comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ui intrantem iericho sal¬
uatorem iuudere cupiebat. s p̾
turba non potãtz qr gracie fi¬
dĩ quam nundo saluator at¬
tulit ꝑticipare cupiebat s ĩõ¬
lita uiciorum consuctudo. ne
aduotum ꝑuenirec obstit̾at.
Eadem namq turba noxie⁊
suetudinis. q̃ supͣ cecum clarã¬
tem. ne lumen peteret ĩcrepa¬
bat ⁊ suspicientem publicanu
ne ih̾m iudeat tardat. Inocĩ¬
airat scuptura qi p̾cep¬
it salomon ut tollerẽt
lapides grandes. lapides p̾ed¬
sor in fundamentum templi
i q̃drarent eos. Lapides aũ gͣn¬
des ⁊ p̾cõsi qui in fundam̃to lo¬
cati totum onus templi sibi ĩ¬
poĩtum portant eximios sc̃ẽ ecc̃i-
doccores ĩsinuant gnͣdes nini¬
rum excellencia m̾̃itoꝵ p̾cõso
cdaritate signorum: qͥ ab ip̃
domino u̾bum audientes to¬
sua p̾dicatõe genueruint lõ .nͣ.¬
uando inscripturis fun-¬
damenca plrirali num̾o
firmas iustorum cogitacõnes
significant. unde est illud
psal miste. Fundam̃ta etꝰ i

Expanded text:
ui intrantem Jericho Salvatorem videre quaerebat, sed prae turba non poterat. Quia gratiae fidei, quam mundo Salvator attulit, participare cupiebat, sed inolita vitiorum consuetudo, ne ad votum perveniret, obstiterat. Eadem namque turba noxiae consuetudinis, quae supra caecum clamantem ne lumen peteret, increpabat , etiam suspicientem Publicanum, ne Jesum videat, tardat. acra Scriptura quia praeceperit Salomon, ut tollerent lapides grandes, lapides pretiosos in fundamentum templi, et quadrarent eos. Lapides autem grandes et pretiosi, qui, in fundamento locati, totum onus templi sibi superimpositum portant, eximios sanctae Ecclesiae doctores insinuant, grandes nimirum excellentia meritorum, pretiosos claritate signorum, quae ab ipso Domino verbum audientes tosua praedicatione genuerunt. Quandenim in Scripturis fundamenta plurali numero firmas justorum cogitationes significant. Unde est illud Psalmistae: Fundamenta ejus in
Abbreviated transcription (Latin):
A hoc ergo fundam̃to la lcõ ñ.¬
pides grarides i p̾cõli qui ten¬
plum ome gestarent st̃ poĩti, qr
ꝑ ipĩn ad ppagandam toco orbe
modum sunt apłi instructi. Qͥ
quo arcius eius amori in here¬
lunt. eo forcuis sectatores suos
ĩdificõ celesti sustentabant ñi
uos uidelicet lapides rex
q̃drare p̾cepit ut magis¬
tros eccẽ compoĩtos morib ⁊ ĩ
mobiles ammo ẽẽ debere signa¬
tet. Sicut enini q̃dratum quo¬
cumq u̾titur scabit. ita nimui¬
um uita ꝑfectoꝵ que adu̾ita¬
tis lineam sollicite direcca est.
nullis temptatõnum impul¬
sib a sua nouit stabilitate deici.
rat autem templũ le uͣ.¬
de marmore pario qui est
lapis alb extruccum. ut cando¬
tem ecc̃astice castitatis expͥm̾ct.
De quo in amoris cantico dñs
ais. Sicut lilium ĩt̾ spinas. sie
amica mea inter filias. Habe¬
lat sexagnita cubitos ĩ longi¬
ongitudo ergo templi fidẽ
rtatem. q̃ intus ipa ꝑuiscera
pietatis spaciatur: altitudo spẽ.

Expanded text:
 hoc ergo fundamento lapides grandes et pretiosi, qui teplum omne gestarent sunt positi, quia per ipsum ad propagandam toto orbe modum sunt apostoli instructi, qui quo arctius amori ejus inhaerebant, eo fortius sectatores suos in aedificio coelesti uos videlicet lapides Rex quadrare praecepit, ut magistros Ecclesiae compositos moribus, et immobiles animo esse debere signaret. Sicut vero quadratum, quocumque vertitur, stabit, ita nimirum vita perfectorum quae ad veritatis lineam sollicite directa est, nullis tentationum impulsibus a sua novit stabilitate dejici. Erat autem Templum Dei marmore pario, quod est, lapide albo extructum, ut candorem Ecclesiastieae castitatis exprimeret, de quo in amoris Cantico Dominus ait: Sicut lilium inter spinas, sic amica mea inter filias. Habebat idem LX cubitos in longiongitudo ergo Templi fidem ritatem, qua ipsa intus per viscera pietatis spatiatur: altitudo spem,
Abbreviated transcription (Latin):
dit mardo cheo. Hesteraũ
ꝯstituit mrͣdo cheũ suꝑ
domum suã. Nec hiis ꝯtẽ¬
ta procidit ad pedes reg̾
Ileuitq ⁊ locuta ad eũ

Expanded text:
dit Mardocheo Hester autem constituit Mardocheum super domum suam nec his contenta procidit ad pedes regis flevitque et locuta ad eu
Abbreviated transcription (Latin):
ec ala cer. Cumq iudisset
mardo cheũ sedentem ante
foras palatii et non solũ
non assurrexisse sibi sec
neq motũ quidem de loco
sessionis sue. indignatuᷤ

Expanded text:
et alacer. Cumque vidisset Mardochaeum sedentem ante fores palatii et non solum non assurrexisse sibi, sed nec motum quidem de loco sessionis suae, indignatu
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ iccunditate. Omĩs s̃¬
uitus amaritudĩe plena
ti et seruunt et murmurãt.
Nolite timere illius dñi fer¬
uitutẽ. nõn erit ibi gemitꝰ
non murmur. non indig

Expanded text:
in jucunditate.» Omnis servitus amaritudine plena ti et serviunt, et murmurant. Nolite timere illius Domini servitutem: non erit ibi gemitus, non murmur, non in
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Rascimni. et nolite pecca¬
re. Qued du obz modis in¬
telligi potest. aut eciam si
irascimini nolite peccare.
id est eciã si surgit motus

Expanded text:
 inquit, et nolite peccare; quod duobus modis intelligi potest: aut, Etiam si irascimini, nolite peccare; id est, Etiam si surgit motus
Abbreviated transcription (Latin):
tis in cordib nr̃is. sb̾¬
auditur dicite. ut sit plena
sentencia que dicitis ĩ cor¬
dib urĩs dicite. id est noli¬
te eẽ ppłs de quo dc̃m est
labiis me honorat. cor aũ
eoꝵ longe est a me. Sacrifi
uo psalmo. Sacrificium
deo sp̃c ꝯtribulatus. lc. iii¬
uare non absurde hͥ
rascatur seq ip̃m puni¬
ens mactet deo: An sa cri¬
ficiũ iusticie opera uista st̃
post penitentiamͤ ĩc inͣii¬
am ec int̾positũ dia¬
plasma non absur

