comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
les aĩos. nͥ adhuc mordatiorib lupatis frenati
fuerint. ñ facili auia pristini erroris declinare
Qsͦ quidẽ oportet ĩ cũctis obseruanciis us ad

Expanded text:
les animos, nisi ad haec mordacioribus lupatis frenati fuerint, non facile a via pristini erroris declinare. Quos quidem oportet in cunctis observationibus
Abbreviated transcription (Latin):
ut sit conꝰ de nite p̾sentia non
auta s uiuẽs. c̾ata est ar̃a a d̾o.
nita auita simpłe a simpliti.
ĩmortas ab i̾mortali ut nõ sit
longe ac̃atore suo. ꝯ appiqͣre
inde̾t᷑ in simplicitate essen ͤ ⁊
etas respiat. hũilitas sb̾ic. pña¬

Expanded text:
itae praesentia, non vita, sed vivens. Creata est anima a Deo, vita a vita, simplex a simplici, immortalis ab immortali; ut non sit longe a Creatore suo, cui appropiare videtur simplicitate essentiae etas respicit, humilitas subjicit, p
Abbreviated transcription (Latin):
omat qũ miuor est tñ si ex
tota se diligit nicħ̾ deest uͥ
tocũ est. renũciaus gͦ cĩctis
affcõib aliis. sibi i̾cũbat amori
effundens totam in amorem
qͥ se amauint ꝑ amorẽ ueuit
grũt. cũ ad̾ eñ ueniemꝰ ⁊ uite¬

Expanded text:
m minor est; tamen si ex tota se diligat, nihil deest ubi totum est. Renuntians ergo cunctis affectionibus aliis, tota soli incumbat amori, effundens se totam in amorem qui se amaverint. Per amorem venit erunt cum ad eum veniemus, et vide
Abbreviated transcription (Latin):
snuisiblẽm naturom ꝯsdu̾re ea¬
leat. t̾renoꝵ foncasinata ỹmagi¬
nũ ⁊ quicquid t̃renũ cobitatõi
eiꝰ occurrerit respiat. ⁊ talẽ se
istit. ꝯsid̾et se talem qualis s̾
deo suꝑ corpꝰ t̾ata est Deinde
teserat atq quodam modo m
obliuione sibi enat ⁊ se ꝯtẽ¬

Expanded text:
ilem naturam considerare valeat, terrenarum phantasmata imaginum, et quidquid terrenum cogitationi ejus occurrerit, respuat: et talem se istis; consideret se talem, qualis sub Deo supra corpus creata est. Deinde deserat, atque quodam modo in obli
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ puram inclłigentiam setpãm
exccd̾e. ⁊ illam incorporee li
claritatẽ tota intͥre. ⁊ in hiis
que in intimis indet quẽr̾am
intimi saporis saporem t᷑here ⁊

Expanded text:
per puram intelligentiam semetipsum excedere, et in illam incorporeae lucis claritatem totus intrare, et in his quae in intimis videt quemdam intimae suavitatis saporem trahere, et
Abbreviated transcription (Latin):
Nam canto glicoiuo amoris
illis ista p̃sto sint ymagines eoꝵ
cogitanti Qꝗpt̾. sec̾nere eas
a se non p ut se solam inspaciat
stet in se nec sibi abłcentom
querat se s nelut p̃sentẽ q̃rat¬

Expanded text:
 foris sint ista, praesto sint imagines eorum cogitanti. Quapropter secernere eas a se non potest, ut se solam inspiciat stet in se, nec sicut absentem se quaerat, sed velut praesentem
Abbreviated transcription (Latin):
sic ꝑ ẜssus aĩe usꝙad mortalia
Iapsꝰ est: sic reg̃ssus eius usq¬
esse in rõne debet qua impugnãtib
sub illo a quo regi dẽbet. unou̾bo
alio quo mortale a d̾inis ills
se adc̾it̾it ad d̾itia non ꝑuenit
Ideco ut homo sibi cognit᷑ cog¬
recedendi a sensibus ut at̃mũ sũu
mise colligat ⁊ inseip̃a retineat
Hiis siqͥdem sensib impedit᷑ aĩa

Expanded text:
progressus animae usque ad mortalia lapsus est; sic regressus ejus in rationem esse debet, qua impugnantibussub illo a quo regi debet, et supra alio, quod mortale, a divinis. Illud se averterit, ad divina non perveniet. Idcirco ut homo sibi incognitus cogrecedendi a sensibus, ut animum ad se colligat, et in se ipso retineat. His siquidem sensibus impeditur anima,
Abbreviated transcription (Latin):
rib. Aer ꝯtinetur i pulmone
labꝵ est es cordisi ne nimio ca¬
sedes ignis est incorde ⁊ ideo i¬
flus est latũ. ⁊ suꝑius acutum
q̃i formã ignis retitiẽs q̃dam
uis igneade temꝑata a corde as
c̾ebrũ ascendit tanꝗ᷑ ad celti
co̾rs nr̃u ibiq purifieata. ⁊ colata¬

Expanded text:
mone; labrum cordis est, ne nimio caSedes ignis est in corde; et ideo inferius est latum, et superius acutum; quoniam formam ignis retinet. Quaedam vis ignea aere temperata a corde ad cerebrum ascendit, tanquam in co
Abbreviated transcription (Latin):
derioꝵ carcer. frenũ lasciuio elac̾ois iugũ
uinculũ iracundie. q̃ domat ĩtẽperanciã. leui¬
tatẽ ligat. ⁊ õs ĩ ordinatos motus.mẽtis. at
illicitos appetitus suffecat. Sicut enim de ĩcõ¬
stantia mentis irascit᷑ inordinata mocio cor¬
poris. ita qͦ d̾ corpꝰ ꝑ disciplinã stringit᷑. ãnuꝰ
ad ꝯstanciã solidat᷑. ⁊ paulatim intrinsecus
iens ad quietẽ ꝯponitur. c̃ ꝑ discipline cu-¬
stodiam mali motus eius foras fuiere non
sinuntur. Integritas gͦ uirtutis est qñ ꝑ ĩtnã
mentis custodiã ordinate regunt᷑ membͣ cor¬
poris. Int̾ior namq ⁊ custodia q̃ ordinata ser-¬
uat exterius corporis m̃b . S qͥ statũ m̃tis pdͭ.

Expanded text:
lasciviae, elationis jugum, vinculum iracundiae, quae domat intemperantiam, levitatem ligat, et omnes inordinatos motus mentis atque illicitos appetitus suffocat. Sicut enim de inconstantia mentis nascitur inordinata motio corporis, ita quoque dum corpus per disciplinam stringitur, animus ad constantiam solidatur. Et paulatim intrinsecus mens ad quietem componitur, cum per disciplinae custodiam mali motus ejus foras fluere non sinuntur. Integritas ergo virtutis est, quando per internam mentis custodiam ordinate reguntur membra corporis. Interior namque est custodia, quae ordinata servat exterius corporis membra. Sed qui stat
Abbreviated transcription (Latin):
modꝰ ad ĩcõstançiã ⁊ seminanda iurgia nõ ue¬
niret. liganda gͦ st̃ foris ꝑ disciplinã membra
corporis ut intrinsecus solidet᷑ status mentis.
qͣtinus d̾ undiq ext̾ior custodia intiori mobłi¬
tati coercende opponit᷑. tandẽ mẽs ad pacẽ sta¬
buls ĩ semz ip̃a colligat᷑. Oĩ nam uitioꝵ mo¬
tus disciplina cohercet. ⁊ qͣntũ maladelidia
foris cołcendo cõprimit. tantũ ꝑ eã bonũ del¬
teriũ. int̾ius conualescit. paulatĩq eadẽ uĩt¬
tutis forma ꝑ ꝯsliecudirie menti ĩprimif᷑.
que foris ꝑ disciplinã ĩ ħ̾itu corporis cõscruat᷑. ee

