comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
loguoi. Haec gͦ dicunt᷑ ne. int̃ nos ⁊ illos qͥ ante aduentumn
xp̃i fuer iusti. diusio aliqua acseparatio uideat᷑: s. ostenđer¬
se etiã si ante aduentũ ap̃i fuerant. frs tam̃ nr̃os ẽẽ. Licet
em̃ altare habuerint tc̃ ante aduentũ saluatoris. sciebant tu¬
binꝰ altaris. Nouerant hȩc illi qs̃ uere hostiȩ ⁊ que possent an¬
ferre peccata ñ illo altari offerebant᷑ qđ habebat pͥmogenitus
popłe s: in isto ubi erat iħs. Hic eelestes hostiȩ: Hnc uera sacri¬
ficia consũinant᷑. fat gͦ unꝰ grex ⁊ unꝰ pastor illoni qͥ pͥoresfio
onc̃ ipsiꝰ spualẽ inuenire possimꝰ. Cadebat aliqͣndo popłs in
deserto: ⁊ mouelit᷑. Uenit aut̃ aaron pontifex ⁊ stetit inmeh
eoiũ qͥ mouebant᷑. ⁊ eoruĩ qͥ uiuebant. ne ultͣ uastatio mores
cessit mediꝰ int̾ mouentes ⁊ uiuos. id÷ int̾ eos qͥ ex uidȩis sur
p̃sentiã susceper̃. ⁊ int̾ eos qͥ ñ solũ ñ susceper̃ .s. semet ipsos

Expanded text:
loquor. Haec ergo dicuntur, ne inter nos et illos qui ante adventum Christi fuerant justi, divisio aliqua ac separatio videretur; sed ut ostenderetur, etiamsi ante adventum Christi fuerant, fratres tamen nostros esse. Licet enim habuerint altare tunc ante adventum Salvatoris, sciebant tri illius. Noverant haec, quia verae hostiae et quae possent auferre peccata, non illi altari offerebantur quod habebat primogenitus populus, sed in isto ubi Jesus erat. Hic coelestes hostiae, hic vera sacrificia consummantur. Fit ergo unus grex, et unus pastor, illi priores ionem ipsius spiritalem invenire possimus. Cadebat aliquando populus in deserto et moriebatur . Venit Aaron pontifex, et stetit in medio eorum qui moriebantur et eorum qui vivebant, ne ultra vastatio mortiscessit medius inter morientes et vivos, id est, inter eos qui ex Judaeis suam praesentiam susceperunt, et inter eos qui non solum non susceperunt, sed semetipsos
Abbreviated transcription (Latin):
acunt qrant prunt filos lem. Sic gͦ tres pͥmi fili leui
s a pͥm sortit᷑ suben. ⁊ iterũ post merari t̾cuis in nume¬
ris ab otiente accepit tabulon. ut iusticia seruaret᷑ it
soite ea que scd̃m dnm ducit᷑. ⁊ credentiũ int̾es ad myste¬
ra futͣi scłi dirigat᷑:. Contuenda post hȩc eorũ qͥ ad mare
in tra scã sortit᷑ gerson: & iterũ ipse gerson sortit᷑ etiã
alia dimidiã tͥbũ manasse. S qi oportebat eos qͥ erant᷑
in aqͥlone aliqͥd sac̃dotalis grȩ conseqͥ ne penitꝰ nudati
donis celestib uderent᷑. in his gͦ quorũ nouissimꝰ endo
erat in aqͥlone. id÷ dan. neptalĩ. aser: rursũ caath ñ
qͥdẽ int̾ sac̃dotes s int̾ cct̾os pͥmã tam̃ accepit sortẽ in
dan. scđam uͦ in gerson. in aser t̾ciam: id ÷ gerson in
neptalĩ. Quis potest asseqͥ hȩc om̃ia ⁊ cõphendẽ: qͥs memi¬
nisse saltĩ ⁊ obseruare ordinẽ ipsũ misteriorũ ualet: qđ

Expanded text:
ant primi inter filios Levi. Si ergo tres filii Levi primum sortitur Ruben, et iterum Merari tertium in numeris ab oriente accepit Zabulon, ut justitia servetur in sorte quae secundum Deum ducitur, et credentium mentes ad mysterium futuri saeculi dirigat contuenda. Post haec eorum qui ad mare in terra Gerson; et iterum ipse Gerson sortitur aliam dimidiam tribum Manasse. Sed quia oportebat eos qui erant ab aquilone aliquid sacerdotalis gratiae consequi, ne penitus nudati donis coelestibus videantur, in his ergo quorum novissimus ordo erat in aquilone, id est, in Dan, Nepthalim, Aser, rursum Gad non quidem inter sacerdotes, sed inter caeteros primam accipit sortem in Dan; secundam vero Gerson in Aser, et tertii, id est Gerson, in Nephthalim. Quis potest ascendere haec omnia et comprehendere? Quis meminisse saltem et observare ordinem mysteriorum valet? quod
Abbreviated transcription (Latin):
S iccirco ddoctrinã catholicã contͣdicentiũ obsedit
impugnatior. ut fides nr̃a ñ otia trrpescat.s. exer¬
citiis elimet᷑. Frapt̾ hac deniq ⁊ apłs dicebat. Opoe¬
tet aut̃ ihereses x̾e: ut ꝓbati quiq manifesti fiant

Expanded text:
Sed idcirco doctrinam catholicam contradicentium obsidet Sed idcirco doctrinam catholicam contradicentium obsidet impugnatio, ut fides nostra non otio torpescat, sed exercitiis elimetur. Propter hoc denique et Apostolus dicebat, Oportet autem et haereses esse, ut probati quique manifesti fiant
Abbreviated transcription (Latin):
tur ⁊ sacient᷑ altart.⁊ pͥmo hoc ipsũ qđ aerea dicunt᷑
ñ otiosũ indebit᷑. Ubi eñ uera fidess ⁊ integra uerbi
dĩ p̃dicatio: aut argentea dicunt᷑ aut au ea. ut fulgor
auri delaret fidei puritatẽ. ⁊ argentũ utmi ꝓbatũ
eloqͥa exanimata significet. Ista uͦ que dicunt᷑ area.¬
m sono tantũ uocis consistunt. ñ in uirtute sp̃s. et
st̃ ut apłs dicit. ut aeram̃tũ sonans: aut cimbalirm
tinniens. Ista gͦ batilla xrea. id÷ hereticorũ uoces si
adhibeamꝰ ad altare dĩ ubi chrumꝰ ignif. ubi uera
fidei p̾dicatio: mebrus ipsa u̾itas ex falsorũ cõparatione
falgebit. Si enĩ ut u̾bi gr̃a cdicã. ponã dicta marcioniᷤ
aut basilictis. aut alterꝰ cuustibet heretici. ⁊ hec ser¬
monib i̾tatis ac script᷑arũ diuinarũ testimoniis.
uelut diuim altaris igne̾ confutẽ. nñe euidentior
eoũ ex ipsa cõparatione apparebit impiecad. Nam
rat tam clara ⁊ tam exammata incderi fides nrostra:

Expanded text:
t primo hoc ipsum, quod aerea dicuntur, non otiosum videbitur. Ubi enim vera fides est, et integra verbi praedicatio, aut argentea dicuntur, aut aurea. Ut fulgur auri declaret fidei puritatem, et argentum igni probatum, eloquia examinata significet. Ista vero quae aereatantum vocis consistunt, non in virtute spiritus, et sunt ut Apostolus ait, aeramentum sonans aut cymbalum tinniens . Ista ergo batilla aerea, id est, haereticorum voces, si adhibeamus ad altare Dei, ubi divinus ignis est, ubi vera fidei praedicatio, melius ipsa veritas ex falsorum comparatione fulgebit. Si enim verbi gratia proferentur dicta Marcionis, aut Basilidis, aut alterius cujuslibet haeretici, et haec sermonibus veritatis ac Scripturarum divinarum testimoniis, velut divini altaris igne confutem, nonne evidentior eorum comparatione apparebit impietas? Nam rat tam clara et tam examinata videri fides nostra.
Abbreviated transcription (Latin):
ẽe. ꝓnunciat. Semꝑ eñ obseruantes ⁊ custodi¬
entes caritatis mandatũr. nouos ẽẽ. reddit in spũ:
Feccatini aut̃ ⁊ caritatis federa ñ seruanti. etam
euangłia ueterascunt: nec potest ei nouum ee.
testam̃tũ qͥ ñ deponit ueterẽ hominẽ. ⁊indut᷑

