comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
u̾tꝰ regna urbes ꝓuincias tẽꝑ¬
at. fiert leges. colit amicitias
int̾ ꝓpinqͦs lib̾osq dispensat of¬
ficia. m ͦ arto fine cͥꝯdat᷑ pauꝑ¬
tatis exilii orbitatis ñ tñ minor
est si exaltõre fastigio ĩ pͥuat᷑.
ex regio ĩ hũlẽ sb̾ducit᷑. expu¬
blico. ex spacõso uice ĩ angustias

Expanded text:
ur, regna urbes provincias temperat, fert leges, colit amicitias, inter propinquos liberosque dispensat officia, modo arto fine concluditur paupertatis exilii orbitatis. Non tamen minor est, si ex altiore fastigio in privatum, ex regio in humile subducitur, ex publico et spatioso iure in angustias
Abbreviated transcription (Latin):
q̃nti ꝑ turbatõe ꝯt̾rim̃. ne uiã
Solent ñ ulłi uiatores cũ ame
ꝑgendi moras ĩnect̾e ⁊ a cepti
itin̾is rectitudĩe declinare. eoꝵ¬
q g̾ssus tardat płc̾tudo itin̾is.
dum delcãt. electis gͦ suis ꝑ gemi¬

Expanded text:
nti perturbatione conterimur, ne viam nonnulli viatores, cum amoennt, pergendi moras innectere, et a coepti itineris rectitudine declinare, eorumque gressus tardat pulchritudo itineris, dum delectat. Electis ergo suis ad se
Abbreviated transcription (Latin):
dant. dolores extenuãt ardores
desictant aera morbidant. esce
ĩflant. ieumia inat᷑ant iocisol¬
uũt. t̾sticie ꝯsumũt sollicitudo co¬
artat. fecuritas hebetat.diuicie
iactãt pouꝑtas deicit. uiuẽtus
extollit sentus ĩ curuat. ĩ firmitas
frangit metor depͥmit ⁊ post ẜ
omĩa mors int̾imit. uniu̾sis
gaudiis finẽ ĩ ponit. Ita ut cum
eẽ desierint nͨ fui sse putent᷑.¬

Expanded text:
dant, dolores extenuant, ardores exsiccant, aera morbidant, escae inflant, jejunia macerant, joci solvunt, tristitiae consumunt, sollicitudo coarctat, securitas hebetat, divitiae jactant, paupertas dejicit, juventus extollit, senectus incurvat, infirmitas frangit, moeror deprimit, et post haec omnia mors interimit, universis gaudiis finem imponens, ita ut cum esse desierint, nec fuisse putent
Abbreviated transcription (Latin):
Duo sũt ex oĩb uicia que maxie
hoĩes decipiũt sui uoluptate
gula .s. ac libido. qr depon̾e eo
difficiliꝰ est qͦ eis uti dulciꝰ . ⁊ħ
sui ꝑicłosa ita a młtis talcari ui¬
diuiꝰ ut tota etate sua u̾gines ꝑ¬
mand̾int. ĩ sua abstinenͣ ut de
ilł taceã qͥ post deliciaꝵ longũ
castitati ac temꝑancie fe dedit¬

Expanded text:
que sunt ex omnibus vitia, quae maxime homines decipiunt sui voluptate, gula scilicet ac libido; quae deponere eo difficilius est, quo eis uti dulcius est:sui periculosa, ita a multis calcari vidimus, ut tota aetate virgines permanserint in summa abstinentia; ut de illis taceam, quae post deliciarum longum castitati ac temperantiae se ded
Abbreviated transcription (Latin):
ad auariciã deriuat᷑ qr dũ ꝯfusũ cor
bonũ lecicie ĩ sem ip̃o intꝰ amis̾it
uꝰ ꝯsol̃ari debeat foriͦs q̃rit ⁊ tanto
magis ex̾iora bona ad ipisci desid̾at.
qnͣto gaudiũ ñ h ad ꝙ intͥnsecꝰ re¬

Expanded text:
ad avaritiam derivatur, quia dum confusum cor bonum laetitiae in semetipso intus amiserit, unde consolari debeat foris quaerit; et tanto magis exteriora bona adipisci desiderat, quanto gaudium non habet ad quod intrinsecus re
Abbreviated transcription (Latin):
semꝑ ꝯͣria sͥ sunt aliqͣ tũ exeis
tanta uingũtꝰ siłitudĩe ut disc̾m
Qm suꝑbiã lib̾tatis loco ducũt
ad ulatõ ꝓ hũilitate suscipiũt
maliciã pruden ͤ amplectũt᷑ uice
⁊ st ulticie simplicitatis nom̃ ĩ po

Expanded text:
ria sibi sint, aliqua tamen ex eis tanta junguntur similitudine, ut discerni enim superbiam libertatis loco ducunt, adulationem pro humilitate suscipiunt, malitiam prudentiae amplectuntur vice, et stultitiae simplicitati
Abbreviated transcription (Latin):
Adu̾saria est ꝯfidencia que ꝑ¬
iculis uitã suã ꝓ c̾to ꝯmen¬
dat. ⁊ lubͥca spes est que int̾ fo¬
menta pccĩ saluari se sperat.
inc̾ta uictoria est. int̾ hostilia
arma pugnare. ⁊ ĩ possibił lib̾¬
atio est flãmis cͥꝯdari ⁊ nõ ar¬
Ex pedit bñ timere ꝙͣ male
fidere ⁊ utilius est ut ĩ fͥmũ
se homo cogͦscat. ut fortis exis¬
tat. ꝙͣ fortis uid̾i uelit. ⁊ inf¬
quam̃. a deo est nõ nr̃a sapĩa.
⁊ ut mala fortit᷑ ꝑferamꝰ ab

Expanded text:
aduersaria est confidentia quae periculis uitam suam pro certo commendat, et lubrica spes est quae inter fomenta peccati saluari se sperat. incerta uictoria est inter hostilia arma pugnare, et inpossibilis liberatio est flammis circumdari nec arexpedit bene timere quam male fidere. et utilius est infirmum se homo cognoscat ut fortis existat, quam fortis uideri uelit, et infquamur, ab illo est nostra sapientia; et ut mala fortiter perferamus, ab
Abbreviated transcription (Latin):
tes aereas ⁊t inde ꝓcedit uͥbũ
ꝙ fit hic. ĩtuent᷑ .i. legẽ fixã
legẽ et̾nã iubentẽ sũ sc̾ptura
hñ silłis. Sñ strepitu fixam sꝑ
⁊ stantẽ ĩtuent᷑ angłi corde nĩ¬
do. ⁊ ex illa faciũt quicꝙͣ hic

Expanded text:
cedit verbum quod fit hic. Intuentur enim legem fixam, legem aeternam, jubentem sine scriptura, sine syllabis, sine strepitu, fixam semper et stantem; intuentur Angeli corde mundo, et ex illa faciunt quidquid hic
Abbreviated transcription (Latin):
Quisqͥs gͣ dũ ꝓpͥe celsitudĩs a¬
mat. humilitatis cultũ ĩmoribꝰ
diligentisime teneat. nã qui ab
hũilitatis oꝑib recedit adigm¬
tatis fascidio tumoris potide

Expanded text:
Quisque gradum proprie celsitudinis amat, humilitatis cultum in moribus diligentissime teneat. Nam qui ab humilitatis operibus recedit, a dignitatis fastigio tumoris ponde
Abbreviated transcription (Latin):
ai. fode inte fundam̃tũ huĩ litatis
i ꝑuenies ad fastigiũ caritans
uis caꝵe celsitudĩem dei. cape dͥus
hũilitatẽ xp̃i. soła ẽ uͥtus himi¬
litac lese caritatis. reꝑatio .b. ⁊ epłls.¬
⁊ Alła spendidior gẽma ĩ om̃i p¬
cipue ornatu sũmi pontitias
ꝙͣ hiumittas nẽpe si auĩtet᷑ illa
iurtictũ agg̾atio nõ nͥ ruina ẽ.b̾ ad̾.¬

