comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dicauimꝰ exponendũ. Possunt enĩ sicut
dictũ ẽ firmam̃ti nomine cęlestes potes¬
tates intelligi. & potest firmam̃ti nomi¬
ne incarnatꝰ unigenitꝰ ꝑ hoc qđ in eum
natura nra adȩt̾nitatẽ firmata ẽ desig¬
nari. Priꝰ ergo quid sentimꝰ de angłis. &e
pꝰmodũ de dño angłoꝵ loquamͣ. Fcce onim
dr̃. Cũ fieret uox suꝑ firmam̃tũ: stabant
& submittebant alas fuas. Quo in locohos
pͥmũ sciendũ ẽ. quia ñ subinit tere ab in¬
feriora. ad suꝑiora tendere. sed a suꝑiori
ad inferiora alas deponere deb& intelligi:
ꝓpt̾ hoc qđ p̾missũ ẽ. Cũ starent. dimitte. s¬
bant᷑ pennȩ eoꝵ. Quȩrendũ itaq nob̃ est:
quȩ sit uox quȩ suꝑfirmam̃tũ fit. Sed
eandẽ uocẽ melius intelliginꝰ : si ab imis
ad suꝑiora gradientes. quasi quib dã pas¬
sib ascendamꝰ. Sicut auditꝰ corporis ex.¬
citat᷑ uoce : ita sensꝰ m̃tis excitat᷑ intellectu:
qui de interiorib agitur. Uox gͦ ÷ in m̃te

Expanded text:
cavimus exponendum. Possunt enim, sicut dictum est , firmamenti nomine coelestes potestates intelligi. Et potest firmamenti nomine incarnatus Unigenitus, per hoc quod in eum natura nostra ad aeternitatem firmata est, designari. Prius ergo quid sentimus de angelis, et postmodum de Domino angelorum, loquamur. Ecce enim dicitur: Cum fieret vox super firmamentum, stabant, et submittebant alas suas. Quo in loco, hoc primo sciendum est, quia submittere, non ab inferiori ad superiora tendere, sed a superiori ad inferiora alas deponere debet intelligi, propter hoc quod praemissum est: Cum starent demittebantur pennae eorum. Quaerendum itaque nobis est quae sit vox quae super firmamentum fit. Sed eamdem vocem melius intelligimus, si, ab imis ad superiora gradientes, quasi quibusdam passibus ascendamus. Sicut auditus corporis excitatur voce, ita sensus mentis excitatur intellectu, qui de interioribus agitur. Vox ergo est in mente,
Abbreviated transcription (Latin):
Alia aut st̃ castra p̃dicantiũ. qͥ huc illucq
ꝓcolligendis animab in sc̃i oꝑis ꝓcinctu
laborant: alia castra continentiũ. atq
ab hoc mundo recedentiũ: qui contͣ malig.¬
noꝵ sp̃uum bella cotidie in corde se pꝑant:
Alia castra bonoꝵ conuigatoꝵ. qͥ uiuen¬
tes in amore omĩpotentis di concordit᷑ fic
uicissim sibi carnis debitũ soluunt: ut tñ
quid do de bonis oꝑib debeant: nullatenꝰ
obliuscant᷑. Sed & siqua ut hoĩes delinqua.
hȩc incessant̾ pus actib redimunt. Quia
gͦ distincti fideliũ ordines ab exortu sc̃ẽ
ecłȩ usq ad finẽ mundi concordit̃ uiuen¬
tes. contra potestates aerias dimicant. ca¬
stra ãbulant. Et fit qͣsi quidã castroꝵ sonitꝰ.
quia in eis ad laudẽ omĩpodentis dĩ: & iuir.¬
tutũ gladii ⁊ arma miracłoꝵ sonant. De
scĩs uͦ animalib adhuc fubdit᷑. Cũq sta.
sca animalia. qͣndo ea quȩ di sunt. intenta

Expanded text:
Alia autem sunt castra praedicantium, qui huc illucque Alia autem sunt castra praedicantium, qui huc illucque pro colligendis animabus in sancti operis procinctu laborant. Alia castra continentium, atque ab hoc mundo recedentium, qui contra malignorum spirituum bella quotidie in corde se praeparant. Alia castra bonorum conjugatorum, qui viventes in amore omnipotentis Dei concorditer, sic vicissim sibi carnis debitum solvunt, ut tamen quid Deo de bonis operibus debeant, nullatenus obliviscantur. Sed et si qua ut homines delinquunt, haec incessanter piis actibus redimunt. Quia ergo distincti fidelium ordines, ab exortu sanctae Ecclesiae usque ad finem mundi concorditer viventes, contra potestates aereas dimicant, castra ambulant; et fit quasi quidam castrorum sonitus, quia in eis ad laudem omnipotentis Dei et virtutum gladii et arma miraculorum sonant. De sanctis vero animalibus adhuc subdisancta animalia quando ea quae Dei sunt intenta
Abbreviated transcription (Latin):
habet aliquid ad uersũ te. relinque ibi munꝰ
tuũ ante altare.⁊ uade priꝰ reconciliari frĩ
tuo. & tc̃ ueniens. offeros munꝰtuũ. Ecce
adiscordantib accipe ñ uult sacrificiũ. ho.¬
locaustũ susciꝑe recusat. Hidc qͦ ꝑpendite
qͣntũ sit malũ discordiȩ. ꝓpt̃ quod ⁊ illud
abicit᷑: ꝑ qđ culpa laxatur. Quia uero electi
semꝑ in caritate coniuncti st̃. & hec eadẽ
eoꝵ caritas sonũ laudis reddit auctori.
malignis uͦ spiritib. id ẽ. antiquis suis ho¬
stib penã incutit timoris: Recte nc̃ de
pennatis animalib dr̃. Cũ ambularent.
quasi sonꝰ erat multitudinis. ut sonꝰ castroꝵ.¬
Debet aut̃ ab ex ortu sc̃e eccłȩ fidei ocłos
usq ad finẽ mundi tendere: ⁊ hȩc eadem
castra quomͦ ambulent uide. Castra enĩ
multitudines appellant᷑ exercitꝰ. cũ in pro¬
anctuꝑgunt: aut incerto quolib& loco
initinere demorant᷑. Castris ꝙ uia. ẽ. uita
p̃sentis scłi om̃ib concordit̃ uiuentib sc̃ĩs.

Expanded text:
inque ibi munus tuum ad altare, et vade prius reconciliari fratri tuo, et tunc veniens offeres munus tuum . Ecce a discordantibus accipere non vult sacrificium, holocaustum suscipere recusat. Hinc ergo perpendite, quantum sit malum discordiae, propter quod et illud abjicitur, per quod culpa laxatur. Quia vero electi semper in charitate conjuncti sunt, et haec eadem eorum charitas sonum laudis reddit auctori, malignis vero spiritibus, id est antiquis suis hostibus poenam incutit timoris, recte nunc de pennatis animalibus dicitur: Cum ambularent, quasi sonus erat multitudinis, ut sonitus castrobet autem ab exortu sanctae Ecclesiae fidei oculo usque ad finem mundi tendere, et haec eadem castra quomodo ambulent videre. Castra enim multitudines appellantur exercitus, cum in procinctu pergunt, aut in certo quolibet loco in itinere demorantur. Castris ergo via est vita praesentis saeculi, omnibus concorditer viventibus sanctis.
Abbreviated transcription (Latin):
Itnos gͦ cũ contͣ malignos sp̃s spiritalis certa¬
minis aciem ponimꝰ: sũmopere necẽẽ ẽ ut ꝑ
caritatẽ semꝑ uniti ãq ostricti. nũꝗ̃ inter.¬
rupti ꝑ discordiã inueniaii. Quia si que
libet bona in nob̾ oꝑa fuerint. si caritas desit.
ꝑ malũ discordie locus aꝑitur in acie: unde
ad feriendos nos hostis ualeat intrare. Antiqͦ
uͦ inimicꝰ castitatẽ in nob si sine caritate fue¬
rit ñ tuna̾. qr ipse nec carne p̃mitur: ut in
eus luxuria dissoluat᷑. Abstinentiã non
timet. quia ipse cibo ñ utit᷑: quia necessitate
corporis ñ urget᷑. Distributionẽ t̾renarum
rerũ ñ timet. si eidẽ oꝑi caritas desit: quia
diuitiarũ subsidiis nec ipse eg&. Yalde aũt
in nob̾caritatẽ uerã idẽ. amorem humilem
quẽ nob̾ uicissim ĩpendimꝰ timet: & ninus
concordiȩ nrẽ inuid&. qr hanc nos tenemꝰ
int̾ra: quã ipse tenere nolens amisit in celo.

