comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mo tanqm uasa in contumeliam. ⁊ in uti¬
dunt. Illi porro ab eis utiłr accipiunt. qui ñ
ip̃is corde atq morib s sc̃e domui copulantur.
Qui autem separatiores non magis in domo
qmͣ ex domo sunt. n omnino utiłr hñt. n¬
cessitas urgeat. ⁊ accipientis animus ab u¬
nitatis iunculo non recedat. Tamen ⁊ a hñt
qmͣqmͣ inutilr̃ hãnt. ⁊ accipitur ab eis ĩ
cum inutile est. accipientibus. Ꝙ ut fiat
utile. ab heresi uel srismate recedendum est.¬
⁊ illi domui coherendum. & non solum he¬
retici ⁊ scismatici sed ⁊̃ etiam illi facere de¬
bent qui sic sunt in domo ꝑ commumonem
sacramentorum. ut extͣ domum suit. per diu̾¬
sitatem morum. sic enun ip̃is utile incipit.
ẽẽ sacramentum. ꝙ alr inutile est. Solet
ab eo qui non accipit accipitur. si forte curi¬
ositate aliqua didicit quem admoduum dan¬
dum sit. ⁊ utrum nichil intersit quo anuno
accipiat ille cui datur. cum sunulatione an

Expanded text:
mo tamquam uasa in contumeliam, et inutimo tamquam uasa in contumeliam, et inutitradunt. illi porro ab eis utiliter accipiunt, qui non ipsis corde adque moribus, sed sanctae domui copulantur. qui autem separatiores non magis in domo quam ex domo sunt, neque omnino utiliter hcessitas urgeat, et accipientis animus ab unitatis vinculo non recedat: tamen et habent, quanquam inutiliter habeant; et accipitur ab eis, etiam cum inutile est accipientibus; quod ut fiat utile, ah haeresi vel schismate recedendum est, et illi domui cohaerendum: quod non solum haeretici et schismatici, sed etiam illi facere debent, qui sic sunt in domo per communionem Sacramentorum, ut extra domum sint per diversitatem morum: sic enim et ipsis utile incipit esse Sacramentum, quod aliter inutile est. CAPUT ab eo qui non accepit, accipitur, si forte hoc curiositate aliqua didicit quemadmodum dandum sit: et utrum nihil intersit, quo animo accipiat ille cui datur, cum simulatione, an
Abbreviated transcription (Latin):
qiuidem sunt. in honorem. alia ui in contunie¬
liam. Ex hoc numero innumerabili non solsi
tuiba intus p̾mens cor paucorum intante mł¬
titudinis comparatione scõrum. s ⁊̃ diruptis
retib hereses ⁊ scismata existunt. in eis qui
magis iam ex domo qmͣ in domo ẽẽ dicendi
sunt. de quib dr̃. Ex nobis exierunt. s non e¬
rant ex nob̃. Separatiores enm sunt iam ⁊̃
corporalit̾ segregati. qmͣ illi qmͣ int̾ius carna¬
lr̃ ⁊ animalr̃ niuunt. ⁊ sp̃alr̃ separati sunt.
Horum autem oĩm generum illi primi qui
sic sunt in domo dei ut sint domus dei. siue iã
spãles sint. siue adhuc ꝑuuli lacte nutriantur.
s tamen ad sp̃alem hĩtum intẽto corde ꝓfici¬
ant. nemo dubitat qued baptismum ⁊ uti¬
liter habeãt. ⁊ se imitantib utiłr tradant.
qnͣtum in eis est utiliter tradunt. illi tũ ĩ¬
utilr̃ accipiunt. non unitentes eos. ꝑ qͦs
accipiunt. Illi uero qui sic sunt in magna do¬

Expanded text:
quaedam sunt in honorem, alia vero in contuquaedam sunt in honorem, alia vero in contuliam. ex hoc numero innumerabili non solum turba intus premens cor paucorum in tantae multitudinis conparatione sanctorum, sed etiam dirruptis retibus haereses et schismata existunt in eis, qui magis iam ex domo quam in domo esse dicendi sunt, de quibus dicitur: ex nobis exierunt, sed non erant ex nobis. separatiores enim sunt iam etiam corporaliter segregati quam illi, qui interius carnaliter et animaliter uiuunt et spiritaliter separati sunt. Horum autem omnium generum illi primi qui sic sunt in domo dei, ut ipsi sint domus dei, siue iam spiritales sint siue adhuc paruuli Iacte nutriantur, sed tamen ad spiritalem habitum intento corde proficiant, nemo dubitat quod baptismum et utiliter habeant et se imitantibus utiliter tradant. i ipsi quantum in eis est utiliter tradunt, illi tamen inutiliter accipiunt non imitantes eos per quos accipiunt. illi uero, qui sic sunt in magna do
Abbreviated transcription (Latin):
beati qui hĩtant in domo tua. in secula seculoꝵ
laudabunt te. ⁊ mnumerabilia talia. Hec do¬
mus etiam triticum dr̃. siue tricenum. sine
sexagenum. siue centenum fructum afferens
cum tolerantia. Nec domus est inuasis aure¬
is t argenteis. ⁊ lapidibus p̾tiosis. et lignis
impunibilibus. Huic domui dr̃. Sufferentes ĩ¬
uicem indilectione. ⁊ studentes seruare uni¬
tatem sp̃c in uinculo pacis. ⁊ templum enim
dei sc̃m est quod estis uoi. Hec quippe in bonis
fidelib. ⁊ fanctis deis erius ubiq dispersis. et
sp̃ali unitate de uinctis in eadem communio¬
ne sacramentorum suie se nouerint. siue non
nouerint. Alio autem ita dici ẽẽ in domo ut
non pertineant. ad compagem domus. nec adso¬
cietatem fructifere pacificeq usticie. sed sicut
esse pale dr in frumentis. siam ⁊ isto in domo
negare non possumus. dicente apło. In mag¬
na aũt domo non solum uasa aurea sunt¬
uel argentea. S ⁊ lignea ⁊ fictilta. ⁊ alia

Expanded text:
bitant in domo tua, Domine; in saecula saeculorum laudabunt te ; et innumerabilia talia. Haec domus etiam triticum dicitur, sive tricenum, sive sexagenum, sive centenum fructum afferens cum tolerantia . Haec domus est in vasis aureis et argenteis , et lapidibus pretiosis, et lignis imputribilibus. Huic domui dicitur, Sufferentes invicem in dilectione, studentes servare unitatem spiritus in vinculo pacis ; et, Templum enim Dei sanctum est, quod estis vos . Haec quippe in bonis fidelibus est, et sanctis Dei servis ubique dispersis et spirituali unitate devinctis in eadem communione Sacramentorum, sive se facie noverint, sive non noverint. Alios autem ita dici esse in domo, ut non pertineant ad compagem domus, nec ad societatem fructiferae pacificaeque justitiae; sed sicut esse palea dicitur in frumentis: nam et istos esse in domo, negare non possumus, dicente Apostolo, In magna auet argentea, sed et lignea atque fictilia: et
Abbreviated transcription (Latin):
guebat ferebat. uͥ est ecc̃a que scd̃m hec u̾ba
iam tũc ꝑisse existimabatur. cõtagione pec¬
catoꝵ. Si autem sicut se habet firmissima
neritas ecẽa ꝑmansit ⁊ ꝑmanet. ñ nisi in
cõsensione intelligenda est cõmunio pec
Si baptuantur it̃m ꝑu̾si ⁊ inuidi. qui cũ se¬
culo uerb̃ ⁊ nõ fc̃is renũtiantes. bap̃m qͥdẽ
accip̾e potuerũt. S remissionem pec̃oꝵ non
obtinuerũt. dicente domino. Si nõ dimisse
nr̃m unprobant. ut extͣ eccãm nõ dicam lo¬
tos s sordidatos. negent in ecc̃a baptitari
oportere. Huic respondetur. nemmem nr̃m

