comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nõ ꝯsũmat᷑. Nũꝙͣ eĩ ꝓfitit᷑ si create crea¬
tor nõ cooꝑat᷑. So posset siquid si uell
sñ creat᷑e oꝑa tot̃ creator ꝑ se ipm̃ expłe
sicut potuit᷑ cũ uoluit tot ⁊ tanta denlo
crearer N os si sine eiꝰ ad utrorio nitentes
te nr̃is uirido p̃sumimꝰ stustrͣ laborams.
Testat᷑ hoc qui m eunͣgłio suo logͥt᷑. gñ
me nl potestis facere. eo ꝙ ipe sis q opat᷑

Expanded text:
ae Creator non cooperetur. Et posset quidem, si vellet, sine creaturae opera totum Creator per seipsum explere, sicut potuit cum voluit tot et tanta de nihilo creare. Nos, si sine ejus adjutorio nitentes de nostris viribus praesumimus, frustra laboramus. Testatur hoc qui in Evangelio suo loquitur: Sine me nihil pote
Abbreviated transcription (Latin):
retͥbutionẽ se p̃paret. Qͥs obsecro uitã
suã restnͥgat ne pꝰt ꝯcupĩas suas eatiqͥs
de ꝑpetͣcis mał sat̃fatiat. Qͥs se ad fortia
oꝑa accingat. Qͥs int̃ tor dĩnoꝵ flagel¬
loꝵ tam ac̃ba patĩam hẽat: si te futa
uita pẽit᷑ diffĩdat: Totũ ꝙ de humani
gnĩs redẽpcõe asserit᷑. totũ ꝙ de diuinis
sacͣm̃tis credit᷑. qͥcqͥd de dĩnis ĩstitutõi

Expanded text:
aret? Quis, obsecro, vitam suam restringat, ne post concupiscentias suas eat? quis de perpetratis malis satisfaciat? quis se ad fortia opera accingat? quis inter tot divinorum flagellorum tam acerba patientiam habeat, si de futura vita penitus diffidat? Totum quod de humani generis redemptione asseritur, totum quod de divinis sacramentis creditur, quidquid de divinis i
Abbreviated transcription (Latin):
iñ reb extĩorib ꝙ oĩs corporea qͣsitudo
a lõgitudĩe ĩ apit. ex latitudĩe crescit.
ĩ aititudinẽ desinit. Lõgitudo iͨq ꝑꝑma¬
toruĩ ni fallor designat ea q̃ in spĩtali
nat᷑ sint ad in cohationẽ Latitudo u̾illa
q̃ sr̃ad ꝑmotõem. altitudo at̃ ilia q̃ unͣt̃

Expanded text:
in rebus exterioribus quod omnis corporea crassitudo a longitudine incipit, ex latitudine crescit, in altitudine desinit. Longitudo itaque propitiatorii, ni fallor, designat ea quae in spiritali natura sunt ad inchoationem. Latitudo vero illa quae sunt ad promotionem, altitudo autem illa qu
Abbreviated transcription (Latin):
suo ĩuestigatõis altituoĩe calcare¬
cõtendit. uñ pp̃ silitudĩs expõem ꝓpiti¬
atoriũ nr̃m nec ligno a dħere neclig¬
no affigi debuit Tũseo ⁊ ills̃ ꝙ corona
stans in attũ surgit ꝓpitiatorĩ iꝙ̃
iacens in magnã se tͥꝯ q ampsitudi¬

Expanded text:
tigationis altitudine calcarcontendit. Unde propter similitudinis expressionem propitiatorium nostrum nec ligno adhaerere, nec ligno affigi debuit. Transeo et illud quod corona stans in altum surgit, propitiatorium vero jacens, in magnam se circumquaque amplitudi
Abbreviated transcription (Latin):
S iud supͣ mod stupend̃ ꝙ sicb cod
pene mom̃to sepe ꝯͣriis affectõnib
tangit᷑. Nũt odio nc̃ amore ducit mͦ
gaudio mͦ merore distrͣhit᷑. Qm sepe
uidemꝰ int̃ mira gͣtulatõis nr̃e tͥpu¬
dia. qũo sr̾uẽĩens subitoq em̃gẽs tͥsti¬
tie cã aĩmũ uehem̃t᷑ ꝯcutit. Ac deito.¬
⁊ oẽm illam exultantil ã sollempnit¬

Expanded text:
ud supra modum stupendum quod sub eodem pene momento saepe contrariis affectionibus tangitur. Nunc odio, nunc amore ducitur, modo gaudio, modo moerore distrahitur. Quam saepe videmus inter mira gratulationis nostrae tripudia, quomodo superveniens subitoque emergens tristitiae causa animum vehementer concutit ac deomnem illam exsultantis a
Abbreviated transcription (Latin):
expectet diẽm ⁊ nõ iudeat nec lucẽ sur¬
gentis aurore. ꝓfecto quĩ eiꝰmͤu sẜ sicut
cera q̃ fluit aufent᷑ gr̃cecidit ignis i nõ
uiderũt solem. felices qͥ fi dutialiꝰ de
huiꝰ diei mane psalse audent Maneas.
tem tu es. Puto huiꝰ tu̾idiẽ sigc̃acse q
diecto suo dicebat. Indica mͥ qm̃ diuꝙ̃
to huiꝰ diei mane sigͥficare uolnisse esꝰq
desid̾io diu estrasse: qͥ dicẽbat speraba
ad huiꝰ diei m̃idiem mn hac dũ taxat
cͣrne corruptibili posse ꝑtĩgere. ꝙͣuis
negare nõ audeam demane. ꝑfecto qͥs¬
quis ur̃m ad imꝰ diei claritq̾tẽ pot̃it
ꝑueĩte. dũ ortus fũtt sol de celo: uide¬
bto sententie illiꝯ elartatẽ. qm absq
dubio dulce lum̃ ⁊ delectabłe ꝯcłi lr¬
dere: solem. Sol huiꝰ diei ht̃ ortũ s nescit
occasuũ sic̃ ⁊ ip̃e dies caret nesꝑa ꝙ̃uis ĩ¬
tipiat ab aurora. Nonnouit ud celũ ce¬
toꝵ nͥ unam diem trũ. s melior ⁊ dies

Expanded text:
surgentis aurorae. Profecto, qui ejusmodi sunt, sicut cera quae fluit auferentur, supercecidit ignis et non viderunt solem. Felices qui fiducialiter de hujus diei mane psallere audent: Mane astem tu es . Puto hujus meridiem significasse qui dilecto suo dicebat: Indica mihi, quem dito hujus diei mane significare voluisse ejusque desiderio diu aestuasse qui dicebat: Sperabaad hujus diei meridiem in hac duntaxat carne corruptibili posse pertingere, quamvis negare non audeam de mane. Profecto quisquis vestrum ad hujus diei claritatem poterit pervenire, dum ortus fuerit sol de coelo, videbit sententiae illius veritatem, quam absque dubio dulce lumen et delectabile oculis videri solem. Sol hujus diei habet ortum; sed nescit occasum, sicut et ipse dies caret vespera quamvis incipiat ab aurora. Non novit illud coelum coelorum nisi una diem tantum. Sed melior est dies
Abbreviated transcription (Latin):
ꝵ distinctõe fatimꝰ. Pmo spĩtat nat᷑a cͤ¬
at᷑ ut sit. scdo iꝰtificat᷑ ut bona siti t̾tioã
tat᷑ ꝑ głificationẽ in bono ꝯsũmat᷑. bo¬
na creatõis st ad ĩcobationẽ. Sona iꝰti¬
ficatõis ad ꝓmotõem. Bona głificatõ¬

Expanded text:
distinctionem facimus. Primo spiritalis natura creatur ut sit. Secundo justificatur ut bona sit. Tertio tatur, per glorificationem in bono consummatur. Bona creationis sunt ad inchoationem, bona justificationis ad pro
Abbreviated transcription (Latin):
ad ducẽ. Ex pͥma eĩ ꝯsid̾atõe agnoscit
hõ ad q̃ uona sit nat᷑alit̃ ꝓmptior uł
ad q̃ maia ꝓcdiior. Qͥb studiis debeat
uehem̃tiꝯ ĩ sisfe. ccͣ que mala debeat ĩ¬
stantiꝯ uigilare. quib exc̃citus ualeat

