comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tm̃ erigiti ⁊ ab inmortalitatis desperatione modo¬
liberat. qmͣ qd̾ tanti nosfec̃ d̾s ut dei filiꝰ in mu¬
dabilit̾ bonus. inse manens ꝙ erit. ⁊ a nobis
accipiens qd̾ ñ erat. dignatus nr̃m ipire consor¬
tiumimala nr̃ moriendo ꝑferret ¶ ẜst̃ Alia
⁊ alia rõ. quare isto potiꝰ modo qm aliolibe⁊ etio.¬
rare uoluit. qr sic iusticia superit᷑ diabolus ñ po¬
tencia. ⁊ quomodo id fr̾m sit explicabo: ut pote¬
ro quadam iusticta deitin potestatem diaboli tradi¬
tum ẽ genus humanũ pecc̃o pͥmihomiinis. in
om̃s driginalit̃ trnseunte. ⁊ illĩ debito: obligante¬
om̃s uñ. om̃s homines ab origine st̃. sub pͥnape
Modus aũ ille quo traditus est homo inp̾atem
illo deserente peccantẽ pecc̾i auc̾tor illico inuasit.
ñ tñdeus continuit in ira sua miseritõnes su¬
as nec hominom a lege sue potestatis amisit:
cũ indiaboli potestate eẽ ꝑmisit Qd̾diaboluꝰ ñ ẽ¬

Expanded text:
m erigit et ab immortalitatis desperatione liberat, quam quod tanti nos fecit Deus, ut Dei Filius immutabiliter bonus, in se manens quod erat, et a nobis accipiens quod non erat, dignatusque nostrum inire consortium, mala nostra moriendo perferret? Est et alia ratio, quare isto potius modo quam alio liberare voluit: quia sic justitia superatur diabolus, non potentia. Et quomodo id factum sit explicabo ut potero. Quadam justitia Dei in potestatem diaboli traditum est genus humanum, peccato primi hominis in omnes originaliter transeunte, et illius debito omnes obligante. Unde omnes homines ab origine sunt sub principe Modus autem ille quo traditus est homo in im deserente peccantem, peccati auctor illico invasit; nec tamen Deus continuit in ira sua miserationes suas, nec hominem a lege suae potestatis amisit, cum in diaboli potestate esse permisit; quia ne
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Ecce habes qd̾ aliquis ñbene fac̃ ilło. qd̾ boñẽ
fac̃ergo qd̾ bonũest. ĩtentõne ñ bona Io asse¬
runt illi. qdamoꝑa ẽẽ taba quesic bona sunt:
q̾dam sic sunt mala: ut nõ possint ẽẽ bõa: qͣcũq
ex causasiant Alia aũ ẽẽ oꝑa que exfine łdaꝰ
bona sũt ł mala: ⁊ adilla referũt: scõꝵ testimo¬
nia. quibxex asfectu ł intentione iuditiũ

Expanded text:
 Ecce habes quod aliquis non bene facit illud quod bonum est. Facit ergo quod bonum est intentione non bona. Ideo asserunt illi quaedam opera esse talia, quae sic bona sunt, converso, quaedam sic sunt mala, ut non possint esse bona, quacumque ex causa fiant. Alia autem esse opera quae ex fine vel causa bona sunt vel mala, et ad illa referunt sanctorum testimonia, quibus ex affectu
Abbreviated transcription (Latin):
x ¶dem fudem fides mediatoris que nos
saluat: saluos iustos fatiebat antiquos.
carne uenisse: ita illi uent᷑m. ⁊ sicut nos mortuũ.
ita illi morit᷑m. ⁊ sicut nos resurrexisse: ita illi
resuirect̾urum. ⁊ nos uilli ad iuditiũ uiuoꝵ ⁊
mortuoꝵ uent᷑m. gͥgͥ. suꝑ ezecħ: Et̃ qui pre-¬
ibant ⁊ qui sequebantur. cla. dicentes. osan.fi.

Expanded text:
 Eadem fides Mediatoris quae nos salvat, salvos justos faciebat antiquos, istum in carne venisse, ita illi venturum; et sicut nos mortuum, ita illi moriturum; et sicut nos resurrexisse, ita illi resurrecturum; et nos et illi ad judicium vivorum et mortuorum venturum. Gregor., super Ezech.: Et qui praeibant,
Abbreviated transcription (Latin):
Sed nec añ aduentũ nec añ legem uidet᷑ ħ
suffecisse. qi sinc fide mediatoris nullum ho¬
des sanaest. ꝗͣ credimꝰ nlłm hominẽ siue ma¬
ioris siue minoris etãtis lib̾a acontagio
mortis. ⁊ obligatõne pet̾ci qd̾ apͥma natiuita

Expanded text:
Sed nec ante adventum, nec ante legem videtur hoc suffecisse, quia sine fide Mediatoris nullum hodes sana est, qua credimus nullum hominem, sive majoris sive minoris aetatis, liberari a contagione mortis et obligatione
Abbreviated transcription (Latin):
missus est etiam añ sucarnatõem ad om̃s
scõs quiañ fũnt. ⁊ etiamt adangelos. unde
aũg. defilio .i. de sapientia patris loqñs in.
homine. alit̾ missa est. ut sit homo. In
impleret angelos : nec ut eet̾ angelus: nec ut eẽt

Expanded text:
missus est etiam ante incarnationem, et ad omnes sanctos qui ante fuerunt, et etiam ad angelos. Unde Aug. de Filio, id est de Sapientia Patris loquens, lihomine, aliter missa est ut impleret angelos, nec ut esset angelus, nec ut esset
Abbreviated transcription (Latin):
tatõe nititur quisq ꝑuenire ⁊ paulo post
sõpera um̃ quesunt indictis ⁊ fcĩs: posst̾ bo¬
mines uide. s quo animo fiant: ⁊quo ueni¬
re cupiant isolus deus uideti qui cũ uidet cor
eẽ incelo: mñ deloctar nos incarne. s indo¬
minoł i. cũbone sunt cogitatõnest ieaꝵ fi¬
nes dingit iustũ Idom sr alt̾iꝰ loc̾ psaliui
illũ .s. Inlaquos isto quẽ abscondert cõ¬
p̃hensus est pes eoꝵ. dicit. Pes anime amor:
esti qui siprauus est: dr̃ cupiditas ł libido.
Si rectus dr̃ caritas. comouet᷑ anima: qͣͣ ad
Locunt quo tend̾. uad de lectatõem bonam. ł
malam. quo se ꝑuenisse: ꝑ amorẽ letat᷑¬

Expanded text:
paulo post: Opera nostra quae sunt in dictis et factis, possunt homines videre; sed quo animo fiant, et quo venire cupiant, solus Deus videt, qui cum videt cor esse in coelo, et non delectari nos in carne, sed in Domino, id est, cum bonae sunt cogitationes et earum fines, dirigit justum. Idem super alterius psal. ilicet: In laqueo isto quem absconderunt, comprehensus est pes eorum, dicit: Pes animae amor est, quia si pravus est, dicitur cupiditas vel libido; si rectus, dicitur charitas. Eo movetur anima quasi ad locum quo tendit, id est, ad delectationem bonam vel malam, quo se
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ eam menierint ꝑ gr̃am. ꝗͣ icõfirmatõe
suisse dũt. nec m̃itũ p̾cessisse p̃miũ tp̃r
appo̾itam. ñ meruer̾t. dicentes: tunc ño¬
fuisse eis collatam gr̾̃am ad merend̾. s ad
beate uiuend̾. nͨ tunc eis datũ ẽẽ bonim
quo merent᷑. s quo felicit̾ fruerent᷑. Qd̾
aũ tunc inp̃miisacceperunt ꝑobsequia
nobis exibita ex dei obediontia. ⁊ reu̾entia¬
mͥ magis placere: fateor¬

