comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qui a matre hebrea genitus. ⁊ contͣ
ꝑsecutionem pharaonis in alueo flu¬
minis positus: a filia pharaonis ĩue¬
nitur. aqua ad optatus infiliũ matͥ
hebree denuo craditur nutͥendus. Puer
a matre hebrea geuitꝰ. claustralis est
ab eccła ĩnouitate uite in stitutus.
Nomnẽ fluminis affluentia discipline
regsaris intłłigenda est: alueus flumi¬
nis carcerał custodia claustri. ꝑ seq̃nte
ꝙͦ pharaone puer iste ĩ alueo fluminis
ponit᷑. qñ contra temptationes diabłi.
mancipat᷑ claustrał custodie claustri.
Qui enadenĩ ꝑsecittiones pharaonis:
ibscem a filia eiꝰ. que ẽ concupiscentia
caruis ĩuenit᷑. Qm̃ freqñt̃ accidit ut
qui ñ suꝑat᷑ atemptationib diaboli.
eneruit succumbat. cẽptatõnib carmꝰ.
Tooptat᷑ ꝙ a filia faraonis ĩ filiũ: ⁊ t̾n
matri hebree nittͥendus datut. quia
ealł claustialis bonis temporalib foris
ab eccłia nutͥtur:⁊ tam̃ intꝰ ei ꝯcupi¬

Expanded text:
qui a matre Hebraea genitus, et contra qui a matre Hebraea genitus, et contra persecutionem Pharaonis in alveo fluminis positus, a filia Pharaonis invenitur, a qua adoptatus in filium matri Hebraeae denuo traditur nutriendus . Puer a matre Hebraea genitus, claustralis est ab ecclesia in novitate vitae institutus: nomine fluminis, affluentia disciplinae regularis intelligenda est: alveus fluminis, carceralis custodia claustri. Persequente ergo Pharaone puer iste in alveo fluminis ponitur, quando contra tentationes diaboli mancipatur carceralis custodiae claustri. Qui evadens persecutionem Pharaonis ibidem a filia ejus, quae est concupiscentia carnis invenitur. Quoniam frequenter accidit, ut qui non superatur a tentationibus diaboli, enormiter succumbat tentationibus carnis. Adoptatur ergo a filia Pharaonis in filium, et tamen matri Hebraeae nutriendus datur: quia talis claustralis bonis temporalibus foris ab Ecclesia nutritur, et tamen intus ei concupi
Abbreviated transcription (Latin):
scͥptum est. Nichil est iniquiꝰ quam
amare peccimiã l ihii uenalem hñt
intima sua. Qui etiam oꝑant᷑ cecte
stolodagon:. ꝙ iuxta archam federis
poĩtum cruncatũ manꝰ ⁊ pedes ĩc̾ram
ꝓiectum est. Quid enim ꝑ archam fede¬
tis. nͥ scdrum collegium intelligit᷑:
Et quid ꝑydolum dagon. nͥ quilibet
auarus designtit᷑: Uñ. ⁊ auaritia
ydolorum seruitꝰ dlicta ẽ. ydolum gͦ
uagon iuxta atcham federis collocat᷑.
qn quilibet auaruis sc̃oꝵ collegio so¬
ciatut. Quod truneatũ manꝰ ⁊ pedes
int̾ram ꝑicit᷑. qr auaro temꝑalia bona.
que ꝑ auaritiam appecit p̃cidunt᷑ ⁊⁊
intram mortuoꝵ ubi et̾nus int̾uis
est intine p̾cipitat᷑. Concupiscesitia
uͦ ad u̾latur puritati ĩnocentie. dũ
claustralis a ꝯcupiscentia sua abstrac¬
tus tillectus desidia carnis sequit᷑.
imiserabili ꝯm̃tio puritatem ĩno¬
centie ĩmacłam luxurie ꝯmutat.
Talis recte significat᷑ ꝑ ip̃m moysen.

Expanded text:
scriptum est: Nihil est iniquius, quam scriptum est: Nihil est iniquius, quam amare pecuniam et hi venalem habent intima sua . Qui etiam comparantur recederis positum, truncatum manus et pedes in terram projectum est . Quid enim per arcam foederis, nisi sanctorum collegium intelligitur? Et quid per idolum Dagon, nisi quilibet avarus designatur? Unde et avaritia, idolorum servitus dicta est . Idolum ergo Dagon juxta arcam foederis collocatur, quando quilibet avarus sanctorum collegio sociatur. Quod truncatum manus et pedes in terram projicitur, quia avaro temporalia bona, quae per avaritiam appetit, praeciduntur, et in terram mortuorum, ubi internus interitus est, in fine praecipitatur. Concupiscentia vero adversatur puritati innocentiae, dum claustralis a concupiscentia sua abstractus et illectus, desideria carnis sequitur, et miserabili commercio puritatem innocentiae in maculam luxuriae commutat. Talis recte significatur per ipsum Moysen,
Abbreviated transcription (Latin):
ora securus. ñ ꝑtuneicat malitiam
aliene iniqͥtatis. fortitudinẽ dilec¬
ouis. ut deo fortiter adhereat ꝑaffectũ
caritatis. Sicut eniui scͥptum ẽ: for¬
tis ut mors est dilectio. Quia sicut¬
mors aniniani separat a consortio car¬
nis: ita dilectio dei seꝑat aĩam a car¬
nalib desidiis. S sunt tͥa uitia: q̃
trib sup̃dicte penitentie bonis ad¬
uersantur. Auaritia q̃ adũsat᷑ necc̃
tati nat᷑e. concupiscentia. que ad u̾sat᷑
puritati ĩnocentie. Negligentia que
ad uersat᷑ custodie discipline. Auari¬
cia corrumpit necc̃ieatem nat᷑e. qͣndo
claustrales suꝑflua appetunt: ⁊ con¬
tempta forma pauꝑtatis. honores
plationes. ⁊ diuitias hr̃e uolunt/.
qñ p̃lati deusuris ⁊ rapinis munera
accipuent. qñ ꝑsusceptione nouitiorũ
ꝓuentus q̃runt. qñ de reꝯmuni de
t̾eesanto dei indeficiente loculos sibi fa¬
ciunt: qui potius m̃cenniarii qͣm pa¬
stores debent appellari. eoꝙ quecunt

Expanded text:
ora securus, non pertimescat maliciam ora securus, non pertimescat maliciam alienae iniquitatis: fortitudinem dilectionis, ut Deo fortiter adhaereat per affectum charitatis. Sicut enim scriptum est, fortis ut mors est dilectio : quia sicut animam separat a consortio carnis, ita dilectio Dei separat animam a carnalibus desideriis. Sed sunt tria vitia, quae tribus supradictae poenitentiae bonis adversantoncupiscentia, quae adversatur puritati innocentiae: negligentia quae adversatur custodiae disciplinae. Avaricia corrumpit necessitatem naturae, quando claustrales superflua appetunt, et contempta forma paupertatis honores, praelationes, et divitias habere volunt, quando praelati de usuris et rapinis munera accipiunt, quando pro susceptione novitiorum proventus quaerunt, quando de re communi, de thesauro Dei indeficientes loculos sibi faciunt: qui potius mercenarii quam pastores debent appellari, eo quod quaerunt
Abbreviated transcription (Latin):
puero necc̃ia st̃. Nutͥm̃tum nature:
puritas ĩnocentie. Custodia discipli¬
ne. pͥmo gͦ claustrał. debet habere
nutͥm̃tũ nat᷑e: ut uictũ ⁊ uestium
hñs hiis ꝯu̾entus sit: qͣtinuis is qͥ
inuestigio crucifixi pedem posuit uo¬
luntaria pauꝑtate teneat formã
crucifixi. S debet etiã puritatem
hr̃e ĩnocentie. qi ⁊ puer apuritate ⁊
dictus: ut m̃te ⁊ corpore purꝰ ĩmacła¬
tum se custodiat abhoc seculo :sic ĩno¬
cent̾ iuuendo le ip̃m offerat hostiam
scãm iuuentem. deo placentẽ. Debet ⁊
habere custodiã discipline. ut regłaria
p̃cepta diligant̃ custodiens abistis
excessib abitineat. ⁊ sc̃a ꝯũsatione
aliis exemplũ ꝓficiendi exhibeat.
Ista pũitia claustralis. iii. bona hõ
s ad miniculanta. sp̃m lib̾tatis gaudiũ
ecuritatis forditudinẽ dilectionis Sp̃m
lib̾tatis. ut spc̃ liber ab int̾ĩorib iu¬
cul. m̃te ñ seriuat legi pecdati. Gau¬
dium securitatis. ut ꝑbona oꝑa ext̃i¬

