comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quod dicturus sũ: ucrum sic deleccet᷑ iusticia.
ut eam cetĩs ad hos sensus corporis ꝑtinẽcibu
delectaitionibꝰ anceponat. Etce deleccat de au-¬
rum cuũ: ocłos cuos delectat. Metallum pul¬
crum fulgentisfimũ: delectat. Pulcrum est.
non nego. Nam si pulcriun negauero: ctea¬
toruniuriam facio. u enit gͦ temptator etqi¬
cit cibi. Tollo tibi aurum: nisi dixeris prone
falsum testimoniũ. Si autem dixeris: addo
tibi. Delectant᷑ inte duȩ delectationes. Molom
ueritas: aurum an uerum testimonium: a
hoc lucet: ⁊ illud nõ lucet: fides querttr
iuero testimonio Aurum lucet. fidesra
lucet: Erubesce: habeto ocłos. Quod ambs
in seruo cuo: redde dño cuo. Iamdudũ o
cum int̾rogarem de duobꝰ seruis cuis. uni
formi fideli. alio pulc̾to infideli quemni¬
gis diligeres: respondebas michi iuste. ce
p̃ponebas qd̃ p̃ponendum fuit. Redinice:
quia modo agitur de ipsote. Cerce amastisar¬

Expanded text:
quod dicturus sum, utrum sic delectetur justitia, quod dicturus sum, utrum sic delectetur justitia, ut eam caeteris ad hos sensus corporis pertinentibus delectationibus anteponat. Ecce delectat te aurum tuum, oculos tuos delectat: metallum est pulchrum, fulgentissimum, delectat. Pulchrum est, non nego: nam si pulchrum negavero, Creatori injuriam facio. Venit ergo tentator, et dicit tibi: Tollo tibi aurum, nisi dixeris pro me falsum testimonium: si autem dixeris, addo tibi. Decertant in te duae delectationes: modo iveritas; aurum, an verum testimonium. An hoc lucet, et illud non lucet? Fides quaeritur in vero testimonio. Aurum lucet, fides non lucet? Erubesce, habeto oculos: quod amabas in servo tuo, redde Domino tuo. Jamdudum enim cum interrogarem de duobus servis tuis, uno deformi fideli, alio pulchro infideli, quem magis diligeres; respondebas mihi juste, et praeponebas quod praeponendum fuit. Redi in te, quia modo agitur de te ipso. Certe amasti ser
Abbreviated transcription (Latin):
carnis: et quid cͥ renunciau̾unt. Ille pulcer
ẽ. ille fedus: repulisti eos. eoꝵ cestimonium
reꝑbasti. Erexisti ocłos cordis in seruũ fidelẽ.
et in seruum infidelem. Illum inuenisti fę¬
diun carne: illum pulcrum. S ꝑnunciasti et dixisti.
Quid fide pulcrius: Quid infidelitate defor
muis: Ergo p̃ omĩbus uoluptatibꝰ hocẽ.
delectionib etam licitis: amanda ẽ. iusticia.
Si enim habes sensus int̾iores: om̃s illi intiores
sensus delectant̃ delectatione uisticiȩ.:Si habes
de illo lumine dicit psalmus. Illumina ocłos
meos ne unquam obdormiant in mortem. Itẽ
si habes aures uit̾iores: audiiusticiam. Tales
aures querebat qui dicebat. Qui habet au¬
res audiendi. audiat. Si habes olfatũ int̾ius:
omĩ loco. Si habes gustatum int̾ius: gustate
plexetur me. Exemplum gͦ ut dicere ceꝑam
nuius certaminis ꝓponamus. Uideamus fr̃s
mi quis nam sit. ut int̾roget ec respondeat.

Expanded text:
carnis, et quid tibi renuntiaverunt? Iste pulcher carnis, et quid tibi renuntiaverunt? Iste pulcher est, ille foedus. Repulisti eos, eorum testimonium reprobasti: erexisti oculos cordis in servum fidelem, et in servum infidelem: istum invenisti foedum carne, illum pulchrum; sed pronuntiasti et dixisti, Quid fide pulchrius? quid infidelitate defor Ergo prae omnibus voluptatibus, hoc est delectationibus etiam licitis, amanda est justitia. Si enim habes sensus interiores, omnes illi interiores sensus delectantur delectatione justitiae. Si habes oDe illo lumine dicit Psalmus: Illumina oculos meos, ne unquam obdormiam in morte . Item si habes aures interiores, audi justitiam. Tales aures quaerebat, qui dicebat: Qui habet aures audiendi, audiat . Si habes olfactum interiuss Deo in omni loco . Si habes gustatum interius, audi: Gustate electationibus. Exemplum ergo, ut dicere coeperam, hujus certaminis proponamus. Videamus, fratres mei, quisnam sit; interrogo, et respondeat,
Abbreviated transcription (Latin):
iusticiam: respondes amo. Quod non respon¬
deres ueratit̃ : nisi te aliquatenꝰ delectaret.
Non enim amatur: nisi quod delectat. Delec¬
tat᷑e in dño. scriptura dicit. Dñs autem iusticia
est non enĩ cibi fingere debesdm̃: quasi ido¬
lum. Inuisibilib similis ẽ. ds: & ea sunt in
nob̃ in eliora quȩ sunt inuisibilia. Melior ẽ.
fides: quam caro. Melior ẽ. fides quam au
omĩa uidentur: fides nõ iudetꝰ. Cui ergo suni¬
liorem putabimꝰ dm̃. uisibilibꝰ. an iiusibili¬
Habes duosseruos. Vnum corpore deformem:
alium pulcherrunum. Sed illum deformem fidelẽ.
alt̾um infidelem. dic michi quem plusdiligas.
et uideo te amare inuisibilia. Quid qͣ quando
plusamas seritum fidelem licet corpore de¬
formem quam pulcrum infidelem : crrasti &
feda pulcris pposusti: Utq non: sed pulcrio¬
ra fedis p̃posiusti. Contempsisti enim ocłos car¬
nis: & erexisti ocłos cordis. Int̾rogasti oculos

Expanded text:
justitiam: respondebis, Amo. Quod non responjustitiam: respondebis, Amo. Quod non responderes veraciter, nisi te aliquatenus delectaret. Non enim amatur, nisi quod delectat. Delectare in Domino , Scriptura dicit. Dominus autem justitia est. Non enim tibi fingere debes Deum quasi idolum. Invisibilibus similis est Deus; et ea in nobis sunt meliora, quae sunt invisibilia. Melior est fides quam caro, melior est fides quam auromnia videntur, fides non videtur. Cui ergo similiorem putabimus Deum, visibilibus, an invisibiliHabes duos servos, unum deformem corpore, alium pulcherrimum; sed illum deformem fidelem, alterum infidelem. Dic mihi quem plus diligas: et video te amare invisibilia. Quid ergo, quando plus amas servum fidelem, licet corpore deformem, quam pulchrum infidelem, errasti, et foeda pulchris praeposuisti? Utique non: sed pulchriora foedis praeposuisti. Contempsisti enim oculos carnis, et erexisti oculos cordis. Interrogasti oculos
Abbreviated transcription (Latin):
nrm quȩcumq ꝑcinent ad carnis aliquam uo¬
luptatem. Et hȩc omĩa quȩ nos delectant in
sensibꝰ corporis: aliqua licita sunt. Delectat
enm ut dixi ocłos spectacula ista magna na¬
turȩ: s delectat odos ȩciam spectacula thea¬
crorum. Hȩc licita: illa illicita. ẜ salmus sacer
suauit̃ cantatꝰ delectat auditum: s delectãt
auditum ȩciam cantica istrionum. Hoc licite:
illud illicite. Delectant olfatum flores et aro¬
mata: et hȩc dĩ creatura. delectant olfacũ
etiam cura in aris demonioꝵ. hoc licite: il¬
lud illicite: delectat gustum cibus nõ ꝓhibi¬
tus: delectant gustum ȩtiam epulȩ sacrilego¬
rum sacrificiorum. Hoc licite.: illud illicite.
Deleccat coniugał amplexus: delectat ȩciã
meretricum. hoc licite: illud illicite. Uide
ute uncat ȩciam licitas deletationes. Et ei de¬
leccationi qua licite deleetaris: p̃pone iusticũ.
exemplum certaminis. Int̾rogo utrum ames