Expanded text:
a: Fode in te fundamentum humilitatis et pervenies ad fastigium caritatis! Vis capere celsitudinem dei, cape prius humilitatem Cristi! Sola est virtus humilitas lese caritatis reparacio. Idem, ibidem: Nulla splendidior gemma in omni precipue ornatu summi pontificis quam humilitas. Nempe si amittitur, illa virtutum aggregacio non nisi ruina est. Id
Abbreviated transcription (Latin):
Difficile est tor malicia ĩdura¬
tum ad formã discipline ⁊ spẽm
honestatis ĩcuruare. s ncde ẽ
ut dura mͣ cũ facile ad forͣm
nõ fleditꝰ. ei ⁊ acͥoris flami¬
nis ĩcendiũ ⁊ mallei gͣuioris

Expanded text:
difficile sit, cor malitia induratum ad formam disciplinae et speciem honestatis incurvare, sed necesse est ut dura materia cum facile ad formam non flectitur, ei et acrioris flamncendium et mallei gravioris
Abbreviated transcription (Latin):
lex secuta est. q̃ pͥnceps quoq
sequi d. ut aut eũ quẽ punit
emend. aut pena eius cet̾os me¬
liores reddat. aut ut sb̾latis
mar securiores cet̾i uiuant. sp ͣ¬

Expanded text:
lex secuta est, quae princeps quoque sequi debet : aut ut eum, quem punit, emendet, aut ut poena eius ceteros meliores reddat, aut ut sublatis malis securiores ceteri vivant. Ip
Abbreviated transcription (Latin):
llent ħ quõ accidit. qñ sac̾dotes
qui lło p̾sunt erga delinq̃ntes
anciũ linguas. ne forte male de
eis male loqͣnt᷑. Sac̾dotalis seu̾ita¬
is ĩmemores. nolũt ꝯplere ꝙ
scͥptũ est. peccantes corͣ oĩb ar¬

Expanded text:
ndo accidit? quando sacerdotes, qui populo praesunt, erga delinquentes ccantium linguas, ne forte male de eis loquantur, sacerdotalis severitatis immemores nolunt complere quod scriptum est: Peccantem coram omnibus ar
Abbreviated transcription (Latin):
Quid aᵈ detrahentes faciũt nͥ.¬
ꝙ ĩ pulu̾em sufflant ⁊ ĩ ocłos su¬
os t̾ram excitant. b ͭ bñpul¬
uis detͣctionis ꝑflant inde miuł¬
dio niõ debemiꝰ excitare. ne ipĩ ꝑe¬
ant. Ita ꝑ sui maliciã exatatas
nant eoꝵ qͥ audire nos ad bo¬
na pot̾ant. torda ĩ nocentiũ corr̃¬
Nõ maledices surdo ⁊ c. Sur¬
do maledr̃e est. absenti ac non
audiẽti derogare. corã ceco offen
dicłm. pon̾e est discretã quidẽ rẽ
ag̾e. s tñ ei qui lurũ discretõis ñ
habet. scandali occasionẽ p̾bere

Expanded text:
Quid aliud detrahentes faciunt, nisi in pulverem sufflant, atque in oculos suos terram excitant, ut unde plus detractionis perflant, inde mdio non debemus excitare, ne ipsi pereant, ita per suam malitiam excitatas nant, eorum qui audire nos ad bona poterant, innocentium corNon maledices surdo, etc.--Surdo maledicere, est absenti non audienti derogare. Coram caeco ponere offendiculum est discretam quidem rem agere, sed tamen ei qui lumen discretionis non habet, scandali occasionem praebe
Abbreviated transcription (Latin):
cundie fuco ꝯceptã maliciã ꝙͣ
retinere. nõ post̃. adumbra¬
alta p̾mitti suspiria. sic q c̃
quadã gͣuitate ⁊ tarditate
uultu mesto. demissis suꝑcilu
⁊ uoce plangenti eg̾di male¬
dictõmi ⁊ quid tanto ꝑsuasib¬
liorẽ qͣnto credit᷑ abhũs qui
audiũt corde ĩuito ⁊ magis ꝯ

Expanded text:
cundiae fuco conceptam malitiam, quam retinere non possunt, adumbrapraemitti suspiria, sicque quadam cum gravitate et tarditate, vultu moesto, dimissis superciliis, et voce plangenti egredi maledictionem, et quidem tanto persuasibiliorem, quanto creditur ab his qui audiunt, corde invito, et magis
Abbreviated transcription (Latin):
lem uitã suã exhib̾e uelit. uᵈ
is nõ libent̾ reprehendat ali¬
enã. tantaq hiꝰ mali libido.
mentes hoĩm ĩ uasit. ut ⁊̃ qͥ
ꝓcul ab aliis ab aliis uiciis re¬
cesserint ĩ istud tñ qͣi ĩ extra¬
neũ laqueũ dyabłi ĩcidant.¬

Expanded text:
lem suam uitam exhibere uelit, ut is non libenter reprehendat alienam. tantaque huius mali libido mentes hominum inuasit, ut etiam, qui procul ab aliis uitiis recesserunt, in istud tamen quasi in extremum laqueum diaboli incidant.
Abbreviated transcription (Latin):
Numnꝙͥ nõ uiꝑa est lingua. de¬
tͣctoris. ferotissima plane mmi¬
rũ. que tam letalit̾ ã ficiat fla¬
tu uno. Nũꝙͥ nõ lancoa est lingͣ.
ista ꝓfecto accutissima. que
tres penet᷑t ictu uno .b.ĩ .s̾.¬

Expanded text:
uid non vipera est lingua ista? Ferocissima plane: nimirum quae tam lethaliter tres inficiat flatu uno. Nunquid non lancea est ista lingua? Profecto et acutissima, quae tres penetrat ictu uno.
Abbreviated transcription (Latin):
Ontiuitas illibata stĩtate ho¬
norabił mũdo. amabił honmi
collati magnitudĩe pñficis ĩ¬
uestigabil ũ angelis sacͥ ꝓ fu¬
ad mirabilsingłari exce¬
lentia n ouitatis ut pote que
nec pͥmã siłem uisa eitꝰ n ͨ hr̃e¬

Expanded text:
tivitas illibata sanctitate, honorabilis mundo, amabilis hominibus collati magnitudine beneficii, investigabilis etiam angelis sacri profuadmirabilis singulari excellentia novitatis! utpote quae nec p
Abbreviated transcription (Latin):
cans ĩfiorẽ molã nõ mouet ⁊
ꝑ manet quis dedit hericio spi¬
nas ⁊ docuit eũ ut se poms tur¬
bine discussis ĩuoluat / quib ho¬
aranea quoq de uisc̾ib suis la¬
queos uoctit ut p̾dam capiat.
isti sũt testes sapĩe dei ibidꝰ
E st ad huc aliud xͥm ⁊ euitẽs
nus siłe sibi ꝓcreat. ⁊ una spe

Expanded text:
cans inferiorem molam non movet? et permanet? quis dedit ericio spinas, et docuit eum, ut se pomis turbine discussis involvat, quibus oaraneam quae de visceribus suis laqueos nectit unde praedam capiat? isti sunt testes sapientiae Dei. Est adhuc aliud verum et evidens nus simile sibi
Abbreviated transcription (Latin):
Eiĩ hoĩes admirari alta mon¬
ciũ ⁊ ĩgentes fluctꝰ maris ⁊ la¬
tissimos ẜ laptꝰ fluminũ ⁊ octe¬
ani ambitũ ⁊ gyros sydeꝵ ⁊ re¬
liqũt se ip̃os nec mirant᷑. Ilã ⁊¬

Expanded text:
eunt homines admirari alta montium, et ingentes fluctus maris, et latissimos lapsus fluminum, et Oceani ambitum, et gyros siderum, et relinquunt seipsos; nec mirantur,
Abbreviated transcription (Latin):
Magnos cruciatos h morbꝰ. s
hos tolerabłes int̾ ualla faciũt.
Sũmi doloris ĩtentõ cito ĩuenit
sinẽ. nemo pt̃ ualde dolere ⁊ diu
sit nos amãtissima nr̃i natura
disposuit ut dolorẽ. aut tolłabilẽ
Nobis aut̃ ignosci pt̃ ꝓlapsis
ad lat̾mas. si ñ niuie decurrerĩt.
Si illas ip̃i rep̾ssimꝰ. nc sicti sit̃
oculi. amito amisso. nc fluant
lacͥmand̾ est ñ plorand̾ ꝑ latͥmaᷤ¬

