comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
n corpore¬
catius in¬
sanire non desinant. In eis ergo qui regenerantur
in xp̃o. cum remissionem accipiunt. prorsus omniũ
peccatoꝵ. utiq necesse ẽ. ut reatus etiam huius licet
ad huc manentis concupiscentie remittatur: ut in pec-¬
catum sicut dixi non imputetur. Nam sicut eoꝵ pecca¬
coꝵ quȩ manere ñ possunt. qm̃ cum siunt p̾tereunt.
reatus tam̃ manet. et nisi remittat᷑ in eternum iane¬
bit: sic illius qͣndo remittit᷑. reatus aufertur. hoc ẽ enim
ñ habere peccatum. reum ñ eẽ peccati. Nam si quisqũa
uerbi gratia fecerit ad ulterium: etiam si nunquam
deinceps faciat. ieus ẽ adulterii. donec reatus ipsius in¬
dulgentiaꝵ remittatur. habet ergo peccatũ. quamuis
illud quod admisit ñ sit. quia cum tempore quo fac¬
tum est preceriit. Nam si apeccando desistere. hoc eẽt
ñ habere peccata. sufficeret ut hoc nos moneret scͥpt᷑a.
fili peccasti. ñ adicias iterum. Non autem suffecit. sed
addidit. et de pͥstinis penitere. ut tibi remittantur.

Expanded text:
 corporprocacius insanire non desinat. In eis ergo, qui regenerantur in Christo cum remissionem accipiunt prorsus omnium peccatorum, utique necesse est ut reatus etiam huius licet adhuc manentis concupiscentiae remittatur, ut in peccatum, sicut dixi, non inputetur. nam sicut eorum peccatorum, quae manere non possunt, quoniam cum fiunt praetereunt, reatus tamen manet et, nisi remittatur, in aeternum manebit, sic illius, quando remittitur, reatus aufertur. hoc est enim non habere peccatum, , reum non esse peccati. nam si quisquam uerbi gratia fecerit adulterium, etiamsi numquam deinceps faciat, reus est adulterii, donec reatus ipsius indulgentia remittatur. habet ergo peccatum, quamuis illud quod admisit iam non sit, quia cum tempore quo factum est praeteriit. nam si a peccando desistere hoc esset non habere peccata, sufficeret, ut hoc nos moneret scriptura: fili, peccasti, non adicias iterum; non autem sufficit, sed addidit: et de pristinis deprecare, ut tibi remittantur.
Abbreviated transcription (Latin):
Et quod seminas non corpus quod futurum ẽ. semi¬
nas. s nudum granum. fere tͥtici aut alicuius ceteroꝵ
his pret̾missis. iste conteruit quod deinde dicit apłs.
D̾s̃ autem illi dat corpus prout uult. et unicuiq semi¬
num ꝓpͥum corpus. tanquam de concumbente homi¬
ne dixerit apłs. insipiens tu quod seminas ñ uiuifica¬
tur. ut intelligeremus non ab homine concubitu filios
seminante. s adco uiuificari semen humanũ. Sic enim
fuerat prelocutus. Quia uoluntas illa ñexplet oꝑatio¬
nis uicem. s de thes auris nature offeit deo. unde ille di¬
gnetur hominẽ operari. Et subiunxit testimonium qͣsi
hoc dixerit apłs. Insipiens tu quod seminas ñ uiuifica¬
tur. hoc ẽ. non ate uiuificatur. s hominẽ de tuo semine ds
oꝑatur. tanquam ab apło media illa quȩ pret̾misit iste
non sint dicta atq ita se habeat eiꝰ sententia. uelut de
humano semme loqueret᷑. insipiens tu quod seminas

Expanded text:
et quod seminas, non corpus quod futurum est semiet quod seminas, non corpus quod futurum est seminas, sed nudum granum fere tritici aut alicuius ceterorum. his praetermissis iste contexuit quod deinde dicit apostolus: deus autem illi dat corpus prout uult et unicuique seminum proprium corpus, tamquam de concumbente homine dixerit apostolus: insipiens, tu quod seminas non uiuificatur, ut intellegeremus non ab homine concubitu filios seminante, sed a deo uiuificari semen humanum. sic enim fuerat praelocutus, quia \'uoluptas illa non explet operationis uicem, sed de thesauris naturae offert deo, unde ille hominem dignetur operari\', et subiunxit testimonium, quasi hoc dixerit apostolus: insipiens, tu quod seminas non uiuificatur, hoc est non a te uiuificatur, sed hominem de tuo semine deus operatur, tamquam ab apostolo media illa, quae praetermisit iste, non dicta sint atque ita se habeat eius sententia. uelut de humano semine loqueretur: insipiens, tu quod seminas
Abbreviated transcription (Latin):
studioꝵ prauitatẽ. que unicuiq de libera uoluntate con¬
tingit. his omnib que tam multa dixit respondemus
nichil diuinis testimonus que interposuit esse dictum de
pudenda libidine quam dicimus ñ fuisse in corpore bãtoꝵ
qnͣdo nudi erant. et ñ confundebant᷑. Nam pͥmũ illud
apłi de seminib dictum ẽ frum̃tor. que pͥus moriuntui
ut uiuificent᷑. Quam sententiam scilicet apłicam. quo con¬
silio nescio noluit iste complere. Nam eam hucusq comine¬
morauit. Insipiens tu quod seminas non uiuificatur. lpls
autem addidit nisi pͥus moriatur. Sed iste quantũ
existimo quod de frum̃tis dictum ẽ. de humano se¬
mine accipi uoluit ab eis qui hec legunt. et scͥpturas
sc̃as uł nesciunt uł non recordantur. Deniq non solum
istam sententiam decurtauit ut non adderet nisi
moriatur. uerum etiam sequentia prec̾misit ubi ape¬
ruit apłs de quib seminib loqueretur. Ait enĩ apł̃s.

Expanded text:
studiorum prauitatem, quae unicuique de libera uoluntate constudiorum prauitatem, quae unicuique de libera uoluntate contingit. His omnibus, quae tam multa dixit, respondemus nihil diuinis testimoniis, quae interposuit, esse dictum de pudenda libidine, quam dicimus non fuisse in corpore beatorum, quando nudi erant et non confundebantur. nam primum illud apostoli de seminibus dictum est frumentorum, quae prius moriuntur, ut uiuificentur. quam sententiam scilicet apostolicam quo consilio nescio noluit iste conplere; nam eam huc usque commemorauit: insipiens, tu quod seminas non uiuificatur. apostolus autem addit: nisi moriatur. sed iste, quantum existimo, quod de frumentis dictum est, de humano semine accipi uoluit ab eis, qui haec legunt et scripturas sanctas uel nesciunt uel non recordantur. denique non solum istam sententiam decurtauit, ut non adderet: nisi moriatur, uerum etiam sequentia praetermisit, ubi aperuit apostolus de quibus seminibus loqueretur. ait enim apostolus:
Abbreviated transcription (Latin):
tus int̾itum. si ꝑ geret uiolare coniugium. Tunc abi¬
melech ait. Nunquid domine gentem ignorantem
et iustam ꝑdes: Nonne iꝑsi dixerunt se germanitate
coniunctos: Surrexit ergo abimelech mane et accepit
mille didraginas argenti et oues. & iitulos. et pueros.
&̃ ancillas. & dedit abtahe. atq a se mulierem remisit. in¬
tactam. Orauit uͦ dm̃ abraham pro abimelech & sanauit
deus abimelech. et uxorem eius. et ancillas eius. Cur autem
hec tanta proliritate narrauerit. accipe breuiter in his que
sccutus ad iunxit. Deus in quit orante abraham curauit
uilium feminar. quia concluserat ds̃ a foris omnẽ uul¬
uam a domo abimeloch. Uide ergo inquit utrum na¬
turaliter malum dici debet. quod interdum aufert exas¬
ꝑatus deus. iedditq placatus. Ipse inquit facit et piorũ
filios. et impior. Qm̃ quod fiunt parentes ad naturam ꝑ¬
tinet. que deo gaudet auctore. qd̾ autem impn sunt. ad

