comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cum illud qd̃ dcm̃ est. birgo isrł cecidit. ñ adiciet᷑ut
restirgat. Uirgo isr ħm̃ quo similit̃ quidam a recta
intelligentia errauerunt. hiis u̾bis exp̃ssum cõue¬
uient̾ quis dicat. Nam quia sanctꝰ ieronimꝰ suꝑ
hunc locum q̃dam nĩba ambigua exposuit. qͥdam
quiex scripturis libentius mat̾iam erroris qmͣe
dificationis assumunt: lapsos reꝑari nõ posseo¬
nant᷑ astruere. Ait enim. quia cum deus omni
possif. de corrupta uirginem fac̾e ñ possit. Ip̃em
derit quid dr̃e uolu̾it. Ego a puitiate xͥane fid̾i
ñ discedo. u̾itas uina est. apłm dicentem audio.
tam̃ sic sentio. quia aliudͣ dr̃e uoluit: etiam si ego
nestiam quid dr̃e uoluit. Si tam̃ pium mͥ est scu¬
tire quia uerum dixit. etiam si forte competentiꝰ
uł eindentius dixisse potuisset qd̃ dixit. Egodi¬
c̃tum catholici uiti ad catholicam u̾itatem int̾¬
p̾tari conabor. Tam̃ si de corruptione catnis intel¬
ligit᷑. hoc stultum est sic sentire. quia homo car¬

Expanded text:
cum illud quod dictum est: Virgo Israel cecidit, non adjiciet ut resurgat virgo Israel in quo similiter quidam a recta intelligentia erraverunt his verbis expressum convenienter quis dicat. Nam quia sanctus Hieronymus super hunc locum quaedam verba ambigua exposuit, quidam qui ex Scripturis libentius materiam erroris quam aedificationis assumunt; lapsos reparari non posse conantur astruere. Ait enim: Quod cum Deus omnia possit, de corrupta virginem facere non potest. Ipse viderit quid dicere voluerit; ego a puritate christianae fidei non discedo. Veritas una est. Apostolum dicentem audio: tamen sic sentio quia aliquid dicere voluit, etiam si ego nesciam quid dicere voluit. Sic tamen pium est mihi sentire quod verum dixit, etiam si forte competentius vel evidentius dixisse potuisset quod dixit. Ego dictum catholici viri ad catholicam veritatem interpretari conabor. Tamen si de corruptione carnis intelligitur hoc, stultum est sic sentire, quod homo car
Abbreviated transcription (Latin):
amiseus ego itm̃ mori ñ possum. tam̃ eadem morte
amusam: tt̃m redd̾e̾ possum. S nolot inniriã
fucias. quia si salutem tuã mortemea acqͥstcã
uoliuitarie pecoando it̾m amiseris. cntum intẽ
est. itm̃ crucifigi. itm̃ me mori compellis. Ego
carnem meam hostiam obtuli. ut de pecc̃o pe¬
nitentes ueniam conseqͣnt᷑. ñ ut uoluntarie
pecrantes. ⁊ in pec̃co ꝑsistentes iustificarent᷑.
Qui gͦ de pecc̃o penitent hñt in ea hostiam expi¬
ationis. qui aũt in pec̃cis suis uoluntarie ꝑma¬
uent. ñ hñt ex ea causam saluationis. hostia qõ
ista data fuit słł. ut ꝑ eam expiarent᷑ de pecato
penitentes. s iam nunc ñ relinqͥt᷑ eis ip̃a hostia.¬

Expanded text:
amiseris, ego iterum mori non possum, tamen eadem morte, amissam iterum reddere possum. Sed nolo mihi injuriam facias; quia si salutem tuam morte mea acquisitam voluntarie peccando iterum amiseris, quantum in te est, iterum crucifigi, iterum me mori compellis. Ego carnem meam hostiam obtuli, ut de peccato poenitentes veniam consequerentur, non ut voluntarie peccantes et in peccato persistentes justificarentur. Qui ergo de peccato poenitent, habent in ea hostiam expiationis. Qui autem in peccatis suis voluntarie permanent, non habent ex ea causam salvationis. Hostia quidem ista data fuit illis ut per eam expiarentur de peccato poenitentes; sed jam nunc non relinquitur eis ip
Abbreviated transcription (Latin):
.xiii.
Etruisum. Uoluntarie enim peccantib post ago¬
tam noticiam u̾itatis. iam ñ relinquit᷑ ꝓ petcatip
hostia. Et itm̃ alibi scͥptum inuenit᷑. quia locꝰ nõ
est scd̾e penitentie. S siue ħ. siue alia talia scupta
ut dicta catholicoꝵ uiroꝵ suꝑ hoc inueniant᷑.
issła ratione estimand̾ est eos qui recte sapuerũt
hoc astruere uoluisse. qd̾ in qualiacũq pecca pro¬
lapsi uł penitere ñ possent si ꝑ diuinam miscd̾ia
respic̾ent᷑. aut ueniam consequi ñ ualerent. siꝑ

Expanded text:
. Et rursum: Voluntarie enim peccantibus, post acceptam notitiam veritatis, jam non relinquitur pro peccatis hostia . Et iterum scriptum alibi invenitur. Quia locus non est secundae poenitentiae. Sed, sive haec sive alia, talia scripta vel dicta catholicorum virorum super hoc inveniantur, nulla ratione existimandum est eos qui recte sapuerunt hoc astruere voluisse quod in qualiacunque peccata prolapsi, vel poenitere non possent, si per divinam misericordiam respicerentur, aut veniam consequi n
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ minus foris agit᷑ efficatius uitꝰ oꝑat᷑. In par-
uo oꝑe magna deuotio ẽẽ potest. Homo udet in
facie. deus aũt intuet᷑ cor. Et ut minꝰ dicam mag¬
num est si in hac uita inciꝑe possis etiam si nõ
ꝑficias. Nam. ⁊ post mortem ignis qͥdam pur¬
gatoriũs dr̃ ubi purgant᷑ ⁊ mundant᷑. qui
hic corrigi ceperunt. ⁊ ñ ꝑfecerunt. Qui autẽ
in hac uita nec inciꝑe uoluerunt. ibi consũ¬
mare ñ possunt. Quib aũt correctionẽ suam
inciꝑe datur. etiam si ꝑfic̾e nõ dat᷑: illic correc¬
nichil faciendum. uł patiendum suꝑsit. Du¬
rum est torm̃ta illa. ut ad modicum sentire.
ꝓpt̃ea tucius omĩo tͥ est ut hio ⁊ incipias. ⁊
ꝑficias qd̾ face̾ debes. Quod si ꝑfic̾e hic ñ po¬
tueris: si tam̃ inchoau̾is: noli desꝑare. salius
eris. sic tam̃ quasi ꝑ ignem. Ardebis quid̃ donec
consũptum fu̾it qd cremabile portas Tu autem

