comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rodit. Et horacius. Inuidia siculi ñ
inuenere tiranni mauis torm̃tũ. De
torm̃to illoꝵ c̾ti. ⁊ si de multis morsib
seq̃ntia transeamus. Et qm̃ de ethe¬
re illi coniuncto ⁊ sitbdito doceamꝰ.
Que ⁊ unde in illo conuĩgant ostendẽ¬
tes. Aer gͥ ÷ a luna usq ad t̾ram. Qui
qnͣto est t̾re ꝓpin quior: tanto humi¬
dior. ⁊ spissior. qͣnto remotior: siccior
⁊ splendidior. Hic cum sit suppositus
mota uͦ exꝑtes sui caloris resmquit.¬
fiunt q ex uicinitate t̾re ⁊ aq̃ frigiꝰ¬
de. posite uero in medio ex utraq in¬
temꝑie hinic ⁊ illĩc temꝑant᷑. Sũt gͦ
in etͣhere .U. diu̾sitates. que ab antiqͥs
⁊one dicte sunt. Nõ .ii. cuidã estimãt
supͣ lunam. Illic nempe oia sunt im
Cum enĩ ibi sit ether. qui ignis dicit᷑.
rit frigꝰ: S scio istos ex u̾bit philo¬
sophoꝵ errasse. qui cͥmq ronas in ce

Expanded text:
m et horum; Invidia Siculi non invenere tyranni Tormentum majus. de tormento illorum certi, etsi de multis morsibussequentia transeamus. Et quoniam dere illi conjuncto etquae, et unde in illo contingant, ostendentes. Aer igitur est a luna usque ad terram, qui quanto terrae propinquior, tanto humidior et spissior; quanto remotior, siccior et splendidior. Hic cum sit suppositus remotam expertem sui caloris refiuntque ex vicinitate terrae et aquae frigidae. Positae vero in medio ex utraque intemperie hinc et illinc temperantur. Sunt ergo in aere quinque diversitates, ab antiquis zonae dictae sunt, non, ut quidam aestimant, super lunam. Illic nempe omnia immutaCum enim ibi aether, qui ignis dicitur,rit frigus? Sed scio istos ex verbis philosophorum errasse, qui quinque zonas esse
Abbreviated transcription (Latin):
dum ascendit minutissime gutte se
inuoluũt. q̃ grossiores ⁊ gͣuiores fc̃e.
tadũt. fit q pluua. Aliqñ uero aer
lis ut glacies ab igne desiccata uel
Aliqñ uero ad nũtͥmẽtñ sui caloris
solem attrahere humorẽ ꝯtingit.
⁊ qd̾ in eo liquidius est: in igneam
cadit. Uñ post acutissimũ calorem
uudemꝰ conting̾e plimie inundationẽ

Expanded text:
cum ascendit, minutissimae guttae se involvunt, quae grossiores et graviores factae, cadunt, fitque pluvia. Aliquando vero aer lis, ut glacies ab igne desiccata, cadAliquando ad nutrimentum sui coloris solem attrahere humorem contingit, et quod in illo liquidius est, in igneam cadit, ubi post acutissimum calorem videmus contingere pluviae inundationem.
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑposite sunt. uocatur q ꝑs etħis
nomine ꝑtis aeris sibi suꝑpositi. dr̃¬
q pars suꝑposita frigide: srigida.
ꝙͣuis in ea nullum sit frigꝰ. pars
suꝑposita tornde: torrida. non qr¬
lis: ꝙ accendere aliquid non potest.
donec se misceat humido ⁊ spisso
Iste eedem diu̾sitates ex aere suꝑ¬
posito in t̾ra sunt. Qualitas uero
aeris t̾ram subiectam inficit. St̃¬

Expanded text:
positae sunt, vocaturque pars aetheris. nomine partis aeris sibi suppositae, diciturque pars supposita frigidae frigida, quamvis in ea nullum sit frigus. Pars supposita torridae torrida, non qlis, quod accendere aliquid non potest, donec humido se misceat et spisso. Istae eaedem diversitates ex aere superposito in terra sunt. Qualitas quippe aeris terram subiectam inficit.s
Abbreviated transcription (Latin):
uero in are cum usq ad occidẽtẽ uene¬
rit: duas refluxiones ibi agit. quaꝵ
una ad austrũ. alia ad septetͥonem u̾¬
git᷑. lat̾a t̾re seqintes. Similit̾ in ori¬
ente duas facit refluxiones ad p̾dcã
lat̾a se uͥgentes. Cum uͭ ħ occidẽta lis
ꝑcussione ingurgitant᷑ retͦ mare. fit¬
q famosa accessio ⁊ recessio occeani. q̃
fluctꝰ maris dr̃. Similit̾ alie due
in alio capite t̾re sibi occurrentes.

Expanded text:
vero mare cum usque ad Occidentem venerit, duas refluxiones ibi facit, quarum una ad austrum, alia ad septentrionem vergit, latera terrae sequentes. Similiter in oriente duas facit refluxiones, ad praedicta latera se vergentes. Cum occidentalis percussione ingurgitatur mare retro fitque famosa accessio et recessio Oceani, quae fluctus maris dicitur. Similiter aliae duae in alio capite terrae sibi occurrentes.
Abbreviated transcription (Latin):
fontem tociꝰ caloris .i. solẽ. ut equalit̾
hinc ⁊ illinc t̾rã calefac̾et: suꝑ medi¬
um t̾re posuit. S q ex solo calore
iuchił inu̾e posset: in mediũ eiꝰ dẽ fõ¬
tis caloris fontem humoris supꝑo ssuit
ex quib hiñc ⁊ illinc temꝑaret᷑ t̾ra.
Est gͦ fons humorit in medio torride
zone. ĩ modũ equinoctialis cͥcłi t̾ram

Expanded text:
totius caloris, i.e. solem, ut aequaliter hinc et illinc terram calefaceret, super medium terrae posuit. Sed quia ex solo calore nihil vivere posset, in medio eiusdem fonti caloris fontem humoris supposuit, ex quibus hine et illine terra temperatur. Est ergo fons humoris in medio torridae zonae in modum aequinoctialis circuli terram
Abbreviated transcription (Latin):
de xp̃i introduceret᷑. in confessione dñi
emisit sp̃m. In pago maori acensi:
fissoris. qui in monumentũ eximi¬
e scĩtatis. or̃onib suis fontem ꝑ¬
duxisse fertur de t̾ra. In affrica¬
natł scoꝵ mrͣ. quiriaci. apollina¬

Expanded text:
 in confessione spiritum emisit. In pago Madriacensi, fessoris, qui in monumentum eximiae sanctitatis, orationibus suis fontem produxisse fertur de terra. In Africa, sanctorum Quiriaci et Apollina
Abbreviated transcription (Latin):
rium compleuit .xii. kl iu li
Dome depdsitio sc̃i nouati fr̾i¬
sc̃i tymothei ꝓrbi. qui ab̃ a¬
postolis in fide eruditi sunt. Hoꝵ
sorores fuerunt beata potentia¬
na ⁊ praxedis. sacre uirgines xp̃i.
Ciuitate tomis: scoꝵ pauli c̃ri

Expanded text:
rium complevit. XII Kal. Die 20. Romae, depositio sancti Novati fratris Timothei presbyteri, qui ab apostolis in fide eruditi sunt. Horum sorores fuerunt beata Potentiana et Praxedes sacrae virgines Christi. Civitate Thomis sanctorum Pauli et
Abbreviated transcription (Latin):
ucius enniꝰ seneca. cordubensiᷤ
fotini stoici discipulus & pat̾ut
lucani poete. continentissime uite
fuit. Quẽ nõ ponerem in catalogo
li ad senecam. & senece ad paulũ. In
stltꝰ magist̾ ⁊ illiꝰ temꝑis potentissi¬
mꝰ optare se dicit ẽẽ eiꝰ eẽ loci apud
suos cuiꝰ sit paulus apud xp̃ĩanos
Nic ante bienmũ ꝗͣ petͣs & paulus
martirio coronarent᷑: a nerone ĩter