Expanded text:
tis in cordibus vestris: subauditur, dicite; ut sit plena sententia: Quae dicitis, in cordibus vestris dicite; id est, nolite esse populus de quo dictum est: Labiis me honorant, cor autem eorum longe est a me . In lio psalmo: Sacrificium Deo spiritus contribulatus. Quare non absurde hicrascatur, seque ipens mactet Deo? An sacrificium justitiae opera justa sunt post poenitentiam? Nam et interpositum diapsalma, non absur
Abbreviated transcription (Latin):
ct i ista domo magna ser¬
nũ. et si cũ pedib. Noli tim̾e
serue ꝯpedite. ꝯfitere dño.
menuis tuis atcͥbue cõpedes
tuas confitere ĩ cõpedib.
Siuuis ut in ornamenta
u̾tãtur. Non frustra nec si¬
ne exau dicione dc̃m est. in¬
tret ĩ conspectu tuo genutꝰ
eruite dño ĩ iccundita¬
ce. Libera seruitus est
apd̾ deuni. libera seruitus
ubi non necessitas sz cari¬
tas seruit. uos inquit in li¬

Expanded text:
omo magna servum, etsi cum compedibus. Noli timere, serve compedite, confitere Domino: meritis tuis attribue compedes tuas; confitere in compedibus, si vis ut in ornamenta vertantur. Non frustra, nec sine exauditione dictum est, «Intret in conspectum tuum gemitus ervite Domino in jucunditate.» Libera servitus est apud Dominum; libera servitus, ubi non necessitas, sed charitas servit. «Vos,» inquit, «in li
Abbreviated transcription (Latin):
lege tua decueris eũ Tt
n̾tiges ei a dieb malis:
donec fediatur pccõri fo¬
nec. Qa nõ repellet doꝰ
plebem suam: et h̾edita¬
tem suam nõ delinquet.
Quoadus instĩa ꝯu̾tatur
in indicium: et qui iuxͣ
illam s qui recto st̃ corde.¬

Expanded text:
tua docueris eum ut mitiges ei a diebus malis donec fodiatur peccatori fovea quia non repellet Dominus plebem suam et hereditatem suam non derelinquet quoadusque iustitia convertatur in iudicium et qui iuxta illam omnes qui recto sunt corde
Abbreviated transcription (Latin):
ontigit autem ut
quadam die fatiga¬
tus a sepultura ueniens
domũ iactasset se uixta pa¬
rietem et obdormiss et ex
nido nyrundinum dormi¬
enti illi calida stercora ĩ¬
siderent suꝑ oculos eus.
fieret tecus. Hanc autem
temptatõm ideo ꝑmisit
deus uenire illi ut poste¬
ris darecur exemplũ pati¬
encie eus sicut et sc̃ĩ iob.
Nam cum ab infantia
sua semꝑ deũ tuuerit
et mandata eius custedi¬
erit. non est contristatꝰ
ꝯtra deum ꝙ plaga ceci¬
tatis euenerit ei. s ĩmo¬
bilis in dei timore ꝑmã¬
sit. agens grãs deo oĩb
diebz uite sue. Nam sic̾
uõ iob insultabant re¬
ges isti ita parentes et
cegnati eius et irricebãt
uitam eius dicentes. U¬
bi est spes tua pro qua
elemosinas et sepuitu¬
ras fatiebas. Tobias ue¬
ro increpabat eos dicens.
Nolite ita loqui qm̃ fi

Expanded text:
ontigit autem ut quadam die fatigatus a sepultura veniens domum iactasset se iuxta parietem et obdormisset ex nido hirundinum dormienti illi calida stercora insiderent super oculos eius fieretque caecus hanc autem temptationem ideo permisit Dominus evenire illi ut posteris daretur exemplum patientiae eius sicut et sancti Iob nam cum ab infantia sua semper Deum timuerit et mandata eius custodierit non est contristatus contra Deum quod plaga caecitatis evenerit ei sed inmobilis in Dei timore permansit agens gratias Deo omnibus diebus vitae suae nam sicut beato Iob insultabant reges ita isti parentes et cognati eius et inridebant vitam eius dicentes ubi est spes tua pro qua elemosynas et sepulturas faciebas Tobias vero increpabat eos dicens nolite ita loqui quoni
Abbreviated transcription (Latin):
eniq cum reu̾sus
esset rex senna cherib
fugiens a iudea plagã ꝙͣ
circa eum deus fecerat ꝓpt̾
blasphemiam suã et iratꝰ
multos cccideret ex filiis
isrł̾: tobias sepeliebat cor¬
pora eoꝵ. A tubi nuncia¬
tum est regi iussit eum
occidi et tulit omẽm sub¬
stanciam eius. Tobias n̾o
cum filio suo et uxore fu¬
giens nudus latuit qr młti
diligebant eum .u. Cempꝰ¬
me misit uos aucem bñdicite
deum. Et enarrate omĩa mira¬
blia eius. U̾. Bñdicite deum
celi et coram omĩb iuuenti¬
b confitemini ei. Et enarrate

Expanded text:
enique cum reversus esset rex Sennacherim fugiens a Iudaea plagam quam circa eum Deus fecerat propter blasphemiam suam et iratus multos occideret ex filiis Israhel Tobias sepeliebat corpora eorum at ubi nuntiatum est regi iussit eum occidi et tulit ei omnem substantiam eius Tobias vero cum filio suo et cum uxore fugiens nudus latuit quia multi diligebant eum pme misit; vos autem benedicite Deum, et enarrate omnia mirabilia ejus. Vers. Benedicite Deum, coeli, et coram omnibus viventibus confitemimi ei. Et enarrate
Abbreviated transcription (Latin):
Nterea irruentib lcõ. ix̃¬
intra gallias barbaris.
iuliamis cesar coacto in
unũ excercitu apud uan¬
gionum ciuitatẽ donati¬
uũ cepit eregare militi
b ut est consuetudins
singuli sciscitabantur.
donec ad martinũ uentũ
c̃. Tum u̾o oportunum tẽ¬
pus existimans quo peteret
nussionem. neq enm ĩte¬
gium sibi fore arbitra¬
batur si donatiuum nõ
militaturus accipet. hac¬
tenus in quit ad cesarem
militauitibi. patere ut
nunc nulitem deo. Do¬
natinum tuum pugna¬
turus accipiat. xp̃i ego nu¬
les sum. pugnare nrichi

Expanded text:
nterea irruentibus intra Gallias barbaris, Julianus Caesar coacto in unum exercitu apud Vangionum civitatem, donativum coepit erogare militibus: et, ut est consuetudinis, singuli citabantur, donec ad Martinum ventum est. Tum vero opportunum tempus existimans, quo peteret missionem neque enim integrum sibi fore arbitrabatur si donativum non militaturus acciperet: Hactenus, inquit ad Caesarem, militavi tibi: patere ut nunc militem Deo: donativum tuum pugnaturus accipiat: Christi ego miles sum; pugnare mihi
Abbreviated transcription (Latin):
uo lecto clamor po¬
puli tollitur: pars
diu̾sa confunditur. atq
ita habitum est diuino
nutu psalmum hunc lec¬
tum fuisse. ut testimoni¬
un oꝑis sui defensor audi¬
ret. qr ex ore in fancium
atq lactencium in mar¬
tino domini laude ꝑfecta.
et ostensus pariter. et destr¬
tus est imumicus. Iam u̾o
sumpto epãtu qualem se
quantumq prestit̾it. nõ ẽ
nr̃e facultatis enoluere. Is
deni em̃ ꝯstantissime ꝑ se¬
uerabat. qui puus fuerat.
Eadem in corde eius huĩli¬
tas. eadem in uestitu eius
uilitas erat. Acq ita plerꝰ
auctoritatis ⁊ gr̃e implebat
epĩ dignitatem. ut non ta¬
men ꝓpoĩtum monachi uͥ¬
tutemq delereret. lcõ .ũ.¬
lian diu ergo ad he¬
renti ecc̃e cellula usꝰ
est. Sem cum inquictudi¬
nem firq̃ntancium ferre
nõ poss. duob fere extra¬
cuitatem milib moncist¬
ium sibi statuit. Q i locꝰ
tam secretus ⁊ remotus e¬
rat. ut hereni solitudincin
nõ desideraret. Ex uo enĩ
lacẽ p̾cisa montis er celsa

