comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Udiuimꝰ ex preccdẽ¬
tib cuiꝰ futrit sũ.¬
encie qui de singnatur
ex hac arbore audiamus
ad huc exequentib cuiꝰ
fuert disciplmne. audirumꝰ
quoi ꝑ doctrinam potuit.
uel in doctos erudne uel n¬
cõsultos instrucie: Audian
quomodo ꝑdiscipłmaui sol
ꝗ cͣnales premere ⁊ spirteli
sublimare subter eam habi¬
bant aminalia. ⁊ bestie ⁊n
celi a piss ex ea uoscebatur q¬

Expanded text:
udivimus ex praecedentibus cujus fuerit scientiae qui designatur ex hac arbore, audiamus adhuc ex sequentibus cujus fuerit disciplinae. Audivimus quomodo per doctrinam potuit vel indoctos erudire, vel inconsultos instruere, audiamus quomodo per disciplinam soleat et carnales premere, et spiritales sublimare. Subter eam habitabant animalia, et bestiae, et in coeli, et ex ea vescebatur
Abbreviated transcription (Latin):
cuiꝰ untutum exemplil omnes
edificantur qui consolatt̃mib om̃s
borant᷑ ⁊ doctͥua reficũtut. Q
qualis atbor. o quante sublimi¬
tatis cui cõuenit tante precom¬
ed ⁊ hoc
ipm̃ quod
de hac arbore
dicit᷑ in uerbis ip̃is¬
Ut implemꝰ. sicarnales
afectõnes sub rigore dis¬
et cogitacõnes nr̃as inmnoꝵ
circĩnpectõne occupani. ⁊ per
spiritales meditatones õs sen¬
Quid enĩ uolatina intellipiꝰ
uisi sb̾tiles cogitacõnes. ⁊ quid¬

Expanded text:
nes aedificantur, cujus consolationibus omnes borantur et doctrina reficiuntur. O qualis arbor, o quantae sublimitatis, cui convenit tantae praeconed et hoc ipsum quod de hac arbore dicitur in nobis ipsis implemus, si carnales affectiones sub rigore diset cogitationes nostras in morum circumspectione occupamus, et per spiritales meditationes omnes senQuid enim per volatilia intelligimus nisi subtiles cogita
Abbreviated transcription (Latin):
cedit iracũdie. ꝑ amnalia in
intelligimꝰ mĩtos usluptatid¬
tas ꝑ bestias m̃tes iracũdias.
Si ꝑ bestias nõ nͥ fera aĩinali
congruere. intellige possumul
la hic mansueta intellig̾e debi¬
amus rectegꝰ uoluptuose mẽ¬
tes designant᷑ ꝑ animalia qui
solo uentri de sernũt recteu

Expanded text:
cedit iracundiae. Per animalia itaque intelligimus mentes voluptati deditas; per bestias, mentes iracundas. Si per bestias nonnisi fera animalia congrue intelligere possumus, la hic mansueta intelligere debeamus. Recte ergo voluptuosae mentes designantur per animalia quae solo ventri deserviunt. Recte
Abbreviated transcription (Latin):
malũ ĩ obediẽtiũ m̃b ͦꝵ litat.
ualis fiat saltem puditicia ꝯm¬
galis. Duob a̾ modis lom̃i ht ꝯͣ¬
malũ iᵈ remediũ accͤtit. dñ ⁊ illũ
ĩ mod̾ate libidinis ardorem sẜ c̃ta
regula uniꝰ fed̾is limitando auã¬
go ꝯtubita modifitat ⁊ eũ qui
ꝑ se malus eẽt ꝑ bona sibi adm̃t¬
ta extusat. Net tñ facit ut ma¬
lũ ꝓrsus ñ fit. s nt dapnabile
ñ sit qͥppe pp̃ ħ malũ ũ fit culp¬
bile islud bomĩ ĩmo pp̃ ħ bonñ¬

Expanded text:
malum inobedientium membrorum limitat qcentia carnalis fiat saltem pudicitia conjugalis. Duobus autem modis bonum hmalum illud remedium occurrit, dum et illum immoderatae libidinis ardorem, sub certa regula unius foederis limitando, a vago concubitu modificat; et eum, qui per se malus esset, per bona sibi adjuncta excusat. Nec tamen facit ut malum prorsus non sit, sed ut damnabile non sit; quippe propter hoc malum non fit culpabile illud bonum; imo p
Abbreviated transcription (Latin):
soris appareret assũptñ est. Id̾e
in ecdem paulo post. Qua p̃p̃ ita
d̾r iłłnd dei u̾bũ ut dei cogitat̃o
credat᷑ in d̾o ꝙ mĩc accipiãt nc̃
retipiat formam ut n̾bũ sit eã
ue possit amitt̾e atq in formit᷑
quodamͦ uolũtati ⁊ panlo post.
Sicũtar quid ẽ ⁊̃ in scͥpturis scĩs

Expanded text:
oris appareret, assumptum est. Idem in eodem paulo post. Quapropter ita dicitur illud Dei verbum, ut Dei cogitatio credatur in Deo; quod nunc accipiat nunc recipiat formam ut verbum sit; eamve non possit amittere atque informiter quodammodo volutari. Et paulo post: Dicuntur quidem
Abbreviated transcription (Latin):
q ita ⁊̃ leata illa funtas mag¬
nũ in se donũ indebit ꝙ miłli
suꝑiori uullus in fior ĩ indebit.
sicut ñ ĩuident archangłis an
nũ alius alio minꝰ ut hoc quoq
donĩi hẽat ne uelit amplins.

Expanded text:
etiam beata illa ciuitas magnum in se bonum uidebit, quod nulli superiori ullus inferior inuidebit, sicut nunc non inuident archangelis angnum alius alio minus, ut hoc quoque donum habeat, ne uelit amplius.
Abbreviated transcription (Latin):
na ent nͥ laudantis nec erore
quisqmͣ net adulacone ianda¬
bitur. ꝟus honor qui milli ne¬
gabit᷑ digno deferet᷑ in digno.
S net ad enm ambiet ulbus¬

Expanded text:
ria erit ubi laudantis nec errore quisque nec adulatione laudabitur. Verus honor, qui nulli negabitur digno, nulli deferetur indigno, sed nec ad eum ambiet ambig
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃e ĩ dĩuus obsequiis ñ eadem
semꝑ in stcntõnis forma ꝓcedt᷑.
tõne. nc̃ ꝯn̾sione. ex gestu cor¬
ꝑis statũ m̃tis expͥmimnꝰ. S ⁊
ip̃a in quib se oꝑando exertet:
⁊ dĩñ cultũ adornat fideliũ
ma ⁊ satra ⁊ sacͣmẽta. qͣtinꝰ fi¬
des in eis ⁊ mat̾iam ex ercitatõ¬
neniat. Sic enĩ fi delis animꝰ
dũ foris ad naria scẽ exterꝰ¬
citatõnis ftudia dncit᷑:¬

Expanded text:
uiis, non eadem semper institutionis forma procedunt. tione, nunc conversione ex gestu corporis statum mentis exprimimus. Sed et ipsa in quibus se operando exercet, et divinum cultum adornat fidelium ma et sacra et sacramenta, quatenus fides in eis et materiam exercitatioveniat. Sic enim fidelis animus dum foris ad varia sanctae excercitationis studia ducitu
Abbreviated transcription (Latin):
rens ꝯsolatõnẽ. ꝓfugus in neutã
ubiq decliant᷑ afflictõnẽ. ⁊̃ lin¬
bulat hõ. si semꝑ ambulan̾t de¬
ficit. Sedet gͦ uł stat ne deficiat
⁊ tñ si semꝑ sed̾it deficit. E su¬
rimꝰ ⁊ deficimꝰ. mãducamꝰ ne desi¬
ciamꝰ. ⁊ tñ si semꝑ mãducaremꝰ
de ficiremꝰ. Et u̾titur ad dolorem.

