comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ non ÷ ꝯcedendũ. qr nõ fimnt mala
poni. p̾cepit d̾s qd̾ non nult ẽẽ. quia
młtis precipiuntur bona: q̃ ip̃i nõ fa¬
ciunt. ut sepissime p̾cepit iudeis q̃ ñ
fec̾unt. s non erat in bñplacito d̾i ut¬
illa fac̾ẽt. ł ꝙ ilła ẽẽnt. qr sicut iã dixi¬
mus. quicquid nult d̾s eẽ cũ oĩa possit:
ilud totũ ÷. Alioqͥn impotens eẽt si
bet malum fac̾e alicui. ut eisdem sepis

Expanded text:
 concedendum; quia tunc fierent mala poni. Praecepit Deus quod non vult esse; quia multis praecipiuntur bona quae ipsi non faciunt, ut Judaeis saepissime praecepit quod non fecerunt; sed non erat in beneplacito Dei qilla facerent, vel quod illa essent, quia, sicut jam diximus, quidquid vult Deus illud totum est; alioquin impotens esset, si bet malum facere alicui ut eisdem Judaeis
Abbreviated transcription (Latin):
d̾s .i. approbat. ⁊ uult ẽẽ ea. q ad alid
na in se ⁊ ñ ad aluid. ut bona possent
fiꝰ ⁊ non fiunt. ea uult d̾s qr uułt õe
approbat ea ẽẽ. qr ñ sb̾ bona ad aliud.
que st̃ mala in se ⁊ ad aliud bona. sic̃
mala q̃ finnt. ea ñ uult d̾s .i. ñ appro¬
uellet ut mala essent: nullo modoẽẽ
potuissent. Si ix uellet ea non ẽẽ. ⁊ nõ
ponusset efficere: impotens eẽt. sic̃ ⁊ nos

Expanded text:
a ad aliud na in se et non ad aliud, ut bona quae possent fieri et non fiunt, ea vult Deus; quia vult omne approbat ea esse; quia non sunt bona ad aliud. Quae sunt mala in se et ad aliud bona, sicut mala quae fiunt ea non vult Deus, id est non approvellet ut mala essent, nullo modo esse potuissent: Si enim vellet ea non esse, et non posset hoc efficere, impotens esset, sicut et nos
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid ꝯuenit uni ꝙ ñ ꝯuenit alt̾i. qd̾
ꝑ sułitudinem ostendunt sc̃i. In radio nã¬
cy solis sibi inseꝑabilit̾ adiungunt᷑ splẽ.¬
dor ⁊ calor. splendor uiuminat. candor ex¬
siccat. nec calor illum mat. nec splen¬
dor exsiccat. Siłr in scã tͥnitate. tota tͥ¬
bo uniret᷑. s non ut toti tͥnitati uniret᷑
gͦ illa oꝑatõ non mag̃ filii qmͣ patris.
s unio filii ⁊ non pr̃is. sicut solius prĩs

Expanded text:
aliquid convenit uni quod non aliis. Quod per similitudinem ostendunt sancti. In radio namque solis sicut inseparabiliter adjunguntur splendor et calor; tamen splendor illuminat, calor exsiccat, nec calor illuminat, nec splendor exsiccat. Similiter in sancta Trinitate, tota Trrbo uniretur, sed non ut toti Trinitati uniretur. Ergo illa operatio non magis Filii, quam Patris, sed unio Filii, et non Patris, sicut solius Patris
Abbreviated transcription (Latin):
ds. Q non sit concedendum deus genuit
se: aus̃ ostendit in libro de tͥnitate dicens.
Qui putat ħuiꝰ potentie dm̃ ut se ip̃m
genuerit: ip̃e eo plus errat. ꝙ ñ solum
uina sub̾a genuit se ip̃am. ne aliã diui

Expanded text:
i unus Deus. Quod non sit concedendum: Deus genuit se, Augustinus ostendit in lib. De Trinitate, dQui putat hujus potentiae Deum esse, ut seipsum genuerit; eo plus errat, quod non sovina substantia genuit seipsam nec etiam ali
Abbreviated transcription (Latin):
x p̃cedenti sententia & ea que
subsequit᷑ nob̾ duo gen̾a suꝑ¬
bie designant᷑. unũ carnale
aliud spuale. Nam panꝑes
fastire & de nobilitate głars:¬
nec. que int̾ homines secu¬
lares freq̃nter solet uenire. De oꝑi¬
b aũt miscd̾ie se extollere suꝑbia ÷¬
sp̃ualis est. que solet etiam regulares
corrumꝑe. Mlagis aũt timenda est spũ¬
alis suꝑbia ꝗͣ carnalis. qͥa se excollere
de bono oꝑe aut uͥtute: ab alto cad̾er.
Et qͣnto est altior ascensus. tanto est¬

Expanded text:
Ex praecedenti sententia et iis quae sequuntur, nobis duo genera superbiae designantur. Unum carnale, aliud spirituale. Nam pauperes fastidire et de nobilitate glornet, quae inter homines saeculares frequenter solet evenire. De operibus misericordiae se extollere superbia spiritualis, quae solet etiam spirituales corrumpere. Magis autem timenda est sualis quam carnalis, quia se extollere de bono opere aut de virtute, ab alto cadere est. Et quanto altior est ascensus, tanto pe
Abbreviated transcription (Latin):
dico. & ille qui uidet in abscondito
reddet tͥ. P dext̾am recta oꝑatio. ꝑ
sinistram ͭ fauor scłi. aut elatio de¬
signat᷑. Ex hiis gͦ u̾bis admonem᷑
ut recta que agimꝰ abscond̾e̾ ab ela¬
tione studeamꝰ. Alioquin: m̾cedem
nõ habebimꝰ apud patrem nr̃m. De¬
inde ostendit qͣntum sit uicium
superbie cum subiungit :.
Alia quippe quecunq

Expanded text:
dito; et ille qui videt in abscondito reddet tibi . Per dexteram recta operatio; per sinistram favor mundi atque elatio designatur; ex his verbis admonemur ut recta quae agimus abscondere ab elatione studeamus, alioquin mercedem non habebimus apud Patrem nostrum. Deinde ostendit quantum sit vitium superbiae; cum subjungit. Alia quippe quaecunq
Abbreviated transcription (Latin):
in angłis sicut ⁊ in apocalipsi
legimus. angelum se adorari
ꝓhubentem. atq dicentẽ ado¬
ratori suo. Conseruꝰ tuns sum
⁊ fratrum tuoꝵ dm̃ adora ho¬
norandi sunt gͦ martyr es ꝓ¬
ꝑter imitation̾em. ñ adoran¬
di pp̃ religionem. Honorãcli
sunt cgritate ñ sernitute.

Expanded text:
in angelis, sicut et in Apocalypsi legimus angelum se adorari prohibentem atque dicentem adoratori suo: Conservus tuus sum et fratrum tuorum, Deum adora . Honorandi sunt ergo martyres propter imitationem, non adorandi propter religionem. Honorandi sunt charitate, non servitute.
Abbreviated transcription (Latin):
e hiis qui legitime iuncti pꝰea
neq̾unt carualit̾ ꝯmisc̾i: si al
gallicana iudicat ecc̃a iuxta teno¬
suscepta fide ⁊ legĩqua probatõe.
discedant. ⁊ aliis si uelint seꝰ m̃¬
gant. uñ in libro .uͦi. codicis. Si me¬
ritus uxori ab initio mat̾momii us¬
qr ad duos annos ꝯtinuos compu¬
rando coire minime pp̃ naturalẽ
imbecillitatem ualeat. milier pͣ
ꝓ enis parentes sine ꝑicło dotis

