comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
recantatis obꝓbriis uestem dni tui
quam publice scindebas publice re¬
sartias. quatinus sicut multis exem¬
plum fiuisti erroris. sic decetero fias
odore precedente. & pͥstinũ fedeem
cõsumente. & a nob̾ ab aliis diligi &
colĩ ⁊i et beneficuis poteris ampliari.
ep̃o. Iuo ꝑeandem gram petri
manib ȩccłiȩ carnotensi consecratꝰ
et delegatus ep̃c. aromane eccłe pa-¬
meliosas et amaritudinis plenas sigil¬
obiec tiones in mefactas. postremo sedis
apłicȩ maiestatem non leuit lesam. ue
hement̃ in dolui. Cum enim ut pacem¬
mecũ hab̾etis. & infilium susciꝑetis a¬
płica auctoritate fuissetis cõmonituᷤ.
ne ut coep̃m qui nullum uob̃ coep̃i ad¬
tis. cur obedientie iunculis astringitꝰ.
quem nec sufraganeum. nec collegam
ẽe. cognoscitis: Huic in iurie meȩ gra¬
uiorem suꝑ abditis. qđ demenbrato¬
rem metropolitanȩ sedis non apte sa¬
tis apellatis. Nam cũ ramus aridus

Expanded text:
recantatis opprobriis vestem Domini tui, recantatis opprobriis vestem Domini tui, quam publice scindebas, publice resarcias, quatenus sicut multis exemplum erroris fuisti, sic de caetero fias odore praecedente, et pristinum fetorem consumente, et a nobis et ab aliis diligi et colligi, et beneficiis poteris ampliari. episcopo, IVO per eamdem gratiam Petri manibus Ecclesiae Carnotensi consecratus et delegatus episcopus, a Romanae Ecclesiae pameliosas et amaritudinis plenas sigilobjectiones in me factas, postremo sedis apostolicae majestatem non leviter laesam mecum vehementer indolui. Cum enim ut pacem haberetis, et in filium susciperetis apostolica auctoritate fuissetis fuisses, Banec ut coepiscopum, qui nullum vobis coepiscopi adtis, cur obedientiae vinculis astringitis, quem nec suffraganeum, nec collegam esse cognoscitis? Huic injuriae meae graviorem superadditis, quod demembratorem metropolitanae sedis non apte satis appellatis. Nam cum ramus aridus,
Abbreviated transcription (Latin):
baris. rationib humanis armata s
tamen infecunda facundia. Cum uͦ
multis exemplis ethici tͣctatoris
ueram constet ẽẽ. sententiam quo semel
hoererem presentiam tuam. dete sꝑans
meliora et saluti uicitiora. sed qͥdãciuẽ
nr̃i ad cognoscendam uitam alienam
curiosi. quamuis ad corrigendani suã
desidiosi. te qͥdem odibilem. me uͦ ꝓpt̃
te suspectum hab̾ent. et audito nõie
tuo et pͥstina conuersatione tua mo¬
re suo subito ad lapides conuolarent¬
& lapidum aggere obrutũ p̃fotarẽt.
Interim gͥ consulo tibi. ut assũpta
pacientia beati iob. qu̾auis longe
impar cum eotamen dicas. sustinebo
iram dei qͣm merui: donec iustificet
causam meam. Testificor enim tibi.
si conuersus in gemueris & insimpli¬
citate fidei degere uolens auanita-¬
te carnalis sensus tui detum ueris.
nõ deerunt tibi ubera diuine con¬
um exasꝑauit paterna seueritate:
correctum assumet materna piecate.
Restat gͥ ut palidoniam scribas. ut

Expanded text:
baris rationibus humanis armata, sed baris rationibus humanis armata, sed tamen infecunda facundia . Cum vero multis exemplis ethici tractatoris veram constet esse sententiam: Quo semelhorrerem praesentiam tuam, de te sperans meliora et saluti viciniora. Sed quidam cives nostri ad cognoscendam vitam alienam curiosi, quamvis ad corrigendam suam desidiosi, te quidem odibilem, me vero propter te suspectum haberent; et, audito nomine tuo et pristina conversatione tua, more suo subito ad lapides convolarent, et lapidum aggere obrutum praefocarent. Interim igitur consulo tibi ut assumpta patientia beati Job, quamvis longe impar, cum eo tamen dicas: « Sustinebo iram Dei, quoniam merui, donec justificet causam meam . » Testificor enim tibi, si conversus ingemueris, et in simplicitate fidei degere volens, a vanitate carnalis sensus tui detumueris, non deerunt tibi ubera divinae conexasperavit paterna severitate, correctum assumet materna pietate. Restat igitur ut palinodiam scribas, et
Abbreviated transcription (Latin):
uo dĩ gr̃a carnotensium humilis ep̃c.
Roscelino non plussaꝑe quam oport&.
saꝑe: s saꝑe ad sobrictatem. Si c̃eᷤ. ouiꝰ
centesima in deserto ꝑdita s gregi ĩa
reddita. sic̃ exarserat inte relus m̃s ꝗͣ.¬
qui te intellexi auersum & aduessum.
sic requiesceret inte spͣc m̃s site cognoᷤ¬
cerem ad doctrinam sanam conuersũ
& reuersum. S quia sciote pꝰ concili¬
um suessionense in aurib quorũdam
quos mecum bene nosti pͥstinã sencen-¬
tiam tuam clan: destinis disputatio¬
nib studiosissime defendisse. et ean-¬
dem quam ab iuraueras et alias non
minus insanas ꝑsuadere uoluisse. ñ
potest intrare in cormeum qd̃ adhuc
fidem tuam correxeris. qđ mores in me¬
lius commutaueris. Sigͦ exhac oc¬
casione te afflixit. ec reb tiuis nuda¬
uit quorumdam uiolentorũ rapax
auaritia. non hoc ex se fecit in iusta
tuȩ consulens dei sapientia. faciens
eciam ꝑmalos quãuis nescientes bo-¬
na sua. cuius uestem scindere cona¬

Expanded text:
 Dei gratia Carnotensium humilis episcopus, ROSCELINO non plus sapere quam oportet sapere, sed sapere ad sobrietatem. Si esses ovis centesima in deserto perdita, sed gregi jam reddita , sicut exarserat in te zelus meus quandiu te intellexi aversum et adversum, sic requiesceret in te spiritus meus, si te cognoscerem ad doctrinam sanam conversum et reversum. Sed quia scio te post concilium Suessionense in auribus quorumdam quos mecum bene nosti, pristinam sententiam tuam clandestinis disputationibus studiosissime 4 defendisse, et eamdem quam abjuraveras, et alias non minus insanas persuadere voluisse, non potest intrare in cor meum quod adhuc fidem tuam correxeris, quod mores in melius commutaveris. Si ergo ex hac occasione te afflixit, et rebus tuis nudavit quorumdam violentorum rapax avaritia, non hoc ex se fecit injusta etuae consulens Dei sapientia, faciens etiam per malos, quamvis nescientes, bona sua, cujus vestem scindere cona
Abbreviated transcription (Latin):
etiam ꝑmarina discrimina. Nunc
gͦ quia in columis es redditus fr̃ib tu¬
is. licet desiderio interne quiecisom̃i¬
bus ꝓ desse nonpossis. tamen uel pau¬
cis ꝓdesse non graueris. Unde mo¬
neo fr̃nitatem tuam. ut ad eccł̃am
gornacensem beate marie semꝑ uir¬
ginis transeas. ubi & desidate quie¬
ti uacare. & aliquoꝵ fr̃m. saluti po
maris tempestas sũ mergat me.

