comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Suꝑ cathedrã moysi sederut scribe
et pharisei.
er cathedrã doctrina legis ostẽ¬
dit. Ergo et illud qd̾ dicitur
in pialmo incatheora pestilẽcie nõ
sedit. et cathedras uendẽciũ colũtus
euertit. doctrinã eorum debemꝰ
accipere. Et ideo dñs ad suos cõuertit
ẜmonẽ. ut cõfusio scribaꝵ et phari.¬
seoꝵ illoꝵ fieret disciplina. In fruc¬
tuosũ nãq ẽ uerbũ inquo sit alt̾ cõ¬
fũdit᷑ ut alt̃ nõ erudiat᷑ xc .iii.¬
am et d̾s nr̃ nõ ꝓpt̾ malos casti¬
gacioem sr̃ t̾ram tranimittu: s
ꝓpter bonos. Scit eĩ qr malos flage
Na nõ corrigut: s malos castigat
ut corrigat bonos: qr bonus nisi
ad moĩtꝰ fu̾it ꝑ negligẽtiã euanes¬

Expanded text:
Super cathedram Moysi sederunt scribae et Pharisaei, per cathedram doctrinam legis ostedit. Ergo et illud, quod dicitur in psalmo: In cathedra pestilentiae non stetit , et cathedras vendentium columbas evertit, doctrinam debemus accipere. Et ideo Dominus ad suos convertit sermonem, ut confusio scribarum et Pharisaeorum illorum fieret disciplina. Infructuosum namque est verbum, in quo sic alter confunditur, ut alter non erudiatur. Nam et deus non propter malos castigacionem super terram transmittit, sed propter bonos. Scit enim, lla non corrigunt. Sed malos castigat, ut corrigat bonos, quia bonus nisi admonitus fuerit, per negligentiam evanes
Abbreviated transcription (Latin):
pa eadem munera bene intelligendo
uotis om̃ibus fide deo obtulisti. nam cũ
⁊ cudem magis deũ puerũ ĩ presepe ad¬
orasti. S forte conquesta me delatorẽ
latum ẽẽ uolebas teste consc̃ĩa mͥ nar¬
rare ante presepium nͥ plurimũ lacri¬
mata eẽ non debes. R

Expanded text:
a eadem munera bene intelligendo votis omnibus fide Deo obtulisti. Nam et cum eisdem magis Deum puerum in praesepio adorasti. Sed forte conquesta me delatorem,latum esse volebas teste conscientia, mihi narrare ante praesepium, ubi plurimum lacrymata es, non debuer
Abbreviated transcription (Latin):
uicum beatissimiis ꝯsolatiom¬
bus ad quiescerẽt. ⁊ u̾b̾a carm¬
ficum aĩo ꝑseueranti transirent.: capi¬
talem iussisunt subire smñam. Sam
delicet racione ut si eodem mom̃to qͦ
decollandi erant sacrificiis ꝯsensisent
⁊ parentibus suis ⁊ ꝯuigib ⁊ filiis. ⁊
feitultatibus reodentur.

Expanded text:
ui cum beatissimis consolationibus acquiescerent, et verbera carnificum animo perseveranti transirent, capitalem jussi sunt subire sententiam: ea videlicet ratione, ut si eodem momento quo decollandi erant sacrificiis consensissent, et parentibus suis et conjugibus et filiis et facultatib
Abbreviated transcription (Latin):
nsimulator enim mentis N. a.¬
sue et artifex homicita tristiciam pre¬
ferebat infacie cum leciciani haberet in
mente scelus que excusat uiramen

Expanded text:
simulator enim mentis suae, et artifex homicida, tristitiam praeferebat in facie, cum laetitiam haberet in mente, scelusque excusat juramen
Abbreviated transcription (Latin):
res adorarent xͥanam religionem
tonem comitem tum militib ad
ad ciuitatem ebrumensem ueniss
inuenit nazariũ edificantẽ oratoriũ
⁊ cum eo duos iuuenes g̾uasiũ ⁊ pro¬

Expanded text:
res adorarent christianam religionem tonem comitem cum militibus adad ciuitatem| ebredonensem uenisset . inuenit nazarium aedificantem| oratorium et cum eum duos iuuenis . geruasium .
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ om̃i fallatia: fili dyaboli mimice oĩs
iusticie: nõ desmis subuerc̾e uias do¬
mini rͨtas. Et nunc ecce manus dñi
suꝑ te. ⁊ eris cetus non uidens solem
usq ad tempꝰ. Et confestim cecidit sr̃
cum cãligo ⁊ tenebre. ⁊ cirtuens q̃rebt̃¬
quiei mañ daret. Proconsul tum udiss
fc̃m crediclit ad mirans suꝑ doct̾na dm̃.

Expanded text:
 et fallacia, fili diaboli, inimice omnis justitiae, et non desinis subvertere vias Domini rectas. Et nunc ecce manus Domini super te, et eris caecus: non videbis solem usque ad tempus. Et confestim cecidit super eum caligo, et tenebrae, et circuiens quaerebqui ei manum daret. Tunc Proconsul cum vidisset factum, credi
Abbreviated transcription (Latin):
ad monet. helemosinã fieri: ut ꝓ¬
pe nullus pauper sit qui se ualeat
crcusare. Si enĩ ait. hoc est ieuiniũ
quod elegi: dicit dñs. Frange esuriẽ¬
ti panẽ tuũ. Non dixit ut integrũ
daret. cũ forte pauper ille aliũ nõ
haberet: s frange inquid hoc est dice¬
re eciã si tibi tanta paupertas ẽ ut
et pauperibꝰ tribue. Et egenũ in qͣd
ac sine tecto induc in domũ tuam.
Si Aliquis ita pauper est ut nõ ha
beat pauperi cibũ: uł in unũ angu¬
lũ domus sue peregrino p̾pararet
lectu

Expanded text:
admonet elimosynam fieri, ut paene nullus pauper sit, qui se ualeat excusare. sic enim ait: hoc est ieiunium, quod elegi, dicit dominus: frange esurienti panem tuum. non dixit, ut integrum daret, cum forte pauper ille alium non haberet, sed frange, inquit, hoc est dicere: etiamsi tibi tanta paupertas est, ut et pauperi tribue. et egenum, inquit, ac sine tecto induc in domum tuam. si aliquis ita pauper est, ut non habeat, unde tribuat pauperi cibum, uel in uno angulo domus suae peregrino praeparet lectu
Abbreviated transcription (Latin):
reu̾encia. g̾cõrem. Bene enim natha¬
lem cathedre inter ip̃a ieiumorũ mi¬
cia nobis deus p̾stitit ut dies q̃ erat
pͥus intemꝑantie. nunc sit sob̾etatis
Que erat gule sit abstinentie. Queerat

Expanded text:
reverentia gratiorem. Bene enim Natalem Cathedrae inter ipsa jejuniorum initia nobis Deus praestitit: ut dies quae prius erat intemperantiae, nunc sit sobrietatis; quae erat gulae, sit abstinentiae; quae erat
Abbreviated transcription (Latin):
crrdi oportent quid lũdius eo
ꝙ ait ad eum petrus. tu es x filius dei
iuiiii: rursus si audire delcãt qnͣcum
hec fides ualeat aꝑcius eo quod ait doꝰ
de ecc̃ia quesuꝑ eum edificanda erat
⁊ porte infr̾i nõ p̃ualebunt adũsus
eam. sz hec suis insocis plemius ex¬
ponentur. Nnc aũt reũtẽtes ⁊ ad pla¬
nandam exordine lccõnem domini¬
cam: pͥmo udeamꝰ dẽloco in quo mos h̃t

