comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pocrita corripi dedignatur. Inflore suo
manũ carpentis incidit: qͥa in laude hy-¬
pocrita positus. si hunc qͥsquã corripere
audeat. asperitate sua ꝓtinus uitã cor-¬
ripientis secat. Sc̃s nãq non esse appecit.
sed uocari: & cũ fortasse corripitur. qͣsi ino¬
pinionis gła detruncatur. Dep̃̾hensum
se inprauitate irascitur. loqui sibi redar:
tactus dol&. Qualis imperitis.^ innotuit.
talis uult ab om̃ib ȩstimari: Et paratior¬
est mori quã corripi Redargutione deterior
redditur : quia qͦsi de reꝓbatione incussi¬
onis ȩstimat iaculũ. puritatis uerbum:¬
unde ex asperatus protinꝰ in contumelias
surgit. & quȩ mala exagger&. contͣ uitã
correptoris inquirit. Demonstrare longe
ĩ cõparabiliter reũ rep̃hensorẽ suũ deside¬
rat. ut in nocentẽ se non suis actibus
sed alienis criminib ostendat: ita ut se-¬
pe homo redargutionis aliquid se dixis¬
se peniteat: & quasi a carpentis manu sic

Expanded text:
pocrita corripi dedignatur. In flore suo pocrita corripi dedignatur. In flore suo manum carpentis incidit, quia in laude hypocrita positus, ne hunc quisquam corripere audeat, asperitate sua protinus vitam corripientis secat. Sanctus namque non esse appetit, sed vocari; et cum fortasse corripitur, quasi in opinionis gloria detruncatur. Deprehensum se in pravitate irascitur, loqui sibi redargutactus dolet. Qualis imperitis innotuit, talis vult ab omnibus aestimari; et, paratior mori quam corripi, redargutione deterior redditur, quia quasi dirae percussionis aestimat jaculum puritatis verbumUnde exasperatus protinus in contumelias surgit, et quae mala exaggeret contra vitam correptoris inquirit. Demonstrare longe incomparabiliter reum reprehensorem suum desiderat, ut innocentem se non suis actibus, sed alienis criminibus ostendat; ita ut saepe homo redargutionis aliquid se dixisse poeniteat, et quasi a carpentis manu, sic
Abbreviated transcription (Latin):
mentũ dãpnationis. Quia inrigati fruc¬
tũ non ferunt. sed sub uiriditatis colore.
uacui in altum crescunt. Qͦs bene ꝑ euan¬
geliũ ueritas expͥmit dicens. Multi diceÑ
mͦ in illa die: dñẽ dñe. nonne ĩnomine
tuo ꝓpħauimꝰ. & in nomine tuo dȩmo¬
nia eiecimus: & in nomine tuo uir tutes¬
multas fecimus Et tunc confitebor illis
qͥa nũqũa noui uos: dicedite a me. qui
oꝑamini iniquitatẽ. Scirpꝰ igit᷑ uł carrec¬
tũ sine aqua non uiuit: qͥa nimirũ hẏpo¬
crite non nisi ex suꝑno munere uiridita¬
tẽ bonȩ oꝑationis accipiunt. Sed qͥa hanc
inusum ꝓpͥe laudis arripiunt: in aqua
qͥdẽ uirides. sed tamen in anes crescunt.
Bene autẽ subditur. Cũ adhuc sit ĩ flore
nec carpatur manu: ante om̃s herbas ares¬
cit. Scirpus inflore est: hypochrita in
laude. Acutis uͦ angulis surgens carectũ.
manu non carpitur. qͥa exasperatis pro
arrogantia sensib de prauitate sua hy¬

Expanded text:
mentum damnationis, quia irrigati frucmentum damnationis, quia irrigati fructum non ferunt, sed sub viriditatis colore vacui in altum crescunt. Quos bene per Evangelium Veritas exprimit, dicens: Multi dicent mihi in illa die: Domine, Domine, nonne in nomine tuo prophetavimus, et in nomine tuo daemonia ejecimus, ebor illis, quia nunquam novi vos, discedite a me qui operamini iniquitatem . Scirpus igitur vel carectum sine aqua non vivit, quia nimirum hypocritae non nisi ex superno munere viriditatem bonae operationis accipiunt; sed quia hanc in usum propriae laudis arripiunt, in aqua quidem virides, sed tamen inanes crescunt.Bene autem subditur: Cum adhuc sit in flore, nec carpatur manu, ante omnes herbas arescit. Scirpus in flore est hypocrita in laude. Acutis vero angulis surgens carectum manu non carpitur, quia, exasperatis per arrogantiam sensibus, de pravitate sua hy
Abbreviated transcription (Latin):
Et̾ spes hyoochritat ꝑtrisit. Scirpi
gͦ uel carecti nomine hẏpocritȩ uitam
signat: quȩ speciem qͥdẽ uiriditatis hab&.¬
sed adhumanos usus fructũ utilitatis.ñ.
rectũ ꝓficit: qͥa hypochritarũ uita ad
bona oꝑa infusionem qͥdem suꝑni mune-¬
ris ꝑcipit: sed incunctis quȩ agit exterio¬
res laudes appetens. a fruc tu ꝑcepte
infusionis mnanescit. Sepe nãq mira sig¬
noꝵ oꝑa faciunt. ab obsessis corporibus
sp̃s pellunt. & ꝑ ꝓphetiȩ donũ uentura quęq
sciendo p̾ueniunt: sed tam̃ a largitore tot
munerũ cogitationis intentione diuisi
fauores querunt. Cũq ꝑaccepta bona in
suas laude eleuant: ipsis munerib contra
largitorẽ pugnant. Inde qͥppe contra
dantẽ suꝑbiunt: unde ei amplius humi¬
les esse debuerunt. Sed eo eos post mo¬
dũ districtior sententia ꝑcutit: quo nc̃
suꝑna bonitas & ingratos largius ĩ fun-¬
dit. Fitq eis amplitudo muneris. incre¬

Expanded text:
et spes hypocritae peribit. - Scirpi et spes hypocritae peribit. - Scirpi ergo vel carecti nomine, hypocritae vitam signat, quae speciem quidem veritatis habsed ad humanos usus fructum utilitatis non rectum proficit, quia hypocritarum vita ad bona opera infusionem quidem superni muneris percipit, sed, in cunctis quae agit exteriores laudes appetens, a fructu perceptae infusionis inanescit. Saepe namque mira signorum opera faciunt, ab obsessis corporibus spiritus pellunt, et per prophetiae donum ventura quaeque sciendo praeveniunt, sed tamen a largitore tot munerum cogitationis intentione divisi favores quaerunt; cumque per accepta bona in sua laude se elevant, ipsis muneribus contra largitorem pugnant. Inde quippe contra dantem superbiunt, unde ei amplius humiles esse debuerunt. Sed eo eos postmodum districtior sententia percutit, quo nunc superna bonitas et ingratos largius infundit. Fitque eis amplitudo muneris 274 incre
Abbreviated transcription (Latin):
sic ꝑ ora aduersarioꝵ sonat. ut eoꝵ lingũa
mouens uitam feriat: quatinus culmen
rectitudinis loquentes & ignorantes. ipsi
sibi & uerbis iudices. & factis accusatoreᷤᷤ
fiant. Unde baldad mira quide̾ contra
hẏpocritas subdit. sed muerone uerbi se
impetit: Quia simulator iusticiȩ nisi ex
aliquantulo ipse ess&. docere iustũ nequa¬
qũã tanta temeritate presumer&. Et qͥdẽ
fortia sunt ualde quȩ dicit: sed hȩc stultiᷤ
non autẽ sapienti: prauis non recto. dice-¬
re debuit. Quia & uecordẽ se asserit: qui
hostis sicientib flumine aquã fundit. Sed
interĩ post ponentes cui dicitur. pensemꝰ
subtiliter quid dicatur: ut nos ꝓlata ĩstru¬
ant. quã uis meritũ sui auctoris impug-
Cui baldat scirpum uel carectũ cõpar&:
ipse ꝓtinus aperit cum subiungit. Cym
ADHUC SIT INFLORE NEC CARBATUR MA¬
Ny. ante oonss heRgas aRescit. Sic
UIE OMNIUM QUI OBLIUISCUNTUR DM̃.

