comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cordis purificati uinum gͥ de uineis engaddi et de ui¬
nea sorech conditur pigmentis ⁊ melle: uinum de ui¬
nea sodomoꝵ ⁊ de suburbanis gomorre uenens ⁊ fel¬
le. fel enim draconum uinum eoꝵ ⁊ uenenum aspi¬
dum insanabile uinum coꝵ. Gomorra siccitas. so¬
doma st̾ilitas int̾pr̃. Qui enim remoti sunt a fonte
compunctionis. qui ñ humectantur pluuia predi¬
cationis qui non susfunduntur celestis asꝑsione ro¬
ris .i. subtilitate contemplationis: quid mirum si
sunt sict aut st̾iles: humor enim gen̾at fecundita¬
tem siccitas st̾ilitatem. Myrre uͥo fasciculos int̾ uba
portat. qui corde compaciens ⁊ manuum labores irri¬
pendens ꝓximoꝵ necessitudines sustentat. Myrre fas¬
fasciculos int̾ ubera sua portat qui lapidationẽ fte¬
phani ignem laurencii. crucem petri. mortem xp̃i. in
corde qd̾̃ est inter ubem compaciendo locat. Unde ĩ can¬
ticis curasi fasciołs iuyrto dilectus meus michi int̾¬

Expanded text:
dinem cordis purificati. Vinum igitur de vineis Engaddi, et de vidinem cordis purificati. Vinum igitur de vineis Engaddi, et de vinea Soreth conditur pigmentis et melle, vinum de vinea Sodomorum, et de suburbanis Gomorrhae, venenis et felle. Fel enim draconum vinum eorum, et venenum aspidum insanabile . Gomorrha, siccitas; Sodoma, sterilitas interpretatur. Qui enim remoti sunt a fonte compunctionis, qui non humectantur pluvia praedicationis, qui non suffunduntur coelestis aspersione roris, id est, subtilitate contemplationis, quid mirum si sunt sicci aut steriles? Humor enim generat fecunditatem, siccitas sterilitatem; myrrhae vero fasciculos inter ubera sua portat, qui corde compatiens et manuum laborem impendens, proximorum necessitates sustentat. Myrrhae fasfasciculos inter ubera sua portat, qui lapidationem Stephani, ignem Laurentii, crucem Petri, mortem Christi in corde quod est inter ubera compatiendo locat. Unde in Canticis: Quasi fasciculus myrrhae dilectus meus mihi, int
Abbreviated transcription (Latin):
fenorã descendit. Super cathedram ĩiusficie sedent
surga it̾um amius ad laborem ut colligat lot᷑s
de uineis engadi ñ de uineasodomoꝵ. de uineaꝰ
sorech. ñ do sub urbanis gomorre ũ inter ubera sua
comportet myrre sasciculos ut in agro boo ⁊ recipi¬
at spicas q̃ messoꝵ manus effug̾ant. De uineis
engaddr.⁊ de uinea sorech animus botros colligit cum
fructus penitentium electoꝵ premia reqͥrit. Engad¬
di fons hedi. sorech eletta uel optima int̾pretatur. In
ter fonde qui descendunt hedi ascendunt agni nouel¬
li. In fonte ⁊ enim compunctionis abluuntur fordes ⁊¬
carnist abluitur fetor hedi .i. uoluptas pcc̃i. hedi petu¬
lancia .i. carnis luxuria. Ex uineis engaddi uinum
bonum: ex uinca sorech uinu optimum. Illo ine
purum. Illud ad huc fece naturali .i. uoluptate car¬
nali. istud u̾o non turbatur eciam qͣl tribulatione:
temporali. illud ut̾um uasor retinet saporem .i. mem᷑

Expanded text:
feriora descendit. Super cathedram sedent non justitiferiora descendit. Super cathedram sedent non justitiiterum surgit animus ad laborem, ut colligat botros de vineis Engaddi , non de vinea Sodomorum; de vinea Sorec, non de suburbanis Gomorrhae: ut inter ubera sua comportet myrrhae fasciculos, ut in agro Boos recipiat spicas, quae messorum manus effugerant . De vineis Engaddi, et de vinea Sorec animus botros colligit, cum fructus poenitentium vel electorum praemia requirit. Engaddi, fons haedi; Sorec electa interpretatur. In hunc fontem qui descendunt haedi, ascendunt agni novelli. In fonte etenim compunctionis abluuntur sordes carnis, abluitur fetor haedi, id est voluptas peccati, haedi petulantia, id est carnis luxuria. Ex vineis Engaddi vinum bonum, ex, vineis Soreth vinum optimum; illo inebpurum. Illud adhuc turbatur faece naturali, id est voluptate carnali; istud vero non turbatur etiam qualibet tribulatione temporali. Illud veterum vasorum retinet saporem, id est,
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ ligna siluarimi: sic dilectus meis int̾ filios.
Sub unibra illius quem desid̾au̾am sedi. Tria st̃
in malo conad̾anda indelicet umbra grata fruttꝰ
bonus. odor suanis. Dat enim xp̃o umibrã preceptoꝵ
que defendit ab estu iuicioꝵ ut te per diem ñ urat
sol neq luna per nottem. ħ̃t fructum inter folia
qd̾ tocuit. Odor nͥo fructus illius est suanis idẽ
fama bone oꝑationis. Sub umbra igitur quam
desid̾alut sedet animus. qui nult esse quietus.
S qñct sedet super fenum qñq suꝑ scabellum.
nẽ subicit. super scabellum cum subicit nundit̃
Unde inquit beatus ierx Magna inquit exultatõ
amme est mundum hrẽ sub pedib. Cum u̾o sedeat
sr̃ soannum nouissimum eligat locum ut audi¬
at amice ascende suꝑius: ne cum rubore descendat¬
⁊ audiat da huic locum. Qui humilitatem seqͥt᷑
ad suꝑiora uocatur: qui uero suꝑora eligit ad in¬

Expanded text:
inter ligna silvarum, sic dilectus meus inter filios. inter ligna silvarum, sic dilectus meus inter filios. Sub umbra illius quem desideravi, sedi . Tria sunt in malo consideranda, videlicet umbra grata, fructus bonus, odor suavis. Dat enim Christus umbram praeceptorum, quae defendit ab aestu vitiorum, ut per diem non urat sol, neque luna per noctem . Habet fructum inter folia,quod docuit . Odor vero fructus illius est suavis, id est, fama bonae operationis. Sub umbra igitur, quam desiderat, sedet animus, qui vult esse quietus. Sed quandoque sedet super fenum, quandoque super scabellum, nem subjicit; super scabellum, cum subjicit mundum. Unde beatus Hieronymus: « Magna, inquit, exsultatio est animae, mundum habere sub pedibus. Cum vero sedet super scamnum, novissimum eligat locum, ut audiat: Amice, ascende superius , ne cum rubore descendat et audiat: Da huic locum . Qui humilitatem sequitur, ad superiora vocatur; qui vero superba eligit, ad in
Abbreviated transcription (Latin):
quit animus a contemplatione ad sui cirrunspeo¬
tionem. egreditur a cura sui ad agendam curam. ꝓ¬
ximmi. ut consoletur pusillanimes corripiat inquie¬
tos. uͥ fiat ager uͥtutum. quod pͥus erat uepͥum et
spinaꝵe. Cõmoremur incuit in uillis .i. in illis qui
sunt uilla .i. rudes ⁊ tardi ad ꝑtipienda documenta nͥc
Sunt enim quidam claustrales. quasi curiales. quidã
uͥo uillam .i. inordinati. qui non q̃runt edificatõem
mentis. s repletionem uentris: t̾renis inhiant. t ce¬
na sapunit. In his igitur necesse ẽ ut Racianus morã
per doctrinam per disciplinam. Mane surgamus ad
fluitas animarum: oportet ut surgant mane id eñ
pigre s precedant exemplo ⁊ oꝑatione. Uideamus si
floru̾o uinea si flores fructus parturiunt .i. indere¬
faciamus si bonis cogitationib animus florcat.si
boni oꝑis fouctum gignat Eliid. Nonne inter
oꝑa quiescendum: Dicat igitut animus. Sic̾ mal

