comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
płmq scd̾is. difficile ẽ equa
ꝯmoda m̃te pati. ferrẽ paciẽ¬
tius si ad cist̾ciensis ordinis ob¬
mus ibi modestie usus. moꝵ
regularitas. fr̃nitatis affectio.
seq̃la. discipline uigor. amor
obedientie.. Uinculum
cantatis. carnis seruitꝰ. hospitalita¬
tis ex hibitõ legendi lib̾tas. uigiliaꝵ
excubie. qͥ es mectitõis. de uot̃o psal

Expanded text:
mque secundis. Nec facile est aequa commoda mente pati. Ferrem patientius, si ad Cisterciensis ordinis ob, summus ibi modestiae usus, morum regularitas, fraternitatis affectio, sequela, disciplinae vigor, amor obedientiae, vinculum charitatis, carnis servitus, hospitalitatis exhibitio, lugendi libertas, nocturnae excubiae, quies meditationis, devotio ps
Abbreviated transcription (Latin):
ppłi s ĩfortitudine am̃: An nescitis quia
unꝰ leo multos c̾uos ĩfugã u̾tit: ꝙ. hec di¬
cẽs : it̾m ĩtrouit ĩcubicłm palacii solus:
plenã a qua pluuiali. tenȩnsq ĩmanu uir¬
gã palme. ⁊ respiciẽs ĩtpsã aqͣm totis uiribꝰ

Expanded text:
populi, sed in fortitudine animorum. An nescis, quia unus leo multos cervos in fugam conuertit?" Et hoc dicens iterum introiuit in cubiculum palacii sui solus, pluuiali aqua plenam. Tenensque in manu uirgam et respicie
Abbreviated transcription (Latin):
magicis uirturibꝰ plęnũ. Quadã die cũ
nunciatũ fuiss ei qd̃ artarxerses rex
ꝑsarũ cũ ualida manu hostiũ ueniret
suꝑ eũ  nõ mouit miliciã neq p̃pariuit
excitꝰ armatoꝵ. aut artificia fesri. sed
intͣuit solus ĩcubicłm palacii. & app̃hẽ¬

Expanded text:
die, dum nunciatum ei fuisset, quod Arthaser, rex Persarum, cum ualida manu hostium super eum uenisset, non mouit miliciam neque preparauit exercitum armatorum seu artificia ferri, sed intrauit solus in cubiculum palacii sui, e
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯfotũ ẽ erũpet ĩ regulũ. Nocuit
pͥori tuo qd̾ te nimis familiant̃
hũilitate suꝑbiã ꝯcepisti. Egiss
prudentiꝰ. si c̾uioẽ hoñass ĩso¬
leutẽ. ⁊ se ĩ niultis erga de auffi

Expanded text:
fotum est, erumpet in regulum. Nocuit priori tuo quod te nimis familiariter humilitate superbiam concepisti. Egisset prudentius, si cervicem onerasset insolentem, et se in multis erga te austerius
Abbreviated transcription (Latin):
cdit. uñ ⁊ ieremias. Qis dabit
me ĩ solitudinẽ. aut ĩdiu̾so¬
riũ uiatoꝵ: Si afectares
uacare tͥ. si appet̃e scͥb̾e. orare.
legẽ. meditari.⁊ psalłe: nũ¬
citudinẽ solitudini p̃tulisses.
Nõ manifestissime liq̃t. qͥd
multis dieb ĩcorde nutͥeris.
diu dissimulasti. ac subtacit᷑¬
nitate suspecta ꝯcepisti dolo¬

Expanded text:
ias: Quis dabit me in solitudinem? aut in diversorium viatorum? si affectares vacare tibi, et appeteres scribere, orare, legere, meditari et psallere, nuncitudinem solitudini praetulisses. Nunc manifestissime liquet quid multis diebus in corde tuo nutrieris; diu dissimulasti, ac sub taciturnitate suspecta concepisti dolo
Abbreviated transcription (Latin):
religiõis. ⁊ ordinis ĩ õem t̾ram
fines orb t̃re sue odorẽ suauĩta¬
tis effudit. Plantatõ i dĩ ẽ. ⁊
uinea dñi sabbaoth. idõq iã
ex cͤuit ĩ mnm̃sũ. ⁊ multiplices
frucbꝰ fec̃. Uide si iã ñ oꝑuit
montes umbra eiꝰ.si ñ extendit
palmites suos usq admare. ⁊
usq ĩ angliã ꝓpagines suas.
Tu uͦ docusti luiguã tuã mñda¬
ciũ. ut iniq ag̾es scẽq domꝰ or

Expanded text:
onis et ordinis. In omnem terram fines orbis terrae suae odorem suavitatis effudit. Plantatio enim Dei est, et vinea Domini Sabaoth. Ideoque jam excrevit in immensum, et multiplices fructus fecit. Vide, si jam non operuerit montes umbra ejus; si non extendit palmites suos usque ad mare, et usque in Angliam propagines ejus. Tu vero docuisti linguam tuam mendacium,
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥd ẽ ꝙ. dilectꝰ iñs fec̃ scelera mul¬
ta ĩ domo mã. Nũqͥd carnes sc̃e
ꝑ hostias. scito qͥa ñ mũdab̾is.
s ãpliꝰ pollueris. Tam̃ ue ĩdomo
tua fieres scandali gn̾ał occ̃o:

Expanded text:
Quid est quod dilectus meus fecit scelera multa in domo mea? nunquid carnes sanctae per hostias, scito quod non mundaberis, sed amplius pollueris. Tamen, ne in domo tua fieres scandali generalis occasio,
Abbreviated transcription (Latin):
Cur scm ⁊ głiose opuuonis
ordinẽ cartͣienseni p̃uariean¬
do depͣuas: Nũqͥd resina ñ ẽ
ĩgalaad. aut metticꝰ ñ ẽ ibi:
Ibi sane ĩ uen̾as loc̃ pñie. secre¬
tũ solitudinis pacẽ aĩe ꝯtem¬
platiõis archanũ. gaudiũ ĩ spũ
scõ. imunꝰ salutis ⁊ efficax bñsi¬
ciũ medicine. uerũ manna

Expanded text:
opinionis ordinem Carthusiensem praevaricando depravas? Nunquid resina non est in Galaad, aut medicus non est ibi? Ibi sane inveneras locum poenitentiae, secretum solitudinis, pacem animae, contemplationis arcanum gaudium in Spiritu sancto, munus salutis, et efficax beneficium medicinae.
Abbreviated transcription (Latin):
debet reu̾ti aduos iuuenis eiciendo ase senec¬
tutẽ. ⁊ ulciscet᷑ uos de immicis ur̃is sub u¬
gando illos & uos: Cũ hec responsa reciꝑẽt
egiptii ado suo. statĩ fecer̃ regalẽ statuã ex
lapide nigro ĩhonore nectinabi. & scͥpsertͣ

Expanded text:
reuertetur ad nos eiciendo a se senectutem, et ulciscetur uos de inimicis uestris subiugando ipsum et uos." Hec responsa respicientes Egipcii statim fecerunt regalem statuam ex lapide magno in honorem Netanebi, et scrips
Abbreviated transcription (Latin):
uauit ĩ pͥncipe. Q si fere uul¬
tis manipłos iusticie ĩ ꝯspectu
magni ⁊ distͥcti iudicis. opor¬
tissime iudicetis. Ut t̃ror ac
reu̾entia regie maiestatis eos
ad salutaria excitet. qͦs gehen¬
nale ĩcendiũ ⁊ pena ĩfinibił
pͣuis deputata iuidicib non

Expanded text:
vavit in principe. Quod si ferre vultis manipulos justitiae in conspectu magni et districti Judicis, oportissime judicetis, ut terror et reverentia regiae majestatis eos ad salutaria excitet, quos gehennale incendium, et poena infinibilis pravis deputata judicibus non
Abbreviated transcription (Latin):
fides tua. Primã i fidẽ irritã
faciẽs. sc̃e ꝯu̾satiõis nouitate
ꝯtẽpta. ꝑ qͣm uet̾em ĩ te hoĩem
reformare debueras sub qͦdam
religiõis calore diuitias appe¬
tis ⁊ seminas ĩt̾ sꝑinas. ñ re¬
uate uob̾ nouale ⁊ nolite se¬
rere suꝑ spinas. Iã seniusti ru¬

