comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
orbẽ cotũ ad fidẽ xep̃i conuer¬
cerent. cotac tanta ꝓ xp̃i nomi¬
ne passionũ certamina ꝑtulert̃:
donec ipsa etiam suꝑborũ colla
ꝑ secutorũ suauissimo ap̃i iugo
sub mitterent. Sp̃s clarificat
xp̃m cũ sua nos inspiratione.
ad diligendam eiꝰ iusionẽ accen¬
dit.cum illũ pat indiuinaͣce
equalem ẽẽ credendũ. fideliũ
cordibus intimat. Quia de
meo inquit accipiet : et ad¬
nundiabit uobis. De pacre
accipit fp̃s sc̃s. unde accipit
filius : quia in hac trinita¬
de de patre natus est filius.
de patre ꝓcedit sp̃s sc̃s. Qui
autem de nullo natus sit.
de nullo ꝓcedit: pacer est so¬
lus. O mnia quecumq ha¬
bet pader measunt: ꝓpterea
dixi. quia de meo accipiet.
et annuntiabit uobis. De¬
his docit. que ad ipsam patris
diui nitatẽ ꝑtinent. in qͥb
illi est equalis. omĩa que ha-¬
bet pat̃ habendo. Neq enĩ
sp̃s sc̃s de creatura. que pa¬
triest subiecta et filio erat
accepturus. quodait demeo
accipiet. sed utiq de patre:

Expanded text:
orbem totum ad fidem Christi converterent, tot ac tanta pro Christi nomine passionum certamina pertulerunt, donec ipsa etiam superborum colla persecutorum suavissimo Christi jugo submitterent. Spiritus clarificat Christum, cum sua nos inspiratione ad diligendam ejus visionem accendit, cum illum Patri in divinitate aequalem esse credendum fidelium cordibus intimat. Quia de meo, inquit, accipiet, et annuntiabit vobis. De Patre accipit Spiritus sanctus, unde accipit et Filius, quia in hac trinitate de Patre natus est Filius, de Patre procedit Spiritus sanctus. Qui autem de nullo natus sit, de nullo procedat, Pater est solus. Omnia quaecunque habet Pater, mea sunt; propterea dixi quia de meo accipiet et annuntiabit his dixit quae ad ipsam Patris divinitatem pertinent, in quibus illi aequalis est omnia quae habet Pater habendo. Neque enim Spiritus sanctus de creatura quae Patri est subjecta et Filio erat accepturus, quod ait de meo accipiet, sed utique de Patre,
Abbreviated transcription (Latin):
spũ. apłi maiorẽ multo scientiã
ueritatis quam carnales eatenꝰ
potuere consecuti sunt: maiori
desiderio certandi ꝓ ueritate suc¬
censi sunt. Non dam̃ putandũ
ẽ. in hac uida quẽpiam omnẽ
ueritatẽ posse conp̃hendere. cũ¬

Expanded text:
stoli majorem multo scientiam veritatis quam carnales eatenus potuerunt, consecuti sunt, majori desiderio certandi pro veritate succensi sunt. Non tamen putandum est in hac vita quempiam omnem veritatem posse comp
Abbreviated transcription (Latin):
sue passionis articulo. discipu¬
lis etgłam ascensionis. qua ip¬
se post mortẽ et resurrectionẽ
erat clarificandus. et aduentũ
sp̃s sancti. quo illi erant illus¬
trandi. pate fecit: quatinus
instante hora passionis eiusdẽ.
minꝰ ꝓ illius morte dolerent.
quẽ post mortẽ ad celos suble¬
uandum non dubita rent. i inꝰ

Expanded text:
suae passionis articulo, discipulis et gloriam ascensionis, qua ipse post mortem et resurrectionem erat clarificandus, et adventum Spiritus sancti, quo illi erant illustrandi, patefecit, quatenus instante hora passionis ejusdem, minus pro illius morte dolerent, quem post mortem ad coelos sublevandum non du
Abbreviated transcription (Latin):
pariter et curbarum usui con¬
seruare iubentur. Hoc ipsi fece¬
re apłi et euuangłiste. non
pauca legis et ꝓpħarũ dicta.
my stica inderpretatione suis ad¬
dica inserendo opusculis. hoc
sequaces eorum eccłȩ coto orbe
magistri. etiam indegros non¬
nulli utriusq cestamentili-¬
bros. diligentiori ex planatione
discutiendo. qui quamuis ho¬
minib despecti. celestis grẽ ca-¬
men sunt pane fecundi. Nã
seruilia cophinis: solent oꝑa
sieri. Unde de populo qui
in luco ac lateribus seriue¬
bat in egipdo. dicit psalmista.
Manus eiꝰ in cophino seruie-¬
runt. Illi g homines cum ii¬
dissent quod fecerat signum
dicebant. Quia hic ẽ. uere pro

Expanded text:
pariter et turbarum usui conservare jubentur. Hoc ipsi fecere apostoli et evangelistae, non pauca legis et prophetarum dicta mystica suis interpretatione addita inserendo opusculis. Hoc sequaces eorum Ecclesiae toto orbe magistri, etiam integros nonnulli utriusque Testamenti libros diligentiori explanatione discutiendo: qui quamvis hominibus despecti, coelestis tamen gratiae sunt pane fecundi. Nam servilia cophinis solent opera fieri. Unde de populo, qui in luto quondam ac lateribus serviebant in Aegypto, dicit Psalmista: Manus ejus in cophino servierunt . Illi ergo homines cum vidissent, quod fecerat signum, dicebant: Quia hic
Abbreviated transcription (Latin):
non obligatione mentis sed de¬
lectatione. Quando fortius
dicere p̃ossumꝰ trahi hominẽ
cur ueritate. delectatur bea¬
titudine. delectatur iusticia.
delectatur uita sempiterua.
autem paterad filium oos
qui ꝓpt̃ ea credunt infiliũ.
quia eum̃ credunt patrem
equalem sibi genuit filium.

Expanded text:
non obligatio, sed delectatio: quanto fortius nos dicere debemus trahi hominem tur veritate, delectatur beatitudine, delectatur justitia, delectatur sempiterna vita, autem Pater ad Filium eos qui propterea credunt in Filium, quia eum cogitant Patrem aequalem sibi genuit Filium,
Abbreviated transcription (Latin):
amus a pecadorum sordib
liberari: & caridatis fructib
esse fȩcundi. Quic quid enĩ¬
perum. in euraciones debiliũ.
in precia captiuoriun. in qua¬
libet oꝑa pietatis inpendere cu

Expanded text:
amus et peccatorum sordibus liberari, et charitatis fructibus esse fecundi. Quidquid eniperum, in curationes debilium, in pretia captivorum, et in quaelibet opera pietatis impenditu
Abbreviated transcription (Latin):
amarissime incipit quia differ-
Ea regno: quod ẽ. dealdero
curture. siue pullo columbino
ho locaustum facere. Holo¬
caustum namq : totũ incen¬
sum dicit᷑. Et holocaustum
tis omnib derrenis. solo suꝑ¬
nȩ beatitudinis desiderio estu-¬
are. solam hanc ꝑ luctũ ac la-¬
crimas querere dulce habet.
Contemplatur ecenim mens
chori. que ipsa societas beatoꝵ
spũum. que maiestas ȩternȩ
uisionis dei: et amplius plan
autem nr̃e conpunctionis hosti¬
am gratanter acciꝑe dignetur.
qͥ et ꝓ peccato lugentibus atq
afflictis c lemender errãta di¬
mittit. et ꝓ ingressu uitȩ gȩlestis.
tota mentis intentione feruen¬
ces. eternȩ sue uisionis luce

