comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Beati quorum remissȩ sunt iniquitates : et quorum tecta sunt peccata : Inquonume
et scis sunt : quia nullus sinepeccato ẽ sicut becitus ioh annes a postolusdicit Sidixeri¬
mus quia peccatum non habemus nos ipsosseducimus et uerita sin nobis nenieisero
deillo primonumero peccantium dicit : quinulla fuerunt dignimi s erationes aluc̃ir
Huenim cum iustis minime iudicabunt᷑: Quod euangelica uoce solis fidelibus suis
dñ sinp̃mium pollicetur: In consilio enim iniuditio dicit : quia omne rectum iudi¬
tium in consilio est : Consilium enim dictum ẽ : a consulendo : nam superius consilium
impiorum s̃ ab usiue positum ẽ . Qm̃ et ipsi putant consulere quamuis cognoscantur
unam quam que rem noxia sibimachinatione tracture
Nonorum uiam dixit dnm̃ nosse Iter cutemimpiorum perire confirineti qucesidĩ
Butrumque non nouerit : sed allegoricaedictumẽ : Vt hoc sciat dñs quod in becitiu¬

Expanded text:
Beati quorum remissae sunt iniquitaBeati quorum remissae sunt iniquitastolus dicit: Si dixerimus quia peccatum non habemus, nosmetipsos seducimus, et veritas in nobis non est . Ergo de illo primo numero peccantium dicit qui nulla fuerunt digni miseratione salvari. Hi enim cum justis minime judicabunt, quod evangelica voce solis fidelibus suis Dominus in praemium pollicetur. In consilio enim, in judicio dicit, quia omne rectum judicium in consilio est. Consilium enim dictum est a consulendo. Nam superius consilium impiorum abusive positum est: quoniam et ipsi putant consulere, quamvis cognoscantur unamquamque rem noxia sibi machinatione tractareBonorum viam dixit Dominum nosse; iter autem impiorum perire confirmat: quasi Dominus utrumque non noverit. Sed allegorice dictum est, ut hoc sciat Dominus, quod in beatitu
Abbreviated transcription (Latin):
iamcondem pnatus ẽ : Nam si adiudicium resurgere ẽ prosuis factis quempramired¬
dere rationem : cerito illidicuntur iniuditio non resurgere: quos iamcognoscitur
sententia diui na dampnas se: Omnesenim resurgere fides catholica confitetoreñ
sicut dicit apłs Omnes resurgimus sed non om̃nes in mutubiamur. Resurgetenĩ
uistus ut iudicet. peccator utiudicetur impius ut sine iuditio puniatur
uEQUE DCT GETORES INCONSILIO IUSNOuIeCaT
Neccatores sunt professione quidem xp̃iani sed minoribus peccatis obnoxiisu
Quibus dominicadatur oratio. ut se exuat adelictis. Impuautem sunt en itsiũ
nescientes auctorem : diuersis scel eribũs polluuntur utblas phemiaumpeniten¬
tescultores llolorum et principalibusuitiis obligati Qua propt̃ duo suntgenera
peccantium: primum: quod nulla placabili satis factione completu remanetun
delictis : Aliud ẽ cuui pergratiam confessionis peccatadinantur. Sicutdegitun

Expanded text:
jam condemnatus est . Nam si ad judicium resurgere est pro suis factis quempiam redjam condemnatus est . Nam si ad judicium resurgere est pro suis factis quempiam reddere rationem, merito illi dicuntur in judicium non resurgere, quos jam cognoscitur sententia divina damnasse. Omnes resurgere fides catholica confitetur, sicut dicit Apostolus: Omnes resurgemus, sed non omnes immutabimur . Resurget enim justus, ut judicet; peccator, ut judicetur; impius, ut sine judicio puniatur. Neque peccatores in consilio justorum. Peccatores sunt professione quidem Christiani, sed minoribus peccatis obnoxii, quibus dominica datur oratio, ut se exuant a delictis; impii autem sunt qui suum nescientes auctorem diversis sceleribus polluuntur, ut blasphemi, impoenitentes, cultores idolorum, et principalibus vitiis obligati. Quapropter duo sunt genera peccantium: primum, quod nulla placabili satisfactione completa remanet in delictis; aliud est cui per gratiam confessionis peccata donantur, sicut legitur:
Abbreviated transcription (Latin):
conpulsione trans ponit : h incenim facilitatem expulsionis uultostendeor ficiem
a corustutem discriminis leuigare : Faciem uero terrae : lignificat supen ficiena
tolluris : Vbireuera potestpuluis tenuissimus insi dere hanc greciephiphagia
uocant : quce solam longitudinem eclatitudinem habet: Haec coloresuscipit dicer¬
saqualitate distincto : hacc probatur recipere figuras illas geo metricaedisci¬
plinae in eadeni quedatur conspici quic quid potest corporeis oculis intueri:¬
Ideo uonresuncunrimpii iNiudriom
mpi sunt qui scam trinitatem cre delitatementis nulla tenus confitent uenbes
ueteris testamenti parere regulis ad quiescunt: uel sicut dicit apłs. qui uerbis
confitentur dm̃ factis autem negant : Et hii iniuditio non resurgunt. quia iamscia
infidelitcte dampnatisunt. In euan geliodicented ño: quiciutem noncredi filure

Expanded text:
compulsione transponunt. Hic enim facilitatem expulsionis vult ostendere, non compulsione transponunt. Hic enim facilitatem expulsionis vult ostendere, non acerbitatem discriminis levigare. Facies vero terrae significat superficiem telluris, ubi revera potest pulvis tenuissimus insidere. Hanc Graeci epiphaniam vocant, quae solam longitudinem et latitudinem habet. Haec colores suscipit diversa qualitate distinctos: haec probatur recipere figuras illas geometricae disciplinae; in ea denique datur conspici, quidquid potest corporeis oculis intueriIdeo non resurgunt impii in judicio. Impii sunt qui sanctam Trinitatem crudelitate mentis nullatenus confitentur, nec Veteris aut Novi Testamenti parere regulis acquiescunt; vel, sicut dicit Apostolus: Qui verbis confitentur Deum, factis autem negant ; et hi in judicio non resurgunt, quia jam sua infidelitate damnati sunt, in Evangelio dicente Domino: Qui autem non 15 credit in Filio,
Abbreviated transcription (Latin):
defonsor rectisi ibac debellator :  ibonadocere : et mala dedocere
crederẽs firmitaitem negationis iterando monstrauit : namsilocumeorum diligen¬
ter inqtaras: aꝗdiapbcałr psin ohatis dicentem: etditibo lps qui seduceb ac eos :
mis sus ẽ instagnamignis et sulphuris : ubi illabestia etpseudo prophetae: quod iu¬
delicet ad om̃ nespertinet impios. cruciabuntur illic die ac̃ nocte insela scłorum
Pon gruanimis facta comparatio: pului s enim ẽ : resolutio terre. et quia homo
Eterrenus quando in flat᷑ seductorio uento superbiae desoliditate terreuicier¬
tium quasipuluis ab ictur quia suc leuitate ad firmamentum mandaton urtiorũ
tenere nom potuit : Merito puluis dicitur : quitam quam substantiantenuis uitiorũ
flatibus uentilatur : Sed hanc dam pnationẽ grauissimã hon putemas uentorũ
ludibriis comparattm quae corpora facile mobilia in auras aethertas ludiuaga

