comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
neq enĩ dixisti fiat homo scd̾m genur. set fi¬
ciamus hõiem ad ymaginẽ ⁊ similitudinẽ nũs.
ut nos ꝓbemꝰ que sit uoluntas tua. ad hoc eñ
dispensator ille tuus gñans ꝑ euangłin filios
ne semꝑ ꝑuulos hr̃et. quos lactẽ nutͥret ⁊ tañ¬
quam mitrix foũet reformanĩ inqͥt ĩnouica.¬
homo. s faciamus hõiem. nec dicis scd̃m genꝰ
s ad ymaginẽ ⁊ similitudinẽ nr̃am mente qͥppe
renouatꝰ ⁊ ꝯspiciens intllcam u̾itatẽ tuã hoĩe
demonstratore ud̃ indiget ut suũ genꝰ imitct
si te demõstrante ꝓbat ip̃e que sit uolũtas tia
quod bonũ ⁊ bñplacitũ. ⁊ ꝑfcm̃. ⁊ doces eum iam¬

Expanded text:
neque enim dixisti: fiat homo secundum genus, sed: faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram, ut nos probemus, quae sit uoldispensator ille tuus generans per Evangelium filios , ne semper parvulos haberet quos lacte nutriret, et tanquam nutrix foveret : Reformamini, inquit, in novitahomo, sed: faciamus, nec dicis: secundum genus, sed: ad imaginem et similitudinem nostram. mente quippe renouatus et conspiciens intellectam ueritatem tuam homine demonstratore non indiget, ut suum genus imitetur, sed te demonstrante probat ipse, quae sit uoluntas tua, quod bonum et beneplacitum
Abbreviated transcription (Latin):
plicarent᷑ sr̃ t̾ram. Item dic̾em ad ea rer̃ ge¬
nera ꝑtin̾e bñdcoeui hanc que gignendo ex
frutectis ⁊ in pecorib t̾re. suinc autem nec
hbic ⁊ lingnis dcm̃ est. nec bestiis ⁊ serpẽtib
crescide ⁊ młtiplicamini cum ħ qͦ om̃ia sicut
pisces ⁊ aues ⁊ hoĩes gignendo angeant᷑ genꝰ¬
quẽ custodiant. Quid gͣ dicam lumen meũ¬
meũ u̾itas. qr uactat hoc. Ꝙ maniter ita dic¬
tum est. nequaꝙͣ pietatis pat̃ abfit ut hoc
dicat seruns ũbi tui. Et si hoc ego non ĩtessi¬
go quid hot eloquiũ significet utant᷑ eo mełi
meliore .i. intelligencior es qmͣ ego sum uni
cuiq qnͣtum saꝑe dedisti dens. ꝑ laceat autẽ
⁊ ꝯfcrssio mea coram ocłis cuis. qr tibi conficeor
crede me dñe. non ĩ cassum ita te locutũ.: nec¬

Expanded text:
plicarentur super terram. item dicerem ad ea rerum genera pertinere benedictionem hanc, quae gignendo ei frutectis et in pecoribus terrae. nunc autem nec herbis et lignis dictum est nec bestiis et serpentibus: crescite et multiplicamini, cum haec quoque omnia sicut pisces et aues et homines gignendo augeantur genusque custodiant. Quid igitur dicam, lumen meum, ueritas? quia uacat hoc, quia inaniter ita dictum est? nequaquam, pater pietatis, absit, ut hoc dicat seruus uerbi tui. et si ego non intellego, quid hoc eloquio significes, utantur eo melius meliores, cuique quantum sapere dedisti, Deus meus. Placeat autem et confessio mea coram oculis tuis, qua tibi confiteor credere me, Domine, non incassum re ita locutum e
Abbreviated transcription (Latin):
ium ⁊̃ ueuice ⁊ disputem̃ dicit dominꝰ ut ftant
limĩaria ĩ firmam̃to celi ⁊ luceant sr̃ t̃ram. q̃re¬
lat diues ille amagrõ bono quid fac̃et ut uitã
et᷑ nam ꝯseq̃retur. dicat ei magr̃ bomis quẽ puta¬
bat hoĩem ⁊ nicħ ampliꝰ. bonꝰ ẽ aut̃ qr deus ẽ. dicat
ei ut si uult uenire ad uitam seruet mandata
sepet a se amaritudinẽ neqͥcie atq malicie. non
octidat. nõ mechetur. nõ. furet᷑. ñ falsum testimo¬
mũ dicat. ut appareat arida: ⁊ germin honorẽ
matͥs ⁊ pric ⁊ dilectõnem proximi. feci inqͥt hec
om̃ia. unde gᷤͦ tante spine si t̾ra fructifã est. uade
extirpa siluosa dumeta auaricie: uende que pꝰsi¬
des ⁊ implere frugib dando pauꝑib ⁊ hẽbis the¬
saurũ incelis ⁊ sequere dñm. si uis eẽ ꝑfcũs ei so
c  ciatus int̾ qũos loquit᷑ sapĩam ille qui nouit ꝙͥ¬

Expanded text:
uenite, disputemus, dicit dominus, ut fiant luminaria in firmamento caeli, ut luceant super terram. quaerebat diues ille a magistro bono, quid faceret, ut uitam aeternam consequeretur: dicat ei magister bonus, quem putabat hominem et nihil amplius — bonus est autem, quia deus est — dicat ei, ut, si uult uenire ad uitam, seruet mandata, separet a se amaritudinem malitiae atque nequitiae, non occidat, non moechetur, non furetur, non falsum testimonium dicat, ut appareat arida et germinet honorem matris et patris et dilectionem proximi. feci, inquit, haec omnia. unde ergo tantae spinae, si terra fructifera est? uade, extirpa siluosa dumeta auaritiae, uende quae possides et implere frugibus dando pauperibus et habebis thesaurum in caelis et sequere dominum, si uis esse perfectus, eis sociatus, int
Abbreviated transcription (Latin):
um deum ⁊ dñm oĩum malu̾nt. quod eoꝵ
sapientes quos phos uocant scolas hẽbant dis
sat̾dotes latebat de ip̃oꝵ deoꝵ natura quam
dusam sentirent cum snam qͥsq opĩonem
piᷤ ꝓfit̾i non formidaret. Aque om̃ib si pos¬

Expanded text:
verum Deum et Dominum omnium maluerunt, quod eorum sapientes, quos philosophos vocant, scholas habebant disslos vel sacerdotes latebat, de ipsorum deorum natura quam diversa sentirent, cum suam quisque opinionem publice profiteri non formidaret, atque omnibus, si pos
Abbreviated transcription (Latin):
festus est. breui silła longã metior. eamq sentis
hr̃e bis tm̃. s̾ cum alt̃a post alt̾am sonat. si pͥo:
longa posterior quõ tenebo breuem. ⁊ quomͦ
eam longe meciens applicabo: ut ĩueniam
quod bis tantum hẽat. qñquidem longa so¬
nare non incipit. nͥ breuis sonare destiterit:
tior. Ubi est qmͣ metior breuis. ubi est longil qͣ
metior: ambo sonuer̃t ⁊ uolau̾nt. pret̾ierins
iam non sunt ⁊ ego metior. fident̃q respon¬
deo qnͣtum excercitato sensu fiditur illam
plam eẽ: illam duplã in spacio .s. temporis.
Neq hoc possum. nͥ qr p̃ceriert̃ ⁊̃ firte suns
son gͦ ip̃as que iam nõ sunt. s aliciuo ĩngr̃

