comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
itus indicauit. magis eandẽ illi cogitati¬
onem uulpem demolientẽ fuisse. Quid
quod nos quoq totiens in domo ista et tã
grauit̾ inquietat. notabilẽ loquor quoꝵ¬
dam qui int̾ nos sunt. suꝑsticiosamq
abstinentiam. ex qua se omib sibiq om̃s
molestos reddunt: Quomodoͬ hec ip̃sa
discordia tam generalis ⁊ suȩ illius cor¬
scientiȩ dissipatio ẽ. ⁊ quod in ipso ẽ gͣn¬
dis uineȩ hins qͣm plantauit dextera
dñi. ur̃x̧ scilicet i omnium unanimita¬
tis demolitio: Ne homini ꝑ quem scanda¬
lumuenit. Qui scandalizau̾it inquit u¬
num de his pusillis. durum quod seqͥtur
Quanto duriora meretur. qui tantam ⁊
tam sc̃am multitudinẽ scandalizat: Du¬
rissimum ꝓrsus iudicium portabit. qͥ¬
cumq ẽ ille. s hec alias. Nunc uͦ intendamꝰ
his que a sponso dñr. suꝑ pusillis ⁊ astutis
hi saumalib demolientib uineas. Pu¬
sillis dixerim. ñ malitia. s subtilitate.

Expanded text:
itus indicavit, magis eamdem illi cogitatiitus indicavit, magis eamdem illi cogitationem vulpem demolientem fuisse. 5. Quid illud quod nos quoque toties in domo ista, et tam graviter inquietat, notabilem loquor quorumdam, qui inter nos sunt, superstitiosamque abstinentiam ex qua se omnibus, sibique omnes molestos reddunt? Quomodo non haec ipsa discordia tam generalis, et suae ipsius conscientiae dissipatio est, et, quod in ipso est, et grandis vineae hujus, quam plantavit dextera Domini, vestrae scilicet omnium unanimitatis, demolitio? Vae homini per quem scandalum venit? Qui scandalizaverit, inquit, unum de his pusillis : durum est quod sequitur. Quanto duriora meretur, qui tantam, et tam sanctam multitudinem scandalizat? Judicium prorsus durissimum portabit quicunque est ille. Sed haec alias. 6. Nunc vero intendamus his, quae a Sponso dicuntur super pusillis et astutis his animalibus demolientibus vineas. Pusillis dixerim, non malitia, sed subtilitate.
Abbreviated transcription (Latin):
lectis mͥ texo rete ⁊ capio uulpem. ne demo¬
liatur uineam. Ex his nempe claret et
certum ẽ. qͦd publice p̾dicare nec monacho
conuenit. nec nouitio expedit: nec ñ mis¬
so licet. Porro contra heç tria uenire. qͣn¬
ta conscientie demolitio ẽ: E rgo quicquid
tale animo suggeratur. siue sit illud tua
cogitatio. siue immissio ꝑ angłm malũ.
dolosam agnosce uulpeculam: idest ma¬
lum sub speciȩ boni. S aspice aliam. Qn¬
tos ex monasteriis sp̃u feruentes. here¬
mi solitudo suscepit: iaut tepefactos
euomuit. aut tenuit contra heremi legẽ.
ñ mͦ remissos. s etiam dissolutos. sicq ap¬
paruit uulpeculam affuisse. uͥ tanta fa¬
cta ẽ uastatio uineȩ. id ẽ uite ⁊ conscien¬
tie hominis detrim̃tum. Cogitabat si so¬
lus degeret. multo se copiosiores fructus
sp̃c ꝑcepturum. qͥppe qui in cominuni
uita tantum sꝑitalis gre fuisset exꝑtus
Et bona uisa ẽ sua cogitatio sibi. s rei ex¬

Expanded text:
lectis mihi texo rete, et capio vulpem, ne demolectis mihi texo rete, et capio vulpem, ne demoliatur vineam. Ex his nempe claret et certum est, quod publice praedicare nec monacho convenit, nec novitio expedit, nec non misso licet. Porro contra haec tria venire, quanta conscientiae demolitio est? Ergo quidquid tale animo suggeratur, sive sit illud tua cogitatio, sive immissio per angelum malum, dolosam agnosce vulpeculam, id est malum sub specie boni. 4. Sed aspice aliam. Quantos ex monasteriis spiritu ferventes eremi solitudo suscepit, et aut tepefactos evomuit, aut tenuit contra eremi legem, non modo remissos, sed etiam dissolutos? Sicque apparuit vulpeculam adfuisse, ubi tanta facta est vastatio vineae, id est vitae et conscientiae hominis detrimentum. Cogitabat, si solus degeret, multo se copiosiores fructus spiritus percepturum, quippe qui in communi vita tantum spiritualis gratiae fuisset expertus. Et bona visa est sua cogitatio sibi; sed rei ex
Abbreviated transcription (Latin):
is in tua aduerteris uinea inuenero in¬
lantẽ. Int̾dum bene ꝓficientis cuiu spi¬
n. cum sibi ꝓfusius aliquid suꝑnȩ gr̃e
iserit irrorari. subit animum desidi
n p̾dicandi. ñ quidẽ ad parentes ⁊ ꝓ¬
nquos. iuxta illud. continuo ñ acqͥ¬
u carni ⁊ sanguini. s quasi purius.
uctuosius. fortiusq passim ad extrane
⁊ ad omnes. Cauete omnino. Sane ti¬
et ꝓpħicum incurrere maledictum.
quȩ in abscondito accepit frumenta.
t suꝑ tecta. Uulpes ẽ atq illa pͥore eo
ociuior quo occultior ueniens. S capi¬
o. tibi eam. Primus moy ses dicit. non ara¬
bis in pͥmogenito bouis. Hoc paulus int̾¬
pretans ñ neophitum inquit. ne in suꝑbi¬
am elatus incidat. in iudicium diaboli.
Et rursum. Nec quisqͣm inquit sumit
honorem. s qui uocatur adeo tanqͣm aa¬
ron. Item ipse. Quomodo p̾dicabunt a̾it nͥ
mittantur: Et scimus monachi officiũ
ñ docere eẽ. s lugere. Ex his similibq col¬

Expanded text:
his in tua adverteris vinea, invenero vighis in tua adverteris vinea, invenero vigilantem. Interdum bene proficientis cujuspiam, cum sibi profusius aliquid supernae gratiae senserit irrorari, subit animum desiderium praedicandi, non quidem ad parentes et propinquos, juxta illud: Continuo non acquievi, carni et sanguini ; sed quasi purius, fructuosius, fortiusque, passim ad extraneos et ad omnes. Caute omnino. Sane timet propheticum incurrere maledictum, si quae in abscondito accepit frumenta, rit super tecta . Vulpes est, atque illa priore eo nocivior, quo occultior veniens. Sed capio tibi eam. Primus Moyses dicit: Non arabis in primogenito bovis . Hoc Paulus interpretans: Non neophytum, inquit, ne in superbiam elatus, incidat in judicium diaboli : et rursum, Nec quisquam. inquit, sumit sibi honorem, sed qui vocatur a Deo tanquam Aaron ; item ipse: Quomodo praedicabunt, ait, nisi mittantur? Et scimus monachi officium esse non docere, sed lugere. Ex his similibusque col
Abbreviated transcription (Latin):
tatos exꝑtus sum: ⁊ sero in se uirtutum
suffocatos plangere fructus. Uidi ego ho¬
Alminem currentem bene. et ecce cogitatio¬
lis Quidni uulpecula fuit: Quantis inquit¬
il bonum quo solus fi ruor. si eẽm in patria
lentĩ. Ut quid ꝑditio hȩc : Uado illuc: ⁊ sal¬
io multos ex illis:⁊ me pariter. Nec uerẽ¬
lum in loci mutatione. Et enim dum be¬
iefaciam. quid inter ẽ ubi. nisi quod illic
culdubio satius. ubi fructuosius degã:
uid plura: It ⁊ perit miser ñ tam ex¬
l ad patriam. qͣm canis reu̾sus ad uomi¬
um. Et se ꝑdidit infelix: ⁊ suorũ acqui¬
Auit neminem. En una uulpecula ista¬
unt dp idelicet ⁊ frustratoria spes: qͣm habuit
iu i iacquisitione suoꝵ. Potes tu qͦq ꝑ te ip̾m
uti teipso alias atq alias similes huic in¬
tenire seu adũtere. si ñ negligas. Uis tam̃
t unam adhuc ego ostendam tͥ facio
iam ⁊ t̾ciam:⁊ quartam quoq demons¬
abo. si te ad capiendas eas quas forte ex