Expanded text:
ucius Annaeus Seneca Cordubensis Fotini stoici discipulus et patruus Lucani poetae, continentissimae vitae fuit, quem non ponerem in catalogo li ad Senecam, vel Senecae ad Paulum. In magister et illius temporis potentissimus, optare se dicit eius esse loci apud socios, cuius sit Paulus apud christianos. Hic ante biennium quam Petrus et Paulus martirio coronarentur, a Nerone inter
Abbreviated transcription (Latin):
mitatis humane emendare uicia.
ip̃am infirmitatem in suis debet su¬
stͥm̾e. & qͦdam mͦ pensare humeris nõ
abic̾e. Nam̃ pastor ille euangłicꝰ lassã
ouem uexisse hum̃is legit᷑ nõ abie¬
curandũ p̃beat quem fãstidio habeᷤᷤ
qni ꝯtemptui se nõ ꝯp̃assioni suo¬
medico putet fut᷑um: Ido dñs sħc¬
ꝯpassus est nob̾. ut ad se uocaret ñ¬
ut det̾reret. Mittis uenit. uenit
humilis. Deniq ait. uenice ad me
ficit gͦ dñs iħc. nõ excludit neq a¬
bitit. Merito q tales discipulos ele¬
git qui diũce uoluntatis int̾ p̾tes:
plebem d̾i colligerent nõ repudiarẽt
uiide liquet eos int̾ xp̃i discipulos nõ¬
eẽ habendos qui dura ꝓ mittib. suꝑba
ꝓ humilib sequenda̾ opinantuꝵ¬

Expanded text:
mitatis emendare vitia, ipsam infirmitatem suis debet sustinere, et quodammodo pensare humeris , non abjicere. Nam pastor ille Evangelicus lassam ovem vexisse legitur, non abjecurandum praebeat, quem 390 fastidio habeas; qui contemptui se, non compassioni medico suo putet futurum? 3. Ideo passus pro nobis, ut ad se vocaret, non deterreret; mitis vero et humilis. Denique ait: Venite ad me, ficit ergo Dominus; non excludit, neque abjicit; meritoque tales discipulos elegit, qui Dominicae voluntatis interpretes, plebem Domini colligerent, non repudiarent. Unde liquet eos inter Christi discipulos non habendos, qui dura pro mitibus, superba pro humilibus sequenda opinantu
Abbreviated transcription (Latin):
re. Hiĩ uident᷑ maloꝵ petisse peniten¬
nlłi. ido poscunt penitentiam. ut statĩ
sibi reddi ꝯmunnonẽ uelint. hn ñ tã
se solu̾e cupiũt ꝗͣ sac̾dotem ligare. Suã
enĩ conscientiam nõ exeunt. s sac̾dotũ¬
sencentiam induũt. ab p̃ceptum est
Nolite scm̃ dare canib. neq misexitis

Expanded text:
. Hi videntur malorum petiisse poenitennulli ideo poscunt poenitentiam, ut statim sibi reddi communionem velint. Hi non tam se solvere cupiunt, quam sacerdotem ligare; suam enim conscientiam culpa non exuunt, et sacerdotis induunt, cui praeceptum est: Nolite sanctum dar
Abbreviated transcription (Latin):
seĩs est. Merito rep̾hendunt᷑ q̃ sepius
agendam penitentiam putant. quia
luxuriant᷑ in xp̃o. Nam si uere age¬
rent penitentiam: iterandam postea
nõ putarent. Quia sic̾ iniũ baptisma
ita una penitentia. queciq publice
agit᷑. Nam cotidie nos decet penitere
peccati. s hec delictoꝵ lemoꝵ. illa gͣmoꝵ¬

Expanded text:
 95. Merito reprehenduntur qui saepius agendam poenitentiam putant; quia luxuriantur in Christo. Nam si vere agerent poenitentiam, iterandam postea non putarent; quia sicut unum baptisma, ita una poenitentia, quae tamen publice agitur; nam quotidiani nos debet poenitere peccati: sed haec delictorum leviorum, illa g
Abbreviated transcription (Latin):
egerint. bona ⁊ penidentia. q̃ si non
eẽe: om̃s ad senectutem dĩff̾rent
qd̾ tam sũmo dolori sit: ꝗͣ unꝰquisq
positus sub captiuitate peccati recor¬
dec᷑ unde laplus sit. Et id̾o nemõ in¬
pectato. positꝰ a rragare sibi debet: s¬
auchoritatem aut usurpationem
sacͣmentoꝵ. qͥa scͥptun ÷. peccasti
cum ex̾cere non queas oꝑa peniten¬
tis: ut in ip̃a penitentia flat qd̾ post¬
ea indigeat penitentia: que si semel
fuerit usurpata nec legitime cele¬
brata nec pͥoris fructũ obtinet. &
aufert usum post̾ioris. Sane & cũ caro
repugnat. mens tñ ad dm̃ debet eẽ ĩ¬
centa. m si oꝑa nõ sequit᷑ fides deseriu.
at  si impugnant mentis illecobre
uł potestaces adñsarie manẽat menᷤ

Expanded text:
. 98. Bona ergo poenitentia, quae si non esset, omnes ad senectutem differrent d tam summo dolori sit, quam ut unusquisque positus sub captivitate peccati, recordetur unde lapsus sit, atpeccato positus arrogare sibi debet auctoritatem aut usurpationem sacramentorum ; quia scriptum est: Peccasti, cum exercere non queas opera poenitentiae; ne in ipsa poenitentia fiat, quod postea indigeat poenitentia. Quae si semel fuerit usurpata, nec jure celebrata, nec prioris fructum obtinet, et auferet usum posterioris . 105. Sane et cum caro repugnat, mens ad Deum debet esse intenta: et si opera non sequuntur, fides non deserat: et si impugnant vel carnis illecebrae, vel potestates adversariae, maneat mens
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ arbitrent᷑ hoc eẽ penitentiã. sr absti¬
neant se a sacͣmentis celestib. Hn seue¬
riores iudices sunt qͥ penam p̃sc̾bunt
sibi & declinant rem̃ediũ quos uel pe¬
nam suam ꝯueniebat dolere. qͥa fran
penitentie: licentiam sibi delinquen¬
di ꝓpagatam putant. cũ penitentia
centiuũ. Wlueri enĩ medicam̃tũ neces

Expanded text:
qui arbitrentur hoc esse poenitentiam, si abstineant a sacramentis coelestibus. Hi saeviores in se judices sunt, qui poenam praescribunt sibi, declinant remedium, quos vel poenam suam conveniebat dolere; quia coelpoenitentiae, licentiam sibi delinquendi propagatam putant; cum poenitentia centivum. Vulneri enim
Abbreviated transcription (Latin):
trare merearis. plura soluendi ht sb̾¬
sidia qui deo ꝙ̃ hiss qui homini debet.
homo pecuniam ꝓ pecuma reposcit q̃
nõ semꝑ debitori p̾sto est. deus affectum
exigit qui in tua potestate est. Nemo
pauꝑ⁊ qui do̾ debet nͥ qui se ip̃m pauꝑẽ
fecerit. Et si nõ h̾t que uendat: habet
que soluat. Orõ. lacͥme. ieiunia debito¬

Expanded text:
acues. 81. Plura solvendi habet subsidia, qui Deo quam is qui homini debet. Homo pecuniam pro pecunia reposcit, quae non semper debitori praesto est: Deus affectum exigit, qui in tua potestate est. Nemo pauper est qui Deo debet, nisi qui se ipsum pauperem fecerit. Et si non habet quae vendat, habet quae solvat. Oratio, lacrymae, jejunia, debito
Abbreviated transcription (Latin):
est dei. Emendare sapientis est
& torrigere erratum. & penitentiã
gerere peccati. Id tñ difficile est ĩ hac
uita hominũ. Quid autem tam ra¬
rum ꝗͣ ut inuenias uirum qui se¬
ipm̃ cõarguat & factum ꝯdempnet
suũ: Rara ita confessio de pect̃o. Qͦ¬
tatis. Ignis alienꝰ est om̃is ardor aua¬
ritie. hoc igne nemo mundat᷑ s ex¬
urit᷑. Nam ribi iste ignis alienꝰ est