Expanded text:
modum ad inconstantiam et seminanda jurgia non veniret. Liganda ergo sunt foris per disciplinam membra corporis, ut intrinsecus solidetur status mentis, quatenus dum undique exterior custodia interiori mobilitati coercendae opponitur, tandem mens ad pacem in semetipsa colligatur. Omnium namque vitiorum motus disciplina coercet, et quantum mala desideria foris coercendo comprimit, tantum per eam bonum desiderium interius convalescit. Paulatimque eadem virtutis forma per consuetudinem menti imprimitur, quae foris per disciplinam in habitu cor
Abbreviated transcription (Latin):
Affectus est opontanea q̃ dã
ac dulcis ip̃ius animi ad dñi
inlinatõ. Nil .n. ita deu indi¬
nat ad pietatem ⁊ miscd̾iam
quemadmod̾ purꝰ m̃tis affectꝰ
reꝵ saudare atq Amare solẽt
homines S mlto meliores ar
qui huic sc̃ie p̃ponu̾̃t noscere
qui nicħ̾ respecta ua uias sẏderũ
⁊ mituras reꝵ strutanur. qͥ
n̾o ism in deum euigilauit
sp̃t sancti calore exitatus.
atq in eiꝰ amore coram se uo
illius mũdicie ꝯtemꝑari nõ posse
cognosat dulce ht̃ flere. eum q
p̾cari ut misereatur ⁊ totã
gem̃te̾ ⁊ dolentẽ sci̾a nõ inflat.

Expanded text:
Affectus est spontanea quaedam ac dulcis ipsius animi ad Deum inclinatio. Nil enim ita Deum inclinat ad pietatem et misericordiam, quemadmodum purus mentis affectus. rerum laudare atque amare solent homines; sed multo meliores sunt, qui huic scientiae praeponunt noscere qui ea non respecta, vias siderum et naturas rerum scrutatur. Qui vero jam in Deum evigilavit Spiritus sancti calore excitatus, atque in ejus amore coram se vilillius munditiae contemperari non posse cognoscit; dulce habet flere, eumque precari, ut sui misereatur, totamque egentem et dolentem scientia non infla
Abbreviated transcription (Latin):
tatõ est frequens cogitatio cu¬
riosa ⁊ sagax obscura iuuestigare
⁊ occulta ad scĩãm tͣhere. Scĩa
est qñ homo ad dogitatonẽ
sui assidua meditat᷑one illu¬
minatur Compũctio est qñ ex

Expanded text:
tatio est frequens cogitatio, curiosa et sagax obscura investigare, et occulta ad notitiam trahere. Scientia est quando homo ad cognitionem sui assidua meditatione illuminatur. Compunctio est quando ex
Abbreviated transcription (Latin):
miserias ⁊ noc̃itates nr̃as.
labores. ⁊ doleres. Lugentes
n. in hnͣc uitam intͣuimꝰ cũ
labore uiuimꝰ. cũ colore ⁊ rimore
çerta Cogitemꝰ qͣntis amariu¬
dinib admextũ sit diquid dul¬
ce aut iocũdim in uia huiꝰ niꝰ¬
te eccur su suo nobis alludit
qmͣ fallax ⁊ suspectũ. qm in¬

Expanded text:
miserias et necessitates nostras, labores et dolores. Lugentes enim in hanc vitam intravimus, cum labore vivimus, cum dolore et timore certa. Cogitemus quantis amaritudinibus admixtum sit, si quid dulce aut jucundum in via hujus vitae occursu suo nobis alludit; quam fallax et suspectum, quam in
Abbreviated transcription (Latin):
Natura siquidem ẽ quedam ni
⁊ poͬ ͭ d̾iniuuitꝰ reb creandis ĩ¬
fica. que unicuiq tei suũ eẽ
tͥbuit qua bona siqͥs male u¬
titur malus esse iudicat . Inste
n. punisct ᷑: qui licites abutũt᷑
inste uo puniũt ͦͦ qui rapere
matulant usibus inꝯdessis.
maculant bonad̾i sic̃ hii qui
cũ ardore libidiis ex̃ent oꝑa
culpe carnab. ex hus filii ge

Expanded text:
Natura siquidem est quaedam vis et potentia divinitus rebus creandis insita, quae unicuique rei suum esse tribuit, qua bona quisquis male utitur, malus esse judicatur. Juste enim puniuntur, qui licitis abutuntur. Juste vero puniuntur, qui rapere maculant usibus inconcessis. Maculant bona Dei, sicut ii qui cum ardore libidinis exercent opera copulae carnalis. Ex his filii ge
Abbreviated transcription (Latin):
ad ipiscam᷑ quod adipisci desi¬
damꝰ diuini .n. est nun̾is ut
non labamꝰ adepto salutis nun̾is
ñre est sollicitudinis ⁊ celestis
ꝑit̃ adiutorii ut labam᷑ potestats
olum hõĩem credimꝰ hr̃e
aiãm sb̾antiuã que ⁊ exuta

Expanded text:
adipiscamur quod adipisci desideramus, divini est muneris. Ut non labamur adepto salutis munere, nostrae sollicitudinis est et coelestis pariter adjutorii; ut labamur, potestatis Solum hominem credimus habere animam substantivam, quae exuta
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ in hũs qui salui frant ⁊ in
mulierem fide se tetigisse
magis qm corꝑe oñdit dicens
totigit me a̾s nau ⁊ ego sensi
uͥtutẽ de me exisse. sic gͦ cũ
omi cautela est obẜuandum.
quid̃ ad cor̾s senpꝰ. ⁊ quid̃ ad aĩe
ꝑtineat dignitatem ne forte

Expanded text:
 in iis qui salvi fiunt . Et mulierem fide se tetigisse magis quam corpore ostendit, dicens: Tetigit me aliquis; nam et ego sensi virtutem de me exisse . Sic ergo cum omni cautela observandum est quid ad corporis sensus, et quid ad animae pertineat dignitatem; ne fo
Abbreviated transcription (Latin):
se ꝑ cupiditatẽ ĩmerserit Etatĩ
ꝑ insignitas distͣctões̃ rapiet᷑ ͤ ł
acemẽt ip̃o quodam mod̾o d̾isꝰ
dissipabit᷑ sui̾o ab hac infimita
se in unũ colligens sectiesse didi¬
scerit tanto am plius in unũ
colligetur. qͣnto magis cogitatõe
⁊ tesidio sirt eleuabit᷑. donec
tandem dño ĩ nuitabłis sit ⁊ ad
illam xͥam ⁊ unicam que est

Expanded text:
serit, statim per infinitas distractiones rapietur, et a semetipso quodam modo divisus dissipabitur. Si vero ab hac infinita m in unum se colligens, secum esse didicerit, tanto amplius in unum colligetur, quanto magis cogitatione et desiderio sursum elevabitur: donec tandem omnino immutabilis sit, et ad illam veram et unicam, quae e
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑd ⁊ t̾rena t̾renis unicta coiꝑib
locũ mediũ sortita cognosatur.
⁊ pͥꝰ quidon eadom media su̾mis
uicinior in deliais erat põtta ꝑa¬
dyli. sũt iam ꝓpinquior infi¬
inis pro reatu. mobedientie hu¬
miliata est in loco assuctt
ht̃ leciciam infimꝰ solam tͥsti ͣ ͫ
ĩbi .n. plena felicitas. illis sola
⁊ sũma miseria ẽ. In medio aũ
sũma speranda s nichoꝰ infima
st timienda ⁊ ic̾t nos̾ tam am-¬
plior timoris c̃ã qmͣ spei quo
uicinores eisdem infimis in ip̃a