Expanded text:
esse pronuntiat. Semper enim observantes et custodientes se, charitatis mandatum novos reddit in spiritu. Peccatori autem et charitatis foedera non servanti, etiam Evangelia veterascunt. Nec potest ei novum esse testamentum, qui non deponit veterem hominem, et induit
Abbreviated transcription (Latin):
adhuc etiã sic intelligere eorũ quȩ in uirga
germinauerant differentias. Om̃is qͥ in ocpõ
credit. pͥmo morit᷑.⁊ post hoc renascit᷑: &e est
etiã hȩc figa. qđ uirga arida postmodã ger¬
minat. Est gͦ primũ germen pͥma hominis
in xp̃o confessio scd̾o frondeseit. ubi renatꝰ
donĩ gr̃e ex sp̃s dĩ scĩficatione susceperit. Inde
affert flores. ubi ꝓficere ceꝑit.⁊ morũ suam¬
tate decinari. ac fragrantu miscdĩę ⁊ benigni¬
tatis effundẽ. Ad ultimnĩ qͦq affert etiã fructus
Cũ enĩ ad ꝑfectũ uenerit. ⁊ ꝓtulerit ex se u̾bũ
attulisse fructus qͥb ali nutriant᷑. Sic gͦ sin¬
guli quiq credentiũ cde urga aaron que. xp̃s
ẽ. germinant᷑. quorũ iiiͣ. istę differentiȩ in alis

Expanded text:
adhuc sic intelligere eorum, quae in virga germinaverant, differentias. Omnis qui in Christo credit, primo moritur; et post hoc renascitur. Et est etiam in his figura, quod virga arida postmodum germinat. Est ergo primum germen, prima hominis in Christo confessio. Secundo frondescit, ubi renatus donum gratiae ex Spiritus Dei sanctificatione susceperit. Inde affert flores, ubi proficere coeperit, et morum suavitate decorari, ac fragrantiam misericordiae et benignitatis effundere. Ad ultimum quoque affert etiam fructus utem ad perfectum venerit, et protulerit ex se verbumattulisse fructus, quibus alii nutriantur. Sic ergo singuli quique credentium de virga Aaron, quae Christus est, germinantur. Quoru
Abbreviated transcription (Latin):
lrec ad m̃i. reliqͥt nos olim. nec ad naticĩa eiꝰ
ista ꝓueniunt. Si talia cogitemꝰ in aandib nr̃is.
moysen ⁊aaron. legis scilicet scientiã. ⁊ fructus
pemtentie ꝑ qͦs int̾itũ immimentis exitii possimꝰ
euade. Hoc puto accidise etiã popło illi qͥ fuit
ante nos. quando om̃is declinauer̃ simil uni
facti st̃ ⁊ ñ fint qͥ faceret bonitatẽ. ñ fuit usq
ad mñ. Si enĩ fuisset. mĩquã utiq dereliqͥsset

Expanded text:
haec ad Deum; reliquit nos olim, nec ad notitiam ejus haec ad Deum; reliquit nos olim, nec ad notitiam ejus ista perveniunt: si talia cogitemus in cordibus nostris, Moysen et Aaron, legis scientiam, et fructus poenitentiae, per quos interitum imminentis exitii possimus evadere. Hoc puto accidisse etiam populo illi, qui fuit ante nos, quando omnes declinaverunt, simul inutiles facti sunt, et non fuit qui faceret bonitatem, non fuit usque ad unum. Si enim fuisset, nunquam utique dereliquisset
Abbreviated transcription (Latin):
posst̃. ut gens isłitarũ tota situet᷑. Qd gͦ dicemꝰ
ampbꝰ eẽ. in his duob quȩ tanta uirtꝰ qđ meritum.¬
quo sexcenta miba ⁊ eo ampliꝰ lib̾ent᷑ ab interit u
iustatoris : Ego arbitror qđ mn mopͥsen lex significe¬
tur quȩ docet homines scientuã ⁊ amorem dr̃ na¬
aron supplicandi dõ ⁊ obsecrandi eũ forma com¬
sistat. S⁊ gͦ accidat aliqͣnddo indignuri nob ł uniu̾so
popło dm̃. ⁊ si iã sententu ultionis ꝓcedat a dño:
redeat autẽ lex dĩ in eoi nr̃m cõmonens nos et
Ancens com̃iti ad pęnitentiã. sitisfacere ꝓ delictis:
supplicare ꝓ cuipis. Cessaibit continuo nacundia.
uenut ꝓ peccatis seua correptio. indurent᷑ autẽ
corda nrã nec comertam᷑ ad dnm̃. neue himibie¬
mur in conspectu eiꝰ ut in confessicne supplicatio¬
nũ matus eiꝰ ⁊ nacundiã mitigemꝰ s. e contra
dicimꝰ. N÷ cura dõ de inta mortaliũ. nec ꝑtiner

Expanded text:
ponit, ut gens Israelitarum tota salvetur. Quid ergo dicemus ponit, ut gens Israelitarum tota salvetur. Quid ergo dicemus amplius esse in his duobus. Quae tanta virtquo sexcenta millia et eo amplius liberentur ab interitu vastatoris? Ego arbitror, quod in Moyse lex significetur, quae docet homines scientiam et amorem Dei. In Aaron supplicandi Deum et obsecrandi eum forma consistit. Si ergo accidat aliquando indignari nobis vel universo populo Domini, ut sententia ultionis procedat a Deo, redeat autem lex Dei in cor nostrum, commonens nos et docens converti ad poenitentiam, satisfacere pro delictis, supplicare pro culpis, cessabit continuo iracundia, veniat pro peccatis saeva correptio, indurentur autem corda nostra, nec convertamur ad Dominum, neque humiliemur in conspectu ejus, ut in confessione supplicantium motus ejus et iracundiam mitigemus, sed contra dicamus, Non est cura Deo de vita mortalium, nec pertinent
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ popb̾ habent uirgã. Ñ enĩ potest quis regere
popłm : nͥ habeat uirgã. Unde ⁊ paulus apłs quna
pͥnceps erat popłr. iocirco dicebat. Qmd in iltis
In uirga ueniã ad uos. aut in caritate. spũq min¬
suetudinis: Dm̃s gͦ pͥncipes tribuũ habeant necesse
ẽ. uirgasᷤ sua ᷤ. S unus sobus sicut scriptiua rofert.
ponti fexaaron. einꝰ uirga germinant. Uerum
Qinsaut̃ iste ÷ fr uctꝰ qnẽ attulit: Nrices inqͥt: qui

Expanded text:
s populi habet virgam. Non enim potest quis regere populum, nisi habeat virgam. Unde et Paulus apostolus, quia princeps erat populi, idcirco dicebat: Quid vultis? in virga veniam ad vos, an in charitate et spiritu mansuetudinis ? Omnes ergo principes tribest virgas suas, sed unus solus est sicut Scriptura refert, pontifex Aaron, cujus virga germinavit. Verum Quis autem est iste fructus quem attulit? Nucis, inquit. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
carnalter intelligere uoslunt. Et necessirio illis
uetus effecta ÷ ⁊ seniit: qr uires suu̾ ñ potest obti¬
nere. Nobos autẽ qͥ eam spĩtaliter ⁊ euangłico sen¬
su intelligimꝰ ⁊ exponimꝰ semꝑ noua ẽẽ. ⁊ utrũq:
nob̾ nouũ testam̃tũ ñ tẽporis atate s. intelligen