Expanded text:
Et nos ergo cum contra malignos spiritus spiritalis certaEt nos ergo cum contra malignos spiritus spiritalis certaminis aciem ponimus, summopere necesse est ut per charitatem semper uniti atque constricti, et nunquam interrupti per discordiam inveniamur, quia libet bona in nobis opera fuerint, si charitas desit, per malum discordiae locus aperitur in acie, unde ad feriendos nos hostis valeat intrare. Antiquus vero inimicus castitatem in nobis, si sine charitate fuerit, non timet, quia ipse nec carne premitur, ut in ejus luxuria dissolvatur. Abstinentiam non timet, quia ipse cibo non utitur, quia necessitate corporis non urgetur. Distributionem terrenarum rerum non timet, si eidem operi charitas desit, quia divitiarum subsidiis nec ipse eget. Valde autem in nobis charitatem veram, id est amorem humilem, quem nobis vicissim impendimus, timet, et nimis concordiae nostrae invidet, quia hanc nos tenemus in terra, quam ipse tenere nolens amisit in coelo.
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃. quia eiꝰ uita & desideriũ uisioni iã pa¬
cis intimȩ cõparat᷑: ut in eo qđ auctorem
suũ diligit. qđ eiꝰ speciẽ uide concupiscit.
de quo scriptũ ẽ. in qũe desid̾ant angłi
ꝓspicere: ꝑipsa iã amoris sui desidia angłis
similis dicatur. Quȩ qͣntũ do amabilis
efficit᷑: tanto agit᷑ ut malignis spiritib t̾̃ri¬
bilis fiat. Qualit aut̃ sit te̾ribił: subiuncta
cõparatione oftendit᷑. id ẽ. ut castroꝵ acies
ordinata. Quid ẽ qđ scã ȩccłia ab hostib suis
ut castroꝵ acies fit timenda: Non enĩ a mag¬
no intellectu uacat ista cõparatio: & idencoᷤ
ẽ. subtilit̾ incuenda. Scimꝰ enĩ & constat quia
castroꝵ acies tuinc hostib t̾ribilis ostenditur.
qͥndoita fuerit constipata. atq densata. ut in
nullo loco int̾rupta uideat᷑. Nã suta dispo.¬
nit᷑ ut locꝰ uacius ꝑ quẽ hostis possit inꝗre.¬
di dimittat᷑: ꝓfecto iã suis hostib t̾ribił ñ ẽ.

Expanded text:
 visioni jam pacis intimae comparatur, ut in eo quod auctorem suum diligit, quod ejus speciem videre concupiscit, de quo scriptum est: In quem desiderant angeli prospicere , per ipsa jam amoris sui desideria angelis similis dicatur: quae quanto Deo amabilis efficitur, tanto agit ut malignis spiritibus terribilis fiat. Qualiter autem sit terribilis, subjuncta comparatione ostenditur, id est, Ut castrorum acies ordinata . Quid est quod sancta Ecclesia hostibus suis ut castrorum acies sit timenda? Non enim a magno intellectu vacat ista comparatio, et idcirco est subtiliter intuenda. Scimus enim et constat quia castrorum acies tunc hostibus terribilis ostenditur, quando ita fuerit constipata atque densata, ut in nullo loco interrupta videatur. Nam si ita disponitur, ut locus vacuus per quem hostis possit ingredi dimittatur, profecto jam suis hostibus terribilis non est.
Abbreviated transcription (Latin):
suas : qr scoꝵ m̃tes cũ creatoris sui potentiam
intenta contẽplatione consid̾ant. uilescunt
eoꝵ animo uirtutes qͣs hñt. Et tanto fiunt
apd̃ se humiles: qͣnto eis illud altũ ẽ qđ suꝑ
angłos sonat. Fortasse enĩ doctores st̃. cũ cȩpe¬
rint tacita m̃te cogitare quȩ sit in effabił dei
sapientia. quȩ m̃tes hominũ sine strepitu uer¬
boꝵ docet: & quomͦ hȩc eadẽ sapientia si audi¬
toꝵ m̃tes ñ doceat. uox docentiũ uacuę labo.¬
rat. sua eis ꝓtinꝰ doctrina uilescit: quia neq
qui plantat. ẽ aliqͥd. neq qui rigat: sed qui in¬
crem̃tũ dat ds̃. Cortasse ꝓpħȩ sunt sed cum

Expanded text:
sanctorum mentes cum creatoris sui potentiam intenta contemplatione considerant, vilescunt eorum animo virtutes quas habent; et tanto fiunt apud se humiles, quanto eis illud altum est quod super angelos sonat. Fortasse enim doctores sunt; sed cum coeperint tacita mente cogitare quae sit ineffabilis Dei sapientia, quae mentes hominum sine strepitu verborum docet, et quomodo haec eadem sapientia si auditorum mentes non doceat, vox docentium vacue laborat, sua eis doctrina protinus vilescit, quia neque qui plantat est aliquid, neque qui rigat, sed qui incrementum dat Deus . Fortasse prophetae sunt; sed cu
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ diuinitatis eiꝰ claritas nr̃is potiusset
ocłis tẽperari. ⁊ ꝑ diuinitatẽ humana na
tura ineo clarescer&: atq exaltata. fulgo¬
rẽ ultra hoc qđ creata fuerat hab̃et. Ipse uͦ
aspectus hominis suꝑ thronũ ⁊ species ele¬
ctri quã uidit. qualis ei apparuerit: ad huc
seribendo subiungit. Uelut aspectꝰ ignis
intrinsecꝰ eiꝰ ꝑcirtuitũ: alũbis eius & desuꝑ.

Expanded text:
 claritas nostris posset oculis temperari; et per divinitatem humana eo natura claresceret, atque exaltata fulgorem ultra hoc quod creata fuerat haberet. Ipse vero aspectus hominis super thronum et species electri, quam vidit, qualis ei apparuerit adhuc describendo adjungit. « Velut aspectus ignis intrinsecus ejus per circuitum, a lumbis ejus et des
Abbreviated transcription (Latin):
les atq pauendȩ sunt. Quarũ nc̃ gaudia qr
sensũ nr̃aꝵ m̃tiũ excedunt. suꝑ capita ani¬
maliũ eẽ memorant᷑. Quis enĩ incarne cor-¬
ruptibili positꝰ cõp̃hende ualeat quȩ sit illa
angłoꝵ in effabił ⁊ sine fine lȩticia: Quȩ
beatudo sine defectu. uultũ uidere creatoris.
atq in eiꝰ delectatione sine ĩmutatione ꝑsis¬
tere: Potest aut̃ firmamti nomine ipse ꝑ
figuram nr̃ redẽptor intelligi uerꝰ ds̃ suꝑ
om̃ia. & factꝰ int̾ om̃ia hõ ꝑfectꝰ. In quo nr̃a
natura apđ patrẽ ꝯfirmata ẽ. De quo etiã
masti tͥ. Humana & enĩ natura prius quã
a creatore om̃iũ susciꝑetur: t̾ra erat. nam
firmam̃tũ ñ erat. Peccatori quippe homini
dictũ ẽ. Terra es. ⁊ in trã ibis. & post ꝗͣ assũp.¬
da ẽ ab auctore om̃iũ. atq in cęlis subleuata.
isuꝑ angłos ducta: firmam̃tũ facta ẽ quȩ
t̾ra fuit. Sed firmam̃tũ qđ aspicit᷑. auꝰ habe.¬