Expanded text:
adducere. Ex prima enim consideratione agnoscit homo ad quae bona sit naturaliter promptior, vel ad quae mala proclivior, quibus studiis debeat vehementius insistere, contra quae mala debeat instantius vigilare, quibus exercitiis valeat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣuis mł tũ se erignt: ad hꝰ ceisitudĩs
culiũ nõ ꝑtingit. Atcende qm recte de sig
nec ꝑ ꝓpitiatoriũ ꝙ etat quid̾ totũ ñ de¬
auratum s aureũ totũ de auro solo mũ¬
do ate pͣisłimo fcm̃. Illd iubet᷑ fiꝰ de au¬
ro puro ⁊ mũdo. tu docĩc eo in hac ꝯsi¬
deratõe uti deb̾e m̃tlłcu sb̾tili ⁊ puro. cͥ
ħ facit fantasmatũ coͣrlium creatrix.
mod̾atͥx. repatx ymaginatio. Recedat
ꝓcul ab ħ negotio tot fantasiaꝵ for¬
mate ymagiatio. que tot coͣrliũ for¬
mas cothidie nouas creat antiqͣs re¬
ꝑat ⁊ ꝑ tam mt̃tiplices wariosq mo¬
dos ꝓ arbit̾o dispõit ⁊ ordĩat. Nil hͥ
ꝓsunt ĩmo multũ obsunt suoꝵ siła
ꝯt̾empłois offitinã cũ tanta inportu¬
nitate int̾dis Qͥd tu in hac offitina
Qͥdt̾ cũ pura ĩtelligentia: Nescis o¬
ꝑari ĩ aurorsub tͥ ĩ tali artifitio. Ne
oĩo nulla ÷ copia. satiend ÷ ꝓpitiatori¬
um ur̃m de auro mũdissimo. Nonz

Expanded text:
quamvis multum se erigat, ad hujus celsitudinis culmen non pertingit. Attende quam recte designetur per propitiatorium quod erat quidem totum non deauratum, sed aureum totum, de auro solo mundo atque purissimo factum. Illud jubetur fieri de auro puro et mundo, tu doceris ex eo in hac consideratione uti debere intellectu subtili et puro. Quid hic facit phantasmatum corporalium creatrix, moderatrix et reparatrix imaginatio? Recedat procul ab hoc negotio tot phantasiarum formatrix imaginatio, quae tot corporalium formas quotidie novas creat, antiquas reparat, et peritam multiplices variosque modos pro arbitrio disponit et ordinat. Nihil hic prosunt imo multuationis officinam cum tanta importunitate intrudis? Quid tu in hac officina, quid tibi cum pura intelligentia? Nescis operari in auro nil tibi in tali artificio. Nesomnino nulla est copia. Faciendum est propitiatorium nostrum de auro mundissimo, non e
Abbreviated transcription (Latin):
cencat qͥd nutari dͥd uitare expediat at¬
tende dd scias. atdende qnͣtũ nescias ag¬
noste qnͣtũ emineas ꝑ ĩgeniũ sp̃ibbra
tis. agnosce qnͣtũ subiaceas ꝑ iellectũ
¶itib angłicis si attendac qnͣtũ prece¬
bis ꝓfecto. De̾ tu scis insipĩam meã Dis¬
cut̾e gᷤͦi guorantiã meã utile uaite ⁊ ꝑ¬

Expanded text:
cescat quid imitari, quid vitare expediat. Attende quid scias, attende quantum nescias. Agnosce quantum emineas per ingenium spiritibus brutis, agnosce quantum subjaceas per intellectum spiritibus angelicis. Si attendis quantum praecebis profecto: Deus, tu scis insipientiam meam . Discutere ergo ignorantiam mea
Abbreviated transcription (Latin):
neat. ⁊ qͥd ꝓ hiis pene uł p̃mii exspͤtare de¬
beat. qnͣtũ cothidie ꝓfitiat uł defrtiat. cũ
qnͣta aĩ industrͥa satagit p̃tĩta mala de¬
lere: p̃sentia declinare. futa p̃nẽire. c̃ ꝙͣ¬
ta aĩ ꝯstantia studeat recuꝑare bonaa¬
missa ctodire uł młtiplicare bõa pos¬

Expanded text:
mii exspectare debeat, quantum quotidie proficiat vel deficiat, cum quanta animi industria satagat praeterita mala delere, praesentia declinare, futura praevenire, cum quanta animi constantia studeat recuperare bona amissa, custodire vel multiplicare bona pos
Abbreviated transcription (Latin):
diuĩ ⁊ miabilia eiꝰ ĩ ꝓfundo. In  sane
ꝓfundo ĩueĩes młta stupẽda ⁊ admira¬
tõe digna. Ibi ĩueĩre licet altũ ꝙ̃dã or¬
bem. latũqͥd ⁊ ãplum. ⁊ aliã ꝙͣpdã pleni¬
tudinẽ orbis t̾raꝵ. Ibi sua qdã tra suũ

Expanded text:
Dei et mirabilia ejus in profundo. In hoc sane profundo invenies multa stupenda et admiratione digna, ibi invenire licet alium quemdam orbem, latum quidem et amplum, et aliam quamdam plenitudinem orbis terrarum. I
Abbreviated transcription (Latin):
net qͥccͥd humana exꝑiẽtia ꝑmentis
excessum tapt̃ĩ uidet. Qͥd gͦ mirũ siñ¬
tem hũanam sciẽ sue exiguitas angꝰ¬
tet m ea potissim̃ cõsidatõe uͥad ea q̃
ĩuestiganda E magna nꝰ ĩopia labo¬
rat᷑ Qcqͥd eĩ de reꝵ ĩuisibiliũ cogͥciõe
uł rõtinando colligit. ut ꝑ rerũ iusibi¬
nũ siłlitudinẽ ĩueĩt. ĩ uĩtatic cõꝑatõe

Expanded text:
net, quidquid humana experientia, per mentis excessum raptim videt. Quid ergo mirum si mentem humanam, scientiae suae exiguitas angustat in ea potissimum consideratione, ubi ad ea, quae investiganda sunt, magna sensus inopia laborat? Quidquid enim de rerum invisibilium cognitione, vel ratiocinando colligit, vel per rerum visibilium similitudin
Abbreviated transcription (Latin):
bñfitio. uł qͣlit̾ in boĩs dĩa dilectõ cͥ̾s¬
cat ex flagello. Absq dubio plꝰ ĩ lau¬
rentio amor dei ꝯualuit et ĩcendio. ꝙͣ
ĩ nerone ex imꝑio. Imo ĩ laurentio m̃¬
canduit ꝑ ĩcendiũ. in nerone pẽitꝰ defe¬
cit ꝑ ꝯcesse potestatis imꝑium. ⁊ qd̾
biliꝰ plꝰ fortasse in marcire

Expanded text:
beneficio, vel qualiter in bonis divina dilectio crescat ex flagello. Absque dubio plus in Laurentio amor Dei convaluit ex incendio, quam in Nerone ex imperio; imo in Laurentio incanduit per incendium, in Nerone penitus defecit per concessae potestatis imperium. Et quod bilius, plus fortasse
Abbreviated transcription (Latin):
meũ ĩ oĩ uitamea. Deniq si ⁊ tu cupir
cortuũ. ⁊ qͣle a te dñs exigit copisti fa¬
cere ꝓpitiatoriũ. Disce uł exẽplo qͥo fa¬
tere expediat. Audi dauid quo tͥ seipm̃
ĩ exẽplũ ꝓponat. Meditatꝰ sũ ĩqͥd nocte
cũ corde meo ⁊ exc̾cebarͦ ⁊ scopebam spi¬
ritũ meñ. Meditabat᷑ ille cũ corde suo
Meditare ⁊ tu cũ corde tuo: Scopebat
titio ĩueies thesaurũ istũ absꝯditũ ⁊¬

Expanded text:
. Denique, si et tu cupis cor tuum, et quale a te Dominus exigit coepisti facere propitiatorium. Disce vel exemplo quid facere expediat. Audi David quomodo tibi seipsum in exemplum proponat: Meditatus sum, inquit, nocte cum corde meo, exercitabar, et scopebam spiritum meum . Meditabatur ille cum corde suo, meditare et tu cum corde tuo. Scopebat citio, invenies thesaurum istum absconditum
Abbreviated transcription (Latin):
reũtit᷑ ut ibi renascat᷑. Indeq renascet̃
paulatĩ se ad altiora eleuati ił pꝰtmodũ
celi i̾ticem tangat Orit᷑ ĩqid sol ⁊ occidit
⁊ ad locũ suũ reũtit᷑. Soi orit᷑. qñ u̾ta¬
tis ĩ telligẽtia cordi ĩspirat᷑idq sol oc

