comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nics creator optime lucem dierum ꝓferens primordiis
lucis none muindi parans originem. Qui mane iunctum uesꝑi diem
uocari p̾sipis tetrum chatis illabit᷑ audi preces cum fletib. e mens
grauata crimine uite sit exil mimere dum nil ꝑhecne cogitat sesg
culpis illigat. Celorum pulset intimum. uitale tollat premium
uitemus omne uoxium. purgennis omne pessimum. Cresta pater
omptio refectis artub spreto cubili surgimus nõbi padr
canentib adesse te depossimus. Te lingua pr utsuiti conclriat
tementis ardor ambiat. ut actuum sequentum tu fancte fis exordũ
Cecdant tenebre lumini ⁊nox durno sici: ut cuipa qm noxin¬
tulit lucis labescat munere.recamͦ idem suplices noxas ut
omnes amputes ⁊ore te canentium lauderis inperpetuum.
Presta pater piissmme.¬

Expanded text:
Lucis Creator obtime, Lucem dierum proferens. Primordiis lucis nobe Mundi parans originem; Qui mane iunctum vesperi Diem vocari precipis, Tetrum cahos inlabitur, CXV Audi preces cum fletibus Ne mens grabata crimine Vite sit exul munere, Dum nil perenne cogitat, Seseque culpis inligat. Celorum pulset intimum, Vitale tollat premium, Vitemur omne noxium Purgemus omne pessimum. Presta . omno refectis artubus, Spreto cubili surgimus, Nobis, Pater, canentibus Adesse te deposcimus. Te lingua primum concinat, Te mentis ardor ambiat; Ut actuum sequentium Tu, sancte, sis exordium. Cedant tenebrae lumini, Et nox diurno sideri; Ut culpa quam nox intulit, Lucis labascat munere. Precamur iidem supplices, Noxas ut omnes amputes; Ne ore te canentium Lauderis in perpetuum. Praesta, Pater piissime
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ fonsluminis dicfiliom illuminans. Uerusꝙ sol illabere
mians nitore ꝑpeti uibarꝙ fancti spiritꝰ infunde nostris sen-¬
lb.  otis uocemus ⁊̃ patrem: patrem ꝑhennis glorie patre
poentis gratie culpam religet lubricam. Inform et actus
henuos dentem retundat inundi cassus sederet asꝑos secũdet

Expanded text:
 fons luminis Dies diem inluminans Verusque sol inlabere Micans nitore perpetim Iubarque Sancti Spiritus Infunde nostris sensibus Votis vocemus te Patrem Patrem perhennis glorie Patrem potentis gratie Culpam relegit lubricam Informet actus strenuos Dentem retundat invidi Casos secundet
Abbreviated transcription (Latin):
t libidiniosus autem aspectum uirginis pulchecrime an¬
lorum suorum: concupitentiam commouebat ut auaris
ad facultates eius cupiditatis sue frena laxabat atq
⁊ demonum seruus feruore impietatis sue inflarnmatus
xp̃i nomen audire non poterat.B

Expanded text:
t libidi| nosus autem . adspectum uirginis pulcherrime oculorum| suorum concupiscentia commouebat . et ut auaris ad fa| cultates eius cupiditatis suae frena laxabat . atque| idolatriam daemonum seruus feruorem inpietatis| suae inflammatus . christi nomen audire non poterat .
Abbreviated transcription (Latin):
recordaꝰ scabelli pedum suorum indie furoris sui.¬
Precipitauit dominus nec pepercit omnia speciosa raub
destruxit infurore suo municiones. Uirgines iuda deiese
int̾ram: polluit regnum ⁊̃ principes eius. Gimel Con¬
fregit iniram furoris omne cornu isrl. auertit recroisu
d ext̾am suam afacie inimici.¬

Expanded text:
est scabilli pedum suorum in die furoris suiecipitavit Dominus nec pepercit omnia speciosa Iacob destruxit in furore suo munitiones virginis Iuda deiecit in terram polluit regnum et principes eius GIMEL confregit in ira furoris omne cornu Israhel avertit retrorsum dexteram suam a facie inimici
Abbreviated transcription (Latin):
acramentum dilectissimi salutis nostre quam precio
Nanguinis sui unmersitatis conclitor estimauit adie cor¬
poralis ortꝰ adexitum passionis perdispensationem humi¬
litatis impletum est. Est licet multa etiam informa serus
diuinitatis signa radiauerint pprie tamen illius tempis
actio ad de monstrandam suͣscepti hominis ꝑtinerent

Expanded text:
acramentum, dilectissimi, salutis nostrae, quam pretio sanguinis sui universitatis 293 conditor aestimavit, a die corporalis ortus usque ad exitum passionis, per dispensationem humilitatis impletum est. Et licet multa etiam in forma servi Divinitatis signa radiaverint, proprie tamen illius temporis actio ad demonstrandam suscepti hominis pertinuit
Abbreviated transcription (Latin):
informi clanstra penetrans tuos captuios redimens uictor
r minpho nobili ad dexteram patris relidens. Lpsa te cogos
oucas ut mala nostra supes parcendo & uotis compotes nos
auistu sacies a u esto nostrum gandum qrnes er uerus
uoeminiri sit nostra mente gloria ꝑcunda semper secula.

Expanded text:
netrans, Tuos captivos redimens, Victor triumpho nobili Ad dexteram Patris residens. Ipsa te cogat pietas, Ut mala nostra superes Parcendo et voti compotes Nos tuo vultu saties. Tu esto nostrum gaudium, Qui es futurus praemium, Sit nostra in te gloria Per cuncta semper saecula.
Abbreviated transcription (Latin):
ost passionem uero ruptis mortis uinculis quem uim
suam in eum peccati erat nescius incendendo ꝑdid̃

Expanded text:
Post passionem vero, ruptis mortis vinculis, quae vim suam in eum qui peccati erat nescius incedendo pand
Abbreviated transcription (Latin):
Confitebor cobi domine qͣm exandistimo. P Coafiteinin.
Deus deue mens adte deluce iugilo quia factue est aduitor mous. Ipsum.¬
A Benedictus es inifirmamonto celi ⁊ laudabitis insecula deus noster. Pͦ Benediat
landate dominum deceł. Plauda.

Expanded text:
Confitebor tibi, Domine, quoniam exaudisti me. Ant. Deus, Deus meus, ad te de luce vigilo; quia factus es adjutor meus. Ant. Benedictus es in firmamento coeli, et laudabilis in saecula, Deus noster. Ant. Laudate Dominum de coelis.
Abbreviated transcription (Latin):
lons datitor nos morte iuncta liberet. Pulsis procul dor porib
Sonis omnes ociis ⁊ nocte queramus pium sicut prophetam nouimꝰ p̾cos uit audiat
Iissmo huius cdiei tempore horis quietis psalimus donis beatis
uo sordiclans oninisꝙ actꝰ nocͣtuis E e feda sit uel lubrica compa
pusri corporis ꝑquam auerni ignib ipsi cermemur acrius.
moc redemptor quesumus ut probra nostra diluas uite ꝑhennis
imnmoda nobis benigne conferas. Quo carnis actu exules effecti
ilelibes ut prestolamur cernui melos canamus glorie. Presta pa¬
it pisime patriꝙ compar unice: cum spiritii paraclito regnas

