comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rendum est ꝓpt̾ eos qui excitant᷑. ⁊ ꝓficiunt de
u̾itate: ñ eit absurdum si q̃rimꝰ quis ⁊̃ ĩ hac
parce conscĩa humana si aliqͣ ut solet cogniti¬
one pulset᷑: sibi debeat respond̾e. Si gͦ quertt᷑
utrũ pec̃ca que semel penitenti dimissa fueñt
amplius imputent᷑ fortassis qui dix̃it asferen¬
dlum ñ ẽẽ ħ. s timendum: seciuiꝰ iudicab̾. Me¬
lius enim est aliañ in ei̾modi occułtis que sine
ꝑicło salutis nesciri possunt: tim̃e qmͣ alius dif¬
t̾iuire. Dicat gͦ aliquis quia tim̃dum est ha. n
asserendum. ego illi qui cogitatõnem suam casti¬
gare potest ut hoc ei sufficiat: hoc satis eẽ puto. ⁊
magis fortassis expedire ut amplius ñ querat. Qͥ
gͦ uiget᷑ ⁊ animo sollicitat᷑. neꝙ hic stare potest
ut ult᷑ ñ ꝑgatad inquisitõem: illi satisfaciendũ
esse qnͣtum fieri potest. salua reu̾entia secretoꝵ

Expanded text:
rendum est propter eos qui excitantur et proficiunt, de rendum est propter eos qui excitantur et proficiunt, de veritate non est absurdum si quaerimus quod etiam in hac parte conscientia humana, si aliqua, ut solet, cogitatione pulsetur, sibi debeat respondere. Sic ergo quaeritur utrum peccata quae semel poenitenti dimissa fuerunt amplius imputentur; fortassis qui dixerit afferendum non esse hoc sed timendum, securius judicabit. Melius est enim aliquando in ejusmodi occultis, quae sine periculo salutis nesciri possunt, timere quam aliquid definire. Dicat ergo aliquis quod timendum est hoc, non afferendum. Ego illi qui cogitationem suam castigare potest, ut hoc ei sufficiat, hoc satis esse puto, et magis fortassis expedire ut amplius non quaerat. Qui vero urgetur et animo sollicitatur neque hic stare potest ut ultra non pergat ad inquisitionem, illi satisfaciendum esse puto quantum fieri potest salva reverentia secretorum.
Abbreviated transcription (Latin):
u̾tatic bonitas Non uenit libent᷑ sine lonttate
n̾itas. aut si uenit: ñ uenit de ꝑtib illis. ⁊ de re¬
gione illa ubi salus est. Queĩt hoĩes utrũ hoie¬
perata ip̃oꝵ ad eos reu̾tant᷑ postiimͣ semel oi¬
missa fuerint. Scire hoc uolunt. ⁊ cau̾e hor uolũt
Quare gͦ hoc scure uolunt qd̾ cau̾e uolunt: nsĩ qr
curiositas eos trahit cum bonitas ñ delectet Que¬
runt hoc si forte eis dicat᷑. quia ñ ita est. Pendent
ad nuntium torporis sui si forte quis ueniat qͥ
dicat eis qd̃ audire uolunt. Querunt qͣsi u̾itatẽ
ũ qd̾ ament ut ip̃am u̾itatem. quia ñ diugũt
bonitatem. s uerum ee uolunt hoc qd ip̃i no¬
lunt. Ideo gͦ querunt si forte illis respondeat᷑ qd̾
ip̃ potius audire uolunt. Et si forte uen̾it quiste¬
quia ñ audierunt qd̾ audire uoluerint. Idcuro
scd̃m maliciam eorum u̾itas illis respondet. ut si¬
cut uolunt ut amplius errent. ut sicut nolũt
ut amplius desꝑent. Tam̃ quia ⁊ hoc ip̃m que¬

Expanded text:
t bonitas. Non venit libenter sine bonitate veritas, aut si venit, non venit ex partibus illis, et de regione illa ubi salus est. Quaerunt homines utrum peccata ipsorum ad eos revertantur postquam semel missa fuerint. Scire hoc volunt, et cavere hoc nolunt. Quare ergo hoc scire volunt quod cavere nolunt, nisi quia curiositas eos trahit cum bonitas non delectet? Quaerunt hoc si forte eis dicatur quia non est ita; pendent ad nuntium torporis sui; si forte quis veniat qui dicat eis quod audire volunt. Quaerunt quasi veritatem, non quod ament vel ipsam veritatem quia non diligunt bonitatem, sed verum esse volunt hoc quod ipsi volunt. Ideo ergo quaerunt si forte illis respondeatur quod ipsi potius audire volunt, et si forte quis tequia non audierunt quod audire voluerunt. Idcirco secundum malitiam illorum veritas illis respondet; vel sicut volunt ut amplius errent, vel sicut nolunt ut amplius desperent. Tamen quia et hoc ipsum quae
Abbreviated transcription (Latin):
tione pec̃corum condonat᷑. ñ noc̃e est tñ nos dicere
qd̾ pec̾cor ab om̃i pei debito absoluat᷑ statum ex qͣ
geme ceꝑit donec totum consecutꝰ fu̾it remediũ.
ud̾ deus ad optinendam ueniam instituit. ho est
aũ remedium ut corde peniteat. ⁊ ore consiteat᷑ de¬
lictum. qd̾ cum fec̾it iam amplius debitor dãpna¬
tionis ñ eut. etiam si satisfactio restat: quã ꝓ pecc̃o
ꝑsoluit. Qd̾ si forte pec̾cor u̾e peniteat. s int̾turrẽ¬
te articulo necessitatis ad confessionem uenire nõ
possit: confident̃ ꝓnuntio. quia in eo sũmꝰ sacdo
complet qd̾ mortalis ñ potuit. ⁊ apd̾ d̾m iam fa¬
ctum constat. qd̾ homo quidem uere uoluit. s nõ
ualuit a dimplere. quia confessionẽ ñ contemptꝰ
exclusit. s impediuit necessitas. ꝓinde si io qd̾ di¬
ctum ÷. Quac̃q hora ingemuerit᷑ pect̃or. sal . e. de

Expanded text:
tione peccatorum condonatur. Non necesse est tamen nos dicere tione peccatorum condonatur. Non necesse est tamen nos dicere quod peccator ab omni debito suo absolvatur, statim ex quo gemere coepit, donec totum consecutus fuerit remedium, quod Deus ad obtinendam veniam instituit. Hoc est autem remedium, ut corde poeniteat, et ore confiteatur delictum: quod cum fecerit, jam amplius debitor damnationis non erit, etiam si satisfactio restat, quam pro peccato persolvit. Quod si forte peccator vere poeniteat, sed intercurrente articulo necessitatis ad confessionem venire non possit, confidenter pronuntio quod in eo summus sacerdos complet, quod mortalis non potuit, et apud Deum jam factum constat quod homo quidem vere voluit, sed non valuit adimplere, quia confessionem non contemptus exclusit, sed impedivit necessitas. Proinde id, quod dictum est: « Quacunque hora
Abbreviated transcription (Latin):
uelis. Magis enim u̾itatẽ ĩplert oport qmͣ tnã
uoliitatem. Tũ dicis quia qd̃ condonatũ est
it̾m impittari non debet. Eigo siłr qd̾ p̃pittatũ
est condonari ñ debet si qd̾ condonatum est ite¬
rum imputari ñ debet. Si penitentia qͥa pla-¬
cet facit ut imputata condonent᷑: malicia ⁊
contẽptꝰ quia displicet ñ similit̃ facit ut con-¬
donata imputent᷑ : Si humilitas penitentiedi¬
gnũ te facit ut ꝓ his etiam q̃ imputabant᷑ ñ pu¬
niatis. contemptꝰ ⁊ tͣnsgͤssio cuipe dignũ ñ facit̃.