Expanded text:
etiam per marina discrimina. Nunc etiam per marina discrimina. Nunc ergo quia incolumis es redditus fratribus tuis, licet desiderio internae quietis omnibus prodesse non possis, tamen vel paucis prodesse non graveris. Unde moneo fraternitatem tuam, ut ad ecclesiam Gornacensem beatae semper Virginis transeas, ubi et desideratae quieti vacare, et aliquorum fratrum saluti potmaris tempestas submergat me.
Abbreviated transcription (Latin):
supͣ id qđ pocestis sustinere. s parabit
uob̾ ꝓuno carnali amatore. centum
spͣuales amatores ꝑ quos uob̃ necessa¬
ria ministrabit. & res monasterii ur̃i
tutas & in columes conseruabit. Si i
adultera iudicaret᷑. nonne capitali
sententia aiudicib puniretur:
Quantomagis putatis eam maiora
mereri supplicia. quȩ spretis castis
in mortalis sponsi nuptiis. amorẽ
suum cuiquam carnalicer impen¬
tali sponso adherete. totum amo¬
rem ur̃m illi impendite. fame ur̃ȩ.
quã exparte maculastis decet̾o cõ¬
sulite: ne conpellar aduos quandoq
inunga uenire. Et inueniam uos
quales nolo. et uos me inueniatis qua¬
lem non uultis. Uolo autẽ & p̃cipio in
summa obedientia. ut om̃i ebdoma¬
sunt sollicite cauere discatis: & que
honesta sunt ⁊ saluti ur̃e ẽgrua a¬
lacriter & fortiter obseruare stude¬
therio fr̃i & cõprb̃ro. ascendenti a
cõualle lacrimarum intense canta¬
re canticum graduum. Gaudeo te

Expanded text:
supra id quod potestis sustinere , sed parabit supra id quod potestis sustinere , sed parabit vobis pro uno carnali amatore centum spirituales amatores, per quos vobis necessaria ministrabit, et res monasterii vestri tutas et incolumes conservabit. Si enadultera judicaretur? nonne capitali sententia a judicibus puniretur? Quanto magis putatis eam majora mereri supplicia, quae, spretis castis immortalis Sponsi nuptiis, amorem suum cuiquam carnaliter impentali Sponso adhaerere, totum amorem vestrum illi impendite, famae vestrae, quam ex parte maculastis de caetero consulite, ne compellar ad vos quandoque in virga venire, et inveniam vos quales nolo, et vos me inveniatis qualem non vultis. Volo autem et praecipio in summa obedientia, ut omni hebdomasunt, sollicite cavere discatis, et quae honesta sunt et saluti vestrae congrua, alacriter et fortiter observare studetri et compresbytero ascendenti a convalle lacrymarum, intense cantare canticum graduum. Gaudeo te
Abbreviated transcription (Latin):
dam. que inimica est anime. Ad hec
fortasse dicture estis. qđ dixerunt
qͥdam adño recedentes. & post sathan
ab euntes. Purus ẽ. hic sermo: non po¬
cest talia pati nr̃a etas. ñ potest ferre
ingenuitas. Qb respondeo. Quȩ nos¬
trã nobilior beata Cecilia quȩ cili¬
tio menbra domabat: Que ur̃m ag¬
nece beatissima tenerior. que nonso¬
lum conuigiũ nobilium spreuit. s
sicuc ip̃a dese dic̃. carnis spurcicias
in maculato calle transiũ: plena st̃
exemplis religiosarum & religiosorũ
scła. qui in om̃i conditione. in om̃i
sexu. in om̃i etate supradictis mõis
dño placuerunt. Quare gͦ uos non
poteritis in patre luminum. qd̃ isti
& iste potuerunt: Est aliud. qđ for¬
tasse uł ttel tacita cogitacione ꝓpone¬
tis. Si familiarib nr̃is denegauerimꝰ
consueca colloquia. & ip̃i denegabt̃
nobis solita obsequia. subtrahent no¬
bis necessaria subsidia. Ad qđ ego uo¬
bis exapłica uoce ꝓmicco. qđ fidelis
deus qui non pacietur uos temptari

Expanded text:
ec fortasse dicturae estis, quod dixerunt quidam a Domino recedentes, et post Satanam abeuntes: Durus est hic sermo . Non potest talia pati nostra aetas, non potest ferre ingenuitas. Quibus respondeo: Quae vestrum nobilior beata Caecilia, quae cilicio membra domabat? Quae vestrum Agnete beatissima tenerior, quae non solum conjugium nobilium sprevit, sed sicut ipsa de se dicit, carnis spurcitias immaculato calle transivit? Plena sunt exemplis religiosarum et religiosorum saecula, qui in omni conditione, in omni sexu, in omni aetate supra dictis modis Domino placuerunt. Quare ergo vos non poteritis in Patre luminum, quod isti et istae potuerunt? Est aliud quod fortasse vel tacita cogitatione proponetis: si familiaribus nostris denegaverimus consueta colloquia, et ipsi denegabunt nobis solita obsequia, subtrahent nobis necessaria subsidia. Ad quod ego vobis ex apostolica voce promitto, quod fidelis Deus, qui non patietur vos tentari
Abbreviated transcription (Latin):
cilicio squalida. nõ balneis freq̃n¬
tib accurata. in loquendo uerecũ¬
dia. in audiendo obedientia. incibo
parcitas. in potu sobrietas. in incessu
grauitas. in ueste uilitas. non dissolu¬
te mentis nutrix. & inde ꝓdigalitas.
ut in his om̃ib non uoluptati seruia¬
tur. sed necessitati. Sic̃ cñi bona domꝰ
in ip̃o uestibulo agnoscitur: sic religi¬
ose mentis habitus his signis foris ag¬
noscitur.  eisdem ad cõtemptũ sui
cotidianis ꝓfectib eruditur. Quanto
eñi qͥsq uilior est inoculis suis. tanto
sublimior ẽ in oculis conditoris. Opor¬
tec qͦq ut semꝑ sitis intentȩ orationi
aut lectioni aut oꝑi: ut diabolus in
sitas. Iste eñi mos fuisse legitur in mo¬
nasteriis egiptioꝵ. ut neminẽ reciꝑẽt
qui nollet oꝑi oꝑam dare. non ꝓpter

Expanded text:
cilicio squalida, non balneis frequencilicio squalida, non balneis frequentibus accurata, in loquendo verecundia, in audiendo obedientia, in cibo parcitas, in potu sobrietas, in incessu gravitas, in veste vilitas, non dissolutae mentis nutrix et index prodigalitas, ut in his omnibus non voluptati serviatur, sed necessitati. Sicut enim bona domus in ipso vestibulo agnoscitur, sic religiosae mentis habitus his signis foris agnoscitur, et eisdem ad contemptum sui quotidianis profectibus eruditur . Quanto enim quisque vilior est in oculis suis, tanto sublimior est in oculis Conditoris. Oportet quoque ut semper sitis intentae orationi, aut lectioni, aut operi, ut diabolus vos sitas. Iste enim mos legitur fuisse in monasteriis Aegyptiorum, ut neminem reciperent qui nollet operi operam dare S. HIER
Abbreviated transcription (Latin):
cũ inpudicis hominib miscere collo¬
quia publica uel pͥuata cotidiano
usu laboratis: Legistis eñi. corrum¬
punt mores bonos confabulationẽ
pessime. Non eũi beata uirgo maria
ma ꝓposita residebat inpublico. nͨ
ꝓeoꝵ delectabatur colloqͥo. qm̃ ẽ.
umbrata. et mater saluatoris effec¬
ta. Sic relique scẽ mulieres qͣ in ꝓ¬
posico sc̃itatis deo placere uoluert̃.
uroꝵ colloqͥa respuerunt. preter
eos quoꝵ necessitatib aliquando
desua sustantia caritate monente
ministrarunt. uel aqͥb sc̃e exhorta¬
tionis gr̃ãm ꝑciꝑe meruerunt. nõ
aut̃ aliquando carnis amatorib
p̃ciosa ueste uel fucata facie. non
gestu lubrico uł soluto incessu pla¬
cere studuerunt. In mortał ec eñi
sponsus in interiore homine ur̃o ĩ¬
putribilem qͣric pulchritudinem.
non excerioris hominis pulchram
lie regis abintus. ꝓp̃i gͦ uirginem
pͥmũ decet cordis humilitas. facieᷤ
pallida, macieq confecla cutis

