comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
d nm ꝓphetam magnum.
magne salutis preconẽ iam mun-¬
do futurum. Nam et ipse ꝓph̃ae¬
tam se uocare dignatur. ubi
ait. quia non capit ꝓpħam peri
plena fide ꝓficiebant: qui hunc
etiam dnm dicere nesciebant.
Ergo illi uiclentes signũ quod
fecerat iħs. cdixerunt quia hic
est uere ꝓpha. qͥ uenturus est
in mundum. Nos certiori cog¬
nicione ueritatis et fidei uiden¬
ces muncdum quẽ fecit iħs. et
signa quibus illum repleuit.
dicamꝰ quia hic est uere media¬
tor. dei et hominũ. qui inplet
mundum duunicade. et munꝰ¬
dus. ꝑ ipsum factus est. qui in ꝓ¬
pͥa uenit. genus humanũ que¬
rere et saluare quod perierat.
ac recreare mundum quẽ fece¬
rat : qͥ cum suis fidelibus ꝑ presen¬
tiam diuinitatis ẽ.in mundo
omnib diebus usq ad consum¬
mationẽ scłi. qui in consum¬
matione scłi ꝑ humanitatem
uenturus ẽ in mundum ut
reddat singulis scd̃m oꝑa eorũ:
impios quidem et peccatores
eternum piciens in ignẽ. iustos

Expanded text:
 prophetam magnum, magnae salutis praeconem jam mundo futurum. Nam et ipse prophetam se vocare dignatur, ubi ait: Quia non capit perire propplena fide proficiebant, qui hunc etiam Dominum dicere nesciebant. Ergo illi videntes signum quod fecerat Jesus, dicebant: Quia hic est vere propheta qui venturus est in mundum. Nos certiori cognitione veritatis et fidei videntes mundum, quem fecit Jesus, et signa quibus illum replevit, dicamus: Quia hic est vere mediator Dei et hominum, qui implet mundum divinitate, et mundus per ipsum factus est, qui in propria venit, genus humanum quaerere et salvare, quod perierat, ac recreare mundum, quem fecerat, qui cum suis fidelibus per praesentiam divinitatis est in mundo omnibus diebus usque ad consummationem saeculi, qui in consummatione saeculi per humanitatem venturus est in mundum, ut reddat singulis secundum opera eorum: impios quidem et peccatores aeternum projiciens in ignem, justos
Abbreviated transcription (Latin):
dicendus ẽ. ignot᷑. An qͥa eiꝰ ficiem
ñ uidimꝰ : qͥ cũ ipse ñ uideat. nulli
tam̃ pocest notior esse quã sibi.
Non gͥ in eiꝰ facie corꝑali. nobis
intimat᷑ cuiꝰq noticia: sed tunc no¬
bis ad cognitionẽ patet. qͦmͦ oiꝰ mores
ꝙ. uita ñ latet. Alioquin nec seipsũ
qͥs quã nosse potest. qͥ uidere faciẽ
suã ñ potest. sed utiq tanto certiuis.
quã notꝰ e̾ aliis ipse quinouit: quãto
certius in teriore conspectu potest
uidere qd̃ sapit. iudere qd̵̃ cupit.
fieri potest. ut homo bonꝰ. hominem
bonũ oderit nesciens. uel potius
rit aut̃ nescrens ñ ipsũ. s qd putat.
esse ipsum. ita sieri potest. ut etiam
homo in iustus oderit iustũ. et tam̃¬

Expanded text:
dicendus ignotus? An quia ejus faciem non vidimus? Quam cum et ipse non videat, nulli tamen potest potior esse quam sibi. Non igitur in ejus facie corporali nobis intimatur cujusque notitia. Sed tunc nobis ad cognitionem patet, quando ejus mores et vita non latet. Alioquin nec seipsum nosse quisquam potest, qui videre faciem suam non potest. Sed utique tanto certius quam notus est aliis ipse se novit, quanto certius interiore conspectu potest videre quod sapit, videre quod cupit, fieri potest ut homo bonus hominem bonum oderit nesciens, vel potius rit autem nesciens non ipsum, sed quod putat esse ipsum: ita fieri potest ut etiam homo injustus
Abbreviated transcription (Latin):
tus dñs ds̃ isrł: qui facit mirabi¬
lia solus. Demo gͦ alius fecit.
quecumq in eis oꝑa fecit. qm̃ qͥs¬
qͥs aliꝰ homo aliqͥd eorũ fecit ipso
faciende: fecit aut̃ hec ip̃se. non
illis facientib fecit. qui uunt

Expanded text:
irabilia solus . Nemo ergo alius fecit, quaecunque in eis opera fecit, quoniam quisquis alius homo aliquid eorum fecit, ipso faciente fecit; haec autem ipse non illis facientibus fecit. Cum aut
Abbreviated transcription (Latin):
potest. si etiã mali faciunt ꝑsecutio¬
nẽ malis. sicut mpii reges ꝙ iuidi¬
ces. cũ eeñt ꝑsecutores piorũ.ꝙ homi
cerent puniebant: qͦmͦ intelligen-
dũ qd̃ ait dñs. si de mundo essetis:
munclus qd suũ erat diligeret.
Neq enĩ qͦs punit diligit mun-¬
dus. aqͦ uidem supra dicta scelera
in eis. a quib talia scelera puniunt᷑:
mundus et in eis. a qͥb calia scelera
diligunt᷑. Miuidus itaq ille qͥ in¬
celligit᷑ in malis atq inpiis:.q. odit

Expanded text:
potest si etiam mali faciunt persecutionem malis, sicut impii reges et judices, cum essent persecutores piorum, et uticerent, puniebant, quomodo intelligendum est quod ait Dominus: Si de mundo essetis, mundus quod suum est diligeret? neque enim quos punit diligit mundus, a quo videmus supra dicta scelerumin eis a quibus talia scelera puniuntur, mundus et in eis a quibus talia scelera diliguntur. Mundus itaque ille, qui intelligitur in malis atque impiis, et odit
Abbreviated transcription (Latin):
lutis ostendit: quanta illis antea
nemo donauit. Hec enĩ iuidert:
ꝙ hoc eis exꝓbrans acliungitꝙ. dicit.
Nunc autẽ .ꝙ uidert̃: ꝙ odert̃.ꝙ.
tur sermo qͥ in lege eorũ scriptus
ẽ : quia odio me habuerunt gra¬
tis. Corũ legẽ dicit non ab ipsis
inuentã. sed ipsis datã: sicut dici¬
mus panẽ nr̃m cotidianũ quẽ
cam̃ deo petimꝰ addendo dano¬
bis. Gratis autẽ odit. qͥ nullũ
ex odio conmoclũ querit: uelin¬
conmodũ fugit. Sic xp̃m ode
rt̃ inpii. sic diligunt iusti. hoc ẽ
gratis: ut alia p̃ter illũ non ex¬
pectent bona. qm̃ ipse erit in om¬
nib omĩa. Quisqͥs uͦ altius at¬
tenderit xp̃m dicentẽ. si oꝑa non
fecissem meis que nemo alius fe-¬
cit: inueniet ipsũ fecisse. sicut qͦn¬