Expanded text:
m fidem irritam faciens, sanctae conversationis novitate contempta, per quam veterem in te hominem reformare debueras, sub quodam religionis colore divitias appetis, et seminas inter spinas, vate vobis novale, et nolite serere su
Abbreviated transcription (Latin):
bat᷑ exuit pͣm iuilicis: qͥsqͥs
amiẽ ĩduit. Eqͥtas n cui iudex
obseqͥt᷑ sinistrã octii uł amo¬
ris dext̾am neseit. Tał debet
nu nulliꝰ auctoritate ꝑsone
titubet aut uacillet libra iusti¬
cie. Magni qͥdẽ alexandri cã ĩ cas¬
trensi iudicio anmilitoĩb eiꝰ ab¬
iecto t̃̾rore dãpnata ẽ. Noĩatissimꝰ
eloq̃ntie dõctor pitagoras incã
qͣm habebat erga discipłm pos: sm̃m
doritas pitagore iusticie laticẽ
adeqͥtate potuit de clinare
Nicħ adeo głose luoet ĩpͥncipe.
sic̃ amare ⁊ exͥbe iusticiã. sñ
oĩ acceptõe ꝑsone. Ieleucꝰ cũ

Expanded text:
 Exuit personam judicis, quisquis amicum induit. » Aequitas enim, cui judex obsequitur, sinistram odii vel amoris dexteram nescit. Talis debet nu nullius auctoritate personae titubet aut vacillet libra justitiae. Magni quidem Alexandri causa in castrensi judicio a commilitonibus ejus abjecto terrore damnata est. Nominatissimus eloquentiae doctor Pythagoras in causa, quam habebat erga discipulum suum, setoritas Pythagorae justitiae lancem ab aequitate potuit declinare. Nihil adeo gloriose lucet in principe, sicut amare et exhibere justitiam sine omni acceptione personae.
Abbreviated transcription (Latin):
et ne accidieris uinculis illiꝰ.
Si qͥd gͣue aut amarũ in ordine
carturiensi ẽ: totũ leuigabit
amor. totũ caritas dulcorabit.
Caritas oĩa suffert. oĩa sustinet
nicħ difficile ẽ amanti. Uides
quod om̃is

Expanded text:
et ne acedieris vinculis ejus. Si quid grave, aut amarum in ordine Carthusiensi est, totum levigabit amor, totum charitas dulcorabit. Charitas omnia suffert, omnia sustinet. Nihil difficile est amanti. Vides, quod omnis
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ludꝰ ĩ opp̃ssioib pauꝑũ q̃ nͨ ex¬
piant᷑ muñib. nec elemosimsᷤ
redimunt᷑. Nã qͥ offert sacͥfici
ĩmultituctine muñum respi¬
ciet d̃s. ⁊ offente me mun̾a placa¬
bit᷑ altissimꝰ. Certe bonorũ

Expanded text:
 ludus in oppressionibus pauperum, quae non expiantur muneribus, nec eleemosynis redimuntur. Nam qui offert sacrificiuIn multitudine munerum meorum respiciet Deus, et offerente me munera placabitur Altissimus. Certe bon
Abbreviated transcription (Latin):
atuia muuerũ locũ ĩueñ. nec
Tuidic̃o ⁊ iusticia. nͨ excedũt
statuta ur̃a uł ĩmodico limi¬
tes eqͥtatis. Porio si ad pedaneos
et minores iudices pauꝑũ nego¬
cia de uoluunt᷑: iustificat᷑ ĩpius

Expanded text:
um invenit, nec judicio et justitia, nec excedunt statuta vestra vel in modico limites aequitatis. Porro si ad Pedaneos et minores judices pauperum negotia devolvantur, justificatur impius
Abbreviated transcription (Latin):
tas eqͥd̾ iudiciał ⁊ eqͥtans ininis¬
deriũ ñ excarnis dilectõe s ex
ta purior ⁊ emiuentior pru¬
dentia q̃ cet̾is illustͣuit. Nã reu̾en¬
tia ⁊ auetoritate p̃sidentiũ uieia
tẽꝑant᷑ ĩ subditis. Sciponẽ affri¬
canũ tanta moꝵ gͣuitas. ⁊ austẽ
mat᷑itas pudicitie ꝯm̃dauit. ut
solo sue castitatis exẽplo publi¬
cũ uotũ ꝯtinentie firmaret
ĩppłis. Iste sic̃ tytꝰ liuiꝰ refert
cũ apirmeis moutib usq ad
colũpnas ħculis ⁊ usq ad ocea¬
nũ. de uicto hãnibale ⁊ aliis
romanoꝵ hostib ꝓuincias
sub iugass. ꝓueros ⁊ captiuoᷤᷤ
⁊ puellas eg̾gie pulcͥtudinis
restituit barbaris. nͨ passus
ẽ. eas ĩsuũ uenire ꝯspectũ.
ne uł oculꝰ eiꝰ aliqͥd de ĩtegͥtate
pudicine delibaret. Legnur
fronto dantã gͣuitatẽ uita.
oꝑib ⁊ facie p̃tendisse. ut ñ

Expanded text:
tas equidem judicialis, et aequitatis ministerium non ex carnis dilectione, sed ex ta purior, et eminentior prudentia prae caeteris illustravit: nam reverentia et auctoritate praesidentium vitia temperantur in subditis. Scipionem Africanum tanta morum gravitas, et austerae maturitas pudicitiae commendavit, ut solo suae castitatis exemplo publicum votum continentiae firmaret in populis. Iste, sicut Titus Livius refert, cum a Pyrenaeis montibus usque ad columnas Herculis, et usque ad Oceanum devicto Annibale, et aliis Romanorum hostibus provincias subjugasset, pueros captivos et puellas egregiae pulchritudinis restituit barbaris, nec passus est eas in suum venire conspectum, ne vel oculus ejus aliquid de integritate pudicitiae delibaret. Legitur Fronto tantam gravitatem vitae operibus et facie praetendisse, ut non
Abbreviated transcription (Latin):
dignant᷑ uuiri nobiles.⁊ disc̾a.
qr eoꝵ iurisdcõi subiecli sunt:
qͦs sciũt ẽẽ plebeios. ⁊ qͥ nullos
prudentie aut uͥtitis titulos
parentela uł affinitate obseqͥo
facile uenire ñ possũt. Licet it
clamores pauꝑũ benigne ⁊
mñiter exaudire uelitis. pauꝑ¬

Expanded text:
dignantur viri nobiles et discreti, quia eorum jurisdictioni subjecti sunt, quos sciunt esse plebeios, et qui nullos prudentiae aut virtutis titulos parentela vel affinitate, obsequifacile venire non possunt. Licet enim clamores pauperum benigne et misericorditer exaudire velitis, pau
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃is manib adño reqͥrat᷑. fre¬
q̃nt̃ i culpa ppłi reclundat. in
pͥntipẽ qͣi de maioꝵ negligentia
obuemãt errata minoꝵ. Legͣr
ĩlibro regũ qd̾ fornicante ppło
isrł cũ madianitis phinees
pugione ꝑ fadit zambri ⁊ madi¬
anitidẽ meuntes. qͥeũq ira dñi.
fẽsq ẽ sermo ctm̃ ad moysen. tol¬
le inqͥt cũctos pͥntipes ppłi. ⁊ sus¬
pende eos ccͣ solẽ ĩpatibuł. Princi¬
pes ñ peccau̾ant s ppłs. Principes¬

Expanded text:
anibus a Domino requirantur. Frequenter enim culpa populi redundat in principem, quasi de majorum negligentia obveniant errata minorum. Legitur in libro Numerorum quod fornicante populo Israel cum Madianitis, Phinees pugione perfodit Zambri et Madianitidem coeuntes; quievitque ira Domini, factusque est sermo Domini ad Moysen: Tolle, inquit, cunctos principes populi, et suspende eos contra solem in patibulis. Principes non peccaverant, s
Abbreviated transcription (Latin):
taru̾it. ꝙ publice functõis tͥbu¬
tũ ñ soluerit. ꝙ undredo ⁊ alimo¬
to defu̾it: ꝙ regios minisfrales
honorifice ñ ex hibu̾it. qͥ tñ nec
hobebat uñ sͥ ⁊uxori ministraret.
ma. iuram̃ta uilescũt. qr iuxta
u̾bũ ethici. ꝯtẽpn̾e flumina pau¬
per eͤdit᷑. atq dõs cliis ignoscentib
ip̃is. qͣntũ qͥsq sua nũmoꝵ seruat
ĩ archa. tm̃ ht̃ ⁊ fidei. Cũ scͥptũ sit
b̃i qͥ esuriũt ⁊ siciũt iuisticĩa: hii qͥ

