comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Arbitrum eñi et iudicem causa traditionis
et scimatis illi eum fecerant. qui ad cum
etiam preces mniserant ad quem post ea pro¬
uocarunt. et tamen iuditio eius acquiesc̃e
noluerunt. Itaq siculpandus ẽ. quem ui¬
dex terrenus ab soluit cum ipse sibi hoc non
poposcisset quanto magis culpandi sunt.
qui terrenum regem sue cause iudicem eẽ
uoluerunt : Siautem criminis nonẽ pro¬
uocare ad imperatorem. non ẽ. eriminis au¬
airi ab imꝑatore. ergo nec ab illo eui causao
aelegauerit imperator. Quendam etiar suie¬
pensum eculeo in eausa felicis eỹi. anncus eni
uolusᷤ criminari: ut quis etiam ungłis nexa¬
irtur. Numquid poterat felix contradicere
ne tanta pacefacta diligentia uel seueritate
quereretur. cum eius causam inueniendam
cognitor agitaret: Quid eñi erat aliud nolle
sic queri. quam cde erunie confiteri: Et tam
ille ipse proconsulẽ inter preconum terribi
uoces. et cruentas carnificum manus. numnqͣ¬

Expanded text:
arbitrum enim et iudicem causae traditionis arbitrum enim et iudicem causae traditionis et schismatis illi eum. fecerant, qui ad eum etiam preces miserant, ad quem postea prouocarunt et tamen iudicio eius adquiescere noluerunt. itaque si culpandus est, quem iudex terrenus absoluit, cum ipse sibi hoc non poposcisset, quanto magis culpandi sunt, qui terrenum regem suae causae iudicem esse uoluerunt! si autem criminis non est prouocare ad imperatorem, non est criminis audiri ab imperatore, ergo nec ab illo, cui causam delegauerit imperator. quendam etiam suspensum eculeo in causa Felicis episcopi amicus ille uoluit criminari, ut quis etiam ungulis uexaretur. numquid poterat Felix contradicere, ne tanta diligentia uel seueritate quaereretur, cum eius causam inueniendam cognitor agitaret? quid enim erat aliud nolle sic quaeri quam de crimine confiteri? et tamen ille ipse pro consule inter praeconum terribiles uoces et cruentas carnificum manus numq
Abbreviated transcription (Latin):
aognouerunt: Respondetis. Nescimus. qͣn¬
doquidem ipsa cognitio in illis gestis explica¬
a nonẽ.S ego uob̾ ostendam quomͦ cog¬
nouerunt attendite causam felicis autum¬
nitans et primo legite quam uehementiores
in eum fuerunt. Sic ergo et ceteroꝵ causam
nouerant sicut huius: qui post ea in nocen¬
tssimus diligenti et terribili inquisitione
ꝓbatis ẽ. Quanto ntaq iustius et tucius et eitiꝰ
imnocentes cos existimare debemus. quoꝵ cri¬
mina ab istis leuius accusata sunt et parciora
reprehensione dampnata. quando ille uiuen¬
tus est. in uocens inquem multo ummianius
scierunt: Anforce sicut quidam dreit.
Quod quidem cum uob̾ aicereretur displicu¬
it s tamen pretermittendum non ẽ. Ut ait
eñi quidam. non debuit ep̃c proconsulari
uditio purgari: Quasi uero ipse sibi hoc cone¬
parauerat: ic non imperator ita queri uisse¬
rat ad cuius curam de qua iationemn deo
reciditurus ẽẽt resilla maxime ꝑtinebat:

Expanded text:
cognouerunt? respondetis: Nescimus, quancognouerunt? respondetis: Nescimus, quando quidem ipsa cognitio in illis gestis explicata non est.\' sed ego uobis ostendam, quo modo cognouerunt. adtendite causam Felicis Aptungitani et primo legite, quam uehementiores in eum fuerunt. sic ergo et ceterorum causam nouerant, sicut huius, qui postea innocentissimus diligenti et terribili inquisitione obatus est. quanto itaque iustius et tutius et citius innocentes eos existimare debemus, quorum crimina ab istis leuius accusata sunt et parciore reprehensione damnata, quando ille inuentus est innocens, in quem multo immanius saeuiemnt! An forte, sicut quidam dixit, quod quidem cum uobis diceretur, displicuit, sed tamen praetermittendum non est, — ait enim quidam: \'Non debuit episcopus proconsulari iudicio purgari.\' quasi uero ipse sibi hoc comparauerit ac non imperator ita quaeri iusserit, ad cuius curam, de qua rationem deo redditurus esset, res illa maxime pertinebat.
Abbreviated transcription (Latin):
ic alia quererentur: hic in cognita damp¬
ata sunt ut illa tegerentur: S dicet ali¬
aus sognouerunt. Quod et si concedam:
sum sic absentibus. utiq parci oportebat.
nmo constiterant: nec in illis solis ep̃is
in uitasse uiderentur. qui se iudicio eoꝵ
ptientare noluissent: Milia quippe colle¬
gium transmarinoꝵ restabant: ubi appa¬
rbat eos uidicari posse quoͥ uidebantur
stos uel numilas collegas habere suspec¬
i Ubiẽ enũ quod scriptura clamat ante¬
quum interroges ne utuperes queinqͣm: et
cum interrogaueris corripe uste. Si ergo
nce uituperari nec corripi nisi interrogatũ
patmi aut correpti s omnino dampnatisẽ.
qui de siis criminib nichil absentes interro¬
gan potuerunt:ͦ S tamen istiqui licet ab¬
senturm et nequaquam uicditium deseren¬
tium quia niunquam affuerunt: et semꝑ
libi cuneum illum suspectum eẽ declara¬
ueruit. tamen cognita crimina dampnas
dicunt. Queso uos fratros mei quomodo

Expanded text:
ne alia quaererentur; hic incognita damnne alia quaererentur; hic incognita damnata sunt, ut illa tegerentur. sed dicet aliquis: Cognouerunt. quod etsi concedam, etiam sic absentibus utique parci oportebat. omnino constiterant, nec in illis solis episcocum uitasse uiderentur, qui se iudicio eorum praesentare noluissent. milia quippe collegarum transmarina restabant, ubi apparebat eos iudicari posse, qui uidebantur Afros uel Numidas collegas habere suspectos. ubi est enim, quod scriptura clamat: Antequam interroges, ne uituperes quemquam et, cum interrogaueris, corripe iuste? si ergo nec uituperari nec corripi nisi interrogatum perati aut correpti, sed omnino damnati sunt, qui de suis criminibus nihil absentes interrogari potuerunt! Sed tamen isti, qui licet absentium et nequaquam iudicium deserentium, quia numquam adfuerunt et semper sibi cuneum illum suspectum esse declarauerunt, tamen cognita crimina damnasse dicunt, quaeso uos, fratres mei, quo modo
Abbreviated transcription (Latin):
clere. et conuersas in cos linguas hominie
quisitione criminum suoꝵ hoc modo
nare. Alioquin si fieri non posset ut quilq
la que ipse committeree. in alio iudicarti
non diceret quibdam apłs paulus. pptera
in excusabilis es homo qui iudicas: in quoei
alium uidicas. temet ipsum condempnas. a
enimagis que iudicas. Quod illi omnino fede¬
runt. ut hȩc uerba apłica urtegre in eos aptes
conueniant. Non ergo tunc sed̾s quando eos
crimina dimisit paci unitatiq consulius
Luoqus ee hoc apud carthaginem proiti
Auoues a fieret ubi nullus aderat eui
sibi smpuare. Itaq imuriam facerent
inuenabus sieis etiam non comuctis neq
ontesis neq ominino presentib ignotescere
ioluissent. Ille quippe acce̾pit ueniam cul
a cercissima ẽ: quanto ergo inmaniores
⁊ ceciores fuerunt qui ea se putauerunt pos¬
e dimpnare. que incognita nec donare po¬
ausent: S illic cognita dimissa sunt deo

