comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
posuert̃. ꝓbitatẽ ꝓbitate fefellerunt. Cũ enĩ altitu dĩe
tͣrium nr̃aꝵ sesuꝑari penitꝰ circonspicerent. festim egenteᷤᷤ
auxilii nocturna oꝑatione duas tͣres murales in subli¬
me a deo extulert̃. ut de suꝑnis ꝓpugnaculis eaꝵ ꝓbissime
se defenderent. ⁊ inturres nras inferlores focũ iacerent: ⁊ de
niq cõcremarent. Qͦ infortunio milites nr̃i suꝑati. dolore
qͦq circũfusi. rupto spei sue fune. reg̾ssus ẽ rex acchon. uere
uerum ẽ ꝓuerbiũ illud rusticani. Int̾dũ buccã coclear fru¬
stratur aꝑtã. Iam nr̃a gens capturam rapinarũ it̾ se dis¬
tͥbuebant. Iam alii aliis ꝓportionib incertis inuidebant.
Iamdiẽ captionis tanquã sibi certum dnimabant. Cquus pa¬
ratꝰ adbellũ ait salomon. dñs aut̃ salutẽ tͥbuet. Confidunt
int̾dum homines in uirtute sua. non ꝯsid̾antes qͥd apud

Expanded text:
posuerunt, probitatem probitate fefellerunt. Cum enim altitudinem posuerunt, probitatem probitate fefellerunt. Cum enim altitudinem turrium nostrarum se superare penitus conspicerent, confestim egentes auxilii nocturna operatione duas turres murales in sublime adeo extulerunt, ut de supernis propugnaculis earum probissime se defenderent, et in turres nostras inferiores focum accenderent et concremarent. Quo infortunio milites nostri superati, dolore quoque circumfusi, rupto spei suae fune, regressus est rex Achon. Vere verum est proverbium istud rusticani: Interdum buccam cochlear frustratur apertam. Jam gens nostra capturam rapinarum distribuerat. Jam alii aliis proportionibus incertis invidebant. Jam diem captionis tanquam sibi certum divinabant. Equus paratur ad bellum, ait Salomon, Dominus autem salutem retribuet . Confidunt interdum homines in virtute sua, non considerantes quid apud
Abbreviated transcription (Latin):
eos sparsi ꝑcãpos discurrere.⁊ ñ adbellũ se aptare. uitantes
dap̃num noluert̃ eos ĩ petere. Itaꝙ tã metu ꝗͣ u̾sutia utrinꝙ
carcũflexi. turci inibi remansert̃. nr̃i qͦ tramite recidiuo
reg̾ssist᷑. E qͥa uictuale. tã sͥ quã ium̃tis suis deficiebat. ne¬
qaua quã duitiꝰ eos ibi morari oportebat. Rediit gͦ rex ierfin
cum quo illic erã. tan credꝰ uͦ antiochiam. Nec mora deinde¬
fuit. apparatu accelerato aggressus ẽ rex tyrũ eiuitatẽ que
soor hebraice dicit᷑: ⁊ obsedit eam. Quã cũ ꝑ qͣtuor ⁊ so ãpliꝰ
m̃ses ad modum uexasset.i dẽ etiã cũ sius tedio ⁊ labore uad̾
fatigatꝰ. tͥstis in de discessit. Nam cum duas tͣres qͦs artifiose
ligneas muro altiores fieri uisserat ꝓpe murũ iã impegiss
un de ciuitatẽ conp̾hendere rebat᷑. sentientes sarraceni se
morti ꝓximos nisi artẽ arte fallerent. ingemũ ingenio oꝑ¬

Expanded text:
eos sparsim per campos discurrere, et non ad bellandum se aptare, vitantes eos sparsim per campos discurrere, et non ad bellandum se aptare, vitantes damnum noluerunt eos impetere. Itaque tam metu quam versutia utrinque circumflexi Turci inibi remanserunt. Nostri quoque tramite recidivo reversi sunt. Et quoniam victuale tam sibi quam jumentis suis deficiebat, nequaquam diutius eos ibi morari oportebat. Rediit rex Hierusalem, cum quo illic eram. Tancredus vero Antiochiam. CAPUT fuit, apparatu accelerato aggressus est rex Tyrum civitatem, quae Soor Hebraice dicitur, et obsedit eam. Quam cum per quatuor menses et eo amplius admodum vexasset, idem etiam cum suis taedio et labore valde fatigatus, tristis inde abscessit. Nam cum duas turres, quas artificiose ligneas muro altiores fieri jusserat, prope murum jam impegisset, unde civitatem comprehendere se putabat, sentientes Sarraceni se morti proximos, nisi artem arte fallerent, ingenium ingenio op
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ flum̃ fernũ hospitalitatẽ agentes ierosolimitani cum
antiocheuis. Et ñ ibi morãt es. ꝑrexert̃ usꝙ: aphamiã urbes
q̃ lam sub tancredo uillicabat᷑. ꝓbissime ab eo inpt̾ito capta.
Deinde cont᷑ tc̃osꝓgͥssi st̃. qͥ ante urbẽ quã dicunt si sarrã
castrametatierant. quã urbẽ literatorie nominare nescio.
scherar in cole regionis eã uulgarit uocitant. q̃ ab aphama
ser milib distat. Turci aut̃ quia iã audierant francos cõ
eos incedere. in uirgultis ⁊ in clausuris ciuitatis ante dicte
se inseruerant: ut securiꝰ se tueri possent si forte impetu
fiancoꝵ coercerent᷑. Uerũptam̃ cũ milites nrõs apppinqͣt
ad eos ꝯsperissent. exiert̃ demunitione iã dicta. genti nr̃e se
monstrantes. Attam̃ callentes. ⁊ ñ p̾sũpserunt bellare: et
noluert̃ fugere. Miites uͦ nr̃i ꝑ cat̾uas ordinati. cũ uiderĩ

Expanded text:
secus flumen Fernum, hospitalitatem agentes Hierosolymitani cum secus flumen Fernum, hospitalitatem agentes Hierosolymitani cum Antiochenis. Et non ibi morantes, perrexerunt usque Apamiam urbem, quae jam sub Tancredo villicabatur, dudum ab eo probissime capta. Deinde contra Turcos progressi sunt, qui ante urbem quam dicunt Sisaram castra metati sunt, quam urbem litteratorie nominare nescio; sed Caesar incolae regionis eam vulgariter vocitant, quae ab Apamia sex millibus distat. Turci autem, quia jam audierant Francos contra eos incedere, in virgultis et in clausuris civitatis antedictae se inseruerant, ut securius se tueri possent, si forte impetu Francorum coercerentur. Verumtamen cum milites nostros appropinquare ad eos conspexissent, exierunt de munitione jam dicta, genti nostrae se monstrantes. Attamen callentes, et non praesumpserunt bellare, et noluerunt fugere. Milites vero nostri per catervas ordinati, cum viderent
Abbreviated transcription (Latin):
uiũ: & obsedert̃ castrũ qͦd turbexel uocat᷑. moran¬
te ibi uno m̃se. Et cũ ñ possent statĩ illud cõp̃hendere qͥa
forte situ :: tediomolestati dimisert̃ obsidionẽ. in partes
Ralipti urbis secedentes. Nã callide uersutiantes. moliebãt᷑
irritari tancredũ ut cont᷑ eos exiret ad bellũ: utͦ antiochia
elongatũ possent c̃ gente sua magna eũ int̾ciꝑe. ⁊ omĩno
destr̃uere. S tancredꝰ astutiã astutie opponens. noluit ꝑ
stultã andatiã confindere suã ꝓbitatẽ. s misit legatos su¬
os regi balduino ꝑ eos humillime deposcens. ut xp̃ianis¬
mo succurere festinaret. Q audito. spopondit rex au¬
xiliũ face̾ petitũ. & t̾ra sua custodib ꝯmissa. ꝓpera¬
uit ad bellum ducens secũ bertimiũ comitẽ tͥpolitanũ.
Qcũ ꝑ uenissent ad oppidum qͦd rugeã nuncupant ꝓperusi
affuit ibi taucredꝰ qͥ aduentũ regis iã ꝑ qͥnꝙ dies ex pectauo¬
rat. Quo cũ gaudio suscepto. de posita st̃ tentoria ⁊ extensa

