comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
re oporaut fro̾ntẽ calida forcipe. ⁊ ẽ for¬
ceps fabroꝵ ⁊ numularior. qi ferei¬
ceꝑs. qr ferrũ candẽs capiat ⁊ teneat
ł forceps̃ qi formiceps. qr cũ eo ali¬
qͥd formũ capimꝰ ⁊ tenemꝰ. Nã for¬
mũ ẽ calids ut suꝑiꝰ diximꝰ. It̃ fer¬
rũ copoᷤ cũ filo.⁊ dr̃ hec forfex .cie. ꝙͣ¬
inciditur filũ. qi ferrũ filoꝵ .⁊. apta¬
tũ ad fila incidenda. ł cõpoͬ a foros
qd̾ ẽ ferre ⁊ filũ. qr ferat .i. auferat
⁊ incioat fila. Uł cõpo᷑ a foris ⁊ capio.¬

Expanded text:
re oportet frontem calida forcipe’. Et est forceps fabrorum nummulariorum, quasi ferriceps, quia ferrum candens capiat et teneat; vel forceps quasi formiceps, quia cum eo aliquid formum capimus et tenemus: nam formum est calidum, ut supra diximus. Item ferrum compoinciditur filum, quasi ferrum filorum, idest aptatum ad fila incidenda; vel componitur a foros, quod est ferre, et filum, quia ferat, idest auferat vel incidat fila; vel componitur a foris
Abbreviated transcription (Latin):
ferri rubigo ⁊ ħ ferrugo dr̃ qͥdã color
similis ferreo.⁊ ẽ p᷑pure subnigie.⁊
fit ĩ ispania. ut ferrugine clam ibe¬
ra. Uñ ferrugineꝮ.a.ii. de ferruģa¬
ne exutẽs.⁊ ferruginosꝯ. a.uĩ. ple¬
nꝯ ferrugine. It̃ a ferrũ ħ framea.¬

Expanded text:
ferri, et hec ferrugo dicitur quidam color similis ferro, et est purpure subnigre, et fit in Yspania, unde ‘ferrugine clarus Ybera’. Unde ferrugineus -a -um, de ferrugine existens, et ferruginosus -a -um, plenus ferrugine. Item a ferrum hec framea
Abbreviated transcription (Latin):
regula. qiͣ cͥculi pars dextra. ad sumã lit̾ã
posita. ĩ his dictonitꝰ ĩfine. tbunał. pirinꝯ. iii¬
denꝰ qͣnota ostendit᷑ de ẽẽ ĩ sermone ultima uo¬
cał. ut t̾bunal. pro tͥbunale. pirrin. ꝓpirrine.
⁊ ar ħ ostendend̾ ĩ ponit᷑ ł id̾o ut notet᷑ ibi ac¬
centꝰ deb̾e poni ĩfine. ł id̾o: ut denotetur ul¬
tima ꝯsonãs. cui subtͣcta ẽ uocał. recurua¬

Expanded text:
irculi dextra ad summam litteram posita in his dictionibus in fine, tribunal' et Pirrin', viden', qua nota ostenditur deesse in sermone ultima vocalis, ut tribunal pro tribunale, Pirrin pro Pirrine, et ad hoc ostendendum ibi ponitur, vel ideo ut notetur ibi accentus debere poni in fine, vel ideo ut denotetur ultima consonans, cui subtracta est vocalis, recurva
Abbreviated transcription (Latin):
tetrastrophos. Uñ ĩ uenit᷑ h oda ẽ monostrophos.
phos d̾i illa oda. q̃ sẽꝑ ĩ scd̾o u̾su. recipit metͥ
uarietatẽ. tetͣstrophos q̃ in qͣrto.

Expanded text:
tetrastrophos, unde invenitur 'hec oda est monostrophos, phos dicitur illa oda que semper in secundo versu repetit metri varietatem, tetrastrophos que in quarto.
Abbreviated transcription (Latin):
dã cantꝰ solebant ẽe ĩ eccłia. qͦs uocabãt
trophos. Uñ macͦbius ⁊̃ ip̃is et̾ia ymns
deoꝵ ꝑ strophã. ⁊ antistropham meta ca¬
noris u̾sibꝰ adibebant᷑. ut ꝑ stro phã ielꝰ
orbis stelliferi motꝰ. ꝑ antistrofã diu̾s ꝯua¬
gor planetaꝵ reg̾ssꝰ p̾dicaret᷑. It astropha.
ħ stroma. opꝰ uarie ꝯtextũ. Uñ i strema

Expanded text:
idam cantus solebant esse in ecclesia, quos vocabant trophos; unde Macrobius 'In ipsis etiam ymnis deorum per stropham et antistropham metra canoris versibus adhibebantur, ut per stropham rectus orbis stelliferi motus, per antistropham diversus vagorum regressus predicaretur'. Item a stropha hoc stroma, opus varie context
Abbreviated transcription (Latin):
ale ⁊ cule dicte st̃ strophadet. ĩ qͥli ĩculis qr
arpie remãser̃.⁊ ibi płiaĩ habu̾dant: id̾o
arpie dicte sr strophalide. astrophadibꝰ. It
astrophos. ħ strophꝰ. deceptor. ĩpostor. frauda¬
tor. ⁊ ħ stropha. e. rotorta sentençia. argu¬
m̃taco uaria. finus. decepcio. neqͥtia. cal¬
liditas. ĩpostura. Uñ ħ strophula. le. dimi

Expanded text:
ille insule dicte sunt Strophades; in quibus insulis quia Arpie remanserunt et ibi plurimum abundant, ideo Arpie dicte sunt Strophalides a Strophadibus. Item a strophos hic strophus, deceptor, impostor, fraudator, et hec stropha -phe, retorta sententia, argumentatio varia, fraus, deceptio, nequitia, calliditas, i
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ. ad tẽm. s egrotꝰ tm infirmꝰ ⁊ diu
⁊ seꝑe. sic̃ iratꝰ. ⁊ iracũdꝰ. It̃ ab eger: e¬
ẽẽ ł fieri egrũ.Uñ egresco. scis. incho¬
atuiũ.⁊ egroto. as. freq̃ntatm̃n. lic egree¬
o careat supꝑinis : fit ab eo freq̃ncatm
egroto. quasi ab egrotu supino. Egeo
cõponit᷑ cũ ini. ⁊ dr̃ indigeo. ges .d. int̃¬
posita. qͣi ualde eg̾e. Uñ indigẽs. a quo
indigent.⁊ ħ indigencia .e. It̾ ab in¬

Expanded text:
ed egrotus tantum infirmus et diu et sepe, sicut iratus et iracundus. Item ab eger eesse vel fieri egrum; unde egresco -scis inchoativum, et egroto -as frequentativum: licet egreo careat supino, fit ab eo tamen egroto quasi ab egrotu supino. Egeo componitur cum in et dicitur indigeo -ges, d interposita, quasi valde egere, unde indigens, a quo indigenter et hec indigentia -e; item ab in
Abbreviated transcription (Latin):
cipto ab egipto ł egisto rege¬
frẽ danai. ibi regnãte dicta
c̃. q̃ pͥmo aeria dicelatur. Uñ
olĩ egipcii aeris dicebantur. ⁊ ab egipto
mali dies egipciaci. qr ab egipcis fuert
inuenti. Eciꝑcii u cõporientes qd̾ in a¬
liqͣ hora ilłoꝵ dietũ nõ erat bonũ san¬
guinare .i. sanguinẽ minuere. nec
aliqd̾ opꝰ ĩcipere. illos dies notauert.
⁊ ħ eciptilla. le. ab egipto. uͥ inueni¬

Expanded text:
IPTUS ab Egipto vel Egisto regefratre Danay, ibi regnante dicta est, que primo Aeria dicebatur, unde olim Egiptii Aerii dicebantur, et ab Egipto mali dies egiptiaci quia ab Egiptiis fuerunt inventi: Egiptii enim comperientes quod in aliqua hora illorum dierum non erat bonum sanguinare, idest sanguinem minuere, nec aliquod opus incipere, illos dies notaverunt; et hec egiptilla -e ab Egipto ubi inveni
Abbreviated transcription (Latin):
ħ electrũ. qr ad radiũ soł: clariꝰ auro.
argentoq reluceat.⁊ st̃ tͥa gña electri
Unũ genꝯ ẽ gum. qd fluit ab arbori¬
b ⁊ durescit ĩ lapidẽ. qd̾ ⁊ succinũ dr̃.¬
Scd̾ genꝰ ẽ: qd ex auro ⁊ argẽco fit. auri.
.s. tͥb partib: ⁊ argenti una. Terciũ est
metallũ. qd̾ nat᷑alit̾ inuenit᷑ ⁊ p̾cio habe¬
tur. It̾ ab elios ⁊ polis qd ciuitas : dr̃ ħ eli