Expanded text:
perfundere et conuersas in eos linguas hominum perfundere et conuersas in eos linguas hominum inquisitione criminum suorum hoc modo declinare. alioquin, si fieri non posset, ut quisque mala, quae ipse committeret, in alio iudicaret, non diceret quibusdam Paulus apostolus: Propterea inexcusabilis es, o homo, qui iudicas. in quo enim alium iudicas, temet ipsum condemnas; eadem enim agis, quae iudicas. quod illi omnino fecerunt, ut haec uerba apostolica integre in eos apteque conueniant. Non ergo tunc Secundus, quando eorum crimina deo dimisit, paci unitatique consuluit; alioquin magis hoc apud Carthaginem prouideret, ne schisma fieret, ubi nullus aderat, cui riam facerent innocentibus, etiam si eis non conuictis neque confessis neque omnino praesentibus ignoscere uoluissent. ille quippe accipit ueniam, cuius culpa certissima est. quanto ergo immaniores et caeciores fuerunt, qui ea se putauerunt posse damnare, quae incognita nec donare potuissent! sed illic cognita dimissa sunt deo,
Abbreviated transcription (Latin):
te deberent: quia si id facere temptaui
ad eẽnt sibi cecilianus et ceteri. et suamo
sam aduersis fallaces cruminatores. apus
transinarinos eccłiasticos uidices diliger¬
tissimas discussione purgarent. Itaq co¬
silium illud ꝑuersum atq nefarium ma¬
xime ut creditur traditoꝵ fuit: quibus
confessis scd̃s tigisitanus ignorauerat
tis aliis a se auerterent suspitionem. ete
homines ꝑ totam africam credentes epĩ
falsa de innocentibus loquerentur qui
dampnati ẽẽnit apud carchaginem ta¬
tores tanquam innebula menclacissimiru¬
moris. ipsi qui uere tradiderant latitant
Unde uidetis karissimi fieri potuisse qͥ
ueri simile non ẽẽ. quidam urm diceban
ut qui eẽnt le sua traclicione confessi cu¬
samq suam impetrauissent. deo dimiti
oportere: idem iudices dampnatoresq pł¬
ea tanquam traclitoꝵ absentium consci¬
sent. Magis enim amplexi sunt occale
qua possent alios falsa criminationes

Expanded text:
tare deberent, quia, si id facere temptauissent, tare deberent, quia, si id facere temptauissent, adessent sibi Caecilianus et ceteri et suam causam aduersus fallaces criminatores apud transmarinos ecclesiasticos iudices diligentissima discussione purgarent. Itaque consilium illud peruersum atque nefarium maxime, ut creditur, traditorum fuit, quibus confessis Secundus Tigisitanus ignouerat, utis aliis a se auerterent suspicionem et, cum homines per Africam totam credentes episcopis falsa de innocentibus loquerentur, quod damnati essent apud Carthaginem traditores, tamquam in nebula mendacissimi rumoris ipsi, qui uere tradiderant, latitarent. unde uidetis, carissimi, fieri potuisse, quod uerisimile non esse quidam uestrum dicebant, ut, qui essent de sua traditione confessi causamque suam impetrauissent deo dimitti oportere, idem iudices damnatoresque tamquam traditorum absentium postea consedissent. magis enim amplexi sunt occasionem, qua possent alios falsa criminatione
Abbreviated transcription (Latin):
fama celebrauit. et ad cum commeare lite¬
scandalum scismatis inunitate. xp̃i. iam pac¬
catis temporibus oriatur. dum prepropere
uolumus nr̃as nr̃as precipitare sententias:
et non contra cecilianum s contra orbem
terrarum qui ei ꝑ ignorantiam cominu¬
nicat. altare alterum erigere audeamus.
Huic tam sano rectoq consilio quiquis in¬
frenis optemꝑare noluisset: quid ẽẽt factu¬
rus. aut quomodo aliquem ab sentium col¬
rus. dampnaturus. cum in potestate acta
concilii non haberet contradicente prima¬
te Quod sitanta et aduersus primam se¬
dem seditio nasceretur ut non nulli damp¬
nare iam uellent. quos uolebat ille disfi
quanto melius ã talibus inquieta et i¬
cata molientibus. quam a tocius orbis a¬
munione dissentiretur. S quia nons
que incecilianum et ordinatores euis te¬
marino iuditio ꝓbarentur: propterei
nec priusquam in eum sentencias cdat
differre noluerunt. nec post ea quam dix¬

Expanded text:
fama celebrauit et ad eum commeare commfama celebrauit et ad eum commeare commscandalum schismatis in unitate Christi iam pacatis temporibus oriatur, dum praepropere uolumus nostras praecipitare sententias, et non contra Caecilianum sed contra orbem terrarum, qui ei per ignorantiam communicat, altare alterum erigere audeamus.\' Huic tam sano rectoque consilio quisquis infrenis obtemperare noluisset, quid esset facturus aut quo modo aliquem absentium col damnaturus, cum in potestate acta concilii non haberet contradicente primate? quod si tanta et aduersus primam sedem seditio nasceretur, ut nonnulli damnare iam uellent, quos uolebat ille differri, quanto melius a talibus inquieta et inpacata molientibus quam a totius orbis communione dissentiretur! sed quia non erant. quae in Caecilianum et ordinatores eius transmarino iudicio probarentur, propterea nec, priusquam in eum sententias dicerent, differre noluerunt nec, postea quam dix
Abbreviated transcription (Latin):
rint ut ea facile ualeant edocere. negantesꝙ
coniuncere et talib communicare formi¬
dant: ꝑgant ad fratres et collegas nr̃os trans¬
marinarum eccłiarum epõs. et ibi prius
de istoꝵ factis contumatia conquerantur :
quod ad iuditium collegarum afrorum male
sibi conscii uenire noluerũt: aut inde illis de¬
nuntietur ut ueniãt. ibiq obiectis responde¬
ant. Quod si non fecerint. ibictiam eoꝵ pra¬
uitas et ꝑuersitas innotescet: missaq tracta¬
toria super eoꝵ nomine ꝑ totum orbẽ terrarũ
quoͣcumiq iam xp̃i eccłia dilatata ẽ. ab omni¬
bus eccłus precidetur. ne aliquis error. in ca¬
thedra eccłie carthaginensisoriatur: tum
demum securi epm̃ alium plebi carthagi¬
nis ordinabimus. cum ã tota eccłia isti fue¬
rint separati⁊ ne forte cum alius mocdo fue¬
rit ordinatus. non ei cominunicetur ab ec¬
cłia transinarina: quia iste ab honore depo¬
situs non uidebitur quem iam ordinatum