Expanded text:
 castrum quod Turbezel vocatur, morantes ibi uno mense. Et cum non possent istud statim comprehendere, quia forte situ est, taedio molestati dimiserunt obsidionem, in partes Calipti urbis secedentes. Nam callide versutiantes, moliebantur irritare Tancredum, ut contra eos exiret ad bellum, ut ab Antiochia elongatum possent cum sua gente magna eum intercipere, et omnino destruere. Sed Tancredus astutiam astutiae opponens, noluit per stultam audaciam suam confundere probitatem, sed misit legatos regi Balduino, per eos humillime deposcens, ut Christianismo succurrere festinaret. Quo audito, spopondit rex auxilium facere petitum. Et terra sua custodibus commissa, properavit ad bellum, ducens secum Bertrannum comitem Tripolitanum. Qui cum pervenissent ad oppidum, quod Rugeam nuncupant, prope Rusam, adfuit ibi Tancredus, qui adventum regis jam per quinque dies exspectaverat.
Abbreviated transcription (Latin):
lente ad turcos reu̾si sunt. N oũ appili quassent ad eos.
itentoria eoꝵ ꝓpiꝰ quã putarent ꝓspexisent. ordinauert᷑ statĩ acies sis̃
i aescendert̃ in plana uexislis explicatis cont᷑ eos eqͥtantes. Iueta

Expanded text:
lente ad Turcos reversi sunt. Et cum appropinquassent ad eos, lente ad Turcos reversi sunt. Et cum appropinquassent ad eos, et tentoria eorum propius quam putassent aspexissent, ordinaverunt statim acies suas, et descenderunt in plan
Abbreviated transcription (Latin):
tes ne forti ierosolimitans ioppitis auxiliũ ferrent. qͥbiis
hoc iani nũtiꝗtum fuerait. reu̾si sr̃ aschalonẽ qͥ ꝑt̾rã uenerat᷑.
qͥ uero ꝑ mare: tẏrum nauigauert̃. Post dies aut̃ decẽ regͤsi¬
sunt aschalonite ioppem. arbitrantes ꝓui di in ꝓuisos assul¬
ꝓtex̃it ⁊ conseruauit. In defendendo etiã se aliquantos ex illis
occidert̃ : ⁊ de equis coꝵ retimiert̃. Cũ fundibulis cepert̃
urbẽ cohibere. ⁊ cũ scalis ut pꝰ temptauert̃ int̾roire. quas
innauiculis secũ deculerant. S cũ ꝑsex horas diei se fatigasset̃.
mestinunis cum mortuis sius abiert᷑. Aurci aũ suꝑuis me
morati. cum gentẽ urãm remeasse cõꝑissent. reg̾ssi sunt
ad stationẽ pͥorem ⁊ discurrert̃ ꝑ regiones sitierapientes
castella ͦt potuert̃. uillasq p̾dando : atꝙ uastando patͥã.
captiuos ꝯaptiuas ꝙ secũ abducendo.  eũm hos nuntiatũ
eẽt antio chenis qui seiam remixerat recidino inunite haud

Expanded text:
ium ferrent, quibus jam hoc nuntiatum fuerat, reversi sunt Ascalonem qui per terram venerant; qui vero per mare, Tyrum navigaverunt. Post dies autem decem regressi Ascalonitae Joppem, arbitrantes providi improvidos assultexit et conservavit. In defendendo etiam se aliquantos ex illis occiderunt, et de equis eorum retinuerunt. Cum fundibulis coeperunt urbem cohibere, et cum scalis ut prius tentaverant introire, quas in naviculis secum detulerant. Sed cum per sex horas diei se fatigassent, moesti nimis cum mortuis suis abierunt. CAPUT LII. morati cum gentem nostram remeasse comperissent, regressi sunt ad stationem suam priorem, et discurrerunt per regiones Syriae, capientes castella quot potuerunt, villasque praedando, atque vastando patriam; captivos captivasque secum abducendo. Sed cum hoc nuntiatum esset Antiochenis, qui se jam retraxerant recidivo tramite, haud
Abbreviated transcription (Latin):
norrenses uͦ a mari. Q factis machinis. t̾ruit ualde int̾nõ
hostes. ita ut q̃rerent arege qͥ solidarii erant qͣtimis eos inde
sanos exire ꝑmitteret. ⁊ si ei placeret. agricolas ad excolendũ
t̾ras causa utilitatis sue in urbe retineret. Hoc petiert̃.
hoc impetrauert̃. Sine donatiuo quidẽ sic solidarii abie¬
runt. ruricole uͦ subpactione p̃dicta pacifice remanse¬
rt̃. Iã decies nouies sol uiserat architenentẽ: Urbẽ sydonii
cũ reddt̃ mense decenbri.

Expanded text:
Noroenses vero a mari. Et factis machinis, terruit valde inter nos Noroenses vero a mari. Et factis machinis, terruit valde inter nos hostes, ita ut quaererent a rege qui solidarii erant, quatenus eos sanos inde exire permitteret, et si ei placeret, agricolas ad excolendum terras causa utilitatis suae in urbe remanerent. Hoc petierunt, hoc impetraverunt. Sine donativo quidem sic solidarii abierunt. Ruricolae vero sub pactione praedicta pacifice remanserunt. Jam decies novies sol viserat Architenentem, Urbem Sidonii cum reddunt mense Decembri
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ãplificandũ: ut expleto ntc̃q negotio xp̃i. int̾rã suam
postea gras dõ magnificas redderent. Quã peticionem is¬
li benigne suscipientes. respondert̃ non ꝓ alia causa iert
rino itinere simul uoluntarie ꝓficiscerent᷑. tantũ ut
uictũ eis necessariũ inpendere curaret. Hĩc ẽ ꝯcessius
illinc ꝑ actũ. Q cũ pͥmitꝰ aschalonẽ adire disposinssec̃
laudatiori demũ sup̃to consilio sẏdonẽ adeũtes obsedert̃¬
Deptolomaida q̃ frequentiꝰ accho dr᷑ mouit rex exercitĩ
suũ. norrenses uͦ de ioppe nauigio ꝓcessert̃. Tc̃ clasis ad¬
mirati babilonĩ intirio portulatitabat. qͣ sarraceni
ritu piratico xp̾ianis nr̃is ꝑegrinis ꝑ sepe oberant. ⁊ ci¬
uitates maritima qͥs adhuo rȩx babiloniensis possi de¬
bat munientes uegetabant. Cũ aut̃ de norrensib murmu¬
rare audissent. ñ tam̃ de portu tirio egredi neq cũ eis p̾li¬
ari ausi ft̃. Cũq adsydonẽ uentum ẽ: obsedit eam rex at̾ra.

