comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gła scõꝵ. Hodie de no¬
iussimo et humili loco.
quẽ sibi ex consilio salua¬
toris elegerat. ip̃o summo
patre familias euocante.
uerus amicꝰ ascendit su¬
periꝰ: et est illi gła coram
simul discumbentib. Ho¬
die despecto mundo. et
mundi pͥncipe tͥumphato:
supra mundum uere uic¬
tor ascendit. Accipiens
de manu domini. coronã
uictorie. Ascendit aũt
cũ ĩmensa suppellactile
meritoꝵ: clarus tͥum¬
phis. miraculis głosus.
ausat
miles emeritus: et
post̾ labores sudoresq sa¬
tre ꝑacte militie: locat᷑
feliciter. coronat᷑ subli¬
miter. Anima eiꝰ in bonis
demorat᷑. Queris ubi:
Cũ abrahã ⁊ ysaac et
Iacob in regno celoꝵ.
Ita cum talib et tali in
loco sibi sedet. Redet excel¬
sa et fulgida . sedet leta¬
bunda ⁊ laudans. Sedet
delicata. et ornata moni¬
lib suis. stipata malis.
fulcita florib. Redet in¬
qmͣ sͥ. uacua curis: deli¬
ciis affluens: abundans
ocii et quietis. ad uacan¬

Expanded text:
gloria sanctorum. Hodie de nogloria sanctorum. Hodie de novissimo et humili loco, quem sibi ex consilio Salvatoris elegerat, ipso summo patrefamilias evocante, verus amicus ascendit superius, et est illi gloria coram simul discumbentibus. Hodie despecto mundo, et mundi principe triumphato, supra mundum vere Victor ascendit, accipiens de manu Domini coronam victoriae. Ascendit autem cum immensa supellectili meritorum, clarus triumphis, miraculis gloriosus. Pausat miles emeritus, et post labores sudoresque sacrae peractae militiae locatur feliciter, coronatur sublimiter. Anima ejus in bonis demorabitur. Quaeris ubi? Cum Abraham, Isaac et Jacob in regno coelorum. Ita cum talibus et tali in loco sibi sedet; sedet excelsa et fulgida, sedet laetabunda et laudans; sedet delicata et ornata monilibus suis, stipata malis, fulcita floribus; sedet, inquam, sibi, vacua curis, deliciis affluens, abundans otii et quietis ad vacan
Abbreviated transcription (Latin):
temp᷑ et locũ int̾cedendi:
pius ⁊ misericors aduo¬
catus. Et quidẽ locum
quietũ: ⁊̃ tempꝰ feriatũ.
In terris uisus est uͭ eẽt
exemplo: in celum leua¬
tus est. ut sit patcinio.
Hic informat ad uitã:
illic inuitat ad głam.
Factꝰ est mediator ad
regnum : qui fuit inci¬
tator ad opꝰ. Bonus me-¬
diator qͥ s̾ iã postulans
nichil . totũ in nos trans¬
ferre desiderat. ⁊ suppli¬
cantis affectũ. ⁊ supplica-¬
tiouis fructum. Quid eĩ
q̃rat õ: qͥ nulliꝰ eget: Do-¬
minꝰ ꝯseruat eum et
uiuificat eũ: ⁊ beatũ
fecit eum in gła: nichil
illi deerit in loco pascue
collocato. Hec dies glo-¬
riose migrationis eius.
dies leticie cordis eiꝰ: exul¬
temus ⁊ letemͣ in eo. In¬
troiuit ĩ potentias clm̃.
gaudeamꝰ: quia nunc po¬
tentior ad saluandum.
Hodie uictor posito cor¬
pore. quo solo p̾pediri ab
introitu głe uidebatur:
tanto alacrior qnͣto ex¬
peditior. penetrauit. in
sancta. similis factus in

Expanded text:
tempus et locum intercedendi tempus et locum intercedendi pius et misericors advocatus; equidem locum quietum et tempus feriatum. In terris visus est, ut esset exemplo; in coelum levatus est, ut sit patrocinio. Hic informat ad vitam, illic invitat ad gloriam. Factus est mediator ad regnum, qui fuit incitator ad opus. Bonus mediator, qui sibi jam postulans nihil, totum in nos transferre desiderat et supplicantis affectum et supplicationis fructum. Quid enim quaerat sibi, qui nullius eget? Dominus conservat eum, et vivificat eum, et beatum facit eum in gloria: nihil illi deerit in loco pascuae collocato. Haec dies gloriosae migrationis ejus, dies laetitiae cordis ejus; exsultemus et laetemur in ea. Introivit in potentias Domini; gaudeamus, quia nunc potentior est ad salvandum. 2. Hodie Victor posito corpore, quo solo praepediri ab introitu gloriae videbatur, tanto alacrior, quanto expeditior, penetravit in sancta, similis factus in
Abbreviated transcription (Latin):
paremꝰ. Fratres uasa st̃
u honorẽ illi qui nos
inuitauit: non cibi par¬
perum. Tu gͥ qͥ uiuitatꝰ
es. diligenter considera.
quid tͥ ille: quid sibimet
apposuerit. Non en̾i qͥc¬
quid ĩmensa ponitur :
tibi apponitur. Quid. si
in poculo aureo fuerit
ꝓpinatum: Non pocu¬
lum tibi : s potus appo¬
nit᷑. Sume potum: et
pone aurũ. G̃ exempla
bonoꝵ oꝑm et rectitu¬
dinem moꝵ. pat̾fami¬
lias cõicat ita domesti¬
cis: ut p̾rogatiuã sibi
retineat in miraculis.
In his tam̃ atq illis il
tus. signa facere est:
qui in trinitate ꝑfecta
uiuit ⁊ regnat in se¬
cula seculoꝵ. ameN.
audete in
domino dilectissi-¬
mi. qui uiter continua
sue pietatis beneficia.
indulsit hominẽ mun¬
do: cuiꝰ multi saluaren¬
tur exemplo. Iterui
dico gaudete: qd̾ factꝰ
de medio appropiauit d̾o:
ut multo plures eius in¬
tercessione saluent᷑. Ha¬
bet ex hõĩb. cui hominũ
peccata donet: misericors
et miserator dñs. Hab

Expanded text:
eparemus? Fratres, vasa sunt eparemus? Fratres, vasa sunt in honorem illi qui nos invitavit, non cibi pauperum. Tu ergo qui invitatus es, dilgenter considera quid tibi ille, quid sibimet apposuerit. Non enim quidquid in mensa apponitur, tibi apponitur. Quid si in poculo aureo fuerit propinatum? non poculum tibi, sed potus apponitur: sume potum et pone aurum. Ergo exempla bonorum operum et rectitudinem morum paterfamilias communicat ita domesticis, ut praerogativam sibi retineat in miraculis. In his tamen atque illis illtus signa facere, qui in Trinitate perfecta vivit et regnat Deus in saecula saeculorum. Amen.audete in Domino, dilectissimi, qui inter continua suae pietatis beneficia indulsit hominem mundo, cujus multi salvarentur exemplo. Iterum dico, gaudete, quod factus de medio appropiavit Deo, ut multo plures ejus intercessione salventur. Habet ex hominibus, cui hominum peccata donet misericors et miserator Dominus: habet
Abbreviated transcription (Latin):
At si diligent̾ considero.
ecce pre ocłis ĩmensa scĩ.
censura iudicii discipline
uigor: sc̃itatis speculũ:
uite forma: uirtutis in¬
signe. Hec a me ⁊ absq
pͥsumptione sumuntur.
et salubriter insumunt᷑.
et si dissimulo. districte
reposcunt᷑. Audi adhuc.
quenam mͥ uere apposi¬
ta putem. Si panem do-¬
loris. ⁊ uinũ compunctio¬
nis. de diuitis mensa ob-¬
tuleris: tollo securꝰ. qui
sum pauꝑ ⁊ inops. Erũt
mͥ lacrime mee panes die
ac nocte: ⁊ poculum me¬
um. cũ fletu miscebo. pars
mea hec : qui dolenda cõ¬
misi. Nec me tam̃ pigebit
ut estimo. cibi hiꝰ. qnͣdo
qui apponit scientiã. ap¬
ponit. ⁊ dolorẽ. S e si tẽ¬
perantie. si iusticie. si pͥ¬
dentie uł fortitudinis exẽ¬
pla appareant. ea in cũc¬
tanter sumo: sciens quia
talia oportet me p̾pare.
Hec mͥ apponi. Hec a me
repecitũ iri non dubito.
Nunqͥd signa ⁊ ꝓdigia
exigenda a nobis sunt.
ut ea diuiti uicissim p̾-¬