Expanded text:
credi oporteat, quid lucidius eo quod ait ad eum Petrus, Tu es Christus Filius Dei vivi? Rursus si audire delectat quantum haec fides valeat, quid apertius eo quod ait Dominus de Ecclesia, quae super eum aedificanda erat, Et portae inferi non praevalebunt adversus eam? Sed haec suis in locis plenius exponentur. Nunc autem revertentes ad explanandam ex ordine lectionem Dominicam, primo videamus de loco in quo habita
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃orum minime cibis carna¬
lbus delectant᷑. offendi is magis pͦ¬
sinit deiectari seam ille insacris
sedibus maneant uos eas interi Acreda¬
tis. Cessate ergo ab inis erroribꝰ ⁊ sicut sꝙpͥ¬
tum ẽ ꝙͣ sursũ sunt sapite non q̃ super
terram. ut sr̃sticõnes fidei nr̃e contrari¬
as repicoiantes dum ea que deo plau¬
ta sunt facitis etiam uos tum xp̃o¬
dommo meternum ẽẽ possitis qd̾ ip̃e
pr̃are cdignetur qui nunt ⁊ regnat inse

Expanded text:
rorum minime cibis carnalibus delectantur: offendi his magis possunt quam delectari, si cum illae in sacris sedibus maneant, vos eas in terra esse credatis. Cessate ergo ab his erroribus, et, sicut scriptum est, Quae sursum sunt sapite, non quae super terram : ut superstitiones fidei nostrae contrarias repudiantes, dum ea quae Deo placita sunt facitis, etiam vos cum Christo in aeternum esse possitis. Quod ipse praestare digne
Abbreviated transcription (Latin):
opũ pr̃naꝵ nec suoꝵ memi¬
niss affimniũ: õẽ cciã desideriũ
⁊ sollicitudinẽ erga id qd̃ ce¬
perat exercẽs oꝑabat᷑ mani¬
b suis sciẽs scriptũ ẽẽ qͥ non
opatur ñ manducet. Merce¬
dem sane oꝑis sui p̾cio pa¬
nis accepto: egentib largie¬
batur. Orabat freq̃nt̾ qͥppe qͥ

Expanded text:
opum paternarum, nec suorum meminisset affinium, omne etiam desiderium et sollicitudinem erga id quod coeperat exerceret, operabatur manibus suis, sciens scriptum esse: Qui non operatur, non manducet . Mercedem tamen operis sui, pretio panis excepto, egentibus largiebatur. 37 Orabat frequenter, quippe q
Abbreviated transcription (Latin):
uit defunctus: loquatur. Si suscitat᷑
ẽẽ defuncti. Deniq inquid separetur¬
diaboli demde̾nt᷑. Iboncitur itaq sy¬
sꝑ intentus cum magna uoce ait.
adolescens tibi dico surge. saner te doꝰ¬
nr̃ iħs xp̃s. Et statim surrexit. adoles¬

Expanded text:
uit defunctus, loquatur; si resuscitatus isse. Deniqefunctus, loquatur; si resuscitaest, surgat, ambulet, fabu orationi intentus, cum magna voce ait: Adolescens, surge: sanet te Dominus Jesus. Et statim surrexit adoles
Abbreviated transcription (Latin):
qr uas ꝙ p̃stitũ acceꝑat fractum uide¬
bat. U enedictus au̾t religiosus ⁊ pu
er cũ nutͥtem suam flere conspiceret
Blatis secum utrisq fracti ca¬
pist̾ii partibꝰ se secum latͥmis
moracionẽ dedit. qui ab orõne sur¬

Expanded text:
quod praestitum acceperat, fractum vi debat. Benedictus autem religiosus et pius puer cum nutricem suam flere conspiceret, blatis secum utrisque fracti capisterii partibus, sese cum lacrymis in orationem dedit: qui ab oratione sur
Abbreviated transcription (Latin):
tur mocculis eoꝵ: diripientur domꝰ
eoꝵ: et uxores eoꝵ uiolabũtur. Ecte
ego suscitabo super eos medos qui ar¬
gentũ nõ querant. nec aurũ uelint
s sagittis parnulos interficient et
lactentibꝰ uteri non miserebũtur et
super filios nõ parcet occuli̾s eoꝵ ꝙ¬

Expanded text:
tur in oculis eorum: diripientur domus eorum, et uxores eorum violabuntur. Ecce ego suscitabo super eos Medos, qui argentum non quaerant, nec aurum velint: sed sagittis parvulos interficient, et lactentibus uteri non miserebuntur, et super filios non parcet oculus eo
Abbreviated transcription (Latin):
liper hoc celũ turbabo: et moue
diem ire furoris eius. Et erit quasi¬
damula fugiens: et quasi ouis et
non erit qui congreget. Unus quisq
ad populũ suũ conuertetur: et singu¬
li ad tram suã fugientLc. iii.¬
mĩs qui inuentus fuerit occide oc

Expanded text:
per hoc celum turbabo, et movebdiem ire furoris eius». damula fugiens, et quasi ovis: et non erit qui congreget, Unusquisque ad populum suum convertetur, et singuli ad terram suam fugient. Omnis, qui inventus fuer
Abbreviated transcription (Latin):
peruenit ad celestia. Aurem benig¬
nam protinus appone nostris uoci¬
bus trophea sacra pandinius ignos¬
martiribus parcendo confessoribus
tu unce nr̃a crinina donando in¬

Expanded text:
Perducis ad Coelestia. Aurem benignam protinus Appone nostris vocibus: Trophea sacra pangimus: IgnosMartyribus, Parcendo confessoribus: Tu vince nostra crimina, Donando in
Abbreviated transcription (Latin):
est aliud nõ st̃ aliqui. qui uos cõ¬
turbant et uolunt conuertere euã
ma sit. Sicut predixi et nũc iteꝵ
dico. siquis uob euagelizauerit.
preter id qd̾ accepistis. anathema sit

Expanded text:
est aliud; nisi aliqui sunt conturbantes uos et uolentes conuertere euangma sit. sicut praediximus, et nunc iterum dico, si quis uobis euangelizauerit praeterquam quod accepist
Abbreviated transcription (Latin):
N illa plane sagena qua cõcludut᷑.
boni et mali pisces: nõ absur de
mali catholici intelligũtur. Aliud
dei uł unius eccłie cõmunẽ uidet᷑
ostendere. Inter hereticos et maie
catholicos hec int̾ est qd̾ hereriti fal¬
ssa credunt illi aũ u̾a credentes nõ
uiuunt: ita ut credũt. a Regnauit

Expanded text:
n illa plane sagena, qua concluduntur et mali et boni pisces , non absurde mali catholici intelliguntur. Aliud dei vel unius Ecclesiae communionem videtur ostendere. Inter haereticos et malos catholicos hoc interest, quod haeretici falsa credunt, illi autem vera credentes non vivunt ita ut credunt. 2. Solet aut
Abbreviated transcription (Latin):
pades fatuaꝵ uirginũ exigũtur.
qr eaꝵ opera que clara hõibus foras
apparuerunt in aduẽtu uidicis in¬
tus obscurantur et ado retribuci¬
onẽ nõ inuenuit quia pro eis re¬

Expanded text:
pades fatuarum virginum exstinguuntur, quia earum opera quae clara hominibus foras apparuerunt, in adventu judicis intus obscurantur, et ad retributionem non veniunt, quia pro eis re
Abbreviated transcription (Latin):
scõ rustico archi
tur. qm̃ cũ nimia seueritate p̾¬
fectus alloquit᷑ dicẽs. Tu ne es
infandissimꝰ senex qͥ dic̾is dioni¬
sius yonicus ⁊ ac nõiatis macha¬
rius. Qui eciã d̾oꝵ nr̃oꝵ culturã

Expanded text:
o Rustico archiptur. Quem cum nimia severitate praefectus alloquitur, dicens: Tune es ille infandissimus senex, qui diceris Dionysius Ionicus, et agnominaris Macarius, qui
Abbreviated transcription (Latin):
nirgo pariens ꝑmaneret. Intellige
natũ dm̃. ⁊ nõ mireris iuirginis par¬
tum. ut ergo nou̾itis antiquos scõs
et iustos optasse uidere quod ꝯcessum
ꝓph̾e uõluerunt id̾e q̃ uos uidistis
⁊ nõ uid̾unt: ⁊ audire q̃ audistis: ⁊ nõ
audierunt. Multum senexiste serus
dum. Nõ expͤttiuit ut xp̃m audiret. lo¬
quẽtem q̃i uidit infantem. R