Expanded text:
 animus a contemplatione ad sui circumspec animus a contemplatione ad sui circumspectionem, egreditur a cura sui ad agendam curam proximi, ut consoletur pusillanimes, corripiat inquietos, ut fiat ager virtutum qui prius fuerat veprium et spinarum. Commoremur, inquit, in villis, id est in illis qui sunt villani, id est rudes et tardi ad percipienda documenta curiae Christi. Sunt enim quidam claustrales quasi curiales, quidam vero villani, id est inordinati, qui non quaerunt aedificationem mentis, sed repletionem ventris, terrenis inhiant, terrena sapiunt. In his necesse est ut faciamus moram per doctrinam, per disciplinam. Mane surgamus ad fluitates animarum, oportet ut surgant mane, id est, non pigre, sed praecedant exemplo et operatione. Videamus an floruerit vinea, an flores fructus parturifaciamus, an bonis cogitationibus animus floreat, an boni operis fructus gignat. Quid? Nonne inter opera quiescendum? Dicat igitur animus: Sicut malus
Abbreviated transcription (Latin):
tu laboris: quia dubitabat de u̾itate de resurreo¬
tionis. Unde dicitur. quia conu̾sa est retrorsum. Cõ¬
uersa est retrorsum: quia in diũ faciem per dubi¬
dationem misãt dorsum. Plantau̾at maria per
amorem. s de fructu resirectionis dubitabat. apt̾
resirrectionis dilatõnem: dum autem cognoscit xͫ
colligit fruttum. Quid enim ꝓdess semen cd̃cep
tionis quid slos natinitatis. cuud mat̾ialis pas¬
sionis: n sequeretur fouttus sꝑate resurte ctõnis
Egredietur animus iterum ut arcũfodiat ficul¬
neam ut que st̾ilis erat fruttum ferat. ut st̾roris
reddat. Intrat. ⁊ in uincam ut cͥcumfodiat eam. ut
succidat saymenta .i. suꝑfluitatis incrementa᷑ ut ꝙ
luxuriat in palmitib habindet in fructib. unde in
cantics dicitur. ueni dilecte mi egrediamur ⁊̃ agrum
amoremur inuillis mane surgamus ad uincas ui¬
deamus si floruerit iuinea. si flores fructus partu¬
sunt. Egrediamur inquit in agrum. Egreditur ĩ¬

Expanded text:
e resurrectionis. Unde dicitur quod conversa est retrorsum . Convertitur retrorsum, quae in Domini faciem per dubitationem miserat deorsum. Plantaverat Maria per amorem, sed de fructu resurrectionis dubitabat propter resurrectionis dilationem. Cum autem cognoscit Christum, colligit fructum. Quid enim prodesset semend maturitas passionis, nisi sequeretur fructus speratae resurrectionis? Egreditur iterum animus, ut circumfodiat ficulneam, ut quae sterilis erat, fructum ferat , ut cophinum fetentem reddat. Intrat et in vineam, ut circumfodiat eam, ut succidat sarmenta, id est, superfluitatis incrementa, ut quod luxuriat in palmitibus, redundet in fructibus. Unde in Canticis canticorum: Veni, dilecte mi, egrediamur in agrum, commoremur in villis, mane surgamus ad vineas; videamus etiam si floruerit vinea, si flores fructus parturiunt . Egrediamur, inquit, in agrum. Egreditur
Abbreviated transcription (Latin):
non dubitauit. ht̃ ita mundicia. dulcedin̾s affec¬
tionem. presencia sapiencie discretionem fre qñtia
paciencie compassionem. Caue gͥ ne consencias
carni blandienti ne credas mundo decipienti ne

Expanded text:
non dubitavit . Habet itaque munditia dulcedinis affecnon dubitavit . Habet itaque munditia dulcedinis affectionem, praesentia sapientiae discretionem, frequentia patientiae compassionem. Cave igitur ne consentias carni blandienti, ne credas mundo decipienti, ne
Abbreviated transcription (Latin):
titur ⁊ moritur ⁊ ideo hoc sacoificium caude car
officio. in hoc uite spacio. insi forte dicas ꝙ habu¬
erit caudam in capite .i. pͥncipium comu̾sionis
in fine. Amant huinsmodi senes heredes quos re¬
liquerunt. qñcy carnalr̃ amant insipienter a¬
mant etͥuiter. Nimis enim carnalr̃ diligũt
quos ad huc secum spĩtaliter comu̾ti uolunt:
amant insipienter quando ħ quod peru̾se accͥ¬
sierunt peru̾sis relinquunt. Eneruiter it̾um
illos amant. quoꝵ dampna ⁊ tribulationes ñ
equaniut̾ portant. Amauit iohannes dulcit̾
s non insipienter. amanit iohannes dulcit᷑. qnͣdo
licut clamus clauo expellitur it a dulcedine dulce¬
dinem sp̃ali carnalem expulit. Amauit sapient̾
neuo enini pudentius diligit. qm̃ qui consilio
sapiencie et u̾itatis se ip̃m ꝯmictit. Nec t antuni
sapienter s eciam fortiter amanit quia pendẽte
n conce domino dilectus cum dilecto conmorari

Expanded text:
rtitur, et moritur, et ideo hoc sacrificium caudae caret rtitur, et moritur, et ideo hoc sacrificium caudae caret officio in hoc vitae spatio, nisi forte dicas, quod habuerit caudam in capite, id est, principium conversionis in fine. Amant hujusmodi senes haeredes quos reliquerunt quandoque carnaliter, amant insipienter, amant enerviter. Nimis enim carnaliter diligunt, quos adhuc secum spiritualiter converti nolunt. Amant insipienter, quando hoc, quod perverse acquisierunt, perversis relinquunt. Enerviter iterum alios amant, quorum damna et tribulationes non aequanimiter portant. Amavit Joannes dulciter, sed non insipienter. Amavit Joannes dulciter, quoniam, sicut clavus clavo expellitur, ita dulcedine dulcedinem, spirituali carnalem expulit. Amavit sapienter. Nemo enim prudentius diligit, quam qui consilio sapientiae et veritatis seipsum committit. Nec tantum dilexit sapienter, sed etiam fortiter amavit, quia pendente in cruce Domino, dilectus cum dilecto commorari
Abbreviated transcription (Latin):
sus. Tunc est uisus acutior. auditus ꝓuitior ĩces¬
sus rectior. uultus iocundior. Qui igitur in hac
etate se domant. ⁊ ideo se sociant. premium ioh̃is
expectant. huiusmodi discipulis affectum sue dul¬
cedinis dominus prebet. sic affectus se ip̃m fam¬
larem precet̾is exhibet ⁊ sicut iohanni uirgiꝰ
uirginem conmendauit. ista ⁊ istoꝵ muido cor¬
di sociat: mundam carnem. Tales off̾unt hosti¬
am iuuentem. deo placentem. ĩ maculatam nõ
aure. non occulo. non pede. non cauda carentem.
Andiat ħ sem̃i sera conuersio. quib ex defectu
senectutis aures obturantur turbantur occłi
⁊̃ ut cuntta breuiter ꝑstringam ip̃i in se per se
deficurtit. hi non offerunt agnum ĩmaculatum
s ut dicam portum curtatum. Sic enim porcus
in ĩmundiciis. sic senex iacuit in uiciis ⁊ sicut
porcus siliquis pasatur. sic ⁊ senex fabulis et
rumorib delectatur: Simul autem ⁊ qñq conũ¬