Expanded text:
rmatione fuisse dicunt; nec meritum praecessisse praemium tempore, appositam non meruerint, dicentes tunc fuisse eis collatam gratiam non ad merendum, sed ad beate vivendum; nec tunc eis datum esse bonum quo mererentur, sed quo feliciter fruerentur. Quod autem tunc in praemium acceperunt, per obsequia nobis exhibita, ex Dei obedientia et reverentiamihi magis placere fateor
Abbreviated transcription (Latin):
talemfiliũ genuit ⁊ gignendo ei deditait
etiam de ip̃o proced̾e̾t sp̃c .s. Nam nisi proce
dere significans᷑ aꝑte ostenderet flando: qd̾ spirã¬
do dabat occulte. qr ergo sinasceretur: ñ tr̃ de
patre: nec tm̃ de filio s de ambob utiq nasce¬
eum de ambob. Amborum est ergo sp̃̾e procedẽ¬

Expanded text:
talem Filium genuit, et gignendo ei dedit ut etiam de ipso procederet Spiritus sanctus. Nam nisi proceddere significans, aperte ostenderet flando, quod spirando dabat occulte. Quia ergo, si nasceretur non tantum de Patre, nec tantum de Filio, sed de ambobus utique nasceeum de ambobus: amborum est ergo Spir
Abbreviated transcription (Latin):
tio. ⁊ pacis reintegrato. ¶ Sunt ⁊ alie carise mi¬
mulierisq pulcritudo. q̃ animos amore unflam¬
diligontiã adhibenti facile est discerñe. ¶ Nec
est assentiend̾ illis qui dñt ñ eẽ coniugiũ. qd̾
ip̃ has causas minꝰ honestas cõtrahit᷑. Constat
enĩ exp̃missis cõuigiũ si̾ ex cõi consensu u̾bis
dep̃serti exp̃sso. ꝗͣuis amor ad hoc attrax̾it. Cuiꝰ
rei docum̃tũ p̃stat iacob. qui rachel decorã facie
i uenusto aspectu amanit. eamq diligens ait.
Seruiam tͥ ꝓrachel .uii. annis. Indeut᷑ononiio
etiam legitur. Sunderis in medio captiuoꝵ
mulierem pulcrã. ⁊ ad amau̾is eã. uoliu̾sq uxo¬

Expanded text:
tio et pacis redintegratio. Sunt etiam aliae mimulieris pulchritudo; quae animos amore inflamdiligentiam adhibenti facile est discernere. Nec est assentiendum illis qui dicunt non esse conjugium quod propter has causas minus honestas contrahitur. Constat enim ex praemissis conjugium fieri ex communi consensu verbis de praesenti expresso, quamvis amor ad hoc attraxerit. Cujus rei documentum praestat Jacob, qui Rachel decoram facie et venusto aspectu amavit, eamque multum diligens ait: Serviam tibi pro Rachel septem annis. In Deuteronomio etiam legitur: Si videris in medio captivorum mulierem pulchram, et adamaveris eam voluerisque uxo
Abbreviated transcription (Latin):
.s. gula inpersuasione tibu cũ dixit. In quacũꝙ
die comedentis. manigła in ꝑmissione deitã¬
tis: cũ dixit: eritis sicut dii. auaritia inpro¬
missione scientie. cũ dixit. scientes bonũ ima¬
lum. Guta est inmoderata cibi auiditas. ua¬
na gła: amor ꝓpͥe excellentie. auaritia ĩmo¬
derata hñdi cupiditas: que ñ est tm̃ pecimiet¬

Expanded text:
 gula in persuasione cibi, cum dixit in quacumque die comederitis; inani gloria in promissione deitatis, cum dixit eritis sicut dii; avaritia in promissione scientiae, cum dixit scientes bonum et malum. Gula est immoderata cibi aviditas; vana gloria, amor propriae excellentiae; avaritia, immoderata habendi cupiditas, quae non est t
Abbreviated transcription (Latin):
unianima concipit᷑ ut illud fac̾e disponati
ł eciam ꝑficiat. alud freͥqñt᷑ aliud ł semł:
ł etiam. qñ delectacione cogitatõnis
diu tenetur. mortale est. Cũ u̾o insensuali
motu tm̃ est ut p̃dixunꝰt tunc leuissim̃ ẽ.

Expanded text:
llud facere disponat, vel etiam perficiat aliud frequenter, aliud semel; vel etiam quando delectatione cogitationis diu teneatur, mortale est. Cum vero in sensuali motu tantum est, ut praediximus, tunc levissimum est,
Abbreviated transcription (Latin):
pore suo suꝑ lignum portasse. qr ꝑipsiꝰ ponam
qma in cnce tulit om̃is pena temporał que pro
pecc̃o ꝯũso debetur in lap̃o penitus relaxat᷑. ut
nulla abaptizato exigatiu: ⁊ inpenitentiã mi¬
norat᷑: Nonem̃ suffic̾et illa pena. qua: peni¬

Expanded text:
a per ipsius poenam quam in cruce tulit, omnis poena temporalis, quae pro peccato conversis debetur, in baptismo penitus relaxatur, ut nulla a baptizato exigatur, et in poenitentia minoratur. Non enim sufficeret illa poena qua poeni
Abbreviated transcription (Latin):
cessent copula fit diuortiũ
ut sac̾dotium diaconatus.
subdiaconatꝰ. In aliisũo ꝑ
nitit᷑ sortiri ꝯiugii. nisi
religõnis hĩtũ suupsent.¬

Expanded text:
t copula, fit divortium; ut sacerdotium, diaconatus, et subdiaconatus. In aliis vero permittitur sortiri conjugium, nisi religionis habitum sumpse
Abbreviated transcription (Latin):
filii originẽ eẽ abinitio. iñ ip̃m eẽ abĩ initia¬
itio. s abinitiali hoc utiq subdens det̾mi li¬
naute: quomͦ acceꝑit initiu inquiensorigi¬
nem filiieẽ abinitio. ac si dr̃et. ñ ita intlłigaᷤᷤ
originem filii eẽabinitio. qͣi ip̃e filius hãt
oĩa. Nam licet filiꝰ sit pͥncipiũ de pͥncipio. si est
tñ concedend̾ qd̾ filius hãt pͥncipiũ. Cũq fi¬
lꝰ sit pͥncipiũ de pͥncipioͬ ip̃r pͥncipiũ ñ de pͥn

Expanded text:
Filii originem esse ab initio, et non ipsum esse ab initio, sed ab initiabili. Hoc utique subdens determinavit quomodo acceperit initium, inquiens originem Filii esse ab initio, ac si diceret: Non ita intelligas originem Filii esse ab initio, quasi ipse Filius habeat  quo sunt omnia. Nam licet Filius sit principium de principio, non est tamen concedendum quod Filius habeat principium. Cumque Filius sit princ
Abbreviated transcription (Latin):
¶hĩta: ñ a̾mitit᷑ Exordia u̾o caritatis. aliqñ cres¬
cunt. aliqñ deficiunt: Sunt enĩ uirtutis exor
nit. qui parabolam illam intłłit. sic est reg
t̾ra:⁊ dormigt. ⁊exurgat seũi ⁊ gͥminet ⁊ cres¬
cat: ⁊ q̃dsi gͦ ꝑfecta caritas sic radicata estiut

Expanded text:
habita non amittitur. Exordia vero charitatis aliquando crescunt, aliquando deficiunt; sunt enim virtutis exordnit, qui parabolam illam intelligit, Marc. 4: terra et dormiat, et exurgat semen et germinet, et crescat, etc. Si ergo perfecta charitas sic radicata est, ut
Abbreviated transcription (Latin):
olet etiam quen cũsine uitio nra ho¬
ĩ ip̃o. ⁊ ĩ alio causa excitit: ut fieret detenior
Inalio: qr indiabolo qui suasit. Inip̃õ: quia
uoluntate libenarbitͥ consensit. ⁊ cũ lib̾m
arbit̾um sit bonũ ex re utiq bona: malus
ille consensus ꝓuenit. utaex bono: malũ
manauit. Dehoc aũ inseqñti pleniꝰ trac̾ta¬
bimꝰ. cũ origo mali. ⁊iiqua rȩcoalescatꝰ ĩ¬
uestigabitur
Annoluntas p̃cesserit illud