Expanded text:
irgo pariens permaneret. Intellige natum Deum, et non miraberis virginis partum. Ut ergo noveritis antiquos sanctos et justos optasse videre, quod concessprophetae voluerunt videre quae vos videtis, et non viderunt; et audire quae auditis, et non aus. Non exspectavit ut Christum audiret loquentem, quoniam vidit infantem.
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃m. Sciebant illum ẽẽ uenturũ.
⁊ omnes qui pie uiuebant dicẽbant
Osi hic me h mueniet illa natiuitas
Osi quod credo inscripturam dci ui¬
deam ocũlis meis: Et sinou̾̃itis ꝙͣ
desid̾iũ hẽbant sc̃ĩ qui nou̾ant descpͥ¬
turis uirginem parituram sic̃. au¬
distis cum ysaias legeret᷑. Ecce uir¬
go inut̾o ꝯcipiet ⁊ pariet filiũ. ⁊ uo¬
cabitur nomen eiꝰ hemanuel. hemã¬

Expanded text:
m. Sciebant ipsum esse venturum, et omnes qui pie vivebant, dicebant: O si hic me inveniat illa nativitas! O si quod credo in Scripturis Dei, videam oculis meis! Et ut noveritis quantum desiderium habebant sancti qui noverant de Scripturis Virginem parituram, sicut audistis cum Isaias legeretur, Ecce virgo in utero concipiet et pariet filium, et vocabitur nomen e
Abbreviated transcription (Latin):
stram nisi uita presẽs. Quid uero¬
per dexteram nisi ppetua uita sig¬
natur. unde scriptũ est. Leua eius
sub capite meo. et dextera eis am¬
plexabitur me. Quia igitur redẽp¬
tor noster iã presẽtis uite corrupci¬
onẽ trãsierat: recte angelus qui nũ¬
ciare perhennẽ eius uitã uenerat

Expanded text:
stram, nisi vita praesens; quid per dexteram, nisi vita perpetua signatur? Unde illud: « Laeva ejus sub capite meo, et dextera illius amplexabitur me . » Quia igitur redemptor noster jam praesentis vitae corruptionem transierat, recte angelus, quia nuntiare perennem ejus vitam venerat
Abbreviated transcription (Latin):
lus ille nouain construxit ac of¬
ficia seruiencium clericoꝵ ex more
constituit probatas ꝙ personas ho¬
nore secndi ordinis ampliauit. p̃.¬
latim sociabat deo quos diabolo

Expanded text:
lis illis notam construxit ac officia servientium clericorum ex more constituit probatasque personas honore secundi ordinis ampliavit. latim sociabat Deo, quos diabolo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑiculo demersi. alii uiui decoriati. alĩ
iuncuł manciꝑati. alii lingius pͥuati.
alii lapidib obruti. aliĩ fugore afflicti.
aliz fame cruciati. auii truncatis manibꝰ
siue cet̾is cesis mbris spectacullũ ꝯtume¬
lie in ppłis nudi ꝓpt̾ nom̃ diũ portãtes.
Hii crumphatores sunt ⁊ amici dei. qͥ
ꝯtẽpnentes uissa sceleratoꝵ principum.
modo coronantꝰ ⁊ accipiunt palinas labo¬
rum: qr fundasti erant supͣ firmam pe¬
tram id est xp̃m. R¬

Expanded text:
iculo subjecti, alii vivi decoriati, alii vinculis mancipati, alii linguis privati, alii lapidibus obruti, alii frigore afflicti, alii fame cruciati; alii vero, truncatis manibus, sive caeteris caesis membris, spectaculum contumeliae in populis nudi propter nomen Domini portantes. Hi sunt triumphatores et amici Dei, qui, contemnentes sceleratorum jussa principum, modo coronantur et accipiunt palmas laborum, qui fundati erant supra firmam petram, id est,
Abbreviated transcription (Latin):
bus in uia non quidem credentibus
set tamẽ dese loquentibus dñs ap¬
paruit s eis speciem quã recognoste¬
tent non ostendit. hec ergo egit foris
dñs in ecculis corporis: quod apud illos
agebatur intus in occulis mentis. Ip̃i
namq apd̃ semetipsos intus et ama¬
bant: et dubitabant. Eis autem doꝰ
nõ ostendebat. Se se ergo loquentibꝰ
presenciã exibuit. Set dese dubitãtibͦ
cognitõis sue speciem ab scondit. uer¬
ba quidem contulit duriciam intelłc¬
teria que de ip̃o erant aꝑuit: et tñ
quia ad huc in eoꝵ cordibꝰ peregri¬
nus erat a fide ire se longius fuixit.
fingere namq compon̾e dicimus
unde et compositores luci figulos
uocamus R.

Expanded text:
tibus, sed tamen de se loquentibus Dominus apparuit, sed eis speciem quam recognoscerent non ostendit. Hoc ergo egit foris Dominus in oculis corporis quod apud ipsos agebatur intus in oculis cordis. Ipsi namque apud semetipsos intus et amabant et dubitabant, eis autem Dominon ostendebat. De se ergo loquentibus praesentiam exhibuit, sed de se dubitantibus cognitionis suae speciem abscondit. Verba quidem contulit, duritiam intellecteria quae de seipso erant aperuit, et tamen quia adhuc in eorum cordibus peregrinus erat a fide, se ire longius finxit. Fingere namque componere dicimus; unde et compositores luti figulos vocamus.
Abbreviated transcription (Latin):
N cotidiana uobis sollepnitate ia¬
borantibus pauca loquenda sunt. Et
fortaise. hec ualius prodelint: qr se¬
pe et alimenta que minus susficiũt
auidius sumũtur lectõis ergo euã¬
gelice sũmati sensũ statui nõ per sin

Expanded text:
n quotidiana vobis solemnitate laborantibus pauca loquenda sunt; et fortasse haec utilius proderunt, quia saepe et alimenta quae minus sufficiunt avidius sumuntur. Lectionis ergo evangelicae summatim sensum statui non per si
Abbreviated transcription (Latin):
gesta aliquid in sca eccłia signat ge¬
rendũ. Sit quippe necesse est: ut au¬
diamus que facta sũt quatinus co¬
gitemus. eciã que nobis sunt: ex
coꝵ imitatone facienda. Et nos
ergo in eo qui est mortuus credẽ¬
tes. Si odore uirtutũ referti cum
opinione honoꝵ operũ dñm queri¬
mus ad monumentũ profecto uliꝰ
cũ aromatibus uenimus. Ille aui
mulieres angelos uident que cũ

Expanded text:
ta aliquid in sancta Ecclesia signat gerendum; sic quippe necesse est ut audiamus quae facta sunt, quatenus cogitemus etiam quae nobis sunt ex eorum imitatione facienda; et nos ergo in eo qui est mortuus credentes, si odore virtutum referti cum opinione bonorum operum Dominum quaerimus, ad monumentum profecto illius cum aromatibus venimus. Illae autem mulier
Abbreviated transcription (Latin):
mortuũ uerascit᷑ recognoscat. łc uͣ In oblatione¬
In oblatione
thuris. cõfundit᷑ arrianus : qͥ soli pr̃i sacͥficiũ offr
debere cõtẽdit. In oblatõe minre cõfundit᷑ manicheꝰ.¬
qͥ xp̃m uere mortuũ ꝓ nr̃a salute nõ credit.łe uiͣ.¬
In auro uero sunul ut̾e cõfundit᷑. qͥa n manicheus de se¬
mine dauid sedm̃ carnẽ natũ. ñ cͣdit regẽ. n arrianꝰ deo
unigenito naturałe assigͣre nitit᷑ seruitutẽ. Sinde ut̾e
nõ exꝑiet᷑ regẽ a cruo ꝑ fidẽ regnat᷑. s aqͦ ꝓ ĩfidelitatis