Expanded text:
sus. Tunc etiam visus acutior, auditus promptior, incessus. Tunc etiam visus acutior, auditus promptior, incessus rectior, vultus jucundior. Qui igitur in hac aetate se domant, et Deo se sociant, praemium Joannis exspectant. Hujusmodi discipulis affectum suae dulcedinis Dominus praebet, sic affectis seipsum familiarem prae caeteris exhibet, et sicut Joanni virgini virginem commendavit, ita istorum mundo cordi sociat mundam carnem. Tales offerunt hostiam viventem, Deo placentem, immaculatam, non aure, non oculo, non pede, non cauda carentem. Audiat hoc senum sera conversio, quibus ex defectu senectutis aures obturantur, turbantur oculi, et ut cuncta breviter perstringam, ipsi in se per se deficiunt. Hi non offerunt Agnum immaculatum, sed, ut ita dicam, porcum curtatum. Sicut enim porcus in immunditiis, sic et senex jacuit in vitiis: et sicut porcus siliquis pascitur, sic et senex fabulis et rumoribus delectatur. Simul autem quandoque et conve
Abbreviated transcription (Latin):
tusbat maria sepulcheum. ⁊ cognouit dominum¬
consolantem ⁊ dicentem sͥ. mulier quid ploras:
Quem queris: p̾sentat igitur iohannes mundici¬
am. frequentat presenciaui ut recipiat grãm. Con¬
fidant in his qui uoluptates euaserunt carnis. qͥ ĩ
alios iuuenum munda societas: qui cum iohanne
blandiciis misere carnis renuntia uerunt. qui cum
uisto loth declinantes ab impiis sulphureas et
ideo fetentes gomorreoꝵ euaserunt flaminas. qͥ
in pectore ih̃n dormiunt qui in minist̾io scupture
sacre meditando mentem ponunt qui et in aĩo
tenent memoriam dominice passionis et ĩ car¬
ne portant crucem mortificationis. qui per omnia
placent mundo ⁊ tamen mundum fugientes ser¬
uiunt deo. In hac si quidem etate flauescunt c̾iesi
caro nitescit eburnea. occuloꝵ gẽmis facies rosea
decoratur ualitudo corpori uires subministrat ni¬
uenilis elas longioris uite spacium repromittit
Tunc enim uget rõ: ugent eciam corporis seri¬

Expanded text:
ntabat Maria sepulcrum, et cognovit Dominumntabat Maria sepulcrum, et cognovit Dominumnsolantem et dicentem sibi: Mulier, quid ploras? quem quaeris? Praesentat igitur Joannes munditiam, frequentat praesentiam, ut recipiat gratiam. Confidant in his, qui voluptates evaserunt carnis, qui inalios munda juvenum societas, qui cum Joanne blanditiis miserae carnis renuntiaverunt; qui cum justo Lot declinantes ab impiis, sulphureas et ideo fetentes Gomorrhaeorum evaserunt flammas ; qui in pectore Jesu dormiunt, qui in ministerio Scripturae sacrae imitando mentem ponunt; qui et in animo tenent memoriam Dominicae passionis, et in carne portant crucem mortificationis; qui per omnia placent mundo, et tamen mundum fugientes serviunt Deo. In hac siquidem aetate flavescunt crines, caro nitescit eburnea, oculorum gemmis facies rosea decoratur, valetudo corpori vires subministrat, juvenilis aetas longioris vitae spatium repromittit. Tunc enim viget ratio, vigent etiam corporis sen
Abbreviated transcription (Latin):
quam de uasculo. s de osculo non panno tergit
s crine. in quib mundo placuit. in his deo seruit.
Tria p̾sumus similiter assignare in martha. scil¬
sollicitudinem turbationem ⁊ q̃stum. Sollicita ẽ
ne ꝙ agit fiat pigre turbatur ne fiat tepide. ꝯque¬
ritur ut adiuuetur ne fiat trerde. Tales enĩ debñt
esse affectus penitenciam agentium. ut si qd eis
p̾cipiatur sollicite ꝑficiatur. Turbantur eciam si
eis aliqua occurrerint. in quib aliqñ casu uel in¬
firmitate peccantes offend̾int. Conqueruntur uͥ
adiuuentur qr religiosoꝵ preces ⁊ suffragia sibi
ꝓpiciari obuoxint deprecantur. Nota igitur itm
in iohe affectum q̃rentium głiam Attende it̾um
effectum ut cognoscas affectum. Carnales ut
aiunt nuptias deseruit supia pectus dommi in
effectum mundicie. per exhibitõnem presencie ꝑ
quitur itaq uisio beatudinem. tattus sanitatẽ¬
corde qm̃ .i. d. iudebunt. De secundo tetigit funbri¬
amn ⁊ cessauit sangunus fluxus. De t̾cio u̾o fre qñ¬

Expanded text:
quam de vasculo, sed de oculo, non panno tergit, sed crine; in quibus mundo placuit, in his Deo servit. Tria possumus similiter assignare in Martha, sollicitudinem, turbationem et questum. Sollicita est, ne quod agit fiat pigre; turbatur, ne fiat tepide; conqueritur ut adjuvetur, ne fiat tarde . Tales enim debent esse affectus poenitentiam agentium, ut si quid eis praecipiatur, sollicite perficiatur. Turbantur etiam si eis aliqua occurrerint, in quibus aliquando casu vel infirmitate peccantes offenderint. Conqueruntur ut adjuventur, quia religiosorum preces et suffragia sibi propitiari obnixius deprecantur. Nota iterum in Joanne affectum quaerentium gratiam; attende iterum effectum ut cognoscas affectum. Carnales, ut aiunt nuptias deseruit: supra pectus Domini effectum munditiae, per exhibitionem praesentiae,quitur itaque visio beatitudinem, tactus sanitateDeum videbunt . De secundo: Tetigit fimbriam, et cessavit sanguinis fluxus . De tertio: Freque
Abbreviated transcription (Latin):
egrediatur.t Id ext̾i̾ora non ordinet qd̾ secuslarib nõ
ad misceatur. uera enim maria enut unguentum
frrquentat sepulchrum. ut ungat mortuum. Erait
precio boni oꝑis. frequentat desid̾io deuotionis ñgit
uerbo consolationis. Falsa maria uendit: frequen¬
tat non sepulchium. s foꝵ. Timeo autem nec cum
redierit cum fatius uirginib olausam inueniat
ianuam. uera marthi conqueritur ꝙ sola munsiret
quod sollicitudine yri familiaris turbetur. qd̾ cum
soroie uerba donan non audit. S quid dicit ei dñs:
Marchi marcba sollicita es ⁊ turlaris enga plurima
Porro unum est ncͣcͣum. Docet xp̃s quid sit necesta¬
frangatur ad usis nes ꝓsꝑis eleuetur hine ⁊ de ãna
dictur. Et uultus eius ñ sunt in diũsa mutati. uult᷑¬