Expanded text:
 salutis ostendit, quanta illis antea  salutis ostendit, quanta illis antea nemo donavit; haec enim viderunt, et hoc eis exprobrans adjunxit, et dicit: Nunc autem et viderunt, et oderunt tur sermo, qui in lege eorum scriptus est: Quia odio habuerunt me gratis. Eorum legem dicit, non ab ipsis inventam, sed ipsis datam, sicut dicimus: Panem nostrum quotidianum , quem tamen a Deo petimus, addendo, da nobis. Gratis autem odit, qui nullum ex odio commodum quaerit, vel incommodum fugit. Sic oderunt Deum impii, sic diligunt justi, hoc est, gratis, ut alia propter illum non exspectent bona, quoniam ipse erit in omnibus omnia . Quisquis vero altius attenderit Christum dicentem: Si opera non fecissem in eis quae nemo alius fecit, inveniet ipsum fecisse, si q
Abbreviated transcription (Latin):
cangebant eũ salui fiebant. Hec ne-¬
moaliꝰ fecit meis. Sic eũ intelli¬
gendũ quod ait meis non inter
eos. uel corã eis. sed ꝓrsus ineis:
qͥa sanauit eos. Hec qͥ ppe intelligi
uoluit. que non solũ facerent ad¬
mirationẽ: uerũ etiam manifestã
conferrent salutẽ. Pro qͥb benefi¬
ciisutiq amorẽ. non ocliũ recribu¬
ere debuert̃. Smĩa qͥppe ceteroꝵ.
miracula suꝑat. qd̃ ẽ. natꝰ ex uir-¬
gine: matrisq integͥtatẽ solus potu¬
it nec conceptꝰ uiolare nec nat᷑. Sed
hoc nec corã eis factũ ẽ. nec in eis. ad
cognoscendã huiꝰ miraculi integͥta-¬
cẽ. non cõmuni cũ eis aspectu sed
discreto ab eis discipulatii apłi ꝑce-
sepulcro se reddidit uiuũ. ꝙ nũ¬
quã deinde moriturus cũ illa
ascendit in celũ. suꝑat etiã cuncta
que fecit. s neq hoc factũ in uideis.
neq corã eis. Et nondũ hoc fece¬
rat. quando hoc dicebat. si oꝑa non
fecissem in eis : que nemo alrus fe

Expanded text:
tangebant eum, salvi fiebant . Haec nemo alius fecit in eis. Sic enim est intelligendum, quod ait in eis, non inter eos, vel coram eis, sed prorsus in eis, quia sanavit eos. Haec quippe intelligi voluit, quae non solum facerent admirationem, verum etiam manifestam conferrent salutem: pro quibus beneficiis utique amorem, non odium retribuere debuerunt. Omnia quidem caeterorum miracula superat, quod est natus ex virgine, matrisque integritatem solus potuit nec conceptus violare, nec natus. Sed hoc nec coram eis factum est, nec in eis. Ad cognoscendam quippe hujus miraculi veritatem, non communi cum eis aspectu, sed discreto ab eis discipulatu apostoli pesepulcro se reddidit vivum, et nunquam deinde moriturus, cum illa ascendit in coelum, super etiam cuncta quae fecit. Sed neque hoc factum est in Judaeis, neque coram eis: et nondum hoc fecerat, quando dicebat: Si opera non fecissem in eis, quae nemo alius fec
Abbreviated transcription (Latin):
alteriꝰ reddidit uite: Quis pre¬
ter danielem int̾ ora inclusorũ
secũ leonũ esurientiũ. uixit innocu¬
us: Quis p̃ter uiros ananiã. atariã.
misahelẽ. in flammis ardentib q. ñ
urentib deambulauit illesus .:
Pretereo cetera.qm̃ hec sadis esse ar¬
Bitror. qͥb de monstret᷑ ꝙ alios scõs
quedam oꝑa mirancla fecisse. que ne¬
mo alius fecit: sed qͥ tã multa uitia
&. malas ualitudines uexationesq
mortaliũ tanta potestate sanaret.
nullus omino legit᷑ antiquorũ. Ut
enĩ caccat᷑. qđ iubendo sicut occurre¬
bant saluos singłos fecit. marchus
euũgłista quodã loco ait. Ues¬
pere aut̃ facto. cũ occidisset sol.

Expanded text:
alterius reddidit vitae? Quis praeter Danielem inter ora inclusorum secum leonum esurientium vixit innocuus ? Quis praeter tres viros, Ananiam, Azariam, Misaelem, in flammis ardentibus et non urentibus deambulavit illaesus ? 3. Praetereo caetera, quoniam haec satis esse arbitror, quibus demonquaedam opera miranda fecisse, quae nemo alius fecit. Sed qui tam multa vitia, et malas valetudines, vexationesque mortalium tanta potestate sanarit, nullus omnino legitur antiquorum. Ut enim taceantur, quos jubendo sicut occurrebant salvos singulos fecit; Marcus evangelista quodam loco ait: Vespere autem facto, cum sol occidisse
Abbreviated transcription (Latin):
in uinũ. qd̃ aperuit oculos ceci
nati:ꝙ. alia multa que cõmemo¬
rare longũ ẽ. Sed respondetͣ
nobis ꝙ. alios fecisse. que ipse non
fecit: q. ne mo alius fecit. Quis eñ
nisi moy ses. egiptios plagis tot
tantisq ꝑcussit. diuiso mari po-¬
pulũ duxit. ꝙ manna de celo
esurientib inpetrauit. aquã de
petra sitientib fudit:. Quis nisi
iħusnaue. populo transituro ior.¬
danis fluenta diuisit.ꝙ. occurren¬
tẽ solẽ. emissa aed dum̃ oratione

Expanded text:
oculos caeci nati ; et alia multa, quae commemorare longum est. Sed respondetur a nobis et alios fecisse quae ipse non fecit, et quae nemo alius fecit. Quis enim nisi Moyses Aegyptios plagis tot tantisque percussit , diviso mari populum duxit , manna de coelo esurientibus impetravit, aquam de petra sitientibus fudit ? Quis nisi Jesus Nave populo transitu Jordanis fluenta divisit, et currentem solem emissa ad Dominum oratione
Abbreviated transcription (Latin):
ad qͦs non uenit.q qͥb non ẽ. locu-¬
tus: sed in eo sunt numero. ad qͦs
in discipulis uenit.ꝙ. qͥb ꝑ disci-¬
pulos locutꝰ ẽ. Qd̃ꝙ. nunc facit.
nam ꝑ eccłam suam uenit ad gen-¬
tes. ꝙ. ꝑ eccłam suã. loquit᷑ genti¬
b. Ad hoc enĩ ꝑtinet qd̃ ait. Qui¬

Expanded text:
ad quos non venit, et quibus non est locuad quos non venit, et quibus non est locutus. Sed non in eo sunt numero hi ad quos in discipulis venit, et quibus per discipulos est locutus, quod et nunc facit: nam per Ecclesiam suam venit ad Gentes, et per Ecclesiam loquitur Gentibus. Ad hoc enim pertinet quod ait
Abbreviated transcription (Latin):
haberent: Numqͥd sine peccato
in carne uenisset: Quis hoc uel
stultissimꝰ dixerit : Sed magnũ
qd̵ dam peccatũ. non omne pecratũ
quasi sub generali nomine uult
intelligi. Hoc ẽ. enĩ peccatũ quo
denentur cuncta peccata: qd unꝰ¬
qͥsq si non habeat. dimittunt᷑ ei
cuncta peccata. Hoc e̾. autẽ qd̃
Aduentꝰ qͥppe eiꝰ. quantũ credentib
salutaris : tantũ non credentib
exitiabilis factus ẽ. Sed qd̾ ad
iunxit. atq ait. nunc aut̃ excu¬
sationẽ ñ habent de peccado suo.
podest mouere querentes: utrum
hii ad qͦs non uenit xp̃e. nec locu¬
t̾ ẽ eis. habent excusationẽ de pec¬
cato suo. Si enĩ non habent. cur
id dictũ ẽ ꝓpterea istos non habere.
qͥa uenit ꝙ locutꝰ ẽ. eis: si autẽ ha¬
bent. utrũ ad hoc habeant. ut ad
ut mittius puniant᷑. Ad hec inqui¬
sita ꝓ meo captu dño donande res¬
pondebo habere illos excusationẽ.
non de om̃i peccato suo. sed hoc
peccato qd̵̃ in xpm non credidert̃.

