comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uiitadi sumid quodsum. Siquis ꝑnaturae uigorẽ
bonum aliquid quod ad salutem ꝑtente uitac a&erne
caare non e pedit aut elegore siues aluari id est
euangelitate praedicationi consentire posse con¬
firmai absque inluminatione & inspiratione sp̃ssc̃i
quid at ominbus suauitatem in consentiendo & cre¬
denido ueritatiher&ico fall&ur ip̃ci non intelle¬
gens uocemdi ineuangelio dicentis sine menibil
potestis facere & illud a postoli non quodidonei
simus cogare aliquid anobis quasi ex nobis sed suf¬
uii ficientia nostra exdo est Siquis alius misericor
dia alius uero ꝑliberum arbitrium quod in omnib:
quide prae uuricationem primi hominis natisunt
confiantes seuitiatum ad gratiam baptismi posse
uenire contendit adrectafide ꝓbatur aliemus
his enimnon omnium liberum arbitrium ꝑpec¬
catiprimi hominis adserit infirmitatum autcerte
halȩ sum putai ut tamen quidam ualeant sinere¬
uelationedi misteriumialitis a&erni ꝑsem&¬

Expanded text:
ua. Septimum. Si quis per naturae vigorem bonum aliquid, quod ad salutem pertinet vitae aeternae, cogitare ut expedit, aut eligere, sive salutari, id est evangelicae praedicationi consentire posse confirmat, absque illuminatione et inspiratione Spiritus sancti, qui dat omnibus suavitatem in consentiendo et credendo veritati; haeretico fallitur spiritu, non intelligens vocem Dei in Evangelio dicentis, Sine me nihil potestis facere ; et illud Apostoli, Non quod idonei simus cogitare aliquid a nobis, quasi ex nobis, sea sufficientia nostra ex Deo est . Quod per liberdiam, alios vero per liberum arbitrium, quod in omnibus qui de praevaricatione primi hominis nati sunt constat esse vitiatum, ad gratiam baptismi posse venire contendit, a recta fide probatur alienus. Ille enim non omnium liberum arbitrium per peccatum primi hominis asserit infirmatum: aut certe ita laesum putat, ut tamen quidam valeant sine revelatione Dei ministerium salutis aeternae per seme
Abbreviated transcription (Latin):
dicit isaiae ꝓph&ae uel a postolo idemdicente inun¬
uolintatemnram dinexpectare contendit noniu
credulitatis affectum quo in eum credinus quiusti¬
ficat Impium &ad re generationem sicriba poi mats
ꝑ uenimus nom pergratia donum id est perispit¬
tionẽ sp̃s sci carrigentem uolumatem nr̃am ab infide¬
litate ad fidem ab impi&ate adpi&atem Et naturali
quicoepit in uobis bonum opus ꝑfici& ui quae indis

Expanded text:
dicit Esaiae prophetae, vel Apostolo idem dicenti: Invendicit Esaiae prophetae, vel Apostolo idem dicenti: Invenvoluntatem nostram Deum exspectare contendit, non autem credulitatis affectum, quo in eum credimus qui justificat impium , et ad regenerationem sacri baptismatis 24 pervenimus, non gratiae donum, id est, per inspirationem Spiritus sancti corrigentem voluntatem nostram ab infidelitate ad fidem, ab impietate ad pietatem, sed naturaliter qui coepit in vobis bonum opus perficiet usque in diem
Abbreviated transcription (Latin):
degratia &libero arbitrio credidii ad eaque fidei catho¬
licȩ conuenium animum suum inclinare non diffe
totum Id est secundum carpus & animã indeterius
dicit homdnem commutatum. sed animae libertato
in lȩsa durante corpus tantum modo corruptione credr
ob noxium. pelaguerrore deceptus aduersatas scrib¬
turaedicenti. Anim a quaepeccat ipsa mori&ur
& nescitis qum ciu ex hib&is uos seruos adobartendi
seriuestis eius cuioboeditis & a quoquis supmor
iI eius &seruus addic&ur. Siquis soliade praeu¬
cationẽsuam non & eius ꝓpagini ad serit nocuisso du
certe morcetantum corporis quae poena peccatiest ser
autem &peccatum quod mors est animae ꝑunum
hominem in omne genus humanũ transisse tista¬
tus iniustitiam dõdabit contradicens a postolodicto
ꝑ iũ hominem peccatum intrabit hnmundo & pri
catum mors &ita iomnos hominer ꝑtransiiti
nam gratiamdi dicit posse conferrinonautem
iosam gratiam facere ut iuoc&ur a nobis contra¬

Expanded text:
de gratia et libero arbitrio credidit, ad ea quae fidei catholicae conveniunt, animum suum inclinare non differtotum, id est, secundum corpus et animam, in deterius dicit hominem commutatum; sed animae libertate illaesa durante, corpus tantummodo corruptioni credit obnoxium: Pelagii errore deceptus adversatur Scripturae dicenti: Anima quae peccaverit, ipsa morietur ; et: Nescitis quoniam cui exhibetis vos servos ad obediendum, servi estis ejus cui obetur ejus et servus addicitur . II. Si quis soli Adae praevaricationem suam, non et ejus propagini, asserit nocuisse; aut certe mortem tantum corporis, quae poena peccati est, non autem et peccatum, quod mors est animae, per unum hominem in omne genus humanum transisse testatur, injustitiam Deo dabit, contradicens Apostolo dicenti: Per unum hominem peccatum intravit in mundum, et per peccatum mors, et ita in omnes homines mors na gratiam Dei dicit posse conferri, non autem ipsam gratiam facere ut invocetur a nobis, contra
Abbreviated transcription (Latin):
Vnehiabel iustiom enoe & abraham &isahac
& ia cob &omnem antiquorum scõrum
mulrtudinẽ illam praedaro mfidem quan
inipsorum laude praedicai apostoli spaulus
nomperbonunnaturae quod prius inadam ditu
fueru sed ꝑgratiamdi credimus fuuss conlna
quiegatiam &i impost aduentum dni oninis
qubaptitari desiderant non inlibe arbitrio
saepe dictum est. Eepraedica puulus apostdas

Expanded text:
oe, et Abrahae, et Isaac, et Jacob, omnique antiquorum sanctorum multitudini, illam praeclaram fidem, quam in ipsorum laude praedicat apostolus Paulus, non per bonum naturae, quod prius in Adam datum fuerat, sed per gratiam Dei credimus fuisse collatam: quam gratiam etiam post adventum Domini, omnibus qui baptizari desiderant non in libero arbitrio supra dictum est, et praedicat apostolus Paulus,
Abbreviated transcription (Latin):
orelintibus uiglantibus studentibus oetentibus quac¬
rtobis pul ittibus nobis misericerdi ari dieus co¬
ferri duintus nonautem ut credamus uellimus uel
saremina si quodo pert& agere ualeamusperinfus¬
ono &inispiratione sc̃i sp̃s in nobis fieri consicetur
nui humilitate aut oboedientiao humani subiungit
ꝗr atiac adiutorium neut oboedientes & humilis

