comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
multo iam tempore repens humi e¬
rigi non ualebat: s scabellula tenẽ¬
in manib renes emortuos post se
trahere consueuerat. Cum autem
p̃multitudine ppłi. ad dĩ hominẽ
introduci femina non ualeret. ĩ
basilica media repente conualuit:
et exiliens ambulabat. non sine la¬
trimis agens grãs cleo. Cuius sca¬
bellula populus baiulans tulit ꝓ¬
tinus ad altare. ut sisterent ea dño.
et bernardo seruo eius. De cinͣ cura¬
tione confessus est pater sc̃s. qd̃ pre¬
cedenti nocte sibi proostensa fuisset.
Hidebatur enim sibi in eadem basili¬
ca in mectio populi circumstantis
gere et transire ac ꝓtinus eam ui¬
dere sanatam. plurunum ip̃e sibi
congratulans et exultans qd̃ agni¬
tus non fuisset. Eadem etiam dierui¬
tilauit rustine in beati uiri p̃sentia
lux celestis: cuius bñdlictio alus qͦ¬
uisum reddidit cetis eque auobus.

Expanded text:
multo jam tempore repens humi, emulto jam tempore repens humi, erigi penitus non valebat; sed scabellula tenens manibus, renes emortuos post se trahere consueverat. Cum autem prae multitudine populi ad Dei Hominem introduci femina non valeret, in basilica media repente convaluit; et exsiliens ambulabat, non sine lacrymis agens gratias Deo: cujus scabellula populus jubilans tulit protinus ad altare, ut sisterent ea Domino, et Bernardo servo ejus. De cujus nobis curatione confessus est Pater sanctus, quod praecedenti nocte sibi praeostensa fuisset. Videbatur enim sibi in eadem basilica, in medio populi circumstantis,gere et transire, ac protinus eamdem videre sanatam, plurimum sibi ipse congratulans et exsultans, quod agnitus non fuisset. Eadem etiam die rutilavit Rutinae in beati Viri praesentia lux coelestis, cujus benedictio aliis quvisum reddidit caecis aeque duabus.
Abbreviated transcription (Latin):
nno att̃o causa extitit. ut uir
sc̃s lingonas pet̾et: inter ep̃m q
clerum ciuitatis illius orta graui
admodum simultate. Ubi cum pri¬
ma clie mnefficaciter laborasset. et
mane fc̃o pararet abire: licebat fr̃i¬
bus quia uidi ꝑ uisum noctis ĩtro¬
eunti michi eccłiam offerri clandã
feminam et sauari. Post unam fe¬
re horam cum iterum cleriti con¬
uenissent p̃ter spẽ omniũ reforma¬
ta pace. multis p̃cib coegerunt illũ
beati mametis martyris intrare
basilicam: quia fames inualuerat
ppłm ad elemosinam exhortari. Uͥ
intoquendum sicut p̾cdixerat obla¬
ta est claucla mulier. et erecta mi¬
rantib quidem omĩb. s eis ampliꝰ
qui sicut udebant fc̃m. ita sese re¬
cordabantur audisse futurum.
quũ extat cenobium. qd̾ rustinense
uacatur. Nbi celebrante aliquando
missarum sollempnia uiro dei: in¬
numerabilis aderat multitudo. Int̾e¬
a guntrannus cde siaca qd̃ est oppi¬
dum esdem ꝓximum monast̾io: clau¬
clam feminam fecit afferri. Hec ex

Expanded text:
nno altero causa exstitit ut Vir sanctus Lingonas peteret; inter episcopum et clerum civitatis illius orta gravi admodum simultate. Ubi cum prima die inefficaciter laborasset, et mane facto pararet abire, dicebat fratribus, « Quia vidi per visum noctis introeunti mihi ecclesiam offerri claudam feminam. et sanari. » Post unam fere horam, cum iterum clerici convenissent, praeter spem omnium reformata pace multis precibus coegerunt illum beati Mammerti martyris intrare basilicam; et quia fames invaluerat. populum ad eleemosynam exhortari. Ubi inter loquendum sicut praedixerat oblata est ei clauda mulier. et erecta. mirantibus quidem omnibus, sed eis amplius, qui sicut videbant factum, ita sese recordabantur audisse futurum. 47. quum exstat coenobium, quod Rutinense vocatur: ubi celebrante aliquando Missarum solemnia Viro Dei, innumerabilis aderat multitudo. Interea Guntranus de Sura, quod est oppidum eidem proximum monasterio, claudam feminam fecit afferri. Haec ex
Abbreviated transcription (Latin):
debam ait. Deus aꝑuit oculũ pu¬
eri illius. G Sexta fr᷑ in ecclesia
rosiascle ubi intrauit. puer allatꝰ
est. altõ oculo parum alto nichil
uidens: et continuo clare uidit u¬
troq. Omnes uidimus eum. Nam
continuo eciam alio signo concla¬
matum est. et dicebant cetum illu¬
minatum eẽ: s uidere eum neqͥui
dam claudum. qui post sermonẽ
habitum ad plebem ereptus ẽ in
ipã ecclia: de quo etiam uocifera¬
ti sunt: ego ambulantem uidi in
medio populi acclamantis. Ep
S abbato in ecclĩa berchee: pꝰ missa¬
rum celebrationem clericus alt̾o
oculo cecus iam ꝑ quinquenniũ
iusum recepit: et ego eum uidi a¬
gentem grãs et exultantem.
Prius ibidem conualuerat puer
intortum hab̾ens collum. cuiꝰ sub
manu patris nerui crepuerunt.⁊
relaxati sunt: et pueri pater. et
puer ip̃e incredibilit̾ letabanturͤ
omnes audistis cantantẽ ppłm:
ego puerum uidi. G Adolescentẽ
cuius arida erat manus cum bra¬

Expanded text:
debam, ait: « Deus aperuit oculum pudebam, ait: « Deus aperuit oculum pueri illius. » Sexta feria in ecclesia Ronascle, ubi intravit, puer allatus est, altero oculo parum, altero nihil videns: et continuo clare vidit utroque. Omnes vidimus eum. Nam continuo etiam alio signo conclamatum est, et dicebant caecum illuminatum esse, sed videre eum nequivierum quemdam claudum, qui post sermonem habitum ad plebem, erectus est in ipsa ecclesia, de quo etiam vociferati sunt, ego ambulantem vidi in medio populi acclamantis. EPISCOPUS. Sabbato in ecclesia Berche post missarum celebrationem, clericus altero oculo caecus jam per quinquennium, visum recepit. Et ego eum vidi agentem gratias et exsultantem. OTTO. Prius ibidem convaluerat puer intortum habens collum, cujus, sub manu Patris, nervi crepuerunt et relaxati sunt, et pueri pater et puer ipse incredibiliter laetabantur. Omnes audistis cantantem populum: ego puerum vidi. GERARDUS. Adolescentem, cujus arida erat manus cum bra
Abbreviated transcription (Latin):
limus. que ex uto matris ceca iuix
lucem solis uidere pot̾at. nichil au¬
tem aliud discernere. Cuius ocłoᷤ
sputo liniuit pater b̃s: et continu¬
o clare uidit. et omnia discernebat.
Ibidem quoq suridus auditum:.
cumduc̾e non sinebant: in eccliꝰa
sanatus est ip̃a hora. In uia qͦq
contracta mulier. et omnino im¬
potens. quam in uentilabro depor¬
tauerant. in occursum sc̃i uiri:
ut signata est. exiliit clamitans:
et fc̃ã est leticia magna in ppłõ.
S et ꝓpe basileam. uir quidam qͥ
grauiter audiebat. clarum rece¬
pit auditum. Quinta frͣ ante lu¬
cem basileam egressi festinauimꝰ
rouascle. In ip̃ aũt itinere surdũ
quidam recepit auditum: et puer̾
altõ oculo cecus udit utroq. Nec
latuit ꝑatrẽ. s cum paululum
ꝑtransisset eos: misit qui scruta¬
rentur. et inuentum est ita. Cũ
misisset te inquit ad alexandrũ.
ut uideres an puer illuminatus
eẽt: conu̾sus ad me qui ꝓpus ĩ ce¬