Expanded text:
cum impudicis hominibus miscere collocum impudicis hominibus miscere colloquia publica vel privata quotidiano usu laboratis? legistis enim: Corrumpunt mores bonos confabulationes pessimae . Non enim beata Virgo Maria, ma proposita, residebat in publico, nec procorum delectabatur colloquio, quando est umbrata et mater Salvatoris effecta. Sic reliquae sanctae mulieres, quae in proposito sanctitatis Deo placere voluerunt, virorum colloquia respuerunt, praeter eos, quorum necessitatibus aliquando de sua substantia charitate monente ministraverunt, vel a quibus sanctae exhortationis gratiam percipere meruerunt, non autem aliquando carnis amatoribus pretiosa veste, vel fucata facie, non gestu lubrico, vel soluto incessu placere studuerunt; immortalis etenim Sponsus in interiori homine vestro imputribilem quaerit pulchritudinem, non exterioris hominis pulchram liae Regis ab intus . Christi ergo virginem primum decet cordis humilitas, facies pallida macieque confecta, cutis
Abbreviated transcription (Latin):
so seruauerunt. post lapsum facti
exules interris amiserunt. Nam qͥa
sue ciuitatis munim̃ta ꝓiecerunt.
abantiquo hoste facile expugnati.
ec in huius exiliĩ crumpnas expulsi.
eiusdem ciuitatis ornamenta merito
ꝑdiderunt. Ut gͦ ualeatis de exilio
adpatriam repedare. eiusdem pat̾e
munimentis uos munite. eiusdem
ornamentis uos ornate. qͦ et antiqui
hostis callida temptamenta forciter
respuatis et inmortali sponso cui ĩ¬
tegritatem corpoꝵ ur̃oꝵ deuouistis.
cõplacere ualeatis. Xp̃o enim uouiᷤ¬
lis nubere non cłicis. xp̃o uouistis
nub̃c. non scłarium hominũ collo¬
quia frequentare. Adhoc enum
uob̾ septa monasterii facta sunt:
ne mundi amatores in tra castra
mudum fugientium recipiatis.
ne ad publicum ꝓdeatis. ac decor¬
porali mundi uisione tractis in¬
trorsum fedis imaginib atq expug¬
nata intus uirginitate. corpusqͦq
corruptioni subici ꝑmittatis. Quomͦ
gͦ pudicitiam seruare ualebitis. qͣ

Expanded text:
so servaverunt, post lapsum facti so servaverunt, post lapsum facti exsules in terris amiserunt. Nam quia suae civitatis munimenta projecerunt, ab antiquo hoste facile expugnati, et in hujus exsilii aerumnas expulsi, ejusdem civitatis ornamenta merito perdiderunt. Ut ergo valeatis de exsilio ad patriam repedare, ejusdem patriae munimentis vos munite, ejusdem ornamentis vos ornate; quo et antiqui hostis callida tentamenta fortiter respuatis, et immortali Sponso, cui integritatem corporum vestrorum devovistis, complacere valeatis. Christo enim vovistis nubere, non clericis. Christo vovistis nubere, non saecularium hominum colloquia frequentare. Ad hoc enim vobis septa monasterii facta sunt, ne mundi amatores intra castra mundum fugientium recipiatis, ne ad publicum prodeatis, ac de corporali mundi visione, tractis introrsum foedis imaginibus atque expugnata intus virginitate, corpus quoque corruptioni subjici permittatis. Quomodo ergo pudicitiam servare valebitis, quae
Abbreviated transcription (Latin):
uo di gr̃a carnotensium ȩp̃c. Uirgi¬
nib indunensi monasterio sc̃i auiti.
placere uirginum sponso. Głosum
nomen uirginitatis: s głosior est fruᷤ¬
tus. Cum enĩ iustus quisq dñi sui
uestigia iubeatur sequi qua pocerit.
deuirginib legitur. quia sequunt᷑
agnum quocũq ierit. ec cũ unusqͥs¬
q gradus coniugatoꝵ uel continen¬
tium semꝑhabeat deꝑpetrata car¬
nis corruptione qđ defleat: uirgini¬
tas intemerata semꝑ habet in aucto¬
re suo quo gaudeat. Cuiꝰ quanto
cadenti miserior et extrema est cimenda
dampnatio. Uirginitas suꝑne ciuitatis
est uirtus. suꝑnoꝵ ciuium decus. ubi
non habet quis de integricate qđ ꝑdat.
de corruptione qđ dolcat. Quam qͥsqͥs
in hac mortalitatestudiosius emulabi¬
tur. eofamiliarius sponsi uirginum
uisitatione et caritate delectabicur.
Ut autem ꝓbrrtis hanc paradisi ẽẽ.
uirtutem mementote quia pͥmi pa-¬
rentes hanc ante peccatum inparadi¬

Expanded text:
Dei gratia, Carnotensium episcopus, virgiDei gratia, Carnotensium episcopus, virginibus in Dunensi monasterio al. coenobiplacere virginum Sponso. Gloriosum nomen virginitatis, sed gloriosior est fructus. Cum enim justus quisque Domini sui vestigia jubeatur sequi qua poterit, de virginibus legitur quia sequuntur Agnum quocunque ierit . Et cum unusquisque gradus conjugatorum vel continentium semper habeat de perpetrata carnis corruptione quod defleat, virginitas intemerata semper habet in Auctore suo quo gaudeat. Cujus quantocadenti miserior et extrema timenda damnatio. Virginitas supernae civitatis est virtus, supernorum civium decus, ubi non habet quis de integritate quod perdat, de corruptione quod doleat. Quam quisquis in hac mortalitate studiosius aemulabitur, eo familiarius Sponsi virginum visitatione et charitate delectabitur; ut autem probetis hanc paradisi esse virtutem, mementote quia primi parentes hanc ante peccatum in paradi
Abbreviated transcription (Latin):
censere sublimitatem ur̃am. quia si
ip̃os spoliatores etiam abinoedinata
inuasione desistere coegissem. maies¬
fendissem. Sic̃ eñĩ est regie potestatis
cuulia iura seruare. & eoꝵ transgres¬
sores debita pena multare. sic ep̃alis
officui ẽ. eccłasticas institutiones sub¬
dicis seruandas imponere. et trans¬
gressores earum paterna seueritate
cidantur itaqꝙ qui serenitatẽ uram
conturbant. quoꝵ ꝑsuasionib si ad¬
quieueritis. nec ꝑuias iusticie incede¬
nire ualebitis. Quicũque aut̃ illi sunt
si conductum bonũ mͥ & his qui mecũ
sunt miseritis. ut securi simus in eundo
& redeundo. & apud uos morando. pa¬
ratus sum in presentia ur̃a om̃ib emu¬
iniustas eoꝵ calumpnias irrefrargabi¬
li ratione confutare. Nostis eñi quan¬
cos inimicos habeam ꝓiusticia maxi¬
me inpatria ista & incuria ur̃a. Beñ
ualete. & sacerdotem ur̃m nolite ĩ¬
pedire. quominus ꝑ incolumitate