Expanded text:
nsolationem. Profugus, inventam ubique declinans afflictionem. Ambulat homo, si semper ambulaverit deficit. Sedet ergo vel stat ne deficiat, et tamen si semper sederit, deficit. Esurimus et deficimus, manducamus ne deficiamus, et tamen si semper manducaremus deficeremus, et vertitur ad dolorem
Abbreviated transcription (Latin):
enciã subiectus eẽ noluit: ꝑo
cupistenciam suo se inf̾iori fu¬
cit. ut iam ipm̃ int̾ se ⁊ d̾m n¬
dñ in ueniat dĩonis. ñ medis¬
rem reꝯciliacõnis. Hot em̃ m¬

Expanded text:
dientiam subjectus esse noluit; per concupiscentiam suo se inferiori subjecit, ut jam ipsum inter se Deum medium inveniat divisionis, non mediatorem reconciliationis. Ho
Abbreviated transcription (Latin):
or fit. pͥmũ eĩ bomĩ erat ĩ sũmo
ctare. Scd̾m ẽ bonũ ad suꝑiora
astend̾e. ⁊ idc̾co uita mutabił.
ne snã mobilitate disoluta ad de¬
tenda fñat in quib ⁊ rerũ ua¬
netate foris exgitata. ⁊ ennila¬
cõne u̾tuctũ intꝰ accensa. ꝓficien¬
di atasionẽ in ueniret. Dmis a tł
temꝑa ⁊ distincta loca. ppõĩte ipẽs
corporales. ĩ m̃cta studia ⁊ epa
excertenda ut medicinã mtiori
ee ⁊ ꝓdesse addisc̾et. Naui cã pͥ¬
nũ gen̾a cucͣisset ĩ alt̾ro ad ne¬
cesfitatẽ. ĩ alt̃o ad noluptatẽ. In¬

Expanded text:
rat in summo stare. Secundum est bonum ad superiora ascendere. Et idcirco vita mutabilis ne sua mobilitate dissoluta ad detrienda fuerat in quibus et rerum varietate foris excitata, et aemulatione virtutum intus accensa, proficiendi occasionem inveniret. Divisa sunt tempora et distincta loca, propositae species corporales, injuncta studia et opera exercenda, ut medicinam interioris et prodesse addisceret. Nam cum prnum genera cucurrisset in altero ad necessitatem, i
Abbreviated transcription (Latin):
bile sit ad eande̾ rẽ suam rep̾ seu¬
dand̾a. In stitucõm quoq ꝑ qmͣ
ordinatũ sit ad illam significã¬
illam ꝯtĩneat.⁊ effitax fit ad e¬
and̾e stt̃ficandis ꝯferendĩt. Ho
sifitudinẽ quid̃ ht̃ ex pͥma ꝯdi¬
cõne. in fritucõnem ex suꝑ addi¬
ta dispensacõne. sc̃ifitatõnem ex
appõita n̾bi uł signi benedictõ¬
ne. ut gͦ in unõ sacͣmẽto eꝯ
q̃ de om̃ib dc̃a sunt tͥa hec qͣĩr
sint agnoscamꝰ. aqmͣ bapt̃i ꝓ¬

Expanded text:
bile sit ad eamdem rem suam repraesentandam. Institutionem quoque per quam ordinatum sit ad illam significanillam contiueat, et efficax sit ad eamdem sanctificandis confersimilitudinem quidem habet ex prima eruditione, institutionem ex superaddita dispensatione, sanctificationem ex apposita verbi vel signi benedictione. Ut ergo in uno sacramento ea quae de omnibus dicta sunt tria haec qualiter sint agnoscamus, aquam bapti
Abbreviated transcription (Latin):
fu̾nt ex p̃cepto t̾atoris sui sb̾icit᷑.
Ex hc ip̃a sua hũiliacõne t̾atori
suo reꝯsiliari m̃eat᷑. Hõ naq ĩ
factus erat ut bonũ eius solus ilłe
ẽẽt a quo erat. cet̾a oĩa sb̾ ip̃o ftã
sunt nõ ut meis eẽt eiꝰ bonuĩ. sed
bono suo bonꝰ ẽ: ĩfior ẽ ip̃o bono qͥͦ
bonꝰ ẽ. quia sũ ip̃o bono bonꝰ ũo est.
Si gͦ bonũ hõis supͣ hoĩem erat.¬

Expanded text:
to Creatoris sui subjicitur, ex hac ipsa sua humiliatione Creatori suo reconciliari mereatur. Homo namque ita factus erat ut bonum ejus solus ille esset a quo erat; caetera omnia sub ipso facta sunt, non ut in eis esset ejus bonum, sed bono suo bonus est; inferior est ipso bono quo bonus est, quia sine ipso bono bonus non est. Si ergo bonum hominis supra ho
Abbreviated transcription (Latin):
nabilit̾ dici nõ possũt. Idc̾to
supͣ memorata descͥptõ ad int̾pre¬
tatõnem sine exp̃ssionẽ uocis ma¬
gis qmͣ ad diffmicõnẽ refe̾nda ui¬
decur. Si quis a̾ plemꝰ ⁊ ꝑfectiꝰ¬

Expanded text:
nabiliter dici non possunt idcirco supra memorata descriptio ad interpretationem sive expressionem vocis magis quam ad diffinitionem referenda videtur. Si quis autem pleni
Abbreviated transcription (Latin):
tendumis. non potest ẽẽ om¬
ipotens nisi innis. nõ pot̃ eẽ
ĩmensus insi unus. net deus:
nisi miꝰ. Quid ergo. Utiq abs¬
q onm dubio. si ent uterꝙ
omnipotens. ut amlo sinł̾¬
non sunt insi unus ommpotũ
p̃ic erit ut᷑q in mensus. it
ambo simil non sint insi m
in mensus. Sit absq dubui
mul non suit mai muis deus
diuinitas ipsa ut dixmins.
sib̃a. que nt supͣ ꝓbatum et
nil alind est quam dimint
ip̃a. Conm̃citur itaq ut rũq
hr̃e. uł si ħ meluis sonat.
tctur ambos simul unam en¬
dem substantiam eẽ. Quudi
mirũ si simł ambo sut noi
insi unis ommpotens. Unus
t̾mis unus in mensus. non
amsbo simł non furit ia si¬
stantialit̾ mns : Uide gͦ qnͥ¬

Expanded text:
dimus, non potest esse omnipotens nisi unus, non potest esse immensus nisi unus, nec Deus nisi unus. Quid ergo? utique absque omni dubio sic erit uterque omnipotens, ut ambo sinon sint, nisi unus omnipotens. Sic erit uterque immensus, ut ambo simul nonimmensus, sic absque dubio imul non sint nisi unus Deus. divinitas ipsa, ut diximus, ia, quae ut supra probatum est, nihil aliud est quam divinitas ipsa. Convincitur itaque utrumque re, vel si hoc melius sonat, convincitur ambos simul unam eamdemque substantiam esse. Quid itaque mirum si simul ambo non sunt nisi unus omnipotens, unus aeternus, unus immensus, nonnisi ambo simul non sunt nisi substantialit
Abbreviated transcription (Latin):
ħ dno simł non nisi una ꝑso¬
a. Ht itaq homo quomodo
egat ⁊ discat in se ip̃o quid ꝑ
sonferamꝰ in nim̃ si platet q̃
at̃o ratinando in nenit in ua¬
a reꝑit in natura humana.