Expanded text:
les atque pavendae sunt: quarum nunc gaudia, quia les atque pavendae sunt: quarum nunc gaudia, quia sensum nostrarum mentium excedunt, super capita animalium esse memorantur. Quis enim in carne corruptibili positus comprehendere valeat quae sit illa angelorum ineffabilis et sine fine laetitia? quae beatitudo, sine defectu vultum videre creatoris, atque in ejus delectatione sine immutatione persistere? 19. Potest autem firmamenti nomine ipse per figuram noster Redemptor intelligi, verus Deus super omnia, et factus inter omnia homo perfectus, in quo nostra natura apud Patrem confirmata est. De quo etiam masti tibi . » Humana etenim natura, priusquam a Creatore omnium susciperetur, terra erat, nam firmamentum non erat. Peccatori quippe homini dictum est: « Terra es, et in terram ibis . » At postquam assumpta est ab Auctore omnium atque in coelis sublevata, et super angelos ducta firmamentum facta est, quae terra fuit. Sed firmamentum quod aspicitur, cujus habe
Abbreviated transcription (Latin):
bargiente dño duob modis exponimꝰ. ut lecto.¬
ris iudicio qđ eligendũ censeat relinquamus.
Possunt eni firmam̃ti nomine: celestes potes¬
tates intelligi. Qd̾ firmam̃tũ recte qͣsi aspectꝰ
christalli dr̃. qr uidelicet christallũ forte qui¬
dem nimis ẽ: sed exaqua solidat᷑. Et natura
angłica qͣndo creata ẽ. liberũ arbitriũ accepit.
utrũ uellet in humilitate ꝑsistere. ⁊ in omĩpo¬
tentis dĩ conspectu ꝑmanere: an ad suꝑbiã la¬
beret᷑ & a beatitudine caderet. ꝑsimilitudinẽ
aqua fuit. Sed quia cadentib aliis. scĩ angłi
in sua beatitudine ꝑstitert̃. atq hoc accepert̃
in munere. ut iã cadere omĩno ñ possent: in
eis natura sua quia iam deici mutabilit̃ ñ
potest: qͣsi in magnitudine christalli dura¬
ta.ẽ. Qđ christallũ horribile. ⁊ extensũ
suꝑ capita animaliũ dr̃. quia ille potestates
angłicȩ quȩ omĩpotentis di ꝯspectui assistird.
nob adhuc in hac corruptione positis. t̾ribi.¬

Expanded text:
argiente Domino, duobus modis exponimus, ut lectoris judicio quid eligendum censeat relinquamus. Possunt enim firmamenti nomine coelestes potestates intelligi. Quod firmamentum recte quasi aspectus crystalli: quia videlicet crystallum forte quidem nimis est, sed ex aqua solidatum. Et natura angelica quando creata est liberum arbitrium accepit, ut utrum vellet in humilitate persistere, et in omnipotentis Dei aspectu permanere, an ad superbiam laberetur, et a beatitudine caderet, per similitudinem aqua fuit. Sed quia cadentibus aliis angelis, sancti in sua beatitudine perstiterunt, atque hoc acceperunt in munere, ut jam cadere omnino non possint, in eis natura sua, quia jam dejici mutabiliter non potest, quasi ad imaginem crystalli durata est, quod crystallum horrisuper capita animalium dicitur; quia illae potestates angelicae, quae omnipotentis Dei conspectui assistunt nobis adhuc in hac corruptione positis terribi
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ firmam̃tũ. id.ẽ suꝑ dñm eẽ credendȩ sunt.
cũ & mox subditur & suꝑ similitudinẽ thro¬
ni. similitudo quasi aspectus hominis desuꝑ:
Nã si ita ut dictũ
ẽ. firmam̃tum exprimitur dñs.
⁊ rursus homo accipitur dñs. quaratione
potest intelligi & ipse suꝑ thronũ. ⁊ ipse
subthrono: Sed astrictos huiꝰ questionis
nodos ipse soluit de quo loquintur. qͥ affla¬
tu scĩsps ea quȩ clausa sunt aꝑit. Incarna.
Mimusti eũ paulominꝰ ab angłis. Resur¬
gens autẽ ⁊ ascenden sin celos om̃ib angłicis
potestatib p̾sid&. sic̃ de eo illic rursũ scriptũ
est. Omĩa subiecisti sub pedib eiꝰ. Et sic̃ ipse
ait:data ẽ mͥ om̃is potestas. Firmam̃tũ gͦ¬

Expanded text:
sunt, cum et mox subditur: « Et super similitudinem throni, similitudo quasi aspectus hominis desuper? » Nam si ita, ut dictum est, firmamento exprimitur Dominus, et rursus homo accipitur Dominus, qua ratione potest intelligi, et ipse super thronum, et ipse sub throno? Sed astrictos hujus quaesnodos ipse solvit, de quo loquimur, quia afflatu sancti Spiritus, ea quae clausa sunt aperuit. IncarnatuMinuisti eum paulo minus ab angelis . » Resurgens autem et ascendens in coelos, omnibus angelicis potestatibus praesidet, sicut de eo illic rursum scriptum est: Omnia subjecisti sub pedibus ejus . Et sicut ipse ait: Data est mihi omnis potestas in
Abbreviated transcription (Latin):
ipse imploe m̃tes scõꝵ cȩlesti desid̾io. ⁊ ipse
exaudit ĩpletas: Ipse & enĩ ereat in scõꝵ
cordib amorẽ.⁊ ipse ex amantib cordibus
suscipit p̃cem. Negationẽ suã petrꝰ fleuit
amare. sed tñ illicꝰ p̃mittit᷑: quia iħs respe¬
xit petrui. Uenit oraria maꝗdalene post
multas macłas culpe. ad pedes redẽptoris
nr̃i cũ lacrimis. Sed quis illã infudit intus.
nͥ qui benigne suscepit foris : Quis illã ad
lacrimas urgebat ꝑ cõpunctionis sp̃m. nͥ
qui hanc exterius corã simul recũbentib
recipiebat ad ueniã : Redẽptor igitur nr̃
peccatricis mulieris m̃tẽ extergebat: cum
de culpa cõpungerae. Suscipiebat: ut a
culpa lib̾aret. Hene gͦ iste alarũ sonus qͣsi