Expanded text:
tatos expertus sum, et sero in se virtutum tatos expertus sum, et sero in se virtutum suffocatos plangere fructus! 2. Vidi ego hominem currentem bene; et ecce cogitatio: quidni vulpecula fuit? Quantis, inquit, bonum, quo solus fruor, si essem in patria, denti. Utquid perditio haec? Vado illuc, et salvo multos ex illis, et me pariter. Nec verendum in loci mutatione. Etenim, dum benefaciam, quid interest ubi? nisi quod illic procul dubio satius, ubi fructuosius degam. Quid plura? It, et perit miser, non tam exsul ad patriam, quam carnis reversus ad vomitum. Et se perdidit infelix, 1485 et suorum acquisivit neminem. En una vulpecula, ista videlicet frustratoria spes, quam habuit in acquisitione suorum. Potes tu quoque per te ipsum in te ipso alias atque alias similes huic invenire seu advertere, si non negligas. 3. Vis tamen ut unam adhuc ego ostendam tibi? Facio etiam et tertiam, et quartam quoque demonstrabo, si te ad capiendas eas, quas forte ex
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmissioni. Capite nobis uulpes
paruulãs. quȩ demoliunt᷑ uineas. nam
uinea nr̃a floruit. Uulpes temptationes
sunt. Necesse ẽ ut ueniant temptatione.
Quis enim coronabitur. nisi legitime certa¬
uerit: aut quomͦ certabunt si desit qui
impugnet: Tu gͦ accedens ad seruitutem
dei. sta in timore. ⁊ p̾para animam tuam
ad temptationem. certus om̃s qui pie uo¬
lunt uiuere in xp̃o ꝑsecutionẽ passuros
Porro temptationes diu̾se sunt. ꝓ tempo¬
rum diu̾sitate. Et initiis quidẽ nris. tã¬
qͣm nouellarum teneris florib plantati¬
onum in euidenti uis algoris incumbit.
cuius meminimꝰ in sermone altero ⁊ in¬
cipientes ab hac peste cautos reddidimꝰ.
Iam uͦ ꝓficientium sanctiorib studiis.
minime quidẽ sese opponere contrarie
uirtutes aꝑte audent. s solent ex occul¬
to insidiari quasi quedam fraudulente
uulpecule. specie quidẽ uirtutes. re aut̃
uitia. Quantos uerbi gra ingressos uias
uitȩ. ꝓgressos ad meliora suꝑ semitas ui¬

Expanded text:
. Capite nobis vulpes parvulas, quae demoliuntur vineas: nam vinea nostra floruit . Vulpes, tentationes sunt. Necesse est ut veniant tentationes. Quis enim coronabitur, nisi qui legitime certaverit? aut quomodo certabunt, si desit qui impugnet? Tu ergo accedens ad servitutem Dei, sta in timore, et praepara animam tuam ad tentationem , certus omnes qui pie volunt vivere in Christo, persecutionem passuros . Porro tentationes diversae sunt, pro temporum diversitate. Et initiis quidem nostris, tanquam novellarum teneris floribus plantationum, in evidenti vis algoris incumbit, cujus meminimus in sermone altero, et incipientes ab hac peste cautos reddidimus . Jam vero proficientium sanctioribus studiis minime quidem sese opponere contrariae virtutes aperte audent, sed solent in occulto insidiari, quasi quaedam fraudulentae vulpeculae; specie quidem virtutes, re autem vitia. Quantos, verbi gratia, ingressos vias vitae, progressos ad meliora, super semitas ju
Abbreviated transcription (Latin):
im se intͣ se cohibere ñ ualet. ñ attendit qͦ
dine. qͣ lege. qͣ ue serie seu paucitate u̾boꝵ¬
irtiulliat: dum mͦ ex hoc nullum sui sen¬
ulblud it detrim̃tum. Int̾dum nec u̾ba requirit.
utdum nec uoces omino ullas. solis ad hoc
untentꝰ suspiriis. Inde ẽ qd sponsa scõ a¬
ore flagrans idq incredibili mͦ sane ꝓ
ptanda qͣntulacũq euaporatione ardo¬
s quẽ patit᷑. ñ considãt quid qualit̾ eloqͣ¬
r. s qͥcqͥd in buccã uen̾it. amore urgente
nuntiat. s eructuat. Quidn eruetet sic
secta .⁊ sic repleta: Reuolue textum epitha¬
mii huiꝰ ab ipso exordiousq huc. ⁊ uide si
nta uspiam illi qͣnta hac uice incunctis
sitationib. ⁊ allocutionib sponsi copia
indulta fũt: ⁊ si unqͣm ex ore ipsiꝰ ñ mͦ tã
iultos. s i tam iocundos sermones acceꝑit.
uȩ gͦ repleu̾at inbonis desidiũ suũ. quid
urũ si ructũ potiꝰ qͣm u̾bũ fec̃: Et si u̾bũ tͥ

Expanded text:
cum se intra se cohibere non valet, non attendit, quo cum se intra se cohibere non valet, non attendit, quo ordine, qua lege, quave serie seu paucitate verborum ebulliat, dummodo ex hoc nullum sui sentiat detrimentum. Interdum nec verba requirit, interdum nec voces omnino ullas, solis ad hoc contentus suspiriis. Inde est quod sponsa sancto amore flagrans, idque incredibili modo, sane pro captanda quantulacunque evaporatione ardoris quem patitur, non considerat quid, qualiter eloquatur: sed quidquid in buccam venerit, amore urgente non enuntiat, sed eructat. Quidni eructet sic refecta, et sic repleta? 4. Revolve textum epithalamii hujus ab ipso exordio usque huc, et vide si tanta uspiam illi, quanta hac vice in cunctis visitationibus et allocutionibus sponsi copia ejus indulta fuerit; et si unquam ex ore ipsius, non modo tam multos, sed et tam jucundos sermones acceperit. Quae ergo repleverat in bonis desiderium suum, quid mirum si ructum potius quam verbum fecit? Et si verbum
Abbreviated transcription (Latin):
uos tam familiarit̾ fauorabilit̾q discur¬
rens exhibitio ⁊ redibitio: Tibi ille: tuq
uicissim illi. S qͥd: Id ipsum ei tu qd̾ tͥ ille.
an aliud: Si nobis si ad nr̃am loqueris
cretum tuũ tͥ: Ita ẽ affectꝰ locutus ẽ ñ
ecta uehementer ad desid̾ãtos affatus finẽ
llo faciente nec tacere om̃ino quiuit: nec tũ
quod sensit expͥmere. Neq enim ut expͥme-¬
ret sic locuta ẽ: s ne taceret. Ex habundan¬
ia cordis os locutũ ẽ: s ñ ꝓ habundantia.
abent suas uoces affectus. ꝑ quas se etiã
ũ nolunt ꝓdunt:timor u̾bi causa meticu-¬
sas. dolor gemebundas. amor iocundas
umquid dolentium planctꝰ merentium¬
e singultus. uł gemitꝰ ꝑcussoꝵ itemq pa-¬
entium subitas ⁊ efferatas clamitationeᷤ.
u etiã saturaroꝵ ructus. aut usus creat.
it ratio excitat. aut deliberatio ordinat.
it p̾meditatio format: Eiusmodi certũ
agrans ac uehemens amor p̾sertim diuinꝰ

