comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bernatoris ĩpedit sed successũ quid ergo inq̃s non nocet gubernatori ea
res que illũ tenere portũ uetat q̃ conatus eiꝰ irutos efficit q̃ aut resat
illũ aut tret detinet et ox armat nõ tãꝙͣ gubernatori sed tãꝙͣ nauigã¬
pientis excludit id enĩ ip̃m agit quo alia age̾ ꝓhibetur/ ad utrosq ta¬
ꝑit ad ex illa memorabile efficiet Sapiens artifex est domãdi mala
Dolor egestas ignominia carcer exiliũ quetũq horrẽda ad hũc ꝑue¬

Expanded text:
bernatoris impedit, sed successum. " Quid ergo ? " inquit, " non nocet gubernatori ea res, quae illum tenere portum vetat, quae conatus eius inritos efficit, quae aut refert illum aut detinet et exarmat ? " Non tamquam gubernatori, sed tamquam naviganpientis excludit. Id enim ipsum agit, quo alia agere prohibetur. Ad utrosque caid ex illa memorabile efficiet. Sapiens est artifex domandi mala; dolor, egestas, ignominia, carcer, exilium, ubique horrenda, qui ad hunc pe
Abbreviated transcription (Latin):
seruãtur. deinde ad hcbita ĩgenii nr̃i aura et facultate ĩ bnũ saporẽ ua¬
ria illa tibamẽta confũde̾ ut et si apparueat uñ sũptũ fit a ͦ tũ esse ꝙ̃¬
durãt et solida ĩnatant stomacho onera sunt at iũ ex eo qd crant᷑
mutata sũt tũc denũ in uires etiã et in sanguinẽ tñseũt idem ĩ hiĩs
quibus alũtur ĩgenia p̃stemꝰ ut quetũq hausimꝰ non pacianĩ inte¬
gra esse ne aliena sint cõquoqͣmꝰ illa alioqn in memoriã ibũt uon
ĩ inge̾niũ assentiamꝰ illis fideliter et nr̃a faciamꝰ ut unũ quoddã si¬
que ãbitũ timuda res est uana uentosa nullũ habet termiuũ tã sol

Expanded text:
SERVANTUR. DEINDE ADHIBITA INGENII NOSTRI AURA ET FACULTATE IN UNUM <SAPOREM> VARIA ILLA LIBAMENTA CONFUNDERE, UT SI contra APPARUERIT UNDE SUMPTUM ERIT, ALIUD erdurant et solida innatant stomacho, onera sunt; at cum ex eo, quod erant, mutata sunt, tum demum in vires et in sanguinem transeunt. Idem in his, quibus aluntur ingenia, praestemus, ut quaecumque hausimus, non patiantur integra esse, ne aliena sint. Concoquamus illa; alioqui in memoriam ibunt, non in ingenium. Adsentiamur illis fideliter et nostra faciamus, ut unum quiddam finque ambitu; tumida res est, vana et ventosa, nullum habet terminum; l
Abbreviated transcription (Latin):
oẽs uiteris iurtute magnifica et nemo uini tã capax fu̾i̾t uĩtecis a dolio fi
stillo d altera soluet at diluct inuice hoc atq illo cõmeandñ est et alim¬

Expanded text:
omnes viceris virtute magnifica et nemo vini tam capax fuerit, vincens a dolio. omnes viceris virtute magnifica et nemo vini tam capax fuerit, vincens a dolio. stilo dico, altera solvet ac diluet. Invicem hoc et illo commeand
Abbreviated transcription (Latin):
oe qd in yuo iacet ĩ sũmã ꝑtẽ ius coloris eiectãt sit unio ex estu aut
quidꝙͣ in ymo iacet abditũ effertur ꝓdit in mediũ onerati cibo ꝙ̃ad¬
modũ nõ cõtinẽt tibũ uino redũdante ita nec secretũ et quidẽ suũ alie
nũq ꝑiter effiuidũt certe eruit oẽ uiciũ ebrietas et intendit et detigit ob¬
lũtate ꝓhibitis abstiuẽt ubi possedit aĩm mimia uis uini ꝙͣꝙͣ mali latebat
emergit. nõ facit ebrietas uicia sed ꝓtrahit tũc libidinosus nec cubiculũ q̃dẽ
exspectat sed cupiditatibꝰ sius ꝙ ͫ pecierãt sine dilacioẽ ꝓmittit et tũc ĩpn¬
dicus morbũ cõfitetur ac publicat/ tũc speculãs nõ lignã nõ manũ cõtm̃et
crescit insolenti suꝑbia. crudelitas seno malignitas lundo oẽ urciũ laxatu
et ꝓdit. que gloria est caꝑe multũ cũ penes te paliua fu̾i̾t et ꝓpinaciones¬
tuas strati sõpno et nomitãtis recusauerĩt/ cũ suꝑstes toti cõmiuõ fu̾i̾s cũ

Expanded text:
omne, quod in imo iacet, in summam partem vis caloris eiectat, sic uno exaestuante, quid quid in imo iacet abditum, effertur, et prodit in medium. Onerati mero quemadmodum non continent cibum vino redundante, itane secretum quidem: quod suum alienore mori voluit, certe debuit. Omne vitium ebrietas et incendit et detegit, obam bona voluntate prohibitis abstinent. Ubi possedit animum nimia vis vini, quicquid mali latebat, emergit. Non facit ebrietas vitia, sed protrahit; tunc libidinosus ne cubiculum quidem expectat, sed cupiditatibus suis quantum petierunt sine dilatione permittit; tunc inpudicus morbum profitetur ac publicat; tunc petulans non linguam, non manum continet. Crescit insolenti superbia, crudelitas saevo, malignitas livido. Omne vitium laxatur et prodit. tuas strati somno ac vomitantes recusaverint, cum superstes toti convivio fueris, cum
Abbreviated transcription (Latin):
licia ip̃a maximã ꝑtẽ ueneni sui bibit i ͦ uenenũ ꝙ serpentes in aliã ꝑin¬
ciẽ ꝓfluũt sine sua cõtinẽt. nou est huic simile hoc habentibꝰ pessimũ est
iusi cõtẽpserit ista ꝓpter que ulgus insanit Si referre ins graciã et in exili¬
ũ eũdũ est est effũdendus sangius et suscipienda egestas. et ip̃a ĩnocentia
maculanda ĩdignisq obicienda tumoribꝰ nõ ꝑuo consta ͭ sibi hõ gratus nͭ¬

Expanded text:
litia ipsa maximam partem veneni sui bibit." Illud venenum, quod serpentes in alienam perniciem proferunt, sine sua continent, non est huic simile; hoc habentibus pessimum estnisi contempsit ista, propter quae vulgus insanit; si referre vis gratiam, et in exilium eundum est et effundendus sanguis et suscipienda egestas et ipsa innocentia saepe maculanda indignisque obicienda rumoribus. Non parvo sibi constat homo gratus. N
Abbreviated transcription (Latin):
roite oĩa que sapis ym̃o ut sapias et ad bonã mentẽ mag¬
no cursu ac totis uiribus tende Di quid est quo teneris aut¬
ta est et secura. facile est pascere pancos uentres et uñ iustitntos et
nichil ad desiderantes ꝙͣ impleri paruo fames constat magno fas¬
tidium panꝑtas contenta est desideriis instantibus sacisfacere si uis¬
uacare aĩo aut pauꝑ sis oꝑz aut pauꝑi similis Non potest stuͫ
salutare fieri sine frugalitatis cura frugalitas autem pacꝑtas uolũ¬
p̃t quisꝙͣ salutare sine nimere tibi ualedicere non licet gratis multis
Non est enĩ in rebus uiciũ sed in ip̃o aĩo illud ꝙ pauꝑtatẽ nobis
grauẽ fecerat et diuicias granes fecit quemadmnodũ nichil diffet
utrũ infirimĩ in ligneo lecto an aureo colloces. quotũq eũ transt¬
leris morbũ suũ secũ transfert Sic uichil refcit utrã annus ege
indiuitiis an in pauꝑitate ponatur malũ suũ illũ sequitur.