Expanded text:
ipse implet mentes sanctorum coelesti desiderio, et ipse exaudit impletas? Ipse etenim creat in sanctorum cordibus amorem, et ipse ex amantibus cordibus precem suscipit. Negotionem suam Petrus flevit amare, sed tamen illic praemittitur quia Jesus respexit Petrum . Venit Maria Magdalene post multas maculas culpae, ad pedes Redemptoris nostri cum lacrymis ; sed quis illam infudit intus, nisi qui benigne suscepit foris? Quis illam ad lacrymas urgebat per compunctionis spiritum, nisi qui hanc exterius coram 1236 simul recumbentibus recipiebat ad veniam? Redemptor igitur noster peccatricis mulieris mentem extrahebat cum de culpa compungeret, suscipiebat ut a culpa liberaret. Bene ergo iste alarum sonus quasi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓximi offert᷑. Unde recte ait. Ut ñ circũue.¬
niam᷑ a sathana. Non enĩ ignoramꝰ cogitati.¬
ones eiꝰ. Quia uidelicet inde in alt̾ius corde
rixȩ malũ solet ĩmittere: unde alterũ ꝯspi.¬
cit pietatis negotiũ fecisse. Inꝑfectũ eni bonũ
ẽ. qđ sic agit᷑. ut neqͥd ei ex alio latere male
subrepat ñ attendat᷑. nisi forte hoc qđ sine
cuiꝰpiam scandalo fieri ñ pot̾: culpa sit ñ fe¬
cisse. Hoc uͦ ido dicimꝰ. ut uotũ nr̃ȩ dilectioniᷤ
faciamꝰ qr in nr̃obono oꝑe aliqͣndo cauendũẽ.
scandalũ ꝓrximi. aliqͣndo uͦ ꝓ nichilo contẽp.¬
nendũ. Qđ in ipso nr̃o auctore didicimꝰ. Qdũ
tributũ petro inquisito peteret᷑. priꝰ paradig.¬
ma ꝓposuit: ꝑ qđ se nicħ debere. respondit
dicens. Reges trȩ aqͥb accipiunt tributũ uł
censũ. a filiis suis an abalienis: Cui cũ dice¬
ret᷑ ab alienis. ilico respondit. Ergo lib̾i sunt
filii. Sed pꝰꝗͣ liberũ se ẽẽ monstrauit: ne for¬

Expanded text:
 Unde certe ait: « Ut non circumveniamur a Satana, non enim ignoramus cogitationes ejus. » Quia videlicet inde in alterius corde rixae malum solet immittere, unde alterum conspicit pietatis negotium fecisse; imperfectum enim bonum est, quod sic agitur, ut ne quid ei ex alio latere mali subrepat, non attendatur. Nisi forte hoc, quod sine cujuspiam scandalo fieri non potest, culpa sit non fecisse. Hoc vero ideo dicimus, ut notum vestrae dilectioni faciamus quia in nostro bono opere aliquando cavendum est scandalum proximi, aliquando vero pro nihilo contemnendum. Quod in ipso nostro auctore didicimus, qui dum tributum Petro inquisito peteretur, prius paradigma proposuit, per quod se nihil debere respondit; dicens: Reges terrae a quibus accipiunt tributum vel censum? a filiis suis an ab alienis ? Cui cum diceretur, ab alienis, illico respondit: Ergo liberi sunt filii. Sed postquam se liberum esse monstravit, ne for
Abbreviated transcription (Latin):
in suȩ ciurtatis custodiã uigilauit. Sed quia
unũ inse foram̃ fuꝑbiȩ ñ attendit: ibi ho¬
stem ꝑtulit. ubi ꝑ negligentiã ocłm clausit.
Quia gͥ sc̃oꝵ m̃tes undiq se cirtũ spicientes
inuiguꝰant. atq in om̃i suo oꝑe pauoris &
sollicitudinis ocłm circũ ducunt. Ne aut
praua agant. aut recta quȩ p̃cepta st̃ non
agant. aut bonis actib expletis insius
cogitationib intumescant. & tanto gra¬
uius offendant qͣnto iusti uident᷑ foris &
occultius peccant. Rec̾te dr̃ ĩ otũ corpꝰ

Expanded text:
in suae civitatis custodia vigilavit. Sed quia in suae civitatis custodia vigilavit. Sed quia unum in se foramen superbiae non attendit, ibi hostem pertulit, ubi per negligentiam oculum clausit. Quia ergo sanctorum mentes undique se circumspicientes invigilant, atque in omni suo opere pavoris et sollicitudiprava agant, aut recta, quae praecepta sunt non agant, aut bonis actibus expletis in suis cogitationibus intumescant, et tanto gravius offendant, quanto justi videntur foris et occultius peccant, recte dicitur totum corpus
Abbreviated transcription (Latin):
ut alia negligamꝰ. It ubi negligimꝰ: ibi ꝓcul
chuibio ocłm nͨ habemꝰ. Nã phariseus ille qui
ascenderat in tẽplũ orare: testante euan¬
gelio quid dix̃ agnouinsꝰ. Ait enĩ. Ds grãs ago
tibi. Recte gͥ grãs do agebat: a quo acceꝑat
bona quȩ fecerat. Qui ẽtiã subiungit. Quia
si sum sicut cet̾i hominũ. Raptores. iniusti.
adult̾i. uelut etiã hic publicanꝰ. ieunobis in
sabbato. decimas do omiũ quȩ possideo. Ecce
ad exhibendã abstinentiã. ad ĩpendendam
miscdiam. ad referendas d̾o grãs ocłm phari¬
seus habuerat: sed ad humilitatis custo diã
ocłm ñ habebat. Et quid ꝓdest qđ contra
hostiũ insidias pene tota ciuitas caute
custodit᷑. si unũ foram̃ aꝑtũ relinquit᷑. unde
abhostib intret᷑: Qd gͦ ꝓdest custodia q̃
pene ubiq circũ ponit᷑. quando inimicis
tota ciuitas ꝑ neglectũ loci umꝰ aperitur:
Ihariseus aut̃ qui ieiuniũ exhibuit. decimaᷤᷤ
dedit. do grãs retulit. qͣsi pene ꝑ circuitũ.

Expanded text:
ut alia negligamus, et ubi negligimus, ibi procul dubio oculum non habemus. Nam Pharisaeus ille qui ascenderat in templum orare, testante Evangelio, quid dixit agnovimus. Ait enim: « Deus, gratias ago tibi. » Recte autem gratias Deo agebat in quo acceperat bona, quae fecerat, qui etiam subjungit: « Quia non sum sicut caeteri homines raptores, injusti, adulteri, velut etiam hic Publicanus; jejuno bis in Sabbato, decimas do omnium quae possideo . Ecce ad exhibendam abstinentiam, ad impendendam misericordiam, ad referendas Deo gratias oculum Pharisaeus habuerat, sed ad humilitatis custodiam oculum non habebat. Et quid prodest quod contra hostium insidias pene tota civitas caute custoditur, si unum foramen apertum relinquitur, unde ab hostibus intretur? Quid ergo prodest custodia quae pene ubique circumponitur, quando inimicis tota civitas per neglectum loci unius aperitur? Pharisaeus autem qui jejunium exhibuit, decimas dedit, Deo gratias retulit, quasi pene per circuitum
Abbreviated transcription (Latin):
confiteri qd fecit. ed publicanꝰ qͥ reatũ suȩ
neqͥtiȩ cognouit. & si in iustꝰ ad tẽplũ uenit.
iustificatus a tẽplo rediit: Qd petrꝰ negati.¬
onis macłas lacrimis lauit. Qđ latro qui in
cruce cognouit culpã: in ipsa iã morte in¬
uenit ueniã. De quib adhuc rotis eadem
ꝓpħa replicat. atq subiungit. Cũ euntib
ibant. ⁊ cũ stantib stabant. ⁊ cũ eleuatis
a t̾ra parit̾ eleuabant᷑ & rotȩ sequentes ea:

Expanded text:
iteri quod fecit . Quod publicanus, qui reatum suae nequitiae cognovit , etsi injustus ad templum venit, justificatus a templo rediit. Quod Petrus negationis maculas lacrymis lavit . Quod latro, qui in cruce cognovit culpam suam, in ipsa jam morte invenit veniam . De quibus adhuc rotis eadem propheta replicat atque subjungit: « Cum euntibus ibant, et cum stantibus stabant, et cum elevatis a terra, pariter elevabantur
Abbreviated transcription (Latin):
corpꝰ suũ. subiungit᷑: & alterũ similit̾ uela¬
bat᷑. Translationẽ aut̃ septuaginta int̃pre¬
tũ aquilȩ theodotionis.⁊ symmachi sollici.
te ꝑscrutantes. nichil ex his uerbis in uenimꝰ.
Sed beati hieronimi scripturã legentes: ag¬
nouimꝰ qr hanco sententiã in hebrea uerita¬
te ita positã. ñ quidẽ uixta uerbũ: sediux¬
ta sensum inuenerit. Quȩriae enĩ potest. cur
postꝗͣ dictũ ẽ. unũ qđq uelabat corpꝰ suum.