Expanded text:
tacuerit, quod publicae functionis tributum non solverit, quod hundredo et alimoto defuerit, quod regios ministeriales honorifice non exhibuerit: qui tamen nec habebat, unde sibi et uxori ministraret ama juramenta vilescunt, quia juxta verbum ethinci, contemnere fulmina pauper Creditur, atque deos, diis ignoscentibus ipsis. Quantum quisque sua nummorum servat in arca, Tantum habet et fidei. Cum scriptum sit: Beati qui esuri
Abbreviated transcription (Latin):
tiõe simpliciũ. Legͣr ĩ libro sap̃ĩe.
qr uenatõ leõis: onag̃ ĩ ħemo.
sic ⁊ pauꝑes iuicecomitũ aut
nemoraliũ iuridicũ.⁊ alioꝵ
collat᷑aliũ. st̃ esca ⁊ potꝰ ac pub¬
lica dep̾datiõis ooc̃o. Deuorat
iustũ impiꝰ. rusticũ curiaster.
exactor in nocentẽ. sĩplicẽ frau¬
dulẽtꝰ. Minist̾iahũ siqͥd̾ tanta
multitudo ẽ: qnͣta ẽ locusta¬
rum. ut istis recedentib illi
suecedant. ⁊ qd̃ exparte fũat
deuoratũ. alii deuorent ex ii¬
alit̃ ⁊ ꝯsumãt. ĩplet᷑q ĩ eis ilłsd̾
ꝓphicũ. residuũ eruce comedit

Expanded text:
one simplicium. Legitur in libro Sapientiae, quia venatio leonis onager in eremo: sic et pauperes, vicecomitum aut nemoralium judicum, et aliorum collateralium sunt esca et potus, ac publica depraedationis occasio. Devorat justum impius, rusticum curialis, exactor innocentem, simplicem fraudulentus. Ministerialium siquidem tanta est multitudo, quanta est locustarum, ut istis recedentibus illi succedant, et quod ex parte fuerat devoratum, alii devorent exitialiter et consumant: impleturque in eis illud propheticum: Residuum eru
Abbreviated transcription (Latin):
cat sac̾dotib suis: qͥ uossꝑnit.
me sꝑnit.⁊ qͥ tangit uos: tang̃
pupillã ocłi mei. si nepotes ur̃os
diligitis. ⁊ zelatis aduitã: ne pe¬
reant cũ oga cdũ adarchã dñi
manũ tem̾ariã porrigit: ipsos
ad reu̾entiã eccłie ⁊ officialiũ
xͥ salutarib montaᷤ ĩformate.
Nã cũ eos receꝑitis ĩsortẽ fami¬
liaritatis ⁊ participiũ m̃se ur̃e
ñ estis õmo ĩmunis aculpa. si
ꝯm̃sales ur̃os ꝑmittitis passim
garrire ĩ cłicos. ⁊ ĩ eccłiã ꝓt̃iuire.

Expanded text:
 sacerdotibus suis: Qui vos spernit, me spernit; et Qui tangit vos, tangit pupillam oculi mei; si nepotes vestros diligitis et zelatis ad vitam, ne pereant cum Oza, dum ad arcam Domini manum temerariam porrigit; ipsos ad reverentiam Ecclesiae et officialium Christi salutaribus monitis informate. Nam, cum eos receperitis in sortem familiaritatis et participium mensae vestrae, non estis omnino immunis a culpa, si commensales vestros permittitis passim garrire in clericos, et in Ecclesiam protervire.
Abbreviated transcription (Latin):
senatꝰ ꝯsulti: tͣpiliani abolit̃o
ĩpetͣtur.forestarioꝵ siqͥd̾ ac uice¬
comitũ inniũ officiales dũ a¬
uaricie ⁊ cupiditati sue satis¬
fac̾ẽ student: de p̃dant᷑ pauꝑes
sĩplicib ĩ sidiant᷑. fouẽt ĩpios.
oppͥmũt ĩnocentes. Erultant
ĩreb pessimis. letant᷑ cũ male

Expanded text:
senatusconsulti Turpiliani abolitio senatusconsulti Turpiliani abolitio impetratur. Forestariorum siquidem ac vicecomitum innumeri officiales, dum avaritiae et cupiditati suae satisfacere student, depraedantur pauperes, simplicibus insidiantur, fovent impios, opprimunt innocentes, exsultant in rebus pessimi
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ tutiꝰ uid̾et᷑ estuautis animi
motũ dissimulare silentio. sed
meũ ꝯdẽpnabit me. Loqͣr qd̾
uob̾ adhonorẽ ⁊ salutẽ ced̾e de¬
beat. ur̃is subditis ad qͥetẽ. Li¬
cet p̃cũctis regib t̃re subiectoꝵ
mores. ur̃iq regni statũ nou̾itis.
qͥa tñ hũanũ tͣnscendit ĩgeniũ.
diffusis ꝓuintiis fiunt. Audite
pauca. q̃ n ego sñ pecc̃o possũ
silentio den̾e. nͨ uos sñ ꝑiculo ig¬
norare. Multa siqͥd̾ dñm qñ
mus sciet ultimꝰ. Cũ multa fi¬
noticie sub ducunt᷑. ñ ẽ ur̃e
negligentie aut ĩcurie aseͥben¬
dũ. si ĩ tam spaeiosis ⁊ diffusis
plenũ. Ip̃as it iusticias qͣs uul¬
garit᷑ errantes uł iti̾antes
dicunꝰ. aũ errata hõĩm diligẽ¬
der explorãt. freq̃nt̃ errare cõ¬
tiugit. Excessus nãq hoĩm
abscondunt᷑: aut amore aut
timore. aut lege ꝯsangͥnitatis.
aut pieratis offi̾o. aut occultis
muñib redimunt᷑. Admutunt᷑
it uox redẽpte miserõis ⁊ ĩ niriã

Expanded text:
 tutius videretur aestuantis animi motum dissimulare silentio: sed meum condemnabit me. Loquar quod vobis ad honorem et salutem cedere debeat, vestris vero subditis ad quietem. Licet prae cunctis regibus terrae subjectorum mores, vestrique regni statum noveritis: quia tamen humanum transcendit ingenium diffusis provinciis fiunt, audite pauca, quae nec ego sine peccato possum silentio tenere, nec vos sine periculo ignorare. Multa siquidem Dominum mus sciet ultimus. Cum multa finotitiae subducantur, non est vestrae negligentiae aut incuriae ascribendum, si in tam spatiosis et diffusis plenum. Ipsos enim justitiarios, quos vulgariter errantes, vel itinerantes dicimus, dum errata hominum diligenter explorant, frequenter errare contingit. Excessus namque hominum absconduntur, aut amore, aut timore, aut lege consanguinitatis, aut pietatis officio, aut occultis muneribus redimuntur. Admittitur enim vox redemptae miserationis, et in injuriam
Abbreviated transcription (Latin):
men tuũ fecet ĩppłis. ꝙ auaritiã
tuã ꝓuintie dãpnãt. ꝙ missam
tuã nullꝰ audit. ꝙ offm pastorale
diffamas. dũ gͣuissimũ ex aucto¬
rẽ ⁊ usurariũ publicũ te ꝓclamãt:
Alii pontifices nc̃ aliũn mutuant.
ut pauꝑũ releuẽt egestatẽ. tp̃ralia
seminãt. ut metãt et̃na. tu ad
tpralia occupatꝰ. ñ cogitas de et̃¬
nis. Tibi suffic̃ ibi collocare dena¬
rũ. uͥ płes faciat filios. ⁊ ad te ñ
sñ multiplici ꝓgenie reu̾tat᷑.
Redeũt ad ctñm multiplicati de¬
narii ⁊ qi de paucis multa lucͣ¬
ti sũt: intͣnt ĩgaudiũ dñi sui.
Gaudiũ siqͥd̾ auari. thesaurꝰ eiꝰ ẽ.¬