Expanded text:
amarissime incipit, quia differtur amarissime incipit, quia differtur a regno, quod est de altero turture sive pullo columbino holocaustum facere: holocaustum namque totum incensum dicitur. Et holocaustum tis omnibus terrenis, solo supernae beatitudinis desiderio aestuare, solam hanc per luctum ac lacrymas quaerere dulce habet. Contemplatur etenim mens, chori, quae ipsa societas beatorum spirituum, quae majestas aeternae visionis Dei, et amplius plangautem nostrae compunctionis hostiam gratanter accipere dignetur, qui et pro peccato lugentibus atque afflictis clemenmittit, et pro ingressu vitae coelestis tota mentis intentione ferventes, aeterna suae visionis luce
Abbreviated transcription (Latin):
simplices et geme bundas aues.
dño offerri consueuisse cogno¬
iumꝰ. quibus nr̃a sobrietas. sim¬
plicitas. et conpunctio cordis.
natur: opportet intueri cdiligen¬
tius. quia non frustra duo tur¬
tures aut duo pulli colunbe.
et unus ex his ꝓ peccato. alter
in holocaustum offerri debere
precipitur. Puo namq sunt
genera compuncꝰtionis: quib
semec ipsos domino fideles in
ara cordis inmolant. Quia
nimirum sicut ex patrũ dictis
accipimus: dm̃ siciens anima.
prius cimore conpungit᷑. post¬
ea amore. Prius enim sese in
lacrimis afficit. quia dum ma-¬
lorum suorũ recolit. ꝓ his ꝑpeti
supplitia ȩterna ꝑtimescit: qd
est unũ turturẽ siue pullũ
columbe ꝓpeccado offerre.
At dum longa meroris anxi¬
etate fuerit formido consump¬
ta. quedam iam de presumpti¬
one ueniȩ securitas nascitur:
et in amorẽ cȩlestium gaudi¬
orum animꝰ inflammat᷑. Et qͥ
pͥus flebat ne duceretur ad
supplicium. post modũ flerẽ

Expanded text:
simplices et gemebundas aves simplices et gemebundas aves Domino offerri consuevisse cognovimus, quibus nostra sobrietas, simplicitas et compunctio cordis natur, oportet intueri diligentius: quia non frustra duo turtures, aut duo pulli columbae, et unus ex his pro peccato, alter in holocaustum offerri debere praecipitur. Duo sunt namque genera compunctionis, quibus semetipsos Domino fideles in ara cordis immolant: quia nimirum, sicut ex Patrum dictis accepimus, Deum sitiens anima prius timore compungitur, postea amore. Prius enim sese in lacrymis afficit, quia dum malorum suorum recolit, pro his perpeti supplicia aeterna pertimescit, quod est unum turturem sive pullum columbae pro peccatis offerre; at dum longa moeroris anxietate fuerit formido consumpta, quaedam jam de praesumptione veniae securitas nascitur, et in amorem coelestium gaudiorum animus inflammatur. Et qui prius flebat ne duceretur ad supplicium, postmodum flere
Abbreviated transcription (Latin):
incarne dño. reuelatȩ sunt ex
multis cordibus cogitationes.
Non hec autẽ disparium reue¬
latio cogitationũ. tnc solum
credenda ẽ actitari. Et minc enĩ
dnõ aparente. reuelant᷑ ex mul¬
tis cordib cogitationes. cum lecto
uel p̃dicato uerbo salutis. alii
audientium libenter auscultant.
gaudentes ꝑficere auctu. quȩ
auditu didicerint. alii fastidientes
que audiunt. non hec agend opa-¬
trare. sed his potius insultando
intunt᷑ contraire. Unde oppor¬
cet fr̃s. ut quociens uerbũ
doctrine cęlestis aliquio contra
senserimꝰ: imitem cristiciam cor¬
diseorum. qui passo in carne
dei filio. digno dolore conpassi¬
onis cenebant᷑. Quotiẽs uero
idem uerbũ mauditorium
fidelium mente ꝑ dilectionem
resurgere.atq ad glam condi¬
toris nr̃i. ꝑ bona oꝑa ꝓficere ui¬
derimus: gaudeamus cum eis qͥ
xp̃m resurrexisse a mortuis atq
ad celos ascendere uotis aspere¬
re felicibus. Sane qm̃ castas

Expanded text:
in carne Domino, revelatae sunt ex in carne Domino, revelatae sunt ex multis cordibus cogitationes. Non haec autem disparium revelatio cogitationum tunc solum credenda est actitari. Et nunc enim Domino apparente revelantur ex multis cordibus cogitationes, cum lecto vel praedicato verbo salutis, alii audientium libenter auscultant, gaudentes perficere actu quae auditu didicerint; alii, fastidientes quae audiunt, non haec agendo patrare, sed his potius insultando nituntur contraire. Unde oportet, fratres, ut quoties verbum doctrinae coelestis aliquid contrarsenserimus, imitemur tristitiam cordis eorum qui passim in carne Dei verbum digno dolore compassionis tenebant: quoties vero idem verbum in auditorum fidelium mente per dilectionem resurgere, atque ad gloriam conditoris nostri per bona opera proficere viderimus, gaudeamus cum eis qui Christum resurrexisse a mortuis atque ad coelos ascendere votis aspexere felicibus. Sane quoniam castas,
Abbreviated transcription (Latin):
cifixum morientẽq uidere.
quẽ licet resurrecturũ a mor¬
te quasi dm̃ nullatenus ambi¬
gebat: quasi sua tam̃ ẽ carne
ꝓcreatũ mori pauida dolebat
Ut reuelent᷑ ex multis cordib
cogitationes. Ante incarnatio¬
nem dñicam. uelate erant cogi¬
caciones multorũ. nec late pa¬
cebat quis ȩternorũ amore
flagraret: quis celestibus bo¬
nis cemꝑoralia mente pͣfer¬
ret. S ed nato celi rege in ter¬
ra. confestim pius quisq gau¬
debat. herodes autẽ curbatus
ẽ. et omnis iherosolima cũ
illo. Predicante et miracula
facientem. om̃s turbȩ et qme¬
bant. et glorificabant dm̃ is-¬
rahel: pharisei autẽ et scribȩ.
dicta ac facta eiꝰ salutaria ra¬
bido ore carpebant. Pass o in cru-¬
ce impii leticia stulta: pii tristi¬
cia iusta replebant᷑. Sed resur¬
gente amortuis et ascendente
in celum horum leticia merore:
illorum ẽ mesticia. gaudio mu¬
tata ꝑhenni. Sicq uxta ꝓphe¬
tiam beati simeonis: apparente

