comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fres Rosillus & egus adbucilli filii: qui principatũ in
ciuitate inultis annis optinuerat singulari uirtute
hoies quoꝵ opera Caesar omnibus gallicis bellis optima
fortissimaq erat usus his domi ob eas cãs amplissimos
captos. premiiq rei pecuniariȩ magna tribuerat : lo¬
cupletesq ex egenib fecenit. in ꝑꝑ uirtutẽ nõ solũ apd
Cciesarẽ in honore erat: sed & apud exercitũ cariha¬
bebantur. Sed freti amicitia caestiris & stulta acbar¬
bara arrogantia elati despiciebant suos. stipendiumq
equitũ fraudabant. & prȩdam omnẽ domũ auerte¬
baint. quib illi rebus permoti. uniuersi cciesarẽ adi¬
erũt. palamq de coꝵ iniuriis sunt questi de ad coete¬
na addiderũt falsum abhis equiui num deferri. quoꝵ
stipendiũ auerterẽt. Caesar neq. cp̃us illud aĩaduer¬
sionis esse existimans. & multa uirtuti eoꝵ concedẽs
rem distulit totã: illos secreto castigauit ꝙ questui eꝗ¬

Expanded text:
fratres, Roucillus et Aecus, Adbucilli filii, qui principatum in fratres, Roucillus et Aecus, Adbucilli filii, qui principatum in civitate multis annis obtinuerat, singulari virtute homines, quorum opera Caesar omnibus Gallicis bellis optima fortissimaque erat usus. his domi ob has causas amplissimos captos praemiaque rei pecuniariae magna tribuerat locupletesque ex egentibus fecerat. hi propter virtutem non solum apud Caesarem in honore erant, sed etiam apud exercitum cari habebantur; sed freti amicitia Caesaris et stulta ac barbara adrogantia elati despiciebant suos stipendiumque equitum fraudabant et praedam omnem domum avertebant. quibus illi rebus permoti universi Caesarem adierunt palamque de eorum iniuriis sunt questi et ad cetera addiderunt falsum ab iis equitum numerum deferri, quorum stipendium averterent. Caesar neque tempus illud animadversionis esse existimans et multa virtuti eorum concedens rem totam dispulit; illos secreto castigavit, quod quaestui eq
Abbreviated transcription (Latin):
nio ut postea confecto bello reperiebamus infectaque
re sese ad caesarẽ recepit. Caesarquo faciliuis equita¬
tũ pompeicanũ ad duraciũ continer&. & pabulatiõe
prohiber& aditus duos. quos eise angustos de mostraui¬
mus magnis operib praemimiuit. castellaꝗ his locis
mimitiones recipit. Erat sũma inopia pabuli. adeo ut
foliis ex arboribus strictis & teneris harundinũ radicibus
contusis equos alerẽt. frumẽta .n. quae fuerãt intra
mumitiones sata consumpserãt. & cogehantur corcyra atq
arcanania longo interiecto nauigatiois sfacio pabulum
supportare: quoq. erat eius rei minor copia. ordeo ad¬
augere atq insrõib equitatũ tolenare. Sed postqͣ nõ
modo ordeum pabulumq. omnib in locis herbdeq desedę
sed & fructus ex arboribus deficiebat. corruptis equis ma¬
cie conandũ sibi aliꝗd pompeius de eruptione existima¬
uit. Erant apud caestirẽ ex equitũ mĩo allobroges duo

Expanded text:
nio, ut postea confecto bello reperiebamus, infectaque nio, ut postea confecto bello reperiebamus, infectaque re sese ad Caesarem recepit. Caesar quo facilius equitatum Pompeianum ad Dyrrachium contineret et pabulatione prohiberet, aditus duos, quos esse angustos demonstravimus, magnis operibus praemunivit castellaque his locis munitiones recepit. erat summa inopia pabuli, adeo ut foliis ex arboribus strictis et teneris harundinum radicibus contusis equos alerent; frumenta enim, quae fuerant intra munitiones sata, consumpserant. et cogebantur Corcyra atque Acarnania longo interiecto navigationis spatio pabulum subportare, quodque erat eius rei minor copia, hordeo adaugere atque his rationibus equitatum tolerare. sed postquam non modo hordeum pabulumque omnibus locis herbaeque desectae, sed etiam frons ex arboribus deficiebat, corruptis equis macie conandum sibi aliquid Pompeius de eruptione existimavit. Erant apud Caesarem in equitum numero Allobroges ii
Abbreviated transcription (Latin):
eũ clodiũ. suũ atq illius familiarẽ. quẽ ab illo traditum
mitio de cõmendatũ in suoꝵ necessairioꝵ nuo hr̃e insti¬
tuerat. huic dat lr̃as mandataq ad eũ. quoꝵ hacc e¬
rat sũma: sese omnia de pace expertũ. nihil adhuc arbi¬
trari uicio factũ eoꝵ. quos esse autores eius rei uoluis¬
set. ꝙ sua mandata ꝑferre nõ opportuno tpr̃e ad pompe¬
ium uererentur. Scipionẽ ea eese autoritate. ut non
solum libere quae probass& exponẽ. sed &e ex magna pn¬
te compellare atq. errantẽ rgere poss& praeesde
aũt suo noĩe exercitui. ut practer autoritatem uires
quoq ad cohercendum hr&. quod si feciss& quietẽ Italiae:
pacem prouinciaꝵ. salutẽ imperio uni om̃s acceptã
relaturos. haec ad eum mandata clodius refert. dc
primis diebus ut uidebatur libenter auditus. reliquis ad
colloquiũ non admittitur. Castigato scipione a sauo¬

Expanded text:
eum Clodium, suum atque illius familiarem, quem ab illo traditum eum Clodium, suum atque illius familiarem, quem ab illo traditum initio et commendatum in suorum necessariorum numero habere instituerat. huic dat litteras mandataque ad eum, quorum haec erat summa: sese omnia de pace expertum; nihil adhuc arbitrari vitio factum eorum quos esse auctores eius rei voluisset, quod sua mandata perferre non opportuno tempore ad Pompeium vererentur. Scipionem ea esse auctoritate, ut non solum libere, quae probasset, exponere, sed etiam ex magna parte compellare atque errantem regere posset; praeesse autem suo nomine exercitui, ut praeter auctoritatem vires quoque ad coercendum haberet. quod si fecisset, quietem Italiae, pacem provinciarum, salutem imperii uni omnes acceptam relaturos. haec ad eum mandata Clodius refert ac primis diebus, ut videbatur, libenter auditus, reliquis ad colloquium non admittitur castigato Scipione a Favo
Abbreviated transcription (Latin):
uentu Rutilius lupus. qui achaĩam. missus a pompeio
optinebat. Scumiũ praemimire instituit: Ut dcha¬
ia fusiũ prohiber&. Calenus delphos. thebas. & orcome¬
niũ de uoluntate ip̃aꝵ ciuitatũ recepit: non nullas
Urbes peruim expugnauit. reliquasciiitates circũmis¬
sis legtitionibus amicitia caesaris reconciliare studebat.
inceps caesar exercitũ in aciẽ aequũ in locũ produxit
si pompeius proelio decertare uellei. ut pene castris
pompeii legiones subiicer&: tantũq & uallo eius prima
acies aberat. uti ne in eã telo tormẽtoue adigiposs&
pompeius aũt ut famã & opinionẽ omniũ tener& sic pro
castris exercitũ consticuebat. ut tercia acies uallum
continger&: ommnisq eius instructus exercitus telis ex
uallo abiectis protegi poss&. haec cũ inachaia atq apđ¬
durachiũ gererentur: scipionẽq: in macedoniã uenisse
constar&. Non oblitus pristmi instituti caesar mittit ad