Expanded text:
vos tam familiariter favorabiliterque discurvos tam familiariter favorabiliterque discurrens exhibitio, et redhibitio? Tibi ille, tuque vicissim illi. Sed quid? Id ipsum ei tu, quod tibi ille, an aliud? Si nobis, si ad nostram loqueris cretum tuum tibi? Ita est: affectus locutus est, non ta, et affecta vehementer ad desideratos affatus, finem illo faciente nec tacere omnino quivit, nec tamen quod sensit exprimere. Neque enim ut exprimeret sic locuta est, sed ne taceret. Ex abundantia cordis os locutum est, sed non pro abundantia. Habent suas voces affectus, per quas se, etiam cum nolunt, produnt: timor, verbi causa, meticulosas, dolor gemebundas, amor jucundas. Nunquid dolentium planctus, moerentiumve singultus vel gemitus, percussorum, itemque paventium subitas et efferatas clamitationes, seu etiam saturatorum ructus, aut usus creat, aut ratio excitat, aut deliberatio ordinat, aut praemeditatio format? Ejusmodi certum flagrans ac vehemens amor, praesertim divinus,
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm absens ẽ sibi. Ita ẽ: iore retinuit qͥ ñ
recedebat a corde. nec quando recedebat.
Quod de ore exit. de corde uenit:⁊ ex ha¬
bundantia cordis os loquitur. Ergo loquit᷑
de dilecto. ut uere dilecta. ⁊ uere diligenda
qm̃ diligit multũ. Querimꝰ cũ qͦ nã de qͦ
nouimꝰ: ⁊ ñ occurrit nͥ forte cum ad oles¬
centulis quȩ a matre ab ẽẽ ñ possunt. ubi
discesserit sponsus. S melus ut opinor
sentimꝰ. secum potiꝰ i ñ cũ altero sic locutã.
p̾sertim quod tronca. ⁊ minus continens in¬
ueniatur ipsa locutio: insufficiens plane
addandam intelligentiã auditori ob quã
inquit: ⁊ ego illi. Non plus: Pendet oratio:
immo ñ pendet s defic̾.Suspendit᷑ auditor:
nec eruditur. s erigitur. Quid ẽ hoc quod
dicit. ille mͥ. i ego illi: Nescimus qͥd loquit᷑.
quia ñ sentimꝰ qd̾ sentit. O scã aĩa. qͥd tuus
ille tͥ. qͥd illi tu: Quenam queso hec inter

Expanded text:
uam absens est sibi. Ita est: in ore retinuit, qui non uam absens est sibi. Ita est: in ore retinuit, qui non recedebat a corde, nec quando recedebat. Quod de ore exit, de corde venit et ex abundantia cordis os loquitur . Ergo loquitur de dilecto, ut vere dilecta et vere diligenda, quoniam diligit multum. Quaerimus cum quo: nam de quo, novimus. Et non occurrit, nisi forte cum adolescentulis, quae a matre abesse non possunt, ubi discesserit sponsus. Sed melius, ut opinor, sentimus secum potius, et non cum altero sic locutam, praesertim quod trunca et minus continens inveniatur ipsa locutio, insufficiens plane ad dandam intelligentiam auditori, ob quam mihi, inquit, et ego illi. Non plus? Pendet oratio; imo non pendet, sed deficit. Suspenditur auditor, neceruditur, sed erigitur. 3. Quid est hoc quod dicit, ille mihi, et ego illi? Nescimus quid loquitur, quia non sentimus quod sentit. O sancta anima, quid tuus ille tibi, quid tu illi? Quaenam, quaeso, haec inter
Abbreviated transcription (Latin):
scientie. Et enĩ si unus qͥspiã ex his forte qͥ
sibi scioli uidentur. curiosuis sese ded̾it scru¬
tinio hoꝵ. cũ uid̾it ingenii sui succũbere
uires:⁊ redigi in captiuitatẽ omnẽ intel¬
lectum ꝑsenserit. nonne humiliatꝰ ad illã
uocẽ compellet᷑ ut dicat. mirabilis facta
ẽ. scĩa tua ex me. ꝯfortata ẽ.: ⁊ ñ pot̾o ad eã
Et nunc quidẽ pͥncipiũ u̾boꝵ eiꝰ qͣnte su¬
auitatis insigne p̃fert: Nam uide qͣle pͥn-¬
cipium ded̾it. Dilectꝰ inqͥt m̃s mͥ: ⁊ ego illi.
aliud scire iudicans nͥ dilectũ. Patet de qͦ
sermo: cũ qͦ ñ ita. Non enim ut cũ ipso¬
eodem fuerit sentire ꝑmittitur: cum ipse
iã ñ adfuerit. Neq id dubium nempe mox
eũ reuocare indr̃.: ⁊ quasi pꝰt tergum clama¬
re. reuertere inquiens dilecte mi. Unde addu-¬
cimur ñ aliud sane conic̾e. nͥ qd̃ finitis u̾biᷤ
suis iterũ suo more se absentauerit: ⁊ illa re¬
manserit nichilominus de eo loquensqͥ nun-¬

Expanded text:
scientiae. Etenim si unus quispiam ex his forte, qui sibi scioli videntur, curiosius sese dederit scrutinio horum, cum viderit ingenii sui succumbere vires, et redigi in captivitatem omnem intellectum persenserit, nonne humiliatus ad illam vocem compelletur, ut dicat: Mirabilis facta est scientia tua ex me, confortata est, et non potero ad eam? Et nunc quidem principium verborum ejus quantae suavitatis insigne praefert? Nam vide quale principium dederit. Dilectus, inquit, meus mihi, et ego illi. aliud se scire indicans nisi dilectum. Patet de quo sermo: cum quo non ita. Non enim ut cum ipsoeodem fuerit sentire permittitur, cum ipse jam non adfuerit. Neque id dubium: nempe mox eum revocare videtur, et quasi post tergum clamare: Revertere, inquiens, dilecte mi. Unde adducimur non aliud sane conjicere, nisi quod finitis verbis suis ille iterum suo more se absentaverit, et illa remanserit nihilominus de eo loquens, qui nunq
Abbreviated transcription (Latin):
rũ expectat: surdus ad uocẽ illã. Expec¬
ta me dicit dñs in die resurrectionis mee
in futurum. Et idõ iustꝰ erat symeon
qͥa expectabat ⁊ ad orabat iã xp̃m in sp̃u:
quem necdum in carne ad orabat. Et beatus
in expectatione sua: quia ꝑ odorẽ expecta¬
tionis. ꝑuenit ad gustũ contẽplationis. De-¬
niq ait.:⁊ uiderunt ocłimei: salutare tuũ.