Expanded text:
 tertia terrenis unita corporibus locum medium sortita cognoscitur. Et prius quidem eadem media summis vicinior in deliciis erat posita paradisi; nunc jam propinquior infimis, pro reatu inobedientiae humiliata est in loco afflicthabet laetitiam, infimus solam tristitiam. Ibi enim plena felicitas: illic sola et summa miseria est. In medio sane summa speranda, sed nihilominus infima sunt timenda: et ideo nobis jam amplior timoris causa quam spei, quo viciniores eisdem infimis, dejecti
Abbreviated transcription (Latin):
uñ utiłr gandeat quis ur calu¬
brit̾ ꝯt̾stetur si lecet᷑ ͦ de bñ¬
uñ ⁊̃ diuina uisp̾one. media int̾
eosdem affectꝰ ꝯstituta ÷ ro in
corde hõis ꝑ qmͣ nimirũdisc̾n̾e̾
⁊ d̾idi care possit uñ gandeat
scen doleat ĩmo ⁊̃ quid arpiat
uł quid̃ timeat. Sane q̃ opli
duisos. s qualdam sibi coguatõe
iũctos. sub nascibłi metũ ⁊ ẽsti̾¬

Expanded text:
unde utiliter gaudeat quis, vel salubriter contristetur. Si laetetur de beneUnde etiam divina dispositione media inter eosdem affectus constituta est ratio in corde hominis, per quam nimirum discernere et dijudicare possit unde gaudeat seu doleat, imo etiam quid cupiat vel quid timeat. Sane qui tripversos, sed quadam sibi cognatione junctos, sub irascibili metum et
Abbreviated transcription (Latin):
q̃aoũtã ⁊ obroiencie piã ppo¬
nit edicta. ut contͣ  pcdm̃ sac¬
m̃ta sint in remediũ ⁊ tẽꝑaliũ
obsnatio mandatoꝵ et̃noꝵ
afferat p̾mia tonoꝵ uñ si aliqͥ
sub pcc̾o geniti obeũt ꝑuuli.¬

Expanded text:
amenta, et obedientiae pia proponit edicta, ut contra peccatum Sacramenta sint in remedium, et temporalium observatio mandatorum aeternorum afferat praemia donorum. Unde si aliqui sub peccato geniti obeunt
Abbreviated transcription (Latin):
amare bonũ ⁊ õdire malum
amore desid̾iũ ⁊ gaudĩ Amor
est delc̃atõ cordis aliciũ ad aliꝙͥ
pp̃ aliquid ꝑ desid̾iũ currens.
atq ꝑ gaudiũ req̾esceis ꝑ de¬
sidm̃ in appetendo ꝑ gaudiũ i̾
ꝑfruendo nec aliũde bonũ
si bonũ est cor humanũ nisi
ꝙ bñ amat qd̾ bonũ t̃. Nec ali¬

Expanded text:
amare bonum et odire malum.amore desiderium et gaudium. Amor est delectatio cordis alicujus ad aliquid propter aliquid, per desiderium currens, atque per gaudium requiescens; per desiderium in appetendo, et per gaudium in perfruendo. Nec aliunde bonum est, si bonum est, cor humanum, nisi quod bene amat quod bonum
Abbreviated transcription (Latin):
in aliis om̃p̾e agit ꝓut młtituit.
Impedin̾t bonot quidem ꝓlie¬
hit sua gr̾a malos tenet suã
iusticia sios quidem seruidũ
driꝰ bonis abucis. rei ⁊ mi¬
seri pariter inueniũnt ͦ sp̃e no¬

Expanded text:
in aliis Omnipotens agit, prout instituit, impediunt mala. Bonos quidem provehit sua gratia: malos terret sua justitia. Nos equidem servi, dum Domini bonis abutimur, rei et miseri pariter invenimur. Ipse
Abbreviated transcription (Latin):
ab eis qr ẽã nesciũt. q̃ris in eis
apãt Inuenis ex tis carne tͣ¬
mens inifima qr p̾catis abruta
citius a se redeat sibi q reme¬
diũi querat. ut qui in acam
ceadit. in xp̾o resurgat. pła
uet̾es de natura aũ dixisse
restare uideatur. ego aũ ex eoꝵ
dtis qnto uiligemꝰ potu bre¬
ne istud̾ ẽtũ collige. atq in

Expanded text:
 eam nesciunt. Quaeris in eis culpam? Invenis ex carne trmens infirma, quia peccatis obruta, citius ad se ipsam redeat, sibique remedium quaerat, ut quae in Adam ceciderit, in Christo resurgat. CAeres de natura animae dixisse restare videatur. Ego autem ex eorum dictis, quanto diligentius potui, breve istud et certum colligere, atque in
Abbreviated transcription (Latin):
d̾it in t̾ram de qͣ fuptaẽ redit.
amussis ffib quos non ꝑ sepp̃an
habuit. aĩa non ałt qmi sol lucẽ
diei intã e̾buit carni cũ ueni̾t
mortẽ efficit cũ recedit. morᷤᷤ
dum origini sue ucͣq reddit
⁊ ne quis putet ar̃am corꝑis
morte ssini: audiat quid̾
d̾us in ewangłio dicat. Nolite
inquis tim̾res qui cor ecedt¬

Expanded text:
qua sumpta est redit, amissis sensibus quos non per se ipsam habuit. Anima non aliter, quam sol lucem diei, vitam tribuit carni, cum venerit; mortem efficit, cum recedit. Mors dum origini suae utrumque reddit. Et ne quis putet animam corporis morte consumi, audiat quid Dominus in Evangelio dicat: Nolite, inquit, eos timere qui occid
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ in p̾senci exꝑcãta capere
uoluit gaudi uẜ t̃oloris uñ
illa non modo certiꝰ credi S¬
⁊̾ affectuosius qͦ optari uale¬
sant ⁊ timersicet̾ũ nec p̾sentia
quis interim õm oꝑam dare ma¬
lu̾i̾t quemadinod̾ illa pocius
ualeat ꝯu pisce gaudia. ilor
formi dare tolores qm huiꝰ nice¬

Expanded text:
 in praesenti experimenta capere voluit gaudii vel doloris, unde illa non modo certius credi, sed affectuosius quoque optari valeant et timeri. Caeterum nec praesentia quis interim omnem operam dare maluerit, quemadmodum illa potius valeat concupiscere gaudia, illos formidare dolores, quam hujus vi
Abbreviated transcription (Latin):
gn̾e suo uñ ex quo est. saret
om̃nia que ab hoĩe sari post᷑
nͥ grauitas carnis ess. quod ꝑ
pͥmũ hxĩem qui ance corrup ̃¬
ex quo fuit ꝑfco habuit sciãm
humanam ꝓbari potest. s modo
corrupta humanitate ex quo
quĩgitur corruptõi corr ũpit᷑
ñ ꝓpͥetates suas potest ex̾cere
don᷑ usu ⁊̃ exꝑiencia ⁊ alicuꝰ doc¬
triua excrcata incipit disc̾łie
egilius qͣnͣtũ non noxia corꝑa
tͣd̾ant. s licet alie sut actõnes

Expanded text:
Unde ex quo est, sciret omnia que ab homine sciri possunt, nisi gravitas carnis esset. Quod per primum hominem, qui ante corrupex quo fuit, perfecte habuit scientiam humanam, probari potest. Sed modo corrupta humanitate, ex quo conjungitur corruptioni, corrumpitur. Nec proprietates suas potest exercere, donec usu et experientia et alicujus doctrina incitata incipit discernerVirgilius: Quantum non noxia corpora tardant. Et licet aliae sint actiones
Abbreviated transcription (Latin):
seminatas sicut luciferianus
eycillꝰ ⁊ aliqui ĩacinoꝵ p̾siptores
uidico coagulari in uulua ⁊ ꝯpin¬
giatq formari ac fornato iam
uat in ut̾o homo ꝯstans ex aĩa