Expanded text:
cifixum morientemque videre, cifixum morientemque videre, quem licet resurrecturum a morte quasi Deum nullatenus ambigebat, tamen quasi sua e carne procreatum mori pavida dolebat. Ut revelentur ex multis cordibus cogitationes. Ante incarnationem Dominicam velatae erant cogitationes multorum, nec late patebat quis aeternorum amore flagraret, quis coelestibus bonis temporalia mente praeferret: sed nato coeli rege in terra confestim pius quisque gaudebat, Herodes autem turbatus est, et omnis Hierosolyma cum illo. Praedicante et miracula faciente, omnes turbae et timebant, et glorificabant Deum Israel: Pharisaei autem et Scribae dicta ac facta ejus salutaria rabido ore carpebant. Passo in cruce impii laetitia stulta, pii tristitia justa replebantur; sed resurgente a mortuis, et ascendente in coelum horum laetitia moerore, illorum est moestitia gaudio mutata perenni: sicque juxta prophetiam beati Simeonis apparente
Abbreviated transcription (Latin):
Qui credit in me: etiam si
mortuus fuerit uiuet. Et
om̃is qui uiuit et credit in
me: non morietur mȩdernũ
Sed non minus terribiliter
sonat. quod premitticur : ecce
positus est hic in ruinã. Infe¬
lix namq satis ẽ. qͥ agnita re¬
surrectionis gła deteriꝰ cadit:
qͥuisa luce ueritatis. grauiori¬
bus peccatorum nebulis obceca¬
tur. Winde curandum nobis
sũmoꝑe ẽ. ut recta que cogno¬
uerimus oꝑando semꝑ exercere
meminerimꝰ. ne de nobis dica¬
tur illud apłi petri. quia me¬
lius erat eis uiam ueritatis non
cognoscere : quã postagnitionẽ
retrorsum conuerti. ab eo qd̃
traditum ẽ illis hoc ẽ sancto
mandato. Et in signũ inquit
cui contradicetur. Signo do¬
minice crucis. multi sepe iu-¬
deorum exterius. multi contra.¬
dixere gentilium. Multi qd̃
ꝑ sequntur dicentes se nosse dm̃:
factis audem negantes. Et tuã
ipsius animam: ꝑtransibit
gladius. G ladium appellat et
mam ꝑtransiuit. quia non
sine acerbo dolore potuit cru¬

Expanded text:
in me, etiam si mortuus fuerit, vivet: et omnis qui vivit et credit in me, non morietur in aeternum . Sed non minus terribiliter sonat quod praemittitur, Ecce positus est hic in ruinam. Infelix namque satis est, qui agnita resurrectionis gloria deterius cadit, qui visa luce veritatis gravioribus peccatorum nebulis obcaecatur. Unde curandum nobis summopere est ut recta quae cognovimus, operando semper exercere meminerimus, ne de nobis dicatur illud apostoli Petri: Quia melius erat eis viam veritatis non agnoscere, quam post agnitionem retrorsum converti ab eo quod traditum est illis sancto mandato. Et in signum, inquit, cui contradicetur. Signo Dominicae crucis multi saepe Judaeorum exterius, multi contradixere gentilium; multi, quod persequuntur, dicentes se nosse Deum, factis autem negantes. Et tuam ipsius animam pertransibit gladius. Gladium appellat affmam pertransivit: quia non sine acerbo dolore potuit cru
Abbreviated transcription (Latin):
exaltare ac magnificare studuit:
acc lamans illi et dicens. Dirige
hoc dicendum. quia merito
uterq sexus ei gratulabundus
occurrerit : qui utriusq re¬
demptor apparebat. Magno sa-¬
ne metu fr̃s mei. audienda
sunt uerba: quibus idem sy¬
meon de dño ꝓphans. matrẽ
eiꝰ alloquit᷑. Ecce positus ẽ.
hic in ruinam et resurrectio¬
nẽ multorũ in isrłꝰet insig
nũ cui contradicetur. Et cu¬
am ipsius animã ꝑtransibit
gladius: ut reuelentur ex
multis cordibus cogitationes
Desideranter namq multũ
audit᷑. quod positus dicitur
dominus in resurrectionẽ mul¬
corũ: quia sicut in adam om̃s
moriuntur. ita& in xp̃o om̃s
uiuificabunt᷑: Quia ipse dicit.

Expanded text:
exaltare ac magnificare studuit, exaltare ac magnificare studuit, acclamans illi et dicens: Dirige hoc dicendum quia merito uterque sexus ei gratulabundus occurrerit, qui utriusque redemptor apparebat. Magno sane metu, fratres mei, audienda sunt verba quibus idem Simeon de Domino prophetans matrem ejus alloquitur: Ecce positus est hic in ruinam et resurrectionem mulicetur. Et tuam ipsius animam pertransibit gladius, ut revelentur ex multis cordibus cogitationes. Desideranter namque multum auditur, quod positus dicitur Dominus in resurrectionem multorum, quia sicut in Adam omnes moriuntur, ita et in Christo omnes vivificabuntur; quia e
Abbreviated transcription (Latin):
uera circumcisione purgatur:
ac sic ꝓficiente grã noue lucis.
ad alcare scm̃ salutarihostia
dnĩci corꝑis et sanguinis conse¬
crandus ingreditur. Nam et
ipsa singłariter simplex et casta
nim̃ saluatoris humanitas. quȩ
oblata est patri ꝓ nobis: non
incongruȩ ꝑ inmolationẽ co¬
lumbe. siue turturis potest si¬
guraliter expͥmi. Sed et omis
in fine mundi eccła. pͥmo com¬
muni resur rectione. cunctam
terrenȩ labem mortalitatis et
corruptionis exuet: ac deinaps
in regnum celestis iherłm. bo¬
norũ uictimis operũ. domino
conmendata transferͤtur. Qd
autem sẏ meon et anna ꝓuectȩ
uideliced ȩtatis. uir et fẽmina.¬
deuotis confessionũ officiis. do¬
minũ quẽ corpore paruũ ui-¬
dent. sed magnũ diuinitate in¬
celligunt excipiunt. illam pro¬
fecto populi udeorũ sinagogã
figurate denuntiant. quȩ lon¬
ga incarnationis eiꝰ ex pectatio¬
ut aduenit. et piarũ ulnis acti-¬
onũ. et sidei non ficte uocibus.

Expanded text:
vera circumcisione purgatur, vera circumcisione purgatur, ac sic proficiente gratia novae lucis, ad altare sanctum salutari hostia Domini corporis et sanguinis consecrandus ingreditur, nam et ipsa singulariter simplex et casta nostri Salvatoris humanitas, quae oblata est Patri pro nobis, non incongrue per immolationem columbae, sive turturis, potest figuraliter exprimi. Sed et omnis in fine mundi Ecclesia primo communi resurrectione cunctam terrencorruptionis exuet, ac deinceps in regnum coelestis Hierusalem bonorum victimis operum Domino commendata transferetur. Quod autem Simeon et Anna, provectae videlicet aetatis vir et femindevotis confessionum officiis Dominum, quem corpore parvum vident, sed magnum divinitate intelligunt, excipiunt, illam profecto populi Judaeorum synagogam figurate denuntiant, quae longa incarnationis ejus exspectatiout advenit, et piarum ulnis actionum, et fidei non fictae vocibus
Abbreviated transcription (Latin):
consolabunt᷑. Oerido gͦ curcur
et columba dño offeruntur
in hostiam. quia nimirũ sim¬
plex et pudica fidelium conuer¬
sacio: gratũ est illi sacrificium
iusticie. Quia qͥ laborat inge¬
mitu suo. qui lacrimis stratũ
suũ singulas ꝑ noctes abluit:
mam mactat. Cũ uͦ utraq
auis ista ꝓpt̃ consuetudinem
gemendi:. presentes scõrũ luc¬
tus et desideria suꝑna desig¬
nec. Hoc tam̃ differunt qd̃
turtur soliuagus. columbaau¬
tem gregatm gemere consue-¬
uit. Et ob id iste secretas ora¬
tionum lacrimas: illa publi¬
cos eccłę conuentus insinuat.
Bene aut̃ puer iħs pͥmo cir¬
cumcidit᷑. ac sic interpositis dieb
ihero solimã cum hostia defert᷑.
quia et ipse iam iuuenis prius¬
omnẽ carnis corruptionẽ mori¬
endo acresur gendo calcauit.
ac deinde inderposicis diebus cũ
ipsa carne lam in mortali quam
ꝓ nr̃a salute hostiam deo fecerat.
ad gaudia suꝑne ciuitatis ascendit.
Et umusquisq nr̃m pͥus aqua
bapcismi. a peccatis omnib quasi

