comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quissima. et cũ deorũ cetu ꝑmirtis
mandita tẽporibus sime semꝑ ha¬
buit cariorẽ spũ suo etiã ne despici¬
enda mͥ rarissimi boni occasio fuit.
qd̾ ille celestis animꝰ me potissimũ
quẽ amaret clegerit. ego sim ꝓbatꝰ
tanto iudice. Me quoq igit᷑ feret
fama ꝑ gt̃s. et amici laudibꝰ illus¬
trior uiuã. Credet aliquis idẽ me
ꝓ illo fuisse facturũ. Cur cũ ĩmici
nos eẽmꝰ. nos amiti fiustis. illiud
hoc loco crimẽ agnosco. Pectaui¬
mus enĩ faceor peccauimꝰ. qd̾ cũ
amia essemꝰ uos ĩunici fuistis.
Hec iud̾ diutius ex equerer. ñ ab¬
soluta ceũt ip̃o iudice pr̃e. Iongũ
iã istius criminis tp̃s est nũꝙͣ obi¬
cem. nũꝙͣ excanduit. Et quid hoc
inter nõs pr̃ cõuenit. nͥ longiores
repetis offensas. ilpud malignos
uideuris me iratus nõ redemisse.
Ded si quid añ cõmuisissem odio tuo
dignũ. potiusti me redẽptũ non re¬
ciꝑe. Manifestũ est ergo te pacientie

Expanded text:
quissima et cum deorum coetu permixtis quissima et cum deorum coetu permixtis inaudita temporibus, si me semper habuit cariorem spiritu suo, etiamne despicienda mihi rarissimi boni occasio fuit? d ille caelestis animus me potissimum, quem amaret, elegerit, ego sim probatus tanto iudice. me quoque igitur feret fama per gentis, et amici laudibus inlustrior vivam. credet aliquis idem me pro illo fuisse facturum. 'Cur, cum inimici nos essemus, vos amici fuistis?' aliud hoc loco crimen agnosco: peccavimus enim, fateor, peccavimus, quod, cum amici essemus, vos inimici fuistis. haec, iudices, diutius exequerer, nisi absoluta essent ipso iudice patre. longum iam istius criminis tempus est; numquam obiecit, numquam excanduit. ecquid hoc inter nos, pater, convenit, ne, si longiores repetis offensas, apud malignos videaris me iratus non redemisse? sed si quid ante commisissem odio tuo dignum, potuisti me redemptum non recipere. manifestum est ergo te patiente, id
Abbreviated transcription (Latin):
respicis. Non sentis pater h te
mͥ obitere quod uuã. Quisꝙͣ de
illa amicicia q̃ri põt p̃ter pauperẽ
it ego ĩmucũ habebã illiꝰ patrẽ
Decuerat quidẽ si multates quas
maxini oĩmi mortaliũ eẽ noluerũt
sapientes in hus desmere in quibꝰ
nascerent᷑. Nam sic quoq ĩmodi¬
cas serit discordiarũ fortuna cau¬
sas. etiã si nõ hereditaria subeamꝰ
odia. ac ducius ĩmucicie maneãt
ꝙͣ ĩmici. Tamẽ si quid adu̾sus te
ip̃e cõmisit adolescens. sic hostis
et meus. Si ĩnoxiꝰ. et omĩ uacãs
culpa. caritatẽ mereri cupit. Si
nullius me amiai filius ualidius
amat. quid tandẽ ius pr̃ respuã
et iratas obiciã manus. Tn quoq
nõ odisses pauperẽ. si te amaret.
inserit se. et bñficus certat.Iloras
adolescentẽ oĩa ultro p̃stantẽ. et sic
me amabat ꝙͣuis tu eẽs ũmicus
patri. ildice. si tanta in adolesten¬
te indoles fuit. ꝙͣtã nulla iꝙͣ
cognouere scłã. si scl̃a fides anti¬

Expanded text:
respicis. non sentis, pater, hoc te respicis. non sentis, pater, hoc te mihi obicere, quod vivam? quisquam de illa amicitia queri potest praeter pauperem? 'At ego inimicum habebam illius patrem.' decuerat quidem simultates, quas maxime omnium mortales esse voluere sapientes, in his desinere, in quibus nascerentur. nam sic quoque immodicas serit discordiarum fortuna causas, etiamsi non hereditaria subeamus odia, ac diutius inimicitiae maneant quam inimici. tamen, si quid adversus te ipse commisit adulescens, sit hostis et meus. si innoxius et omni vacans culpa caritatem mereri cupit, si nullius me amici filius validius amat, quid tandem vis, pater? respuam et iratas obiciam manus? tu quoque non odisses pauperem, si te amaret. inserit se et beneficiis certat. noras adulescentem omnia ultro praestantem, et sic me amabat, quamvis tu esses inimicus patris. adice, si tanta in adolescente indoles fuit, quantam nulla umquam cognovere saecula, si fides anti
Abbreviated transcription (Latin):
ret hũano genere feliciis. si oẽs
cẽ possent ãmia. dion bella. sedi¬
ciones. latrotima. lites ceteraq
mala q̃ hoĩbꝰ ex se ipsis nata sũt
fortune accessissent. Id qr nimiũ
deo uisũ est. At certe honestis con¬
uenire mẽtibus. fidẽ colere amoris
grãm referre. oĩbus tẽporibus
oĩbus gẽtibꝰ p̃cipuũ. et quodã¬
modo sacrũ fuit. Neq enĩ insi
optinus mẽtibꝰ cõtigit. ut aut sic
amare sciant. aut sic amari me¬
reant᷑. Hoc ego crimẽ expauescã
Scres quãtoꝑe gloriarer pater.
si cũ amico meo ego redissem. nͥ
forte similitudine flagitiorũ duc¬
tus. turpi me cõuĩxerã iuuem. q̃
uita sine dubio nomẽ amicitie nõ
accipit. Ita tñ ad paria ducente
natura uicia cõuenerãt. Obite mͣ
amicũ. et habes maledicendi ma¬
teriã. Gladiator fuit. Quare ami¬
cus illius fisti. Ita opinor penitet
Effers te longuis dolor. et nummia
cõcitatus ira quo. ꝓgrediare non

Expanded text:
ret humano genere felicius, si omnes ret humano genere felicius, si omnes esse possent amici? non bella, seditiones, latrocinia, lites ceteraque mala, quae hominibus ex se ipsis nata sunt, fortunae accessissent. id quidem nimium deo visum est, at certe honestis convenire mentibus, fidem colere, amoris gratiam referre omnibus temporibus, omnibus gentibus praecipuum et quodammodo sacrum fuit. neque enim nisi optimis mentibus contingit, ut aut sic amare sciant aut sic amari mereantur. hoc ego crimen expavescam? scires, quantopere gloriarer, pater, si cum amico meo ego redissem. Nisi forte similitudine flagitiorum ductus turpi me coniunxeram iuveni; quae vita sine dubio nomen amicitiae non accipit, ita tamen, ad paria ducente natura, vitia convenerant. obice mihi amicum, et habes maledicendi materiam: 'gladiator fuit, quare amicus illius fuisti?' ita, opinor, paenitet! effers te longius, dolor, et nimia concitatus ira, quo progrediare, non
Abbreviated transcription (Latin):
cartere retentũ qr redẽptorẽ ilł di¬
uitẽ ꝓmiserã patrẽ in ludũ uen¬
diderũt. tãꝙͣ decepti qd̾ cotidie pug¬
ne meditatioẽ tam diu mori didĩ¬
ci. qd̾ cõpositus. armatus. induc¬
tus ꝑierã si melior amicus fuisse
nisi me noua uelut in portũ ad¬
optata tẽpestas paterius laribꝰ
extorrẽ. et necessarui ꝙͦ uictus ĩ¬
opẽ circũ ad alienas mitteret
domos. Pudet enumerare cala¬
mitatũ mearũ gradus. pyratã
laistã. patrẽ. At qui pars ista
criminis uid̾. mei nõ defendi
meruit. sed laudari. Neq enĩ
reꝑio qͥd in rebus hũanis excogi¬
tant natura p̃stantius amicicia
qͥd cõcordia cõtra fortunã manis
auxiliũ. Nam pͥmũ inter cetera
aĩalia indidit nr̃is pectoribus
qnͣdã societatẽ. que mutuo gau¬
dere cõgressu cõtrahere ppłos. con¬
dere urbes edocuit. Et cũ mẽtibꝰ
nrĩs uarios ĩposuerit motus.
nullũ ꝓfecto meliorẽ benuolen¬
tia tribuit affectũ. Quid enĩ fo¬