Expanded text:
tus interitum, si pergeret uiolare coniugium. tunc Abitus interitum, si pergeret uiolare coniugium. tunc Abimelech ait: numquid, domine, gentem ignorantem et iustam perdes? nonne ipsi dixerunt se germanitate coniunctos? surrexit ergo mane Abimelech et accepit mille didragma argenti et oues et uitulos et pueros et ancillas et dedit Abrahae atque a se mulierem remisit intactam. orauit uero deum Abraham pro Abimelech; et sanauit deus Abimelech et uxorem et ancillas eius\'. cur autem haec tanta prolixitate narrauerit, accipe breuiter. in his enim quae secutus adiunxit \'deus\', inquit, \'orante Abraham curauit ndis uilium feminarum, quia clauserat deus aforis omnem uuluamin domo Abimelech. uide ergo\', inquit, \'utrum naturaliter malum dici debet, quod interdum aufert exasperatus deus redditque placatus. ipse\', inquit, facit et piorum filios et inpiorum, quoniam quod fiunt parentes, ad naturam pertinet, quae deo gaudet auctore, quod autem inpii sunt, ad
Abbreviated transcription (Latin):
tio. Ycrum age inquit tecum p̾cor mitius. Michi crede
ctiã te dcus fecit. s quod fatendum ẽ. grauis error in fecit.
Quid enuim potest profamus dici. quam qd̾ deus homi¬
nem aut non feccrit. aut ut dicis diabolo fecerit. aut cer¬
te diabolus dei sit imaginem hoc c̃. hominẽ fabricatus.
quod non minus stultum dinoscitur cẽ quam impiũ:
Ergo tam inops inquit. tam inuerecundꝰ dcus ẽ. ut non
habuerit quod in pirmiũ scĩs hominib daret. nisi qd̃
deceptis diabolus infudit in uicio: Uis autẽ scire qd
ctiam in his qui scĩ non sunt. hanc generationum po¬
tentiam deus tͥbuisse probetur: Eo igitur tempore
quo abraham metu ꝑterritus gentis barbare. sarã
que uror erat sororem suam dixit. refertur abimelech
rex illius ꝓuincie adduxisse cam in noctis usum. Sed
deus cui cure erat honor sc̃e mulicris in sompnis abi¬
melech ueniens. regiam frenauit audatiam. commina¬

Expanded text:
tio. uerum age\', inquit, \'tecum, precor, mitius. mihi crede, tio. uerum age\', inquit, \'tecum, precor, mitius. mihi crede, etiam te deus fecit, sed, quod fatendum est. grauis error infecit. quid enim potest profanius dici. quam quod deus hominem aut non fecerit aut, ut dicis, diabolo fecerit aut certe diabolus dei sit imaginem, hoc est hominem fabricatus, quod non minus stultum dinoscitur esse quam inpium? ergo tam inops\', inquit, \'tam inuerecundus deus est, ut non habuerit quod in praemium sanctis hominibus daret, nisi quod deceptis diabolus infudit in uitio? uis autem scire, quod etiam in his, qui sancti non sunt, hanc generationum potentiam deus tribuisse probetur? eo igitur tempore, cum Abraham metu percussus gentis barbarae Sarram, quae uxor erat, sororem suam dixit, refertur Abimelech rex illius prouinciae adduxisse eam in noctis usum. sed deus, cui curae erat honor sanctae mulieris, in somnis Abimelech ueniens regiam frenauit audaciam commina
Abbreviated transcription (Latin):
quid in secietis uscerib sentiant. nos dedecet in aiit̾
usq ad istam eẽ curiosos. Libido tam̃ ilła crubescenda.
unde pudenda ipsa appellata sunt menbra. ñ fuit in cor¬
pore uite illius. que in paradiso fuit ante peccatum. s
peccatum. sine qua libidine poterat opus fieri conui¬
gum in generatione filioꝵ sicut multa oꝑa fiunt¬
obedientia cȩteroꝵ sine illo ardore menbrorum. que uo¬
luntatis nutu mouentur: non estu libidinis concitan¬
auctoritas. Cum enim beatus apłs de mortuoꝵ resurre¬
ctione loqueretur ait. Insipiens tu quod seminas non
uuificatur. Et infra. D̃s̃ autem illi dat corpus prout
uult: et unicuiq seminũ ꝓprium corpus. Si ergo deus
inquit humano semini quod nemo negat uł pruden¬
tium uł pioꝵ propͥum sicut om̃ib reb corpus attͥbuit.
unde quenquam reum natum ꝓbabis: ⁊andem oro
respicias quib laqu eis peccati naturalis suffocetur asser¬

Expanded text:
quid in secretis uisceribus sentiant; nos non decet inaniter quid in secretis uisceribus sentiant; nos non decet inaniter usque ad ista esse curiosos. libido tamen illa erubescenda — unde pudenda ipsa appellata sunt membra — non fuit in corpore uitae illius, quae in paradiso fuit ante peccatum, sedinoboedientiae post peccatum. sine qua libidine poterat. opus fieri coniugum in generatione filiorum, sicut multa opera fiunoedientia ceterorum sine illo ardore membrorum, quae uoluntatis nutu mouentur, non aestu libidinis concitanconfirmat auctoritas; cum enim beatus Paulus de mortuorum resurrectione loqueretur, ait: insipiens, tu quod seminas non uiuificatur, et infra: deus autem dat illi corpus prout uult et unicuique seminum proprium corpus. si ergo deus\', inquit, \'humano semini, quod nemo negat uel prudentium uel piorum, proprium sicut omnibus rebus corpus adtribuit, unde quemquam reum natum probabis? tandem oro respicias, quibus laqueis peccati naturalis suffocetur adser
Abbreviated transcription (Latin):
qui nascitur. Qui enim primum hominẽ fecit. ex pulu̾e.
om̃s fabricatur ex semine. Sicut gͦ tunc limus qui assũp
tus ẽ. materia non auctor hominis fuit. ita nunc uis illa
uoluptatis confectrix commixtrisq seminum. non ex
ille hominẽ dignetur oꝑari. hoc omia que dixit excepto
quod ait. a uoluntate semina confici atq misceri. recte di¬
ceret. si eis catholicum sensum defendere nteretur. Quia
uero scimus quid ex his moliatur efficere. profecto dicit eci¬
am recta ꝑuerse. Illud itaq quo excepto cetera uera eẽ non
abnuo. ñ ideo est uerum quia uoluptas illa concupiscẽtie
carnalis non conficit semina. s ea quȩ iam sunt in cor¬
porib auero deo condita. a quo ipsa conduntur et corpo¬
ra. ñ fiunt uoluptate. s excitantur aut emittuntur cũ
uoluptate. Utrum autem utͥusq sexus semina in mulie¬
bri utero cum uoluptate misceantur. uiderint femine

