comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Q  ita bñdicit nepotes suos isrł ut dext̾am
manũ minori ĩponat. maiori autẽ fii-¬
strã. ⁊ ħ filio suo ioseph uolenti corrigere
qͣsi errantẽ atq nescientẽ ita respondo.
Sciofili scio. ⁊ hic erit inppłm ⁊ hic exal¬
tabit᷑. s fr̃ eiꝰ iunior maior illo erit. &
sem̃ eiꝰ erit in multitudine gentiũ. hactenꝰ

Expanded text:
 ita benedicit nepotes suos Israhel, ut dexteram manum minori inponat. maiori autem sinistram, et hoc filio suo Ioseph uolenti corrigere quasi errantem atque nescientem ita respondet: scio, fili, scio; et hic erit in populum, et hic exaltabitur. sed frater eius iunior maior illo erit et semen eius erit in multitudine gentium,
Abbreviated transcription (Latin):
genitis uire debet᷑ sac̾dotiũ acciꝑe ⁊ reg¬
nu ħ qͥppe in portando oñe ⁊ p̃ualido
robore demonstrat᷑. Uerũ qr peccasti ⁊
qͣsi aqͣ q̃ uascło ñ tenet᷑ uoluptatis effusꝰ
es impetu idcireo p̃cipio tͥ ut ultͣ ñ pecces.
Sisq in fr̃m nũo peccati penas luens. quod
pͥmogeniti ordinẽ ꝑ didisti. Prinçipiũ ait̃
aoloris ⁊̃ oñs pͥmogenitꝰ. qr ꝓ eo cõmouent᷑
pͥmũ uscera parentũ.

Expanded text:
genitis jure debetur, sacerdotium accipere et regnum. Hoc quippe in portando onere et praevalido robore demonstratur. Verum quia peccasti, quasi aqua quae vasculo non tenetur, voluptatis effusus es impetu, idcirco praecipio tibi ut ultra non pecces, sisque in fratrum numero poenas peccati luens, quod primogeniti ordinem perdidisti. Principium autem doloris est omnis primogenitus, quia pro eo commoventur primum viscera parentum.
Abbreviated transcription (Latin):
agnis possessionẽ ilłã. ñcepit uictoriȩ¬
iure bellicȩ. Anqr salẽ ciuitatẽ sichi¬
moꝵ filii eiꝰ expugnauer̃. ⁊ iure belli
potuit eiꝰ fieri ut ustũ bellũ cũ eis
gestũ uideat᷑ qͥ tantã pͥores in iurĩa
fecert̃ in eiꝰ filia contaminanda.
fuo ioseph our ei displicuert̃ tc̃ flis
qͥ hoc cõtinsert̃. curdeniq etiã nc̃ cũ
eos bndicer&e exꝓbrando id cõmemo¬
rauit infactis eoꝵ ꝓcul dubio gͦ aliqd̾
qͣdã p̃cipua sig̾catione xp̃m p̃figurau̾.
dõs alienos iacob ut xp̃s in telligatur
possessurꝰ gt̃s. diis patrũ suoꝵ reñtian¬
tes ⁊ credentes in eum.

Expanded text:
agnis possessionem illam, non coepit jure victoriagnis possessionem illam, non coepit jure victoriiae bellicae. an quia Salem ciuitatem Sicimorum filii eius expugnauerunt et iure belli potuit eius fieri, ut iustum bellum cum eis gestum uideatur, qui tantam priores iniuriam fecerunt in eius filia contaminanda? suo Ioseph, cur ei displicuerunt tunc filii qui hoc commiserunt? cur denique etiam nunc, cum eos benediceret, exprobrando id commemorauit in factis eorum? procul dubio ergo aliquod quadam praecipua significatione Chrideos alienos Jacob; ut Christus intelligatur possessurus gentes diis patrum suorum renuntiantes, et credentes in eum.
Abbreviated transcription (Latin):
erit ds̃ uobcũ reducetq uos ad t̾rã patrum
tuli de manu amorrei ingladio ⁊ arcu
meo. Arcũ hic & gladiũ usticiã uocat
ꝑ ꝗͣ meruit ꝑegrinꝰ ⁊ aduena int̾fecto
la ob euersionẽ fed̾atȩ urbis aduersũ
se consurgerent ⁊ dñs ñ dedit eis ut
noc̾ent illi. Uł certe sic intelligendũ :
dabo tͥ siccima quã enii inforoitudine
mea hoc ẽ in pecunia ꝗͣ multo labore
⁊ fudore quesiui. Qđ aut̃ ait super
fr̃s tuos: ostñdit absq sorte dedisse¬
die usq cernit᷑. In alia a ut̃ editione
ita legit᷑. Et ego dedi tͥ siccimã p̃cipuã.
demanib amorreoꝵ ingladio meo
⁊ sagita. Siccima iuxta grecã &
latinã ꝯfuetudinẽ declinata ẽ. Alioqͥn
error inoleuerit. & est nc̃ neapoł
urbs samaritanoꝵ. Quia gͥ sichẽ lingͣ
hebrea tͣnsfert᷑ in humerũ. pulchre
allusit ad nom̃ dicens. & ego dabotͥ
humerũ unũ.Quęri tññ in conao¬
uenient̃ pot̃ quẽad modũ ualeat ad
litt̾am conuenire. Emit enĩ centum

Expanded text:
 vos ad terram patrum tuli de manu Amorrhaei in gladio et in arcu meo. Arcum hic et gladium justitiam vocat, per quam meruit peregrinus et advena, interfecto la ob eversionem foederatae urbis adversum me consurgerent. Et Dominus non dedit eis ut nocerent eis; vel certe sic intelligendum, Dabo tibi Sichimam, quam enim in fortitudine mea, hoc est, in pecunia, quam multo labore et sudore quaesivi. Quod autem ait, Super fratres suos, ostendit absqdie cernitur. Alia autem editione ita legitur: Et ego dedi tibi Sichimam praecipuam de manibus Amorrhaeorum in gladio meo et sagitta. Sichima, juxta Graecam et Latinam consuetudinem, declinata est, alioquin error inolevit, et est nunc Neapolis, urbs Samaritanorum. Quia ergo Sichem lingua Hebraea transfertur in humerum, pulchre allusit ad nomen dicens: Et ego dabo tibi humerum unum. Quaeri tamen non inconvenienter potest, quemadmodum valeat ad litteram convenire. Emit enim centum
Abbreviated transcription (Latin):
nominaquoq patrum meoꝵ
abraham ⁊ ysaac: ⁊ cres cant in
multitudinẽ suꝑ c̃rã. Uidens
autẽ ios eph quod posuisset pat̃
suus dexterã manũ suꝑ caput
effraim. grauit᷑ accepit. & ad p̃¬
hensam manũ patris leuare
conatus ẽ de capite ephraim.
neransferre suꝑ caput manas se:
Dixitq ad patreos. Hon ita conue¬
nit pat̃. quia hic ẽ primogenit᷑.

Expanded text:
nomina quoque patrum meorum Abraham et Isaac, et crescant in multitudinem super terram. Videns autem Joseph quod posuisset pater suus dexteram manum super caput Ephraim, graviter accepit: et apprehensam manum patris levare conatus est de capite Ephraim, et transferre super caput Manasse. Dixitque ad patrem: Non ita convenit, pater: quia hic est primogeni
Abbreviated transcription (Latin):
iacob filio suo ioseph tanꝗͣ nescienti uoluit
indicare ubi ⁊ qñ sepelierit matrẽ eiꝰ. cum
⁊ ipse simul fuerit cũ frĩb suis. s ⁊ si erat
tam paruus etate ut illud ł. curare ł animo
retinere ñ poss&e. quȩ res cõpulit mͦ dici nͥ
forte ad remꝑtinuerit cõmemorare ibi
sepultã matrẽ ioseph uͥ xp̃s fuerat nasci.¬
turus:¬

