comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ stabũt uentres ⁊ ext̾ra intreꝗta ut possũ
sb̾stinere igñẽ Et qnͥ accẽdunt᷑ carbones
⁊ incipiet aqua ro. discillare claude os fu¬
rui ⁊ dimite foram̃a apta ꝑ que finnus
eg̾di᷑ et dimite sic donec fuerit distillatũ

Expanded text:
es ex terra vitreata, et possint sustinere ignem: et quando accenduntur sarbones, et incipit aqua rosarum distillare, claude os furni, et dimitte foramina aperta, per quae fumus egrediatur, et dimitte sic, donec fuerit destillata
Abbreviated transcription (Latin):
Uerbena. ħbam cui noĩ foliis
de uulle debetur. Betonicamq pas¬
ri u̾bene pondere unge. lxc mu¬
ta potent aq̃ nullum medicame
utilius credunt ilł quos calcis¬

Expanded text:
Herbam cui nomen foliis de mille dedere betonicamque pari verbenae pondere junge, haec mixta potentur aqua, nullum medicamen utilius credunt illis, quos calc
Abbreviated transcription (Latin):
irginem quae sedadño conse¬
orauit similiter& monachũ
non licere nuptiala iura cntre¬
here quod si hoc inuenti fueris
perpetrantes ex commumiusꝰ
confitentib: autẽ deereuima
que largiri
uel in possessionib: maneri
in concussas illis epis copise
gafetinere nstunturs et maxinȩ
asub tricenmũ cas abs que uoli
a tenentes subdis pen sar ione
scm̃ synodũ prouinciae dehis
mouert certamen quod siquis
ametro politano leditur aput pri¬
matem. diocescos aut aput cons¬
antino politanã. sedem iudic&
sicut superius dictũ ẽ. si quauero
uitas potestate imperiali no¬
uataest autsi protinus in nou&
ciuiles dispensationes & publi¬
cus ecclesias ticarum quoque pa¬
roechiarũ ordines subsequant᷑
aonutatione uelcors

Expanded text:
irginem quae se Deo Domino consecravit, similiter et monachum, non licere nuptialia jura contrahere: quod si hoc inventi fuerint perpetrantes, excommunicentur. Confitentibus autem decrevimus que largiri.vel possessiones manere inconcussas illis episcopis eas retinere noscuntur, et maxime, si per trecennium, eas absque vi obtinentes, sub dispensatione sanctam synodum provinciae de his movere certamen. Quod si quis a metropolitano laeditur, apud primatem dioeceseos, aut apud Constantinopolitanam sedem judicetur, sicut superius dictum est. Si qua vero civitas potestate imperiali novata est, aut si protinus innovetur, civiles dispositiones et publicas ecclesiasticarum quoque parochiarum ordines subsequantur. De conjuratione, vel
Abbreviated transcription (Latin):
uł uxta quendã modũ iudaiza¬
re nos cuntur:
daizare et ociari insabbato sed
operarieos in edemdie prafe¬
rentes autẽ inueneratione domi¬
nicũ diem siuare uoluerint ut
xp̃iani hoc faciant. qđ si reꝑti
fuerint iudaitare anathema

Expanded text:
uxta quemdam modum judaizare, noscuntur. daizare et otiari in sabbato, sed operari eos in eodem die. Praeferentes autem in veneratione dominicum diem, si vacare voluerint, ut Christiani hoc faciant. Quod si reperti fuerint judaizare, anathema
Abbreviated transcription (Latin):
Iaisemel in clero deputatis.
Cautmonachorũ uitã expeti¬
tprunt statuimus neque ad mili¬
uam. neque ad dignitatẽ: aliquã
uenire mundanã: Aut hoc tep̃¬
tantes & nonagentes paeniten¬
tiam quominus redeant ad hoc
quod propter dm̃ primitus ele¬
gerunt a nate matizari.

Expanded text:
i semel in clero deputati sunt, aut monachorum vitam expetiverunt, statuimus neque ad militiam, neque ad dignitatem aliquam venire mundanam, sed hoc tentantes, et non agentes poenitentiam, quominus redeant ad hoc, quod propter Deum primitus elegerunt, anathematizari.
Abbreviated transcription (Latin):
sed nicaenis anterioresrepperunt᷑
dine deponat᷑. si ue rofornicaus
fuerit. aut adulteriũ ꝑpetrara¬
UIulier siduobus fraglis
Iserit abiciatur usq ad mori
uerũ tamen in exitũ propt̃ im¬
seri cordiã si promiserit qd
ta in colomis huius conunci¬
nis uincula dissoluat fruato
penitentiae consequatur q su
si defecerit. mulier autuir e
Dncidigunt tempas quiden
perfiditũ manifestum est pes
bnuer satio corũ a fides tẽpus

Expanded text:
sed Nicaenis anteriores reperiuntuordine deponatur: si vero fornicatus fuerit, aut adulterium perMulier, si duobus fratribus nupserit, abiciatur usque ad mortem; verumtamen in exitu propter misericordiam, si promiserit, quod, facta incolumis, huius coniunccionis vincla dissolvat, fructum poenitentiae consequatur. Quod si defecerit mulier aut vir in inciderunt, et tempus quidem praefinitum manifestum est, sed conversatio eorum, et fides, tempus
Abbreviated transcription (Latin):
ia conissam nonor dinandã
Nante annũ quadragesinum
et hanc cũ summo libra mine siue¬
ro suscipiens manus. in positionẽ
et aliquantũ tẽporis inministirio
permanens. sem& ipsam tradat
nuptiis gratiaedĩ contumelũ
faciens a nathemati tetur huus¬
modi cumeo quieidem copulator¬

Expanded text:
iaconissam non ordinandam ante annum quadragesimum, et hanc cum summo libramine: si vero suscipiens manus impositionem, et aliquantum temporis in ministerio permanens, semetipsam tradat nuptiis, gratiae Dei contumeliam faciens, anathematizetur hujusmodi cum eo qui eidem copulatur
Abbreviated transcription (Latin):
numeius & subplicationis destin&
tribuens cõmendaticias epistolas.
par iratione ad fratres & coepis co¬
pos nros qui illo tempore in hisre¬
gionib: & urbibus morantur inqui¬
bus felix & letus augustus. rẽpub¬
licam gubernat siuero hab& epis¬
copus amicus inpalatio quicupit
aliquid qđ ta meħone stum ẽ. in¬
petrare nom perib&ur ꝑdia conũ
suũ arogare. ac significare. his quos
sct benignã intercessionẽ absen¬
u posse praetertare si tamen opor¬
tunũ fuerit.
uod cootaiũ rropupil¬
lis uidus haenecessi tatẽ pacien¬
tibus sit cundum:
Iuiuerorũ mã uenerint sicut
dictũ est sc̃ĩsimo fratri & coepisco
ponro romaneecclesiae precesquas
habent tradent ut adipse prius
examin& sioneste et uis tes & pres