Expanded text:
censere sublimitatem vestram, quia si censere sublimitatem vestram, quia si ipsos spoliatores etiam ab inordinata invasione desistere coegissem, majesfendissem. Sicut enim est regiae potestatis civilia jura servare, et eorum transgressores debita poena multare, sic episcopalis officii est ecclesisticas institutiones subditis servandas imponere, et transgressores earum paterna severitate cidantur itaque qui serenitatem vestram conturbant, quorum persuasionibus si acquieveritis, nec per vias justitiae incedeervenire valebitis. Quicunque autem illi sunt, si conductum bonum mihi et his qui mecum sunt miseritis, ut securi simus in eundo et redeundo, et apud vos morando, paratus sum in praesentia vestra omnibus aemuum calumnias irrefragabili ratione confutare. Nostis enim quantos inimicos habeam pro justitia maxime in patria ista, et in curia vestra. Bene valete, et sacerdotem vestrum nolite impedire quominus pro incolumitate
Abbreviated transcription (Latin):
tensium ep̃c. ab eosaluari qui dat
salutem regib. Cum testem factoꝵ
meoꝵ circũispitio conscientiam meã
uehementer ad miror. quia nichil
in me repꝑio cur pialenitas ur̃a atq
regia mansuetudo intantam aduer¬
sum me conuersa sit amaritudinem.
ut aur̃a serenitate nullum audiam
nuntium bonum. nichil audiam ni¬
si uerbum asꝑum. Qđ eñĩ interbec¬
censes & molismenses monachos qͣn¬
tulancũq pacem ꝓtempore feci. nul¬
lam beccensib in hoc uiolentiam in¬
tuli. s abbas beccensis cognoscens &
erubescens in ordinatam spoliationẽ
factam molismensib aquibdam ne¬
ophitis monachis suis. multum me
rogauit ut uł pacem inter eos com¬
ponerem. uł iuste inter eos decerne¬
rem. Sed ego ꝓpter reuerentiã ur̃am
iudicium interim distuli. & gratis
oblata porcione uictualium suoꝵ
ab ip̃o abb̃ȩ quemolismenses repece¬
bant. iurgia que inter eos erant ꝓip
sius abb̃is caritate mitigaui. Qua
dere non decuit humilitati meȩ suc¬

Expanded text:
nister ab eo salvari qui dat salutem regibus, Cum testem factorum meorum circumspicio conscientiam meam, vehementer admiror, quia nihil in me reperio cur pia lenitas vestra atque regia mansuetudo in tantam adversum me conversa sit amaritudinem ut a vestra serenitate nullum audiam nuntium bonum, nihil audiam nisi verbum asperum. Quod enim inter Beccenses et Molismenses monachos quantulamcunque pacem pro tempore feci, nullam Beccensibus in hoc violentiam intuli. Sed abbas Beccensis cognoscens et erubescens inordinatam spoliationem factam Molismensibus a quibusdam neophytis monachis suis, multum me rogavit, ut vel pacem inter eos componerem, vel juste inter eos decernerem. Sed ego propter reverentiam vestram judicium interim distuli, et gratis oblata portione victualium suorum ab ipso abbate, quae Molismenses repetebant, jurgia quae inter eos erant, pro ipsius abbatis charitate mitigavi. Qua de re non decuit humilitati meae suc
Abbreviated transcription (Latin):
ne om̃s ꝓnuntiat. Uñ monco fr̃¬
nitatẽ
tuam. quatinus telum tirum
ita modifices. ut nec tumori par¬
cas. in sanas partes ferrũ mittas ee
quos corripis. cũ caritate corripias.
et quib parcis cũ caritate parcas.
datus rigor discipline quos comr¬
pit non corrigit. sed inlaqueum
diaboli p̃cipitant᷑ impellit. Rgo
itaq & moneo fr̾nitatẽ tuã. qm
p̃dictus monachus supondere
in aliqua cella monasteru tur re¬
pirare ꝑmittas. aut si om̃inoimn¬
portabilis tibi uidetur cius con¬
ucrsatio. licenciam ci saluandi
animam suã in alio monasterio
conceilas. et hoc mͥadpresens res¬
cribas. Ita enĩ fieri poterit. ut:
fr̃ renocatis morib inclioretur.
& animacius demanu tua non
requiratur. Ual̃. Capł. Lxxuiii.

Expanded text:
ne omnes pronuntiat. Unde moneo fraternitatem tuam quatenus zelum tuum ita modifices, ut nec tumori parcas, nec in sanas partes ferrum mittas, et quos corripis cum charitate corripias, et quibus parcis cum charitate parcas. me, immoderatus rigor disciplinae quos corripit non corrigit, sed in laqueum diaboli praecipitanter impellit. Rogo itaque et moneo fraternitatem tuam, quoniam praedictus monachus sub pondere in aliqua cella monasterii tui respirare permittas, aut, si omnino importabilis tibi videtur ejus conservatio, licentiam ei salvandi animam suam in alio monasterio concedas, et hoc mihi ad praesens rescribas. Ita enim fieri poterit ut et frater renovatis moribus melioretur, et anima ejus de manu tua non requiratur. Vale. EPISTOLA LXXXIII.
Abbreviated transcription (Latin):
uo d̾i gr̃a carñ eccłe minist᷑. Girbto
parsensi archidiacono sal. Cũ act̃ĩ
⁊ consensũ pari pena cõdẽpnet
apłs. ⁊ ꝑ innocentes testes cͥmma
⁊ita sic̃ ip̃i nc̃ cestantur ꝯsentientẽ
ꝓculdubio fũnt. ⁊ ideo sic̃ scitis de
se confessis ñ ẽ cͣdend̾ suꝑ cͥm̃ alienũ.
Sitñ in alis honesti sũt ⁊ ex eoꝵ
accusatione fama crebresc̃. ⁊ fedus
rumor infirmoꝵ ꝯscientias ꝑcucit.
cogenda ẽ mulier ut ad arbitͥum
psidentiũ de obiecto cͥmine ꝓbata¬
rum ꝑsonarũ testimonio se expͣ¬
get: ł si id face ñ pot̾it candentis
ferri examinatione innocentiã suã
ꝯprobet. Si ħ cansa ap̃ me uentila¬
retur ita eam uellẽ tractari. ita
dicans sententie alioꝵ qͥ forsitan
alit̾ sentiũt ⁊ talia negotia sepe