Expanded text:
mortuum veraciter recognoscat. In oblatione thuris confunditur Arianus, qui soli Patri sacrificium offerri debere contendit. In oblatione myrrhae confunditur Manichm vere mortuum pro nostra salute non credit. In auro vero simul uterque confunditur. Quia et Manichaeus de semine David secundum carnem natum, non credit regem, et Arianus Deo unigenito naturalem assignare nititur servitutem. Proinde uterque non experietur regem a quo per fidem regatur, sed a quo pro infid
Abbreviated transcription (Latin):
nͦ adorãt reg̃e ante annos aliqͦt ordinatũ. Adorare cupiũt
ĩfantẽ lat̾et̾ẽ. nec adorãt regẽ ppłis ĩꝑantẽ. Nam et de
herode rege iudeoꝵ filii iã fuer̃t nati: qͥ erãt pat᷑ mor-
turi. Uortuo enĩ isto herode archelaus ĩ iudea reg¬
nauit. et galilee pͥncipatũ iunior herodes optinuit. Arche-

Expanded text:
nec adorant regem ante annos aliquot ordinatum. Adorare cupiunt infantem lactantem, nec adorant regem populis imperantem. Nam et de Herode rege Judaeorum filii jam fuerant nati, qui erant patre mortuo regnaturi. Mortuo enim isto Herode, Archelaus in Judaea regnavit, et Galilaeae principatum junior Herodes obtinuit. 4. Arch
Abbreviated transcription (Latin):
cũcti qͥ hodiernũ diẽ epyphaniã m̃ĩcupãt. et cͦ hoc dicat᷑
ignorãt: sacͣmẽtũ diei huiꝰ noĩs ĩt̾p̾tatiõe rognosc̃at. Nͣ¬
Debet enĩ diei huiꝰ sollẽpnitas afidelib celebrari: ⁊ idõ
sollẽpnitatis cansa ñ debet ignorari. hũc gͦ diẽ sic̃ diximꝰ
epyphaniã uocat xp̃iana religio.R iͥiͣ. Epyph̾ia uero
ĩtpretat᷑ maniststatio. Tditũ aũt tenemꝰ a patͥb: qd unige

Expanded text:
icatur ignorant, sacramentum diei hujus nominis interpretatione cognoscant. Debet enim diei hujus solemnitas a fidelibus celebrari, et ideo solemnitatis causa non debet ignorari. Hunc ergo diem, sicut diximus, Epiphaniam vocat Christiana religio. Epiphania vero interpretatur Manifesta
Abbreviated transcription (Latin):
uenientib manifestꝰ: a qͥb oblatis munibꝰ supplicit̾ ẽ adoratꝰ.
Nã qͥa ip̃e ds̃ ẽ qͥ sibi ĩ uet̾i testam̃to pͥmicias offerri
mandauit: idẽ ds̃ homo natꝰ. gentiũ suas primicias suo
cultu declicauit. Apłica uͦ testat᷑ auctoritas. qͥa unꝰ est ds̃:
qͥ instificat circũsionẽ exfide. n p̃puciũ ꝑ fidem. Circũsiõĩs

Expanded text:
 a quibus oblatis muneribus suppliciter est adoratus. Nam quia ipse est Deus qui sibi in Veteri Testamento primitias offerri mandavit, idem Deus homo natus gentium primitias suo cultui dedicavit. Apostolica vero testatur auctoritas, quia unus est Deus qui justificat circumcis onem ex fide, et p
Abbreviated transcription (Latin):
nitas fecit.ii. hoꝵ duoꝵ parietũ unꝰ adductꝰ est. ep̃ndo
pastoribꝰ udeis xp̃m natũ angłs nũciauit. Alt̾ paries
adductꝰ est: qͣndo gemilibꝰ magis nouũ sidus apparuit.
Illi fuer̃t pͥmieie udeoꝵ. isti fc̃i sũt p̾micie gentiũ. ẜ ꝑuͣ.¬
Iui deproximo ad ducti. isti de longe adducti. ꝓpe enĩ
erãt indei qͥ deũ colebãt. longe erãt gentes: qͥ ydo¬
lis seruiebãt.

Expanded text:
ecit. Horum duorum parietum unus adductus est, quando pastoribus Judaeis Christum natum angelus nuntiavit; alter paries adductus est, quando gentilibus Magis novum sidus apparuit. 3. Illi fuerunt primitiae Judaeorum, isti facti sunt primitiae gentium; illi de proximo adducti, isti de longinquo reducti. Prope enim erant Judaei qui Deum colebant, longe erant gentes quae idolis serviebant.
Abbreviated transcription (Latin):
aũ ĩꝑatoꝵ decreta xͥanos inseꝗni p̾cepissẽt maximꝰ pon¬
tifex ia senio p̃grauatꝰ. putãs se ñ posse ferre supplicia.
siluaꝵ saltꝰ adiit. Qͦs dũ tͣbidus de ꝑsecutiõẽ ꝑerraret :af-¬
fectꝰ fame. gelui attritus: solo corruit semiuiuꝰ. At beatꝰ¬
I eẽnt disputasset. eũq p̃fectꝰ impelleret ut ĩ molaret:
Respondit. Ini mici estis deoꝵ ur̃oꝵ. Ad quecũq eñĩ me dõꝵ
ur̃oꝵ tẽpla dux̾itis. hoo eis eueniet: qd̾ euenit illis. ad quẽ

Expanded text:
peratorum decreta christianos insequi praecepissent, Maximus pontifex iam senio praegravatus, putans se non posse ferre supplicia, silvarum saltus adivit. Quos dum turbidus de hac persecutione pererrat, adfectus fame, gelu adtritus, solo corruit semivivus. Ad il essent, disputaret, eumque praefectus immolare impelleret, respondit: Inimici estis deorum vestrorum. Ad quaecunque enim me deorum vestrorum templa duxeritis, hoc eis eveniet quod evenit illis ad quae
Abbreviated transcription (Latin):
atalis scĩ eusebii p̃br̃i ⁊ cõfessoris. Qͥ p̾sente cõstantio cũ fidem¬
b catholicã cõstantissime defe̾d̾et. ⁊ liberiũ ꝓpͣm doleret arriane
ꝑfidie cõsensisse. ab irato cõstantio ĩꝑatore arriano includit᷑
in qͦdã cubiculo domꝰ sue habent̾e in latitudine pedes eͣstuor. łc¬
accepit. łec. Cuiꝰ corpꝰ colegit gregoriꝰ norosius p̃br̃i n sepenerũt
in crypta uixta corpꝰ beati sixti martiris ⁊ ep̃i uia appia ines¬
miterio calixti. Ubi utitułũ ip̃ius scribentes posuert ita. E¬

Expanded text:
 confessoris. Qui, praesente Constantio, cum fidem Catholicam constantissime defenderet, et Liberium papam doleret Arianae perfidiae consensisse, ab irato Constantio imperatore Ariano includitur in quodam cubiculo domus suae, habente in latitudine pedes quatuor, uaccepit. Cujus corpus collegerunt Gregorius et Orosius presbyteri, et sepelierunt in crypta, juxta corpus beati Sixti martyris et episcopi, via Appia in coemeterio Calixti. Ubi et titulum ipsius scribentes, posuerunt ita: E
Abbreviated transcription (Latin):
uuao ut necipias eã. Tc ing̾ssus tobias ĩuenit imienẽ spledidũ stantẽ
pẽetũ. i qͣsi patũ ad ãbulandũ: ⁊ ignorãs qd̾ angłs dei eẽt. salutauit
eñ idix̃. Unde te habemꝰ bone unienis: at ille respondit Ex filiis
isł. st tobias dix̃ ei. Nosti uã q̃ dueit ĩ regione medoꝵ. Eii respõ¬
dit n oui. Et dĩa itenera eiꝰ freqͥnt᷑ ambulaui ⁊ m̃asi apd̃ gabesu