Expanded text:
carnaliter intelligere volunt. Et necessario illis carnaliter intelligere volunt. Et necessario illis vetus effecta est et senuit, quia vires suas non potest obtinere. Nobis autem, qui eam spiritaliter et evangelico sensu intelligimus et exponimus, semper nova est, et utrumque nobis Novum Testamentum est, non temporis aetate, sed intellig
Abbreviated transcription (Latin):
sẏnagoga semel. S indeamꝰ isti quid facnint. Scĩ st̃.
⁊ ꝑfecti st̃. ⁊ pliis migis eiungłn discipłi quã legis
Q idõ diligunt etiã iimicos sũof.atq orant ꝓ pseci¬
torib sius Illis enĩ uenientib ut intficerent eos.
isti ꝓicidunt in faciẽ suã suꝑ t̾ram. Et ait moẏses
ad aaron. Adsinnȩ batillũ.⁊ impone suꝑ illud ignẽ
⁊ exori ꝓ ipsis. Exiit enĩ ira a conspectu dñi. ⁊ um
cepit istare popł̃m. Uerũ qm̃ in hos ꝑuemmmus
locas uolo de banitate dĩ admonere dscipulos
xp̃ir.ne qͥs forte nr̃m ab hęreticis cont᷑bet᷑ si qͣnda
certamen inciderit. illis dicentib qm̃ dĩ legis ñ:
postmodũ eingłm docuit Ecce diligit moyses im¬
in euangłiis docet Audi enĩ quomꝰ cadentes in
faciẽ suꝑ tr̃am: orant ꝓ illis qͥ admnt̃ficiendos eos
exsurrexerant. Sio gͦ inuenit᷑ ⁊ euangłu uirtꝰ
in lege. ⁊ fundam̃to legis fabnixa intelligunt᷑
euangłia. Ner uetꝰ testam̃tũ nomino ego legem:

Expanded text:
ideamus isti quid faciunt. Sancti sunt, perfecti sunt, et plus magis Evangelii discipuli, quam legis; et ideo diligunt etiam inimicos suos, atque orant pro persecutoribus suis. Illis venientibus ut interficerent eos, isti procidunt in faciem suam super terram. Et ait Moyses ad Aaron: Assume batillum, et impone super illud ignem  ira in conspectu Domini, et jam coepit vastare populum. Verum quoniam in hos pervenimus locos, volo de bonitate Dei admonere discipulos Christi, ne quis forte vestrum ab haereticis conturbetur, si quando certamen inciderit, illis dicentibus, quoniam Deus legpostmodum Evangelium docuit. Ecce diligit Moyses inin Evangeliis faciem super terram, orant pro illis, qui ad interficiendos eos insurrexerunt. Sic ergo et invenitur Evangelii virtus in lege, et fundamento legis subnixa intelliguntur Evangelia. Nec Vetus Testamentum nomino ego legem,
Abbreviated transcription (Latin):
altaris adfigi. Chore fig᷑am tenet eorĩ qͥ cont᷑
accliasicã fidẽ i doctrnã ueritatis insurgunt:
S criptir: gͦ de chore ⁊ de extu eiꝰ. qđ in batillis
suis incensũ obtuler̾ ignis aliem. Iubet᷑ a deo
ignis qͥdẽ alienꝰ disꝑgi ⁊ effimdi. batilla uͦ inqͥtͥ
qri scĩficata st̃. facito ea lãminis ductiles. ⁊ cnrunda
ex eis altare. qr obilata st̃ corã iño. ⁊ scificata sunt
H ac gͦ mͥ ꝑ hanc figa̾m indet᷑ ostendi: qđ batilla
ista quȩ script᷑a nominat xrea. fig᷑am teneant
script᷑aẽ druine Cun script᷑a heretici ignẽ aliemĩ
sacerdotib dat᷑. ut si qͣndo tale abiqͥd fuerit exortũ.
ea qͥdẽ quȩ a u̾ntate aliena st̃. ab accłia dĩ penitus
abstrudant᷑. si qua aut̃ etiã in ipsis hereticorum
ũ̾bas ex script᷑a drunnȩ sensib muxniunt᷑ inserta.
ne parit̾ eũ illis quȩ ueritati⁊ fidei st̃ contͣria res¬
piunt᷑. Scĩficata st̃ enĩ quę de script᷑a diuia ꝓfe¬

Expanded text:
tice autem Chore figuram tenet eorum qui contra ecclesiasticam fidem et doctrinam veritatis insurgunt. Scriptum ergo de Chore et de coetu ejus, quod in batillis aereis incensum obtulerit ignis alieni. Jubetur a Deo ignis quidem alienus dispergi et effundi. Batilla vero, inquit, quia sanctificata sunt, facito eas laminas ductiles, et circumda ex eis altare, quia oblata sunt coram Domino, et sanctificata sunt. Hoc ergo mihi per hanc figuram videtur ostendi, quod batilla ista quae Scriptura nominat aerea, figuram teneant Scripturae divinae: cui Scripturae haeretici ignem alienum sacerdotibus datur, ut si quando tale aliquid fuerit exortum, ea quidem, quae a veritate aliena sunt, ab Ecclesia Dei penitus abstrudantur; si qua autem etiam in ipsis haereticorum verbis ex Scripturae divinae sensibus inveniuntur inserta, ne pariter cum illis, quae veritati et fidei sunt contraria, respuantur. Sanctificata sunt enim, quae de divina
Abbreviated transcription (Latin):
popłm uastabat exposuit. Agnoscebat enĩ figuram
batilli ⁊ ignis incensi: ⁊ qͣlis offerenda e̾et. dõ hostia
ab eo qͥ medius uniorũ mortuoeũq constiterat
padelut ⁊ nlos qͥdẽ time. qͦs imago p̃figurata¬
ẽ saluauit. Ad nossalutis u̾tas ipsi ꝑuenit. Fłoq enĩ
indumt᷑a pontificis purpura aclana bẏssoque
cuntexta erubniisset angłs ille uastator s ista qua
fut᷑a erant indum̃ta magni pontificis intellexit
⁊ hns cessit qͥb utiq uniu̾sa creatura inferior erat
Puto aut̃ qđ ñ solũ pͥmo aduentu dm̃ ⁊ saluators
nr̃i forma ista cõpleta sit. s eadẽ fartassis seruabit¬
⁊ in scđo. Uemet enĩ iterũ filius hominis. et cum
uenerit sine dubio inuemet cͦsdã qͥdẽ mortuos

Expanded text:
populum vastabat, expavit. Agnoscebat enim figuram populum vastabat, expavit. Agnoscebat enim figuram batilli, et ignis, et incensi, et qualis offerenda esset Deo hostia ab eo qui medius mortuorum vivorumque constiterat, praevidebat. Et illos quidem tunc imago praefigurata salvaindumenta pontificis purpura ac lana byssoque contexta erubuisset angelus ille vastator; sed iste quae futura erant indumenta magni pontificis intellexit, et his cessit quibus utique universa creatura inferior erat. Puto autem, quod non solum primo adventu Domini et Salvatoris nostri forma ista coet in secundo. Veniet enim iterum Filius hominis; et cum venerit, sine dubio inveniet quosdam quidem mortuos,
Abbreviated transcription (Latin):
incina postremis intuere stantẽ pontificem. qͣ
obicctione quadã sui inuentes a mortus dirime¬
rent᷑: uirtutẽ uͦ reppitiationis eiꝰ. ⁊ incensi inysterni
erubansse angłm uastatorẽ. ⁊in hoc mortẽ quide
finitã. intã uͦ reparatam. Si intellexisti instoria
ordinẽ.⁊ oculis ut ita dicã cernere potuisti stantem
pontificẽ medũ inter uios ⁊ mortuos. Ascende ne
ad u̾bi hinꝰ celsiora fastigia ⁊ inde qͦmꝰ uerꝰ ponti¬
fex iħis. ap̃s ad sup̃to batallo carnis humane. ⁊ super¬
posto igm altaris. anima fine cubno illa magnifica
cũ qua natꝰ ÷ i carne̾ adiecto etiã incenso qui ÷
s̃ps immaculatꝰ: medius inter uiuos ⁊ mootuosstecit
⁊ moxtẽ ñ fecit ultia grassari. s sicuit apłs dicit destrix
eũ qͥhabebat mortis imꝑaũ. id ÷ chabolir: ut qui
credit in eũ um ñ moriatur . s uniat mȩt̃nũ. Hoc
fiit cͦ mysterrũ. qđ postea fut᷑um um tunc ille qͥ

