comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sed et superomã clarum in xp̃ĩfamula¬
tu acperseuerantem feruorem:
Eratnamq: ei etiam consuetudo cinere
& cilicio corpus obuoluere & quando
summa exigebat las situdo quieti indul¬
gere nudȩ humo corpus suꝑ sternere:
misit adeum aliquos apparitorum suorũ.
ut suam uoluntatem dnĩ uiro significarent.
loquens in hȩc uerba : Rumor dilectis¬
simi mihi nostras occupauit aures uirũ
hunc uenerabilem qui uicinam incolit
heremum dñi esse uere familiarissimum.
et eius ori diuinum patere auditum.
un depeto ut ad eum cum summa uel oci¬
tate properetis. mei desi derium animi fa
commendabilem reddere dementiae
ꝑ ipsuis interuentionem: Quod sip̃cib
meis annuerit: om̃a fisci illius incuius
parte residet. predia ei attribuam ut
faculta tem habeat quic quid de his uo¬
luerit agendi: Atminis trinequaqua
segniores dominȩ sue iussionis exsecuto¬
rans: tacite secum uoluebat in huncmo¬
dum cogitationem: Vnde inquiđ

Expanded text:
sed et super omnia clarum in Christi famulased et super omnia clarum in Christi famulatu ac perseverantem favorem erat namque ei etiam consuetudo, cinere et cilicio corpus obvolvere, et, quando summa exigebat lassitudo quieti indulgere, nudae humo corpus supersternere, misit ad eum aliquos apparitorum suorum, ut suam voluntatem Domini viro significarent, loquens in haec verba: « Rumor, dilectissimi mihi, nostras occupavit aures, virum hunc venerabilem qui vicinum incolit eremum Domini esse familiarissimum, et ejus ori divinum patere aditum; unde peto ut ad eum cum summa celeritate properetis, meique desiderium animi patcommendabilem reddere clementiae per ipsius interventionem. Quod si precibus meis annuerit omnia fisci illius, in cujus parte resident, praedia ei attribuam, ut facultatem habeat quidquid de his voluerit agendi. » At ministri nequaquam segniores dominae suae jussionis exsecutorans, tacite secum volvebat in hunc modum cogitationem. Unde, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
quiscsuir tenuerat loca: quidam homi¬
nesrust cali opere tenuem sus tentantes uitã
habitabant num ero septem: Quidiuino
timore et amore inspirati simulq rei noui¬
tate allecti dĩ famulum sȩpius in uisere curi¬
bant : et necessitatem eius quantum sibi
posse erat sub leuabant:. Sed et auirodĩ
thesauri exterrȩusceribus sibitraditi. ali¬
qua portione fuerant donati. Quoscili¬
cet et propriam indigentiam eius iuti sola¬
tio temperarent: et aedificandimonas.
teruforent: Qui et promissionis sue me¬
mores . et ipsi quam diu mortalibus inter¬
fuere rebus. ea quae professi sunt imple¬
uerunt: Sed et soboles eorum ac tenus
deuotissime p̃decessorum suorum exem¬
pla sectati: itidem actitare noscuntur:
UTERHAEC UERO CUMREGINA
ultro godis dñi deuotione nobi lissima.
certis nuntiis sibi deferentibus uiri dnĩ
uite qualitatem : a didiciss& cibi scilic&
parsimoniã. sed et̃ noc ium in somnie¬
tatem nec non et uestium uilitatem

Expanded text:
quae sanctus vir tenuerat loca, quidam homiquae sanctus vir tenuerat loca, quidam hominum rusticali opere tenuem sustentantes vitam habitabant, numero septem. Qui divino timore et amore inspirati, simulque rei novitate allecti, Dei famulum saepius invisere curabant, et necessitatem ejus, quantum sibi posse erat, sublevabant. Sed a viro Dei thesauri ex terrae visceribus sibi traditi aliqua portione fuerant donati, quo scilicet et propriam indigentiam ejus juti solatio temperarent, et aedificandi monasterii adjutores forent. Qui et promissionis suae memores, et ipsi quandiu mortalibus interfuere rebus, ea quae professi sunt opere impleverunt. Sed et nepotes eorum hactenus devotissime praedecessorum suorum exempla sectati, itidem actitare noscuntur. Inter haec vero cum regina Ultrogoda Domini devotione nobilissima, certis nuntiis sibi deferentibus, viri domini vitae qualitatem addidicisset, cibi scilicet parcimoniam, sed et noctium insomnietatem, nec non et vestium vilitatem,
Abbreviated transcription (Latin):
ditor ad eas sedes reuocare illos carne so¬
lutos. in quibus sine aliquosui status per¬
manerent detrimento . nisi obicem sepre¬
buis set prȩcepti trans gressio: Et quia
illi humiliando sese ardent diuinis exe¬
qui iussionibus. aequum est non eosmul¬
tari eaquȩ intrans gressores translataẽ
seueritatis sententia. sed potius etiam
inpresenti honorari diuina municentia:
GITURUIRDNI QUIATANTISAC
talibus sehonoratum uidebat beneficiis
magis acmagis crescebat inuariarum uirtu¬
tum exercitiis : Namque inelemosinarũ
largitionibus: sem etliberalissimum exigebat:
I nieunis promptur. inuigilus inugiltis stre¬
nuum: nec non in omniplenttudine uirtu¬
tum operatorem secom probabat eximium:
It aut quodam singulariter sententiam
dauitico oreprolatam implesse uideretur
dicentis: Ibunt haud dubium quinscĩ de
uirtute inuirtutem: quousq: hominem
exueret. etdm̃ deorum in herusalem cȩles¬
tiuideret.
UTER EA CIRCAIPSIUS HERECOI

Expanded text:
ditor ad eas sedes revocare illos carne soditor ad eas sedes revocare illos carne solutos, in quibus sine aliquo sui status permanerent detrimento, nisi obicem se praebuisset praecepti transgressio. Et quia illi humiliando sese ardent divinas exsequi jussiones, aequum est non eos multari ea quae in transgressores lata est severitatis sententia; sed potius etiam in praesenti honorari divina munificentia. Igitur vir Domini, quia tantis ac talibus se honoratum videbat beneficiis, magis ac magis crescebat in variarum virtutum exercitiis. Namque in eleemosynarum largitionibus semet liberalissimum exhibebat; in jejuniis promptum, in vigiliis strenuum, nec non in omni plenitudine virtutum operatorem se comprobabat eximium; ita ut quodammodo singulariter sententiam Davidico ore prolatam implesse videretur dicentis: Ibunt, haud dubium sancti, de virtute in virtutem, quousque hominem exuant, et Deum Deorum in Jerusalem coelesti videant. Interea circa illius eremi
Abbreviated transcription (Latin):
namini piscibus maris et uolati libus
celi etbestus: Ideoq prȩcellentissimus
charilephus quia eum qui regalia uide¬
baturuehere sceptra uiderat abhu¬
mana discessisse dignitate. et potius
cordihumano inseruis se bestialem feri¬
tatem non oblitus sue potes tatem
dominationis freno orationum docuit eum
irelimitem imponere. et decetero humanȩ
seciuiliterq tractare. nedeillo posset dici:
Homocum in honore esset non intellexit.
comparatus ẽ iumentis insipientibus etsimi¬
lis factus ẽ illis:
NTERHAE GUERO NECDIGNITA¬
tem istiuideo de fuisse priscam: quia sicut
colonis para drsi omnem suppressolaboris
sud ore uis a est tellus prouentum fructuũ
sponteministrare : haud aliter beato ui¬
ro parum quod habuit iuni exiguitate
oblita didicit sese extendere admultorũ
satiatatem uirorũ: Nec mirũ est scõs
iuros eaquȩ alterius ꝑdidere ignauia
propria recuperare etiam inpresenti la¬
boris instantia. cum statuerit rerum con¬

