comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
deorum ex̾citus. s m illam u̾am
⁊ celestem qmͣ fundauit d̾s ⁊ ñ
homo collosatur. Uñ uelim uõ
diligencius considerare dilectis¬
simi cum qnͣtis laudib prosetͥ
debeamus dĩ genitricẽ. ad celi
palacium procedentẽ: qmͣ hodie
celestis ueneratur ex̃citus: cui
comitantur legiones angelice᷑
in curus aduentu tripudiat or¬
do celanm ⁊ exultat scõriminu¬
merus: qr ⁊ sigaudium ẽ. ince¬
lo sr̃ uno pcc̃ore conũtente in
t̾ris: multo magis gaudere cre¬
dendum incelo de aduentu et
głia tante uirgiuis. Ideo mos
queso gaudeamus mymnis ⁊
cantitis spũalib: iuibilemus
deo cum exultatione qui tm̃ di¬
lexit nos. ut ip̃e fieret p̃p qd̾ nos
sumꝰ homo. Ac deinde qui era
turam. Qua pp̃ obsetro. accedi¬
te ad tantam gr̃am ꝑfidem in¬
desment̃ accedite ⁊ indete insi¬
onẽ magnam cum moyse. qmͣ
iudit in rubo. uidete inqmͣ iam
completum: ⁊ ammiramini ꝙ
p̾uidebat ip̃e tantus pr̃iarcha
in spũ faturum. Alioquin insi

Expanded text:
eorum exercitus, sed in illam veram et coelestem, quam fundavit Deus et non homo, collocatur. Unde velim vos diligentius considerare, dilectissimi, cum quantis laudibus prosequi debeamus Dei genitricem, ad coeli palatium procedentem, quam hodie coelestis veneratur exercitus; cui comitantur legiones angelicae; in cujus adventu tripudiat ordo coelorum, et exsultat sanctorum numerus; quia et si gaudium est in coelo super uno peccatore convertente in terris , multo magis gaudere credendum in coelo de adventu et gloria tantae Virginis. Ideo et nos, quaeso, gaudeamus in hymnis et canticis spiritualibus; jubilemus Deo cum exsultatione, qui tantum dilexit nos, ut ipse fieret, propter quod nos sumus, homo. Ac deinde qui eramturam. Quapropter, obsecro, accedite ad tantam gratiam per fidem; indesinenter accedite, et videte visionem magnam cum Moyse, quam vidit in rubo. Videte, inquam, jam completum, et admiramini quod praevidebat ipse tantus patriarcha in spiritu futurum. Alioquin nisi
Abbreviated transcription (Latin):
hibuerat illa sublimis ⁊ an¬
gelica diguitas: qñ meius
natiuitate exultando clama¬
uerunt. głia mexcelsis deo.
Perhibuerat uirgo que ge¬
nũat. ꝑ hibuerat ⁊ coniugatꝰ
zacharias. cum coniuigali su¬
a hely sabeth: ꝑhibuerat pu¬
situs:⁊ restabat ut aliqs cõ¬
tinens ⁊ senex ei testimomũ
redderet: qui utiq talis in¬
ducitur. de ciuis assertione
neniiẽ dubitare. Homo in¬
quit iustus ⁊ timoratus: bñ
aũ cum dixisset iustus ad di¬
dit ⁊ timoratus: qruisticia. si¬
ne d̾i tunore custodiri nullate¬
nus ualet. Re aũ u̾a iustuse¬
rat: qr ñ suam tm̃ qmͣ totius
ppłi consolationẽ expectabat.
ne. qui eum nou̾ant oratulis
ꝓphãrum ex uirgine nascitur̃
ut ip̃e dñs manifestauit qñ
discipulis in ennͣgelio ait. Di
iusti uoluerunt udere. quẽ
it scõ semi simeoni: gra m̾̃i¬
torũ concessum ẽ. Accepit qͣ p¬
pe responsum inmente aspũ

Expanded text:
hibuerat illa sublimis et angelica dignitas, quando in ejus nativitate exsultando clamarunt: Gloria in excelsis Deo . Perhibuerat Virgo quae genuerat; perhibuerat et conjugatus Zacharias, cum conjugali sua Elisabeth; perbibuerat pusitus. Restabat ut aliquis continens et senex ei testimonium redderet, qui utique talis inducitur, de cujus assertione nemo dubitaret: Homo, inquit, justus et timoratus. Bene autem cum dixisset justus, addidit et timoratus, quia justitia sine Dei timore custodiri nullatenus valet. Re autem vera justus erat, quia non suam tantum quam totius populi consolationem exspectabat. ne, qua eum noverant oraculis prophetarum ex Virgine nasciturum, ut ipse Dominus manifestavit, quando discipulis ijusti, voluerunt videre quae ic sancto seni Simeoni gratia meritorum concessum est. Accepit quippe responsum a Sp
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ fortassis econtͣ dr̃ quia
corpusculum tuũ gratile
nimis ⁊ delicatum. ab ip̃is lactẽ¬
tis in fãcie rudim̃tis esculentissi¬
mis acpene regalib fuit epuł
mollit̾ enatritũ. Nec sororum
ta: que magnificis olim fũas
fertulis asfueta. Sednec hołe
quidem uł cõmunib cum eis
uti potes eouliis: que marinas
excinsitas q delicias indicis as¬
sueu̾as infertire pigm̃tis. his

Expanded text:
 fortassis econtra dicitur quia corpusculum tuum gracile nimis et delicatum, ab ipsis lactantis infantiae rudimentis esculentissimis ac pene regalibus fuit epulis molliter enutritum; nec sororum a, quae magnificis olim fueras ferculis assueta; sed nec olere quidem, vel communibus cum eis uti potes eduliis, quae marinas exquisitasque delicias Indicis assueveras infercire pigmentis. His
Abbreviated transcription (Latin):
rabitur ihiis ad que nisi illud.
Ecte quid ꝑ pluniam dauiduo¬
luit significare: ⁊ quid ꝑstilli¬
cidia. Profecto sp̃c scĩ infusioiẽ
⁊ ũbi diuinitatẽ ut germina¬
ret inut̾um uirginis. u̾bum¬
q caro fieret: ñ ut corrumpe¬
ret uirgineã sicut isti uolũt᷑:.
s ut g̃men ex ea in fructum e¬
rumperet: t̾req integritas il¬
lesa maneret. Ꝙ si pluuie tã¬
ta iusẽ ⁊ natura ut in ebriet
t̾ram ⁊ in fudat eam g̃mina¬
re q faciat: multo magis u̾¬
bum d̾i rui ẽ uͥtus ⁊ potestas.
tredendum ꝙ repleu̾it uirgi¬
nea iustera ⁊ ꝑ fud̾it. germina

Expanded text:
rabitur in iis ad quae misi illud . Ecce quid per pluviam David voluit significare, et quid per stillicidia: profecto Spiritus sancti infusionem, et Verbi divinitatem, ut germinaret in uterum Virginis, Verbumque caro fieret; non ut corrumperet virgineam terram, sicut isti volunt, sed ut germen ex ea in fructum erumperet, terraeque integritas illaesa maneret. Quod si pluviae tanta vis est et natura, ut inebriet terram, et infundat eam, germinareque faciat, multo magis Verbum Dei, cui est virtus et potestas, credendum quod repleverit virginea viscera, et perfuderit, germi
Abbreviated transcription (Latin):
ture ordinẽ ad arbitrium esti¬
cacissime sue uoluntatis ĩ flec¬
tit: ut quinirẽm uirginẽ nas¬
cendo seruau̾at iuolatam qmͣ¬
lib si uolu̾it. integram reddat᷑
Equale nempe fuit deo ⁊ prins
enoch ⁊ helyam in carne reci¬
nere uiuentes: ⁊ post lazarũ
ac iudue filium de sepulch̾s
educere resurgentes. De pa
mana menia celebri fama
uulgatur. ꝙ indelicet romu¬
lus qui conditor urbis asseri
miruta ex magna ad huc ꝑ¬
te cernuntur: in hanc nocẽ
cũ defumam̃to oꝑis cõfisus e¬
ruꝑit. Certum est enim et
ĩmobilit̾ fixum. qr in uirgo
peꝑerit: domus ista ñ corru¬
tur. Ex gentilis hois lingua.
sicut rei probauit euentus
egressaẽ ꝓpħica. Nam nocte
qua saluator ad redemptionẽ
nr̃ãm ex nirginali aluo pro¬
cessit: sicut dr̃ palatium cor¬
ruit. Utrumq nimirũ ⁊ uir¬
ginem parere. ⁊ edificium ni¬
ere: hõi ignoranti dm̃ in pos¬
sibile uidebatur. atqu utrũ¬

