comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ita ut phylastrũ dice debemus latuisse
pantores. S ꝓculdubio in ea qõne ubi
desceptatur quid sit sesis nõ idem uide¬
batrr amlob ⁊ re uera hoc oĩo ditinre
orfficiłe est. ⁊ iõ cauend cũ omnes m nuo
redie conamut. ne p̾tmittamus aliqs
ciuas cuͥ hereses nõ sutt Uide ergo ne sor¬
telibeũ sc̃ epyphanii tibi mitte cebeam
lpm enĩ arbitror phylastro dectius hinc
locuitũ qui possit apud carthaginem i lã¬
tinam linguam uti facilius atq ꝯmodi
ut tr potus pͥstes nob̾ quod petis a nob
platorem tubi ꝯmendo. Oubd þachonus eiũ¬
est de nr̃a dyocesi. de frundo aus̃ ipactabais¬

Expanded text:
ium potius dicere debeamus latuisse pauciores. sed procul dubio in ea quaestione, ubi disceptatur, quid sit haeresis, non idem uidebatur ambobus. et re uera hoc omnino definire difficile est et ideo cauendum, cum omnes in numerum redigere conamur, ne praetermittamus aliquaiquas, cum haereses non siut. uide ergo, ne forte librum sancti Epiphanii tibi mittere debeam; ipsum enim arbitror Philastrio doctius hinc locutum. qui possit apud Carthaginem in Latinam linguam uerti facilius atque commodius, ut tu potius praestes nobis, quod quaeris a nobis. Perlatorem multum commendo. subdiaconus est de n
Abbreviated transcription (Latin):
condyachono quodiltdeo
angs ep̃c. acceptis litãs ca¬
ritatis tue ubi a me arden¬
tissimo studio postulastrut
de donnib heresib que post dñt saluato¬
us abuentũ adu̾sus eius doctrmã pul¬
ularunt. aliquid breuit᷑ scridem qm ste
re difficile ꝯtinito repta occasione resꝙ
eꝑ filiũ ieĩ hyponienstũ pͥmarirem
plstali Mox aut̃ etam ista oblata ẽ
mam nunc rescribo ⁊ breuit diftucialte¬
em oꝑis eius ostendo. fylastrus quidã
myxiensis ep̃c quem cũ scõ ambrosio i¬
mediolani ettam ip̃e uidi scripsit hunc
lbrũ. nec ilas heses p̃t mittens que m

Expanded text:
CONDIACONO QVODVULTDEO AUGUSTINUS. Acceptis litteris caritatis tuae, ubi a me ardentissimo studio postulasti, ut de omnibus haeresibus, quae post domini saluatoris aduentum aduersus eius doctrinam pullulauerunt, aliquid breuiter scriberem, quam sit hoc difficile, continuo reperta occasione rescripsi per filium meum Hipponiensium primarium Philocalum. mox autem etiam ista oblata est, qua nunc rescribo et breuiter difficultatem operis eius ostendo. Philastrius quidam, Brixensis episcopus, quem cum sancto Ambrosio Mediolani etiam ipse uidi, scripsit hinc librum nec illas haereses praetermittens, quae in
Abbreviated transcription (Latin):
mos uirtutes dei face dicunt. um etram
elcos stios ꝑ aluñta que sumunt. ⁊ eis q̃p¬
pealim̃tis secut imniuso mundo dei sbam
phibent ẽẽ ꝑmixtam. quam purgaripu¬
tant in elcis sius. eo gn̾e ute quo unrũt
li manicheoꝵ. uelut sanctius ⁊ excellentĩ
auoitorib suis est. Nam hiis duaib ꝑses

Expanded text:
irtutes Dei facere dicunt, verum etiam Electos suos per alimenta quae sumunt. Et eis quippe alimentis, sicut universo mundo, Dei substantiam perhibent esse commixtam: quam purgari putant in Electis suis eo genere vitae, quo vivunt Electi Manichaeorum, velut sanctius et excellentius Auditoribus suis.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯmixtum ceꝑat: cum uxore ꝯcũbens ĩ e¬
ne ꝓlis tamqͣm tenacissimo uinculoreli¬
gasset. Ep̃m aut̃ fuisse affirmant quen
dicit nra scriptura serpentem. a quos
mtnatos asserunt. ut cogitatõnis oculo

Expanded text:
iae ceperat, cum uxore concumbens in carne prolis tanquam tenacissimo vinculo colligasset. Christum autem fuisse affirmant, quem dicit nostra Scriptura serpentem, a quo illuminatos asserunt, ut cognitionis oculos
Abbreviated transcription (Latin):
sle diuine que mixta ⁊ colligata mestis
ipotib detinetur. maximȩ in eis qui ge¬
genant filios artius ⁊ inqͥnatius coluga¬
duypuergatur luminis ꝑ qͣldam naues
nnq̃m ꝓpͥis sedib reddi. quias uidel na¬
uo deisb̾a dei pura ꝑhibent fabricatas
ucem istam corpoream aĩantiũ mortalis
alis adiacentem. nõ solũ in hiio natu¬
h ubi cam purissimam credunt. tm ã

Expanded text:
stantiae quae mixta et colligata in escis et potibus detinetur, maximeque in eis qui generant filios, arctius et inquinatius coldique purgatur luminis, per quasdam naves, tanquam propriis sedibus reddi. Quas itidem naves de substantia Dei pura perhibent fabricatas. Lucemque istam corpoream animantium mortalium oculis adjacentem, non solum in his navibus, ubi eam puri
Abbreviated transcription (Latin):
uera. s siłatam spẽm carnis ludificãd.
humants sensib pͥbuisse. tibi nõ si
mortem s etiam resurrectõm siłr a¬
dm̃ s unul ex pͥncipib tenebraꝵ. Ip̃irs¬
ita legunt. ut quod uolunt in de tecipa
quod nolunt reitiant. ets ꝙ tamꝙͣ tori
uerũ hñtes. nõ nilas apocriphas anten¬
nant pmissionem dñi nr̃i. de ꝑacyto ẜpi¬

Expanded text:
vera, sed simulatam speciem carnis ludificandis humanis sensibus praebuisse: ubi non solum mortem, verum etiam resurrectionem mentirDeum, sed unum ex principibus tenebrarum. Ipsiusita legunt, ut quod volunt inde accipiant, quod nolunt rejiciant, eisque tanquam totum verum habentes nonnullas apocryphas anteponant. Promissionem Domini Je
Abbreviated transcription (Latin):
euis mitiũ ex quo de marra natuo ẽ
alseuant. nec eum aliquid ampluis ꝙ̃
hoĩem putant. Ista heresis alũ cuidã
arthemonis fuit. s cũ defecusset instau¬
rata est a paulo. postea sic a fotino ꝯll¬
mata esb. ut fotintani qͣm paulintan
celebrurs nuncupentur. Iltos sane par¬
lintanos baptizandos in eccła catholia
uiceno ꝯcilio ꝯstitutũ est. Unde credene
est eos regłam baptismi nõ ten̾e quau
secũ młti fetici cũ de catholica fide dua¬
derent abstierunt eã ꝙ nõ custodiums¬
ꝓhanio nõ ꝯtinuo post paulũ sue
cum paulo. s aliis int̾positis ponitu
ond fatetur sane siłia credidise. sd̾a¬

