comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
b ianua aperitur: quia nullꝰ peccati cunc¬
imꝑium erit. quia totum ab sortum erit
flectantur genua. s domus dei replebr gła
S quidem quod non canunus inpͥuatis
hãemus ꝑ festam iusticiam. uecgłam qmͣ ex¬
pectamus. Tm̃ simplex alł. canitur. qr eccłia
iam primam resurrectionẽ ht̃. uñ semper
⁊ festuus ħ cantat eccłia. s quia nundum
uariatur status eccłie. Primũ culpam in¬
tulit. Scd̾m detex̃. G̃cium eam deleum per
iusticiam. s rẽseruaũ penam. Quartũ ꝑ¬
ordo anni insignificatione misticat in resur¬
rectione pͥmos nouissimos. ⁊ neuissimos pͥ¬
mos. Simłr in quibdam que infesto fiu̾it

Expanded text:
 janua aperitur, quia nullius peccati improperium tunc erit, quia totum absorptum erit flectantur genua, sed domus Dei replebitur gloria. Sed quid est quod non canimus in privatis habemus perfectam justitiam nec gloriam quam exspectamus? Tamen simplex Alleluia canitur, qua Ecclesia jam primam resurrectionem habet. Unde sempet festis hoc cantat Ecclesia. Sed quia nondum  Quatuor Tempora variatur status Ecclesiae. Primum culpam intulit, secundum detexit, tertium eam delevit per justitiam sed reservavit poenam, quartum pordo anni, in significatione mysticat in resurrectione primos novissimos; similiter in quibusdam quae in festo fiunt
Abbreviated transcription (Latin):
scĩs .i. ite missa ẽ. Aliũ missa de temꝑe .i.
benedicamus dño. Aliũ missa ꝓfidelibus
defiunct.i. requiescant iupace. In fine
misse. ꝓ scĩs inuitamur ad illamgłam. in qua
iam scĩ requiescunt. Ite mussac̾. Qͣi dicat.
hostia apatre ẽ. ad nos missa. uł a nob̾ad prc̃m
remissa ẽ. io ite .i. festinate. sicit dicit apłs
fẽstinemus ing̾di iniliam requiem. finis uͦ
musse de temꝑe. Hortat᷑ nos quisumus intꝑe
u̇ benẽdicami dño in ad u̾sitate .i. in om̃ĩ¬
soladatur innoc̾te adu̾sitas. que in iu̾tate
ꝓmitis reddr᷑. Infine mise ꝓdefunctis eis op¬
tamus requiem ut inpͥncipio petimus re¬
que sacramentũ altaris ⁊ omĩa eccłie sacͥmẽ¬
ta dsect ⁊ scĩficat. Septem ordines sunt in or¬
dine canonis quos sp̃s sc̃ĩ mira sapiencia ĩ¬
uenit ordinauit. pͥmus ordo ẽ .a. Trgͥ. usq
memores. Qrtus. ab un ⁊ mnemores usq ad ꝑ

Expanded text:
ssa est; alium missa de tempore, id est Benedicamus Domino. Alium missa pro fidelibus defunctis, id est Requiescant in pace. In fine missae pro sanctis, invitatur ad illam gloriam in qua jam sancti requiescunt. Ite, missa est, quasi dicat; Hostia a Patre ad nos missa est, vel a nobis ad Patrem remissa est; ideo Ite id est festinate, sicut dicit Apostolus: Festinemus ingredi in illam requiem . Finis vero missae de tempore hortatur nos, qui sumus in tempore, ut benedicamus Domino in adversitate et prosola datur. In nocte adversitas, quae in veritate pro meritis redditur. In fine missae pro defunctis eis optamus requiem, et in principio petimus: Requae sacramentum altaris et omnia Ecclesiae sacramenta consecrat et sanctificat. Septem ordines crucis sunt in ferie Canonis, quos Spiritus sanctus mira sapientia ordinavit. Primus ordo est a Te igitur usque memores; quartus, ab Unde et memores usque ad Per
Abbreviated transcription (Latin):
trinitatis. uonut ꝑ id dr̾ctur. quid ẽẽt: s
ne omĩo taceretur quid e̾ẽt. ꝑ hoc cium lio¬
cabulum ut id̾ dic̃. non cliuersitatem significa¬
re uoluit.: s singularitatẽ. Cum enĩ fides płali
numero pͥs confitetur. non ꝑ hoc in eẽncia tͥa¬

Expanded text:
Trinitatis, non ut per id diceretur quid esset, sed Trinitatis, non ut per id diceretur quid esset, sed ne omnino taceretur quid esset. Per hoc enim vocabulum, ut idem dicit, non diversitatem significare voluit, sed singularitatem noluit. Cum enim fides plurali numero p
Abbreviated transcription (Latin):
cħ̾ contrarium sue bonitati recipit. Cum gͥ
deus nulło gen̾e istoꝵ .iiiͦi. muitet᷑ : nec tp
mutabitur. Quia ergo caret pͥncpio ⁊ fine.
⁊ mutabilitate ut dictum ẽ. di eternus ẽ.
tatis coetitate᷑ et̾nitatis. equalitatẽ ĩmensi
tatis ⁊ cõmimionẽ ꝙ unitatis sine diuisi¬
one. Coȩutatẽ etrutatis: sine succesione¬
equalitatem immensitatis. sine diminudõe.¬
ħ est singłis inunitatem totum. in ĩmensita¬
te plenum int̾nitate per fectum. Cum aut̃ ani¬
ma indeo trinitatem per hoc qͥ quise sencie¬
bat. percreaturas per doctrinam. ⁊ inspiracio¬
nem inuenisset: ut aliquib c̾tis ⁊ discretis uo¬
cabuł. detrinitate ageretur : fides t̾cia qͣsi ꝓpͥa
inposuit noĩa. eum qui anullo ẽ. appellando
sigraretur: ab humano usuaccepta sunt. S
ue o̾imoda int̾ diuina ⁊ humana uid̾etur. si¬
militudo: ad iecit ut patrem potentem filiũ
ꝑ sona fides repꝑit catholica: ad disc̾tionem

Expanded text:
hil contrarium suae bonitati recipit. Cum igitur hil contrarium suae bonitati recipit. Cum igitur Deus nullo genere istorum quatuor mutetur, nec tempore mutabitur. Quia ergo caret principio, et fine, et mutabilitate, ut dictum est, Deus aeternus est. Ttatis. Et communionem quidem unitatis sine divisione, coaevitatem aeternitatis sine successioneequalitatem immensitatis sine diminutione. In unitate totum, in immensitate plenum, in aeternitate perfectum. Cum autem anima in Deo trinitatatem per hoc quod in se sentiebat per creaturas, per doctrinam, per inspirationem invenisset, ut aliquibus certis et discretis vocabulis de Trinitate ageretur, fides tria quasi propria imposuit nomina, cum qui a nullo est appellando significaretur ab humano usu accepta sunt. Sed ne omnimoda inter divina et humana videretur similitudo, adjecit ut Patrem omnipotentem Filium c vocabulum persona, fides reperit Catholica ad discretionem
Abbreviated transcription (Latin):
scd̾m formam .i. dispo sitonem partutin tͥb
modis. cum aliqͣ pars additur uel auferet᷑¬
uel transfert᷑. ut alit̾ sit. Qñ ⁊̃ aliquis ruł
do. pꝰtea alio mõdo. Cum gͦ corpora tribus
trn. Tercius infertur ab utroq ⁊ infert
heuptrum. Iucorporalia quoq tribus
morł mouentur. Cognicione affectu ⁊ tpr.
Cognitione: trib modif. ꝑ augm̃tum. ⁊ di
ininutionem. per successionem. affectu mu¬
tatur sp̃c cum modo tristis fit modo letus.
S siue inutetur cognitione: siue affectu:
uecc̃ẽ e ut mutatio scd̃m tempus ꝯmute¬
tur. Semꝑ enĩ aliquid ibi prius. ⁊ aliquid
post̾iꝰ est. Singłe & haꝵ mutationum temo¬
uentur ad eo. quia neclo co mouetur: qui
ubiꝙ ẽ. s ec forma quia simplex ẽencia par¬
tibus caret. lt̾ slec cognicione. quia eius sci¬
encia nec c̾scit nec mni nuitur. nec unum
prius uel aliud pꝰt̾ius comprehendit. Siłr
nec affectu mutat᷑. qr sũme bonus uel ni¬