Expanded text:
consolabuntur . Merito ergo turtur et columba Domino offeruntur in hostiam: quia nimirum simplex et pudica fidelium conversatio gratum est illi sacrificium justitiae: quia qui laborat in gemitu suo, qui lacrymis stratum suum singulas per noctes abluit, mam mactat. Cum vero utraque avis ista propter consuetudinem gemendi praesentes sanctorum luctus et desideria superna designet, hoc tamen differunt quod turtur solivagus, columba autem gregatim gemere consuevit; et ob id ista secretas orationum lacrymas, illa publicos Ecclesiae conventus insinuat. Bene autem puer Jesus primo circumciditur, ac sic interpositis diebus Hierosolymam cum hostia defertur, quia et ipse jam juomnem carnis corruptionem moriendo ac resurgendo calcavit; ac deinde interpositis diebus cum ipsa carne jam immortali, quam pro nostra salute hostiam Deo fecerat, ad gaudia supernae civitatis ascendit. Et unusquisque nostrum prius aqua baptismi a peccatis omnibus, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
nocere desiderans. etiã inimi¬
cos simplici amore contuet᷑. Sed
utraq auis memorata. quia ge¬
mitũ ꝓcantu edere solet. scorũ¬
in hoc scło designat ploratum:
de quo dñs memorat dicens.
Amenam̃ dico uobis quia plo¬
rabitis et flebitis uos: mundus
autem gaudebit. Dos autem¬

Expanded text:
nocere desiderans, etiam iniminocere desiderans, etiam inimicos simplici amore contuetur. Sed et utraque avis memorata, quia gemitum in hoc saeculo designat ploratum, de quo Dominus memorat, dicens: Amen, amen, dico vobis, quia plorabitis et flebitis vos, mundus autem gaudebit
Abbreviated transcription (Latin):
lum homo fieri cum deus esset.
sed etiam cũ diues esset. pauꝑ
fieri dignatus ẽ. ꝓ nobis : ut nos
sua pauꝑtate. simul et huma-¬
nitate. diuiciarũ et diuinita¬
tis suȩ clonaret esse participes.
Sed libet paulisꝑ intueri: cur
hee marime uolucres. in hosti¬
am dñi iubentur offerri. Nam
et habraham patriarcha: cando
ante legem dempore has in holo¬
cautũ dño legitur obtulisse. Et̃
inplerisq legis cerinoniis qui
mundandus esset : ꝑ has iubeba-¬
tur mundari: Columba gͦ sim¬
plicitatem. turtur indicat casti¬
tatẽ. quia & columba simplici-¬
tatis. ꝙ. castitatis amador ẽ. curtur.
ita ut si conuigẽ casu ꝑdiderit.
non ali ͣm ultra querere curet.
Unde in laudib ȩccłȩ loquit᷑
dñs. Pulcra sunt gene cuę
sicut turturis. Et iterum di¬
cit. Ecce cu pulcra es amica
mea. ecce tu pulcra. oculi tui
columbarum. Genas qͥppe ut
turcuris habet : que ab om¬
ni inpuditicie peste casttuĩ se
custodit et inmiiẽ. Oculos
habet columbarũ: qͤ nulli

Expanded text:
lum homo fieri, cum Deus esset, sed etiam cum dives esset, pauper fieri dignatus est pro nobis, ut nos sua paupertate, simul et humanitate divitiarum, et divinitatis suae donaret esse participes. Sed libet paulisper intueri cur hae maxime volucres in hostiam Domini jubentur offerri. Nam et Abraham patriarcha tanto ante legem tempore has in holocaustum Domino legitur obtulisse, et in plerisque legis caeremoniis, qui mundandus esset, per has jubebatur mundari. Columba ergo simplicitatem, turtur indicat castitatem; quia et columba simplicitatis, et castitatis amator est turtur, ita ut si conjugem casu perdiderit, non aliam ultra quUnde et in laudibus Ecclesiae loquitur Dominus: Pulchrae sunt genae tuae sicut turturis; et iterum: Ecce tu pulchra es, amica mea, ecce tu pulchra es, oculi tui columbarum ; genas quippe ut turturis habet anima quae ab omni impudicitiae peste castam se custodit et immunem; oculos habet columbarum, quae, nulli
Abbreviated transcription (Latin):
barum. Precepit quippe dñs
in lege: ũt qͥ possent agnũ ꝓ
filio uel filia. simul et curtu¬
rem siue colunbam offerrent.
Qui uͦ non sufficeret ad offe¬
rendum agnũ: duos iam tur¬
tures uel duos columbe pul¬
los offerret. Ergo dñs nr̃e ꝑ
omĩa memor salutiᷤᷤ. non so

Expanded text:
at. Praecepit quippe Dominus in lege ut qui posset, agnum pro filio vel filia, simul et turturem sive columbam offerret; qui vero non sufficeret ad offerendum agnum, duos jam turtures, vel duos columbae pullos offerret. Ergo Dominus nostrae per omnia memor salutis, non so
Abbreviated transcription (Latin):
ollempnitatem
nobis hodiernȩ cele¬
britatiꝰ quam quadra¬
gesimo dominicȩ na-¬
ciuicatis die. debitis ueneramur
osfitiis. maxime eiusclem dñi
saluatoris nrĩ simul et inte
meratȩ genicricis eiꝰ humilita-¬
ce dedicatam sacra euuangelii
legalibus a per omnia subdi¬

Expanded text:
olemnitatem nobis hodiernae celebritatis, quam quadragesimo dominicae nativitatis die debitis veneramur officiis, maxime ejusdem Domini Salvatoris nmeratae genitricis ejus humilitate dedicatam, sacra Evangelii legalibus per omnia subdi
Abbreviated transcription (Latin):
ma. Cum enĩ clicat lex mulierẽ
que suscepto semine peperisset.
inmundam decerni. et ꝑ longa
tempora simul cũ ꝓle quã genu¬
ilset oblatis uictimis debere mun¬
dari: patet ꝓfecto. quia illam que
sine iurili susceptione seminis uir¬
gopẽperit. una cum filio qͥ natꝰ
ẽ. ei. neq inmundam describat.
neq ꝑ hostias salutares. doceat
esse mundandam. Sed sicut dñs
ac saluator nr̃. qͥ diuinitatis le¬
gem dedit. apparens in homine
fieri uoluit sub lege. ut eos qͥ
sub lege erant redimeret. ut ad¬
optionẽ filiorũ reciꝑemꝰ: ita eti¬
am beata genitrix illius. que sin-¬
gulari pͥuilegio supͣ legẽ fuit.
p ostendendo tam̃ humilitatis
exemplo. le galib subdi non re-¬
siigit institutis. uixta illud ui¬
ri sapientis. Quanto magnus
es: humilia te mom̃ib. Et ut
darẽt in quit hostiam scdm qd̃