Expanded text:
egrediatur, quod exteriora non ordinet, quod saecularibus non egrediatur, quod exteriora non ordinet, quod saecularibus non admisceatur. Vera Maria emit unguentum, frequentat sepulcrum, ut ungat mortuum. Emit pretio boni operis, frequentat desiderio devotionis, ungit verbo consolationis. Falsa Maria vendit, frequentat non sepulcrum, sed forum. Timeo autem, ne cum redierit, cum fatuis virginibus clausam inveniat januam . Vera Martha conqueritur, quod sola ministret, quod solitudine rei familiaris turbetur, quod cum sorore verba Domini non audiat. Sed quid dicit ei Dominus? Martha, Martha, sollicita es, et turbaris erga plurima. Porro unum est necessarium . Docet Christus quid sit necessafrangatur adversis, ne prosperis elevetur. Hinc et de Anna citur: Et vultus ejus non sunt
Abbreviated transcription (Latin):
rex ⁊ sacerdos. Sacerdos: cum in ara coucis se ip̃m hosti¬
am daret. rex cum aligno regnaret. ninster cum pe¬
tri pedib aquam ministraret. Sacerdoti gͥ dignitas. regi
potestas nunstro competit officium. Dignitati debet᷑
reu̾encia potestati obedientia. officio cura. Duo erhis p̾
da est a prelatis. Qund̾. Nonne ui his subiecti p̾latos
imitari debent:. Non. S cum iud̾u̾it prelatos mn dig¬
nitate humiles in potestate mites in administratõe
cure famuliaris seruientes sint ip̃i huniles. utes.
iniuntta officia benigne suscipientes. Sunt enim qͥd̾
qui p̾latoꝵ occupationes accusant inglllis ⁊ egressus
coꝵ dampnant. cãs eoꝵ ignorant ⁊ si cognou̾int tur¬
lunt. consilis se ingerunt cur quomodo a quio fr̃m
sit q̃runt. Sic maria que in silencio debet ẽẽ marche
decrahit. ⁊ que u̾ba domini audire consueuerat uer¬
bositati seruit. ħ est falsa maria. Est enim falsai ma
audit lacrimat ᷑: falca maria conqueritur qd̾ non

Expanded text:
ex, et minister. Sacerdos, cum in ara crucis seipsum hostiam daret; Rex cum a ligno regnaret; minister, cum Petri pedibus aquam ministraret. Sacerdoti igitur dignitas, regi potestas, ministro competit officium; dignitati debetur reverentia, potestati obedientia, officio cura. Duo igitur exdenda est a praelatis. Quid? nonne in his subjecti praelatos imitari debent? Non. Sed cum viderint praelatos in dignitate humiles, in potestate mites, in administratione curae familiaris servientes, sint ipsi humiles, mites, injuncta officia benigne suscipientes. Sunt enim quidam, qui praelatorum occupationem accusant, ingressus et egressus eorum damnant. Causas eorum ignorant, et si cognoverunt, turbant. Consiliis se ingerunt, cur, quomodo, a quo factum sit quaerunt. Sic Maria, quae in silentio debet esse, Marthae detrahit, et quae verba Domini audire consueverat, verbositati servit. Haec est falsa Maria. Est enim vera Mariaaudit, lacrymatur; falsa Maria conqueritur quod non
Abbreviated transcription (Latin):
quoᷤ uestiatur seruus . ⁊ filius ex eodem panno: Eo¬
ce uidimus filium sedentem ad dext̾am patris.
cooꝑtum pallium nr̃e carnis. Ecce sr̃ angelicam
creaturam uidemus exaltati nr̃a. hec est gloriatõ
mea. ħ est exultatio capitis mei. Quid ergo michiẽ
sens in oratorio pure deuotionis flexo genu obe¬
diencie eleuatis bonoꝵ operum manib hunuliꝰ
enim ẽ altare eneum ibi est altare aure am. ibi
sancta sanctoꝵ. In altari eneo ĩmolantur cr̃nec
in aureo tumamata. In sancta sanctoꝵ sẜ̃ tabule
legis. Immola gͥ carnes si apud te ad huc hs aliqͣs
accende tỹmiamata intende legi dei. In immolato¬
ne carnis intelłr carnalium desid̾ioꝵ mortificatõ
in odore tẏmiamatis. or̃o in tabulis legis diuine
sapiencie contemplatio. hic siquidem hs quem. ⁊
ubi ⁊ ꝓ quib ores .i. pro delittis misere carnis. in
ara cordis miscdĩam diuine maiestatis. S qm̃

Expanded text:
ut vestiatur servus et filius ex eodem panno? Ecut vestiatur servus et filius ex eodem panno? Ecce videmus Filium sedentem ad dexteram Patris coopertum pallio nostrae carnis. Ecce super angelicam naturam videmus exaltari nostram. Haec est gloriatio mea, haec est exaltatio capitis mei. Quid ergo mihi idie praesens, in oratorio purae devotionis, flexo genu obedientiae, elevatis bonorum operum manibus, humiliest enim altare aeneum, ibi est altare aureum, ibi Sancta sanctorum. In altari aeneo immolantur carnes, in aureo thymiamata, in Sancta sanctorum sunt tabulae legis. Immola igitur carnes, si apud te adhuc aliquas habeas; accende thymiamata; intende legi Dei. In immolatione carnis intelligitur carnalium desideriorum mortificatio; in odore thymiamatis oratio, in tabulis legis divinae sapientiae contemplatio. Hic quidem habes, quem, et ubi, et pro quibus ores, id est, pro delictis miserae carnis, in ara cordis, misericordiam divinae majestatis. Sed quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
id est opera penitencie que quando sunt aspera
puluere .i. uanitate. facies uero quamuis mũda
lauatur. dum intentio pura desiderio uemiendi ad
deun in flammata lacͥmantur. Isti st̃ pedes cuiꝰlz
fidelis anins hemanus ħ facies. hi sunt pedes ia¬
cob quib egressus est de mesopotamie syrie. id ẽde
altitudine superbie. his manib luctabatur hac facie
intendebat in faciem domim. his pedib renuit i¬
re iacob cum esau. ł cum carnali affectu he st̃ ma¬
nus quib tenebat uͥgam ⁊ baculum. Uirgam di¬
rectionis per correctionem ⁊ baculum sustentatio¬
nis per consolationem. hanc faciem au̾tit a facie
esau. Faciem iacob ab esau au̾tit cum iustus quil
carnalib desideriis non consentit. De his eciampe¬
dib ꝓpha dicit. Mei autem pene moti sunt pedes
maior głia potest esse homini quam ip̃m homi¬
neu cum u̾bo muri:. Que maice głia seruo quam