Expanded text:
defensor rectae fidei, ac debellator erroris, et bona docere, et mala dedocere. defensor rectae fidei, ac debellator erroris, et bona docere, et mala dedocere. crederes, firmitatem negationis iterando monstravit. Nam si locum eorum diligenter inquiras, audi Apocalypsim Joannis dicentem: Et diabolus, qui seducebat eos, missus est in stagnum ignis et sulphuris, ubi illa bestia et pseudopropheta, quod videlicet ad omnes pertinet impios, cruciabuntur illic die ac nocte, in saecula saeca facie terrae. Congrua nimis facta comparatio. Pulvis enim est resolutio terrae. Et quia homo terrenus, quando inflatur seductorio vento superbiae, de soliditate terrae viventium quasi pulvis abjicitur, quia sua levitate ad firmamentum mandatorum se tenere non potuit, merito pulvis dicitur, qui tanquam substantia tenuis vitiorum flatibus ventilatur. Sed hanc damnationem gravissimam non putemus ventorum ludibriis comparatam, quae corpora facile mobilia in auras aethereas ludivaga
Abbreviated transcription (Latin):
quae ẽ incaelo et interra et subterra et in mari et quae sunt in eisuniuersos audi¬
uiducentes sedenti inthrono et agno. Benedictio ethonor et gloria et potentia
in sdusa etulorum: Et quad tuor animalic dicebant amen et senio resceciderunt
etadorauerunt et cetera plenciẽ teilium rerum scriptura diuinci : qm̃ sicut in assup¬
ut eorum actus refugiatur : quorum poena cognoscitur : quod schema dicitur
paradigia : Schema autemẽ figura dictionis inordinem uerborum cumdetore com¬
posita : Est enimpara digma narratio per exempla orcans alique .m . aut deterrens
Inuituut autem : cumdicit : Becitusuir et rełq : Deterruit autem : cumait : non sic
impi nonsic etcetr̃ efficacissimum planedoctrinȩ genus et inuiture prosperis
et teprecontrariis : Sicut et pater augustinus in libris dedoctrina xpĩaname mo¬
ratdicens : Debetgitur diuincrum scripturarum tractator et doc tor ẽr

Expanded text:
quae est in caelo, et super terraquae est in caelo, et super terravi dicentes: Sedenti in throno, et agno, benin saecula saeculorum. Et quatuor animalia dicebant: Amen. Et seniores ceciderunt, et adoraverunt , etc. Plena est rerum talium Scriptura divina, quoniam sicut in assumput eorum actus refugiatur, quorum poena cognoscitur. Quod schema dicitur paradigma. Schema autem est figura dictionis in ordine verborum cum decore composita; est enim paradigma narratio per exempla, hortans aliquem, aut deterrens. Invitavit autem cum dixit: Beatus vir, et reliqua; deterruit autem cum ait: Non sic impii, non sic, etc. Efficacissimum plane doctrinae genus, et invitare prosperis, et terrere contrariis; sicut et Pater Augustinus in libris de Doctrina Christiana memorat dicens : Debet igitur divinarum Scripturarum tractator et doctor,
Abbreviated transcription (Latin):
Aptis sime contraillud a deponitur cuius faciti nobis aduersapeperunt: Nã sicut
idñs xp̃s dulcedinom sclutis mundo praestitit ita ille humano generi amaritu¬
dinem mortis inflixit : Tribusergomodis hacc p̃dicationis forma constru trest
dicendo quid uitauerit. referendo quid egerit : tertio ad quem finem fructus ipse
peruenerit: Sed hoc breuiter atquemedio criterpositum ẽ: propterhumilita¬
tem humanicatis as sumptȩ : Ceterumsi magnificentiã eius uelis ad uertere : audi
a postolum dicentem : Propter quod et ds̃ illum exaltuit et donauit ei nomen :¬
quod ẽ superomnenomen : ut in nominei hũ omne genuflectatur : caelestium
terrestrium et infernorum: Et in aipocalypsi iohannis itadegitur. Et uidicta
diui uocemmagnam angelorum multorum in circuitut hronietanimclium et senio¬
rums et erat numerus eorum. denamiliaa denum milium milia milium dicentiũ uoce

Expanded text:
Aptissime contra illud Adae ponitur, cujus facta nobis adversa pepererunt. Nam sicut Aptissime contra illud Adae ponitur, cujus facta nobis adversa pepererunt. Nam sicut Dominus Christus dulcedinem salutis mundo praestitit, ita ille humano generi amaritudinem mortis inflixit. Tribus ergo modis haec praedicationis forma constructa est, dicendo quid vitaverit, referendo quid egerit, tertio ad quem finem fructus ipse pervenerit. Sed hoc breviter atque mediocriter positum est propter humilitatem humanitatis assumptae. Caeterum si magnificentiam ejus velis advertere, audi Apostolum dicentem: Propter quod et Deus illum exaltavit, et donavit illi nomen quod est super omne nomen; ut in nomine Jesu omne genu flectatur, coelestium, terrestrium et infernorum . Et in Apocalypsi Joannis ita legitur: Et vidi, et audivi vocem magnam angelorum multorum in circuitu throni, et animalium et seniorum: et erat numerus eorum dena millia denorum millium, millia millium dicentium voce
Abbreviated transcription (Latin):
uo luntatem : nam licet et tilic ligna erum pentes inferant fructus hoc rectedare
dẽsermoipsius nulloca su aueritate discedit : sed tam quam in arbore palmȩ folia
Imanentia sunt ita et ista in fixaueritaticertis promissionibus perseuerant
Sicut in eu angelio dicitur : cadum et terra transibunt : uerba autem mea non
praeteribunt : Et intueridnĩ uerba foliis arboris conparata : quia sicut illa
fructus tecunt: sic promis siones sucs et istacus todiunt: hae sunt aquaes pirita¬
los haec folia saluturia : dequibus in apocaly psibeatus iohannes dicit. et osteon¬
ditmihi flumena quȩuitae splendidum : tam quam christalum exiens de cdron
dĩ et agni in medio plateae eius : &e exutraque parte fluminis
arboremuitie que facit fructum duo decies singulis mensibus : reddens fructũ
suum. et folia arboris illius sunt ad sanitti tem gentium deputata
otomnia quaecuo q paciat pros pena nuntum: fecerit

