comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfidem xp̃i que ex dõ iusticia ex fide. Et m
alio loco u̾nos sumꝰ iustĩa d̾i m̃ illo uñtui
deos ita rep̃hendit Ignorantes inĩquit d̾i ui¬
sticiã ⁊ suam uolentes constituere iusticie di
b oꝑa sua ut iuo glificetur a quo eaq̃ ĩ iulo
uidentur accepit ⁊ sic ad mitand̾ bonũ idem
ip̃i qui uident pietate fid̾i ꝓuocentur uere
lum̃ eius luc coram hõib qr lux de illo ca¬
ritatis radiatur nõ fr̾bie fimiꝰ euomit᷑ et
iñ eo ip̃õ cauet ne iusticiã suã faciat corã
hõib ut uideatur ab eis qr nec suã depurat
illã iusticiam nec ĩo facit ut ip̃e uideatur s
utille intelligatur qui laudatur in hoĩe iu¬
stificato ut faciat ⁊m landante ꝙ laudetur
m̃ alt̾o i ut laudantẽ faciat ẽẽ laudabilem
accẽdite ⁊ apłm. Cũ dixis placete hoĩb ꝑ

Expanded text:
i, quae est ex Deo, justitia ex fide : et in alio loco, Ut nos simus justitia Dei in illo . Unde et Judaeos ita reprehendit: Ignorantes, inquit, Dei justitiam, et suam volentes constituere, justitiae Dei ibus opera sua, ut ille glorificetur, a quo ea quae in illo videntur accepit, et sic ad imitandum bonum iidem ipsi qui vident pietate fidei provocentur, vere lumen ejus lucet coram hominibus: quia lux de illo charitatis radiatur, non superbiae fumus evomitur: et in eo ipso cavet, ne justitiam suam faciat coram hominibus, ut videatur ab eis; quia nec suam deputat illam justitiam, nec ideo facit ut ipse videatur; sed ut ille intelligatur, qui laudatur in homine justificato, ut faciat et in laudante quod laudatur in altero, id est, ut laudantem faciat esse laudabilem. A
Abbreviated transcription (Latin):
spũaliũ ⁊ et̾narũ hortatur ⁊ dicit tibi. pete
quere pulsa. Qui petit accipit querẽs ĩueĩt
pulsanti aꝑietur. hortatur ut petas nõ ne
iudex in ciuitate nec dm̃ timebat nec hõĩe
reuerebatur quedam uidua int̾pellebat e¬
uni cotidie ⁊ dicebat uitidica me siolebati¬
ste ꝑ tempus illa int̾pellare nõ desinebat
⁊ fecit tedio ꝙ nolebat bñficio sic em̃ aꝯ
quit ad amicũ suũ cui hospes uen̾at ⁊ ce¬
pit pulsare ⁊ dic̾e hospes m̾ uenit ꝯmoda
mͥ̾ tres panes. Respondit ille Iam reqͥesto
⁊ mecũ ẜui mei requiescunt ille nõ cessat
astat. instat pulsat ⁊ tanꝙͣ amitꝰ ab amito
mendicat ⁊ quid ait:. Dico uob qr surgit

Expanded text:
tualium et aeternarum, hortatur, et dicit tibi: Pete, quaere, pulsa. Qui petit accipit: quaerens invenit: pulsanti aperietur. Hortatur ut petas: negabihominem reverebatur. Quaedam vidua interpellabat eum quotidie, et dicebat, Vindica me. Nolebat ille per tempus: illa interpellare non desinebat; et fecit taedio, quod nolebat beneficio . Sic enim a quit, ad amicum suum, cui hospes venerat; et coepit pulsare, et dicere: Hospes mihi venit, commoda mihi tres panes. Respondit ille: Jam requiesco, et mecum servi mei requiescunt. Ille non cessat, astat, instat, pulsat; et tanquam amicus ab amico mendicat. Et quid ait, Dico vobis, quia surgit,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ colaphisam᷑. Quid tam ex̾mũ. quid tã ꝯtemp¬
tibile: Tange si fluxum sanguĩs pads exiet
uirtus de illo cuiꝰ uestis est ⁊ sanabit te. fimbria
m̾o tangenda ꝓponebatur qñ ab eod̾ bo apło le¬
gebatur. Si em̃quis uidi̾t eum qui h̾c scienciam
iñ ydolo recũbentem ñne ꝯscĩa eius cũ sit infir

Expanded text:
tam extremum, quid tam contemptibile? Tange, si fluxum sanguinis pateris: exiet virtus de illo cujus vestis est, et sanabit te. Fimbria modo tangenda proponebatur, quando ex eodem apostolo legebatur: Si enim quis viderit eum qui habet scientiam, in idolio recumbentem; nonne conscientia ejus, cum sit infir
Abbreviated transcription (Latin):
t ꝑcucientes conscĩam eoꝵ infirmã iñ xpm
peccatis. Sant nũt qui ista ꝯcẽp̃nũt ⁊ recũ¬
bant in ydolo sionne erunt p̃mẽtes nõ tan¬
gentes : Et cum recubuerint i ydolo ueni¬
and ⁊ impleant eccli̾am nõ salutẽ accepturi
s pressuram facturi. S timeo inquies ne of¬
fendam maiorem dime ꝓrsus ne offendas
maiorem ⁊ nõ offendis d̾m. Quid enĩ times ne
offendas maiorẽ c᷑ uide ne forte sit maiori¬
sto quem times offend̾e̾. Maior ÷ ẽte noli
Si recte educantes. si nĩ xp̃m nuttientes au¬
diendi iñ oĩb obtemperand̾ eis iñ oĩ uissioẽ

Expanded text:
ntes conscientiam eorum infirmam, in Christum peccatis. Eant nunc, qui ista contemnunt, et recumbant in idolio: nonne erunt prementes, non tangentes? et cum recubuerint in idolio, veniant et impleant ecclesiam; non salutem accepturi, sed pressuram facturi. fendam majorem. Time prorsus, ne offendas majorem; et non offendis Deum. Qui enim times, ne offendas majorem, vide ne forte sit major isto, quem times offendere. Majorem certe noli  mater: si recte educantes, si in Christum nutrientes; audiendi in omnibus, obtemperandum eis in omni jussione;
Abbreviated transcription (Latin):
eñ rerum figuras celebrauerant p̃senciã non
agnouerunt filũ gͦ regni ibunt iñquit in t̾ebras
ext̾iores ibi erit fletus ⁊ stridor dentiũ. uidemꝰ
iudeos reꝓbatos. uidemꝰ xp̃ianos ab oriente et
occidente uocatos ad ꝙdam ꝯuiuiũ celeste ut
recũbant cum abraham ⁊ ysaac ⁊ iacob uͥ paniꝰ
De hiis utiꝙ estis qui uocati sunt ab oriente et
occidente recumb̾e in regno celoꝵ nõ ĩ tẽplis y¬
doloꝵ. Estote gͦ corpus xp̃i nõ pressura corporis

Expanded text:
enim rerum figuras celebraverunt, praesentiam non enim rerum figuras celebraverunt, praesentiam non agnoverunt. Filii ergo regni ibunt, inquit, in tenebras exteriores; ibi erit ploratus et stridor dentium. Videmus Judaeos reprobatos, videmus Christianos ab oriente et occidente vocatos ad quoddam convivium coeleste, ut recumbant cum Abraham et Isaac et Jacob; ubi panis ab oriente et occidente recumbere in regno coelorum, non in templo idolorum. Estote ergo corpus Christi, non pressura corporis
Abbreviated transcription (Latin):
tũc corpus ip̃ius in turba paciebatur hoc pati
ecclia ip̃iꝰ a turbis p̃mitur a pautis cangitur ca¬
ro eã p̾mit fides tangit. Erigite quippe odos ob¬
secro uos qui h̾etis uñ uideatis. Habens .n. ꝙ ui¬
deatis. erigne odõs fidei tangite extremã fim¬
briam uestimenti sufficiat ad salutẽ. uidete ꝙ au¬
distis ex eibnͦ. tũc futm. nũc p̃sens est Idcrco in¬
quit dico uob̾ pp̃ laudatã centurionis fidem tan¬
ꝙͣ alienigene carne. domestici corde pp̃eam̃quit
multi ab ouiente ⁊ occidente ueniẽt nõ om̃s s mł¬
ti tanꝙͣ ip̃i ab oriente ⁊ occicente istis duab ꝑti¬
b totus orbis expͥmitur multi ab oriẽte ⁊ occiden¬
te uenient ⁊ recumbent cum abrabam ⁊ yscat e¬
⁊ iacob in regno celoꝵ. filii aũt regni uidei scilic¬
uñ filiĩ regni: Quia legem acceperunt ad quos
ꝓpħe missi sunt apud quos templũ ⁊ sac̾dotium
fuit. qui celebrant figaͣs om̃i futuroꝵ. Qutrum