Expanded text:
hoc electrum quia ad radium solis clarius auro argentoque eluceat. Et sunt tria genera electri: unum genus est gummi quod fluit ab arboribus et durescit in lapidem, quod et succinum dctri est quod ex auro et argento fit, auri scilicet tribus partibus, argenti una; tertium est metallum quod naturaliter invenitur et pretio habetur. Item ab elios et polis, quod est civitas, di
Abbreviated transcription (Latin):
serendis.⁊ qͥrinꝯ. qi t̃c bella minãt᷑. pa¬
tutiꝰ. ꝓpt̾ ianũ. qr fores iani in bello pa¬
tẽt. cõclusiꝰ. qr pace claudũt. ⁊ qr locꝯ
exig̾: ĩo noĩa msiũ hic breuit̾ ꝑstringe¬
re libuit. Ferroario dictus ẽ qi sacͥfica¬
ĩacͥficiis ⁊ purgationib q̃ olĩ in illo m̃se

Expanded text:
serendis; et Quirinus, quia tunc bella initiantur; Patutius, propter Ianum, quia fores Iani in bello patent; Conclusius, quia pace clauduntur. Et, quia locus exigit, ideo nomina mensium hic breviter perstringere libuit. Februarius dictus est quasi sacrificaa sacrificiis et purgationibus que olim in illo mense
Abbreviated transcription (Latin):
lunaciones. sic̃ ⁊ õs alii erãt distĩcti.⁊
ita aunꝯ remansit in correctꝰ. usq ad
tp̃s iulii cesaris. qͥ cũ moraret᷑ in egip¬
to cũ cleopatra annũ correx̃ ⁊ distinx.¬
ẜ csũ soł addid̾ pũctũ. ĩ fine ãn rede¬
untis. Scdm gͦ cõsuetudinẽ antiquoꝵ
qui ãnũ incipiebãt a martio: om̃s m̃
martio. S ꝑꝯea ad honorẽ uilii cesa¬
ris qͥ ĩ illo m̃se natꝰ ẽ ł aliꝙͣ uictori¬
ã obtinuit : dictꝰ ẽ ulius. sextił. qi sex

Expanded text:
lunationes, sicut et omnes alii erant distincti, et ita annus remansit incorrectus usque ad tempus Iulii Cesaris, qui, cum moraretur in Egipto cum Cleopatra, annum correxit et distinx solis ad idem punctum in fine anni redeuntis. Secundum ergo consuetudinem antiquorum qui annum incipiebant a martio, omnes memartio, sed postea ad honorem Julii Cesaris qui in illo mense natus est vel aliquam victoriam obtinuit, dictus
Abbreviated transcription (Latin):
iectũ .i. simł iaca. UUnde terenciꝰ in t̾t
comedia. Ne in leciciã cõuicias frustra.
It̃ cõuicere .i. existimare. opinari. cogita¬
re. ꝑpend̾e qͥbusdã cõiectiͣs. Unde ħ cõ¬
lecta.e. indiciũ. suspitio. opinio. susꝑicio¬
sa cogitatio.ł existumatio. X hĩc hͥ ⁊ ħ conies¬
turalis. le. qd̾ cõiecta᷑ aliaͣ ꝑ pendit᷑. ł ha¬
bet᷑. ł qd̾ a coniecta simicur. Uñ cõiectã¬

Expanded text:
iectum, idest simul iacere, unde Terentius in tertia comedia ‘ne me in letitiam coniicias frustra’. Item coniicere, idest existimare, opinari, cogitare, perpendere quibusdam coniecturis, unde hec coniectura -e, iudicium, suspicio, opinio, suspiciosa cogitatio vel existimatio; et hinc hic et hec coniecturalis -le, quod coniectura aliqua perpenditur vel habetur, vel quod coniectura sumitur, unde coniect
Abbreviated transcription (Latin):
ue. qr dũ aꝑiunt᷑ cũ difficultate uoluũ¬
tatis. Cũ ni antiqui ciuitatẽ aliqͣ uole¬
bant edificare : u circuitũ ducebãt ara¬
trũ.⁊ locũ muroꝵ sulco designabat. Cũ
gͦ ueniebant ad locũ uͥ porta debat ẽẽ:
suspendebãt aratrũ: ne tang̾et t̾rã. ⁊ por¬
portatõne rer̃. ꝑ eã. posticũ. ł posticiũ. ł
postis. ł postica penultima correpta: iat̾es
ingreisꝰ ĩ parte posteriori. ł qͥ respict
occidentẽ. antica hostiũ ab int̾iori. ł qd̾

Expanded text:
cultate volvunitatis. Cum enim antiqui civitatem aliquam volebant edificare, in circuitum ducebant aratrum et locum murorum sulco designabant; cum ergo veniebant ad locum ubi porta debebat esse, suspendebant aratrum, ne tangeret terram, et porportatione rerum per eam. Posticum vel posticium vel postis vel postica, penultima correpta, latens ingressus in parte posteriori, vel qui respicit occidentem. Antica hostium ab anteriori parte
Abbreviated transcription (Latin):
ieci. deiectũ .i. deorsũ. ł de uno loco ad ali¬
q̃ntatiũ. disiicio.cis. disieci. disiectũ. diũ¬
sis modis iacẽ. disꝑg̃e. eiicio.cis. eieci. e¬
iectũ. extͣ iac̾e.UUnde eiecto. as. freq̃n¬
tatiuũ. Inucio.cis. mieci. miectũ. intꝯ ia¬
susternit᷑ ł deriuat᷑ ab in eo.is. sic̃ supͣ

Expanded text:
iectum, idest deorsum vel de uno loco ad aliquentativum; disiicio -cis -ieci -iectum, diversis modis iacere, dispergere; eiicio -cis -ieci -iectum, extra iacere, unde eiecto -as frequentativum; iniicio -cis -ieci -iectum, intus iasusternitur, vel derivatur ab ineo -is, sicut supra
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ pot̾ corripi. si nat᷑alit̾ correpta ẽ. si uͦ i.
cõsonãs nõ taceat᷑ nec liq̃scat. tũc pͥma ꝓ¬
ducit᷑ si desinat in cõsonãtẽ ⁊ hĩs ẽ qd̾ subi
similib id̾ uiditiũ. Si q̃rat aliqͥs utrũ as¬
serã.I. cõsonãtẽ sẽꝑ debere taceri ĩ p̃dictis
u̾bis. ĩ qͣlib ꝓ lat̾one : sic distĩgo. cũ metrũ
cogit: taceat. alias: aꝑte ꝓferat᷑. nõ ip
udeo iͥ ẽẽ magnã cacofaniã si dicat᷑ abii¬
te cõponat᷑ ab iacio. s abitio sñ i. cõsonan¬
te cõponatꝰ᷑ ab ħ ũbo icio qd̾ ẽ ꝑcutio. non

Expanded text:
quod potest corripi si naturaliter correpta est. Si vero i consonans non taceatur nec liquescat, tunc prima producitur si desinat in consonantem; et hinc est quod subisimilibus idem iudicium est. Si querat aliquis utrum asseram i consonantem semper debere taceri in predictis verbis in qualibet prolatione, sic distinguo: cum metrum cogit taceatur, alias aperte proferatur; non enim video ibi esse magnam cacofoniam si dicatur abiite, componatur ab iacio, sed abicio, sine i consonante, componatur ab hoc verbo icio, quod e
Abbreviated transcription (Latin):
a ũ. dãpnosꝰ.patĩes. ł inferẽs dãpnũ.
It̃ a iacio. iacto. as. freq̃ntatm̃. A qͦ iacti¬
co.tas. aliud freq̃ntatm̃. It̾ iactare ł iac¬
titare ponit᷑ ꝓ głari. laudare głando. ua¬
uitare. arrogare. ł manit̾ ꝓferre. Uñ
iactans siue arrogãs dr̃ qͥ seꝰ uanitat. ⁊
maioꝵ institutis nõ acaescit. s ꝓpͥam qͣn