Expanded text:
secundum formam, id est dispositionem partium, tribus secundum formam, id est dispositionem partium, tribus modis cum aliqua pars additur vel aufertur ut aliter sit. Quando etiam aliquis rubet do, postea alio. Cum ergo corpora tribus tantum, tertius infertur ab utroque et infert neutrum. Incorporalia quoque tribus modis moventur, cognitione, affectu et tempore. Cognitione tribus modis, per augmentum, per diminutionem, et per successionem. Affectu mutatur spiritus, cum modo tristis sit modo laetus. Sed sive mutetur cognitione sive affectu, necesse est ut mutatio secundum tempus commutetur. Semper enim aliquid sibi prius et aliquid posterius est. Singulae autem harum mutationum removentur a Deo quia nec loco movetur, quia ubique est; nec forma, quia simplex essentia partibus caret; nec cognitione, quia ejus scientia nec crescit, nec minuitur, nec unum prius vel aliud posterius comprehendit. Similiter nec affectu mutatur, quia summe bonus ni
Abbreviated transcription (Latin):
cium ꝑ ĩmensitatem creature in uestigetur
potñcia dĩ : non tñ ĩmensitas c̾.potentia. ł pul¬
critutbo sapientia uelutilitas : benignitas. Q
uͦ in aĩa sunt: ⁊̃ imago sunt. Quia sicut in
in comꝑabilit̾. cꝰ inmente ẽ. potũcia unago.
It̾ sapĩa uelgaudium inmente. ĩmago e̾ sapĩe
uł gaudii que indeo sunt s ħ u̾ius indõ. que
enim in deo inu̾tate sunt: hic imagine
comparent. Nec tm̃ per testimoniuł cãture ui¬
uatur iudicium rõnis : s etiam per doctͥnã
tpre. ĩmensitatẽ sine qnͣtitate. Eternitatem di¬
co sine tp̃r. quia inicium non huĩt. Pd̃ enum.
aquo omnta esse hñt: anullo esse. ht̃ nec ha¬
biturus ẽ finem. quia id̾ est ei esse id qͥ ẽ.
nec ullam recipit mutabilitatem. Nullo enĩ
gene̾ mutabilitatis pͭ mutari. Nec enim uel¬
loco uel forma uel tpr mutari pot̾ quib mo¬
dis corꝑa mutant᷑. Mutatur enim corpus scd̃m
locum qñ totum deloco in locum transfertur.

Expanded text:
em creaturae investigaretur potentia Dei, non tamen immensitas est potentia, vel pulchritudo sapientia, vel utilitas benignitas. Quae vero in anima sunt etiam imago sunt, quia sicut in incomparabilter, cujus in mente est potentia imago. Item sapientia vel gaudium in mente, imago est sapientiae vel gaudii quae in Deo sunt, sed haec verius in Deo. Quae enim in Deo in veritate sunt, hic in imagine comparent. Nec tantum per testimonium creaturae juvatur judicium rationis, sed etiam per doctrinamtempore, immensitatem sine quantitate. Aeternitatem dico sine tempore, quia initium non habuit. Illud enim a quo omnia esse habent, a nullo esse habet, nec habiturum est finem, quia idem est ei esse et idem quod est, nec ullam recipit mutabilitatem. Nullo enim genere mutabilitatis potest mutari. Nec enim loco vel forma vel tempore mutari potest; quibus modis corpora mutantur. Mutatur enim corpus secundum locum, quando totum de loco ad locum transfertur;
Abbreviated transcription (Latin):
adueniat regnũ tuũ. Regnũd̾i ẽ salus ho
minũ. Qui gͦ sic petit: ꝯmunẽ salutẽ õium
postulat. ⁊ sic inuidiam reꝓbat. Huic datur
spc̃ pietatis. accedens cor ad benignitatẽ qͣ¬
tinus ad eandẽ possessionẽ terre uiuentium
ꝑueniat. ad qͣm alios ꝑuenire desid̾at. Iux

Expanded text:
um. Regnum Dei salus est hominum. Qui ergo sic petit, communem salutem omnium postulat, et sic invidiam reprobat. Huic datur spiritus pietatis, accendens cor ad benignitatem quatenus ad eamdem possessionem terrae viventium perveniat ad quam alios pervenire desiderat, jux
Abbreviated transcription (Latin):
ã. Lxͫx. usꝙ ad pascha: rep̃sentat᷑ ilud tempꝰ ab
adam u ad moysem in quo mors regnaũ. Uñ tc̃
quia culpa oͣria iusticie dinemoratur: gła in
excelsis deo siletur. quod intestimonisi pacis
auditum ẽ. qñ u̾itas deterra orta est ⁊ iusticia
uecelo prospexit. & quia pena inquã homo cecidit
perculpam ad memoriam per scͥptuus reducit᷑
alła cantꝰ leticie tacetur ab aduentu usq ad na¬
tale dñi .i. amoꝵ se usq ad xp̃m tempꝰ est inquo
peccatum regnauit. non ꝓpt̾ ignorantiam uinorᷤᷤ
prius s ꝓpt̾ infirmitatem carius. In ħ canit᷑ alła¬
quia prẽs sub lege fueritut. S gloria siletur qd
bempus apͥmo aduentus usꝙ ad scdm ẽ iit̾ pen¬
tecostem ⁊ aduentum dñi. In hoc cantat ccłia alł
inspe resurrectionis. ⁊ gła in excelsis ꝓuisticia red¬
ꝑib laudat. botum tempꝰ quõd est int̾ pascha ⁊
pentecostera. statum et̾ne felicitatis indicat. In

Expanded text:
a, usque ad Pascha repraesentat tempus ab Adam usque ad Moysen, in quo mors regnavit. Unde quia tunc culpa contraria justitiae commemoratur, Gloria in excelsis Deo siletur, quod in testimonium pacis auditum est quando veritas de terra orta est justitia de coelo prospexit . Et quia poena in quam homo cecidit per culpam, ad memoriam per Scripturas reducitur, Alleluia cantus laetitiae tacetur. Ab adventu usque ad Natalem Domini, a Moyse usque ad Christum tempus est in quo peccatum regnavit, non propter ignorantiam ut mors prius, sed propter infirmitatem carnis. In hoc Alquia patres sub lege fuerunt, sed Gloria in excelsisTempus a primo adventu usque ad secundum, est inter Pentecosten et Adventum Domini. In hoc cantat Ecclesia Alleluia in spe resurrectionis, et Gloria in excelsis Deo, pro jusperibus laudat. Quartum tempus est inter Pascha et Pentecosten et statum aete
Abbreviated transcription (Latin):
ciens eum placat ꝑ carnis assumptionẽ. ¶ Arã
asꝑgit. qͣm du nuñum restatirat angłorum.
Ext̃ius sacrũ asꝑgit: dum homines signat ⁊
patͥ reconciliat q̃ int̾us sunt. Sac̃dos eosd̃ as
ꝑgit: qr ꝑ ħ sacͥficiũ placat dñi. ⁊ impetrat ue¬
niam.⁊ sic ⁊̃ asꝑgit sr̃os. Nam qñnos emũdat.
num̾um agm̃tat suꝑnorũ ciuiũ. ¶Dũ aũt no¬
le.bis recenset nõia .i. uuixͣ pͥncipiũ canonis. ⁊
in hac parte tropologite logỹon qui pectus.⁊
suꝑhum̃ale qui hum̃os tegebat. dũ mores rõna¬
biles patrũimittãtur ⁊ oꝑa. Dem̃ dicit qd̃ u̾s ꝑ¬