Expanded text:
ia ista, si sapis, immo ut sapias, et ad bonam mentem magno cursu ac totis viribus tende. Si quid est, quo teneris, auta fertilitas. Facile est pascere paucos ventres et bene institutos et nihil aliud desiderantes quam inpleri. Parvo fames constat, magno fastidium. Paupertas contenta est desideriis instantibus satis facere. Quivacare animo, aut pauper sis oportet aut pauperi similis. Non potest studium salutare fieri sine frugalitatis cura; frugalitas autem paupertas volunt quisquam salutare sine munere; tibi valedicere non licet gratis. Quid iNon est enim in rebus vitium, sed in ipso animo. Illud, quod paupertatem nobis gravem fecerat, et divitias graves fecit. Quemadmodum nihil refert, utrum aegrum in ligneo lecto an in aureo conloces,—quocumque illum transtuleris, morbum secum suum transferet,—sic nihil refert, utrum aeger animus in divitiis an in paupertate ponatur. Malum illum suum sequitur.
Abbreviated transcription (Latin):
cia pectandi aut alludentibus tibi blandã at illudentibꝰ ꝓteruã ꝓmittis
ueq risũ minie rigiditatis uel aspitatis uenie aut benignitatis reseruãs
hũane societati durus appareas Ita ergo amabilis iusticie regula tenẽda
est ut neq reucrencia discipline eis nimia negligentie conctate despec¬
ta uilescat neq seuera atrocitate durata gr̃ani hũane amabilitatis auuctat

Expanded text:
iam peccandi, aut illudentibus tibi blande, aut illudentibus proterve permittis, neque rursus nimia rigiditate et asperitate, nil veniae aut benignitati reservans, humanae societati durus appareas. Ita ergo justitiae regula tenenda est, ut reverentia disciplinae ejus neque nimia negligentiae communitate despecta vilescat, neque severiori atrocitate diuturna gratiam humanae amabilitatis amittat
Abbreviated transcription (Latin):
ucius ennius seneca cordubensis stratim stoici discipulus et pa-¬
truus lucani poete continẽnssime uite fuit quẽ non pouerẽ in
cathologo sc̃oꝵ insi me ille epłe ꝓuocarent que legũtur a płius pauli ad
senetã aut senete ad paulũ In quibus cũ esset neronis mg̃r et illius tꝑnis
potẽtissimꝰ optare se dicit eius esse loci apud suos ciꝰ sit paulus apud
xp̃ianos. hic añ biẽmũ ꝙ̃ petrus et paulus martinio coronarentur. a no¬
rone interfectus est.¬

Expanded text:
ucius Anneus Seneca Cordubensis, Stocionis stoyci discipulus et patruus Lucani poete, continentissime vite fuit, quem non ponerem in cathalogo sanctorum, nisi me ille epistule provocarent que leguntur a plurimis Pauli ad Senecam et Senece ad Paulum; in quibus, cum esset Neronis magister et illius temporis potentissimus, optare se dicit eius esse loci apud socios, cuius sit Paulus apud christianos. Hic ante biennium quam Petrus et Paulus martirio coronarentur, a Nerone interfectus est
Abbreviated transcription (Latin):
oc habet optimũ in se gencrosus aĩmꝰ ꝙ concitatur ad honesta
neminẽ excelsi ingenii uirũ huilia delc̃ãnt et sordida magnarũ¬
est eo nobilior et acucior quo uehementior fuerit Sed felix qui ad maͦ¬
ñ Iuania et ex libidine orta sñ tio sunt.. tũc est in cõsũmata infeli¬
titas ubi turpia nõ solũ delectãt sed eciam placent. et desunt ome

Expanded text:
 hoc optimum in se generosus animus, quod concitatur ad honesta.Neminem excelsi ingenii virum humilia delectant et sordida; magnaruest, eo mobilior et actuosior, quo vehementior fuerit. Sed felix, qui ad mem, inania et ex libidine orta sine termino sunt. Necessaria citas, ubi turpia non solum delectant, sed etiam placent, et desinit ess
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ter turpitudinẽ crede a uerbis quoq turpibus abstincto qui in licen¬
tia eoꝵ ĩpudiciciã mitrit Dermones utiles magis ꝙͣ facctos et affabilos
ama rc̃os quoq ꝙͣ obsecundantes miscebis interdũ seriis iocos sed tꝑa¬
tos et sine detimiento dignitatis aut ueretũdie nam rep̃hensibilis risꝰ¬
aut suꝑbus et clarus aut maliguꝰ aut furtinus aut aliens malis
euocatus. Si ergo tempus iocos exigit in hiis quoq te cũ dignitate sapĩe
gere ut nec grauet te quisꝙͣ tamꝙͣ asꝑm nec contempnat tamꝙͣ uilẽ
risus sine cathio uox sine clamore incessus sine trailtu quies tibi
non desidia eat et cũ ab aliis luditur tu scĩ honesti aliqͥd tractancris

Expanded text:
praeter turpitudinem crede. A verbis quoque turpibus abstineto, quia eorum licenpraeter turpitudinem crede. A verbis quoque turpibus abstineto, quia eorum licentiam imprudentiam nutrit. Sermones utiles magis quam facetos et amabiles ama, rectos potius quam obsecundantes. Miscebis interdum seriis jocos, sed temperatos, et sine detrimento dignitatis ac verecundiae. Nam reprehensibilis risaut clarus  An elatus?, aut malignus et furtivus, aut alienis malis evocatus. Si ergo ipsos jocos exigis, hoc quoque dignitate sapientiae gere, ut te nec gravent tanquam asperum, nec contemnant tanquam vilem. risus sine cachinno, vox sine clamore, incessus sine tumultu: quies tibi, non desidia erit; et cum ab aliis luditur, tu sancti aliquid hones
Abbreviated transcription (Latin):
ontinenciã uero si diligis. cirtũtide suꝑflua et in artũ desidena
tua constrige considcra tccũ quãtũ nafura poscat non quãtũ
concupistat exspecta Si continẽs fueris eo usq ꝑuenins ut te ip̃e con¬
tentus sis nã qui sibi ip̃i contentus uel satis est / cũ diuitiis natus ẽ
aĩmi trahũt reice Ede citra crudclitatẽ bibe citra ebrictatẽ obserua ne
aris nec p̃ntibus deliciis inherebis nec absentes desiderabis uictus ti-¬
bi ex facili sit nec ad uoluptatẽ sed ad cibũ accede/ palatũ tuũ fames
exitet non saporis Desideria tua ꝑno redime quia hoc tm̃ curare debes
potes ad duccre debes Si continẽtie studes habita non amiene ᷤ salubri¬
net lecta nec leuitas langinida et si tibi res exigue fint nou tñ anguste
uet tua deflcas nec aliena mireris Di continenciã diligis curpia fugito
añꝙͣ accidant nec quẽꝙͣ aliũ uerberau̾s plusꝙͣ te Dinĩa tollerabilia