Expanded text:
At si diligenter considero, At si diligenter considero, ecce prae oculis in mensa sancti, censura judicii, disciplinae vigor, sanctitatis speculum, vitae forma, virtutis insigne. Haec a me et absque praesumptione sumuntur, et salubriter insumuntur: et si dissimulo, districte reposcuntur. 5. Audi adhuc quaenam mihi jure apposita putem. Si panem doloris et vinum compunctionis de divitis mensa obtuleris, tollo securus qui sum pauper et inops. Erunt mihi lacrymae meae panes die ac nocte , et poculum meum cum fletu miscebo . Pars mea haec, qui dolenda commisi. Nec me tamen pigebit, ut aestimo, cibi hujus; quoniam qui apposuit scientiam, addidit et dolorem. Sed et si temperantiae, si justitiae, si prudentiae vel fortitudinis exempla appareant, ea incunctanter sumo, sciens quia talia oportet me praeparare. Haec mihi apponi, haec a me repetitum iri non dubito. Nunquid signa et prodigia exigenda a nobis 965 sunt, ut ea diviti vicissim pra
Abbreviated transcription (Latin):
lubriori diligent̾ con¬
sidero. que michi appoñ¬
tur. Cautũ mͥ erit eli¬
gere mea: ⁊ aliena nõ
tangere. Non extendã
manũ ad głam mira¬
ciloꝵ: ne si atcẽptau̾o
qd̃ desuꝑ non accepi. per¬
dam merito et qd̵ uideor
accepisse. Non leuo cum
illo ocłos ad rimanda se¬
creta celestia. ne oppres¬
sus a gła confusus resi¬
liam: sero refugiens ad
consilium sapientis qͥ ait.
Altiora te ne quesieris: ⁊
fortiora te ne scrutatus
fueris. Infert᷑ mensis
uinum nouum aquaꝵ
rubentium: ñ tango. qͥa
non mͥ appositum scio:
qui similiter elementa
nuitare. naturas inno¬
uare non ualeo. Cerno
itẽ ĩ mensa uictoris:
angelos illum audisse
canentes. Nunqͥd iubebo
et ego mͥ suꝑnos exhibe¬
ri cantores: aut cerce
cytharedas illos de a-¬
pocalipsi coram me cy¬
charizare ĩ citharis suis.
sed non mei. Et quidem
iocundi ac sapidi: sed nõ
tanget illos aĩa mea :
qm̃ nõ est inopi mͥ. unde
sufficiam dalia redibere.

Expanded text:
lubriori diligenter conlubriori diligenter considero quae mihi apponuntur. Cautum est mihi eligere mea, et aliena non tangere. Non extendam manum ad gloriam miraculorum, ne si attentavero quod desuper non accepi, perdam merito et quod videor accepisse. Non levo cum illo oculos ad rimanda secreta coelestia, ne oppressus a gloria confusus resiliam, sero confugiens ad consilium Sapientis, qui ait: Altiora te ne quaesieris, et fortiora te ne scrutatus fueris . Infertur mensis vinum novum aquarum rubentium; non tango, quia non mihi appositum scio, qui similiter elementa mutare, naturas innovare non valeo. Cerno item in mensa Victoris angelos illum audisse canentes. Nunquid videbo et ego mihi supernos exhiberi cantores: aut certe citharoedos illos de Apocalypsi coram me citharizare in citharis suis? sed non mei; equidem jucundi et sapidi, sed non tangit illos anima mea, quoniam non est inopi mihi, unde sufficiam talia redhibere.
Abbreviated transcription (Latin):
ẏmnis et canticis spi-¬
ntalib Dieb iungere
noctes: ⁊ diuinis laudib
occupare. Emulem᷑ ta¬
rismata meliora. Disca¬
mus ab ip̃o: qd̵ mitis et
humilis corde fuit. E¬
mulemur inꝙͣ. qd̾ exti¬
tit liberalis in pauꝑes:
iocundus ad hospites:
patiens ad peccantes :
benignꝰ ad omnes. hoc eĩ
melius. in hio. forma ẽ
cui in pͥmamur. In mira¬
culis gła ex qua repͥma¬
mur. Illa letificent.
ista edificent. Moue¬
ant illa: ista ꝓmoue¬
pulemur dilectis¬
mensam diuitis . men-¬
sam abundantẽ pani¬
b deliciis cumulatã.
An non diues. qui exẽ¬
płis nos reficit: ꝓtegit
meritis. letificat signis:
Diues plane. in cuiꝰ hodie
angeli homines pariter
congregantur. Hi ut
reficiantur: illi ut de¬
licient. Isti ut ꝓficiant:
illi ut gaudeant. Cutꝰ
uita repleta bonis: quid
nͥ mensa referta cibis
Nec tamen omnib oĩa
apponunt᷑: s ut tollat
quisq qd̃ sibi expedire
et conuenire uidebit.
Et ego quidẽ consilio fa¬

Expanded text:
hymnis et canticis spirhymnis et canticis spiritualibus; diebus jungere noctes et divinis laudibus occupare. Aemulemur charismata meliora. Discamus ab ipso quod mitis et humilis corde fuit. Aemulemur, inquam, quod exstitit liberalis in pauperes, jucundus ad hospites, patiens ad peccantes, benignus ad omnes. Hoc enim melius. In his forma est cui imprimamur, in miraculis gloria a qua reprimamur. Illa laetificent, ista aedificent; moveant illa, ista promovepulemur, dilectismensam divitis vocati, mensam abundantem panibus, deliciis cumulatam. Annon dives qui exeplis nos reficit, protegit meritis, laetificat signis? Dives plane, in cujus hodie angeli et homines pariter congregantur: hi ut reficiantur, illi ut delicientur; isti ut proficiant, illi ut gaudeant. Cujus vita repleta bonis, quid nisi mensa referta cibis? Nec tamen omnibus omnia apponuntur, sed ut tollat quisque quod sibi expedire et convenire videbit. 4. Et ego quidem consilio sa
Abbreviated transcription (Latin):
ta confessio: iuctoriam
concessit infantulo. Qͥs
item non miretur fu¬
rem a demone dep̾hensũ.
et rursum a demone
mox hominẽ liberatũ:
ammiratione stupendũ
ducat. carne circundat̃
hominẽ. celis patentib.
carnis ocłos suꝑno in¬
figere lumini. et uid̾e
uisiones dei: angelico
insuꝑ mulceri cantico.
doceri oraculo. Hec atq
similia. in sc̃o homine
ueneram᷑. nõ emulamur.
Merito quidem. qñ ⁊ siue
salutis pericłõ. possunt
non fieri: ⁊ sine salutis
periculo. nequeũt usur¬
pari. Tutiꝰ sane emulam᷑
solidiora qmͣ sublimiora:
et que magis ututem
redoleant. glam minus.
Studeamꝰ ꝓinde moribus
conformari: cui in mira¬
bilib similari. ⁊ si uolu¬
mus. non ualemꝰ. Emu¬
lemur in uiro sobrium
uictũ: deuotum q affectũ.
Emulem᷑ mansuetudinẽ
spc̃: castimoniã corporis:
oris custodiam: anmni
puritatẽ. Ponere freñ
ire. et modum lingue.
Dormire parciꝰ: Orare fre¬
quentius. Cõmonere
nosmecip̃os psalmis.