Expanded text:
num ejus, et supplicationes destinet, num ejus, et supplicationes destinet, tribuens commendatitias epistolas pari ratione ad fratres et coepiscopos nostros, qui in illo tempore in his regionibus, et urbibus morantur, in quibus felix et beatus Augustus rempublicam gubernat. Si vero habet episcopus amicos in palatio, qui cupit aliquid, quod tamen honestum est, impetrare, non prohibetur per diaconum suum rogare, ac significare his quos scit benignam intercessionem absenti posse praestare, si tamen opportunum fuerit. Quod ad comitatum pro pupillis et viduis, ac necessitatem patientibus, sit eundum. X. Qui vero Romam venerint, sicut dictum est, sanctissimo fratri et coepiscopo nostro Romanae Ecclesiae preces, quas habent, tradant, ut et ipse prius examinet, si honestae et justae s
Abbreviated transcription (Latin):
diantur ad urbe regia qđ slide
negotiis impudenter insis uont
etiam nolentes. idende fonsor
secularia fieri:
Que semel. dedicatas monasuti
consilio epis coporũ maneanto
p&uo monas teria &res queadu
pertinent monas terus reseru¬
ri nec posseultra fieri seculars
habita cula. quiuero hoc fieriꝑm¬
serint canonũ sententiis subia¬
quantũ comperimus neglas
commissus. sibi greges etor¬
coporũ celebrari. nisi fus
necessitas in excusabiliss
r& tempus dilationes gis
uidencia uestra tractare deba qui
ddituiscis nccepis copoꝵ improbitas
niatur utad comitatũ pergant qui¬
cumqucergo quales superius memo¬
rauimus praeces habuerint. uł acce¬
perint perdia conũ suũ mittant
quia ꝑsona minis eri inuidiosa non
est a que& impetrauerit celerius
poterit referre & hocconsequens
es se uid&ur ut dequalib& prouin¬
cia episcopi ad eũ fratrẽ. & coepisco¬
pum nr̃m precesmittant. quun
metropoli consistit ut ille & diaco¬

Expanded text:
ediantur ab urbe regia: quod si iisdem ediantur ab urbe regia: quod si iisdem negotiis impudenter insistant, etiam nolentes idem defensor saecularia fieri. XXIV. Quae semel dedicata sunt monasteria, consilio episcoporum, maneant perpetuo monasteria, et res quae ad ea pertinent monasteriis reservari, nec posse ea ultra fieri saecularia habitacula: qui vero hoc fieri permiserint, canonum sententiis subjaquantum comperimus, negligunt commisscoporum celebrari, nisi forte necessitas inexcusabilis coegerit tempus dilationis exteidentia vestra tractare debet, qui decrevistis, ne episcoporum improbitas nitatur, ut ad comitatum pergant. Quicunque ergo, quales superius memoravimus, preces habuerint, vel acceperint, per diaconum suum mittant, quia persona ministri invidiosa non est, et quae impetraverit, celerius poterit referre; et hoc consequens esse videtur, ut de qualibet provincia episcopi ad eum fratrem et coepiscopum nostrum preces mittant, qui in metropoli consistit, ut ille et diaco
Abbreviated transcription (Latin):
clericũ ad aliũ epm̃ pertinen tem¬
placuit & susceptũ & suscipientẽ
communione priuari donechis
quimi grauerat clericus ad pro¬
episcopos autclericos. passimet
sine probatione ad accusationem
recipi non deberenisi prius eorũ
discutiatur existimationis opinio:
QUOD NONLICCUT CLERICIS
post mortẽ sui ep̃i resad eũ ꝑtinen¬
tes diripere
Non licere clericis postobitum
re siqui santiquis quoque est ca¬
nonibus constitutũ quod si hoc
facere tẽptauerint graduũ suoꝵ
periculo. subiacebunt:
DI LERICIS ET MONACHIS
qui p̃teruoluntatẽ sui epĩ ad ur
quod quidã clerici & monachi.
quibus nihil ab epis coposuo cõmis¬
sum .ẽ. est autẽ quando & commu¬
nione. ab eo priuantur ꝑ uenien¬
tes adurbem regiã constantino¬
politanã in eaditius. immorent᷑
excitantes turbas & statũ ecclesi¬
asticum commouentes subu¬
scãs ynodus huius modi primu
dem ꝑdefensorẽ constantinni¬
tane sc̃e eccłȩ commonen itgr¬

Expanded text:
clericum ad alium episcopum pertinentemclericum ad alium episcopum pertinentemplacuit et susceptum et suscipientem communione privari, donec is qui migraverat clericus ad proepiscopos, aut clericos passim, et sine probatione, ad accusationem recipi non debere, nisi prius eorum discutiatur existimationis opinio. Quod non liceat clericis post mortem sui episcopi res ad eum pertinentes diripere. XXII. Non licere clericis, post obitum re, sicut antiquis quoque est canonibus constitutum. Quod si hoc facere tentaverint, graduum suorum periculo subjacebunt. De clericis et monachis qui, praeter voluntatem sui episcopi, ad urbquod quidam clerici, et monachi, quibus nil ab episcopo suo commissum est, est autem quando et communione ab eo privantur, pervenientes ad urbem regiam Constantinopolitanam, in ea diutius immorentur, excitantes turbas, et statum ecclesiasticum commoventes, subvsancta synodus hujusmodi primo quidem per defensorem Constantinopolitanae sanctae Ecclesiae commoneri, ut egr
Abbreviated transcription (Latin):
eruenit aures nr̃as qđ in pro¬
uincis statuta epis coporũ conci¬
lia minime celebrentur & ex hoc
plurima neglegentur ecdesias¬
ticarũ causarũ que correctionis
indigeat decreuit itaquescã syno¬
dus secundũ canones patrũbis in
anno episcopos inidipsum in unã¬
quamq: prouintiam. conuenire
quomaropolitanus antis tes pro¬
bauerit & corrigere singula
siqua fortassis emerserint quicũ¬
que uero non aduenerint ep̃i resi¬
dent autẽ in suis ciuitatibus & hoc
in sua. in colomitate consistunt
omniq: in excusabili & necessaria
occupationẽ probantur. liberi
fraterno corripiantur. affectu:¬
Quod uimo elorico
trans migragi. conueni&.
lericus in ecclesia ministran¬
tis sicutiã constituimus in alte¬
rius ciuitatis ecclesiã statutos
fieri non o port& sed contentos
esse in quib: ab in itio minis trare
meruerunt exceptis illis quip
prias amittentis. prouincias
ex necessitate ad aliã ecclesiã
transierunt siquis autẽ epis copos
posthanc definitionẽ susceperit