Expanded text:
nostrum quaecumque pertinent ad carnis aliquam vonostrum quaecumque pertinent ad carnis aliquam voluptatem. Et haec omnia, quae nos delectant in sensibus corporis, aliqua licita sunt. Delectant enim, ut dixi, oculos spectacula ista magna naturae: sed delectant oculos etiam spectacula theatrorum. Haec licita, illa illicita. Psalmus sacer suaviter cantatus delectat auditum: sed delectant auditum etiam cantica histrionum. Hoc licite, illud illicite. Delectant olfactum flores et aromata, et haec Dei creatura: delectant olfactum etiam thura in aris daemoniorum. Hoc licite, illud illicite. Delectat gustum cibus non prohibitus; delectant gustum etiam epulae sacrilegorum sacrificiorum. Hoc licite, illud illicite. Delectant conjugales amplexus: delectant etiam meretricum. Hoc licite, illud illicite. Videtut vincat etiam licitas delectationes; et ei delectationi qua licite delectaris, praepone justitiaexemplum certaminis. Interrogo utrum ames
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓculdubio aliquiusq ad sanguinem. Qui
leccio sci apłi iacobi modo audita ẽ: omne
gaudium existimate fr̃s mĩ: cum incemp¬
tationes uarias inciditis. Perfectis iam dr̃.
qui ȩctam possunt dicere. Proba me dne. et c¬
tempta me. Scientes inquit quia tribulatio
padentiam oꝑatur: patientia autem opus
ał: ut amori iusticiȩ non p̃ponamus omĩa quȩ¬
ce delectant. Ipse ẽ. pͥmus gͣdus. Quid est. qͦd
cxiut int̃ omĩa quȩ te delectant: plus te delect&
ipsauisticia: Non ut alia nondelectent: sed p¬
plus ipsa delectet. Delectant enim qued am natu¬
Araliter infirmitatẽ nrãm: ut cibus ut potus
Aletant esurientes atq sicientes at no
deleccat hȩc lux quȩ de cȩlo funditur. sole exor¬
to: uł quȩ sid̾ibus & iuna fulget. uelquȩ int̾ra
accenditur siminibꝰ consolantib tenebras ocł̃oꝵ.
delectat canora uox: & suaiussima cantilena.
delectat odor honus: delectant ȩciam tantuon

Expanded text:
procul dubio aliqui usque ad sanguinem. Qui procul dubio aliqui usque ad sanguinem. Qui lectio sancti apostoli Jacobi modo audita est. Omne gaudium existimate, fratres mei, cum in tentationes varias incideritis. Perfectis jam dicitur, qui etiam possunt dicere: Proba me, Domine, et tenta me . Scientes, inquit, quia tribulatio patientiam operatur; patientia autem opus est ut amori justitiae non praeponantur omnia quae delectant. Ipse est primus gradus. Quid est quod dixi? Ut inter omnia quae delectant, plus te delectet ipsa justitia; non ut alia non delectent, sed plus ipsa delectet. Delectant enim quaedam naturaliter infirmitatem nostram, ut cibus et potus delectant esurientes atque sitientes; ut nos delectat haec lux, quae de coelo funditur sole exorto, vel quae de sideribus et luna fulget, vel quae in terra accenditur luminibus consolantibus tenebras oculorum: delectat canora vox et suavissima cantilena, delectat odor bonus; delectant etiam tactum
Abbreviated transcription (Latin):
sine peccato: quiã dixerimus quia ped̾¬
tum non habemus nosipsos seducimꝰ. et u̾ss
in nob̾ non ẽ. iustificatos tam̃ nosi ẽe scd̾mil
dum ꝑegrinationis nr̃ȩ. uiuences ex fill.
qiousq fruamur spetie: claruit quantum
editror ħaritatiurẽ. Incipitur gͦ a fide: ut
penatur ad speciem. Ulia curritur. uia pa¬
na queritur. In ꝑegrinatione dicit anima
nichil deest. Quod hic creditur: ibi uidecur.
Q uodhic sꝑatur. ibi tenebitur. Quod hic
pectur: ibiaccipiẽ. Per fectio tam̃ in hac ui
tanullaẽ ad quam sc̃i martyres ꝑuenert̃.
d̾oꝙ hbe eccłiastica disciplina: qd̾ fideles
nou̾uit. sum martẏres eo loco recitantuꝵ
adastar dĩ. ubi non ꝓ ipsis oretur: ꝓcet̾is
auem cõmemoratis defunctis oratur. Iniui
nac̃ enim ꝓmartẏ reorare: cuiꝰ nos debemꝰ
dationib cõmendare̾. Certauie enim usq¬
ont̃ pccatum usq ad sanguinem. Quibus
ad sanguinem pugnas: adu̾sus peccatum cer¬
tintes. Si gͦ illi nondum usq ad sanguitem:

Expanded text:
peccato; quia si dixerimus quia peccatum non habemus, nos ipsos seducimus, et veritas in nobis non est : justificatos tamen nos esse secundum modum peregrinationis nostrae, viventes ex fide quousque fruamur specie, claruit, quantum arbitror, Charitati vestrae. Incipitur ergo a fide, ut perveniatur ad speciem: via curritur, patria quaeritur. In peregrinatione dicit anima nihil deest. Quod hic creditur, ibi videtur; quod hic speratur, ibi tenetur; quod hic petitur, ibi accipitur. Perfectio tamen in hac vita nonnulla est, ad quam sancti martyres pervenerunt. Ideoque habet ecclesiastica disciplina, quod fideles noverunt, cum martyres eo loco recitantur ad altare Dei, ubi non pro ipsis oretur: pro caeteris autem commemoratis defunctis oratur. Injuria est enim, pro martyre orare, cujus nos debemus orationibus commendari. Certavit enim contra peccatum usque ad sanguinem. Quibusdad sanguinem pugnastis, adversus peccatum certantes . Si ergo illi nondum usque ad sanguinem,
Abbreviated transcription (Latin):
bimur eñi. dileccissimi filii di sumꝰ: et nõdum
aparuit quiderimꝰ. Quia nondũ apparuit:
idõ fides. filii dĩsumꝰ : predestinati. uocati. iusti¬
ficati. Filii dĩ sumus: & nondum apparuit qͥd
erimꝰ. Modo g̃ fides. anteꝗͣ apparcat qͥd erimꝰ.
Scimiꝰ qm̃ cũ apparuerit similes eierimꝰ. Nlun