Expanded text:
qui nascitur. qui enim primum hominem fecit ex puluere, qui nascitur. qui enim primum hominem fecit ex puluere, omnes fabricatur ex semine, sicut tus est, materia, non auctor hominis fuit: ita nunc vis illa voluptatis, confectrix commixtrixque seminum, non expille hominem dignetur operari. Ququod ait a uoluptate semina confici atque misceri, recte diceret, si in eis catholicum sensum defendere niteretur; quia uero scimus quid ex his moliatur efficere, profecto dicit etiam recta peruerse. illud itaque, quo excepto cetera uera esse non abnuo, ideo non est uerum, quia uoluptas illa concupiscentiae carnalis non conficit semina, sed ea quae iam sunt in corporibus a uero deo condita. a quo ipsa conduntur et corpora, non fiunt uoluptate, sed excitantur et emittuntur cum uoluptate. utrum autem utriusque sexus semina in muliebri utero cum uoluptate misceantur, uiderint feminae
Abbreviated transcription (Latin):
pioꝵ ꝑpagatio ẽ. fecunda filioꝵ. non commotio pudenda m̃¬
broꝵ: quam ñ haberet in generandis filus natura sana. nc̃
autem habet eam natura uitiata. Et ꝑ hoc et qui inde na¬
scitur. indiget renasci. ut sit menbrum xp̃i: et de quo ra¬
scitur. si iam renatus ẽ. indiget liberari. ab ea quȩ in cor¬
pore mortis huius ẽ. lege peccati. Quȩ cum ita sint. quomͦ
ad iungit et dicit. Confitearis ergo necesse ẽ originale qd̃
finxeras interisse peccatum. Non ergo finxi originale
peccatum. quod catholica fides credit antiquitus. s tu
qui hoc negas sine dubio es nouus hereticus. Sub diabo¬
lo autem sunt iudicio dei om̃s cum peccato generati. si
ñ fuerint in xp̃o regenerati. S quia de abraham loque¬
batur et sara. subunxit atq ait. Quod si dixeris usus ĩ
eis uigebat. et fecus non erat. respondebo. quem conditor
promisit. conditor dedit. non concubitus s dei opus ẽ.

Expanded text:
piorum propagatio est fecunda filiorum, non commotio pudenda mepiorum propagatio est fecunda filiorum, non commotio pudenda membrorum, quam non haberet in generandis filiis natura sana, nunc autem habet eam natura uitiata. ac per hoc et qui inde nascitur indiget renasci, ut sit membrum Christi, et de quo nascitur, si iam renatus est, indiget liberari ab ea quae in corpore mortis huius est lege peccati. quae cum ita sint, quomodo adiungit et dicit: \'confitearis ergo necesse est originale quod finxeras interisse peccatum?\' non ego finxi originale peccatum, quod catholica fides credit antiquitus; sed tu, qui hoc negas, sine dubio es nouus haereticus. sub diabolo autem sunt iudicio dei omnes cum peccato generati, si non fuerint in Christo regenerati. Sed quia de Abraham loquebatur et Sarra, subiunxit atque ait: \'quodsi dixeris: usus in eis uigebat et fetus non erat, respondebo: quem conditor promisit, conditor dedit, non concubitus, sed dei est opus
Abbreviated transcription (Latin):
pater gentium. que fidem ipsius fuerant sectature. s su¬
ꝑiorib temporib omnimodo latuit sacram̃tũ iustificati¬
onis ex fide. Eadem tam̃ fides mediatoris saluos iustos faci¬
ebat antiquos. pusillos cum magnis non uecus testam̃¬
tum quod inscruitutem generat. non ler quȩ non sic ẽ.
uenturum. sicut nos mortuũ. ita illi moriturum. sic̃
nos resurrerisse. ita illi iesurrecturum. Et nos uero et
iste humanam male defendendo impediat a salute
naturam. quia omnes sub peccato nascimur. et ꝑ unum
qui solus sine peccato natus ẽ. liberamur. Ista inquit cor¬
porum commirtio cum calore. cum uoluptate. cũ semi¬
ne. a deo facta. et pro suo modo laudabilis approbatur.
quȩ aliqͣndo etiam amplum efficitur. munuᷤ pioꝵ. Dixit
cum calore. dixit cum uoluptate. dixit cum semine. nõ
tam̃ dicere ausus ẽ. cum libidine. Quare. nisi quia no¬
minare erubescit. qũa laudare ñ erubescit: Munus autẽ

Expanded text:
pater gentium, quae fidem ipsius fuerant sectaturae — sed supater gentium, quae fidem ipsius fuerant sectaturae — sed superioribus temporibus omni modo latuit sacramentum iustificationis ex fide. eadem tamen fides mediatoris saluos iustos faciebat antiquos, pusillos cum magnis, non uetus testamentum quod in seruitutem generat, non lex quae non sic est uenturum, sicut nos mortuum, ita illi moriturum, sicut nos resurrexisse, ita illi resurrecturum, et nos uero et n ergo iste humanam male defendendo inpediat a salute naturam, quia omnes sub peccato nascimur et per unum solum, qui sine peccato natus est, liberamur. \'Ista\', inquit, 'corporum commixtio cum calore, cum uoluptate, cum semine a deo facta et pro suo modo laudabilis adprobatur, quae aliquando etiam amplum efficitur munus piorum\\ dixit \'cum calore\', dixit \'cum uoluptate\', dixit \'cum semine\', non tamen dicere ausus est \'cum libidine\'. quare, nisi quia nominare erubescit, quam laudare non erubescit? munus autem
Abbreviated transcription (Latin):
ligni prohibitione. quando ꝑ unum hominẽ peccatũ
intrauit inmundum. et ꝑ peccatum mors. ita in om̃s
homines mors ꝑtͣnsut. in quo om̃s peccauerunt. Et ħ
in illo significabatur ex piari cutumcisione octaua die.
hoc ẽ. sacram̃to mediatoris in carne uenturi. quia ꝑ eãdẽ
fidẽ uenturi in carne xp̃i. et morituri pro nobis. et t̾tio
die qui post septimũ sabbati erat futurus octauus resur¬
recturi etiam iusti saluabantur antiqui. Traditus est
enim ꝓpter delicta nr̃a: et resurrexit ꝓpter iustificationẽ
nrãm. Ex quo enim instituta ẽ currum cisio in populo
dei. quod erat tunc signaculum iusticie fidei. ad signi¬
ficationem purgationis ualebat et parmilis. originalis
uet̾isq peccati. sicut et baptismus ex illo ualere ceꝑit ad
innouationem hominis ex quo ẽ institutus. Non quod
ante curumtisionẽ iusticia fidei nulla erat. nam cum
ad huc eẽt in preputio ex fide iustificatus ipse abraham