Expanded text:
vestra diligenti archidiacono, salutem. Cum actum et consensum pari poena condemnet Apostolus et per innocentes testes crimina et ita sicut ipsi nunc testantur, consentientes procul dubio fuerunt, et ideo sicut scitis, de se confessis non est credendum super crimen alienum . Si tamen in aliis honesti sunt, et ex corum accusatione fama crebrescit et foedus rumor infirmorum conscientias percutit, cogenda est mulier ut ad arbitrium praesidentium de objecto crimine probatarum personarum testimonio se expurget. Vel, si id facere non poterit, candentis ferri examinatione innocentiam suam comprobet. Si haec causa apud me ita ventilaretur, ita eam vellem tractari, ita dicans sententiae aliorum, qui forsitan aliter sentiunt, et talia negotia saepius
Abbreviated transcription (Latin):
sus manassẽ ꝓdut accusator nullo
testiũ fit fultus adnuniculo. nicħ ⁊̃
sitione ꝓtulerit. s qͦd tantũ suspiti¬
onib s ip̃e suasit. uł uolaticis ru¬
morib nectauit. Ed si ita est cũ &
ip̃e accusator pͥdẽ sit notat᷑ infanua
nec eris accułatio ullatenꝰ ẽ adnnit¬
tenda nec illa electio ullis ẽ dilato¬
rib fatiganda. Hñt enĩ sic̃ nofti
statuta p̾atrũ maiorũ ut ille cau¬
se a uidicib eccłasticis minime
audiantur que legib ñ ꝯtinent᷑.
Tñ si prudentie nr̃e tusũ fuerit
fame ip̃iꝰ electi ⁊ ur̃e congruit it
qͦs melioris testimonii frs declero
sub conspectu eũ publico ordinecis

Expanded text:
um Manassem prodiit accusator, nullo testium sit fultus adminiculo, nihil etsatione protulerit, sed quod tantum 54 suspicionibus ipse sibi suasit, vel volaticis rumoribus conjectavit. Quod si ita est, cum etiam ipse accusator pridem sit notatus infamia, nec ejus accusatio ullatenus est admittenda, nec justa electio ullis est dilationibus fatiganda. Habent enim sicut nostis statuta majorum, « ut illae causae a judicibus ecclesiasticis minime audianturn si prudentiae vestrae visum fuerit, famae ipsius electi et vestrae congruit, ut quos melioris testimonii fratres de clero sub conspectu eum publico ordinetis
Abbreviated transcription (Latin):
ceta reculit nob̃ q̃ filiã suã cuidã
alt̾i parrocbiano ur̃o d̾ municipi¬
dit ⁊ ille &am se ducturũ ĩ iiorẽ
tẽꝑe sͥ cõstituto absolute iuirau̾̃it.
ꝯuigale q legitine cũ alia mu¬
liere pꝰ mierat. Legitima enĩ fe

Expanded text:
liam suam cuidam alteri parochiano vestro de municipidit, et ille eam se ducturum in uxorem tempore sibi constituto absolute juraverit. conjugale, quod legitime cum alia muliere prius inierat. Leg
Abbreviated transcription (Latin):
& ieche chielẽ. illa m̃cͥx si uoluerit
repente uͥgo efficitur. Si gͦ raabñ
uiri honesti: Neq enĩ. ab hꝰ modi
tati. neq sacͣm̃tis eccłasticis ea inse¬
renda iniuria ut qͣmus cełiꝰ ł tar¬
duis celeb̾ta sint ꝙͣ tͣditꝰ ordo pꝰtul¬
at. eos tñ qͦs de t᷑pitudine tͣnstule¬
rint ad honestatẽ. de ciuitate ad
ciuitatẽ di nos indiscreta seu̾itate
cogamꝰ. uł eunti de honestate ad tpi
De cet̾o sciat dilectio ur̃a qͥa ꝓ pace

Expanded text:
 Iezechiel illa meretrix si voluerit repente virgo efficitur. » Si ergo Raab non viri honesti? Neque enim ab hujusmodi tati, neque sacramentis ecclesiasticis ea est inferenda injuria, ut quamvis celerius vel tardius celebrata sint quam traditus ordo postulat, eos tamen quos de turpitudine transtulerunt ad honestatem, de civitate diaboli ad civitatem Dei, nos indiscreta severitate cogamus reverti de honestate ad turpDe caetero sciat dilectio vestra, quia pro pace
Abbreviated transcription (Latin):
dundat ad feminas. Neq enĩ ad¬
ulta uxor dimittenda ẽ ⁊ uir me¬
chꝰ retinendꝰ. His ⁊ aliis h̾modi au¬
ctoritatib freti si aliq̃n ap̃ nos cau¬
tos ł sibi reconciliari. ł sine spe
manere ꝯuigii. Qͦd si bii qui de¬
bent uxores uirtute p̾cedere uolt̃
uxores uct̾ces ẽc libidinis ip̃i aut̃
uineunt᷑ a libidine qui aliis muli¬
erib cupiu̾it adhere. monemꝰ eos
ut ꝯsid̾antes fragilitatẽ uasis in¬
uliebris id infirmiori sęnii indul¬
⁊ ip̃e uir ꝯuincitur uelle fornica¬
ri. Ocurrit enĩ illd̾ apłi. In qͦ it.
alt̾um uilicas te ip̃m ꝯdepnas.
ead̾ enĩ agis q̃ uidicas. Qua ꝓpt̾

Expanded text:
nas. Neque enim adultera uxor dimittenda est, et vir moechus retinendus. » His et aliis ejusmodi auctoritatibus freti, si aliquando apud nos cauratos vel sibi reconciliari, vel sine spe manere conjugii. Quod si ii qui debent uxores virtute praecedere, volunt uxores victrices esse libidinis, ipsi autem vincuntur a libidine qui aliis mulieribus cupiunt adhaerere , monemus eos, ut considerantes fragilitatem vasis muliebris id infirmiori sexui indulet ipse vir convincitur velle fornicari. Occurrit enim illud Apostoli: In quo enim alterum judicas, teipsum condemnas; eadem enim agis quae judicas.
Abbreviated transcription (Latin):
aque feruentis examinatione ꝯfessi¬
one extorqueri a quolib sac ñ cen¬
sent canones ⁊ qͦd scõꝵ patrũ do¬
cum̃to sancditũ ũ ẽ suꝑsticiosa ad¬
nea enĩ cõfesione uł testiũ aꝓph̃e
publicata delicta habito p̃ oculis d̾i
timore ꝯmissa sibi regimini iudi¬
care. occulta uͦ ⁊ incognita illiꝰ sũt
uidicio relinq̃nda: qui solus noute
coeda filioꝵ hominum. Hon nega
mus tñ qͥn ad diuina aliqͣn recur¬
rendũ sit testimonia. qͣn p̃cedẽte
ordinaria accusatione omninodes̃
diuina testimonia ñ qͥ lex institu¬
erit diuina s hoc qͦd exigat inc̾¬
dulitas humana. Sic̃ de iuram̃ti
hẽmꝰ in eugłio. ñ uirabitis om̃ino.
re cogentis. Cum gͦ ita om̃e uira¬
m̃tũ ꝓhibeat p̃ceptũ euangłicum
paulus tñ negotia eccłiastica ita
sit inom̃i ꝯtͦũsia. Hon scͥbo talia
ignoranti s. ꝯmonefacio ut qͦd no¬
uit prudentia ur̃a ꝑficiat in boc
liagio ⁊ inom̃i ꝓposito sͥ negotio.