Expanded text:
ejus initium, ex quo de Maria natus est, ejus initium, ex quo de Maria natus est, asseverant: nec eum aliquid amplius quam hominem putant. Ista haeresis aliquando cujusdam Artemonis fuit: sed cum defecisset, instaurata est a Paulo, et postea sic a Photino confirmata, ut Photiniani quam Pauliani celebrius nuncupentur. Istos sane Paulianos baptizandos esse in Ecclesia catholica Nicaeno concilio constitutum est. Unde credendum est eos regulam Baptismatis non tenere, quam secum multi haeretici cum de Catholica discederent abstulerunt, eamque custodiunphanio non continuo post Paulum sive cum Paulo, sed aliis interpositis ponitur. Non tacetur sane similia credidisse: se
Abbreviated transcription (Latin):
spm sc̃m introducentes. padysũ arit̃ ⁊ celos
⁊ alia omnia allegorizantes. Hec quid̾ de
studeant qui enis pła leg̾unt. s sunt hiꝰ
origenis alta doginata que catholica ectla
oĩo nõ recipit. in quib nec ip̃m falso argt
nec p̃t ab eiis defensorib falui. maxime
de purgatõne ⁊ lib̾atõne. ac rursus post
longum tempus ad ead mala reuocatẽe¬
rõnis inuilse creature. Quis enĩ catholi¬
ment nõ exhorreat eam quam dicitipur¬
gatõm maloꝵ. Idẽ etiam eos qui hancin¬
tam in flagitiis ⁊ facinorib ⁊ saclegis
postremo dẏabłm atq angłos etus qͣms
post longissima tp̃ra purgatos atc liba¬
tos regno dei luci q restitin. ⁊ rursus post
longusima tpr̃a omnes qui lib̾ati su
ad hec mala denuo relabi ⁊ reu̾ti ⁊ has
uices alt̾nantes bĩtudinũ ⁊ miseriar
rõnalis creature semꝑ fuisse. semꝑti
de qua uanissima impietate aduisro
pris de cuntate dei diligentissĩe dipetam¬
alinant apaulo samosan. xliii¬

Expanded text:
sanctum introducentes: paradisum autem et coelos et alia omnia allegorizantes. Haec quidem de studeant, qui ejus plura legerunt. Sed sunt hujus Origenis alia dogmata, quae catholica Ecclesia omnino non recipit, in quibus nec ipsum falso arguit, nec potest ab ejus defensoribus falli: maxime de purgatione et liberatione, ac rursus post longum tempus ad eadem mala revolutis universae creaturae. Quis enim catholimenter exhorreat eam quam dicit purgationem malorum, id est etiam eos qui hanc vitam in flagitiis et facinoribus et sacrilegiis postremo diabolum et angelos eius quamuis post longissima tempora purgatos atque liberatos regno dei lucique restitui, et rursus post longissima tempora omnes, qui liberati sunt, ad haec mala denuo relabi et reuerti, et has uices alternantes beatitudinum et miseriarum rationabilis creaturae semper fuisse, semper fore? de qua uanissima impietate aduersumbris de ciuitate dei diligenstissime disputaLIANI a Paulo Samosateno, Chris
Abbreviated transcription (Latin):
antiquos heticos opmatus est Nuoꝵ int̾
sopugnam ⁊ ꝯmixtionem ⁊ boni a malo
purgatõm ⁊ boni quod purgari nõ po¬
tit cum malo in et̾na dampnatõne sco
sua dogiata asseu̾antes młta fabłan¬
uir. que cuncta intexe̾ huic oꝑi nimis
longũ est. Ex hus aut̃ suis fabłis nans
⁊ impiis coguntur dice̾ asas bonas quas
censent ab aĩaꝵ malaꝵ nature ꝯtrarie
omictione lib̾andas etus curus est ds ẽẽ
nature ꝓinde mundũ a natura boniħ
estanatura det fĩm ꝯfitentur quid. s de
ꝯmixtione boni ⁊ mali que fcã est q̃ndo
int̾ se utq natura pugnauit. Ip̃am u̾o
bona malo purgatõm ac libatõm non¬

Expanded text:
antiquos haereticos, opinatus est. Quarum inter se pugnam et commixtionem, et boni a malo purgationem, et boni quod purgari non poterit, cum malo in aeternum damnationem, secundum sua dogmata asseverantes, multa fabulantur, quae cuncta intexere huic operi nimis longum est. Ex his autem suis fabulis vanis atque impiis coguntur dicere, animas bonas, quas censent ab animarum malarum naturaecommixtione liberandas, ejus cujus Deus est esse naturae. Proinde mundum a natura boni, hoc est, a natura Dei factum, confitentur quidem, sed de commixtione boni et mali, quae facta est, quando inter se utraque natura pugnavit. Ipsam vero boni a malo purgationem ac lib
Abbreviated transcription (Latin):
ilqua causa que nobis in p̃sentia nõ
mirrit. Anapp̃ tanta est eoꝵ dementia
cu facile delabuntur ad euligelistaꝵ
alquem de mendatõ criminand̃. Quam
ain querunt cur diu̾sa patrũ nomĩa
sigli amemorau̾int. ut tem̾e dicatur
dias solas ẽẽ causas quib id racte fieri

Expanded text:
alia causa, quae nobis in praesentia non alia causa, quae nobis in praesentia non occurrit. Quapropter tanta est eorum dementia, qui facilius dilabuntur ad Evangelistarum aliquem de mendacio criminandum, quam causas quaerant, cur diversa patrum nomina singuli commemoraverint, ut temere dicatur duas solas esse
Abbreviated transcription (Latin):
erit duos hr̃e pr̃es ioseph. Et mͥ quid in p̃¬
intia tres cause occurrunt: quaꝵ aliquã
nmglista secutus sit. ant enĩ unus erat
ioseph naturalis pat̾ ⁊ alt̾ eũ adoptau̾at
aut more iudeoꝵ cum sine filiis unus de¬
cessisset. uxorem etus ꝓpinquus acciptẽs
filium quem genuit ꝓpinquo mortuo
depittauit. ut cum ab alto alti genttus
cet ioseph. ꝯuenient̾ duos pres hr̃e dice¬
tir. Aut unus eiͣngłista pr̃em eius a
quo est genitus nominauit alt̾ uoul
auum mat̾mim. uł aliquem de cognatis
maiorib posuit. cui pp̃ ꝯsanguineitatu
uncłm in filii loco ioseph nõ absurde
ostitnetur. ut inde iam usq ad damo
rõ eumd̃ queni maths genatõnũ ordi¬
nem texeret. In quib causis illa idetu
ifirma quam scdõ loco posiumus: qr
aĩ quisꝙ apud uideos defuncto fr̃e atq
uł ꝓpiiquo plem de uxore eius exsusc¬
tat illio quod nascitur nom̃ defuncdi
blet acciꝑe. Ergo aut adoptio soluiti¬
stami qõnem. aut origo maioꝵ: aut alia

Expanded text:
erit habere Joseph. Et mihi quidem in praesentia tres causae occurrunt, quarum aliquam Evangelista secutus sit. Aut enim unus erat Joseph naturalis pater, et alter eum adoptaverat: aut more Judaeorum, cum sine filiis unus decessisset, uxorem ejus propinquus accipiens, filium quem genuit propinquo mortuo deputavit ; ut cum ab altero alteri genitus esset Joseph, convenienter duos patres habere diceretur. Aut unus Evangelista patrem ejus a quo genitus est, nominavit; alter vero vel avum maternum, vel aliquem de cognatis majoribus posuit, cui propter consanguinitatis vinculum, in filii loco Joseph non absurde constitueretur, ut inde jam usque ad David non eumdem quem Matthaeus generationum ordinem texeret. In quibus causis illa videtur infirma, quam secundo loco posuimus: quia cum quisque apud Judaeos defuncto fratre vel propinquo prolem de uxore ejus exsuscitat, illud quod nascitur nomen defuncti solet accipere. Ergo aut adoptio solvit istam quaestionem, aut origo majorum, aut aliqua
Abbreviated transcription (Latin):
uid sibi uelit ꝙ seꝑtnaginta septẽ
ꝑsone scd̾ genatoes quas lucas se¬
uicus est inueniũtur. &ueri pt. Nam ⁊
hiius numeri mentom dñs fecit: cum
eum petrus de dimiccendis pc̃is fr̃is
int̾irgasset. Ait enĩ nõ solum spes sep¬
nes. s septuagies septies eẽ dimittend̾.
unde recte creditur ꝯ memoratõe huiꝰ
nui: omnia pcc̃a uississe dimicti. Qñ¬
quid̃ ip̃ ꝑ quem pcc̃a oĩa dimusla sunt
iptuagesima ⁊ septima gnõne scd̾ qd̃¬