Expanded text:
magnos cruciatus habet morbus. Sed hos tolerabiles intervalla faciunt. Nam summi doloris intentio invenit finem. Nemo potest valde dolere et diu; sic nos amantissima nostri natura disposuit, ut dolorem aut tolerabilem Nobis autem ignosci potest prolapsis ad lacrimas si non minime decurrerint, si ipsi illas repressimus. Nec sicci sint oculi amisso amico nec fluant: lacrimandum est, non plorandum
Abbreviated transcription (Latin):
ex illis młieritulis dabis .uix
tetͣcratis u rogo. uixacauure¬
re reuul sis. au ladͥme ĩ to¬
tum mense durauerint. nlła
res ciciꝰ ĩodium uenit
ꝙͣ dolor qui retons ꝯ¬
solatorẽ ĩ uenit ⁊ aliquos
ad se ad ducit. ĩuet̾atꝰ uero de¬
ridet᷑ n ͤ ĩ merito aut .ñ. simł¬

Expanded text:
ex illis mulierculis dabis uix retractatis a rogo, uix a cadauere reuulsis, cui lacrimae in totum mensem durauerunt? Nulla res citius in odium uenit quam dolor, qui recens consolatorem inuenit et aliquos ad se adducit, inueteratus uero deridetur, nec immerito: aut enim simul
Abbreviated transcription (Latin):
placut. an forte plus claret siqud
ignobił cũ caret gła. nõ facile
liquet utͣ qr uolit aut qr no pꝰ¬
sit hr̃e laudo stãm de nrãtator
u̾tutẽ s plus. illam ꝙͣ elegit li

Expanded text:
placet. An forte quia plus claret? siquidem ignobilis, cum caret gloria, non facile liquet utrum quia nolit, an quia non possit habere. Laudo factam de necessitate virtutem; sed plus illam quam eligit li
Abbreviated transcription (Latin):
Simulitudinẽ suoꝵ felix nena cͦto¬
dit qñ pudet delinõre qui silia ne¬
quit ĩ suo gen̾e reꝑire. huic est
ꝙ meliꝰ agnostit᷑. elegisse nobilẽ
ꝙͣ fecissen felicem qr iste ꝯmouit᷑
ꝑ uet̾um se fc̃a custodit. ille aut̃¬

Expanded text:
similitudinem suorum felix vena custodit, quando pudet delinquere, qui similia nequeunt in sui genere reperire. Hinc est, quod melius agnoscitur elegisse nobilem quam fecisse felicem: quia iste commonitus per veterum se facta custodit, ille exem
Abbreviated transcription (Latin):
Quid ñ ĩueniat fides attingit
ĩ accessa dep̾hendit ignota. ꝯp̾hẽ¬
dit ĩ mensa. app̾hendit nouissima
ip̃am deinq et̾nitatẽ. suo illo uas¬
tisimo sinu quod̾ m ͦ e̾ꝯcludit .b
Opinio si habeat ast̃cõm. tenia¬
ruĩ eit ñdes si h hesitatõ ĩ firma
est. ĩtellc̃s si signata fidei tẽptet
irrũꝑe. reputat᷑ effractor ⁊ scru¬

Expanded text:
Quid non inveniat fides? Attingit inaccessa, deprehendit ignota, comprehendit immensa, apprehendit novissima; ipsam denique aeternitatem suo illo vastissimo sinu quodam modo circumcludit. opinio, si habet assertionem, temeraria est: fides, si habet haesitationem, infirma est: item intellectus, si signata fidei tentet irrumpere, reputatur effractor, scru
Abbreviated transcription (Latin):
ior est sb̾a. ꝙͣ est ades catholica.
que pctõres hoĩes saluat. cecos
illumĩat ĩ firmos curat. cathicu¬
minos baptizat. fideles iustisiuit.
penitentes reꝑat. iuitos augm̃tat
Martires corouat. uͥ gnies ⁊ uiduas.
⁊ ꝯingales casto pudore ꝯb̾uat.
cłicos ordinet. sac̾dotes ꝯsetͣt in

Expanded text:
jor substantia, quam est fides catholica, quae peccatores homines salvat, caecos illuminat, infirmos curat, catechumenos baptizat, fideles justificat, poenitentes reparat, justos augmentat, martyres coronat, virgines, viduas et conjugales casto pudore conservat, clericos ordinat, sacerdotes con
Abbreviated transcription (Latin):
Spes fructuũ releuat agͥcolã
a iabore. fortemq pugilẽ ꝯtẽp¬
n̾e facit molestias ictuũ spes co¬
rone tͥ quoq furet᷑ gͣuamĩa
claust᷑ . ⁊ grate s̾uitudtis osficiũ
expectatõ iubilei. nudꝰ athleta¬
forcius dimicat. natator gaut᷑
ut fliuũ tͣnseat uiator gxon̾a¬
tur a sarcinis ut expediciꝰ cur¬

Expanded text:
Spes fructuum relevat agricolam a labore, fortemque pugilem contemnere facit molestias ictuum spes coronae. Tibi quoque furetur gravamina claustri et gratae servitutis obsequium exspectatio jubilaei. fortius dimicat. Natator exuitur, ut flumen transeat. Viator exoneratur a sarcinis, ut expeditius cur
Abbreviated transcription (Latin):
uiuũt ⁊ uitia sua ĩ aui ꝓfessione
uite melioris abscondũt ac religi¬
onis ymaginarie noĩe palliati oꝑi¬
nionem dͥtutis ꝓuͥtute suscipiũt
p̾dicant magna n ͨ fatiuĩt accu¬
sant uicia n ͨ deponũt publice sibi
displic̾e simłant ꝙ occulte ꝯmit¬
tunt magni student uidi nõ fi¬
Iaudant quoꝵ cupiũt p̾dicatõe
laudari. ieumant ut uultꝰ sui pal¬
lorẽ sꝑnitõsis laudib uendãt
ad rep̾hendendos alios ꝓmpti. S
nõ paciũt᷑: a quiblib uł leuit̾ re¬
p̾hendi ad faciẽ publitã patĩam
fingũt ⁊ ĩ aio iracundie uitꝰ ab¬
scondunt. ad uocondꝰ ꝑati cum
nocendi tempꝰ ĩ uen̾int suoꝵat
tuũ negligentes suint alioꝵ ꝓ
cati lib̾tate censores. ĩ prudent̾
se assumũt. uͥginib sat̾s ⁊ uiduis

Expanded text:
vivunt, et vitia sua inani professione vitae melioris abscondunt, ac religionis imaginariae nomine palliati, opinionem virtutis pro virtute suscipiunt: praedicant magna, nec faciunt; accusant vitia, nec deponunt; publice sibi displicere simulant, quod occulte committunt; magni student videri, non fieos quorum cupiunt praedicatione laudari; jejunant ut vultus sui pallorem perniciosis laudibus vendant. Ad reprehendendos alios prompti, se non patiuntur a quibuslibet vel leviter reprehendi. Ad faciem publicam patientiam fingunt, et in animo iracundiae virus abscondunt, ad nocendum parati, cum nocendi tempus invenerint: suorum actuum negligentes, fiunt aliorum procaci libertate censores. Impudenter se assuunt virginibus sacris ac viduis,
Abbreviated transcription (Latin):
dono gre. s ⁊̃ alios sꝑnũt. tu¬
ientes elatõe. aᵈ cantũt ꝙͣ
libra habeant.  qnͣta est lenitas
tis. cantãt forsitan ut placeãt
ipło mag̃ ꝙͣ deo si sit cantas
ut ab alus iaudẽ queras. uoto
tuã uendis ⁊ facies eã nõ tuã

Expanded text:
nunt. Tumentes elatione, aliud cantant quam libri habeant: tanta est levitas tis. Cantant ut placeant populo, magis quam Deo. Si sic cantas, ut ab aliis laudem quaeras; vocem tuam vendis, et facis cam non tuam,
Abbreviated transcription (Latin):
Quasi quod̾ iugo s̾uitutis p̾mũt
ꝓsꝑa dum appetunt᷑. p̾mũt ad¬
u̾sa dum formidant᷑. ac fiquis seł
a dñatõne. de sidĩoꝵ temꝑaliũ col¬
ia mentis excusserit. quadã iã ⁊̃
ĩ ħͣc uita lib̾tate ꝑfruit᷑. dum nlło
desid̾io felicitatis afficit᷑. ułło ad¬
u̾sitatis t̾rore coartat᷑. gg̃ liͦ. xxx. moꝵ