Expanded text:
tunc corpus ipsius in turba patiebatur, hoc patitur Ecclesia ipsius. A turbis premitur: a paucis tangitur. Caro eam premit, fides tangit. Erigite igitur oculos, obsecro vos, qui habetis unde videatis. Habetis enim quod videatis. Erigite oculos fidei, tangite extremam fimbriam vestimenti, sufficiet ad salutem. 6. distis ex Evangelio tunc futurum, tunc praesens est. Ideo, inquit, dico vobis: propter laudatam Centurionis fidem, tanquam alienigenae carne, domestici corde Propterea, inquit, multi ab oriente et occidente venient. Non omnes, sed multi: tamen ipsi ab oriente et occidente: istis duabus partibus totus orbis designatur. Multi ab oriente et occidente venient, et recumbent cum Abraham, et Isaac, et Jacob, in regno coelorum: filii autUnde filii regni? Quia Legem acceperunt, ad quos Prophetae missi sunt, apud quos templum et sacerdotium fuit, qui celebrabant figuras omnium futurorum. Quarum
Abbreviated transcription (Latin):
gẽtib ⁊ in illa młre sigͥficguit q̃ fim̃briã uesti¬
m̃ti eius tetiga̾t cũ requirit dicẽs. Quis me ceri Õ¬
git : tanꝙͣ absens requiris. tangͣ p̃sens sanat
Turbe iñquiũt discipłi te p̃mũt ⁊ dicis Quis
me cetigit: Quasi .n. sic ambularet ut a nullo
corpore tang̾etur Ita dixit quis me tetigit. et
alli turbe te ꝯpͥmũt. ⁊ tanꝙͣ dice̾t dñs tangentẽ
q̃ro nõ p̃mentem sic ⁊̃ nũc ÷ corpꝰ eius .i. eccłi̾a eur¬

Expanded text:
significavit, quae fimbriam vestisignificavit, quae fimbriam vestimenti ejus tetigerat, cum requirit dicens: Quis me tetigit? Tanquam absens, requirit: tanquam praesens, sanat. Turbae te, inquiunt discipuli, comprimunt, et dicis: Quis me tetigit ? Quasi enim sic ambularet, ut a nullo prorsus corpore tangeretur, ita dixit, Quis me tetigit? Et illi, Turbae te comprimunt. Et tanquam diceret Dominus, Tangentem quaero, non prementem. Sic etiam nunc
Abbreviated transcription (Latin):
sb̾ pocestate quadam sr̾ me. Si gͦ ego inquit hõ
sb̃ potestate iubendi habeo pͥatem quid tu pos¬
sis cui om̃s ẜuiũt potestates: Erat aũt iste de
gentib erat quippe centurio. Iudea gẽs ħ̾ebat
militem romanũ imꝑiũ. Ibi iste militẽ h̾ebaᷤ
qnͣtũ ag̾e centurio pota̾t ⁊ sb̾ potestate habẽs
potestatẽ sb̾ditus obediens. sb̾ditos regens
eccłiam toto orbi t̾rarum fututã. in quaerat
missurꝰ aplõs Ip̃e agentib nõ uisus ⁊ c̾ditꝰ a iu¬
deis uisus ⁊ occisus. Quõ enĩ dom̃ huiꝰ dñs cor¬
pore nõ intrauit ⁊ eius tũ fidem adq ipm dom̃
ab sens corpore. p̃sens maiestate sa nauit Sict
id̾ dñs in solo uideo popło corpore fuit apud
na mitabilia fecit. Nicħ hoꝵ in ceti̾s gentib
⁊ cñ de illo impletum est ꝙ dcm erat ppłs quem
nõ cognoui ẜ niuit mͥ. Quo m̾o si nõ cognouͭ ᷤ
In auditu auris obediuit mͥ. Iudea gens cogno¬
hanc quodã m̃o abscenciã corporiꝰ sui nñ om̃ib¬

Expanded text:
sub potestate quadam super me. Si ergo ego, inquit, homo sub potestate, jubendi habeo potestatem; quid tu possis, cui omnes serviunt potestates? Erat autem iste de Gentibus: erat quippe centurio. Jam Judaea gens habebat militem Romani imperii. Ibi iste militem agebat, quantum agere centurio poterat; et sub potestate, et habens potestatem; subditus obediens, subditos regensEcclesiam toto orbe terrarum futuram, in quam erat missurus Apostolos: ipse a Gentibus non visus et creditus, a Judaeis visus et occisus. Quomodo enim domum hujus Dominus corpore non intravit, et ejus tamen fidem atque ipsam domum absens corpore, praesens majestate sanavit: sic et idem Dominus in solo Judaeo populo corpore fuit; apud na mirabilia fecit. Nihil horum in caeteris gentibus: et tamen de illo impletum est, quod dictum erat, Populus quem non cognovi, servivit mihi. Quomodo, si non cognovit? In auditu auris obedivit mihi . Judaea gens cognoHanc quodam modo absentiam corporis sui et
Abbreviated transcription (Latin):
mat se ip̃m domat leonem ⁊ nõ refrenat lingũa
Domat ipẽ ⁊ nõ domat se ipm Domat ꝙ timebat¬
⁊ ut se domet nõ timet ꝙ tim̾e debebat s quid
infit suĩa neta: Ex ista ꝓcessit de oracło iu̾tatis
linguã aũt nullus hõinũ domare pͭ. Quid gͦ¬

Expanded text:
mat linguam: domat leonem, et non refrenat sermonem: domat ipse, et non domat se ipsum: domat quod timebat; et ut se domet, non timet quod timere debebat. Sed quid fit? Sententia vera, et ista processit de oraculo veritatis: Linguam autem nullus hominum domare potest
Abbreviated transcription (Latin):
Inanit̾ nos arbitrantur laborare m̃ uob. Ex¬
pectant aliquid ta nob. damꝰ qnͣtũ hñis damꝰ
sicut possimiꝰ. Nlũꝙ tñ ad eoꝵ ncctẽ implendã
ydonei sumꝰ:. Quia gͦ ad eoꝵ ncͣctẽ implendam
udonei nõ sumꝰ uł ad uos legati ipõꝵ sumꝰ. au¬
distis. laudatis. do̾ grãs. señ accepistis uba
reddidistis laudes iste ur̃e grauant uos pociꝰ
⁊ in ꝑicłm mittũt. Goletamus illas ⁊ t̾mimꝰ
it̾ illas. tam̃ frẽs mei iste laudes ur̃e folia¬

Expanded text:
inaniter nos arbitrantur laborare in vobis. Exinaniter nos arbitrantur laborare in vobis. Exspectant aliquid et a nobis. Damus quantum habemus, damus sicut possumidonei sumus? Quia ergo ad eorum necessitatem implendam idonei non sumus, vel ad vos legati ipsorum sumus, Audistis, laudastis: Deo gratias. Semen accepistis, verba reddidistis. Laudes istae vestrae gravant nos potius, et in periculum mittunt: toleramus illas, et tremimus inter illas. Tamen, fratres mei
Abbreviated transcription (Latin):
melius iñquit mͥ sapiũt apparata p̃ciosa b
uix fastigiosus saciaris siestis quõ sapit ꝙ
fames accendit seq hoc ita dixi ut d̾i¬
tes cogam epulis ⁊ tibis ꝓ auꝑm uesci ucã¬
tur diuites consuetudine infirmitaris sue
d coleant alit̾ se nõ posse. ꝙ eluis ẽ .n. pos¬
sint si alit̾ possint. Si gͦ nõ extollit̾ pouper
de mendicitate tu qrͣ extolieris de ĩ firmͭ ͭ
da pauꝑib uilia. Expectara te expͤtas ad̾o Ex¬
pectat ille manũ q̃ fc̃a ÷ secũ expectas tu ma¬
nũ q̃ fecit te s nõ solũ te fecit s pauꝑem tecũ
dedit uob uia unã Istam uitam In uenistis uos
comites unã uam ambulastis ille nicħ̾ por¬
Quid ꝙ̃ uultis dare pauꝑĩb nõ .n. occultabo
caritati ur̃e qr̃ hũc ꝓ̃monem ncc̃e hm̃i uobis
ꝓm̾e. Ex quo hic simꝰ euuites ad ecclia ⁊ redeũ¬
tes. pauꝑes int̾pellant nos ⁊ dicũt ut dicamꝰ
uob ut aliquid accipiat a uob. Nos monu