Expanded text:
Iacob filio suo Ioseph tamquam nescienti uoluit indicare ubi et quando sepelierit matrem ejus, cum et ipse simul fuerit cum fratribus suis? Sed et si erat tam parvus aetate, ut illud vel curare vel animo retinere non posset, quae res compulit modo dici, nisi forte ad rem pertinuit commemorare ibi sepultam matrem Joseph, ubi Christus fuerat nasciturus
Abbreviated transcription (Latin):
amititiarũ sanguinẽ fudert̃ ĩnnocentẽ.
⁊ qͣsi qͥdã furore sic crudelitate raptati
muros hospitȩ urbis euerterint. Uñ seqt᷑.
idic̃. Maledictꝰ furor eoꝵ qr ꝑtinax. ura¬
eos mnisrł. Leui .it. ħeditatẽ ꝓpͥã ñ accepit

Expanded text:
amicitiarum sanguinem fuderint innocentem, et quasi quodam furore, sic crudelitate raptati, muros hospitae civitatis everterint. Unde sequitur et dicit: Maledictus furor eorum, quia preos
Abbreviated transcription (Latin):
piit. Hisita erans actis. nunti.¬
a tuor est ioseph quod egrotaret
pat̾ eius. Qui assũptis duobus fi¬
luis manasse ⁊ effraim.ire ꝑrexit.
Dictumq est seni. Ecce filius cũ
iosephuenit adce. Qui c̃fortat᷑
sedit in lectulo.⁊ inqͣs soadseade
quȩ est intra chanaan. benedi¬
xitq michi ⁊ait. Ego ce augebo
imultiplicabo: i faciamte in
cͥbas populoruor. daboq tibit̃rã
hanc.i semini trio post ce. in
possessioneo sẽpit̾nã. Buoigit᷑
filii cui qui nati sunt cibi int̾ra

Expanded text:
put his ita transactis nuntiatum est Ioseph quod aegrotaret pater eius qui adsumptis duobus filiis Manasse et Ephraim ire perrexit dictumque est seni ecce filius tuus Ioseph venit ad te qui confortatus sedit in lectulo et ingresso ad in terra Chanaan: benedixitque mihi, et ait: Ego te augebo et multiplicabo, et faciam te in turbas populorum: daboque tibi terram hanc, et semini tuo post te, in possessionem sempiternam. Duo ergo filii tui, qu
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ra. pͥt famẽ quȩ añ facta ẽ intẽpors
abraha. abiit aut̃ ysaac ad abimelech
regẽ palestinoꝵ ingerara. Q uerit᷑ hoc
qmodo sit factũ utrũ p̾ea qͣ esau uenda
Anomogenita sua cibo lenticule. Post
illa quippe narrationẽ hoc narrari onẽ¬
cipit an ut fieri sol& ꝑ recapitulationẽ
narrator ad ea reuersus sit. cũ ꝓgreso
de fiiis eꝰ adeũ locũ deuenissoe quide
pnceps militiȩ qͥ ibi cõmemoratisunt.
Shic cõmemorant᷑: utrũ ł iuiuere po
tuert. Quenĩ factꝰ ÷ amicꝰ abrabȩ ñdũ ei¬
natꝰ erat ysaac. s ia ꝓmiss. Ponamꝰ ante
annũ ꝗͣ nasceretur ꝓsaac illud fuisse
fastũ dein ysaac suscepit filios cũ eẽt
uendidit esau pͥmogenita sua. Ponamꝰ
etatis ysaac usq ad illud factĩ filioꝵ el
se abi melech. qñ matrẽ concupuit.⁊¬
abrahȩ amicꝰ factus ẽ. Potuit gͦ ẽẽ qͣsi
centenariꝰ si pꝰ illud factũ filioꝵ suoꝵ
ꝑrexit in eã t̾rã famis necessitato ysaac.

Expanded text:
praeter famem quae ante facta est in tempore Abraham; abiit autem Isaac ad Abimelech regem Phylistinorum in Gerara, quaeritur hoc quando sit factum: utrum posteaquam Esau uendidit primogenita sua cibo lenticulae — post illam quippe narrationem hoc narrari incipit — an, ut fieri solet, per recapitulationem narrator ad ea reuersus sit. cum progressus de filiis eius ad eum locum peruenisset, qui de princeps militiae, qui ibi commemorati sunt, etiam hic commemorantur — utrum uel uiuere penim factus est amicus Abrahae, nondum natus erat Isaac, sed jam promissus. Ponamus ante annum quam nasceretur Isaac, illud fuisse factum: deinde Isaac suscepit filios, cum essevendidit Esau primogenita sua: ponamus aetatis Isaac usque ad illud factum filiorum ese Abimelech, quando matrem ipsiquasi centenarius, si post illud factum filiorum suorum perrexit in eam terram famis necessitate Isaac.
Abbreviated transcription (Latin):
qđ ei munera diꝓ
uenirent. Un nor
parũ ȩdificat sau
fidẽ pie intelliga¬
tib ista narrato.
gorica sig̾eatio n¬
ia possit exculpi¬
ingerara expi¬
cepto ⁊ bñdictio¬
beccam uxore sũ
timoris causa fius
sororẽ sua. qua
rex alienigena
ysaac conĩugẽ ũ
eũ cũ ea ludente
uidit. Q uid aĩ

Expanded text:
 ei munera dei prouenerint. unde non parum aedificat sanam fidem pie intellegentibus ista narratio, gorica significatio nulla possit exculpiin Gerara, ex praecepto, et benedictiobeccam uxorem suam timoris causa finxit sororem. Quam rex alienigena Isaac conjugem tunc eum cum ea ludentem vidit.
Abbreviated transcription (Latin):
respondit. Enmorior. quid m¬
pderunt pͥmogenita: Ait ia¬
cob. Iura ergomichi. Iurauit
ł ext̾iorib sparsi refugiunt. simplices in
cogitatione atq in conscientiȩ suȩ habita¬
tione consistunt. In tab̾nacłis enĩ aut in
domo habitare ẽ se intͣ m̃tis secreta restrin
nedũ ad multa foras in hiant: a se ipsis
ꝗlienatis cogitationib recedant.

Expanded text:
respondit en morior quid mproderunt primogenita ait Iacob iura ergo mihi iuravits exterioribus spargi refugiunt, simplices in cogitatione, atque in conscientiae suae habitatione consistunt. In tabernaculis enim aut in domo habitare, est se intra mentis secreta restringne dum ad multa foras inhiant, a seipsis, alienatis cogitationibus, recedant.
Abbreviated transcription (Latin):
abiecta ⁊ uilia sumunt᷑ Neq adã solus
ut auecito se pomo suspendae p̃ceptuni
ꝓhibitionis accepit. Nã cũ alim̃ta quedã
saluti nr̃e d̾s contͣria indicat: abhis uos
qͣsi ꝑsententia uetat. ⁊ cũ concupiscen¬
tes noxia atcnginꝰ: ꝓfecto qͥd aliud ꝗͣ
cerptis minꝰ caute ꝓspexerit. illicite
se ꝯcupiscentiȩ qͥs uoraginem uergat¬

Expanded text:
abjecta et vilia sumuntur. Neque Adam solus, ut a vetito se pomo suspenderet, praeceptum prohibitionis accepit. Nam cum alimenta quaedam saluti nostrae Deus contraria indicat, ab his nos quasi per praesentiam vetat; et cum concupiscentes noxia attingimus, profecto quid aliud quam cretio minus caute prospexerit, illicitae concupiscentiae quis in voraginem vergat
Abbreviated transcription (Latin):
auob̾ ⁊ egnũ di. ⁊ dabit᷑ genti facienti
fructꝰ eius. Primogenita aut̃. ipsa uestis
erat sacerdotał. quã maiores natu cũ
bndictione patris induti. uictimas do
uelut pontifices offerebant. Hoc dono
t̾reni amoris desid̾io caruert̃ uidei. cũ
gła regni futi.ua¬

Expanded text:
a vobis regnum Dei, et dabitur genti facienti voluntatem ejus . Primogenita autem, ipsa vestis erat sacerdotalis, qua majores natu, cum benedictione patris, induti, victimas Deo velut pontifices offerebant. Hoc demum terreni amoris desiderio caruerunt Judaei cum gloria regni futu
Abbreviated transcription (Latin):
lautiores querit. Aliq̃n quȩ licee sum̃da
sunt ppari accuratꝰ expetit. Aliqͥn aut̃
Nqͣlitati ciboꝵ ⁊ cẽpori ꝯgruit.s ĩ ipsa
qͣnaitate sum̃di: m̃surã refectionis
oxcedit. Nonnunqͣ uͦ ⁊ abiectiꝰ ÷ quiod