Expanded text:
ma. Cum enim dicat lex, mulierem ma. Cum enim dicat lex, mulierem quae suscepto semine peperisset, immundam decerni, et per longa tempora simul cum prole quam genuisset oblatis victimis debere mundari, patet profecto quia illam quae sine virilis susceptione seminis virgo peperit, una cum Filio qui natus est ei, neque immundam describat, neque per hostias salutares doceat esse mundandam. Sed sicut Dominus ac Salvator noster, qui divinitatis legem dedit, apparens in homine, fieri voluit sub lege, ut eos qui sub lege erant, redimeret, ut adoptionem filiorum reciperemus; ita etiam beata genitrix illius, quae singulari privilegio supra legem fuit, pro ostendendo tamen humilitatis exemplo, legalibus subdi non refugit institutis: juxta illud viri sapientis: Quanto magnus es, tanto humilia te in omnibus . Et ut dare
Abbreviated transcription (Latin):
Precepit namq lex. ut mulier
que suscepto semine peperisset
filium. inmunda essec septem
diebus. et in die octaua circum¬
cideret infantulum. nomenq
ei aptarit. deinde etiam alios
triginta tres ab ingressu cempli
et a uiri choro abstineret: do¬
nec quadragesimo natiuitatis
die. filium cum hostiis ad tem¬
plũ dñi deferret. Primogeni¬
cũ autẽ omnis mascu lini sexus.
scm dño uocari. atq ideo mun¬
da queq offerridõ. in munda
autẽ feminã peperisset mulier.
inmunda fieri uissa ẽ. quatuor¬
decim diebus. et sexagnita sex
diebus aliis. a dempli ingressu
suspendi. donec octogesimo na¬
tiuitatis die. quȩ dies purgatio¬
nis eiꝰ uocabatur. illo se suam¬
q sobolem hostiis sanctificatu¬
ra ueniret: ac sic demũ ad tho¬
rũ uiri libera redire deberet.
que ꝓposumꝰ: et uidebimꝰ aꝑtis-¬
sime. quia beatissima dei genitrix.
et ꝑpetua uirgo maria. simul
cum filio quẽ genuit. ab omni
fuerit legis subiectione liberri¬

Expanded text:
Praecepit namque lex ut mulier quae suscepto semine peperisset filium, immunda esset septem diebus, et in die octavo circumcideret ie aptaret: deinde etiam alios triginta tres dies ab ingressu templi ac viri toro abstineret, donec quadragesimo nativitatis die filium cum hostiis ad templum Domini deferret: primogenitum autem omnis masculini sexus sanctum Domino vocari, atque ideo munda quaeque offerri Deo, immunda autem feminam peperisset mulier, immunda fieri jussa est quatuordecim diebus, et sexaginta sex aliis diebus a templi ingressu suspendi, donec octogesimo nativitatis die, quae dies purgationis ejus vocabatur, illa se suamque sobolem hostiis sanctificatura veniret, ac sic demum ad torum viri libera redire deberet. quae proposuimus, et videbimus apertissime quam beatissima Dei genitrix, et perpetua virgo Maria, simul cum Filio quem genuit, ab omni fuerit legis subjectione liberri
Abbreviated transcription (Latin):
ecte multi publicani q. peccatores.
uenientes discũbebant cũ iħu:
q. discipulis eiꝰ. Uniꝰ publicani
conuersie. multis exemplũ peni¬
tentiȩ ꝙ. inclulgentiȩ publicanis
ꝙ peccatorib tribuit. Non enĩ
dubitandũ. qͥn publicani ac pec¬
catores esse desierant. qui cũ iħu
q discipulis eiꝰ discumbebant :
ne si in peccatis ꝑseuerare decer¬
nerent. ei qͥ sine peccato ẽ. con¬
uesciauderent. Publicani qͥ ppe
uocant᷑. qͥ uel publice scelerib fe¬
dant᷑. uel publicis inplicant᷑ nego¬
tuis: que sine peccato aut uix aut
nulla tenꝰ ualent administrari.
sua conuersi one peccantiũ post se
gregẽ trahit ad salutẽ: offitiũq
euũgłitandi. qd ꝓfitiente meri¬
to uͥtutũ erat explecurus. a pͥ-¬
mis iam fidei suȩ rudim̃tis inci¬
pit. Neq enĩ solũ qͥ frẽm uerbo
erudit. sed etiam qͥ exemplo ad me¬
liora conuertit: ministeriũ gerit
doctoris. Deniq idẽ publicani ñ
cunc solũmͦ cũ dño discũbebant:

Expanded text:
 multi publicani et peccatores venientes discumbebant cum Jesu et discipulis ejus. Unius publicani conversio multis exemplum poenitentiae ac indulgentiae publicanis et peccatoribus tribuit. Non enim dubitandum quia publicani ac peccatores esse desierant, qui cum Jesu et discipulis ejus discumbebant; nec si in peccatis perseverare decernerent, ei qui sine peccato est, convesci auderent. Publicani quippe vocantur, qui vel publice sceleribus foedantur, vel publicis implicantur negotiis, quae sine peccato aut vix aut nullatenus valent administrari. sua conversione peccantium post se gregem trahit ad salutem, officiumque evangelizandi, quod proficiente merito virtutum erat expleturus, a primis jam fidei suae rudimentis incipit. Neque enim solum qui fratrem verbo erudit, sed etiam qui exemplo ad meliora convertit, ministerium gerit doctoris. Denique iidem publicani non tunc solummodo cum Domino discumbebant,
Abbreviated transcription (Latin):
ert̾.cũ ad cestimoniũ p̃cursoris.¬
dnm continuo uidere ꝙ. audire
gauisi sunt. Q uomͦ gͦ ñ uenit
uocare iustos sed peccatores. nisi
cit. ñ ueni uocare iustos s pecca-¬
tores inpenitentiã: Om̃s nãq
electos ad regnũ celeste dñs uo¬
cat: s illos solũ ad penitentiam
uocat. quos peccatis grauioribus
inuolutos inuenit. Quos uͦ iusti-
ad penitentiã p̃cerite conuersaci-

Expanded text:
um praecursoris continuo Deum videre et audire gavisi sunt. Quomodo ergo venit vocare non justos, sed peccatores, nisi cit: Non veni vocare justos, sed peccatores in poenitentiam. Omnes namque electos ad regnum coeleste Deus vocat, sed illos solum ad poenitentiam vocat, quos peccatis gravioribus involutos invenit. Quos vero in ad poenitent
Abbreviated transcription (Latin):
sacrifitiũ: cisdẽ ꝑ hariseis de fal¬
sa ursticia tumentib. etiã consili
p̃sidia conquirant: et ñ contẽp-¬
tis pauperũ necessitatib. ꝑ obla-¬
tionẽ se sacrisitiorũ dñm placa-¬
re conficlant. P ropo suit aut̃ eis
testimontũ de ꝓpħa: et hoc illos
euntes discere iussit. Cuntes ui-¬
deliced a temeritate stulte uitu¬
perationis. ad diligentiorẽ scrip¬
ture scẽ meditationẽ: ut qͥ eũ
peccatores suscipientẽ contra
scripturarũ decreta facere calũp¬
niabant᷑. ipsi se potiꝰ intellige¬
rent. quȩ eent dei p̃cepta nescisse.
uel agnita non fecisse. Qui enĩ
coticlianis intemplo orationib
instantes. nulla delinquentib
compassione miserabant᷑: patet
ꝓ fecto. qͥa contͤ sermonẽ ꝓpheticũ
sacrificiũ potiꝰ quã miscdiã que