Expanded text:
id est, opera poenitentiae, quae quandoque sunt aspera id est, opera poenitentiae, quae quandoque sunt aspera pulvere, id est, vanitate. Facies vero quamvis munda, lavatur, dum intentio pura desiderio veniendi ad Deum inflammata lacrymatur. Isti sunt pedes cujuslibet fidelis animae, hae manus, hae facies. Hi sunt pedes Jacob, quibus egressus est de Mesopotamia Syriae , id est, de altitudine superbiae. His manibus luctabatur, hac facie intendebat in faciem Domini . His pedibus renuit ire Jacob cum Esau , id est, cum carnali affectu. Hae sunt manus, quibus tenebat virgam et baculum, virgam directionis per correctionem et baculum sustentationis per consolationem. Hanc faciem avertit a facie Esau. Faciem Jacob ab Esau avertit, cum justus quilibet carnalibus desideriis non consentit. De his etiam pedibus Propheta dicit: Mei autem pene moti sunt pedesmajor gloria potest esse homini, quam ipsum hominem cum verbo uniri? Quae major gloria servo, quam
Abbreviated transcription (Latin):
aura pertransiens. uelut hospes unius nottis sũ¬
Ad abluendos igitur huius lectuli pannos marie
magdalene. prebuit aquam eosdem extorsit mar¬
tha manib ut siccarentur. ascendit iohannes ig¬
nem illa .s. aquã meroris. ista extorsionem laboris
iohannes ignem amoris: Conueniunt gͥħ toia ad
mundiciam. faciendam iundelicet aqua. maniris et
ignis .i. meror labor. ⁊ amor. Aqua siquidẽ abluit
sordes. manus expͥmit. ignis exsicoat. Meror abluit
fetorem labor extrahit humorem. calor prebet
candorem. Prima a qua sordida .ii. turbida .iii. licͥ¬
da. Sordida pro ꝑcã perpetratione. turbida pro re¬
cordatione liquida pro depol̃tione. ht̃ enim sordes
culpa: turbationem pera. hilaritatem uenia. pͥ¬
ma lauat pedes. secunda mamis. tercia faciem. Pe¬
des sunt affectus animi. manus oꝑa penitentie.
facies intentio pura. lauantur sicfuidem pedes .i.
affectus comtinnati sorde pcã. lauantur manuis

Expanded text:
aura pertransiens, velut hospes unius noctis, sumaura pertransiens, velut hospes unius noctis, sumAd abluendos igitur hujus lectuli pannos Maria Magdalene praebuit aquam; eosdem extorsit Martha manibus ut siccarentur; accendit Joannes ignem. Illa scilicet aquam moeroris, ista extorsionem laboris, Joannes ignem amoris. Conveniunt igitur haec tria ad munditiam faciendam, videlicet aqua, manus, ignis, id est moeror, labor et amor. Aqua siquidem abluit sordes, manus exprimit, ignis exsiccat. Moeror abluit fetorem, labor extrahit humorem, calor praebet candorem. Prima aqua sordida, secunda turbida, tertia liquida. Sordida pro peccati perpetratione, turbida pro recordatione, liquida pro depositione: habet enim sordes culpa, turbationem poena, hilaritatem venia. Prima lavat pedes, secunda manus, tertia faciem. Pedes sunt animi affectus, manus opera poenitentiae, facies intentio pura. Lavantur siquidem pedes, id est affectus coinquinati sorde peccati. Lavantur manus,
Abbreviated transcription (Latin):
disti. p̾pone uirtutem xp̃i pesecutionib quia ccu¬
cem xp̃i non erubuisti. Delectare itaq in pulcritu¬
dine mundicie in rettitudine iusticie in fortitudi¬
ne paciencie. hic est lectulus ꝯtemplantium. hic
requiesces. hic dormies. hic queres grãm ⁊ inue¬
nies. hic in candidis mundicie linteaminib et
quasi ĩ molli paciencie culcitra in lectulo conscĩe
uere pacis capies sominum. Tria sunt autem que
huius quietis pacem ꝯturbant. iudł pannoꝵ
immundicia. soninia. lecti duricia. Pannoꝵ ĩmũ¬
dicia ẽ carnis spurcicia somnia mundana gau¬
dia. lecti duricia impaciencia. In his si quidem pã¬
nis sunt ꝓpͥe carnis u̾mes iudelitet ĩmunde car¬
nis affectus ⁊ mentis corrupte cogitationes. Pũ¬
git culicis more stimulus luxurie. mordet appetitus
gule. sollicitat ornatus superbie. Somniis u̾o de¬
luditur dum fauorib gaudet. dum honorib extol¬
litur. dum personarum sublunium familiarita¬
te glĩatur. Transeunt ħ omnia qiͣ somnia uelut

Expanded text:
disti, praepone virtutem Christi persecutionibus, quia crucem Christi non erubuisti. Delectare itaque in pulchritudine munditiae, in rectitudine justitiae, in fortitudine patientiae. Hic est lectulus contemplantium, hic requiesces, hic dormies, hic quaeres gratiam et invenies, hic in candidis munditiae linteaminibus, et quasi in molli patientiae culcitra, et in lectulo conscientiae verae pacis capies somnum. Tria sunt autem, quae hujus quietis pacem conturbant, videlicet pannorum immunditia, somnia, lecti duritia. Pannorum immunditia, est carnis spurcitia; somnia, mundana gaudia; lecti duritia, impatientia. In his siquidem pannis sunt propriae carnis vermes, videlicet immundae carnis affectus, et mentis corruptae cogitationes. Pungit culicis more stimulus luxuriae, mordet appetitus gulae, sollicitat ornatus superbiae. Somniis vero deluditur, dum favoribus gaudet, dum honoribus extollitur, dum personarum sublimium familiaritate gloriatur. Transeunt haec omnia quasi sommia, velut
Abbreviated transcription (Latin):
fortitudinem. Argentea cum fortitudine claritatẽ.
aurea cum foccitudine ⁊ claritate fulgorem tenet:
fortitudo inoꝑe.claritas in sermone: fulgor ĩ m̃te.
Qui in his trib pacienciam seruat. quasi basis aurea
uirtutum structuram firmt̾ portat. his tͥb usus¬
ẽ moyses in constitutione tabernaculi: enea .s. ar¬
gentea ⁊ aurea. Et edificauit moyses tab̾naculum:
quod moraliter designat anime claustrum. Tria pos¬
sumus assignare tab̾nacula s. mat̾iale. mysticum¬
⁊ morale .i. tab̾naculum moysi. tab̾naculum xpp.¬
cabnaculum auushinsti. Tab̾naculum moysi fuit ex
diu̾sis gñib ornamentoꝵ conueniens structura. tab̃na¬
culum xp̃i est eccłia. tab̾naculum iusti quelib fideł aĩa.
unum fit ex lignis sechim imputribilib. aliud ex sc̃s
in fatigabilib. aliud ex uirtutib. Moyses suum erexit
inheremo. xp̃o in mundo. iustus in anmno. omnes cam̃¬