Expanded text:
lautiores quaerit; aliquando quaelibet sumenda sint, praeparari accuratius expetit; aliquando autem et qualitati ciborum, et tempori, congruit, sed in ipsa quantitate sumendi mensuram refectionis excedit. Nonnunquam vero et abjectius
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗͣ recte ipse uteret᷑ anima¬
rũ uoluntatib ⁊̃ malis.
cũ illȩ ꝑt̾ise uterent᷑ nat᷑is
bonis: Nec arbrtͣndũ ẽ ꝙ
ẽẽt hoĩem de iecturꝰ iste
tẽptator: nͥ ꝓcessiss&e in
aĩa hõĩs quȩdã elatio cõpͥ¬
mñda. ut ꝑ humiliationẽ
peccati quã de se falso p̃sũp

Expanded text:
 recte ipse uteretur animarum uoluntatibus etiam malis, cum illae peruerse uterentur naturis bonis? Nec arbitrandum est, quod esset hominem deiecturus iste temtator, nisi praecessisset in anima hominis quaedam elatio conprimenda, ut per humiliationem pecc
Abbreviated transcription (Latin):
uidet᷑ magnȩ laudis futurũ
fiusse hõiem. si ꝓpt̃ ħ poss&e
bñ uiuere qr nemo male
uiuere suadet: cũ ⁊ in nat᷑a
posse ⁊ in potestate habeat
uelle ñ ꝯsentire suadenti:

Expanded text:
uidetur magnae laudis futurum fuisse hominem, si propterea posset bene uiuere. quia nemo male uiuere suaderet, cum et in natura posse et in potestate haberet uelle non consentire suadenti
Abbreviated transcription (Latin):
sibi hoc ipsum figuralit̾ uelit: dũ eñ
diaboli typũ figurat. Laban qͥppe int̾-¬
pretat᷑ dealbatio. dealbatio aũ diabolus
ñ in conuenient̃ accipit᷑. qr cũ sit tenebrosꝰ
ex merito. tͣnsfigurat se uelut in angłm¬

Expanded text:
sibi hoc ipsum figuraliter velit, videndunam, nunc tamen diaboli typum figurat. Laban quippe interpretatur dealbatio. Dealbatio autem diabolus non inconvenienter accipitur, quia cum sit tenebrosus ex merito, transfigurat se velut ang
Abbreviated transcription (Latin):
quicquã durius. & si cuad cuos
ire cũpiebas. ⁊ desiderio abierar¬
domus patris tuicur furatꝰ es
deos meos: Respondit iacob.
suꝑares aĩas infirmas nouitertibi ereptas.

Expanded text:
si tu ad tuos  cupiebas: et desiderio tidomus patris tui: cur furatus Deos meos? Respondit Jacob. perares animas infirmas, noviter tibi ereptas.
Abbreviated transcription (Latin):
tẽplũ conditũ ẽ in arxa orne iebusei.
sic̃ in paralipomenon scriptũ ẽ. Et oeꝑ unt
edificare tẽplũ in m̃se scd̾o. in scđo die
isis in monte moria Qui idcirco
illuminans intp̃tat᷑ ⁊ lucens. qr ibi
qui docet hoĩes u̾itatẽ. ⁊ inspirat

Expanded text:
templum conditum est in area Orne Jebusaei, sicut in Paralipomenon scriptum est: Et coeperunt aedificare templum in mense secundo, in secunda die mensis in monte Moria , qui idcirco illuminans interpretatur et lucens, quia ibi qui docet hominem veritatem, et inspirat
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ et. Queripot qͥmͦ apd puteũ iuram̃ti
agrũ plantauit ab rahã. si in illa t̾ra
quẽ admodũ stephanꝰ dic̃. ñ acceperat
hereditatẽ. nec spaciũ pedis. S ecce
itellignda ẽ hereditas quã deus
munere suo fuerat daturꝰ: n empta
p̃cio. Intelligit᷑ aut̃ spaciũ circa pu¬
teũ ad illud emptiõis pactũ ꝑtinere.
inqͦͥ fuerant agnȩ .uii. datȩ. quando
abimelech. ⁊ abrahã sibi ⁊̃ iurau̾int.¬
hoc uerũ sit cũ dicat in epła sua iacob qđ ds̃ neminẽ tẽptau̾it. Nisi qđ locutione scripturarum
solet dici tẽptat: ꝓ eo qđ ẽ ꝓbat. Temptatio uõ de qͣ iac ob dicit. ñ intelligit᷑ uisi qua quisq
peocato implicat᷑. uñi apł s dic̃. Ne forte tẽptau̾it uos is qͥ tẽptat. slã ⁊ alibi scriptũ ẽ. Teptat¬

Expanded text:
ad puteum iuramenti agrum plantauerat Abraham, si in terra illa, quemadmodum Stephanus dicit, non acceperat hereditatem nec spatium pedis. sed ea est intellegenda hereditas, quam deus munere suo fuerat daturus, non empta pretio. intellegitur autem spatium circa puteum ad illud emptionis pactum pertinere, in quo fuerant agnae septem datae, quando Abimelech et Abraham sibi etiam iurham Deus tentare dicitur; cum Jacobus dicat: Deus neminem tentat? Nisi quia locutione Scripturarum solet dici tentare pro eo quod est probat. Tentatio vero illa de qua Jacobus dicit, non intelligitur nisi qua quisque peccato implicatur. Unde Apostolus dicit: Ne forte tentaverit vos is qui tentat . Nam et alibi scriptu
Abbreviated transcription (Latin):
aut apłici uiri loqñr ad ppłos. hisplerũq
testimonus abrituntur q̃ ũ fuerãt in gen-¬
tib diuulgata. Licet pleriq tradant lucã
euangłistã ut ꝓselitũ hebreas litteras
ignorasse.

Expanded text:
aut Apostolici viri loquuntur ad populos, his plerumque testimoniis abutuntur, quae jam fuerant in gentibus divulgata: licet plerique tradant Lucam Evangelistam, ut proselytum Hebraeas litteras ignorasse.
Abbreviated transcription (Latin):
collum eius. & int̾ amplexus
fleuit. Dixitq pat̾adios eph. Lĩ
letus moriaꝵ qr uidifacieor
cuã. ⁊ suꝑstiteor te relinquo.
Et ille locutusẽ ad fr̃es.⁊ adõne
domũ patris sui. Ascendã inun¬
ciabo pharaoni dicamq ei. fr̃e ᷤᷤ
mei. ⁊ domus patrismeiqui e.¬
rant in t̾ra chanaan uenerunt

Expanded text:
inter amplexus flevit dixitque pater ad Ioseph iam laetus moriar quia vidi faciem tuam et superstitem te relinquo et ille locutus est ad fratres et ad omnem domum patris sui ascendam et nuntiabo Pharaoni dicamque ei fratres mei et domus patris mei qui erant in terra Chanaan venerunt
Abbreviated transcription (Latin):
quã ñ ÷ qd̾ ds̃. refert se ad laudandã lucẽ ꝙ ipse ds̃ ÷ cuius
contẽplatione format᷑. ⁊ qr cet̾ȩ creaturȩ quȩ infraipsam
funt sine cognitione eiꝰ ñ fiunt. ꝓpt̾ nimirũ idẽ dies ubiq
repetit᷑. ut eius repetitione fiant dies qͦtiens distinguntur
rerũ gn̾a creataꝵ ꝑfectione senarii numeri t̃minanda.
uersio sit eiꝰ qͣ id qđ creata ÷ ad laudẽ referat creatoris. ⁊ ꝑci.¬
piat de u̾bo di cognitionẽ creaturȩ q̃ pꝰ ipsam fit. hoc ÷
firinam̃ti. ꝙ in eiꝰ cognitione fit priꝰ cũ dr̃ ⁊ sic ÷ factũ. deĩn¬