Expanded text:
festus est, breui syllaba longam metior eamque sentio festus est, breui syllaba longam metior eamque sentio habere bis tantum. sed cum altera post alteram sonat, si prior breuis, longa posterior, quomodo tenebo breuem et quomodo eam longae metiens applicabo, ut inuquod bis tantum habeat, quandoquidem longa sonare non incipit, nisi breuis sonare destiterit? tior? ubi est qua metior breuis? ubi est longa quam metior? ambae sonuerunt, auolauerunt, praeterierunt, iam non sunt, et ego metior fidenterque respondeo, quantum exercitato sensu fiditur illam simplam esse, illam duplam, in spatio scilicet temporis; neque hoc possum nisi quia praeterierunt et finitae sunt. non ergo ipsas quae iam non sunt, sed aliquid in
Abbreviated transcription (Latin):
ne ⁊ dicamꝰ qnͣta sit. S ad huc sonat nec med
pot. nisi ab inicio sui quo sonare cepit. usab
finem desinit. Ipm̃ qui ipe int̾uallum metim
ab aliquo inicio usq ad aliqm̃ finem. qͣpp̃ uor
que non dum finita est. metiri nõ põt ut dc̃
quam longa uł breuic sit nec dici. aut equst
alicui. aut ad aliqisi simpła. uł sin dupla. ł a
aliud. cum aut̃ finica fu̾it iam non erit. Qlo
pacto gͥ metiri pot̾it. Et metimur tñ temo
nec ea que non dum sunt nec ea que iamĩle
nec ea que nulla mora extendunt᷑. nec el p
t̾minos non habent. Nec futura gͦ nec p̃cena
nec p̃sencia nec p̃teuncia tempora metimꝰ.
⁊ metim᷑ tm̃ tempora. Deus c̾ator oiũm. isis
iste octo sillabaꝵ brenib ⁊ longit alt̾nat siio
qͣtuor itaq breues. p̾m. t̾cia. qͥnta. septima. sn¬
ꝓle sunt. ad quatuor longas scdãm. sextam.

Expanded text:
ane et dicamus, quanta sit. sed adhuc sonat nec metiri ane et dicamus, quanta sit. sed adhuc sonat nec metiri potest nisi ab initio Sui, quo sonare coepit, usque ad finem, quo desinit. ipsum quippe interuallum metimur ab aliquo initio usque ad aliquem finem. quapropter uox, quae numquam finita est, metiri non potest, ut dicatur, quam longa uel breuis sit, nec dici aut aequalis alicui aut ad aliquam simpla uel dupla uel quid aliud. cum autem finita fuerit, iam non erit. quo pacto igitur metiri poterit? et metimur tamen tempora, nec ea, quae nondum sunt, nec ea, quae iam non sunt, nec ea, quae nulla mora extenduntur, nec ea, quae terminos non habent. nec futura ergo nec praeterita nec praesentia nec praetereuntia tempora metimur et metimur tamen tempora. Deus creator omnium: uersus iste octo syllabarum breuibus et longis alternat syllabis: quattuor itaque breues, prjma, tertia, quinta, septima, simplae sunt ad quattuor longas, secundam, quartam,
Abbreviated transcription (Latin):
aut eciam disfinite duplum ẽ hoc ad itluo. tẽpꝰ
metior scio. sec non metior futur̃. qr ñ dum
ẽ. nõ metior p̃sens qr nullo spacio tenditur. sõ
metior p̃t̾itum. qr iam non est. Quid ergo me¬
tior an p̃t̾euncia temꝑa añ p̃t̾ita. Si enĩ dix̃am
Insiste aĩe m̃s: ⁊̃ actende fortit̃. deus ad uitor
nr̃. Ip̃efecit nos ⁊ nos ip̃i nos. Atende ubi albes¬
scit u̾itas. ecce puta uox corporis incipit sonais
⁊ sonat ⁊ adhuc sonat. ecce desinit sonare amo
stlencium ẽ. ⁊ uox illa p̃t̾ita est. ⁊ ñ ẽ iam. uii
tura erat añꝙͣ sonaret. ⁊ uon pot̾at metiri: ai
non ouni erat. ⁊ cunc nõ põt. q iam non est ᷝͥ¬
magis poc̾at : p̃t̾iens gͥ tendebantur in anquo¬
spacium temporis quo metiri possẽt. qm̃ pios
puta altera cepit sonare. ⁊ adhuc souat ꝯina¬
to tenore sine ulla distinctione. metiams eom
dum sonat. cum enĩ sonare cessau̾it: iampa

Expanded text:
aut etiam definite, Duplum est hoc ad illud? Tempus aut etiam definite, Duplum est hoc ad illud? Tempus metior, scio: sed est, non metior praesens, quia nullo spatio tenditur, non metior praeteritum, quia iam non est. quid ergo metior? an praetereuntia tempora, non praeterita? sic enim dixeram. Insiste, anime meus, et adtende fortiter: deus adiutor noster; ipse fecit nos, et non nos. adtende, ubi albescet ueritas. ecce puta uox corporis incipit sonare et sonat et adhuc sonat et ecce desinit, iamque silentium est, et uox illa praeterita est et non est iam uox. futura erat, antequam sonaret, et non poterat metiri, quia nondum erat, et nunc non potest, quia iam non estmagis poterat? praeteriens enim tendebatur in aliquium temporis, quo metiri posset, quoniam prputa altera coepit sonare et adhuc sonat continuato tenore sine ulla distinctione: metiamur eam, dum sonat; cum enim sonare cessauerit, iam p
Abbreviated transcription (Latin):
mur spacio breuis sillabe metiri spacium longe
sillabe atq id duplum dic̾e̾. ita metin᷑ spacia
carminũ spacii u̾suum ⁊̃ spacia u̾siuum spaciis
pedum ⁊ spacia pedum spaciis sillabaꝵ ⁊ spacia
longaꝵ spaciis breuiũ non ĩ paginis. Non eo mͦ
loca metim᷑ ñ temꝑa. S cum uoces ꝓnũciando
tnseunt ⁊ dicimꝰ longum carmeri ẽ. slam tot
u̾sib ꝯtexitur longi u̾sus. Nam tot pedib ꝯstãt
longi pedes. Nam tot sillabis tendunt᷑ longe
silłe. Nam dupla est. ad breuem. s neq ita ꝯp̃¬
henditur certa m̃sura. temporis qñquidẽ fieri
põt. ut ampliori spaclo temporis ꝑsones u̾ suc
breuior. si ꝓductiꝰ ꝓ nuncietur qmͣ longior si
correptiꝰ. Ita carnen. ita spes. ita sillãba. Inde
nem. s cuiꝰ rei nescio. et mir̃ si nõ ip̃ius animi.
&iud enĩ metior obsecro te deus meus. ⁊ dico aũ
indisfinite longins est hoc tempꝰ. qmͣ illud:

Expanded text:
mur spatio brevis syllabae metiri spatium longae mur spatio brevis syllabae metiri spatium longae syllabae, atque id duplum dicere. Ita metimur spatia carminum spatiis versuum, et spatia versuum spatiis pedum, et spatia pedum spatiisis brevium: non in paginis nam eo modo loca metimur, non tempora, sed cum voces pronuntiando transeunt, et dicimus, Longum carmen est, nam tot versibus contexitur; longi versus, nam tot pedibus constant; longi pedes, nam tot syllabis tenduntur; longa syllaba, nam dupla est ad brevem. Sed neque ita comprehenditur certa mensura temporis, quandoquidem fieri potest ut ampliori spatio temporis, personet versus brevior si productius pronuntietur, quam longior si correptius. Ita carmen, ita pes, ita syllaba. Inde nem: sed cujus rei, nescio; et mirum si non ipsius animi. Quid enim metior, obsecro, Deus meus, et dico aut indefinite, Longius est hoc tempus quam illud;
Abbreviated transcription (Latin):
tum ẽ. ⁊ si quid alud nr̃a dim̃sio siue ꝯp̃hend̾it
sue existimau̾it. ut dici solet. pluc minus Non
norare me adhuc quid sit tempꝰ: ⁊ rursum cõfi¬
teor tͥ dñe scire me in temꝑe ista dicere. ⁊ diu
me iam loqui de tempore. atq id ip̃m diu ñ eẽ.
nͥ moram temporis. Qũo gͥ hoc scio. qñ quid sit
tempus nescio. An forte nescio q̃ ad modũ dicã
quod scio. hel michi qui nescio saltem qͥ. nesci¬
am. Ecce ds meus coram te quia nõ mentior
sicut loquor ita est cor meum. Tii islumĩab̾
luc̃nam meam dñe deus meus illuĩa tenebͣs
one u̾idica. metiri me tempora. Itane deus
meus metior. quid metiar nescio. Mecior mo¬
tum corporis intempore. item ip̃m tempus
ñ metior. An uero cor corꝑis motum metixer
quam diu sit. ⁊ qmͣ diu hinc illue ꝑueniat
nͥ tempꝰ in quo mouet᷑ metirer Ipm̃ gͦ tp̃c
unde metior:. an temꝑe breuiore metim᷑ longi.
sic̃ spacio cubiti spacium transiri. Sic enĩ uide¬