Expanded text:
olet etiam quaeri, cum sine vitio ess ipso enim et in alio causa extitit ut fieret deterior. In alio, quia in diabolo qui suasit; in ipso, quia voluntate liberi arbitrii consensit, et cum liberum arbitrium sit bonum, ex re utique bona malus ille consensus provenit, et ita ex bono malum manavit. De hoc autem in sequenti plenius tractabimus, cum origo mali, et in qua re coalescat, investigabitur. 12. An voluntas praecesserit illud
Abbreviated transcription (Latin):
Dr tñ sacramentũ: etranisacrã
secretum. Sicut dĩ. sacnm̃tũ dei¬
tatis. ut sacram̃tum sit: sacrũ sig¬
nans ⁊ sacrum signatum s nẽ
Item dacramentł est iuuisibił¬

Expanded text:
tamen sacramentum etiam sacrum secretum, sicut sacramentum divinitatis, ut sacramentum sit sacrum signans, et sacrum signatum; sed nunc Item sacramentum est invisibi
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ sien. ¶ Item bonũ est mala cẽ. ł fieri ali t̾ria.¬
oqͥn sũme bonus ñ ꝑmit̾et cafĩ. uñ aug̃. in
malasunt. ñsunt bonaͥ tñ ut non solum
bonaͥ set etiam sint ⁊ mala bonũest stam liisi
eẽt hoc bonum ut eẽnti ⁊ mala nullo modo ẽẽ
cile est qd̾ uult fasit tolerat. ut musum cõ

Expanded text:
est mala esse vel fieri, alioquin summe bonus non permitteret ea fieri. Unde August. in mala sunt non sunt bona, tamen ut non solum bona, sed etiam sint et mala, bonum est. Nam nisi esset hoc bonum ut essent et mala, nullo modo esse cile est quod non vult esse no
Abbreviated transcription (Latin):
ds scic ł deus uult siudeus est scri⁊ qͥdde dõ inbis
enful uolens eẽntia diuina p̾dicat᷑. prodice¬
⁊ deus esse: enũtiat᷑. Cum au̾addituR
omĩa. ł aliquid. ł aliqua: ⁊ dr̃ deus scit oĩa:
łuult aliquidͥ. łaliquaͭ eẽntia quidẽ dĩna

Expanded text:
scit, vel Deus vult, sive Deus est sciens vel volens, essentia divina praedicatur, et Deus esse enuntiatur. Cum autem additur omnia, vel aliquid, vel aliqua, et dicitur: Deus scit omnia, vel vult aliquid, vel aliqua, essentia quidem divina
Abbreviated transcription (Latin):
S quomodo ⁊ inqua forma dicat᷑. ad u̾teło¬
minis. sub̾am gerit. hominisassũpsit affc̾m
Non ergo qiͣ deus. s qͣĩ homo loquit᷑. suscepit
quid̾ uoluntatẽ meam. Mẽa est. uolũtas qu̾a
suam dix᷑ cu̾ ait: Non sicut ego uolo. s sicut

Expanded text:
 quomodo et in qua forma dicantur adverte. Hominis substantiam gerit, hominis assumpsit affectum. Non ergo quasi Deus, sed quasi homo loquitur. Suscepit quidem voluntatem meam. Mea est voluntas, quam suam dixit cum ait: Non sicut ego volo, sed sicut
Abbreviated transcription (Latin):
sy nodo. condenpnat᷑ est ft̃ ex affectu hũano.
sensualitans quit̾ ñ rõnis iłło uoluit ⁊ petiit:
qd̾ ñ impetrauit. nec ĩo petiit: ut impetrar
qi sciebati dñi ñ eẽ factur̃ illud. nec illud fi̾
uolebat asfcũ rõnis ł uoluntate diuinitatiͦ.
dd quid gͦ petiituit m̾bris formam p̃b̾et in¬
minente turbatõne clamandr ad quid ora¬

Expanded text:
Et ex affectu humano sensualitatis quidem, non rationis, illud voluit et petiit, quod non impetravit. Nec ideo petiit ut impetraret, quia sciebat Deum non esse facturum illud; nec illud fieri volebat affectu rationis vel voluntate divinitatis. Ad quid ergo petiit? Ut membris formam praeberet imminente turbatione clamandi ad Do
Abbreviated transcription (Latin):
aũ infirma dans intelligi hicdnas uolũtittes
expͥmi ait. ita: Hec contra euticianox qui Ies¬
manam. que ꝑꝑ infirmitatẽ carnsrecusat.
passo̾nem. ⁊ diuinam: que ꝓmpta est. ꝑficẽ
dispensatõem aũg. etiam duas iii xp̃o asse¬
rit uolu̾tates dicons. Qnͣtum distat deris ab
homine: tantum uoluntas dei. quolũtate
hominis. uñ hominem gerens xp̃e. ostend̾¬
pͥuatam qnͣdam hominis uolũtatem. inqua¬
⁊ suam i nr̾am figumuit. qui caput nr̃m
est. ⁊ ad eum sicut m̃bra ꝑtinemas : Patere¬
inquit. sifieri po̾t. transeat ame calixistes hec hu¬

Expanded text:
o autem infirma; dans intelligi hic duas voluntates exprimi, ita ait: Hoc contra Eutychianos, qui dicmanam, quae propter infirmitatem carnis recusat passionem; et divinam, quae prompta est perficere dispensationem. Augustinus etiam duas in Christo asserit voluntates dicens: Quantum distat Deus ahomine, tantum voluntas Dei a voluntate hominis. Unde hominem gerens Christatam quamdam hominis voluntatem, in qua suam et nostram figuravit, qui caput nostrum est, et ad eum sicut membra pertitinemus. Pater,nquit, si fieri potest, transeat a me calix iste . Haec hu
Abbreviated transcription (Latin):
quil fruendum est. aliequib utendũ agiti
estialicque frunt᷑ ⁊ utunt᷑. Iue quib fruend̾ ẽ:
noꝰ beatos faciunt. Istis quib utendũ estiten¬
dentel qd beatitudinẽ ad ĩuuam᷑. ⁊ qͣi ad mini¬
culam̃uit ad illastes que nos beatos faciunt
peruenirodisq in herero. possimꝰ de rebusque

Expanded text:
uendum est, aliae, quibus utendum est, aliae, quae fruuntur et utuntur. illae quibus fruendum est nos beatos faciunt; istis quibus utendum est tendentes ad beatitudinem adiuuamur et quasi adminiculamur, ut ad illas quae nos beatos faciunt peruenire atque his inhaerere possimus. nos ue
Abbreviated transcription (Latin):
lum nob̾ intͥnsecus suggerit᷑. ⁊ ħtẽp ⁊ aqͦ¬
tacio aliqñ fit: ab hoste. aliqũ a carne. fiat
stam ⁊ diabolus inuisibiłr mala suggenti
⁊ ex carius corruptõne. suborit᷑ motus illici¬
tus. ⁊ riaillatio p̃ua. Iõq tenptatõ q̃ est ex
carne. ñ fit sine pec̾to. Que aũ est ab hoste:
nͥei consentiat᷑. ñ ht̃ pecẽm s est materia
exercende uͥtutis Tenptatõ ail carnis in¬
terior disficiliꝰ uincitur. qi interiꝰ obpug¬
nans de nr̃o c̃ontua nos roborat᷑¬

Expanded text:
lum nobis intrinsecus suggeritur, et haec tentatio aliquando fit ab hoste, aliquando a carne. Nam et diabolus invisibiliter mala suggerit, et ex carnis corruptione suboritur motus illicitus et titillatio parva. Ideoque tentatio quae ex carne est non fit sine peccato; quae autem est ab hoste, nisi ei consentiatur, non habet peccatum, sed est materia exercendae virtutis. Tentatio enim carnis interior difficilius vincitur, quia interius oppugnans de nostro contra nos roborat
Abbreviated transcription (Latin):
tiua porro particula nł ideffic̃: ut qd̾ si¬
ne illa relatiue dr̃: eadem p̃poita sub̾aliter
dicatur. s id tm̃ negat᷑. qd̾ sine illa aiebã
aliudgenus p̃dicam̃ti enũtiat. s tm̃ iltõ
negatꝰ. Sicut ergo ẜ sub̾am aio hõ est:¬

