comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
IMoNIA a simone mago nom̃ accepit.
qui huius mali exemplum exitiale po¬
steris reliquid. Est enim simonia gr̃am
spũalem pecunia comparare uelle. Qđ cum
sit: ⁊ ille utiq qui uendit ⁊ ille qui emit ea
olim inbalaam pullulauit. qui diuinatiõis
p̃cio ꝓposito admaledicendum popłm di ꝑexit.
Dehinc huius heresis duo leguntur auctores
pestilentes emersisse. alt̃ sub ꝓpħica. alt̃ sub
apłica doctrina. Primus gieri magist̾ eẽ uen-¬
dentium. deuĩ simon auctor uidet᷑ emptoꝵ. Hoꝵ
aũ ut dictum ÷ sectatores sic̃ ñ st̃ inerrore diu̾si:
conucti sine miscdłia deponunt᷑. qui a ꝓfecto
sc̃ͥris ordinib in digni sunt. qui imipsis sacris
ordinib peccasse comꝓbantur. Ab hereticis
adunitatem eccłie uenientes aliquotiens le¬
gimus insuis ordinib susceptos. Alii siqͥ¬
dem heretici in suscipiendis ordinib non
errabant. S alia causa erat atq doctͥna
que eoꝵ fidem impediebat. Simonia coꝵ

Expanded text:
Simonia a Simone Mago nomen accepit, qui hujus mali exemplum exitiale posteris reliquit. Est enim simonia gratiam spiritualem pecunia comparare velle. Quod cum fit, et ille utique qui vendit, et ille qui emit eadolim in Balaam pullulavit, qui divinationis pretio proposito ad maledicendum populum Dei perrexit . Dehinc hujus haeresis duo leguntur auctores pestilentes emersisse: alter sub prophetica, alter sub apostolica doctrina. Prius Giezi magister esse vendentium , deinde Simon auctor videtur emptorum . Horum autem, ut dictum est, sectatores, sicut non sunt in errore diversi, convicti sine misericordia deponuntur, quia profecto sacris ordinibus indigni sunt, qui in ipsis sacris ordinibus peccasse comprobantur. Ab haereticis ad unitatem Ecclesiae venientes aliquoties legimus in suos ordines receptos. Alii siquidem haeretici in suscipiendis ordinibus non errabant, sed alia causa erat atque doctrina quae eorum fidem impediebat. Simoniacorum
Abbreviated transcription (Latin):
moniacus. nam ⁊ ipse hereticus ÷ quamuis
sterz. Malus meo quod simoniacus ÷. mini¬
ster in eo qđ in officium ordinatꝰ ÷. Malus
in eo quod p̃cium dedit: mihister in eo quod
ordinem ⁊ officium accepit. S dicismͥ qͦmͦ
ordinẽ aut officium acciꝑe potuit qui p̾cium
dedit : Audi qͦi. Ad ꝑnitiem. ad ꝑditio¬
nẽ. Officium emere potuit. gr̃am acciꝑe ñ
potuit. Tñ qr officium accepit ⁊ ht̃ : ꝑmi¬
nsterium eius bonis quidem grã ⁊ officium
datur : a malis uͦ ñ gr̃a s officium solum ac¬
cipit᷑ : ⁊ tñ accipit᷑ quamuis ad ꝑnitiẽ eiꝰ qui
male accipit. sic̃ ad ꝑnitiẽ eiꝰ qui male dedit.

Expanded text:
niacus: nam, et ipse haereticus est, etsi ster est: Malus in eo quod simoniacus est, minister in eo quod in officium ordinatus est; malus in eo quod pretium dedit, minister in eo quod ordinem et officium accepit. Sed dicis mihi: Quomodo ordinem aut officium accipere potuit qui pretium dedit? Audi quomodo. Ad perniciem, ad perditionem. Officium emere potuit, gratiam accipere non potuit. Tamen quia officium accepit et habet, per ministerium ejus bonis quidem gratia et officium datur. A malis vero non gratia sed officium solum accipitur, et tamen accipitur quamvis ad perniciem ejus qui male accipit, sicut ad perniciem ejus qui male dedit.
Abbreviated transcription (Latin):
mereretur ⁊ accipientium necessitas c̃solatꝰ.
He gͥ nullo mͦ abusu eccłie licite abalienat
possunt. neq in possessionem laicam siue c̃¬
mutatione siue donatione tͣnsire. Cet̃a cu¬
ꝑalia que siue iit̾ris siue inpecunia eccłia
possidet quãdiu quidẽ ab illa licite possidet
auferri sine culpa ñ possunt. s sicausa ⁊ ro
postulau̾it ꝑ cõmutationẽ aut donationẽ
posidenti tollere. sic sacrilegium÷ ⁊plus quã rapita
sta eccłie uste possidenti auferre. Decimaꝰ autem
qu quom̃ usurpare aut retinere sine sacrilegiĩ
culpa ñ possunt nͥ hii soli adͥ quoꝵ sustentationẽ
diuina institutione ordinatȩ sunt. Hec gͥ diffr̃a¬
cime ⁊ ustitutione ⁊ possessione: satra ꝑtiuent.
cet̾a autẽ possessiones eccłi astice ad sacra ꝑtinent
sola possessione. Alie gͦ possessiones eccłie ad alie¬
nos possessores sine cõmutatione rõnabili tͣusferri
non possunt. decine autem ab alienis omino possi¬

Expanded text:
ccipientium necessitas consolaretur. Hae igitur nullo modo ab usu Ecclesiae abalienari possunt, neque in possessionem laicam sive commutatione sive donatione transire. Caetera corporalia quae sive in terris sive in pecunia Ecclesia possidet, quandiu quidem ab illa licite possidentur, auferri sine culpa non possunt; sed si causa et ratio postulaverit, per commutationem aut donationem, possidenti tollere, sic sacrilegium est et plusquam rapina ista Ecclesiae juste possidenti auferre. Decimas autem quoquo modo usurpare aut retinere sine sacrilegii culpa non possunt, nisi soli ad quorum sustentationem divina institutione ordinatae sunt. Haec igitur diffcimae et institutione et possessione ad sacra pertinent; caeterae autem possessiones ecclesiasticae ad sacra pertinent sola possessione. Aliae ergo possessiones Ecclesiae ad alienos possessores sine commutatione rationabili transferri non possunt. Decimae autem ab alienis omnino possi
Abbreviated transcription (Latin):
Exquib si quid forte aliqñ ad sustentationẽ eoꝵ.
qͥ m eccłiasticis officiis ũ deseruiunt s in secreco
diuino seruitio mancipati sunt accomodatur
indulgentia ÷ ñ debitum. ita tamẽ ut hoc ipsũ
de portione sit pauꝑum. ñ de sustentatione cle¬
ricoꝵ. In eo enim qđ ministro debet᷑ dignus
÷ mericede sua. nec bñ sustentat egentem qui
fraudat seruientem.¬
incipit pars decima de simonia.¬

Expanded text:
ad sustentationem eorum, qui in ecclesiasticis officiis non deserviunt, sed tamen in secreta divino servitio mancipati sunt, accommodatur, indulgentia est non debitum, ita tamen ut hoc ipsum de portione sit pauperum, non de sustentatione clericorum. In eo enim quod ministro debetur, dignus est operarius mercede sua, nec bene sustentat egentem, qui fraudat servientem. PARS DECIMA. DE SIMONIA.
Abbreviated transcription (Latin):
scõ aufert sacrilegiũ facit. qui uͦ ipsa scã
temerare audet ab hominationem cõmutt
Sin pecunia siue in t̾ras maxime in decunis
que ab initio ita institute sunt ut numqũ
a ministerio diuino siue illoꝵ qui do seruĩ
⁊ininisterio diuino deputati sunt usu sine
peccato ab alienari potussent. Equidemin
pͥncipio ob formam sacramenti magis inst¬
ture uidentur. Postea autẽ sublege scrip