Expanded text:
haberent? Numquid sine peccato in carne venisset? Quis hoc vel stultissimus dixerit? Sed magnum quoddam peccatum, non omne peccatum, quasi sub generali nomine vult intelligi. Hoc est enim peccatum quo tenentur cuncta peccata, quod unusquisque si non habeat, dimittuntur ei cuncta peccata: hoc est autem, quia Adventus quippe ejus, quantum credentibus salutaris, tantum non credentibus, exitiabilis factus est. Unde Djunxit, atque ait, Nunc autem excusationem non habent de peccato suo, potest movere quaerentes, utrum hi ad quos non venit Christus, nec locutus est eis, habeant excusationem de peccato suo. Si enim non habent, cur hic dictum est propterea istos non habere, quia venit et locutus est eis? Si autem habent, utrum ad hoc habeant ut a ut mitius puniantur? Ad haec inquisita pro meo captu, Domino donante, respondeo, habere illos excusationem, non de omni peccato suo, sed de hoc peccato quo in Christum non crediderunt,
Abbreviated transcription (Latin):
in eis. mox addit que nemo alius
fecit: Nulla qͥppe moꝑib xp̃i ui
dent᷑ eẽ maiora quã suscitacionem
mortuorũ: qd scimꝰ etiam antiqͦs
fecisse ꝓpħas. fecit enĩ eliseus. fecit
helias. ꝙ cum in hac carne iuue¬
ret: ꝙ. cum in suo monumento
sepultus iaceret. Nam qͥdam por¬
tantes mortuũ. cũ iminentibus
hostib eo refugissent: qui mortu
tam̃ aliqua xp̃c. que nemo alius
fecit. qd̃ qͥnq milia hominũ de

Expanded text:
in eis, mox addidit quae nemo alius in eis, mox addidit quae nemo alius fecit? Nulla quippe in operidentur esse majora quam suscitatio mortuorum; quod scimus etiam antiquos fecisse Prophetas. Fecit enim Elias , fecit Elisaeus et cum in hac carne viveret , et cum in suo monumento sepultus jaceret. Nam quidam portantes mortuum, cum irruentibus hostibus eo refugissent, eumque ibitamen aliqua Christus, quae nemo alius fecit: quod quinque millia hominum de
Abbreviated transcription (Latin):
si int̾rogarent᷑ iudei. utrũ dili¬
gerent dm̃. qͥd se aliud quã dili¬
gere responderent. ne ex animo
mentientes. sed potius errando opi
nantes: Quomͦ enĩ diligerent
cdampnare.ꝙ. hoc habet ueritas.
ut talia facta dampnent᷑. Tantũ
gͥ odert̃ ueritatẽ: quantũ odert̃
suas penas. Quos tales int̾rogat
ueritas. nescrunt enĩ illam eẽ ueri¬
tatẽ. quȩ tales quales ipsi sunt
dampnat. Odert̃ gͦ quã nesciunt.
q. cũ illã odert̃. ꝓfectoꝙ. eũ de qͦ
nata e̾. nisi ocdisse non possunt: ac
ꝑ hoc ueritatẽ. qua iudicande dãp¬
nant᷑ de patre deo natã nesciunt :
utiq etiam ipsũꝙ. nesciunt q. ode¬
runt. Si oꝑa ñ fecissem in eis quȩ
nemo alius fecit. peccatũ ñ habe¬
rent. Peccatũ illud sciliced mag¬
nũ. de qͦ suꝑius ait: si non ue¬
nissem ꝙ. loquutus cis fuissem:
peccatũ non haberent. Hoc est
peccatũ: qđm eũ loquentẽ ꝙ ope¬
rantẽ non credidert̃. Sed qͥd est¬
qd̃ cũ dixisset. si oꝑa non fecissẽ

Expanded text:
Si interrogarentur Judaei utrum diligerent Deum, quid se aliud quam diligere responderent, nec ex animo mentientes, sed errando potius opinantes? Quomodo enim diligerent  damnari; et hoc habet veritas, ut talia facta damnentur. Tantum igitur oderunt veritatem, quantum oderunt suas poenas, quas talibus irrogat veritas. Nesciunt autem illam esse veritatem, quae tales quales ipsi sunt damnat. Oderunt ergo quam nesciunt; et cum illam oderunt, profecto et eum de quo nata est nisi odisse non possunt. Ac per hoc, quia Veritatem, qua judicante damnantur, de Patre Deo natam nesciunt, utique etiam ipsum nesciunt, et oderunt. Si opera non fecissem in eis, quae nemo alius fecit, peccatum non haberent. Peccatum illud, scilicet magnum, de quo et superius ait: Si non venissem, et locutus fuissem eis, peccatum non haberent, hoc est peccatum, quod in eum loquentem et operantem non crediderunt. Hoc pehoc, cum dixisset: Si opera non fecissem
Abbreviated transcription (Latin):
sꝑnit. me sꝑnit. Qui me odit:
et patrẽ meũ odit. Suꝑius di¬
xerat. hec facient uobis: q uia
nesciunt eum qͥ misit me. Non
itaq dissimulancla nascit᷑ questio:
qͦ mͦ possint odisse quẽ nesciunt.
Si enĩ dm̃ ñ qd̃ ẽ. ipse. sed nescio
quid aliud eũ suspicant᷑ aut cre-¬
dunt:ꝙ. hoc odert̃. qd sua menda¬
ci suspitione. uel crudelitate con¬
cipuint. Si autẽ qd̃ est. hoc de illo
sentiunt. qͦmͦ eũ nescire dicunt᷑
Et de omnib qͥdem fieri potest:
ut eos sepe qͦs numquã iudimꝰ
diligamꝰ. ac ꝑ hoc ne illud econtͣ

Expanded text:
 Qui me odit, et Patrem meum odit; qui superius dixerat, Haec facient vobis, quia nesciunt eum qui misit me. Non itaque dissimulanda nascitur quaestio, quomodo possint odisse quem nesciunt. Si enim Deum non quod est ipse, sed nescio quid aliud eum suspicantur aut credunt, et hoc oderci suspicione vel vana credulitate concipiunt: si autem quod est, hoc de illo sentiunt, quomodo eum nescire dicuntur? Et de hominibus quidem fieri potest ut eos saepe quos nunquam vidimus, diligamus; ac per hoc nec illud a co
Abbreviated transcription (Latin):
debemꝰ. Ego uos elegi. ut
eatis ꝙ fructũ afferatis: ꝙ. fructus
ur̃ maneat. Et qd̃ ad iunxit ut
quodcumq pecieritis patrẽ in no¬
mine meo det uobis: hoc ẽ. cunc
dabit nobis. sidiligamꝰ iuicẽ.
Ec cũ hoc ipsũ. ipse dederit nobis.
qͥ nos elegit non habentes fructũ:
qͥa nos non eligeramꝰ. Et posuit
nos ut fructũ afferamꝰ: hoc est.
inuicẽ diligam᷑. Quẽ fructũ sine
illo afferre ñ possum᷑ : sicut palmites
facere sine iuitib nichil possunt.
Caritas gͦ e̾ fructus nr̃: quã defini-
uit apłs de corde puro ꝙ. conscien¬