Expanded text:
tum est; et si quid aliud nostra dimensio sive comprehenderit sive existimaverit, ut dici solet, plus minus. Non norare me adhuc quid sit tempus; et rursus confiteor tibi, Domine, scire me in tempore ista dicere, et diu me jam loqui de tempore, atque ipsum diu non esse diu nisi mora temporis. Quomodo igitur hoc scio, quando quid sit tempus nescio? An forte nescio quemadmodum dicam quod scio? Hei mihi qui nescio saltem quid nesciam! Ecce, Deus meus, coram te, quia non mentior; sicut loquor, ita est cor meum. Tu illuminabis lucernam meam, Domine Deus meus, illuminabis tenebras one veridica metiri me tempora? Itane, Deus meus, metior, et quid metiar nescio? Metior motum corporis tempore; item ipsum tempus non metior? An vero corporis motum metirer quamdiu sit, et quamdiu hinc illuc perveniat, nisi tempus in quo movetur metirer? Ipsum ergo tempus unde metior? An tempore breviore metimur longius, sicut spatio cubiti spatium transtri? Sic enim vide
Abbreviated transcription (Latin):
rus tuus. sic̃ audisti a magr̃o bono. s contͥstata ẽ
t̾ra sterilis ⁊ spine offocauer̃t ũbũ. uos aut̃ gẽnꝰ
electũ: infirma mũdi qui dimisistis oĩa ut seã
eum speciosi pedes ⁊ lucete ĩfirmam̃to. ut celi
enarrant głiam eiꝰ. diuidentes int̾ lucẽ ꝑfcõꝵ¬

Expanded text:
bono. sed contristata est terra sterilis, et spinae suffocauerunt uerbum. Yos autem, genus electum in firmamento mundi, qui dimisistis omnia, ut seqeum, speciosi pedes, et lucete in firmamento, ut caeli enarrent gloriam eius diuidentes inter lucem
Abbreviated transcription (Latin):
utͣ homo tanꝙͣ ꝑiulus in xp̃o lactisq potator do¬
Q roboretur ad solitum cibum ⁊ aciem firmet ad
oas aspectum. nõ heãt desertam noctem suã. sec
ice uine stellarũq ꝯtentꝰ sic̃. hec nob̾ cum dispu¬
s sapientissit dẽ nr̃. ⁊̃ libro tuo firmam̃to tuo ut

Expanded text:
uam paruulus in Christo lactisque potator, donec roboretur ad solidum cibum et aciem firmet ad solis aspectum, non habeat desertam noctem suam, sed luce lunae stellarumque contentus sit. haec nobiscum disputas sapientissime, deus noster, i
Abbreviated transcription (Latin):
tua legunt. eligunt. ⁊ diligunt. semꝑ legũt.
⁊ nũqmͣ pret̾it quod legunt. eligendo enĩ ⁊ dili¬
gendo legunt ip̃am incominutabłitatẽ ꝯsilii
tui. non clauditur codex eoꝵ nec plicat᷑ lib̾ eoꝵ
quia tu ip̃e illis hoc es. ⁊ es in et̃nũ. quia sr̃ hoc
firmam̃tum ordinastis eos quos firmasti sr̃
uita ĩ aliam uitam. scͥptura uero tua usq ĩ
ꝑ specłm celi ñ sicuti ẽ apparet nob̾. quia ⁊ nos
ꝙͣuis filio tuo dilecti simꝰ. nõ dũ apparuit qͥ

Expanded text:
tua. legunt, eligunt et diligunt; semper legunt tua. legunt, eligunt et diligunt; semper legunt et numquam praeterit quod legunt. eligendo enim et diligendo legunt ipsam inconmutabilitatem consilii tui. non clauditur codex eorum nec plicatur liber eorum, quia tu ipse illis hoc es et es in aeternum, quia super hoc firmamentum ordinasti eos, quod firmasti super uita in aliam uitam, scriptura uero tua usque inper speculum caeli, non sicuti est, apparet nobis, quia et nos quamuis filio tuo dilecti simus, nondum appar
Abbreviated transcription (Latin):
quo subtexisti eos. ibi est testimoniũ tuũ sa¬
pienciam ꝑͥstans ꝑuulis. ꝑfice deus l meus.
landem tuam. ex ore infanciũ ⁊ lactem. neq
enĩ nouimꝰ alios libros ita destruentes suꝑbiã
ita destruentes inimicũ ⁊ defensorem resistẽ¬
tem recõaliatõni tue. defendenda pcc̃a sua
Nõ noui dñe nõ noui alia tam casta eloqͥa
que sic mͥ ꝑsuaderent ꝯfessionẽ ⁊ lenirent
cetucẽ meã iugo tuo ⁊ ĩuitarent colere te gratis
Intelligam ea p̃r bone. da mͥ hoc subt̃ poĩto. qr sub¬
t̾ poĩtis solidasti ea. Sunt alie aque suꝑ hoc fir¬
mam̃tum credo ĩmortales ⁊ at̾rena corruptõe se¬
crete landent nom̃ tuũ. laudent de sr̃celestes
ppłi angłoꝵ tuoꝵ. qui ñ opus hñt suspicere
firmassitum. hoc ⁊ legendo cognosc̾e u̾bũ tuũ.
uident enĩ faciem tuam semꝑ ⁊ ibi legunt sñ
sillabis tempoꝵ quidl uelit et̾na uoluntas

Expanded text:
quo subtexisti eos. ibi est testimonium tuum saquo subtexisti eos. ibi est testimonium tuum sapientiam praestans paruulis. perfice, deus meus, laudem tuam ex ore infantium et lactantium. neque enim nouimus alios libros ita destruentes superbiam, ita destruentes inimicum et defensorem resistentem reconciliationi tuae defendendo peccata sua. non noui, domine, non noui alia tam casta eloquia, quae sic mihi persuaderent confessionem et lenirent ceruicem meam iugo tuo et inuitarent colere te gratis. intellegam ea, pater bone da mihi hoc subterposito, quia subterpositis solidasti ea.\' Sunt aliae aquae super hoc firmamentum, credo, inmortales et a terrena corruptione secretae. laudent nomen tuum, laudent te supercaelestes populi angelorum tuorum, qui non opus habent suspicere firmamentum hoc et legendo cognoscere uerbum tuum. uident enim faciem tuam semper et ibi legunt sine syllabis temporum, quid uelit aeterna uoluntas
Abbreviated transcription (Latin):
nebrosum ⁊ fundũ miscricordit̾ suꝑferebat᷑.
uñ inhac ꝑegͥnatõne pingnꝰ acc̃epimꝰ. ut ram
sim ꝑlex uix. adhuc spe salui fcĩ sumꝰ. ⁊ filii
lucis ⁊ filii dei. non filii noctis n tenebriꝵ qͦd
mane uite nr̃e. tu solus diuidis qui ꝓbas cor¬
danr̃a. ⁊ uocas lucẽ diem ⁊ tenebras noctẽ. Qͥs
qua sunt ⁊ alia fcã in ꝯtumeliam ¶aut quis
bitur ut lib̾. ⁊ no nc̃ sic̃ pellis extendit᷑ suꝑ
nos. sublimioris enĩ auctoritatis est tua d̾ina
scͥptura cum iam obieriit istã mortẽ illi mor¬
tales ꝑ quos eam dispensasti nobis. ⁊ tu scis
dñe tu scis q̃ad modũ pellib indueris hoĩes
cum ꝑcc̃o mortales fi̾ent. Unde sic̃ pellem
extendisti firmam̃tũ libri tui. ꝯcordes utiq
sermones tuos quos ꝑ mortaliũ mĩsteriũ sr¬
posiusti nob̾. Naiq ip̃a eoꝵ morte solidam̃¬
tũ. auctoritatis ĩ eloquis tuis ꝑ eos editis sub
dum sp̃c pellem celum extend̾as nõ dum mor