Expanded text:
guebat ferebat, ubi est ecclesia quae secundum haec uerba guebat ferebat, ubi est ecclesia quae secundum haec uerba iam tunc perisse existimatur contagione peccatorum? si autem, sicut se habet firmissima ueritas, ecclesia permansit et permanet, non nisi in consensione intellegenda est communio peccsi baptizantur iterum peruersi et inuidi, qui cum saeculo uerbis et non factis renuntiarent baptismum quidem accipere potuerunt, sed remissionem peccatoobtinuerunt, dicente Domino, Si non dimiserinostrum improbant; ut extra Ecclesiam, non dicam lotos, sed sordidatos, negent in Ecclesia baptizari oportere. 11. Huic respondetur, neminem nostrum
Abbreviated transcription (Latin):
Ꝙ si quisquis dicit insanit. falsum est
quod iste ait. Qͥ hereticum ad communio¬
nem sine bap̃o admittit. nec hereticos
purgat. ⁊ xͥano inquinat. Aut si hoc ue
datum ⁊ acceptum. qui secundum ilłam
consuetudinem de qͣ isti confitentur. sic
admittebantur. Ac ꝑ hoc recte ẽt nune
sic admittebantur. Aurelius abutica dix̃
Tum dicat apłs nõ commnunicandũ pecĩs
alienis. quid aliud qmͣ pecĩs alienis com¬
municat. qͥ hereticis sine ecc̃e bap̃o com¬
municat. ⁊ so censeo baptirandos ẽẽ he¬
reticos. ut accipiant remissam pcc̃orũ.
⁊ sic illis communicetur. Cominunca¬
uit gͦ cỹprianꝰ ⁊ isti om̃s pcc̃is alienis.
qr cum talib in cominunione manserũt
qñ neminem qui diuersum sensit a iure
cominunionis. amouerunt. Ubi est gͦ ecc̃a.
Urde ut de hereticis taceã. cũ u̾eba huiꝰ sentẽ¬
tie ⁊̃ de aliis pec̃orib dici possĩt. quales ĩe¬
desia. secum cypͥanus uidẽbat. gemebat. at¬

Expanded text:
quod si quisquis dicit insanit, falsum est quod si quisquis dicit insanit, falsum est quod iste ait: qui haereticum ad communionem sine baptismo admittit, nec haereticos purgat et christianos inquinat. aut si hoc uerdatum et acceptum, qui secundum illam consuetudinem de qua isti confitentur sic admittebantur; ac per hoc recte etiam nunc sic admittuntur. Aurelius ab Utica dixit: Cum dicat apostolus non communicandum peccatis alienis, quid aliud quam peccatis alicnis communicat qui haereticis sine ecclesiae baptismo communicat? et ideo censeo baptizandos esse haereticos, ut accipiant remissam peccatorum et sic illis communicetur. Communicauit ergo et Cyprianus et isti omnes peccatis alienis, quia cum talibus in communione manserunt, quando neminem qui diuersum sensit a iure communionis amouerunt. ubi est ergo ecclesia? deinde ut de haereticis taceam, cum uerba huius sententiae etiam de aliis peccatoribus dici possint, quales in ecclesia secum Cyprianus uidebat gemebat ar
Abbreviated transcription (Latin):
bap̃o ad communionem admittimus. S
qr correcti a sua ꝑuersitate ueniunt. non
De remissione aũt poc̃oꝵ. quod suꝑius ħ
⁊ hic dicimus. Illud sane ꝙ in ultimo po¬
sint dicens. utrumq contra rõnem fa¬
cit. nec h̾eticos mundat. ⁊ xͥtmos inqui¬
nat. respuit pͥmitus ac maxime ip̃e cy¬
prianus com sibi consentientib collegis
siuis. Neq enim inquinari se credidit.
qñ talib Pp̃ iunculum pacis commnuni¬
candum ẽẽ decreuit dicens. Neminem
iudicantes. aut auire commumonis ali¬
quem si diuersum senserit amonentes.
Aut si inquinant heretici. ad communi¬
onem sic ut nõ baptirentur admissi. in¬
quinata tota est ecc̃a. ꝑ illam consuetu¬
dinem que tetius totiens hic comine¬
moratur. ⁊ sicut isti nos appellant tra¬
ditores p̃p̃ maiores nostros. inquibus
nichil dale qñ obiecerunt ꝓbare. potuerũt.
Si hoc fit quisq quod est ille cui cominu¬
nicauerit. omnes tunc heretici fc̃i sunt.

Expanded text:
baptismo ad communionem admittimus et, baptismo ad communionem admittimus et, quia correcti a sua peruersitate ueniunt, non de remissione autem peccatorum quod superius hoc et hic dicimus. illud sane quod in ultimo posuit dicens: utrumque contra rationem facit: nec haereticos mundat et christianos inquinat, respuit primitus ac maxime ipse Cyprianus cum sibi consentientibus collegis suis. neque enim inquinari se credidit, quando talibus propter uinculum pacis communicandum esse decreuit dicens: neminem iudicantes aut a iure communionis aliquem si diuersum senserit amouentes. aut si inquinant haeretici ad communionem si non baptizantur admissi, inquinata est tota ecclesia per illam consuetudinem quae totiens hic commemoratur. et sicut isti nos appellant traditores propter maiores nostros, in quibus nihil tale quando obiecerunt probare potuerunt, si hoc fit quisque quod est ille cui communicauerit, omnes tunc haeretici facti sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ueram conuersionem post ea ꝑducuntur.
Nam cum in die uidicii ꝑcc̃a sint que pumũ¬
tur. nichil est quod timere posfint. qui seculo
O xp̃r si sunt remissionem põcorum conse¬
cuti. S ita tõtinatio tali conexione ꝑficit᷑.
ut adiungamus dicentes. Debent autẽ ti¬
mere xͥ uiditium.⁊ ueraci corde aliqñ con¬
u̾ti. Ꝙ cum fecerint. non eos utiq necc̃e est
ian baptirari. Potuerunt gͥ accipere bap̃m
⁊ remissionem non accipere pocorum. aut
remissis peceatis continuo rursus onera¬
ri. sicergo ⁊ heretici. Sictor agor dixit. Tñ
pc̃ca nõ nisi in ecc̃e bappo remitrantur. qui
hereticum sine bap̃o ad commnunionem
admitta utriunq contra rationem farit.
Nec hereticos purgat. et xͥanas inquinat.
Nuic respondemus ecc̃e bap̃m ẽẽ ⁊ aput he¬
reticos qmͣiuis non suit in ecc̃a. sicut aqmͣ
paradysi interra egẏpti. qmnis ip̃a non
sit in paradyso. Non itaq hereticos sene