Expanded text:
est Dei, emendare sapientis est et corrigere erratum, et poenitentiam gerere peccati: id tamen est difficile in hac vita hominum. Quid enim tam rarum quam ut invenias virum qui seipsum coarguat et factum condemnet suum? Rara itaque confessio de peccato, tatis, ignis alienus est omnis ardor avaritiae. Hoc igni nemo mundatur, sed exuritur. Nam ubi iste ignis alienus est,
Abbreviated transcription (Latin):
rit̾᷑ aliquis deterrus se
accepisse qͣm prius ha¬
buerat et indignum
se ẽẽ qui non ita uesti¬
at᷑ sicut alius frater
eius uestiebat᷑. hinc uoᷤᷤ
ꝓbate quantum uob̃
desit in illo sancto in¬
ꝗͥ ꝓ habitu corporis

Expanded text:
ritur aliquis deterius se accepisse quam prius habuerat, et indignum se esse qui non ita estiatur, sicut alius frater ejus vestiebatur; hinc vos probate quantum vobis desit in illo ino habitu cordis
Abbreviated transcription (Latin):
pud chorinchũ natale kl. in¬
scõꝵ calixti ⁊ charisii cũ ali¬
is septem. omĩum in mare m̾so¬
rum. Cesar auguste scõꝵ decen
⁊ octomrͣm. Quintiliani. Cassi¬
ani. matutini. publii. urbani.
marcialis. Fausti. successi. feliciᷤᷤ
Ianuarii. Primitiui. euoti. cecili¬
ani. obtati. frontonis. luꝑti. Apo¬
demi. ⁊ Iulii. Hii om̃s sumil sub
daciano hispaniaꝵ p̾side penis
ad martyres ⁊ confessores cum̃
antiochie scõꝵ martirum petri
diaconi. ⁊ ħmogenis. Item cor
duba scõꝵ martyrum helei p̾s¬
biteri. pauli ⁊ ysodorimonachoꝵ

Expanded text:
pud Corinthum, natalis sanctorum Callisti et Carisii, cum aliis septem, omnium in mare mersorum. Caesaraugustae, sanctorum decem et octo martyrum Quintiliani, Cassiani, Matutini, Publii, Urbani, Martialis, Fausti, Successi, Felicis, Januarii, Primitivi, Evoti, Ceciliani, Optati, Frontonis, Luperci, Apodemi, et Julii. Hi omnes simul sub Datiano Hispaniarum praeside poenis ad martyres et confessores, cum Antiochiae, sanctorum martyrum Petri diaconi et Hermogenis. duba, sanctorum martyrum Heliae presbiteri, Pauli et Isidori monacho
Abbreviated transcription (Latin):
illum immoderate libidi¬
nis ardorem suscepte regu¬
le unius federis immu¬
tando anago concubitu
modificatuet eum qui per
se malus esset per bona
in obedientuu membro¬
et modificat.Ut
tia fiat. Saltem pudt¬
eicia coningale du obut

Expanded text:
illum immoderatae libidinis ardorem, sub certa regula unius foederis limitando, a vago concubitu modificat; et eum, qui per se malus esset, per bona inobedientium membroet modificat, ut nalis fiat saltem pudicitia conjugalis. Duobus
Abbreviated transcription (Latin):
Set tñ eoꝵ infirmitati
qd̃ opus est tribuat᷑. etiã
si pauꝑtas eoꝵ qñ foris e¬
rant nec ip̃a necessaria po¬
terat inenire.
iue enĩ diuides sint siue pau¬
ꝑes. sine nobiles siue inobiles
qluicunq accedunt ad serututẽ
xp̃i: iustum est ut uiuant de an¬
Gantum non ideo se pu-¬
cent ẽẽ felices quia mue-¬
nerunt uictum & tegu¬
mentum quale foris in

Expanded text:
Sed tamen eorum infirmitati quod opus est tribuatur, etiam si paupertas eorum, quando foris erant, nec ipsa necessaria poterat invenire. Sive enim divites sint, sive pauperes, sive nobiles, sive ignobiles: quicunque accedunt ad servitium Christi; justum est ut vivant de anantum non ideo se putent esse felices, quia invenerunt victum et tegumentum, quale foris in
Abbreviated transcription (Latin):
tiam illi qui nicħ habebant¬
¶foris: habent intus qd̾ relin
est. Non concupisces. plis enĩ attendic¬
deus affectum ꝗͣ cenlum. Hinc ꝑ sa¬
pientiam dicit᷑: fiti da m cor cuũ.¬

Expanded text:
tiam illi qui nihil habebaforis, habent intus quod relinest: Non concupisces . Plus enim attendit affectum Deus quam censum. Hinc per Sapientem dicitur: Fili, da mihi cor tuu
Abbreviated transcription (Latin):
noscetis eos. Non sunt fallaces: nõ
qͣles sunt in corde: tales in ore. Bo¬
na uita fidem dat u̾bis: mala ui
ta ip̃am u̾itatẽ facit ẽẽ ambigu
Alio modo. Si latens ÷ dolor in
mulus enim d̾i custodit mas su

Expanded text:
ominus. Non sunt fallaces, non quales sunt in corde, tales sunt in ore. Bona vita fidem dat verbis. Mala vita etiam ipsam veritatem facit esse ambiguaAlio modo: Si latens est dolor, mulus enim Dei
Abbreviated transcription (Latin):
non solũ in opere s ⁊̃ in sermone
Tales nos exibere debemꝰ. ut qͥcqͥd
dixerimꝰ sine dubitatione credat᷑¬
nobis. Uita debet ꝯmendare ser¬
monem: ⁊ bona oꝑa testimoniũ ꝑhi¬
bere u̾itati. sicut saluator nr̃ de se di¬
cit. Si mͥ non creditis ł oꝑib credite.
Oꝑa inquit q̃ ego facio testimonium
ꝑhibent de me. Głti enim sũt qͥb non

Expanded text:
non solum in opere, sed etiam in sermone. Tales nos exhibere debemus, ut quidquid dixerimus sine dubitatione credatur. Vita debet commendare sermonem, et opera bona testimonium perhibere veritati sicut Salvator noster de se dicit: Si mihi non creditis; vel operibus credite. Opera, inquit, quae facio, ipsa testimonium perhibent de me . Multi enim su
Abbreviated transcription (Latin):
Dome uia latina sc̃oꝵ martirũ
iouini ⁊ basilei qui passi sunt
sub̃ galieno ⁊ ualexiano imꝑatori¬
rũ. quos dui cruciatos imꝑator a¬
lexander capitali sententia in ex¬
pud ces aream palestine sc̃oꝵ
martirum marini militis et
astirii senatoris. sub per sequtione
ualeriani. quoꝵ pͥor cum accusatꝰ
uoce testaretur. martirii coronam
capitis abscisione suscepit. Cumq
seq̃ns capite truncatum martiris
corpus subuectum hum̾is ⁊ substra¬
ta ueste qua induebatur exciꝑet.
honorem quem martiri deculit.
continuo ip̃e martir accepit. Eod̾
die natale scoꝵ emiterii ⁊ celedo¬
nii. qui pͥmũ apud legionensem

Expanded text:
Romae via Latina, sanctorum martyrum Jovini et Basilei, qui passi sunt sub Galieno et Valeriano imperatorirum, quos diu cruciatos, imperator Alexander capitali sententia in exesaream Palestinae, sanctorum martyrum Marini militis et Asterii senatoris, sub persecutione Valeriani; quorum prior cum accusatusse clarissima voce testaretur, martyrii coronam capitis abscisione suscepit. Cumque sequens, capite truncatum martyris corpus subjectis humeris et substrata veste, qua induebatur, exciperet, honorem, quem martyri detulit, continuo ipse martyr accepit. Eodem die, natalis sanctorum Emetherii et Celedonii, qui primum apud Legionensem
Abbreviated transcription (Latin):
le lucii pape. ⁊ mrͣis. qui perse¬
qutione ualeriam ⁊ galieni ob xͥ
sidem exilio relegatus ⁊ post mo¬
dum diuino nutu ad eccłiam suã
redire ꝑmissus martiriũ capitis
obtruncatione compleuit. Item
rome uia appia scoꝵ martirum
nongentoꝵ qui sunt positi in ci¬
mit̾io ad sc̃am ceciliam. Eodem
die scĩ gaiĩ palatini in imare m̾si.¬
pud antiochiam nata marc̃.