Expanded text:
men tuum fetet in populis, quod avaritiam tuam provinciae damnant, quod missam tuam nullus audit, quod officium pastorale diffamas, dum gravissimum exactorem, et usurarium publicum te proclamant? Alii pontifices nunc aliunde mutuantur, ut pauperum relevent egestatem, temporalia seminant, ut metant aeterna; tu ad temporalia occupatus, non cogitas de aeternis. Tibi sufficit, ibi collocare denarium, ubi plures faciat filios, et ad te non sine multiplici progenie revertatur. Redeunt ad Dominum multiplicati denarii, et quia de paucis multa lucrati sunt, intrant in gaudium Domini sui. Gaudium siquidem avari, thesaurus e
Abbreviated transcription (Latin):
litatẽ publicã p̾hr̃ent. S ⁊ hodie
tirones enses suos recipiũt deal¬
tari: ut ꝓfiteant᷑ se filios eccłie
atq ad honorẽ sac̾ctocii ad tutõnẽ
pauꝑũ. ad iundictã malefcoꝵ.
⁊ patͥe lib̾atõnẽ. se gladiũ accepis¬
se. porro res ĩꝯtrariũ u̾sa ẽ. nam
exqͦ hodie militari cingulo deco¬
uiũt ĩpatͥmõium cracifixꝑ Spo¬
liaut ⁊ p̃dant᷑. subiectos fibi pau¬
affligũt miseros: ut ĩdolorib
alieniꝰ illicitos. Appetitꝰ ⁊ exordi¬
narias ĩpleant uoluptates. Refat
lucas ꝙ milites accedentes ad io

Expanded text:
litatem publicam praehaberent. Sed et hodie tirones enses suos recipiunt de altari, ut profiteantur se filios Ecclesiae, atque ad honorem sacerdotii, ad tuitionem pauperum, ad vindictam malefactorum et patriae liberationem gladium accepisse. Porro res in contrarium versa est; nam ex quo hodie militari cingulo decoCrucifixi. Spoliant et praedantur subjectos Christi pauaffligunt miseros, ut in doloribus alienis illicitos appetitus et extraordinarias impleant voluptates. Refert Lucas quod milites accedentes ad Jo
Abbreviated transcription (Latin):
iactitare successus. ⁊ singłis
dieb ãni uend̾e diẽ. uñ. legͣr
de mario ꝙ cũ płima fecisset
eg̾̃gie. una sui iactactõe głiam
cͥbere ꝙ ex ore alieno captare
debũat. publice ꝯm̃datioĩs uo¬
ta de m̾uit. ut addomestiea iac¬
tantie ⁊ ostentatioĩs ueniamꝰ
exẽpla: rex ezechias qͣm dñs ĩ
umbra orologii ĩ app̃one ãnoꝵ.¬
⁊ ĩfuga sennacherib p̃uniu̾isis
regib honorau̾at: qr nũciis ba
radoch. filii baladã regis babiloĩs.
pigm̃ta. iinguenta qͦ ⁊ domũ
uasoꝵ. cellasq aromatũ. ⁊ õe
qd̾ erat ĩthesauris suis adosten¬
tationẽ ⁊ iactantiã demonstͣnt.:
iuxͣ u̾bũ ysaie filii amos thesau¬
ri eiꝰ ei ablati ⁊ ĩbabilonẽ tͣns lati
st̃. filiiq eiꝰ captiuati. ⁊ ĩpalacio
regis. babilõis fcĩ sũt eunuchi.

Expanded text:
jactitare successus, et singulis diebus anni vendere diem unum. Legitur de Mario, quod cum plurima fecisset egregie, una sui jactitatione gloriam cribere, quod ex ore alieno captare debuerat, publicae commendationis vota demeruit. Ut ad domestica jactantiae et ostentationis veniamus exempla: rex Ezechias, quem Dominus in umbra horologii, in appositione annorum, et fuga Sennacherib prae universis regibus honoraverat, qdan regis Babylonis pigmenta, unguenta quoque, et domum vasorum, cellasque aromatum, et omne quod erat in thesauris suis ad ostentationem et jactantiam demonstravit, juxta verbum Isaiae filii Amos, thesauri ejus ablati, et in Babylonem translati sunt; filiique ejus captivati, et in palatio regis Babylonis f
Abbreviated transcription (Latin):
adornatũ cdix̃ se ñ mirari si tan¬
ta diligentia honorass ĩ qͦ płꝰ p̃¬
gẽmas aidigitis ad ensem. Uirro
adigitis ad pocula legit᷑ tͣnstulis¬
se. Refert ꝑides ñ picturã nõ
aurũ. ⁊ lapides. s scutũ diuulsũ.
frnctã galeã. ebetẽ gladiũ. faciẽ

Expanded text:
n mirari quod tanta diligentia ornasset, in quo plus prgemmas a digitis ad ensem, Birro a digitis ad pocula legitur transtulisse. Refert Pericles non picturam, non aurum et lapides, sed scutum divulsum, fractam galeam, hebetem gladium, fac
Abbreviated transcription (Latin):
ybles̃. Sałt Inauctore salu¬
ds. Neporũ lir̃oꝵ militũ fastuo¬
sam głam dolerare ñ possũ qͥ uite
nulitaris eminentiã iactirantes:
cłicoꝵ sortẽ multiplici de tͣctione
sio eẽt cognose̾ent: deferrent
cłici. ⁊ se a scurrilitate u̾boꝵ qͣdã
puellari modestia tẽꝑarent.
Porro ordo inilitũ nc̃ ẽ. ordinẽ
spurcinia polluit᷑ qͥ de testabiliꝰ¬

Expanded text:
s, salutem in auctore salutis. Nepotum vestrorum militum fastuosam gloriam tolerare non possum, qui vitae militaris eminentiam jactitantes clericorum sortem multiplici detractione sio esset, cognoscerent, deferrent clericis; et se a scurrilitate verborum quadam puellari modestia temperarent. Porro ordo militum nunc est, ordinem spurcitia polluitur, qui detestabili
Abbreviated transcription (Latin):
Craperas gͥ statuũt ⁊ uina coro¬
nãt. atq ex hausta canunt pͣlia
marte gͣui. Illic eacides allic tẽ¬
debant achilles.⁊ pingunt flui¬
do ꝑgama tota mero. Garriunt
gͥ ⁊ laxant ꝓcaces lingͣs ĩ detͣc¬
tionẽ hoĩm ĩnocentũ. Deseuiũt

Expanded text:
laeti statuunt, et vina coronant, Atque exhausta canunt praelia Marte gravi. Illic Aeacides, illic tendebat Ulysses, Et pingunt fluido Pergama tota mero. Garriunt igitur, et laxant procaces linguas in detractionem hominum innocentium, desaeviunt
Abbreviated transcription (Latin):
officiarii.⁊ qͥ aures magnatũ
uento ĩ aiis głe prurientes. ue¬
nenosa suauitate demulcent.
uauãt arturiꝰ illic ⁊ catulꝰ ma¬
neãt qͥ ingͣ ĩ candida u̾tunt.

Expanded text:
officiarii, et qui aures magnatum vento inanis gloriae prurientes venenosa suavitate demulcent. Vivant Arturius illic, Et Catulus; maneant qui nigra in candida vertunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tũ fortior.⁊ noĩatior repictat᷑.
Tolerabiliꝰ mͥ ẽẽt si alii qͣm ue¬
potes ur̃i ĩ hãc suꝑbie ⁊ abusi¬
onis audatiã ꝓrupissent: ma¬
xime cũ illi apuericie cuua¬
bulis solã in uobis modestiã
nou̾int. solã auob̾ didicerĩt
honestatẽ. Uerũpdũ eũ om̃is
etas ꝓnasit ab adolescentia ĩ
malũ: ex qͣ suis ad heserunt
ꝯmilitõib. ab eis mores ꝑditos
taris hodie disciplina ꝗͣ uege¬
tius renatꝰ ⁊ płiq alii docuer̃t.
qñdi lib̾tatẽ ⁊ scurrilitatiꝰ sp̃ẽm
de formauit. Olim seui iurañiti¬