Expanded text:
 quodam jugo servitutis premunt prospera dum appetuntur, premunt adversa dum formidantur. At si quis semel a dominatione desideriorum temporalium colla mentis excusserit, quadam jam etiam in hac vita libertate perfruitur, dum nullo desiderio felicitatis afficitur, nullo adversitatis t
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ fallor monachũ camisia uesti¬
tum iocantẽ ⁊ dicentẽ carior ẽ
stamina ꝙͣ camisia. tunica uͦ
uestiri. magna ẽ difficłtas. s
residens equo habundans reb
curias freq̃nitaus. quitũ ante
qu̾sionẽis habitũ. pedes ir̃e ꝯsu¬
u̾at n ͨ semꝑ lineis in duebat᷑

Expanded text:
ni fallor, monachum camisiam indutum, locantem et dicentem: carior est stamina, quam camisia; tunica vero vestiri magna est difficultas. Sed residens equo, abundans rebus, et curias frequentans. Qui tamen ante conversionis habitum, pedes ire consueverat, nec semper lineis indueba
Abbreviated transcription (Latin):
Si a tomo m̃tis ad momĩtũ rõ
discedat.q. absente dña cogita¬
tõnũ clamor uelut garrula an¬
cillaꝵ turba młtiplicat. ut aut
rõ ad mẽtẽ redierit mox ꝯfusis
tumłtuosa ꝯpesat ⁊⁊ qͣi ancille
se ad ĩĩctũ opus tacite. repͥmũt
dũ cogitatõer ꝓtinꝰ se cãit ꝓpͥis

Expanded text:
 a domo mentis ad monumentum ratio discedat, quasi absente domina, cogitationum se clamor, velut garrula ancillarum turba multiplicat. Ut autem ratio ad mentem redierit, mox se confusio tumultuosa compescit; et quasi ancillae se ad injunctum opus tacite reprimunt, dum cogitationes protinus causis
Abbreviated transcription (Latin):
.Sumpsisti nomĩ ex m̾itis custodi
ut semꝑ leteris u̾itate rocabli
nã cũ om̃is arpellatio ad declarã¬
das res uideat᷑ imposita minis
absurdũ est portare nom̃ alie¬
nũ. ⁊ aliud dici ꝙͣ possit ĩmori¬
conscĩe dt̃a sufficiant qr dubi

Expanded text:
sumpsisti nomen ex meritis: custodi, ut semper laeteris veritate vocabuli. nam cum omnis appellatio ad declarandas res videatur imposita, nimis absurd um est portare nomen alienum et aliud dici quam possit in moriconscientiae dicta sufficiant
Abbreviated transcription (Latin):
õ est magni m̾iti siquid fo¬
magno pensand̾ est quid agat᷑
ĩmente Inã p̾sentẽ mũd̾ despi¬
t̾e tͣnsitoria ñ amare mentẽ
medulitꝰ ĩ humilitate deo ⁊ ꝓx¬
imis st̾nere ꝯͣ illatas ꝯtumeli¬
as pacientiã g̾uare ⁊ ⁊ custodita
pacĩa dolorẽ malicie a corde re¬
pelre./ Egenis ꝓpria t̾buere a¬
liena minime amoire amicũ ĩ
dec dilig̾e pp̃ deũ ⁊ eos qui sunt¬

Expanded text:
 est meriti, si quid foopere pensandum est quid agatur in mente. Nam praesentem mundum despicere, transitoria non amare, mentem medullitus in humilitate Deo et proximo sternere, contra illatas contumelias patientiam servare, et, custodita patientia, dolorem malitiae a corde repellere, egenis propria 1267 tribuere, aliena minime ambire, amicum in Deo diligere, propter Deum et eos qui inim
Abbreviated transcription (Latin):
ħ est ꝓ fecto diffitillim̃ reg¬
nandi genꝰ ex̾cere. Iuuenẽ ĩ
sius sensib pͥncipatũ. Barũ
oĩo bonũ est dñm t̾umphare
de morib ⁊⁊ ħ conseq ĩ florida
ecate ad qd̾ uix credit᷑ cana
modestia ꝑuenire. Cast̃.¬

Expanded text:
 est profecto difficillimum regnandi genus exercere iuvenem in suis sensibus principatum. rarum omnino bonum est dominum triumphare de moribus et hoc consequi in florida aetate, ad quod vix creditur cana modestia pervenire. Ga
Abbreviated transcription (Latin):
stolam pͥmã
Nõ dixit. uͥ uenis uͥ fuisti. ubi
sunt que tulisti. quare tantã
sicordiã pr̃ nescit. delicta qui
qui putat esurienti semel sus

Expanded text:
stolam primam. Non dixit, unde venis? fuisti ubi? ubi sunt quae tulisti? quare tantam sericordiam pater nescit. Delicta qui ium perdidit, qui putat esurienti semel suff
Abbreviated transcription (Latin):
mĩa est salutis p̾sidiũ. fidei orna¬
iustos ꝓbat. scõs roborat dei
Habens ĩtellcm̃ curet oĩo ne
taceat. habens rr̃ affluenciã ui¬
gilet. ne a mĩe largitate torpescat.
hñs artẽ qua regit᷑ magno oꝑe
apud diuitẽ dampnatõm ꝓ re¬
tento talen tꝯ timeat. Si nõ
cotidie cũ ualet apud diuitẽ¬
ꝓ pauꝑib int̾cedat. Rabanꝰ fr̃¬

Expanded text:
itas est salutis praesidium, fidei ornajustos probat, sanctos roborat, Dei Habens ergo intellectum, curet omnino ne taceat; habens rerum affluentiam, vigilet ne a misericordiae largitate torpescat; habens artem qua regitur, magnopere apud divitem, damnationem pro retento talento timeat, si non quotidie cum valet, apud eum pro pauperibus intercedat. Tan
Abbreviated transcription (Latin):
In illo magno sũmoq iudicio
tanti estimabit᷑ uł largitatis
benignitatis ꝓ tenacitatis imps¬
etas ut ꝓ plenitu dĩe õim b̾tutũ¬
Benigni quippe pͥncipis est ad

Expanded text:
 illo magno summoque judicio tanti aestimabitur vel largitatis benignitas, vel tenacitatis impietas, ut pro plenitudine omnium virtutubenigni quippe principis est ad
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝓperat eque ctilare illũ uolo ꝙ̃
carr̾e ut extendat aures i obruat.
illa quoq ĩ opia ⁊ exilitas minꝰ.
ĩtentum auditorẽ ht̃ tedio int̾¬
rupte tarditatis. faciliꝰ tñ ĩ sidet.

Expanded text:
 Aeque stillare illum nolo quam currere; nec extendat aures nec obruat. Nam illa quoque inopia et exilitas minus intentum auditorem habet taedio interruptae tarditatis, facilius tamen insidit,
Abbreviated transcription (Latin):
Si uolumꝰ eẽ felices si neo deoꝵ
n ͨ hoĩm n ͨ rr̃ timore ꝟsari. si
despic̾e fortunã suꝑuatua ꝓ¬
mttentẽ ⁊ leuia minãtẽ siuo¬
lumꝰ tͣnqͥue deg̾e ⁊⁊ ipĩs dus de
felicitate ꝯtron̾siã ag̾e. aĩa ĩ

Expanded text:
si uolumus esse felices, si nec hominum nec deorum nec rerum timore uersari, si despicere fortunam superuacua promittentem, leuia minitantem, si uolumus tranquille degere et ipsis diis de felicitat
Abbreviated transcription (Latin):
mona᷑ ut sit ĩ g̾ssu tuo simpli¬
citas. ĩ motu puritas. ĩ gestu gͣ¬
uitas. ĩ incessu honestas. ysid̾ ĩ

Expanded text:
monstra. Sit in ingressu tuo simplicitas, in modo puritas, in gestu gravitas, et in incessu honestas
Abbreviated transcription (Latin):
Si quid religionis orit᷑. quitunq
resistit quitũq repugͣt plane
cum egypciis. ꝑuulos urłitici ger¬
minis neccare conat᷑ ĩmo cum
h̾ode nascentẽ ꝑsequit᷑ saluato