Expanded text:
ait: Ego vos elegi ut eatis, et fructum afferatis, et fructus vester maneat. Et quod adjunxit: Ut quodcunque petieritis Patrem in nomine meo, det vobis; tunc utique dabit nobis, si diligamus invicem; cum et hoc ipsum ipse dederit nobis, qui nos elegit non habentes fructum, quia non eum nos elegeramus; et posuit nos ut fructum afferamus, hoc est, invicem diligamus: quem fructum sine illo habere non possumus, sicut palmites facere sine vite nihil possunt. Charitas ergo est fructus noster, quam definit Apostolus, de corde puro
Abbreviated transcription (Latin):
do inqͥt uobis ut diligatis inuicẽ:
adiecitatq ait. Si mundus uos
odit: scitote qͥa me pͥorẽ uobis odio
habuit. Cur gͦ se menbrũ su¬
pra uerticẽ excollit. ecurus
es incorpore: si non uis o diũ mun¬
di sustinere cũ capite. Side mun¬
do inqͥt essetis: mundis quod suũ
erat diligeret. Uniuerse hoc utiq
dicit ȩccłȩ. quã plerũq etiã ipsius
mundi nomine appellat. sicut illud
ẽ. Deus erat in xp̃o: mundũ recon¬
gͥ odit mundũ. mimicus reconci¬
liatũ: dampnat᷑ũ salliatũ. inqͥna¬
suũ erat diligeret: continuo sub¬
iecit. quia uͦ de mundo non estis.
sed ego elegi uos de mundo: ꝓpte¬
rea odit uos mundus. Ergo ꝙ ipsi
inde erant. unde ut non essent..
electi sunc in deo non meritis suis
quorũ nulla bona p̾cesserant oꝑa:
non natura que tota fuerat per
liberũ arbitriũ in ipsa radice ui¬
tiata: sed gratuita. hoc ẽ. uera grã.
Quĩ enĩ de mundo elegit: fecit

Expanded text:
do vobis, ut diligatis invicem, adjecit atque ait: Si mundus vos odit, scitote quia me priorem vobis odio habuit. Cur ergo se membrum supra verticem extollit? Recusas esse in corpore, si non vis odium mundi sustinere cum capite. Si de mundo, inquit, essetis, mundus quod suum erat diligeret. Universae itaque hoc dicit Ecclesiae, quam plerumque etiam ipsam mundi nomine appellat, sicut illud est: Deus erat in Christo mundum reconigitur odit mundum, inimicus reconciliatum, damnatus salvatum, inquinaligeret; continuo subjecit, Quia vero de mundo non estis, sed ego elegi vos de mundo, propterea odit vos mundus. Ergo et ipsi inde erant, unde ut non essent, electi sunt inde, non meritis suis, quorum nulla bona praecesserant opera; non natura, quae tota fuerat per liberum arbitrium in ipsa radice vitiata: sed gratuita, hoc est vera gratia. Qui enim de mundo mundum elegit, fecit
Abbreviated transcription (Latin):
cedinis. ostendit. et quã mulci-¬
plicis spũ gr̃ȩ. que pauca ac des¬
pecta uidebant᷑ exuberarent
patefecit: et hec ꝑ apłos suos apos-¬
colorumq successores cunctis na-¬
tionib ministranda porrexit.
Unde bene alii ferunt euuan
runt curbis. Cum enĩ ministe riũ
humane salutis initium accepis-¬
set enarrari ꝑ dnm : ab eis qui
audierunt in nos confirmatũ eͣ.
Quinq siqͥdem panes et duos
pisces. fregit et distribuit dis¬
cipulis suis: quando aperuit illis
sensum ut intelligerent omĩa
que scripta eẽnt in lege moysi.
et ꝓpħis. et psalmis. de ipso. Dis-¬
cipuli apposuerunt curbis: quan¬
do ꝓfecti p̃dicauerunt ubiq dño
cooꝑante. et sermonẽ confir man-¬
te sequentib signis. Eenũ in qͦ
discumbens turba reficitur.
concupiscentia carnalis in¬
celligitur: quam calcare ac
premere debet omĩs qui sꝑita¬
libus alimentis satiari deside¬
rat. Omnis enim caro fenũ:
et omĩs gła eius tamquã flos
feni. Discumbat gͦ suꝑ fenum

Expanded text:
cedinis, ostendit; quam multiplici spiritus gratia, quae pauca ac despecta videbantur, 520 exuberarent, patefecit; et haec per apostolos suos, apostolorumque successores, cunctis nationibus ministranda porrexit. Unde bene alii evangelistae erunt turbis . Cum enim ministerium humanae salutis initium accepisset enarrari per Dominum, ab eis qui audierunt in nos confirmatum est. Quinque siquidem panes, et dpisces fregit et distribuit discipulis suis, quando aperuit illis sensum, ut intelligerent omnia quae scripta essent in lege Moysi et prophetis et Psalmis de ipso. Discipuli apposuerunt turbis, quando profecti praedicaverunt ubique, Domino cooperante et sermonem confirmante sequentibus signis. Fenum indiscumbens turba reficitur, concupiscentia carnalis intelligitur, quam calcare ac premere debet omnis qui spiritalibus alimentis satiari desiderat. Omnis enim caro fenum, et omnis gloria ejus tanquam flos feni . Discumbat ergo super fenum
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ uera. et unica merces eorũ.
qui scd̃m dm̃ contristantur.
de ꝑpetua eius uisione gau-¬
dere: quam ꝓ fecto mercẽdem
ꝓmisit ipse sublimider cũ ait
Beati mundo corde: qm̃ ipsi
dm̃ uidebunt. Quã desidera¬
bat ardenter ꝓpha: cum dice¬
bat. Sidiuit anima mea ad
dm̃ uiuum. quando ueniam
et apparebo ande faciem dei.
Quã seapłs cum suis simi¬
libus accepturũ esse gratulat᷑:
qͥ certaminũ suorũ conscius.
demꝰ nunc ꝑ speculum menig-¬
mate : cunc audẽ facie ad faciẽ.
Q uã nos quoq et fidelider

Expanded text:
est vera et unica merces eorum, est vera et unica merces eorum, qui secundum Deum contristantur de perpetua ejus visione gaudere. Quam profecto mercedem promisit ipse sublimiter cum ait: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . Quam desiderabat ardenter Psalmista cum dicebat: Sitivit anima mea ad te Deum vivum, quando veniam et apparebo ante faciem Dei . Quam se Apostolus cum suis similibus accepturum esse gratulatur, qui certaminum suorum conscius demus nunc per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faciem . Quam nos q
Abbreviated transcription (Latin):
te uictis ac repulsis hostib nr̃os
semꝑagones uidisse. cͥ hos conpla¬
cuisse comꝓba. Uidet itaq elec¬
tos post tristiciam dñs: cum eorũ
patientiam damꝑnato inpug-¬
natore remunerat. Pocest et
ita intelligi quod ast̃. iterum
autẽ uidebo uos. quasi diceres.
iterũ uobis uidendus apparco.
quomͦ dixit habrahȩ. nunc cogno¬
ui quod cimeas dominũ. ꝓ eo
ut diceret. nunc cognoscere ho¬
mines feci quod tuneas deum:
qͥ hactenus nesciebant quod
afficim᷑. si iuxta ortamenta apłi
spe gaudendes. in tribulatione
existimꝰ patientes. si nr̃a errata.
simiserias ꝓximorũ debita lam̃¬
dadione deflemꝰ. uidebit nos
iterũ dñs. idest uidencdum se
nobis ostendet in fucuro: qui
quondam nos uidere fidei suȩ
nobis agnitionẽ largiendo dig¬
natris est. Widebit ut coro¬
net: qͥ quondam uidit ut uõ¬
caret. Nidebit. et gaudebit
cor nr̃m : et gaudium nr̃m ne-¬
mo tollecanobis. Quia hec