Expanded text:
uero necessaria sunt, nutrimentum naturae, puritas innocentiae, custodia disciplinae. Primo ergo claustralis debet habere nutrimentum naturae, ut victum et vestitum habens his contentus sit, quatenus is qui in vestigio crucifixi pedem posuit, voluntaria paupertate teneat formam crucifixi. Sed debet etiam puritatem habere innocentiae, quia et puer a puritate est dictus, ut mente et corpore purus immaculatum se custodiat ab hoc seculo, et sic innocenter vivendo se ipsum offerat hostiam sanctam, viventem, Deo placentem. Debet etiam habere custodiam disciplinae, ut regularia praecepta diligenter custodiens ab istis excessibus abstineat, et sancta conversatione aliis exemplum proficiendi exhibeat. Ista pueritia claustralis tria bona habet sibi adminiculantia, spiritum libertatis, gaudium securitatis, fortitudinem dilectionis. Spiritum libertatis, ut spiritus liber ab interioribus vitiis, mente non serviat legi peccati: gaudium securitatis, ut per bona opera exteri
Abbreviated transcription (Latin):
tia que ad qͣrtum ꝑtinet uotum. tm̃
debonis est. Qui si prelatus subdito pre¬
cipiat aliquid quod ad peccatum ꝑti¬
net: eo ip̃o qͦd in p̃cepto errorem suum
expͥmit nullam nim ht̃. eiꝰ iussio: uõ
nulla obedientia debet comitari. Sic̃
si p̃latus ex ꝯmunicet subditum suũ
ꝓeo ꝙ faciat pietatis oꝑa. quod credat
indeum: eo ip̃o quod stulticiam suã
expͥmit ñ ligat eiꝰ ex ꝯmunicatio. S
neq inbonis omnib subditus cenet᷑
obedire prelato suo. Si enim ei p̃cipiat
quod ponat se incarcẽm ꝑ aliquo ibi
captiuo ꝙ ad uitam artiorem fͣnseat
his tenetur subditus obedire q odediẽt¬
am tm̃ scd̃m instituta ordint ⁊ con¬
suetudines eccłie ꝑmittit. uñ cum
uouet obedientiam ⁊ ꝯmunem ui

Expanded text:
tia quae ad quartum pertinet votum, tantum tia quae ad quartum pertinet votum, tantum de bonis est. Quia si praelatus subdito praecipiat aliquid, quod ad peccatum pertinet, eo ipso quod in praecepto errorem suum exprimit, nullam vim habet ejus jussio, et ideo nulla obedientia debet comitari. Sicut si praelatus excommunicet subditum suum pro eo quod faciat pietatis opera, quod credat in Deum, eo ipso quod stulticiam suam exprimit, non ligat ejus excommunicatio. Sed neque in bonis omnibus subditus tenetur obedire praelato suo. Si enim ei praecipiat, quod ponat se in carcerem pro aliquo ibi captivo, quod ad vitam arctiorem transeat,non tamen tenetur subditus obedire: quia obedientiam tantum secundum instituta ordinis et consuetudines Ecclesiae promittit. Unde cum vovet obedientia
Abbreviated transcription (Latin):
aritatis. Tertius panis est uotum casti¬
tatis .i. ꝯtinentie. Uouet autem claustra¬
lis ꝯtinentiam actus ñ astectus corporis.
ñ mentis. Uñ si ꝑcogitationes delectatio¬
nes. uel quecumq desideria carnis usq
adconsensum carnalis oꝑis ꝑducatur
absq oꝑe: peccat quidem mortałr. sed
uotum non transgreditur: sicut uͥgo
que uouit uͥginitatem ñ pea uoti. st¬
si consentiat in animo nubere uel forni¬
cari. dum modo inactu seruet integͥta¬
tem corpis. Sicut autem uir religiosul
uouet ꝯtinentiam distincte: ita ⁊ in
uoto quinto quod ẽ ꝯmunus iuite uo¬
uet abstinentiam ñ distincte s impli¬
cite. ꝑque duo uota . s. ꝯtinentie ⁊ ab
stinentie dignitas corporis reformat᷑
sicut ꝑ duo uitia illis contrariaiudeli¬
cet appetitum gule. ⁊ fluxum luxurie.
corporał dignitas corrumpit᷑. Gontinẽ¬
tia siquidem refrenat fluxum lux᷑ie:
Abstinentia appetitum gule. Obedien¬

Expanded text:
aritatis. Tertius panis est votum castiaritatis. Tertius panis est votum castitatis, id est continentiae. Vovit autem claustralis continentiam actus, non affectus corporis, non mentis. Unde si per cogitationes, vel quaecunque desideria carnis usque ad consensum carnalis operis perducatur absque opere, peccat quidem mortaliter, sed votum non transgreditur: Sicut virgo, quae vovit virginitatem, non est rea voti si consentiat in animo nubere vel fornicari, dummodo in actu servet integritatem corporis. Sicut autem vir religiosus vovet continentiam distincte, ita et in voto quinto, quod est communis vitae, vovet abstinentiam non distincte, sed implicite: per quae duo vostinentiae, dignitas corporis reformatur, sicut per duo vitia illis contraria, videlicet appetitum gulae et fluxum luxuriae, corporalis dignitas corrumpitur. Continentia siquidem refrenat fluxum luxuriae, abstinentia appetitum gulae. Obedien
Abbreviated transcription (Latin):
oum ꝓͥam uoliuitatem in omnib retinere
uolunt: p̃latis in obedienteᷤ. i fr̃m suorũ
contͣdictores ñ metuunt fieri. Ex hac ꝓpͥe¬
tate. ire.rixe. dissensiones. ⁊ contumelie
frequent̃ energunt: dum eam hr̃e uolentẽ.
suam iusticiam statuere uolunt uõ iusti¬
cie dei non sunt subiectr: de quib paulus
dicit quod obscuratum est insipiens cor
eorum ⁊ euanuerunt incogitationib su¬
is: ⁊ putantes se esse sapientes. stulti
ftĩ sunt. ꝓpͥctatem p̾uate familiaritatis
recuient claustrales: qui familiaritates
cognatorũ. sotiorum quos habebant in
leculo. ł pͥncipum scłarium. sepͤgati a
seculo habere cupiunt. Ista pͥetas ad mo¬
dum ꝑnitia est: qm̃i ex ea ꝓueniunt pec¬
cata multiloquii negligentia diuini
secuitii: fastidiun claustri. discidium fra¬
t̾nitatis: ⁊qñ affectus mordinate cari¬
tatis. Debet gͦ claustralis renuntiare ñ
uoluntatis: ⁊ propͥetati priuate famili¬