Expanded text:
ontinentiam vero si diligis, circumcide superflua et in arctum desideria tua constringe. Considera tecum, quantum natura poscat, et non quantum cupiditas expetat. Si continens fueris, eo usque pervenies, ut te ipso contentus sis. Nam qui sibi ipsi satis est, cum divitiis natus estm trahunt, rejice. Ede citra cruditatem, bibe citra ebrietatem. Observa nearis. Nec praesentibus deliciis inhaerebis, nec desiderabis absentes. Victus tibi ex facili sit, nec ad voluptatem, sed ad cibum accede. Palatum tuum fames excitet, non sapores. Desideria tua parvo redime, quia hoc tantum curare debes, pore ad neglecta, nec lenitas languida; et si tibi res exiguae sunt, non tamen sint angustae. Nec tua defleas, nec aliena mireris. Si continentiam diligis, turpia fugito ante quam accedant; nec quemquam alium vereberis plus quam te. Omnia tolerabilia
Abbreviated transcription (Latin):
familiaris oĩbus equus Scucrior esto iudicio ꝙͣ sermone uita ꝙͣ wltu
ultor clemẽs seuicie detestator fame bone neq tue semĩator neq aliene
sed pocius malignis qui ꝑ sp̃em simplicitatis ad nocendũ aliq̃bus subrepũt¬
et bonoꝵ qͥbus p̃ditus es aĩo accrbus exactor nulliꝰ ĩprudenciã despi¬

Expanded text:
familiaris, omnibus aequus. Severior esto in judicio quam sermone, vita quam vultu: familiaris, omnibus aequus. Severior esto in judicio quam sermone, vita quam vultu: cultor clementiae, detd potius his qui per speciem simplicitatis ad nocendum aliqet bonorum quibus praeditus es, non acerbus exactor. Nullius imprudentiam despi
Abbreviated transcription (Latin):
pacienter si nerito te obuirgabit ad scito quia ꝓfuit Di ĩ mi̾to scito qͥa
ꝓdesse noluit non acerba sed blanda uerba innebis esto uicioꝵ fugayx
ip̃e alioꝵ uero neq cuiosus scrutator neq acerbus rep̃hensor sed sine
le ueniã dato. nec extollas quẽꝙ̃ nec deicias Dicentiũ esto tacitus audi-¬
tor auditoꝵ ꝓmptus receptor requirenti facile rñde. contẽdenti facile cede
net ĩuirgia execracionesq descendas. Si cominẽs est et aĩ tui et corꝑis¬
motus obserua ne in decori suit nec ideo illos contẽpnas quia lacent
nã nchil differt si nemo illos iudeat cũ ip̃e illos uideas mobilis esto
non leuis. constãs non ꝑtinax alicuiꝰ rei sc̃iam te habere uec ignotũ
sit nec molestũ oẽs tibi pares facies si infeniores suꝑbiendo non cõtẽp¬
nas Suꝑiores rc̃c niuendo non timeas in reddendo officio neq neggli¬
gens neq geactor appareas cũctis esto benignꝰ nemuĩ blandus pancis

Expanded text:
patienter. Si merito objurgabit aliquis, scito quia profuit; si immerito, scito quia prodesse voluit. Non acerba, sed blanda timebis verba. Esto vitiorum fugax ipse; aliorum vero neque curiosus scrutator, neque acerbus reprehensor, sed sine le veniam dato. Nec extollas quemquam, neque dejicias. Dicentium esto tacitus auditor, audientium promptus receptor. Requirenti facile responde, contemnenti facile cede: ne in jurgia exsecrationesque discedas. Si continens es, animi tui motus corporisque observa, ne indecori sint. Nec illos ideo contemnas quia latent; nam nil differt, si nemo videat, cum tu ipse illos videas. Mobilis esto, non levis; constans, non pertinax. Alicujus rei scientiam habere te nec ignotum sit, nec molestum. Omnes tibi pares facies: sed inferiores superbiendo non contemnes. Superiores, recte vivendo, non metuas. In reddenda officiositate, neque negligens, neque exactor appareas. Cunctis esto benignus, nemini blandus, paucis
Abbreviated transcription (Latin):
tibus fortuna proiecit id sine ulla noluptate dimictimus stati
ad rapinã alterius crecti et acconiti hoc sapienti non euenit
plemis est etiam. si quid obuenit secure accipit et repouit Ietio
fruitur maxima continua sua habet aliquis bonani nolun¬
tatem habet ꝓfrm sed cui multũ desit a sũmo hic dep̾mitur
alterins et extollitur ac modo in celũ allenatur mõ defertur ad
terrã Impeditis ac rudibus nullus p̃cipitacioĩs fuus est In epi¬
curcũ illud chaos decidunt Inane sine termino est dio hoc geans
tertiũ eoꝵ qui sapĩe alludunt ꝙͣ non quidem contigerunt in con¬
spc̃u tamen et ut ita dicam sub ictu habent hii non concutimitur
ne defluũt quidem nondũ in sicco iam in portu sunt Ergo cũ
tam magna sint inter sũmos ymosq discrimina cũ medios ꝙ
sequatur fructus simis sequatur igens ꝑiculũ ad deteniora rede

Expanded text:
tibus fortuna proiecit, id sine ulla voluptate demittimus statim, tibus fortuna proiecit, id sine ulla voluptate demittimus statim, ad rapinam alterius erecti et adtoniti." Hoc sapienti non evenit; plenus est. Etiam si quid obvenit, secure excipit ac reponit. Laetitia fruitur maxima, continua, sua. Habet aliquis bonam voluntatem, habet profectum, sed cui multum desit a summo; hic deprimitur alternis et extollitur ac modo in caelum adlevatur, modo defertur ad terram. Imperitis ac rudibus nullus praecipitationis finis est; in Epicureum illud chaos decidunt, inane, sine termino. Est adhuc genus tertium eorum, qui sapientiae adludunt, quam non quidem contigerunt, in conspectu tamen et, ut ita dicam, sub ictu habent; hi non concutiuntur, ne defluunt quidem. Nondum in sicco, iam in portu sunt. Ergo cum tam magna sint inter summos imosque discrimina, cum medios quoque sequatur fluctus suus, sequatur ingens periculum ad deteriora red
Abbreviated transcription (Latin):
no emergentem cui sanitatis loco est lemor accessio hoc insi acten¬
dit subinde grauatur et in eadem reuoluitur. Sapiens recidere non
potest ne incidere quidem amplius Corpori enĩ ad tempus bona
ualitudo est ꝙͣ medicusͦ si reddidit non p̃stat. Sepe ad euudẽ quẽ
aduocanenat excitatur semel in totũ sanatur Dicam quomodo in¬
celligas sanũ Si se ip̃e contentus est si confidit sib si scit oĩa uota
mortaliũ oĩa bñficia que dautur petuntueq uullũq in br̃a ui
Cui aliꝙͣ abscedere potest id inꝑpetuũ est Cums ꝓpetua futura leti
cia is suo gandeat Dĩa autem quibus unlgus mihiat ultro citro¬
quoꝵ aiuidis usus ingratus est Solebat attalus hac ymagnie
nti uidisti antera canem imissa a dño frustra panis aut carmis
aꝑto ore captantẽ Quidꝙͣ excipit ꝓcinus integrũ deuorat et sẽ¬
ꝑ ad spem uenturi hyat Idem euenit nobis Qiuidꝙͣ exspectã¬