Expanded text:
et amplificandum, ut expleto utcunque negotio Christi, in terram suam postea gratias Deo magnificas redderent. Quam petitionem illi benigne suscipientes, responderunt non pro alia causa Hirino itinere simul voluntarie proficiscerentur, tantum ut victum eis necessarium impendere curaret. Hinc est concessum, illinc peractum. Et cum primitus Ascalonem adire disposuissent, laudatiori demum sumpto consilio, Sidonem civitatem adeit rex exercitum suum. Noroenses vero de Joppe navigio processerunt. Tunc classis admiraldi Babylonii in Tyrio portu latitabat, qua Sarraceni ritu piratico Christianis nostris peregrinis persaepe oberant, et civitates maritimas, quas adhuc rex Babylonis possidebat, munientes vegetabant. Cum autem de Noroensibus murmurare audissent, nec de portu Tyrio egredi, neque cum eis congredi ausi sunt. Cumque ad Sidonem ventum est, obsedit eam rex a terra,
Abbreviated transcription (Latin):
sulcatione frandulent̾ excurtamꝰ. aut circõuentionibus
cupiau subripiendo pͥuamꝰ ⁊ nr̃os malitiose exhis angiritns
Qionurumn sideo ꝑmitiente sata nrã uł mures int̾ra iã exge¬
nimine radicata dissipent. ut pꝰ in spicis iam ad ulta locuste
deuorent : ant etiã ingranariss uermib qͥblibt. aut nidore
uini erat. apparuit nob̾ incelum suscipientib luna pͥ gall
cantũ prstota rubea. nouissime uͭ mitato rubore nigrecius
adeo sescata : ut iũ sui luminis ꝑ duas pene horas ꝑderett
sontigit alit̃ hos die qͦ eĩ xinͦ. habebamꝰ. Ed si. xñiii aie¬

Expanded text:
aratri sulcatione fraudulenter excurtamus, aut circumventionibus aratri sulcatione fraudulenter excurtamus, aut circumventionibus cupidis subripiendo privamus, et nostros malitiose ex his augmentamus? Quid mirum, si Deo permittente, sata nostra vel mures in terra jam ex geminine radicata dissipent, vel post in spicis jam adulta locustae devorent, aut etiam in granariis vermibus quibuslibet, aut nidore Junius erat, apparuit nobis in coelum suspicientibus luna post galli cantum, prius tota rubea, novissime vero, mutato rubore nigredine adeo fuscata est ut vim sui luminis per duas fere horas perderet. Contigit autem hoc die qua eam
Abbreviated transcription (Latin):
fretauit. Dein de maio m̃se ad uolauert̃ int̾ram̃ ierosolimita¬
nam locustarum infincta multitudo ãpliꝰ solito. cteutorantes
tã uineas quã segetes. necñ arbores omĩgenas. qͦfu deretis
accuratẽ. ad morem exercitꝰ hominũ ꝑ uias tãquã donfilic
ꝓuido ꝓlocutas ordinate ꝓgredi. Et facta expeditione sua
udiurna: alie pedites. alie uero uolantes. hospiciũ sͥ cõ¬
munit̾ eligebant. Cõpsũptis itaꝙ herbis uiridib. ⁊ ar¬
boꝵ corrosis corticib tam bruci quant loenste: cat̾uatĩ
abiert̃. Oimꝓbitas mortaliũ. ꝑu̾se in cessant̾ maligña.¬
¶tium.
lot ⁊ tarrtis uos conditoe n̾r increpationib tangit ip̃munt as
ne trint. nunis coucitat. docim̃tis edocet. flagellis coherc et
⁊ semꝑ inini quitatib nr̃is ꝑsistentes monita ei cõteptiu
habeniꝰ. ⁊ p̾ceptis eiꝰ suꝑbe contraimꝰ. Qdmir̃ si sarraceni ut

Expanded text:
fretavit. Deinde Maio mense advolaverunt in terram Hierosolymitafretavit. Deinde Maio mense advolaverunt in terram Hierosolymitanam locustarum infinita multitudo, amplius solito devorantes tam vineas quam segetes, nec non arbores omnigenas, quas videritis accurate ad morem exercitus hominum per vias tanquam consilio provido prolocutas ordine progredi. Et facta expeditione sua diurna, aliae pedites, aliae vero volantes, hospitium sibi communiter eligebant. Consumptis itaque herbis viridioribus, et arborum corrosis corticibus, tam bruci quam locustae catervatim abierunt. O improbitas hominum perverse incessanter malignantium! Tot et tanterritat, minis concitat, documentis edocet, flagellis coercet; et semper in iniquitatibus nostris persistentes, monita ejus contemptui habemus, et praeceptis ejus superbe contraimus! Quid mirum, si Sarraceni, vel
Abbreviated transcription (Latin):
rãd nurat᷑. Deieufra tessilm lit̃ ad fidicim᷑⁊ qd̃ in
transeat.xxiii. miliariis ut opinor ab urbe ecdessa. Querat᷑
qui uisit. discat qui ualet. nam hoc discere aquã pluribꝰ
ꝑ sepe inquirendo studui. s qui hoomͥ insimiarit neqͣꝗͣ
inuenire potui. Cõmito aũ illi hoc enuoleare. qui suꝑ
cȩlos etiam aquas mirifice ineẽstatuit. qͥꝙ eas in monti¬
b ⁊ collib conuallib ꝙ oriri facit : ⁊ ꝑ occultos meatꝰ cursi¬
b nimdis uias multifidas eis p̃buit. ⁊ in mare deniq mira¬
bilit̾ inclucit ⁊ educit. Exitu equidem anni appropinꝗͣ¬
te. molestia corꝑis ingruente qua rex mori tunc metu¬
it. dimisit uxorẽ suã spͥeriꝰ memoratã. siculoꝵ scilicet comi¬
tissã nomine a delaidam. quia in iuste eam duxenit eo qd̾
ad huc inuereret sua: quã ap̃ urbẽ eclessã ante recte du
maide egͤssa: die qua ritu ecclesiastico letarĩa ma¬
ior decantata ÷ .Uiʳ. cum nauib in comitatu suo siciliam tͣnͣs¬

Expanded text:
militer addicimus, quod in transeat, 24 milliariis, ut opinor, ab urbe Edessa. Quaerat qui vult, discat qui valet. Nam hoc discere a quampluribus persaepe inquirendo studui, sed qui hoc mihi insinuaret nequaquam invenire potui. Committo autem illi enucleare, qui super coelos etiam aquas mirifice inesse statuit; quique eas in montibus et collibus et convallibus oriri facit, et per occultos meatus cursibus vividis vias multifidas eis praebuit, et in mare denique mirabiliter inducit et reducit. Exitu siquidem anni appropinquante, molestia corporis ingruente, quia rex mori tunc timuit, dimisit uxorem suam superius memoratam, Siculorum scilicet comitissam, nomine Adelaidem, quia injuste duxerat eam, eo quod adhuc viveret sua, quam apud urbem Edessam ante recte duxmaida egressa, die qua ritu ecclesiastico litania major decantata est, septem cum navibus in comitatu suo Siciliam trans
Abbreviated transcription (Latin):
quãtãc̃q potiit. expectato iã rege ꝑdies aliqͦt qͥsimul congre¬
gati sunt ante fluuium eufratẽ. Quo tnͣsito. inuenert̃ statĩ
turcos. quos appetebant. qͥ ꝑ regionẽ illã cat̃uatĩ discurrentes:
regis expectabant aduentũ: b qͥa sciebant milites nr̃os ꝓ
bissimos bellatores ⁊ mirabiles de lanceis ꝑ cussores. ñ st̃
cum eis bellum ausi cõmittere. s fugitiua calliditate abeiᷤ
diu̾tentes: nec bellare audebant. nec int̾rã suã secedere uo¬
lebant. Et cũ fallatia tediosa ꝑ dies płimos nolentes p̃li¬
ari nr̃os fatigare studussent. sũpto utilitatis ⁊ necessitatiᷤᷤ
consilio. muniuit rex urbẽ edessã annona qua multũ
inhabitantes egebant. quia uastauerant t᷑ci regionẽ
in circuitu. cõp̾hensis castellis ⁊ colonis quib ciuitas pre¬
dicta pascebat᷑. ñ ampliꝰ mor antes ad fluuiũ memoratũ