Expanded text:
vicina postremis. Intuere stantem pontificem, et vicina postremis. Intuere stantem pontificem, et objectione quadam sui, viventes a mortuis dirimentem, virtutem propitiationis ejus, et incensi mysterium crubuisse angelum vastatorem; et in hoc mortem quidem finitam, vitam vero reparatam. Si intellexisti historiae ordinem, et oculis ut ita dicam cernere potuisti stantem pontificem medium inter vivos et mortuos, ascende nunc ad verbi hujus celsiora fastigia, et vide quomodo verus pontifex Jesus Christus, assumpto batillo carnis humanae, et superposito igne altaris, anima sine dubio illa magnifica cum qua natus est in carne, adjecto etiam incenso qui est spiritus immaculatus, medius inter vivos et mortuos stetit, et mortem non permisit ultra grassari: sed, sicut Apostolus dicit, destruxit eum qui habebat mortis imperium, id est, diabolum ; ut quicredit in eum jam non moriatur, sed vivat in aeternum . Hoc fuit ergo mysterium, quod postea futurum, jam tunc ille qui
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ uastare ac ꝑinere peccatrees. ⁊ ꝓpt̾ hoc ortat᷑ pon¬
tificẽ ad sumere batilla.⁊ ignẽ de altari imponere.
atq incensc suꝑ iniecto xxire. ⁊ stare inter medrum
mortuorũ ⁊ in uorũ. ne ultra ꝓcedat iustatio. Uel
certe ut uerꝰ se ht̃ script᷑a sermo: confractio:
S.pͥmo si uidet᷑ historie ipsius imaginem describamus
ut cũ rei gesta species apparuerit.tũ demũ gniã si
qͥd÷ in loco mysticũ reqͥramꝰ. Intellige gͦ popłn illũ
isrł in castris ꝑ ordines tribrrum famibarĩq dispositũ
urtutẽ uͦ quandã adeo missa: ñ sparsim.s. ex pͥma
aliqua parde cepisse popłm morte uastare. ⁊ ꝓce¬
dentẽ ꝑ ordimẽ mortis stragem. Confida post hec in¬
ditũ pontificẽ ueste pontificali ꝓcede:⁊ portantem
batillĩ atq ignẽ cũ incenso. tende ad eiĩ locũ quo
ꝑ angłm uastantẽ mors illata ꝓuienerat ⁊ stantem
in eo loco in quo mois finẽ deterat pͥmis Et erat

Expanded text:
et vastare ac perimere peccatores; et propter hoc hortatur pontificem assumere batillum, ignem de altari imponere, atque incenso super injecto, exire et stare inter medium mortuorum et vivorum, ne ultra procedat vastatio, vel certe, ut verius habet se Scripturae sermo, confractio. Sed primo si videtur, historiae ipsius imaginem describamus, ut cum rei gestae species apparuerit, tunc demum etiam, si quid est in loco mysticum requiramus. Intellige ergo populum Israel in castris per ordinem tribuum familiarumque dispositum; virtutem vero quamdam a Deo missam non sparsim, sed ex prima aliqua parte coepisse populum morte vastare, et procedentem per ordinem, mortis stragem considera. Post haec pontificem indutum esse pontificali, procedere, et portantem batillum atque ignem, cum incenso tendere ad eum locum quo per angelum vastantem mors illata pervenerat, et stantem in eo loco in quo mors finem dederat primis, et erat
Abbreviated transcription (Latin):
ñ in factis s tantũ in sermonib erant. ꝓpt̃ qđ¬
dicit. ꝗt cum sim homo ⁊ ĩmunda labiã habea :
erat auit ⁊ popłs imunda labia habens. ñ decuit
eũ accusare popłm ⁊ dicere plura peccata in
eo ẽẽ. quã ĩmuncdorĩ labionũ ł t regẽ anm̃
sabacch ucdi oculis meis: Si qͣndo cde do cogitauerimꝰ cum
adhuc simꝰ peccatores. ⁊ nos dicamꝰ quȩ nc̃ dic̃ ꝓpl̃a. ⁊ missus
ẽ. ad me inus de seraphñ: Quã bonꝰ ds̃ qi inqͥt audio isaiam

Expanded text:
sermonibus erant. Propter quod ait: Quia cum homo sim, et immunda labia habeam. Erat autem et populus immunda labia habens. Non decuit eum accusare populum, et dicere plura peccata in eo esse, quam immundorum labiorum. IV. Et regem Dominum Sabaoth vidi oculis meis. Si quando de Deo cogitaverimus, cum adhuc sumus peccatores, et nos dicamus, quae nunc dicit Propheta: Et missus e
Abbreviated transcription (Latin):
qͣndo decipiat᷑ aliciiꝰ ex nr̃is anima ⁊ adhuc ãbigat ⁊ dͥubi¬
tet cũ audierit ilñ ⁊ illũ hominẽ in illo idolo demonum
curauit illũ ᷝ ani ͦn illud ⁊ illud diumauit. Ista omĩa in¬
idolis st̃ demonũ. ⁊ hominũ ñ cognoscentiũ u̾itatẽ. Ascen
dite ad eũ animo qͥ om̃iũ ÷ creaton. ⁊ cõparate pietatem
istã om̃i quȩ anñciat᷑ eeͣ. pietas nec ẽ pietas. ⁊ indete qr
uos beati estis qͥs enĩ similis tͥ popłe saluate adõe & beata
gens cuniꝰ ẽ. dñs ds̃ eiꝰ. popłs quẽ elegit in hereditatẽ siba:

Expanded text:
quando decipiatur alicujus ex vobis anima, ut adhuc ambigat, et dubitet, cum audierit illum, et illum hominem: In illo idolo daemon curavit illum languorem: illud et illud divinavit. Ista omnia idola sunt daemonum, et hominum imo ad Deum, qui est omnium creator, et comparate pietatem istam omni, quae annuntiatur esse pietas, nec est pietas, et videte, quia vos beati estis. Quis enim similis tibi, popule salvate a Domino? Et beata gens cujus Dominus Deus ejus, populus quem elegit
Abbreviated transcription (Latin):
signa ⁊ ꝓdigua m̃ isrł a dnõ sabaoth. qͥ habitat in monte sit
Quĩ enĩ habitat in speculatoro. ⁊ in omi anima potet confi¬
cere u̾nitatẽ. iste fac̃ signa ⁊ ꝓdigia ꝑ saluatorẽ. & siluataẽ¬

Expanded text:
signa et prodigia a Israel in Domino Sabaoth, qui habitat in monte Sion. signa et prodigia a Israel in Domino Sabaoth, qui habitat in monte Sion. Qui enim habitat in speculatorio, et in omni anima potest conspicere veritatem, iste facit signa et prodigia per Salvatorem, e
Abbreviated transcription (Latin):
lucȩ. s obscurã imagniẽ. idõq repetebant chcentes. Uidemus
enĩ nc̃ ꝑ specului ⁊ in enigmate: tc̃ aut̃ facie ad faciẽ. quis gͦ
hȩ legens ⁊ intelligens inflabit᷑ ⁊ eriget᷑ siue  scientã se suꝵ
qđ cũq donorĩe: & enĩ cũ ea quȩ ad pueros deuener̃ multe
infenora sint his quȩ reposita st̃ uiris: debent ñ eleuari et
suꝑbire hi qͥ uident᷑ int̾ pieros aͥcͥoris ingenii ⁊ uelocious. Istos
aut pueros homines dic̃ om̃is qͦs ⁊ saliuator demonstrabat: ec ce
inqͥens ego ⁊ pueri qͦs mͥ dedit ds. Ionũ accepet saluator a do.
N emo enĩ uenit ad eũ si ñ qͥ mst eũ attraxerit uenientem ad
eis ait. Fcce ego ⁊ pueri qͦs dedit m cs Nec putandtus ẽ. ñ
habisse qͥ accepit. cũ adhc habeat ipse ꝗͥ dedit. Denide
in reliqͥs ꝓpħat saluator in ꝓpħa dicens fut᷑um e̾e. ut cũ aa
pueros. signa ⁊ ꝓdigia fiant in isrł. Habet aut̃ ita: frunt autñ