Expanded text:
uo lecto clamor populi tollitur, pars diuersa confunditur. adque ita habitum est, diuino nutu psalmum hunc lectum fuisse, ut testimonium operis sui Defensor audiret, qui ex ore infantium adque lactantium, in Martino Domini laude perfecta, et ostensus pariter et destructus esset inimicus. Iam uero sumpto episcopatu qualem se quantumque praestiterit, non est nostrae facultatis euoluere. idem enim constantissime perseuerabat qui prius fuerat. eadem in corde eius humilitas, eadem in uestitu eius uilitas erat: adque ita, plenus auctoritatis et gratiae, inplebat episcopi dignitatem, ut non tamen propositum monachi uirtutemque desereret. aliquandiu ergo adhrenti ad ecclesiam cellula usus est: dein cum inquietudinem se frequentantium ferre non posset, duobcivitatem millibus monasterium sibi statuit. Qui locus tam secretus et remotus erat, ut eremi solitudinem non desideraret: ex uno enim latere praecisa montis excelsi
Abbreviated transcription (Latin):
mne precipue defensor qui¬
cam nomine dicitur resti¬
Nam cumi fortuitu lector
aat interclusus appło de¬
fuisset turbatis ministris
dum expetcatur qui non
ad ercit. unus e circiunstã¬
tib sumpto psalt̾io quem
pͥmum u̾sum inuenit ar¬
upuit. Psalmus autem hͥ
erat Ex ore infancium ⁊
lactencium ꝑfecisti laudẽ
ꝓpt̾ inumicos trios. ut des¬
truas inmicum ⁊ defenso
anno quod filia mea precib

Expanded text:
rant, praecipue defensor quirant, praecipue defensor quidam nomine dicitur restiNam cum fortuito lector, erat, interclusus a populo defuisset, turbatis ministris, dum exspectatur qui non aderat, unus e circumstantibus sumpto psalterio, quem primum versum invenit, arripuit. Psalmus autem hic erat: Ex ore infantium et lactentium perfecisti laudem propter inimicos tuos, ut destruas inmino, quod filia mea precibus
Abbreviated transcription (Latin):
de cot̃o ptebatui. S cumeti
iamonastio suo non faa¬
le poss. uiricius quidam is¬
ns ee auib utoris langus¬
re simulato. ad genua i¬
lius puolutus. ut egredert᷑
optruut. Ita dispositis iam
mitinere ciiium turbis. Ib
ꝯnadam aistodia ad cuuita¬
tem deducitur. Muum i
modum incredibilis mui¬
titudo non solum exillo o¬
pido. sed eciam ex uicins
uirbib ad suffragia feren¬
uoluntas. cadem no¬
ta. oademq sentencia. mrͣ¬
tinum ep̃atu dignissimũ¬
eẽ felicem fore tali eccam
sacerdote Pauci tamen ⁊
non nulli exep̃ĩs qui ad cõ¬
stituendum ancistitem fu¬
erant cuocati. impie repug¬
nabant dicentes. scilicet ꝯ¬
temptibilem ẽẽ ꝑsonam.
indignium ẽẽ epãtu homi¬
nem nultu despicabilem.
ueste soidid̾. ccine de fornẽ.
imapplõ sentencie samo¬
us bet illoriumn irtisa demẽ¬
aa cst. qui illustrem iurũ
dum intupare cupuinit p¬
dicabant. Nec uero alind
bus facere licuit. quam qd̃
populus domino uolente
iter qpõs tamen qm affue¬

Expanded text:
e petebatur; sed cum erui a monasterio suo non facile posset, Ruricius quidam, unus e civibus, uxoris languore simulato, ad genua illius provolutus, ut egrederetur obtinuit. Ita dispositis jam in itinere ciuium turbis, sub quadam custodia ad ciuitatem usque deducitur. mirum in modum incredibilis multitudo non solum ex illo oppido, sed etiam ex uicinis urbibus ad suffragia ferenuoluntas, eadem uota eademque sententia, Martinum epm: felicem fore tali ecclesiam sacerdote. pauci tamen et nonnulli ex episcopis, qui ad constituendum antistitem fuerant euocati, impie repugnabant, dicentes scilicet, contemptibilem esse personam, indignum esse episcopatu hominem uultu despicabilem, ueste sordidum, crine deformem. a populo sententiae sanioris haec illorum inrisa demetia est, qui illustrem virum dum vituperare cupiunt, praedicabant. Nec vero aliud his facere licuit, quam quod populus Domino volente iscopos tamen qui affue
Abbreviated transcription (Latin):
uir bissimus non ĩ
hiam est elatus humanã.
s bonitatẽ dei in suo oꝑe
cgnoscens cum eẽt ãnoꝵ
duodeuiginti ad baptisma
conuolauit. Nec statun
milicie renuncianit. tri¬
buni sui precib cuictus.
cui contubernium fami¬
liare. prescabat. Et enm
transacco tribriatus su¬
i tempore renuinciaturũ
se seculo pollicebricur.
martimis expectatõne sus¬
pensus perbienmũ fere p̾¬
ea quai est baptisma cõ¬
secutus solo scilicet mili¬
tus erat luctus omniũ quan
est gruidere martino ⁊ piũ
est flere martinũ. u̾ Beati

Expanded text:
beatissimus non in gloriam est elatus humanam, sed bonitatem Dei in suo opere cognoscens, cum esset annorum duodeuiginti, ad baptismum conuolauit. nec tamen statim militiae renuntiauit, tribuni sui precibus euictus, cui contubernium familiare praestabat: etenim transacto tribunatus sui tempore renuntiaturum se saeculo pollicebatur. qua Martinus expectatione suspensus per biennium fere posteaquam est baptismum consecutus, solo licetus erat luctus omnium! quanest gaudere Martino, et pium est flere Martinum. Pium eni
Abbreviated transcription (Latin):
trepto itaq ferro qͥ
accinctus erat mediam di¬
uidit. puteniq eius pauꝑi
tribuit. reliq̃ tursus indu¬
itur. Interea de circunistã¬
tib cidere non nuui. quia
de forus ẽẽ et truncatus
habitu uideretur. Multi
quidem quib erat mens
samor alcius genere. qd̾
nichil tale fecissent. cum
utiq plus habentes nesti¬
re paupem sine sua nudi¬
tate potiussent. Nocte gͥ
in secuta cum se sopori de¬
dissec. uidit ap̃i cdlamidis
sue qua paupen terat s¬
te uestitum.R. oeacuns¬

Expanded text:
rrepto itaque ferro, quo accinctus erat, mediam diuidit partemque eius pauperi tribuit, reliqua rursus induitur. interea de circumstantibus ridere nonnulli, quia deformis esse truncatus habitu uideretur: multi tamen, quibus erat mens sanior, altius gemere, quod nihil simile fecissent, cum utique plus habentes uestire pauperem sine sua nuditate potuissent. nocte igitur insecuta, cum se sopori dedisset, uidit Christum chlamydis suae, qua pauperem texerat, parte uestitum. in
Abbreviated transcription (Latin):
sancium multitudine.
aidit ib̃m clara uoce dicẽ¬
tem. Martinus ad huc ca¬
hecuminus. bac me ueste
oorit. Uere memor dominꝰ
ditorum suorum. que
ante p̾dix̾at. qmͣ diu fccis¬
tis hec uni ex minimis is¬
ns michi focistis. se in pau¬
rem ꝓfessus est fuisse ues¬
ntum. Et ad confirman¬
dum tam boni oꝑis testĩõ¬
mum. in eodem se habitu
que pauper accepat. digna¬
tus est ostendere.R. Ocu