Expanded text:
oties eum placat per carnem assumptam. Aram aspergit quandiu numerum restaurat angelorum. Exterius sacrum aspergit, dum homines signat, et Patri reconciliat quae in terris sunt. Sacerdos eosdem aspetrat veniam, et sic aspergit super nos. Nam, cum nos emundat, numerum augmentat supernorum civium. Dum autem nole, bis recenset nomina. Hoc juxta principium Canonis et in hac parte tropologice fert logion pectus et superhumerale quod humeros tegebat, dum mores rationabiles imitatur et opera. Deinde dicit quod
Abbreviated transcription (Latin):
sunt qr de quibdam tractant. q̃ licet ex se faci¬
lia sint tñ ꝓ breuitate ⁊ difficultate discendimi¬
nꝰ patent intellectui. Uñ hõ qui m̃ cognoscendi
desid̾io carere ñ potest crebris mouet᷑ q̃onib. Si¬
cut .it. oculus lu̾ appetit: ita nota. aĩa uerum
uid̃e ut bonũ ꝓpͥum desid̾at. Qd̃ cognosc̾e ⁊ ama

Expanded text:
sunt, quia de quibusdam tractant, quae licet ex se facilia sint, tamen pro brevitate vel difficultate dicendi, minus patent intellectui. Unde homo qui veri cognoscendi desiderio carere non potest, crebris movetur quaestionibus. Sicut enim oculus lumen appetit, ita anima verum videre ut bonum proprium desiderat
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ mens appellatur ex qͣ nascit᷑ noticia ex his
ꝓcedit amor. ħ tͥa idem sunt in ẽẽncia. s ꝑ ꝓpͥ
etates differunt. Tria qͦ ad se muitẽ referunt᷑
est amor qui ab ipsis procedens utriꝰꝙ com¬
inuestigat supͣ se. ⁊ inuenit io ind̾o poten¬
ex qua est. Intellectus sequitur gaudium.
In dõ simul quia abet̾no. Sic rõ per se in¬
debiłẽ. nisi iuuetur: iccirco consuluit crea¬
turam utrum aliqͥ uestigium triuitatis
mea reꝑiret. ⁊ ideo peream cognouit qͥm
se senciebat. Pertransitum enim rerum cog¬
nouit deum esse quia qui transit ab alio h̃t
inicium. Per stratum rerum intellent u¬
num esse. quia ordinate sibi ꝓuenuint. ut
summa infimis. ⁊ prima pꝰtremis: concor-¬
dent. Itaꝙ per unicam concordiam ñ dubi¬
tat unum esse. artificem. Trinum quoq cog¬
nouit. quia per ĩmensitatem rerũ diuinam̃
inuestigauit potłiciam. ꝑ pulcͥtuduiem: sapi¬
enciam. Putilitatem. benignitatem. S licet

Expanded text:
ae mens appellatur, ex qua nascitur notitia, et ex his procedit amor. Haec tria idem sunt in essentia, scilicet secundum proprietates differunt. Tria quoque ad se invicem referuntur, est amor, qui ab ipsis procedens utriusque cominvestigat supra se et invenit in Deo potenex qua est intellectus; sequitur gaudium. In Deo simul, quia ab aeterno. Sic ratio per se indebilis est nisi juvetur, idcirco consuluit creaturam utrum aliquod vestigium Trinitatis in ea reperiret: et ideo per eam cognovit quod in se sentiebat. Per transitum enim rerum cognovit Deum esse, quia qui transit ab alio habet initium. Per statum rerum intellexit unum esse, quia ordinatae res sibi proveniunt, ut summa infimis et prima postremis concordent. Itaque per unicam concordiam non dubitat unum esse artificem. Trinum quoque cognovit, quia per immensitatem rerum divinam investigavit potentiam; per pulchritudinem, sapientiam; per utilitatem, benignitatem. Sed lic
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ filius ⁊ sp̃c sc̃e. Itemq in anima ms prece¬
dit tp̃r. sequit᷑ intellectus ⁊ gaudium. In
deo: nil pͥus. nilpostiꝰ. Gruutas gͦ m̃tis qͣłcunꝙ
tinago & respectu sumie tͥnitatis. engua ẽ. ⁊
ex maxina parte illi disimilis. s t̃a imnago
Nec ꝓpt̾ hoc tm̃ ut dicit augustinus qr sui me¬
mint m̃s. ⁊ intelligit. ⁊ diligit se s quia pͥ

Expanded text:
itus sanctus. Itemque in anima mens praecedit tempore, sequitur intellectus et gaudium. In Deo nil prius nil posterius. Trinitas ergo mentis qualiscunque imago respectu summae Trinitatis exigua est, et ex maxima parte illi dissimilis, sed tamen imago. Nec propter hoc tantum dicit Augustinus quia sui meminit mens, et intelligit et dil
Abbreviated transcription (Latin):
singularit̾ dicatur: in sunma tñ non sigula¬
riter s pluralit̾ pronuntiatur. Płalitas eium
uel distinctio ꝑͣrum: non ponit aliquid s remo¬
uet. non unitatem sub e. s solitudinem. he¬
gularitatẽ. Uñ hẏlarius. Professio consortii
sustulit intelligenciam singłaritatis. ltaqꝙ

Expanded text:
 dicatur in summa, non tamen singulariter, sed pluraliter pronuntiatur. Pluralitas enim vel distinctio personarum non ponit aliquid sed removet, non unitatem substantiae sed solitudinem, negularitatem. Unde Hilarius: Professio consortii sustulit intelligentiam singularitatis. Itaque
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ̃ uondicantur. Ad qͥ diñs q̃ licet sint sub̾ałr
in anima: ⁊ ñ tñ omi modo sunt id̾ cum ea.
s uarian ẽ tur circa eam. Que ã indeo siit.
ũ uarian iti t᷑. s uere id̾ sunt: cum deo in qͦ st̃.
⁊ unumꝙͦ ẽs ꝙ idem ẽ quod deus. ⁊ ds est ⁊ unus
deus. ⁊ tres ꝑͤ quia una ditas intribus est. S

Expanded text:
 non dicantur. Ad quod dicimus quod, licet sint substantialiter in anima, non tamen omni modo sunt idem cum ea, sed variantur circa eam. Quae autem in Deo sunt, non variantur, sed vere idem sunt cum Deo in quo sunt, et unumquodque idem quod Deus, et Deus est et unus Deus et tres personae, quia una divinitas in tribu
Abbreviated transcription (Latin):
qͣ mori posset: ita nectĩa ẽ. asq ad finẽ iuidi eiꝰ
p̃sũtia eo mͦ qͦ panis unius qui de celo descendit
manducari possit. gͥ qui ex soladilectione se talẽ¬
tunc exibuit ut lancea ꝑforari posset. ⁊ nũc usq
ad finẽ mũdi se talẽ exib qui insacram̃to mãdu¬
cari possit. ħ sacram̃tũ ẽ. firmatũ contra hostes de

Expanded text:
qua mori posset, ita necessaria est usque ad finem mundi ejus praesentia eo modo quo panis vivus qui de coelo descendit manducari possit. Igitur qui tunc ex sola dilectione exhibuit se talem, ut lancea perforari posset, et nunc usque ad finem saeculi se talem exhibet, qui in sacramento manducari possit. Hoc sacramentum f
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑatione ut res allegorice sig̃tant. aliud in uo¬
ueritas uł uirtus dr᷑. Res ext̾ior signũ ut in sacra¬
m̃to u̾bi incarnati duo inueniunt᷑. humanitas di
uinitas. ⁊ in sacram̃to corꝑis dñi sp̃es ext̃ior sigñ
ẽ. Res int̾ior uͥitas ⁊ uͥtus .i. corpꝰ dñi ⁊ grã. qͣm¬

Expanded text:
operatione, ut cum res tropologice significat; aliud in voveritas vel virtus dicitur, res exterior signum. Ut in sacramento Verbi incarnati duo inveniuntur, humanitas et divinitas: et in sacramento corporis Domini, species exterior signum est, res interior
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Comminio q̃ p̃cantatur mnuit om̃s fideles corꝑ
is xͥ cõmunicare. qd ꝓ omĩb minist̃ sumit sacra¬
iis completis sac̃̾dos redit ad dext̾am ꝑtẽ al¬
taris. sig̃tans qd̾ infine mundi xꝰ rediturꝰ. est
ad iudeos. quos iam reꝓbatut. donͨ plenitudo