Expanded text:
t alterum similiter velabatur. Translationem autem Septuaginta interpretum, Aquilae, Theodotionis, et Symmachi sollicite perscrutantes, nihil ex his verbis invenimus; sed beati Hieronymi scripta relegentes 1234 agnovimus quia hanc sententiam in Hebraea veritate ita positam, non quidem juxta verbum, sed juxta sensum invenerit. Quaeri etenim potest cur postquam dictum
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Om̃is plantatio qua ñ plantauit pat̾ meus
celestis: eradicabit᷑. Sinite illos. Ceci st̃ duces
cecoꝵ. Fcce magistra ueritas. ne in quoꝵdam
cordib scandalũ gigneret᷑: qđ ñ debuit tribu¬
tũ dedit. et rursũ qr generari scandalũ in qͦꝵ¬
da cordib ꝯtra ueritatẽ uidit: in suo eos scan¬
dalo remanere ꝑmisit. Ex qua re nob̾ consi¬
derandũ ẽ. qr in quantũ sine peccatopossu¬
mus: uitare ꝓximoꝵ scandalũ debemꝰ. Si
aut̃ de ueritate scandalũ sumit᷑: utilius ꝑ¬

Expanded text:
is plantatio quam non plantavit Pater meus coelestis, eradicabitur. Sinite illos: caeci sunt et duces caecorum . Ecce magistra veritas ne in quorumdam cordibus scandalum gigneretur, quod non debuit, tributum dedit. Et rursum cum generari scandalum in quorumdam cordibus contra veritatem vidit, in suo eos scandalo remanere permisit. Ex qua re nobis considerandum est, quia in quantum sine peccato possumus, vitare proximorum scandalum debemus. Si aut
Abbreviated transcription (Latin):
nantur. quȩ ipsos quoq angłos dignitatẽ
loci suꝑioris excedunt : Nã cũ angłi nuntis
dicant᷑. ⁊ sepe angłi ad annuntianda quedã
hominib ueniunt. throni missi ad ministe.¬
riũ nuntii nusꝗͣ leguntur: qr eis longe sub¬
limiꝰ creator om̃iũ p̃sid&e. Unde paulus apłs
ordines cȩlestiũ agminũ quos ad t̾ciũ cȩlũ
raptꝰ uiderat describens ait. Siue throni. siue¬

Expanded text:
nt quae ipsos quoque angelos dignitate loci superioris excedunt. Nam cum angeli nuntii dicantur, et angeli saepe ad annuntianda quaedam hominibus veniant, throni missi ad ministerium nuntii nusquam leguntur, quoniam eis longe sublimius. Creator omnium praesidet. Unde Paulus apostolus ordines agminum quos ad tertium coelum rapt
Abbreviated transcription (Latin):
caritate ꝓximis ĩꝑtimur. atq coniungimꝰ.
Cũ quib dũ concordit̃ uiuimꝰ: mala quȩ
fecimꝰ uelamꝰ. Possunt gͦ etiã ꝑhasalas duo
p̃cepta caritatis intelligi. amor scilicoe dei
⁊ ꝓximi. Amando eiuĩ dm nr̃a in nob̃ mala
ꝑsequimur : id ẽ corpus uelamꝰ. Diligen¬
do aut̃ ꝓximũ. & ei in quo ꝓdẽe possumus
festinamꝰ: id ÷ alas ad alterũ tendamꝰ. Hoc
aut̃ qd subdit᷑. & alterũ similit̾ uelabat᷑:
intͣns latione uet̾i ñ habetur. Et quȩri pot̾

Expanded text:
timur atque conjungimus; cum quibus dum concorditer vivimus, mala quae fecimus velamus. Possunt ergo etiam per has alas duo praecepta charitatis intelligi, amor scilicet Dei, et proximi. Amando enim Deum, nostra in nobis mala persequimur, id est corpus velamus. Diligendo autem proximum, ei in quo prodesse possumus festinamus, id est alas ad alterum tendimus. 23. Hoc autem quod subditur, Et alterum similiter velabatur, in translatione veteri non habetur. Et
Abbreviated transcription (Latin):
nȩ alt̾ius ad alt̾m : hoc eccłȩ pastor dicit.
unꝰ qͥsq sic̃ accepit grãm in alterutrũ illã
ad muunistrantes. Penne enĩ nr̃e rectȩ iã ñ
sunt: si adutilitatẽ nr̃am solũ modo reflecꝰ¬
tuntur. Sed tc̃ rectę funt: cũ in utilitate
ꝓximi dirigimꝰ qđ habemꝰ. Quia enĩ bona
nr̃a ñ a nob̃ sunt. sed ab eo hec accepimꝰ a qͦ
factũ ẽ ut essemꝰ: tanto ea nob̾ ñ debemꝰ
retinere pͥuata. qͣnto ea nob̾ conspicimus
ab auctore nr̃o ad cõmunẽ utilitatẽ data.
Inde recte petrꝰ apłs in exhortatione huiꝰ
rei subdit dicens. Sicut boni dispensatores.
multi formis gr̃ẽ dĩ. Atq ad huc adicit. Si.
qͥs loquit᷑ quasi sermones dĩ. Si qͥs ministrat

Expanded text:
nae alterius ad alterum, hoc Ecclesiae pastor dicit: Unusquisque sicut accepit gratiam, in alterutrum illam administrantes . Pennae enim nostrae rectae jam non sunt, si ad utilitatem nostram solummodo reflectuntur. Sed tunc rectae fiunt, cum in utilitatem proximi dirigimus quod habemus. Quia enim 1233 bona nostra non a nobis sunt, sed ab eo haec accepimus a quo factum est ut essemus, tanto ea nobis non debemus retinere privata, quanto ea nobis conspicimus ab auctore nostro ad communem utilitatem data. Unde recte Petrus apostolus in exhortatione hujus rei subdit, dicens: Sicut boni dispensatores multiformis gratiae Dei . Atque adhuc adjicit: Si quis loquitur, quasi sermones Dei;
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ nunc ad fidẽ ꝑscõs doctores trabitur.
quandoq in cȩlestem patriã congregat᷑. ut
ibi om̃s electi sine fine laudent. cũ uideriũ
redẽptoris efficitur om̃is multitudo sc̃oꝵ¬
tura lib̾abit᷑ a seruitute corruptionis i
lib̾tate głȩ filioꝵ di. eiq ita tc̃ in herent ut
eis de corruptione quȩ ꝑ resurrectionẽ uin¬
citur iã nicħ in suo scõ amore contradicat.
sed unita glȩ sui redẽptoris fiat: Recte dr̃
Quasi sonus sublimis di. Notandꝰ ẽ ordo
describentis. Quia priꝰsonꝰ ex alis animaliũ.
qui postmodũ quasi sonꝰ aquarũ multarũ.
ad extremũ uͦ quasi sonus sublimis di dicit᷑.

Expanded text:
um nunc ad fidem per sanctos doctores trahitur, sed quandoque ad coelestem patriam congregatur, ut ibi omnes electi sine fine laudent, cum viderint e corpus Redemptoris efficitur omnis multitudo sanctotura liberabitur a servitute corruptionis in libertatem gloriae filiorum Dei ; eique ita tunc inhaerent, ut eis 1237 de corruptione, quae per resurrectionem vincitur, jam nihil in suo sancto amore contradicat, sed unita gloriae sui Redemptoris fiat; recte dicitur: Quasi sonum sublimis Dei. 4. Notandus est ordo describentis, quia prius sonus ex alis animalium, qui postmodum quasi sonus aquarum multarum, ad extremum vero quasi sonus sublimis Dei dicitur.
Abbreviated transcription (Latin):
tũ uident: hc̃ se ab amore om̃iũ diuisisse
credidert̃. Sed caput curturis & inaisũ ẽ. &
morte coniunx. Et ꝑhoc qđ se nr̃is ocłis uisi¬
bilit᷑ subtraxit: nris se m̃tib iusibilit̾ radica¬
uit. Caput gͦ turturis incisũ in hesit corpori.