Expanded text:
ervenit ad aures nostras quod in provinciis statuta episcoporum concilia minime celebrentur, et ex hoc plurima negligantur ecclesiasticarum causarum, quae correctione indigeant. Decrevit itaque sancta synodus, secundum canonem Patrum, bis in anno episcopos in idipsum, in unaquaque provincia, convenire, quo metropolitanus antistes probaverit, et corrigere singula, si qua fortassis emerserint. Quicunque vero non advenerint episcopi, resident autem in suis civitatibus, et hoc dum in sua incolumitate consistunt, omnique inexcusabili et necessaria occupatione probantur liberi, fraterno corripiantur affectuQuod minime clericos transmigrari conveniat. XX. Clericos in ecclesia ministrantes, sicut jam constituimus, in alterius civitatis ecclesia statutos fieri non oportet: sed contentos esse in quibus ab initio ministrare meruerunt, exceptis illis qui, proprias amittentes provincias, ex necessitate ad aliam ecclesiam transierunt. Si quis autem episcopus post hanc definitionem susceperit
Abbreviated transcription (Latin):
nunciasse & prohibuis se udeat᷑
sed hiquoꝵ ꝑlongũ tẽpus examita
situita et merita fuerint conprolu¬
ciuitate remor&ur
Isius ep̃s dix̃ ex hoc quoq siuuaert
etambitioni magis quã deuotins
seruiens uoluerit in alicnacis¬
te multotẽpore residere fori
enim cuenit epis copum foci non
tam instructum neq tãdoc tas
his uero quiadunit incipiat
contem nertum & freque
facere sermonẽ ut dehoneso
et in firma illius persanã u
exhac acisione nondubita¬
XII
ut sialiquis uuim ꝑ pessus ẽ. Minique
ex pulsus prodisciplina & catholica
confessione ud defensione uerita¬
tis effugiens pericula in nocens et
deuocatus abalia. uenerit ciuitate
non prohibeatur immorarũ quã diu
autredire possit aut in uiria eiꝰ reme¬
diumacciperit. quiadurũ est eũ quiꝑ
secutionẽ patitur. non recipi. &iam
lrgabene uolentia & humanitas
ei est exhibenda:
SIUE DECR ETA CONCILII SAR

Expanded text:
nuntiasse et prohibuisse videatur, nuntiasse et prohibuisse videatur, sed hi quorum per longum tempus examinata sit vita et merita fuerint comprobacivitate moreturiscopus dixit: Et hoc quoque statuere et ambitioni magis quam devotioni serviens voluerit in aliena civitate multo tempore residere. Forte enim evenit episcopum loci non esse tam instructum, neque tam doctum, is vero qui advenit incipiat contemnere eum, et frequenter facere sermonem, ut dehonestet et infirmet illius personam, ita ut ex hac occasione non dubitXI. ut si aliquis vim perpessus est, et inique expulsus, pro disciplina, et catholica confessione vel defensione veritatis, effugiens pericula, innocens et devotus ad aliam venerit civitatem, non prohibeatur immorari, quandiu, aut redire possit, aut injuria ejus remedium acceperit, quia durum est eum qui persecutionem patitur non recipi, etiam et larga benevolentia, et humanitas ei est exhibenda. sive decreta concilii Sar
Abbreviated transcription (Latin):
scribatur neque in cõmunionem
recipiatur siuobis plac& omniũ
sententia confirmarideb& uni¬
uersi dixer᷑ hones tum ẽẽ et pla¬
cere sibi hanc constitutionem
tio necessaria est diłm fratres
adciuitates easque in cali sunt de¬
b& ergo ep̃s ciuitates ipsius ammo¬
necum & instruere ut exeo loco dia¬
conum suum mittat ammonitus¬
arbitror ut diligentissime trac¬
tetis si forte aut diues & scolasti¬
cos deforo ut exeaminis tratione
epis copos fuerit postulatus ut non
prius ordinetur nisi& lectores
munere & officio dia coni aut pres¬
buteri fuerit ꝑfunctus ut ꝑ sing¬
los gradus sidignus fuerit a scnde
adculmen epis copatus potestenim¬
prohas promotiones. queh alibiad
utique prolixũ tẽpus probari qua
fide sit quamodestia. quagraura¬
te &uerecundia & sidignus fucrit
probatus diuinosa cerdotio inlistre¬
tur quia conueniens non esinetra¬
tio uł disciplina patitur utinert
gentiũ a postolus ne hoc fier& de¬

Expanded text:
ommunionem ommunionem recipiatur. Si vobis placet, omnium sententia, confirmari debet. Universi dixerunt honestum esse, et placere sibi hanc constitutionem. tio necessaria est, dilectissimi fratres, subito ad civitates eas quae in canali sunt. Debet ergo episcopus civitatis ipsius admonere eum et instruere ut ex eo loco diaconum suum mittat admonitusarbitror ut diligentissime tractetis, si forte aut dives, aut scholasticus de foro, aut ex administratione episcopus fuerit postulatus, ut non prius ordinetur, nisi ante et lectoris munere, et officio diaconi aut presbyterii fuerit perfunctus, et ita per singulos gradus, si dignus fuerit, ascendat ad culmen episper has promotiones, quae habebunt utique prolixum tempus, probari qua fide sit, qua modestia, qua gravitate, et verecundia. Et si dignus fuerit probatus, divino sacerdotio illustretur, quia conveniens non est, nec ratio vel disciplina patitur, ut temegentium Apostolus ne hoc fieret de
Abbreviated transcription (Latin):
comiatũ ꝑferentur uniuersidixer᷑
placere sibi & honestũ esse consiliũ:
Alippius epis copus dix̃ pͥsi propter
pupillas &uiduas uel laborantes
qui causas non inquas habent suscipe¬
rent peregrinationes. in quo modo¬
in quomoda habeantaliquid rationis
nunc uerocũ ea postulent p̃cipue.
ipso ire ad comitatum:
VT QUIINCAALISAXTCPIS PI
euntes ad comitatũ sollicite discutiant
audentius epis copus dix̃ eaquesa¬
Vlubriter prouidistis conuenientiȩ
et estimatione omniũ & dõplacitura
tenerehactenus firmitatẽ pos sunt
sim&us huic sententiae conuingat᷑
scimus enim &ipsisepissꝗme propt̃
paucoꝵ in prudentiã religiosum sacer¬
de tale nomen fuisse reprehensum
cere. quã dõ is deb& iscire causis
redditis honore dignitatẽ que se
amisurũ qđ ita demũ cõpleripoterit
si unus quisq: nrm̃ quiincanali
constitutus ẽ compro gredientẽ
epm uiderit. inquirat transitũ ei
causas uideat. quotendat agnos¬
cat &siquis eũ inuenerit ire adco¬

Expanded text:
mitatum perferantur. Universi dixerunt placere sibi, et honestum esse consilium. Alypius episcopus dixit: Si propter pupillos et viduas, vel laborantes, qui causas iniquas habent, susceperint peregrinationis incommoda, habebunt aliquid rationis; nunc vero cum ea postulent praecipueipsum ire ad comitatum. Ut qui in canali sunt episcopi euntes ad comitatum sollicite discutiant. XI. Gaudentius episcopus dixit: Ea quae salubriter providistis convenientia, et aestimatione omnium et Deo placitura, tenere hanc firmitatem possunt, si metus huic sententiae conjungatur. Scimus enim et ipsi saepissime propter paucorum impudentiam religiosum sacerdotale nomen fuisse reprehensum.cere quam Deo, is debet scire, causis redditis, honorem dignitatemque se amissurum. Quod ita demum compleri poterit, si unusquisque nostrum qui in canali est constitutus, cum progredientem episcopum viderit, inquirat transitum ejus, causas videat, quo tendat agnoscat. Et siquidem eum invenerit ire ad co
Abbreviated transcription (Latin):
dediuersi sordinib: ecdesiȩ serui¬
entib: ut siquis in causa criminis
incurrerit & abnuerit iudicium
ecclesiasticum debeat periclitari
et ut filii sacerdotũ isectacula secu¬
laria non ad eant.
existat &utlectores. uxoris accipiant
et derici abstincant abuxores et quo
tempore uł ipsiuł uirgines consecrent᷑¬