Expanded text:
torem illis divitem promiseram patrem, in ludum vendiderunt tamquam decepti? quod cotidiana pugnae meditatione tamdiu mori didici? quod compositus, armatus, inductus perieram, si melior amicus fuissem, nisi me nova velut in portu adorta tempestas paternis laribus extorrem et necessarii quoque victus inopem circum ad alienas mitteret domos? pudet enumerare calamitatium mearum gradus: piratam, lanistam, patrem. Atquin pars ista criminis, iudices, mei non defendi meruit sed laudari. neque enim reperio, quid in rebus humanis excogitarit natura praestantius amicitia, quid concordia contra fortunam maius auxilium. nam primum praeter cetera animalia induit nostris pectoribus quandam societatem, quae mutuo gaudere congressu, contrahere populos, condere urbes edocuit, et, cum mentibus nostris varios imposuerit motus, nullum profecto meliorem benivolentia tribuit affectum. quid enim fo
Abbreviated transcription (Latin):
sit moriẽtis uiiciuultus. hereãt u̾ba
ꝑcussoris. mãdata ꝑenntis. filium
spectasse morientẽ. longa p̃sentia ẽ
Nescis infelix fenectus. qnͣta t̾ opus
sit ueritatis cõtenciõe. ut peniteat di¬
uitẽ. qd̾ nõ duos occidit. Iam nũc tñ
mẽdo. Si me forte fidicule flagella
mutauerint. ego tñ uidi. Si uocẽ ine¬
culeis ignibusq ꝑdidero. ego tñ uidi
Si totus undiqz dolor ꝑiter admotus
occiderit. ego tñ iudi. Alioquin ñ ħ aĩo
meo. uͥ licuerit ocłis morerer ħ dolore
quo puto me posse torqueri.

Expanded text:
sit morientis unici vultus, haereant verba sit morientis unici vultus, haereant verba percussoris, mandata pereuntis. filium spectasse morientem longa praesentia est. nescis, infelix senectus, quanta tibi opus sit veritatis contentione, ut paeniteat divitem, quod non duos occidit. iam nunc tameo, commendo: si me forte fiduculae, flagella mutaverint, ego tamen vidi. si vocem in eculeis ignibusque perdidero, ego tamen vidi. si totus undique dolor pariter admotus occiderit, ego tamen vidi. alioquin, nisi hoc animo meo, nisi liqueret oculis, morerer hoc dolore, quo puto me posse torqueri.
Abbreviated transcription (Latin):
um illũ singlis uobis uniu̾sisq
laudandui. uixta quẽ felix. iuxta quẽ
arrogans eram occidit. Mea nimia li¬
bertas. ita ego te nõ eculeo efferã. non
suꝑ ardẽtes exuã flãmas. Nũt me ĩ¬
dicas nũc tueris. Modo mͦ corã me fi¬
liũ meũ diues occidit. fiducia tui. Cu¬
currite oẽs liberi. oẽs parẽtes. urite la¬
serate. Hos hos pͥmũ prĩs oculos
distrahite. has manꝰ q̃ nicħ ꝓ pereũ¬
te fecerũt. Hos corpus hec mẽbra. q̃
de cõplexu latronis uulnera nulla re¬
tulerũt. Siue hoc penã. sine nultis
ẽẽ clementiã. debeo tã miser ẽẽ dum
ꝓbo. quã cũ iiderẽ. Miserũ me si fas
parũꝑ aĩe iudisti. Alũc infelix ad nos
misera pietas redi. Qrd̾ fieri ĩ ipsa or¬
bitate nõ potuit. et iires quas ĩpro¬
uisus abstulit dolor. ꝓbatio restituet
Cũ flãmisurent᷑ nuda uitalia nox
illa occurrat. Cũ mẽbra fidicule fla¬
gella laxauerĩt. rursus ante oculos

Expanded text:
um, illum singulis vobis universisque um, illum singulis vobis universisque laudandum, iuxta quem felix, iuxta quem adrogans eram, occidit mea nimia libertas. ita ego te non eculeo efferam, non super ardentis exeram flammas? nunc me vindicas, nunc tueris: modo, modo coram me filium meum dives occidit fiducia tui. concurrite, omnes liberi, omnes parentes, urite, lacerate hos, hos primum patris oculos, distrahite has manus, quae nihil pro pereunte fecerunt, hoc corpus, haec membra, quae de conplexu latronis vulnera nulla retulerunt. sive hoc poenam sive vultis esse clementiam, debeo tam miser esse, dum probo, quam cum viderem. Miserum me, si fasparumper, anime, vidisti. nunc infelix ad nos, misera pietas, redi, quod fieri in ipsa orbitate non potuit, et vires, quas inprovisus abstulit dolor, probatio restituet. cumflammis urentur nuda vitalia, nox illa occurrat, cum membra fiduculae, flagella laxaverint, rursus ante oculos
Abbreviated transcription (Latin):
p̃me ꝓclamatioĩs amisi. Non est
tũ qd̾ suꝑuatua putetis ẽẽ tormẽta¬
quod quod dixerim quicqͣd sciebã
Habeo adhuc ex illo multa referre
secreto. q̃ argumẽta faciet dolor. Nõ
refert an me iudisse dixerim. Tormẽ¬
tis hoc ꝓbaturus sum. debuisse mͣ
credi añ tormenta. O quãtoꝑe nũc
ĩuuice torq̃ris. qd̾ te corã iudicibus
ĩtrogo. qd̾ hoc nõ potes mͣ fateri.
Sed si bñ gandii cui ꝑspicio secretũ
nõ putas te negare qr uidi. Anogã¬
tissie ꝑcussorũ euasisse te putabas
qd̾ illud duo tm̃ saebamꝰ. Meis me¬
is hioc igiibꝰ nega. Et dũ me ꝑsm
gulos artus tortor ĩterrogat ꝑfer
saltẽ non credenti pacienciã. Tũ ego
me iudisse ꝓclamẽ. tu nullã affers
ignoscentie ꝓbationẽ. Non potes ali¬
ter absolui. quod ut illuo ego negẽ
Nec tñ iud̾ putetis. solo me calami¬
tatiũ ambitu petere q̃stionẽ. Dabo
ꝓpler qd̾ me torq̃atis mati filiũ me¬

