. nos quoque, corpus eius, in eadem mortalitate per lubrica temporum uoluimur, sed fine per potestatem iudicii, ne ultra prolabatur adprehensa, reparabimur et nouissima inimica morte destructa resurgentes in dextera dei uirga regni erimus. Iam de exitu Israhel ex Aegypto non ego, sed apostolus loquatur: nolo autem uos ignorare, fratres, quia patres nostri omnes sub nube fuerunt et omnes per mare transierunt et omnes in Moy
Abbreviated transcription (Latin):
ut qui uiuũt nõ ĩa sͥ uiuant sed ei qui ꝓ ip̃is i¬
mortius est et resurrex̃. Hec in scͥptitris scĩs cã¬
c̾ta spectacula ꝙp̃ nõ delectant: Sanam doctͥnã
nõ sustinens: ad fabulas ꝯu̾titur. Et ille qui¬
dem fabule: animas in qualib corporis etate
pueriles uaria quadam delestatione sollicitãt.
Sed nos iam corpus xp̃i.: agnosdamꝰ in psalmo
uocem nrãm et dicamꝰ ei. Narrauerũt michi
ꝑagranti et anhelanti in sudore illo da̾pnati¬
oms humane. siue ex aꝑto siue ex occulto co¬
curtit et resicit Ip̃e mͥ et ex nõ nulla difficulta¬
te ĩuentionis sue desid̾ium inflãmat: quo ide
quod inuenero auide sorbeam. medulliscy re
nuitur: qui ꝑsoqñtib et uendentib fr̃ib me
gypto post labores honcratur. Didicimus enĩ
labores xp̃i i orbe gentiũ qũe significabat egy¬
ptus ꝑ uarias passiones mart̾yrum: et nunc
uidemus honorem xp̃im codem orbe terrarũ
crogatione frumenti sui sibi omĩa sb̾iugan¬

Expanded text:
uiuunt. iam non sibi uiuant, sed ei. qui pro ipsis mortuus est et resurrexit. - Haec in scripturis sanctis sancta spectacula quem non delectant. sanam doctrinam non sustinens ad fabulas conuertitur. et illae quidem fabulae animas in qualibet corporis aetate pueriles uaria quadam delectatione sollicitant. sed nos, iam corpus Christi, agnoscamus in psalmo uocem nostram et dicamus ei: narrauerunt mihi i illarum scripturarum peragranti et anhelanti in sudore illo damnationis humanae siue ex aperto siue ex occulto ocurrit et reficit. ipse mihi et ex nonnulla difficultate inuentionis suae quod invenero avide sorbeam, medullisque renuitur, qui persequentibus et vendentibus fratribus, in Aegypto post labores honoratur . Didicimus enim labores Christi in orbe gentium, quem significabat Aegyptus, per varias passiones martyrum; et nunc videmus honorem Christi in eodem orbe terrarum, erogatione frumenti sui sibi omnia subjugan
Abbreviated transcription (Latin):
et ꝑ illũ ascenditur et descendit᷑. Exõplũ qͥppe
eus soquentes p̾dicatores eius: nõ solũ se eu¬
gunt ut eũ sb̾limit̾᷑ exspectent: sed eciam hu¬
miliant ut eum tp̃ant᷑ annũcient. uidete a¬
płm ascendentẽ. Siue inquit m̃te extessimus
d̾o. Uidete ep descendentẽ. Siue inqͥt temꝑanteᷤᷤ

Expanded text:
descenditur. exemplum quippe eius sequentes praedicatores eius non solum se erigunt, ut eum sublimiter exspectent, sed etiam humiliant, ut eum temperanter annuntient. uidete apostolum ascendentem: siue, inquit, mente excessimus, deo; uidete descendentem: siue, inquit, temperantes
Abbreviated transcription (Latin):
rans. et de se figuratũ aꝑtissime testificans cum
qñdam nathanaelẽ dixisset uere isrłitam ĩ quo
dolus ño eẽt et cũ ille tancim᷑ lapidem illũ hñs ad
caput. confessus eũ eẽt filium dei. et regem isrł. ista
cõfessione quodãmodo ungens lapidem .i. ipm̃ẽe
appellatus est isrł̾. Amẽ dico uob̾ inquit: uidebi¬
tis celũ aꝑtũ. et angelos dei ascendentes et desc̃e
dentes suꝑ filiũ hom̃is: hoc .n. isuł uid̾at: cũ illũ
lapidem ad caput hebati. a terra in celum scalas
ꝑ quas ascendebant et descendebant angeli dei
in quib sig̾cati sunt eusigłiste p̾digatores xp̃i. as¬
cendentes utiq cũ ad ĩtelligendam suꝑ eminen