Expanded text:
rint, ut ea facile ualeant edocere negantesque rint, ut ea facile ualeant edocere negantesque conuincere, et talibus communicare formidant, pergant ad fratres et collegas nostros transmarinarum ecclesiarum episcopos et ibi prius de istorum factis et contumacia conquerantur, quod ad iudicium collegarum Afrorum male sibi conscii uenire noluerunt, ut inde illis denuntietur, ut ueniant ibique obiectis respondeant. quod si non fecerint, ibi etiam eorum prauitas et peruersitas innotescet missaque tractatoria super eorum nomine per totum orbem terrarum, quacumque iam Christi ecclesia dilatata est, ab omnibus ecclesthedra ecclesiae Carthaginis oriatur. tum demum securi episcopum alium plebi Carthaginis ordinabimus, cum a tota ecclesia isti fuerint separati, ne forte, cum alius modo fuerit ordinatus, non ei communicetur ab ecclesia transmarina, quia iste ab honore depositus non uidebitur, quem iam ordinatum
Abbreviated transcription (Latin):
tur ⁊ qui possent aliorum collegarum
iudicio presertim apłicarum eccłiarum
causam suam integram reseruare. ubi con¬
tra eos sentencie dicte in absentes. nullo
modo aliquid ualerent: quando eoꝵ iu¬
dicium non primo aditum post ea deseru¬
erunt.s suspectum semꝑ habitum numꝗͣ
adire uoluerunt. Hȩc res sollicitare debu¬
it secundum. qui tunc erat primus: si ꝓpt̾¬
ea concilium regebat ite paci consuleret.
Facile eñi fortassis rabida in absentem ora
placata uel frenata comprimeret: si diceret:¬
Uidetis fr̃s post tantam stragem persecuti¬
onis. miscd̾ia alei ã principibus scłi pacem
ẽẽ concessam: non debemus nos xp̃iani et
episcopi unitatem difrumpere xp̃ianam.
quam iam paganus non insequitur inimi¬
cus. Itaq aut istas omnes causas quas clacles
t̾ribulentissimi temporis inflixit eccłiȩ dõ
iudici dimittamus: aut si aliqui in uobis
sunt qui certa istorum crimina ita noue¬

Expanded text:
tur, qui possent aliorum collegarum tur, qui possent aliorum collegarum iudicio praesertim apostolicarum ecclesiarum causam suam integram reseruare, ubi contra eos sententiae dictae in absentes nullo modo aliquid ualerent, quando eorum iudicium non primo aditum postea deseruerunt, sed suspectum semper habitum numquam adire uoluerunt. Haec res maxime sollicitare debuit Secundum, qui tunc erat primas, si propterea concilium regebat, ut paci consuleret; facile enim fortassis rabida in absentem ora placata uel frenata comprimeret, si diceret:Videtis, fratres, post tantam stragem persecutionis misericordia dei a principibus saeculi pacem esse concessam; non debemus nos Christiani et episcopi unitatem disrumpere Christianam, quam iam paganus non insequitur inimicus. itaque aut istas omnes causas, quas clades turbulentissimi temporis inflixit ecclesiae, deo iudici dimittamus aut, si aliqui in uobis sunt, qui certa istorum crimina ita noue
Abbreviated transcription (Latin):
ibi ẽẽt exortum. tamquam a uertice ef¬
funderet. Erat etiam transmarinis uicina
regionibus et fama celeberrima nobilis:
unde non mediocris utiq auctoritatis ha¬
bebat episcopum. qui poss non eurare
conspirantem multitudinem inimicoꝵ:
cum se uideret et romane eccłiȩ in qua sem¬
ꝑ apłice cathedie iuguit principatus: et
ceteris terris unde euangłium ad ipsã afri¬
cam uenit. per communicatorias litteras
cẽ coniunctum: ubi paratus eẽt causam
suam dicere: si aduersarii eius ab eo illas
eccłias alienare conarentur: quia ergo ue¬
nire noluit ad hospicium collegarum qͦs
ã suis inimicis contra ueritatem sue cau¬
se ꝑuersos ẽẽ. sentiebat. uel suspicabatur.
uł ut ipsi asserunt simulabat: tanto magiꝰ
sed̾s si uere pacis custos eẽ. uoluisset. cauere
debuit ne dampnarentur absentes. qui
iuditio eoꝵ. omnino inter ẽẽ. noluerunt:
Neq eñi de presbiteris aut diaconis. aut in¬
ferioris ordinis clericis. s de collegis ageba¬

Expanded text:
ibi esset exortum, tamquam a uertice effunderet. erat etiam transmarinis uicina regionibus et fama celeberrima nobilis. unde non mediocris utique auctoritatis habebat episcopum, qui posset non curare conspirantem multitudinem inimicorum, cum se uideret et Romanae ecclesiae, in qua semper apostolicae cathedrae uiguit principatus, et ceteris tenis, unde euangelium ad ipsam Africam uenit, per communicatorias litteras esse coniunctum, ubi paratum esset causam suam dicere, si aduersarii eius ab eo illas ecclesias alienare conarentur. quia ergo uenire noluit ad hospitium collegarum, quos a suis inimicis contra ueritatem suae causae peruersos esse sentiebat uel suspicabatur uel, ut ipsi adserunt, simulabat, tanto magis Secundus, si uerae pacis custos esse uoluisset, cauere debuit, ne damnarentur absentes, qui iudicio eorum omnino interesse noluerunt. neque enim de presbyteris aut diaconis aut inferioris ordinis clericis sed de collegis ageba
Abbreviated transcription (Latin):
cni res uelut prosperas habent: fastu respuũt
silubres monitus. et quasi anilem deputant
cantilenam. Quando autem in aduersis agunt:
magis cogitant euadere unde ad presens agun¬
tur: quam capere unde curentur. et unde per¬
uenunt. ubi angi om̃ino non posfint. Aliquan¬
do tamen quiclam cordis aurem ammonent.
atq adhibent ueritati rarius inter prospera.
crebrius inter aduersa: s tamen pauci sunt.
ta eñi preclicti sunt inter quos te ẽẽ cupio. qr
ueraciter diligo: dñe insignis et prestantissi¬
me ac desicderantissime fili. h ec animonitio
abi sit mea resalutatio: quia et si de deinceps¬
uolo talia ꝑpeti. qualia ꝑtulisti plus tamen no¬
lo hȩc ipsa te sine aliqua in melius uite muta¬
cione fuisse ꝑpessum Explicit. Contuli.¬