Expanded text:
uid sibi velit quod septuaginta septem personae secundum generationes, quas Lucas secutus est, inveniuntur, quaeri potest. Nam et hujus numeri mentionem Dominus fecit, cum eum Petrus de dimittendis peccatis fratris interrogasset. Ait enim, non solum septies, sed septuagies septies esse dimittendum . Unde recte creditur commemoratione hujus numeri omnia peccata jussisse dimitti; quandoquidem ipse per quem peccata omnia dimissa sunt, septuagesima et septima gene
Abbreviated transcription (Latin):
cerdotium ⁊ minist̾iũ uet̾is testam̃ti
significat. quod nõ pot̾at ꝓdesse ad sa¬
lutem. Samaritanus custos int̾p̾tat
⁊ idco ip̃e dñs significatur hoc nomine.
Alligatio uulnum est cohibitõ pcc̃orũ
Oleum: consolatio spei bone pp̃ indul¬
gentiam datam ad reconciliatõm pa¬
cis. Uinũ: exhortatõ ad oꝑand̃ feruen¬
tislimo sp̃u. Ium̃tũ eius: est caro inqͣ
ad nos uenire dignatus est. Imponi
iumento est: ip̃am in carnatõm xp̃ri
dies est: post resurrectõm dñi. Dnode¬
nari slunt: uł outo p̃cepta caritatis

Expanded text:
cerdotium et ministerium ueteris testamenti cerdotium et ministerium ueteris testamenti significat, quod non poterat lutem. Samaritanus, Custos interpretatur: et ideo ipse Dominus significatur hoc nomine. Alligatio vulnerum, est cohibitio peccatorum. Oleum, consolatio spei bonae, propter indulgentiam datam ad reconciliationem pacis. Vinum, exhortatio ad operandum ferventissimo spiritu. Jumentum ejus, est caro in qua ad nos venire dignatus est. Imponi jumento, est in ipsam incarnationem Christi dies, est post resurrectionem Domini. Duo denarii, sunt vel duo praecepta charitatis
Abbreviated transcription (Latin):
aliqnam que ad cibos ꝑtinet dicit: nõ
oportẽ hoĩb adhuo uetĩ ꝯsuetudini de
dicit etiam siłes eos ẽẽ uet̾ib utrib:
Erunt auit̃ ram utres nomi: cum post
ascensum dñi desid̃io ꝯsolatõnis eius
qui de diũsis gentib aderant linguis
loq̃rentur: dicti sunt musto pleni. som̃i
enim uinũ: iam nouis itrib uenerat
omo quidam delcendebat ab .xix.¬
irłm in iericho. ip̃e adam intlłigi¬
tur in gen̾e humano. Irłm ciuitas pa¬
cis illa celestis a cuius bĩtudine laꝑ¬
sus est. Iericho luna int̾p̃tatur. ⁊ signi¬
ficat mortalitatem nr̃am. pp̃ quod nas¬
citur. crescit. senescit. ⁊ occidit. Latrones
dyabolus ⁊ angłi eius: qui eum spolta¬
ue runt in mortalitate ⁊ plagis mm¬
positis. pcc̃a suadento. reliq̃runt semi¬
cognoicẽ dm̃. tuntis est homo. ex parte
qua pcc̃is contabescit ⁊ p̾mitur: mor¬
tuus est Et io semiuinus dr̃. Sacerdos
aut̃ ⁊ leuita qui eo iuiso p̾t̾ierunt: sa¬

Expanded text:
aliquam, quae ad cibos pertinet, dicit non oportere hominibus adhuc ueteri consuetudini deddicit etiam similes eos esse ueteribus utribus, erunt autem iam utres noui, cum post ascensum domini desiderio consolationis eius qui de diuersis gentibus aderant linguis loquerentur, dicti sunt musto pleni. nouum enim uinum iam nonis utribus ueneratomo quidam descendebat ab Jerusalem in Jericho: ipse Adam intelligitur in genere humano. Jerusalem, civitas pacis illa coelestis, a cujus beatitudine lapsus est. Jericho, Luna interpretatur, et significat mortalitatem nostram, propter quod nascitur, crescit, senescit, et occidit. Latrones, diabolus et angeli ejus: qui eum spoliaverunt immortalitate: et plagis impositis, peccata suadendo: reliquerunt semicognoscere deum, uiuus est homo, ex parte, qua peccatis contabescit et premitur, mortuus est; et ideo semiuiuus dicitur. sacerdos autem et leuita, qui eo uiso praeterierunt, sa
Abbreviated transcription (Latin):
ũm ht̃e noliuint Quod qr sexta etate m̃¬
ꝯ fecunt: sexies quimi eos tamqͣm p̾cum
ienditi dñi accepisse significatũ est. Quo
pñe talib insultat ꝓpha dicens. filit ho¬
minũ usc quo graues corde utquid di¬
gitis uanitatem ⁊ queritis m̃datiũ: ut
uquinq etatib etatib fuisset aliqua ex¬
cusatõ seq̃nde uauitatis: uł sexta ꝯp̾hen

Expanded text:
um habere noluerunt: quod quia sexta mundi aetate fecerunt, sexies quinos eos tanquam pretium venditi Domini accepisse significatum est. De quo tempore talibus insultat propheta dicens, Filii hominum, quousque graves corde? utquid diligitis vanitatem, et quaeritis mendacium ? ut si quinque aetatibus fuisset aliqua excusatio se
Abbreviated transcription (Latin):
iungitur. maĩm est ꝙ tnigressio de¬
narii pãm significat. ꝑ supbiã plus
aliquid hr̃e cupientis. ⁊ integritatẽ
ꝑfectõmq amittentis. Ho aut̃ sep¬
ties pp̃ea dicitur: ut motu hõĩs facta
significatur illa cnͣsgressio. sernario
eni num̾o: incorporea pars hõĩs sig¬
nificatur. Unde est ꝙ extoto corde ⁊ ex
tota anima ⁊ ex tota m̃te dñi dilige
iubemur. Quat̾nario n̾o corpus. ata¬
tis enĩ modis qͣdriptita inuenitur
natura corports. Ex hiis ergo qũctas
homo ꝯstans: nõ absude septenaris
numo significatur. Motus aut̃ nus
nõ expͥmitur cum dicimus unum
duo. tria. qͣtuor ⁊ ceta s cum dicimꝰ
semel.bis. ter. quat᷑. Nicapp̃ut dixi
nõ septem ⁊ undecm. s septies unde¬
ni significatur tnigressio que motu
facta est hõis peccantis. hoc est ꝑ fet¬
tõnis sue stabilitatem gradientis
cupiditate amplius aliquio hñdi
ut tantopost ꝑ ꝓpħam antme dicẽtur