Expanded text:
i papae et martyris, qui persecutione Valeriani et Galieni, ob fidem Christi exilio relegatus et postmodum divino nutu ad ecclesiam suam redire permissus, martyrium capitis obtruncatione complevit. Item Romae via Appia, sanctorum martyrum nongentorum, qui sunt positi in cimiterio ad sanctam Caeciliam. Eodem die, sancti Caii palatini in mare mersi.pud Antiochiam, natalis
Abbreviated transcription (Latin):
iniurias. qͣlit̾ de antiquo illo serpẽ¬
te truumphau̾it. hodieq popli̾s de¬
claratur. Ip̾o die passio sc̃i ensebii

Expanded text:
injurias, qualiter de antiquo illo serpente triumphaverit, hodieque populis declaratur. Ipso die passio sancti Eusebii
Abbreviated transcription (Latin):
uissit pͥmo clandius ꝓ xp̃i noĩe
damꝑnatos harenam fod̾e. deu̾¬
de p̾cepit ut foras muros porte
salarie mitt̾entur. ⁊ in amphite¬
atro eus dem ciuitatis militum
sagitis int̾ficerentur. Codem die
sc̃i donati martiris. qui sub iu¬
dice ursacio ⁊ marcellino tͥbuno
Kartagini passus ÷. Andegauis

Expanded text:
ussit primo Claudius pro Christi nomine damnatos arenam fodere. Deinde praecepit, ut foras muros portae Salariae mitterentur, et in amphitheatro ejusdem civitatis militum sagittis interficerentur. Eodem die, sancti Donati martyris, qui sub duce Ursacio et Marcellino tribuno Carthagini passus est. Andegavis,
Abbreviated transcription (Latin):
tunc ꝑire. Qu̾i am̾nat corripi:
sapiens est. Unde scͥptum est.
Corripe sapientem & amabit
te. Stultus añt si corripip᷑: ira¬
scit. Det euid dicit apħ ad
discipłm: Insta inquit oportu¬
ne amprsune. Oportine dicebat
ppt̃ eos qui libenter audiebant
n̾bmꝰ polcagionis. Imporcune
ꝓpt̾ eos qui ĩuiti audiebant. Si
set. ex caritate. Et sepe is qui cõ
Res sũia reprehenderit. gau¬
det de reprehensione. et quod
deliquit ostendit emenda¬
Re.
Nhec uos uidicetis esse
maliuolos qͣndo hoc
indicatis. Magis inno¬
quippe innocentes nõ
estis si fratres uestros
quos indicando corrige¬
re potestis: tacendo ꝑi¬
re ꝑmictatis. Si enim
frater tuus uulnꝰ habet
in corꝑe qd̃ uelit occul¬
tari dum timet secari.
nonne crudeliter abs te
sileret᷑ et misericordit᷑
indicaret᷑: Quanto gͦ
potius debes manifesta¬
re ne deceruis putre¬
lcat in corde:

Expanded text:
tunc perire. Qui amat corripi sapiens est. Unde scriptum est: Corripe sapientem et amabit te. Stultus autem si corripitur irascitur. Sed quid dicit Apostolus ad discipulum? Insta, inquit, opportune, importune . Opportune dicebat propter eos qui libenter audiebant verbum praedicationis. Importune propter eos qui inviti audiebant. Simsed ex charitate, et saepe is qui contter suus reprehenderit, gaudet de reprehensione, et quod deliquit studet emendare. Nec vos judicetis esse malevolos quando hoc indicatis. Magis quippe innocentes non estis, si fratres vestros quod indicando corrigere potestis, tacendo perire permittitis. Si enim frater tuus vulnus habet in corpore quod velit occultari, cum timet secari, nonne crudeliter abs te sileretur, et misericorditer indicaretur? Quanto ergo potius debes manifestare, ne deterius putrescat in corde
Abbreviated transcription (Latin):
lat qui custodit eam. Nemo est qui
pudiciciam possit custodite aut in se¬
met ip̃o aut in alio: nͥ ꝑ deum. S si
ip̃e habitauerit in nobis: poterimꝰ
ꝑ ip̃m quod non ualemus ꝑ nos.
Sic gͦ studeamꝰ uiuere. ut nos in
ipso. et ipse in nobis dignet᷑ habi¬
tare. ut casti & iusti possimꝰ esse per
ipm. qui uiuit et regnat deus ꝑ
omnia secuta seculoꝵum amen
Et si hanc de qua lo¬
quar oculi petulã¬
tiam in aliquo ur̃m¬
statun admonete
ne cepta ꝓgrediant᷑.
set de ꝓximo corrigã¬
tur. Si autem et
post ammonitionẽ
iterum uł alio quo¬
cunq die id ip̃m eũ
facere uideritis. iam
uelut uulneratum
sanandum ꝓdat. qui¬
cunq hoc potuerit
alteri uł tercio de¬
monstratum: ut du¬
oꝵ uł tͥum possit ore
cõuĩci. & cõpecenti seu̾i¬
tate coerceri.
ec sencentia u̾bis apłicis &¬
Leunangelicis concordat.

Expanded text:
Dominus custodierit , etc. Nemo est qui pudicitiam possit custodire, aut in seipso, aut in alio, nisi per Deum. Sed si ipse habitaverit in nobis, poterimus per ipsum, quod non valemus per nos. Sic ergo studeamus vivere, ut nos in ipso et ipse in nobis dignetur habitare, ut justi et casti possimus esse per ipsum, quae vivit et regnat Deus per omnia saecula saecuEtsi hanc de qua loquor oculi petulantiam in aliquo statim admonete ne coepta progrediantur, sed de proximo corrigantur. Si autem et post admonitionem iterum vel alio quocunque die idipsum eum facere videritis, jam velut vulneratum sanandum prodat, quicunque hoc potuerit alteri vel tertio demonstrandum, ut duorum vel trium possit ore convinci; et competenti severitate coerceri. aec sententia verbis apostolicis concordat
Abbreviated transcription (Latin):
dium possit oꝑari. Si uero ĩii
cicie semel occupauerint oĩa que
fiunt. que dicuntur. q̃ audiuntur.
ita accipuint᷑. ⁊ ita intelliguntur:
ut ad maiores ⁊ longiores profici¬
ant inimicicias. Si quid autem
mali hoc solum creditur ⁊ ꝯfirma¬
tur. Iubet gͦ dñs relinqui domum
ante altare. ⁊ pͥus reconciliari fr̾i:
ut ex ħ discamus qr si nec illo tp̃e
quo ad minist̾ium d̾i iudemur acce¬
dere. reconciliationẽ dissimulari
ac differri patitur d̾s: qͣnͣtomagis
forte accidat irasci: mandatur ut
p̾cepto illo quo ait. Sol non occidat
suꝑ iracondiam ur̃am. Nos econtra
nec hoc contenti sumus. ut iracon¬
diam ultra solis t̾minũ ꝑducamꝰ. sed
⁊ in sidias inuicem struimꝰ siuie reb.
siue u̾bis: supplantare cupientes
proximos. mordentes uuicẽ ⁊ come¬
dentes: ꝙ utiq aꝑta insania est.
demone repleni nͥ m̃bra sua morsib
laniant. Frustra gͦ est ĩ monasterio
qui discordiam ht̃ cum fr̃e suo. qr ñ