Expanded text:
enim res uelut prosperas habent, fastu respuunt enim res uelut prosperas habent, fastu respuunt salubres monitus et quasi anilem reputant cantilenam; quando autem in aduersis anguntur, magis cogitant euadere, unde ad praesens anguntur. quam capere, unde curentur et unde perueniant, ubi angi omnino non possunt. aliquando tamen quidam cordis aures admouent atque adhibent ueritati rarius inter prospera, crebrius inter aduersa, sed tamen pauci sunt, ita enim praedicti sunt, inter quos te esse cupio, quia ueraciter diligo, domine insignis et praestantissime ac desiderantissime fili. haec admonitio tibi sit mea resalutatio, quia, etsi te deinceps talia perpeti, qualia pertulisti, plus tamen nolo haec ipsa te sine aliqua in melius uitae mutatione fuisse perpessum. CCIV. DOMI
Abbreviated transcription (Latin):
omino insigni et prestantissimo
ac desiderantissimo filio largo. au¬
gustinus in dño salutem. Accepi
litteras eximietatis tue: quibus
me ad ce petisti ut scriberem. Quod quidem
non desiderares. nisi et hoc quod me posse seri¬
bere existimasti gratum haberes.atq iocundũ
id autem instatum a scłi huuis. si i exꝑta atq
concupisci exꝑta contempnas fallax enimẽ.
ieis suauitas et infructuosus labor. et ꝑpetu¬
ustimor. et periculosa sublimitas. initium
sine prouidentia. et fims cum penitentia. Ita
e habent omnia que in ista mortalitatis erũp¬
na cupidius quam prudentius appetuntur.
Alui ẽ autem spes piorum alius laboris fruc¬
tus alia ꝑiculorum merces. Nam in hoc mun
periclitari impossibile ẽ: s plurimum inter¬
.ẽ. qua causa. qua expectacione. quo termino qͥs q
ista paciatur. Ego quidem cum imnatores scłi
huus intueor: nescio quando possit ẽẽ. ad eoꝵ
aninios sanandos oportuna sapientia: quando

Expanded text:
OMINO ISSIGNI ET PRAESTANTISSIMO AC DESIDERANTISSIMO FILIO LARGO AUGUSTINUS IN DOMINO SALUTEM. Accepi litteras eximietatis tuae, quibus me ad te petis ut scriberem. quod quidem non desiderares, nisi et hoc, quod me posse scribere existimasti. gratum haberes atque iucundum, id autem est, ut uana saeculi huius, si inexperta concupisti, experta contemnas. fallax est enim in eis suauitas et infructuosus labor et perpetuus timor et periculosa sublimitas, initium sine prouidentia et finis cum paenitentia. ita se habent omnia, quae in ista mortalitatis aerumna cupidius quam prudentius appetuntur. alia est autem spes piorum alius laboris fructus alia periculorum merces. nam in hoc mundpericlitari inpossibile est; sed plurimum interest, qua causa, qua expectatione, quo termino quisque ista patiatur. ego quidem cum amatores saeculi huius intueor, nescio, quando possit esse ad eorum animos sanandos opportuna sapientia. quando
Abbreviated transcription (Latin):
slamur tamen ȩtiam de plurimis ornam̃tis:
Nolite ergo ꝓpter amuream qua ocłi urĩ of¬
fenduntur torcłaria detestari. unde apothecȩ
dñice fructu olei luminosioris implentur. Dñi
mici in sua pace custodiat dilectissui fratres:

Expanded text:
solamur tamen etiam de pluribus ornamentis. solamur tamen etiam de pluribus ornamentis. nolite ergo propter amurcam, qua oculi uestri offenduntur, torcularia detestari, unde apothecae dominicae fructu olei luminosioris implentur. dominnsidias inimici in sua pace custodiat, dilectissimi fratres.
Abbreviated transcription (Latin):
ilius incestauit: aut melior sit quam domꝰ
duud. cuius filius cum sorore concubuit:
iius alter filius contra patris tam sancta
nansuetudinem rebellauit: aut melior
sit quam cohabitatio apłi pauli. qui camen
siinder omines bonos habitaret. non di¬
cart quod suꝑius cõmemoraui foris pugne
mtus timores: non diceret cum de scĩcate
isde dimnocheo loqueretur. neminem habeo
Allgrrmane de uob sollicitus sit. om̃s enĩ
su querunt non quȩ ihu xp̃i: aut melior
si quam eohabitatio ipsius dñi.xp̃i: ĩ qua
undecĩ boni ꝑfidum & furem uidam dole¬
iauerunt: aut melior sit postremo quam
cepi quomodo difficile sum exꝑtus melio¬
e quam qui in monasteriis ꝓfecerunt: ita
lon sum exꝑtus peiores quam qui in mo¬
usterus ceciderunt⁊ ita ut hinc arbitrer
apocalypsi scriptum. iustus iustior fiat:
s sordidus sordescat adhuc. Qua ꝓpter & si
contristamur de aliquib purgamentis: cõ¬

Expanded text:
filius incestauit; aut melior sit quam domus filius incestauit; aut melior sit quam domus Dauid, cuius filius cum sorore concubuit, cuius alter filius contra patris tam sanctam mansuetudinem rebellauit; aut melior sit quam cohabitatio apostoli Pauli, qui tamen si inter omnes bonos habitaret, non diceret, quod superius commemoraui: Foris pugnae, intus timores, nec diceret. cum de sanctitate et fide Timothei loqueretur: Neminem habeo, qui germane de uobis sollicitus sit; omnes sua quaerunt, non quae Iesu Christi; aut melior sit quam cohabitatio ipsius domini Christi, in qua undecim boni perfidum et furem ludam tolerauerunt; aut melior sit postremo quam coepi: quo modo difficile sum expertus meliores, quam qui in mona-steriis profecerunt, ita non sum expertus peiores, quam qui in monasteriis ceciderunt, ita ut hinc arbitrer in Apocalypsi scriptum: Iustus iustior fiat et sordidus sordescat adhuc. quapropter etsi contristamur de aliquibus purgamentis, con
Abbreviated transcription (Latin):
cis: qui non habendo quod in causa suȩ A¬
uisionis defendant. non nisi hominum esi¬
mina colligere affectant. et ea ipsa plura fa¬
sissime iactant: ut quia ipsam diuine ses¬
andatur. criminari et obscurare non
yt fingere quicquid in mentem uenerit
iins. Uos autem non ita didicistis xp̃m:
e quippe fideles suos securos fecit ęciam de
mpensatorib mał. mala sua facientib & bo
ncus loquentib. ubi ait quȩ dicunt facite.
quȩ autem faciunt nolite facere. Dicunt enĩ
a non faciunt. Orate quidem ꝓme ne forte
alis predicans ipse reꝓbus inueniar: uerũ
tamen cum głiamini non in me s in dño gła¬
mimi. Quantumlibet erum uigilet disciplina
dumꝰ meȩ. homo sum. et inter homines uiuo:
ut m arrogare audeo ut domus mea me¬
Ior sic quam archa noe. ubi tamen inter oc¬
tohomines repb unus inuentus ẽ: aut me¬
n sit quam domus abrahe ubi dictum ẽ
me ancillam & filium eius: aut melior sit