Expanded text:
voluntatem. Nam licet et alia ligna erumpentes inferant fructus, hoc recte dare voluntatem. Nam licet et alia ligna erumpentes inferant fructus, hoc recte dare ejus non decidet. Id est sermo ipsius nullo casu a veritate discedit, sed tanquam in arbore palmae folia manentia sunt, ita et ista infixa veritati certis promissionibus perseverant, sicut in Evangelio legitur: Coelum et terra transibunt, verba autem mea non praeteribunt . Et intuere Domini verba foliis arboris comparata, quia sicut illa fructus tegunt, sic promissiones suas et ista custodiunt. Hae sunt aquae spirituales, haec folia salutaria, de quibus in Apocalypsi beatus Joannes dicit: Et ostendit mihi flumen aquae vivae splendidum, tanquam crystallum, exiens de throno Dei et Agni; in medio plateae ejus, et ex utraque parte fluminis, arborem vitae, quae facit fructum duodecies, singulis mensibus reddens fructum suum; et folia arboris illius sunt ad sanitatem gentium deputata . Et omnia quaecunque faciet prosperabuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
perseuerat : nam sicut terrestris aqua decurrensuitaest lignorum uirentiũ
sic aqua spiritidis signum crucis inundat quae saluneofde ũcogeoscitur ani¬
marum : Haecergo aqua est : dequa in euangeli oiiiscires qusesrt
quiate aquam pecit: petisses ab eo utda festibiaq amuiuam. et cetera
opere praetium ẽ quoque perpendere : qua redixerit stus decursus aquarum:
Scilicet ut nec nimia inundatio lignum lederet : nec iterum in rigatio proculconsti¬
Fructum debit. ecdesi as constituit tempore competentqi : hocẽ quandobeatae
incarnationis sacramenta suscepit : ofructus illem i rabilis : qui hum a numgenus
dulcissima credulitate sacicuit : Vnde nongustare. peccare ẽ . et potius gonus ẽ
praeuaricationis acibistulibus abstinere: Fructus enimdicitur : a fruendo et nos¬
tandum qđi dabit dixit : quod ad rationabilem sensum et ad offerentis pertino

Expanded text:
perseverat. Nam sicut terrestris aqua decurrens vita est lignorum virentium, perseverat. Nam sicut terrestris aqua decurrens vita est lignorum virentium, sic aqua spiritalis signum crucis inundat, quae salus esse fidelium cognoscitur animarum. Haec ergo aqua 14 est de qua in Evangelio dicitur: Si scires quis est qui a te aquam petit, petisses ab eo, ut daret tibi aquam vivam , etc. Operae pretium est quoque perpendere quare dixerit: secus decursus aquarum; scilicet ut nec nimia inundatio lignum laederet, nec iterum irrigatio procul constiFructum dabit, id est Ecclesias constituet tempore competenti, hoc est, quando beatae incarnationis sacramenta suscepit. O fructus ille mirabilis, qui humanum genus dulcissima credulitate satiavit! Unde non gustare peccare est; et potius genus est praevaricationis a cibis talibus abstinere. Fructus enim dicitur a fruendo. Et notandum quia dabit dixit, quod ad rationabilem sensum, et ad offerentis pertinet
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃ soperhennisuitae sidetestabilis in oboedientia non fuisset Vndee nim mors ha¬
buis set introitum si adcm monstras set deuotionis affectum : hinc scĩs simi patres
siu auissimam ella suda uerunt dicentes : Dedit mandatum ut inueniret arbitriũ
Fixit legem : ut faceret cautiorem: Sed ille in prouide secutus ẽ ostem. et infeliuter
uitȩ reliquit auctorem : Tunclamentabile sorte deceptus. uitumperpetuam quam̃
possessuruserat ami sit : et inmortem quam non habebat incurrit: Sedutꝰ conceptȩ¬
similitudinis. instituta redeamus : quod dicit plantatum ẽ id ẽ institutum est lignũ
crucis ad eo quod semper infide uireret accresceret: Hoc schema parabo lȩdicitu
Id ẽ genere dissimilium comparatio : Sicenim in subsequentibus et monti edeoni etuer¬
micomparatus exp̃s : Sequitur Secus decursus aquarum in comparationis gratia

Expanded text:
diso perennis vitae, si detestabilis inobedientia non fuisset. Unde enim mors hadiso perennis vitae, si detestabilis inobedientia non fuisset. Unde enim mors habuisset introitum, si Adam monstrascet devotionis affectum? Hinc sanctissimi Patres suavissima mella sudaverunt, dicentes: « Dedit mandatum, ut inveniret arbitrium: fixit legem, ut faceret cautiorem. » Sed ille cum improvide secutus est hostem, et infeliciter vitae reliquit auctorem, tunc lamentabili sorte deceptus vitam perpetuam, quam possessurus erat, amisit, et insimilitudinis instituta redeamus, quod dicit, plantatum est, id est institutum est lignum crucis a Deo, quod semper in fide vireret ac cresceret. Hoc schema parabola dicitur, id est genere dissimilium comparatio. Sic enim in subsequentibus et monti, et leoni, et vermi comparatus est Christus. Secus decursus aquarum. In comparationis gratia
Abbreviated transcription (Latin):
facite : est etcilibi praedicata ista continuitas. sicut in .SuIII. psalmolegitur. testi¬
moniatuadnẽ doceme : et mandatutua in cordemeo semper ex quiram : Dies pagu¬
ndixerunt anbminibus suis id ẽ adiis a quibus eos etiam nominas senoscuntura
Nox autem dictuo: eo quod noceut as pectibus siue actionibuspris tuuptam¬
q auguiquodplantatum est secus decunsus aquanum
inciam praedicitur glorio sanimis. singularis que felicitas retsicut actiomiran¬
Ida descripta est : it act eius prospera magnificasimilitudine referantur: Bene
ut arbitror ligno fructifero comparatu sẽ dñs̃ xp̃s propter crucem quam proho¬
minum salute suscepit: Quae merito lignum ui taedicitur : quando ibi et dñs xp̃s
hodiem ecum eris in paradrso: Denique ethodiem am omnis in et credensaeter¬
naeuitȩ dona consequitur  siue ut historiarefert. Lignum reuera fuit in para¬