Expanded text:
qua non est quod deus, refert se ad laudandam lucem, quod ipse deus est, cuius contemplatione formatur. et quia ceterae creaturae, quae infra ipsam fiunt, sine cognitione eius non fiunt, propterea nimirum idem dies ubique repetitur, ut eius repetitione fiant tot dies, quotiens distinguntur rerum genera creatarum, perfectione senarii numeri terminanda: uersio sit eius, qua id, quod creata est, ad laudem referat creatoris et percipiat de uerbo dei cognitionem creaturae, quae post ipsam fit, hoc est firmamenti: quod in eius cognitione fit prius, cum dicitur: e
Abbreviated transcription (Latin):
ipse reqͥescere ar̃. qi pꝰ ħ omĩa
oꝑa: requiẽ nobipse p̃stabit.
Quomꝰ enĩ recte dr̃ pat̾ fami¬
lias edificare dontũ cũ hoc
ñ oꝑe suo faciat. s eoꝵ quib
seruientib imꝑat: sic recte

Expanded text:
a opera requiem nobis ipse praestabit. Quomodo enim recte dicitur paterfamilias aedificare domum, cum hoc non opere suo faciat, sed eorum quibus servientibus imperat; sic recte
Abbreviated transcription (Latin):
concreatũ ẽ. ac ꝑ hoc ⁊ ipsũ sine dubio creatura ẽ. Neq enũ
creator s illi ui. dies cũ qͥb ł. inqͥb creaturis creatist̃: suꝑior
In ipso qͥppe die ñ fec̃ aliqͥd. ĩmo ab eis q̃ ui dieb fecerat in
eodẽ .uII. reqͥeuit. Quomꝰ reqͥeuit indie quẽ ñ creauit : Aut
q̃ creauit. nec aliqͥd uii. die creau̾it. s in eo potiꝰ ab oĩb quȩ
creanerat reqͥeuerit: S forte unũ tm̃ diem creauit ds
uii. diẽ crearet. qr illiꝰ que creau̾at septima repetitio hunc
discreuit a tenebris. eãq uocauit diẽ. ⁊ tenebras noctem.
Tunc itaq d diem fecit. cuiꝰ repetitionẽ scriptura appel¬
atq illius dieci pͥmitꝰ crati septuna repeticio: septuni diei no¬
men accepit inqͥ reqͥeiuit ds̃. Ac ꝑ hoc nulla creatura .uii. dies

Expanded text:
concreatum est. ac per hoc et ipsum sine dubio creatura est. neque enicreator? sed illi sex dies cum quibus uel in quibus creaturis creati sint, superin ipso quippe die non fecit aliquid, immo ab eis, quae sex diebus fecerat. in eodem septimo requieuit. quomodo ergo requieuit in die, quem non creauit? aut qquae creauit, nec aliquid septimo die creauerit, sed in eo potius ab omnibus, quae creauerat, requieuerit ? an unum tantumseptimum diem crearet, quia illius, quem creauerat, septima repetitio hunc discreuit a tenebris eamque uocauit diem et tenebras uocauit noctem. tunc itaque deus diem fecit, cuius repetitionem scriptura appel illius diei primitus creati septima repetitio septimi diei nomen accepit, in quo requieuit deus. ac per hoc nulla creatura est septimu
Abbreviated transcription (Latin):
UI. dierũ sẽꝑ celebrari solebat.
p̃figurabat᷑ magnꝰ ille dies sab.¬
batiꝰ in qͦ dñs semel insepulchro
erat reqͥetutꝰ. ꝯpletis ac ꝑfectis
mundũ quẽ in die .ui. ꝑfecerat:
ia ꝑditũ restaurabat. In ꝗͦ ĩ
die qͣsi antiqͥ recolens oꝑis: aꝑto
sermone declarauit saluationẽ
se mundi iã ꝑfecisse. Cũ enĩ acce.¬
ĩclinato capite.t.s. S ⁊ ħ scĩfi

Expanded text:
sex dierum semper celebrari solebat, praefigurabatur magnus ille dies sabbati, in quo Dominus semel in sepulcro erat requieturus, completis ac perfectis mundum quem in die sexto perfecerat, jam perditum restaurabat. In qua etiam die, quasi antiqui recolens operis, aperto sermone declaravit salvationem se jam mundi perfecisse. Cum enim acceinclinato
Abbreviated transcription (Latin):
fec̃ ñ eg& qͥb bonis laudabilit̾ ñ eger&: sinulla feciss&e.
nulla facien do s bona facere siñ posset: nulla eẽt potentia.
si aut̃ possoe ne facer& : magna eẽt inuidentia. Quia uͦ est
tus ẽ : ab onis q̃ fecit in se ipso reqͥeuit. ea .s. reqͥe: a qua nũ ꝗͣ
recessit. s si diceret᷑ reqͥeusse afaciendis: nicħ aliud ꝗͣ non
fecisse ĩtelligeret᷑. nͥ aut̃ diceret᷑ reqͥeuisse a factis: forte

Expanded text:
 autem bonis laudabiliter non egeret, si nulla fecisset? nulla faciendo. sed bona facere si non posset, nulla esset potentia; si autem posset nec faceret, magna esset inuidentia. quia ergo est tus est, ab omnibus, quae fecit, in se ipso requieuit, ea scilicet requie, a qua numquam recessit. sed si diceretur requieuisse a faciendis. nihil aliud quam non fecisse intellegeretur: nisi autem diceretur requieuisse a factis, non e
Abbreviated transcription (Latin):
mane aut̃ ꝙ pꝰ ipsã uesꝑam factũ ẽ. initiũ ẽ condendȩ.ui.
aliud condendũ restabat. ita pꝰ illã uesꝑam mane factũ
ẽ. ut ñ eẽt uutiũ condendę alt̾ius creaturȩ. s initiũ quietis
uniu̾sȩ creaturȩ in reqͥe creatoris. Non absurde enĩ intelli.¬
qͥ escendi totiꝰ ꝙ conditũ ẽ in illius qͥete qͥ condidit. Quȩ dies dõ
nec initiũ ht̃ nec t̾minũ. creaturȩ aut̃ ht̃ intoũ. s ñ ht̃ fine̾.

Expanded text:
ctum est, initium est condendae sexto aliud condendum restiterat, ita post illam uesperam mane factum est, ut non esset initium condendae alterius creaturae, sed initium quietis uniuersae creaturae in reqquiescendi totius, quod conditum est, in illius quiete, qui condidit. quae quies deo nec initium habet nec terminum; creaturae autem habet initium, sed non habet
Abbreviated transcription (Latin):
Rursũ qr iutiũ ÷ ⁊ infirmitas aĩȩ ita sus oꝑib delectari ut
faciendi eiꝰ eguerit. ł iinor futurꝰ nͥ feriss&e. ł beatior cũ fecissoe.
cans diẽ qͦ ea facienda inchoauit. nec illii qͦ ea fec. ne illis ł
faciendis. ł factis. auctũ ei ẽẽ gaudiũuidẽt᷑. s eũ qͦ ab ipsis
in se ipso reqͥeuit. &ipse qͥdẽ nuꝗͣ reqͥe ista caruit. s nob̾¬

Expanded text:
uia uitium est et infirmitas animae ita suis operibus delectari, ut faciendi eius eguerit, uel minor futurus, nisi fecisset, uel beatior, cum fecisset. cans diem, quo ea facienda inchoauit, nec illum, quo ea perfecit, ne illis uel faciendis uel factis auctum eius gaudium uideretur, sed eum, quo ab ipsis in se ipso requieuit. et ipse quidem numquam ista r
Abbreviated transcription (Latin):
reqͥẽ fignificat. Et bñ dixit
creauit ds̃ ut facerae. i. ꝯpleto
mundi ornatu cessauerat
ab instituendis ultͣ nouis
rerũ gn̾ib Neq hinc senten¬
tiȩ ꝯtrariũ deb& illud esti.¬
mari. qđ in euigło dic̃ ipse.