Expanded text:
bimur eum. Dilectissimi, filii Dei sumus, et nondum bimur eum. Dilectissimi, filii Dei sumus, et nondum apparuit quod erimus. Quia nondum apparuit, ideo fides. Filii Dei sumus, praedestinati, vocati, justificati: filii Dei sumus, et nondum apparuit quod erimus. Modo ergo fides, antequam appareat quod erimus. Scimus quod cum a
Abbreviated transcription (Latin):
mittit ualet aliquid apd̃ ipsum deum: Omĩno
non me saciaret ds̃. nisi ꝓmitteret michi se ipsũ
dm̃. Quid ẽ. cota terri. quid ẽ. totum mare. qͥdẽ.
totũ celum quid sunt omĩa sid̾a. quid sol. qͥd
luna. quid exertͦus angłoꝵ: Omĩum istoꝵ crea¬
torem sicio. ipsum esurio. ipsum sicio. ipsidico.
qmͣ apd̃ de ẽ. fons uitȩ: qui michi dic it ego sũ
panis uiuus qui de cȩlo descendi. Esuriat et si¬
ciat ꝑegrinatio mea: ut satietur p̃sentia mea.
arridet mundꝰ multis rebꝰ pulcris. fortibus.
uariis: pulcrior ẽ. ille qui fecit. fortior. et di¬
rior ille qui fecit: suauior ille ẽ. qui fecit. Sa¬
cubor cum manifestabit᷑ głatua. fides ergo
que ꝑdilectionẽ oꝑ.itur siẽ. in uob̾: iamper¬
cinecis ad p̃desinatos. uocatos. iustificato s.¬
iustificatos. Eigo crescit inuob̃. fidesenim qͣ
ꝑ dilectionem oꝑatur: siue spe eẽ non potest.
sum aũ uenerimꝰ iamerit ibi fides: Dicet᷑ nob̃
crede: Non uciq idebimus etum cõcẽpla¬

Expanded text:
Deum. Omnino me non satiaret Deus, nisi promitteret mihi se ipsum Deum. Quid est tota terra? Quid est totum mare? Quid est totum coelum? Quid sunt omnia sidera? Quid sol? Quid luna? Quid exercitus Angelorum? Omnium istorum Creatorem sitio: ipsum esurio, ipsum sitio, ipsi dico, Quoniam apud te est fons vitae . Qui mihi dicit: Ego sum panis qui de coelo descendi . Esuriat et sitiat peregrinatio mea, ut satietur praesentia mea. Arridet mundus multis rebus, pulchris, fortibus, variis: pulchrior est ille qui fecit, fortior et clarior ille qui fecit, suavior ille est qui fecit. Satiabor, cum manifestabitur gloria tua . Fides ergo quae per dilectionem operatur si est in vobis, jam pertinetis ad praedestinatos, vocatos, justificatos: ergo crescat in vobis. Fides enim quae per dilectionem operatur, sine spe esse non potest. Cum autem venerimus, jam erit ibi fides? dicetur nobis, Crede? Non utique. Videbimus eum, contempla
Abbreviated transcription (Latin):
nos d̃s pro nob ut uocaret nos. d̃s pro nob̾ut ius¬
tificaret nos. deuspro nob̃ ut głificaret nos. Sids
pronob̾: quis contranos: Predestinauit antequã
cẽmus: uocauit nos cũ adũsi cẽmus. ustificauit
cum peccatores ẽemus: glorificalut cũ mortales
cẽmus. Si deus ꝓ nob̃ quis contranos: P redesti¬
natis adeo uocatis. uistificatis. glorificatis. qui
uult adu̾sari: paret se si potest bellare adũsus
dñm. Ubi enim auduumus sids̃ pro nob qtus
cont̃ nos nisi qui dm̃ uincit: non nosledit. Et
quisẽ. qui uincit omĩpotentem: Quicumq
reluctari uoluerit: sibi nocet. Hocẽ. quando et
paulo adhuc saulo de cȩlo xp̃c clamauit: non tibi
expedit contͣstimulum calcit᷑re. Seitiat. seuiat.
quantum potest. Qui aalces adũsus stimulum
mictit: nonne in seipsum seuit: In his aut̃ qͣtuor¬

Expanded text:
nos; Deus pro nobis, ut vocaret nos; Deus pro nobis, ut jusnos; Deus pro nobis, ut vocaret nos; Deus pro nobis, ut justificaret nos; Deus pro nobis, ut glorificaret nos. Si Deus pro nobis, quis contra nos? Praedestinavit, antequam essemus; vocavit, cum aversi essemus; justificavit, cum peccatores essemus; glorificavit, cum mortales essemus. Si Deus pro nobis, quis contra nos? Praedestinatis a Deo, vocatis, justificatis, glorificatis, qui vult adversari, paret se, si potest bellare adversus Deum. Ubi enim audivimus, Si Deus pro nobis, quis contra nos? nisi qui Deum vincit, non laedit nos. Et quis est qui vincit Omnipotentem? Quicumque reluctari voluerit, sibi nocet. Hoc est, quod et Paulo adhuc Saulo de coelo Christus clamavit: Non tibi expedit contra stimulum calcitrare . Saeviat, saeviat quantum potest; qui calces adversus stimulum mittit, nonne in se ipsum saevit? CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
tione: sine palꝑatione. Non erum aliquis est.
intus decum: cui erubescas et iactes te. Estibi.
s. cui placeat humilitas: ipse te ꝓbet. Proba ec
te ipsum: tu ipse Semꝑ tibi displiceat quod es
siuis ꝑuenire ad quod nondũes. Nam ubi tibi
placiusti: ibi remansisti. Si autem dixeris suf
ssiae. noli in uia remanere. noli retro redire: no¬
ldeuare. Remanet qui nõ ꝑficit: retro redit.
quad ea reuoluitur. unde iam recesserat. Deui¬
ũ. qui apostatat. Melius ułclaudisinuia: ꝙ̃.
crsor preter uiam. C onuersiad dominuca.¬
exortantem et confirmantem nos.
cum diceret nob̾. sids̃ pro nob̾:
quis contͣnos: P ro quibꝰ aut̃
sit deus: suꝑuis ostendit ubi
ait. Quos autem p̾̃destina¬
uit: illoset uocauit: quosaũ uocauit illoset uis¬
tificanit. Quos aucem iustificauit illos et głori
fioaiit: Quiꝰ ergo dicemus ad hȩc: Si deus pro
nob̾. quis contranos: Ieus ꝑ nob̾ ut p̃destinarec

Expanded text:
tione, sine palpatione. Non enim aliquis est tione, sine palpatione. Non enim aliquis est intus tecum, cui erubescas, et jactes te. Est ibi, sed cui placet humilitas, ipse te probet. Proba et te ipsum tu ipse. Semper tibi displiceat quod es, si vis pervenire ad id quod nondum es. Nam ubi tibi placuisti, ibi remansisti. Si autem dixeris, Sufprofice: noli in via remanere, noli retro redire, noli deviare. Remanet, qui non proficit; retro redit, qui ad ea revolvitur unde jam abscesserat; deviat, qui apostatat. Melius it claudus in via, quam cursor praeter viam. Conversi ad Dominuexhortantem et confirmantem nos, cum diceret nobis: Si Deus pro nobis, quis contra nos? Pro quibus autem sit Deus, superius ostendit, ubi ait: quos autem praedestinavit, illos et vocavit; quos autem vocavit, illos et justificavit; quos autem justificavidicemus ad haec? Si Deus pro nobis, quis contra nos? Deus pro nobis, ut praedestinaret
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗoris loth. & uocquot g̃ per fecti. hoc sapia¬
as. ego me non arbitror. app̃hendisse qͦuia
in acceꝑim. aut iamacceꝑfectussim: et dicit
adtquot ꝑfecti. hoc sapiamus. ꝑfecti non
sfiti ẜ erfecti uiatores: nondum perfecti pos
im in uia ambulant ⁊ ꝑfecti uatores sunt.
I scias iatores eum dixisse non habitatores.
non possessores: audi quod sequitur. Quot¬
quot g̃ ꝑfecci: hoc sapiamus. Et siquid aliud
ipias ne forte subrepit uob̾ quia uos aliqͥd
esis: quautem se ipsum putat ẽẽ aliquid cũ
ichilsit: scipsum seducit. Et qui se putat. ali¬
quidsiut: necdum scit quemadmodũ oportos.
sore sto et si aliquid alit̾ sapitis quasi pariu
ir.oquoq uob̾ ds̃ reuelabte. Ueruntamen
in quo ꝑuenimus in eo ambulemus: ut reue¬
Vidus quia uiatores sumus. Dicitis. Quidẽ.
anbulare: b̾reuit̃ dico ꝑficere. Ne forte non
ntelligatis ec pigrius ambuletis: ꝓficite fr̃s
mei. discutite uossemꝑ sine dolo. sine adula¬