Expanded text:
no emergentem, cui sanitatis loco est levior accessio: hic nisi adtenno emergentem, cui sanitatis loco est levior accessio: hic nisi adtendit, subinde gravatur et in eadem revolvitur, sapiens recidere non potest, ne incidere quidem amplius. Corpori enim ad tempus bona valetudo est, quam medicus, etiam si reddidit, non praestat, saepe ad eundem, qui advocaverat, excitatur. Animus semel in totum sanatur. Dicam, quomodo intellegam sanum: si se ipso contentus est, si confidit sibi, si scit omnia vota mortalium, omnia beneficia quae dantur petunturque, nullum in beata vicui aliquid abscedere potest, id inperpetuum est; cuius perpetua futura laetitia est, is suo gaudeat. Omnia autem, quibus vulgus inhiat, ultro citroquorum avidis usus ingratus est. Solebat Attalus hac imagine uti: "vidisti aliquando canem missa a domino frusta panis aut carnis aperto ore captantem ? Quicquid excepit, protinus integrum devorat et semper ad spem venturi hiat. Idem evenit nobis: quicquid expectan
Abbreviated transcription (Latin):
dendũ est Incidet aliꝙͥ quod impediat non quidem eũ cuius aĩmꝰ
in omni negocio letus atq alacer est Inꝑfcis ad ħ intersciuditur le¬
ticia sapientis uero contexitur gaudiũ milla cansa rũpitur nilla
fortima semꝑ et ubiq tnͣquillũ est Non enĩ ex alieno pendet uit
fauorem fortue aut hoĩs exspectat Domestica illi feliatas est Ex¬
rret ex aĩo si intraret ibi nascitur dłliqñ excrinsetus quo ãmoueat᷑
nortalitatis interuenit sed id leue et quod sumam cutem stringat
diliquo inꝙͣ incomodo afflatur maximus is illud bonũ est fixum
ita dico exirnsetus aliqua sunt in comoda uelud in corpore inter¬
dũ robusto sondoq erupcõnes quedam pustularũ et ultuscula in
alto malũ millũ est hoc inꝙͣ interest inter cõsũmate sapientie
uirũ et aliũ. ꝓcedentis quod inter sanũ et ex morbo gram ac diut¬

Expanded text:
dendum est. " Incidet aliquid, quod inpediat." Non quidem eum, cuius animus dendum est. " Incidet aliquid, quod inpediat." Non quidem eum, cuius animus in omni negotio laetus atque alacer est; inperfectis adhuc interscinditur laetitia, sapientis vero contexitur gaudium, nulla causa rumpitur, nulla fortuna, semper et ubique tranquillus est. Non enim ex alieno pendet nec favorem fortunae aut hominis expectat. Domestica illi felicitas est; exiret ex animo, si intraret; ibi nascitur. Aliquando extrinsecus, quo admoneatur mortalitatis, intervenit, sed id leve et quod summam cutem stringat. Aliquo, inquam, incommodo addatur; maximum autem illud bonum est fixum. Ita dico: extrinsecus aliqua sunt incommoda, velut in corpore interdum robusto solidoque eruptiones quaedam pusularum et ulcuscula, nullum in alto malum est. Hoc, inquam, interest inter consummatae sapientiae virum et alium procedentis, quod inter sanum et ex morbo gravi ac diuti
Abbreviated transcription (Latin):
Pichil mius hiis quoq occupatis diebus agatur aliꝙͣ et quidẽ totis
Nũꝙͣ enĩ non succedent occupationes none Serimus illas Itaq ex
una exeunt plures demde ip̃i nobis dilacionẽ damus Cmi hoc ꝑego
toto ño incũbam et si hant rem molestam composuero studio me da¬
bo Non cũ bac̾uieris pħophandũ est sĩa alia negiligenda ut hunic
assideamus cui nullũ tempus satis magnũ est eciam si a puericia usq
ad iongissimos hũam eui terminos uita ꝓducitur Non multũ reseit
utrũ omittas pħiami au intermittas Non enĩ ut into rupta est ma¬
net scd coꝵ more qui in tanta dissiliũt usq ad micia sua recurrit
quod a continuatione sua discessit fiesistendũ est occupacionibus uec
explicande sid submouende funt Cempus quidem nullũ parũ est ydo¬
neũ studio salutari ditqui multi inter illa nõ student ꝓpter questu¬

Expanded text:
Nihilominus his quoque occupatis diebus agatur aliquid et quidem totis. Nihilominus his quoque occupatis diebus agatur aliquid et quidem totis. Numquam enim non succedent occupationes novae; serimus illas, itaque ex una exeunt plures. Deinde ipsi nobis dilationem damus: "cum hoc peregero, toto animo incumbam " et "si hanc rem molestam composuero, studio me dabo." Non cum vacaveris, philosophandum est; omnia alia neglegenda, ut huic adsideamus, cui nullum tempus satis magnum est. etiam si a pueritia usque ad longissimos humani aevi terminos vita producitur. Non multum refert, utrum omittas philosophiam an intermittas; non enim ubi interrupta est, manet, sed eorum more, quae intenta dissiliunt, usque ad initia sua recurrit, quod a continuatione discessit. Resistendum est occupationibus, nec explicandae, sed submovendae sunt. Tempus quidem nullum parum est idoneum studio salutari; atqui multi inter illa non student, propter quae stu
Abbreviated transcription (Latin):
et quidem turpis inter feda uersantibus Id agamus ut nr̃m om̃e
fectibus et sub arbitriũ suũ adductis hanc uocem emuittere uiti.
Quem interim queris non ꝑsas non extrema medoꝵ nec si quid
ultra azas bellicosum iacet sed auariciã sed ambicionẽ sed metũ
mortis qui uictores gencium uicit. Bale. Se  ͥ incilio salutẽ.
uod queris a me liquebat mͣ Sic rem edidiceram ꝓse seo dui
non recentaui memoriã meam itaq non facile mẽ sequitur
Quod euenit libris situ coherentibus hoc euenisse mͥ sencio Explicã¬
dus est añnus et quenicũq apud illũ deposita sunt Dubinde excnti
debent ut pata sunt quociens usus exigerit Ergo ħ in pñcia differa¬
mus multũ enĩ oꝑe multũ diligencie postut Cum pͥmũ longiorẽ co¬
dem loco spancio morã tunc istud in manus sumã Quedam em̃ sũt
que possis et incedendo sirbere quodã lcm et ociũ et secretũ desiderant