Expanded text:
ifestum est quod transgressio deifestum est quod transgressio denarii peccatum significat, per superbam plus aliquid habere cupientis, et integritatem perfectionemque amittentis. Hoc autem septies propterea ducitur, ut motu hominis facta significetur illa transgressio. Ternario enim numero incorporea pars hominis significatur. Unde est quod ex toto corde, ex tota anima, ex tota mente diligere jubemur Deum . Quaternario vero corpus; multis enim modis quadripartita invenitur natura corporis. Ex his ergo conjunctis homo constans, non absurde septenario numero significatur. Motus autem in numeris non exprimitur, cum dicimus unum, duo, tria, quatuor, etc., sed cum dicimus, semel, bis, ter, quater. Quapropter ut dixi non septem et undecim, sed septies undecim, significatur transgressio, quae motu facta est hominis peccantis, hoc est perfectionis suae stabilitatem transgredientis cupiditate amplius aliquid habendi; ut tanto post per prophetam animae diceretur,
Abbreviated transcription (Latin):
leries gen̾atõnũ quani machs expli¬
ut. hanc ille tenuit qui baptirato dño
genatões istas ꝑ septuaginta ⁊ septem
pit pdoꝵ abolitõm reconciliamusi
expllus cum surstim usus ꝑillas gño¬
nos ascenditur. Et utiq ꝑ baptismum fit¬
oĩm remissio ꝑcc̃oꝵ que illo nuo signisi¬
catur. son enĩ in baptismo dñi ip̃i do¬
mino pcc̃a dimissa sunt: s ip̃a ibi re
atq signata est. ne ten̾e dñs ⁊ frustͣ¬
septuagesima ⁊ septima gnõne ueĩt
aboliturus omnia poc̃a: nisi qr illo i¬
nun̾io aliquid latet quod ad significã¬
tõm ꝑtineat oĩm pocoꝵ. Ho autẽ in
undenario ⁊ septenario ꝯsid̾and̃ est
Qui nuñi ꝑ se mltiplicati: ad tantã
pueniant. Nam undecies septeni. ul
septies undeni: septuaginta ⁊ septẽ
fiunt. Undecim aut̃. tnsgressionem
denarii significant. ut si in denarioꝑ
fectio bĩtudinis significatur. uonde ẽ
etram illud quod omnes conducti ao
utueam. denario tenumentut. Quõs

Expanded text:
quam Matthaeus explicat , hanc ille tenuit, qui baptizato Domino generationes ipsas per septuaginta et septem post peccatorum abolitionem reconciliamur, expressus, cum sursum versus per illas generationes ascenditur. Et quae illo numero significatur. Non enim in baptismo Domini ipsi Domino peccata dimissa sunt, sed ipsa ibi rematque signata est. Nec temere septuagesima et septima generatione venit aboliturus omnia peccata, nisi quia in illo numero aliquid latet, quod ad significationem pertineat omnium peccatorum. Hoc autem in undenario et septenario considerandum est: qui numeri per se multiplicati, ad tantum perveniunt; nam undecies septem vel septies undecim, septuaginta et septem fiunt. Undecim autem transgressionem denarii significant: ac si in denario perfectio beatitudinis significatur, unde est etiam illud, quod omnes conducti ad vineam, denario remunerantur , quod
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtinet acłe fulgoris nom̃: significans
etiam noctem uł nubila huus seculi
Tunc enĩ fulgoris candor apparet. Axix
cite saltudinem. arborem ficigonꝰ
hitinanũ intlłige. p̃ pruritũ carnis.
Cum iam iam ramus eius tener fũit
nis falioꝵ dei eminuerit.xl
te locũcus sit. Nõ eiũ pt bonũ eẽ aliquio
ei qui nõ est. Et si quis ꝯtendit eẽ aliqͣm
ntam añ istam: nõ iude tm̃ ut nasͥ¬
tur. s uiłit expedire quincitur. an dya¬
bolo dicit nõ nasci ad pcc̃m: au etiam
bonũ illi erat ut rp̃õ nõ nasc̾etur per
uocatõm ne eẽt apostata. xti

Expanded text:
Ecclesiae fulguris nomen, significans etiam noctem vel nubila saeculi hujus; tunc enim fulguris candor apparet. XXXIXcite similitudinem; arborem fici genus humanum intellige, propter pruritum carnis. Cum jam ramus ejus tener fuerit; nis filiorum Dei eminuerit. XLte locutus sit. Non enim potest bonum esse aliquid ei, qui non est. Et si quisquam contendit esse aliquam vitam ante istam, non Judae tantum ut nasceretur, sed nulli expedire convincitur. An diabolo dicit non nasci ad peccatum? An etiam bonum illi erat ut Christo non nasceretur per vocationem, ne esset apostata? XLI
Abbreviated transcription (Latin):
uam facere an ꝑdere: queritur cũ corpus
curau̾it qͣre sic int̾regau̾it aĩam saluã
facere an ꝑdere. Uel ꝙ illa miracula pp̃
fidem faciebat ubi salus est anime: uł
ꝙ ip̃a sanatio manus dext̾e salutem aĩe
significabat. que a bonis oꝑib cessans
atidam quodãmodo dext̾am hr̃e iuudeba¬
tur. Uel aĩam ꝓ hoĩe posuit: sicut dici
solet. tot anime ibi fu̾unt .uiii.

Expanded text:
 corpus curaverit, quare sic interrogaverit, animam salvam facere, an perdere. Vel quod illa miracula propter fidem faciebat, ubi salus est animae: vel quod ipsa sanatio manus dexterae, salutem animae significabat, quae a bonis operibus cessans, aridam quodammodo dexteram habere videbatur: vel animam pro homine posuit, sicut dici solet. Tot animae ibi fuerunt. VIII.
Abbreviated transcription (Latin):
pulsus. qͣntomagis dat ds̃ qui sine
tedio largissime donat quod petitur
S ad hoc se peti uult: ut caꝑaces donor
oius fiant qui petunt. In trib autẽ
panib etiam illud significatur umꝰ
dicit ille qui petit uenisse de ma. et
nõ se hr̃e quod ponat añ illũ. intłłi¬
gitur hoĩs appecitus qui debet obtĩ¬
pare rõni. seruiebat aut̃ ꝯsuetudi
tprali. Quam uiam nocat: pp̃ omnu¬

Expanded text:
pulsus, quanto magis dat ille qui sine pulsus, quanto magis dat ille qui sine taedio largissime donat quod petitur ? sed ad hoc se peti uult, ut capaces donorum eius fiant qui petunt. in tribus autem panibus etiam illud significatur, unidicit ille qui petit uenisse de uia et non se habere quod ponat ante illum, intellegitur hominis appetitus, qui debet obtemperare rationi. seruiebat autem consuetudini temporali, quam uiam uocat pro
Abbreviated transcription (Latin):
in nouitate euͣngłii grauaret cũ ei
uod martha excepit illũ in dom̃
soror eius que sedebat ad pedes dñi et
audiebat u̾bum eius: significat eãd
eccłam s in futuro scło. ubi cessans
ab ope ntuist̾io q indigentie: sola
sapĩa ꝑfruetur. Martha ergo occupi¬
ta est ciroa młtũ minist̾ĩ. qr nunc
talib oꝑib ex̾cetur eccła. Quod autẽ
q̃ritur ꝙ se soror eius nõ adiunet: occa¬
lio datur sententie dñi qua ostendit
eccłam istam sollicitam ẽẽ ⁊ turbari
circa plurima cum sit unũ ncc̃m ad
quod ꝑ minist̾ii huius m̾ita ꝑuenit᷑.
Mariam uo dicit optimam ꝑtem ele¬
gisse que nõ auferetur abea. ⁊ tõ m
dia nocte ut ꝯmodet tres panes:
utiq ad sisitudinem ponitur. scd̃m
quam quis dm̃ rogat in media trsbu
latõne ꝯstitutus: ut ei tribuat intlłi¬
gentiam trinitatis qua p̾sentis ui¬
te consoletur labores. s ꝯpatio est a
minore. si enĩ amicus homo surgit
de lecto ⁊ dat nõ amicicia s tedio com¬