Expanded text:
sancto aufert, sacrilegium facit. Qui vero ipsa sancta temerare audet, abominationem committit. in pecunia sive in terra, maxime in decimis, quae ab initio ita institutae sunt, ut nunquam a ministerio divino sive illorum qui Deo serviunt et ministerio divino deputati sunt usu sine peccato abalienari potuissent. Hae quidem in principio ob formam sacramenti magis institutae videntur. Postea autem sub lege scrip
Abbreviated transcription (Latin):
dium in fine uenturum expͥmit᷑. Tractus aliqͦtiens
tͥbulationem sig̾cat. ut de ꝓfundis cõmouist ali¬
quando leticiam. ut iubilate. laudate Credo
papa instituit ut ante consecrationem pꝰ ymnum
sc̃s sc̃s sc̃s. cautaret᷑. que tͥna repeticio tͥuitatis ÷
confessio. Secreta uocat᷑ ꝙ secreto dr̃ ne uilescat.
olim altauoce dicebatur. s legitur qđ pastores
dum illam usu cotidiano audiendi cognitam
in agro decantarent diuinitus ꝑcussi sunt.
Uñ ⁊ consuetudo mutata putatur: Hanc obse
crationem ⁊ consecrationem sc̃s gelasius papa
ex maiori parte composuit. Beatus gregorius
addidit diesq nr̃os uitua pace disponas ⁊ orõnẽ
dñicam censuit suꝑ corpus xp̃i recttari sic̃ in
uita illuis legitur. Qui pͥdie quã patet᷑ usq
in mei memoriam facietis apłi inusu habuer̃t

Expanded text:
xprimitur; Tractus aliquoties tribulationem significat, ut De profundis, Commovisti. Aliquando laetitiam, ut Jubilate, Laudate. Credopapa instituit ut ante consecrationem post hymnums, sanctus cantaretur, quae trina repetitio Trinitatis est confessio. Secreta vocatur quia secreto dicitur, ne vilescat. Olim alta voce dicebatur; sed legitur quod pastores dum illam usu quotidiano audiendi cognitam in agro decantarent, divinitus percussi sunt, unde et consuetudo mutata putatur. crationem et consecrationem sanctus Gelasius papa ex majori parte composuit. Beatus Gregorius addidit, diesque nostros in tua pace disponas, et orationem Dominicam censuit super corpus Christi recitari, sicut in vita illius legitur. Qui pridie quam pateretur, usque in mei memoriam fac
Abbreviated transcription (Latin):
ne una. Et sidͥuo in carne una iam ñ duo s una
caro. Hoc ÷ sacramentum qđ art apłs magnum
in xp̃o ⁊ eccłia. ad qͦd sacramentum ꝑtinere ñ potest
mulier cum qua noscit᷑ non fuisse carnale cõmerciũ.
Simagnũ ÷ quod in carne ÷. magnũ ñ ÷ in mo
multo maius qđ in sp̃u ÷ ÷ Caro inquit nichil ꝓdẽ.
sp̃c. est qui uiuificat. Sigͦ magnũ ÷ qđ ui carne¬

Expanded text:
una caro. Hoc est sacramentum quod ait Apostolus magnum in Christo et Ecclesia , ad quod sacramentum pertinere non potest mulier cum qua noscitur non fuisse carnale commercium. Si magnum est quod in carne, magnum non est: imo multo majus quod in spiritu est? Caro, inquit, nihil prodest, spiritus est qui vivificat . Si
Abbreviated transcription (Latin):
tatione usus ÷. Et ꝓpħa in paralipomenon
a sa regem ⁊ qui cum eo erant salutat dicens.
dñs uobiscũ. Primis tpr̃ib ab epła pauli
missa uicipiebat᷑. pͦ quã euangłm seq̃bat᷑ sic̃
nc̃. Himinus angłicus qͥ ad officiũ misse in
sollempnib dieb recitatur. ab angłis pͥmũ
decantatꝰ legit᷑. cui eaque adiecta sunt a
beato hilario pictauensi addita credunt᷑
a quo auctus ÷ ⁊ sic̃ nc̃ canit᷑ consũmatus.
Simachusaũ papa mordine
quinquagesimꝰ t̃cius instituit ut hic him nus
ad officium misse decantetur. Responsorium
itali tradiderunt. qđ oꝑationem sig̾cat. alła leci¬

Expanded text:
tatione usus est; et propheta in Paralipomenon tatione usus est; et propheta in Paralipomenon Asa regem, et qui cum eo erant salutat, dicens: Dominus vobiscum . Primis temporibus ab epistola Pauli missa incipiebatur, post quam evangelium sequebatur, sicut nunc hymnus angelicus qui ad officium missae in solemnibus diebus recitatur, ab angelis primum decantatus legitur ; cui ea quae adjecta sunt, a beato Hilario Pictaviensi addita creduntur, a quo auctus est, et sicut nunc canitur consummatus. Symmachus autem papa in ordine quinquagesimus tertius, instituit, ut hic hymnus ad officium missae decantetur. Responsorium Itali tradiderunt, quod operationem et vitam ac
Abbreviated transcription (Latin):
Signacłm crucis. uͥtutẽ passionis xͥ ostendit.
Hoc gͦ qñ fronti impͥmit᷑. xp̃ianus munit᷑.
Qñ contra imminens ꝑicłm opponit᷑: adu̾¬
saria uirtus fugat᷑. Prunũ ad arma. scd̾m
ad tela. pͥmũ ad defensionẽ. scđ̾m adimpug¬
nationem. Tunsio pectoris cõpuctionem
cordis designat. Pectus tundit᷑: ut cogita¬
tiones uane ⁊ desidia praua de corde pel¬
lantur. Inclinatio capitis. genuum incuruatio.
siue ꝓstratio hummlitatem ⁊ reuereutiam siuie etiã
uenie postulationem sig̾cant. Expansio manuũ
caricatem. ⁊ affectus bom amplitudinẽ demonstrat.
Alia item sunt sacramenta in solã u̾boꝵ ꝓla¬
tione exp̃ssa. que ⁊ ipsa uariam significationẽ
ostendunt: celestinus papa iustituit ut ex psalmis
qd añ sacrificiũ antiphone canerent᷑. qđ intͦitũ
dicunꝰ. Collectas ditĩsi c̃posuer̃t. p̃cipue gelasiꝰ
⁊ gregorius. Dñs uobiscũ ab antiqͦ usu assup-¬
tum ÷. Booz messores suos salutans hac salu¬