Expanded text:
et quidem turpis inter foeda versantibus. Id agamus, ut nostrum omne et quidem turpis inter foeda versantibus. Id agamus, ut nostrum omne fectibus et sub arbitrium suum adductis hanc vocem emittere "vici" ? Quem vicerim quaeris ? Non Persas nec extrema Medorum nec si quid ultra Dahas bellicosum iacet, sed avaritiam, sed ambitionem, sed metum mortis, qui victores gentium vicit. VALE. Seneca Lucilio suo salutem Quod quaeris a me, liquebat mihi, sic rem edidiceram, per se. Sed diu non retemptavi memoriam meam, itaque non facile me sequitur. Quod evenit libris situ cohaerentibus, hoc evenisse mihi sentio; explicandus est animus et quaecumque apud illum deposita sunt, subinde excuti debent, ut parata sint, quotiens usus exegerit. Ergo hoc in praesentia differamus; multum enim operae, multum diligentiae poscit. Cum primum longiorem eodem loco speravero moram, tunc istud in manus sumam. Quaedam enim sunt, quae possis et in cisio scribere. Quaedam lectum et otium et secretum desiderant.
Abbreviated transcription (Latin):
sap̃iam sectantibus magna discrimina esse fateanĩ nc̃c̃e est dlliꝰ
iami in tantũ ꝓfect ut contra fortuani andeat actollere oculos
sed non ꝑtinaciter Cedunt eiĩ iniuio splendore ꝑstricti dllius in tã¬
tũ ut possit cũ illa conferre ultũ si iam ꝑuenit ad sũmũ et fidu¬
cie plemus est Inꝑftã ncc̃e est labent et modo ꝓdeant mõ subla¬
bantur aut succidant Sublabentur autẽ insi ire et niti ꝑseneraue¬
nũt Di quidꝙͣ ex studio et fideli intencione laxauerũt retro eũdum
est Nemo ibi ꝑscm inuenit ubi reliquerat iustemus itaq et ꝑse¬
ueremus plusꝙ profligauimus restat. S magna pars est ꝓstũs
uelle ꝓficere huius rei conscius mͥ sum nolo et iuente tota uolo
Te quoq instinctũ esse et magno ad pulcherrima ꝓperare nipetu
uideo ꝓperemus ita domũ uita beneficiũ erit dlloqn mora est

Expanded text:
sapientiam sectantibus magna discrimina esse fateamur necesse est. Alius sapientiam sectantibus magna discrimina esse fateamur necesse est. Alius iam in tantum profecit, ut contra fortunam audeat adtollere oculos, sed non pertinaciter, cadunt enim nimio splendore praestricti; alius in tantum, ut possit cum illa conferre vultum, nisi iam pervenit ad summum et fiduciae plenus est. Inperfecta necesse est labent et modo prodeant, modo sublabantur aut succidant. Sublabentur autem, nisi ire et niti perseveraverint; si quicquam ex studio et fideli intentione laxaverint, retro eundum est. Nemo profectum ibi invenit, ubi reliquerat. Instemus itaque et perseveremus. Plus, quam profligavimus, restat, sed magna pars est profectus velle proficere. Huius rei conscius mihi sum; volo et mente tota volo. Te quoque instinctum esse et magno ad pulcherrima properare impetu video, Properemus; ita demum vita beneficium erit. Alioqui mora est,
Abbreviated transcription (Latin):
admodũ laua quosdam colores semel ducit quosdam insi sepius
macerata et recocta non ꝑibit Sic alias disciplinas igema
cũ acceꝑe ꝓtimis p̃stant hoc insi alte descendit et diui sedit et
ãĩmui nõn incolorauit sed infecit nichil ex hiis que ꝓmiserat p̃stat
Cito hoc p̃t tradi et pancissimis uerbis unũ bonũ esse iurtutẽ
uullũ certe sine iurtute et ip̃am u̾tutem in ꝑte nostri meliore id
est rõnali positam Quid erit hec uirtus Iudiciũ uerũ et ĩmotũ
ab ħ enĩ impetus ueniẽt meritis ab ħ oĩs species que ĩpetũ moue
rediget ad liquidũ huic iudicio consertaneũ erit oĩa que u̾tute cõ¬
tacta sunt et bona iudicare et intex se pia Corpoꝵ autẽ bona co¬
poribus quidem bona sunt sed intotũ non sunt bona Hiis p̃-¬
tiã quidem erit aliqd̃ ceterũ dignitas non erit magnnus inter se
interuallis distabũt alia minora alia maiora erut Et in ip̃is

Expanded text:
admodum lana quosdam colores semel ducit, quosdam nisi saepius admodum lana quosdam colores semel ducit, quosdam nisi saepius macerata et recocta non perbibit; sic alias disciplinas ingenia, cum accepere, protinus praestant, haec, nisi alte descendit et diu sedit et animum non coloravit, sed infecit, nihil ex his, quae promiserat, praestat. Cito hoc potest tradi et paucissimis verbis: unum bonum esse virtutem, nullum certe sine virtute, et ipsam virtutem in parte nostri meliore, id est rationali, positam. Quid erit haec virtus ? Iudicium verum et inmotum. Ab hoc enim impetus venient mentis, ab hoc omnis species, quae impetum movet, redigetur ad liquidum. Huic iudicio consentaneum erit omnia, quae virtute contacta sunt, et bona iudicare et inter se paria. Corporum autem bona corporibus quidem bona sunt, sed in totum non sunt bona. His pretium quidem erit aliquod, ceterum dignitas non erit; magnis inter se intervallis distabunt; alia minora, alia maiora erunt. Et in ipsis
Abbreviated transcription (Latin):
tutis ex acte tunc se maxime amat cũ fortissima exꝑtus est et me¬
tuenda ceteris. Si alicuiꝰ honesti officii p̃cia sunt non tm̃ fert sed
mplexatur multoq audire marult tanto mclior ꝙͣto felicior ue¬
nio nũc illo quo me uocat exspectacio tua ne ex rerũ naturam e¬
nagari uirtus nr̃a iuideatur Et tremebit sapiens et dolebit et ex¬
pallescet hii enĩ oẽs corꝑis sensus sunt ubi origo calamitatis
ten allad malũ uerũ est Illic scilicet si ista aĩm detrahũt si ad cõ¬
fessionẽ seruitutis ad ducunt. Di illi penitentiã sui faciũt Sapiẽs
quidem iurtute unicit fortuã at multi professi sapĩam leuissius
non nũꝙͣ minis exterriti sunt hoc loco nr̃m uiciũ est qui de sa¬
piente exigimus et a ꝓficiente Suadeo ad huc michi ista que
lando nondũ ꝑsuadeo Et iam si ꝑsuasissem nondũ tam ꝑa¬
ta haberẽ aut tam exercitata ut ad oẽs casus ꝓcurrerent Quẽ¬

Expanded text:
tutis exactae tunc se maxime amat, cum fortissime expertus est, et metutis exactae tunc se maxime amat, cum fortissime expertus est, et metuenda ceteris, si alicuius honesti officii pretia sunt, non tantum fert, sed amplexatur multoque audire mavult " tanto melior" quam "tanto felicior." Venio nunc illo, quo me vocat expectatio tua. Ne extra rerum naturam vagari virtus nostra videatur, et tremet sapiens et dolebit et expallescet. Hi enim omnes corporis sensus sunt Ubi ergo calamitas, ubi illud malum verum est? Illic scilicet, si ista animum detrahunt, si ad confessionem servitutis adducunt, si illi paenitentiam sui faciunt. Sapiens quidem vincit virtute fortunam, at multi professi sapientiam levissimis nonnumquam minis exterriti sunt. Hoc loco nostrum vitium est, qui idem a sapiente exigimus et a proficiente. Suadeo adhuc mihi ista, quae laudo, nondum persuadeo. Etiam si persuasissem, nondum tam parata haberem aut tam exercitata, ut ad omnes casus procurrerent. Quem
Abbreviated transcription (Latin):
norẽ facit nchil illi eoꝵ que ferenda sunt displitet ꝓzam quidꝙͣ
cadere in hoĩem potest in se cecidisse non queatur uires suas no¬
uit scit se ẽẽ oneri ferendo Non educo sapientẽ ex numero hõi
net dolores ab illo sicut ab aliqua rupe nuillũ sensũ aduttente
submoneo Memini ex duabus illũ ꝑtibus esse compositũ dilltera
est irrationalis hoc mordetur uritur dolet dlltena rõnalis ħ̃ in¬
concussas opĩniones habet intrepida est et indomita In hat po¬
sitũ est sũmũ illud hõĩs bomũ anteꝙͣ impleatur iiterta est mẽ¬
tis noluptacio Cum uero ꝑfcm est ĩmota illa stabilitas est Itaq
incho atus et ad sũma ꝓcedens cultorq uirtutis etiam si appropin¬
quat ꝑfc̃o bono sed ei nondũ sũmã manũ imposuit ibi ĩccrim
cessii et remittet aliꝙͣ ex intencione mentis nondũ enĩ incerta
transgressus est etiam nec uersatur in lubrico Btũs uero et mr¬