Expanded text:
limus, quae ex utero matris suae caeca, vix limus, quae ex utero matris suae caeca, vix lucem solis videre poterat, nec aliud discernere. Cujus oculos sputo linivit Pater beatus, et continuo clare vidit, et omnia discernebat. Ibidem quoque surdus auditum, ecumducere non sinebant, in ecclesia sanatus est ipsa hora. In via quoque, contracta mulier et omnino impotens, quam in ventilabro deportaverant in occursum sancti Viri, ut signata est, exsiliit clamitans, et facta est laetitia magna in populo. Sed et prope Basileam, vir quidam, qui graviter audiebat, clarum recepit auditum. 14. Quinta feria ante lucem egressi festinavimus Ronascle. In ipso autem itinere surdus quidam recepit auditum, et puer altero oculo caecus, vidit utroque: nec latuit Patrem, sed cum paululum pertransisset eos, misit qui scrutarentur, et inventum est ita. EBERHARDUS. Cum misisset te, inquit ad Alexandrum, ut videres an puer illuminatus esset, conversus ad me qui propius ince
Abbreviated transcription (Latin):
mulieres claudas. uidimus in itinere
eredas. utriusq curationem pater
dum eas signaret: sine ulla hesitati¬
one cognouit. Substitit enim et utnͣ¬
q deponi fecit: et libere ambulabant:
magnificantes deum. Ał Ipo die
iuxta uitulum. puer intorto et rigi¬
do collo sanatus est coram nob̾. et li
dicitur frichen: omnes enim prece̾¬
debatis. Ibi cleritus quidam de iul¬
la que dicitur selikingen. obnoxiꝰ
rogauit sc̃m domni. dum ingre¬
deretur ullam. ut aliquod faceret
signum quia populus durissimꝰ
erat: et ecce mulierem claudam
ab annis uginti offerebant. quã
ubi signauit pat̾ uissit deponi: et
libere ambulauit. Ał. Mane qͣr
ta feria apud castrum rinuelth
uͥ ꝑnostaueramus. priusqͣm intͣ¬
ubuir sc̃s eccliam in atrio extĩori
intortum collum pueri sanauit. et
puelle manum inualidam redoid
sospitati. Gut. In eccli̾a post mis¬
se celebrationem puellam ei obtu¬

Expanded text:
mulieres claudas vidimus in itinere mulieres claudas vidimus in itinere erectas. Utriusque directionem Pater, dum eas agitaret, sine ulla haesitatione cognovit. Substitit enim, et utramque deponi fecit, et libere ambulabant magnificantes Deum. ALEXANDER. Ipso die juxta viculum puer intorto et rigido collo, sanatus est coram nobis, et libvillae quae dicitur Frichen, omnes enim praecedebatis. Ibi clericus quidam de villa quae dicitur Seckingen, obnixius rogavit Sanctum Domini, dum ingrederetur villam, ut aliquod faceret signum, quia populus durissimus erat: et ecce mulierem, claudam ab annis viginti, offerebant; quam, ubi signavit Pater, jussit deponi, et libere ambulavit. 13. ALEXANDER. Mane quara feria apud castrum Rinvelt, ubi pernoctaveramus, priusquam intravit Vir sanctus ecclesiam, in atrio exteriori intortum collum pueri sanavit: et puellae manum invalidam reddidit sospitati. GAUFRIDUS. In ecclesia, post missae celebrationem, puellam ei obtu
Abbreviated transcription (Latin):
tinus illuminatam iudimus uni¬
uersi. Fe. In eadem etclia puella
clauda gresum recepit. et mutus
loquelam: presentib et uidentib no
pliꝰ bis. Similit̾ et puella ceca: uisũ. sul¬
ta quoq ibidem frã sunt: que nemo
cui suppositus est uicus ille. infra dimi¬
dium miliare duo pueri manci ma¬
nus: mutusunus loquelam᷑. furclus
unus auditum: senex cecus uisum.
coramomĩb receperunt. Hec noꝰ om¬
nia udimus. et certissime ac diligen¬
tissime ꝑlauimus. acclamante ad
singula multitudine. que scm̃ dĩ
deducebat in leticia et exultatione.
Philippus In ip̃o itinere clanda erec¬
ta est. quam in humeris deportatam
ti signauit pater deponi iussit. ⁊ am¬
bulare. Het erat cui sic congratula¬
bant᷑ uicine mulieres: et omnes qͣ
nouerant eam. S et surdus quidã
ip̃a die iuxta uiculum ꝑ quem trã¬
siuimus: coram nobis recepit audi
lo cui nomen bibou̾mesdorh priusqm
fliuuum rusam transiremus. duaᷤ

Expanded text:
tinus illuminatam vidimus unitinus illuminatam vidimus universi. FRANCO. In eadem ecclesia, puella clauda gressum recepit, et mutus loquelam praesentibus et videntibus nobis. PHILIPPUS. Similiter et puella caeca, visum. Multa quoque ibidem facta sunt, quae nemo cui superpositus est vicus ille, infra dimidium milliare, duo pueri manci manus, mutus unus loquelam, surdus unus auditum, senex caecus visum, coram omnibus receperunt. Haec nos omnia vidimus, et certissime ac diligentissime probavimus acclamante ad singula multitudine, quae Sanctum Domini deducebat in laetitia et exsultatione. PHILIPPUS. In ipso itinere clauda erecta est, quam in humeris deportatam ubi signavit: Pater, deponi jussit et ambulare. Haec erat cui sic congratulabantur vicinae mulieres, et omnes qui noverant eam. Sed et surdus quidam ipsa die juxta viculum per quem transivimus, coram nobis recepit auditlo cui nomen Birbovermesdorff, priusquam fluvium Rufam transivimus, duas
Abbreviated transcription (Latin):
ultans uociferaret᷑. philipp. uesꝑe
sabbat in hospicio apud Winther¬
tur. puellam mutam iudistis cum
eam mat̾ ad duceret. et quomodo post¬
ea redierit loquens: ip̃i scitis. De
multis enim int̾rogata: libẽ respyn¬
dit. Nam mane dominica die p̃tu¬
multu omnes existis eccli̾am: nec
uidistis que fiebant. licet clamorẽ
pplĩ uociferantis audiretis. Ego au¬
tem uidi puerum. media parte cor-¬
poris paraliticum. cui et brachium
et manum. et tibiam simulet pe¬
dem que omnia inualida erant. iur¬
tus diuina restituit ad patris bene¬
dictionem. Duab quoq clauisis.
altĩ quidem pede uno. attĩ uero ut̾ q
gressus redoitus est: et has presens
uidi. Ał Ip̃a die in uia nobis ui¬
dentib puer claudus gressum ⁊ mu¬
lier surda auditum recepit. S et ꝑ¬
pe turegum coram multis qui occ ᷤ¬
rerant: claulus erectus est. G. Tn
cecam cum adduceretur: et cum ma¬
nus ei impoñet᷑ presens affui: et ꝑ¬