Expanded text:
namini piscibus maris et volatilibus namini piscibus maris et volatilibus coeli et bestiis. Ideoque praecellentissimus Carilefus, quia eum qui regalia videbatur regere sceptra viderat ab humana discessisse dignitate, et potius cordi humano interiisse bestialem feritatem, non oblitus suae potestatem dominationis, freno orationum docuit eum irae limitem imponere, et de caetero se humane civiliterque tractare, ne de illo posset dici: Homo, cum in honore esset, non intellexit, comparatus est jumentis insipientibus et similis factus est illis. Inter haec vero, nec dignitatem isti video defuisse priscam, quia sicut colonis paradisi, omni suppresso laboris sudore, jussa est tellus proventum fructuum sponte ministrare, haud aliter beato viro parum quod habuit vini exiguitate oblata, didicit sese extendere ad multorum satietatem virorum. Nec mirum est sanctos viros ea quae alterius perdidere ignavia, propria recuperare etiam in praesenti laboris instantia, cum statuerit rerum Con
Abbreviated transcription (Latin):
proto plasti ꝑdidimus trans gressione: iste
diuinȩ optemperando uoluntati recuperare
uoluit: Nonquidem adhuc donatus para¬
drsi habitatione. sed adhuc oneratus ter¬
rea grauedine: Scimus namq: eundem
parentem nostrum tantȩfius sesapientiae
ut omnia ruris pontiq: atq: aeris animan¬
tia. eius crederentur nutibus etuocata
illa o boedientiam non de tractarent. et
congrua sibi susciperent et inponente no¬
mina: Nonne reddita uidetur haec
scõuiro prudentia. cui didicit seua obse¬
cundare bestia et cuius rictus solent
bene cordati fugere uiri. nunc cernere
erat etiam famuli more eius adhȩrerȩ
liminibus et ueluti discipulum assiduȩ
magis crilimina terentem mox ut precep¬
ta illius audisset auia queq: cursu peten¬
tem : Est etiam illud considerare. quod
imperiosa queilli ad tributa est peritura
potestas: isti eam misericorditer contri¬
buerit diuina maiestas : Dictum est
enim illis primis in origine creatis domi¬

Expanded text:
protoplasti perdidimus transgressione, isti protoplasti perdidimus transgressione, isti divinae obtemperando voluntati recuperare valuit, non quidem adhuc donatus paradisi habitatione, sed adhuc oneratus terrea gravedine. Scimus namque eumdem parentem nostrum tantae fuisse sapientiae, ut omnia ruris pontique atque aeris animantia ejus crederentur nutibus, et vocata illa obedientiam non detrectarent; et congrua sibi susciperent, eo imponente, nomina. Nonne reddita videtur haec sancto viro prudentia, cui didicit saeva obsecundare bestia? Et cujus rictus solent bene cordati viri fugere, nunc cernere erat, etiam famuli more, ejus adhaerere liminibus; et veluti discipulum assidue magistri limina terentem; moxque ut praecepta illius audisset, avia quaeque cursu petentem. Est etiam illud considerandum, quod imperiosa quae illi attributa est peritura potestas, isti etiam misericorditer contribuerit divina Majestas. Dictum est enim illis primis in origine creatis: Domi
Abbreviated transcription (Latin):
Referamus itaq illigratias eumq totapec
toris deuotione laudare ut pote qui eaquȩ
maiorum sunt. atq illi ut sibi competit
seruientium munera nobis contradit
qui sumus membrorumeius infima et con¬
temptibilia: Solo itaq prostrati et diu¬
tissime scam trinitatem in hymnis et lau¬
dum decantatione uenerati tandemad¬
surgunt et susceptum quem repperathes¬
aurũ in oratorium quoddudum fabri¬
carunt transuehunt: Filius nam que
teis habitaculis degentibus. suis famulis
que secutura cosmane ant bona demon¬
strare. quoscilicet uberius mentem suam
inamorem eius ignire. et qui iusserat eis per
euangelii oraculum incęlis thesaurum ma¬
molitur. nequefures effodiunt et furantur.
etiam terra consistentes. terreo uoluit inui¬
tare thesauro. ut perpenderent cuius pre¬
tui esset cȩlicus. sitanti esse poterat humanus
thes aurus
TEM qUE ET HOC QUIS QUAMFOR¬
san nec digne miretur. quia dignitatem quã

Expanded text:
Referamus itaque illi gratias, eumque tota pecReferamus itaque illi gratias, eumque tota pectoris devotione studeamus laudare, utpote qui ea quae majora sunt, atque illi, ut sibi competit, servientium munera nobis contradidit, qui sumus membrorum ejus infima et contemptibilia. » Solo itaque prostrati, et diutissime sanctam Trinitatem in hymnis et laudum decantatione venerati, tandem assurgunt, et susceptum quem reperere thesaurum in oratorium quod dudum fabricarant transvehunt. Filius namque teis habitaculis degentibus suis famulis quae secutura eos maneant bona demonstrare, quo scilicet uberius in amorem ejus satagant ignire, et qui jusserat eis, per Evangelii oraculum, in coelis thesaurum mamolitur, neque fures effodiunt et furantur, etiam terra consistentes, terreno voluit invitare thesauro, ut perpenderent cujus pretii esset coelicus, si tanti esse poterat humanus thesaurus. Itemque et hoc quisquam forsitan nec minus digne miretur, quia dignitatem quam in
Abbreviated transcription (Latin):
fam ulus non uti moris ẽ terrenis comino¬
dis in hiantibus in eo exultabat quod
ei ruralium suppetebat copia fundorũ.
sed omni potentissime conlaudabat mu¬
nificentiam pietatis. quȩ unde pauperes
aleret. ex sulibus atq peregrinis solam̃
conferret: sibi ad tribuerat: Volens
etiam diuinadementia serui sui deuoti¬
onem magis magisq: insui augmentare
mulcendo clientelã. cũ quadam die co¬
actis fratribus qui secum morabantur
agriculture in predio iamdicto insisterit.
atque rastris terram uerteret de erat nãq
illis copia arandi: beatus charilephus ter¬
reglebam sarculo detrahens . thesaurum
latentem retexit. eatenus mortalibus in¬
cognitum: Quouso: fratressuos accersi¬
restuduit. et qualiter eos dñi misericor¬
dia consolaretur indicauit. pariterque
ostendit dicens: En optimi commilitones
ricordia donis suis nostram exigui tatem
nobilitat cui parũ ẽ hominum nos bene¬
ficus ditare nisi etopes terrȩ sinibus acte¬
nus abditas iam incipiat contradere:

Expanded text:
famulus, non uti moris est terrenis commodis inhiantibus, in eo exultabat, quod ei ruralium suppetebat copia fundorum; sed omnipotentissimae collaudabat munificentiam pietatis, quae unde pauperes aleret exsulibusque ac peregrinis solamen conferret, sibi attribuerat. Volens etiam divina clementia servi sui devotionem magis magisque in sui augmentare mulcendo clientelam, cum quadam die, coactis fratribus qui secum morabantur, agriculturae in praedio jam dicto insisteret, atque rastro terram verteret deerat namque illis arandi copia, beatus Carilefus terrae glebam sarculo detrahens, thesaurum latentem detexit, eatenus mortalibus incognitum. Quo viso, fratres suos accersere studuit, et qualiter eos Domini misericordia consolaretur indicavit; pariterque ostendit, dicens: « En, optimi commilitones,Creatoris donis suis nostram exiguitatem nobilitat, cui parum est hominum nos beneficiis ditare, nisi et opes terrae sinibus hactenus abditas jam incipiat contradere.
Abbreviated transcription (Latin):
receperint uisum. ł debiles sanua
redditi. sed et dȩmones ex ob sessis corpo¬
ribus propulsi. nec non plurima sint mor¬
talibus ꝑ intercessionem eius ad nõcol¬
lata beneficia:¬

Expanded text:
receperint visum, vel debiles sanitati sint redditi, sed et daemones ex obsessis corporibus propulsi, nec non plurima sint mortalibus per intercessionem ejus a Domino collata beneficia
Abbreviated transcription (Latin):
inperium ait ut serac omedac
Mira inferaobedientia nequa¬
quam ex prohibita sibi parte
ausae słcar perecibos secinse¬
gregaca et per missa sibi fruc¬
ticum parte tantũ modo pa¬
bula requisiuit quo adusq
uir dĩ in eo com moratus es t¬

Expanded text:
imperium ait ut fera comedat i reservet. Mira in fera oboedientia! Nequaquam ex prohibita sibi parte ausa est carpere cibos, sed in segregata, permissa sibi fructicum parte tantummodo pabula requisivit, quoadusque vir Dei eo in loco commoravit
Abbreviated transcription (Latin):
rum maior natu ado no minc
semet cũ suis uoluptatibus ab¬
dicauit. posque intra iotri
saltum. mo nasterium exbea¬
ti regula colu̾bani conscruxit.
Lunior uero nomi ne dado. in
brie gensem saltu supra flu¬
iuolum resbatẽ. ex supra dic¬
ti uiri regula monas cerium

Expanded text:
rum major natu, Ado nomine, semet suis voluntatibus abdicavit, postquam intra Jurani saltus arva monasterium ex beati regula Columbani construxit: juniorque nomine Dado intra Briegensem saltum supra fluviolum Resbacenum ex supradicti viri regula monasterium
Abbreviated transcription (French):
aqui taniam prouincia semci¬
git. Hec aboriente. habet l algi¬
cam. Ameridie partẽ preuin¬
cie nar bonensis. qua arclas
rhodani flumẽ accipitur. Si qͥ¬

Expanded text:
Aquitaniam provinciam semicingit. Haec habet ab oriente Belgicam; a meridie, partem provinciae Narbonensis, qua Arelas Rhodani flumine accipitur. Narbo
Abbreviated transcription (Latin):
bat. ut sibi sola men largire¬
tur: quoper theo deb̾ti regnũ
si ualeret. aditaliam apiũ
uiga transcẽ̾ dens ꝑueniret.
łPatis ergo comitibus quieius
nere arrepco ad urbem parisi a¬

Expanded text:
 ut sibi solamen largiretur, utque per Theodeberti regnum, si valeret, ad Italiam Alpium juga transcendens perveniret. Datis ergo comitibus qui eum nere arrepto ad Parisi
Abbreviated transcription (Latin):
dni tam quam quihec sibi p̃parauerit
gratias red debat innumeras: Totis supplicaps
peret Cumq noctis spatia orationib
occupasset : in crastinum cellulam habi¬
tationis sibi et fratribus suis intraparie¬
tinas supradicti aedificii uiminolento
contexit. ethincinde agriculturȩ ope¬
ram dare inco auit: Itaque diequad am
cumoperi instaret cȩptouitemque repertã
tamquam uctisui adiutricem circum fodien¬
do & superflua quȩ que resecando excole¬
r& sudorelaboris coactus uestimento quod
Charilephus AuTEM DEUOTUS
xp̃i famulus operediurno expleto cumiã
soluerticem axis dodiuior linqueret &¬
occasum tepescentibus radiis uicinum p¬
cucullam uocant ex uius. quercui appendit:
Ipterhaec autem auicula ꝑ ex iguacuius uo¬
cabulum ẽ bitriscus. dum quaquauersum
uteimoris est uagaper errat. & iuxta fami¬
liarem sibi consuetudinem intima quȩq:
quadam curiosita tedictante ꝑlustrat
uestimento sese abdit. atq: recedens

Expanded text:
Domini, tanquam qui haec sibi praeparaverat, Domini, tanquam qui haec sibi praeparaverat, gratias reddebat innumeras, totis supplicans peret. Cumque noctis spatia orationibus occupasset, in crastinum cellulam habitationis sibi et fratribus suis intra parietinas supradicti aedificii vimine lento contexit, et hinc inde agriculturae operam dare inchoavit. Itaque die quadam cum operi instaret coepto, vitemque repertam tanquam voti sui adjutricem circumfodiendo, et superflua quaeque resecando, excoleret, sudore laboris coactus, vestimento quod Carilefus autem devotus Christi famulus, opere diurno explicito, cum jam sol verticem axis declivior linqueret, et occasum tepescentibus radiis vicinum pcucullam vocant exutus, quercui appendit. Inter haec autem avicula perexigua cujus vocabulum est bitriscus, dum singula quaquaversum ut ei mos est vaga pererrat, et juxta familiarem sibi consuetudinem intima quaeque quadam curiositate dictante perlustrat, vestimento se abdit, atque recedens
Abbreviated transcription (Latin):
ribus utersufficere posset: Itaq: assumpto
secum suo commilitone dacumero cum seruoq
itdem gallo: pedem uertit in partes cẏnoman¬
nicȩ urbis tandemq: deuertit in locum uete¬
rum uocabulo casaga ianinum cupatum.
situm in parrochia labrocinensi: propter
quem locum defluit anisolȩ amnis: qui ac¬
tenus nomen ipsius fluuii mutuans eodem
quoillenun cupatur nomine in quo multis¬
id modum delituit diebus: Erat namque
locus aciuus libet accessu secretus in altitu¬
dine heremi auiuentiũ conuersatione re¬
motus at tamen terrȩ fertilitatis iucundus:
Repperit etiam mnibi fontem uiuaci uena flu¬
uium euomentem. parietesq uetusti ȩdi¬
ficii senio lapsantes. dignitatom tamen
pristinam ipsius operis uestigiis protestan¬
ces: Obtulit etiam secius conspet tibuspar¬
ua uitis: Cumq hȩc singula lumine curi¬
so plustrar& : inestimabili subfusus gaudio
interrã sese protinus dedit & misericordiae