Expanded text:
revertitur ut ibi renascatur, indeque renascens paulatim se ad altiora elevat ut postmodum coeli verticem tangat: Oritur, inquit, sol et occidit, et ad locum suum revertitur. Sol oritur quando veritatis intelligentia cordi inspir
Abbreviated transcription (Latin):
bilior seu ioꝯ dior nre ꝯsid̾atõi apparet.
Namab eo quisq loco qͣi ampliꝯ elon¬
gat uͥ ꝯtẽplantis admirõem miꝰ exti¬
tat nͥ ĩ admirantis aĩo minorẽ ioꝯdi¬
tatẽ gñat. Accipiũt gͦ sedẽ duo ĩ late̾
uno ⁊ duo ttidem in late alio. Sr̃iꝰ at̃
dictum ÷ quõ ad latut unũ ꝑtineant
que fiunt dei ꝑmissõe. uł qũo eq̃ ad¬

Expanded text:
bilior, seu jucundior nostrae considerationi apparet. Nam ab eo quisque loco quasi amplius elongat ubi contemplantis admirationem minus excitat ubi in admirantis animo minorem jucunditatem generat. Accipiunt ergo sedem duo in latere uno, et duo itidem in latere alio. Superius autem dictum est, quomodo ad latus unum pertineant quae fiunt Dei permissione, vel quomodo a
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯcupiscis. Qcũq ĩ mũdo amͣtere metuis
impende libent᷑ ꝓ lib̾tate cordis. Empto
aũd agro: fode i altũ exultans nimitũ
sicut qui effodiũt chesaurũ gaudentq
uehet̃t᷑ cũ ĩueñint sepulchrũ. Qͤrere ãt
oꝑ thesaurũ hunc in ꝓfundo. qr sapĩa

Expanded text:
cupiscis, quaecunque in mundo amittere metuis, impende libenter pro libertate cordis. Empto autem agro, fode in altum, exsultans nimirum, sicut qui effodiunt thesaurum, gaudentque vehementer cum invenerint sepulcrum. Quaerere autem oportet thesaurum hunc in profundo
Abbreviated transcription (Latin):
mee subito ⁊ absq mora cõfusio fatiei
nee coopuit̃ me: Quẽ eĩ nõ pudeat dũam
mũdi. ciuẽ celi. dilcãm dei addixisse ser̃¬
uituti coͥ ᷤ. ꝓstituisse spĩb ĩmũdis diũ te¬
niisse sub iũgo fuitutis.: ad fatiendam
carnis curam m̃ desid̾iis: Mirab᷑ sane qͥs¬
atcendit qͥd sit uł eẽ debũt. uñ ꝑ quo pro.¬
sub tributo. Ad hnͣc ut arbittor ꝯsid̾a.¬
tionẽ reuotare nos uoluit qͥdis. Ct¬

Expanded text:
bito et absque mora confusio faciei meae cooperuit me? Quem enim non pudeat dominam mundi, civem coeli, dilectam Dei, addixisse servituti corporis, prostituisse spiritibus immundis, diu tenuisse sub jugo servitutis, ad faciendam carnis curam in desideriis? Mirabitur sane quisattenderit quid sit, vel esse debuerit. Unde, vel quo projsub tributo. Ad hanc, ut arbitror, considerationem revocare nos voluit, qui
Abbreviated transcription (Latin):
celũ ꝑtiñe. Qui ⁊ eĩ s ⁊̃ celũ duo magna
lũĩaria nõ dicat᷑ hr̃e. Sic̃ ⁊ de cetir op̃t
credere. ut mñ ħ sup̃mo celo specłatio sb̃¬
limior atq subtilior sitlumĩre mas̾.
⁊ specłatio ĩfi̾or atq subobscurior.sit

Expanded text:
duo magna luminaria non dicatur habere, sicut et de caeteris oportet credere, ut in hoc supremo coelo speculatio sublimior atque subtilior sit luminare majus, et speculatio inferior atque subobscurior sit
Abbreviated transcription (Latin):
noc celoꝵ sũmo rectiꝰ querit᷑. citiꝯ ĩuẽit᷑
tutiꝰ p̾sidet᷑ Puto qr omes illiꝯ regnĩ regi¬
ones. hũndant auro: eo ꝙ siłe sit regnum
celoꝵ thesauro absꝯdito ĩ agro: Nã si scĩa
aurũ. si sapie thesaurũ q̃ris ⁊ diugis: uͥ¬

Expanded text:
hoc coelorum summo rectius quaeritur, citius invenitur, tutius possidetur? Puto quia omnes illius regni regiones abundant auro, eo quod simile sit regnum coelorum thesauro abscondito in agro. Nam, si scientiae aurum, si sapientiae thesaurum quaeris et diligis, u
Abbreviated transcription (Latin):
adunies. Pili capraꝵ: sordes ꝯcupĩaꝵ ex
carnit delcͤatõe fetide. Diligent̾iꝰ inspec¬
tos in orõe. Exempla passioñ ⁊ q̃uis
pesles arietum ꝓpͥo sangͥne rubricate
umare pꝰsunt quauis afflictos t̾bu¬

Expanded text:
x carnis delectatione fetidae diligenter inspectos in oratione. Exempla passionum et quaevis pelles arietum proprio sanguine rubricatae juvare possunt quavis afflictos tribu
Abbreviated transcription (Latin):
in tantam longitudinẽ ex tñd̾e:
⁊ ĩ eam latitudinẽ expand̾e: quo pꝰ¬
sit totam archam oꝑire. qui eo uꝰ
ĩ celestiũ aĩoꝵ ꝯcordiam. ĩ sp̃itali¬
um gaudioꝵ armõiam intendat:
ut oẽm mũdanam głam. omnẽ
hũanam p̾dentiã. ⁊ ꝑ despectum
deorsũ p̃mat. ⁊ sͥ ip̃i int̃im ꝑ obliui¬
onem absꝯdat. Optimnꝰ mũdator
auri pitut arai fex ꝓpinatorũ. qͥ tãta
nouit intentõe mherere celestib que¬
rens sola q sursum suuto sapere uorae¬

Expanded text:
in tantam longitudinem extendere, in tantam longitudinem extendere, et in eam latitudinem expandere quo possit totam arcam operire, qui eousque in coelestium animorum concordiam, in spiritalium gaudiorum harmoniam intendat, ut omnem mundanam gloriam, omnem humanam prudentiam, et per despectum deorsum premat et sibi ipsi interim per oblivionem abscondat? Optimus mundator auri peritus artifex propitiatorii, qui tanta novit intentione inhaerere coelestibus, quaerens sola quae sursum sunt sapere, u
Abbreviated transcription (Latin):
fantasmatũ: qui hanelat ad fatiẽd
s̾ ꝓpitiatoriũ Qͥs mͥ det ĩuẽire uirũ
diuitiaꝵ uirũ plene etuditũ. talem
deniq uirũ cui nec desit auri copias
net artis industria: ad fatiend̾ ꝓpiti¬
atoriũ quo oꝑienda ⁊ archa:. Qͥs est
ille qui sciat aurũ suũ ab oĩ scoria
mũdarer qui noũit cor suũ ab omĩ
fantasia a deo p̾gare cͣntũ exig̃ dig¬
nit̾as oꝑis: uł urget aucłitas p̃cep¬
toris: Qͥs isle ÷ qui sciat hiꝰ opuse¬
ad diffinitis dĩno docuisito modũ
dism̃dere ⁊ ad c̾tam m̃surã resm̾¬
gere. qni noũit cor suũ infimarũ
reꝵ cogitatõib ĩ imo relictis in solo
sr̃muĩdanoꝵ spectacłoꝵ intuitu de¬
fig̃e. ⁊ qnͣtũ hus specłois amplitu¬
do exigit intlligñtie sue tadios
cirꝰ qͣq diffunde. Qͥs ĩqmͣ ille qͥ
tantam aput se auri copiam ĩuẽi¬
atͥ qui tanta ĩtelligentie uiuatiͭ ͤ
uigeat: ut suffitient̃ ⁊ ad mañ hẽ¬
at. uñ ⁊ quõ pꝰsit ꝓpitiatoriũ suũ