Expanded text:
facite . Est et alibi praedicata ista continuitas, sicut in centesimo decimo octavo psalmo legitur: Testifacite . Est et alibi praedicata ista continuitas, sicut in centesimo decimo octavo psalmo legitur: Testimonia tua doce me, Domine, et mandata tua in corde meo semper exquiram. Dies pagani dixerunt a numinibus suis, id est a diis, a quibus eos etiam nominasse noscuntur. Nox autem dicta est, eo quod noceat aspectibus sive actionibus nost quod plantatum est secus decursus aquarum. Hinc jam praedicitur gloriosa nimis, singularisque felicitas; ut sicut actio miranda descripta est, ita et ejus prospera magnifica similitudine referantur. ut arbitror, ligno fructifero comparatus est Dominus Christus propter crucem, quam pro hominum salute suscepit, quae merito lignum vitae dicitur, quando et ibi Dominus Chrhodie mecum eris in paradiso. » Denique et hodie omnis in eo credens aeternae vitae dona consequitur; sive, ut historia refert, lignum revera fuit in para
Abbreviated transcription (Latin):
quar propositiones ab initio : Sed cumdicit loquar ab initio: non uult personã suam
alicubi fortis se praeteriri : Nostamen a Idiuersorum patrum autoritatem secutr
et eccdesiae uerbadedimus et prophetae . etiustissimos quosquehomines uel peccatori
diximus loqui quos suis locis euidenter ostendimus : ut uari etas i pscrerum oblecture
possit auditu: DIE ACOC TΕ¬
ps accicim plexio : continuum tempus ostendit: quod si ad litterã intendas omni no
ficienditempuscorporibus detur etcapiendis omninecessitas afferatur: Sed ille
probatur lege continuemeditatus quiomnia secundum sũ titem gerens. caelest
senomnibus puritate tractuuit: Hoc reuera ipsicapiti dño xpocertum est conue¬
sire quamuis ad exemplum scĩ titis eius et membris quo que uidetitur essepceptum
Sicut dicitapłs omnia quae cum que facitis in uerbo aut in facto omnia ingla dĩ

Expanded text:
mo dicit: Loquar propositiones ab initio : sed cum dicit, Loquar ab initio, non vult personam suam mo dicit: Loquar propositiones ab initio : sed cum dicit, Loquar ab initio, non vult personam suam alicubi fortasse praeteriri; nos tamen diversorum Patrum auctoritatem secuti, et Ecclesiae verba dedimus et prophetae, et justissimos quosque homines, vel peccatores diximus loqui, quos suis locis evidenter ostendimus, ut varietas ipsa rerum oblectare possit auditum. Die ac nocte. Haec complexio continuum tempus ostendit; quod si ad litteram intendas, omnino ficiendi tempus corporibus detur, et capiendi somni necessitas afferatur. Sed ille probatur legem continue meditari, qui omnia secundum sanctitatem gerens, coelesti se in omnibus puritate tractavit. Hoc revera ipsi capiti Domino Christo certum est convenire, quamvis ad exemplum sanctitatis ejus, et membris quoque videatur esse praeceptum, sicut dicit Apostolus: Omnia quaecunque facitis in verbo aut facto, omnia in gloria Dei
Abbreviated transcription (Latin):
inleguantos habuuin consilid imn piorum prouenit ex pertata comlusio: nullusigtun
beatus uiri abiit in consilio impiorum : hoc quidem indiuersis locis diligens tibi perscru¬
borinuenies : quod nos rarius ponendum esseperspeximus. qm̃ nobis exdiuersi s artibus
atquedis oiplinis cum ex positionẽ posita multa dicenda sunt ET IÑL eceei oeduta
utendendum quod secundo dicit in lege: non sublege fuit qui peccata contempsit sseliqui
Pautem mortides merito sublege sunt quid elictis honerantibus inclinantur : Lexenim
dicitur exeo quodanim : snros liget suis que teneat obnoxios constitutis : uerum ille
legem non medit abcitur litteris. sed sc̃tate propositi: Si cut in xxxuiiii psalmodic¬
turus ẽ ut facicm uoluntatem tuam ds̃ meus uolus edegemtuam in medio cordismei : sicdes
unopsal moutrumq probatum ẽ. qm̃ et principium libri deipsodebet intellegi et man¬

Expanded text:
i est, abiit in consilio impiorum. Provenit exspectata conclusio: Nullus igitur beatus vir abiit in consilio impiorum. Hoc quidem in diversis locis diligens tibi perscrutator invenies, quod nos rarius ponendum esse perspeximus, quoniam nobis ex diversis artibus atque disciplinis cum expositione proposita multa dicenda sunt. Et in lege ejus meditabitur die ac nocte. Intendendum quod secundo dicit: In lege, non sub lege, quia in lege fuit qui peccata contempsit. Reliqui autem mortales merito sub lege sunt, qui delictis onerantibus inclinantur. Lex enim dicitur ex eo quod animos nostros liget, suisque teneat obnoxios constitutis. Verum ille legem non meditabatur litteris, sed sanctitate propositi; sicut in tricesimo nono psalmo dicturus est: Ut faciam voluntatem tuam, Deus meus, volui, et legem tuam in medio cordis mei . Sic de uno psalmo utrumque probatum est, quoniam et principium libri de ipso debet intelligi, et man
Abbreviated transcription (Latin):
scruttndos qui humano generd : uelut competens medicinc praestuntur. Inde enim
animarum saluberrima lauacra suscepimus . Inde peccatis m ortui. reuiuescimus
Indelugentes adaeter nagiuidia perd enuncis : Est enim quo ddemi udicia legenus
in quoreus conspectibus udicis praesentatus ad sistit. Peccatum suum lacrimis diluens
ct confidendo dissoluens seim mum genas defensionis afferens. quo d seipse condepnat
Hic non est accusator extraneus : sed ipsempugnator est suus : Meretur ueniam : qui se

Expanded text:
ntur. Inde enim animarum saluberrima lavacra suscipimus, inde peccatis mortui reviviscimus, inde lugentes ad aeterna gaudia pervenimus. Est enim quoddam judiciale genus, in quo reus conspectibus judicis praesentatus assistit, peccatum suum lacrymis diluens, et confitendo dissolvens, summum genus defensionis afferens, quo se ipse condemnat. Hic non est a
Abbreviated transcription (Latin):
Nab salon crude libello praemeretur. Amicum suum cusi fecit : prodi noscen¬
do consilio ad eius castramigrare : ut quic quid aduersum eum ageretur. sibi¬
met secrecius indicaret:Nam etipsum nomen : praedictam indicat causam:
Chusienim patreagus Setino docente inter praecatur silentium : quod
reuerafidelis eius. ta conexercuit: quando illi secrecius profuturam cn

Expanded text:
cum suum Chusi fecit pro dignoscendo consilio ad ejus castra migrare: ut quidquid adversus eum ageretur, sibimet secretius indicaret. Nam et ipsum nomen praedictam indicat causam. Chusi enim, Patre Augustino docente , interpretatur silentium: quod revera fidelis ejus exercuit, quando illi
Abbreviated transcription (Latin):
ficuos: Conturbentur autem dictum ẽ timorefuturi iudicii: et scriptura rum
praedicatione terribile : ne in illas poencis miserrimi hominum cadant: quar
pecea toribus lex dicina pronuntiat esseuenturas : Cum dicit᷑ ei : relax auit odium
cuimultitudo fuerat donataculparum: sequitur : Auertantur retrorsani
ut nonpermittantur re quotendunt : sed cum redeunt ab infernifouet liberent᷑