Expanded text:
primae proclamationis amisi. non est primae proclamationis amisi. non est tamen, quod supervacua putetis esse tormenta, tamquam dixerim, quicquid sciebam; habeo adhuc ex illo multa referre secreto, quae argumenta faciet dolor. non refert, an me vidisse dixerim; tormentis hoc probaturus sum debuisse mihi credi ante tormenta. O quantopere nunc, inimice, torqueris, quod te coram iudicibus interrogo, quod hoc non potes mihi fateri! sed si bene gaudii tui perspicio secretum, non putas te negare, quia vidi. adrogantissime percussorum, evasisse te putabas, quod illud duo tantum sciebamus? meis, meis hoc ignibus nega, et, dum me per singulos artus tortor interrogat, perfer saltem non credendi patientiam, cum ego me vidisse proclamem, tu nullam adferas innocentiae probationem. non potes aliter absolvi, quam ut illud ego negem. Nec tamen, iudices, putetis solo me calamitatium ambitu petere quaestionem, dabo propter quod me torqueatis irati. filium me
Abbreviated transcription (Latin):
uelitis estimare diuitis cõscienciam
qd cõtemptus ẽ. ne de scelere q̃r atur
nõ ht̃ fiduciã hoĩs qͥ me sciat mẽti
Et qd̾ nõ minꝰ debets attendere ꝙͣͣ
si fateret᷑ nõ putat sibi saluũ ut ite¬
rũ neget. Dissimiles licet nõ est ĩno¬
cenaie metus cũ timent᷑ aliena tor¬
menta. Quid ait diues. Brbitatẽ
meũ initale genus usũq cõuertet.
si pateri doloris auctoritas facinꝰ
ĩpingit alienũ. Deinde nõ ip̃e affers
eculeos. nõ ip̃e disponis ignes. Dis¬
cere me hercule te uelle torq̃ri. Ego
sando uestes. cu intremistis. Ego
ad flagella nudo corpus. te facit
pallor examimẽ. Ego eculeos. ego
posco flãmas tunõ hs̃ nmeo dolore
pacienciã. Nogo qͥd aliud faceret qͣ
occidisset. Quid nũc agã miser
Bratiã confessioĩs ante tormẽta cõ¬
sũpsi. Scio ꝙͣto credibiliꝰ fuisset si
hoc statim ĩter ignis ĩter flagella
dixissem. et multũ de auctoritate

Expanded text:
oque velitis aestimare divitis conscientiam, oque velitis aestimare divitis conscientiam, quod contentus est, ne de scelere quaeratur. non habet fiduciam hominis, qui me sciat metiri, et, quod non minus debetis attendere quam si fateretur, non putat sibi salvum ut iterum neget. dissimules licet, non est innocentiae metus, cum timentur aliena tormenta. quid ais, dives? orbitatem meam in tale scelus ausumque converti et sic paterni doloris auctoritas facinus inpingit alienum? deinde non ipse adfers eculeos, non ipse disponis ignes? dicerem mehercules te velle torqueri: ego scindo vestes, tu intremiscis, ego ad flagella nudo corpus, te facit pallor exanimem, ego eculeos, ego posco flammas, tu non habes in meo dolore patientiam. rogo, quid aliud faceret qui occidisset? Quid nunc agam miser? gratiam confessionis ante tormenta consumpsi. scio, quanto credibilius fuisset, si hoc statim inter ignes, inter flagella dixissem, et multum de auctoritate
Abbreviated transcription (Latin):
ese securitatis. ut quis facmꝰ sibi tm̃¬
mͦ credat. et id tucius ẽẽ ĩminco pr̃e
quod cõscio. Plus ẽ qd̾ affirmo. filiũ
in cõspcũ prĩs occidere. sic oꝑe p̃ciũ ẽ si
illud ip̃e facias. Pardit plurimũ de
sceleribꝰ uoluptatẽ qui mãdat. et mu¬
nus gr̃e rebus ex nũtio uenit. Scci¬
det alius te iubente. sed uulueribus
illis nõ fruẽt᷑ ocli. Ded plus ẽ ut sin¬
gultibꝰ ab eũtis aĩe ut cruore saciens
ut collapsũ palpitantẽq uideas. ut
me uidente. Conueĩt ind̾ qd̾ ip̃e di¬
ues hoc fecit. et qd̾ ego indi. Raciose
mare ꝓcurrere. fidẽ deorũ hom̃q
testari. Postea cũ lacrinuis uem. uul¬
tis ꝑcussorẽ inuadã. uultis fugientẽ
sequar. Interim deficientẽ qͥs excipi¬
et. cui se moriẽtis ĩponet infurmitas
Dtis ꝓfecto ꝑcussor facmꝰ ordinare.
disponere. filiũ occide̾ torã pr̃e setre¬
tũ est. miserenũ ind̾. Iigit᷑ ut hĩc q¬

Expanded text:
esse securitatis, ut quis facinus sibi tanesse securitatis, ut quis facinus sibi tantummodo credat, et id tutius esse inimico patrante quam conscio? plus est quod affirmo: filium in conspectu patris occidere sic operae pretium est, si illud ipse facias. perdit plurimam de sceleribus voluptatem qui mandat, et minus gratiae rebus ex nuntio venit. occidet alius te iubente, sed vulneribus illis non fruentur oculi, sed plus est, ut singultibus abeuntis animae, ut cruore satieris, ut conlapsum palpitantemque videas, ut me vidente. convenit, iudices, quod ipse dives hoc fecit et quod ego vidi. ratio samare, procurrere, fidem deorum hominumque testari. ~postea cum lacrimis veni.~ vultis percussorem invadam, vultis fugientem sequar? interim deficientem quis excipiet, cui se morientis inponet infirmitas? scis profecto, percussor, facinus ordinare, disponere: filium occidere coram patre secretum est. Miseremini, iudices, igitur, ut hinc qu
Abbreviated transcription (Latin):
quit si mͥ cause scelis simultates nr̃e
eunt. nõ te pocius occidissemꝰ. Se cru¬
delis. ego te hoc maxĩe argumẽto per
qd defendi nõ poteras. Si duo ꝑissemꝰ
ludire me ħ̾cule mͥ uideor illãs cogi¬
tatioẽs. illa scelerũ secreta cõsilia. Qd
mͥ cũ uulneribꝰ. qͥd cũ cruore consũpte
et iã pene ab eñtis aĩe. Occdat᷑ pociꝰ
ille iã iiuenis. iam ĩmicus. De sene
umdicabitis me prĩs ocłi. Uis miser
qd̾ me nolueris occidere. Queri me¬
ħ̾cule te puto. qd̾ ĩ senectute magni do¬
loris uita breuis ẽ. Peꝑcistimͣ quomͦ
extogitãt artes detinere supplicia. et de
ꝑcinitibus magis seuitia eruitur. do¬
lore suspenso. Algnosco noctis illius
ĩmice clementiã. qd me torq̃ri non
uis ex hoc uenit qd̾ neq occidisti.
Temptat ud̃ efficere diues. ut ĩtredi¬
bile iudeat᷑ qd̾ occisũ ab eo cõtendo fi¬
liuũ. Dicturũ nũc putatis magis ĩter¬

Expanded text:
quit, 'si mihi causae sceleris simultates nostrae quit, 'si mihi causae sceleris simultates nostrae erant, non te potius occidi?' saeve, crudelis, ego te hoc maxime argumento perc ratio, quod defendi non poteras, si duo perissemus. audire mehercules mihi videor illas cogitationes, illa scelerum secreta consilia: 'quid mihi cum vulneribus, quid cum cruore consumptae et iam paene abeuntis animae? occidatur potius ille iam iuvenis, iam inimicus; de sene vindicabitis me, patris oculi.' vis mirer, quod me nolueris occidere? queri mehercules te puto, quod in senectute magni doloris vita brevis est. pepercisti mihi, quomodo excogitant artes detinere supplicia, et de pereuntibus magis saevitia fruitur dolore suspenso. agnosco noctis illius, inimice, clementiam: quod me torqueri non vis, ex hoc venit, quod neque occidisti. Temptat, iudices, efficere dives, ut incredibile videatur, quod occisum ab eo contendo filium. dicturum nunc putatis magis inter
Abbreviated transcription (Latin):
me iudisse solũ. Sine dubio diues
multa te poterant argumẽta cõum¬
cere. si deferret alius. et eias manfestis¬
tissimꝰ reus. si mͥ ꝑcussor q̃rendus esset
Qiuis enĩ credibilior ĩ cede panꝑis . ꝙ̃
diues ĩuuicus ilut de quo facilius cõ¬
et accusan. Erigit ꝓbatioẽs. cũ famꝰ
sit disposuerit. ne possit ꝓban. Quẽ
m̃ nox testem. quos p̃staie potuit o¬
culos. nuda semꝑ et ĩcomitata pan¬
ꝑtas. Tibi seruꝰ a cõscientia scelis sũ¬
mouẽdus fuit. Et ista ratiõe quis ĩter¬
esset. quẽ putares posse torq̃ri. Et totũ
facmꝰ in has angustias redegisti. ut
illi soli scirent q̃ faciebãt. et cui nõ cre¬
detur. Nñquid nõ dubitaietis credere
si alius saret hoc scelus. facinꝰ est ideo
filii mei ꝑire iundictã. qͣr pat̾ uidi.
Ego uͦ uid̾ et ex hͦ qd̃ recusat diues
q̃stionẽ. partẽ ꝓbatioĩs ĩpleui. Accu¬
satoris tormẽta nĩquã timebit renꝰ nͥ
de quo credi p̃t et ante tormẽta. Cur ĩ¬