Expanded text:
arata pretiosa. Vix fastidiosus satiaris. Nescis quomodo sapit, quod fames accendit. Neque ita hoc dixi, ut divites cogam epulis et cibis pauperum vesci. Utantur divites consuetudine infirmitatis suae: sed doleant, aliter se non posse. Melius enim possent, si aliter possent. Si ergo non extollitur pauper de mendicitate, tu quare extolleris de infirmitate? da pauperibus vilia. Exspectat a te, exspectas a Deo: exspectat ille manum quae facta est secum, exspectas tu manum quae fecit te. Sed non solum te fecit, sed et pauperem tecum. Dedit vobis unam viam istam vitam; invenistis vos comites, unam viam ambulatis: ille nihil porQuidquid vultis date pauperibus. Non enim occultabo Charitati vestrae, quare hunc sermonem necesse habui vobis promere. Ex quo hic sumus euntes ad ecclesiam, et redeuntes, pauperes interpellant nos, et dicunt ut dicamus vobis, ut aliquid accipiant a vobis. Nos monue
Abbreviated transcription (Latin):
biam nõ ht ubi caput suũ redinet. ⁊ ip̃a recdi¬
natõ capitis nõ ereft̾o hũilitatis magistra ẽ. Re¬
uocat gͦ istũ ire cupientem.trahit aliũ recusã¬
tẽ Eod̾ quippe loco ait cuidã seq̃re me. Et ille Se¬
quor dñe. S siñe me pͥmo ire ⁊ sepelire prem̃
meũ. P̾ie quid̃ excusauit̃ ⁊ ideo dignior cuiꝰ
excusatõ remoueretur. uocatõ firmaret̾. piũ
erat ꝙ uolebat fac̾e̾ s docuit mag̾r quid debe¬
ret p̾pon̾e. uolebat em̃ eũ esse uiui u̾bi p̃dica¬
torem ad faciendos uicturos. Crãt aũt aliĩ ꝑ
quos illa necessitas impleretur s Sine inqͥt
mortuos sepelire mortuos suos. Infideles cada
rũ aia dm̃. sicut uita corporis aĩti ÷ sic uita aĩe
d̾s. Sicut expirat corpus cũ aiam̃ enuitit iͣ ex¬
pirat asa cum d̾m emiitit d̾s̃ amissus mors aĩe
aĩa amissa mors cor . Mors corporis nccͣ morĩ aĩe¬

Expanded text:
suum reclinet. Et ipsa reclinatio capitis, non erectio, humilitatis magistra est. Revocat ergo istum ire cupientem, trahit alium recusantem. Eodem quippe loco ait cuidam: Sequere me. Et ille: Sequar te, Domine: sed sine me primo ire et sepelire patrem meum. Pie quidem excusavit: et ideo dignior cujus excusatio removeretur, vocatio firmaretur. Pium erat quod volebat facere: sed docuit magister quid deberet praeponere. Volebat enim eum esse vivi verbi praedicatorem, ad faciendos victuros. Erant autem alii, per quos illa necessitas impleretur. Sine, inquit, mortuos sepelire mortuos suos . Infideles cadavrum anima Deum. Sicut enim vita corporis anima est: sic vita animae Deus. Sicut exspirat corpus, cum animam emittit: ita exspirat anima, cum Deum amittit. Deus amissus, mors animae: anima emissa, mors corporis. Mors corporis necessaria
Abbreviated transcription (Latin):
ewageliũ leg̾etur fidem nostram s¬
in hũilitate laudari ad dom̃ quippe
dignus ut sb̾ tedũ meũ intres s tm̃ dic u̾bum
⁊ sanabitur. Dicendo se indignũ p̃stitit dignũ
nõ in cuiꝰ parietes s in cuiꝰ cor xp̃c intraret
n hoc dice̾t cum tanta fide ⁊ hũilitate nͥ illũ
ꝙ̃ tunebat intrare dom̃ suam corde gestaret
slam nõ erat magna felicitas si dñc i̾c intͣ¬
ret in parietes eius ⁊ nõ eẽt in pectore eius
Magist̾ quippe hũilitatis ⁊ u̾bo ⁊ exemplo ĩ

Expanded text:
gelium legeretur, fidem nostram in humilitate laudari. Ad domum quippe dignus ut sub tectum meum intres: sed tantum dic verbum, et sanabitur. Dicendo se indignum, praestitit dignum; non in cujus parietes, sed in cujus cor Christus intraret. Neque hoc diceret cum tanta fide et humilitate, nisi illum, quem timebat intrare in domum suam, corde gestaret. Nam non erat magna felicitas, si Dominus Jesus intraret in parietes ejus, et non esset in pectore ejus. Magister quippe humilitatis et verbo et exemplo,
Abbreviated transcription (Latin):
concupiuit inquit tex decorem tuũ. Goncupi¬
uit ꝙ fecit qm̃ ut pulcram face̾t fedam a¬
mauit. pro infideli ⁊ feda sangͥnẽ fudit. fi¬
delem ac pulcrã reddidit dona sua inte ama¬
uit Quid om̃ sponso tuo contulisti: Quid in
dotẽ a p̾ore pr̃e ⁊ p̾ore ppło accepisti: sonne
luxurias ⁊ pannos p̾catoꝵ: Abiecit pannos
tuos:. discidit ciliciũ tuũ. gisertus ut orna¬
sciãm eoꝵ infirmam in xpm̃ pͤcutis. Aolite con¬
tempn̾e̾ si nõ uultis deleri de libro uice. Quã¬
uideant quid agant. paganos reliquos cosli¬
gi uolumꝰ. Iapites estis in uia. uenire uolẽtes
offendũt ⁊ redeũt dicũt .i. in cordib suis. Qr
nos reliñquamꝰ cõs. quos xp̃iani ip̃i nob̾cũ
colunt: Absit a me inquit ut ego dõs gẽti¬
liũ colam. soui. Intelligo. E̾do. Quid facis de
ꝯsciã infirmi qmͣ ꝑcuns: Quid facis de p̃cio
ꝑibit inquit iñfirmꝰ in tua scĩa qmͣ te dicis ht̃e¬

Expanded text:
concupivit, inquit, rex decorem tuum . Concupivit quod fecit: quoniam ut pulchram faceret, foedam amavit. Pro infideli et foeda sanguinem fudit, fidelem ac pulchram reddidit, dona sua in te amavit. Quid enim sponso tuo contulisti? Quid in dotem a priore patre et priore populo accepisti? Nonne luxurias et pannos peccatorum? Abjecit pannos tuos, discidit cilicium tuum: misertus est, ut ornascientiam eorum infirmam, in Christum peccatis. Nolite contemnere, si non vultis deleri de libro vitae. Quamvideant quid agant. Paganos reliquos colligi volumus, lapides estis in via; venire volentes offendunt, et redeunt. Dicunt enim in cordibus suis: Quare nos relinquamus deos, quos Christiani ipsi nobiscum colunt? Absit, a me, inquit, ut ego deos Gentium colam. Novi, intelligo, credo. Quid facis de conscientia infirmi, quam percutis? Quid facis de pretio, Peribit, inquit, infirmus in tua scientia: quam te dicis
Abbreviated transcription (Latin):
geniũ Farchagmis cuͣ si mars aͭ m̾curius
esset.d̾s eiset. Si qũo ab ipis heatur attende nõ
quid sit. Sam ⁊ ego tecum scio qr lapis ÷. Sige¬
niũ ornam̃tũ aliquod ⁊ ciues cathaginis bñ
uinat̃ ⁊ ipĩ erant geniũ cathaginis. Si aut