Expanded text:
ventu Rutilius Lupus, qui Achaiam missus a Pompeio ventu Rutilius Lupus, qui Achaiam missus a Pompeio obtinebat, Isthmum praemunire instituit, ut Achaia Fufium prohiberet. Calenus Delphos, Thebas et Orchomenum voluntate ipsarum civitatium recepit, nonnullas urbes per vim expugnavit, reliquas civitates circummissis legationibus amicitiae Caesaris conciliare studeiebus Caesar exercitum in aciem aequum in locum produxit, si Pompeius proelio decertare vellet, ut paene castris Pompei legiones subiceret; tantumque a vallo eius prima acies aberat, uti ne telum tormento adigi posset. Pompeius autem, ut famam opinionemque hominum teneret, sic pro castris exercitum constituebat, ut tertia acies vallum contingeret, omnis quidem instructus exercitus telis ex vallo abiectis protegi posset. AeDyrrachium gererentur Scipionemque in Macedoniam venisse constaret, non oblitus pristini instituti Caesar mittit ad
Abbreviated transcription (Latin):
toq ad cũ relato sceus centurionis inuenta sunt in eo
foramina ce xxx. quẽ caesar ut erat de se meritus
& de re .p. donauit milib cc. eris. atq. ab octauis ordinih
temq. duplicistipendio frumento & sfeciariis militarib
donis amplissime donciuit. pompeius noctu magnis ad¬
ditis mumnitionibus. reliquis dieb turres extruxit in alti-¬
tudinẽ pedum xU. effectis operibus uineis eam partem
castroꝵ optexit. &quinq intermissis diebus alterã noctẽ
sub mubilam nactus extructis omnib castroꝵ portis cid
impediendum obiectis tercia mita uigilia silentio exer¬
citum adduxit. & se in antiquas munitiones recepie.
Actolia accrnania amphilocris percassiũ longinum
& caluisiũ sabinũ ut demostrauimus receptis tentam¬
dam sibi achaiam de perulo longus pregrediendũ existi¬
mabat caesar. Itaq eo fusiũ calenũ misit & Q Sabinũ
& cassiũ cum cohortibus adiungit. quoꝵ cognito add¬

Expanded text:
toque ad eum relato Scaevae centurionis inventa sunt in eo toque ad eum relato Scaevae centurionis inventa sunt in eo foramina cxx. quem Caesar, ut erat de se meritus et de re publica, donatum milibus cc atque ab octavis ordinibus temque postea duplici stipendio, frumento, veste, cibariis militaribusque donis amplissime donavit. Pompeius noctu magnis additis munitionibus reliquis diebus turres extruxit et in altitudinem pedum xv effectis operibus vineis eam partem castrorum obtexit, et quinque intermissis diebus alteram noctem subnubilam nactus obstructis omnibus castrorum portis et ad impediendum obiectis tertia inita vigilia silentio exercitum eduxit et se in antiquas munitiones recepit.Aetolia, Acarnania, Amphilochis per Cassium Longinum et Calvisium Sabinum, ut demonstravimus, receptis temptandam sibi Achaiam ac paulo longius progrediendum existimabat Caesar. itaque eo Q. Calenum misit eique Sabinum et Cassium cum cohortibus adiungit. quorum cognito ad
Abbreviated transcription (Latin):
praesi diss succurri pors&. Uno loco uolcatius tullus impe¬
tum legionis sustinuit cum cohortib trib. atq eã loco
depulit. Altero germani munitiones nr̃as aggressi com¬
pluribus interfectis sese ad suos incolumes receperũt. Ita
uno die sex proeliis factis tribus ad durachiũ trib ad
mimitioes: cum hoꝵ omniũ rõheretur ad duoꝵ miliũ
ño ex pomperanis cetidicse reperiehamus. euoccitos&¬
mamipulares centurionesq complures. In eo fuit nuo ua¬
lerius flaccus .l. filius eius qui practor cisiam optinuenat
signaq sunt sex militaria relata. nr̃i non amplius xx
omnib sunt proeliis desyderati. Sed in castello nemo fu¬
it oĩo militum quin uulneraretur: quatuorq ex una
cohorte centuriones oculos amiserũt : & cũ laboris suipĩ¬
culiq testimoniũ afferre uellent milia sagitarũ araiter
axx. in castellum coniecta caesari renunciauerũt: scu¬

Expanded text:
praesidiis succurri posset. uno loco Volcacius Tullus impepraesidiis succurri posset. uno loco Volcacius Tullus impetum legionis sustinuit cohortibus tribus atque eam loco depulit; altero Germani munitiones nostras egressi compluribus interfectis sese ad suos incolumes receperunt. Ita uno die sex proeliis factis, tribus ad Dyrrachium, tribus ad munitiones, cum horum omnium ratio haberetur, ad duo milia numero ex Pompeianis cecidisse reperiebamus, evocatos centurionesque complures; in eo fuit numero Valerius Flaccus L. filius eius, qui praetor Asiam obtinuerat; signaque sunt militaria sex relata. nostri non amplius xx omnibus sunt proeliis desiderati. sed in castello nemo fuit omnino militum quin vulneraretur, quattuorque ex una cohorte centuriones oculos amiserunt. et cum laboris sui periculique testimonium adferre vellent, milia sagittarum circiter xxx in castellum coniecta Caesari renumeraverunt, scu
Abbreviated transcription (Latin):
debet. Scylla a caesare castris relictus liberatis suis hoc
fuit contentus. neq proelio decertare uoluit quae res
fortasse aliquẽ reciperet casum ne so imperacorias sibi
partes sumpsiese uideretur. pompeicinis magna res adre¬
ceptũ difficultatẽ afferebat. Nam ex iniquo progressi loco
in sũmo constiterant si per decliue se se reciperẽt. nr̃os
ex superiore insequentes loco uerebantur: neq multum
ad solis occasum tpris supererat. Saepe .u. conficiendi ne¬
gocii prope in noctem rem duxerãt. Ita necessaĩo atq ex
tpre capto consilio pompeius tumulum quẽdam occupauit
qui tm̃ aberat a nr̃o castello. Ut telum tormentũ ue mis¬
sum adigi non poss&. hoc consedit loco. ac eũ cõmuniuit.
onmesq ibi copias continuit. Eodem tp̃re diobus prȩterca
locis pugnatum est. Nam plura castella pompeius pariter
distinendȩ mamus etiusa tentauerat. ne ex proximis

