comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
per plana prosiliunt: et in fugam uer¬
tur: alii rupib precipitantur: alii sepib¬
se ingerentes: palorum acuminib se ultro
tranfodiunt. Tamen stabularii iram dei in¬
telligentes: paucos extra terminum loci qͦs
assequi potuerunt. expellunt: et sanos reci¬
punit. Nuntiantes rem illam regi iniustis¬
sume retieri: et quod ideo hec fuissent ppessi:
addentes. dimitte eam: et erit pax tibi. Qui
furore plenus: sic dixisse fertur. Siue iuste
siue iniuste retineatur: regnante me hoc ba¬
siuca non habebit. Qui inproximo duuna
iussione transitum accipiens: mortuus est.
Aduemente autemgloriosissimo rege ⁊igeber
to in eius regnum: ad suggestionem beati
Eufronii ep̃i. hoc in dominio sc̃i maxtini
restituit: quod usq hodie ab euus basilica
possidetur. Audite hec omnes potestatem
habentes. Sic uestite alios. ut alios non spo¬
lietis. hoc adiungite urĩs diitiis. unde
enim deus uelociter seruorum suorum. Et

Expanded text:
per plana prosiliunt, et in fugam verper plana prosiliunt, et in fugam vertur, alii rupibus praecipitantur, alii se sepibus ingerentes, palorum acuminibus ultro transfodiuntur. Tandem stabularii iram Dei intelligentes, paucos extra terminum loci, quos assequi potuerunt, expellunt, sanosque recipiunt, nuntiantes regi rem illam injustissime retineri. Et ideo haec cum fuissent perpessi, dixerunt: Dimitte eam, et erit pax tibi. Qui furore repletus sic dixisse fertur: Sive juste, sive injuste reddi debeat, regnante me, hanc basilica non habebit. Qui protinus divina jussione transitum accipiens requievit. Adveniente autem gloriosissimo Sigiberto rege in ejus regnum, ad suggestionem beati Eufronii episcopi hoc in dominio 1027 sancti Martini restituit, quod usque hodie ab ejus basilica possidetur. Audite haec omnes potestatem habentes. Sic vestite alios, ut alios non spolietis: hoc adjungite vestris divitiis, unde enim Deus velociter servorum suorum. Et
Abbreviated transcription (Latin):
uotiue detulerint subsequente tuo auxi¬
lio. liberantur. Sed hec omnia fides strenuia
Qiur beatus presidia famulis ad res
suas defensandas quaqua iubet accomino¬
det. Charibertus rex cum exosis clericis
eccłias dei contempneret: despectisq sacerdotib¬
magis in luxuria dedinasset. ingestum est etꝰ
aurib locum quendam quem basilica
scĩ miartim diuturno tempore retinebat.
fisci sui iurib reddi deberi. Loco autem
illi: nauicellis prisca uetustas indiderat.
Qui accepto iquo consilio pueros uelocit̃
misit: qui nauicellam illam in suo domi¬
nio subiugarent. Qumq hec non possi¬
dens uideretur habere: iussit in locum
illum stabularios cum equtis dirigi. sine
ali. Accedentes ergo pueri: fenum quod
coaceruatum fuerat accipiunt in equorũ
expensas. Cumq in iniunctum stuile
retur seruitium: atq equi positi fenum
cepissent expendere. corripuintur arabie:
et frementes ad inuicem. disrrptis loris

Expanded text:
votive detulerint, et 1026 subsequente tuo auxivotive detulerint, et 1026 subsequente tuo auxilio, liberantur. Sed haec omnia fides strenua vir beatus praesidia famulis ad res suas defendendas quaqua jubet accommodet. Charibertus rex, cum, exosis clericis, ecclesias Dei negligeret, despectisque sacerdotibumagis in luxuriam declinasset, ingestum est ejus auribus locum quemdam, quem basilica sancti Martini diuturno tempore retinebat, fisci sui juribus redhiberi. Loco autem illi Navicellis nomen prisca vetustas indiderat. Qui accepto iniquo consilio, pueros velociter misit, qui reiculam illam in suo dominio subjugarent. Cumque haec recte non possidens, videretur habere, jussit in locum illum stabularios cum equitibus  Idest, eali. Accedentes ergo pueri fenum quod coacervatum fuerat accipiunt in equorum expensas. Cumque injunctum studiose ageretur servitium, atque equites appositum fenum coepissent expendere, corripiuntur a rabie. Et frementes ad invicem, disruptis loris,
Abbreviated transcription (Latin):
re ꝑ totum annum. Quod cum fecisset: om¬
nium membrorum sanitate recepta. gau¬
dens remeauit ad ꝓpria. Et ideomonemus
uit nullus sollicitetur ab ariolis: quia non
aut cera loci illius:nel quod rapere
quis potuit de sepulchro. quante iurtutes
aut assidue fiant. aut facte sint. quis uiqͣm
miraculum manifestum quod a fidelibus
comperi: putaui crimen taceri. Unus fi¬
de plenus expetut: ut aliquid pignoris de sci
basilica secretius portaret: et multis uicib
conatus: numqm potuit. dum publice non
presumpsit. Reuerti autem cupiens. nocte
ad funem illum de quo signum commoue¬
batur aduenit. Ex quo fune decisam cultro
particulam secum detulit. Reuersus usq
ad domum: multis exinde infirmis sanita¬
tem accommodauit:ita ut non dubim
esset egrotum euadere: qui pignus illud
meruisset fideliter osculari. Scce quid
sc̃e prestas fidelib Qui tua menia expe¬
tunt: ꝓprie perte saluantur: qui pignora

Expanded text:
per totum ferre annum. Quod cum fecisset, omper totum ferre annum. Quod cum fecisset, omnium membrorum sanitate recepta, gaudens remeavit ad propria. Et ideo monemus ut nullus sollicitetur ab ariolis, quia nihiaut cera loci illius, vel quidquid rapere quis potuit de sepulcro, quantae virtutes aut assidue fiant, aut factae sint, quis unquam manifestum miraculum, quod a fidelibus comperi, putavi crimen ducere taceri. Unus fide plenus expetiit ut aliquid pignoris de Sancti basilica secretius deportaret; et multis conatus vicibus, nunquam potuit, dum publice non praesumpsit. Reverti autem cupiens, nocte ad funem illum de quo signum commovetur advenit; ex quo fune decisam cultro particulam, secum detulit. Regressusque ad domum, multis exinde infirmis sanitatem accommodavit, ita ut non dubium esset aegrotum evadere, qui pignus illud meruisset fideliter osculari. Ecce quid, Sancte, praestas fidelibus qui tua moenia expetunt pie. Per te salvantur, qui pignora
Abbreviated transcription (Latin):
nomine dum uenationem cum patre suo in
siluas frantie exerceret: pauorem pessimum
muico insidiante incurrit. Efrat enm ei
tremor cordis et interea iudebatur sine sensu
Parentes uero illius intelligentes eum diabo¬
li mimissione multari. ut mos rusticorum
habet a sortilogis & ariolis ligamenta et potl¬
ones ei deferunt. Sed cum nichilualeret:
ex more sancti martini auxilia dolore cogente¬
requirunt dicentes. Potest huius insidie
nudare malitiam: qui decexit umbram ut
audiimis falso religionis numine adorna¬
tam. Quem de regione commotum miserunt
ad sanctam basilicam: ibiq in oratione cum
summa parcitate secontinens: opem sancti
poscebat assidue. Cumq in hac fide dutius¬
commoraret: omni pauore dempto. sensum
ut habuerat ante recepit: oblatusq aparen¬
rens insidiam: latus unum debilitata ma¬
nu ac pede ꝑdiderat. Qui ad gloriosum
templum famulorum manib deportat᷑
ieinus et orationib se subdens assiduis fe