Expanded text:
antium multitudinem audit Iesum clara uoce dicentem: Martinus adhuc catechumenus hac me ueste contexit. uere memor Dominus dictorum suorum, qui ante praedixerat: quamdiu fecistis uni ex minimis istis, mihi fecistis, se in paupere professus est fuisse uestitum: et ad confirmandum tam boni operis testimonium in eodem se habitu, quem pauper acceperat, est dignatus ostendere. 1 qu
Abbreviated transcription (Latin):
Ad est multitudo mouachor
ac uirginum qui spetiali
glĩa p̾cipue flelant aim se¬
tirent magis eẽ gaudendũ
si racõnem ius doloris ad mł¬
dicantur fui̾s sed trium¬
phi groges suos qui duitu
ciuis mundum uicerant
agebat aute se pastor extĩe¬
tus qui corpus ad scpulciũ
sequentes psallebant et

Expanded text:
Adest multitudo monachorum ac virginum, hi speciali gloria praecipue flebant, cum sentirent magis esse gaudendum, si rationem vis doloris admitdicantur funeris, sed triumphi: nam greges suos qui ductu ejus mundum vicerant agebat ante se pastor exstinctus, qui corpus ad sepulcrum sequentes psal
Abbreviated transcription (Latin):
ta incapite euis librasset.
ictum ferientis dextere sꝰ¬
tinuit alter. uinctis tanĩ
post t̾gum manib. unui s¬
uandus ⁊ custodiendus tͣ¬
ditur. Qui cum ad remoci¬
ora duxiss. ꝑcunctari ab
co cepit. quisnam ec̃t. Nes¬
rebat cciam ab co an timiet
Tune uero constantissime
fuisse securum. qi sciret mi¬
sericordiã domini maxime
intemptatõnib affuturã.
sed magis illi dolere qui xͥ
cens cẽt indignus. Ingres¬
susq euangelicam dispu¬
tatõnem ũbum dĩ latroni
p̃dicabat. S ud longuis
morer: latro credidit. pro¬
secutusq marcinũ me red¬
didit. orans ut prose dniu
precaretur. Idemq postea
religiosam agens ucam
uisus est. adeo ut hoc q̃ sup̃
retulimus ab ip̃o audica di¬
et sanctitate p̃bers infir¬
mis multa beneficia. septu¬
agesimo pͥmo etatis suc ã¬
no. epãtus aũt uicesimo
sexto. apud condacensem
dyocesis sue uicini excedẽs
a seculo. fclicit̾ migrauit
ad xp̃m. Tmu suit autem

Expanded text:
ta in caput eius librasset ta in caput eius librasset ictum, ferientis dexteram sustinuit alter: uinctis tamen post tergum manibus uni adseruandus et spoliandus traditur. qui cum eum ad remotiora duxisset, percontari ab eo coepit, quisnam esset. resaerebat etiam ab eo an timeret. tum uero constantissime fuisse tam securum, quia sciret misericordiam Domini maxime in tentationibus adfuturam: se magis illi dolere, qui Chcens, esset indignus; ingressusque evangelicam disputationem, verbum Dei latroni praedicabat. Quid longius morer? latro credidit, prosecutusque Martinum viae reddidit, orans ut pro se Dominum precaretur. Idemque postea religiosam agens vitam visus est: adeo ut haec, quae supra retulimus, ab ipso audita diet sanctitate, praebens infirmis multa beneficia, octogesimo et primo aetatis suae anno, episcopatus autem vigesimo sexto apud Condatensem dioecesis suae vicum excedens a saeculo feliciter migravit ad Christum. Transiit autem
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. fili hoĩs. terra cum pe¬
cauerit mͥ ut p̾uaricetur p̾¬
uaricans extendam manũ
meam super eam et ⁊teram
uirgam panis eus et ĩmit¬
tam in eam famen: et int̾¬
ficiam de ea hominem et iu¬
mentum. Et si fuerint
tres iun isti in medio eius
noe. daniel et iob. ip̃i iusti¬
cia sua liberabunt aĩas su¬
as: ait dominus exercituũ.
Quod si et bestias pessimas
induxero super terrã et ua¬
stem eam. et fuerit in uia. eo
quod non sit ꝑtnͣsiens pro¬
pter bestias et tres uri isti
fuerint in ea uiuo ego dic̃

Expanded text:
itur: Fili hominis, terra cum peccaverit mihi, ut praevaricetur praevaricans, extendam manum meam super eam, et conteram virgam panis ejus, et immittam in eam famem, et interficiam de ea hominem et jumentum: et si fuerint tres viri isti in medio ejus Noe, Daniel et Job: ipsi in justitia liberabunt animas suas, ait Dominus exercituum. Quod si et bestias pessimas induxero super terram, ut vastem eam, et fuerit invia, eo quod non sit pertransiens propter bestias: et tres viri isti fuerint in ea, vivo ego, dicit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ quem uderitis thau nec¬
sudtis. Et a scũario meo inci¬
pite. Ceperunt ergo a uiris
seniorib qui erant ante fa¬
ciem domus. Et dixit ad eos.
Contaminate domum et un¬
plete attia interfectis. Egredie¬
mini. Et egressi sunt: et per¬
cuciebant eos qui erant in ci¬
uitate. Et cede ꝯpleta remã¬
si ego. riuq suꝑ faciẽ meã:
et clamans aio. Heu. lxu. lxii.
om̃s reliquias isrł effundẽs
furorẽ tuũ super ihrłm:
Et dixit ad me. Iniquitas
domus isrł et uida magna
est nimis ualde, et repleta est
terra sangiunibz: et cuitas
plena est au̾sione. Dixerũt
enim. Dereliquit dñs t̾rã.
et dominus non uidet.
Igitur et meus oculus nõ
parcet. neq miserebor. uã
eoꝵ super ca put eoꝵ reddã.
Quoꝵ cor post offendicula
et abhominaciones suasam¬
bulat hoꝵ uiã in capite su¬
o ponam dicit dñs deus.

Expanded text:
s thau, ne occidatis, et a sanctuario meo incipite. Coeperunt ergo a viris senioribus, qui erant ante faciem domus. Et dixit ad eos: Contaminate domum, et implete atria interfectis: egredimini: Et egressi sunt, et percutiebat eos qui erant in civitate. Et, caede completa, remansi ego: ruique super faciem meam, et clamans aio: Heu, heu, heu  omnes reliquias Israel, effundens furorem tuum super Jerusalem? Et dixit ad me: Iniquitas domus Israel et Juda magna est nimis valde, et repleta est terra sanguinibus, et civitas repleta est aversione: Dixerunt enim: Dereliquit Dominus terram, et Dominus non videt. Igitur et meus non parcet oculus, neque miserebor: viam eorum super caput eorum reddam.Quorum cor post offendicula et abominationes suas ambulat, horum viam in capite suo ponam: dicit Dominus Deus.
Abbreviated transcription (Latin):
iniquitatem patris: et pater
non portabit iniquitatem
filii. Iusticia iusti super eñ
erit et impietas impii erit
l autem impius ege¬
rit penitenciam ab
et custodierit uniuiersa pre¬
cepta mea et fecerit udici