Expanded text:
us. quod supererogat, aut illud consilium est, quod ait: uod Martha excepit illum in domumsoror eius, quae sedebat ad pedes domini et audiebat uerbum eius, significat eandem ecclesiam, sed in futuro saeculo, ubi cessans ab opere ministerioque indigentiae sola sapientia perfruetur. Martha ergo occupata est circa multum ministerium, quia nunc talibus operibus exercetur ecclesia. quod autem queritur, quod se soror eius non adiuuet, occasio datur sententiae domini, qua ostendit istam ecclesiam sollicitam esse et turbari circa plurima, cum sit unum necessarium, ad quod per ministerii huius merita peruenitur. Mariam uero dicit optimam gisse, quae non auferetur ab ea: et ideo dia nocte ut accommodet tres panes, utique ad similitudinem ponitur, secundum quam quis Dlatione constitutus, ut ei tribuat intellegentiam trinitatis, qua praesentis uitae consoletur labores. sed comparatio est a minore. si enim amicus homo surgit de lecto et dat, non amicitia, sed taedio com
Abbreviated transcription (Latin):
irgatus eẽt cur discipłi eius nõ ieui¬
narent: de utroq ieuinio respondit
samq ad illud ꝙ in tribulatõe ieuina¬
re solet: ꝑtinet quod ait sponsi filios
tunc ieutnaturos cum ab eis ablatus
fu̾it sponsus. Tunc enĩ desolabuntur
⁊ in merore ac luctu erunt donec eis
btrantur. Quo dono ꝑcepto: etiami
iciuni alt̾m genus quod fiat ꝑleti¬
tiam iam renouati in uitam ipiri¬
talem ꝯuenientissime celebrabunt
uet̾a uestim̃ta quib inconuenient᷑ no¬
uus pannus asluitur .i. aliqua ꝑticula
doctrine que ad noue uite temꝑantiam
ꝑtinet. qͣi hoc fiat ⁊ ip̃a doctrina quodãmͦ

Expanded text:
rrogatus esset cur discipuli ejus non jejurrogatus esset cur discipuli ejus non jejunarent, de utroque jejunio respondit. Namque ad illud quod in tribulatione jejunari solet, pertinet quod ait, sponsi filios tunc jejunaturos, cum ab eis ablatus fuerit sponsus: tunc enim desolabuntur, et in moerore ac luctu erunt, donec eisbuantur. quo dono percepto etiam ieiunii alterum genus, quod fiat per laetitiam, iam renouati in uitam spiritalem conuenientissime celebrabuntuetera uestimenta, quibus inconuenienter nouus pannus assuitur, id est aliqua particula doctrinae, quae ad nonae uitae temperantiam pertinet; quia, si hoc fiat, et ipsa doctrina quodam modo
Abbreviated transcription (Latin):
i quod lum̾ est in te tenebre sunt. ipẽ
tenebre qͣnte. Lum̃ dixit: bonam
intentõm m̃tis qua oꝑamur. ĩ enebras
aut̃ ip̃a oꝑa appellat. sine qua ignorat᷑
ab aliis quo animo illa faciamus siue
qr eoꝵ exitum etiam ip̃i nescimus .i.i
quõ exeant atq ꝓueniant eis quib nos
ca bono animo impendimus. polerũq
enĩ benefitus nr̃is male utendo corrũ¬
puntur: quib nos ea misericorditer
beninola intentõne p̾stamus. xui.
unc uos ph̾isei quod deforis est ca¬
licis ⁊ catim mundatis. Hmno de
inceps quod dicit in pħiseos ⁊ legis i¬
doctores. hec est quod suꝑius dixit offir¬
marat faciem in irłm. ut eis aperte
tionem donoꝵ que in eodantur unt¬
cuiq ꝓpͥa sine hoĩm. siue angłoꝵ In nul¬
lis enim m̃bris nr̃is magis apparet
particio: qm in digitis.xuiii.
in gaudio In tribulatõe: ao ꝑꝑitiand
dñi ꝓ pcc̃is In gaudio u̾o: cũ t̾antomnꝰ
delectant carnalia: qͣnto spiritaliũ
maior sagia est Cum ergo dñs int̃¬

Expanded text:
 quod est in te, tenebrae sunt, ipsae tenebrae quantae ? Lumen dicit bonam intentionem mentis, qua operamur: tenebras autem ipsa opera appellat, sive quia ignoratur ab aliis quo animo illa faciamus, sive quia eorum exitum etiam ipsi nescimus, id est, quomodo exeant atque proveniant eis quibus nos ea bono animo impendimus. Plerumque enim beneficiis nostris male utendo corrumpuntur, quibus nos ea misericorditer benevola intentione praestamus. XVI.unc vos, Pharisaei, quod deforis est calicis et catini mundatis. Hinc et deinceps quod dicit in Pharisaeos et Legis doctores, hoc est quod superius dixit, Obfirmaverat faciem in Jerusalem , ut eis aperte tionem donorum quae in eo dantur, unicuique propria, sive hominum, sive Angelorum. In nullis enim membris nostris magis apparet partitio, quam in digitis. XVIII.in gaudio: in tribulatione, ad propitiandum Deum pro peccatis; in gaudio vero, cum tanto minus delectant carnalia, quanto spiritualium major sagina est. Cum ergo Dominus inte
Abbreviated transcription (Latin):
ginem pͥncipis scłi ⁊ nõ hñt xp̃m ꝑquẽ
signatum est in nob̾ lum̃ uuitus tuti
one. Et qr eloquiũ dñi argentũ est. illi
uit̃ eciam ip̃am legem carnalit̾ intel¬
uerunt: tamqͣm in argento imp̾ssam
słaris p̾ncipatus ymaginem amissor
dno tenu̾unt. xlui

Expanded text:
uem signatum est in nobis lumen vultus tui, Domine . Et quia eloquium Domini argentum est , illi autem etiam ipsam legem carnaliter intellexerunt, tanquam in argento impressam saecularis principatus imaginem amisso Domino tenuerunt. XLI
Abbreviated transcription (Latin):
soloꝵ. Ad̃ aut̃ in stagnũ p̾cipitati sunt
ignificat ꝙ iam clarificata eccla. et li¬
itato ppło gentium a dñatõe demoni¬
o in abditis agunt sacrilegos ritus su¬
is qui xp̃o credere nolu̾unt. ceca ⁊ ꝓfim¬
di curiositate subm̃si. Qd̃ aut̃ pastores
tiam tñ eius ꝑ gentes stupendo ⁊ mirã¬
dop̾dicare. Qd̃ gerasseni ꝓdeunt indere
quod fc̃m est. ⁊ inueniunt hot̃em uesti¬
tum ⁊ m̃te sana sedere ad pedes ihi. et
uit ab eis discederet magno timore per¬
clusi. significat młtitudinem uecsta
sia uita delecta tam honorare quid̃ s
nolle pati xp̃ianam legem dũ dicient
yeam implere nõ possint. amintran¬
uone sanatum. ad̾ ille cupit tam eẽ cũ
at post remissionem pcc̃oꝵ redemndũ
cũnglio pp̃ alioꝵ etiam salutem ut deide
cum᷑ xp̃o requiescat. ne cum preppere⁊am
uult ẽẽ cum xp̃o. negligat iniistiũ p̃dica¬
tõnis frat̾nc redemptõi accõmodatũ xiiii.
e septuaginta duob discipulis. sicut