Expanded text:
genium est Carthaginis. Quasi si Mars aut Mercurius esset, Deus esset. Sed quomodo ab ipsis habeatur, attende; non quid sit. Nam et ego tecum scio quia lapis est. Si genium ornamentum est aliquod; cives Carthaginis bene vivant, et ipsi erunt genium Carthagini
Abbreviated transcription (Latin):
quo sequieur. Neq sperare in mni̾to diuitiaꝵ
Qui nõ sperant iñ mc̾to diuiciarũ nõ suꝑ¬
be sapuĩt. Si aũt alt̃ sapiũt timeant. Si
timeant nõ alt̃ sapiũt. Qm̃ młti heri di̾¬
tes hodie pauꝑes. Qmͣ multi dornuĩt dĩ¬
tes ⁊uementib latronib ⁊ cũcta auferen¬
tib eiugilant pauperes: gͦ nõ spetate ĩ
inc̾to diuiciarũ s iñ d̾o uiuo qui p̃stat no

Expanded text:
rare in incerto divitiarum. Qui non sperant in incerto divitiarum, non superbe sapiunt. Si non altum sapiunt, timeant. Si timent, non altum sapiunt. Quam multi heri divites, hodie pauperes? Quam multi dormiunt divites, et venientibus latronibus et cuncta auferentibus, evigilant pauperes? Ergo non sperare in incerto divitiarum, sed in Deo vivo, qui praestat no
Abbreviated transcription (Latin):
xpm̃ dm̃ aut aliquid iñ ydolo cũ recũbetes
didicisti: Nõ admittit istam doct̾nã xp̃i doct᷑¬
na. Quere ubi didicis nõ esse xpm̃ dm. paga¬
ni hoc solent dice̾ uides quid faciũt mense
male. uides qm̃ corrũpunt moris bonos col¬
loquia mala: Tua ibi de ewnͣgłio loqui non
potes ⁊ ce ꝓdolo loquentes audis. Amittis
forte hic audes loqui. forte int̾ turbas audeᷤ
crucifixus est: A pagaius hoc didicisti. salu¬
tẽ ꝑdidisti. fimbriam nõ tetigisti. tange
⁊ in hoc fimbriam. recipe salutẽ sicut eam te
tang̾e docuimꝰ iñ eo ꝙ scriptũ ÷. Qui udi̾t fra¬
trem in ydolo recũbentem tauge illam et
de d̾initate xp̃i ⁊ ce uideis dicebat ead̾ fibria

Expanded text:
Christum Deum? An aliud, in idolio cum recumberes, didicisti? Non admittit istam doctrinam Christi doctrina. Quaero ubi didiceris non esse Christum Deum. Pagani hoc solent dicere. Vides quid faciunt mensae malae? Vides quoniam corrumpunt mores bonos colloquia mala ? Tu ibi de Evangelio loqui non potes, et de idolis loquentes audis. Amittis Forte hic audes loqui, forte inter turbas audes onne crucifixus est? A Paganis hoc didicisti, salutem perdidisti, fimbriam non tetigisti. Tange et in hoc fimbriam, recipe salutem. Sicut eam te tangere docuimus in eo quod scriptum est, Qui viderit fratrem in idolio recumbentem: tange illam et de divinitate Christi. De Judaeis dicebat eadem fimbria,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯũt hoiẽ ñ intitũ ⁊ ꝑditõnem. sadix ẽ emũ
olũ maloꝵ auaricia qmͣ quid̾ sequentes a fite
pertauerut. accende quid dimiserũt. Doles
qr ħ dñuiserũt ude quose inseruerũt. Audi
a fide perrauerũt ⁊ inseruerũt se doloribus
multis. S qui: Qui uolũt dĩtes fi̾. aliud
ẽẽ diuitẽ aliud uellefĩ d̾item. Diues ÷ ciui
multi ħ editates dimiserũt. uiceo facultateᷤ
nõ int̾rogo uolũtates. hic cupiditas actu¬
satur nõ aur̃ nõ argẽtũ nõ diuicie S tu¬
piditas slam qui uolũt d̾ites fĩ uł qͥ non¬

Expanded text:
 interitum et perditionem. Radix est enim omnium malorum avaritia: quam quidam sequentes, a fide pererraverunt. Attende quid dimiserunt. Doles quia hoc dimiserunt: vide quo se inseruerunt. Audi: A fide pererraverunt, et inseruerunt se doloribus multis. Sed qui? Qui volunt divites fieri. Aliud est, esse divitem; almulti haereditates dimiserunt. Video facultates, non interrogo voluptates. Hic cupiditas accusatur, non aurum, non argentum, non divitiae, sed cupiditas. Nam qui nolunt divites fieri,
Abbreviated transcription (Latin):
nͣ acculisti ⁊ hic multa iñuenisti aliꝙ̾ hĩc tet̃
ab laturꝰ es ⁊ hoc forte amore diuiciaꝵ tre¬
pidas confic̾i audi ⁊ hoc. ⁊ hoc apłs dicat qͥ
te nõ palpat Nich̾ intulimiꝰ iñ hũc mundũ¬
utiq qñ de mũco exiemꝰ. Nicħ actulisti nitħ hĩc
infantes recedunt de medio parentes serui
clientes. recedunt te medio turbe obsequẽtes
⁊ agnoscences pu̾ diuites flentes. Pariant
sit diues ⁊ pauꝑ. pariant sił młr ꝑauꝑ ⁊ mu¬

Expanded text:
nihil attulisti, et hic multa invenisti, aliquid hinc tecum nihil attulisti, et hic multa invenisti, aliquid hinc tecum ablaturus es? Et hoc fortasse amore divitiarum trepidas confiteri: audi et hoc. Et hoc Apostolus dicat, qui te non palpat. Nihil intulimus in hunc munduutique quando de corpore eximus. Nihil attulisti, nihil hinc o nascuntur infantes, recedant de medio parentes, servi, clientes, recedant de medio turbae obsequentes, et agnoscantur pueri divites flentes. Pariant simul dives et pauper; pariant simul mu
Abbreviated transcription (Latin):
qr ille in petendo nõ defecit Quto mag̃ dabit
bonus qui nos hortatur ut petamꝰ cui displi
dat dona nõ negat. Diu desid̾ata dulcius ob¬
tiẽtur̾ cito aũt data uilescũt. pete. q̃re iusta.
petendo ⁊ q̃rendo crescis ut capias seruatt᷑ d̾s
ꝙ nõ uult cito dare ut ⁊ tu discas magna mag¬
nos ⁊ hortãdo ⁊iubendo ut petamꝰ. queramus
pulsemꝰ. actendamꝰ ⁊ hos qui a nob̾ petunt
qͥ esuriuĩt ⁊ siciũt insticiã Qt̃ beatie᷑ qr efuriũt

Expanded text:
quia ille in petendo non defecit. Quanto magis dabit bonus, qui nos hortatur ut petamus; cui displdat dona, non negat. Diu desiderata, dulcius obtinentur: cito autem data, vilescunt. Pete, quaere, insta. Petendo et quaerendo crescis, ut capias. Servat tibi Deus, quod non vult cito dare; ut et tu discas magna magnos, et hortando et jubendo ut petamus, quaeramus, pulsemus; attendamus et nos qui a nobis petunt. qui esuriunt et sitiunt justitiam. Quare beati? Esuriunt
Abbreviated transcription (Latin):
mali bonũ prem̃ hemus ne semꝑ mali rema¬
noamꝰ semo malus facit bonũ si nemo malꝰ
facit bonũ hõ malus quõ se facit bonũ. facit
ero Quid mͥ dicunt uani uana: Tu te saluũ
facis si uolui̾s si Saname dñe ⁊ sanabor slõ
boni contiti sumꝰ a bono fecit aũt d̾s hõmẽ
rectum. arbitrio aũt nr̃o fc̃i sumꝰ mali Po¬
tuimus ẽe ex bonis mali ⁊ pot̾imus ẽẽ ex ma¬
lis boni. S qui semꝑ bonus ÷ ip̃e facit ex ma¬
lo bonũ qr ip̃e homo uolũtate sua se sanare
nõ potuit Non queris medicum ut uuln̾es
te s cũ uuln̾au̾is te queris qui sanet te. bo
dare filiis nrĩs eciã cum simꝰ mali bona enĩ
st̃ ⁊ ista quis dubitet: piscis. ouũ. panis. po¬
nñ. frum̃tum. lux ista. aer iste ꝙ̃ ducimꝰ bona
sunt ħ ip̃e diuicie ñ quib hoĩes extollunt᷑
stẽ fulgencem ꝙͣ cogitates ꝯmunẽ uestẽ ipẽ