Expanded text:
inorem facit; nihil illi eorum, quae ferenda sunt, displicet. Nam quicquid inorem facit; nihil illi eorum, quae ferenda sunt, displicet. Nam quicquid cadere in hominem potest, in se cecidisse non queritur. Vires suas novit. Scit se esse oneri ferendo. Non educo sapientem ex hominum numero nec dolores ab illo sicut ab aliqua rupe nullum sensum admittente summoveo. Memini ex duabus illum partibus esse compositum; altera est inrationalis, haec mordetur, uritur, dolet; altera rationalis, haec inconcussas opiniones habet, in trepida est et indomita. In hac positum est summum illud hominis bonum. Antequam impleatur, incerta mentis volutatio est; cum vero inchoatus et ad summa procedens cultorque virtutis, etiam si adpropinquat perfecto bono, sed ei nondum summam manum inposuit, ibit interim cessim et remittet aliquid ex intentione mentis. Nondum enim incerta transgressus est, etiamnunc versatur in lubrico. Beatus vero et vir
Abbreviated transcription (Latin):
aut pͥma luce excitari Non ista difficilia sunt nature. sed nos
auidi et enerues Magno aĩo de rebus magnis iudicandũ est.
alioquĩ iudebitur alarũ uiciũ esse qd ñm est Dit quedam rec̾¬
tisũa cũ in aquã demissa sunt sp̃em curui p̃fractiq uisentibus
reddunt. Non tm̃ quid udeas sed quemadmodũ refert ãm̃ius
noster ad uera ꝑspcienda caligat da mͥ adolescentem ĩcorruptũ
et ingenio uegẽtum dicet fertumaciorẽ sibi uideri qui oĩa rerum
aduersarũ onẽr rigida ceruice sustollat eo qui supra fortunam
exstat non nurũ est in tranquillitate non concuti Illud urare ibi
extolt aliꝙ̃ ubi oc̃s depmũtur ibi stare ubi oc̃s iacent Quid est ĩ
tormentis. ꝙ est i alis que aduersa appellamus mali hoc ut oꝑ¬
mis fucade mentem et incuniari et suctũbere quoꝵ nichil sapienti
uiro pt euenire Stat rectus sub quolibet pondere nulla itũ res m¬

Expanded text:
aut prima luce excitari. Non ista difficilia sunt natura, sed nos aut prima luce excitari. Non ista difficilia sunt natura, sed nos fluvidi et enerves. Magno, animo de rebus magnis iudicandum est; alioqui videbitur illarum vitium esse, quod nostrum est. Sic quaedam rectissime, cum in aquam demissa sunt, speciem curvi praefractique visentibus reddunt. Non tantum quid videas, sed quemadmodum, refert; animus noster ad vera perspicienda caligat. Da mihi adulescentem incorruptum et ingenio vegetum; dicet fortunatiorem sibi videri, qui omnia rerum adversarum onera rigida cervice sustollat, qui supra fortunam existat. Non mirum est in tranquillitate non concuti; illud mirare, ibi extolli aliquem ubi omnes deprimuntur, ibi stare ubi omnes iacent. Quid est in tormentis, quid est in aliis, quae adversa appellamus, mali ? Hoc, ut opinor, succidere mentem et incurvari et succumbere. Quorum nihil sapienti viro potest evenire; stat rectus sub quolibet pondere. Nulla illum res m
Abbreviated transcription (Latin):
est respondeant Ita paria sunt Qdiud ergo inquit Iatere in cõ¬
uiuo et torqueri paria sunt hoc mirũ uidetur tibi illud licet
magis amireris Iacere in eculeo bonũ est Sed illud turpiter hoc
honeste fit bona ista aut mala non efficit matcria seo uirtus iẜ
ubicumq apparuit oĩa eiusdem mẽsure ac p̃ciĩ sunt In oculos nũ
manus in intentat ille qui oĩm ãimi estumat ex suo ꝙ dicam pari
et eius qui ante currũ uehetur inuictus aĩo Non putant enĩ fie
ri ꝙꝙͣ facere non possunt Ex infirmitate sua de iurtute ferũt se¬
tenciam Qiud muraris si iuit uri. wlacini occidi alligari uiuat
coliqũ eciara libet. Iuxunioso frugulitas pena est. Pigro supplicii
loro labor est Selicatus miseretur industrii desidroso studere tor¬
queri est Eodem modo hec ad que oẽs ĩbecilli sumus dura atq
intoleranda credimus obliti ꝙͣ multis tormentũ sit uino carere

Expanded text:
est respondeant; ita paria sunt. "Quid ergo?" inquis, "iacere in conest respondeant; ita paria sunt. "Quid ergo?" inquis, "iacere in convivio et torqueri paria sunt?" Hoc mirum videtur tibi? Illud licet magis admireris; iacere in convivio malum, in eculeo bonum est, si illud turpiter, hoc honeste fit. Bona ista aut mala non efficit materia, sed virtus. Haec ubicumque apparuit, omnia eiusdem mensurae ac pretii sunt. In oculos nunc mihi manus intentat ille, qui omnium animum aestimat ex suo, quod dicam paria et eius, qui ante currum vehitur invictus animo. Non putant enim fieri, quicquid facere non possunt; ex infirmitate sua de virtute ferunt sententiam. Quid miraris, si uri, vulnerari, occidi, alligari iuvat, aliquando etiam libet? Luxurioso frugalitas poena est, pigro supplicii loco labor est, delicatus miseretur industrii, desidioso studere torqueri est. Eodem modo haec, ad quae omnes inbecilli sumus, dura atque intoleranda credimus, obliti, quam multis tormentum sit vino carere
Abbreviated transcription (Latin):
acus est in sũmo bono non est Quod sũmũ bonũ est supͣ se gra¬
dũ non habet si modo illi uirtus in est si illam aduersa nõ mi¬
miĩt si manet etiam cũ minuto corꝑe incolumis manet autẽ
uirtutem enĩ intelligo aĩosam et excelsam quã iicitat ꝙͣꝙͥ infesta
hunc ãĩm que sepe induũt generose indolis iuuenes quos alicuꝰ
honeste rei pulcliritudo ꝑcussit ut oĩa fortuita contempuant. pro¬
fecto sapĩa non infundet tractet ꝑsuadebit unũ bonũ esse quod
honestũ hoc nec renitti nec intendi posse non magis ꝙͣ regłam
qua rectũ ꝓbari solet flectes Qiuidꝙͣ ex illa mutan̾is ĩnria est
recti Idem ergo de uirtute dicemus et hec recta est flexurã non re¬
cipit fugidari quidẽ ampliuis. non intendi potest hoc de oĩbus
rebus iudicat de hac nilla Si rectior ip̃a non potest fieri nec
que ad illa quidem fuĩt alia aliis rectiora sunt huit enĩ ncte