Expanded text:
sic per ora adversariorum sonat, ut eorum linguam sic per ora adversariorum sonat, ut eorum linguam movens vitam feriat, quatenus culmen rectitudinis loquentes et ignorantes, ipsi et verbis judices, et factis accusatores fiant. Unde Baldad mira quidem contra hypocritas subdit, sed mucrone verbi se impetit, quia simulator justitiae, nisi ex aliquantulo ipse esset, docere justum nequaquam tanta temeritate praesumeret. Et quidem fortia sunt valde quae dicit; sed haec stultis, non autem sapienti, pravis, non recto, dicere debuit, quia et vecordem se asserit qui, hortis sitientibus, in flumen aquam fundit. Sed interim postponentes cui dicitur, pensemus subtiliter quid dicatur, ut nos prolata instruant, quamvis meritum sui auctoris impugneCui Baltath scirpum vel carectum comparet, ipse protinus aperit, cum subjungit: Cum adhuc sit in flore, nec carpatur manu, ante omnes herbas arescit, sic viae omnium qui obliviscuntur Deum,
Abbreviated transcription (Latin):
Sepe uͦ heretici eosdẽ nobiscũ patres qͦs
ueneramur laudant sed intellectu de pra¬
uato. ipsis nos eoꝵ laudib impugnant.
Unde adhuc subditur. IySI DoCEBUNT TE¬
PROFERENT ELOOUIA. Notandũ quod
oris tui: Nunc uͦ reductus ad memoriã¬
 patrib dicit. de corde suo ꝓferent eloquia.
Ac si uitã scȩ̃ ȩccłȩ heretici detestantes
dicant: multiplicitate̾ sp̃s inore habes
in corde non habes. Sed illi contra te
audiendi sunt. qͥ uerba excorde ꝓferen¬
tes. recta uiuendo docuerunt. Sepe au¬
tẽ praui dũ suȩ uiciũ tortitudinis
ignorant: audenter alioꝵ rectitudinẽ
lacerant. Cũq contra bonos sibi aucto¬
ritatem increpationis arripiunt: aut
ea bona ꝓferunt quȩ non uidendo sed
audiendo didicerunt. aut ea aliis mala
mentientes ingerunt. quȩ ipsi cõmit tunł.
Sed cũ ea bona ꝓferunt quȩ seruare con¬
tẽpnunt: sciendum est qͥa plerũq ueritaᷤᷤ

Expanded text:
Saepe vero haeretici eosdem 273 nobiscum patres, quos Saepe vero haeretici eosdem 273 nobiscum patres, quos veneramur laudant, sed intellectu depravato, ipsis nos eorum laudibus impugnant. Unde et adhuc subditur: CAPUT proferunt eloquia. - Notandum quod oris tui. Nunc vero reductis ad memoriam patribus dicit: De corde suo proferunt eloquia. Ac si vitam sanctae Ecclesiae haeretici detestantdicant: Multiplicitatem spiritus in ore habes, in corde non habes. Sed illi contra te audiendi sunt, qui verba ex corde proferentes, recta vivendo docuerunt. Saepe autem pravi, dum suae vitium fortitudinis ignorant, audenter aliorum rectitudinem lacerant; cumque contra bonos sibi auctoritatem increpationis arripiunt, aut ea bona proferunt, quae non videndo, sed audiendo didicerunt; aut ea aliis mala mentientes ingerunt, quae ipsi committunt. Sed cum ea bona proferunt quae servare contemnunt, sciendum est quia plerumque veritas
Abbreviated transcription (Latin):
priora tua fuerint parua: & nouissima
tua multiplicentur nimis. Sed quia eoꝵ
uerbis non facilẽ creditur. qm̃ sepe uita
conteptibilis demonstratur: antiquoꝵ patrũ
sententias ꝓferunt. earũq rectitudine̾
inargum̃to sui erroris inflectunt. Unde
TIONEM PRISTINAM. ET DILIGENTER
INUESTIGA Patrym mtmoriam. benera.
cunctis pat&. Non nũqũa uͦ more bo¬
noꝵ quȩdã moraliter docent. & qualiter
ex p̃teritis presentia colligantur insinuad:
atq ex his quȩ iã nr̃is oculis ꝑtranseundo
subtracta sunt. quã nulla sint quȩ uiden¬
tur demonstrant. Unde adhuc subditur.
HESTERNI QUIEEE SUMUS. ET IONORA¬
SyNT SUꝑER tERram. Generatio itaq
pristina int̾roganda pro ponitur. ut
transire tempus uitȩ p̾sentis sicut um¬
bra monstretur: Quia uidelic& si ea quȩ
erant &iam transacta sunt ad memoriã
reducimus : patenter agnoscimus. quã ce-¬
leriter hoc quoq fugiat qͦd tenemus.

Expanded text:
si priora tua fuerunt parva, et novissima si priora tua fuerunt parva, et novissima tua multiplicentur nimis. Sed quia eorum verbis non facile creditur, quoniam saepe vita contemptibilis demonstratur, antiquorum patrum sententias proferunt, earumque rectitudinem in argumentum sui erroris inflectunt. Unde tionem pristinam, et diligenter investiga patrum memoriam. 63. Anticunctis patet. Nonnunquam vero, more bonorum, quaedam moraliter docent, et qualiter ex praeteritis praesentia colligantur insinuant, atque ex his quae jam a nostris oculis pertranseundo subtracta sunt quam nulla sint quae videntur demonstrant. Unde et adhuc subditur: Hesterni quippe sumus, et ignorasunt super terram. - Generatio itaque pristina interroganda proptransire tempus vitae praesentis sicut umbra monstretur; quia videlicet si ea quae erant, et jam transacta sunt, ad memoriam reducimus, patenter agnoscimus quam celeriter hoc quoque fugiat quod tenemus.
Abbreviated transcription (Latin):
iusticiȩ tuȩ. Id est presentis uitȩ contrari¬
etates amou&: & tranquillitatis ꝓtinus se¬
curitatem p̃b&. Quia enim ꝑuersi quiq
tẽporale gaudium. singulare aestimant:
diuinȩ remunerationis bona. quȩ ipsi
anxie ambiunt. hȩc aliis pro magno pol¬
licentur. Unde plerũq fit. ut aut amissa
recuperare spondeant: aut ad maiora ad¬
huc p̾sentis uitȩ p̃mia. auditoꝵ suorum
animos extendant. Qd patent̃ baldad
exprimit. qͥ ꝓtinus adiungit. In tantũ¬
Nimis. Si uͦ habitaculũ iusticiȩ consi.¬
lium mentis uocat: afflictis catholicis
erroꝵ magistri pacatũ habitaculũ uis-¬
ticiȩ ꝓmittunt: qͥa si eos ad sua ꝑtrahunt.
ꝓfecto a contentione conticescunt. Namq
hi qͥ trahi adꝑuersa potuerunt. tanto ĩa
tranquillius temporali pace quieti sunt.
qͣnto longius ab ȩterna separantur. Opẽ
quoq intellegentiȩ : se sequentib crescere
spondent: unde & subditur. Intantũ ut