Expanded text:
nomine, dum venationem cum patre suo in nomine, dum venationem cum patre suo in silvis Franciae exerceret, pavorem pessimum, inimico insidiante, incurrit. Erat enim ei tremor cordis, et interea videbatur exseParentes vero eius intellegentes, eum diaboli inmissione mulcari, ut mos rusticorum habet, a sortilegis et hariolis ligamenta ei et potiones deferebant. Sed cum nihil valeret ex more, sancti Martini auxilia requirunt, dicentes: Potest hic insidiarum nudare malitiam, qui detexit umbram multam, ut audivimus, falso religionis nomine adoratam. Quem de regione commotum miserunt ad 1025 sanctam basilicam, ibique in oratione cum summa parcitate se continens, opem Sancti poscebat assidue. Cumqcommorasset, omni pavore dempto, sensum, ut habuerat ante, recepit, oblitisque parenrens insidiam, latus unum, debilitata manu ac pede, perdtemplum famulorum manibus deportatus, jejuniis et orationibus se subdens assiduis,
Abbreviated transcription (Latin):
se michi intali uirtute dignaretur manifesta¬
re. beatus contessor: ut sic absolueret meorum
ligamina peccaminum: sicut suꝑ eum contri¬
uit uasta pondera cathenarum.x.x.xi¬
lpinus quoq comes turonice ciuitatis
cum ꝑ totum annum grauiter ab unius
pedis dolore consumeretur: et die ac nocte re
ces beati martini iugiter auxilium implora¬
ret: apparuit ei beatus confessor in uisu nocte.
hilari uultu arridens. et consueta deferens
arma: beatum signaculum sc̃e crucis super
pedem infirmi imposuit: mox omm dolore
regis clotharii: cuius manus et pedes
ab humore contraxerant. uenit ad sanctam
basilicam: et orationi incumbens ꝑ duos aut
tres menses: abeato confessore uisitatus: mẽ¬
bris debilib santatem obtinere promeruit:
et postea antedicti regis domesticus fuit: mul¬
taq beneficia populo turonico uel seruienti
qualiter diabolice artis insame ad eius
basilicam denudentur. Quidam aquilinus

Expanded text:
se mihi in tali virtute dignaretur manifestase mihi in tali virtute dignaretur manifestare beatus confessor, ut sic absolveret meorum ligamenta peccaminum, sicut super eum contrivit vasta pondera catenarum! 24. Alpinus quoque comes Turonicae civitatis com per totam annum graviter ab unius pedis dolore consumeretur et die noctces beati Martini jugiter auxilium imploraret, apparuit ei beatus Confessor in visu nocte, hilari vultu arridens, et consueta deferens arma; ut beatum signaculum sanctae crucis super pedem infirmum imposuit, mox omni dolore regis Clotarii, cui manus et pedes ab humore contracti erant, venit ad sanctam basilicam, et orationi incumbens per duos aut tres menses, a beato Antistite visitatus, membris debilibus sanitatem obtinere promeruit: qui postea antedicti regis domesticus fuit, multaque beneficia populo Turonico vel servientibqualiter diabolicae artis insaniae ad ejus basilicam denudentur. Quidam, Aquilinus
Abbreviated transcription (Latin):
qua imminente negligentia: foris atria com¬
prehensus est. Quem oneratum ferro. uinc
martinus misereretur orare ne eum sineret
ire captiuum: cuius deuotus expetierat tem¬
plum. Statimq in eius uocib orante beato
E ufromo ep̃o de muro ciuitatis contra basili¬
cam: dissolute sunt manus eius: et omnes
bacce catenarum confracte ceciderunt. Per¬
ductus autem usq ad regem: ibi iterum com¬
pedib et cathenis constrictus retinebatur.
Sed inuocato nomine sepedicti patrom: ita
omine ferrum suꝑ eum comminutum est: ut¬
putares eum fuisse ceu figulum. Hoc tantũ
erat in spacus ut non solueretur a uinculo:
quoadusq nomen illud sacratissimum in¬
uocasset. Inuocato autem: omnia soluebantur.
Iunc rex altioris ingemi uidens uirtutem sc̃i
orartim ibidem oꝑari: absoluit eum ab one¬
re uinculi: et pristine restituit libertati.
hec ab ipsius Uilicharii prb̃ri ore coram mul¬
tis testib factum esse cognoui. Utinam

Expanded text:
qua imminente negligentia foris atrium comqua imminente negligentia foris atrium comprehensus est. Quem oneratum ferro, vinctartinus misereretur orare, nec eum sineret abire captivum, cujus devotus expetierat templum. Statimque in ejus vocibus, orante beato Euphronio episcopo de muro civitatis contra basilicam, dissolutae sunt manus ejus, et omnes baccae catenarum confractae ceciderunt. Perductus autem usque ad regem, ibi iterum in compedibus et catenis constrictus retinebatur. Sed invocato nomine saepe dicti patroni, ita omne ferrum suputaris eum fuisse ceu figulum. Hoc tantum erat in spatiis, ut non solveretur a vinculo, quoadusque nomen illud sacratissimum invocasset; invocato autem, omnia solvebantur. Tunc rex altioris ingenii videns virtutem sancti Martini ibidem operari, et absolvit eum ab onere vinculi et pristinae restituit libertati. Haec ab ipsius Wiliacharii presbiteri ore coram multis testibus factum esse cognovi. Utinam
Abbreviated transcription (Latin):
selus cuiusdam hominis andegauini a san¬
guine ꝑcussus. contracta manu. ligataq lin¬
gua rigebat: multoq tempore in hac debili¬
exercebat. Hic fide commonitus cumad be¬
ati basilicam uigilasset: directa manu. delibe¬
rataq ab omni impedimento lingua: beati
martin miraculum populis testabatur di¬
cens. Ecce quid in hac nocte sanctus deioꝑatꝰ
est me teste probate. Reuersus autem ad do¬
minum suum: narrauit ei omnia que acta
furrant. Sed ille minime uirtutem gloriosi
pontificis credens: ad solitum adaptat serui¬
tium. Qui cum oꝑari cepisset: rursum inde¬
bilitate regreditur. Intelligens autem domi¬
nus eius dei hoc esse mysterium: transmiste
eum ad locum scm: in quo prius abierat.
die. sanitati quam prius meruerat instaurat᷑
prbro referente cognoui. Tempore quo idem
tini confugit: atq ibi incatenis positus custo¬
diebatur: sed iurtute beati presulis comminu¬
te catene. stare non potuerunt. N escio autẽ