Expanded text:
-a -um, damnosus, patiens vel inferens damnum. Item a iacio iacto -as, frequentativum, a quo iactito -as, aliud frequentativum. Item iactare vel iactitare ponitur pro gloriari, laudare gloriando, vanitare, arrogare, vel inaniter proferre. Unde iactans sive arrogans dicitur qui se vanitat et maiorum institutis non acquiescit,
Abbreviated transcription (Latin):
lapi lapides ꝓcul iacere. hastas pond̾e li¬
brato iacere. sagitas archu emitt̾e.⁊ qͥs¬
qͣ iactꝰ in ludo ap̾ uet̾es a num̃o uoca¬
bat᷑. unio.binio.trio. qͣtrio. qͥnio. senio
postea applło mutata ẽ. qr umonẽ canẽ
trionẽ lupũ. qͣcrionẽ plañ uocabãt. It̃
a iacio ħ iactura.e.i. iactꝰ.⁊ iactura¬

Expanded text:
 lapides procul iacere, hastas pondere li lapides procul iacere, hastas pondere librato iacere, sagittas arcu emittere. Et quisque iactus in ludo, apud veteres, a numero vocabatur, ut unio, binio, trinio, quadrio, quinio, senio; postea appellatio mutata est, quia unionem canem, trinionem suppum, quadrionem planum vocabant. Item a iacio hec iactura
Abbreviated transcription (Latin):
tat illd̾ in sibali sono. s .y. ĩ acci¬
tentali .I. is ħ elem̃tũ naturalit̾ exilĩ
sonat. gͦ ħ figa .I. rep̃sentat illd̾ ele¬
m̃tũ cũ sonat exiliꝯ. s cũ sonat spissiꝯ
⁊ uberiꝰ : rep̾sentat᷑ ħ ac figura.y. ad¬
istos diuersos modos rep̃sentadi. p̃dictũ
elem̃tũ: greci predictis duab ficiꝰ uti¬
tur. apꝑgllantes .i. iota.y. gui. Nos uͭ
nõ utim᷑ hãc figa.y: nͥ in grecis dicłon
tebeat scͥbi ꝑ .i. an ꝑ.ỹ. ap̃ nos. cũ nõ
sciamꝯ illas linguas ex toto. qr ap̃ itos
cuit mixti. ⁊ indiscrete tͣctare de illis diccõ¬
nib q̃ incipiũt ab .I. uocali ⁊ de ilł q̃ inci¬
consonante. ⁊ de ilł q̃ incipũt a.ũ. ordi¬
nẽ tñ ⁊ discretõnẽ habebimꝰ in ẜ̃a lut̾a
ẜ ordinẽ alphabeti.  abel interp̃catur
as censio. ¶ abui int̾pretat᷑ saꝑiẽs. ł sen¬
sꝯ. siue prud̾ncia
acio. acis. ieci. iacẽ. iactũ. Uñ hic
iactus.tus. tui. huic arci usꝰ ẽ arreptos¬

Expanded text:
ccidentali. I enim, hoc elementum, naturaliter exiliter sonat, ergo hec figura i representat illud elementum cum sonat exilius, sed cum sonat spissius et uberius representatur hac figura y. Propter diversos modos representandi predictum elementum Greci predictis duabus figuris utuntur, appellantes i yota, y gui; nos vero non utimur hac figura y nisi in grecis dictionidebeant scribi per i an per y apud nos, cum non sciamus illas linguas ex toto, quia apud ilcuit mixtim et indiscrete tractare de illis dictionibus que incipiunt ab i vocali et de illiconsonante et de illis que incipiunt ab y; ordinem tamen et discretionem habebimus in secunda ordinem alphabeti. I 2 IABEL interpretatur ascensio. I 3 IABIN interpretatur sapiens vel sensus, sive prudentia. I 4 IACIO -is ieci iacere iactum, unde hic iactus -tus -tui: huic arti usus est arreptos
Abbreviated transcription (Latin):
ł uilit̾. ⁊ abiecte.n ambrosiꝰ. super
egissipũ. in. xͫ slec recusare ꝓ salute
illiꝯ gentis habitũ humatĩ acciꝑe. It̃ ab
humo humeo. es. iii.i. madefieri. Uñ
paratꝰ᷑ sior. simꝯ.Uñ humorose. suis si¬
me. adũb̾. ⁊ ħ humorositas. tis. It̃ ab hu¬
un macrobiꝮ de satnalibꝮ aer inqd

Expanded text:
vel viliter et abiecte, unde Ambrosius Super Egisippum in X ‘ne recusaret pro salute illius gentis habitum humatim accipere’. Item ab humo humeo -es -ui, idest madefieri, undeparatur -sior -simus, unde humorose -sius -sime adverbium et hec humorositas -tis. Item ab huunde Macrobius De Saturnalibus ‘aer, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
dñte. homũcłi tanti qͣnti estic eiecti. ut
narrãt. Terenciꝰ u eunucho. Ego hu¬
mũcio nõ face̾m. It̃ ab homo humanꝯ
hominẽ. It̃ humanꝰ. benigno. mansue¬
tꝰ. misericoes. qr circa hõies babeat amo

Expanded text:
dente ‘homunculi tanti quanti estis eiecti ut narrat’; Terentius in Eunucho ‘ego homuncio non facerem’. Item ab homo humanus hominem; item humanus, benignus, mansuetus, misericors,
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ꝓphetissa potest dici sibilla. qr dĩ senten¬
cia᷑.ł m̃t̾e hoĩbꝯ ĩterpretat᷑. Ille tam̃ decẽ.
dicte st̃ sibille qͣi antonomasice. Uñ sibilli
elatio. q̃dã figura.qͣi suꝑ sentẽciã. suꝑ u̾ita¬
tẽ. cũ aliquis loqͥt᷑ excendendo u̾itatẽ. ut
iste ẽ durior saxo. uñ ẏpbolicꝰ.a. ũ.i. erce¬

Expanded text:
Sibilla, quia dei sententiam vel mentem hominibus interpretatur; ille tamen decem dicte sunt Sibille quasi antonomasice, unde sibillielatio, quedam figura quasi super sententiam, super veritatem, cum aliquis loquitur excedendo veritatem: ut ‘iste e
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ cũctos loqͥcitate oris. nͥ setisu exuꝑet. Un̾
plautꝰ. stulti. stolidi.fungi.bardi.blennt¬
L. bucones⁊ a bucella bucellariꝯ .i. gluto.
It̾ a bucca : bucco. as. are .i. buccã fac̾e ⁊
ĩflare. qd̾ cõpo ĩbucco.as.i.ĩ buccã ĩduc̾e. ⁊

Expanded text:
qui cunctos loquacitate oris, non sensu, exsuperat, unde Plautus ‘stulti, stolidi, fungi, bardi, blenni, buccones’; et a buccella buccellarius, idest gluto. Item a bucca fit bucco -as, idest buccam facere vel infla
Abbreviated transcription (Latin):
lũ totus co̾flictus. It bellũ d̾r uniũsũ.
ut punicũ. qiͣ totũ tp̃s guerre: dr᷑ bellũ¬
dr ⁊ bellũ cuiꝰ partes st̃ pugne. ut cãn
extrema acie g̾it᷑. Bellũ gͥ totũ ẽ. pug¬
na uuꝰ dei. p̾liũ: pars pugne ẽ. It bel¬
lũ ⁊ tumłtꝰ differt̃. qr bellũ ẽ cõtra ho¬
stes. tumultꝰ qd̾ ciuili seditione cõcita¬
tꝯ. Nã seditio ẽ dissensio cuuũ dicta. qr
seorsũ alii ad alios eãt. alii dicũt duse¬
sionẽ animoꝵ seditionẽ uocari. ꝙͣ greci
distasĩ uocãt. It̾ bellũ potest eẽ ut tumu¬
ltꝯ ñ sit. tumłtus at̾ sñ bello eẽ ñ potest
Qͥd ẽ ip aliud tumultꝰ. nͥ ꝑturbato tãta
ut maior timor oriat᷑. Uñ ⁊ dr̃ tumułtꝰ.¬

Expanded text:
tus. Item bellum dicitur universum, ut punicum, quia totum tempus guerre dicitur bellum. Huius partes sunt pugne, ut canneextrema acie geritur. Bellum igitur totum est, pugna unius diei, prelium pars pugne. Item bellum et tumultus differunt, quia bellum est contra hostes, tumultus qui civili seditione concitatur. Nam seditio est discessio civium, dicta quia seorsum alii ad alios eant. Alii dicunt discessionem animorum seditionem vocari, quam Greci diastasin vocant. Item bellum potest esse ubi tumultus non sit, tumultus autem sine bello esse non potest. Quid est enim aliud tumultus nisi perturbatio tanta ut maior timor oriatur? Unde et dicitur t
Abbreviated transcription (Latin):
gani agrestes ad om̃ẽ usũ bucina. ad cõpi
solucitudinẽ ad bellũ denũciabat. s tuba
p̾uũ ĩdicabat. ⁊ iñ bucino. as .i. cũ bucina
mor bucine.⁊ ꝑ cõposit̾onẽ ħͥ bucicons. nis.
.i. cũ bucina canẽs. Uñ ħ bucicna.ne. q̃ cũ.