Expanded text:
orantibus, vigilantibus, studentibus, petentibus, quaerentibus, pulsantibus nobis misericordiam dicit conferri divinitus, non autem ut credamus, velimus, vel haec omnia sicut oportet agere valeamus, per infusionem et inspirationem sancti Spiritus in nobis fieri confitetur; et aut humilitati, aut obedientiae humanae subjungit gratiae adjutorium, nec ut obedien
Abbreviated transcription (Latin):
qui admonitus de& communietone cuius¬
cumque sineri conciliatione tius quieacormu¬
nicauit ei communicari pracilimpsc urint¬
era om̃a sirecontiliatio inutsen denistitia
ei si nodoreser uentur. Subito obmirł cens¬
prouistatus tius est baptizari aut pioniti¬
tiã accipere pocest siuoluntatis aut practerit
dins dericoruumtradunt monitis qua cobtempe
omnimodis communicem sacramtiipsius uir¬
tute ł mdniendi ab in cursu daemonii quo in¬
fostantur uel purgandi quorur iamostenditu¬

Expanded text:
qui admonitus de excommunicatione cujuscunque, sine reconciliatione ejus qui excommunicavit, ei communicare praesumpserit, ut integra omnia, si reconciliatio intercesserit, cunque, sine reconciliatione ejus qui excommunicavit, ei communicare praesumpserit, ut integra omnia, si reconciliatio intercesserit, dini clericorum tradunt, monitisque obtemperans, omnimodis communicent, sacramenti ipsius virtute, vel muniendi ab incursu daemonis, quo infestantur, vel purgandi quorum jam ostenditu
Abbreviated transcription (Latin):
implere promittat. Quem cumq uero auert
tum ul tuosas plebes aut perabsconsam dignit
cublicemachinatam a deptumeẽ confuterit regnifas¬
tꝗa moxidemcu momnib: tam nefariaes ibi consen¬
nenabus & anathema fiat ut crhistianorum commu¬
nionem amitat tam dire ꝑ cussionis ultione conlisus
utomnis diuinior diniscultor qui illi communi care
presum pserit similicum ipsodam pnatione des¬
poreat & poen at ab escat Nam siquis legis huius
seriem exofficio palatino malouolendo uł decra¬
hendo lacerare uoluerit aueuacuendam quan¬
doq uł silenter musitans uł aperteresultans ꝓloqui
iacius exuterit cunctis palatinae dignitatiscon¬
rtis & officus moxnudatus omnium rorũ
s sunũ dimidiam partem amittat & indepu
atbocored actus totius palatiimaneat soci&a¬
eseclusus Roligiosus &iam qui sein hacculpa de¬
olierit similis rerũ ꝓpri&atis suao dispendio sub
tusus ad suam parrochiam ꝑtinentium saluo iu¬

Expanded text:
implere promittat. Quemcunque vero aut per implere promittat. Quemcunque vero aut per tumultuosas plebes, aut per absconsa dignitpublice machinatum, adeptum esse constiterit regni fastigia, mox idem cum omnibus tam nefariae sibi consentientibus, et anathema fiat, et Christianorum communionem amittat, tam dirae percussionis ultione collisus, ut omnis divini ordinis cultor qui illi communicare praesumpserit, simili cum ipso damnatione dispereat, et poena tabescat. Nam si quis legis hujus seriem ex officio palatino malevolendo, aut detrahendo lacerare voluerit, aut evacuando quandoque ut silenter insultans vel aperte resultans, proloqui detectus exstiterit, cunctis palatinae dignitatis consortiis et officiis mox nudatus, omnium rerum suarum dimidiam partem amittat, et in deputato sibi loco redactus totius palatii maneat societate seclusus. Religiosus etiam qui se in hac culpa devolverit, simili rerum proprietatis suae dispenecclesiis ad suam parochiam pertinentium dederi
Abbreviated transcription (Latin):
cipis aut defraude scripturam faciendi
nibus acem pore suinthi lani regisinto
principibus ad quisitis. autdein cepes
nerit ad qui rendis quȩ cumq forsitup
regni apice probantur ad quisi tafue
aut dequorum cunoq prouenerint sucor
proximorum ita eidem principi eius
tebunt sicut &iam c&eris lege uel suces sire
conlatione dut quocumq contractu adisosus
pesuenis se patuerit. si contingat haeenedia¬
aliter omnis eadem conquisitio pera nebe
nos citur habuisse in reuo cabili ordine a
ciendi quod uoluerit potestas manebit aur
tefiluis eius successio plenapatebit. Quodiso
defuerint. legitimis hacredibus & hisab
ordinata reliquaerit haereditario iure drtu
cebit Huius sane legis sententia in soliseriee
cipũ negotiis obseruanda atq: itaperp&m udi¬
ra ut non ante quispiã solium regale consaen
quam iuramenti foedere hanc legem seonu

Expanded text:
principis aut de fraude scripturam facientisprincipis aut de fraude scripturam facientisomnibus a tempore Suintilani regis hucusque a principibus acquisitis aut deinceps si provenerit acquirendis quaecunque forsitan regni apice probantur acquisita fuissaut de quorumcunque provenerint successionibus proximorum, ita eidem principi ejusqpatebunt, sicut etiam caeteris lege vel concessione collatione, aut quocunque contractu ad jus ipsius pervenisse patuerit, si contingat haec inordinait specialiter omnis eadem conquisitio pertinebit. dignoscitur habuisse, irrevocabili ordine aut faciendi quod voluerit potestas manebit, aut certe filiis ejus successio plena patebit. Quod si filii defuerint, legitimis haeredibus ex his quae inordinata reliquerit, haereditario jure adire licebit. Hujus sane legis senprincipum negotiis observanda, atque ita perpetim valitura, ut non ante quispiam solium regale conscendat, quam juramenti 447 foedere hanc legem se in omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
rit uel prouidenti prestatione lucratus ali¬
quid fuerit in eadem scriptura patensuolun¬
cati prestiti condicio admonetur Perqua
aut in presio principis aut conferentis fraus
euidentissi me detegatur & si patuerie
anolente fuis sescriptura &x actã autresipiscat
in probitas principis & euacu & quod malecon¬
traxit autcerte post eius mortem ad eum
cui exacta est scriptura uel adheredes eius resipse
sinecunctatione debeant reuocari. Illa eaũt
res quae remota omni conprehensionis argi¬
mentatione di recto modo transierint in prin¬
cipis postestatem in eius per henniter ure ꝑdu¬
rent & quicquid & rebus ipsis idẽ princeps
ordinare uoluerit suae potestatis arbitrio
subiacebit Verum ut omne huius negotium
actionis robor& sinceritas ueritatis : cumqua¬
rum cumq rerum scripturae in principi nomi¬
ne & tite rint factae moxtestes qͥui in eadem
scriptura subscriptores accesserint a
sino n ali quod in dicium aut dem presso