Expanded text:
me vidisse solum! sine dubio, dives, multa te poterant argumenta convincere, si deferret alius, et eras manifestissimus reus, si mihi percussor quaerendus esset. quis enim credibilior in caede pauperis quam dives inimicus, aut de quo facilius conet accusari. exigit probationes, cum facinus sic disposuerit, ne possit probari. quem mihi nox testem, quos praestare potuit oculos nuda semper, incomitata paupertas? tibi servus a conscientia sceleris summovendus fuit et ista ratione, ne quis interesset, quem putares posse torqueri, et totum facinus in has angustias redegisti, ut illud soli scirent, qui faciebant et cui non crederetur. numquid dubitaretis credere, si alius sciret hoc scelus? facinus est ideo filii mei perire vindictam, quia pater vidi. Ego vero, iudices, et ex hoc, quod recusat dives quaestionem, partem probationis implevi: accusatoris tormenta numquam timebit reus, nisi de quo credi potest et ante tormenta. 'Cur,' in
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓxima mĩsteria nanãt. Hoc ext̾i
putant. Nlemo peiore exẽplo teme
de uxore credit ꝙͣ cui oẽs credituri sũt
Dane faciat uos ꝓnos ad suspiciões
nuiia caritas. et ĩpacientia diligen¬
di plerũqz descendat. ut credas facile
qd̃ tumeas. fuitiua stupra raptos¬
q cõcubitus obiciat uei faiso man¬
tus. fas ẽ fieri solet. parciꝰ tñ siiam
sit et m̃i. si in fidẽ castitatis uxoria
fecõditate ꝓfecerit. Quid si sit iam
iuuene fiuo qͦ seuera. iam mirum
nepotesq ꝓspiciat. Miserenũ tẽpoꝵ
ne aliene ĩnocencie ĩterp̃tationẽ de
siuis quisq moribꝰ trabat. Inces

Expanded text:
proxima ministeria narrant, hoc exteri proxima ministeria narrant, hoc exteri putant. nemo peiore exemplo temere de uxore credit, quam cui omnes credituri sunt. sane faciat vos pronos ad suspiciones nimia caritas, et ex inpatientia diligendi plerumque descendat, ut credas facile, quod timeas; furtiva stupra raptosque concubitus obiciat vel falso maritus; fas est, fieri solet; parcius tamen, si iam sit et mater, si in fidem castitatis uxoria fecunditate profecerit. quid, si sit iam iuvene quoque filio severa, iam nurum nepotesque prospiciat? miseremini temporum, ne alienae innocentiae interpretationem de suis quisque moribus trahat. in
Abbreviated transcription (Latin):
mur ĩuirias. gemitu quo corporũ
cõtumelias. dãna cultus et nega¬
tos ĩpublicũ deflemꝰ egressus. or¬
bitates ac liberoꝵ sup̃ma plagãt᷑
Quid tñ facere uultis miserũ dolo¬
rem. si nõ ht aliã sexus hic legem.
si intra uiris huiꝰ angustias omĩs
nuptiarũ querela cõstricta est. Ma¬
ter q̃ de morte filii maritũ accusat
orbitatis tristissĩe dolorẽ. et in par¬
ricidio male tractationis ieddamꝰ
alium cãs. Ita nõ iuste q̃reret᷑ uror
si diceret. adulteriũ de me facile sus¬
picatus es. cito credidisti. matrona¬
lis pudor. tutelam non ex sua tm̃
ĩnocentiã ht̃. Infirmitas huiꝰ sex¬
us nõ põt totam ĩprobitatis exis¬
timationẽ debere tm̃ moribꝰ suis
Omĩs in feminas uenit maritoꝵ
p̃dicatione reuerẽtia oẽs sermones
originẽ de urĩs pectoribꝰ accipiunt.
Tristior uultus. q̃rela fastidiũ. fatũ
est cõuigi. De pudore ꝓnũciat mitit
in ora ppłi. mittit ĩ fabulas. Noc

Expanded text:
imur iniurias, gemitu, quo corporum imur iniurias, gemitu, quo corporum contumelias, damna cultus et negatos in publicum deflemus egressus, orbitates ac liberorum suprema plangantur? quid tamen facere vultis miserum dolorem, si non habet aliam sexus hic legem, si intra iuris huius angustias omnis nuptiarum querela constricta est? mater, quae de morte filii maritum malae tr, iudices, orbitatis tristissimae dolorem, et in parricidio malae tractationis reddamus aliunde causas. ita non iuste quereretur uxor, si diceret: 'adulterium de me facile suspicatus es, cito credidisti'? matronalis pudor tutelam non ex sua tantum innocentia habet, infirmitas huius sexus non potest totam inprobitatis existimationem debere tantum moribus suis; omnis in feminas venit maritorum praedicatione reverentia, omnes sermones originem de vestris pectoribus accipiunt. tristior vultus, querela, fastidium fatum est coniugii. de pudore pronuntiat, mittit in ora populi, mittit in fabulas. hoc
Abbreviated transcription (Latin):
crdelitates arte cõsũpsit. Quis ũ ꝙͣͣ
iud̾ peiꝰ de ĩnotencia tẽporũ de sactãs
meruit affectibꝰ. Torsit filiũ ut ꝓba¬
ietur incestũ. octidit ut trederctur. Po¬
nite nũt añ oculos iund̾ duorũ paren¬
tũ confessionẽ. Mater exclamat. fili¬
um amaui pr̃ dicit occidi. Nefas ẽ¬
ut utrũq putetis ĩnocentẽ. Iam qͥd̾
nocentissie senex grande dephense fe¬
ritatis iudiciũ est qd̾ cũ filiũ occidĩs
ut ĩt̾irogeris expectas. Non erupis ab
illo secroto tuo terribilis ĩ publicũ
et hõ filii cruore ꝑfusus nõ ꝓclama ᷤ
nõ deos hoĩesq testaris. nõ occidis
et matrẽ. Scił modestia te scelerum
tuorũ quã maxĩe decet. et ideo tibi
relinquis unde sis quiete paciencie
Miser parcis uxori. cõuigales deos
et lectuli iura reuereris. O ꝙͣ non
ht̃ nec qõ mẽtiatur. Male tractatio¬
nis agimiꝰ. Placet ergo iud̾. ut illa
uoce qua matrimonioꝵ cõquen¬