Expanded text:
 duo simul nonnisi una persona. Habet itaque homo quomodo legat, et discat in seipso, quid peConferamus in unum si placet quae ratio ratiocinando invenit in natia reperit i
Abbreviated transcription (Latin):
de occistas malii. Eotͣ autem
oscentatõ ⁊ extusacõ solent eẽ
de mainfestis. s illa de maii¬
festis bois istade manisestis
malis. Nam hus boĩs q̃ maĩ¬
festa sͥ ⁊ niegari nõ possunt
locũ habet ostũtaco. sicut ⁊ ĩ
solis manifestis malis queri¬
tur ex cusacõ snustra ur̃a qu
dextra iumẽdiũ re rariꝰ ꝓ fer¬
tur ⁊ meo ip̃o rarius uid̾etur
⁊ teste ꝑ dexteram i telugnuꝰ
manifestbria uident᷑ itaq ale
simulacõnis ⁊ dissmmulatõns
ptinere ad sinistram quẽ ad¬
modu ⁊ ale ostentacõns ⁊ ex¬
cusacõnis ad dexteram. hab̾es
gͦ mostentacõne ⁊ simulacõne
ꝑaralar ꝙͥmũ habes ⁊ eque in
par alaꝵ ẜm. Namostentacõ

Expanded text:
ccultis malis. Econtra autem ostentatio et excusatio solent esse de manifestis, sed illa de manifestis bonis, ista de manifestis malis. Nam in his bonis quae manifesta sunt, et negari non possunt, locum habet ostentatio, sicut et in solis manifestis malis quaeritur excusatio. Sinistra nostra quam dextera in medium rarius profertur, et eo ipso rarius videtur. et recte per dexteram intelligimus manifestiora. Videntur itaque alae simulationis et dissimulationis pertinere ad sinistram, quemadmodum et alae ostentationis et excusationis ad dexteram. Habes ergo in ostentatione et simulatione par alarum primum. Habes et aeque in par
Abbreviated transcription (Latin):
maifesta mala callide ex cusa¬
re occulta autẽ mala ac si
oĩo nõ hant astude dissimu¬
lare. Oumilatõ ⁊ dissimila¬
cõ ẽ de ꝯctulitis s simulacõ de¬

Expanded text:
manifesta mala callide excusare, occulta autem mala ac si omnino non habeant astute dissimulare. Simulatio et dissimulatio est de occultis. Sed simula
Abbreviated transcription (Latin):
ex bonis q̃ agimꝰ uerũ ecĩa ex
malis que suscinemꝰ ad discr¬
nb p̾rudencõres effitim᷑ hoc
nos illa uox sapientis ad mo¬
scit: in multis uir ex ꝑartus
cegitauit iulta Et qui multa
didĩt enarabit intellectũ. Ex ra¬
mis itaq arboris fructus celigi¬
tͣ qr ex iult̾o u̾tutũ ex̾citiõ scien¬
cia iustiplicat᷑. Et qͦ quis qr ꝑfec¬
cior atq ꝓbacior eo uerb̾iores
sructus gͣmuit delectabiliusq

Expanded text:
am ex malis quae sustinemus ad discribus prudentiores efficimur. Hoc nos illa vox Sapientis admoscit? Vir in multis expertus cogitavit multa, et qui multa didicit, enarrabit intellectum. Ex ramis itaque arboris fructus colligitur, quia ex multo virtutum exercitio scientia multiplicabitur. Et quo quisque perfectior atque probatior, eo uberiores fructus gignit, delectabilius
Abbreviated transcription (Latin):
t& arborẽ ꝗ p̾aidite ramos
us ex cutite folia eius ⁊ disper¬
te fructimi euꝰ fugiant bestie
e silt eam sunt. ⁊ uolucres de
raus eius. uefiliis ade. ue con¬
tumi cumnq ꝓ fecerit qͣntũ cũq
¶cenderit de reliquo pot̾it secu¬
cectus ⁊̃ quasi sub ⁊ursꝰ hore ĩno¬
mento potuit de tanta sub lun¬
peei adere re co satus gͦ qual
niyins ex uinstica arbore de le̾¬
bitur qui hic p̾cidit iuhetur ⁊
tiut melius agrũseemus in
qualicsiq ututis fastigio con¬
stititis morũ u ruura qm uis

Expanded text:
cidite arborem et praecidite ramos ejus; excutite folia ejus et dispergite fructum ejus. Fugiant bestiae quae subter eam sunt, et volucres de ramis ejus . Vae filiis Adae, vae contumcunque profecerit, quantumcunque ascenderit de reliquo poterit secuerfectus et quasi sub unius horae momento potuit de tanta sublimitate cadere? Recolamus ergo qualis superius ex mystica arbore describitur qui hic praecidi jubetur, et tunc melius agnoscimus in qualicunque virtutis fastigio constitutis morum ruina qu
Abbreviated transcription (Latin):
tat᷑ ad alta suspendũnt qu
go corpꝰ meũ ⁊ inserututẽ n¬
qui autẽ uoluerit uolucre
celi hi i arboris. ranus asuescor
Sit in lege dñi uolũtas euiꝰ
uulege eius meditetur die acͥ
te. Caueamꝰ gͦ quorudã auiu
more udũ nob̾ interra fa
uel inquosis degere ramosq
arboris deseriere pudeatq u
curis scetularib carmsq desi

Expanded text:
tatus ad alta suspendunt, qui go corpus meum, et in servitutem Qui autem voluerit volucres coeli hujusmodi arboris ramis assuescere, sit in lege Domini voluntas ejus, et in lege ejus meditetur die ac nocte. Caveamus ergo quarumdam avium more nidum nobis in terra facere, vel in aquosis degere, ramosque arboris deserere, pudeatque nos curis saecularibus, carnisque desi
Abbreviated transcription (Latin):
ni estimacõne ⁊ possibilitate re¬
tessit. magis aut̃ ea ponẽda in usũ
loqñdi q̃ se sponte accomodant. ⁊
nicħ a lat̾e ingerant alienũaue¬
ritate.

Expanded text:
ni existimatione et possibilitate recessit. Magis autem ea ponenda in usum loquendi quae se sponte accommodant; et nihil a latere ingerant alienum a veritate.
Abbreviated transcription (Latin):
mare ĩcipiat. ꝙ pͥus nõ nou̾it. aͭ
ꝯbliuisti sic̃ homo dilectõnis anti¬
q̃. ut ĩ memoriam nõ ueniat. qd̾
pͥns cognitũ fn̾at. aut errare bo¬
nũ estimans ꝙ malũ est ut dili¬

Expanded text:
mare incipiat quod prius non noverit; aut oblivisci sicut homo dilectionis antiquae, ut in memoriam non veniat quod prius cognitum fuerat; aut errare bonum existimans quod malum est, ut dili
Abbreviated transcription (Latin):
u̾ns omĩb que sũt ẽẽ ncc̃e est
credi. dicant uͥ ẽ. Siẽĩ alicubi est
⁊ uͥq nõ est: est uͥ est. ⁊ est uͥ non
est. ⁊ iam localis fit deus ⁊ t̾mine ⁊
fine ꝯndit᷑. ꝙ oĩo in possibile ẽ.
fitend̃. qm̃ diuina natuta q̃ ꝓ in¬

Expanded text:
us omnibus quae sunt esse necesse est credi, dicant ubi est. Si enim alicubi est, et ubique non est, est ubi est, et est ubi non est; et jam localis fit Deus; et termino et fine concluditur quod omnino impossibile est. onfitendum q
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e spt̃ c̾atus corporeis sordi
n qͥnari nõ possit. si enĩ spt̃ sor
corporee ꝯtngũt dicant ip̃i
modd aĩa humana in care
ta ĩmatulata ẽẽ possit. cũ crͣ
hñane sordib in illa in qui

Expanded text:
ipse Spiritus creatus corporeis sordibus inquinari non possit. Si enim spiritus sordes corporeae contingunt, dicant ipsi quomodo anima humana in carae posita immaculata esse possit, cum carnis humanae sordibus nulla inquinatio
Abbreviated transcription (Latin):
introducitur. ⁊ quasi regie pote¬
itati assisticur qñ uera denotio ex
uirtute possidetur. ⁊ ea animꝰ pro
arbicrio utitur. festine introduti
qũ facile ⁊ absq mora cum oꝑtu¬
erit ad cordis contritionẽ animus
emolit᷑. Studeat gͦ hĩ facultatẽ
seu facilitatem compunctionis
⁊ deuotõis hr̃e qui ad eam quan
nem cupit attingere. Prius .ni.
est ut damel ꝑarioch ⁊ cũ festi¬
natione iñtroeat ꝙͣ regi sermo
desideratus innotescat.