Expanded text:
sultans vociferaretur. PHILIPPUS. Vespere sultans vociferaretur. PHILIPPUS. Vespere Sabbati in hospitio apud Winterthur puellam mutam vidistis, cum eam mater adduceret; et quomodo postea redierit loquens, ipsi scitis: de multis enim interrogata libere respondit. Nam mane Dominica die prae tumultu omnes existis ecclesiam, nec vidistis quae fiebant, licet clamorem populi vociferantis audiretis. Ego autem vidi puerum media parte corporis paralyticum, cui et brachium, et manum, et tibiam simul, et pedem, quae omnia invalida erant, virtus divina restituit ad Patris benedictionem. Duabus quoque claudis, alteri quidem pede uno, alteri vero utroque, gressus redditus est, et has praesens vidi. ALEXANDER. Ipsa die in via nobis videntibus puer claudus gressum, et mulier surda auditum recepit; sed prope Turegum coram multis qui occurrerant, claudus erectus est. GAUFRIcaecam cum adduceretur; et cum manus ei imponeretur praesens adfui, et pro
Abbreviated transcription (Latin):
ta deuotione gsas agentem patri. cui
oratione ipsa sexta feria amissum recepe¬
rat gressum. Cauiꝰ deuotionẽ uir sanctus
intuens: ad me ip̃m comĩsus ait. Non
est inuentus qui redliret et daret glam
deo. nisi pueriste. Prius aũtin sp̃a obla¬
tione a dolescens surdus iam duodetim
annis sicut ip̃e nobis confessus est: sub
manu signantis bũficiũ sencians. ex¬
clamauerat ingaudio et exultatione
qd̾ recepisset auditũ. Omnes eñ uidimꝰ:
aliqui etiam ex nrĩs locun sunt ei. Sic
et mulierem claudam que ibidẽ gres¬
sum recepit uidimus: et puellã clau¬
dam similiter: que similit̾ est erecta.
Alt̾a quoq puella. que surda erat:⁊
bidem recepit auditum. Hec ut sci¬
tis constancie in capella domini ep̃i
fcã sunt sabbato. p hilippii. In solro
cum tam pararet exire: mulieris
manus inualida sanata est: et hãc
ego uidi. Bꝰ abbas. Ego adolescen¬
ti illi qui in exitu ciuitatis auditũ
recepat. locutus sum: cum ppłs ex¬

Expanded text:
lta devotione gratias agentem Patri, cujus lta devotione gratias agentem Patri, cujus oratione ipsa feria sexta amissum recepit gressum. Cujus devotionem Vir sanctus intuens, ad meipsum conversus, ait: « Non est inventus 1171 qui rediret, et daret gloriam Deo, nisi puer iste. » Prius autem in ipsa oblatione, adolescens surdus jam duodecim annis, sicut ipse confessus est, sub manu signantis beneficium sentiens exclamaverat in gaudio et exsultatione, quod recepisset auditum. Omnes eum vidimus; aliqui etiam ex nostris locuti sunt ei. Sic ei mulierem claudam, quae ibidem gressum recepit, vidimus, et puellam claudam, quae similiter est erecta. Altera quoque puella quae surda erat, ibidem recepit auditum. Haec, ut scitis, Constantiae in capella domini episcopi facta sunt Sabbato. 11. PHILIPPUS. In solio, cum jam pararet exire, mulieris manus invalida sanata est, et hanc ego vidi. BALDOWINUS ABBAS. Ego adolescenti illi qui in exitu civitatis auditum receperat, locutus sum, cum populus ex
Abbreviated transcription (Latin):
u̾ cantantes audini: et inquisiui qͥd
accidisset. Miles autem quidam respõ¬
dit: sanatam manum filii domini sui
Alardus. Ego hunc sanatum uidi.
us Ego alterum iudi pauꝑem. ado¬
lescentulum cui manus arida restitu¬
ta est: inuilla ꝓxima constantie. Fro.
tu pauci uiderunt. Ego tamen cecłi
illum. qui frͣ. quinta ante altare il¬
luminatus est. iudi: albas augensis
adluci p̾ceperat eum: cuius mendicꝰ erat.
puer quoq de hospicio uestro. quẽ ego
ip̃e adduci feceram: ip̃a die signatus:
claudus enim erat: gres sum recepit.
Sed et protribus aliis signis in eccła
cantatum est. et campane pulsate sũt:
licet nemo nr̃m uiderit quid ageretuur.
Gaus Nulla sic ignorauimꝰ sicut ea que
constantie facta sunt: quia nemo nr̃m
se turbis ĩ miscere audebat: ⁊ nos hic q̃
uidimus. loqui proposuimꝰ. Ex his que
que frͣ .ui. fcã sunt nichil nos uidisse ar¬
bitror ip̃a die. Nam salbato mane inter
oblationes puerum uidimus cum mł¬

Expanded text:
vero cantantes audivi, et inquisivi quid vero cantantes audivi, et inquisivi quid accidisset. Miles autem quidam respondit sanatam manum filii domini sui. ALEXANDER. Ego hunc sanatum vidi. GAUFRIDUS. Ego alterum vidi pauperem adolescentulum, cui manus arida restituta est, in villa proxima Constantiae. 10. tu pauci viderunt: ego tamen caecum illum, qui feria quinta ante altare illuminatus est, vidi. Abbas Augiensis adduci praeceperat eum cujus mendicus erat. Puer quoque de hospitio nostro, quem ego ipse adduci feceram, ipsa die signatus, claudus enim erat, gressum recepit. Sed et pro tribus aliis signis in ecclesia cantatum est, et campanae pulsatae sunt, licet nemo nostrum viderit quid ageretur. GAUFRIDUS. Nulla sic ignoravimus, sicut ea quae Constantiae facta sunt, quia nemo nostrum se turbis immiscere audebat: et nos haec quae vidimus, loqui proposuimus. Ex eis quae feria sexta facta sunt, nihil vos vidisse arbitror ipsa die. Nam Sabbato mane inter oblationes puerum vidimus cum mu
Abbreviated transcription (Latin):
Ubi renum transnumus. cantus ille
quem audistis: omnes enim in alia
parte remanseratis. pplõ p̾ocupante
naues: fuit ꝓ erectione claudi cuiuuᷤ¬
dam pueri quem ego uidi. Saufridꝰ.
Cetum senem qui in eodem itinere
dum transiremus uillam stekeboren
lumen recepit. ego uidi: et mulierẽ
claudam longo iam tempore. qͤ sub
manu bñdicentis ex iliit: cui sic con¬
gratulabantur omnes qui eam no¬
uerant prius: curruenim uenerat:
et pedib reuertebat᷑. p hilipp̃ Puerum
utroq brachio impotentem: pat̾ sig¬
nau̾at. Cuius dum alt̾m brachium
extendisset: unuse nulitib alterum
dum offerre ei uellet. coramomnib
nob̾ ostendit. Gaufci Omnes iudistis
qͣnͣtum exultaũit mulier insolitam
lucem mirata: que uixta lacum illu¬
minata est. Ep̃c. Puerum paraltti¬
cum parte media signatum atq sana¬
tum: milites nr̃i seuidisse testantur.
filium quoq militis cuĩdam. cuĩ erat
manus arida. ut uidebatur fere duodẽ¬
nem cum adduc̃ẽtur ego uidi. Statĩ