Expanded text:
debet. Sulla a Caesare castris relictus liberatis suis hoc debet. Sulla a Caesare castris relictus liberatis suis hoc fuit contentus neque proelio decertare voluit, quae res tamen fortasse aliquem reciperet casum, ne imperatorias sibi partes sumpsisse videretur. Pompeianis magnam res ad receptum difficultatem adferebat. nam ex iniquo progressi loco in summo constiterant; si per declive sese reciperent, nostros ex superiore insequentes loco verebantur; neque multum ad solis occasum temporis supererat; spe enim conficiendi negotii prope in noctem rem deduxerant. ita necessario atque ex tempore capto consilio Pompeius tumulum quendam occupavit, qui tantum aberat a nostro castello, ut telum tormento missum adigi non posset. hoc consedit loco atque eum communivit omnesque ibi copias continuit. Eodem tempore duobus praeterea locis pugnatum est; nam plura castella Pompeius pariter distinendae manus causa temptaverat, ne ex proximis
Abbreviated transcription (Latin):
tiones reperiebantur. Illi cum aiãduertissent ex ignibus
nocte cohortes nr̃as ad munitiones nr̃as ex cubare silen¬
tio aggressi uniuersam intra multitudinẽ sagitas con¬
ii ciebant: & se confestim ad suos recipiebant : quib reb
nr̃i usu docti haec reperiebant remedia ut alio loco ignes
facerent. Interim certior factus .p. Scylla quẽ discedens
castris praefecerat caesar auxilio cohorti uenit cũ legi¬
onibus duabus: cuiꝰ aduentu facile sunt repulsi pompeiani.
neq consfectum aut impetũ nr̃oꝵ tulerunt: primisq de¬
iectis reliqui se uerterunt. & loco cesserũt: sed insequen¬
tes nr̃os ne longius prosequerentur Scylla reuocauit. At
pleriq existimãt si acrius insequi bellũ uoluiss& eodie
potuisse finiri : cuius consiliũ reprehendendũ nõ uidetur
Alię .n. sunt legati parces atq. imperatoris. Alter omnia
agere ad praescriptũ. alter libere ad sumam reꝵ consulere

Expanded text:
tiones reperiebantur. illi cum animum advertissent ex ignibus tiones reperiebantur. illi cum animum advertissent ex ignibus nocte cohortes nostras ad munitiones excubare, silentio adgressi universas inter multitudinem sagittas coiciebant et se confestim ad suos recipiebant. quibus rebus nostri usu docti haec reperiebant remedia, ut alio loco ignes facerent. Interim certior factus P. Sulla, quem discedens castris praefecerat Caesar, auxilio cohorti venit cum legionibus duabus; cuius adventu facile sunt repulsi Pompeiani. neque vero conspectum aut impetum nostrorum tulerunt, primisque deiectis reliqui se verterunt et loco cesserunt. sed insequentis nostros, ne longius prosequerentur, Sulla revocavit. at plerique existimant, si acrius insequi voluisset, bellum eo die potuisse finiri. cuius consilium reprehendendum non videtur. aliae enim sunt legati partes atque imperatoris; alter omnia agere ad praescriptum, alter libere ad summam rerum consulere
Abbreviated transcription (Latin):
non bona. cũ angustiis loci & odore cetro ex multitu¬
dine cadaueꝵ. & quocidianis laborib insuetos operũ.
tũ aquae suma iopia affectos: oĩa .n. flumina: atq
om̃s riuos qui admare ꝑtinebãt. caesarañ auerte¬
rat: aut magnis oꝑib obstruxerat: atq ut erãe loci
montuosa & ad sfecus angustię ualliũ. hassublicis
in cerrã dimissis praesepsẽrat: terrãq aggesserat. ut
aquã continer&. Ita t necessaĩo loca demissa ac pa-¬
iustria & puteos fodoreo gebantur: atq hũc laborẽ
ad quotidiana opera addebant: qui tñ fontes a quibidã
praesidissciberant longius. & celeriter aestib exaresce¬
bant. At caesaris exercitus optima ualitudine siĩmaq
aquae copia utebatur cũ cõmeatus ormii gñe pieter
frumentũ abundabat quib quotidie meliust succedere
tp̃us maioreniq em maturitate frimentoꝵ proponi
uidebant. In nouo gne belli nouȩ ab utrisq bellandi ra¬

Expanded text:
non bona cum angustiis loci et odore taetro ex multitunon bona cum angustiis loci et odore taetro ex multitudine cadaverum et cotidianis laboribus, insuetos operum, tum aquae summa inopia adfectos. omnia enim flumina atque omnes rivos, qui ad mare pertinebant, Caesar aut averterat aut magnis operibus obstruxerat, atque ut erant loca montuosa et ad specus angustiae vallium, has sublicis in terram demissis praesepserat terramque adgesserat, ut aquam continerent. ita illi necessario loca sequi demissa ac palustria et puteos fodere cogebantur atque hunc laborem ad cotidiana opera addebant; qui tamen fontes a quibusdam praesidiis aberant longius et celeriter aestibus exarescebant. at Caesaris exercitus optima valetudine summaque aquae copia utebatur, tum commeatus omni genere praeter frumentum abundabat; quibus cotidie melius subterere tempus maioremque spem maturitate frumentorum proponi videbant. In novo genere belli novae ab utrisque bellandi ra
Abbreviated transcription (Latin):
multo & maorẽ ad auaricũ. maximaꝵ se gentium
uictores discessiste. non illis ordeũ cũ daretur. non
legumina recufibant. pecus uoͬ cuiꝰ rei sũma erat ex
epiro copia magno in honore habebant. est R gñusra.¬
dicis muentũ ab his qui fuerãt cũ uallerio. quod appel¬
latur chata. quod admixtũ lacte multũ inopiã leuat.
id similitudinem panis efficiebant: eius erae magna co¬
pia. ex hoc effectos panes cũ in colloquiis pompeiani fa¬
mem nr̃am obiectarẽt uulgo in eo iaciebãt ut spem
eoꝵ minuerẽt. Iamq. fruẽta maturescere incipie¬
bant. atq ip̃a spes mopiã sustentabat: ꝙ celeriter se hĩ¬
turos copiam confidebant: crebroq uoces militũ in ui¬
giliis colloquissq̃ audiebantur. prius se cortice & arbo¬
ribus uicturos ꝗͣ pompeiũ e manib dimissuros. liben¬
ter ẽ ex perfugis cognoscebant eques eoꝵ tolerari. re¬
liqua uõ iumenta interissse. utiaũt ip̃os ualitudine