Expanded text:
opriam voluntatem in omnibus retinere opriam voluntatem in omnibus retinere volunt, praelatis inobedientes, et fratrum suorum contradictores non metuunt fieri. Ex hac proprietate irae, rixae, dissensiones, et contumeliae frequenter emergunt, dum eam habere volentes suam justitiam statuere volunt, et ideo justitiae Dei non sunt subjecti. De quibus Paulus dicit, quod obscuratum est insipiens cor eorum, et evanuerunt in cogitationibus suis, et putantes se esse sapientes, stulti facti sunt . Proprietatem privatae familiaritatis retinent claustrales, qui familiaritates cognatorum, sociorum quos habebant in hoc seculo, vel principum secularium segregati a seculo habere cupiunt. Ista proprietas admodum perniciosa est, quoniam ex ea proveniunt peccata multiloquii, negligentia divini servitii, fastidium claustri, dissidium fraternitatis, et quandoque affectus inordinatae charitatis. Debet ergo claustralis renvoluntatis et proprietati privatae famili
Abbreviated transcription (Latin):
a subtilitate. Aliq̃ a forma. a sub̾a rei
litia uulpinam ł lepormam indicit.
acolore uestim̃ti propͥetas ꝯtrahitur.
si claustrał uestem coloratam hãt
quam ordo ł usus eccłie ordinau̾it.
Asubtilitate macula pͥetatis ꝯtͣhitur
si claustrał subtiliorib indum̃tis ꝗͣ
cetĩ uti uelit u̾bi grã chamisia. si
tunica: si capã pluiuał desubtiliori.
ł meliori mat̃ia fũnt: qͣm ꝯsuetudo
requirat. Aforma uestimenti ma¬
cula ꝓpͥetatis cõtrahit᷑. qñ claustral
is impingi facte Ut si calciam̃tis.
caligis. aut etiam manicis steicti¬
orib qm cet̾i singłarit̃ uti uelir. hi
quilidam istoꝵ dispensatõ non debet adi
ut pote ł tuluba ł celore: quia uilla¬
hoc exigit utilitas uel neccitas. cum ubi
etiam sit mat̾ia scaudali. In subtili uero aut
forma honesta dum subest ⁊ iusta causa:
potest dispensari. Sunt ⁊ alie pͥetates uide¬
licet propͥe uoluntatis: ⁊pͥuatẽ fanuliari¬
tatis. Inueniunt᷑ siquidem claustrales qͥ¬

Expanded text:
a subtilitate, aliquando a forma. A substantialicia vulpinam vel leporinam induit: a colore vestimenti proprietas contrahitur, si clauquam ordo vel usus Ecclesiae ordinaverit: a subtilitate macula proprietatis contrahitur, si claustralis subtilioribus indumentis quam caeteri uti velit. Verbi gratia, si camisia, si tunica, si cappa pluvialis de subtiliori vel meliori materia fuerint quam consuetudo requirat: A forma vestimenti macula proprietatis contrahitur quando claustralis is impingi facit, ut si calciamentis, caligis, aut etiam manicis strictioribus quam caeteri singulariter uti velit. In quibusdam istorum dispensatio non debet admitti, utpote hoc exigit utilitas vel necessitas, cum et ibi etiam sit materia scandali. In subtili vero aut forma honesta, dum subest et justa causa, potest dispensari. Sunt et aliae proprietates, videlicet propriae voluntatis, et privatae familiaritatis. Inveniunt
Abbreviated transcription (Latin):
lamos. ⁊ cifos. ⁊ spetulas. ⁊ lilia. ex ip̃o
procedentia. uobis fratrel dilectissimi.
quib datum est nosse misf̾ium ieg¬
nidei. qui mel depecta. spm̃ delitt̾a.
lucem euunglice uetitatis. de umbra legis
nouistis elicere: uob̃ inquam notum pu¬
tamus quod omnia fere p̃cepta legis mo¬
saice fuerunt umbra fut᷑orum. ⁊ eccłia
uel ea que geruntur ineccłia mistice si¬
gnificabant. Ex quib unum est quod
iubente domino inligͣam eccłiae: cande¬
labrum aureũ pͣcipitur: que etiam cã¬
delabri nomine in plurib scͥpt᷑atum
locis designata est. Uñ. iohannes ĩ apoca¬
lipsi ad angelum ephesi scribens dicie
ueniam cito ⁊ mouebo candelabrum
tuum deloco suo: uͥ ꝑcandelabtum ec¬
cłiam spũalit̃ uult intelligi. Et dñs

Expanded text:
erulas, et lilia ex ipso procedentia . Vobis, fratres dilectissimi, quibus datum est nosse mysterium regni Dei, qui mel de petra, spiritum de litera, lucem evangelicae veritatis de umbra legis novistis elicere, vobis, inquam, notum putamus quod omnia fere praecepta legis Mosaycae fuerunt umbra futurorum, et Ecclesiam, vel ea quae geruntur in Ecclesia, mystice significabant. Ex quibus unum est quod, jubente Domino, in figuram Ecclesiae, candelabrum aureum praecipitur, quae etiam candelabri nomine in pluribus Scripturarum locis designata est. Unde Joannes in Apocalypsi ad angelum Ephesi scribens dicit: Veniam cito, et movebo candelabrum tuum de loco suo . Ubi per candelabrum Ecclesiam spiritaliter vult in
Abbreviated transcription (Latin):
tissum sceleris ẽ. ⁊ta si officialis de reb ecclł̃e
preẽ qͣm oficũ necũtas. ł forma sibi data.
ab eccłia requirit. quid expendat: instar
sacrilegũ est. Sunt tamen ostãles ex qͦ¬
rum officio ũ pendet receptio ł custodi¬
a temꝑalium: quib p̃ter formam
p̃scͥptam ab ordine hr̃e nichil lititũ
est. Simplices claustrales nichil pret̃¬
quam nefcitas ordinata requirit hr̃e
debent: nisi forte aliquid spał oꝑis eił
inuuingat᷑ ut scͥbendi libros ligandi
ł aliquid tale. Tunc enuim etiã licentia
non accepta licet cis hr̃e ad usum ea
sñ quib quod ĩiunctum est ñ ꝑticit᷑.
ut cuiltellum. ꝑgamenũ. in caustum.
⁊icetã. que adi huiꝰmodi offm̃ ꝑtinem̃.

Expanded text:
ertissimi sceleris, ita si officialis de rebus Ecclesiae, ertissimi sceleris, ita si officialis de rebus Ecclesiae, praeterquam officii necessitas, vel forma sibi data ab Ecclesia requirit, quid expendat, instar sacrilegii est. Sunt tamen officiales, ex quorum officio non pendet receptio vel custodia temporalium, quibus praeter formam prescriptam ab ordine habere nihil licitum est. Simplices igitur claustrales nihil, praeterquam necessitas ordinata requirit, habere debent, nisi forte aliquid spiritalis operis eis injungatur, ut scribendi, libros ligandi, vel aliquid tale. Tunc enim etiam licentia non accepta, licet eis habere ad usum ea sine quibus quod injunctum est non perficitur, ut cultellum, pergamenum, incaustum, etc. quae ad hu
Abbreviated transcription (Latin):
uł si scli nomine peccata scłaria untłłi¬
gantur. ilł non solum nos s ⁊ omues
boni iam renuntiauert̃. Dicimus gͦ
quod scłm ibi appellatur scłaritas .i.
torma inuendi scłarit̃. Renuntiamus
gͦ scło: cum ꝓpter deum abitimus for¬
mam uite seculatis. forma aũt uite
secularis ÷ quod honio uiuit. ꝑ arbi¬
trio suo: indũta. cibos. lectͣualia.
Sompnium. uigilias. iter. ⁊ actus. seri
a. ⁊otia. ⁊ omnia que ad ip̃m ꝑtiẽt.
ꝑarbitͥo suo disponit. huic torme ui¬
te secularibelaustralis exuoto renun¬
tiat: dum ista abiectte c̃tam formam
iuuendi ꝓpt̾̃ deum assumit ĩ omnib
que ad ipsum ꝑtinent c̾tam ⁊ det̾mi¬
tiatio pͥetatis. Claustrali pͥetas ẽ.
quicqiud ħt contia p̃ceptum regule
uel ordinis institutum: nͥ ꝑ indulgenti¬
am prelati exusetur. Claustralium
autem alii sunt officiales: alii sim¬
plices claustrales. Ofticiales qui bo¬
Quia ficut de posito aliquid sraudare ap¬