Expanded text:
rum exspectat, surdus ad vocem illam: Exspecrum exspectat, surdus ad vocem illam: Exspecta me, dicit Dominus, in die resurrectionis meae in futurum . Et ideo justus erat Simeon, quia exspectabat et odorabat jam Christum in spiritu, quem necdum in carne adorabat. Et beatus in exspectatione sua, quia per odorem exspectationis pervenit ad gustum contemplationis. Denique ait
Abbreviated transcription (Latin):
importat. Patientẽ ꝓ iusticia uult me ex¬
pectare mercedem inposterũ. ñ reciꝑe in
p̃senti: quod iu sticiȩ merces salutare noz
scłi s dñi sit. S moram fecerit expecta eũ
inquit:⁊ ne murmurau̾is: qd̾ bonũ ẽ cũ
silentio expectare. Ergo faciam qd̃ horta¬
tur: expectabo dñm saluatorẽ meũ. Sed
uia: qͥa longe apeccatorib salus. Non mͣ¬
murabo tam̃: in odorẽ interim consola-¬
bor me. Letabit᷑ iustꝰ in dño: gustu exꝑi-¬
ens qͦd ego sentio odoratu. Quẽ spectat itꝰ
peccator expectat: etiã expectatio odoratio
ẽ. Nam expectatio ait creature reuelationẽ
filioꝵ dei expectat. Porro spectare gustare
ẽ: ⁊ uidere qͣm suauis ẽ dñs. An potiꝰ iustꝰ
qͥ expectat: ⁊ qͥ iam tenet beatꝰ: Deniq ex¬
pectatio iustoꝵ leticia. Nam peccator nicħ
expectat. Et inde peccator qd̃ bonis p̾senti-¬
b ñ mͦ detentꝰ s ⁊ contentꝰ. nichil in futu¬

Expanded text:
importat. Patientem pro justitia vult me exsimportat. Patientem pro justitia vult me exspectare mercedem in posterum, non recipere in praesenti, quod justitiae merces, salutare, non saeculi, sed Domini sit. Si moram fecit, inquit, exspecta eum ; et ne murmuraveris, quoniam bonum est cum silentio exspectare. Ergo faciam quod hortatur; exspectabo Dominum Salvatorem meum. 6. Sed stat via, quia longe a peccatoribus salus. Non murmurabo tamen: in odore interim consolabor me. Laetabitur justus in Domino, gustu experiens quod ego sentio odoratu. Quem spectat justus, peccator exspectat; et exspectatio odoratio est. Nam exspectatio, ait, creaturae revelationem filiorum Dei exspectat . Porro spectare gustare est, et videre quoniam suavis est Dominus. An potius justus qui exspectat et qui jam tenet, beatus? Denique exspectatio justorum laetitia . Nam peccator nihil exspectat. Et inde peccator, quod bonis praesentibus non modo detentus, sed et contentus, nihil in futu
Abbreviated transcription (Latin):
odoratus sum in uoce ista. dilectꝰ m̃s mͥ ⁊ ego
illi. Ipsa ut dignum ẽ epulet᷑. i exultet in ẽ¬
spectu tuo: ⁊ delectet᷑ in leticia. Uerum cam̃
sic tͥ excedat: ut sobria sit nobis. Ipsa gͦ re¬
pleatur in bonis domꝰ tuȩ. ⁊ torrente uolup¬
tatis potetur: s queso ꝑueniat ad me pec¬
catorẽ uł tenuis odor eructante illa cũ sa¬
ciata fũit. Bene mͥ eructauit moyses: ⁊ bo¬
nus odor in ructu eiꝰ creantis potentiȩ. In
pͥncipio inquit creauit ds̃ celũ ⁊ t̾rã. Bene
ẏsaias: nam suauissimũ redim̃tis mĩe
odorẽ dedit ita eructuans. Tradidit in mor-¬
tem anmam suam ⁊ cum sceleratis repu-¬
tatus ẽ: ⁊ ipse peccata multoꝵ tuilit. ⁊iꝓ
transgressorib rogauit ut ñ ꝑirent. Qͥ d
equȩ miscdiã redolet: Bonus qͦq ex ore
runt bonitate. Ructũ ieremie requiritis:
ẽ ñ fallor admouete narib. balsamũ iun¬
cit suauitatis remunerantis iusticiȩ qͣm

Expanded text:
odoratus sum in voce ista: Dilectus meus mihi, et ego odoratus sum in voce ista: Dilectus meus mihi, et ego illi. Ipsa, ut dignum est, epuletur et exsultet in conspectu tuo, et delectetur in laetitia: verumtamen sic tibi excedat, ut sobria sit nobis. Ipsa ergo repleatur in bonis domus tuae, et torrente voluptatis tuae potetur: sed, quaeso, perveniat ad me pauperem vel tenuis odor eructante illa, cum satiata fuerit. Bene mihi eructavit Moyses, et bonus odor in ructu ejus, creantis potentiae: In principio, inquit, creavit Deus coelum et terram . Bene Isaias: nam suavissimum redimentis misericordiae odorem dedit, ita eructans: Tradidit in mortem animam suam, et cum sceleratis reputatus est, et ipse peccata multorum tulit, et pro transgressoribus rogavit , ut non perirent. Quid aeque misericordiam redolet? Bonus quoque ex ore runt 1502 bonitate. Ructum Jeremiae requiritis? Ejus est, non fallor; admovete naribus; balsamum vincit suavitas remunerantis justitiae, quam
Abbreviated transcription (Latin):
preordinatũ. Nec enim sponsa rapinam ar-¬
bitratur sͥ aptare ꝓpħȩ dictum. eructanit cor
meũ u̾bũ bonũ: qͥppe eodem repleta sp̃u. Di¬
lectꝰ m̃s mͥ: ⁊ ego illi. Nil conseq̃ntie habet:
deẽ orationi. Quid inde: Ructus ẽ. Quid tu
in ructu queris orationũ nincturas. sollẽpnia
dictionũ: Quas tu tuo ructui leges imponis
uł regulas: Non recipit tuã moderationem.
ñ a te cõpositionẽ expectat: ñ cõmoditatem.
ñ oportunitatẽ requirit. P se exintimis ñ mͦ
cũ ñ uis s ⁊ cũ nescis erumpit: euulsus po¬
tiꝰ qͣm emissus. Tam̃ odorẽ portat ructus q̃nq
contrariis qͣlitatib. Deniq bonus hõ de bono
thesauro suo ꝓfert bonum: ⁊ malus malũ.
Bonũ uassponsa dñi mei: ⁊ bonꝰ mͥ odor ex
dilecte tuȩ: ⁊ de plenitudine eiꝰ qͣmuis modi¬
cũ quid gͣtant̾ accipio. Memoriã habun¬
dantiȩ silauitatis tuȩ eructat mͥ: ⁊ nescio
quid in effabilȩ tuȩ dignationis ⁊ amoris

Expanded text:
praeordinatum. Nec enim sponsa rapinam arbitratur sibi aptare Prophetae dictum: Eructavit cor meum verbum , quippe eodem repleta spiritu. Dilectus meus mihi, et ego illi. Nihil consequentiae habet, deest orationi. Quid inde? Ructus est. Quid tu in ructu quaeris orationum juncturas, solemnia dictionum? Quas tu tuo ructui leges imponis vel regulas? Non recipit tuam moderationem, non a te compositionem exspectat, non commoditatem, non opportunitatem requirit. Per se ex intimis, non modo cum non vis, sed et cum nescis, erumpit, evulsus potius quam emissus. Tamen odorem portat ructus, quandoque nique bonus homo de bono thesauro suo profert bonum, et malus malum . Bonum vas sponsa Domini mei, et bonus mihi odor ex dilectae tuae, et de plenitudine ejus, quamvis modicum quid, gratanter accipio. Memoriam abundantiae suavitatis tuae eructat mihi, et nescio quid ineffabile tuae dignationis et amoris
Abbreviated transcription (Latin):
tus de numero p̾nominatoꝵ ructatoꝵ me¬
oꝵ quẽ pene p̾t̾ierã. Non expedit quidem
Iste os suũ aperuit ⁊ attraxit sp̃m: ⁊ satu¬
ratus ñ mͦ eructauit s ⁊ cantauit. Ihu bo¬
ne qͣntã meis narib. ⁊ aurib iste infudit
suauitatẽ in ructu ⁊ cantu suo. de oleo leti¬
ra. igutta: ⁊ cassia a uestim̃tis tuis. a domi¬
beburneis. ex quib delectauerunt te. filiȩ
regũ in honore tuo. Utinã me digneris oc¬
cursu tanti uatis ⁊ amici tui in die sollen¬
nitatis. ⁊ leticie. qͣndo egredit᷑ de thalamo
tuo epithalaniũ suũ canens in psalterio
iocundo cũ eythara: affluens deliciis. re¬
sꝑsus ⁊ resꝑgens uniu̾so istiꝰmodi pulu̾e
pigm̃tario. In illa die uł potiꝰ in illa hora