Expanded text:
turae ordinem ad arbitrium efficacissimae suae voluntatis inflectit, ut qui matrem virginem nascendo servaverat, violatam quamlibet si voluerit integram reddat? Aequale nempe fuit Deo, et prius Enoch, et Eliam in carne retinere viventes; et post Lazarum ac viduae filium de sepulcris educere resurgentes. CAPUT mana moenia celebri fama vulgatur, quod videlicet Romulus, qui conditor Urbis asseritmiruta, ex magna adhuc parte cernuntur, in hanc vocem, quasi de firmamento operis confisus eruperit: Certum est, inquit, et immobiliter fixum, quia nisi virgo petur, ex gentilis hominis lingua, sicut rei probavit eventus, egressa est prophetia. Nam nocte, qua salvator ad redemptionem nostram ex virginali alvo processit, sicut dicitur, palatium corruit. Utrumque nimirum et virginem parere et aedificium ruere, homini Deum ignoranti impossibile videbatur. At qui utrum
Abbreviated transcription (Latin):
gelus inseriret tam none ge¬
nerationis opus conueniebat
ut angłs indicaret tanti secre¬
ta miratuli competebat. ut
angelus reseraret. Ita quoq
decorum suit. ut humlitatẽ
dĩ angelica sublimitas enar¬
ret. ita competens. ut informa
serui rerum dñm nasciturũ.
in seruiens dñatio celestis edi¬
ceret: ita dignum ut nouam
gen̾ationẽ nouo officio maies¬
tatis angelica dignitas inti¬
maret:: ita equũ ut in effabi¬
lis causa miratuli. qũo fieret
angelica cognitio de mõstra¬
ret: ita iustissimũ ut nouo ad¬
uentu principem egressurũ.
nouo apparatu. ⁊̃ sumina ce¬
lestiũ ante iret. Sic dñitui
nuntius erasͫ sic directus a
dño tuo ueneras: sic missionis
dm̃ce iussa ꝑficiebas. Sit sane
ordinationis regia decreta cõ¬
ꝑ lebas: ut u̾e ꝙ in celis de pa¬
tris u̾bo cognoueras. matri
deincarnando u̾bo referres:
ex homine. simul ⁊ aurib
induc̾es hominis ⁊ cordib in¬
ferres humanis. Tunc angłs

Expanded text:
gelus inserviret. Tam novae gegelus inserviret. Tam novae generationis opus conveniebat ut angelus indicaret. Tanti secreta miraculi competebat ut angelus reseraret. Ita quoque decorum fuit ut humilitatem Dei angelica sublimitas enarraret. Ita competens ut in forma servi rerum Dominum nasciturum inserviens dominatio coelestis ediceret. Ita dignum ut novam generationem novo officio majestatis angelica dignitas intimaret. Ita aequum ut ineffabilis causa miraculi quomodo fieret angelica cognitio demonstraret. Ita justissimum ut novo adventu principem egressurum novo apparatu etiam summa coelestium anteiret. Sic Domini tui nuntius eras, sic directus a Domino tuo veneras, sic missionis dominicae jussa perficiebas, sic sane ordinationis regiae decreta complebas, ut vere quod in coelis de Patris Verbo cognoveras, matri de incarnando Verbo referres, ex homine, simul et auribus induceres hominis, et cordibus inferres humanis. Tu s
Abbreviated transcription (Latin):
mentum labens. Ante stabili¬
tatẽ ruens: ante robur titu¬
bans atq nitans. Hec femina
stĩficationis uasẽ: et̾intas uir¬
ginitatis ẽ. mrdĩ ẽ. satrariũ ẽ¬
angelite. beata conditio crea¬
ture post stabilitatem solida
in bonis: post soliditatẽ inde¬
fitiens mamore diuinitatil. pꝰ
firmamentũ ꝑ hemiis in aspec¬
tu dñice iustonis post robur
inseparabilis aconsortio d̾ita¬
tis: ex qua lueis in inensitate
tu sc̃e gabriel nenis aduirginẽ
exͣ bĩtudine accurris ad homi¬
nem exqiua et̾nitate accedis
ad temporalia: ex qua głia ꝓ¬
peras adhumana: omne tñ ꝙ
do u̾bo obedis deo hominẽ as¬
sumpturo pares geñando ex
uirgine seruis. filio ancile
inserui forma nascituro famu¬
laris: qm̃ iste incarnandus
d̾s fcũs cuuis ẽ iste homo si¬
mul ⁊ d̾s creator tuus est. iste
filius antillesue. dñt tinis est.
tante quidem natiuitatis głi¬
am. dignum erat ut angelus
nunciaret : tante dignitatis
oratulis oportunũ erat ut an¬

Expanded text:
mentum labens, ante stabilitatem ruens, ante robur titubans, atque nutans. Haec femina sanctificationis vas est, aeternitas virginitatis est, mater Dei est, sacrarium angelicae beata conditio creaturae post stabilitatem solida in bonis, post soliditatem indeficiens in amore divinitatis post firmamentum perennis in aspectu dominicae visionis, post robur inseparabilis a consortio Deitatis. Ex qua lucis immensitate, tu, sancte Gabriel, venis ad Virginem, ex qua beatitudine accurris ad Virginem, ex qua aeternitate accedis ad tempora, ex qua gloria properas ad humana; omne tamen do Verbo obedis, Deo hominem assumpturo pares, generando ex Virgine servis, Filio ancillae in servi formam nascituro famularis; quoniam iste incarnandus Deus factor tuus est, iste homo simul et Deus, creator tuus est, iste Filius ancillae suae Dominus tuus est, tantae nativitatis gloriam dignum erat ut angelus nuntiaret. Tantae dignitatis oraculis opportunum erat ut an
Abbreviated transcription (Latin):
tia quo nas ceretur exuirgine
sicut nec aliqñ ei accessit. ne eẽt
nasci munitate u̾i d̃i ⁊ hoĩs. ut
eẽt totum u̾itas. ꝙ nasceba¬
tur. ut eẽt meffabile pro ut
nascebatur: acq totũ credibi¬
le ꝙ ex uirgine nascebatur. si¬
ne collumone poc̃i: sicut ex nul¬
la contagioire prime originis.
Qua pp̃audiant temerarii ꝑ¬
strutatores tantimist̾u ⁊ intel¬
ligant ꝙ ñ sint hechumani¬
tatis uira innascendo n lex
ñ dico dampnate nature. ue
rum ⁊̃ nec lex prime originis
ante pcc̃m: ut d̾s ⁊ homo imus
de uirgine sicxp̃c nasceretur:
Quia ut ait b̃s tirillus inepła
aduestoriũ ñ est natus cõmu¬
nis homo de scã uirgine. quia
in ip̃a uulua uirginit ut ipse
suam fecit. Et qr informa
d̾i fecit hominẽ in forma ser¬
ui fc̃s ẽ homo: s utrumq d̾e
de potentia suscipientis. ⁊ u¬
trũq homo de humilitate sus¬
cepti. Ac ꝑ hoc talis partus ñ
ẽ cõmimis iege nature. sed
sicut mirabilit conceptus. ita