Expanded text:
 Commuuio quae post cantatur, innuit omnes fideles corpori Christi communicare, quod pro omnibus minister assumit sacraHis completis sacerdos redit ad dexteram partem altaris, significans quod in fine mundi Christus rediturus est ad Judaeos, quos jam reprobavit, don
Abbreviated transcription (Latin):
gaudeat. ꝑ iͥsticiã flagellatur. Cui auarina
succedit. q̃ flagellatũ eicit. qr int̾no amisso gau¬
dio foris consołõnẽ q̃rere ꝯpellatur postea: acce¬
dit gula. q̃ animũ ext̾iorib in hiantẽ ad excessũ
illicit. Seqr luxuria q̃ illectũ ⁊ seductũ uolñt

Expanded text:
gaudeat, per tristitiam flagellatur. Cui avaritia succedit, quae flagellatum ejicit, quia interno amisso gaudio, foris consolationem quaerere compellitur. Postea accedit gula, quae animum exterioribus inhiantem ad excessum illicit. Sequitur luxuria, quae illectum et seductum servit
Abbreviated transcription (Latin):
d. huic peticioni datur spc̃ intelligntie. ut in¬
t̾na refectio ũbidi ext̾iorẽ appetrtum chohibeat
ne corꝑał egestas frang̾ẽ. nͨ illecebra hominis su¬
ꝑare possit. propt̾ea ip̃e dñs tẽptatior. dũe ei
esurienti fraudulentam suggestionẽ de ext̾iori
pane posteret: respondit dicens. Non insolo pa¬
ne uiuit homo. ut aꝑte demonstret. qr c̃ mens
int̾iori pane reficitur parũ curat. si foris ad tẽpꝰ
famẽ carnis paciatur. Datur gͦ ctͣ gulam sp̃c in¬
telligñtie. Ut ille ad cor ueniens horridas m̃tis¬
tatis caritatẽ ꝯtemplandã. eleuatus ꝑspicux
⁊ mundꝰ inueniatur. Ex spũ intelligñtie mũ¬
dicia cordis nascitur. Mundicia uͦ cordis uisio¬
nẽ d̾i ꝓm̾et᷑. Sic̃ scͥptũ ẽ. Beati mũdo corde.q.i.¬
amalo. Conuemienter suus sanatus lib̾tatẽ
se totam ꝑ desid̾iũ ꝯstringit. intus. nͨ tñ foris
ꝑ carnis uoluntatẽ dissoluit᷑. qr totũ intus poᷤ

Expanded text:
. Huic datur spiritus intelligentiae, ut interna refectio verbi Dei exteriorem appetitum cohibeat; nec corporalis egestas frangere, nec carnis illecebra hominem superare possit. Propterea ipse Dominus tentatori dum sibi esurienti fraudulentam suggestionem de exteriori pane proponeret respondit, dicens: Non in solo pane vivit homo . Ut aperte demonstraret quod cum mens interiori pane reficitur, parum curat si foris gulam ad tempus famem carnis patitur. Datur ergo contra spiritus intelligentiae ut ille ad cor veniens horridas nosnitatis claritatem contemplandum perspicax et mundus inveniatur. Ex spiritu enim intelligentiae munditia cordis nascitur. Munditia vero cordis visionem promeretur sicut scriptum est: Beati mundo cordea malo. Convenienter servus sanatus libertatem, totam se per desiderium colligit intus, nec jam foris per carnis voluptatem dissolvitur, quia totum in
Abbreviated transcription (Latin):
qͦdam mͦ hñt ꝙ plene ⁊ ꝑfecte fruentur infut᷑o
Utendum gͦ uͥtutib ẽ. ⁊ ꝑ eas fruendũ sũma tu¬
nitate .i. summo ⁊ ĩ ꝯmutabili bono. Iñ de bona uo¬
sit ds̃ ut caritas. Utit᷑ aut ds̃ nob̾. ñ ut nos aliiꝰ
reb. Miseretur .ni. nob̃̾ ds̃ ñ ad suam utilitatẽ. Nos
uͦ miserem᷑ aliis ad nrãm utilitatẽ:
um aũt ut dc̃m ẽ omnis mat̾ia sacre pagine

Expanded text:
do habent quo plene et perfecte fruentur in futuro. Utendum est virtutibus ergo et per eas fruendum summa Trinitate, id est summo et incommutabili bono. Idem de bona vosit Deus, ut charitas. Utitur autem Deus nobis, non ut nos aliis rebus. Miseretur enim nobis, non ad suam utilitatem; nos vero miseremur aliis ad nostram utilitatem. Cum vero, ut dictum est, omnis materia sacrae
Abbreviated transcription (Latin):
uinarũ scͥpturarũ qd ꝑ paradisum uͥtutũ ad para¬
disum celestiũ diuiciarũ ꝑuentura sit exuitat. Res¬
piciens aũ qd̃ ad huc inualle lacͥmarũ retinetur.
qd̾ de terrestri paradio cecidit plorat s deħ gaudi¬
o ⁊ de ħ ploratu plenius explicabo diuisim induobr
uoluminib qͦrũ uni ent nom̃ paradisus ⁊ att̃ĩ c᷑
tlet qui gaudet. ¶ hinc ad aliud tͣnseuntes in¬
memorat eccłia qd̾ euangłiũ a dextra parte alta¬

Expanded text:
vinarum Scripturarum, quod per paradisum virtutum ad paradisum coelestium divitiarum perventura sit, exsultat; respiciens autem quod adhuc in valle lacrymarum retinetur, et quod de terrestri paradiso cecidit, plorat. Sed de hoc gaudio et de hoc ploratu plenius explicabo divisim in duobus voluminibus, quorum uni erit nomen Paradisus, et alteri Cur flet qui gaudet. Hinc autem ad aliud transeuntes incommemorat Ecclesia, quod Evangelium a dextera parte a
Abbreviated transcription (Latin):
Nõ enim uult ꝯtend̾e qui sic petit. s plac̃e
sͥ indicat. qͥcqͥd diuine placer uoluntati. hc
datur sp̃t scientie. ut ip̃e ad cor ueniens eru¬
diat illud ⁊ salubriter ꝯpungat. ut hõ sciat
malũ qd̾ patitur exculpa. Siquid boni habue¬

Expanded text:
etit, sed placere sibi indicat quidquid divinae placet voluntati. Huic datur spiritus scientiae, ut ipse ad cor veniens erudiat illud et salubriter compungat, ut sciat homo malum quod patitur, ex culpa; si quid autem boni habue
Abbreviated transcription (Latin):
uocib. Ethica de moril. Teorica de reb tractat.
Itẽ theorica subditur in mathematicã phisicã¬
⁊ theologicã. Mathematica de iniuisibilib for¬
mis ter̃ uisibiliũ agit. Phisica do iuussibib na¬
turis rer̃ uisibiliũ. Theologia de inuisibilib eẽn

Expanded text:
vocibus, ethica de moribus, theorica de rebus tractat. Item theorica subdividitur in mathematicam, physicam, theologiam. Mathematica de invisibilibus formis rerum visibilium agit, physica de invisibilibus naturis rerum visibilium, theologi
Abbreviated transcription (Latin):
qmͣ pat̾etur. In his u̾b̾ sumit ab altari panem
ad huc ꝯmunẽ. ⁊ eleuato bñdicit. ⁊ signũ cͥcis
impͥmit. ⁊ pͥus qͣm deponat: rep̃sũtat ũba dñi.
dum dicit. bñdixit ⁊ fregit ⁊c̃. q̃ sequuntur. pꝰea
tollit calicẽ ⁊ signat. ⁊ rep̃sñtat ũba dñi dicens.
⁊ dedit discipulis suis dicens. accipite ⁊ bibete ex
ħ om̃s. hic fit illud insigne miracłm. In his u̾s̾
cibũ ⁊ hũc potũ excellentiorẽ cet̾it
upplices te rogamꝰ. usq oremꝰ p̃ceptis pontifex¬