Expanded text:
ligni prohibitione, quando per unum hominem peccatum ligni prohibitione, quando per unum hominem peccatum intrauit in mundum et per peccatum mors, et ita in omnes homines pertransiit, in quo omnes peccauerunt. et hoc in illo significabatur expiari circumcisione octaui diei, hoc est sacramento mediatoris in carne uenturi, quia per eandem fidem uenturi in carne Christi et morituri pro nobis et tertio die, qui post septimum sabbati fuerat futurus octauus, resurrecturi etiam iusti saluabantur antiqui. traditus e st enim propter delicta nostra et resurrexit propter iustificationem nostram. ex quo enim instituta est circumcisio in populo dei, quod erat tunc signaculum iustitiae fidei, ad significationem purgationis ualebat et paruulis originalis ueterisque peccati, sicut et baptismus ex illo ualere coepit ad innouationem hominis, ex quo est institutus, non quod ante circumcisionem iustitia fidei nulla erat — nam cum adhuc esset in praeputio, ex fide iustificatus est ipse Abraham,
Abbreviated transcription (Latin):
fuit cuius auctor ẽ deus. et ipsa donata ẽ. qͣndo uoluit
deus. ab sit. autẽ ut dicamus quod nos putauit eẽ dicturoᷤ.
Ysaac sine concubitus calore generatũ. S ipse iam dicat
quare interiret anima eius de genere suo. si curumcisus
die non cẽt octauo. quid ipse peccass. quid offendiss dm̃.
ut de aliena inse negligentia tam seuera sententia pu¬
niret᷑. si nullum ẽ. originale peccatũ. De circum cidendis
enim d̾s sic mandat infantib. Masculus qui ñ curũci¬
detur carne prepucii sui octauo die. disꝑiet anima illa
de genere suo. quia testamentũ meum dissipauit. Dicat
iste. dicat si potest. quomodo puer ille testam̃tum dei
dissipauit. Octo dierum qͣntum ad ipsum ꝓprie attinet.
in nocens ẽ in fans. Et tam̃ nullo modo deus uł sancta
scͥptura id m̃daciter diceret. Tunc ergo dissipauit desta¬
m̃tũ dei. non hoc de imꝑata curumcisione. s illud de

Expanded text:
fuit, cuius auctor est deus, et ipsa donata est quando uoluit fuit, cuius auctor est deus, et ipsa donata est quando uoluit deus. absit autem, ut dicamus, quod nos putauit esse dicturos, Isaac - sine concubitus calore generatum. Sed ipse iam dicat, quare interiret anima eius de genere suo, si circumcisus die non esset octauo, quid ipse peccasset, quid offendisset deum, ut de aliena in se neglegentia tam seuera sententia puniretur, si nullum esset originale peccatum. de circumcidendis enim deus sic mandauit infantibus: masculus qui non circumcidetur carnem praeputii sui octauo die, disperiet anima eius de genere suo, quia testamentum meum dissipauit. dicat iste, si potest, quomodo puer ille testamentum dei dissipauit octo dierum, quantum ad ipsum proprie adtinet, innocens infans, et tamen nullo modo deus uel sancta scriptura id mendaciter diceret. tunc ergo dissipauit testamentum dei, non hoc de imperata circumcisione, sed illud de
Abbreviated transcription (Latin):
procatu mobedientib itãdita. Huius nos pudet. et meri¬
to pudet. Nam si hoc non eẽt quid nobis eẽt ingratius.
quid irreligiosius. si in menbris nr̃is ñ de uicio. uł de pe¬
multa frustra de abraham & sara. quo modo ex repmis¬
sione acceꝑint filium. et tandem concupiscentiam nomi¬
nat. non tam̃ addit carnis. quia ipsa pudenda ẽ. In con¬
cupiscentie autẽ nomine aliqͣndo głandum ẽ. quia ẽ et
concupiscentia sp̃c aduersus carnem. et ẽ. concupiscen¬
tia sapientie. dit ergo. Certe hanc concupiscentiam sine
qua nulla fecunditas ẽ. malam naturalit̾ definisti. Unde
ergo ꝑ donum celeste in senib excitatur: Astrue iam hoc
si potes ad opus diaboli ꝑtinere. quod dm̃i uides conferre
pro munere. Ita hoc dicit quasi concupiscentia carnis
illis ante defuerit. et hanc eis donauerit ds. que ꝓcul
dubio merat incorpore mortis nuius. s fecunditas de¬

Expanded text:
procatu inobedientibus reddita. Hujus nos pudet, et meriprocatu inobedientibus reddita. Hujus nos pudet, et merito pudet. Nam si hoc non esset, quid nobis esset ingratius, quid irreligiosius, si in membris nostris, non de vitio vel de poemulta frustra de Abraham et Sara, quomodo ex repromissione acceperint filium; et tandem concupiscentiam nominat: non tamen addit carnis, quia ipsa pudenda est. In concupiscentiae autem nomine aliquando gloriandum est: quia est et concupiscentia spiritus aduersus carnem, est et concupiscentia sapientiae. ait ergo: \'certe hanc concupiscentiam, sine qua nulla fecunditas est, malam naturaliter definisti. unde ergo per donum caeleste in senibus excitatur? adstrue iam hoc, si potes, ad opus diaboli pertinere, quod deum uides conferre pro munere\'. ita hoc dicit, quasi concupiscentia carnis illis ante defuerit et hanc eis donauerit deus, quae procul dubio inerat in corpore mortis huius; sed fecunditas de
Abbreviated transcription (Latin):
maris et femine incelligi uoluit. Dicatur causa cur ĩ
expͥmendis oꝑib dei ꝓpheca ꝓpe ꝑiculum pudoris ac¬
cesserit. Ita ne uero humana opera pudenda cẽ non
debent. s plane głanda et diuina pudenda sunt: Ita¬
ne uero in eloquendis et expͥmendis oꝑib dei non
honorat uir ꝓpħa uł amor uł labor. s ꝑielitat᷑ pu¬
dor: Quid enim ds̃ potuit facere quod eius predica¬
torem pudeat dicere. et quod ẽ grauius pudeat ho¬
minẽ alicuius oꝑis quod non homo s deus fecit ĩ ho
mine. cum omnes opifices qͣnto possunt labore et
industria id agant. ne de suis oꝑib erubescant: Sed
ꝓfecto illud nos pudet. quod puduit pͥmos illos homi¬
nes qͣndo pudenda texerunt. Illa ẽ pena peccati. illapla¬
ga uestigiumq peccati. illa illecebra fomesq peccati.
Illa lex inmenbris repugnans legi m̃tis. illa ex nob̾
ipsis adu̾sum nos ipsos in obedientia. iustissimo reci¬