Expanded text:
introducitur, et quasi regiae potestati assistitur, quando vera devotio ex virtute possidetur, et ea animus pro arbitrio utitur. Festine introducitur, quando facile, et absque mora cum oportuerit, ad cordis contritionem animus emollitur. Studeat ergo ejusmodi facultatem, seu facilitatem compunctionis et devotionis habere, qui ad eam quam nem cupit attingere. Prius est enim ut Daniel per Arioch, et cum festinatione introeat, quam regi sermo desideratus innotescat.
Abbreviated transcription (Latin):
nã ĩ uita tna dispensat̾tem
sant p᷑t mortẽ ħ̾edem relĩ¬
is. Ego ꝓhiłe net uolo net
iũ. ⁊ fide᷑ tuo te pascit ant
ertiũ ĩ iquitatis negat᷑.¬

Expanded text:
am in vita tua dispensatricem facis aut post mortem haeredem relinquis, ego prohibere nec volo, nec possum. Et si de tuo te pascit aut commercium iniquitatis negat
Abbreviated transcription (Latin):
at infirmita dem euam diligen¬
tius accendat. ⁊ sine dei ad iutorio
qmͣ nichis possit. plenius agnos¬
cas. Incipit tͥic exfirmitatis sue
consid̾ atõue gemere supirare pre¬
sũptiones suas arguere ⁊ de ꝓpͥis
studiis priꝰ inaniter presũptaiã
de sola dnͣi reuelatõne sperare.
ꝗ de uorõnis studio penitus in¬
sisiere ⁊ hoc est d ameleni
post sapientes intrate:

Expanded text:
at, infirmitatem suam diligentius attendat, et sine Dei adjutorio quod nihil possit plenius agnoscat. Incipit tunc ex infirmitatis suae consideratione gemere, suspirare, praesumptiones suas arguere, et de propriis studiis prius inaniter praesumpta jam de sola Domini revelatione sperare, et devotionis studio penitus insistere. Et hoc est Danielem post sapientes intrare
Abbreviated transcription (Latin):
considatonez. iuxta intelligentie
nostre modum ꝑtrastamius
Cetera antem que secuntur qr¬
si utramq lcõnem ineãdem se¬
ntentam conturrũt geminam
expõnan. ut eꝰ qne p̾missa sunt
non requirunt. Quid enim est
senitia nisi trudelitas¶ Sit et in¬
patientia quid aliud quam mi¬
seranda fragilitas: Sit subdiu̾¬
sis nomĩbus idem sub intelli

Expanded text:
considerationeconsiderationestrae modum pertractavimus. Caetera autem quae sequuntur utramque lectionem in eamdem sententiam concurrunt, geminam expositionem ut ea quae praemissa sunt non requirunt. Quid enim est saevitia nisi crudelitas? Sic et impatientia, quid aliud quam miseranda fragilitas? Sic sub diversis nominibus idem intelli
Abbreviated transcription (Latin):
cõminuit. et domat omĩa:
teret. Siin ferro seuisticiam de¬
benins intelligere quomodo
queso huiꝰmodi regnum regna
cetera queat ꝯminuere. atq ton¬
terere: Absq dubio quantũcũq
mens impudens sit: głiam tñ ꝙͣ
inse ip̃a ꝑ arrognitiam. uel in
altero ꝑ iactanciam hr̃e consue¬
uit. omm̃o net mitũ ꝑtutbabt
atq con fundit. Quis errim in¬
ter tot seuitie sue tam aꝑtas
insanias. uel sanctũ se credat.
uł al alio hoc posse tredi confi¬
dat  Regnũ autem ꝑtinate a deo
selent uiolenta illa seuitie iura
conterere atq confund̾e. ut in
nullo ꝓpõito quamuis terto. qͣm¬
inl honesto. fureris sui tempore
menl possit pleuerare. s ed qͥuuitꝙ¬
trãquilit astri temꝑe menĩ de
pace. seu patientia eciam tum no¬
to uel satramento deliberat.
acq disponit. ꝑturbatõnis sue
tempore furor suꝑueniens dis¬
sipat. atq dissoluit. Ea que de
uisionis huis expõne. hucusq
iam diximus. secundũ dupplitẽ

Expanded text:
comminuit et domat omnia, teret. Si in ferro saevitiam debemus intelligere, quomodo, quaeso, hujusmodi regnum regna caetera queat comminuere atque conterere? Absque dubio quantumcunque mens impudens sit, gloriam tamen quam in seipsa per arrogantiam, vel in altero per jactantiam habere consuevit omnino nec mirum perturbat atque confundit. Quis enim inter tot saevitiae suae tam apertas insanias vel sanctum se credat, vel ab alio hoc posse credi confidat? Regnum autem pertinaciae adeo solent violenta illa saevitiae jura conterere atque confundere, ut in nullo proposito quamvis recto, quamvis honesto furoris sui tempore mens possit perseverare. Sed quidtranquillitatis tempore mens de pace seu patientia, etiam cum voto vel sacramento deliberat atque disponit, perturbationis suae tempore furor superveniens dissipat atque dissolvit. Ea quae de visionis hujus expositione hucusque jam diximus, secundum duplicem
Abbreviated transcription (Latin):
In primo regnai caritas. in scdo̾ uen¬
tas. Intercõ regnat᷑ si multas. uide
gͦ queso quani recte uidetur. huic
terrõ regno conuenire quod imꝑa

Expanded text:
In primo regnat charitas, in secundo veritas, in tertio regnat simultas. Vide ergo, quaeso, quam recte videtur huic tertio regno convenire quod im
Abbreviated transcription (Latin):
autem sint ꝑ omna equales.
oꝑtet ut sint ꝑ omnia sum¬
les. Nam fimilccudo potest
hr̃i sine equalitate. equalitas
uero sine uintua similitudine.
Qui enĩ in sapĩa nicħ similitu¬
dinis hũt. quomodo in ea pares
ẽẽ ualent : Quod autem dico
de sapiencia: idem dito de po¬
tencia. idem uͦ ĩnemies in cet̾is
omnib si tͣras ꝑ su gula.
niemus. quia in dictis
mictuo dilectis. mictuo q dili¬
gendis. ut m̾ito debeat esse

Expanded text:
autem sint per omnia aequales, oportet ut sint per omnia similes. Nam similitudo potest haberi sine aequalitate, aequalitas vero nunquam sine mutua similitudine. Qui enim in sapientia nihil similitudinis habent, quomodo in ea pares esse valent? Quod autem dico de sapientia, idem dico de potentia; idem vero invenies in caeteris omnibus, si curras per singula.nimus quia in dictis mutuo dilectis mutuoque diligendis, ut merito debeat esse
Abbreviated transcription (Latin):
nunti atq p̾tincti Qͥd
item eos qui pꝰ in carnatõnẽ usq
ad finẽ electi subseꝯt᷑. nͥ milites
litantes ⁊ unũ tyrãnũ suꝑantes
illi uent᷑m p̾cedentes. isti p̾cedẽtẽ
subsequẽtes. Uũ patet qr ab ĩ¬
erũt. T̃ria enĩ sũt temꝑa ꝑ q̃ p̾

Expanded text:
niti atque praecincti? Quid item eos qui post incarnationem usque ad finem electi subsequuntur, nisi milites litantes, et unum tyrannum superantes; illi venturum praecedentes, isti praecedentem subsequentes. Unde patet quod ab inerunt. Tria eni
Abbreviated transcription (Latin):
uant᷑ ut bonũ ꝙ faciendũ est ag¬
nostant. ⁊ in fłam̃atur ut dili¬
sant ⁊ corroborant᷑ ut ꝑficiant.
⁊ ut id̾ manifestiori distinctõne
signemꝰ: hoĩes nͣlis legis sũt a¬
ꝑte mali. hoĩes scͥpte legis ficte
boni. hoĩes gr̃e u̾e boni. ficte bo¬
ni sũt tecti. aꝑte mali sũt decet¬
ti qui ꝑ gog ⁊ magog signifi¬
cati sũt. ꝙ int̾p̾tatur tectus et
decectus. ⁊ in ꝑfecutõne ppłi dei
nẽturi p̾dicant᷑. qr hec duo gn̾a