Expanded text:
um et fluuidum misericorditer superferebatur. unde in hac peregrinatione pignus accepimus, ut iam simus lux, dum adhuc spe salui facti sumus et filii lucis et filii diei, non filii noctis neque tenebrarummanae notitiae tu solus diuidis, qui probas corda nostra et uocas lucem diem et tenebras noctem. quis qua sunt et alia facta in contumeliam? Aut quis bitur ut liber et nunc sicut pellis extenditur super nos. sublimioris enim auctoritatis est tua diuina scriptura, cum iam obierunt istam mortem illi mortales, per quos eam dispensasti nobis. et tu scis, domine, tu scis, quemadmodum pellibus indueris homines, cum peccato mortales fierent. unde sicut pellem extendisti firmamentum libri tui, concordes utique sermones tuos, quos per mortalium ministerium superposuisti nobis. namque ipsa eorum morte solidamentum auctoritatis in eloquiis tuis per eos editis subldum sicut pellem caelum extenderas, nondum mort
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ uolũtas tua ẽ ⁊ scit ĩꝯmutabłr. nec uidet᷑
iustũ ẽẽ coram te ut ꝙ̃ ad modũ scit lumen ⁊̃¬
ꝯmutabile ita sciat᷑ ab illumĩato ꝯmutabłi
Ideoq anima mea tanꝙͣ t̾ra sñ aq̃ua tͥ. quia
sicut se illumĩare de se nõ põt ita se saciare de
se nõ pt̃. Sic enĩ apuo te fons uite quomodo
ĩ lumine tuo uidebimꝰ lumen Quis ꝯgregauͭ

Expanded text:
 voluntas tua est et scit incommutabiliter. Nec videtur justum esse coram te, ut quemadmodum se scit lumen incommutabile, ita sciatur ab illuminato commutabili. Ideoque anima mea tanquam terra sine aqua tibi ; quia sicut se illuminare de se non potest; ita se satiare de se non potest. Sic enim apud te fons vitae, quomodo in lumine tuo
Abbreviated transcription (Latin):
cium capere durab̾. Nec ideo tñ cessabit cor meũ
tare non sufficit. nutabłitas enĩ rer̃ mutabłia
ip̃a capax  formarũ oĩum in quas mutant᷑ res
⁊ non ẽ hoc unde dic̾e. ⁊ tam̃ iam ut cumq erat.
ut sp̃es caꝑet istas uisibiles ⁊ ꝯpoĩtas ⁊ uñ ut¬
cumq erat. nͥ eẽt abste a quo sunt omĩa inqͣtii¬
enĩ loci. Itaq tu dñe qui nõ es alias aliud. ⁊
alias alit̾. s ip̃m ⁊ ip̃m ⁊ ip̃m. sc. sc̃s̃. scc̃. dñ¬
⁊ de nich̾o. fecsti enim celum ⁊ t̃ram. Non de
te. Nam eẽt equale unigenito tuo ac ꝑ hoc ⁊̃ tͥ
⁊ nullo modo iustumeẽt. ut equale tibi eẽt
quod de te ñ eẽt. ⁊ aliud p̃f te ñ erat. unde fa¬
cẽs ea deus. una trinitas ⁊ tͥna unitas. ⁊ ideo

Expanded text:
tium capere durabit? nec ideo tamen cessabit cor meum tium capere durabit? nec ideo tamen cessabit cor meum tare non sufficit. mutabilitas enim rerum mutabilium ipsa capax est formarum omnium, in quas mutantur res est non est, hoc eam dicerem; et tamen iam utcumque erat, ut species caperet istas uisibiles et conpositas. Et unde utcumque erat, ut enim locis. itaque tu, domine, qui non es alias aliud et alias aliter, sed iet de nihilo. fecisti enim caelum et terram non de te: nam esset aequale unigenito tuo ac per hoc et tibi, et nullo modo iustum esset, ut aequale tibi esset, quod de te non esset. et aliud praeter te non erat, unde faceres ea, deus, una trinitas et trina unitas: et ideo
Abbreviated transcription (Latin):
uerum autem illud quod cogitabam. nõ pͥ uõne
om̃is forme s ꝯꝑatione formosioꝵ erat ĩ forme
⁊ suadebat u̾a ratõ ut om̃is forme qualescumq
reliquias omĩo detraħem. si uellem ꝓrsus ĩfor¬
me cogitare ⁊ non pot̾am cicius enim nõ esse
censebam. quod om̃i forma p̾uaretur qmͣ cari¬
tabam qͥddam informe ⁊ nichil formaret᷑ nec
nichil informe ꝓpe nichil. ⁊ cessauit mẽs mei
int̾rogare hinc spm̃ meum plenũ imaginib
formacoꝵ corpoꝵ. ⁊ eas ꝓ arbitrio mutantẽ at
uariantẽ ⁊ intendi ĩ ip̃a corꝑa eoꝵq mutabłitat᷑
alciꝰ inspexi. qua desinũt cẽ quod fu̾ant. ⁊ incipi¬
unt ẽẽ ꝙ nõerant. eiudemq tnsitum de forma
ĩ formam ꝑ informe quoddam fi suspicatꝰ sum.
⁊t nõ ꝑ omño nich. s nosse cupiebam non suspica¬
ri. ⁊̃ si totum tͥ ꝯfiteatur uox. et stilus meus
quicqͥd de ista questione enodasti michi quis legĩ¬

Expanded text:
uerum autem illud quod cogitabam non priuatione uerum autem illud quod cogitabam non priuatione omnis formae, sed conparatione formosiorum erat informe, et suadebat uera ratio, ut omnis formae qualescumque reliquias omnino detraherem, si uellem prorsus informe cogitare et non poteram; citius enim non esse censebam, quod omni forma priuaretur, quam cogitabam quiddam inter formam et nihil nec formatum nec nihil, informe prope nihil; et cessauit mens mea interrogare hinc spiritum meum plenum imaginibus formatorum corporum et eas pro arbitrio mutantem atque uariantem, et intendi in ipsa corpora eorumque mutabilitatem altius inspexi, qua desinunt esse quod fuerant et incipiunt esse quod non erant, eundemque transitum de forma in formam per informe quiddam fieri suspicatus sum, non per omnino nihil: sed nosse cupiebam, non suspicari —: et si totum tibi confiteatur uox et stilus meus, quidquid de ista quaestione enodasti mihi, quis legen
Abbreviated transcription (Latin):
piam ĩ formitatem mat̾ie quam sñ spẽ fac̾eas
feceras. unde spõsum mund̾ faceres ita ꝯmode
hoĩb intimatam. ut appellaret᷑ t̾ra ĩ iusibilis ⁊¬
ĩꝯpoĩta. Cum enĩ ĩ ea querit cogitat̃o quid seu¬
sus attingat. ⁊ dicat sibi ñ ⁊ intelligibił forma
⁊ inꝯposita non ẽ. dum aͥ ħ dic̃ huana ccbitã¬
tõ. conetur eam ł nosse ignorando. ł ign orarxi
sciendo ego uero dñe si totum confitear. tͣ. o
meo ⁊ calamo meo quicqͥ de ista mat̾ia docuistun
cuiꝰ antea nom̃ nõ audiens ⁊ non intellgen
narrantib mͥ eis qui non intellig̾ent eam a
spẽb ⁊ ĩmim̾is ⁊ uarus cogitabam. ⁊ ideo si eam
cogitabam. fedas ⁊ horribłes formas ꝑturbatr
ordĩnib uolebat animꝰ. s formas tm̃ ⁊ informe
appesiabam. non quo caret forma s quod talem.
hrẽt si apparet insolitum ⁊ inꝯg̃um au̾saretur
sensus meus. Et conturbaretur infirmitas lois