Expanded text:
 stantem praecinctum, et quasi paratum ad ambulandum. Et ignorans quod angelus Dei esset, salutavit eum, et dixit: Unde te habemus, bone juvenis? At ille respondit: Ex filiis Israel. Et Tobias dixit ei: Nosti viam, quae ducit in regionem Medorum? Cui respondit: Novi: et omnia itin
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ Fuidors aroma cortice uĩcis suporẽ nectare. Iocũda pructu f̾cili
plandis ⁊ cepħo nobili. Salue ara salue uictĩa de pa̾nis hostia
qua uica mercẽ ꝑculit ⁊ morte uicã rebdidit. Ameꝯ¬
uirtute soluit ardita pͥm pareuns uincła. Qui es creator syderitm
tegnĩẽ subisti carneũ dignatꝰ es obuilissimã pati doloris formuła.
Ligatꝰ es ut solueres mũdi ruentis cõplices ꝑ ꝓbra t̾gens cͥminamũdꝰ auxit¬
Cruci redẽptor sigeris t̾rã s om̃e cõcutis tͣdis potentẽ spm.
nigrescit atq scłm. Mox inpat̾ne głe uictor resplendẽs cul-¬
mine. cũ sp̃u munimine defende nos rex optime am̃. In lari¬
bethaniã ubi pie post tͥ duũ resuscitauit lagarũ Nardi mari-¬
a pistici sumpsit libr̃a mox optimi unxit beatos dñi pedes
rigando lacrimis. Post hec iugalis asine iħc suꝑnꝰ arbit̾ pul¬
io sedebat inclitã ꝑgebat iherosolimã. O qũa stupeda pietas

Expanded text:
 Fundis aroma cortice, Vincis sapore nectare, Jucunda fructu fertili, Plaudis triumpho nobili. Salve ara, salve victima De passionis gloria, Qua vita mortem pertulit, Et morte vitam reddidit. irtute solvit ardua Primi parentis vincula. 3. Qui es creator siderum, Tegmen subisti carneum, Dignatus hanc vitissimam Pati doloris formulam. 4. Ligatus es ut solveres Mundi ruentis complices, Per probra tergens crimina, QuCruci, Redemptor, figeris, Terram sed omnem concutis, Tradis potentem spiritum, Nigrescit atque saeculum. 6. Mox in paternae gloriae Victor resplendens culmine, Cum Spiritus munimine Defende nos, Rex optime. ABethaniam, Ubi pie post triduum Resuscitavit Lazarum. 3. Nardi Maria pistici Sumpsit libram mox optimi, Unxit beatos Domini Pedes rigando lacrymis. 4. Post haec jugalis asinae Jesus supernus arbiter Pullo sedebat: inclytam Pergebat Jerosolymam. 5. O quam stupenda pietas,
Abbreviated transcription (Latin):
decus eccłie in orbe claro choruscãt uibramine. Gła deo ꝑ mm̃sa scła¬
sit tibi nate decus ⁊ imꝑiũ honor potestas scõ q spũi sit tͥnitati
salus indiuidua ꝑ infinita scłoꝵ scła ameꝵ¬

Expanded text:
decus ecclesiae in orbe claro coruscant uibramine. 7. O Roma decus ecclesiae in orbe claro coruscant uibramine. 7. O Roma Sit tibi, Nate, decus et imperium, Amor, potestas Sanctoque Spiritui, Sit Trinitati salus individua Per infinita secula
Abbreviated transcription (Latin):
ix ꝑ om̃es festũ m̃udi cardines apłoꝵ p̃pollet alacrit̾ in
petri beati pauli sacratissim quos xp̃s almo consecrauit san¬
guine eccłiaꝵ deputauit pͥncipes. Hii sũt oliue due corã dño
candelabra luce radie̾ntia p̃clara celi duo luminaria fortia
soluũt p̾catoꝵ uincła portas olimpi reserãt fidelib. Habent
tia lumina poli suꝑ alta sydera lingue eoꝵ claues celi
facte sũt laruas repellũt ultra mĩidi limites. Petrus
beatus cathenaꝵ laqueos xp̃o uibente rupit mirabili ter
custos ouilis ⁊ doctor eccłie pastor q gͣgis cõseruator oui¬
ũ arcet lupoꝵ truculentã rabiem. ¶d̾cũq uinclis suꝑ
t̾rã striuxerit erit in astris religatũ fortit̾ n qd̾ soluit n
t̾ris arbitrio erit solutũ suꝑ celi radios in fine mõdi uidex
erit scłi. Non impar paulus huic doctor gentiũ electionis tẽplum
sacratissimũ in morte compar in corona particeps ambo luc̾ne et

Expanded text:
ix per omnes festum mundi cardines apostolorum prepollet alacriter Petri beati, Pauli sacratissimi, quos Christus almo consecrauit sanguine, ecclesiarum deputauit principes. 2. Hi sunt oliue due coram domino et candelabra luce radiantia, preclara caeli duo luminaria, fortia soluunt peccatorum uincula, portas Olimpi reserant fidelibus. 3. Habdentia limina poli super alta sydera. Lingue eorum claues caeli facte sunt, laruas repellunt ultra mundi limites. 4. Petrus beatus catenarum laqueos, Christo iubente rupit mirabiliter, custos ouilis et doctor ecclesiae pastorque gregis, conseruator ouium arcet luporum truculentam rabiem. 5. Quodcumque uinclis super terram strincxerit, erit in astris religatum fortiter, et quod resoluit in terris arbitrio, erit solutum super caeli radium. in fine mundi iudex erit seculi. 6. Non inpar Paulus huic, doctor gentium, electionis templum sacratissimum, in morte compar, in corona particeps. Ambo lucerne et
Abbreviated transcription (Latin):
celũ. Et ĩ de ẽ qd̾ uͥginalẽ hũc puerũ laudãt angłi. mi-¬
rãt᷑ pastores. celũ ad testat᷑. uen̾ant᷑ ⁊ magi. qͣ misti ca
eiꝰ natiuitas sẽpitͥ̾no gaudio. et t̾rã letificauit n celũ.
Hũc gͦ regẽ celestiũ. hominũ q rectorẽ. sub carnis
mist̾io ueniẽtẽ. in uidus tremit horodes iuden ĩfidelis
abiurat.

Expanded text:
t angeli, mirantur pastores, coelum attestatur, venerantur et magi, quia mystica ejus nativitas sempiterno gaudio et terram laetificavit et coelum. Hunc ergo regem coelestium hominumque rectorem, sub carnis mysterio venientem, invidus tremit Herodes, Judaea infidelis abjurat.
Abbreviated transcription (Latin):
eã: in eͣ int̾ lucentibꝰ gẽmis thronũ extruxerat aureũ. ibiq so
drigã ⁊ lune uel stellaꝵ imaginẽ collocauerat. Atq ꝑ occultas
las aque meatꝰ adduxerat: ut qͣsi deus pluuiã ud̾et᷑ in fundi¬

Expanded text:
genteam, in qua interlucentibus gemmis thronum exstruxerat aureum, ibique solis genteam, in qua interlucentibus gemmis thronum exstruxerat aureum, ibique solis quadrigam et lunae vel stellarum imaginem collocaverat, atque per occultas fistulas aquae meatus adduxe
Abbreviated transcription (Latin):
rona dñ littas accepi: ñ cõt᷑ rẽ public̃a. łe. Iratꝰ deciꝰ. iull
ut os eiꝰ cũ płubatis cederet᷑. Deinde ao teplũ martis ut l¬
crificaret duceret᷑. Qd̾ si c̃õtẽpsisset. illic capite puniret
Re¶ũ  duceret᷑. unus exmilitib ncĩȩ cerealis. rogare cepi
beatũi pap̃a ut uisitaret uxorẽ eiꝰ q̃ annis qͥnoi paralii¬
ca iacebat. Ingressus aũ domũ eiꝰ tenuit manũ salustie. i
erexit eã dicẽs In noĩe iħu xp̃i narareni surge uista suꝑ
sert̃ se om̃es mil tes ad pedes eiꝰ. or antes se baptirari. E uo
ut baptipuit. optunt ꝓ eis sa ficiũ laudi. Et partieipati sũi
ões corpore n sangͥne dr̃a nr̃i iħu xp̃i lo
iatre suuienta: ita ⁊ mediũ est secta. ut u eruꝵx cõstãtino¬
oi sit portata:. ⁊ crux hierosolimnis thecis argenteis sitreseruator
hustors itat. tẽpoꝵ abeunte curriculo: foca romanis impãtore
e crucis abducũt. le̾s. fecerat nãq chesdroe rex eoꝵ tͦrim ar¬

