comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
peccat inoritur. Peccatum. ndis ui
me est. S aliquando in cogitis one
peccatur. delectauit quod malimre
consensisti peccasti. Consensislla heo¬
dit te. s intus est mors: qua agrai¬
tum malum non dum ꝓcest n
factum. Talem animam resuscitare
se significans dns. resuscitauit ula
puellam que non dum erat forsge¬
lata: s in domo mortua iacebat qua¬
si peccatum latebat. Si autẽ nonso¬
lum in ale delectationi consensiti.
s etiã ipsum malũ fecisti:. quasi mor¬
Iam foris es: et mortuus elatus es ẜ
et tam̃et ipsum duĩs resuscitauit et
reddidit uidue matrisue. Sipec¬
casti peniteat te: et resuscitat te dũs.
et reddet de eccłe matri tue. Terci¬
us mortuus est lazarus. Est genus
mortis immane: quod mala con¬
suetudo appellatur. Aliud est enun
peccare: aliud peccandi consuetu¬
dinem facere. Qui peccat et continuo
non est sepultus. Qui autem peccar
consueuit: sepultus ẽ: et bene deil¬
lo dicitur fetet. Incipit enĩ habert

Expanded text:
peccat, moritur; peccatum, mors est peccat, moritur; peccatum, mors est animae. Sed aliquando in cogitatione peccatur. Delectavit quod malum est, consensisti, peccasti; consensio illa occidit te: sed intus est mors, quia cogitatum malum nondum processit in factum. Talem animam resuscitare se significans Dominus, resuscitavit illam puellam quae nondum erat foras elata, sed in domo mortua jacebat, quasi peccatum latebat. Si autem non solum malae delectationi consensisti, sed etiam ipsum malum fecisti; quasi morjam foris es, et mortuus elatus es. Tamen et ipsum Dominus resuscitavit, et reddidit viduae matri suae. Si peccasti, poeniteat te: et resuscitat te Dominus, et reddet Ecclesiae matri tuae. Tertius mortuus est Lazarus. Est genus mortis immane, mala consuetudo appellatur. Aliud est enim peccare, aliud peccandi consuetudinem facere. Qui peccat et continuo non est sepultus. Qui autem peccare consuevit, sepultus est, et bene de illo dicitur, fetet: incipit enim habere
Abbreviated transcription (Latin):
Cui dictum est nauiga ne moriaris
et distulit: Cui dictum est labora ne
moriaris et piger fuit: Leuia deus
iubet ut in eternum uiuamus: et
obedire negligimus. Non tibi deus
dicit ꝑde quicquid habes. ut uiuas.
exiguo temꝑe in labore sollicitus: s
da p̃auꝑi unde habes. ut uiuas semꝑ
sine labore securus. Accusant nos a¬
matores uite temꝑalis quã nec cum
uolunt nec quam diu uolunt habet̃
et nos inuicem non accusamus. tã
pigri tam tepidi ad capessendam
uitam eternam. quam si uoluerumm
habebimus. cum habuerimus uon
amittimus: hanc autem mortem
quam timemus etiam si noluerimꝰ
amittimus. Si ergo dñs magna sua
citat. ne moriamur in eternum: be¬
ne intelligunus tres illos mortuos.
quos in corꝑib suscitauit. aliquid
significare et figurare. de resura¬
tionib animarũ: que fiunt ꝑfisa
Resuscitauit filiam archisinagisi.
adhuc in domo iacentẽ. resuseitu
iuuenem filium uidue. extra pors
Intueatur quisq animam suam gi

Expanded text:
Cui dictum est, Naviga ne moriaris; Cui dictum est, Naviga ne moriaris; et distulit? Cui dictum est, Labora ne moriaris; et piger fuit? Levia Deus jubet, ut in aeternum vivamus; et obedire negligimus. Non tibi Deus dicit, Perde quidquid habes, ut vivas exiguo tempore in labore sollicitus; sed, Da pauperi unde habes, ut vivas semper sine labore securus. Accusant nos amatores vitae temporalis, quam nec cum volunt, nec quamdiu volunt habent: et nos invicem non accusamus, tam pigri, tam tepidi ad capessendam vitam aeternam, quam si voluerimus habebimus, cum habuerimus non amittemus; hanc autem mortem quam timemus, etiamsi noluerimus, 3. Si ergo Dominus magna sua citat, ne moriamur in aeternum; bene intelligimus tres illos mortuos quos in corporibus suscitavit, aliquid significare et figurare de resurrectionibus animarum quae fiunt per fidem: resuscitavit filiam archisynagogi adhuc in domo jacentem ; resuscitavit juvenem filium viduae extra portaIntueatur quisque animam suam: si
Abbreviated transcription (Latin):
carnis oninis homo tumet: mortem
autem anime pauci ꝓ morte carnis
qͣsine dubio ꝙͣndoq uentura est. currunt
om̃s ne ueniat: inde est quod labo¬
rant. Laborat homo ne moriatur mo
riturus: et non laborat ne peccet
homo in eteruũ uicturus et cum la¬
borat ne moriatur sine causa labo¬
rat d eium agit ut multũ uiuat ut mors
differatur. non ut euadatur. Si aut̃
peccare nolit: non laborabit. et uiuet
in eternum. Osi possemus excitare
homines et cum ipsis pariter ercita¬
ri: ut tales essemus amatores uite
ꝑmanẽtis. quales sunt homines amato¬
res uite fugientis: Quid non facit ho¬
mo sub mortis ꝑiculo constitutus:
Cladio impendente ceruicib ꝓlide¬
runt homines quicquid sibi unde
uiuerent reseruabant. Quis non cõ¬
tinuo ꝓdidit ne ꝑcuteretur: et post
ꝓdicionem fortasse ꝑcussus est. Quis
non ut uiueret continuo ꝑdere uo¬
luit unde uiueret eligens uitam
mendicantem quã celerem mortẽ:

Expanded text:
carnis omnis homo timet, mortem carnis omnis homo timet, mortem animae pauci. Pro morte carnis quae sine dubio quandoque ventura est, curant omnes ne veniat: inde est quod laborant. Laborat ne moriatur homo moriturus, et non laborat ne peccet homo in aeternum victurus. Et cum laborat ne moriatur, sine causa laborat; id enim agit ut multum mors differatur, non ut evadatur: si autem peccare nolit, non laborabit, et vivet in aeternum. O si possemus excitare homines, et cum ipsis pariter excitari, ut tales essemus amatores vitae permanentis, quales sunt homines amatores vitae fugientis! Quid non facit homo sub mortis periculo constitutus? Gladio impendente cervicibus, prodiderunt homines quidquid sibi, unde viverent, reservabant. Quis non continuo prodidit ne percuteretur? Et post proditionem fortasse percussus est. Quis non, ut viveret, continuo perdere voluit unde viveret, eligens vitam mendicantem quam celerem mortem?
Abbreviated transcription (Latin):
eum. et ad illam resurreccionẽ p̃pa¬
remur. que erit aduitam: non tamen¬
ad uidicium. Ita quippe ait. Ueniet
hora quando omnes qui in monu¬
mentis sunt audient uocem filii dei
et ꝓcedent qui bona fecerunt ad re¬
surrectionẽ uite: qui mala egerunt
ad resurrectionẽ iudicii. Tres tamen
mortuos a dnõresuscitatos u euange¬
lio legimus: et non frustra forte: do¬
mini quippe facta non sunt tantũ¬
modo facta s. et signaSi ergo signa sut̃
preter id quod mira sunt: aliquid
ꝑfecto significant. Quoꝵ factorũ sig¬
nificationem inuenire aliquanto
est oꝑosius. quam ea legere uel audi¬
re. Admirantes audiebamus: tam¬
quam magnĩ spectaculo miraculꝰ
aute oculos nros consticuto. cum e¬
uangelium legeretur: quem admo¬
dumꝰ reuirerit lazarus. Si attenda¬
mus mirabiliora oꝑa xpi. ominis qͥ
credit resurgit. si attendamus et
uitelligamus decestabiliores mortes:
omnis qui peccat moritur. S mortẽ