Expanded text:
piam informitatem materiae, quam sine specie piam informitatem materiae, quam sine specie feceras, unde speciosum mundum faceres, ita commode hominibus intimatam, ut appellaretur terra invisibilis inconposita, ut, cum in ea quaerit cogitatio, quid sensus attingat, et dicit sibi: "non est intellegibilis forma t inconposita non est", dum sibi haec dicit humana cogitatio, conetur eam uel nosse ignorando uel ignorare noscendo? Ego uero, domine, si totum confitear tibi ore meo et calamo meo, quidquid de ista materia docuisti me, cuius antea nomen audiens et non intellegens narrantibus mihi eis, qui non intellegerent, eam cum speciebus innumeris et uariis cogitabam et ideo non eam cogitabam; foedas et horribiles formas perturbatis ordinibus uoluebat animus, sed formas tamen, et informe appellabam non quod careret forma, sed quod talem haberet, ut, si appareret, insolitum et incongruum auersaretur sensus meus et conturbaretur infirmitas hominis;
Abbreviated transcription (Latin):
erat ĩ uisibił ⁊ inꝯpoĩta ⁊ nescio que ꝓfiniditas
abyssi. suꝑ quam ñ erat lux. quia spẽs erat illi.
Uñ iusisti ut scͥbetur quod tenebrẽ erant. suꝑ
ubi enim lux non dum erat quid erat ad eẽte¬
nebras nͥ abeẽ hicem. Suꝑ itaq erant tenẽbre
qr sp̃lux aberat. sic̃ somiis ubi nonẽ. silencium
est. Et quid ẽ eẽ ibi silenciũ. nͥ sonũ ibi nõ eẽ.
Nõne tu dñe dociusti hanc aĩam que tͥ ꝯfitet᷑.
sõne tu dñe docusti me quod pͥus ꝙͣ istam ĩfor¬
mem mat̾iam formares atq distingueres ñ erat
Quid ergo uocaretur quo eciam sensu tardiorib
ut cumq insinua tetur nͥ usitato aliquo uoca¬
bulo. Oud aut̃ ĩ om̃ib mundi ꝑtib reꝑiri põt
ꝓpinquius ĩ formitati oĩmode: qmͣ t̾ra ⁊ abystꝰ.¬
minꝰ enĩ speciosa sũt ꝓ suo gradu ĩfimo. qmͣ cet̾a
sr̃iora ꝑlucida ⁊ luculenta omĩa. Cur gͦ ñ acci¬

Expanded text:
erat inuisibilis et inconposita et nescio qua profunditas erat inuisibilis et inconposita et nescio qua profunditas abyssi, super quam non erat lux, quia nulla species erat illi: unde iussisti, ut scriberetur, quod tenebrae erant super ubi ergo lux nondum erat, quid erat adesse tenebras nisi abesse lucem? super itaque erant tenebrae, quia super lux aberat, sicut sonus ubi non est, silentium est. et quid est esse ibi silentium nisi sonum ibi non esse? nonne tu, domine, docuisti hanc animam, quae tibi conStetur? nonne tu, domine, docuisti me, quod priusquam istam informem materiam formares atque distingueres, non erat e ulla specie. Quid ergo uocaretur, quo etiam sensu tardioribus atcumque insinuaretur, nisi usitato aliquo uocabulo? quid autem in omnibus mundi partibus reperiri potest propinquius informitati omnimodae quam terra et abysMinus enim speciosa sunt, pro suo gradu infimo, quam caetera superiora perlucida et luculenta omnia. Cur ergo non acci
Abbreviated transcription (Latin):
ulta satagit cor meum dñe ĩ hac sopia
uite mee pulsatum u̾bis sacre scͥpture
tue ⁊ ideo plerumq ĩ sermone copiosa
est egestas humane intelligencie: qr
plus loquit᷑ inqͥsitõ quam ĩuentõ. ⁊ longior ⁊ ĩ¬
quam sumẽs. tenemꝰ ꝓmissimi qͥs corrũpet iᵈ.
si deus ꝓ nob̾ quis contra nos: petite ⁊̃ accipieas
q̃rite ⁊ ĩ uenietis pulsate ⁊ aꝑietur uobis. om̃is enĩ
qui petit accipit ⁊ q̃ querit ĩuenit. ⁊ pulsãti
aꝑietur. ꝓmissa tua sunt. et quis falli timeat.
cum protuittat u̾itas Confitetur alticudini
celi dño de quo audiuimꝰ ĩ uoce psalmi. celũ celi
dño t̾ram autem dedit filiis hoĩm. ubi ẽ celum
quod non certuimꝰ. cui t̾ra est hoc om̃e quod cer¬
nimꝰ. hoc enim totum corꝑeum non ubiq
totum ita accipit spẽm pulcħram ĩ nouissimis
cuiꝰ fundus ⁊ t̾ra nr̃a. s ad illud celum celi. q̃ t̾re
absurde t̾ra est. at illud nescio quale celum quod
dño est. non filiis homimim et nimir̃ hec t̾ra

Expanded text:
ulta satagit cor meum, domine, in hac inopia uitae meae pulsatum uerbis sanctae scripturae tuae, et ideo plerumque in sermone copiosa est egestas humanae intellegentiae, quia plus loquitur inquisitio quam inuentio et longior quam sumens. tenemus promissum: quis corrumpet illud? si deus pro nobis, quis contra nos? petite, et accipietis; quaerite, et innenietis; pulsate, et aperietur uobis. omnis enim, qui petit, accipit et quaerens inueniet et pulsanti aperietur. promissa tua sunt, et quis falli timeat, cum promittit ueritas? Confitetur altitudini caeli, domine, de quo audiuimus in uoce psalmi: caelum caeli domino: terram autem dedit filiis hominum? ubi es, caelum, quod non cernimus, cui terra est hoc omne, quod cernimus? hoc enim totum corporeum non ubique totum ita cepit speciem pulchram in nouissimis, cuius fundus est terra nostra, sed ad illud caelum caeli absurde terra est ad illud nescio quale caelum, quod domino est, non filiis hominum. Et nimirum haec terra
Abbreviated transcription (Latin):
ut alit̾ eẽt .i. ut ad lumẽ indeficiens ꝯu̾sa luxet̃.
qui põt intelligat. qui nõ põt a te petat. ut ꝙͥ mͥ
molestuc est. quasi ego illuminẽ illũ hoĩem ueni¬
git. et quis nõ loquit᷑ eam s̃ tam̃ eam: Rara aĩa
que dum de illa loquit᷑ sciat ꝙͣ loquat᷑. ⁊ ꝯtendt̃
⁊ dimicãt. ⁊ nẽo sñ pace uidet istam uisionẽ. uel¬
lem ut ħ tria cogitarent hoĩec ĩ se ip̃is. longe aluid
sunt ista tͥa qmͣ illa tͥi tͥnitas. s dico uͥ se cx̾ceãt
⁊ ꝓbent. ⁊ senciant qm longe sunt. dico aũt̃ hec.
tria. cẽ. nosse. uelle. Sum enĩ ⁊ noui. ⁊ uolo. sũ
sciens ⁊ uolens ⁊ scio eẽ me ⁊ nelle. ⁊ uolo ec̃ tscie.
⁊ una mens. ⁊̃ una cẽncia quam demiq inseꝑa¬
attendat ĩ se ⁊ uideat ⁊ dicat mͥ: s cũ ĩ uen̾it ĩ
hiis aliꝙͥ ⁊ dix̃it. Nam iam se putet ĩuenuse illud
quod supͣ ista est ĩcomubile ꝙ ẽ ĩ comutabłit̾ ⁊ sci

Expanded text:
et, id est, ut ad lumen indeficiens conversa lux esset. Qui potest, intelligat; et qui non potest, a te petat. Utquid mihi molestus est, quasi ego illuminem ullum hominem venigit? Et quis non loquitur eam, si tamen eam? Rara anima quae cum de illa loquitur, scit quid loquitur. Et contendunt et dimicant, et nemo sine pace uidet istam uisionem. uellem, ut haec tria cogitarent homines in se ipsis. longe aliud sunt ista tria quam illa trinitas, sed dico, ubi se exerceant et probent et sentiant, quam longe sunt. dico autem haec tria: esse, nosse, uelle. sum enim et scio et uolo: sum sciens et uolens et scio esse me et uelle et uolo esse et scire. et una mens, et una essentia, quam denique inseparaattendat in se, et videat, et dicat mihi. Sed cum invenerit in his aliquid et dixerit, non jam se putet invenisse illud quod supra ista est incommutabile, quod est incommutabiliter, et sci
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ ibi te fruemur requies nr̃a locus nr̃. amore ^ess
aitollit nos ⁊ sp̃c tuus bonꝰ exaltat hũilitatẽ ae
de portis mortis. in bona uolũtate pax nob̾ ẽ. ar
um. Ignis dec sursum tendit. deorsum sapit lot
atroslit᷑. a qua sr̃ oleum fasa in fra oleũ demeriit᷑
pond̾ib suis cogunt᷑. loca sua petunt. miꝰ orofi
in quieta sunt. ordinãt᷑ ⁊̃ quiescunt. Pondꝰ meũ
amor meus eo feror quoꝯ feror. dono tuo accendi¬
mur ⁊ sirsum ferimur. ĩ ardescimꝰ ⁊ unꝰ ascendinꝰ
ascensiones incorde̾.⁊ cantamꝰ cantitũ graduub
igne tuo igne tuo bono ĩ ardescimꝰ. ⁊ imꝰ qm̃ fur