Expanded text:
num Patrem habemus, ne semper mali remaneamus. Nemo malus facit bonum. Si nemo malus facit bonum, homo malus quomodo se facit bonum? Facit ero . Quid mihi dicunt vani vana: Tu te salvum facis, si volueris? Sana me, Domine, et sanabor. Nos boni conditi sumus a bono: fecit enim Deus hominem rectum ; arbitrio autem nostro facti sumus mali. Potuimus esse ex bonis mali, et poterimus esse ex malis boni. Sed qui semper est bonus, ipse facit ex malo bonum: quia ipse homo voluntate sua se sanare non potuit. Non quaeris medicum, ut vulneres te: sed cum vulneraveris te, quaeris qui sanet te. Bondare filiis nostris, etiam cum simus mali. Bona enim sunt et ista, quis dubitet? Piscis, ovum, panis, pomum, frumentum, lux ista, aer iste quem ducimus, bona sunt haec: ipsae divitiae in quibus homines extolluntur, stem fulgentem, quam cogitantes communem cutem; ipsae
Abbreviated transcription (Latin):
nĩ st̃ ⁊ semper siciũt. Hũore pleni sunt ⁊ hũorẽ
siciũt. Qũo gͦ delc̃as opulenciam qui hes ydro¬
pem ꝯcupisenciam: Habes gͦ aur̃bomĩ est
habes nõ uñ sis bonus s uñ facias bonun
Qd̾ bonũ nñquit facturꝰ sum de auro: Nõ audi¬
bono uñ nõ es bonus. hẽs pecumã eroga. E¬
rogando peciũam auges iusticiã Disꝑsit enĩ
Minuitur pecunia. augetur iusticia illud mi¬
nuit᷑ qd̾ eras dimissurus. illud minuitur ꝙ e¬
ras relicturꝰ Illud augetur ꝙ es in et̾nũ posses¬
m̾catorem qui uendit pluibum ⁊ acq̃rit aurũ
⁊ nõ laudas m̾tatorem qui erogat pecuni am
⁊ acqͥtit iusticiam. S egoniquit nõ erogo
pecuniam qr nõ hẽo iusticiam eroget pecũi¬

Expanded text:
unt, et humorem sitiunt. Quomodo ergo delectas opulentiam, qui habes hydropem concupiscentiam? Habes ergo aurum, bonum est: habes, non unde sis bonus, sed unde facias bonum. Quod bonum, inquis, facturus sum de auro? Non audibono unde non es bonus. Habes pecuniam, eroga. Erogando pecuniam, auges justitiam. Dispersit enim, Minuitur pecunia, augetur justitia. Illud minuitur quod eras dimissurus, illud minuitur quod eras relicturus: illud augetur quod in aeternum es possesmercatorem, qui vendit plumbum, et acquirit aurum; et non laudas mercatorem qui erogat pecuniam, et acquirit justitiam? Sed ego, inquis, non erogo pecuniam, quia non habeo justitiam. Eroget pecuni
Abbreviated transcription (Latin):
t̃nũ ubi iam nõ indigeas domari s tr̃ modo
erit ulla infelicitas q̃ nos ex̾ceat s felicitas
sola que pascat ip̃e emĩ ꝑ astornr̃ d̾s nr̃ est¬
unꝰ oĩa erit. ad hãc spem homo domatur ⁊
inurm ꝓfa̾t murmurat᷑: Audistis exhorta¬
tõnem apłi si separetis uos a disciplina gͥ
noti ⁊ nõ estis filii slochi st̃ adult̾ini. Quis i
filius cui nõ det disciplinam pĩ eius: ⁊ crnis

Expanded text:
aeternum, ubi jam non indigeas domari, sed tantummodo aeternum, ubi jam non indigeas domari, sed tantummodo nibus : nec erit ulla infelicitas quae nos exerceat, sed felicitas sola quae pascat. Ipse autem pastor noster, domamur. Ad hanc spem homo domatur, et proferat, murmuratur? Audistis exhortantem Apostolum: Si separetis vos a disciplina, ergo nothi, et non estis filii. Nothi sunt adulteri. Quis enim est filius, cui non det disciplinam pater ejus
Abbreviated transcription (Latin):
te feras ĩmanes atcende. fremit leo quis nõ
timeat: ⁊ tñ uñ te intelligis forciorẽ. sõ  corᷤ
uirtute. S mentis rõne In int̾iori forcior es le¬
one uñ fcũs es ad ymagnuẽ di ymago di domat
feram ⁊ nõ comat d̾s ymagniẽ suam: In illo¬
enĩ ꝓfert comitor nr̃ eciam flagella. Si i. tu
ad domanda uim̃ta tua ꝓfers uirgam. ꝓfers
flagellũ d̾s nõ ꝓfert ad domanda uim̃ta su
a ꝙ sumꝰ nos qui de iuim̃tis suis faciet filios
suos: Domas ecuimtusi. quid daturꝰ es eqͦ
tuo cũ te ceꝑit portare mansuetꝰ ferte di¬
scipliam tuam obedire imꝑio tuo ẽe ium̃tũ
l ẽ ad iim̃tũ infirmitatis tue: Quid ei retri¬
buis quẽ nec saltẽ sepelis cũ mortuus fu̾it s
discerpend̾ uolatilib ꝓhicis. Domito tibi
d̾s heditatem ẜuat ꝙ est ip̃e d̾s ⁊ ad tp̃c mor¬
tuũ resuscitat te carnẽ tuam usqs ad mi̾m
capilloꝵ redd t̾ ⁊ constituet cum angłis me

Expanded text:
te feras immanes attende. Fremit leo, quis non te feras immanes attende. Fremit leo, quis non timeat? Et tamen unde te intelligis fortiorem? Non corporis virtute, sed mentis ratione interiore. Fortior es leone, unde factus es ad imaginem Dei. Imago Dei domat feram; et non domat Deus imaginem suam? enim profert domitor noster etiam flagella. Si enim tu ad domanda jumenta tua profers virgam, profers flagellum; Deus non profert ad domanda jumenta sua, quod sumus nos, qui de jumentis suis faciet filios suos? Domas equum tuum: quid daturus es equo tuo, cum te coeperit portare mansuetus, ferre disciplinam tuam, obedire imperio tuo, esse jumentum, hoc est, adjumentum infirmitatis tuae? Quid ei retribuis, quem nec saltem sepelis cum mortuus fuerit, sed discerpendum volatilibus projicis? Domito tibi Deus haereditatem servat, quod est ipse Deus: et ad tempus mortuum, resuscitat te. Carnem tuam usque ad numerum capillorum reddet tibi: et constituet te cum Angelis in
Abbreviated transcription (Latin):
lueris nõ potes qr hõ es lingͣm ulłs hõium
domare pot̃. Accendite siłicudinẽ ab ip̃is besti¬
Is qsͣ domamꝰ. equus nõ se domat. camelus nõ
se comat. elephas nõ se domat aspis nõ se
domat. leo non se domat. Sic t hõ nõ se domat
S ut cometur equus bos. camelus. elephaᷤ
leo. aspis queritur h̾o gͦ d̾s queratur ut dome̾¬
hõ gͦ dñe refugiũ scũs es nob̾. ꝯfi̾mꝰ nos ad te
qr perieramꝰ iñ nob̾. Dñe refugiũ fcũs es no¬
bis. Quid gͦ fr̃eis mei dubitare debemꝰ qr man¬
suetos nos faciet dñs si nos ei domandos p̃
beamus. ⁊ominsti leonem quem nõ fecisti ñ
domat te qui fecit te uñ eñĩ bestias tam ĩmaneꝰ
comare potiusti: Sũꝙͥ eis eqͣris uirib corporiꝰ :
qua gͦ uirtute comare igentes bestias po
tolerantur s qr nõ eas nouit cõsuetudo nͥ ĩ ma¬
nib hoĩũ ⁊ sb̾ frens hõmũ ⁊ sb̾ potestate hõi¬
nũ putas eas mansuotas nasci potuisse cer¬