Expanded text:
eum, et ad illam resurrectionem praepaeum, et ad illam resurrectionem praeparemur, quae erit ad vitam, non ad judicium. Ita quippe ait: Veniet hora quando omnes qui in monumentis sunt, audient vocem ejus: et procedent qui bene fecerunt, ad resurrectionem vitae; qui male egerunt, ad resurrectionem judicii . 2. Tres tamen mortuos a Domino resuscitatos in Evangelio legimus, et forte non frustra. Domini quippe facta non sunt tantummodo facta, sed signa. Si ergo signa sunt, praeter id quod mira sunt, aliquid profecto significant: quorum factorum significationem invenire, aliquanto est operosius, quam ea legere vel audire. Admirantes audiebamus, tanquam magni miraculi spectaculo ante nostros oculos constituto, cum Evangelium legeretur, quemadmodum revixerit Lazarus. Si attendamus mirabiliora opera Christi, omnis qui credit, resurgit: si attendamus omnes, et intelligamus detestabiliores mortes, omnis qui peccat moritur. Sed mortem
Abbreviated transcription (Latin):
delectari debemus potius quã
nrari. Ie suscitauit hominẽ:
qui fecit hominem. Ipse est enum
unicus patris. ꝑ quem sicut nos¬
tis facta sunt omnia. Si ergo ꝑ
ilum facta sunt omnia. quid mirũ
et si resurrexit iius ꝑ illum. cum co¬
homines creare quam resuscitare.
dignatus est tamen et creare: et resus¬
citare. Creare omnes: resuscitare quos¬
dam. Nam cum multa fecisset dns
scripta non sunt. Electa autẽ sunt q̃
seriberentur: que saluti credentium
sufficere uidebantur. Audisti enun
quia dũs iħe mortuum suscitauit.
sufficit tibi ut scias : quia si uellet.
omnes mortuos suscitaret. Et hoc
quidem sibi: ad finem scli reseruauit.
Nam quem audistis magno miracu¬
lo quatriduanum mortuũ resuscitas¬
se de sepulchro: uenit hora sicut ipse
dicit. quando omnes qui sunt in mo¬
numentis audient uocem filii eius:
et ꝓcedent. Resuscitanuit putente.
s tamen in cadauere putente. adhuc
do aliqua faceret. quib datis uelut
uirtutis sue indiciis. credamus in

Expanded text:
debemus potius quam mirari. Ille suscitavit hominem, qui fecit hominem; ipse enim est Unicus Patris, per quem, sicut nostis, facta sunt omnia. Si ergo per illum facta sunt omnia, quid mirum est si resurrexit unus per illum, cum tohomines creare quam resuscitare. Dignatus est tamen et creare et resuscitare; creare omnes, resuscitare quosdam. Nam cum multa fecisset Domiscripta non sunt : electa sunt autem quae scriberentur, quae saluti credentium sufficere videbantur. Audisti enim quia Dominus Jesus mortuum suscitavit: sufficit tibi ut scias quia si vellet, omnes mortuos suscitaret. Et hoc quidem sibi ad finem saeculi reservavit. Nam quem audistis magno miraculo quatriduanum mortuum suscitasse de sepulcro, veniet hora, sicut ipse ait, quando omnes qui sunt in monumentis, audient vocem ejus et procedent. Resuscitavit putentem, sed tamen in cadavere putente adhuc do aliqua faceret, quibus datis velut suae virtutis indiciis credamus in
Abbreviated transcription (Latin):
discipulos fuos. E amus et nos et mo¬
riamur. cum eo. Uenit itaq iħc et
inuenit eum quatuor dies iamin
monumento habentem. De quatuor
dieb. multa quidem dici possunt. si¬
cut se habent obscura seripturarum:
que ꝓ diuersitate intelligentium.
multos sensus parnint. Dicantus et
nos: quid nobis significare. uideat᷑¬
mortuus quatͥduanus. Quomodo e¬
nim in illo ceco. intelligimus quodã¬
modo humanum genus. sic forte et
in isto. mortuos muldos indellodturi
sumus. diuersis enim modis: una res
significari potest. Homo quando uas¬
citur. iam cum morte nascitur. quia¬
ritaz de adam peccatũ trahit: unde dicit

Expanded text:
ndiscipulosndiscipulosriamur cum eo. Venit itaque Jesus, et invenit eum quatuor dies jam in monumento habentem. De quatuor diebus multa quidem dici possunt, sicut se habent obscura Scripturarum loca, quae pro diversitate intelligentium multos sensus pariunt. Dicamus et nos quid nobis videatur significare mortuus quatriduanus. Quomodo enim in illo caeco intelligimus quodammodo humanum genus, sic forte et in isto mortuo multos intellecturi sumus. Diversis enim modis una res significare potest. Homo, quando nascitur, jam cum morte nascitur, quia de Adam peccatum trahit; unde dicit
Abbreviated transcription (Latin):
autem ihc de morte cius: illi autem
putauerunt quia de dormitione sõp¬
ni diceret. Tunc ergo dixit eius ihc:
manifeste. Suboscure enim: dixerat
dormit. Ait ergo manifeste. Lazarus
mortuus ẽ. et gaudeoppt̃uosut cͤdatisquia
non eram ibi: et scio quia mortuus ẽ.
Aeger cnĩ non mortuus fuerat nuncia
tuss quid lateret cũ qui creauerat.
et ad cinus manus anima morienti .¬
rat: hoc est quodait gaudeo ꝓpteris
ut credatis quia non ibi eram: ut is
incipent admirari. quia dns podur
dicere mortuum quod nec uiderat
nec audierat. Ubi sane memiuisse
bemus. quod adhuc etiam ipsorũ as¬
cipuloꝵ qui in eum iam crediderant
miraculis edificabatur fides. lonut¬
que iam et̃ ceꝑat. cresceret quãus
tali uerbo usus sit. quasi tuc rede
inciperent. Non enĩ ait gaudes ppter
uos. ut ura fides augeatur sue firme¬
tur. s ait ut credatis. Quod intelligei¬
dum est. ut amplius robustiusq cre¬
datis. S camus ad eum. dirit ergo
thomas qui dicitur didimus ad em¬