Expanded text:
em publicam. » Iratus Decius jussit, ut os ejus cum plumbatis cederetur, deinde ad templum Martis ut sacrificaret duceretur: quod si contempsisset, illic capite puniretur. Cumque duceretur, unus ex militibus nomine Cerealis rogare cepit beatum papam, ut visitaret uxorem ejus, quae annis quinque paralitica jacebat. Ingressus autem in domum ejus, tenuit manum Salustiae, et erexit eam dicens: « In nomine Jesu Christi Nazareni, surge et sta super sserunt se omnes milites ad pedes ejus, orantes se baptizari. Quos ut babtizavit, obtulit pro eis sacrificum laudis, et participati sunt omnes corpore et sangine matre inventa, ita per medium est secta, ut et crux Constantinopolim sit portata, et crux Hierosolymis thecis argenteis sit reservata. Multorum itaque annorum labente curriculo, Phoca Romanis imperante,exillum Dominicae crucis abducunt. Fecerat namque Chosdroe rex eorum turrim ar
Abbreviated transcription (Latin):
filio cõstantini. Id ẽ cõstancius augustꝰ cõciliũ hereticoꝵ ac ua¬
lentis ui ursatii arrianoꝵ aꝓpbas. qͥ ⁊ ip̃e arrianꝰ erat ab eusebi¬
plures necareut᷑. u martirio coronarent᷑. Sepositꝰ sc̃i ac be-¬
atissimꝰ ppͣ felix: habitauit in p̃diolo suo qͥ ẽ uia portuensi.
Et agentibꝰ post modũ hereticis ex in de leuatꝰ: ductꝰ ẽ ineuutate
Et capite truncato: martirio toronat᷑ .iiii. idꝰ Nouẽb̃r.ab don¬
onie abdon i sennis sub reguloꝵ sub decio ĩꝑatore. Quos senge¬
deciꝰ in cordula ciuitate ꝑsaꝵ sibi p̾sentari iussit: qͥbꝰ dixit. R di
stulti facti estis: ut ñ recordemini qͥa ñ colentes deos. tͣditi est
in manꝰ romanoꝵ ⁊ nr̃as. Cui beatꝰ abdon.łe. Magis nos uicte¬

Expanded text:
Constantius imperator concilium haereticorum ac Valentis et Ursatii Arianorum approbans, quia et ipse Arianus erat ab Eusebiplures necarentur et martyrio coronarentur. Depositus sanctus ac beatissimus papa Felix, habitavit in praediolo suo, quod est via Portuensi. Et agentibus postmodum haereticis, exinde levatus, ductus est ad civitatem, et capite truncato, martyrio coronatur IV Idus Novembris. Decio imperatore: quos Decius in Cordula civitate Persarum sibi praesentari jussit. Quibus et dixit: Sic stulti facti estis, ut non recordemini quia, non colentes deos, traditi estis in manus Romanorum et nostras? Cui beatus Abdon: Magis nos victo
Abbreviated transcription (Latin):
Sed que uia uł ratio in ueniencli subeẽt. cũ inciex ydoneus ne¬
mo inueniri poss: ubi memoriã ⁊ cura religiose cõscientie uł
obseruantie ⁊ antiqͥtas eui. ⁊ suꝑsticionis impie diut᷑nitas abo¬
leuisset. Uerũ ip̃o õiũ et t̾ris ⁊ animis oꝑtoꝵ conscio ⁊ teste dño.
ab humana cõscientia: diuiuitꝰ remota frustͣ diligens reqͥsisser: de
loco tantũ passionis certior fieri studuit. Itaq ñ solũ dexp̃ianis
doctͥna i seĩtate plenoᷤ uiros: s n de iudeis ꝑitissimos. ut ꝓpͥe qͣ mi¬

Expanded text:
sed quae uia uel ratio inueniendi subesset, cum index idoneus nemo inueniri potuisset, ubi memoriam et curam religiosae conscientiae uel obseruantiae et antiquitas aeui et superstitionis ilevisset? Verum ipso omnium et terris et animis opertorum conscio et teste Domino, ab humana conscientia divinitus remotam frustra diligens requisisset, de loco tantum passionis certior fieri studuit. Itaque non solum de Christianis doctrina et sanctitate plenos viros, sed et de Judaeis peritissimos ut propri
Abbreviated transcription (Latin):
tͥbue. Negͣius sompnus irruat nec hostis nos subripi¬
at nec caro illi consenciens nos tibi reos statuas. O culi somp¬
num capiant cor adte semꝑ uigilet dext̃a tua ꝓtegat fa¬
mulos qui te cliligunt. D efenssor nr̃ aspice isidiantes re¬
pͥme gub̾na tuos famulos quos sangnine m̾catꝰ es. M¬

Expanded text:
mnus irruat, Nec hostis nos surripiat, Nec caro illi consentiens Nos tibi reos statuat. Oculi somnum capiant Cor ad te semper vigilet, Dextera tua protegat Famulos qui te diligunt. Defensor noster aspice, Insidiantes reprime, Guberna tuos famulos Quos sanguine mercatus es. M
Abbreviated transcription (Latin):
iussu diocletian cõiectꝰ ẽ in uĩcłis. ubi multa ꝑpessus. sc̃e a¬
nastasie alimoniis fouebat᷑. Tc̃. Cũ gͥ beatã anastasiã zelans
uir eiꝰ publius custodib adhibitis ita clausisset: ut nͨ huiꝰcũ-¬
q fenestelle aditũ aspͨtaret: ad hũc cõfessorẽ xp̃i Grisogo¬
nũ qͥ eã in xp̃o erudierat talia scripta dirigit. Sc̃o cõfessoe
xp̃i erisogono: anastasia. licet pat̾ mͥ cultor fu̾i̾t ydoloꝵ. ma-¬
ter tam̃ẽ fausta xp̃ianissima semꝑ uixisse ꝓbat᷑ ⁊ casta lc̃. hec
me int̾ ipsa cunabula fecit fieri xp̃ianã. Post cuiꝰ excessũ:

Expanded text:
ubi multa perpessus, S. Anastasiae alimoniis fovebatur. Cum igitur beatam Anastasiam zelans vir ejus Publius, custodibus adhibitis, ita clausisset, ut nec cujuscunque fenestellae aditum aspectaret, ad hunc confessorem Chrysogonum, qui eam in Christo erudierat, talia scripta dirigit: « Sancto confessori Christi Chrysogono, Anastasia. Licet pater meus cultor fuerit idolorum, mater tamen Fausta Christianissima semper vixisse probatur et casta. Haec me inter ipsa cunabula fecit fieri Christianam. Post cujus excessum
Abbreviated transcription (Latin):
nũc milit̾e deo. Ponatiũ tuũ pugnaturus accipiat: xͥ ego
nules sũ. pugnare michi nõ licet. Tum uͦ adu̾sũ hãc uoc̃e tirãnꝰ
infremuit. dicẽs eũ metu pugne q̃ postera die erat fictura.
ñ religionis gr̃a detͣctare militiã. At martinꝰ intrepidus. ĩ¬
mo in lato sibi t̾rore cõstantior. si hoc in qͥt ignauie adscribit᷑
ñ fidei: cͣstina die ante aciẽ inermis adstabo. ⁊ ĩ noĩe dñi iħn
signo crucis: ñ clipeo ꝓtectꝰ. aut galea. hostiũ cuneos penet᷑