Expanded text:
dium possit operari. Si vero semel dium possit operari. Si vero semel inimicitiae occupaverint, omnia quae fiunt, quae dicuntur, quae audiuntur, ita accipiuntur et ita intelliguntur ut ad majores et longiores proficiant inimicitias. Si quid autem mali, hoc solum creditur et confirmatur. Jubet ergo Dominus relinqui donum ante altare et prius reconciliari fratri, ut ex hoc discamus quia si nec illo in tempore quo ad ministerium Dei jubemur accedere, reconciliationem dissimulari ac differri patitur Deus, quanto magis forte accidat irasci, mandatur ut praecepto quo ait: Sol non occidat super iracundiam vestram . Nos contra nec hoc contenti sumus ut iracundiam ultra solis terminum producamus, sed et insidias invicem instruimus sive rebus sive verbis supplantare cupientes proximos, mordentes invicem et comedentes, quod utique aperta insania est. daemone repleti, nisi membra sua morsibus dilaniant? Frustra est ergo in monasterio qui discordat cum fratre suo, quia
Abbreviated transcription (Latin):
inde non proiciatur.
um dñs tm̃ cure reconciliatõis
Qurẽ habeat. ut paciatur munera
sua donec tu eas ⁊ resoluas iracũ¬
diam: discingas inimiciciã cũ fr̃e
tuo: nos nec hoc ip̃m erubescums.
s dies multos patimur man̾e inimi¬
cicias. ⁊ trahimus sicut funẽ lõgam
discordiam. Non enim iracundos tm̃
⁊ malicie memores puuit d̾s. s eos
qui irascentes aut offensos patres
negligunt ⁊ contempnũt. qm̃ qͥdẽ
hii qui passi uidentur ĩ uiriam: ne
cessario dolent. ⁊ irascunt᷑. Qui uͦ
fecerunt: nec doloris aliquid nͦ ira¬
cundie gerunt. Ob ħ gͦ hunc qui
ab ira cundia liber est: adducit
ad allum qui in dolore ÷. ⁊ liber
non est. ostendens qr cͥminis huins
noxa penes hunc magis est qui et¬
causas pcc̾i dedit: s nec sic quidẽ
em̾ datur. Psistimus ⁊̾ pro rebus
li fec̾imus de sactistatõe negligimꝰ:
⁊ obliuoni tradimꝰ culpam. atq
in tempus longũ protrahi patim᷑
ignorantes qd̃ tanto longior nobis

Expanded text:
inde non projiciatur. Cum Dominus tantum curae reconciliationis nostrae habeat, ut patiatur munera sua, donec eas et resolvas iracundiam et disjungas inimicitias cum fratre tuo, nec nos ipsum erubescimus, sed dies multos patimur manere inimicitias, et trahimus sicut funem longam discordiam. Non iracundos tantum et malitiae memores punit Deus, sed et eos qui irascentes offendunt aut placare negligunt atque contemnunt. Quoniam quidem hi qui passcessario dolent et irascuntur; qui vero fecerunt, nec doloris aliquid nec iracundiae gerunt. Ob hoc ergo hunc qui ab iracundia liber est adducit ad illum qui in dolore est, et liber non est, ostendens quia criminis hujus noxa penes hunc magis est qui causam peccati dedit. Sed nec sic quidem emendamur. Persistimus enim pro rebus li fecerimus de satisfactione negligimus, et oblivioni tradimus culpam atque in longum tempus protrahi patimur, ignorantes quod tanto largior nobis
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ scã eccł̃ia t̾ribilis eẽ ut castioꝵ
adies ordinata: de scͥbit᷑. quia sic
hostes timent q̃ndo aciem castroꝵ
spũales uiros uͥtutum armis acq̃¬
ctos in unitate toncordie uiuere
conspicit. uictꝰ ꝙ uehement᷑ do¬
let. cum eos ꝑ discordiam diuiderẽ
nẽ nal & penetrare nõ ualet.
Nrnc de dño scͥptum est. factꝰ ⁊̃
pace locus euis. Ibi confregit po¬
tentias. arcum. scutũ. & gładiũ
an bellum. Et qͥb u̾bis patet quia
om̃ia diabolica arma fsigit ꝯcordia.
Et sit uobis aĩa una. ge
cor unum in deo.

Expanded text:
quod sancta Ecclesia terribilis esset ut castrorum acies ordinata describitur, quia sicut hostes timent quando aciem castroruspirituales viros virtutum armis accinctos in unitate concordiae vivere conspicit; victusque vehementer dolet, cum eos per discordiam dividere, et penetrare non valet. Hinc de Domino scriptum est: Factus est in pace locus ejus . Ibi confregit potentias, arcum, scutum, gladium, et bellum. Ex quibus verbis patet, quod omnia diabolica arma frangit concordia. Et sit vobis anima una et cor unum in Deo.
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ in domo. Bonũ est enĩ & iocũ¬
dum deo habitare fr̃es in unum.
Ideo dicit in eunangelio. Uade pͥꝰ
reconciliari fr̃i tuo. & tune ueni¬
ens offeres munꝰ tuũ. Ex quib
u̾bis patet. quia qui concordiam
nõ h̾t: om̃ipotenti dõ digne sacͥ¬
ficiũ offerre nõ ualet. Pensate
gͦ debeniꝰ qͣnta sit apud dm̃ uͥtꝰ
concordie. sine qua nõ placent
ip̃a sac̾ficia quib delent᷑ peccata.
Et sciendũ est quia cũ ad conu̾¬
sacionem uenimꝰ: cont᷑ diabolũ
certamen assumimꝰ. Nichis estꝰ
autem qd̃ ip̃e tantũ timeat. qͣntũ
caritatis unitatem. Nam si di¬
dm̃: hoc diabolus nõ timetꝰ. qͥa
ip̃e nieħ possidet. S⁊ ie iunam᷑
hoc ip̃e nõ metuit. quia ip̃e ci¬
bum nõ sumit. Si uigilamꝰ. hoc

Expanded text:
mus in domo. Bonum est enim et jucunmus in domo. Bonum est enim et jucundum Deo habitare fratres in unum .Ideo dicit in Evangelio: Vade prius reconciliari fratri tuo, et tunc veniens offeres munus tuum . Ex quibus verbis patet quia qui concordiam non habet, omnipotenti Deo sacrificium offerre non valet. Pensare ergo debemus quanta sit apud Deum concordiae virtus, sine qua non placent ipsa sacrificia quibus delentur peccata. Et sciendum est quia cum ad conversionem venimus, contra diabolum certamen assumimus. Nihil est autem, quod ipse tantum timeat, quantum charitatis unitatem. Nam si diDeum, hoc diabolus non timet, quia ipse nihil possidet. Si jejunamus, hoc ipse non metuit, quia cibum non su
Abbreviated transcription (Latin):
agunt. regnũ dei nõ consequent᷑.¬
naces in suo sensii. sapientes ĩ suis
s alios sibi applicare contendunt.
Et si uid̾int sibi nõ obtemꝑari: sta¬
Tales solent ẽẽ rebelles mandatit
semoꝵ. płimũq in eis regnat passio
mobedientie & impatĩentie. Isti
nõ sunt idonei ad concordiam. Nã
iuxta apłi uocem. euanuerunt
in cogitationib suis. & obscuratti
est insipiens cor eoꝵ. Dicentes enĩ
se ẽẽ sapientes. stulti facti sunt. Ma¬
gna quippe obscuritas cordis÷. suꝑ¬
bia. & ualde stulta sapientia aliis
se uelle p̃ferre. Nuo cont᷑ id̾ apłs
ait. Si quis uidet᷑ int̾ uos sapiens
ẽẽ: stultꝰ fiat ut sit sapiens. Sapi¬
apd̾ dm̃. Et scd̾m dm̃ magna sapi¬
entia est om̃ib se iudicare inferi¬
statim ad humilitatẽ & concordi¬
am reuocat reuocat dicens. Qui
nit miniftͣri s ministrare. &¬
dare aĩam suam redemptionen
ꝓ ml̃tis. Ergo imanimes habite¬