Expanded text:
onditor Nos, morte victa, liberat. 2. Pulsis procul torporibus, Surgamus omnes ocius, Et nocte quaeramus pium Sicut prophetam novimus. 3. Nostras precsimo Hujus diei tempore Horis quietis psallimus, Donis beatisans, Omnisque actus noxius. 6. Ne foeda sit vel lubrica Compago nostri corporis, Per quod averni ignibus Ipsi crememur acrius. 7. Ob hoc, Redemptor, quaesumus Ut probra nostra diluas, Vitae perennis commoda Nobis benigne conferas. 8. Quo carnis actu exsules, Effecti ipsi coelibes, Ut praestolamur cernui, Melos canamus gloriae. 9. Praesta, Pater piissime, Patrique compar Unice, Cum Spiritu Paracleto Regnans
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsidero enim iudere uos ut aliquid inperticiar uobis gr
spiritualis adconfirmandos nos:id est simul consolari in
uobis: ꝑeam quem inincem est fidem uestram atque mean
Lolo enim uos ignorare fratres: quia sepe propolui
uenire aduos sec prohitꝰ sum. usque adhuc ut aliquem frie¬
tum habeam ⁊ inuobis sicut ⁊ incet̾is gentibus. R¬

Expanded text:
sidero enim videre vos, ut aliquid impertiar vobis gratiae spiritualis ad confirmandos vos: id est, simul consolari in vobis, per eam quae invicem est, fidem vestram atque meam. Nolo autem vos ignorare, fratres: quia saepe proposui venire ad vos et prohibitus sum usque adhuc, ut aliquem fructum habeam et in vobis, sicut et in caeteris gentibus.
Abbreviated transcription (Latin):
hod dominus perannos singulos cum parentib inpaschi
ierosolimam uenit. humane nimirum est humilitatis indie¬
um. Hominis namq: est ad offerenda. deo sacrificiorum spirct¬
alium uota cucurrere zauctorem suum orationib lacrimisȩ
sibi conciliare profusis. R¬

Expanded text:
o Dominus per omnes annos cum parentibus in Pascha ierosolymam venit humanae nimirum est humilitatis indicium. Hominis est namque ad offerenda Deo sacrificiorum spiritualium vota concurrere, et auctorem suum orationibus lacrymisque sibi conciliare profusis.
Abbreviated transcription (Latin):
oc exemplo probat eosqui sublege fuerunt. parmilos
fuisse circa meritum nec libertatemꝰ abinsse quia condi¬
tionilegis erant subiecti cansa peccati. Ita ⁊ nos cum essemꝰ
paruli subelementis mundi eramus seruiendes: id est¬
obseruationes dierum ⁊temporum quasisubꝰac cansa
ne ꝑotium adidola euagaremur. accepimus.
ienim ⁊ iudei elementis. erant serinentes quid differ¬
ebant apaganis: Paganos elementa colere omnib¬
cognitum est iudeos autem non elementis set subelemẽ¬
us deo deseruisse propter neomenias ⁊ sabata ecircum¬

Expanded text:
oc exemplo probat eos, qui sub Lege fuerunt, parvulos fuisse circa meritum, nec libertatem habuisse; quia in conditione Legis erant subjecti causa peccati. Ita et nos cum essemus parvuli, sub elementis hujus mundi eramus subjecti. In eobservationes dierum et temporum, quas sub hac causa, ne per otium ad idola evagaremur, accepimus. Si enim et Judaei erant elementis servientes, quid differebant a paganis? Paganos elementa colere, omnibus notum est, Judaeos autem non elementis, sed sub elementis Domino servisse, propter neomaenias, et sabbata, et circum
Abbreviated transcription (Latin):
us ad prefintum tempus apatre. Secundum ceptam
omꝑationem disputationis producit eloquium. Hic serum uocat
iichaicum populum qui legis lłtere subcarnali obseruantra seri¬
Ifine paruulus ⁊assensu doctrine spiritualis alienus:
cum ei dominus domine agnitionis thesauros atꝙ diuitias gen¬
tilib seruituti demonum subiascentib contulisset. H ic autẽ¬

Expanded text:
ue ad praefinitum tempus a patre. Secundum acceptam comparationem disputationis producit eloquium. Hic servum vocat Judaicum populum, qui legis litterae sub carnali observantia servifide parvulus, et a sensu doctrinae spiritualis alienus, cum Dominus divinae agnitionis thesauros atque divitias gentibus, servituti daemonum subjacentibus, contulisset. Ge
Abbreviated transcription (Latin):
horus noue iherusalem nouam melli dulcedinem pro-¬
mat colens cumsobriis pascale festum gaudiis Quo yp̃
mnuictus leo dracone surgens obruto dum uoce uiua ꝑsonat:
amorte fũctos excitat. Quam deuorant in probus predam reli¬
dit tartarus captinitate libera iħm secuntur agnirna. Trũ¬
hat ille splendide. ꝙ dignus amplitudine soli poliq pariani
umam facit rem puplicam. Ipsum canendo supplices regĩ
precemur milites ut insuo clarissimo nos ordret palatia.
Persecla me te nescia patri suppremo gloria honorq stc̃
filio ⁊spiritu paraclito amen.

Expanded text:
horus novae Hierusalem Novam meli dulcedinem Promat, colens cum sobriis Paschale festum gaudiis. Quo Christus, invictus leo Dracone surgens obruto, Dum voce viva personat A morte functos excitat. Quam devorarat improbus Praedam refudit tartarus, Captivitate libera Jesum sequuntur agmina Triumphat ille splendide Et dignus amplitudine, Soli polique patriam Unam facit rempublicam. Ipsum canendo supplices Regem precemur milites, Ut in suo clarissimo Nos ordinet palatio. Per saecla metae nescia Patri supFilio Et Spiritu paraclito. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ: ⁊ diabolũ: Mũdus est hostis sosphisticꝰ. Caro hostis domes-¬
ticꝰ. diabolus hostis antiqus. Nullus tñ istor esficatõr est ad¬
m̃tis: reficimꝰ alim̃tis: cui tanquã ium̃to tͥa debent᷑. cib
ne deficiat: honꝰ ut mansuescat: uirga ut ñ indirecte sec
opꝰ est sapientia. Cuntinuat libros salomonis. S quia c̃ luc̃ta

Expanded text:
nem et diabolum. Mundus est hostis sophisticus, caro hostis domesticus, diabolus hostis antiquus. Nullus tamen istorum hostis est mentis, et reficimus alimentis, cui tanquam jumento tria debentur: cibus ne deficiat, onus ut mansuescat, virga ut non indirecte, sed opus est sapientia, ideo continuatur liber Salomonis. Sed quoniam cum pugna
Abbreviated transcription (Latin):
Mia
dia
tria
tessera
penta
epta
ogda¬
deca
trianta
Serãta
exenta
epenta
ogdenta
diacusin
triacusin
tetͣcusin
pẽtaousin

Expanded text:
mia, dia, tria, tessera, pente, epta, ogdadeca, triepta, serenta, exenta, ebdenta ogdenta diacusin triacusin tetracusin pentacusin
Abbreviated transcription (Latin):
spes. caritas. ⁊oꝑatio que sut᷑ equalia. quia
quantũ quis credit. tũi sperat . qͣnͣtũ sperat tã¬
tũ diligit. qͣntũ diligit tantũ operatur. ĩ qua¬
dio gͦ poita ciuitas robusta est fide longa ni¬
ius spe. ampla capitate. efficax opere . uł iiͦͬ

Expanded text:
spes, charitas, operatio, quae sunt aequalia, quia quantum quis credit, tantum sperat: quantum sperat, tantum diligit: quantum diligit, tantum operatur. In quadro ergo, quia robusta fide, longanimis spe, ampla charitate, efficax opere. Vel quatuor
Abbreviated transcription (Latin):
mii dedignant᷑ locupletati. hii sũt texat¬
noulbꝰ arpie. ⁊̃ collationibus statue.⁊ que¬
tiouibus bestie. ad ĩ tesligend̾ saper ad
udicand̾ lignei. ad̾ suctendend̾ flãmei.
ad ieuoscend̾ ferrei. ad fauendũ uulpes
ast iascend tgres. ad seiuend tauri quoꝵsitiares¬