Expanded text:
aquae feruentis examinatione confessionem extorqueri a quolibet sacri non censent canones, & quod sanctorum patrum documento sancitum non est, superstitiosa adnea enim confessione, vel testium approbatione publicata delicta, habito prae oculis Dei timore, commissa sunt regimini judicare; occulta vero et incognita illius sunt judicio relinquenda, qui solus novit corda filiorum hominum. Hmus tamen quin ad divina aliquando recurrendum sit testimonia quando, praecedente ordinaria accusatione , omnino desunt humana testimonia; non quod lex hoc instituerit divina, sed quod exigat incredulitas humana, sicut de juramentis habemus in Evangelio: Non jurabis omnino. re cogentis . Cum ergo ita omne juramentum prohibeat praeceptum evangelicum, Paulus tamen negotia ecclesiastica ita sit in omni controversia . Non scribo talia ignoranti, sed commonefacio, ut quod novit prudentia vestra perficiat in hoc litigio, et in omni proposito sibi negotio.
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ canonicũ b̃i qͥntini bone spei
src̃m ut ꝓ d̾i amore ⁊ nr̃o negotiũ
diligent̃ adtendatis. pat̾ne diriga¬
ts quãtũ salua iusticia fieri pot̾
consilio ⁊ auxlio sustentetis. ht .Nł.
t᷑as suspeda ht marit᷑ situs de adul¬
t̾o ñ in adutt̾io dep̃hensam. non
testib conuictam nec ab aliqͦ accu
addid̃ qͦd mulier examinatione can
erat orta tã flagitiosa suspitio. Pau¬
lo pꝰ uentilata ẽ causa ap̃ iudices
eccłasticos quoꝵ qͥdã dicelunt q ĩ sꝰ
modi causa ñ e̾e̾t admittenda talis
examinat̾o in qͣ nulla iudiciario or¬
dine facta p̾cessiss accusatio. Alii uͦ
aliis dissentientib ita. iudicaũnt
q iꝰta e̾et ista examinat̃o quã muli

Expanded text:
ini, bonae spei fratrem, ut pro Dei amore et nostro negotium, diligenter attendatis, paterne dirigatis, quantum salva justitia fieri potest auxilio et consilio sustentetis; habet enim as suspectam habet maritus suus de adulterio, non in adulterio deprehensam, non testibus convictam, nec ab aliquo accusaddidit, quod mulier examinatione candorta erat tam flagitiosa suspicio. Paulo post ventilata est haec causa ante judices ecclesiasticos, quorum quidam dicebant quod in hujusmodi causa non esset admittenda talis examinatio, in qua nulla judiciario ordine facta praecessisset accusatio. Alii vero aliis ita dissentientibus judicaverunt, quod juxta esset ista examinatio quam muli
Abbreviated transcription (Latin):
tractatu .xl. uii. Si ducturi estis
urores seruate uos uorib ur̃is.
les uultis eas ad uos uenire
tales debẽt ⁊ ip̃e uos inuenire.
etie causã nͥ uir pudicꝰ accusare
ñ deb. Talẽ enĩ arbitrũ m̃et᷑ casti¬
moma. ap̃ quẽ ũ ꝑiclitet᷑ uerec̃dia.

Expanded text:
turi estis uxores, servate vos uxoribus vestris. Quales vultis eas ad vos venire, tales debent et ipsae vos invenire. citiae causam nisi vir pudicus accusare non debet. Talem enim arbitrum meretur castimonia, apud qu
Abbreviated transcription (Latin):
Si caput ẽ uir meliꝰ deb uiuere. ⁊
om̃ib bonis factis p̾cede uxorẽ sũa.
Ex his ÷ hꝰmodi scoꝵ patrũ senten¬
tus rõcinando colligi pot̾ qͥa illicitꝰ
cottꝰ añ nuptias uł spõsalia patͣcꝰ¬

Expanded text:
Si caput est vir, melius debet vivere, et omnibus bonis factis praecedere uxorem suam. » Ex his et hujusmodi sanctorum Patrum sententiis ratiocinando colligi potest quia illicitus coitus, ante nuptias vel sponsalia pat
Abbreviated transcription (Latin):
minist̃ cum humili deuotione
seruitiũ. De hierolimitanis quoꝵ
uxores fornicate sũt. bñ mͥ uidet᷑
sentire sc̃itas ur̃a qͥa scd̾m eũgłic̃a
apsicã doctnã oportet cos ad ꝓpͥas
uiores redire. aut eis uiuentib siñ
islia carnis cõmixtione manere. Ali
horrent adult̾i reputabunt᷑.⁊ adul

Expanded text:
minister, cum humili devotione servitium. De Hierosolymitanis quorum uxores fornicatae sunt , bene mihi videtur sentire sanctitas vestra quia secundum evangelicaicam doctrinam oportet eos aut ad proprias uxores redire aut, eis viventibus, sine ulla carnis commistione manere. Aliohorrent, adulteri reputabuntur, et adul
Abbreviated transcription (Latin):
siet pudica. e ꝯtͣrio ꝓpt̃ diuortiũ
ciꝰdẽ redditur inpudica. Uñ cũ le¬
ges honestati consulere debeant⁊
saluti:. tutiꝰ mͥ ee uidetur ut uir
imilierẽ quã dux̃ lic nesciens
pudicã retineat in uxorẽ quã suo
diuortio ⁊ illã fornicariã. ⁊ se faci

Expanded text:
lier pudica, e contrario propter divortium ejus redditur impudica. Unde cum leges honestati consulere debeant et saluti, tutius mihi esse videtur, ut vir mulierem quam duxit, licet nesciens impudicam retineat uxorem, quam suo divo
Abbreviated transcription (Latin):
di ⁊ sententiã legis qͥa unꝰ maritus
duas forores ñ poss hr̃e ĩ comugiũ
sicut nec una mulier cũ duobꝰ
fr̃ib legitinũ poss mire matͥmo¬
nũ. siuegundis qͥppe soror hꝰ iu
uencule quã nc̃ ht p̾taxat᷑ petrus

Expanded text:
di et sententiam legis, quia unus maritus duas sorores non posset habere in conjugium, sicut nec una mulier cum duobus fratribus legitimum posset inire matrimonium. Sinegundis quippe soror hujus juvenculae quam nunc
Abbreviated transcription (Latin):
rem s̃ pꝰ deipõsante i cõiugiũ h̃re ñ
possit sic̃ nec frat̃ desponsatam
fr̃is uxorẽ cũ de parib idẽ sit cõ¬
uigiũ. Incõcilio triburiensi ꝯti¬
netur cap̃.uͦ. Qͥdam desponsaũ

Expanded text:
rem sibi prius desponsatae in conjugium habere non possit, sicut nec frater desponsatam fratris uxorem, cum de paribus idem sit judicium, in concilio Triburiensi continetur capitulo 5 : « Quidam despo
Abbreviated transcription (Latin):
int̾dictũ est displic mͥ tã ꝓpt̃ faci¬
debeo id facere ꝓumo qͦd nollem
ab eo pati: ne miremini si crisma
qͥo a nobis petitis ad presens ñ acci¬
pitis. Lex ẽ enĩ eccsaftica ut qͥ intͥ¬
dicti ł excõmunicati sũt ab una
eccła ab alia ñ recipiant᷑ ab alia.