Expanded text:
uod faciendum est agnoscant, et inflammantur ut diligunt, et corroborantur ut perficiant. Et ut idem manifestiori distinctione signemus: homines naturalis legis sunt aperte mali, homines scriptae legis ficte boni, homines gratiae vere boni. Ficte boni, sunt tecti; aperte mali, sunt detecti; qui per Gog et Magog significati sunt; quod interpretatur tectus et delectus. Et in persecutionem populi, Dei venturi praedicantur, quia haec duo
Abbreviated transcription (Latin):
Actus ẽ itaq d̾s hã. nt
hoiẽm quẽ fet̾at liberaret. ut
idem eẽt c̾ator hõis ⁊ redep̃toꝵ
missus est filuis ut in a dopt̃one pa¬
t̾na assensũ suũ demõstraret. ue¬
uit sapĩa ut m̃c̾et maliciam. ut
ꝑ nattira ut de nostro
eẽt᷑ holocaustum offerend̾ ꝓ nob̾.
ut in ħͥ ipõ ad nos ꝑtin̾et redẽptõ
qr de nr̃o sũpta erat ĩ molat̃o.
Cmꝰ quid̃ redempcõnis ꝑticipes
efficim si ip̃i redẽptori ꝑ carũe
uobis sociato ꝑ fidem unim᷑. Nã
quid̃ hñana tota ꝑ ptm̃ corrupta
a gra ⁊ elegit qͦsd̾a de massa uni
quos tã si nõ saluass iuste fecis¬
set. qr ĩ eoꝵ m̾ito erat. ut si hoc

Expanded text:
actus est itaque Deus homo ut hominem quem fecerat liberaret, ut idem esset creator hominis et redemptor. Missus itaque Filius, ut in adoptione paterna assensum suum demonstraret. Venit sapientia ut vinceret malitiam, ut pro natura, ut de nostro esset holocaustum offerendum pro nobis, ut in hoc ipso ad nos pertineret redemptio; quia de nostro sumpta erat immolatio. Cujus quidem redemptionis participes efficimur, si ipsi redemptori per carnem nobis sociato per fidem unimur. Natura quidem humana tota per peccatum corrupta atia et elegit quosdam de massa univquos tamen si non salvasset juste fecisset; quia in eorum merito erat ut si hoc
Abbreviated transcription (Latin):
ut mala torng̾et. bonareꝑa¬
ret. ut tande correctus ad indi¬
tiũ ueniens ñ ꝓ tulpa penam.
s ꝓ uistĩa głam sibi p̃paratam
ac̾ciꝑet. Restat gͦ ut dũ tẽpꝰ
est ꝯfilũ ex quirat. ⁊ auxiliũ
requirat correctõnis ⁊ liberacõ¬
nis sue. S qr ꝑ se ad nentrũ

Expanded text:
ut mala corrigeret, bona repararet, ut tandem correctus ad judicium veniens; non pro culpa poenam, sed pro justitia gloriam sibi praeparatam acciperet. Restat ergo ut dum tempus est consilium exquirat et auxilium requirat correctionis et liberationis
Abbreviated transcription (Latin):
alia cogens. Instĩa paciẽs
ẽ qua si fiat aliꝙͣ iuistũ est
si nõ fiat iustũ ño est. Iustĩa co¬
geus est qͥua sic aliquid infte t.¬
ut si nõ fieret ĩ iustũ eẽt.

Expanded text:
alia cogens. Justitia patiens est qua si fiat aliquid justum est; si non fiat, injustum non est. Justitia cogens est qua sic aliquid juste ut si non fieret injustum esset.
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰea auxiliatoris. ita dũ taxat
ut p̾mo hoĩem totũ sibi diuiit¬
tat qͣtenꝰ ip̃e hõ ⁊ ignoranciã
suam exꝑiat᷑. ⁊ in telligat se
in digere ꝯsilio. deiñde ⁊̃ defͨ¬
tũ suum senciat ⁊ a gnoscat
se opus hr̃e duxilio. Tali gͥ
hõ dimissus est sibi postea in tẽ¬
iore scͥpte legis aognoscenti
ignorantiam suam datũ est
ꝯfiliũ. Sostremo ĩ tẽpore gr̃ẽ
ꝯfitenti defc̃m simĩ p̾stitũ est
auxiliũ. Confiliũ erat ĩ rõne
satisfactõnis. auxiliũ erat ĩ ef¬
fectu redẽpcõnis. ut gͦ rõnẽ sa¬

Expanded text:
a duntaxat ut primo hominem totum sibi dimittat, quatenus et ipse homo et ignorantiam suam experiatur et intelligat se indigere consilio, deinde etiam defectum suum sentiat, et agnoscat se opus habere auxilio. Tali igihomo dimissus est sibi; postea in tempore scriptae legis cognoscenti ignorantiam suam datum est consilium; postremo in tempore gratiae confitenti defectum suum praestitum est auxilium. Consilium erat in ratione satisfactionis. Auxilium erat in effectu redemptionis. Ut ergo rationem sa
Abbreviated transcription (Latin):
alit̾ uͥ ꝓfert᷑. In dictanda quid̾e
sña omnis indicĩ sudicat simł
pat̾ ⁊ filiꝰ ⁊ qc̃ sc̃s. Iu ꝓferenda
a iudicat solus filius qr in dĩta¬
oĩs iudicii sũam dictare huĩt. In
humanitate sua oĩs iudicii fi̾am
ꝓ ferre solus accepit  pẽa hũani
dictatur : foris idicat uͥ ꝓfert᷑.
Hnis itaq breuit̾ de disc̾tõne uidi¬
cõꝵ ꝓpositis : nũt ad ipam narratõ¬

Expanded text:
aliter ubi profertur. In dictanda quidem sententia omnis judicii judicat simul Pater et Filius autem judicat solus Filius, quia in divinitanis judicii sententiam dictare habuit; in humanitate sua omnis judicii sententiam proferre solus accepit. Propterea hudictatur, foris judicat ubi profertur. His itaque breviter de discretione judiciorum propositis, nunc ad ipsam narrat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ui tuberat restanraret. ⁊ de
buit ꝙ digne dõ ꝓ ablato dap̃¬
no reꝯpensaret. qͣr siquid deir¬
racõnali c̾atura redderet. ꝓ rõ¬
nab sub lata minꝰ eet. sed nͨ
hoĩem ꝓ hoĩe redd̾e potint̃. qr iꝰ
tum ⁊ in nocẽtem abstulerat.
⁊ neminẽ insi ptc̃orem ĩ nenit̃.
placare posset. qr sine sua si¬
ue se ipm̃ daret : digna reꝯ¬
pẽsacõ nõ eẽt. Uidens gͦ deus
hoi̾em sua u̾tute iugũ dapna¬
cõuis euadere nõ posse: misertꝰ

Expanded text:
ret, et de buit quod digne Deo pro illato damno recompensaret, quia si quid de irrationabili creatura redderet, pro rationali sublata minus esset. Sed nec hominem, pro homine reddere potuit, quia justum et innocentem abstulerat, et neminem nisi peccatorem invenit. placare posset, quia sive sua, sive seipsum daret, digna recompensatio non esset. Videns ergo Deus hominem sua virtute jugum damnationis evadere non posse, misertus
Abbreviated transcription (Latin):
pot̃ seꝑari: huc nsq u̾ba beati
Ambꝰ su qͣlit̾ de recta baptizandi
forma sentiendũ sit manitecte ex¬
planant. uides gͦ qͣłr ĩ fide tus¬
tatisꝰ solo pat uł filio uł spũ sc̃o
m̃cupato pleriũ sit baptisinatis

Expanded text:
potest separari. Hucusque verba beati Ambrosii qualiter de recta baptizandi forma sentiendum sit manifeste explanant. Vides ergo qualiter in fide Trinitatis solo Patre vel Filio vel Spiritu sancto nuncupato plenum sit baptismati
Abbreviated transcription (Latin):
Ułta in hũs oĩb latẽt ꝓfũda
niff̾ia. ex qͥb panta ad memori¬
des abluens pectatoꝵ. sal smo dĩmis
ĩ c̾pacõne mordens ⁊ cõdiens cordaĩ¬
sipida. tͥua asꝑsio tͥtia ĩ mͣsio ẽ puri¬
fitandi ꝑ aqm. duodetĩ lũmaria apłi