Expanded text:
velis. Magis enim veritatem impleri oportet quam tuam velis. Magis enim veritatem impleri oportet quam tuam voluntatem. Tu dicis quia quod condonatum est iterum imputari non debet. Ergo similiter quod imputatum est condonari non debet si quod condonatum est iterum imputari non debet. Si poenitentia quia placet, facit ut imputata condonetur malitia, et contemptus quia displicet non similiter facit ut condonata imputantur? Si humilitas poenitentiae dignum te facit, ut pro iis etiam quae imputabantur non puniaris, contempt
Abbreviated transcription (Latin):
illa que dimissa fuerat p̃cedens culpa: itm ĩpu¬
tet᷑. Si subiuncta uirtus plagam pecc̃i hiantẽ
tc̃m mortua uiificant᷑. quare similit̾ oꝑa ma¬
la que ꝑ iurtutem excusant᷑ ꝑ culpam rcm nõ
imputant᷑. uis ut penitentia ͭ tm̃ ualeat. ut q̃
imputant᷑ condonent᷑. ⁊ ñ uis ut culꝑa tm̃ua
leat ut q̃ condonabant᷑ imputent᷑. Peniten¬
tia seq̃ns potuit p̃cedentem culpam excusase.
ut ñ noceat aliqñ impittatã. ⁊ seqñs culpa nõ
porest p̃cedentem penitentiã enacuare. ut ñ
ꝓsit aliqñ fuisse laudatam: Si sententia tuo¬
iudicio constare pot̾it: magis cõmodũ queres
qmͣ iustum. Malediatus homo qui ꝑtẽ suamde¬
terioꝵẽ facit. Ideo partem tuam bonam facis ⁊
iudicas bñ ꝓ parde tria. Fortassis bñ tͥ eẽt fi sen¬
tentia u̾itatis uidicium tuum seq̃ret᷑. ñqm te
iudice dampnareris. S timeo ne forte dum tu
alind nus qmͣ u̾itas. aliud u̾itas faciat qͣm tui

Expanded text:
illa quae dimissa fuerat praecedens culpa iterum imputetur? Si subjuncta virtus plagam peccati hiantisiterum mortua vivificantur, quare similiter opera mala quae per virtutem excusantur, per culpam  valeat ut quae imputabantur condonentur; et non vis ut culpa tantum valeat ut quae condonabantur imputentur? Poenitentia sequens potuit praecedentem culpam excusare, ut non noceat aliquando imputatam, et sequens culpa non potest praecedentem poenitentiam evacuare ut non prosit aliquando fuisse laudatam? Si sententia judicio tuo constare poterit, magis commodum quaeres quam justum. Maledictus homo qui partem suam deteriorem facit. Ideo partem tuam bonam facis. Et judicas bene pro parte tua. Fortassis bene tibi esset si sententia veritatis tuum judicium sequeretur. Nunquam te judice damnareris. Sed timeo ne forte dum tu aliud vis quam veritas, aliud veritas faciat quam
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ imꝑio p̃sidentis dñi humilit̾ obediens: ñ ht̃
ꝓ quo dep̃cet᷑. Contingit aũt postea qd̾ conting̾e
potest. ut ut̃q in simili culpa offendat. Dicgᷤ
quis horum amplius reus iudicat᷑. nisi ille qͥ pͣt
tantã gr̃am ingratus comꝓbat᷑. Leges scda ci¬
mina grauius plectunt. ⁊ it̾ata uiin̾a difficil
ad sanitatem reducunt᷑. ⁊ tu dicis quia nicħ
int̾est ad reatum sub seqñtiũ. qualia aut qłita
p̃cedentia fuerunt: Si mala pͥma q̃ ꝑ posf̾iora
bona excusata fuerant. ꝑ sub seq̃ntia tt̃m mala
ñ uiuificant᷑ ad ieatũ. Ergo pͥa bona que per
postiora mala mortificata fu̾ant. ꝑ sub seq̃ntia
itm bona: ñ uiuificant᷑ ad m̃itum : Recte iu¬
dicate filii hõium. Si alit̾ uidicas ꝓte. alit ⁊tͣ
debes ut nec te ip̃m diligas contͣ illam. Lut̃ato¬
ies funt qui causas tͣnsformant. ⁊ mnutant
llitatem pp̃ cõmoditatem. Tales uisticia ñ peo¬
bat. Dñe inquit ñ cognoui litt̃at᷑am. in .i. p.

Expanded text:
io praesidentis Domini humiliter obediens, non habet pro quo deprecetur; contingit autem postea quod contingere potest, ut uterque in simili culpa offendat. Dic ergo uter horum amplius reus judicetur, nisi ille qui post tantam gratiam ingratus comprobatur; leges secunda crimina gravius plectunt, et iterata vulnera difficilius ad sanitatem reducuntur, et tu dicis quod nihil interest ad reatum subsequentium qualia aut quanta praecedentia fuerunt? Si mala prima quae per posteriora bona excusata fuerant, per subsequentia iterum mala non vivificantur ad reatum; ergo prima bona quae per posteriora mala mortificata fuerant per subsequentia iterum bona non vivificantur ad meritum? Recte judicate filii hominum . Sdebes, ut nec te ipsum diligas contra illa. Litteratores sunt qui causas transformant et mutant veritatem propter commoditatem. Tales justitia non probat: Domine, inquit, non cognovi
Abbreviated transcription (Latin):
utum scm. ne uł qd̾ dabat᷑ credet᷑ contemptibłe ut
pd accipientes oꝑant᷑. existimet᷑ ex humana u̾tute
ꝓrede. Nong̾ mirum est si homĩes peccata dimittere
possunt. quia ut hoc possunt ñ ex sua s ex diuina
uirtute accipiunt. ⁊ hoc hominib deum dare nicħ̾
est aluid qͣm deum hoc ꝑ homĩes fac̾e. Quod aũt
denundatione lepsi opponunt. minime eorum¬
oppinoni suffragat᷑. quia si ideo pecc̃or añ confes¬
sonem absolui credendꝰ est qiia lepsus mundat᷑
at añ demonstratõem: eadem ratione pecet post
sompiunctionẽ ad sac̾dotem ire ñ deb peccm stuĩ
plang̾e. s iusticiam demonstrare. quia ⁊ ille ao
sau̾dotes missus est. ñ ut sanitatem recipet. s ut
sanitatem demõstraret. qd̾ omĩo fides xp̃iana ab¬

Expanded text:
d dabatur crederetur contemptibile, vel quod accipientes operantur existimetur ex humana virtute procedere. Non ergo mirum est, si homines peccata dimittere possunt, quia ut hoc possint, non ex sua, sed ex divina virtute accipiunt, et hoc hominibus Deum dare, nihil est aliud quam Deum hoc per homines facere. Quod autem de mundatione leprosi opponunt, minime oppositioni eorum suffragatur, quia si ideo peccator ante confessionem absolvi credendus est, quia leprosus mundatus est ante demonstrationem eadem ratione peccator post compunctionem ad sacerdotem ire non debet peccatum suum plangere, sed justitiam demonstrare, quia et ille ad sacerdotes missus est, non ut sanitatem reciperet, sed ut sanitatem demonstraret: quod omnino fides Christiana ab
Abbreviated transcription (Latin):
potes: qͣndo oꝑari potes. Non est uoluntas si ñ oꝑat᷑
dicis tt̾m. Si totum m̾itum in uoluntate est: nichu
amplius ex oꝑe est etiam qͣndo ip̃m opus cum uolu̾¬
tate est. Quare gͦ opus requuat᷑. si ꝓ oꝑe m̃ito hõs
nich̾ adicit᷑. uł aufert᷑. Audi qͣre. Id̾eo post uolunta¬
tem etiam opus requirit᷑. ut ip̃o oꝑe uoluitas au¬
geat᷑. Tale est cor hominis ut oꝑe sto ampliꝰ mer¬
descat. siue ad bonitatem amandam si rectum estsi¬
ue ad maliciam si prauum. Ita utrũq affectꝰ oꝑe
nutrit᷑. ut crescat ⁊ amplior sit. ⁊ uix fieri port̾s
ut uoluntas oꝑe suo ñ augeat᷑. Qnͣtum gͦ nobu¬
tas crescit: tantum m̾itum crescit. ⁊ tantũ ũi
opuscioluntati aut ꝓdest in bonũ. aut in mal̃
nocet qͣntũ ip̃am uoluntatem ad affectum bo¬
nitatis siue malicie accendendo ex̾cet. Et si forte
contig̾it tantam ẽẽ uoluntatẽ in eo qui ñ oꝑat᷑