Expanded text:
rit vel pro evidenti praestatione lucratus alirit vel pro evidenti praestatione lucratus aliquid fuerit, in eadem 446 scriptura patens voluntatis ac praestiti conditio annotetur, per quam aut impressio principis aut conferentis fraus evidentissime detegatur: et si patuerit a nolente fuisse scripturam exactam, aut resipiscat improbitas principis et evacuet quod male contraxit, aut certe post ejus mortem ad eum cui exacta est scriptura, vel ad haeredes ejus, res ipsae sine cunctatione debeant revocari. Illae autem res quae seclusa omni compressionis argumentatione directo modo transierint in principis potestatem, in ejus perenniter jure perdurent; et quidquid ex rebus ipsis idem princeps ordinare voluerit, suae potestatis arbitrio subjacebit. Verum ut omne hujus negotium actionis roboret sinceritas veritatis, cum quarumcunque rerum scripturae in principis nomine exstiterint factae, mox testes qui in eadem scriptura subscriptores accesserint absi non aliquod indicium aut de impressione
Abbreviated transcription (Latin):
tionis effectũ. Cũ igitur p̃cedentiũ serio tẽporũ
inmoderatio : auiditas principum se sepro¬
na diffunder& in spoli ispopulorum & auge¬
r& eis propri&atis censũ erũ nam flebilis subo¬
ti toruintandem supernaeres pectionis affla¬
tu nobis est diuinitus inspiratum: utqui a sub¬
ectis regibus reuerentiã dederamus principũ
quoq & cessibus r&ina culu temperantiae
poneremus Pro inde sincera mansuetu¬
diiiis deliberatione tam nobis quam cunctis
nraẽ gloriaesuccessoribus ad futuris dõme¬
diante legem ponimius decretumq diuali sob¬
seruantiae promulgamus ut nullus regum
hipulsionis suae quibuscumq motibus aut fac¬
tionibus scripturas dequibus lib& rebus alteri
debitis itatorqueat uel & torquenda sinsti¬
cuat: quitenus in iuste aut uiolenter inde¬
bitarum sibi quis probarepossit dominum
rerum Quodsi alicuius gratissi mauolim¬
tate quippiam derebus a quocumq pertepe¬

Expanded text:
tionis effectum. Cum igitur praecedentium serie temporum tionis effectum. Cum igitur praecedentium serie temporum immoderatior aviditas principum sese prona diffunderet in spoliis populorum, et augeret rei propriae censum aerumna flebilis subjectorum, tandem supernae respectionis afflatu nobis est divinitus inspiratum, ut quia subjectis leges reverentiae dederamus, principum quoque excessibus retinaculum temperantiae poneremus. Proinde sincera mansuetudinis deliberatione tam nobis quam cunctis nostrae gloriae successoribus adfuturis, Deo mediante, legem ponimus decretumque divalis observantiae promulgamus, ut nullus regum impulsionis suae quibuscunque motibus aut factionibus scripturas de quibuslibet rebus alteri debitis ita extorqueat vel extorquendas instituat, quatenus injuste ac nolenter debitarum sibi quisque privari possit dominio rerum. Quod si alicujus gratissima voluntate quidpiam de rebus a quocunque percepe
Abbreviated transcription (Latin):
PRINCIPE GLORIOSO INNOMINE DNI
minentiae cel situdo terrenȩ timcsalu¬
brius sublimia ꝓbatꝰ appetere. Cũ salut
ꝓximorum pia cernitur c̃passione prodẽo
unde & sol& contingere ut plus cõmodi de ali¬
ena salute c̃quirat quamde ꝓpria utilita¬
te quis que ꝑcipiat. In multis enĩ qui amul¬
torũ salus adtenditur maioris lucri sũ ma
ꝑcipitur : Inse aut̃ qui a priuati c̃modifruc¬
tins ad peitur ñ satis ẽ sumius benesicu praȩ¬
mia c̃quirantur. Hinc & illa regendarum
tantundem saliis est plebiunique non suosfi¬
nes priuata uoluntate c̃cludit. Sed quȩ
uniuersitatis limite cõmuni prosperitatis
lego defendit. Qua ꝓpt̃ ne salutaris
codo imperialibus uideatur uerbis potius obtineri
quam factis de sublimitatis obtentu recli namus
ad uota supplicũ tranquille uisionis aspectu.
Vt inde salutaris conpassio habeat cõmodũ un¬
d&urme plebium adeptȩ fuerint sup plica¬

Expanded text:
principe glorioso. In nomine Domini principe glorioso. In nomine Domini Eminentiae celsitudo terrenae tunc salubrius sublimia probatur appetere, cum saluti proximorum pia cernitur compassione prodesse; unde solet contingere ut plus commodi de aliena salute conquirat quam de propria utilitate quisque percipiat. In multis enim quia multorum salus attenditur majoris lucri summa percipitur: in se autem quia privati commodi fructus appetitur, non satis est si unius beneficii praemia conquirantur. Hinc et illa regendarum tantumdem salus est plebium quae non suos fines privata voluntate concludit, sed quae universitatis limites communi prosperitatis lege defendit. Quapropter ne salutaris ordo imperialibus videatur verbis potius obtineri quam factis, de sublimitatis obtentu reclinamus ad vota supplicum tranquillae visionis aspectum, ut inde salutaris compassio habeat commodum unde turmae plebium adeptae fuerint supplica
Abbreviated transcription (Latin):
cestate & perp&iio deputentur in iure ñ ha¬
benda parent ali successione sed possidenda
regali congressione. naut iuste sibidebita
quis que ꝑcipiat & dereliquis ad remodia
sub iectorũ quaecũq: elegerit principis uo¬
luntas exerceat. Illis tantundem exceptis
quae me moratus diue memoriȩ cindasin¬
tus princeps ante regnũ aut exrpriis aut ex
iustissime c̃quisitis uisus est habuisse inquibus
cunctis filiis eiusunacũ glorioso domno nostro
reces uintho regemaneat & diuisio libera & pos¬
sessio paceplenissima sed & ille resquas p̃dictus
princeps deiustis ꝓuentibus filiis sus uel quib:¬
lib& iustissime iusus est c̃tulisse ł reliquisse
om̃s in eorum iuiremaneant in c̃uulse. Illa
decernit unicuique iustissime debicane mo
inuasionis calũniã moueat ut damnare¬
quaerat. ꝓpt̃ qđ glorios&e memoriae genito¬
rẽ eius quaedã in debite abstulisse consiiterat
LEXEDITA INEODẼ C̃CILIO ARECIS GIETNO