Expanded text:
te victis ac repulsis hostibus nostros te victis ac repulsis hostibus nostros semper agones vidisse, tibi hos placuisse, comproba. Videt itaque electos post tristitiam Dominus, cum eorum patientiam damnato impugnatore remunerat. Potest et ita intelligi quod ait: Iterum autem videbo vos, quasi diceret: Iterum vobis videntibus appareo, quo modo dixit Abrahae: Nunc cognovi quod timeas Dominum , pro eo ut diceret: Nunc cognoscere homines feci quod timeas Deum, qui hactenus nesciebant, quodafficimur, si juxta hortamenta Apostoli: spe gaudentes, in tribulatione existimus patientes , si nostra errata, si miserias proximorum debita lamentatione deflemus, videbit nos iterum Dominus, id est, videndum se nobis ostendet in futuro, qui quondam vos videre, idem fidei suae nobis agnitionem largiri dignatus est. Videbit ut coronet, qui quondam vidit ut vocaret. Videbit et gaudebit cor nostrum, et gaudium nostrum nemo tollet a nobis, quia haec
Abbreviated transcription (Latin):
um eorũ nemo tulit ab eis.
runt regnare sine fine cũ xp̃o
Sed et om̃is eccłã. ꝑ huiꝰ uide
labores et angustias. ad eter¬
na celestiũ cendit p̃mia gau¬
diorũ atte stante apło: qͥ a per
multas cribulationes opporcet
nos intrare in regnũ dei. Quod
audẽ ait iterũ uidebo uos et
gaudebit coi ur̃m. uidebo uos
dixit. eripiam uos ab aduersariis
coronabo uos uictores. me uos de¬
certantes semꝑuidisse ꝓbabo.Quã¬
do enĩ non iuderet suos. maxi¬
me p̃ssuris circumuentos. cum
qͥb se ipse omnib clieb scłi ma-¬
nere ꝓmisit: Sed morientib
int̾ cormenta fi delibus. arbit᷑¬
bantur eos tortores diuino care¬
re p̃siclio. clicentes. ubi est cdeus
eorum: Unde qͥdam ex his cir¬
cum septꝰ erumpnis: aiebat. Ui¬
de dñe afflictionẽ meã: qm̃ erec¬
tus est mimicus meus. Quod
est aꝑte dicere. Qm̃ inimicus
insequens ceruicẽ suꝑbie contͣ
tuos humiles atcollit. duonos
auxilio conditor omp̃s sub leua:

Expanded text:
um eorum nemo tollit ab eis, um eorum nemo tollit ab eis, runt regnare sine fine cum Christo. Sed et omnis Ecclesia per hujus vitae labores et angustias, ad aeterna coelestium tendit praemia gaudiorum, attestante Apostolo: Quia per multas tribulationes oportet nos intrare in regnum Dei . Quod autem ait: Iterum videbo vos, et gaudebit cor vestrum. Videbo vos, dixit: eripiam vos ab adversariis, coronabo vos victores, me vos decertantes semper vidisse probabo. Quando enim non videret suos maxime pressuris circumventos, cum quibus se ipse omnibus diebus saeculi manere promisit? Sed morientibus inter tormenta fidelibus, arbitrabantur eos tortores divino carere praesidio, dicentes: Ubi est Deus eorum ? Unde quidam ex his circumseptus aerumnis aiebat: Vide, Domine, afflictionem meam, quoniam erectus est inimicus meus . Quod est aperte dicere: Quoniam inimicus insequens cervicem superbiae contra tuos humiles attollit, tuo nos auxilio, Conditor omnipotens, subleva,
Abbreviated transcription (Latin):
in lucem hanc ingredit᷑:. ita
etiam rectissime podest natus
appellari. qui solutꝰ a uincu¬
lis carnis. ad lucẽ sub limat᷑
ȩternã. Unde mos obti-¬
nuit exclesiasticus. ut dies
beatorũ martirũ siue con-¬
fessorũ xp̃i. qui de seculo
transierunt natales uocite¬
mus:eorumq sollempnia
uos gͥ: nunc quidem tristiciã
habetis. Iterum autẽ uidebo
uos. et gaudebit cor urm̃: et
gaudium urm̃ nemo tollet
auobis. Quod de ipsis quidẽ
discipulis facile intelligit᷑. quia
cristiciam habuert̃ passo ac se-¬
pulto dño. sed ꝑacta resur¬
rectionis gła. gauisi sunt ui¬
so domino .&. gaudium eorũ
nemo tollit ab eis: quia et si
post modũ ꝑsecutiones ꝓxp̃i
nomine. ac cormenta passi st̃.
spe tamen resur rectionis et
uisionis illius accensi. libent̃
omne gaudiũ existimabant.
cũ intemptationes uarias in-¬
gaulendes a conspectu concilii:
qm̃ digni habiti sunt ꝓ nomine
iħu contumeliam pati. Gaudi¬

Expanded text:
in lucem ingreditur; ita in lucem ingreditur; ita etiam rectissime potest natus appellari, qui solutus a vinculis carnis ad lucem sublimatur aeternam. Unde mos obtinuit ecclesiasticus, ut dies beatorum martyrum sive confessorum Christi, quibus de saeculo transierunt, natales vocitemus, eorumque solemnia vos igitur nunc quidem tristitiam habetis, iterum autem videbo vos, et gaudebit cor vestrum, et gaudium vestrum nemo tollet a vobis. Quod de ipsis quidem discipulis facile intelligitur, quia tristitiam habuerunt passo ac sepulto Domino; sed, peracta resurrectionis gloria, gavisi sunt viso Domino. Et gaudium eorum nemo tollit ab eis, quia etsi postmodum persecutiones pro Christi nomine ac tormenta passi sunt, spe tamen resurrectionis et visionis illius accensi, libenter omne gaudium existimabant cum in tentationes varias ingaudentes a conspectu concilii, quoniam digni habiti sunt pro nomine Jesu contumeliam pati . Gaudi
Abbreviated transcription (Latin):
cristiciam habet: qͥa uenit ho¬
ra eius. Cum autẽ popererit
puerum. iam non meminit
pressurȩ ꝓpt̃ gaudium: qͥa
natus est homo in mundum.
Quia ni mirũ sancta ec.¬
clesia. quandui in mundo est.¬
sꝑitalium uirtutũ ꝓfectib
insistit: numquã mundi cẽp̃-¬
cationibus exerceri desistit.
At cum deuicto laborũ certa¬
mine ad palmã ꝑuẽnerit. iã
re. ꝓpt̾ gaudium retͥbutionis¬
ꝑcepte. Non sunt enĩ condig¬
ne passiones huiꝰ cemporis ad
labitur in nobis. Non memi¬
nit inquid p̃ssurȩ ꝓpt̾ gaudiũ:
quia natus est homo in mun¬
dum. Sicut enĩ mulier nato
in hunc mundũ homine letat᷑.
icaeccła nato muitã futurã
sidelium popło digna exultati¬
one repletur: ꝓ qua eius nati-
uitate multũ laborans et ge¬
mens in p̃senti. quasi parturi¬
ens dolet. Nec nouum debet
cuii quam uideri. si natꝰ dicat᷑:
qͥ ex hac uita migrauerit. Quo¬
mͦ enĩ consuedȩ nasci dicit᷑. cum
quis de utero matris ꝓcedens.