Expanded text:
imus: ibi te fruimur. requies nostra locus noster. amor illuc attollit nos et spiritus tuus bonus exaltat humilitatem nostram de portis mortis. iuum. ignis sursum tendit, deorsum lapis. ponattollitur, aqua supra oleum fusa infra oleum demergitur: ponderibus suis aguntur, loca sua petunt. minus ordinata inquieta sunt: ordinantur et quiescunt. pondus meum amor meus; eo feror, quocumque feror. dono tuo accendimur et sursum ferimur; inardescimus et imus. ascendimus ascensiones in corde et cantamus canticum graduum. igne tuo, igne tuo bono inardescimus et imus, quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
meus. redde mͥ. te enim amo. ⁊ si parũ ẽ amem
ualidius. nõ possum metiri ut sciam qͣnͣt desit
mͥ amoris ad id quod sat̃ est. ut currat uita
mea ĩ amplexꝰ tuos. nec aũtat᷑. donec abscondar
in abscondito uultꝰ tui. hoc tñ scio qr male mͥ ẽ.¬

Expanded text:
meus, redde mihi te: en amo te, et si parum est, amem validius. Non possum metiri ut sciam quantum desit mihi amoris tui ad id quod satis est, ut currat vita mea in amplexus tuos, nec avertatur donec abscondatur in abscondito vultus tui. Hoc tantum scio, quia mala m
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ tenebrasam sr̃ abyssum. tum demũ scͥpt᷑a tua
noĩaret spm̃ tuũ. An qr oportebat sic eũ insinu¬
ariut diceretur suꝑferri. Non posset hoc dici nͥ pͥus
illud ꝯmemoraretur cui sr̃ferri sp̃c eius posset
intelligi. Ne pat̾ enĩ nec filio sr̃ ferebat᷑. nec sr̃¬
ferri recte dic̾etur sĩ nlłi rei suꝑferret᷑. pͥusg̾¬
ꝯmemorari. nͥ ut suꝑfr̃i dic̾etur. Cur gͦ alit̾ eũ

Expanded text:
 tenebras super abyssum tum demum scriptura tua nominaret spiritum tuum? an quia oportebat sic eum insinuari, ut diceretur superferri? non posset hoc dici, nisi prius illud conmemoraretur, cui superferri spiritus tuus posset intellegi. nec patri enim nec filio superferebatur nec superferri recte diceretur, si nulli rei superferretur. priuscommemorari, nisi ut superferri diceretur. Cur ergo aliter eum
Abbreviated transcription (Latin):
cogitationib piis de hiis que ꝑsensũ corꝑis
p̃cipiunt᷑. de hiis enĩ uidicare nc̃ dicit᷑. ĩ quib
⁊ p̾tatem corrigendi ht̃ set quid est hoc ⁊ eqͣle
myst̾ium ẽ. ecce bñdicis homines o. dñe ut
crescant ⁊ młtiplicent᷑ ⁊ impleant t̾ram. nicħ¬
ne nob̾ ex hoc imnis ut intelligamꝰ aliꝙͥ cur
cum nõita bñdixeris lucem quã uocasti di¬
em. nec firmam̃tũ celi nec luminaria. nec sida
dictionis homini ꝓp̾e uoluisse largiri hoc mͦ¬

Expanded text:
 piis de his, quae per sensum corporis percipiuntur. de his enim iudicare nunc dicitur, in quibus et potestatem corrigendi habet. Sed quid est hoc et quale mysterium est? ecce benedicis homines, o domine, ut crescant et multiplicentur et impleant terram. nihilne nobis ex hoc innuis, ut intellegamus aliquid, cur non ita benedixeris lucem, quam uocasti diem, nec firmamentum caeli nec luminaria nec sidera edictionis homini proprie uoluisse largiri,
Abbreviated transcription (Latin):
mũ. ⁊ relaxatibat᷑ ĩ uitam teneb̾se abysso siłen
siam ⁊ nos qui scdm̃ aĩam c̃atura spũalis su¬
simus iustiͣ i imico tuo sic̃ mõtes dei. Namiudi¬
dcia tua fuimꝰ sic̃ abyssus młta Ꝙaut̃ ĩ pͥmis
dicionib dipisti fiat iux ⁊ fcã ẽ lux. ñ ingent᷑¬

Expanded text:
enebrosae abysso similem. nam et nos, qui secundum animam creatura spiritalis susimus iustitia tua in unico tuo sicut montes dei: nam iudicia tua fuimus sicut multa abyssus. Quod autem in primis conditionibus dixisti: fiat lux, et facta est lux, non incon
Abbreviated transcription (Latin):
aĩa que appetendo morit᷑. Continete uos ab ĩma¬
ni feritate suꝑbie ab inerti uoluptate luxie.
⁊ a fallaci noĩe scĩe. ut sint bestie mansuece ⁊
peccora domita ⁊ innoxii serpentes. motꝰ enĩ aĩe
sunt isti in allegoria. s fastus elatõnis ⁊ delec¬
tatõ libidinis ⁊ uenenũ curiositatis motꝰ sunt
aĩe mortue. qr nõ ita morit᷑ ut oĩ motu careat¬

Expanded text:
anima, quae appetendo moritur. continete uos ab immaanima, quae appetendo moritur. continete uos ab immani feritate superbiae, ab inerti uoluptate luxuriae et a fallaci nomine scientiae, ut sint bestiae mansuetae et pecora edomita et innoxii serpentes. motus enim animae sunt isti in allegoria: sed fastus elationis et delectatio libidinis et uenenum curiositatis motus sunt animae mortuae, q
Abbreviated transcription (Latin):
inl ꝯspẽctu credenciũ. Ideo enĩ de ꝓfunde leuatꝰ ẽ.
ut alat andam ⁊ anes marina ꝓgenies. s tam̃
suꝑ t̾ram młtiplicantur. Primaꝵ enĩ uocumeim̃¬
gelizanciũ infidelitas hoĩm cã excitit. s et fideles
cohortant᷑ ⁊̃ bñdicunt eis młtiplicit᷑ de die ĩdiem.
At ueto anima uiua det̾ra sũmit exordium. qr
uiuens delicut dñe mortifis. Nam tu puri cordi
miracła ⁊ sacͣm̃ta et uoces misticas. uͥ attenta
sit ignorancia mat̃ ad miratõnis ĩtimore ocłtoꝵ
signoꝵ. talis enĩ est intͦitꝰ ad fidem filiic adan
oblitis tui dum se abscondum afacie tua fiũt
abyssi. ⁊ sint forma fidelib uiuendo coram eic̃
⁊ excitando ad imitationẽ. sic enĩ ñ tm̃ ad audiend̾̃
s eciam ad faciendũ audiũt. qrite om̃ ⁊ uiuet
aĩa ur̃a. ut ꝓducat t̾ra aĩam uiuentẽ. nolite ꝯ¬
formari huic scło. ꝯtinete uos ab eo. ⁊ uiuet uitado