Expanded text:
tis, qui non habendo, quod in causa suae dtis, qui non habendo, quod in causa suae diuisionis defendant. non nisi hominum crimina colligere affectant et ea ipsa plura falsissime iactant, ut quia ipsam diuinae scrcommendatur, criminari et obscurare non et fingere, quicquid in mentem uenerit, possunt. nos autem non ita didicistis Christipse quippe fideles suos securos fecit etiam de dispensatoribus malis mala sua facientibus et bona eius loquentibus, ubi ait: Quae dicunt, facite, quae autem faciunt, facere nolite; dicunt enim et non faciunt. orate quidem pro me, ne forte aliis praedicans ipse reprobus inueniar; uerum tamen cum gloriamini, non in me sed in domino gloriamini. quantum libet enim uigilet disciplina domus meae, homo sum et inter homines uiuo nec mihi adrogare audeo, ut domus mea melior sit quam arca Noe, ubi tamen inter octo homines reprobus unus inuentus est; aut melior sit quam domus Abrahae, ubi dictum est: Eice ancillam et filium eius; aut melior sit
Abbreviated transcription (Latin):
intus timores: ꝑielis in ciuitate. ꝑielis in de¬
serco. ꝑiclis ex gentib ꝑicłis in falsis fr̃ibus
Scio quia doletis: s nunquid acriꝰ quame
Scio quia condurbati estis: & timeo ne io
sum. ut si fieri posset hoc malum nec uod¬
dum negligeretur. nec in uram noticiad
ꝑferretur. ubi infruccuose cruciarentue
firmi: & ꝑielose turbarentur infirmi.s
qui hoc cognito ꝑmisit uos teptari. det i
buires sustinendi. & erudiat ex lege sui: do¬
ceat uos & mitiget a dieb malignis. donce
fodiatur peccatori fouea. Audio non nuillo
urm̃ hinc amplius concristari. quam de le¬
su duors illor diaconor qui exparte des¬
ci uenerant: tanquam discipline ꝓculia
insultauerint: uelut głantes de nob̃. qũ¬
qd̾ ex nr̃a disciplina nichil tale in clerieia
titisset. Quod quicumq fecistis: fateor ua
non bene fecistis. Ecce docuit uos ds. ll
nisi quia non sunt catholici. ne similes esli¬

Expanded text:
intus timores periculis in ciuitate, periculis in deintus timores periculis in ciuitate, periculis in deserto, periculis ex gentibus, periculis in falsis fratribus. scio, quia doletis, sed numquid acrius quam ego? scio, quia conturbati estis, sed timeo, ne inter sum. ut. si fieri posset, hoc malum nec uitandum neglegeretur nec in uestram notitiam perferretur, ubi infructuose cruciarentur firmi et periculose turbarentur infirmi. sed qui hoc cognito permisit uos temptari, det uobis uires sustinendi et erudiat uos ex lege sua, doceat uos et mitiget a diebus malignis, donec fodiatur peccatori fouea. Audio nonnullos uestrum hinc amplius contristari, quod de lapsu duorum illorum diaconorum, qui ex parte Donati uenerant, tamquam disciplinae Proculiani insultauerunt uelut gloriantes de nobis, quod ex nostra disciplina nihil tale in clericis extitisset. quod quicumque fecistis, fateor uobis. non bene fecistis. ecce docuit uos deus, unisi quia non sunt catholici, ne similes eis si
Abbreviated transcription (Latin):
nentur: ꝑ quib tamen ȩtiam ipsis orare &
bonum eis uelle didicimus. Ad quid eni
aliud sedent isti. & quid aliud captant nisi
ut quis quis ep̃s uł clericus uł monachus
ȩtiam ipsi cum aliqua maritata inuenitur
adultera: nec piciunt uxores suas. nee ac¬
cusant matres suas. Cum autem de aAiq¬
bus qui scm̃ nomen conficentur aliquos
minis uel falsi sonueric. ul ueri patuem:
instant. satagunt. ambiunt. ut de omru
hoc credatur. hos gͦ de nrĩs dolorib siu¬
tatem suȩ male linguȩ captantes. faclle s
ut illis canib comꝑaremꝰ. si forte in mab
celligendisunt. qui lingebant uulnera pea¬
ꝑis illius qui ante ianuam diuitis iacelur
& quousq ueniret ad requiem sinus abran
laboriosa & indigna omnia tolerabat: uoe
me nolide amplius cruciare. qui aliquã spe
habetis ad deum. uos nolice ipsa uulneri
illi lingunt multiplicare: uos ꝓ quib pes¬
camur omni hora. habentes foris pugno

Expanded text:
nentur; pro quibus tamen etiam ipsis orare et nentur; pro quibus tamen etiam ipsis orare et bonum eis uelle didicimus. ad quid enim aliud sedent isti et quid aliud captant, nisi ut, quisquis episcopus uel clericus uel monachus etiam ipsi, cum aliqua maritata inuenitur adultera, nec proiciunt uxores suas nec accusant matres suas; cum autem de aliquibus. qui sanctum nomen profitentur, aliquid criminis uel falsi sonuerit uel ueri patuerit, instant, satagunt, ambiunt, ut de omnibus hoc credatur. hos ergo de nostris doloribus suauitatem suae malae linguae captantes facile est ut illis canibus comparemus, si forte in malo intellegendi sunt, qui lingebant uulnera pauperis illius, qui ante ianuam diuitis iacebat et, quousque ueniret ad requiem sinus Abrahae, laboriosa et indigna omnia tolerabat. Vos me nolite amplius cruciare. qui aliquam spem habetis ad deum. uos nolite ipsa uulnera, quae illi lingunt, multiplicare, uos, pro quibus periclitamur omni hora habentes foris pugnas,
Abbreviated transcription (Latin):
adeo. & idem illud quod scriptumẽ: quȩ
manifesta sunt uob̃. que autem occulta st̃
dño deo ur̃o. Manifestum ẽ quidem quia
ista in ȩccłia non accidunt sine graui tristi¬
cia scõꝵ acq fidelium: uerumptamen conso¬
letur nos qui cuncta predixit: acq ut ha¬
bundantia iniquitatis non refrigescamus
s usq in finem ꝑseueremus. ut salui ẽẽ pos¬
simus admonuit. Nam quantum ad me at¬
cinet & si ẽ in me quantulacumq karitas
xp̃i. quis urm̃ infirmatur & ego non infir¬
mor: quis scandaliratur & non ego uror:
Nolite itaq augere cruciatus meos: defici¬
endo uł in suspicionib falsis: uel in pecca¬
cis alienis. Nolite obsecro uos: ne dicam de
uob. & suꝑ dolorem uulnerum meors addi¬
derunt. Nam illi qui gaudent de istis do-¬
lorib nrĩs. de quib in ꝑsona corporis xp̃i
tanto ante predictum est. ad u̾sus me insulca¬
bant qui sedebant in porta. & in me psallebãt
qui bibebant uinum. ualde tolerabiliꝰ susti¬