Expanded text:
atus est, in summo bono non est. Quod summum bonum est, supra se graatus est, in summo bono non est. Quod summum bonum est, supra se gradum non habet, si modo illi virtus inest, si illam adversa non minuunt, si manet etiam comminuto corpore incolumis; manet autem. Virtutem enim intellego animosam et excelsam, quam incitat quicquid infestat. Hunc animum, quem saepe induunt generosae indolis iuvenes, quos alicuius honestae rei pulchritudo percussit, ut omnia fortuita contemnant, profecto sapientia nobis infundet et tradet. Persuadebit unum bonum esse, quod honestum; hoc nec remitti nec intendi posse, non magis quam regulam, qua rectum probari solet, flectes. Quicquid ex illa mutaveris, iniuria est recti. Idem ergo de virtute dicemus: et haec recta est, flexuram non recipit. Rigida re quid amplius intendi potest ? Haec de omnibus rebus iudicat, de hac nulla. Si rectior ipsa non potest fieri, ne quae ab illa fiunt quidem alia aliis rectiora sunt. Huic enim necesse
Abbreviated transcription (Latin):
ergo m. cathonis manis bonũ honesta inta ꝙͣ mors honesta qm̃
non inteniditur nͣtus Idem esse dicebat socrates neritatẽ et u̾tutẽ
Qũo illa non crescit sit ne uirtus quidem habet numeros suos
plena est Non est itaq ꝙ mirens paria esse bona et que ex
ꝓposito sumenda sunt et quasi ista res tulit Fam si hanc nn¬
equalitatẽ receꝑis et fortiter torqueri in minoribus bonis iu¬
meres/ mi̾abis eciam in malis et infelitẽ socratem dices in
carcere infelicem catonẽ uolucra sua aĩosus ꝙͣ fecerat retractã¬
tem calamitosissimũ oim regulũ fidei ponas in hostibus serua¬
te pendentẽ at qui nemo hoc dicere ex mollissimis quidã auso
est Negant enĩ illũ esse beatũ sed tamẽ negant misex dłchade¬
mici ueteres btm̃ quidem esse eciam inter hõs cruciatus facentur
sed non ad ꝑfc̃m nec ad plenũ qd nullo modo p̃t recipi Nisi be¬

Expanded text:
ergo M. Catonis maius bonum honesta vita quam mors honesta, quoniam ergo M. Catonis maius bonum honesta vita quam mors honesta, quoniam non intenditur virtus. Idem esse dicebat Socrates veritatem et virtutem. Quomodo illa non crescit, sic ne virtus quidem; habet numeros suos, plena est. Non est itaque quod mireris paria esse bona, et quae ex proposito sumenda sunt et quae si ita res tulit. Nam si hanc inaequalitatem receperis, ut fortiter torqueri in minoribus bonis mulieres, numerabis etiam in malis, et infelicem Socraten dices in carcere, infelicem Catonem vulnera sua animosius quam fecerat retractantem, calamitosissimum omnium Regulum fidei poenas etiam hostibus servatae pendentem. Atqui nemo hoc dicere, ne ex mollissimis quidem, ausus est. Negant enim illum esse beatum, sed tamen negant miserum. Academici veteres beatum quidem esse etiam inter hos cruciatus fatentur, sed non ad perfectum nec ad plenum. Quod nullo modo potest recipi; nisi be
Abbreviated transcription (Latin):
hoc oꝑ̃c eternũ artem cuncta tꝑantis dei uerti Itaq ubi cato cũ
enũ aĩo ꝓcurrerit dicit om̃e huanũ genus quodq est qd̃ ꝑ eat mor¬
te dampnatũ est ões qui usꝙ rerũ pociuntia urbes queq alienoꝵ
erimot̾ magna sunt et decora ubi fuerint aliq̃n queretur et bano
exilii genere tollentur dłtias destruent uella alias desidia paxq
ad inemam uersa consumet et magins opibus exiciosa res luxus
Dẽs hos fertiles campos repentini martis mũdacio abscondet aut
in subitã caueruã considentis soli lapsus adducet Quid est ergo
quare indigner aut dolcam Si exigno momento publita fc̃a p̃¬
cedo eyagerus aĩmus deo pareat et quidꝙͣ lex uniuisi ubet sine
cũctatione paciatur aut em̃ in metiorem eimittitur iuitan lucidiꝰ
tranquillius q inter diuina mansurus dlut certe sine mlło futur
incõmodo si nature reuuscebitur ac reuertetur in totũ Ron est

Expanded text:
hoc opere aeternam artem cuncta temperantis dei verti. Itaque ut M. Cato, cum hoc opere aeternam artem cuncta temperantis dei verti. Itaque ut M. Cato, cum aevum animo percucurrerit, dicet: " omne humanum genus, quodque est quodque erit, morte damnatum est. Omnes, quae usquam rerum potiuntur urbes quaeque alienorum imperiorum magna sunt decora, ubi fuerint, aliquando quaeretur et vario exitii genere tollentur; alias destruent bella, alias desidia paxque ad inertiam versa consumet et magnis opibus exitiosa res, luxus. Omnes hos fertiles campos repentina maris inundatio abscondet aut in subitam cavernam considentis soli lapsus abducet. Quid est ergo quare indigner aut doleam, exiguo momento publica fata praecedo ? " Magnus animus deo pareat et quicquid lex universi iubet, sine cunctatione patiatur; aut in meliorem emittitur vitam lucidius tranquilliusque inter divina mansurus aut certe sine ullo futurus incommodo sui naturae remiscebitur et revertetur in totum. Non est
Abbreviated transcription (Latin):
actidcrent ferenda esse ꝑsuaserat sibi Quid n ille muitationẽ
rei pub forti et equo pateretur aĩo iud enĩ mutacioĩs ꝑiculo
exeptã non terra non cclũ non totus hic rerũ oĩ contextus ꝙ
iuis deo agente ducatur non semꝑ tenebit hũc ordinẽ sed illã
ex hoc cursa aliquis dies deiciet Certis eunt cũcta ꝑ tꝑibus nas¬
ti debent trescere extingini Quecũq supra nos uides currcre et
ħ quibus ĩmxti atq ĩnositi sumus uetuti solidissimis carpentur
at desment Nulli non senectus sua est in equalibet ista spacis
codem natura dimittit Quidꝙͣ est non erit nec ꝑibit scd re¬
soluetur Nobis solui ꝑire est perna enĩ intuemur ad ulterio¬
ra nou ꝓspicit mẽs hãbes et qui se corꝑi addixent alioquĩ for¬
cris finem sui suoꝵꝙ pateretur si sꝑaret oĩa illa sit bitam mor¬
temq ꝑ nices ur et composita dissolui dissoluta compomi/ in