Expanded text:
quot perfecti, hoc sapiaquot perfecti, hoc sapiamus. Ego me non arbitror apprehendisse. Non quia jam acceperim, aut jam perfectus sim: et dicit, Quotquot perfecti, hoc sapiamus. Perfecti, et non perfecti: perfecti viatores, nondum perfecti possjam in via ambulant, perfecti viatores sunt: ut scias viatores eum dixisse, non habitatores, non possessores; audi quod sequitur: Quotquot ergo perfecti, hoc sapiamus. Et si quid aliter sapitis, ne forte subrepat vobis, quia vos aliquid estis. Qui autem se ipsum putat esse aliquid, cum nihil sit, se ipsum seducit . Et qui se putat aliquid scire, necdum scit quemadmodum oportet scire . Ergo, Et si quid aliter sapitis, quasi parvuli; id quoque vobis Deus revelabit. Verumtamen in quo pervenimus, in eo ambulemus. Ut reveVidetis quia viatores sumus. Dicitis, Quid est ambulare? Breviter dico, Proficere; ne forte non intelligatis, et pigrius ambuletis. Proficite, fratres mei, discutite vos semper sine dolo, sine adula
Abbreviated transcription (Latin):
mum habitate uolentib omĩa ista trasnt
Eric cempus. ubi nemo esuriat. nemo scart.
nemo dormiat. Ergo ciratua aufcrecurat.
recur ab ea. Non auferetur. Contemplanagt.
uerbouuere elegit. Qualis eritͣ de uerlis
u̾bo. Erit uita deuerbo: nullo sonant ũbo.
Ipsum u̾bum uita ẽ: simileseierimius qͣn
uidebimus eum sicutiẽ. Ipsa erat ua: it
contemplaret᷑ delectationẽ dñi. Hoc iisiui
huius nocte nõ possumus. Mane astabotͥ.
et contemplabor. Ergo ego inquit me non
ergo facio: Que recro oblitus. in eaquȩ ante
sunt extentus. scd̾m intentionem sequor. ad¬
huc sequor ad palmam suꝑnę uocationis di.
inxp̃o iħu. adhuc sequor. adhuc proficio.
adhuc ambulo. adbuc iuia sum adhuc me
extendo. nondum ꝑueni. Ergo si et cuambu¬
lis. si te extendis. si ea quȩ uentura sunt cogi¬
tas: obliuiscere p̃terita. noli i ea respicere.
ne ibi remaneas. ubi respexeris. Mementol¬
÷ apiamus.

Expanded text:
domum habitare volentibus: omnia ista transeunt. domum habitare volentibus: omnia ista transeunt. Erit tempus ubi nemo esuriat, nemo sitiat, nemo dormiat. Ergo cura tua auferetur a te. retur ab ea. Non auferetur: contemplari elegit, verbo vivere elegit. Qualis erit vita de Ververbo. Erit vita de Verbo, nullo sonante verbo. Ipsum Verbum vita est. Similes ei erimus, quoniam videbimus eum sicuti est . Ipsa erat una, ut contemplaretur delectationem Domini. Hoc in saeculi hujus nocte non possumus. Mane astabo tibi, et contemplabor . Ergo, Ego, inquit, me nonergo facio? Quae retro oblitus, in ea quae ante sunt extentus, secundum intentionem sequor. Adhuc sequor: ad palmam supernae vocationis Dei in Christo Jesu. Adhuc sequor, adhuc proficio, adhuc ambulo, adhuc in via sum, adhuc me extendo, nondum perveni. Ergo si et tu ambulas, si te extendis, si ea quae ventura sunt cogitas; obliviscere praeterita, noli in ea respicere, ne ibi remaneas ubi respexeris. Mementotsapiamus.
Abbreviated transcription (Latin):
duȩ sorores dnm susceꝑunt. marcha et maria.
serte recolicis. Muita Martha in multo mini¬
terio conũsabatur: et occupata erat cirta
curam. Domus quippe dnm ospicio receꝑat. st
discipłos eius. Satagebat omĩ cura religiosisi¬
ma: ne scĩ apd̾eam. ullam pat̾entur iniurian
sumg ẽet occupatacurr imultum inmissuim
maru soror ei sedebat ad pedes dñi. ⁊ ubumleus
audiebat. Iula in labore stomachabuncli ques
Alam uideret sedentem: ⁊ de suis raborib ner
curantem: int̾pellauit dnm. Piacet inquittꝰ
dñe quod soror mea deseruit me. et cece rapꝰ
inministĩo laboro: Et dñs. Marchamardi
cirea multũ es occupata: porro unum ẽ ne¬
rium. Maria meliorem partem elegit: queu
auferetur abea. Tubonam: s: istameliorem Ii
bonam. uonumẽ. enim conu̾sari in obsquo
scõꝵ: sedista meliorem. Deniq quod cu eligis
transit. Ministras esurientib minists scti¬
entibꝰ ministras lectulos dormituris. p̃bes

Expanded text:
duae sorores Dominum susceperunt, Martha et Maria. Certe recolitis: Martha in multo ministerio conversabatur et occupata erat circa curam domus; quippe Dominum hospitio receperat et discipulos ejus. Satagebat omni cura religiosissima, ne sancti apud eam ullam paterentur injuriam. Cum ergo esset occupata circa multum ministerium, Maria soror ejus sedebat ad pedes Domini, et verbum ejus audiebat. Illa in labore stomachabunda, quod illam videret sedentem, et de suis laboribus nihil curantem, interpellavit Dominum: Placet, inquit, tibi, Domine, quod soror mea deseruit me, et ecce tantum in ministerio laboro? Et Dominus: Martha, Martha, circa multum es occupata. Porro unum est necessarium. Maria meliorem partem elegit, quae non auferetur ab ea . Tu bonam, sed ista meliorem. Tu bonam bonum est enim conversari in obsequio sanctorum, sed ista meliorem. Denique quod tu elegisti, transit. Ministras esurientibus, ministras sitientibus, ministras lectulos dormituris, praebes
Abbreviated transcription (Latin):
in me falli. Plus meipse noui: quam uos. Si
nescio quid michidesit: nescio quidadsit. Ego
meipsum non arbitror. app̃hendisse. Vnum
autem hoc me nonar bitror app̃hendisse: mul¬
ta habeo. et unum nõdum app̃hendi Unam
pecii adño hanc requiram. Quid pecisti. quid
raquiris: Ut in habitem indomo dnĩ. ꝑ om̃s
dies uite mȩȩ. Ut quid: Ut contempler delec¬
tationem dni. Ipsum ẽ unum quod dicebat.
nõdum app̃hendisse se apłs. Et quod quãtũ