Expanded text:
tum fortior et nominatior reputatur. Tolerabilius mihi esset, si alii, quam nepotes vestri in hanc superbiae et abusionis audaciam prorupissent: maxime cum illi a pueritiae cunabulis solam in vobis modestiam noverint, solam a vobis didicerint honestatem. Verumtamen, cum omnis aetas prona sit ab adolescentia in malum, ex quo suis adhaeserunt commilitonibus, ab eis mores perditotaris hodie disciplina, quam Vegetius Renatus ac plerique alii docuerunt, quendi libertatem, et scurrilitatis speciem deformavit. Olim se
Abbreviated transcription (Latin):
dies qͣs ĩoptb expendistis.
tis tãqͣm uas ꝑcditũ. Hã illa
regio ĩfernalis q̃ deuorat ha¬
bitatores suos. nr̃m faciebat
nuss diutiꝰ. more suo umũ
aspicdũ porrexiss. Modo fr̃
ĩsepulcͦ iac̾etis marmoreo. uͥ
adĩanis głe q̃stum forsitan
ra sepulc̾. Nom̃ ur̃m diut᷑nore
memoria ꝯm̃dabile reddent.
tͣgelia ur̃a de flaura ⁊ marco
u̾sus de pulice ⁊ musca. come¬
dia ur̃a de alda. sermões ur̃i
⁊ cet̃ã. theologice facultatis. q̃
utinã diffusiꝰ ẽẽnt ac celebimꝰ
publicata. plꝰ honoris accreuit
batiis. Sp̃es qͥdẽ auri deceꝑat
uos. Uñ ⁊ qͥdã nr̃atũ siculas opeᷤ
uite ꝯparau̾e dispenctio. S ⁊
dñs cancellariꝰ sic̃ iherosolim¬
de tefert̃ ĩfata ꝯcessit. Cũn
erpes estiomenꝰ qͥ uulgo lupꝰ

Expanded text:
dies, quos in operibus expendisti. tis tanquam vas perditum. Nam illa regio infernalis, quae devorat habitatores suos, vestrum faciebat nuisset diutius, more suo vinum aspidum porrexisset. Modo, frater, in sepulcro jaceretis marmoreo; ubi ad inanis gloriae quaestum forsitan ra sepulcri. Nomen vestrum diuturniore memoria commendabile reddent tragoedia vestra de Flaura et Marco, versus de pulice et musca, comoedia vestra de alda, sermones vestri, et caetera theologicae facultatis opera, quae utinam diffusius essent ac celebrius publicata! Plus honoris accrevit batiis. Species quidem auri deceperat vos; unde et quidam nostratum Siculas opes vitae comparavere dispendio. Sed et dominus cancellarius, sicut et Hierosolymitae referunt, in fata concessit; cum e
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃ cornifitiꝰ uitumescat. Uerũ
sic̃ plena uento uesicła cte tumes¬
cit. si acu modica ꝑforet᷑ sic uno
u̾bulo defollib ĩꝑiti guttis uen¬
tũ loqͣcitats excutiã. Implebo
faciẽ eiꝰ ignominia. Nã ĩ eo ad
plenũ mat̾ia ignominiose cõ¬
fusiõis ex ub̾at. cũ sit socͣticis no¬
tissima fossa cmedis. Si opꝰcula
mã ĩmanꝰ emuli qñ sinistro
de uoluant᷑ euentu. bona ĩqͥt

Expanded text:
r Cornificius intumescat. Verum sicut plena vento vesicula detumescit, si acu modica perforetur, sic uno verbulo de follibus imperiti gutturis ventum loquacitatis excutiam. Implebo faciem ejus ignominia; nam in eo ad plenum materia ignominiosae confusionis exuberat: Cum sit Socraticis notissima fossa cinaedis. Si opuscula mea in manu aemuli quandoque sinistro devolvantur eventu; bona, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ. felicẽ. q̃m siqͥs attendat qͣntis
sollicitudinib ⁊ ꝑicłis ⁊ miseriis
sit refertꝰ. nͨ ĩluto iacentẽ tollet.
Iste anxia ⁊ occulta cliuitũ torm̃¬
da cognou̾at. nͥ i diuitie ⁊ ho¬
nores uariis anxiatũ aculeis
pung̾ent᷑. nũꝗͣ spinis easdñs¬

Expanded text:
quam felicem; quem si quis attendat, quantis sollicitudinibus et periculis, et miseriis sit refertus, nec in luto jacentem tollet! » Iste anxia et occulta divitum tormenta cognoverat. Nisi enim divitiae et honores variis anxietatum aculeis pungerent, nunquam spinis eas
Abbreviated transcription (Latin):
uniu̾sis oꝑib suis noui ac uet̾is
testam̃ti uerba freq̃nt ĩ cerser̃t.
ut eoꝵ artisici uinctura dictis
sius robur adittãt ⁊ ornatum.
Et q̃ ĩuidia ẽ si qd̾̃ ex multiplici
libroꝵ lectiõe de cerpsi. feruentio¬
re studio dig̾ente ĩmat̾iã uͥtu¬
tis ⁊ ex̾citiũ prudentie coalescit.
Nã sic̃ ĩ libro sat᷑naliũ ⁊ ĩlibris se¬
nece adluciliũ legimꝰ. apes imi¬
iari debemꝰ. q̃ colligũt flores. qͥ¬
b diuisis ⁊ ĩfauũ dispositis. ua¬
rios succus ĩ unũ saporẽ artifici

Expanded text:
universis operibus suis Novi ac Veteris Testamenti verba frequenter interserunt, ut eorum artifici junctura dictis suis robur adjiciant et ornatum. Et quae invidia est, si, quod ex multiplici librorum lectione decerpsi, ferventiore studio digerente, in materiam virtutis et exercitium prudentiae coalescit? Nam, sicut in libro Saturnalium, et in libris Senecae ad Lucilium legimus, apes imitari debemus, quae colligunt flores, quibus divisis, et in favum dispositis, varios su
Abbreviated transcription (Latin):
eͤditi sollictutme minime
seꝑant᷑ ab antiqͦ desid̾abile
suit. ĩ ccłis pͥncipũ gr̃am ĩue¬
uire. Nã ⁊ ethico teste. pͥncipi¬
b placuisse uixis ñ ultina
lans ẽ. Nõ solũ gͦ laudabile. s
głosum reputo: dño regi as¬
sist̾e ꝓcurare rẽ publicã sui
me tũ nullꝰ ĩplicabit᷑ ꝑ me

Expanded text:
iti sollicitudine minime separentur. Ab antiquo desiderabile fuit in oculis principum gratiam invenire: nam et ethico teste, Principibus placuisse viris non ultima laus est. Non solum ergo laudabile, sed gloriosum reputo domino regi assistere, procurare rempublicam, sui me tamen nullus implic
Abbreviated transcription (Latin):
paruitatis mee ꝯsiliũ. reiectis
uob̾ ĩdulserat curã matiniensis
monast̾ii sponte ĩ eiꝰ manib re¬
signastis. Nobił ⁊ magnanimi cor¬
dis ẽ tanti emolum̃ti dignitatẽ
relinq̃re. adcꝰ ad qͥsit̃onẽ płimos
anxia sollicitabat ãbito. hono¬
rabilior ẽ ĩuob̾ ꝯtẽptꝰ honoris.

Expanded text:
parvitatis meae consilium, rejectis vobis indulserat, curam Matinensis monasterii sponte in ejus manibus resignastis. Nobilis et magnanimi cordis est tanti emolumenti dignitatem relinquere, ad cujus acquisitionem plurimos anxia sollicitabat ambitio. Honorabilior au
Abbreviated transcription (Latin):
dico. Uidit qn ddñs cant̃. ⁊ uos¬
ip̃e cũ eo. niultiq alii de diu̾sis
mat̾iis tͥb dictare scͥptoribꝰ. ⁊ iuuꝰ¬
cuiꝰq calamo festinanti sat̃fac̾e.
meq ꝙ de solo iulio cesare scͥbit᷑.
qͣrtã epłam dictare ⁊ scb̃e. Ꝙ si
alicui res ista ĩdubiũ ueñ. fc̃i