Expanded text:
ta confessio victoriam ta confessio victoriam concessit infantulo. Quis item non miretur furem a 964 daemone deprehensum, et rursum a daemone mox hominem liberatum? admiratione stupendum ducat, carne circumdatum hominem, coelis patentibus, carnis oculos superno infigere lumini, et videre visiones Dei, angelico insuper mulceri cantico, doceri oraculo? Haec atque similia in sancto homine veneramur, non aemulamur. Merito quidem, quando et sine salutis periculo possunt non fieri, et sine salutis periculo nequeunt usurpari. Tutius sane aemulanda solidiora quam sublimiora; et quae magis virtutem redoleant, gloriam minus. 3. Studeamus proinde moribus conformari, cui in mirabilibus similari, etsi volumus, non valeamus. Aemulemur in viro sobrium victum, devotum, affectum; aemulemur mansuetudinem spiritus, castimoniam corporis, oris custodiam, animi puritatem; ponere frenum irae et modum linguae, dormire parcius, orare frequentius, commonere nosmetipsos psalmis,
Abbreviated transcription (Latin):
pulchre non eoꝵ: s uir¬
tutis eoꝵ gła cõmendat᷑.
Que enim sine uirtute
est gla: ꝓfecto in debita
uenit. p̾ proꝑe affectat᷑.
periculose captat᷑. Uirtꝰ
gradus ad głam: uͥtus
mater est głe. Fallax
gr̃a. et uana est pulchritu¬
do: qͣmͣ illa non parturiũ.
Sola est cui gl̾a ⁊ iure de¬
betur: ⁊ secure impendit᷑.
res et quo ordiue in hoĩe
ꝓcesserunt: id oꝑe p̾cium
intueri. Pugnauit forti¬
ter: uiriliter suꝑauit:
et sic demũ gła ⁊ hono-¬
re coronat᷑. Quomͦ nẽpe
ingloriꝰ remansisset bel¬
lator fortis humilis uic¬
⁊or: Qmqmͣ ne in die¬
ne gła fuit: signis et
Dabemus dilectissi¬
mi in uita uicto¬
rio. ⁊ qd̃ digne mirem᷑:
et qd̃ salubriter imitem᷑.
Miror uina dedisse ĩ he¬
remo. non uitẽ s fontẽ.
.Miror ⁊ stupeo infan¬
tem adhuc in ut̾o. pa¬
uori fuisse pauendis de¬
moniis: quippe ab ipsis
p̾cognitũ. et iã tunc ex
nomine designatũ. Nec
uacuum nomen: ubi
hostium fuga et ex tor¬

Expanded text:
Pulchre non eorum, sed virtutis eorum gloria commendatur. Quae enim sine virtute est gloria, profecto indebita venit, praepropere affectatur, periculose captatur. Virtus, gradus ad gloriam; virtus, mater gloriae est. Fallax gloria et vana est pulchritudo, quam illa non parturivit. Sola est, cui gloria jure debetur, et secure impenditur.res, et quo ordine in homine processerunt, id operae pretium intueri. Pugnavit fortiter, viriliter superavit, et sic demum gloria et honore coronatur. Quomodo nempe inglorius remansisset bellator fortis, humilis victor? Quanquam nec in diene gloria fuit, signis et Habemus, dilectissimi, in vita Victoris, et quod digne miremur, et quod salubriter imitemur. Miror vina dedisse in eremo, non vitem, sed fontem. Miror et stupco infantem adhuc in utero pavori fuisse pavendis daemoniis, quippe ab ipsis praecognitum, et jam tunc ex nomine designatum. Nec vacuum nomen, ubi hostium fuga et extor
Abbreviated transcription (Latin):
rit cupiditatẽ suam.
uincat ⁊ iram tuam.
nos quoq in grãm poten¬
ter restituat. O uictor
ihesu. te in nostro uie¬
tore laudamus: quia te
in illo uicisse cognoscimꝰ.
da ei piissime sic de sua
in te uictoria głari. uͭ
non subeat obliuio nr̃i.
Eili dei. iimite ei nostͥ
semꝑ in conspectu tuo
memorẽ eẽ: nostram ĩ
tuo tremendo iudicio
suscipere et agere cau¬
sam. Qui cum patre ⁊
spiritu sancto uiuit ⁊
regnat deuo: per omĩa
secula scłoꝵ. AmEN.

Expanded text:
it cupiditatem suam, it cupiditatem suam, vincat et iram tuam, nos quoque in gratiam potenter restituat. O victor Jesu, te in nostro Victore laudamus, quia te in illo vicisse cognoscimus. Da ei, piissime Jesu, sic de sua in te victoria gloriari, ut non subeat oblivio nostri. Fili Dei, immitte ei nostri semper in conspectu tu memorem esse, nostram in tuo tremendo judicio suscipere et agere causam, qui cum Patre et Spiritu sancto vivis et regnas Deus per omnia saecula saeculorum. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
lius głam nobilit̾ suꝑbꝰ
despiciens. ⁊ huiꝰ regua
pie uiolentꝰ diripiens res¬
pice de celo aduictos t̾re:
ut hec sit tuoꝵ cõsum¬
matio triumphoꝵ. si ⁊ no¬
bis demum uicisse te sen¬
tiauins. Nlam si ex re no¬
nen tibi. ꝑfecta ueritas
nominis ex nostra libe¬
ratione censebit᷑: ⁊ cer¬
te deest int̾p̾tationi. ꝙͣ¬
diu nos qui tui sumꝰ mi¬
nime liberam᷑. Quã piũ
qmͣ dulce qmͣ suaue. o
uictor in hoc loco afflic¬
⁊ionis. ⁊ in hoc corꝑe mor¬
tis. te cauere: te colere.
te precari. Nomen tuum
⁊ memoriale tuũ fauus
distillans in labiis cap¬
tiuoꝵ: mel ⁊ lac sublĩ¬
gua eoꝵ. qui tui memo¬
ria delectant᷑. Eia ergo
fortis athleta. dulcis pa-¬
trone aduocate fidelis. ex¬
urge in adiutorium no¬
bis: ut et nos de nostra
ereptione gaudeam᷑: et
tu de plena uictoria glo¬
rieris. O om̃ipotens pat̾.
peccauimꝰ tibi facti. filii
alieni. s appropinquimꝰ
in uictore. qui dũ uice¬