Expanded text:
in me falli: plus me ipse novi quam vos. Si in me falli: plus me ipse novi quam vos. Si nescio quid mihi desit; nescio quid adsit. Ego me ipsum non arbitror apprehendisse. Unum autem: hoc non me arbitror apprehendisse. Multa habeo, et unum nondum apprehendi. Unam petii a Domino, hanc requiram. Quid petisti, aut quid requiris? Ut inhabitem in domo Domini per omnes dies vitae meae. Utquid? Ut contempler delectationem Domini . Ipsum est unum, quod se dicebat nondum apprehendisse Apostolus: et quantum
Abbreviated transcription (Latin):
habens meam iusticiam quȩ ex lege ẽ. s iusticiã
que c̃ ex side xp̃i. quȩ ẽ. ex deo: dicit modo: Si
quo modo occurtamin resur rectione mortuoꝵ.
sum a xpo iħu. P reuenit me iusticia ipsuis.
sequat᷑ illũ mea. Tunc aũ sequatur mea: si ñ
sit mea Si quo modo occiram: non quiaiam
acceꝑun: aut iam ꝑfectussim. Ceꝑunt mirari
qui hoc audieba nt dicentem apłm: non quia
im acceꝑim. aue iam ꝑfectus summ. Quid ẽ. quod
nondum acceꝑat: Fidem habebat. uirtutem
habebut. spim habelut. haritate flagͣbat. iur¬
tutes oꝑalatur. inuictissime p̃dicabat. omnes
ꝑscutiones colerabat. inomib paciens. amans
eccłiam. sollicitudinẽ omĩum eccłarum incor¬
de gestans. Quid nondum acceꝑat: Non quia ñ
acceꝑim: aut iam ꝑfectus sim Quid ẽ. quod di¬
cis: Dicis. ⁊ miramnur. dicis et stupemus. No¬
uimus enim quȩ audiamus. Quid dicis: fr̃
ait: quid ẽ. quid dicis. quid ẽ. quid dicis: Ego
me non arbitror app̃hendisse. Holite inquit

Expanded text:
habens meam justitiam, quae ex Lege est, sed justitiam quae est ex fide Christi, quae est ex Deo; dicit modo, Si quo modo occurram in resurrectionem mortuorum. sum a Christo Jesu. Praevenit me justitia ipsius, sequatur illum mea. Tunc autem sequetur mea, si non sit mea. Si quo modo occurram. Non quia jam acceperim, aut jam perfectus sim. Coeperunt mirari, qui hoc audiebant dicentem Apostolum: Non quia jam acceperim, aut jam perfectus sim. Quid est quod nondum acceperat? Fidem habebat, virtutem habebat, spem habebat, charitate flagrabat, virtutes operabatur, invictissime praedicabat, omnes persecutiones tolerabat, in omnibus patiens, amans Ecclesiam, sollicitudinem omnium Ecclesiarum corde gestans: quid nondum acceperat? Non quia jam acceperim, aut jam perfectus sim. Quid est quod dicis? Dicis, et miramur; dicis, et stupemus. Novimus enim quid audiamus: quid dicis? Fratres, ait. Quid est quod dicis? quid dicis? Ego me non arbitror apprehendisse. Nolite, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
queris quo amore. Non sit cupiditas: sed sit ħa¬
ntas. Sienim inquit cͣdidero corpꝰ meum ut
airdeam et caritatem nõ habeam: nichil michi
prodẽ. At prosit cibi cõmunicatio passicnum
xp̃ĩ: adsit li aritas. Unde tibi haritasomendi¬
cisima infirmitas: unde tibi haritasdi: Ilis
ostendo cibi unde sit cibi: Ipsum int̾roga hor¬
rarium dominicumn Sienim inde fuertt
haritas dĩ: cõmunicabis xp̃ĩ passionibꝰ. et uerus

Expanded text:
quaero quo amore. Non sit cupiditas, sed sit charitas. Si enim, inquit, tradidero corpus meum ut ardeam, et charitatem non habeam; nihil mihi prodest . Ut prosit tibi communicatio passionum Christi, charitas adsit. Unde tibi charitas? O mendicissima infirmitas, unde tibi charitas Dei? Vis ostendo tibi unde sit tibi? Ipsum interroga horrearium dominicum. Si enim in te fuerit charitas Dei, communicabis Christi pas
Abbreviated transcription (Latin):
ds omĩa in om̃ib̾: hoc modo eredinus
hoc modo sꝑamus. cum uenerimuse
bimus. nam uisio erit non fides. su
uenerimꝰ tenebimꝰ: & iam reserit nõs
lĩaritas quid: Ilunquid et ipsamabi
et tunc non erte: Si amamus credendot
ño uidendo. quomͦ amabimus uidendos¬
erit. sicut ait apłs. fides spes ħaritasari
hȩc: maior. autem hortu ħaritas int
habentes. et in nob̾ nutͥentes. securi loid̃¬
uuiande ꝑ seũantes in eo dicamus: qus
nos separabit a haritate xpĩ. donec ipst
Quoniã ꝓpter te mortificam̃ totadie apu¬
tati sumus ut oues occisionis. Et qu sub¬
portat. quis omĩa tolerat : Sed inbatũ
bus suꝑumus. Undẽ Per eũ qui dilgt nd.

Expanded text:
s omnia in omnibus. Hoc modo credimus, hoc modo speramus: cum venerimus, tenebimus; et jam visio erit, non fides: cum venerimus, tenebimus, et jam res erit, non spes. Charitas quid? numquid et ipsa modo est, et tunc non erit? Si amamus credendo et non videndo; quomerit, sicut ait apostolus: "Fides, spes, caritas, tria haec; major autem horum charitas . Hanc habentes, et in nobis nutrientes, securi illo adjuvante perseverantes in eo, dicamus: Quis nos separabit a charitate Christi? donec ipse Quoniam propter te mortificamur tota die, deputati sumus ut oves occisionis. Et quis supportat? quis omnia tolerat? Sed in his omnibus superamus. Unde? Per eum qui dilexit nos
Abbreviated transcription (Latin):
quid erit spẽs : Audi quid erit. ut sit
ds̃ omĩa in omĩbus. Quid ẽ. omĩa: Qiuic¬
quid hic querebas. quicqͥd hic ꝓ mags¬
no habebas: ipse tibierit. Quicquid
hic uolebas. quicquid amabas man-¬
ducare et bibere. ipse cibi erit. sibus
ipse tibi erit & potus. Quicquid hic
uolebus. santatẽ corporis. fragilem tnscuna
ipse tibi mmortalitaserit. Qiid hicquerelas
diuicias auare: O uidenim cibi sufficte sids
ipse non sufficit: S qiud amabasgłam haio

Expanded text:
quid erit species? Audi quid erit: Ut sit Deus omnia in omnibus . Quid est, Omnia? Quidquid hic quaerebas, quidquid hic pro magno habebas, ipse tibi erit. Quid hic volebas, quid amabas? Manducare et bibere? Ipse tibi erit cibus, ipse tibi erit potus. Quid hic volebas? Sanitatem corporis fragilem, transeuntem? Ipse tibi immortalitas erit. Quid hic quaerebas? Divitias? Avare, quid enim tibi sufficit, si Deus ipse non sufficit? Sed quid amabas? Glo
Abbreviated transcription (Latin):
ubi dĩ: ubiẽ mors uictoria tua. ubiẽ. morsacilas
tuus: S totum exdõ. Nontam̃ quasi dormicnte.
non quasi ut non conemur. nõ quasi ut nonulmꝰ.
Sine uoluntate tua. nonerte inte iusticia dĩ. Uoliu¬
tas quidem non ẽ. nisitua: usticianonẽ. nisidi. Efe
potest iusticia dĩ sme uoluntate tua: s inte ẽẽ non
potest p̃ter uoluntatẽ tuam. Demonstratum est.
quid ageredebeas. Iussit lex non facias illud nõ
illud: fachocatq illud. Demonstͣcumẽ. tibi.