Expanded text:
tia quomodo nasceretur ex virgine, sicut nec aliquando ei accessit ne esset nasci in unitate veri Dei et hominis, ut esset totum veritas quod nascebantur, et esset ineffabile prout nascebatur, atque totum credibile quod ex virgine nascebatur sine colluvione peccati, sicut ex nulla contagione primae originis. Quapropter audiant temerarii perscrutatores tanti mysterii, et intelligant quod non sunt haec humanitatis jura in nascendo, neque lex non dico damnatae naturae, verum etiam nec lex primae originis ante peccatum, ut Deus et homo unus de virgine sic Christus nasceretur; quia, ut ait beatus Cyrillus in Epistola ad Nestorium, non est natus communis homo de sancta Virgine, quia in ipsa vulva virginis, ut ipse itatem suam fecit, et qui in forma Dei fecit hominem, in forma servi factus est homo: sed utrumque Deus de potentia suscipientis, et utrumque homo de humilitate suscepti; ac per hoc talis partus non est communis lege naturae, sed sicut mirabiliter conceptus, ita
Abbreviated transcription (Latin):
tor dõ: ⁊ post me ñ erit. Em̃¬
u̾o qr in supp̃mo rerum ũti¬
ce meffabilit̾ suꝑ eminens
qĩ qiuodam ꝓfunditatis eter¬
ni consilii sui circulo. ñ modo
cuncta temporũ sƿacia: sed
⁊ loca ⁊ uniu̾sas amplectitur
creaturas:: ⁊ hec om̃ia uno ⁊¬
templationis ictu ac simpli¬
ci semꝑ aspectat intuitu: ñ
inm̃ito solus potens. solus
et̃nus solus dr̃ ĩmortalis. Uñ
mortali. in uisibili soli deo ho¬
nor ⁊ głia. Et idem. By solus¬
⁊ potens. rex regum ⁊ dñs do

Expanded text:
ost me non erit. Enimvero quia in supremo rerum vertice ineffabiliter supereminens, quasi quodam profunditatis et aeterni consilii sui circulo non modo cuncta temporum spacia, sed et loca et universas amplectitur creaturas, et haec omnia uno contemplationis ictu ac simplici semper aspectat intuitu, non inmerito solus potens, solus aeternus, solus dicitur inmortalis. Unde mortali, invisibili, soli Deo honor et gloria. Et idem: Beatus et solus potens rex regum et
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓlongitudine posuit ⁊ ꝓlixi¬
tate oĩum scłoꝵ. Uñ ⁊ psal¬
mista. Mille inquit anni an¬
te oculos tuos tam qmͣ dies
hesterna que p̾terit. qr quic
quid a nobis futurum expec¬
tatur. iam deo ꝑ omia notũ
qĩ p̃teritum ẽẽ deternitur.
Est enĩ sicut ip̃e de sedicit.

Expanded text:
longitudine, et prolixitate omnium saeculorum. Unde et Psalmista: « Mille, inquit, anni ante oculos tuos, tanquam dies hesterna, quae praeteriit ; » quia quidquid a nobis futurum exspectatur, jam Deo per omnia notum, quasi praeteritum esse decernitur. Est enim, sicut ipse de se dicit: «
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ angelica uirtus licet pocens
sit: ñ tũ a se. s auillo. Licet im¬
mortalis sit. suñq beatum ui¬
u̾e nullo prorsus fine conclu¬
dat: tñ qi ⁊ loca mutat ⁊ tem¬
pora ñ coet̾na suo dicenda ẽ
creatori: qr naturalit̾ ato es¬
sentialit̾̃ ẽ ip̃a potentia ip̃a ĩ¬
mortalitas. ip̃a et̃nitas. Unde
⁊ moyses. Dñs inquit regna¬
bit iuet̾nũ ⁊ ultra. Nam et
angelica bĩtudo iuxta condi¬
tionis sue modum ñ in m̃ito
uidetur et̾na: que nulli prors
t̾mino probatur obnoxia. Et
ille ñ solum met̃nũ. s ineter¬
num regnat ⁊ ultͣ: qui cuncta
scłoꝵ uolumina. intͣ ꝓuisionis
hendit in tuitu: qui sue ditio¬
nic imꝑio regit omĩa. cuiuis le¬
gib obtemperant innu̾sa qͥ

Expanded text:
et angelica virtus, licet potens sit, non tamen a se, sed ab illo est: licet immortalis sit, suumque beatum vivere nullo prorsus fine concludat; tamen quia et loca mutat, et tempora, non coaeterna suo dicenda est Creatori, quia naturaliter atque essentialiter est ipsa potentia, ipsa immortalitas, ipsa aeternitet Moyses: Dominus, inquit, regnavit in aeternum et ultra. Nam et angelica beatitudo iuxta conditionis suae modum non inmerito videtur aeterna, quae nulli prorsus termino probatur obnoxia. Et ille non solum in aeternum, sed in aeternum regnat et ultra, qui cuncta saeculorum volumina intra provisionis hendit intuitu, qui suae ditionis imperio regit omnia, cuius legibus optemperant universa. Q
Abbreviated transcription (Latin):
inspicere infinita oĩum spa¬
cia scłorum. Nam cum huius
partitule prima dr̃ sislaba
remanet ad huc scd̾a: ⁊ cum
scd̾a souat. iam prima ꝑtrã¬
siit. S̾s aũ uno atq in effabili
sue contemplationis ictu suł
omĩa conspicit: ⁊ conspicien¬
do distinguit. Omĩa cirtum
dando penetrat: ⁊ penetrando
circumdat. Hinc ẽ ꝙ petrus a

Expanded text:
inspicere infinita omnium spacia saeculorum. Nam cum huius particulae prima dicitur sillaba, remanet adhuc secunda, et cum secunda sonat, iam prima pertransiit. Deus autem uno atque ineffabili suae contemplationis ictu simul omnia conspicit et conspiciendo didando penetrat, et penetrando circumdat. Hinc est, quod Petrus a
Abbreviated transcription (Latin):
larum. felix inqm aĩa. que
dum diuine gr̃e rore profim¬
ditur: celesti mox sobole fecũ¬
datur. Sic niirũ a refc̃a car¬
m germinat sibi. Mortua
mundo uiuit deo uiuenti at¬

Expanded text:
larum. Felix, inquam, anima, quae dum divinae gratiae rore perfunditur, coelesti mox sobole fecundatur. Sic nimirum arefacta carni, germinat sibi, mortua mundo, vivit Deo viventi, at
Abbreviated transcription (Latin):
ex coluit: ⁊ contemplatiuam
optimã. qmͣ maria audiendo
⁊ eligendo obtinuit. Sane si¬
cut dilectum dñi ioh̾m theo¬
logum de humanis ⁊ corpora¬
lib actib dm̃ ih̾u pauca dixis¬
se ⁊ multa denatura diuini¬
tatis eins. potẽtia ⁊ maiesta¬
te dixisse ⁊ scripsisse. teste sacͣ¬
tissima serie de scriptionis eiꝰ
cognoscimus: ita dm̃ genitcẽ
ñ a deo fuisse credumus intentã
actiue conu̾sationi. qm̃ setotã
contulit diuine speculatiomi.
Nonem̃ ad actiuam ultra qmͣ
mrẽm dñi decuit. se contͣxit: s
toto mentis affectu ⁊ desid̾io ad
uitam se contemplatiuã erex̃.¬
Et ne extoto eẽt uite exors ac¬
tiue: postqmͣ electa ẽ. a dño. sa¬
lutata ab angelo. obumbrata
a spũ scõ. fecundata dĩ u̾boͭ exur¬
gens deloco. ꝑit deuiũ ⁊ ab rup¬
ta montiũ. ueniẽs ut deferret
amicis. actualis uite laboriosũ
officiũ: racharie uatis ing̃dit᷑
domũ helyrabet salutans: cog¬