Expanded text:
vel si seculi nomine peccata secularia intellivel si seculi nomine peccata secularia intelligantur, illis non solum nos, sed et omnes boni jam renunciaverunt. Dicimus ergo quod seculum ibi appellatur secularitas, id est forma vivendi seculariter. Renunciamus ergo seculo, cum propter Deum abjicimus formam vitae secularis. Forma autem vitae secularis est, quod homo vivit pro arbitrio suo: indumenta, cibos, lectualia, somnum, vigilias, iter, et actus, seria et otia, et omnia quae ad ipsum pertinent, pro arbitrio suo disponit. Huic formae vitae secularis claustralis ex voto renunciat, dum ista abjecta certam formam vivendi propter Deum assumit, in omnibus quae ad ipsum pertinent certam et determiciatio proprietatis. Claustrali proprietas est, quidquid habet contra praeceptum regulae vel ordinis institutum, nisi per indulgentiam praelati excusetur: claustralium autem alii sunt officiales, alii simplices claustrales. Officiales, qui boQuia sicut de deposito aliquid fraudare ap
Abbreviated transcription (Latin):
lia uota intcłłigimus. que daustra¬
les in initio sue conũsationis facuĩt.
que sunt renuntiatio scłi. renuntia¬
tio ꝓpͥetatis uotum castitatis. Uotã
obedientit. uotum ꝯmunis uite. Qe
panib ordeaceis bñ comꝑant᷑. Quia
sicut de ordeo ꝙ frigide nat᷑e eẽ dicit᷑.
fit potus ⁊esca febricitantib ad ca¬
loris cefag̾ium: sc p̃dicta uota ob¬
seruant᷑ contͣ incentiua uitiorum. Uel iõ
q sicite ordeum foris paleam tenacem h̃t̃.
untus gͣnum utile: sic uota p̃dicta
foris austĩtatem ꝯtuient. s obseruata
intus fructum hñt suauissimũ. sicut
paulus dicit. Ominis disciplina inpre¬
seniti uidetur ẽẽ meroris: s infitt᷑o fruc
tum ht̃ pacatissimũ. pͥmus panis ord̾.
est renurtiatio scłi. Multi hoc uotum
facientes se ip̃os ñ intelligunt: eoꝙ ne¬
sciant quid seculi nomine debeant in¬
telligere. Si eium sclm machina mũ¬
di incelligatur: sic non tenuntiamus
seculo quo cum cec̃is hominib trium᷑

Expanded text:
lia vota intelligimus, quae claustrales in initio suae conversionis faciunt, quae sunt renunciatio seculi, renunciatio proprietatis, votum castitatis, votum obedientiae, votum communis vitae. Quae panibus hordeaceis bene comparantur, quia sicut de hordeo, quod frigidae naturae esse dicitur, fit potus et esca febricitantibus ad caloris refrigerium, sic praedicta vota observantur contra incentiva vitiorum. Vel ideo, quia sicut hordeum foris paleam habet tenacem et intus granum utile, sic vota praedicta foris austeritatem continent, sed observata intus fructum habent suavissimum, sicut Paulus dicit: Omnis disciplina in praesenti videtur esse moeroris, sed in futmus panis hordeaceus est renunciatio seculi. Multi hoc votum facientes, seipsos non intelligunt, eo quod nesciant quid seculi nomine debeant intelligere. Si enim seculum machina mundi intelligatur, si non renunciamus seculo, quo cum caeteris hominibus fruimur:
Abbreviated transcription (Latin):
claustralis exꝓposito non uult eas seruare:
ut si incorde suo dicat nolosnare fiłetiũ
nolo iuteẽ ꝓcessioni. Nolo sedere. stare.
ambulareᷤ. sicut cet̾i: tunc siquidem ĩ
talib omissionib pecc̃m mortale facit
contemptus praue uoluntatis. Cum. uͦ
panib ordeaceis. habent᷑ .iuͦ. pisces. Pis¬
ces sicut notum est nutͥunt᷑ ĩ aquis. s
non omnib uesci licitum est scd̃m legẽ
h illis tm̃ qui saltum dant suꝑ aqͣs.
ꝑaquas si scͥpt᷑am sac̾m intelligumus:
uicut ibi. imple. id̾. aqͣ. ⁊ ialibi. foris orto¬
rum. puteus aqͣrũ uiuentium que fi.¬
urdelibano. Inhiis aquis scͥpt᷑arũ. duo
pis. nitͥiuitur .i. allegoricꝰ. ⁊ morał intel¬
lectus. Qui duo pilces. scd̃m mandatũ
legis saltum dant suꝑ aquas: quia in¬
spectorem scͥpt᷑arum. exͣ litt̾alem sensũ
ad altiora ꝓuocant. Allegoricus. siquidem
qui ad morum ĩ formationẽ ꝑtinet:
pasc̾ eum ad bonam oꝑationem. Sic
gͦ uir religiosus. cum qͥnq panib oede¬

Expanded text:
laustralis ex proposito non vult eas servare. Ut si dicat in corde suo: Nolo servare silentium, nolo interesse processioni, nolo sedere, stare, ambulare sicut caeteri; tunc siquidem in talibus omissionibus peccatum mortale facit contemptus pravae voluntatis. Cum quinque panibus hordeaceis habentur, et duo pisces. Pisces, sicut notum est, nutriuntur in aquis, sed non omnibus vesci licitum est secundum legem, sed illis tantum qui saltum dant super aquas. Per aquas vero Scripturam sacram intelligimus, sicut ibi: Imple hydrias aqua . Et alibi: Fons hortorum, puteus viventium quae fluunt in Libano. In his aquis Scripturarum duo pisces nutriuntur, id est, allegoricus et moralis intellectus. Qui duo pisces secundum mandatum legis saltum dant super aquas, quia inspectorem Scripturarum extra literalem sensum ad altiora provocant. Allegoricus siquidem iqui ad morum informationem pertinet, pascit eum ad bonam operationem. Sic ergo vir religiosus cum quinque panibus horde
Abbreviated transcription (Latin):
pulatio ħ ñ passine s actiue intelli¬
genda est. eut dicatur uapulatio¬
ne puritatẽ ĩnocentie reformari. ñ
qr pena claustrali infligit᷑. s quia
patient̾ sustinet ip̃am penam corpora¬
lem. Qui enim ꝑ excessu suo punis.¬

Expanded text:
pulatio hic non passive, sed active intellipulatio hic non passive, sed active intelligenda est: ut dicatur vapulatione puritatem innocentiae reformari, non quia poena claustrali infligitur, sed quia patienter sustinet ipsam poenam corporalem. Qui enim pro excessu suo puni
Abbreviated transcription (Latin):
mediũ scͥpturas que hoc uident᷑ astru¬
ereꝰ pͥmo illam euugłicã auctorita¬
tem que dicte. Cice pͥmo pͥmo t̾bem
de oculo tuo. ⁊ tunc uidebis eicẽ festu¬
cam de ocło frĩs tui. Et alibi. Qui
line peccato est urm: pͥmus iucã lapidem
mittat. ⁊⁊ paulus. in quo alium indicaste p̃m
condempnas. S iste auctoritatel contͣ
illos sunt. qui si ⁊elo iusticie alios cor¬
tipiunt: s magis ea ĩtentione uͭ cũ
iniqui sunt iusti appareant ex alio¬
tum tephensione. Licet gͣ claustrali
⁊ occulte cͥminoso. frẽm suũ ĩmanife¬
sto ꝑclamare: dum mͦ suam t̾ciciam
statuere nolit s pͥncipali intentione:
frĩs sui querat correctionẽ. Uerũ ma¬
nifeste cͥminosi ꝑclamatio tał inter
sc andalum uniũsitatis. Uapulan¬
do etiam incapttło pũitia claustrał
reformat᷑. cum ꝑ delicẽo suo quis pu¬
nitur pena corꝑali. hoc tamen dili¬
genter omnes notare debent qͦd ua¬