Expanded text:
itatem patris, et pater non portabit iniquitatem filii. Justitia justi super eum erit, et impietas impii erit autem impius egerit poenitentiam ab et custodierit universa praecepta mea, et fec
Abbreviated transcription (Latin):
t introduxit me per
hostium porte domus
dñi quod respiciebat ad a¬
quilonem, et ecce ibi muli¬
eres sedebant plangentes ad¬
onidem. Et clixit ad me. Cer¬
te uidisti fili hominis. ad¬
huc ruersus uidebis abhoĩ¬
naciones maiores his. Et ĩ¬
troduxit me in actiũ domꝰ
domin interus. et ecce in
hostio templi domini ĩter
uestibulũ. et altare qiͣ iu
ginci quinq uiri dorsa ha¬
bentes ⁊tra templum dñi
et facies adorientẽ: et adora¬
bant ad ortum solis Hec dic̃.¬

Expanded text:
t introduxit me per ostium portae domus Domini. quod respiciebat ad aquilonem: et ecce ibi mulieres sedebant plangentes Adonidem. Et dixit ad me: Certe vidisti, fili hominis: adhuc conversus videbis abominationes majores his. Et introduxit me in atrium domus Domini interius: et ecce in ostio templi Domini inter vestibulum et altare, quasi viginti quinque viri, dorsa habentes contra templum Domini, et facies ad orientem: et adorabant ad ortum solis. Et di
Abbreviated transcription (Latin):
aĩas que non uiuunt mẽ¬
cientes ppło meo credenti m̃
daciis. Propt̾ hoc hec dicit
dñs deus. Ecce ego ad pul¬
uilles nr̃os quibz ues capi¬
tis aĩas uolantes. et dirum¬
pam eos de brachiis urĩs: ⁊
dimittam aĩas quas uos
capitis ad uolandũ. Et di¬
rũpam ceruicalia ur̃a. et li¬
berabo ppłm meũ de manu
ur̃a. neq erunt ultra in
manib ur̃is ad predandũ:
et scieris qr ego dominus.
Oro eo quod merere fecistis
cor iusti mendaciter quẽ
ego non contristaui et ⁊¬
fortastis manus impii ut
non reu̾teretur a uia sua
mala et uiueret proptea¬
uana non uidebitis. et di¬
uinaciones non duunabi¬
tis amplius. et eruã popu¬
lum meum de manu ur̃a:
Et fc̃s est sermo dñi ad me
dicens. Fili hoĩs uin isti po¬
suert̃ immundicias suas ĩ
cordibz suis et scandalũ mi¬
quitatis sue statuert̃ atta
faciem suam. Runquid int̾¬
rogatus Rndebo eisͦ
Propter hoc loquere eis. et
dices ad eos. hec dicit dñs dõ

Expanded text:
animas, quae non vivunt, menanimas, quae non vivunt, mentientdaciis. Propter hoc haec dicit Dominus Deus: Ecce ego ad pulvillos vestros, quibus vos capitis animas volantes: et dirumpam eos de brachiis vestris: et dimittam animas quas vos capitis animas ad volandum et disrumpam cervicalia vestra et liberabo populum meum de manu vestra neque erunt ultra in manibus vestris ad praedandum et scietis quia ego Dominus pro eo quod maerere fecistis cor iusti menego non contristaui, et confortastis manus impii, ut non reuerteretur a uia sua mala et uiueret. Itevana non videbitis, et divinationes non divinabitis amplius; Et eruam populum meum de manu vestra: eEt factus est sermo Domini ad me, dicens: Fili hominis, viri isti posuerunt immunditias suas in cordibus suis, et scandalum iniquitatis suae statuerunt contra faciem suam: numquid interrogatus respondebo eis? Propter hoc loquere eis, et dices ad eos: Haec dicit Dominus Deus:
Abbreviated transcription (Latin):
manu eius.Uir quoq unis
in medio eoꝵ uestitus erat¬
uneis: et atramentariũ sccip¬
toris ad renes euis. Et ing̾s¬
eum ad limen dom̾.
Et uocauit unz qui indut᷑
erat lineis: et atramentati
um scciptoris habebat ĩ lũ¬
bis sius. Et dixit dñs ad eũ.
Transi per mediam cuuta¬
tem in medio ihałm: et sig¬
na chau super frontes uiror
gemenciũ et dolenciũ supen
cunctis abhominacionibõ
fuint in medio eius.
Et illis dixit audiente me.

Expanded text:
r quoque unus in medio eorum vestitus lineis, et atramentarium scriptoris ad renes ejus. Et ingreseum ad limen domus: Et vocavit virum, qui indutus eum scriptoris habebat in lumbis suis, et dicit ad eum: Transi per mediam civitatem in medio Hierusalem, et signa thau super frontem uirorum gementium et dolentium super cunctis abominationibus, quae fiunt in medio eius. et illis dixit audiente me:
Abbreviated transcription (Latin):
Ir̃a eadem uirgo ip̃a eti
mater dñi. Ip̃a genitrix
ip̃a eius ancilla plasma¬
cõ eius ipsa. Que genuit.
Quis num ꝙͣ ista auliuit
quis iudit talia: Quis
lec excogitare potuit ut m̃r
uirgo eẽt intacta genera¬
ret que et uirgo ꝑmansit
et genuit. Sic̾ enuĩ quondã
rub ⁊buri uidebatur et ig¬
nis eum non tan gebat ⁊ si
cut tres pur in cãmo ĩ clu¬
si hẽbantur. et tũ ess non
ledebat incendium nec o¬
lacumi leonũ inluso cla¬
ustris non aꝑtis allatum
est ei prandium ab abacitih.
ita et hoc scã uirgo genuit
dñm  s incactã permãsit.
Mater effecta est: sed uir¬
ginitatem non amisit
Genuit infantem etut
dc̃m est uirgo ꝑmausit.

Expanded text:
Ipsa eademque virgo, ipsa et mater Domini, ipsa et genitrix, ipsa ejus ancilla, plasmatio ejus ipsa quae genuit. Quis unquam ista audivit? quis vidit talia? quis hoc excogitare potuit, ut mater virgo esset, et intacta generaret, quae et virgo permansit et genuit? Sicut enim quondam rubus comburi videbatur, et ignis eum non tangebat , et sicut tres pueri in camino inclusi habebantur, et tamen eos non laedebat incendium, nec olacum leonum incluso, claustris non apertis, allatum est ei prandium ab Abacuc : ita et haec sancta virgo genuit Dominum, sed intacta permansit. Mater effecta est, sed virginitatem non amisit. Genuit infantem, et ut dictum est virgo permansit.
Abbreviated transcription (Latin):
Ater inquit eius mat̾
ĩmaculata mater ĩ cor¬
rupta mater intacta. Mat̾
euis. Cuius eius:Mater
dei unigeniti dñi et regis
onĩũ psalmatoris et cre¬
acoris runctorum. ꝙu.¬
Illius que in excelsis. si¬
ne matre. et in terra est
sũ patre. Ip̃ius qui in cel
secundum deitatem in
suui est patris et in terris
scd̾m corporis susceptõm
in sinu est matris. Oma¬
gne adiniratoĩs gr̃a o ĩ¬
enarrabłis suauitas. oĩ¬
effabłe magnum qr sacͣ¬

Expanded text:
ater, inquit, ejus. Mater immaculata, mater incorrupta, mater intacta. Mater ejus: cujus ejus? Mater Dei unigeniti, Domini et regis omnium, plasmatoris et creatoris cunctorum: illius qui in coelis est sine matre, et in terris est sine patre; ipsius qui in coelis secundum deitatem in sinu est Patris, et in terris, secundum corporis susceptionem, in sinu est matris. O magnae admirationis gratia! o inenarrabilis suavitas! o ineffabile magnumque sacr
Abbreviated transcription (Latin):
ad docendum nes inam prudẽ¬
qui moysi in igne flãme
rubi appariusti. et ei in signa
legem dedisti ueni ad redim ẽ¬
dum nos in brachrõ extenco.¬
radix iesse qui stas in sig¬
nebunt reges os suum. ꝙͣ gs̃