Expanded text:
si quid religionis oritur, quicunque resistit, quicunque repugnat, plane cum Aegyptiis parvulos Israeitici germinis necare conatur; imo cum Herode nascentem persequitur Salvato
Abbreviated transcription (Latin):
Si is qui corrig̾e nitit᷑ ira suꝑ¬
atur. opprimit añꝙͣ corrigat
nã dum plus ꝙͣ d accendit᷑
Sub iuste nicõuis obtentu ad ĩ¬
manitatẽ. crudelitatis effrenat᷑¬

Expanded text:
si is qui corrigere nititur ira superatur, opprimit antequam corrigat. Nam dum plus quam debet accenditur, sub justae ultionis obtentu ad immanitatem crudelitatis effrenat
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥ amonitꝰ secrete corrigide
pct̃o negligit publice arguẽ¬
dus est. u ͭ wlnꝰ qd̾ occłte sa¬
nari nestit. mafeste debeat
em̃dari. manfesta pctã nõ sł
occłta correctõne purgãda. palã
.ii. st̃ arguendi. qͥ palam notẽt

Expanded text:
admonitus secrete corrigi de peccato negligit, publice arguendus est, ut vulnus quod occulte sanari nescit, manifeste debeat emendari. Manifesta peccata non sunt occulta correctione purganda. Palam enim sunt arguendi qui palam nocent
Abbreviated transcription (Latin):
dei dr̃ qui ad ferienda uicia.ze¬
lo d̾ini amoris excitat᷑ ꝓfecto.
se eẽ dei denegat. qui ĩ qnͣtũ
amore. ardens iita post culpã.
quam lecuritate torpens in

Expanded text:
Dei dicitur, qui ad ferienda vitia zelo divini amoris excitatur, profecto esse se Dei denegat, qui, in quantum amore ardens vita post culpam, quam securitate torpens in
Abbreviated transcription (Latin):
Nam si pp̃ea obiurgandis ⁊ corri¬
piendis male agentib quie ꝑcit
qr oportumꝰ tempꝰ ĩquirit ułe
isd̾ipĩs. metuit ne det̾iores exħ
efficiant᷑. uł ad bonã uitã ⁊ piã
erudiendos impediãt. aliosq inf

Expanded text:
a quisque obiurgandis et corripiendis male agentibus parcit, quia opportunius tempus inquirit vel eisdem ipsis metuit, ne deteriores ex hoc efficiantur, vel ad bonam vitam et piam erudiendos impediant alios inf
Abbreviated transcription (Latin):
Regat discipline uigor man¬
suetudĩe. ⁊ mansuetudo ornet
uigorẽ. ⁊ sic alt̾m ꝯmendes᷑
ex alt̾o ut n ͨ uigor sit rigidꝰ
net mansuetudo dissolita. gg̃¬

Expanded text:
rgo disciplinae vigor mansuetudinem, et mansuetudo ornet vigorem, et sic alterum commendetur ex altero, ut nec vigor sit rigidus, nec mansuetudo dissoluta.
Abbreviated transcription (Latin):
correctõe purganda. s palã
st̃ arguendi. qui palã nocẽt.
ut dum aꝑta obiurgatõe sa¬
nant᷑. hii qui eos imitando de¬
liq̃rant corrigant᷑. dũ .ni. unꝰ
corripit᷑. płimi emendant᷑ i

Expanded text:
correctione purganda; sed palam sunt arguendi qui palam nocent, ut dum aperta objurgatione sanantur, ii qui eos imitando deliquerant corrigantur. Dum enim unus corripitur, plurimi emendantur. Et
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥ cordis sui domũ excołe ñ
ualet qũo płimoꝵ adhibebit
diligenciã ⁊ qui pccĩ trabẽ ex
suo nõ pt̃ eruere ocło. qũo
exalt̾uus ocło pot̾it amputare

Expanded text:
qui cordis sui domum excolere non valet, quomodo plurimorum adhibebit diligentiam? et qui peccati trabem de suo non potest eruere oculo, quomodo ex alterius oculo poterit amputare
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙaleaꝰ est medicͦ surenti fre¬
netico. ⁊ pat̾ ĩ disciplinato filio.
ille ligando ifte cedendo. s am¬
bo diligendo. Siaat istos ne¬
gligant ⁊ ꝑtre ꝑmictant ista .ii.¬
pociꝰ pła mansuetudo crudelis

Expanded text:
 est medicus furenti phrenetico, et pater indisciplinato filio: ille ligando, iste caedendo, sed ambo diligendo. Si autem illos negligant, et perire permittant, ista potius falsa mansuetudo crudelitas
Abbreviated transcription (Latin):
Sepe mid̾icorl deus quos luos
ten̾e diligit. eos sollicite ab
ex̾iorib actionib custodit. nã
⁊ pleꝵq pr̃ fanulias ad eum
laborẽ suos dirigit a quo ib̾¬
tiles filios suspendit. gg̃ ĩ moꝵ¬

Expanded text:
st, misericors Deus quo suos tenere diligit, eo illos sollicite ab externis actionibus abscondit. Nam et plerumque paterfamilias ad eum laborem servos dirigit, a quo subtiles filios suspendit; et i
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ tͥbulatr̃es cunctisꝰq ꝓ ea sudo¬
rib libent̾ s̾uiũt ⁊ grauiũ la¬
boꝵ iugo deuotissime colla sb̾¬
mittũt. ꝙ bñ sb̾ effraym spẽ o
see ꝓphetante descͥbit᷑. qui ait
est̾rami uitula docta dilig̾e tͥ¬
turã. uitula .n. tͥture laborib
assueta relaxata. płmq ad eũd̾
dedita ⁊ rt̃ temꝑaliũ fatiga¬

Expanded text:
m tribulationes, cunctisque pro ea sudoribus libenter serviunt, et gravium laborum jugo devotissime colla submittunt. Quod bene sub Ephraïm specie Osee prophetante describitur, qui ait: Ephraim vitula docta diligere trituram . Vitula enim triturae laboribus assueta, relaxata plerumque ad eumdem dedita, et
Abbreviated transcription (Latin):
uir uocat̾ auirib qͥ nescit in¬
adu̾sis tolłando defic̾e. aut in
ꝓsperis aliqͣ elatõne. se iactare
s aĩo stabili defixꝰ. ⁊ celestiũ rr̃
ꝯtempłone firmatꝰ. manet sꝑ¬

Expanded text:
im vocatur a viribus, qui nescit tolerando deficere, aut in prosperis aliqua se elatione jactare; sed animo stabili defixus, et coelestium rerum contemplatione firmatus, manet s
Abbreviated transcription (Latin):
garia bona. supͣ res suas eminz
cusserit. miͦ ᷑ nõ sit. Senta .xxuii. epͣ¬
sit. Si bo ͫ est ĩ quis fortiter tor¬
queri ⁊ magno aĩo uti ⁊ paci¬
ent̾ egrotare. sẽ ut ista optabi¬

Expanded text:
garia bona, supra res suas eminetcusserit, minor non fit. Seneca Lucisit. "Si bonum est," inquis, "fortiter torqueri et magno animo uri et patienter aegrotare, sequitur, ut ista optabi
Abbreviated transcription (Latin):
di modꝰ n ͨ tam bonꝰ ut nõ
requirat ista pꝰ mortẽ n ͨ tã ma¬
lus. ut ei nõ ꝓsint ista pꝰ mor¬
requirat est ⁊ iruriꝰ tał ĩ ma¬
lo ut ne hiis ualeat cũ ħ uita

Expanded text:
di modus, nec tam bonus, ut non requirat ista post mortem; nec tam malus, ut ei non prosint ista post morrequirat; est et rursus talis in malo, ut nec his valeat, cum haec vita
Abbreviated transcription (Latin):
Nõ me uixilse penitet quĩ ñ
ita uixi ut nõ frua᷑ me nat
exinimẽ ⁊ exuita ita discedo
mo ꝯmorandi .n. natura diuso¬
riũ nob̾ nõ hĩtandi dedit. seisa¬