Expanded text:
crudelitatis arte consumpsit. quis umquam, crudelitatis arte consumpsit. quis umquam, iudices, peius de innocentia temporum, de sacris meruit adfectibus? torsit filium, ut probaretur incestum; occidit, ut crederetur. Ponite nunc ante oculos, iudices, duorum parentum confessionem. mater exclamat: 'filium amavi!' pater dicit: 'occidi.' nefas est utrumque putetis innocentem. iam quidem, nocentissime senex, grande deprehensae feritatis indicium est, quod, cum filium occideris, ut interrogeris, expectas: non erumpis ab illo secreto tuo terribilis in publicum, et homo filii cruore perfusus non proclamas, non deos hominesque testaris, non occidis et matrem? scilicet modestia te scelerum tuorum cum maxime decet, et ideo tibi relinquis, unde sis quietae patientiae: miser parcis uxori, coniugales deos et lectuli iura revereris. o quam non habet nec quod mentiatur! Malae tractationis agimus. placet ergo, iudices, ut illa voce, qua matrimoniorum conquer
Abbreviated transcription (Latin):
filio. oĩs ĩ publit̾ ꝑiter egressus. Bau¬
debat eciã qd̾ laudandus occursibꝰ
qd̾ oĩ frequẽtia cetuq cõspicuus po¬
pulo iam ip̃e fateret᷑ qd̾ plus ama¬
retur a mĩe. Miseremĩ iud̾. ne nefan¬
uas suspiciones maritũ ex illiꝰ trax¬
isse credatis indiciis. suũ nigorẽ. suũ
tm̃ secutus ẽ animũ. filiũ si nõ ames
iuideat᷑ tibi m̃r ad amasse. Quesitu¬
rũ nũc me ud̾ putatis de licẽtia ser¬
monis hũami. Ego uͦ uixta hũc patrẽ
nõ accuso rumorẽ. Que materia fa¬
bule tam ĩpudentis. q̃ fuerit actor iste
ꝓbauit q̃ credidit. facillimũ fuit ut
loq̃ret᷑ ppłus de incesto. de quo mira
ram marito corã auitate. Neferat nc̃
siñ iste secretũ. Iuuenẽ que integri¬
tatis pͥma sĩplicitas ẽ. nicħ timentẽ
in partẽdomꝰ qua nulia ꝓciamatio
nullus poterat genutus audir. ra¬
puit abduxit ibi u̾beribꝰ ignibꝰ oĩ

Expanded text:
filio, omnis in publicum pariter egressus. gaufilio, omnis in publicum pariter egressus. gaudebat etiam, quod laudandus occursibus, quod omni frequentia coetuque conspicuus populo iam ipse fateretur, quod plus amaretur a matre. miseremini, iudices, ne nefandas suspiciones maritum ex ullius traxisse credatis indiciis; suum rigorem, suum tantum secutus est animum. filium si non ames, videatur tibi mater adamasse. Questurum nunc me, iudices, putatis de licentia sermonis humani? ego vero iuxta hunc patrem non accuso rumorem. quae materia fabulae tam inpudentis, qui fuerit auctor, iste probavit, qui credidit. facillimum fuit, ut loqueretur populus de incesto, de quo mirabram marito, coram civitate. referat nunc suum iste secretum. iuvenem, quae integritatis prima simplicitas est, nihil timentem in partem domus, qua nulla proclamatio, nullus poterat gemitus audiri, rapuit, abduxit. ibi verberibus, ignibus, omni
Abbreviated transcription (Latin):
ũꝙͣ potuit obitere ñ filiũ. q̃ pudicicie
pͣma fiducia ẽ. edidit ꝑtũ quẽ man¬
tus agnosceret. Nõ timuit ne stup̃
funitiuosq cõcubitus ꝑiili uultus
aut crescentis infancie similitudo de¬
tegeret. Ilatũ de te cõtinuo si qͣd ip̃i
ueditis ĩpacienciꝰ cõplexa quã reliqͣ
parentes. ñ ĩ nutrites nec̾ misteria
se posuit. suis aluit uberibꝰ. suo fouit
ãplexi. Nũꝙͣ et hos ãnos parutida
nũqd et pueritia miseri inuenis infa¬
mas. dlitũ est ad soctorũ noĩm fide. si
ut uideat᷑ ĩnocens mr. etas tm̃ filii fa¬
at. Accendebat hãt erga unicũ opti¬
me mris ĩpacienciã rigidus pr̃ asꝑ
mantus. et sibi indebat᷑ parũ ĩplere
quẽ ꝓ duobꝰ cõferebat affectũ. Nanis
hit nãq ad oscula difficił ãplexibꝰ et
qui unicũ aspiceiet aĩo quo qñq pos¬
set occidere. fecit ut notabilior eẽt can¬
tas mus. Omnĩs gͣ misere sermo cũ

Expanded text:
umquam potuit obicere nisi filium, quae pudicitiae umquam potuit obicere nisi filium, quae pudicitiae prima fiducia est, edidit partum, quem maritus agnosceret. non timuit, ne stupra furtivosque concubitus parvuli vultus aut crescentis infantiae similitudo detegeret. natum de te continuo, si quid ipsi creditis, inpatientius complexa quam reliqui parentes non in nutrices nec in ministeria seposuit; suis aluit uberibus, suo fovit amplexu. numquid et hos annos, parricida, numquid et pueritiam miseri iuvenis infamas? actum est de sacrorum nominum fide, si, ut videatur innocens mater, aetas tantum filii facit. accendebat hanc erga unicum optimae matris inpatientiam rigidus pater, asper maritus, et sibi videbatur parum implere, quem pro duobus conferebat, adfectum. rarus hic namque ad oscula, difficilis amplexibus, et qui unicum aspiceret animo, quo quandoque posset occidere, fecit, ut notabilior esset caritas matris. omnis igitur miserae sermo cum
Abbreviated transcription (Latin):
ne aui p̃stat magne seueritatis auc¬
toritatẽ nĩc posse defendi. neue ideo
suspican nefandã. aliusqz se silentio
parriada munt᷑. Parere muĩt illũ cui¬
ꝙͣ tacendo croditis. Ioqui secũ maxĩe
putat. et si bñ artes et ꝓfunde mẽtis
consilia ꝓspicio. rñdere sibi iudetur.
plus ꝙͣ m̃r ĩt̾rogat. fallit᷑ quisquis
ht̃ eẽ credit ĩ expluabilis doloris estũ.
et ĩter silentii cõfessionisqz causas
miserũ pudorẽ. Alliuĩ exitũ nõ ht quod
ut rñdere nolle iuideat᷑ quisq̃s filiũ
occidit. et ꝓbare nõ põt ꝓpter qõ de¬
buerit occidi. Cõuingat qnͣtũ uolet
nocentissimꝰ senex cũ rumore ppli
silentiũ suũ. et relatura ordinẽ tris¬
tissime sortis collata malignitate
ludat ora. cõpescat aditus. Secu
ꝓclamare suꝑos. amaui filiũ meũ
Matrona ind̾ auꝰ puellares annos
pͥmã rudẽq cõiugii mentẽ nulla
libidinũ resꝑsit in famia. cui ĩpu¬
dens rumor. suspicax maritus nich

Expanded text:
ne cui praestet magnae severitatis auctoritatem non posse defendi, neve ideo suspicari nefanda malitis, quia se silentio parricida miratur. parcere nunc illum cuiquam tacendo creditis? loqui se cum maxime putat, et, si bene artes et profundae mentis consilia perspicio, respondere sibi videtur plus quam mater interrogat. fallitur, quisquis hunc esse credit inexplicabilis doloris aestum et inter silentii confessionisque causas miserum pudorem; alium exitum non habet, quam ut respondere nolle videatur, quisquis filium occidit et probare non potest, propter quod debuerit occidi. Coniungat, quantum volet, nocentissimus senex cum rumore populi silentium suum, et relaturae ordinem tristissimae sortis conlata malignitate cludat ora, compescat auditus. securi proclamare superos: 'amavi filium meum!' matrona, iudices, cuius puellares annos, primam rudemque coniugii mentem nulla libidinum respersit infamia, cui impudens rumor, suspicax maritus nihil
Abbreviated transcription (Latin):
molliũ remediorũ rõne tractandũ
exasꝑauit ira. dolore cõcdusit. mag¬
naq miserũ cõmutatioe renouauit
An feterit iud̃. ut amare desiderem
uos existimabitis. fecit ut amare
mallem. Explicitũ me putatis. et
ab incõmodo hilariore dimissum
Nũt nũt me fateor debere sanan.
Nabet aliqd̃ solatiũ quisq̃s ĩ amo¬
ie miser ẽ. Ieuior calamitas. cui blã¬
ditur aliquid de noluptate leticia.
Nunc infelix uror ac lateror. ⁊ lũc
retinere mentẽ nũc regere nõ possũ
Qrudelius ẽ odisse meretritẽ Renefi¬
cii ago. Deposita paulisꝑ uid̾ noxie
potionis ĩuidia. nõne uobis iud̾r
ĩpłscelens fidem. quod abstulit. fi¬
dem condicio ꝑsone. Ueneficiũ iud
tota uita meretricis est. Parũ se le¬
noaniis. par̃ putãt agere mẽdacus
Et cũ oĩs ad expugnãdas mẽtes cu¬
ra collata sit. suffic̾ tñ ut de sui cari