Expanded text:
potes, quando operari potes. Non est voluntas si non operatur potes, quando operari potes. Non est voluntas si non operatur dicis iterum: Si totum meritum in voluntate est, nihil amplius ex opere est, etiam quando ipsum opus cum voluntate est; quare ergo opus requiritur si pro opere merito hominis nihil adjicitur vel aufertur? Audi quare. Ideo post voluntatem etiam opus requiritur, ut ipso opere voluntas augeatur. Tale est cor hominis ut opere suo amplius inardescat, sive ad bonitatem amandam si rectum est; sive ad malitiam si pravum est. Ita utrinque affectus opere nutritur, ut crescat, et amplior sit; ut vix fieri potest ut voluntas opere suo non augeatur. Quantum ergo voluntas crescit, tantum meritum crescit, et tantum ipsum opus voluntati aut prodest in bonum, aut in malum nocet quantum ipsam voluntatem ad affectum bonitatis, sive malitiae, accendendo exercet. Et si forte contigerit tantam esse voluntatem in eo qui non operatur,
Abbreviated transcription (Latin):
quia extͥnsecus uelle hominis impediri ñ potest. Ad
hoc ut uelit nicħ foris q̃rit᷑. totum in ip̃o est qd̾ ad
hoc faciendũ opus est. Non q̃rit aliquid excͣser ut
uelle ħ̾at in se. Idcirco in ip̃o est uelle. posse in ip̃o ñ
est: nisi aliud foris apponat᷑ ad explicandã uolũ¬
tatem. qd̾ qͣndo adẽẽ debeat uł abẽe: in potestate
hominis ñ est. Idcirco qñ ñ uult bonum ñ culpat᷑ nͥ
ip̃e. qñ aũ ñ potest si uult quid̾: p̃p̃ uoluntatẽ ĩpos¬
sibilitas ñ imputat᷑ si aũt ñ uult: pp̃ impossibi
litatem uoluntas non excusat᷑. Totum gͦ m̃itum
in uoluntate est. Qmͣtum uis tm̃ mereris. S diciᷤ
Si solum uelle m̃itum est. ⁊ si m̾itum hõis in sola
constat uoluntate: quid gͦ opus facit. Habeo no¬
liuitatem ⁊ sufficiet mͥ. Quid necesse est oꝑarisio¬
pus nicħ facit: S uoluntatem sine oꝑe hr̃e nõ

Expanded text:
quia extrinsecus velle hominis impedire non potest. Ad quia extrinsecus velle hominis impedire non potest. Ad hoc ut velit nihil foris quaeritur, totum in ipso est, quod ad hoc faciendum opus est. Non quaerit aliquid extra se ut velle habeat in se. Idcirco velle est in ipso, posse in ipso non est, nisi aliud foris apponatur ad explicandum voluntatem quod quando adesse debeat, vel abesse, in potestate hominis non est. Idcirco quando non vult bonum non culpatur nisi ipse. Quando autem non potest, si vult quidem propter voluntatem impossibilitum in voluntate est. Quantum vis, tantum mereris. Sed dicis: Si solum velle meritum est, et si meritum hominis in sola constat voluntate. Quid ergo opus facit? Habeo voluntatem et sufficit mihi. Quid necesse est operari, si opus nihil facit? Sed voluntatem sine opere habere non
Abbreviated transcription (Latin):
cito accepit. Cor contritum ⁊ humiliatũ deus
Igͦ bonãm sufficit si facultas oꝑandi ñ dat᷑.¬
uoluntatem ħs: noli desꝑare. Angłi de celo
damant. Pax in t̾ra hominib bone uoluntatis.
Non dixerint pax hominib diuitib. aut nobłib
aut potentib. siue młta fac̾e uolentib. Si ħ dixiᷤᷤ¬
sent tim̃dum tͥ ẽẽt quia ħ omnia etiam inuitis
abẽe possunt. ⁊ adẽe ñ amantib similit̃. uolũ¬
tas nulli abeẽ potest nisi uolenti. Tale aliquid ẽ
uoluntatẽ tolłe hõi. aliqͣ molentia extͥnsetꝰ in¬
currens. neq infirmitas. neq adũsitas ulla. n
pauꝑtas uoluntatẽ hoĩ tolłe potest nisi ip̃e homo
uoluert. opus ei auferri potest etiam qͣndo ip̃eñ
uult. uoluntas ñ potest. ꝓpt̾ea ñ est in ip̃o qͥͣndo
possit s in ip̃o est qñ uelit᷑ etiam qͣmuis exip̃o ñ
sit uoluntas qñ uult. quia ⁊ ip̃m uelle bonĩ

Expanded text:
cito accepit? Cor contritum et humiliatum Deus cito accepit? Cor contritum et humiliatum Deus as sufficit, si facultas operandi non datoluntatem habes, noli desperare. Angeli de coelo clamant: Pax in terra hominibus bonae voluntatis . Non dixerunt pax hominibus divitibus, aut nobilibus, aut potentibus, sive multa facere valentibus. Si hoc dixissent, timendum tibi esset. Quia haec omnia etiam invitis abesse possunt, et adesse non amantibus similiter. Voluntas nulli abesse potest nisi volenti. Tale aliquid est voluntatem tollere homini aliqua violentia extrinsecus incurrens, neque infirmitas, neque adversitas ulla, neque paupertas voluntatem homini tollere potest nisi ipse homo voluerit. Opus ei auferri potest, etiam quando ipse vult, voluntas non potest. Propterea non est in ipso quando possit, sed in ipso est quando velit, etiam quamvis ex ipso non sit voluntas, quando vult; quia et ipsum velle bonum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmittit᷑ ualde difficile est ut tunc u̾a sit penitẽ¬
tia qñtam sera uenit. Qñ cruciatus m̃bra ligat
⁊ dolor sensum oppͥmit: uix homo aliud cogita¬
re potest. Ergo si uis securus ee: penitentiã age
dum sanus es. dum mens sͥ uacare potest ex̾ce
illam in oꝑe suo. Ualde suspecta debet ẽẽ peni¬
tentia que coacta ẽẽ uidet᷑. Facile est ut homo
se nolle putet qd̃ posse ñ dat᷑. Possibłitas optime
uoluntatem ꝓbat. si ñ facis dum potes: mani¬
feste ostendis quia ñ uis. Qmͣuuis aũt in tempore
sanitatis securior sit penitentia: tam̃ melior ẽ
sera qmͣ nlła. Ante finem time ne penit̃e diffas.
in fide confide. ut uł tunc resipiscas. Qd̃ si forte
tͥ suppet̃e ñ uides tempus bomi oꝑis: egredẽ tñ
iñ spe firma cum arra bone deuotionis. Multũ
sera fuit latronis penitentia. s indulgentia se¬
ra ñ fuit. Quod tamdiu pet̾e distulit: uide ꝙͣ