Expanded text:
morte ejus, illi autem putaverunt quia de dormitione somni diceret. Tunc ergo dixit eis Jesus manifeste, subobscure enim dixerat dormit. Ait ergo manifeste: Lazarus mortuus est, et gaudeo propter vos, ut credatis, quia ibi non eram, sed scio quia mortuus est. Aetus, sed ut lateret qui creaverat, et ad cujus manus anima morientis exierat. Hoc est, quod ait, « gaudeo propter vos ut credatis quia non ibi eram, » ut jam inciperent admirari, quia Dominus potuit dicere mortuum, quod nec viderat, nec audierat. Ubi sane meminisse debemus, quod adhuc etiam ipsorum discipulorum, qui in eum non crediderant, miraculis aedificabatur fides: nonquae jam esse coeperat, cresceret: quamvis tali verbo usus sit, quasi tunc credeinciperent. Non enim ait, Gaudeo propter vos, ut fides vestra augeatur, sive firmetur; sed ait, ut credatis: quod intelligendum est, ut amplius robustiusque credatis. 12. Sed eamus ad eum. Dixit ergo Thomas, qui dicitur Didymus, ad co
Abbreviated transcription (Latin):
nunc uero etiam in psalmolegis no¬
muine nuncupauit: ubi scriptum est
ego dixi dii estis. Si illos dixit deos
ad qͦs sermodĩ factus ẽ et non potest sol¬
iii scriptura: quem pater scĩficauit
et misit in mundũ. uos dicitis quia¬
blasphemas quia dixi filius dei sum:
Sisermo dei factus est ad homines.
ut dicerentur dii. ipsum uerbum dei
deus: Si lumina illuminata dii sunt.
lumen quod illuminat non est deus:
Si calefacti quodaminodo igne salu¬
tari dii efficiuntur. unde calefiunt
non est deus: Accedis adlumen. illu¬
minaris: et inter filios dei numera¬
ris. Si recedis alumine obscuraris:
et in tenebris computaris. Illud tam̃
lumen nec accedit ad se. quia non
recedit a se. Siergo uos deos facit ser

Expanded text:
Nunc vero etiam psalmos legis noNunc vero etiam psalmos legis nomine nuncupavit, ubi scriptum est: « Ego dixi: Dii estis. » « Si illos dixit deos ad quos sermo Dei factus est, et non potest solvi Scriptura, quem et misit in mundum, vos dicitis blasphemare, quia dixi, Filius Dei sum? Si sermo Dei factus est ad homines, ut dicDeus? Si lumina illuminata, dii sunt, lumen quod illuminat, quomodo non est Deus? Si calefacti quodam modo igne salutari, dii efficiuntur, unde calefiunt, non est Deus? Accedis ad lumen, illuminaris, et inter filios Dei numeraris. Si recedis a lumine, obscuraris, et in tenebris computaris. Illud tamen lumen nec accedit ad se, quia non recedit a se. Si ergo vos deos facit ser
Abbreviated transcription (Latin):
querebant te iudei lapidare et ite¬
rum uadis illuc᷑ Respondit iħc. Nõ¬
ne duodecim hore sunt dieie Quid
sibi uult ista responsio: Illi dixert̃.
Modo te lapidare uolebant iudei et
iterum uadis illuc ut de lapident:
et dnsi nonue duodecimi hore sunt
diei: Si quis ambulauerit in die u
offendit: quia lucem huius munq¬

Expanded text:
idare, et iterum vadis illuc? Respondit Jesus: Nonne duodecim sunt horae diei? Quid sibi vult ista responsio? Illi dixerunt, Modo te lapidare volebant Judaei, et iterum illuc vadis, ut te lapident? Et Dominus, Nonne duodecim horae sunt diei? Si quis ambulaverit in die, non offendit, quia lucem hujus mun
Abbreviated transcription (Latin):
de manib carnis. Mente uerbum
apprehendere: hoc est xpm̃ recte ap¬
prehendere. et habiit iterum trans
iordanem. in eum locum ubierat¬
ioħs baptizans primũ: et mansit ibi.
Et multi uenerunt ad eum et dice¬
bant: quia ioħs quidem signum ñul
lum fecit. Meministis uobis dictũ
de iohanne. quia lucerna erat: et di¬
ei testimonium phibebat. Quidergo
isti apud se dicebant: Ioh̃s signum
fecit nullum. Nullum in quiunt mi¬
raculum ostendit ioħ̃s: non demo¬
nia fugauit. non expulit febrem.
non cẽcos illuminauit. non mortu¬
os suscitauit: non tot milia hominũ
de quinq uel septem panib pauit.
non suꝑ mare ambulauit non uen¬
tis et fluctib. imꝑauit: nichil hoꝵ
fecit iohannes. et totum quic quid
dicebat. huic testimoniũ ꝑhibebat.
Piicernam ueniamꝰ ad diem. Iohar¬
nes nullum signũ fecit. Omĩa aut̃
quecumq dixit iohannes dehos.
uera erant. Ecce quiꝰ a pprehenderi
Non quomodo iudei uolebant pẽ

Expanded text:
de manibus carnis. Mente Verbum de manibus carnis. Mente Verbum apprehendere, hoc est Christum recte apprehendere. 12. Et abiit iterum trans Jordanem, in eum locum ubi Joannes baptizans primum, et mansit ibi. Et multi venerunt ad eum, et dicebant: Quia Joannes quidem signum fecit nullum. Meministis vobis dictum de Joanne, quia lucerna erat, et diei testimonium perhibebat . Quid ergo isti apud se dixerunt, Joannes signum fecit nullum? Nullum, inquiunt, miraculum ostendit Joannes: non daemonia fugavit, non expulit febrem, non caecos illuminavit, non mortuos suscitavit, non tot millia hominum de quinque vel septem panibus pavit, non supra mare ambulavit, non ventis et fluctibus imperavit; nihil horum fecit Joannes: et totum quidquid dicebat, huic testimonium perhibebat. Per lucernam veniamus ad diem. Joannes nullum signum fecit. Omnia autem quaecumque dixit Joannes de hoc, vera erant. Ecce qui apprehenderunt, non quomodo Judaei. Judaei
Abbreviated transcription (Latin):
net. Deus est in te: quia templum dei
faccus es. s numquid quia in deo es.
et deus est in te. potes dicere qui me
uidet deum uidet. quomodo unige¬
nitus dixit. qui me uidit uidit et pa¬
trem. et ego et pater unum sumus :
Agnosce ꝓprium dnĩ: et munus serui.
ꝓprium diũ est equalitas patris: mu¬
nus serui ẽ participatio saluatoris.
Querebant qͦ eũ. apprehendere: utinã
apprehenderent. s credendo et intelli¬
gendo: non seuiendo et occidendo.
Nam modo fr̃s mei quando talia lo¬
quor. infirmus fortia. paruus magi
fragilis solida et uos tamquã er he
massa unde sum et ego. ego ipse qui
uobis loquor: simul omnes uolumus
hendere: Intellexisti: apprehendst
s non sicut. iudei. Tu apprehenditiu
habeas: illi apprehendere uolebant.
ut non haberent. et quia sic uolehant
apprehendere. quid eis fecite enn
de manib eoꝵ. Non eum apprehen¬
derunt: quia manus fidei nonhahiet̃
Uerbum caro factum est: s nonerat