Expanded text:
ulta in his omnibus latent profunda ysteria, ex quibus pauca ad memorides abluens peccatorum. Sal, sermo divinus increpatione mordens et condiens corda insipida. Trina aspersio trina mersio est purificandi per aquam. Duodecim luminari
Abbreviated transcription (Latin):
ppłui ñ salutat. quĩ qui n dũ scĩ¬
ficati sũt applaude̾dũ nõ ẽ ip̃is sed
orandũ ꝓ ip̃is. Descͥpcõ alphabeti
simplex doctriña fidei. Pauim̃etũ
cor hñamũ. In panim̃eto ałphabe¬
tro. angulo orientis in sunst ͫ acti

Expanded text:
pulum non salutat, quoniam qui necdum sanctificati sunt applaudendum non est ipsis, sed orandum pro ipsis. Descriptio alphabeti, simplex doctrina fidei; pavimentum, cor humanum. In pavimento alphabero angulo orientis ductus in
Abbreviated transcription (Latin):
Et sũt aꝰ q̃ de uasis sacͥs ĩ mi¬
nift̾io dĩuo breuit attĩgumm.
ara tͥtẽ sig̃cat. calix sepłtͫ pate¬
na lapide̾. corꝑalis palla: sindonẽ qͥ
⁊ dedicacõnẽ eccłie.u¬

Expanded text:
em sunt quae de vasis sacris in ministerio divino breviter attigimus. Ara crucem significat; calix sepulcrum; patena lapidem; corporalis palla sindonem qua E DEDICATIONE ECCLE
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ tb simł nõiatis ĩꝑfcm̃. Sĩt ẽĩ
uͥq fides ĩtegͣ q̃ritur : sit eadem
fidei ĩ tegͥtate manẽte sñ detͥm̃to
salutis sermo uariat᷑. U̾mpt̃u
uũ ĩ baptizando form̃a teñe e¬
legit. qnͣ ab ip̃o sc̃ificatõ ne ant¬
tore ex pͥma ĩsticutõne serũada

Expanded text:
 simul nominatis imperfectum. Sicut enim ubique fides integra quaeritur, sic eadem fidei integritate manente sine detrimento salutis sermo variatur. Verumtamum in baptizando formam tenere elegit, quam ab ipso sanctificationis auctore ex prima insti
Abbreviated transcription (Latin):
los. pͥncipatꝰ ⁊ potestates. U̾tutes
⁊ duacõnes. thronos. cherubim ⁊
seraphim. Ut addito homine dena¬
nus ꝯtũmaret᷑ ꝑfectõnis celestis.
Non enĩ ut quidam putãt ꝯdicõ
hoĩs ita ad restamõnem angłoꝵ
puisa est. qͣiͣ hõ. factus nõ fuisset

Expanded text:
los, principatus, potestates, virtutes, dominationes, thronos, cherubim, et seraphim, ut addito homine denarius consummaretur perfectionis coelestis. Non enim ut quidam putant conditio hominis ita ad restaurationem angelorum provisa est, quasi homo non fuisset
Abbreviated transcription (Latin):
uem ordo hoc noie tensetur:
andam putant in illa celes
cima om̃s quidem mit̾ti. sed
alios ex officõ qui ꝓpͥe angeli sñ
archangeli nõantur. Alios ex
nem ob orta. qui ⁊ ip̃i quoq tũ
angłoꝵ mĩst̾ium ex tempore sꝰ¬
cipint. nom̃ in nũft̾io asfumũt.
sit̃ scͥptũ est. qͥ facit angelos
qt̃ sunt ꝓ temꝑe ⁊ officõ aliqñ
angeli. id est nĩtũ fiut.: A ñ
dicũt tres ordines supp̾mos. i.
seraphm̃ ⁊ cherubiũ ⁊ tronos ad
sola diuma ⁊ in t̾iora ꝯn̾sionẽ.¬

Expanded text:
nes ordo hoc nomine censetur? Quidam putant in illa coelesti curia, omnes quidem mitti, sed alios ex officio qui proprie angeli sive archangeli nominantur; alios ex nem oborta. Qui et ipsi quoque cum angelorum ministerium ex tempore suscipiunt, nomen in ministerio assumunt. Sicut scriptum est: Qui facit angelos  sunt, pro tempore et officio aliquando angeli, id est nuntii fiunt. Alii dicunt tres ordines supremos, id est seraphim et cherubim, et thronos ad sola divina et interiora conversione
Abbreviated transcription (Latin):
ordines angeloꝵ ab ñcõ ꝯditi sũt.
⁊ ex illis qui tend̾unt qr in una
unũ ex se ꝑu̾se sccietatis ordinẽ
effet̾erunt ht̃ ant̃ tͣductõ ex
ser uñ ⁊ apls paulus. cũ de ma¬
lignoꝵ ip̃imm tyranide mẽcõm
fac̾etꝰ fat̾et. pͥncipatꝰ ⁊ potesta¬

Expanded text:
diti sunt, et ex illis qui ceciderunt quia in una unum ex se perversae societatis ordinem effecerunt. Habet autem traditio ex se. Unde et Apostolus Paulus cum de malignorum spirituum tyrannide mentionem face
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbi. quam reibi angeli. Quom
unñ malã ad in pugnatõnes
⁊ untĩ boñ ad defeasp̃nem : tẽ
m̃is hoĩm tͣnscendat m̾is angel
Si em̃ in hoĩb mali plẽs fu
qmͣ boni. ⁊ in in angelis bom
plẽs qmͣ mali. tñ positũ sit tor
electos futos hoĩes quot sn
angeli boni. Constat sũ nlla
maios. qr płes sunt lomines
nis qmͣ mali angeli. Nisi for
posse eos qu tñ hoĩb fił subs

Expanded text:
reprobi quam reprobi angeli. Quomounum malum ad impugnationem et unum bonum ad defensionem, cum numerus hominum transcendatSi enim in hominibus mali plures sunt quam boni et in angelis boni plures quam mali, cum positum sit tot electos futuros homines quot sunt angeli boni; constat sine ullamalos, quia plures sunt homines boni quam mali angeli. Nisi forte posse eos qui in hominibus simul subs
Abbreviated transcription (Latin):
het aliꝙͥ est. malũ est. ꝙ ad hoc
est. qr mala uoluntate est. Qd̃
ant̃ pocius ad ħ qmͣ ilłud est bo¬
nũ ẽ. qr ordo est. ⁊ ex bene dispo¬
nẽte est. Potest gͦ uoluntas
tur. sed nõ pot̾ ꝑ uelle exͣ se p̾ci¬
pitari nͥ qua ei ma aꝑꝑit᷑. Et
qr pͥcipiti qͣ milt ad ruinam ui¬
am aꝑꝑtt quod̾amao ipam̃ in cli¬
nat. nõ tñ in pellendo s ꝑmit¬
tendo ⁊ nõ tenendo nec anctor
illi ẽ ruendi s in cedendi ordi¬
nator. Dñs in quit dd̾ p̃cepit il¬
li ut maleditat. ⁊ ego ait. uo¬
cam snũ meñ ⁊ Iabugodonosor
nt disꝑdat t̾ram ⁊ in dre illa sibi¬
labit dñs musce que est in extͤ

Expanded text:
 est quod ad hoc est; quia mala voluntate est. Quod autem potius ad hoc quam ad illud est, bonum est; quia ordo est, et ex bene disponente est. Potest ergo voluntas tur; sed non potest per velle extra se praecipitari nisi qua ei via aperitur. Et qui praecipiti qua vult ad ruinam viam aperit, quodammodo ipsam inclinat; non impellendo sed permittendo et non tenendo, nec auctor illi est ruendi, sed incedendi ordinator. Dominus, inquit David, praecepit illi ut maledicat , et ego, ait, vocavi servum meum Nabuchodonosor ut disperdat terram ; et in die illa sibilabit Dominus mu
Abbreviated transcription (Latin):
na mitianda mittant᷑. N¬
m putant alios ẽẽ in illatͤ¬
stitudine qͥ foras ꝓ officõ ad
t̾iora mĩcianda exeunt alios
ni intꝰ semꝑ assistunt. Sicut
ptũ est. milia miliũ mĩftrabãt
⁊decies milies centena assiste¬

Expanded text:
iora nuntianda mittantur. Quidam putat alios esse in illa multitudine qui foras pro officio ad exteriora nuntianda exeunt, alios qui intus assistunt, sicut scriptum est: Millia millium ministrabant ei, et decies millies centena millia assiste
Abbreviated transcription (Latin):
tis tam occulta est. ut ⁊̃ ip̃as uo¬
liuitates malas in quib at̃ late¬
at. que putant suo se solum ar¬
bitͥo dirigi. qr se senciũt p̾ter to¬
accõnem ꝓpͥo appetitu moneri. Ne¬
a ẽĩ nõ inpellunt᷑ ne iͣqmͣ in tel¬
ligunt. ⁊ dirigunit᷑. ⁊ nescĩt se
habere coram p̾cedente. ut ordi¬
nent᷑. qr nõ sencĩt ret᷑rsum ĩ¬
pellentẽ ut p̾cipitentur. De ali¬
is modis diniue gub̾natõnis ũ
młta hit disputare uoluimiꝰ. q
ꝑ se mag̃ patent net tanta q̃s¬
tionem addutunt .