Expanded text:
o es? Linguam nullus hominum domare potest. Attendite similitudinem ab ipsis bestiis quas domamus. Equus non se domat; camelus non se domat; elephantus non se domat; aspis non se domat; leo non se domat: sic et homo non se domat. Sed ut dometur equus, bos, camelus, elephantus, leo, aspis, quaeritur homo. Ergo Deus quaeratur, ut domeo, Domine, refugium factus es nobis. Conferimus nos ad te, quia perieramus in nobis. Domine, refugium factus es nobis. Quid ergo, fratres mei, dubitare debemus, quia mansuetos nos faciet Dominus, si nos domandos ei praebeamus? Domuisti leonem, quem non fecisti; non domat te, qui fecit te? Unde enim bestias tam immanes domare potuisti? Numquid eis aequaris viribus corporis? Qua ergo virtute ingentes bestias domtolerantur. Sed quia non eas novit consuetudo, nisi in manibus hominum et sub frenis hominum et sub potestate hominum, putas eas mansuetas nasci potuisse? Cer
Abbreviated transcription (Latin):
filiis urĩs qnͣto mag̾ pr̃ ur qui in celis ÷ dabit¬
nostis bonadata dare filiis ur̃is: Miranda
res frẽs mali sumꝰ ⁊ bonũ prem̃ ħemus quid
euidencius. audiuimꝰ nomĩ urm. Cũ sitis inꝙͥ
mali bona data nostis dare filiis urĩs Et quoᷤ
dixit malos uidete qualem prem̃ illis ostendã¬

Expanded text:
 qui in coelis est, dabitnostis bona data dare filiis vestris. Miranda res, fratres: mali sumus, et bonum Patrem habemus. Quid evidentius? Audivimus nomen nostrum: Cum sitis, inquit, mali bona data nostis dare filiis vestris. Et quos dixit malos, videte qualem Patrem illis ostend
Abbreviated transcription (Latin):
fr̾. pp̃ quẽ xp̃t mortuus est: quõ putatis decipi
posse simulacris hoĩes qr xp̃ianis honorari
putant: Nouit inquid d̾s cor eoꝵ s et̾ tuus nõ
nouit cortuũ. Si infirmꝰ es caue maiorẽ egtu¬
dinem Si firmus es: cura fr̃is infirmitatẽ. Qu
uident ista edificantur ad alia ut nõ ibi tant᷑
mandurare s ⁊ sac̾ficate deside̾nt. ⁊ perit ĩ fir¬
mus mñ tua scĩa fr̾. Audi ft̾ si contẽpnebas ĩ fir¬

Expanded text:
r quem Christus mortuus est? Quomodo putatis decipi posse simulacris homines, quae a Christianis honorari putant? Novit, inquit, Deus cor meum. Sed frater tuus non novit cor tuum. Si infirmus es, cave majorem aegritudinem: si firmus es, cura fratris infirmitatem. Qui vident ista, aedificantur ad alia, ut non tantum ibi manducare, sed et sacrificare desiderent. Ecce perit infirmus in tua scientia frater. Audi,
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ ewnͣgelii capitłm qd̾ m̾o cũ leg̾etur
audiuimꝰ ualde nos terruit si fidem
ħemus Eos aũt nõ t̾ruit qui fidẽ nõ
securi nescientes disfbuere ⁊ distinguere tem¬
pora timoris ⁊ securitatis. Timeat gͦ qͥ ducit
m̾o uitam cum fine quo possit m̃ illa uita
h̾re securitatem siñe fiñe. Si gͦ timiuimꝰ. qͥs
em̃ nõ timeat loquentem u̾itatẽ qui dixit frĩ

Expanded text:
 Evangelii capitulum, quod modo cum legeretur audivimus, valde nos terruit, si fidem habemus: eos autem non terruit, qui fidem non securi, nescientes distribuere et distinguere tempora timoris et securitatis. Timeat ergo qui ducit modo vitam cum fine, quo possit in illa vita habere securitatem sine fine. Ergo timuimus. Quis enim non timeat loquentem Verit
Abbreviated transcription (Latin):
nam deduci hoie quẽ iñ uita constituit. Ce¬
tm ho ipẽ se dignũ efficit morti Qui nõ ꝑa¬
ruit legi odit uitam Qui d̾mani ꝯcemp
affu̾nt mortem ita enĩ de concep̃tu uita non
uolintate consistit qui s̾ ex qualitate uite¬

Expanded text:
nam deduci hominem, quem in vitam constituit. Caeterum homo ipse se dignum efficit mortis, qui non paruerit legi. Odit vitam, qui divinam afferunt mortem. Ita enim de contemptu vita non hominis consistit, qui sibi ex qualitate vit
Abbreviated transcription (Latin):
obsernanda ꝯtempsit ⁊ ꝑicła nõ uitauit. A¬
mat eñ mortem qui uite p̃cepta nõ seruat
⁊ horret uitam qui pcc̃a morti debita despera¬
ta morte frequentat ut enĩ ꝑ obseruanciam
legis uita acquirit᷑ ita ꝑ ꝯtẽptũ mors ꝯtuma¬
cib inuenitur dicente dño si uis intã m̃ueĩ¬
re ẜna mandatũ Ita enĩ ꝑfcũs doctor libent̾ ẽ
a discente quẽ docuit audiendus at discipu¬
lus ꝯtemptor mexcusabił erit qui facienda
didicit ⁊ ꝯtempsit siam ⁊ doctor ꝯꝯͣro gͣuius
affligitur ⁊ obsequentis officio exemplo¬
discipłi pletitur᷑ qui facienda aliis tͣdidit
q̃ ip̃e nõ fecit ut nec a discipłis quos docu¬
it potiuss edist̾e ut quib docne cradidi̾t
magist̾iũ nec ab hiisd̾ fcoꝵ nuitarem᷑ exem¬
plũ. seq enĩ ꝑfcĩo in legũ ÷̃ noticia ꝯstituta¬

Expanded text:
tempsit, et pericula non vitavit. Amat enim mortem, qui vitae praecepta non servat; et horret vitam, qui peccata morti debita desperata mente frequentat. Ut enim per observantiam legis vita acquiritur; ita per contemptum mors a contumacibus invenitur, dicente Domino, Si vis in vitam venire, serva mandata . Ita enim perfectus doctor liber est a discente, quem docuit, ut discipulus contemptor inexcusatus erit, qui facienda didicit, et contempsit. Nam et doctor e contrario gravius affligitur, et obsequentis discipuli exemplo plectitur, qui facienda aliis tradidit, quae ipse non fecit; ut nec a discipulis quos docuit potuisset ediscere; ut quibus doctrinae tradiderat magisterium, ab iisdem factorum mutuaretur exemplum.
Abbreviated transcription (Latin):
nb̾ in gn̾one ⁊ gn̾onem In p̾magn̾one et
alt̾a gn̾one refugiũ fcũc es nob̾ tu refu¬
giũ ut nasc̾em̾ qui nõ eramꝰ. tu refugiũ
ut renasc̾emur qui mali eramꝰ Tu refugiũ
ut pasceres desertores tuos. Eure fugiũ
ut erigas ⁊ d̾igas filios tuos iñ refugiũ
fcũs es nob a te nõ recedamus cũ lib̾auis¬