Expanded text:
requiem significat. Et benedixit,creavit Deus ut faceret. Id est, completo mundi ornatu, cessaverat ab instituendis ultra novis rerum generibus. Neque huic sententiae contrarium debet istud aestimari, quod in Evangelio dicit: Ipse
Abbreviated transcription (Latin):
ut ñ creaturȩ s ⁊̃ sibi reqͥes dĩ septimi diei mane habuerit
sine uesꝑa.i. initiũ sine t̾mino. Si enĩ ita diceret᷑ reqͥeuit
qͥetis quęrimꝰ. Reqͥes aut̃ eiꝰ ab oĩb oꝑib suis ex eo cepta ẽ ex qͦ
illa ꝑfecit. Neq enĩ oꝑib suis ñ egendo reqͥeuissa& priusꝗͣ eẽnt. qͥb
neo ꝑfectis eguiss&. ⁊ qr eis oĩno nũꝗͣ eguit. nec ista beatitudo

Expanded text:
ut non creaturae, sed etiam sibi requies dei septimo die mane habuerit sine uespera, id est initium sine termino. si enim ita diceretur: requieuit eo coepta est, ex quo illa perfecit. neque enim operibus suis non egendo requieuisset, priusquam essent, quibus nec perfectis eguisset; et quia eis omnino numquam . eguit nec ista beatitudo,
Abbreviated transcription (Latin):
manducar&. ut cõꝓbaret᷑ si cõplacer&
hoc an non. Credens enĩ filiũ se habiturũ
futura ẽẽt. ⁊ in cuiꝰ nepotib castitatis
⁊ sobrietatis unicũ mansiss&e exẽplar.
ũ ⁊ in ea parte corꝑis signũ fidi accepit.
un filiꝰ fidi ñ carnis: nasciturꝰ erat. nec
truncata corꝑis parte deformior s fidi
in dni signo głosior. Igit᷑ ꝓ dõ aliquid
ꝑde lucrũ ÷ ñdãpnũ. ita abrahã fidei
sue signũ accipiens ñ deformatꝰ ẽ: sed
melioratꝰ. Si enĩ adã pactũ dĩ custodis¬
s&: si abrahã hoc pactũ accepiss&e.
S qr ille in hoc m̃bro culpã inobedi¬
entię pͥmo agnouit: decuit ut iste
in hoc m̃bro signũ obedientię scđo
accepiss&e. ut ostñdetur obedientes
quandoq generasse filios ad uitã. dũ
olim p̃uaricatores gn̾arent ad mortẽ.
Chanaan int̾p̃tat᷑ motꝰ eoꝵ cuiꝰ t̾ra a fide¬
lib tc̃ in possessionẽ accipitur: cũ mens
prius aiuersis circũ acta motib ĩ melius

Expanded text:
manducaret, ut comprobaretur, si compleret hoc, an non? Credens enim filium se habiturum, futura esset, et in cujus nepotibus castitatis et sobrietatis unicum mansisset exemplar. Unde et in ea parte corporis signum fidei accepit, unde filius fidei, non carnis, nasciturus erat. Nec truncata corporis parte deformior, sed fide in Deum gloriosior. Igitur pro Deo aliquid lucrum est, non damnum. Ita Abraham fidei suae signum accipiens, non deformatus est, sed melioratus. Si enim Adam pactum Dei custodisset, non Abraham hoc pactum accepisset. Sed quia ille in hoc membro culpam inobedientiae primo agnovit, decuit ut iste in hoc membro signum obedientiae secundo accepisset, ut ostenderetur obedientes quandoque generasse filios ad vitam, dum olim praevaricatores generarunt ad mortem.Chanaan interpretatur motus eorum: cujus terra a fidelibus in possessionem accipitur, cum mens prius diversis circumacta motibus, in melius
Abbreviated transcription (Latin):
gitatis sue donat hoĩb indignis. forte
testam̃ti noui indulgentia figurata ẽ.
ut p̃t̾ita ultio aduetꝰ ꝑtineat testam̃tũ.
.i. illud ad legis seueritatẽ: hoc ad gr̃ẽ
bonitatem.¬

Expanded text:
nitatis suae donat hominibus indignis? utrum hic testamenti noui indulgentia figurata sit et praeterita ultio ad uetus pertineat testamentum, hoc est illud ad legis seueritatem, hoc ad gratiae bonitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
euoo. Nequaquã ultra maledi¬
cam c̾re ꝓpt̾ homines. sensu enĩ
icogitatio humani cordis in
malum ꝓnasunt abadolescen¬
cia sua. Nonigitur ult᷑ ꝑcutiã¬
omneo animã sicut feci. Cunc¬
iestus. estas ahiemps. nox idies.¬

Expanded text:
tra maledicam terrae propter homines: sensus enim et cogitatio humani cordis in malum prona sunt ab adolescentia sua; non igitur ultra percutiaventem, sicut feci. Cuncaestus, aestas et hyems, nox et dies
Abbreviated transcription (Latin):
diquando dixit uarie crunt mer¬
cedescuȩ. pariebant om̃s oues ua¬
rios fecus. Quando uero econtͬrio
ait alba quȩq accipies promerce¬
de om̃sg̃ges alba pepererunt.

Expanded text:
riae erunt mercedes tuae pariebant omnes oves varios fetus quando vero e contrario ait alba quaeque accipies pro mercede omnes greges alba pepererunt
Abbreviated transcription (Latin):
urbis uocabulũ ẽ sub int̃p̃tatione con-¬
simili. Siqͥdẽ infrugiferã ⁊ indoniũ pa.
nis uertit᷑. p̃p eũ panẽ qͥ decęlo descen-¬
disse dicit.
Et factũ ẽ cũ dimitter& eã aĩa siqͥdẽ
moriebat᷑. uocauit nom̃ eiꝰ filiũ doloris
mei. Pat̃ tiero eius uo cauit nom̃ eius
benianun. In hebreo similitudo omĩs
resonat filiꝰ doloris mei. Qđ nomen
moriens mat̾ imposuit: dr̃ benoni. Filiꝰ
putant beuiamin filiũ dierũ int̾p̃tari.
Cũ enĩ dext̾a appellat᷑ iãmm̃. ⁊ finiat᷑
in .n. litt̾am. dies quidẽ appellantur &

Expanded text:
urbis vocabulum est, sub interpretatione consimili. Siquidem in frugiferam et in domum 361 panis vertitur: propter eum panem, qui de coelo descendisse se dicit . Et factum est cum dimitteret eam anima, siquidem moriebatur: vocavit nomen ejus, Filius doloris mei: paterBenjamin. In Hebraeo similitudo omnis resonat. Filius doloris mei, quod nomen moriens mater imposuit, dicitur Ben oni: filius putant Benjamin filium dierum interpretari. Cum enim dextera appelletur iamin, et finiatur in n litteram, dies
Abbreviated transcription (Latin):
trachanaan ⁊ Rł. Error oborit᷑ qͦmͦ salẽ
sichẽ ciuitas appellet᷑. cũ ierłm in qua
regnauit melchisedech salẽ añ sit dicta.
idẽ urbis ⁊ loci nom̃ in alia atq alia
tribu sit: Aut certe istã salẽ quȩ nc̃ pro
sichem nõiatur dicemꝰ int̾p̃tari ꝯsũmatã
pacificã nr̃o sermone tͣns ferri. Utrũqit
accentu paululũ declinato ħuocabulũ
sonat. ł radt̃ hebrei qđ claudicantis fe-¬
mur iacob ibi conualuerit. ⁊ sanatũ sit.
ꝓẜ ptea eandẽ ciuitatẽ curati atq ꝑfecti
uocabulum ꝯsectã.ute
f ommor ⁊ect Dna quippe ut mulieres
uidos extͣneȩ regionis egredit᷑. qͣndo una¬
queq mens suastudia negligens. actiones
alienas curaiis extͣ habitũ. atq exc̃ ordinẽ
ꝓpͥu euagat᷑. Quã sichem pͥnceps tre opb¬
mit᷑. qr uidelic& inuentã in curis extiorib