Expanded text:
e iis qui, legitime juncti, postea nequeunt carnaliter misceri, si altgallicana judicat Ecclesia juxta tenosuscepta fide et legitima probatione discedant, et aliis si velint se conjungant. Unde in libro sexto Codicis: Si maritus uxori ab initio matrimonii usque ad duos annos continuos computando misceri minime propter naturalem imbecillitatem valeat, mulier potest vel ejus parentes sine periculo dotis
Abbreviated transcription (Latin):
postolus. Nolite inquiens frau¬
dare ĩnicẽ nisi ex ꝯsensu. ut
uaccetis oroni. de ead̾ re ioħec
P anselmo legiigine ep̃o ec
presatui inuotuit ꝙꝑ filiũ suũ
in extremo uite positum nec d̾
bap unda lotum necessitate co¬
gente baptirass eumq manib
ꝓpriis suscepiss ate huius rei ne¬
gocio noticie patefcõ reu̾entia
scriptura dicente. quos d̾s con¬
iunxit homo ñ separet. de eod̾

Expanded text:
postolus: Nolite, inquiens, fraupostolus: Nolite, inquiens, fraudare invicem nisi ex consensu ut vacetis orationi . De eadem re Joannes papa Anselmo Leguniginae episcpraelatui innotuit quod filium suum in extremo vitae positum necdum baptismi unda lotum necessitate cogente baptizasset, eumque propriis manibus suscepisset; atque hujus rei negotio notitiae tuae patefacto reverentia Scriptura dicente: Quod Deus conjunxit homo non separet, . De eodem in
Abbreviated transcription (Latin):
Sa aũ frigide nature fu̾it tunc
fca eius ꝓbatione illã ⁊ mulier
A se ꝑmittat disced̾e. dicens ita.
de hũs requisitis qi ob causam
frigide nature dñt ñ posse i̾uoẽ
opera carnis dantes cõmisc̾ir: dis¬
cidium ꝯcedimus. Iste uero s ñ
uidr̃ mulier posse scd̾as ꝯtrahe
nuptias. Ꝙ si ille aliam copulã
Aeceꝑit: tunc ꝑacta penitentia
pͥora cogantur reciꝑe conuibia¬
ħ aũ auctoritas magni g̾g̃ aꝑte
ꝯuiuctos: qui possint cum aliis
ons.
i uero post legitimã ꝯrũctio¬
nem ex aliqͣ cansa ħ mcͣrit
ut uir filiũ uxoris sue: ł mulier
filium iurisui de sacro fonte le¬
firmatõe tenuerit. p̃p hanc cau¬
sam ñ debent separari. unde
ncholans salomoni ep̃o scri¬
bens ait. Nosse desid̾as utrum
mulier q̃ uiri filiũ de sacro fõ¬
te leuauit: possit cum eod̾ iuro
copulari. quos sic posse iungi
decreuimus qr scd̃ sacros cano¬
nes nͥ amboꝵ ꝯsensu millus re¬
ligionis obtentu deb ꝯux
dimitt̾e ꝯiugem c̃ precipias a¬

Expanded text:
 vir frigidae naturae fuerit, tunc facta ejus probatione illum et mulierem a se permittit discedere, dicens ita: De his requisitus, qui ob causam frigidae naturae dicuntur non posse invicem opera carnis dantes commisceri, dissidium concedimus. Iste vero si non videtur mulier posse secundas contrahere nuptias. Quod si et ille aliam copulam acceperit, tunc peracta poenitentia priora cogantur recipere connubia. Haec auctoritas Magni Gregorii aconjunctos qui possunt cum aliis onis . Si vero post legitimam conjunctionem ex aliqua causa hoc incurrerit ut vir filium uxoris suae vel mulier filium viri sui de sacro fonte lefirmatione tenuerit; propter hanc causam non debent separari. Unde Nicolaus Salomoni episcopo scribens ait: Nosse desideras utrum mulier quae viri sui filium de sacro fonte levavit possit cum eodem viro copulari. Quos sic posse conjungi decernimus; quia secundum sacros canones nisi amborum consensu nullius religionis obtentu debet conjux dimittere conjugem, cum praecipiat A
Abbreviated transcription (Latin):
tur ꝓpͥis coram ep̃is fiłios tenuis
nuerit ad ꝯfirmand̾: ꝙ ꝙͣdiu
uiuat penitentiam agat. ani¬
ro tñ suo ñ sepetur. hus aucto¬
ritatib ꝯfirmatur ꝙ ꝯiuges
seꝑari nõ debeant. si post qͣm
legitime copulati st̃. alt̾ leuat¬
alr᷑ leuat filium ałrerius de sa¬
cro fonte ⁊ tenet aᵈ ꝯfirmand̾
ed d̾s dd pp uidetur ꝯtͣrium
affirmare sic dicens. ꝑuenit
ad nos diaconus sc̾itatis ur̃e
epłam ferens ꝙ quidã uiri et
mulieres p̾t̾ito salb̃o ꝓ mãg¬
no płoꝵ incursu nescientes fi¬
lios suos sumpsissent de laua¬
cro .s. s beate memorie sc̃i pa¬
⁊ confirm au̾ũt: ut nullo modo
se in ꝯiugio reciꝑent mulieres
⁊ uiri quaꝯq ratione susceꝑĩt
natos. s seꝑent se. ne suadeute
diabolo tałe incium inolescat

Expanded text:
tur proprios coram episcopis filios tenuissnuerit ad confirmandum quandiu vivat poenitentiam agat: a viro tamen suo non separetur. His auctoritatibus confirmatur quod conjuges separari non debeant si, postquam legitime conjuncti sunt, alter levat filium alterius de sacro fonte vel tenet ad confirmandum. Sed Deusdedit papa videtur contrarium affirmare sic dicens: Pervenit ad nos diaconus sanctitatis veeferens quod quidam viri et mulieres praeterito Sabbato pro magno populorum incursu nescientes filios suos sumpsisse de lavacro sancto; sed beatae memoriae sancti Paet confirmaverunt ut nullomodo se in conjugio reciperent mulieres et viri qui quacunque ratione susceperint natos; sed separarent se, ne suadente diabol
Abbreviated transcription (Latin):
stimonio bone actionis comꝓbet᷑. Tẽ¬
religiose uiuimꝰ. si illicitos motus sub
disciplina coercemꝰ. si m̃bͣ & sensus nr̃oᷤ
studeamꝰ restͥngere: ut nõ possint la¬
ciuie & leuitati deseruire. ut aspectꝰ nr̃
sit simplex & humilis. ne fixe aspiciat
oculus: qd̾ illicide concupiscat animus.
ut nr̃ auditꝰ sit purus & discretꝰ. ea
ut sermo nr᷑ sit sale conditus occio¬
bona & utilia cõmendans. ut sit in cor¬
de mundicia. in uultu pudicicia. inceᷤᷤ¬
sus cum gͣuitate. status cum reu̾entia.
motus cum mat᷑itate: habitus cum
religione. qͣtinꝰ ubiq splendeat sc̃itas:
emineat honestas. seruet᷑ humilica᷑.¬
ut in om̃ib motib ur̃is nichil fiat
quod cuiusquam offendat aspectum:
sec quod nr̃am deceat scĩtitatem.
Oculi uestri et si iaciant᷑
in aliquam feminaꝵ in