Expanded text:
Signaculum crucis virtutem passionis Christi ostendit. Hoc ergo quando fronte imprimitur, Christianus munitur. Quando contra imminens periculum opponitur, adversaria virtus fugatur. Primum ad arma, secundum ad tela. Primum ad defensionem; secundum ad impugnationem. Tunsio pectoris compunctionem cordis designat. Pectus tunditur, ut cogitationes vanae et desideria prava de corde pellantur. Inclinatio capitis, genuum curvatio, sive prostratio, humilitatem et reverentiam, sive etiam veniae postulationem significant. Expansio manuum charitatem et affecAlia item sunt sacramenta in sola verborum prolatione expressa, quae et ipsa variam significationem ostendunt. Coelestinus papa instituit, ut ex psalmis David ante sacrificium antiphonae canerentur, quem introitum dicimus. Collectas diversi composuerunt, praecipue Gelasius et Gregorius. Dominus vobiscum , ab antiquo usu assumptum est; Booz messores suos salutans, hac salu
Abbreviated transcription (Latin):
orõ dñica uocat᷑. in qͣ.uii. discrete peticiones
senrentiis cõp̾hensum qui nu̾s apłice fidi sacra¬
mentũ c̃stat. Qͥ cũ q  beatus athanasius cõpo¬
suit. E multi alii scĩ patres alia atq alia
⁊ eruditionem fidelium ac deuotionẽ adoila¬
menta. que ⁊ ipsa quoq quamuis spiricals
grẽ affectum non habeant neq conferait
scĩficationem. in hoc tamen sacra sunt

Expanded text:
ominica vocatur in qua septem discretae petitiones sententiis comprehensum, qui numerus apostolicae fidei sacramentum constat. Quicunque vult beatus Athanasius composuit. Et multi alii sancti Patres alia atque alia eruditionem fidelium ac devotionem addidementa, quae et ipsa quoque quamvis spiritualis gratiae effectum non habeant, neque conferant sanctificationem, in hoc tamen sacra sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
tube legis. quia uox uetĩs testamenti ad cempꝰ
udeis tm̃ insonuit. somis autẽ euangłice
G̾dicationis in om̃s gentes adfines orbis t̾ra¬
rum exiuit ⁊ usq infinem scłi nõ cessabit.¬
uangłii tegebatur. Cortina illa q̃ int̾ sc̃a
sa ÷. sig̾cat uelamen mortalis nature ꝑ quod
i nob̃ etiã subgr̃a positis adhuc secreta celestia
esurrectionis non auferet᷑. ꝓpt̃ hoc in tp̃r
uadragesime que uitã p̾sentẽ sig̾cat unum¬

Expanded text:
tubae legis, quia vox Veteris Testamenti ad tempus tubae legis, quia vox Veteris Testamenti ad tempus Judaeis tantum insonuit. Sonus autem evangelicae praedicationis in omnes gentes ad fines orbis terrarum exivit et usque in finem saeculi non cessabit.Evangelii tegebatur. Cortina illa quae inter sasa est, significat velamen mortalis naturae; per quod a nobis etiam sub gratia positis adhuc secreta coelestiaresurrectionis non auferetur. Propter hoc in tempore Quadragesimae quae vitam p
Abbreviated transcription (Latin):
Signoꝵ usus auet̃i testamento cant᷑¬
assumptus ÷ ubi tube argentee adño ducti¬
les fieri p̾cipiunt᷑ quib multitudo popłi
conuocari debuiss. Ad similitudinem
harum tubarum signa ex metallo eris in
eccłia facta st̃ ad corda fideliũ excitanda
iut ꝑ ea signum det᷑ qñ debeant inunum
conuenire. Uasa ista metalliua ora p̾di¬
cantiũ sig̾cant. Plectra ferre¬
a quo ut̾ius cunduntur
ut sonum emittant lingue sunt eorundem.
funis aucẽ mensura uite ÷ ⁊ conu̾sationis modꝰ.
qui inscriptura ꝓponitur. funis manu tene¬
cur qñ scriptura oꝑe adimplet᷑. funẽ sursũ
sequit᷑ qui ductu seripture sacre adbona
eleuat᷑. Funem deorsum tͣhit qui eadẽ do¬
cente quantũ inmalis p̾ssus iaceat agnoscit.
ste aptus ÷ popłm di in unum conuocare
qui ⁊ eleuatus oꝑe exempla bonitatis
ostendit. ⁊ uiclinatus humilitare infirmita¬
tem suam ueracit̃ agnoscit. Signa gͦ euan¬
płica durabiliora sunt ⁊ longius audiunt᷑ quã

Expanded text:
Signorum usus a Veteri Testamento assumptus est, ubi tubae argenteae a Domino ductiles fieri praecipiuntur quibus multitudo populi convocari debuisset. Ad similitudinem harum tubarum signa ex metallo aeris in Ecclesia facta sunt ad corda fidelium excitanda, ut per ea signum detur quando debeant in unum convenire . Vasa ista metallina ora praedicantium significant. Plectra ferrea quo interius tunduntur, ut sonum emittant, linguae sunt eorumdem. Funis autem mensura vitae est, et conversationis modus qui in Scriptura proponitur. Funis manu tenetur, quando Scriptura opere adimpletur. Funem sursum sequitur, qui ductu Scripturae sacrae ad bona elevatur. Funem deorsum trahit qui eadem docente quantum in malis pressus jaceat agnoscit. Iste aptus est populum Dei in unum convocare, qui et elevatus opere exempla bonitatis ostendit, et inclinatus humilitate infirmitatem suam veraciter agnoscit. Signa ergo evangelica durabiliora sunt, et longius audiuntur quam
Abbreviated transcription (Latin):
dusq addiem resurrõnis ñ auferet᷑ qi nc̃ litt̾a
quidẽ reuelata ÷: s mortalitas nõdũ ablata.
lue tñ om̃is in fut᷑o emedio tollenda erit. cũ
nortale hoc inmortalitatẽ ⁊ corruptibile in¬
porruptionẽ induerit. Tc̃ quippe reuelata
facie ing̾diemur. uł pociꝰ eg̃diemur ad głam
dñi contẽplandã. ut eũ quẽ nc̃ ꝑsolam fidẽ ag-¬
noscimꝰ: facie ad faciẽ uidendo sicuti÷ agnosca¬
mus. de aliis sac ram̃tis q̃ ĩ factĩ ꝯstãt.
ulta sunt alia eccłie sacramenta reb uł
fr̃ĩs exp̃ssa. que omnia hic enum̾ari ñ posst̃.
Multa enim sunt.⁊ iõ p̾sentis sermonis b̾iu¬
tas ea non capit. In sufflatio in exorcizatiõe

Expanded text:
nis non auferetur; quia nunc littera quidem revelata est, sed mortalitas nondum ablata, quae tamen omnis in futuro e medio tollenda erit, cum mortale hoc immortalitatem et corruptibile incorruptionem induerit. Tunc quippe revelata facie ingrediemur vel potius egrediemur ad gloriam Domini contemplandam, ut cum quem nunc per solam fidem agnoscim. De aliis sacramentis quae in factis constant. Multa sunt alia Ecclesiae sacramenta rebus vel factis expressa, quae omnia hic enumerari non possunt; multa enim sunt, et ideo praesentis sermonis brevitas ea non capit. Insufflatio in exorcizatione,
Abbreviated transcription (Latin):
baptisinum p̾cedit illuminãs. sic̃ olim colĩ¬
na ignis filios isrł mare rubrũ tͣnseuntes p̾¬
cessit ꝑignem illuminans ⁊ obumbrans ꝑ
nubem. Sub eadem figura iuxta c̃suetu dint
antiquã in die paschali in eccłia romana
agni cerei bñdicuntur ⁊ popło distribuuit᷑¬