Expanded text:
justitiae tuae. Id est, praesentis vitae contrarijustitiae tuae. Id est, praesentis vitae contrarietates amovet, et tranquillitatis protinus securitatem praebet. Quia enim perversi quique temporale gaudium singulare aestimant divinae remunerationis bonum, quae ipsi anxie ambiunt, haec aliis pro magno pollicentur. Unde plerumque fit, ut aut ami sa recuperari spondeant, aut ad majora adhuc praesentis vitae praemia auditorum suorum animos extendant. Quod patenter Baldad exprimit, cum protinus adjungit: CAPU--Si vero habitaculum justitiae, consilium mentis vocat, afflictis catholicis errorum magistri pacatum habitaculum justitiae promittunt, quia si eos ad sua pertrahunt, profecto a contentione conticescunt. Namque hi qui trahi ad perversa potuerunt, tanto jam tranquillius temporali pace quieti sunt, quanto longius ab aeterna separantur. Opes quoque intelligentiae se sequentibus crescere spondent. Unde et subditur: In tantum, ut
Abbreviated transcription (Latin):
tis catholicis: errorum p̾dicatores dicant. Ui¬
ex eoꝵ qui inter uos defuncti sunt dampna:¬
tione cognoscite: quia conditori om̃iũ nisi
ꝑfidia ur̃a displicer&. nequaquã auobis tã
numerosos populos interitu obiuante sub-¬
traher&. Ait enĩ. Etiam si filii tui pecca¬
uerunt ei : & dimisit eos inmanu iniquita¬
tis suȩ. Quasi aꝑte dicens. ĩniquitatis suȩ
manũ dimissi sunt : qͥ uitã nr̃ȩ rectitudi¬
nis imitari noluerunt. Tu tamen si dilu-
lucem ueritatis ȩstimant: scam̃ ȩccłam qͦsi
inerroris nocte positã. ad diluculũ ue-¬
ritatis uocant: quatenus & ꝑ cognitionẽ
dĩ quasi ꝑdiluculum surgat. & ꝑ precẽ
penitentiȩ preterita diluat. Si mundus
& rectus incesseris. Mundus uidelic& in
cogitatione : rectus inoꝑe. Statĩ eiuigilabit
ad te. Ac si aꝑte dicat. Quia is qͥ nunc
tribulationibus tiuis uirtutem suę ꝓtectio¬
nis non exerit: qͣsi ad adiutoriũ errantis
dormit. Et pacatum redd& habitaculũ

Expanded text:
tis catholicis errorum praedicatores dicant: Viex eorum qui inter vos defuncti sunt damnatione cognoscite, quia conditori omnium nisi perfidia vestra displiceret, nequaquam a vobis tam numerosos populos interitu saeviente subtraheret. Ait enim: Etiam si filii tui peccaverunt ei, et dimisit eos in manu iniquitatis suae. Quasi aperte dicens: In iniquitatis suae manu dimissi sunt, qui vitam nostrae rectitudinis imitari noluerint. Tu tamen si diluculucem veritatis aestimant, sanctam Ecclesiam quasi in erroris nocte positam, ad diluculum veritatis vocant, quatenus et per cognitionem Dei, quasi per diluculum surgat, et per precem poenitentiae praeterita diluat. Si mundus et rectus incesseris. Mundus videlicet in cogitatione, rectus in opere. Statim evigilabit ad te. Ac si aperte dicat: Quia is qui nunc tribulationibus tuis virtutem suae protectionis non exerit, quasi ab adjutorio errantis dormit. Et pacatum reddet habitaculum
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ sensu hȩc dixerit. ipse ꝓtinus indicat qͥ
sibi hȩc uerba conueniunt. desperaui &
parce. Nã qͥ desperat: nequaquã sibi parci¬
iã postulat. Et qͥ adhuc sibi parci desiderat.
ꝓfecto minime desperat. Aliunde gͦ est qđ
desperat. aliunde uͦ qđ parci sibi sc̃s uir
postulat. Quia nimirũ dũ bona uitȩ tran.¬
seuntis ꝑdesperationẽ deserit. ad optinenda
quȩ ꝑmanent inspe robustior exsurgit.
Desperando itaq melius ad spẽ ueniȩ du¬
cit᷑: qui eo certius uentura appetit. quo pre¬
sentia uerius & ex desperatione derelinquit.
Et notandũ quod uim̃ nobis sui cordis
insinuans. unã quidẽ de se sentenciã ꝓtu¬
lit: sed hanc tercio insinuando replicauit.
Quod enĩ superius dixerat. elegit suspendi¬
um anima mea. hoc replicans addidit. despe¬
raui. Atq ȩterna concupiscendo & tẽporalia
post ponendo. hoc postremo intulit. par¬
ce mͥ dñe. Et qđ superius dixit mortẽ

Expanded text:
enim sensu haec dixerit, ipse protinus indicat, qui enim sensu haec dixerit, ipse protinus indicat, qui sibi haec verba conveniunt, desperavi et parce. Nam qui desperat nequaquam jam sibi parci postulat, et qui adhuc sibi parci desiderat profecto minime desperat. Aliunde ergo est quod desperat, aliunde vero quod parci sibi sanctus vir postulat, quia nimirum dum bona vitae transeuntis per desperationem deserit, ad obtinenda quae permanent in spe robustior exsurgit. Desperando itaque melius ad spem veniae ducitur, qui eo certius ventura appetit, quo praesentia verius ex desperatione derelinquit. Et notandum quod, vim nobis sui cordis insinuans, unam quidem de se sententiam protulit, sed hanc tertio insinuando replicavit. Quod enim superius dixerat: Elegit suspendium anima mea, hoc replicans addidit, Desperavi; atque aeterna concupiscendo, et temporalia postponendo, hoc postremo intulit, Parce mihi; et quod superius dixit, Mortem
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Siquis uult post me uenire. abne-¬
goe semetipsũ. Et rursũ. Hisi quis re¬
nuntiauerit om̃ib quȩ possid&: non po¬
test m̃s esse discipulus. Horũ igit᷑ nume¬
ro sc̃s uir diuisa a terrenis desideriis m̃te
se inserit: qui ait. Desperaui: nequaquam:
ultra iã uiuã. Iusti qͥppe desperare est.
p̃sentis uitȩ bona ȩt̾nitatis electione dese¬
rere. mansura quęrere: & in rebus tempo¬
ralibus fiduciã non habere. Qui haec
agens nequaquã se ultra uiuere asserit.
quia uidelic& uiuificatus morte. cotidie
a uita se passionis occidit. Ab sit enim ne
uir sc̃s de diuinȩ misdiȩ largitate despere.
ne gressũ cordis aꝓfectu intimi itineris
subtrahat. ne amorẽ conditoris deserens.
qͥsi a duce destitutꝰ ĩ uia remaneat: & confossus
gladio latrocinantis desperationis ruat.
Sed ne eius dicta ad nr̃i intellectus arbi¬
trium uideamur uiolenter inflectere : de¬
bemus ex posteriorib p̃missa pensare. Quo