Expanded text:
servus cujusdam hominis Andecavini a sanservus cujusdam hominis Andecavini a sanguine percussus, contracta manu, ligataque lingua rigebat; multoque tempore in hac debiliuid operis exercebat. Hic fide commonitus, cum ad beati basilicam vigilasset, directa manu, deliberataque ab omni impeMartini miraculum populis testabatur, dicens: 'Ecce, quid in hac nocte sanctus Dei operatus est, me teste, probate!' Reversus autem ad dominum suum, narravit ei omnia quae acta fuerant. Sed ille minime virtutem gloriosi pontificis credens, ad solitum eum adaptat servitium. Qui cum operari coepisset, rursum in debilitate redigitur. Intellegens autem dominus eius, Dei hoc esse mysteiterum ad locum sanctum, ad quem prius abierat, die, sanitati quam prius meruerat instauraturpresbyterum referentem audivi Tempore quo idem tini confugit, atque ibidem in catenis positus custodiebatur, sed virtute beati Praesulis comminutae catenae stare non potuerunt. Nescio autem
Abbreviated transcription (Latin):
ore semiaperto parumper labia mouens:
sancti martini semꝑ intebatur implorare¬
auxilium. Discedentib tamen illis statun
solute sunt manus eius et pedes. Et sic ꝑ
biduum pendente eo: reuelatum est ciuidã
religiose ut eum tolleret. Que ueniens: inue¬
nit adhuc eum uiuentem. Tunc adirtorio
beati martini de patibulo depositum: inco¬
lumem adduxit ad eccl̃am. Ibiq uidentes¬
eum: stupescebant. et ammirabantur dicentes.
Quomodo uiuit.s Et interrogabant eum qua¬
liter liberatus esset. Ille. autem dicebat. Beatus
martinus me de presenti morte liberauit: et
hucusq ꝑduxit. Uere hanc ego uirtutem iux¬
ta mei sensus intelligentiam non inferiorem
censeo. qmͣ mortuum suscitatum: quem sic be¬
atus confessor. ut ita dicam confracto mortis
hiatu. et eius ab ore retractum uite restituit.
actum sit non preteribo. Locus autẽ
ille: crebris uirtutib illustratur. Ab hoc enĩ
uir beatus sarcina carnis abiecta. migrauit
ad dñm. Leomeris ergo quidam nomine

Expanded text:
ore semiaperto parumper labia movens, sancti Martini semper nitebatur auxilium implorare. Discedentibus tamen illis, statim solutae sunt manus et pedes ejus. Et sic per biduum pendente eo, revelatum est cuidam religiosae ut eum tolleret. Quae veniens invenit eum adhuc viventem. Tunc adjutorio beati Martini de patibulo depositum, incolumem adduxit ad ecclesiam: ibique eum videntes stupescebant, et admirabantur, dicentes: Quomodo vivit? Et interrogabant eum qualiter liberatus esset. Ille autem dicebat: Beatus Martinus me de praesenti morte liberavit et hucusque perduxit'. Vere hanc ego virtutem iuxta mei sensus intellegentiam non inferiorem censeo quam mortuum suscitatum; quem sic beatus confessor, ut ita dicam, confracto mortis hiatu, et eius ab ore retractum vitae restituit actum sit, non praeteribo. Locus autem ille crebris virtutibus illustratur. Ab hoc enim vir beatus, sarcina carnis abjecta, migravit ad Dominum. Leomeris ergo quidam nomine,
Abbreviated transcription (Latin):
manib aliorum de iumento suo excussus:
suꝑ arbores que ualli inerant deicitur: et sic
paulatim ꝑ singulos ramos descendens: sine
mortis ꝑiculo ad terram usq ꝑuenit. Tam̃
ut opus insidiatoris non usq quaq uidere¬
tur cassatum quod fuerat inchoatum: unũ
pedenleuiter lesit: sed ueniens ad gloriosi
martini templum oratiomi incumbens: om¬
nem uim doloris amisit. xxuiii
tur lectioni: qualiter inuocatio nominis eiꝰ
uitam prestiterit morituro. Quodam loco
unus profurti scelere comprehensus. atq graui
ter uerberib actus. ductus est ad patibulum:
ut condempnaretur suspendio. Cumq in hoc
exitu morte iam appropinquante uenisset. oran¬
di spatium petiit. Tunc sicut erat ligatus
post tergum manib iactauit se pronus inter¬
ram: et cepit cum lacrimis inuocare beati mar¬
tim nomen: ut et si in hac necessitate non suc¬
curreret: uel aculpis in posterum eum excusa¬

Expanded text:
manibus aliorum de jumento suo excussus, manibus aliorum de jumento suo excussus, super arbores, quae valli inerant, dejicitur. Et sic paulatim per singulos ramos descendens, sine mortis periculo ad terram usque pervenit. Tamen ut opus insidiatoris non usquequaque videretur cassatum, quod fuerat inchoatum, unum pedem ejus leviter laedit. Sed veniens ad gloriosi domni Martini templum, orationi incumbens, omnem vim doloris amisit. CAPUT Xtur lectioni qualiter invocatio nominis ejus vitam praestiterit morituro. Quodam loco unus propter furti scelera compter verberibus actus, ductus est ad patibulum, ut condemnaretur suspendio. Cumque in hoc exitu, morte iam adpropinquante, venisset, orandi spatium petiit. Tunc sicut erat ligatis post tergum manibus, iactavit se pronus in terram et coepit cum lacrimis invocare nomen beati Martini, ut, etsi in hac necessitate non succurreret, vel a culpis
Abbreviated transcription (Latin):
pram pauperis osculolibante sanare. Demde
amminiculo deducente uenit ad sc̃m locum:
ibiq ieiumis et orationib crebris insistens:
iusum quem amiserat recipere meruit: et
ita sanata est. ut que ceca uenerat alio ꝑdu¬
cente: cecis affatim dux futura regressa sit.
Que postea uirum acceͥpiens et filios generans
recuperatori grãs rependit incolumis. xxuii
nominis inuocatione uirtutes factas
et pericula sedata narraiimus: qualiter cii¬
dam pareͣnti in ipso mortis precipitio beatus
pontifex inuocatus. sustentaculum prebuert
euoluam. Aminonius quidam egens sc̃e
basilice: dum de cena madefact us uino ueniret.
de excelsa rupe que uie coniungitur inimico
impugnante precipitatur. Erat autempro¬
fundum loci illius fere ducentorum pedum.
Cumq ꝑ profunditatem precipitii illuis rota¬
retur: et deorsum sine alarum remigio uolita¬
ret: sancti martini auxilium ꝑ singula descen¬
sionis sue momenta clamabat: Tunc quasi