Expanded text:
fortitudinem, argentea cum fortitudine claritatem, fortitudinem, argentea cum fortitudine claritatem, aurea cum fortitudine et claritate fulgorem tenet: fortitudo in opere, claritas in sermone, fulgor in mente. Qui in his tribus patientiam servat, quasi basis auream virtutum structuram firmest Moyses in constitutione tabernaculi, aenea scilicet, argentea et aurea . Aedificavit Moyses tabernaculum, quod moraliter designat claustrum animae. Tria possumus assignare tabernacula, et morale, scilicet tabernaculum Moysi, tabernaculum Chrnaculum cujuslibet justi. Tabernaculum Moysi fuit ex diversis ornamentis conveniens structura; tabernaculum Christi Ecclesia est; tabernaculum justi quaelibet fidelis anima. Unde fit ex lignis setim imputribilibus; aliud ex sanctis infatigabilibus; tertium ex virtutibus Moyses suum erexit in eremo Christus in mundo, justus in animo. Posuit M
Abbreviated transcription (Latin):
tis reb ñ extollitur. qui eas ad usum nane glorie.
ñ intorquet qui solus ñ possidet qd̾ accepit. sed ħ
miscricorditer cum iudigñtib diuidit scit abũdare
Qui acceptis alim̃tis non ad ingurgitationem uẽ¬
tris utitim s ad reꝑationem uͥtutis. nec plus carni
tribuit. quam necessitas petit. sat caciari. Qui ali¬
mencoꝵ mopiam sine murinuratione tołat. nec pro
necessitate uittus aliquid agit unde anima pͦrati
laq̃um incirrat: scit ⁊ esurire. Quem ergo in ha¬
bundancia suꝑbia non eleuat. nunc in necessitate
cupiditas irritat: nouit abundare. nouit penuriã
pati. Cum autem drẽt omnia possum ne ꝑ elatois
tumorem exced̾e̾t cqualitatem: statim subiunate in
⁊ humilit̾ sencientes de se confidunt: dalib ñ euanes¬
cit fructus sin laboris quia nec tollitur in auras
portant edificii sui pondus sic paciencie uͥtꝰ.
edificii spãlis sustinet onus. Tres in scripturis basi¬

Expanded text:
tis rebus non extollitur, qui eas ad usum vanae gloriae tis rebus non extollitur, qui eas ad usum vanae gloriae non intorquet, qui solus non possidet quod accepit, sed hoc misericorditer cum indigentibus dividit, scit abundare. » Qui acceptis alimentis, non ad ingurgitationem ventris utitur, sed ad reparationem virtutis, nec plus carni tribuit quam necessitas petit, scit satiari; qui alimentorum inopiam sine murmuratione tolerat, nec pro necessitate victus aliquid agit, unde anima peccati laqueum incurrat, scit esurire. Quem ergo in abundantia superbia non elevat, nec in necessitate cupiditas irritat, novit abundare, novit penuriam pati. Cum autem diceret omnia possum, ne per elationis tumorem excederet aequalitatem, statim subjunxit, int humiliter sentientes de se diffidunt, talibus non evanescit fructus sui laboris, quia nec extollitur in auras portant aedificii sui pondus, sic patientiae virtus, aedificii spi
Abbreviated transcription (Latin):
lineam su̾at religionis. Sunt enim qunidam qͥ numno
afflictione cariuis. macerantur. nuno ad carnis uõlup¬
tatem reu̾tuntur sepe uigilant aliis dormientibus
s sepius dormiunt aliis iugilantib. nunc humilia
nunc sublimia. nunc blanda. nunc asꝑa locuntur. nc̃
de frĩb. nunc de parentib głantur. Nunc nichil nisi
ordinis statuta ꝑstrepunt. nunc nichil nisi fabulas
audire. Nunc albas. nunc nigras nunc medio colo¬
re coloratas delectantur hre cappas. nunc ulis placet
hĩtus. nunc mediocris. nunc suꝑfluis. Nunc dãt
illis oła pastum. aqua potum. nunc uͦ exquisitis f̾¬
culis. nunc diu̾sis poculis utuntim nunc laborant
nunc labor displicet amant subeẽ ut possint preẽe.
honores fugiunt ut honorib obuient. ħ est in eqͣli¬
tas columpnarum: ħ est asꝑitas carum. Paulus a
bundare ubiq institutus sum ⁊ in omnib saciari.⁊
in.confortat. Unde beatus gg̃ Qui inquit accep¬

Expanded text:
lineam servat religionis. Sunt enim quidam, qui nunc lineam servat religionis. Sunt enim quidam, qui nunc afflictione carnis macerantur, nunc ad carnis voluptatem revertuntur, saepe vigilant aliis dormientibus, sed saepius dormiunt aliis vigilantibus. Nunc humilia, nunc sublimia, nunc blanda, nunc aspera loquuntur, nunc de fratribus, nunc de parentibus gloriantur, nunc nihil nisi ordinis statuta perstrepunt, nunc nihil nisi fabulas audire volunt. Nunc albas, nunc nigras, nunc medio colore coloratas delectantur habere cappas, nunc vilis placet habitus, nunc mediocris, nunc superfluus. Nunc dant illis olera pastum, aqua potum, nunc vero exquisitis ferculis, nunc diversis poculis utuntur. Nunc laborant, nunc labor displicet. Amant subesse. ut possint praeesse, honores fugiunt, ut honoribus occurrant. Haec est inaequalitas columnarum, haec est asperitas earum. Paulus aabundare, ubique institutus sum, et in omnibus, et satiari et me confortat . Unde beatus Gregorius: « Qui, inquit, accep
Abbreviated transcription (Latin):
narum. ordo ꝓcedit .s. humiliatio cordis ⁊ afflictio
carnis. smo humilis abiectio nestis. cib tenuis põ¬
dus laboris. amor subiectionis contemptꝰ honoris.
laudem fugere alt̾ius consilium suo pref̾re subdi¬
tis obedire. de se diffid̾e̾. he columpne secantur. sculpũ¬
tur ⁊ poliuntur. Secantur: qñ sica discretionis uit¬
tutes a niciis separantur. Sculpuntur qñ ea q̃ mẽs
cogitat manus oꝑatur. Sio salomon in templo cela¬
turas ꝓminentes fecisse legitur. ꝓminent celat᷑e
dum mentis cogitationes ext̾ius apparent ĩ exem¬
plo ⁊ oꝑono. S quomodo poluntur: Qñ tribula¬
tionis aduersitate feruntur Ed̾ politur. equale
efficitur. Equale non elatum: lene non asperum
prima igitur columpna .i. cordis humiliatio polit᷑
dum equalitatem seruat. dum non ex asꝑatur ꝑi
ram. nec in oqualitatem recipit superbie que nullũ
sibi estimat equalem s efficitur deo cor subditum.
ꝓxano ainicum in se modestum. Equalitas mentis