Expanded text:
t altera generatione, refugium factus es nobis. Tu refugium ut nasceremur, qui non eramus: tu refugium ut renasceremur, qui mali eramus: tu refugium ut pasceres desertores tuos: tu refugium ut erigas et dirigas filios tuos: tu refugium factus es nobis. A te non recedemus, cum lib
Abbreviated transcription (Latin):
p̾m̃ q̃t̾e oues ꝑditas iñ quo ppło ⁊ de quo ppło et̃
corpus assump̾serat sõ ibi inueuit tantã fidẽ
ip̃e dicit possumꝰ nos metiri fidem hõinũ sicut
hoĩes Iue qui int̾iora c̾nebat Ille quẽ nemo fal¬
lebat ꝓhibuit testimoniũ cordis hõis audiens
u̾ba hũilitatis. ꝓnũciãs sententiã sanitatis bñ¬

Expanded text:
in quo populo, et de quo populo etiam corpus assumpserat: Non ibi inveni tantam fidem, ipse dicit. Possumus nos metiri fidem hominum, sicut homines: ille qui interiora cernebat, ille quem nemo fallebat, perhibuit testimonium cordi hominis, audiens verba humilitatis, pronuntians sententiam sanitatis
Abbreviated transcription (Latin):
s̾ qñ p̃stare tibi : ꝓp̃ pecuniam suã qnͣtulam¬
cũq qmͣ de usuris ⁊ labore collegit erudie¬
bat ce flagellis netͥ dimissus labor eius
te male uiuente disꝑd̾etur. ⁊ cicidit filium
d̾s aũt tiuis redemptor tuus. domitor tuus
tacem. ubi nõ efferas prẽm s h̾edicarem
heas ip̃m prẽm. Ad hanc spem erudiris et
murmuras ⁊ si quid t̾ste accidi̾t foite blasphe¬
mas. Quo ibo a spũ eius: Ecce dimutit te
⁊ nõ flagellat. deserit blasphemantẽ non
sencies iudicantem. Nõne melius ÷ ut fla¬
gellet te ⁊ recipiat te ꝙͣ ꝑcat t̾ ⁊ deserat re:

Expanded text:
 praestaret tibi? Propter pecuniam suam quantulamcumque, quam de usuris et labore collegit, erudiebat te flagellis, ne tibi dimissus labor ejus te male vivente disperderetur. Et cecidit filium,Deus autem tuus, redemptor tuus, domitor tuus,tatem, ubi non efferas patrem, sed haereditatem habeas ipsum patrem. Ad hanc spem erudiris, et murmuras? et si quid triste acciderit, fortasse blasphemas? Quo ibis a spiritu ejus? Ecce dimittit te, et non flagellat: deserit blasphemantem, non senties judicantem? Nonne melius est ut flagellet te, et recipiat te, quam parcat
Abbreviated transcription (Latin):
nũꝙͥ uitat exitũ: uitat q̃ extnsecꝰ eueniũt nĩ
ꝙꝑ ꝙ intꝰ nascit᷑ expollit᷑: Deniq tũc lũbricos
gig̾nũt int̾iora nũt morbꝰ qͥl sb̾ito occupat. Po¬
a stremo qnͣt̃ uis hõi ꝑcatur nouissime senectꝰ
In nob̾ ipĩs agamꝰ ꝙ p̃cepit. uideamꝰ qͥs ⁊ ile
adu̾sarius de qͦ nos terruit dicẽs si nadis cũ
adu̾satio tuo ad pr̃cipẽ da oꝑam m̃ uia lib̾ari
ab illo ne forte tradat te principi ⁊ pr̃ĩceps
m̾istro ⁊ mͥtaris in carcem uñ nõ exies don
soluas nouissim̃ quadrantẽ. Quis ẽ iste adu̾¬
sariꝰ: Si dyaboꝰ: iam lib̾ati sumꝰ ab illo. Quale

Expanded text:
uid vitat exitum? vitat quae extrinsecus eveniunt, numquid quod intus nascitur pellitur? Denique nunc lumbricos gignunt interiora, nunc morbus quilibet subito occupat: postremo quantumvis homini parcatur, novissime senectus in nobis ipsis agamus quod praecepit. Videamus quis est ille adversarius, de quo nos terruit, dicens: Si vadis cum adversario tuo ad principem, da operam in via liberari ab illo; ne forte tradat te principi, et princeps ministro, et mittaris in carcerem, unde non exies, donec solvas novissimum quadrantem. Quis est iste adversarius? Si diabolus; jam liberati sumus ab illo. Quale
Abbreviated transcription (Latin):
s pociꝰ addidit alioqͥn m̾cedem nõ hebitis apd
tales sunt quales fideles suos ẽẽ nõ uult in
stituere bonũ suũ ii oblectare uanitasẽ cor¬
dis sui ibi exmaniri ⁊ inflari ibi tumesc̾e ec̃
contabesce Cur n nõ suficit ut dice̾t Atterdi¬

Expanded text:
 addidit, Alioquin mercedem non habebitis apud tales sunt, quales fideles suos esse non vult, inbus, ibi constituere bonum suum; ibi oblectare vanitatem cordis sui, ibi exinaniri et inflari, ibi tumescere et contabescere. Cur enim non sufficit, ut diceret, Attendi
Abbreviated transcription (Latin):
nõ nob accedunt s mag̃ decidũt ualde errãt
hoĩes qñ dicũt puer istẽ miꝰ adħ sapit. accedũt
illi ãnr ⁊ prutẽs erit. Attẽde ꝙͥ dicas accedunt
dixisti. Ego ostendo qr decidũt cũ cu dicis accedt̃
Et audi ꝙͣ facile ꝓbo puteniꝰ nos scisse annos illiꝰ
ta aimos uicturꝰ ẽ ꝑuencurꝰ ÷ ad senectutẽ. scube
octoginta annos Uixit aũt uñ antiũ qt hẽs ĩ
sũma: quot tenebas octogm̃ta cele uñ uixit
stitu̾nt. C̃erte accedebat Quid ẽ hoc: ueniunt᷑
ut abeant anni tͥ nr̃i ueniũt inꝙͣ ut eant siõ
enĩ ueniũt ut sint nob̾cũ s tũ tñsent̃ ꝑ nos
terũt nos ⁊ miꝰ minꝰq uale̾ nos faciũt tał est
uia ini qmͣ uenimꝰ. Quid facturi sumꝰ cũ adu̾sa¬
tio illo .i. cũ ẜmone d̾i: concorda cũ uio. slescis
bonã uolũtatẽ ⁊ cũ eo ꝯsenseris ꝓuidice ĩuẽĩ¬

Expanded text:
nni nobis accedunt, sed magis decedunt. Valde errant homines, quando dicunt: Puer iste adhuc minus sapit, accedunt illi anni, et prudens erit. Attende quid dicas. Accedunt, dixisti: ego ostendo quia decedunt, cum tu dicis, Accedunt. Et audi quam facile id probo. Putemus nos scisse annos ipsius s est, perventurus est ad senectutem. Scribe octoginta annos. Vixit unum annum: quot habes in summa? quot tenebas? Octoginta. Deduc unum. Vixit ginta restiterunt. Certe accedebant: quid est hoc? Veniunt, ut abeant anni nostri: veniunt, inquam, ut eant. Non enim veniunt, ut stent nobiscum: sed cum transeunt per nos, terunt nos, via, in qua venimus. Quid facturi sumus cum adversario illo, id est, cum sermone Dei? Concorda cum illo. Nescis bonam voluntatem, et cum eo consenseris; pro judice inveni
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑe qui diu̾si st̾ nomine ⁊ quos uotabula ab
iuicem seꝑant eos obẜnancia p̃ceptoꝵ fide¬
lit̾ ac deuote coniũgat. Qrͣ sic fit ut utrusq
diu̾sus sit actus s obseruancie par sit ncͣcriꝰ
in utrisq effcũs ut fcõꝵ in ambob conspiret
assens quib diu̾sus in uocabulis sonus In
lit implere aures u̾o̾ audatu accomodare ⁊
ab oꝑe uolũtatẽ au̾t̾e. Cetm qui facit ꝙ doc¬