Expanded text:
De diversis ordinibus Ecclesiae servientibus: ut si quis causam criminis incurrerit, et abjecerit judicium ecclesiasticum, debeat periclitari; et ut filii sacerdotum spectacula saecularia non adeant.existat; et ut lectores uxores accipiant; et clerici abstineant ab usuris; et quo tempore vel ipsi, vel virgines consecrent
Abbreviated transcription (Latin):
oniurationis & conspiratio¬
nis crimen & ab exteris legibus
ommino prohibitũ multo magis
bocindi ecclesia ne fiatammone¬
rt conueni& siqui ergo clerici
ui monachi repertifuerint con¬
iurentes aut cons pirante s aut
insidias ponentes. epis copis
aut clerics graduproprio pe¬
nitus obiciantur:¬

Expanded text:
onjurationis vel conspirationis crimen etiam ab exteris legibus est omnino prohibitum. Multo magis hoc in Dei Ecclesia ne fiat admonere convenit. Si qui ergo clerici vel monarchi reperti fuerint conjurantes, aut conspirantes, aut insidias ponentes 374 episcopis aut clericis, gradu proprio penitus abscidentur
Abbreviated transcription (Latin):
esse amputauit. Dicendũ est in¬
uidis quiadũ sȩista intrinsecus
peste consumunt &iam quicquid
inse aliud boni habere uidentur
interimunt. Vnde scriptum ẽ
Vita carniũ sanitas cordis: Pu¬
tredo os suũ inuidia perliuor is
uitiũ antedĩ oculos pereunt.
etiam que humanis oculis for¬
tia uidentur: Ossa quip pe
per inuidiam putresce reest:
quaȩdã &iam robus ta deperire:
Ille est uere humilis subiectus
in bonis : qui non est defensor
in malis. Namdũ demalissuis
subiectus arguitur. & contra
uerba arguentis accenditur
quando debonis suis. quasihu¬
militer titubat. per humilita¬
tis uocẽ ornari app&it nondo¬
ceri

Expanded text:
esset, amputavit. Dicendum est inesset, amputavit. Dicendum est invidis, quia dum se ista intrinsecus peste consumunt, etiam quidquid in se aliud boni habere videntur interimunt. Unde scriptum est: Vita carnium sanitas cordis: putredo ossium invidia . Per livoris vitium ante Dei oculos pereunt, etiam quae humanis oculis fortia videntur. Ossa quippe per invidiam putrescere est, quaedam etiam robusta deperire. Ille est vere humilis subjectus in bonis, qui non est defensor in malis. Nam dum de malis suis subjectus arguitur, et contra verba arguentis accenditur, quando de bonis suis quasi humiliter titubat, per humilitatis vocem ornari appetit, non doceri
Abbreviated transcription (Latin):
quaque amantur in nobis: hinc
ergo pensent inuidi: caritas quan¬
teuirtutis est quae alieni laboris
operanrã sine labore facit. dũ se
inuidi aliuore minimecus todi¬
unt: in antiquã uersuti. hostis
ne quitiam dimerguntur. De il¬
lo nãque scriptũ .ẽ. Inuidia dia¬
buli mors intrauit in orbem ter¬
rarũ. quia enim ipse caelũ perdi¬
dit condito hoc homini. inuidit
etdamnatione suaperditus adhuc
alios. perdendo cumulauit: Cog¬
noscant inuidi quantis lapsib:
suberes centis ruine subiacant:
Quiadum liuorẽ a corde non pro¬
iciunt ad apertas operũ ne qui¬
tias deuoluuntur. Nisienim cam
in uidiss& acceptã fr̃s hostiam
minime perueniss& ad extin¬
guendã uitã. Vnde scriptumest
et res pexit dñs ad abel & admu¬
ne racius. ad cã uero. & ad mune¬
raeius non res pex̃. Iratus que est
cam uehementer & concidit uultus
eius itaque liuor sacrificii: frati¬
cidii seminariũ fuit. Namquem
meliorẽ se esse doluit. neutcũq

Expanded text:
quaecunque amantur in nobis. Hinc quaecunque amantur in nobis. Hinc ergo pensent invidi, charitas quantae virtutis est, quae alieni laboris opera. nostra sine labore facit. Dum se invidi a livore minime custodiunt, in antiquam versuti hostis nequitiam demerguntur. De illo namque scriptum est: Invidia diaboli mors intravit in orbem terrarum . Quia enim ipse coelum perdidit, condito hoc homini invidit, et damnationem suam perditus adhuc alios perdendo cumulavit. Cognoscant invidi quantis lapsibus subcrescentis ruinae subjaceant: quia dum livorem a corde non projiciunt, ad apertas operum nequitias devolvuntur. Nisi enim Cain invidisset acceptam fratris hostiam, minime pervenisset ad ejus exstinguendam vitam. Unde scriptum est: Et respexit Dominus ad Abel et ad munera ejus, ad Cain vero et ad munera ejus non respexit. Iratusque est Cain vehementer, et concidit vultus ejus . Itaque livor sacrificii, fratricidii seminarium fuit. Nam quem meliorem se esse doluit, ne utcunque
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Audi tur int̃ uos forniu¬
tio: & talis fornicatio qualis nec
intergentes. it aut uxorẽ patris
quis habeat: Et uos in flaties¬
tis & non magis luctũ habuis q
ut tolleretur demedio ues trum
qui hoc opus fecit. Acsia ꝑtedi¬
cat quiduos perproteruiam ho¬
ius uł illius dicitis: quiꝑ disso¬
lutionẽ neglegentiae Nullus
uos esse monstratis: Ammouti¬
disunt inuidi subditi ut perpen¬
dant quantȩ caecitatis sunt quialie¬
no profectu de ficiunt aliena exal¬
tatione contabescunt. Quantae
in felicitatis sunt qui melio ratione
proximi deteriores fiunt. Dumq
agmenta alienȩ pros peritatis
aspiciunt apud sem& ipsos anxie :¬
afflicti cordis suipeste moriunt᷑
quidinuidis infelicius: quos dum
conspecta felicitas afficit poe¬
nanequiores reddit: Aliorum
uero bona quaehabere non possunt
si diligerent sua fecissent. Nos¬
tranimirũ sunt bona aliorum
quae & si imitari non possumus:
Amamus in aliis &amantiũ fiunt:

Expanded text:
dicens: Auditur inter vos fornicdicens: Auditur inter vos fornicatio, et talis fornicatio, qualis nec inter gentes, ita ut uxorem patris quis habeat. Et vos inflati estis et non magis luctum habuistis, ut tolleretur de medio vestrum qui hoc opus fecit . Ac si aperte dicat. Quid vos per proterviam hujus vel illius dicitis, qui per dissolutionem negligentiae nullius vos esse monstratis? Admonendi sunt inviti subditi, ut perpendant quantae caecitatis sint, qui alieno profectu deficiunt, aliena exaltatione contabescunt: quantae infelicitatis sint, qui melioratione proximi deteriores fiunt: dumque augmenta alienae prosperitatis aspiciunt, apud semetipsos anxie afflicti, cordis sui peste moriuntur. Quid invidis infelicius, quos dum conspecta felicitas afficit, poena nequiores reddit? Aliorum vero bona, quae habere non possunt, si diligerent, sua fecissent . Nostra nimirum sunt bona aliorum. quae etsi imitari non possumus, amamus in aliis: et amantium fiunt,
Abbreviated transcription (Latin):
lerũ que subditi subpas¬
torali regimine constitu¬
ti : dum ualde deseclati presu¬
munti ex probrando c&eros
dedignantur : dum singulari¬
ter summa existimant : cuncta
qua agunt. Subtiliter itaq
abarguente discutienda sunt:
opera proteruorũ  ut in quo
sibi placent : os tendantur quia
dõ displicent: Tunc propt̃¬
uos melius corrigimus cũ eaquȩ
benȩ egisse secredunt maleas¬
ta monstramus Et unde ado¬
tagloria creditur inde utilis
confusio subsequatur. Nonnum¬
quam subditi cũ seuitiũ proter¬
uia minime ꝑp&rare cognoscur
conpendio sius ad correptionem
ueniunt : sialterius cul pemani¬
festioris & exl e requisitȩ
in properio confunduntur: ut
exeo quod de fendere neque unt:
cognoscant se tenere in probe
quod defendunt. Cum proterue
paulus corinthios aduers umꝰter¬
re inuicem uider& inflatos ut
alios apollo alius pauli alius
cephe: alius xp̃qͥse esse dicer&
Incestus culpã in medium dedux
quae apudeos & perpetrata fue¬
rat. & in correpta remanebat

Expanded text:
lerumque subditi sub pastorali regimine constituti, dum valde de se elati praesumunt, exprobrando caeteros dedignantur, dum singulariter summa existimant cuncta quae agunt. Subtiliter itaque ab arguente discutienda sunt opera protervorum, ut in quo sibi placent, ostendantur quia Deo displicent. Tunc protervos melius corrigimus, cum ea quae bene egisse se credunt male acta monstramus: ut unde adepta gloria creditur, inde utilis confusio subsequatur. Nonnunquam subditi, cum se vitium proterviae minime perpetrare cognoscunt, compendiosius ad correctionem veniunt, si alterius culpae manifestioris, et ex latere requisitae, improperio confundantur, ut ex eo quod defendere nequeunt, cognoscant se tenere improbe quod defendunt. Cum proterve Paulus Corinthios adversum se temere invicem videret inflatos, ut alius Apollo, alius Pauli, alius Cephae, alius Christi se esse diceret: incestus culpam in medium deduxit, quae apud eos et perpetrata, et incorrepta remanebat,
Abbreviated transcription (Latin):
ab epis copus taletẽptari alio¬
quin. quihoc ad nisus fuerit amis¬
sionem gradus proprii. subia¬
cebit quecũq uero ciuitatis. lit¬
teris imperialib metropolita
perfruantur & qui ecclesiã eiꝰ
gubernat ep̃s saluis. scilic&
uere metropolis priuil egiis suis:¬

Expanded text:
ab episcopis tale tentari. Alioquin, qui hoc adnisus fuerit, amissioni gradus proprii subjacebit. Quaecunque vero civitates litteris imperialibus metropolitanperfruantur, et qui Ecclesiam ejus gubernat episcopus, salvis scilicet veris metropolis privilegiis suis
Abbreviated transcription (Latin):
minis trare:
Icregrinus clericos & lecto¬
res in aliaciui tate pretercom¬
mendatus litteras sui epĩ nus¬
Inm in quib dã prouincus con¬
cessum est lectorib & psaltis
uxoris ducere. statuit scã synodos
non licere cuiquã ex his accipere
secte alterius uxorẽ quiuero ex
huius modo coniugio iã filiossus¬
seceperunt. siquidem preuentis
ut exsegenitos apud hereti cos
bapti zarent. offerre eos ecclesiȩ
catholicae communione conueni¬
et non baptizatus autẽ non posse
ulterius apud hereticos baptiza¬
ri sed neq copulari. deb& nuptu¬
ra heretico iudaeo uł paga non
forte promit tat adorthodox
fidem seꝑsona orthodoxe copla¬
da trans ferrȩ siqui s autẽ hoe
de finitionẽ scẽ synodi transgo¬
sus fuerit correptioni canon
subia cebit:
D NCO UISSIS IUII

Expanded text:
ministrare. XIII. Peregrinos clericos, et lectores, in alia civitate, praeter commendatitias litteras sui episcopi, nusXIV. Quoniam in quibusdam provinciis concessum est lectoribus et psaltis uxores ducere, statuit sancta synodus non licere cuiquam ex his accipere sectae alterius uxorem. Qui vero ex hujusmodi conjugio jam filios susceperunt, siquidem praeventi sunt ut ex se genitos apud haereticos baptizarent, offerre eos Ecclesiae catholicae communioni conveniet, non baptizatos autem non posse ulterius apud haereticos baptizari. Sed neque copulari debet nuptura haeretico, Judaeo, vel pagano, nisi forte promittat ad orthodoxam fidem se personam orthodoxe copulandam transferre. Si quis autem hanc definitionem sanctae synodi transgressus fuerit, correptioni canonicae subjacebit. De diaconissis muli
Abbreviated transcription (Latin):
anuarius epis copus dix̃. Illud
quoq statuat scĩtas uestra: ut
nulli episcopoliceat alterius
epis copiciuitatis minis trum
eccles iasticũ sollicitare: & in
suis parro echiis ordinare: Vni¬
uersidixerunt. plac&: Quia et¬
in his contentionib sol& nasci
discordia &ideo prohib& omni¬
um sententia. nequis hoc facere
audeat:¬

Expanded text:
anuarius episcopus dixit: Illud quoque statuat sanctitas vestra, ut nulli episcopo liceat alterius episcopi civitatis ministrum ecclesiasticum sollicitare, et in suis parochiis ordinare. Universi dixerunt: Placet, quia ex hisdiscordiae, et ideo prohibet omnium sententia, ne quis hoc facere audeat
Abbreviated transcription (Latin):
tem placuit ut quicũq in eccle¬
sia uel semellegerit ab alia¬
ecclesia ad clericatũ non tene¬
atur & subscripserunt: Aure¬
lius episcopus ecclesiae suae car¬
taginensis. huic de cr&o con¬
sensi & pralecto subscripsi si¬
militer & c&eri epis copi subscrip¬
oaous picomoti contẽp