Expanded text:
promittitur. Valde difficile est ut tunc vera sit poenitenpromittitur. Valde difficile est ut tunc vera sit poenitentia, quando tam sera venit, quando cruciatus membra ligat, et dolor sensum opprimit, vix homo aliud cogitare potest. Ergo si vis securus esse, poenitentiam age dum sanus es. Dum mens sibi vacare potest, exerce illam in opere suo. Valde suspecta debet esse poenitentia, quae coacta videtur esse. Facile est ut homo se nolle putet, quod posse non datur. Possibilitas optime voluntatem probat. Si non facis dum potes manifeste, ostendis quod non vis. Quamvis autem in tempore sanitatis securior sit poenitentia, tamen melior est sera quam nulla. Ante finem time, ne poenitere differas; in fine conside, ut vel tunc resipiscas. Quod si tunc forte tibi suppetere non vides tempus boni operis, egredere tamen in spe firma, cum arrha bonae devotionis. Multum sera fuit latronis poenitentia, sed indulgentia sera non fuit. Quod tandiu petere distulit, vide quam
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ indulgentiã querunt etiam si satisfactionem
articło temporis p̃uenti ꝑsolu̾e ñ possunt. Gre¬
tut̃ qd̃ mͥ uidet᷑ absoluo. Ego puto hoĩem qͣmdui
in hac uita uiuit sicut malum fac̃e potest: ita ⁊
emendare posse si fec̾it. ⁊ ñqmͣ quocunq tempore
⁊̃ in excremis etiam in articło necessitatis peniten¬
tiam hominis infructuosam eẽ si uera fu̾it. Ego
scripturam audio dicentem. quia in quacunq
bienuio ante mortem si ingemuerit. s quacũq
hora ingemuerit saluuserit. Ergo tu noli pon̾e
tempus miscd̾ie dei ne forte iudicium tuum tͥ
ip̃i adũset᷑. Noli pon̾e legem que tͥ ñ expedit. Pec¬
cator es ama mĩam. quia si ñ amas: ñ mereris.
Nec tam̃ sub hac spe secure tͥ peccandum est ꝓptẽa
qd in fine si conu̾sus fu̾is: salus tͥ ꝓmittit᷑. Nlam
qͣmuis eciam tunc uenia tibi siuere penitueris
ꝓmittat᷑. ñ tam̃ tͥ qd̾ tunc uere penitere debeas

Expanded text:
et indulgentiam quaerunt etiam si satisfactionem et indulgentiam quaerunt etiam si satisfactionem articulo temporis praeventi persolvere non possunt. Breviter, quod mihi videtur, absolvo. Ego puto hominem quandiu in hac vita vivit sicut malum facere potest, ita et emendare posse si fecerit, et nunquam quocunque tempore etiam in extremis et in articulo necessitatis poenitentiam hominis infructuosam esse, si vera fuerit. Ego Scripturam audio dicentem: Quia in quacunquebiennio ante mortem si ingemuerit, sed quacunque hora ingemuerit, salvus erit. Ergo tu noli ponere tempus misericordiae Dei, ne forte judicium tuum tibi ipsi adversetur. Noli ponere legem quae tibi non expedit. Peccator, ama misericordiam, quia si non amas, non mereris. Nec tamen sub hac spe secure tibi peccandum est. Propterea quod in fine si conversus fueris salus, tibi promittitur. Nam, quamvis etiam tunc venia tibi si vere poenitueris promittatur, non tamen tibi ut tunc vere poenitere debeas
Abbreviated transcription (Latin):
Dnc̃it idd̾ locum ñ eẽ scd̾e penitentie. qr una de¬
bet eẽ penitentia homini qmͣdiu uiuit. ut semꝑ
de p̃titis doleat. ⁊ sea futuris custodiat. ⁊ ñqmͣ
ad peca redeat. que semel dimisit. ⁊ qui ħ facit
qd̾ deb facẽ: facit. ⁊ qui alit̾ facit id est qui ad
it̾m ad penitentiam redeat. ⁊ quasi post pͥman
scd̾am faciat peitentiã: facit qd̾ face̾ ñ debet. nec
tam̃ meo qd̾ penitet male facit. s in eo qd̃ ñ ꝑseue¬
rat in penitentia: male facit. Qui sic dix̃it łocũ
ñ ẽẽ scde̾ penitentie: ego illum faciliorem ĩuenis¬
se exltum puto. ⁊ sine scrupło qõnis molestiã decli¬
nasse. De hiis qui in extremis penitent. aro¬
berunt quidam qtud de hiis sentiendum sit
qui in peccis suis usq ad finem utte ꝑseue¬
rant. ꝥ tam in exciemis morte ĩminente t̾riti cõ¬
pungunt᷑ ⁊ penitent. ⁊ ex toto corde misidĩam.

Expanded text:
dixerit ideo locum non esse secundae poenitentiae; quia una dedixerit ideo locum non esse secundae poenitentiae; quia una debet esse poenitentia homini, quandiu vivit, ut semper de praeteritis doleat, et se a futuris custodiat, et nunquam ad peccata redeat quae semel dimisit, et qui hoc facit quod debet facere, facit. Et qui aliter fiterum ad poenitentiam redeat, et quasi post primam secundam faciat poenitentiam, facit quod facere non debet, nec tamen in eo quod poenitet, male facit, sed in eo quod non perseverat in poenitentia male facit. Qui sic dixerit locum non esse secundae poenitentiae, ego illum faciliorem invenisse exitum puto, et sine scrupulo quaestionis molestiam declinasse. CAP. V. De iis qui in extremis poenitent. Quaerunt quidam quid de iis sentiendum sit qui in peccatis suis usque ad finem vitae perseverant, et tamen in extremis morte imminente territi compunguntur et poenitent, et ex toto corde misericordiam
Abbreviated transcription (Latin):
hostiam ad se ꝑtin̾e. quia uoluntanie peccanti¬
b iam ñ relinqt hostia pro pecc̃o. quia ñ possunt. e
S u surpare: qiue ita oblata est ut hiis ꝓsit̃ qui
de peccatis penitent. ñ qui ꝑmanent in pec̃cis. Sic
una u̾itate manifestata: alia quoq in lucemue¬
nit. Qd̾ aũt dictum est. quia ñ est locus sc̃dẽ pe¬
uitentie: ita qtudam intellig̾e uolunt. qr tota
ħ uita locus penitentie estr homini peccatori.
Qui hic penitentiam facẽ uolunt locum hñt.
si uolt̾nt fac̾e penitentiã ñ pot̾unt. ita ut fru¬
ctum ħat penitentia illorum quia locum ñ ħt.
Puma gͦ penitentia in hac uita locum ħtidca
penitentia post hanc uitam locum ñ ħt. nec fru¬
ctum ħt. etiam si dolorem ħc. alii hoc dictum in¬
telligunt de publica penitentia. quam dicunt
it̾ari ñ posse pp̃ rigorem ⁊ castigationẽ. ne ho¬
mines sacram̃ta dei contempnant. S unꝰqͥsq
ꝓut potu̾it scd̾m n̾itatem sentiat. ego illum qͣ