Expanded text:
s viam prudenqui Moysi in igne flammae rubi apparuisti, et ei in Sina legem dedisti, veni ad redimendum nos in brachio extentoradix Jesse! qui stas in sigquem reges
Abbreviated transcription (Latin):
sata eẽt mater eus
maria ioseph: Que fuit
necessitas ut desponsata es¬
set maria ioseph nisi ꝓp̃¬
ea quatinus hoc sacramẽ¬
tum clyabolo celaretur
et ille malignus fraudis
cõmenta aduersus despõ¬
sa tam uirginẽ nulla pe¬
nitus inueniss ͤ uel ideo
desponsata fiit ioseph
ut naco infanti uel ipsi
marie curam uiderecur
gerere ioseph. siue in egy¬
ptum iens uel inde denu¬

Expanded text:
sata esset mater ejus Maria Joseph. Quae fuerit necessitas ut desponsata esset Maria Joseph, nisi propterea quatenus hoc sacramentum diabolo celaretur, et ille malignus fraudis commenta adversus desponsatam virginem nulla penitus invenisset? Vel ideo fuerat desponsata Joseph, ut nato infanti, vel ipsi Mariae curam videretur gerere Joseph, sive in Aegyptum iens, vel inde denu
Abbreviated transcription (Latin):
dices tetre uelut m anefeẽ
Et quidẽ neq plantatus.
neq satus neq radicatus
in terra truricus eoꝵ. Repẽ¬
te flauit in eos et aruerunt
et turbo qiͣ stipulam au fe¬
rec ecs. Et cui adsimilastis
me et adequastis dic̾ sc̃s:
Leuate in excelsum crulqs
nr̃os et uidece quis creauit
in nocte ueniet et uos estote ꝑa¬

Expanded text:
dices terrae velut inane fecit: Et quidem neque plantatus, neque satus, neque radicatus in terra truncus eorum: Repente flavit in eos, et aruerunt, et turbo quasi stipulam auferet eos. Et cui assimilastis me, et adaequastis? dicit sanctus. Levate in excelsum oculos vestros, et videte qui creavit in n
Abbreviated transcription (Latin):
Qui ergo receperunt sermo¬
nem petri baptirati sunt
et apposite sunt in illa die
anime circiter tria milia.
Erant autem ꝑseuerante
in doctrina apłoꝵ. et xmu

Expanded text:
Qui ergo receperunt sermonem ejus, baptizati sunt: et appositae sunt in die illa animae circiter tria millia. Erant autem perseverantes in doctrina apostolorum,
Abbreviated transcription (Latin):
cena culum ascende¬
runt ubi manebant pecr᷑
et iohennes iacobz et andͤ¬
as philippus. ⁊ thomas.
uarcholomeus et matheus.
iacob alphei. et symon ⁊e¬
lotis et uidas iacobi. Hii
omnes erant ꝑseuerantes
unanimiter in or̃one cũ
mulierib et maria matre

Expanded text:
cenaculum ascenderunt ubi manebant Petrus et Iohannes Iacobus et Andreas Philippus et Thomas Bartholomeus et Mattheus Iacobus Alphei et Simon Zelotes et Iudas Iacobi hii omnes erant perseverantes unianimiter in oratione cum mulieribus et Maria matre
Abbreviated transcription (Latin):
tis. Notandum autem ĩ
u̾tatis. et a semittẽdũ es¬
se testatur. et eundem mox
a pr̃e procedere subiũgit
non qr idem sp̃c aliter a
pr̃e procedit. qmͣ cũ a fi¬
uo mittitur: sed ideo filiꝰ
eum a se mitti. a pr̃e dicit
procedere ut aliã prĩs ali¬
net. ac in eadem distinc¬
operatõnem ac uolũtatẽ
suam cũ pr̃is uolũtate

Expanded text:
tis . Notandum autem in iritum veritatis et a se mittendum esse testatur, et eumdem mox a Patre procedere subjungit; non quod idem Spiritus aliter a Patre procedit quam a Filio mittitur, sed ideo eum Filius et a se micti et a Patre dicit procedere, ut aliam Patris, alinet, ac in eadem distincoperationem ac voluntatem suam cum voluntate
Abbreviated transcription (Latin):
mme tuor. Multa
quoqz prodigia et signa
ꝑ apłos fiebant in ierlm.
et mecus erat magnus ĩ
uniuersis. Omnes eciam
qui credebant erant parit̾
et habebant omĩa cõmuni¬
a.Possessiones et substan¬
cias uencebant et diuide¬
uant illa omĩb pro ut cu¬
otidie quoq ꝑdu¬
rantes unanimit̾
un templo et frangences
strea comos panem sune¬
unt cibum. cum exulta¬
cione et simplicitate cordis
collandantes deum et babẽ¬
tes gr̃am ad omẽm plebẽ.

Expanded text:
ime timor. Multa quoque prodigia et signa per Apostolos fiebant in Hierusalem: et metus erat magnus in universis. Omnes etiam qui credebant: erant pariter et habebant omnia communia. Possessiones et substantias vendebant: et dividebant illa omnibus prout otidie quoque perdurantes unianimiter in templo et frangentes circa domos panem sumebant cibum cum exultatione et simplicitate cordis conlaudantes Deum et habentes gratiam ad omnem plebem
Abbreviated transcription (Latin):
et plante. Et exiliens ste¬
tit. et ambulabat. Et intͣ¬
uit cum illis in templũ
ambulans et exiliens et
laudans deum. Et uidite¬
um omĩs ppłs ambulan¬
tem et laudantem deum.¬

Expanded text:
e, et exsiliens stetit et ambulabat et intrauit cum illis in templum ambulans ac saliens, laudans deum. et uidit eum omnis populus ambulantem et laudantem, deum
Abbreviated transcription (Latin):
equenti igitur die
impius quincianus
pectib iussit aptari. cui et
dixit. Quid tractasti circa
salutem tuam. Agacha res¬
pondit. Salus mea xp̃e est.
Quincianus dixit. Quous
uanam. Denega xp̃n et
deos incipe colere. et consule
tue iuuentuti. ne acerba

Expanded text:
equenti igitur die impiissimus| quintianus pectibus iussit aptari . cui et dixit| quid tractasti circa salutem tuam. Agathe respon| dit salus mea christus est. Quintianus dixit quousquanam. Denega christum et deos incipe| colere . et consule tuae iuuentutis ne acerba
Abbreviated transcription (Latin):
ad aspectum uirgĩs
pulcherrime oculorum su¬
orum concupiscencia ꝯ¬
mouebat. et ut auarus ad
facultates eius cupidita¬
tis sue frena lagabat. atq¬
ad ydolatriam demonum
sue in flamiatus. xp̃i no¬
men audire non potait.
Hiis et hiuicemodi ut dixi¬
mus furiis comprebensus.
beatam agathem fecit a su¬
is apparitorib coartari. Et
fecit eam cuidam matro¬
ne tradi. nomine affradi¬
sie. que habebat nouem fi¬
lias turpissimas. sicut fũ¬