Expanded text:
uperis lepram osculo libante sanare. Deinde, uperis lepram osculo libante sanare. Deinde, adminiculo deducente, venit ad sanctum locum, ibique jejuniis et orationibus crebris insistens, visum quem amiserat recipere meruit. Et ita sanata est, ut quae caeca venerat alio perducente, caecis affatim dux futura regressa sit. Quae postea virum accipiens, et filios generans, recuperatori gratias rependit incolumis. CAPUT nominis invocatione, et virtutes factas, et pericula sedata narravimus, qualiter cuidam pereunti in ipso mortis praecipitio beatus Pontifex invocatus sustentaculum praebuisset, evolvam. Ammonius quidam agens sanctae basilicae, dum de coena madefactus vino veniret, de rupe excelsa, quae viae conjungitur, inimico impingente, praecipitatur. Erat autem profundum loci illius fere ducentorum pedum. Cumque per profunditatem 1021 praecipitii illius rotaretur, et deorsum sine alarum remigio volitaret, sancti Martini auxilium per singula descensionis suae momenta clamabat. Tunc quasi
Abbreviated transcription (Latin):
dicerant a puellis furtum factum: quantociꝰ
ꝓperant ad alligandum eum. Et accedentes:
mortuum repperiunt. Statimq puellis notũ
factum. quod furatum fuerat cellule restitu¬
unt: ammirantes tam uelocem in homine
diuine uitionis accessisse sententiam.
ic et apud siroialensim oratorium cuiꝰ
altare confessoris almi manus sancta
lacrauit dum beneficia pleriq expetita me-¬
terentur: quidam paraliticus adueniens.
cum cereum in status sui altitudinem. noc
te tota iugilans retinuisses: mane factout
lux reddita est mundo: ipse absolutis gressib
Ipopulo teste incolumis exiliit.
cum beatum sepulchrum deuota mulier expe¬
tisset. Quedam de turonico territorio bella
nomine amisso oculorum lumine grauiter
laborabat. Cumq die noctuq incessabilib
dolorib urgeretur: dixit suis. Si ad basilicã¬
domm oartm ducta fuissem: continuo rece¬
pissem sanitatem. Confido enim quod possit¬
oculis meis lumen infundere: qui potuit le¬

Expanded text:
dicerant a puellis furtum factum, quantotius dicerant a puellis furtum factum, quantotius properant ad alligandum eum; sed accedentes, mortuum repperiunt. Statimque puellis notum factum, quod furatum fuerat cellulae restituunt; admirantes, tam velocem in homine divinae ultionis accessisse sententiam. 18. Sic et apud Siroialensim oratorium, cuius altare sancti confessoris manus alma sacravit, dum plerique beneficia expetita mererentur, quidam paralyticus adveniens, et cereum in status sui altitte tota vigilans retinuisset, mane facto, ut lux reddita est mundo, ipse absolutis gressibus, populo teste, incolumis exsilivit. cum beati sepulcrum devota mulier expetisset. Quaedam de Turonico territorio femina, Bella nomine, amisso oculorum lumine graviter laborabat. Et cum die noctuque incessabilibus doloribus urgeretur, didomni Martini ducta fuissem, continuo recepissem salutem. Confido eoculis meis lumen infundere, qui potuit pa
Abbreviated transcription (Latin):
quentia miracula nec sparsa colligantur in
uerbis: nec tam infinita recondantur in pa
quondam uir beatus pauꝑem algentem
clamide decisa contexit. oratorium a fidelib
est constructum: in quonunc puelle religi¬
ose deseruiunt. sancti antistitis ob honorem.
parumper facultatis habentes: nisi quod
eas deuotorum alit sepe deuotio. Erant tam̃
eis quodam tempore pauca apum aluearia.
Que cum quidam inuidus conspexisset. ait iu¬
tra se. Atinam de his uasis possim auserre
Secuta autem nocte instigatus ademone.
nauem onerat: ut scilicet transito amne faci¬
lius que abstulerat uendicaret. Sed credo ei
impedimentum fusse hoc furtum: sicut post¬
postea manife ꝓbatum est. Igitur cum sole
oriente ad portum causa transmeanti homi¬
nes ꝓperarent. nauem ad litus conspiciunt:
apesq ex aluearus cateruatim emergere: ho¬
minemq seorsum iacere prostratum. Sed pu¬
tantes eum occupatum sompno. sicut iam di¬

Expanded text:
quentia miracula nec sparsa colligantur in quentia miracula nec sparsa colligantur in verbis nec tam infinita recondantur in pagquondam vir beatus pauperem algentem clamide decisa contexit, oratorium a fidelibus est aedificatum, in quo nunc puellae religiosae deserviunt, sancti antestitis ob honorem parumper facultatis habentis, nisi quod eas devotorum alit saepe devotio. Erant tamen eis quodam tempore pauca apium alvearia, quae cum quidam invidus conspexisset, ait infra se: 'Utinam aliqua de his vasis possim auferre'. Secuta autem nocte instigatus a daemone, navem onerat, ut scilicet, transito amne, facilius quae abstulerat vindicaret. Sed credo, inpedimentum fuisse hoc furtum, sicut postea manifeste probatum est. Igitur cum sole oriente ad portum fluminis causa transmeandi homines properarent, navem ad litus conspiciunt, apesque ex alveariis catervatim emergere hominemque seorsum iacere prostratum. Sed putantes eum occupatum somno, sicut iam di
Abbreviated transcription (Latin):
moniti magis intenti uigilus hostes latebran¬
tes lapidib exturbabant. Quod ope scĩ mrar¬
tini recto iudicio reputat: qui uicinitate sua
sibi deuotis populis sedulam exhibuit pre¬
sentemq custodiam. Et hanc iurtutem a¬
supradicto cognouimus. a.xii¬
ibi quoq rauenna atq in rethorica
socii sui felicis ex oleo quod suby magine pic
ture beati martini in lãpiꝰdem ardebat dum
placidus procurator desperatus a
medicis ad alium puellarum oratorium sibi
uicinum confugeret et in atrio decubaret: ue¬
tus orartinus: et ꝑ somnium requirit quid
faceret. Ait se requiescere. Dicit sanctus ad illã.
Ingallias habui iam redire: sed ꝓpter istum qͥ
toris iacet inatrio me remoratum profiteor.
unc surgens abbatissa. referensq usionem
sidem fecit homini de ꝑiculo liberari: quod
multum desiderabilius in locis Italicis mar¬
tim glãm uenerari: quam scilicet dici quopii
arctus decubant tumulati: in tantum ut fre¬