Expanded text:
riae . Error oboritur quomodo Salem Sichem civitas appelletur, cum Jerusalem in qua regnavit Melchisedech, Sale ante sit dicta. idem urbis et loci nomen in alia atque alia tribu sit. Aut certe ista salem, quae nunc pro Sichem nominatur, dicimus hi interpretari consummatam pacificam 359 nostro sermone transferri. Utrumque enim, accentu paululum declinato, hoc vocabulum sonat. Tradunt Hebraei, quod claudicantis femur Jacob ibi convaluerit, et sanatum sit: propterea eamdem civitatem curati atque perfecti vocabulum consecutam. Enivit? 2. Dina quippe ut mulieres videat extraneae regionis egreditur, quando unaquaeque mens, sua studia negligens, actiones alienas curans; extra habitum atque extra ordinem proprium evagatur. Quam Sichem, princeps terrae, opprimit
Abbreviated transcription (Latin):
libens cribuam quod petieriaᷤ.
tantum date michi puellam
hanc uxoreos. Responderunt
filii iacob sychem ⁊ patri eius
indolo. seuientes obstupruo
sororis. Non possumus facere
quod petitis. nec dare sororeo.
nr̃am homini incircumciso.
quod illicitum ⁊ nefariũ ẽ ap̃

Expanded text:
libenter tribuam quod petieritis: tantum date mihi puellam hanc uxorem. Responderunt filii Jacob Sichem et patri ejus in dolo, saevientes ob stuprum sororis: Non possumusquod petitis, nec dare sororem nostram homini incircumciso; quod illicitum et nefarium est apud
Abbreviated transcription (Latin):
qͣre in aures q̃ si ornam̃ta erant adidola.¬
triã ñ ꝑtinebant. nisi qr intelligen dum
est filacteria fuisse doꝵ alienoꝵ. Nam
rebeccã a seruo abrahȩ in aures accepisse
scriptura testat᷑. qđ ñ fier& si ei inaures

Expanded text:
re inaures, quae ornamenta erant et ad idololatriam non pertinebant, nisi quia intelligendum est phylacteria fuisse daemoniorum? Nam Rebeccam a servo AbrahScriptura testatur: quod non fieret, si eis inaures
Abbreviated transcription (Latin):
qđ queramꝰ. Priꝰ.n. am̃tis ace exurente
tristicia int̃posita maloꝵ caligo det̾gitur.
⁊ tc̃ resplendente rapt̃ choruscatione
incirc̃scripti luminis illustrat᷑. qͦ ut cũq
ospectu ingaudio cuiꝰdã securitatis ab sor¬
bet᷑. ⁊ qͣsi pꝰ defectũ uitȩ p̃sentis ultͣ se
rapta aliqͦ mͦ in quadã nouitate recreat᷑.
Ibi mens exĩmenso fonte infusionis suꝑni
roris asꝑgit᷑. ibi ñ se suffice̾ ad id qd̾ rapta
ẽ otẽplatur. ⁊ u̾itatẽ sentiendo uid&. quia
qͣnta ẽ ipsa u̾i̾tas ñ uid&. Cui ueritati
tanto mag̃ se longe existimat. qͣnto mag̃
neqͣ ꝗͣ eã ꝯspicere se ñ posse sentir&.¬
sitatis eiꝰ choruscante arcũstantia reuer¬
berat᷑. ipsa qͦq cuncta ĩplens cuncta circ̃¬
qͥ eã in opiasuȩ circ̃ scriptionis angꝰtat.
Uñ ⁊ ad semae ipsam cituis relabit᷑. ⁊ ꝓspe¬
ctis qͣsi quib dã u̾itatis uestigus. ad suã

Expanded text:
 quaeramus. Prius enim a mentis acie, exurente tristitia, interposita malorum caligo detegitur, et tunc resplendente raptim coruscatione, incircumscripti luminis illustratur, quo utcunque conspectu in gaudio cujusdam securitatis absorbetur, et quasi post defectum vitae praesentis ultra se rapta, aliquomodo in quadam novitate recreatur. Ibi mens ex immenso fonte infusionis superni roris aspergitur; ibi non se sufficere ad id quod rapta est contemplatur, et veritatem sentiendo, videt quia quanta est ipsa veritas, non videt. Cui veritati tanto magis se longe existimat, quanto magis nequaquam eam conspicere se non posse sentirnsitatis ejus coruscante circumstantia reverberatur. Ipsa quippe, cuncta implens, cuncta circuquia eam inopia suae circumscriptionis angustat. Unde et ad semetipsam citius labitur, et prospectis quasi quibusdam veritatis vestigiis, ad se
Abbreviated transcription (Latin):
acceꝑant filias eiꝰ qr pꝰea duȩ filiȩ loth
uirgines fuisse dnr. de quib ⁊pse
dudũ ad sodomenos dixat. Ecce duȩ
filiȩ meȩ q̃ non cognouert̃ iurum
⁊ nc̃ scriptura cõmemorat. eũ habuisse
generos. Non nulli arbitrant᷑ illas
quȩ uiros habuert̃ sodomis remansis¬
so ⁊ieas exisse cũ patre quȩ uirgines
fuert. Qđ cũ scriptura ñ dicat hec̃¬
braica u̾itas exponenda ẽ. in qͣseribit᷑
e qͣssus ẽ loth. ⁊ locutꝰ ẽ ad sponsos qui
accepturi erãt filias eiꝰ. Necdũ gͦ uir¬
gines siliȩ matrimonio fuerant co¬
pulatȩ.
Rũq eẽt mane: cogebant eũ angłi

Expanded text:
erant filias ejus, quae postea duae filiae Loth virgines fuisse dicuntur, de quibus et ipse dudum ad Sudomenos dixerat. Ecce duae filiae meae, quae non cognoverunt virum; et nunc Scriptura commemorat eum habuisse generos: nonnulli arbitrantur illas, quae viros habuerunt, in Sodomis remansisse, et eas exisse cum patre, quae virgines fuerunt: quod cum Scriptura non dicat, Hebraea veritas exponenda est, in qua scribEgressus est Lot et locutus est ad sponsos qui accepturi erant filias ejus. Necdum ergo virgines filiae matrimonio fuerant copulatae. Cumque esset mane, cogebant eum angeli
Abbreviated transcription (Latin):
quisq dũ pͣuoꝵ insidias sustin&: ad
mntẽ reu̾titur ⁊ imꝑt̾ritꝰ manae. Sodo¬
mitȩ aut̃ uiri indomo loth in uenire
ostũi nequeunt. qr corruptores men¬
tiũ contͣ uitã iusti nullũ accessioĩs
aditũ dẽphendt̃. ꝑcussi cecitate:
qͣsi doniũ circũeunt. qͥ inuidentes
facta dictaq ꝑscrutant᷑. S qr eis
de uita iusti fortis undiq ac lauda¬
bilis actio obiuat: errantes nichil
aliud ꝗͣ prrietẽ palpant.

Expanded text:
quisque dum pravorum insidias sustinet, ad mentem revertitur et imperterritus manet? Sodomitae autem viri in domo Lot ostium invenire nequeunt, quia corruptores mentium contra vitam justi nullum accusationis aditum deprehendunt. Percussi caecitate quasi domum circumeunt, qui invidentes facta dictaque perscrutantur. Sed quia ejus de vita justi fortis undique ac laudabilis actio obviat, errantes nihil aliud quam parietem palpant.
Abbreviated transcription (Latin):
patre. & totũ nonĩ et ioo aotiaN ht̃.
Ammon uͦ cuiꝰ qͣsi causa nõis redditur.
filiꝰ gñis mei. sine ut meliꝰ ẽ in hebreo.
filiꝰ popłi mei. sic describit᷑. ut ex parte
sensꝰ nõis. ex parte ipse sit sermo. Aonon
enĩ a quo dicti st̃ ãmonitȩ : uocatur
popłs m̃s. In ipso aũt loth qnfiliȩ
concubuert̃ cũ eo ñ illud qđ cũ a sodo¬
mis libatꝰ ÷. s aliud figuratũ ẽ. Tc̃ enĩ
ipse loth figure legis uidebat᷑ gestasse
ꝑsonã. quã quidã ex illa ꝓcreãti ⁊ sub
lege positi male ĩtelligendo qͦdã modo
se inebriant. ea q ñ legitune utendo in¬
fidelitatis oꝑa pariunt. Bona ẽ enĩ lex
in qͥt apłs. si qͥs ea legitime utatur.¬

Expanded text:
patre, et totum nomen etymologiam habet. Ammon vero, cujus quidem causa nominis redditur, filius generis mei, sive, ut melius est in Hebraeo, filius populi mei, sic derivatur, ut ex parte sensus nominis, et ex parte ipse sit sermo. Ammi enim, a quo dicti sunt Ammonitae, vocatur populus meus. In ipso autem Lot quando filiae concubuer est. Tunc enim ipse Lot futurae legis videbatur gestasse personam, quam quidam ex illa procreati et sub lege positi, male intelligendo, quodammodo se inebriant, eamque non legitime utendo, infidelitatis opera pariunt. Bona est enim lex, inquit Apostolus, si quis ea legitime utitur
Abbreviated transcription (Latin):
sõniuor nocte. ⁊ait illi. En mo¬
rieris ꝓpt̾ mulierẽ quã culisti.
habet enim uirũ. Abi melech
uero ñ tetigerat eam. & ait. Uñẽ.
num gentẽ ignorantẽ.⁊iustã
int̾ficies : Honne ipse dix̃ mͥ¬
I pitans uerũ ẽẽ qđ dicebatur.