Expanded text:
Ubi Rhenum transivimus, cantus ille quem audistis, omnes enim in altera parte remanseratis, populo praeoccupante naves, fuit pro erectione claudi cujusdam pueri, quem ego vidi. GAUFRIDUS. Caecum senem, qui in eodem itinere, dum transiremus villam, lumen recepit, ego vidi, et mulierem claudam longo jam tempore, quae sub manu benedicentis exsiliit: cui sic congratulabantur omnes qui noverant eam prius; curru enim venerat, et pedibus revertebatur. PHILIPPUS. Puerum utroque brachio impotentem Pater signaverat, cujus dum alterum brachium extendisset, unus ex militibus alterum, dum ei offerre vellet, coram omnibus nobis extendit. GAUFRIDUS. Omnes vidistis quantum exsultavit mulier insolitam lucem mirata, quae juxta lacum illuminata est. EPISCOPUS. Puerum paralyticum parte media signatum atque sanatum milites nostri se vidisse testantur. Filium quoque militis cujusdam, cujus erat manus arida, ut videbatur, fere duodennem, cum adduceretur ego vidi: statim
Abbreviated transcription (Latin):
ut scribam uob̃. que comꝑta habeo de
miraculis patͥs nr̃i amici urĩ. qͥ uos
diligit non uerbo neq lĩgua: s oꝑe
et ueritate. Et illa quidem egebant
diligenciori disputacione. et doctiori
dispitatore. cum illa tamen ego non
oculis uniũsa. Ip̃a tamen que in itu
et reditu stampensis collocucionis ef¬
fecit. ego nec uidi nec audiui. s uide¬
runt et aulierunt qui ministri fue¬
runt sermonis: et qͥb credo sit᷑ oculis
meis. Ego enim tunc inttraui scolam¬
setulo in seculũ et in seculũ scl̃i. De¬
creuimus aũt et hec et alia que fideli
stilo a principio itinerarii ip̃ius excerp¬
ta sunt. alicui de lingius insignibus
et religiosis commendare. qui poten¬
ti uͥtute uerborum fc̃a lucida ꝑducat
in lucem. Uos quoq cum hancepis.¬
tolam suscepitis.orate ꝓ philippo urõ:
qui uester ero qmͣdui fuero in uiscĩb¬

Expanded text:
ut scribam vobis quae comperta habeo de ut scribam vobis quae comperta habeo de miraculis patris nostri, amici vestri, qui vos diligit non verbo neque lingua, sed opere et veritate. Et illa quidem egebant diligentiori disputatione et doctiori disputatore; cum illa tamen ego non oculis universa; ipsa tamen, quae in itu et reditu Stampensis collocutionis effecit, ego nec vidi, nec audivi, sed viderunt et audierunt qui ministri fuerunt sermonis et quibus credo sicut oculis meis. Ego enim tunc intravi scholasaeculo in saeculum et in saeculum saeculi. Decrevimus autem et haec, et alia quae fideli stylo a principio itinerarii ipsius excerpta sunt, alicui de linguis insignibus et religiosis commendare, qui potenti virtute verborum facta lucida perducat in lucem. Vos quoque, cum hanc epistolam susceperitis, orate pro Philippo vestro, qui vester ero, quandiu fuero, in visc
Abbreviated transcription (Latin):
nec monacho in ausu. nec indocto ĩ ꝓmp¬
tu. nec penitenti ẽẽ debeat in affectu. Du¬
rum quoq est. ut cum alii uacent et
uideant qm̃ ip̃ẽ est d̾s̃ : ego stilum ta¬
bulasq inuoluam: quem non ignora¬
tis durioris penitencie martirio con¬
fringendum. In u̾itate didici nil eẽ
efficatius. ad ꝓmendum diuicias grẽ
d̾i. quã seclere et tacere. et semꝑ humi¬
lib consentire. Humlitas uͥtutum
regina primogenitum filium suũ
silencium parit: in qͦ et de qͦ cultus
iusticie pendet. iusto attestante qui a¬
it. Cultus iusticie silentium. S nimiᷤᷤ
ꝓgredior. et interrumpendus est cursꝰ
sermonis. quia fortassis incommoda
publica peccem: si quos plurib debetis
oculos. detineam pagina longiori. Id
ip̃m aũt qñ presumpsisset pusillitas
uel pusillammitas serui urĩ: nisi pre¬
uenisset uel intuenisset ur̃a humilis
sublimitas. imino sublimis humili¬
tas amantissime pater: Rogatis gͥ

Expanded text:
nec monacho in usu, nec indocto in prompnec monacho in usu, nec indocto in promptu, nec poenitenti esse debeat in affectu. Durum quoque est, ut cum alii vacent et videant quoniam ipse est Dominus, ego stylum tabulasque involvam, quem non ignoratis durioris poenitentiae martyrio confringendum. In veritate didici nihil esse efficacius ad promerendum divitias gratiae Domini, quam sedere et tacere, et semper humilibus consentire. Humilitas virtutum regina, primogenitum filium suum silentium parit; in quo, et de quo cultus justitiae pendet, justo attestante qui ait: Cultus justitiae silentium . Sed nimis progredior et interrumpendus est cursus sermonis; quia fortassis incommoda praelibatio est, si quos pluribus debetis oculos detineam pagina longiori. Id ipsum autem quando praesumpsisset pusillitas, vel pusillanimitas mei, servi vestri, nisi praevenisset vel intervenisset vestra humilis sublimitas, imo sublimis humilitas, amantissime pater? Rogatis igitur,
Abbreviated transcription (Latin):
rũ cum libris extulimus. Etquidem
cluplex nob̾ incubuit exultandi ma¬
tĩa. tum ꝓ ip̃a miraculorum głã com¬
mendata. de quorum certitudine pre¬
senti miraculo cerciores existimus:
cum ꝓ ip̃a pueri uita donata: cuius
liberationem scĩssimi confessoris huiꝰ
p̾cib et meritis attribuendam. ẽẽ non
copum remensem. Capitlmn. scdm.¬
m̃o pat̾ et domino.
.s. dei grã remorum
archiep̃o: frat᷑ philip¬
pus de claraualle. ã¬
bulare a claritate i
claritatem. tanqm a domini spiritu.
Multa cẽt presumpcio. si non multa
eẽt dilectio: qd̃ ur̃e presumo scͥbere sub¬
limitati. Quid enim seriuis add do¬
minum. discipulus ad magistrum:
ad ep̃m monachus: Nichil michi et
illi: cum illum sumina dignitaᷤᷤ. me
uilitas alta componat. Sepultus int̾
homines. non est reuocandus ad hoĩes.
nec reuocare debet ad faleras glamq
uerborum. qui silencium imposuit ori
suo. Scitis et nõs cdnẽ pat̾ quia scribẽ