Expanded text:
lius gloriam nobiliter superbus lius gloriam nobiliter superbus despiciens, et hujus regna pie violentus diripiens! respice de coelo ad vinctos terrae, ut haec sit tuorum consummatio triumphorum, si et nobis demum vicisse te sentiamus. Nam si ex re nomen tibi, perfecta veritas nominis ex nostra liberatione censebitur. Et certe deest interpretationi, quandiu nos, qui tui sumus, 967 minime liberamur. Quam pium, quam dulce, quam suave, o Victor, in hoc loco afflictionis et in hoc corpore mortis te canere, te colere, te precari! Nomen tuum et memoriale tuum favus distillans in labiis captivorum; mel et lac sub lingua eorum, qui tui memoria delectantur. Eia ergo fortis athleta, dulcis patrone, advocate fidelis, exsurge in adjutorium nobis, ut et nos de nostra ereptione gaudeamus, et tu de plena victoria glorieris. O omnipotens Pater, peccavimus tibi facti filii alieni; sed appropiavimus in Victore, qui dum vic
Abbreviated transcription (Latin):
astruat sciorem: hoꝵ fa¬
uor. an pauor illoꝵ.
Corꝑe deniq terras. men¬
de celos inhabitãs: aliꝙͣ¬
do familiariꝰ aliqͥd nunti-¬
antes: aliqnͣdo ineffabili
cantus suauitate plausi-¬
biles suꝑnoꝵ uoces spiri¬
tuum audiebat. uere a¬
nima tua uictor. una
ex geminis que tͥ ĩ cruce
apparuerunt: uere in¬
fixa cruci. cũ cliuine in¬
serta głe. eandem s̃ cla-¬
ritatio ymaginẽ induit.
qm inueuit. Uincenti
expandit gremiũ suum:
qui pugnanti dederat
spm̃ suum. Oiuctrix a¬
nima. que sicut passer
tnsuolans. mundi laq̃os
euasisti: respice ad incau¬
tas aĩas intricatas illio.
ꝑiclitantes in illio: ut
tuo patrocinio eruamur.
Onules emerite. qui xpĩa¬
ne militie duris laborib.
angelice felicitatis reqͥẽ
cõmutasti: respice ad im¬
belles ⁊ imbecilles cõmili¬
tones tuos: qui inter ho¬
stiles gladios ⁊ spiritales
nequitias tuis laudibus
occupamur. O uictor in¬
clite. qui de t̾ra ⁊ de celo
głiosissime tumphasti: il¬

Expanded text:
favor, aut pavor illorum. Corpore denique terras, mente coelos inhabitans, aliquando familiarius aliquid nuntiantes, aliquando ineffabili cantus suavitate plausibiles supernorum voces spirituum audiebat. Vere anima tua, Victor, una ex gemmis, quae tibi in cruce apparuerunt. Vere infixa cruci, cum divinae inserta gloriae, eamdem sibi claritatis imaginem induit, quam invenit. Vincenti expandit gremium suum, qui pugnanti dederat spiritum suum. O victrix anima, quae sicut passer transvolans, mundi laqueos evasisti! respice ad incautas animas intricatas illis, periclitantes in illis, ut tuo patrocinio eruamur. 5. O miles emerite, qui Christianae militiae duris laboribus angelicae felicitatis requiem commutasti! respice ad imbelles et imbecilles commilitones tuos, qui inter hostiles gladios et spirituales nequitias tuis laudibus occupamur. O Victor inclyte, qui et de terra, et de coelo gloriosissime triumphasti, il
Abbreviated transcription (Latin):
et gla speciał: nõ
tam ad glam qͣm ad uͥ¬
tutem ꝓuocat omnes qͥ
recto sunt corde. Nõ recti
plane s ꝑu̾si est animi.
ante querere głam. qmͣ
exercere uirtutẽ: ⁊ uel¬
le corouari qui legitime
nõ certauit. Uanum est
uobis inquit ante lucẽ
surge̾. Ita est. frustra
ad celsitudinem uitit᷑
głe: qui prĩ nõ claruit uͥ¬
uͥgines sponso obuiã surgt̃.
quaꝵ lampades extingũt᷑.
Et ideo fatue. qd̃ uacuis
glorientur lampadib: uͥ¬
tutis oleũ nõ habentes.
Absit mͥ glari. nisi ĩ gla
illoꝵ: quib ꝓpha congra¬
tulans ait. Domine iu
lumine uultus tui am¬
bulabunt. et in nomĩe
tuo exultabunt tota
die: et in iusticia tua

Expanded text:
et gloria specialis non tam ad gloriam quam ad virtutem provocat omnes qui recto sunt corde. Non recti plane, sed perversi est animi, ante quaerere gloriam quam exercere virtutem, et velle coronari qui legitime non certaverit. Vanum est vobis, inquit, ante lucem surgere . Ita est. Frustra ad celsitudinem nititur gloriae, qui prius non claruit virgines sponso obviam surgunt, quarum lampades exstinguuntur: et ideo fatuae, quia vacuis gloriantur lampadibus, virtutis oleum non habentes. Absit mihi gloriari nisi in gloria illorum, quibus Propheta congratulans ait: Domine, in lumine vultus tui ambulabunt, et in nomine tuo exsultabunt tota die, et in justitia tu
Abbreviated transcription (Latin):
dictũ erat ad illum. E¬
adem die sanꝰ factus.
post paucissimos dies
iter arripuit: ⁊ inco¬
lumis est reu̾sus ad suos.
cimus pater dulcissime ze-¬
lum: tuã considerationẽ.
Tuum hoc opꝰ. sic deferre
college tuo. ut hunc qͦꝙ
ui cõmunicares honorem:
honorificaris in celis. Im
mo uͦ tui sunt hec oĩa
operis: tui muneris deꝰ
noster. Tu en̾i omnem
replesti ab initio tẽꝑis
terram. p̾sentia diuini¬
tatis: omnẽ aliqnͣdo re¬
pletur gba maiestatis.
cuiꝰ tamen partes interĩ
quasdam. et et̾uo p̾elec¬
da loca. consilio excellẽ¬
tius uisitans: reples
speciali gr̃a sanctitatis.
dignatꝰ es tam eximie cla¬
ritatis siderib illustrare
duob: custodi domũ. in
qua tͥ geminũ hoc tam
speciosum depositum cu¬
stodit᷑. Fiat nob̾ deniq
iuxta u̾bũ tuũ. ut ubi
est thesaurus tuus. ibi
sit et cor tuũ: ibi gratia
et miscd̾ia.⁊̃ respectus as¬
sidue pietatis. omnibus
assit in tuo ibidem no¬
mine congregatis. quod

Expanded text:
dictum erat ad illum. Edictum erat ad illum. Eadem die sanus factus, post paucissimos dies iter arripuit et incolumis reversus est ad suos. cimus, Pater dulcissime, zelum, tuam considerationem: tuum hoc opus, sic deferre collegae tuo, ut hunc quoque ei communicares honorem ehonorificaris in coelis. Imo vero tui sunt haec omnia operis, tui muneris, Deus noster. Tu enim omnem replesti ab initio temporis terram praesentia tuae divinitatis, omnem aliquando repleturus gloria majestatis: cujus tamen partes interim quasdam, et aeterno praeelecta loca consilio excellentius visitans, reples speciali gratia sanctitatis. dignatus es tam eximiae claritatis sideribus illustrare duobus. Custodi domum, in qua tibi geminum hoc tam pretiosum depositum custoditur. Fiat nobis denique juxta verbum tuum, ut ibi est thesaurus tuus, ibi sit et cor tuum , ibi gratia et misericordia, et respectus assiduae pietatis omnibus adsit in tuo ibidem nomine congregatis, quod
Abbreviated transcription (Latin):
ne defecerat: ut solũ
uarent. Cumq animũ
eiꝰ angeret. non tam de¬
siderium uite p̾sentis.
qmͣ absentiũ desolatio
filioꝵ qd̃ peregre more¬
retur: obuyce petiit. ut
ad tumulum sancti depor¬
taretur abbatis. U cum
orasset tota deuotione
qua potuit beati quoq
ep̃i malachie ĩ aqͥlonati
ip̃ius oracorii latere po-¬
situm. cogitauit uisi¬
tare sepulchrũ. auxiliũ
flagitare. s fatigatio¬
nem ueritus. ⁊ quasi
iam securꝰ de in cosumita¬
te. qd̃ cogitauerat nõ un¬
pleuit. Die altera mane¬
it̾m fr̃s aduocans: ut ad
oratorium ueniat. opem
sibi postulat exhiberi.
Causantib illis. pericu¬
lum siquidem uerebant᷑.
om̃imodis inqͥt oportet.
ut sci malachie tumu¬
lum petam. Cum enim
nocte p̾cita. uix tenuit̾
obdormissem: exꝑgefactꝰ
subito. audieban uocẽ
dicentem mͥ. Banatus
iam ab altera egritud̾ie
tua: si ab altera uis sa¬
nari. epm pete. Fecerũt
ei ut ille uoluit. et cõ¬
tinuo factum est sicut