Expanded text:
tus de numero praenominatorum ructatorum meorum, quem pene praeterieram. Non expedit quidem. Iste os suum aperuit et attraxit spiritum , et saturatus non modo eructavit, sed et cantavit. Jesu bone! quantam meis naribus et auribus iste infudit suavitatem in ructu et cantu suo de oleo laeti gutta, et casia a vestimentis tuis, a domibus eburneis, ex quibus delectaverunt te filiae regum in honore tuo! Utinam me digneris occursu tanti vatis et amici tui in die solemnitatis et laetitiae, quando egredietur de thalamo tuo, epithalamium suum canens in psalterio jucundo cum cithara, affluens deliciis, respersus et respergens universa istiusmodi pulvere pigmentario! In illa die, vel potius in illa hora
Abbreviated transcription (Latin):
ad pententiã: quatinus equaminiter
sui ferant repulsam: ⁊ illius absentiã.
Deniq annuntiat: eis gaudiũ qd̃ ꝑcep̃.
ñ obaliud sane nͥ ut sibi congaudeant.
dum consid̾ant mimme alienum fore:
a se quicqͥd grẽ matri accesserit. Nam
nec illa ita ꝓficere curat. quo ipsarum
negligat curã: nec iuuandos suos ꝓfectꝰ
putat. illarũ dampno. Quocumq mito

Expanded text:
ad patientiam, quatenus aequanimiter et sui ferant repulsam, et illius absentiam. Denique et nuntiat eis gaudium quod percepit, non ob aliud sane, nisi ut sibi congaudeant, dum confidant minime alienum fore a se, quidquid gratiae matri accesserit. Nam nec illa ita proficere curat, quo ipsarum negligat curam; nec juvandos suos profectus putat illarum damno. Quocunque pro
Abbreviated transcription (Latin):
spẽs continent᷑:. ⁊ inde aromaticam eam
denominandam putaui. In ea uͦ que na¬
ture dicta ẽ. qm̃ iam quasi confecta reponũ¬
tur ⁊ seruant᷑ unguenta: nichilominus
ex re nom̃.⁊ ipsa accepit. ut unguentari¬
a nuncuparet᷑. Nam uinariã quoq cellã.
ñ aliam sane sui nominis arbitror ferre
rationem. nisi quod in ea uinũ zeli in ca¬
ritate feruentis reconditor: nec debet õi¬
no p̾eẽ aliis. qui in eam necdũ meruit
introduci. O portet oĩno hoc uino estuet
qui aliis p̾sidet: quẽadmodũ doctor gen¬
tium estuabat quando dicebat. Quis in¬
firmatur ⁊ ego ñ infermorꝰ: Quis scan¬
dalizatur ⁊i ego ñ uror: aliquin imꝓ¬

Expanded text:
species continentur, et inde aromaticam cam species continentur, et inde aromaticam cam denominandam putavi. In ea vero quae naturae dicta est, quoniam jam quasi confecta reponuntur et servantur unguenta, nihilominus ex re nomen et ipsa accepit, ut unguentaria nuncupetur. Nam vinariam quoque cellam, non aliam sane sui nominis arbitror ferre rationem, nisi quod in ea vinum zeli in charitate ferventis reconditur. Nec debet omnino praeesse aliis, qui in eam necdum meruit introduci. Oportet prorsus hoc vino aestuet, qui aliis praesidet, quemadmodum Doctor Gentium aestuabat, quando dicebat: Quis infirmatur, et ego non infirmor? quis scandalizatur, et ego non uror? Alioquin im
Abbreviated transcription (Latin):
ture. ⁊ fit unguentum bonum atq iocũ¬
dum. quo quasi unctus redditur homo suauis
i mitis. homo si ne querela. neminẽ circũ¬
ueniens. neminẽ concutiens: ledens. nemi neminẽ¬
n se suꝑ extollens. aut p̃ferens: insuꝑ ⁊ li¬
benter communicans in ratione dati ⁊i ac¬
cepti. Puto si bene intellȩxisti utriusq cel¬
le ꝓpͥetates: ñ incongrue me hanc unguẽ¬
tariam illam aromaticam appellasse testa¬
beris. In illa demiq sic̃ piͦmentoꝵ uires at¬
q fragłantiã. pistilli extorquet ⁊ exigit
iuolenta contusio: sic rectoꝵ moꝵ elicit
quodãmͦ ⁊ exprimit naturalẽ ium uis
magisterii. ⁊ districto discipline. In hac
aut̃ uoluntarie ⁊ tanquã innate affec¬
tionis grata mansuetudo sponte offitiosa
currit. instar plane unguenti qͦd ẽ in
capite. ad leuẽ caloris tactum descendñ¬
tis ac fluentis ꝑ totum. Itaq in cella disci¬
pline tanquam sicce ac simplices aromatũ

Expanded text:
turae; et fit unguentum bonum atque jucunturae; et fit unguentum bonum atque jucundum. Quo quasi unctus redditur homo suavis et mitis, homo sine querela, neminem circumveniens, neminem concutiens, neminem laedens, nemini se superextollens aut praeferens, insuper et libenter communicans in ratione dati et accepti. 7. Puto, si bene intellexisti utriusque cellae proprietates, non incongrue me hanc unguentariam, illam aromaticam appellasse testaberis. In illa denique, sicut pigmentorum vires atque fragrantiam pistilli extorquet et exigit violenta contusio, sic rectorum morum elicit quodammodo et exprimit naturalem vim vis Magisterii, et districtio disciplinae. In hac autem voluntariae et tanquam innatae affectionis grata mansuetudo sponte officiosa currit, instar plane unguenti quod est in capite, ad levem caloris tactum descendentis ac diffluentis per totum. Itaque in cella disciplinae, tanquam siccae ac simplices aromatum
Abbreviated transcription (Latin):
magister. Et quidẽ om̃s homines natura
equales genuit. At qm̃ bono nature in mori¬
b suꝑbia de prauato. facti sunt hoies eqͣ¬
litatis impatientes. contendentes inuicem.
suꝑiores constitui. atq alt̾utrũ suꝑgredi cu¬
pientes. ⁊ in anis głie cupidi. inuicẽ inuiden¬
tes. inuicẽ ꝓuocantes. pͥmo omniũ incella
pori. iugo discipline insolentia moꝵ doman¬
da ẽ quousq duris ac duitinis senioꝵ attri¬
ta legib humiliet᷑ i sanet᷑ ceruicosa uo¬
luntas. honumq in se nature qd̃ suꝑbien¬
do amiserat. obediendo recipiat. dum so¬
lo iam naturali affectu ñ metu discipline
cum uniu̾sis nature sue sotiis. id est cum
omnib hoĩb sotialit̾ quantũ in se ẽ qͥ eteq
sese didicerit hr̃e. in cellam tandẽ nature
transiens. exꝑiensq quod scriptũ ẽ. Ecceꝙͣ¬
Accedit nimirũ disciplinatis morib tan¬
quã tritis spetib oleũ leticie. bonum na¬