Expanded text:
dico. dico. ipse cum eo, multique alii me de diversis materiis tribus dictare scriptoribus, et uniuscujusque calamo festinanti satisfacere; meque quod de solo Julio Caesare scribitur, quartam epistolam dictare et scribere. Quod si alicui res ista in dubium veneri
Abbreviated transcription (Latin):
ritati ascͥbit. ꝙ litt̾as m̃as passim
⁊ uarie disꝑsas ĩunũ colligo. ꝙ
formã dictãdi p̃scͥbo simplicib.
qd̾ publice utilitati munꝰ deuo¬
ti laboris ⁊ offm caritatis ĩpendo.
Cesset emulꝰ a u̾boꝵ ĩuriis. Nã
si ꝑgit dr̃e q̃ uult: audiet q̃ ñ uult.
plenꝰ sũ rimarũ. hac illac effluo. Qͥ
me ꝯmorit meliꝰ ũ tang̾e clamo.
flebit et insignis tota cantabit᷑
urbe utinã exꝑiat᷑ ĩuidꝰ mñs ĩ¬
genii sui iures ac deflosculis
sacͥ eloqͥi ꝯpilatis siłe ꝯponat
opusculũ. Si tñ hoc attẽptau̾it:
qͦm̾ leuissimũ putat. lieor ne
multũ sudet. frustraq laboret.
Iufelix oꝑis sũma. qr. pon̾e totũ
uesciet Inciꝑe qͥdẽ pot̾it. s si noui
hõĩs facultatẽ ignominiose et
testimoĩo pluriũ dico me sẽꝑdic¬
tare litt̾as solitũ qͣm eitiꝰ posset
aliqͥs exarare. ip̃a c̾te festinat᷑o:
iutũi ⁊ suspitõnẽ ꝯpilatiõis ex¬
dudit. Adu̾itatẽ ñ adiactantiã

Expanded text:
as meas passim et varie dispersas in unum colligo: quod formam dictandi praescribo simplicibus, quod publicae utilitati munus devoti laboris et officium charitatis impendo. Cesset aemulus a verborum injuriis: nam si pergit dicere quae vult, audiet quae non vult. Plenus sum rimarum, hac atque illac perfluo. Qui me commorit, melius non tangere clamo, Flebit, et insignis tota cantabitur urbe. Utinam experiatur invidus meus ingenii sui vires, ac de flosculis sacri eloquii compilatis, simile componat opusculum! Si tamen hoc attentaverit, quod modo levissimum putat, vereor, ne multum sudet, frustraque laboret Infelix operis summa, quia ponere totum Nesciet. Incipere quidem poterit, sed si novi hominis facultatem, ignominiose et testimonio plurium dico, me semper dictare litteras solitum citius quam posset aliquis exarare. Ipsa certe festinatio vitium et suspicionem compilationis excludit. Ad veritatem, non ad jactantiam
Abbreviated transcription (Latin):
Ꝙ similites nr̃os ire ĩ expei¬
cionẽ q̃n opporteat: sũmarii
eoꝵ nĩ ferro s uino. ñ lanceis s
caseis. ñ ensib s utͥb. ñ hastis
s uerub oñant᷑. Credas eosue
addomũ ꝯuiuii. ñ adbellũ. Cli¬
peos deferũt optime deauratos.
qͣr urgiens ⁊ ĩtactos. Bella tñ
⁊ ꝯflictus eq̃stres de pingi faci¬
unt ĩsellis ⁊ clipeis ut se qͣdã
ymaginaria uisione delectent
ĩpugnis: qͣs actualit̾ ĩgͣdi aut¬

Expanded text:
Quod si milites nostros ire in expediQuod si milites nostros ire in expeditionem quandoque oporteat, summarii eorum non ferro, sed vino, non lanceis, sed caseis, non ensibus, sed utribus, non hastis, sed verubus onerantur. Credas eos ire ad domum convivii, non ad bellum. Clypeos deferunt optime deauratos, quar, virgines et intactos. Bella tamen et conflictus equestres depingi faciunt in sellis et clypeis, ut se quadam imaginaria visione delectent in pugnis, quas actualiter ing
Abbreviated transcription (Latin):
tri collig̾at. nͨ minꝰ balnea ꝗͣ esfe¬
muniatͥces aqͣs salmacis abhorre
siue gedeon ut figuraliũ misti̾a
taceant᷑. dño mandante ꝓhibitꝰ
ẽ ĩ multitudine delicata. atq
ĩ ex̾citata ⁊ timida macdianitis
occurrere. Cũq clamaret gede¬
on cũctis audientib qͥ formido¬
losus est ⁊ timidꝰ. reu̾tat᷑. recesse¬
rũt ab eo. xe duo milia. ⁊ tñi¬
.x. milia remanser̃t. S ⁊ de ilł
tãꝗͣ. ad p̃liũ expectitores dĩtał¬
xat eleg̃. qͥ ĩ siti sua uelut canes
lamb̾ent. ⁊ festinantiꝰ aꝙͣ ad os
mitt̾ent ilł ꝓrsus abiectis.
qͥ se adbibenctũ flexo poplite ĩ¬
clinabãt. Intͤscentis itaq fc̃a
delicatõres epulas ⁊ exqͥsita coi¬
uiuia didicissent anͣ. lambent
Qes ideo p̃elegit dñs qr neces¬
sitati sat̾fecerãt: Thũilitate
nat᷑e. Hodie indeliciis nutͥt᷑.¬
⁊ totã ad carius delicias se rela¬
rinda plꝰ eqͦ oꝑosa iuiuentus.

Expanded text:
tri collegerat: nec minus balnea, quam effetri collegerat: nec minus balnea, quam effeminatrices aquas Salmacis abhorrebobaal sive Gedeon, ut figuralium mysteria taceantur, Domino mandante, prohibitus est in multitudine delicata atque inexercitata et timida Madianitis occurrere. Cumque clamaret Gedeon, cunctis audientibus: Qui formidolosus est et timidus, revertatur , recesserunt ab eo viginti et duo millia, et millia remanserunt. Sed et de illis tanquam ad bellum expeditiores duntaxat elegit, qui in siti sua velut canes lamberent, et festinantius aquam ad os mitterent: illis prorsus abjectis, qui se ad bibendum flexo poplite inclinabant. In trecentis itaque facta delicatiores epulas, et exquisita convivia didicisse aquam lambere. Quos ideo praeelegit Dominus, quia necessitati satisfecerunt in humilitate naturae. Hodie in deliciis nutritur, et tota ad carnis delicias se relaranda plus aequo operosa juventus.
Abbreviated transcription (Latin):
urbis. ⁊ ĩsola fuga qͥ fiduciã posue¬
rũt. S ⁊ h p̃cipue cesaris excita¬
bat audatiã. qr res eierat adu̾sꝰ
ociosũ militẽ ducẽq em̾itũ. ⁊ qͥ
longa pace didicerat ducẽ. Re¬
fert tͦgus põpeiꝰ qr nouissimꝰ
rex assirioꝵ sardana paulꝰ ꝓpt̾
otiũ ⁊ molliuẽ uite aregali solio
turpit̃ ẽ de iectꝰ. Qͥd romanos
extulit aut uñ habuer̃t sr̃ õs
adqͥsiuit armoꝵ usus. ⁊ ex̾citatio
ĩutił ẽ õino militie nitͥtus teñe.
⁊ delitiis assuetꝰ. Eũ aũ censet
p̃liis aptorẽ. qͥ subdiuo ⁊ sole
nutͥt᷑. laboris patiens. umbre
negligens. balneoꝵ nescius.
loris. rudis ĩ causis. simplex ĩac¬
tib cibo mod̾atore ꝯtẽptus.
qͥ non erubescit fossã duc̾e reꝑa¬
re agg̃es.ferre lapides et oem̃¬
tũ lignoꝵq mat̾iarũ cõportare.
Ideo teste eodẽ auctore romana
uiuentꝰ qͦndã abluebat ĩtybi
sudorẽ ꝗͤ cursu uł ex̾citio cãpes¬