Expanded text:
ne defecerat, ut solum ne defecerat, ut solum varent. Cumque animum ejus angeret non tam desiderium vitae praesentis quam absentium desolatio filiorum, quod peregre moreretur, obnixe petiit ut ad tumulum sancti deportaretur Abbatis: ubi cum orasset tota devotione qua potuit, beati quoque episcopi Malachiae in aquilonari ipsius oratorii latere positum cogitavit visitare sepulcrum, auxilium flagitare; sed fatigationem veritus, et quasi jam securus de incolumitate, quod cogitaverat non implevit. Die altera iterum fratres advocans, ut ad oratorium veniat opem sibi postulat exhiberi. Causantibus illis: periculum siquidem verebantur: « Omnimodis, inquit, oportet ut sancti Malachiae tumulum petam. Cum enim nocte praeterita vix tenuiter obdormissem, expergefactus subito audiebam vocem dicentem mihi: Sanatus jam ab altera aegritudine tua, si ab altera vis sanari, episcopum pete. » Fecerunt illi ut ille voluit, et continuo factum est sicut
Abbreviated transcription (Latin):
dicito fr̃ib. cuidam uere
scĩ corpꝰ. cuiꝰ ⁊ ego habeo
uestẽ moratorio ẽẽ sepł¬
tum. Dicebat autẽ epm̃
malachiã Ip̃ius enim
tunicam in qua sanctꝰ
ille felicit̾ obdormierat.
ad missaꝵ sibi seruaue¬
rat celebrationẽ: et
moriturꝰ. in ea sese ius¬
serat sepeliri: sicut et
elix pontifex: cuius
merita pater scũs.
et uiuens p̾dicau̾it. et
defunctꝰ. Felix caritas q̃
in morte non excidit: fe¬
lix societas. qmͣ nec illd
diuortiũ tam crudele
diremit. Gloriosi siqͥdẽ
patres. quẽadmodum
in uita sua dilexerunt
se: ita ⁊ in morte non
sunt separati. Nam et
post dies circit̾ quadra¬
ginta. abbas quidam ex
maioris britannie insu¬
la: sacre illius societatiͤ
uͥtutẽ feliciter eperiri
meruit in seip̃o. Qu
eodem tempore cũ cete¬
ris coabbatib suis ex
more cistercium pecẽs.
in clareualle reman-¬
serat: gemino qͦdã desꝑa¬
biliter occupatꝰ incõmo¬
do: pleuresis scilicet et
febris cotidiane. Iarriq
eatenus longa uexatio¬

Expanded text:
m vere sancti corpus, cujus et ego habeo vestem, in oratorio esse sepultum. » Dicebat autem episcopum Malachiam. Ipsius enim tunicam, in qua sanctus ille feliciter obdormierat, ad Missarum sibi servaverat celebrationem, et moriturus in ea sese jusserat sepeliri, sicut et m. Felix pontifex, cujus merita Pater sanctus et vivens praedicaverat, et defunctus. Felix charitas, quae in morte non excidit. Felix societas, quam nec illud divortium tam crudele diremit. Gloriosi siquidem Patres quemadmodum in vita sua dilexerunt se, ita et in morte non sunt separati. 24. Nam et post dies circiter quadraginta abbas quidam ex majoris Britanniae insula, sacrae illius societatis virtutem feliciter experiri meruit in seipso. Qui eodem tempore cum caeteris coabbatibus suis ex more Cistercium petens, in Clara-Valle remanserat, gemino quodam desperabiliter occupatus incommodo, pleuresis scilicet, et febris quotidianae. Jamque eatenus longa vexatio
Abbreviated transcription (Latin):
ci a sensuũ utilitate: et
plus sinuandis intende
uocib. qmͣ insinuandis
reb. En qualia oportet
esse. que in audientiam
eccłie ueniunt: qualem¬
ue hoꝵ auctorem. Nun¬
quid talis ego: aut ta-¬
lia que paraui. Et ta¬
men de pauꝑtate mea.
te pulsante. te inqͥetante.
⁊ si non quia amitꝰ es. cer¬
te obtuam importunita¬
tem furgens iuxta uer¬
bum diũ p̾stiti qd̾ pe¬
tisti. Prestiti dico. nõ qd̃
tͥ ad uotum: s qd̾ mi¬
chi ad manum uenire
potuit. pro posse utiꝙ
meo. non ꝓ uelle tuo.
Seruata tamen antiqͦꝵ
ueritate scriptoꝵ. que
tu mͥ tͣnͣsmiseras. de uita
scĩ. duos smones dictaui qͣli¬
cauens. ut nec breuitas
obscuros. nec ꝓlixitas red¬
deret ouerosos. Deinde
quod ad cantũ spectat.
hymnũ composui. met
negligens. ut sensui ñ
deessem. Responsoria .xiiͦ.
Addito responsorio uno.
qd̃ priorib uesꝑis assig¬
naui: itemꝙ duob a¬
liis breuib ip̃o die festo.
peo ur̃a regulari consue¬

Expanded text:
ci a sensuum utilitate, et ci a sensuum utilitate, et plus sinuandis intendere vocibus, quam insinuandis rebus. 3. En qualia oportet esse quae in audientiam Ecclesiae veniunt, qualemve horum auctorem. Numquid talis ego, aut talia quae paravi? Et tamen de paupertate 358 mea, te pulsante, te inquietante, et si non quia amicus es, certe ob tuam importunitatem surgens, juxta verbum Domini, praestiti quod petisti . Praestiti dico, non quod tibi ad votum, sed quod mihi ad manum venire potuit, pro posse utique meo, non pro velle tuo. Servata tamen antiquorum veritate scriptorum, quae tu mihi transmiseras, de vita Sancti duos Sermones dictavi qualicavens, ut nec brevitas obscuros, nec prolixitas redderet onerosos. Deinde, quod ad cantum spectat, hymnum composui, metri negligens, ut sensui non deessem. Responsoria duodeciaddito responsorio uno, quod prioribus Vesperis assignavi; itemque duobus aliis brevibus ipso die festo pro vestra regulari consue
Abbreviated transcription (Latin):
addere laudib: dethere
est. Non qd̃ głificatos
ab angelis. homines iam
laudare nõ audeant: sed
quia in celebritate sollẽp
decet uel leuia. s certe
autentica ⁊ antiqͣ. que
⁊ eccł̃iam edificent. ⁊ ec¬
clesiasticam redoleant gͣ¬
uitatẽ. Qd si noua audi¬
re libet ⁊ causa reqͣrit.
ea ut dixi recipienda cen¬
suerim. que cordib audi¬
entium. quo gratiora. eo
utiłora reddat. ⁊ eloqͥi
dignitas ⁊ auctoris. Por¬
ro sensa indubitata res¬
plendeant ueritate: so¬
nent iusticiã. humilita¬
tem suadeant doceant
equitatem. que etiam
Formã morib: crucẽ ui¬
ciis. affectib deuotionẽ.
sensib disciplinã. Cantꝰ
ip̃e si fu̾it. plenꝰ sit gͣuita¬
te: nec lasciuiam resonet
nec rusticitatẽ. Sic sua¬
uis: ut non sit leuis. Sic
mulceat aures: ut mo¬
ueat corda. Tristiciam
leuet. iram mitiget: sẽ¬
sum litere non euacu¬
et s fecundet. Non ẽ
leuis iactura gr̃e spiri¬
tał. leuitate cantꝰ abdu¬