Expanded text:
xactionibus harpyiae, in collationibus statuae, in quaestionibus bestiae; ad intelligendum sapei, ad judicandum lignei, ad succendendum flammei, ad ignoscendum ferrei, ad fallendum vulpes, ad irascendum tigres, ad saeviendum tauri, a
Abbreviated transcription (Latin):
act̃tia ꝑyodo quȩ in confectione corporis
⁊ sanguinis xp̃i sudauit. huc usq finita: sumit
hinc exordiũ quarta. Quȩ confecto corpore ⁊ san¬
guine xp̃i. redit ad rogandũ ꝓ uiuis & mortuis.
fidentior exaudiri patrocinio sacrificii¬

Expanded text:
ac tertia periodo, quae in confectione corporis et sanguinis Christi sudavit, hucusque finita sumit hinc exordium quarta. Quae, confecto corpore et sanguine Christi, redit ad rogandum pro mortuis, fidentior exaudiri patrocinio sacrificii
Abbreviated transcription (Latin):
mi. qđ sine fide ñ cernit᷑: Oculũ ꝑdidisti: quid cȩco
ꝓst̃ in arca diuitiȩ: Quid ꝓdest diuitias humanȩ
redemptionis in te recondere. quas non uides oculo
fidĩ ꝑdito: Unde scriptũ est. Qui manducat & bi¬
bit corpꝰ & sanguinẽ dñi indigne. udiciũ sibi man¬
ducat & bibit. Nã ille manducat indigne. qͥ mandu¬
cat sine fide quȩ ꝑ dilectionẽ oꝑat᷑. Est̃ gͦ hic panis
uitȩ ȩt̃nȩ. non his quidẽ qui tantũ ore sumunt. s his
qui etiam m̃te. ñ qui p̃mit dente. s qui tangit fide.
fide me tange. crede ad patrẽ me ascendisse. id ẽ me
eẽ ȩqualẽ patri. Et calicẽ salutis ꝑpetuę Qđ
diximꝰ de pane. idem potest dici de calice. Et quod

Expanded text:
mi quod sine fide non cernitur? Oculum perdidisti, quid caeco mi quod sine fide non cernitur? Oculum perdidisti, quid caeco prosunt in arca divitiae? Quid prodest divitias humanae redemptionis in te recondere, quas non vides oculo fidei perdito? Unde scriptum est: Qui manducat et bibit corpus et sanguinem Domini indigne, judicium sibi manducat et bibit . Nam ille manducat indigne qui manducat sine fide quae per dilectionem operatur. Est ergo hic panis vitae aeternae, non iis quidem qui tantum ore sumunt, sed iis qui etiam mente, non qui premunt dente, sed qui tangunt fide. Fide me tange, crede ad Patrem me ascendisse, id est equalem Patri. Et calicem salutis perpetuae. Quod diximus de pane, idem potest dici de calice. Et quod
Abbreviated transcription (Latin):
ta. Ex hoc loco admonem᷑. qđ panis appositꝰ altari
debet eẽ candidissimꝰ. & in quo nullus possit inspi¬
ei neuus: ut hoc appareat infigura qđ p̃dicat᷑ de
substantia. ut pura & immaculata uideat᷑ exteriꝰ
figura. cuiꝰ substantia dr̃ interiꝰ pura & ĩmaculata.
Iinem sc̃m uitę eternę Cũ panẽ audis. ne pu¬
Ltes eẽ qui fuerat ante benedictionẽ. Ne decipiaris¬
panis: mͦ ñ ẽ panis. s sola caro. S panẽ dix̃. quasi
dicer&. cibũ. sic̃ scriptũ ẽ. Ego sũ panis uiuus. Et.
panẽ angłoꝵ manducauit homo. Quomꝰ panis uitę
ȩt̃nȩ. qͥ sumit᷑ a multis ad dãpnationẽ : Nuiꝰ panis
uirtꝰ: fides ẽ. quȩ ꝑ dilectionẽ oꝑat᷑. Est enĩ & paniᷤ.
mysteriũ fidĩ. sic ut de calice dictũ ẽ. Sũptꝰ gͦ sine
fide ñ ꝓficit. Nã si hic panis ẽ mysteriũ fidĩ. id ẽ
occultũ qđ sola cernit᷑ fide : quid ꝓdest sine fide su¬

Expanded text:
ta. Et hoc loco admonemur quod panis appositus altari ta. Et hoc loco admonemur quod panis appositus altari debet esse candidissimus, et in quo nulla possit inspici macula, ut hoc appareat in figura quod praedicatur de substantia, ut pura et immaculata videatur exterius figura, cujus substantia dicitur interius pura et immaculata. Panem vitae aeternae. Cum panem audis, ne putes esse qui fuerat ante benedictionem, ne decipiarispanis, modo non est panis, sed sola caro. Sed panem dixit, quasi diceret cibum, sicut scriptum est: Ego sum panis vivus . Et, panem angelorum manducavit homo . Quomodo est panis vitae aeternae, qui sumitur a multis ad damnationem? Hujus panis virtus, fides est, quae per dilectionem operatur . Est enim et panis mysterium fidei, sicut de calice dictum est. Sumptus ergo sine fide, non proficit. Nam si hic panis est mysterium fidei, id est occultum, quod sola cernitur fide, quid prodest sine fide su
Abbreviated transcription (Latin):
pȩ. ut pote concepta & nata sine peccato. & deinde
sine culpa uixit in mundo. idõ ĩmaculata. Nata qͥd ẽ
ẽ de humana carne: s sine conditione ꝓpagationis
humanȩ. Idõ ĩmaculata. Est sine uiro descã uirgine
conceptã: idõ ĩmaculata. Est concepta sine humano
oꝑe. sola uirtute diuina. Idõ ĩ maculata. Non enĩ
potest iniciũ hab̾e culpapile. opꝰ qđ solꝰ ds̃ fecit ⁊ non
aliꝰ. Idõ ĩmaculata. Nominis enĩ qui sine humana ad¬
ministratione solo dõ auctore creatꝰ ẽ. quãuis de mas¬
sa peccatrice. exordiũ. ñ possumꝰ culpare. nisi dõ pec¬
catũ uelimꝰ ascrib̾e: idõ ĩmaculata. Tam̃ de pura &¬
in pura ab omĩ peccato uirgine credit᷑ conceptꝰ & na¬
tus. Idõ ĩ maculata. Ex quo enĩ angelica salutatione
audiuit grã plena: credit᷑ purificata fide. etiã reli
ĩmaculata uͦ sũpta ẽ hȩc hostia. Idõ ⁊ ipsa ĩ macula¬