Expanded text:
ueram conuersionem postea perducuntur. ueram conuersionem postea perducuntur. nam cum in die iudicii peccata sint quae puniuntur, nihil est quod timere possint haeretici Christi, si sunt remissionem peccatorum consecuti.\' sed ista ratiocinatio tali conexione perficitur, ut adiungamus dicentes: \'debent autem timere Christi iudicium et ueraci corde aliquando conuerti; quod cum fecerint, non eos utique necesse est iterum baptizari.\' potuerunt igitur accipere baptismum et remissionem non accipere peccatorum aut remissis peccatis continuo rursus onerari. sic ergo et haeretici. Uictor a Gor dixit: Cum peccata non nisi in ecclesiae baptismo remittantur, qui haereticum sine baptismo ad communicationem admittit utrumque contra rationem facit: nec haereticos purgat et christianos inquinam esse et aput haereticos, quamuis ipsi non sint in ecclesia, sicut aquam paradisi in terra Aegypti, quamuis ipsa non sit in paradiso. non itaque haereticos sine
Abbreviated transcription (Latin):
illorum. Satius a sicilibba dixit. si heretici
in bap̃o suo pc̃ca donantur. sine cã ad ecc̃am
ueniunt. Nam cum ui die iudicii pcc̃a sint
que puniuntur. nichil est quod tunere pos¬
sunt heretici de iudicio ꝑͥ. si sunt remissio¬
nem pccõrum consecuti. Et ħ̃ poterat etiã
nr̃a sentencia. Uiderit aũt auctor eius. qͦ
animo dc̃a sit. Uerb̃ tñ ita modificata est.
ut non me pigeat eo animo consentire at
Nsubscribere. quo ⁊ ego sentio. bap̃m qui¬
dem xp̃i hereticos posse hr̃e. s remissionẽ
pec̃orum non hr̃e. Non aũt ait. Si heretici
baptirant ⁊ baptirantur. s si hereticis ĩ¬
quit in bap̃o suo pcc̃a donantur. sñ causa
ad ecc̃am ueniunt. Namq siꝑ hereticis
ponamus illes quo in ecc̃a nouerat. cypri
tidem uerbis possumus hnͣc sententiam etiã
nos uerissime dicere. Si fallaciter conu̾sis
in bap̃o suo pc̃ca donantur. sine causa ad

Expanded text:
illorum. Satius a Sicilibba dixit: Si haereticis illorum. Satius a Sicilibba dixit: Si haereticis in baptismo sito peccata donantur, sine causa ad ecclesiam ueniunt. nam cum in dic indicii peccata sint quae puniuntur, nihil est quod timere possint haeretici de indicio Christi, si sunt remissionem peccatorum consecuti. Et haec poterat etiam nostra esse sententia; uiderit autem auctor eius quo animo dicta sit. uerbis tamen ita modificata \' est, ut non me pigeat eo animo consentire adque suscribere, quo et ego sentio baptismum quidem Christi haereticos posse habere, sed remissionem peccatorum non habere. non autem ait: \'si haeretici baptizant aut baptizantur,\' sed: si haereticis, inquit, in baptismo suo peccata donantur, sine causa ad ecclesiam ueniunt. namque pro haereticis ponamus illos, quos in ecclesia nouerat Cypriantidem uerbis possumus hanc sententiam etiam nos uerissime dicere: \'si fallaciter conuersis in baptismo suo peccata donantur, sine causa ad
Abbreviated transcription (Latin):
unt maiorum nrõrum preuaricationem ħ
maiorum nrõrum traditionem. uñ si isti di¬
uiserunt nos mortui sumus. ita per maio¬
rum preuaricatinem. qui ⁊ nostri ⁊ ip̃orũ
parentes fuerunt. ⁊ noz ⁊ ip̃i mortui sumꝰ.
s quia uiuere se dicunt. credunt ꝙ ad eos ñ
ꝑtineat ila pͥuaricatio. Ergo nec ad nos
illa traditio ⁊ illa quidem preuaricatio se¬
cumlum illo certa est. secunlum nos aũt
nec anterior preuaricatio uera est. qr ⁊ heti
traditio qr mea causa sunt illi superati. Nõ
hũt ergo isti cur a nobis nefario scelere scis¬
matis separentur. qr maiores nr̃i si tradi¬
tores non fuerunt sicut noz dicimus. nõ ẽ
ꝙ ad noz omnino ꝑtineat. Si aũt tradito¬
res fuerunt sicut ip̃i dicunt. Sic ad nos non
pertinet.quemadmodum nec ad noz nec ad
ip̃os illi p̾uaricatores. Ac per hoc qm̃ ex maio¬
rum nr̃orum iniquitate nullum est crunen
nr̃m. ex ꝓprio scismate certum est crimẽ

Expanded text:
unt majorum nostrorum praevaricationem, hoc unt majorum nostrorum praevaricationem, hoc maiorum nostrorum traditionem, unde se isti diuiserunt, nos mortui sumus, ita per maiorum praeuaricationem, qui et nostri et ipsorum parentes fuerunt, et nos et ipsi mortui sumus. sed quia uiuere se dicunt, credunt, quod ad eos non pertineat illa praeuaricatio; ergo nec ad nos illa traditio. et illa quidem praeuaricatio secundum ipsos certa est; secundum nos autem nec anterior praeuaricatio uera est, quia et hatraditio, quia in ea causa sunt ipsi superati. non habent ergo isti cur a nobis nefario scelere schismatis separentur, quia nostri maiores si traditores non fuerunt, sicut nos dicimus, non est quod ad nos omnino pertineat; si autem traditores fuerunt, sicut ipsi dicunt, sic ad nos non pertinet quemadmodum nec ad nos nec ad ipsos illi praeuaricatores. ac per hoc quoniam ex maiorum nostrorum iniquitate nullum est crimen nostrum, ex proprio schismate certum est crimen
Abbreviated transcription (Latin):
si preferunt. Quidam nr̃i inquit preuaricato¬
ros ueritatis. hereticis suffragantur. Accedit ⁊
testimonium cypriani. satis demonstnͣtis. qued
ui eorum communione ꝑmansent dicendo. Ne¬
minem udicantes. aut auire communionis
aliquem .si diuersum senserit. amouentes.
Ip̃i enim erant qui diuersum sentiebant.
quos iste preuaricaitores uocat quia scilicet he¬
reticis suffragibantur. sine baptismo eos in
erc̃am retipiendo. Eam quoq fuisse consue¬
tudinem ut sic recipientur. ⁊ ipe cprianus
multis locis. ⁊ aliquot ep̃i in hoc concilio
manifestant. Uñ apparet. Si heretici non
uaricatorib fuisse plenam. qui eis suffra¬
gantes sic eo recipiebant. Agatur gͦ causa
commnunis aduersus crimen preuaricatõnis
ꝙ negare non possunt. ⁊ iͥ agetur nr̃a adu̾¬
sus crunen traditõnis. quod ronuinc̾e non
potuerunt. S sic agamus. qiͣ conuicerit.
O utriq respondemus eis qui nobis obici¬