Expanded text:
lud, quod scriptum est: Quae manifesta sunt, uobis; quae autem occulta sunt, domino deo uestro. Manifestum est quidem, quia ista in ecclesia non accidunt sine graui tristitia sanctorum atque fidelium; uerum tamen consoletur nos, qui cuncta praedixit atque, ut abundantia iniquitatis non refrigescamus, sed usque in finem perseueremus, ut salui esse possimus, admonuit. nam quantum ad me adtinet, si est in me quantulacumque caritas Christi. quis uestrum infirmatur et ego non infirmor? quis scandalizatur et ego non uror? nolite itaque augere cruciatus meos deficiendo uel in suspicionibus falsis uel in peccatis alienis; nolite, obsecro uos, ne dicam de uobis: Et super dolorem uulnerum meorum addiderunt. nam illi, qui gaudent de istis doloribus nostris, de quibus in persona corporis Christi tanto ante praedictum est: Aduersus me insultabant, qui sedebant in porta, et in me psallebant, qui bibebant uinum. ualde tolerabilius susti
Abbreviated transcription (Latin):
xpĩanarum. non tantum nullus fued
daxͣ ͥ ne auari quidem uestisq pomi
s mores boni sunt. Execranda suꝑsti
ligaturarum. in quib etiam in aurs
roꝵ. in summis ex ima parte auricde
pense deputantur: non ad placendilis¬
nib sed ad seruiendum demoiul: ahi¬
bentur. Quis autem possit spetiales nes¬
rium suꝑsticionum ꝓhibitiones insens¬
ris inuenire: cum generaliter apłs di
nolo uos sotios fieri demonior. & iter
forte quia belial nominauit. & gener
xp̃ianis sacrificare neptunoꝰ quia i
ꝓpriȩ de neptuno uetitũ legimus
antur interim miseri: ut si optẽperar
lunt preceptis salubriorib saltem s¬
gia sua non defendant. ne maiori seh
implicent. Quid autem cum eis agi
sit qui soluere inaures timent. & cospl̃
xp̃i cum signo diaboli acciꝑe nondiu
de ordinando autem qui in parte dr¬

Expanded text:
rum et Christianarum non tantum nullus fucus rum et Christianarum non tantum nullus fucus mendax uerum ne auri quidem uestisque pompa sed mores boni sunt. Execranda autem superstitio ligaturarum, in quibus etiam inaures uirorum in summis ex una parte auriculis suspensae deputantur: non ad placendum hominibus sed ad seruiendum daemonibus adhibentur. quis autem possit speciales nefariarum superstitionum prohibitiones in scripturis inuenire, cum generaliter apostolus dicat: Nolo uos socios fieri daemoniorum et iterum: al? nisi forte, quia Belial nominauit et generat, licet Christianis sacrificare Neptuno, quia nihil proprie de Neptuno uetitum legimus. moneantur interim miseri, ut, si obtemperare nolunt praeceptis salubrioribus. saltem sacrilegia sua non defendant, ne maiore se scelere implicent. quid autem cura eis agendum sit. si soluere inaures timent et corpus Christi cum signo diaboli accipere non timent? De ordinando autem, qui in parte Do
Abbreviated transcription (Latin):
bili frĩ et consacerdoci possi-¬
dio.& qui cecum sunt frĩb::
augustinus et qui mexũ suts
fr̃s in dño salutem. Magis quid agas ci
eis qui obtemꝑare nolunt cogitandume
quamq quemadmodum ostendas en iua
licere quod faciunt. Sed nunc epła sĩti
mus baiuli redicus. neq non scribe cliue
q ad ea quȩ consuluisti. ita ut oportern
ponde ꝑmisit. Nolo camnen de ornann
auri uel uestis preꝓperam habeas in
bendo sententiam: nisi in eos qui nebͥ e
iugati neq coniugari cupientes cogit
debent quomodo placeant deo: illi auter
gitant quȩ sunt mundi. quomͦ placeant
uiri uxorib uel mulieres maritis: nisior
capillos nudare feminas quas etiã cape
uelare apłs iubet. nec maritatas decetti
cari autem figmentis quo uł rubicundr
candidior appareat. adulterina fallacue
qua non dubito ȩtiam ipsos maricos i
le decipi: quib soł ꝑmittende sunt
ne ornari scdm ueniam non scđm i

Expanded text:
RI ET CONSACERDOTI POSSIDIO ET QVI TECUM SUNT FRATRIBUS AUGUSTINUS ET QVI MECUM SUNT FRATRES IN DOMINO SALUTEM. Magis, quid agas cum eis, qui obtemperare nolunt, cogitandum est, quam quem ad modum eis ostendas non licere, quod faciunt. sed nunc epistula samus baiuli reditus neque non rescribere tibi neque ad ea, quae consuluisti, ita, ut oportet, respondere permisit. nolo tamen de ornamentis auri uel uestis praeproperam habeas in prohibendo sententiam nisi eos, qui neque coniugati neque coniugari cupientes cogitare debent. quo modo placeant deo. illi autem cogitant, quae sunt mundi, quo modo placeant uel uiri uxoribus uel mulieres maritis, nisi quod capillos nudare feminas, quas etiam caput uelare apostolus iubet, nec maritatas decet; fucari autem pigmentis, quo uel rubicundior uel candidior appareat, adulterina fallacia est, qua non dubito etiam ipsos maritos se nolle decipi, quibus solis permittendae sunt feminae ornari secundum ueniam non secundu
Abbreviated transcription (Latin):
inondeo non tam stilo quam uoco: si ue¬
autbilicatis tuȩ scripta ꝓ iilssu relegero. Di¬
una de clementia cueatur annis innumeris:
urmͥ fons orb paruo sermone in eauit:
In minus apta suis sꝑauit corda fluentis:
sum pateat mens omis aqͥs spectetq loquacẽ
Neligionis opem gatos det sensib imbres.
sapettat quos plena fides xp̃i. A scipite pendes.

Expanded text:
spondeo non tam stilo quam uoto, si uespondeo non tam stilo quam uoto, si uenerabilitatis tuae scripta pro uisu relegero. diuina te clementia tueatur annis innumeris, mihi fons orbis paruo sermone meauit? an minus apta suis sperauit corda fluentis? cum pateat mens omnis aquis spectetque loquacem religionis opem, gratos dat sensibus imbres, expectat quos plena fides Christi de stipite pendens.
Abbreviated transcription (Latin):
omino uere predicabili ac
nimium suscipiendo. omniq
laudum genere ꝓsequendo
pacri augustino: audax in do¬
mino salutem. Habeo grãm be¬
atitudini cuȩ: quod libenter mei supseris tẽ¬
ptamenta sermonus. Tunc enim bone fidei
filiis datur audatia: cum pateriu fontis im¬
bribus fuerit irrorata. Prouocauit itaq dul¬
cis ancistes non ut prelagi pectoris pusillũ
ubamen acciꝑem: s ut ingens diuitizs ub̃¬
tim flumen aurirem. Thesaurum sapientie
desideraui. s minus accepi quam uolui:. licet
minus non debet dici s munus. qđ oracłm
legis contulerit augustinus sacrator iusticie.
instaurator spical głȩ dispensacor salucis ȩc̃¬
ue. Tam cibi mundanus orb̃ notus ẽ. quam
notatus: cum cu ei cognitus quam ꝓbatus. Op¬
oicaq sapientie florib pasci: & uiui fontis
iustib irrigari. Presta cupienti. quod utq
ꝓsit. P otest enum seminudi eoboris uelamen
gentale uiridari: si meruerit tuis sensĩ flu¬
ns augeri. Itaq humilitatis meȩ prͨsenti