Expanded text:
gani agrestes ad omnem usum bucina ad compitasollecitudinem ad bellum denuntiabat, sed tuba prelium indicabat; et inde bucino -as idest cum bucina mor bucine, et per compositionem hic bucicen -nis, idest cum bucina canens, unde hec bucicina -ne, que cum
Abbreviated transcription (Latin):
bombizo.zas. bõbos fac̾e. ł clama¬
re .⁊ ẽ ꝓpͥe apũ. qñ clamãt suo mͦ. Uñ bom¬
brzatio ip̃a uox apũ. S a bonib ħ bomb¬
ix. cis. Bõli̾ces st̃ u̾mes. ex quoꝵ egestio¬
ne iꝑã lana serici. ł ut dicũt bambacie.
conficit᷑ gen̾ãt ip ex se longyssima fila.
unde pͣpura ⁊ huiꝯmodi texunt᷑. uñ ħ bo¬
mbicinũ .in. qͦ noĩe uocat᷑ ĩp̃a lana ante¬
ꝙͣ tingatꝰ᷑ ⁊ textura q̃ fit inde.⁊ bõbicinꝯ
ł corrip̃ eã ibi. Eꝵ delicias pãnꝯ bõbici¬
nꝯ urit: licencia fuit poctiga.⁊ bombici¬
mbicinator qͥ eã fac̾. It̃ a boo. bobino. bi¬
mare. dapuare. Un̾ bobinator. cõuitici

Expanded text:
facere vel clamare, et est proprie apum quando clamant suo modo, unde bombizatio ipsa vox apum; et a bombus hic bombix -cis: bombices sunt vermes ex quorum egestione ipsa lana serici, vel ut dicunt bambacie, conficitur; generant enim ex se longissima fila, unde purpura et huiusmodi texuntur; unde bombicinum -ni, quo nomine vocatur ipsa lana antequam tingatur et textura que fit inde, et bombicinus lis corripit eam ibi ‘quarum delicias pannus bombicinus urit’ licentia fuit poetica; et bombicimbicinator qui eam facit. Item a boo bombino mnare, clamare, unde bo
Abbreviated transcription (Latin):
ce dr̃ criminator. qͥa cͥmina ĩ q̃ ip̃e illicit.
ad dm̃i referat.ł qr elec toꝵ innocenciã
cͥmuubꝯ fictis accuset.Uñ diabolicꝰ.a
ũ. Bonꝰ cõparat᷑ ĩrre głarit̾. melior ob¬
tunꝯ.⁊ ad meliꝯ. addi ta culꝰ. fit meli¬
melior ⁊ melioro.as. u̾bũ actiuũ.⁊ ab

Expanded text:
ce dicitur criminator, quia crimina in que ipse illicit ad Deum referat, vel quia electorum innocentiam criminibus fictis accuset; unde diabolicus -a -um. Bonus comparatur irregulariter, melior, optimus et a melius addita -culus fit melimelior, et melioro -as verbum activum; et ab
Abbreviated transcription (Latin):
cõcursꝯ duoꝵ mariũ .s. locꝯ uͥ duo maria cõ
na regio ex duobꝰ nobilissimis opidis: nom̃
sortita ẽ. Bigemõ nom̃ gigãtis. ⁊ bialicis
similit̾. Ritima regio ẽ ⁊ cuutas cõdita
a fenice. q̃ pͥus nutãderina uocabat᷑. Bi
turica untis ł nua.sic dictaꝰ regione. tur¬
bines ⁊ calores ⁊ pliuuas fortissime sustinẽ¬
s. nec ĩ macra t̾ra defficiẽs. Noc bizante

Expanded text:
concursus duorum marium, vel locus ubi duo maria concNA regio ex duobus nobilissimis oppidis nomen sortita est. B 75 BITEMON, nomen Gigantis, et Bialcis similiter. B 76 BITINIA regio est et civitas condita a Fenice, que prius Mirandina vocabatur. B 77 BITURICA vitis vel uva, sic dicta a regione, turbines et pluvias et calores fortissime sustinens, nec in macra terra deficiens; huius me
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsio. Tandẽꝙ beatulꝰ alto ꝯpoñtꝰ lecto. E per aposi¬
cõm reatifico. as. ũbñ accuiũ. Et hinc u̾balia. Beo.¬
as. cõpoĩtur.transbeo. as .i. ultra alios beatũ face
uñ ħ trabea. genꝯ. uestis inꝑialis. qua son iꝑatores
utetantur. quasi trãsbea. qr ultra alios beatũ desig¬
nabat. Uñ trabeatꝰ.a. tũ.i. trabea induda. Uñ legi¬

Expanded text:
Persius ‘tandemque beatulus alto compositus lecto’, et per compositionem beatifico -as, verbum activum, et hinc verbalia; beo componitur transbeo -as, idest ultra alios beatum facere, unde hec trabea genus vestis imperialis qua soli imperatores utebantur, quasi transbea, quia ultra alios beatum designabat, unde trabeatus -a -um idest trabea indutus, unde legi
Abbreviated transcription (Latin):
s carnes p̃ualẽt fructibꝰ. id̾oq bellariũ sum¬
it᷑ a diminutiuo. ut notet᷑ diminutio bonita¬
tis. Uñ macrobiꝰ de satͣnalbꝰ. adhuc dicente.
furio : secũde m̃se allata st̃ bellaria. huic ⁊
uarro ait. Bellaria ea maxime st̃ mellita. q̃
mellita ñ st̃. It̃ a bonꝰ. bene adu̾biuĩ. Uñ beni
⁊ differt a bonitate. Benignitas ip ẽ uͥta
spõte ad benefaciend̾ exposita. lenis. blanda.
dulcis allo quio.⁊ sua cũctos ĩuitans dulcedi¬

Expanded text:
sed carnes prevalent fructibus, ideoque bellarium sumitur a diminuto ut notetur diminutio bonitatis, unde Macrobius in Saturnalibus ‘adhuc dicente Furio secunde mense ablata sunt bellaria’. Hinc etiam Varro ait ‘bellaria ea maxime sunt mellita, que mellita non sunt’. Item a bonus bene adverbium, unde beniet differt a bonitate; benignitas enim est virtus sponte ad benefaciendum exposita lenis, blanda, dulcis alloquio et sua cunctos invitans dulcedi
Abbreviated transcription (Latin):
dr᷑ cricteꝰ.ł pirous .i. splende̾s. a pir
uẽs. a ꝑhos qd̾ ẽ ignis. qrtus ethon .i. te¬
pẽs. ł philo geus .i. amans t̾rã. a philos
qd̾ ẽ amor ⁊ ge qd̾ ẽ t̾ra. qr tũc tendit.
ad occasum. Seuiga cuirꝰ iouis. a sex ⁊
iugo. qr a sex equis tͣhatꝰ. ⁊ attͥbuitꝰ ioui
utpote sumo d̾o.⁊ ita biga. tͥga. qͣdriga

Expanded text:
irous, idest splendens, a pir vens, a phos quod est ignis; quartus Ethon, idest tepens vel Philogeus, idest amans terram, a philos quod est amor et ge quod est terra, quia tunc tendit ad occasum. Seiuga currus Iovis a sex et iugo, quia a sex equis trahitur et attribuitur Iovi utpote summo deo; et ita biga, triga, quadriga,
Abbreviated transcription (Latin):
ter belli.⁊ bello. las. ilbũ neutrũ.⁊ nũ¬
no.⁊ ẽ actiuũ. Uñ debellatorius .a.u. ⁊
cõponit᷑ a de ⁊ bilis qd̾ ẽ humor afficiẽs
corpꝰ. qͣͣ ꝑ bilẽ factꝰ fragił. ⁊ deorsũ a
bilito. as. u̾bũ actiuuĩ. It̾ a bellũ ħ belu
a.qr apta sit bellis. Uł a balo. balas. qͣi