Expanded text:
quantamcunque potuit, exspectato jam rege per dies aliquot; qui simul congrequantamcunque potuit, exspectato jam rege per dies aliquot; qui simul congregati sunt ante fluvium Euphratem. Quo transito, invenerunt statim Turcos, quos appetebant; qui per regionem illam catervatim discurrentes, regis exspectabant adventum. Sed quia sciebant milites nostros esse probissimos bellatores, et mirabiles de lanceis percussores, non sunt ausi cum eis bellum committere, sed fugitiva calliditate ab eis divertentes nec bellare audebant, nec in terram suam secedere volebant. Et cum astutia taediosa per dies plurimos nolentes praeliari nostros fatigare studuissent, sumpto necessitatis et utilitatis consilio, munivit rex Edessam urbem annona, qua multum indigebant inhabitantes, quia vastaverant Turci regionem in circuitu. Comprehensis castellis et colonis, quibus civitas praedicta pascebatur, non amplius morantes ad fluvium memoratum
Abbreviated transcription (Latin):
hibernis t̾ras cohiberet. ꝓfectꝰ ÷ rex baldumꝰ beritum
ciuitatẽ.⁊ obsedit eam. Cui uenit in auxiliũ bertran
nus tͥpolitanꝰ comes. ⁊ consedit exercitꝰ ad pͥmũ aburbe lapi¬
dem. Cũꝙ ꝑ. lxxu. dies ut opinor ciuitatẽ undiꝙ coartassent
⁊ naues q̃ ad subsidium eoꝵ illuc confluxerant naues nr̃e intͣ
portũ conclusisent: turrib ligneis tũ murd ad motis. franci
nr̃i ausu magno de ilł suꝑ murũ nudatis c̃ensib ꝓsilierunt.
bis qͦq quino: Urbẽ beritum uirtꝰ capit armipotentũ. Bis
adecies ortꝰ. subtauri sydere phebꝰ: Terq qͣtq fuit: cũ factũ
tas acturꝰ ꝑ quẽ triũ phauerat. Demde parauit se iturum
cont᷑ t᷑cos qui edessã mesopotamie urbem obsidebãt. Tũ qͥdẽ
uidimꝰ cometã unimi ꝑ noctes aliqt ad austrũ radiũ suũ
extendentẽ. Tan credꝰ etiã tc̃ ad unauit gẽtẽ suã antiochenã

Expanded text:
hibernis terras cohiberet, profectus est rex Balduinus Berithum hibernis terras cohiberet, profectus est rex Balduinus Berithum civitatem, et obsedit eam. Cui venit in auxilium Bertrannus comes Tripolitanus, et consedit exercitus ad primum ad urbe lapidem. Cumque per 75 dies, ut opinor, civitatem undique coarctassent, et naves, quae ad subsidium eorum illuc conflixerant, naves nostrae intra portum conclusissent, turribus ligneis muro tunc admotis, Franci nostri ausu magno de illis super murum nudatis cum ensibus prosilierunt. bis quoque quino, Urbem Beritum virtus capit armipotentum. His decies ortus sub Tauri sidere Phoebus, Terque quaterque fuit, cum factum tas redditurus, per quem triumphaverat. Deinde paravit se iturum contra Turcos, qui Edessam Mesopotamiae urbem obsidebant. Tunc quidem vidimus cometam unum per noctes aliquot, ad austrum radios suos extendentem. Tancredus etiam tunc adunavit gentem suam Antiochiam,
Abbreviated transcription (Latin):
diam fieri int̾ duos comites memoratos. nescio qͦ infortimi odũ
noctu equitabat guilłmꝰ ille iordanꝰ. sagnte ictii parue clã inti¬
riit. Dciscitabantur om̃s qui hoc fecisset. s hoc addiscere nequi¬
uert̃. Hi dolent. illi gaudent. Hi lugent amicũ. illi letant᷑
suꝑ inmmieũ obrutũ. Remansit bertramiꝰ regis baldium hõ¬
fidelis effectus. Tc̃ cuutas undiq coartata ÷. Laborant ext̾ni au¬
xant᷑ int̾ni. u cum sarraceni ualde coangustarent᷑. ⁊ nulla spes
iam eis eẽt euadendi subfidei pactione uirata.⁊ arege confirma¬
ta ne occiderent᷑. s quoc̃ꝙ uellent sine cõtradictione abirrt̃
urbem introiert̃. Et qui in uentꝰ ẽ ibi sarracenꝰ: Iico cap̃¬
est truncatꝰ. Qui aut̃ incirco regis fuerunt. iuxta pactionẽ
in de factam abeo de fensi sunt. Ter decies cancro dederat iã
lumina pheb: Sitria de numero tam̃ ei ciendo rescindas. Urbẽ
cum tripolim capiunt gens bellica ꝑũ:

Expanded text:
diam fieri inter duos memoratos comites, nescio quo infortunio, dum noctu equitabat Guillelmus ille Jordanus, sagittae ictu parvae clam interiit. Sciscitabantur omnes quis hoc fecisset; sed hoc addiscere nequiverunt. Hi dolent, illi gaudent. Hi lugent amicum, illi laetantur super inimicum obrutum. Remansit Bertrandus regis Balduini homo effectus. Tunc civitas undique coarctata est. Laborant externi, vexantur interni. Sed cum Sarraceni valde coarctarentur, et nulla spes jam eis esset evadendi, sub fidei pactione jurata, et a rege confirmata, ne occiderentur, sed quocunque vellent sine contradictione abirent,urbem introierunt. Et qui inventus est ibi Sarracenus, illico capite truncatus est. Qui autem in circo regis fuerunt, juxta pactionem inde factam ab eo defensi sunt. Ter decies Cancro dederat jam lumina Phoebus, Si tria de numero tamen ejiciendo recidas, Urbem cum Tripolim capiunt gens bellica per v
Abbreviated transcription (Latin):
ut eis ad iunctꝰ duob t̾cius. quasi fumcls tͥplex efficerentur
ne a turcis postea facile rũperent᷑. Metuebat enĩ quod si solis
reman̾et. ipse cum regno suo penitꝰ ꝯfunderet᷑. Necessitate uͥ
urgente. ⁊ mãdatione antio chenoꝵ monente. auit rex adyꝰ¬
lium fore putatũ. S cũ audissent t᷑ci ad eos iam appropinqs¬
se. quẽ antiochenses ⁊ damasceni ꝑ tres fere m̃ses expectauerat
metuentes mortis sue ꝑicłm si contͣ tantã gentẽ bellarent.
quãuis multo płẽs eẽnt. abiert̃ retro tacito satis motu. ⁊ sudis¬
ert̃ caueat quasdam ñ longe tam̃ a nr̃is. Et cum hoc fecisẽ
arbitrati sunt. rex zalii qd̾ aregionib nr̃is oĩo secessissent
qua ꝓpt̾ regressus ⁊ rex usꝙ tripolĩ. Pum aut̃ heo ita agent̃