Expanded text:
agunt, regnum Dei non consequentagunt, regnum Dei non consequentnati in suo sensu, sapientes in oculis sed alios sibi applicari contendunt. Et si viderint sibi non obtemperari, staTales solent esse rebelles mandatis seniorum; plurimumque in eis regnat passio inobedientiae et impatientiae. Isti non sunt idonei ad concordiam. Nam, juxta Apostoli vocem, evanuerunt in cogitationibus suis, et obscuratum est insipiens cor eorum, dicentes enim se esse sapientes, stulti facti sunt . Magna quippe obscuritas cordis est superbia, et valde stulta sapientia est, aliis se velle praeferre. Quo contra idem Apostolus ait: Si quis videtur inter vos sapiens esse, stultus fiat, ut sit sapiens . Stest, et secundum Deum magna sapientia est omnibus se judicare inferistatim ad humilitatis concordiam revocat dicens: Qui nit ministrari, sed ministrare, et animam suam dare redemptionem pro multis . Ergo unanimes habite
Abbreviated transcription (Latin):
dest si nos ꝯtinet una domꝰ. & sepͥa¬
rat diu̾sa uolũtas. pͥlus enĩ atten¬
dit ds̃ unitatẽ animi ꝗͣ loci. Ccte
in una domo sumꝰ plures homines
diu̾si mores. diu̾sa corda. diu̾se aĩe.
Hec om̃ia debet coniũg̾e in unũ
una intentio & unꝰ amor in deũ.
Debemꝰ gͦ in hoc eẽ. uniꝰ animi. &
uniꝰ uoluntatis ut seruiamꝰ dõ. &¬
ut diligamꝰ dm̃ ex toto corde. & ex
tota añima. & ꝓximũ nr̃m sic̾ nõ.
Necessaria itaq nob̾ uͥtus cõcordie.
Que si hab̾i pͭ. si fr̃ cõuenerit ad mo¬
nast̾ium incipit se spoliare ꝓpͥa uolã¬
tate. atq illum imitari qͥ ait. Nõ ue¬
ni fac̾e uoluntatẽ meam. Et iterũ.
Pater nõ sicut ego uolo: s sicut tu.
Noc est enĩ qd̾ maxime adducit con¬
magne humilicatis iudiciũ. Inde ge¬
nerat᷑ obedientia & crescit caritas
go uolo fac̾e uoluntatẽ meã & iste
suam & ille suam: fiunt diuisiones.
oriunt ᷑ lices. ire qͦ & rixe que sunt
oꝑa carnis. Et sicut ait apłs. Qͥ talia

Expanded text:
rodest si nos continet una domus, et separat diversa voluntas. Plus enim attendit Deus unitatem animi quam loci. Ecce in una domo sumus plures homines, diversi mores, diversa corda, diversae animae. Haec omnia debet conjungere in unum una intentio et unus amor in Deum. Debemus ergo in hoc esse unius animi et unius voluntatis, ut serviamus Deo et diligamus Deum ex toto corde et ex tota anima, et proximum sicut nos. Necessaria itaque est nobis virtus concordiae, quae sic haberi potest si frater dum venit ad monasterium incipit se spoliare propria voluntate, atque illum imitari, qui ait: Non veni facere voluntatem meam . Et iterum: Pater, non sicut ego volo, sed sicut tu . Hoc est enim quod maxime adducit conmagnae humilitatis judicium. Inde generatur obedientia, crescit charitasgo volo facere voluntatem meam, et iste suam, et ille suam; fiunt divisiones, oriuntur lites, irae quoque et rixae, quae sunt opera carnis: et, sicut ait Apostolus, Qui talia
Abbreviated transcription (Latin):
Rima nob̾ admonitio fit de
unitate. & concordia & tali con¬
dordia que in deo sit. Nam concordia
ad faciendum pectatũ: mala÷. Con¬
cordia uͦ ad faciendum bonũ. ad se¬
ctandam iusticiam. ad seruuendũ ds̃:
gati. scilicet ut in seruitio diumo

Expanded text:
rimo nobis admonitio fit de unitate et concordia; et tali concordia quae in Deo fit. Nam concordia ad faciendum peccatum mala est; concordia vero ad faciendum bonum, et sectandam justitiam, et serviendum Deo gati, scilicet ut in servitio divino
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ se scd̃m canonicam regłam nõ
p̾sbit̾i noĩe designatur. Ad hoc
bñ ordinata custodiant. errata cor¬
rigant. uitam ⁊ mores subditoꝵ
u̾bo ⁊ exemplo componant: apłi
formam sectantes qui ait. Argue
obsecra. in crepa. Immiscentes tp̃ib
tp̃a: t̾rorib blandimenta. In discipli¬
natos ⁊ inquietos debent duriꝰ ar¬
guere. obedientes. et mites. ⁊ paciẽ¬
tes ut meliuis proficiant obsecrare.
negligentes ⁊ contempnentes. ⁊ suꝑ¬
bos aut increpent. aut corripiant. Ile¬
q dissimulent pcc̃a delinq̃ntium. s
mox ut ceꝑuit oriri radicitus ut ua¬
lent amputent. memores ꝑicłi heli sa¬
c̾dotis. de filiis suis: honestiores atq
intesligibiles. pͥma ⁊ scd̾a ammoni¬
tione corripiant. improbos ⁊ duros
corde. suꝑbos. ⁊ in obedientes u̾bere
⁊ castigatione in ip̃o initio peccati
coerceant: scͥptum scientes. Stultꝰ
u̾bis non corrigit᷑. Et iterum. ꝑcute
filium tuũ uirga: ⁊ liberabis ani
mam eius a morte.

Expanded text:
non sbyteri nomine designatur. Ad hoc sia ut bene ordinata custodiant, errata corrigant, vitam et mores subditorum verbo et exemplo componant, Apostoli formam sectantes qui ait: Argue, obsecra, increpa . Immiscentes temporibus tempora, terroribus blandimenta, indisciplinatos et inquietos debent duriguere, obedientes autem et mites et patientes, ut in melius proficiant, observare; negligentes, et contemnentes, et superbos, increpent et corripiant. Neque dissimulent peccata delinquentium, sed mox ut coeperint oriri, radicitus ut praevalent, amputent, memores periculi Heli sacerdotis de filiis suis . Honestiores quidem atque intelligibiles prima et secunda admonitione corripiant; improbos ac duros corde, ac superbos, vel inobedientes, verbere et castigatione in ipso initio peccati coerceant, scientes scriptum: Stultus verbis non corrigitur . Et iterum: Percute filium tuum virga, et lmam ejus a morte .
Abbreviated transcription (Latin):
re seruiant fr̃ib suis.
ales se exibeant ea caritate
fr̾ib suis deseriuant. ne ip̃i
de mon ast̾io sibi cõmisso peccent
in murmure: nec alios ꝑ suam
negligentiã faciant murmurare.
accipit murmurare potest. Sa
lomon. Precordia fatui: sicut rota
carri. Fenum portat: ⁊ murmurat.
gregatõe: qui carni subditi. ñ ꝙͣ
cessant a murmuratione. Apłs.
Neq mur muraueritis. sicut qui¬
dam eoꝵ murmurquerunt. ⁊ a ser¬
pentib ꝑaeriuit. Quare a serpẽ¬
tib: nͥ qr serpens uenenosus est
⁊ om̃is qui murmurat uenemĩ
diaboli habet in lingua. Iacobus.
Lingua inquietum malũ: ueneno
mortifero plena. Cauendum est gͦ a
murmure: ne mortifero ⁊ diabolico
Codices certa hora sin¬
horam c̾tam qui perie