Expanded text:
rum cum libris extulimus. Et quidem rum cum libris extulimus. Et quidem duplex nobis incubuit exsultandi materia: tum pro ipsa miraculorum gloria commendata, de quorum certitudine praesenti miraculo certiores existimus; tum pro ipsa pueri vita donata, cujus liberationem sanctissimi confessoris hujus precibus et meritis attribuendam esse non dcopum Remensem. Charissimo Patri et domino SAMSONI, Dei gratia Remorum archiepiscopo, frater PHILIPPUS de Clara-Valle, ambulare a claritate in claritatem tanquam a Domini Spiritu. Multa esset praesumptio, si non multa esset dilectio, quod vestrae praesumo scribere Sublimitati. Quid enim servus ad dominum, discipulus ad magistrum, ad episcopum monachus? Nihil mihi et illi, cum illum summa dignitas, me vilitas alta componat. Sepultus inter homines, non est revocandus ad homines, nec revocari debet ad phaleras gloriamque verborum, qui silentium imposuit ori suo. Scitis et vos, domine pater, quia scribere
Abbreviated transcription (Latin):
Uerũtamen solus ille miraculorum
liberꝰ cumm tñ cet̾ĩs aqua imbutis atq
submersis eẽt inmixtus: ita reꝑtus
est incorruptus et siccus. ita pulcherꝰ
at floudus. ut minime tũc extractũ
de uiuario crede̾s: s pocuis assumptũ
de armario diceres. Nam quemadino¬
dum usq hodie cernitur. ne unam qͥ¬
dem in eo litterulam magna uel mo¬
dica aque stilla deleuit aut tetigit: cũ
ceti sicut dictum est libri. ita fluctib
oblitt᷑ati. et pellium more confecti iu¬
derentur: ut nullis deuiceps usibus
iudicarentur apti. Undemirati et
magna iocunditate repleti. grãs ege¬
re multimodas diuine clemencie. qͥ
dilecti sui bernarli merita uenerãda
uoluit etiam nunc huiusmodi sig¬
no glorificare. Nos quoq magnifice
consolati ꝓprium dampnum de sub¬
mersione librorum. non modo leuis¬
sime uerum eciam lenissime tuli¬
mus: quippe qui in eius restitucione
iocundauere piscatione. tantum et
tale miraculum de inmensitate a qͣ¬

Expanded text:
Verumtamen solus ille Miraculorum Verumtamen solus ille Miraculorum liber, cum tamen caeteris aqua imbutis atque submersis esset immistus, ita repertus est incorruptus et siccus, ita pulcher ac floridus, ut minime tunc extractum de vivario crederes, sed potius assumptum de armario diceres. Nam quemadmodum usque hodie cernitur, ne unam quidem in eo litterulam magnam vel modicam aquae stilla delevit, aut tetigit; cum caeteri, sicut dictum est, libri ita fluctibus oblitterati, et pellium more confecti viderentur, ut nullis deinceps usibus judicarentur apti. Unde mirati et magna jucunditate repleti, gratias egere multimodis divinae clementiae, qui dilecti sui Bernardi merita veneranda voluit etiam nunc hujusmodi signo glorificare. Nos quoque magnifice consolati, proprium damnum de submersione librorum non modo levissime, verum etiam laetissime tulimus: quippe qui in ejus restitutione, jucunda vere piscatione, tantum et tale miraculum de immensitate aqua
Abbreviated transcription (Latin):
clamantib aũt qui aderant. qd̾ equiᷤ
ille librorum atq uestimentorum sar¬
cinam habens. cum puero suꝑposito mer¬
geret᷑ accurrit᷑ undiq ut ei succurra¬
tur. Int̾im aut̃ quadrupes et ipẽ puer.¬
toti sub aqua latebant: iusi qd̾ ora pro¬
tensa modice suꝑius apparebãt. Qui¬
dam uero iuuenis indumentis exutꝰ.
etnatando cluicius insccutus pereuntẽ
eriꝑe uoluit: s fugiente caballo mini¬
me potuit. Tandem uͦ quesita et delon¬
ge adducta nauicula. miserante dũo
elucti et liberati sunt simul. adolesceu¬
tulus et caballus non modo uiuentes:
uerum etiã salui et alacres. Mantica
uͦ continens ipõs libros: inuenta esta¬
quis in modum itris plena atq clistẽ¬
ta. Que dum postmodum inturia
ministroium clar sa duitissue ꝑma¬
ꝑmaneret. tandem ea reserata. inuen¬
ti sunt libri aminimo usq ad maxi¬
mum ita madefacti atq deleti: ac si
in ꝑfundo stagni duicus iacuissent.

Expanded text:
clamantibus autem qui aderant, quod equus clamantibus autem qui aderant, quod equus ille librorum atque vestimentorum sarcinam habens cum puero superposito mergeretur; accurritur undique ut ei succurratur. Interim autem quadrupes, et ipse puer sub aqua latebant, nisi quod ora protensa modice superius apparebant. Quidam vero juvenis indumentis exutus, et natando diutius insecutus pereuntes, eripere voluit, sed fugiente caballo minime potuit. Tandem vero quaesita et de longe adducta navicula, miserante Domino, reducti et liberati sunt simul adolescentulus 1166 et caballus, non modo viventes, verum etiam salvi et alacres: mantica vero continens ipsos libros inventa est aquis, in modum utris, plena atque distenta. Quae dum postmodum incuria ministrorum clausa diutissime permaneret, tandem ea reserata inventi sunt libri a minimo usque ad maximum, ita madefacti atque deleti, ac si in profundo stagni diutius jacuissent.
Abbreviated transcription (Latin):
nobia sua. qͤ
in remensi ꝓ¬
iuncia flente
sp̃u dei uenustissime fiorent: nos qͦq
cum illo ꝓfecti. uenimus die quadã
una cum ipo ad monast̾ium uallis¬
regis. Inuenimus aũt ibidem mira¬
culorum sc̃ĩ bernaridi multitudinẽ
copiosam: que ꝓpt̾ legentium tecdi¬
um. in codice utte eius. inseri non
potuerunt. Ilam si prolixiuiᷤ scͥberet᷑
pluruna inde uolumina conficerent᷑.
Hunc gͦ miraculorum librum q̃m in
claraualle non haberi comꝑimus: accep¬
tum mutuo nob̾cũ ferre curauimus.
ut eunitrãscribi faceremus. Portabat᷑
aũt in mantica clausus: cum aliis sep¬
tem libris. tam maioris qͣm minoris
uoluminis. Uementib itaq nob̾ ad
monast̾ium longi pontis: contigit uͭ
eorumdem librorum portitor equuᷤ cũ
cetĩs ad aquam duceret᷑. Q dum in¬
caute dimissis habenis uadum excede¬
ret: lapsus in ꝓfundũ stagni fluctuã¬
do et natitando ferme unius hore spa¬
cio. huc et illuc auxie ꝑuagabat᷑. Ex¬

Expanded text:
ia sua, quae in Remensi provincia, flante spiritu Dei, venustissime florent, nos quoque cum illo profecti venimus die quadam una cum ipso ad monasterium Vallis-Regis. Invenimus autem ibidem miraculorum sancti Bernardi multitudinem copiosam, quae propter legentium taedium in codice vitae ejus inseri non potuerunt. Nam si prolixius scriberentur, plurima inde volumina conficerentur. Hunc ergo Miraculorum librum, quem in Clara-Valle non habere comperimus, acceptum mutuo nobiscum ferre curavimus, ut eum transcribi faceremus. Portabatur autem in mantica, cum aliis septem libris, tam majoris quam minoris voluminis. Venientibus itaque nobis ad monasterium Longi-Pontis, contigit ut eorumdem librorum portitor equus cum caeteris ad aquam duceretur. Qui dum incaute dimissis habenis vadum excederet, lapsus in profundum stagni fluctuando et natanto ferme unius horae spatio huc et illuc anxie pervagabatur. Ex
Abbreviated transcription (Latin):
ex hoc duune miracula uittutis cla¬
tuerant: que et si neu tatuerimus: ls¬
pides clamabunt. ꝓpt̾ea qui p̃senteꝰ
fuimus dignum duximus annota¬
re ea: uitande grã confusionis et du¬
bitationis ambigende. Singulorum
enim prescripsimus nomina: et sĩgu¬
li qd̃ uidimus et audiuimus. certa
ueritate testamun. Eramus gͦ cũ eo
ego hermannus constanciensis ep̃c:
duo. baldoinus et frowinus. monachi
quoq duo. girardus et gaufridus: cle¬
rici tres. philippus leodiensis archidi¬
aconus. oco. et franco: quib additus
est in ip̃o itinere alexander coloniensiᷤ.
Romam enim ꝓficiscebatur: s eudes
oꝑa diuine uirtutis. et ausiens cre¬
bram patris exoetacionem. compunc¬
tus est et conũsus. Singulorum no¬
mina: ex p̃scͥptione pumarũ inueni¬
es litterarum. Si plicit peniuum.