Expanded text:
quam pateretur. In his verbis sumit ab altari panem adhuc communem, et elevatum benedicit et signum crucis imprimit, et priusquam deponat repraesentat verba Domini dum dicit: Benedixit et fregit, et quae sequuntur. Postea tollit calicem et signat, et repraesentat verba Domini dicens: Et dedit discipulis suis dicens: Accipite et bibite ex hoc omnes. Hic fit illud insigne miraculum. In his verbis cibum et hunc potum excellentiorem caeteris. Supplices te rogamus usque Oremus. Praeceptis
Abbreviated transcription (Latin):
tia sit inuerbis. in ħ mift̾io. qr latet hõies ⁊ ange¬
los qͦmͦ ũba ⁊ mistica signa crucis ꝓuehant dona
oblata. dũ .n. dñm rogat ut placatus obłonem
accipiat. Et quib dam aliis utt̃positis rogat. Ut
dignetur fac̾e obłonẽ bndictam. ħ ẽ ut ꝓmoueat

Expanded text:
tia sit in verbis in hoc mysterio, quia latet homines et angelos quomodo verba et mystica signa crucis provehant dona oblata. Dum enim rogat Dominum ut placatus oblationem accipiat et quibusdam aliis interpositis rogat, ut dignetur facere oblationem benedictam, hoc est ut promoveat
Abbreviated transcription (Latin):
uita de ẽ. sola uͥtutũ manet. inppetuum. Ergo supͣdc̃a
ds̃ pt̃ caritatem. ñ qͣi fine caritate. s si multa q̃ ñ
stuit ip̃a caritas. Nũqͥt it dñis qd̾ fides ñ hãt m̃tũ e¬
Absit. ⁊ ip̃a ñ ẽ caritas. sine ea enim pot̃. s sine ea
ñ remuneratur. simul au nouit ea auget m̃itt̃.
Sic gͦ sua cet̾a dona remun̾at ds̃ his qui ea c̃ carita¬
te ꝯseruant. ⁊ quib ip̃e omina cooꝑatur in bonũ
⁊ ꝓ singulis donis siue uͥtutib siue sa cram̃tis q̃ ꝑ ca

Expanded text:
vita deest, sed sola virtutum manet in perpetuum. Ergo secundum praeter charitatem, non quasi sine charitate, sed multa quae non sunt illa charitas. Nuamen ipsa non est charitas; sine ea enim esse potest, sed sine ea non remuneratur: simul autem cum ea auget meritum. Sic ergo sua caetera dona remunerat Deus iis qui ea cum charitate conservant, ex quibus ipse omnia cooperatur in bonum : et pro singulis suis
Abbreviated transcription (Latin):
manꝰ debñt eẽ pornigibiles ad largiendũ. ⁊ ñ an¬
de ⁊ curue ad retipnendũ. Het gͥ supradicta sigͣ
ñsunt ip̃e uͥtutes. s uͥtutũ insignia. quib tanqͣm
scͥpturis docentur utentes quales ẽẽ debeant ħ sa¬
cram̃ta intelligant p̃lati eccłie qui capiarii sunt
⁊ dispensatores secretorũ d̾i. Alioqͥn ceci sunt duces
cetoru. more udeorũ portantes mistĩa q̃ ñuidẽt.
uͭ intelligunt. tm̃ iũ habituri qͣntũ capiunt uinĩ¬

Expanded text:
manus debent esse porrigibiles ad largiendum, et non aridae et curvae ad retinendum. Haec igitur supradicta signa non sunt ipsae virtutes, sed virtutum insignia, quibus tanquam scripturis docentur utentes quales esse debeant. Haec sacramenta intelligant praelati Ecclesiae qui capsarii sunt et dispensatores secretorum Dei. Alioquin caeci sunt et duces caecorum , more Judeorum portantes mysteria quae non vident nec intelligunt
Abbreviated transcription (Latin):
e gͥ usq mpͥmis. pontifex olĩ intrabat sc̃a scõ
rũ ꝯsangͥne semel in anno. ⁊xꝰ semel intͦi
moriã sangͥnis xͥ gerens. hic incipit mist̾ui. qui
ñ solum m̃te. s crucis signacło passionẽ xͥ retrac¬
tat dumpͥmo u̾su crucis signũ apponit. ⁊ no¬
ta qd̾ tͥplici noĩe appellat. dona munera .s acͥfi¬
cia. Id̃o dona. qr apłis ea donauut. Ut hõ inde
sustineretur. Munera: qr inde homo munerat
actorem. Sacͥficia: qr ea sacͥficantur. his ⁊̃ tͥb
nominib p ulcre innuit᷑ ꝯpletuni ẽe. in sacͥficio

Expanded text:
e in primis. Pontifex olim intrabat sancta sanctorum cum sanguine semel in anno; et Christus, moriam sanguinis Christi gerens, hic incipit mysterium; qui non solum mente, sed crucis signaculo passionem Christi retractat, dum primo versu crusis signum apponit. Et nota quod triplici nomine appellat: dona, munera, sacrificia. Ideo dona, quia Deus ea donavit, ut homo inde sustentetur; munera, quia inde homo munerat auctorem; sacrificia, quia ea sacrificantur. His etiam tribus nominibus pulchre innuitur completum esse in hoc
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ior dulcedo opon᷑. ut qͣnto plus illa saꝑe ⁊ pla¬
c̾e ceꝑit : tanto lib̾uis ⁊ libencius ista ꝯtemp¬
nantur. ⁊ tande̾ in sem⁊ ip̃o mens pacificat᷑ã
dum nul foris appetit. tota ꝑ amorẽ int̾ius re
sua concupiscentie ardorẽ foris temꝑat. ⁊ ĩ se
patẽ ꝯstituit. ut dũ mens tota ad int̾nũ gaudi¬
um colligitur: plene ⁊ ꝑfecte hõ ad iaginẽ
d̾i reformet᷑. Iuxta illud. Beati pacifici: qm̃ filii
int̾uentu scõrũ pacẽ indieb nr̃it orat. Nocet .n.
infirmis ꝑturbatio. Seqrͦ mystica fractio pa¬
nis. In lege. it uidebat᷑ similago frustratĩ os¬
ferri. ⁊ redemptor bñdixit panẽ ⁊ fregit. fractũ¬
ua insanguine ponitur ꝓ illa ꝑte eccłie. q̃ adhuc
lex p̾nintiauit: petit sͥ ⁊ ppło tͥa. primũ int̾ eos
numerari. qͦs pudr scd̾m carnẽ uiu̾e. Denĩ in regno
dĩ głificari. Postremo qr caro concupiscit ad u̾s¬

Expanded text:
ior dulcedo opponitur, ut quanto plus illa sapere et placere coeperit, tanto liberius et libentius ista contemnatur et tandem in semetipsa pacifica mens, dum nihil foris appetit, tota per amorem intus reqsua, foris concupiscentiae ardorem temperat, et intus pacem constituit, ut dum mens tota ad internum gaudium colligitur, plene ac perfecte homo ad imaginem Dei reformeretur, juxta illud: Beati pacifici, quoniam fiinterventu sanctorum, et pacem in diebus nostris. Nocet enim infirmis perturbatio. Sequitur mystica fractio panis. In lege enim jubebatur similago frustatim offerri, et Redemptor benedixit panem et fregit, fractumna in sanguine ponitur pro illa parte Ecclesiae, quae adhuc lex praenuntiavit, petit sibi et populo tria. Primum inter eos numerari quos pudet secundum carnem vivere, deinde in regno Dei glorificari, postremo quia caro resistit spiri
Abbreviated transcription (Latin):
ta hi q̃ in ħ sacrauãto mira uidũtur. Est enĩ sec̾tũ
sacramĩtũ ⁊ miracuł plenũ. ⁊ mist̾iũ inscrutabile.
Uñ qr de eo tractamꝰ. supra nos rimamꝰ. ad id qd̾ re¬
siduum ẽ. uitina domꝰ uocetur qd̾ sinͭ ip̃a suffecerit:
omnia subtiliter ⁊ plene intuet᷑. qͥ uͥ uult. ⁊ qͣntũ
uult spirat ⁊erudit.
unc autẽ ad ł redeamus qd̾ sac̃dos ut supͣdixꝰ
offert dona sacͥficanda panẽ.s. ⁊ ilinũ. s ⁊ uino