Expanded text:
OMINO VERE PRAEDICABILI AC NIMIUM SUSPICIENDO OMNIQVE LAUDUM GENERE PROSEQVENDO PATRI AUGUSTINO AUDAX IN DOMINO SALUTEM. Habeo gratiam beatitudini tuae, quod libenter mei sumpseris temptamenta sermonis; tunc enim bonae fidei filiis datur audacia. cum paterni fontis imbribus fuerit inrorata. prouocaui itaque, dulcis antistes, non ut praelargi pectoris pusillum libamen acciperem, sed ut ingens diuitis ubertim flumem haurirem. thesaurum sapientiae desideraui, sed minus accepi, quam uolui, licet minus non debet dici sed munus. quod oraculum legis contulerit Augustinus, sacrator iustitiae, instaurator spiritalis gloriae, dispensator salutis aeternae. tam tibi mundanus orbis notus est quam notatus, tam tu ei cognitus quam probatus. opto itaque sapientiae floribus pasci et uiui fontis haustibus inrigari. praesta cupienti, quod utrique prosit. potest enim seminudi roboris uelamen genitale uiridari, si meruerit tuis sensim fluentis augeri. itaque humilitatis meae praesentiam
Abbreviated transcription (Latin):
non de argento. non de fundis & peccoribus
ꝓ quib reb quotidie sũmisso capite salutall
ut dissensiones hominum terminemus: s de
ipso capite nr̃o tam turpis inter nos et puss
iiis silitant. ut eos concordes in terra fa¬
us: de celo usq ad crucem summissum ẽ
pus nrm. in quo concondes ñ sumus. Ro
ple atq obsecro si ẽ Aliqua humanitas ꝗ
multi predicant. hic appareat bonitas tua
sinon ꝓpter honores transitorios simulatur
ut consremiscant in de uiscera miscđiȩ: & ue¬
ls aliquando rem discuti instando nob̃cum
oritionib & omĩa pacifice conferendo misere
plebes quȩ nrĩs honorib obsequuntur p̃mãt
nos obsequiis sius in iudicio dei: s potius nr̃a
ĩ ficca haritate nob̾cum reuocate ab erorib
dissensionib. in ueritatis et pacis itinera
ngantur. Opto de coram ocłis dei beatum.
ĩ: dñe honorabił et dilectissime. E xplic̃¬

Expanded text:
non de argento, non de fundis et pecoribus, non de argento, non de fundis et pecoribus, pro quibus rebus cotidie submisso capite salutamur, ut dissensiones hominum terminemus, sed de ipso capite nostro tam turpis inter nos et perniqui nos salutant, ut eos concordes in terra faciamus, de caelo usque ad crucem submissum est caput nostrum, in quo concordes non sumus. Rogo te atque obsecro, si est in te aliqua humanitas, quam multi praedicant, hic appareat bonitas tua, si non propter honores transitorios simulatur, ut contremescant in te uiscera misericordiae et uelis aliquando rem discuti instando nobiscum orationibus et omnia pacifice conferendo, ne miserae plebes, quae nostris honoribus obsequuntur, premant nos obsequiis suis in iudicio dei, sed potius nostra non ficta caritate nobiscum reuocatae ab erroribus et dissensionibus in ueritatis et pacis itinera dirigantur. opto te coram oculis dei beatum esse, domine honorabilis et dilectissime. XXXI
Abbreviated transcription (Latin):
tum diligat pacem: & nulla uani fastus i¬
m̃bris inflixit:: quoꝵ uulnerum putrte¬
cione ȩtiam dolorem ꝑdidimus: quo sibs
medicus implorari. Uides quanta & qr
miserabili feditate xp̃iane domus famt¬
q curbate sint : mariti et uxores de suole¬
to sibi consentiunt: & de.xp̃i altari disenc¬
unt. Per illum sibi iurant ut inter se pacẽ
habeant: & in illo hab̃e non possunt. filis
cum parentib unam domum habent sua.
& domum dei non habent unam. succedet
in eoꝵ hereditatem cupiunt: cum quibus
de. xp̃i hereditate rixantur: serui & diũ cor¬
munem dũm diuidunt. qui formam serui
accepit: ut om̃s seruiendo libaret. honorae
offendere uolumus. Quid nos solus xp̃s
suas causas scłares apud nos finire eupiend
quando eis necessariz fuerimus. sic nos sall¬
tos et dei seruos appellant: ut negotia tent
suȩ ꝑ nos agant. Aliquando agimus &e negol¬
um salutis nr̃e: & salutis ipsoꝵ. Non de auid

Expanded text:
antum diligat pacem et nulla uani fastus iantum diligat pacem et nulla uani fastus inostris membris inflixit? quorum uulnerum putrefactione etiam dolorem perdidimus, quo solet medicus inplorari. uides, quanta et quam miserabili foeditate Christianae domus familiaeque turpatae sint. mariti et uxores de suo lecto sibi consentiunt et de Christi altari dissentiunt; per illum sibi iurant, ut inter se pacem habeant, et in illo habere non possunt; filii cum parentibus unam domum habent suam et domum dei non habent unam; succedere in eorum hereditatem cupiunt, cum quibus de Christi hereditate rixantur; serui et domini communem deum diuidunt. qui formam serui accepit, ut omnes seruiendo liberaret; honorant offendere uolumus; quid nos solus Chriscausas suas saeculares apud nos finire cupientes, quo modo eis necessarii fuerimus, sic nos sanctos et dei seruos appellant, ut negotia terrae suae peragant: aliquando agamus et negotium salutis nostrae et salutis ipsorum. non de auro,
Abbreviated transcription (Latin):
legeris. dum mͦ uerba ur̃a non inaniter uen¬
tilentur s stilo excipiantur: ut & tranquil¬
lius & ordinatiꝰ disserauius: & si quid forte
a nob̃ dictum de memoria lapsum fuerit
recitatione reuocetur: rem tam magnam &
ad salutem omĩum ꝑtinentem cũ concordia
requiramus. Aut si placet. nullo medio int̾¬
posico prius nobeum siue ꝑ epłas siue per
colloquutionem atq lectionem ubi plas¬
eric referamus. ne forte uitemperantes re¬
li auditores malint quasi nrm expectar s¬
tamen. quam de nr̃a salute in nr̃a coloqu¬
tione cogitare: ut qd̃ inter nos fuerit itn
epłas agi placet. ipse plebib recitentur
aliquando non plebes s ples una dicatha
sus sicut uolueris. sicut usseris sicut thi
placuerit libenter amplector: et de anin
atissimi et uenerabił mͥ patris ualeris mu
sentis. tota securitate polliceor. hoc eum:
magna leticia cogniturum. Noui enĩ qu¬