Expanded text:
Quod autem in stagnum praecipitati sunt, significat quod jam clarificata Ecclesia, et liberato populo Gentium a dominatione daemoniorum, in abditis agunt sacrilegos ritus suos, qui Christo credere noluerunt, caeca et profunda curiositate submersi. Quod autem pastores tiam tamen ejus per gentes stupendo et mirando praedicare. Quod Geraseni prodeunt videre quod factum est, tum, et mente sana sedere ad pedes Jesu utut ab eis discederet magno timore perculsi, significat multitudinem vetustam sua vita delectatam honorare quidem, sed nolle pati Christianam legem, dum dicunt quod eam implere non possint; admirantione sanatum. Quod ille cupit jam esse cum at post remissionem redeundum Evangelio propter aliorum etiam salutem, ut deinde cum Christo requiescat, ne cum praepropere jam vult esse cum Christo, negligat ministerium praedicationis fe septuaginta duobus discipulis: sicut
Abbreviated transcription (Latin):
dissolucam m̃bris. hoc est bonis oꝑa
pueniat. hoc est ad eius humilitatemfi¬
dei pietate descendat. Hii aut̃ a quib de¬
ponitur: bonos in eccła doctores possum
significare. Quod aut̃ cum lecto deponi¬
tur: significat ab hoĩe in ista carne ad¬
huc constituto xp̃m debere cognosciatũ
tñ lectum sanus postea iubetur portan
⁊ ire in domũ sicam: ut remissione ⁊¬
catoꝵ ꝯualescentib ꝑ spem bonam mi¬
bris anime. hoc corpus resuscitare mu¬
gatur ut nõ iam in carnalib gaudis
tamqͣm in lecto requiescat infirmitas
animi. s magis ip̃a ꝯtineat affectõnes
carnales: ⁊ tendat ad requiem secretoꝵ
duos pr̃es hr̃e ioseph. Nam matheas
cum dicit genitũ ab eo qui uocabatur
iacob. Lucas u̾o filium eẽ dicit eius qui
nocabatur hely. seq hoc loco illud dici p̃t
ꝙ unus homo sicut nõ lolũ apud gents
s etiam apud udeos accidere solere ma¬
nifestum est. ut duo noĩa hu̾it. Cecera
enĩ serie gen̾atõnum qui hoc putat

Expanded text:
dissoluta membris, hoc est bonis operperveniat, hoc est, ad ejus humilitatem fidei pietate descendat. Hi autem a quibus deponitur, bonos in Ecclesia doctores possunt significare. Quod autem cum lecto deponitur, significat ab homine in ista carne adhuc constituto Christum debere cognosci. Quem tamen lectum sanus postea jubetur portare, et ire in domum suam, ut remissione peccatorum convalescentibus per spem bonam membris animae, hoc corpus restaurare intelligatur: ut jam non in carnalibus gaudiis tanquam in lecto requiescat infirmitas animi; sed magis ipsa contineat affectiones carnales, et tendat ad requiem secretoruduos patres habere Joseph. Nam Matthaeus eum dicit genitum ab eo qui vocabatur Jacob . Lucas vero filium esse dicit ejus qui vocabatur Heli. Neque hoc loco illud dici potest quod unus homo, sicut non solum apud Gentes, sed etiam apud Judaeos accidere solere manifestum est, duo nomina habuerit. Caetera enim serie generationum, qui hoc putat,
Abbreviated transcription (Latin):
sione holocaustũ suũ. Quo sacrifitio ꝯfir¬
mato in credentib ppłis: templũ ip̃m
eu̾sum est ubi illa sacrificia offerri de
lis. Non enĩ oportebat auferci signifi¬
cantia sacrificia: pͥusqͣm illud quodu
nificabatur ꝯfirmatũ eẽt ꝯtestatõnei¬

Expanded text:
holocaustum suum, quo sacrificio confirmato in credentibus populis, templum ipsum eversum est, ubi illa sacrificia offerri sollis . Non enim oportebat auferri significantia sacrificia, priusquam illud quod significabatur confirmatum esset contestatione
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ppło audit ab angło exau¬
dita est oro tua. ate hesysa¬
beth uxor tua ꝯcipiet ⁊ pa¬
riet silium ⁊ uocabis nom̃ eus ioħem
expectabat offerentem. quod potutt
uotis publicis relictis homo sener
uxorem hñs ꝑ anũ ꝑ accipiendis filus
orare Presertim qr nemo orit accutre
quod se accepturum ẽẽ desꝑat. Usq a¬
deo aut̃ ille tam sehiturũ filios dẽspa¬
bat. ut hoc angło ꝓmittenti nõ cixdet.
Ergo quod ei dr̃ exaudita est orõ tua.
ꝑ ppło intlłigend̾ est. Cuius ppłi qm̃ i

Expanded text:
ngelo, Exaudita est oratio tua; ecce. Elizabeth uxor tua concipiet et pariet filium, et vocabis nomen ejus Joannem; opulus eum exspectabat offerentem, quod potuerit relictis publicis votis homo senex, uxorem habens anum, pro accipiendis filiis orare: praesertim quia nemo orat accipere, quod se accepturum esse desperat; usque adeo autem ille jam se habiturum filios desperabat, ut hoc angelo promittenti non crederet. Ergo quod ei dicitur, Exaudita est oratio tua, pro populo intelligendum est: cujus populi quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
festa: ꝯseq̃nt̾ discipłos ammonet. atq
omnes fideles ⁊ qui m eum crede̾ nolue¬
ruit. ne scismaticis ⁊ hereticis credant.
dixit ecce hic est ꝓp̃c aut illic. quod sigui
occulta ⁊ obscura ꝯuenticula heretior.
Quod ergo dixit ab oriente in ocidentẽ
ꝑuenturũ aduentũ suũ: ꝯtra illos nale
apuo se ẽẽ xp̃m. Quod aut̃ ait sic̃ fule

Expanded text:
sequenter discipulos admonet, atque omnes fideles, et qui in eum credere voluerint, ne schismaticis atque haereticis credant. dixerit, Ecce hic est Christus, aut illic, quod signifobscura et occulta conventicula haereticorum. Quod ergo dixit, ab oriente in occidentem perventurum adventum suum, contra illos valet a
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ mĩam ⁊ fidem. que illi maxima ꝯtemp¬
nebant. Nam ⁊ culicis noĩe nõ absurde
figuratur seditiosus homicida. qr hoc ał
⁊ strependo iquietat ⁊ sanguine delecta¬
tur ⁊ cameli noĩe põ humiliantem se ad
subeunda onera magnitudinem: ꝯgru¬
ent̾ intelugitur oñs. ꝓocui
od dixit dnĩs ad irłm quoties uolui
congregare filios tuos sicut gallina
congregat puslos suos subalas ⁊̃ nolut¬
sti. hoc genus animantis magnũ affc̃m
in filio ht. ita ut coꝵ infirmitate effrã
⁊ ip̃a infirmetur: ⁊ quod difficilius in
ceteris animantib inuenies alis suis
filios ꝑtegens ꝯtra milnũ pugnet. Sic
etiam mat̾ nr̃a sapĩa dei ꝑcarns sus¬
ceptõm infirmata quodãmodo tinde a
płs dicit Quod infirmũ est dei fortius
est hõib Ptegio infirmitatem nr̃am
⁊ resiscit dyabolo ne nos rapiat In qua
defensione quod illa adusus miluum
conatur affectu. Hec adu̾sus dyabolũ
ꝑficit potestate. .xuni.
aliud ne in tristitia auo letitia reꝵ tp̃alis