Expanded text:
a belli et bello -as verbum neutrum et numno, et est activum, unde debellatorius -a -um; componitur a de et bilis, quod est humor afficiens corpus, quasi per bilem factus fragilis et deorsum a bilito -as verbum activum. Item a bellum hec belua quia apta sit bellis vel a balo -as quasi
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃ paribola .i. sunilitudo. sine cõpat̃o. ex dissi¬
milib reb. sic̃ ẽ cũ lucanꝯ cõparat cesare̾ leo¬
nii.nĩ ex suo. s alio gene similitudine̾ faciẽs.⁊
dr̃ parabola. qͣi uixta sentẽciã. ñ is ẽ sentẽ¬
cia q̃ soncit.s ẽ iuxta sentenciã. Uñ ꝑ aboli

Expanded text:
r parabola, idest similitudo vel comparatio ex dissimilibus rebus, sicut est cum Lucanus comparat Cesarem leoni non ex suo sed ex alio genere similitudinem faciens, et dicitur parabola quasi iuxta sententiam; non enim est sententia que sonat, sed est iuxta sententiam; unde paraboli
Abbreviated transcription (Latin):
sig̾cõnẽ ponit᷑ a ꝑsio ħ nom̃ uͥ dix̃. Acce¬
do bouillas.⁊ ħ buris. longũ ⁊ curuatũ
lignũ ĩ aratro ł potiꝰ curuat᷑m illiꝯ ligni
qͣi bois uros. qr curuata sit ad similitudi¬
ne̾ caude bouis. ⁊ ħ osa. qr pͥmũ de coriis

Expanded text:
ionem ponitur a Persio hoc nomen ubi dixit ‘accedo Bovillas’. Et hec buris longum et curvatum lignum in aratro vel potius curvatura illius ligni, quasi bovis uros, quia curvata sit ad similitudinem caude bovis, et hec osa, quia primum de coriis
Abbreviated transcription (Latin):
pplicitas. alc̾plicitas. Cõponitꝰ qͦr bis cũ młtis a¬
liis partili. de qͥbꝯ in surs locis cõ gruenciꝯ
nu.⁊ inolussimi. qd̾ greci papatẽ uocat. uñ
bissinꝰ.a.ñ. ut bissina uestis .i. candida fac¬
ta ex bisso. Birsa. eloaca.ł coriũ bouis.
Uñ ⁊ cartago oli dicta ẽ birsa. qr fuit circũ¬
data corio boius. uñ ⁊ dr̃ bursa. qr de corio fiat
Uñ bursula.⁊ bursella anibo diminut᷑a.⁊ bi

Expanded text:
plicitas, alterplicitas; componitur quandoque bis cum multis aliis partibus, de quibus in suis congrumi et mollissimi quod Greci papatem vocant, unde bissinus -a -um, ut ‘bissina vestis’, idest candida, facta ex bisso. B 67 BIRSA, cloaca vel corium bovis, unde et Cartago olim dicta est Birsa, quia fuit circumdata corio bovis, unde dicitur bursa quia de corio fiat, unde bursula et bursella ambo diminutiva, et
Abbreviated transcription (Latin):
uł cõponitꝰ᷑ abis ⁊ pẽnũ. qd̾ antiqͥ dicebant
Uñ ⁊ auiũ dicũt᷑ p̾ene. qr sit acute. ħ ⁊ do¬
iabia dr̃. qr duo hãt labra.nã securis sin¬
plex ẽ. ⁊ cũ uir. ⁊ dr̃ ħ buura. q̃ duos ht̾ ł
mina faciat. Uñ ħ ⁊ ħ biforił.⁊ ħre .i. duꝑ¬

Expanded text:
 componitur a bis et pennum, quod antiqui dicebant unde et avium dicuntur penne quia sint acute, et hec dolabra dicitur quia duo habeat labra: nam securis simplexmina faciant, unde hic et hec biforis et
Abbreviated transcription (Latin):
a. ũ .i. dupplex. duo. Uñ gemini dñrdu¬
o sunł nati. ⁊ ñ tãtũ duo simł naci dũr
per cõposiconẽ y gemelliꝑa .e. q̃ geminos
parit ⁊ gemino .as. duplicare. ⁊ cõpoꝰ cõ¬
⁊ cõposita. It a gigno. is. ħ germ̃. nis.i.

Expanded text:
-a -um, idest duplex, duo. Unde gemini dicuntur duo simul nati, et non tantum duo simul nati dicuntur per compositionem hec gemellipara, que geminos parit, et gemino -as duplicare, et componitur conet composita. Item a gigno
Abbreviated transcription (Latin):
nib gñe gerronaco. ⁊ per orositonẽ
cõgrerro. onis. gcrrio simł cũ alio. ł cõge¬
rrones oñt. qͥ aliena ad se cõgregant
fer. clauiger. ⁊ similia.de qb alias.
&e nota ad p̃dieta noĩa om̃a inueniũ¬
dur posita sustantẽ. ĩ qͦlib gñe. It̃ a¬

Expanded text:
ibus genere geronaceo’; et per compositionem congero -onis, gero simul cum alio; vel congerones dicuntur qui aliena ad se congregant.ger, claviger et similiter de quibusdam aliis. Et nota quod predicta nomina omnia inveniuntur posita substant
Abbreviated transcription (Latin):
duleon qͣtã insula ẽ iuxta ethiopiã. u
nec serpens nasctꝰ nec uiuit. Uñ gaula¬
siꝰ .a. ũ. gencile ⁊ st̃ gaulali gentes a meri¬
die usq ad oceanũ esꝑiũ peruagantes. Mã
uinũ toga. q̃ ẽ uestis senatoris. Oauꝯ a. ũ.
lenis in u̾bis. OIãza .e. lingua ꝑsaꝵ dũr
diuitie. thesauid. Uñ ħ gazula .le. dimi¬

Expanded text:
ULEON quedam insula est iuxta Ethyopiam, ubi nec serpens nascitur nec vivit; unde gaululus -a -um, gentile, et sunt Gaululi gentes a meridie usque ad oceanum esperium pervagantes. G 34 GAVINUM, toga que est vestis senatoris. G 35 GAUS -a -um, lenis in verbis. G 36 GAZA -e lingua Persarum dicuntur divitie, thesaurus, unde hec gazula -le dimi
Abbreviated transcription (Latin):
rũ. ⁊ qr genesim ħoiũ ꝑ xii celi signa des¬
eͥbũt. siderũq cursũ: nascenciũ mores.⁊
no fuerit natꝰ. aut quẽ effectũ hat̃ u
te. qͥ nascit᷑. hi st̃ qͥ uulgo machematici
uocãt᷑. Uñ ħ genecaliatũ .c.i. natiui¬
genealogꝰ .a. ũ.i. de genesi loqͣns siẽ
ex plicuit serie genealogꝰ olĩ. ⁊ in ħ
genealogia. E.i. gen̾ato.ł sermo de
gn̾e. ł linea gn̾atonis. It̃ a gigno hoc
ebere suas genealogias. ñ ⁊ ip̃i soli
dũt habere genꝯ. ⁊ ñ rustici. lic genꝯ
habeat. Uñ ⁊ aborigines dñr. qͣi sñ ori¬

Expanded text:
rum, quia genesim hominum per XII celi signa describunt, siderumque cursu nascentium mores et no fuerit natus, aut quem effectum habeat vite qui nascitur: hii sunt qui vulgo mathemathici vocantur. Unde hoc genetaliagenealogus -a -um, idest de genesi loquens, sicut explicuit serele genealogus olim’; et inde hec genealogia, idest generatio vel sermo de genere, vel linea generationis. Item a gigno hoc cribere suas genealogias, unde ipsi soli dicuntur habere genus, et non rustici; unde et aborigines dicuntur quasi sine ori
Abbreviated transcription (Latin):
plun entants: uarie armus. discoloresi
ritu. linguis dusone. ⁊ origine uocadiusor
martemãni. bruteri camasi blangiam.
tubontes qͦt ĩmanitas barbarie ⁊ ĩ ip
sis uocabut. t̾rore q̃ndã sig̃cat. Snx¬

Expanded text:
entes, variae armis, discolores habitu, linguis dissonae, et origine vocabulorum Marcomanni, Bruteri, Camasi, Blangioni et Ubantes; quorum immanitas barbariae etiam in ipsis vocabulis horrorem quemdam significat. S
Abbreviated transcription (Latin):
qr iͥ młta replicatio uestiũ. pallioꝵ. ta¬
st̃ cõsꝑicati edito. cõsid̾utẽ. arduoq sug¬
gestu. It a suggero. suggillo. las .i. sug¬
gerere ⁊ suggillare. i. suffocare. strãgu
ra. eio cõposita oĩa st̃ actiua. ⁊ corripi¬

Expanded text:
quia ibi multa replicatio vestium, palliorum, tasunt conspicati edito considentem arduoque suggestu’. Item a suggero suggillo -as, idest suggerere; et suggillare, idest suffocare, strangulro et eius composita omnia sunt activa et corripi
Abbreviated transcription (Latin):
p phisici. singłas partes corꝑis numi¬
nib cõsecͣtas. Aurẽ memorie. ñ ills̾
Cinthiꝯ aure uellit. ⁊ admonuit fron¬
tẽ genio. Uñ uen̾ãtes dm̃: tangunꝯ
frontẽ signo scẽ crucis. Dext̾am: fidei.