Expanded text:
ribus uter eorum sufficere posset. Itaque, assumpto ribus uter eorum sufficere posset. Itaque, assumpto secum suo commilitone Daumero, conservoque itidem Gallo, pedem vertit in partes Cenomanicae urbis. Tandemque divertit in locum, veterum vocabulo Casa-Gayani nuncupatum, situm in parochia Labrocinensi, prope quem locum defluit Anisolae amnis, qui hactenus, nomen ipsius fluvii mutuans, eodem quo ille nuncupatur nomine, in quo multisadmodum delituit diebus. Erat namque locus a cujuslibet accessu secretus, in altitudine eremi a viventium conversatione remotus, sed tamen terrae fertilitate jucundus. Reperit etiam inibi fontem vivaci vena fluvium evomentem, parietesque vetusti aedificii senio habentes, dignitatem tamen pristinam ipsius operis vestigiis protestantes. Obtulit se etiam ejus conspectibus parva vitis. Cumque haec singula lumine curioso perlustraret, inaestimabili suffusus gaudio, in terram sese protinus dedit, et misericordiae
Abbreviated transcription (Latin):
AT CUMETTEM PORA EIS DIUI¬
nis studis mancipata in eodem loco protela¬
rentur. et odor eorum notitiae atq circũ
auiti aures supradicti regis occupauit.
probata ueridica saluatoris sententia
dicentis: Nemo accenditlucernam et in ab¬
sconsoponit neq: submodio. sed supra cande¬
labrum ut qui in grediuntur lumen uideant:
Iussu itaq: ipsius inditi regis. & basilica in eo¬
dem loco fabricatur. opibusq: regiisditatur.
ne non coenobium prȩparatur: quatinus
lichnus scae edȩ nequaquã furus occuleret᷑
incenebris. sed cunctis scȩ edesiae filus sui ra¬
dios spargeretluminis:
SEATUS AUTEM CHARILEPHUS
prout moris ẽ scis uiris prosperauitare. sinistra
obcus todiam sui appetere : In his carissimũ
suirelinquens auitum. carne abeius psepia
in interiora se cessitheremi. cum tanren in ex¬
tricabilibus ess& deuinctus nexibus animi
Neq enim diuinitas probabat duos sui exercitus
inditosduces unidebere preesse aulȩcũ plu¬

Expanded text:
t tempora eis divinis studiis mancipata in eodem loco protelarentur, et odor eorum notitiae atque operumAviti aures supradicti regis occupavit, probata veridica Salvatoris sententia dicentis: Nemo accendit lucernam, et in abscondito ponit, neque sub modio, sed supra candelabrum, ut qui ingrediuntur lumen videant. Jussu itaque ipsius inclyti regis, et basilica in eodem loco fabricatur, opibusque regiis datur, nec non coenobium praeparatur, quatenus lychnus sanctae Ecclesiae nequaquam fulvis occuleretur in tenebris, sed cunctis sanctae Ecclesiae filiis sui radios spargeret luminis. Beatus autem Carilefus prout moris est sanctis viris prospera vitare, sinistra ob custodiam sui appetere in iis charissimum sibi relinquens locis Avitum, carne ab ejus praesentia in interiora secessit eremi, cum tamen ei inextricabilibus esset devinctus nexibus animi. Neque enim Divinitas probabat duos sui exercitus inclytos duces uni debere praeesse caulae, cum plu
Abbreviated transcription (Latin):
uultu : scẽ trinitatis nomen in uocat : olei scĩ
paululum summitati pollicis infundit :¬
oculomale habenti. signum saluti ferȩ crucis
imprimit : simulq: cum sanitate pristina
senatus : laudatur teudericus dĩ seruus . glo¬
rificatur ab omnibus mirabilis inscis siusds :
Conuocat princeps primates populi seque

Expanded text:
tae Trinitatis nomen invocans, olei sanctificati paululum summitati pollicis infundit, et oculo male habenti signum salutiferae crucis imprimens, simul cum sospitate lumen in senatus; laudatur Theodericus Dei servus, et glorificatur ab omnibus mirabilis in sanctis suis Deus. Convocantur a rege primates populi, de
Abbreviated transcription (Latin):
multarum uirtutum opera : post mira culorũ
in signia : bono certamine adiuictoriã ꝑducto :
felicicursu consummato : suis plangentibus mona¬
tibus eum angelis diekalendarum uiliarum
Nimirum si rex hominum illius membra com¬
mend& tumulo : cuius animam cum gaudio
rex regum suscepit incaolo. Ad cuuis ouan¬
uenerabile sepulchrum: diuina urtus usque¬
aue
in hodiernum diem multimodam operatur

Expanded text:
multarum virtutum opera post miraculorum insignia, bono certamine ad victoriam perducto, felici cursu consummato, sanctis ter eum angelis suscipientibus, die Kalendarum Juliarum Nec mirum, si rex hominum illius membra condiderit tumulo, cujus animam cum gaudio Rex angelorum suscepit in coelo. Ad cujus venerabile sepulcrum divina virtus usque in hodiernum diem multimodam dignatur
Abbreviated transcription (Latin):
ticus ales : aquila spatiando girans & giran¬
do uolans: quantum in ipso fuit : locum mo¬
nasterii capacem : secans a era de signauit
Etut specialius ostender& quid dñs uell&¬
fereunius horȩ spatio supra ubi ecdesia cons¬
trudebuit: lentis uolatibus stetit

Expanded text:
ticus ales aquila spatiando gyrans et gyrando circumvolans, quantum in ipso fuit, locum monasterii capacem secans aera designavit. Et ut expressius ostenderet quid Dominus vellet, unius fere horae spatio, supra ubi ecclesia construi debuit, lentis volatibus stetit
Abbreviated transcription (Latin):
remigii puellari prefuit congregationi
Femina uirilis animi : uirago profundic sili
consiliatrix altioris ingenii. Ad cuius quasi¬
ad piissimȩ matris mitissimossinus contulitse
pentibus lacrimis gemitu conturbatur :
singultu concutitur : ante pedes spiritalis¬
cum subsidio precum subnixe precatur
Ad hunc conpunctionis merorem deuotis¬
simiiuiuenis : commota sunt uiscera piissimȩ
matris: flenti compatitur : Iugentem
solatur. merentem laetificat : &uteũ
uon compatem faciat: dnm̃ pi&atis exorat
Communis igitur utriusq paterpius : ab utrisq¬