Expanded text:
multo etiam maiorem ad Avaricum, maximarum se gentium multo etiam maiorem ad Avaricum, maximarum se gentium victores discessisse. non illis hordeum cum daretur, non legumina recusabant; pecus vero, cuius rei summa erat ex Epiro copia, magno in honore habebant. Est etiam genus radicis inventum ab iis qui fuerant ab alebribus, quod appellatur chara, quod admixtum lacte multum inopiam levabat. id ad similitudinem panis efficiebant. eius erat magna copia. ex hoc effectos panes. cum in colloquiis Pompeiani famem nostris obiectarent, vulgo in eos iaciebant, ut spem eorum minuerent. Iamque frumenta maturescere incipiebant atque ipsa spes inopiam sustentabat, quod celeriter se habituros copiam confidebant. crebraeque voces militum in vigiliis colloquiisque audiebantur prius se cortice ex arboribus victuros, quam Pompeium e manibus dimissuros. libenter etiam ex perfugis cognoscebant equos eorum tolerari, reliqua vero iumenta interisse; uti autem ipsos valetudine
Abbreviated transcription (Latin):
tũ & reliquis reb: Nam quicunq alterũ obsideri cona¬
ti sunt periculosos atq infirmos hostes adorti aue proe¬
lio superatos aut aliqua offensione ꝑmocos contindie¬
rũt. cũ ip̃i nuo militũ equitũq praestarẽt. Casus aũt
obsidionis hic fere etse consueuit: ut fruẽto hostes
prohibeantur: at contra integras atq. incolumes copias
caesar inferiore militũ nũo continebat : cũ illi dĩu
reꝵ copia abundorent. quotidie .n. magnus undiꝗ nũs
nauium conueniebat: quȩ cõmeatũ supportarent :
neq ullus flare uentus poterat: quin aliqua ex ꝑce
secundum cursum haberet. Ipse dũt consumptis̃ õib
longe laceq. frumẽtis. sũmis erat in angustiis. Sed
tñ horet singulai patientia milices ferebãnt : recor¬
dabantur .a. eadem se superiore ano in hissania ppes¬
sos labore & patientia maximũ bellũ consecisse. me¬
minerãt ad alexiam magnã se inopiã perpescos

Expanded text:
tum etiam reliquis rebus. nam quicumque alterum obsidere conatum etiam reliquis rebus. nam quicumque alterum obsidere conati sunt, perculsos atque infirmos hostes adorti aut proelio superatos aut aliqua offensione permotos continuerunt, cum ipsi numero equitum militumque praestarent; causa autem obsidionis haec fere esse consuevit, ut frumento hostes prohiberent. at tum integras atque incolumes copias Caesar inferiore militum numero continebat, cum illi omnium rerum copia abundarent; cotidie enim magnus undique navium numerus conveniebat, quae commeatum supportarent, neque ullus flare ventus poterat quin aliqua ex parte secundum cursum haberent. ipse autem consumptis omnibus longe lateque frumentis summis erat in angustiis. sed tamen haec singulari patientia milites ferebant. recordabantur enim eadem se superiore anno in Hispania perpessos labore et patientia maximum bellum confecisse; meminerant ad Alesiam magnam se inopiam perpessos,
Abbreviated transcription (Latin):
audacius nr̃os premere & instare coeperũt. cracesq
pro munitione obiectas propulerũt ut focsas trans¬
cenderẽt. quod cum aĩdidilertissel caesar. Ueritus
ne nõ reducti sed reiecti uiderentur: mauisq detͥ¬
mentũ caperẽt a medio fere sfacio suos ꝑ antbnum
ꝗei legioni pracerat cohortatus. cuba signũ dari. atq.
in hostes impetũ fieri iussit. Milites legionis nonae
subito conspicati tela coniecerũt: & ex inferiore lo¬
co aduersum pilũ incitati cursu prȩcipites pomperanos
riq obiecti ei institutȩ fossae magno impedimẽto
fuerũt. nr̃i uõ qui satis habebant sine detrimento
discedere complurib interfectis quinq oĩo suo ramis¬
sis: quietissime se receperũt: pauloq enta eũ locũ mo¬
rati aliis comphensis collib munitiões perfecerũt. Erat
noua & inusicata belli rõ cũ tot castelloꝵ mĩo tãcaq̃
spacio & cantis munitionibus & tanto obsidionis grie

Expanded text:
audacius nostros premere et instare coeperunt, cratesque audacius nostros premere et instare coeperunt, cratesque pro munitione obiectas propulerunt, ut fossas transcenderent. quod cum animadvertisset Caesar, veritus, ne non reducti, sed deiecti viderentur maiusque detrimentum caperetur, a medio fere spatio suos per Antonium, qui ei legioni praeerat, cohortatus tuba signum dari atque in hostes impetum fieri iussit. milites legiones viiii subito conspirati pila coniecerunt et ex inferiore loco adversus clivum incitati cursu praecipites Pompeianos riique obiecti et institutae fossae magno impedimento fuerunt. nostri vero, qui satis habebant sine detrimento discedere, compluribus interfectis, v omnino suorum amissis quietissime receperunt, pauloque citra eum locum aliis comprehensis collibus munitiones perfecerunt. Erat nova et inusitata belli ratio cum tot castellorum numero tantoque spatio et tantis munitionibus et toto obsidionis genere,
Abbreviated transcription (Latin):
ĩmpediebat. neq erat facile nr̃is uno tp̃re propugnare
&munire. caesar cum suos ex omnib partib uulne.¬
rari uider&. recipere se statuit. & loco Excedere. Erit
perdediue receptũ. illi aũt hoc acrius instabãt: neq
regredi nr̃os patiebantur. ꝙ timore addueti locum.
relinquere uidebatur. dicitur eo ep̃re glorians apđ
suos pompei dixisce. nõ recusare se quin millius usus
imperator exiscreraretur si sine maximo detrimẽto
leglones caesaris se se recepissẽt in. quo temere erãt
progressȩ. Caesar receptii suoꝵ timẽs cratesadex¬
tremum tumulũ contra hostem proferri. &aduer¬
sos locariuinter hais mediocri laticulline foctã tectis
militibus obduci iussit: Iocũq. in om̃s ꝑtes ꝗ̃ maxime
impediri. Ipse idoneis locis fundicore s instruxie Ut
presidio nr̃is se recipientib eosẽt his reb completis
legiones reduci uissit. pompeiani hoc insolentius atq