Expanded text:
moniti, magis intenti vigiliis, hostes latebranmoniti, magis intenti vigiliis, hostes latebrantes lapidibus exturbabant. Quod ope sancti Martini recto indicio reputat, qui vicinitate sua sibi devotis populis sedulam exhibuit praesentemque custodiam'. Et hanc virtutem asupra dicto cognovimus. 15. Sibi quoque Ravenna atque in rethorica socii sui Felicis turae beati Martini in cicendili ardebat, dum Placidus procurator, desperatus a medicis, ad aliud puellarum oratorium sibi vicinum confugeret, et in atrio recubaret, vetus Martinus per somnium, quam requirens quid faceret, ait, se requies'In Gallias habui iam redire, sed propter istum qui foris iacet in atrium me remoratum profiteor'. Tunc surgens abbatissa, referens visionem, fidem fecit homini de periculo liberari, quod multum desiderabilius in locis Italis Martini gloriam venerari, quam, si licet dici, quo pia membra recubant tumulati; in tantum ut fre
Abbreviated transcription (Latin):
lam. Mox ut egri menbra tetigit: uulnus
pustule ueneni uim perdidit. que tali medica¬
mine et uirtute sc̃i protulit. et infirmumre¬
fert incolumem: hanc apud italos asserens
uigere medelam: ut siquis pustule percutiat᷑
uulnere: ad ꝓpinquum quod fuerit beati mar
lo ianue aut palleolis que pendent de parietib
quicquid primum raptum fuerit. si egrosuꝑ¬
positum adheserit sit salubre. Hec medela
genitorem suum carnalem ab interitu pustu¬
le ut ipse patris sui testis asserit liberauit.
castelli regionis italie quod dicitur terciũ
oratorium beati martini fundatum est.
lbiq turri uicine quotiens incursione bar¬
barorum ꝑ fraudem hostis accederet noctur
nis insidiis: quisquis de uigilantib aut
re lanceam aut spatam uel cultellum seu
grarifim: et protulisset ex theca sere suꝑ hore
spacium tale lumen reddebatur ex uniuer¬
so gladio: tamqmͣ si illum ferrum uerteret᷑
incereum: et mox ex ipso signo custodes am¬

Expanded text:
lam. Mox ut aegri membra tetigit, vulnus lam. Mox ut aegri membra tetigit, vulnus pustulae veneni vim perdidit: quae tali medicamine et virtutem 1017 Sancti protulit, et infirmum refert incolumem. Hanc apud Italos asserens specialem vigere medelam, ut si quis pustulae percutiatur vulnere, ad propinquum quod fuerit beati Martlo januae, aut palliolis, quae pendent de parietibus, quidquid primum raptum fuerit, si aegro superpositum adhaeserit, fit salubre. Haec medela genitorem suum carnalem ab interitu pustulae, ut ipse patris sui testis asserit, liberavit.castelli regionis Italiae, quod dicitur Tertium, oratorium beati Martini fundatum est; ibique turri vicinae, quoties incursione barbarorum per fraudem hostis acnis insidiis, quisquis de vigilantibus habuisset in turre lanceam aut spatam vel cultellum seu grafium protulisset ex theca, fere per horae spatium tale lumen reddebatur ex universo gladio, tamquam si illud ferrum verteretur in cereum. Et mox ex ipso signo custodes ad
Abbreviated transcription (Latin):
fessoris: sed suꝑ omnia collaudatur ds̃ nr̃
qui tantam uirtutem prestat sanctis sius:
uit per eos talia dignetur operari: tale inter
reliqua luminaria huic mundo inbeatum
martinum immensum sẏdus actribuens. per
quem eius tenebre refulgeant: qui uenit si¬
cut oliua fructifera: ꝑ singulos dies fructus
exibet domino de conuersionib miserorum.
ed nec hoc preteribo quod X X¬
uenerabilem conseruum meum
fortinatum prb̃rm retulisse commorabo. Qui¬
dam in italia dum ueneno pustule ꝑcussus
indiscrimine ageretur ut uiuere desperaret:
aliquib interrogat ad templum beati mar¬
tini quis fuerit: Tunc quidam de ꝯstantib
asserit se fuisse. ꝑ equirit egrotus pio bene
dictione detulerit. Qui negat se aliquid
presumpsisse. Qui iterum interrogat qua
tunc ueste sit indutus: cum ad scm̃ templũ
occurrerit. R espondit ea quam suꝑ se illo
tempore utebatur. Tunc abscisam fideliter
indumenti particulam: imposuit suꝑ pustu¬

Expanded text:
fessoris; sed super omnia conlaudatur Deus noster, fessoris; sed super omnia conlaudatur Deus noster, qui tantam virtutem praestat sanctis suis, ut per eos talia operari dignetur, tale inter reliqua luminaria huic mundo in beatum Martinum inmensum sidus adtribuens, per quem eius tenebrae refulgeant; qui vere sicut oliva fructifera per singulos dies fructus exhibet Domino de conversionibus miserorum. 13. Sed nec hoc praeteribo, quod venerabilem conservum meum Fortunatum prdam in Italia, dum veneno pustulae pervasus in discrimine sic ageretur, ut vivere desperaret, aliquos interrogat ad templum beati Martini quis fuerit. Tunc quidam ex astantibus asserit se fuisse. Requirit aegrotus quid inde pro benedictione detulerit. Qui negat se aliquid praesumpsisse. Quem iterum interrogat qua tunc veste indutus sit, cum ad templum Sancti occurrerit. Respondit, quod ea qua super se ipso tempore utebatur. Tunc abscissam fideliter indumenti particulam imposuit super pustu
Abbreviated transcription (Latin):
enarrare ꝑlongum sit. Namtantum inamore
xp̃i nunc ppłs ille promptus est: ut om̃s mar¬
ṫium libentissime susciperent: si tempus
ꝑsecutionis adesset. .x uiiii
culis que ad locum fiunt quo sancta
etiam largissimis elemosinis peruenit ad sc̃m
locum. Ingressaq bafilicam timens ac tre¬
mens: nequaqm̃ audebat adire sepulchium
indignam se esse proclamans: et nec ibidem
posse culpis obsistentib accedere. Tamen de¬
ductam itigilus et orationib ac proflius lacci¬
mis unam noctem: mane oblatis muttus
munerib in honore beatissimi confessors:¬
martini: missas expetiit reuocari. Que ddum
celebrarentur: subito tres ceci qui ad pedes
beati antistitis longo tempore pͥuati lummne
residebant. fulgore nimio cutumdati. lum̃
quod olim ꝑdiderant recipere meruerunt
Quo facto clamor incelum attollitur magmi¬
ticantium deum. Ad istud miraculum
currit regina. cucutrit et populus. miant᷑
cmnnes fidem mulieris: mirantur głam con¬