Expanded text:
pae; utpote concepta et nata sine peccato, et deinde pae; utpote concepta et nata sine peccato, et deinde sine culpa vixit in mundo, ideo immaculata. Nata quidem est de humana carne, sed sine conditione propagationis humanae, ideo immaculata. Est sine viro de sancta Virgine concepta, ideo immaculata. Est concepta sine humano opere, sola virtute divina, ideo immaculata. Non enim potest initium habere culpabile opus quod solus Deus fecit et non alius, ideo immaculata. Hominis enim initium, qui sine humana administratione, solo Deo auctore creatus est quamvis de massa peccatrice non possumus culpare, nisi Deo peccatum velimus ascribere, ideo immaculata. Tamen de pura ab omni peccato virgine, creditur conceptus et natus, ideo immaculata. Ex quo enim angelica salutatione audivit: Gratia plena , creditur purificata fide etiam reliquimmaculata ergo sumpta est haec hostia, ideo et ipsa immacula
Abbreviated transcription (Latin):
ra redac tȩ. Hȩc autẽ hostia pura ẽ: q quãuis caro
uera sit. ⁊ sanguis. tam̃ spualis c̃ & in corrupta. Diui¬
dit̾:⁊ consumi ñ potest: consumit᷑: incorrupta manet.
erit᷑ & ẽillesa: frangit̾. & integra ẽ. Hȩc hostia caro
ẽ & ñ carnaliꝰ s in contaminata lux : ⁊idõ pura. Cor
pẽ & ũ corporaliᷤ. sed spuale lum̃: & idõpura. Pura
mundans. pura purificans. Pura. qr diuina: purior
luce corporea. H.¬
erant quidẽ sc̃ȩ. sed ñ ꝑse sc̃ȩ: s quia typũ gerebant¬
huiꝰ hostie sc̃ȩ. Illȩ imꝑfecte erant. & idõ minꝰ sanctȩ:
ista ꝑfecta. ⁊ idõ plene scã. Illȩ dimittebant peccatũ
uniꝰ popłi: ista tollit peccatũ totiꝰ mundi. In illis erat
tantũ remissio: in hac autẽ ẽ preciũ plenũ. & ꝑfecta
redemptio. Illȩ impetrabant ueniã debiti. sine solu¬
tione: hȩc reddit debitũ plena recõpensatione. Idõ
dest sine om̃i macula cul¬

Expanded text:
ra redactae. Haec autem hostia pura est, quia, quamvis caro ra redactae. Haec autem hostia pura est, quia, quamvis caro vera sit et sanguis, tamen spiritualis est et incorrupta. Dividitur, et consumi non potest. Consumitur, et incorrupta manet. Teritur, et est illaesa. Frangitur, et integra est. Haec hostia caro est, non carnalis, sed incontaminata lux, et ideo pura. Corpus est, et non corporalis, sed spirituale lumen, et ideo pura. Pura mundans, pura purificans; pura, quia divina, purior luce corporea. Herant quidem sanctae, sed non per shostiae sacratae. Illae imperfectae erant, et ideo minus sanctae; ista perfecta, et ideo plene sancta. Illae dimittebant peccatum unius; ista tollit peccata totius mundi. In illis tantum erat remissio; in hac autem est pretium plenum et perfecta redemptio. Illae impetrabant veniam debiti sine solutione, haec reddit debitum, plena recompensatione. Ideo est sine omni macula cul
Abbreviated transcription (Latin):
tuis donis ac datis. Donũ est. ad dandũ etiã si non
det᷑ paratũ. Donũ ẽ qđ dari potest. Datũ uͦ quod in
alteriꝰ possessionẽ ẽ iã translatũ. quod de possibili¬
tate iã ꝓdiit ad actũ. qđ iã possidet᷑ acceptũ. Cor¬
pꝰ gͦ  sanguis xp̃i. st̃ dona. a dõ nobis parata. Do¬
na st̃: quȩ utilit̾ dari posst̃. Dona st̃ nr̃a: s in cęlo
collocata in xp̃o. Data uͦ: quando fiunt nobis. de
creatura paniꝰ & uini. Data. quando sumimꝰ in
altari. quando reficim̃ in de sensualit̃. Dona in cę¬
lo: data in terra. Dona apud dm̃ in xp̃o. data
suꝑ altare in sacramento. Dona in cęlo nuda ⁊ aꝑta:
data in altari tecta sensibilib ⁊ occulta: tamen
hic . ⁊ ibi. ⁊ eadẽ & uera. Hostiam puram. Anti¬
quȩ ueteris legis hostiȩ de irrationalib animalib
carnales erant. squalorib spurcitiȩ carnalis nidori¬
b q plenȩ. & dentiũ contritione in feces & sterco¬

Expanded text:
ue donis ac datis. Donum est ad dandum, etiamsi non detur, paratum. Donum est, quod dari potest. Datum vero, quod in alterius possessionem est jam translatum, quod de possibilitate jam prodiit ad actum, quod jam possidetur. Corpus ergo et sanguis Christi sunt dona a Deo nobis parata. Dona sunt, quae utiliter dari possunt. Dona sunt vera, sed in coelo collocata in Christo. Data vero, quando fiunt nobis de creatura panis et vini; data quando sumimus in altari, quando reficimur inde sensualiter. Dona, in coelo; data, in terra. Dona, apud Deum in Christo; data, super altare in sacramento. Dona, in coelo nuda et aperta; data, in altari, tecta sensibilibus et occultata: tamen hic et ibi, ea vera. Hostiam puram. Antea veteris legis hostiae de irrationalibus animalibus carnales erant, squaloribus spurcitiae carnalibus, nidoribusque plenae, et dentium contritione in faeces et sterco
Abbreviated transcription (Latin):
scilicet scm sacrificiũ immaculatã hostiã: respicere
digneris. ⁊accepta hab̾e. Ac si dicer&. Sup quȩ respi¬
cias. & accepta habeas idõq scm̃ sacrificiũ st̃. ⁊ im¬
maculata hostia: ut qͥ de merito nr̃o diffidimꝰ. ma¬
iestate tanti sacrificii adiuuem̃. Cur oramꝰ patrẽ
ꝓpitiũ & serenũ ẽẽ suꝑ hanc hostiã. ⁊ eam acceptã
habere. qua nichil habet acceptiꝰ. & quã semꝑ ꝓpi¬
mis dilectꝰ. in quo mͥ bene cõplacui. S ad offerentes
ẽ hoc referendũ. ut qui ꝓpeccatis t̾rent᷑. ⁊ de se dif¬
fidunt. hostiã acceptabilẽ sibi p̃tendant. ⁊ eiꝰ scuto
se ꝓtegentes. sub ea ꝓpitiũ sibi patrẽ serenũ q depos¬
cant. & ei se acceptos desident sub ea. quã nequaquã
acceptibilẽ dubitant: ut qui se patri non audent of¬
ferre. ne malis irritent: dilectũ filiũ ꝓponant. ut
nobis: ut cũ offerimꝰ quod placet. placet᷑ nobis deus.
Unde ⁊ exempla scoꝵ adhibent᷑. ab el iusti. patriar¬

Expanded text:
 immaculatam hostiam respicere digneris et accepta habere, ac si diceret: Supra quae respicias et accepta habeas, ideo quia sanctum sacrificium sunt et immaculata hostia, ut, qui de merito nostro diffidimus, majestate tanti sacrificii adjuvemur. Cur autem oramus Patrem propitium et serenum esse super hostiam, et eam acceptam habere, qua nihil habet acceptius, et quam sempmeus dilectus, in quo mihi bene complacui . Sed ad offerentes est hoc referendum, ut, qui pro peccatis terrentur et de se diffidunt, hostiam acceptabilem sibi praetendant, ut ejus scuto se protegentes, sub ea propitium sibi Patrem serenumque deposcant, et ei se acceptos desiderent sub ea quam nunquam non acceptabilem dubitant, ut qui Patri per seipsos non audent offerre, ne malis irritent, dilectum Filium proponant, ut nobis, ut, cum offerimus quod placet, placetur nobis Deus. Unde et exempla sanctorum adhibentur Abel justi patriar
Abbreviated transcription (Latin):
sua refert. acceptat᷑. Acceptat᷑ ꝓ sc̃is: non accepta¬
t᷑ eadẽ ipsa ꝓ impiis. Pios adiuuat. impios damp¬
nat. Piis ꝓdest ad salutẽ. nocet impiis ad damp
scriptã. ratã. rationabilẽ. acceptabilẽq S hȩc
nobis fiat corpꝰ & sanguis xp̃i. Hic totũ cõplet᷑.
hic totũ ꝑficit᷑. ut fiat corpꝰ & sanguis xp̃i. Desi¬
nib benedicta. adscripta. rata. rationabilis. ac¬
ceptabilisq. Ut nobis corpꝰ & sanguis fiat. Sig¬
nant᷑ posuit nobis. id ẽ catholicȩ fidĩ cultorib.
Nobis. Exclusit paganos. exclusit iu deos. exclusit
hereticos. Nobis cõmunicantib. memoriam sc̃oꝵ
uenerantib. Non ẽ enĩ locꝰ ueri sacrificũ. extͣ catho¬
licã ȩccłiam. Qui pridie quã pateret acce¬