Expanded text:
baptismum praecedit illuminans, sicut olim columbaptismum praecedit illuminans, sicut olim columna ignis filios Israel mare Rubrum transeuntes praecessit, per ignem illuminans, et obumbrans per nubem . Sub eadem figura juxta consuetudinem antiquam in die paschali in Ecclesia Romana agni cerei benedicuntur, et populo distribuunt
Abbreviated transcription (Latin):
de rans palmarũ ⁊ frondibꝰ bñdicñ
Iabet etiam eccłiastica c̃suetudos dis¬
ut in dñica q̃ ꝓxima ÷ aute sollempnitatẽ¬
paschalem. rami palmarum ⁊ frondes arboꝵ
bñdicant᷑ ⁊ popło portandi distribuant᷑. in
figurã eoꝵ qui dño iħu eodẽ die ierosolimã
ascendenti cum ramis palmarũ ⁊ frondib
arboꝵ uirentib cantantes ⁊ laud antes occur¬
rerunt. In quo nõ solum nob̾ id qđ illi tẽ
corꝑalit̃ fecerunt corꝑalit̃ faciendũ ꝓponit᷑.
s id pocius qđ uł illo uł inisto corꝑali facto
sp̃alit̃ imitandum sig̾tat᷑. Palma quippe
signum uictorie ÷. Rami aũ uirentes bona
gr̃arũ actione laudamus.
De cereo scõ qͥ ĩ sabbato scõ benedicit᷑
ꝙ de agnis qͥ bũdicunt᷑ in pascha.
orimus papa consticuit cereum magiũ
ui sabbato scõ pasche benedici. quẽ diaconus
accepta benedictione a sacerdote benedicit.
Hic cereus xp̃m designat in cera humanitatẽ
in igne diuinitatem. E cathecuminos ad

Expanded text:
De ramis palmarum et de frondibus benedicendis. Habet etiam ecclesiastica consuetudo ut in Dominica quae proxima est ante solemnitatepaschalem, rami palmarum et frondes arborum benedicantur, et populo portandi distribuantur, in figuram eorum qui Domino Jesu eodem die Jerosolymam ascendenti cum ramis palmarum et frondibus arborum virentibus cantantes et laudantes occurrerunt . In quo non solum nobis idcorporaliter fecerunt, corporaliter faciendum proponitur, sed id potius quod vel in illo vel in isto corporali facto spiritualiter imitandum significatur. Palma quippe signum victoriae est, rami autem virentes bona gratiarum actione laudamus. CAP. V. De cereo qui in sancto Sabbato benedicitur, et de agnis qui benedicuntur in pascha. Zozimus papa constituit cereum magnum in Sabbato sancto paschae benedici, quem diaconus accepta benedictione a sacerdote benedicit. Hic cereus Christum designat. In cera humanitatem, in igne divinitatem. Qui catechumenos ad
Abbreviated transcription (Latin):
nobis hodie. Qũta peticio
iitte nobis debita
nrã sicut ⁊ nos dimit¬
timus debitoribus nr̃is. Qͣ
multis timenda est et ꝑicu¬
losa fratres ista or̃o. Multis
enĩ plus confert detrimenti
ꝙͣ. augnenti. plus dampni
ꝙͣ lucri. Sunt namqz qͥdã
qui ꝑ magnã et longuã
malignitatẽ et odioꝵ ma¬
liciam obdurati illos qui
ꝑ aliquã iniuriam eis ftĩ
sunt debitores ĩ manibus
suis ingulare aut trucida¬
re et omm̃bus modis tru¬
le dere concupiscunt nec
pro timore dei nec pro p̾¬
cibus hoĩem satiffacionẽ
recipere uel concordiã fac̾e
uolunt. de talibus scriptũ
est. uua eoꝵ una fellis
et botius amarissimus fel
Sraconũ uiiũ eoꝵ et uene¬
nũ aspidũ insanabile. qui
cũ tales sint secure tamẽ
ad ecclesiam confluũt et¬
coram deo et altari eius o¬
rantes dicunt. Pr᷑ nr̃. di

Expanded text:
nobis hodie. QUINTA PETITIO. Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris. Quam multis timenda et periculosa est fratres, ista oratio! multis enim plus confert detrimenti quam augmenti; plus damni quam lucri. Sunt namque quidam, qui per magnam et longam malignitatem, et odiorum malitiam obdurati; illos, qui per aliquam injuriam eis facti sunt debitores, manibus suis jugulare aut trucidare et omnibus modis laedere concupiscunt, nec pro timore Dei; nec pro precibus hominum satisfactionem recipere vel concordiam facere volunt. De talibus scriptum est: Uva eorum uva fellis, et botrus amarissimus, fel draconum vinum eorum, et venenum aspidum insanabile ; qui cum tales sint secure tamen ad Ecclesiam confluunt, etcoram Deo et altari ejus orantes, dicunt: Pater
Abbreviated transcription (Latin):
et sine disciplina questiones
deu.ta. sciant ꝙ generant
sites.Seruũ autenr dñi nõ opor¬
det litigare. s mansuetũ ad
dmĩes. Solet autem ĩfumita¬
ti berticemdolenciũ noc̾e nuis¬
tiloquiũ. Sed ut infirmo ꝓ¬
fectũ possis prestare reme¬

Expanded text:
iones devita, sciens quia generant lites. Servum autem Domini non oportet litigare, sed mansuetum esse ad omnes . Solet autem infirmitati vertice dolentium nocere multiloquium. Sed ut infirmo perfectum possis praestare reme
Abbreviated transcription (Latin):
subtili. Que ideo uextex capil
rasiter comꝑatur. Cumautẽ
mens ꝑ diuersas questiones
spargitur lites generantur.
Sed ut dr̃. lis ꝑ litem male
diuiditur. Oportet autem
ne huic infirmitati auxiliũ
medicine desit quẽ huiusmoĩ
morbus uelut cancer serpit

Expanded text:
subtili. Quae ideo vertex capillsubtili. Quae ideo vertex capillraliter comparatur. Cum autem mens per diversas quaestiones spargitur, lites generantur. Sed ut dicitur, lis per litem male dirimitur. Oportet autem ne huic infirmitati auxilium medicinae desit, quia hujusmodi morbus velut cancer serpit.
Abbreviated transcription (Latin):
caritas de mẽte. de dolore ber
onuertetur dolorticis.
eius ĩcaput eius. et in
uerticem ip̃ius iquitas eius
descendet. Superius dionuꝰ
caput interioris hoĩs esse mẽ¬
tem. hunc autem uerticem ca¬
pitis possumus appellare mẽ¬
tis racionem. Sicut enĩ uertex
capitis in dextram et sinistrã
partem capillos diuidit. sic
raciomentis bonas ⁊ masas
cogitationes discernit. In uer¬
ticem eius miquitas descẽdet
dũ malicia pcc̃ĩ racionẽ raci¬
nem subiectam p᷑mit. Sz hec
infirmitas uerticis hoc mod
solet fieri. ut caput in duas ꝑ¬
tes uidoatur scindi. In duas ꝑ¬
tes caput scinditur dũ racio
mentis ad diuersa partitur
Oportet autem si hec ĩfum
uicta. uel panno stringitur.
dum mens uicta .i. doctrina
corngendo ligatur. hoc enĩ me¬
dicamine agitur ut mentis
racio ad bnũ cossigatur. Unde
et psalmmsta. uerumptanen
deus confringet capita ĩmi
pita immicoꝵ sunt mentes
suꝑbor. uerter capilli: est ber¬
sucia questionũ in disputatõe