Expanded text:
addere laudibus, detrahere addere laudibus, detrahere est. Non quod glorificatos ab angelis, homines jam laudare non audeant: sed quia in solemnitate celebri decet vel levia, sed certe authentica et antiqua, quae et Ecclesiam aedificent, et ecclesiasticam redoleant gravitatem. Quod si nova audire libet, et causa requirit; ea, ut dixi, recipienda censuerim, quae cordibus audientium, quo gratiora, eo utiliora reddat et eloquii dignitas, et auctoris. Porro sensa indubitata resplendeant veritate, sonent justitiam, humilitatem suadeant, doceant aequitatem: quae etiam oribus, crucem vitiis, affectibus devotionem, sensibus disciplinam. Cantus ipse, si fuerit, plenus sit gravitate; nec lasciviam resonet, nec rusticitatem. Sic suavis, ut non sit levis; sic mulceat aures, ut moveat corda. Tristitiam levet, iram mitiget; sensum litterae non evacuet, sed fecundet. Non est levis jactura gratiae spiritualis, levitate cantus abdu
Abbreviated transcription (Latin):
scĩtatis eoꝵ seruire clño
ałbas. et decũ pari
dictare me aliqͣ uõb̾ legẽ¬
da sollempniter uel canẽ¬
da in festiuitate scĩ uic¬
⁊oris: cuiꝰ apd̾ uos corpus
sacratissimũ reqͥescitz.
Cunctanti instas. dissi¬
mulantẽ urges: meã ⁊ si
iustã uerecundiã dissi¬
mulans ip̃e. Adhibes mͥ
⁊ alios precatores: qͣsi
sit aliquid ad inclinan¬
dum mne cue uoluntati.
tua ip̃a uoluntate co
re debueras non affectũ
erga me tuũ: s meũ in
eccłia locum. Uane altitu¬
do negocii. non amicum
desid̾at: s eruditũ. s dig¬
num. Cuiꝰ auctoritas po¬
tior. uita sanctior. stilus
maturior: ⁊ opꝰ illustret
et consonet sanctitati.
Quantulus ego in ppło
xp̃iano: cuiꝰ littere ĩ ec¬
cłiis lectitent᷑. Aut qͣn¬
tula mͥ ingenii eloquii¬
ue facultas: uit a me
potissimũ festiua ⁊ plau¬
sibilia reqͥrant᷑: Quid ͤ
Quem celi habent lau¬
dabilem ⁊ laudatũ. ego
de nouo laudare incipio
suꝑ t̾ram: Suꝑnis uelle

Expanded text:
Sanctitatis eorum, servire Domino abbas, et tecum paritdictare me aliqua vobis legenda solemniter, vel canenda in festivitate sancti Victoris, cujus apud vos corpus sacratissimum requiescit. Cunctanti instas, dissimulantem urges; meam, etsi justam, verecundiam dissimulans. Ipse adhibes mihi et alios precatores, quasi sit aliquid, ad inclinandum me tuae voluntati, tua ipsa voluntate cogre debueras, non affectum erga me tuum, sed meum in Ecclesia locum. Sane altitudo negotii non amicum desiderat, sed eruditum, sed dignum: cujus auctoritas potior, vita sanctior, stilus maturior et opus illustret, et consonet sanctitati. 2. Quantulus ego in populo christiano, cujus litterae in ecclesiis lectitentur? aut quantula mihi ingenii eloquiive facultas, ut a me potissimum festiva et plausibilia requirantur? Quid? quem coeli habent laudabilem et laudatum, ego de novo laudare incipio super terram? Supernis velle
Abbreviated transcription (Latin):
pariter ⁊ captiui mini¬
me recordatus. Minnister
Non est ille oblitꝰ sue
ꝓmissionis: nec socio pas¬
sionis. regni consortium
denegauit. Non est dis¬
cipulus contͣ magistrũ
Non potest uictor quicꝙͣ
facere: nisi qd̃ uiderit
magistrum facientem.
Opera que ille fecit: et
iste facit siliter. Iam
cẽlos ingressus. quos et
ante aꝑtos s beatis ocuł
suspiciebat. Uere nunc
reuelata facie speculat᷑
głam dei : absortꝰ qͥdem.
sed non oblitꝰ clamorem
pauperum. Beata uisio.
qua in eandẽ ymaginẽ
tnͣsformat᷑ de claritate
in claritatẽ: tanquã
a dñi spiritu.
ariuis ad pugnam.
magnꝰ ad uictoriã:
exiens. ⁊ iam eicieus de¬
monia: cum in cremento
uͥtutũ ac meritoꝵ. uictor
uiuens inter peccatores
tnͣslatus est. O Uirum
p̾cipue sc̃itatis. qͥ aute
oc̃s qm natꝰ : aute opere
qmͣ nomine uictor: ad¬
huc utero clausus. lã
de hoste triũphauit. O
uenerandã etiã ip̃is an-¬
gelis sc̃tatem: quã pari

Expanded text:
pariter et captivi minipariter et captivi minime recordatus . Minister Non est ille oblitus suae promissionis, nec socio passionis regni consortium denegavit. Non est discipulus contra magistrum; non potest Victor quidquam facere, nisi quod viderit magistrum facientem. Opera quae ille fecit, et iste fecit similiter. 4. Jam coelos ingressus, quos et ante apertos beatis oculis suspiciebat, vere nunc revelata facie speculatur gloriam Dei, absorptus quidem, sed non oblitus clamorem pauperum. Beata visio, qua in eamdem imaginem transformatur de claritate in claritatem, tanquam a Domini Spiritu. arvulus ad pugnam, magnus ad victoriam, exiens, et jam ejiciens daemonia, cum incremento virtutum ac meritorum Victor vivens inter peccatores translatus est. O virum praecipuae sanctitatis! qui ante sanctus quam natus, ante opere quam nomine Victor. Adhuc utero clausus jam de hoste triumphavit. O venerandam etiam ipsis angelis sanctitatem! quam pari
Abbreviated transcription (Latin):
tes non alienat: affec¬
tiones nõ contrahit
sed excendit. In lumĩe
dei serenatur memoria:
non obscurat᷑. In lu¬
mine dei discitur qd̃ nes-¬
citur: non qd̃ scit᷑ dediscit᷑.
Suꝑni sp̃s illi. qui ab ini¬
tio celos in habitant. nũ¬
quid qͥa iucolunt celos. de¬
spiciunt t̾ras: ⁊ ñ mag̾
eas uisitant ⁊ freqñtant.
Nunquid qd̃ semꝑ uidẽt
faciem patris minist̾ium
euacuat pietatis. Om̃es
iuchilominꝰ amministorii
sp̃s sunt: missi in mini¬
st̾ium ꝓpter eos qui here¬
ditatem capiunt salutis.
Quid gͦͦ Discurrunt an¬
geli s succurrunt hõib.
et qui ex nobis sunt ne¬
sciunt nos. nec norunt
iam compati. in quibus
passi sunt ip̃i: Qui do¬
lores nesciunt. sentiunt
tamen nr̃os: ⁊ qui uene¬
runt de magna tͥbulati¬
one. nõ recognoscũt iã in
quo fuerunt: Scio qͥ dixit:
Me expectant iusti: donec
recribuas mͥ. Iustꝰ ẽ uic¬
ꝓculdubio recributionẽ.
Non est iste pincerna pha¬
raonis. qui inuentã gra