Expanded text:
seminantur, sicut Luciferiani et Cyrillus, et aliqui Latinorum praesumptores judicio coagulari in vulva, et compingi atque formari; ac formato jam vat in utero homo ex anima
Abbreviated transcription (Latin):
bata memoria duirbati hebecest
sẜ maradi ⁊ stupidi. inde caro
patiturꝰ langnores orudt. ⁊mors
ex mͣ informi s in lña c̾at̾one for¬
mam accepit. qua fc̃a est ed yma¬
ginẽ ⁊ siłitudinẽ ũĩ a quo si se¬
qr dissiłis. nec id̾o̾ tñ efficit᷑ ĩr  ͦ ł¬

Expanded text:
orei turbata memoria turbati hebetes fiunt, marcidi et stupidi. Inde caro patitur, languores oriuntur, et mors ex materia informi, sed in sua creatione formam accepit, qua facta est ad imaginem et similitudinem Dei. A quo si avequia dissimi
Abbreviated transcription (Latin):
son ii. p esse maior s melior
esse ꝓbaretat. ꝙ si ut delirant
Aliqui sem̃ aĩe ꝗ semine carnis ge
quidem nlxnesta ⁊ impossiᷝ ͥͣ
possent dxinde ꝯclamari que de
sp̃u rõnali nec dici debent l
opitiari indeceis est obsena retexe
male fusa caruis sem̃ia tenorate

Expanded text:
potest esse major, sed melior. esse probaretur. Quod si, ut delirant aliqui, semen animae cum semine carnis habquidem inhonesta et impossibilia possent exinde reclamari, quae de spiritu rationali nec dici debent nec opinari. Indecens enim est obscoena retexere, et male fusa carnis semina denudare
Abbreviated transcription (Latin):
g adiãti currant ꝓ se ip̃is. im¬
pendant ⁊̃ ꝑuulis. saoͣm̃ta fid̾i
Suscipiant ip̃i fidem cũ sacͣu¬
tis ut ꝑuules in xp̃o renatos
fides ecc̃e rueat᷑ ⁊ adultos cũ sa¬
ita ꝑ grãm renouatis tand̾em
ꝯplebitur in resurrectione gn̾ali
ut airoip̃a resurgat in głiacsiesre¬

Expanded text:
se ipsis; impendant etiam parvulis Sacramenta fidei, suscipiant Christi fidem cum Sacramentis, ut parvulos in Christo renatos fides Ecclesiae tueatur, et adultos cum Saetiam per gratiam renovatis, tandem complebitur in resurrectione generali, ut caro ipsa resurgat in glor
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑere filios potest qui si non su¬
ꝑbiaut in sortem hereditatis ua¬
cabunt᷑ si aũ suꝑbiant extra
remauebunt magis gͦ quia pro
ecc̃e honore atq unitate puguaomꝰ
non t̾buamꝰ ħeticis quiequid apud
cos eiꝰ agnosaimꝰ s eos arguentes
doceamꝰ quod ex unitate hũac
net wałe ad salict̃e nisi ad efindẽ
ueniũt unitatẽ¬

Expanded text:
 filios parere potest, qui si non superbiant, in sortem hereditatis uocantur, si autem superbiant, extra remanebunt. Magis ergo, quia pro ecclesiae honore adque unitate pugnamus, non tribuamus haereticis quidquid aput eos eius agnoscimus, sed eos arguentes doceamus quod ex unitate habent non ualere ad salutem, nisi ad eandem uenerint unitate
Abbreviated transcription (Latin):
indicat nob̾ posse quid bapm̃
eiꝰ hoĩes in foris accipere s sałm
bĩtudinis exͣ eam neminem ut
ꝑapere uy ten̾e. Fła. ⁊ flumina
de fonre ꝑadisi sicut soptur a testa
etiã foras largiter manauerũt
nõĩatim quippe quiemorant᷑ ⁊
Nec tñ in esopotanua uł in e¬
dipto quo illa fliũa ꝑuenerũt
est feliatas uite q̃ in ꝑadiso quemora
sta fit ne paradisi ãqua si ere

Expanded text:
indicat nobis posse quidem baptismum eius homines etiam foris accipere, sed salutem beatitudinis extra eam neminem uel percipere uel tenere. nam et flumina de fonte paradisi, sicut scriptura testatur, etiam foras largiter manauerunt. nominatim quippe commemorantur et : nec tamen in Mesopotamio vel in Aegypto, quo illa flumina pervenerunt, est felicitas vitae quae in paradiso commemoratur. Ita fit ut cum paradisi aqua sit extra
Abbreviated transcription (Latin):
ea rõ uet ad incagnita ꝓcod̾o¬
nͨ ad cognitoꝵ scĩqn retiu̾e᷑ potest.
Memoria est uiis die acceꝑtare
tinens
plerumq i utͣq dinuisꝰ sibimet

Expanded text:
ea ratio nec ad incognita procedere, nec cognitorum scientiam retinere potest. Memoria est vis animae accepta retinens,plerumque in utraque divisus sibimet
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ decretis. ¶cde̾ qu is pͣgatorias
uocanc pħi hõĩs st̃ qui diuini
capax est solũ q animũ ex
pediu̾t qui dec̃uit se a
corporis ꝯtagione pur¬
gare ⁊ quadam hu¬
manoꝵ fuga solum
se inserere diuinis

Expanded text:
 deserens. Secundae, quas purgatorias uocant, hominis sunt qua diuini capax est, solumque animum eius expediunt qui decreuit se a corporis contagione purgare et quadam humanorum fuga solis se inserere diuinis
Abbreviated transcription (Latin):
¶enꝗantiã seꝯͦ. modestia. u̾e̾¬
condia. abstinentia. Castitas. ho¬
nestas. Mod̾antie ꝑcitas. Sobe
ꝯccrdia pietas. R eligis. affectꝰ
hu̾anitas. Hiis ucutib uirꝰ
bon̾ sui atq suoꝵ atq inde rei
publice rector efficit᷑ iuste ac ꝓui¬
de gub̾nans hũana nõ desserens

Expanded text:
erantiam sequuntur modestia, uerecundia, abstinentia, castitas, honestas, moderatio, parcitas, sobrietoncordia, pietas, religio, affectus, humanitas. His uirtutibus uir bonus primum sui atque inde rei publicae rector efficitur, iuste ac prouide gubernans, humana non deserens
Abbreviated transcription (Latin):
n. it non uidet pult̾tudĩem ticã.
ascultat ⁊ non audit armoniam
tuã. Olfacit ⁊ nõ ꝑcipit odorem
tuũ. Gustat ⁊ nõ sennt saporẽ .t.
palpat ⁊ nõ sentit lenitatẽ tuã

Expanded text:
 et non videt pulchritudinem tuam. Auscultat, et non audit harmoniam tuam. Olfacit, et non percipit odorem tuum. Gustat, et non cognoscit saporem tuum. Palpat, et non sentit lenitatem tuam.
Abbreviated transcription (Latin):
illam s̃eca᷑m. aspectus rectã. uirꝰ
beatã cũit. cũ n. ab om̃i fece li¬
bera macur q diluta fu̾it tũc se
deniq in seip̃a b̃tissime tenet
⁊ nichil sibi metuit aut nulla
sua culpa quicqͣm agitꝰ ⁊ cũc in¬
genti quadam ⁊ mẽduti fidu¬
cia ꝑgit in deun a. in ip̃am ꝯtẽ