Expanded text:
Remigii puellari praeerat congregationi, femina virilis animi, virago profundi consilii, consiliatrix altioris ingenii. Ad cujus piissimae matris sinus mitissimos sanctus sepentibus lacrymis gemitu conturbatur, singultu concutitur, atque salcum subsidio precum subnixe ferri precatur. Ad hunc compunctionis moerorem devotissimi juvenis commota sunt viscera benignissimae matris, flenti compatitur, lugentem consolatur, moerentem laetificat, et ut eum voti compotem faciat, Dominum pietatis exorat. Communis itaque pater utriusque piissimus, ab utroq
Abbreviated transcription (Latin):
nuo suꝑ uolando monasterium circuire eadem¬
poris : cumteudericus presbiteralis subir&
onus honoris: implere uolens officium sacer
salutis : De hinc specialiter tangit animum
genitoris. Filius sapiens laetificat patrem :¬
& caelo regenerat segenerantem : delaico mo¬
nachum. de latrone datorem largissimum:
deseruo diaboli xp̃i fecit libertum¬
pulos duiulgabatur opinio. Et neueluti lucer
usq ad francorum regis palatia. Quorum
ciatibus ita est correptus: ut nullis diuersi
generis medicamentis ad sanitatem pristinã
ullus eum poss& ꝑducere medicus. Vniusocul

Expanded text:
nuo supervolando, monasterium circumire,poris, ubi presbyteralis subiit onus honoris, implere volens officium sacerdsalutis. Specialiter autem tangit animum genitoris. Filius sapiens laetificat patrem , coeloque regenerat terrae se generantem. De lubrico monachum, de latrone datorem largissimum, de servo diaboli Christi facit libertumpulos divulgabatur opinio. Et ne veluti lucernusque ad Francorum regis palatia, quorum ciatibus ita fuerat oppressus, ut nullis diversi generis medicaminibus ad sanitatem pristinam posset ullus eum reduce
Abbreviated transcription (Latin):
racitatis fera uenit. coepitq. ne¬
cessarios delambere cibos. ac
ut consuetã pomoꝵ mensuram
ursũ int̾ruris frutices & rubos
bendo carpere. Festinꝰ rediens:
patri colubano indicat Ille im¬
ꝑat fr̃i uteat : partẽq. fructicũ
sibi reseru&. Mira inurso oboe¬
dientia: nequaꝗ exphibita sibi
parte ausus ẽ. carperecibos :
sed in segregata & ꝑ missa sibi
fructicũ parte. tantũ modo
pabula requisiuit. quoadusq

Expanded text:
racitatis fera ursus, coepitque necessarios delambere cibos, ac ut consuetam mensuram ursum interiores frutices rubosque lambendo carpere. Festinus redit, Patrique indicat: ille imperat ut eat, partemque fruticum Dei reservet. Mira in fera oboedientia! Nequaquam ex prohibita sibi parte ausa est carpere cibos, sed in segregata, permissa sibi fructicum parte tantummodo pabula requisivit, quoadusque
Abbreviated transcription (Latin):
niam urbem incibos caperet:
uenit as sueta ab diteuoracicati
sera uRSUS cacpitquenetes¬
sarios delanberecibos. ac passi
po ma oredetrahers. Comaue
heram refectionis diest̃minas¬
ram pomorũ deferret. Quicu
parens abissec urhoo int̾ ruris
pentt: acpoma lambendo carpi¬
re. Iostinus rediens. pacricolũ¬
bano indicat: Ille inperat ut
eat: partemque fructicum mnu
plens. diuisitq iurgafiuc ices
ruptisque qui poma ferela
ex partẽ suam uixa iur dei¬

Expanded text:
nem, in cibos caperet, venit adsueta abdite voracitatis fera ursus coepitque necessarius delambere cibos ac passim poma ore detrahere. Cumque hora refectionis advenisram pomorum deferret. Qui cum abisset, ursum inter ruris pexit ac poma lambendo carpere. Festinus redit patrique indicat; ille imperat, ut eat partemque fructicumu in plevit divisitque virga fructices rubusque, quae poma ferebant, et partem suam i
Abbreviated transcription (Latin):
tamen tuȩ saluti: quod p̃multa dignita¬
tesua dĩ noluit in presenti: suas suiq fa¬
muli iniurias ulcisci: Oportet te tamen¬
operamdare his que ab eo didicsti: nefor¬
tedis simulans in oboedientiae atq inde¬
uotionis arguaris: Edeuiora eutans.
deteriorbus plectare sᷤ tormentis.
NTERHAECUERO DEUOTIS XP̃I

Expanded text:
en tuae saluti, quod prae multa benignitate sua Deus noluit in praesenti suas suique famuli injurias ulcisci. Oportet te operam dare iis quae ab eo didicisti, ne forsitan dissimulans, inobedientiae atque indevotionis arguaris, et leviora evitans, deterioribus plectaris tormentis. Inter haec vero devotus Chri
Abbreviated transcription (Latin):
oriumouit: Atque eo ex hausto : diui¬
nitati gratias retulit. itidem que comitũ
eius quisque fecit: Mirumq erat ui¬
dere uas ꝑpar uulum tantam ex ube¬
rasse copiȩ magnitudinem. utliquor
ille uiteus ubertim singulis propinaret᷑.
nec tamen de trimentum in opiȩ quousq
om̃s sufficienter biberent pateretur:
Sedpatet non minoris fuisse meriti bea¬
tum charilephum nostri temporis here¬
mitam. olim helia atque heliseo itidem
prophetis: quorum unus exhydriȩ paruu¬
la farina tamsibi quam hospitisuȩ ius sit
ex uberari abundanter cibaria: Alter
uero: ex pauculis ordei panibus. centũ
uirorum exdusit esuriem:
CITUR REGEETCOMITIBUS
quantum uoluntas dictabat uino exsati¬
atis uasculo supradicto nequaquam ali¬
in ac uerba profundit: Gertumh ab eo
uirorum optime : tedni inhȩrere culturȩ
& dñi seruum: Diuinitatem uero tuarũ
in omnibus fautricem esse precum: Ideo que
peto uti uotomeo tuum prebeasnutum.¬