Expanded text:
in conspectu credentium; ideo enim de profundo leuatus est, in conspectu credentium; ideo enim de profundo leuatus est, ut alat aridam. et aues marina progenies, sed tamen super terram multiplicantur. primarum enim uocum euangelizantium infidelitas hominum causa extitit; sed et fideles exhortantur et benedicuntur eis multipliciter de die in diem. at uero anima uiua de terra sumit exordium, quia uiuens, deliciis, domine, mortifmiracula et sacramenta et voces mysticas, ubi intenta sit ignorantia mater admirationis in timore occultorum signorum; tatis enim est introitus ad fidem filiis Adam oblitis tui, dum abscondunt se a facie tua et fiunt abyssi; et sint forma fidelibus vivendo coram eis, et excitando ad imitationem. Sic enim non tantum ad audiendum, sed etiam ad faciendum audiunt: Quaerite Dominum, etanima uestra, ut producat terra animam uiuentem. nolite conformari huic saeculo, continete uos ab eo. euitando uiuit
Abbreviated transcription (Latin):
non maric ꝓfunditas. set ab a quaꝵ a maritudine
t̾ra disc̾ta eicit non reptilia animaꝵ uiuarũ. ⁊
tegeretur. Non enim intrat᷑ alit̃ ĩ regnum celoꝵ
ex illo quo instituisti ut sic intret᷑. nec magnalia
mirabiliũ q̃rit. quib fiat fides. neq enĩ ñ signa
⁊ ꝓdigia uid̾it non credit. cum iam distincta
sit t̾ta fidelis ab aquis maris infidelitate ama¬
ris ⁊ lingue insigno sunt nõ fidelib s infidelib
nec isto gͥ gen̾e uolatili quo u̾bo tuo ꝓdux̾ut.
aque opus ht̃ t̾ra. quã fundasti suꝑ a quas. In¬
nutte ĩ ea u̾bum tuũ ꝑ nuncios tuos. oꝑa enĩ
eoꝵ narramꝰ. set tu es qui oꝑaris in eis. ut oꝑent᷑
animã uiuam. Terra ꝓducit eam quia t̃ra cã
est. ut hec agant ĩ ea. sic̃ mare fuit cã ut ag̾ent
reptilia aĩaꝵ uiuaꝵ. ⁊ uolatilia sub fumam̃to
celi. quib iam t̃ra non indiget ꝙͣuis piscem nrã¬
ducet leuatũ de profundo ĩ ea m̃sa quã parasti

Expanded text:
non maris profunditas, sed ab aquarum amaritudine terra discreta eicit non reptilia animarum uiuarum et tegeretur: non enim intratur aliter in regno caelorum ex illo. quo instituisti, ut sic intretur; nec magnalia mirabilium quaerit, quibus fiat fides: neque enim nisi signa et prodigia uiderit, non credit, cum iam distincta sit terra fidelis ab aquis maris infidelitate amaris, et linguae in signo sunt non fidelibus, sed infidelibus. nec isto igitur genere uolatili, quod uerbo tuo produxerunt aquae, opus habet terra, quam fundasti super aquas. immitte in eam uerbum tuum per nuntios tuos. opera enim eorum narramus, sed tu es, qui operaris in eis, et operentur animam uiuam. terra producit eam, quia terra causa est, ut haec agant in ea, sicut mare fuit causa, ut agerent reptilia animarum uiuarum et uolatilia sub firmamento caeli, quibus iam terra non indiget, quamuis piscem manducet leuatum de profundo in ea mensa, quam parasti
Abbreviated transcription (Latin):
nõ illa om̃ĩa uidisse credat᷑. ꝑ qmͦ dẽ unꝰ satra
litt̃as uera ⁊ diu̾sa insuris młtoꝵ sensib temr¬
auit. Ecce certe ꝙ intepidus de meo corde penł¬
cio. S ad culmen auctoritatis aliquid scͥpb̃em
aliꝙͥ mallem scrib̾e ut quod ueri quisq debus
ñ credam. Sensit ille oĩo ĩ hus u̾bis atq cogia
cum ea scͥb̾et. quicꝙͥ hic ueri potuimꝰ ĩuente
ĩ eis ĩueniri põt postremo dñe qui deus es. ⁊ nõ
lat̾e potuit. quicty eras ĩ eis u̾bis tu ip̃e reuci¬
tassis ex młtis ueris sñiam cogitauit. Quod si
cogitauit. cet̾is excelsior  nob̃ ant dñe aut ip̃ã
demõstra aut qmͣ placet alt̾am uerã. ut siue
nob̾ hoc quod ⁊̃ illi hom̃i tuo siue aluid ex eord
ũboꝵ ocasione pate facias. tu tñ pascas ñ error
ũbis qmͣ rał̾ta oro te scͥpsimꝰ. que nr̃e uires que
tempora om̃ib libͥs tuis ad istũ modũ sufficiãt.

Expanded text:
non illa omnia uidisse credatur, per quem deus unus sacras non illa omnia uidisse credatur, per quem deus unus sacras litteras uera et diuersa uisuris multorum sensibus temperauit? ego certe, quod intrepidus de meo corde pronuntio, si ad culmen auctoritatis aliquid scriberem, sic mallem scribere, ut quod ueri quisque de hinon credam. sensit ille omnino in his uerbis atque cogitauit, cum ea scriberet, quidquid hic ueri potuimus inuenire in eis inueniri potest. Postremo, dlatere potuit quidquid eras in eis verbis tu ipse revelrtassis ex multis ueris sententiam cogitauit? quod si cogitauit ceteris excelsior, nobis autem, domine, aut ipsam demonstras aut quam placet alteram ueram, ut, siue nobis hoc quod etiam illi homini tuo siue aliud ex eorundem uerborum occasione patefacias, tu tamen pascas, non error uerbis, quam multa, oro te, scripsimus! quae nostrae uires, quae tempora omnibus libris tuis ad istum modum sufficient?
Abbreviated transcription (Latin):
ri aliquid põt. nͥ uelut tempore pͥor: cũ pẽ¬
datur extremior. quia ꝓfecto mellora sunt
formata qmͣ formia: ⁊̃ p̃cedunt᷑ et̾nitace c̃a¬
toris: ut ẽẽnt de nicho unde aliꝙͥ fi̾et. In hac
tume lege utant᷑ p̃cepti fine caritate pura. Ac
ꝑ hoc siquis q̃rit. ex me quid hoꝵ moyses ille
tiuis famulus senserit nõ sunt nõ sunt hii
sermenes ꝯfessionũ meaꝵ si tͥ nõ ꝯfiteor. Nescio
qnͣtũ existimaui locutꝰ sum. quos tam̃ bone
spei ꝑuulos ħ u̾ba libri tui. ñ t̾ritant alta
hũilit̾ ⁊ pauca copiose.S om̃s quos ĩ eis u̾bis
uera cerñe ac disc̾e fateor diligamꝰ nos ĩ uicẽ.
parit̃q diligamꝰ te dm̃ nr̃mfontẽ u̾itatis.
si nõ uana s ipãm sitim᷑. Uindemq famulũ
tuñ scͥpture hꝰ dispensatorẽ spũ tuo plemĩ
honoremus ut hoc eñ te reuelante cũ ħ se̾ber¬
⁊ attendisse credamꝰ. quod ĩ cis maxime ⁊ lug
u̾itatis ⁊ fruge utilitatis excelłit ita cum ał

Expanded text:
ri aliquid potest, nisi uelut tempore prior sit, cum pendatur extremior, quia profecto meliora sunt formata quam informia, et praecedatnr aeternitate creatoris, ut esset de nihilo, unde aliquid fieret. In hac time lege utamur, praecepti fine, pura caritate. ac per hoc, si quis quaerit ex me, quid horum Moyses, tuus ille famulus, senserit, non sunt hi sermones confessionum mearum. si tibi non confiteor, nescio quantum existimaui locutus sum. quos tamen bonae spei paruulos haec uerba libri tui non territant alta humiliter et pauca copiose; sed omnes, quos in eis uerbis uera cernere ac dicere fateor, diligamus nos inuicem pariterque diligamus te, deum nostrum, fontem ueritatis, si non uana, sed ipsam sitimus, eundemque famulum tuum, scripturae huius dispensatorem, spiritu tuo plenum, ita honoremus, ut hoc eum te reuelante, cum haec scriberet, adtendisse credamus, quod in eis maxime et luce ueritatis et fruge utilitatis excellit. Ita cum alius
Abbreviated transcription (Latin):
i pauꝑum deus meus incuiꝰ simi non ẽ ꝯͣdc̃o.
plue mͥ mittigatões incor. ut pacient̃ tales fe¬
ram qui non michi hoc dicunt. quia diuini st̃.¬
⁊ incorde famuli tui uiderunt qd̾ dicunt. S qr
suꝑbi sunt. nec nou̾nt moysi sñiam. s amant
suam. non qr uera ẽ. s quia sua ẽ. alioqͥn ⁊ a¬
liam ueram parit̾ amarent sic̃ ⁊ ego amo ꝙ
uerum est. Si autem ideo ament illuo quia uͫ

