comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uirgo maria. nondum dignũ pro innumeris
& in mensis beneficiis reddebat interdum obse¬
quiũ scĩtatis: dũ beneficioꝵ interris posita non
poterant uidere largitorẽ. Et ideo hodie dilec¬
tissime eleuatur suꝑ choros angłoꝵ. ut possit spe¬
ude ciem uultũq saluatoris quem amauerat. quem
cupierat ex toto desiderio cordis. Quod gau¬
dium fit incelo de quolibet peccatore conuerso.
multo magis putandum pro tande uirginis ex¬
altatione & gła. quod exultatio sit & gła. in su¬
laus & fauor saluatoris. Unde credimꝰ ut supra
dictum est. quod non hunc tantum diem sol¬
lempnem ducunt pro eius honore annuũ. uerũ
continuum. etiã seternũ iocunditatis ac leticie
uenerationis obsequio. cũ omni colunt cripu¬
dio amoris & gaudii. Nec inmerito igitur om̃is
illa celestis cuutas congratulatur & ueneratur
matrem. cuius suꝑ se adorat filium regem: ante
quẽ tremunt potestates. & curuatur omne

Expanded text:
beata virgo Maria, non indignum pro innumeris beata virgo Maria, non indignum pro innumeris et immensis beneficiis reddebat interdum obsequium sanctitatis, dum beneficiorum in terris posita non poterat videre largitorem: et ideo hodie, dilectissimae, elevatur super choros angelorum, ut possit speciem vultumque videre Salvatoris, quem amaverat, quem cupierat ex toto desiderio cordis. XIV. Quod si gaudium fit in coelo de quolibet peccatore converso, multo magis putandum pro tantae Virginis exaltatione et gloria, quod exsultatio fiat in sulaus et favor est Salvatoris. Unde credimus, ut supra dictum est, quod non hunc tantum diem solemnem ducunt pro ejus honore annuum, verum etiam continuum et aeternum jucunditatis et laetitiae ac venerationis obsequio, cum omni colunt tripudio amoris et gaudii. Nec immerito igitur omnis illa coelestis civitas congratulatur et veneratur matrem: cujus super se adorat filium regem: ante quem tremunt potestates, et curvatur omne
Abbreviated transcription (Latin):
quod iam uiuentẽ quereret cum mortuis. sed
ut suis solaretur aspectib. Hoc quippe habet
inpatiens amor. que desiderat. ut semꝑ inueni¬
re se credat. Ignorat siquidem iudiciũ: ratione
multociens caret. modum nescit: nec aliud co-¬
gitare potest quã quod diligit. Amor non
accipit de inpossibilitate solatium: neq ex diffi¬
cultate remedium. Que licet beata uirgo. quã
uis iam in sp̃u esset. tamen dum incarne uixit.
carneis mouebatur sensib: et ideo quam sepe
locorum recreabatur uisitationib: & quem genu¬
erat. mentis cõplectebatur amplexib. Deniq
amor xp̃i. desideriũ pariebat. Desideriũ uero
gliscens quasi nouis reparabatur ardorib: in tantũ ut
credam non numquã quod omnia etiam & se-¬
metipsam transcenderit: quia omnino amor
in patiens. quod amat non potest ñ uidere.
meruerant pro paruis duxere. si dñm quem
amauerant non uiderent: sicuti & uenerabilis