Expanded text:
ut eis adjunctus duobus tertius, quasi funiculus triplex efficeretur, ne a Turcis postea facile rumperetur. Metuebat enim ne, si solus remaneret, ipse cum regno suo penitus confunderetur. Necessitate vero urgente, et mandatione Antiochenorum monente, ivit rex ad praelium fore putatum. Sed cum audissent Turci ad eos jam appropinquasse, quem Antiochenses et Damasceni per tres fere menses exspectaverunt, metuentes mortis suae periculum, si contra tantam gentem bellarent, quamvis multo plures essent, abierunt retro tacito satis motu, et subierunt caveas quasdam, non longe tamen a nostris. Et cum hoc fecissent, arbitrati sunt rex et alii quod a regionibus nostris omnino discessissent. Quapropter regressus est rex usque Tripolim. Dum aute
Abbreviated transcription (Latin):
runt usq ioppẽ ciuitatẽ nr̃am. ⁊ apposuert̃ ei obsidionẽ : tam
ꝑmare quam ꝑ t̾ram. olffuit enĩ ibi babilonica classis .Lxx.
ferme nauiũ. quarũ aliȩ tͥremes. alie uͦ rostrate. alie negoci¬
ationis annona onuste. Hi aparte maris egͤssi. ⁊ alii a t̾ra pa¬
rati: assiliert̃ urbẽ. Q̾ oñ ꝑscalas qͣs secũ attulerant murũ.
ascen dere ꝑ tep̃tarint: ã ciuib licet pautis ⁊ infirmitate le¬
bilib uirilit̾ repulsi sunt. D cum inderuit se non posse qͥcꝗͣ¬

Expanded text:
 Joppem civitatem nostram, et apposuerunt ei obsidionem tam per mare quam per terram. Adfuit enim ibi Babylonica classis, 70 ferme navium, quarum aliae triremes, aliae vero rostratae, aliae negotiationis annona onustae. Hi a parte maris egressi, et alii a terra parati assilierunt urbem. Et cum per scalas, quas secum attulerant, murum ascendere pertentarent, a civibus licet paucis et infirmitate debilibus viriliter repulsi sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
etiã hunc iuiuere. Certant ꝓ incertis. ⁊ st̃ incerti deceraᷤ.
Contendt̃ ꝓmomĩtaneis. ⁊ ñ laborant ꝓ ęt̾nis Currunt:
qͥ forsan ñ cõp̾hendent. Remanebit ergo in biuiobraui¬

Expanded text:
etiam hunc vivere. Certant pro incertis, et sunt incerti de incertis. etiam hunc vivere. Certant pro incertis, et sunt incerti de incertis. Contendunt pro momentaneis, et non laborant pro aeternis. Currunt qui forsitan non comprehendunt. Remanebat igitur in bivio bravi
Abbreviated transcription (Latin):
sib cũ classe nauiũ rostratarũ fere. Lxx. excep¬
Quã urbem scilic tripolĩ uolebat impugnare. ⁊ sub pa¬
tris sui iire hereditario ꝓpͥam possidere. Quam cũ obsi¬
dione cuixissent. orta lite ꝯfestĩ int̾ bertrannũ ⁊ gyillermũ
ior danẽ cognatũ suũ qͥ eã sẽꝑ ĩpugnauerat: pꝰ ꝗͣ raimũdus
Mea debr ẽẽ cuntas hereditario uire. quia pat̃ nĩs qͥ eã pͥmitꝰ
impugnare cepit. ⁊ in coartando illã oppidum istud scilic
montẽ ꝑegrinũ magna ꝓbitate edificauit: ⁊ pꝰ ex cessum
suũ mͥ obtinendam dedit : dũ uiuebat. Gyill̃mꝰ uͦ dicebat.
pͥexcessum comitis semꝑ coercui strenue armis meis: ⁊ t̾rã
adiacentẽ ubi amplificare studui: ⁊ laboraui. Et quia subi
discordia magna destatu suo soleͣt labi. ⁊ in concordia mi¬
nima augeri: guilłmꝰ mali uolentie cansa de negotio
ilo se retrahebat. bertrannꝰ aũ cũ suis urbẽ uirilit̃
cohibebat. Hic nollet illũ posse ꝓficere. ille quoꝙ nollet

Expanded text:
 cum classe navium rostratarum fere 70. QuaeQuam urbem, scilicet Tripolim, volebat impugnare, et sub patris sui jure haereditario propriam possidere. Quam cum obsidione cinxissent, orta lite confestim inter Bertrannum et Guillelmum Jordanem cognatum suum qui eam semper impugnaverat, postquam Raymundus « Mea esse debet civitas haereditario jure, quia pater meus, qui eam primitus impugnare coepit, in coarctando illam, oppidum istud, scilicet Montem-Peregrinum, magna probitate aedificavit, et post excessum suum mihi obtinendam dedit, dum vivebat. » Guillelmus vero dicebat: bitatores post excessum comitis semper coercui strenue armis meis, et terram adjacentem urbi amplificare studui et laboravi. » Et quia sub discordia magna de statu suo solent labi, et in concordia minima augeri, Guillelmus malevolentiae causa de negotio illo retrahebat se, Bertrannus autem cum suis urbem viriliter cohibebat. Hic nollet illum posse proficere, ille quoque nollet
Abbreviated transcription (Latin):
nus. quapꝑt̾ bu amundꝰ collecto ut dictum ẽ ex̾citu. t̾ ram illꝰ
intrauit: eiuitates ⁊ oppida comp̾hendere intens.
NNo aut̃ .Mͦ.cͦ. xiͦi. ab incarnatione dñi. cũ ante dura¬
tium iã ꝑ unum annũ sedisset nichil ꝓficiens. nͥ qͦd
contra inꝑatorẽ aliquas moliebat᷑ insidias cont᷑ quẽ quoqꝙ dd̃¬
imꝑator nichilominꝰ faciebat: tandẽ ꝑ int̾nuntios ꝯcordia ꝓ¬
locuta. cũ etiam imꝑator adeum cum exercitii suo iã appro¬
rimasset: amiei ad ĩuicẽ conuentiõib int̾mixtis facti sunt
Iutauit enĩ buamudo ĩperator suꝑ reliqͥas p̾ciosissimas
ꝑegrinos de quib iam sepe factum ẽ tã int̾ra quã in mari
quanto latiꝰ imꝑium eius extendebat᷑. ab illo die ⁊ de inceps
partẽ ex̾citꝰ sui minorẽ secum reducens. pars enĩ maior ier̃
tie dedit finem uite.

Expanded text:
nus. Quapropter Boamundus collecto, ut dictum est, exercitu, terram illius nus. Quapropter Boamundus collecto, ut dictum est, exercitu, terram illius intravit, civitates et oppida comprehendere nitens. nno autem 1108 ab Incarnatione Domini, cum ante Duratium jam per unum sedisset annum, nihil proficiens, nisi quod contra imperatorem aliquas moliebatur insidias, contra quem quoque imperator faciebat, tandem per internuntios concordia prolocuta, cum etiam imperator ad eum cum exercitu suo jam approximasset, amici adinvicem conventionibus intermistis facti sunt. Juravit enim Boamundo imperator super reliquias pretiosissimas, peregrinos, de quibus jam saepe fatum est, tam in terra quam in mari, quanto latius imperium ejus extendebatur, ab illo die et deinceps partem exercitus sui minorem secum reducens. Pars enim major Hieruciae dedit finem vitae.
Abbreviated transcription (Latin):
nno si quidẽ ipso postquã buamundus degalliis regres¬
sus ẽ: congregata gente quantac̃q potuit inportubrũ¬
dusio qui ẽ in apulia: dassẽ suã parauit. ¶ cum tempꝰ ad tnͣs¬
fretandum etpectasset oportunũ. uii. idꝰ octobris naues in¬
gressi: bulgariã naiugauerunt. ⁊ aualonis portui applicue¬
runt. Et aualone citissime capta duraciũ urbẽ ad eundes.
ii. idꝰ nouenbris obsedert̃. S quia ciuitas illa tã hõib quã
uictualib satis erat munita. obsessores diu fatigauit. Ha¬
bibat quidẽ dõnus buamundꝰ .U. milia militum. ⁊ sꝗragĩ¬
ta mlra peditum. fẽminã qͥppe nullã tc̃ sec̃ tnͣfire ꝑmisit.
ne exercitantib ĩpedimento eẽnt ⁊ oneri. Erat quidẽ impera¬
tor ostantinopolitanus alȩtis nomine genti nr̃e tẽ ualde ꝯtlꝰ¬
uerosolimã peregrinantib uł fraude clandestina. uł uio¬
lentia manifesta tã ꝑ t̾ram quam ꝑmare ꝑ turbator ⁊ tuan¬