Expanded text:
 me vixisse penitet quoniam ita vixi ut non <frustra me> natum existimem et e vita ita discedo mo. Commorandi natura diversorium nobis, non habitandi dedit.
Abbreviated transcription (Latin):
Si fines bonoꝵ ac maloꝵ cog¬
nou̾imꝰ ita demũ nͦ uita te¬
dio erit nec mors timori. si
mors accedit. ⁊ uocat licet ĩ¬
maturasit. licet mediã p̾cidat
na ꝑte natura scit temꝑe ho¬

Expanded text:
si fines bonorum ac malorum cognoverimus; ita demum nec vita taedio erit nec mors timori. Vimors accedit et vocat, licet inmatura sit, licet mediam praecidana parte natura. Scit tempore ho
Abbreviated transcription (Latin):
Si prudenciã amplecteris ubiq
idem eris. ⁊ ꝓut rr̃ ac tempis
uarietas exigit. Ita te accomodes
temꝑi n ͨ te ĩ aliquib mutes. S
pocius aptes. sic̃ manꝰ que eãd̾
est. tũ ĩ palmã extendit᷑ ⁊ cũ ĩ

Expanded text:
si prudentiam amplecteris, ubique idem eris, et prout rerum et temporum varietas exigit, ita te accomodes tempori, nec te in aliquibus mutes, sed potius aptes, sicut manus quae eadem est et cum in palmam extenditur, et cum in
Abbreviated transcription (Latin):
Helias quippe añ aduentũ iudi¬
cis saluatoris ñ ĩ merito spera¬
nõ ĩ m̾ito credit᷑. carru nãq
igneo raptur ẽ de reb hũanis
ꝙ eiudentissime scͥptura satra
testat᷑. cũ gͦ uen̾it exponendo

Expanded text:
e quippe ante adventum judicis Salvatoris non immerito speranon immerito creditur. Curru namque igneo raptus est de rebus humanis, quod evidentissime sancta Scriptura testatur: cum venerit ergo exponendo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯfessionũ ⁊ uictoriaꝵ. calcata c̾ta¬
mina. p᷑ magnalia ⁊ signa mi
rabłia usq̃qͣ monstrata noscũt᷑
tũ hiis om̃ib uaufragałse cũ
uolũt ĩ naui fragili nauigare:
qͣntos leones donuit una
ĩ firmitas deucat̾a que cũ sit
uilis ⁊ misa̾ demagnis efficit᷑

Expanded text:
confessionum uictoriarumque calcata certamina, post magnalia et signa uel mirabilia usque quaque monstrata noscuntur cum his omnibus naufragasse, cum uolunt in naui fragili nauigare ? quantos leones domuit una infirmitas delicata, quae cum sit uilis et misera, de magnis efficit
Abbreviated transcription (Latin):
nitẽ est ĩpugnari donec sebellũ
gerere. supͣ uires agnoscat nͦ la¬
bore uł studio ꝓprio. uictoriã op¬
tin̾e se posse nͥ dñi fu̾it auxilio
ac ꝓcectõne suffulta. Ioħ. cass¬

Expanded text:
necesse est inpugnari, donec se bellum gerere supra uires suas agnoscat nec labore uel studio proprio uictoriam obtinere se posse, nisi domini fuerit auxilio ac protectione suffulta. Et reue
Abbreviated transcription (Latin):
Ex quo lux̾ia semẜ mentẽ alicꝰ
occupau̾it uix eum bona desid̾ia¬
ex affcõne delc̃atõ. ex delc̃atõne
ne consuetudo. ex cõsuetudĩe de¬
sꝑatio. exdesꝑatione pcc̃i defen¬
sio. ex defensione głiatõ. exgłia¬
Alia est carnis lux̾ia qua castita¬
tẽ corrũpimꝰ alia cordis est qua

Expanded text:
 luxuria semel mentem alicujus occupaverit, vix eum bona ex affectione delectatio, ex delectatione ne consuetudo, ex consuetudine desperatio, ex desperatione peccati defensio, ex defensione gloriatio, ex gloriaalia est carnis luxuria, qua castitatem corrumpimus; alia vero cordis, qua
Abbreviated transcription (Latin):
suis ꝯplexa. uincend̾ romano
militi tͣdidit illa ducẽ riguãtis¬
simũ. illa ex̾citũ ac̾rimũ dapibꝰ
largis habũdanti uino unguen¬
toꝵ flagrancia uen̾i̾s usu lasci¬
niore ad sompnũ ⁊ delicias euo¬
uictorie relanguescũt. sopita
uires expugnant᷑ ad eo ut nes¬
cias an ab hostib an ab ał capi ꝑ¬

Expanded text:
suis conplexa uincendum Romano militi tradidit. illa uigilantissimum ducem, illa exercitum acerrimum dapibus largis, abundanti uino, unguentorum fragrantia, ueneris usu lasciuiore ad somnum et delicias euouictoriae relanguescunt, sopita uires expugnantur, adeo ut nescias ab hostibusne an ab illis capi
Abbreviated transcription (Latin):
Claras .i. suas macłas reddũt
Si illi ad quis młti respiciũt abiqͣ
rep̾hensione sordescũt. alioq̾n ex¬
pedit nõ uidi ꝙͣ cũctoꝵ irrisione
signari. om̃s gͦ qͥ gremioꝵ cel
ae¬
sa petimꝰ. uicioꝵ hũilia deseram᷑
Sit ĩ nob̾ frons lib̾a. ut alioꝵ pꝰ¬
simꝰ emendare pic̃a. equat cͥmen
om̃e qd̾ ĩquinat ⁊ iõ dissitis ab

Expanded text:
Claras enim suas maculas reddunt, si illi ad quos multi respiciunt aliqua reprehensione sordescunt. Alioqui expedit non videri, quam cunctorum irrisione signari. Omnes ergo, qui gremiorum  aecelsa petimus, vitiorum humilia deseramus. Sit in nobis frons libera, ut aliorum possimus emendare peccata. Aequat crimen omne quos inquinat, et ideo dis
Abbreviated transcription (Latin):
S̾ino quidꝰ uiuiꝰ ⁊ efficax exem¬
plũ oꝑis est płimũ facient sua¬
dum monstrat᷑ factibile ꝙ sua¬
pulchimꝰ ordo est ⁊ salub̾rimꝰ ut
onꝰ ꝙ portandꝰ̾ ĩ ponis tu portes
pͥor ⁊ exte discas qualr̃ oꝑteat.

Expanded text:
Sermo quidem vivus et efficax, exemplum operis est, plurimum faciens suadum monstrat factibile quod suaPulcherrimus ordo est et saluberrimus, ut onus quod portandum imponis, tu portes prior; et ex te discas qualiter oporteat
Abbreviated transcription (Latin):
fordib exurit᷑. fornax nũdꝰ
palea ĩ iqui. aurũ uisti. ignis
t̾bulatio. ar tifex deus ꝙ ułt
g ͦ artifex facio uͥme ponit au¬
rifex tolero iubeor gͦ tolłare
nouit ille purgare. ardeat lusz
palia ad ĩcendend̾ me ⁊ qͣiꝰ¬

Expanded text:
d exuitur. Fornax mundus, palea iniqui, aurum justi, ignis tribulatio, aurifex Deus: quod vult ergo aurifex, facio; ubi me ponit artifex, tolero: jubeor ego tolerare, novit ille purgare. Ardeat licet palea ad incendendum me,
Abbreviated transcription (Latin):
ħ facit. quid nos deci¬
pimꝰ nõ est ext̾ͥnsetꝰ
malũ nr̃m. intͣ nos
est in rist̾ib ip̃is se¬
qr nos egͦ tare nes cimꝰ¬

Expanded text:
haec facit." Quid nos decipimus ? Non est extrinsecus malum nostrum; intra nos est, in visceribus ipsis sequia nos aegrotare nescim
Abbreviated transcription (Latin):
Nulle st̃ occłtõres ĩ sidie ꝙͥ
hee. que latẽt ĩ fiłatõe officii
aut ĩ aliqͦ celsitudĩs noĩe
nã eũ qui palam est ad u̾sa¬
riũ pacile cãndo uitare possis