Expanded text:
medium Scripturas, quae hoc videntur astrumedium Scripturas, quae hoc videntur astruere. Primo illam evangelicam autoritatem quae dicit: Ejice primo trabem de oculo tuo, et tunc videbis ejicere festucam de oculo fratris tui . Et alibi: Qui sine peccato est vestrum, primus in eam lapidem mittat . Et Paulus: In quo alium judicas, teipsum condemnas . Sed istae auctoritates contra illos sunt, qui non zelo justitiae alios corripiunt, sed magis ea intentione, ut cum iniqui sunt, justi appareant ex aliorum reprehensione. Licet ergo claustrali etiam occulte criminoso fratrem suum in manifesto proclamare, dummodo suam justitiam statuere nolit, sed principali intentione fratris sui quaerat correctionem. Verum manifeste criminosi proclamatio talis intescandalum universitatis. Vapulando etiam in capitulo poenitentia claustralis reformatur, cum pro delicto suo quis punitur poena corporali. Hoc tamen diligenter omnes notare debent, quod va
Abbreviated transcription (Latin):
uel confessionis debitum. Leformat᷑
etiam incapitulo pũtcia claustrał cor¬
rectione: que fit crib modis arguen¬
co. denuntiando. ꝑclamando. Atguen¬
do: cum quis cortupit fcẽm suum initer
se u ip̃m solum. Denuntiando. cum ali¬
quis fris sui delictum p̾lato occulte
denuntiat: quem ꝑse intelligit corrigi
non posse.¶Ihoc enun non est ꝑditio cͥmi¬
nis. sed correctio: dum modo bona ĩten¬
none fiat. ꝑ clamando. correctio fit dũ
quis ꝓ extessu sno ꝑdamat᷑ incapło
ceram unũsis qui uoluntaria con
matio de uenialib tm̃ facienda est. qr
decͥminib incapło non debet mentio
fieri nͥ frater confessus. ł aduol uel
atͥb testib pͥus ꝯui ctus fĩt. Sunt
ali inclaustris qui paci sue potuis qͣm
aliorum utilitati studentes clamoreĩ fa¬
cere subt̾̃ fugiunt: dicentes illum non
deb̾e clamorem facere qui se ip̃m ui¬
det culpa simili. ł maiori ẽẽ obligatũ.
in lui erroris patͦciniũ ꝑferentes in

Expanded text:
vel confessionis debitum. Reformatur etiam in capitulo poenitentia claustralis correctione, quae fit tribus modis, arguendo, denunciando, proclamando. Arguendo, cum quis corripit fratrem suum inter se et ipsum solum: denunciando, cum aliquis fratris sui delictum praelato occulte denunciat, quem per se intelligit corrigi non posse; hoc enim non est perditio criminis, sed correctio, dummodo bona intentione fiat: proclamando correctio fit, dum quis pro excessu suo proclamatur in capitulo coram universis, qui voluntaria confmatio de venialibus tantum facienda est: quia de criminibus in capitulo non debet mentio fieri, nisi frater confessus, vel a duobus, vel a tribus testibus prius convictus fuerit. Sunt alii in claustris, qui paci suae potius, quam aliorum utilitati studentes, clamores facere subterfugiunt, dicentes illum non debere clamorem facere, qui seipsum videt culpa simili, vel majori esse obligatum, in sui erroris patrocinium proferentes in
Abbreviated transcription (Latin):
ita ut liberi: de functi nomine nascã¬
tur: ꝑ quod sig̃cat᷑. quia ptelati moder¬
ni eales filios nut̾re debent: qui auti¬
quorũ patrum uitam ⁊ mores imiten¬
tur. Facis inquit uectes delignis sechĩ
quos oꝑies auro purissimo. ꝑaurum
purissimũ. diuina sapientia designa

Expanded text:
ita ut liberi defuncti nomine nascanita ut liberi defuncti nomine nascantur: per quod significatur, quia praelati moderni tales filios nutrire debent, qui antiquorum Patrum vitam et mores imitentur, facies, inquit, vectes de lignis setim, quos operies auro purissimo. Per aurum purissimum, divina sapientia de
Abbreviated transcription (Latin):
si dux belli fortiobetraũit. milites ĩ
fugam ꝯuertunt᷑: ita. ip̃latis ⁊ sub¬
ditis cum stec̾int ĩp̾lio domini contͣ
spũales nequitias pugnat᷑i. Hitc dñs
ineuugłio dicit. Qui scandaliraũit
unum exhis pulillil. expedit ei ut
mola asimaria suspendit᷑ in collo eius ⁊ de¬
mergatur inꝑfundum maris. Testan
litat aliquem de pu sillis .i. subditis
suis: expediret ei magis inscło solum per¬
ire. quam sͥ subditos secum in ꝑuitiem
trahere. Aduectem etiam faciendum.
humanum ex̾citium exigit᷑. ꝑ quod ex¬
empla pͥorum patrum debent accipi.
Aloderni enim p̃lati qui illis successerũt
uitam ⁊ doctrinam illorũ deberit imui¬
tari: ut potius imitatores illoꝵ quã
indignitate successores eẽ głientur.
Illi enim lucerne sunt non submodio.
s suꝑ candelabrum posite. itt omnes qͥ
ingrediunt᷑ lum̃ uideant. Mandat etiã
moyses ut uir frĩs sui defuncti uxorẽ
ducens : suscitet semen frĩs defuncti.

Expanded text:
si dux belli forte oberraverit, milites in si dux belli forte oberraverit, milites in fugam convertuntur. Ita etiam praelatis et subditis cum steterint in praelio Domini contra spiritales nequitias pugnaturi. Hinc Dominus in Evangelio dicit: Qui scandalizaverit unum ex his pusillis, expedit ei ut mola asinaria suspendatur in collo ejus, et demergatur in profundum maris : testanlizat aliquem de pusillis, id est subditis suis, expediret ei magis in seculo solum perire, quam sibi subditos secum in pernitiem trahere. Ad vectem etiam faciendum humanum exercitium exigitur, per quod exempla priorum Patrum debent accipi. Moderni enim praelati qui illis successerunt, vitam et doctrinam illorum debent imitari, ut potius imitatores illorum, quam in dignitate successores esse glorientur. Illi enim lucernae sunt non sub modio, sed super candelabrum positae, ut omnes qui ingrediuntur, lumen videant. Mandat etiam Moyses, ut vir fratris sui defuncti uxorem ducens suscitet semen fratris defuncti,
Abbreviated transcription (Latin):
debet. zelo iusticie non liuore malitie:
quod notatur mneo ꝙ non cuilibet spine s
albe comparat᷑. ferrum etiam aduec¬
tem faciendum necc̃ium ẽ. quo rami
suꝑflu precidant᷑. Hoc ferrum udi¬
cium discretionis accipcendum ẽ: quo p̃¬
latus delitias ⁊ uoluptates huiꝰ seculi
a se p̃cidere debet. puta luxum. suꝑflui¬
tatem ciboꝵ uerba ⁊ facta scłarium ho¬
minum uitam redolentia: ne inistis
tanqͣm ĩ ramis quibdam a sua ꝯũ¬
satione ꝓcedentib subditi ipsuis of¬
fendant. Nam siquis ĩuia ab hom̃ib
frequentata. lignum ramosum ex tͣns¬
uerlo ponẽt: transeuntes in illo pedib
offenderent. ⁊ plerumq lapsum pate¬
rent᷑. Sic etiam prelatus qui alios ĩ
uia dei p̃cedere debet. si uoluptate le¬
culari camqͣm ramis quibdam uita
eius pullulaũit octensionem prestat
his qui debent eum imitari. Pona¬
mus ex̾citum cum duce suo ꝯstitu¬
tos inacie. ⁊ cum hostib ꝯgresluros:

Expanded text:
debet zelo justitiae, non livore maliciae, debet zelo justitiae, non livore maliciae, quod notatur in eo quod non cuilibet spinae sed albae comparatur. Ferrum etiam ad vectem faciendum necessarium est, quod rami superflui praecidantur. Hoc ferrum judicium discretionis accipiendum est, quo praelatus delitias et voluptates hujus seculi a se praecidere debet, puta luxum, superfluitatem ciborum, verba et facta secularium hominum vitam redolentia: ne in istis tanquam in ramis quibusdam a sua conversatione procedentibus subditi ipsius offendant. Nam si quis in via ab hominibus frequentata lignum ramosum ex transverso poneret, transeuntes in illo pedibus offenderent et plerunque lapsum paterentur. Sic etiam praelatus qui alios in via Dei praecedere debet, si voluntate seculari tanquam ramis quibusdam vita ejus pullulaverit, offensionem praestat his qui debent eum imitari. Ponamus exercitum cum duce suo constitutos in acie, et cum hostibus congressuros,
Abbreviated transcription (Latin):
pͥncipales .i. prudentiã. temꝑantiã.
fortitudinẽ ĩsticiã. ꝑquas eccła fortuis
roboratur: debemus acciꝑe. facies inquit
uectem. Ad uestem faciendũ tͥa necc̃ia st̃.
lignum. ferrum. ⁊humanum ex̾citium.
Inscriptis ꝑlignum. uir iustus frequent̃
significat᷑: sicut in libro iob. Lignum si
precisum fuĩt. rursum uirescit: ⁊pullu
quid fict:. Et inpsm̃o. Erit tamqͣm
lignum quod plantatũ est secus decur¬
sursus aqͣrum. Aduectem gͦ faciendũ
⁊ bonuis est eligendus. Uecti s iste ñ de qͦli¬
bet ligno fit: s deligno sechim. Lignum
sechim imputrabile est ⁊ leue: albe spine.
ut dicitur hñs similitudinem. Sic pre¬
latus imputribił eẽ debet ꝑmundiciã
mentis .i. acorruptione uitiorũ ĩmunis.
Debet etiam et̃ leuis: ut apondere pecc̃orũ
liberatꝰ sursum ferat᷑ de siderio celestis be¬
atitudinis. Prelatus etiam albe spine
comꝑant᷑ sicut enim spina pungit. ⁊ta
ulle seũitate discipline uitia pungere

Expanded text:
principales, id est prudentiam, temperantiam, fortitudinem, justitiam, per quas Ecclesia fortius roboratur, debemus accipere. Facies, inquit, vectes, etc. Ad vectem faciendum tria necessaria sunt, lignum, ferrum et humanum exercitium. In Scripturis per lignum vir justus frequenter significatur, sicut in libro Job: Lignum si praecisum fuerit, rursum virescit, et pullulquid fiat? Et in Psalmo: Erit tanquam lignum, quod plantatum est secus decursus et bonus est eligendus. Vectis iste non de quolibet ligno fit, sed de ligno setim. Lignum setim imputribile est et leve, albae spinae, ut dicitur, habens similitudinem: sic praelatus imputribilis esse debet per mundiciam mentis, id est a corruptione vitiorum immunis. Debet etiam esse levis, ut a pondere peccatorum liberatus, sursum feratur desiderio coelestis beatitudinis. Praelatus etiam albae spinae comparatur: sicut enim spina pungit, ita et ille severitate disciplinae vitia pungere
Abbreviated transcription (Latin):
panes ordeatros: iduos pisces. Non in¬
uitamꝰ uos fr̃s dilectissimi ad mensam
illius diuitis qui epulabat᷑ cotidie
splendide: ñ ad ollas carniũ. uł adu
tulum saginatũ. qr ħ cibi delicatoꝵ
sunt: s potius ad cibum tenuẽ spu¬
alib uiris idoneũ. Non ꝑcͣatum a
multitudine seruuloꝵ: s quẽ puer
unus secum attulit. hñs .u. pa . or. ⁊

Expanded text:
panes hordeaceos, et duos pisces . Non invitamus vos, fratres dilectissimi, ad mensam illius divitis, qui epulabatur quotidie splendide, non ad ollas carnium, vel ad vitulum saginatum, quia haec cibi delicatorum sunt, sed potius ad cibum tenuem spiritalibus viris idoneum: non procuratum a multitudine servulorum, sed quem puer unus secum attulit, habens quinque panes
Abbreviated transcription (Latin):
Acies uectes de lignis sechim. quos
oꝑies auro purissimo. inducesq
eos ꝑ anulos aureos qui sunt in lat̾ibus
arche ut portetur ineis. Que in lege mo¬
ysi hystoriałr scͥpta sunt ⁊ miandata. nosᷤ
ad implere: ut facientes mandata dei. ñ
scd̃m litt̾am occidentem. s scd̾m sp̃m ui
Iuificantem ambulemꝰ. Quid enim uti¬
litatis confert nobis de archa federia de
uectib quib portatur. de anulis aureis.
quib uectes inserti sunt. de laterib arche
qͥb adherent anuli aurei hystorialeni
hr̃e noticiam. nisi i spũałr intlłigantur:
Puectes gͥ prelatos. per .iiͦiͬ. anulos au

Expanded text:
acies vectes de lignis setim, quos operies auro purissimo, inducesque eos per anulos aureos, qui sunt in lateribus arcae ut portetur in eis . Quae in lege Moysi historialiter scripta sunt et mandata, nos mus opere adimplere: ut facientes mandata Dei non secundum literam occidentem, sed secundum spiritum vivificantem ambulemus. Quid enim utilitatis confert nobis de arca foederis, de vectibus quibus portatur, de anulis aureis, quibus vectes inserti sunt, de lateribus arcae quibus adhaerent anuli aurei, historialem habere noticiam, nisi et spiritaliter intelligantur. Per vectes igitur praelatos, per quatuor anulo
Abbreviated transcription (Latin):
ne grẽ est ineccłia: ꝑ qͣm inter labores uite
p̃sentis. uiri iusti ipuałit̃ reficiunt᷑. ut
mundi huius tͥbulationes patienter
sustineant: qͥ usq ad bona eterna ⁊ ĩui¬
sibilia finito uite huuis stadio ꝑueni¬
ant. hoc cibo q̃ manna diximꝰ nutrita
c̃ omnis illa sc̃orum ꝯstantia: qͥ intus
ꝑ gr̃am dei consolati. tradiderunt corꝑa
lua pp̃ deum ad supplicia. Iste ÷ cibus
teligiosoꝵ qui pͥa uoluntate ad susti¬
nendam famem ⁊ sitim. frigus. ⁊ nu¬
uitatem. ugilias aliosq labores plu¬
rimos. inclaustrali carcere se ip̃os sepe¬
lierunt. Qut enĩ uirtus hominis ad
solationis toboraret hoĩem t̾c̾iorem:
Deus gͦ ĩp̃senti eccłia electos suos roborat
ꝑ gfam. quib daturus ÷ infut᷑o uitam
et̾uam: que nullo dolore curbat᷑. si alioͦ
t̃mino finit᷑. Prestante domiuno nr̃ iħu