Expanded text:
somnium noctis, et ait ei: En morieris propter mulierem quam tulisti: habet enim virum. Abimelech vero non tetigerat eam, et ait: Domine, num gentem ignorantem et justam interficies? Nonne ipse ait: icita
Abbreviated transcription (Latin):
gñs. ⁊ ĩo cũ patre concubuerint. non
excusat patrẽ. Deniq hebrei qđ̾ sequit᷑
⁊ nesciuit cũ dormiss& cũ eo ⁊ cũ surre¬
xissoe ab eo: appungunt desuꝑ quasi
increibili ⁊ corpoꝵ natura i capiat
coire quẽpia nescientẽ.
Sic pͣua suggestio atq delectatio tãꝗ
incestuose mulieres insidiant᷑ religio¬
sorũ continentiȩ. ut accepta occasione
inbuant. ⁊ a statu rectitudmnis tanꝗͣ
alteraquoq die dixit maior ad.
minorem. Ecce dormiui heri
cum patre meo.demus ei bibere
uinum etiam hac nocte idor¬
miescum eo. ut saluemus sem̃
de pacre nr̃o. Dederunt illa noc¬
te pacri uinuoi. Ing̃rs aq mi¬
nor filia dormiuit cumeo.&

Expanded text:
genus, et ideo cum patre concubuerint, non excusat patrem. Denique Hebraei quod sequitur, Et nescivit et cum dormisset cum eo, et cum surrexisset ab eo, appungunt desuper quasi incredibile, et quod rerum natura non capiat coire quempiam nescientem.Sic prava suggestio et delectatio, ut incestae mulieres, insidiantur continentibus, ut accepta occasione, ant, et a statu rectitudinis quasi Altera quoque die dixit major ad minorem: Ecce dormivi heri cum patre meo, demus ei bibere vinum etiam hac nocte, et dormies cum eo, ut salvemus semen de patre nostro. Dederunt et illa nocte patri vinum, ingressaque minor filia, dormivit cu
Abbreviated transcription (Latin):
modica est. ⁊ uurzanima mea:
Dixitq adeuor. Ecce etiã in hoc sy¬
scepi preces cuas ut ñ subuertã¬
urbeos proqua locucus es. festia¬
cere quicquaordonec ingrediari

Expanded text:
modica est, et vivet anima mea? Dixitque ad eum: Ecce etiam in hoc suscepi preces tuas, ut non subverurbem pro qua locutus es. Festincere q
Abbreviated transcription (Latin):
tuta ꝑhibẽtur. qr conuigał uita nec
a mondo longe duusa ẽ: Nec tñ a gau¬
dio salutis aliena. S tc̃ in actione hac
uitã suã coniuges qͣsi in parua ciui.¬
tate custodiunt. qñ ꝓse assiduis dep̃¬
cationib int̃cedt̃. Uñ recte ꝑ angłm¬
ꝑ quam locutꝰ es. Quia uideł cũ deo
dep̃catio fundit᷑. neqͣ ꝗͣ tał coniugii
uita dãꝑnat᷑. de qͣ p̃catione quoq
paulus admonuit dicens. Nolite
fraudari inuicẽ. nͥ forte ex oonsensu:¬

Expanded text:
tuta perhibetur, quia conjugalis vita nec a mundo longe divisa est, nec tamen a gaudio salutis aliena. Sed tunc in actione hanc vitam suam conjuges quasi in parva civitate custodiunt, quando pro se assiduis deprecationibus intercedunt. Unde recte per angpro qua locutus es, quia videlicet cum Deo deprecatio funditur, nequaquam talis conjugum vita damnatur. De qua precatione quoque Paulus admonuit dicens: Nolite fraudare invicem, nisi forte ex consensu
Abbreviated transcription (Latin):
do ostiũ sitali erant cecitate ꝑcussi.
ut om̃ino nicħ uid̾ent. Hoc enĩ modo
sua calamitate turbati: ult̾ius non
requirerent. Nac ad orasai ⁊ illi ꝑcussi
sunt qui querebant heliseũ hanc ⁊

Expanded text:
do ostium, si tali erant caecitate percussi, ut omnino nihil uiderent; hoc enim modo sua calamitate turbati ulterius ostium non requirerent. hac aopadq. et illi percussi sunt, qui quaerebant Helisaeum. hanc et
Abbreviated transcription (Latin):
habitauerat. Cõnidat script᷑a meritis mas¬
gis abrahȩ libatũ eẽ loth. ut intelligamus
sustã loth dictũ scã quendã modũ. maxime
qđͣ unũ uerũ dm̃ colebat. ⁊ p̃p cõꝑationẽ
scelerũ sodomoꝵ int̾ quos uiuens ad uitã
similem ñ potuit inclinari.
As cendit loch de segor ⁊ mansit in monte¬
segor rursus ad montẽ migͣr&. Responde¬
bimꝰ uerã eẽ illã hebreã coniecturã de
segor. qđ freq̃nt̃ t̾re motu obrita. bale
pͥmũ. ⁊ pꝰea salissa appellata sit. timue¬
ritq loth dicens. Si cum cȩt̾e adhuc ur¬
bes starent. ipsa sepe subuersa ẽ. qͣnto
maq̃ nc̃ in cõmum ruina ñ pot̾it lib̾ari :¬
⁊ hanc occasionẽ infidelitatis ⁊̃ in filias
coitꝰ dedisse pͥncipiũ. Qui enĩ ceteras
seq d̾i auxilio erutũ : utiq de eo qđ
sibi concessũ audierat ambigere non
debuit.

Expanded text:
habitaverat. Commendat Scriptura meritis magis Abrahae liberatum esse Loth, ut intelligamus justum Loth dictum secundum quemdam modum, maxime quod unum uerum deum colebat et propter comparationem scelerum Sodomorum, inter quos uiuens ad uitam similem non potuit inclinari. Ascendit autem Lot de Segor et sedebat in monteSegor rursum ad montem migret? Respondebimus veram esse illam Hebraeorum conjecturam de Segor, quod frequenter terraemotu subruta, Bale primum, et postea Salissa appellata sit: timueritque Lot dicens: Si cum caeterae adhuc urbes starent, ista saepe subversa est: quanto magis nunc in communi ruina non poterit liberari? et hanc occasionem infidelitatis, etiam in filias coitus dedisse principium. Qui enim caeteras seque Dei auxilio ereptum, utique de eo quod sibi concessum audierat ambigere non debuit.
Abbreviated transcription (Latin):
despexit dñam suã. Dixitq sarat
adabrã. Inique agis contrame. Ego
dedi ancillam meaoo in sinucuo.¬
Que uidens quod conceperit de¬
ite. Cui respondens abrã ecce ait

Expanded text:
despexit dominam suam. Dixitque Sarai ad Abram: Inique agis contra me: ego dedi ancillam meam in sinuquae videns quod conceperit,et te. Cui respondens Abram: E
Abbreviated transcription (Latin):
anouissimis c̃minis egipti usq
adextremos fines eius. p̃t̾ crã
sac̃dotuor quȩ arege cͣdita fy¬
erat eis. Quibus ⁊ statuta ciba¬
ria exhorreis publicis p̃bebãt᷑.
u idcirco non sunt cõpulsi uen¬
dere possessiones suas. Dixit qͦ
ios ephad populos. En ut cer¬
rao possidet. Accipite semina.