Expanded text:
acciderent, ferenda esse persuaserat sibi. Quidni ille mutationem acciderent, ferenda esse persuaserat sibi. Quidni ille mutationem rei publicae forti et aequo pateretur animo ? Quid enim mutationis periculo exceptum ? Non terra, non caelum, non totus hic rerum omnium contextus, quamvis deo agente ducatur. Non semper tenebit hunc ordinem, sed illum ex hoc cursu aliquis dies deiciet. Certis eunt cuncta temporibus; nasci debent, crescere, extingui. Quaecumque supra nos vides currere, et haec, quibus inmixti atque inpositi sumus veluti solidissimis carpentur ac desinent. Nulli non senectus sua est; inaequalibus ista spatiis eodem natura dimittit. Quicquid est, non erit, nec peribit, sed resolvetur. Nobis solvi perire est, proxima enim intuemur; ad ulteriora non prospicit mens hebes et quae se corpori addixerit; alioqui fortius finem sui suorumque pateretur, si speraret, ut omnia illa, sic vitam mortemque per vices ire et composita dissolvi, dissoluta componi, in
Abbreviated transcription (Latin):
est Ded uti pompeius amittet exertitũ sed illud pulchertimũ
reupmiblice p̃cextũ optimaces et p̃ma acies põpeianarũ ꝑtiũ se¬
natus ferõs arma mia p̃lio ꝓfligabũtur et tam magna ruma
ĩꝑi in totũ disfiliet orbem aliqua pars eius n egipto aliqua
in affrita aliqua in lspania cadet Rec ħ quidem miscre rerp.
contiget. scmel ricre oĩa licet fiant iuba in regno suo non loco¬
rũ notitia adiunet non ppłariũ pro rege suo uͥtus obcinatissi¬
na uticensiũ quoq fides malis fracta deficiat et scipionẽ in
affrica nõĩs si fortuma destituat Olim ꝓuisum est ne quid ca¬
tho detramenti caꝑet uictus est tamẽ et hec munera inter re¬
pulsas catonis Tam magno aĩo feret aliꝙͣ sibi ad uitoriam
qad ptãm obstitisset Quo dic repulsus est iusit qua nocte ꝑi¬
turus fuit legit Eodem loco habuit pcã et uita exedere. oĩa q̃

Expanded text:
est. " Sed Cn. Pompeius amittet exercitum, sed illud pulcherrimum est. " Sed Cn. Pompeius amittet exercitum, sed illud pulcherrimum rei publicae praetextum, optimates, et prima acies Pompeianarum partium, senatus ferens arma, uno proelio profligabuntur et tam magni ruina imperii in totum dissiliet orbem; aliqua pars eius in Aegypto, aliqua in Africa, aliqua in Hispania cadet. Ne hoc quidem miserae rei publicae continget, semel ruere." Omnia licet fiant; Iubam in regno suo non locorum notitia adiuvet, non popularium pro rege suo virtus obstinatissima, Vticensium quoque fides malis fracta deficiat et Scipionem in Africa nominis sui fortuna destituat. Olim provisum est, ne quid Cato detrimenti caperet. "Victus est tamen." Et hoc numera inter repulsas Catonis; tam magno animo feret aliquid sibi ad victoriam quam ad praeturam obstitisse. Quo die repulsus est, lusit, qua nocte periturus fuit, legit. Eodem loco habuit praetura et vita excidere; omnia, quae
Abbreviated transcription (Latin):
res et hauc sũmam dixit esse sapĩam uona malaq distingnere
sequere inquit illos si qui apud te habeo aũctis ut sis btũs et
te alicui stultũ iuderi sine. Quisq tibi uolet contumeliaui faci¬
at et iniuriam. tu tamen nichil pacieris si modo tecũ erit ur¬
tus Si ius inquit btũs esse si fide bona uir bonus sine cõtẽp¬
uat te aliquis ħ nemo prestabit insi qui oĩa bona exequauet
quia nec bonũ sine honesto est nec honestũ in oĩbus par est.
Riud ergo Pichil inter est inter p̃tãm catoiis et repulsam.
Nichil interest utrũ pharsalita acie cato mĩcatur an uintat hoc
eius bonũ quo uictis ꝑtibus non p̃t unici par erat illi bono
quo uictor rediret in patriam et componeret pacem Quid in par
sit Cadem eñ uirtute et mala fortima iũcitur et ordinatur bar
pirtues autem non potest maior aut minor ficr unius stature

Expanded text:
res et hanc summam dixit esse sapientiam, bona malaque distinguere, res et hanc summam dixit esse sapientiam, bona malaque distinguere, "sequere," inquit, "illos, si quid apud te habeo auctoritatis, ut sis beatus, et te alicui stultum videri sine. Quisquis volet, tibi contumeliam faciat et iniuriam, tu tamen nihil patieris, si modo tecum erit virtus. Si vis," inquit, " beatus esse, si fide bona vir bonus, sine contemnat te aliquis." Hoc nemo praestabit, nisi qui omnia bona exaequaverit, quia nec bonum sine honesto est et honestum in omnibus par est. " Quid ergo ? Nihil interest inter praeturam Catonis et repulsam? Nihil interest, utrum Pharsalica acie Cato vincatur an vincat ? Hoc eius bonum, quo victis partibus non potest vinci, par erat illi bono, quo victor rediret in patriam et conponeret pacem?" Quidni par sit? Eadem enim virtute et mala fortuna vincitur et ordinatur bona. Virtus autem non potest maior aut minor fieri; unius staturae
Abbreviated transcription (Latin):
bi et uirtutẽ ad amaueris amare enĩ parũ est quilꝙͣ illuc contig̾it
id tibi qualecũq aliis uidebitur faustũ felixq erit et torquen si
modo iacueris ip̃o torquente securior et egrotare si non maledix¬
eris fortuue si non secesseris morbo Oĩa demq que ceteris inden¬
tur mala et marsuescent et in bonũ ambiũt si suꝑ illa emninuens
ħ liqueat nichil esse bonũ nisi honestũ et oĩa incõmoda suo iuire
bona uocantur qui modo uirtus honestau̾it multis uidemur
maiora ꝓmittere ꝙͣ recipit hũana condicio non in merito did
corpus enĩ respiciũt Renertantur ad aĩm iam hõiem deo men¬
entur Erege te lucili uiroꝵ optime et relinque istũ ludũ lict̾ali
ũ pħoꝵ qui rem magnisicentissumã ad fillas uocant. qui aĩm
nuumta docendo dimittũt et conterũt fies firuilis illis qui in¬
uenerũt ista nou qui docent et id agunt ut płr̃ia pocius ꝙͣ

Expanded text:
bi et virtutem adamaveris, amare enim parum est, quicquid illa contigerit, bi et virtutem adamaveris, amare enim parum est, quicquid illa contigerit, id tibi, qualecumque aliis videbitur, faustum felixque erit. Et torqueri, si modo iacueris ipso torquente securior, et aegrotare, si non male dixeris fortunae, si non cesseris morbo, omnia denique, quae ceteris videntur mala, et mansuescent et in bonum abibunt, si super illa eminueris. Hoc liqueat, nihil esse bonum nisi honestum, et omnia incommoda suo iure bona vocabuntur, quae modo virtus honestaverit. Multis videmur maiora promittere quam recipit humana condicio; non inmerito. Ad corpus enim respiciunt. Revertantur ad animum; iam hominem deo metientur. Erige te, Lucili virorum optime, et relinque istum ludum literarium philosophorum, qui rem magnificentissimam ad syllabas vocant, qui animum minuta docendo demittunt et conterunt; fies similis illis, qui invenerunt ista, non qui docent et id agunt, ut philosophia poti