Expanded text:
ntes: Videmus nunc per speculum, et in aenigmate, tunc autem facie ad faciem . Quis ergo haec legens et intelligens inflabitur, et erigetur super scientiam, seu super quodcumque donorum? Etenim cuncta, quae ad pueros devenerunt, multo inferiora sunt his, quae reposita sunt viris. Debent ergo non elevari et superbire ii, qui videntur inter pueros acrioris ingenii, et velocioris. Istos autem pueros homines dicit omnes, quos et Salvator demonstrabat: Ecce, inquiens, ego, et pueri mei quos mihi dedit Deus. Donum accepit et Salvator a Deo. Nemo enim venit ad eum, si non qui misit eum, attraxerit venientem ad eis ait: Ecce ego et pueri, quos mihi dedit Deus. Nec putandus est non habuisse qui accepit, cum adhuc habeat ipse qui dederit. II. Deinde in reliquis prophetat Salvator in Propheta dicens futurum esse ut cum acceperit pueros, signa et prodigia fiant in Israel. Habet autem ita: Et erunt
Abbreviated transcription (Latin):
& enĩ pennȩ u̾bi multũ leuitatis attribuunt. Qui dabit
mͥ pennas ut colũbȩ ⁊ reqͥestãe. Hoc dic̃ ꝓpħes ñ oians
aut̃ sibi pennaᷤ qͦmͦ aqͥla: ⁊ conu̾titur in domũ eiꝰ qͥ
p̃est illi Si accipiamꝰ gͥ pennaᷤᷤ. leuit̾ audemꝰ: si autem
peccauerimꝰ ⁊ negligentes firerimꝰ cirxa alaᷤ. ⁊ defluxe¬
rint pennȩ nr̃e: gͣuabim᷑ ⁊ gͣuiter audiemꝰ. Aurib. gͦ
suis peccatores grauit̾ audier: Om̃s qͥdẽ iudei qͥ tunc
audier̃ saluatorẽ. gͣuit᷑ eũ audier̃: idõ ñ credider:¬

Expanded text:
bi multum levitatis afferunt: Quis dabit mihi pennas sicut columbae, et requiescam ? Hoc dicit Prophetes non orans autem sibi pennas quomodo aquila, et convertitur in domo ejus qui praeest illi. Si accipiamus igitur pennas, leviter audiemus . Si autem peccaverimus, et negligentes fuerimus circa alas, et defluxerint pennae nostrae, gravabimur, et graviter audiemus. Auribus ergo suis peccatores graviter audierunt. Omnes quidem Judaei, qui tunc audierunt Salvatorem, graviter eum audierunt, ideo non credider
Abbreviated transcription (Latin):
sus gͣuiter audier̃ Nichil m necet si gͣuit᷑ audiã coporalit̃
neꝗ ista mͥ causa fit ut ñ audiã sermones dĩ. Quomͦ enĩ
nichil mͥ nocet cęcitaᷤ cmporalis si ñ fuerit obcȩcata
aninu mea: sic neq leuitas neq gͣuitudo auditonis

Expanded text:
suis graviter audierunt. Nihil mihi nocet si graviter audiam corporaliter, suis graviter audierunt. Nihil mihi nocet si graviter audiam corporaliter, neque ista mihi causa fit, ut non audiam sermones Dei. Quomodo enim nihil mihi nocet caecitas corporalis, si non fuerit obcaecata anima mea: sic neque levitas, neque gravitudo auditionis
Abbreviated transcription (Latin):
piat hunc subtilẽ spm̃. differt qͥppe hic sps ab om̃ib spĩtib
intellectualib. mundis. subtilib Est gͦ pͥncipale corpꝰ
materie uicio concretũ ÷. plenũ cagitationib corpo¬
ralib quȩ st̃. in rephensione. Si dr̃ merassatũ ÷ cor popłi
huiꝰ: intellige qđ ex eo inerassatũ ÷ coi. qr nichil sit in eo
corporalis pinguis ẽ: eodẽ mͦ etũ corporei intellectꝰ ⁊ cogi¬
tationes: Ex quo cũ duo ꝓposita sint. inerassari cor ex scłanb
euris. ⁊ attenuari ex sollicitudine spũali. cũ qͥs cogitat ea
quȩ dnĩ st̃. ꝓicit pinguedinẽ ex conde. scieus qr si incrassa¬
tũ fuerit cor eiꝰ. neq accipiat sermunes dĩ. neq uideat
salutiꝰ sacram̃ta: deponimꝰ nos crassitudinẽ. ⁊ assumamus
si carnis prudentia tabesit. Et si prudentia carnis exta¬
buerit: tc̃ in scõ appurebo dĩ. Hac in explanatione eiꝰ qđ
dictũ ẽ. merassatũ ÷ enĩ cor popłi hnꝰ. Seqt᷑ aut̃: ⁊ auribris

Expanded text:
piat hunc subtilem spiritum. Differt quippe hic spiritus ab omnibus spiritibus intellectualibus, mundis, subtilibus. Est ergo principale cordis materiae vitio concretum est, plenum cogitationibus corporalibus, quae sunt in reprehensione. Sic dicitur: Incrassatum est cor populi hujus. Intellige ex eo incrassatum esse cor, quia nihil sit in eo corporis pinguis est, eodem modo etiam corporei intellectus, et cogitationes. Ex quo cum duo posita sint, incrassari cor ex saecularibus curis, et attenuari ex sollicitudine spiritali, cum quis cogitat eaunt, projiciens pinguedinem ex corde, et sciens, quia si incrassatum fuerit cor ejus, neque accipiat sermones Dei, neque videat salutis sacramenta, deponamus et nos crassitudinem, et assumamus si carnis prudentia tabescit, et si prudentia carnis extabuerit, tunc in sancto apparebo ei. Haec in explicationem ejus, quod dictum est: Incrassatum est cor populi hujus
Abbreviated transcription (Latin):
uentrx habent in qͦ a timore dm̃ ⁊ conceper̃ ⁊ plenus est
uent̃ eorũ fontib aquȩ salientis in uitã at̾nã: De ueutre
isto ait ille. Auris ⁊ uent̾ m̃s qͣsi uter plenꝰ musti alligatꝰ
Haec enĩ dix̃ ñ de corpoiali uentre nec enĩ uent̾ enis
coporalis plenꝰ erat diumorũ ⁊ his ꝓximorũ uino alligatu
in utre. Ista in salutionẽ ꝓpositionis: nc̃ ad hac qđ cepimꝰ¬

Expanded text:
re Domini et conceperunt, et plenus est venter eorum fontibus aquae salientis in vitam aeternam. De isto ventre ait ille: Aures et venter meus quasi uter plenus musto ac ligatus . Haec enim dixit non de corporali ventre: nec enim venter ejus corporalis, plenus erat divinorum, et his proximorum vino alligato in utrem. Ista in solutionem propositionis. IV. Nunc ad hoc q
Abbreviated transcription (Latin):
de uentre eiꝰ fiuent fons aquȩ uiuȩ salientis in uitã et̃nã:
Dicat itaq: aliqͥs de his ꝗͥ ꝓponunt. Si saluitor repmitut
hoc ẽ. de uentre fontẽ aquȩ salientis in uitã xt̾na de insto
egredit᷑. ⁊ nistꝰ de uentre clamat: siqͥdẽ fonis aquȩ quem
ne foite dnos lubeamꝰ uentres. ⁊ aliꝰ sit conporalis aliꝰ spũalis:
qͦmͦ reliquȩ partes quȩ indent᷑ in coipone nominari
ueluti st̃ oeuli: uerũ alii coipous ali ammȩ. Si enĩ dr̃
de oculis mandatũ dĩ lucidũ illuminars oculos. ñ puto
hoc referendũ ad oculos coiporales. Et si dr̃ qͥ ht̃ aures¬