Expanded text:
testate et perpetuo deputentur in jure, non hatestate et perpetuo deputentur in jure, non habenda parentali successione, sed possidenda regali congressione, ita ut juste sibi debita quisque percipiat, et de reliquis ad remedia subjectorum quaecunque elegerit principis voluntas exerceat, illis tantumdem exceptis quae memoratus 445 divae memoriae Chindasvinthus princeps ante regnum aut ex propriis aut ex justissime conquisitis visus est habuisse; in quibus cunctis filiis ejus una cum glorioso domino nostro Reccesvintho rege permaneat et divisio libera et possessio pace plenissima: sed et illae res quas praedictus princeps de justis proventibus filiis suis vel quibuslibet justissime visus est contulisse vel reliquisse, omnes in eorum jure maneant inconvulse, illa decernit unicuique justissime debita, nemo invasionis calumniam moveat aut damna requirat, propter quod gloriosae memoriae genitorem ejus quaedam indebite abstulisse constiterat. Lex edita in eodem concilio a Reccesvintho
Abbreviated transcription (Latin):
faqum amplitudo insinũ suae receptionis
uuserat. Sicquȩ solo principale uentre
&o cuncta totius gentis membra uacuata
sescerent ex defectu. Vnde euenitut
E suidium mediocres nec dignitatem
ledit obtinere maiores qui adum solius po¬
sildos uigor maxima occupauittotius plelus
dis nec minima iure defendit atq cique omni
lono officiosimulq: cũ maiorũ minorumq
uentu nos om̃s tã pontisices quã &iã sacerdo
&mi uersi sacris cadinibus famulantes c̃cor
definitione deternimus & obtamus ut omnis
sitonis profligatio inomniũ rerũ uiuen¬
in hac ñ uiuentiũ immobiliũ quoq: & moueri
ualentũ corpore ł specie forma ł genere quae
agloriose memo re cinda suinto rege adiequo
in reginũ dinoscitur conscendis st reꝑtas quo¬
lib& modo extiterit aum̃tasse ominia in sere¬
nissima at que clementissimi domni nostri
reces uunthi principis ꝑ enni transeant po¬

Expanded text:
principum amplitudo in sinum suae receptionis principum amplitudo in sinum suae receptionis incluserat; sicque solo principali ventre suppleto cuncta totius gentis membra vacuata languescerent ex defectu; unde evenit ut nec subsidium mediocres nec dignitatem valeant obtinere majores, quia dum solius potestatis vigor maxima occupavit, totius plebis status nec minima jure defendit. Adeo cum omni palatino officio simulque cum majorum minorumque conventu nos omnes tam pontifices quam etiam sacerdotes et universi sacris ordinibus famulantes concordi definitione decernimus et optamus, ut omnis conquisitionis profligatio in omnium rerum viventium ac non viventium, immobilium quoque et moveri valentium corpore vel specie, forma vel genere, quae a gloriosae memoriae Chindasvintho rege a die quo in regnum dignoscitur conscendisse repertus, quolibet modo exstiterit augmentasse, omnia in serenissimi atque clementissimi domini nostri Reccesvinthi principis perenni transeant po
Abbreviated transcription (Latin):
obtutum ab illo negotiorum prospetua
remediun cuimodooratum modo
cuncta sibi debere conuincrt ex quosertis
cuncta cognasct & inde c̃quisita non
quã iuste defendt. unde non ꝑsone seus¬
subdi haec deberi non ambigaus reemi
iura faciunt non ꝑsona. quiane conꝰ
rorelinouant ut quia hos gloria regni decorat
lia mnoperancio facta modesta in d ecernendo
Vitanto gloriam regni cumfelicitate reten
quancorura regiminis & mansu&udine con¬
ndicribusq: ꝑsonis multos actenus corru
upperimus & deflemus uteorum agnitis
uetentarum diuitias simul acp̃dia. Itacons¬
qrimos prorsus exinanita ut necfisci usibus cõ¬
nodane palatinis officiis repperiantur in re
audciorum el i sit & eorumbonis ad ipsorum
uuininificatus nemo surrexit poene non res
alciolinam inordine sed defectũ pofu isse pensatur
cꝓfligationis c̃ gresserat tanta ꝓpri&atis

Expanded text:
visionis obtutum, ab illo negotiorum prospectant visionis obtutum, ab illo negotiorum prospectant remedium cui modo gratum modo rdo ex hoc cuncta sibi deberi convincit ex quo se regere cuncta cognoscit, et inde conquisita non quam sibi juste defendit; unde non suae haec deberi non ambigit. Regem etenim jura faciunt, non persona, quia nec constat umulant regno relinquant, ut quia eos gloria regni decorat,sollicita, in operando facta modesta, in decernendo tanto gloriam regni cum felicitate retentent quanto jura regiminis et mansuetudine conmajoribusque personis multos hactenus corruisse reperimus et deflemus, ut, eorum agnitis et potentiarum divitias simul ac praedia ita conspicimus prorsus exinanita, et nec fisci usibus commoda nec palatinis officiis reperiantur in remjudiciorum elisit et eorum bonis ad ipsorum vicem munificatus nemo surrexit, pene non res ista disciplinam in ordine sed defectum posuisse pensatur ordine profligationis congesserat, tota proprietatis
Abbreviated transcription (Latin):
uexabat infuntre. Vnde ła in reparation
cur suñ tantũ nos abiresolatio cogit uero
& ipsa commotio rerũ inpellit. Vt ex omnũ
animorũ deliberatione concordiilla man&
sententia dictique & finẽ ausibu
riteponat inlicitis &c̃sultũ saluandis uiresr
inpopulis. Quos dam namque conspexims
reges postquã fuerint regnigloriam adstoꝓ¬
it extenuantes uiribus ꝓopulorũ rei sprie
congerere lucrum &obliti qđ reges sintuo¬
catidefensionẽ in uastatione conuerao
qui auastationẽ defensione pellere debiro
illudg auius in nectentes qđ ea qua e uiat
ad quirere non regni deputant honori ugti
seditamalunt in suoiure confundi ut udc a
bito decernant haec in liberorum posteritat
aut populorum aduencis aut rerum ptrra
c̃currere census nisi extitissent gloriaeidu¬
mt ati culminibus aut ab aequadibus ilf
tuerint rerum quo a ceruatione ditarim
cipale caput releuant adtentum delitui