Expanded text:
nae gratiae est in Ecclesia, per quam inter labores vitae nae gratiae est in Ecclesia, per quam inter labores vitae praesentis viri justi spiritaliter reficiuntur, ut mundi hujus tribulationes patienter sustineant, quousque ad bona aeterna et invisibilia finito vitae hujus stadio perveniant. Hoc cibo quem manna diximus nutrita est omnis illa sanctorum constantia, qui intus per gratiam Dei consolati tradiderunt corpora sua propter Deum ad supplicia. Iste est cibus religiosorum, qui propria voluntate ad sustinendam famem et sitim, frigus et nuditatem, vigilias aliosque labores plurimos in claustrali carcere seipsos sepelierunt, Quae enim virtus hominis ad solationis roboraret hominem interiorem? Deus ergo in praesenti Ecclesia electos suos roborat per gratiam, quibus daturus est in futuro vitam aeternam, quae nullo dolore turbatur, nec aliquo termino finitur, pr
Abbreviated transcription (Latin):
erat: disciplina regłaris seũitatis
accipienda ẽꝯgrua satis similititudĩe
Uga siquidem recta est. gracił. iflexi¬
bilis: sic ⁊ disciplina seu uapulati¬
onis: liue clamoris. leu ĩcpationis.
uel qͣcumq alia ad correctionem frĩs
bet. ut ñ ex malignitate cordis ꝑdeat:
s potius ex tadice caritatis. Sic ⁊disci¬
plina gracilis eẽ debet .i. huinilis. qͣn¬
tum ad sustinentẽ. ut humilrẽ penã
sustineat. que ip̃ius diluit culpam:
ne si forte rebelł. ⁊ impatiens fũit. ⁊̃
ꝑferendo discipliuani. magis ꝑuocet i¬
ram dei qͣm miscd̃iam. Sicut autem
uͥga flexibił est ũ ad uoluntatẽ cenen¬
tis hinc iñ flecti ⁊ curuari possit: sic
⁊ disciplina cdaustrał flexibilis .i. non
nimis tigida eẽ debet. ne ĩmoderata seũi¬
tas det̾iorem faciat eum qui corripit᷑:⁊
uulnꝰ fiat de medicina. Manna in ar¬
cha cepositum quod inore comedintis
uulce erat tamqͣm inel. ꝯsolatio diui¬

Expanded text:
erat, disciplina regularis severitatis erat, disciplina regularis severitatis accipienda est, congrua satis similitudine. Virga siquidem recta est, gracilis, et flexibilis, sic et disciplina seu vapulationis, seu clamoris, sive increpationis, vel quaecunque alia ad correctionem fratris bet, ut non ex malignitate cordis prodeat, sed potius ex radice charitatis. Sic et disciplina gracilis esse debet, id est, humilis quantum ad sustinentem, ut humiliter poenam sustineat, quae ipsius diluit culpam ne si forte rebellis et impatiens fuerit, etiam proferendo disciplinam magis provocet iram Dei quam misericordiam. Sicut autem virga flexibilis est, ut ad voluntatem tenentis hinc inde flecti et curvari possit, sic et disciplina claustralis flexibilis, id est, non nimis rigida esse debet: ne immoderata severitas deteriorem faciat eum qui corripitur, et vulnus fiat de medicina. Manna in arca repositum, quod in ore comedentis dulce erat tanquam mel, consolatio divi
Abbreviated transcription (Latin):
autem qͦd in archa fed̾is .iii. ħ reposita
erant:. usdłc cabłe testam̃ti. uͥga aaron
que floruit. manna qͦd de celo desceu
dit. Cum autem ꝑarcham qͣntũ ad
edificationẽ nr̃am. eccłiam que nos
lumus poslimꝰ intellig̾ẽ: ñ inꝯgrue
ꝑtabulas testam̃ti duplex statutũ ordinis accipiemꝰ.
quoꝵ imũ ułut ũna tabula. p̃cepta ꝯtinet que
Qͥ carnales sunt ĩpͥma tabula legunt uic¬
di q̃riuit habundantiã. sepe fabulis
magis qͣm canticis. ferculis qͣm ieui¬
miis oꝑam impendentes. Nam quod
in .ii. tabula ẽ sp̃uale. ł ĩmodico uel
ĩnullo respitiunt. ĩ qua studiolissime
legunt uiri spũales. qͥ curam corpo¬
tis pꝰponentes. ĩ ieiuiũs uigiliis &
nationib seruiunt deo die ⁊ nocte.
Claustralib tñ itͥusq tabule locutio
nectĩa: ut ⁊ temꝑalia habeant in p̃¬
senti uita ad subsidium ⁊ spũalia
ex̃ceant oꝑa ad uitam eẽnam opti¬
nendam. Pu̾gam q̃ ĩ archa posita

Expanded text:
autem quod in arca foederis tria haec reposita autem quod in arca foederis tria haec reposita erant, videlicet tabulae testamenti, virga Aaron quae floruitntum ad aedificationem nostram, Ecclesiam, quae nos sumus, possumus intelligere, non incongrue per tabulas testamenti duplex statutum ordinis accipiemus, quorum unum velut tabula una praecepta continet, quae Qui carnales sunt, in prima tabula legunt vicdi quaerunt abundantiam, saepe fabulis magis quam canticis, ferculis quam jejuniis operam impendentes. Nam quod in secunda tabula est spiritale, vel in modico vel in nullo respiciunt, in qua studiosissime legunt viri spiritales, qui curam corporis postponentes, in jejuniis, vigiliis et orationibus serviunt Deo die et nocte. Claustralibus tamen utriusque tabulae locutio necessaria, ut et temporalia habeant in praesenti vita ad subsidium, et spiritalia exerceant opera ad vitam obtinendam. Per virgam quae in arca posita
Abbreviated transcription (Latin):
as deitiunt᷑: quib temꝑantia neccã
est. ꝑ qͣm reb licitis utendo ad sob̾e¬
tatem teuocant᷑. Sunt etiam plo¬
rib qui fracti ad ũsitatib hiiul
seculi .l. infirmitate corꝑis. liue
dãpno terũ tẽꝑaliũ. ł quacumq
alia tͥbulatione que ĩmundo lunt:
intul uͥtutib aniui debitiunt.
ustis fortitudo nectĩa ẽ: que ad to¬
leranda adũsa cõstantiam animi.
ĩeis oꝑatur. Trabunt᷑ alii dilecti¬
one mordinata illoꝵr qui nat᷑a si¬
ue affinitate. uł quoc̃ ꝙ famili¬
aritatis uincło ipĩs ꝯiuncti sunt ⁊
ideo a uia rectitudiuis diuiant: qͥb
iusticia necc̃ia ẽ que ĩneutrã partẽ
declinans. unicuiq ꝙ luum ẽ tͥbuit.
ullibatũ custodit. Nec p̃t̾ire debemiꝰ
qͦd ñ solum uectes. s up̃a archa erat
de lignis sechum: ꝙ ñ solum p̾lati ĩmo
tota eccłia subditoꝵ ĩmunes auiciis.
umputͥbiles uͥtutib eẽ debent. Legimꝰ