Expanded text:
tum viderent, hunc se ab amore omnium divisisse tum viderent, hunc se ab amore omnium divisisse crediderunt. Sed caput turturis et incisum est, et morte conjunxit; et per hoc quod se nostris oculis visibiliter subtraxit, nostris se mentibus invisibiliter radicavit. Ca
Abbreviated transcription (Latin):
cisũ corpori suo iubet᷑ in herere: Quia uide¬
licet mens nr̃a a carnali delectatione inci¬
denda ẽ seda carnis cura necessaria mer¬
denda ñ ÷. Hinc enĩ scriptũ ẽ. Carnis curãne
feceritis indesideriis. Quȩ gͦ indesideriis fieri
ꝓhibet᷑. ꝓculdubio innecessitate conceditur.
Caput ergo turturis ex parte abscisũ ẽ. ⁊ ex
parte inherce. ut sic̃ dictũ ẽ. & a uoluptate
carnis mens nr̃a incisa sit: & tam̃ a necessita¬
te ñsit abscisa. Qđ si hoc sacrificii genꝰ subte¬
pica redẽptoris nr̃i intelligentia alius ad con¬
tẽplationẽ requirat: ascendat gͦ ad fortiora
animꝰ. eleuentur animalia. ut eleuent᷑ parit̃
⁊ rotȩ. Quis enĩ caput nr̃m ÷. nisi redẽptor
generis humani :: De quoscriptũ ÷. Ipsũ de¬
dit caput supͣ omnẽ eccłam que ÷ corpꝰ ipsiꝰ.
Quẽ cũ iudei ꝑsequerent᷑. nom̃ eiꝰ delere
de t̾ra conati st̃. Cũq eũ crucifixũ ⁊ sepul.¬

Expanded text:
cisum, corpori suo jubetur inhaerere, quia videcisum, corpori suo jubetur inhaerere, quia videlicet mens nostra a carnali delectatione incidenda est, sed a carnis cura necessaria incidenda non est. Hinc enim 1228 scriptum est: Carnis curam ne feceritis in desideriis . Quae ergo in desideriis fieri prohibetur, procul dubio in necessitate conceditur. Caput ergo turturis ex parte abscissum est, et ex parte inhaeret, ut, sicut dictum est, et a voluntate carnis mens nostra incisa sit, et tamen a necessitate non sit abscissa. Quid, si hoc sacrificii genus sub typica Redemptoris nostri intelligentia alius ad contemplationem requirat? Ascendat ergo ad fortiora animus, eleventur animalia, ut eleventur pariter et rotae. Quis enim caput nostrum est, nisi Redemptor generis humani? De quo scriptum est: Ipsum dedit caput supra omnem Ecclesiam, quae est corpus ipsius . Quem cum Judaei persequerentur, nomen ejus delere de terra conati sunt. Cumque eum crucifixum et sepul
Abbreviated transcription (Latin):
a nob unde sacrificiũ fieret ꝓ nob̾. & tñ in¬
passibilis. atq in cõmutabit ꝑmansit in ꝑ¬
ctis uixta historiã hoc qđ in lege scriptũ ẽ.
ut turtur quȩ ꝓpeccato offertur. retor que¬
atur caput eius ad pennulas.ita ut collom
hereat: ⁊ ñ penitꝰ abrũpat᷑. In qͥb u̾bis. du¬
bius legentib sensꝰ historicꝰ ñ ÷. Sed si hȩo
intelligere moralit̃ requiras: agit᷑ rota dum
ad moralẽ intelligentiã ducit᷑. sacriuerbi
sententia. Nos enĩ ipsi in oñipotentis dei
sacrificiũ eẽ turtur debemꝰ. ita ut caput
nr̃m retorqueat᷑ ad pennulas: id÷ anunꝰ
aduirtutes Non enĩ ĩmerito ꝑcaput m̃tẽ
intelligimꝰ. qr sic̃ caput corpꝰ. ita mens acti¬
on es regit. sed caput ad pennulas retor¬
queri p̃cipitur: ut ea quȩ dicis facias. & os
ad oꝑa coniungas. Hec ita caput absciden¬
dũ ẽ. ut a corpore diuidat᷑. sed ex parte de¬

Expanded text:
a nobis unde sacrificium fieret pro nobis, et tamen ima nobis unde sacrificium fieret pro nobis, et tamen impassibilis atque incommutabilis permansit in proctis juxta historiam hoc quod in lege scriptum est, ut turtur quae pro peccato offertur, retorqueatur caput ejus ad pennulas, ita ut collo inhaereat, et non penitus abrumpatur . In quibus verbis dubius legentibus sensus historicus non est. Sed si haec intelligere moraliter requiras, agitatur rota dum ad moralem intelligentiam ducitur sacri verbi sententia. Nos enim ipsi in omnipotentis Dei sacrificio esse turtur debemus, ita ut caput nostrum retorqueatur ad pennulas, id est animus ad virtutes. Non enim immerito per caput mentem intelligimus, quia sicut caput corpus, ita mens actiones regit. Sed caput ad pennulas retorqueri praecipitur, ut ea quae dicis facias, et os ad opera conjungas. Nec ita caput abscindendum est, ut a corpore dividatur, sed ex parte de
Abbreviated transcription (Latin):
as qđ in ligno ignis ardeat. ⁊ ñ consumat.
At uero si typica intelligentiã queras.
qͥd flãma nisi legẽ. de qua scriptũ ẽ. index¬
tera eiꝰ ignea lex : Et qͥd rubus ille nͥ uida¬
icũ popłm designauit. peccatoꝵ fuorum
spinis obsitũ. Sed rubus ardens osumm
ñ potuit. qr iudaicus popłs & ignẽ quidẽ
legis accepit: & tñ peccatoꝵ suoꝵ spinas ñ
deseruit. Nec eiꝰ uitia diuini sermonis flã¬
ma concremauit. Fortasse. in hoc facto
alius maiora ꝑ typũ contẽplari desid̾at.
Huiꝰ quia sensus excrescit: cleuant᷑ parit̃ ⁊
rote. Int̾ homines enĩ ꝑfectꝰ homo factus ẽ
unicꝰ difiliꝰ. qui sua peccata ñ babuit: sed spi¬
nas nrẽ nequitie suscepit. atq usq ad passio¬
nẽ ꝓ nob̾ humiliari dignatꝰ ẽ: ⁊ in semet ipso
ignẽ tribulationis nr̃e suscipe. Sed arsit &¬
non arsit. qr exhumanitate ẽ mortuus : &
tñ ĩ mortalis exdiuinitate ꝑmansit. Suscepit