Expanded text:
quod minus foris agitur, efficacius intus operatur. In parvo quod minus foris agitur, efficacius intus operatur. In parvo opere magna devotio esse potest. Homo videt in faciem; Deus autnum est si in hac vita incipere possis etiam si non perficias. Nam et post mortem ignis quidam purgatorius dicitur ubi purgantur et mundantur, qui hic corrigi coeperunt et non perfecerunt. Qui autem in hac vita nec incipere voluerunt, ibi consummare non possunt. Quibus autem hic correctionem suam incipere datur; etiam si perficere non datur; illic correcnihil faciendum tibi vel patiendum supersit. Durum est tormenta illa vel ad modicum sentire, propterea tutius omnino tibi est ut hic incipias et perficias quod facere debes. Quod si hic perficere non potueris, si tamen inchoaveris, noli desperare, « salvus eris, sic tamen quasi per ignem . » Ardebit quidem, donec consumptum fuerit quod criminale portas. Tu autem
Abbreviated transcription (Latin):
tt secersfici bado quasi secur᷑ ad deuin pudufs me
sacisfecisse ili cum adhuc teneat ouili gati nsa
satis non fecerim. Quare gͦ inquis ft̾m est ut ta¬
lem sat̃dotem ñ habeam qui mͥ dicat hoc qd̾ oport.
Audi quare p̃p pect̃a tua fcm̃ est quib meriusti
ut malum hr̃es. quib si districte iudicareris. ⁊
hoc merueras ut nlłm hr̃es. Qui inquit script᷑a
tuo. nec eris quasi obiurgans quia domus exaspe¬
rans est. Nam ut scias quia malicia tua hoc fecit̃:
uide ubi erat deuotio tua. Si enim ꝑfectam deuo¬
tionem hu̾isses: etiam ulło ãmonente cessare tñ¬
ñ potiusses. Nunc aũt pigricia tua ⁊ negligen¬
tia occ̃onem corporis quesuit̃. ñ correctionem.
Et udit hoc deus ⁊ dedit tͥ scd̾m cor tuum. ut nõ
inuenires qd q̃rebas acciꝑe. Nec tñ dico ut despe¬
res etiam si hoc contingat ut homo qui ext̾rus
curandis uuln̾ib peccorum medicam̃tum ap¬
ponit. aliquid minus sufficiens tribuat. Sepe

Expanded text:
 satisfeci. Vado quasi securus ad Deum putans me satisfecisse illi, cum adhuc teneor obligatus, quia non satisfecerim. Quare ergo, inquis, factum est, ut talem sacerdotem non habeam, qui mihi dicat: Hoc oportet? Audi quare. Propter peccata tua factum est hoc, quibus meruisti, ut malum haberes, quibus si districte judicareris, et hic merueras ut nullum haberes. Quia, inquit Scriptura,tuo, nec eris quasi vir objurgans, quia Dominus exasperans est . » Nam ut scias quia malitia hoc fecit, vide ubi erat devotio tua. Si enim perfectam devotionem habuisses, etiam nullo admonente cessare tamen potuisses. Nunc autem pigritia tua et negligentia occasionem tortoris quaesivit non correctorum. Et vidit hoc Deus, et dedit tibi secundum cor tuum ut non invenires quod non quaerebas accipere. Nec tamen dico ut desperes, etiamsi hoc contingat, ut homo qui exterius curandis vulneribus peccatorum medicamentum apponit, aliquid minus sufficiens tribuat. Saepe
Abbreviated transcription (Latin):
script᷑arum testimonia. hiis qui post acceptam
penitentiam ad pͥora pec̃ca redeunt aditum salu¬
tis negare uident᷑ Et sunt quidẽ eiusmodi q̃dam
dicta in quib ñ hoc quid̾e dc̃m est. s a ñ bñ intel¬
ligentib hoc ontum ẽẽ uidet᷑. Apłs paulus ĩ illa
epła quam ad hebreos scripsit sio ait̃. Impossi ᷝ ͤ
est inquit eos tiui semel sunt ill̾u̾iati. gustaue¬
runt etiam donum celeste. ⁊ ꝑticipes sunt ft̃i sp̃õ
sancti gustauerunt nicħominꝰ bonum dñi u̾¬
bum. iurtutesq scłi uenturi ⁊ ꝓlapsi sunt:¬

Expanded text:
Scripturarum testimonia iis qui post acceptam poenitentiam ad priora peccata redeunt, aditum salutis negare videntur. Et sunt quidem ejusmodi quaedam dicta in quibus non hoc quidem dictum est, sed a non bene intelligentibus hoc dictum esse videtur. Apostolus Paulus in illa Epistola quam ad Hebraeos scripsit, sic ait: Impossibile est eos qui semel sunt illuminati, gustaverunt etiam donum coeleste, et participes facti sunt Spiritus sancti, gustaverunt nihilominus bonum Dei verbum, virtutesque s
Abbreviated transcription (Latin):
sic dico de anuna tua:᷑ ꝑde aĩam tuam ita ut cã¬
ampluis reddẽ ñ possis: ⁊ uide si aliquid tͥ suꝑ.
qd̾ ꝓ illa reod̾e̾ possis. ꝓpt̾ea dixi tͥ quia hoc unum
ꝓ quo cõnuitatio nulla dari potest. Hoc nͥ reddas:

Expanded text:
sic dico de anima tua? Perde animam tuam ita ut sic dico de anima tua? Perde animam tuam ita ut amplius eam reddere non possis; ei vide si aliquid tibi pro illa reddere possis. Propterea dixi tibi: Quia hoc unum est pro quo commutatio nulla dari potest. Si hoc solum da
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ ista reddi possit ut debitum reodat᷑ ⁊ uotum ĩ
ñ est hiis qui hanc uouerunt. ⁊ amussam iam red¬
p̃sumo nec uolo. Uideat qui hoc dr̃e uolu̾it: ne for¬
te sͥ ip̃i ꝑicłm struat. Eigo aliud est qd̾ redde̾ possis
ꝓ uirgirtate tua si eam ꝑdidisti. Quid aliud:
Redde penitentiam tuam. redde contritionẽ tuã.
redde humilitatem tuam. Suirguitate cariᷤᷤ.
redde humłitatem cordis. ꝑcarne fracta: frange
cor. humilitatem ꝓ se debuisti etiam si iuirgiui¬
tatem habueras. Et tam̃ si uuguitatem redd̾e
ñ potes: redde ꝓ illa humilitatem. ⁊ satisfaciet
tam ꝓ se qmͣ ꝓ illa. Uide qͣnͣta est uirtus humili¬
tatis. Socia est uurginitatis humilitas ⁊ socia
humilitatis uirginitas. ⁊ ñ potest si abest hu¬
mlitas: satisfac̾e deo uirginitas. Potest aũt eti¬
ginitate tua si iliam redd̾e ñ potes. Est unde sa¬
tisfacias deo. etiam si istam ñ offerat. Nunquid

Expanded text:
pro ista reddi possit, ut debitum reddatur et tantum pro ista reddi possit, ut debitum reddatur et tantum non est iis qui hanc voverunt, et amissam jam redpraesumo nec volo. Videat qui hoc dicere voluerit ne forte sibi ipsi periculum struat; ergo aliud est quod reddere possis pro virginitate tua si eam perdidisti. Quid aliud? Redde poenitentiam tuam? redde contritionem tuam; redde humilitatem tuam. Pro virginitate carnis redde humilitatem cordis; pro carne fracta frange cor; humilitatem per se debuisti etiamsi virginitatem habueras; et tamen si virginitatem reddere non potes, redde pro illa humilitatem, et satisfaciet tam pro se quam pro illa. Vide quanta est virtus humilitatis. Socia est virginitas humilitatis, et socia humilitas virginitatis, et non potest, si abest humilitas, satisfacere Deo virginitas; potest autem etivirginitate tua, si illam reddere non potes. Et unde satisfacias Deo, etiam si istam non offeras, nunquid
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ uotum tuum in tua constat uoluntate: sioi
cõmutatio uoti tui in illius constat uoluntate¬
ut potestate. Iuic ꝑ te oꝑari potes bontm qd̾
delectat. hic aũt consulere illum debes. qͥd mag̃¬
q expediat. Est adhuc amplius aliquid qd̾ dictis ad¬
iciendum uidet᷑. Ecce uouisti uirginitatem car¬
nis cue dño deo tuo. dico qd̾ redd̾e debes qd̃ uoui¬
sti. Non licet tͥ retro respic̾e. ut deinceps ad exꝑi¬
entiam carnis descendas. Dico gͦ tͥ. redde qd̾ debes.
Non licet t̾ altud ꝑ isto redd̾e si istud potes red¬
dere. S quid facimus : Ecce uousti ⁊ uotum
ñ tentusti. quia uirguntatem amisisti. Non po¬
tes amplius redd̾e nirginitatem. ñ potes dare qd̾
ñ habes. Semel amissa est uirginitas. ampluisre¬
¶ꝑari aut recuꝑari nõ potest. Quid gͦ facies: Quid
reddeg dño deo tuo ꝓ iurgmitate tua qmͣ uouisti
⁊ post uotum amisisti: Est ne aliquid aliud qd̃