Expanded text:
iva porro ista particula non id efficit, ut quod sine illa relative dicitur, eadem praeposita substantialiter dicatur; sed id tantum negatur, quod sine illa aiebatualiud genus praedicamenti enuntiat, sed tantum illud negat. Sicut ergo s
Abbreviated transcription (Latin):
uis gͦ diu̾sum sit genit᷑. iingenit᷑. tñ non
indicat diu̾sam sub̾am. qr sicut filiꝰ ad prẽm
iñ filiꝰ ad ñ patrem refert᷑ itagenit᷑ ad geni¬
torem: ingenitus ad ñgenitorem referat᷑:
necesse est .¶ Ecce euident᷑ ost̾. ad quidingenteꝰ:
relatiue dr. ⁊ de solo pr̾eaccipt: aliaq notio
est qua dr̃ ingenitus. aua: qua pater. atq tm̃¬

Expanded text:
sum sit genitus et ingenitus, non tamen indicat diversam substantiam, quia sicut Filius ad Patrem, et non Filius ad non Patrem refertur, ita genitus ad genitorem, et non genitus ad non genitorem referatur necesse est. Ecce evidenter ostendit quod ingenitus relative dicitur, et de solo Patre accipitur. Alia notio est qua di
Abbreviated transcription (Latin):
hr̃e ualeat. unam post alt̾am in quo meminisse
debes scriptum ee. Erunt duo manne .ui. Cũ gͥ
ꝯstet. qd̾ uir ⁊i mulier una caro esficiunt᷑. restat
uniꝵ ꝯpetrem ꝯstrui mulieri. Cmꝰ assimpta uxor
ꝯmater exat. uõ uirũ illi femine ñ posse ꝯiũgi.

Expanded text:
habere valeat, unam post alteram. In quo meminisse debes scriptum esse: Erunt duo in carne una. Cum ergo constet quod vir et mulier una caro efficiuntur, restat virum compatrem constitui mulieris, cujus assumpta uxor commater erat; et ideo virum illi femi
Abbreviated transcription (Latin):
se confessionem. ut diũsa diu̾sis uelit sacdotib
manifestare. Quidam eiũ unicelant. q̃ alii
maiifestanda conseruant. qd̾ est se laudare. ⁊ ad
quã ꝑ frustai putat ꝑuenire ẜaueat etiamne
pꝰ ad dñicimni corpus accedat: qmͣ confortet se: bõa
consci̾a. ⁊ doleat ꝙ nũdũ audeat sum̃e. quem
mutrum desid̾a̾t cibum salutarem Cohibeat
etiam se a ludig: a spectaculis seculi. qͥ ꝑftam
uult consequi remissõnis gr̾am. Isti sunt dig¬
ni fructus penitencie auimã captiuã claque¬
ar̃. antes. ⁊ iilibertatẽ seruantes. ⁊ infui Querat.
anima dignos fructus. ⁊ sindignos penitẽ¬
cieiðunt enĩ digni fructus uͥtutũ. qui ñ suf¬
ficiunt penitencie. penitencia enĩgnauiores
postulat. ut dolore ⁊ genutib. mortiuis ĩ pe¬
tret uitam. ¶ Ex hisostendr᷑ qui sint digru
fructus ponitennie. quib ũa satisfact̾io exple¬
tur. ⁊ qd̾ ñ om̃s digni fructus. st̃ digni frus
tus penitencie. Qd̾ do illa penitencia intłłr q̃¬

Expanded text:
e confessionem, ut diversa diversis velit sacerdotibus manifestare. Quidam enim uni celant quae alii manifestanda reservant, quod est se laudare, et ad quam per frusta putat pervenire. Caveat etiam ne prius ad dominicum corpus accedat, quam confortetur bona conscientia, et doleat quod nondum audeat sumere quem multum desiderat cibum salutarem. Cohibeat etiam se a ludis, a spectaculis seculi, qui perfectam vult consequi remissionis gratiam. Isti sunt digni fructus poenitentiae, animam captivam elaqueantes et in libertate servantes. Et infra: Quaerat anima dignos fructus, etsi non dignos poenitentiae. Sunt enim digni fructus virtutum, qui non sufficiunt poenitentibus. Poenipostulat, ut dolore et gemitibus mortuus impetret vitam. Ex his ostenditur qui sint digni fructus poenitentiae, quibus vera satisfactio expletur; et quod non omnes digni fructus sunt fructus digni poenitentiae: quod de illa poenitentia int
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ sicut hominib aliis iure i loge nature sta¬
tutumest semel mori. i ⁊ xͦ adem necessitate¬
i iure nature semł oblatus ostt iñ sepe sslec ĩo
dicit iure nature: qd̾ ex natura sue conditõis
hunc defamn traxerit. qui etiam ñ ꝓuenit

Expanded text:
d sicut hominibus aliis et jure et lege naturae statutum est semel mori, ita et Christet jure naturae semel oblatus est, et non saepe. Nec ideo dicit jure naturae, quod ex natura suae conditionis hunc defectum traxerit, qui etiam non provenit
Abbreviated transcription (Latin):
bilitas¶ dr᷑ eñi bomo nũc. passibił ł mortał.
ñ modo pp̃ aptitudinem. ħ etiamtpp narassi¬
tatem d nũquid hic defectiis fuit in xpĩ q
carne. anima qͦ eius cũ passibił ex it̾i ante
mortem: nũquid nedessitatem habuit¬
paciendi: di enĩ nocessitas pariendi ł moriendi
fuit inxp̃o si uidetur sola uoluntate misera¬
tionis defectus nr̃os acccpisse ¶ ad qd̾ Solut̾o.
dicipot: xp̃m uolũtate ñ nocessitate sue na¬
ture hos defectus. sicut alios accepisse . s. re.
cessitatem patiendi inania. Simł aũ pa¬
tiendi ⁊moriendi. in carneu̾m hancucessi¬
tatem ñ habuit Ex neceisitate sue ꝯditõns
q apec̾to inmums. s ex sola uolil̾tate at¬
pit. de nr̃a infirmitate. ponens tabrad¬

Expanded text:
r enim homo nunc passibilis vel mortalis, non modo propter aptitudinem, sed etiam propter necessitatem. Sed numquid hic defectus fuit in Christi carne? Anima quoque ejus cum passibilis extiterit ante mortem, numquid necessitatem patiendi habuit? Si enim necessitas patiendi vel moriendi fuit in Christo, non videtur sola voluntate miserationis defectus nostros accepisse. Ad quod dici potest Christum voluntate, non necessitate suae naturae, hos defectus sicut alios suscepisse, scilicet, necessitatem patiendi in anima, simul autem patiendi et moriendi in carne. Verum hanc necessitatem non habuit ex necessitate suae conditionis, quia a peccato immunis, sed ex sola voluntate accipit, de nostra infirmitate ponens tabernac
Abbreviated transcription (Latin):
ut unitas eẽntie ostendatur. ꝑ nor̃a tͥaque
supposuit: tres eẽ personas decłarauit. Ip̃e ⁊:¬
m ait Ego ĩpater. sinsisuus. Uñ dix̾ iur ait
ambr̃ sneodem li: ne fiat discretio potestatis¬
⁊ irature. s addidit sumus ut prẽm fibũq
cognoscas .s. ut perfectus pr̾ filium perfcm̃.¬
genuisse credatur. ⁊ qd̾ pr̾ ⁊ filius unum sit.