Expanded text:
impediebat. neque erat facile nostris uno tempore propugnare impediebat. neque erat facile nostris uno tempore propugnare et munire. Caesar cum suos ex omnibus partibus vulnerari videret, recipere se iussit et loco excedere. erat per declive receptus. illi autem hoc acrius instabant neque regredi nostros patiebantur, quod timore adducti locum relinquere videbantur. dicitur eo tempore glorians apud suos Pompeius dixisse, non recusare se, quin nullius usus imperator existimaretur, si sine maximo detrimento legiones Caesaris sese recepissent inde, quo temere essent progressae. Caesar receptui suorum timens crates ad extremum tumulum contra hostem proferri et adversas locari, intra has mediocri latitudine fossam tectis militibus obduci iussit, locumque in omnis partes quam maxime impediri. ipse idoneis locis funditores instruxit, ut praesidio nostris se recipientibus essent. his rebus conpletis legionem reduci iussit. Pompeiani hoc insolentius atque
Abbreviated transcription (Latin):
totis copiis. & dimicare non constituerat: eñ suis locis
sagitarios fundicoresq mitebat: quor magnũ ha¬
bebat nũm: multiq ex nr̃is uulnerabantur: magnꝰqͣ
incesserat timor sagutaꝵ: atq omnes fere milites
aut ex subactis aut ex centonibus aut ex coriis cuni¬
cas aut tegmẽta fecerãt quib tela uitarẽt in occupã¬
dis praesidiis: magnaq ui uterq utebatur. Cuesar ut
ꝗͣ angustissime pompeiũ continer&: pompeius ut qͣ
plurimos colles ꝗͣ maximo circuitu oclipar : crebiaq
ob eam cãm prbelia fiebant. In his cũ legio caesaris no¬
na prȩsidiũ quoddam occupauiss&: & munire coepissel
huic loco propinquũ et contrariũ collẽ pompeiꝰ occu¬
pauit: nrosq opere prolbere coepit : & cũ una ex
parte prope aequũ liditũ habere primũ sagutariis
funditoribuisq circũiectis postea lelus armaturȩ ma¬
gna multitudine missa cormẽtisq prolatis munitiones

Expanded text:
totis copiis et dimicare non constituerat, tamen suis locis totis copiis et dimicare non constituerat, tamen suis locis sagittarios funditoresque mittebat, quorum magnum habebat numerum, multique ex nostris vulnerabantur, magnusque incesserat timor sagittarum, atque omnes fere milites aut ex coactis aut ex centonibus aut ex coriis tunicas aut tegimenta fecerant, quibus tela vitarent. In occupandis praesidiis magna vi uterque nitebatur: Caesar, ut quam angustissime Pompeium contineret, Pompeius, ut quam plurimos colles quam maximo circuitu occuparet; crebraque ob eam causam proelia fiebant. in his cum legio Caesaris nona praesidium quoddam occupavisset et munire coepisset, huic loco propinquum et contrarium collem Pompeius occupavit nostrosque opere prohibere coepit, et cum una ex parte prope aequum aditum haberet, primum sagittariis funditoribusque circumiectis, postea levis armaturae magna multitudine missa tormentisque prolatis munitiones
Abbreviated transcription (Latin):
nes caesaris prohibere poterat. nisi proelio decereare
quebatur ergo ut extremã roem belli sequens. ꝗpluri¬
mos colles occũpar&: Et qm̃ latissimas regiones prae¬
sidiss tener& caesarisq copias q̃ maxime poss& disti¬
ner&. Idq. accidit. castellis .N. xxiiil. effectis xu. mi¬
lia passus in circuitu amplexus hoc sfacio populabat᷑
multriqͥ. erãt intra eũ locũ manu fac̾ta. quib interi
iumenta pascerentur: atq ut nẽi perpetuas mimni¬
tiones uidebant perductas ex castellis in proxima cas¬
tella ne quo loco erumperẽt pompeiani & nr̃os post
tergum adorirentur timebant. Ita illi in minore spacio
perpetuas munitiones efficiebant. ne quo loco nr̃i in¬
trare: atq ip̃os a tergo circũuenire possẽt. sed illi
operibus uincebant. ꝙ̃ d nũo militũ praestabant. &
interiore sfacio minorẽ circuitũ hẽbant quae cũ
erãt loca caesari capienda. &si prohibere pompeius

Expanded text:
nes Caesaris prohibere poterat, nisi proelio decertare nes Caesaris prohibere poterat, nisi proelio decertare quebatur, ut extremam rationem belli sequens quam plurimos colles occuparet et quam latissimas regiones praesidiis teneret Caesarisque copias quam maxime posset distineret; idque accidit. castellis enim xxiv effectis xv milia passuum circuitu amplexus hoc spatio pabulabatur; multaque erant intra eum locum manu sata, quibus interim iumenta pasceret. atque ut nostri perpetuas munitiones videbant perductas ex castellis in proxima castella, nequo loco erumperent Pompeiani ac nostros post tergum adorirentur timebant, ita illi interiore spatio perpetuas munitiones efficiebant, nequem locum nostri intrare atque ipsos a tergo circumvenire possent. sed illi operibus vincebant, quod et numero militum praestabant et interiore spatio minorem circuitum habebant. quae cum erant loca Caesari capienda, etsi prohibere Pompeius
Abbreviated transcription (Latin):
circũ cãstra pompeis permulti editi atq. asperi colles.
hos primũ praesidiis tenuit: castellaq ibi cõmunit.
inde ut loci cuiusq nã ferebat ex castello in castellu
perducta munitione circũ uallare pompeiũ insti¬
tuit. hȩc expectans. ꝙ angusta re frumentaĩa uceba¬
tur. ꝙq. pompeius multĩtudine equitũ ualebat:
quo minore periculo undiq. frumentũ cõmecitumq.
excitui supportare poss&: simul uti pabulatione pom¬
peiũ prohber&. equitatũq. eius ad rẽ gerendã inuci¬
iem efficer&: Tercio ut autoritatẽ. quã ille maxime
apud exteras nationes uti uidebatur minuer&: cum
fama per orbem terraꝵ percrebuiss& illũ a caesare
obsideri. neq audere proelio dimicare. pompeuis neq
a mari duradioq. discedere uolebat: ꝙ omnẽ appa¬
ratũ belli. tela. arma. tormẽta ibi collocauerat: fru¬
mentũq. exercitui nauib supportabat: neq munitio¬

Expanded text:
circum castra Pompei permulti editi atque asperi colles. circum castra Pompei permulti editi atque asperi colles. hos primum praesidiis tenuit castellaque ibi communiit. inde, ut loci cuiusque natura ferebat, ex castello in castellum perducta munitione circumvallare Pompeium instituit. haec spectans, quod angusta re frumentaria utebatur, quodque Pompeius multitudine equitum valebat, quo minore periculo undique frumentum commeatumque exercitui supportare posset, simul uti pabulatione Pompeium prohiberet equitatumque eius ad rem gerendam inutilem efficeret, tertio ut auctoritatem, qua ille maxime apud exteras nationes niti videbatur, minueret, cum fama per orbem terrarum percrebruisset illum a Caesare obsideri neque audere proelio dimicare. Pompeius neque a mari Dyrrachioque discedere volebat, quod omnem adparatum belli, tela arma tormenta ibi collocaverat frumentumque exercitui navibus subportabat, neque munitio
Abbreviated transcription (Latin):
posuit. pompeius interclusus durachio. ibi propositum.
tenere non potuit: secundo usus consilio edito loco qui
appellatur petra. aditũq. ht̃ nauib mediocrẽ. atq eas
a quibusdam protegit uentis castra cõmunit. eo partẽ
nciuiũ longarũ conuenire. frumentũ cõmetitumq.
ab asia atq. omnib regionibus. quas tenebat comporta.¬
ri imperat. Caesar longus bellum ductũ iri existi¬
mans & de italicis cõmeatib desperans. ꝙ tanta diligẽ¬
tia omnia litora a pompeianis tenebantur: classesq̃.
ipsius quas hyeme in sicilia. gallia. Italia fecerat. mo¬
rabantur: in epirũ rei frumentaię cã .L. canuleiũ
certis horrea consticuit. uecturasq frumẽti finiti¬
mis ciuitatibus descripsit. Item liso paratinisq & oĩb
castellis. qđ es s& frumẽti conquiri iussit. Id erat per
peius haec prouidebat. & superioribus dieb loco parati¬
nos habuerat. frumentũq. omne conꝗsitũ spoliatis