Expanded text:
illam securam, aspectus rectam, visio beatam. Cum enim fuerit ab omni faece libera maculisque diluta, tunc se denique in se ipsa libentissime tenet, et nihil sibi metuit, aut ulla sua culpa quidquam angitur: et tunc ingenti quadam et incredibili fiducia pergit in Deum, id est,
Abbreviated transcription (Latin):
ad cognitom u̾itatis. Ignisu̾o de¬
se calorem emittens s nõ amit¬
tens inflammat affcm̃ ad amorẽ
ucutis ⁊ sit̃ sõlem non udet o¬
cłs nͥ in lumine solis sic ẜͥmac
diuinũ linũ non pot̾it ind̾e¬

Expanded text:
ad cognitionem veritatis. Ignis vero calorem de se emittens, sed non amittens, inflammat affectum ad amorem virtutis. Et sicut solem non videt oculus nisi in lumine solis; sic verum ac divinum lumen non poterit inte
Abbreviated transcription (Latin):
rit ignota rato disc̾uit ĩuẽta
memoria retondit iudicata ⁊
offerit adhuc indicãda sic fit
ascensꝰ Ab infiorib ad suꝑiora
⁊ ima a sumis dependent. In-¬
tellectus nantq quedam yma¬
giat̾o et est siłitudo intlłigiẽ¬

Expanded text:
rit incognita, ratio discernit inventa, memoria recondit judicata, et offert adhuc judicanda. Sic fit ascensus ab inferioribus ad superiora, et ima a summis dependent. Intellectus namque quaedam imago et similitudo intellige
Abbreviated transcription (Latin):
lãua cresat ⁊ decresat ⁊ uaria
uiciscitudine ꝯuuctat᷑ in id tr̃
quod fuit quadam ꝑfr̃a noui-¬
fate se resticuit sic om̃s nũc ca¬
put sũmis inseritur nũc des-¬
cendit in infimã nũt sese rest¬
rens sibi falsa redarguit modo
ad corꝑalia regenda deflectit᷑
modo et̾nis r̾onb inspiciendis
quidem m̃tis aspectas quobo¬
nũ malũq disc̾nit uͥtutes eli¬
git deũq ditigit mens uniu̾¬
insignita om̃ia esse dicit᷑ tiat᷑ali
quadam po ͭ ͭ ⁊ nali dignitate
dc̾co inuisibłes rr̃ causas ꝑ in¬
telligentiam ꝙp̃hendit ⁊ ui¬
sibłes actualiũ formas ꝑ sensu

Expanded text:
luna crescit et decrescit, et varia vicissitudine mutatur, in id tamen quod fuit quadam perfecta novitate se restituit: sic mens nunc caput summis inserit, nunc decidit in infima, nunc sese referens sibi, veris falsa redarguit; modo ad corporalia regenda deflectitur, modo aeternis rationibus inspiciendis quidem est mentis aspectus quo bonum et malum discernit, virtutes eligit, Deumque diligit. Mens univeinsignita, omnia esse dicitur naturali quadam potentia et naturali dignitate. Idcirco invisibiles rerum causas per intelligentiam comprehendit, et visibiles actualiu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ deorsĩ. sursum in sap̃iam deor¬
sum in p̾dentiam qĩ in uirũ
⁊ mulierem uir sit ibi fr̾ior
⁊ regat mulier u̾o infior ⁊ gu
b̾net᷑  uñ dcm̃ est melior est
iniquitas uiri qmͣ bñfaciens
fligit quͣͣ qui ꝑ caru̾em actõm
resolutꝰ ꝑ omia que ꝯmoda
sẜ ei sacisfat̾e ꝯtẽdit

Expanded text:
 deorsum: sursum, in sapientiam; deorsum, in prudentiam; quasi in virum et mulierem, ut vir sit superior et regat, mulier inferior et regatur. Unde dictum est: Melior est iniquitas viri, quam benefaciens fligit, quam qui per carnalem affectum resolutus, per omnia quae commoda sunt ei satisfacere contendit
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ facit sciam siue prudentiam
informat eam ⁊ facit intlłigen
siue sapĩam. est itaq in r̾one
quoddam ad suꝑna ⁊ celestia in¬
tendens. ⁊ id̾o dicit᷑ sapĩa ⁊ est
quidam ad tͣssiceria ⁊ caduta

Expanded text:
 scientiam sive prudentiam. informat eam, et facit intelligentiam sive sapientiam. Est itaque in ratione quiddam ad superna et coelestia intendens, et id dicitur sapientia; et est quiddam ad transitor
Abbreviated transcription (Latin):
factore suo pascua foris in carne
saluatoris pascua intꝰ in d̾ ini ͭ ͤ
c̾̃atoris hec bonũ magnũ secutũ
est malũ qm̃ ꝑdito bono quod̾
int̃ius estreg̾ssa est aĩa ad bona
bomi sui int̾ioris. eo ꝙ ꝯsolones
suas cern̾et in benis alienis
slam cũ ext̾ior sonsus carualis
b̾omno suo utit᷑: int̾ior sensꝰ m̃tis
q̃i obdorut sion .n. bona ssꝰ in
t̾iores cognouit qui ioꝯditate
in carne uiuit in carue seonit
⁊ dolores carnis fugit inqͣntron
potest uuln̾a aũ aĩe ꝓrsus ig¬
noratner medicinam q̃rit in eis
cũ aũ mortuus fu̾it sensꝰ aĩe qͦ
wut in carme tũc uiuificare
mapit sensꝰ ille quo sentiet se¬
yp̃m. ⁊ tũc sciet dolores suo ⁊
sentire incipiet unlo̾a sua tãto

Expanded text:
ris in carne Salvatoris, et pascua intus in divinitate Creatoris. Hoc bonum magnum secutum est malum; quoniam perdito bono quod intus erat, egressa est anima ad bona boni sui interioris, eo quod consolationes suas cerneret in bonis alienis. Nam cum exterior sensus carnalis bono suo utitur, interior sensus mentis quasi obdterioris sensus, qui jucunditate in carne vivit, in carne sentit, et dolores carnis fugit in quantum potest, vulnera autem animae prorsus ignorat, nec medicinam quaerit in eis. Cum autem mortuus fuerit sensus animae, quo vivit in carne, tunc vivificari incipiet sensus ille, quo sentit semetipsum, et tunc sciet dolores suos, et sentire incipiet vulnera sua tanto
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯui nr̃a miseria. It quisqͥs ad
dñ toto corde clamauit exau¬
diet illũ. qr misericors est. Tar¬
dius siquidem ill. uidet᷑ om̃i p᷑¬
catori ueniam dare qmͣ ip̃i pͤ¬
catori acaiꝑe sic .n. festiciat absol¬
ip̃m̃ miserũ passio sui. Capax

Expanded text:
ra miseria; et quisquis ad eum toto corde clamaverit, exaudiet illum, quoniam misericors est. Tardius siquidem ei videtur peccatori veniam dare, quam ipsi peccatori accipere. Sic enim festinat absolipsum miserum compassio sui. CAPUT V
Abbreviated transcription (Latin):
ad corpꝰ uisĩt uisionẽ q copusã¬
dam ħ est eadem intentõ uolũ tis
ad cõpulandam ymaginem cors
que est in memoria ⁊ uisione co¬
quo est cognit̾o u̾itatis. ⁊ amor
u̾tutis. ymago siquidem est in