Expanded text:
net; Deus est in te, quia templum Dei net; Deus est in te, quia templum Dei factus es: sed numquid quia in Deo es, et Deus est in te, potes dicere, Qui me videt, Deum videt: quomodo Unigenitus dixit, Qui me vidit, vidit et Patrem ; et, Ego et Pater unum sumus? Agnosce proprium Domini, et munus servi. Proprium Domini, est aequalitas Patris: munus servi, est participatio Salvatoris. 11. Quaerebant ergo eum apprehendere. Utinam apprehenderent, sed credendo et intelligendo, non saeviendo et occidendo. Nam modo, fratres mei, quando talia loquor, infirmus fortia, parvus magna, fragilis solida, et vos tanquam ex eadem massa unde sum et ego, et ego ipse qui vobis loquor, simul omnes apprehenhendere? Intellexisti, apprehendisti. Sed non sic Judaei: tu apprehendisti ut habeas, illi apprehendere volebant ut non haberent. Et quia sic volebant apprehendere, quid eis fecit? Exiit de manibus eorum. Non eum apprehenderunt, quia manus fidei non habuerunt. Verbum caro factum est: sed non erat
Abbreviated transcription (Latin):
mo dei. quomodo non est deus uerbũ
dei: Pater ergo scĩficaũ filiũ suũ. et mi¬
sit in mundum forte aliquis dicat. Si
pater eum scificauit. ergo aliquando
non erat scs̃. Sic scĩficauit: quomodo
genuit. Ut enim sc̃s̃ eet̃. gignendo ei
dedit. quia scm̃ eum genuit. Namsi
quod scĩficatur ante non erat scm̃.
quomodo dicimus deo patri. scĩficet᷑
nomen tuum: Si non facio oꝑa patͥs
mer: nolite credere michi. Si autem
facio. et si michi non uultis credere.
oꝑib credite: ut cognoscatis et creda¬
et ego in illo: quomodo possunt dicẽ
homines. Sienim bene cogitemus.
in deo sumus. et sibene uiuamus. ds̃
in nobis est. Fideles participantes er
grẽ. illuminati ab ipso in illo sumus
et ipse in nob̃. S non sicunigenitus
filius. Ille in patre et pater i illo: tã¬
quam equalis in eo cui est equalis. de¬
niq nos aliquando possumus dicere.
in deo sumus et deus in nobis: ego et
deus unum sumus. numquid possum
dicere: In deo es: quia deus te conti¬

Expanded text:
mo Dei, quomodo non est Deus Verbum Dei? Pater ergo sanctificavit Filium suum, et misit in mundum. Forte aliquis dicat: Si Pater eum sanctificavit, ergo aliquando non erat sanctus? Sic sanctificavit, quomodo genuit. Ut enim sanctus esset, gignendo ei dedit, quia sanctum eum genuit. Nam si quod sanctificatur, ante non erat sanctum; quomonomen tuum ? Si non facio opera Patris mei, nolite credere mihi. Si autem facio, et si mihi non vultis credere, operibus credite, ut cognoscatis et credaego in illo. Quomodo possunt dicere homines: Si enim bene cogitemus, in Deo sumus; et si bene vivamus, Deus in nobis est. Fideles participantes ejus gratiam, illuminati ab ipso, in illo sumus, et ipse in nobis. Sed non sic unigenitus Filius: ille in Patre, et Pater in illo, tanquam aequalis in eo cui est aequalis. Denique nos aliquando possumus dicere, In Deo sumus, et Deus in nobis: Ego et Deus unum sumus, numquid possumus dicere? In Deo es, quia Deus te conti
Abbreviated transcription (Latin):
tia quasi adhuc nox est. Inuocenus
diem ut pellat noctem: et corlummne
tie: redarguere uoluit dubitationẽ
illoꝵ et infidelitatem. Uoluerunt eni
consilium dare dnõ ne morerearr: ⁊
uenerat mori. ne ipsi morerentur.
Sic etiam quodã alio loco. petrus ses
diligens dnm̃. s ad huc non plene in¬
telligens cur uenisset. tunuit ne mo¬
reretur: et uide displicuit. id est y¬
si duõ. Nan cum indicasset discipil
rus: respondit petrus. inter ceteros.
et ait. Absit ate dnẽ. ꝓpicius tibiesto
non fiat istud et continuo dnis Ne¬
dipost me sathana. non enu sapis
que dei sunt. s que hominum. et pau¬
lo ante confitens filium dei: laudem
meruerat. Audierat enim. beatus
es simon bariona. quia non tibi reue¬
lauit caro et sanguis. s pater meus
qui in celis est. Cui dixerat beatus es
illi dicit redi retro sathana: quia ba¬
tus non a se erat. S unde: Quia nõ
tibi reuelauit caro et sanguis. s pat̃
meus qui in celis est. ecce unde bea¬

Expanded text:
tia, quasi adhuc nox est. Invocemus diem, ut repellat noctem, et cor lumine tiae, redarguere voluit dubitationem illorum, et infidelitatem. Voluerunt enim consilium dare Domino, ne moreretur, qui venerat mori, ne ipsi morerentur. Sic etiam quodam in alio loco Petrus sanctus diligens Dominum, sed adhuc non plene intelligens cur venisset, timuit ne moreretur; et Vitae displicuit, id estpsi Domino: nam cum indicaret discipulis daeis, respondit Petrus inter caeteros, et ait, Absit a te, Domine, propitius tibi esto, non fiet istud. Et continuo Dominus, Redi post me, satanas, non enim sapis quae Dei sunt, sed quae hominum. Et paulo ante confitens Filium Dei laudem meruerat: audierat enim, Beatus es, Simon Bar Jona, quia non tibi revelavit caro et sanguis, sed Pater meus qui in coelis est . Cui dixerat, Beatus es; illi dicit, Redi retro, satanas: quia beatus a se non erat, Sed unde? Quia non tibi revelavit caro et sanguis, sed Pater meus qui in coelis est. Ecce unde bea
Abbreviated transcription (Latin):
carne de istohomine interrogemus.
quoinodo ponat animam suam: qͥ¬
cumq homo. An forte nullus homo
ponit animam suam: Potest mnichi
dicere. nullus homo habet potestatẽ
ponere animam suam. et lterum
sumere eam: Ponere autem nima
suam nisi posset homo. non diceret

Expanded text:
carne: de isto homine interrogemus carne: de isto homine interrogemus quomodo ponat animam suam quicumque homo. An forte nullus homo poni, animam suam? Potes mihi dicere: Nullus homo habet potestatem ponere animam suam, et iterum sumere eam. Ponere animam suam nisi posset homo, non diceret
Abbreviated transcription (Latin):
humana uerbum. s cum in princi¬
pio erat uerbum. et uerbum erat a¬
pud deum. et deus erat uerbum. Ex
quo autem uerbum caro factum
ut habitaret in nobis. et susceptus
ẽ a uerbo homo. id est dotus homo a¬
nima et caro: quid fecit passio. quid
fecit mors nisi corpus ab anima se¬
parauit: Animam a uerbo uero non
seꝑauit. Si enim mortuus est dñs ĩ
sine dubio: caro ipsius expirauit ani-¬
mam. Ad tempus exiguum anima
deseruit carnem: redeunte anima
me dixit: hodie mecum eris in ꝑadi¬
so. Fidelem latronis animam non de¬
serebat. & deserebat suam: absit. S
illius ut dñs custodiuit. suam uero
inseꝑabiliter habuit. Si autem dixe¬
rimus quia ipsa se anima posuit. et
iterum ipsa se sumpsit: absurdissimꝰ
sensus est. Non enim que a uerbo se
ꝑata non erat: a se ipso poterat seꝑa
ri. dicamus ergo et quoduerum est.
et quod facile intelligi potest. Ecce
homo quilibet non cõnstans ex uer¬
bo et anima et carne s ex anima et