Expanded text:
ant fratribus suis. Tales se exhibeant, et ea charitate fratribus suis deserviant, ne ipsi de ministerio sibi commisso peccent in murmure, nec alios per suam negligentiam faciant murmurare. accipit murmurare poterit. Et Salomon: Praecordia fatui sicut rota carri , fenum portat et murmurat. gregatione qui carne subditi non cessant a murmuratione. Apostolus: Neque murmuraveritis, sicut quidam eorum murmuraverunt, et a serpentibus perierunt . Quare a serpentibus, nisi quia serpens venenosus est, et omnis qui murmurat venenum diaboli habet in lingua. Jacobus.: Lingua inquietum malum, plena veneno mortifero . Cavendum est ergo nobis a murmure, ne mortifero et diabolico Codices certa hora ra horam qui petie
Abbreviated transcription (Latin):
pud antiochiam natale scĩ
babile ep̃i. qui ꝑsecutione
decũ postꝙͣ freq̃nter passionib
suis ac cruciatib glorificau̾at᷑
dñm. głose uite fĩnem est sorti¬
tus in uincłis. Referuntur etiam
passi cum eo tres paruuli idest
urbanus. p̾lidanus. ⁊ epolonus .¬
Item gneocesarea cuutate scoꝵ¬
martirum gardonii. musions
eugenii. mecelli. qui om̃s igni
traditi sunt. Et reliquie eoꝵ in

Expanded text:
pud Antiochiam, natalis sancti Babilae episcopi, qui persecutione Decii, postquam frequenter passionibus suis, ac cruciatibus glorificaverat Dominum, gloriosae vitae finem est sortitus in vinculis. Referuntur etiam passi cum eo tres parvuli, id est Urbanus, Prilidanus et Epolonus. Cneocaesarea civitate, sanctorum Mardonii, Musonis, Eugenii, Metelli, qui omnes igni traditi sunt, et reliquiae eorum in
Abbreviated transcription (Latin):
putł siirnam natalis sc̃i po¬
licarpi ep̃i. qui beati ioħis a¬
postoli discipulus. ⁊ ab eo ep̃t or¬
dinatus tocius asie pͥnceps fuit.¬
Et postea sub marco antonio et
lucio aurelio ꝑsonante unu̾so
ppło eius dem urbis ui amphitẽ¬
urbe martirio cosũmati sũc
lodem die scõꝵ martyrũ the¬
ogenis cum aliis triginta sex.
qui contempnentes tempora¬
lem mortem coronam uite et̾¬
ne adepti sunt .ui. kł feb̾.

Expanded text:
pud Smirnam, natalis sancti Policarpi, qui beati Joannis apostoli discipulus, et ab eo episcopus ordinatus, totius Asiae princeps fuit. Postea sub Marco Antonino et Lucio Aurelio, personante universo populo ejusdem Urbis in amphitheurbe martyrio consummati sunt. Eodem die, sanctorum martyrum Theogenis cum aliis triginta sex, qui contemnentes temporalem mortem, coronam vitae aeternae adepti sunt.  B
Abbreviated transcription (Latin):
uoluit: uoluit implere illud. ꝙ uoluit
bñ utens ⁊ malis tanꝙͣ sũme bonus.
ad eoꝵ dampnatõem qͦs iuste p̾destina¬
uit ad penã. ⁊ ad eoꝵ salutem: quos
benigne p̾destinauit ad gr̃am. qͣnͣtũ re
ad ip̃os attinet: ꝙ d̾s uoluit fec̾unt. ꝙͣ¬
tum uͦ ad oĩpotentiã dei: nullo modo id¬

Expanded text:
 noluit impleretur illud quod voluit, bene utens etiam malis tanquam summe bonus ad eorum damnationem quos juste praedestinavit ad poenam, et ad salutem eorum quos benigne praedestinavit ad gratiam. Quantum enim ad ipsos attinet, quod Deus noluit fecerunt; quantum vero ad omnipotentia
Abbreviated transcription (Latin):
deo. ⁊ credunt᷑ ueracit᷑ de d̾o. ad ħ tͥa refe¬
runt᷑. Si enim fortis dr̃. incorruptꝰ. incõ¬
mutabił. ⁊ siłia. totũ ⁊ ħ potentie d̾i ÷
Si ꝓindus inspector intelligens hoc rõtũ
sapientie ÷.Si pius. mansuetꝰ misericors.
ħ bonitatis ÷. ⁊ in hũs tͣb sũma ꝑtectõ
÷. ubi enĩ ꝯ currunt ista tͥa. posse. scire. ⁊¬
uelle. ꝙ̃ ÷ benignitatis. nicħ deest. Si ali¬
signa apparent¶ Signũ potentie ÷ rerũ
imm̃sitas sapĩe puicritudo. bonitatis

Expanded text:
Deo, et creduntur veraciter, ad haec tria referuntur. Si enim fortis dicitur, incorruptus, incommutabilis, et similia, totum hoc potentiae est. Si providus, inspector, intelligens, totum sapientiae est. Si pius, mansuetus, misericors, hoc bonitatis est. Et in his tribus summa perfectio est. Ubi enim occurrunt ista tria, posse, scire, velle, quod est benignitas, nihil deest. Si alisigna apparent. Signum potentiae est rerum immensitas; sapientiae, pulchritudo; bonitatis,
Abbreviated transcription (Latin):
d̾s in ordinata. ⁊ alibi. malaꝵ uolunta¬
tum ÷ d̾s ordinator. ⁊ it̾m. In potestate
maloꝵ ÷ malum uelle. s utrũ ħ ẜ illud
malicia ꝑficiant: in potestate dei est:
diuidentis tenebras ⁊ ordinantis. S ali
opponũt. Si d̾s mala disponit.: tc̃ ma¬
la placent ei. s ħ falsum ÷ qr mala nõ
placent ei. s mala fi̾ placent ei p̃p̃ uni¬
u̾sitatem. Propt̾ hãc expõnẽ dñt qͥdã
ꝙ non disponit mala. si disponit de mal
eliciendo inde aliqͥd qd bonis ꝓsit. ut
de nerone ꝙ petͦ ꝓfuit. de decio ꝙ lau¬
rentio. qr ñ nult aliꝙ̃ sic stare ociosũ
in re puplica sua quin sibi serniat. ꝙ
tũ sernicium qr maia intentõe fit: eis

Expanded text:
oluntatum Deus est ordinator. Et iterum: In potestate malorum est malum velle; sed utrum hoc vel illud malitia perficiant in potestate Dei est, dividentis tenebras et ordinantis. Sed alii opponunt. Si Deus mala disponit, tunc mala placent ei; sed hoc est falsum, quia non placent ei mala; sed mala fieri placet ei propter universitatem. Propter hanc op non disponit mala; sed disponit de malis eliciendo inde aliquid quod prosit bonis: ut de Nerone quod Petro profuit, de Decio quod Laurentio; quia non vult aliquem ita stare otiosum in republica sua quin sibi serviat. Quod tamen servitium quia mala intentione fit; eis sic
Abbreviated transcription (Latin):
m̾itis. Quidã tñ hãc auctoritatẽ sie ex¬
pon̾e conant᷑ uen̾ ex occultis suis .i. ut
m̾ita eoꝵ occultissima fiant. Gilleb̾tus
sic. qͥ hõ peccasset: nullus damnandoꝵ
cũ saluantlis nascunt᷑. Saluandi loco

Expanded text:
. Quidam tamen hanc auctoritatem sic exponere conantur; venit de occultissimis, id est ut merita eorum occultissima fiant. Gillebertus sic: Nisi homo peccasset, nullus damnandorum cum salvandis nascuntur. Salvandi loco
Abbreviated transcription (Latin):
uniu̾sitati. ⁊ qd̾ ꝓhibet᷑ ilłi licet ei ma¬
lum sit. bonũ ÷ uniu̾sitati. ⁊ qr maius
bonum est qd̃ tocius ÷ ꝙͣ qsd̾ ꝑtis. et
minus malũ qd uniꝰ ꝑtis. ⁊ maiꝰ qd̾ to¬
cius. iõ qd̾̃ bonũ ÷ uni ⁊ non uniu̾sita¬

Expanded text:
universitati, et quod prohibet ei, licet ei malum, bonum est universitati; et quod majus bonum est, quod totius quam quod partis, et minus malum quod unius partis, et majus quod totius: ideo quod bonum est uni, et non universita
Abbreviated transcription (Latin):
bona inse tm̃. aut ea q̃ ⁊ si non ss̾ bona
ad aliud sb̾ bona. nec tñ ꝯcedemꝰ si ułt
ea ẽẽ: ⁊ uult ea. Nec illud. si sẜ̾ bona ad
aliud: tẽ st̃ bona. Cum itaq aliqͥs poc¬
cat ꝯtͣ uoluntatem d̾i facit qr ꝯtͣ pre¬
ceptum euis. Et qr non nult d̾s ꝙ facit.