Expanded text:
excoluit, & contemplatiuam excoluit, & contemplatiuam optimā, quam Maria audiendo & eligendo obtinuit. Sane sicut dilectum Domini Ioannem Theologū de humanis & corporalibus actibus Domini Iesu pauca dixisse, & multa de natura diuinitatis eius, potentia & maiestate dixisse & scripsisse, teste sacratissima serie descriptionis eius cognoscimus: ita Domini Genitricem non adeo fuisse credimus intentam actiuæ conuersationi, quam se totā contulit diuinæ conspeculationi. Non enim ad actiuā vltra quam matrem Domini decuit se contraxit, sed toto mentis affectu & desiderio, ad vitam se contemplatiuam erexit: & ne ex toto esset vitæ exors actiuæ, postquam est electa a Domino, salutata ab Angelo, obumbrata a Spiritu Sancto, fœcundata Dei verbo, exurgens de loco, per iter deuium, & abrupta montium veniens vt deferret amicis actualis vitæ laboriosum officium, Zachariæ vatis ingreditur domum, Helisabeth salutans. Cog
Abbreviated transcription (Latin):
satis ⁊ conuenient̃ uidetur a
pr̃ib fuisse sanctitũ: ut mine¬
moria dm̃ genitricis ea reci¬
tetur eungelica lectio q̃ nar¬
rat illas duas mente ⁊carne
sorores. dm̃ ih̾m excepisse
hospitio. Cui enim isla ueni
huic iste ut euͣgeliũ loquit᷑
temporalis hĩtationis p̃para¬
ũnt hospicium ⁊ pie humani¬
tatis. ac sincerissime caritatis
p̾buerũt obsequiũ. Harum
enĩ uita ⁊ actus. ita fu̾nt mi¬
rabiles ⁊ fideliũ recordatione
celebres ut duaꝵ uitarũ figu¬
ram. eas recte tenere asserãt
diuinaꝵ litterarum catholi¬
ci ⁊ doctissimi uiri. Marcha
gͥ qui curam domus gerebat.¬
⁊ tanto taliq hospiti. ea que
netessaria erant p̃parabat:
actiue uite figuram ut dixim᷑
ꝑferebat. Permariã u̾o que
ad pedes dñi sedens instantissi
me sermonis eius au diebat col¬
loquia: uite ꝑspicue p̃monstͣ¬
tur contemplatiua. Eia fr̃s
uirgo maria utramq uitam
ad plenum excrcuit: ⁊ actiuã
laudabilem. qmͣ opere marcha

Expanded text:
satis & conuenienter videtur a patribus fuisse sancitū, vt in memoria Domini Genitricis, ea recitetur Euāgelica lectio, quæ narrat illas duas mente & carne sorores Dominum Iesum excepisse hospitio. Cui enim illa veniehuic istæ, vt Euangelium loquitur, temporalis habitationis præparauerunt domum, & piæ humanitatis ac sincerissimæ charitatis præbuerunt obsequium. Harum enim vita & actus ita fuerunt mirabiles, & fidelium recocelebres, ut duarum vitarum figuram eas recte tenere asserant divinarum litterarum catholici et doctissimi viri. Martha igitur, quae curam domus gerebat, et tanto talique hospiti ea quae necessaria erant praeparabat, activae vitae figuram, ut diximus, praeferebat. Per Mariam vero, quae ad pedes Domini sedens instantme sermonis eius audiebat colloquia, vita perspicue præmonstrabatur contemplatiua. Eia, fratVirgo, Maria, vtramque vitam ad plenū exercuit, & actiuam vitam laudabilem, quā opere Martha
Abbreviated transcription (Latin):
in dm̃ gł̾iose: ut hoc credam
departu nirginis ꝙ inde ĩ car¬
natione tua impleat fidem
meamr: hoc loquar de mater¬
na uirginitate. ꝙ os meum
impleat detualande. ⁊ hoc di¬
ligam de mr̃e tua ꝙ tum me
compleas dilectione tua. Ita
scruiam mr̃i tue: ut hoc ip̃e
me probes seriuire tibi ita hec
dñetur mei nt exhoc noue¬
rim ine platrsse tibuta dñi¬
urn euis me teneat in scłm.
iis huius dñe effici concupis¬
to: qm̃fidelit̃ seruitutis huiꝰ
iugo delector. qmͣ plene famu¬
lari huiuis imꝑio opto: qmͣ ar¬
denter abiltius domino disso¬
ciari nõ quiero. qm̃ auide ab
ip̃is famicatũ nuscimͣ ab¬
u̾e nusqmͣ ab et̾nitatis ip̃us
iocunditate disuingar: Et qͥ
demaͣre queram nou̾nt tui di¬
ligunt dm̃i. uident qui sunt
fideles in dm̃ intuentur qui
ad herent deo. ñ ignorant qui
nõ ignorantur a dño. S uos

Expanded text:
in Deum gloriose, ut hoc credam in Deum gloriose, ut hoc credam de partu Virginis, quod de Incarnatione tua impleat fidem meam; hoc loquar de materna virginitate, quod os meum impleat de tua laude; hoc diligam de matre tua, quod tu in me compleas de dilectione tua; ita serviam matri tuae, ut ex hoc ipse me probes servisse tibi; ita haec dominetur mihi, ut ex hoc noverim me placuisse tibi; ita dominium ejus me teneat in saeculum, vus hujus dominae effici concupisco, quam fideliter servitutis hujus jugo delector, quam plene famulari hujus imperiis opto, quam ardenter ab illius dominio dissociari non quaero, quam avide ab ipsius famulatu nusquam abvere nusquam ab aeternitatis ipsius jucunditate disjungar. Et hoc quidem quare quaeram, noverunt qui diligunt Deum, vident qui sunt fideles in Deo, intuentur qui adhaerent Domino, non ignorant qui non ignorantur a Domino. Sed vos
Abbreviated transcription (Latin):
sum: aquo tibi fuit nosse ha¬
bere. ⁊ parturire iesum. In il¬
lo spũ humilia ⁊ excelsa loqͣr
de ihu: inqno confiteris eẽ
te ancillam dñi. oꝑtans fieri
tibi scd̃m u̾bum angeli. In
illo spũ diligam iħm: inqrio
stuhunt ad oras ut dnm̃ ĩ tu¬
Sexi ut filium. dam u̾e time¬
iam hũc ih̾m: qmͣ nere idem
cum eẽt ds. erat subditus pa¬
rentib suis: O salutis acuite
uiee simul ⁊ głie p̾miũ gran¬
di: opulentia magnũ olib̾¬
tatis mee nobililsimus tituluᷤ
omgenuitatis mee p̃cdara cõ¬
ditio . o nobilitatis mee astipu¬
latio nso lubilit głiosa: ⁊ gli̾
a et̃uitatis confecta. ut ego
male de ceptus ad reꝑationẽ
meam ft̃ contupiscam serũ
mrĩs dñi mei: ut ego olim
inprimo plasta angelica cõ¬
munione se unictus ancille ⁊
mr̃is fcõris mei m̃ear conici
senuis: ut ego ydoneum opꝰ
inmanib sũmi d̾i impetrem
inseruitute puerpere uirgi
mine rerũ ⁊ fili antille: hoc
michi largire humilis d̾s in
homine. Hoc mͥ concede hõ