Expanded text:
sua refert acceptatur. Acceptatur pro sanctis, non acceptasua refert acceptatur. Acceptatur pro sanctis, non acceptatur eadem ipsa pro impiis. Pios adjuvat, impios damnat. Piis prodest ad salutem, nocet impiis ad damnascriptam, ratam, rationabilem, acceptabilem. Sed haec nobis fiat corpus et sanguis Christi. Hic totum completur, hic totum perficitur, ut fiat corpus et sanguis Chrisnibus benedicta, ascripta, rata, rationabilis, acceptabilisque. Ut nobis corpus et sanguis fiat. Signanter posuit  nobis , id est catholicae fidei cultoribus. Nobis exclusit paganos, exclusit Judaeos, exclusit haereticos. Nobis communicantibus, memoriam sanctorum venerantibus. Non est enim locus veri sacrificii, extra catholicam Ecc
Abbreviated transcription (Latin):
nec oblationẽ eius recipit. Pessimi namq hostia.
irrationabilis ẽ: sic̃ scriptũ ẽ. Qui ñ audit legẽ:
oratio eiꝰ erit execrabilis. Fiat gͦ rationalis hosti¬
a:ut rationabilit̾ idest cũ timore & pęnitentia
offeramꝰ. Uel fiat rationabilis hostia: idest ꝓ ra¬
tionabili & recta ł honesta causa. Si quis enĩ
rationabilis ñ dr̃ offerendi causa. idõ nec accep¬
tabilis ẽ talis hostia. Hostia gͦ nr̃a. & merito
offerentiũ. & offerendi causa.fiat rationalis:
ut consequent̃ sit etiã accentabili ᷤᷤ. Accepit¬
bilemꝙ. Non potest ñ ẽẽ acceptabilis. quȩ su¬
ꝑiores tres spẽs recipit. om̃i modȩ benedictio
nis. Non potest dm̃ odisse ds̃. S qr caritas est ds̃.
chligit dm̃ ds̃: & acceptabilis est dõ hostia. quę
est ds̃. Quid gͦ oramꝰ fieri acceptabilẽ quę non
potest displicere : Nã quȩ acceptabilis ẽ ꝑse: displi¬
cet ꝓofferente. Pofferente respuit᷑. quȩ quantũ

Expanded text:
nec oblationem ejus recipit pessimi namque hostia, irrationabilis est, sicut scriptum est: Qui non audivit legem, oratio ejus erit exsecrabilis . Fiat ergo rationabilis hostia, ut rationabiliter eam cum timore et poenitentia offeramus. Vel fiat rationabilis hostia, id est pro rationabili et recta vel honesta causa. Si quis enim rationabilis non dicitur offerendi causa, ideo nec acceptabilis est talis hostia. Hostia ergo nostra et merito offerentium, et offerendi causa fiat rationabilis, ut consequenter fiat etiam acceptabilis. Acceptabilem. Non potest non esse acceptabilis, quae superiores quia charitas est Deus , diligit Deum Deus, et acceptabilis est Deo hostia quae Deus est. Quid ergo oramus fieri acceptabilem, quae non potest displicere? Nam quae acceptabilis est per se, displicet pro offerente. Pro offerente respuitur, quae quantum
Abbreviated transcription (Latin):
tibiq reddt̃ uota sua cõmunicantes. Extͣ com¬
munionẽ nãq ñ ÷ locꝰ offerendi dõ ueri sacrifi¬
cui. uł uota soluendi. Et memoriã uenerante.
Alit̃ enĩ dõ gratũ ñ offerimꝰ sacrificiũ. alit̾ dõ uti¬
lit̃ uota ñ soluimꝰ : nͥ memoriã scoꝵ uenerem᷑. Q¬
qui caput est honorare potest. Et qui ñ honorat
filiũ. ñ honorat illũ qui misit eũ. Honoremꝰ gͦ ca¬
put in menbris. dm̃ in scĩs suis: ut eoꝵ meritis
p̃cibq in om̃ib ꝓtectionis diuinȩ muniamur

Expanded text:
tibique reddunt vota sua. Communicantes. Extra comtibique reddunt vota sua. Communicantes. Extra communionem namque non est locus offerendi Deo veri sacrificii vel vota solvendi. Et memoriam venerantes. Aliter Deo gratum non offerimus sacrificium, aliter Deo utiliter vota non solvimus, nisi memoriam sanctorum veneremur. Qqui caput est, honorare potest. Et qui non honorat Filium, non honorat illum qui misit illum. Honoremus ergo caput in membris, Deum in sanctis suis, ut eorum meritis precibusque, in omnib
Abbreviated transcription (Latin):
bonũ sufficit contͣ nr̃m malũ : qđ magis ẽ bonum
quã peccatũ nr̃m sit malũ. & idõ maiori p̃cio
redimit nos a nrõ malo. Pro spe salutis ⁊ in¬
columitatiꝰ suȩ. Hoc sacroscm sacrificiũ non
solũ lib̾at noᷤ a malis. s etiã accumulat noᷤ boniᷤ:
ñ solũ noseripit a pęnis. s etiã auget gaudia sa¬
lutis & incolumitatis. Salutis in quã ȩt̾nȩ anima¬
rũ: in columitatis. id÷ incorruptionis ꝑpetuȩ cor¬
poꝵ. Et hȩc ÷ ꝓ qua offerimꝰ tã p̃ciosũ munus.
Tibiq reddunt uota sua. Offerendo sacrifici¬
um laudiᷤ: reddt̃ tͥ uota sua. Alit̃ forsitan uota
sua ñ redderent: nͥ tale sacrificiũ offerrent. Ad¬
iuuant᷑ sacrificii uirtute: ut uota queant redde¬
re. Difficile ẽ cõpͥmere uitia: uirtutes in habitũ
no dõ uiuo ⁊ uero. Ad differentiã falsoꝵ dõꝵ
& insensibiliũ. qͥb gt̃s frustra soluebant uota.
Communicantes. Tibi offert̃ sacrificiũ laudiᷤᷤ.