Expanded text:
iam, et fidem, quae illi maxime contemnebant. Nam et culicis nomine non absurde figuratur seditiosus homicida, quia hoc animal, et strependo inquietat, et sanguine delectatur; et cameli nomine propter humiliantem se ad subeunda onera magnitudinem, congruenter intelligitur Domisalem, Quoties volui congregare filios tuos, sicut gallina congregat filios suos sub alas, et noluisti? hoc genus animantis magnum affectum in filios habet, ita ut eorum infirmitate affecta et ipsa infirmetur; et quod dfificilius in caeteris animantibus invenies, alis suis filios protegens, contra milvum pugnet: sic etiam mater nostra Sapientia Dei, per carnis susceptionem infirmata quodammodo unde et Apostolus dicit, Quod infirmum Dei, fortius est hominibus , protegit infirmitatem nostram, et resistit diabolo, ne nos rapiat. In qua defensione, quod illa adversus milvum conatur affectu, haec adversus diabolum perficit potestate. XXXVII.aliud, ne in tristitia aut laetitia rerum temporalium
Abbreviated transcription (Latin):
discipłis nõ bibam am̃ de hac gen̾atõe
uitis usq in diem illumi cũ illud bibam
nob̾cum nonũ in regno pr̃is mei: mat
inelligi hoc uetus ee cum illud nouum
dicit ania ergo de ꝓpagie adam qm ue¬
tus homo appellatur corpus suscepens
ꝙ i passione morti traditurus erat. Uñ
etam ꝑ uini sacram̃tũ ꝯm̃datur sangui¬
nem suũ. Quid aliuo nouũ uuinum nsi
immortalitatem renouatoꝵ corpoꝵ intel¬
lige debemus: Quod cum dicit uobcum
bibam: ettam ip̃is resurrectõm corpoꝵ
ad induendam immortalitatem ꝑmit¬
sł uob̾cum enĩ nõ ad id tempus: s ad
tamd nuocatõm dcm accipiendũ est
lm ⁊ nos dicit apłs resurrexisse cũ xp̃o

Expanded text:
discipulis, Non bibam amodo de hoc genimine vitis, usque in diem illum, cum illud bibam vobiscum intelligi hoc vetus esse cum illud novum dicit. Quia ergo de propagine Adam, qui vetus homo appellatur, corpus susceperat, quod in passione morti traditurus erat, unde etiam per vini sacramentum commendat sanguinem suum, quid aliud novum vinum nisi immortalitatem renovatorum corporum intelligere debemus? Quod cum dicit vobiscum novum bibam, etiam ipsis resurrectionem corporum ad induendam immortalitatem promittit. Vobiscum enim non ad idem tempus, sed eamdem innovationem dictum accipiendum est. Nam et nos d
Abbreviated transcription (Latin):
futura illi amissio fidei ⁊ bonoꝵ morũt
ut xp̃o dicere uideatur talis eccła. Ext a
me qr homo pcc̃or sum. tamqͣm turbis
carnalium repleta ⁊ coꝵ morib pene
subm̾sa: regim̃ spiritaliũ in quib n
maxime ꝑsona xp̃i emmnet a se repeslat
quodãmodo. Nõ euĩ hoc uoce lingue dñt
hoĩes bonis ministris dei ut eos a se re¬
pellant: s uoce moꝵ ⁊ actuum suoꝵ sua¬
denta se recedi ne ꝑ bonos regantut. ⁊
eo uehem̃tius ꝙ ferunt ei honorem. et
tñ fcĩs suis a se recedere ammonent: nt
honorificentiam eoꝵ significaũit petrus
cadens ad pedes dñi. Moros aut̃ in eo qd̃
qr nõ fecit dñs. nõ enĩ recessit ab eis. s¬
eos subductis nauib ad litus ꝑduxit:
significat in bonis ⁊ spiritalib iuris
non eẽ oport̾e hanc noluntatem ut pcc̃is
turbaꝵ commoti quo qͣi lecurius tran¬
quillius q iunant munus eccłasticũ
deserant. Quod ergo subductis ad t̾ram

Expanded text:
futura illi amissio fidei et bonorum morum, futura illi amissio fidei et bonorum morum, ut Christo dicere videatur talis Ecclesia, Exi a me, quia peccator homo sum: tanquam turbis carnalium repleta, et eorum moribus pene submersa, regimen spiritualium, in quibus maxime Christi persona eminet, a se repellat quodammodo. Non enim hoc voce linguae dicunt homines bonis ministris Dei, ut eos a se repellant; sed voce morum et actuum suorum suadent a se recedi, ne eo vehementius quod deferunt eis honorem, et tamen factis suis a se recedere admonent, ut honorificentiam eorum significaverit Petrus cadens ad pedes Domini. Mores autem in eo quod aquia non fecit Dominus, non enim recessit ab eis, seos subductis navibus ad littus perduxit; significat in bonis et spiritualibus viris non esse oportere hanc voluntatem, ut peccatis turbarum commoti, quo quasi securius tranquilliusque vivant, munus ecclesiasticum deserant. Quod ergo subductis ad terram
Abbreviated transcription (Latin):
sileret a sono mtlłigibili qr nõ est intlłca
dones in dño ꝯpleretur. .ii.
nificauit hoc tempus qñ dñs de aucto¬
ritate eccłe docet gentes. Quod dñs ascen¬
dens m naueni que erat petri rogat eũ
a t̾ra reduce pusillum. significat nei
tempate utend̾ u̾bo ad turbas ut nec t̾re¬
na eis p̾ciprantur. nec sic a t̾renis in ꝓ¬
fundiora sacram̃toꝵ recedatur. ut ea peni¬
tus nõ intlsigant. Uel pͥus in ꝓximisi
regionib gentib p̾dicand̾: ut quod di¬
cit item petro duc maltũ ⁊ laxate retia
nr̃a in captitram. ad remotõres gentes
quib postea p̾dicatũ est ꝑtineat Sicut
ysaias dicit. Tolle signũ ingentes: adi
eas que ꝓpe. ⁊ eas que longe ut ꝙ etiam
retia rumpebantur pisciim copia et na¬
uicule implete sunt ita ut mg̾entur:
significat hõim carnaliũ młtitudinẽ
tantam futitram in eccła. ut etiam dis¬
ruptõne pacis exeuntib in de heresib
⁊ scismatib tanta reman̾et. ⁊ tam eẽt

Expanded text:
sileret intelligibili; quia non est intellecta, donec in Domino compleretur. II. nificavit hoc tempus, quando Dominus de auctoritate Ecclesiae docet gentes. Quod Dominus ascendens in navim, quae erat Petri, rogat eum a terra reducere pusillum, significat vel temperate utendum verbo ad turbas, ut nec terrena eis praecipiantur, nec sic a terrenis in profundiora sacramentorum recedatur, ut ea penitus non intelligant: vel prius in proximis regionibus gentibus praedicandum; ut quod dicit item Petro, Duc in altum, et laxate retia vestra in capturam, ad remotiores gentes, quibus postea praedicatum est, pertineat: sicuti Isaias dicit, Tolle signum in gentes, ad eas quae prope, et ad eas quae longe . Ut quod etiam retia rumpebantur piscium copia, et naviculae impletae sunt, ita ut mergerentur, significet hominum carnalium multitudinem tantam futuram in Ecclesia, ut etiam disruptione pacis, exeuntibus inde haeresibus et schismatibus, tanta remaneret, et tanta esset
Abbreviated transcription (Latin):
quo lucernam pon̾e ait qui hoc facit .xiii.
lignificate sunt gentes que młtis demo¬
nib sermebant. Auod sine uestimento
erat: nõ hẽbat fidem. Quod in domo non
b hoc est pcc̃is dełcabatur. Ad̾ aut̃ ꝯpedib
ferreis ⁊ cathenis ligabatur: significat
granes ⁊ duras leges gentiũ quib ⁊ in
oꝵ re publica pcc̃a cohibentur. Qd ettã
alib iincłis disruptis agebatur a de¬
monio in heremũ. significat ꝙ etiam
ip̃is tnͣsgressis legib ad ea scelera cupi¬
ditate ducebatur que iam uulgarem
ꝯsuetudinem exced̾e̾nt. Qd̃ aut̃ ĩ porcos
palcentes in montib demonia tre ꝑmis