Expanded text:
stimonio bonae actionis comprobetur. Tstimonio bonae actionis comprobetur. Treligiose vivimus, si illicitos motus sub disciplina coercemus, si membra et sensus nostros studeamus restringere, ut non possint lasciviae et levitati deservire, ut aspectus noster sit simplex et humilis, ne fixe aspiciat oculus quod illicite concupiscat animus, ut noster auditus sit purus et discretus, ea ut sermo noster sit sale conditus, otiobona et vilia commendans, ut sit in corde munditia, in vultu pudicitia, in incessu gravitas, status cum reverentia, motus cum maturitate, habitus cum religione, quatenus ubique resplendeat sanctitas, superemineat honestas, servetur humilitau, in omnibus motibus vestris, nihil fiat quod cujusquam offendat aspectum, sed quod vestram deceat sanctitatem. Oculi vestri etsi jaciuntur in aliquam femina
Abbreviated transcription (Latin):
bent uiuere canonici: ut a nemine
ualeant rep̃hendi. Halde enĩ congͣ¬
um est ut ip̃i ^rep̃hensibilit̾ uiuãt
quoꝵ ordo exigit. ut cet̾is formam
scĩcatis ostendant. Nam ad eos qͥp
te sci sic̾ut & ego sc̃s sum dicit dñs.
Nere sci ẽẽ debemꝰ: qui nom̃ & habi¬
tum religionis & scĩtatis suscepimꝰ:
qui diuino cultui sumꝰ mancipati.
sacris qͦ altarib xp̃i consecrati &
diuinis mist̾iis ordinati. Ergo sic
nos existimet homo ut ministros
xp̃i & dispensatores minist̾ioꝵ dei. Nõ
p̃cepit apłs tantũ ut ita simꝰ: set
enĩ sufficit nob̾ uita sancta: nisi sit¬
& fama bona. Nam uita iusta nobis.¬
est necessaria ꝓpter nos: fama bona ꝓp¬
ter alios. Unde rͣsus ait apłs. Oportẽt᷑
nos ab hiis qui foris sunt bonũ hab̾e
testimoniũ. Sic gꝰ debemiꝰ uiuere: ut
uita concordet cum nõie. & ꝓfessio te¬
neat᷑ in oꝑe: ut si sanctꝰ est ordo: scã
sit conu̾satio. & si bñ de nob̾ dicit᷑ te¬

Expanded text:
ici ut a nemine juste valeant reprehendi. Valde enim incongruum est, ut ipsi reprehensibiliter vivant; quorum ordo exigit ut caeteris formam sanctitatis ostendant. Nam ad eos haec te sancti sicut et ego sanctus sum, dicit Dominus Vere sancti esse debemus qui nomen et habitum religionis et sanctitatis suscepimus, qui divino cultui sumus mancipati, sacrisque altaribus Christi consecrati, et divinis mysteriis ordinati. Ergo sic nos existimet homo ut ministros Christi et dispensatores ministeriorum Dei . Non praecipit Apostolus tamen ut ita simus, sed enim sufficit nobis vita sancta, nisi sit et fama bona. Nam vita bona nobis necessaria, propter nos, fama vero bona propter alios. Unde rursus ait Apostolus: Oportet nos ab his, qui foris sunt habere bonum testimonium . Sic ergo debemus vivere ut vita concordet cum nomine, et professio teneatur in opere, ut si sanctus est ordo, sancta sit conversatio, et sicut bene de nobis dicitur, te
Abbreviated transcription (Latin):
ancta ꝑfectoꝵ eccłia nõ solum
floret honore religionis. s etiã
honeste̾ decoris pollet. sicut scͥptum
est. Flores mei fructus honoris & ho¬
nestatis. Religiosum quippe & ho¬
nestum est : ut sicut simł habi¬
tant fratres. ita qͦ simł ambulẽt
& simł stent. Et apłs p̃cipit. ut
om̃ia honeste & scd̾m ordinẽ fiant.
Potest qͦ in hac corꝑali ꝯuinctione
aliquid sp̃nale intelligi. Sc̃oꝵ qͥppe
societas: terribilis ut castroꝵ acies
ordinata descͥbit᷑. Castroꝵ nanq aci¬
es cum ad bellũ se p̃parat: pͥus se
cõiungere atq ordinare festinat:
ne ab hostib int̾rumpi uł penet᷑ri
ualeat. Sic nimirũ nr̃a spiritualis
acies que bñ ꝯiuncta & ordinata si
one t̾reat anciquũ hostem qui in
serus dei nicħ tam timet ꝗͣ concor¬
die unitadem. Set ualde notandũ
est qd̃ dicit᷑. In om̃ib motib nichil fi¬

Expanded text:
perfectorum Ecclesia non solum floret honore religionis, sed etiam honestatis decore pollet, sicut scriptum est: Flores mei fructus honoris et honestatis ; religiosum quippe et honestum est, ut sicut simul habitant fratres; ita quoque simul ambulent et simul stent. Et Apostolus praecepit ut omnia honestate et secundum ordinem fiant . Potest quoque in hac corporali conjunctione aliquid spirituale intelligi. Sanctorum quoque societas terribilis ut castrorum acies ordinata describitur. Castrorum namque acies cum ad bellum se praeparat, prius se conjungere atque ordinare festinat, ne ab hostibus interrumpi aut penetrari valeat. Sic nimirum nostra spiritualis acies quae bene conjuncta et ordinata simone terreat antiquum hostem, qui in servis Dei nihil tam timet quam concordiae unitatem. Sed valde notandum est quod dicitur In omnibus motib
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯplẽtr. si hõies mobedientia
Cio creatoris ꝑmansissent: ⁊ sicur
elemosinam dare bonum opus
int pemun̾ abiłe: ita coitꝰ uiri ⁊
mulieris bonus eẽt ⁊ remun̾a.¬
bilis. qui tunc agetur sine om̃i
uicio. ⁊ sola intententione ge¬
nandi. Quia uͦ hoĩes in msgrec¬
sione sua carnalem ꝯcupiscentiã
incurrerunt. sine qua uir ⁊ mu
aũ per ꝯuigium exeusetut testa¬
tur aus̾ sr̃ genesim. ad lut̾ã de

Expanded text:
pleretur, si homines in obedientia sui Creatoris permansissent. Et sicut eleemosynam dare bonum est opus et remunerabile, ita coitus viri et mulieris bonus et remunerabilis esset qui tunc ageretur absque omni vitio et sola intentione generandi. Quia vero homines transgressione sua carnalem concupiscentiam incurrerunt, sine qua nequeunt autem per conjugium excusetur testatur Augustinus super Genesim ad litteram de
Abbreviated transcription (Latin):
um ꝯueniant. ⁊ ħ manifestissime
liq̃t ꝑ exemplum pr̃iarche iacob.
qui rachel decoram facie quã lia
copulare m̾aliit. cã pulcritutli¬
nis. dicente scͥptura. lia lipꝑis erat
ocłis. rachel decora facie erat et¬
uerusto aspectu. quam iacob di¬
ligens ait. Seruiam tͥ .un. anmi¬

Expanded text:
 Etenim hoc manifestissime liquet per exemplum patriarchae Jacob, qui Rachel magis quam Liam sibi copulare voluit causa pulchritudinis, dicente Scriptura: Lia lippis erat oculis, Rachel decora facie et venusta aspectu, quam diligens Jacob ait: Serviam t
Abbreviated transcription (Latin):
uia uero st̃ quidã ħetici
cui detestantur nuptias
⁊ indicant ẽẽ dampnabiłem uiri
⁊ muleris copłam ꝯuigalem. ad pͥ¬
sens dicendũ ÷ utrum bona ł ma¬

Expanded text:
uia vero sunt quidam haeretici qui detestantur nuptias et judicant damnabilem viri et mulieris copulam conjugalem; ad praesens dicendum est utrum res bona an ma
Abbreviated transcription (Latin):
natł sc̃i pauli confessoris. Quem be¬
atus paulus apłs ordinatũ eidẽ urbi
destinauit antistitem. Quiq cũ eodẽ
apło ad hyspanias p̾dicandi gr̃a ꝑ
gens. ibidem relictus est. Ubi p̾dica¬
tionis officio ñ segnit̾ impleto. clarꝰ
dri. Qui cum ẽẽnt młto tp̃e in uincu¬
lis ⁊ diu̾sis suppliciis confecti ꝑduras¬
sent in fide. ignib ad postremũ con¬
sumi uibentur. Item alexandrie: sc̃a¬
rum mulierũ aminonarie. ⁊ m̾curie.
cum aliis duab. q̃ in auditis tormẽ¬
toꝵ generib toleratis ac suꝑatis: fi¬
nem om̃iũ ferro cedente suscipiũt