Expanded text:
sacrificium? Iisdem Pharisaeis de falsacrificium? Iisdem Pharisaeis de falsa justitia tumentibus etiam consiliucordiae praesidia conquirant, et, non contemptis pauperum necessitatibus, per oblationem se sacrificiorum Dominum placare confidant. Proposuit autem eis testimonium de propheta, et hoc illos euntes discere jussit: euntes videlicet a temeritate stultae vituperationis, ad diligentiorem Scripturae sanctae meditationem, ut qui eum peccatores suscipientem contra Scripturarum decreta facere calumniabantur, ipsi se potius intelligerent, quae essent Dei praecepta nescisse, vel agnita non fecisse. Qui enim quotidianis in templo oblationibus instantes, nulla delinquentibus compassione miserabantur, patet profecto quia contra sermonem propheticum sacrificium potius quam m
Abbreviated transcription (Latin):
cũ illo discumbebatit: qͦ illi demn¬
ceps adherere disponebant. Erra¬
bant gͦ pharisei: qͥ nec aliena nec
sua saltẽ corda nouerant. Sed qͥ
nouit occulta cordis. qui uenit que¬
rere ꝙ. saluũ facere qd̾ ꝑierat: ꝙ eos
qͦs iã penitentes susceꝑat. ampliꝰ
in fide confortat.&. eos qͦs ad hue
suꝑbos tolerat ꝙ. inpios. ad humili
tatis ac pietatis grãm ꝓuocat. Nam
ꝙ uitȩ. cis qͥ de peccatorũ suorum
languore curbati. saluatoris ac
uuficatoris magisteriũ iã seqͥ ceꝑant
Idcirco autẽ qd̃ ualentib non opꝰ
ẽẽ medico clicit. illorũ teraeritatẽ
reclarguit: qͥ de sua iusticia p̃su¬
mentes. gr̃ȩ cȩlestis arciliũ que¬
rero decrectabant. Quis namq¬
ita iustus eẽ poterit. ut di uina opi¬
tulatione ñ egeat. cũ ille qͦ in
natis mulierũ maior. nemo est.
de se iohes aꝑtissime dicat. ñ
pocest homo acciꝑe ase qͥcquã.
uͦ sub iungit. eunces aut̃ lis¬

Expanded text:
 cum illo discumbebant, quod illi dein cum illo discumbebant, quod illi deinceps adhaerere disponebant. Errabant ergo Pharisaei, qui nec aliena, nec sua saltem corda noverant. Sed qui novit occulta cordis, qui venit quaerere et salvum facere quod perierat, et eos quos jam poenitentes susceperat, amplius in fide confortat, et eos quos adhuc superbos tolerat et impios, ad humilitatis gratiam ac pietatis provocat; nam et vitae eis qui, de peccatorum suorum languore turbati, Salvatoris ac ificatoris magisterium jam sequi coeperant. In eo autem quod valentibus non opus esse medico dicit, illorum temeritatem redarguit qui, de sua justitia praesumentes, gratiae coelestis auxilium quaerere detrectabant. Quia namque justus esse poterit, ut divina opitulatione non egeat, cum ille, quo in natis mulierum major nemo est, de se Joannes apertissime dicat: Non potest homo a se accipere quidquam, vero subjungit: Euntes autem dis
Abbreviated transcription (Latin):
Intrat uͦ ut ꝙ. ille nobiscũ. ꝙ nos
cũ illo cenemꝰ: qͥa in cordib electo¬
rũ. ꝑ amoris sui grãm inhabitat.
ut ꝙ ea semꝑ luce suȩ p̃sentiȩ re-¬
ficiat. quatinꝰ ad suꝑna de sideria
magis magisq ꝓfitiant: & studiis
eorũ celestib quasi gratissimis cla¬
pib ipse pascat᷑. Sequit᷑. Et ui¬
dentes pharisei: dicebant discipu¬
lis eiꝰ. Quare cũ publicanis ꝙ.¬
ur̃ : Puplici errore cenebant᷑
pharisei. cũ magistrõ ueritatis
de susceptione peccatorũ detrahe
qͥ suꝑbiȩ fastu. a iusticia longe
di̾cesserant.ꝙ. eos criminabantur
inuistos. qui resipiscendo a pecca¬
tis. non parũ iam iusticiȩ ꝓpinqua¬
bant. Inuidia namq frat̃ne salu¬
tis cecati. recolebant quia publi¬
canus erat matheus. publicani
uͦ & peccatores multi alii qͥ cũ dño
discumbebant: s meminisse no¬
lebant. quia idem matheus sicut
lucas scribit. relictis om̃ib que
gerebat. secutus ẽ. eũ. Sed & alii

Expanded text:
ntrat vero, ut et ille nobiscum, et nos cum illo coenemus, quia in cordibus electorum per amoris sui gratiam inhabitat, ut et ea semper luce suae praesentiae reficiat, quatenus ad superna desideria magis magisque proficiant, et studiis eorum coelestibus quasi gratissimis dapibus ipse pascatur. Sequitur: Et videntes Pharisaei, dicebant discipulis ejus: Quare cum pvester? Duplici errore tenebantur Pharisaei, cum magistro veritatis de susceptione peccatorum detrahebqui superbiae fastu a justitia longe discesserant; et eos criminabantur injustos, qui resipiscendo a peccatis non parum jam justitiae propinquabant. Invidia namque fraternae salutis obcaecati recolebant, quia publicanus erat Matthaeus, publicani et peccatores erant multi alii, qui cum Domino discumbebant, sed meminisse nolebant quia idem Matthaeus, sicut Lucas scribit, relictis omnibus quae gerebat, secutus est eum. Sed et alii
Abbreviated transcription (Latin):
manere. debet sicut ille anbula¬
uit.ꝙ. ipse ambulare. quod e̾.
ñ ambire cerrena. non caduca lu¬
crasectari. Fiigere honores infi¬
mos. condemptũ muncli omnẽ.
ꝓcelesti gła libent̃ amplecti:
cunctis ꝓclesse amare Iniu-¬
rias nulli inferre. at sibi illacas.
patient̾ sufferre. sed ꝙ. inferen
riã querere. quotquot ualec.
secũ ad amorẽ suꝑnorũ erigere.
Hec ꝙ. huiꝰ modi gerere: xp̃i est
uestigia seqͥ. Et surgens inqͥt:
secutus ẽ. eum. Non ẽ. mirandũ
quod publicanꝰ ad pͥmã iubentis
dñi uocẽ. terrena que curabat lu-¬
crareliquerit: opibq neglectis.
illiꝰ comitatui quẽ nichil diuiti¬
arũ habere cernebat adheserit.
Ipse enĩ dñs qͥ eũ foris uerbo uo¬
cauit. intꝰ in uisibili instinctu ut¬
se sequeret᷑ edocuit. Infundens
menti illiꝰ lum̃ gr̃ȩ sꝑitalis. qua
biles incelis dare chessauros uale¬
ret. Surgens inquit secutꝰ ẽ. eũ.
Surrexit ut seque ret᷑. dimisit

Expanded text:
manere, debet sicut ille ambulamanere, debet sicut ille ambulavit, et ipse ambulare: quod est non ambire terrena, non caduca lucra sectari, fugere honores, contemptum mundi omnem pro coelesti gloria libenter amplecti, cunctis prodesse, amare, injurias nulli inferre, at sibi illatas patienter sufferre, sed et inferentriam quaerere, quotquot valet secum ad amorem supernorum erigere. Haec est hujusmodi gerere, Christi est vestigia sequi. Et surgens, inquit, secutus est eum. Non est mirandum quod publicanus ad primam jubentis Domini vocem terrena quae curabat lucra reliquerit, opibusque neglectis, illius comitatui, quem nil divitiarum habere cernebat, adhaeserit. Ipse enim Dominus, qui eum foris verbo vocavit, intus invisibili instinctu ut sequeretur edocuit, infundens menti illius lumen gratiae spiritualis, qua biles in coelis dare thesauros valeret. Surgens, inquit, secutus est eum. Surrexit, ut sequeretur; dimisit
Abbreviated transcription (Latin):
uoluerunt: ne consortẽ oꝑis euũ¬
gelici de prisca couersatione palã
notabilem redlerent. At uͦ ubi
ad describendũ duodecim apłorũ
cathalogũ ꝑuenerunt: tacito leui
uocabulo. matheũ illũ aꝑte non¬
cupauert̃. Porro ipse matheus upe¬
ta hoc quod scriptũ ẽ. iustus pͥor.
accusator. est sui. uenit amicus eiꝰ
ꝙ inuestigauit eũ. uulgato se no
cognominat. Thomas inquit
ꝙ. matheus publicanus: qua-¬
tinus maiorẽ ꝑ hoc publicanis
& peccatorib ad ipiscende salutis
confidentiã p̃beat. Quã docen¬
di formulam: paulus qͦq secutꝰ
ait. Quia xp̃s iħs uenit in
hunc mundũ peccatores saluos
facere: quorũ prim̾ ego sũ. Sed
ideo misericordiã consecutus
sum: ut inme pͥmũ ostenderet
nũ. et quia miserando atq eli¬
gendo uidit: ait illi. Sequere
me. Sequere autẽ dixit imita-¬
re. Se quere aut̃ dixit non tam
in cessu pedũ. quã executione
morũ. Qui enĩ dicit se in xp̃o