Expanded text:
sum, a quo tibi adfuit nosse habere et parturire Jesum. In illo Spiritu humilis excelsa loquar de Jesu, in quo confiteris esse te ancillam Domini, optans fieri tibi secundum verbum angeli. In illo spiritu diligam Jesum, in quo tu hunc adoras ut dominum, intueris ut filium. Tam vere timeam hunc Jesum, quam vere idem cum esset Deus, erat subditus parentibus suis . O salutis ac vitae meae simul et gloriae praemium, grandi opulentia magnum! O libertatis meae nobilissimum titulum! O ingenuitatis meae praeclara conditio! O nobilitatis meae astipulatio insolubiliter gloriosa, et gloriae aeternitate confecta! Ut ego male deceptus, ad reparationem meam fieri concupiscam servus matris Domini mei, ut ego olim in primo plasto angelica communione sejunctus, ancillae et matris factoris mei merear confici servus, ut ego idoneum opus in manibus summi Dei, impetrem in servitute puerperae Virgimine rerum, et fili ancillae; hoc mihi largire, humilis Deus in homine; hoc mihi concede, homo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓprio filio ñ peꝑcit. s ꝓ nobis
om̃ib tradidit illum. De fili¬
o aũ alibi. Qui dilexit in qͥt
me: ⁊tradidit se ip̃m proine.
Eiue ergo me ꝓpria mains
afficiat. siue carnifex ittñ
infligat: ego specialit̾ huins
examinationis auctor ex istoꝰ
qui me ad examimandũ uł¬
troneus offero. Pret̾ea qrtim¬
panum ẽ pellis arida ille uix

Expanded text:
prio Filio non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit illum ; » de Filio autem alibi: « Qui dilexit, inquit, me, et tradidit seipsum pro me . » Sive ergo me propria manus affligat, sive carnifex ictum infligat, ego specialiter hujus examinationis auctor existo, qui me ad examinandum ultroneus offero. Praeterea, quia tympanum est pellis arida, ille, jux
Abbreviated transcription (Latin):
dicit. Castigo corpus meum ⁊
inseruitutem redigo. Et alibi.
Scĩ ludibria ⁊ u̾bera exꝑti.
porro dum mauus carinfitis
tirib particeps fĩ m̾eatur ex¬
hibeat. Nam cum sponte me
ꝓpriis manib ante conspectũ
dm̃ u̾bero: deuotionis ingenue
desid̾ium si carmfex acturreret
promptus ostendo. Quia si pro
na cum de ẽ: quo suscipetur aĩ¬
mo si persecutor offerret: uel¬
lem pro xp̃o subire martirium:
ñ hẽo cessante studio facultatẽ.
ip̃e me u̾berib att̾ens ostendo
saltim feruentis animiuolun¬
tatẽ. Enim u̾osime ꝑsecutor
allideret. ip̃e me u̾berarem: qr
u̾berandum me ultronens ex¬
hiberẽ. Nam si sollerter script᷑a
discutitur: ip̃e rex mrͣm xp̃c¬

Expanded text:
dicit: « Castigo corpus meum, et dicit: « Castigo corpus meum, et in servitutem redigo . » Et alibi: « Sancti ludibria et verbera experti . » Porro dum manus carnificis tyribus particeps fieri mereatur, exhibeat? Nam cum sponte me propriis manibus ante conspectum Dei verbero, devotionis ingenuae desiderium, si carnifex occurreret, promptus ostendo. Quia si pro na, cum deest; quo susciperetur animo, si persecutor offerret? Vellem pro Christo subire martyrium, non habeo, cessante studio, facultatem; ipse me verberibus atterens, ostendo saltem ferventis animi voluntatem. Enimvero si me persecutor allideret, ipse me verberarem, quia verberandum me ultroneus exhiberem. Nam si solerter Scriptura discutitur, ipse rex martyrum C
Abbreviated transcription (Latin):
narius aũ pp̃ quinq sensus no¬
stros. ꝑtinet adoꝑationẽ. Et
qr quisq cum peccat uł errat
n fide. uł delinquit in opere.
dignum fuit ut paulus qui
utrobiq peccau̾at ad ꝑfecte
purgationis effectum tot iur¬
gis cesus. ⁊ quinquies uerberũ
ureretur qͣdrageniss Ꝙ añ dic̃i¬
tur unam mninus. hoc ẽ ꝓculdu¬
bio. cuñ iudeoꝵ iudices unũ de¬
creu̾nt ictum de qͣdraginta mi¬
nuere: nt dum ad legalem cal¬
culum ñ ꝑting̾ent: contra p̾¬
ceptum legis nullatenis exce¬
dere potuissent. Et dum citͣ
ꝑsisterent: ulterius: ñ transi¬
rent. Cumergo nõ modo uetꝰ¬
te legis auctoritas. s ⁊ eunͣge¬
lica grã u̾borum plagas mo¬
do ꝑp̾cepta modo ꝑ exempla
cilio cesos ⁊ beatos mͣres lega¬
nus sepe num̾o u̾beratos : q̃¬
cumq autẽ scripta sunt ad no¬
stram doctrinam scripta sũt.
quid absurdum ẽ qimo in ep¬
tum. si nũc sc̃a eccĩa inpatis oti¬
o utitur quo dudum uteba¬
tur m bello. Nam ⁊ apł iter̃

Expanded text:
s propter quinque sensns nostros, pertinet ad operationem. Et quia quisque cum peccat, vel errat in fide, vel delinquit in opere, dignum fuit, ut Paulus, qui utrobique peccaverat, ad perfectae purgationis effectum ter virgis caesus, et quinquies verberum ureretur quadragenis . Quod autem dicitur, una minus, hoc est procul dubio, quoniam Judaeorum judices unum decreverunt ictum de quadraginta minuere; ut dum ad legalem calculum non pertingerent, contra praeceptum legis nullatenus excedere potuissent, et dum citra persisterent, ulterius non transirent. Cum ergo non modo vetustae legis auctoritas, sed et evangelica gratia verborum plagas modo per praecepta, modo per exempla res legamus saepenumero verberatos. « Quaecunque autem scripta sunt, ad nostram doctrinam scripta sunt . » Quid absurdum est, quid ineptum, si nunc sancta Ecclesia in pacis otio utitur quo dudum utebatur in bello? Nam et Apostolus iterum
Abbreviated transcription (Latin):
cłie ut eo scĩficarentur reliqͣ
omĩa. ⁊ ẽẽnt primogenita. Uñ
signaut̃ angelus ad mariam.
Et ꝙ nascetur inquid extescm̃:
uocabẽ filius dĩ. Non ꝙ corru¬
ꝑit mr̃em nascendo qmͣ inte¬
gram ⁊ inuio latam reliquit
uirginem: s qr exea natus d̾ȩ
homo aꝑuit eccĩe uuluam ⁊
incarne sua ꝑ mrũi sibi fecit it̾ͥ
ita ut uirginis aulam clausã
seruaret. quatinus exmr̃e uir¬
gine. uirginem sibi duxisse spõ¬
sam ostenderet qmͣ talitanto¬
ꝑ fed̾e nascendi uirginem
ꝑ mansuram ⁊ innaculatam
monstrabat.Uñ constat lega¬
lit̾ eum oblatum: sicut ⁊ circũ

Expanded text:
in eo sanctificarentur reliqua omnia, et essent primogenita. Unde signanter angelus ad Mariam: Et quod nascetur inquit ex te sanctum, vocabitur Filius Dei . Non quod corruperit matrem nascendo, quam integram et inviolatam reliquit virginem; sed quia ex ea natus Deus homo aperuit Ecclesiae vulvam, et in carne sua pervium sibi fecit iter, ita ut Virginis aulam clausam servaret, quatenus ex matre virgine virginem sibi duxisse sponsam ostenderet, quam tali tantoque foedere nascendi virginem permansuram et immaculatam monstrabat. Unde constat legaliter eum oblatum, sicut et circu
Abbreviated transcription (Latin):
Et enim extra pastum ⁊ satu¬
ritatem tot miliũ quat̾num
fracta ter ducunt. complẽt
numerum cophinoꝵ: queĩ¬
tatta unũ complere nõ pte¬
rant cophinum.Uide nemus
firulnee tam cursum oblitũ
ẽẽ ꝙ fuit. qmͣ raptim amisis
iuo iurorem amittere: nisi
⁊ uirentem uitam qnͣto cuis
anusisset. Uidemare cuius un¬
da si u̾teretur in linguã utiq
ꝙ murmurat promeret. S
gium sustinet dñantis. obruit
famulantes la bens sub corpore