Expanded text:
ut unitas essentiae ostendatur. Per nomina tria quae supposuit, tres esse personas declaravit. Ipse etiam ait: Ego et Pater unum sumus; unum dixit, ut ait Ambr. in eodem, ne fiat discretio potestatis naturae; et addidit, sumus, ut Patrem Filiumque cognoscas; scilicet ut perfectus Pater Filium perfgenuisse credatur; et quod Pater et Filius unum sint,
Abbreviated transcription (Latin):
testam̃ti hanc mesfarilis trinitatis atq unĩ¬
tatis uitatem concordit᷑ insinuant. snductõni
testĩmonioꝵ sr̃ hac re supersedeamꝰ. i rõ nib
congriusq similitudinib ita cẽ piout infir¬
biliad̾ia c̾atum mundiper potuit ꝯg¬

Expanded text:
i hanc ineffabilis Trinitatis atque unitatis veritatem concorditer insinuant, inductioni testimoniorum super hac re supersedeamus, et rationibus congruisque similitudinibus ita esse, prout infirbilia Dei a creatura mundi per ea
Abbreviated transcription (Latin):
tionem descendit abadams transini paga¬
sit om̾atam modic̃ quidͥ de sub̾asua in descend̾
corpora filioꝵ qñ eos procreauit . i aliqͥd̾ mo¬
dicũ de massa sube eius diuisimiest. ⁊ indefor¬
matũ corpꝰ filii. Suiq multiplicatõne. sine
rei extͥnsece adiectione: auctum est: Et de illo
sta augm̃tato aliquid itidem sepurat᷑. Uñ
formãt᷑. pͥosteroꝵ corpora. uta progredit᷑ ꝓcrea

Expanded text:
tionem descendit ab Adam. Transmisit enim Adam modicum quid de substantia sua in corpora filiorum, quando eos procreavit, id est, aliquid modicum de massa substantiae ejus divisum est, et inde formatum corpus filii, suique multiplicatione sine rei extrinsecae adjectione, auctum est; et de illo ita augmentato aliquid inde separatur, unde formantur posterorum corpora: et ita progredi
Abbreviated transcription (Latin):
ñqmͣ erunt. ulla põt scire. Nonen̾i a
aliqua incognita fac̃e pot. Sĩuero omĩa.
cẽnt que modo sunte ⁊alia q̃ dam fac̾et. q̃ ñ
sũt nͨ erunt. ⁊ lła omĩasciret ẜro certo plura sci¬
hoc totum fieri posset sine mutabilitate scĩe. Con¬
stat ergo dei scĩam oĩo eẽ ssimu̾tabilem. nec au¬

Expanded text:
nt, et illa potest scire, non enim aliqua incognita facere potest. Si vero omnia essent quae modo sunt, et alia quaedam faceret quae non sunt nec erunt, et illa omnia sciret pro certo, plura scihoc totum fieri posset sine mutabilitate scienstat ergo Dei scientiam omnino esse immutabilem, nec a
Abbreviated transcription (Latin):
maculam pec̾ci contrahere. ⁊ aliqn̾ añ nari¬
bap̃m seiungi ab ip̃o corporer i sic danp¬
nari eam corpori coniu̾git. Respondemusex
id adeofien. Ip̃̾e erñ non incongrue hu̾ane ꝯ¬
dicõnis modũ. qͤm apͥncipio instituit. lici pec¬
cata hominũ int̾cesserint. sinc imutatone
continue seruat: Corpora de mat̾ia apͥncipio
sine uitio fr̃a fingens animasq de nich̾o ere¬
aans. eoꝵ q ꝯuĩctione. hominem ꝑfitiens. Cũ
gͥ utrq hominis natura ad̾o sine uitio sit
instituta. licet asdpec̾co sit uitiata: ñ ĩc. ĩmu¬
tabił deus hũane conditõnis pͥmariã lege̾
an anima sit tał. qualis adeo

Expanded text:
maculam peccati contrahere, et aliquando ante baptismum sejungi ab ipso corpore et sic damnari, eam corpori jungit; respondemus exid a Deo fieri. Ipse enim non incongrue humanae conditionis modum, quem a principio instituit, licet peccata hominum intercesserint, sine immutatione continue servat, corpora de materia a principio sine vitio facta fingens, animasque de nihilo creans, eorumque conjunctione hominem perficiens. Cum ergo utraque hominis natura a Deo sine vitio sit instituta, licet a se peccato sit vitiata, non ideo immutabilis Deus humanae conditionis primariam legem e. 8. An anima sit talis a
Abbreviated transcription (Latin):
cui contradicis. o heretice. hec unitas est. uit iͣ
perse agat filiꝰ. nc a se agat. uta ñ ase agati ut
gratuitam ht̃ potenciam qͣ potũs e̾. hie pleue
oniuult fieri qd̾ ũ possit fac̾e per ser ł per nuz
c̾aturam. ⁊nicħ uult se posse. qd̾ ñ possit. ⁊ oẽ
qd̾ uult fieri ͭ uult se posseis ñ om̃e ꝙ uult
se posse: uult ⁊ fieri. Si enĩ uellet ⁊ fieret. qi uo

Expanded text:
cui contradicis haeretice, haec unitas est, ut ita per se agat Filius, nec a se agat: et ita non a se, ut gratuitam habet potentiam, qua potens est. Ideo enim vult fieri quod non possit facere per se, vel per creaturas; et nihil vult se posse, quod non possit; et omne quod vult fieri, vult se posse, sed non omne quod vult se posse, vult fieri; si
Abbreviated transcription (Latin):
baniample ⁊ gen̾ałr accepit omĩa. ut etiam
mala includ̾et. que deus nec uat nec põt. slõ
ergo nogant eũ posse omĩa que ꝯuenit ei posse.
etiam ca que ñiuult. s adu̾sus illos qui dice¬
bant dm̃ multa uele. que ñ por̾at affirmati
tum posse. quicquid uult. ⁊ ex eo uere dici posse oĩpotẽ¬
tem non obaliud᷑: nisi qi potest quicqͥd uult.
Sed caue quomodo intelligas põt quichͥd uult.¬
an quicquid uult se
posse. anquicquid uult fac̾e. an quicquid ułt
sieri. Si em̃ dicas ĩo oĩpotentem uocari q põt
quicquid uult se posse. ergo ⁊ petrus nc̃ oip̃s

Expanded text:
tam ample et generaliter accepit omnia, ut etiam mala includeret, quae Deus non potest, nec vult; non ergo negavit eum posse omnia quae convenit ei posse. etiam ea quae non vult, sed, adversus illos qui dicebant Deum multa velle quae non poterat, affirmat eum posse quicquid vult, et ex eo vere dici omnipotentem, non ob aliud, quam quia potest quicquid vult. Sed cave quomodo intelligas: post quicquid vult se posse, an quicquid vult facere, an quicquid vult fieri? Si enim dicas ideo omnipotentem vocari, quia potest quicquid vult s
Abbreviated transcription (Latin):
señsus sit ille. an carnał copule. an coha birõe an¬
bitõnis. anutͥusq Si cohabitatõins ꝯserisꝰ dealio
matͥmoniũ facit. tunc fr̃ cũ sorore. pat̾ cũ
filia pot contͣhere matͥmoniũ. Si carnalis
copule tune int̾ mariam uosepħ ñ fiit ꝯuigi¬

Expanded text:
sensus sit ille, an carnalis copulae, an cohabitationis, an utriusque. Si cohabitationis consensus matrimonium facit, tunc frater cum sorore, pater cum filia potest contrahere matrimonium. Si carnalis copulae, tunc inter Mariam e
Abbreviated transcription (Latin):
ñ inde sequit᷑: qd̾ adeo sit. sit mala fiant ꝑsimile osf̃¬
¶ Si aũ hoc diceretur. auctormaloꝵ deus illud es¬
et intelligeretur. qd̾ ex simili manifeste se fal¬
falsum ostendr᷑. deus prohibet furtum fieri sũ¬
s furtumfieri u̾m est. ergo ꝓhibet u̾m ñ seqͥr.¬