Expanded text:
ergo votum tuum in tua constat voluntate; sic ergo votum tuum in tua constat voluntate; sic commutatio voti tui in illius constat potestate. Illic per te operari potest bonum quod delectat, hic autem consulere debes illum quod magis expediat. Est autem adhuc amplius aliquid quod dictis adjiciendum videtur. Ecce vovisti virginitatem carnis tuae Domino Deo tuo, dico quod reddere debes quod vovisti. Non licet tibi retrospicere, ut deinceps ad experientiam carnis descendas. Dico ergo tibi, redde quod debes. Non licet tibi aliud pro isto reddere, si istud potest reddere. Sed quid facimus? Ecce vovisti et votum non tenuisti, quia virginitatem amisisti. Non potes amplius reddere virginitatem, non potes dare quod non habes. Semel amissa est virginitas, amplius reparari aut recuperari non potest. Quid autem facies? Quid reddes Domino Deo tuo pro virginitate tua quam vovisti et post votum amisisti? Estne aliquid aliud quod
Abbreviated transcription (Latin):
tua. Fac qd̾ potes tu ⁊ qͣnͣtum potes ⁊ suffiat cibi
Abona uoluntate ñ amplius exigit᷑ nisi qͣntum
auquid que uł inuitis aufem possunt. utł auo¬
lentib edmutari. ⁊ implere quid̃ uales qd uoui¬
sti: ñ est intuo aibituo cõmintatio uoti tui ecui.¬
si maius aliquid iud̾is ist melius faciendum q̃d¬
¶ facias. Potest quidem dispensatio fieri tirca te. s ñ
debet fieri a te. Nam tu quidem qnͣtum in te est
hoc debes qd̾ nouisti ip̃m. ⁊ ñ aliud. Non tͥ licet
ꝓ alia aliud cõmutare. s dispensatori magistro
tuo si uolu̾it.⁊ expedire nou̾it. licet aliuid acciꝑe
Si idem a tedat᷑: debitum est. si aliud ab illo acci¬
pit᷑: indulgentia est. Nam idcuco dispensator dr
ille qui subiectis omnib scd̾m utilitatem ⁊ fru¬
ctum recompensatõnis diu̾sa q̃dam a pͥmis. ⁊ a¬
lia ab hiis que ꝓposita sunt fuerant salubri ac
rõnabili cõmitatione unpendẽ potest.Sicut

Expanded text:
tua, fac quod potes tu, et quantum potes, et sufficit tibi. tua, fac quod potes tu, et quantum potes, et sufficit tibi. A bona voluntate aliquid, quae vel invitis auferri possunt, vel a volentibus commutari, et implere quidem vales quod vovisti, non est in tuo arbitrio commutatio voti tui, etiamsi majus aliquid videris, vel melius faciendum quod facias. Potest quidem dispensatio fieri circa te, sed non debet fieri a te. Nam tu quidem quantum in te est hoc debes quod vovisti ipsum et non aliud. Non tibi licet pro alio aliud commutare, sed dispensatori et magistro tuo; si voluerit et expedire noverit licet aliud accipere. Si idem a te datur debitum est; si aliud ab illo accipitur, indulgentia est. Nam idcirco dispensator dicitur ille qui a subjectis omnibus secundum utilitatem et fructum recompensationis diversa quaedam a primis et alia ab iis quae proposita fuerant salubri ac rationabili commutatione impendere potest. Sicut
Abbreviated transcription (Latin):
tunt. Uouisti aurum. argentum. redde̾ potes. quia
qd̾ p̃cio minus est: in pond̾e mauis eẽ potest. Uoui¬
si ꝑegͥnationem tuam dño: cõmutatõem admittit.
si forte expediat magis qd̾ conting̾e potest. ut ꝑ¬
maneas in patͥa tua in domo tua. Nam si illicꝑ
solũe potes aliud t̃atũ ualens siue ad laloremo¬
ꝑis. siuie ad deuotionem uirtutis. siue ad utilita¬
tem ãministrationis cõmutatõem dare potes uo¬
uisti ienuuum. ⁊ hic cõmutatio eẽ potest. si forte
hoc ñ expediat qd̾ conting̾e potest. Aliud adhuc
dico. uoiusti deo seruire in ho loco aliquo. uł i
habitu. uł in societate aliqua. dico quia ⁊ hor to¬
tum cõmutatõem hr̃e potest. quia potest. ⁊ lo¬
eus destrui.⁊ homines mori. ⁊ ħitus mutari.i
Nunquid putas ideo ꝑdis animam tuam si l ocus
aliquis uastat᷑ aut si homĩes mortunt᷑: tm̃ m̾ex
te ñ fiat sid̾ in illis fit. neq in te remaneat qdͣ ate
fien debuit.Non est ꝑicłm tuum ubi ñ est ciapa

Expanded text:
n. Vovisti aurum, argentum, reddere potes, quia quod pretio minus est, in pondere majus esse potest. Vovisti peregrinationem tuam Domino, commutationem admittit, si forte expediat magis quod contingere potest ut permaneas in patria tua, et in domo tua. Nam si illic persolvere potes aliud tantum valens, sive ad laborem operis, sive ad devotionem virtutis, sive ad utilitatem administrationis, commutationem admittit. Vovisti jejunium, et hic commutatio esse potest, si forte hoc non expediat quod contingere potest. Aliud adhuc dico: Vovisti Deo servire in aliquo loco, vel in habitu, vel in societate aliqua, dico quod hoc totum commutationem habere potest, quia potest et locus dirui, et homines mori, et habitus mutari. Nunquid, putas, ideo perdis animam tuam, si locus aliquis vastatur, aut si homines moriuntur? Tantum ex te non fiat quod in illis fit, nec in te remaneat quod in te fieri debuit. Non est periculum tuum, ubi non est culpa
Abbreviated transcription (Latin):
accipiunt. ⁊ confitentib pec̃ca dimittunt: ncc̃e
hñt ut ⁊ ip̃i pecc̃a sua confiteant᷑. ut penitenti¬
b ⁊ confitentib pec̃ca sua dimittant᷑. Ppt̾ea gͦ
confitemini alt̾utium pec̃ca ur̃a. ⁊ orat᷑e ꝓ inui¬
tem. ad quid: ut saluemini. Confitemini. ut sal¬
uenun. Quid est confitemini ut saluemini. hoc
est nõ saluemuni. nisi confiteamini. Hoc fortassiᷤ
tu audire noliusti qui latebras queris. ⁊ abscon¬
dis scelera tua: ut ñ iustificeris. Nontͥ placet qd̾
d̾r quia hii qui confit̾i nolunt pec̃ca sua: saluari
ñ possunt. Opt̾̃ea fortassis conaris ad aliud di¬
ctum apłi intorq̃re. ut intelligat᷑ confitentib¬
n quidẽ ꝓmisisse saluationem tam̃ ñ consitẽtib¬