Expanded text:
e miracula virtutis claruerunt, quae, etsi nos tacuerimus, lapides clamabunt. Propterea qui praesentes fuimus, dignum duximus annotare ea vitandae gratia confusionis, et dubitationis abigendae. Singulorum enim praescripsimus nomina; et singuli quod vidimus et audivimus, certa veritate testamur. Eramus autem cum eo ego, Hermannus Constantiensis episcoduo Baldowinus, et Frowinus; monachi quoque duo, Gerardus, et Gaufridus: clerici tres, Philippus Leodiensis archidiaconus, Otto, et Franco: quibus additus est in ipso itinere Alexander Coloniensis. Romam enim proficiscebatur; sed videns opera divinae virtutis, et audiens crebram Patris exhortationem compunctus est et conversus. Singulorum nomina ex praescriptione primarum invenies litterarum. CAPUT II.
Abbreviated transcription (Latin):
oportuit patrem a bñdictione infir¬
morum et fugẽ: adeo se ppłs inuicem
comprmebat. Ebͤ Ego ipẽ ante al¬
tare rogabam obnixius. netui manũ
imponeretur. prorsus ignorans qͣ ran¬
one posset educi. Philipp In ingressu
tamen eccłie. clauda gressum recepe¬
rat me presente: et ppłi cantum om¬
nes audistis. Uidimus et alteram
claudam que egredientib nobis de
uilla supra montem signata ẽ. ⁊ con¬
festim solutis nerius libere ambula¬
surdus recepit auditum: et multer
gressum: que clauda fuerat utroq
pede. Auiliui eciam a milite quodã
donuni mer qui in ip̃a turba scm̃ do¬
mint defendebat. et presenserat om̃t
hora: qd̾ aridum brachium cuiusdã
sanatum sit et claudus ambulaũit.
Ep̾c. Stem frͣ. quarta manem in
gressu eccł̃ie me presente et uidente cu̾
pplõ et fr̃ib nostris. claudus utroq
pede. et manum unam habens aridã
ab utroq incominodo liberatus ẽ: et
libere ambulabatĩ et mouebat manũ.

Expanded text:
oportuit Patrem a benedictione infiroportuit Patrem a benedictione infirmorum, et fugere, adeo se populus invicem comprimebat. EBERHARDUS. Ego ipse ante altare rogabam obnixius, ne cui manus imponeret, prorsus ignorans qua ratione posset educi. PHILIPPUS. In ingressu tamen ecclesiae clauda gressum receperat, me praesente, et populi cantum omnes audistis. Vidimus et alteram claudam, quae egredientibus nobis de villa supra montem signata est, et confestim solutis nervis, libere ambulasurdus recepit auditum, et mulier gressum, quae clauda fuerat utroque pede. Audivi etiam a milite quodam domini mei, qui in ipsa turba Sanctum Domini defendebat, et praesens erat omni hora, quod aridum brachium cujusdam sanatum sit, et claudus ambulaverit. EPISCOPUS. Feria quarta mane in ingressu ecclesiae, me praesente et vidente cum populo, et fratribus nostris, claudus utroque pede, et manum habens unam aridam, ab utroque incommodo liberatus est, et libere ambulabat, e
Abbreviated transcription (Latin):
Unum tamen occurrit. ip̃a quã u¬
di leticie magnitudine ad memori¬
am reuocante. Dico autem de mu¬
liere quam diuclaudam in uilla
quadam ꝑ quam transuumus. e¬
rectam uidimus omnes. E. Ego
cum militib domini mei contuli᷑
et ex his quetam illi uiderunt. qͣm
ego ip̃e numerauimus. triginta sex
miracula: que fr̃ã sunt ip̃a die. Ce
ciundecim illuminati sunt: clau¬
dis decem et octo gressus redditus
est. Mancis undecim: manus resti¬
tute. Surdus tinus auduit. Si pliᷤ
in summa ueniunt quam trigĩta
sex: inde est qd̾ prius ꝑsonas num̃a.¬
ueram. modosigna. Lam erga puel¬
lamunam multa sunt fc̃a:. que ceca¬
et clauda utroq pede. et muta erat. ⁊
alteram manum aridam hñs: ad
multa etiam alia cantantem audi¬
uimus ppłm qui sequebatur nos. s
quia reuerti nequiuimꝰ: ñ uidimuᷤ
ea. Philippꝰ. Tercia frͣ scasusen mul¬
ta amisimus quia tumultus into¬
lerabilis erat: et omnino abstinere

Expanded text:
Unum tamen occurrit, ipsa quam vUnum tamen occurrit, ipsa quam vidi laetitiae magnitudine ad memoriam revocante. Dico autem de muliere, quam diu claudam in villa quadam, per quam transivimus, erectam vidimus omnes. EBERHARDUS. Ego cum militibus domini mei contuli, et ex his quae tam illi viderunt, quam ego ipse, numeravimus triginta sex miracula, quae facta sunt ipso die. Caeci 1170 undecim illuminati sunt: claudis decem et octo gressus redditus est: mancis undecim manus restitutae: surdus unus audivit. Si plus in summa veniunt quam triginta sex, inde est, quod prius personas numeraveram, modo signa. Nam erga puellam unam multa sunt facta, quae caeca, clauda utroque pede, et muta erat et alteram manum aridam habens: ad multa etiam alia cantantem audivimus populum qui sequebatur nos; sed quia reverti nequivimus, non vidimus ea. 8. PHILIPPUS. Tertia feria Schafhusen multa amisimus, quia tumultus intolerabilis erat, et omnino abstinere
Abbreviated transcription (Latin):
ad decem: ipã die ibi aut erectos aut
illuminatos. Nesꝑa quoq uͥ dux con¬
radus occurrit. claudus puer corã eo
et militib gressum recepit: uidenti¬
bus etiam nobis. Ep̃c̃.  Ibidem coz¬
tigit qd̾ modo sileo: s suo loco a uobis
uelim commemorari. Eb ͤ. Ip̃o die
in ingressu eccłie doingnen: alterum
claulum erectum uidimus et ambu¬
lantem. Mane sccla frͣ ex itõ claudus
in ingressu eiuisdem eccłie me p̃sente
et uidente gressum recepit: puer qͦq
quem in hosꝑicio nr̃o mane mutum
uideramus. coram nob̾ locutus est.
S et hospita nr̃a nob̾ testabat᷑ nep¬
tam suam que quadraginta anniᷤ
ceca fuerat: a quarto anno etatis
sue. ip̃a die: illuminatam. Gauf.
Ego in hospicio die ip̃a puerũ
cecum illuminatum uidi. Philippꝰ
Et ego adolescentulam cecam que ꝑ¬
pe uillam illuminata est: quam et
ex nostris. et ex ppło multi iuderũt.
Gautiꝰ. Multa eo ddie uidimuis: qͣ¬
rum iam non possumus recordari.