Expanded text:
e, quia voluntarie peccantibus jam non relinquitur hostia pro peccato, quia non possunt sibi eam usurpare quae ita oblata est, ut iis prosit qui de peccatis poenitent, non qui permanent in peccatis. Sic una veritate manifesta, alia quoque in lucem venit. Quod autem dictum est quod non est locus secundae poenitentiae, ita quidam intelligere volunt, quia tota haec vita locus est poenitentiae homini peccatori. Qui hic poenitentiam facere volunt locum habent, si voluerint facere poenitentiam non poterunt, ita ut fructum habeat poenitentia illorum, quia locum non habet. Prima ergo poenitentia in hac vita locum habet. Secunda poenitentia post hanc vitam locum non habet; nec fructum habent, etiam si dolorem habent. Alii hoc dictum intelligunt de publica poenitentia, quam dicunt iterari non posse propter rigorem et castigationem, ne homines sacramenta Dei contemnant. Sed unusquisque prout potuerit secundum veritatem sentiat. Ego illum qui
Abbreviated transcription (Latin):
du ũitas est. iusticia eiuis: bonitas. Hec dno si que¬
seris sicut debes: cet̾a omĩa gratis appoñt. Quare
s querere labores illa que gratis hr̃e potes:Si
ista q̃ris sine illis. aut ñ habes. aut si habes: utiłr
i halres. Si illa q̃ris fine istis. ⁊ illa habes ad salu¬
tun ⁊t ista ad utilitatẽ. Omina inquit ħ adiciẽ¬

Expanded text:
Dei veritas est, justitia ejus bonitas: haec duo si quaesieris sicut debes, caetera omnia gratis apponuntur. Quare ergo quaerere labores illa quae gratis habere potes? Si ista quaeris sine illis, aut non habes, aut si habes, utiliter non habes. Si illa quaeris sine istis, et illa habes ad salutem, et ista ad utilitatem. Omnia, inquit, haec adjicie
Abbreviated transcription (Latin):
post̾m illorum iudicium seruaret᷑: ñ ad corpedti¬
onem. s ad dampnatõem omne iudicium ex̾cet᷑.
ꝓpt̾ea positi sunt homĩes iudices uice dei ut cul¬
pas subiectoꝵ examinando castigent. ut in fine
cum uen̾io iudex iustus deus saluare possit. quoᷤᷤ
corrigendos humano iudicio subiecit. Data fũt
g᷑ iudicia. ⁊ tontͣ culpas diu̾sas expiandas torrec¬
fionũ ⁊ satisfactonũ modꝰ ac m̃sura rationabłi
diffinitione prefigit᷑. ⁊ est scriptus lib peniten¬
tialis: in quo quasi sp̃at medicine antidota ꝓpo¬
niuit᷑. ubi medici aĩatum accipiant qd̃ contra

Expanded text:
osterum illorum judicium servaretur, non ad correctionem, sed ad damnationem omne judicium exerceretur. Propterea positi sunt homines judices vice Dei, ut culpas subjectorum examinando castigent, ut in fine eum venerit judex Deus, correctos salvare possit, quos corrigendos humano judicio subjecit. Data sunt ergo judicia, et contra culpas diversas expiandas, correctionum et satisfactionum modus ac mensura rationabili definitione praefigitur; et est scriptus liber poenitentialis in quo quasi spiritualis medicinae antidota proponuntur, ubi medici animarum accipiant quod contra
Abbreviated transcription (Latin):
Tuaũt forte hoc ñ cogitabas ideo ut scias ⁊ conso¬
leris: nunc dico dimittunt᷑ tͥ pec̃ca tua. Cui plꝰ
duntitit᷑ plus diligit. alii diligunt postqͣm acci¬
piunt. tu ⁊ priusqm̃ acciꝑes: dilexisti. quia teac¬
cept᷑am credidisti. Idõ fides tua te saluam fecit. Ua¬
tio. qnͣtũ facit caritas. qͣnͣtum facit bona uolũ¬
tas. Noligͦ tim̃e. Sibona uoluntas pigra ñ fu
tatem pensat. homo opus iudicat. S sunt it̾m
oꝑa alia occulta quia nesciunt᷑. alia dubia: qͥa
ñ disc̃nunt᷑. alia manifesta .i. uł ita mala ut ñ
ualeant abscondi. siue ita bona: ut de hiisñ p̾sit
dubitari. Occulta ⁊ duibia diuino iudicio reser¬
uant᷑. q̃ aũt manifesta sunt si bona sunt: ꝑ aꝑ¬
quia premiũ ⁊ m̃ces iłioꝵ in posf̾um reseruat᷑.

Expanded text:
Tu autem forte hoc non cogitabas. Ideo ut scias et consoTu autem forte hoc non cogitabas. Ideo ut scias et consoleris, nunc dico: Dimittuntur tibi peccata tua. Cui plus dimittitur, plus diligit. Alii diligunt postquam accipiunt, et tu prius quam acciperes dilexisti, quia te accepturam credidisti. Ideo: Fides tua te salvam fecit. Vafacit charitas, quantum facit bona voluntas. Noli ergo timere. Si bona voluntas pigra non futatem pensat, homo opus judicat. Sed sunt iterum opera alia occulta quae nesciuntur, alia dubia quae non discernuntur, alia manifesta, id est vel ita mala ut non valeant abscondi sive ita bona, ut de eis non possit dubitari. Occulta et dubia divino judicio reservantur. Quae autem manifesta sunt si bona sunt per apquia praemium et merces illorum in posterum
Abbreviated transcription (Latin):
quia młtũ se accepisse agnoscit. Diutunt᷑ ei per¬
secta nelta qm̃ dilexit młtum. Si quis gͥ itaite¬
bee uelit tid dictum est. dimittunt᷑ ei peccata t¬
mułta qrua dilexit musttum. nicħ inconueniẽ¬
tus erit̾. s uidebit᷑ fortassis alicui hoc magis ad
u̾itatem ꝑtiũe ut illam hic dilectionẽ intllaga¬
nus. qua mulier peccatx desid̾io sanitatic accẽ¬
sa. diig̾e cepit saluatorem a quo se credidit hr̃e
duttendũ eẽ sꝑauit. ideo multum dilext. ñd̾
ad huc audierat dimittunt᷑ tͥ pecc̃a tua. adhuc
accepisset: datorem suum amauit a quose qdͣ
petiit accept᷑am ñ dubitauit. Ideo inquit fid es
tua te saluam fecit. quia enim creoioisti. dilexi¬
st. ⁊ qma aulexisti meruisti. Ico fides tua te saluã
fecit. ex quo fides cepit: salus cepit. s tu nescie¬
bas qd̃ ego te ꝑ fidem ⁊ duectionem ad me tͣherẽ.
ut credenti ⁊ diligenti pecc̃a młta condonarem.

Expanded text:
quia multum se accepisse agnoscit. Dimittuntur ei pequia multum se accepisse agnoscit. Dimittuntur ei peccata multa quia dilexit multum. Si quis ergo ita intelligere velit quod dictum est: Dimittuntur ei peccata multa quia dilexit multum, nihil inconveniens erit. Sed videtur fortassis alicui hoc magis ad veritatem pertinere, ut illam hic dilectionem intelligamus qua mulier peccatrix, desiderio sanitatis accensa, diligere coepit Salvatorem, a quo se credidit habere dimittendum esse speravit, ideo multum dilexit. Nondum adhuc audierat: Dimittuntur tibi peccata tua. Adhuc accepisset, datorem suum amavit, a quo se quod petiit acceptura non dubitavit. Ideo inquit: Fides tua te salvam fecit . Quia enim credidisti, dilexisti; et quia dilexisti, meruisti; ideo: Fides tua te salvam fecit. Ex quo fides coepit, salus coepit. Sed tu nesciebas, quod ego te per fidem et dilectionem ad me traherem, ut credenti et diligenti peccata multa condonarem.
Abbreviated transcription (Latin):
dunittunt᷑ ei pecõa mea młta quia dilexit rał¬
tum. Cu minus dimittit᷑: miñ diligit. ⁊ cuipiꝰ
dimittit᷑. plus diligit. Non uidentur ista cohe¬
rere quia dixit eum plus dilig̾e cini plus dimit᷑¬
tit̃. ⁊ huic idcuco młtum dimissum q młtũ
dilexit. In hodgͥ ñ uidet᷑ conueniens eẽ simłitu¬
co. nisi forte sic̾dicat. quia in hoc apparet qd młtũ¬
ei dimittit᷑. quia dilexit młtum. quia ille cuipĩ
dimittit᷑: plus diligit᷑. Dimittunt᷑ inquit ei pec¬
cata mlta: quia dilexit młtum. Dimtitiuit᷑ att̃¬
¶li pec̾ca multa. ⁊ unde hoc ꝓło. aut quomitio
ostendo. quia dimittunt᷑ ei pecc̃a młta. Inhoc
inquit qruia dilexit młtum. Magna dilectio: a¬
magne remissionis indicium est. Cui enĩ plas
dunittit᷑: plus diligit. Debitor enim est ille qu
plus dimititt᷑ ut plus diligat. ⁊ si plus diligit
facit qd̾ debet.⁊ ostendit se młtum accepisłe. ĩ co
qd̾ ił̾tum reodit. Sic gͥ mulier ista młtum ofti¬