Expanded text:
ad corpus visum visionemque copulandam, hoc est eadem intentio voluntatis ad copulandam imaginem corporis, quae est in memoria et visione coquo est cognitio veritatis et amor virtutis. Imago siquidem est in
Abbreviated transcription (Latin):
minoribꝰ dilectionẽ impenderẽt et bera concordia
fieret et ex diuersitate connepio et recte officior
generetur admĩstracio singuloꝵ. Neq uniusitas
alia poterat racione subsistere insi huiõi magnꝯ
eam differentie ordo ẜuaret/ qura uero treatũra
in bna eademq qualitate gubernari uel biuere nõ
põt. celestiũ miliciaꝵo exemplar nos instruit quia
dum suit angeli sunt archangeli liquet quia non
equales suit sed in potestate et ordine sicut noscis

Expanded text:
minoribus dilectionem impenderent, una concordiae fieret ex diversitate contextio, et recte officium gereret administratio singulorum: neque universitas alia poterat ratione subsistere, nisi hujusmodi magnus eam differentiae ordo servaret. Quia vero creatura in una eademque aequalitate gubernari vel vivere non potest, coelestium militiarum exemplar nos instruit; quia dum sint angeli, sint archangeli, liquet quia natura aequales sunt, sed in potestate et ordine, sicut nostis,
Abbreviated transcription (Latin):
inquit᷑ ut labia illa / quibus dño ꝯfiteris. Rogas
bñdicis et laudas aliciuꝰ polluãtur sorde peccati
Eet infr̃a. agnosce tibi a deo artifice non ad uiti &
sed ad uirtutes / membra formata. Et sequitur I.¬
laꝑis emissus / est sermo prolatus/ quaꝓꝑter diu ante¬
quã proferatur cogitandꝰ est. Et .i. preciosa deo lin¬

Expanded text:
enim ut labia illa, quibus Dominum confiteris, rogas, benedicis, et laudas, alicujus polluantur sorde peccatiestris. agnosce tibi a Deo artifice non ad uitia, sed ad uirtutes membra formata: et cum uniLapis emissus est sermo prolatus. Quapropter diu antequam proferatur, cogitandus est. Beata quippe l
Abbreviated transcription (Latin):
salutem requirit animar. Errant ait huiõi uumo¬
uis fabulatores non enim per sẽquitur insi qui ad
malum cogitꝰ qui uero malum factũ iam pumt uel
prohibet nefiat non persequit᷑uste sd diligit Nam
si ut illi putant nemo reprehendendus am̃alo nec
retrahendus a malo ad bonũ est. Humanas ac dĩas
leges nccͣe ẽ euacuari que malis penã et bonis

Expanded text:
salutem requirit. Errant huiuscemodi rumoris fabulatores. Non persequitur nisi qui ad malum cogit. Qui vero malum vel iam factum punit vel prohibet, ne fiat, non persequitur iste, sed diligit. Nam si, ut illi putant, nemo nec reprimendus a malo nec retrahendus ad bonum est, humanas ac divinas leges necesse est evacuari, quae et malis poenam et bonis
Abbreviated transcription (Latin):
Augꝰ spm̃ scm̃ datorem gr̃aꝵ / non personã sequi
aut digni uel indigni sed ordinem traditionis ut
quãis aliquis boni meriti sit non tamẽ possit bene¬
dicere nisi fuerit ordinatus ut officii misterium
exhibeat Dei autem est tribuere benedr̃ois effectũ¬

Expanded text:
um sanctum datorem gratiarum, non personam sequi aut digni vel maligni, sed ordinem traditionis, ut, quamvis aliquis boni meriti sit, non tamen possit benedicere nisi fuerit ordinatus, vel officii ministerium exhibeat; Dei autem est effectum tribuere benedict
Abbreviated transcription (Latin):
et qui in diluiuo ꝑierant et sodomite et egiptii: et
ĩsrlite in solitudine mala sua in uita sua. et seqͣr¬
ib̾idem. infra. Deum ut oñ reꝵ ita supplicior  qͦq
stire mensuras/ et non preueniri smnã Iudicis nec
illi in pecõrem exercende dehinc pene auferri po ͭ ͤ
et magnũ peccatũ in agnis diuturiisq cruciaꝰ.¬

Expanded text:
et qui in diluvio perierunt, et Sodomitae, et Aegyptii, et Israelitae in solitudine mala sua in vita sua. § demus, Deum ut omnium rerum, ita suppliciorum quoque scire mensuras; et non praeveniri sententia judicis, nec illi in peccatorem exercendae dehinc poenae auferri potestatem, et magnum peccatum magnis diuturnisque lui crucia
Abbreviated transcription (Latin):
locutus est dñs admorsen dicens. fac tibi duar
multitud̾me qñ mouenda sunt castra. et sequit᷑
.uiii. cuim pr̾m miit autem consiliũ dauid̃ cum
tribunis et centurionibus et uniuersis princi¬
pibus. et ait ad uiuersũ cetum filioꝵ isuł si pła¬
cet bobis et a diĩo deo nr̃o egreditu ⁊iẜmo quem
loquor mutamꝰ ad fres nr̃os reliquos in um¬
uersas regiones isrl. et ad sacerdotes et leuitar
qui habitant in subͣrbanis urbui ut congre¬
grentur ad nos et reducama archam dñi ad nios

Expanded text:
Locutusque est Dominus ad Mosen, dicens: Fac tibi duas multitudinem quando movenda sunt castra. Cumque XIII. Iniit autem consilium David cum tribunis, et centurionibus, et universis principibus, et ait ad omnem coetum Israel: Si placet vobis, et a Domino Deo nostro egreditur sermo, quem loquor: mittamus ad fratres nostros reliquos in universas regiones Israel, et ad Sacerdotes, et Levitas, qui habitant in suburbanis urbium, ut congregentur ad nos, et reducamus arcam Dei nos
Abbreviated transcription (Latin):
hereticis non ut eor approbemas errores. sed ut
catholicam doctrina aduersus coro insidias asse¬
rentes Uigilantiores et cautiores simꝰ. prosunt
ergo heretĩci nobis non uerum docendo qd nestuit
sed ad uerum querendũ et aꝑꝑiẽ d catholicos exa¬

Expanded text:
ereticis non ut eorum approbemus errores, sed ut Catholicam doctrinam adversus eorum insidias asserentes, vigilantiores, et cautiores simus. Prosunt ergo nobis haeretici, non verum docendo quod nesciunt, sed ad verum quaerendum et aperiendum Catholicos ex
Abbreviated transcription (Latin):
fert admonicio dum mens ip̃a bene sibi constia in
cor que probe nouit/ et frequenter exercult ad me¬
.xuii. epi.ẜia. utile est enim inquit excitare memo¬
diam hiis presertim in rebus que libenter effluũt
multiplici multiplex molestia quedam nmq con¬
scienciã uellificant quedam pmigunt qued uul¬
nerant alia confundũt alia exterminãt alia dei¬
cuit. unde fit ut memorantiũ ora rubor pallorꝙ
dicissim in scilencio occupenit qd pessimis hominu
plerumq accidit intessusq fic uarlus uox incerta
et que sunt eiꝯmodi amini memoria laborantis
ut doleas memento mortis ut desmas memẽto
duue iusticie ut timeas/ et memento misericordie

Expanded text:
fert admonitio, dum mens, ipsa bene sibi conscia, in eorum, que probe novit et frequenter exercuit, meenefacis. Utile est enim excitare memoriam, his presertim in rebus que libenter effluunt, multiplici multiplex molestia. Quedam nempe conscientiam vellicant, quedam pungunt, quedam vulnerant, alia confundunt, alia exterrent, alia deiciunt; unde fit ut memorantium ora rubor pallorque vicissim in silentio occupent, quod pessimis hominum plerumque accidit, incessusque sit varius, vox incerta et que sunt eiusmodi animi memoria laborantis ut doleas, memento mortis ut desinas, memento divine iustitie ut timeas, memento misericordie
Abbreviated transcription (Latin):
ita dicens tibi enim et semini tuo dado uinuersas
Regiones has complens iuramentu quod spopondi
ubraam pr̃i tuo et multiplicabo semen tuum sicut
scellas celi duboꝙ posteris tuis unuersas Regi¬
ones hãs et benedicentur in semine tuo onnnet
gentes derre/ eo qd obediert abraham uoci mee
et custodierit precepta mea et se cermonias le