Expanded text:
quod jam viventem quaereret cum mortuis, sed quod jam viventem quaereret cum mortuis, sed ut suis consolaretur aspectibus. Hoc quippe habet impatiens amor ut quae desiderat, semper invenire se credat. Ignorat siquidem judicium, ratione multoties caret, modum nescit, nec aliud cogitare potest quam quod diligit. Amor non accipit de impossibilitate solatium, neque ex difficultate remedium. Quae scilicet beata virgo Maria, quamvis jam in spiritu esset, tamen dum in carne vixit, carnalibus movebatur sensibus, et ideo quam saepe locorum recreabatur visitationibus: et quem genuerat, mentis complectebatur amplexibus. Denique amor Christi, desiderium pariebat! desiderium vero gliscens, quasi novis reparabatur ardoribus, intantum ut credam nonnumquam, quod omnia etiam et semetipsam transcenderet: quia omnino amor impatiens, quod amat, non potest non videre. omnia quae meruerant, pro parvis duxere, si Dominum quem amaverant, non viderent: sicuti et venerabilis
Abbreviated transcription (Latin):
mouebat᷑ repleta sp̃u scõ. celestium secretorũ inci¬
tamentis: quia & si diligebat xp̃m ex toto corde.
& extota anina. & extota uirtute. nouis tamen
cotidie inflãmabatur presentia abseus. desiderio¬
rum affectib. Tanto siquidem ualidus. quan¬
Do diuinis illustrabatur intus uisitationibus:
canduerat diuinus amor: ita ut inea nichil
esset. mundanus quod uiolaret affectꝰ si ardor
continuius & ebrietas ꝑfusi amoris. Nam & xp̃c
ab omnib est amandus excoto corde. & extota
anuna. adq extota uirtute querendus: maxime
tamen abea ardentius. cuius & dñs erat & filius.
fortassis ergo pre numio amore. in loco quo sepul¬
cus dicitur. interdum habitasse ᷤͤ credimus
quatinus piis pasceret᷑ internus amor obtutib.
Sic namq locus medius est hinc inde consti¬
tutus. ut adire posset ascensionis eius uestigia.
& locum sepulture ac resurrectionis eius. seu
omnia in quib passus est loca inuisere: non

Expanded text:
amovebatur repleta Spiritu sancto coelestium secretorum inciamovebatur repleta Spiritu sancto coelestium secretorum incitamentis: quia etsi diligebat Christum ex toto corde, et ex tota anima, et ex tota virtute, novis tamen quotidie inflammabatur praesentia absens desideriorum affectibus: tanto siquidem validius, quanto divinis illustrabatur intus visitationibus: canduerat divinus amor: ita ut in ea nihil esset, mundanus quod violaret affectus, sed ardor continuus, et ebrietas perfusi amoris. Nam et Christus ab hominibus est amandus, ex toto corde, et ex tota anima, atque ex tota virtute quaerendus: maxime tamen ab ea ardentius, cujus et Dominus erat, et filius. Fortassis ergo prae nimio amore, in loco quo sepultus dicitur, interdum habitasse eam credimus: quatenus piis pasceretur internus amor obtutibus. Sic namque locus medius est hinc inde constitutus, ut adire posset ascensionis ejus vestigia, et locum sepulturae ac resurrectionis, et omnia in quibus passus est, loca invisere: non
Abbreviated transcription (Latin):
dicitur. Maria audem conseruabat omnia uer
de suo. Conferte ergo & uos in cordib ur̃is ha¬
rissime. que de ipso eodemq dño catholice dicũ¬
tur: ut & fidem integram seruare possitis. &
matrem eius debite uenerari : qm̃ nullus honor
eius alius. nisi cum ille iure honorat᷑ qui nasci
dignatus est ex ea. Ceterum rogo quecumq estis
filie quecumq matres. cogitate attentius & ꝓpen¬
dite diligentius. quib afficiebatur beata & inde
phetis multifarie multisq modis presignata:
diuinis declarata oraculis. uirtutib exhibita.
& que humanitatis sunt. ostensa presagiis: Que¬
so sequa sunt uobis uiscera pietatis. considerate
quo cruciabatur amore. quoue desiderio estu¬
abat hec uirgo. dum reuolueret animo cuncta
que audierat. que uiderat. que cognouerat.
Puto quod quicquid cordis est. quicquid mentiˢ.
n on sufficiat ut cogitare ualeas. quanto inde¬
sinenter cremabatur ardore pii amoris: quantis