Expanded text:
humana Verbum, sed cum in princihumana Verbum, sed cum in principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum. Ex quo enim Verbum caro factum est, ut habitaret in nobis , et susceptus est a Verbo homo, id est totus homo, anima et caro; quid fecit passio, quid fecit mors, nisi corpus ab anima separavit? Animam vero a Verbo non separavit. Si enim mortuus est Dominus,sine dubio caro ipsius exspiravit animam: ad tempus exiguum anima deseruit carnem, sed redeunte anima mae dixit: Hodie mecum eris in paradiso . Fidelem latronis animam non deserebat, et deserebat suam? Absit: sed illius ut Dominus custodivit, suam vero inseparabiliter habuit. Si autem dixerimus quia ipsa se anima posuit, et iterum ipsa se sumpsit, absurdissimus sensus est: non enim quae a Verbo non erat separata, a seipsa poterat separari. 11. Dicamus ergo et quod verum est, et quod facile intelligi potest. Ecce homo quilibet non constans ex Verbo et anima et carne, sed ex anima et
Abbreviated transcription (Latin):
cunt ipse est pater qui filius. arria¬
nos qui dicunt aliud est pater. aliud ͤ
filius. quasi non sint eiusdem substã¬
tie. pater et filius. Instruximus etiã
sicut meministis et meminisse debe¬
tis. contra hereticos fotinianos. quil
ne deum. Ex hac oorasione de iuarist
irscreuan ios et contra apollin a iristas
nouale rationalem. animam indel
quentem in qua distamus a pecore:
nuimam. et sumit eam iterum: an ex
eo quod anima humana est. ipsa se
ponit. et iterum ipsa se sumit: Anex
eo quod caro est. animam ponit et
iterum sumit: Tria ꝓposui: omnia
ꝑtractemus. & hoc eligamus. quod
conuenit regule ueritatis. Si enim
dixerimus quia uerbum dei posu¬
it animam suam et iterum sumpsit
eam: metuendum est ne subin tret
parua cogitatio. et dicatur nobis.Er¬
go aliquando anima illa separata ẽ
a uerbo: et aliquando uerbum illud
ex quo suscepit illam animam fuit
sine anima. Uideo enim sme anima

Expanded text:
cunt, Ipse est Pater qui Filius; Ariacunt, Ipse est Pater qui Filius; Arianos qui dicunt, Aliud est Pater, aliud est Filius, quasi non sint ejusdem substantiae Pater et Filius: instruximus etiam, quantum meministis, et meminisse debetis, contra haereticos Photinianos, qui sone Deum: ex hac occasione de anima instruamus vos et contra Apollinaristas, quanimam rationalem, animam intelligentem, animam, inquam, in qua distamus a pecore, nimam, et sumit eam iterum? An ex eo quod anima humana est, ipsa se ponit, et iterum ipsa se sumit? An ex eo quod caro est, caro animam ponit, et iterum sumit? Tria proposui, omnia pertractemus, et hoc eligamus quod conveniat regulae veritatis. Si enim dixerimus, quia Verbum Dei posuit animam suam, et iterum sumpsit eam; metuendum est ne subintret prava cogitatio, et dicatur nobis: Ergo aliquando anima illa separata est a Verbo, et aliquando Verbum illud, ex quo suscepit animam illam, fuit sine anima. Video enim fuisse sine anima
Abbreviated transcription (Latin):
lior est aninia quam corpus. Quia ergo
totus homo in xp̃o. quid est xp̃c. Uer̾
bum. aniia: et homo. Quid est uerbũ
et homo: Uerbum. anima caro. Tenete
hoc quia non defuerunt heretici et in
ista sententia sunt pulsi quidemuam
olim a ueritate catholica: s tamenut
fures et latrones. non intrandes phos¬
tium. insidiari ouili non desinunt.
Apollinariste heretici dirdisunt. qui
ausi sunt dogmatizare quod ausi sut̃
non sit nisi uerbum et caroi animam
humanam non eum assumpsisse cõ¬
tendunt. Nam et ali qui eoꝵ: fuisse in
xp̃o animam negare non potuerunt.
Uidete absurditatem: et insaniam
non ferendam. Animam irrationalẽ
cum habere uoluerunt: rationalem
negauerunt. dederunt illi auimam
pecoris: substraxerunt hominis. Sili
abstulerunt xp̃o rationeni: non denẽ¬
do rationem. Absit hoc a nobis: in fide
catholica nutritis atq fundatis. Ex
hac ergo occasione ammonuerim cari
lianos et arrianos. sabellianos qui di¬

Expanded text:
lior est anima quam corpus. Quia ergo lior est anima quam corpus. Quia ergo totus homo in Christo, quid est Christus? Verbum, inquam, et homo. Quid est Verbum et homo? Verbum, anima et caro. Tenete hoc, quia non defuerunt haeretici et in ista sententia, pulsi quidem jam olim a veritate catholica: sed tamen ut fures et latrones non intrantes per ostium, insidiari ovili non desinunt. Apollinaristae haeretici dicti sunt, qui ausi sunt dogmatizare quod Christus non sit nisi Verbum et caro: animam humanam non eum assumpsisse contendunt. Nam et aliqui eorum fuisse in Christo animam, negare non potuerunt. Videte absurditatem et insaniam non ferendam. Animam irrationalem cum habere voluerunt, rationalem negaverunt: dederunt ei animam pecoris, subtraxerunt hominis. Sed illi abstulerunt Christo rationem, non tenendo rationem. Absit hoc a nobis, in fide catholica nutritis atque fundatis. Ex hac ergo occasione admonuerim Charilianos et Arianos; Sabellianos qui di
Abbreviated transcription (Latin):
hennam. Ecce quia moritur: ecce quia
non moritur. Quid est mori ipsius:
Quid est mori carni tue: Moricarni
carnis tue anima tua uita anie tue
deus tuus. Quomodo moritur caro a¬
missa anima. que uita est eius: sic mo¬
ritur anima amisso deo quiã uita est
eius. Certe mmortalis est anima. Mane
imortalis est: anima. quia uiuit et mor¬
tua. Quod enim de indua deliciosa.
dicit apłs: etiam de anima si deum.
suum amiserit. dici potest. uiuens
mortua est. Quomodo ergoponit ani-¬
mam suam dñs: frs̃ queramus hoc:
paulo attentius. Non nos hartat hora
que solet: di dnĩco.: uacat nobis. hoc lu¬
crentur qui ad uerbum dei die hodier¬
no conueniunt. etiam. Pono inquit
animam meam. Quis ponit: Quam
ponit.⁊ Quid est xp̃e: Uerbum et ho¬
mo. Ne sic homo ut sola caro. s quia ho¬
mo constat ex carne et anima: totus au
homo in xpõ. Non enu pardem dete¬
riorem suscepisset. et partem meliorẽ
deseruisset. Pars quippe hominis. me¬