Expanded text:
quo lucernam ponere ait eum qui hoc facit. XIII. significatae sunt Gentes quae multis daemonibus serviebant. Quod sine vestimento erat, non habebat fidem, etc. Quod in domo non ribus, hoc est peccatis, delectabatur. Quod autem compedibus ferreis et catenis ligabatur, significat graves et duras leges Gentium, quibus et in eorum republica peccata cohibentur. Quod etiam vinculis talibus disruptis agebatur a daemonio in eremum, significat quod etiam ipsis transgressis legibus, ad ea scelera cupiditate ducebatur, quae jam vulgarem consuetudinem excederent. Quod autem in porcos pascentes in montibus daemonia ire permis
Abbreviated transcription (Latin):
uod dñs dixit sile est reguũ celoꝵ
homini regi qui fecit nuptias filio
suo nuptias dixit ũbũ incarnatum.
qr in ip̃o hoĩe suscepto eccła deo copłata
est. Quod dixit tauri mei ⁊ altilia accisa
sunt. tauros dixit pͥncipes ꝑlebiũ alci¬
lia uo: omnia sagnata. Quod dñs din
ite ad exitus uiaꝵ ⁊ quoscũq iuen̾itis
ad nuptias uen̾unt .i. xp̃o crediderunt.
uod saducet dicunt dño. fuunt. xxui¬
apud nos septen fr̃es ⁊ unus accep¬
ertur. ibi hõ finem. uociiii.

Expanded text:
uod Dominus dixit, Simile est regnum coelorum homini regi qui fecit nuptias filio suo; nuptias dixit Verbum incarnatum, quia in ipso homine suscepto Ecclesia Deo copulata est. Quod dixit, Tauri mei et altilia occisa sunt: tauros dixit principes plebium; altilia vero, omnia saginata. Quod dixit Dominus, Ite ad exitus viarum, et quoscumque inveneritisad nuptias, id est, Christo crediderunt.uod Sadducaei dicunt Domino, Fuerunt apud nos septem fratres, et unus acceprefertur, ibi habet finem. XXXIV.
Abbreviated transcription (Latin):
nitur timor mortis. Sicut enĩ inuła
cognoscendaꝵ reꝵ est auiditas: ita ĩ isla
tati uo honoꝵ uł laudis opponitur te¬
mor ignominie ⁊ ꝯtumeliaꝵ. Cupidi¬
tati aut̃ noluptatis: opponitur timo
doloris. sõ absirde ergo intsłigiti
pp̃ tomam temptatõm passionis ter
dñm orasse ut transiret calis. ses ita
potius impleretur uoluntas patris¬

Expanded text:
onitur timor mortis: sicut enim in illa onitur timor mortis: sicut enim in illa cognoscendarum rerum est aviditas, ita in ista tati vero honorum vel laudis, opponitur timor ignominiae et contumeliarum. Cupiditati autem voluptatis, opponitur timor doloris. Non absurde ergo intelligitur propter trinam tentationem passionis, ter Dominum orasse ut transiret calix; sed ita ut potius impleretur voluntas Patris
Abbreviated transcription (Latin):
etiam illud nouim ẽẽ dicit significat
ead̾ utiq corpora resur rectura scd ĩno¬
uatõm celestem. que iuinc sco t̾renam
uetustatem morititra scint. St autem
uitem de cuius uetustate huinc passeonis
calicem bibit ip̃os iudeos intelleris. sugnt¬
ficatũ est ettam ip̃am gentem ad corpus
xp̃i ad nouitatem uite accessciram cum
ingressa plenitudine gentiũ om̃is isrł
saluus fret..xliiii.
uod dcm̃ est expiunt in faciem eus.
significauit eos qui eius p̾sentiam
gratie respuunt Item tamqͣm colaphis
eum cedunt: qui et honores suos p̾ferũt.
Palmas in fuciem eius dant. qui ꝑfidia
cecati eum nõ uenisse affirmant tamꝙͣ
p̾sentiam eius ext̾minantes ⁊repellẽit
rror hereticoꝵ de xp̃o trib gn̾ib xłu.
t̾minatur. aut enĩ de diuinitate et̃
a longe sequitur petrus siguifra¬
bat eccłam secuturam qued. sxc est mtu¬
tatumm passiones dñi s longe differẽt
est: ita ⁊ temptatio timoris trina ẽ
Cupiditatt que est incuriositate opp¬

Expanded text:
dicit, significat eadem utique corpora resurrectura secundum innovationem coelestem, quae nunc secundum terrenam vetustatem moritura sunt. Si autem vitem de cujus vetustate hunc passionis calicem bibit, ipsos Judaeos intellexeris, significatum est etiam ipsam gentem ad corpus Christi per novitatem vitae accessuram, cum, ingressa plenitudine Gentium, omnis Israel salvus fiet . XLIV.uod dictum est, Exspuerunt in faciem ejus, significavit eos qui ejus praesentiam gratiae respuunt. Item tanquam colaphis eum caedunt, qui honores suos ei praeferunt: palmas in faciem ejus dant, qui perfidia caecati eum non venisse affirmant, tanquam praesentiam ejus exterminantes et repellentrror haereticorum de Christo tribus generibus terminatur: aut enim de divinitate ejus, a longe sequebatur Petrus, significat Ecclesiam secuturam quidem, hoc est, imitaturam passionem Domini, sed longe differenter: est, ita etiam tentatio timoris trina est. Cupiditati quae in curiositate est, opp
Abbreviated transcription (Latin):
an altare quod sc̃ificat donũ: intlligend̾
templũ ⁊ altare ip̃m xp̃m. aurũ ⁊ donũ:
laudes ⁊ sacrificia precum que in eoꝑ eũ
offerimus. Nõ enĩ ille ꝑ hec: s ista ꝑ illum
sanctificantur. Xxcu
fertur ad hoc quod dixit decimare il¬
los minuta queq camelũ glutientes:
refertur ad io quod dixit. p̾titis gͣuiora
sensus. Mimma obseruatis: maxiia cõ¬
tempnitis. Ex hac enĩ ꝑu̾sitate: etiã illd̾̃
eis accidit quod possunt hoc ꝑ allegoriã¬

Expanded text:
an altare quod sanctificat donum? intelligendum templum et altare ipsum Christum; aurum et donum, laudes et sacrificia precum, quae in eo per eum offerimus. Non enim ille per haec, sed ista per illum sanctificantur. XXXV.fertur ad id quod dixit, decimare illos minuta quaeque. Camelum glutientes, refertur ad id quod dixit, Praeteritis graviora sensus, Minima observatis, maxima contemnitis. Ex hac enim perversitate etiam illud eis accidit, quo possunt haec per allegoria