Expanded text:
ona ad aliud sunt bona. Non tamen concedimus si vult ea esse quod et vult ea; nec illud, si sunt bona ad aliud, quod tunc sunt bona. Cum itaque aliquis peccat, contra voluntatem Dei facit; quia contra praeceptum ejus, et quia non vult Deus quod facit;
Abbreviated transcription (Latin):
tentẽ eẽ. et̾nũ ẽẽ. imm̃sũ eẽ. sapientẽ.
iustũ. ⁊ siłia. Et io̾ sicut una eẽncia ⁊
tam tres eẽntias ꝙͣ tres deos fas nõ ÷ di¬
cil Sũt alia nõia qͥb distĩgnit᷑ trinitaᷤᷤ
pat̾. in genitꝰ. genitor. s ħ ꝯueniũt pr̃i¬

Expanded text:
tentem, esse aeternum, immensum, esse sapientem, justum et similia. Et ideo sicut una essentia, et tam tres essentias quam tres deos dici fas non est. Sunt alia nomina quibus distinguitur Trinitas. Pater, ingenit
Abbreviated transcription (Latin):
onem: ꝙ pͥscĩa de saluandis ⁊ dampnandis.
pͥdestinatõ tm̃ de sałuandis. de p̾destinatis
nullus p᷑ dampnari. de reprobis nullus p
saluari. Reprobi st̾ p̾sciti ad mortẽ. pre¬
destinati p̾uisi ad uitam. aug̾ de correpti

Expanded text:
ntia de salvandis et damnandis, praedestinatio de salvandis tantum. De praedestinatis nullus potest damnari; de reprobis nullus potest salvari. Reprobi sunt praesciti ad mortem; praedestinati praevisi ad vitam. Augusti
Abbreviated transcription (Latin):
non notet᷑ cã ea. Sic namq p̾saias p̾dix
cecitatẽ uideoꝵ fut᷑am. dicens. dedit eis
oculos ut hec uideant. ⁊ c̾. nec tñ iõ fca est
qr ilie p̾dixit. s ꝙ fut᷑um erat ille p̾dixit.¬
s ita d̾s ab et̾no p̾sciuit illam cecitatem.¬

Expanded text:
non notetur causa. Sicut enim Isaias praedixit caecitatem Judaeorum futuram, dicens: Dedit eis oculos, ut non videant ; nec tamen ideo facta est quia ille praedixit; sed quod futurum erat ille praedixit. Ita Deus ab aeterno praescivit caecitatem
Abbreviated transcription (Latin):
ħ nõia pr̃. filius. sp̾s. tnͣslata sint a creati
aid creatorẽ ip̃m. ne iudeant᷑ ꝙ in nob̾ sigͥ¬
filius post̾ior. ⁊ ex antiquitate in patre de¬
fectus. ex posti̾tate in fiłio imꝑfectio sensus
solet notari. Attͥbintur gͥ pri potentiã. ne
uideat᷑ prior filio. ⁊ iñ impotentior / fuio
sapia. ne uideat᷑ post̾ior. ⁊ inde minꝰ sapiẽs
pre. ł inferior pr̃e. Nec dr̃ filius sapĩa ideo
ꝙꝑ ip̃e solus sapiens. cum tota tͥnitas una sa
pĩa. nec pr̃ potentia ꝙ ip̃e solus sit potens
c̃ tota tͥnitas sit una õpotentia S ibi ma¬
gis dicend̾ fuit unde plus dubitari potuit
crudelem solet denotare. ⁊ io bonitas uł
benignitas: freq̃ntius appelat᷑ hic orit᷑
q̃o difficilis. si in deo tres ꝑ dñr ẽẽ: qr po

Expanded text:
 Spiritus sanctus, translata sint a creaturis ad ipsum Creatorem, ne videantur quod in nobis signififilius patre posterior; et ex antiquitate in patre defectus; ex posteritate in filio imperfectio sensus solet notari. Attribuitur ergo Patri potentia, ne videatur prior Filio, et inde impotentior; Filio sapientia, ne videatur posterior, et inde minus sapiens Patre vel inferior. Nec dicitur Filius sapientia, ideo quod ipse solus sit sapiens, cum tota Trinitas una sit sapientia; nec Pater potentia quod ipse solus sit potens cum tota Trinitas sit una omnipotentia; sed ibi magis dicendum fuit ubi plus dubitari potuit.et crudelem solet denotare; et ideo bonitas vel benignitas frequentius appellatur. Hic oritur quaestio difficilis, si in Deo tres perso
Abbreviated transcription (Latin):
nascantur. qͦt ue moriant᷑. qͦt pulicũ
⁊ muscaꝵ sit multitudo. qͦt ue pisces
natent in aqͥs. ⁊ siłia. Nõ sumꝰ tã fatui
adulatores dei. ut dũ potentiã eius ad
ima retrudimus: in nosmet ip̃os iniu¬
riosi simꝰ. eand̾ irrõnabiliũ ⁊ rõnabilisi

Expanded text:
nascantur quotve moriantur; quae pullicum et muscarum sit multitudo, quotve pisces natent in aquis, et similia. Non simus tam fatui adulatores Dei, ut dum potentiam ejus etiam ad ima detrudimus, in nosipsos injuriosi simus eamdem irrationabilium et ra
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ. si ẽẽ ingenitꝰ dici possit. Aus̃ ad oro¬
nͨ ingenitũ fides certa declarat. qr si dix̾i¬
mus ingenitũ: duos prẽs affirmare
uidebimur. Si autẽ genitũ: duos filios
uoluntate genuit pr̃ filiũ ł necessita¬
te : aus̃. nec uoluntate nͨ necessitate.
qr ncc̃itas in deo ñ ÷̃. preire uoluntas
sapĩam ñ pͭ. Nam quidã nr̃m cũ eũ int̾¬
rogasset ħetitꝰ utrũ uolens an nolens

Expanded text:
esse, si esse ingenitus dici possit. Augustinus ad Oronec ingenitum fides certa declarat; quia si dixerimus ingenitum, duos patres affirmare videbimur; si autem genitum, duos filios ustinum: Voluntate genuit Pater Filium an necessitate? Augustinus, nec voluntate, nec necessitate; quia necessitas in Deo non est, praeire voluntas sapientiam non potest. Nam quidam nostrum, cum eum interrogasset haereticus, utrum nolens an
Abbreviated transcription (Latin):
diseutere non ꝑmictimur. Aufer arg̃a:
uͥ fides q̃ritur. Idem licet scire ꝙ sit¬
natꝰ filius. ñ aũ licet discut᷑̾e qͣmad̾m
natus sit. Quidã tñ de ingenio suo p̾¬
sum̃tes dñt se ñ nescire ħ ⁊ huiꝰ modi ad¬
Quis in sacris scͥpturis sepissime ã pro
impossibili s ꝓ difficili ponitrt: ut ibi.
Gen̾atõem enis qiuis euarrabitiẽ s ħ in¬
tellexit ier̾. de gen̾atd̃e q̃ fuit sed̾ car¬

Expanded text:
discutere permittimur. Aufer argumenta ubi fides qnatus sit, non autem licet discutere quemadmodum natus sit. Quidam tamen de ingenio suo praesumentes dicunt se non nescire ejusmodi; adesiastem. Quis in sacris Scripturis saepissime non pro impossibili, sed pro difficili ponitur, ut ibi: Generationem ejus quis enarrabit? Sed hoc intellexit Hieronymus de generatione quae fuit sec