Expanded text:
enim phisici singulas corporis partes numinibus consecratas: aurem Memorie, unde illud ‘cinthius aurem velit et admonuit’; frontem Genio, unde venerantes Dominum tangimus frontem signo Sancte crucis; dextram Fidei,
Abbreviated transcription (Latin):
tans uinonẽ ẽẽ : esfudit sem̃ ĩ ilã nu¬
bẽ ⁊ in nata st̃ q̃tã mõstͣ. ĩ media ꝑte
hoies ⁊ ĩ media equi.⁊ dicti it̃ centau¬
ri qͣi gẽntauri .i. geniti ex oura. Scd̃m
yscoriã: yxion pͥmꝰ ĩ grecia centũ eqͥtes
arinatos adunauit. q eqͥtes cũ ab indoc¬
tis pͥmũ uderẽtꝰ super eqͦs: unũ amal
iputati ex hoĩe ⁊ eqͦ dicti sc̾ cẽcauri qͣi
centũ armati. ł qr cencũ erãt.⁊ qͣi aura
ato uolantes t̾rã cõsumebãt. Alia fabu¬
ia ht̃ qd̾ dũ laphite hostes p̃das abdu¬
centes in seãndo fluuiũ ꝑtͣnsirẽt. pholo¬
enses eos uidentes suꝑ equos: credid̾ũt

Expanded text:
illam nubem, et inde nata sunt quedam monstra, in media parte homines et in media equi, et dicti sunt centauri, quasi gentauri, idest geniti ex aura. Secundum historiam, Yxion primus in Grecia centum equites armatos adunavit, qui equites, cum ab indoctis primum viderentur super equos, unum animal reputati ex homine et equo, dicti sunt centauri, quasi centum armati; vel quia centum erant, et quasi aura cito volantes terram non consumebant. Alia fabula habet quod dum Lapytes, hostes predas abducentes insequendo, fluvium pertransirent, Pholoenses, eos videntes super equos, crediderunt
Abbreviated transcription (Latin):
cuacuaie. ebrictatẽ depoñe. qd̾ uulgari¬
t̃ dr᷑ sinaltire. qd̾ fit cũ cibaria ⁊ potꝰ in
stomacho diuidũtꝰ ⁊ q̃dã pars purior tͣns¬
dã grosior mittit᷑ ad secessũ. Dñ ĩ ubr
uidicũ or̃. digere paululũ uinũ q̃ ma¬
⁊ digestĩ adũbiũ .i. ordinati. Dñ pru¬

Expanded text:
evacuare, ebrietatem deponere, quod vulgariter dicitur smaltire, quod fit cum cibaria et potus in stomacho dividuntur, et quedam pars purior transvero grossior mittitur ad secessum, unde in libro Regum dicitur ‘digere paululum vinum quo maet digestim adverbium, idest ordinatim, un
Abbreviated transcription (Latin):
piscator. culioner dep̃hende solet. dñ
in libro beati iob. Nunqͥd ĩplebis saçcenas
pelle eiꝰ.⁊ gurgustiũ capite pisciũ illiꝰ.
ꝓfundꝰ in flumine. per capinosim cam̃
ponit᷑ sepe ꝓ man . ł ꝓ loco ꝓfundo in ma¬
ri. ꝙͣ tapinosĩ solẽt autores eleuare perad¬

Expanded text:
is curculiones deprehendere solet, unde in libro Beati Iob ‘numquid implebit sagenas pelle eius et gurgustium capite piscium illius’. profundus in flumine, per tapinosim tamen dicitur sepe pro mari vel pro loco profundo in mari, quam tapinosim sepe solent auctores elevare per ad
Abbreviated transcription (Latin):
ũ. de germine existẽs. ł ad germ̃ ꝑtinẽs.
nis. por dici q̃lib herba. qr germinetꝰ. sic̃
robur oĩs lign cutis ⁊ sp̃es: qr sit fumissi¬
ma. Specialit̾ tam̃ ẽ q̃tã herba q̃ naĩcit᷑ ex
humano sangiune ⁊ q̃dã alia herra.ã ⁊
mortua reçenti herba renasatͦ. ⁊ uulco

Expanded text:
de germine existens vel ad germen pertinens, -is potest quelibet herba dici quia germinet, sicut robur omnis ligni cutis et species, quia sit firmissima. Specialiter tamen est quedam herba que nascitur ex humano sanguine, et quedam alia herba que etiam mortua recenti herba renascitur et vulgo
Abbreviated transcription (Latin):
putita. s ħ fit ꝑꝑ expressionẽ lecacitatis
x a ganeo ħ ganearia .i. tabna. qͥa ĩ
młta ĩutilia ca̾niũt.⁊ hinc ganeariꝯ.
It a canea hͥ ganeꝰ. luxuriosꝯ. leccator.
Ganio cõponit᷑ cũ ob. ⁊ dr̃ oggãnio. nis.

Expanded text:
 propter expressionem leccacitatis. Et a ganea hec ganearia, idest taberna, quia ibi multa inutilia ganniunt, et hinc ganearius,Item a ganea hic ganeus, luxuriosus, leccator. Gannio componitur cum ob, et dicitur oggannio -is,
Abbreviated transcription (Latin):
iuxta mella fluuũ crescit. cuiꝯ flos dr̃ hͥ a¬
mellꝯ. Uñ ugiliꝰ. c̃in fed̾ nom̃ a mello. It̃
a mei: nͥ meto. onis. potio melle mixta. ai me
calamitas ꝓ cadamitas.Io̾ ⁊ mulsũ. qi inelsũ.
ł a mulçeo. S: mulsũ ex aqͣ cruda. ł uino.
edq: ex aqͥ cocta.

Expanded text:
iuxta Mellam fluvium crescit, cuius flos dicitur hic amellus; unde Virgilius ‘cui fecere nomen amello’. Item a mel hic medo -nis, potio melle mixta, quasi calamitas pro cadamitas; idem et mulsum, quasi melsum, vel a mulceo: sed mulsum ex aqua cruda vel vino, medus ex aqua cocta.
Abbreviated transcription (Latin):
ũ. nom̃ .i. positus.⁊ uoluer̃ qͥdã qd̾ in hãc
qͣi posito. s nichil ẽ. non i fit afferesis:
dextra: ethimologia ẽ non cõposicio. Dn̾
terrimo . It asinister. sinistrariꝰ.a. ũ. ꝑsi
nistrã ductꝰ. ł qui smistra utitur ꝓ dexta.⁊
sinistrã diu̾te. ⁊ sinistra uti ꝓ dextra. sinis

Expanded text:
d in hac quasi positus, sed nichil est, non enim fit aferesis ndextra, ethimologia est et non compositio; unde terrimus. Item a sinistra sinistrarius -a -um, per sinistram ductus vel qui sinistra utitur pro dextrasinistram divertere vel sinistra uti pro dextra; sinis
Abbreviated transcription (Latin):
unũ ⁊ unũ ꝑse diuid̾e. Signo copoᷤ
asigno. as. alicui. aliqͥo designare. qd̾
debeat habere. ł fac̾e. ꝯsigno. as simł¬
designare. designo. ac. ualde signate.
⁊ distĩguere. ⁊ signũ fae̾e. Frange¬
ł remou̾e. aꝑire. ⁊ est tͥctũ. ab ulo qͥ
signũ ⁊ sigillũ frangit ⁊ ita aꝑit utt̾¬
designare d̾i aꝑire. ⁊ manifestare.
oraciꝯ. Qͥ nõ ebrietas designat. oꝑta
recludit. p̃signo. as. resigno.as. itũ sig¬
signare. redd̾e. restituere. ⁊ est actm̃
cũ oĩbꝰ suis ꝯpositis. Signũ cõpo᷑ sig¬
qd̃ est int̾ duo signa. ł signũ qd̾ eͥ int̾
aligͣ sie aliqͥd solet mitti deuno ad aliũ.
cai signi ⁊ noticie. ⁊ significo as. fac̾e sig¬
nu. matufestare. notificare.⁊ expͥm̾e¬