Expanded text:
bonum sufficit contra nostrum malum, quod magis est bonum, quam peccatum nostrum sit malum, et ideo majori pretio redimit nos a nostro malo. Pro spe salutis, et incolumitatis suae. Hoc sacrosanctum sacrificium, non solum liberat nos a malis, sed etiam accumulat nos bonis; non solum nos eripit a poenis, sed etiam auget gaudia salutis et incolumitatis. Salutis, inquam, aeternae animarum, incolumitatis, id est incorruptionis perpetuae corporum, et hoc est pro quo offerimus tam pretiosum munus. Tibique reddunt vota sua. Offerendo sacrificium laudis, reddunt tibi vota sua. Aliter forsitan vota sua non redderent, nisi tale sacrificium offerrent. Adjuvantur sacrificii virtute, ut vota queant reddere. Difficile est comprimere vitia, virtutes in habitum no Deo, vivo et vero. Ad differentiam falsorum deorum et insensibilium, quibus gentes frustra solvebant. Communicantes, tibi offerunt sacrificium laudis,
Abbreviated transcription (Latin):
memoriã fecimꝰ: ⁊ postea reliquis om̃ib indulge.
Nobis quoq peccatorib famulis tuis. Scilicetꝰ qui
officiũ huiꝰ sacrificii celebramꝰ p̃sentes. uł scdm̃ soli¬
tarios. qui in corpore ȩccłiȩ. ꝑ totũ orbẽ t̾raꝵfide¬
lit̃ tibi serui mꝰ D

Expanded text:
memoriam fecimus, et postea reliquis omnibus indulge. Nobis quoque peccatoribus famulis tuis. Scilicet qui officium hujus sacrificii celebramus praesentes, vel secundum solitarios qui in corpore Ecclesiae per totum orbem terrarum fideliter tibi servim
Abbreviated transcription (Latin):
fluc tui maris. Et iterũ. Quicqͥd credentes petieritiᷤ.
accipietis. Uti accepta habeas & benedicas. Accep¬
ta. id÷ grata & placita habeas. ꝯccepta habeas. cul¬
pis nr̃is data uenia ñ offensus: immo nra deuotione
placatꝰ. Et benedicas. Benedicas. multiplicando
grãm. Benedicas. augendo dignitatẽ: immo conuer¬
tendo in excellentissimã immortalitatis & incor¬
ruptionis creaturam. Hȩc dona. hȩc munera.¬
ec dona quȩ tͥ donamꝰ: ut tͥ maneant ꝑ tuã bene¬
dictionẽ. firmata. Hȩc dona: que tͥ donamꝰ. ut

Expanded text:
fluctui maris . Et iterum: Quidquid credentes petieritis, fluctui maris . Et iterum: Quidquid credentes petieritis, accipietis . Uti accepta habeas et benedicas. Accepta, id est grata et placita. Accepta habeas, culpis nostris data venia non offensus, imo nostra devotione placatus. Et benedicas, multiplicando gratiam, augendo dignitatem, imo convertendo in excellentissimam immortalitatis et incorruptionis creaturam. Haec dona. Haec dona, quae tibi donamus, ut tibi maneant per tuam benedictionem firma
Abbreviated transcription (Latin):
tende conatꝰ in alta ꝓfunditate. scilicet expon̾e
canonẽ altaris. & ꝓpalare tanta misteria: sic ut
scriptũ ẽ. Altiora te ne q̃sieriᷤᷤ. & fortiora te ne
scrutatꝰ fueris. S quomͦ cũq me iudicent alii: tu
scis fr̃ quanta p̃cum instantia me uicisti. ut tan¬
tũ oniis sustollerẽ. magis credens adiuuari deuo¬
tione & p̃cib tuis. quã mea uirtute. Impiũ enĩ e¬
rat tanto desidio ñ ad qͥescere: etiã siuires excedat
t iudicaui magis sub fasce ruendũ: quã tͥ om̃ino con¬
tͣdicendũ. Itaq confisuᷤᷤ de dĩ auxilio & tuis p̃cib sic
cȩpi p̃sens apud te. & absens ꝑfeci sine te: orans ut
textuᷤ cuiꝰq capituli p̃scribat᷑ expositioni totꝰ. ne cito
p̃sumant᷑ additiones. uł detractiones. ł mutationes
in sacro canone. qđ nefas ducimꝰ fieri. sine romano
pontifice.
Petat a dño nichil hesitans. Qui enĩ hesitat: similis est

Expanded text:
tendere conatus in alta profunditate: scilicet exponere tendere conatus in alta profunditate: scilicet exponere canonem altaris, et probare tanta mysteria, sicut scriptum est: Altiora te ne quaesieris, et fortiora te ne scrutatus fueris . Sed quomodocunque me judicent alii, tu scis, frater, quanta precum instantia me vicisti, ut tantum onus sustollerem, magis credens adjuvari devotione et precibus tuis quam mea virtute. Impium enim erat tanto desiderio non acquiescere, etiamsi vires excedat: et judicavi magis sub fasce ruendum, quam tibi omnino contradicendum. Itaque confisus in Dei auxilio, ut tuis precibus tibi coepi praesens apud te, et absens perfeci sine te. Odo autem, ut textus cujusque capituli praescribatur expositioni totius, ne cito praesumantur additiones vel detractiones, vel mutationes in sacro Canone: quod nefas ducimus fieri, sine Romano pontifice.Petat a Domino nihil haesitans. Qui enim haesitat, similis est
Abbreviated transcription (Latin):
& p̾ea refulsit in corpore. cũ misso desuper
spũ data est apłis manifesta carysmatũ gr̃a.
de qua dicit apłs. om̃s de plenitudine eiuss
sa carysmata . ħ inc est qd consetrato altari
chrysmant᷑ in parietib ille duodecim cruce
manifestare studuerunt. ꝑ acta denique cõ¬
secratione albis uelaminib. cooꝑitur altare.
qͥb & sacͣmtum intelligitur nouitatis. & pre¬
munciatur sicut cũ de baptitatis loqueremur
dictũ est gła future in corruptionis ł is
igitur breuiter dedaratis. fraternitatẽ urãm
cõmonemꝰ. ut qd aure audistis corde credats.
Cope implere studeatis. prestançe dnõ nr̃o
lmet++
do cameracensis excłiȩ minister indig¬
nꝰ. wlbodoni dilecto filio. sub uenera¬
bili ab̃be. hafligeniensi fulgentio dñi¬
cis castris militanti. salutẽ. Presũptionis argu¬
itimeo. qđ ausus sũ rẽ difficilẽ contingere. & ex¬

Expanded text:
et postea refulsit in corpore, cum misso desuper et postea refulsit in corpore, cum misso desuper spiritu, data est apostolis manifesta chrismatum gratia, de qua dicit Apostolus: « Omnes de plenitudine ejus sa chrismata. Hinc est, quod de consecrato altari chrismantur in parietibus illae duodecim crucesmanifestare studuerunt. Peracta denique consecratione, albis velaminibus cooperitur altare, quibus et sacramentum intelligitur novitatis, et praenuntiatur, sicut, cum de baptizatis loqueremur dictum est, gloria futurae incorruptionis. igitur breviter declaratis, fraternitatem vestram commonemus, ut quod aure audistis, corde credatis, et opere implere studeatis, praestante Domino esaratis, fraternitatem vestram DO, Cameracensis Ecclesiae minister indignus, ODONI, dilecto filio suo, sub venerabili abbate Hafliginensi Fulgentio, Dominicis castris militanti, salutem. Praesumptionis argui timeo, quod ausus sum rem difficilem contingere, et ex
Abbreviated transcription (Latin):
sũ quia necesse est. ut sacerdos qͥ salutem
płi sibi cõmissi domino com̃dat. & ꝑ afflictio¬
nẽ corporis & per intentionẽ illud agat pie
int̾cessionis. Unde & dñs postꝗͣm discipłos pa¬
tri cõm̃dauit. mox subiturus passionem pro
ipsis orauitꝰ. I Quid SIGNETURIN¬
UARIA UNCTIONE ALTARIS A ceteri¬
Ntea mittit pontife oleũ suꝑ altare in me¬
dio altaris crucẽ ex eo faciens. & suꝑ quatuor
angulos altaris. Et quidẽ satis congrue or¬
do seruatur. ut post emundationẽ per aqͣm
&reliqua quȩ dicta sunt ꝑfundatur altare
oleo. quia & sca ȩccła prius aqua mundatur
infonte baptismatis: & sic unctione insigni¬
tur per manꝰ pontificis. ut spc̃ scĩ inse mereat᷑
aduentũ. N am oleũ gr̃am significatꝰ spc̃¬
ad diligendũ dm̃ & ꝓxcimũ. D e hinc insignit᷑
altare sacro sci chrysmatis unctione. & interĩ
gamus plenitudinẽ grẽ quȩ pcessit in capite.