Expanded text:
me proferunt. quidam nostri, inquit, praeuaricatome proferunt. quidam nostri, inquit, praeuaricatores ueritatis haereticis suffragantur. accedit et testimonium Cypriani satis demonstrantis, quod in eorum communione permanserit, dicendo: neminem iudicantes aut a iure communionis aliquem si diuersum senserit amouentes. ipsi enim erant qui diuersum sentiebant, quos iste praeuaricatores uocat, quia scilicet haereticis suffragabantur sine baptismo eos in ecclesiam recipiendo. eam quoque fuisse consuetudinem, ut sic reciperentur, et ipse Cyprianus multis locis et aliquot episcopi in hoc concilio manifestant. unde apparet, si haeretici non aeuaricatoribus fuisse plenam, qui eis suffragantes sic eos recipiebant. agatur ergo causa communis aduersus crimen praeuaricationis quod negare non possunt, et ibi agetur nostra aduersus crimen traditionis quod potuerunt. Sed sic agamus, quasi convicerint: quod utrique responderimus eis qui nobis objici
Abbreviated transcription (Latin):
pelset preuarite preuaricatoris. uelim scire.
ad hoc tani graue crimen refutandum ad atq
diluendum. quoinodo nobis agenda sit cã com¬
munis. Isti eos dicunt traditores. quos ne u
lo tempore conuintere potuerunt. nez nunc
possunt ostendere ⁊ in eodem crimine ip̃i pocinꝰ
osten duntur. S quid ad uos: De istis certe
preuaricatorib quid dicemus. Si enim nos mͣ¬
ius falso pp̃ea dicimus traditores. qui tradito¬
rib nos in eadem commnunione successise cri¬
minantur. preuaricatorib illis omnes successi¬
mus quia nondum se ab unitate diuiserat ꝑs
donati beati chpuami temporib. Post passionem
quippe eius quadraginta ⁊ quod excunit annis
pactis. traditio codicum facta est. unde ceꝑunt
appeslatoritraditores. Si ergo nos p̃pea tradite¬
res. quia extiaditorib sicut opinantur uel con-¬
fingunt exorti sumus. ab illis preuancatorib
utriq originem ducunus. Non est enun ꝙ dica¬

Expanded text:
pellet praeuaricatores, uelim scire pellet praeuaricatores, uelim scire ad hoc tam graue crimen refutandum adque diluendum quomodo nobis agenda sit causa communis. isti eos dicunt traditores quos neque illo tempore conuincere potuerunt neque nunc possunt ostendere, et in eodem crimine ipsi esse potius ostenduntur. sed quid ad nos? de istis certe praeuaricatoribus quid dicemus? si enim nos quamuis falso propterea dicimur traditores, quia traditoribus nos in eadem communione successisse criminantur, praeuaricatoribus illis omnes successimus, quia nondum se ab unitate diuiserat pars Donati beati Cypriani temporibus. post passionem quippe eius quadraginta et quod excurrit annis peractis traditio codicum facta est, unde coeperunt appellari traditores. si ergo nos propterea traditores, quia ex traditoribus, sicut opinantur uel confingunt, exorti sumus, ab illis praeuaricatoribus utrique originem ducimus. non est enim quod dica
Abbreviated transcription (Latin):
santur. ꝓpterea decreuimus hereticos bapti¬
tandes. H uic respondemus. Immo magis
mirandum est. ⁊ omni laude predicandum.
qued tm̃ isti dilefͤnt untatem. ut quos pͥ¬
uaricatores ueritatis arbitrabantur. cum eis
in unitate perseuerantes ab eis pollui nonti¬
merent. Nam cum ip̃e iste dixisset illud mirã¬
dum est quod quidam nri p̾uaricatores ueri¬
tatis hereticis suffragantur. ⁊ xp̃ianis ad uer¬
santur. uidebatur ẽẽ dicturus. Ppterea decerui¬
mus eis non esse commnuncindum. Non hoc
dixit. s ait. pp̃ea deceriumus hereticos baptirandoᷤ.
seruans quod pacificus ꝙyprianus ante prestruxe¬
rat dicens Neminem udicantes. aut auire cõ¬
munionis aliquem si diuersum senserit amo¬
nentes. Cum ergo donatiste nobis orlumpnien¬
antur. ⁊ nos dicunt traditores. si quis existat uei
uideus uel paganus. qui lecto isto concilio ⁊ uoz
⁊ ip̃m secundum eorum regulas unitatis ap¬

Expanded text:
santur. propterea decreuimus haereticos baptisantur. propterea decreuimus haereticos baptizandos esse. Huic respondemus: Immo magis mirandum est et magna laude praedicandum, quod tantum isti dilexerint unitatem, ut, quos prueritatis arbitrabantur, cum eis in unitate perseuerantes ab eis pollui non timerent. nam cum iste dixisset: illud mirandum est quod quidam nostri praeuaricatores ueritatis haereticis suffragantur et christianis aduersantur, uidebatur esse dicturus: \'propterea decernimus eis non esse communicandum.\' non hoc dixit, sed ait: propterea decernimus haereticos baptizandos esse, seruans quod pacificus Cyprianus ante praestruxerat dicens: neminem iudicantes aut a iure communionis aliquem si diuersum senserit amouentes. cum ergo Donatistae nobis calumniantur et nos dicunt traditores, si quis existat uel Iudaeus uel paganus, qui lecto isto concilio et nos et ipsos secundum eorum regulas unitatis ap
Abbreviated transcription (Latin):
uelle quod scripsit. ⁊ ad patificandum inita¬
ri nolle quod fecit. sicut illi qui se xp̃ianos
nararenos uocant ⁊ more uidaico carnalia p̾¬
putia circiuncidunt. nati heretici ex illo er¬
rore inquem petrus deuians a paulo reuoca¬
tus est. in hoc ad huc usq ꝑsistunt. sicut gͦ
illi petro inprimatu apłoꝵ mͣtyrii gloria co¬
ronatato insua ꝑuersitate pretisi ab ecc̃a re¬
manserunt. Sic isti cypriano ꝑ habundanti¬
am caritatis. in sorte scõrum passionis cla¬
titate suscepto. se ip̃os exules unitatis agnos¬
cunt. ⁊ contra unitatis pr̃iam pro suis calũp¬
niis ciuiẽ unitatis opponunt. Iam itaq cetãs
illius concilii sententias eadem ratione uide
Mirandum non est. si heretici hostes atq im¬
pugnatores ueritatis. rem sibi uin dicant po¬
testatis ⁊ dignationis aliene. Illud mirandũ
est. quod quidem nr̃i preuaricatores uerita¬
tas hereticis suffragantur. ⁊ xp̃ianis aduer¬

Expanded text:
uelle quod scripsit et ad paciicandum imitauelle quod scripsit et ad paciicandum imitari nolle quod fecit. sicut illi qui se christianos Nazarenos uocant et more iudaico carnalia praeputia circumcidunt, nati haeretici ex illo errore, in quem Petrus deuians a Paulo reuocatus est, in hoc adhuc usque persistunt: sicut ergo illi Petro in primatu apostronato, in sua perversitate praecisi ab Ecclesia remanserunt; sic isti Cypriano per abundantiam charitatis in sortem sanctorum passionis claritate suscepto, se ipsos exsules unitatis agnoscunt, et contra unitatis patriam pro suis calumniis civem unitatis opponunt. Jam itaque caeteras illius concilii sententias eadem ratione videaMirandum non est, si haeretici hostes atque impugnatores ueritatis rem sibi uindicant potestatis et dignationis alienae. illud mirandum est quod quidam nostri praeuarica tores ueritatis haereticis suffragantur et christian is aduer
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ beatus quidem ꝙypuanus. iam corpore quod
corrumpitur non aggrauante animam nec
deprimente trena in habitatione sensum mul¬
ta cognitantem. serenius ꝑspicit ueritatem. qmͣ
meruit adipisci percaritatem. Ad uiuet ita n
nos or̃onib suis. in utius carnis mortalitate
tnͣqmͣ incaligniosa nube laborantes. ut dante¬
donante domino bona eus qnͣtum possumus
mutemur. Si quid aũt alr̃ sensit. ⁊ auibdam
fñs fr̃ib collegis: ꝑsuasit. quod nũc eo ꝙ̃ dilexit
reuelante iam ceruit. nos longe impares. me¬
ritis suis. ecc̃e tñ catholice auctoritatem tuiꝰ
ip̃o egregium ⁊ cdarissimum m enbrum est ꝓ
ña in firiitate sectantes. ad uersus hereti¬
co uel scismaticos enodemus. quo preciso ab
unitate qmͣ tenuit ⁊ arescentes a cantate q
uiguit. ⁊ elapses ab hunitate qua stecit. tã¬
to amplius imprebat atq condempnat. qñto
magis eos nouit ad insidiandum ꝑscrutari

