comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ in uentum ueritatem nõ inuerita¬
te s ad uanitatenidiligimꝰ et ꝯmiseit¬
mum est in uerbis uitead mortis lucͣ
negociam᷑. ud ccite interioris hõmis.
⁊ quod sum. Et ueritas ip̃a de se nicħ sñ m
potestis fac̾e. Qnd gͦ est dr̃e insempit̾r̃
uiue nͥ indesider in desnenter gr̃e ad her̾es
Quidqd̃ disponas. nõ detua in dustria.
eo maxime tempore dicendum exat qd̾
illud ꝙ diuintꝰ acceꝑat humanitus que¬
rebeũ. ꝗ ao ulud ꝙ sperabat᷑ humane po¬
cius. qm diume gre inuitebeitur: S
illuo est ualde nirũ. inimo suꝑͣ omne
humeani modum stupendimi ꝙ sere
Cum hec apd̾ nosin ip̃os tacite loquim
ꝙ intinie sentimus. nichominul tñ ꝙ sỹ
eodem: tempore prop̾e industrie inintim᷑.¬
Acoco ac si cooꝑantem gr̃am penitus igno¬
remus. Sepe cum de diuine gr̃e dm̃idat̃one
sb̃tiliter aliquid ap̃ ꝓximos loquim᷑ de
nr̃e locucõnis Eẜtilitate apud nos met ip̃oᷤᷤ
gloramiᷤn᷑ Qłfinita hom̃is stulticia. Et

Expanded text:
 inventam veritatem, non in veritate, sed ad vanitatem diligimus, et quod miserrimum est, in verbis vitae ad mortis lucra negotiamur, vel certe interioris hominis  quod sum . Et Veritas ipsa de se: Sine me nihil potestis facere . Quid ergo est dicere, in sempiternum vivere, nisi indesinenter gratiae adhaerere? Quidquid disponas non de tua industria, eo maxime tempore dicendum erat, quod illud quod divinitus acceperat humanitus quaerebat, et ad aliud quod sperabatur, humanae potiuillud est valde mirum imo supra humanum modum stupendum quod saepe cum haec apud nosmetipsos tacite loquimur, et intime sentimus, nihilominus tamen, et sub eodem tempore propriae industriae innitimur, ac si cooperantem gratiam penitus ignoremus. Saepe cum de divinae gratiae commendatione, subtiliter aliquid apud proximos loquimur de nostrae locutionis subtilitate apud nosmetipsos gloriamur. O infinita hominis stultitia, et
Abbreviated transcription (Latin):
Sempiternum uuie ut
itaq ad inuicem conferamꝰ teue
exteriora cum interiorib corpora¬
hacum spũalib: Utinani in ilũ¬
ternam illam familiam tam. re ⁊ gr̃e¬
Oxram disĩplinatam istam ext̾iorein
agnouimꝰ. Audiuimus ꝙ pͥma forr¬
sronte suo regi tespondeanant ꝙ forte
hoc ip̃m eos ip̃c docuerat: Doccamus
⁊ nr̃am monñ indelicet nr̃o conamine
Similra respondere. ex rex insempiternum
uiuc. Quid tñ ħerit queso exoptacõ. an. i dn¬

Expanded text:
sempiternum vive . Ut itaque ad invicem conferamus exteriora cum interioribus, corporalia cum spiritualibus, utinam internam illam familiam, tam quam disciplinatam, istam exteriorem agnovimus. Audivimus quid prima fronte suo regi respondeant, et forte hoc ipsum eos ipse docuerat, doceamus et nostram in omni videlicet nostro conamine simillima respondere: Rex, in sempiternum vive. Quid tamen hoc erit, quaeso, exoptatio, an
Abbreviated transcription (Latin):
Si boña sit: Inccile tñerit. nsi bona in¬
tencõne fiat it. Eunc autem mel. hoĩs
etiam inter bona intencõne oꝑa morit᷑
qñ intentõ de ptͣ. ueritaris accestacõ est
qr si ocułistilis suerit nequam totum
torpus tuum tenebrosum erit: Quid
gͥerit in sempiternũ uiuere. ꝙsisil
monĩ oꝑe bono. intencõnẽ bonam
hr̃e. Utinan omnẽ ad̃ cognatum im¬
nr̃m ad omne inceptum bonũ. hec
nob̃ responsio primo occistat. in hoc
ominis mã cogitato suspiratõ suspiret¬
⁊ satagat. ut inet̾num unianꝰ. ꝙ tũc

Expanded text:
si bonum sit, inutile tamen erit, nisi bona intentione fiat. Tunc autem mens hominis etiam inter bona opera moritur, quando intentio depravatur. Veritatis attestatio est: Quia, si oculus tuus fuerit nequam, totum corpus tuum tenebrosum erit . Quid igitur erit in sempiternum vivere, nisi in omni opere bono intentionem bonam habere? Utinam ad omnem conatum nostrum, ad omne incoeptum bonum, haec nobis responsio primo occurrat, in hoc omnis nostra cogitatio suspiret, et satagat, ut in aeternum vivamus,
Abbreviated transcription (Latin):
retesterur sũma si platet cari¬
tas in t̾rogetur. Oꝑtet auteni
caritatem sũmam unu̾salit̾
eẽ ꝑfectam. ut andem sũme
ꝑfecta sit sicut oꝑdet eẽ ta¬
tam quo nõ poilit esse maioꝵ
sit necesse est talem fore. qͦ
nõ possit eẽ melior. nam si¬
tut in sũma caritade nõ por̃
de esse quod est maximũ. ficnͦ
ligi nt se. In mutno siguidẽ
rarnis. nichil p̾clarins. qmͣ ut ab
eo qñe sũme diligis.⁊ a quo sũ
me dilig̾is: alium eque diligi
ritatis. est uotina cõmunio
exhibite sibi disectõnis. Sane
sũme diligenti sũmeq diligi
desideranti. p̃cipuum gaudiñ
solet eẽ in desiderii smn adiui¬
plecõne. Optate indelicet dils¬
cõnis a deptone. ꝓbat ĩq se mai
ritate ꝑfectũ nõn esse. cu necoũ
pot᷑ in p̾cipui gaudii sui ꝯuruni¬
one complacere. Est itaꝙ is¬
dicium magne infuntatis nõ
posse pati ꝯ sorciĩ amoris. por¬
se u̾o pati signũ magne ꝑfecc̃o¬
nns. Si magnũ est pati posse.:

Expanded text:
placet, charitas interrogetur. Oportet autem charitatem summam universaliter esse perfectam. Ut autem summe perfecta sit, sicut oportet esse tantam quod non possit esse major, sic necesse est talem fore quod non possit esse melior. Nam, sicut in summa charitate non potest deesse quod est maximum, sic nec ligi ut se: in mutuo siquidem rarius, nihil praeclarius quam ut ab eo quem sume diligeris, alium aeque diligi ritatis est votiva communio exhibitae sibi dilectionis. Sane summe diligenti, summeque diligi desideranti praecipuum gaudium solet esse in desiderii sui adimpletione, optatae videlicet dilectionis adeptione. Probat itaque se in charitate perfectum non esse, cui necdum potest in praecipui sui gaudii communione complacere. Est itaque indicium magnae infirmitatis, non posse pati consortium amoris. Posse vero pati, signum magnae perfectionis; si magnum est pati posse,
Abbreviated transcription (Latin):
p̾cipuũ est. optino qd̾ optiumn
ta sit: exhibite sibi d ilectõint
ꝯsortem equa ratõne. requi¬
rit. Si em̃ nolit. quod ꝑfecta
bonitas exigit. uͥ erit plenitu¬
do bonitatis: Si antem nelt
quod fĩ nequit. ubi ent ple¬
itudo potestatis: LNuic gͦ m

Expanded text:
optimum ta sit, exhibitae sibi dilectionis consortem aequa ratione requirit. Si enim nolit quod perfecta bonitas exigit, ubi erit plenitudo bonitatis? Si autem velit quod fieri nequit, ubi erit plenitudo potestatis? Hi
Abbreviated transcription (Latin):
lia u̾o est corꝑea. alia in corꝑe¬
a. alia insibilis. alia in insibi¬
lis. alia mortalis alia ĩ mor¬
talis. dissolubił inia. in disso¬
in ext̾minabił alia. Nithilo¬
in miũ ꝯm̃cta sunt. ut in pa¬
tiendo uł ꝯdelectando. ne dic̃a
seꝑan. set net sec̾m possint
Ecce indisti qnͣta dissimilitu¬
minus qnͣta sumlitudo uł e¬
qualitas ꝑsonarũ in natura di¬
nina. ¶Explita mͥ obsetꝰ. quo¬
modo ꝑsonalis unitas sit in tã¬
ta subãrñ dissimilitudmne ⁊ di¬
u̾sitate. ⁊ ego dicam tibi. quo¬
modo snb̾alis mittas sit in tan¬
ta ꝑsonaꝵ similitudine ⁊ eqͣ¬
litace. ⁊ Ion in quis capio. non
conp̾hendo. S quod non capit
nitelligentia. ꝑ suadet michi
tam̃ ip̃a exꝑientia. Hene ntiq
⁊recte. Q si exꝑiencia te docet
aliquid eẽ supra in telligen
ciam in natura humana. non¬
ne eo ip̃o te docuisse deb̾et ali¬
quid ẽẽ supͣ intelligenciam
tnam in natura dinina: Pot̃
itaq homo dit̾e ex semet ip̃o.