Expanded text:
interdictum est, displicet mihi tam propter facidebeo facere proximo quod nollem ab eo pati, ne miremini si chrisma quod a nobis petitis ad praesens non accipitis. Lex est enim ecclesiastica, ut qui interdicti vel excommunicati sunt ab una Ecclesia, non recipiantur ab al
Abbreviated transcription (Latin):
tus uni sorori alt̾am ĩ uxbrẽ ñducet:
qͥa ꝑ hanc licentiã fallente diabo¬
lo possent multa inhonesta ⁊ inces¬
tuosa ꝓuenire cõuigia qͦ cessant
seruata ꝓbibitione legitima. Ian¬
ca scͥpsi dilectioni ur̃e qͥ mecũ noũ
prudentia ur̃a. ⁊ seruare consueũ
ur̃a diligentia. De cet̾o cõm̃do pat̾
nitati trie fr̃s nr̃os cłicos bĩ qͥnti¬
ni qͥ ap̃ uos morantur ut patcm¬
niũ urm inpendatis eiss a deo icͥ
butionem expectetis. Quod illi¬
ñ iidebantur sufficere ad comun
cendam miham qui lenocuua

Expanded text:
tus uni sorori, alteram in uxorem non duceret, quia per hanc licentiam fallente diabolo possent multa inhonesta et incestuosa provenire conjugia, quae cessant servata prohibitione legitima. Pauca scripsi dilectioni vestrae, quae mecum novit prudentia vestra, et servare consuevit vestra diligentus uni sorori, alteram in uxorem non duceret, quia per hanc licentiam fallente diabolo possent multa inhonesta et incestuosa provenire conjugia, quae cessant servata prohibitione legitima. Pauca scripsi dilectioni vestrae, quae mecum novit prudentia vestra, et servare consuevit
Abbreviated transcription (Latin):
solũ legitimne despõsata s etiã sac̃¬
dotali bñdictione coniuncta. Qͦd si
obicttis ñ fuisse coniugiũ uͥ ꝯstat
ñ sub secutũ fuisse carnale cõm̃tiũ
ex auctoritate patrũ respondeo qͥa
conirigiũ ex eo insolubile est ex qͦ
pactũ conuigale firmatũ ẽ. Und̾
beate ioseph ab anglo dr. Noli ti¬
mere acciꝑe mariã conuigẽ tuã.
Conugẽ ioseph uocabat ꝙͣ carui

Expanded text:
desponsata, sed etiam sacerdotali benedictione conjuncta. Quod si objicitis non fuisse conjugium, ubi constat non subsecutum fuisse carnale commercium, ex auctoritate Patrum respondeo, quia conjugium ex eo insolubile est, ex quo pactum conjugale firmatum est. Unde beato Joseph ab angelo dicitur: Noli timere, accipere Mariam conjugem tuam . Conjugem Joseph vocab
Abbreviated transcription (Latin):
carnis unꝰ corpꝰ facti sũt ñ intelli¬
go posse dissolii ꝯiugiũ nͥ diuoe¬
mulier marito recõciliari. ꝙͣto
mag̃ ex simpli fornicatione qͣ pa¬
tͣta ẽ qñ ñdũ erat alligata legi
maritali: Continet᷑ enĩ ĩ lbro

Expanded text:
carnis facti sunt, non intelligo posse dissolvi conjugium, nisi divormulier marito reconciliari, quanto magis ex simplici fornicatione quae patrata est quando nondum erat alligata lege maritali? Continetur libro
Abbreviated transcription (Latin):
ntẽ ĩ tbulatione patientĩa. Quesiũ
ame ꝗͦd meliꝰ me nouit ur̃a pru¬
dentia utrũ niulier q̃ pꝰ cõpleta sacͣ̃¬
m̃ta ⁊ officia nuptiar̃ infra. iͦi. aut
.iiͦi. menses peꝑisse cognoscitur de¬
beat ꝓpt̾ fecła nuptiarũ ĩ ꝯuigio
man̾e. an ꝓpt̾ patratũ añ nuptias
flagitiũ matͥmonii dignitadẽ am¬
pidare. Suꝑ qua re: ñ menuni me
canonicã inuenisse sententiã: dico
tñ siñ p̃iudicio melioris sententie.
qͥa si añ celebrationẽ sacͣm̃ti ꝯui¬

Expanded text:
ntem in tribulatione patientiam . Quaesivit a me, quod melius me novit vestra prudentia, utrum mulier quae post completa sacramenta et officia nuptiarum infra duos aut tres menses peperisse cognoscitur, debeat propter foedera nuptiarum in conjugio manere, an propter patratum ante nuptias flagitium matrimonii dignitatem ampidari. Super qua re non memini me canonicam invenisse sententiam; dico tamen sine praejudicio melioris sententiae, quia si ante celebrationem sacramenti
Abbreviated transcription (Latin):
e ebrietate suꝑfluum puto
monachum cõmoueri cum
uel si parum uini accipiat. a pro¬
posita corꝑis contricione declinat.¬
ꝙ ideo monachum si ebrium qͦd
nefas est uideri aliq̃n contigige¬
rit.zelans illi plenus ira pcipio
ut xxͦx. dieb auini potione suspẽ¬
datur quatinꝰ anima infusione
concessa digestione hoc spatio ua¬
cuetur.

Expanded text:
e ebrietate vero superfluum puto monachum commoneri, cum, vel si parum vini accipiat, a proposita corporis contritione declinet. ideo monachum si ebrium, quod dici nefas est, videri aliquando contigerit, zelans illi plenus ira praecipio, ut triginta diebus a vini potatione suspendatur: quatenus anima infusione congesta digestione hoc spatio vacuetur.
Abbreviated transcription (Latin):
tuerit. quo semel cessit. Qđ si huic peciciõi
nĩs adquieucritis. cõsecrato om̃i studio
psuadebimus. ut pͥmatum lugdimensis
cccdiç recognoscat. uob̾sicut pͥmati suo
deferat. omnẽ debitam reucrentiã scd̃m
traditiones patrum exhibeat. Quisi ad¬
quiescere noluerit nr̃is ꝑsuasionib nos
tamen abhis que p̃ceꝑit aplica sedes ñ
ircedemus. Si aut̃ peticionib nr̃is ñõ
ad quieueritis. et aliquid scisma fuerit
inde exortum contra uotum nr̃m. secure
dicam neq iniquitas mea neq peccatũ
meũ. neq uos poteritis dicere. uob̃ non
fusse predictum. Decet̾o predam apu¬
teacensib in me ⁊ incarnotensem ȩccl̃ã
factam iure auobis repetere. si reucrẽ¬
tiam ur̃am in ius possem uocare. qui
ad suggestionẽ emuloꝵ meoꝵ p̃dictõ
sacrilegos ame: acocp̃is meis communi¬
one priuatos me nesciente cõmunione
reddidistis. ac ꝑhoc scelerum suoꝵ in¬
punitate ad ꝑpetranda maiora sacri¬

Expanded text:
tuerit, quo semel cessit. Quodsi huic peticioni tuerit, quo semel cessit. Quodsi huic peticioni nostrae adquieveritis, consecrato omni studio persuadebimus, ut primatum Lugdunensis aecclesiae recognoscat, vobis sicut primati suo deferat omnem debitam reverentiam et secundum traditiones patrum exhibeat. Qui si adquiescere noluerit nostris persuasionibus, nos tamen ab his quae preceperit apostolica sedes non recedemus. Si autem peticionibus nostris non adquieveritis et aliquod scisma fuerit inde exortum contra votum nostrum secure dicam, neque iniquitas mea neque peccatum meum neque vos poteritis dicere vobis non fuisse predictum. De caetero praedam a Puteacensibus in me et in Carnotensem ecclesiam factam iure possem a vobis repetere, si reverentiam vestram in ius possem vocare, qui ad suggestionem emulorum meorum predictos sacrilegos a me et coepiscopis meis communione privates me nesciente communioni reddidistis ac per hoc scelerum suorum impunitatem ad perpetranda maiora sacri
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbati medici maiorib morbis sanãdis
intend̾ent. et non abirrisorib suis au¬
dirent. clicem colentes: camclum glu¬
tientes. mentam. rutã. ciminũ. ⁊ ane¬
tũ decimatis. grauiora aut̃ legis p̃ter¬
mittitis. cũ ꝑtotũ pene mũdũ flagiia
⁊ facinora uideamus publice ꝑpetran.
nec ea auobis aliqua iusticie falce re¬
secari. Quoꝵ erempla quia uel auob̃
ñ sunt remiota. uel uob̃ non ignota ñ
ẽ. meũ cosspeciali sermone caxare. uos
uidĩtis quid dehis: desimilibi agere
debcatis. Nunc uͦspecialit̃ adhoc in¬
tendit stilus meus. ut eleccũ seuonen¬
sis ecdiȩ si nichil in eo qđ sacris canonib
obuiec reꝑtũ fuerit. scd̃m morẽ anti¬
quũ conserrari ꝑmittatis. quia detã
sprianus. Quam ꝑidosum sit indiuintꝰ
atta ut quis cedat iure suo: potestate scͥp¬
cura sacra declarat. cũesau pͥmatus suos
inde ꝑdidit. nec reciꝑe id postmodũ po¬