Expanded text:
 ipsa die ibi aut erectos aut  ipsa die ibi aut erectos aut illuminatos. Vesperi quoque, ut dux Conradus occurrit, claudus puer coram eo et militibus gressum recepit, videntibus etiam nobis. EPISCOPUS. Ibidem contigit, quod modo sileo, sed suo loco a vobis velim commemorari. EBERHARDUS. Ipso die in ingressu ecclesiae Doningen, alterum claudum erectum vidimus et ambulantem. Mane secunda feria, ex utero claudus in ingressu ejusdem ecclesiae, me praesente et vidente, gressum recepit. Puer quoque, quem in hospitio nostro mane mutum videramus, coram nobis locutus est. Sed et hospita nostra nobis testabatur, neptem suam, quae quadraginta annis caeca fuerat, a quarto anno aetatis suae, ipsa die illuminatam. GERARDUS. Ego in hospitio die ipsa puerum caecum illuminatum vidi. PHILIPPUS. Et ego adolescentulam caecam, quae prope villam illuminata est, quam et ex nostris, et ex populo multi viderunt. 7. GAUFRIDUS. Multa eo die vidimus, quorum jam non possumus recordari.
Abbreviated transcription (Latin):
nerui ceruicis inlurati. et capd̾ eri¬
gere aut circumduc̾e non ualebat.
oblatus est: et ubi signatus rediit. so¬
lutis neriuis erexit capud: et lib̾e cirtũ¬
spexit. Seruiens meus qui in ip̃o hos¬
picio ꝑnoctauit. et puerum uidit.
mn hoc indicauit cum aliis sociis mei.
restituta est. et alter claudus a nati¬
uitate gressum recepit: et duo claudi
alter uir. alt̾a mulier. in egressu uil¬
le erecti sunt. et baculis quib susten¬
tabantur abiectis. libere incedebant
magnificantes d̃m. Nec longe ꝓces¬
seramus. et ecce mulieris manus in¬
ualida. signata est et sanata. Omnes
.hoc uidimus: et ad singula clamor
fc̃s est: et exultacio magna. Homiunẽ
eciam mente captum. quemin ead̃
uilla pat̾ signaũat: et statim quietũ
ac sane loquentem. et agentem grãs
uidimus. et ex hoc sanum ꝑmansi¬
se audnumus. Necdeuntes iuxta e¬
andem uillam. sacerdoti locuti sumꝰ:
et dixit ex his de quib certi erant usq¬

Expanded text:
nervi cervicis indurati, et caput erinervi cervicis indurati, et caput erigere aut circumducere non valebat, oblatus est, et ubi signatus est rediit solutis nervis, erexit caput et libere circumspexit. Serviens meus, qui in ipso hospitio pernoctavit et puerum vidit, mihi hoc indicavit, cum aliis sociis meis.restituta est; et alter claudus a nativitate gressum recepit; et duo claudi, alter vir, et altera mulier, in egressu villae erecti sunt, et baculis quibus sustentabantur abjectis, libere incedebant magnificantes Dominum. Nec longe processeramus, et ecce mulieris manus invalida signata est, et sanata. Omnes hoc vidimus, et ad singula clamor factus est, et exsultatio magna. Hominem etiam mente captum, quem in eadem villa Pater signaverat, et statim quietum ac sane loquentem et agentem gratias vidimus, et ex hoc sanum permansisse audivimus. Redeuntes juxta eamdem villam sacerdoti locuti sumus; et dixit ex his de quibus certi erant,
Abbreviated transcription (Latin):
lier in aque transitu illuminata est
coram ppło: et omnes fereuidimꝰ eã.
Girardꝰ Ego in eadem uia puellam
uidi: cuius manus arica sanata ẽ:
uidentib et acclamantib multis.
Ep̃c. Sexta frͣbasilee post sermonẽ
habitum et datas cruces: mulier mu¬
ta oblata est iuro dĩ. Cuius cum te¬
tigisset linguam. statim solutum ẽ
unculum oris eiꝰ: et loquebat᷑ rec¬
te. Hanc ego uidi. et ei locitus sum:
s claudum qui antea gressum rece
dñi mei ip̃a die idest sexta frͣ ꝑuerũ
uidimus. quem ad hospicium sc̃i ui¬
ri cecum mater adduxerat. et reduce
die fcã sunt: que p̃ tumultu scire ne¬
quiuimus. Audiui enim ip̃m di¬
centem qd̾ cecos eo die tetigisset. qͦs¬
omnino credebat illuminatos ẽẽ:
aut cito illuminandos. Sabbõ iux
ta castrum rinwel puer claudus e¬
rectus est. et ego cum audissem uoci¬
ferationem precͤebam enim: redii et
inueni ambulantem claudum in
clesiam homo dei. puer cuius erant

Expanded text:
lier in aquae transitu illuminata est lier in aquae transitu illuminata est coram populo, et omnes fere vidimus eam. GERARDUS. Ego in eadem via puellam vidi, cujus manus arida sanata est, videntibus et acclamantibus multis.PUS. Sexta feria, Basileae, post sermonem habitum et datas cruces, mulier muta oblata est Viro Domini: cujus cum tetigisset linguam, statim solutum est vinculum oris ejus, et loquebatur recte. Hanc ego vidi, et ei locutus sum; sed claudum qui antea gressum recepdomini mei ipsa die, id est sexta feria, puerum vidimus, quem ad hospitium sancti Viri caecum mater adduxerat et reducebdie facta sunt, quae prae tumultu scire nequivimus. Audivi enim ipsum dicentem, quod caecos eo die tetigisset, quos credebat omnino illuminatos esse, aut cito illuminandos. EPISCOPUS. Sabbato juxta castrum Rinvel, puer claudus erectus est: et ego, cum audivissem vociferationem, praecedebam enim, redii et inveni ambulantem claudum in clesiam Homo Dei, puer, cujus erant
Abbreviated transcription (Latin):
curentur. ut linguam quam penitꝰ
ante non nouerant. sũbrto intelligãt
et loquantur. Philippu. Puellã clau¬
dam que ibidem erecta est. et gressum
recepit: et puerum illuminatũ om¬
nes uidimus. frogiuꝰ albas. In fan¬
tulum cetum mater attulerat ⁊ sig¬
natus receꝑat insum. s illa adh nes¬
ciebat: donec ego puero ponium obtu¬
li et extensa manu apprehendit illsꝰ.
et ex hoc pbatus est uidere. Epo. Cũ
educ̾etur uir sc̃s̃ de eccli̾a umo depor¬
taretur magis: ante hostium me p̃¬
sente et uidente claudum signauit
et tulit baculos eĩ. et ille exiliens am¬
bulabat. Philippꝰ. Cecum ã nanuita¬
te puerum cuius dum egrederemur
pat̾ beatus apuit oculos: et ego uidi
re omẽs. dimilit᷑ ex media parte cor¬
poris paraliticum. cui eciam osculũ
dedit post signaculum: et statim sanꝰ
fc̃s est coram nobis. Nam et manũ
eius aridam ante curauerat. In uil¬
la stieng. ceca ab annis quatuor mu¬