Expanded text:
et beatus quidem Cyprianus iam corpore, quod et beatus quidem Cyprianus iam corpore, quod corrumpitur, non aggrauante animam nec deprimente terrena inhabitatione sensum multa cogitantem serenius perspicit ueritatem, quam meruit adipisci per caritatem. adiuuet itaque nos orationibus suis in istius carnis mortalitate tamquam in caliginosa nube laborantes, ut donante domino bona eius, quantum possumus, imitemur. si quid autem aliter sensit et quibusdam fratribus collegisque persuasit, quod nunc eo quem dilexit reuelante iam cernit, nos longe impares meritis suis ecclesiae tamen catholicae auctoritatem, cuius ipse egregium et carissimum membrum est, pro nostra infirmitate sectantes aduersus haereticos atque schismaticos enodemus: quos praecisos ab unitate, quam tenuit, et arescentes caritate, qua uiguit, et elapsos ab humilitate, qua stetit, tanto amplius improbat atque condemnat, quanto magis eos nouit ad insidiandum perscrutari
Abbreviated transcription (Latin):
cos idem possit ẽẽ qui est in catholica non nullam
csliginem offundunt. prisce consuetudinis. ⁊ cõ¬
cilii plenarii auctoritate munita sit. tñ quia ñ
comtempnendis uiris ⁊ maxime cypriano in ip̃a
unitate alic̃ alr̃ uisum est. cuius uti aduer¬
sum nos auctoritate conantur. qui longe ab euiꝰ
caritate remoti suit. ꝑp̃ea cogimur ex oportuni¬
tate trtandi ⁊ consideiandi omina que ineius
concilio de hac re licteris q comꝑimus. hanc e¬
andeni questionem aliqnͣto diutius tñqmͣ in
manib uersare. ⁊ ostendere qmͣ uerius uniuer¬
satati ecc̃e eatholice placuerit. ue heretici uel
scis matici qui iam xͥ daptismum. illic unde ue¬
niunt ꝯccipiunt accoꝑunt. in citholicim cõ¬
munionem cum elło admittantur. ab erro¬
re suo correcti in caritate radicati atq funda¬
ti. ut qued attinet ad baptismi sacramen¬
tum non assit quod deerat s ꝓsit quod mnerat.

Expanded text:
cos idem possit esse qui est in catholica, nonnullam cos idem possit esse qui est in catholica, nonnullam caliginem offundunt, priscae consuetudinis et concilii plenarii auctoritate munita sit, tamen, quia non contemnendis uiris et maxime Cypriano in ipsa unitate aliquando aliter uisum est, eius uti aduersum nos auctoritate conantur qui longe ab eius caritate remoti sunt. propterea cogimur ex opportunitate tractandi et considerandi omnia, quae . in eius concilio de hac re litterisque conperimus, hanc eandem quaestionem aliquanto diutius tamquam in manibus uersare et ostendere, quam uerius uniuersitati ecclesiae catholicae placuerit, ut haeretici uel schisniunt acceperunt, in catholicam communionem cum illo admittantur ab errore suo correcti, in caritate radicati atque fundati, ut, quod attinet ad baptismi sacramentum, non adsit quod deerat, sed prosit quod inerat.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑan ratione consentit. ⁊ unum deum seruans.
cefo angolo uel demonas dicit. Hermes quo tri¬
megistus unum deum loquitur. ⁊ eum in comp̾¬
hensibilem. ata mestimabilem confitetur. Si¬
ego ergo isti uenissent ad precipiendum xp̃ianam
salutem ñ eis utiq dr̃etur. hoc nialum hẽtis uel
ealsum hẽtis. s plane merito diceretur. Hoc uo
gr̃am ueniretis. Si ergo in ip̃is ethnicis potest ali¬
quid diuinum inueniri. recten approbari. amͣuis
eis salus ad huc a xp̃o p̾standa sit. non oportet nos
ita mouer ⁊ si peiores sunt heretici. ut quod meis
malum ipoium est uelimus corrigere. ⁊ qued in
eis bonum xp̃i nolimus agnoscere. Si iam cetãs hu¬
uis concilii sententias pertͣctandas. ab illo suscipi¬
Onsimus molesti legentib
si eadem uarie ac sepe disseri¬
mus. Qmͣqmͣ enim ecc̃a sc̃ã ea¬
tholica in omnibus gentib. ad¬
uersus ea que mista questione
de baptismo utrum ⁊ a put hereticos uel scismati¬

Expanded text:
pari ratione consentit et unum deum seruans pari ratione consentit et unum deum seruans ceteros angelos uel daemonas dicit; Hermes quoque Trimegistus unum deum loquitur et eum incomprehensibilem atque inaestimabilem confitetur. si ergo isti uenissent ad percipiendam christianam salutem, non eis utique diceretur: "hoc malum habetis" uel: "falsum habetis", sed plane merito diceretur: "hoc uobis, ad Christi gratiam ueniretis". si ergo in ipsis ethnicis potest aliquid diuinum inueniri recteque approbari, quamuis eis salus adhuc a Christo praestanda sit, non opita moueri, etiamsi peiores sint haeretici, ut quod in eis malum ipsorum est uelimus corrigere et quod in eis bonum Christi est nolimus agnoscere. sed iam ceteras huius concilii sententias pertractandas ab alio suscipiNon simus molesti legentibus, si eadem uarie ac saepe disserimus. quamquam enim ecclesia sancta catholica in omnibus gentibus aduersus ea, quae in ista quaestione de baptismo, utrum et aput haereticos uel schismati
Abbreviated transcription (Latin):
sacramenta. ⁊ in bonis hominib illius temporis
erant. ⁊ in malis poiorib qmͣ sunt ethinci. qnͣdo¬
quidem in malicia sodomitis prelati sunt. ⁊
tñ illa sacramenta erant in utrisq integͣ atii
diina. Nam ⁊ ip̃i gentiles si quid diuinum ⁊
rectum in doctrinis suis hr̃e potuerunt. nron ini
ꝓbauerunt sancti nr̃i. qmͣus illi per suas suꝑ-¬
stitiones ⁊ ꝓdolatriam ⁊ sfbiam ⁊ ceteros ꝑdices
mores destes detestandi eeũt. ⁊ nisi corrigerent᷑¬
iudiuino iuditio puniendi slam ⁊ paulus apłs¬
aput ate athenienses cum de deo quedam dicet.
ꝑhibuit testimonium. quod quidem eorum tale a¬
liquid dixerint. quod utiq si ad xp̃m uenirent ag¬
nosceretur in eis non imꝑbaretur. ⁊ sanctus cypri¬
anus calib aduersus eosdem ethnicos utitur testi¬
nes ⁊ formam ueri dei negat conspici posse. ⁊ an¬
gelos ueros sedi eius dicit assiste. Inquo ⁊ plato