Expanded text:
dicens: Si quis vult post me venire abnedicens: Si quis vult post me venire abneget semetipsum . Et rursum: Nisi quis renuntiaverit omnibus quae possidet, non potest meus esse discipulus . Horum igitur numero sanctus vir, divisa a terrenis desideriis mente, se inserit, qui ait: Desperavi, nequaquam ultra jam vivam. Justi quippe desperare est praesentis vitae bona aeternitatis electione deserere, mansura quaerere, et in rebus temporalibus fiduciam non habere. Qui haec agens nequaquam se ultra vivere asserit, quia videlicet vivificatrice morte quotidie a vita se passionis occidit. Absit enim ne vir sanctus de divinae misericordiae largitate desperet, ne gressum cordis a profectu intimi itineris subtrahat, ne, amorem conditoris deserens, quasi a duce destitutus in via remaneat, et confossus gladio latrocinantis desperationis ruat. Sed ne ejus dicta ad nostri intellectus arbitrium videamur violenter inflectere, debemus ex posterioribus praemissa pensare. Quo
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ ad comprehendendũ culmen ꝑfectionis
accincti. dum altiora interius appetunt.
exterius cuncta derelinqunt. Qui rebus
se habitis nudant. gła honoris expoliant.
Qui internorũ desiderio ꝑ assiduitatẽ
se amici meroris adficiunt: habere de ex¬
teriorib consolationẽ nolunt. Qui int̾nis
gaudiis dum mente ad ꝓpiant. uitã in se
funditus corporeȩ delectationis necant.
Talibꝰ nãq ꝑ paulũ dicit᷑. Mortui enim
estis: & uita ur̃a abscondita est cũ xp̃o ĩ
do. Horũ uocẽ psalmista expresserat. cum
dicebat. Concupiuit & defecit anima mea.
in atria dñi. Concupiscunt enĩ. sed non
deficiunt. qͥ iã qͥdẽ cȩlestia appetunt. sed
adhuc tamen aterrenoꝵ delectationibus
minime lassantur. Concupiscit uͦ & indi
atria deficit. qͥ cũ ȩt̾na desiderat. in amore
temporaliũ non ꝑdurat. Hinc psalmista
iterũ dicit. Defecit insalutari tuo anima
mea. Hinc ꝑsemetipsã ueritas admonet

Expanded text:
qui, ad comprehendendum culmen perfectionis qui, ad comprehendendum culmen perfectionis accincti, dum altiora interius appetunt, exterius cuncta derelinquunt; qui rebus se habitis nudant, 264 gloria honoris exspoliant; qui internorum desiderio per assiduitatem se amici moeroris afficiunt, habere de exterioribus consolationem nolunt; qui internis gaudiis dum mente appropiant, vitam in se funditus corporeae delectationis necant. Talibus namque per Paulum dicitur: Mortui enim estis, et vita vestra abscondita est cum Christo in Deo . Horum vocem Psalmista expresserat, cum dicebat: Concupiscit et deficit anima mea in atria Domini . Concupiscunt enim, sed non deficiunt, qui jam quidem coelestia appetunt, sed adhuc tamen a terrenorum delectationibus minime lassantur. Concupiscit vero et in Dei atria deficit, qui, cum aeterna desiderat, in amore temporalium non perdurat. Hinc Psalmista iterum dicit: Defecit in salutari tuo anima mea . Hinc per semetipsam Veritas admonet,
Abbreviated transcription (Latin):
sum ꝓpter xp̃m detrimenta. Quȩ ad huc
ossa insem&e ipso insinuat uehementius
extincta: cum subiungit. Propter quẽ
om̃ia detrimentũ feci.: & arbitror ut
inis pendeat ostendit: qui ilico subiun-¬
git dicens. Ut xp̃m lucri faciami & in¬
ueniar in illo non habens meam iusticiã¬
quȩ ex lege est. sed eam quȩ ex fide est
iħu xp̃i. Sed quia conlatis eius testimonisᷤ
paulũ ad alta suspensũ. mundo mortuum
testati sumus: nunc beatũ iob si plenus eodẽ
spũ exterioris uitȩ concupiscentiã fugiat.
ostendamꝰ. Sequit᷑. DeSeTRAUI NE QUa¬
iustoꝵ qͥ sic cȩlestia appetunt: ut tamen
a terrenoꝵ spe minime frangantur. Lar¬
gita diuinitus patrimonia. ad necessita¬
tis subsidiũ possident. honores sibi tempo¬
raliter impensos tenent. aliena non am¬
biunt. suis licite utuntur. Qui tamen
ab eisdem rebus quas habent alieni sunt.
qͥa adhȩc ipsa quȩ possident ex desiderio
non tenentur. Et sunt non nulli iustoꝵ

Expanded text:
sum propter Christum detrimenta . Quae adhuc sum propter Christum detrimenta . Quae adhuc ossa in semetipso insinuat vehementius exstincta, cum subdit: Propter quem omnia detrimentum feci, et arbitrm exanimis pendeat, ostendit qui illico subjungit, dicens: Ut Christum lucrifafaciam, et inveniar in illo non habens eam justiquae ex lege est, sed eam, quae ex fide est Jesu Christi. » Sed quia collatis ejus testimoniis Paulum ad alta suspensum mundo mortuum testati sumus, nunc beatum Job si plenus eodem spiritu exterioris vitae concupiscentiam fugiat ostendamus. Sequitur: « Desperavi, inqujustorum qui sic coelestia appetunt, ut tamen a terrenorum spe minime frangantur. Largita divinitus patrimonia ad necessitatis subsidium possident, honores sibi temporaliter impensos tenent, aliena non ambiunt, suis licite utuntur. Qui tamen ab eisdem rebus quas habent alieni sunt, quia ad haec ipsa quae possident ex desiderio non tenentur. Et sunt nonnulli justorum
Abbreviated transcription (Latin):
Anima gͦ suspendium eligit. ut ossa mori¬
antur: quia dũ mentis intentio ad altasᷤ sub¬
leuat. omnẽ inse fortitudinem uitȩ exteri¬
oris necat. Scĩ & enim uiri certissime sciutt.
quia habere in hac uita requiem nequa¬
quã possunt. & idcirco suspendiũ eligunt.
quia nimirũ desideria terrena deserenteᷤ.
ad alta animũ tollunt: suspensi autẽ mor¬
tem suis ossib inferunt. quia amore suꝑnȩ
fortes pͥus inmundo fuerant. uinculo hu¬
militatis insecuntur. Intueri lib& quomͦ
animã paulus suspenderat: qui dicebat.
solui: & cum xp̃o esse. Et michi uiuere
xp̃c est: & mori lucrum. Qui gesta terre¬
ne fortitudinis ad memoriam reuocans.
quasi quȩdam in se ossa numerat dicens.
Hebreus ex hebreis. scđm legem pharise¬
us: scd̾m emulationẽ ꝑsequens ȩccłam dđi.
Sed suspendio animȩ. quia hȩc in se ossa
interfecerat : ꝓtinus asserit qui subiungit.
Sed quȩ michi fuerunt lucra: hec arbitrat