Expanded text:
um qui anhelat ad faciendum sipi propitiatorium. Quis mihi det invenire virum divitiarum, virum plene eruditum, talem denique virum cui non desit auri copia, nec artis industria ad faciendum propitiatorium quo operienda est arca? Quis ille est qui sciat aurum suum ab omni scoria mundare, qui noverit cor suum ab omni phantasia adeo purgare quantum exigit dignitas operis, vel urget auctoritas praeceptoris? Quis ille est qui sciat hujusto modum distendere, et ad certam mensuram restringere: qui noverit cor suum infimarum rerum cogitationibus in imo relictis in solo supermundanorum spectaculorum intuitu defigere, et quantum hujus speculationis amplitudo exigit intelligentiae suae radios circumquaque diffundere? Quis, inquam, ille qui tantam apud se auri copiam inveniat, qui tanta intelligentia vivacitate vigeat, ut sufficienter, et ad manum habeat unde et quomodo possit propitiatorium suum
Abbreviated transcription (Latin):
.d. iꝰ. uidex. Reddet ait ñda¬
largitor Cogita gͦ qͣle sit deum cum
magno quodã qiͣ studio cͤogitare. cũ
mł̃to qͣiͣ ex̾citio satagẽ cũ miro qͦdã
arcifitio qñ ĩ electis ꝑficere uͭ fiant
ex reis iꝰti. ex ẜius liberi. ex misi̾s debi¬
torib m̾itis diuites. ⁊ regui celestis he¬
des. Hec ÷ito arbitr suffitiens rõ cur

Expanded text:
 judex . Reddet, ait, non dalargitor. Cogita ergo quale sit Deum cum magno quodam quasi studio excogitare, cum multo quasi exercitio satagere, cum miro quodam artificio quandoque in electis perficere, ut fiant ex reis justi, ex servis liberi, ex miseris debitoribus meritis divites, et regni coelestis haeredes. Haec est, ut arbitror, sufficiens ratio cur
Abbreviated transcription (Latin):
tanta tot ꝑtͣbationũ silua nullũ un¬
qmͣ alicuiꝰ offensiõis obstacłm qnͣtu¬
lũcũq p̃pediat: ꝙ iñt̃ tot mutabłita¬
tis amfractus ꝑ equitatis ⁊ pietatis semi¬
tas absq ulło euagatõis demiõad desti¬
natũ locũ pcͣrat.

Expanded text:
ationum silva nullum unquam alicujus offensionis obstaculum quantulumcunque praepediat, quod inter tot mutabilitatis amfractus per aequitatis et pietatis semitas absque ullo evagationis devio ad destinatum locum percurrat.
Abbreviated transcription (Latin):
sibi lib rẽẽntiis. ut pote spĩb ange¬
licis ⁊ sp̃ib hũanis. Digna sane mͥ
Digna plane eoꝵ scĩa. Hec ÷ eĩ nobit
illa ĩmo nobulissiã fatura: ad yma¬
ginem dĩ creata: oĩb c̾at᷑is p̃lata:
ad sũmũ bonũ fcã. in ip̃o ⁊ de ip̃o bo

Expanded text:
sibilibus essentiis utpote spiritibus angelicis, et spiritibus humanis. Digna sane materia, digna plane eorum scientia. Haec est enim nobilis illa imo nobilissima creatura ad imaginem Dei creata, omnibus creaturis praelata, ad summum bonum facta ipso et d
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥs q̃so ÷ istereꝵ ordo: ĩmo qnͣta
ꝵ boĩs bona ⁊ mala. Qd mat mala
⁊ bona: pari sorte ꝯtĩgut̃. In tãtũ
eĩ huiꝰ cõfusiõis caligo imꝑitorũ
obtutũ obnubilat ut deũ res hu¬
manas curare dubitet ist penitus
diffidat hinc utiq fcm̃ eẽ quis ne¬
get ut antiqͥtas fortune faiuũ eri¬
geret. altare cõsecraret: cerce si
solis bõis sola bona ⁊ soł malis so¬
ia maia ⁊tĩgere ternerent: id rec¬
te. id iꝰte.fiꝰ nec imꝑiti negarent.
Tuidet᷑ focte dĩne iustitie cõgeuere nõ nisi
młtis laborib ꝓbatos ad p̃mia et̃na peo¬
uehere. Nunc aũt cũ cõis casus cõitꝰ oẽs
ĩ uoluãte qnͣtũ putas in tanta dĩnoꝵ
iuditioꝵꝵ abysso humana ꝯsid̾atõ fluc¬
tuat: Si enĩ tantam moꝵ diũsitatem
dĩna tꝰtitia nõ ignorat: cur q̃so morib
tam dispib disꝑia nõ dispñsat : Sr
deꝰ małoꝵ hõium finem p̃uidit. si cer¬
tos quosq ad uitam ordinauite qͥd q̃so¬

Expanded text:
 iste rerum ordo, imo quanta quod bonis bona et mala, quod malis mala et bona pari sorte contingunt? Intantum enim hujus confusionis caligo imperitorum obtutum obnubilat, ut Deum res humanas curare dubitet vel penitus diffidat. Hinc utique factum esse quis neget, ut antiquitas Fortunae fanum erigeret, altare consecraret? Certe, si solis bonis sola bona, et solis malis sola mala contingere cernerent, id recte, id juste fieri nec imperiti negarent. deretur fortae divinae justitiae congruere nonnisi multis laboribus probatos ad praemia aeterna provehere. Nunc autem cum communis casus communiter omnes involvit, quantum putas in tanta divinorum judiciorum abysso humana consideratio fluctuat? Si enim tantam morum diversitatem divina justitia non ignorat, cur, quaeso, moribus tam disparibus disparia non dispensat? Si Deus malorum omnium finem praevidit, si certos quosque ad vitam praeordinavit, quid, q
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ nat᷑am. Qͥd mͦ sis ꝑ culpã. Qid ẽẽ de¬
bueris ꝑ ĩdustam. cud adbuc ẽẽ p̾sis.
ꝑ gr̃am. Disce gͦ ex tuo spũ cognosc̾e
quid debeas de aliis spĩb estimare.
Hec porta. Hec scała. hic intͦitꝰ Iste as¬
census. hac intͣt ᷑ ad ĩtima: hc̃ eleuam᷑
ad sũma. Hec uia ad huiꝰ specłois fasti¬
gium. Hoc fabritandi ꝓpitiatornar

Expanded text:
lpam, quid esse debueris per industriam, quid adhuc esse possis per gratiam. Disce ergo ex tuo spiritu cognoscere quid debeas de aliis spiritibus aestimare. Haec porta, haec scala, hic introitus, iste ascensus, hac intratur ad intima, hac elevamur ad summa, haec via ad hujus speculationis fastigium, haec fabricandi propitiat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfecto si bec tua sapĩa ĩsipida ⁊ doctꝰ¬
na ĩdocta te ad coguitõem tui s ⁊̃ no¬
titiam dei ꝓuehꝰet. te nõ tam tumidũ
ꝙͣ timid redd̾et: si sapis recte si sapiᷤ
u̾e: nolialtũ saꝑe: s tumne. Qͥd habes
ꝙ nõ accepisti : Ołan oꝑtuit ĩ illo at̃ a¬
quo accepisti: ⁊ głificare illũ a qͦ acce

Expanded text:
fecto, si haec tua sapientia insipida et doctrina indocta te ad cognitionem tui, seu etiam notitiam Dei proveheret, te non tam tumidum quam timidum redderet. Si sapis recte, si sapis vere, noli altum sapere, sed time. Quid habes quod non accepisti? Gloriari oportuit in illo a quo accepis
Abbreviated transcription (Latin):
uana huc illucq cogitatioñ euaga¬
tõe discrere. Nusqmͣ copiosi or mate¬
ria ad mirãdi. nꝰ qm utilio cã gͣculã¬
di. Gane ⁊ in hiis ⁊ ĩ ilł ĩueĩes uñ mi¬
reris. ⁊ ĩ quo delecteris. Nam utetq
neut̃ tũ a neutͦ multũ se elongat.
In hiis gͦ semꝑ sit admirõ tua. ĩ istis
semꝑ sit delectatio tua. Sint gͦ hiꝰ¬

Expanded text:
vana huc illucque cogitationum evagatione discurrere. Nusquam copiosior materia admirandi, nusquam utilior causa gratulandi. Sane et in his et illis invenies unde mireris, et in quo delecteris. Nam uterque neuter tamen a neutro multum se elongat. In his ergo semper sit admiratio tua, in istis semper sit delectatio tua. Sint
Abbreviated transcription (Latin):
ne scie cõspectũ nõ pꝰse late̾: Qͦtiens
uoᷤ bõas hõium cogitatões ⁊ uols̃tates
atcendit: ꝗͥd ꝓhuĩs oĩb in cordiũ ar̃¬
chano aliud aspicit ꝙͣ ꝙ ibid̾ ip̃em re¬
posuit. Bonos siqͥdem cordiũ motꝰ᷑ qͦsi¬