Expanded text:
n inde sequitur quod a Deo sit ut mala fiant. Si enim hoc diceretur, auctor malorum Deus esse intelligeretur; quod ex simili manifeste falsum ostenditur: Deus prohibet furtum fieri: sed furtum fieri verum est; ergo prohibet verum: non seq
Abbreviated transcription (Latin):
eni quiñsolum n̾uincunt᷑. s ultro sepect̾o
offerunti net expestant tenptatõem s p¬
ueniunt uoluptatem. ⁊ ꝑtrctet secũ qͣmͣ
multiplici ac̾tione uitii delectabiłr pecanu.
omĩs ista uarietas ꝯsid̾anda estr i deflenda ut
cũ ꝯgnou̾it ꝙ perc̃m est eito inueniat dfi
mat cuiꝰ etatis fu̾it cuiꝰ sapiontie ⁊ orditis
Inmoret᷑ insinguł istis. ⁊ sentiat mod̾ cͥmi
uirtutem. qua interim caruit. Dolendũ
est enĩ ñ solum qd peceauit. s qr se uͥtute pͥ
qui plenus uirtutib dm̃ eĩo ñ timuit. In
hoc eñi quisq ꝑecd̃or. sit culpabilia. quo est u̾.¬
deo acceptior Ideo enĩ adam plus peceauit q
om̃i bouo habundauit alio etiam modo of¬
fendens uumo. fes est õrum reus. qi oĩs uitꝰ
patit᷑ detͥmentũ abuno uitio ẜonat se oĩo
iniudit̃o ⁊ potestate sac̾dotis nicħ sui reser

Expanded text:
ltro se peccato offerunt, nec exspectant tentationem, sed praeveniunt voluptatem. Et pertractet secum quam multiplici actione vitii delectabiliter peccavit. Omnis ista varietas confitenda est et deflenda, ut, cum cognoverit quod peccatum est, cito inveniat Deum iat cujus aetatis fuerit, cujus sapientiae et ordinis. Immoretur in singulis istis, et sentiat modum crim; defleat virtutem qua interim caruit. Dolendum est enim non solum quod peccavit, sed quia virtute se qui plenus virtutibus Deum omnino non timuit. In hoc enim quisque peccator fit culpabilior, quo est Deo acceptior. Ideo enim Adam plus peccavit, quia omni bono abundavit. Alio etiam modo offendens in uno factus est omnium reus, quia omnis virtus patitur detrimentum ab uno vitio. Ponat se omnino in judicio et po
Abbreviated transcription (Latin):
Consideret qualitatem cͥminis. inloco ĩ tẽpore
in ꝑseuerantia. inuanetate ꝑsone. ⁊ quali ħ
fecerit temptatione. ⁊ in ipsuis uitii multipli
meretͥris. ⁊ inmodum oꝑis sui. ⁊ quałr turpitu¬
dineni egit. sicut in loco sacrato. si uttompore:
oroni constituto ut sunt festrutates ⁊ tẽpora
ieiunii. Consideret qnͣtum ꝑ seuau̾it ⁊ de

Expanded text:
is, in loco, in tempore, in perseverantia, an varietate personae; et quali hoc fecerit tentatione, et in ipsius vitii multiplicmeretricis, et in modum operis sui; et qualiter turpitudinem egerit, si in loco sacrato, si in tempore orationi constituto, ut sunt festivitates et tempora jejunii. Consideret quantum perseveraverit, e
Abbreviated transcription (Latin):
n ꝑfectione aũ penitencie conside
cordis. confessio oris. satisfactio operis. unꝰ
ioħ̾is os aureum. Perfecta penitencia cogit
pecc̃orem omĩa libent̾ ferre. in corde eiꝰ ꝯtri¬
cio mnore confessio ĩnopere tota humilreas.
hec est fructifera penitencia. ut sic̾ tͥbe mo¬
ft̃o. ⁊ inconsuetudine. ł u̾bo tanqmͣ tres
mortes. Una qrͣ indomo .s. cũ incorde ꝯsentit᷑
defensionis clipeo armat᷑.e. insepulcro
¶iam pũtens. hec sunt cͥa genera moxtuoꝵ. q̃
dominꝰ legr᷑ suscctasse huic gͥ tͥplicimorti. tͥ pli¬
ci remedio occuint᷑ contͥtione. confessione. sa¬
tisfact̾ione. Conpunctio nobis ꝯmendat᷑ ibi.¬

Expanded text:
fectione autem poenitentiae cordis, confessio oris, satisfactio operis. Unde Joannes, os aureum: Perfecta Poenitentia cogit peccatorem omnia libenter ferre; in corde ejus contritio, in ore confessio, in opere tota humilitas. Haec est fructifera Poenitentia, ut sicut tribus mofacto, in consuetudine, tanquam tres mortes; una, quasi in domo, id est quum in corde consentitur asi in sepulcro jam foetens. Haec sunt tria genera mortuorum, quae Deus legitur suscitasse. Huic ergo triplici morti, triplici remedio occurritur: contritione, confessione, satisfactione. Compunctio nobis commendatur ibi
Abbreviated transcription (Latin):
solum em̃dare nequiuerit ꝓdicõnis nefas
s ꝓpͥi homiadii scelus addiderit. Caue quałr
intelligas illud ut em̃dare si ualeat ꝙ pec¬
cauit ⁊c̃. Non erũ em̃dat᷑o hic intelligenda
est rei denpte reconpensat̃o. s delicti reꝓba¬
tio ⁊ ab hominat᷑o. cũ sauffactionis desid̾io.
demt enũniꝰte quis aliui qd̾ restitu̾e n̾o¬
tuerit pet̾ci cñ amore ꝯdigne sansfactionis
uemam ht Nec ĩo quisqmͣ putet qui rem
alienam inliiste abstulit. qmͣ redde̾ pot. de
illo pecto penite. ac ueniam consequi. insi
restituat ablatũ. Qmͣ diueñi res ꝑꝑ qmͣ pec¬

Expanded text:
solum emendare nequiverit proditionis nefas, sed proprii homicidii scelus addiderit. Cave qualiter intelligas illud: Ut emendare valeat quod peccavit, etc. Non enim emendatio hic intelligenda est, rei demptae recompensatio, sed delicti exprobratio et abominatio, cum satisfactionis desiderio. Demit enituerit peccati, cum amore condignae satisfactionis, veniam habet. Nec ideo quisquam putet, qui rem alienam injuste abstulerit quam reddere potest, de illo peccato poenitere ac veniam consequi, nisi restituat ablatum. Quamdiu enim res p
Abbreviated transcription (Latin):
nera eccłie. ⁊ uniu̾sis excellentiꝰ caritatis mu¬
nus: cognosces. que ut oleum ñ põt p̃mi in
amorem attingit᷑ Non en̾r taritas fidemi s
fidescaritatẽ p̃cedit. ꝙ nemo po̾t amare: ꝙ
ñ credid̾it. sicuti nec sꝑare S hoc accipi pot¬

Expanded text:
nera Ecclesiae, et universis excellentius charitatis munus cognosces; quae, ut oleum, non potest premi in amorem attingitur. Non enim charitas fidem, sed fides charitatem praecedit, quia nemo potest amare quod non crediderit, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
forte. silit̾ auctum caritatis p̃cedit᷑ sit̃ accũ
spei ꝙ ũba p̃missa diligent᷑ notatas ĩnu¬
unt ⁊ ea ⁊̃ que additidicens nisi ea inquit
q̃ audis credid̾is iadamand̾ ea que audist
ñ inflamaris que tñ de ñ iusis est: ut ante
diximꝰ  uñ tnsostomͦ: fides in amina nr᷑a
facit subsist̾e ea: que ñuidenit᷑. dequib ꝓpͥe¬