Expanded text:
natalis sancti Pauli confessoris, quem beatus Paulus apostolus ordinatum, eidem urbi destinavit antistitem: quique cum eodem Apostolo ad Hispanias praedicandi gratia pergens, ibidem relictus est, ubi praedicationis officio non segniter impleto, clarusdri, qui, cum essent multo tempore in vinculis, et diversis suppliciis confecti perdurassent in fide, ignibus ad postremum consumi jubentur. Item Alexandriae, sanctarum mulierum Ammonariae et Mercuriae cum aliis duabus, quae, inauditis tormentorum generibus toleratis et superatis, finem omnium, ferro caedente, suscipiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ti sunt. ac martyrio coronati. Cin¬
uissit uidex tarincas immitti. ⁊ cła¬
ius candentib capita tranffigi. dein¬
de ocłos euelli. ac postremũ per eoꝵ
corpora iaculari. Sic q una cum
cc̃õ uictorio hospite suo capitib am¬
pntatis migͣuerutt ad dñm. In hys¬
paniis: sci euthicii. cirꝰ gesta hñt᷑.¬

Expanded text:
tato, martyrio coronatus. Civjussit judex tarincas immitti, et clavis candentibus capita transfigi, deinde oculos evelli, ac postremum per eorum corpora jaculari, sicque una cum sancto Gentiano hospite suo capitibus amputatis migraverunt ad Dominum. In Hispaniis, sancti Euticii, cujus gesta h
Abbreviated transcription (Latin):
atł sce leochadie uirginis. que
a prefecto hyspaniaꝵ datiano a¬
macerata. cum gͣuissimos beate eu¬
lalie ⁊ reliquoꝵ miͣm cludisset cru¬
ciatus. genib in orone positis impol¬
lutũ xp̃o sp̃m reddidit. Ip̃o die sc̃i cy¬
pani abbis petragorici. magnifice
sci̾tatis: ⁊ clarissimi uiri in miracłis

Expanded text:
ae Leochadiae virginis, quae a praefecto Hispaniarum Daciano, amacerata, cum gravissimos beatae Eulaliae et reliquorum martyrum audisset cruciatus, genibus in oratione positis, impollutum Christo spiritum reddidit. Ipso die, sancti Cypriani abbatis Petragorici, magnificae sanctitatis et clarissimi in miraculis
Abbreviated transcription (Latin):
mrͣm carpefori prbi. ⁊ abũdiĩ
diaconi. Qui ꝑsecutione dioclitiani
pͥmo fustib crudelissime cesi. deinde
in carcerem negato cibo ⁊ potu re¬
trusi. rursum equudeo torti. ⁊ post
hec diu mac̾ati in carcere. nouissime
gladio ꝑcussi sunt. In hypania ciui¬
tate emerita: passio sc̃e eulasie u̾¬
ginis. Que cum eẽt annoꝵ tredecĩ
pro confessione xp̃i iussu datiani p̾¬
sidis plurima tormenta ꝑpessa est.
Nouissime in eciuuleo suspensa ⁊ ex¬
ungłata. faculis ardentib ex utͦq
latere appositis hausto igne sp̃m̃
redidit. Eodem die ap̃ p̾fatã urbẽ.
sc̃e milie uirginis. q̃ fuit conuirgi¬
nalis beate eulalie. atq comes in¬
diuidua ad passionem proꝑanti.
Qui rexit eccłiam annos decẽ ⁊ octo
menses tres. ⁊ dies duos. Lodem die:¬
textati. atq trasonis. Qui cum essẽt

Expanded text:
rum Carpofori presbiteri et Abundii diaconi, qui persecutione Diocletiani primo fustibus crudelissime caesi deinde in carcerem negato cibo et potu retrusi, rursum equuleo torti, et post haec diu carcere macerati, novissime gladio percussi sunt. In Hispania civitate Emerita, passio sanctae Eulaliae virginis, quae cum esset annorum tredecim, pro confessione Christi, jussu Daciani praesidis, plurima tormenta perpessa est, novissime in equuleo suspensa et exungulata, faculis ardentibus ex utroque latere appositis, hausto igne spiritum reddidit. Eodem die apud praefatam urbem, sanctae Juliae martyris, quae fuit convirginalis sanctae Eulaliae et comes individua ad passionem properanti. qui rexit Ecclesiam annos octodecim, menses tres, dies duos. Et textati, atque Thrasonis mart
Abbreviated transcription (Latin):
marie. Rome: natł beati euthi¬
ciani pape. qui rexit eccłiam anno
uno. ⁊ sub aureliano martyrio co¬
ronatus. sepultꝰ ÷ in mymit̾io calixti
iui ⁊ ip̃e ꝑ diu̾sa loca trecentos qͣ¬
draginta duos martyres manu sua
sepeliuit. Ip̃o die apud alexandriam̃.
scĩ macharii miͣis. Qui tp̃e decũ a
iudice cum multis u̾bis ad negandũ
suaderetur. ⁊ eo maiori constantia fi¬
dem suam profit̾etur: uiiuit eid

Expanded text:
Die 8. Romae, natalis beati Euticiani papae, qui rexit Ecclesiam anno uno, et sub Aureliano martyrio coronatus est, sepultus in cimeterio Calisti, qui et ipse per diversa loca trecentos quadraginta duos martyres manu sua sepelivit. Ipso die apud Alexandriam, sancti Macharii martyris, qui tempore Decii, a judice, cum multis verbis ad negandum suaderetur, et eo majori constantia fidem suam profiteretur, vivus ad
Abbreviated transcription (Latin):
xandriam: natł beati agathonis
mnͣis. sub decio imperatore. Qui cum
eẽt militaris ⁊ ꝓhiberet qͦsdã uolen¬
tyrum. clamor repente tocius uulgi
adu̾sus eum extollitur. Oblatus autẽ
iudici. cum in confessione ꝑsisteret
capite ꝓ pietate dampnatur. Ciuita¬
te scõnas: scĩ martim abbis. ad cuins
tumalum creberrime diuinitꝰ fiñt¬

Expanded text:
xandriam, natalis beati Agathonis martyris, sub Decio imperatore, qui cum esset militaris et prohiberet quosdam volentyrum, clamor repente totius vulgi adversus eum extollitur. Oblatus autem judici, cum in confessione persisteret, capite pro pietate damnatus est. Civitate Sanctonas, sancti Martini abbatis, ad cujus tumulum creberrime divinit
Abbreviated transcription (Latin):
q̃runt fructum aĩaꝵ. s temporale lu¬
crũ. non celestem głam: s t̾renũ ho¬
norem. De talib dicit dñs in euuan¬
głio. Am̃ dico uobis: receꝑunt mer¬
cedem suam. Qui uͦ ita presunt ut
gaudeant de seruitute caritatis. ip̃i

Expanded text:
rum fructum, sed temporale lucrum; non coelestem gloriam, sed terrenum honorem. De talibus ait Dominus in Evangelio: Amen dico vobis, receperunt mercedem suam . Qui vero ita praesunt ut gaudea
Abbreviated transcription (Latin):
lli uero p̾lati sunt ⁊ scd̾m d̾m curã
regiminis agunt: qui ad hoc tm̃ labo¬
rant ut plures secum ad dmͣ trahãt
Quos delectat honus ñ honor. karitas
non potestas: seruitus impensa aliis ñ
suscepta ab aliis: iuxta qd̃ paułus ait.
sum cẽm liber in oĩb: om̃ium me
seruum feci. ut plures lucri facerem.
Q ui tñ pp̃ auctoritatem regiminis ho¬
norandus est a subditis. Uñ ⁊ subdit᷑.
Honore coram uobis
prelatus sit uobi.
deo scilicet honorani debet: qr xp̃i
uices in monasterio tenet. Uñ ⁊ ip̃e
dñs pastorib ait. Qui uos audit me
audit: ⁊ qui uos sꝑuit me sꝑnit. De¬
bent gͦ serui dei suum honorare ma
dm̃ timeat. atq semet ip̃m despiciẽs
eos a quib honos impenditur sibi ĩ
cogitatõe p̾ponat. Uñ ⁊ subimictũ ÷.
Timore corã deo prostͣ