Expanded text:
ta; quia dilexit multum. Cui minus dimittitur, minus diligit ; et cui plus dimittitur, plus diligit. Non videntur ista cohaerere, quia dixit eum plus diligere cui plus dimittitur; et huic idcirco multum dimissum quia multum dilexit. In hoc igitur non videtur conveniens esse similitudo nisi forte sic dicat, quia in hoc apparet quod muei dimittitur, quia dilexit multum, quia ille cui plus dimittitur plus diligit. Dimittuntur, inquit, ei peccata multa quia dilexit multum. Dimittuntur illi peccata multa. Et unde hoc probo, aut quomodo illud ostendo quod dimittuntur ei peccata multa? In hoc, inquit, quia dilexit multum. Magna dilectio magnae remissionis indicium est. Cui enim plus dimittitur, plus diligit. Debitor enim est ille cui plus dimittitur, ut plus diligat. Et si plus diligit, facit quod debet, et ostendit se multum accepisse in eo quod multum reddit. Sic igitur mulier ista multum offi
Abbreviated transcription (Latin):
iquit ei peccata multa quia dilexit młtum Cui
plos diutit᷑ plus diligiti aliquid contnetatu
hio ẽẽ uidet᷑. Si enim ideo dimittunt᷑ ei pecaata
mltu qm̃ dilexit multum: iudet᷑ dilectio prior
dẽ am remissio ⁊ rusum si ille pluc diligi p aui
plus dimatit᷑: uidet᷑ prior eẽ remissio qͣm duetõ
ues enim dicum est. Duo debitores erant unĩ. se¬
unus plus. alius minus. Cum ñ hr̃ent uͥnde res¬
derent. donauit utrisq. Quid gͦ eum plus di¬
ligit. Et respondit. Estimo quia is cui plus do

Expanded text:
multa, quoniam dilexit multum . Cui plus dimittitur, plus diligit. Aliquid contrarietatis hic esse videtur. Si enim ei Deo dimittuntur peccata multa quoniam dilexit multum, videtur dilectio prior esse quam remissio, et rursum si ille plus diligit cui plus dimittitur, videtur prior esse remissio quam dileetio. Sic enim dictum est: Duo debitores erant uni feUnus plus, alius minus. Cum non haberent unde redderent, donavit utrisque. Quis ergo eum plus diligit? Et respondit: Aestimo quia
Abbreviated transcription (Latin):
cialit̾ uifiriitatem suam reuelaret ⁊ supͣ ho¬
minem deum coedens de acceꝑta ab illo remissio¬
ne pecc̃orum suorum ñ cliffid̾et. Deinde ut dic¬
pensationis gr̃a largius młtiplicaret᷑. deus ho
homines qui puri homines erant ꝑticipes feat̃
potestatis sue ut officium eius implerent peni¬
tentiũ confesionẽ suscipiendo ⁊ potestatẽ eũis:

Expanded text:
cialiter infirmitatem suam revelaret, et supra hocialiter infirmitatem suam revelaret, et supra hominem Deum credens, de accepta ab illo remissione peccatorum suorum non diffideret. Deinde ut dispensationis gratia largius multiplicaretur. Deus homo homines qui puri homines erant participes fecit potestatis suae, ut officium ejus implerent poenitentium confessionem su
Abbreviated transcription (Latin):
Sciebant enim quia pecca dimitt̾e dei erat. s nes¬
ciebant. quia qd dei erat: homo a deo acceꝑat. Et
ille quidem homo qd̾ ħebat in qͣntum homo e¬
rat. ideo hebat: quia acceꝑat. In qͣntum uͦ deus
erat : hoc idem ip̃m ħebat. ⁊ ñ acceꝑat. ꝓpt̾ea
aũt uoluit acciꝑe aliqñ in humanitate qd̾ sẽꝑ
ret in eo qd̾ hominis erat. ⁊ in eo ip̃o qd homuns
erat homiis exhiłet. qd̾ dei eratiIn eo namꝙ qs
hominis erat: familiarius honimi iungedatt. Ineo
uͦ qd̃ ei erat: potentius in homĩe oꝑabat᷑. ꝓpterea¬
dent̃. itt stiatis inquit quia filius hominis potesta¬
tem Ut in t̾ra dimittendi pec̾ca: tunc ait ꝑaliti¬
co. Surge ⁊ ambula. Ostendit qd̾ uid̾e poterant¬
u ꝑ hoc credent qd uid̾e nõ pot̾ant. ꝓpt̃ hoc gͥ
deus sactus est homo ut se ad confaułand̾ hõip
xlonun ⁊ familiarem exib̾eo ut in una eadẽq
ꝑsona ⁊ suum genus homo inueniret aufiou¬

Expanded text:
Sciebant enim quod peccata dimittere Dei erat, sed nesSciebant enim quod peccata dimittere Dei erat, sed nesciebant quia quod Dei erat, homo a Deo acceperat, et ille quidem homo quod habebat inquantum homo erat, ideo habebat quia acceperat. Inquantum vero Deus erat, hoc idem ipsum habebat, et non acceperat. Propterea autem voluit accipere aliquando in humanitate, quod semper et in eo quod hominis erat. Et in eo ipso quod hominis erat homini exhiberet quod Dei erat. In eo namque quod hominis erat, familiarius homini jungebatur. In eo vero quod Dei erat potentius in homine operabatur. Propterea: Ut sciatis, inquit, quia Filius hominis potestatem habet in terra dimittendi peccata, tunc ait paralytico: Surge et ambula ut per hoc crederent quod videre non poterant. Propter hoc ergo Deus factus est homo, ut se ad confabulandum homini proximum et familiarem exhiberet, ut in una eademque persona et suum genus homo inveniret, cui fidu
Abbreviated transcription (Latin):
confessionis. Qm̃ tacui inquit psalmista uiueta¬
uerunt ossa mea dum cdamarem tota ddie. I rtm.
Delictum meum cognitum tͥ feci: ⁊ iniusticiã meã
ñ abscondi. Dixi confitebor adu̾sum me inustici¬
consida. Si taces : peccata tua inuet̾ant᷑. si constus.
condonant᷑. S dicis. Etce dico peccm meũ. s doo. ñ
homini. Senpt᷑am sequor. Illa mͥ dicit᷑ ut deo con¬
fitear petcatum meum. ñ me ad hoĩem mitat ĩ
quo salus ñ est. s illuc trahit confessionem unde
ꝓmitut remissionem. Bixi confitebor adu̾sum¬
me inuisticiam meam dño. ⁊ tu remisisti impi¬
etatem pecc̃i mei. Quid facit homo: Audi qͥd ta¬
cit.Nonne ille homo fuit qui dyxit̃. fili remit¬
tunt᷑ ÷ pec̾ca tua: Et uerum est quia ille homo
fuit quihoc dixit. Et ꝓpd̾ea qmi illum hoĩem eẽ uide¬
runt d̾m aũt ñ cognouei̾t: murm̃auerũt ut᷑ se
dicentes. Quis est hic qui etiam pecc̃a dimitiit᷑