Expanded text:
lia est corporea, alia incorporea, alia visibilis, alia invisibilis, alia mortalis, alia immortalis, dissolubilis una, indissoinexterminabilis alia. Nihiloin unum conjuncta sunt, ut in patiendo vel condelectando, ne dicam separari, sed nec secerni possint. Ecce vidisti quanta dissimilituminus quanta similitudo vel aequalitas personarum in natura divina. Explica mihi, obsecro, quomodo personalis unitas sit in tanta substantiarum dissimilitudine et diversitate, et ego dicam tibi quomodo substantialis unitas sit in tanta personarum similitudine et aequalitate. Non, inquis, capio, non comprehendo; sed quod non capit intelligentia, persuadet mihi tamen ipsa experientia. Bene utique et recte: sed si experientia te docet aliquid esse supra intelligentiam tuam in natura humana, nonne eo ipso te docuisse deberet aliquid esse supra intelligentiam tuam in natura divina? Potest itaque homo discere ex semeti
Abbreviated transcription (Latin):
a ꝓbat. qmͣ uixta id quod racõ¬
tinacõ dictat. ꝑsonas quidem
humanas indemꝰ. diuinas aitẽ
uidere nõ possimmus. In nat᷑ahi¬
cie. ⁊ conpellit eos cotidianaer¬
ꝑiencia de dumis similia ests¬
mare. In tantũ enĩ carnał qu̾is
ad quiescit. eis que ꝑ exꝑienciaͣ
didicit. ut iux aliquid credere
queat. quod eis que exꝑiendo
nonerat : ex aliqua simlitu¬
ome nõ appropinquat. set qͥ

Expanded text:
bat, quam juxta id quod ratiocinatio dictat. Personas quidem humanas videmus, divinas autem videre non possumus. In natura huntiae. Et compellit eos quotidiana experientia de divinis similia aestimare. In tantum enim carnalis animus acquiescit eis quae per experientiam didicit, ut vix aliquid credere queat, quod eis quae experiendo noverat, ex aliqua similitudine non appropinquat. Sed q
Abbreviated transcription (Latin):
tres aliquos significamus.::
Iuxta in tessigenciam scdm ꝙͣ
accipimus ꝑsonam in singula¬
ri. uirta eandem ꝓrsus in telłi¬
gent̾iam accipimꝰ eam ⁊ in
plarali. nͥ quod hic plures. il¬
lic uinis solus datur in telli:
ligitur aliquis unuis. qui tñ sit
racõnalis sub̾a. cũ noĩant᷑ tres
ꝑsone. absq dubio in telligin᷑
tres aliqui. quorũ tñ iiusquis

Expanded text:
tres aliquos significamus? Juxta intelligentiam secundum quam accipimus personam in singulari, juxta eamdem prorsus intelligentiam accipimus eam et in plurali, nisi quod hic plures, illic unus solus datur intelligi.ligitur aliquis unus qui tamen sit rationalis substantia. Cum nominantur tres personae, absque dubio intelliguntur tres aliqui,
Abbreviated transcription (Latin):
modo atq mensura ⁊ abso õi
disc̾tione. Et ꝙͣins meis fortassis
hit bona intentio. ħ meis restiale
est ꝙ niuũt sine modo. ⁊ ferunt᷑
p̃cipites sine rationis iudicio ⁊
abs ꝯsiuo. ⁊ qͣmͣius forte zelum

Expanded text:
modo atque mensura et absque omni discretione. Et quamvis in eis fortassis sit bona intentio, hoc in eis bestiale est, quod vivunt sine modo, et feruntur praecipites, sine rationis judicio et absque consilio. Et quamvis forte zelum
Abbreviated transcription (Latin):
te. Imetͣ. In muagutudine ar¬
boris mixamͣ modum fortitudi¬
ditatem subtilitatũ maspec¬
tus dilatacone magrrtudite
auctoritatis inpuscritudnie

Expanded text:
te timetur. In magnitudine arboris miramur modum fortitudiditatem subtilitatis; in aspectus dilatatione, magnitudinem auctoritatis. In pulchritudi
Abbreviated transcription (Latin):
Nõ sic ẽ satͣm̃tũ unctõnis. spãlis ẽ
q̃ da mediciua cor ꝑis ⁊ aĩẽ languo¬
res mitigãs ⁊ sanãs. Nã oleñ m̃bͣ
dolencia sanat. ita oleñ ad utͣꝙ cu
rand̾ ꝓdest. Si morbus ñ reutit᷑ me¬
dicina nõ it̾et᷑. Si ꝙ moibus c̃ ptͣͤ¬

Expanded text:
Non sic est sacramentum unctionis: spiritalis est quaedam medicina corporis et animae, languores mitigans et sanans. Nam oleum membra dolentia sanat. Ita oleum ad utrumque curandum prodest; si morbus non revertitur medicina non iteretur. Si autem morbus non p
Abbreviated transcription (Latin):
porea ant in corꝑea. ⁊ si corporea
t̾tũscͥpta. an nͥq diffusa. Utrũ in
motu uł in mobił qnͣtã ego ar¬
bitror rcissime respondet᷑. torpo¬
ratib iebus ⁊ insibilib illumi¬
ñadis nõ insi lucem corpoream s¬
gniere potuisse. om̃e aut̃ corpꝰ
sum q nisi mobilis fuiss lux il¬
la nequaqͣm alt̾na incisfitũdĩe
diem at noctẽ distingnere. net
tẽporis spaciũ mislatenꝰ sñ motu
ꝯsideratõnẽ ꝯͥentius puto. ut c̃¬
damꝰ uncẽ illam ĩ pͥnͦ factã ad il¬
iumiñada corꝑea sñ dubio torpo¬
ream fuisse quale fortasse esse
potuiss corꝰ aͦd lucidũ tmꝰ p̾sen᷑¬
solis factam. nt in t̾im ĩ motu
suo crrꝯagitaret᷑. ⁊ noctẽm diem¬
q disc̾neret. cũ qua qr dies pͥma
exorta est. Ego crederim mag̃
ułlam qñ fcã est iͥdem pͥmũ appe¬
misse. uͥ sol cotidiano cursu cir¬
ꝯuectis oriens en̾igit. ut eodẽ tͣ¬
ute c̾tũ currẽs. ac pͥmo ad octa¬
sum descendẽs uesꝑam fac̾et ⁊

Expanded text:
porea an incorporea, et si corporea circumscripta an ubique diffusa, utrum in motu an immobilis; quantum ego arbitror rectissime respondetur, corporalibus rebus et visibilibus illuminandis, non nisi lucem corpoream congruere potuisse. Omne autem corpusumque nisi mobilis fuisset lux illa, nequaquam alterna vicissitudine diem ac noctem distinguere, nec temporis spatium ullatenus sine motu siderationem, convenientius puto ut credamus lucem illam in principio factam ad illuminanda corporea sine dubio corpoream fuisse, quale fortasse esse potuisset corpus aliquod lucidum, solis factam, ut interim motu suo circumagitaretur, et noctem diemque discerneret. Cum qua quia dies prima exorta est ego crediderim magis illam quando facta est, ibidem primum apparuisse ubi sol quotidiano cursu circumvectus oriens emergit, ut eodem tramite circumcurrens, ac primo ad occasum descendens vesperam faceret, et
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑfectõ opꝰ d̾m incꝑari. debinif¬
set. io dixisse scͥpturam fcm̃ est.
uesꝑe ⁊ mane dies unus. Nõ em̃
dixit fcm̃ est mane ⁊ neiꝑe. sed
dies unꝰ. Quia sic̃ diximꝰ pͥmꝰ de