Expanded text:
 scilicet humiliatio cordis, et afflictio carnis, sermo humilis, abjectio vestis, cibus tenuis, pondus laboris, amor subjectionis, contemptus honoris, laudem fugere, alterius consilium suo praeferre, subditis obedire, de se diffidere. Hae columnae secantur, sculpuntur et poliuntur. Secantur quando discretione virtutis a vitiis separantur. Sculpuntur, quando ea quae mens cogitat, manus operatur. Sic Salomon in templo caelaturas prominentes fecisse legitur . Prominent caelaturae, dum mentis cogitationes exterius apparent in exemplo et operatione. Sed quomodo poliuntur? Quando tribulationis adversitate feriuntur. Quod politur, aequale efficitur. Aequale non elatum, laeve non asperum. Prima igitur columna, id est, humiliatio cordis politur, dum aequalitatem servat, dum non exasperatur per iram, nec inaequalitatem recipit superbiae, quae sibi nullum existimat aequalem, sed efficitur cor Deo subditum, proximo amicum, in se modestum. Aequalitas mentis
Abbreviated transcription (Latin):
cedentib cicius enim destrui possunt. Igne enim lig¬
nea comburitur lapidea gelu frangitur: picta u̾o¬
nich portat s ab alio sustentatur. ħ autem medi¬
ficio nr̃e mentis occło intelligibili qñq discerm pos¬
sunt. Dum enim facib iracũdie. seu luxurie flãmi ᷤᷤ
succenditur quid aliud in nob̃ quam paciencie ba¬
sis. uel abstinencie fortitudo destruitur: Dum ca¬
ritas in nobis frigescis ⁊ mens ad diu̾sa desid̾ia
parcitu nonne lapidea basis frigore temptatõ¬
nis in partes diuiditur: Basis u̾o picta. paciencia¬
est ficta que similitudinem tenet non ueritatem:
colorem non fortitudinem. Simulationis et enim
pacienciar in ostensione non in oꝑatione. Erigamꝰ
gi aut igne comburi. que portent tabulas uirtu¬
tum que sustineant pondus columpnaꝵe .i. obedi

Expanded text:
aecedentibus, citius enim destrui possunt. Igne enim ligaecedentibus, citius enim destrui possunt. Igne enim lignea comburitur, lapidea gelu frangitur, picta nihil portat, sed ab alio sustentatur. Haec autem in aedificio nostrae mentis, oculo intelligibili quandoque discerni possunt. Dum enim facibus iracundiae seu luxuriae flammis accendimur, quid aliud in nobis quam patientiae basis vel abstinentiae fortitudo destruitur? Dum charitas in nobis frigescit, et mens ad diversa desideria partitur, nonne lapidea basis frigore tentationis in partes dividitur? Basis vere picta est patientia ficta, quae similitudinem tenet non veritatem, colorem non fortitudinem. Simulationis etenim patientia in ostentatione est, non in operatione. Erigamus gi aut igne comburi, quae portent tabulas virtutum, quae sustineant pondus columnarum, i
Abbreviated transcription (Latin):
it moyses ñ dab̾naculo suo archam. xp̃o in suo crrnẽ
ꝓpͥam: iustus u̾o conscienciam ehrcha moysi deauratur¬
intus diuinitate. ext̾ius miracłoꝵ claritato conscõa
iusti int̾ius fulget splendore diuinitatis. ext̾ius u̾o
oꝑil caritatis. Posuit ⁊ moyses tabulas ꝑ cͥcintũ
dab̾naculi stantes: ⁊ bine incastrature erant ĩ singu¬
lis tabulis ut alta alti iunge̾tur. Duc bases sub u¬
na tabula ponebantur ex utraq ꝑte anguloꝵ: ubi
incastrature lat̾um. mangulis t̾minantur. Tablẽ
que disponuntur ꝑ circuitum: designant mora liter
ordinem uirtutum. Bine u̾o incastrature q̃ erant
in singulis tabulis sunt affectus mentis ⁊ exhibitio
oꝑis. Dum mens oꝑi concordat. ne tabula tabislam
excedat incastrature. firmitas seruat. Due u̾o bases
ganimitas in ꝓsperis ⁊ in adu̾ss. Sunt ⁊̃ alie tres
basium spes. que nunc in nr̃is edificiis repperiunt᷑
.s. lignea. lapidea. ⁊ picta. s hee. fragiliores sunt p̃¬

Expanded text:
it Moyses in tabernaculo suo arcam, Christus in suo carnem propriam, justus conscientiam. Arca Moysi deauraturintus divinitate, foris miraculorum claritate. Conscientia justi interius fulget splendore puritatis, exterius vero operibus claritatis. Posuit Moyses tabulas per circuitum tabernaculi et binae incastraturae erant per singulas, ut altera alteri jungeretur. Duae bases sub una tabula ponebantur ex utraque parte angulorum, ubi incastraturae laterum in angulis terminantur. Tabulae, quae disponuntur per circuitum, designant moraliter ordinem virtutum. Binae vero incastraturae, quae erant in singulis tabulis, sunt affectus mentis et exhibitio operis. Dum enim mens operi concordat, ne tabula tabulam excedat, incastraturae firmitas servat. Duae vero bases ganimitas in prosperis et adversis. Sunt et aliae basum species, quae nunc in nostris aedificiis reperiuntur, scilicet lignea, lapidea et picta, sed hae fragiliores sunt pr
Abbreviated transcription (Latin):
temunciat sancte trintatis in confessione u̾e fider
cognitionem. Decem euangłia denarii remuin̾aci¬
onem. Trium u̾o mensium que singulis lignorũ
cesorib erat attributa distinctio sunt mystice tres
uirtutes euangelice uidelicet elemosina. ieiumũ
⁊ or̃o. Unus autem mensis in quo ad cedenda lig¬
na templi egredimur est elemosina. in qua per
opem misodĩe incura ꝓximi laboramus. Duo u̾o
reliqui menses quib in domib sius morantur
oꝑarii. sunt ieuinium. ⁊ or̃o in quib quil et sp̃a¬
les castigando carnem intus quersi ad dominũ
uacant sibi. Possunt eciam moralr̃ isti .iii. m̃ses
laboramus. in duob reliquis domi sumus qͥesci¬
mus reficimur. fr̾amenta paramus. Supet m̃sã
enim scripture resicumir in lectione framenta
acuimus in meditatione securim tenenuis labo¬
exempla gustando moralia. hi sunt menses mora¬
les. hi ꝓprie pertinent ad claustrales. hi sunt enim¬
operarii templi. de quib dicitur ⁊ ad omirã erat

Expanded text:
denuntiant sanctae Trinitatis in confessione verae fidei cognitionem; decem evangelici denarii remunerationem. Trium vero mensium, quae singulis lignorum caesionibus erat attributa, distinctio, sunt mystice tres virtutes evangelicae, videlicet eleemosyna, jejunium et oratio. Unus autem mensis, in quo ad caedenda ligna templi egredimur, est eleemosyna, in qua per opera misericordiae in cura proximi laboramus. Duo vero reliqui menses, quibus in domibus suis morantur operarii sunt jejunium et oratio, in quibus quilibet spirituales castigando carnem intus conversi ad Dominum vacant sibi. Possunt etiam moraliter isti tres menses laboramus, in duobus reliquis domi sumus, quiescimus, reficimur, ferramenta paramus. Super mensam enim Scripturae reficimur in lectione, ferramenta acuimus in meditatione, securim tenemus laboexemplo gustando moralia. Hi sunt menses morales, hi proprie pertinent ad claustrales, hi sunt operarii templi, de quibus dicitur: Adoniram erat
Abbreviated transcription (Latin):
gas descendens ad compassionem ꝓximi: eleues as¬
cendens ad contemplationem dei. Noli cantare cũ
lucifero in celo. seucum pͥmo homine in ꝑadiso: sed
cantes in templo cum xp̃o: eiciens ementes ⁊ uen¬
deutes de eo templo. Eiciens uendentes dacãgͣm
⁊ ementes uanam głiam. Cantus diaboli cupiditas¬
cantꝰ prmi hominis uoluptas. sĩ caritas. In cãtu¬
enim diaboli sunt cres false uoces ⁊ in cantu primi
hominis tres dissone ⁊ discordes. In cantu et enim¬
uox diaboli pͥma nox est elationis. fã suggestionis
t̾ria desperationis Smmulr̃ ⁊ in cantu primi hominis
pͥmanox est delectatio. secunda consensus. t̾cia desꝑr¬
cio. Ex his sex uocib: constat discordie cantꝰ. Musica
diaboli. ab alciori uoce incopit quam debuit. Inchoa¬
uit enim antiphonami. in celo elationis dicens. Po¬
nam sedem meam ad aquilonem ⁊ e.s. a. Si emin
ñ excederet regulam suggestionis cantarec cũ aliis