Expanded text:
mollium remediorum ratione tractandum mollium remediorum ratione tractandum exasperavit ira, dolore concussit, magnaque miserum commutatione renovavit. an fecerit, iudices, ut amare desinerem, vos aestimabitis; fecit, ut amare mallem. explicitum me putatis et ab incommodo hilariorem dimissum? nunc, nunc me fateor debere sanari. habet aliquod solacium, quisquis in amore miser est, levior calamitas, cui blanditur aliquid de voluptate laetitia. nunc infelix uror ac laceror, nunc retinere mentem, nunc regere non possum. crudelius est odisse meretricem. Veneficii ago. seposita paulisper, iudices, noxiae potionis invidia, nonne vobis videtur implere sceleris fidem, quod abstulit fidem condicio personae? veneficium, iudices, tota vita meretricis est. parum se lenociniis, parum putant agere mendaciis, et, cum omnis ad expugnandas mentes cura conlata sit,
Abbreviated transcription (Latin):
nũ q̃ ad corrũpendas expugnan¬
das mentes extogitãt ĩrenia me¬
retricũ placuit exꝑimentũ. et ĩ me tẽp¬
tatũ est ꝙͣtũ quis amare. ꝙͣtũ quis
posset odisse. seu mulier oĩbus expo¬
sita mortalibꝰ uanitatẽ fastidio mei
despectuqz captauit. ei fama inde
q̃sita est. ut a solis iuideret᷑ aman de¬
bere diuitibꝰ. Non erat ꝓfecto quod
paulo añ patiebat᷑ iam tũc ñr affec¬
tus. qd̾ scortoꝵ foribꝰ herebã. Quod
nũc qd excandesco. qd̾ fremo. Nũꝙͣ
hoc tm̃i meretrix scit. quẽadmodũ
nõ amet᷑. Qd̾ negare igit᷑ iud̾ non
põt. iurus hoĩe firmm᷑. mẽte cõstan¬
tius qd̾ ĩmo dico ardoris estu et ex¬
sudante ĩpatientiã possit etiã recu¬
santis anini dolorẽ cõpescere dius
utiq carminibꝰ et feraliũ p̃cationũ
t̾rorẽ ꝑmixtũ lenitate uultus et blã
da porrigentis dissimulatiõe ꝓtatũ
iam ꝑustis iam laborãtibꝰ iusteribꝰ
infudit. et lioĩem solatuis potius ac

Expanded text:
uae ad corrumpendas expugnandasque mentes excogitant ingenia meretricum, placuit experimentum, et in me temptatum est, quantum quis amare, quantum quis posset odisse, seu mulier omnibus exposita mortalibus vanitatem fastidio mei despectuque captavit, et fama inde quaesita est, ut a solis videretur amari debere divitibus, non eram profecto, qui paulo ante; patiebar iam tunc haustus affectus. quod scortorum foribus haerebam, quod, quod excandesco, quod fremo. numquam hoc tantum meretrix scit, quemadmodum non ametur. Quod negari igitur, iudices, non potest, virus homine firmius, mente constantius, quod inmodico ardoris aestu et exundante inpatientia possit etiam recusantis animi dolorem conpescere, diris utique carminibus et feralium precationum terrore permixtum, lenitate vultus da porrigentis dissimulatione protectum iam perustis, iam laborantibus visceribus infudit et hominem solaciis potius ac
Abbreviated transcription (Latin):
iori ad cõsistẽtes. Potes hoc uidere po¬
tes hoc ferre sanatus es. Qd̾ si qͣd tͣstiꝰ
iudicii huiꝰ actulerit euẽtus. diripite
ꝑeũtiũ bñficioꝵ semꝑ ultores du qͦs
iste crudelis in ãplexibꝰ puelle frequẽ¬
ter merore lacrinus aut finẽ amoris
roganit aut mortẽ Date nobis us¬
tam de ĩgrato iuuene uindictã. Nõ

Expanded text:
mbra consistens? potes hoc videre, potes hoc ferre? sanatus es. Quodsi quid tristius iudicii huius attulerit eventus, di ~ripite pereuntium beneficiorum semper ultores, di, quos iste crudelis in amplexibus puellae frequenter maerore, lacrimis aut finem amoris rogavit aut mortem, date nobis iustam de ingrato iuvene vindictam. non
Abbreviated transcription (Latin):
as. rursus retorsit ocłos. Et hoĩem
quẽ ab ĩcommoda caritate uel sacie¬
tas uel etas. uel fortune sue fuit di¬
missura cõdicio ad ꝑpetuã ĩpatienti¬
am iuribꝰ nne diuersitatis ĩpli¬
cuit. Hoc solũ insanabile genus
mortis ẽ ut odisse cogaris. festina
ad cõplorationẽ presentis doloris
aĩc festina. Sed a te prioribꝰ malis
retens abducit indignitas. altius
gemitus. altius q̃rela repetenda ẽ
Cũ meretricis sit qd̾ amator odi cui
putatis ẽẽ qd̾ pauꝑ ad amaui. Nlõ
quidẽ ego ind̾. ex illis ũꝙͣ fui quibꝰ
nobiles opes affluentes indulsit for¬
tuna diuicias. quorũ felicitas caꝑe
possit amore luxuriã. Habui tm̃
im̃i ad uite necessitates cõcessa gan¬
dia. parca mediocritate sufficerent
Ideoq meretrice tm̃ te q̃ certissima ẽ
in uolũtate frugalitas una fuissẽ.¬
ꝑ eandẽq cõtemptus. At ista sena
grauis. q̃ nũc amari recusat. S ꝙͣ
uoluit amari. quibꝰ artibꝰ quã

Expanded text:
as, rursus retorsit oculos, et hominem, as, rursus retorsit oculos, et hominem, quem ab incommoda caritate vel satietas vel aetas vel fortunae suae fuit dimissura condicio, ad perpetuam inpatientiam viribus nimiae diversitatis inplicuit. hoc solum insanabile genus amoris est, ut odisse cogaris. Festinas ad complorationem praesentis doloris, anime, festinas, et te a prioribus malis recens abducit indignitas; altius gemitus, altius querela repetenda est: cum meretricis sit, quod amator odi, cuius putatis esse, quod pauper adamavi? Non quidem ego, iudices, ex illis umquam fui, quibus nobiles opes, adfluentes indulsit fortuna divitias, quorum felicitas capere possit in amore luxuriam. habui tamen, unde ad vitae necessitates concessa gaudia parca mediocritate sufficerent. ideoque meretrice tantum, et, quae certissima est in voluptate frugalitas, una fui semper eademque contentus. at ista seria, gravis, quae nunc amari recusat, o quam voluit amari! quibus artibus, qua
Abbreviated transcription (Latin):
desmerẽ. contra me ĩuentũ est. ut in¬
uitus odissem. Hoc p̾mũ itaq uid̾ a
demẽtia publita peto. ne qd̾ uidetis
tristem habitu dirũq conspectu uer¬
bis asperũ. contentiõe terribilẽ. mores
putetis. Net ẽ. illa sanitas mea. hic
oĩm in hac corꝑis mentis q dierum
noctuũ q feritate. ille uͦ letus. ille si
creditis niuũ remissus amator ex¬
candu. Miseremini iud̃. ne uob uene¬
na sic ĩponat. tãꝙͣ hoc mei caritate
cõmenta sit. Suũ animũ suũ tm̃ se¬
cuta fastidiũ est. Odii potionẽ cõtra
se nemo dab hõi ñ quẽ oderit. Que¬
so itaq optestorq nos sc̃issimi iuri. ut
calamitatis mee penitus uelitis ex isti¬
mare mensurã. Perdidi infelix quod
qñq potui amare desmere. Patior ne
Excogitatur contra amimũ futurã
q iõnẽ. ne qd̾ relinq̃retur meus eẽt
affectus. Iterũ cũ meretrice cõpositus
sum. rursus in se cogitationes me¬