Expanded text:
icam tibi tibi enim et semini tuo dabo universas regiones has conplens iuramentum quod spopondi Abraham patri tuo et multiplicabo semen tuum sicut stellas caeli daboque posteris tuis universas regiones has et benedicentur in semine tuo omnes gentes terrae eo quod oboedierit Abraham voci meae et custodierit praecept
Abbreviated transcription (Latin):
grãs non agere beneficiis/ et humanitatis inse qua̾
biolare. Sed dei quoq cuncta cernentis arbitrãt᷑
se fugere possẽ sinam / et in tantũ uescnie prorũ¬
pũt. ut eos qui credita sibi officia diligenter obẜ¬
uant et ita cuncta agunt ut om̃i laude digii
sint mendatioꝵ funĩcłis siue cunicłis conentur
subuertere dum aures principũ simplices ut in ꝓpoi¬
to. et ep sua natura alios escimantes/ callida frau¬
de decipũt que Res et ex ueteribus probatus ysto¬
rirs et ex hiis que gerũtur cotidie quõ malis quo¬
ruda suggestioib Regũ scudia de p̾uentur. hestͦ.¬

Expanded text:
ias non agere beneficiis, et humanitatis in se jura violare; sed Dei quoque cuncta cernentis arbitrantur se fugere posse sententiam. Et in tantum vesaniae proruperunt, ut eos, qui credita sibi officia diligenter observant, et ita cuncta agunt ut omnium laude digni sint, mendaciorum cuniculis conentur subvertere, dum aures principum simplices, et ex sua natura alios aestimantes, callida fraude decipiunt. Quae res et ex veteribus probatur historiis, et ex his quae geruntur quotidie, quomodo malis quorumdam suggestionibus regum studia depraventur.
Abbreviated transcription (Latin):
ritus sponsam suam iacentem cum adultero uid̾it
Nonne indignatur et fremit et per zeli dolore
Et quĩa upus dñs et iudex nr cum uirgie sibi
dedicatã et scĩtati sue destinata iacerecum adul¬
tero cernit ꝙͣ indignant̾ et irastitur. et quas
penas incest hiĩoi ꝯuĩctionibꝰ ꝯm̃iatur ciuus
ut gladiũ spũalem diemq uentireũ iuditii unꝰ
quisq fratꝵo possit euadexe om̃i consilio ꝓuide̾

Expanded text:
ritus sponsam suam iacentem cum altero uideat, nonne indignatur et fremit et per zeli dolorem Christus Dominus et iudex noster cum uirginem suam sibi dicatam et sanctitati suae destinatam iacere cum altero cernit, quam indignatur et irascitur et quas paenas incestis eiusmodi coniunctionibus comminatur, cuius ut gladium spiritalem et uenturum iudicii diem unusquisque fratrum possit euadere omni consilio prouidere
Abbreviated transcription (Latin):
consiluĩ aut opus dissoluetur. Si uero ex deo est
non poteritis dissoluere eos ne forte et deo repug¬
scismatiors semꝑ inter micia feruere Incrementa
bero habere noñ possẽ/ net augere quod illicitee¬
perut. Sed scatim cum praua sua emulacõe defi

Expanded text:
consilium hoc aut opus, dissolvetur; si vero ex Deo est, non poteritis dissolvere eos, ne forte et Deo repugschismaticos semper inter initia feruere, incrementa uero habere non posse nec augere quod inlicite coeperint, sed statim cum praua sua aemulatione defi
Abbreviated transcription (Latin):
R aucos fecisse inuidia uideatur / at stribendũ ita
atq hyspida reꝑꝑiant deritibusq fractis intelli¬
gant uerim dixisse qui dixerint Inuidos hoĩes
nichil aliud ꝙͣ ipõꝵ eẽ cormerta eamq non ra¬
pidem iuuenilem sed matura uereq regiam sm̃a

Expanded text:
raucos fecisse invidia videatur. Ad scribendum ita, atque hirsuta reperiant, et dentibus fractis intelligant verum dixisse qui dixerit invidos homines nichil aliud quam ipsorum esse tormenta, eamque non rapidam, iuvenilem, sed maturam, vereque egregiam fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
Stilior het disputacio scriptis comissa ꝙͣ uerbis¬
uerba fugiũt inquit scripta manẽt illa ad pau¬
ad absenter posterosq ꝑueniut. Unde apłus .ii.¬
ubi glo. ꝓpe fi. Solent enim in contentioẽ opponi
animos insipientiũ fratꝵ nec põteẽ quin ꝯtẽcio
extorqueat aliquid qd dicatur contͣ ꝯstientiam
ut intus in animo ꝑdat et foris uictor accedat
eẽ uera que audit. Collatio ergo inter dei ẜuos ẽẽ
debet non altercatio:. Hiis allud Cato/. Contra

Expanded text:
tilior disputatio scriptis commissa q fugiunt, scripta manent, illa ad pauad absentes posterosque perveniunt. Spero, i scrupulum. Solent enim in contentione talia opponi animos insipientium fratrum. Nec potest esse quin contentio extorqueat aliquid quod dicatur contra conscientiam, ut intus in animo perdat, et foris victor accedat.a esse quae audit. Collatio ergo inter Dei servos esse debet, non altercatio. Sollicite a
Abbreviated transcription (Latin):
ita dicens tibi emm et semini tuo dado uinuersas
Regiones has/ complens iuramentu quod spopondi
ubrram pr̃i tuo et multiplicabo semen tuum sicut
stellas celi daboꝵ posteris tuis umuersas Regi¬
ones hãs et lenedicentur in sẽmine tuo onnet
gentes cerre/ eo qd obedierit abraham uoci mee
et custodierit precepta mea et se cerimonias le

Expanded text:
icam tibi: tibi enim et semini tuo dabo universas regiones has, complens juramentum quod spopondi Abraham patri tuo. Et multiplicabo semen tuum sicut stellas coeli: daboque posteris tuis universas regiones has: et BENEDICENTUR in semine tuo omnes gentes terrae, eo quod obedierit Abraham voci meae, et custodierit
Abbreviated transcription (Latin):
Pacos per supplaritatione ꝑuenit ad bñdcioem. Et
seges que lepeosa manu seritur mũdatamẽ me¬
titur/ et ex adulterino contubitu nascitur pulcua

Expanded text:
acob per supplantationem pervenit ad benedictionem, ut seges, quae leprosa manu seritur, munda tamen metitur, ut ex adulterino concubitu pulchra
Abbreviated transcription (Latin):
fatiniore ⁊ donsolum duces et auctores sed perus¬
eciam ꝑticiꝑes detinari. nisi a cõĩone maloꝵ sepa¬
rauerint se precipien per moysen et dicente .iiiiͣ.¬
.xui.c. Sepatamini a tabernatulis hominũ istorłĩ
durissimor et nolite tangere de om̃ibus que sut eoꝵ
achore/ et dathan et abiron non separasset perias
scatim pro impia cõĩone persolueret.. ¶ duo exẽplo
onditur et ꝓbatur. obnoyios omnes culpe et pene
futuras qui se scismatitis contra ppoĩtos et sacerdotes
Nrreligiosa temeritate mistuerũt. Sicut etiã ꝑ uzeo
eorum tamq panis luctus. ommes qui mariducant