Expanded text:
maris et feminae intellegi uoluit. dicatur causa, cur in maris et feminae intellegi uoluit. dicatur causa, cur in exprimendis operibus dei propheta prope periculum pudoris accesserit. itane uero humana opera pudenda esse non debent, sed plane glorianda, et diuina pudenda sunt? itane uero in eloquendis et exprimendis operibus dei non honoratur prophetae uel amor uel labor, sed periclitatur pudor? quid enim deus potuit facere, quod eius praedicatorem pudeat dicere et, quod est grauius, pudeat hominem alicuius operis, quod non homo, sed deus fecit in mine: cum omnes opifices quanto possunt labore et industria id agant, ne de suis operibus erubescant? Sed profecto illud nos pudet, quod puduit primos illos homines, quando pudenda texerunt. Illa est poena peccati, illa plaga vestigiumque peccati; illa illecebra fomesque peccati, illa lex in membris repugnans legi mentis, illa ex nobis ipsis adversus nos ipsos inobedientia, justissimo reci
Abbreviated transcription (Latin):
minum fecunditatẽ. uiuacitatem. sanitatẽ. ipsamq
substantiam animi et corporis. sensus atq rationem.
alim̃ta nutͥmenta. increm̃ta. qui etiam facit oriri so¬
lem suum suꝑ bonos et malos. et pluit suꝑ iustos et
miustos: et quioquid bomi ẽ. naturȩ humane adeo bo¬
no. eciam in illis hominib qui ñ liberabuntur a malo.
Uoluntatem tam̃ iste et hic dixit. quia potest uolun¬
tas et nonesta eẽ. non dixit carnis concupiscentiam.
uł libidinẽ. que pudenda ẽ. S in conseq̃ntib aꝑuit ue¬
iocundiam suam. nec dissimulare potuit ab eo quod
uolenter ipsa natura prescribit. Et illud inquit:
ꝓpter hoc relinquet homo patrem et matrẽ. et ad he¬
rebit urori sue. et erunt duo in carne una. Et post hoc
dei uerba. sua ipse subiungens ut expͥmeret inquit
expͥmeret fidem oꝑum ꝓpe ꝑiculum pudoris accessit.
quia dirit erunt duo in carne una. ubi commixtionẽ

Expanded text:
minum fecunditatem, uiuacitatem, sanitatem ipsamque minum fecunditatem, uiuacitatem, sanitatem ipsamque substantiam animi et corporis, sensus atque rationem, alimenta, nutrimenta, incrementa, qui etiam facit oriri solem suum super bonos et malos et pluit super iustos et iniustos et quidquid boni est naturae humanae a deo bono etiam in illis hominibus qui non liberabuntur a malo. Voluptatem tamen iste et hic dixit, quia potest uoluptas et honesta esse, non dixit carnis concupiscentiam uel libidinem, quae pudenda est. sed in consequentibus aperuit uerecundiam suam nec dissimulare potuit ab eo, quod uiolenter ipsa natura praescripsit. 'et illud\', inquit, \'propter hoc relinquet homo patrem et matrem et adhaerebit uxori suae, et erunt duo in carne una, et post haec dei uerba sua ipse subiungens, ut exprimeret', in quit,exprimeret fidem operum, prope periculum pudoris accessit, quia dixit: erunt duo in carne una, ubi commixtionem
Abbreviated transcription (Latin):
ciata sic ꝑ om̃s iam naturaliter cucurrit. et currit.
ut ab hac ꝑditione non liberet nisi gratia dei ꝑ iħm
et dicit de noe et filiis eius quod similiter benedicti
sunt ut adam et eua. dicente deo. crescite et multipli¬
camini et replece terram et dominamini eius: Qb
dei uerbis addit sua dicens. uoluntas ergo ista quã
tu diabolicam uis uideri.iam in supradictis coniugi¬
b habebatur. quȩ ut institutione bona. ita et benedic¬
tione ꝑmansit. Non enim dubitat᷑ de hac ad noe et ad¬
filios eius corporum commixtione dictum. cuius iam
usus mnoleuerat: crescite & multiplicamini & replece
terram. Non opusẽ eadem multis u̾bis iepetere. De
uicio hic agitur. quo deprauata ẽ natura bona. cuiꝰ
uicii auctor ẽ. diabolus non de naturȩ ipsius bonita¬
te cuius auctor ẽ ds̃. qui neq ab ipsa uiciata deprauata¬
q natura suam abstinuit bonitatem. ut auferret ho¬

Expanded text:
tiata. sic per omnes iam naturaliter cucurrit et currit, tiata. sic per omnes iam naturaliter cucurrit et currit, ut ab hac perditione non liberet nisi gratia dei per Ieet dicit de Noe et filiis eius, quod \'similiter benedicti sint ut Adam et Eua dicente deo: crescite et multiplicamini et replete terram et dominamini eius\'? quibus dei uerbis addit sua dicens: \'uoluptas ergo ista, quam tu diabolicam uis uideri, iam in supradictis coniugibus habebatur, quae ut institutione bona ita etiam benedictione permansit. non enim dubitatur de hac ad Noe et filios eius corporum commixtione dictum, cuius iam usus inoleuerat: crescite et multiplicamini et replete terram\'. non opus est eadem multis uerbis repetere. de uitio hic agitur, quo est deprauata natura bona, cuius uitii auctor est diabolus, non de naturae ipsius bonitate, cuius auctor est deus, qui neque ab ipsa uitiata deprauataque natura suam abstinuit bonitatem, ut auferret ho
Abbreviated transcription (Latin):
autem hominis mala cogitatio non potest mutari
inꝑpetuum. nisi quia ꝑ se ipsam ñ potest. s si gratia
diuina subueniat. qua non subuemiente quid sunt ho¬
mines nisi quod ait apłs petrus. uelut muta anima¬
lia procreata naturaliter: in captiuitatẽ et interitum:
Unde uno loco paulus apłs utrumq commemorans.
et iram dei cum qua nascimur et gr̃am qua liberamͣ:
et nos om̃s inquit aliqñdo conu̾sati sumus in deside¬
riis carnis nẽ. facientes uoluntatem carnis et affecti¬
onum. et eramus natura filii irȩ. sicut et ceteri. Deus
autem qui diues ẽ in miscđia. ꝓpter multam dilectio¬
nem qua dilexit nos. et cum essemus mortui peccatis.
conuiuificauit nos xp̃o: cuius gr̃a salui facti sumus
Quid ẽ ergo malicia naturalis hominis. et sem̃ male¬
dictum ab inicio. et procreati naturaliter incaptiuita¬
te et inint̾itum et natura fili ue: Nunquid in adam
ista natura sic condita est: Absit. S quia in illo ui¬

Expanded text:
autem hominis mala cogitatio non potest mutari autem hominis mala cogitatio non potest mutari in perpetuum, nisi quia per se ipsam non potest, sed si gratia diuina subueniat? qua non subueniente quid sunt homines nisi, quod ait apostolus Petrus, uelut muta animalia procreata naturaliter in captiuitate et interitu? unde uno loco Paulus apostolus utrumque commemorans, et iram dei, cum qua nascimur, et gratiam, qua liberamur, et nos omnes aliquando conuersati sumus in desideriis carnis nostrae facientes uoluntatem carnis et affectionum, et eramus naturaliter filii irae sicut et ceteri; deus autem, qui diues est in misericordia, propter multam dilectionem, qua dilexit nos, et cum essemus mortui peccatis conuiuificauit nos Christo, cuius gratia sumusquid est ergo malitia naturalis hominis et semen maledictum ab initio et procreati naturaliter in captiuitate et interitu et natura filii irae? numquid in Adam natura ista sic condita est? absit; sed quia in illo ui
Abbreviated transcription (Latin):
summum et uerum dm̃ uł humami seminis uł ipsius
hominis creator ex semine. s hoc tͣnquilla de homine
obedientia m̃broꝵ ad nutum uoluntatis exiss si pecca¬
tum ñ ꝑrecessiss. Neq nunc agitur de natura huma¬
ni semmis. s de incio. Illa quippe habet auctorem
dm̃. ex isto trahitur originale peccatum. Nam si semẽ
ipsum nullum habet uicium. quid ẽ quod scͥptum est.
in libro sepientie. non ignorans qm̃ nequamẽ natio il¬
loꝵ. et naturalis malicia ipsorum. et qm̃ ñ poterat mu¬
tari cogitatio illoꝵ inꝑpetuum. sem̃ enim erat maledi¬
ctum ab initio: Nempe de quibcumq dicat ista. de
hominib dicit. Quomodo ẽ ergo cuiuslibet hominis
malicia naturalis. et sem̃ maledictum ab inicio. nisi
ad illud respiciatur. quod ꝑ unum hominẽ peccatũ
intrauit in mundum. et ꝑ peccatum mors. ita in om̃s
homines mors ꝑtͣnsut in quo om̃s peccauerunt: Cuiꝰ