Expanded text:
it hora ejus. Cum autem pepererit puerum, jam non meminit pressurae propter gaudium, quia natus est homo in mundum. Quia nimirum sancta Ecclesia quandiu in mundo spiritualium virtutum profectibus insistit, nunquam mundi tentationibus exerceri desistit; at cum, devicto laborum certamine, ad palmam pervenerit, jam is: Non sunt enim condignae passiones hujus temporis ad labitur in nobis . Non meminit, inquit, pressurae propter gaudium, quia natus est homo in mundum. Sicut enim mulier nato in hunc mundum homine laetatur, ita Ecclesia nato in vitam futuram fidelium populo, digna exsultatione repletur, pro quvitate multum laborans et gemens in praesenti, quasi parturiens dolet. Nec novum debet cuiquam videri, si natus dicitur qui ex hac vita migraverit: quomodo enim consuete nasci dicitur, cum quis de utero matris procedens hanc
Abbreviated transcription (Latin):
populns multos. Bene pre¬
dicatio penitencie & remissio¬
nis peccatorum. que inter
gentes ydolatras et uariis
pullulatas sceleribus erat
euaiange lixancla. ab ihero¬
solimis sumit initium. ne
ullus sciliced suorũ magni¬
tudine facinorũ ꝑ territus
de inpetranda uenia si dig¬
num penitentie fructum fa¬
ceret lubitaret : quando
iherosolimitis. qui filiũ do
blas femauere. et crueifixer
indultum esse constaret.
Uos autem inquit estis tes¬
nis. multa illis ante passionem
suam locutus est: ex qui¬
bus est illud. Cum autem
uenerit paraclitus quem ego
mictam uobis apatre. spm̃
ueritatis qui a patre ꝓcedit:
ille testimonium ꝑhibebit

Expanded text:
praedicatio poenitentiae et remissionis peccatorum, quae in gentes idololatras et variis pollutas sceleribus erat evangelizanda, ab Hierosolymis sumit initium, ne ullus scilicet, suorum magnitudine facinorum perterritus, de impetranda venia, si dignum poenitentiae fructum faceret, dubitaret, quando etiam Hierosolymitis, qui Filium Dei blasphemavere et crucifixere indultum esse constaret. Vos autem, inquit, estis tesnis multa illis ante passionem suam locutus est, ex quibus est illud: Cum autem venerit Paracletus, quem ego mittam vobis a Patre, Spiritum veritatis, qui a Patre procedit, ille testimo
Abbreviated transcription (Latin):
rantes unanimiter in oratione.
Q uod nobis est testimonio¬
operis apostolici sollerter imi¬
candum. uide liced ut qui ce¬
lestia ꝓmissa habemus. qui ꝓhis
accipiendis sedulo supplicari pre¬
cipimur. ꝙ om̃s ad ad orandum
conueniamus. ꝙ moradione per¬
sistamus: ꝙ. unanimi dñi de uo-¬
cione precemur. Nec clubitandũ
est quod sic nobis orantibus pius
condidor auditum accommodare.
ꝙ. sp̃s sui grãm nr̃is quoq cordi¬
bus infundere dignabitur. qd̃
nr̃os quoq beatos faciet. oculos
et si non apostolorum qui com¬
morantem inͥ mundo dnm. qui
docentem ꝙ. miracula facientẽ.
qui post triumphum mortis
resur rexisse atq ael celos rede¬
untem uidere meruerunt certe
ut eorum de quibus thome
apło dicit. quia uidisti me tho¬
mas credidisti: beati qui non
uiderunt ꝙ. crediderunt. Cuncꝰ¬
tis et enim credentibus siue il

Expanded text:
rantes unanimiter in oratione . rantes unanimiter in oratione . Quod nobis est testimonioperis apostolici solerter imitandum, videlicet, ut qui coelestia promissa habemus, qui pro his accipiendis sedulo supplicare praecipimur, et omnes ad orandum conveniamus, et in oratione persistamus, et unanimi Dominum devotione precemur. Nec dubitandum est quod sic nobis orantibus pius Conditor auditum accommodare, et Spiritus sui gratiam nostris quoque cordibus infundere dignabitur, quod nostros quoque beatos faciet oculos, etsi non ut apostolorum, qui commorantem in mundo Dominum, qui docentem et miracula facientem, qui post triumphum mortis resurrexisse atque ad coelos redeuntem videre meruerunt; certe ut eorum de quibus Thomae apostolo dicit: Quia vidisti me, credidisti; beati qui non viderunt et crediderunt . Cunctis etenim credentibu
Abbreviated transcription (Latin):
dicere. quis digne ualeat cogitare.
quam beate conpunctionis oculos.
ad cerram deflexerint. quibus
ip̃sum quem adorabant celi regẽ
deiicta mortalitate quam adiũp¬
serat. ad paternȩ claritatis solium.
iom redire conspexerant:. Quã
dulces lacrimas quanta spe ac le¬
ticia feruentes. ꝓ ingressii patrie
celestis fuderint: quod dm̃ ac do¬
minũ suũ partẽ suę naturȩ iã
ferre cernebant. Eerito gͦ tali
spectaculo refecti. postquã adora-¬
uerunt in loco ubi steterunt pe¬
des eius. postquã uestigia que
nouissime fixit. lacrimis rigaue¬
ubi aduentũ sancti sp̃s expectare
sunt iussi.ꝙ. ut digni ꝓmissis
celestibus existerent̾. erant semꝑ
in templo lauclantes. ꝙ. benedicen¬
tes dm̃. scientes certissime quia
illa solummꝰ corda sp̃s sc̃s inuise¬
re et in habitare dignatur. que
locum orationis frequentantiã.
que laudi &. benedictioni diui¬
ne uiderit esse dedita Snde¬
et in actibus eorum legitur
de ipsis. Hiĩ om̃s erant ꝑ seue¬

Expanded text:
dicere, quis digne valeat cogitare quam beata compunctione oculos ad terram deflexerint, quibus ipsum quem adorabant coeli Regem, devicta mortalitate quam assumpserat ad paternae claritatis solium jam redire conspexerint! quam dulces lacrymas, quanta spe ac laetitia ferventes, pro ingressu patriae coelestis fuderint, quo Deum ac Dominum suum partem suae naturae jam ferre cernebant! Merito ergo tali spectaculo refecti, postquam adoraverunt in loco ubi steterunt pedes ejus, postquam vestigia quae novissime fixit lacrymis rigaveubi adventum sancti Spiritus exspectare sunt jussi, et ut digni promissis coelestibus existerent, erant semper in templo laudantes, et benedicentes Deum, scientes certissime quia illa solummodo corda Spiritus sanctus invisere et inhabitare dignatur, quae locum orationis frequentantia, quae laudi et benedictioni divinae viderit esse dedita. Unde in Actibus apostolorum legitur de ipsis: Hi omnes erant perseve
Abbreviated transcription (Latin):
tius ascendit in celum.&. nunc
ad consecranda corda fidelium.
pignus sui sp̃s cdare.ꝙ. in fu-¬
turo ꝑfectam ex omni parce
eccłam in gaudio resur rectio
huius dominicȩ festiuitatis
pretulit. Cum enim instaret
tempus quo dolleretur de mun¬
do. rienit ad iordanẽ cũ discipu¬
lo fuo heliseo. &. inuoluto pal-¬
lio suo ꝑcussit aquas. que diui¬
se sunt:ꝙ. transierunt ambo ꝑ
siccum. Drxitq ad heliseum.
Postula quod uis: ut faciamtͥ.
antequam dollar ate. At ille.
cdentes sermocina rentur: ecce cur¬
ru igneo repente raptus helias
ut scriptura ait. ascendit quasi usq
ad celum. Quasi ab iectione
significatur. quod helias non
mid ipsum celum ut dñs nr̃. sed
in alta tantum aeris huiꝰ suble-¬
uatus est: ac dem uisibiliter ad
paradisi gaudia relatus. L eua¬
uitq heliseus pallium heliȩ qd
ceciderat ei: et ueniens ad iorda¬
nem ꝑ cussit eo aquas. atq inuo¬
cato deo heliȩ diuisit. Notet gͦ¬