Expanded text:
Anima ergo suspendium eligit, ut ossa moriAnima ergo suspendium eligit, ut ossa moriantur, quia dum mentis intentio ad alta se sublevat, omnem in se fortitudinem vitae exterioris necat. Sancti etenim viri certissime sciunt quia habere in hac vita requiem nequaquam possunt; et idcirco suspendium eligunt, quia nimirum, desideria terrena deserentes, ad alta animum tollunt. Suspensi autem mortem suis ossibus inferunt, quia amore supernae fortes prius in mundo fuerant, vinculo humilitatis insequuntur. Intueri libet quomodo animam Paulus suspenderat, qui dicebat: solvi, et cum Christo esse . Et: Mihi vivere Christus est, et mori lucrum . Qui, gesta terrenae fortitudinis ad memoriam revocans, quasi quaedam in se ossa numerabat, dicens: Hebraeus ex Hebraeis, secundum legem Pharisaeus, secundum aemulationem persequens Ecclesiam Dei . Sed suspendio animae, quia haec in se ossa interficit, protinus asserit, qui subjungit: Sed quae mihi fuerunt lucra, haec arbitratus
Abbreviated transcription (Latin):
satio benigne ꝑ mittit. ne inelectorum
cordib ipse saltem a passionis premio
somnꝰ uac&. Bene gͦ rectori om̃ium dicit᷑.
Si dixero consolabitur me lectulus meus.
& releuabor loquens mecũ instratu meo
terrebis me ꝑ somnia. & ꝑ uisiones hor¬
rore concuties : Quia nimirũ ds mira¬
biliter cuncta dispensat. & ipse facit qͦd
malignꝰ sp̃s in iuste facere appetit: qui
hoc fieri non nisi iuste ꝑmittit. Sed
ne quatitur. & ꝑsomniũ inlusione fati¬
gatur: foris corruptionis suȩ molestias
tolerat. intus apud semaipsam grauiter
inlicitas cogitationes portat. quid est qͦd
faciat. ut pedem cordis a tot scandaloꝵ
laqueis euellat: Ecce beate uir quanta
undiq premeris ꝑ turbatione cognouimꝰ.
sed quod consilium contra hanc inuenias
audiamus. Sequitur. Qyam osrem¬
mentis intentio: Quid ꝑ ossa: nisi carnis
fortitudo signatur: Om̃e autem quod sus¬
penditur: procul dubio ab imis eleuatur.

Expanded text:
satio benigne permittit, ne in electorum satio benigne permittit, ne in electorum cordibus ipse saltem a passionis praemio somnus vacet. Bene ergo rectori omnium dicitur: Si dixero Consolabitur me lectulus meus, et relevabor loquens mecum in stratu meo, terrebis me per somnia, et per visiones horrore concuties, quia nimirum 263 Deus mirabiliter cuncta dispensat, et ipse facit quod malignus spiritus injuste facere appetit, qui hoc fieri nonnisi juste permittit. Sed ne quatitur, et per somnium illusione fatigatur, foris corruptionis suae molestias tolerat, intus apud semetipsam graviter illicitas cogitationes portat, quid est quod faciat, ut pedem cordis a tot scandalorum laqueis evellat? Ecce, beate vir, quanta undique premeris perturbatione cognovimus, sed quod consilium contra hanc invenias audiamus. Sequitur: CAmentis intentio, quid per ossa nisi carnis fortitudo designatur? Omne autem quod suspenditur procul dubio ab imis elevatur.
Abbreviated transcription (Latin):
plendũ reuerenter insinuat. & ex qua or¬
tũ sit cogitatione manifestat. patenter
ostenditur: quia hoc plerumq excogitati¬
one simul & reuelatione generetur. Sed
nimirũ cũ somnia tot rerũ qualitatib
qͣnto & ex quo impulsu ueniant facilius
non eluc&. Sepe nãq malignꝰ sp̾̃s his
quos amore uitȩ p̾sentis uigilantes inter¬
ciꝑit: ꝓsꝑa &iam dormientib ꝓmit tit.
Et qͦs formidare aduersa considerat.
eis hȩc durius somnii imaginib inten¬
tat : quatinus ĩ discretã mentẽ diuersa
qualitate afficiat. eamq aut spe subleuarᷤ.
aut depͥ mens timore. confundat. Sepe
autẽ &iam scoꝵ corda afficere somnis ni-¬
titur. ut ab intentione cogitationis solidȩ
ad tempꝰ saltem momentũq diriuentur:
quã uis ipsi ꝓtinꝰ animũ ab inlusionis
imaginatione discutiant. Sed hostis insi-¬
dians quo eos uigilantes minime superat.
eo dormientes grauius impugnat. Quẽ
tamen hȩc maligne agere suꝑna dispen-¬

Expanded text:
plendum reverenter insinuat, et ex qua ortum sit cogitatione manifestat, patenter ostenditur quia hoc plerumque ex cogitatione simul et revelatione generetur. Sed nimirum cum somnia tot rerum qualitatibus  quanto et ex quo impulsu veniant facilius non elucet. Saepe namque malignus spiritus his quos amore vitae praesentis vigilantes intercipit prospera etiam dormientibus promittit; et quos formidare adversa considerat, eis haec durius somnii imaginibus intentat, quatenus indiscretam mentem diversa qualitate afficiat, eamque aut spe sublevans, aut deprimens timore, confundat. Saepe autem eiiam sanctorum corda afficere somniis nititur, ut ab intentione cogitationis solidae, ad tempus saltem momentumque deriventur, quamvis ipsi protinus animum ab illusionis imaginatione discutiant. Sed hostis insidians quo eos vigilantes minime superat, eo dormientes gravius impugnat. Quem tamen haec maligne agere superna dispen
Abbreviated transcription (Latin):
lores quęrunt. atq alioꝵ uitã exꝓbratis alioꝵ
mortib feriunt: ac si illi iam iuste de functi
sint. qui de dõ credere digna noluerunt.
Unde baldad suhites postquã diuinã iusti¬
ciam ꝓtulit: ilico adiungit. Et iam si¬

Expanded text:
lores quaerunt, atque aliorum vitam, exprobratis aliorum lores quaerunt, atque aliorum vitam, exprobratis aliorum mortibus, feriunt, ac si illi jam juste defuncti sint qui de Deo credere digna noluerunt. Unde Baldad Suhites, postquam divinam justitiam protulit, illico adjungit: CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
mistã: contra peccatoris confessionẽ dicitur.
Confitebit᷑ tibi cũ benefeceris ei. Despec¬
ta qͥppe uox confessionis est: quã format
iocunditas ꝓsperitatis. Sola autẽ confessio
hab& magni meritũ ponderis. quã auerita.¬
te rectitudinis nequaquã separat uis dolo¬
ris: quã usq adiudiciũ uocis exacuit aduer¬
sitas. testis cordis. Non gͦ mirũ qͦd baldad
diuinã iusticiã laudat: qͥ nil aduersi ab
iob hereticoꝵ tenere speciem dirimus:
lib& ut paucis quomͦ baldad uerba here¬
ticoꝵ sub reptionib congruant demonstre¬
mus. Hi qͥppe dũ scam ȩccłam temporali
corripi animaduersionẽ conspiciunt. se-¬
m& ipsis audatius in iac tanciam ꝑuersȩ
p̃dicationis intumescunt: & suꝑni ex¬
aminis rectitudinẽ pretendentes. ꝓsperari
se ex meritis asserunt. Illã uͦ adfligi. dignis
retributionib ad testantur. Et uerbis blan.¬
dientib subreptioniᷤ aditũ ꝓtinus inter do¬