Expanded text:
t, etc., ut quicunque in ecclesia vel semel legerit, ab aliaecclesia ad clericatum non teneatur. Et subscripserunt. Aurelius episcopus Ecclesiae Carthaginensis, huic decreto consensi, et praelecto subscripsi. Similiter et caeteri episcopi subscripsuis promoti contemps
Abbreviated transcription (Latin):
est & illut sipossunt a&iam
laici qui inhas necessitatis an¬
gustias inciderunt adclerica¬
tus ordinẽ promoueri placuit
ergo & hos tãquã quinihil pec¬
cauerint si & praecedens eorum
in suꝑ &caenauer in idolio.
Qui cũ que eorũ cũ ducerentur lae¬
liore habitu fuerunt &uestim̃tis
preciosioribus usi sunt & praepa¬
parate cenȩ in differenter par¬
ticipes extiterunt placuit eos
inter audientes. uno anno cons¬
titui sub cũ bere uero tribusan¬
nis in orationẽ autẽ communi¬
care biennio & tunc ad ꝑfec¬
tionis gratiã ꝑuenire quod¬
quod autẽ ascenderunt tem¬
plaueste lugubri & recũ ben¬
tes ꝑ omne tẽpus flebere discu¬
bitis. si conpleuerunt peniten¬
tiam triennii tẽporis si neob¬
latione suscipiantur: Siautẽ
non manducauer biennio sub¬
iecti penitentiae tercio an no
sine oblatione. communicent.
ut ꝑ fectionẽ quadriennio con¬
sequantur poenes ep̃s autẽ erit
potestas modum conuersionis

Expanded text:
est autem et illud, si possunt etiam est autem et illud, si possunt etiam laici qui in has necessitatis angustias inciderunt, ad clericatus ordinem promoveri. Placuit ergo et hos, tanquam qui nihil peccaverunt, si et praecedens eorum insuper et coenaverunt in idolio, quicunque eorum, cum ducerentur, laetiore habitu fuerunt, et vestimentis pretiosioribus usi sunt, et praeparatae coenae indifferenter participes exstiterunt, placuit eos inter audientes uno anno constitui, succumbere vero tribus annis, in oratione autem communicare biennio, et tunc ad perfectionis gratiam pervenire. Quotquot autem ascenderunt templa veste lugubri, et recumbentes per omne tempus flevere discubitus, si compleverunt poenitentiam triennii temporis, sine oblatione suscipiantur. Si autem non manducaverunt, biennio subjecti poenitentiae, tertio anno sine oblatione communicent: ut perfectionem quadriennio consequantur. Penes autem episcopos erit potestas, modum conversionis
Abbreviated transcription (Latin):
iconi. similiter qui immo¬
lauerunt horequidem. habe¬
ant. cessent uero ab omni sacre
ministerio. siue a pane siueaca¬
lice offerendo uł predicando.
quodsi quidã epis coporũ conscii
sunt labores eorũ & humilita¬
us & mansu& udinis & uoluer
es aliquid am plius tribue uł
adimere poene s ipsos cratpotes¬
tas
bensisunt & peruim. pagani
uel ad emptes. faculta¬
bus sus tinuerim torm̃
aut incostodiã trusi. pro¬
clama uerunt xp̃i anus esse
et eousque ad strictis ut manus
eorũ conprehendentes uiolent̃
adtraherent & funestes sacri¬
ficiis ammouerent aut aliquid.
polluti cibi pernecessitatẽ su¬
incessabiliter os tendentes om¬
nide iectione & habitu & humi¬
litate uite hos uelut extradelictũ
constitutus. acommuniones
gratia non u&ari siuero pro¬
hibiti sunt ab aliquib: propter
ampliorẽ cautelã uł propter
corundã ignorantiã statim
recipiantur hocautẽ similiter
etdeclericis & deceteris laicis
obseruare conueniat. ꝑquisitũ

Expanded text:
coni similiter qui immolaverunt, honorem quidem habeant: cessent vero ab omni sacro ministerio, sive a pane, sive a calice offerendo, vel praedicando. Quod si quidam episcoporum conscii sunt laboris eorum, et humilitatis, et mansuetudinis, et voluerint eis aliquid amplius tribuere vel adimere, penes ipsos erit potestasensi sunt, et per vim pagani vel ademptis facultatibus sustinuere tormenta, aut in custodiam trusi proclamaverunt se Christianos esse, et eousque astricti sunt, ut manus eorum comprehendentes violenter attraherent, et funestis sacrificiis admoverent, aut aliquid polluti cibi per necessitatem suincessabiliter ostendentes omni dejectione, et habitu, et humilitate vitae: hos, velut extra delictum constitutos, a communionis gratia non vetari. Si vero prohibiti sunt ab aliquibus, propter ampliorem cautelam, vel propter quorumdam ignorantiam, statim recipiantur. Hoc autem similiter et de clericis, et de caeteris laicis observare conveniet. Perquisitum
Abbreviated transcription (Latin):
nendũ : ut sicut non suo ita
alieno nomine aliquis lax¬
corũ exercere foenus adi¬
t&. In decens enim est cri
suum commodis alienis in¬

Expanded text:
nendum, ut sicut non suo, ita non alieno nomine, aliquis clericorum exercere fenus attentet. Indecens enim est crisuum commodis alienis impen
Abbreviated transcription (Latin):
otis mata comprobari
ma damnati p̃cipi mus que enĩ
conuentioxp̃ ad bellial autq
adenuo. bapti zauerit aut si¬
plutũ ab impiis non bapti zauerit
deponatur tã quã deridens. crucẽ
et moriẽ dñi nec sacerdotes a fal¬
ss sacerdotib: iuredis cernens
quis laicus uxor ẽ propriam
pillens alterã uel ab alio dimis¬
sanduxerit cõmunione priu&ur

Expanded text:
tismata comprobari.ma damnari praecipimus. Quae enim conventio Christi ad Belial, a, denuo baptizaverit, aut pollutum ab impiis non baptizaverit, deponatur, tanquam deridens crucem et mortem Domini, nec sacerdotes a falsis sacerdotibus jure discernens.XLVIII. Si quis laicus uxorem propriam pellens alteram, vel ab alio dimissam duxerit, communione privetur
Abbreviated transcription (Latin):
quis eos aupres byter iuxta
receptũ dñi non bapti ⁊ auerit
nomine patris & filii et sp̃ssci
sed intrib sine initio principis¬
paraclitis abiciatur:¬

Expanded text:
us aut presbyter juxta praeceptum Domini non baptizaverit in nomine Patris, Filii, et Spiritus sancti, sed in tribus sine initio principparaclitis, abjiciatur
Abbreviated transcription (Latin):
Ione priuatus ẽ non ante sus¬
cipiatur ab aliis. quã suo recon¬
cilietur ep̃o. autcerte ad si no¬
dum que congregatur occur¬
rens rro sesatis faciat:¬

Expanded text:
one privatus est, non ante recipiatur ab aliis, quam suo reconcilietur episcopo, aut certe ad synodum quae congregatur accurrens, pro se satisfaciat
Abbreviated transcription (Latin):
deditos dericos aut laicus ad aga¬
pem uocios aibiorũ partes accipere
prapterta qđ hine eede siastico
ordinifiat in uria¬
debere.
idest in dñi ecdesus conuiuia que
uocantur agapefieri nec intra
domũ dĩ comedere uł accubitus
ste nere:
I drepranis quiSaB BATTΑ uI