Expanded text:
summum et uerum deum uel humani seminis uel ipsius summum et uerum deum uel humani seminis uel ipsius hominis creator ex semine; sed hoc tranquilla de homine oboedientia membrorum ad nutum uoluntatis exisset, si peccatum non praecessisset. neque nunc agitur de natura hominis, sed de uitio. illa quippe habet auctorem deum; ex isto autem trahitur originale peccatum. nam si semen ipsum nullum habet uitium, quid est quod scriptum est in libro Sapientiae: non ignorans quoniam n equam est natio illorum et naturalis malitia ipsorum, et quoniam non poterat mutari cogitatio illorum in perpetuum; semen enim illorum erat maledictum ab initio? nempe de quibuscumque dicat ista, de hominibus dicit. quomodo est ergo cuiuslibet hominis malitia naturalis et semen maledictum ab initio, nisi ad illud respiciatur, quod per unum hominem peccatum intrauit in mundum et per peccatum mors, et ita in omnes homines pertransiit, in quo omnes peccauerunt? cuius
Abbreviated transcription (Latin):
sech. dicens. Suscitauit michi dominus sem̃ aliud pro
abel qũe occidit cam. Deinde addidit. et dicit. Ad docu¬
m̃tĩ instituti coitus ipsum sem̃. diuinitas dicitur exci¬
tasse. Non intellexit homo iste. quod scͥptum ẽ. Puta¬
uit enim ad hoc eẽ dictum. suscitauit michi dñssem̃
aluid pro abel. ut crederetur deus illi extitasse libidi¬
nẽ coeundi. cuius motu excitaretur sem̃ ut gremio fe¬
minȩ poss infundi. et nescitt ñ eẽ dictum excitauit mͥ
sem̃. nisi dedit michi filium. Deniq hoc adam ñ dic̃
post coitum suum quo sem̃ emisit. s post coniugis
partum quo filium deo donante suscepit. Nam quȩ
gratulatio est nisi forte libidinosoꝵ et suum uas ĩ mor¬
bo concupiscentie quod uetat apłs possidentium. si se¬
men extrema coeundi uoluptate fundatur. nec sequat᷑
conceptus aut parcus. ubi nuptiarum uerus ẽ fructus:
Neq ideo hoc dixerim. quod alius putandus sit precer

Expanded text:
Seth dicens: suscitauit mihi dominus semen aliud pro Seth dicens: suscitauit mihi dominus semen aliud pro Abel, quem occidit Cain\\ deinde addit et dicit: \'ad documentum instituti coitus ipsum semen diuinitas dicitur excitasse\'. non intellexit homo iste quod scriptum est; putauit enim ad hoc esse dictum: suscitauit mihi dominus semen aliud pro Abel, ut crederetur deus illi excitasse libidinem coeundi, cuius motu excitaretur semen, ut gremio feminae possit infundi. nescit non esse dictum Cexcitauit mihi semen\' nisi \'dedit mihi filium>. denique hoc Adam non dixit post coitum suum, quo semen emisit, sed post coniugis partum, quo filium deo donante suscepit. nam quae gratulatio est nisi forte libidinosorum et suum uas in morbo concupiscentiae, quod uetat apostolus, possidentium, si semen extrema coeundi uoluptate fundatur nec sequatur conceptus aut partus, ubi nuptiarum uerus est fructus? Neque hoc ideo dixerim, quod alius putandus sit praeter
Abbreviated transcription (Latin):
inquit adampotentia m̃broꝵ ñ diu̾sitate meritoꝵ. Quid
dixerit diu̾sitatem mitoꝵ fateor ñ intelligo. S potentiam
menbroꝵ credo illud uoluit dicere. quod pudet euidenter
elicere. Maluit enim diccre m̃broꝵ pudentia quam car¬
nis concupiscentia. Plane etiam si ñ cogitauit. significauit
aliquid quod ad rem ꝑtinere uideatur. Quid enim poten¬
tius m̃bris hominis quando non seruiunt uoluntati ho¬
minis: Quia tam et si frenetur temperantia uł continẽtia.
usus eoꝵ aliqͣntum. motus tam̃ coꝵ non ẽ in nominis po¬
testate. Genuit gͦ ad am filios. hac ut iste dicit m̃broꝵ
post peccatum. Si autem non peccass ñ eos genuiss men¬
broꝵ potentia. s m̃broꝵ obedientia. Ipse quippe cẽt potẽs.
ut eis subiectis uoluntate imꝑaret. si potentiori et ipse
subiectus eadem uoluntate seru iret. Post aliquanta ite¬
euam. et concepit et peꝑit filium. et uocauit nom̃ eiꝰ

Expanded text:
inquit, Adam potentia membrorum, non diuersitate meritorum\'. quid inquit, Adam potentia membrorum, non diuersitate meritorum\'. quid dixerit \'diuersitate meritorum\', fateor, non intellego; sed potentia membrorum, credo, illud uoluit dicere, quod pudet euidenter dicere. maluit enim dicere membrorum potentiam quam carnis concupiscentiam. plane, etiamsi non cogitauit, significauit aliquid, quod ad rem pertinere uideatur. quid enim potentius membris hominis, quando non seruiunt uoluntati hominis? quae tamen etsi frenentur temperantia uel continentia, usus eorum aliquantum, motus tamen eorum non est in hominis potestate. genuit ergo Adam filios hac, ut iste dicit, membropost peccatum. si autem non peccasset, non eos genuisset membrorum potentia, sed membrorum oboedientia. ipse quippe esset potens, ut eis subiectis uoluntate imperaret, si potentiori et ipse subiectus eadem uoluntate seruiret. Post aliquanta iteAdam Euam uxorem suam et concepit et peperit filium. et uocauit nomen eius
Abbreviated transcription (Latin):
re uoluisse. Nonne tͥ uidentur hec uerba folia eẽ ficulnea
sub quib latet quid aliud quam id quod pudet: Ita qͥp¬
pe iste circum locutionis obstacula huius sicut illi succin¬
ctoria consuerunt. Contexat et dicat. Postquam autẽ uir na¬
turali appetitu cognouit uxorem. Dicit scͥptura diuina. Con¬
cepit eua et peꝑit filium: et uocauit nomen eius cam. S
quid inquit dicit adam. audiamus. Acquisiui hominẽ
ꝑ dm̃. Unde constat opus dci eẽ quem ꝑ dm̃ acquisitũ scͥp¬
tura diuina testatur. Quis hinc dubitet. quis hoc neget. ma¬
xime catholicus xͥanus: dpus dei ẽ. homo. s carnis concu¬
piscentia sine qua si peccatum ñ p̃cessiss tͣnquillȩ uolũ¬
tati obedientib sicut cetera menbra genitalib semina¬
retur homo. ñ ex patre. s ex mundo est. Uerum nunc ob¬
secro te paulo attentius intuere quod nom̃ inuenerit. quo
rursus oꝑiret quod crubescit aꝑire. Genuerat enim eum