Expanded text:
urbis, et in sola fuga sibi fiduciam posueurbis, et in sola fuga sibi fiduciam posuerunt. Sed et hoc praecipue Caesaris excitabat audaciam, quia res ei erat adversus otiosum militem, ducemque emeritum, et qui longa pace dedicerat ducem. Refert Trogus Pompeius, quod novissimus rex Assyriorum Sardanapalus propter otium et mollitiem vitae a regali solio turpiter est dejectus. Quid Romanos extulit? aut unde habuerunt super omnes acquisivit armorum usus et exercitatio e nutritus tenere, et deliciis assuetus; eum autem censet praeliis aptiorem, qui sub divo et sole nutritur, laboris patiens, umbrae negligens, balneorum nescius, loris, rudis in causis, simplex in actibus, cibo moderatiore contentus; qui non erubescit fossam ducere, reparare aggeres, ferre lapides et caementum, lignorumque materiam comportare. Ideo, teste eodem auctore, Romana juventus quondam abluebat in Tiberi sudorem, quem cursu vel exercitio campes
Abbreviated transcription (Latin):
stipendiis ur̃is. Qͥ cͣc ĩimicos
crucis iures suas ex̾cere debu¬
pugnãt. uacãt. otio. marcẽt
crapula. uitãq de g̾nerẽ ĩ im¬
mundiciis tͣnsigentes. nom̃ ⁊
offm militie de honestant.
fatiscũt. ob repit ĩ ertia.⁊ adĩ¬
mũdicie actus animꝰ occupat᷑.
Idõ publiꝰ nasica. cũ ex̃citũ in
ꝯbniis reg̾et. licet usu classiũ
Legit᷑ tͣianꝰ ĩꝑator milites suos
qͦtiens uacabat ap̃liis: ex̾cuisse.
ĩcursuã saltu. ĩ usu natandi. ĩstu¬
dio cesim ⁊ pũctim feriendi. mit¬
teudiq lapides manu uł funda.
⁊ missilia iaciendi eos ad õs modos.
erudiens qͥb bellũ sustin̾i debeat
aut ĩ ferri. De magno põpeio refert
salustiꝰ. ꝙ cũ alacͥb saltu. cũ ueloci¬
bus cursu cũ ualidis uecte c̾tabat.
romanꝰ ocio ac qͥeti uacare ceꝑũt.
qͥ qͣn ĩ remotissunis natoĩb hos¬
tiles ĩ sultꝰ modico agg̾e ꝓpulsa¬
bãt. suꝑueniente cesarea pauci¬
tate. reliq̃rũt p̃sidia fortissime

Expanded text:
stris. Qui contra inimicos crucis Christi vires suas exercere debupugnant, vacant otio marcent crapula, vitamque degenerem in immunditiis transigentes nomen et officium militiae dehonestant. fatiscunt, obrepit inertia, et ad immunditiae actus animus occupatur. Ideo P. Nasica cum exercitum in hibernis regeret, licet usu classium Legitur Trajanus imperator milites suos, quoties vacabant a praeliis, exercuisse in cursu, in saltu, in usu natandi, in studio caesim vel punctim feriendi, mittendique lapides manu vel funda, et missilia jaciendi; eos ad omnes modos erudiens, quibus bellum sustineri debeat, aut inferri. De magno Pompeio refert Sallustius, quod cum alacribus saltu, cum velocibus cursu, cum validis vecte certabat. Romanus otio et quieti vacare coeperunt, que in remotissimis nationibus hostiles insultus modico agmine propulsabant, superveniente Caesarea paucitate reliquerunt praesidia fortissimae
Abbreviated transcription (Latin):
annonredi̾e potiusti. Certe
iã albescũt regiões admessẽ.
nͨ adhuc ĩ hac edulitatis clade
unũ pauꝑẽ refecisti. Hẽ ⁊̃ pri¬
mũ horrea tua reserare ꝓponis.
ñ ut releues afflictoꝵ miserĩã.
s ut uendas cartꝰ. ⁊ comodes

Expanded text:
o redimere potuisti. Certe jam albescunt regiones ad messem, nec adhuc in hac edulitatis clade unum pauperem refecisti. Nunc etiam primum horrea tua reserare proponis: non ut releves afflictorum miseriam, sed ut vendas carius, et commodes
Abbreviated transcription (Latin):
In hac habitaciõe t̾rena nͥl ẽ nͥ
labor ⁊ dolor.⁊ q̃dã unago mise¬
rie ĩ fernał. Inuita ⁊ oꝑibꝰ tiuis
tota fere facies ĩferni depingit᷑
Hec it de ẽ tͥ unda tantali. dycii
iecur: rota yxiõis urna belidũ.
saxũ sisiphi. dũ intͣ diuitias e¬
suris. dũ sollitudinib anxiaris.
ddũ cupiditate torq̃ris. dũ ad il¬
licita raꝑis. dũ ĩ saccũ ꝑtusũ ꝯ¬
gͥgas. cũ ꝯgͣgando diuitias. labo¬
re ꝯtinuo ⁊ suꝑuaeuo te affugis.

Expanded text:
n hac habitatione terrena nihil est nisi labor et dolor, et quaedam imago miseriae infernalis. In vita et operibus tuis, tota fere facies inferni depingitur. Nec enim deest tibi unda Tantali, Tityi jecur, rota Ixionis, urna Belidum, saxum Sisyphi, dum inter divitias esuris, dum sollicitudinibus anxiaris, dum cupiditate torqueris, dum ad illicita raperis. dum in saccum pertusum congregas, dum congregando divitias labore continuo et supervacuo te affligis.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtẽptu.⁊ uatico caritatis. Scis.
ꝯcertantiũ ꝓiecto auro recarda¬
bat. p̃uolabat ad palmã. cũq uͥgo
tͥũphos optinuiss multiplices:
tandẽ ꝯtẽptor auri de uͥgine tͥũ¬
ꝑhauit. Dñs qͥd̾ expeditissimã tͥ ur̃ã
salutis aꝑuit. fameꝰ it ualida de¬
seuit ĩpauꝑes. ĩqͥb regnũ suũ tͥ
dñs uenale ex ponit. Regnũ dĩtã¬
ti ẽ. qͣntũ ex affectu ꝯpassiõĩs pau¬
ĩ eo recipi delectat᷑. Qͣ diu ĩqͥt
uni istoꝵ fecistis. mͥ fecistiᷤ. Aꝑi¬
as itaq publice m̃dicantib.
iusc̾a ⁊ horrea tua. ne snĩam
illiꝰ dãpuatiõis ĩcutras. Maledi¬
ctus qͥ absydit frum̃ta ĩppłis.
semina ĩ bñdictõibꝰ. ut de bñdic¬
Nõib ⁊ metas. Effunde langit᷑.
qd̾ cupide ꝯg̾gasti. Nã qͥ parce

Expanded text:
temptu, et viatico charitatis. Scis, concertantium, projecto auro retardabat, praevolabat ad palmam; cumque virgo triumphos obtinuisset multiplices, tandem contemptor auri de virgine triumphavit. Dominus quidem expeditissimam tibi viam salutis aperuit; fames egnum suum tibi Dominus venale exposuit. Regnum Dei tanti est, quantum ex affectu compassionis pauin eo recipi delectatur. Quandiu, inquit, uni istorum fecistis, mihi fecistis. Aperias itaque publice mendicantibus viscera et horrea tua, ne sententiam illius damnationis incurras: Maledictus, qui abscondit frumenta in populis. Semina in benedictionibus ut de benedictionibus et metas. Effunde largiter, quod cupide congregasti. Nam qui parce
Abbreviated transcription (Latin):
dit. Mĩam ꝙͣ monastici ordi¬
gre septuagies septies amplia.¬
tĩt. Ideoq scoꝵ destimoĩo satiꝰ
ex acto rigore iusticie uudice¬
mur. Si cecictit. dño dante
aditiet ut refurgat. Si pec¬
cauit: et nosõs peccaurmꝰ
et egemꝰ gr̃a dĩ. Blasphemꝰ

Expanded text:
diam quam monastici ordigratiae septuagies septies ampliavit. Ideoque sanctorum testimonio satius exacto rigore justitiae judicemur. Si cecidit, Domino dante, adjiciet ut resurgat. Si peccavit, et nos omnes peccavimus, et egemus gratia Dei. Blasphemus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯueñ sed̾e ñ subpedib s a cdex¬
tͥs. Icipitet᷑ gͦ ille filiꝰ suꝑbie.
⁊ cathedra pestilentie subu̾tat᷑
Auferatur ei stola ioc̃ditatis qͣ
ip̃m inanꝰ cͤatoris ĩ duerat. spo¬
liatꝰq gͣtuitis detrudat᷑ ĩext̃ĩoreᷤᷤ
tenebras ⁊ ĩt̾minabiles flãmaᷤᷤ.
qͥbꝰ ⁊ illi parit deputatist̾. qͥ ĩ
suꝑbia ⁊ ĩ abusiõe detͤctant
obedientiã p̃latoꝵ. Qⁱd it alid̃
ẽ posito sedis ĩ aqͥlõe. ⁊ usurpa¬

Expanded text:
sedere non sub pedibus, sed a dextris. Praecipitetur ergo ille filius superbiae, et cathedra pestilentiae subvertatur. Auferatur ei stola jucunditatis, qua ipsum manus Creatoris induerat, spoliatusque gratuitis detrudatur in exteriores tenebras, et interminabiles flammas, quibus et illi pariter deputati sunt, qui in superbia et abusione detrectant obedientiam praelatorum. Quid enim aliud est positio sedis in Aquilone, et usurpa
Abbreviated transcription (Latin):
it sp̃ale mandatũ cdñi suscepiss.
ad suggestiõem hõis ñ erat ĩpbe¬
cepto eñi dispensatõ ad mitten
lite q̃so uti pͥuilegio qd̾ mat̾iã
rebelliõis inducit. Oza ꝑeus¬