Expanded text:
a dimittunt necesse habent, ut et ipsi peccata sua confiteantur, ut poenitentibus et confitentibus peccata sua dimittantur. Propterea ergo: Confitemini alterutrum peccata vestra, et orate pro invicem. Ad quid? Ut salvemini. Confitemini ut salvemini. Quid est confitemini ut salvemini? Hoc est non salvamini, nisi confiteamini. Hoc fortassis tu audire noluisti, quia latebras quaeris et abscondis scelera tua ut non justificeris. Non tibi placet quod dicitur, quod ii qui confiteri nolunt peccata sua salvari non possunt; propterea fortassis conaris ad aliud dictum Apostoli intorquere, ut intelligatur confitentibus quidem promisisse salvationem, tamen non confitentib
Abbreviated transcription (Latin):
rens m̃itum eẽ ñ porest si equalis ittrinq uo litte¬
tibi. assis bona uoluntas. qͣntum uis. tm̃ m̾eris.
facgͦ uoluntatem magnam: si nis hr̃e m̃ttuer
magnum. Bene hoc scuit peccatͥx illa. q̃ quia
nltum hu̾it qd̾ dimitt̾et᷑. ñ attulit sułam mag¬
nam ẜ dileationem magnã. Multum . ⁊t̃ młta

Expanded text:
rens meritum non est, si aequalis utrinque volunrens meritum non est, si aequalis utrinque voluntibi, adsit bona voluntas, quantum vis tantum mereris. Fac ergo voluntatem magnam, si vis habere meritum magnum. Bene hoc scivit peccatrix illa, quae quia multum habuit quod dimitteretur, non attulit substantiam magnam, sed dilectionem magnam. Multum contra
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ uoliuitate placet: ide̾o placet quia ip̃a uolũtas
placet. Nnĩ aũ uoluntas pp optis placet: ũsic pla¬
cet qnasi opus p̃̾ se placeat. ⁊ uoluntas p̃p̃ opus
sa uoluntas oꝑis est. ⁊ de oꝑe est que placet. Uellex
tum semꝑ aliquid est uelle. ⁊ placet homo quia
uult aliquid pp̃ uoluntatem iustam que de ali¬
quo uest. ⁊ ide̾o iuista est quia est de quo eẽ debet
⁊ talis est qualis eẽ debet. Sic gͦ in uoluntate lo¬
nun totum n̾ritum est. etiam si respectu aperes
sit. quod opts siie sit siue ñ sit. nicħ in uolun¬
tate mius minus est. uisi forte in hoc qdͥ nolitas
m̃a maior fieret: si ip̃m opus fieret. Si gͦ magnum
meritum hr̃e uis magnam habe uoluntatem
Magna fiducia. Tantum m̃eris qnͣtum uis. Pos¬
sunt eẽ toluntate pares: qui facultate ĩpares¬
sunt. Multam dedit zatheus quia diues erati
⁊ muntum belut uidua illa que duo minuta misit.
uoluntetẽ Belat. Si attendas quid dederintrem

Expanded text:
 voluntate placet, ideo placet quia ipsa voluntas placet. Quando autem voluntas propter opus placet, non sic placet, quasi opus propter se placeat, et voluntas propter opus,sa voluntas operis est, et de opere est quod placet. Velle enim semper aliquid velle est, et placet homo, quia vult aliquid propter voluntatem justam quae de aliquo est, et ideo justa est, quia est de quo esse debet. Et talis est qualis esse debet. Sic ergo in voluntate totum meritum est etiam si respectu operis sit, quod opus sive sit sive non sit; nihil in voluntate minus est, nisi forte in hoc quod voluntas ipsa major fieret si ipsum opus fieret. Si ergo magnum meritum habere vis, magnam habe voluntatem. Magna fiducia. Tantum mereris quantum vis. Possunt esse voluntate pares, qui facultate sunt impares. Multum dedit Zachaeus qui dives erat, et multum habebat. Vidua illa quae duo minuta misit, voluntatem habebat. Si attendas quae dederint div
Abbreviated transcription (Latin):
met flieͥores diuites eẽnt qm̃ pauꝑ sst ae cuere
pecone possent. qͣntum uellent. ⁊ qͣmdi uellere
li pa enim eẽt redemptio peccoꝵ suoꝵ qͣndo uei¬
lnt darent peccuniam. ⁊ hr̃ent uistiiam. sune
uet oñfenit deus quia in eo posuit redempuoe¬
uemi nr̃am. ubi nullus msi ip̃e uelit ege porest.
amate possunt equalit̃. ⁊ dies ⁊ pauꝑ etrant
si petcuam equalid̃ dare ñ possunt. Otuge mia

Expanded text:
re peccare possent, quantum vellent et quandiu vellent. In ipsis enim esset redemptio peccatorum suorum. Quando vellent darent pecuniam et haberent justitiam. Nunc autem bene facit Deus quia in eo posuit redemptionem nostram, ubi nullus nisi ipse velit, egere potest. Amare possunt aequaliter et dives et pauper, etiam si pecuniam aequaliter d
Abbreviated transcription (Latin):
supposuit ut premeret. s supposiut ntͣ uele¬
ueset. E iupposuit. ut adiiuando reꝑaret. ñ en¬
ut abeuntem reduc̾et. ⁊ penitentẽ instraica¬
toesst forte cum eo erat s iñ eo ñ enit. Cum
eo erat ad custodiam. s in eo ñ erat ad ustici¬
tam grami ꝑpeecato ꝓstratiis erati necs adeũ
tune ꝑtiauit qd scriptum est ustnesꝑ abei

Expanded text:
superposuit, ut premeret; sed supposuit, ut relevaret. Supposuit ut adjuvando repararet, non su erat, ut abeuntem reduceret, et poenitentem justificaret et forte cum eo erat, sed in eo non erat. Cum eo erat ad custodiam, sed in eo non erat ad justititam gravi peccato prostratus erat, neque ad eum tunc pertinuit quod scriptum est: Justus i
Abbreviated transcription (Latin):
uoliuint᷑ omĩa. ⁊ tu mͥ de cempore et̾nitatem faciᷤ
Scriptura dicit. quia homo ñqm̃ in eodem statuꝑ
manet ⁊ tu nescio unde contendis quia qui stat
ñqm cadit.: Quare gͦ dictum est. Qui stat uideat
ne cadat : Utinam uerũ eẽt: si tñ uistumẽẽt ut ĩ
hac uita omnis qui bonus est malus ẽẽ ñ posset. S
nunc uita ista hoc hr̃e ñ debet. in qua ⁊ mali expeo¬
tant᷑ ut boni fiant. ⁊ boni ꝓbant᷑ si ad iniqͥtatem
ñ declinant. Extra hanc uitam quidam mali sĩt
qui boni ẽẽ ñ possunt. ⁊ boni quidam sunt quis¬
milit̾̃ mali ẽẽ ñ possunt. quia illi ꝑ maliciamli¬
gati sunt. isti ꝑ gr̃am confirmati. S ⁊ in hisbͥ¬

Expanded text:
volvuntur omnia, et tu mihi de tempore aeternitatem facis? volvuntur omnia, et tu mihi de tempore aeternitatem facis? Scriptura dicit quod homo nunquam in eodem statu permanet . Et tu nescio unde contendis quod qui stat nunquam cadit? Quare ergo dictum est: Qui stat videat ne cadat? Utinam verum esset si tamen justum esset, ut in hac vita omnis qui bonus est, malus esse non posset. Sed nunc vita ista hoc non habere debet, in qua et mali exspectantur ut boni fiant, et boni probantur, si ad iniquitatem non declinant. Extra hanc vitam quidam mali sunt, qui boni esse non possunt; et boni quidam sunt qui similiter mali esse non possunt; quia illi per malitiam ligati sunt, isti per gratiam confirmati. Sed et in iis
Abbreviated transcription (Latin):
ruptibłis: ñ ip̃e oꝑat᷑. Quod uͦ concupiscentiecon¬
sentit quia ex uoluntate est: ñ nisi ip̃e oꝑat᷑. Sigͥ
ꝑ ꝓpͥam u̾itatem uoluntatem oꝑant᷑ iniqͥtatẽ. non
hñt utiq caritatem. Et quid dic̾ent: Conueniant
conscĩam meam suam. ⁊ mod̾ent᷑ scĩam suam. Cõ¬
scientia humiliet᷑: ne scĩa inflet᷑. Non gͦ de iusticia
p̃sumant. ne forte ꝑ ip̃am false uisticie p̃sumptio¬
nem: scĩam u̾itatis amittant. Dicunt quia qui
semel ss caritatem ħt: deinceps illam amittere ñ
potest. Hoc est dr̃e qui bonus est: malus ẽẽ ñ potest
Quare gͦ similit̾ ñ dñs quia qui malus est bomᷤ
eẽ ñ potest. si dicimꝰ quia qui bonꝰ est malus ẽẽ nõ
tere ñ potest: nec malus qui ñ ħt: potest acqͥtere.
Quod si u̾m ẽẽ constit̾it: nec stanti tũdum est. nͨ
sꝑandum iacenti. Nos in tempore sumꝰ ubi incerca