Expanded text:
deditos clericos aut laicos ad agapem vocatos ciborum partes accipere, propterea quod hinc ecclesiastico ordini fiat injuriadebere.id est in ecclesiis, convivia quae vocantur agapae, fieri: nec intra domum Dei comedere, vel accubitus sternere. De Christianis qui sabbati
Abbreviated transcription (Latin):
roptermultã perturbatio¬
nem & seditiones quaȩ fiunt.
placuit consu& udinẽ omnimo¬
dis amputari. qua praxer regu¬
lam inquibdam partib uidetur
conus trans feratur: Si qui sau¬
iem pose de finitionẽ sci & magni
concilii talequid agere tẽpta¬
uerit. & sehuius ce modi negotio
manciparit: hoc factũ prorsus
in irritũ ducatur. & refestitu¬
urtate inciuitatẽ: ep̃ĩs aut
dericis placut ut canones qui
dehacre a scis patrib: statuti sunt
habeant propriã firmitatem

Expanded text:
ropter multam perturbationem, et seditiones, quae fiunt: placuit consuetudinem omnimodis amputari, quae, praeter regulam, in quibusdam partibus videtur conus transferatur. Si quis autem, post definitionem sancti et magni concilii, tale quid agere tentaverit, et se hujuscemodi negotio manciparit, hoc factum prorsus in irritum ducatur, et restituvitate in civitatem, episcopis aut clericis, placuit ut canones qui de hac re a sanctis Patribus statuti sunt habeant propriam firmitatem
Abbreviated transcription (Latin):
actu expectare securi: Estautẽ
quoddã genus her&icorũ suꝑ flu¬
as aestimantium sacras uigilias.
et spiritali opere in fructuosas
dicentes. Iurertemerari diuina
qui noctẽ fecit ad requiem: Sicut
diem ad laborẽ quiereticigreco
sermone NXcrẽc hoc est somni¬
culo suo uocantur:¬
DE MATU TENIS

Expanded text:
actu exspectare securius. Est autem actu exspectare securius. Est autem quoddam genus haereticorum, superfluas existimantium sacras vigilias, et spiritali opere infructuosas, dicentes jura temerari divina, qui noctem fecit ad requiem, sicut diem ad laborem. Qui haeretici Graeco sermone νυκτάζοντες, hoc est somniculosi, vocanturDe matutinis
Abbreviated transcription (Latin):
riculo aegyptiorũ ad misceamur:
Isdem &iam horis uenturũ seesse
in euangelio: Saluat or a seruit
unde aduigilandũ auditores suos
exsuscitans dicit. Beati serui illi
quos cũ uenerit dñs. in uenerit
uigilantes: &si uespertina inquit
horaue nerit: et si media nocte.
et sigalli cantu. & inuenerit eos
uigilantes. beatis serui illi:
Itaque & uos es tote parati. quianes¬
citis quahora filius hominis uen¬
turus .ẽ. Si quidem nec uerbis
solũ docuit uigilias. sed &iam
confirmauit exemplo: Namtes¬
tatur euangeliũ quierat ihs ꝑ noc¬
tans in orationedĩ: Paulus quoq
et silias incusto dia publica cir¬
camediũ noctis orantes hymnũ
audientib cunctis. uincti dixisse
memorantur: Vbi repente ter¬
rȩ motu facto. & concussis car¬
ceris fundamentis. & ianue pon¬
te apertae. &omniũ uincula sunt
soluta: Vnde o port& hishoris
paallendi orandi que frequentiã:
Nos in scĩs habere officiis. finẽq
nostrũ uel si aduenerit subtali

Expanded text:
riculo Aegyptiorum riculo Aegyptiorum Iisdem etiam horis venturum se esse in Evangelio Salvator asseruit. Unde ad vigilandum auditores suos exsuscitans, dicit: Beati servi illi, quos cum venerit Dominus, invenerit vigilantes. Et si vespertina, inquit, hora venerit, et si media nocte, et si galli cantu, et invenerit eos vigilantes, beati sunt servi illi: itaque et vos estote parati, quia nescitis qua hora Filius hominis venturus est . Siquidem nec verbis soconfirmavit exemplo. Nam testatur Evangelium quia erat Jesus pernoctans in oratione Dei . Paulus quoque et Silas in custodia publica, circa medium noctis orantes, hymnum, audientibus cunctis, vincti dixisse memorantur. Ubi repente terraemotu facto, et concussis carceris fundamentis, et januae sponte apertae, et omnium vincula sunt soluta. Unde oportet his horis, psallendi orandique frequentiam nos in sanctis habere officiis, finemque nostrum, vel, si advenerit, sub tali
Abbreviated transcription (Latin):
e completis autẽ celebrandis.
id&iam in patrũ inuenitur
exemplis : daud propheta dicen¬
te : si a scendero in lectũ stratimei.
si dedero somnu oculis meis. & palpe¬
bris meis dormitationẽ. et requiem
tem porib meis donecinueniã locum
dño tabernaculũ dõ iacob quis ñ
stuptat tanta indĩ amore animide¬
uotione ut somniũ sibi si quo
nq corporahumana deficiunt:
penitus interdixerit: donec locum
ac templũ dõ fabricandũ. inpecto¬
resuo rexpropheta repperir&:
queres nos deb& fortiteram monere.
mur nede nobis dicatur qđ legitur
ormerunt somnũ suum & nihilin¬
uenerunt omne s uiri diuitiarum
in manib: suis:
Usaias deniq: propheta excla¬
mat addnm dicens: De noc te uigi¬
lat sps meus ad teds̃ quialux pre¬
ceptatua sunt. super terrã : Itẽ
dauid. Media nocte surgebam.
ad confitendũ tibi. suꝑ uiditia ius¬
titiae tuae : Hocnãq tempore
uastator angelus transiens:
Primo genita aegyptiorũ percussit:
unde&nos uigilareoport& nepe¬

Expanded text:
e completis autem celebrandis, id etiam in Patrum invenitur exemplis, David propheta dicente: Si ascendero in lectum strati mei, si dedero somnum oculis, et palpebris dormitationem, aut requitemporibus meis, donec inveniam locum Domino, tabernaculum Deo Jacob . Quis non stupeat, tantam in Dei amore animi devotionem ut somnum sibi, sine quo que corpora humana deficiunt, penitus interdixerit, donec locum ac templum Domino fabricandum in pectore suo, rex et propheta reperiret? Quae res nos debet fortiter admonere, mur, ne de nobis dicatur quod intelligitur: Dormierunt somnum suum, et nihil invenerunt omnes viri divitiarum in manibus suis saias denique propheta exclamat ad Dominum, dicens: De nocte vigilat spiritus meus ad te, Deus, quia lux praecepta tua sunt super terram . Item David: Media nocte surgebam ad confitendum tibi, super judicia justificationis tuae . Hoc namque tempore vastator angelus transiens, primogenita Aegyptiorum percussit. Unde nos vigilare oportet, ne pe
Abbreviated transcription (Latin):
iquis dericus aduersus cleri¬
cum haba ne gotiũ non de se¬
rat epm propriũ. & ad saecula¬
la perur rat iuditia sed prius
actio uentil&ur apud ep̃m pro¬
prium uel certe consilio eius¬
dem ep̃i. apud quos ut raȩque par¬
tes uoluerit iuditium contine¬
bunt: Siquis autẽ praeter haec
fecerit canonicis correptionib:
sub iacebit: Quod si clerẽ hab&
causã aduersus epm propriũ.
uel aduersus alterũ. apud si no¬
dum prouintiae iudic& ur:
Quod si ad uersus eiusdẽ prouintiȩ
metropolitanum ep̃s uelcler̃
et apud ipsum iudic&ur:¬