Expanded text:
confessionis. « Quoniam tacui, » inquit Psalmista « inveteraconfessionis. « Quoniam tacui, » inquit Psalmista « inveteraverunt ossa mea, dum clamarem tota die . » Et iterum: « Delictum meum cognitum tibi feci, et injustitiam meam non abscondi. Dixi: Confitebor adversum me injustiticonsidera si taces peccata tua, inveterantur; si confiteris, condonantur. Si dicis: Ecce dico peccatum meum, sed Deo, non homini, Scripturam sequor. Illa mihi dicit: Ut Deo confitear peccatum meum, non me ad hominem mittit in quo salus non est, sed illuc trahit confessionem, unde promittit remissionem. Dixi: Confiteorme injustitiam meam Domino, et tu remisisti impietatem peccati mei. » Quid facit homo? Audi quod facit. Nonne ille homo fuit, qui dixit: « Fili, dimittibi peccata tua . » Et verum est, quia ille homo fuit qui hoc dixit. Et propterea qui illum hominem esse viderunt, Deum autem non cognoverunt, murmuraverunt inter se dicentes: « Qui
Abbreviated transcription (Latin):
fiteam᷑. Si gͦ scupta pecc̃a
confit̾i ñ p̃cipit respondete
mͦ si script᷑am ħetis. que pec¬
caba uibeat tacere. Si gͦ confit̾i ñ muttis qua au¬
cioatatem confitendi nõ habetis. quaretateuultisᷤ
tum auctor itatem tacendi ũ hatis. an quia auloi¬
torttatẽ q̃ritis: accipite auctoritatẽ. Antiqua lex
porisa ceonfitĩ iulet. ⁊ homĩes ad sac̾dotes mitat᷑ũ
sonfigeant᷑ pec̾ca sua. ut indulgentiã accipiant.
Nilc gͦ p̃uaricatio legis: confessione ⁊ obłone ab¬
holet᷑ qũ adhuc umibra fuit. ⁊ adhic confelliocri
nim alibi manifeste dicentem. Qui abiscondit sce
lera sua ñ iustificabit᷑. Quid est enĩ abscond̾e. nisi¬
iust tacere ⁊ iustificari nolle: Nam qui sceła sua
ꝑ impudentiam praue agendi manifestant ñ ui¬
stificationem ment᷑ s dampnationẽ. G tegenda
sunt mala qͣntum ꝑtinet ad impudentiã p̃ui oꝑis.
⁊ reuelanda sunt ꝑ humilitatem confessionis:
uultis adhuc scire ꝑicłm taciturnitatis ⁊ ittilitatẽ

Expanded text:
tra. Si ergo Scriptura peccata confiteri non praecipit, respondete modo si Scripturam habetis quae peccata jubeat tacere. Si ergo confiteri non vultis, quia auctoritatem confitendi non habetis, quare tacere vultis cum auctoritatem tacendi non habeatis? Tamen quia auctoritatem quaeritis, accipite auctoritatem. Antiqua lex peccata confiteri jubet, et homines ad sacerdotes mittit ut confiteantur peccata sua, ut indulgentiam accipiant. Illic ergo praevaricatio legis confessione et oblatione aboletur, quando adhuc umbra fuit, et adhuc confessio criam alibi manilera sua non justificabitur . » Quid est enim abscondere, nisi tacere et confiteri nolle. Nam qui scelera sua per impudentiam prave agendi manifestant, non justificationem merentur, sed damnationem. Igitur tegenda sunt mala quantum pertinet ad impudentiam pravi operis, et revelanda sunt per humilitatem confessionis. Vultis adhuc scire periculum taciturnitatis, et utilitatem
Abbreviated transcription (Latin):
issent mͣ nobis ꝑmansissẽt utiq nob̾cum. Et qtud
aliud dicit. nisi ñ erant filii etiam qͣndo erant iñꝑ¬
fessione ⁊ nomine filiorum: Non quia iusticiam si¬
mulauerunt. s quia in ea ñ ꝑmanserunt. Neq enĩ
ait. Nam si fuissent ex nobis: n̾am ñ fictam iustici¬
am tenuissent utiq nob̾cum. In bono itaq erant. s¬
quia in eo ñ ꝑmanserunt .i. usq in finem ñ ꝑseuera¬
uerunt: ñ erant inquit̃ ex nobis: etiam qͣndo erant
nobcum. hoc est ñ erant ex nũo filiorum. ⁊ qñ erant ĩ
fide filiorum. Qm̃ qui u̾e filii sunt: p̃scta ⁊ prede¬
stinati. ⁊ scd̾mi ꝓpositũ uocati sunt: ut sint electi
Non enum ꝑiit filius ꝓmissionis. s ꝑditionis. Ac ꝑħ̾
nullus p̃destinatoꝵ ex bono in malum mutat᷑. finit̃
hanc uitam. qm̃ sic est ordinat᷑. ⁊ ideo xp̃o datus ił¬

Expanded text:
issent ex nobis, permansissent utique nobiscum , » quid issent ex nobis, permansissent utique nobiscum , » quid aliud dicunt nisi non erant filii etiam qrofessione et nomine filiorum, non quia justitiam simulaverunt, sed quia in ea non permanserunt. Neque enim ait: nam si fuissent ex nobis, veram non fictam justitiam tenuissent utique nobiscum, sed permansquia in eo non permanserunt, id est usque in finem non perseveraverunt: non erant, inquit, ex nobis, etiam quando erant nobiscum. Hoc est non erant ex numero filiorum, etiam quando erant in fide filiorum; quoniam qui vere filii sunt praesciti et praedestinati et secundum propositum vocati sunt, ut sint electi. Non enim periit filius promissionis, sed perditionis. Ac per hoc nullus praedestinatorum ex bono in malum mutatus finit hanc vitam, quoniam sic est ordinatus et ideo Christo datus
Abbreviated transcription (Latin):
computandi siuit. Non enĩ sunt a massa illa ꝑd¬
tionis prescientia dei. ⁊ p̃destinatõne disc̾ci. ⁊ ido
nec scdm ꝓpositũ uocati. ac ꝑ hoo: nec electo s ĩ eis
cum credunt ⁊ baptizent᷑. ⁊ scd̾m d̾m uuunt.
Plane dñr electi a nescientib quid fiti siur. nõ
ab eo qui eos nonit̾. ñ hr̃e ꝑteu̾antiam qued
beatam uuitam ꝑduat electos.Set q illos ttasta¬
g re tit p̃scierit eẽ casuros. hic si a me q̃rat᷑ cur eis deꝰ
ꝑseu̾antiam ñ ded̾it. qui eam qua xͥane uiuerent.
dilectionem dedit me ignorare respondeo. Respon¬
deant ⁊ ip̃i si possunt tur illos deus cum fidelit̾.⁊
pie uiuerent ñ tunc de uite huius ꝑicuł rapuit
ne malicia mutaret intlłm eorum. ⁊ ne fictio decipe¬
ret animas eorum. utrum hoc in potestate ũ habuit̃.
an eorum mala futura nesciuit: Nempe nicħ horũ
nisi ꝑu̾issime adq insanissime dr̃. De hui̾modi att̃