Expanded text:
adspectum uirginis pulcherrime oculorum| suorum concupiscentia commouebat . et ut auaris ad fa| cultates eius cupiditatis suae frena laxabat . atque| idolatriam daemonum suae inflammatus . christi nomen audire non poterat . | his et huiuscemodi ut diximus furis conpraehensus·| beatam agathem a suis fecit apparitoribus coartari.| Et fecit eam cuidam matrunae tradi . nomine afrodisię| quae habebat nouem filias turpissimas sicut fue
Abbreviated transcription (Latin):
gatha respondit. Nõ
solum ingenua sũ
sed crpetabilis genere. ut oĩs
nua probaris et nobilis. cur
morib seruilem te ꝑsonã¬
ostendis: Sancta agatha
dicit. Quia ancilla xp̃i sũ.
deo me seruilem ostendo ꝑ¬
lonam. Quincianus respõ¬
dit. Ante in genua eras et
nobilis. quomodo te ancillã
eẽ comniemoras: Agatha
dirit. Summa ingenuitaᷤ
ista est. in qua seruitus xͥ¬

Expanded text:
gatha respondit: Non solum ingenua, sed et spectabilis genere, ut omnisnua probaris et nobilis, cur moribostendis. Sancta agathe dixit quia ancilla christi sum.| Ideo me seruilem ostendo personam. Quintianus dixit| certe+ ingenua es  et nobiles quomodo te ancilla esse| commemoras. Agathe dixit summa ingenuitas ista| est . in qua chris
Abbreviated transcription (Latin):
oc autem fecit le iiĩ
ut ꝑ dies triginta
cotidie blanclirentur ei.
ut mutarent animum eiꝰ.
Et modo promittendo leta
modo terrendo ꝑ aspera. spe¬
flumina sunt. que quan¬
tum us impingant stat
fundamentum domus me¬
e nõ pot̾it cadere. fundatũ
enim est super petram. R.

Expanded text:
oc autem fecit . ut per dies triginta coti| die blandirentur ei . ut mutarent animum eius . et modo| promittendo laeta modo terrendo aspera . Speflumina sunt quae quantum uis inpin| gant stat fundamentus domus meę non poterit cadere| fundata enim est super petram. Haec
Abbreviated transcription (Latin):
uincianus dixit. Qͥd¬
igitur: Nos in genuitatẽ
non habemus qui seruiciũ
ad tantam captiuita teni
deuenit. ut non solum pͤ
cati uos faciat seruos uerũ
etiam ligno et lapidib fe
cit obnoxios. Quincianꝰ
dixit. Quicquid furioso
ore blasphemau̾is. pene po¬
t̾unt uindicare. Dic tam̃
antequam ad tormenta
uenias. cur deorum sanc¬
ta contempnis: agatha
dixit. Noli dicere deorum.

Expanded text:
uintianus dixit| quid ergo nos ingenuitatem non habemus qui seruitiumad tantam captiuitatem deuinit . ut non solum pec| cati  uos faciat seruos . uerum etiam lignum et lapedibus uos faciat obnoxios. Quintianus dixit quidquid furioso| ore blasphemaueris . poenae poterunt uindicare. Dic ta| men antequam ad tormenta uenias . cur deorum sancta contem| nis. Agathe dixit noli dicere deorum
Abbreviated transcription (Latin):
ec dicens flebat coti¬
bat ad martyrni coronam
attingere. et promissa pio
xp̃i nomine supplicia sus¬
tinere. uiden xp̃i affrolisi¬
a mentem cuis immobi¬
lem ꝑmanere. abut ad qͥu¬
cianum. ⁊ dixit. facilius
possunt saxa molliri. et
ferrum in plumbum con¬
u̾ti. quam ab intencõne
xp̃ĩana mens istius puel¬

Expanded text:
em dicens| flebat cotirat ad martyrii coro| nam adtingere . et promissa pro christi nomine supplicia| sustinere. Videns igitur . afrodisia mentem eius inmobilem| permanere. Abiit ad quintianum et dixit ei facilius pos| sunt saxa molliri et ferro in plumbo conuerti quam ab in| tentione christianae mens istius puel
Abbreviated transcription (Latin):
sanctani opinionem uir¬
gis deo ilicate agathe.
multipharia intentõne ꝑ¬
quirebat iit ad eam ꝑtinge
re. Singula enim crimina
mentis sue singulorum ip
se niciorum ecagitabat af¬
fegus. et ut potens ꝑ gliam
seculi cupiens opinionem¬
ns ortam natalib dei fa¬
mulam fecit artari. ut qͥ
apud aures mulgi. quol
tantus ẽẽt ac talis. qui poᷤ¬
ser eciam expeccabilium si¬
bi subiugare ꝑ sonas .x.

Expanded text:
ionem uirginis d\e/o dicate agathae| multefaria intentione perquirebat . | ut ad eam pertingeret per singulam enim| criminam mentis suae . singulorum in se| uiciorum exagitabat affectus·et utpote| pro gloria saeculi cupiens suam opinionemis ortam natalibus d\e/i famulam fecit arta re. Vt quapud| aures uulgi . quod tantus esset ac talis qui posset| etiam spectabilium sibi subiugare personas.
Abbreviated transcription (Latin):
mus in direptõm et cap¬
tiuitatem. et mortem ecĩ
fabulam et in ĩꝓperium
disꝑsisti nos. Et nunc do
uulauumus sinc̾iter co
mecum et precipe ĩ pace
recipi sp̃m meũ. Exped̃
enĩ mͥ mori magis ꝙͣ
diri ut mori potuiss no¬
cauit ad se cobiam fili¬
um suũ dix̃q ci. audi fi¬
li mi u̾ba oris mei. et ea
in corde tuo qiͣ funda m̃¬
ta ꝯstitue. Cũ acceperit
deus aĩam meam corpꝰ
meũ sepeli. et honorem
rabebis matri tue omĩb
diebz uite eius. memor
enĩ eẽ debes que et qnͣta
ꝑicula passa sit ꝓp̃ te ĩ
utero suo. Cũ autem et
ip̃a cõpleu̾it tẽpus iite
sue sepelies eam cura
consencias et p̾t̾nttas
precepta dei uestri. Ex su¬
ustancia tua fac elemosi¬
nam. et noli au̾tere faciẽ
tuam ab ullo pauꝑe. Ita
enim fiet ut nec a te au̾ta¬
tur facies dñi. Quomodo
potueris ita esto misericor.¬

Expanded text:
mus in direptionem, et captivitatem, et mortem, et in fabulam, et in improperium dispersisti nos. Et nunc, Dobulavimus sinceriter cormecum, et praecipe in pace recipi spiritum meum: expedit enim mihi mori magis quam diri ut mori potuisset, vocavit ad se Tobiam filium suum, dixitque ei: Audi, fili mi, verba oris mei, et ea in corde tuo, quasi fundamentum construe. Cum acceperit Deus animam meam, corpus meum sepeli; et honorem habebis matri tuae omnibus diebus vitae ejus: memor enim esse debes, quae et quanta pericula passa sit propter te in utero suo. Cum autem et ipsa compleverit tempus vitae suae, sepelias  Aconsentias, et pretermittas precepta Dei nostri. Ex substantia tua fac elimosynam, et noli avertere faciem tuam ab ullo paupere. Ita enim fiet, ut nec a te avertatur facies Domini. Quomodo potueris, ita esto misericor
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ bonũ tibi thesaurizaᷤ
in die necessitatis qm̃ e
lemosina ab omĩ pcc̃o
et a morte liberat et nõ
patietur animam᷑ ire in
tenebras. Fiducia mag¬
na erit coram sũmo deo
tib eam. Attende tibi fi¬
li ab omĩ fornicatõne.
et pret̾ uxorẽ tuam nũ¬
quam paciaris crimen
scire. S uꝑbiam nũꝙͣ
in tuo sensu aut ĩ tuo
u̾bo dñari ꝑmittas. In
ip̃a erum iniciũ sũpsit
rietem et obdormissz et ex
nido hyrundinum dormi¬
enti illi calida stercora ĩ¬
siderent suꝑ oculos eus.
fieret tecus. Hanc autem