Expanded text:
im speciale mandatum Domini suscepisset, ad suggestionem hominis non erat in praecepto Domino dispensatio admittendlite, quaeso, uti privilegio, quod materiam rebellionis inducat. Oza percus
Abbreviated transcription (Latin):
genuit. ⁊ ꝑ ub̾aq̃ suxymꝰ in
eadẽ mnr̃e. fr̃. unice. uos adiu¬
ro: ⁊ dep̃oor ut ĩ signũ plane
hũilitatis põtificalia resignetis
ĩsignia. aut si ħ sñ scandalo fi¬
eri neqͥt: renũtietis ĩmanu
dñi pp̃. monast̾ii ad iuĩnistrac̃o¬
uẽ ⁊ substituto ibi adĩstantiã
ur̃am: pastore idoneo. uos ad
claustrale otiũ. ⁊ salubrẽ mi¬

Expanded text:
uae suximus in eadem matre, frater unice, vos adjuro et deprecor, ut in sinum plenae humilitatis, pontificalia resignetis insignia; aut, si hoc sine scandalo fieri nequit, renuntietis in manu domini papae monasterii administrationem, et substituto ibi ad instantiam vestram pastore idoneo, vos ad claustrale otium et salubrem mi
Abbreviated transcription (Latin):
eerra darthan ⁊ abiron absor¬
buit uuos. qr ꝯtͣ moysen ⁊ aã¬
ron se ĩsuꝑbiã erex̾iũit. ꝯplices
⁊ eoꝵ penalis flãma ꝯbussit. Ex
qd̾ ĩueste tinea. qd̾ fel ĩlacte qd̾
uenenũ ĩ melle. hoc ẽ suꝑbia
ĩhabitu monachali. Putatis ĩ
susceptõe mit. sandalioꝵ ⁊ anu
liur̃i monast̾i dignitatẽ płimũ
dientie malũ. semmnariũ odii.
timorẽ elatioĩs. ⁊ suꝑbie uentũ.
Suꝑbia: nacõne celestis ẽ. sc̃ꝑ ĩ
altum nitit᷑ ut gͣuiꝰ cadat. ho¬
die ⁊ ĩ claustͥs unitatores ac
seqͣces suos inuenit pͥmꝰ filiꝰ
suꝑbie. ille lucifer. aut potiꝰ dene¬
bri fer qͥ sibi sedẽ destinabat. in
lat̾ib aqͥlonis. atq similitubi¬
nẽ an ł altissuni usurpabat.
U̾ ⁊ ĩqͦ laborau̾at miser qͥ iam
sed̾e ⁊ qͥesc̾e disponebat Om̃s
alii mittebant᷑ ĩminisfium
deuoti ⁊ hũiles: ad ĩꝑium crea
erigebat sͥ sedẽ añꝗͣ. laboraret.
ponã inqͥt sedẽ meã ad aqͥlonẽ.¬

Expanded text:
Terra Dathan et Abiron absorbuit vivos, quia contra Moysen et Aaron se in superbiam erexerunt. Complices etiam eorum poenalis flamma combussit; exaquod in veste tinea, quod fel in lacte, quod venenum in melle, hoc est superbia in habitu monachali. Putatis in susceptione mitrae, sandaliorum et annuli vestri monasterii dignitatem plurimum e malum, seminarium odii, tumorem elationis, et superbiae ventum. Superbia natione coelestis est, semper in altum nititur, ut gravius cadat. Hodie autem in claustris imitatores ac sequaces suos invenit primus filius superbiae, ille Lucifer, aut potius tenebrifer, qui sibi sedem destinabat in lateribus aquilonis, atque sibi similitudinem Altissimi usurpabat. Ubi, et in quo laboraverat miser, qui jam sedere, et quiescere disponebat? Omnes alii mittebantur in ministerium, devoti et humiles ad imperium Createrigebat sibi sedem, antequam laboraret. Ponam, inquit, sedem meam ad Aquilonem
Abbreviated transcription (Latin):
sr̃ detͤctare obedientie iugũ. Hã
ꝑinobedientiã mors ĩtrauit q̃
adhuc seminare ñ cessat. inter
pͥuilegie hõ: ĩ obedientiã detes¬
tat᷑. Si unũ p̃cipit ds̃: ⁊ aliud
ĩdulget. aut p̃cipit hõ. obechiẽd̾
ẽ do̾ potiꝰ ꝙͣ hõi. Scitis qd̾ abdo
missus ad ieroboã adũo ꝓihibitꝰ

Expanded text:
r, detrectare obedientiae jugum; nam per inobedientiam mors intravit; quae adhuc seminare non cessat inter eprivilegiet homo, inobedientiam detestatur. Si unum praecipit Deus, et aliud indulget, aut praecipit homo, obediendum est Deo potius quam homini. Scitis quod Abdon missus ad Jeroboam a Domino, prohibitus
Abbreviated transcription (Latin):
cio ꝑcurresse. Ueniens itaq ie¬
nuam ⁊ amagnatib t̃re ⁊ ma¬
xcime abhis qͥ apd̾ siculos ĩpa¬
lotina magnificentia me uide¬
rant cũ honore susceptꝰ sũ. qͥ
qͣntũ obseqͥũ ⁊ honorẽ impen¬
derint mͥ: facile u̾bis explicare
ñ possẽ. Retulit si qd̾ mͥ nun

Expanded text:
currisse. Veniens itaque Genuam, et a magnatibus terrae, et maxime ab his, qui apud Siculos in palatina magnificentia me viderant, cum honore susceptus sum, qui quantum obsequium et honorem impenderint mihi, facile verbis explicare non possem. Retulit mihi quidam nun
Abbreviated transcription (Latin):
tualiũ. cũ mattis. cũ culcitriᷤ
cũ tapetis. Prestito iraq aienuẽ¬
sib iuram̃to de exibenda mͥ fe¬
licitate ac tutela mei corꝑis
mari ut euad̾em mortẽ t̾re me
morti maris exposui. Porro blan¬
diente suauitate u̾nali.⁊ languẽ¬
tib uentis fc̃a ẽ stacõnaria na¬

Expanded text:
 cum mattis, cum culcitris, cum tapetis. Praestito itaque a Genuensibus juramento de exhibenda mihi fidelitate, ac tutela mei corporimari, ut evaderem mortem terrae, me morti maris exposui. Porro blandiente suavitate vernali et languentibus ventis facta est stationaria na
Abbreviated transcription (Latin):
st̾ potiꝰ oñi ⁊ luclibrio qͣm honori.
Ambigena ñ gen̾ant teste ypocͣte.
Qd̾ gͦ genttalia ĩ molo faciũt hoc san¬
dalia ĩ abb̃e. Nũqͥd emanauit ħ abu¬
sio ep̃alĩ aregła bĩ bñdicti: Nũqͥd
p̾cipiunt᷑ emantipatiões iste ĩ eũti

Expanded text:
sunt potius oneri et ludibrio, quam honori. Ambigenae non generant, teste Hippocrate, quod igitur genitalia in mulo faciunt, hoc sandalia in abbate. Nunquid emanavit haec abusio episcopalium a Regula B. Benedicti? nunquid praecipiuntur emancipationes
Abbreviated transcription (Latin):
ad uitã si tũ ñ detͣhãr. si ñ ĩuideãt.
simanꝰ suas excutuit. Amuiłib
si malũ ꝓmalo retͥbere ñ affec¬
tent. Uitiũ it eursaliũ cõe ẽt hoc
qd̾ ꝓ lenissimo alt̾iꝰ excessu gͣnit᷑
excandescunt. atq sĩplicit᷑ delĩ¬
q̃ntis errorẽ ĩꝑacientissimẽ feĩt.
nͨ ad librã meciunt᷑ ĩ iuiritis qͣꝵ¬

Expanded text:
d vitam, si tamen non detrahant, si non invideant, si manus suas excutiant a muneribus, si malum pro malo retribuere non affectent. Vitium enim curialium commune est hoc, quod pro levissimo alterius excessu graviter excandescunt, atque simpliciter delinquentis errorem impatientissime ferunt, nec ad libram metiuntur injurias, q