Expanded text:
facinore non solum duces et auctores, sed et participes poenis destinari, nisi se a communione malorum separaverint precipiente per Moysen Domino et dicente: 'Separamini a tabernaculis hominum istorum durissimorum; et: Nolite tangere de omnibus quae sunt eoa Core et Dathastatim pro impia communione persolveret. Quo exemplo ostenditur et probatur obnoxios omnes culpae et penae futuros, qui se scismaticis contra prepositos, et sacerdotes irreligiosa temeritate miscuerint: sicut etiam per Oseeorum tanquam panis luctus, omnes qui manducant
Abbreviated transcription (Latin):
qͣ ob rem leo ppͣa. Et hẽcur di . xiiii.c. fi. Sicut quedã
sunt que millapñt racione quelli. Ita multa sut
que aut pro ncciͣtate tempoꝵ aut pro consideratõe
etatũ oꝑteat temꝑari Illa semper consideracõe utͣmn
hiis uel que dubia fuerint aut obscura id noueri̾mͦ
sequend qdͣ neq preceptꝭ enuagelics s ͫ nec de¬

Expanded text:
 « Sicut quaedam sunt quae nulla possunt ratione mutari, ita multa sunt quae aut pro necessitate temporum, aut pro consideratione aetatum oportet temperari, illa semper consideratione servata, ut in his quae dubia fuerint, aut obscura, id noverimus sequendum, quod nec praeceptis evangelicis sit c
Abbreviated transcription (Latin):
claudius tantus legifer romanꝰ/ libidine uictur
famãm in rostris uitam ns omculis simuisset. Et¬
libro quartũ et uicesimũ. ubi p̾mus de hectore
suo loquens non inquit aꝑꝑebat uir mortalis filiꝰ
sed dei dixit hoc ille. Sed achilles ondit homis
et dum durat quanti sit pretii extimatio ꝓmpta
est hos errores tamen et has migas pat̾mis
amorimodicus Rectiq iuditii hostis parit Et¬

Expanded text:
Claudius tantus legifer Romanus libidine victus Claudius tantus legifer Romanus libidine victus famam in rostris, vitam in vinculis finivisset. librum quartum et vigesimum, ubi Priamus de Hectore suo loquens “non” inquit “apparebat viri mortalis filius, sed dei”. Dixit hoc ille, sed Achilles ei ostendit et, dum durat, quanti pretii sit extimatio prompta est. Hos errores tamen et has nugas paternus amor immodicus et recti iudicii hostis parit
Abbreviated transcription (Latin):
ribus dist̾mem fem̃isq ꝑ maxi ͫ. Iam p̾mũ
pulcritudo et castitas r aro cohabitant. nam nec
dolunt uix si belint liceat/ cũ hũa omña tamẽ in
p̾mis hodie pudicicia male tuta est presertĩ ubi
Forma plures temptauit ac temptandos p̃buit
quosda strauit/ et uel nc̾men impulit uel in
mortem . fuit apud ebreos ex ͫ temptationis
aterrime. Ioseph. Sed distrimen in gliam ce¬
lestis prudenciauertit. Apud graios ypolitus
atq belloforon. apud uosait sperma ne temp¬
taretur ꝓprius se mambus deformauit nõ apud
p̾mor uir gochomar / non apud sclõs graia
penolope. nõ apud tertios Romana lutretia fuͭ.
tuta nõ apud omnes plrĩme. uel temptate passim
uel oppresse husuit forme labilis et caduce fructꝰ
qui per sepe non oprilentas tantũ domos sed et in¬
gentes uebes/ et magna non mĩquã imperia euer¬
Nisi tam formosa lucretia Romanũ Regͫ non tam
uelocit̾ corruisset insi tam pulclira uirgima nõ tam
cito decem uitale illud imperiũ deferisset nec Apiꝰ

Expanded text:
ribus discrimen feminisque permaximum! Iam primum pulchritudo et castitas raro cohabitant; nam nec volunt vixque si velint liceat: cum humana omnia, tum in primis pudicitia hodie male tuta est, presertim ubi Forma multos tentavit ac tentandos prebuit, quosdam stravit, vel in crimen impulit vel in mortem. Fuit apud Hebreos exemplum tentationis acerrime Ioseph — sed discrimen providentia celestis in gloriam vertit —, apud Graios Hyppolitus et Bellerophon; apud vos Spurina ne tentaretur propriis se manibus deformavit. Non apud primos virgo Thamar, non apud secundos Graia Penelope, non apud tertios Romana Lucretia tuta fuit, non apud omnes plurime vel tentate passim vel oppresse. Hi sunt forme labilis et caduce fructus, qui persepe non opulentas tantum domos, sed ingentes urbes et magna nonnunquam imperia evernisi tam formosa Lucretia Romanum regnum non tam velociter corruisset; nisi tam pulchra Virginia, nec tam cito decemvirale illud imperium defecisset nec Appius
Abbreviated transcription (Latin):
rio considerasti scripturã/ ne fueris inquit ypot̾ta
in conspectu hom et nõ scandalizeris in labiis tuis
actende illis ne forte cadas et adducas amie tue
inhonorationẽ et reuelet et deus abscõsa tua et
in medio synagoge elidat te/ quonia accessisti ma¬

Expanded text:
 ne fueris hypocrita in conspectu hominum et non scandalizeris labiis tuis. adtende in illis, ne forte cadas et adducas animae tuae confusionem et reuelet deus abscondita tua et in medio synagogae elidat te. quoniam accessisti ma
Abbreviated transcription (Latin):
cileet ambiguũ apud te Iudiciũ ẽẽ ꝓrospexeris int̾
sangnem et scaug̾nem / cam̃ et cam lepram et nõ lepr̃a
et iudiciũ mtra portas tuas uideris berbabariaꝵ⁊ ssur.¬
ge et ascende ad locũ quem elegĩt dñs deus tuus¬
fiu̾t in illo temꝑe / queresq ab eĩs qui iudicabũt tibi iu¬
dicii ueritat᷑e et facies quodcũq dixerint qui presũt
loco qtiem elegerit dñs/ et docuerint te iuta legem
eius sequerisq smãm eoꝵ/ rec declinabis ad dextãm
uel ad sinistram/ qui autem suꝑbierit rolens obedire sa¬
cerdotis imꝑio qui eo tempe dño deo tuo et decreto iudi

Expanded text:
cile et ambiguum apud te iudicium esse perspexeris inter sanguinem et sanguinem causam et causam lepram et non lepram et iudicum intra portas tuas videris verba variari surge et ascende ad locum quem elegfuerit illo tempore quaeresque ab eis qui indicabunt tibi iudicii veritatem et facies quodcumque dixerint qui praesunt loco quem elegerit Dominus et docuerint te iuxta legem eius sequeris sententiam eorum nec declinabis ad dextram vel ad sinistram qui autem superbierit nolens oboedire sace
Abbreviated transcription (Latin):
Sapi . ui. prebete aures uos qui timetis multitu¬
dines et placetis uob in turbis nacionũ. qm̃ data ẽ
a domino potestas uobis et iuirtus ab altissimo qui
interrogabit oꝑa urã et cogitaciones strutabitur
quoniã cum essetis ministri regͥ illius non recte
Iudicastis/ neq custodistis legem iusticie neq ẜm¬

Expanded text:
stitiam. praebete aures, uos qui continetis multitudinem et placetis uobis in turbis nationum. quoniam data est a domino potestas uobis et uirtus ab altissimo, qui interrogabit opera uestra et cogitationes scrutabitur. quoniam cum essetis ministri regni ipsius, non recte iudicastis, neque custodistis legem iustitiae, neq