Expanded text:
dicitur: Mariadicitur: Mariade suo . Conferte ergo et vos in cordibus vestris, charissimae, quae de ipso eodemque Domino catholice dicuntur: ut et fidem integram servare possitis, et matrem ejus debite venerari. Quoniam nullus honor ejus est alius, nisi cum ille jure honoratur, qui nasci dignatus est ex ea. Caeterum rogo quaecumque estis filiae, quaecumque matres, cogitate attentius, et perpendite diligentius, quibus afficiebatur beata et intephetis multifarie multisque modis praesignata, divinis declarata oraculis, virtutibus exhibita, et quae humanitatis sunt ostensa praesagiis. Quaeso, si qua sunt in vobis viscera pietatis, considerate quo cruciabatur amore, quoque desiderio aestuabat haec virgo, dum revolveret animo cuncta quae audierat, quae viderat, quae cognoverat. Puto quod quidquid cordis est, quidquid mentis, non sufficiat ut cogitare valeas, quanto indesinenter cremabatur ardore pii amoris: quantis
Abbreviated transcription (Latin):
sine carne quicquã efficere. Unde quod coũcipit
& parit uirgo. sicut non sine potentia uerbi est.
ita non sine ueritate carnis quod nascitur. quod
pannorũ fasciis iacet inuolutum: & inpresepio re¬
clinatur. Porro quod stella duce amagis adorat᷑.
sicut deitatis est. ita humanitatis quod in egĩptũ
ꝑ fugã ne capiatur abducitur. Sic itaq omnia
uirtutum opera consideranda sunt: ut reddamus
dõ que dei sunt. & homini que sunt hominis:
qm̃ sicuti est unus qui lazarũ uerbo podentie
sue uocat. ut exeat foras a monumento. sic ipse
idem unus ẽ qui fleuit humanitatis affectu.
Sic quippe cuucta oportet considerare: quatinus
plena humanitas in dm̃ assumpta. Hec iccirco dixerĩ
tautisper de fide incarnationis xp̃i karissime.
eloquio: uel greco turbine. latinam confundere
puritatem. Sunt enim & prudentes uirgines:
sunt & fatue. Et ideo dilectissime. imitamini
ginem cuius hodie interris festa colitis: de qua

Expanded text:
sine carne quidquam efficere. Unde quod concipit sine carne quidquam efficere. Unde quod concipit et parit Virgo, sicut non sine potentia Verbi est, ita non sine veritate carnis quod nascitur, quod pannorum fasciis jacet involutum, et in praesepio reclinatur. Porro quod stella duce a Magis adoratur , sicut deitatis est: ita et humanitatis, cum in Aegyptum per fugam ne capiatur, adducitur. Sic itaque omnia virtutum opera consideranda sunt, ut reddamus Deo quae Dei sunt, et homini quae sunt hominis. Quoniam sicut est unus qui Lazarum verbo potentiae suae vocat, ut exeat foras a monumento: sic idem ipse unus est qui flevit humanitatis affectu. Sic quippe cuncta oportet considerare: quatenus plena humanitas in Deum assumpta. XIII. Haec idcirco dixerim tantisper de fide Incarnationis Christi, charisseloquio, vel Graeco turbine Latinam confundere puritatem. Sunt enim et prudentes virgines, sunt et fatuae. Et ideo, dilectissimae, imitamini, ginem, cujus hodie in terris festa colitis: de qua
Abbreviated transcription (Latin):
nitus. indisseparatus inutrisq naturis conspici¬
qualitatem. uł naturalem proprieratẽ: que. si na¬
turam haberet singularẽ & inconiunctam. non
ageret utique. Nunc autẽ emmanuel dum unꝰ
est. & ineo ipso utraq idem ds & homo q̃ utriusq
idem ipse que humana sunt: seipsum uolens
ostendere. quod d̃ idem ipse & homo sit. Et
ideo idem ipse. tam quȩ diuina sunt agit.
quam que humana. similiter & loquit᷑. Et
non alius quidem miracula operatus est aliꝰ ꝑpe¬
trauit humana. passionesq sustinuit: sed unus
idemq xp̃c filius dĩ atq hominis filius. qui¬
& diuina gessit & humana. Si quidem inse¬
parabiter atq indiuise. cõmunes xp̃c habuit
actiones sed intelligende sunt operum ipsorũ
qualitates: contemplandumq semꝑ adque proue¬
hatur humilitas carnis. & ad que inclinetur altitu¬
do diuinitatis: ita ut ꝑ omnem textum sc̃ĩ euangłii
uideatur. nichil caro sine uerbo agere. neq uerbum