Expanded text:
Illi vere praelati sunt et secundum Deum curam regiminis agunt, qui ad hoc tantum laborant, ut plures ad Deum secum trahant, quos delectat onus non honor, charitas non potestas, servitus impensa aliis, non suscepta ab aliis. Juxta quod Apostolus ait: Cum essem liber in omnibus, omnium me servum feci, ut omnes lucrifacerem . Qui tamen propter auctoritatem regiminis honorandus est a subditis. Unde et subditur: Honore coram vobis praelatus sit vobis. Ideo scilicet, honorari debet, quia Christi vocem in monasterio tenet. Unde et ipse Dominus pastoribus ait: Qui vos audit me audit, et qui vos spernit me spernit . Debent ergo servi Dei suum honorare magus timeat, atque semetipsum despiciens eos a quibus honor impenditur sibi in cogitatione praeponat. Unde subjectum est: Timore coram Deo sit
Abbreviated transcription (Latin):
façeretis propria.
Sinde apłicam sententiã
aponit & exponit dicens.
Caritas enim de quia
scriptum est qd̃ nõ
querat qua sua sũt
sic intelligit᷑ quia cõ¬
munia ꝓpͥis. nõ ppͥa

Expanded text:
faceretis propria. Et inde apostolicam sententiam apponit, et exponit dicens: Charitas enim, de qua scriptum est: Quod « non quaerit quae sua sunt, » sic intelligitur, quia communia propriis, non p
Abbreviated transcription (Latin):
Dome beati yppoliti mrͣs. Qui
Upro confessionis gła iubente ua .¬
leriano p̾side. ligatus pedes ad col¬
la indomitoꝵ equoꝵ sic ꝑ carde¬
tum ⁊ tribulos tractus emisit
spĩn. passa ÷ ⁊̾ concordia nutrix
eius. que ante ip̃m plumbatis ce¬
cem ⁊ nouem. de domo eiꝰ. qͥ siml
decollati sunt. Eodem die foro sil¬
le: natł scĩ cassiani. Qui cũ ado¬
rare idola noluisset uocatis pue
tanto grauiorem martyru penã
dilata morte faciebat. Pictauis:
depositio scẽ radegundis regine.
ciuus uita uirtutib ⁊ miraculis
igilia assimptionis sc̃ẽ mariẽ.
Rome uin uppia: natł beati
a constantio augusto ob catholi¬
ce fidei defensionem in quodã cu¬
bicło domus sue inclusus. ibi q

Expanded text:
Romae, beati Ypoliti martyris, qui pro confessionis gloria, jubente Valeriano praeside, ligatus pedes ad colla indomitorum equorum, sic per cardetum et tribulos tractus emisit spiritum. Passa est etiam Concordia nutrix ejus, quae ante ipsum plumbatis caecem et novem de domo ejus, qui simul decollati sunt. Eodem die Forosillae, natalis sancti Cassiani, qui cum adorare noluisset, vocatis puertanto graviorem martyrii poenam dilata morte faciebat. Pictavis, sanctae Radegundis reginae, cujus vita virtutibus et miraculis Vigilia Assumptionis sanctae Mariae. Romae via Appia, natalis beati a Constantio augusto ob catholice fidei defensionem in cubiculo domus sue inclusus ibiq
Abbreviated transcription (Latin):
lauros: natł sc̃i tiburcu mrͣis.
sur su̾b iidice fabiano cum nudis
plantis suꝑ carbones ardentes in¬
gressus xp̃m maiori confiteretur
constantia. duci in t̾cium ab urbe
miliarium. atq ibidem gladio anĩ¬
madu̾ti uibetur. Item rome: sc̃e
susanne uirginis. Que cum eẽt no¬
bili prosapia orta. ⁊ beati gauĩ pon¬
tificis neptis martyrii palmã tp̃e
diocleciani capitis obtruncatione
ꝓmeruit. In ciuitate camberaco: scĩ
sub diocleciano ⁊ maximiano au¬
gustis. Qui cum diutissime pro cõ¬
fessione dñi torq̃ret᷑. tandem mar¬
tꝓrii palmam gladio cedente ꝑce¬
pit. apud augustanam urbẽ sc̃e
hyłare matris sc̃ẽ afre mnͣis. Que
cũ ad sepulchrũ illius excubaret
⁊ euprepia. passi sunt item eodẽ
liana. cum aliis iuginti. Itẽ urbe
falari: passio graciliam ⁊ felicis¬
sime uirginis. Quoꝵ ora pͥmum

Expanded text:
Lauros, natalis sancti Tiburtii, qui sub judice Fabiano, cum nudis plantis super carbones ardentes ingressus, Christum majori confiteretur constantia, duci in tertium ab urbe milliarium atque ibidem gladio animadverti jubetur. Item Romae, sanctae Susannae virginis, quae cum esset nobili prosapia orta et beati Gaii pontificis neptis, martyrii palmam tempore Diocletiani, capitis obtruncatione promeruit. In civitate Camberaco, sanctsub Diocletiano et Maximiano Augustis. Qui cum extfessione Domini torqueretur, tandem martyrii palmam gladio caedente percepit. Apud Augustanam urbem, sanctae Hilariae matris sanctae Afrae martyris, quae cum ad sepulcrum illius excubaret,t Eumenia et Euprepia. Passi sunt item eodem liana cum aliis viginti. Item urbe Falari, passio Graciliani et Felicissimae virginis, quorum ora primum
Abbreviated transcription (Latin):
cum a ꝑsecutorib in carc̾e̾m
mit̾etur. ⁊ cocleis ac testu¬
lis unctus suꝑpositꝰ iaceret.
ꝑ noctem ab angło solutꝰ acq
deductus sit. Podem die sc̃i eu

Expanded text:
cum a persecutoribus in carcerem mitteretur, et cochleis ac testulis vinctus superpositus jaceret, per noctem ab angelo solutus atque eductus sit. Eadem die
Abbreviated transcription (Latin):
nescire. ꝙͣ ab alio q̃rere. ⁊ si aliquẽ
inqnirentem sciant: illum ẽẽ here¬
titum clamant. plus de suo capuci¬
o p̾sumentes qmͣ sapĩe sue cõfidẽ¬
tes. S q̃so ne habitui credas. iam
enim impletũ est qd̾ ait satiricus.
fronti nulla fides. quis enĩ ñ incus

Expanded text:
nescire quam ab alio quaerere; et si aliquem nescire quam ab alio quaerere; et si aliquem inquirentem sciant, illum esse haereticum clamant, plus de suo caputio praesumentes, quam sapientiae suae confidentes. Sed, quaeso, ne habitui credas, jam enim in eis impletum est, quod ait Satyricus: Fronti nulla fides, quis enim non vicus
Abbreviated transcription (Latin):
creasse. Nam in quo diuine scͥpture
mͦ unus sapiens dicat aliqͥd̾ ẽẽ fc̃m̃
⁊ non explicet qualit̾. alt̾ uero dicat¬
S qm̃ ip̃i nesciunt uires nature. ut
ignorantie sue om̃s socios hãnt: nolũt
auquem eas in quirere. s ut rusticos
nos credere. nec rõnem q̃rere. ut i am
impleatur illud ꝓpheticum. erit sa¬
c̾dos sicut popłt. Nos autem diñs in
õib rõnem ẽẽ q̃rendam. si potest in¬
statimi gne comburatur. s pͥus ꝯuo¬
cet uiedrã. qui ꝯiũctus est domun su¬
e. ⁊ si nec ita sufficiunt ad hesũ agni:
tũc demũ igne comburat᷑. qr cũ de
diuinitate aliquid q̃rimꝰ. si ad illud
comp̾hendendũ ñ sufficimꝰ: uicinũ
domui nr̃e ꝯiuctum ꝯuocemus .i.
manentem in ead̾ fide catholica in¬
quiramꝰ. Sin autẽ neq nos neq
qie ad id comp̾hendendũ ñ suffici¬
amus: tunc igne fidei illud ꝯbura¬
mus. Si isti multos habentes uici¬
nos domu sue ꝯiũctos ex suꝑbia no¬
linit aliꝙ̃ conuocare: malunt ꝙ