Expanded text:
Etenim extra pastum et satuEtenim extra pastum et saturitatem tot millium, quaternum fracta ter ductum complent numerum cophinorum, quae intacta unum complere non poterant cophinum. Vide nemus ficulneae tam cursim oblitum esse quod fuit, quam raptim amisisse senio virorem amittere, nisi et virentem vitam quantocius amisisse . Vide mare , cujus unda si verteretur in linguam utique quod murmurat promeret: sedgium sustinet Dominantis, obruit famulantis; labens sub corpore
Abbreviated transcription (Latin):
sionis apparatu pronutiatã:
exuꝑare candore celos uinc̾e
fulgorib confines sid̾um cho¬
ros. ad ire ultimast sũmo lu¬
mine t̾ras. ꝑ ignotam uiam
magos ꝑire deuotissimi regi¬
b hospicium de monstrare
nascentis: ⁊ toto nisu osten¬
dere ꝙ solus adorandus iste¬
sit d̾s. cui ducatu suo ad oran¬
tes subdidit reges. uide inpri
trahit: odorem reddit. iurtu¬
tem mittat: ⁊ cum non sit oĩo
ꝙ fuit: nõ tñ ẽ. aliunde qmͣ un¬
de fuit. Sienim aqmͣ q̃ras: iã
non ẽ. Siuinũ intendas: dici¬
to ubi exortum ẽ. qr a qua dif¬
fusa non ẽ. Quid ergo. qr nec
accessit uinum nec recessit
acina. nisi qr alt̾um fcm̃ est
aliud ut eẽt ex alio almd. ñ
successionis uice. s innuutati¬
oms originis. nec rõnis expo¬
sitione hadmirationis obtẽ¬
tu: uide parres ⁊ piscitulos q̃
tum ꝑ sua nequeant. ꝑ eoꝵ
a quib sumpta sunt oralo¬
quiuitur. ⁊ aue ñ possunt
potencialius exprimũt men¬
tis magiut̾udine qd̃ crescunt.

Expanded text:
sionis apparatu prolatam , exsuperare candore coelos, vincere fulgoribus confines siderum choros, adire ultimas summo lumine terras, per ignota loca vagos praeire devotissimos reges, hospitium demonstrare nascentis, et toto nisu ostendere, quod solus iste adorandus sit Deus, cui ducatu suo adorantes subdidit reges. Vide in pritrahit, odorem reddit, virtutem mutat. Et cum non sit omnino quod fuit, non tamen est aliunde quam unde fuit. Si enim aquam quaeras, jam non est; si vinum intendas, dicito ubi exortum est, quia diffusa aqua non est. Quid ergo? Quia nec accessit vinum, nec recessit aqua, nisi quia alterum factum est aliud, ut esset ex alio aliud; non successionis vice, sed immutationis origine; nec rationis expositione, sed admirationis obtentu. Vide panes et pisciculos , cum per sua nequeant, per eorum a quibus sumpti sunt ora loquentes. Et cum non possint potentialius exprimunt magnitudinem qua concrescunt.
Abbreviated transcription (Latin):
sine illo ⁊ hr̃e te prorsus nullũ.
s ẽẽ tibi. male conscium solũ
dum fidi mee sinceritas totos
ht̃ munũ quos tu diuidere
intebaris ab mio. Post qmͣ t̾re¬
norum ⁊ celestium attestatio
defensiom mee contulit mu¬
nm̃ta post qmͣ in celo ⁊ int̃¬
ua inuentia n̾itatẽ meam ro¬
borare repta sunt: post qmͣ
⁊ bĩtudo t̾rena ⁊ angelica celsi¬
tudo unanimiter affirmauit.
ꝙ me u̾aciter audientia tua
intulisse p̃iuiditi deferam ad¬
huc in sensibilium ⁊ ñ intesli¬
gentium elementoꝵ ac rersi
tam decentissime doctuiue
ac diutissime obedientie sol¬
licitum appara tumt ut incom¬
paratione cõmum hec senci¬
ant ut homo. tu aũ aut dis¬
sentias ut animal: aut nec sẽ¬
cias ut lapis. sic q illa sibi tu¬
am rõnem extorq̃antr ut tñ
tu illorum obsecinũ ñ impe¬
feras. Confessionẽ illam suis
motib qͣiͣ uotib clamant᷑

Expanded text:
sine ullo, et habere te prorsus nullum; sine ullo, et habere te prorsus nullum; sed esse tibi te male conscium solum, dum fidei meae sinceritas totos habet in unum, quos tu dividere nitebaris ab uno. Postquam terrenorum et coelestium attestatio defensioni meae contulit munimenta, postquam in coelo et in terra viventia veritatem meam roborare reperta sunt, postquam et beatitudo terrena et angelica celsitudo unanimiter affirmavit quod me veraciter audientiae tuae intulisse praevidit, deferam adhuc insensibilium et non intelligentium elementorum ac rerum tam decentissimae doctrinae ac diutissimae obedientiae sollicitum apparatum, ut in comparatione communiter haec sentiant ut homo; tu autem aut dissentias ut animal, aut nec sentias ut lapis. Sicque illa sibi tuam rationem extorqueant, ut cum tu illorum obsequium non impeferas. Confessionem enim illa suis motibus quasi vocibus clamant.
Abbreviated transcription (Latin):
dancium dm̃ ⁊ dicentium. s̃io¬
ria in excelsis deo: ⁊ int̾ra pax
hominib bone uoluntatit.
Quid dereliquis testimoniis. ⁊
obsecuis referam angłorũ.
cum post temptationẽ huma¬
ne patĩe accedunt angeli. ⁊ mi¬
nistrant eiu̾e ut dño condi¬
tori. Quid ꝙ angeli resurret¬
tionem eius primi nunciant
t̾ritisq sepulcri custo dibus.
ñ q̃rendum cum mortuit ui¬
uentem fidelib indicant: Qͥd
qd̃ ascensionemeins ange li
comitantur. ⁊ reditumeius ita
eẽ sicut ⁊ ascensum eius ange¬
li attestantur. Ecce impleta ẽ
t̾ra testib partis mee: qr ⁊ re¬
pleta sunt celum simul acter¬
rau̾itate fidei mee. Ecce testi¬
dixi: ecce testib partis mee
roboraui que testes dix̾unt par¬
tis tue. ac proinde tam quos
protuleram. toti fcĩ sunt mer.
qr que ꝓposui de illorum doc¬
trina didici. ⁊ inde ꝓpositionẽ
meam illorum testificatio sub¬
secuita ẽ: unde cognitio illoꝵ
defensionem meam ante p̃¬
uenit. Quid ergo restat ẽẽ. te

Expanded text:
dantium Deum et dicentium: Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis. Quid de reliquis testimoniis et obsequiis referam angelorum, cum post tentationem humanae patientiae accedunt angeli, et ministrant ei vere ut Domino conditori ? Quid? quod angeli resurrectionem ejus primi nuntiant, territisque sepulcri custodibus, non quaerendum cum mortuis viventem fidelibus indicant ? Quid? quod ascensionem ejus angeli comitantur, et reditum ejus ita esse sicut et ascensum angeli attestantur ? Ecce impleta est terra testibus partis meae, quia et repleta sunt coelum simul ac terra veritate fidei meae. Ecce partidixi, ecce testibus partis meae roboravi quae testes dixerunt partis tuae. At proinde tam quos protuleram, toti facti sunt mei, quia quod proposui, de illorum doctrina didici. Et inde propositionem meam illorum testificatio subsecuta est, unde cognitio illorum defensionem meam praevenit. Quid ergo restat? Esse te
Abbreviated transcription (Latin):
diuina nobis dispensatione
ꝓspititur. ne de repentina uic
auctori deo. s sibi uictorie sue
iuires ascribat. Hinc ẽ enim ꝙ
isrłitico ppło ꝑ moysen dr̃. Post¬
qmͣ afflixit te dñi d̾s.⁊ proba¬
uit. ad extremũ misertus ẽ tii ͭ
ne dr̃es incorde tuo. fortitudo
mea ⁊ robur manus mee hec