Expanded text:
Nullae sunt occultiores insidiae quam hae, quae latent in simulatione officii aut in aliquo necessitudinis nomine. Nam eum, qui palam est aduersarius, facile cauendo uitare possis
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥa deus cor querit. cor ĩspicit intͦ
testis est uidex aꝓpbator ad ictor
coronator sufficit ut off̾as nolim¬
tatẽ. cũ potes ore ꝯfit̾e ad salutẽ
õ aut̃ nõ potes corde crede ad iꝰ¬
titiã corde laudas corde bñdicis
corde ĩ ara conscĩe. uictimas saqͣs.
ĩ ponis ⁊t respondet᷑ tͥ pax ĩt̾ra hõi¬
b bone uolicatatis. aug̃ sr̃ p̃s.¬

Expanded text:
a cor quaerit, cor inspicit, intus testis est, judex, approbator, adjutor, coronator; sufficit ut offeras voluntatem. Cum potes, ore confiteris ad salutem; cum autem non potes, corde credis ad justitiam : corde laudas, corde benedicis, corde in aram conscientiae victimas sacras imponis; et respondetur tibi, «Pax in terra hominibus bonae voluntatis»
Abbreviated transcription (Latin):
possid̾e. humilitatẽ xpĩ sñ hono¬
ris mũdani ex̾cere iactura. religi¬
oms simplici ͭ ͤ cũ scłari ambitõ¬
ne sectari. xp̃o cũ hoim laude
ac fauore. S̾uire dist̾tõm u̾ita¬
tis sñ cuiꝰpiã uł tenui offensio¬
ne ꝓf̾re. postremo sic ułt fut᷑a
ꝯseqͥ bona ut p̾sencia nõ amitat.

Expanded text:
possidere, humilitatem Christi sine honoris mundani exercere iactura, religionis simplicitatem cum saeculari ambitione sectari, Christo cum hominum laude ac fauore seruire, districtionem ueritatis sine cuiuspiam uel tenui offensione proferre: postremo sic mauult futura consequi bona, ut praesentia non amittat.
Abbreviated transcription (Latin):
Illa sit pultͣ illa sit amabilis
ina habenda int̾ socias que nes¬
cit se pulcͣm eẽ. que negligit
forme bonũ ⁊ ꝓcedens ad publi¬
cũ. nõ pectꝰ ⁊ colla denudat. nͨ
que celat faciẽ ⁊ ux uno ocło

Expanded text:
i sit pulchra, illa amabilis, illa habenda 995 inter socias quae se nescit esse pulchram; quae negligit formae bonum, et procedens ad publicum, non pectus et colla denudat, nec quae celat faciem, et vix uno oc
Abbreviated transcription (Latin):
⁊unꝙͣ c̾do potuisse dubitare
apcõrẽ armis rusticã plebẽ q̃
so̾ dino ⁊ ĩ labore nucͥtur. solis
pacient umbre negligens.
balneoꝵ nescia. delitiaꝵ igriara
Simplitis aĩ ꝑuo ꝯtenta duratis
ad oẽm laboꝵ tolłanciã mẽbris. ⁊ͥ
gestare f̾rũ fossã duc̾e omis fre
ꝯsuetudo de Rure est ⁊ solẽ pulu̾ẽ¬

Expanded text:
uam credo potuisse dubitari aptiorem armis rusticam plebem, quae sub divo et in labore nutritur, solis patiens, umbrae neglegens, balnearum nescia, deliciarum ignara, simplicis animi, parvo contenta, duratis ad omnem laborum tolerantiam membris, cui gestare ferrum, fossam ducere, onus ferre, consuetudo de rure est. Interdu
Abbreviated transcription (Latin):
sang̾nis dicũt hcͣ pp̃ea ꝯstaniã
ac fiduciã cõminꝰ ñ hr̃e pugnãdi
qr metuũt wlni̾a qui exiguũ
tͥonales ppłi remoti asolis ar¬
dorib ĩ ꝯsultõres quid. s tũ lar¬
go sangͥne. redũdãtes st̃ad bel¬
la ꝓmptissimi. tirones gͥ de tẽ¬
⁊ copia sangͥnis suppetat ad
wlnerũ mortisq ꝯtemptũ ⁊
nõ possit deeẽ pruden᷑ que ⁊ mo¬
destiã s̾uat. ĩ castͥs ⁊ nõ parũ ꝓ

Expanded text:
sanguinis dicunt ac propterea constantiam ac fiduciam comminus non habere pugnandi, quia metuunt vulnera qui exiguum trionales populi, remoti a solis ardoribus, inconsultiores quidem sed tamen largo sanguine redundantes, sunt ad bella promptissimi. Tirones igitur de temet copia sanguinis suppetat ad vulnerum mortisque contemptum et non possit deesse prudentia, quae et modestiam servat in castris et non par
Abbreviated transcription (Latin):
Ex uultu ex oculis ex oĩ ꝯforma¬
tõne m̃broꝵ eos eligat. qui imple¬
re ualeant bellatores Namq nõ
u̾tus młtis declarat᷑ indiciis. Sit
g ͦ ad olescens martio oꝑi deputandꝰ
uigilantib ocłis / erecta c̾uice lato
pectore. hum̾is musculosis. ualẽ¬
tib digitis. longiorib brachiis. uẽ¬
tre moditꝰ. exilior crurib. Suris
⁊ pedib ñ suꝑ flua tarne disten¬
tis. s n̾uoꝵ duricia tollectis. cũ ħ
ĩtirone signa de p̾hendis. ꝓc̾ita¬
tem nõ magno oꝑe desid̾es. oti¬
liꝰ est .n. fortes milites eẽ ꝙͣ grã¬
Ita fit ut non depugna. s defu¬
ga togitant. qui ĩ acie nudi expo¬

Expanded text:
ex vultu, ex oculis, ex omni conformatione membrorum, eos eligat qui implere valeant bellatores. Namque non virtus multis declaratur iergo adolescens martio operi deputandus, vigilantibus oculis, erecta cervice, lato pectore, humeris musculosis, valentibus digitis, longioribus brachiis, ventre modicus, exilior cruribus, suris et pedibus non superflua carne distentis, sed nervorum duricia collectis, cum hec in tyrone signa deprehenderis, proceritatem non magnopere desideres: utilius est enim fortes esse milites quam granIta fit ut non de pugna sed de fuga cogitent qui in acie nudi expo
Abbreviated transcription (Latin):
Scĩa rei bellice dimitandi nu¬
t̾t audaciã. nemo .ni. facibe me¬
tuit qd̾ se bene didicisse ꝯfidit
citasad uictoriã ꝓmptõr est ⁊ ĩ
rurał aut̃ ⁊ ĩ docta młtitudo expo¬

Expanded text:
im rei bellice dimicandi nutrit audaciam: nemo facere metuit, quod se bene didicisse confidicitas ad victoriam promptior est, quam rudis et indocta multitudo expo
Abbreviated transcription (Latin):
gamꝰ bonũ pr̃em famlie. faciamꝰ
ampliora q̃ accepimꝰ. maior ista
heditas a me ad post̾os tͣnseat
młtũ ad huc restat oꝑis młtũq
restabit. n ͨ ulli nato pꝰ misse

Expanded text:
gamus bonum patrem familiae; faciamus ampliora, quae accepimus. Maior ista hereditas a me ad posteros transeat. Multum adhuc restat operis multumque restabit, nec ulli nato post mille
Abbreviated transcription (Latin):
gandꝰ donec ex t̃batõne recen¬
ti. adhuc est tñ quietior eg̃ aĩiꝰ
tanta dissiłatõe opus est donet
m̃tis nũbilo serenato. Auris paca¬
tõr u̾ba blande monẽtis ad mitat ⁊d¬
det̾is amicicie iestigiis aliꝯͣ teu̾¬
encia semꝑ ĩpendenda est nͥ eam
enormitas reatꝰ eliminet. tilłm¬

Expanded text:
 enim ex turbatione recenti adhuc est inquietior aeger animus, tanta dissimulatione opus est, donec mentis nubilo serenato, pacatior verba blande monentis admittmen amicitiae vestigiis aliqua reverentia semper impendenda est, nisi eam enormitas reatus eliminet. T
Abbreviated transcription (Latin):
Si fidẽ amici exꝑiri uolu̾is. nõ
ei pͥus tui cordis archana ꝯmtas.
s aliqua eyiora ⁊ modica de quibꝰ
nõ magnũ em̾gat dispendiũ. Si
das. ac si obeẽnt ꝓdita ⁊ ꝓdessẽt