Expanded text:
posuit. Pompeius interclusus Dyrrachio, ubi propositum posuit. Pompeius interclusus Dyrrachio, ubi propositum tenere non potuit, secundo usus consilio edito loco, qui appellatur Petra aditumque habet navibus mediocrem atque eas a quibusdam protegit ventis, castra communit. eo partem navium longarum convenire, frumentum commeatumque ab Asia atque omnibus regionibus, quas tenebat, conportari imperat. Caesar longius bellum ductum iri existimans et de Italicis commeatibus desperans, quod tanta diligentia omnia litora a Pompeianis tenebantur classesque ipsius, quas hieme in Sicilia Gallia Italia fecerat, morabantur, in Epirum rei frumentariae causa Q. Tillium certis horrea constituit vecturasque frumenti finitimis civitatibus discripsit. item Lisso Parthinisque et omnibus castellis, quod esset frumenti, conquiri iussit. id erat perepeius haec providerat et superioribus diebus praedae loco Parthinos habuerat frumentumque omne conquisitum spoliatis
Abbreviated transcription (Latin):
instructa decernendi potestatẽ pompeio fecit. ubi
illum suis locis se tenere aĩaduertit reducto ĩ castra
exercitu aliud sibi consiliũ capiendum existimauit
taq postero die omnibus copiss magno circuitu diffi¬
cili angustoq itinere durachĩ profectus est:. sperans
pompeium aue durachium compelli. aut ab eo inter¬
duci poese: ꝙ omnem cõmeatũ totiusq belli appciratũ
eo contuliss&: ut accidit. pompeius primo ignorans eiꝰ
consilium ꝙ diuerso ab ea regione itmere profectũ ui¬
debat. angustiss rei frumentaris compuilsum discessisse
existimabãt. postea per exploratores certior factus poste¬
ro die castra mouit. breuiore itinere se occurrere pos¬
se cisferans. quod fore suspicatus caesar. militesque
adhortatus ut aequo aiõ laborẽ ferrẽt: parua parce
noctis itinere intermisso mane durachiũ uenit cum
primũ agmen pompeii procul cerneretur: tũ ibi castra

Expanded text:
instructa decernendi potestatem Pompeio fecit. ubi instructa decernendi potestatem Pompeio fecit. ubi illum suis locis se tenere animum advertit, reducto in castra exercitu aliud sibi consilium capiendum existimavit. itaque postero die omnibus copiis magno circuitu difficili angustoque itinere Dyrrachium profectus est sperans Pompeium aut Dyrrachium compelli aut ab eo intercludi posse, quod omnem commeatum totiusque belli adparatum eo contulisset: ut accidit. Pompeius enim primo ignorans eius consilium, quod diverso ab ea regione itinere profectum videbat, angustiis rei frumentariae compulsum discessisse existimabat; postea per exploratores certior factus postero die castra movit breviore itinere se occurrere ei posse sperans. quod fore suspicatus Caesar militesque adhortatus, ut aequo animo laborem ferrent, parva parte noctis itinere intermisso mane Dyrrachium venit, cum primum agmen Pompei procul cerneretur, atque ibi castra
Abbreviated transcription (Latin):
ueraq. parte naues longas aggrederetur. quȩ erãt
deligatȩ ad terrã: atq naues quatuor ex his abduxit.
reliq̃uas incendit. hoc confecto negotio .D. leliuĩ abasi-¬
atica classe adductũ reliquit. qui cõmeatus biblide
atq mantinea importari in oppidum prohibebat. Ip̃e
lisum profectus naues onerarias .xxx. a .ni. anto¬
nio relictas intra portũ aggressus: om̃s intendit. li¬
sum expugnare conatus defendentibus ciuibus roma-¬
nis qui eius conuentus erãt militibusq quos praesi-¬
dii causi miserat caesar triduũ moratus paucis in op-¬
pugnatione amissis re infecta inde discessit. Caesar
postꝗͣ pompeiũ ad asparagũ es se cognouit eodem cum
exercitu profectis & expugnato in itmere oppido pa¬
ratinoꝵ: in quo pompeius praesidim hẽbat: tercio die¬
in macedoniam ad pompeiũ peruenit: iuxtaq. eum
castra posuit: & postridie eductis omnibus copiss. acie

Expanded text:
utraque parte naves longas adgressus, quae erant utraque parte naves longas adgressus, quae erant deligatae ad terram atque inanes, iiii ex his abduxit, reliquas incendit. hoc confecto negotio D. Laelium ab Asiatica classe abductum reliquit, qui commeatus Byllide atque Amantia inportari in oppidum prohiberet. ipse Lissum profectus naves onerarias xxx a M. Antonio relictas intra portum adgressus omnes incendit; Lissum expugnare conatus, defendentibus civibus Romanis, qui eius conventus erant, militibusque, quos praesidii causa miserat Caesar, triduum moratus paucis in oppugnatione amissis re infecta inde discessit. Caesar postquam Pompeium ad Asparagium esse cognovit, eodem cum exercitu profectus expugnato in itinere oppido Parthinorum, in quo Pompeius praesidium habebat, tertio die Macedoniam ad Pompeium pervenit iuxtaque eum castra posuit et postridie eductis omnibus copiis acie
Abbreviated transcription (Latin):
itũ portus opposuit: & militib compleuit tuendamq
ad oẽs repentinos casus tradidit. quib cognitis rebus
on. pompeii filius qui classi ae gyptiatae pracerat ad
oricum uenit. submersimiq nauẽ remulto multisq
colligans funibus adouxit: atq alterã nauẽ quac e¬
rat ad custodiam ab acilio posita plurribus aggressys na-¬
uibus in quibus ad libram fecerat turres. ut ex superiori
pugnãs loco ntegrosq defatigatis submitens &reliꝗs
artibus simul ex terra scalis &i classe moenia oppidi tẽ¬
tans uti aduersarioꝵ manus diducer&. labore & mł¬
titudine teloꝵ nr̃os uicit: defectisq defensoribi qui
omnes scaphis excepti refugerãt & nauem expugna¬
uit: eodemq tempore ex altera parte molem t̾eni
it nalem obiecttimq pene insulam contra oppidum
effecerat : quatuor biremes subiectis scutulis impul¬
sasuectib in interiorẽ partem transduxit. Ita ue ex