Expanded text:
ruptibilis, non ipse operatur, quod vero concupiscentiae conruptibilis, non ipse operatur, quod vero concupiscentiae consentit, quia ex volunta propriam voluntatem operantur iniquitatem, non habent utique charitatem. Et quid dicent? Conveniant conscientiam suam, et moderentur scientiam suam. Conscientia humilietur, ne scientia infletur. Non ergo de justitia praesumant, ne forte per ipsam falsae justitiae praesumptionem scientiam veritatis amittant. Dicunt quod qui semel charitatem habet, deinceps illam amittere non potest, hoc est dicere, qui bonus est, malus esse non potest. Quare ergo similiter non dicemus quod qui malus est, bonus esse non potest, si ditere, neque malus qui non habet potest acquirere; quod si verum esse constiterit, nec stanti timendum est, nec sperandum jacenti. Nos in tempore sumus ubi incerta
Abbreviated transcription (Latin):
mitt̾e nõ potuerunt. Si aũt hñt caritatem:
ambłant scd̃m caritatem. ⁊ ñ oꝑant᷑ iniqͥta¬
tem. Si aũt oꝑant᷑ iniquitatem: ñ hñt sarita¬
tem. Si enim dm̃ ñ diligit qui mundũ dilig̃
⁊ ea que in mundo sunt: quomͦ ñ multo ma¬
gis ñ deum diligit qui iniquitatem diligit.
Qui diligit iniquitatẽ odit aĩam suam. Qui
aĩam suam odit: se ip̃m ñ diligit. uł si diligit.
male diligit. quia fm solam carnem diligit.
Qui aũ ñ diligit se ip̃m ñ diligit ꝓximũ sic̃
se ip̃m. Qui aũt ñ diligit ꝓximũ quẽ uidet.
quom᷑ potest diligere deum quem ñ uidet: Isti
g qui aliqñ oꝑant᷑ iniquitatẽ. dicant quomodo
h̾ant caritatem: An forte dicent quia ñ ip̃i o
fuerunt ñ nulli stutti. ⁊ ñ intelligentes id qd̃
homo est qui putabant q̃dam pecca eciam cũ.¬
delib̾atione ꝑpetͣta eusmodi ẽẽ ut de ip̃is homo
tat in me. ñ attendentes. quia hoc quidem qd homo
concupiscentiã sentit. quia ex ncc̃itate est uite cor¬

Expanded text:
tatem, ambulant secundum charitatem, et non operantur iniquitatem. Si autem operantur iniquitatem, non habent charitatem. Si enim Deum non diligit qui mundum diligit, et in ea quae in mundo sunt, quomodo non multo magis non Deum diligit quia iniquitatem diligit? Qui diligit iniquitatem, odit animam suam . Qui animam suam odit seipsum non diligit, vel si diligit, male diligit, quia secundum solam carnem diligit. Qui autem non diligit seipsum, non diligit proximum sicut seipsum. Qui autem non diligit proximum quem videt, quomodo potest diligere Deum quem non videt? Isti ergo qui aliquando operantur iniquitatem dicant quomodo habeant charitatem. An forte dicent quia non ipsi ofuerunt nonnulli stulti et non intelligentes in quod homo est, qui putabant quaedam peccata etiam cudeliberatione perpetrata ejusmodi esse, ut de ipsis homo tat in me; non attendentes, quod hoc quidem quod homo concupiscentiam sentit, quia ex necessitate est vitae cor
Abbreviated transcription (Latin):
cessauit: sic intellige. quia qmnͣdo dilectio eẽ cesi¬
it̃: uera dilectio ñ fuit. quia in eo ip̃o ĩpo qd̃ nu¬
tabat ⁊ defecit᷑: ut dilectio ñ ẽet: eẽ cepit. ⁊ acce¬

Expanded text:
cessavit, sic intellige quod quando dilectio esse desicessavit, sic intellige quod quando dilectio esse desiit, vera dilectio non fuit, quia in eo ipso quod nutabat et defecit ut dilectio non esset, esse coepit, et acce
Abbreviated transcription (Latin):
quidam qui ab illa ad tempꝰ sadunt quia itm̃ re¬
surgunt. conseruant᷑ ⁊ saluant᷑. Alii uͦ quia ab
illa ñ qmͣ deficiunt: usq in finem ꝑ seu̾anti fer¬
uore semel cepte caritatis deuotionem ꝑduct
Quid manifestius q̃ris: Si hoc ñ uidos qͥdͥ iudsͤ
S dicis. Quomͦ aliqũ ueram caritatem hr̃e po¬
similit̾ dicis quia ñqͣm alb fuit qui aliqñ alb
ẽẽ cessauit: Nonne intlłigis quia in ip̃o aliqu̾illd̾
fuisse d̾r. qui aliañ ẽẽ illdꝰ desiisse memorat᷑. Qd̾
enim quis ñ qmͣ fuit sĩqmͣ ẽẽ desiit. Quap̃p̃ qui
aliqñ amare desiit. constat ꝓfecto quia pͥusqmͣ
amare desin̾et: amauit. S uenis inquis amor
ñ fuit qui ad tempus fuit. Ergo nec u̾m edium
hoc dicat: Ergo uera dilectio fuit. ⁊ u̾e fuit qͣm¬
diu fuit. etiam si sm aliquem modum u̾a nõ
fuit in eo qd̾ desiit qͣndo iam u̾e ñ fuit. Si gͦ di¬

Expanded text:
quidam qui ab illa ad tempus cadunt, quia iterum requidam qui ab illa ad tempus cadunt, quia iterum resurgunt, conservantur et salvantur. Alii vero, quia ab illa nunquam deficiunt, usque in finem perseverant fervore semel captae charitatis devotionem perducunt. Quid manifestius quaeris? Si hoc non vides, quid vides? Sed dicis: Quomodo aliquando veram charitatem habere posimiliter dicis quod nunquam albus fuit, qui aliquando albus esse cessavit? Nonne intelligis quod in eo ipso aliquando illud fuisse dicitur, qui aliquando esse illud desiisse memoratur? Quod enim quis nunquam fuit nunquam esse desiit. Quapropter qui aliquando amare desiit, constat profecto quod prius quam amare desineret, amavit. Sed verus, inquis, amor non fuit qui ad tempus fuit. Ergo nec verum odium hoc dicat? Ergo vera dilectio fuit, et vere fuit quandiu fuit, etiamsi secundum aliquem modum vera non fuit, in eo quod desiit, quando jam vere non fuit. Si ergo di
Abbreviated transcription (Latin):
quasi ꝑ id qd̃ subiunxit his qui sin ꝓpositum uocati
sunt sci det̾minare uolu̾it quib diligentib d̾m
omia cooꝑant᷑ in bonum: s potius eosdem ipsos
diligentes deum om̃s scd̃m ꝓpositum uocatos sc̃os.
Sic gͦ fortassis intelligenda putabas u̾ba apłi. nͨ
michi credes si dr̃e uoluero hoc tͥ significatum ẽẽ
quia ñ om̃s p̃destinati sunt qui aliqñ dm dilig̃t.
Audi g᷑ qd̾ dicit. apłs inquit cum dixisset. Sa¬
mus qm̃ diligentib deum omĩa cooꝑant᷑ in boñ.
sciens ñ nullos deum dilig̾e̾. ⁊ in eo bono usq in
finem ñ ꝑmanere: mox addidit his qui fm ꝓpo¬
situm ucrati sunt sc̃i. Hii enim in eo qd̃ diligunt
dm̃ ꝑmanent: usq in finem. ⁊ qui ad tempꝰ inde
deuiant reũtunt᷑. ⁊ usq in finem ꝑducunt qd
in bono ẽẽ ceꝑunt. Ecce habes manifeste. quia qͥ¬
dam ad tempꝰ caritatem hnͣtes. quia in illa usq
in fĩnem ñ ꝑseu̾ant: cadunt ⁊ ꝑeunt. ⁊ tursum