Expanded text:
 siquidem anno, postquam Boamundus de Galliis regressus est, congregata gente quantumcunque potuit, in portu Brundusino, qui est in Apulia, classem suam paravit. Qui cum tempus ad transfretandum exspectasset opportunum, VII Idus Octobris naves ingressi Bulgariam navigaverunt, et Avalonis portui applicuerunt. Et Avalone citissime capta, Duratium urbem adeuntes, III Idus Octobris obsederunt. Sed quia civitas illa tam hominibus quam victualibus satis erat munita, obsessores diu fatigavit. Habebat quidem domnus Boamundus quinque millia militum, et 60 millia peditum. Feminam quippe nullam tunc secum transire permisit, ne exercitibus impedimento essent et oneri. Erat quidem imperator Constantinopolitanus, Alexis nomine, genti nostrae tunc valde erosolymam peregrinantibus vel fraude clandestina vel violentia manifesta tam per terram quam per mare perturbator et tyran
Abbreviated transcription (Latin):
ab iaclis aut intraus. ⁊ exiens ut mare galiles. fiule mer
inuase a uolbet haustum: tunquã aliud mare sipidum
ẽie albũ. Di cunt alud ani ari oodeano diriuati a parte. aus¬
brabi. q uasu lingua eruptsim.⁊ usq adhelĩ iamdictã ho
septentͥonem ꝓtentũ ubi finem facit non longe amonte
sinai. s quantum pot̃ eques aliqͥs uno die ꝓfiessti. Arubro
eundo dierum quatuor uł qͥnꝙ eqͥtis arobulatiosle estii¬
mant. Quo sinit int̾ hec dno maria cingit᷑ egiptꝰ cat
orientali parte habeat marenubeũ. ⁊ adiacca suꝰ in quo
incidit mare nr̃n. h abietienĩtint̾ se ⁊ or sẽntẽ ⁊na̾re
eu̾brĩ. inqͦ oriente intelligimus et̃ paradi sũ ex quo¬

Expanded text:
vel lacus, aut intrans et exiens ut mare Galilaeae; sive meta vel lacus, aut intrans et exiens ut mare Galilaeae; sive meta in vase quolibet haustum, tanquam aliud mare, limpidum est et album. Dicunt illud a mari Oceano derivari a parte australi, quasi lingua eruptum, et usque ad Elim jam dictam versus Septentrionem protentum, ubi finem facit non longe a monte Sinai, sed quantum potest equo aliquis uno die proficisci. A Rubro eundo dierum quatuor vel quinque equitis ambulatione aestimans. Quo sinu inter haec duo maria cingitur tota Aegyporientali parte habeat mare Rubrum, et ab occasu, in quo incidit, mare nostrum. Habet enim inter se et orientem mare Rubrum, in quo oriente intelligimus esse paradisu
Abbreviated transcription (Latin):
montem nominari constituit. quia paruo tẽꝑe c̃ pauca gente
s magna ꝓbitate illud edificauerat.:¬
uiderat ⁊ fortuitu inuia aliqͥd boni qd desiderabat inueniret.
Tc̃ inuenerunt helĩ ciuitatẽ secus litꝰ eiꝰdem maris. ubi popłm
israheliticum post maris tnͣsitũ hospitatũ eẽ legimꝰ. De qua
qui ibi sarraceni u̾sabant᷑. audito regis aduentu egressist̃.
& intrantes nauiculas suas: in mare illud pauidi se ĩpege¬
runt. Cum aut̃ rex ⁊ sui locũ illũ quãdui libut conside¬
rassent. reu̾si sunt ad regalem montẽ castrũ r egis. dein¬
de rerłm. Qui cum nob̃ ea q̃ uiderant narrarent: delecta¬
bamur. tam indictis quã incocleis marinis ⁊ lapillis quibꝰdã
generis tenerrimi que inde allata nobis monstrabant᷑. Ego
ipse aindo corde plene ab ipsis rimabar cuiꝰ modianare euit.
qui hucusq dubitaneram utr̃ dulce ust salsũ. eẽt.stagnũ

Expanded text:
montem nominari constituit, quia parvo tempore cum pauca gente, montem nominari constituit, quia parvo tempore cum pauca gente, sed maxima probitate, illud aedificaverat.viderat, et fortuitu in via aliquid boni quod desiderabat inveniret. Tunc invenerunt Elim civitatem secus littus ejusdem maris, ubi populum Israeliticum post maris transitum hospitatum esse legimus . De qua qui ibi versabantur, audito regis adventu, egressi sunt: et intrantes naviculas suas, in mare pavidi se impegerunt. Cum autem rex et sui locum illum quandiu libuit censiderassent, reversi sunt ad Regalem montem castrum suum, deinde Hierusalem. Qui cum nobis ea quae viderant narrarent, delectabamur tam dictis quam in cocleis marinis, et lapillis quibusdam generis tenerrimi, quae nobis allata monstrabant. Ego ipse avido corde plene rimabar ab ipsis, cujusmodi mare erat, qui huc usque dubitaveram utrum salsum an dulce erat; stagnum
Abbreviated transcription (Latin):
oꝵ ⁊ gedeonis ⁊ alioꝵ pluriũ. qui non insua s in dnĩ confidã¬
tes uirtute: cũ paucis multa milia ꝓstrauert̃. Ilis uti descͥp¬
tnꝰ. erit acdio nota futuris. Tres aberant noctes ut abiret u¬
ginis .i. astrum. cum male de ceptrix tcos fortuna fefellis
Om̃ib unde satis liqͥdo patet ẽẽ cauendũ: Ante rei finem
nicħ ũ quã credere certũ. Ipso anno iterũ subu̾sa ⁊ urbs ma¬
mistria: t̾re motu. d lias etiã in regione antiochena nõ
aurasicensis ab apostolico missus ierosolimã: ⁊ deposuit ar¬
nulfum patͥarcham desede sua. Q ꝓpt̃ postea romã adiit̃.
& edificauit ibi castrum unũ in monticulo qͦdam situ forti. nõ
longe amari rubro: s quasi dierũ trium itinere. a ierłm uo:
quatuor. ⁊ posuit in eos oustodes qͥ patͥe illiꝰ dominarent᷑.
ad utilitatẽ xp̃i anismi: qͦd castrũ ob honorificentiã sui. regalẽ