Expanded text:
tum charitatis praecedit, sicut actum spei, quod verba praemissa diligenter notata innuunt, et ea etiam quae addit dicens: Nisi ea, inquit, quae audis credideris, ad amandum ea quae audis non inflammaberis; quae tantum de non visis est, ut ante diximus. Unde Chrysost.: Fides in anima nostra facit subsistere ea quae non videntur; de quibus pr
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sine spe ꝯiugii maneat ⁊ si ip̃a eidem cͥmini con¬
sentiens ñ fu̾it. licentia nubendi alii ñ neget᷑ ap¬
paret hanc fuisse desponsatam sine pactione ꝯ
sponso: alt̾i nubendi licentia ñ negat᷑. Sunt oñ
q̃dam uuptialia pacta desut᷑o. exquib sponsi ⁊ spõse
uocant᷑. ex inde coniuges sunt ⁊ est q̃dam pactio ꝯ¬

Expanded text:
spe conjugii maneat. Et si ipsa eidem crimini consentiens non fuerit, licentia nubendi alteri non negetur. Apparet hanc fuisse desponsatam sine pactione cosponso alteri nubendi licentia non negatur. Sunt enim quaedam nuptialia pacta de futuro, ex quibus sponsi et sponsae vocantur, nec exinde conjuges sunt. Et est pactio
Abbreviated transcription (Latin):
Ip̃e est ergocator.⁊ opifex nfac̾tor: s cre¬
atõnis nom̃᷑ sibi ꝓpͥe recinuit auiauͦ:
etiam c̾aturis cõicauit. Inscͥptura tñ
sepe creator accipit᷑. tanqm fac̾tor.
⁊ crearo sicut facere. sine distinctione

Expanded text:
factor, sed creationis nomen sibi proprie retinuit, alia vero etiam creaturis communicavit. In Scriptura tamen saepe creator accipitur tanquam factor, et creare sicut facere sine distinctione
Abbreviated transcription (Latin):
uellet pecc̾a ex parte reseruor hũtem .uii. de¬
onem uero demonũ abalio eitiens nullũ reli¬
quit de omib. qui liberatũ possideret. ostri̾s
qd̾ si etiam pecca sint nille. oportet de oĩb
penitere. Nunqmͣ aliqu̾e sanauit dominus:
quẽ oĩo ñ libeniuerit. totum eiũ hominẽ sana¬
uit in falbo. qr ⁊ corpus ab õi uisirmitate. ⁊
oportere simł dolere. de omĩ crumie. Scio enĩ
dominũ inimicũ oĩcrimuioso. Quomodo er¬
go qui cͥmen reseruat: de alio reciperet ueni¬
am. Sine amore der: o sequeret᷑ ueniam sine
infidelitatis est. ab illo qui iustus ⁊ sticia ẽ.
dimidiam sperare ueniam. Iam enũ sine ua
penitencia inueniret grãni sem̃tencia enĩ au̾¬
lacrimis mentis S sat̃is durꝰ esti cuꝰ m̃tis
dolorem oculi ñdeclarant. S sciat se culpa¬
bilit̾ durum qui deflet danpna temporis.
ł mortem amiti ⁊ doloreni peca ñ ost̾ndit in
lacrimis. Qũẽ ergo penitet. õio peniteat.
iutentes. ⁊ ñ estis irridentes. mutate uitã.

Expanded text:
ellet peccata ex parte sanari, habentem septem daeonem vero daemonum ab alio ejiciens, nullum relinquit de omnibus, qui liberatum possideret; ostendens, quia si etiam peccata sint mille oportet de omnibus poenitere. Nunquam enim aliquem sanavit Dominus, quem non omnino liberaverit. Totum enim hominem sanavit in Sabbato, quia et corpus ab omni infirmitate, et oportere simul dolere de omni crimine. Scio enim Dominum inimicum omni criminoso. Quomodo ergo qui crimen reservat, de alio recipiet veniam? sine amore Dei consequeretur veniam, sine infidelitatis est, ab illo qui justus et justitia est, dimidiam sperare veniam. Jam enim sine vera poenitentia inveniret gratiam. Poenitentia enim lacrymis mentis; sed satis durus est, cujus mentis dolorem oculi non declarant. Sed sciat se culpabiliter durum, qui deflet damna temporis, vel mortem amici, et dolorem peccati non ostendit in lacrymis. Quem ergo poenitet, omnino poeniteat. itentes, et non estis irridentes, mutate vitam,
Abbreviated transcription (Latin):
mortalitatis dona conseruaret. donͦ deligno scĩe¬
corꝑalib increm̃tis ꝑductusadetate᷑. boni ⁊ ma
que conditori płac̃et. multiplicata ꝓge li come¬
nie. ip̃o iubente sum̾et de ligno uite. qͦ deret.¬
ꝑfc̾e inmortał factus : cibi alim̃ta ñulte
mortalitaten uise habũit. que ꝑali ꝙlligit¬
moniam ciboꝵ conseruaret᷑ usq ad tẽpꝰ senten
sue transtationis in meli᷑ qͥ s. deligno uite ciam
comederet ⁊ fieret oĩo in mortali S. ut non pos

Expanded text:
mortalitatis dona conservarent, in illius incrementis perductus ad aetatem quae Conditori placeret, multiplicata progenie ipso jubente sumeret de ligno vitae, quo perfecte immortalis factus, cibi alimenta ulterius mortalitatem in se habuerit, quae per alimoniam ciborum conservaretur usque ad tempus suae translationis in melius, quando de ligno vitae comederet, et fieret omnino immortalis, ita ut non pos
Abbreviated transcription (Latin):
uanitatis. noxieq curiositatis ost. huio scĩe gi
tribu .d. s illd̾ tm̃ quo fides salub̾rima que¬
aũ. ad ucram batitudinem ducit: gignit᷑. mtͥt᷑.
defendit᷑ roborat qua scĩa ñpollent. fideles plu¬
rimi qmͣuis polleant ip̃a fide plurimũ Alid̾ i
est scire tm̃ modo quid homo credere debeat. pp̃
ad ipiscendam uitam b̾atam aliuid est scire. qͦ¬
modo hoc ip̃m ⁊ piis optrulet᷑. ⁊ ccͣ impios de¬

Expanded text:
anitatis et noxiae curiositatis est, huic scientiae tribuo; sed illud tantum quo fides saluberrima quae ad veram beatitudinem ducit, gignitur, nutritur, defenditur, roboratur; qua scientia non pollent fideles pl, quamvis polleant ipsa fide plurimum. Aliud est enim scire tantummodo quid homo credere debeat propter adipiscendam vitam beatam; aliud est scire quomodo hoc ipsum et piis opituletur vel
Abbreviated transcription (Latin):
iugeniũ. ⁊ hiꝰ cũ inordinata st̃ pecta ñ siurts
In ordinata u̾o ft̾: sicut uolũtas. cũ ad rectum
finem ñ tendt̃. eoꝵ q actus: p̃uaricatõ es exis
ipsiꝰ uissig̾cari uisaũ ip̃a. nat᷑ałr anime ĩsi¬
ta: nũqmͣ pec̃cm est. sicut noc uis memorandi.

Expanded text:
ujusmodi, cum inordinata sunt, peccata non sunt? Inordinata vero sunt, sicut voluntas, cum ad rectum finem non tendunt, eorumque actus praevaricationes existipsius vis significari. Vis autem ipsa naturaliter animae insita, nunquam peccatum est, sicut nec vis me
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ alia᷑ qua pauperi subuenire uobo. s istatad ħ. ab il¬
illam refert᷑ slam ssiħ ita placet tͥut ineo c̃ la sit.¬
aliquadelectacione uolũtas acquiescat : ñd̾
tñ est illd̾ quo tendit᷑. s hoc ad illud refertur.
ut illud deputet᷑. tanqmͣ patͥa eius Istd̾ ũo:
tanqmͣ refecto. ł mansio uiatoris isunt iste¬