Expanded text:
nitus, indisseparatus in utriusque naturis conspicinitus, indisseparatus in utriusque naturis conspiciqualitatem, vel naturalem proprietatem: quae in naturam haberet singularem et inconjunctam, non ageret utique. Nunc autem Emmanuel dum unus est, et in eo ipso utraque, id est, Deus et homo, quae utriusque idem ipse quae humana sunt, seipsum volens ostendere quod Deus idem ipse et homo sit. Et ideo idem ipse tam quae divina sunt agit, quam quae humana similiter: et non alius quidem miracula operatus est, alius perpetravit humana, passionesque sustinuit: sed unus idemque Christus filius Dei atque hominis filius, qui divina gessit et humana: siquidem inseparabiliter atque indivise communes Christus habuit actiones. Sed intelligendae sunt ipsorum operum qualitates: contemplandumque semper ad quae provehatur humilitas carnis, et ad quae inclinetur altitudo divinitatis: ita ut per omnem textum sancti Evangelii videatur nihil caro sine Verbo agere, neque Verbum
Abbreviated transcription (Latin):
erant: cõmunicante siquidem  uerbo meadem
operatione: dum & idem ds̃ atq homo in una
substentia uel ꝑsona. sine diuisione aut cõmix¬
tione creditur. & precognita idemtitas pre¬
iudicatur. Ueruntamen d uerbum est & non caro.
animata & non uerbum: licet d̃ĩ uerbi caro con¬
specta sit & uisa. Unde & iohannes. quod fuit
inus. & manus nr̃e contrectauerũt de uerbo uite.
ꝓfecto. cũ nemo dm̃ uerbum uidere aut ⁊trectare
possit manibus. nisi ꝑ sacramentum sibi uniti
hominis: que nimirũ unitio tam nura ẽ. ut
discerni nequeat. Alioquin. quod fuit abinitio
uerbum. quomodo recte dicitur hoc totũ esse
quod apłi audierant & uiderant. qd̾ manib¬
cõtrect auerunt. nisi quia xp̃c unus idemq
erat: Ac ꝑ hoc quod uiderant. qd̾ cõtrectarant.
uerbum uite erat: S nichil aliud exduab naturis
quam unum iuxta subsistentiam. uel ꝑsonam.
Hinc est quod unus idemq manens filius unige¬

Expanded text:
erant: communicante ei siquidem Verbo in eadem erant: communicante ei siquidem Verbo in eadem operatione, dum et idem Deus atque homo in una substantia vel persona, sine divisione aut commixtione creditur, et praecognita una identitas praedicatur. Verumtamen Deus Verbum est, et non caro, animata, et non Verbum: licet Verbi Dei caro conspecta sit ac visa. Unde et Joannes: Quod fuit imus, et manus nostrae tractaverunt de verbo vitae : cum profecto nemo Deum verum videre aut tractare possit manibus, nisi per sacramentum sibi uniti hominis. Quae nimirum unitio tam mira est, ut discerni nequeat. Alioquin quod fuit ab initio Verbum, quomodo recte dicitur hoc totum esse quod apostoli audierant, quod viderant, quod manibus tractarant: nisi quia Christus unus idemque erVerbum vitae erat: et nihil aliud ex duabus naturis quam unum juxta subsistentiam vel personam. Hinc est quod unus idemque manens Filius unige
Abbreviated transcription (Latin):
in celo. Quis queso est qui loquitur: Tp̃c utiq
Ubi rogo tunc erat cum hee loquebatur: In terra
scilicer. Et quomodo se decelo antequã nasceret᷑
descendisse testatur: Etiam & cum loquitur. in
celo se ẽẽ fatetur: eundemq se filium hominis
dicit: cum utiq de celo nisi dñs descende non
potuit: et cum interris loquitur. non nisi unus
idemq xp̃c fuit. Et hec est mira & admirabilis
nouitas. unmo omniũ nouitatũ suꝑeminens no¬
uitas unitatis. quam nisi diligenter prudens
uirgo ab exordio scĩ euangeliĩ animaduertas.
magis errare in omni scriptura uideberis diuina.
quam urcelligere ueritatem. Constat igitur unũ
humanitatis scilicet ac diuitatis: & ꝑ hoc duas
exercuisse oꝑationes. Operata ẽ enim utraq for¬
ma uł natura cum alterius cõmunione. quod
proprium habuit: uerbo siquidem operante
quod uerbi est. & carne exequente que carnis