Expanded text:
atere? Quoties vero bonas hominum cogitationes et voluntates attendit, quid pro his omnibus in cordium arcano aliud aspicit quam quod ibidem ipsemet reposuit? Bonos siquidem cordium motus q
Abbreviated transcription (Latin):
huiꝰmi uectes ambo: magna .s. ⁊ diu¬
tͣna admirõ. Ingens ⁊ ꝑseũans ex ul¬
tatio. Ut at̃ formã hẽant ad mod̾
uectis ⁊ pꝰsiñt uectium explere offi
deaurata. fiant de robore ꝯstantie. di¬
rigant᷑ ad normã iꝰtitie oꝑa̾nt᷑ ambe
de auro sapĩe. ut sint ambe ⁊ ꝑ forti¬
tudinẽ ualide. ⁊ ꝑ eqͥtatem directe.
⁊ ꝑ discrecionẽ splendide. Multũ ꝑ
oem mod̃ placet in hiis uectib hiꝰ¬

Expanded text:
hujusmodi vectes ambo, magna scilicet et diuturna admiratio, ingens et perseverans exsultatio. Ut autem formam habeant ad vectis modum, et possint vectium explere offic utraque deaurata. Fiant ergo de robore constantiae, dirigantur ad normam justitiae, operiantur ambae de auro sapientiae, ut sint ambae et per fortitudinem validae, et per aequitatem directae, et per discretionem splendidae. Multum per omnem mod
Abbreviated transcription (Latin):
mi. ltiplicat᷑ scĩa. augm̃patatur
tatur sapĩa. ex ũ exc̾atio cordis
ocłs mũdat᷑. isi genũ acuit᷑ in alłigẽtia
dilatat᷑ Nichil recte estimat qͥ se ipm̃
ignorat. Nescio qm̃ sub pedib suis oĩs
mũdans gła iaceat qͥ cõditõis sus dig¬
nitatẽ nõ pensat. Nescit oĩo. Nescto ꝙͥ
de spũangłico qͥd de spũ dĩno sentire
debeat qui spm̃ suũ priꝰ nõ cogitat ai
nõ dũ ydoneꝰ es mͣtͣre ad te ip̃m: quõ
ad illa rimanda ydoneꝰ eris q̃ st̃ mo᷑ ut¬

Expanded text:
ltiplicatur scientia, augmentatur sapientia. Ex hoc exercitio cordis oculus mundatur, ingenium acuitur, intelligentia dilatatur. Nihil recte aestimat qui seipsum ignorat. Nescit quam sub pedibus suis omnis mundana gloria jaceat, qui conditionis suae dignitatem non pensat. Nescit omnino, nescit quid de spiritu angelico, quid de Spiritu divino sentire debeat qui spiritum suum prius non cogitat. Si nondum idoneus intrare ad teipsum; quomodo ad illa rimanda idoneus eris quae su
Abbreviated transcription (Latin):
le opꝰ tali eguit deaurõe: Si si ͨ fitiete¬
nꝰ uicet si nͥł solidũ ht̃ curui tali oꝑe
locũ aliꝙ̃ ten. Audi gͦ si placet: quid
iñ oꝑe tuo: Archa tua nõ ht̃ oꝑcłm. ses¬
cis facẽ ꝓpitiatoriũ q sola ꝯtñtꝰ deau
fõe. głaris de oꝑis ꝯsũmatõe. facis et
nescis opꝰ cõtumelie: dignũ sane ou̾un
irrisione : eo ꝙ ceꝑis edificare ⁊ nõ potu̾¬
is ꝯsũmare᷑ stuite ⁊ ĩsipiens nescis
Dignũ sane uas ꝙ fnͣgi debeati eo qd̃
semꝑ ⁊ uͥq sordib oĩb pateat. Mũ¬
das ĩmũde phe ꝙ de forit ⁊ uasis tui. ĩ tꝰ
at̃ plenũ ÷ oĩ spurcitia ⁊ sola ꝯtenoꝰ fa¬
ma nłłm studiũ exhĩbes in emũdãda cõ¬
scĩa. Archa tua exteris splend: int̾ sor¬
deo ut pote que oꝑcłm nõ ht̃. Captator
fame. neglector cõscĩẽ. nũqͥd nã nõ attẽ¬
dis qr hec oꝑtuit facere ⁊ illa nõ omit¬
ceat. pp̃ illd Pharisee ecce mũda priꝰ ꝙ

Expanded text:
deauratione? Si superficietenus lucet, si nihil solidum habet, cur in tali opere locum aliquem tenet? Audi ergo, si placet, quid in opere tuo. Arca tua non habet operculum, nescis facere propitiatorium. Sed sola contentus deauoriaris de operis consummatione, facis et nescis opus continuare. Dignum sane omnium irrisione, eo quod coeperis aedificare et non potueris consummare. Stulte et insipiens, nescis dignum sane vas quod frangi debeat, eo quod semper et ubique sordibus omnibus pateat. Mundas, immuautem plenum est omni spurcitia, et sola contentus fama, nullum studium exhibes in emundanda conscientia. Arca tua exterius splendet, intus sordet, utpote quae operculum non habet. Captator famae, neglector conscientiae, nunquidnam non attendis, quia haec oportuit facere, et illa non omitceat p
Abbreviated transcription (Latin):
ti ꝑcit. ꝙ temꝑalem uitam sñ pena
tͣnsire nõ ꝑmĩttio: qͦs efuis perus ad¬
dixit. Illud at̃ ꝙͣ pũ erit ꝙ bonos qͥ¬
dem qͣntũ eis expedit bõis tꝑ̃alib foũe
nõ desistit quos tm̃ ad u̾a ⁊ et̃na bona pꝰ¬
ordinauit. Discute Si potes qͣle ꝙͣ mag¬
nũ ꝙͣ pium pꝰsit eẽ gͣcuito qͥdem istos
illis reiectis ad et̾na bõa p̾destinare:
et tñ tꝑ̃alia bona adusũ io ad utili¬
tatem nõ negare. Qͥd hcͣ ꝯsid̾ations

Expanded text:
 poena transire non permittit, quos aeternis poenis addicit? Illud autem quam pium erit quod bonos quidem, quantum eis expedit, bonis temporalibus fovere non desistit, quos tamen ad vera et aeterna bona praeordinavit. Discute, si potes, quale, quam magnum, quam pium possit esse gratuito quidem istos, illis rejectis, ad aeterna bona praedestinare, et tamen temporalia bona ad usum, imo ad utilitatem non negare. Quid hac consideratione
Abbreviated transcription (Latin):
spirati ħ illa iñ dĩne scĩe ꝑ spitatia:
ũe sũma ⁊ singłaris: admiratio: ꝙ nich̃
eum oĩo lat̾e pꝰ sitm̃ cordiũ maloꝵ tã
ꝓfundo ⁊ tã tenebroso abysso. Ecce cur
ꝓuidẽtie ⁊ scie circłi in ꝑmissiõis lat̾e

Expanded text:
st illa in divinae scientiae perspicacia vere summa et singularis admiratio, quod nihil eum omnino latere possit in cordium malorum tam profunda et tam tenebrosa abysso. Ecce cur providentiae et scientiae circuli in permissionis latere
Abbreviated transcription (Latin):
mirõ tua ad altiora ⁊ꝓfinidiora ra¬
pit. ⁊ te ĩ eoꝵ ĩ uestigatõe delectablr᷑
suspenoit. Nnmirũ archa tua ĩ altum
surgit: qr ĩtłłigñtia tua subtiliora
capiti qñ decrescit. seu ⁊̃ deficit spe¬
cła tõis ad mirõ ⁊ admirõis delc̃atio:
archa depor ad Ima: qr cessat reuela¬
tio d̾sna. In hũc itaq mod ẜ qͣlita
tem ⁊ ꝙͣtitatẽ nre ad mirõis ⁊ exul¬
tatõis archa nũc ĩ girũ flectit᷑ nuno