Expanded text:
mistam contra peccatoris confessionem dicitur: mistam contra peccatoris confessionem dicitur: Confitebitur tibi, cum bene feceris ei . Despecta quippe vox confessionis est, quam format jucunditas prosperitatis. Sola autem confessio habet magni meritum ponderis, quam a veritate rectitudinis nequaquam separat vis doloris, quam usque ad judicium vocis exacuit adversitas testis cordis. Non ergo mirum quod Baldad divinam justitiam laudat, qui nihil adversi ab Job haereticorum tenere speciem diximus, libet ut paucis quomodo Baldad verba haereticorum subreptionibus congruant demonstremus. Hi quippe dum sanctam Ecclesiam temporali corripi animadversione conspiciunt in semetipsis, audacius in jactantiam perversae praedicationis intumescunt; et supeaminis rectitudinem praetendentes, prosperari se ex meritis asserunt, illam vero affligi dignis retributionibus attestantur, et verbis blandientibus subreptionis aditum protinus inter do
Abbreviated transcription (Latin):
cessere : ne credantur ex imperitia tacuisse.
Sciendũ uͦ est. qͥa tunc diuinȩ iusticie rec¬
titudinẽ laudant. cũ se ad gaudiũ incolo.¬
mitas subleuat: Et alios flagella castigant.
cũ se conspiciunt rerum ꝓsperitate ꝑfrui.¬
& alios aduersitate fatigari. Nam dũ ꝑuer¬
se agunt. sed tamen se rectos arbitrantur.
hoc qͦd sibi ꝓspera suppetunt. deberi suis
meritis credunt: eoq colligunt qͦd ds̃ in¬
iuste non iudicat. quo qͦsi uistos se aduer-¬
sitas nulla contristat. Sed si eoꝵ uitã qũalr¬
b& breuiter uis suꝑnȩ correptionis adti¬
gerit: pulsati ꝓtinus consiliũ diuini exa¬
minis increpant. qͦd paulo ante incolomes
ad mirando p̾ferebant. Iustũq esse iudiciũ
qͦd suis morib aduersatur negant: de diui¬
na ȩquitate disputant. ad resultationis uer¬
ba ꝓsiliunt. & correpti qͥa deliquerint. gra¬
uius delinquunt. Unde bene &iam ꝑpsal-¬

Expanded text:
cescere, ne credantur ex imperitia tacuisse. cescere, ne credantur ex imperitia tacuisse. Sciendum vero est quia tunc divinae justitiae rectitudinem laudant, cum se ad gaudium incolumitas sublevat, et alios flagella castigant; cum se conspiciunt rerum prosperitate perfrui, alios adversitate fatigari. Nam dum perverse agunt, sed tamen se rectos arbitrantur, hoc quod sibi prospera suppetunt, deberi suis meritis credunt; eoque colligunt quod Deus injuste non judicat, quo quasi justos se adversitas nulla contristat. Sed si eorum vitam quamlibet breviter vis supernae correptionis attigerit, pulsati protinus consilium divini examinis increpant, quod paulo ante incolumes admirando praeferebant, justumque esse judicium, quod suis moribus adversatur, negant, de divina aequitate disputant, ad resultationis verba prosiliunt, et correpti quia deliquerint, gravius delinquunt. Unde bene etiam per Psal
Abbreviated transcription (Latin):
subiac&: quȩ hoc sibi ꝑ locutionẽ arripit.
ad qͦd ꝑ ingeniũ non ad surgit. Nã pͥma
laudanda est. quȩ utroq ualent᷑ pollet.
secunda miseranda. quȩ utroq humiliter
car&. Quarta ad iuuanda quȩ explere
qͦd sentit non ual&: t̾cia uͦ despicienda
atq reprimenda. quȩ dũ sermone se eri¬
git. sensu iac&. Quȩ membris inflatione
tumentib similis. ad aures audientium
uasta sed uacua ꝓcedit. Qͦd nunc baldad
adbeati iob crimen intorqu& dicens.
dicat. Habundantia sp̃s insermone oris
ad tolleris : sed sensus indigentia coangus
ne ipsi quȩ iusta sunt nescire uideantur.
nota om̃ibꝰ bona q̃ priꝰ didicert᷑. qͣsi incognita ꝓferunt.
Unde & baldad ꝓtinꝰ adiungit. Nyeuto ds̃¬
beatus iob nec loquens negauerat. nec re.¬
ticens ignorabat: sed ꝓcaces quiq ut diximꝰ
& iam iac tanter ꝓferunt. ut loquendo doc¬
ti uideantur. Contẽpnunt moderate contr¬

Expanded text:
subjacet, quae hoc sibi per locutionem arripit, subjacet, quae hoc sibi per locutionem arripit, ad quod per ingenium non assurgit. Nam prima laudanda est, quae utroque valenter pollet. Secunda miseranda, quae utroque humiliter caret. Quarta adjuvanda, quae explere quod sentit non valet. Tertia vero despicienda atque reprimenda, quae, dum sermone se erigit, sensu jacet, quae membris inflatione tumentibus similis, ad aures audientium vasta, sed vacua, procedit. Quod nunc Baldad ad beati Job crimen intorquet, dicensdicat: Abundantia spiritus in sermone oris attolleris, sed sensus indigentia coangustne ipsi quae justa sunt nescire videantur, nota omnibus bona, quae audiendo didicerunt, quasi incognita proferunt. Unde et Baldad protinus adjungit: CAPUT beatus Job nec loquens negaverat, nec reticens ignorabat. Sed procaces quique, ut diximus, etiam nota jactanter proferunt, ut loquendo docti videantur: contemnunt moderate conti
Abbreviated transcription (Latin):
sensibilib uidemus. Nam plerumq & ha-¬
bundans aq ab intimis ducit᷑: & largis insu¬
ꝑficiem meatib diriuatur. Plerũq angusta
inintimis latet: & ꝓgrediendi rimas diffi¬
culter inueniens. foras angustior exudͥat.
Plerũq minima in absconditis oritur: Cũq
patenter qua exeat inuenit. ex largo forami.¬
ne tenuis ꝓcedit. Magniq se meatus di¬
latant: sed non est quod fundant. Plerũq
uͦ ampla in absconditis surgit: sed angustiᷤᷤ
pressa meatib tenuissima ꝓfluit. Sic itaq
in aliis os patens emãnatꝰ: qd largus inge¬
nii fons ministrat. In aliis intellectũ nec
sensus porrigit. nec lingua fundit: In aliis
õs siquidẽ ad dicendũ pat&. sed ad redden-¬
dũ parata a sensu lingua nil accipit. In
aliis uͦ largus sentiendi fons ã corde ex¬
uberat: sed hunc qͦsi meatꝰ tenuis impar
lingua coangustat. Inqͥb nimirũ quatuor
dicendi qualitatib sola crimini tercia