Expanded text:
creasse: nam in quo divinae Scripturmodo unus sapiens dicat aliquid esse factum, et non explicet qualiter; alter vero hocSed quoniam ipsi nesciunt vires naturae, ut ignorantiae suae omnes socios habeant, nolunt aliquem eas inquirere, sed ut rusticos nos credere nec rationem quaerere, ut iam impleatur illud propheticum: "Erit sacerdos sicut populus". Nos autem dicimus in omnibus rationem esse quaerendam, si potest instatim igne comburatur", sed:"prius convocet vicinum, qui coniunctus est domui suae". Et si nec ita sufficiant ad esum agni, tunc demum igne comburatur"; quia cum de divinitate aliquid quaerimus, si ad illud comprehendendum non suffieimus, vicinum domui nostrae coniunctum convocemus, i.e. manentem in eadem fide catholica inquiramus. Sin autem neque nos neque ille ad id comprehendendum sufficiamus, tunc igne fidei comburamus. Sed isti multos habentes vicinos domui suae conjunctos, ex superbia nolunt aliquem convocare, maluntque
Abbreviated transcription (Latin):
litates eẽ in elem̃tis. Si gͦ qd̃ alicui ĩ est
dusum Est ab eo cui mest: ñ sunt qͣlita¬
tes elem̃ta.¶Sunt alii qui dicunt ista q̃
uidentur elem̃ta. ꝯpro bantes ħ aucto¬
ritate uiuenałis. qui de gulosis loquens
cres. ⁊ qr ista sententia uera est nec au¬
ctoritati constantin contraria qͣlit̾ cũ
illa stare possit: exponamꝰ. Constantinꝰ
Osu ꝓbisicꝰ de uaturis corpoꝵ tͣctãs
deritis singłoꝵ corpoꝵ ista qͣtuor

Expanded text:
alitates esse in elementis! Si ergo quod alicui inest, alitates esse in elementis! Si ergo quod alicui inest, diversum est ab eo cui inest, non sunt qualitates elementa. Sunt alii qui dicunt quae videntur esse elementa, comprobantes hoc auctoritate Juvenalis, qui de gulosis loquens , et quia ista sententia vera est, nec auctoritati Constantini contraria, qualiter cum ista stare non possit, exponamus. Constantinus ergo ut physicus de naturis corporum tractans, naturis singulorum corporum, ista quatuor
Abbreviated transcription (Latin):
composita sunt. illud in quo dñantur
ꝑticłe frigide ⁊ sicce: noĩe illuis elem̃¬
elem̃ta. Sunt quidam qui neq ꝯstanti¬
ni scͥpta neq alt̾ius pħi nũꝙͣ legerunt.
ex suꝑbia ab aliqͦ discere dedignantes.
ex arrogantia q̃ nescuint ꝯfingentes. ne
nicħ dic̾e uideantur: dicunt elem̃ta ẽe
ꝓpͥetates istoꝵ q̃ uident᷑. calorem .s. sicci¬
tatem. frigiditatẽ ⁊ humorẽ. calorem¬
hentib reclamat. eadẽ ore platonis.
uocantis elem̃ta mat̾ias. cum nulle qͣ¬
litates mat̾ia alicꝰ ẽẽ possunt. Est ⁊ enĩ
mat̾ia. ꝙ accepta forma tͣnͣsit in aliud.
gis suis ait. aliud ẽẽ elem̃ta. aliud cõ
sic de ellus. It̾m reclamat ore macrobii.
u̾se qͣlitates. talẽ unicuiq dedit. ut ĩ eo
in qͦ inhereret : cognatam ⁊ similẽ reꝑi¬
ret. ut a qͣ. cum t̾ra frigiditatẽ. aer cũ
aqͣ humiditatẽ. ignis cum aere calorẽ.
uide ut dixit elem̃ta ñ ẽẽ qͣlitates. s qͣ¬

Expanded text:
 sunt, illud in quo dominantur particulae frigidae et siccae, nomine illius elemenementata'. Sunt quidam, qui neque Constantini scripta neque alterius physici umquam legerunt, ex superbia ab aliquo discere dedignantes, ex arrogantia quae nesciunt confingentes, ne nihil dicere videantur, dicunt elementa esse proprietates istorum quae videntur, calorem scil., siccitatem, frigiditatem et humorem. Sehentibus reclamat eadem ore Piatonis vocantis elementa materias, cum nullae qlitates materia alicujus esse possint. Est enim materia quae accepta forma transit in aliud. gis suis ait aliud esse elementa, aliud eorum sic de aliis. Iterum reclamat ore Macrobii versae qualitates, talem unieuique dedit, ut in eo cui inhaereret, et cognatam et similem reperiret, ut aqua cum terra frigiditatem, aer cum aqua humiditatem, ignis cum aere calorem." Vide ut dixit elementa non esse qualitates, sed qu
Abbreviated transcription (Latin):
ni ĩu̾e dicunt pͥncipiũ mũdi fuisse.
ait. Non alios crediderim in pͥma ori¬
gine mundi illuxisse dies. alium u̾e
habuisse tenorem. deinde subiũ git
uer illud tempꝰ erat. uer tempus a¬
gebat. hoꝵ rõ talis est. Quiccrind cre¬
atur eqͣutate porporcionũ creari S
nullum tp̃s p̾ter uer temꝑatũ est.¬
cutꝰ iacrobius in natali die mundi
cancrũ gestasse lunam. leonem. solem.
tum fuisse humorem. qd̃ t̾ra erat coo¬
ꝑta acus. tantꝰ q humor sine maxi¬
mo calore nõ potuis temꝑari. Ergo
in tp̃e anni in quo est maximus ca¬
lor .i. in estate fcã est miuidi creatio.¬

Expanded text:
ni dicunt in vere principium mundi fuisse. ait: Non alios . . . in prima origine mundi Illuxisse dies, aliumve habuisse tenorem. Deinde subjungit: Ver illud erat, ver tempus agebat Horum talis est ratio: Quidquid creatur, aequalitate proportionum creatur; sed nullum tempus praeter ver temcutus Macrobius dicit in natali die mundi, Cancrum gestasse lunam; Leonem solem . e tantum fuisse humorem, quod terra erat cooperta aquis, tantusque humor sine maximo calore non potuit temperari. Ergo in tempore anni, in quo est maximus calor, id est in aestate, facta mundi creatio
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ nisibile. Unde lucretiꝰ. ex insensibili
ne credas sensibile nasci. Et macrobiꝰ
Om̃is qualitas geminata crescit. nũꝙͣ
contrariũ oꝑatur. Non gͦ ex igne uł
aere hñt ꝙ sunt uisibilia. Hec quippe
a: ex obscuro ⁊ immobili nꝰ hñt. gͦ ex
splendido ⁊ mob̾sli .s. aere ⁊ igne. Fc̃a
sunt gͦ ex .iiiͦiͬ. elem̃tis. s de inferiorib
dñatur in eis aqͣ. de suꝑiorib ignis. ⁊
ħ ex effectu probari pͭ. ꝙ calorẽ t̾ris ꝯ¬
ferunt. ⁊ ad nutͥmentũ suũ humorem
atrahunt. Similia nãq congaudent
simiłib. Hic subiciet aliquis. Cum ĩ ae¬
sit calidus ÷ tñ ⁊ humidus. Non ergo
potuit dessiccando spissare. ⁊ sic corpꝰ¬
lucidũ ⁊ insibile creare. ueluti si aqua
suꝑponat᷑ igni: spiss at᷑ sepe. ⁊ u̾titur
u lapideam subam. Sin autẽ suppo¬
uator aliera ea lido ⁊ himido: sicut aq̃
breuenti.ita ꝙ ab ulo solo recipiat.A¬
ciñ eũ sint usta .iii. ⁊ in imoqͦs. histe
futates. unam hñt siguiatim ex tea¬