Expanded text:
itum portus opposuit et militibus conplevit tuendamque itum portus opposuit et militibus conplevit tuendamque ad omnis repentinos casus tradidit. Quibus cognitis rebus Cn. Pompeius filius, qui classi Aegyptiae praeerat, ad Oricum venit submersamque navem remulco multisque contendens funibus abduxit atque alteram navem, quae erat ad custodiam ab Acilio posita, pluribus adgressus navibus, in quibus ad libram fecerat turres, ut ex superiori pugnans loco integrosque semper defatigatis submittens et reliquis partibus simul ex terra scalis et classe moenia oppidi temptans, uti adversariorum manus diduceret, labore et multitudine telorum nostros vicit deiectisque defensoribus, qui omnes scaphis excepti refugerunt, eam navem expugnavit. eodemque tempore ex altera parte molem tenuit naturalem obiectam, quae paene insulam oppidum effecerat, iiii biremes subiectis scutulis inpulsas vectibus in interiorem portum transduxit. ita ex
Abbreviated transcription (Latin):
ercitũ eqlutatũq colloctiuit. Scipio ad sequendũ para.¬
tus equitatũ magnãq partẽ ad exporandũ domicii
castra & cognosce ndum praemisit : qui cũ essẽt pro¬
gressi primeq. turbae insidias intrauissent. ex fre¬
mitu equoꝵ illata suspicioe ad suosse reipere coeperũt:
quis hos sequebatur celerẽ eoꝵ receptũ conspicatixe¬
stiterũt. Nrĩ cognitis hostiũ insidiis ne frustra reliquos
expectarẽt duas nacti turmas exceperũt. In his fuit
Deductis orae maritimȩ caepir poiesidis ut supra
demostratũ est tres cohortes orici oppidi tuendi causa
reliquit. iisdemq custodiã neuiiũ longaꝵ tradidit : qͦs
ex italia transduxerat. huic officio oppidoq caninius
legatus prcieerat Is naues nr̃as interiorem ptẽ post
oppidum reduxito & ad terrã deligauit. saucibus que
portus nauẽ onerariã submersam obiecit & huic al¬
terã coniunxit: suꝑ quas turrẽ effectã ad ipsum intro.¬

Expanded text:
ercitum equitatumque collocavit. Scipio ad sequendum paraercitum equitatumque collocavit. Scipio ad sequendum paratus equitatus magnam partem ad explorandum iter Domiti et cognoscendum praemisit. qui cum essent progressi primaeque turmae insidias intravissent, ex fremitu equorum inlata suspicione ad suos se recipere coeperunt, quique hos sequebantur, celerem eorum receptum conspicati restiterunt. nostri cognitis hostium insidiis, ne frustra reliquos expectarent, duas nacti turmas exceperunt. in his fuit Deductis orae maritimae Caesar praesidiis, ut supra demonstratum est, iii cohortes Orici oppidi tuendi causa reliquit isdemque custodiam navium longarum tradidit, quas ex Italia traduxerat. huic officio oppidoque M'. Acilius legatus praeerat. is naves nostras interiorem in portum post oppidum reduxit et ad terram deligavit faucibusque portus navem onerariam submersam obiecit et huic alteram coniunxit; super quam turrim effectam ad ipsum intro
Abbreviated transcription (Latin):
continer&. qui magna expectationes ueniss& temere
progressus turpem inũt exitũ. & noctu neq conclama¬
tis quid uasis flumen transit: atq. in eandem partem.
ex qua uenerat. rediit. sbiq prope flumen. edito natuns
loco castra posuit: paucis diebus interpositis noctu insidi¬
as equitũ collocauit. quo in loco superiorib fere diebus
nri pabulari consueuerãt. & cũ quotidiana consuetu¬
dine: &. uarnis praefectus equitũ domicii uenissee
subito illi ex insidiss consurexerũt. sed nr̃i fortiter coꝵ¬
impetũ culerũt: celeriterq ad suos quisq ordines rediit
aicq ultro uniuersi in hostes impetũ fecerũt. ex hisor¬
citer .lxxx interfectis reliquis in fugã coniectis du¬
obus signis amissis in castra se receperũt. his reb gestis
domicius sperans scipionẽ adpugnã elici pocse simu¬
lauit sese angustis rei frumentaue adductũ castra
mouere: Uasisq militari mure conclamatis progres:¬
sus milia passuum tria loco idoneo & oculto omne ex¬

Expanded text:
contineret, qui magna exspectatione venisset, temere progressus turpem habuit exitum et noctu ne conclamatis quidem vasis flumen transit atque in eandem partem, ex qua venerat, redit, ibique prope flumen edito natura loco castra posuit. paucis diebus interpositis noctu insidias equitum collocavit, quo in locobulari consueverant; et cum cotidiana consuetudine Q. Varus, praefectus equitum Domiti, venisset, subito illi ex insidiis consurrexerunt. sed nostri fortiter impetum eorum tulerunt, celeriterque ad suos quisque ordines redit, atque ultro universi in hostes impetum fecerunt. ex his circiter lxxx interfectis, reliquis in fugam coniectis, duobus amissis in castra se receperunt. His rebus gestis Domitius sperans Scipionem ad pugnam elici posse simulavit sese angustiis rei frumentariae adductum castra movere vasisque militari more conclamatis progressus milia passuum iii loco idoneo et occulto omnem ex
Abbreviated transcription (Latin):
pr̃is alexandria reciperetur: atq illius opib in calamitate
tegeretur: sed ꝗ ab eo missi erãt confecto legatiõis officio
liberius cũ militib regis colloꝗ coeꝑũt: eosq hortari ut suũ
offmn pompeio ꝓ̃starẽt: ne ue eiꝰ fortunã defficerẽt. In hoc
erãt nũo complures pompeii milites quos ex eiꝰ excitu accep¬
tos in syriã. Gaunus alexandriã traduxat: belloq cõfecto
timore adducti ut postea prędicabãt. sollicitato excitu ne¬
in regione pompeiꝰ alexandriã egyptũq. occuparei siue de¬
fecta es fortima ut plerũq in calamitate ex a̾micis mimi¬
ci existunt. his qui erãt ab eo missi palã libertlr̃ resfonde¬
rũt. eũqͣ ad regẽ uenire iusserũt: Ip̃i elam consilio ini¬
to achillam ꝓfectũ regiũ. singiũ singulari hoĩe audacia