Expanded text:
ubi dicetur: Ubi est, mors, victoria tua? ubi est, mors, aculeus ubi dicetur: Ubi est, mors, victoria tua? ubi est, mors, aculeus tuus ? Sed totum ex Deo: non tamen quasi dormientes, non quasi ut non conemur, non quasi ut non velimus. Sine voluntate tua non erit in te justitia Dei. Voluntas quidem non est nisi tua, justitia non est nisi Dei. Esse potest justitia Dei sine voluntate tua, sed in te esse non potest praeter voluntatem tuam. Demonstratum est quid agere debeas: jussit lex, Non facias illud, non illud; fac hoc atque illud. Demonstratum est tibi,
Abbreviated transcription (Latin):
Auquid magnum ẽ. agnoscere uircutẽ resurrec¬
cionis xpi. Hoc putatis magnum eẽ: quia caruen
scłi resurrectio: Nonne et nr̃m corruptibile hoe
induet̾ incorruptionem: et mortale hoc inducar
in mortalitatẽ: Nonne quomͦ ipse resurrerit am
mortius &r um non mortur. ⁊ mors eiult̃ nondo¬
minabit᷑: sicet nosmirabilius ut itadicam: Nam
illius caro: non uidit corruptionẽ. Nrã.: de cinere re¬
paratur. Magnum ẽ. quidem quia p̃cessic meran¬
plo: et dedit nob̾ quid sꝑaremus. S non hocẽ. solũ.
Ille qui de iusticu loquebatur. non sua sedilla queer
deo ẽ. ⁊ibi nominauit iurutem resurrectionis qpĩ
agnosce ibi iustificationem tuam. Ex illuis enĩtfir¬
rectione iustificimur: tanquam a petracrtum¬
cidamur. Propta indecepit. Nos sumus circundi¬
sio. Unde circiuncisio: a petra. Qua petra: ꝓp̃o.
Quomodo: Octiuodie. Quomodo resurrexit: Doni
inquantum habemus. ⁊ haugeamus in quintum
minores sumus. et ꝑficiamuscum illłe uenaimus

Expanded text:
magnum est, agnoscere virtutem resurrectionis Christi. Hoc putatis esse magnum, quia carnem culi resurrectio? Nonne et nostrum corruptibile hoc induet incorruptionem, et mortale hoc induet immortalitatem? Nonne quomodo ipse resurrexit a mortuis, et jam non moritur, et mors ei ultra non dominabitur .; sic et nos, mirabilius, ut ita dicam? Nam illius caro non vidit corruptionem, nostra de cinere reparatur. Magnum est quidem, quia praecessit in exemplo, et dedit nobis quid speraremus: sed non hoc est solum illi qui de justitia loquebatur non sua, sed illa quae ex Deo est, et ibi nominavit virtutem resurrectionis Christi: agnosce ibi justificationem tuam. Ex illius enim resurrectione justificamur, tanquam a petra circumcidamur. Propterea inde coepit, Nos sumus circumcisio. Unde circumcisio? A petra. Qua petra? Christo. Quomodo? Octavo die. Quomodo ressurrexit Dominus in quantum habemus, et augeamus in quantum minores sumus, et perficiamus cum illuc venerimus,
Abbreviated transcription (Latin):
inquam ex fide uiuit: quia credit quoduon
tiau̾unt nõ solum uidunt ocłis: s ȩcianman¬
bꝰ tractau̾unt Et tam̃ dñs seruans nob donic
fidei: cuidam discipłoꝵ suoꝵ tractanti. palpan¬
ti. u̾itatem digitis inquirenti et inueniena. ex¬
clamanti dñs m̃s et ds̃ m̃s: ait ipse dñs et deisꝰ.
Quia uidisti credidisti. Et nos futuros intuenrs.
beati inquit qui non uidiuit et credid̾unt. No
uidimꝰ. auduumus: ⁊credimus. Beati p̃dica su¬
mus: ⁊de iusticia nichil habemꝰ: Tenit dñs car¬
nalit̃ ad eos & occisus ẽ: non uenit ad nos. et ac
ceptus est. Iopłs quem non cognoui. seruunt
michi: mauditu auris obediuit mͥ. Nos sumis
& de iusticia nichil habemꝰ: Omnino habemirt.
gͣti simus ex eo quod habemus. ut addatur qd
ob.Iustificati sumus.s ipsa uisticia cum pro

Expanded text:
inquam, ex fide vivit; quia credit quod non inquam, ex fide vivit; quia credit quod non tiaverunt, non solum viderunt oculis, sed etiam manibus tractaverunt: et tamen Dominus servans nobis donum fidei, cuidam discipulorum suorum tractanti, palpanti, veritatem digitis inquirenti et invenienti, exclamanti, Dominus meus et Deus meus; ait ipse Dominus et Deus, Quia vidisti, credidisti. Et nos futuros intuens: Beati, inquit, qui non viderunt et crediderunt . Non vidimus, audivimus, et credidimus. Beati praedicti sumus, et de justitia nihil habemus? Venit Dominus carnaliter ad Judaeos, et occisus est: non venit adquem non cognovi, servivit mihi, in obauditu auris obedivit mihi . Nos sumus, et de justitia nihil habemus? Omnino habemus. Grati simus ex eo quod habemus: ut addatur quotificati sumus: sed ipsa justitia, cum pro
Abbreviated transcription (Latin):
seducimus. ⁊ ueritas in nob̾ẽ. Quid ergo: Arhil
habemus de iusticia: Anhabemus. sed nõ ccũ
habemus: hocgͣ querimus. Si enim aliqu&
habemus & aliquid non habemus: crescat qd
habemus: uimplebit̃ quod non habemus. fce
enim baptizati sunt oͥmines. omĩa illis pecciti
dimissa sunt: iustifiti sunt apeccatis. Nere
non possumꝰ. Restat tam̃ lucta cum can
restat lucta cum mundo: restat luctacum
diabolo. Luiautem luctat᷑: aliquando fuert
aliqͣndo ꝑcutit̾. aliquando uncit. aliquindo
ꝑnitur. Quom̃ de stadio exeat: attendat᷑. lan
sidixerimꝰ quia peocatũ non habemꝰ. nos ipsos
decipimꝰ & u̾itasm nobinonẽ. Item sidum
mus quia iusticiȩ nichil habemus: ad u̾susaĩ
cdona m̃tit᷑ur. Sienĩ iusticiȩ nichil haben. nec
fidem habemus. Si enĩ fidem non habenus.
aliquid habemus iusticiȩ. Ipsum aliquidus
nosse quantum sic: Iustus ex fide uiuit Iuł