Expanded text:
nunc militem Deo: donativum tuum pugnaturus accipiat: Christi ego nunc militem Deo: donativum tuum pugnaturus accipiat: Christi ego miles sum; pugnare mihi non licet. Tum vero adversus hanc vocem tyrannus infremuit, dicens, eum metu pugnae, quae postera die erat futura, non religionis gratia detrectare militiam. At Martinus intrepidus, immo illato sibi terrore constantior: Si hoc, inquit, ignaviae ascribitur non fidei, crastina die ante aciem inermis astabo: et in nomine Domini Jesu, signo crucis non clypeo protectus aut galea, hostium cuneos p
Abbreviated transcription (Latin):
ignatꝰ ostendere. Qͦ uiso uir beatissimꝰ ñ in głam est elatius
umanã: s bonitatẽ dei in suo corpore cognoscens. eũ eẽt an¬
ioꝵ duodeuĩginti: ad baptisina cõuolauit. Nec tãtĩ mili-¬
ie rem̃iciauit. tͥbuni sui p̃cib euictꝰ. cu cõtub̾uiũ familiare
o̾stabat. Et enĩ tͣnsacto tͥbunatꝰ sui tp̃re: renũciaturũ se
cło pollicebat᷑. Q martinꝰ expͤtatione suspensus: ꝑ biẽniũ¬
fere postea qũa est baptisia cõsecutꝰ. solo scilicet noĩe mili¬
cauit. Int̾ea irruentib intͣ gallias barbaris: iuliauꝰ cesar coacto
in unũ exercitũ. apd u̾agionũ ciuitate. donatnũi cepit eroga¬
re militibꝰ. Ut est cõsuetudinis singuli citabãt᷑. donec ad marti¬
nũ uẽtũ est. Tñc uͦ oportuũ tp̃s existimas. ciͦ peteret missi-¬
onẽ. Neq eni integrũ sibi fore arbrtͣbat᷑. si donatũi ñ mili¬
taturus acciꝑet. Actenꝰ inqͥt ad cesarẽ militaui tibi: patere ut

Expanded text:
ssimus non in gloriam est elatus humanam, sed bonitatem Dei in suo opere cognoscens, cum esset annorum duodeuiginti, ad baptismum conuolauit. nec tamen statim militiae renuntiauit, tribuni sui precibus euictus, cui contubernium familiare praestabat: etenim transacto tribunatus sui tempore renuntiaturum se saeculo pollicebatur. qua Martinus expectatione suspensusfere posteaquam est baptisma consecutus, solo licet nomine, militavit. IV. Interea irruentibus intra Gallias barbaris, Julianus Caesar coacto in unum exercitu apud Vangionum civitatem, donativum coepit erogare militibus: et, ut est consuetudinis, singuli citabantur, donec ad Martinum ventum est. Tum vero opportunum tempus existimans, quo peteret missionem neque enim integrum sibi fore arbitrabatur si donativum non militaturus acciperet: Hactenus, inquit ad Caesarem, militavi tibi: patere ut
Abbreviated transcription (Latin):
git᷑ post excessũ beati martini turonice eiuitatis Sc̃i Brictis.¬
ep̃i: sũmi u incõꝑabilis uiri. de cuiꝰ uirtute magna apd̾ nos
uolumina retinent᷑. sẽs brictius ad ep̃atũ succedit. łc. Ae uͦ
hic brictiꝰ cũ eẽt pͥmeue etatis iuuenis. sc̃o martino adhuc
uiuente in corpore. multas ferebat insidias: ꝓ eo qd̾ eodẽ tp̃r

Expanded text:
gitur post excessum beati Martini Turonicae civitatis episcopi, summi et inconparabilis viri, de cuius virtutibus magna apud nos volumina retinentur, Brictius ad episcopatum succedit. At vero hic Brictius, cum esset primaevae aetatis iuvenis, sancto adhuc viventi i
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ om̃e crimẽ suꝑ ep̃m obiciũt.ã. Illo qͦ negante iussit asferri si¬
bi infantẽ cũq oblatꝰ fuisset tͥnginta ab ortũ habẽs dies ait ad
eũ brictiꝰ adiuro te ꝑ deũ ut si ego te gen̾am corã cũctis edicas.
ã Respondẽs aũt infans corã oĩ ppło beato uiro dixit ñ es tu in¬
qͥt pat̾ meus. ã. Sc̃s brictiꝰ satisfaciens ppłis prunas ardentes ab
urbe mbyrro suo deferẽs u ante sepulchrũ beati martini corã

Expanded text:
crimen episcopo objiciunt. Ant. Illo quoque negante, jussit afferri infantem. Cumque oblatus fuisset triginta ab ortu dies habens, ait ad eum Briccius: Adjuro te per Deum, et si ego te generavi coram cunctis edicas. Ant. Respondens autem infans coram omni populo, beato viro dixit: Non es tu, inquit, Pater meus. Ant. Sanctus Briccius satisfaciens populo prunas ardentes ab urbe in birro suo deferens, et ante sepulcrum beati Martini coram
Abbreviated transcription (Latin):
atͦno gaudere. Et qͣnꝙͣ ĩ toto eccłie corpore apłi pet celebret᷑
ontificii sacͣm̃tũ : nobis tam̃ ẽ specialiꝰ gaudẽdũ. qd̾ esfuso bñ¬
ictõis u̾gũeto copiosiꝰ ĩ suꝑiora ꝓfluxit. n ñ partiꝰ ĩiferiora¬
escendit. Ec unͣ Cũq dilectissimi de cõsortio istiꝰ munis magna
t mat̾ia cõmunis gaudioꝵ: u̾ior tam̃ n excellentior erit cã
tãdi: si ñ ĩ nr̃e humilitatis cõsid̾atiõe remuneremini: eũ
nulto utiliꝰ multo q sit digniꝰ ac beatissimi pet̾ apłi głam

Expanded text:
atrono gaudere. Et quanquam in toto Ecclesiae corpore, apostolici celebretur pontificii sacramentum, nobis tamen est specialius gaudendum, quod effusum benedictionis unguentum copiosius in superiora descendit. Cum itaque, dilectissimi, de consortio istius muneris, magna sit materia communium gaudiorum, verior tamen & excellentior erit causa lætādi, si non in nostræ humilitatis consideratione remoremini, cum multo vtilius multoque sit digni
Abbreviated transcription (Latin):
p̃e scoͬra deus angłoꝵ rector humani generis In noct no¬
n actor nobis et̾nũ tͥbue benignꝰ scandere regnũ. Angłm
pacis michael ad istam celitꝰ mitte rogitamꝰ auła nobis ut
crebo ueniente crescãt ꝓsꝑa cũcta. Angłs fortis gabriel ut
hostẽ pellat anticũ uolitet ab alto seprus tẽplũ uisitet n
istud m sertꝰ nr̃i. Angłm nobis medicũ salutis mitte de celis
ẜaphael ut om̃es sanet egrotos parit̾q nr̃os dirigat actus.
hinc dei nr̃i genitrix maria totus n nobis chorus angłoꝵ semꝑ
assistat simul .⁊ beata cõtio tota. P restaet hoc nobis deitas bea

Expanded text:
e sanctorum decus angelorum, Rector humani generis et auctor, Nobis aeternum tribue benignus Scandere regnum. Angelum pacis Michael ad istam Coelitus mitti rogitamus aulam, Nobis ut crebro veniente crescant Prospera cuncta. Angelus fortis Gabriel ut hostem Pellat antiquum, volitet ab alto Saepius templum veniistud Misertus nostri. Angelum nobis medicum salutis Mitte de celis Raphael, ut omnes Sanet egrotos, pariterque nostros Dirigat actus. Hinc Dei nostri genitrix Maria Totus et nobis chorus angelorum Semper assistat, simul et beata Contio tota. Prestet hoc nobis Deitas bea
Abbreviated transcription (Latin):
iuere utiq iͥticiam loqͥm̃i: recte iudicare filii hoĩm Et eñi
ĩ corde: iniqͥtates oꝑam̃i ĩt̾ra. ĩ iꝰticias manꝰ ũre ꝯcinnant
A lienati st̃ pcc̃ores auulua errauer̃t ab ut̾o locuti st̃ falsa
Furor illis scdm siłitudinẽ serpentis : sic̃ aspidis surde et
obturantis aures suas Que ñ exaudiet uocẽ ĩ cantanciũ i