Expanded text:
imore futuri judicii, et Scripturarum praedicatione terribili: ne in illas poenas miserrimi hominum cadant, quas peccatoribus lex divina pronuntiat esse venturas. Cum dicit, mei, relaxavit odium cui multitudo fuerat donata culparum. Sequitur: Avertantur retrorsum, ut non permittantur ire quo tendunt; sed
Abbreviated transcription (Latin):
promalo reddidit. decidat ab inimicis mnessincinis de frecans mansue ticlumali
magne ucecuatus. Nec dehoccertami ne referat : quodqñsilliap pltsttdcoroncã
qaciesialrus intendas dominic aepcissionis declarantor indiua s umperfidi sudei
mala recribuit: quamuis nefsabiliaboncc ascoigner auctine peumi perfidi siude¬

Expanded text:
pro malo reddidit, decidat ab inimicis suis inanis; id est, fructu mansuetudinis pro malo reddidit, decidat ab inimicis suis inanis; id est, fructu mansuetudinis magnae vacuatus; nec de hoc certamine referat, quod Dominus illi applicet ad coronam. Quae si altius intendas, dominicae passionis declarantur indicia, cum perfidus Judaeus mala retribuit, quamvis ineffabilia bona a suo
Abbreviated transcription (Latin):
Nicquidem dicit si fecustud sed inferius quid sit istud. exponicumcut dicini
riorns sedhoc non debet genoralitor intel legi : quiã non ẽ in homine aliquã i niqui¬
tateminsuis manibus non habere : Sedistud a persecutione absaiondiliqur filiqu
a quo propheto in iuste uidebatur ad fligi: Nam quemadm odum uelinimicuntrac¬
tauerit : regum textus ostendit : ut tempore quo era
nabat : ducibus suis. Praeceperit ut maximȩ
toergo dicit iniquitatem in hac causa. dũ txat
secum sibieum etium super stitem relinquere uolus¬
mala decidamn
Secundum capud ẽ ante fate pãcientiae : quia depersequentibus senoluit uindi¬
lle remiserit ad sclutem: quodidem lectio ante factatradtum sRbe tbusbanoenim
saulat qut ab esclonmalum qul ap isopriusa aeperant pie tecir ifebant nur
enim retribuit nisi quialiq uid antepercipit: Sedistruur doolenus et peatientetis
promiti sirmissimus perfectebeniuolentiae secon dttone donseniuis et PAtsomalce

Expanded text:
ic quidem dicit: Si feci istud: sed inferius quid sit, istud, exponit cum ait: Sianatio dicti superioris. Sed hoc non debet generaliter intelligi: quia non est in homine aliquam iniquitatem in suis manibus non habere. Sed istud ad persecutionem Abessalom dicitur filii, a quo propheta injuste videbatur affligi. Nam quemadmodum vel inimicum tractaverit, Regum textus ostendit ; ut tempore quo contra eum exercitum destinabat, ducibus suis praeceperit ut maxime A ergo dicit iniquitatem in hac causa duntaxat ise, cum sibi eum etiam superstitem relinquere volumaSecundum caput est antefatae patientiae: quia de persequentibus se noluit vindille remiserit ad salutem. Quod idem lectio antefata testatur. Retribuebant enim Saul atque Abessalom malum, qui ab ipso prius acceperant pietatis officium. Nemo enim retribuit, nisi qui aliquid ante percepit. Sed iste vir Deo plenus, et patientiae virtute firmissimus, perfectae benevolentiae se conditione constringit, ut si malum
Abbreviated transcription (Latin):
quide telo aliquo interior eiactantur : Ex a cerbaueruntenim egrotimali me¬
duum bonum qui remedia salutis suae in sensibi liduritia respueruntAꝑun¬
ditum denum numsquis penaat inrreinaeternũ exultabunt
Host quam impiorum debitas retributiones asseruit n cinceedesia redit ad scos quo¬
rum congrerationebeita dinoscitur nesileret puderen praemia qucenoina
es seuentura ÷ considera quod ecique in capite uersus supplicans petit. sequentipar¬
te eadem promittit neputaretur ambiguum : quod certissime speraba tunes seuen¬
turum Et necrederetur : temporalis esselactitia : dictumẽ in aeternum ubigauduc
nullus ẽfinis dum continue percepta praemia possidentur: Intuere quod in cẽternũ
exulta redicit sperantes in dño qm̃inistatemporalitate gauder euidentur etimpu
in futuro autem sola exulttbit semperec lesia tCOTO QUIdIICΩ¬

Expanded text:
qui de loco aliquo interiore jactantur. Exacerbaverunt enim aegroti mali mequi de loco aliquo interiore jactantur. Exacerbaverunt enim aegroti mali medicum bonum, qui remedia salutis suae insensibili duritia respuerunttur omnes qui sperant in te: in aeternum exsultabunt. Postquam impiorum debitas retributiones asseruit, nunc Ecclesia redit ad sanctos, quorum congregatione beata dignoscitur: ne sileret bonorum praemia quae noverat esse ventura. Considera quod ea quae in capite versus supplicans petit, sequenti parte eadem promittit: ne putaretur ambiguum quod certissime sperabatur esse venturum. Et ne crederetur temporalis esse laetitia, dictum est: in aeternum: ubi gaudii nullus est finis, dum continue percepta praemia possidentur. Intuere quod in aeternum exsultare dicit sperantes in Domino, quoniam in ista temporalitate gaudere videntur et impii; in futuro autem sola exsultabit semper Ecclesia. Vers. 15. I
Abbreviated transcription (Latin):
agebant utmalitia nen solum in linguis sed etiam in actuexecrabile eẽ probaretur:
Hrophetiae mos ẽ futura praedicere : Non enim maledictionis uoto talicio ptacut
Pecdesia cum ipsi probetur : addi quic quidbonorum numero uuidetum ee seuamn
sed neces seerat depertinatibus et praescitis dicere quos noueram dnĩ poredamra¬
rondecidant a cogitationibus suis : Cum se non uiderent adipiscoquoderedebtnt
pos sepromereri: Decidereenim propria edicitur quispiaesuae amissione frau¬
Serhanc sententiam dicimus : quod tantum unus quis que adiuinitate repollitur
quantum eius peccata cumulantur : quantita s enm delicti mensuim iepaiduest
dum tantum ab illo reus longior redditur quantum numerorae nemine dulaneau
expelso propter cogitationes praesumptas dicitur : quia iam temeraria dolumnts¬
tedecepti : uidebantur sibi bonis omnibus intromissi: Expulsosenim illosdicimus