Expanded text:
sacramenta et in bonis hominibus illius temporis sacramenta et in bonis hominibus illius temporis erant et in malis peioribus quam sunt ethnici, quandoquidem in malitia Sodomitis praelati sunt, et tamen illa sacramenta erant in utrisque integra adque diuina. Nam et ipsi gentiles si quid diuinum et rectum in doctrobauerunt sancti nostri, quamuis illi per suas superstitiones et idolatriam et superbiam ceterosque perditos mores detestandi essent et, nisi corrigerentur, diuino iudicio puniendi. nam et Paulus apostolus apud Athenienses, cum de deo quaedam diceret, perhibuit testimonium, quod quidam eorum tale aliquid dixerint, quod utique, si ad Christum uenirent, agnosceretur in eis, non improbaretur, et sanctus Cyprianus talibus aduersus eosdem ethnicos utitur testiuus Ostanes et formam ueri dei negat conspici posse et angelos ueros dicit sedi eius assistere. in quo et Plato
Abbreviated transcription (Latin):
Nam si correcti redeant non accipiunt. quod si
amissisent utiq acciperent. Potest ergo fieri
in homine sancto ⁊ usto. ⁊ si enun qnͣtum ĩ illo
homine est. non id seruauit. S animo ⁊ uolun¬
tate. uolauit. tħ qnͣtum ad ip̃m attinet sacra¬
mentum. ⁊ cum contemptore ac repudiatore su¬
o integrum inuiolatum permansit. Nonne sodo¬
mite ethnci erant. id est gentiles: Peiores ergo
erant uidei quib dominus ait. Tolerabilesius e¬
rit sedomis in die iudicii qmͣ uodis. ⁊ quib ꝓpħa
dicit. Instificatis sodomam. id est in paratione in¬
conparatione uĩa sodoma iustificata est. Num¬
quit tñ ideo sacramenta diuina que aput uide
oz erant. talia erant quales ip̃i erant. que domi¬
nus quo ip̃e ꝑrecepit. ⁊ ad ea celebranda lepro¬
sos quo mundauerat misit. ⁊ ea ⁊ acharie mi¬
nistͣnͣti angolus astitit eum q intemplo sacri¬
ficantem exauditum ẽe numtiauit. Nec eadem

Expanded text:
nam si correcti redeant, non accipiunt quod, si nam si correcti redeant, non accipiunt quod, si amisissent, utique acciperent. potest erius quam in homine sancto et iusto. etsi enim, quantum in illo homine est, non eum seruauit, sed animo et uoluntate uiolauit, tamen, quantum ad ipsum attinet sacramentum, et cum contemtore et repudiatore suo integrum inuiolatumque permansit. nonne Sodomitae ethnici erant, id est gentiles ? peiores ergo erant Iudaei, quibus dominus dicit: tolerabilius erit Sodomis in die iudicii quam uobis, et quibus propheta dicit: iustificastis Sodomam, id est: in comparatione uestra Sodoma iustificata est. numquid tamen ideo sacrameos erant, talia erant quales ipsi erant, quae dominus quoque ipse suscepit et ad ea celebranda leprosos quos mundauerat misit et ea Zacchariae ministranti angelus adstitit eumque in templo sacrificantem exauditum esse nuntiauit? haec eadem
Abbreviated transcription (Latin):
tolerantur. ⁊ tñ uuium baptisma emnib est. ꝙ
nullo iniquitatis opere tuolatur. Uincentius at¬
ibari dixit. Hereticos scimus ẽẽ peiores. qmͣ et¬
to mandauit apłis dicens. Ite. in nomine u¬
meo manum iniponite. demonia expellite. et
alio loco. Ite ⁊ docete gentes. tinguentes eas
in nomuie patris ⁊ filii ⁊ sp̃e sancti. Ergo pri¬
mo per manus impositionem mexortismo se¬
cundo per baptismi regenerationem. Tunc pos¬
sunt ad xp̃i pellicitatõnem uenire. alias aũt¬
fieri non debere. Ex qua regula dicat hereticos
peiores eẽ qmͣ ethnicos nescio. cum dominus
dicat. si neq eccãm audierit. sit tibi sicut ech¬
micus ⁊ plu publicanus. An etiam tali hereti¬
pit. Nam ⁊ illi qui recedunt de ecc̃a. ⁊ fiunt he¬
resum non tm̃ sectatores s etiam conditores.
si tam baptirati recedunt. cum secundum istã
regulam peiores sunit echnicis. hñt tñ baptisma.

Expanded text:
tolerantur, et tamen unum baptisma omnibus est quod tolerantur, et tamen unum baptisma omnibus est quod nullo iniquitatis opere uiolatur. Uincentius a Tibari dixit: Haereticos scimus illos esse peiores quam etraecepto diuino mandauit apostolis dicens: ite, in nomine meo manum inpo nite, daemonia expellite, et alio loco: ite et docin nomine Patris et Filii et Spiritus sancti. ergo primo per manus inpositionem in exorcismo, secundo per baptismi regenerationem, tunc possunt ad Christi pollicitationem peruenire: alias autfieri non debere. Ex qua regula dicat haereticos peiores esse quam ethnicos nescio, cum dominus dicat: si neque ecclesiam audierit, sit tibi tamquam ethnicus et publicanus. an etiam tali haeretine corruptum perit. nam illi qui recedunt de ecclesia et fiunt haeresum non tantum sectatores sed etiam conditores, si iam baptizati recedunt, cum secundum istam regulam peiores sint ethnicis, habent tamen baptisma;
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ illi quippe inuidi qui sunt ex parte diaboli intꝰ
pociti. sicut dicit eyprianus. atn apło paulo no¬
tissuni baptismum habebant. nec ad menbra illius
columbe que ni petra tuta est ꝑtinebant. Adelfitis
athei athabalte dixit. Sine cansa quidem falso ⁊ in¬
iudioso uerbo inpugnant ueritatem. ut redaptitare
nos dicant. qñ ecc̃a hereticos non rebaptitet s bap¬
tirat. Immo uero modo non rebaptitat quia nisi es
qui baptitati non sunt non baptitat. Quam consuetu¬
dinem aufiorem perpecta dilentius ueritate etiã
dicamus. Qui autem dicunt qr heretici uere ⁊ le du¬
gittime baptitant. ip̃i sunt qui non duo. d mul¬
ta baptismata faciunt. Nam cum hereses multe
suit. pro eaium numero ⁊ baptismata computa¬
buntur. Hiuc respondetur. Si ita est. tot ergo nu¬
merentur. baptismata quot sunt opera carnis. de
non possidebunt. Intͤ que numeiantur. ⁊ herosa
⁊ tũ multa ipõrum oꝑum intus tnͣqm̃ in palea