Expanded text:
re uoluisse. nonne tibi uidentur haec uerba folia esse ficulneae, re uoluisse. nonne tibi uidentur haec uerba folia esse ficulneae, sub quibus latet quid aliud quam id quod pudet? ita quippe iste sibi circumlocutionis huius obstacula sicut illi succinctoria consuerunt. contexat et dicat: \'postquam autem uir naturali adpetitu cognouit uxorem, dicit scriptura diuina, concepit Eua et peperit filium, et uocauit nomen eius Cain. sed quid\\ inquit, 'dicit Adam audiamus: adquisiui hominem per deum. unde constat opus dei esse, quem per deum adquisitum scriptura diuina testatur.\' quis hinc dubitet? quis hoc neget, maxime catholicus christianus? opus dei est homo; sed carnis concupiscentia, sine qua, si peccatum non praecessisset, tranquillae uoluntati oboedientibus sicut cetera membra genitalibus seminaretur homo, non est a patre, sed ex mundo est. Verum nunc, obsecro te, paulo adtentius intuere, quod nomen inuenerit, quo rursus operiret quod erubescit aperire. "genuerat enim eum",
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ uł concupiscentiam carnis iste non nominat. Tacet.
quia pudec. Et mira si dici potest pudoris impudentia qd̃
nominare pudet.laudare non pudet. Demq uide quead¬
modum magis eam curumloqñdo maluent significare.
quam dicere. Postquam autẽ uir inquit naturali appe¬
titu cognouit uxorem. Ecce iterum dicere noluit carnis cõ¬
cupiscentia cognouit uxorem: s naturali inquit appetitu.
ubi ad huc possumus intelligere uoluntatẽ ipsam iustam
et honestam qua uoluit filios ꝓcreare. ñ illam libidinẽ de
qua iste sic erubescit. ut ambigue loqui malit. quamꝑ
spicue qd̃ sentit expͥmere. Quid ẽ. naturali appetitu: an ñ
et uelle eẽ saluum. et uelle ipsos suscipere. nutrire. erudire
filios. naturalis ẽ appetitus. idemq rationis. ñ libidims :
S quia huius nouimus intentionẽ. ñ eum idco putamꝰ
his uerbis nisi libidinem m̃broꝵ genitalium significa¬

Expanded text:
dinem uel concupiscentiam carnis iste non nominat. tacet, dinem uel concupiscentiam carnis iste non nominat. tacet, quia pudet, et mira — si dici potest — pudoris inpudentia, quod nominare pudet, laudare non pudet. denique uide, quemadmodum magis eam circumloquendo maluerit significare quam dicere. \'postquam autem uir\\ inquit, \'naturali adpetitu cognouit uxorem>. ecce iterum dicere noluit: carnis concupiscentia cognouit uxorem, sed, naturali, inquit, \'adpetitu\', ubi adhuc possumus intellegere ipsam uoluntatem iustam et honestam, qua uoluit filios procreare, non illam libidinem, de qua iste sic erubescit, ut ambiguo nobis loqui malit quam perspicue quod sentit exprimere. quid est \'naturali adpetitu\'? annon et uelle esse saluum et uelle ipsos suscipere, nutrire, erudire filios naturalis est adpetitus idemque rationis est, non libidinis? sed quia huius nouimus intentionem, ideo non eum putamus his uerbis nisi libidinem membrorum genitalium significa
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ut cum in corporib hoc ẽ in dei oꝑib dotum placeret.
accideret tam̃ masculo et feminȩ quod puderet. ut ñ
cẽt commixtio quał eẽ potuit. in corꝑore uitȩ illius. s
qualem uidemus erubescentes in corpore mortis huius.
Ds̃ uero inquit diuisit in sexu. quod inoꝑatione con¬
iungeret. Ab ipso igitur commixtio corpoꝵ. a quo est
origo corpor. Iam supra irspondimus hec ex des eẽ. s
non delictum. non menbroꝵ iobedientiam ꝑ carnis con¬
cupiscentiam. quȩ ñ est a patre. Deinde dicit. Tot gͦ rerũ
eẽ ñ posse. nec homines ob hoc adeo ficri ut adiabolo sicut
dicis in quit legittimo iure teneãtur. Iam dictum ẽ non
cos ideo teneri quia homines sunt quod natuie nom̃ ẽ. cuiꝰ
auctor diabolus ñ est. s quia peccatores funt quod culpe
nom̃ ẽ. cuius diabolus auctor ẽ. S inter tot nomina bo¬
narum rerum id ẽ corpoꝵ. seruum. coniunctionũ. libi¬

Expanded text:
est, ut, cum in corporibus, hoc est in dei operibus totum placeret, est, ut, cum in corporibus, hoc est in dei operibus totum placeret, accideret tamen masculo et feminae quod puderet, ut non esset commixtio qualis esse potuit in corpore uitae illius, sed qualem uidemus erubescentes in corpore mortis huius. \'deus uero\', inquit, \'diuisit in sexu. quod in operatione coniungeret. ab ipso igitur commixtio corporum, a quo est origo corporum\'. iam supra respondimus hoc ex deo esse, sed non delictum, non membrorum inoboedientiam per carnis concupiscentiam, quae non est a patre. deinde dicit: \'tot ergo reesse non posse nec homines ob hoc a deo fieri, ut a diabolo, sicut dicis\', inquit, \'legitimo iure teneantur\'. iam dictum est non eos ideo teneri, quia homines sunt, quod naturae nomen est, cuius auctor diabolus non est, sed quia peccatores sunt, quod culpae nomen est, cuius diabolus auctor est. Sed inter tot nomina bonarum rerum, id est corporum, sexuum, coniunctionum, libi
Abbreviated transcription (Latin):
uos ab ausib iouimam tandem aliqͣndo cohibete.
Qu̾auis ille nimis laudando nuptias sc̃e illas uirgi¬
nitati equauit. et tam̃ nuptiarum fructib ab utero
etiam recentib xp̃m saluatorem. et de potestate diabo¬
li redemptorem necessarium ñ negauit. Qd̃ uos nega¬
tis. et quia uobis pro eoꝵ salute qm̃ non dum pro se
loqui possunt. et pro fidei catholice fundam̃tis resisti¬
mus: manicheos cẽ ñ iactatis. S iam seq̃ntia uideamꝰ.
Rursum quippe int̾rogans dicit. Quem gͥ paruuloꝵ
confiteris auctorẽ: Uerum dm̃: Respondeo dm̃ uerũ.
Deinde sub iungit. S ille malum ñ fecit. Ac rursus int̾¬
rogat utrum diabolũ paruuloꝵ confiteamur auctorẽ.
didit. Deinde quasi concludit. atq infert. Si mala com¬
mixtio deformis et conditio corpoꝵ. Et ideo corpora quo¬
q malo a te deputant᷑ auctori. Cui respondco. Malo
auctori ñ deputo corpora s delicta quoꝵ causa factũ