Expanded text:
vexabat in funere. Unde jam in reparationis vexabat in funere. Unde jam in reparationis occursu non tantum nos abire sola ratio cogit, verum et ipsa commotio rerum impellit, ut ex omnium animorum deliberatione concordi illa emanet sententia dicti, quae et finem ausibus rite ponat illicitis et consultum salvandis jure ferat in populis. Quosdam namque conspeximus reges postquam fuerint regni gloriam assequentes extenuatis viribus populorum rei propriae congerere lucrum, et obliti quod regere sunt vocati defensionem in vastationem convertunt qui vastationem defensione pellere debuerant, illud gravius innectentes quod ea quae videntur acquirere non regni deputant honori vel gloriae, sed ita malunt in suo jure confundi, ut veluti ex debito decernant haec in liberorum posteritateaut populorum adventus aut rerum poterat concurrere sensus, nisi exstitissent gloriae sublimati culminibus? aut ab aequalibus illi potuerunt rerum coacervatione ditari, principale caput relevant attentum debitae
Abbreviated transcription (Latin):
Coliditatẽ redisse ec đȩ fracture at que fecisse
c̃ surgere qđ extiterat c̃cedisse & incrementum
eius mercedis & plenitudo consũmate ꝑfec¬
tionis. ponderi & enĩ conlidentis ruine siͦqualiũ
ꝓximorũ curã c̃uenit ouiarequanto gradioris
erit culpe p̃latus incuriae dis crim̃ incurrere
ꝓcurentpopuilos subleuare ꝓperandũergo est
int̃ruinas c̃lisionũ caterua seripere conlis orũ utex
hoc iugiter &ultra nec iugorẽ nocen dihabeat exe¬
cranda pressura &omnis conpressus nouerit
scaesanctionis esse sacrasibi c̃latare media
cum de cursis ergo temporibus dure domina¬
populis imperium dominantis non formar&
iura regiminis sed excidia ultionis as peximus
subditorũ statũ non ex ordine uegştari rectores
sed deici ex gra uidine potestatis c̃ traxer̃aq
segeselata fastigia in bifronti discidio motionis
& aut inculpis lexardua seuiebat. aut populs
faborem lex uoluntaria cõmod ab at : Indem¬
tos animos no spes fouebat ex munere sedtolor

Expanded text:
cisse consurgere quod exstiterat concidisse et incrementum est usitatae mercedis et plenitudo consummatae perfectionis: ponderi etenim collidentis ruinae si aequalium proximorum curam convenit obviare, quanto grandioris erit culpae praelatos incuriae discrimen incurrere, ommissos procurent populos sublevare? Properandum ergo est inter 443 ruinas collisionum catervas eripere collisorum, ut ex hoc jugiter et, ultra nec vigorem nocendi habeat exsecranda pressura, et omnis compressus noverit sanctae, sanctionis esse sacra sibi collata remedia. Cum decursis ergo temporibus durae dominapopulis imperium dominantis non formaret jura regiminis sed excidia ultionis, aspeximus subditorum statum non ex ordine vegetari rectoris, sed dejici ex gravedine potestatis: contraxerant enim leges elata fastigia in bifronti discidio motionis, et aut in culpis lex ardua saeviebat aut in spoliis favorem lex voluntaria commodabat: inde moestos animos non spes fovebat ex munere, sed tolerantia
Abbreviated transcription (Latin):
suppleantur intentione . qui sautẽ ab eius demsino
uoluerit sententia dissentire ut uere sacrilent
senouerit condeminari: DIUINE TRINIIVI
INSEPARABILE NO PAEN¬
Sicut inspiratione mirabili nostrerũ tractaut
mordia  limꝰauit. Ita c̃sũ matione sublimi eadem:
ꝑficiendo c̃ cludit. Vt in illo sit nostrũ explicuise
a conobis affuit inquo asse damusergo glorũs
honorẽ eidẽ scaẽ at que inde uisibili trinitit qu
nobis ec dicere c̃tulit &in se dieca cõple uit quer
fermauit in extremitate seculorũ remetua p&¬

Expanded text:
suppleantur intentione: quisquis autem ab ejusdem synodi suppleantur intentione: quisquis autem ab ejusdem synodi voluerit sententia dissentire, ut vere sacrilegum se noverit condemnari. Divinae Trinitatis inseparabile nosicut inspiratione mirabili nostrum tractatum primordio illuminavit, ita consummatione sublimi eumdem jam perficiendo concludat, ut in illo sit nostrum explicuisse a quo nobis fuit inchoasse. Damus ergo gloriam et honorem eidem sanctae et indivisibili Trinitati, quae nobis et haec dicere contulit, et in se dicta complevit, quae reformavit in extremitate saeculorum reme
Abbreviated transcription (Latin):
hacnefanda ꝑfidia execranda nr̃o c&ui ꝑpatuit
causa. Quã id circo infine sententiarum cerisuimus
esse ponendã qm̃i eandẽ gentẽ delitisui merito r&ro¬
ductam ꝑdiuinȩ sanctionis oracula a capite positã
defiemus in caudam. sed quia xp̃s ut ꝓnobis it a quoq
pillis est moatuus iuxta qđ ipseait non sũ missus
nisia doues quae perier̃ domusis rahel Necessa¬
rium duximus sũmã peis inpendere curã ꝓquib¬
suã xps ñ dedienatust̃ animã. Id que principali
dem̃tia do uocissime ad ꝓbantẽ q̃: ob hoc sui regni
apicem adnõsolidari p̃ obtat sicatholicȩ fidei
pereuntiũ turmas at quirat in dignũ reput᷑ans
ordo doxe fidei principem sacrilegisim perea re fideli¬
que plebem in filiũ soci&a te polluere ni chil aliud
phis ex nostra sententia definitur quã ut decr& a
concilii tol& ani qđ diuͦ memoriȩ sis in andireg
adgr&ũ est tẽpore a nobis ac posteris omnimeda

Expanded text:
ac nefanda perfidia exsecranda nostro coetui perpatuit ac nefanda perfidia exsecranda nostro coetui perpatuit causa, quam idcirco in fine sententiarum censuimus esse ponendam; quoniam eamdem gentem delicti sui merito retroductam per divinae sanctionis oracula a capite positam deflemus in caudam. Sed quia Christus ut pro nobis ita quoque pro illis est mortuus juxta quod ipse ait: Non sum missus nisi ad oves quae perierant domus Israel, necessarium duximus summam pro eis impendere curam pro quib non dedignatus est animam; ideoque principali clementiae devotissime praefaventes, quae ob hoc sui regni apicem a Domino solidari praeoptat, si catholicae fidei pereuntium turmas acquirat, indignum reputans orthodoxae fidei principem sacrilegis imperare, fideliumque plebem infidelium societate polluere, nihil aliud pro his ex nostra sententia definitur, quam ut decreta concilii Toletani, quod divae memoriae Sisenandi regis aggregatum est tempore, a nobis ac posteris omnimoda
Abbreviated transcription (Latin):
d ecernimus unanimitate conexi ut quae cũque
ꝓfidei causis ecclesi asticisq negytiis aut in prete¬
ritis ges cis aut in presentibus constitutis aut futu
ta uniuersalis auctoritatis nullus his de inceps c̃¬
tradicere audeat nullus easuertere p̃sumat rul¬
lus n on implere contendat. nã siquis exreligione
c̃ trabaec in obediens aut susurrans ł certe lacera¬
toer aut inuidus acnon potius eoiundem factor
extiterit gratiosus & honoris sui & cõmunis scaẽ
iugeat amissione multacus. Cũ ueroqͣuaelib&
scã si nodus agitur autpacifice int̃pontifices quippiã
definitur si pauciores ꝑnescientiam ł c̃tentionẽ frcte
dissentiant aut cõmoniti plurimorũ sententi ac
caedant. aut ab eorũ ca&u cũ dedecore confusionis
abs cendał & ex cõmunicationis annue sententiã
luant. DUO DECI MA
Quae ẽ finalis &ultima sacratssim& principis ob¬
Asecratione piissima ꝓiudaeorũ ab omninabili