Expanded text:
et illi quippe inuidi qui sunt ex parte diaboli et intus et illi quippe inuidi qui sunt ex parte diaboli et intus positi, 25 sicut dicit Cyprianus, adque apostolo Paulo notissimi baptismum habebant nec ad membra illius columbae quae in petra tuta est pertinebant. Adelfius a Tasualte dixit: Sine causa quidam falso et inuidioso uerbo inpugnant ueritatem ut rebaptizare nos dicant, quando ecclesia haereticos non rebaptizet, sed baptizet. Immo uero modo non rebaptizat, quia nisi eos qui baptizati non sunt non baptizat; quam consuetudinem anteriorem perspecta diligentius ueritas etiam dicamus. qui autem dicunt quia haeretici uere et legitime baptizant, ipsi sunt qui non dico sed multa baptismata faciunt. nam cum haereses multae sint, pro earum numero et baptismata conputabuntur. Huic respondetur: Si ita est, tot ergo numerentur baptismata quot sunt opera carnis de non possidebunt; inter quae numerantur et haereses. et tam multa ipsorum operum intus tamquam in palea
Abbreviated transcription (Latin):
ueniunt ad crtholicim pacem atn unitatem. ut¬
non baptismum accipiant. S ut eis prodesse inci¬
piat quod acceperant. Item alius ianuarius mu
⁊ulensis dixit. Miror. quod cum omnes confitean¬
tur unum ẽẽ baptismum. non omines intessigant
eiusdem baptismi unitatem. Ecc̃a enim ⁊ heresis du
E⁊ diuerse res sunt. Si heretici hñt baptisia. nos
non hẽmus. si autem nos hẽmus. heretici hr̃e nõ
possunt. Dubium aũt non non est eccãm solambap
non uerum dicere. Miror quod cum omnes confice¬
antitr unum ee baptismum. non omnes intelligãt
eusdem baptisini unitatem. Iusticia enini ⁊ miqui¬
tas due ⁊ diuerse res sunt. S iniqui hñt baptisma.
iusti non hñt. Si autem iusti hñt miqui hr̃e non pos¬
sunt. Dubium asit non est iustos soles baptismũ
xp̃i possidere. qui soli possidebãt ⁊ grãm xp̃i ⁊ ueri¬
tatem. Hoc certe falsum est illis quoq fatentib.

Expanded text:
ueniunt ad catholicam pacem adque ueritatem, noueniunt ad catholicam pacem adque ueritatem, non ut baptismum accipiant, sed ut eis prodesse incipiat quod acceperant. Item alius Ianuarius Muzulensis dixit: Miror quod cum omnes confiteantur unum esse baptismum, non omnes intellegant eiusdem baptismi unitatem. ecclesia enim et haeresis duae et diuersae res sunt. si haeretici habent baptisma, nos non habemus: si autem nos habemus, haeretici habere non possunt. dubium autem non est eccnon uerum dicere: \'miror quod, cum omnes confiteantur unum esse baptismum, non omnes intellegant eiusdem baptismi unitatem. iustitia enim et iniquitas duae et diuersae res sunt. si iniqui 20 habent baptisma, iusti non habent; si autem iusti habent, iniqui habere non possunt. dubium autem non est iustos solos baptismum Christi possidere qui soli possideant et gratiam Christi et ueritatem\\ hoc certe falsum est illis quoque fatentibus.
Abbreviated transcription (Latin):
ille qui unius populi pastor est concedo atq cõ¬
sentio. s non numquit quia salutaris non ẽ
exͣtieis. ideo ip̃e non est: Aqua enim diliuui ed̃¬
stitutis inatͣ archam salutaris fuit. extra archã
uero mortifera fuit. Eadem tñ fuit. ⁊ multi
extranei .i. inuidi quos exparte diaboli eẽ epri¬
anus dicit. ⁊ de scripturis ostendit. uelud intꝰ
eo male utuntur. necat sicut illis de quib di¬
cit apłs. bonus odor xp̃i erat in mortem. Nur gͦ
non suscipiunt aliquid celeste. uel scismatiuł
heretici. sicut sꝑme siue ⁊rania pluuiam. si¬
cut ip̃i qui extra archam fueiunt a qmͣ de catha¬
ractis celi uenientem suscepeiunt quidem ad
perniciem non ad salutem. Unde ⁊ illud quod
in istimo posuit. qñ danti locus non esti utia¬
nec accipienti prodest. nec laboro refellere quia
⁊ no dicinus acciprentib non prodesse. cum in
heresi accipiunt consentientes hereticis. ⁊ ideo

Expanded text:
ille qui unius gregis pastor est. concedo adque conille qui unius gregis pastor est. concedo adque consentio. sed numquid, quia salutaris non est extraneis, ideo ipsa non est? aqua enim diluuii constitutis intra arcam salutaris fuit, extra arcam uero mortifera fuit; eadem tamen fuit. et multi extranei id est inuidi, quos ex parte diaboli esse Cyprianus dicit et de scripturis ostendit, uelut intuseo male utuntur necat, sicut illis de quibus dicit apostolus bonus odor Christi erat in mortem. cur ergo non suscipiunt aliquid caeleste uel schismatici uel haeretici, sicut spinae seu zizania pluuiam, sicut ipsi qui extra arcam fuerunt aquam de cataractis caeli uenientem susceperunt quidem, sed ad perniciem, non ad salutem? ideoque illud, quod in ultimo posuit: quando danti locus non est, utinec accipienti prodest, non laboro refellere, quia et nos dicimus accipientibus non prodesse, cum in haeresi accipiunt consentientes haereticis. et ideo
Abbreviated transcription (Latin):
auctoritatem. hereticos baptitando eẽ censeo.
S ⁊ eqs. qui se aput scismatico baptriates eẽ
contendunt. Si enim secundum cantum xp̃i
puuatus est fons nr̃ est. intelligant cuncti ecce
unius grẽgis pastor est. ⁊ ideo manifestum est
nec heretico nec scismaticos aliquid celeste sus¬
cipere. qui a perc̃ãtib hominib ⁊ ab ecc̃a exͥue¬
is audent accipere. Quando danti locus non est.
utiq nec accipienti prodest. huic respondetur.
scripturas diuinas nusqmͣ ꝑcepisse. ut hereticia¬
put hereticos baptirati denuo baptirarentur.
S multis locis ostendisse alienq ẽẽ ab ecc̃a
omnes quinon sunt inpetra nec ad columbe
ri. ⁊hr̃e sine salute sacramentum salutis. sons
autem nr̃ qui similis est fonti paradysi. quod
etiam sicut ille extia paradysum profluat. tam
satis dcm est. ⁊ quod duob populis. idem suot
extraneo salutarem aqmͣ tribuere non potest.

Expanded text:
auctoritatem baptizandos haereticos esse censeo, auctoritatem baptizandos haereticos esse censeo, sed et eos qucontendunt. Si enim secundum cautum Christi privatus fons noster est, intelligant cuncti Eccleunius gregis pastor est. Et ideo manifesnec haereticos nec schismaticos aliquid caeleste suscipere, qui a peccantibus hominibus et ab ecclesia extraneis audent accipere. quando danti locus non est, utique nec accipienti prodest. Huic respondetur scripturas diuinas nusquam praecepisse, ut haeretici aput haereticos baptizati denuo baptizentur, sed multis locis ostendisse alienos esse ab ecclesia omnes qui non sunt in petra nec ad columbaeptizari et habere sine salute sacramentum salutis. fons autem noster, qui similis est fdnti paradisi, quod etiam sicut ille extra paradisum profluat iam satis dictum est, et quod duobus populis, id est suo et extraneo, salutarem aquam tribuere non potest
Abbreviated transcription (Latin):
suetudo qua sic suscipiebantur heretici. relui¬
qnͣt furorem fateantur errorem. ueniant ad ci¬
tholicam non ut retingnͣturꝰ sacramento baptis¬
matis. sed ut curentur a plaga concisionis. Leu¬
tius a thebeste dixit. Heretices blas phenios atu
miquo. uerbis uaris decerpentes santta ⁊ ad¬
orsbilia scripturnum uerba execiandes censeo.
⁊ ideo exorciando ⁊ baptirando. Et ego exocr̃ã¬
do censeo. s non ideo ex orcitandes ⁊ baptirando.
Ip̃orum est enim figmentum quod execror. xp̃i
autem sacramentum quod ueneror. Eugemus ab
ẽmedera dixit. ⁊ ego hor idem tenseo. heretico
baptitandes ẽẽ. Huic respondetur. s non hoc cẽ¬
set ecc̃a. cui deus etiam iam plenario concilio
reuelauit. quod tunc ad huc alr̃ quidem sapie¬
batis. ⁊ quia in uobis erritas salua erat in un¬
tate permanebatis. Item alius felix abaccura
dixit. ⁊ ego securus diuinaium scripturarum