Expanded text:
decipimus, et veritas in nobis non est . Quid ergo? Nihil decipimus, et veritas in nobis non est . Quid ergo? Nihil habemus de justitia? An habemus, sed non totum habemus? Hoc ergo quaeramus. Si enim aliquid habemus, et aliquid non habemus; crescat quod habemus, et implebitur quod non habemus. Ecce enim baptizati sunt homines, omnia illis peccata dimissa sunt, justificati sunt a peccatis; negare non possumus: restat tamen lucta cum carne, restat lucta cum mundo, restat lucta cum diabolo. Qui autem luctatur, aliquando ferit, aliquando percutitur; aliquando vincit, aliquando perimitur: quomodo de stadio exeat attenditur. Nam si dixerimus quia peccatum non habemus, nos ipsos decipimus, et veritas in nobis non est. Item, si mus quia justitiae nihil habemus, adversum Dei dona mentimur. Si enim justitiae nihil habemus, nec fidem habemus: si fidem non habemus, aliquid habemus justitiae. Ipsum aliquid, vis nosse quantum sit? Justus ex fide vivit : justus,
Abbreviated transcription (Latin):
reris. Nisi impuis eẽs: non ustificareris. Hisi
terrenus eẽs et ab iectus: non glorificateris. Quis
ergo pͥor dedit illi. & retribuet̃ ei: Qm̃ ex ipso &
ꝑ ipsum & in ipso sunt omĩa. Quid gͣ reddimus:
Ipsi: głi quia non eramus quando sumus pre¬
destinati: quia au̾si eramus quando sumus uo¬
cati. quia peccatores eramꝰ. quando sumus iustifi¬
cati. agamus dõ grãs: ne remaneamꝰ ingͣci. Pro¬
posueramꝰ aũ consid̾are de hisquatuo rebus quid
iam consecuti fuerimꝰ: quid ad huc adipiscendũ
expectemus. P redestinatienĩ iam sumꝰ. et anteqͣ.
cẽmus. Uocati sumꝰ: qͣndo xp̃iani ficti sumꝰ. Iam
gͣ et hoc habemꝰ iustificati. Quid: Quid ẽ. iuistifi¬
citi: Audemꝰ dicere iam hoc cc̃num hab̾e nos. Et
erit quisq̃ nrm̃ qui audeat dicere iustus sum:
Puto enim hoc eẽ iustus sum: quod ẽ. pecitor
non sum. Si audes hoc dicere: occurrit tͥ ihios
Sidixerimꝰ quia peccatũ non habemꝰ: nosipsos

Expanded text:
reris; nisi impius esses, non justificareris; nisi reris; nisi impius esses, non justificareris; nisi terrenus esses et abjectus, non glorificareris. Quid ergo prior dedit illi, et retribuetur ei? Quoniam ex ipso, et per ipsum, et in ipso sunt omnia. Quid ergo reddimus? Ipsi gloria . Quia non eramus, quando sumus praedestinati; quia aversi eramus, quando sumus vocati; quia peccatores eramus, quando sumus justificati: agamus Deo gratias, ne remaneamus ingrati. posueramus autem considerare de his quatuor rebus quid jam consecuti fuerimus, quid adhuc adipiscendum exspectemus. Praedestinati enim jam sumus et antequam essemus. Vocati sumus, quando christiani facti sumus. Jam ergo et hoc habemus. Justificati, quid? Quid est, justificati? Audemus dicere, jam hoc tertium habere nos? Et erit quisquam nostrum qui audeat dicere, Justus sum? Puto enim hoc esse, Justus sum, quod est, peccator non sum. Si audes hoc dicere, occurrit tibi Joannes: Si dixerimus quia peccatum non habemus, nos ipsos
Abbreviated transcription (Latin):
dicente nob̾ ipło. Quis enim cognouit sensum dnĩ.
aut quis consiliarius eiꝰ fuit: aut quis prior.
dedit illi et retribuet᷑ ei : Illog̃ modopossumus
exigere dnm̃ nrm: ut dicamus redde quod pro¬
misisti. quia fecimus quod iussiti. Et hoc cufe¬
cisti: qui laborantes iuuisti. Nemo ergodicat.
idõ me uocauit deus: quia colui deum. Quom̃
coliusses. si uocatus nõ fuisses:N..N.
Si ꝓpterea te uocauit deus. quia coluisti deum:
gͦ prior dedisti. et retribuetur tibi. Nonne istam
tibi uocem apłs tollit cum dicit. aut quis prior
dedit illi et recribuetur ei: Sed ecce quando uocatꝰ
es: uł iam eras Quando p̃dessinareris. quando ñ
eras: Quid dõ dedisti: quando qui aliquid da¬
resnoneris: Quid ergo fecit deus. quando p̃des¬
tinauit qui non erat: Quil ait apłs. Quiuocat
caquȩ non sunt: tanquam ea quȩ sunt. Si iam
cẽs: non p̃destinareris. I auersus eẽs: nõ uoca¬

Expanded text:
dicente nobis Apostolo, Quis enim cognovit sensum Domini? dicente nobis Apostolo, Quis enim cognovit sensum Domini? aut quis consiliarius ejus fuit? aut quis prior dedit illi, et retribuetur eiexigere Dominum Deum nostrum, ut dicamus: Redde quod promisisti, quia fecimus quod jussisti, et hoc tu fecisti, qui laborantes juvisti. Vide Ideo me vocavit Deus, quia colui Deum. Quomodo coluisses, si vocatus non fuisses? Si propterea te vocavit Deus, quia coluisti Deum: ergo prior dedisti, et retribuit tibi. Nonne istam tibi vocem Apostolus tollit, cum dicit, Aut quis prior dedit illi, et retribuetur ei? Sed ecce quando vocatus es, vel jam eras. Quomodo praedestinareris, nisi quando non eras? Quid Deo dedisti, quando qui aliquid dares, non eras? Quid ergo fecit Deus, quando praedestinavit qui non erat? Quod ait Apostolus: Qui vocat ea quae non sunt, tanquam ea quae sunesses, non praedestinareris: nisi aversus esses, non voca
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcinent. ꝓ quibꝰ ẽ. deus. idẽ. p̃destinatione. uocati¬
one. iustificatione: głificatione. In hisg quatuor
rebus considerare debemus. quidiam habeamus.
et quidiam expeccemus. In hisenim quȩ iam ha¬
bemus. laudemus dm̃ largitorem. In his quȩ nõ¬
dum habemus: teneamus debitorem. Debitor
enim factus est: non aliquid a nob̃ accipiendo. s
quod ei placute ꝓmittendo. Alit̃ eni dicimus
homini. debes michi quȩ dedi tibi. et alicer dici¬
mus. debesmͥ qui  ꝓmisistimichi. Quando dicis
debes michi qua deditͥ: a te ꝑcessit beneficium
sed mutuatum non donatum. Quando autem
dicis aebes micbi quia ꝓmaisti michi. tu mebil dedisti.
et tamen erigis. bonitas enim eius qui ꝓmnist da¬
bit: ne inmaliciam fides conũtatur. Qui autem
fallit: malus est. Peo gͦ quid dicimus: Redde mͥ
quia dedicibi. Quid dedimus deo. quando totum
quod sumus et quod habemus boni ab illo habe¬
imus: Nichil ergo ei dedimus. Non ẽ. quemadmo¬
dum isti uoce erigamus debitorem dm̃: maxime

Expanded text:
 quibus est Deus, id est, praedestinatione, vocatione, justificatione, glorificatione; in his ergo quatuor rebus considerare debemus quid jam habeamus, et quid adhuc exspectemus. In his enim quae jam habemus, laudemus Deum largitorem: in his quae nondum habemus, teneamus debitorem. Debitor enim factus est, non aliquid a nobis accipiendo, sed quod ei placuit promittendo. Aliter enim dicimus homini, Debes mihi quia dedi tibi: et aliter dicimus, Debes mihi, quia promisisti mihi. Quando dicis, Debes mihi, quia dedi tibi: a te processit beneficium, sed mutuatum, non donatum. Quando autem dicis, Debes mihi, quia promisisti mihi: tu nihil dedisti, et tamen exigis. Bonitas enim ejus qui promisit, dabit, ne in malitiam fides convertatur. Qui enim fallit, malus est, Deo autem numquid dicimus, Redde mihi, quia dedi tibi? Quid dedimus Deo, quando totum quod sumus, et quod habemus boni, ab illo habemus? Nihil ergo ei dedimus. Non est quemadmodum ista voce exigamus debitorem Deum, maxime
Abbreviated transcription (Latin):
noscendum eum: uurtutem resurrectioniseĩ
et cõmunicationis passionũ eiꝰ: comfłxmaci mor¬
bulemꝰ. morere ut uiuas: sepelire ut resurgas.
Cum enim sepulcus fueris. ⁊ resurrexeris: amic
uerum erit sursum cor. Sapuit quod dixi:
Nunquid iste saꝑet sermo. nisi eẽt inuob nic̾na
dulcedo: sonformati inquit morti ipsius. si quo
modo occurram in resur rectione mortuoꝵ. De
iusticra loquelut Iusticia que ẽ exdõfioe xpi.¬