Expanded text:
de ventre ejus fluent, fons aquae salientis in vitam aeternam . de ventre ejus fluent, fons aquae salientis in vitam aeternam . Dicat itaque aliquis de his, qui proponunt si Salvator repromittit hunc esse de ventre fontem aquae salientis in vitam aeternam, de justo egreditur, et justus de ventre clamat. Siquidem fons aquae, quem ne forte duos habe partes, quae videntur in corpore nominari, veluti sunt oculi, verum alii corporis, alii animae. Si enim dicitur de oculis: Mandatum Domini lucidum illuminans oculos , non puto hoc referendum ad oculos corporales. Et si dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
cuos xp̃o. Si chxerint uob̾ querite eos qͥ dͥe tra clamant.
qͥ mani locunt᷑. qͥ de uentre clamant: Uolo dicere &
causã qͣre hoc potissiiũ demonũ uentͥloquoni nẽ assũp¬
serit sermo ⁊ dicat si dixerint ad uos querite uentrloqͦs.
muenies om̃s qͥ repinittunt nec habent u̾itatẽ ueniri suo
seruientes. ⁊ qͦda modo ꝓpt̾ uoluntatẽ eiꝰ ⁊ abundantiam
gerere ut honciet᷑ ⁊ accipiat mimera quȩ in accłiam
deferunt᷑. Iste talis de uentre loqͥt᷑. ⁊ fons sermonũ eius
in uentre consistit : N÷ fons sermonũ de cord̾e. ñ fluit de
ꝓmittit: obseruate utrũ sermones eiꝰ de uentre habeant
pͥncipiũ. an nou. Fropositionẽ eiꝰ quȩ m dici petest. ipse
int̾ponã. Nlemo foite qͥs ex uob̾ a qͦquã eã audiens. estimet
aut scriptam sibi ẽẽ. cont̾riã. aut nos ñ inspexisse qͦmͦ opor¬
teat aꝑꝓbare sermonẽ in eos accusaton̾i: qͥ de uentre cla¬
mant̾: quȩ gͦ ẽ. ꝓpositioc Si qͥs ait credit in me. flumina

Expanded text:
vobis, quaerite eos qui de terra clamant, qui inania loquuntur, qui de ventre clamant. Volo dicere et causam, quare hoc potissimum daemonium ventriloquorum nunc assumpserit sermo, ut dicat: Si dixerint ad vos, quaerite ventriloquos. Invenies omnes, qui repromittunt, nec habent veritatem, ventri suo servientes, et quodammodo propter voluptatem ejus et abundantiam gerere, ut honoretur et accipiat munera, quae in Ecclesia deferuntur. Iste talis de ventre loquitur, et fons sermonum ejus in ventre consistit. Non enim fons sermonum ejus de corde bono fluit, non de do se docere promittit, observate utrum sermones ejus de ventre habeant principium, an non. Propositionem autem, quae mihi dici potest, ipse interponam, ne forte quis ex vobis a quoquam eam audiens, existimet aut Scripturam sibi esse contrariam, aut non inspexisse quomodo oporteat approbare sermonem in eos accusatorium, qui de ventre clamant. Quae est ergo propositio? Si quis, ait, credit in me, flumina
Abbreviated transcription (Latin):
carni. ⁊ rose ꝓxime eos qͥ participant᷑ eorũ si qr pueri
ñ posst̃ fintioies aucdire sermones. debent enĩ ut pue¬
ri audire sermones di: ꝓpt̃ hoc factꝰ in sanguine pue¬
rorũ causa qͥ cõmunicauer carni ⁊ sangumi:. quasi
caꝑe paruuli possunt. Paruuli aut̃ om̃s honimes st̃: si
eos cõpares ad ꝑfectionẽ u̾bi. Licet moysen nomines.
licet unũ dixeris de ꝓpłns. licet ioħiem quo maior in
natis mulierũ nemo fint. licet ad apłos uenia. petrũ
usq ad tẽiũ celũ. ⁊ auenuit ineffabiba u̾bã. ñ deporis¬

Expanded text:
ime eos factus, qui participantur eorum: sic quia pueri non possunt fortiores audire sermones, debent enim ut pueri audire sermones Dei, propter hoc factus in sanguine puerorum causa qui communicaverunt carni et sanguini, quasi capere possunt parvuli. Parvuli autem omnes homines sunt, si eos comparas ad perfectionem verbi, licet Moysen nomines, licet unum dixeris de Prophetis; licet Joannem, quo major in natis mulierum nemo fuit : licet ad Apostolos venias: Petrum, usque ad tertium coelu
Abbreviated transcription (Latin):
ñ meditantẽ eloqͥa dr̃. cognosce qr ñ ꝓpt̾ cecitatẽ ñ
uidet ea quȩ continent᷑ ĩn scripturis non ob id qr in
quent᷑: cur oculos claudant ne uideant. Ñ aut̃ o
hac dic̃ qr ñ expediat aliqͣndo ⁊ claude animȩ oculos:
Expedit enĩ sic̃ manifestii fac isaias diceiis eis quȩ secunt᷑:
Quis anñciabit uob̾ locũ at̾nũ e Qui abulat in iusticia &e

Expanded text:
non meditantem eloquia Dei, cognosce quia non propter caecitatem non non meditantem eloquia Dei, cognosce quia non propter caecitatem non videt ea, quae continentur in Scripturis; non ob id, quia in quaeritur, cur oculos claudant ne videant. Non autem et hoc dicit, quia non expediat aliquando et claudere animae oculos. Expedit enim sicut manifestum fecit Isaias, dicens in his, quae sequuntur: Quis annuntiavit vobis locum aeternum ? Qui
Abbreviated transcription (Latin):
uident. Alii aut̃ neq in tenebris st̃. neq cecist᷑. s qr
claudunt oculos ñ uident: ⁊ scit has differentia quae
pͥncipales cordis nr̃i st̃: script᷑a diuina Dic̃ enĩ saluator
his qui st̃ in uinculis exite. ⁊ his qͥ in tenebris ut eis
reuelet᷑. ⁊ sedentib in regione ⁊ umbra moitis lux
oita ẽ.xis. Isti ñ uider᷑. idõ qr fuer̾ in tenebris donec
oriret᷑ eis lux. Surdi audite. ⁊ cęxi aspicite. Et isti ibeo
st. qͥꝗ in cõparatione cȩcorũ ⁊ eoiũ qͥ in tenebris sunt
multo peiones st̃: hi st̃. qͥ idõ ñ uident. qr oculos sponte
clauser̃. Hoc ita ẽe. ut asseruimꝰ. saluato m testimonio
erit dicens. Si eeci essetis: ñ hab̾etis peccatũ. Nunc autem
dicitis qd uidemꝰ: peccatũ urm manet Et bene ait dicitis
qr iudemꝰ. Uere emi dicunt qr uideant ⁊ habeant posubili¬
tatẽ uidendi. s claudentes oculos ñ uident. Et si qͣndo
uid̃is ingeniosã ad intelligendũ animã ⁊ ueloeẽ ⁊ alacrẽ

Expanded text:
ident: alii autem neque in tenebris sunt, neque caeci sunt, sed quia claudunt oculos, non vident. Et scit has differentias, quae principales cordis nostri sunt, Scriptura divina. Dicit enim Salvator his, qui sunt in vinculis, Exite: et his, qui in tenebris: ut eis reveletur. Et sedentibus in regione, et umbra mortis, lux orta est eis. Isti non viderunt ideo, quia fuerunt in tenebris, donec oriretur eis lux. Surdi, audite; et caeci, aspicite. Et ideo isti sunt, quique ad comparationem caecorum et eorum qui in tenebris sunt, multo pejores sunt: ii sunt, qui ideo non vident, quia oculos sponte clauserant. Hoc autem ita esse, ut asseruimus, Salvator mihi testimonio erit dicens: Si caeci essetis, non haberetis peccatum. Nunc autem dicitis quia videmus, peccatum vestrum manet . Et bene ait, dicitis quia videmus, vere enim dicit quia videant, et habeant possibilitatem videndi, sed claudentes oculos, non vident. Et si quando videris ingeniosam ad intelligendum animam, et velocem et alacrem,
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ accipientes sacͥtissimi
apłi ad intellectũ ꝓpłicoriĩ
sermonir. oremꝰ dm̃ ut ac¬
cipiamꝰ sapienttã. ⁊ possimꝰ
fieri sapientiores ꝑ occsioes
A płs recordans liunis dicti ecce ege ⁊ pueri qͦs ds dedit in :
⁊ einde inferti s̃ disserit. qx gͦ piieꝵ cõmuncauer carm¬
⁊ fanguini:⁊ ipse ꝓxime eos fac̃toq particrunt᷑ eotii.¬
ut ꝑ moitẽ destruat eũ qͥ imꝑiĩ ht moitis hoc ẽ tabu¬
lĩ: ⁊ eruat eos qͥcũꝗ metu mortis in sẽpituã uitam
rei erant seruitutis Igit᷑ qr puen participes effecti st̃.
sanginis ⁊ carnis. ⁊ saluator nr̃ cõmunicauit san¬
guini atq carni. aliemĩ enĩ erat a nat᷑a ⁊ diumitate
eiꝰ sangumẽ ⁊ carnẽ susciꝑe:. ꝓpt̾ nos aut̃ ea quȩ sibi
erant alieua suscepit. ut domesticos nos sibi faceret
uit dicens. qi gͦ pueri comunicauer̃ sangum ⁊ carni
⁊ ipse ꝓxime eos factꝰ ẽ. qͥ participant᷑ emũ. Ego autẽ