Expanded text:
suetudo qua sic suscipiebantur haeretici, relinsuetudo qua sic suscipiebantur haeretici, relinquant furorem, fateantur errorem, ueniant ad catholicam, non ut retinguantur sacramento baptismatis, sed ut curentur a plaga concisionis. Leucius a Theueste dixit: Haereticos blasphemos adque iniquos uerbis uariis decerpentes sancta et adorabilia scripturarum uerba execrandos censeo et ideo exorcizandos et baptizandos. Et ego execrandos censeo, sed non ideo exorcizandos et baptizandos. ipsorum est enim figmentum quod execror, Christi autem sacramentum quod ueneror. Eugenius ab Ammedera dixit: Et ego hoc idem censeo haereticos baptizandos esse. Huic respondetur: Sed non hoc censet ecclesia cui deus iam etiam plenario concilio reuelauit, quod tunc adhuc aliter quidam sapiebatis et, quia in uobis caritas salua erat, in unitate permanebatis. Item alius Felix a Bamaccura dixit: Et ipse secutus diuinarum scripturarum
Abbreviated transcription (Latin):
ta. cedat consuetudo ueritati. ut ⁊ si inp̾t̾itum qui
in ecẽga heretico non baptirabat. nunc baptitare
incipiat. Hic nichũ ostendere conatus est. quomo¬
do sit ueritas manifestata cui debere dicit com¬
suedinem camsuetudinem ced̾e. Plus tñ ne ad¬
uiuat aduersus istos qui se ab untate diuiserũt
qud illam fuisse consuetudinem confitetur. qmͣ
quod eam ueritati qmͣ non ostendit cedebere ar¬
bitratur. Illa est enim consuetudo que si sacrile¬
go ad altire dei sine baptismi purgatione ad¬
mictebat ⁊ nullum bonorum in unitate polluebat.
quicumq se ab eadem unitate nullorum malo¬
rum contagione pollui poterant frustra sepa¬
raueiunt. manifestum sacrilegium scismatis
admiserunt. Si autem ꝑ illam consuetudinem
omnes polluerunt polluti ꝑierunt. de qua cauet¬
na isti sĩ orginali ueritate. ⁊ cum calumpnie
calliditate procedunt. sinero recta fuerat con¬

Expanded text:
ta cedat consuetudta cedat consuetudin ecclesia haereticos non baptixabat, nunc baptixarc incipiat. Hic nihil ostendere conatus est quomodo sit ueritas, cui debere dicit consuetudinem cedere. plus tamen nos adiuuat aduersus istos qui se ab unitate diuiserunt, quod illam fuisse consuetudinem confitetur, quam quod eam ueritati quam non ostendit cedere oportere arbitratur. illa est enim consuetudo, quae si sacrilegos ad altare Christi sine baptismi purgatione admittebat et nullum bonorum in unitate polluebat, quicumque se ab eadem unitate, in qua nullorum malorum contagione pollui poterant, frustra separauerunt, manifestum sacrilegium schismatis admiserunt. si autem per illam consuetudinem omnes polluti perierunt, de qua cauerna isti sine originali ueritate et cum calumniae calliditate procedunt? si uero recta fuerat con
Abbreviated transcription (Latin):
docens ꝑimpleuit dicens. Ite docete gentes ꝑ¬
baptirantes eos in nomine patris ⁊ filu ⁊ spũ
sancti falsum ergo hereticorum baptisma ⁊ un¬
quum a nobis pellendum est. ⁊ omni contesta¬
tione refutandum. de quorum ore iurus nõ
uita nec grã celestis. S blispbeinia trinita¬
tis exprimitur. ⁊ udeo uenientes ad ecc̃am here¬
tico intego nitegro ⁊ catholico daptismate daꝑ¬
tirau dedere manifestum est. ut abalsphemia su¬
e p̃sumptionis purificati. possunt sẜ̃c sci gr̃a re
formari. Slane si non est daptismus patris ⁊ filii
⁊ sp̃c sci nomine consecratus. hereticorum depu¬
nȩ concestatione refutetur. Si añt hoc in eo no¬
men melius agnoscimus uerba euũnglica abhe¬
reticorum errore distinguimus. ⁊ quod in eis pro¬
bum est approbandus approbamus. qued mendo¬
sum emendamus. Libosus abagra dixit. In euunge¬
lio domuinus. ego sunt inquit uentas. Non dixit.
ego sunt consuetudo. Itaq ueritate manifesta:.¬

Expanded text:
docens perimpleuit dicens: ite et docete gentes baptizantes eos in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti. falsum ergo haereticorum baptisma et iniquum a nobis pellendum est et omni contestatione refutandum, de quorum ore uirus, non uita, nec gratia caelestis, sed blasphemia trinitatis exprimitur. et ideo uenientes ad ecclesiam haereticos integro tizari debere manifestum est, ut a blasphemia suae praesumptionis purificati, possint Spiritus sancti gratia reformari. 70. Plane si non est baptismus Patris et Filii et Spiritus sancti nomine consecratus, haereticorum depucontestatione refutetur; si autem hoc in eo nomen agnoscimus, melius verba evangelica ab haereticorum errore distinguimus, et quod in eis probum est approbamus, quod mendomari. Libosus a Vaga dixit: In euangelio Dominus, ego sum, inquit, ueritas. non dixit: ego sum consuetudo. itaque ueritate manifesta
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃e sancti. sine quo non ualent ad salutem.
quetuq alia sancta in homine fuerunt ma¬
nus hereticis correctis imponitur. Iam de tem¬
plo dei ⁊ qiuomodo accipiendum sit. quot quot
in xp̃o baptirati estis. xp̃m in diustis. satis disꝰ¬
uisse mememini. Neq enim auari templum
dei sunt. cum scriptum sit. que societas tem¬
plo dei cum ydolis. ⁊ auaritiam idolatriam eẽ
testimonium pauli cyprianus assumpserit. In¬
duunt autem homines xp̃m. aliqñ usq ad
sacramentiim perceptionem aliqñ. ⁊ tisq ad
uite sanctificationem. Atq illud primum ⁊
bonis ⁊ malis potest esse cominune: hoc autẽ
alterum ꝓprium est bonorum ⁊ priorum. Qua¬

Expanded text:
spiritus sancti, sine quo non ualent ad salutem spiritus sancti, sine quo non ualent ad salutem quaecumque alia sancta in homine fuerint, manus haereticis correctis inponitur. Iam de templo dei et quomodo accipiendum sit: quotquot in Christo baptizati estrs Christum induistis, satis disseruisse me memini. neque enim auari templum dei sunt, cum scriptum sit: quae societas templo dei cum idolis? et auaritiam idolatriam esse testimonium Pauli Cyprianus adsumpserit. induunt autem homines Christum aliquando usque ad sacramenti perceptionem, aliquando et usque ad uitae sanctificationem.bonis et malis est commune; hoc 152 alterum vero proprium est bonorum, in qu