Expanded text:
henna . Ecce quia moritur, ecce quia henna . Ecce quia moritur, ecce quia non moritur. Quid est mori ipsius? quid est mori carni tuae? Mori carnicarnis tuae, anima tua: vita animae tuae, Deus tuus. Quomodo moritur caro amissa anima, quae vita est ejus; sic moritur anima amisso Deo, qui vita est ejus. Certe ergo immortalis est anima. Plane immortalis, quia vivit et mortua. Quod enim de vidua deliciosa dixit Apostolus, etiam de anima, si Deum suum amiserit, dici potest, Vivens mortua est . 9. Quomodo ergo ponit animam suam Dominus? Fratres, quaeramus hoc paulo attentius. Non nos arctat hora quae solet die dominico: vacat nobis, hoc lucrentur qui ad verbum Dei etiam die hodierna conveniunt. Pono, inquit, animam meam. Quis ponit? quam ponit? Quid est Christus? Verbum et homo. Nec sic homo ut sola caro: sed quia homo, constat ex carne et anima, totus autem homo in Christo. Non enim partem deteriorem suscepisset, et partem meliorem deseruisset: pars quippe hominis me
Abbreviated transcription (Latin):
dus suscspiẽt me. Quid eniur: Tu a
te ipso resurgere non ualeres: Sie¬
nim non ualeres: non diceres potes¬
tatem habeo ponendi animam meã
et potestatem habeo iterum sumen¬
di eam. Audi alio loco in euangelio:
quia non solum pater suscitauit fi¬
lium. s etiam filius sc ipsum. Solui¬
te inquit templum hoc: et intriduo
suscitabo illud. Et euangelista. hoc au¬
dicebat inquit: de templo corꝑis sui.
hoc enim suscitabatur. quod morie¬
batur. Lam uerbum non est mortua:
anima illa: non est mortua. Si nec tua
moritur: dnĩ moreretur: AiUnde scio
inquit quia mea non moritur: Ate
non occidatur. et non moritur. Quomͦ
inquit. ego possum occidere animam
meam: Ut alia peccata interim tace¬
am: os quod mentitur occidit animã.
Quomodo inquis securus sum. quia
non moritur: Ipsum dnm̃ audi. dan
tem securitatem serus ᷤ. Nolite time¬
non habent quid faciant. S: plane qͥd
ait: cum timete: qui habet potestatẽ
et corpus et animam occidere in ge¬

Expanded text:
Dominus suscipiet me. Quid enim, tu a Dominus suscipiet me. Quid enim, tu a teipso resurgere non valeres? Si non valeres, non diceres, Potestatem habeo ponendi animam meam, et potestatem habeo iterum sumendi eam. Audi alio loco in Evangelio, quia non solum Pater suscitavit Filium, sed etiam Filius seipsum. Solvite, inquit, templum hoc, et in triduo suscitabo illud. Et Evangelista: Hoc autem, inquit, dicebat de templo corporis sui . Hoc enim suscitabatur quod moriebatur. Nam Verbum non est mortuum, anima illa non est mortua. Si nec tua moritur, Domini moreretur? 8. Unde scio, inquis, si mea non moritur? A te non occidatur, et non moritur. Quomodo, inquis, ego possum occidere animam meam? Ut alia peccata interim taceam, Os quod mentitur, occidit animam . Quomodo, inquis, securus sum, quia non moritur? Ipsum Dominum audi dantem servo securitatem: Nolite timeiant. Sed plane quid ait? Eum timete qui habet potestatem et corpus et animam occidere in ge
Abbreviated transcription (Latin):
quem queritis: dixerunt. Iħm. Et ait
illis. ego sum. Redierunt retro: et ceci¬
derunt. Qui ceciderunt ad unam uo¬
cem xp̃i morituri: quid facient sub
entur iudei quasiꝰ/ p̃ualuerint: ip̃se
posuit animam suam. Ego dormiui
dicit: nostis psalmum. ego dormiui &
sompnum cepr: et exurrexi. qm̃ dnĩs
suscepit me. Modo psalmus iste lec¬
tus est. modo audiuimus ego dormi¬
ui et sompnum cepi. et ͤ surrexi. quo¬
niam dñs suscspiet me. Quid est ego
dorinur: Quia uolui dormini. Quidẽ
dormiui: Mortuus sum. Nonne dor¬
iniuit qui quando uoluit. de sepul¬
chro tamquam de lecto surrexit:
S amat dat̾re głam patri. ut nos edi¬
ficet głam dare creatori. Nam quod
putatis hic quasi uirtutem eius de¬
fecisse utꝰ ꝑ potestatem suam mori po¬
tuerit. ꝑ potestatem suam resurgere
non potucrit: Sic enim uidentur so¬
nare uͤserba: non intentius intellecta
ego dormiui. id est quia uolui dormi¬
ui. Et exsurrexi. Quare : Quoniam

Expanded text:
Quem quaeritis ? Dixerunt, Jesum; et ait Quem quaeritis ? Dixerunt, Jesum; et ait eis: Ego sum: redierunt retro, et ceciderunt. Qui ceciderunt ad unam vocem Christi morituri, quid facient sub entur Judaei, quasi qui praevaluerint: ipse posuit andicit. Nostis Psalmum: Ego dormivi, et somnum cepi; et exsurrexi, quoniam Dominus suscipiet me . Modo Psalmus ipse lectus est, modo audivimus: Ego dormivi, et somnum cepi; et exsurrexi, quoniam Dominus suscipiet me. Quid est, Ego dormivi? Quia volui, dormivi. Quid est, dormivi? Mortuus sum. Nonne dormivit, qui quando voluit, de sepulcro tanquam de lecto surrexit? Sed amat dare gloriam Patri, ut nos aedificet gloriam dare Creatori. Nam quod putatis hic quasi virtutem ejus defecisse, ut per potestatem suam mori potuerit, per potestatem suam resurgere non potuerit? Sic enim videntur sonare verba non intentius intellecta, Ego dormivi; id est, quia volui, dormivi. Et exsurrexi: quare? Quia
Abbreviated transcription (Latin):
quia non eum faber fecit. nec lapis
angularis est. quia non astructore¬
est compositus. nec pastor est quia
custos ouium quadrupedrum nõ
ẽ nec leo est. quia fera non est. nec
agnus est quia pecus non est. Omĩa
ergo ista: ꝑ similitudinẽ. Quid ergo
ꝓp̃rie: In principio erat uerbum̃ et
uerbum erat apud deum: et deus
erat uerbum. Quid de homine qui
apparuit: Et uerbum caro factum
est & habitauit in nobis. Audi et ce¬
tera. ꝓpterea me pater diligit inquit.
quia ego pono animam meam ut
iterum sumam eam. Quid ait᷑ ꝓpt̃
ea pater diligit. ine inqui& morior
ut resurgam. Cum magno enim pon¬
dere. dictum est ego. Quia ego in qt
pono animam meami ego pono. Qͥd
est ego pono: Ego inqͥt illã pono Non
glientur iudei. seuire potuerunt po¬
testatem habere p̃otuerunt. non¬
Seuiant quantum possunt. Si ego no¬
luero ponere animam meam quid se¬
uiendo facturi sunt: Una responsio¬
ne ꝓtrasti sunt: quando eis dictum ẽ:

Expanded text:
quia faber eum non fecit; nec lapis quia faber eum non fecit; nec lapis angularis est, quia non est ab structore compositus; nec pastor est, quia custos ovium quadrupedum non est; nec leo est, quia fera non est; nec agnus est, quia pecus non est. Omnia ergo ista per similitudinem. Quid ergo proprie? In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum. Quid de homine qui apparuit? Et Verbum caro factum est, et habitavit in nobis . 7. Audi et caetera. Propterea me Pater diligit, inquit; quia ego pono animam meam, ut iterum sumam eam. Quid ait? Propterea me Pater diligit: quia morior ut resurgam. Cum magno enim pondere dicpono animam meam. Ego pono. Quid est: ego pono? Ego, inquit, illam pono. Non glorientur Judaei: saevire potuerunt, potestatem habere non potuerunt. Saeviant quantum possunt: si ego noluero ponere animam meam, quid saeviendo facturi sunt? Una responsione prostrati sunt, quando eis dictum est:
Abbreviated transcription (Latin):
non ipse ad nos uenit.s: misit ad nos:
non nos audisse uocem ipsius. s uocẽ
coꝵ quos misit. Absit. Pellatur ista cog¬
tacio⁊ de cordib urĩs. Et in his quos
misit: ipse erat. Ipsum paulũ audite
quem misit. Ad gendes enim p̃cipue
paulum apłm misit. et ait ipse paubꝰ
Et alias oues habeo id est ingentib
que non sunt de hoc ouili. hõc est de
populo isrł. oportet me et illas addu¬
cere. Ergo et ꝑsuos non alter adducit.
Adhuc audret uocem meam audient.
Ecce quia et ꝑsuos ipse loquitur. et
ꝑ eos quos mittit. uor eius auditus
ut sit unum ouile et unus pastor¬
de duobus istis gregib tamqua duo¬
bus parietib factus est lapis angulis
Ergo et holru esbetlapis angularis
remot qui sapiunt. gapiunt. et qͥ
remiun inteliectu sapiunt filete¬
neust. quod intelligere non dum
morare longum est. Si autem ꝓprie¬
tates discutias rerum quas uidere
consuesti: nec petra est quia durus
et sine sensu ẽ. non. nec hostium est.

Expanded text:
non ipse ad nos venit, sed misit ad nos, non ipse ad nos venit, sed misit ad nos, non nos audisse vocem ipsius, sed vocem eorum quos misit. Absit; pellatur ista cogitatio de cordibus vestris: et in his quos misit ipse erat. Ipsum Paulum audi quem misit; ad Gentes enim praecipue Paulum misit apostolum: et ait ipse Paulus Et alias oves habeo, id est, in Gentibus: quae non sunt de hoc ovili, id est de populo Israel: oportet me et illas adducere. Ergo et per suos non alter adducit. Adhuc audi: Vocem meam audient. Ecce et per suos ipse loquitur, et per eos quos mittit vox ejus auditur. Ut sit unum ovile et unus pastor. Duobus istis gregibus tanquam duobus parietibus, factus est lapis angularis . Ergo et ostium est, et lapis angularis:imo qui sapiunt capiunt; et qui nondum intellectu sapiunt, fide teneant quod intelligere nondum pmorare longum est! Si autem proprietates discutias rerum quas videre consuesti; nec petra est, quia durus et sine sensu non est; nec ostium est,
Abbreviated transcription (Latin):
quidem assidue soletis audire. Mul¬
tum enm comendauimus unum o¬
uile. p̃dicantes unitatem: ut ꝑ xpm̃
omnis ouis ingrederet᷑. et donatum
nulla sequeretur. Uerumptamen
unde hoc ꝓprie dixerit dominus:
satis apparet. Loquebatur enim: apd̃
iudeos. Missus autem fuerat ad ipsos
iudeos. non ꝓpter quosdam ĩmani
odio ꝑtinaces. et ꝑseuerantes in teneb
s ꝓpter quosdam in ipsa gente quas
dicit oues suas. de quib ait. non sum
missus nisi ad oues que ꝑierunt dom
isrł. Nouerat eas etiam in turba furẽ¬
tium. et p̃uidebatꝰ in pace credentiũ.
Quid ergo est non sum missus. nisi ad
rexit ipse. s misit ad populum ue
tempnebant. maius iudiciũ sumerẽ.
quia et psentia est illis exhibita Ipse
dominus ibi fuit. ibi matrem elegit.
ibi concipi. ibi nasci. ibi sanguinẽ fun¬
dere uoluit. Ibi uestigia enis modo ad¬
orantur. ubi nouissime stetit. unde
ascendit in celum. Ad gentes autem
misit. S forte aliquis arbitratur. qm̃

Expanded text:
quidem assidue soletis audire: mulquidem assidue soletis audire: multum enim commendavimus unum ovile, praedicantes unitatem, ut per Christum omnes oves ingrederentur, et Donatum nulla sequeretur. Verumtamen unde hoc proprie dixerit Dominus, satis apparet. Loquebatur enim apud Judaeos, missus autem fuerat ad ipsos Judaeos, non propter quosdam immani odio pertinaces et perseverantes in tenebris, sed propter quosdam in ipsa gente quas dicit oves suas: de quibus ait, Non sum missus nisi ad oves quae perierunt domus Israel . Noverat etiam eos in turba furentium, et praevidebat in pace credentium. Quid est opulum vero temnebant, majus judicium sumerent, quia et praesentia est illis exhibita. Ipse Dominus ibi fuit, ibi matrem elegit; ibi concipi, ibi nasci, ibi sanguinem fundere voluit; ibi sunt vestigia ejus, modo adorantur, ubi novissime stetit, unde ascendit in coelum: ad Gentes autem misit. 5. Sed forte aliquis arbitratur, quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
sit et pastor. hostium pandendo se.
pastor intrando ꝑ se Et quidem frg̃¬
mei. quod pastor est. dedit et membriꝰ
suis. Nam petrus pastor. et paulus
pastor. et ceteri apłi pastores: et boni
ep̃i pastores. hostium uero nemo nrm̃
se dicit hoc sibi ipse ꝓprie tenuit qͣ
intrent oues. deniq paulus apłs bo¬
ni pastoris implebat officium: quã¬
do xp̃m p̃dicabat. quia ꝑ hostium
intrabat. Atubi oues indisciplinate
ceperunt facere scismata. et alia os¬
tia sibi ponere. non qua intrarent
ut congregarentur. s qua errarent
ut diuiderentur. dicentes alii ego sũ
pauli. alii ego cephe. alii ego apollo:
alii ego xpi. expauescens ad eos qui di¬
xerunt ego sum pauli. tamquam cla¬
mans ad oues misere aitquartis. Non
sum hostium. Numquid paulus inqͥt
ꝓ uobis crucifixus est. aut in nomine
pauli baptizati estis: Qui uero dice¬
bant ego sum xpĩ. inuenerãt hostiũ.
de uno autem ouili et uno pastore: iã