Expanded text:
 in hoc sacramento mira videntur. Est enim secretum hoc sacramentum et miraculis plenum et mysterium inscrutabile. Unde quia, dum de eo tractamus, supra nos rimamur, ad id quod residuum est vicina domus advocetur. Quod si nec ipsa suffecerit, omnia subtiliter et plene intuetur, qui ubi vult et quantum vult spirat et erudit. Nunc autem ad hoc redeamus quod sacerdos, ut supra diximus, offer
Abbreviated transcription (Latin):
h ẽ inqͥt sangͥi meus. S dic̃ aliquis. erat ne corput̃
ppͥum suũ qd̾ dedit. Anfigurate locutus ẽ nͥ qd̃
sumꝰ ⁊ manducatur. Idem inqͣm qd̾ de uirgine na¬
tum ẽ. ⁊ iam unuortale sedet ad dext̾am d̾i ingłia
mira res caro q̃ comeditur in imuis: integra man⁊
in excelsis. Adħ. it oponis dialetice. Quid ħ me¬
pice enĩ ⁊ uide uͥ tues ⁊ intellige. qd̾ sñsus pͥmã
tenet regionẽ ascendendi. Imaginatio ratio t̃
ciam. in qua dialctica tua lud̾e. Supra hanc fi¬
desẽ excellior. dialetica. q̃ ñ ẽ audita in chanaã.
neq audita ẽ inthemã. Cui humana rõ ñ p̾br¬

Expanded text:
nde: hic sanguis meus. Sed dicit aliquis: Eratne proprium corpus ipsius quod dedit, an figurate locutus est, ut qusumitur et manducatur, idem, inquam quod de Virgine natum est et jam immortale ad dexteram Dei est in gloria. Mira res! Caro quae comeditur in imis, integra manet in excelsis. Ad quid opponis dialectice? quid hic mepice enim et vide ubi es, et intellige quod sensus primam tenet regionem ascendendi, imaginatio secundam, ratio tertiam, in qua dialectica tua didicit ludere. Supra hanc fides est excelsior dialectica, quae non est audita in Chanaan nec visa est in Theman, cui humana ratio
Abbreviated transcription (Latin):
g̾unꝰ et̾ius gaudus consequam᷑. Ut ħsit in mẽdici¬
na ⁊ ibi indelicus. Utrũq sumiuoluit ut corpus
nrm̃ ⁊ anima nra sunul c̃ eo głificentur. In sp̃e ca̾¬
nis ⁊ sanguinis ñ cum᷑: ne humanꝰ ãiꝰ. ab horreret.
⁊ sensus ibi insolita expauesceret. Uñ qñq orãte
beato g̃gorio digitus auricularis sangͥne cruẽtatꝰ¬

Expanded text:
nis gaudiis consequamur, ut hic sit in medicina, et ibi in deliciis. Utrumque sumi voluit, ut corpusa cum eo glorificetur. In specie carnis et sanguinis non sumitur, ne humanus animus abhoreret, et sensus sibi insolita expavesceret, ut quando, orante beato Gregorio, digitus auricularis cruentat
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ sanguis xͥ consecratur. ut intelligatur qd ip̃e
ẽ uitis. suos uere letificans. Unĩ sponsa cantat.
mĩti ⁊ uio. in quib ẽ pͥncipał refectio. Ut intel¬
ligamꝰ pͥncipalem refectionẽ in corꝑe ⁊ sangͥne xͥ¬
ad huc restat q̃rendum utrum sumatur tantũ
caro ⁊ sangͥs. an totus xꝰ sumatur. ad qd respõdeo
qd̾ ego filiolus a matre didi ci eccłia qd̃ totui

Expanded text:
autem sanguis Christi consecratur, ut intelligamus quod ipse est vitis vera, suos vere laetificans, unde sponsa cantat: menti et vino, in quibus est principalis refectio, ut intelligamus principalem refectionem in corpore et sanguine Ad hoc restat quaerendum utrum sumatur tantum caro et sanguis, an totus Christus. Ad quod respondeo quod ego filius a matre Ecc
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. Booz. it messores suos sit salitauit. ⁊ ꝓpħa inpara¬
lipomenon. asa regẽ. ⁊ eos qui c̃eo erant. Salutat ĩ
sac̃dos ppłm. ⁊ moriet orare. ut infide recitata ꝑma
sac̃dos statim offerre dona sacͥficanda. ⁊ de hinc mu¬
ordinẽ. Cuangłium p̃cedit. fides sequitur. Dem̃ offe
ppͦ. Cumrex salomo templũ ⁊ attare oño sacraret:
eremplo illius plebs fideł offert se ⁊ dona sua dñor

Expanded text:
st: Booz enim messores suos sic salutavit, et propheta in Paralipomene Asa regem et eos qui cum eo erant. Salutat ergo sacerdos populum, et monet orare, ut in fide recitata permsacerdos statim offert dona consecranda; et dehinc muordinpopulo cum rex Salomon templum et altare Domino sacraret. Exemplo illius plebs fidelis offert se et sua dona Domino.
Abbreviated transcription (Latin):
scã. Quiqqͥd gͦ in officio misse agitur aũ secretum:
qr in ede pͥori ẽ. Qd̾ aũ insecreto agitur: intra scã
scõrũ ẽ. Erat gͥ intra scã sc̃orũ ut canones testã¬
tur ara incensi. ⁊ archa testam̃ti. ⁊ tabula suꝑ ar¬
chã ⁊ supra tabula duo cherubin głie mutuo
mutuo uultu sese respicientia. ħ intrabat solus
pontifex semel in anno. habñs nõia patrũ inrõ¬
uali ⁊ suꝑ hum̃ali scͥpta. ferens sangͥnẽ ⁊ carbo¬
nes. qͦs ꝯtigmamate inthuribulo orans ponebat.
donec fumꝰ eũ obumbrabat. Deiĩ asꝑgebat tabu¬
lam ⁊ aram sangͥne. post eribat ad ppłm. ⁊ lauabat:
uestes net uocabatur muñdꝰ añ uesꝑam. ¶ ħ sig¬
na fuerunt. ⁊ recesserunt pꝰ qͣm signata ueniert̃¬

Expanded text:
. Quidquid ergo in officio missae agitur ante Secretum, quasi in aede priore est. Quod autem in Secreto agitur, intra sancta sanctorum. Erat igitur intra sancta sanctorum, ut canones testantur, ara incensi et arca testamenti, et tabula supra arcam, et supra tabulam duo cherubim gloriae mutuo vultu sese respicientia. Hunc intrabat solus pontifex semel in anno, habens nomina Patrum in rationali et superhumerali scripta ferens sanguinem et carbones; quos cum thymiamate in thuribulo orans ponebat, donec fumus obumbraret eum. Deinde aspergebat tabulam et arcam sanguine, post exibat ad populum et lavabat vestes, nec vocabatur mundus ante vesperam. Haec signa fuerunt, et recesserunt postquam vener
Abbreviated transcription (Latin):
uniu̾sũ. qr gͦ p̃dicatio ⁊ ꝑuenit ad illos qui msiniet᷑
parte fuerant: m̃tto insmistra parte legit᷑ euãgłiũ.
⁊ pp̃ ħ pocius ccͣ aquilonẽ legitur. q aquilo uentut
frigid̃ diabolum sig̃tat. qͦ flatu ⁊ temptatione cor¬
da hõiũ cõgelat. ⁊ resrigerat ab amore di. uñ ab aqͥ¬
armatura nr̃a ẽ ꝯͣ diabolum c̃ inqͥt resistite fortet in
reclinatoria cap̃ deteg̾. cͥcẽ fronti ipͥmit. stans au
sionis ⁊ ꝑfectionis ñ uiditare. s dño res̾u̾are iudictã.¬