Expanded text:
decernimus unanimitate connexi, ut quaecunque decernimus unanimitate connexi, ut quaecunque pro fidei causis ecclesiasticisque negotiis aut in praeteritis gestis, aut in praesentibus constitutis, aut fututa universalis auctoritatis, nullus his deinceps contradicere audeat, nullus ea reverberare praesumat, nullus non implere contendat. Nam si quis ex religione contra haec inobediens aut susurrans aut certe lacerator aut invidus, ac non potius eorumdem fautor exstiterit gratiosus, et honoris sui et communionis sanctae lugeat amissione mulctatus. Cum vero quaelibet sancta synodus agitur aut pacifice inter episcopos quidpiam definitur, si pauciores per nescientiam vel contemptionem forte dissentiant, aut commoniti plurimorum sententiae cedant, aut ab eorum coetu eum dedecore confusionis abscedant et excommunicationis annuae sententiam luant. XII. Duodecima quae est finalis et ultima sacratissimi principis obsecratione piissima pro Judaeorum abominabili
Abbreviated transcription (Latin):
ñ solũ in futurũ sed &iã in p̃sentire uerentiã ad¬
ponentes decernimus ut quicumq detractor
& non potius uenerator decr&i eiusdẽ atque
le eis esse maluerit siue religiosus ille
si ue sit laicus non solũ ecclesi astica exc̃o mu¬
ni catione plectatur uerũ & sui co dinis dig¬
nitate priu&ur. XI
EN DEEIME OCCSIONISARTICULO
Decrtiorũ uniuersaliũ penne dedimus
firmam̃tũ Scientis qđ multimoda sẽꝑ ds̃ oppo¬
sitione iudiciorũ erumna sreleu& oppressiorũ
& siciit malis exigentibus hominũ ꝑmieat exercerł
penurias ultionum itacũ uoluerit grauedi nesre¬
leuat p̃surarũ. Hino & de cr&a p̃aedentiũ patrũ
adc̃tentionis iurgiũ radicitus c̃uellendũ rite si no¬
dalem fieri censure c̃uent.u Vt illic diuersitate iu¬
diciorum ꝓtenselit as habeant terminũ ubiscsp̃simi
succensi nequilib& in posterũ aut inpune ualeant
cõmoueri aut gȩneralia statuta c̃uellere plena

Expanded text:
non solum in futuro sed etiam in praesenti reverentiam apnon solum in futuro sed etiam in praesenti reverentiam apponentes decernimus, ut quicunque detractor et non potius venerator decreti ejusdem atque legis esse maluerit, sive religiosus ille sit, sive laicus, non solum ecclesiastica excommunicatione plectatur, verum et sui ordinis dignitate privetur. XI. Undecimae occasionis articulo decretorum universalium perenne dedimus um, scientes quod multimoda semper Deus oppositione judiciorum aerumnam relevet oppressorum, et sicut malis exigentibus hominum permittit exerceri penurias ultionum, ita, cum voluerit, gravedines relevat pressurarum. Hinc et decreta praecedentium 439 Patrum ad contentionis jurgium radicitus evellendum rite synodalem fieri censuere conventum, ut illic diversitate judiciorum protensae lites habeant terminum ubi sanctus Ssuccensi ne quilibet in posterum aut impune valeant commoveri aut generalia statuta convellere plena
Abbreviated transcription (Latin):
scripturarũ ł difinitionũ qualiũ cũq: contractus
a subditis ł exigant uł exigendas uitendant ier̃
in c̃quisitis oblationes gracissimerebus ñ prospec¬
tantes ꝓprii iura cõmodo sedc̃ sulentes ꝑatrie
atq gentiderebus congregatis ab eis illatantum
sibiuindicem partes quas dit auerit auctoritas prin¬
cipalis rerũ quae cũq: in ordinata reliquaerunt
hereditabunt gloriam successores ꝓpriieorum:
& ante regnum iusst issime c̃quisita aut filii aut
heredes capiant uiro ꝓximitatis de affinium suc¬
cossione uł munero quãuis in ordinata relicta aut
primo cantum filiis aut heredibus sequenterpfi¬
ciant uł ꝓpinquis atq: ita in eoum cuctis ac¬
tibus moribus at quereb: prae fatelegiserit auc¬
toritas ualitura ut & ꝑ ennit̃ maneat inc̃uulsa
& ñ prius apicem regni quisque ꝑ cipi&e quã
seilla ꝑ omnia supleturã iuris iurandq taxa¬
tione definiat. Cui iã legȩ uł decr&o ep̃ali

Expanded text:
Scripturarum vel definitionum qualiumcunque contractus Scripturarum vel definitionum qualiumcunque contractus a subditis vel exigant vel exigendos intendant; erunt in conquisitis oblationis gratissimae rebus non prospectantes proprii jura commodi, sed consulentes patriae atque genti; de rebus congregatis ab eis illas tantum sibi vindicent partes quas dicaverit auctoritas principalis; verum quaecunque inordinata reliquerint haereditabunt gloriam successores, propria eorum et ante regnum justissime conquisita aut filii aut haeredes capiant jure proximitatis. De affinium successione vel munere quamvis inordinata relicta, aut primum tantum filiis aut haeredibus sequenter proficiant vel propinquis, atque ita in eorum cunctis actibus, moribus atque rebus praefatae legis erit auctoritas valitura, ut et perenniter maneat inconvulsa. Et non prius apicem regni quisque percipiat, quam se illam per omnia suppleturum jurisjurandi taxatione definiat: cui etiam legi vel decreto episcopali
Abbreviated transcription (Latin):
eñ sp̃s̃ ser̃ ꝑ utrasq definitiones mortaliũ corda
aut ut uitali flatu uerborum in posterum om
uine in conp̃hensibilis &ignota natura sese
eens morcalium in unione ꝑsone conutx̃
misterio redeptionis humane nos quoq amembris
capitis uis & perfidiȩ malũ & c̃cupiscentiã quae
radex malorũ oͣmniũ & auaritiã quae inuenit̃
seruitus idolorum paris simuligne hacmucrone
totoque artificio radicitus euellamus hac de¬
secem̃ ab hinc ergo & deincepsitaerunt in regni
&oriã pficiendi rectores ut aut inurbe regiaaut
in loco ubi princeps decessertt. cũ pentificum malo¬
rũ quae palatii omnimodo eligantur a sensu ñ forensecus¬
coeus aut conspiratio paucorũ autrusticarũ ple¬
luũ sedicioso tumultõ rio Er̃ catbolicae fideias¬
sertores eamque & abhac quae immin& iudaeciũ
ꝑ fidia & acimctdũ eresũ in iuri adefendentes er̃
actib: iudiciiset uita modestier̃ in ꝑuisionib rerũ
⁊iparciamplius quã extenti ut nulla ui aut factione