Expanded text:
enarrare perlongum sit. Nam tantum in Christi enarrare perlongum sit. Nam tantum in Christi amore nunc populus ille promptus est, ut omnes martyrium libentissime susciperent, si tempus persecutionis adesset. CAPUT XIIculis quae ad locum fiunt quo sancta etiam largissimis eleemosynis, pervenit ad locum sanctum, ingressaque basilicam, timens et tremens, nequaquam audebat beatum adire sepulcrum, indignam se esse proclamans, nec posse obsistentibus culpis accedere. Tamen deductam vigiliis et orationibus ac profluis lacrimis unam noctem, mane oblatis multis muneribus, in honore beati confessoris missas expetiit revocari. Quae dum celebrarentur, subito tres caeci, qui ad pedes beati antestitis longo tempore privati lumine resedebant, fulgore nimio circumdati, lumen, quod olim perdiderant, receperunt. Quo facto, clamor in caelum attollitur magnificantium Deum. Ad istud miraculum currit regina, concurrit et populus, mirantur omnes fidem mulieris, mirantur gloriam con
Abbreviated transcription (Latin):
patroni presidio. undis lenib. temperatis fla¬
tib. uelo pendulo. mari tranquillo. uelocit̃
ad portum gallitie ꝑuenerunt. Tunc commo
ginqua qui ibidem nunc sacerdos habetur
aduenit. Sed nec hoc credo fuisse sine diuma
proiuidentia: quod eadie se commouerit de
patria: qua beate reliquie de loco sunt leuate:
et sic simul cumipsis pignorib gallitie portum
ingressi sunt Que pignora cum summa deuoti¬
one rexec ppłs suscipientes: fidem miraculis fir¬
mant. Namfilius regis omniamissa egritu¬
dine sanus ꝓperat inoccursum: beatus autem
Martinus sacerdotalis gr̃e accepit principatũ.
rex iinitatem patris et filui et spiritus sancti con¬
fessus: cum omni domo sua xp̃ianus effectus ẽ.
Squalor lepre a ppło pellitur: et omnes infirmi
sanantur: nec uiqm ibi postea suꝑ aliquem
lepre morbus apparuit. Galem enim ibi grãm
in aduentu pignorum beati patromi dñs tri¬
buit: ut uirtutes que ibidem illa die facte siuł

Expanded text:
patroni praesidio, undis lenibus, temperatis flapatroni praesidio, undis lenibus, temperatis flatibus, velo pendulo, mari tranquillo, velociter ad portum Galliciae pervenerunt. Tunc commonginqua, qui ibidem nunc sacerdos habetur, advenit. Sed nec hoc credo sine divina fuisse providentia, quod eo die se commoveret de patria quo beatae reliquiae de loco levatae sunt, et sic simul cum ipsis pignoribus Galliciae portum ingressus sit. Quae pignora cum summa veneratione suscipientes, fidem 1015 miraculis firmant. Nam filius regis, dimissa omni aegritudine, sanus properat ad occursum. Beatus autem Martinus sacerdotalis gratiae accepit principatum, Rex unitatem Patris et Filii, et Spiritus sancti confessus, cum omni domo sua chrismatus est. Squalor leprae a populo pellitur, et omnes infirmi salvantur, nec unquam ibi postea usque nunc super aliquem leprae morbus apparuit. Talemque gratiam ibi in adventu pignorum beati patroni Dominus tribuit, ut virtutes, quae ibidem illa die factae sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
deret momentana. Cumq eleuate fuissent
reliquie cum magno triumpho: audierunt
uoces psallentium qui erant inciuitate de¬
trusi incarcerem. Et aminirantes suauitatẽ
xerunt. Reliquie domini martim in gallitia
transimituntur: et ideo sic psallitur. Tunc
illi flentes inuocabant sanctum martinum
ut eos sua insitatione de ergastulo carceris
liberaret. Exterritisq custodib et infugam
conuersis: disruptis obicib retinaculorum
liber populus surgit auinculo: et sic. usq ad
sancta pignora populo spectante ꝑuenerunt
osculando flentes beatas reliquias. simulꝙ
grãs beato martino. ꝓsui absolutione redolen¬
tes: quod eos dignatus sit sua pietate saluare
unc obtentis ꝑ sacerdotem auidice culpis.
incolumes sunt dimissi. Quod uidentes rebi¬
tes. Nunc cognouimus. quod dignatur beatꝰ
antistes nobis peccatorib ꝓpitium se ꝓ̾bere.
Et sic grãs agentes. nauigio prospo. sequente

Expanded text:
deret momentana. Cumque elevatae fuissent deret momentana. Cumque elevatae fuissent reliquiae cum magno triumpho, audierunt voces psallentium qui erant in civitate detrusi in carcerem, et admirantes suavitatem xerunt: Reliquiae domni Martini in Galliciam transmittuntur, et ideo sic psallitur. Tunc illi flentes invocabant sanctum Martinum, ut eos sua visitatione de ergastulo carceris liberaret. Exterritisque custodibus, et in fugam versis, disruptis obicibus retinaculorum, liber populus surgit a vinculo, et sic usque ad sancta pignora, plebe inspectante, venerunt, osculantes flendo beatas reliquias, simulque et gratias beato Martino pro sui absolutione reddentes, quod eos dignatus fuerit sua pietate salvare. Tunc obtentis per sacerdotem a judice culpis, incolumes dimissi sunt. Quod videntes gestes: Nunc cognovimus quod dignatur beatus Antistes nobis peccatoribus propitium se praebere. Et sic gratias agentes, navigio prospero, prosequente
Abbreviated transcription (Latin):
recipere meruit medicinam. Neuersi autem
nuntii: narrauerunt regi se multas uirtutes¬
uidisse ad beatum tumulum dicentes: cur
non sanauerit filium tuum ignoramus. At
ille intelligens non ante posse sanarifilium
suum: nisi equalem cum patre crederet xp̃m
merear beati uiri reliquias. quodcumq pre
iterum suos dirigit cum maiori munere. Qui
uemientes ad locum: reliquias postulabanl.
Quiq eis offerrent ex consuetudine: dixerunt.
Nonita faciemus: sed nobis quesumus licentia
tribuatur. ponendi: que exinde assumamus.
Tunc partem pallii serici pensatam. suꝑ beatum
sepulchrum posuerunt dicentes: simuemimus
grãm coram expetito patrono.que posunnus
plus in sequenti pensabunt: eruntq nobis
in benedictionem: quesita per fidem. Uigila
ta una nocte. facto mane que posuerant pen¬
sicabant. In quib beati uiri tanta infusa est
gr̃a. ut tam diu eleuarent in sublini eream
libram: quantum habere poterat. quo ascen¬