Expanded text:
fecto opus Dei inchoari debuisset, ideo dixisse Scripturam: Factum est vespere et mane dies unus . Non enim dixit Factum est mane et vespere; sed: dies unus.
Abbreviated transcription (Latin):
corporee c̾ature ꝑtingit. todũ
spatiũ quod a suꝑficie t̾re me
latentis loco usq ad extremũ
nebula ⁊ caligine replebatur.
dui̾t in ip̃o nascentis m̃di ex
Om t̾re corporee fict᷑a aquis
ptatula ꝑata erant. In quib
fluenta a qͣrum ꝓducenda sũ diri¬
uanda fu̾ant patibulo ad huc hi¬
atu uatuo q horreñd̾ in p̾ceps ma¬
ne p̾ferrebat. Cui quid̃ desuꝑ de¬
nebrose illiꝰ caliginis. qua tota tt̃
t̾re suꝑficies obuoluta erat nebu¬
la tend̾ebatur quas ut ego arbitͦr
tur suꝑfaciem abyssi fuisse testa¬
t᷑. T̃alis mñdi facies in pͥncipio pͥ¬
usqmͣ formam reciꝑet ant dispd¬

Expanded text:
corporeae creaturae pertingit. Totumque hoc spatium quod a superficie terrae medio jacentis loco usque ad extremum nebula et caligine replebatur. unc in ipso nascentis mundi exordio in terrae corpore futura aquis receptacula parata erant. In quibusfluenta aquarum producenda sive derivanda fuerant patulo adhuc hiatu vacuoque horrendum in praeceps inane praeferebat. Cui quidem desuper tenebrosae illius caliginis qua tota tunc terrae superficies obvoluta erat nebula tendebatur; quas, ut ergo arbitror, tur super faciem abyssi fuisse testatur. Talis mundi facies in principio priusquam formam reciperet aut disp
Abbreviated transcription (Latin):
lucis. qñ ip̃a lux ño mat̾ialit̾ de
nichilo c̾ata est. s de p̾iacenti
illa uũsitatis mat̾ia formaliter
facta est. ut lux eẽt. ⁊ utm at ꝓpͥ¬
etatem incendi haberet. Hoc opꝰ
pͥma die fcm̃ est. s hꝰ oꝑis mat̾ia
añ pͥmã diem c̾ata est. moxq cũ
ipã huice dies cepit. qr añ lncem

Expanded text:
lucis, quando ipsa lux non materialiter de nihilo creata est; sed de praejacenti illa universitatis materia formaliter facta est ut lux esset, et vim ac proprietatem lucendi haberet. Hoc opus prima die factum est; sed hujus operis materia ante primam diem creata est. Moxque cum ipsa luce dies coepit
Abbreviated transcription (Latin):
pp̃ motum ⁊ fluctuatõnem. Nã
si ab yssus erat in t̾ra. ⁊ tenebre
erant suꝑ fatiem abissi. gͦ dene¬
bre erant suꝑ t̾ram. Sed quid e¬
rat s̃uꝑ t̾ram duo inpͥntipio po¬
sita sunt celũ ⁊ t̾ra. Quid horum
putas subtꝰ aut quid supͣ fuisse
dicemꝰ. aut t̾ra supͣ ⁊ telũ subtꝰ¬
est. aut t̾ra subtꝰ est celum supͣ.¬

Expanded text:
tuationem. Nam si abyssus in terra erat et tenebrae erant super faciem abyssi; ergo tenebrae erant super terram. Sed quid erat super terram? Duo in principio posita sunt coelum et terra. Quid horum putas subtus, aut quod supra fuisse dicemus? Aut terra supra et coelum subtus; aut terra subtus et coelum sup
Abbreviated transcription (Latin):
ita ⁊̃ in eis om̃ib fac̾iendis illũ p̾¬
cipue m odũ seruare debuit qui
ĩpius racõnalis c̾ature ꝯmodita¬
ti. ac canse magis ꝯgriuis fuit.
n aut̃ ilłe erat in quo eide̾ c̾ate
tõnali .s. nõ solũ obsequiũ. s ed
ia accipet nõ solũ id quo ad ob¬
ta est. ac deinde formata. ut eo ip̃o
demoretur. qd̾ ab iłło pͥus nõ exif¬
tencia actepissent essenciã s̃me
quo mͦ form ⁊ ordinem nõ pot̾at
t̾atura ꝑ id ꝙ foris fiebat ĩ se ag¬
nost̾et ⁊ ab illo eẽ qd̾ euit atq
ab ullo expetend̾ ẽẽ ꝙ fut᷑a erat.
actõnem exug̾et. ⁊̃ in id ꝙ accep¬
tura erat optmuẽdũ in ip̃m affet¬
tũ dilectõnis dilataret. NIam
⁊ ip̃a rõnalis treat᷑a quod̃a suo
m pͥns in formis fcã est. pꝰtmod̾
ꝑ ꝯn̾sionẽ ad c̾atorem suũ fora

Expanded text:
ita etiam in eis omnibus faciendis illum praecipue modum servare debuit, qui ipsius rationalis creaturae commoditati ac causae magis congruus fuit. Hic autem ille erat in quo eidem crelicet non solum obsequium, sed lla acciperet non solum id quo ad obfacta est ac deinde formata, ut eo ipso demonstraretur quod ab illo prius non existentia accepissent essentiam, sine quo modo formam et ordinem non poterant creatura per id quod foris fiebat, in se cognosceret, et ab illo esse quod erat, atque ab illo expetendum esse quod futura erat, actionem exsurgeret et in id quod acceptura erat obtinendum in ipsum affectum dilectionis dilataret. Nam et ipsa rationalis creatura quodam suo modo prius informis facta est, postmodum per conversionem ad Creatorem
Abbreviated transcription (Latin):
i. denebras in eo quod celum uoca¬
suꝑ fatiem abissi tenebre erant qr
abyssus subtus erat. ⁊ desuꝑ caligo
denebrosa erat. Neq abissus tene¬
bre erat. qr lum̃e futura nõ erat. s
de suꝑ faciem abissi tenebraꝵ locꝰ

Expanded text:
bras in eo quod coelum vocasuper faciem abyssi tenebrae erant; quia abyssus subtus erat, et desuper caligo tenebrosa erat. Neque abyssus tenebrae erat, quia lumen futura non erat; sed desuper faciem abyssi tenebrarum locus
Abbreviated transcription (Latin):
s quedam suꝑ hac in quisi¬
cõne scͥpta reliquisse. Auis qͥd̾
na c̾ata fuisse. aliis a̾ ħ magis
ꝓbantib. ut corporea quidem õ
puto inros sapĩe in reb tam
obscuris ⁊ dubiis atq a sensu
nr̃o remotis. n ec tem̾e assem¬
isse qd̃ nescierũt. neq in hñs
que assuem̾nt pͥ sc̃im tanta di¬
ligentia ꝓlatis eirare potusse.
slud mag̾ c̾did̾im. sub assercõ¬
niis formain qͥsicõnis stadiũ ali¬
qnͣdo fuisse. Nm sic dc̃a scõꝵ pie
dendo errorem in cident. necłn
declinantes. id cui iñ. sensus ĩ¬
t̾im magis accedit qͣntũ caꝑe
simł in mat̾ia ⁊ forma fetisse