Expanded text:
Agebant, ut malitia non solum in linguis, sed etiam in actu exsecrabili esse probaretuAgebant, ut malitia non solum in linguis, sed etiam in actu exsecrabili esse probaretua cogitationibus suis. Prophetiae mos est futura praedicere. Non enim maledictionis voto talia optavit Ecclesia, cum ipsi probetur addi, quidquid bonorum numero videtur acquiri. Sed necesse erat de pertinacibus et praescitis dicere, quos noverat Dominum posse damnare. Decidant a cogitationibus suis, cum se non viderint adipisci, quod credebant posse promereri. Decidere enim proprie dicitur, qui spei suae amissione frauPer hanc sententiam discimus, quod tantum unusquisque a Divinitate repellitur, quantum ejus peccata cumulantur. Quantitas enim delicti mensura repudii est: dum tantum ab illo reus longior redditur, quantum numeroso crimine dilatatur. Expelle, propter cogitationes praesumptas, dicitur: quia jam temeraria voluntate decepti, videbantur sibi bonis omnibus intromissi. Expulsos enim illos dicimus,
Abbreviated transcription (Latin):
eus noncredit aduersitas : Dirigeincons pectutuo uiammeam. Ade iperumearepos
suimus : quitortuosis sempersemitis ambulamus
beatorum eus munere poscit adipisci ÷ nunchumanos cognoscitur in crepare fallatias ut
ostendat obstimnationes pertinatium hereticorum nom pose ad talia premia pueoprei
quae suis fidelibus dñs preparauit : Recte enimdicitur inore ipsorum non ese ueritatẽ
quorumcor uanitas possidebat Linguaenim sequitur mentis arbitrium : imper
cordiseius mobilitas naturalgordine famulatur.
erfiguram parabolae nimis competens facta probatur allusio Sepuldrumenim
łmortui: guttur ẽmentientis quando exitiabilem sibiucanitatan in facibus reuolurus
qu cemaliim montis in fligit : Benecuitem cid didit paitens : quod siclausam esset minus
ethaberenon probantur effectum : seduthicgrauiora peccata monstraret : ad didit

Expanded text:
ejus non credit adversitas. Dirige in conspectu tuo viam meam, id est, vitam meam ejus non credit adversitas. Dirige in conspectu tuo viam meam, id est, vitam meam ad eum pervenire possumus, qui tortuosis semper semitis ambulamus.beatorum ejus munere possit adipisci, nunc humanas cognoscitur increpare fallacias, ut ostendat obstinationes pertinacium haereticorum non posse ad talia praemia pervenire, quae suis fidelibus Dominus praeparavit. Recte enim dicitur: in ore ipsorum non esse veritatem, quorum cor vanitas possidebat. Lingua enim sequitur mentis arbitrium, imperioque cordis ejus mobilitas naturali ordine famulatur.Per figuram parabolen nimis competens facta probatur allusio. Sepulcrum enim mortui, guttur est mentientis, quando exitiabilem sibi vanitatem in faucibus revolvit, quae malum mortis infligit. Bene autem addidit, patens; quod si clausum esset, minuset habere non probantur effectum; sed hic ut graviora peccata monstraret, addidit,
Abbreviated transcription (Latin):
petuo ut cordis conpunctionem decla raret : Fimoris intulit mentionem : quiatu
fide solida ẽ quando amore casto formido diuinitatis adhibetur
didrigeicons pectutuo uiam meao
Nosi quimorationem sucm dixit matutinis temporibus audiendam : peccatorb
quoque commemorans exitiabilem repulscm hinc secundam in greditur sectione
postulans dnm ut itm adaeternagudia deducatur qua ohic diuersis fcitigabex
ancustus: autenim . Intucuustitia Idẽdum confidentibus parcis: sequeptenitendo
damnantes aequissimapotentia tua epi aetaitis ab soluis. Nam qui abicit rebelles
iustum e. ut uclit recipere supplicantes: Propter inimicos meos. Id ẽ propterbe¬
reticos et pciganos : Vnus enim prauo dogͥmate contrarius. alter non credendo sempi
aduersusẽ : Propterquos indni iustitia sepetit esse dirigendumi quia p̃dicationi

Expanded text:
re tuo. Ut cordis compunctionem declararet, timoris intulit mentionem: quia tunc re tuo. Ut cordis compunctionem declararet, timoris intulit mentionem: quia tunc fides solida est, quando amori casto formido Divinitatis adhibeturdirige in conspectu tuo viam meam. Postquam orationem suam dixit matutinis temporibus audiendam, peccatorum quoque commemorans exitiabilem repulsam, hinc secundam ingreditur sectionem, postulans Dominum ut jam ad aeterna gaudia deducatur, quia hic diversis fatigabatur angustiis. Ait enim: in tua justitia, id est, dum confitentibus parcis, seque poenitendo damnantes, aequissima potentia tuae pietatis absolvis. Nam qui abjicit rebelles, justum est ut velit recipere supplicantes. Propter inimicos meos, id est propter haereticos et paganos. Unus enim pravo dogmate contrarius, alter non credendo semper adversus est. Propter quos in Domini justitia se petit esse dirigendam, quia praedicationibus
Abbreviated transcription (Latin):
Q domo dñi testareturadmitti : namcum ipsa ecclesia hic domus sit dni: tamen
potest perunđm quem quȩb etam dicere: quicius membra sunt futuram sehierusa
lemnihil hominus intraturam : Sicenim dicimus et patriam etcuutatem: et ta men
hisrebus uerbadamusquȩ ad ciues earum nouimus pertinere: sed quia illa futura
hierusclem lapidibusuius scorum credit᷑ multitudine conseruenda aptedixit dui
Ineroibo indomumtuam : quasi in illius fabricae perfecta aedificatione condudar¬
adolabbadiem plum sem tuuoo intimonetuo:
onsiderandum ẽ quod non dixit intemplo sed ad templum : quia nee syllabas ip¬
sa facramenti s uacare praedictum ẽ templum : sem̃ corpus est dñi salucitoris
uodiure adorat ec desia : per quod meruit esse reuerenda : Sic enimipse de suocom¬
poredixit. Destruite templum hoc : et intriduo a edificabo illud sequitur. Intimo¬

Expanded text:
 domo Domini testaretur admitti. Nam cum ipsa Ecclesia hic domus sit Domini, tamen  domo Domini testaretur admitti. Nam cum ipsa Ecclesia hic domus sit Domini, tamen potest per unumquemque beatum dicere, qui ejus membra sunt, Jerusalem futuram se nihilominus intraturam. Sic enim dicimus et patriam, et civitatem; et tamen his rebus verba damus, quae ad cives earum novimus pertinere. Sed quia illa futura Jerusalem lapidibus vivis sanctorum creditur multitudine construenda, 26 apte dixit: Introibo in domum tuam: quasi in illius fabricae perfecta aedificatione concludaAdorabo ad templum sanctum tuum in timore tuo. Considerandum est quod non dixit: in templo, sed ad templum; quia nec syllabas ipsas a sacramentis vacare praedictum est. Templum sanctum, corpus est Domini Salvatoris, quod jure adorat Ecclesia, per quod meruit esse reverenda; sic enim ipse de suo corpore dixit: Destruite templum hoc, et in triduo aedificabo illud . Sequitur: in timo
Abbreviated transcription (Latin):
significat hereticos quilo quentes mendacium sequatium animas perdiderunt:
Quidenim potest essegrauius quam ibierrare ubiet alterum possit extinguere
adpostremum dicit : uirum sanguinum et dolosum ab hominabi turdñs: Tir quidem
sanguinum ẽ quihuma nocreatore polluitur : sedille qui decipit uiuum: Addidit
Etolosum : Muliaenim perpͥpera fiunt quae propria uoluntate non aginus : Dolosos
automillos significat qui scientes malum alienum operardnituntur exltium: dudicieo
abhominabitur signi ficat omnes quos superius dixit aregnodñi reddendos extraneos
Illienim abominandisunt quique praemia consẽqui non merentur : Complete sunt
abutra que parte ennoemathicae diffinitiones quȩ sententiae. Inmagnam utilita¬
tem hominum uidentur esse ex praessae ut breuiter intellegerent peccatores quo
m̃malos dixerat ab ominandos consequenserat: ut semper diuinã gratiam in¬