Expanded text:
ori admovit, atque eo exhausto, Diviori admovit, atque eo exhausto, Divinitati gratias retulit; quod etiam comitum ejus quisque fecit. Mirumque erat videre vas perparvulum in tantum exuberasse copiae magnitudinem, ut liquor ille viteus ubertim singulis propinaretur, nec tamen detrimentum inopiae, quousque omnes sufficienter biberent, pateretur. Sed patet non minoris fuisse meriti beatum Carilefum, nostri temporis eremitam, olim Elia atque Eliseo itidem eremiticis prophetis, quorum unus ex hydriae parvula farina, tam sibi quam hospitae suae jussit exuberari abundanter cibaria; alter vero ex pauculis hordei panibus centum virorum exclusit esuriem. Igitur rege et comitibus ejus, quantum voluntas dictabat, vino exsatiatis, vasculo supra dicto nequaquam aliin haec verba profundit. « Certum habeo, virorum optime, te Domini inhaerere culturae, et Domini servum, Divinitatem vero tuarum in omnibus fautricem esse precum. Ideoque peto uti voto
Abbreviated transcription (Latin):
reddiderat rigidam. nunc humilitas redde¬
bat curuam: Plantis itaq: sci aduoluitur dex¬
tera frequenter quatitur. reumq seiterum
iterumq fatetur. etut a scõ uiro indulgentiã
prohisquȩ lasciuiendo commiserat conseque
regem prostratum adut humiliter. benig¬
ne erexit. deuotissime uerbis prȩdicationis
instruxit : et ut deinceps talileuitate tempe¬
raret ammonuit: At uero princeps iterum
nificentia uino illo quoddudum nihili ha¬
buerat. nunc potȩretur: Ipseautem qui
animositati funditus renuntiauerat. et sa¬
luti regiȩ solum modo sibi prouidendum ꝑ¬
suaserat: celerrime quod p̃cabatur fieri
iussit. dicens uni suorum commilitonum:
Ouus fratermi uinum huc deferatur simulq
calix : quo regis uoluntati a nobisobsecun¬
detur:
UOEXTEMPLO ALLATO SC̃S
charilephus manu propria calicem im¬
pleuit : etregi poculum porrexit:
Rex uero a lacri animo quod offerebatur
prodantis dignitate. potius quam prosui
sapore suscepit: et osculatamanũ eius.

Expanded text:
reddiderat rigidam, nunc humilitas reddebat curvam. Plantis itaque Sancti advolvitur, dextera pectus frequenter quatitur, reum se iterum iterumque fatetur, et ut a sancto viro indulgentiam pro his quae superbiendo commiserat consequerregem prostratum adiit humiliter et benigne erexit, devotissime verbis praedicationis instruxit, et ut deinceps talem levitatem imperaret commonuit. At vero princeps, iterumnificentia, vino quod dudum nihili habuerat nunc potaretur. Ipse autem, qui animositati funditus renuntiaverat, et saluti regiae solummodo sibi providendum persuaserat, celerrime, quod precabatur, fieri jussit, dicens uni suorum commilitonum: « Ocius; frater mi, vinum huc deferatur, simulque calix, quo regis voluntati a nobis obsecundetur. » Quo extemplo allato, sanctus Carilefus manu propria calicem implevit, et regi poculum porrexit. Rex vero alacri animo quod offerebatur pro dantis dignitate potius quam pro sui sapore suscepit, et osculata manu ejus
Abbreviated transcription (Latin):
solutus. quod iubebatur implebat festinus:
TAQ EQUO ABSOLUTO PESTINEAD
hominem di deuenit. rex dudum tremen¬
dus modo tremebundus. et oculos quos dudũ
prȩire magnitudine cruenta obsederatnu¬
bes. nunc abluebatcor c̃tritum lacrimas
eliciens: Ceruicem quamdudũ superbia

Expanded text:
solutus, quod jubebatur implebat festinus. solutus, quod jubebatur implebat festinus. Itaque, absoluto equo, festine ad hominem Dei devenit rex dudum tremendus, modo tremebundus, et oculos, quos dudum, prae irae magnitudine, cruenta obsederat nubes, nunc abluebat cor contritum, lacrymas eliciens. Cervicem quam dudum superbia
Abbreviated transcription (Latin):
V adefiliet dic regi. ut reuertatur & quia
sine benedictione recessit iraꝑmotus. ac¬
cipiat ad nõ ꝑ famulum eius benedictio¬
nem. et ita reuertatur ad palatiũ suum.
submota omni lesione: Itaq: ipse quidem¬
oratione deuotissime incubuit: Appcritor
ueromandata suscipiens. quam celerime
ad regẽ reuertitur: Quem uti dimiserat lim¬
mobilem etspiritalibus uinctum repperit
nexibus : et coram co legationis suȩ uerba de¬
posuit dicens: Optime principum uirdnĩ ad
quem me tua censura ire decreuit. ita ad se
redire prȩcipit: et benedictionem eius qua
te ipse irascendo fraudasti. ut accipias mugno¬
perecupit :
MIRUM IN MODUM MOXUT UERBASER¬
uidñĩ audiuitrex: armis terribilis. poten¬
tia singularis. comitatus frequentia. pene
in accessibilis. eis quibus uinctus fuerat solu¬
scõ uiro habitabat contraierat. et contraeun¬
do semet uinduerat: Iterum eius nutibus
parendo ab illis quibus artabatur. institis

Expanded text:
« Vade, fili, et dic regi ut revertatur. » Et quia « Vade, fili, et dic regi ut revertatur. » Et quia sine benedictione recesserat ira permotus, accipiat a Domino, per famulum ejus, benedictionem, et ita revertatur ad palatium, submota omni laesione. Itaque ipse orationi devotissime incubuit. Apparitor vero mandata suscipiens, quam celerrime ad regem revertitur, quem uti dimiserat immobilem, et spiritualibus vinctum reperit nexibus, et coram eo legationis suae verba deposuit dicens: « Optime principum, vir Domini, ad quem me tua censura ire decrevit, te ad se redire praecipit, et benedictionem ejus, qua te ipse irascendo fraudasti, ut accipias magnopere cupit. » Mirum in modum, mox ut verba servi Domini audivit rex armis terribilis, potentia singularis, comitatus frequentia pene inaccessibilis, ex quibus vinctus erat solue in sancto Dei viro habitabat, contrarierat et contraeundo semet vinciri advertit, iterum ejus nutibus parendo, ab illis, quibus arctabatur, institis
Abbreviated transcription (Latin):
re repentino captus subito constitit.
& hic inde cruentatus processũ regi
denegauit: Inter haec ammiratiotimo¬
ri sociata omsoccupat. et quid facto opus
ess&. om̃s cogitare compellit: Sed cum diu
in his hesitarent: unus illorum qui pruden¬
tia cȩteris prȩstabat. Ita adregem loquit᷑.
Optimerex sin on me suspicio fallit: homo
ille qui a nobis contumeliose tractatus.
atq: ignobiliter compellatus ẽ. dnĩ for&
seruitio de uotus: Cuius uirtuti hoc
prestitit dns ut quia ate non ut decuit
est tractatus. tibi quoq: ad ea quȩ uis
ꝑagenda denegetur effectus: Itaq:
celerrime aduirumdĩ dirigitur nuntius
qui & de preteritis ueniam in petrar&:
& iussionemillius dehis quȩ agenda fo¬
rent regideferr&: Quicitissime locũ
ubi uir dĩ eratdeuenit. orantem eum
offendit & regis necessitatem exposuit:
DEUOTISSIMUS AUTEM XPIPA
se honorantem glorificauit. etregiut ad
sereuerter&ur humiliter prȩcepit dicens:

Expanded text:
re repentino captus, subito constitit, et re repentino captus, subito constitit, et licet hinc inde cruentatus, processum regi denegavit. Inter haec admiratio timori sociata omnes occupat, et quid facto opus esset cunctos cogitare compellit. Sed cum diu in iis haesitarent, unus illorum, qui prudentia caeteris praestabat, ita ad regem loquitur: « Optime rex, si non me suspicio fallit, homo ille qui a nobis contumeliose tractatus, atque ignobiliter est compellatus, Domini est servituti devotus; cujus virtuti hoc praestitit Dominus, ut quia a te non ut decuit est tractatus, tibi quoque ad ea quae vis peragenda denegetur effectus. » Itaque celer ad virum Dei dirigitur nuntius, qui et de praeteritis veniam impetraret, et jussionem illius de iis quae agenda forent regi deferret. Qui citissime ad locum ubi vir Dei erat devenit; orantem eum invenit, et regis necessitatem exposuit. Devotissimus autem Christse honorantem glorificavit, et regi ut ad se reverteretur humiliter praecepit, dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
hinc secedere. et ut deinceps nullus hic exuo
bis inueniatur c̃auere:
IUNCUENERAUDUS CHARILEPHUS
diuina praecȩpta sese uertit & regidixit:
Est nobis inditerex seruistuis aliquiduini
quod parua uitis hic inuenta. atq
exculta elicuit: Petimusq serenita¬
te culminis uri utaliquantis ꝑ eius poculo
indulgeatis : quatinus tamtua nobilitas.
quam & comitum tuorum ad palitium
redeundi habeat facultatem: Egir enim
Hocenim faciens : carbones ignis conge¬
res iuꝑcaput eius: Porro princeps idem
carbone aritatis frigosȩ restinxit ma¬
litiae. sed etiam aequum suum calcari¬
bus uerberans ut palatium redir& arri¬
puit: Sed dñi larga miscricordia & in¬
ex austa potentia quȩ hum iles suos frac¬
ta suꝑborum potentia exaltare consu¬
euit. citissime quantiapud eum uale¬
r& qui dispectus fuerat aperuit:
NAM CUMREXISDEMTUMOREIM¬
moderato distentus. iter in redeundo
accelerare uellet equs illius stupo¬

Expanded text:
hinc secedere, et ut deinceps nullus ex vobis hinc secedere, et ut deinceps nullus ex vobis hic inveniatur cavete. » Tunc venerandus Carilefus da praecepta sese vertit, et regi dixit: « Est nobis, inclyte rex, servis tuis aliquid vini quod parva vitis hic inventa atque exculta elicuit, petimusque serenitatem culminis vestri, ut aliquantisper ejus poculo indulgeatis, quatenus alacrius tam tua nobilitas quam et comitum tuorum ad palatium redeundi habeat facultatem. » Egit enim hoc enim faciens, carbones ignis congeres super caput ejus. Porro princeps isdem carbones charitatis frigore restrinxit malitiae, sed equum suum calcaribus verberans, ut ad palatium rediret, iter arripuit. Sed Domini larga misericordia et inexhausta potentia, quae humiles suos, fracta superborum potentia, exaltare consuevit, latissime quanti apud eum valeret qui despectus fuerat apparuit. Nam cum rex isdem, tumore inordinato distentus, iter in redeundo accelerare vellet, equus illius, stupo
Abbreviated transcription (Latin):
Onde inquid uobis o in cognitę personȩ tan¬
ta prȩsumptionis audacia mei iuris saltũ
nullo concedente ausi sitis inrum pere.
aut nostre uenationis dignitatem ura in¬
portunitate uel in aliqo mutilare  At
uero uirscs nequaquã oblitus uocis dominicȩ
qui ait. dumsteteritis antereges & principes
nolite p̃meditari quemad modum responde¬
atis ego enim dabo uobis os xsapientiam
cũ summa constantia & humilitatis reue¬
rentia. dit ad regem: Orex bonenos quos
hic uides. nequaquã dispectus tui gratia.
aut conturbande uenationis lustra ferarũ
in rupimus. et in habitabilia loca occupaui¬
mus seduti familiarius atq: enixius dnĩ
occuparemur seruitio. in accessibilia homi¬
nibus locapetiuimus: Si quomodo placeat
diuinitati. ut quia hic consortus hominũ
secernimur : post lapsum mortalis uitȩ
incelo consortiis angelorum perfrui merea¬
mur: Rex autẽ nimio felle suffusus prȩ¬
cipio ait auctorit atenra. & te & sotios tuos

Expanded text:
nde, inquit, vobis, o incognitae personae, tanta praesumptionis superbia, ut mei juris saltum, nullo concedente, ausi sitis irrumpere, aut nostrae venationis dignitatem vestra importunitate vel in aliquo mutilare? At vero vir sanctus, nequaquam oblitus vocis Domini qui ait: Dum steteritis ante reges et praesides, nolite praemeditari quid respondeatis, ego enim dabo vobis os et sapientiam, cum summa constantia et humilitatis reverentia ait ad regem: « O rex bone, nos, quos hic vides, nequaquam despectus tui gratia aut conturbandae venationis lustra ferarum irrupimus et inhabitabilia loca occupavimus, sed ut familiarius atque enixius Domini occuparemur servitio, inaccessibilia hominibus loca petivimus, si quo modo placeat Divinitati ut, quia hic consortiis hominum secernimur, post lapsum mortalis vitae, in coelo consortiis angelorum perfrui mereamur. Rex autem, nimio felle suffusus: « Praecipio, ait, auctoritate nostra, et te et socios tuos
Abbreviated transcription (Latin):
meuenire : ab neg& semetipsum. tollat
crucem sua et sequaturme: UIACIRDO TALI¬
NTEREAUIR PIERE CORDATIO¬
nis maximinus ubi comperit eorum studia
circa theoriȩ anelare appetitum uitamq
ꝑorationum instantiam. uigiliarum us¬
siduitatem precum pernoctationem
ad supernum aspirare conuentum : studuit ã¬
bos sacerdotali insignire dignitate : Cuius
uoluntati diuina prouisione. pro spercessit
euentus:

Expanded text:
me, abneget semetipsum, et tollat me, abneget semetipsum, et tollat crucem suam et sequatur me. Interea vir piae recordationis Maximinus, ubi comperit eorum studia, circa theoricae anhelare appetitum, vitamque per orationum instantiam, vigiliarum assiduitatem, precum pernoctationem, ad supernum aspirare conventum, studuit ambos sacerdotali insignire dignitate, cujus voluntati divina provisione prosper cessit eventus.
Abbreviated transcription (Latin):
haud retro acem mentis retorserunt. ł
tepiditati Vut igna uiȩ manus deder̃.
sediamquan euangelico manum inponen¬
tes arafo mentis obtutibus ad brauiũ
so: erne uocationis intendebant
Castigabantque corporissensus a sinistris
affectibus. acstudebant eos uendstare
sacrorum actuum exibitionibus: Studioq
illis erat etopere sesereddere conspicuos. &
sermonibus sidsos: Eratq: in eorum operi¬
bus uidentium admiratio & insermonibus
gratiae oblectatio: Red debatnam que
eos castitas floridos: fides inuictos mentis
puritas simplices: splendoruitȩ laudabiles:
Prȩponebatur ab eis cunctis quaediligi pos¬
sunt in dilectione dñs: & propriȩ dilectio¬
ninullo modo supponebatur proximes:
Erat illis humilitas. nom modo uerborum
uelabitus: sed totus ipsorum ea conditus
erat actus. it autquiq: eos uiderent in eorũ
studiis uelut pinace spiritali uerba dnĩ pic¬
taputarent. quibus ait: Siquis uult post

Expanded text:
haud retro aciem mentis retorserunt, vel haud retro aciem mentis retorserunt, vel tepiditati aut ignaviae manus dederunt; sed, tanquam evangelico manum imponentes aratro, mentis obtutibus ad bravium supernae vocationis intendebant, castigabantque corporis sensus a sinistris affectibus, ac studebant eos venustate sacrorum actuum exhibitionibus, studioque illis erat et opere sese reddere conspicuos et sermonibus salsos. Erat in eorum operibus videntium admiratio et in sermonibus gratiae oblectatio. Reddebat namque eos castitas floridos, fides invictos, mentis puritas simplices, splendor vitae laudabiles. Praeponebatur ab eis cunctis quae diligi possunt in dilectione Dominus, et propriae dilectioni nullo modo supponebatur proximus. Erat illis humilitas non modo verborum vel habitus, sed totus ipsorum veritate conditus erat actus, ita ut quicunque eos viderent, in eorum studiis velut pictura spirituali verba Domini picta putarent quibus ait: Si quis vult venire post
Abbreviated transcription (Latin):
tus ẽ itnera. Beatus auitus clauescel¬
larii cum cingulo reuinctas. clanculo ab¬
batis sui supposuit ceruicali :: Eratnãq
tunc temporis rei frumentariae a potes¬
cisq: prȩpositus monasterialibus: Sicq
tandem ruptis deliberationum morulis
pedem amonas terio extulere. et destinatu
iter carpere coepere: Emenso itaq: amo
nasterio non multo itinere. ligeris adie¬
refretum: quod naui conscensa. xpo
propitio facile trans mearunt. et in subur¬
bium aurelianensem deuenerunt
UDITAAUITEM PRAESSTAN¬
dissimi uiri eido amabilis maximini fama
degentium p̃erat : citissime ui sendumad¬
cum conuolauerunt: Isdemnamq p̃¬
acceperat. in quo sibisiusq: coenobium con¬
struxerat. et in eo spiritali philosofiȩ. tunc
tem pous operam dabat: Qui ut scõrum
cognouit aduentũ uiroium. et ardentẽ
circadi culturam affectum. protinus eis
& secum habitandi facultatem. et fratrũ
ad tribuit societatem: Ipsi uero nequa¬
quam oblitisuȩ propositum intentionis.

Expanded text:
tus et itinera, beatus Avitus claves cellarii cum cingulo revinctas clanculo abbatis sui supposuit cervicali. Erat namque tunc temporis rei frumentariae apothecisque praepositus monasterialibus. Sicque tandem, ruptis deliberationum morulis, pedem a monasterio extulere, et destinatum iter corpore coepere. Emenso itaque non multo a monasterio itinere, Ligeris adiere fretum. Quod navi conscensa Christoque propitio facile transmearunt, et in suburbium Aurelianense devenerunt. Audita autem praestantissimi viri et Deo amabilis Maximini fama,degentium praeerat, citissime ad eum visendum convolaverunt. Isdem namque pracceperat, in quo sibi suisque coenobium construxerat, et in eo spiritali philosophiae tunc temporis operam dabat. Qui ut sanctorum cognovit adventum virorum, et ardentem circa Dei culturam affectum, protinus eis et secum habitandi facultatem, et fratrum attribuit societatem. Ipsi vero, nequaquam obliti suae propositum intentionis,
Abbreviated transcription (Latin):
tandem deuenere locum ubi scs cellula
propria manu aedificata habitabat:
bi itaq scm̃uirum et post tergum illuis
praedictum ad stantem ueluti querulum
ac trementia bubalum Tum uero inso¬
lita rei nouitate turbati. nec bestiã at¬
tingere. nec scõuiro aliquam molestiam̃
ti causam morarum atq ignauiam so¬
cordiamq illis obicienti: ita respondent:
En inquiunt uti peritia & industria dic¬
tante consueuimus. cuncta ꝑ egimus. bu¬
balum ipsum repperimus. sed quadam
nuenimus namq: in quodam tugurio
hominem nobis in cognitum: propterq¬
illius habitaculum bestiam consistentem
mansuefactam imanem: Enimuero quia
uisum ẽ nobis eundem hominem dñĩ esseser¬
uum. ut pote cui feralia subduntur animalia.
nec eius quietem ausisumus ꝑturbare. nec
bubalum in petere: At rex ira permotus.
eamus inquid ad locum de quo sermo agitus:
Euntes itaq peruenerunt usque ad locum.

Expanded text:
tandem devenere ad locum ubi Sanctus, cellula tandem devenere ad locum ubi Sanctus, cellula propria manu aedificata, habitabat. Ibi itaque sanctum virum, et post tergum illius praedictum astantem bubalum, veluti querulum ac trementem videre. Tunc vero, insolita rei novitate turbati, nec bestiam attingere, nec sancto viro aliquam molestiam iti causam morarum atque ignaviam socordiamque illis objicienti, ita respondent: « En, inquiunt, uti peritia et industria dictante consuevimus, cuncta peregimus, bubalum ipsum reperimus, sed quadam Invenimus namque in quodam tugurio hominem nobis incognitum, propterque ejus habitaculum bestiam consistentem, mansuefactam immanem. Enim vero quia visum est nobis eumdem hominem Domini esse servum, utpote cui feralia subduntur animalia, nec ejus quietem ausi sumus perturbare, nec bubalum impetere. » At rex, ira permotus: « Eamus, inquit, ad locum de quo sermo agitur. » Euntes itaque pervenerunt ad locum,