Expanded text:
sum, quia necesse est ut sacerdos, qui salutem sum, quia necesse est ut sacerdos, qui salutem populi sibi commissi Domino commendat, et per afflictionem corporis et per intentionem illud agat piae intercessionis. Unde et Dominus, postquam discipulos Patri commendavit, mox subiturus passionem pro ipsis oravit . Ivaria unctione altaris. Interea mittit pontifex oleum super altare, in medio altaris crucem ex eo faciens et super quatuor angulos altaris. Et quidem satis congrue ordo servatur ut post emundationem per aquam et reliqua quae dicta sunt perfundatur altare oleo, quia et sancta Ecclesia prius aqua mundatur in fonte baptismatis et sic unctione insignitur per manus pontificis ut Spiritus sancti in se mereatur adventum, nam oleum gratiam significat Spad diligendum Deum et proximum. Dehinc insignitur altare sacrosancti chrismatis unctione, et interim gamus plenitudinem gratiae, quae praecessit in capite,
Abbreviated transcription (Latin):
gratie eius. Qd etiã innuit anꝓbona. dic̃ enĩ
se introiturũ ad altare di id est ad illud altare
qd̾ significat᷑ per istud uisibile. ad qd ñ penetrat
oculus carnis. s pura intentio m̃tis. & hoc est
qd̾ sequit᷑. ad dm̃ qui letificat uuentutẽ meã.
ostea ex tergitur altare delinteo. Linũ
eni de terra ortũ magno labore ad candorẽ
ꝑducitur. ita caro xp̃i orta de t̾ra id est beata
uirgine maria per angustias passionis ꝑuenit
ad honorẽ resurrectionis. Doctor itaq quasi
linteo altare det̾git. cũ imitationẽ dnĩcȩ pas¬
sionis auditoꝵ mentib impͥmit dicens cum
talia facit. quasi altare madidũ labore hu¬
manitatis abstergit linteo dnĩcȩ imitationiᷤ
ta sunt illi incensa multa ut daret de ora¬
tionib scoꝵ super altare. qd̾ est in conspectu
dnĩ. Post effusionẽ gͦ aquȩ ad basim altaris
extergitur altare linteo. & offertur incen¬

Expanded text:
gratiae ejus. Quod etiam innuit antiphona, dicit enim gratiae ejus. Quod etiam innuit antiphona, dicit enim se introiturum ad altare Dei, id est ad illud altare, quod significatur per istud visibile ad quod non penetrat oculus carnis sed pura intentio mentis; et hoc est quod sequitur, « ad Deum qui laetificat juventutem meam . » Postea extergitur altare linteo: linum enim de terra ortum, magno labore ad candorem perducitur. Ita caro Christi orta de terra, id est B. Maria Virgine, per angustias passionis pervenit ad honorem resurrectionis. Doctor itaque quasi linteo altare detergit, cum imitationem Dominicae 272 passionis auditorum mentibus imprimit, dicens cum talia facit, quasi altare madidum labore humanitatis, abstergit linteo Dominicae imitationita sunt ei incensa multa, ut daret de orationibus sanctorum super altare , » quod est in conspectu Domini. Post effusionem ergo aquae ad basim altaris, extergitur altare linteo, et offertur incen
Abbreviated transcription (Latin):
psalmo. & fundit qd remansit de aqua purifi¬
cationis ad basim altaris. qͥa qd̃ ipse nequit.
humiliter dno comittit purgationẽ silicet subdi¬
torũ. cui ipse tanquã homo cooꝑari & collaborare
potest. Interior autẽ & ꝑfecta mundatio solius
est di. Hinc est qd in sacrificiis ueteris testam̃ti.
sanguis hostiarũ uł in cornib altaris ponebatur.
uł ex aliquib hostus digito sacerdotis contͣ dnm
asꝑgebat᷑. & qđ reliquũ erat ad basim altaris fun¬
debatur. Quia sacerdotũ est quicquid possunt
ad utilitatẽ gregis sibi cõmissi facere. qd autẽ
iures suas excedit dnõ deuotissime cõmendare.
ui forma pͥmꝰ pastor pastorib reliquit. cum
passioni appropinquans patri dixit̾. pater ser¬
ua eos in nomine tuo quos dedisti mͥ. Sic & pau¬
lus in articulo uitȩ p̾sentis quasi ad basim al¬
taris aquã funden discipulos dño cõmenda¬
bat dicens. Et nc̃ com̃do uos dño & uerbo

Expanded text:
psalmo, et fundit quod remansit de aqua purifipsalmo, et fundit quod remansit de aqua purificationis, ad basim altaris, quia quod ipse nequit, Domino humiliter committit, purgationem scilicet subditorum, cui ipse tanquam homo cooperari et collaborare potest: interior autem et perfecta mundatio, solius est Dei. Hinc est, quod in sacrificiis veteris Testamenti, sanguis hostiarum vel in cornibus altaris ponebatur, vel ex aliquibus hostiis digito sacerdotis contra Dominum aspergebatur, et quod reliquum erat, ad basim altaris fundebatur. Quia sacerdotum est, quidquid possunt, ad utilitatem gregis sibi commissi facere; quod autem vires suas excedit, Domino devotissime commendare. Quam formam primus pastor pastoribus reliquit, cum passioni appropinquans, Patri dixit: « Pater, serva eos in nomine tuo, quos dedisti mihi . » Sic et Paulus in articulo vitae praesentis, quasi ad basim altaris aquam fundens, discipulos Domino commendabat, dicens: Et nunc commendo vos Domino, et verbo
Abbreviated transcription (Latin):
debet qͥescere. s quasi conspicuus per mediam
eccłam incedere. om̃s suo exẽplo informare.
omib sacramenta crucis ac mortis dnĩ intima¬
re & cantare domꝰ mȩa domꝰ orationis uocabi¬
tur. uidelicet ut tale eecłam pparet quȩ non
sit spelunca latronũ s domꝰ orationis. id est non
fures & latrones sed qͥ benedicant dñm in omĩi
tepore. qualit̾ uersũ subsequentẽ libere possit
cantare. Harrabo nomen tuũ .F .m .i.m.e. l.t.
Hec tẽ bene pontifex agit. cĩ omĩa bona quȩ in¬
choat ꝑ dĩ auxilui consumari postulat. Unde his
pactis pontifex se ad orationẽ confert peten
ut oñs qͥ eandẽ domũ oraturi int̾uerint exau¬
ditos se eẽ gaudeant. ut ostendat pontifex se oĩũ
subditoꝵ curã cũ paulo genere. & eoꝵ memoriã
se in orationib suis frenquentare Completa
expiatione conuertitur pontifex ad altare
incipiens antiphonã. introibo ad altare dei cũ