Expanded text:
 pauperum, deus meus, in cuius sinu non est contradictio,  pauperum, deus meus, in cuius sinu non est contradictio, plue mihi mitigationes in cor,; ut patienter tales feram; qui non mihi hoc dicunt, quia diuini sunt et in corde famuli tui uiderunt quod dicunt, sed quia superbi sunt nec nouerunt Moysi sententiam, sed amant suam, non quia uera est, sed quia sua est. alioquin et aliam ueram pariter amarent, sicut ego amo quod uerum est: et
Abbreviated transcription (Latin):
tuit ⁊ celum ⁊ t̾ram hoc loco nullam formatã
iam ꝑfectamq naturam sũ spũalem sũ corꝑa¬
lem. s utramq inchoatam ⁊ adhuc ĩformem
uelle intelligi. uideo quippe u̾e potuisse dici:
cogitau̾it non ita uideo: qmͣuis siue alicͥp hoꝵ
siue aliꝙͥ aliud quod ame ꝯmemorat̃ ñ est. tan¬
tuc uir ille mente ꝯspex̾it. cum hec u̾ba ꝓ¬
meret uerũ eum nidisse apteq enũciauisse
non dubitem. Nemo iam mͥ molestꝰ sit dicen¬
do michi. non hoc sensit moyses ꝙ tu dicis. set
hoc sensit qd̾ ego dico. Si enim mͥ dr̃ẽt unde
scis. hoc sensisse moyses. quod de hiic ũb eiꝰ elo¬
queris equo animo ferre deb̾em ⁊ respõd̾em
fortasse que suꝑiꝰ respondi. uł aliquͣto uberiꝰ
si eẽt durior. Cum uero dicit non hoc ille sen¬
sit ꝙ tu dicis. s quod ego dico neq tam̃ nega
quod ut̃q nr̃m dicit utrũq uerum eẽ Couita¬

Expanded text:
tuit et caelum et terram hoc loco nullam iam formatam tuit et caelum et terram hoc loco nullam iam formatam perfectamque naturam siue spiritalem siue corporalem, sed utramque inchoatam et adhuc informem uelle intellegi. uideo quippe uere potuisse dici, cogitauerit, non ita uideo, quamuis siue aliquid horum siue quid aliud, quod a me conmemoratum non est, tantus uir ille mente conspexerit, cum haec uerba promeret, uerum eum uidisse apteque id enuntiauisse non dubitem. Nemo iam mihi molestus sit dicendo mihi: "non hoc sensit Moyses, quod tu dicis, sed hoc sensit, quod ego dico." si enim mihi diceret: "unde scis hoc sensisse Moysen, quod de his uerbis eius eloqueris?" aequo animo ferre deberem et responderem fortasse, quae superius respondi uel aliquanto uberius, si esset durior. cum uero dicit: "non hoc ille sensit, quod tu dicis, sed quod ego dico" neque tamen negat, quod uterque nostrum dicit, utrumque uerum esse, o uita
Abbreviated transcription (Latin):
inte qui uitate tua pascunt᷑ ĩ latitudine cari
⁊ accedamꝰ simul ad u̾ba libri tui. ⁊ q̃ramꝰ ĩ eis uo¬
luntatẽ tuam. ꝑ uoluntatẽ famuli tui. cuiꝰ
calamo dispensasti ea s̃et qͥs nostrũ sic ĩueĩet
cam. int̾ tam młta u̾ba. que ĩ ilł u̾bis alit̃
atq alit̾ intesst̃is occurr̃t q̃rentib ut tam
fident᷑ dicat hoc moysen sensisse. atq hoc in
illa narratõne uoluisse intelligi quam fident᷑
dicit hoc uerum ẽẽ hoc ille senscrit siue aliud
ecte enim deus mĩs ego seruus tuus qͥ uouitͥ
sacͥficium ꝯfessionis inhus litt̃is. ut ⁊ oro
qui fident̃ dico in tuo u̾bo incõmutabłi omĩa
dico tam fident̾ dico non aliud qm hoc atten¬
disse moysen cum scrib̾et. In pͥncipio fecit d̾s
celum ⁊ t̾ram: ita ineius mentȩ iudeo eum
id cogitasse cum hec scͥb̾et. Potuit enĩ cogitare
ĩ ip̃o faciendi exordio: cum dic̾et inpͥncipio po¬

Expanded text:
in te, qui ueritate tua pascuntur in latitudine caritatis, in te, qui ueritate tua pascuntur in latitudine caritatis, et accedamus simul ad uerba libri tui et quaeramus in eis uoluntatem tuam per uoluntc inuenit eam inter tam multa uera, quae in illis uerbis aliter atque aliter intellectis occurrunt quaerentibus, ut tam fidenter dicat hoc sensisse Moysen m atque hoc in illa narratione noluisse intellegi, quam fidenter dicit hoc uerum esse, siue ille hoc senserit siue aliud? ecce enim, deus meus, ego seruus tuus, qui uoui tibi sacrificium confessionis in his litteris et oro, quam fidenter dico in tuo Verbo incommutabili omnia d tam fidenter dico non aliud quam hoc attendisse Moysen cum scriberet: In principio fecit Deus certum uideo, ita in eius mente uideo id eum cogitasse, cum haec scriberet? potuit enim cogitare in ipso faciendi exordio, cum diceret: in principio; po
Abbreviated transcription (Latin):
quam scͥptura hec t̃ram ĩuisibłem ⁊ ĩ ꝯpõitã
tenebrosamq abyssum. appellat docente u̾ita¬
te intelligamꝰ ex deo fc̃ãm ẽẽ de nichilo. ideo q
isli nõ eẽ coet̃nam. ꝙͣ uis ubi fc̃a sit omiserit
enunciare ista narratõ. Hus gͥ auditis atq
ꝑ spedtis ꝓ captu inf̾m̾itatis mee. qmͣ tͥ ꝯfiteor
scienti deo meo. duo uideo dissentõnum gen̾a
oboriri posse cum aliquid aminciis ueracib
ꝑ signa enunciat᷑. unum si de u̾itate rerũ. al¬
terum si de ip̃uis qui amunciat uolutate dis¬
sentio est. Alit̾ enĩ q̃rimꝰ de c̃ature ꝯditõne qͥd
uerum sit. alit̾ autem quid ĩ hũs u̾bis moyses
egregiꝰ domesticꝰ fidei tue intellig̾e lectorem
auditoremq uolu̾it. In illo pͥmo gen̾e discendãt
ame om̃s qui ea que faisa sunt se scire arbi¬
trant᷑. In hoc item salb̾o discedant ame om̃s
qui ca que faisa sunt moysen dixisse arbit᷑nt᷑.

Expanded text:
quam scriptura haec terram inuisibilem et inconpositam quam scriptura haec terram inuisibilem et inconpositam tenebrosamque abyssum appellat, docente ueritate intellegamus ex deo factam esse de nihilo ideoque illi non esse coaeternam, quamuis ubi facta sit omiserit enuntiare ista narratio?" His ergo auditis atque perspectis pro captu infirmitatis meae, quam tibi confiteor scienti deo meo, duo uideo dissensionum genera oboriri posse, cum aliquid a nuntiis ueracibus per signa enuntiatur, unum, si de ueritate rerum, alterum, si de ipsius qui enuntiat uoluntate dissensio est. aliter enim quaerimus de creaturae conditione, quid uerum sit, aliter autem quid in his uerbis Moyses, egregius domesticus fidei tuae, intellegere lectorem auditoremque uoluerit. in illo primo genere discedant a me omnes, qui ea, quae falsa sunt, se scire arbitrantur. in hoc item altero discedant a me omnes, qui ea quae falsa sunt Moysen dixisse arbitrantur.