Expanded text:
magister. Et quidem omnes homines natura magister. Et quidem omnes homines natura aequales genuit. At quoniam bono naturae in moribus superbia depravato, facti sunt homines aequalitatis impatientes, contendentes invicem superiores 1341 constitui, atque alterutrum supergredi cupientes, et inanis gloriae cupidi, invicem invidentes, invicem provocantes: primo omnium in cella priori, jugo disciplinae insolentia morum domanda est, quousque duris ac diutinis seniorum attrita legibus humilietur et sanetur cervicosa voluntas, bonumque in se naturae, quod superbiendo amiserat, obediendo recipiat; dum solo jam naturali affectu, non metu disciplinae, cum universis naturae suae sociis, id est cum omnibus hominibus, socialiter, quantum in se est, quieteque sese habere didicerit, in cellam tandem naturae transiens, experiensque quod scriptum est: EcceAccedit nimirum disciplinatis moribus, tanquam tritis speciebus, oleum laetitiae, bonum na
Abbreviated transcription (Latin):
licet hunc numerũ cogitans. Infra de¬
censuit imponendũ. reliquis quoq dua¬
b noĩa imponamꝰ. aromaticã um: ⁊ un¬
guentariã alt̾i. Causas hoꝵ uocabuloꝵ
uidebimꝰ pꝰ ea. Nunc aut̃ aduerte cunc¬
ta apud sponsum salubria. cuncta sua¬
uia repiri. Uinũ unguenta. aromata.Ui¬
num scriptura teste. letificat cor hominis.
Exhilarari nichiminus faciem in oleo legis.
quo utiq puluis pigmentoꝵ infundit᷑. ut
unguenta fiant. Aromata ñ mͦ grata sua¬
uitate odoris. s ii quoq medendi utilia
sunt. Merito se introductam illuc sponsa
rentia rationẽ. Et ut suo ordine nominent᷑.
pͥmã nuncupauerĩ discipline. scdam na¬
ture. postremã grẽ. In pͥori discis uixta
ethice partis rationẽ inferior eẽ. in seq̃nti
par: inpost̾ĩore suꝑior: hoc ẽ subalio. cum
alio. suꝑ alium. Uel sic. Subeẽ. coeẽ. p̾esse. Pri¬
mo gͥ discis eẽ discipłs. scdo sotius. tercio ⁊

Expanded text:
licet hunc numerum cogitans. Infra delicet hunc numerum cogitans. Infra decensuit imponendum reliquis quoque duabus nomina imponamus, aromaticam uni, et unguentariam alteri. Causas horum vocabulorum videbimus postea. Nunc autem adverte cuncta apud sponsum salubria, cuncta suavia reperiri; vinum, unguenta, aromata. Vinum, Scriptura teste, laetificat cor hominis . Exhilarari nihilominus faciem in oleo legis , quo utique pulvis pigmentorum infunditur, ut unguenta fiant. Aromata non modo grata suavitate odoris, sed vi quoque medendi utilia sunt. Merito se introductam illuc exsultat rentia rationem. Et ut suo ordine nominentur, primam nuncupaverim disciplinae; secundam, naturae; postremam, gratiae. In priori discis juxta ethicae partis rationem inferior esse, in sequenti par, in posteriore superior: hoc est, sub alio, cum alio, super alium; vel sic, subesse, coesse, praeesse. Primo ergo discis esse discipulus, secundo socius, tertio et
Abbreviated transcription (Latin):
i. multiplicabit᷑. Et de se ipso. Ego sic̃ oliua
fructifera .i. d.d. Est gͦ historia ortus. ⁊ipsa
triꝑtita. Continet᷑ namq in ea celi ⁊ t̾re
creatio. reconciliatio. reparatio. Creatio qͥdẽ
tanꝗͣ. orti satio. siue plantatio. reconcilia¬
tio aut̃ quasi germinatio satoꝵ uel plan¬
tatoꝵ. Tempore nempe suo rorantib celis
desuꝑ. ⁊ nubib pluentib iustum. aꝑta
ẽ terra. igerminauit saluatorẽ. ꝑ quem
facta ẽ celi t̾req reconciliatio. Ipse ẽ enim
pax nr̃a qui fecit utraq unum. pacifi¬
cans in sanguine suo que in t̾ra sunt.⁊
que incelo. Porro reꝑatio futura ẽ in fine
scłi. Erit enim celũ nouũ ⁊ t̾ra noua. et
colligent᷑ boni de medio maloꝵ tanꝗͣ.
fructꝰ de orto. in dĩ ꝓmptuario reponen¬
in.m.i.g.i.f.t. s. Habes gͥtria temꝑa in
orto historici sensus. In morali qͥppe disci¬
plina tria eque adu̾tere ẽ. cellas quasi tres
in cellario uno. Et idcirco forsan płarit̾

Expanded text:
 oliva fructifera in domo Dei . Est ergo historia hortus, et ipsa tripartita. Continetur namque in ea coeli et terrae creatio, reconciliatio, et reparatio. Creatio quidem, tanquam horti satio sive plantatio. Reconciliatio autem, quasi germinatio satorum vel plantatorum. Tempore nempe suo rorantibus coelis desuper, et nubibus pluentibus justum, aperta est terra et germinavit Salvatorem , per quem facta est coeli terraeque reconciliatio. Ipse est enim pax nostra, qui fecit utraque unum , pacificans in sanguine suo quae in terris sunt, et quae in coelis . Porro reparatio futura est in fine saeculi. Erit enim coelum novum, et terra nova: et colligentur boni de medio malorum, tanquam fructus de horto, in Dei promptuaria reponenimis . Habes igitur tria tempora in horto historici sensus. 5. In Morali quoque disciplina tria aeque advertere est, cellas quasi tres in cellario uno. Et idcirce forsitan plural
Abbreviated transcription (Latin):
ter dm̃ sitiens anima uersat᷑ ⁊i moratur:
sciens se ibi absq dubio inuenturã quẽ
sitit. Sit itaq ortꝰ plana ac simplex histo¬
ria. sit cellariũ morał sensus: sit cubicu¬
lum archanũ theorice contẽplatioĩs. Et pͥ¬
mũ quidẽ historiã ad ortũ puto ñ im-¬
m̾ito deputani. qͦd in ea inueniunt᷑ u¬
ri uirtutũ. tanꝗͣ ligna fructifera in or-¬
to sponsi. ⁊ in paradiso dei: de quoꝵ bo¬
nis actib ac morib qͦt sumis exempla:
tot carpis poma. An forte qͥs ambigat
Aĩ ẽẽ plantationẽ bonũ hoĩem: Audi san¬
ctũ dauid de iuro bono qͥd canat. Erit ait

Expanded text:
ter Deum sitiens anima versatur et moratur, ter Deum sitiens anima versatur et moratur, sciens se ibi absque dubio inventuram quem sitit. Sit itaque hortus simplex ac plana historia; sit cellarium moralis sensus; sit cubiculum arcanum theoricae contemplationis. 4. Et primum quidem historiam ad hortum puto non immerito deputari, quod in ea inveniantur viri virtutum, tanquam ligna fructifera in horto sponsi et in paradiso Dei, de quorum bonis actibus ac moribus quot sumis exempla, tot carpis poma. An forte quis ambigat Dei esse plantationem bonum hominem? Audi sanctum David de viro bono quid canat. Erit, ait,
Abbreviated transcription (Latin):
cite. ponite feritatem. Suspendite u̾b̾a. ꝓdu¬
cite ub̃a. pectora lacte pinguescant. ñ tipo
turgeant. Quid iugum ur̃m suꝑ eos aggra¬
uatis. quoꝵ potius onera portare debetis:
Cur morsus a serpente paruulus. fugit cõ¬
scientiam sac̾dotis. ad quẽ eũ magis oportu¬
erat tanquã ad sinũ recurrere matris: Si
spiritales estis. instruite huiusmodi in sp̃u
lenitatis. consid̾ans quisq scipsum ne ⁊ ip¬
se temptet᷑. Aliꝰqͥn ille in peccato suo mori¬
etur. sanguinẽ aut̃ eiꝰ ait. de manu tua
requiram.S hec alias. Nunc qm̃ littere cõ¬
sequentia exhis q̃ p̾taxauimꝰ manifestaẽ:
iudeamꝰ iam decellariis quid spiritalit̾
sentire debeamꝰ. In consequentib mentio
fit etiã de orto ⁊ decubiculo. que ambo
nunc adiungo istis cellariis. ⁊ in p̾sentẽ
disputationẽ assumo: nã simul tractata
meliꝰ ex inuicẽ innotescent. Et queramꝰ
si placet tria ista in scͥpturis scĩs. ortum
cellariũ. qͥibiculũ. In ipsis nempe liben¬