Expanded text:
unum et unum per se dividere. Signo componitur assigno -as, alicui aliquid designare quod debeat habere vel facere, consigno -as, simul signare, designo -as, valde signare et distinguere et signum frangere et removere, aperire, et est tractum ab illo q sigillum frangit et ita aperit littedesignare dicitur aperire et manifestare; Oratius ‘quid non ebrietas designat? operta recludit’. Presigno -as, resigno -as, iterum sigsignare, reddere, restituere; et est activum cum omnibus suis compositis. Signum componitur sigquod est inter duo signa, vel signum quod est inter alia, sicut aliquid solet mitti de uno ad alium causa signi et notitie. Et significo -as, signum facere, manifestare, notificare, exprime
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dicare gentiliti. ꝑsimile. ds intimauit. uidelut enĩ
ꝑ sõniũ: uas plenũ reptilili.⁊ dicebat sibi. macta ⁊ mã¬
duca. ꝑ reptilia małexit gentiles. ꝑmactare: mortifi¬
ut de iosoph cui macilente uacte: in pratis apparuer̃t op¬
timis ꝙ fut fut᷑e famis ĩ oicatio. Omulit̾ sepe fiettꝯ ĩ
cupatur. Itẽ a somniã. somns. as. ĩ sõnio. uł ꝑ sõ¬

Expanded text:
mavit; videbat enim per somnium vas plenum reptilibus et dicebat sibi vas ‘macta et manduca’: per reptilia intellexit gentiles, per mactare mortifiut de Ioseph cui macilente vacce in pratis apparuere opimis, quod fuit future famis indicium. Similiter sepe fletus in cupatur. Item a somnium somnio -as, in somnio vel per som
Abbreviated transcription (Latin):
re. orare. ⁊ dic̾e simulatorie. ut cũ rep̃hẽ
a̾tur sonare. n ħ ĩsinu aco .i. callida ⁊
latens or̃o. Uñ quidã solent exordiri. ꝑ
pͥncipiũ. ut cũ causa ẽ honesta. ⁊ auditorũ
aĩ nõ st̃ alienati. quidã ꝑ ĩ sinuac̾one̾ ut
cũ cã ẽ turpis.⁊ aĩ auditorũ st̃ aliena¬
ti. est iy in sunuat̾o: or̾o. qͣda disimulac̾o¬
ne ⁊ cͥcuicõne obscure subiens auditoris
aĩũ. s pͥncipiũ ẽ: or̾o ꝑspicua.⁊ ꝓtinꝰ ꝑfi¬
ciens. auditore̾ beniuolũ. ł atentũ. ł doci¬
lem. Sinuo ⁊ eiꝯ ꝯposita acta st̃. It asi¬
nꝯ ħ sinũ.ni. uas. in quo lac mulgetur.
pͥma producta q̃ insinꝰ corripit᷑.Dgiliꝯ.
sinũ lactis pͥape qd̾ ãnis. Sino ꝯpoͣ ꝯsino

Expanded text:
-as, orare et dicere dissimulatorie, ut cum reprehenantur sonare. Unde hec insinuatio, ita callida et latens oratio; unde quidam solent exordiri per principium, ut cum causa est honesta et auditorum animi non sunt alienati, quidam per insinuationem, ut cum causa est turpis et animi auditorum sunt alienati: est enim insinuatio oratio quadam simulatione et circuitione obscure subiens auditoris animum, sed principium est oratio perspicua et ciens auditorem benivolum et attentum et docilem. Sinuo et eius composita activa sunt. Item a sinus hoc sinum -ni, vas in quo lac mulgetur, prima producta, que in sinu corripitur: Virgilius ‘sinum lactis, Priape, quotannis’. Sino compo
Abbreviated transcription (Latin):
itia ꝯpleatur. sex. solidis. hũc uulgꝰ aureũ folidũ
uocat. cuiꝰ t̾tiam ꝑtem indedix̃unt tremissa.
qͣsi solidũ faciat tarmissꝯ. ⁊ nota ꝙ ꝓ illo pon dere
dicũdũ ẽ solidꝰ. ⁊ nõ soldꝰ. nͥ sĩcopet᷑ in sillaba. Uñ
solidatiꝰ.a.ũ. adsolidũ ꝑtinẽs. ul solidos accipiẽs
uł ꝓ solidis scriuẽs. solido. ꝯpoĩt᷑ ꝯ solido. as. reso lad.
cxulo. as .i. extra solũ sue tr̃e poni. ext̾minari.⁊ ẽ
neutrũ passiuũ. ⁊ sic debet ꝯstrui. ego exulo a rege
⁊ nõ debet dici ego exulo illũ. Uñ ħ ⁊ ħ exul. lis.¬

Expanded text:
ia compleatur VI solidis: hunc vulgus aureum solidum vocat, cuius tertiam partem dixerunt tremissem, quia solidum faciat ter missus. Et nota quod pro illo pondere dicendum est solidus et non soldus, nisi sincopetur in sillaba; unde solidarius -a -um, ad solidum pertinens vel solidos accipiens vel pro solidis serviens. Solido componitur consolido -as, resolido exulo -as, idest extra solum sue terre poni, exterminari, et est neutrum passivum et sic debet construi: ‘ego exulo a rege’ et non debet dici ‘ego exulo illum’; unde hic et
Abbreviated transcription (Latin):
nariꝯ. Itẽ a solaco .ħ ⁊ ħ ⁊ ħ. solax.cis .i. pecus młtu
solitũ. te pisc̾e. Itẽ asoleo. soleso. scis. ĩ choatm̃. ⁊ ꝯ
assolesco. absoleo. es. dissuere. assolito. esare. ꝯso¬
scleo. les. dissoleo .es. tiesoleo . es. ambo ꝓdisuesc̾e. ĩ¬
soleo. es. uasde solẽ. uł alit̾ ꝯtiñe quã alii. uł qmsoli¬

Expanded text:
narius. Item a soleo hic et hec solax -cis, idest pecus multum solitum depascere. Item a soleo solesco -is inchoativum; et assolesco; absoleo -es, dissuescere, a solito cessare; consoleo -es, desoleo, dissoleo -es, ambo pro dissuescere; insoleo
Abbreviated transcription (Latin):
nõ debeat. Uñ dicimꝰ.aꝑte ꝙ p̃dicta uocabula. nõ
insolubilis. le. ut̃. litas. Soluo. ꝯponit᷑ ab soluo. uis
a.iĩ. uñ q̃dam nña dñt absoluta. que ꝑ se dicta da
rem. in sua sigͥficatõe uł ab soluta .i. ꝑfecta. q̃
nõ deficiũt in aliquo sui motu. ⁊ ab solutꝯ .i. non
relatꝰ.i. nõ in respectu alicuiꝯ dictꝰ.⁊ ꝯꝑat᷑. Uñ¬

Expanded text:
bula non solubili-a -um. Unde quedam nomina dicuntur absoluta que per se dicta danrem in sua significatione, vel absoluta idest perfecta, que non deficiunt in aliquo sui motu; et absolutus idest non relatus, idest non in respectu alicuius dictus. Et
Abbreviated transcription (Latin):
p̃crã sepe inueniũt᷑ poĩta in passiua significatoẽ. Itẽ
a solꝯ. ħ sol. lis. qr solꝯ luceat ⁊ appareat obscuratis.
cunctis auis fid̾ilii suo splendore. Uñ solaris. re. ⁊ ħ
sulmꝰ. ci. qd̾ deffossum ẽ int̾ duas porcas. qr ꝓcisꝰ so
ꝯpoĩt᷑ ꝯsulco. as. desulco tesulcas. ualte sulcara. uł sul¬
cos degruere.⁊ disulco .as ĩ sulco. as. resulco. as ⁊
ẽ neũtrũ cũ oĩm suis ꝯpoĩtis. Itẽ asol. ħ solarium.

Expanded text:
pe adhuc inveniuntur posita in passiva significatione. Item a solus hic sol -lis, quia solus luceat et appareat obscuratis cunctis aliis sideribus suo splendore; unde solaris -e. Et hic sulcus -ci, quod defossum est inter duas porcas, quia sulcus mponitur consulco -as, desulco -as, valde sulcare vel sulcos destruere, dissulco -as, insulco -as, resulco -as, et est neutrum cum omnibus suis compositis. Item a sol hoc solarium,
Abbreviated transcription (Latin):
actꝯ obsonqͥdi. ł ip̃a cena. ł obsoniũ. ⁊ sũpto.
qͥexpendit iꝰ cena. siue obsonio. ⁊ ẽ obsono.
as. neutrũ.⁊ scd̾ antiquos. ĩ uenit᷑ obsonor
aris. deponẽs. ĩ eod̾ sensu. S ontofanes. iose¬
ph .i. saluator.