Expanded text:
uos ab ausibus Iouiniani tandem aliquando cohibete. uos ab ausibus Iouiniani tandem aliquando cohibete. quamuis ille nimis laudando nuptias sanctae illas uirginitati adaequauit et tamen nuptiarum fructibus ab utero etiam recentibus Christum saluatorem et de potestate diaboli redemptorem necessarium non negauit: quod uos negatis et, quia uobis pro eorum salute, qui nondum pro se loqui possunt, et pro fidei catholicae fundamentis resistimus, Manicheos nos esse iactatis. sed iam sequentia uideamus. Rursus quippe interrogans dicit: \'quem igitur paruulorum confiteris auctorem? deum uerum?\' respondeo: deum uerum. deinde subiungit: \'sed malum ille non fecit\' ac rursus interrogat, utrum diabolum paruulorum confiteamur auctorem, didit\'. deinde quasi concludit atque infert: 'si mala commixtio, deformis et conditio corporum et ideo corpora quoque malo a te deputantur auctori\'. cui respondeo: malo auctori non deputo corpora, sed delicta, quorum causa factum
Abbreviated transcription (Latin):
liere. id ẽ. ꝑ illam corpoꝵ commixtionẽ. nemo uideatur
exꝑs cẽ delicti. Qui autẽ exꝑs ẽ. delicti: exꝑsẽ etiam huiꝰ¬
modi conceptionis. Nunquid etiam istum o pelagia¬
ni et ce lestiani audebitis dicere manicheũ. quod eũ dice¬
bat. cẽ. iouinianus herecicus. cuius contͣ impietatẽ uir il¬
le sc̃s ctiã post partum ꝑ manẽtẽ uirginitatem sc̃e marie
defendebat: Si ergo illum manicheũ dicere non audetiˢ
nos cũ in cadem causa cadem sententia fidem catholi¬
cam defendaimis. cur dicitis: Aut si et illum fidelissimũ
uirũ hoc scd̾m manicheos sapuisse iactatis. iactate. iac¬
tate. ut m̃suram iouiniani ꝑfectius impleatis. Nos
cum illo homine dei patienter ur̃a maledicta et con¬
uicia sustinebimus. Et tam̃ heresiarches ũr pelagnis.
fidem et purissimũ in scͥpturis sensum sic laudat am¬
brosii. ut dicat ne immicum quidem cum ausum cẽ
repiehendere. Quo ergo progressi fueritis attendite &

Expanded text:
emo videatur expers esse delicti. Qui autem expers est delicti, expers est etiam hujusmodi conceptionis. » Numquid etiam istum, o Pelagiani et Coelestiani, audebitis dicere Manichaeum? quod eum dicebat esse Jovinianus haereticus, contra cujus impietatem vir ille sanctus etiam post partum permanentem uirginitatem sanctae Mariae defendebat. si ergo illum Manicheum dicere non audetis, nos, cum in eadem causa eadem sententia fidem catholicam defendamus, cur dicitis Manicheos? aut si et illum fidelissimum uirum hoc secundum Manicheos sapuisse iactatis, iactate, iactate, ut mensuram Iouiniani perfectius inpleatis; nos cum illo homine dei patienter uestra maledicta et conuicia sustinemus. et tamen haeresiarches uester Pelagius fidem et purissimum in scripturis sensum sic laudat Ambrosii, ut dicat ne inimicum quidem ausum esse reprehendere. quo ergo progressi fueritis adtendite et
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ nrãm. Si gͥ sicut iste conficetur. et proficecur.
habent profecto et paruuli delicta originalia pro
quib traditus ẽ xp̃s. habet qd in eis sanet. quia sic̃
ipse ait. non ẽ. opus medico sanis.s male habentib.
Habet cur eos saluos faciat. qui uenit in mundum
eis dimittat. qui sanguinẽ suũ se fudisse testatur.
in remissionem peccatoꝵ. Habet ꝓpter quod eos que¬
habet quod in eis soluat filius dei. qui ꝓpterea uenit
sicut dicit apłs iohannes. ut soluat oꝑa diaboli.
uuln¬

Expanded text:
tionem nostram. si igitur, sicut iste et confitetur et profitetur tionem nostram. si igitur, sicut iste et confitetur et profitetur us Christus, habent profecto et paruuli delicta originalia, pro quibus est traditus Christus, habet quod in\' eis sanet, qui, sicut ipse ait, non est opus sanis medicus, sed male habentibus; habet cur eos saluos faciat, qui uenit in mundum,eis remittat, qui sanguinem se fudisse testatur in remissionem peccatorum; habet propter quod eos quaehabet quod in eis soluat filius dei, qui propterea uenit, sicut dicit apostolus Iohannes, ut soluat opera diaboli. uul
Abbreviated transcription (Latin):
Ipse dicit. quomodo sunt rei paruuli pro quib xp̃s
mortuus est: Nos respondemus. immo paruuli quo¬
modo rei non sunt pro quib xp̃s mortuus ẽ: Ista con¬
trouersia iudicem querat. Iudicet gͦ xp̃s. et cui rei
mors eius profecerit ipse indicet. Hic ẽ in quit sangs
m̃s. qui ꝓ multis effundetur. in remissionem peccatoꝵ
Iudicet cum illo. et apłs. quia et in apło ipse loquitur
xp̃s. Clamat et dicit de deo patre. Qui ꝓprio filio ñ
peꝑcit. s pro nobis omnib tradidit illum. Puto qd̾
ita dicat xp̃m traditum pro omnib nobis ut in hac
causa paruuli ñ separentur a nobis. S quid opusẽ
hinc satagere. unde iam nec iste contendit. qͣndoqͥdẽ
ñ solum confitetur mortuũ fuisse etiam pro paruu¬
lis xp̃m. uerum etiam in de nos arguit quod cosdẽ
dicat etiam quare sit ꝓ nob̃ traditus xp̃s. Traditus ẽ.
inquit ꝓpter delicta nr̃a: et resurrexit ꝓpter iustifica¬

Expanded text:
ipse dicit: \'quomodo sunt rei paruuli pro quibus Christus ipse dicit: \'quomodo sunt rei paruuli pro quibus Christus mortuus est?\' nos respondemus: immo paruuli quomodo rei non sunt, pro quibus Christus mortuus est? ista controuersia iudicem quaerat. iudicet ergo Christus et, cui rei mors eius profecerit, ipse dicat. hic est, inquit, sanguis meus, qui pro multis effundetur in remissionem peccatorum. iudicet cum illo et apostolus, quia et in apostolo ipse loquitur Christus. clamat et dicit de deo patre, quia proprio filio non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit eum. puto, quod ita dicat Christum traditum pro omnibus nobis, ut in hac causa paruuli non separenter a nobis. sed quid opus est hinc satagere, unde iam nec iste contendit, quandoquidem non solum confitetur mortuum fuisse etiam pro paruulis Christum, uerum etiam inde nos arguit, quod eosdem dicat etiam quare sit pro nobis traditus Christus. traditus est, inquit, propter delicta nostra et resurrexit propter iustifica