Expanded text:
 per utrasque definitiones mortalium corda perflavit, ut vitali flatu verborum in posterum 438divinae incomprehensibilis et ignota natura sese conditioni mortalium in unione personae conjunxit mysterio redemptionis humanae, nos quoque a membris capitis hujus et perfidiae malum et concupiscentiam quae radix malorum est omnium, et avaritiam quae invenitur servitus idolorum, pari simul igne ac mucrone totoque artificio radicitus evellamus ac desecemus. Abhinc ergo et deinceps ita erunt in regni gloriam praeficiendi rectores, ut aut in urbe regia aut in loco ubi princeps decesserit cum pontificum majorumque palatii omnimodo eligantur assensu, non forinsecus aut conspiratione paucorum aut rusticarum plebium seditioso tumultu; erunt catholicae fidei assertores eamque et ab hac quae imminet Judaeorum perfidia et a cunctarum haeresum injuria defendentes; erunt actibus, judiciis et vita modesti; erunt in provisionibus rerum tam parci amplius quam extenti, ut nulla vi aut factione
Abbreviated transcription (Latin):
bitrio subi acebit. Qđ si hoc post eorum mortem
in ordinatum fortasse remanserit. ecła hoc si¬
bicuip̃fuit ł miniter extitit. in ꝑ p&uum uindi¬
on aereidare consultum & p̃sentis hab& uruitae
Ep̃sidium & a& ernae remunerationis expectaro
cernitur p̃mium Quisquis itaq: epoꝵ in parro¬
chi a sua mon asterium construere forte uolue
net & hoc ex rebus eđȩ cuip̃sidet ditare decreuerte
nonam plius ibidem quam quinquagesi mampar¬
tem darede bebut. Vt hãcomperamero
equit a te seruata et cui tribuit competens subs̃¬
dium conferat et uutollit dampnagrauia non
infligat. Etłam uero quaem onasticis noinfor¬
mabitur regułis aut quã ꝓsuis magnificare
uoluerit sepulturis non amplius quam cencesi
mam partem census ecłȩ ciup̃sidet ibidem con¬
serre licebit : Eatamen cautela seruata ut unam
tantum modo quaepla cuorit ex his duabus re¬

Expanded text:
bitrio subjacebit. Quod si hoc post eorum mortem bitrio subjacebit. Quod si hoc post eorum mortem inordinatum fortasse remanserit, ecclesia hoc sibi cui praefuit vel minister exstitit in perpetuo vindiBonae rei dare consultum et praesentis habetur vitae subsidium et aeternae remunerationis exspectari cernitur praemium. Quisquis itaque episcoporum in parochia sua monasterium construere forte voluerit, et hoc ex rebus ecclesiae cui praesidet ditare decreverit, non amplius ibidem quam quinquagesimam partem dare debebit, ut hac temperamenti aequitate servata et cui tribuit competens subsidium conferat, et cui tollit damna gravia non infligat. Ecclesiam vero quae monasticis non informabitur regulis aut quam pro suis munificare voluerit sepulturis, non amplmam partem census ecclesiae cui praesidet ibidem conferre licebit; ea tamen cautela servata, ut unam tantummodo quae placuerit ex his duabus re
Abbreviated transcription (Latin):
q: administrationis suae tempore emerint
adeclȩ nomen cui p̃sunt cartarum conficere
instrumenta ꝓcurent. Non enim ut ecłaquẽ
suscepit ex ternum efficiat in alieno diuitem
et in suore tineat fraudatorem. hiuero qui
suarum rerum noscuntur habere compendiũ
exomnire quam post ordinationis suaȩ diem
uisi sunt conqui sisse siuenulla siue aliqua sint in¬
strumenta cnfecta compensatatam iuris sui
quamecclesiarum rerum habitione sis eutriusq
reiquantitas ex aequauerit inter ecłam et dece¬
dentis heredes aequo iure conquisitio ꝑtinebie.
Si aũt quae lib& pars maiori cumulo sui iuris ex¬
creuerte maiorem &iam portionem in diuisione
ꝑcipi&. Quicumqi uero dep̃ dictis sacerdotibus
uł ministris ꝓsui utilitate atq amictia ł pres¬
tatione a ut quocumq: modo aut ꝑ scriptur a eseri
em aliquidmeruint a quo lib & ꝑcipere in rebus¬
ecclesiasticis non poterit numerari. Sed quodex¬
inde uoluerint facere in ipsorum uoluntatisar¬

Expanded text:
que administrationis suae tempore emerint,que administrationis suae tempore emerint,ad ecclesiae nomen cui praesunt chartarum conficere instrumenta procurent; non enim convenit ut ecclesia quae suscepit externum efficiat in alieno divitem et in suo retineat fraudatorem. Hi vero qui suarum rerum noscuntur habere compendium, ex omni re quam post ordinationis suae diem visi sunt conquisisse, sive nulla sive aliqua sint instrumenta confecta, compensata tam juris sui quam ecclesiasticarum rerum ambitione, si se utriusque rei quantitas exaequaverit, inter ecclesiam et decendentis haeredes aequo jure conquisitio pertinebit: si autem quaelibet pars majori cumulo sui juris excreverit, majorem etiam portionem in divisione percipiet. Quicunque vero de praedictis sacerdotibus vel ministris pro sui utilitate atque amicitia vel praestatiem aliquid meruerint a quolibet ecclesiasticis non poterunt numerari, sed quod exinde voluerint facere ipsorum voluntatis ar
Abbreviated transcription (Latin):
a edificantibus meror quã instruendo gaudii &¬
titorat labor. Vn depia conpassione decerni¬
mus utquã diuearundem fundatores aedesiarũ
in hacuita supesstites & citorint. pro eius dem locis
curã permittantur habere sollicitam & sollicitu¬
dinem ferre precipuã Atq restores idoneos in eis¬
dem basilicis idempsi offerant epis ordinandes
Quod sitales forsitan non inueniantur ab eis. tunc
quos ep̃s loci probauerit dõplacitos sacriscultibus insti¬
tuat cumeorum cohibentia seruituros. Quod si suꝑ¬
sti tibus eis dẽfundatoribus recco resibidem presuose¬
rit ep̃s odinare & ordinationẽ suã irrita nouerit
eẽ & aduerecundiã suã. alios in eorũ loco quosidẽ ipsi
fandatores condignos elegerint ordinari
Eis acerdos minister derebus ecłȩ suae quippiam aliqui sub
tatrans actio in nocescat aut fraus i n conpeens¬
quaelatet appareat Aliter uero ꝓ huius negotu
carum rerum cura commissaest quaecum