Expanded text:
orum, et Gedeonis, et aliorum plurium, qui non in sua, sed in Domini confidenorum, et Gedeonis, et aliorum plurium, qui non in sua, sed in Domini confidentes virtute, cum paucis multa millia prostraverunt. His ita descriptis, erit actio nota futuris. Tres aberant noctes ut abiret Virginis astrum, Cum male deceptrix Turcos fortuna fefellit. Omnibus unde satis liquido patet esse cavendum, Ante rei finem nihil unquam credere certum. Ipso anno iterum subversa est urbs Mamistria terrae motu. Alias etiam in regione Antiochena non Aurasicensis ab apostolico missus Hierosolymam, et deposuit Arnulfum patriarcham de sede sua. Quapropter Romam adiit, et aedificavit ibi castrum unum in monticulo quodam situ forti, non longe a mari Rubro, sed quasi dierum trium itinere, ab Hierusalem vero quatuor, et posuit in eo custodes, qui patriae illius dominarentur ad utilitatem Christianismi. Quod castrum ob honorificentiam sui Regalem
Abbreviated transcription (Latin):
uda cõmoti. Eigentes ut cos suꝑare si as conced̾et. uł suꝑari si ꝑmitt¬
ret: quã ꝑ unũ quẽꝙ annũ ita abeis confunderent᷑ ubi turbã deni¬
orem conspererunt mirifice eosimpetiert᷑. Turci aut̃ aliquantuili
ꝑmiitꝰ renitentes. dei haud lente tã ꝑ ouisorib quam occidentib
t̾ga fugientes dedert̃. De quib estimati sunt tria m̃ilia oceisi.
capitimuati. Et qui occidi intauert̃. fuga se lib̾auert̃.: tab̃nact¬
ꝑdidert̃. inquib pecunia multa ⁊ utensiha reꝑta sunt. Cuiꝰ
pecum̃e p̃tium estimate. iui. bisantioꝵ milia deputata suntͥ
Saptiuos nostros ibi reliq̃yunt: tã francos ꝗͣ siros. Misieres qͥq
suas ⁊ ancilas. camelos ꝙ quã plurimos. Milia muloꝵ ꝑcensita st
teqͥz. Nere ds̃ mirtibitis incimetis mirabilib suis. Dum eni iero¬
solimitani una cum antiochenis dam ascenisꝙ parati ad p̾lũ¬
dum fuert̃: nicħ omnino ꝓfecerunt. Nunquid in muttitu

Expanded text:
a commoti, eligentes vel eos superare, si Deus concederet, vel superari si permitteret, quam per unumquemque annum ita ab eis confunderentur, ubi turbam densiorem conspexerunt, mirifice eos impetierunt. Turci autem aliquantulum primitus renitentes, dein haud lente tam percussoribus quam occidentibus terga fugientes dederunt. De quibus aestimati sunt tria millia occisi, capti multi. Et qui occidi vitaverunt, fuga se liberaverunt. Tabernact utensilia reperta sunt. Cujus pecuniae pretium aestimatae, 300 bysantiorum millia reputata sunt. Captivos nostros ibi reliquerunt, tam Francos quam Syros; mulieres quoque suas et ancillas, camelosque quamplurimos. Millia mulorum percensita sunt et equorum. Vere Deus mirabilis in cunctis mirabilibus suis. Dum enim Hierosolymitani una cum Antiochenis Damascenisque parati ad praeliandum fuerunt, nihil omnino profecerunt. Nunquid in multitud
Abbreviated transcription (Latin):
deqͥ eoꝵ requie ⁊ edulio refecti uires pstinas resũpsisset̃
qui multis dieb multo labore fatigati fuerant. pars
una exercitꝰ su̾pto consiliosiriã adiert̃ int̾iorẽ. desid̾ante
intiochenis ad huc morabant᷑. b hi duo c̃gente sua duaᷤ
irbes barã uidelic ⁊ marã. magne ꝓbitatis inuasione cõp̃¬
inderunt. Priore qͣrum citissime capta. ⁊ cede cunum
prsus depopulata: raptisq omib q̃ i ea reperert̃: festim

Expanded text:
 edulio refecti, vires pristinas resumpsissent, qui tot diebus labore fatigati fuerant, pars una exercitus sumpto consilio Syriam adierunt interiorem, desiderantes Antiochenis adhuc morabantur. Sed ii duo cum gente sua duas urbes, Baram videlicet, et Maram, magnae probitatis invasione comprehenderunt. Priori quarum citissime capta, et caede civium prorsus depopulata, raptisque omnibus quae in ea reperierunt, festini
Abbreviated transcription (Latin):
rudentib ꝙ: quib ligna pendebant p̾dicta. fascieula
fectis: de eisdẽ tĩgnis unũ pontẽ sibi franci coaptauert̃.
quẽ de turri suꝑ murũ callide extensũ iactauerunt.
imiãq ardebat ars una in muro lapidea. supͣ quam ma¬
binatores nr̃i torres flãmeos iniecerant: unde foco pau¬
sire cepit : ut neo unꝰ qui dem custodum cuiuim. ibi ulte¬
ius morari posset. Mox gͥ francis hora meridiana urbẽ
muindum redemit. cornib insonantib. cunctis tumultu
uilum in muri fastigio eleuantib: pagani oĩo ext̾ri¬

Expanded text:
rudentibusque, quibus ligna pendebant praedicta, fasciculis rudentibusque, quibus ligna pendebant praedicta, fasciculis sectis, de eisdem tignis unum pontem Franci tunc sibi coaptaverunt, quem de turri super murum callide extensum jactaverunt. Jamjamque ardebat arx una in muro lapidea super quam machinatores nostri torres igneos injecerant: unde foco paudire coepit ut nec unus custodum civium ibi ulterius morari posset. Mox itaque Francis hora meridiana urbem ne redemit, cornubus insonantibus, cunctis tumultuatibus, vexillum / in muri fastigio statim elevantibus. Pagani omnino exterr
Abbreviated transcription (Latin):
deit̾ in eam. deqͣ statĩ lapide ⁊ sagitas iacere ceport
contͤ quos nichilominꝰ sarraceni se defendendo faeieh
ugne cumi oleo ⁊ adipe uiuidũ cũ faculis aptatis p̃ dicte t̃r
imilitib qui erant in ea fũdibuł sins ia culabant᷑. Mulis
em in parte qua raimundꝰ comes ⁊ homines eius assistebs
seslicet inionte syon: eũ machinis suis magnũ assultũ
erat muro assultꝰ. Illo die sic agit᷑. Sequenti qͦꝙ die labes
eundẽ facto bucinaꝵ concrepitu uirilius iniert̃. ita ut ii¬
uno loco cum arietib pulsando murũ ꝑforarent. Pende¬
bant nẽpe ante muri ꝓpugnacula duo asseres funib
illic alligati. qͦs sarraceni sibi p̃p auerant. ut irruentib
⁊ lapides in eos iacientib obstaculum eis utile fierent.
S qd̾ ꝓincrem̃to sibi fecerant . idẽ ad detͥm̃tũ suũ dno
ꝓ uidente pꝰea exceꝑunt. Nam turri p̾fata muro admota