Expanded text:
. De dolore verticis. onvertetur dolor ejus in caput ejus, et in verticem ipsius iniquitas ejus descendet . Superius diximus caput interioris hominis esse mentem, nunc autem verticem capitis possumus appellare mentis rationem. Sicut enim vertex capitis in dextram et sinistram partem capillos dividit, sic ratio mentis bonas et malas cogitationes discernit. In verticem hominis iniquitas descendit, dum malitia peccati rationem sibi subjectam premit. Sed haec infirmitas verticis, idsolet fieri, ut caput in duas partes videatur scindi. In duas partes caput scinditur, dum ratio mentis ad diversa partitur. Oportet autem si haec infirvitta, vel panno lineo stringitur, dum mens vitta, id est doctrina correctrice ligatur. Hoc enim medicamine agitur, ut mentis ratio ad unum colligatur. Unde et Psalmista: Verumtamen Deus confringet capita inimipita inimicorum sunt mentes superborum. Vertex capilli est versutia quaestionum in disputatione
Abbreviated transcription (Latin):
ubi moran faciũt et uehemẽ¬
ter intendunt. In ordine autẽ
manent ubi meo quod agũt
racionem nõ deserunt. Male
ex parte eius ut maledicatis
terre meroth. Romenest re
Maledicite habitatorib eius
Subdit causam. quia nõ ue¬
nerũt. ad auxiliũ dñi .i. ĩ adu¬
toriũ fortissimoꝵ eius. Ioas
patrẽ familie ozri. Patrem
hic dicit maiorem semorem
honorabisiorẽ inter alios illiꝰ
fratres suos filios ieroboal.lxxͣ.
quomodo remãsit unus illoꝵ
Oz sic dictũ est occidit .lxx. et¬

Expanded text:
ubi moram faciunt, et vehemenubi moram faciunt, et vehementer intendunt. In ordine autem manent, ubi in eo quod agunt, rationem non deserunt. Maledex parte ejus, ut maledicatis terrae Meroth. Nomen est reMaledicite habitatoribus ejus. Subdit causam: quia non venerunt ad auxilium Domini, id est in adjutorium fortissimorum Joas patrem familiae Ezri Ozri . Patrem hic dicit, majorem, seniorem, honorabiliorem inter alios illius fratres suos filios Jerobaal, septuquomodo remansit unus illorum? Sed sic dictum est: occidit se
Abbreviated transcription (Latin):
se dederunt discrimim. Sic ita¬
qr rome non nomen loci ĩtelli ⁊¬
gendũ est s altitudinẽ signi¬
ficat in quo errauit translacio
Stelle manentes ĩordine et
cursu suo aduersus sizarã pug¬
nauerũt. Non ut mathema¬
thici putant ꝑ constellacdis
fatũ uictũ siz aram scriptura
affirmat si figurtiue celestra
ip̃a ad eius oppressionẽ quasi
intendisso dicit quia dñs celi
ut uinceretur sua prouidẽcia
disposuit.Quẽ. idmodũ ergo
interra montes siue ualles suie
quelibet alia t̾rena arguũtur
Sel laudantui. cũ ab hominibr
ĩ eis manentibus et eis presi¬
dentibus reprehensibile siue
laudabile. quid agitur et ip̃a
hec loca fecisse dicũtur. que ab
homnibus ĩ eis facta sunt.
sit et stelle. de celo dicũtiu.
fecisse quod eis presidens in
celo deus fecit. Stelle ma¬
nentes ĩ ordine suo pugna¬
uerũt. Intencionẽ et racionẽ
ostendit ĩeo quod ait manẽ¬
tes ĩordine suo. Manent enĩ

Expanded text:
se dederunt discrimini. Sic itase dederunt discrimini. Sic itaque Romae non nomen loci intelligendum est, sed altitudinem significat, in quo erravit translatio. Stellae manentes in ordine, et cursu suo adversus Sisaram pugnaverunt. Non ut mathematici putant per constellationis fatum victum Sisaram scriptura affirmat, sed figurative coelestia ipsa ad ejus oppresionem quasi intendisse dicit; quia Dominus coeli, ut vinceretur sua providentia disposuit. Quemadmodum ergo in terra montes, sive valles, sive quaelibet alia terrena arguuntur, vel laudantur, cum ab hominibus in eis manentibus, et eis praesidentibus reprehensibile, sive laudabile quid agitur, et ipsa haec loca fecisse dicuntur, quae ab hominibus in eis facta sunt; sic, et stellae de coelo dicuntur fecisse, quod eis praesidens in coelo Deus fecit. Stellae manentes in ordine suo pugnaverunt. Intentionem et rationem ostendit in eo quod ait: Manentes in ordine suo. Manent enim,
Abbreviated transcription (Latin):
teneas et hoc ideofacis ut audi¬
as sibillos .i. lenemfamam tm̃
securus delonge. sibilos inquam
ruben magna cassis itas cordis
Si uero sic legatur diuis o con¬
tra se ruben magnammoꝵ re¬
perta contencio est. hoc modo ĩ¬
tessigi pt̃. Cũ ruben ẽẽt diuiso
contrase met ip̃m .i. cũ dubita¬
ret. et ĩ semet ip̃o uariis cogita¬
ciomibus et ꝯtraruis desidernes.
tuaret et secũ rix aretur utrur
Lad beslũ pargeret nec ne atqz
in hac dubitacione moramfa¬
ceret manammi de zabulon e
neptalim prompti ad ꝯtence¬
nem et certainen inuenti sunt.
uel ruben diuisio. ab alus et it¬
cedente ne porgeret. ad preluĩ
quod tamen contra se erat ..
contra honorem suũ magna¬
inmorũ reperta contencio est.
Post ad alios quoq irrisionẽ
tat ubi pugnatũ est. In hebreo
habetur rome zache quod ĩter¬
pretatur super altitudinẽ cã¬
pi. Significatur autem quod
incampo ubi preliatũ est mi¬
micis suꝑiores facci sunt ubi

Expanded text:
teneas, et hoc ideo facis ut auditeneas, et hoc ideo facis ut audias sibilos, id est levem famam tantum, securus de longe; sibilos inquam Ruben magna calliditas cordis. Si vero sic legatur: Divisio contra se Ruben magnanimorum reperta contentio est. Hoc modo intelligi potest. Cum Ruben esset divisus contra semetipsum, id est cum dubitaret, et in semetipso variis cogitationibus, et contrariis desideriis fluctuaret, et secum rixaretur utrum ad bellum pergeret necne, atque in hac dubitatione moram faceret: magnanimi de Zabulon, et Nephthalim, prompti ad contentionem, et certamen inventi sunt. Vel Ruben diviso ab aliis, et recedente ne pergeret ad praelium, quod tamen contra ipsum erat, id est contra honorem ejus: magnanimorum reperta contentio est. Post ad alios quoque irrisionem tat ubi pugnandum est. In Hebraeo habetur: Romae Zachae quod interpretatur super altitudinem campi. Significatur autem quod in campo ubi praeliatum est, inimicis superiores facti sunt, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
citũ duc̾ent ad bellandum
Luoc ad pñtem hystoriãspec¬
tat. Caudat enim issos qui
de machir. suie de zabulon si¬
ue de ysachar pro pplõ suo di¬
scrimen belli subire nõ dubi¬
tauerunt. E contrario arguit
eos qui se subtraxerunt .i. ru
ben et gad uel galaas ⁊ dan
et asser et dignos irrisione
pro sua dissmmulacione no¬
tat. Hoc est quod sequitur.
Duuis o contrase ruben. mag¬
nammoꝵ reperta contẽtio¬
est. In hebreo sic habetur. Bi¬
flagoth rien gotholim hel¬
chiche. leu. i dest diuisiones
ruben magna calliditas cor¬
dis. Quod sic intelligendum
putant. Ex magna cassisi¬
tate cordis diuisit se ruben as
alus et t̾minos suos longe po¬
suit a frequentia bellors ĩt ali
diuisione ab utraqz parte ut
undecunqz siue hinic siue inde
bella sur gerent adeumsecure
quiescentem nõ pondus p̾lui
sz sibillus tantũ leuis fame pue¬
iret. Unde subdit. Quare habi¬
tas scilz otu ruben inter duos ter¬
minos.i. ut ad neutrã partẽ ne