Expanded text:
um propositum vocati sunt sancti, determinare voluerit; quibus diligentibus. Deum omnia cooperantur in bonum, sed potius eosdem ipsos diligentes Deum omnes secundum propositum vocatos sanctos. Sic ergo fortassis intelligenda putabis verba Apostoli, nec mihi credes si dicere voluero, hoc tibi signatum esse quod non omnes praedestinati sunt, qui aliquando Deum diligunt, Audi ergo quod dicit Apostolus, inquit, cum dixisset: Scimus quoniam diligentibus Deum omnia cooperantur in bonum, sciens nonnullos Deum diligere, et in eo bono usque ad finem non manere, mox addidit: his qui secundum propositum vocati sunt sancti. Hi enim in eo quod diligunt Deum permanent usque in finem. Et qui ad tempus inde deviant revertuntur, usque in finem perducunt quod in bono esse coeperunt. Ecce habes manifeste quod quidam ad tempus charitatem habentes, quia in illa usque in finem non perseverant, cadunt et pereunt; et rursum
Abbreviated transcription (Latin):
si scd̾m donum caritatis remansit receiett Niõ¬
ne ⁊ uillis siue cum illis remanet quos cicẽtes
ciescodit ne peant. quos cam̃ stantes ñ custodit
ne cadanti. Iustus cum cecid̾it ñ colliet᷑. quia. ao¬
mius suponit̃ manum suam. Quid eugo
Ssepsens erat dñe stanti quare rapsuresteet sĩ
psens ñ erat cadenti: quaue collitu nõ  fgu
enim teneret: non laberet ⁊ itemsi mau̾ ñ suꝑ¬

Expanded text:
secundum donum charitatis recesserit. Nonne et in illis sive cum illis remanet quos cadentes custodit ne pereant, quos tamen stantes non custodit ne cadant? Justus cum ceciderit non collidetur; quia Dominus supponit manum suam . Quid ergo? Si praesens erat Dominus stanti, quare lapsus est! Et si praesens non erat cadenti, quare collisus non est? Si enim teneretur, non haberetur. Item si manus non su
Abbreviated transcription (Latin):
ut ꝑseu̾ant̾ diligunt. ut a dilectione ñ cadant.
ut cum a dilectione cecid̾int: itm̃ ad illam resur¬
gunt: ut ñ ꝑeant. Quid tibi uidet᷑ Credis ne iͣ
ẽẽ ut dico: fortassis ñ tͥ sufficiet apłs qui hoc
dicit᷑. ꝓpt̾ea qd̾ ñ ita existimes uitlligendũ esse.
qd dicit apłs. Non om̃s diligentes deum in min̾o

Expanded text:
eranter diligunt, ut a dilectione non cadant, vel cum a dilectione ceciderint, iterum ad illam resurgunt, ne pereant. Quid tibi videtur? Credis ne ita esse ut dico? Fortassis non tibi sufficiet Apostolus qui hoc dicit, propterea non quod ita existimes intelligendum esse od dicit Apostolus non om
Abbreviated transcription (Latin):
etiam ip̃a scientia nr̃a que modo est tunc ñ eitt̃ nõ
quia tiuic ulła erit: s quia alia erct̃. Omĩa gͦ ista
tum ip̃a uita excidunt. quia ñ ꝑmanent postea.
ispectio. sicut ñ qmͣ seꝑabim᷑ a contẽplatione sic
nũ qͣm euacuabim᷑ a dilectione. s semꝑ uidebimꝰ
manet. Non eram dixit a nulł excidit s ñ cm etad̾.
quia ñ iominub manet ⁊ tam̃ semꝑ manet u
quib manet. Nam si ꝓpt̾ea ñ semꝑ manet quia
ñ in ominib manet gͥ nec fides. aut spes ħ manet
quia ũ in omnib manet. Multi enim a fide ⁊ i¬
re que it o̾m eł recesseĩt. ⁊ fidem ⁊ spem ip̃am qͥr
hre cepant deseruerunt. ⁊ excidit ab eis fides ⁊ spes
giam in hac uita. nec tñ iocuco nimusu̾m futt ꝗs
ditum est. Nunc manent. fides spes. carttas. tͥa ħ¬
digͦ saco t spes que hic aliqñ a quibdam excio t̃.
qũ ialiis manent. Ergo similit caritas q̃ aliqũ

Expanded text:
etiam ipsa scientia nostra quae modo est, tunc non erit. Non etiam ipsa scientia nostra quae modo est, tunc non erit. Non quia tunc nulla erit, sed quia alia erit. Omnia igitur ista cum ipsa vita excidunt, quia non permanent postea qinspectio. Sicut nunquam separabimur a contemplatione, sic nunquam evacuabimur a dilectione; sed semper videbimus manet. Non enim dixit a nullis excidit, sed nunquam excidit quia non in omnibus manet, et tamen semper manet in quibus manet. Nam si propterea non semper manet quia non in omnibus manet, ergo nec fides aut spes hic manet, quia non in omnibus manet. Multi enim a fide et spe quae in Deum est recesserunt, et fidem et spem ipsam quam habere coeperant deseruerunt; et excidit ab eis fides et spes etiam in hac vita. Nec tamen idcirco minus verum fuit quod dictum est: Nunc manent fides, spes et charitas tria des et spes quae hic aliquando a quibusdam excidunt nt, quoniam in aliis manent; ergo similiter charitas quae aliquando
Abbreviated transcription (Latin):
rat᷑ qd̾ expectat᷑. ⁊ desid̾at᷑ qd̾ amat᷑ Cum aũt finem
acceꝑit uita hec. ⁊ omĩa facta fuerint manifesta:
quid erit occultum qd credat᷑. qnͣdo nichil erit qd̾ ma¬
nifeste ñ uideat᷑. Quid etiam tunc pot̾it sꝑari fu
fidelis eris. s ñ credes quia scies. Similit̃ dico qͥa ili
sꝑasti totum hñs: nicħ fut᷑um expestabis. Nmquid
similit̃ dico quia illic ñ amab̾: Eigo qͣndo adhuc ñ
hu̾isti dilexisti. ⁊ ñ amab̾ qͣndo ħeb : ab sit. Imo muti¬
to magis tunc a mab qnͣdo quem amab uidebis. ⁊
quem uideb ħebis. Non enim sic est amor iste ut ab¬
sens diligat᷑. ⁊ p̃sens fastidiat᷑. Ergo tunc etiam ama¬
bis ⁊ młto magis amab̃ ⁊ remanebit caritas q̃mͣ
fides ⁊ spes ampluis ñ erunt. Hoc sibi ilt quod
dictum est caritas ñ qmͣ excdit. am̃ hic ħet᷑. ⁊ illic re¬
tinet᷑. Siue ꝓpħie euacuabunt᷑ siue lingue cessab̾t
siue sc̃a destruet᷑. Omiã enim hec in hac utta tm̃ st