Expanded text:
miratio tua ad altiora et profundiora rapit, et te in eorum investigatione delectabiliter suspendit, nimirum arca tua in altum surgit, quia intelligentia tua subtiliora capit. Quando decrescit, seu etiam deficit speculationis admiratio et admirationis delectatio, arca deponitur ad ima, quia cessat revelatio divina. In hunc it quantitatem nostrae admirationis et exsultationis arca nunc in gyrum flectitur, nunc
Abbreviated transcription (Latin):
diꝰ ueñam᷑. ardentis diligimꝰ. honori¬
ficentiꝰ magnifitamꝰ. In tm̃ eĩ p̃desti¬
natio spetialit̃ ⁊ ꝓpͥe ad l latus ꝑti¬
nere uidet᷑ ut pene de sola p̃ordina¬
tõe ad uitam dici soleati ⁊ ad aliam
ꝑtem nõ nͥ abusiue ⁊ ĩppͥe referat᷑.
eo ꝙ nꝰ ꝙͣ aliqͥd ĩ ordinatũ relinqͣt. so¬
li tñ elcõꝵ salicti oĩs eiꝯ ordĩatõ mi¬
litat. Ecce iã diximꝰ qͦs ĩ qͦ lat̾e cir¬
culos ordĩare debeam. In qua spełce¬
¶nnrabilior¬
hoc aĩmũ pulsat in quo qͥsq angulo:
poni debeat. Attende ne forte qͣdam sr̃¬

Expanded text:
ndius veneramur, ardentius diligimus, honorificentius magnificamus. In tantum enim praedestinatio specialiter et proprie ad hoc latus pertinere videtur ut pene de sola praeordinatione ad vitam dici soleat, et ad aliam partem nonnisi abusive et improprie referatur. eo quod nusquam aliquid inordinatum relinquat, soli tamen electorum saluti omnis ejus ordinatio militat. Ecce jam diximus quos in quo latere circulos ordinare debeamus. Cmirabiliorhoc animum pulsat in quo quisque angulo poni debeat. Attende ne forte quadam sup
Abbreviated transcription (Latin):
li ex bouis q̃ accipiũt gr̃a dnĩ ampliꝰ
topescunt. uñ ĩ eiꝰ amore acriꝰ ignest̾e
debilũt. Hic eꝯͣ in bõis dispoñte deo
id agit᷑ ut uñ in eis extingñdꝰ uideba̾t᷑
inde ĩ eis amoris ardor acriꝯ ĩ flãmet᷑.
Qnͣti eĩ mũdi mał a cerbio urgent᷑. qnͣ¬
to gͣuiorib flagelł atc̃iuit᷑: tanto ad

Expanded text:
cipiunt erga Deum amplius tepescunt, unde in ejus amore acrius ignoscere debuerunt. Hic econtra in bonis, disponente Deo, id agitur, ut unde in eis exstinguendus videbatur, inde in eis amoris ardor acrius inflammetur. Quanto enim mundi malis acerbius urgentur, quanto gravioribus flagellis atteruntur, tanto ad
Abbreviated transcription (Latin):
cũ pͥmo. t̃cio cũ loco cõꝑet᷑ cũ t̾cio. In
t̃ciꝯ iͣq angło boĩ bñfitiũ ad ꝯsolati¬
onẽ accipiũt. In qͣrto de quo ⁊ mͦ agi¬
mꝰ flagellis fatigari se sentũttuĩ illo
fouent᷑. iñ isto exc̾cent᷑. In illo suauit̾
pausant. In isto fortit̃ pugnant. In
illo a rege suo qͣiͣ militatĩ donatiua
ꝑtiput In istopuguanto uctoriã
⁊ iĩcendo et̃ne retibutõis palmam:
adqͥrunt. In illo itaq angulo ex ac¬
cepto dĩno bñfitio id ĩ eis agro᷑ : ut
dei sint fidi debitores. In ħ aũ augu¬
lo ex pacĩe ⁊ fortitudĩnis sue m̾ĩto
id ĩ eis effitit᷑ ut dei fiant si dici fas
 t̾ti exautores. De reliqͦ in qͥt apłs.¬

Expanded text:
tio. In tertio itaque angulo boni beneficium ad consolationem accipiunt, in quarto de quo et modo agimus, flagellis fatigari se sentiunt: in illo foventur, in isto exercentur; in illo suaviter pausant, in isto fortiter pugnant; in illo a rege suo quasi militaturi donativa percipiunt, in isto pugnando victoriam, et vincendo aeternae retributionis palmam acquirunt. In illo itaque angulo ex accepto divino beneficio id in eis agitur, ut Dei sint fidei debitores, in hoc autem angulo ex patientiae, et fortitudinis suae merito id in eis efficitur, ut Dei fiant, si dici fas est, justi exactores: De reliquo, inquit Apos
Abbreviated transcription (Latin):
adiiuat: quo ei ĩuisibibiũ ymaginẽ ꝑ
reꝵ iusibiliũ ymaginationẽ rep̃sẽtat.
Et dũ ducatꝰ sui offm̃ explet illuc istũ
q sił itudiũ calle ꝑducit: quo ille mtͣ¬
re nõ aud. Sit sepe famł dños suos in
uia usq ad regias fores p̾eunt. ⁊ tam̃
istis intro usq ad int̃iora palatũ ꝓpe¬
rantib illi extĩꝰ subsistunt. Pat̾ gͦ

Expanded text:
at, quo ei invisibilium imaginem per rerum visibilium imaginationem repraesentat. Et, dum ducatus sui officium explet, illuc istum similitudinum calle perducit, quo ille intrare non audet. Sic saepe famuli dominos suos in via usque ad regias fores praeeunt et tamen, istis intro usque ad interiora palatii properantibus, illi exterius subsistunt. Patet ergo,
Abbreviated transcription (Latin):
mirandũ artifitiũ. Tudes quõ ille sũ¬
mus põtifex ꝑitiam sue artis ostũdit:
qui in electis suis ꝯͣria ex ꝯͣriis gigr¬
niti fouet ac nutrit. Iuuat ⁊ hunc
angulum adhũo ⁊ cũ aliis differre
⁊ dĩne dispõis ordinem ex eoꝵ com
la in huis corrigut̃ In illis pẽitꝰ corri¬
gere nõ pꝰsunt. Inmo siłis ꝑ oĩa corrup¬
tele rubiginẽ ꝑua pene tꝑ̃at fłama
ĩ electis ad pleñ ex coqͥt qmͣ ĩ reꝓbio
tot torm̃toꝵ tanta acerbioas ⁊ itid̾
iehenne crudełe iñcendiũ m ecłiũ excoq̃¬
re nõ sufficto: Qur̃ queso dissiłem effec

Expanded text:
mirandum artificium? Vides quomodo ille summus artifex peritiam suae artis ostendit, qui in electis suis contraria ex contrariis gignit, fovet ac nutrit. Juvat et hunc angulum adhuc et cum aliis conferre, et divinae dispositionis ordinem ex eorum cola in his corrigunt, in illis penitus corrigere non possunt, imo similis per omnia corruptelae rubiginem parva pene temporalis flamma in electis ad plenum excoquit, quam in reprobis tot tormentorum tanta acerbitas, et gehennae crudele incendium in aeternum excoquere non sufficit? Cur, quaeso, dissim
Abbreviated transcription (Latin):
rando delectaris ⁊ delectando ad mi¬
raris ⁊ tanto libentiꝯ ĩ moraris. tã¬
to diligentiꝰ ꝑscrutaris: ꝓfundiq
illiũaris. Q tiens ex admirõe tua
ãnnꝰ tuus ꝑ dĩisa r̾aptt᷑ ⁊ ad sĩgła

Expanded text:
rando delectaris et delectando admiraris, tanto libentius immoraris, tanto diligentius perscrutaris, profundiusque illuminaris. Quoties ex admiratione tua an
Abbreviated transcription (Latin):
iñ quo latẽ debeamꝰ poñe. In hũs
siqͥdem q̃ magis miranda st opuc
nec mirũ magua admirõe. In illis
at̃ que ioꝯdiora uident᷑ uti utile er̃
magna exultatõe. Sit gͦ magria
platio. Sit utraq magna sit utͣq
fortis. sint ambe robͦte in mod̾ uec¬
tis. ⁊ q̃ suffic̾e pꝰsint ad uectionẽ tan¬
ti hoñis. satiamꝰ gͦ de utͣq uectẽ ligi