Expanded text:
 nomine; et quos vocabula ab invicem separant, eos observantia praeceptorum fideliter ac devote conjungat. Quare sic fit ut utriusque diversus sit actus, sed observantiae par sit necessarius in utrisque effectus: ut factorum in ambobus conspiret assensus, quibus diversus est in vocabulis sonus. In lit implere; aures quidem auditui accommodare, et ab opere voluntatem avertere. Caeterum qui facit quo
Abbreviated transcription (Latin):
cui cum ꝓ conditõne redd̾e debeamꝰ obsequiã
i pote ẜui dño. famłi d̾o. sb̾iecti potenci. mã¬
cipia redemptori amiciciarũ nob̾ p̃mia repro¬
mittit ut a nob̾ obsequia debite ẜuicucis ex¬
torqueat ut quos nolle ẜuire ꝯspicit sponte
suoꝵ bñsicioꝵ possit porressionib ĩuitare qͦ
rũ uoluntates conspicit a se alienas ut eoꝵ
mentes p̃mioꝵ lib̾alitatib ꝯstruat suas nam
uñ frequent̾ aut iñuitat p̃mio aut t̾ret suppli¬
cio n̾ ut benignitatis consilio a se forͣto hõi ꝯ
sulat. redempto ꝓuideat ut qui nõ t̾ret  suppli¬
cio ĩuitetur p̃mio ⁊ quẽ metus afcĩs reuoca¬
re nõ possit ꝓmissionũ benignitas ꝓsit cu

Expanded text:
cui cum pro conditione reddere debeamus obsequia, utpote servi Domino, famuli Deo, subjecti potenti, mancipia redemptori; amicitiarum nobis praemia repromittit, ut a nobis obsequia debita servitutis extorqueat: ut quos nolle servire conspicit sponte, suorum beneficiorum possit promissionibus invitare; et quorum voluntates a se conspicit alienas, eorum mentes praemiorum liberalitatibus constituat suas! Nam unde frequenter aut invitat praemio, aut terret supplicio, nisi ut benignitatis consilio, a se formato homini consulat, redempto provideat; ut qui non terretur supplicio, invitetur praemio; et quem metus a peccato revocare non possit, promissionum benignitas possit? Cu
Abbreviated transcription (Latin):
retͫ nlła eẽt correctõ. Remedia ꝯu̾sionis ad
dm̃ ulłis sẜ cũctatõib diffe̾nda ne tꝑt correctõis
ꝑeat tarditate. qͥ .n. penitẽdi indulgẽtiã ꝓmisit.
ñ dñ. ⁊ ĩ bonis q̃ facit ñ se laudat s dm̃. Sicut
eĩ depellit d̾s pocã sua defendẽtẽ sic recipit ꝯsi¬

Expanded text:
nda conversione. Remedia conversionis ad Deum nullis sunt cunctationibus differenda; ne tempus correctionis pereat tarditate. Qui enim poenitenti indulgentiam promisit, non Deum; et in bonis quae facit, non se laudat, sed Deum. Sicut enim repellit Deus peccata sua defendentem, sic recipit confi
Abbreviated transcription (Latin):
adhuc ut̾ silentio cͤdamꝰ ꝑuulos fuisse sapientes. p̾ea
sensͦ / qͣlacĩq u̾ba ꝓprũpẽs a c̾te ad ea q̃ maiores sapiũt
ambulant don᷑ eis d̾s reuelet. si qñ alit̾ sapiũt.
cogitatõ es suas carnales nõ domatizant qr ñ eas
sci ⁊ renasci ad duos hõies ꝑtinẽt. ad pͫ adam¬

Expanded text:
adhuc uteri silentio credamus paruulos fuisse sapientes, postesensus in qualiacumque uerba prorumpens, qui certe ad ea, quae maiores sapiuntambulant, donec eis Deus revelet, si quid aliter sapiunt, cogitationes suas carnales non dogmatizant; quia non sci et renasci, ad duos homines pertinent: unum ad
Abbreviated transcription (Latin):
suã dixit marie. noli me tantte̾. ñdũ eĩ ascẽdi
ad pr̃em meũ tã absurde accipiendũ ẽ ut esti¬
memꝰ eũ cũ ascendiss noluisse a feminis
tangi qui se tangendũ uiris añꝙͣ astende̾t
p̃buit. S marie ꝓfecto in qua sigurata ẽ¬

Expanded text:
suam dixit Mariae, Noli me tangere, nondum enim ascendi ad Patrem meum , tam absurde accipiendum est, ut existimemus eum, cum ascendisset, voluisse a feminis tangi, qui se tangendum viris antequam ascenderet praebuit. Sed Mariae profecto, in qua figurata E
Abbreviated transcription (Latin):
xime de hac re iñ qͣ p̃cipue nides nr̃a consistit
a me q̃re̾ rõnẽ : Neq eĩ cũ cepo te ĩ tanti ħ
secreti intelligentiã uttũq iñtroduce̾ qd̾ nͥ
d̾s m̃tus adiuuerit oĩno ñ potõ. aliud disresde
facturꝰ sũ qͣm rõnẽ ut pocõ redditus. Qm si a
me uł a quolib doctore ñ nriõnabħt᷑ flagitã
ut qd̾ credis intelligas: corrige diffinstõnẽtiiã.
ñ ut sidem respuas: s ut ea q̃ fidei six̃mirai
iã tenes: ⁊̃ ratõnis luce conspicias. Absit nãde
ut hoc iñ nob̾ ds̃ od̾it in qͦ nos relia̾s ani¬
mãtil excellentõres creaunit. absit inqͣm ne
ideo credamꝰ ut rõnẽ accipiamꝰ sũ queramꝰ.

Expanded text:
xime de hac re, in qua praecipue fides nostra consistit,a me quaerere rationem. neque enim cum coepero te in tanti huius secreti intellegentiam utcumque introducere, quod, nisi deus intus adiuuerit, omnino non potero, aliud disserendo facturus sum quam rationem, ut potero, redditurus. quam si a me uel a quolibet docut quod credis intelligas, corrige definitionem tuam, non ut fidem respuas, sed ut ea quae fidei firmitate jam tenes, etiam rationis luce conspicias. 3. Absit namque ut hoc in nobis Deus oderit, in quo nos reliquis animantibus excellentiores creavit. Absit, inquam, ut ideo credamus, ne rationem accipiamus sive quaeramus;
Abbreviated transcription (Latin):
loca sua ꝑtib sicut corꝑa sũ cernũt᷑ siu̾ie
cogitant᷑. s ĩ uirtute intelligibili qͣlis est
iustĩa m̃tẽ dicimꝰ seu nouimꝰ. seu uolumus
pulchrã. ⁊ scd̾m hanc pulchritudinẽ reforma
mat ad ymaginẽ suã . ñ in aliqͣ mole corꝑea
suscipienda ÷ͥ pulchrituda. eoq iustoꝵ m̃tib
credend̾ ẽ ĩcõꝑabilit̾ pulchrior. quo ẽ ĩcõꝑa¬
bilit̾ iustior. Hec si dilectõnẽ tuã qͣntum
ad usitatũ epłaꝵ modũ ꝑtinet ꝓlixiꝰ forsi¬
tan ꝙͣ expͣtabas: qͣntũ aut̃ ad tã magne rei
qõnẽ breuitꝰ ãmonuisse suffeci̾t. ñ ut satis
sit eruditõn tue : s ut aliis qͦq lectis. audi¬
tis uł diligent̾ instructus. ip̃e ub̾ius tua secꝰ
dicta redarguas qd̾ utiq tanto melius. qͣnto
fit humilius et fidelius.

Expanded text:
 cernuntur siue cogitantur, sed in uirtute intellegibili, qualis est iustitia, mentem dicimus seu nouimus seu uolumus pulchram et secundum hanc pulchritudinem reformammat ad imaginem suam, non in aliqua mole corporea suspicanda est pulchritudo eoque iucredendus est incomparabiliter pulchrior, quo est incomparabiliter justior. Haec Dilectionem tuam, quantum ad usitatum epistolarum modum attinet, prolixius forsitan, quam expectabas. quantum autem ad tam magnae rei quaestionem, breuiter admonuisse suffecerit, non ut satis sit eruditioni tuae, sed ut aliis quoque lectis auditisue diligenter instructus ipse uberius tua secus dicta redarguas, quod est utique tanto melius, quanto fit humilius et fidelius.