Expanded text:
as quod in ligno ignis ardeat, et non consumat. as quod in ligno ignis ardeat, et non consumat. Jam vero si typicam intelligentiam quaeras, quid flamma nisi legem, de qua scriptum est: In dextera ejus ignea lex ? et quid rubus ille, nisi Judaicum populum designavit, peccatorum suorum spinis obsitum? Sed rubus ardens consumi non potuit, quia Judaicus populus et ignem quidem legis accepit, et tamen peccatorum suorum spinas non deseruit, nec ejus vitia divini sermonis flamma concremavit. Fortasse in hoc facto alius majora per typum contemplari desiderat. Hujus quia sensus excrescit, elevantur pariter et rotae. Inter homines enim perfectus homo factus est unicus Dei Filius, qui sua peccata non habuit, sed spinas nostrae nequitiae suscepit, atque usque ad passionem pro nobis humiliari dignatus est, et in semetipso ignem tribulationis nostrae suscipere. Sed arsit, et non arsit, quia et ex humanitate est mortuus, et tamen immortalis ex divinitate permansit. Suscepit
Abbreviated transcription (Latin):
rata locutio agnoscit᷑. Si quid contẽplati.¬
uũ: statĩ rotȩ quasi pennas accipiunt. ⁊¬
in aere suspendunt᷑: qr in u̾bis sacri elo¬
quii. intelligentia cęlestis aꝑitur. Quoc̃ꝙ
E ibat sp̃s. illuc eunte spu ⁊ rotę pariter¬
leuabant᷑: sequentes eũ. Rote enĩ sp̃m se.¬
quunt᷑. qr u̾ba sacri eloquii ut sepe iam
dictũ ẽ. uixta sensũ legentiũ ꝑ intellectũ
crescunt. In una enĩ eadẽq scripturȩ senten
tia: alius sola historia pascit᷑. alius typi¬
ca. alius uͦ intelligentiã ꝑ typũ contem¬
platiuã quęrit. Et fit plerũq. ut sic̃ dic¬
tũ ẽ. in una eadẽq sententia: cuncta si¬
mul tria ualeant in ueniri. Moyses enĩ
cũ de ardenti rubo uocatꝰ fuisset: accessit
ꝓpus ut uid̾et uisũ. ⁊ ecce rubus arde.¬
bat: & ñ consumebat᷑. Magnũ ẽ hoc mi¬
raculũ. Si solã ineo historiã requiras:
est unde legentis nutriat᷑ animꝰ. ut uide¬

Expanded text:
rata locutio agnoscitur. Si quid contemplatirata locutio agnoscitur. Si quid contemplativum, statim rotae quasi pennas accipiunt, et in aere suspenduntur, quia in verbis sacri eloquii intelligentia coelestis aperitur. Quocunque ergo ibat spilevabantur sequentes eum. » Rotae enim spiritum sequuntur, quia verba sacri eloquii, ut saepe jam dictum est, juxta sensum legentium per intellectum crescunt. In una enim eademque sentetia alius sola historia pascitur, alius typicam, alius vero intelligentiam per typum contemplativam quaerit. Et fit plerumque ut, sicut dictum est, in una eademque sententia cuncta simul tria valeant inveniri. Moyses enim cum de ardenti rubo vocatus fuisset , accessit propius ut videret visum, et ecce rubus ardebat, et non consumebatur. Magnum est hoc miraculum. Si solam in eo historiam requiras, est unde legentis nutriatur animus, ut vide
Abbreviated transcription (Latin):
deret. rotȩ ꝓtinꝰ a t̾ra subleuarent᷑: qr t̾rena
ñ ec̃ intelligis: quȩ priꝰ in sacro eloqͥo uixta
trenũ morẽ dicta credidisti. Fitq ut scrip¬
turȩ sacrȩ uerba ẽẽ cȩlestia sentias. si accen¬
sus ꝑ ꝯtẽplationis grãm. temet ipsũ ad cȩ¬
lestia suspendas. Et̾ mira atq ineffabilis
sacrieloquii uirtꝰ agnoscit᷑.: cũ suꝑno amo¬
re legentis animꝰ penetrat᷑. Quia gͦ animal
ad alta se subleuat: rota uolat. Sequit᷑.¬
Quocũq ibat sp̃s. illuc eunte sp̃u. ⁊ rote:
parit̾ leuabant᷑. sequentes eũ. Quo enĩ sp̃s
legentis tendit: illuc & diuina eloqͥa le¬
uant᷑. qr si in eis altũ quid uidendo ⁊ senti¬
endo quesieris: hȩc eadẽ sacra eloquia te¬
cũ crescunt. decũ in altiorib ascendunt.
Bene aut̃ de eisdẽ rotis dr̃. sequentes eum.
Uegentis enĩ sp̃s si quid ineis scire morale
aut historicũ quęrit: sensus hc̃ moralis
historiȩ sequit᷑. Si qͥd typicũ: mox figu¬

Expanded text:
inus a terra sublevantur, quia terrena non esse intelligis, quae prius in sacro eloquio juxta terrenum morem dicta credidisti. Fitque ut Scripturae sacrae verba esse coelestia sentias, si accensus per contemplationis gratiam temetipsum ad coelestia suspendas. Et mira atque ineffabilis sacri eloquii virtus agnoscitur, cum superno amore legentis animus penetratur. Quia ergo animal ad alta se sublevat, rota volat. SequitQuocunque ibat spiritus, illuc eunte spiritu et rotae pariter levabantur, sequentes eum. 9. Quo enim spiritus legentis tendit, illuc et divina eloquia levantur, quia si in eis altum quid videndo et sentiendo quaesieris, haec eadem sacra eloquia tecum crescunt, tecum in altiora ascendunt. Bene autem de eisdem rotis dicitur: Sequentes eum. Legentis enim spiritus, si quid in eis scire morale aut historicum quaerit, sensus hunc moralis historiae sequitur. Si quid typicum, mox 1227 figu
Abbreviated transcription (Latin):
ue enĩ dr̃. sicut scriptũ ẽ. Ecce constitui te
dm̃ pharaonis. Et sic̃ moyses ait. Si qͥs hoc
ł illud fecerit: applica illũ adeos. iudelicet
ad sacerdotes. Qui rursũ dic̃. Diis ñ detra¬
hes id ẽ sacerdotib Et sic̃ psalmista ait.
D stetit insynagoga deoꝵ: in medio aut̃
ad moysen dr̃. Egosũ ds̃ patris tui. ds abra¬
uolens nuncupatuũ di nom̃ ab ẽẽntiali
discernere: de redẽptore nr̃o locutꝰ: dicens

Expanded text:
ve enim dicitur, sicut scriptum est: Ecce constituite Deum Pharaonis. Et sicut Moyses ait: Siquis hoc vel illud fecerit, applica illum ad Deos, videlicet ad sacerdotes. Qui rursum dicit: Diis non detrahes, id est sacerdotibus. Et sicut Psalmista ait: Deus stetit in synagoga Deorum, in medio autem ad Moysen dicitur: Ego sum Deus patris tui, Deus Abravolens nuncupativum Dei nomen ab essentiali discernere, de Redemptore nostro locutus est, dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
didicistis. Et rursũ. Aduersarius ũr dia.¬
bolus tamqͣ leo rugiens circuit quȩrens
quẽ deuoret. au resistite fortes infide. Et
sunt alii qui om̃ia t̾rena despiciunt. nulla
quȩ p̃tereunt posside dignant᷑. & in di se ut
p̃dictũ ẽ contemplatione suspendt̃. Cũ his
gͦ eleuatis & rotȩ parit̾ leuantur: qr in qͣnti
qͦuisq ad alta ꝓfecerit. in tantũ ei & sacta el¬
quia de altiorib loquunt᷑. Yadunt gͦ aĩalia
adutilitatẽ ꝓ ximi. stant ad custodiã sui: ele¬
uantur ad contẽplationẽ dei. Sed & rotȩ
parit̃ uadunt. stant. eleuant᷑: qr quesita
scã lectio tali inuenit᷑. qualis & sit ipse a qͦ
queritur. Ad actuã enĩ uitã ꝓfecisti: abulat
tecũ. Ad ĩmobilitatẽ atq constantiã sp̃s ꝓ.
fecisti: stat tecũ. Ad contẽplatiuã uitã per
dĩ grãm ꝑuenisti: uolat tecũ. Etrursũ sub.¬
ditur. Quia sp̃s uitȩ erat in rons. Quod