Expanded text:
tes, non alienat; affectes, non alienat; affectiones non contrahit, sed extendit. In lumine Dei serenatur memoria, non obscuratur; in lumine Dei discitur quod nescitur, non quod scitur dediscitur. Superni spiritus illi, qui ab initio coelos inhabitant, nunquid quia incolunt coelos, despiciunt terras, et non magis eas visitant et frequentant? Nunquid quod semper vident faciem Patris, ministerium evacuat pietatis? Omnes nihilominus administratorii spiritus sunt, missi in ministerium propter eos qui haereditatem capiunt salutis . Quid ergo? discurrunt angeli, et succurrunt hominibus; et qui ex nobis sunt, nesciunt nos, nec norunt jam compati, in quibus passi sunt et ipsi? qui dolores nesciunt, sentiunt tamen nostros; et qui venerunt de magna tribulatione, non recognoscunt jam in quo fuerunt? Scio qui dixit: Me exspectant justi, donec retribuas mihi . Justus est Vicprocul dubio retributionem. Non est ille pincerna Pharaonis, qui inventam grat
Abbreviated transcription (Latin):
suaꝵz.⁊ laudant eain
in portis opera ei: et
głatur destimonio con¬
scientie. Conscientie di¬
co sue. non alt̾ius. Sedet
media angłoꝵ: digna pla
ne consortio. quoꝵ desi¬
derio flagrat puritate
uitet. castimonia decoia¬
tur. Sedet inter apłos
qd̃ se abscondat a cuneo
mrm choris. uictor nr̃
arcendum: qui duro ⁊
diuturno marcyrio u¬
uentẽ sui corꝑis hostiã
ĩmolauit. Sede̾ uetera¬
nus miles. debita iam
suauitate et securita¬
te quietꝰ. secturꝰ quidem
dibi. s nũi sollicctꝰ. Non
enim cum putredine car¬
nis. simul se exuit uisce¬
rib pietatis: nec sic sibi
induit stolam głe. ut
nostre pariter miserie.
sueq. ip̃ius misedie obli-¬
uionem induerit. Non ẽ
terra obliuionis. quam
anima iuctoris in habi¬
tat: non terra laboris
ut occupet᷑ in ea non
deuiq terra. s celum ẽ.
Nunquid celestis habi¬
tatio animas quas ad-¬
mittit indurat: aut
memoria puuat. aut
spoliat pietate :¬
r̃s latitudo celi
dilatat corda nõ
artat: exhilarat men¬

Expanded text:
laudant eam in portis opera ejus, et gloriatur testimonio conscientiae; conscientiae dico suae, non alterius. Sedet media angelorum, digna plane eorum consortio, quorum desiderio flagrat, puritate nitet, castimonia decoratur. Sedet inter apostoae; nec est quod se abscondat a cuneo martyrum choris Victor noster arcendum, qui duro et diuturno 966 martyrio viventem sui corporis hostiam immolavit. 3. Sedet veteranus miles, debita jam suavitate et securitate quietus; securus quidem sibi, sed nostri sollicitus. Non um putredine carni simul se exuit visceribus pietatis; nec sibi sic induit stolam gloriae, ut nostrae pariter miseriae, suaeque ipsius misericordiae oblivionem indueret. Non est terra oblivionis, quam anima Victoris inhabitat; non terra laboris, ut occupetur in ea; non denique terra, sed coelum est. Nunquid coelestis habitatio animas quas admittit indurat, aut memoria privat, aut spoliat pietate? Fratres, latitudo coeli dilatat corda, non arctat; exhilarat men
Abbreviated transcription (Latin):
tans: mira facilitate ex¬
tendit ꝓtinꝰ ⁊ sanauit.
App̾hendens deniq ma¬
num eiꝰ erexit illum:
et dimisit libere gra
in pago lemoui
signa per eum płima
claruerunt. Undiq
enim confluebant. qͥ
ĩ cõmodis uariis labo¬
rabant : ⁊ uͥtꝰ erat do¬
mini ad sanandum
eos. U̾ inter ceteros.
puer ferme decennis.
cecus ex utero matris
sue: coram om̃i ppło
oblatꝰ est uiro dĩ.Qͥ

Expanded text:
tans, mira facilitate extendit protinus et sanavit. Apprehendens denique manum ejus erexit illum, et dimisit libere gradin pago Lemovicsigna per eum plurima claruerunt. Undique enim confluebant qui incommodis variis laborabant, et virtus erat Domini ad sanandum eos. Ubi inter caeteros puer ferme decennis, caecus ex utero matris suae, coram omni populo oblatus est Viro Dei.
Abbreviated transcription (Latin):
multis ad honorẽ dei dis¬
positis. regem ludouicum
uiuente patre. ꝓ philippo
fr̃e coroniauit in regem.
In omnib his dñs pp̃. ab¬
batẽ a se seꝑari nori patie-¬
batur: S cũ cardinalib
reb publicis assidebat. ¶
et priuatim quotqͣt hẽ¬
bant negotia: iurum di
lecretius corisulebant. Ip̃e
uͦ audita referebat ad cu¬
riam: et opp̾ssis patͦcinia
exibebat. Igitur soluto ꝯ¬
cilio. leodium dñs pp̃. ro¬
manoꝵ regi occurrit. Et
horiorifice quidẽ suscept᷑
est. Sed uelociter obnu¬
bilata est. illa serenitas.
Siqͥdem in portune idem rex
iustitit tp̃s hr̃e se repu¬
tans oportunum. ep̃orum
gͥ restitii in uestituras:
qͣs ab eiꝰ p̾decessore imꝑato¬
re henrico. ꝑ maximos qͥ¬
dem labores. et multa ꝑi¬
cula. romana eccłia uen¬
dicarat. Ad quod u̾bum
expauere et ex palluere ro¬
mani: grauius sese apud
leodium abbitti ꝑiculũ
offeridisse: ꝙͣ decliriau̾int
rome. Nec consiliũ suppe¬

Expanded text:
multis ad honorem Dei dismultis ad honorem Dei dispositis, regem Ludovicum, vivente patre, pro Philippo fratre coronavit in regem. In omnibus nis dominus Papa Abbatem a se separari non patiebatur, sed cum cardinalibus rebus publicis assidebat. Sed et privatim quotquot habebant negotia, Virum Dei secretius consulebant. Ipse vero audita referebat ad curiam, et oppressis patrocinia exhibebat. Igitur soluto concilio, Leodium dominus Papa Romanorum regi occurrit. Et honorifice quidem susceptus est, sed velociter obnubilata est illa serenitas. Siquidem importune idem rex institit, tempus habere se reputans opportunum, episcoporum sibi restitui investituras, quas ab ejus praedecessore imperatore Henrico per maximos quidem labores et multa pericula Romana Ecclesia vindicarat. Ad quod verbum expavere et expalluere Romani, gravius sese apud Leodium arbitrati periculum offendisse, quam declinaverint Romae. Nec consilium suppe
Abbreviated transcription (Latin):
ro. carnotum deducit᷑: uͭ
etiam głosus angloꝵ rex
henricꝰ. ei cũ maximo ep̃õꝵ
et procerũ comitatu occ᷑¬
rit. Huric qͦ regẽ. uene¬
rabilis abbas ad eum pre¬
missus adduxit. Quẽ uix
ꝑsuasit innocentiũ recipe:
ab epĩs anglie penitꝰ. dissua¬
sũ Cum eñi omimodis recal¬
citraret et detrectaret.
quid times ait: tues pec¬
catum incurrere. si õbedi¬
as innocentio: Cogita in¬
quid quomͦ de aliis pecca¬
tis tuis. respondeas deo:
istud mͥ relitiq̃: in mesit
hoc peccatum: Ad quod u̾¬
bum ꝑsuasus rex ille tã
potens: extra t̾rã suam
e dño pp̃. occurrit usq tͣrꝰ¬
germania legati dñi pp̃.
cam. ut ad eos transiens
suam eis desideratã exibet
p̾sentiam. facile enĩ ꝑ sua¬
si st̾ reciꝑe eum : quẽ iam
cetĩ recepissent. U decinu¬
it eum dilectio. et deuo-¬
tio ecc̃e gallicane: et sin-¬
guli et om̃s uisitationem
apł̃icam expetẽbart. Pͥer¬
lustrata gͥ francia remis
conuocauit conciliũ: ĩ qͦ