Expanded text:
 fidem amici experiri volueris, non ei prius tui cordis arcana committas, sed aliqua exteriora et modica, de quibus non magnum emergat dispendium, si das, ac si obessent prodita, et
Abbreviated transcription (Latin):
saclegia ꝯmitlit ⁊ surta. ra¬
pinas ex̾cet ⁊ p̾das. bella gerit
⁊ homicidia. symoĩace uendit ⁊
emit. ĩique petit ⁊ recipit. ĩ¬
iste negociat᷑ ⁊ fen̾at᷑. ĩ stat
dolis ⁊ ĩminet fraudib. dissol

Expanded text:
sacrilegia committit et furta, rapinas exercet et predas, bella gerit et homicidia, symoniace vendit et emit, inique petit et recipit, iniuste negotiatur et feneratur, instat dolis et imminet
Abbreviated transcription (Latin):
Exeo ꝙͫ cuiq satis est meciũ¬
tur holes diuitiaꝵ modũ. filiã
quis h. pecuna est opꝰ. duas ma¬
iore. płimas maiore. ⁊̃ si ut aiũt
danaum qͥnqͣginta. sint filie tet
modat᷑. ut aute dixi diuiciaꝵ
modꝰ qui gͥ ñ filiac płes. s in¬
nu̾abilescupiditates ht̃. que bre¬
ui temꝑe maxinas copias ex hau¬

Expanded text:
 cuique satis est, metiuntur homines divitiarum modum. filiam quis habet, pecunia est opus; duas, maiore; pluris, maiore etiam; si, ut aiunt Danao, quinquaginta sint filiaemmodatur, ut ante dixi, divitiarum modus. Qui igitur non filias plures, sed innumerabiles cupiditates habet, quae brevi tempore magnas copias exhau
Abbreviated transcription (Latin):
Torpor ⁊ ignauia dñt si lectõi
ꝯtinuato studio sꝑ ĩsistis ocłoꝵ
caliginẽ. ĩ curris. si ĩ desinentet
lacͥmas fundis ip̃os ⁊̃ ocłos antͣ¬
tis. si ꝓcellatis uigilur psalmoꝵ
censũ ꝑsoluis ĩ samiã capitis ac¬
qiuris. si cotidiano labore te ꝯfi¬
cis ad opꝰ spũale qñ ꝯ surgis. augꝰ¬

Expanded text:
TORPOR VEL IGNAVIA DICIT: Si lectioni continuato studio insistis, oculorum caliginem incurris. Si indesinenter lacrymas fundis, ipsos etiam oculos amittis. Si protelatis vigiliis psalmorum censum persolvis, insaniam capitis acquiris. Si quotidiano labore te conficis, ad opus spiritale quando te surgis?
Abbreviated transcription (Latin):
Semꝑ humane leticie t̾sticia re¬
penrina succedit. ⁊ ꝙ ĩcipit a
gaudio. desinit ĩ merorẽ. mũ¬
daua quippe felicitas młtis ama¬
ritudĩb est respsa. nouit ille
qui dixit. Ricͦ dolore miscebit᷑.
i extrema gnudii luctꝰ occupat.

Expanded text:
 humanae laetitiae tristitia repentina succedit. Et quod incipit a gaudio, desinit in moerore. Mundana quippe felicitas multis amaritudinibus est respersa. Noverat hoc qui dixerat: « Risus dolore miscebitur, et extrema gaudii
Abbreviated transcription (Latin):
Res est ĩ quieta felicitas ip̃a
se exagitat. mo c̾ebꝵ nõ u¬
no geu̾e. alios ĩ aᵈ irritat.
hos ĩ potentiã alios ĩ iuxuriã
hos ĩ flat. hos mollit ⁊ totos

Expanded text:
Res est inquieta felicitas; ipsa se exagitat. Movet cerebrum non uno genere; alios in aliud irritat, hos in potentiam, illos in luxuriam. Hos inflat, illos mollit et totos
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ felici suitessu sic ĩuia fortuna¬
tos. obsequit᷑ ut ĩ fine ꝑnitiẽ
nans dulcia ⁊ cũ ĩ eb̾ati fu̾int le¬
tale uirꝰ miscet ⁊ si ꝙͥ det̾iꝰ est qd
spẽ sui clarescit. ampliꝰ eos stu¬
pentib ocuł dẽsiorẽ ĩ fundit ca¬

Expanded text:
infelici successu sic in via fortunatis obsequitur, ut in fine perniciem nans dulcia, et cum inebriati fuerint, lethale virus miscet, et si quid deterius est: quo specie sui clarescit amplius, eo stupentibus oculis densiorem infundit ca
Abbreviated transcription (Latin):
Nemo gratulet᷑ hoĩ aui ꝓspat᷑
ĩuia sua cuiꝰ ꝑcc̃is deest̾ ułtor
⁊ ad est laudator. maior ħ ira
dñi est. irritauit .n. dñm pec¬
cator. ut ista paciat᷑ .i. ut cor¬
rectionis flagella. nõ paciat᷑¬

Expanded text:
Nemo gratuletur homini qui prosperatur in via sua, cujus peccatis deest ultor, et adest laudator: major haec ira Domini est. Irritavit enim Dominum peccator, ut ista patiatur, id est, ut correptionis flagella non patiat
Abbreviated transcription (Latin):
delicata nimir medicina est
pus alligari ꝙͣ uuln̾ari. membꝵ
cepto ictu ad mou̾e manũ. fo¬
uere unguento. ubi nõ dolet.
emplaustrũ ad hib̾e. ubi cissu¬

Expanded text:
Delicata nimis medicina est prius alligari quam vulnerari; membrum cepto ictu admovere manum, fovere unguento ubi non dolet, emplastrum adhibere ubi caesu
Abbreviated transcription (Latin):
Osapĩa qͣnta arte medendi ĩ
uint. ⁊ oleo aĩe mee sauitatẽ
restauras. fortit̾ suanis ⁊ suauit᷑
diu intret. ⁊ ꝑ eadem sequat᷑
uestigia. uita mortẽ. tengbras
lux. uenenũ s̾pentis antidotũ
u̾itatis ⁊ sanat ocdm qui turbatꝰ
est ut seremis uideat. ꝙ̃ tur¬
batꝰ nõ potea. auris pͥma mor¬
tis ianua. pͥma aꝑiatur ⁊ uite¬

Expanded text:
a! quanta arte medendi in vino et oleo animae meae sanitatem restauras, fortiter suavis, et suaviter dium intret, et per eadem sequatur vestigia vita mortem, tenebras lux, venenam serpentis antidotum veritatis; et sanet oculum qui turbatus est, ut serenus videat quem turbatus non potest. Auris prima mortis janua, prima aperiatur et vit
Abbreviated transcription (Latin):
e. Aot humani ͭ s ĩ tuitu hospi¬
cio recipit ñ hñtes hospiciũ
⁊ egenũ sũ tecto ĩducat in
domũ suam. nec solꝰ deuoret
bona xͥ. que ei largita est bo¬

Expanded text:
 ut humanitatis intuitu hospitio recipiat non habentes 361 hospitium, et egenum sine tecto inducat in domum suam, nec solus devoret dona Christi, quae ei largita est bo
Abbreviated transcription (Latin):
Iata ⁊ spatiosa it in̾a. ucte letar
illic illetebre ⁊ mortife̾ uolup¬
tates. illic dỹabolꝰ blandit᷑. ut
fillat arridet. ut noceat. alli¬
yabłs mali auctor. neqͥcie
origo. rr̃ hostis. corruptor
queos tendit. lapsus parat. fo¬
ueas fodit. aptat ruinas. sti¬
mlat corꝑa. pungit aĩas. cogi¬
tatões suggerͭ. ĩ mcit iras
dat u̾tutes odio. uicia addit a¬
mori. errores serit. discordias
nut̾t. pacẽ turbat. affectꝰ dis¬

Expanded text:
ata et spatiosa itinera vitae lethalis: illic illecebrae, et mortiferae voluptates; illic diabolus blanditur ut fallat, arridet ut noceat, illis mali auctor, nequitiae origo, rerum hostis, secundi queos tendit, lapsus parat, foveas fodit, aptat ruinas, stimulat corpora, pungit animas, cogitationes suggerit, immittit iras, dat virtutes odio, vitia dat amori, errores serit, discordias nutrit, pacem turbat, affectus dis