Expanded text:
quaedam super hac inquisitione scripta reliquisse. Aliis quidem ma creata fuisse; aliis autem hoc magis probantibus, ut corporea quidem omnputo viros sapientiae in rebus tam obscuris et dubiis atque a sensu nostro remotis, nec temere asseruisse quod nescierint; neque in his quae asseruerunt praesertim tanta diligentia prolatis, errare potuisse. Illud magis crediderim, sub assertionis forma inquisitionis studium aliquando fuisse. Qui sic dicta sanctorum pie credendo in errorem incidunt, nec vera declinantes, id cui noster sensus interim magis accedit quantum capere simul in materia et forma fecisse
Abbreviated transcription (Latin):
f̾mamẽtũ. t̾cia die ꝯg̾gate sunt
aq̃. qͣita die facta sunt iuimiuati ⁊
nõ mͦ pͥmũ cũ facta dicunt᷑. de
nichilo c̾ata fuisse existinet. s
pocius de ip̃a q̃ pͥus creata erat de
nichilo mat̾ia forͣta in telligat.
reperit. ut cũ ibi. Oreauit deus
cetͥe gͣndia ⁊ omẽm aĩam ninec¬
dem atq mutabilem. nõ ad ma¬
t̾iam qͣ eẽ ceꝑunt. s ad forma
Ncipiens gͦ dens oꝑa
sua. nt ꝑfit̾et pͥmum
fetit lcẽ ut cet̾a om̃ia.
post mod̾ fac̾et in luce. Sig¬
inficquit emĩ se nobis nõ amare
oꝑa q̃ in deneb̾ͥs funit. qm̃ mala
sunt. qr om̃is qui male agit o¬
dit ⁊ non nenit ad lucẽ. nt nõ
Arguant᷑ oꝑa etus. quia mala E.
Nui ant̃ facit u̾itatem neit ad¬

Expanded text:
egatae sunt aquae; quarta die, facta sunt luminaria, non modo primum cum facta dicuntur, haec de nihilo creata fuisse existimet; sed potius de ipsa quae prius creata erat de nihilo materia formata intelligat. reperit, ut est ibi: Creavit Deus cete grandia, et omnem animam viventem atque motabilem ; non ad materiam qua esse coeperunt, sed ad formam ncipiens ergo Deus opera sua ut perficeret, primum fecit lucem, ut caetera omnia postmodum faceret in luce. Significavit enim nobis se non amare opera quae in tenebris fiunt, quoniam mala sunt. Quia omnis qui male agit odit lucem; et non venit ad lucem, ut non arguantur opera ejus, quia mala sunt. Qui a
Abbreviated transcription (Latin):
q ui deo facta sunt.Ipẽ g qui
i̾ntatem facturꝰ funt. in deuebs
oꝑari nolint. sed nenit ad ti¬
cem ⁊ fecit lucen. ut se mani¬
festaret ꝑ lucem. Non em̃ id̾o
fetit lucen. ut ip̃e inderet per
lucem. sed ut oꝑa sua mamfes¬
taret ꝑ lucen. qr in deo facta st̾.
Et ideo uidit deus cuncta que fe¬

Expanded text:
a sunt . Ipse ergo qui veritatem facturus fuit, in tenebris operari noluit; sed venit ad lucem, et fecit lucem, ut se manifestaret per lucem. Non enim ideo fecit lucem ut ipse videret per lucem; sed ut opera sua manifestaret per lucem, quia in Deo facta sunt. Et ideo vidit Deus cuncta quae fe
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ c̾ata est ⁊ innisibiliũ nat᷑a.
q postea factũ cuiꝰ in ip̃o pͥmor
ant mat̾ia. ut in corporib. Aũ
udo. ut in sp̃itib. nõ p̾cessent.
n ⁊ si noue adhut cotidie crean
elicis ipĩtib iam tũt qñ c̾aban᷑¬
siłitudo p̾cessit. Quo aut̃ ñt

Expanded text:
ata est et invisibilium natura; nihilque postea factum cujus in ipso primordio aut materia ut in corporibus aut similitudo ut in spiritibus non praecesserit. Nam etsi novae adhuc quotidie creantur angelicis spiritibus jam tunc quando creabanilitudo praecessit. Duo autem nunc
Abbreviated transcription (Latin):
surgit ex consideratione districti
ex aminis. Damel itaq non a
quo uis s qͣi ab arioch tunc intro¬
ducitur qñ ex consideratione u̾e
iusticie minus seruate animus
intime compũgitur. ad regen

Expanded text:
surgit ex consideratione districti examinis. Daniel itaque non a quovis, sed quasi ab Arioch tunc introducitur, quando ex consideratione verae justitiae minus servatae, animus intime compungitur. Ad rege
Abbreviated transcription (Latin):
qui scd̃m ꝓpositũ uctati sũt sc̃ide¬
tͥminare uolu̾it̃ quib diligenti¬
b d̾m oĩa cooꝑant᷑ in bonũ. s p¬
cius eosdem ipõs diligentes dñ
om̃s scd̃m ꝓposetũ uocatos sc̃os. s
gͦ fortassis in telligenda putabi
u̾ba apłi nec mͥ c̾des si dic̾e uobua¬
ero hec ibi signifitatũ ẽẽ qr ño
om̃s p̾destinati suc̃t qui ału d̾m di¬
illi crede. ut inͥ credas. ĩmo ñ mͥs
u̾it̃ati credas. Audi gͦ ꝙ dicit. Ipł¬

Expanded text:
positum vocati sunt sancti, determinare voluerit; quibus diligentibus. Deum omnia cooperantur in bonum, sed potius eosdem ipsos diligentes Deum omnes secundum propositum vocatos sanctos. Sic ergo fortassis intelligenda putabis verba Apostoli, nec mihi credes si dicere voluero, hoc tibi signatum esse quod non omnes praedestinati suntilli crede, ut mihi credas. Imo non mihi sed veritati credas. Audi ergo quod dicit Ap
Abbreviated transcription (Latin):
m̾it qua rõne uł anctoritate ꝓbare
possit ue in uenia nͥ forte idcto aᵈ
dilectõnẽ aliud caritadem sonare
bis dicit qr dilectõ caritas ẽ. ⁊ qr
dilectõ dĩ semꝑ iona ẽ. Nõ uobis
dicit qr ilłe diligit bñ facit. ⁊ qr
iste diligit male facit. Ang̾ꝰ. dͭ
in eo bono usq ĩ finẽ ñ ꝑman̾e.
ł bona nocat dilectõem d̾i ⁊̃ in hũs
qui ñ sũt ꝑmasuri in ilła. ⁊ isti
nescio quot spẽs taritatũ ĩ uene¬
rũt more pigm̃rtarioꝵ ĩ m̃dinis
de clamacõnũ stultaꝵ. Dicũt ño
de oĩ caritate in telligend̾ ꝙ dr̃¬

Expanded text:
it, qua ratione vel auctoritate probare possit non invenio. Nisi forte idcirco aliud dilectionem, aliud charitatem sonare bis dicit, quod dilectio charitas est, et quod dilectio Dei semper bona est. Non nobis dicit, quia illud diligit bene facit, et quia iste diligit male facit. Augustinuset in bono usque in finem non permanere; et bonam vocat dilectionem Dei, etiam in iis qui non sunt permansuri in illa; et isti nescio quot species charitatis invenerunt, more pigmentariorum in nundinis declamationum stultarum. Dicunt non de omni charitate intelligendum,
Abbreviated transcription (Latin):
mas ⁊ tñ aͥd q̃ris ⁊ desideras in eo
ip̃o ꝙ amas. aliog̾n ñ amares si
nõ desid̾ares s aᵈ est ꝓ ip̃o aliud
in ip̃o. si ꝓ ip̃o aͥo amas m̾cẽnariꝰ¬
es. si ĩ ipõ amas ⁊ ipm̃ amas fi¬
lius es. ⁊̃ si nitam et̾tram aᵈ aͥd
ẽẽ cogitam̃s. ⁊ dn̾sũ ab ip̃o bono
dextre ⁊ siistre petierũt ĩ regno
eiꝰ qͥddam aᵈ alienũ cogitau̾nt ⁊¬

Expanded text:
men aliquid quaeris et desideras in eo ipse quod amas. Alioquin non amares si non desiderares. Sed aliud est pro ipso, aliud in ipso. Si pro ipso aliquid amas, mercenarius; si in ipso amas et ipsum amas, filius es; etiam si vitam aetername cogitaveris, et diversum ab ipso bono dextrae et sinistrae petierunt in regno ejus, quiddam aliud cogitaverunt
Abbreviated transcription (Latin):
tõnis p̾scĩa dei. ⁊ p̃ dectinatõ diccreti.
net electi. S in eis nocati de quib
dciũ est multi uocati nõ in eis de qͥ¬
neget electos cũ c̾dñt ⁊ baptizant᷑
ti a nesciẽntib quid fut᷑i siñt nõ¬
ab illo qui eos nouit. nõ hr̃e ꝑse¬
u̾anciam q̃ ad beatam uitam ꝑdu¬
cit electos. Scitq illos ita stare. ut
p̾scierit eẽ casuros. hic si a me q̃ra¬
t᷑ cur eis deus ꝑ sen̾anciã nõ ded̾it.
qui eã qͣ ipĩane uiu̾ent dilectõem de¬
dit: me ignorare respondeo. Nespõ¬
deant ⁊ ip̃i si possũt. cur illos dens
tũ fidełr ⁊ pie uu̾ent: nõ tũc de uite
hꝰ ꝑicłis rapnit. ue ualicia uintaret
in tellectũ eoꝵ.⁊ ne fictõ deciꝑet aĩas