Expanded text:
patris Alexandria reciperetur atque illius opibus in calamitate patris Alexandria reciperetur atque illius opibus in calamitate tegeretur. sed qui ab eo missi erant, confecto legationis officio liberius cum militibus regis colloqui coeperunt eosque hortari, ut suum officium Pompeio praestarent neve eius fortunam despicerent. in hoc erant numero complures Pompei milites, quos ex eius exercitu acceptos in Syria Gabinius Alexandriam traduxerat belloque confecto ant regni, sive timore adducti, ut postea praedicabant, sollicitato exercitu regio, ne Pompeius Alexandriam Aegyptumque occuparet, sive despecta eius fortuna, ut plerumque in calamitate ex amicis inimici exsistunt, iis qui erant ab eo missi, palam liberaliter responderunt eumque ad regem venire iusserunt; ipsi clam consilio inito Achillam, praefectum regium, singulari hominem audacia,
Abbreviated transcription (Latin):
ex fuga pompeiũ sequebantur atq in isulã ueniebãt oppido
discedere contͣ uoluntatẽ suã naues soluere uidebemtur. Iãq
de caesaris aduentu fama ad ciuitates ꝑferebatur. quibus
cognitis rebus pompe iꝰ deposito adeundȩ syriȩ consilio pecunia
societtitis sublata & & quibdam pͥuatis sumpta: & eris magno
pondere ad militarẽ usum in nauib: imposito duobiq milibus
hõiu armatis ꝑtim quos ex familiis societatũ delegerat ꝑtim
& negotiatorib coegerit : quosq ex sius quisq ad hanc rẽ i done¬
os existimabãt: pelusiũ peruenit. Ibi casu Rexerat ptholomeꝰ
puer ȩtate: magnis copiis cũ sorore leopatra bellum gerens:
quã puicis ante mensib ꝑ suos propinquos atq amicos regno
expulerat : castraq. cleopatrȩ nõ longo sfacio ab eius castris
distabant: ad eũ pompeiꝰ misit. ut pro hospitio atq amicitia

Expanded text:
ex fuga Pompeium sequerentur atque in insulam venissent, oppido ex fuga Pompeium sequerentur atque in insulam venissent, oppido discederent, contra voluntatem suam naves solverant. iamque de Caesaris adventu fama ad civitates perferebatur. Quibus cognitis rebus Pompeius deposito adeundae Syriae consilio pecunia societatibus sublata et a quibusdam privatis sumpta et aeris magno pondere ad militarem usum in naves imposito duobusque milibus hominum armatis, partim quos ex familiis societatum delegerat, partim a negotiatoribus coegerat, quosque ex suis quisque ad hanc rem idoneos existimabat, Pelusium pervenit. ibi casu rex erat Ptolomaeus, puer aetate, magnis copiis cum sorore Cleopatra bellum gerens, quam paucis ante mensibus per suos propinquos atque amicos regno expulerat; castraque Cleopatrae non longo spatio ab eius castris distabant. ad eum Pompeius misit, ut pro hospitio atque amicitia
Abbreviated transcription (Latin):
iurandi cã conuenirẽt. Sed uerũ aduereedȩ suspiciõis cã
pompeĩ ꝓposuiss& ue ꝗ̃ diucissime longioris fugȩ consiliũ ocul
tar& : ansinemo premer& macedoniã tenere conaretur:
existimari nõ poterat. Ip̃e ad Anchorã una nocte consticit
& uoctitis ad se amphapoli hospicib. & pecimia ad necessauõs
sumptus irrogata cognito caesaris aduentu ex eo loco disces¬
sit: & mytilents paucis dieb uenit: biduũ tempestaute re¬
tentus nduibq alissuddicis actuariss in ciliciã atq inde
cyprũ ꝑuenit. ubi cognoscit consensũ oũtm antiochensiũ
ciuiũq romanoꝵ qui illic negoticibantur: arcẽ antiodii¬
am captã eece excludendi sui cã: nunciosq dimissos ad eos
qui se ex fuga in finitimas recepisse dicerentur. ne anchi¬
Iddem hoc.L. lentulo qui supiori anno consul fuerat. & p
lentulo consulari ac non nullis aliis acciderat rhodi. ꝗcũq

Expanded text:
iurandi causa convenirent. sed utrum avertendae suspicionis causa iurandi causa convenirent. sed utrum avertendae suspicionis causa Pompeius proposuisset, ut quam diutissime longioris fugae consilium occultaret, an novis dilectibus, si nemo premeret, Macedoniam tenere conaretur, existimari non poterat. ipse ad ancoram una nocte constitit et vocatis ad se Amphipoli hospitibus et pecunia ad necessarios sumptus conrogata cognitoque Caesaris adventu ex eo loco discessit et Mytilenas paucis diebus venit. biduum tempestate retentus navibusque aliis additis actuariis in Ciliciam atque inde Cyprum pervenit. ibi cognoscit consensu omnium Antiochensium civiumque Romanorum, qui illic negotiarentur arcem captam esse excludendi sui causa nuntiosque dimissos ad eos, qui se ex fuga in finitimas civitates recepisse dicerentur, ne Antiturum. idem hoc L. Lentulo, qui superiore anno consul fuerat, et P. Lentulo consulari ac nonnullis aliis acciderat Rhodi; qui cum
Abbreviated transcription (Latin):
teribus legionib erãt relicti presidio nauib exnũo egroꝵe
ignominiã nõ tulerũt . sed sua sponte naues conscenderũt
&i a terra soluerũt: impetuq facto mcassianã classem
quinqueremes duas. in quaꝵ alea erat cassius ceperunt
Sed cassius exceptus scapha refugie. ꝓterea duȩ sũt ctiptȩ
triremes. neq multo post de proclo sticto in thessciliã cogni¬
tũ est ut ip̃is pompeianis fidesfier& : nũ añ id cp̃us fingio
cassius ex hislocis cũ classe discessit. Caefir oĩb reb relictis
ꝑsequendũ sibi pompeui existimciuit quãcimq in ꝑtẽ se ex
fuga recepisse : ne rursus copias comꝑare alias & bellũ reno¬
uare poro& & quãtũtunq it ineris equitatu efficẽ pocerat
quotidie progie diebatur : legionẽq unõ minorib it inerib
subsequi ussit. erat edictũ pompe ii noĩe omphpoli ꝓposi¬
tum uti oẽs eius prouinciȩ uiniores grȩciciuesq romomi

Expanded text:
teribus legionibus erant relicti praesidio navibus ex numero aegrorum teribus legionibus erant relicti praesidio navibus ex numero aegrorum ignominiam non tulerunt, sed sua sponte naves conscenderunt et a terra solverunt impetuque facto in Cassianam classem quinqueremes duas, in quarum altera erat Cassius, ceperunt, sed Cassius exceptus scapha refugit; praeterea duae sunt depressae triremes. neque multo post de proelio facto in Thessalia cognitum est, ut ipsis Pompeianis fides fieret; nam ante id tempus fingi a Cassius cum classe discessit. Caesar omnibus rebus relictis persequendum sibi Pompeium existimavit, quascumque in partes se ex fuga recepisset, ne rursus copias comparare alias et bellum renovare posset, et quantumcumque itineris equitatu efficere poterat, cotidie progrediebatur legionemque unam minoribus itineribus subsequi iussit. erat edictum Pompei nomine Amphipoli propositum, uti omnes eius provinciae iuniores, Graeci civesque Romani,