Expanded text:
tuis ascendit in coelum, et nunc tuis ascendit in coelum, et nunc ad consecranda corda fidelium pignus sui Spiritus dare, et in futuro perfectam ex omni parte Ecclesiam in gaudio resurrectionihujus Dominicae festivitatis praetulit. Cum enim instaret tempus quo tolleretur de mundo, venit ad Jordanem cum discipulo Eliseo, et involuto pallio suo percussit aquas: quae divisae sunt, et transierunt ambo per siccum, dixitque ad Eliseum: Postula quid vis ut faciam tibi antequam tollar a te. At ille: edentes sermocinarentur, ecce curru igneo repente raptus, Elias, ut Scriptura ait, ascendit quasi usque in coelum. Qua adjectione significatur quod Elias non in ipsum coelum ut Dominus noster, sed in alta tantum aeris hujus sublevatus est, ac deinde invisibiliter ad paradisi gaudia relatus. Levavitque Eliseus pallium Eliae quod ceciderat ei. Et veniens ad Jordanem percussit eo aquas, atque invocato Deo Eliae, divisit et
Abbreviated transcription (Latin):
Et quidem enoch in eo quod
septimus ab adam ꝓgenitus ẽ
sigurauit dñm. non consue¬
co mortalis ordine sed sp̃s sc̃i
potentia concipiendum ꝙ. nas
in eo singularider requieturam.
Ipsum in spũ scõ baptiratu¬
rum .& eusdem sp̃s dona
credentibus esse oaturum.
In eo autem. quod trecentis
sexiginta quinq annis pri¬
usquam transferretur apuo
homines uixit. qui ẽ. nume¬
rus dierum anni solaris. enus fu-¬
turam in carne resurrectio¬
nem designauit: qui ascen¬
surus ad celos iucam semun¬
di lucem esse monstrauit.
Ego sum inquiens lux mun-¬
di. qui sequitur me non am¬
bulat in tenebris: sed habe¬
bit lumen uice. Unde aꝓpb̃a
sol iusticiȩ uocatur: quia ip-¬
se nimirum cunctas mundi
partes a solis ortu tisq ad occa¬
sum. ab aquilone usq ad meri-¬
diem. grã fidei & ueritatis il¬
lustrare dignadus est. Porro
hoc quod enoch qui translatꝰ
est. dedicatio interpretatur sig-¬
nificat eum qui surgens amor¬

Expanded text:
Et quidem Enoch in eo quod Et quidem Enoch in eo quod septimus ab Adam progenitus est figuravit Dominum, non consueto mortalis naturae ordine, sed Spiritus sancti potentia concipiendum et nascin eo singulariter requieturam, ipsum in Spiritu sancto baptizaturum, et ejusdem Spiritus dona credentibus esse daturum. In eo autem quod trecentis sexaginta quinque annis priusquam transferretur apud homines vixit, qui est numerus dierum anni solaris, ejus futuram in carne conversationem designavit, qui ascensurus ad coelos unicam se mundi lucem esse monstravit. Ego sum, inquiens, lux mundi; qui sequitur me non ambulat in tenebris, sed habebit lumen vitae . Unde a Propheta sol mystice vocatur, quia ipse nimirum cunctas mundi partes a solis Ortu usque ad Occasum, ab Aquilone usque ad Meridiem, gratia fidei et veritatis illustrare dignatus est. Porro hoc quod Enoch, qui translatus est Dedicatio, interpretatur, significat eum qui resurgens a mor
Abbreviated transcription (Latin):
collocauit. De hac assumpte
humanitatis gła etiam amos
ait. Qui edificat in celumas¬
censionem suam: ut ꝓmissio¬
nem suam suꝑ terram fundaret.
Incelum quippe ascensionẽ
suam edificauit: qui huma¬
nam sibi carnem et animam
inqua ad celum subire posset
desuꝑ spũ om̃s terrarũ fines
grã suȩ ficlei ut ꝓmiserat
mpleuit. Cuiꝰ grãm ꝓmissi-¬
onis psalmista ꝙ. uenturam
in spiritu preuidens: et ciciꝰ
uenire desiderans ait. Exal¬
care suꝑ celos cls̃: et super
omnẽ cerram gła cua. Ubi
aꝑte significat. quia prius-¬
quam redempdor nr̃ assump-¬
ta mortali carne mortis reg¬
num dirueret. notus tan¬
cum in uidea erat ds̃: in
isrł magnum nomen eius
At ubi resurgens amortius
celi alta ds̃ homo penetra¬
uit. codo iam terrarũ orbe
eiusdem dominice ascensi¬
ouis predicauere misteriũ.
Namꝙ. septimus ab adam
enoch translatus de mundo.
et helias in celum sublatus
aere um: ascensuro suꝑ celos
oño. testimo nium prebuer̃t.

Expanded text:
collocavit. De hac assumptae collocavit. De hac assumptae humanitatis gloria etiam Amos ait: Qui aedificat in coelum ascensionem suam, et promissionem suam super terram fundit . In coelum quippe ascensionem suam aedificavit qui humanam sibi carnem et animam, in qua coelum subire posset,desuper Spiritu, omnes terrarum fines gratia suae fidei, ut promiserat, implevit: cujus gratiam promissionis Psalmista et venturam in Spiritu praevidens, et citius venire desiderans, ait: Exaltare super coelos, Deus, et super omnem terram gloria tua . Ubi aperte significat quia priusquam Redemptor noster, assumpta mortali carne, mortis regnum dirueret, notus tantum in Judaea erat Deus, in Israel magnum nomen ejus. At ubi resurgens a mortuis coeli alta Deus homo penetravit, toto jam terrarum orbe ejusdem Dominicae ascensionis praedicavere mysterium. Nam et septimus ab Adam Enoch translatus de mundo, et Elias in coelum sublevatus aerium, ascensuro super coelos Domino testimonium praebuerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
oñs ascendet suꝑ nubem leuem.
et ingredietur egiptum: et
commouebuntur simulacra
egiptiorum a facie eius. Super
nubem quippe leuem dñs ascen¬
dit. ut ingressus egiptum eius
simulacra subuerteret: quia
uerbum caro factum est ꝙ. ha¬
bitauit in nobis. Quia inmune
ab om̃i sorde iniquitatis corpꝰ
assumpsit in quo mundum in¬
grediens y dolatrie ridum des¬
crueret: nigrisq ac denebrõ¬
sis gentilium cordibus uerum
diuinitatis lumen aperiret. Per
hanc humane naturȩ nubem
de loco ad locum uenit: qui lo¬
co non claulitur. In hac irrisio¬
nes. flagella. et mordẽ quoq
uoluit pãtr. qui inpassibilis
semꝑ in diuinitate ꝑmanet.
Per hanc. resurrectionis uir¬
tute coronatus ascendit in cę¬
lum: qui pocentia duunitats
celum inplet et terram. Hanc
suꝑ pennas uentorũ euerit:
cum assumptã de terris non
solum suꝑ uniuersa huius aens
spatia. sed etiam suꝑ omnem¬
echeris alcitudinem sustollens
in maiestatis paternȩ dextera

Expanded text:
Dominus ascendet super nubem levem, Dominus ascendet super nubem levem, et ingredietur Aegyptum, et commovebuntur simulacra Aegypti a facie ejus . Super nubem quippe levem Dominus ascendit, ut ingressus Aegyptum ejus simulacra subverteret, quia Verbum caro factum est, et habitavit in nobis , quia immune ab omni sorde iniquitatis corpus assumpsit, in quo mundum ingrediens, idololatriae ritum destrueret, nigrisque ac tenebrosis gentilium cordibus verum divinitatis lumen aperiret. Per naturae humanae nubem de loco ad locum venire dignatus est qui loco non clauditur: in hac irrisiones, et flagella, et mortem quoque voluit pati qui impassibilis semper in divinitate permanet; per hanc resurrectionis virtute coronatam ascendit in coelum qui potentia divinitatis coelum implet et terram. Hanc super pennas ventorum evexit, cum assumptam de terris non solum super universa aeris hujus spatia, sed etiam aetheris altitudinem sustollens, in majestatis paternae dextra
Abbreviated transcription (Latin):
do corde: qm̃ ipsi dm̃ uidebunt.
Hec de lectione sancti euuan¬
gelii ꝓut potuumꝰ exponen-¬
do transcurrimus. sed quia
in eadem lectione aꝑtum dis-¬
cipulis sensum ad intelligen¬
dum scripcuras audiui mus.
libet de ipsis ꝓpħarũ srriptu¬
ris aliquas ad memoriam re-¬
ducere: gaucliumq euuange¬
lice sollempnitatis etiam ꝓphe-¬
ticȩ ad sertionis accumulare
Ascendit ds̃ in iubilatione:
ꝙ. dñs in uoce tubȩ. Ascendit
quippe in iubilatione: qͥa letan-¬
tibus de subleuationis eius
gła discipulis celum petiit.
Ascendit ꝙ. inuoce tubȩ: quia
p̃conantib angłis reditũ erus ad
iudicandos uiuos.ꝙ. mortuos.
sedem regni celestis adiit.
Qualit̾ autem ascenderit qͥ
semꝑ ubiq presens. de loco ad
locum mutabilis non est.
idem alibi testatur dicens.
Qui ponit nubem ascensũ¬
suũ: qui ambulat suꝑ pennas
uentorum. Nubem namq
dicit substantiam humanȩ
fragilitatis. quã sol iusticiȩ¬
duit. Unde dicit ysaias. Edx