Expanded text:
aedificantibus moeror, quam instruendo gaudii eaedificantibus moeror, quam instruendo gaudii exstiterat labor, unde pia compassione decernimus ut quandiu earumdem fundatores ecclesiarum in hac vita superstites exstiterint, pro eisdem locis curam permittantur habere sollicitam et sollicitudinem ferre praecipuam, atque rectores idoneos in eisdem basilicis iidem ipsi offerant episcopi ordinandos. Quod si tales forsitan non inveniantur ab eis, tunc quos episcopus loci probaverit Deo placitos sacris cultibus instituat cum eorum conniventia servituros. Quod si superstitibus eisdem fundatoribus rectores ibidem praesumpserit episcopus ordinare, et ordinationem suam irritam noverit esse, et ad verecundiam suam alios in eorum loco quos iidem ipsi fundatores condignos elegerint ordinarisacerdos vel minister de rebus ecclesiae suae quidpiam alicui sub ta transactio innoquae latet appareat, aliter vero pro hujus negotii carum rerum cura commis
Abbreviated transcription (Latin):
lia ep̃s a geretemptec mero politano eius haec
insi nuare ꝓcurent Si aut̃ m& ropolitanus talia
gerat regis  aec auditib: inamare non diferat
Ipsis tamen ȩredib: in eisdem reb: non liceat qua¬
siuris ꝓpriipocestatem preferre Non rapinam
non fraudem ingere non uiolentiam quam cumq:
presumere Sed hoc solum in salutarem sollicitu¬
dinem adhibere quod aut innullam nox amo pera
tio nocens ad tingat aut in multa uł aliquom
partem salutaris merces adsumat Siquis uero
deinceps haec monita temerare uoluerit& male
rapta cum confusiono restituet . et ex communica
precesupplicationis & ut quodammodo & torqueri
dolons quanto magis tamsineo bstatulo con¬
cedidebent & quisita simul & ordineiuris & do¬
lore cõpassionis  quia ergofiere plerũq cognos¬
citur ut aeđe parrochiales uel sacra monasteria
ita quorundã ep̃or uel insolentia uel incuria hor¬
retidam decidant inruinam ut grauior & oriat᷑

Expanded text:
lia episcopus agere tentet, metropolitano ejus haec lia episcopus agere tentet, metropolitano ejus haec insinuare procurent: si autem metropolitanus talia gerat, regis haec auditibus intimare non differant. Ipsis tamen 449 haeredibus in eisdem rebus non liceat quasi juris proprii potestatem praeferre, non rapinam et fraudem ingerere, non violentiam quamcunque praesumere, sed hoc solum in salutarem sollicitudinem adhibere, quod atio nocens attingat, aut ut in multam aut partem aliquam salutaris merces assumat. Si quis vero deinceps haec monita temerare voluerit, et male rapta cum confusione restituet et excommunicationprece supplicationis et vi quodammodo extorqueri doloris, quanto magis et sine obstaculo concedi debent exquisita simul et ordine juris et dolore compassionis? Quia ergo fieri plerumque cognoscitur, ut ecclesiae parochiales, vel sacra monasteria, ita quorumdam episcoporum vel insolentia vel incuria horrendam decidant in ruinam ut gravior exoriatur
Abbreviated transcription (Latin):
UA ITERUAIMI FUNDATORISUELII¬
ALUM SOLLICIIUDISIENGA
Imnisitaq rei ecclesi asticae quanatassicut
remedium uenia e tribuit conferenti. it ad amnũ
nte preparat fraudatori Eti deonullus sacer¬
dtum ł ministrorũ ex rebus ecłȩ quae in quib:¬
umq: locis a fidelibus Pargiuntur aliquid aufe¬
rit &iurisuo aut cathe drȩꝓ priae unitaconec¬
nt Deuotio enim unius cuiusq: si cutgratanter
utum uouitdeo. it adesmniuit qđ plenitudo uotoꝵ
seruaretur in lo co. In quo uelut siconlata
hentur manet gratia offerentis. itasi frustrat
inmin et pernicies defraudentis. Verum utreihu¬
ius potior soliditas habeatur condignis filiis uł ne¬
potibus honesti oribusai ꝓpinquis eius qui construxte
uł dit auit ecłm licitumsi hancbenae intentionis
nbereso Vertiam Vtsi sacerdotom seu ministrũ
ilquod exconlatis rebus preuiderit defraudare
aut̃ com munionis honeste conuentione compescant
Airop̃o iudici corrigenda denuntient. Quod sita¬

Expanded text:
ualiter proximi fundatoris ecclesiarum sollicitudinem gerant. Omnis itaque rei ecclesiasticae quantitas sicut remedium veniae tribuit conferenti, ita damnum rite praeparat fraudatori: et ideo nullus sacerdotum vel ministrorum ex rebus Ecclesiae, quae in quibuscunque locis a fidelibus largiuntur, aliquid auferat vel juri suo aut cathedrae propriae unitati connectat. Devotio enim uniuscujusque, sicut gratanter votum contulit Deo, ita definivit quod plenitudo votorum conservaretur in loco, in quo vel ut si collata tenentur maneat gratia offerentis, ita si frustrantur imminet pernicies defraudantis. Verum ut rei hujus potior soliditas habeatur, condignis filiis vel nepotibus honestioribusque propinquis ejus qui construxit vel ditavit ecclesiam licitum sit hanc bonae intentionis habere solertiam, ut si sacerdotem seu ministrum aliquod ex collatis rebus praeviderit defraudare, aut commonitionis honesta conventione compescant, aut episcopo vel judici corrigenda denuntient: quod si ta
Abbreviated transcription (Latin):
couiolarefidem. sed etnullatenus eorũpersidi¬
ae fauens uel quo lib& neglectu aut cupiditate
in lectus tendentibus ad precipitia insidelit atis
aditum prebeat preuaricationis Sedquod mag¬
nopere est tempr conquisitum debeatinlibatũ
perseuerarein futurum. Namin cassumbenũ
agitur sinoneius ꝑseuerantia ꝓuidetur Ergo
ipsocem erator ex titerit huius ꝓmissionis sitana¬
thema maranacha in conspectu sempitrnidĩ
et pabulũ efficiatur gnis&erni Simulq: cumeo
damnatione des perent quicumq sacer dotum
uł quilib& xp̃i an orum eius inplicai furrinterro¬
ri Non enim ita presentia decernimus ut prece¬
rita quae in uniuers aliconalio deiudacis con¬
scripta sunt tenfirme mus Qm̃ quas necessara
peorum saluatione scribi pot erunt in eademesse
cautum scimus. Qua propter quae nuno decrea

Expanded text:
eos violare fidem; sed et nullatenus eorum perfidieos violare fidem; sed et nullatenus eorum perfidiae favens vel quolibet neglectu aut cupiditate illectus tendentibus ad praecipitia infidelitatis aditum praebeat praevaricationis, sed quod magnopere nostro est tempore conquisitum, debeat illibatum perseverare in futurum; nam incassum bonum agitur, si non ejus perseverantia videtur. Ergoipse temerator exstiterit hujus promissi, sit anathema Maran atha in conspectu sempiterni Dei et pabulum efficiatur ignis aeterni, simul cum eo damnatione perculsi quicunque sacerdotum vel quilibet Christianorum ejus implicati fuerint errore; nos enim ita praesentia decernimus, ut praeterita quae in universali synodo de Judaeis conscripta sunt confirmemus, quoniam quaeque necessaria pro eorum salvatione scribi potuerunt in eadem esse cautum scimus, quapropter quae tunc decreta