Expanded text:
as dejiciuntur, quibus temperantia necessaria as dejiciuntur, quibus temperantia necessaria est, per quam rebus licitis utendo ad sobrietatem revocantur. Sunt etiam plerique, qui fracti adversitatibus hujus seculi, scilicet infirmitate corporis, sine damno rerum temporalium, vel quacunque alia tribuintus virtutibus animi deficiunt: et istis fortitudo necessaria est, quae ad toleranda adversa constantiam animi in eis operatur. Trahuntur alii dilectione inordinata illorum qui natura sive affinitate, vel quocunque familiaritatis vinculo ipsis conjuncti sunt, et ideo a via rectitudinis deviant: quibus justitia necessaria est, quae in neutram partem declinans unicuique quod suum est tribuit, et illibatum custodit. Nec praeterire debemus, quod non solum vectes, sed et ipsa arca erat de lignis setim, quod non solum praelati, imo tota Ecclesia subditorum immunes a vitiis, et imputribiles virtutibus esse debent. Legimus
Abbreviated transcription (Latin):
ut numqͣm extrahant᷑ ab eis: quia
p̃lato ñ sufficit uita int̾rasilis .i. uita
int̾ci la. uͭ modo bonus mͦ malus sie:
s semꝑ formam scĩtatis ⁊ bonorũ oꝑ¬
um debet habere. in quib subditi eum
uiros qui incorpore sũt ecclẽ ꝑquos fir¬
mius consistit. incelligere debemus:
ex̾citũs. quos suꝑnus p̾latis assigna¬
cipales uͥtutes accipiende sunt :s. pru¬
centia. temꝑantia. fortitudo. iusci¬
cia. Iste enum roborant eccłam contͣ
.iiͦiiͬ. uitia. que illam impugnant: q̃
sunt ignorantia boni. ĩmoderata de¬
lectatio scli: timor ad u̾sitatis. affec¬
tus morduiate dilectionis. Sunt enĩ
aliqui qͥ tenebris igr orantie cecati ui¬
am uite ignorant: udeo nͨ diligunt.
nec secuntur eam quib prudentia
nectĩa ẽ. que illis depulla ignoranti¬
a uiam salutis. ⁊cognitionẽ ũitatis
ostendit. Alii sunt qui reb hꝰ secu¬
li adusum s ꝯcessis ĩmod̾ata delecta¬
tione abutentes. ĩ uoluptates noxi¬

Expanded text:
ut nunquam abstrahantur ab eis: quia ut nunquam abstrahantur ab eis: quia praelato non sufficit vita interrasilis, id est, vita intercisa, ut modo bonus, modo malus sit, sed semper formam sanctitatis et bonorum operum debet habere, in quibus subditi eum viros, qui in corpore sunt Ecclesiae, per quos firmius consistit, intelligere debemus, exercitiis quos superius praelatis assignacipales virtutes accipiendae sunt, scilicet prudentia, temperantia, fortitudo, justicia. Istae enim roborant Ecclesiam contra quatuor vitia, quae illam impugnant, quae sunt ignorantia boni, immoderata delectatio seculi, timor adversitatis, affectus inordinatae dilectionis. Sunt enim aliqui, qui tenebris ignorantiae caecati, viam vitae ignorant, et ideo nec diligunt, nec sequuntur eam: quibus prudentia necessaria est, quae illis depulsa ignorantia viam salutis et cognitionem veritatis, ostendit. Alii sunt, qui rebus hujus seculi ad usum sibi concessis immoderata delectatione abutentes in voluptates noxi
Abbreviated transcription (Latin):
ego sum. Et ꝓpha. Ego sum uermis ⁊
⁊ orando aũtat indignationẽ illꝰ ab
eis. Talem gͦ se exhibere debet is qͥ p̃est
lata. tanqͣm filio delicato libent̃ cri¬
buat. liue ꝑse. siue ꝑ popło suo oranti.
Nam scͥptum est si is qui des displi¬
cet int̾cedendun mitutur irati aĩns ad
uet̾iora ꝓuocatur. Quartũ p̾lati
excitium est cum sanguine intrare
in icã scõrum: quod est sanguine
fuso ꝑxp̃o regnum celoꝵ obtitĩe. Sic̃
enun scͥptum est̾ bonus pastor aĩam
suam ponte ꝓ ouibz suis: ut tempore
temptationis ĩminente ip̃e magis
uelit mori incorpore. qͣm ꝑmittat ali¬
qͣm de subditis suis. anima ꝑire. Uñ
beatꝰ. gg̃. exponens illum locium
ibi martyrium de signari. In pͥmi¬
tiua enim eccła tante ꝑtectionis
erant p̾lati. ut inecͥcsticis dignita¬
tib magil coronã martyrĩ quami
culmen honoris asfectarent. P̃dictis
gͦ. anulil aureis uectes inscri iubent̃.

Expanded text:
ego sum . Et Propheta: Ego sum vermis et ego sum . Et Propheta: Ego sum vermis et et orando avertat indignationem illius ab eis. Talem ergo se exhibere debet is, qui praeest lata tanquam filio delicato libenter tribuat, sive pro se, sive pro populo oranti. Nam scriptum est: Si is qui displicet ad intercedendum mittitur, irati animus ad deteriora provocatur. Quartum praelati exercitium est, cum sanguine intrare in Sancta sanctorum, quod est sanguine fuso pro Christo regnum coelorum obtinere. Sicut enim scriptum est: Bonus pastor animam suam ponit pro ovibus suis , ut tempore tentationis imminente ipse magis velit mori in corpore quam permittat aliquem de subditis suis anima perire. Unde Beatus Gregorius exponens illum locum Aibi martyrium designari. In primitiva enim Ecclesia tantae perfectionis erant praelati, ut in ecclesiasticis dignitatibus magis coronam martyrii quam culmen honoris affectarent. Praedictis ergo anulis aureis vectes inseri jubentur,
Abbreviated transcription (Latin):
get corpus suum ⁊ ĩseruitutẽ redigat.
ne cum aliis predicauit: ip̃e reprobuł
esfticiat᷑. Ad hoc ualet exꝑiri dietani refec¬
torieduritiam lectuli indormitorio. lon¬
gos tractus matutinorũ. asliduitatem
mata accendere. ħ est uututes anrm
igne caritatis in flamare: ut dum om̃s
uittutes aminui caritate mouent᷑ in¬
terius reddant odorem suauissimum
quo delectet᷑ deus. Et atteude qm̃
manu gestata. qñq pilo contͥta ĩpulue¬
tem: orlorem reddunt. Igne accensa red¬
dunt odorem inaltati: qñ caritate cooꝑ¬
ante uirtutes inmente mouent᷑ affectu
deuotionis. In manu gestata reddunt o¬
torem: qñ foris mouent᷑ ad fructum bone
oꝑationis. Pilo uͦ contrita reddunt odorẽ:
qũ homo uirtutib acceptis: se ip̃m par¬
uum ⁊ humilem reputat: ⁊ ꝓpͥa estima¬
tione inpulũem se redigit. ut paulus.
uenit in quit ih̾c inhunc mundum
peccatores saluos facere. quorũ pͥmus.

Expanded text:
get corpus suum et in servitutem redigat, get corpus suum et in servitutem redigat, ne cum aliis praedicaverit ipse reprobus efficiatur. Ad hoc valet experiri diaetam refectorii, duritiam lectuli in dormitorio, longos tractus matutinorum, assiduitatem mata accendere, hoc est, virtutes animi igne charitatis inflammare, ut dum omnes virtutes animi charitate moventur interius, reddant odorem suavissimum quo delectetur Deus. Et attende quonmanu gestata, quandoque pilo contrita in pulverem, odorem reddunt. Igne accensa reddunt odorem in altari, quando charitate cooperante, virtutes in mente moventur affectu devotionis: in manu gestata reddunt odorem, quando foris moventur ad fructum bonae operationis: pilo vero contrita reddunt odorem, quando homo virtutibus acceptis seipsum parvulum et humilem computat, et propria aestimatione in pulverem se redigit, ut Paulus: Venit, inquit, Jesus in hunc mundum peccatores salvos facere, quorum primus