Expanded text:
sacratissimi Apostoli ad intellectum propheticorum sermonum. Oremus Deum ut accipiamus sapientiam et possimus fieri sapientiores per occasioApostolus recordans hujus dicti: Ecce ego et pueri, quos Deus dedit mihi, deinde infert et edisserit: Quia ergo pueri communicaverunt sanguiniut per mortem destruat eum, qui imperium habet mortis, hoc est, Zabulum, et eruat eos quicumque metu mortis in sempiternam vitam rei erant servitutis . Igitur quia pueri participes effecti sunt sanguinis et carnis, et Salvator noster communicavit carni atque saejus, sanguinem et carnem suscipere: propter nos autem ea, quae sibi erant aliena suscepit, ut domesticos sibi faceret, quiuit, dicens: Quia ergo pueri communicaverunt sanguini et carni, et ipse proxime eos factus est, qui participantur eorum. E
Abbreviated transcription (Latin):
crassũ ẽ. in carue fit. ⁊ nichil mͥ nocet con carneũ si incrasẽ¬
neꝗ ꝓdest neq obest si a languore ł a quacũq causa attenẽ
dine ⁊ qͥcqͥd pingue ẽ. circa cor eorũ extenuari. qͥd gͦ in
nocet si corpoiale cor meũ incrasset᷑: Esto uͦ ⁊ atrenuar
cor meũ. quid mͥ ex isto ꝓdet: S. cũ ñcupatiuo cũ cnpoids̃¬

Expanded text:
crassum est, in carne fit, et nihil mihi nocet cor carneum si incrassetur, neque prodest, si a languore, vel a quacumque causa attenuetur. dinem, et quidquid pingue est circa cor eorum, extenuari. Quid ergo mihi nocet, si corporale cor meum incrassatur. Esto vero et attenuari cor meum, quid mihi ex isto prodest? Sed cor nuncupativo cu
Abbreviated transcription (Latin):
saeratũ. ut eũ carnalib oculis etiã spũaliter inspicerent᷑
ñquã dhxiset indentes udebitis ⁊ ñ scietis: Ad aꝑpbatione
aut̃ horũ ⁊ altĩus scripti de euangłio testimoniũ ꝓferimꝰ.
qđ iuxta eos qͥ tantũ litterã secunt᷑ m̃daciũ ẽ. Dicit salu¬
tor ⁊ dñs nr̃ ad discipłos in euangłio scđm ioħm. s¬
crediditis ñ solũ que ego facio facietis.s ⁊ maiora łiorum
facictis. Uideamꝰ gͦ si maiona aliqͣ fecerint discipłi. quid
maiꝰ ẽ. quã mortuuĩ resuscitare. Quis ñ dico nrm̃ s apło¬

Expanded text:
sacratum, ut cum carnalibus oculis etiam spiritaliter inspicerentur, numquam dixisset: Videntes videbitis, et non scietis. Ad approbationem autem horum, et alterius scripti de Evangelio testimonium proferemus, quod juxta eos, qui tantum litteram sequuntur, mendacium est. Dicit Salvator credideritis, non solum quae ego facio, facietis, sed et majora horum facietis . Videamus ergo si majora aliqua fecerint discipuli? Quid majus est quam mortuum suscitare? Quis non dico nostrum, sed Apo
Abbreviated transcription (Latin):
eos qͥ sic nati fuer̃. Fxhibeant qͦs cȩcos ab utero manib
apłorũ curatus aspexerint. Et alia infinita potest de
euangłiis inuenire qͥ querit: qr neq apłi his maior
fecerint. neq eniũ successores. Uerũ sermo scriptre
tale qͥddã locutꝰ ẽ. His quȩ ego feci conporalib: uos inuor
gere faciẽtis ex moituis spũaliter. Ego cecis sensibile hoc lu¬
men infudi: uos spũaliter lucẽ ñ uidentib dabitis. Usque
ad lunc aut diẽ hȩc niuoia signa a corporalib quȩ̃ fecit
iħis. ego iudeo fieri ꝑ fidelissinos discipłos iłm. An ñ exci nc̃
uident. ⁊ claudi abulant. ⁊ lepsi mundant᷑ ⁊ reliqͣ fiunt

Expanded text:
eos, qui sic nati fuerunt. Exhibeant hi quos caecos ab utero manibus Apostolorum curatos aspexerint . Et alia infinita potest de Evangeliis invenire qui quaerit, quia neque Apostoli his majora fecerint, neque eorum successores. Verum sermo Scripturae tale quiddam locutus est: 1130 His, quae ego feci corporalibus, vos majora gere facietis ex mortuis spiritaliter. Ego caecis sensibile hoc lumen infudi, vos spiritalem lucem non videntibus dabitis. Usque ad hanc autem diem haec majora signa a corporalibus, quae fecit Jesus, ego video fieri per fidelissimos discipulos Jesu. An non caeci nunc vident? et clau
Abbreviated transcription (Latin):
tũ. ita ut ñ cõpleret᷑ suꝑ beate uiuentes hoc ođ dictũ:
undentes indebitis ⁊ ñ scietis s suꝑ peceatores. Et cucta
aut̾ euangłiorũ oramꝰ uidentes duplicit᷑ indẽ quo inͣ
facta st̃ uxxta coppꝰ qͣndo saluator nr̃ descendit ad t̾ra
& em̃ similitudo erat⁊ tipꝰ fut᷑orũ unũ qãꝗ qđ fiebat
liũ p̃opł cui saluator reddidit usũ saliua sua ungens
⁊ magistros. Propt̃ qđ scriptũ ÷ de siloa: qr int̾ptatur
iissus st d̾ciencũq incipimnꝰ ab iłiu ussitari ut recipra¬
inis anime oculos inittit ad silcã. hoc ẽ missus. Et

Expanded text:
hoc quod dictum est: Videntes videbitis, et non scietis, sed super peccatores. Sed et cuncta Evangeliorum oremus videntes dupliciter videre, quomodo facta sint juxta corpus, quando Salvator noster venit ad terras. Etenim similitudo erat, et typus futurorum unumquodque, quod fiebat lium populus, cui Salvator reddidit visum, saliva sua ungens et magistros, propter quod scriptum est de Siloa, quia interpretatur missus. Et quotiescumque incipimus a Jesu visitari, ut recipiamus animae oculos, mittit nos ad Siloam, hoc est missus. Et
Abbreviated transcription (Latin):
de animȩ qͥs habent qͥ mundi st̃ in auditu animȩ s. ⁊ si dr̃
in repmissione pes tuus ñ offendet: ñ ÷ arbitrandũ hoc¬
dici de coipores pede. Est enĩ qͥdã pes coidis ingrediens
eũ qͥ dixit: ego sũ ia. Sic gͥ similis uentri corpoiali ueꝰti¬
ter ẽ. anime: de qͦ loqͥt᷑ iustus. A timore tuo dnẽ in