Expanded text:
rans et de se figuratum apertissime testificans, cum rans et de se figuratum apertissime testificans, cum quendam Nathanahelem dixisset uere Israhelitam, in quo set, et cum ille tamquam lapidem illum habens ad caput confessus eum esse filium dei et regem Israhel — ista confessione quodam modo ungens lapidem, id est ipsuappellatus est IsraheL amen, inquit, dico uobis, uidebitis caelum apertum et angelosdentes super filium hominis. hoc enim Israhel uiderat, cum illum lapidem ad caput habebat, a terra in caelum scalas, per quas ascendebant et descendebant angeli dei; in quibus significati sunt euangelistae, praedicatores Christi. ascendentes utique, cum ad intellegendam eius
Abbreviated transcription (Latin):
tis ob a¶Iamuo̾ ulud qd̾ te uinea ꝙͣ piantauit
mebriat᷑ noc midat᷑ ẽ ĩ domo sua: cui nõ appare¬
at xp̃c passus in gente sua: Tũc .n. nudata est
mortauitas camis esꝰ uideis scandalũ: et ge̾tib¬
stultũ est dei: sapientꝰ est qmi hoĩes. et qd̾ inf̾mũ
est dei forti est qm̃ hoĩes. ꝑinde in duob filiis ma¬
ximo et minimo duo po̾puli figurati imã uestõ
tuent᷑. qr in xp̃i necem nõ ꝯsentũtt. et tũ hono¬
rant uolamẽto tanqm scientes mĩ sint natue
pͥmatũ apłoꝵ tenuit. nec ultimꝰ in gentib cre¬
didit. uidio nuditatem pr̃is: qi consensit in ne
tas ad testimomũ assertionis eccẽ: ut nos honoremꝰ
ꝑ sacram̃tũ. quod nũciat illa per litt̾am: Quem
añ nõ extitet. qũe nõ uel informet uł conf̾mer
in fide. qd̾ ita bñdñtur duo illi qui nuditatem
pr̃is honorauerũt. qmͣnis ad u̾si uelud quib fcũi
scelerate niueo dispncuent: bũdictus inquit doꝰ

Expanded text:
tia. Iam uero illud, quod de uinea, quam plantauit inebriatus Noe, nudatus est in domo sua, cui non adpareat Christus passus in gente sua? tunc enim nudata est mortalitas carnis eius, Iudaeis scandalum, gentibstultum est dei, sapientius est quam homines, et quod infirmum est dei, fortius est quam homines. proinde in duobus filiis, maximo et minimo, duo populi figurati unam uestem tuentur, quia in Christi necem non consentiunt; et tamen honorant uelamento tamquam scientesprimatum Apostolorum tenuit, nec ultimus in gentibus credidit. Vidit nuditatem patris , quia consensit in nectas ad testimonium adsertionis ecclesiae, ut nos honoremus per sacramentum, quod nuntiat illa per litteram ?. Quem non autem excitet, quem non uel informet uel confirmet in fide, quod ita benedicuntur duo illi, qui nuditatem patris honorauerunt quamuis auersi, uelut quibus factum sceleratae uineae displicuerit? benedictus, inquit, dominus
Abbreviated transcription (Latin):
manauit: s iam in ip̃a ꝑfc̃one salutis et̾ne. cũ trad
regnimi deo et pri. ut in illa ꝑspicua ꝯtẽplatione
ĩ comutabił iu̾tatis nulł mist̾iis corꝑalib egennꝰ
Nmis longũ ẽ ut uł tam breuit᷑ ꝙ hec cucurri: cũ¬
cta ꝯtingam. Cur sextentesimo et uno anno iute
Cur uicesima septima die si mẽss d̾r siccasse teria:
tancpͣ finita c̃ẽt ĩa baptiandi necitas in nuo dieꝵ
qͥnqruagesiino et septimo. Ip̃e ẽ n. dies ẜi mẽsis
incesmĩ septimꝰ. Qui m̃is ex illa ꝯiũctione sp̃c et
corporis scpties octo nõ ħt umo addito pp̃ unita¬
tis uicłm. Cur de archa ꝯiũsti exeant qui disum¬
cti mtsierant. Sic .n. dcm̃ erat. ꝙ int̾uit ĩ archa
noe. et filii esꝰ. et uxor euis. et uxores filioꝵ ouus.

Expanded text:
manauit, sed iam in ipsa perfectione salutis aeternae, cum tradetur manauit, sed iam in ipsa perfectione salutis aeternae, cum tradetur regnum deo et patri. ut in illa perspicua contemplatione incommutabilis ueritatis nullis mysteriis corporalibus egeamus. Nimis longum est, ut uel tam breuiter quam haec cucurri, cuncta contingam: cur sescentesimo et uno anno uitaecur uicesima septima die secundi mensis dicitur siccasse terra: tamquam finita esset iam baptizandi necessitas in numero dierum quinquagesimo et septimo. ipse est enim dies secundi mensis uicesimus septimus, qui numerus ex illa coniunctione spiritus et corporis septies octonos habet uno addito propter unitatis uinculum. cur de arca coniuncti exeant, qui disiuncti intrauerant. sic enim dictum erat. quod intrauerit in arcam Noe et filii eius et uxor eius et uxores