Expanded text:
tis, tam occulta est ut etiam ipsas voluntates malas in quibus sit lateat, quae putant suo se solum arbitrio dirigi; quia se sentiunt praeter coactionem proprio appetitu moveri. Quia enim non impelluntur, nequaquam intelligunt quod diriguntur, et nesciunt se habere coram praecedentem ut ordinentur, quia non sentiunt retrorsum impellentem ut praecipitentur. De aliis modis divinae gubernationis non multa hic disputare volumus, quia per se magis patent, nec tantam quaestionem
Abbreviated transcription (Latin):
fillo ant̃ modo dĩne
mod̾acõnis quo malas ã
oliitades p̾sidens occulta ⁊̃ ñ¬
abili oꝑ̃one ad suũ arbitͥtm
put t̾datur deus malis nolun¬
tib nõ dare corrupõnem sed or¬
nem. Om̃s enĩ uoluntas pͥns
qmͣ nelle. Et uelle quidem iꝑ¬

Expanded text:
illo autem modo divinae moderationis, quo malas etiam voluntates praesidens occulta et invisibili operatione ad suum arbitrium est, ut credatur Deus malis voluntatibus non dare corruptionem sed ordinem. Omnis enim voluntas prius est quam velle; et velle quidem
Abbreviated transcription (Latin):
fm̾am̃to desuꝑ expanso. dei
a quaꝵ mollib intͣ recepti
sna aere sereciate qͣtuor m
elem̃ta locis suis digtincta
dinata sunt.

Expanded text:
mamento desuper expanso. Deinaquarum molibus intra receptacula sua aere serenato: quatuor mundi elementa locis suis distincta et ordinata su
Abbreviated transcription (Latin):
utiq ad iuuos ⁊ mortuos indic̃a¬
dos p̃clanssime oftendic̃t. S q̃ri
sol utr ilłi quos hic uinẽtes in
resurgẽtib rapient᷑ mn mibib in
obinã ap̃o in aera ad ĩ mortaltiatẽ
ꝑ mortẽ mira celeritate tͣnsibũt.

Expanded text:
utique ad uiuos et mortuos iudicandos, praeclarissime ostendunt. Sed quaeri solet, utrum illi quos hic uiuentes inuresurgentibus rapientur in nubibus in obuiam Christo in aera, ad immortalitatem per mortem mira celeritate transibunt.
Abbreviated transcription (Latin):
pdinius ꝑire arbitret᷑. sit̃ sẽt¬
na q̃ ꝯcepta ñ fu̾int: S noga¬
re quis audeat. ⁊ si affinare ñ
audeat id acturã resuresionẽ
ut qͥcqͥd forme defait ĩpleatͦ.
atq ita ñ sit ꝑfectõ q̃ accessima

Expanded text:
ivius perire arbitretur, sicut semina quae concepta non fuerint? Sed negare quis audeat, et si affirmare non audeat, id acturam resurrectionem, ut quidquid formae defuit impleatur, atque ita ut sit perfectio quae accessura
Abbreviated transcription (Latin):
das natõnes q̃ sũt in qͣtnor angu
ꝓtedit de domo. Gentes gͦ stĩt in
quib diabolut uelud ĩ albisso
supiꝰ ĩtelligebamꝰ ĩdusũ ⁊ ip̃e de
ilłis quod̾am ͦ sese offerẽs ⁊ ꝓcedẽs¬

Expanded text:
das nationes, quae sunt in quatuor angulprocedit de domo. Gentes ergo sunt, in quibus diabolum, velut in abysso superius intelligebamus inclusum, et ipse de illis quodam
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ corrapti ⁊ nos ꝯmutabim᷑. gͦ
istam ꝯmutatõm ĩ meliꝰ sñ dubi¬
tacõne o intelligi qr om̃s ⁊ iusti
⁊ ĩ iusti resurectur fic̃t. s sic̃ dñs
in eiͣgłio loquit᷑. qui bñ fet̾ũt
ĩ resurectõnẽ inte. qui malee¬
g̾unt ĩ resurectõm indicti. indi¬
ciũ appełlans peña sempct̾tĩa fit̃
alio loco. qui nõ credit̾ inquitiq̃
iuditatꝰ est. ꝓ m̃ illi qui ad indi¬
ciũ resurecturi sũt ñ ꝯmutauñ¬
t᷑ in illam corupdeła q̃ net dolo

Expanded text:
ti et nos commutabimur. ergo istam commutationem in melius sine dubitatione oportet intellegi, quia omnes et iusti et iniusti resurrecturi sunt sed, sicut dominus in euangelio loquitur, qui bene fecerunt, in resurrectionem uitae, qui male egerunt. in resurrectionem iudicii, iudicium appellans poenam sempiternam, sicut alio loco: Qui non credit, inquit, iam iudicatus est. proinde illi, qui ad iudicium resurrecturi sunt, non commutabuntur in
Abbreviated transcription (Latin):
dis grndesc̾e ⁊ tota arborem re¬
dutiuo decore nestm. S eccere¬
surectõnis exquiro. Eredo naq
qr surecturꝰ sũ s nolo nt auoi¬
am qͣlis. Sccendũ quippe m est
ieũ pͥa qͣnod̾a alio ibtili fortat¬
se uł aens an in eo quo maior
corpe surgam. S si in aerio cor¬
ꝑe resureso iam ego ñ eto qui
resurgo. sła quoui est u̾a resut᷑¬

Expanded text:
tus grandescere, et totam arborem redivivo decore vestiri. Sed ecce resurrectionis exquiro. Credo namque quod resurrecturus sum, sed volo ut audiam qualiter. Sciendum quippe mihi est utrum in quodam alio subtili fortasse vel aerio, an in eo quo maneo corpore surgam. Sed si in aerio corpore surrexero, jam ego non ero qui resurgo. Nam quomodo est vera resurr
Abbreviated transcription (Latin):
est ꝙ in iudicõ ñ forma d̾i fed forͣ
filii hõis aꝑpebit. ñ qr ñ iudicabit
qui dedit om̃e iudiciũ filio. cũ
de illo dicat filiꝰ. ẽ qui q̃rat ⁊ indi¬
qm s om̃e iudiciũ dedit filio. ac
si dic̾et᷑. Prẽm nemo uidebit in
liũ. qr ⁊ filu̾s hõis est ut possit ⁊¬
ab impiis uid̾i cũ ⁊ illi iudebũt in

Expanded text:
est, quod in judicio non forma Dei, sed forma filii hominis apparebit. Non quia judicabit qui dedit omne judicium Filio, cum de illo dicat Filius. « Est qui quaerat et judiemquam, sed omne iudicium dedit filio, ac si diceretur: "patrem nemo uidebit in lium", quia et filius hominis est, ut possit et ab impiis uideri, cum et illi uidebunt in
Abbreviated transcription (Latin):
ciam t̾ram penitꝰ. ꝑ hñc heliam
magnũ mirabilẽ qr ꝓpham exp¬
est ĩ sermonib cordib q fidelũ.
Ipe qͥpe añ adũetũ indicis salua¬
toris ñ ĩ m̾ito iꝑat᷑ ẽẽ uẽtnrꝰ. qͥ¬