Expanded text:
ihil potest esse visibile. Unde Lucretius: Ex insensibili ne credas sensibile nasci; et Macrobius: Omnicontrarium operatur". Non ergo ex igne vel aere habent, quod visibilia sunt, haec quippe a, ex obscuro et immobili non habent, ergo ex splendido et mobili, scil. ex aere et igne. Facta sunt ergo ex IIII elementis, sed de inferioribus dominatur in eis aqua, de superioribus ignis, et hoc ex effectu probari potest, quod calorem terris conferunt et ad nutrimentum sui humorem attrahunt. Similia namque congaudent similibus. Hie subiciet aliquis: "Cum in aesit calidus, est tamen et humidus, non ergo non desiccando spissare, et sic lucidum et visibile creare; veluti si aqua spissa supponatur igni, spissatur saepe et vertitur in lapideam substantiam: si autem supponatur alicui calido et humido, sicut aquae bullienti, ita quod ab illo solo recipiattintates, unam habent singularem ex se, a
Abbreviated transcription (Latin):
aeris eleuata. Aer uero spissior qm
mͦ sit. quippe cum nec sol neq luna
neq alie stelle ẽẽnt. quib illumina¬
retur. Ignis similit̾ spissior erat ꝙͣ
ta aquis. nec aliquo lumine illustͣ¬
ra. uec edificiis distinta. nec suis
aĩalib repleta. ꝙ aqͣ ⁊ aer spissi et
obscuri erant. quod in suꝑiorib stelle
faciem abissi. ħ chaos sic dissolutũ ÷.
Cum aqͣ usq ad maximã ꝑtem aeris
eẽt eleuata. aer uero spissus ⁊ ignis
similit̾. in ea spissitudine aliqͥd t̾re
ta: corpora stellaꝵ uisibilia ⁊ lucida
creauit. Qd̃ uͦ in compositd̃e stellaꝵ¬

Expanded text:
aeris elevata; aer autem spissior quam aeris elevata; aer autem spissior quam modo sitneque aliae stellae essent, quibus illuminaretur. Ignis similiter spissior erat quam cooperta, nec aliquo lumine illustrata, nec aedificiis distincta, nec suis animalibus cepleta, quod aqua et aer spissi et obscuri erant, quod in superioribus stellae faciem abyssi , haec dissolvit. Cum aqua usque ad maximam partem aeris elevata est, aer vero spissus, et ignis similiter in ea spissitudine aliquid terrae ta, corpora stellarum visibilia et lucida creavit. Quod vero in compositione stella
Abbreviated transcription (Latin):
tas uͦ platonis: nõ bñ ab eis intelle¬
cta est. Cum enim dicit płato. ex
inordinata lactatione dm̃ elem̃ta
reduxisse in ordinem: nõ id̾o dicit ꝙ
unꝙͣ in ordinate iactarent᷑. quis enĩ
sunt a deo ordinata ẽent. Cum enim
t̾ra naturałr tendat deorsum. ignis¬
q sursum: nͥ inferiorem locũ t̾ra opti¬
neret ⁊ ignis suꝑiorem. Hec semꝑ q̃re¬
ret inferiorem. hic suꝑiorẽ : ⁊ sic̃ eẽt
inordinata lactatio. Hanc redegit cre¬
ator in ordinem. conferendo t̾re locũ
inferiorẽ: igni suꝑiorem: ut ħ nõ ha¬
beret quo descenderet. neq hic quo
ta redegit in ordinem. ueluti si mo¬
nitu alicuiꝰ nr̃i amici aliquid qd̾ cõ¬
ting̾et nͥ ip̃e mon̾et fugiamꝰ: dnis
iste liberauit nos ab̾ hoc malo. nõ
c ħ malum pͥmũ fuiss. ⁊ postea
nobis accideret. Fuerũt in pͥma cre¬
nũc sunt. Et enĩ t̾ra oĩo erat coo¬
ꝑta aquis. aqͣ uero spissior ꝙͣ mͦ sit.¬
⁊ obscurior ⁊ ad magnam ꝑtem

Expanded text:
tas vero Piatonis non bene ab eis intellecta est. Cum enim dicit Plato deum ex inordinata iactatione elementa reduxisse in ordinem, non ideo dicit, quod umquam inordinate iactarentur. Quis enim sunt a deo ordinata essent cum enim terra naturaliter tendat deorsum ignisque sursum, nisi inferiorem locum terra obtineret et ignis superiorem, haec semper quaereret inferiorem, hic superiorem et sic: esset inordinata iactatio, hanc redegit creator in ordinem conferendo terrae locum inferiorem, igni superiorem, ut hic non haberet quo descenderet, nec haec quo eus elementa redegit in ordinem, nitu alicujus nostri amici aliquid quod contingeret, nisi ipse moneret, fugiamus, dicimus, Iste liberavit nos ab hoc malo; non quia hoc malum prius fuisset, et postea nobis accidisset. Fuerunt igitur in prima crenon qualia nunc sunt. Etenim terra omnino erat cooperta aquis, aqua vero spissior quam modo sit, et ad magnam partem
Abbreviated transcription (Latin):
De quinc paralellis.¬
De duobris coluris.¬
De orrronte ⁊ meridionali cireło.¬
Be motu firmamenti.¬
De SaturNo¬
Qd̾ nõ om̃e igneũ eib calidum.¬
Quot modis noĩa qͣitatũ reb atͥbuãt᷑¬

Expanded text:
De quinque parallelis.--De duobus coluris.--De horizonte et meridiano circulo.--De motu firmamenti.--De Saturnoare non omne igneum sit calidum.--Quot modis nomina qualitatum rebus attribuant
Abbreviated transcription (Latin):
maese in euuus habitant notes. E na
ãalia. S cum tra ex suꝑposetae aia
eẽt lutuosa: ex calore bulliens. erea¬
alieuia plus babuit ignis. colerica na¬
tol suno aĩalia. ut leo. si t̾ra melan¬
codirm ut bos ⁊ asimis. Si uero aeͣ
fleumathica. ut porci. Ex qͣñ parte

Expanded text:
ae, in quibus habitant homines, et alia animalia. Sed cum terra ex superposita aqua esset lutosa, ex calore bulliens, creaaliqua plus abundaverit ignis, cholerica nata sunt animalia ut leo; si terra, melancholica, ut bos et asinus; si vero aqua, phlegmatici, ut porci. Ex quadam parte
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ra frigiditatẽ. cum aere humorem.
int̾ ila sola sufficit. Similit̾ iguis
⁊ acͣ ꝯtrarias hũt qͣlitates. Est qͥppe
ignis calidus ⁊ siccꝰ. ⁊ aqͣ frigida ẽt
huinida. S qr aer ht̃ ꝯmine cum
aqͣ humiditatẽ. cum igne calorẽ. int̾
utrũq solus sufficit. Si uͦ int̾ aliqͣ
sint tres contrarietates. sic̃ nõ t̾narius
de alio duas. sic enim non alit̾ ĩ integͣ
potest diuidi t̾nariꝰ. qͣutas uͦ ꝑmedia

Expanded text:
terra frigiditatem, cum aere humiditatem, terra frigiditatem, cum aere humiditatem, inter illa sola sufficit. Similiter ignis et aqua contrarias habent qualitates, est quippe ignis calidus et siccus, aqua frigida et humida. Sed quia aer habet commune cum aqua humiditatem, cum igne calorem, inter utrumque solus sufficit. Si vero inter aliqua sunt tres contrariae qualitates, sicut nec ternarius de alio duas. Sic enim nec aliter in integra potest dividi ternarius. Qualitas vero
Abbreviated transcription (Latin):
sapĩa ⁊ bonitas res ordinaret: qñta
rerum confusio foret: Dinde hap
bant auctoritate platonis. eiii ĩ tr¬
meo ait. Diñ ex inordinata iacta¬
⁊ oue elem̃ta redegisse in ordinẽ. sos
di dm̃s faltam eẽ sententiã qiuiã ꝓpo¬
auã inducũt. nec bñ intellectam esre¬
Auctoritatem quã p̾tendunt. ꝓruite
probemꝰ sententiam eẽ falsam᷑. postea
rõnem nõ connenientẽ. deinde auctori¬
tatẽ ũ bñ intellectã. Dic gͦ quisquis¬
pͥ affirmas. Elem̃ta tũc erant co. po¬