Expanded text:
ro, Carnotum deducitur: ubi etiam gloriosus Anglorum rex Henricus ei cum maximo episcoporum et procerum comitatu occurrit. Hunc quoque regem venerabilis Abbas ad eum praemissus adduxit: quem vix persuasit Innocentium recipere, ab episcopis Angliae penitus dissuasum. Cum enim omnimodis recalcitraret et detrectaret: « Quid times, » ait? « Times peccatum incurrere, si obedias Innocentio? Cogita, » inquit, « quomodo de aliis peccatis tuis respondeas Deo; istud mihi relinque, in me sit hoc peccatum. » Ad quod verbum persuasus rex ille tam potens, extra terram suam domino Papae occurrit usque CarGermania legati domini Papcam, ut ad eos transiens, suam eis desideratam exhiberet praesentiam. Facile enim persuasi sunt recipere eum, quem jam caeteri recepissent. Sed detinuit eum dilectio et devotio Ecclesiae gallicanae; et singuli et omnes visitationem apostolicam expetebant. Perlustrata igitur Francia, Remis convocavit concilium , in quo
Abbreviated transcription (Latin):
breui equiꝑauit. Docili quoq puero gr̃a
dei non defuit: eiꝰ uitam om̃i moꝵ ho¬
nestate ꝑ ornans. Iam iamq foris scintil¬
labat indiciis: intus fuccensa lampas

Expanded text:
rdum, docto docili quoque puero gratia Dei non defuit, vitam ejus omni morum honestate commendans. Jam jamque foris scintillabat indiciis, succensa velut lampas
Abbreviated transcription (Latin):
dñica dum uir sc̃s missam demore celebrãs
retur. apparuit ei angelis dñi suꝑ alta¬
re scedulam ponens inqua descriptum erat
ordine upsum regis peccatũ. ⁊ egidii pre¬
cibus ei dimissum ẽẽ: si penitens tantũ
ab illo desisteret. Ad iunctũ quoq cer¬

Expanded text:
 celebrans ret apparuit ei angelus domini super altare schedulam ponens in qua scriptum erat per ordinem peccatum regis et Egidii precibus iam dimissum si tamen eius peniteret et ab illo cessaret. Adiunctum quoq
Abbreviated transcription (Latin):
latere non potuit : con fluebant ad eum phu¬
rimi. corporis animeq remedia postulan¬
tes. Nec uero ubi dator plaris ⁊ quod da¬
ret̾ habunde aderat. spei sue munere
frustrabant᷑. Cumq mira gesta laudum

Expanded text:
latere non potuit, confluebant plurimi, corporis animaeque beneficia postulantes. Nec vero, ubi dator hilaris et quod daretur abunde non aderat, suo munere frustrabantur. Cumque mira gesta laudum
Abbreviated transcription (Latin):
A pescatore Frans latũ & noli attendere ꝑquẽ
traslatꝰ sit: sed qͥo translatũ sit. Neq enĩ propter:
fistulã plũbeã aquã limpidissima despicus ortor
ꝓps spinas quȩ ꝓducunt rosamq̃ procucit᷑ spernis
Sustos deniq &amatortuus quando uoluit phrara¬
pni ac nobiuchodonosor iniqͥs regib somnia quio
fucura pnoscerent᷑ ostendit : &ꝑcasphosan quib

Expanded text:
a peccatore interpretatum; et noli attendere per quem translatus sit, sed quis translatus sit. Neque enim propter fistulam plumbeam aquam limpidissimam despicis, neque propter spinas quae producunt, rosam quae producitur spernis. Custos denique et amator tuus, quando voluit, Pharaoni et Nabuchodonosor iniquis regibus somnia, quibus futura praenoscere
Abbreviated transcription (Latin):
niret᷑ habens p̃ciũ aut nũmũ. Unꝰ gͦ deconsedentib.
habebat illic astantẽ mercenariũ callide datorem:
accipientẽ trestantũ nũmos ꝑsingulos annos: ha
bentẽ uxorẽ & duos filios. Cũq recessisset qͥ petebat:
ꝓsecut᷑ ẽ. eũ ingeniose. & abstulit ase quã ferebat
erucicula argenteã &dat ei dicens. se ñ habere
aluuo aliqͥd usq adsiliquã unã inuita sua. Ego gͥ
deboc qd acciderat imino qd gestũ uiderã. pgtam¬
acopunctꝰ statim enarraui ea prope sedenti
nans dispensationẽ scẽ ȩccłȩ sub nobili &beatis¬
simo iohe patriarcha. Quicũ me intuitꝰ eẽt. ad¬
smrante & laudantẽ eũ qͥ elemosinã fecerat
dim Ne mireris. eo qd̾ extraditione & doctrina
huĩmodi actionis extitit. Et dicente me adeũ. quo

Expanded text:
niretur habens pretium aut nummum. Unus ergo de considentibus niretur habens pretium aut nummum. Unus ergo de considentibus habebat illic astantem mercenarium, callide datorem, accipientem tres tantum nummos per singulos annos, et habentem uxorem et duos filios. Cumque recessisset qui petebat, prosecutus est eum ingeniose, et abstulit a se quam ferebat cruciculam argenteam, et dat ei, dicens se non habere aliud aliquid usque ad siliquam unam in vita sua. Ego igitur de hoc quod acciderat, imo quod gestum videram, per get compunctus, enarravi statim prope sedenti,nans dispensationem sanctissimae ecclesiae sub nobili et beatissimo Joanne patriarcha. Qui cum me intuitus esset admirantem et laudantem eum qui eleemosynam fecerat, dixit mihi: Ne mireris, eo quod ex traditione et doctrina hujusmodi actionis operator exstitit. Et dicente me ad eum, Quo
Abbreviated transcription (Latin):
Sed̾o aut̃ ut in hac narratione nr̃a correctiones ce de¬
lectabiles bistoriȩ conscribant᷑ quȩ scriptȩ ñ stꝰ ab
optimis uiris in laudib scĩssimi reuera & beatissi mi
iob̾is. Deinde uero: qͥa sapientes & potentes insermo¬
ne amatores historiȩ erant: sapienter & sublimitꝰ
maceriã depinxert̃. Quod maxime & ꝑampliꝰ erex
nos ad p̾sentẽ sollicitudinẽ : ut eoqͥ in ẽ. nobis pede¬
stri de formi humiliq caractere enarremꝰ. ut pos¬
sit &idiota & sine litteris de his quȩ dicuntur pro¬
uorꝑuenisse alexandriã ego indignꝰ ad amplec¬
deoꝵ iocundis epulis &e refectione fruerem̃. conue¬
nientib & colloquentib ibidẽ qͥbusdã uiris uenera.¬
bilib¬
institutione: uenit ad nos qͥdã peregrinꝰ petens ele¬
mosina. Sicebat enĩ nuper se de captiuitate psarũ
exeptũ. Accidit igit᷑: ut nullus deconsedentib inue¬

Expanded text:
Secundo autem, ut in hac narratione nostra correctiores et deSecundo autem, ut in hac narratione nostra correctiores et delectabiles historiae conscribantur, quae scriptae non sunt ab optimis viris, in laudibus sanctissimi revera atque beatissimi Joannis. Deinde vero, quia sapientes et potentes in sermone, amatores historiae erant, sapienter et sublimiter materiam depinxerunt: quod maxime et peramplius erexit nos ad praesentem sollicitudinem, ut eo qui inest nobis, pedestri, deformi, humilique charactere enarraremus, ut posset et idiota et sine litteris de his quae dicuntur propervenissem Alexandriam ego indignus ad amplecem, et eorum jucundis epulis et refectione frueremur, convenientibus et colloquentibus ibidem quibusdam viris venerabilibenit ad nos quidam peregrinus petens eleemosynam. Dicebat enim se nuper de captivitate Persarum ereptum. Accidit igitur ut nullus de considentibus inve