Expanded text:
significat haereticos, qui loquentes mendacium, sequacium animas perdiderunt. significat haereticos, qui loquentes mendacium, sequacium animas perdiderunt. Quid enim potest esse gravius quam ibi errare, ubi et alterum possit exstinguere? Ad postremum dicit: virum sanguinum et dolosum abominabitur Dominus. Vir quidem sanguinum est qui humano cruore polluitur, sed et ille qui decipit vivum. Addidit, et dolosum. Multa enim perperam fiunt, quae propria voluntate non agimus. Dolosus autem illos significat qui scientes malum, alienum operari nituntur exitium. Dum dicit: abominabitur, significat omnes quos superius dixit a regno Domini reddendos extraneos. Illi enim abominandi sunt qui ejus praemia consequi non merentur. Completae sunt ab utraque parte ennoematicae definitiones, quae sententiae in magnam utilitatem hominum videntur expressae; ut breviter intelligerent peccatores, quos am malos dixerat abominandos, consequens erat ut se per divinam gratiam in
Abbreviated transcription (Latin):
dum ubique praesens et totus esse noscatur: Sed illi recte coram ipsoesse minimedi¬
cuntur : qui eius gratia: donoque priuandi sunt ac tenus indicatus ẽ dñscum
dicitur : id quod non .ẽ . Nunc aliis tribus modisostenditur ad firmando quod est :
Dicit enim odistiomines qui o perantur iniquitatem : Non dixit qui operati sunt
quia illitantum in iuditiodam nabuntur : quiusque ad finem uitae suae crimine se
ne fando commaculant : sed inters peciales enumerationescriminum : congruenom̃¬
÷Vgenerale positum ẽ. Id ẽ operatores iniquiteum : ut ibi intellegas quicquid adiuinis
mandatis contat alienum: adiecit: per deseos quilocuntur mendacium : Videntur
istesententiae non nullam recipere quaestionem : ut iniquitatem operantes odisse
tantum dnm̃dicat : Mendacium uero loquentes : perire confirmet: Dumsilitteram
intendas grauius uidecitur esse agereiniquitatem : quam loquimendacium : Sed hic

Expanded text:
dum ubique praesens et totus esse noscatur. Sed illi recte coram ipso esse minime didum ubique praesens et totus esse noscatur. Sed illi recte coram ipso esse minime dicuntur, qui ab ejus gratia donoque privandi sunt. Hactenus indicatus est Dominus, cum dicitur id quod non est: nunc aliis tribus modis ostenditur affirmando quod est. Dicit enim: Odisti omnes qui operantur iniquitatem; non dixit qui operati sunt, quia illi tantum in judicio damnabuntur, qui usque ad finem vitae suae crimine se nefando commaculant. Sed inter speciales enumerationes criminum, congrue nomen generale positum est, id est, operatores iniquitatum, ut ibi intelligas quidquid a divinis mandatis constat alienum. Adjecit: perdes eos qui loquuntur mendacium. Videntur istae sententiae nonnullam recipere quaestionem, ut iniquitatem operantes odisse tantum Dominum dicat: mendacium vero loquentes perire confirmet; dum si litteram intendas, gravius videatur esse agere iniquitatem quam loqui mendacium. Sed hic
Abbreviated transcription (Latin):
n primo ꝑsalmodiximus en noemathicae definitionis h nc es se uirtutem : ut negcodo
ponit euidenter possit ostendi: quodin histribus uersibus utrumque probatur effec¬
tum Dicit enim tuesds̃ qui iniquitatem nalle cognosceris : Quidenim aliud ds̃ potes
uelle nisi quod probatur ipse perficere : sicut esaia sait : Ego sum dñs quilo quorius¬
titiam : et ad nuntio recta : Sequitur Non habi tabitiux tatem alignus : Hic pecca¬
tores a regnodnĩ significat excludendos : quinulla conuersationẽ mutati sunt
Namlicet eum carnaliter tantum uideant quos reatus in uoluit : sicut scriptũ ẽ
uidebunt inquem conpuncxerunt : ĩuxta ipsum tamen habitare nequeunt : qui
gebennȩ cruciatione dam̃ nandi sunt: Ad didit: neque permanebunt : Ostenditeos
iniuditio dñĩ generaliter esseuenturos: sed an teo culos dnĩ merito permanere non
dicuntur : qͥui inperpetua tormenta mittendi sunt : Nihil ẽ enim quod ds̃ non uideto

Expanded text:
In primo psalmo diximus ennoematicae definitionis hanc esse virtutem, ut negando od proponit, evidenter possit ostendi. Quod in his tribus versibus utrumque probatur effectum. Dicit enim: Tu es Deus, qui iniquitatem nolle cognosceris. Quid enim aliud potest Deus velle, nisi quod probatur ipse praecipere? Sicut Isaias ait: Ego sum Dominus, qui loquor justitiam et annuntio recta . Sequitur: non habitabit juxta te malignus. Hic peccatores a regno Dei significat excludendos, qui nulla conversione mutati sunt. Nam licet eum carnaliter tantum videant, quos reatus involvit, sicut scriptum est: Videbunt in quem compunxerunt ; juxta ipsum tamen habitare nequeunt, qui gehennae cruciatione damnandi sunt. Addidit: neque permanebunt. Ostendit eos in judicio Domini generaliter esse venturos; sed ante oculos Domini merito permanere non dicuntur, qui in perpetua tormenta mittendi sunt. Nihil est enim quod Deus non videat,
Abbreviated transcription (Latin):
redunet nequequi saluum faciat : Id ẽ cumtua sub ueniendo cesseitieris nuoenim
tempore praeuelet dicibolus rapere : cum nobis peccate s noisobseceribus
simerattor distullerit subuenire : Ipse enim fideles redemit quisuumfilium pro
buma nogenere in estim abile praecium dedit. Nec abaliopotes sal liluuen silum pr