Expanded text:
a Dei et praedestinatione discreti. nec electi, sed in eis vocati de quibus dictum est: Multi vocati, et non in eis de quneget electos, cum credunt, et baptizantur, ti a nescientibus quid futuri sunt, noab illo qui eos novit non habere perseverantiam quae ad beatam vitam perducit electos. Scitque illas ita stare ut praescierit esse casuros. Hic si a me quaeratur cur eis Deus perseverantiam non dederit; qui eam qua christiane viverent dilectionem dedit; me ignorare respondeo. Respondeant et ipsi si possunt, cur illos Deus cum fideliter et pie viverent non tunc de vitae hujus periculis rapuit, ne malitia mutaret intellectum eo
Abbreviated transcription (Latin):
tat᷑. salus q̃rit᷑. qui hoc facit di¬
ligit. Si ã ħ est amare: ille ꝓ¬
fecto aiam̃ suam diligit: qui bo
est ille utiq aĩam suã diligit qͥ
dm̃n daigit. qr aĩt sue bonũ dili¬
git. Quid enĩ putasti ⁊ͥ dcm̃
fuisse qñ tͥ dcm̃ est ut dm̃ diliga ᷤ.
Fortassis estimabas tͥ diti ut

Expanded text:
tatur, salus quaeritur. Qui hoc facit ditatur, salus quaeritur. Qui hoc facit diligit. Si autem hoc est amare, ille profecto animam suam diligit, qui bonest, ille utique animam suam diligit, qui Deum diligit, quia animae suae bonum diligit. Quid enim putasti tibi dictum fuisse quando tibi dictum est ut Deum diligas? Fortassis existimabas tibi dici, ut
Abbreviated transcription (Latin):
De dilectone uͦ aĩe q̃ri pt̃. utiũ
m mãdato ꝯstituta fit. ⁊ si hd mã¬
datũ ẽ hõi nt diligat aĩam suã
utrũ ħ madatũ alind ab illis du¬
ob madatis q̃ supͣ distincta sut
sũt ⁊ noxia aut studiose agit
aut uolũtarie suftinet. ita qͦ
aiam suã amare dr̃ qui amat᷑
ea q̃ bona illi sũt ⁊ salnba ⁊ q̃
ad bonũ illiꝰ cooꝑant᷑ ⁊ saliti
pfitint̃. Qui a̾ q̃ illi uocent a¬
mat ñ ilłam amat. qͥ diligit
in quit ĩ iquitatẽ odit aĩam
suam. amas liuores ⁊ ꝑ cussu¬
ras ⁊ uuln̾a ⁊ dicis amo tarniẽ
meam. qͣus amor. Tu illã le¬
dere ⁊ afflig̾e nõ cescas ⁊ ama¬
ret ditis. S amas illam ama
bonũ illiꝰ si amasilła bñ fat illi
si potes pta si nõ potes. hoc est
amare bñ fac̾e. ⁊ bomũ uelle.
Nan ꝑseqiit᷑ odit. qui fouet
diligit. si mc dilig̾e uis: sicme
dilige. alioqm̃ si amicos ꝑ seq̃ris
ĩ imitos foues malo hostem hãe.
qm familiarẽ. Nos amoren no¬

Expanded text:
 utrum in mandato constituta sit; et si hoc mandatum est homini ut diligat animam suam, utrum hoc mandatum aliud ab illis duobus mandatis quae supra distincta sunt sunt et noxia aut studiose agit aut voluntarie sustinet, ita quoque animam suam amare dicitur, qui amat ea quae bona illi sunt et salubria; et quae ad bonum illius cooperantur et saluti proficiunt. Qui autem quae illi nocent amat, non illam amat. Qui diligit, inquit, iniquitatem, odit animam suam . Amas livores, et percussuras et vulnera, et dicis amo carnem meam, qualis amor? Tu illam laedere et affligere non cessas, et amare te dicis. Si amas illam, ama bonum illius, Si amas illam benefac illi si potes, opta si non potes. Hoc est amare benefacere et bonum velle. Qui persequitur odit, qui fovet diligit. Si me diligere vis, sic me dilige; alioquin si amicos persequeris, inimicos foves, malo te hostem habere quam familiarem. Nos amorem vo
Abbreviated transcription (Latin):
ietrus dãpnari debuissent: si añ pemi¬
tẽtiã in pcc̃is suis mortui fuissẽt. Q
q̃stio qͣn respõsione digna sit utmna
ind̾e possent. Quare enĩ ꝑire ñ de¬
buissent si ĩ pcc̃is suis mortm fuissẽt:
S ꝑire ĩ quiunt ñ potuemĩt. qm̃ ad¬

Expanded text:
Petrus damnari debuissent, si ante poenitentiam in peccatis suis mortui fuissent. Quae quaestio quali responsione digna sit utinam videre possent! Quare enim perire non debuissent si in peccatis suis mortui fuissent? Sed perire, inquiunt, non potuerunt qu
Abbreviated transcription (Latin):
p̃p ħ gͦ dñs manũ ñ latenti supposuit ut
p̾meret. s supposint ut releuaret.
supposuit ut adinuãdo reꝑaret. ñ sup¬
posuit ut iuditãdo ꝯdempnaret. Sic
eo erat ut ab eũtem reduc̾et ⁊ penitẽ¬
tẽ iustificaret. ⁊ forte cũ eo erat s
iñ eo ñ erat. cũ eo erat ad tꝰtodiã: s ĩ¬
ut peccando ñ ꝑiret : ulłatenꝰ tñ sit
erat ut dãpnabilit᷑ nõ pectaret. Siłe
est ꝙ de petro negante asserere to

Expanded text:
 Dominus manum non jacenti superposuit, ut premeret; sed supposuit, ut relevaret. Supposuit ut adjuvando repararet, non superposuit ut judicando condemnaret; sic id, quia cum eo erat, ut abeuntem reduceret, et poenitentem justificaret et forte cum eo erat, sed in eo non erat. Cum eo erat ad ut peccando non periret; nullatenus tamen sic erat, ut damnabiliter non peccaret. Simile est quod de Petro asserere
Abbreviated transcription (Latin):
tipiat᷑. s nos lutẽ disc̾nimꝰ a te¬
nebͥs ⁊ deridemꝰ obscurũ ꝙ lumi¬
ni se in gerit ⁊ stare se pucat
cũ humine. Si eĩ caritas nuimen
ẽ. error uͦ ⁊ stultitia tenebre sunct.
uͥ claritas ẽ caritas ẽ ⁊ nõ ẽ in ipã
qui palpando ĩ cedit. Qm eĩ ĩ ca¬
ritate est ant ambulat ⁊ indet
ant stat ⁊ nõ p̾siuit ultͣ qͣm
indet. qͣm diu uͦ ĩ lũse ẽ siue stet

Expanded text:
ipiatur. Sed nos lucem discernimus a tenebris, et deridemus obscurum quod se lumini ingerit et stare se putat cum lumine. Si enim charitas lumen est, error vero et stultitia tenebrae sunt. Ubi enim charitas est, claritas est, et non est in ipsa qui palpando incedit. Qui enim in charitate est aut ambulat, aut videt, aut stat et non praesumit ultra quam videt. Quandi
Abbreviated transcription (Latin):
qui scd̾m᷑ ppot̃tũ nocati ñ sũt. ⁊ qui
ad uitã p̾destinati ñ sũt. ⁊ si alñ
ad tẽpꝰ dm̃ diligãt: us ad finem
in dilectõe d̾i nõ ꝑseu̾ant. Qui
cũ adĩiquitatẽ cetid̾int. ad carita¬
tem ñ resurgũt. Predestinati x¬