Expanded text:
nderunt in eam, de qua statim lapides et sagittas jacere coeperunt. nderunt in eam, de qua statim lapides et sagittas jacere coeperunt. Contgnem cum oleo et adipe vividum faculis aptatis dictae turri, et militibus qui erant in ea, fundibulis suis jaculabantur. Multis em in parte qua Raymundus comes et homines sui assistebant, scilicet in montem Sion, cum machinis suis magnum assultum tus, major erat muro assultus. Illo die sic fecerunt. Sequenti quoque die, laborem eumdem facto buccinarum concentu, virilius inierunt, ita ut cum arietibus pulsando murum in uno loco perforarent. Pendebant nempe ante muri propugnacula duo assera funibus illic alligata, quae Sarraceni sibi praeparaverant, ut irruentibus et lapides in eos jactantibus obstaculum fierent. Sed quod pro incremento sibi fecerant, idem ad detrimentum suum, Domino providente, acceperunt. Nam turri praefata muro admota,
Abbreviated transcription (Latin):
uam cum aspicerent fran ci ⁊ inderẽt eã ad capiendũ
uem. uisũ ÷ a pͥncipibꝰ nr̃is scalas ligneas fi̾. qͥb muro¬
unde admotis ⁊ erectis: cum ĩpetu forti ꝑ eas in sũmũ
tꝰ bucinis. mane claro ĩpetu miro : ciutatẽ undiq assilie.¬
unt. Et cum usq ad horam diei sextã assiluissent. ⁊ ꝑsca¬
is quas aptauerant eo qd̾ pauce erant intͦiere neqͥrent
ssultum tͥstes dimisert̃. Tc̃ aut̃ adimato concilio. ⁊ ussũ
quã ium̃ta eoꝵ egebãt aqua minis adpotandũ. Qua¬
pt̃ qr monebat hoc necessitas lõge a quã q̃ritabant. ⁊ a
quatuor miliariis uł quinq laboriose ad obsidionem
sutͥb suis cotidie apportabat᷑. Mac hinis aut̃ paratis.
õpegert̃. quã noctu edicto ꝓuide facto: ad unum¬
ciuitatis cornu frustatĩ detulerunt. ⁊ sic mane ipso eump¬
trarias & ceta ad iinicula parauissent: citissime haudi
he amuro cõpactam: erexert̃. Quam erectã ⁊ decoris det

Expanded text:
Quam cum aspicerent Franci, et viderent eam ad capiendum gravem, jussum est a principibus nostris scalas ligneas fieri; quibus muro postea erectis, cum assultu forti per eas in summum sonantibus, mane claro, impetu miro civitatem undique assilierunt. Et cum usque ad horam diei sextam assiliissent, et per scalas, quas fixerant, eo quod paucae erant, introire nequissent, assultum tristes dimitandum. Quapropter, prout monebat necessitas, longe aquam quaeritabant, et a quatuor milliariis vel quinque laboriose ad obsidionem in utribus suis apportabant. Machinis autem patratis, compegerunt; quam noctu, edicto proinde facto, ad ccivitatis opportunius frustratim portaverunt. Et sic mane ipso cum petrarias et caetera adminicula paravissent, citissime haud longe a muro compactam erexerunt. Quam erectam, et de coriis
Abbreviated transcription (Latin):
tias deoagendo. qui ꝑ tot dies hũc thesaurum suum̃
Nrm̃sibi ⁊nob̾ seruauerat om̃s una in sublime ꝓpalat̃
ciiam t̾ras sibi subdendo babilonico appropinqu¬
sent. congregata multitudine subedicto de tureis ⁊araibis
ethiopib̃ ꝙ: contra eos p̾liatũ ire festinauerunt. Et

Expanded text:
gratias Deo agendo, qui per tot dies hunc thesaurum suum et gratias Deo agendo, qui per tot dies hunc thesaurum suum et nostrum sibi et nobis servaverat, omnes una in sublime propalatci jam circa sibi subdendo Babylonico regno appropinquassent, congregata multitudine sub edicto de Turcis et Arabibus Aethiopibusque, contra eos ire praeliatum festinaverunt. Et
Abbreviated transcription (Latin):
slegit. Tuic etiã locati sunt mȩccłia dñi cl sepulcri¬
Canonidic attq in templo enusdẽ ipsi seruituri. Patͥarc ham
aut̾ tẽ decreuert̃ nĩdum ibi fieri alonec aromano pabpa
sent quẽ ipse laudaret p̃fici. Int̾ea tci ⁊araibes. nigri qͦp
thiopes. qͥngenti fere maroẽ clauiticam se mt̾miserani
pesi ert̃ ar aumundo comite qͥ prope turrĩ illã holpa¬
tus eint ut pecunia eoꝵ iarce ipsa tota retenta. uii
tantum eos abire ꝑmitteret. Hoc concessit. ⁊ hinc ad seg¬
lonẽ adierunt. Placuit tumc deo qͦdinuenta : patt¬
cula una erueis dñice. in loco secreto iã ab antiqͦ tẽpos
auris ueligiosis occultata: nc̃ aut̃ aqͦdam homines¬
ro ddeo uolente reuelata. quã cum patre suo inde comcs
dilugent̾ ibi ⁊ ab sconderat ⁊ cõseruarat. Quã quiden
particulam u modum crucis reformatam aureas
tĩ largentea fabrica contectam: ad anĩcum sepultrin
de hinc etiã adtemplum congratulant᷑ psallando ig

Expanded text:
epulcricanonici, atque in templo ejusdem ipsi servituri. Patriarcham autem tunc decreverunt nondum ibi fieri, donec a Romano papa quaesissent quem ipse laudaret praefici. Interea Turci et Arabes, nigri quoque Aethiopes quingenti fere, qui in arcem Davidicam se intromiserant, petierunt a Raymundo comite, qui prope turrim illam hospitatus erat, ut pecunia eorum in arce ipsa retenta, vivos tantum eos abire permitteret. Hoc concessit, et hinc Ascalonem adierunt. Placuit tunc Deo, quod inventa est particula una crucis Dominicae in loco secreto, jam ab antiquo tempore a viris religiosis occultata; nunc autem a quodam homine Syro, Deo volente, revelata. Quam cum patre suo inde conscio diligenter ibi et absconderat, et conservarat. Quam quidem particulam in modum crucis reformatam, aurea partim et argentea fabrica contectam, ad Dominicum sepulcrum, dehinc etiam ad templum, congratulanter psallendo, et
Abbreviated transcription (Latin):
surgendoq contulit: a paganoꝵ contagione inhabitan¬
um quandoq mundatus. tãdĩ suꝑsticione eoꝵ conta¬
ninatꝰ: ab inse credentib ⁊ confidentib in modũ dig¬
nitatis pͥstine reformar ert᷑. Et uere memoriale ⁊ ure
rimam renouata. ⁊ reducta st̃ ortodoxis. ⁊ quod idẽ dñs
per hunc popłmi tͣam ut opinor dilectũ alũpnũ familiarẽq:
sahoo negotium p̾electum expleri uoluit. usq infi¬
nem scł̃i memoriale lingius tribuũ uniu̾sarũ ꝑsona
centeno quo minus unõ. Uirginis apartu dñi
qͥ daruit ortu. Quindecies iulio iam phebi lu¬
mine tacto. Ierłm frãci capiunt uirtute potenti. Qͥppe¬
godefrido patͥe mox pͥncipe facto. Quẽ ob nobilitatis
eecellentiã. ⁊militie ꝓbitatẽ. atq patientie modestiã.
nec ñ tmoꝵ elegantiam in urbe scã regni pͥncipẽ. omĩs¬

Expanded text:
surgendoque contulit, a paganorum contagione inhabitansurgendoque contulit, a paganorum contagione inhabitantium quandoque mundatus, tandiu superstitione eorum contaminanatus, a credentibus et confidentibus in se, in modum dignitatis suae pristinum reformaretur. Et vere memoriale, et jure simam revocata et reducta sunt. Et quod idem Dominus per hunc populum suum tam, ut opinor, dilectum alumnum familiaremque, et ad hoc negotium praeelectum, expleri voluit, usque in finem saeculi memoriale, linguis tribuum universarum personalleno quo minus uno. Virginis a partu, Domini qui claruit ortu, Quindecies Julio jam Phoebi lumine tacto Jerusalem Franci capiunt virtute potenti. Godefrido patriae mox principe facto, quem ob nobilitatatis excellentiam, et militiae probitatem, atque patientiae modestiam, nec non et morum elegantiam, in urbe sa