Expanded text:
sit, et pastor: ostium pandendo se, sit, et pastor: ostium pandendo se, pastor intrando per se. Et quidem, fratres, quod pastor est, dedit et membris suis: nam et Petrus pastor, et Paulus pastor, et caeteri Apostoli pastores, et boni episcopi pastores. Ostium vero nemo nostrum se dicit; hoc sibi ipse proprium tenuit, qua intrent oves. Denique Paulus apostolus boni pastoris implebat officium, quando Christum praedicabat, quia per ostium intrabat. At ubi oves indisciplinatae coeperunt facere schismata, et alia ostia sibi ponere, non qua intrarent ut congregarentur, sed qua errarent ut dividerentur, dicentes, alii, Ego sum Pauli; alii, Ego sum Cephae; alii, Ego Apollo; alii, Ego Christi: expavescens ad eos qui dixerunt, Ego sum Pauli, tanquam clamans ad oves, Miserae, qua itis? non sum ostium: Numquid Paulus, inquit, pro vobis crucifixus est? aut in nomine Pauli baptizati estis ? Qui vero dicebant, Ego sum Christi, invenerant ostium. 4. De uno autem ovili et uno pastore, jam
Abbreviated transcription (Latin):
alio indiget. ut ipsum monstreturbum̃:
Lumen ergo et alia demonstrat. et se¬
ipsum: quecumq intelligimus. inteleccu
ĩtelligimus. et ipsum intellectum unde:
nisi intellectu intelligimus: Numqͥd
sic oculuscarnis et alia uidet et se ipsũ:
Quamuis enim uideant homines ocu¬
lis suis: non tamen uident oculos su-¬
os. Oculus carnis alia uidet: se non
potest. Intellectus aũ. et alia intelligit
et se ipsum. Quomodo intellectus ui¬
det se sic et xp̃c p̃dicat se. Si p̃dicat
se et p̃dicando intrat ad te: ꝑ se intͣc
ad te et ad patrem. Ipse est hostium.
quia non est qua ueniatur ad patrẽ.
nisi ꝑ ipsum. Unus enim deus. et me
ipsa que dixi: utiq uerbo dixi. Si
uelim dicere et ipsum uerbum: unde
dico. nisi uerbo: Ac ꝑ hoc ꝑ uerbum
et alia dicuntur. que non sunt quod
uerbum: et ipsum uerbum dici non
potest nisi ꝑ uerbum. Adiuuante dnõ.
exemplis habundauimus. Tenete gͦ:
quomodo dominus iħc xp̃c et hostiũ

Expanded text:
alio indiget ut monstretur? alio indiget ut monstretur? Lumen ergo et alia demonstrat et seipsum. Quaecumque intelligimus, intellectu intelligimus; et ipsum intellectum unde, nisi intellectu, intelligimus? Numquid sic oculo carnis et alia vides et ipsum? Quamvis enim videant homines oculis suis, non tamen vident oculos suos. Oculus carnis alia videt, se non potest: intellectus autem et alia intelligit, et seipsum. Quomodo intellectus videt se, sic et Christus praedicat se. Si praedicat se, et praedicando intrat ad te, per se intrat ad te. Et ad Patrem ipse est ostium; quia non est qua veniatur ad Patrem, nisi per ipsum. Unus enim Deus et unusipsa quae dixi, utique verbo dixi. Si velim dicere et ipsum verbum, unde dico, nisi verbo? Ac per hoc per verbum et alia dicuntur, quae non sunt quod verbum; et ipsum verbum dici non potest, nisi per verbum. Adjuvante Domino exemplis abundavimus. Tenete ergo quomodo Dominus Jesus Christus et ostium
Abbreviated transcription (Latin):
uangelista: quid dominus dixerit.
hoc autem inquit dixit: significans
qua morte clarificaturus esset deum:
Ad hoc ergo ꝑtinet pasce oues meas: ut
animam tuam ponas ꝓ ouib meis.
Iam illud quod ait sicũt nouit me pa¬
ter et ego agnosco patrem quis nescit:
Ipse eium agnoscit patrem ꝑ se: nos
ꝑ illum Quia ipse ꝑse agnoscit nouimꝰ:
quia et nos ꝑ illum etiam hoc noui¬
mus. quia et hoc ꝑ illum nouimus.
Ipse enim dixit. Deum nemo uidit
umquam: nisi unigenitus filius qͥ
est m sinu patris ipse narrauit. er¬
go et nos ꝑ ipsum quib enarrauit.
Item alibi ait. Nemo nouit filium
nisi pater: neq patrem quis nouit
nisi filius. et cui uoluerit filius reue¬
lare. Sicut ergo ipse ꝑse nouit pa¬
trem. nos autẽm ꝑ illum nouimus
ꝑ xpm̃ nos habere ad uos. Quare: Quia
camus. et ideo ꝑ hostium intramus.
sum p̃dicat. et ideo pastor ꝑse ipsum
intrat: lumen cum alia monstrat q̃
uidentur in lumine. numquid aliqͦ

Expanded text:
vangelista quid Dominus dixerit: vangelista quid Dominus dixerit: Hoc autem inquit, dixit, significans qua morte clarificaturus esset Deum . Ad hoc ergo pertinet, Pasce oves meas: ut ponas animam tuam pro ovibus meis. 3. Jam illud quod ait, Sicut novit me Pater, et ego agnosco Patrem, quis nescit? Ipse enim agnoscit Patrem per se, nos per illum. Quia ipse per se agnoscit, novimus: quia et nos per illum, etiam hoc novimus; quia et hoc per illum novimus. Ipse enim dixit: Deum nemo vidit unquam, nisi unigenitus Filius qui est in sinu Patris; ipse enarravit . Ergo et nos per ipsum, quibus enarravit. Item alibi ait: Nemo novit Filium, nisi Pater; neque Patrem quisquam novit, nis Filius, et cui voluerit Filius revelare . Sicut ergo ipse per se novit Patrem, nos autem per illum novimus per Christum nos habere ad vos; quare? Quia camus; et ideo per ostium intramus. sum praedicat; et ideo pastor per seipsum intrat. Lumen cum alia monstrat quae videntur in lumine, numquid aliquo
Abbreviated transcription (Latin):
debitoreo nos fecit: qui primus exhibu¬
t. Iaco quodam loco scriptum est. si se¬
deriscenare ad mensam potentis. sapi
enter intellige que apponuntur tibi.
ꝙ mitte manum tuam sciens quoniã
talia te oportet p̃parare. Mensa po
tentis que sit nostis: ubi est corpus et sã¬
guis xp̃i. Qui accedit ad talem mensã.
p̃paret talia. Quid est p̃paret talia: Qo¬
modo ipse ꝓ nobis animam posuit. sic
et nos debemus animas ꝓfrĩb ponere.¬
deo petro quẽ uolebat facere pastorẽ
bonum. non in ipso petro s in corꝑe suo.
ait: petre amas me: pasce oues meas:
hoc semel. hoc iterũ. Hoc tercio: usq ad
eius tristiciam. et cum tantum inter¬
rogasset dominus. quantum interro¬
gandum eẽ iudicauit ut ter confiteret᷑
qui ter negauerat et ei suasoues pascẽ¬
das tercio comendasset. ait illi. Cumiunior
nor eẽs cingebas te et ambulabas ubi
uolebas: cum autem senueris. exten¬
des manus tuas . & alter te cinget. et
ducet quo tu non uis. Et exposuit e¬

Expanded text:
debitores nos fecit qui primus exhibuit. Ideo quodam loco scriptum est: Si sederisenter intellege quae adponuntur tibi, et inmitte manum tuam, sciens quia talia te oportet pratentis quae sit, nostis; ibi est corpus et sanguis Christi: qui accedit ad talem mensam, praeparet talia. Et quid est, praeparet talia? Quomodo ipse pro nobis animam suam posuit, sic et nos debemusIdeo Petro quem facere volebat pastorem bonum, non in ipso Petro, sed in corpore suo ait: Petre, amas me? pasce oves meas. Hoc semel, hoc iterum, hoc tertio usque ad ejus tristitiam. Et cum tantum interrogasset Dominus, quantum interrogandum esse judicavit, ut ter confiteretur qui ter negaverat, et ei suas oves pascendas tertio commendasset; ait illi, Cum junior esses, cingebas te, et ambulabas ubi volebas: cum autem senueris, extendes manus tuas, et alter te cinget, et ducet quo tu non vis. Et exposuit E