Expanded text:
in quo latere debeamus ponere. In his siquidem quae magis miranda sunt, opus est nec mirum magna admiratione, in illis autem quae jucundiora videntur uti utile erit magna exsultatione. Sit ergo magna  contemplatio. Sit utraque magna, sit utraque fortis, sint ambae robustae in modum vectis, et quae sufficere possint ad evectionem tanti oneris. Faciamus ergo de utraque
Abbreviated transcription (Latin):
liqͥti ⁊ uoluntati qͥdẽ q̃ nõ dũ fu̾at
⁊ qm uũ ꝙͣ fcũtus erat. uolũtatẽ enĩ
tat. Certe minꝰ iuiram᷑ ea ip̃m posse
ab et̃no: p̃scire: q̃ ab ip̃o erant fatiẽ¬
da: ꝙͣuis sint tam młta ⁊ pene ĩ fini¬
ta: qmͣ ea que posuit sub potestate
uno simplicis uisiõis radio cõp̃hñdere
scimꝰ: o ũe muranda: o ue stupenda:
Si aũ queris iͥ mirabilior nr̃e cõsida¬
tõi appareat: que ũe u̾q ÷ mirabilis
Qͥs eam nõ uideat mirabiliorẽ iudi in

Expanded text:
dem quae nondum fuerat, et quam nunquam facturus erat. Voluntatem enim tat. Certe minus miramur ea ipsum posse ab aeterno praescire quae ab ipso erant facienda, quamvis sint tam multa, et pene infinita, quam ea quae posuit sub potestate uno simplicis visionis radio comprehendere scimus? O vere miranda! o vere stupenda! Si autem quaeris ubi mirabilior nostrae considerationi appareat, quae vere ubique est mirabilis, quis eam non videat mi
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ dixim reꝵ uisibiliũ formã: nͥ ꝙͣdam
qͣiͣ reꝵ ĩiuisibiliũ pictam. Sit mͦ aliqͥs
qui nũꝙͣ leonem uidisse se dicat quẽ
tura aliqͣ ꝯuẽĩent̾ exp̃ssa osten dr᷑ ꝓfec¬
toqͣlem eum cogitare debeat ex eo ꝙ
uid statim admonẽt᷑. Deĩq scdoline¬
am̃ta q̃ sir̾ fitietenꝰ exp̃ssa cõsid̾at: soli¬
da m̃bra ⁊ uinũ aĩal sͥ in m̃te format.

Expanded text:
rum visibilium formam nisi quamdam quasi rerum invisibilium picturam? Sit modo aliquis qui nunquam leonem vidisse se dicat, quemtura aliqua convenienter expressae ostenditur, profecto qualem eum cogitare debeat ex eo quod videt statim admonetur. Denique secundum lineamenta quae superficietenus expressa considerat, solida membra
Abbreviated transcription (Latin):
ficit. Sñ hac nũꝙͣ potĩt adam adũito¬
rio suo bñ uti. ꝑ hnͣc docet᷑ extĩor hõ
nr̃ delitias egỹpti paulatĩ fastidire tã¬
dẽq obliuisci. assuescitq nͥ lominꝰ spĩ¬
talib alim̃tis delectari. Mitũ ħ ł poꝰ¬
credit᷑. uł exꝑto credat᷑. Audiamꝰ illũ
quẽ ħ exꝑientia docu̾at ⁊ attendamꝰ
qͥd dicat. Homo ĩqtͥ pacis mee iñ qͦ:
sperabam. Qͥ edebat panes meos. et ĩ
ħ iteꝵ loco. Qͥ suł mecũ dulces capie¬
bas cibos in domo dei ambłabamꝰ cũ cõ¬
sensu. Qͥ aũt st̃ panes quos ĩ t̃ior hõ
nr̃ ext̾iori apponit. ł quib eũ cibis refi¬
citi mãifestat script᷑a que dicit. sue¬

Expanded text:
ficit. Sine hac nunquam poterit Adam adjutorio suo bene uti; per hanc docetur exterior homo noster delicias Aegypti paulatim fastidire, tandemque oblivisci, assuescitque nihilominus, spiritalibus alimentis delectari. Mirum hocreditur, vel experto credatur. Audiamus illum quem haec experientia docuerat, et attendemus, quid dicat: Homo, inquit, pacis meae in quo sperabam, qui edebat panes meos . Et in hoc iterum loco: Qui simul mecum dulces capiebat cibos, in domo Dei ambulavimus cum consensu . Qui autem sunt panes quos interior homo noster, exteriori apponit, vel quibus eum cibis reficit, manifestat Scriptura, quae dicit: Fue
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯͣdc̃oes ex dĩno aduitorio ꝑ mod̾atam
afflictionem potĩt rep̾ͥmere. iam dem̃¬
ceps aud eum un animẽ dic̃e ⁊ hõiem
pacis sue appellarei Homo ĩqt pacis
mee. ecce quõ unaitimis. S quõ notꝰ

Expanded text:
 ex divino adjutorio, per moderatam afflictionem poterit reprimere, jam deinceps audet eum unanimem dicere, et hominem pacis suae appellare. Homo, inquit, pacis meae. Ecce quomodo unanimis. Sed quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
fũdit. Pꝰ at̃ oĩs hõ cõpungit᷑ tĩmore
pꝰtinod̃ uo ꝯpũgit᷑ ex amore. Cõpũctõ
tĩõris amarctudinẽ ht̃. cõpũctõ amo¬
ris dulcedinẽ ht̃. Qͥ gͥ adhuc solo timo¬
re cõpũgit᷑ cibis qͥ dem sp̃italib mĩme
gaudioꝵ desidĩo lacͥmas fundit. istep¬
fecto dulcib cĩbis spĩtalib q se refic̃.
Qum gͦ ceꝑit hõ ille intior domesticũ
suũ talib cibis reficere pt̃ de eo u̾ati¬
t̾ psalłe. Qͥ mecũdulces capiebas
cibos. Talib gͦ studiis qnͣto ut̃q homo
ampliꝰ ad p̾itatem ꝓfitiũt: tãto uti¬
q alacriꝰ currũt. Qd uõ pꝰt tante cõ¬

Expanded text:
o compungitur timore, postmodum vero compungitur ex amore. Compunctio timoris amaritudinem habet, compunctio amoris dulcedinem habet. Qui igitur adhuc solo timore compungitur, cibis quidem spiritalibus, minime gaudiorum desiderio lacrymas fundit, iste profecto dulcibus cibis spiritalibusque se reficit. Cum ergo coeperit homo ille interior domesticum suum talibus cibis reficere, potest de eo veraciter psallere: Qui mecum dulces capiebat cibos. Talibus ergo studiis, quanto uterque homo, amplius ad puritatem proficiunt, tanto utique alacrius currunt. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
se ip̃is resoluũt᷑ ⁊ a deo destituũt᷑ Nũ¬
qͥd nam illa dĩne scĩe ꝑspicatia qũo
mali siuis donis abutane nõ ⁊ sid̾at.
an forte qͥd quo añno g̾ant ignorat.
S qͥs ħ dicere audeat: Attende gͦꝙͣ sit
diffitile huiꝰ ꝓplexionis ĩuolutũ dig¬

Expanded text:
seipsis resolvuntur, et a Deo destituuntur. Nunquidnam illa divinae scientiae perspicacia quomodo mali suis donis abutantur non considerat? An forte quid, quo animo gerant ignorat? Sed quis hoc dicere audeat? Attende ergo quam sit difficile hujus perplexionis involucrum dig
Abbreviated transcription (Latin):
pene p̃uẽtt Miranda notitie familia¬
ritas uͥ qͥcqͥd corpꝰ senito ai̾mꝯ pene p¬
sentit. et ht̃ qͥdem ille ĩti̾or hõ nr̃ deiẽ
domesticisui tam familiari notitia:
corpꝰ suũ delectare ł ledere q illd pro¬
culdubio magnũ erit cũ iam multir
exꝑientie docum̃tis nosse ceꝑio qͣ discͤ¬
tione debeat appetitui crͣnis ⁊ ĩnccus
lem. uł si minis affligao: ꝑũnat ciuẽ
⁊ oppͥmat aduitorẽ. Sane ad hiꝰ noti¬