Expanded text:
atur quod exspectatur, et desideratur quod amatur. Cum autem finem acceperit vita haec et omnia facta fuerint manifesta, quid erit occultum quod credatur quando nihil erit quod manifeste non videatur? Quid etiam tunc poterit sperari futfidelis eris, sed non credes quia scies. Similiter dico quod illic totum habens nihil futurum exspectabis. Nunquid similiter dico quod illic non amabis? Ergo quando adhuc non habuisti dilexisti et non amabis quando habebis? Absit! Imo multo magis tunc amabis quando quem amabis videbis, et quem videbis habebis. Non enim sic est amor iste, ut absens diligatur, et praesens fastidiatur. Ergo tunc etiam amabis, et multo magis amabis, et remanebit charitas quando fides et spes amplius non erunt. Hoc igitur vult quod dictum est: Charitas ne linguae cessabunt, sive scientia destruetur. Omnia enim haec in vita tantum sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
er huisse dicunt. qͥndo libidini seriuuens in
naerem ꝓximi sui mosendã tiupitudiiste¬
tegendam ulum ip̃m ctitus thorum fede eno¬
lanat ĩnocentem ⁊ instum crudemi ꝓditone
etuncte. Dicant mͥ ubi tunc suid cantas uo

Expanded text:
Dei habuisse dicunt, quando libidini serviens in Dei habuisse dicunt, quando libidini serviens in uxorem proximi sui violandam turpitudini fretegendam illum ipsum cujus torum foede violaverat, innocentem et justum crudeli proditione exstinxit. Dicant mihi ubi
Abbreviated transcription (Latin):
ũ de om̃i caritate intelligendũ qd dict᷑ catirat
semel habita ñ amitti s de ꝑfecta tũ. Et siegou¬
los tniago que sit. illa ꝑfecta caritas: ñ m respõ¬
dent nisiisla q̃ amittit. Non enim audent decẽ
de slla se ꝑsectione caritatis ioqi que in fiuuo
hebit᷑ ne iuꝑfluo de illa ioqui conuincant᷑ que
adhane uiͥtam ñ ꝑtinet. G ñ nuueniunt qm
caritatem hic ꝑfettam dicant: nisi allam ã nõ
amiteat. Et rupsum cum assignare uolunt usit
dia caritas q̃ ñ amittit᷑ ñ inueniunt qͥo dicãt
nost il̃la q̃ ꝑfeta est. Ita circłm facunt inuoi¬
uentes semet ip̃o quia quo exeant non hũt
Fonremo tanta erroris caligine inuolauint᷑nt
dum ꝑtinacit̾ caritatem semel habitam contẽ¬
duat ñ posse anitti asserere incipiant eam aq̃¬
b ami ñ solum minora peccata. s criminaua¬
redam ꝑnabłia ex delibatione ꝑpetraitib re¬
tneni. Dauid adult̾m ⁊ homicidam caritatẽ

Expanded text:
non de omni charitate intelligendum, quod dicitur charitas non de omni charitate intelligendum, quod dicitur charitas semel habita non amittiillos interrogo quae sit illa perfecta charitas, non mihi respondent, nisi illa quae non amittitur. Non enim audent dicere de illa; sed de perfectione charitatis loqui quae in futuro habebitur, ne superfluo de illa loqui convincantur quae ad hanc vitam non pertinet. Ergo non inveniunt quam charitatem hic perfectam dicant nisi illam quae non amittitur. Et rursum cum assignare volunt quae sit illa charitas quae non amittitur, non inveniunt quid dicant nisi illa quae perfecta est. Ita circulum faciunt, involventes semetipsos, quia quo exeant non habent. Postremo tanta erroris caligine involvuntur, ut dum pertinaciter charitatem semel habitam contendunt non posse amitti, asserere incipiant eam a quibusdam non solum minora peccata, sed criminadamnabilia ex deliberatione perpetrantibus retineri. David adulterum et homicidam, charitatem
Abbreviated transcription (Latin):
dices qͥuod quidam es̃modidũt. quia hi. :¬
qui deuin ñ ꝑseruaturi diligunt:. dilectionem
quidem dei hñt. s caritatem ñ hñt. ꝓ eo qd̾ non
omẽm dilectionem dei caritatem appłłandam pu¬
tant nisi eam solam que usq in finem ꝑseu̾at.
O hoo si quis dr̃e uolu̾it qua uõne uł auctoritate
ꝓbare poisit nõ in iei euo nisi forte idcuro aliud
dretionem. aliud caritatem sonare putet quia
Alt̾m latinum. alt̾m grecum uocabłm ẽẽ putet.
¶ Scriptura sacra nobis dicit quia dilectio caritatĩ
est ⁊ quia dilectio dei semꝑ bona est. ñ nob̾ dicit.
quia ille diligit. bñfacit ⁊ quia iste diligit ma¬
lefacit. Augustinus oicit apłm scisse quosdam
deum dilig̾e.⁊ in eo bono usq in sinem ñ ꝑma¬
nere. ⁊ bonam uorat dilectionem dei etiam m his
qui ñ sunt ꝑmansuri in illa ⁊ isti nescio quot
sp̃es caritatum ĩuenerunt more pigñitariorum
q i nundinis declamationũ stulcarum. Dicunt

Expanded text:
dices quod quidam ejusmodi dicunt, quod ii qui non perseveraturi Deum diligunt, dilectionem quidem Dei habent, sed charitatem non habent; pro eo quod non omnem dilectionem Dei charitatem appellandam putant, nisi eam solam quae usque in finem perseverat. Sed hoc si quis dicere voluerit, qua ratione vel auctoritate probare possit non invenio. Nisi forte idcirco aliud dilectionem, aliud charitatem sonare putet, quia alterum latinum, alterum graecum vocabulum esse putet. Sacra Scriptura nobis dicit, quod dilectio charitas est, et quod dilectio Dei semper bona est. Non nobis dicit, quia illud diligit bene facit, et quia iste diligit male facit. Augustinus dicit Apostolum scisse quosdam Deum diligere, et in bono usque in finem non permanere; et bonam vocat dilectionem Dei, etiam in iis qui non sunt permansuri in illa; et isti nescio quot species charitatis invenerunt, more pigmentariorum in nundinis declamationum stultarum. Dicunt
Abbreviated transcription (Latin):
ligas. Nui amiciis est semꝑ diligit. Uetum est
diu amicus est diligit. qmͣdiu itumicus est odit᷑
Sunt aũt quidam ñ u̾i amici qui in ꝓsꝑitate
amare se simłant. ⁊̃ in adu̾sitate ꝓbant᷑ qualeᷤᷤ
su. Ebt̃ eiusmodi dictum est quia uerꝰ amie̾ ni
ħ in adu̾sitate. hoc est semꝑ. Non enim est uerus
amieus etiam qñ amicus eẽ uidet᷑ qui scd̾ tẽpꝰ
nutet. ⁊ in utͣmq. Post fortunam mouet᷑. Nõ¬
talis est ille qui semꝑ diligit. qui hoĩem amat ñ
beccrnam. amicum ñ iucrũ Qui enim ꝓpter
solam pecciũam amat. qmdui peccunia abi¬
dat: amat. Qnͣdo peccunia deficit: dilestio de¬
fis. apñ est amicus iam qui amicus sẽ idelut᷑.
ĩme qui pͥus amicꝰ ñ fuit s putabat᷑. nũt ina¬