Expanded text:
citum ducerent ad bellandum. citum ducerent ad bellandum. Hoc ad praesentem historiam spectat. Laudat enim illos, qui de Machir, sive de Zabulon, sive de Issachar, pro populo suo discrimen belli subire non dubitaverunt. E contrario arguit eos, qui se subtraxerunt, id est Ruben et Gad, vel Galaad, et Dan, et Aser, et dignos irrisione pro sua dissimulatione notat. Hoc est quod sequitur: Diviso contra se Ruben, magnanimorum reperta est contentio. In Hebraeo sic habetur: Biflagoth ruben gotholib helchiche lem ; id est divisiones Ruben magna calliditas cordis. Quod sic intelligendum putant. Ex magna calliditate cordis divisit se Ruben ab aliis, et terminos suos longe posuit a frequentia bellorum in tali divisione ab utraque parte, ut undecunque sive hinc sive illinc bella surgerent, ad eum secure quiescentem, non pondus praelii, sed sibilus tantum levis famae perveniret. Unde subdit: Quare habitas, scilicet, o tu Ruben, inter duos terminos; id est ut ad neutram partem te
Abbreviated transcription (Latin):
eos ĩ amalech et post eũ suie
ut quidam rectius ex hebreo
interpretari putant. et post
te ĩbemanim ĩ pplõs tuos o
amalech. Sensus hic est ad
augientũ leticie pñtis pre¬
terita ⁊ futura dei mirabilia
instantibus ad numerat. Dñs
infortibus dimicans ex effra¬
ii. infortibus ex efframi di¬
micanit Dñs. et ꝑ illos dele¬
uit eos quierant ĩ amalech
Siue infortibus qui erant
in effraii dimicauit dñs ⁊
quomodo tempore moysi Io¬
sue qui erat ex efframi dimi¬
cante ꝑeum ⁊ ĩ eo dño ama¬
lech suꝑauit. Hoc de preterito.
De futuro autem sub iungit
significans ꝙ ad huc dñs per
saulem qui de benianim naste
post eum .i. effran suie post
te. o tueffrau dimicabit do¬
nimiꝰ infortibus ĩ benianm
.i. per fortes quierũt ĩbenia¬
min persaulem scilz qui nasce¬
tur de benianim. dimicabit
dico ĩpopulos tuos .i. ꝯtra
pplõs tuos o amalech. Se qͥt᷑.
De mathu. pͥncipes descende¬
runt et de zabulon quiexer¬

Expanded text:
eos in Amalec, et post eum; sive eos in Amalec, et post eum; sive ut quidam rectius ex Hebraeo interpretari putant et post te in Benjamin in populos tuos, o Amalec. Sensus hic est ad augmentum laetitiae praesentis, praeterita et futura Dei mirabilia instantibus annumerat Dominus in fortibus dimicans ex Ephraim. In fortibus ex Ephraim dimicavit Dominus; et per illos delevit eos qui erant in Amalec. Sive in fortibus qui erant in Ephraim dimicavit Dominusquomodo tempore Moysi, Josue qui erat ex Ephraim, dimicante per eum et in eo Domino, Amalec superavit, et hoc de praeterito. De futuro autem subjungit, significans quod adhuc Dominus per Saulem qui de Benjamin nascitpost eum, id est Ephraim, sive post te, o tu Ephraim, dimicavit Dominus in fortibus in Benjamin, id est per fortes qui erunt in Benjamin per Saulem scilicet, qui nascetur de Benjamin; dimicabit dico, in populos tuos, id est contra populos tuos, o Amalec. Sequitur: De Machir principes descenderunt, et de Zabulon qui exer
Abbreviated transcription (Latin):
de quibus subdit cor meũ dili¬
git principes israel. Ad quos
rursum. Qui ꝓpria uolunta¬
te obtulistis uos discrimini
beuedicite dño. Qui ascenditis
luidicio et ambulatis in uia
uos qui modo prostratis hosti¬
bus auxilio dei ⁊ inglia estis
Et ptatem habetis et pacem
Nolite obsuusti operũ domini
quibus hec collata funt nobis
loquimini ubi collisi sunt
currus ⁊ hostium est suffoca¬
tus exercitus. Per intentes
asmos significat głiam. Per
sessionem ĩiudicio potestatẽ
ꝑ de ambulacionem ĩ uia pacẽ
Ibi ergo narrentur iusticie do¬
mimi quantũ ad suffocacio¬
nem hostiũ et clemencia ĩfor¬
tes ifrael quantũ ad liberacio¬
nem suoꝵ. Tunc descendit
populus dñi ad portas. qui
prius timore hostiũ egredi
nõ audebat. prostratis hosti¬
bus nõ solum egrediebatur
s eciam dñabatur Inde leticia
et gratulacio que sequitur
Surge surge delborra. Dñs
infortibus dimicauit ex ef¬
fraini siuie in effreni deleuit

Expanded text:
de quibus subdit: Cor meum dilide quibus subdit: Cor meum diligit principes Israel; ad quos rursum: Qui propria voluntate obtulistis vos discrimini, benedicite Domino. Qui ascenditis judicio, et ambulatis in via. Vos qui modo prostratis hostibus auxilio Dei, et in gloria estis, et potestatem habetis et pacem, nolite oblivisci operum Domini quibus haec collata sunt nobis. Loquimini ubi collisi sunt currus, et hostium suffocatus est exercitus. Per nitentes asinos significat gloriam; per sessionem in judicio, potestatem; per deambulationem in via, pacem. Ibi ergo narrentur, justitiae Domini, quantum ad suffocationem hostium; et clementia in fortes Israel, quantum ad liberationem suorum; Tunc descendit populus Domini ad portas, qui prius timore hostium egredi non audebat, prostratis hostibus non solum egrediebatur, sed etiam dominabatur. Inde laetitia, et gratulatio quae sequitur: Surge, surge Debbora, Dominus in fortibus dimicavit: ex Ephraim, sive in Ephraim, delevit
Abbreviated transcription (Latin):
uia sz per calles deuios la titu
⁊ do assultus hostium declina¬
rent. Et hoc eciam in diebus
sangar factũ est qui licet tan¬
te fortitudimis esset ut sextẽ¬
tos uno uomiere ster neret. in
eo usq nõ potuit. ut tantam
ac tasem pacem interra po¬
neret qualem modo deus per
hanc uictoriam pplõ suo dedit
soc est quod sequitur. Cessa¬
uerunt fortes israel et quie¬
uerunt. scilz nõ ualentes resi¬
stere iimicis. Donec surgeret
dellora. surgeret dico mater
ĩifrael. Ideo noua bella elegit
dñs per infirma forcia destru¬
ens. per feminain superbos ho¬
stes prosternens. Et ut maiꝰ
sit miraculũ dei hoc nõ solum
duce femma sed et parua ma¬
nu pugnante factum est. Nã
sequitur. Clipeus et hasta si
apparuerunt in quadraginta
milibus israel. Non erat in
tot milibus israel qui chipeũ
ifrael aut hastain leuauerit
contra inimicos exceptis pau¬
cis idest decem milibus qui ꝓ
salute ppli sui ꝑiculo se de derũt