Expanded text:
 alia qua pauperi subvenire volo. Sed ista ad illam refertur. Nam etsi hoc ita placeat, ut in eo cum aliqua delectatione voluntas acquiescat, nondum est tamen illud quo tenditur, sed hoc ad illud refertur, ut illud deputetur tanquam patria civis, istud vero tanquam refectio vel mansio viatoris. Aug.,
Abbreviated transcription (Latin):
lectus ł r̾oi ⁊ ingeniũ. ac memoria: isi
uitiis ⁊ pecc̃is obnubilent᷑ri corrũpantẽ
bona tñ sunt. nec pecrata nominãt᷑. Sicut
aũgi de rõne q̃ est ymago dei: inqua facti¬
est inquit y magotinquo hominos sunt c̃ati . qͣ
cetens animilib p̃sunt. que c̾atura inreb c̃attis
excellentissima: cũ qd co iustificat᷑ a deformi for¬
ma: informosam mutat᷑ formã  frat eñi ĩ int̾
uitia naturbona h aũt ymagorõ est. ł intel¬

Expanded text:
lectus, vel ratio, et ingenium, ac memoria, etsi vitiis ac peccatis obnubilentur et corrumpantur, bona tamen sunt, nec peccata nominantur; sicut Augustinus de ratione quae est imago Dei, in qua factest, inquit, imago in qua homines sunt creati, qua caeteris animalibus praesunt; quae creatura in rebus creatis excellentissima, cum a Deo justificatur, a deformi forma in formosam mutatur formam. Erat enim etiam inter vitia natura bona. Haec autem imago, ratio e
Abbreviated transcription (Latin):
geli:. ne comedat deligno uite quo indig¬
nusest. de quo si ꝑstitisset: comed̾et ⁊iuu̾et.
iX
inec̾num. sed modo pp̃ inobedientiã indignꝰ est
comedere: ⁊ sicut u̾bodixͥita opere exibust. Rmi¬
sit enĩ eum deus de peradiso uoluptatis. in locũ
sibi congrnũ. sicut plerũq malusitũ iñt bonos ꝑ¬
iuu̾e ceperit :si in meliꝰ mutari nolu̾it de bõꝵ
congregatõne pellit᷑ pondere praue consuetu¬
dinis p̃ssus
deflãmes gladio añ ꝑadisũ põĩto.

Expanded text:
geli, ne comedat de ligno vitae, quo indignus est; de quo, si perstitisset, comederet, et in aeternum, sed modo propter inobedientiam indignus est comedere. Et sicut verbo dixit, ita opere exhibuit. Emisit enim eum Deus de paradiso voluptatis in locum sibi congruum; sicut plerumque malus cum inter bonos vivere coeperit, si in melius mutari noluerit, de bonorum congregatione pellitur, pondere pravae consuetudinis pressus. 5. De flammeo gl
Abbreviated transcription (Latin):
tỹtandipsiũ iudices ad plualitatem ꝑsonaꝵ
refertur. ad qu̾a etram illd̾ actinere ułr: qd̾ di¬
abolus per serpentemdix. eritis sic̃ dii. pro
quo in hebreo hr̃. heloym. ac si dr̾et. eritisi sic̃
diuine persone. Ille etiam maximꝰ ꝓphaꝵ ⁊
simłostendensait ex persora dei. Isrt sime aꝑ¬
diens. ñ erit uite deus recens. m ado .d. ali. aics

Expanded text:
test dii sive judices, ad pluralitatem personarum refertur. Ad quam etiam illud attinere videtur, quod diabolus per serpentem dixit: Eritis sicut dii. Pro quo in Hebraico habetur heloym; ac si diceret: Eritis sicut divinae personae. Ille etiam maximus prophetsimul ostendens ait ex persona Dei Israel, si me audieris, non erit in te Deus recens, neque adorabis
Abbreviated transcription (Latin):
qñ appendebat fundam̃ta t̾re: cumieo eniidũc¬
taconponens. ⁊ delec tabar: per sĩngulos dĩcis  lu¬
dens coram eo Erce apertum dect̾na genituraͥ
testimonium. quo ip̃a sapt̃a ꝑhibet. sc an̾ m̃dũ
conceptam cẽ. i parturiri .i. genitam. ⁊ aput
patreuiet̾nałr existore. It̃ã etiantͥ alibrait. Ego
ex ore altissuni prodii. pͥmogenita añ oemere
nnauit. dicens. Et tu bc̃chleem esfratat pariui¬
lus uicꝰ es inmilibus iuda ex te egrdietu: qui sit¬
⁊ dominator inisrł: ⁊ egressus eiꝰ ab initio a dieb
et̾nitatis.
s d petialia destimonia de sp̃u scõ.

Expanded text:
 appendebat fundamenta terrae, cum eo eram cuncta componens, et delectabar per singulos dies ludens coram eo. Ecce aptum de aeterna genitura testimonium; quo ipsa Sapientia perhibet se ante mundum conceptam esse et parturiri, id est, genitam, et apud Patrem aeternaliter existere. Ipsa etiam alibi ait : Ego ex ore Altissimi prodii, primogenita ante omnem nuavit dicens, c. 5: Et tu Bethleem Ephrata, parvulus es in millibus Juda: ex te egredietur qui sit dominator in Israel; et egressus ejus ab initio a diebus aeternitatis. 7. Specialia tes
Abbreviated transcription (Latin):
tuta sunt. solum signa st̃ tͥm̃ta
iñsacram̃ta. sicut fu̾nt sacri
coꝵ ⁊ cauroꝵ ⁊cinis uitule asꝑ¬
sus inquinatos scĩfic̾abat ad
emũdatõnem carnis: ⁊ñ aĩe.
Nam inquinatio illa erat &¬
qu̾a lex mũdat. nisi ꝯtactũ mor¬
tui hominie. quẽ qui teng̾at:
inmundus erat .uiii dieb. s
intraret templũ Mundabant
etiã ĩnt̾dum a corꝑali lepra: illa
legalia. s ñ qmͣ ex oꝑib legis
aliquis iustificatus est: ut ait

Expanded text:
tuta sunt, solum signa sunt, et non sacramenta; sicut fuerunt sacrifcorum et taurorum et cinis vitulae aspersus, inquinatos sanctificabat ad emundationem carnis, non animae. Nam inquinatio illa erat conquam lex mundat, nisi contactum mortui hominis, quem qui tetigerat imin templum. Mundabant etiam interdum a corporali lepra illa legalia. Sed nunquam ex operibus legis aliquis justificatus est, ut ait
Abbreviated transcription (Latin):
cõiugalem societatẽ. side sũmo sieret un i forma¬
ut decapite. uideret᷑ ad dominatõnemc̾ata. taẽ mu
Siuͦ de imo. ut de pedib uideret᷑ ad seriitutẽ subi liex¬
ciendam. S qr nec indomina nec mn ancillã assumt.
cipio te in meã ꝯugem. ⁊ dicat mulier accipro te
inncũ uir̾. hisu̾bis ł aliis idem sig̾cantib expͥm᷑r
consensus ñ copule carnał. ł cohabitõnis corꝑalis
s ꝯuigalis socieratis. Ex qua oportet eos cohabi¬
care. nisi forte aaisa religionis pari uoto corpora¬
lit̃ separent᷑. uł ad tempꝰ ł usq infinem

Expanded text:
m societatem. Si de summa fieret, ut de capite, videretur ad dominationem creata; si vero de imo, ut de pedibus, videretur ad servitutem subjicienda. Sed quia nec in dominam, nec in ancillam assumitur, cipio te in meam conjugem; et dicat mulier: Accipio te in meum virum, his verbis vel aliis idem significantibus exprimitur consensus, non copulae carnalis vel cohabitationis corporalis, sed conjugalis societatis; ex qua oportet eos cohabitare, nisi forte causa religionis pari voto corporaliter separentur, vel ad tempus, vel usque in finem
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃: quiimuti ⁊ coacti coniuncti sunt. sipꝰca ab
aliquo demporis spacio sine contradcõne ⁊ q̃rimoĩa
cobubitau̾int facultate discedendi. ł reclamandi ha¬
bita consentire uident᷑ ⁊ consensus ille conseqñs
supplet. qd̾ p̃cedens coactio tulenit.

Expanded text:
a ab aliquo tempore sine contradictione et querimonia cohabitaverint facultate discedendi vel reclamandi habita, consentire videntur; et consensus ille consequens supplet quod praecedens coactio tulerat.