Expanded text:
debet quiescere, sed quasi conspicuus per mediam debet quiescere, sed quasi conspicuus per mediam Ecclesiam incedere, omnes suo exemplo informare, omnibus sacramenta crucis ac mortis Domini intimare, et cantare, « Domus mea domus orationis vocabitur , » videlicet, ut talem Ecclesiam praeparet, quae non sit spelunca latronum, sed domus orationis; id est, non fures et latrones, sed qui benedicant Dominum omni tempore; qualiter versum subsequentem possit libere cantare, « Narrabo nomeec tunc bene pontifex agit, cum omnia bona quae inchoat, per Dei consilium consummari postulat. Unde his peractis, pontifex se ad orationem confert, ut omnes, qui eamdem domum oraturi intraverint exauditos se esse gaudeant, ut ostendat pontifex se omnium subditorum curam cum Paulo gerere, et eorum memoriam se in orationibus suis frequentare . Completa expiatione, pontifex convertitur ad altare, incipiens antiphonam: « Introibo ad altare Dei , » cum
Abbreviated transcription (Latin):
ilege: Significat autẽ humilitatẽ xpĩ. qui su¬
ꝑbiȩ nrẽ tumores sui sanginis asꝑsione sanauit.
qua gͦ cũ ysopo asꝑgit᷑. cũ baptismꝰ xp̃i sanguine
consecratus. eccłe tribuitur. Circũit autẽ altare
spargendo enndem aquam. ut ostendat doctorẽ
non debere ocio uacare .s eoꝵ quos iniciauerit
mundationi oꝑam dare. & ut dñs mittat angłm
de hinc totã ȩccłam & asꝑgit parietes illiꝰ ut de¬
monstret se omem curã impedere omĩ ȩtati. oi
sexui. Facit hoc idẽ scđo & tercio. ut ostendat᷑
eos qui baptitantur non solũ ẽe mundandos a
peccato cogitationis s etiã locutionis & operis.
phona ut uirib destituantur qui sacram̃tis fidi
aduersant᷑. Canunt etiã antiphonã. qͥ habitat
in adiutorio altissimi. asserentes nullũ a dõ ꝓcegi
nisi eũ qui de uirib suis nil p̾sumens. dĩ ad iuto¬
nul semꝑ implorauerit. Ipse tam̃ pontifex nons

Expanded text:
in lege. Significabat autem humilitatem Christi, qui suin lege. Significabat autem humilitatem Christi, qui superbiae nostrae tumores sui sanguinis aspersione sanavit. Aqua ergo cum hyssopo spergitur, cum baptismus Christi sanguine consecratus Ecclesiae tribuitur. Circuit autem altare, spargendo eamdem aquam, ut ostendat doctorem non debere otio vacare, sed eorum quos initiaverit mundationi operam dare, et ut Dominus mittat angeludehinc totam ecclesiam et aspergit parietes illius, ut demonstret se omnem curam impendere omni aetati, omni sexui. Facit autem secundo et tertio, ut ostendat eos, qui baptizantur, non solum esse mundandos a peccato cogitationis, sed etiam locutionis et operis. phona, ut viribus destituantur qui sacramentis fidei adversantur. Cantant etiam antiphonam: « Qui habitat in adjutorio Altissimi , » asserentes nullum a Deo protegi nisi eum, qui de viribus suis nihil praesumens, Dei adjutorium semper imploraverit. Ipse tamen pontifex non
Abbreviated transcription (Latin):
ad interiorẽ parietũ asꝑsionẽ suꝑuacuũ uideri
dedebet. qͥa qͥcquid in exteriori scĩficatione a¬
gitur: suꝑstitiosũ est nisi interiori homine cõple
ost hec tingit sacerdos digitũ
in aqua. & facit crucẽ ꝑ quatuor cornua
altaris. Altare enĩ ȩccłȩ figura p̾fert. quod ꝑ
quatuor cornua distenditur. qͥa ꝑ quatuor mũ¬
di cardines dilatatur: Pcuiꝰ tẏpo abraȩ dictũ
est. Dilataberis usq ad orientem & occidentem.
septẽtrionẽ & meridiem. B ene gͦ crux de aqͥ
sit ꝑ quatuor altaris cornua. ut̃ ostendatur
emẽm ȩccłam ẽe̾ mundandã a sordib peccato¬
rum per lauachrum aquȩ & fidẽ passionis. Inde
uenit ance altare. & asꝑgit illud septẽ uicibus
Quo nimero fignificatur plenitudo spc̃ sepes
aute eadẽ aqua cũ ysopo. Quȩ herba est huma
interiora pectoris purgans. & duriciam saxoꝵ
radicib penetrans. cuiꝰ aspergine mundiciȩ fiebasͥ

Expanded text:
ad interiorem parietum aspersionem, supervacuum videri ad interiorem parietum aspersionem, supervacuum videri debet, quia quidquid in exteriori sanctificatione agitur, superstitiosum est, nisi interiori homine compleatur. Post haec tingit sacerdos digitum in aqua, et facit crucem per quatuor cornua altaris. Altare enim Ecclesiae figuram praefert, quod per quatuor cornua distenditur, quia per quatuor mundi cardines dilatatur. Pro cujus typo Abrahae dictum est: « Dilataberis usque ad orientem et occidentem, septentrionem et meridiem . » Bene ergo crux de aqua fit per quatuor altaris cornua, ut ostendatur omnem Ecclesiam esse mundandam a sordibus peccatorum per lavacrum aquae et fidem passionis. Inde venit ante altare, et aspergit illud septem vicibus. Quo numero significatur plenitudo Spiritus saautem eadem aqua cum hyssopo, quae herba est humilis, interiora pectoris purgans, et duritiam saxorum radicibus penetrans, cujus aspergine munditiae fiebant
Abbreviated transcription (Latin):
condiuntur diuina sapientia. Cinis autem
reliquias id est memoriam signat dominicȩ passio¬
nis. quam significabat cinis uitulȩ aspersus ad
expiatione popłi. A qua gͦ benedicitur. ut scĩfi¬
cetur. Sal cum cinere miscetur. cum popłs
ex sale & cinere. cum fidĩ diuinitatiꝰ & passionis
fides additur trinitatis. Euie gͦ mixturę & ui¬
nũ additur cũ aqua. quę duo geminã naturã
significant in una ꝑsona diuinitatẽ silicet &
humanitatẽ. Et est ordo intuentus. primum pon¬
benedicit. eui uinũ admiscet. Quia unusquisq
pͥmum sibi ꝑ confessionẽ portã salutis aꝑit
deinde est sacerdotis ꝓ eo orare. post hec pri¬
mordia fidĩ ei tradere. & quasi cathe cuminum
facere. deinle instrui qualiter uniri possit
corpori sui saluatoris per sacrã doctrinam.
saero fonte purificari. H oc idem significatum
est in exteriori parietũ asꝑsione s ñ idõ hic fieri

Expanded text:
condiuntur divina sapientia. Cinis autem condiuntur divina sapientia. Cinis autem reliquias, id est, memoriam signat Dominicae passionis, quam significabat cinis vitulae aspersus, ad expiationem populi. Aqua ergo benedicitur, ut sanctificetur. Sal cum cinere miscetur, cum populuet sale et cinere, cum fidei divinitatis et passionis, fides additur Trinitatis Huic ergo misturae et vinum additur cum aqua. Quae duo geminam naturam significant in una persona, divinitatem scilicet et humanitatem. Et est ordo intuendus. Primum ponbenedicit, cui vinum admiscet, quia unusquisque primum sibi per confessionem portam salutis aperit, deinde est sacerdotis pro eo orare, post hoc primordia fidei ei tradere, et quasi catechumenum facere, deinde instrui, qualiter jungi possit corpori sui Salvatoris per sacram doctrinam, sacro fonte purificari. Hoc idem significatum est in exteriori parietum aspersione, sed non ideo hic fieri