Expanded text:
sensibilibus videmus. Nam plerumque et asensibilibus videmus. Nam plerumque et abundans aqua ab intimis ducitur et largis in superficiem meatibus derivatur. Plerumque angusta in intimis latet, et progrediendi rimas difficulter inveniens, foras angustior exsudat. Plerumque minima in absconditis oritur; cumque patenter qua exeat invenit, ex largo foramine tenuis procedit, magnique se meatus dilatant, sed non est quod fundant. Plerumque vero ampla in absconditis surgit, sed angustis pressa meatibus tenuissime profluit. Sic itaque in aliis os patens emanat, quod largus ingenii fons ministrat. In aliis intellectum nec sensus porrigit, nec lingua fundit. In aliis os quidem ad loquendum patet, sed ad reddendum parata a sensu lingua nihil accipit. In aliis vero largus sentiendi fons a corde exuberat, sed hunc quasi meatus tenuis impar lingua coangustat. In quibus nimirum quatuor dicendi qualitatibus, sola crimini tertia
Abbreviated transcription (Latin):
iustis semꝑ grauia sunt uerba iustoꝵ: &
quȩ ad ȩlificationẽ ꝓlata audiunt. haec
qͥsi suꝑ impositũ pondus ferunt. Qd de se
aꝑte baldad suhites indicat dicens. Us.¬
quequo loqueris taliaꝰ Qui enĩ usꝙ quo
dicit. qͥa ȩdificationis uerba iã portare. ñ.
possit ostendit. Sed cum corrigi iniqͥ despi¬
ciunt: bene ꝓlata criminantur. Unde & ꝓti¬
nus adiungit. Et sp̃s multiplex sermonis
oris tui. Cũ multiplicitas insermone rep̃hen¬¬
ditur: esse ꝓcul dubio intelligentiȩ grauitas
insensu denegatur. Uis qͥppe sũma loquenti¬
ũ: quadrifaria qualitate distinguit᷑. Nam
sunt non nulli: qͦs sentiendi ac dicendi am-¬
plitudo dilatat. St̃ non nulli: qͦs sentiendi
simul & dicendi in opia angustat. St̃ non¬
nulli qͥ efficatiam dicendi habent: sed acum̃
sentiendi non habent. Et sunt non nulli qͥ
acumine sentiendi subnixri sunt: sed ex in¬
opia locutionis obmutescunt. Hoc nãq
in hominib cernimus: qͦd inreb sepe in¬

Expanded text:
ustis semper gravia sunt verba justorum; et quae ad aedificationem prolata audiunt, haec quasi superimpositum pondus ferunt. Quod de se aperte Baldad Suhites indicat, dicens: Usquequo loqueris talia? Qui enim usquequo dicit, quia aedificationis verba jam portare non possit ostendit. Sed cum corrigi iniqui despiciunt, bene prolata criminantur. Unde et protinus adjungit: Et spiritus multiplex sermonis oris tui. Cum multiplicitas in sermone reprehenditur, esse procul dubio intelligentiae gravitas in sensu denegatur. Vis quippe summa loquentium, qusunt nonnulli quos sentiendi simul ac dicendi amplitudo dilatat. Sunt nonnulli quos sentiendi simul ac dicendi inopia angustat. Sunt nonnulli qui efficaciam dicendi loquendo habent, sed acumen sentiendi non habent. Et sunt nonnulli qui acumine sentiendi subnixi sunt, sed ex inopia locutionis obmutescunt. Hoc namque in hominibus cernimus, quod in rebus saepe in
Abbreviated transcription (Latin):
manȩ deiectionis dampna considerans. uide¬
at. quia & p̃senti iam pęna p̃mitur: & adhuc
dẽfuturis grauius urguet᷑ & dicat. Ecce
nunc inpuluere dormiã: & si mane me
quesieris non subfistã. Ac si aꝑtius deplor&
dicens. Inp̃senti qͥdẽ mortẽ iam carnis pati¬
or: & tam̃ adhuc de uenturo iuditio gra¬
uiorẽ morte districtionis tuȩ sentenciam
ꝑtimesco. Interitũ ꝓ culpa sustineo: sed ad¬
huc adiudiciũ ueniens. culpas restitui &
post interitũ formido. Exteriorẽ gͦ mortẽ
considerans dicat : ecce nunc inpuluere dor.¬
miã. Interiorẽ metuens adiungat. & si ma-¬
ne me quesieris non subsistã. Quanta lib&
enĩ iusticia polleant. nequaquã sibi ad in¬
nocentiã uel electi sufficiunt: si in iuditio
districte requirantur. Sed hoc nunc ad
solatiũ suȩ ereptionis inueniunt: qͦd neqͦ¬
quã se posse sufficere humiliter sciunt.
Sub humilitatis gͦ tegmine agladio se tan¬

Expanded text:
manae dejectionis damna considerans, videmanae dejectionis damna considerans, videat quia et praesenti jam poena premitur, et adhuc de futuris gravius urgetur: Et dicat: Ecce nunc in pulvere dormiam; et si mane me quaesieris, non subsistam. Ac si apertius deploret, dicens: in praesenti quidem mortem jam carnis patior, et tamen adhuc de venturo judicio graviorem mortem, districtionis tuae sententiam, pertimesco: interitum pro culpa sustineo, sed adhuc ad judicium veniens culpas restitui et post interitum formido. 270 Exteriorem ergo mortem considerans, dicat, Ecce nunc in pulvere dormiam; interiorem metuens adjungat: Et si mane me quaesieris, non subsistam. Quantalibet enim justitia polleant, nequaquam sibi ad innocentiam vel electi sufficiunt, si in judicio districte requirantur. Sed hoc nunc ad solatium suae ereptionis inveniunt, quod nequaquam se posse sufficere humiliter sciunt. Sub humilitatis ergo tegmine a gladio se tan
Abbreviated transcription (Latin):
peccatũ mundi. Uel certe ab humano ge¬
nere tunc peccatũ plene tollitur: cũ ꝑ incor
ruptionis głam nr̃a corruptio ꝑmutatur.
Esse nãq a culpa liberi nequaquã possumus.
quo usq incorpore mortis tenem᷑. Redẽpto¬
risgͦ gram̃ uel resurrettionis soliditatẽ desi¬
derat: qͥ iniquitatẽ suã auferri funditus
sperat. Unde mox & pęnã quã ex origine
meruit. & iudiciũ quod exꝓpͥa actione ꝑ-¬
timescit: adiungens subdit. Ecct NUNC̃
INPULUTRE DoRonam. Et Si MaNt
Mt ayesitris Non syssistam. Peccan¬
ti pͥmo homini dictũ est: puluis es. & in.
puluerẽ reuerteris. Mane autẽ dicitur
illa tunc manifestatio mentiũ: quȩ inaduen¬
tu iudicis aꝑtis cogitationib qͥsi post noc¬
tis tenebras demonstrat᷑. De quo nimirũ
mane ꝑ psalmistã dicit᷑: mane ad stabo tibi
& uidebo. Querere autẽ di est. hominẽ
subtili int̾rogatione discutere: & districte
discutiendo iudicare. Beatus igit᷑ iob hu¬