Expanded text:
divina nobis dispensatione prospicitur, ne de repentina victauctori Deo, sed sibi victoriae suae vires ascribat. Hinc est enim, quod Israelitico populo per Moysen dicitur: «Postquam afflixit te Dominus, et probavit, ad extremum misertus est tui, ne diceres in corde tuo: Fortitudo mea, et robur man
Abbreviated transcription (Latin):
libet penitens incerce mortis
metu iniũctam penitentiã
ꝑhec remedia implere p̾cipi¬
tur brem tempore longa pe¬
nitencia consitmet᷑: saluatam̃¬
tñ consuetudine. ut si p̾tmo¬
dũ uita hoĩs in longũ ducitur
ieiumũ ñ relinqͣtur. Dantar
modia u̾o consuetudo ẽ ut cũ
duo fr̃s simul. cõmorantur
incella duo ꝑsoluant indie
psalt̾ia. unũ ꝓ uinis. alt̾um
prodefunctis. Et illud qiud̃
tam̃tis. tĩ b̾s romoaldus appo
nouem lectionib dr̃: trib ni¬
mirũ ꝑ quinqͣgenos psalmos.
Qui aũ solus moratur. ꝑsalt̾iũ
quid̃ uiuorũ totum ꝑ singlõs

Expanded text:
libet poenitens incertae mentis libet poenitens incertae mentis metu, injunctam poenitentiam per haec remedia implere praecipitur, brevi tempore longa poenitentia consumatur, salva tamen consuetudine, ut si postmodum vita nominis in longum ducitur, jejunium non relinquatur. Dantur modia vero consuetudo est, ut cum duo fratres simul commorantur in cella, duo persolvant in die psalteria, unum pro vivis, alterum pro defunctis. Et illud quidem, tamentis, quae beatus Romualdus apposnovem lectionibus dicitur, tribus nimirum per quinquagenos psalmos. Qui autem solus moratur, Psalterium quidem vivorum totum per singulos
Abbreviated transcription (Latin):
lis dñi ut labor ecc̃iastici rele¬
uetur offitii: totum panem
qui uolãint comedunt. Aliũ
n̾ocibum. siue laici sine mo¬
nachi penitus ñ admittunt.
Tres aũ solum modo octaue ꝑ
annũ ita celebrantur ut ieñi¬
nare nemo cogatur idẽ dñi¬
te resurrectionis. ⁊ sc̃i pente
graue ẽ totius ebdomadebinã
continuare refectionẽ qñ qd̾
duntur. Consuetudo aũẽ fr̃ib
in dieb dñitis om̃i tempore p̃¬
ter quadragesimas duas duo
hr̃e pulm̾̃ta᷑ in aliis u̾o dieb
unum solum modo. Et de ieiu
mis ista sufficiant. Incet̾it añ
specialis ex̃aitii studiis que sit
continui feruoris instantiaã
soslicitudo. quã uigil ⁊ oꝑosa
frequencia timeo dr̃e: ne mͥ
similib desidiosis uidelicet. ⁊
negligentib udear on̾osus ex¬
istere. atq eorum ime aliqͣ¬
tenus inuidiam concitare.
hoctm̃ michiliceat. qr tanta
ẽ diligencia in flexionib ge¬
mui ĩ disciplinis scoparũ im̃
cet̾is huiusmodi. ut cum quis.¬

Expanded text:
lis Domini, ut labor ecclesiastici relevetur officii, totum panem, qui voluerint, comedunt: alium vero cibum sive laici, sive monachi penitus non admittunt. Tres autem solummodo octavae per annum ita celebrantur, ut jejunare hic nemo cogatur, id est, Dominicae Resurrectionis, et sanctae Pentecgrave est totius hebdomadae binam continuare refectionem, quandoqduntur. Consuetudo est autem fratribus in diebus Dominicis omni tempore, praeter quadragesimas duas, duo habere pulmenta; in aliis vero diebus unum solummodo. Et de jejuniis quidem ista sufficiant. In caeteris autem spiritualis exercitii studiis, quae sit continui fervoris instantia, quae sollicitudo, quam vigil et operosa frequentia, timeo dicere: ne mihi similibus, desidiosis videlicet, et negligentibus videar onerosus existere, atque eorum in me aliquatenus invidiam concitare: hoc tamen mihi liceat, quia tanta est diligentia in flexionibus genuum, in disciplinis scoparum, et in caeteris hujusmodi, ut cum qui
Abbreviated transcription (Latin):
repente flãmas erumpere: pro¬
tinus ait. Ptul dubio scelerat᷑
alicins diues in proximo mori¬
turus ẽ: atq in interno descer¬
surus. S oceta mens reprobi ho
seturus tum merecrice contũbe¬
ret expiranit. Quem illa ut
postmodum referebat. Quid
contigisset ignoraus. duitius
ꝑtulit: ⁊ uixtandem a se ñ ho¬
minẽ s cadauer ex aĩe ꝑstitu¬
ta deiecit.
luc ubi gehennale baratrum fer¬
uentuis eructabat p̃sumptori¬
a decreuit audacia ꝓpnitͣire mis¬
sarum gͥ sollempnia celebrariit᷑.
sitq infulatus. uelut armat᷑
it̃ arripunt. S dum ultra qmͣ
solebant homines temerarius
scrutator accessit: redire ñ ualẽs

Expanded text:
repente flammas erumpere, protinus ait: Procul dubio sceleratus aliquis dives in proximo moriturus est atque ad inferos descensurus. Sed, o caeca mens reprobi homsecurus cum meretrice concumberet, expiravit. Quem illa, ut postmodum referebat, quid contigisset ignorans, diutius pertulit, et vix tandem a se non hominem, sed cadaver exanime prostituta, dejecit. luc, ubi gehennale barathrum ferventius eructabat, praesumptoria decrevit audacia propinquare. Missarum igitur solemnia celebravit, sicque infulatus, velut armatus, iter arrisolebant homines, temerarius scrutator accessit, redire non valens,
Abbreviated transcription (Latin):
Cur ñ credis filio dicenti. siscire¬
tis prẽm meum utiq ⁊ me sci¬
retis cum pat̃ illi dicat. Filius ñs
estu. ego hodie genuite. Sed¬
ueni quo cepimus ꝓperemus:
quoire conati sumus ñ desinam᷑¬
ire. Quo gradi nisi sumus: aui¬
dius implłamur. Quo ceptũ
ẽ ambulare: nõ desinatur am¬
bulasse. Gressus ꝑgat inme:
pes ꝓperet mentis. poples am

Expanded text:
Cur non credis Filio dicenti: Si scireCur non credis Filio dicenti: Si sciretis Patrem meum, utique et me sciretis , cum Pater illi dicat: Filius meus es tu, ego hodie genui teveni, quo coepimus properemus; quo ire conati sumus, ire non desinamus; quo gradi nisi sumus, avidius impellamur; quo coeptum est ambulare, non desinatur ambulasse. Gressus pergat animae, pes properet mentis, poples am
Abbreviated transcription (Latin):
um: spiratulũ ip̃orum ẽ. Quia
u̾bum d̾i ꝙ ꝑ illos uenit: ĩ me
ꝑuenit. Quia sapĩa dĩ que il¬
los impleuit: me tetigit. Quia
dire ⁊ annũciare concessit. Inde
corillorũ osmeum ẽ: in de os il¬
loꝵ m̃s sermo ẽ. Inde sermo illo¬
rum fides mea: in de fides illorũ
affirmatio mea. Inde qd̃ sapi¬
unt dico: in de ꝙditunt scio. In¬
de qd̃ sciunt annũtio: in de qd̃
inme: quierat nullis. Quia ñ
tatet in me. qui loquebatur in
eis. Quia manet inme: usq ĩ
et̃num: qr non desit inillis us
ad huc. Quare ergo ñ credis fi¬
lio dicenti. omĩa que ht̃ pater
mea sunt: cum ad prẽm de nlo
dicatur omĩa subietisti sub pe¬
dib eius: Quare ñ credis filio
dicenti. Amodo uidebitis filiũ
hominis sedentem a dextris uir¬
tutis d̾i. cum pat̃ isli dicat sede
a dextris meis: Quare nõ credis
filio dicenti. pater m̃s usq mo¬
do oꝑatur ⁊ ego oꝑor. cum pat̃
illi dicat. Faciamus hominẽ ad
ymaguiẽ ⁊ similitudinẽ nr̃am:

Expanded text:
um spiraculum est ipsorum; quia verbum Dei, quod per illos venit, in me pervenit, quia sapientia Dei, quae illos implevit me tetigit, quia dire et annuntiare concessit. Inde cor illorum os meum est, inde os illorum sermo meus, inde sermo illorum fides mea, inde fides illorum affirmatio mea, inde quod sapiunt dico, inde quod dicunt scio, inde quod sciunt annuntio, inde quod in me qui erat in illis, quia non tacet in me qui loquebatur in illis, quia manet in me usque in aeternum qui non defuit in illis usque adhuc. Quare ergo non credis Filio dicenti: Omnia quae habet Pater, mea sunt , cum ad Patrem de illo dicatur: Omnia subjecisti sub pedibus ejus ? Quare non credis Filio dicenti: Amodo videbitis Filium hominis sedentem a dextris virtutis Dei, cum et Pater illi dicat: Sede a dextris meis ? Quare non credis Filio dicenti: Pater meus usque modo operatur, et ego operor , cum Pater illi dicat: Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram ?
Abbreviated transcription (Latin):
mertium: diuina potentia pro¬
pe potestatis ꝑdit estectum. sli¬
ne ⁊ saluator nr̃ cum uenditus
eẽt. ⁊ pestilentissi mi talenti
sũma proditoris iam trimena
turg̾et: int̃ ip̃as ꝑsetutoꝵ ma¬
nus p̃cisam seruo malcho au¬
riculam reddit. Itacs qnͣte eẽt¬
fr᷑ eos uirtutis. quoꝵ mansb
subi acebat: aꝑte monstranit.
Ꝙ aũ flagitanti herodi mira¬
tula ñ exhibuit dispensationis
fuit rõ. ñ defectio potestatis. E¬
rat enim his qui optabat in dig¬
nus: nan ei a quo sꝑabatur. nõ
deerat potestatis effectus. Por

Expanded text:
divina potentia propriae potestatis 92 perdit effectum. Plane et Salvator noster cum venditus esset, et pestilentissimi talenti summa proditoris jam crumena turgeret, inter ipsas persecutorum manus praecisam servo Malcho auriculam reddit . Itaque quantae super eos virtutis esset, quorum manibus subjacebat, aperte monstravit. Quod autem flagitanti Herodi miracula non exhibuit, dispensationis fuit ratio, non defectio potestatis. Erat enim is, qui optabat, indignus; nam ei, a quo sperabatur, non deerat potestatis effectus. Por
Abbreviated transcription (Latin):
pium ut qui baptisim priniti¬
patum teu̾e cognoscitur ip̃e
nichilominus consecrationis
auctor. abs ulla prorsus ambi¬
gintate credatur. Ꝙ nulla
sit cã cum rebaptizari quis¬
ꝙ noũ audeat: cur debeat ire
retico ñ baptiretur: cur pro¬
motus a symoniato sicut dr̃.¬
uł de ponatur uł de nuocõse¬
cretur. Si enim baptismus ꝑ
heretitum datus ratus hñdus ẽ
inqut uid̾is spm̃ descendentẽ
⁊ manentẽ suꝑ eum hic ẽ aui
dem utriusq sacram̃ti redea¬
mus auctorem. ut eq̃ dicamꝰ
hic ẽ qui consecrat. Num quid
em̃ columba illa sr̃ mediatorẽ
dĩ ⁊ hominũ cum uirtute bap¬
tizandi uenit: ⁊ tum consecrã.¬
di urtute ñ uenit: Quid ant̃
accipit qui baptizatur.: iisispi¬
ritum scm̃i. Et rursum quid il¬
le qui consetratur insi sp̃m stm̃¬

Expanded text:
pium, ut, qui baptismi principium, ut, qui baptismi principatum tenere cognoscitur, ipse nihilominus consecrationis auctor absque ulla prorsus ambiguitate credatur. V. Quod nulla sit causa, cum rebaptizari quisque non audeat, cur debeat iterretico non rebaptizetur, cur promotus a symoniaco, sicut dicitur, vei deponatur vel denuo consecretur. Si enim baptismus per hereticum datus ratus habendus est, inquit, videris Spiritum descendentem, et manentem super eum, hic est, qui dem utriusque sacramenti redeamus auctorem, ut aeque dicamus: hic est, qui consecrat. Nunquid enim columba illa super mediatorem Dei et hominum cum virtute baptizandi venit, et cum consecrandi virtute non venit? Quid enim accipit, qui baptizatur, nisi Spiritum sanctum? Et rursum, quid ille, qui consecratur, nisi Spirit
Abbreviated transcription (Latin):
manitatis pro nr̃a salute sus¬
tepit: cuiis iudelicet iutrins¬
q sacramenti in eo ꝙ ẽ d̾s auc¬
tor ⁊ consecrator existit dequo
apłs dicit. Ubi p̾carsor prono¬
bis introuit: scd̃m ordinem
melthisedeth pontifex fũs me
t̾num. Nam ⁊ ip̃i sc̃i apłi non
reꝑiuntur alibi fiusie a dño
consecrati. nisi in ꝑceptione
baptismi. Quitñ ñ aque bap¬
tismatis manifeste leguntur
imiu̾si s in iunctam potris ex¬
ecutisunt obedientiam bap¬
tizandi: qr nimirum sunt bap¬
tizare credentes in noĩe prĩs ⁊
dictum sit a dño ioh̾es quidem
baptizauit aqua uos aũ bapti¬
zabituini spũscõnon postnul¬
tos hos dies : constat eos turit
ꝑ fecti baptismatis atq omni¬
gen̾e simul consetrationis ac¬
cepisse nist̾ium: ciisr̃ eos
spc̃s scõ uenit in du̾sitate li¬
guarum. Cimi ergo in ip̃o hu¬
mane redemptionis exordio.
tur acceptum : claret baptis¬
numi sic eẽ consecratioras eccł̃i¬
astite fundam̃tum atq princi¬

Expanded text:
manitatis pro nostra salute suscepit, cuius videlicet utriusque sacramenti in eo, quod Deus est, auctor et consecrator existit. De quo apostolus dicit: Ubi precursor pro nobis introivit, secundum ordinem Melchisedech pontifex factus in aeternum. Nam et ipsi sancti apostoli non reperiuntur alibi fuisse a Domino consecrati, nisi in perceptione baptismi. Qui tamen non aquae baptismatis manifeste leguntur inmersi, sed iniunctam potius exsecuti sunt obędientiam baptizandi, quia nimirum iutizare credentes in nomine Patris,dictum sit a Domino: Joannes quidem baptizavit aqua, vos autem baptizabimini Spiritu sancto non post multos hos dies: constat eos tunc perfecti baptismatis, atque omnigenae simul consecrationis accepisse mysterium, cum super eos Spiritus sanctus venit in diversitate linguarum. Cum ergo in ipso humanae redemptionis exordio uul videatur acceptum, claret baptismum sic esse consecrationis aecclesiasticae fundamentum atque princi