Expanded text:
via, sed per calles devios latenter via, sed per calles devios latenter eundo assultus hostium declinarent. Et hoc etiam in diebus Samgar factum est; qui licet tantae fortitudinis esset, ut sexcentos uno vomere sterneret, tamen eousque non potuit ut tantam ac talem pacem in terra poneret, qualem modo Deus per hanc victoriam populo suo dedit. Hic est quod sequitur. Cessaverunt fortes Israel, et quieverunt, scilicet non valentes resistere inimicis. Donec surgeret Debbora: surgeret dico mater in Israel. Ideo nova bella elegit Dominus, per infirma fortia destruens, per feminam superbos hostes prosternens. Et ut majus sit miraculum Dei, hoc non solum duce femina, sed et parva manu pugnante factum est. Nam sequitur: Clypeus, et hasta si apparuerint in quadraginta millibus Israel. Non erat in tot millibus, qui clypeum Israel aut hastam levaverit contra inimicos, exceptis paucis, id est decem millibus, qui pro salute populi sui periculo se dederunt,
Abbreviated transcription (Latin):
a facie dm̃i defluxit. Q uod
enĩ quasi generaliter propter
miraculi excellenciã pͥmiser at
terra mota est celi ac nubes
stillauerunit montes fluxeũt
ubi hoc totum ad impletumsit
specialiter subiungens det̾mi¬
nat Dicens. Synai afacie do¬
mini. Quod autem ait mon¬
tes fluxerunt ꝑ yperbolen dic¬
tum intelligi potest quasi in¬
mio terrorẽ liquefacti. Sed et
hoc ꝙ ait terra mota est. ad
per turbacionẽ hominũ habi¬
tanciũ interra conuenienter
referri pt̃ qui auditis tantis
mirabilibus moti sũt atq tu¬
bati. Sequitur. In diebus san¬
gar filii anach indieb iahel
quieuerũt semitte et qui in¬
grediebantur per eas ambula¬
uerũt per calles deuios. Post
antiqua mirabilia ad noua
miracusa narranda acce dit
Significat. autem quod filii
israẽl ante tempora sua ĩtan¬
tum cirtũ quaq hostiũ terror
artabantur ut senutte quie¬
cerent nemine ambulante
eas. et si qui forte per eas ĩce¬
dere cogebantur nõ publica

Expanded text:
a facie Domini defluxit. Quod a facie Domini defluxit. Quod enim quasi generaliter propter miraculi excellentiam praemiserat: terra mota est, coeli ac nubes stillaverunt aquis, montes fluxerunt; ubi hoc totum adimpletum sit specialiter subjungens determinat dicens: Sinai a facie Domini. Quod autem ait: Montes fluxerunt, per hyperbolen dictum intelligi potest, quasi nimio terrore liquefacti. Sed et quod ait, terra mota est, ad perturbationem hominum habitantium in terra convenienter referri potest: qui auditis tantis mirabilibus moti sunt atque turbati. Sequitur. In diebus Sumgar filii Anath, in diebus Jahel quieverunt semitae: et qui ingrediebantur per eas ambulaverunt per calles devios. Post antiqua mirabilia ad nova miracula narranda accedit. Significat autem, quod filii Israel ante tempora sua in tantum circumquaque hostium terrorem arctabantur, ut semitae quiescerent nemine ambulante per eas: et si qui forte per eas incedere cogebantur, non publica
Abbreviated transcription (Latin):
uocat. Significat autem qd̾
olim cũ populum suũ deegip¬
to eductũ deus precederet du¬
catum prebens per desertum
quod ꝯiunctũ est terre edom
atqz seir presenciã creatoris
eciã muta elementa senserũt
et qiͣ uicina maiestate t̾rita
atq turbata motu ip̃o pñti
p̾buerunt. Terra mota est.
Ecce signũ pñtis deitatis E
fundauit solus mou̾e potuit
In exodo leginus quomodo
mons syna descendente in
ip̃m dño totus fumauit erat¬
qz mons omnis t̾ribilis ⁊ as¬
cendit ex eo quasi fumus de
fornace ⁊ nubes desissima
montẽ operuit. Islic ergo ex
pñcia creatoris terra mota
fumigauit. illic celi in nube
densissima aquis distillant
pauorẽ et reu̾enciã quasi qͦdã
suo sudore testati montesqr
ip̃a nubium obumbracione
tecti fluxerunt influctuacõe
nubiũ uolitanciũ et descẽsu
aquarũ. Sy nay a facie dei
israel. Hac una clausula oĩa
p̾cedencia comprehendit. Sy¬
na motus est a facie domini
Syna stillauit aquis. Syna

Expanded text:
vocat. Significat autem, quod vocat. Significat autem, quod olim cum populum suum de Aegypto educturus Deus precederet ducatum praebens per desertum, quod conjunctum est terrae Edom atque Seir: praesentiam Creatoris etiam muta elementa senserunt et quasi vicina majestate territa atque turbata motu ipso praesenti ebuerunt. Terra mota est. Ecce signum praesentis Deitatis. Qui fundavit solus movere potuit. In Exodo legimus , quomodo mons Sina descendente in ipsum Domino totus fumavit: eratque mons omnis terribilis, et ascendit ex eo quasi fumus de fornace, et nubes densissima montem operuit. Illic ergo ex praesentia Creatoris terra mota fumigavit: illic coeli in nube densissima aquis distillans pavorem, et reverentiam quodam suo sudore testati, montesque ipsa nubium obumbratione tecti fluxerunt in fluctuatione nubium volitantium, et descensu aquarum. Sinai a facie Dei Israel, hac una clausula omnia praecedentia comprehendit. Sina motus est a facie Domini. Sina stillavit aquis. Sina
Abbreviated transcription (Latin):
bt pariter cũ filuis ifrael ad
terram promissionis profici¬
sceretur. De cuius bidelz obab
progenie iste aber descendens
aceteris fratrib suis filuis o¬
bab inter filios israel habitan¬
tibus sicut suꝑius ĩ hoc eodem
libro legnuus ꝙ filii cmey as¬
cenderunt de ciuitate pasiaꝵ
cũ filiis iuda in desertũ sortis
et habitauerunt cũ eis: disce¬
dens ad alium locũ tamen re¬
gionis idest ad uallem semini
habitauit mea cuius uxor ia¬
hel sisaram interfecit. Ceci¬
ueruntqz deldorra et barach
filius abmoen indie illo dicẽ¬
tes. Qui sponte obtulistis de
ifrael aĩas ur̃as ad periculũ
benedicite dñm. Hoc canticũ
post uictoriã in laudem dei
cecinerunt desborra ⁊ barach
Dñe cum exires deseir ⁊ trã¬
sires per regiones edom tͬra
mota est celiqz ac nubes stil¬
lauerunt aquis. Montes flu¬
xerunt a facie dñi ⁊ synai a
facie dm̃i dei israel Pret̾ita¬
dei mirabilia maugientũ
presenciũ ad memoriam re¬