Expanded text:
cite, ponite feritatem; suspendite verbera, producite ubera; pectora lacte pinguescant, non typho turgeant. Quid jugum vestrum super eos aggravatis, quorum potius onera portare debetis? Cur morsus a serpente parvulus fugit conscientiam sacerdotis, ad quem eum magis oportuerat tanquam ad sinum recurrere matris? Si spirituales estis, instruite hujusmodi in spiritu lenitatis; considerans unusquisque se ipsum, ne et ipse tentetur . Alioquin ille in peccato suo morietur: sanguinem autem ejus, ait, de manu tua requiram . Sed haec alias. 3. Nunc quoniam litterae consequentia ex his quae praetaxavimus manifesta est, videamus jam de cellariis 1340 quid spiritualiter sentire debeamus. In consequentibus mentio fit etiam de horto et de cubiculo, quae ambo nunc adjungo istis cellariis, et in praesentem disputationem assumo: nam simul tractata melius ex invicem innotescent. Et quaeramus, si placet, tria ista in Scripturis sanctis, hortum, cellarium, cubiculum. In ipsis nempe liben
Abbreviated transcription (Latin):
ambitiose uendicas tibi. Hanc ego cellam
quoq gre nominaui. ñ qd̾ absq grã uel
reliquas duas obtinere ominoquis pos¬
sit: s obplenitudinẽ que singłarit̾ in is¬
ta ꝑcipit᷑. Demq plenitudo legis ẽ caritaꝰ.

Expanded text:
ambitiose vindicas tibi. Hanc ego cellam quoque gratiae nominavi; non quod absque gratia vel reliquas duas obtinere omnino quis possit, sed ob plenitudinem quae singulariter in ista percipitur. Denique, plenitudo legis est charita
Abbreviated transcription (Latin):
de ub̃ib si ñme satis dixisse suꝑiꝰ meniinis¬
sem. Nunc uͦ uides qͦmͦ de matre p̾sum̃t.
qͦmͦ eiꝰ lucra i gaudia sua reputant: ꝓ¬
prie repulse inuiriã illius introductio¬
ne consolantes. Mimine ita confid̾ent. ni¬
si matrem agnosc̾e̾nt. Audiant hoc p̾lati.
qui sͥ commissis uolunt semꝑ eẽ formi¬
dini: utilitati raro. Erudinini qui iu¬
dicatis t̾ram. Discite subditoꝵ matres uo̾
eẽ debere. ñ dños. Studete magis amari:
quã metui. Et int̾dũ seueritate opus est.
pat̾ia sit ñtirannica. Matres. fouendo. pa¬
tres uos corripiendo exhibearis. Mansues¬

Expanded text:
de uberibus, si non me satis dixisse superius meminisde uberibus, si non me satis dixisse superius meminissem . Nunc vero vides quomodo de matre praesumunt, quomodo ejus lucra et gaudia sua reputant, propriae repulsae injuriam illius introductione consolantes. Minime ita confiderent, nisi matrem agnoscerent. Audiant hoc praelati, qui sibi commissis semper volunt esse formidini, utilitati raro. Erudimini, qui judicatis terram. Discite subditorum matres vos esse debere, non dominos; studete magis amari, quam metui: et si interdum severitate opus est, paterna sit, non tyrannica. Matres fovendo, patres vos corripiendo exhibeatis. Mansues
Abbreviated transcription (Latin):
cura. prouidentia atq affectu. ab his
quas in euangłio genuit nunquam amo¬
uetur: nunꝗͣ sua uiscera obliuiscitur. Di
cat itaq eis. Gaudete. confidite. Introdux̃
ductas. Sola introducta iudeor. s soli ñ
ꝓderit. Uester omnium ẽ meus omĩs pro¬
uectus. uobis ꝓficio. uob̾cum partibor:
qͥcqͥil plus forte uob̃ meruero. Uis indu¬
bitanter scire. qr in hoc sensu ⁊ hoc affec¬
tu locuta sit: Audi quid ille responde¬
ant. Exultabimus. i letabim᷑ in te. In te
necdũ merem᷑. Et addidit. Memores ube¬
rum tuoꝵ. hoc ẽ equammit̾ sustinemꝰ
dum uenias: scientes te plenis ad nos re¬
u̾suram ub̃ib. Tunc nos confidimꝰ exul¬
tare ⁊ letari. memores int̾im ub̃um tuoꝵ
Qd̃ adiungit᷑ suꝑ uinũ. significant se
adhuc qd̾ ꝓ sui in ꝑfectione carnalium
desidĩoꝵ que uino designantur recorda¬
tione pulsari: uinci tñ eadem desidia
memoria habundantie suauitatis. ꝗͣ. iã
ex ub̃ib fluentem exꝑte sunt. Dicerẽ

Expanded text:
cura, providentia atque affectu ab his, quas in Evangelio genuit, nunquam amovetur, nunquam sua viscera obliviscitur. 2. Dicat itaque eis: Gaudete, confidite. Introduxitductas. Sola introducta videor; sed soli non proderit. Vestrum omnium est meus omnis profectus: vobis proficio, vobiscum partibor quidquid plus forte vobis meruero. Vis indubitanter scire quia in hoc sensu et affectu locuta sit? Audi quid illae respondeant. Exsultabimus et laetabimur in te. In te, necdum meremur. Et addunt, Memores uberum tuorum, hoc est, aequanimiter sustinemus dum venias, scientes te plenis ad nos reversuram uberibus. Tunc nos confidimus exsultare et laetari, memores interim uberum tuorum. Quod adjungunt, super vinum , significant se adhuc quidem pro sui imperfectione carnalium desideriorum, quae vino designantur, recordatione pulsari; vinci tamen eadem desideria memoria abundantiae suavitatis, quam jam ex uberibus fluentem expertae sunt. Dicerem
Abbreviated transcription (Latin):
plinam: neqͣndo irascatur dñs.⁊ ꝑeam
de uia iusta. Uolo irascaris mͥ pat̾ mi
qua extrudis de ura. Illud tua nobis
benigna animadũsio parit: Hoc form¬
dolosa nutrit dissimulatio. Non cũ ne¬
scio s cum sentio te iratum. tunc max¬
me confido ꝓpicium: ⁊ enĩ cũ iratꝰ fuc¬
ris miscđie recordab̃is. Ds̃ inquit tuꝓ
picius fuisti eis: ⁊ ulciscens in omnes
ad inuentiones eoꝵ. Moysen loquitur
et aaronatq samuelẽ. qͦs mͦ p̾miserat
cludito inet̾num: defendendo errorẽ  m
et accusando correctionẽ. Anñ istud e  m