Expanded text:
sapientia et bonitas res ordinaret, quanta rerum confusio foret. Deinde hoc approbant auctoritate Piatonis, qui in Timaeo ait deum ex inordinata iactatione elementa redegisse in ordinem. Nos vero dicimus falsam esse sententiam quam propouam inducunt, nec bene esse intellectam auctoritatem quam praetendunt. Prius ergo probemus sententiam esse falsam, postea rationem inconvenientem, deinde auctoritatem non bene intellectam. Dic ergo quisquis affirmas, elementa tunc erant corpo
Abbreviated transcription (Latin):
uniꝰ. una alt̾ius. Qrͣ int̾ ignẽ ⁊ t̾ram
q̃ in simugia duaꝵ qͣlitatũ ñ hñt oĩo
eas contrarias unũ mediũ qd̃ ab utͣq
unam acciꝑet ẽẽ nõ potuit: Est enĩ
cess axium cum in aliqͦ conueniãt. s
n siccitate. uec ẽẽ potuit. Si enĩ asi¬
eniodi dałe medium ẽẽt qd̃ ab utroq
aleuid acciꝑet ł acciꝑet ab igne ł¬
lorem. a t̾ra siccitatem. ⁊ sic idẽ eẽt

Expanded text:
unius, una alterius, quare inter ignem et terram, quae in sinzugia duarum qualitatum non habent omnino eas contrarias, unum medium, quod utriusque unam accipiat, esse non potuit est enim cessarium, cum in aliquo conveniant, sed in siccitate nec esse potuit. Si enim aliquod tale medium esset, quod ab utroque aliquid acciperet, vel acciperet ab igne calorem, a terra sic
Abbreviated transcription (Latin):
funt sex complexiones. quaꝵ. i qda
siunt. polibiles: due impostibuesis qt
auremi qͣtuor possibiles. calidum ⁊ sic¬
anoi. calidũ ⁊ humidũ. frigidũ ⁊ hu¬
uidũ Erigidum ⁊ siccum. Duc nͭ ĩposi¬

Expanded text:
fiunt sex complexiones, quarum quatuor sunt possibiles, duae impossibiles. Sunt autem quatuor possibiles, calidum et siccum, calidum et humidum, frigidum et humidum, frigidum et siccum. Duae vero impossi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯ similes.⁊it est caro ossa. qm̃ orga¬
elem̃ita reputara sunt. Eemtida¬
igiis. Nullũ qͥppe eoꝵ simplũ est qͣi¬
tate. minimũ qnͣtitate. Et enun ĩ t̾ra
alicind̃ est calidi aliciind frigidi. aͥd
sicci. aliqͥd humidi. Et qr patens est
Neq aꝑte uera. neq aꝑte falsa probã¬
da sunt. s de quib aliqua dubitatio est.
Non est gͦ simpla qͣltate. minima qͣn¬
titate non ÷. cum ex tam magnis ꝑtib
uel qͥnq zone. Nec gͦ est elementũ. Si¬
milit̾ de aqͣ ⁊ aere ⁊ igne pͭ ꝓbari¬

Expanded text:
similes, ut est caro et ossa, quam orgaelementa reputata sunt elemignis; nullum quippe eorum est simplum qualitate, minimum quantitate. Etenim in terra aliquid est calidi, aliquid frigidi, aliquid sicci, aliquid humidi; quod quia patens estenim aperte vera neque aperte falsa probanda sunt, sed de quibus aliqua dubitatio est. Non est ergo simpla qualitate, minima quantitate, cum ex tam magnis partibus vel V zonae! Nec ergo elementum est. Similit
Abbreviated transcription (Latin):
nomen ꝙ isti ⁊ illi dñr demones qͣsi
homo. de quo loco suo dicemꝰ. De p̾dc̃is
demonib q̃rit᷑ utrũ corpora habeant
los suos sp̃c Inde dicũt quidam ꝙ cor¬
pora sunt. s ita subtilia ꝙ sensu ꝑci¬
pi non possunt uñ respectu nrorũ
toritate beati gregorii. qui in moralib¬
corpoꝵ sp̃s sunt. s comꝑatõe illius sũmi
itum probant auctoritate beati augtini.
qui enchelitlion eid̾dam tale ponit capi¬
dilum. qualia corpora angeli habeant: Ali
no uide sequit᷑ ꝙ sint corpora sicut est
diuine sapĩe stulncia est. non tũ ideo
fecuuit᷑ eid̾ sit stulticia de illo capitulo
be augusini elia corpora angłi hãnt.¬
breunt beatũ augustiñ soqi ib  de ant¬
porib qiue assumunt cĩ hominib appa¬
rent. utrũ uera sint corpora an ñ. nͥ tñ
Nec uideat᷑ ancui incũueniens ꝙ
plato dicit duo gu̾a eẽ calo demonum.
cum diuina scͥptura dicat nouem esse o¬
diues angłoꝵ. plato enim diuisit es ꝙͣ¬

Expanded text:
od isti et illi dicuntur daemones quasi quo in suo loco dicemus. De praedictis daemonibus quaeritur utrum corpora habeant,los suos spiritus. Inde dicunt quidam quod corpora sint, tamen ita subtilia, quod sensu percipi non possunrmante autoritate beati Gregorii qui in Moralibcorporum spiritus sunt, sed comparatione illius summi iterum probant auctoritate beati Augustini, qui in Enchiridio quoddam ponit capitulum, qualia corpora angeli habeant. Alii nec inde sequitur quod corDei sapientiae, stultitia est: nec inde ideo sequitur quod sit stultitia. De illo capitulo beati Augustini qualia corpora habeantdicunt beatum Augustinum loqui ibi de corporibus, quae assumunt, quando hominibus apparent, utrum vera sint corpora an non, nec taNec videatur alicui inconveniens, quod Plato dicit duo genera esse calodaemonum, cum divina scriptura dicat novem esse ordines angelorum. Plato enim divisit ea se
Abbreviated transcription (Latin):
nec caput mundi ẽẽ caput. Hanc di
nr̃is suꝑ platonem ĩueniet. Tercium
genus de eis q̃ sunt ⁊ nõ udent᷑: dixi¬
nus demones eẽ. de quib tractare in¬
cipientes dicamꝰ : qͦt illoꝵ sunt ordines.
dines demonũ uo luit plato ẽẽ. a su¬
ꝑiori usq ad imũ. uicħ sine ratõnali
creat᷑a ẽẽ affirmans. dicit enĩ in firma¬
m̃to ẽẽ qd̾dam rõnale aĩal. qd̾ ita dif¬
finit. aĩał rõnale immortale celeste
impatibile. stellas ui delicet in firma¬
mento de quib in loco suo dicemꝰ.
Sunt enĩ de eis q̃ sunt ⁊ uident᷑.
deinde dix̃ eẽ in ethere qd̾dã genꝰ
inuisibil aĩal. a firmamento usq

Expanded text:
 caput mundi esse caput. Hanc dicnostris super Platonem inveniet. Tertium genus de eis quae sunt et non videntur, diximus daemones esse: de quibus tractare incipientes, dicamus quot illorum suntdines voluit Plato esse, a superiori usque ad imum, nihil sine rationali creatura esse affirmans. Dicit enim in firmamento esse quoddam rationale animal, quod ita definit: Animal rationale, immortale, coeleste, impatibile; stellas videlicet in firmamento, de quibus in suo loco dicemus: sunt enim de eis quae sunt et videntur. Deinde dixit in aethere esse quoddam genus in