Expanded text:
voluerunt, ne consortem operis evanvoluerunt, ne consortem operis evangelici de prisca conversatione palam notabilem redderent. At vero ubi ad describendum duodecim apostolorum catalogum pervenerunt, tacito Levi vocabulo, Matthaeum illum aperte nuncupaverunt. Porro ipse Matthaeus, juxta hoc quod scriptum est, justus prior accusator est sui, venit amicus ejus et investigavit eum, vulgato se nomcognominat. Thomas, inquit, et Matthaeus publicanus, quatenus majorem per hoc publicanis et peccatoribus adipiscendae salutis confidentiam praebeat. Quam docendi formulam Paulus quoque secutus, ait: Quia Christus Jesus venit in hunc mundum peccatores salvos facere, quorum primus ego sum. Sed ideo misericordiam consecutus sum, ut in me primo ostenderet sus publicanum, et quia miserando atque eligendo vidit, ait illi, Sequere me. Sequere autem dixit imitare. Sequere dixit non tam incessu pedum, quam executione morum. Qui enim dicit se in Christo
Abbreviated transcription (Latin):
me. Uiclit autẽ non cam cor¬
poreis obtutib quã internę
miseracionis aspectib. quib ꝙ.
petrũ negantẽ ut reatũ suũ cognos¬
cere. ac deflere posset respicere dig¬
natꝰ ẽ: qͥb popłm suũ egiptia scrui¬
cute depressũ ut eriꝑet aspexit.
dicens ad moy sem. Uidens ui¬
di afflictionẽ popłi mei qͥ est
megipto: ꝙ. gemitũ eorũ audi¬
Widit gͦ hominẽ. miseratus
est eum: qͥ humanis tamtũ
studiis deditꝰ. nec dũq angłico
nomine dignus extiterat. Uli¬
dit sedentẽ intheloneo: ꝑtinaci
uideliced animo. temporalib
curis inhiantẽ. Matheum in¬
quit nomine. Matheus hebra¬
ice : latine clicitur donatus.
Quod ꝓfecto nom̃ illi apte con¬
gruit : qui tantũ gr̃ȩ suꝑnę
munus accepit. Nec p̃dereun¬
dũ. quod idem matheus erat
binomius. Nam &e leui uo¬
cabat᷑. Quod etiã nom̃ eidem
grẽ quadonatꝰ ẽ. testimoniũ
autẽ illũ nomine marchusꝙ. lu¬
cas in hac lectione magis appellare

Expanded text:
orporei intuitus, quam internae miserationis aspectibus, quibus et Petrum negantem ut reatum suum cognoscere ac deflere posset, respicere dignatus est: quibus populum suum Aegyptia servitute depressum, ut eriperet aspexit, dicens ad Moysen: Videns vidi afflictionem populi mei, qui est in Aegypto, et gemitum ejus audiVidit ergo hominem et miseratus est eum qui, humanis tantum studiis deditus, necdum angelico nomine dignus exstiterat. Vidit sedentem in telonio, pertinaci, videlicet, animo temporalibus lucris inhiantem, Matthaeum, inquit, nomine. Matthaeus Hebraice, Latine dicitur donatus: quod profecto nomen illi apte congruit qui tantum gratiae supernae munus accepit. Nec praetereundum est quod idem Matthaeus erat binomius, nam et Levi vocabatur, quod etiam nomen eidem gratiae, qua donatus est, testimonium autem illum nomine Marcus et Lucas in hac electione magis appellare
Abbreviated transcription (Latin):
ad hostiũ dñs et pulsat: cũ memo¬
riam suȩ uoluntatis. uel ꝑos do¬
centis hominis. uel ꝑ suam intus
inspirationẽ nr̃o cordi infundit.
Audica aut̃ uoce eiꝰ ianuã ut reci¬
piat᷑ aꝑimꝰ. quando illiꝰ siue secre¬
tis siue aꝑtis ad monitionib libent̃¬

Expanded text:
ad ostium Dominus et pulsat, cum memoad ostium Dominus et pulsat, cum memoriam suae voluntatis vel per os docentis hominis, vel per suam intus inspirationem nostro cordi infundit. Audita autem voce ejus, januam ut recipiatur aperimus, quando illius sive secretis sive apertis admonitionib
Abbreviated transcription (Latin):
caniꝙ. peccatores discumbebant
cũ iħu:ꝙ. cliscipulis eiꝰ. Erant
enĩ multi. qͥ eũ sequebant᷑. Notan¬
dũ aut̃. qd̾ lucas hec referens dicit.
qͥa dñs indomo eiꝰcdẽ mathei cũ
publicanis disctibuerit: q qͥa ipse
conuiuiũ illi magnũ parauerit.
Qui qͥdẽ matheus quantũ ad ge¬
nerale iuditiũ respicit. congruã
beneficiis celestib uicẽ rependit.
ut a qͦ ꝑhennia bonasperabat.
illi sua temporalia cõmodaret.
eũq corporalib epulis reficeret:
quo ipse dorante. gustũ sꝑitalis
acceꝑat suauitatis. Porro si alti¬
ore intellectu. que gesta sunt in¬
dagare cupimꝰ. non tantũ in
domo sua cerrestri. coniuuiũ dño
corporale exibuit. s multo gratiꝰ
illi conuriuũ in domo pectoris
sui ꝑ fidem ac dilectionẽ parauit :
ipso attestante qui ait. Ecte ego
sto ad hostiũ ꝙ pulso. Si quis au¬
dierit uocẽ meã.q. apperuerit ia¬
nuam: intrabo ad illũ.ꝙ. cenabo
cũ illo.ꝙ. ipse mecũ. Stat qͥppe

Expanded text:
bebant cum Jesu et discipulis ejus . Erant enim multi qui et sequebantur eum. Notandum autem quod Lucas haec referens dicit quia Dominus in domo ejusdem Matthaei cum publicanis discubuerit, et quia ipse convivium illi magnum paraverit. Qui quidem Matthaeus, quantum ad generale judicium respicit, congruam beneficiis coelestibus vicem rependit, ut a quo perennia bona sperabat, illi sua temporalia commodaret, eumque corporalibus epulis reficeret, quo ipse donante gustum spiritualis acceperat suavitatis. Porro si altiore intellectu, quae gesta sunt indagare cupimus, non tantum in domo sua terrestri convivium Domino corporale exhibuit, sed multo gratius illi convivium in domo pectoris sui per fidem ac dilectionem paravit, ipso attestante qui ait: Ecce ego sto ad ostium, et pulso . Si quis audierit vocem meam, et aperuerit januam, intrabo ad illum, et coenabo cum illo, et ipse mecum. Stat quippe
Abbreviated transcription (Latin):
Nec solũ p̃dicandi. uerum etiã
scribendi euũgłiũ illi ministe¬
riũ cõmisit: ut qͥ derrestrium
rum dispensator. inciꝑet. Qd̃
ob id utiq ꝑuidentia suꝑna
fieri disposuit. ut nullũ enor.¬
mitas peccatorũ suorũ. nullũ
numerositas scelerũ. a sꝑanda
uenia reuocaret. cũ hune tan¬
tis mundi nexibus absolutũ.
tam cȩlestem factũ conspiceret:
ut cõmunicato cũ angłicis
sꝑitib uocabulo enũglista noĩaret᷑
& eẽt. Uidit inquit iħs homi