Expanded text:
recipere meruit medicinam. Reversi autem recipere meruit medicinam. Reversi autem nuntii narraverunt regi se multas virtutes ad Beati tumulum vidisse, dicentes: Cur non sanatus fuerit filius tuus, ignoramus. At ille intelligens, non ante sanari posse filium suum, nisi aequalem cum Patre crederet Chrismereor viri justi reliquias, quodcunque iterum suos dirigit majore cum munere: qui venientes ad beatum locum, reliquias postulabant. Cumque eis offerrentur ex consuetudine, dixerunt: Non ita faciemus, sed nobis quaesumus licentia tribuatur ponendi, quae exinde iterum assumamus. Tunc partem pallii serici pensatam super beatum sepulcrum posuerunt, dicentes: Si invenimus gratiam coram expetito patrono, quae posuimus 1014 plus insequenti pensabunt, eruntque nobis in benedictionem posita, quaesita per fidem. Vigilata ergo una nocte, facto mane, quae posuerant pensitabant. In quibus tanta beati viri infusa est gratia, ut tandiu elevarent in sublime aeream libram, quantum habere poterat quo ascen
Abbreviated transcription (Latin):
uia plus solito qm alie prouintie lepra sorde¬
bat. Cumq rex uideret urgeri filium in ex¬
tremis: ait suis. Martinus ille quem ingal¬
liis dicunt multis uirtutib effulgere: cuius
queso religionis uir fuerit enarrate. Cin aiñ.
Catholice tidei populum pastorali cura incorpo¬
re positus gubernauit: asserens filium cum
patre et spiritu sc̃o equali substantia uel
sed et nunc celi sede locatus assiduis beneficiis
noncessat plebem ꝓpriam prouidere. Quiait
Si hec uera sunt que profertis: discurrant usq
ad euis templum fideles amici multa mu¬
nera portantes: et si optinuerint mei infan¬
tuli medicinam: inquisita fide catholica.
que ille credidit credam et egõ. Pensato ergo
auro argentoq ad filii sui pondus. transim¬
sit ad uenerabilem locum sepulchri. Quo
perlato. oblatis munerib exorant adbeatũ
tumulum pro egroto: sed insidente adhuc
in patris pectore secta: non continuo integrã

Expanded text:
illa plus 1013 solito quam aliae provinciae lepra sordeilla plus 1013 solito quam aliae provinciae lepra sordebat. Cumque rex videret urgeri filium in extremis, dicit suis: Martinus ille, quem in Galliis dicunt multis virtutibus effulgere, cujus, quaeso, religionis vir fuerit, enarrate? Cui aiunt: Catholicae fidei populum pastorali cura in corpore positus gubernavit, asserens Filium cum Patre et Spiritu sancto aequali substantia vel sed et nunc coeli sede locatus, assiduis beneficiis non cessat plebi propriae providere. Qui ait: Si haec vera sunt quae profertis, discurrant usque ad ejus templum fideles amici mei, multa munera deportantes; et si obtineant mei infantuli medicinam, inquisita fide catholica, quae ille credidit credam. Pensato ergo auro argentoque ad filii sui pondus, transmisit ad venerabilem locum sepulcri. Quo perlati, oblatis muneribus exorant ad Beati tumulum pro aegroto. Sed insidente adhuc in patris ejus pectore secta, non continuo integram
Abbreviated transcription (Latin):
ti iam dediti fluctuum pacem: et ꝓtinus da¬
ta serenitate redduntur in littore. Quod
nullus ambigat beati uiri aduentu hanc
tempestatem fuisse sedatam. Tun omnes in
commnune deo grãs referunt: quod eos ꝑ in¬
uocationem antistitis sui ddignatus sit de
hoc periculo liberare. xuii
uespere acceptis. cum psallendo proticisceret᷑
dum ligerem fluuium transiret. et sero factũ
esset: subito contenebratum est celum: et ecce
fulgura et tonurua magna descendebant.
Dum hec agerentur: due puerorum lancee
emissis flammis lumen euntib prebueruis
Ibantq fugorantes haste: non minus miracu¬
li qm benesicii uiatorib preferentes. uirtutem
beati antistitis ostendentes. x Uiii
rare uirtutes. Chararici cuiusdam
regis gallitiensis filius grauiter egrotabat. Qui
tale tedium incurrerat: ut solosp̃u palpitaret.
Pater autem eius fetide se illius arriane secte
una cum incolis loci subdiderat: sed et regio

Expanded text:
te iam dediti fluctuum pacem et te iam dediti fluctuum pacem et ta serenitate redduntur in littore. Quod nullus ambigat, beati viri adventu hanc tempestatem fuisse sedatam. Tunc omnes in commune Domino gratias referunt, quod eos per invocationem Antistitis sui dignatus sit de hoc periculo liberare. CAPUTuibus jam vespere acceptis, cum psallendo proficisceretur, et dum Ligerim fluvium transisset, sero factum est, et subito contenebratum est coelum; et ecce fulgura magna ac tonitrua magna descendebant. Dum haec agerentur, duae puerorum lanceae, emissas flammeas pharos, lumen euntibus praebuerunt. Ibantque fulgurantes hastae, non minus miraculi quam beneficii viatoribus praeferentes, virtutemque beati Antistitis ostendentes. CAPUT rare virtutes. Charrarici cujusdam regis Galliciensis filius graviter aegrotabat, qui tale taedium incurrerat, ut solo spiritu palpitaret. Pater autem ejus foetidae se illi Arianae sectae una cum incolis loci illius subdiderat. Sed et regio
Abbreviated transcription (Latin):
na residet. que beate crucis signaculum pre¬
ferebat. Tunc resolutis timore menbris.
et omnib sine spe uite iam morti paratis:
ꝓsternitur senior in orationem cum lacrimis:
et geminas tendens palmas ad astra: beati
mantini auxilium precabatur: et ut sibi
dignaretur adesse uelociter: ꝓclamabat.
Unus autem ex ꝑfidis dixit. Martinus
ille quem inuocas iam te dereliquit: nec
tibi in hac necessitate succurrit. Uere cre¬
do hanc uocem ab insidiatore fuisse pro¬
latam: ut beatum sacerdotem ab oratione
darbaret. Sed ille hoc iaculum fidei lorica
repellens: magis acmagis sci uiri presidiũ
llagitabat simulq exhortans ut omnes
orarent. Qum hec agerentut: subito suꝑ¬
uenit odor suauissimus quasi balsamum in na¬
uim: et tamqm si cum thuribulo aliquis cir¬
cumiret. odor timiamatis estraglauit. Quo odo¬
re adueniente. cessit seua uiolentia uentorum:
elisisq astantium aquarum molib: reddttur
mare tranquillum.Mirantur omnes mor¬