Expanded text:
i recta iudicate filii hominum etenim in corde iniquitates operamini in terra iniustitiam manus vestrae concinnant alienati sunt peccatores a vulva erraverunt ab utero locuti sunt falsa furor illis secundum similitudinem serpentis sicut aspidis surdae et obturantis aures suas quae non exaudiet vocem i
Abbreviated transcription (Latin):
roma felix que tantoꝵ pͥncipũ es purpurata p̾cioso san-¬
gne excelsus om̃em mũdi pulcͥtudinẽ ñ laude tua s scõꝵ
meritis quos cruentatis iugulasti gladiis.⁊sos gͦ modo gło¬
si martyres petre beate paule mũdi liliũ celestis aule tͥũ¬
phales milites p̃cib almis ur̃is nos ab oĩbꝰ munite malis

Expanded text:
 principum es purpurata pretioso sanguine! Excellis omnem mundi pulchritudinem, non laude tua, sed sanctorum meritis, quos cruentatis iugulasti gladiis. 8. Vos ergo modo, gloriosi martyres, Petre beate, Paule, mundi lilium, caelestis aule triumphales milites precibus almis uestris nos ab omnibus munite malis,
Abbreviated transcription (Latin):
te au̾tat᷑ facies dñi. Qͦ modo potueris. ita esto misericors. łc.¬
SSimultũ tibi fui̾t. habũdant᷑ tribue. Si exiguũ fu̾i̾t tibi: etiam
exiguũ libent̾ ĩꝑtire stude. Premiũ eñĩ bonũ thesauriz as. in die¬
neccesitatis. qm̃ elemosina ab oĩ pcato. ⁊ amorte liba̾t. ⁊ ñ paciet᷑
aĩam ire ĩ tenebras. fiducia magna erit corã dõ. elemosina õibꝰ¬

Expanded text:
te avertatur facies Domini. Quomodo potueris, ita esto misericors. Si multum tibi fuerit, abundanter tribue. Si exiguum fuerit tibi, etiam exiguum libenter ineccessitatis, quoniam helymosina ab omni peccato et a morte liberat, et non patitur animas ire in tenebras’». Et hiis
Abbreviated transcription (Latin):
qui regis ⁊ tp̃ꝵ das tprã ut alleues fastiduimi. P¬
zecõ diei iam sonet noctis ꝓfunde ꝑ uigil noctna lux
uiantib a nocte noctẽ seg̾gans. Hoc excitatꝰ lucifer soluit
polũ caligine hoc omĩs erroꝵ chorꝰ uiam nocendi deserit
Hec nauta uires colligit pontiq mitestunt freta hoc ipã
petͣ ecc̃ẽ cauente culpam diluit. Surgamꝰ ergo strenue g¬
allus iacentes excitat ⁊ somnolentes increpat gallus ne¬
gantes arguit. Gallo cauente spes redit egris salus re¬
fundit᷑. inutro lacronis condit᷑. lapsis fides reu̾tit᷑. Iħũ
labentes respice i nos uidendo corrige sirespitis lapsos

Expanded text:
es fastidium. Praeco diei jam sonat Noctis profundae pervigil: Nocturna lux viantibus, A nocte noctem segregans. Hoc excitatus lucifer Solvit polum caligine; Hoc omnis errorum chorus Viam nocendi deserit. Hoc nauta vires colligit Pontique mitescunt freta: Hoc ipsa petra Ecclesiae Canente, culpam diluit. Surgamus, ergo strenue, Gallus jacentes excitat, Et somnolentos increpat, Gallus negantes arguit. Gallo canente spes redit, Aegris salus refunditur. Mucro latronis conditur, Lapsis fides revertitur. Jesu lab
Abbreviated transcription (Latin):
cũ diceret. eritis sic̃ dri. Ex ꝓuectu auarieie tẽptauit cũ di
scientes bonũ i malũ. Auaricia eñĩ ñ solũ pecuie ẽ : s eti
altitudinis. Recte enĩ auaricia dr̃. cũ supͣ modũ subli¬
mitas ãbit᷑. Si enĩ ñ ad auaritiã honoris rapina ꝑtineret. n¬
ꝙͣ paulus deunigenito filio dice̾t. ñ rapmã arbit᷑tꝰ ẽ ẽẽ sei
lem dõ. In hoc gͦ diabolus parẽtẽ nr̃m ad suꝑbiã tͣxit. e
eũ ad auaritiã sublimitatis excitauit. S qͥb modis pͥmun
hoĩem stͣuit. eisdẽ modis scdõ hõi tẽptato succubuit. ad bñ.

Expanded text:
aritia temptavit, cum diceret: 'Scientes bonum et malum'. Avaricia enim non solum pecuniae est, sed etiam altitudinis. Recte enim avaritia dicitur, cum supra modum sublimitas ambitur. Si enim non ad avaritiam honoris rapina pertineret, nequaquam Paulus de unigenito Dei filio diceret: 'Non rapinam arbitratus est esse se aequalem Deo'. In hoc ergo diabolus parentem nostrum ad superbiam traxit, quo eum ad avariciam sublimitatis excitavit. Sed quibus modis primum hominem s
Abbreviated transcription (Latin):
auctor quod nrĩ coudam corꝑis exillibata uͥ̾gnie nascẽ¬
do formani sumpsis. Hoc presens testat᷑ dies currens ꝑ
anni circulũ quod solus asede prĩs inundi salus aduenenꝯ̾.
Hunc celũ t̾ra hunt mare. hunc ome ꝙ iueis est actorẽ
Aduentus tui laudat exultans cantico ẜos quoq qui scõ
tuo redempti sangͥne sumꝰ obdiem natalis dũtui yninũ

Expanded text:
is Ex illibata virgine Nascendo formam sumpseris. Sic praesens testatur dies Currens per anni circulum Quod solus a sede Patris Mundi salus adveneris. Hunc coelum, terra, hunc mare, Hunc omne quod in eis est, Auctorem adventus tui Laudans exsultet cantico. Nos quoque qui sancto tuo Redempti sumus sanguine, Ob diem natalis tui Hymnum
Abbreviated transcription (Latin):
partius u̾bis cybis. ⁊ pocib sompno iocis i artius peut¬
stenuis nicustodia. U itemus aũ pessima que subnũt
mentes uagas nullũq demus callido hossi locũ tyramu¬
di. D icamus ergo cermii. clamenius acq singuli plore¬
mus aũ iudicem flectamus iram uinditem. Nostris in¬
is ostendinius tuam deus clem̃ciami effiuide
desuꝑ remissor indulgenciani. Mem̃to quod sumius tui¬

Expanded text:
no, jocis, et arctius Perstemus in custodia. Vitemus autem pessima, Quae subruunt mentes vagas; Nullumque demus callido Hosti locum tyrannidis. Dicamus omnes cernui Clamemus atque singuli, Ploremus ante judicem, Flectamus iram vindicem. Nostris malis offendimus Tuam, Deus, clementiam. Effunde nobis desuper Remissor indulgentia
Abbreviated transcription (Latin):
subuenis cursu decliui tpris.I llumina nuc pͣtora tuo¬
ꝙ amore concrenia audito ut p̃cõnia sĩt puisa tandem lu¬
brica. Iudex qui cum post aderis rimari stã ptoris red¬
deus uicem pro abditis uistis ꝙ regnũ ꝓbonis. Nunc dem¬
um arcem᷑. malis pro qͣlitate cͥmĩs. Set cum beatiꝰ coni¬
potens simus ꝑhemine celibes. Iaus honor. In laudib.¬

Expanded text:
subvenis Cursu declivi temporis; Illumina nunc pectora Tuoque amore concrema, Audito ut praeconio Sint pulsa tandem lubrica. Judexque cum post aderis Rimari facta pectoris, Reddens vicem pro abditis Justisque regnum pro bonis. Non demum arctemur malis Pro qualitate criminis, Sed cum beatis compote