Expanded text:
positum vocati non sunt, et qui ad vitam praedestinati non sunt, etsi aliquando ad tempus Deum diligant, usque ad finem in dilectione Dei non perseverant. Qui cum ad iniquitatem ceciderint, ad charitatem non resurgunt. Praedestinati
Abbreviated transcription (Latin):
tas q̃ nõ amittit᷑. ñ ĩuenut qͥd di¬
cant nͥ illa q̃ ꝑfecta ẽ. Ita c̾cłm fa¬
ciũt ĩ uoluẽtes sein ip̃os qr quo ex¬
eant ñ hũt. ⁊ ostremo tanta erro¬
ris caligine ĩ uolunt᷑. ut dũ ꝑtiña¬
cit̾ caritatẽ semł hĩta ꝯtendũt ñ
iosse amitti: asserere ĩcipiant eã
a quibd̾a nõ solũ minora ptc̃a s
cͥminalia quoq ⁊ dampnabilia ex
delib̾atõne ꝑpetrãtib retin̾i. Damd
adutt̾nm ⁊ hoĩtidam caritatẽ dei
hũissẽ dñt qñ libid̾i sermens ĩ ipx

Expanded text:
ittitur, non inveniunt quid dicant nisi illa quae perfecta est. Ita circulum faciunt, involventes semetipsos, quia quo exeant non habent. Postremo tanta erroris caligine involvuntur, ut dum pertinaciter charitatem semel habitam contendunt non posse amitti, asserere incipiant eam a quibusdam non solum minora peccata, sed criminalia quoque et damnabilia ex deliberatione perpetrantibus retineri. David adulterum et homicidam, charitatem Dei habuisse dicunt, quando libidini ser
Abbreviated transcription (Latin):
aliemis: Qin eĩ ꝑeñt alieni sĩt.
⁊ nõ ꝑtnrẽt ad nos neq ad id ꝙ nos¬
trũ est. Si gͥ alieni sunt quomͦ de
qui lõge sũt possũt ⁊̃ reced̾e qui
ꝓpt sũt. Qui accedũt reꝯtiliãt᷑.
qui recedũt ab alienãt᷑. Si a̾ qui
reꝯtiliati sũt ꝓximi sũt: gͦ ⁊ qui
ab alienati sñt aliem sũt tñ qm̃

Expanded text:
alienus? Qui enim pereunt alieni sunt et non pertinent ad nos, neque ad id quod nostrum est. Si ergo alieni sunt, quomodo qui longe sunt, possunt etiam recedere qui prope sunt. Qui accedunt reconciliantur, qui recedunt abalienantur. Si autem qui reconciliati sunt proximi sunt, ergo et qui abalie
Abbreviated transcription (Latin):
seu̾ant̃ diligũt ut a dilectõne
nõ cadant. uł cũ a dilectõe cetide¬
rint rt̾m ad illam resurgñt. ut
ñ ꝑeant. Nnd t̾ uide᷑  Credis ne
ita ẽẽ ut dico : fortassis uõ tͥ suffi
Apłs nõ om̃s diligentes d̾m ĩ nu̾o¬
illoꝵ pon̾e uoluit quib oĩa coo¬

Expanded text:
eranter diligunt, ut a dilectione non cadant, vel cum a dilectione ceciderint, iterum ad illam resurgunt, ne pereant. Quid tibi videtur? Credis ne ita esse ut dico? Fortassis non tibi sufficApostolus non omnes diligentes Deum in nuillorum ponere voluit, quibus o
Abbreviated transcription (Latin):
E duectõne ꝓrimi dic̃ nob̾
scͥptura. Dilige ꝓxiniũ tuũ sic̃
te ip̃m. qd̾ m̃adatu tũc ꝓfecto ĩple¬
mus si u̾acit̃ id ꝙ nobis cupimꝰ bo¬
uñ ⁊̃ iłłi cupiamꝰ. In quib eĩ nose¬
nabilit̾ possumꝰ adiuuare debemꝰ.
Querĩt a̾ aliqͥ si id ꝙ dcm̃ ẽ sic̃te

Expanded text:
nobis nobis Scriptura: Dilige proximum tuum sicut teipsum . Quod mandatum tunc profecto implemus, si veraciter id quod nobis cupimus bonum, etiam illi cupiamus. In quibus enim nosmetionabiliter possumus adjuvare debemus. Quaerunt autem aliqui si id quod dict
Abbreviated transcription (Latin):
ut ex illo totũ tuũ ĩ pleat᷑ ⁊̃ si atuo
totũ illiꝰ nõ capiat᷑. totũ replet in te
⁊ suꝑhabñdat in se. si uas ñ deficit o¬
leũ fufficit. cor tuĩ uas est. amor il¬
lus oleũ ẽ qmͣ du uas habes ille
oleũ in fud̾e nõ cessat. ⁊ pꝰea cũ tu
ampliꝰ uas nõ hẽs ille ad hut amplꝰ
tũ potes. dilige qͣntũ sufficis. qr ille
nõ deficit. dilige ex toto corde duo
⁊ ex tota aĩa tũa ⁊ ex tota m̃te dua.
⁊ ex toto ĩtellectu tuo. ⁊ ex toto as¬
fectu tuo ⁊ ex tota memoria tua.
qnͣtũ in telligis. qnͣtũ sapis. qͣntũ
sufficis. tm̃ dilige. totũ cognicõne
ĩpleat᷑. totũ dilectõe afficiat᷑. totũ
memoria teneat᷑. qͣntũ illũnans
tm̃ afficiaris ut totũ dulce sit qͥd̾
de illo in cognitõem ⁊ memorian
nenit. Si recte totũ ꝓbat᷑. tur ũ
nat᷑ nobis totũ diligat᷑ a nobis. to¬
possimi. De mensura diligendip¬

Expanded text:
ut ex illo totum tuum impleatur, etiamsi a tuo ut ex illo totum tuum impleatur, etiamsi a tuo totum illius non capiatur. Totum replet in te, et superabundat in se. Si vas non deficit, oleum sufficit. Cor tuum vas est, amor illius oleum est. Quandiu vas habes, ille oleum infundere non cessat, et postea cum tu amplius vas non habes, ille adhuc amplius ntum potes, dilige quantum sufficis, quia ille non deficit. Dilige ex toto corde tuo et ex tota anima tua et ex tota mente tua, id est ex toto intellectu tuo, et ex toto affectu tuo, et ex tota memoria tua, quantum intelligis, quantum sapis, quantum sufficis, tantum dilige. Totum cognitione impleatur, totum dilectione afficiatur, totum memoria teneatur. Quantum illuminaris, tantum afficiaris, ut totum dulce sit quidquid de illo in cognitionem et memoriam venit. Si recte totum probatur, cur non natur nobis tantum diligatur a nobis. Topossumus. De mensura diligendi
Abbreviated transcription (Latin):
diligas uł tm̃ diligas dm̃ tuũ qͣntũ
potes tm̃ dilige. possibilitas tua erͥ
ñ fira tua. qͣnto plꝰ amas tãto plꝰ
hẽs ⁊ qͣnto plus habes tanto felicior
es. Ex tend̾e gͦ ⁊ dilatare qͣntũ potes
si ñ totũ capiat᷑ ꝙ in iłło ẽ. Noli tu̾e
qͣi tͥ defic̾e debeat ille si ninis capax
N uc̃ a̾ c̾sc̾e in ilło potes eqͣre illũ ñ
potes. Cresce gͦ ⁊ ꝓfice qnͣto maior
in bono eris tantoᷤ melior ens. si sũ¬
potes: potes eẽ in sũmo. ⁊ m̃agmũ
tibi ħ ẽ ⁊ ex ħ tu magnꝰ es. si ĩ sũmo
es ⁊ tanto utiq maior qͣnto alcõr.¬
Ascendis ã cũ diligis. sursũ ꝑgis in
cantate qr tantas surfũ ducit. sit̃
ait apłt. Ad huc excellencõrẽ mã
uobis demõstͣro. Ascende gͦ dñ potes.
mͦ tẽpus ẽ c̾scendi ⁊ ꝓficiendi. p̾ea tũ
ꝯfĩmabũt᷑ oĩa stabis in eo ad ꝙ ꝑ
pͣ ꝙ nõ tͣnsies ampliꝰ s sũmũ illiꝰ ñ
potes qͣntũ potes. mĩqmͣ niinis potes