Expanded text:
in coelo . Quis, quaeso, est qui loquitur? Christus utique. in coelo . Quis, quaeso, est qui loquitur? Christus utique. Ubi, rogo, tunc erat, quando haec loquebatur? In terra scilicet. Et quomodo se de coelo antequam nasceretur descendisse testatur? Etiam et cum loquitur, in coelo se esse fatetur, eumdemque se filium hominis dicit; cum utique de coelo, nisi Deus descendere non potuerit: et cum in terris loquitur, nonnisi unus idemque Christus fuit. Et haec est mira et admirabilis novitas, immo omnium novitatum supereminens novitas unitatis. Quam nisi diligenter, prudens virgo, ab exordio sancti Evangelii animadvertas, magis errare in omni Scriptura videberis divina, quam intelligere veritatem. Constat igitur unum humanitatis scilicet ac divinitatis, ac per hoc duas exercuisse operationes. Operata est enim utraque forma vel natura cum alterius communione quod proprium habuit: Verbo siquidem operante quod Verbi est, et carne exsequente quae carnis
Abbreviated transcription (Latin):
nis litteris homo deo coet̾nus. propter unitionẽ
subsistentiȩ: ac deinde ds homini uideat᷑ cõpassus:
cum nec initiabilis sit homo. nec passibilis dñs¬
ds. Tamen sic unitus est ds suo corpori. ut uullã
patiatur fieri inter dm̃ & hominem humana
opinione distautiam: neforce quod absit alius
filius dei. & alius filius hominis credatur: preser¬
tim quia scriptura sic conectit & concorporat
dm̃ & hominem. ut nec intemꝑore ad modum
hominẽ quis a dõ. nec passione . ab homine dm̃
discernere. Unde si ad tempus respicias. inuenies
nem. inuenies semꝑ cum filio hominis eundem
di filium ita ut unitum & indiuiduum. quantũ
ad uocem scripture ꝑtinet. ut nec homo adeo¬
separari tempore. nec abhomine ds ualeat passi¬
one. Si quidem ut hec aꝑtius intelligatis. ipsius
xp̃i uerba discutite. Nemo ascendit incelum inqͥt.
nisi qui descendit de celo. filius hominis qui est

Expanded text:
pturis divinis homo Deo coaeternus protper unionem pturis divinis homo Deo coaeternus protper unionem substantiae: ac deinde Deus homini videatur compassus, cum nec initialis sit homo, nec passibilis Deus, tamen sic unitus est Deus suo corpori, ut nullam patiatur fieri inter Deum et hominem humana opinione distantiam: ne forte quod absit alius filius Dei, et alius filius hominis credatur: praesertim quia Scriptura divina sic connectit et concorporat Deum et hominem, ut nec in tempore hominem admodum quis a Deo, nec in passione possit ab homine Deum discernere. Unde si ad tempus respicias, invenies nem, invenies semper cum filio hominis eumdem Dei filium ita unitum et individuum, quantum ad vocem Scripturae pertinet, ut nec homo separari a Deo tempore, nec ab homine Deus valeat passione. XII. Siquidem ut haec apertius intelligatis ipsius Christi verba discutite: Nemo ascendit, inquit, in coelum, nisi qui descendit de coelo, filius hominis qui est
Abbreviated transcription (Latin):
dõ monstretur: imind ne forte suspicetur.
In hebreo scilicet ut dixi. feminino genere le¬
gitur: ingreco uero. ne sexus in eo credatur
pro neutro inuenitur: & in latino. mascłinum
esse decernitur. Qui nimirũ sp̃s sc̃s bene per
rebeccam intelligitur. Et ideo cocũ est in mi¬
sterium quod geritur: ut ꝑ uestimentorum
fraglantiam xp̃c annuntietur. quẽ nos quicũq
baptizati sumus indiumur: in quo benedixit
tu in mulierib & benedictus fructus
uentris tui. Cuius profecto insp̃u longe odorẽ
trahens prefatus isaac. beuedicebat filium in
in quo celestis omnis benedictio mundo effloruit.
Et bene ab eo plenus ager dicit᷑ quia plena gr̃a
uirgo maria pronuntiatur : de cuius utero. cre¬
dentib fructus uite effulsit. Et nos inquit eũglista
omnes deplenitudine eius accepimus. gr̃am pro
gr̃a. Qua propter obsecro uos ofilie. talem ac
tantam grãm ne inuacuum recipiatis que est