Expanded text:
na residet, quae beatae crucis signaculum praena residet, quae beatae crucis signaculum praeferebat. Tunc resolutis timore membris, et omnibus sine spe vitae jam mori paratis, prosternitur senior in oratione cum lacrymis, et geminas tendens palmas ad astra, beati Martini auxilium precabatur, et ut sibi dignaretur adesse velociter proclamat. Unus autem ex perfidis dixit: Martinus ille quem invocas iam te dereliquit nec tibi in hac necessitate succurrit'. Vere credo, hanc vocem ab insidiatore fuisse prolatam, ut beatum sacerdotem ab oratione turbaret. Sed ille hanc iaculum fidei lorica repellens, magis ac magis sancti viri praesidium flagitabat, simulque cohortans, ut omnes orarent. Cum haec agerentur, subito supervenit odor suavissimus quasi balsamum in navi, tamquam si cum turabulo aliquis circuiret, odor timiamatis efflagravit. Quo odore adveniente, cessit violentia saeva ventorum, elisisque aquarum adstantium molibus, redditur mare tranquillum. Mirantur omnes mor
Abbreviated transcription (Latin):
facie et horribilis ad uidendum: urc tamqmͣ
leprosa putaretur a populo. Cumq diebus
sitaret: post tres fere annos stante ea ante sepul¬
chrum aperti sunt oculi eius. ita ut clare cunc¬
ta prospiceret. amotoq omni languore mem¬
brorum et siccato huone qui fluebat ecor¬
pore. noua cute suꝑueniente. ita pͥstine sa¬
nitati est redlita: ut nec inditium quidem
infirmitatis eius in corpore resedisset. Que
multos inposterum uiuens annos: gr̃as
omp̃i dño referebat assidue: quod eam ꝑͥ
beatum confessorem suum sic instaurasset
incolumem xui
obimitam. Qum enim beatus Ba̾ndenus
ep̃s turonice ciitatis muillam nauigio
subuehente transiret: subito adueniente
cum iolentia uenti nimbo teterrimo:
mare placidum commouetur. impulfu
flaminis: nauis undarum mole turbatur:
tollitur caput primum influctus: secun¬
dum declmatur inter undarum hiatus.
hi in scena montis aquosi dependent: hi
aꝑtis in ima undis dehiscunt. Sed nec anten¬

Expanded text:
facie, et horribilis ad videndum, ut tamquam facie, et horribilis ad videndum, ut tamquam leprosa putaretur a populo. Cumque palpansitaret, post tres fere annos, stante ea ante sepulcrum, aperti sunt oculi ejus, ita ut cuncta clare prospiceret. Amotoque omni languore membrorum, atque siccato humore qui fluebat a corpore, nova cute superveniente, talitenitati, ut nec indicium quidem infirmitatis in ejus corpore resedisset. Quae multos in posterum vivens annos, gratias omnipotenti Deo referebat assidue, quod eam per beatum Confessorem suum sic instaurasset incolumem. CAPomittam. Cum beatus Baudinus episcopus Turonicae civitatis in villam navigio subvehente transiret, subito adveniente cum violentia venti nimbo teterrimo, mare placidum commovetur impulsu flaminis, navisque undarum mole turbatur. Tollitur caput primum in fluctus, secundum declinatur inter undarum hiatus. Hi in scena montis aquosi dependent, hi apertis undis in ima debiscunt: sed nec anten
Abbreviated transcription (Latin):
Tunc disruptis aurium ac faucium ligaturis.
eleuans se et erigens iterum oculos ac manus
mine martine: qui aꝑiens os meum. fecisti me
post longum tempus intuas laudes uerba laxa¬
re. Admirante autem omm populo et stupen¬
te de tali miraculo: interrogant eum si et au¬
ditum pariter recepisset. Qui libere omnia se¬
audire populo teste respondit. Sanitati eigo
sic redlitus: a chrotechilde regina ꝓ uutute
et reuerentia sancti martini collectus et acd
scolam positus: omnem psalmorum seriem
memorie commendauit. Quemdeus perfectũ
efficiens dericum: multos inposterum annos
in seruitio eccłe commorari permisit. ⁊ u
Iulier quedam nomine chaiemunda
oculorum luce priuata: nesciens iusu
tenere uiam. nisi alio ducente deuota ualcde
et fide plena. uenit ad uenerabile templum
beati martim antistitis. Efrat enim non solũ
ut diximus ceca: sedetiam toto corpore uulne
cuis putredo cumpustulis: et erat miserabilis

Expanded text:
Tunc disruptis aurium ac faucium ligaturis, Tunc disruptis aurium ac faucium ligaturis, elevans se, et erigens iterum Gat., interim mne Martine, quod aperiens os meum, fecisti me post longum tempus in tuas laudes verba laxare'. Admirante autem omni populo et stupente de tali miraculo, interrogant, si et auditum pariter recepisset. Qui libere omnia audire populo teste respondit. Sanitati ergo sic redditus, a Chrodegilde regina pro virtute et reverentia sancti Martini collectus est, et ad scolam positus, omnem psalmorum seriem memoriae conmendavit. Quem Deus perfectum efficiens clericum, multos in posterum annos in servitio eclesiae commorari permisit. 8. Mulier quaedam nomine Chaioculorum luce privata, nesciens visu tenere viam, nisi alio ducente, devota valde et fide plena, venit ad venerabile templum beati Martini antistitis. Erat autem non solum, ut diximus, caeca, sed etiam toto corpore ulceriejus putredo cum pustulis, et erat miserabili
Abbreviated transcription (Latin):
celebiauerat impollute: post pressuras muncti¬
dominca die locaretur inrequieN
duemens quidam theodomundus
nomine: audiendi loquendiq obstru¬
ad sanctam basilicam recurrebat: et inclmans
se ad orationem: labia tantum mouebat. Nam
nullam poterat uocem emittere: sensu integro
sed muitatus uocis officio. Quitam prompte
uidebatur orare: ut flere cerneretur inter ipsa
tacita uerba. Qui siquis pro mercedis respectu
aliquid elemosine contulisset: continuo simi¬
lib pauperib erogabat: et stipem ab aliis nu¬
tu postulans: stipendia indigentib portigebat.
Cumq in loco illo sc̃o in hac deuotione ꝑ trium
annorum spacia commoratus fuisset: quadã
sanctum altare: et stans. oculis ad celum ele-¬
uatis ac manib: erupit ab ore eius sanguinis¬
riuus. cum putredine: et conspuens interrã
cepit grauiter gemere. et extreare partes nescio
to guttur eius incideret. Sed et tabes ex ore
iluus tamqm fila sanguinea dependebat.

Expanded text:
celebraverat inpollutae, post mundi pressuras celebraverat inpollutae, post mundi pressuras dominica die locaretur in requie. juvenis quidam, Theodemundus nomine, audiendi loquendique obstruad sanctam basilicam recurrebat, et inclinans se ad orationem, labia tantum movebat. Nam nullam poterat vocem emittere sensu integro, sed erat multatus vocis officio. Qui tam prompte videbatur orare, ut flere cerneretur inter ipsa tacita verba plerumque. Cui si quis pro mercedis respectu aliquid eleemosynae contulisset, continuo hoc similibus pauperibus erogabat, et stipem ab aliis nutu postulans, stipendia indigentibus porrigebat. Cumque in loco illo sancto in hac devotione per trium annorum spatia commoratus fuisset Bel., hsanctum altare; et stans oculis ad coelum elevatis et manibus, erupit ab ore illius rivus sanguinis cum putredine. Et conspuens in terram, coepit graviter gemere, et excreare partes nescio nto guttur ejus incideret. Sed et tabes ex ore illius tanquam fila sanguinea dependebat.