Expanded text:
ligas. Qui amicus est semper diligit. Verum est ligas. Qui amicus est semper diligit. Verum est iligere. Quandiu amicus est diligit; et quandiu inimicus est, odit. Sunt autem quidam non veri amici qui in prosperitate amare se simulant, et in adversitate probantur quales sunt; propter ejusmodi dictum est, quod verus amicus m in adversitate, hoc est semper. Non enim est verus amicus etiam quando amicus esse videtur, qui secundum tempus nutat; et in utramque parttalis est ille qui semper diligit, qui hominem amat non pecuniam, amicum non lucrum. Qui enim propter solam pecuniam amat, quandiu pecunia abundat, amat; quando pecunia deficit, dilectio deficit, et non est amicus jam qui amicus esse videbatur; imo qui prius amicus non fuit, sed putabat
Abbreviated transcription (Latin):
Cum aũ hii qui aliem fuerunt ꝓximi eẽ cepe¬
runt: de fonte ꝓpͥo cõmunicare ceꝑunt. Et siłr
qui ꝓximi fuerunt postqmͣ abalienari cepert̃.
de quo ñ cõmunicat alienꝰ. Alienuis enim cõmũ¬
nicare ñ potest. ⁊ tam̃ qui alienus est: ꝓximus
esse potest. Caritatem malus hr̃e ñ potest. s qͥ ma¬
lus est bonus ẽẽ potest. Qnͣdo bonus eẽ incipit.
caritatem hr̃e incipit. ⁊ qͣndo bonus eẽ desinit᷑
caritatem hr̃e desinit. ⁊ ñ qm caritatem nisi bonꝰ
hr̃e potest. quia caritatem hr̃e ⁊ simul malus eẽ
eit semꝑ diligit. Si enim qui diligit amicꝰ est. ⁊ qͣ
amicuł est semꝑ diligit. ꝓfecto qui diligit: semꝑ
diligit᷑. Qui aũt semꝑ oiligit. ñ qmͣ cauitatem ꝙ¬
mittit. Sigͥ u̾a est scriptura.⁊ qui diligit semꝑ
diligit̃: qui semel caritatem ħt: ñ qm̃ ilamał¬
mittit. Sio tibi uidet᷑ Multa sunt talia deduci
Eg si hoc qd̾ dicis utrum sic sit dicendum: inteĩ¬

Expanded text:
Cum autem ii qui alieni fuerunt proximi essse coeperunt, de fonte proprio communicare coeperunt, et similiter qui proximi fuerunt postquam abalienari coeperuntde quo non communicat alienus. Alienus enim communicare non potest; et tamen qui alienus est proximus esse potest. Charitatem malus habere non potest, sed qui malus est bonus esse potest. Quando bonus esse incipit, charitatem habere incipit; et quando bonus esse desinit, charitatem habere desinit; et nunquam charitatem nisi bonus habere potest, quia charitatem habere et simul malus esset, semper diligit? Si enim qui diligit amicus est; et qui amicus est semper diligit; profecto qui diligit semper diligit; qui autem semper diligit, nunquam charitatem amittit. Si igitur vera est Scriptura et qui diligit semper diligit; qui semel charitatem habet, nunquam illam amittit. Sic tibi videtur: multa sunt talia quae posed si hoc quod dicis, utrum sic sit dicendum intel
Abbreviated transcription (Latin):
situ d pituri caritatem aliqñ hĩe possunt. quõ
suitas fons ꝓprius nomĩat᷑ de quo ñ comunicat ali¬
nais sau eim ꝑeunt alieni sunt. ⁊ ñ ꝑtinent. ad
hos. neq ad id qd  nr̃m est. Si gͥ alieni sunt quom
de ile q d̾ nr̃m est ꝓpͥum cõmunicare posunt: ani¬
tumest Si em̃ hii aui aliquĩ aliem fueriuit ꝓͦci
mi facti sunt accedendo: quare ñ simłit̾ hii qui
ꝓximi sunt alieni fieri possunt recedendo: Si .n
asdendẽ possunt qui longe sunt: possunt ⁊̃ rece¬
dere qui ꝓpe sunt. Qui acceditut reconsiliant᷑.
qui recedunt ab alienant᷑. Si aũ qui reconcilia¬
ti sunt ꝓximi sunt. gͦ ⁊ qui abalienati sunt ali¬
enisunt᷑ : Tam̃ qmdui ꝓximi fuerunt: alieni ñ fue
rint. sicut hii qui ałiem fuerunt pͥusqm recon¬
ciliarent᷑: ꝓximi ñ fuerunt. Et qui ꝓximi fuert̃

Expanded text:
ritatem aliquando habere possunt, quomodo charitas fons proprius nominatur, de quo non communicat alienus? Qui enim pereunt alieni sunt et non pertinent ad nos, neque ad id quod nostrum est. Si ergo alieni sunt, quomodo de illo quod nostrum est proprium communicare possunt? Mirum est. Si enim ii qui aliquando fuerunt alieni proximi facti sunt accedendo, quare non similiter ii qui proximi sunt alieni fieri possunt recedendo? Si enim accedere possunt qui longe sunt, possunt etiam recedere qui prope sunt. Qui accedunt reconciliantur, qui recedunt abalienantur. Si autem qui reconciliati sunt proximi sunt, ergo et qui abalienati sunt alieni sunt, tamen quandiu proximi fuerunt non fuerunt alieni, sicut ii qui alieni fuerunt priusquam reconciliarentur
Abbreviated transcription (Latin):
mutabłitatis nat᷑am ñ natura s gr̃a in meliꝰ ⁊ sir¬
mat. Qui gͦ illic mali sunt: boni eẽ ñ possunt.⁊
suntit̃ qui boni sunt: mali ẽẽ ñ possunt. Horem̃
et̾nitatis est. ⁊ ĩmutabłitatis. ut itlic de alio ma
liud tͣnsitus eẽ ñ possit. Illic aũt qͣmdiu mutabi
Et si forte aliquis ita bonus inueniat᷑ qui semꝑ
bonus sit. idem ip̃e tam̃ qui bonꝰ est malus ẽẽ potet
qͣmdui ille qui malus est bonus ẽẽ potest. Utͥis eñ
S dicis. Quid gͦ sibi uult auctoritas q̃ dicit. Can¬
tas ñ qmͣ excidit. Audi quid. Tu fortassis sic intelli¬
gebas qd̃ ex quo semel ħet᷑: ampliꝰ ñ amittit᷑. Nolu¬
it hoc dr̃e scuptura. s aliud qd̾ tu quid̾ idcuco nõ
recte intellexisti. quia ip̃am scrpt᷑am ñ bñ inspexi¬
sti. Quid gͦ. Quid dicit script᷑a illa. Nunc iniqͥuit
inanent cria hec. fides. sped. carttas Quid est iĩ.¬

Expanded text:
mutabilitatem non natura, sed gratia in melius confirmat. Qui ergo illic mali sunt, boni esse non possunt. Similiter qui boni sunt, mali esse non possunt. Hoc enim aeternitatis est et immutabilitatis, ut illic de alio in aliud transitus esse non possit. Hic autem quandiu mutabilEt si forte aliquis ita bonus inveniatur qui semper bonus sit, idem ipse tamen qui bonus est, malus esse potest, quandiu ille qui malus est bonus esse potest. Uterque enSed dicis: Quid ergo sibi vult auctoritas quae dicit: Charitas nunquam excidit? Audi quid: Tu fortassis sic intelligebas, quod ex quo semel haberetur amplius non amitteretur. Noluit hoc dicere Scriptura, sed aliud quod tu quidem idcirco recte non intellexisti, quia ipsam Scripturam non bene inspexisti. Quid ergo? Quid dicit Scriptura illa? Nunquid non manent tria haec, fides, spes, charitas? Quid est