Expanded text:
peccata mundi . Vel certe ab humano gepeccata mundi . Vel certe ab humano genere tunc peccatum ruptionis gloriam nostra corruptio permutatur. Esse namque a culpa liberi nequaquam possumus, quousque in corpore mortis tenemur. Redemptoris ergo gratiam, vel resurrectionis soliditatem desiderat, qui iniquitatem suam auferri funditus sperat. Unde mox et poenam, quam ex origine meruit, et judicium, quod ex propria actione pertimescit adjungens, subdit: Ecce nunc in pulvere dormiam, et si mane me quaesieris, non subsistam. Peccanti primo homini dictum est: Pulvis es, et in pulverem reverteris . Mane autem dicitur illa tunc manifestatio mentium, quae in adventu judicis, apertis cogitationibus, quasi post noctis tenebras demonstratur. De quo nimirum mane per Psalmistam dicitur: Mane astabo tibi et videbo . Quaerere autem Dei est hominem subtili interrogatione discutere, et districte discutiendo judicare. Beatus igitur Job hu
Abbreviated transcription (Latin):
dit : nil in se nisi tumultũ ꝑturbationis inue¬
mr& Inuentũq se fugere quererae. sed auc-¬
tore contempto quo se fuger& non haber&.
Cuiꝰ infirmitatis pondera: bene quidã sapi-¬
ens contemplatus ait. Et graue iugũ suꝑ
filios adã: ab exitu deuentre matris eoꝵ.
Beatꝰ autẽ iob ista considerans & quare
ita ordinata sint ingemiscens: non iusti¬
ciã redarguit. sed miscđiam inguirit. ut
ꝑcunctando ipse humiliter puls&. qͦd par¬
cendo diuina pietas inmutat. Ac si aꝑte
dicat. Cur qͦsi contrarium tibi hominẽ des¬
picis.: qui certus scio qͥa perire uel ipsum
quẽ despicere crederis non uis. Uinde
bene adhuc & humilitatẽ confessionis expͥmit:
& uocẽ liberȩ inquisitionis adiungit dicens.
CUR NoN tollis etccatyor Mtyco. Et
QUARE NON auftrs iniauitatem meam'
Quib ꝓfecto uerbis: quid aliud quã desi¬
deriũ prestolati mediatoris innuitur.¶ De
quo iohannes ait. Ecce agnus di: qͥ tollit

Expanded text:
dit, nihil in se nisi tumultum perturbationis invedit, nihil in se nisi tumultum perturbationis inveniret, inventumque se fugere quaereret, sed, auctore cCujus infirmitatis pondera bene quidam sapiens contemplatus, ait: Grave jugum super filios Adam, a die exitus de ventre matris eorum Beatus quippe Job ista considerans, et quare ita ordinata sint, ingemiscens, non justitiam redarguit, sed misericordiam inquirit, ut percunctando ipse humiliter pulset, quod parcendo divina pietas immutet, ac si aperte dicat: Cur quasi contrarium tibi hominem despicis? quia certus scio, quia perire vel ipsum, quem despicere crederis, non vis. Unde bene adhuc et humilitatem confessionis exprimit, et vocem liberae inquisitionis adjungit, dicens: Cur non tollis peccatum meum et quare non aufers iniquitatem meam? Quibus profecto verbis quid aliud quam desiderium praestolati mediatoris innuitur? de quo Joannes ait: Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit
Abbreviated transcription (Latin):
scientiȩ głam pugnat. Uix carnis suȩ sibi
tyrannidẽ subicit : sed tamen adhuc intꝰ culpȩ
imagines to lerat. cuiꝰ ia foris oꝑa uincendo
restrinxit. In auctoris sui inquisitione se eri¬
git: sed reuerberatam hanc corporearũ rerũ
amica caligo confundit. Semx ipsã qualiter
incorporea corpꝰ regat intueri uolt: & non
ual&. Regurit mire qͦd sibi respondere
non sufficit: & sub eo ignara deficit. quod
prudenter requirit. Amplã se simul & an¬
gustã considerans. qualẽ se ueraciter ȩstim&
ignorat: qͥa si ampla non ess&. nequaquã tã
inuestiganda requirer&: & rursũ si angusta
non ess&. hoc ipsũ saltẽ qͦd ipsa reguirit ĩue¬
tibi. & factꝰ sũ michun& ipsi grauis: Quia
dũ repulsus homo & a carne molestias. &
amente questiones tolerat: graue nimirũ
pondus sem& ipsũ portat. Undiq angorib
p̃mit᷑. undiq infirmitatib urgetur. ut qui
relicto dõ se sibi ad requiem sufficere credi¬

Expanded text:
scientiae gloriam pugnat. Vix carnis suae sibi scientiae gloriam pugnat. Vix carnis suae sibi tyrannidem subjicit, sed tamen adhuc intus culpae imagines tolerat, cujus jam foris opera vincendo restrinxit. In actoris  Text. auctoris sui inquisitione se erigit, sed reverberatam hanc corporearum rerum amica caligo confundit. Semetipsam qualiter incorporea corpus regat intueri vult et non valet. Requirit mire quod sibi respondere non sufficit; et sub eo ignara deficit, quod prudenter requirit. Amplam se simul et angustam considerans, qualem se veraciter aestimet ignorat: quia si ampla non esset, nequaquam tam investiganda requireret, et rursus si angusta non esset, hoc ipsum saltem quod ipsa requirit invetibi, et factus sum mihimetipsi gravis; quia, dum repulsus homo, et a carne molestias, et a mente quaestiones tolerat, grave nimirum pondus semetipsum portat. Undique languoribus premitur, undique infirmitatibus urgetur, ut qui, relicto Deo, se sibi ad requiem sufficere credi
Abbreviated transcription (Latin):
Quia enĩ elatum semel sumpsimus spm̃
ecce defluens cotidie portamꝰ lutũ. Ipsa
quoq mens nr̃a asecreti interioris securo
gaudio exclusa. mͦ spe decipit᷑. modo pauo ͬ¬
re ueratur. mͦ despiciendo dolore deicitur.
mͦ falsa hilaritate releuat᷑. transitoria ꝑti¬
naciter diligit. eoꝵq amissione incessanter
ad terit᷑. qͥa incessanter. cursu rapiente
ꝑmutat᷑. Reb autẽ mutabilib subdita.¬
& a sema ipsa uariatur. Nam querens qͦd non
hab&: anria ꝑcipit. Cũq hoc habere cȩperit.
tedet hanc ꝑcepisse qͦd quȩsiuit. Amat sepe
qd despererat: despicit qͦd amabat. Cũ labore
quȩ ȩt̾na st̃ discit: sed hoꝵ repente obliuis¬
citur. si laborͣe desierit. Diu querit ut parũ
quid de sũmis inueniat. sed ad consueta er¬
cius relabens. nec parũ in his quȩ ĩ uenerit
ꝑseuerat. Erudiri appetens uix suã igno¬
rantiã superat: sed erudita grauius contra

Expanded text:
Qui enim elatum semel sumpsimus spiritum, Qui enim elatum semel sumpsimus spiritum, ecce defluentem quotidie portamus luctum. Ipsa quoque mens nostra a secreti interioris securo gaudio exclusa, modo spe decipitur, modo pavore vexatur, modo sustinendo dolorem dejicitur, modo falsa hilaritate relevatur. Transitoria pertinaciter diligit, eorumque amissione incessanter atteritur, quia et incessanter cursu rapiente permutatur. Rebus autem mutabilibus subdita a semetipsa variatur: nam quaerens quod non habet, anxia percipit; cumque habere coeperit, taedet hanc quod despexerat, despicit quod amabat, cum labore quae aeterna sunt discit, sed eorum repente obliviscitur, si laborare desierit. Diu quaerit ut parum quid de summis inveniat, sed ad consueta citius relabens, nec parum in his quae invenerit rseverat. Erudiri appetens, vix suam ignorantiam superat, sed erudita, gravius contra