Expanded text:
uia ergo praedicatio pervenit etiam ad illos qui in sinistra parte fuerant, merito in sinistra parte legitur Evangelium aquilo ventus frigidus diabolum significat, qui flatu tentationum corda hominum congelat et infrigidat ab amore Dei. Unde: ab aquarmatura relinquit, caput detegit, crucem fronti imprimit, stans audse perfectionis, non vindicare, sed Domino reservare vindicta
Abbreviated transcription (Latin):
nõiatur. Qui .it. ꝑ p̃dicationẽ c̾did̾int uixͣ uelle
p̃dicantiũ respond̾unt: dũ legem d̾i scẽ iuuẽdo
ꝯpleuerunt. ł qr respondente choro canit᷑ res
tantur: ut ad et̾nã uitã ꝑueniant. a quibdã a̾
int̾ alias excellunt. Ebrea: ꝓpt̾ legẽ. Greca: p̃p sa¬
piãm. latina pp̃ regnũ. his tͥbus linguis titulꝰ¬

Expanded text:
tionem crediderunt juxta velle praedicantium responderunt, dum Dei legem sancte vivendo compleverunt, vel quia respondente choro cantatur, Rtantur, ut ad aeternam vitam perveniant. A quibusdam autem inter alias excellunt, Hebraea propter legem, Graeca propter sapientiam, Latina propter regnum. His tribus linguis titul
Abbreviated transcription (Latin):
gum dñi qͦ p̾mant omnia q̃ ad mundũ ꝑtinẽt
qd̾ sigc̃atur ꝑ sinist̾. hum̾ũ. accipunt ⁊̃ textũ
euangłiorũ ut intelligant se eẽ. p̾cones euã¬
głii. ¶ Sequitur ordo pƀrorum qͥ a filiis aarõ
sumpsit exordiũ. Dum isti a .xͫx. annis. ⁊ supͣ
post inuocationẽ accipiunt stolam suꝑ utr̃q
pera extollant. Accipiunt ⁊ calicẽ c̃ uino de ma¬
nu ep̃i. ⁊ patenam c̃ hostia. ut intelligant se
hr̃e potestatem offerendi dõ hostias placabiles

Expanded text:
t omnia quae ad mundum pertinent, quae significantur per sinistrum humerum. Accipiunt etiam textum Evangeliorum, ut intelligant se esse praecones Evangelii. Sequitur ordo presbyterorum, qui a filiis Aaron sumpsit exordium. Dum isti a triginta annis et supra Post invocationem accipiunt stolam super utrumpera extollant. Accipiunt et calicem cum vino de manu episcopi, et patenam cum hostia: ut intelligant se habere potestatem offerendi Deo hostias placabiles,
Abbreviated transcription (Latin):
osanna mex. ut saluem᷑ corꝑ ⁊ anima. it angłos.
ost ħ sac̃dos secretum incipit ħ a quib dam
missa uocatur. Quia inpͥmitiua eccl̃ia cathetu¬
mini solebant int̾ eẽ. celebrationi. misse. usq ad ꝯ¬
ua .it. eccłia alta uoce ꝓferebatur. donec pastores
cordecenꝰ ex cotidiano usu ũba retinentes incapis
si sunt. Uñ eccłia ꝯsueuit pp̃ reũentiã tanti mift̾ui¬

Expanded text:
s, ut salvemur corpore et anima inter angelos. Post haec sacerdos Secretum incipit. Hoc a quibusdam missa vocatur quia in primitiva Ecclesia catechumeni solebant interesse celebrationi missae usque ad civa autem Ecclesia alta voce proferebatur, donec pastores memoriter ex quotidiano usu verba retinentes, in camnsi sunt. Unde Ecclesia consuevit propter reverentiam tantum myster
Abbreviated transcription (Latin):
choamꝰ misse offm̃. expͥmit desid̾ia expectatõnũ
c̃ p̃coniis. ¶ Uersus psalmistitus: oꝑa ⁊ uaticin̾a
¶Głia patri. laudes. ¶ Rect̃atio offiti innuit eos
sepe it̾asse suspiria de xp̃o atq p̾conia. Kirrie tͥ¬
d̾atus carne sacro scã assupta exugnus carne ĩ cor¬

Expanded text:
choamus missae officium exprimit desideria exspectantium cum praeconiis. Versus psalmisticus opera et vaticinia; Gloria Patri laudes. Iteratio officii innuit eos saepe iterasse suspiria de Christo atque praeconia. Kyrie ic desideratus, carne sacrosancta assumpta de Virginis carne incor
Abbreviated transcription (Latin):
sacrat dona sacranda. Nota singła. ħ oĩa xꝰ egit. pꝰ
p̃ces uenit ad discipulos. dicens. Uigilate ⁊ orate ⁊ c̃.
Deiũ dic̃ dormite iam ⁊ requiescite. post ħ oblatus ẽ
dumuissit uigilare salutauit: q salus ad ẽ iugilã¬
sunt oranda nͥ q̃ sursũ sunt. Dũ uocat ad requiẽ
dñs. Dormite. Monet gr̃as agẽ. Quiem̃ requiescit a
malo: gratus dõ efficitur. qd̾ ẽ dõ grates agẽ. ⁊ ut

Expanded text:
 egit. Post preces venit ad discipulos dicens: Vigilate et orate . Deinde dicit: Dormite jam et requiescite . Post haec oblatus est. Dum jussit vigilare, salutavit, quia salus adest vigilansunt oranda nisi quae sursum sunt. Dum vocat ad requiem dicens: Dormite, monet gratias agere. Qui enim requiescit a malo, gratus Deo efficitur; quod est gratias ei agere. Et ut
Abbreviated transcription (Latin):
apatre. Duas enim ht̃ gñationes. unam et̃uam⁊ al¬
t̃am temꝑalem. s utramq secretam. ⁊ in enarrabi¬
lem q illam ht̃ sine patre ⁊ hanc sine matre. Uñ pro¬
pħa. G̃en̾ationẽ eiꝰ quis enarrabit: Sac̃dotẽ autẽ eg̃¬
dientẽ p̃cedunt duo ceroferarũ ⁊ portator turibisi
Dem̃ subdia conus portans euangłiũ.⁊ diaconꝰ lecturꝰ
euangłium. ¶ ꝑ ceroferarios ⁊ thuriferarut̃ intel

Expanded text:
Patre, etc. Duas enim habet generationes, unam aeternam, alteram temporalem. Sed utramque secretam et inenarrabilem, quia illam habet sine patre, et hanc sine matre, unde propheta: Generationem ejus quis enarrabit? Sacerdotem autem egredientem praecedunt duo ceroferarii et portator thuribuli, deinde subdiaconus portans Evangelium, et diaconus lecturus evangelium. Per cerofe
Abbreviated transcription (Latin):
fidem in oꝑe monstrare debeat. ¶ ꝑ cyrotecas in
manib exempla sc̃õrum q̃ in oꝑib hña sunt intl¬
liguntur ⁊ qd̾ oꝑa abomni inquinam̃to muniẽ¬
pastorał rectitudine sui rectum regñ sig̃c qd̾ aũ ima
⁊ debellare suꝑbos. Uñ dictumẽ. Curua trahit iti¬
tes pars pongit acuta rebelles. Et it̃m. Curuatͣ¬
hit qͦs uͥgit regit pari ultima pongit. Itẽ attra¬
he ꝑ curuũ: medio rege ponge ꝑ unũ. It̃. Recte¬
uiue feri flexꝰ ꝓpera micereri. G palliũ qd̃ suꝑ ap
ponitur archiep̾is: corq̃re ⁊ brauiũ signisicat. qd̃
legitume etates accepturi sunt. ⁊ disciplinã expr¬
mit. qͣ se de suꝑ induere ⁊ ꝯstͥngere ad exemplunz