Expanded text:
actus obsonandi vel ipsa cena vel obsonium vel sumptus qui expenditur in cena sive obsonio; et est obsono -as neutrum et secundum antiquos invenitur obsonor -aris deponens in eodem sensu. S 192 SONTOFANES, Joseph idest salvator.
Abbreviated transcription (Latin):
e.ĩeod̾ sensu.⁊ ead̾ cõpon̾e dẽ ħ ⁊ ħ ⁊ ħ sõno¬
lens. tis. ⁊ similit̾ ꝯꝑatur. Uñ so̾nolent᷑ ⁊ c̃
penultima ꝓducta .i. cenare. qr cena contra
soniũ solet sumi. s lic ita obsonare ĩueniat᷑
ꝯtra sõniũ aliqͥd comed̾e. Uñ ħ obsoniũ: i. ce¬
na. ł paruus cibꝰ ⁊ delicatꝰ. qͥ pꝰ cenã contua

Expanded text:
 somnolens -tis et similiter comparatur, unde somnolenter etc. penultima producta, idest cenare quia cena contra somnum solet sumi; sed licet ita obsonare inveniaturcontra somnum aliquid comedere. Unde hoc obsonium, idest cena vel parvus cibus et delicatus qui p
Abbreviated transcription (Latin):
figura ẽ ⁊ elłerari pot̾. ⁊ uocat᷑ scema.⁊ hĩc solocisticꝰ .a.
ũ. ⁊ soloesazo. as. soloes ciste ce laru. ⁊ soloescistico. as.
ĩ eod̾ sensu. ⁊ deriuat᷑ a soloescisticꝰ. Pic solemꝰ .ii.
fuit qͥdã qͥ de frigia cũ enea uenit ĩ utaliã. de cuiꝰ nõie
q̃tã regio dicta ẽ sulmo. onis. de cꝰ regionis. opido .s. pe¬

Expanded text:
r tunc scema. Et hinc soloecisticus -a -um, et soloecizo -as, soloecistice loqui, et soloecistico -as in eodem sensu, et derivatur a soloecisticus. S 190 Hic SOLEMUS -mi fuit quidam qui de Frigia cum Enea venit in Italiam, de cuius nomine quedam regio dicta est Sulmo -nis, de cuius regionis oppido s
Abbreviated transcription (Latin):
ad meretricãdũ. uł ad aluid. ⁊ ĩ utraq sigͥficatõe ẽ ũbũ
meretͥcale. obsisto.is. obstare. resisto.is. restare. re¬
luctari. refragari. subsisto.is .i. sb̃stare. uł subsistete
i. sub se statuere. ꝯfirmare. Uñ sbsistencia dr̃ forma.
qr sub se sistit. fluxũ. mat̾ie. Sisto ꝓ stare ⁊ eiꝯ ꝯpoĩta.¬

Expanded text:
ad meretricandum vel ad aliud, et in utraque significatione est verbum meretricale; obsisto -is, obstare, resisto -is, restare, reluctari, refragari; subsisto -is, idest substare, vel subsistere idest sub se statuere et firmare; unde subsistentia dicitur forma quia sub se sistit fluxum materie. Sisto et eius composita
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ħ insolentia. suꝑbia fatutas. insolens ⁊⁊ pot ꝯponii
ab in ⁊ solens. qͣi nõ solens. Itẽ ab ĩsoleo. ⁊̃ solesco.scis.
in choatĩm. ꝑ soleo.es .i. ualte. solere. assiduare. assi¬
⁊ ꝑsolenuge. Soleo ⁊ eiꝰ cõpoĩta. nentropissiua
sũt ⁊ ita neutra. ⁊ corripiũt hanc sillabã. so. It̃e so¬
leo ꝯpõĩtur cũ annꝯ. ⁊ d̾r hic ⁊ ħ solennis. ne. cele¬

Expanded text:
i ab in et solens, quasi non solens; item ab insoleo insolesco inchoativum. Persoleo -es, idest valde solere, assiduare, assisole nuge’. Soleo et eius composita neutropassiva sunt et ita neutra, et corripiunt hanc sillabam so-. Item soleo componitur cum annus et dicitur hic et hec solennis -ne, cele
Abbreviated transcription (Latin):
rũ.i. tuba. uł õr sic ab ĩuẽgice. ul sistrũ. lingua. egip¬
ciaca.d̾r tuba. cũ qua u̾sis descͥ̾bit᷑. Nam ĩ eiꝯ sacrificiis ea
utũtur. Sisto cõpoĩtur absisto.is. longe statuere. uł lõ¬
ge stare. ⁊ cessare. assisto.is .i. uxta uł cutũ fistere
ad ẜuiciũ. uñ ħ asistrix.cis. que asistit. uñ illud. da mͥ
dñe sediũtuaꝵ asistricẽ. sapiẽciã. ⁊ ẽ ꝓducũda. ħ sillaba
stri. ⁊ nõ corripiẽda. sic̃ faciũt qͥdã ydiote. ced̾em tñ ꝙ lit̾ta¬

Expanded text:
sic ab inventrice; vel sistrum lingua egiptiaca dicitur tuba cum qua Ysis describitur, nam in eius sacrificiis ea utuntur. Sisto componitur absisto -is, longe statuere vel longe stare et cessare, assisto -is, idest iuxta vel circum sistere ad servitium; unde hec assistrix -cis, que assistit, unde illud ‘da michi, Domine, sedium tuarum assistricem sapientiam’. Et est producenda hec sillaba -stri-
Abbreviated transcription (Latin):
isto. sistis. caret s̃ fito ⁊ supino. s accipit mutu
sisto. ab solutũ ẽ ⁊ trãsitm̃. qñ ẽ abselutum
significat. id ꝙ sto. uł maneo. Sisto. quasi cũ p̾ꝯ irem.
s. ut iste sitit menia .i. statuit. Accipit᷑ ⁊̃ ꝓ firmare. uł re¬
puer lacͥmas. ꝓ theus cua dãpna. leuabit. Sistere ⁊̃ dĩ¬

Expanded text:
ISTO -is, caret preterito et supino, sed accipit mutuosisto absolutum est et transitivum; quando est absolutum significat idem quod sto vel maneo: sisto, quasi cum prius irem o, ut ‘iste sistit menia’, idest statuit; accipitur etiam pro firmare vel repuer lacrimas, Protheus tua damna levabit’. Sistere eti
Abbreviated transcription (Latin):
siliũ accipio. ⁊ sed̾ ħ costruit᷑ cõstruitur
cũ accãto. ut cosulo. te. Uñ dictii e̾. ꝯsulo
tu qͣrens. tibi cõsulo cosiliũ dans. Dñ i Eosul.
lit. mñ cõsulatꝰ. tus. tui. ⁊ ꝯsularis re. dig¬
nꝯ cõsulatu. ⁊ ⁊ coposicõne pro cosul. lis. loco
cosuł positꝰ. ⁊ exc̃otul. lis. extͣ cosulatũ posi¬
tꝰ. cũ pͥꝰ eũ haberent. ł dignꝰ cõsulatu. It a

Expanded text:
ilium accipio, et secundum hoc construitur cum accusativo ut ‘consulo te’, unde dictum est ‘consulo te querens, tibi consulo consilium dans’; unde hic consul -lis, unde consulatus -tus et consularis -re, dignus consulatu, et per compositionem proconsul -lis, loco consulis positus, et exconsul -lis, extra consulatum positus, cum prius eum habuerit, vel dignus consulatu. I
Abbreviated transcription (Latin):
qͥmꝰ cͥcopetici: caudas ht̃. finge uillose st̃.
comis maximis. ꝓminentibꝰ deciles ad feri¬
tatis. obliuisc̾e cinocefali.⁊ ip̃i siłes st̾ si mi¬
eti. calitrites: toto pene aspectu. acit̾is dis¬
tant. sẽ eĩ ĩfacie producta barba. ⁊ lata

Expanded text:
era: circopetici caudas habent; sfinge villose312 sunt comis maximis prominentibus, dociles ad feritatis oblivionem; cinocephali et ipsi similes sunt simieti; callitrices toto pene aspectu a ceteris distant, sunt enim in facie producta barba et lata