Expanded text:
l tantum diligas Deum tuum; quantum potes, tantum dilige. Possibilitas tua erit mensura tua. Quanto plus amas, tanto plus habes. Et quanto plus habes, tanto felicior es. Extendere ergo et dilatare quantum potes, si non totum capiatur quod in illo est. Noli timere quasi tibi deficere debeat ille si nimis capax Nunc autem crescere in illo potes, aequare illum non potes. Cresce ergo et profice. Quanto major in bono eris, tanto melior eris. Si sumpotes, potes esse in summo. Et magnum tibi hoc est, et ex hoc tu magnus es, si in summo es; et tanto utique major quanto alSursum pergis in charitate, quia charitas sursum ducit, sicut ait Apostolus: Adhuc excellentiorem vobis viam demonstro . Ascende ergo dum potes. Modo tempus est crescendi et perficiendi. Postea cum consummabuntur omnia, stabis in eo ad quod quod non transies amplius. Sed summum illius non potes quantum potest, nunquam nimis potes
Abbreviated transcription (Latin):
g̾diatur foras. Intꝰ poĩtis ꝑditõ ñ
est sic̃ hñs qui foris sũt salus ñ
est. Qui incipit exire in cipit ꝑire.
Cũ a̾ foris positꝰ ad caritatẽ pen̾tit᷑
ad salutẽ reꝑat᷑. Quid ãplꝰ q̃ris:
fortassis aliam unitatẽ ecc̃e in t̾p̃¬
tari uoles de qua u̾atit̾ dic̾e possis.
qr idc̃to in illa nulłus ꝑ ibit qm̃ de
illa nllꝰ exibit. Est ẽi unitas p̾ deẜ¬
tina cõnis de qua dr̃. nouit dñs qͥ
sũt eiꝰ. Et u̾m ẽ qr om̃s qͥ in hat u¬

Expanded text:
diatur foras. Intus positis perditio non est, sicut iis qui foris sunt salus non est. Qui incipit exire incipit perire. Cum autem foris positus ad charitatem revertitur, ad salutem reparatur. Quid amplius quaeris? Fortassis aliam unitatem Ecclesiae interpretari voles, de qua veraciter dicere possis, quod idcirco in illa nullus peribit, quoniam de illa nullus exibit. Est enim unitas praedestinationis de qua dicitur: Novit Dominus qui sunt ejus . Et verum est quod omnes qui in hac u
Abbreviated transcription (Latin):
qr aĩam tuã ñ diligis uͥ ĩ eo solo ꝙ
lonũ illiꝰ ꝙ deꝰ ẽ diligis. Idcto pͥmũ
dilige aĩam tuã diligendo bonũ aĩe
tue. deinde ⁊̃ dilige ꝓximũ tuñ sic̃
te ipm̃ dibigẽid illi bom̃ ꝙ diligis
tibi. ħ ẽ enĩ illũ dilig̾e: lonũ iłłud
dilig̾e.nam bonũ illiꝰ dilig̾e possẽc
⁊ si illi uõ dilig̾es. posses eñi tibi¬

Expanded text:
animam tuam non diligis nisi in eo solo, quia bonum illius quod Deus est diligis. Idcirco primum dilige animam tuam, diligendo bonum animae tuae. Deinde etiam dilige proximum tuum sicut teipsum, diligendo illi bonum quod diligis tibi. Hoc est enim illud diligere, bonum illi diligere. Nam bonum illius diligere posses, etiam si illum non dilig
Abbreviated transcription (Latin):
se. ⁊ ĩ corͣtib quid̾ bonis q̃ in tm̃ a
liqñ coartant᷑ ut ꝙ ab iio solo pꝰ¬
sidet᷑ ad alt̾uus nũ tͣcͣisire ñ possit.
nisi abeo a quo possidet᷑ totũ reces¬
serit si gͣcuita caritate ⁊ pp̃ spãlis

Expanded text:
 quidem bonis quae in tantum aliquando coarctantur, ut quod ab uno solo possidetur, ad alterius usum transire non possit, nisi ab eo a quo possidetur totum recesserit; si gratuita charitate et propter s
Abbreviated transcription (Latin):
um ⁊ ꝑeas ti ut illi salus fiant. Et
fortassis aliqͥs existimabit eiꝰ mõi
dilectõem hñisse moisen qͥ irascẽ¬
ti d̾o ꝓ salute ꝓximoꝵ se opponens
ait.Si nõ dimittis eis hant nox¬
iam dele me de libro ꝙ̃ scͥpfisti. Et

Expanded text:
t pereas, ut illi salvi fiant. Et t pereas, ut illi salvi fiant. Et fortassis aliquis existimabit ejusmodi dilectionem habuisse Moysen, qui irascenti Deo pro salute proximorum se opponens, ait: Si non dimittis eis hanc noxam, dele me de libro quem scripsisti . Et
Abbreviated transcription (Latin):
homn ⁊ ĩ quietant hoĩes sein ip̃os co¬
gitacõnib suis. dñt eĩ. Qd̾ melius
est ampliꝰ ditigend̾ ẽ: Ponamꝰ tres
hoiẽs. unũ huic. duo inde. dico qr ꝑi¬
re ucc̃e est. aut miũ istum aut du¬
os illos. Dicit gͦ tu mͥ quid eligis
qui ꝓximũ tuum qͣntũ te ip̃m di¬
ligis. melnis ẽ ꝑire miñ qmͣ duos.
qr melius ẽ saluari duos qmͣ unũ.
Io in quis mag̃ eligo ut ꝑeat unꝰ
⁊ duo saluẽt᷑. gͦ ns ut mag̃ salnẽ¬
tur duo illi qmͣ iste unꝰ. Nõ ne gͦ
magis diligis iłłud ꝙ pociꝰ eligis:
Ita in quis oĩo magis diligo. Uide
tm̃ diligis uł si ñ diligis tm̃ dilig̾e
debes ꝓximũ tuũ qͣntũ te ipm̃:
Si gͦ tm̃ diligis unũ istũ qͣntũ te¬
ip̃m ⁊ rursũ duos illos plus diligis
qmͣ unũ istũ. plus utiq duos diti¬
gis qmͣ te ipm̃. ⁊ si plus illos dilr¬
gis qmͣ te ipm̃ qͣntũ ni᷑ plus illos¬
diligis qmͣ dm̃. pp̃ quos seꝑari uit
a d̾o ut dm̃i nõ hẽas. neq diligas de¬

Expanded text:
m, et inquietant homines semetipsos cogitationibus suis. Dicunt enim: Quod melius est amplius diligendum est; ponamus tres homines, unum hinc, duos inde. Dico quia perire necesse est aut unum istum, aut duos istos. Dic ergo tu mihi quid eligis, qui proximum tuum tanquam teipsum diligis? Melius est perire unum quam duos, quia melius est salvari duos quam unum. Ideo, inquis, magis eligo ut pereat unus et duo salventur. Ergo vis ut magis salventur duo illi, quam iste unus; nonne ergo magis diligis illud quod potius eligis? Ita inquis omnino, magis diligo. Vide tantum diligis, vel si non diligis tantum diligere debes proximum tuum, quantum teipsum. Si ergo tantum diligis unum istum quantum teipsum, et rursum duos illos plus diligis quam unum istum, plus utique duos illos diligis quam teipsum. Et si illos plus diligis quam teipis a Deo, ut Deum non habeas neque Deum diligas e
Abbreviated transcription (Latin):
ris. sursũ ⁊ deorsum. longe ⁊ ꝓpe.¬
Si mel dulte ẽ dultis ẽ ⁊ faiis. si
mel diligis: diligis ⁊ fanũ retep¬
tatulũ mellis. S cũ mel diligi
ido diligit᷑ qr dulcedo ipm̃ est. cũ

Expanded text:
ris, sursum et deorsum, longe et prSi mel dulce est, dulcis est et favus. Si mel diligis, diligis et favum receptaculum mellis. Sed cum mel diligitur, ideo diligitur, quia dulcedo ipsum est. Cum
Abbreviated transcription (Latin):
Si aunt᷑ fuisti ĩ ꝓsꝑitate. dilige
ĩ adu̾sitate. Quid eĩ ĩ ꝓsꝑitaꝰ te
dilex̾is : ĩ adu̾sitate oftendis. si ẽi
anic̃ dilexisti: ad huc ip̃e ẽ dñi¬
ge ipm̃. Cur cesset dilectõ cũ ꝙ
amat᷑ ñ auff̾it᷑ : Si ã fortunam
dilexisti ũ hẽc iam ꝙ diligas. qr for¬
tiuia discessit ⁊ ꝑm̃asit hõ solus.
ħ sibi uult ꝙ dcm ẽ qui amitꝰ ẽ ꝑꝑ¬
diligit. Instas ad huc qͣiͣ maiꝰ aͥd
adducturꝰ ad ꝯꝓband̾. qr caritas semł
hĩta ñ recedat. ostendis ĩ regͣm tu¬