Expanded text:
nec solum praedicandi, verum etiam scribendi Evangelium illi ministerium commisit, ut qui curam terrestrium rum dispensator esse inciperet. Quod ob id utique providentia superna fieri disposuit, ut nullum enormitas peccatorum suorum, nullum numerositas scelerum, a speranda venia revocaret, cum hunc tantis mundi nexibus absolutum, tam coelestem factum conspiceret, ut, communicato cum angelicis spiritibus vocabulo, evangelista nominaretur et esset. Vidit, i
Abbreviated transcription (Latin):
ut florem feni conterat. id est¬
ut castiget corpus suũ et serui¬
cuti subitiat. uoluptates carnis
edomet. luxuriȩ fluxa restrin-¬
gat. quisquis panis uiui cupit
suauitate refici. quisqͥs suꝑne
grẽ dapih renouari amat. ne

Expanded text:
ut florem feni conterat, id est, castiget corpus suum, et servituti subjiciat, voluptates carnis edomet, luxuriae fluxa restringat quisquis panis vivi cupit suavitate refici; quisquis supernae gratiae dapibus renovari amat, ne
Abbreviated transcription (Latin):
menta dum pellerentur ex
hac uita. rachel gemebunda
idest eccła quȩ gemit. luctu.
lacrimisq ꝓsecuta est. sed
iam hunc expulsos suꝑna
ierłm que est mater omniũ
nr̃m. mox in aliam uitam
obuiis leciciȩ ministris ex¬
cepit. atq ingaudiũ dñi
sui perpecuo coronandus
chronum in conspectu ag¬
ni amicti stosis alhis: et pal¬
me in manibus eorum.
Scant enĩ mͦ ante chronũ
dei coronati. qui quondã
ance chronos iudicũ cerre¬
norum. iacebant penis ad¬
stricꝰti. Stant in cons pectu

Expanded text:
tormenta pellerentur ex tormenta pellerentur ex hac vita, Rachel gemebunda, id est, Ecclesia gemit, luctu lacrymisque prosecuta: sed jam hinc expulsos superna Jerusalem, quae est mater omnium nostrum, mox in aliam vitam obviis laetitiae ministris excepit, atque in gaudium Domini sui perpetuo coronandos thronum in conspectu Agni amicti stolis albis, et palmae in manibus eorum. Stant enim modo ante thronum Dei coronati, qui quondam ante thronum judicum terrenorum jacebant poenis astricti. Stant in conspectu
Abbreviated transcription (Latin):
in qua regnabat arche laus.
ꝑfidos antixp̃i sequaces osten¬
dit. Porro narareth galilee.
quo dñs cransfertur. partẽ
gentis eiusdem que tunc dem¬
poris fidem xp̃i est susceptũ¬
ra designat. Unde bene ga
lilea ꝑpetrata trans mi gratio.
naz arech flos aut uirgul¬
tum eiꝰ inter precatur. quia
ni mirũ sancta eccła quo ar¬
dentiore desiderio. ab his quȩ
in terra uidet ad celestia ꝓ¬
merenda. trans migrat: eo
maiore spiricalium habun¬
dat flore. ac germine uirtu
cum. Unde opordet fratres
rum hodierna festiuitate ue.¬
neramͣ. de ȩterna quȩ in cȩ-¬
lis ẽ martẏrum festiuitate
sedule cogitemꝰ. eorumq uesti¬
gia in quantum possumus
seguendo. et ipsi eiusdem festi¬
uitatis suꝑnȩ participes existe¬
re curemus cestante apło.
quia si sotii passionum fueri¬
mͦ. simul et conso lationis
erimus. Nec tam de morte
eorum lugeam. quã de iusta
palme ꝑceptione le temur.
Siquidem singłos eorũ ꝑ tor

Expanded text:
in qua regnabat Archelaus, in qua regnabat Archelaus, perfidos Antichristi sequaces ostendit. Porro Nazareth Galilaeae, quo Dominus transfertur, partem gentis ejusdem quae tunc temporis fidem Christi est susceptura, deslilaea perpetrata transmigratio, Nazareth flos, aut virgultum ejus, interpretatur. Quia nimirum sancta Ecclesia quo ardentiore desiderio ab his quae in terris videt ad coelestia promerenda transmigrat, eo majore spiritalium abundat flore ac germine virtutum. Unde oportet, fratres rum hodierna festivitate veneramur, de aeterna, quae in coelis est, martyrum festivisedule cogitemus, eorumque vestigia, in quantum possumus, sequendo, et ipsi ejusdem festivitatis superbae participes existere curemus, testante Apostolo, quia si socii passionum fuerimus, simul et consolationis erimus : nec tam de morte eorum lugeamus, quam de justa palmae perceptione laetemur. Siquidem singulos eorum cum per
Abbreviated transcription (Latin):
saluus fiat. Obitus quippe
herodis. cerminum inten¬
tionis maliciose. qua nunc
insinuat: occisio paruuloꝵ
mordem humilium spũ.¬
quos fugado a se xp̃o uidei
peremere designat. Quod
autẽ defuncto herode redit
et helia p̃dicantibus. iudes
sopita modernȩ inuidie
flamma. fidemͥ ueritatis
accipient. Et bener eum ui¬
deam deserit. fugere. et
hoc in nocte dicitur : cum
uͦ reuertitur in illam. non
mentio. quia nimirũ quos
res reliquit. ipsos ob lucem
fidei. tandem se querentes
reuisit. Quod dampnato
licet hero de. ioseph timore
archelat filii eiꝰ in iudea ubi
metropolim habebat. ire for¬
midans. monente ange lo.
in natareth ciuitate galilȩȩ
secedit. ultia p̃sentis eccłae
tem pora designat: quando
ꝓ ea que nunc est uniuerla¬
li gentis illiꝰ cecitate. qua
xp̃ianos in quantum ualet.
ꝑ sequi non desistit. acrior
in ꝯuibusdam antixp̃i ꝑ se¬
cucio consurget. et quidem
cota intentione contͣ fidem
dimicantib. Pars gͥ iudee

Expanded text:
salvus fiat. Obitus quippe salvus fiat. Obitus quippe Herodis terminum intentionis malitiosae, qua nunc insinuat. Occisio parvulorum, mortem humilium spiquos fugato a se Christo Judaei peremere, designat. Quod autem defuncto Herode redit et Elia praedicantibus Judaei, sopita modernae invidiae flamma, fidem veritatis accipient. Et bene cum Judaeam deserit, fugere, et hoc in nocte dicitur; cum vero revertitur in illam  Al.mentio: quia nimirum quos res reliquit, ipsos ob lucem fidei tandem se quaerentes revisit. Quod damnato licet Herode Joseph timore Archelai filii ejus in Judaeam, ubi metropolim habebat, ire formidans, monente angelo in Nazareth Galilaeae secedit, ultima praesentis Ecclesiae tempora designat, quando pro ea quae nunc est universali gentis illius caecitate, qua Christianos in quantum valet persequi non desistit, acrior in quibusdam Antichristi persecutio consurget. Et quidem tota intentione contra fidem dimicantibus. Pars igitur Judaeae