Expanded text:
redimat, neque qui salvum faciat; id est, cum tu a subveniendo cessaveris, illo enim redimat, neque qui salvum faciat; id est, cum tu a subveniendo cessaveris, illo enim tempore praevalet diabolus rapere, cum nobis peccatis nostris obstantibus Creator distulerit subvenire. Ipse enim fideles redimit, qui suum Filium pro humano genere inaestimabile pretium dedit. Nec ab alio potest salus venire, nisi a
Abbreviated transcription (Latin):
psalmi diui nomunere introspicere mereamur:¬
Dr̃cdsmsiaresperaui lipenameas omnipus pense¬
quen tisuscns et eri peme:
Quamuis prophetae ab cl onfilu sui caus auidetitur esse proposita : deuiniuersis
tam eninimicis sesipplicat debere liberare abspiriti dibus maxime nequitus quas
conuenit studio sissime praecaueri : quia carnedes ostes corpusi m pedunts spura¬
tales uero animas necare contendunt ibera apeccato s. eri posidiaboio abposu
enimpotestate tollimur : quando misericordiadni delictorum sertlbabse hopab ipsiu
Sed quur debecit a persequentibus erui. praemis sa ratione demonstras qpi scinipsõ
dum mon es ł quiredimat neque quieluuo pati&
eoni comfertur dicibolus : Leoni frequenter comparatur etxp̃s : Ille quodadin¬
teritum rapit : iste quoderipit ad salutem : Pulctr euero pro priaue bd slsuo¬
toribus dedit: Dnm rogat ut eripiat : neleo rapiat Subungrit Subinone qu

Expanded text:
psalmi divino munere introspicere mereamurpsalmi divino munere introspicere mereamurs, in te speravi, libera me ab omnibus persequentibus me et eripe me. Quamvis propheta, Abessalom filii sui causa videatur esse proposita, de universis tamen inimicis se supplicat debere liberari, ab spiritualibus maxime nequitiis, quas convenit studiosissime praecaveri: quia carnales hostes corpus impetunt, spirituales vero animas necare contendunt. Libera a peccato, eripe a diabolo. Ab ipsius enim potestate tollimur, quando misericordia Domini delictorum sordibus expiamur. Sed cur debeat a persequentibus erui, praemissa ratione demonstrat: quoniam se in ipso dum non est qui redimat, neque qui salvum faciat. Leoni confertur diabolus, leoni frequenter comparatur et Christus: ille quod ad interitum rapiat, iste quod eripiat ad salutem. Pulchre vero propria verba suis auctoribus dedit: Dominum rogat ut eripiat, ne leo rapiat. Subjunxit: Dum non est qui
Abbreviated transcription (Latin):
et .cxl.iii quibus conuenit schema: quod dicitur allegoria. Id ẽ in uersio
aliud dicens aliud significans. DiUISIOPSALcm
ausam suam prophetatrahens in futurum mỹ sterium dñĩ sclucitoris : cuietiã
nomen ipsum dauid misticis interpraecationibus congruenter ad scribitur
In primadiuisione ex sucpersona dnm̃ depraecatur : ut ab omnibus persecut ori
bus eius liberctur : Personauero hominis ẽ : substantiarationalis indiuidua
suis proprietatibus consubstantialibus cȩteris segregcita: Secunda sectione
idem prophetarogat : ut resurrectioniseius gloriam manifestata sub ueniat:
Tertia ipsum introducit loquentem per id quod factus ẽ humilis et secundamiusti¬
tiam sucm ueritatem que iudicetur : malos ultione de terrens bonis gratiua prae¬
mia conpromittens : In quarta parte : iterum propheca loquitur doioneni
udaeos ut metu futuri iudicu a proposita iniquitate discedant nȩ possint susti¬
nere merita ultiones : Hoc nunc conuenit sollicitamenteperquirt uturdtõ

Expanded text:
quod dicitur allegoria, id est inversio, aliud dicens, aliud significans. 31 Divisio psalmi. Causam suam propheta trahens in futurum mysterium Domini Salvatoris, cui etiam nomen ipsum David mysticis interpretationibus congruenter ascribitur: in prima divisione ex sejus virtute liberetur. Persona vero hominis est substantia rationalis, individua, suis proprietatibus a consubstantialibus caeteris segregata. Secunda sectione idem propheta rogat, ut resurrectionis ejus gloria manifestata subveniat. Tertia ipsum introducit loquentem per id quod factus est humilis; ut secundum justitiam suam veritatemque judicetur: malos ultione deterrens, bonis gratuita praemia compromittens. In quarta parte iterum propheta reloquitur, commonens Judaeos, ut metu futuri judicii a proposita iniquitate discedant: ne possint sustinere meritas ultiones. Hoc nunc convenit sollicita mente perquiri, ut virtutem
Abbreviated transcription (Latin):
Enumeratis afflictionibus emendationis ingreditur partem : ut quiꝰ malorum
collegio peccauerat. fatgatis a setalibus mandatis dnõ de uotissimus appareret
quod argumentum ab ad tributis personarum tractum dicitur : auictu eo quippe
modo seprobat adplencm corretionem uenisse : quia se uoluit amalorum socie¬
tate diuidere : Namuidequid sequitur : Ex audiuIt oñs depraccario

Expanded text:
Enumeratis afflictionibus, emendationis ingreditur partem; ut qui malorum collegio peccaverat, fugatis a se talibus, mandatis Domini devotissimus appareret. Quod argumentum ab attributis personarum tractum, dicitur a victu. Eo quippe modo se probat ad plenam correctionem venisse, quo se voluit a malorum societate dividere. Nam vide
Abbreviated transcription (Latin):
fauented nõ praecepta legis inponunt : Terra autem dicta ẽ a terendo quod cõmetin¬
Breuis et plena commonitio : qu ado dno a mabili timore serutur : Namsicut remissa
securita sculpasammittit itcitimor desiderabilis delicta semꝑer excludit : Et neseruitiũ
dĩduris simum aut tristissimum fortepataretur : subiuncxit᷑ exultateei cũ tremone
Nuiatimor dni non ad miseriam sed ad gaudium ducit: Quippe quibecitos efficit et scos
Coperatur : Et iterum ne haec exultatio neglegens redderetur: Ad didit cũ tremo¬
eut utrãque sociatã calestem reuerentiam competenter ex primerentn¬

Expanded text:
favente Domino, praecepta legis imponunt. 19 Terra autem dicta est a terendo, quod commeanfavente Domino, praecepta legis imponunt. 19 Terra autem dicta est a terendo, quod commeanino in timore. Brevis et plena commonitio, qua Domino Deo amabili timore servitur. Nam sicut remissa securitas culpas admittit, ita timor desiderabilis delicta semper excludit. Et ne servitium Dei durissimum aut tristissimum forte putaretur, subjunxit: Et exsultate ei cum tremore. Quia timor Domini non ad miseriam, sed ad gaudium ducit; quippe qui beatos efficit, et sanctos operatur. Et iterum, ne haec exsultatio negligens redderetur, addidit, cum tremore; ut utraque sociata coelestem reverentiam competenter exprimerent