Expanded text:
desinerem; contra me inventum est, ut indesinerem; contra me inventum est, ut invitus odissem. Hoc primum itaque, iudices, a clementia publica peto, ne, quod videtis tristem habitu dirumque conspectu, verbis asperum, contentione terribilem, mores putetis. haec est illa sanitas mea, hoc odium, in hanc corporis mentisque dierum noctiumque feritatem ille modo laetus, ille, si creditis, nimium remissus amator excandui. miseremini, iudices, ne vobis venefica sic imponat, tamquam hoc mei caritate commenta sit; suum animum, suum tantum secuta fastidium est. odii potionem contra se nemo dabit homini, nisi quem oderit. Quaeso itaque obtestorque vos, sanctissimi viri, ut calamitatis meae penitus velitis aestimare mensuram: perdidi infelix, quod quandoque potui amare desinere, patior necuissem. excogitatur contra animum futuramque rationem, ne, quod relinqueretur, meus esset adfectus. iterum cum meretrice compositus sum, rursus in se cogitationes me
Abbreviated transcription (Latin):
pauꝑi dedit odii potionem
dłdolescẽs desut amare aAccusat illã uene¬
ficii.
entio uidices hanc quoq
calamitatibꝰ meis accessisse
nouitatẽ. ut uobis nondũ
Iudẽar iodisse. Ilet me poterit plurimũ
pue de nocentissime potius ĩuidia. dũ
me putatis ad huc ĩpaciẽtia priore mi¬
serũ. Queso tũ uel hinc totã delati sc̃e¬
leris ꝓbationẽ grauitas ura ꝓspiciat
qd̾ dolori meo q̃releq nõ credit᷑. I lec
amo qui accusare possũ. nec odi qui
amare mallẽ. Quid ẽ aliud qd̾ bibi
ꝙͣ uenenũ. licet igit᷑ nocentissima fe¬
minarũ rideat qd accuso. et iauifes¬
dissimi scełis confessione ꝑ ludibriũ ma¬
lorũ euadere tẽptat meorũ. sed qd̾ ho¬
die me torquet ac lacerat qd̾ a tet̾rime
mulieris caritate dicessi. sed qd̾ reme¬
di mei patior dolorẽ. eidem iusticie
fidẽ seueritatis hũane. ne meretrici ꝓ¬
sit uel qd p̾uaricatiõe iudeor explica¬
tus. Pro me forsitan fuerit ut amare

Expanded text:
peri dedit odii potionem. adolescens desiit amare. accusat illam veneficii. Sentio, iudices, hanc quoque calamitatibus meis accessisse novitatem, ut vobis nondum videar odisse, nec me praeterit plurimum perire de nocentissimae potionis invidia, dum me putatis adhuc inpatientia priore miserum. quaeso tamen vel hinc totam delati sceleris probationem gravitas vestra prospiciat, quod dolori meo querelaeque non creditur; nec amo, qui accusare possum, nec odi, qui amare mallem. quid est aliud quod bibi quam venenum? Licet igitur nocentissima feminarum rideat quod accuso, et in manifestissimi sceleris confessione per ludibrium malorum evadere temptet meorum, sed quod hodie me torquet ac lacerat, quod a taeterrimae mulieris caritate discessi, sed quod remedii mei patior dolorem, — fidem iustitiae, fidem severitatis humanae! — ne meretrici prosit, vel quod praevaricatione videor explicatus! pro me forsitan fuerit, ut amare
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ qd̾cũq secretũ. marito fameq p̃s¬
tat ĩt̾rogandi pt̃atẽ. uellet ĩnotẽtiã
sius ꝓbare iusteribꝰ. uellet ĩ etuleos.
ĩ ignes. hãt miserã p̃cipitare pietatẽ
Ignoscite iud̾ ĩpaciẽtie. q̃ cõtra calli¬
dissimã dissimulationẽ lib̾tate dolo¬
ris exestuat. Incestũ ꝓbaret᷑ silentio
prĩs. si taceret et mr̃. Equid̃ uid̾ tam
cõtranos affectus senis satis admira¬
ri satis stupere nõ possũ. In rumore
tam suspitax p̃ tormẽta paciens mͦ
ad fabulas uulgaresqz sermones ꝓ¬
nus ac facilis. ĩ orbitate ĩ parricido¬

Expanded text:
nem, quodcumque secretum marito famaeque pnem, quodcumque secretum marito famaeque pt innocentiam suis probare visceribus, vellet in eculeos, in ignes hanc miseram praecipitare pietatem. ignoscite, iudices, inpatientiae, quae contra callidissimam dissimulationem libertate doloris exaestuat; incestum probaretur silentio patris, si taceret et mater. Equidem, iudices, tam contrarios adfectus senis satis admirari, satis stupere non possum: in rumore tam suspicax, post tormenta tam patiens, modo ad fabulas vulgaresque sermones pronus ac facilis, in orbitate, in parricid
Abbreviated transcription (Latin):
set̾ ĩuisat. sine dissimulaiert ^ mmortẽ
filii sui siue q̃reret᷑. tantaq mõstroꝵ
nouitate circũdatã eo ꝑduxit. ut sibi
tas locũ. ideo ad uos fugiendũ fuit. ut
saretis nõ illi p̃stari qd̾ tacet maritus
Iaudo ind̾ laudo miserã. qd̾ ĩt̾rogare
noluit domi. qd̾ nich fecit et ip̃a secre¬
to. Hic corã ciuitate. corã liberis. ac
parẽtibꝰ. et licet dissimulare parricida
uideat᷑ corã rumore m̃r ĩquinrit. qd
tormẽtis unici q̃siert. qͣd morte cõꝑe¬
rit. Respõdeat saltẽ reus. fateat᷑ irat
cur ĩ ꝑacta crudelitate modestie fron¬
te substitit. Nec uxori p̃t iudi parcere
de qua sure uoluit an eẽt ĩcesta. nec
filio quẽ tãꝙͣ sciret occidit. Ante oĩa
igit᷑ iud̾ mulier infelicssimi pudoris
hec ab affectibꝰ publicis petit. ne uo¬
bis accusare iideat᷑. Reã se incesti. reã
parricidii putat. exhibet pplo suo con¬
scientiã suã. et adu̾sus quẽtũq sermo¬