Expanded text:
gas descendens ad compassionem proximi, eleves asgas descendens ad compassionem proximi, eleves ascendens ad contemplationem Dei. Noli cantare cum Lucifero in coelo, seu cum primo homine in paradiso, sed cantes in templo cum Christo, ejiciens vendentes et ementes ex eo , ejiciens vendentes datam gratiam, et ementes  primi hominis voluptas, secundi charitas. In cantu diaboli sunt tres falsae voces, et in cantu primi hominis tres dissonae et discordes. In cantu etenim diaboli prima vox est elationis, secunda suggestionis, tertia desperationis. Similiter et in cantu primi hominis prima vox est delectatio, secunda consensus, tertia excusatio. Ex his sex vocibus constat discordiae cantus. Musica diaboli ab altiori voce cantare coepit; inchoavit enim in coelo antiphonam elationis, dicens: Ponam sednon excederet regulam subjectionis cantaret cum aliis
Abbreviated transcription (Latin):
s suam. Caue ne monast̾ium u̾tas in theatrum. h̃s
in potestate tua uocem tuam hẽto ⁊ animũ tuum
frangis nocem tuam. frange uoluntatem. seruas
consonantiam uocum. serua ⁊ concordiam morum.
uͥ pet exemplum concordes ꝓximo. per uoluntatem
deo. per obedienciam magrõ. heo est concordia moꝵ
Sunt eciam tres spẽs sonoꝵ que fũt pulsu. flatu
⁊cantu. Ad ꝙtharam ꝑtinet pulsus. ad orgatiũ
flatus. ad nocem oantus. Assignari potest ħ consonã¬
tia sonoꝵ. concordie moꝵ. si refa̾tur ad pulsum ꝙ̃¬
chare manium oꝑatio: ad flatum organi m̃tis deuo¬
tio. ad catũ uocs sermonum exhortatio. Percute gͥ
sonum ꝑie deuotionis. Ut it̾m concordes magro. cãta
canticum nouum. canticum obediencie. canticũ noui¬
contradictionis. Quid prodest dulcedo ugais: sine
niusice frangis ⁊ eleuas uocem. sio per ascensus et
descensus uͥtutum. frangas ⁊ eleues mentem. fran¬

Expanded text:
ementi suam. Cave ne monasterium vertas in theatrum. Habes ementi suam. Cave ne monasterium vertas in theatrum. Habes in potestate tua vocem tuam, habeto et animum, frangis vocem, frange et voluntatem, servas consonantiam vocum, serva et concordiam morum, ut per exemplum concordes proximo, et per voluntatem Deo, per obedientiam magistro: haec est concordia morum. Sunt etiam tres species sonorum, quae fiunt pulsu, flatu et cantu. Ad citharam pertinet pulsus, ad organum flatus, et ad vocem cantus. Assignari potest haec consonantia sonorum, concordiae morum: si referatur ad pulsum citharae, manuum operatio; ad flatum organi, mentis devotio; ad cantum vocis sermonis exhortatio. Percute igitur sonum piae devotionis. Ut iterum concordes magistro, canta canticum novum, canticum obedientiinobedientiae. Quid prodest dulcedo vocis sine musicae frangis et elevas vocem, sic per ascensus et descensus virtutum frangas et eleves mentem. Fran
Abbreviated transcription (Latin):
modiam compunctio infunditur uia nob̾ ĩ corde
fiti per quam ad iħ̃m in fide peruenitur: Surit
⁊ alii uoce dissoluti cu uocis modulatione głian¬
tur neo tantum gaudent de domo grẽ. s eciam
alios sꝑnunt tumentes elatione aliud cantant
quam libri hẽant ⁊ aliud forsitan iterum dic¬
turi. ut sint illud idem cantaturi. quanta leui¬
tas uocis. tanta forsitan ⁊ mentis. Cantant for¬
sitan ut placeant ppło magis curam deo. Qui
sio cantant. non cantant inchoro cum maria so¬
bore moysi s in palatio cum herodiade ut placeãt
discumbentib uel herodi. Timeo autem ne sicut
delectantur altitudine uocis: delettenitur eciam
clatione mentis. Nemo tamen altius cantat: eo
quem dominus audire consueuit. de monte scõ suo:
uenio dultius quam au inclinat dñs aurem suatu.
Uoce mea inquit ad dñm olamaui ⁊ e .d. in .s. suo.
diri merearis. Sic sic cantas ut ab aliis laudem q̃¬
ras uocem tuam uendis: ⁊ facies eam non tuam:

Expanded text:
via nobis in corde fit, per quam ad Jesum in fine pervenitur. » Sunt etiam alii voce dissoluti, qui vocis suae modulatione gloriantur, nec tantum gaudent de dono gratiae, sed etiam alios spernunt tumentes elatione, aliud cantant quam libri habeant, et aliud forsitan iterum dicturi, si sint illud idem iterum cantaturi. Tanta est levitas vocis, forsitan et mentis. Cantant forsitan, ut placeant populo magis quam Deo. Qui sic cantant, non cantant cum Maria sorore Moysi, sed in palatio cum Herodiade, ut placeant discumbentibus vel Herodi. Timeo autem, ne sicut delectantur altitudine vocis, delectentur etiam elatione mentis. Nemo tamen altius cantat eo, quem Dominus exaudire consuevit de monte sancto suo, nemo dulcius quam cui Dominus inclinat aurem suam. Voce meadiri merearis. Si sic cantas, ut ab aliis laudem quaeras, vocem tuam vendis, et facis eam non tuam sed
Abbreviated transcription (Latin):
uietur ut qui in ecclia ante conspectum dei cõ¬
uenimus. ñ ibi det̾iores simus. Sunt enun qͥdã
qui mente uagi attouitu occulis. hĩtu dissoluti pla¬
na parietum. ꝓspicientes perlustrant aliud cã¬
tant. ⁊ aliud cogitant. in choro sunt corpore et in
foro ments nunc intus nunc forss exeunt. nͨ cm̃i
intus dissoluti. s eciam cum exierint foras amiosĩ
psalmodie u̾ba prof̾u̾nt. s psalmodie sensum nõ
atrendunt. Unde beatus ggͣ. uox inquit ꝑsalmo

Expanded text:
rvetur, ut qui in ecclesiam ante conspectum Dei conrvetur, ut qui in ecclesiam ante conspectum Dei convenimus, ne ibidem deteriores simus. Sunt enim quidam, qui mente vagi, attoniti oculis, habitu dissoluti, plana parietum prospicientes perlustrant, aliud cantant, et aliud cogitant. In choro sunt corpore, sed in foro mente; nunc intus sunt, nunc foras exeunt; nec tantum intus dissoluti, sed etiam cum exierint foras curiosi. Psalmodiae verba proferunt, sed psalmodiae sensum non attendunt. Unde beatus Gregorius. « Vo