Expanded text:
noscendum eum, et virtutem resurrectionis ejus, noscendum eum, et virtutem resurrectionis ejus, et communicationem passionum ejus, conformati morbulemus . Morere, ut vivas: sepelire, ut resurgas. Cum enim sepultus fueris, et resurrexeris; tunc verum erit, Sursum cor. Sapuit quod dixi. Numquid iste sermo saperet, nisi esset in vobis interna dulcedo? Conformatus, inquit, morti ipsius, si quo modo occurram in resurrectionem mortuorum. De justitia loquebatur, justitia quae est ex fi
Abbreviated transcription (Latin):
datus ẽ. nob̾: Etor idquem gemis. Contempne spm
tuum: accipe sp̃mdĩ. Non timeat sp̃s cuus. ne
incorpore tuo. Cum habitare in corpore tuo ceꝑit
sp̃s di: non ide excludet sp̃m cuũ. Noli cimere.
Sidiuicem aliquem hospicio suscipias: pateris
angustias. ubi maneas cu noninuenis: Ubi illi lec¬
cus paret̃. ubi conuix. ubi filii ubi familia. Quid
ago inquis: Quo eo. quomig̾̃bo: Suscipe diuitẽ
sp̃m dĩ dilatab̾is nonangustiab̾is. Uilitisti gres¬
sus meos subtus me: dic. Dicis hospiticuo: dictur
es. Dilastasti gressus meos subter me. Qiundo nõ
hiceras: angustias patiebar is̃. Implesticelam
meam. ⁊ non me exdusisti: s angustiam meam
Cum enim dicit sxaritas dĩ diffusa ẽ incordibꝰnrĩs
ipsa diffusio lacitudinem significat Nonergo
timeas angustias. Recipe hospitem istum. ⁊ non
sit hospes quasi de transeuntib Nonenim debet
dait discedendo. Ueniens habitet inte: et det. Iꝑ¬
sius esto. non ce deserat: non inde mig̃t. tene illũ

Expanded text:
datus est nobis . Ecce ad quod geme. Contemne spiritum tuum, accipe Spiritum Dei. Non timeat spiritus tuus,in corpore tuo. Cum habitare in corpore tuo coeperit Spiritus Dei, non inde excludet spiritum tuum: noli timere. Si divitem aliquem hospitio suscipias, pateris angustias; ubi maneas tu non invenis, ubi illi lectus paretur, ubi conjux, ubi filii, ubi familia. Quid ago, inquis? Quo eo? quo migrabo? Suscipe divitem Spiritum Dei: dilataberis, non angustaberis. Dilatasti gressus tuos subter me : dicis. Hospiti tuo dicturus es, Dilatasti gressus meos subter me. Quando non hic eras, angustias patiebar: implesti cellam meam, et non me exclusisti, sed angustiam meam. Cum enim dicit, Charitas Dei diffusa est, ipsa diffusio latitudinem significat. Non ergo timeas angustias, resit hospes quasi de transeuntibus. Non enim debet dare discendendo; veniens habitet in te, et dabit. Ipsius esto, non deserat te, non inde migret. Tene illum
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a. et resurrexit ꝓpter iustificationem nrãc.
ut iustificet nos: ut iustos faciat nos. Eris opꝰ
dĩ. non solumquia homo es: sed ȩciam quia
psuses. Meliꝰor ẽ enim iustum ẽe: quam homi
aie̾ Si hominẽ te fecit ds̃. et uistum tute faci
dus aliquid facis: quam fecteds. S sine te. te
pads. Non enum hati hibiusti aliquem cõsensum
ca faceret deus. Quomodo consentiebas qui nõ
sis: Lui g̃ fecit te sme de: nonte iustificat sine ce
eao fecit nescientem: ustificat uolentem.
samnen ipse iustificat: ne sit iusticia cui. Ne
tdeis ad dampna ad detrim̃ta. et stercora. ini¬
uenre i illonon habens iusticiam tuam quȩ

Expanded text:
ram . Quid est, propter justificationem nostram? Ut justificet nos, ut justos faciat nos. Eris opus Dei, non solum quia homo es, sed etiam quia justus es. Melius est enim justum esse, quam te hominem esse. Si hominem te fecit Deus, et justum tu te facis; melius aliquid facis quam fecit Deus. Sed sine te fecit te Deus. Non enim adhibuisti aliquem consensum, ut te faceret Deus. Quomodo consentiebas qui non eras? Qui ergo fecit te sine te, non te justificat sine te. Ergo fecit nescientem, justificat volentem. Tamen ipse justificat, ne sit justitia tua, ne redeas ad damna, ad detrimenta et stercora, invenire in illo non habens justitiam tuam, quae
Abbreviated transcription (Latin):
patrem: quia pater maiorme ẽ ꝑ quod gͦ
filius non est equalis patri: ꝑ hoc erat iturꝰ
ad patrem.a quo e uenturus ẽ. uidicare¬
uiuos et mortuos. Ier illud autem in quo
ẽ equalisgninenti unigenitus. numquã
iecedit a patre. sed cum illo ẽ ubiq totus
pari diumitate: quam nullus continet lo¬
cus. Cum enim in forma dĩ eẽt ficut apłs lo
quitur. non rapinam arbitratus ẽ. eẽ equa¬
lis aõ. Quomolo enim rapina posset esse
natura quȩ non erat usurpata sed nata :
Semetipsum autem exinaniuit formam
serui accipiens: non ergo amitens illam. sed
accipiens istam. Eo modo se exinaniens quo
hic minor apparebat: quam apud patrem
manebat. forma quippe serui accessit: nõ
forma dĩ recessit. Hec ẽ assumpta: non illa
consumpta. Propt̃ hanc dicit pater maior
me ẽ: ꝓpter illam uero ego et pater uium
insanus. Hec enm forma serui: inquadĩ
filius minor ẽ. non patre solo. sedȩtiam spũ

Expanded text:
Patrem; quia Pater major me est. Per quod ergo Patrem; quia Pater major me est. Per quod ergo Filius non est aequalis Patri, per hoc iturus erat ad Patrem, a quo venturus est vivos judicaturus et mortuos: per illud autem in quo aequalis est gignenti Unigenitus, nunquam recedit a Patre; sed cum illo est ubique totus pari divinitate, quam nullus continet locus. Cum enim in forma Dei esset, sicut Apostolus loquitur, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo. Quomodo enim rapina posset esse natura quae non erat usurpata, sed nata? Semetipsum autem exinanivit, formam servi accipiens : non ergo amittens illam, sed accipiens istam. Eo modo se exinaniens, quo hic minor apparebat quam apud Patrem manebat. Foforma Dei recessit, haec est assumpta, non illa consumpta. Propter hanc dicit, Pater major me est, propter illam vero, ego et Pater unum insanus. Haec est enim forma servi, in qua Dei Filius minor est, non Patre solo, sed etiam Spiritu