Expanded text:
tate: dilige in adversitate. Quid enim in prosperitate dilexeris, in adversitate ostendis. Si enim amicum dilexisti, adhuc ipse est, dilige ipsum. Cur cesset dilectio, cum quod amatur non aufertur. Si autem fortunam dilexisti, non habes jam quod diligas, quia fortuna discessit et permansit homo solus. Hoc sibi vult quod dictum est, qui amidiligit. Instas adhuc quasi majus aliquid adducturus ad comprobandum quod charitas semel habita non recedat. Ostendis integram tu
Abbreviated transcription (Latin):
de oriri ꝙ ñ leint̾ explitare possi¬
iꝰ. Ecce duo sũt quoꝵ alt̾m ꝑire
ncc̃e sit. dat᷑ nui opc̃o qͥd uelite¬
ligat ednob quoꝵ alt̾m oĩo euita¬
ri ñ possit. si suam salutẽ magi
eligiti priñm̃ diligit. si ꝓximil
lutem mag̃ eligit dm̃ minꝰ dil¬
git qmͣ ꝓximũ. a quo seꝑari mł

Expanded text:
oriri quod non leviter explicare possumus. Ecce duo sunt quorum alterum perire necesse sit. Datur uni optio, quod velit eligat e duobus quorum alterum omnino evitari non possit. Si suam salutem magis eligit, minus proximum diligit. Si proximi salutem magis eligit: Deum minus diligit quam proximum a q
Abbreviated transcription (Latin):
scͥptina. qui ĩ unttate ecc̃e sũt ꝑire
Qui ĩ cantate snt̃ ꝑire ñ possũt.
Siue taritatẽ siue Unitadem no¬
mines id̾e ẽ. qr unitas ẽ caritas
⁊ caritas unitas. Qui gͦ ĩ mita¬

Expanded text:
e Qui in charitate sunt, perire non possunt; sive charitatem, sive unitatem nomines idem est, quia unitas est charitas, et charitas unitas. Qui ergo in unita
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑu̾tũt m̃etem diligentiũ se ut dm̃i
nõ diligant. Idc̃co ꝓ hus landandꝰ qͥ
dona eiꝰ sinit. s in hũs ñ est aman¬
uũ faciũt ista hõĩem ⁊̃ si habñdane¬
rint neq si defu̾int: malũ. louitas

Expanded text:
vertunt mentem diligentium se, ut Deum non diligant. Idcirco pro iis laudandus dona ejus sunt; sed in iis non est amannum faciunt ista hominem, etiamsi abundaverint; neque si defu
Abbreviated transcription (Latin):
ipm̃ ñ q̃rimꝰ q̃ diligitꝰᷤ. Andite
de ip̃o. Ego ho fit diligi nollem
a nobis. si me sit dilig̾eͤtis ut de
me ñ tiareris. ego de nrã dilec¬
tõne nõ curarẽ. uos ind̾itis si dig¬
nũ ẽ ut d̾o offatis ꝙ hõ digne ret¬
narii ñ sumꝰ si dñi pp̃ ħ diligimꝰ.
nt p̃miũ ab eo accipiamꝰ. Non
ẽ h gͣtis amare. neq amor iste
filialis s m̾tẽnarii ⁊ serui qui

Expanded text:
dite de ipso. Ego homo sic diligi nollem a vobis. Si me sic diligeretis ut de me non curaretis, ego de vestra dilectione non curarem. Vos videritis si dignum est ut Deo offeratis, quod homo digne resnarii non sumus si Deum propter hoc diligimus ut praemium ab eo accipiamus. Non est gratis hoc amare, neque amor iste filialis; sed mercenarii et servi, qui
Abbreviated transcription (Latin):
Quomͦ eĩ illũ diligis nͥ qr bonũ
cuipis illi ⁊ optas ⁊ facis si potes.
diligis tm̃ facis qͣntũ diligis. Si
a̾ nimꝰ potes facis tũ qͣntũ potes
Si uͦ plꝰ potes ⁊ minꝰ diligis qͣnt̃
diligis tm̃ fatis. Quid gi Ita pu¬

Expanded text:
Quomodo enim illum diligis, nisi quia bonum cupis illi; et optas et facis si potes, diligis, tantum facis quantum diligis. Si autem minus potes, facis tamen quantum potes. Si vero plus potes et minus diligis, quantum diligis tantum facis. Quid igitur? Ita pu
Abbreviated transcription (Latin):
ligis. cũ u̾itatẽ ⁊ lonitatẽ dili¬
gis cui diligis : Sibi ant tibi:
oculis ẽ. cñ diligis tuidiligis: Si¬
bi an tibi ͤ Sic ẽd̾s tuns. Cũ di¬
ligis eñ in tellige qr bonũ tiĩ
ĩe est. Qand ẽ dilig̾e nͥ ꝯcupif¬
cere ⁊ hr̃e nelle ⁊ posfide̾ ⁊ frui.

Expanded text:
ligis, cum veritatem et bonitatem diligis, cui diligis? Illis an tibi? oculis est cum diligis, cui diligis? Ipsis an tibi? Sic est Deus tuus. Cum diligis eum, intellige quod bonum tuum ipse est. Quid est diligere nisi concupiscere
Abbreviated transcription (Latin):
tiuis alias dinicias possidet ꝙui
minꝰ hales ille plus hr̃. ⁊ ꝙ al
lũ amas: Qand illi dabis S
cis. ꝙͣnis dare nõ possũ tũ optan
possũ. Cupio ut iłłi bonũ euen¬
at. ⁊ ossibilitas quid̃ mea ꝑnał

Expanded text:
tuus alias divitias possidet. Quod tu minus habes ille plus habet, et quillum amas? Quid illi dabis? Sed dicis: Quamvis dare non possum, tamen optare possum. Cupio ut illi bonum eveniat. Possibilitas quidem me
Abbreviated transcription (Latin):
nũ tinĩ. Itaq amas illũ ad bom
tuũ nt ip̃ẽ ꝙ̃ amas sit bomĩ tuĩ
Si enĩ illũ amare uis ad lom̃ siu¬
ui. quid iłłi boni dare pt̃. ꝙ ti
bes ab ip̃o hẽs. oblitus ẽ illi di¬

Expanded text:
s illum ad bonum tuum, ut ipse quem amas sit bonum tuum. Si enim illum amare vis ad bonum suum, quid illi boni dare potes quod tu habes ab ipso habes? Oblitus es illi di
Abbreviated transcription (Latin):
cit cũ diligit carũẽ suã ⁊ tanto
melius qͣnto malior ẽ aĩa qm̃ ca¬
ro. Itaq ĩ ntͦq lene facit cũ it
bñ diligit. Corꝰ quippe diligendñ ẽ
ad ncãtatẽ. aĩa uͦ diligenda ẽ ad
bonitatẽ. Caro diligẽda ẽ ut ꝯͣ cor¬
inptõnẽ foueat᷑. aĩa diligẽda ẽnt

Expanded text:
cit cum diligit carnem suam; et tanto melius, quanto melior est anima quam caro. Itaque in utroque benefacit, cum utrumque bene diligit. Corpus quippe diligendum est ad necessitatem, anima vero diligenda ad bonitatem. Caro diligenda est ut contra corruptionem foveatur; anima diligenda est ut
Abbreviated transcription (Latin):
hẽri nͥ tã diligit᷑. hona ista q̃ fo¬
ns sunt sepe am̃at᷑ cũ nõ hẽtur.
tale est bonuĩ ꝙ d̾r est. si aniaᷤ
hẽt ͦ. si diligit᷑ gustat᷑. p̾sens ẽ
dilectõni. si potes dilig̾e potes hr̃e
si hoc das hoc retipis. nõ aᵈ ꝓ ilło¬

Expanded text:
ligitur. Bona ista quae foris sunt saepe amantur, cum non habentur; tale est bonum quod Deus est. Si amatur, habetur; si diligitur, gustatur: praesens est dilectioni. Si potes diligere, potes habere. Si hoc das, hoc recipis. Non al