Expanded text:
legeris, dummodo uerba nostra non inaniter uenlegeris, dummodo uerba nostra non inaniter uentilentur, sed stilo excipiantur, ut et tranquillius et ordinatius disseramus et, si quid forte a nobis dictum de memoria lapsum fuerit, recitatione reuocetur, rem tam magnam et ad salutem omnium pertinentem cum concordia requiramus, aut, si placet, nullo medio interposito prius nobiscum siue per epistulas siue per conlocutionem atque lectionem, ubi placuerit, conferamus, ne forte intemperantes nonnulli auditores malint quasi nostrum expectare certamen, quam de sua salute in nostra conlocutione cogitare, ut, quod inter nos fuerit termt, si per epistulas agi placet, ipsae plebibus recitentur, ut aliquando non plebes sed plebs una dicatur. prorsus sicut nolueris, sicut iusseris, sicut tibi placuerit, libenter amplector. et de animo beatissimi et uenerabilis mihi patris Valerii nunc absentis tota securitate polliceor hoc eum cum magna laetitia cogniturum; noui enim. qu
Abbreviated transcription (Latin):
ȩtiam uulgo dicitur creuit caput. Inpinga¬
cum ẽ enm oleo peccatoris. hoc ÷ non asꝑa
ueritate corrigentis: si leni falsitate laudan¬
tis. Neq hoc in eam partem peto accipias: qͣ¬
si ego ce a fr̃e euodio canquam aiusto cȩ em̃¬
datũ intelligi uelim. Uereor enim ne me qͦ
aliqiud concumeliose in ce dicere existimes:
quod uehementer caueo quantum possum:
s iustus ẽ illȩ qui dixit: ego sum ueritas. Ica¬
q de cuiuslibet hominis ore nob uerũ cũ
aliqua asꝑitate sonuerit non ab illo homine
qui forte peccator ẽ. s ab ipsa ueritate hoc
est a xp̃o qui ustus ẽ emendamur:i ne
nrm caput blande. s ꝑniciose adulatioĩs
unctio. hoc ÷ oleum peccatoris impiuguet:
quamꝗͣ. etiam si fr̃ euodius aliquantum ꝓ
suȩ cõmunionis defensione curbatior ali¬
quid elacius animo cõmociore dixissit: ȩta¬
ti hominis et necessitatis cause te oporte¬
ret ignoscere. Illud tamen quod ꝓmitere

Expanded text:
icitur: \'Creuit caput\'; inpinguaicitur: \'Creuit caput\'; inpinguatum est enim oleo peccatoris, hoc est non aspera ueritate corrigentis sed leni falsitate laudantis. neque hoc in eam partem peto accipias, quasi ego te a fratre Euodio tamquam a iusto emendatum intellegi uelim. uereor enim, ne me quoque aliquid contumeliose in te dicere existimes, quod uehementer caueo, quantum possum. sed iustus est ille, qui dixit: Ego sum ueritas. itaque de cuiuslibet hominis ore nobis uerum cum aliqua asperitate sonuerit, non ab illo homine, qui forte peccator est, sed ab ipsa ueritate, hoc est a Christo, qui iustus est, emendamur, ne nostrum caput blandae sed perniciosae adulationis unctio, hoc est oleum peccatoris inpinguet. quamquam etiam si frater Euodius aliquantum pro suae communionis defensione turbatior aliquid elatius animo commotiore dixisset, aetati hominis et necessitati causae te oporteret ignoscere. Illud tamen, quod promittere
Abbreviated transcription (Latin):
citerit. Audiui quidem de memorato fr̃e
de fuisse conquestum: qd nescio quid tibi
contumeliose responderit. Quod queso te
ne illam concumeliam depuces: quam cer¬
tum mͥ ÷ non de suꝑbo animo ꝓcessisse. Noui
erim frẽm meum. Sed si quid in dispucando
ꝓ fide sua et ꝓ eccliȩ haritate dixit fortasse
feruentius quod tua grauitas nollet audi¬
re: non illa contumatia. s fidutia nominan¬
da ẽ. Collatorem enim et disputatorem: ñ
assentatorem & adulatorein se eẽ cupiebat.
Nam hoc ẽ oleum peccatoris: quo ꝓpħa nõ
uult impinguari caput. Ita enum dicit. Cm̃¬
dabit me iustus in misdia et arguet me: ole¬
um audem peccatoris non ĩpinguet caput
meum. Mauult erum seuera miscđia iusti
emendari: quam leni adulationis unctiõe
laudari. Unde ęxiam illud ꝓpħicum ẽ. Qui
uos felices dicunt: in errorem uos mitcut̃:
Ideoq de homine quem false blandiciȩ fact¬
unt arrogandem: recte etiam uulgo quem¬

Expanded text:
titerit. Audiui quidem de memorato fratre titerit. Audiui quidem de memorato fratre te fuisse conquestum, quod nescio. quid tibi contumeliose responderit. quod, quaeso te, ne illam contumeliam deputes, quam certum mihi est non de superbo animo processisse — noui enim fratrem meum —, sed si quid in disputando pro fide sua et pro ecclesiae caritate dixit fortasse feruentius, quod tua grauitas nollet audire, non illa contumacia sed fiducia nominanda est. conlatorem enim et disputatorem, non assentatorem et adulatorem se esse cupiebat. nam hoc est oleum peccatoris, quo propheta non uult inpinguari caput; ita enim dicit: Emendabit me iustus in misericordia et arguet me: oleum autem peccatoris non inpinguet caput meum. mauult enim seuera misericordia iusti emendari. quam leni adulationis unctione laudari. unde etiam illud propheticum est: Qui uos felices dicunt, in errorem uos mittunt. ideoque de homine, quem falsae blanditiae faciunt adrogantem, recte etiam uulgo
Abbreviated transcription (Latin):
demonstrata complecti: sine ullo ȩstu du¬
dubitationis honorandum puto dilectio¬
nis audem tantum tibi debeo: quantũ no¬
bis ipse imperat qui nos dilexit usq ad
crucis opꝓbrium. Sed ne mireris qd apd̃
beniuolentiam tuam du tacui. Non puta¬
bam in hac ce sententia eẽ quam mͥ fr̃ euo¬
dius cui fidem non hab̾e non possum: gau¬
dens indicauit. Nam cum forte concigisset
uc in unam domum conuerairetis. et ser¬
mo inter uos de spe nr̃a hoc ÷ de xp̃i here¬
ditate ortus eẽt: ait dixisse benignitatem
cuam uelle ce bonis uiris conferre nobcũ:
Quod te mulcum gaudeo nr̃e humilitati
offerre dignatum. neq ullomͦ possum can¬
tam occasionem benigni anumi cui deserere:
ut quantum uires dñs preb̾e dignabitur.
queram decum atq discuciam quȩ causa
quȩ origo. quȩ racio in eccłia xp̃i. cui dixit
pacem meam do uob̃. pacem relinquo uob:
tam lugende atq plangende discissionis ex¬

Expanded text:
demonstrata, complecti, sine ullo aestu demonstrata, complecti, sine ullo aestu dubitationis honorandum puto. dilectionis autem tantum tibi debeo, quantum nobis ipse imperat, qui nos dilexit usque ad crucis opprobrium. Sed ne mireris, quod apud beniuolentiam tuam diu tacui, non putabam in hac te esse sententia, quam mihi frater Euodius, cui fidem non habere non possum, gaudens indicauit. nam cum forte contigisset, ut in unam domum conueniretis, et sermo inter uos de spe nostra, hoc est de Christi hereditate ortus esset, ait dixisse benignitatem tuam uelle te bonis uiris sedentibus conferre nobiscum. quod te multum gaudeo nostrae humilitati offerre dignatum neque ullo modo possum tantam occasionem benigni animi tui deserere. ut, quantum uires dominus praebere dignabitur, quaeram tecum atque discutiam, quae causa, quae origo, quae ratio in ecclesia Christi, cui dixit: Pacem meam do uobis, pacem meam relinquo uobis, tam lugendae atque plangendae discissionis ex