Expanded text:
curentur, ut linguam, quam penitus curentur, ut linguam, quam penitus ante non noverant, subito intelligant et loquantur. PHILIPPUS. Puellam claudam, quae ibidem erecta est, et gressum recepit, et puerum illuminatum omnes vidimus. FROWINUS ABBAS. Infantulum caecum mater attulerat, et signatus receperat 1169 visum; sed illa adhuc nesciebat, donec ego puero pomum obtuli, et extensa manu apprehendit illud. Et ex hoc probatus est videre. EBERHARDUS. Cum educeretur Vir sanctus de ecclesia, imo deportaretur magis, ante ostium me praesente et vidente claudum signavit, et tulit baculum ejus, et ille exsiliens ambulabat. PHILIPPUS. Caecum a nativitate puerum, cujus, dum egrederemur, Pater beatus aporuit oculos, et ego vidi,re omnes. Similiter ex media parte corporis paralyticum, cui etiam osculum dedit post signaculum, et statim sanus factus est coram nobis; nam et manum ejus aridam ante curaverat. In villa Stieng caeca ab annis quatuor mu
Abbreviated transcription (Latin):
lierib que eadem die inuilla croci¬
gen ꝑ quam transiuimus uidentib
nob̾ auditum receperunt: ad tactũ
prioris. sicut ex ip̃ius ore audiui. lo¬
cutus est deo qd̃ nullum adhuc sur¬
dum hac uite beneficium sensisse
cognouisset: et sine hesitacione tan¬
git eam. Ebreardꝰ. Ego cum duabuᷤ
illis. eciam adolescentem uidi. qui
in ip̃a hora fuerat illuminatus. Epẽ
post missarum celebrationem: pu¬
ellam cui restituta manus ẽ ego
obtuli Pbilippꝰ Et ego puerum sur¬
dum et mutum ab ut̾o quem ꝓtinꝰ
audistis recte loquentem et audien¬
tem clare. Ep̃c̃. Ego ipẽ allocutus
sum puerum ubi signatus est. et li¬
bere statim respondit: et omẽs au¬
distis ppłi uociferationem. Gaufridꝰ.
Unde ei uerta que nunqͣm audierat:
dixerat: neminem adhuc mutum ⁊̃
hac uita se audisse loquentẽ. Et̃ post
paululum. cum soleant inquit qui
muti sunt a nanuitate eciam surdi
ẽẽ : mirum ualde est. an aliqͣndo sit

Expanded text:
lieribus, quae eadem illa die in villa Crocilieribus, quae eadem illa die in villa Crocingen, per quam transivimus, videntibus nobis auditum receperunt, ad tactum Prioris, sicut ex ipsius ore audivi, locutus est Deo, quod nullum adhuc surdum hac vice beneficium sensisse cognovisset, et sine haesitatione tetigit eas. EBERHARDUS. Ego cum duabus illis etiam adolescentem vidi, qui in ipsa hora fuerat illuminatus. EPISCpost missarum solemnia, puellam, cui restituta manus est, ego obtuli. PHILIPPUS. Et ego puerum surdum et mutum ab utero, quem protinus audistis recte loquentem et audientem clare. 4. EPISCOPUS. Ego ipse allocutus sum puerum, ubi signatus est: et libere statim respondit, et omnes audistis populi vociferationem. GAUFRIDUS. Unde ei verba quae nunquam audierat? dixerat, neminem adhuc mutum in hac vita se vidisse loquentem. Et post paululum: « Cum soleant, inquit, qui muti sunt a nativitate, etiam surdi esse; mirum valde est an aliquando sic
Abbreviated transcription (Latin):
gressum recepit: in ip̃o loco uͥ puella
clauda ex ut̃o ceꝑat ambulare: et si¬
mul duecurrebant. Franco. In ipõ
itinere puelle cuidam manus ari¬
da restituta est: et ego ei baculum ab¬
batis tradidi: et fortiter eum tene
prima die frieburg ꝓ liuitib iussit
fieri orõnem. ut auserret deus uela¬
men de cordib ip̃orum: quia pau¬
perib ccedentib ip̃i crucem susci¬
ꝑe cunctarentur: Neq enim ocio¬
sa fuit oio: sut settis ditissime qͥtp
eciam et pessimi uici illius: signa¬
ti sunt. philippus Meministis eci¬
am ceci illius senis qui in uia signa¬
tus est: et quemadmodũ sensit pater
sc̃s exisse uirtutem non a se quidem:
s a uerbo uirtutis et signaculo uite:
Nemisit enim cum paululum ꝓces¬
sisemus qui inquirerent anuideret:
et inuentus estuidens. Gaufridus
Ipe nob̾ secreto confessus est: qd̃ septu̾
futura erga eos quos signabat bene¬
ficia presentiret. Et de surdis ilł mu¬

Expanded text:
gressum recepit in ipso loco, ubi puella gressum recepit in ipso loco, ubi puella clauda ex utero coeperat ambulare, et simul duae currebant. FRANCO. In ipso itinere puellae cuidam manus arida restituta est. Et ego ei baculum Abbatis tradidi, et fortiter eum tenebprima die in Frienburg pro divitibus jussit fieri orationem, ut auferret Deus velamen de cordibus ipsorum; quia, pauperibus accedentibus, ipsi crucem suscipere cunctarentur? Neque enim otiosa fuit oratio; sed, ut scitis, ditissimi quique, etiam pessimi, vici illius signati sunt. PHILIPPUS. Meministis etiam caeci illius senis, qui in via signatus est, et quemadmodum sensit Pater sanctus exisse virtutem, non a se quidem, sed a verbo virtutis et signaculo vitae: remisit enim, cum paululum processissemus, qui inquirerent an videret, et inventus est videns. GAUFRIDUS. Ipse nobis secreto confessus est, quod saepius futura erga eos, quos signabat, beneficia praesentiret: et de surdis illis mu
Abbreviated transcription (Latin):
adolescens claudus ꝑ signum uite
gressum recepit. Episcopꝰ. Omnes¬
eum uidimus ante altare: cum
ppłs in der laudib acclamaret.
Ebreardus Ego ip̃a clie tres alioᷤ cdau¬
dos erectos uidi. franco. Mulierẽ
cecam que in ingressu eccł̃ie illumĩa¬
ta est. et ppło presentata: omnes uidi¬
stis. Gaufrid. Et puellam cuius a¬
rida manus restituta est sanitati:
de qua inter oblactiones cantatũ ẽ.
Girardus Ego ip̃a die puerum cecũ¬
illuminatum uidi. Oco. Quat¬
ta frͣ. cum post missarum celebrati¬
onem pat̾ egrederet᷑ eccli̾am mulie¬
ris manus aridas tengit: que post
paululum incolum itatem recepͣ.
Cantum omnes audistis: ego et
franco uidimus ipãs manus. Gau¬
fridus Sic et puero cum egrederet᷑
uicum mantis reddita est: coram
omĩb nob̾. S et mulierꝰ clauda qͣ
patris uissu dum conseqͥ nos non na¬
leret: reuersus henricus nr̃ super e¬
quũ suum attulerat nob̃ uidentib

Expanded text:
adolescens claudus per signum vitae adolescens claudus per signum vitae gressum accepit. EPISCOPUS. Omnes vidimus cum ante altare cum populus in Dei laudibus acclamaret. EBERHARDUS. Ego illa ipsa die tres alios claudos erectos vidi. FRANCO. Mulierem caecam, quae in ingressu ecclesiae illuminata est et populo praesentata, omnes vidistis. GAUFRIDUS Et puellam, cujus arida manus restituta est sanitati, de qua inter oblationes cantatum est. GERARDUS. Ego ipsa die puerum illuminatum vidi. OTTO. Quarta feria, cum post Missarum celebrationem Pater regrederetur ecclesiam, mulieris manus aridas tetigit, quae post paululum incolumitatem recepit. Cantum omnes audistis: ego et Franco vidimus ipsas manus. GAUFRIDUS. Sic et puero, cum egrederetur vicum, manus reddita est coram omnibus nobis. Sed et mulier clauda, quam Patris jussu, dum consequi nos non valeret, reversus Henricus noster super equum suum attulerat, nobis videntibus,