Expanded text:
do corde, quoniam ipsi Deum videbunt . Haec de lectione Evangelii, prout potuimus, exponendo transcurrimus; sed quia in eadem lectione apertum discipulis sensum ad intelligendum Scripturas audivimus, libet de ipsis prophetarum scripturis aliqua ad memoriam reducere, gaudiumque evangelicae solemnitatis etiam propheticae assertionis accumulare Ascendit Deus in jubilatione: Dominus in voce tubae . Ascendit quippe in jubilatione, quia laetantibus de sublevationis ejus gloria discipulis, coelum petit. Ascendit et in voce tubae, quia praeconantibus angelis reditum ejus ad judicandos vivos et mortuos, sedem regni coelestis adiit. Qualiter autem Deus ascenderit, qui semper ubique praesens de loco ad locum mutabilis non est, idem alibi testatur dicens: Qui ponit nubem ascensum, qui ambulat super omnes pennas ventorum . Nubem namque dicit substantiam humanae fragilitatis qua se Sol justitiduit. Unde dicit Isaias: Ecce
Abbreviated transcription (Latin):
Que sursum sunt sapiamꝰ:
non que suꝑ terram. Que-¬
fir memur spe inuentionis. Que¬
ramus faciem eus semꝑ. ut
cum ipse qui placidus ascendit.
terribilis redierit. nos paratos
inueniat. quos secũ ad festa suꝑnę
ciuitatis introclucat iħs xp̃s
dominus noster. qui uiuit ꝙ.
regnat in unitate in unitate

Expanded text:
sum sunt sapiamus, non quae super terram. Quaefirmemur spe inventionis. Quaeramus faciem ejus semper, ut cum ipse qui placidus ascendit terribilis redierit, nos paratos inveniat, quos secum ad festa supernae civitatis introducat Jesus Christus Dominus noster, qui vivit et regnat cum Patre
Abbreviated transcription (Latin):
omni ȩccłȩ quib sancꝰtificaret᷑¬
et in uirtute dilectionis talefie¬
ret reliquit. Assumens helise¬
us pallium heliȩ. ꝑcussit eo
aquas iordanis:ꝙ. ubi inuoca¬
uit dm̃ heliȩ diuisȩ sunt.ꝙ
transiit. Ad sumpserunt apłi.
consecrata. ipsa quoq iuocato
nomine dei patris impecũ mor¬
tis suꝑare. eiusq obstaculo con¬
tempto: ad uitã cransire didi
cit sempiternam. Hanc gͦ do
ꝙ post in ipło mediatore nr̃o
completa est. toca deuotione
ueneremur: ut ipsi quoq
cius uestigia sequi. aq ad ce¬
los mereamur ascendere. Inte¬
rim salubrider humiliemur
in cerra. meinores semꝑ quia
sicut salomon ait. suꝑ bum se¬
quitur humilitas: ꝙ humilẽ
sp̃u. sequitur gła. Ecce inas¬
censione redemptoris nr̃i : qͦ
nr̃a sit om̃is intentio dirigen¬
da didicimus. E cce ascenden¬
ce ad celos mediadore dei&.
hominum: patefactam homi¬
studio festinemus in hac uita.¬
&. quia nec dum corpore pos-¬

Expanded text:
omni aecclesiae, quibus sanctificaretomni aecclesiae, quibus sanctificaretur in virtute dilectionis ac calefieret, reliquid. Assumens Heliseus pallium Heliae, percussit eo aquas Iordanis, et ubi invocavit Deum Heliae, divise sunt, et transiit. Assumpserunt apostoconsecrata, ipsa quoque, invocato nomine Dei patris, impetum mortis superare, eiusque obstaculo contempto, ad vitam transire didicit sempiternam. Hanc ergo Det post in ipso Mediatore nostro completa est, tota devotione veneremur, et ipsi quoque ut ejus vestigia sequi, atque ad coelos mereamur ascendere, interim salubriter humiliemur in terra, memores semper quia, sicut Salomon ait, Superbum sequitur ignominia, et humilem spiritu sequitur gloria . Ecce in ascensione Redemptoris nostri, quo nostra sit omnis intentio dirigenda didicimus; ecce, ascendente ad coelos Mediatore Dei et hominum, patefactam homistudio festinemus. In hac quia necdum corpore pos
Abbreviated transcription (Latin):
ne docuit. sed ꝙ. ceteris ꝑ orbẽ
nationibus predicare sufficereñ.
Annon duplicem sp̃s sui grãm
pollicebatur cum ait. qui cre¬
dit inme. oꝑa que ego facio ꝙ.
ipse faciet.ꝙ. maiora horum fa¬
ciet : Sermocinantibus helia
ꝙ heliseo: subito currus q eqͥ
ignei rapuerunt heliã quasi
usq ad celum. Qui ꝓfecto
currusꝙ. equi angelicȩ sunt
intelligendȩ uirtutes: de qͥb
los suos sp̃s : ꝙ ministros suos
ignẽ urentem. Horum nãq
helias subsidio. ut pote homo
pirus. quo a terra tolli posset
egebat.ꝙ. dñs eum apłis col
loquens. subito iudentibus
illis eleuatus est.ꝙ. si non
angelico fultus auxilio. angeli¬
uereq est assumptus in celũ
angelis quoq id ipfum adcestan¬
tibus. qui illis dixerunt. Hic
iħs qui assumptus ẽ a uobis in
Subleuatus in celum helias:
dimisit heliseo pallium quo
erat incdutus. Ascendens in ce-¬
lum dñs sacramenta humani-¬
tatis assumptȩ discipulis: immo

Expanded text:
ne docuit, sed et cunctis per orbem ne docuit, sed et cunctis per orbem nationibus predicare sufficerent. Annon duplicem spiritus sui gratiam pollicebatur, cum ait: Qui credit in me, opera que ego facio et ipse faciet et maiora horum faciet? Sermocinantibus Helia et Heliseo, subito currus et equi ignei rapuerunt Heliam quasi usque in caelum. Qui profecto currus et equi angelicae sunt intellegendae virtutes, de quibus los suos spiritus et ministros suos ignem urentem. Horum namque Helias subsidio, utpote homo purus, quo a terra tolli posset, egebat, et Dominus cum apostolis loquens, subito, videntibus illis, elevatus est, etsi non angelico fultus auxilio, angelivereque est assumptus in caelum, angelis quoque id ipsum attestantibus, qui illis dixerunt: Hic Iesus, qui assumptus est a vobis in Sublevatus ad caelum Helias, dimisit Heliseo pallium quo erat indutus; ascendens in caelum Dominus, sacramenta humanitatis assumpte discipulis, immo