Expanded text:
amiliaritas, ubi quidquid corpus sentit, animus pene praesentit. Et habet quidem ille interior homo noster, de hac domestici sui tam familiari notitiam;corpus suum delectari vel laedere. Sed illud procul dubio magnum erit, cum jam multis experientiae documentis nosse coeperit, qua discretione debeat appetitui carnis, et in neclem. Vel, si nimis affligat, perimat civem et opprimat adjutorem. Sane ad h
Abbreviated transcription (Latin):
ex eo ꝙ sub iugit᷑ recte ĩtlłigenti liqͥde
apparet. Qͥd ⁊ eĩ ꝙ ille qui scd̾ deũ c̾a¬
tus ÷ hõ int̃ior de hõiepacis sue. de ho¬
mine unanime plangit. ⁊ mox nõ nĩ
illũ s ĩ alios maledc̃ois iacłm ĩ torsit
uitia pacis sue qͥetem amisit. Tu uo
inqͥd hõ unanmis dux meꝰ ⁊ notus
mea. Qͥ sił mecũ dulces capieb̾as ciboͤ¬
.i. didia.c.c. et subiũgit statim. Ueniãt
mors sr̃ illos. Non dicco St̾ te set suꝑ
illos. Debũs gͦ se iũdicat quoꝵ frau¬
de pacis sue ꝯsortẽ amĩsat. Sepe em̃
spt̃ maligni pacis spt̃ ĩuidentes dum
carnẽ subita ⁊ uehem̃ti tẽptanonẽ
fatigant: sp̃t̃ pacem ꝑtͥbant ⁊ reddt̃
ei de unanime hostem. de duce seducto¬
rem. ⁊ effitiũt de noto ignotũ. ⁊ dedomes¬
tico ĩmicsi. S ecce dũ mñ scripture
locũ plemꝰ ꝑscrutari uolumꝰ cͥcũadiacẽ¬
tia ꝑ lustrare cõpulsi sumꝰ. Nam dũ ex

Expanded text:
te intelligenti liquide apparet. Quid est enim quod ille qui secundum Deum creatus est homo interior de homine pacis suae, de homine unanime plangit, et mox non in illum, sed in alios maledictionis jaculum intorsit, vitia pacis suae quietem amisit? Tu vero, inquit, homo unanimis, dux meus, et notus meus qui simul mecum dulces capiebas ciboubjungit statim: Veniat mors super eos . Non dicit super te, sed super illos. De his ergo se vindicat, quorum fraude pacis suae consortem amiserat. Saepe enim spiritus maligni paci spiritus invidentes, dum carnem subita et vehementi tentatione fatigant, spiritus pacem perturbant, et reddunt ei de unanimi hostem, de duce seductorem, et efficiunt de noto ignotum, et de domestico inimicum. Sed ecce, dum unum Scriptura locum plenius perscrutari volumus, circumadjacentia
Abbreviated transcription (Latin):
uͥtũq qual delectatione fouet᷑. statĩ
ad aĩ notitiam ꝑueĩt. ⁊ eum oĩo late̾
nõ possit q̃ꝯ afflictio ł delectatio sen¬
sum corꝑeum afficto. Et si qͥs moͣtus
cordis absq cͣcͣdcõe statum exro ꝑ mo¬
tũ corꝑeum: sic oĩs sensus corporis
absq mora ñrtͣt ad añũ. et sic̃ mn oĩ
actione sua corͣlis motͦ arbit̾o cor¬
dis obsequit᷑. sic oĩs passio corporis
mulla corporil ĩuiria uł obsectatio aĩmũ la

Expanded text:
delectatione fovetur, statim ad animi notitiam pervenit, ut eum omnino latere non possit quaecunque afflictio vel delectatio, sensum corporeum afficit, et sicut motus cordis, absque contradictione statim exit per motum corporeum, sic omnis sensus corporis absque mora intrat ad animum; et sicut in omni actione sua corporalis motus, arbitrio cordis obsequitur, sic omnis passio corporalis nulla corporis injuria, vel oblectatio animum la
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ corꝑeũ sensũ exꝑientiã caꝑe cogit᷑.
totiens nimirũ int̾ior hõ nr̃ duceni
suũ seqͥ ur᷑ Abs dubio sensus crͣnis
sensum cordis in cognos cendis reb p̾¬
cedit qr nisi priꝰ sensibilia ꝑ sensum
de eis saltem cogitare potuiss. Setꝰ
forte mirs̃ nõ ÷ si sensũ cordis sencꝰ
corͣ illuc ducit: quo ipeire pos. s illd
ualde mirabile qũo illuc eñ ꝯducit̾
quo ip̃e ascend̾e nõ pt̃. Sensꝰ siqͥ dem

Expanded text:
oreum sensum, experientiam capere cogitur, toties nimirum interior homo noster ducem suum sequi videtur. Absque dubio sensus carnis, sensum cordis in cognoscendis rebus praecedit; quia, nisi prius sensibilia per sensum de eis saltem cogitare potuisset Sed forte mirum non est, si sensum cordis sensus corporis illuc ducit, quo ipse ire potest. Sed illud valde mirabile, quomodo illuc eam conducit quo ipso ascendere non potest. Sensus quid
Abbreviated transcription (Latin):
E ⁊ a deo destituũt᷑. Doni aut̃ ꝑ ꝓspera ⁊
ad bona fouent᷑ ⁊ a mat ꝓtegunt᷑. Igĩt
pͥmꝰ angłs ÷ ad correptionẽ. scds̃ ad
destitutionẽ t̃ciꝯ ad ꝓtectõem qͣrtꝰ ad
correctõem. Patec aũt ꝙ illi ꝑietes per
mossen lat̾a arche dm̃: quĩ lõgitudi¬
nẽ arche metiunt᷑. Hoꝵ duoꝵ qm̃ ceto

Expanded text:
. Boni autem per prospera et ad bona foventur et a malis proteguntur. Igitur primus angulus est ad correctionem, secundus ad destitutionem, tertius ad protectionem, quartus ad correctionem. Patet autem quod illi parietes per Moysen latera arcae dicuntur, qui longitudinem arcae metiuntur. Horum duorum, quam
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ ĩtꝰta. ⁊ lõge alia cõsid̾atio uia qua cõ¬
spitimꝰ hũanis usib alia eẽ ꝯmoda: a¬
lia uõ ĩ ꝯmoda Erigunt gͦ m̃ arhanrã
pietes duos sͥ ĩ uicem ediũso oppõitos
hinc unũ eqͥtasi illic̾altm̃ mnĩgͥtas. u¬
os uo alios ꝑietes e regione se ĩuicẽres¬
pitientes effitũt nͥlominꝰ hĩc unũ ꝓspi¬
tas. illinc unũ altm̃ adũsitas. Ius at ual¬
de admirand̾ ⁊ młta admirõe dignũ qͥ¬
modo itł uoluntas bona uł qͣlit̾ uolun¬
tas mala dõ oĩa mod̾ante ⁊ iꝰte dispoñ¬
te. hĩc modo adĩsitate reppellit᷑ mͦ illit
ꝓspitate religat᷑. Ne hac uł illac ĩ ĩ ft̾cũ
excrescat ⁊ dĩne di spõis modũ excedati
Cogita ñc ꝙ̃adm̃ in archa nr̃a ꝑietes se

Expanded text:
e injusta, et longe alia consideratio illa qua conspicimus humanis usibus alia esse commoda, alia vero incommoda. Erigunt ergo in arca nostra parietes duos sibi invicem e diverso oppositos, hinc unum aequitas, illinc alterum iniquitas, duos vero alios parietes e regione se invicem respicientes efficiunt nihilominus hinc unum prosperitas, illinc alterum adversitas. Illud autem valde admirandum et multa admiratione dignum, quomodo vel voluntas bona vel qualiter voluntas mala, Deo omnia moderante et juste disponente, hinc modo adversitate repellitur, modo illinc prosperitate religatur, ne haec, vel illa in infinitum excrescat et divinae dispositionis modum excedat. Cogita nunc quemadmodum in arc
Abbreviated transcription (Latin):
ri dux siuiꝰ unanimis ł notꝰ satis ut ar̃¬
bit᷑r p. nec młta expõe ĩdiget Qogi¬
ta nc̃ quõ motui cordis motͦꝰ cor ultro
occ̃rit ⁊ citiꝰ ĩueĩs ꝙͣ inaninis ei sit:
statĩ ut uult aĩmꝰ mout᷑ pes ł manꝰ.
ad nutũ eiꝰ cirꝯftur ocłs ad eiꝰ arbitͥũ

Expanded text:
ri dux suus unanimis vel notus satius, ut arbitror, patet, nec multa expositione indiget. Cogita nunc quomodo motui cordis motus corporis ultro occurrit, et citius invenis quam unanimis ei sit. Statim ut vult animus movetur pes vel manus. Ad nutum ejus circumfertur oculus. Ad ejus arbitrium