Expanded text:
ut pariter cum filiis Israel ad ut pariter cum filiis Israel ad terram promissionis proficisceretur. De cujus videlicet Obab progenie iste Aber descendens a caeteris fratribus suis filiis, Obab inter filios Israel habitantibus, sicut superius in hoc Judicum libro legimus, quod filii Cinei ascenderunt de civitate Palmarum cum filiis Juda in desertum sortis, et habitaverunt cum eis; discedens ad alium locum illius tamen regionis, id est ad vallem Sennim, habitavit in ea; cujus uxor Sisaram interfecit. Cecineruntque Debbora, et Barac filius Abinoem in illo die, dicentes: Qui sponte obtulistis de Israel animas vestras ad periculum, benedicite Dominum. Hoc canticum post victoriam in laudem Dei cecinerunt Debbora et Barac. Domine, cum exires de Seir, et trasires per regiones Edom, Terra mota est, coelique ac nubes stillaverunt aquis. Montes fluxerunt a facie Domini, et Sinai a facie DDei mirabilia in augmentum praesentium ad memoriam re
Abbreviated transcription (Latin):
s per .i. ⁊ e. ut sit ieminus
aiemi uel iamin dictus. uelut
a dextra dexter. huic filii iemi¬
in dicũtur filii benianim ip̃e
autem habitauit ĩ aᷝioseth
genciũ. Hec regio id circo gen¬
ciũ dicitur. quod nõ uno pplõ
solum sz a multis gentibus ha¬
bitabatur. Que misit et uocauit
barati filiũ ab moen. Hic barach
idem ip̃e esse putatur qui et
la phidoch. hanc autem estima¬
cionem ex inde natura credi¬
mus quod utrũqz nomen uuã
interpretacionẽ habere ĩueni¬
igitur ip̃e est. laphidocli mari¬
tus eus quẽ ut pote uirũ nu¬
sior ad presiũ itura bocat. afer
autem cineus recesseras quon¬
dam aceteris cmeis fratrib
sus filus obab cognati moysi
logimus ĩ exodo quomodo ꝑe¬
tro socer moysi in deserto ad
eum uenit adducens illi sepho¬
ram uxorem suam et filios su¬
os deinde cũ rediret ipẽ ietro
ĩ terram suam moyses filiũ
eius obas cognatũ suũ frẽm
scil uxoris sue secũ detinuit.

Expanded text:
sed per j et e, ut sit, jeminus sed per j et e, ut sit, jeminus a jemin vel jamin dictus velut a dextera dexter. Hinc filii Jemini dicuntur filii Benjamin. Ipse autem habitavit in Haroseth gentium. Haec regio idcirco gentium dicitur, quod non ab uno populo solum, sed a multis gentibus habitabatur. Quae misit, et vocavit Barach filium Abinoem. Hic Barach idem ipse esse putatur, qui et Lapidoth; hanc autem existimationem exinde natam credimus, quod utrumque nomen unam interpretationem habere inveniigitur ipse est Lapidoth, maritus ejus, quem utpote virum mulier ad praelium itura vocat. Aber autem Cineus recesserat quondam a caeteris Cineis fratribus suis, filiis Obab, cognati Moysi. Legimus in Exodo quomodo Jethro, socer Moysi, in deserto ad eum venit, adducens illi Sephoram uxorem suam, et filios suos; deinde cum rediret ipse Jethro in terram suam, Moyses filium ejus Obab cognatum suum fratrem, scilicet uxoris suae, secum detinuit,
Abbreviated transcription (Latin):
morat: Ez narracio ad suꝑio¬
ra reu̾titur ac si dic̾et. In eo ꝙ
post mortem iosue filn israel
gentes ille s quas dñs deleu
preceperat seruauerũt. patet
postꝙͣ iosue eos dimisit. qual̃
sibi relicti precepta dei ẜuar
contempserunt. Nam post
Iosue dimisit popailũ et mor¬
tuus est atqz alu semores qͥ
legem dei nouerant de cesser̃t
subsequens generacio cultu da
derelicto ydolis seruire et nram
dei aduersum se prauis oꝑib
prouocare cepit. Sic adsuꝑio¬
ra referendũ quod ait dimist
ergo Iosue populũ. Qui susci¬
tauit eis saluatorem a oth filiũ
iera filn iemini. Ieminus ip̃e
bemamm. Nambemamin filiꝰ
dextere interpretatur. Sublato
igr̃ ben quod filius interpretat᷑.
quod resinquitur iami iemi¬
nũ facit id est dextrariũ bel dex¬
tralem bel dextrum sme alio qͦ¬
libet modo formetur a dextria
nuncupatus. unde ieminus
nõ per .g. scaibendũ est sicut ge¬
minũ quod significat duplũ

Expanded text:
morat? Sed narratio ad superiomorat? Sed narratio ad superiora revertitur ac si diceret: in eo quod post mortem Josue, filii Israel gentes illas quas Dominus deleri praeceperat, servaverunt, patet postquam Josue eos dimisit, qualiter sibi relicti praecepta Dei servare contempserunt. Nam postquam Josue dimisit populum, et mortuus est; atque alii seniores qui legem Dei noverant, decesserunt, subsequens generatio, cultu Dei derelicto, idolis servire et iram Dei adversum se pravis operibus provocare coepit. Sic ad superiora referendum, quod ait: Dimisit ergo Josue populum. Qui suscitavit eis salvatorem Aioth, filium Gera, filii Jemini. Jeminus ipse est Benjamin. Nam Benjamin filius dexterae interpretatur. Sublato igitur ben, quod filius interpretatur, quod relinquitur jamini jeminum facit, id est dextrarium, vel dextralem, vel dextrum, sine alio quolibet modo formetur a dextra nuncupatus: unde Jeminus non g, scribendum est, sicut geminus, quod significat duplum;
Abbreviated transcription (Latin):
ihr̃lem usq in pñtem diem
habitasse memoratur. Intel¬
ligitur ergo ꝙ filii beniamin
quorũ possessio tribui iuda
iuincta erat et ihr̃lem ꝯtinge¬
bat. postꝙͣ filii iuda ciuitatẽ
ceperant atqz uastauerant
meadem habitare ceperunt
ip̃mq iebuseum habitatorẽ
loci a filiis iuda subactũ seã
habitare passi sunt atqr ĩhac
modum ihr̃lem usq ad tẽpoia
dauid iebuseoꝵ pariter ⁊ filior
ifrael habitacio fuit donec tq̃¬
dem ab ip̃o dauid iebuseo ple¬
ne eiecto ihrlem ad sortẽ filior
uida reuocata est. et ciuitas di¬
uid appeslata est Ascenditq a¬
gesus dñi de gasgas. adlocum
flencium per anticipacionem
nunc locus flenciũ appellatur
Nam postea nomen uditum
est. Dimisit ergo Iosue populũ
Quomodo cũ iam Iosue mortiũ
esse dixerit et post eius mortẽ
udam ad prelium coram filus
israel ascendisse ⁊cͣ. que usqr
huc dicta sunt nunc subsequen¬
ter iosue pplm̃ dimisisse cõme¬

Expanded text:
Hierusalem usque in praesentem diem Hierusalem usque in praesentem diem habitasse memoratur? Intelligitur ergo, quod filii Benjamin, quorum possessio tribui Juda cuncta erat, et Hierusalem contingebat: postquam filii Juda civitatem ceperant atque vastaverant, in eadem habitare coeperunt, ipsumque Jebusaeum habitatorem loci a filiis Juda subactum secum habitare passi sunt, atque in hunc modum Hierusalem usque ad tempora David Jebusaeorum pariter et filiorum Israel habitatio fuit: donec tandem ab ipso David, Jebusaeo plene ejecto, Hierusalem ad sortem filiorum Juda vocata est, et civitas David appellata est. Ascenditque angelus Domini de Galgale ad locum flentium: per anticipationem nunc locus flentium appellatur. Nam postea nomen inditum est. Dimisit ergo Josue populum. Quomodo cum jam Josue mortuum esse dixerit, et post ejus mortem Judam ad praelium coram filiis Israel ascendisse, et caetera quae usque huc dicta sunt: nunc subsequenter Josue populum dimisisse comme