Expanded text:
probati medici maioribus morbis sanandis probati medici maioribus morbis sanandis intenderent et non ab irrisoribus suis audirent: Culicem colantes et camelum glutientes, mentam, rutam, ciminum et anetum decimatis, graviora autem legis pretermittitis, cum per totum pene mundum flagitia et facinora videamus publice perpetrari, nec ea a vobis aliqua iusticiae falce resecari. Quorum exempla quia vel a vobis? non sunt remota vel vobis non ignota, non est meum eos speciali sermone taxare. Vos videritis quid de his et similibus agere debeatis. Nunc vero specialiter ad hoc intendit stilus? meus, ut electum Senonensis aecclesiae, si nichil in eo, quod sacris canonibus obviet, repertum fuerit, secundum morem antiquum consecrari permittatis: quia de tanCiprianus: Quam periculosum sit in divinis rebus, ut quis cedat iure suo et potestate, scriptura sacra declarat, cum Esau primatus suos inde perdiderit, nec recipere id postmodum po
Abbreviated transcription (Latin):
utc̃q defensare. Multi qͦq clecti qͥgratu¬
itã ⁊ canonicam hũt electionẽ. quia huiꝰ¬
muindi dilationib uel fatigationib
ĩpediunt᷑ conparatis sibi pecunia. me¬
diatorib : ꝓlocutorib ne turpẽ paci¬
ant̃ repulsam insymoniacã offẽdt
aliquando consectationẽ. Cũgͦ om̃is in¬
stitucio ecclasticarũ legum adsalutem
refereuda sit animarũ. istarũ institutio¬
num transgressiones aut districtiꝰ eẽn
corrigendȩ. ut saluti ꝓdessent. aut ĩ¬
terim silentio prrincudȩ. ne sp̃ualia ł
temporalia cõmoda supradictis mõis
inpedirent. Nec ista dico tamquã ue¬
lim aducrsus sedem apłicam capua
erigere. uel eius salubrib dispositiõili
obuiare. uł melioꝵ sententus p̃iudiciũ
facere. siuiuis nitant᷑ rationib ⁊ cui¬
dentiorib ueterũ patrũ actoritatib.
s hoc uellem cũ multis mecum pie sent¬
entib ut romane ȩcclie ministri tamqͣ

Expanded text:
utcumque defensare. Multi quoque electi, qui gratuutcumque defensare. Multi quoque electi, qui gratuitam et canonicam habent? electionem, quia huiusmodi dilationibus vel fatigationibus impediuntur , comparatis sibi pecunia mediatoribus et prolocutoribus, ne turpem patiantur repulsam, in symoniacam offendunt aliquando consecrationem. Cum ergo omnis institutio aecclesiasticarum legum ad salutem referenda sit animarum, istarum institutionum transgressiones aut districtius essent corrigendae, ut saluti prodessent, aut interim silentio premendae, ne spiritualia vel temporalia commoda supradictis modis impedirent. Nec ista dico, tanquam velim adversus sedem apostolicam caput erigere vel eius salubribus dispositionibus obviare vel meliorum sententiis preiudicium facere, si vivis nitantur rationibus et evidentioribus veterum patrum auctoritatibus. Sed hoc vellem cum multis mecum pie sentientibus, ut Romanae aecclesiae ministri tamquam
Abbreviated transcription (Latin):
sessioni: ꝑuira regũ ꝑossident᷑ possessiõos.
Diristi qͥd mͥ: regi. noli dicere possessiones
tuas. qͥa ad ip̃a iura renũtiasti humana
quib possessiones possidcutur. Qđ̃ si hec
et̾na lege sancita eeñt. noneẽt. in manu
p̃sidentiũ ut ca inqͥbdã districte uidica¬
rent. quibdam mniscdit relaxarcnt. ip̃is
in honore accepto ꝑmanentib contra qͦs
ista locunt᷑. Nc̃ uͦ quia caillicita maxime
ꝓsua estimatione remissio: uidemus nulloͤ
aut pene nullos ꝓhui̾modi transgressiõe
dampnatos. plurimos aut̃ uęxatos. pli¬
mas ecclias spoliatas. plurima scanda¬
la exorta. diuisum regnũ: sacerdociũ
sine quoꝵ concordia reshumane nec in¬
columes eẽ. possunt nec tute. Uidemꝰ
qͦq miscros ep̃os⁊ abbates. nec ruinis mo¬
rũ nec muroꝵ reficiendis uelle uł pos¬
se uacare. solũ adhoc intentos ut pos¬
sint sibi aliquã linguã magniloquã
amicã facere. cuiꝰ nundinis se possint

Expanded text:
sessioni? Per iura regum possidentur possessiones. Dixisti: Quid michi et regi? Noli dicere possessiones tuas, quia ad ipsa iura renuntiasti humana, quibus possessiones possidentur. Quod si haec aeterna lege sancita essent, non esset in manu presidentium , ut ea in quibusdam districte iudicarent, quibusdam misericorditer relaxarent, ipsis in honore accepto permanentibus, contra quos ista loquuntur. Nunc vero, quia ea illicita maxime orundem pro sua aestimatione remissio: videmus nullos aut pene nullos pro huiusmodi transgressione dampnatos, plurimos autem vexatos, plurimas aecclesias spoliatas, plurima scandala exorta, divisum regnum et sacerdotium, sine quorum concordia res humanae nec incolumes esse possunt nec tutae. Videmus quoque miseros episcopos et abbates nec ruinis morum nec murorum reficiendis velle vel posse vacare, solum ad hoc intentos, ut possint sibi aliquam linguam magniloquam amicam facere, cuius nundinis se possint
Abbreviated transcription (Latin):
misticũ qͥd diuinũ facere poter̃t̃. qui
nullam potestatem trantandoꝵ diuin&
misterioꝵ acceꝑunt: Sufficiant tͥ ĩtim
multa legendo reppiret tua diligentia
quib facile ꝓpulsabit᷑ talium uaniloqͦ
nulla rõne uel auccoritate stulta insipi¬
entia. Auertat aut̃ deushunc errorem
ab eccłia sua. qui eam mundauit sibi
lauacbro aquȩ inuerbo. ut eamhab̾t
sponsam sine macula ⁊ ruga. Ual.¬

Expanded text:
mysticum, quid divinum facere poterunt, qui mysticum, quid divinum facere poterunt, qui nullam potestatem tractandorum divinorum mysteriorum acceperunt? Sufficiant tibi inte nobis dicta sunt multa legendo reperiet tua diligentia, quibus facile propulsabitur talium vaniloquorum nulla ratione vel auctoritate fulta insipientia. Avertat autem Deus hunc errorem ab Ecclesia sua, qui eam mundavit sibi lavacro aquae in verbo, ut eam haberet sponsam sine macula et ruga . Val