Expanded text:
plinam, nequando irascatur Dominus, et peream plinam, nequando irascatur Dominus, et peream de via justa . Volo irascaris mihi, Paterqua extrudis de via. Illud tua nobis benigna animadversio parit, hoc formidolosa nutrit dissimulatio. Non enim cum nescio, sed cum sentio te iratum, tunc maxime confido propitium: etenim cum iratus fueris, misericordiae recordaberis. Deus, inquit, tu propitius fuisti eis, et ulciscens in omnes adinventiones eorum . Moysen loquitur et Aaron, atque Samuelem, quos modo praemiserat;excludito in aeternum, defendendo errorem, et accusando correptionem. An non istud est
Abbreviated transcription (Latin):
ris. qͥ sanum te fieri cupio: Irascimi
ni ⁊ nolite peccare inquit. Si peccato
irasceris. ñ solum numine peccas: s et
qͦd peccares ext̾minas. Nunc uͦ i pecẽm
retines medicam̃tũ respuendo. ⁊ pecca¬
re apponis irrationabilit̾ irascendo:
hoc plane desꝑatio. Frons inquit mu¬
lieris meretricis facta ẽ tͥ: noliusti eru¬
bescere.et ait. Recessit zelus meus
a te: ultͣ ñ irascar tͥ. Solo auditu con¬
tremisco. Sentisne qͣnti ꝑicłi. qͣntiq
horroris ⁊ tremoris ressit. peocati de¬
fensio. Dicit iterum. Ego qͦs amo: ar¬
guo ⁊ castigo. Si gͦ te zelus deseruit.⁊
amor: nec eris amore dignus. qͥ indig¬
nus castigationis censeris. Uides qͥa
tunc magis irascitur deus. cum ñ irasci¬
tur:Miseream᷑ impio inquit: ⁊ ñ discet
facere iusticiam. Miscd̃iam hanc ego
nolo. Suꝑ omnẽ iram miseratio ista:
sepiens mͥ uias iusticie. Satius ꝓfecto mͥ.
iuxta ꝓpħe consilium app̃hendere disci¬

Expanded text:
ris, qui sanum te fieri cupio? Irascimini, ris, qui sanum te fieri cupio? Irascimini, inquit, et nolite peccare . Si peccato irasceris, non solum minime peccas, sed et quod peccaras, exterminas. Nunc vero et peccatum retines medicamentum respuendo, et peccare apponis irrationabiliter irascendo;Hoc plane desperatio. Frons, inquit, mulieris meretricis facta est tibi; noluisti erubescere : et ait: Recessit zelus meus a te, ultra non irascar tibi . Solo auditu contremisco. Sentisne quanti periculi, quantique horroris et tremoris res sit peccati defensio? Dicit iterum: Ego quos amo, arguo et castigo . Si ergo te zelus deseruit; et amor: nec eris amore dignus, qui indignus castigatione censeris. Vides quia tunc magis irascitur Deus, dum non irascitur. Misereamur impio, inquit, et non discet facere justitiam . Misericordiam hanc ego nolo. Super omnem iram miseratio ista, sepiens mihi vias justitiae. Satius profecto mihi, juxta Prophetae consilium, apprehendere disci
Abbreviated transcription (Latin):
xi. Si quidẽ accessit ⁊ contẽptus. No¬
lunt audire te inquit:quia nolunt
audire me. Uides que maiestas contẽp¬
nit᷑: Non te putes me solum spreuis¬
se: dñs locutus ẽ. Et quod dixit ꝓpħe:
et ꝓpħe tñ ⁊ apłi audeo dicẽ uice fungor:
et quib ñ equor meritis. implicor curis.
Et si ad meam multam confusionem.
nec exꝑior grãm. Quid tñ: Non ideo ca-¬
thedre ñ deferetur. qm̃ occupata ẽ ab ĩ¬
digno: Etiam si scͥbe ⁊ pharisei in ea se¬
deant inquit: quedicunt facite. Plerũ¬
q etiam in patientia contẽptui iungit᷑.
ita ut aliquis ñ solum ñ curet corrigi
obuirgatꝰ. s insuꝑ oburganti indig¬
net᷑. more frenetici manum medici re¬
pellentis. Mira ꝑu̾sitas. Medicanti ira-¬
scitur: qͥ ñ irascit᷑ sagntanti. Est enim
qui sagitat in obscuro rectos corde: qͥ
et teipsum nunc sagntauit ad mortẽ.
et in illũ ñ cõmoueris. Alichi indigna¬

Expanded text:
xi, siquidem accessit et contemptus. Noxi, siquidem accessit et contemptus. Nolunt audire te, inquit, quia nolunt audire me . Vides quae majestas contemnitur. Non te putes me solum sprevisse. Dominus locutus est; et quod dixit prophetae, et apostoli, audeo dicere, vice fungor: et quibus non aequor meritis, eorum implicor curis; etsi ad meam multam confusionem, nec experior gratiam. Quid tamen? num ideo cathedrae non deferetur, quoniam occupata est ab indigno? Etiamsi Scribae et Pharisaei in ea sedeant, inquit: Quae dicunt facite . 3. Plerumque etiam impatientia contemptui jungitur, ita ut aliquis non solum non curet corrigi objurgatus, sed insuper objurganti indignetur, more phrenetici manum medici repellentis. Mira perversitas! Medicanti irascitur, qui non irascitur sagittanti! Est enim qui sagittat in obscuro rectos corde , qui et te ipsum nunc sagittavit ad mortem; et in illum non commoveris? Mihi indigna
Abbreviated transcription (Latin):
dico unum breuiter. felix cui sua ob¬
uirgatio sic respondet: quẽ admodum
habemus formam p̾sentis loci. Utinã
magis neminẽ obuirgare necesse sit: ħ
enim meliꝰ. S qm̃ in multis offendimꝰ
om̃s: mͥ tacere ñ licet. cui ex officio in¬
cumbit peccantes arguere magis aut̃
urget caritas. Quod si arguero ⁊ fecero
tio minime quod suum ẽ faciat. neq
ad qͦd misi illam. s reuertat᷑ ad me ua¬
cua. tanqͣm iaculum feriens ⁊ resiliens
quid me amini tunc habere putatis
fr̃s: Nonne angor. ñne torqueor: Et
ut mͥ usurpem aliquit exu̾bis magiᷤ¬
tri. quia de sapientia ñ possum: ꝓr-¬
sus coartor eduob ⁊ qͥd eligam nescio.
placere ne mͥ in eo quod locutꝰ sum.
qm̃ qͦd debui feci: an penitentiã ag̃e
suꝑ u̾bo meo. qͥa qͦd uolui ñ recipi. Uo¬
lui inmirum ꝑimere hostem:ieriꝑe
fr̃ẽm:iñ feci sic: magis autẽ contrariũ
accidit. Nam lesi aĩam: ⁊ culpam au-¬

Expanded text:
dico unum breviter. Felix, cui sua obdico unum breviter. Felix, cui sua objurgatio sic respondet, quemadmodum habemus formam praesentis loci. Utinam magis neminem objurgare necesse sit! hoc enim melius. Sed quoniam in multis offendimus omnes, mihi tacere non licet, cui ex officio incumbit peccantes arguere, magis autem urget charitas. Quod si arguero et fecero ocedens minime quod suum est faciat, neque id ad quod misi illam, sed revertatur ad me vacua, tanquam jaculum feriens et resiliens: quid me animi tunc habere putatis, fratres? Nonne angor, nonne torqueor? Et ut mihi usurpem aliquid ex verbis Magistri, quia de sapientia non possum; prorsus coarctor e duobus, et quid eligam nescio : placerene mihi in eo quod locutus sum, quoniam quod debui feci; an poenitentiam agere super verbo meo, quia quod volui, non recepi? Volui nimirum perimere hostem, et eripere fratrem; et non feci sic, magis autem contrarium accidit: nam laesi animam, et culpam au