Expanded text:
auditu animae. Sed etsi dicitur in repromissionem: Pes tuus non offendet , non est arbitrandum de corporis pede. Est enim quidam pes cordis ingrediens ad eum, qui dixit: Ego sum via. Sic igitur similis ventri corporali venter est animae, de quo loquitur justus: A timore tuo, Domine, in
Abbreviated transcription (Latin):
ñ masculorũ s. mulierũ: Docere enĩ muleri ñ ꝑmiitto :
neq pͥnciparĩ uiro Uult ẽę iilieres bene docentes:.
ut ad castitatẽ suadeant ñ adolescentes s adolescentula
Indecens ͥppe ẽ. ut nulier magstra urri fiat : s. ut
castitatẽ suadeant adolescentulaᷤ. ⁊ amare uros ⁊ lib̃cs
suos: Discamꝰ gͦ lauare pedes disciploni. sta ꝓpter hoc
dicta st̃ : indentes uidebitis ⁊ ñ scietis: qm̃ si qͥd fiebat
a saluatine ab his qͥdẽ qͥ ñ intelligebant indebatur iuxta

Expanded text:
n masculorum, sed mulierum. Docere enim mulierem non permittit, neque principari viro. Vult esse mulieres bene docentes, ut ad castitatem suadeant non adolescentes, sed adolescentulas: indecens quippe est, ut mulier magistra viri fiat, sed ut castitatem suadeant adolescentulis, et amare viros et liberos suos. Discamus ergo lavares pedes discipulorum. Ista propter hoc dicta sunt: Videntes videbitis, et non scietis. Quoniam si quid fiebat a Salvatore, ab his quidem, qui non intelligeb
Abbreviated transcription (Latin):
ñ erat hoc negociũ.s enĩ saluatur nudatꝰ mittit spũalẽ
aquã in peluẽ scđm seript᷑as ⁊ lauat pedes discipłorũ.
ut cũ mundi fuernit ascendant ad dicentẽ. ego sĩ uia: &
ñ pleni puluere quẽ excutere uoluit suꝑ indignos. et
ñ suscipientes pacẽ. neq dignos eorũ quȩ dicebant᷑: &e
qr hoc erat qđ significabat᷑: idõ ait. Qđ̃ eigo facio tu nescis
mͦ. scies aut̃ postea. Frat aut̃ hoc qđ in reliqͥs dictũ est:
qi uos uocatis mẽ dnm̃ ⁊ magistru: ⁊ beue dicitis sum
debetis uincẽ lauare. Ergo hoc dicit ut ep̃s mit tens
aquã in peluẽ. ⁊ exutꝰ uestim̃tis suis. ⁊ p̃cinctꝰ uinteo :
me extendente lauet pedes meos. Siqͥdẽ uos inqͥt
nemo irm̃ mandatũ seruabit : nemo enĩ qͥb cũq
uenientib assumens linteũ diaconꝰ ł pbr siue ep̃s

Expanded text:
 mittit spiritalem aquam in pelvim secundum Scripturas, et lavat pedes discipulorum suorum, ut cum mundi fuerint, ascendant ad dicentem: Ego sum via , et non pleni pulvere, quem excutere voluit super indignos, et non suscipientes pacem, neque dignos eorum quae dicebantur. Et quia hoc erat quod significabatur, ideo ait: Quod ego 1128 facio, tu nescis modo, scies autt bene dicitis. Sum debetis invicem lavare. Ergo hoc dicit, ut episcopus mittens aquam in pelvim et exutus vestibus suis, et praecinctus linteo, me extendente, lavet pedes meos? Siquidem vos, inquit, nemo vestrum mandatum servabit. Nemo enim quibuscumque venientibus assumens linteum diaconus, vel pres
Abbreviated transcription (Latin):
ut imꝰ qͥsq: urm̃ dicat cũ fuerit lotꝰ laui pedes meos:
qͦmͦ inqͥnabo ecse Hoc eiũ sponsa dic̃ in canticiͦs
canticoiui: ñ ostendens conporeos pedes lotos .s. pedeᷤᷤ
ñ offendentes. de qͥb dic̃ salonion: pes aut̃ tinis non
offendat: De qͥb ⁊ in psalmis scrptũ ẽ: mei aut̃ pene
moti st̃ pedes. Uerũ ⁊ quȩ constituunt᷑ uiduȩ in eccłis:

Expanded text:
 Lavi pedes meos, quomodo inquinabo illos ? Hoc enim sponsa dicit in Canticis Canticorum, non ostendens corporeos pedes lotos, sed pedes non offendentes. De quibus dicit Salomon: Pes autem tuus non offendat . De quibus et in psalmis scriptum est: Mei autem pene moti sunt pedes . Verum et quae constituuntur viduae in Ec
Abbreviated transcription (Latin):
erant: qr eẽt. tẽpus qͣndo audirent ⁊ ñ intelligerent ea
tictorũ audiere ñ sensũ. Et hoc ex ea manifestũ ÷. qr
foras ad popłm in parabolis loquebat᷑: discipłis aut̃ secreto
dissoluebat ea. Fropħat aut̃ qͦd euenit: aure audietis et
ñ intelligetis. Porro qr de aduentu dnĩ hoc sit popło
ꝓpłutii: ipse saluator dicit. Bene ꝓpłuint isaiad de uobis
inqͥens: aure audietis ⁊ ñ intelligetis Concedamꝰ gͦ qe ser¬
uidens potuit intelligere cur facta sint: uelati exẽplum
assumamꝰ. lauit pedes discipłor: ⁊ udebant qͥde bene qͦmͦ¬
lauit magister discipłi. uidebant aut̃ ⁊ alii qui erant
p̃sentes. s id tantii qđ fiebat. ñ etiã cur fiebat. Sili¬
tudo qͥppe erat lauationis pedũ. qi lauit ubũ dĩ pedes
discipłorũ: iccirco ait saluator ad recusantẽ petrũ et
dicentẽ. ñ laualiis pedes meos. Quid ait e Qđ facio tu
nescis mͦ. scies aut̃ postea: qͥd gͦ facis mͦ e dicit petrus:

Expanded text:
erant, quia esset tempus quando audirent et non intelligerent ea. ere, non sensum. Et hoc ex eo manifestum est, quia foris ad populum in parabolis loquebatur: Discipulis autem secreto dissolvebat eas. Prophetat autem, quod evenit: Aure audietis, et non intelligetis . Porro quod de Adventu Domini hoc sit populo prophetatum, ipse Salvator dicit: Bene prophetizavit de vobis Isaias dicens: Aure audietis, et non intelligetis. Concedamus ergo quia servidens potuit intelligere cur facta sint. Veluti exemplum assumamus lavit pedes discipulorum. Et videbant quidem bene q magister discipulis; videbant autem et alii, qui erant praesentes, sed id tantum quod fiebat, non etiam cur fiebat. Similitudo quippe erat lavatio pedum, quia lavit Verbum Dei pedes discipulorum. Idcirco ait Salvator ad recusantem Petrum, et dicentem: Non lavabis pedes meos. Quid ait? Quod ego facio tu nescis modo, scies autem postea . Quid autem facis modo dicit Petrus.
Abbreviated transcription (Latin):
tis habitẽ: regẽ dñm sabaoth udi oculis mes. Hec dicens.
i mmiserũ se faciens. mer et᷑ auxiliũ. suscipiente dõ humilitatẽ
tiͦ. qđ ÷ istud auxiliũc. Missus ẽ. ait ad me imꝰ de seraphĩ.
i babebat in fonfice carbonẽ quẽ attulerat dͥe altari. et
tecigit labia mea: ⁊ chx̃. Ecce abstuli inqͥt᷑ates tuad: &
peccata tua circũpurgam. Consecut᷑ꝰ e. beneficiĩ mundus

Expanded text:
tis habitem, regem Dominum Sabaoth vidi oculis meis. Hoc dicens et miserum se faciens, meretur auxilium, suscipiente Deo humilitatem ejus: Quod est istud auxilium? Missus est, ait, ad me unus de Seraphim, et habebat in forcipe carbonem, quem attulerat de altari, et tetigit labia mea et dixit: Ecce abstuli iniquitates tuas, et peccata tua circumpurgavi. C