Expanded text:
novissimis terminis Aegypti usque ad extremos fines ejus, praeter terram sacerdotum, quae a rege tradita fuerat eis: quibus et statuta cibaria ex horreis publicis praebebantur, et idcirco non sunt compulsi vendere possessiones suas. Dixit ergo Joseph ad populos: En ut cerpossidet: accipite semi
Abbreviated transcription (Latin):
ẽptorib p̃tiũ uenit cuncta e.¬
giptus adios ephdicens. Da nob̾
panes.Quare morim᷑ corã te
aeficiente pecunia: Quib¬
ille respondit. Adducice pecora
ur̃a. ⁊ dabo uob̃ ꝓeis cibos si p̃tiũ
non habetis. Quȩ cũ adduxissẽ
dedit eis aliorenta. ꝓequis. io

Expanded text:
ribus pretium, venit cuncta Aegyptus ad Joseph, dicens: Da nobis panes: quare morimur coram te, deficiente pecunia? Quibille respondit: Adducite pecora vestra, et dabo vobis pro eis cibos, si pretium non habetis. Quae cum adduxissent, dedit eis alime
Abbreviated transcription (Latin):
nieũ obserualdo no ns enĩ amuementiꝰ acipit᷑ qͥ ut abscondant in colt id÷ ut insidient᷑ filis
ñ manent indomo inȩt̾num.
pharaoni dies annoꝵ uitȩ meȩ quos in colo.
sic enĩ hñt greci qđ latini hñt ago ł habeo
ł siqͥd aliud. Utrũ gͦ iõ dix̃ qͦs incolo qr in t̾ra
natꝰ ẽ ꝗͣ nondũ ppłs diuina ꝓmissione here-¬
ditatis acceꝑat. ⁊ ibi uitã ducens utiq in
aliena t̾ra erat ñ solũ qñ ꝑegrinabatur
sic̃ in mesopotamia uerũ ⁊̃ qñ ibi erat
ubi natꝰ ÷. Aut potiꝰ scđm id accipiendũ¬

Expanded text:
is enim convenientius accipitur, qui ut abscondant incolunt, id est, ut insidientur filiis, non manent in domo in aeternum. Pharaoni, Dies annorum vitae meae quos incolo sic enim habent Graeci quod Latini habent, ago vel habeo, vel si quid aliud. Utrum ergo ideo dixit quos incolo, quod in terra natus est quam nondum populus divina promissione haereditatis acceperat; et ibi vitam ducens, utique in aliena terra erat, non solum quando peregrinabatur sicut in Mesopotamia, verum etiam quando ibi erat ubi natus est. An potius secundum id accipiendu
Abbreviated transcription (Latin):
Iã hic patoe ꝙ ante reatũ hoĩs
nicħ noxiũ t̾ra ꝓtulit. nullam
herbã uenenatã. nullã arborẽ
sterilem. cũ manifeste dictũ sit
ꝓ ois herba ⁊ uniuersaligna
data sint hõib ac uolatilib.

Expanded text:
am hic patet quod ante reatum hominis nil noxium protulit terra, nullam herbam venenatam, nullam arborem sterilem, cum manifeste dictum sit quod omnis herba et universa ligna data sint hominibus ac volatilibus,
Abbreviated transcription (Latin):
fructꝰ in pͥma ꝯditione ĩ ꝯcessa.
S farte dicendũ ẽ qr peccaturũ
sciebat ds̃ hoĩem. ⁊ mortalem
peccando futurũ. quẽ ĩmortalẽ
ipse creauerat. iõ ea illi solatia
pͥmordialit̃ insticuit. qͥb suam
fragilitatẽ mortał posset tueri.¬

Expanded text:
fructus in prima conditione concessa. Nisi forte dicendum est quia peccaturum praesciebat Deus hominem, et mortalem peccando futurum, quem immortalem ipse creavit. Ideoque ea illi solatia primordialiter instituit, quibus suam fragilitatem mortalis posset tueri,
Abbreviated transcription (Latin):
in qͦ u nitas sc̃ȩ trinitatis aperte
cõm̃datut. Si quidẽ eadẽ indi¬
udua trinitas in p̃cedente
rerũ formatione mistice erat
insinuata qñ dicebat᷑ ⁊ dixit
et̃t bonũ. nc̃ aut̃ manifestius¬
donec is qͥ doceret᷑ ñ erat. ab dita¬

Expanded text:
 unitas sanctae Trinitatis aperte commendatur. Si quidem eadem individua Trinitas in praecedente rerum formatione mystice erat insinuata, quando dicebatur: et dixit esset bonum. Nunc autem manifestiusdonec is qui doceretur non erat, in pro
Abbreviated transcription (Latin):
q ibi filiam hominis chananei.
uocabulosuȩ. Et uxore accepta.
ingres sus ẽ ad eam.Quȩ c̃cepit.
⁊peꝑit filiuo. uocauitq. nom̃ eiꝰ
her. Rursui concepto fȩtu natõ

Expanded text:
 ibi filiam hominis Chananaei, vocabulo Sue. Et uxore accepta, ingressus est ad eam. Quae concepit et peperit filium, vocavitque nomen ejus Her. Rursum concepto fe
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ eum. Quẽ uocauit labantu¬
mulus testis. ⁊ ia cobaceruũ testi¬
moni. ut̃q uxta propͥetatẽ lin¬
quȩ suȩ. Dixitq laban. lumulꝰ¬
iste testis eric int̾me ite hodie:
ud circo appellatũ ẽ nom̃ eius ga¬
laad. id÷ tumulus. cestis. Intueat᷑
dñs ⁊ udicet int̾ nos quandore

Expanded text:
 eum. quem vocavit Laban: tumulus testis. Et Jacob: acervum testimonii. uterque juxta proprietatem lingue sue. Dixitque Laban. Tumuliste testis erit inter me et te hodie et idcirco appellatum est nomen eius Galaad id est tumulus Testis intueatur Dominus et iudicet inter nos quando re
Abbreviated transcription (Latin):
nec refrigeriũ p̃stat. nec satiat siti. s estu
tepida nomitũ fac̃. Qđ uͦ errat agar in
solttudine cũ filio suo sig̾cat sy nagogã
cũ popło suo. expulsã de t̾ra sua sinẽ sac̃¬
dotio ⁊ sadficio in toto orbe t̾rarũ errare.¬

Expanded text:
nec refrigerium praestat, nec satiat sitim, sed aestu tepido vomitum facit. Quod vero errat Agar in solitudine cum filio suo, significat Synagogam cum populo suo expulsam de terra sua sine sacerdotio et sacrificio in toto orbe terrae
Abbreviated transcription (Latin):
sic demonstrante angło aspic̃ fontem:
Sig̾cat qͦsdã ex eo pptło ad ũbrã ligni
cruas refugiũ pecituros Qđ exclamat
puer plorans ⁊ exaudiũ eũ ds̃ ⁊ sic de¬
monstrante angło aspic̃ fontẽ: hoc pro
acflentes retro actꝰ erroris exaudiunt᷑
Reseratisq ocłis cordis iuident fontem

Expanded text:
trante angelo aspicit fontem, significat quosdam ex ipso populo ad umbram ligni crucis refugium perituros. Quod exclamat puer plorans, et exaudivit eum Deus, et sic demonstrante angelo aspicit fontem, hoc pro ac flentes retroactos errores exaudiuntur, reseratisque oculis cordis vident fontem
Abbreviated transcription (Latin):
citꝰ fuerat abrahȩ dicens. s ⁊ filiũ an.¬
cillȩ tuȩ ingentẽ magnã faciã. Alio qͥn
⁊ ipsa mat̾ si suã mortẽ. s filii deplorat.
re ⁊ ierit tã longe qͣntũ arcꝰ mittit.
ne uid̾et eũ morientẽ. Quasi enĩ quẽ
portabat ꝓiecerit: ita uidet᷑ sonare

Expanded text:
dicens: Sed et filium ancillae tuae faciam in gentem magnam. Alioqui et ipsa mater, non suam mortem, sed filii deplorat. rem et ierit longe quantum arcus mittit, ne uideret eum morientem. quasi enim quem portabat proiecerit, ita uidetur sonare