Expanded text:
ate penitus. Per hunc Heliam magnum mirabilemque Prophetam, expoest in sermonibus cordibusque fidelium. Ipse quippe ante adventum judicis Salvatoris non immerito
Abbreviated transcription (Latin):
ligacõ diaboli est
ñ ꝑmicti e̾itere totam
seducendos hoĩes ĩ ꝑtẽ suã cogendo
uolent̃. frudulent᷑ ue falbendo. Ꝙ
si ꝑmitt̾et᷑ ĩ tã longo tẽꝑe ⁊ tanta
ĩ firmitate młtoꝵ płimos tales qͣ¬
les deus ꝑpeti id nõ milt. ⁊ fideles de¬
it̾et ⁊ ne cred̾ent ĩpediret. Qd̃
ne fac̾et alligat᷑ ẽ. tñt eĩ soluet᷑¬

Expanded text:
ligatio diaboli est non permitti exserere totam seducendos homines in partem suam cogendo uiolenter fraudulenterue fallendo. Quod si permitteretur in tam longo tempore et taninfirmitate multorum, plurimos tales, quales Deus id perpeti non vult, fideles deiceret et, ne crederent, impediret. Quod ne faceret, alligatus est. Tunc autem solvet
Abbreviated transcription (Latin):
quaqm ab hũanis ocistis uideat᷑
resurectõem fi̾ posse desꝑant. Et
dũ arida ossa ĩ spiciũt hec uesti¬
ri caruib rursũ q ad intã mri¬
desc̾e posse diffidiit. qui resurᷤ¬
sionis fidem ex obedĩa ñ tetiẽt
c̾te hnͣc ten̾e ex rõne dubne¬
rũt. Quid enĩ cotidie nͥ trns

Expanded text:
quaquam ab humanis oculis videatur; resurrectionem fieri posse desperant. Et dum arida ossa inspiciunt, haec vestiri carnibus rursumque ad vitam viridescere posse diffidunt, qui resurrectionis fidem ex obedientia non tenent certe hanc tenere ex ratione debuerunt. Quid enim quotidie nis
Abbreviated transcription (Latin):
in fideliũ. uisio iłła fili hõis net
bonũ erit ĩpiis qui mitcẽt ᷑ in
igñẽ et̾mĩ: net sũmũ bonũ erit
iustis. Ad huc eĩ uotat eos ad reg¬
nũ ꝙ eis ꝑatũ ẽ ab ĩicõ mũdi.
Sit̃ eĩ illis dicet. ite ĩ ignẽ et̾tiũ:
sic istis. uenite bñdicti pat̾s mei.
possidete ꝑ acũ uobis regnũ. Et
sic̃ ibũt ilłi in ambustionẽ et̃¬

Expanded text:
infidelium. Visio illa Filii hominis, nec bonum erit impiis qui mittentur in ignem aeternum, nec summum bonum erit justis. Adhuc enim vocat eos ad regnum quod eis paratum est ab initio mundi. Sicut enim illis dicet: « Ite in ignem aeternum » : sic justis: « Venite, benedicti Patris mei, possidete paratum vobis regnum . » Et sicut i
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ħ incormpti quid̃ resurgent in¬
tegͥtate m̃broꝵ. s tñ corñpendi do¬
lore penaꝵ. cũ andieñt. ite ĩ ignẽ
et̾ñ qui ꝑ atus ẽ dialolo ⁊ angłis
eiꝰ. a qͦ auditu malo instꝰ ñ timebit.
ad lĩgiquiora. s utͣq int̾nalła pa¬
rili cełitate ꝯtingit. ita cũ mictu
ducc᷑no temꝑe dilapsa cadau̾a sus¬
citare.

Expanded text:
 incorrupti quidem resurgent integritate membrorum sed tamen corrumpendi dolore poenarum, cum audierint: Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis eius. a quo auditu malo iustus non timebit. ad longinquiora, sed utraque intervalla parili celeritate contingit, ita cum in ictu diuturno tempore dilapsa cadavera suscitare.
Abbreviated transcription (Latin):
duns mulieriadͥ¬
ti pastincione il
traquam c̃ce fu¬
erat. Item docranã
puerorum quom
nomine honceari
mulierem ignoran¬
tem uł ruitam ñ
oꝑtet. necogatur fũ¬
doaut mancipiis ca¬
rore. In huic impen¬
sis ⁊ pristinum thor¬
reum insule dotali
adiectum plerumq
dicemus. Nolupta¬
ne sunt que spẽm
dumtaxat hornant.
sion ⁊̃ fructũs augẽt

Expanded text:
ditus mulieri adqti pastinatione‹m› ultra quam necesse fuerat, item doctrinam puerorum. quorum nomine onerari mulierem ignorantem uel inuitam non oportet, ne cogatur fundo aut mancipiis carere. in his impensis et pistrinum et horreum insulae dotali adiectum plerumque dicemus. 'Uoluptariae' sunt, quae speciem dumtaxat ornant, non etiam fructum augent:
Abbreviated transcription (Latin):
plłoe omnes liberos
facere existimat colle¬
gnum. Et hoc magis se
diorum quam p̃dia
nitas. salubritasam¬
plitudo m arcellutł.¬

Expanded text:
e omnes liberos facere existimat 'collegium', et hoc magis seqdiorum' quam praedia nitas, salubritas, amplitudo? 87 Marcellu
Abbreviated transcription (Latin):
Eobum ampliuis ad
eumquoq ꝑtinet mn¬
inich debetur oicuti
ex contrario minus
solutum iudetur ĩ si
ncħ esset exacumͥ

Expanded text:
erbum 'amplius' ad eum quoque pertinet, cui nihil debetur: sicuti ex contrario 'minus' solutum uidetur etiam, si nihil esset exactum.
Abbreviated transcription (Latin):
est romanoq muro
quam continencia e¬
dificia eisent. Nam
ronia nõ murotemis
existimari ex consu¬
etudine cotidiana pꝰ¬
se intlłigi cum dite¬
remus romã nos ne
ĩ si exͣ urdem habi
quisq petimie relĩ¬
quid. quantum ex
bonis enis resici pot̃
Sit diaimus cencies

Expanded text:
est 'Roma', quae muro qua continenti‹a› aedificia essent: nam Romam non muro tenus existimari ex consuetudine cotidiana posse intellegi, cum diceremus Romam nos ire, etiamsi extra urbem habitquisque pecuniae relinquit, quantum ex bonis eius refici potest: sic dicimus centies
Abbreviated transcription (Latin):
lam cẽsuisse ĩmo ueniãnt̾ cił¬
q tempalit̾ ꝑmisisse cognoscãt.
cccocharias papa capło pͥmo
Asserentib hõib de g̾manie ꝑ¬
tib diditi ꝙ beate recordacõnis
ppͣ g̾goriꝰ dũ eis ad religionẽ xͣ¬

Expanded text:
lam censuisse, imo venialiter simulque temporaliter permisisse cognoscant. Zacharias papa, capitulo primo. Asserentibus hominibus de Germaniae partibus didici, quod beatae recordationis papa Gregorius dum eos ad religione
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ debuisti iocũdñ redidisti me. uñ
platide ad in qͣsita respondeo. Sedẽ
apłicam ꝯsule̾ decreuisti si mulier
ta cognacõni eiꝰ ꝑtineat. si eo de
i sb̾ a ͦ into cognacõis nocabula
Dissolũat᷑. nł si suscepde soboles
osfint legitime ad pͥoris uiri cog¬
nacõis tͣnsire copuła. Est eĩ u̾bũ
Dm̃ ualid̾ ⁊ forte ẽ. dimabile ẽ. ꝑ¬

Expanded text:
 debuisti, jucundum reddidisti me. Unde placide ad inquisita respondeo. Sedem apostolicam consulere decrevisti, si mulier cta, cognationi ejus pertineat, sl sub altero viro cognationis vocabula dissolvuntur, vel si susceptae soboles possint legitime ad prioris viri cognationis transire copulam. Est enim verbum Domini validum et forte, est durabile, est