Expanded text:
am, sive dissimularet misera mortem filii sui, sive quereretur, tantaque monstrorum novitate circumdatam eo perduxit, ut sibi tas locum, ideo ad vos fugiendum fuit, ut sciretis non illi praestari, quod tacet maritus. laudo, iudices, laudo miseram, quod interrogare noluit domi, quod nihil fecit et ipsa secreto. hic coram civitate, coram liberis ac parentibus et, licet dissimulare parricida videatur, coram rumore mater inquirit, quid tormentis unici quaesierit, quid morte compererit. respondeat saltim reus, fateatur iratus, cui in peracta crudelitate modestiae frontis obstitit. nec uxori potest videri parcere, de qua scire voluit, an esset incesta, nec filio, quem, tamquam sciret, occidit. Ante omnia igitur, iudices, mulier infelicissimi pudoris hoc ab adfectibus publicis petit, ne vobis accusare videatur: ream se incesti, ream parricidii putat, exhibet populo conscientiam suam et adversus quemcumque sermo
Abbreviated transcription (Latin):
dicenti. Nec est uid̾ qd̾ putctis adeo
mͥ custissimã orbitatẽ oẽs hũanoꝵ
pectoꝵ inpuisse sensus. ut nõ intelli¬
gani petere me qd̃ diues possit euade¬
re. et pene magis ꝓ ꝑaussore torquen
Ded qd me facere uultis. Non debeo
posse metiri. hõ qui cũ filiꝰ m̃s occide¬
retur ĩterfm. Neritati tm̃ p̃sto paciẽti¬
am. Exigo qͣstionẽ. in qua dicturus qd¬
sim nescio. quid debeã dicere indi. Suo
uultis p̃ hoc argumiẽtis suspicionilꝰ
agã. Bremora tormẽta sũt. Nlon in

Expanded text:
dicenti. nec est, iudices, quod putetis adeo dicenti. nec est, iudices, quod putetis adeo mihi tristissimam orbitatem omnis humanorum pectorum rapuisse sensus, ut non intelligam petere me, quod dives possit evadere, et paene magis pro percussore torqueri; sed quid me facere vultis? non debeo posse mentiri, homo qui, cum filius meus occideretur, interfui. veritati tantum praesto patientiam, exigo quaestionem, in qua quid dicturus sim, nescio; quid debeam dicere, vidi, scio. vultis post hoc argumentis, suspicionibus agam? leviora tormenta sunt! Non in
Abbreviated transcription (Latin):
u̾bera fimgit occursu. Nlos ũꝙ su¬
mus. qs leges suꝑuatuũ putauere
torq̃ni. Unde nobis ĩter ista secretũ.
In tortuẽtis libero hoĩ opus est paci¬
encia. ut uerũ dicat. Seo ĩquit ideo
torq̃re nõ debes. qr exigis ut corq̃ans
dlliud sũt ĩmuce tormẽta. aliud uelle
torq̃ri. felices illos qͥ recusare uolue¬
runt. Meret᷑ clementiã et fauorem
quisqͥs ad illa tremẽs exanimisq ꝑ¬
ducit᷑ quẽ iuix a genibꝰ tortor ab oñ¬
at. cui iã scissas qͣ difficile possis
erꝑe uestes Ego quẽadmodũ uultis
deprecer. qͥ uideor. ꝓuocasse tortorem
Ille ille sine ulla miseratiõe lacerat
cui ad singłos ictus dr. ip̃e uoliusti.
quẽ nõ decet rogare. q̃ credit᷑ finge̾
ꝓclamatioẽs. simulare gemitus. de
quo p̾mũ iident᷑ iundicanda tormẽ¬
ta. Non ĩuenio iud̾ qͥd sꝑare possit q
mẽtit᷑. et exigit questionẽ. Noĩ qui
uult torq̃ri. dui nõ credit᷑ nec uerũ

Expanded text:
verbera frangit occursu. nos, inquam, suverbera frangit occursu. nos, inquam, sumus, quos leges supervacuum putavere torqueri. unde nobis inter ista secretum? in tormentis libero homini opus est patientia, ut verum dicat. 'Sed,' inquit, 'ideo torqueri non debes, quia exigis, ut torquearis.' aliud sunt, inimice, tormenta, aliud velle torqueri. felices illos, qui recusare voluerunt! meretur clementiam et favorem quisquis ad illa tremens exanimisque perducitur, quem vix a genibus tortor abducit, cui iam scissas quoque difficile possis eripere vestes. ego quemadmodum vultis deprecer, qui videor provocasse tortorem? ille, ille sine ulla miseratione laceratur, cui ad singulos ictus dicitur: 'ipse voluisti', quem non decet rogare, qui creditur fingere proclamationes, simulare gemitus, de quo primum videntur vindicanda tormenta. non invenio, iudices, quid sperare possit, qui mentitur et exigit quaestionem. homini, qui vult torqueri, diu non creditur nec verum
Abbreviated transcription (Latin):
asserere q̃ finxeris. iñ cũ uix ꝓdest et
uerũ faten et nemo nõ cõtra id torq̃t᷑
qd̾ dix̾ añ tormẽta. Nõ refert cuius
ad eculeũ noĩs ꝑsuasionẽ. quas si¬
lenti affenas causas. In questionibꝰ
tm̃ corꝑa sumus. et nemo nõ contin
aliquẽm torq̃t᷑ affectũ. Exigã q̃stio¬
nẽ. an recusem. Quid ĩter est torm̃¬
torũ breui futurus similis hoĩ qͥ fate¬
atur ĩuitus Nlouũ uid̾ et ĩaudituq
rebus huãnis aꝑit᷑ exẽplũ. Nemo
ũꝙͣ ideo torq̃ri non debuit qr mẽti¬
retur. Sed et si fas ẽ. ind̾ dubitare
de fide q̃stionũ. alius debet eẽ suspet¬
tus. Ille scił ĩ quo seruiliũ pectorũ
recessus ĩ quo ueriules extuciũt᷑ art
Quoaẽs tortori ẽ. nxa tũ mẽbris.
tũ cruciatus agnosat assidius sup¬
plicus durata pacia. Et hoĩ nonẽ
noua res dolor. corpus applicitũ qd̾
scissa lacerataq ueste p̾mũ ferre nõ
potest pudorẽ qd̾ nescit ad flagello¬
iũ uices mebra cõponere. nec ullo

Expanded text:
nxeris, tunc, cum vix prodest et verum fateri, et nemo non contra id torquetur, quod dixit ante tormenta. non refert, cuius ad eculeum nominis persuasionem, quas silentii adferas causas; in quaestionibus tantum corpora sumus, et nemo non contra aliquem torquetur adfectum. exigam quaestionem, an recusem, quid interest tormentorum, brevi futurus similis homini, qui fateatur invitus? novum, iudices, inauditumque rebus humanis aperitur exemplum: nemo umquam ideo torqueri non debuit, quia mentiretur. Sed etsi fas est, iudices, dubitare de fide quaestionum, alius debet esse suspectus, ille scilicet, in quo servilium pectorum recessus, in quo verniles excutiuntur artes. quotiens tortori est rixa cum membris, tum cruciatus agnoscit adsiduis suppliciis durata patientia, ~et homini non est nova res dolor corpus appliciti~ quod scissa lacerataque veste primum ferre non potest pudorem, quod nescit ad flagellorum vices membra conponere nec ullo
Abbreviated transcription (Latin):
cõtumeliosus. ille ĩpotens. Ego nescio
an m̃ possit ĩ questioe sufficere qd̾ u¬
di et qd ĩmucus me cõtendit ideo uel¬
le torq̃ri. Tormẽta postulo. En ad qdͣ
cõfugiat hõ q̃ se sciat posse mẽtiri.
Nulla ẽ questionũ rõ relicta morta¬
libꝰ.si adiuuãt cõtra ueritatẽ. et
sublata ẽ de rebus hũanis ncc̃itatis
huiꝰ utilitas. suiã ultro tuet᷑ explicat

Expanded text:
contumeliosus, ille inpotens.' ego nescio, contumeliosus, ille inpotens.' ego nescio, an mihi possit in quaestione sufficere quod vidi. ~et quod inimicus me contendit ideo velle torqueri~. Tormenta postulo. en ad quod confugiat homo, qui se sciat posse mentiri! nulla est ratio quaestionum relicta mortalibus, si adiuvant contra veritatem, et sublata est de rebus humanis necessitatis huius utilitas, si