Expanded text:
fidem in opere monstrare debeat. Per chirothecas in manibus, exempla sanctorum, quae in operibus habenda sunt, intelliguntur, et quod opera ab omni inquinamento muniepastoralis rectitudine sui rectum regimen significat. Quodet debellare rebelles. Unde dictum est: Curva trahit mites, pars pungit acuta rebelles. Et iterum: Curva trahit quos virga regit, pars ultima pungit. Et item: Attrahe per curvum, medio rege, punge  ferri flexus properes misereri. Pallium quod supera ponitur archiepiscopis, torquem et bravium significat quod legitime certantes accepturi sunt, et disciplinam exprimit qua se desuper induere et constringere ad exemplum
Abbreviated transcription (Latin):
ht̃ u̾um. ⁊ regale sac̃dotiũ intͣ templũ d̾i qd̾ ipẽ
ẽ manifestũ ẽ gͦ qd̾ sig̃cata sine sig̃tantib .i. uir¬
tutes sũ ex̃tiorib sacram̃tis. qñ iustificant. ħ aut̃
siue ilł nil penitus ꝓsunt. ĩmo arguunt. Si mł
uͦ uincta: maiꝰ bonũ ꝯferre uidñtur qr dũ aliqͥd
alicui additur: totũ magis efficitur. S ñ qͥd iõ
ñ diuisum tñ c̃ simul sunt: utrũq bonũ ẽ. ⁊ iõ
totum maiꝰ. eẽ bonũ patet. ut in exemplo dart

Expanded text:
habet verum et regale sacerdotium intra templum Dei quod ipse est. Manifestum est ergo quod significata sine sigtutes sine exterioribus sacramentis quandoque justificant; haec autem sine illis nihil penitus prosunt, imo arguunt. Simul vero juncta majus bonum conferre videntur, quia dum aliquid alicui additur, totum majus efficitur. Sed nunquid ideo non divisum, tamen cum simul sunt, utrumque bonum est, et ideo totum majus esse bonum patet, ut in exemplo brevi
Abbreviated transcription (Latin):
rentia ut ũe ẽ qd̾ ipĩ quib tanta ꝯmissa sunt m̃i¬
to ꝓ negligñtus rõnẽ reddituri sunt iudie tre ⁊ uĩ¬
dicte qñ tremebunt cedri paradisi ⁊ qͥd faciet uir¬
gula deferti. Nec tñ ds̃ sacram̃ta sua hic deseruit.
s. ꝯplet ea ꝑ munistros. licet udignos ad salutem
illorum qui scd̾m ꝓpositum uocati sunt sc̃i. Et attẽ¬
de qd̾ cũsacram̃ta dicantur: sacre rei signum. ⁊ scm̃

Expanded text:
 ipsi quibus tanta commissa sunt merito pro negligentiis rationem reddituri sunt in die irae et vindictae, quando tremebunt cedri paradisi, ecquid faciet virgula deserti? Nec tamen Deus sacramenta sua hic deserit, sed complet ea per ministres licet indignos, ad salutem eorum qui secundum propositum vocati sunt sancti . Et attende quod cum sacramentum dicatur sacrae rei
Abbreviated transcription (Latin):
calciam̃torũ mistĩa c̃ sid̾auit qͥ art. Qd̾ p̾ciosi pe¬
des euangłizantiũ pacẽ. ¶ Caligo pontifici sig̃tãt
p̃parare it̃. ⁊ festinare ad p̃dicandũ. ¶ Auulus ã
ep̃i ẽ fidĩ signaculũ qr sic̃ antiquitus insigillo a¬
nuli nom̃ reg̾is ⁊ imago expͥmebatur: ita nom̃¬

Expanded text:
avit, qui ait: Quam pretiosi pedes annuntiantium pacem . Caligae pontificis significant praeparare iter et festinare ad praedicandum. Annulus autem episcopi est fidei signaculum, quia sicut antiquitus in sigillo annuli nomen regis et imago exprimebatur, ita
Abbreviated transcription (Latin):
tatur. scos sig̃cat cogitantes ⁊ imitantes celestia.
Entito ħ tunica iacintini ẽ coloris. qr sic̾ lapis ille
nuitat colorẽ c̃ aere insereno .i. aere serenꝰ ẽ ⁊ in
re deb⁊ hostes eccłie. ¶ Sandalia quib utuntur
ep̃i ⁊ cardinales integra sunt interiꝰ. qr ñ debñt ĩ¬
hiare terrenis. de suꝑ sunt ꝑforata. qr occulos mẽ¬
tis debñt aꝑire ad ea q̃ sursũ. Qd̃ aũ inquib dam

Expanded text:
es et imitantes coelestia. Et merito haec tunica hyacinthini est coloris, quia sicut lapis ille mutat colorem cum aere, in sereno enim aere serenus est, et in re debet hostes Ecclesiae. Sandalia quibus ipse utuntur episcopi et cardinales, integra sunt inferius, quia non debent inhiare terrenis, et desuper sunt forata, quia oculos mentis debent aperire ad ea quae sursum sunt. Quod autem
Abbreviated transcription (Latin):
ter .iᷝ . ẽ. ⁊ tͥħ fuibriis añ ⁊ ref insignitur cantatem
scẽ tͥnitatis fide decoratam demonstrat ꝑfinbrias
insinistro lat̾e solitudo acciue uite cͥca płima inttła¬
¶ ꝑ dext̾m latus qd̾ caret finbrus ꝯtemplatio celestiũ
sine multitudine ꝑturbation. Qd̃ aũ pontiticet
utuntur duab tunicis p̃t̾ pod̾em. qͣ cẽt̾i ꝯmunit̃

Expanded text:
ter duas est et tribus fimbriis ante et retro insignitur, charitatem, fide Trinitatis condecoratam, demonstrat. Per fimbrias in sinistro latere, sollicitudo vitae activae circa plurima int dextrum latus, quod caret fimbriis, contemplatio coelestium sine multitudine perturbationum. Quod autem pontifices utuntur duabus tunicis praeter poderem, qua caeteri communiter
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ nunc suꝑ hum̃ale appellari solz. Nulli aũ lami¬
na aurea utuntur mͦ q qd̾ olim in illa: nũt in sig¬
ꝑis ⁊ adu̾si fortitudinẽ sigc̃. sine qͣ cet̾e uͥtutes expug¬
nantur ⁊ minime corruantur. longitudo stole no¬
tat ꝑseũantiã idẽ qd̾ tunica. in ħ qd̾ ip̃a talaric ẽ i
ẽ in pacientia tandẽ animas possid̾i. qd̾ ad fortitu¬
dinẽ ꝑtinz. Qd̃ aũ stola c̃ zona colligitur: innuit
tis: casula apponitur. q̃ alio nomine planeta ł in
nitur qr plenitudo legis ẽ dilectio. Mamipula q̃
usuistra ponr᷑ ad t̾̃gendũ occulos: sig̾c uigilantiã¬
sepe remouenda ẽ ⁊ abst̾gũda ab occulis rõius tiue aĩe
Ualmatica ⁊̃ q̃ utuntur leuite: latitudine sui id̃ sig̃t
⁊ retro a sũmo uiq deorsũ decorat᷑ ittꝰq testam̃ti p̾di¬

Expanded text:
 nunc superhumerale appellari solet. Nulli autem lamina aurea utuntur modo, quia quod olim in illa, nunc in sigis et adversis fortitudinem significat, sine qua caeterae virtutes expugnantur, et minime coronantur. Longitudo stolae notat perseverantiam, idem quod tunica, in hoc quod ipsa talaris est, hoc est in patientia tandem animas possideri, quod ad fortitudinem pertinet. Quod stola autem cum zona colligitur, innuit tis casula apponitur; quae alio nomine planeta vel initur, quia plenitudo legis est dilectio. Manipula quae in sinistra ponitur ante tergum oculos, sigsaepe removenda est et abstergenda ab oculis rationis sive animae. Dalmatica etiam qua utuntur levitae, latitudine sui idem signiet retro a summo usque deorsum decoratur, utriusque Testamenti praedi