Expanded text:
um thesaurizas in die necessitatis: quoniam eleemosyna ab omni peccato et a morte liberat; et non patitur animam ire in tenebras. Fiducia magna erit coram summo Deo t eam. Attende tibi, fili, ab omni fornicatione, et praeter uxorem tuam nunquam patiaris crimen scire. Superbiam nunquam in tuo sensu, aut in tuo verbo dominari permittas, in ipsa enim initium sumpsit rietem, et obdormisset, et ex nido hirundinum dormienti illi calida stercora inciderent super oculos ejus, fieretque caecus. Hanc autem
Abbreviated transcription (Latin):
Cuius non uocẽ balentis
iuir euis au diss dixit.
rata r̾ndit. Manifeste
uana fr̃a est spes tua ⁊
elemosine tue modo ꝑu¬
erunt. Ato hiis et aliy
huius modi u̾bis expro¬
brabat ei. T̃unc cobiasĩ¬
gemuit. et cepit orareẽ
Lacrimis dicens. Iustus
es dñe et oĩa uidicia tu¬
a iusta sunt et om̃s me
cium. Et nunc dñe me¬
mor esto mei ne undi¬
ctam sumas de pecis me¬
is neq reminiscaris
delista mea uel parentũ¬

Expanded text:
cuius cum vocem balantis vir eius audisset dixit rata respondit manifeste vana facta est spes tua et elemosynae tuae modo paruerunt atque his et aliis huiusmodi verbis exprobrabat ei tunc Tobias ingemuit et coepit orare cum lacrimis dicens iustus es Domine et omnia iudicia tua iusta sunt et omnes vicium et nunc Domine memor esto mei ne vindictam sumas de peccatis meis neque reminiscaris delicta mea vel parentu
Abbreviated transcription (Latin):
oꝰ uob̾cuin. remꝰ.
suꝑne uoracõnis amorẽ
accendis pectorib nr̃is
purificandis illabere et
gͣram nob qua in te ꝑse¬
uerenus infunde ut pro¬
tectõnis tue muniti p̾si¬
diis ꝙ te donante ꝓurisi

Expanded text:
. supernae vocationis amorem accendis, pectori illius purificando illabere, et gratiam ei qua in te perseveret infunde, ut protectionis tuae munitus praesidio, quod te donante promi
Abbreviated transcription (Latin):
mo quidam fet̾ crnam nia¬
gnam et misit ẜnũ suum
hora cene dic̾e ĩuitatis ut
ueuirent. Quia parata st̾
nem meum et bibite uinũ¬

Expanded text:
mo quidam fecit coenam magnam, et misit servum suum hora coenae dicere invitatis ut venirent, quia parata suntnem meum, et bibite vinu
Abbreviated transcription (Latin):
portunũ ualde ui¬
debatur ut cum
malo seruo unum talen¬
ium toslitur ei pocius qͥ
duo quam qui quinq
talenta acceperat daretur.
Illo enim dare debuit qͥ
niuris. quam qui plus
habuit. S sicut suꝑius
diximus. ꝑquinq talen¬
ta quinq uidelicet sens
id est ext̾iorum sciencia de¬
signatur. ꝑ duo autem.
indellectus ⁊ oꝑatõ epri¬
nutin. Plus ergo habuit
aui duo quain qui qͥnq¬
tãlenta ꝑceprat. quia qͥ¬

Expanded text:
portunum valde videbatur ut cum malo servo unum talentum tollitur, ei potius qui duo quam qui quinque talenta acceperat daretur. Illi enim 1466 dari debuit qui minus quam qui plus habuit. Sed, sicut superius diximus, per quinque talenta, quinque videlicet sensus, id est exteriorum scientia designatur, per duo autem intellectus et operatio exprimitur. Plus ergo habuit qui duo quam qui quinqutalenta perceperat, quia q
Abbreviated transcription (Latin):
ceptã pecuma usuram s
soluetis. et curate ut exe¬
o quod audistis. ecian
alia studeatis in telligẽ
que non audistis. qua¬
tinus alia exaliis colli¬
gentes ⁊ illa discatis ex
nobismet ipis agere que
necdum ex p̃diccitoris ore
didicistis. Digrum u̾os
num qi sentencia feriat
audiamus. Tollite ab eo
talentum ⁊ date illi qui
ht decem talenta R

Expanded text:
erbi pecunia usuras solvetis, et curate ut ex eo quod auditis etiam alia studeatis intelligere quae non auditis, quatenus alia ex aliis colligentes, etiam illa discatis ex vobismetipsis agere quae necdum ex praedicatoris ore didicistis. Pigrum vero servum qua sententia feriat audiamus: Tollite ab eo talentum, et date ei qui habet decem talenta.
Abbreviated transcription (Latin):
onstratur autem se¬
pulchrum eius ceruentib
nobis usq ad p̃sens ĩ ualliᷤ
iosaphach medio. que ual¬
lis est intermontem syon
imontem oliueti poĩta. ꝙ̃¬

Expanded text:
onstratur autem sepulchrum eius cernentibus nobis usque ad presens in uallis Iosaphat medio; que uallis est inter montem Syon et montem Oliueti posita,
Abbreviated transcription (Latin):
quasi uirum magñ
iudua sa reptena quondam
helyam ꝓpħam suscepat. sꝰ¬
cepit illum. suscipienda ab
illo. seminans ei sua carna¬
lia. ut met̾et illius spũalia.
Huius autem soror erat ma¬
ua nomme. qr marcha et
maria sorores erant. non
solum spũ s eciam came
germane qͣium fr̃em lara¬
rur dominus amortius

Expanded text:
quasi virum magnum vidua Sareptana quondam Eliam prophetam susceperat. Suscepit illum, suscipienda ab illo; seminans et sua carnalia, ut meteret illius spiritalia. Hujus autem soror erat Maria nomine; quia Martha et Maria sorores erant, non solum spiritu, sed etiam carne germanae, quarum fratrem Lazarum Dominus a mortuis
Abbreviated transcription (Latin):
ec ergo maria sedens
secus pedes domini. u̾¬
bum de ore illius intentis
aurib audiebat. Audierat
enim ꝓpħam dicentem. ua¬
cate ⁊ uidete. qm̃ ip̃e ẽ deus.
Et illud quol ad moysẽ
dicie. Et qui appinquant
pedib eius. accipient de doc¬
trina eius. S qr omnis qͥ
hospite aut ꝑegrinum sus¬
cipit. iuxta possibilitatem
suam temporale sub sidiũ
munstrare de bet marchacit¬
ca frequens minist̾ium ĩ
tantum sollicita erat. ut
nõ solum contra sororem
sed eciam contra ip̃m domi¬
nũ querelam assimieret
dicens. Domme non est ti¬
bi cure quod soror mea reli¬
quit me solam ministrares
dic ergo illi ut me aduniet.

Expanded text:
ec ergo Maria sedens secus pedes Domini verbum de ore illius intenta auribus audiebat. Audierat enim prophetam dicentem: « Vacate et videte quoniam ipse est Deus . » Et illud quod per Moysen dicitur: « Et qui appropinquant pedibus ejus, accipiunt de doctrina ejus . » Sed quia omnis qui hospitem et peregrinum suscipit, juxta possibilitatem suam temporale subsidium nistrare debet, Martha circa frequens ministerium in tantum sollicita erat, ut non solum contra sororem, sed etiam contra ipsum Dominum querelam assumeret, dicens: « Domine, non est tibi curae quod soror mea reliquit me ministrare solam; dic ergo ill