Expanded text:
computandi sunt. Non enim sunt a massa illa perdcomputandi sunt. Non enim sunt a massa illa perditionis praescientia Dei et praedestinatione discreti; et ideo nec secundum propositum vocati, ac per hoc necum credunt et baptizantur, et secundum Deum vivunt? Plane dicuntur electi a nescientibus quid futuri sint; non ab illo qui eos novit non habere perseverantiam quae ad beatam vitam perducit electos. Scitque illas ita stare ut praescierit esse casuros. Hic si a me quaeratur cur eis Deus perseverantiam non dederit; qui eam qua christiane viverent dilectionem dedit; me ignorare respondeo. Respondeant et ipsi si possunt, cur illos Deus cum fideliter et pie viverent non tunc de vitae hujus periculis rapuit, ne malitia mutaret intellectum eorum, et ne fictio deciperet animas eorum? Utrum hoc in potestate non habuit, an eorum mala futura nescivit? Nempe nihil horum nisi perversissime atque insanissime dicitur. De hujusmodi ait
Abbreviated transcription (Latin):
tas placet ꝓ eo qd̃ in ip̃a est. opus placet ꝓeo ex qͣ
ip̃m est. Sicut gͦ sola iusticia est ꝓ qua ⁊ uoluntã
placet ⁊ opus uoluntatis: sic ñ due s una retͥbu¬
tio est qua ⁊ uoltintas remu̾at᷑. ⁊ opus uoluntatis.
una gͦ retubutio est qua ⁊ homo remim̃ari dicit᷑ qi
illi datur ⁊ uoluntas remu̾an dicit᷑. quia pro ala dat᷑.
⁊ opus remu̾ari dr. in quo uoluntas ip̃a plac̾e̾ me¬
ret᷑ eciam qnͣdo ñ oꝑat᷑. uoluntas placet in hoc quod
uoluit oꝑari. ⁊ de ip̃o oꝑe placet etiam qñ illud fa¬
⁊ cere non potest. Semꝑ gͦͣ placet uoluntas ꝓ oꝑe ⁊ ho

Expanded text:
est; opus placet pro eo ex quo ipsum est. Sicut ergo sola justitia est pro qua et voluntas placet et opus voluntatis, sic non duae sed una retributio est, qua et voluntas remuneratur et opus voluntatis. Una ergo retributio est qua et homo remunerari dicitur quia illi datur, et voluntas remunerari dicitur quia pro illa datur. Et opus remunerari dicitur in quo voluntas ipsa placere meretur. Etiam quando non operatur, voluntas placet in hoc quod voluit operari, et de ipseo opere placet, etiam quando illud facere non potest. Semper ergo placet voluntas pro o
Abbreviated transcription (Latin):
spe peccare. noli cad̾e quasi melior surrectumsit
Quico postea fec̾is facere tam̃ ñ potes qͥn melioꝵ
ẽẽs si hoc fac̾es ⁊ uirgo ẽẽs. Sic itaq fortasse
scom hunc modrim conuenient᷑ intelligit᷑. qa
iugo istł cecidit. ⁊ ñ adiciet ut restirgat uugo

Expanded text:
spe peccare, noli cadere, quasi melior surrectura sis. spe peccare, noli cadere, quasi melior surrectura sis. Quidquid postea feceris, facere tamen non potes, quin melior esses si hoc faceres et virgo esses. Sic itaque fortasse secundum hunc modum convenienter intelligitur, quod virgo Israel cecid
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃o casu suo ⁊ riuna erudirent᷑. ⁊ meliores effice¬
rent᷑. Nemo tam̃ melior post casum siurexit. ut
resurgendo bona oꝑatus est: omiã stando oꝑatus
fuisset. In hoc scom aliquid dici potest. quia omĩs
qui cadit id qd cadendo ꝑdit: amplius totum re¬
cuꝑari ñ potest. quia qͥquid postea ad correctio¬
nem: uł recuꝑationem adiec̾it: facẽ omĩo ñ põt.
quin melior fuisset: si hec omĩa hĩet ⁊ tam̃ nͭ ce¬
s adisset.Opt̃ea nemo inspe correctionis peccare de¬
bet. quia qd̾ semel amitit᷑: amplitis ip̃m ñ recuꝑa¬
tur. quia qͥcqͥd adiectum postea fu̾it ꝓ reꝑatione
ꝑditi: ñ est ip̃m. s aliud ꝓ ip̃o. ⁊ plus utiq ẽet si
ntrũq sunt ẽẽt. Qd̃ uuirco fier ñ potest. quia si¬
cut tempora tnͣsacta ampluis ñ redeunt: ita q̃
semel ppetͣca fu̾int ampliꝰ ñ facta eẽ ñ possint.
digͦ nugo es custodi diligent̃ qd habes. slolim

Expanded text:
ipso casu suo et ruina erudirentur, et meliores efficeipso casu suo et ruina erudirentur, et meliores efficerentur. Nemo tamen melior post casum surrexit, velaec quae modo resurgendo bona operatus est, omnia stando operatus fuisset. In hoc secundum aliquid dici potest, quod omnis qui cadit id quod cadendo perdit amplius totum recuperare non potest, quia quidquid post ea ad correctionem vel ad recuperationem adjecerit, facere omnino non potest, quin melior fuisset, si haec omnia haberet, et tamen non cecidisset. Propterea nemo in spe correctionis peccare debet, quia quod semel amittitur, amplius ipsum non recuperatur, quia quidquid adjectum postea fuerit pro reparatione perditi non est ipsum; sed aliud pro ipso, et plus utique esset si utrumque simul esset. Quod idcirco fieri non potest, quia sicut tempora transacta amplius non redeunt, ita quae semel perpetrata fuerint amplius non facta esse non possunt. Si igitur virgo es, custodi diligenter quod habes. Noli in
Abbreviated transcription (Latin):
nem suam uiciare possit. deus sanare ñ possit.
stificare ñ possit. ⁊ tantum uistificare qͣnͣtum ille
peccare. Si aũt idcirco sllud ñ posse d̾r deus quia
factum est ⁊ qd̃ factum est ñ factum ẽẽ ñ potest.
quia qd̃ uerum est falsum ẽẽ ñ potest. ⁊ idcitto
ñ potest. quia contͣ u̾itatem ñ potest. quia si
contͣ u̾itatem posset: contͣ se ip̃m posset. huia.¬
u̾tas est. qd pondus ħt hx dictum magis am̃ si
dr̃et᷑ dealio quolibet qd factum est ⁊̃ ñ ẽẽ factum ñ
potest. ⁊ si qd̾ factum est em̃dari potest. ut factũ ẽẽ
ñ noceat qd factum est:Tertum est quia qui cadit
resurgẽ potest. ⁊ ñ solum resurg̾e. s etiam melior
resurg̾e̾ qmͣ fuit cum cecidit. Multi cecid̾unt. ⁊ me¬
liores surrexerunt. qmͣ fuerunt etiam añqmͣ cecide¬
runt. meliores etiam qmͣ futuri fuissent. si ñ ceci¬
dissent quia ad hor ip̃m cade̾ ꝑmissi sunt. ut ex

Expanded text:
nem suam vitiare possit, Deus sanare non possit. nem suam vitiare possit, Deus sanare non possit. justificare non possit, et tantum justificare; quantum ille peccare. Si autem idcirco illud non posse dicitur Deus; quia factum est, et quod factum est, non factum esse non potest; quia quod verum est, falsum esse non potest, et idcirco non potest, quia contra veritatem non potest, quia si contra veritatem posset, contra seipsum posset, qui veritas est. Quod pondus habet hoc dictum magis quam si diceretur de alio quolibet, quod factum est, jam non esse factum non potest, etiam si quod factum est, emendari potest, ut factum esse non noceat quod factum est? Certum est quia qui cadit resurgere potest, et non solum resurgere sed etiam melior resurgere quam fuit, cum cecidit. Multi ceciderunt et meliores surrexerunt quam fuerunt antequam ceciderunt; meliores etiam quam futuri fuissent si non cecidissent, quia ad hoc ipsum cadere permissi sunt, ut ex