Expanded text:
didicistis . Et rursum: Adversarius vester diadidicistis . Et rursum: Adversarius vester diabolus, tanquam leo rugiens, circuit quaerens quem devoret, cui resistite fortes in fide . Et sunt alii qui omnia terrena despiciunt, nulla quae praetereunt, possidere dignantur, et in Dei se, ut praedictum est, contemplatione suspendunt. Cum his ergo elevatis et rotae pariter levantur, quia in quantum quisque ad alta profecerit, intantum ei et sacra eloquia de altioribus loquuntur. Vadunt ergo animalia ad utilitatem proximi, 1230 stant ad custodiam sui, elevantur ad contemplationem Dei. 16. Sed et rotae pariter vadunt, stant, elevantur, quia quaesita sacra lectio talis invenitur, qualis et fit ipse, a quo quaeritur. Ad activam enim vitam profecisti, ambulat tecum. Ad immobilitatem atque constantiam spiritus profecisti, stat tecum. Ad contemplativam vitam per Dei gratiam pervenisti, volat tecum. Et rursum subditur: Quia spiritus vitae erat in rotis. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
Rm̃i ex maxima parte iã dicta sunt: sedite¬
rata descriptione narrant᷑. Net nos itaq
pigeat eadẽ breuit exponendo repetere.
narrare. Hoc eiũ solũ in his u̾bis nouum
dr̃. qđ dictũ ẽ: cũ stantib stabant. Sunt aũ
quidã qui usq ad hoc ꝓficiunt. ut t̾rena q̃
accipiunt bene dispensare nouerint: mi¬
sericordiȩ oꝑib intendant. opp̃ssis subue¬
niant. Hi uidelicet uadunt. in eo qđ se ad
ꝓximi utilitatẽ tendunt. Cũ his gͦ rotȩ gra-¬
diunt᷑: qr sacra eloquia dictoꝵ suoꝵ passus
inel itinere disponunt. Et sunt alii qui in
fide quã accepert̃ ita ad tenendũ fortes st̃:
ut aduersis quibq resistere ualeant. Et
ñ solũ minime ad ꝑuersitatẽ trahunt᷑ ꝑfi¬
diȩ: sed etiã ꝑuersͥa loquentes impugnen.
eosq ad rectitudinẽ Etrahant. Cũ istis stan.¬
tib stant etiã rotȩ. quia in eis rectitudinẽ
suã sacrieloquii uerba ꝯfirmant: cũ in eis
audiunt. state ⁊ tenete traditiones quas

Expanded text:
mi, ex maxima parte jam dicta sunt, sed iterata descriptione narrantur. Nec nos itaque pigeat eadem breviter exponendo repetere, narrare. Hoc enim solum in his verbis novum additur, quod dictum est: Cum stantibus stabant. Sunt autem quidam qui usque ad hoc proficiunt, ut terrena quae acceperunt bene dispensare noverint, misericordiae operibus intendant, oppressis subveniant. Hi videlicet vadunt, in eo quod se ad proximi utilitatem tendunt. Cum his ergo rotae gradiuntur, quia sacra eloquia dictorum suorum passus in eorum itinere disponunt. Et sunt alii qui in fide quam acceperunt ita ad tenendum fortes sunt, ut adversis quibusque resistere valeant, et non solum minime ad perversitatem trahantur perfidiae, sed etiam perversa loquentes impugnent, eosque ad rectitudinem pertrahant. Cum istis stantibus stant etiam et rotae, quia eis rectitudinem suam sacri eloquii verba confirmant, cum in eis audiunt: State et tenete traditiones quas
Abbreviated transcription (Latin):
obliuiscar iustificationes tuas : qr in ipsis
uiuificasti me. Iustificationes enĩ p̃cepta
dni dicunt᷑: in quib nos corrigendo iusti.¬
ficat. De quib psalmista aꝑtius dic̃. Intiuis
iustificationib meditabor: ñ obluuscar
sermones tuos. In eis itaq nos iuiuificat.
qr ꝑ hec nob̾ spiritalem uitã demonstrat:

Expanded text:
quia in ipsis vivificasti me . Justificationes enim praecepta Dei dicuntur, in quibus nos corrigendo justificat, de quibus idem Psalmista apertius dicit: In tuis justificationibus meditabor, non obliviscar sermones tuos . In eis itaque nos vivificat, quia per haec nobis spiritalem vitam demonstrat,
Abbreviated transcription (Latin):
tis Nec int̾ lapides timuit: Qd petrꝰ fustib
cesus ne in nomine iu loqueret᷑. cũ mag.¬
na lib̾tate respondit : ob edire oportoe deo
mag̃ ꝗͣ hominib. Qđ paulus catenarũ uin.¬
culis stringitur. sed tam̃ uerbũ di ñ ÷ alli¬
gatũ. Si uitȩ sp̃s ad penitentiȩ lam̃ta cõ-¬
pungit. sequunt᷑ ꝓtinꝰ rotȩ : cũ scripturȩ
sacrȩ u̾ba dauid pęnitentiã ꝓferunt. qđ
rex rep̃hensus a ꝓpħa quia subiectꝰ cȩlesti¬

Expanded text:
tis , » nec inter lapides timuit. Quod Petrus, fustibus tis , » nec inter lapides timuit. Quod Petrus, fustibus caesus, ne in nomine Jesu loqueretur, cum magna libertate respondit: « Obedire oportet Deo magis quam hominibus . » Quod Paulus catenarum vinculis stringitur , sed tamen verbum Dei non est alligatum . Si vitae spiritus ad poenitentiae lamenta compungit, sequuntur protinus rotae, cum Scripturae sacrae verba David poenitentiam proferunt. Quod rex reprehensus a p
Abbreviated transcription (Latin):
popłi passi sunt. ad tab̾naculũ cucurrer
ꝓ ipso popło ex orantes quẽ fugiebant. Sc̃a
aut̃ eoꝵ mens & timorẽ suꝑbie̾ntiũ ꝑculit:
& tam̃ contra eos adodium ñ erupit. Pati¬
entia enĩuera ẽ: quȩ & ipsũ amat quem
portat. Nã tolerare sed odisse. ñ ẽ uirtus
mansuetudinis : sed uelam̃tũ furoris. In
eisdẽ quoq eloquiis inuenit. qđ samuhel
de pͥncipatus culmine deiectus. orasse se
etiã ꝓ deicientib confitetur. qđ nemo scõꝵ
ad cęlestẽ głam . Nisi patientiã seruando ꝑ¬
uenit: qđ ipse auctor ⁊ redẽptor generis
humani. sputa. colaphos. spineã coronã.
crucẽ. lanceã ꝑtulit: ⁊ tam̃ ꝓꝑsecutorib
orauit. Si uidẽ sp̃s legentis animum ad
studiũ p̃dicationis excitat. statĩ sequunt᷑ &e
rotȩ : quia in sacris eloquuis inuenit. moy ses
iubente dño contͣ egypti regẽ in qͣntis se p̃di-¬
cationib lib̾e uerbis erexit: Qd stephanus

Expanded text:
populi passi sunt, ad tabernaculum cucurrerunt populi passi sunt, ad tabernaculum cucurrerunt pro ipso populo exorantes, quem fugiebant. Sancta autem eorum mens et timorem superbientium pertulit, et tamen contra eos ad odium non erupit. Patientia vero est, quae et ipsum amat, quem portat, nam tolerare, sed odisse, non est virtus mansuetudinis, sed velamen furoris. In eisdem quoque eloquiis invenit , quod Samuel, de principatus culmine dejectus, orasse se etiam pro dejicientibus confitetur; quod nemo sanctorum ad coelestem gloriam nisi patientiam servando pervenit. Quod ipse auctor et redemptor generis humani, sputa, colaphos, spineam coronam, crucem, lanceam pertulit, et tamen pro persecutoribus oravit . Si vitae spiritus legentis animum ad stacris eloquiis invenit quod Moyses jubente Domino contra Aegypti regem, in quantis se praedicationis libere verbis erexit, quod Stephanu