Expanded text:
quis clericus adversus clericum habeat negotium, non deserat episcopum proprium, et ad saecularia percurrat judicia: sed prius actio ventiletur apud episcopum proprium, vel certe consilio ejusdem episcopi apud quos utraeque partes voluerint, judicium continebunt. Si quis autem praeter haec fecerit, canonicis correptionibus subjacebit. Quod si clericus habeat causam adversus episcopum proprium, vel adversus alterum, apud synodum provinciae judicetur; qmetropolitanum episcopus vel et apud ipsum iudicetur
Abbreviated transcription (Latin):
conus aut asi nodo fuerit
ep̃s fortedãnatus & impbris au¬
ribus molestis extiterit opor¬
t& ad maius episcoporũ conuer¬
ti conciliũ. & quae puta uerint
habcreiusta plurimis epĩs sug¬
gerant eorũ que dis cussiones
aciudicia prestolentur: Si
uero haee parui pendentes.
molestifuerint imperatori
hos nulla uenia dignos esse.
nec locum satis factionis habe¬
re : Nec spem futurae resti¬
tutionis penitus operiri.

Expanded text:
conus, aut a synodo fuerit episcopus forte damnatus, et imperatoris auribus molestus exstiterit, oportet ad manus episcoporum converti concilium, et quae putaverint habere justa, plurimis episcopis suggerant, eorumque discussiones ac judicia praestolentur. Si vero haec parvipendentes molesti fuerint imperatori, hos nulla venia dignos esse, nec locum satisfactionis habere, nec spem futurae restitutionis penitus operiri.
Abbreviated transcription (Latin):
t inecclesia quã lib& causa iure
apostolico ecclesisimposito agere
uoluerint & fortasse decisio cle¬
ricorũ uni parti displicuerit : Non
liceat dericum iniudiciũ ad testi¬
monium deuorarieũ. qui cognitur
ul praesens. fuit ut nulla ad testi¬
nonium dicendũ eclesias tici cuius

Expanded text:
te in Ecclesia quamlibet causam jure te in Ecclesia quamlibet causam jure apostolico Ecclesiis imposito agere voluerint, et fortasse decisio clericorum uni parti displicuerit, non liceat clericum in judicium ad testimonium devocari eum, qui cognitor, vel praesens fuitmonia dicendum ecclesiastici cuius
Abbreviated transcription (Latin):
t̃rũ supradictoꝵ considerationi
demittendum. censeo ut prudentiore
suo. consilio nr̃ae suggessionis ser¬
monem cum perpende rint quide
acre cisplaceat nos in forma redig¬
nentur tantũ dehis qui infantis
baptizati sunt. satagimus ut nr̃e
si plac& in hisdem ordinandes consen¬
ciant. uoluntati omnia ergo que
superius conprehendimus apud ses̃
ep̃s agenda esse mecũ honorabilis
fraternitas ur̃a perpend&.
de neliquiis dolo
uel templis abimperatorib: obo¬
lendis instant &im alienecessita¬
tis areligiosis imperatoribus
postulande ut reliqui as idoloꝵ
perom nẽ a fricã iubtant penitus
am putari Nampleris que in locis
maritimis ad quepossessionibus
diuersis Adhucerroris stius ing¬
tas uiga ut precipiantur & ipsils¬
icri & templacorũ quei nagris
ud in locis abditis constituta nul¬
lo ordiañtosunt iubeantur om
nimdo destrui
diare testimoniũ petendũ &iam
uc statuere dignentur. ut siqui for¬

Expanded text:
trum supradictorum considerationi trum supradictorum considerationi dimittendum censeo: ut prudentiori suo consilio nostrae suggestionis sermonem cum perpenderint, quid de hac re eis placeat, nos informare dignentur. Tantum de his, qui infantes baptizati sunt, satagimus, ut nostrae, si placet, in iisdem ordinandis consentiant voluntati. Omnia ergo, quae superius comprehendimus, apud sanctos episcopos agenda esse mecum honorabilis fraternitas vestra perpendat. De reliquiis idolorum, vel templis ab imperatoribus abolendis. LVIII. Instant etiam aliae necessitates a religiosis imperatoribus postulandae: ut reliquias idolorum per omnem Africam jubeant penitus amputari: nam plerisque in locis maritimis, atque possessionibus diversis, adhuc erroris istius iniquitas viget: ut praecipiantur et ipsa deleri, et templa eorum, quae in agris, vel in locis abditis constituta, nullo ornamento sunt, jubeantur omnimodo destrui.dicere testimonium. LIX. Petendum etiam, ut statuere dignentur: ut si for
Abbreviated transcription (Latin):
sitionẽ in unã ecclesiã colũ bã ut dic¬
tum ẽ. & in unã matrẽ omniũ xp̃ĩa¬
norum ubiomnia illa sacram̃ ta
salubriter & a&erna & uitaliter
accipiuntur queperseuerantib
in heresi magnã dãpnationis pe¬
nam conquirunt ut quod eis inue¬
ritate ad a&ernãuitã consequen¬
dum ess& lumi nosius hoc inerro¬
re sit tenebrosius adquedã pna¬
sius qđ fugientes non nulli& ma
tris. ecclesiȩ catholicȩ ubera con¬
noscentes qui illi omnia scã mys¬
teria amoreueritatis credi derꝰ
ad queꝑ ciperunt quib: sacram̃¬
torum rerum cũ uitebone ꝓbitas
ac cesserit sinedubio adofficium
clericatus tales eẽ ab plicandos
et maximȩ in tanta rerũ necessita¬
te . Nullus ẽ. qui non concedat quã¬
quam non nulli eiusdem secte ele¬
ricum plebib ad que honorib suis
ad nos transire desiderint quia mo¬
rehonoris aut ꝑ suadent aduitã aut
retinent ad salute sed hocmaiori fra¬

Expanded text:
sitionem in unam Ecclesiam, columbam, ut dicsitionem in unam Ecclesiam, columbam, ut dictum est, et unam matrem omnium Christianorum, ubi omnia illa sacramenta salubriter, et aeterna, et vitaliter accipiuntur: quae perseverantibus in haeresi magnam damnationis poenam conquirunt, ut quod eis in veritate ad aeternam vitam consequendam esset luminosius, hoc in errore sit tenebrosius atque damnosius. Quod fugientes nonnulli, et matris Ecclesiae catholicae ubera cognoscentes, qui illa omnia sancta mysteria amore veritatis crediderunt, atque perceperunt, quibus sacramentorum rebus cum vitae bonae probitas accesserit, sine dubio ad officium clericatus tales esse applicandos, et maxime in tanta rerum necessitate, nullus est qui non concedat. Quanquam nonnulli ejusdem sectae clerici cum plebibus, atque honoribus suis ad nos transire desiderent: qui amore honoris aut persuadent ad vitam, aut retinent ad salutem. Sed hoc majori fra