Expanded text:
Deo monstretur: immo ne forte suspicetur, Deo monstretur: immo ne forte suspicetur, in Hebraeo scilicet, ut dixi, feminino genere legitur: in Graeco vero, ne sexus in eo credatur, πνεῦμα neutro invenitur: et in Latino masculinum esse decernitur. Qui nimirum Spiritus sanctus bene per Rebeccam intelligitur: et ideo totum est in mysterio quod geritur, ut per vestimentorum fragrantiam Christus annuntietur: quem nos omnes quicumque baptizati sumus induimur, in quo benedixit tu in mulieribus, et benedictus fructus ventris tui . Cujus profecto in spiritu longe odorem trahens pater Isaac benedicebat filium, in quo coelestis omnis benedictio mundo effloruit. Et bene ab eo plenus ager dicitur, quia plena gratia virtutum virgo Maria pronuntiatur: de cujus utero credentibus fructus vitae effulsit. Et nos inquit evangelista omnes de plenitudine ejus accepimus , gratiam pro gratia. Quapropter obsecro vos, o filiae, talem ac tantam gratiam ne in vacuum recipiatis, quae est
Abbreviated transcription (Latin):
re. Quod si tibi uouum uidetur. quod pro ce ho
minem assumpsit.iq noueris quod semꝑ cum eo
& in eius consilio fuit. ut sic fieret: enunc qͦn¬
do plenitudo temporis uenit. id factum ẽ quod in
afficiebantur odoramentis. talib de xp̃o inspira
bant᷑ presagiis. quod nasciturus esset in mundo.
inquo esset omnium salus. & benedictio eterne he¬
reditatis. Iste sunt siquidẽ fidei uestes. iste quib
priores scĩ uestiebantur: iste quas rebecca im mo
suum: Alias autem nisi absp̃u sc̃o seruata domi &
prolata eẽnt. quid miri odoris in eisdem pater
isaac hauriret. ita ut diceret. cumꝑsensisset ue¬
stimentorũ fraglantiã. ecce odor filii mei sicut
odor agri pleni. quem benedixit dñs: Sed forte
dicturus est aliquis. Quid ad rebeccam sp̃c̃ sc̃s
ꝑtinet: cum multis in locis ꝑsone ꝓ dõ figurate
accipiantur: Uerumtam̃ & sp̃c sc̃s in hebreo
ruha feminino genere dr̃ non quod sexus in

Expanded text:
rrminem assumpsit, noveris quod semper cum eo et in ejus consilio fuit ut sic fieret: et nunc quando plenitudo temporis venit, id factum est quod inafficiebantur odoramentis, talibus inspirabantur de Christo praesagiis, quod nasciturus esset in mundo, in quo esset omnium salus et benedictio aeternae haereditatis. Istae siquidem sunt fidei vestes: istae quibus priores sancti vestiebantur: istae quas Rebecca, immo  filium suum. Alias autem nisi a Spiritu sancto servatae domi et prolatae essent, quid miri odoris in eisdem pater Isaac hauriret, ita ut diceret, cum praesensisset vestimentorum fragrantiam: Ecce odor filii mei, sicut odor agri pleni, cui benedixit Dominus ? Sed forte dicturus est aliquis: Quid ad Rebeccam Spiritus sanctus pertinet, cum multis in locis personae pro Deo figurate accipiantur? Verumtamen et spiritus in Hebraeo RUA feminino genere dicitur, non quod sexus in
Abbreviated transcription (Latin):
dei filius est. xp̃c dicatur. & quicquid in carne xp̃c
ꝑtulit. id d̾s ꝑtulisse recte credatur. Alioquin
si ad rationem respicias & ad sensus humanos: ne¬
quaquã itatenus potuerunt interse conuenire
đitas & humana conditio. Conuenerunt tamen
in xp̃o: & unus ex ambobus emmanuel. Unde mͥ
uidetur. quod altitudinem tanti misterii. diligeu¬
ter intelligere & uidere non potuerunt. qui aut
duos filios certe. aut aliud xp̃m quam dei filium
existimaͬre. Qua propter nec nos hominẽ seorsũ
colimus quod fas non est fed adoramꝰ: sed dm̃
inagis in caruatum. qui ꝓprium sibi corpus aui
quam eundem ipsumq d̃i filium. & colimus & ad¬
oramus. Qui nichil inse pro assumpto homine
est coactus: nichilq quod uerbum caro factum
ẽ imminutus. uł immutatus. Et ideo unus idẽq
semper. cum patre do. filius adoratur: non nouus
non receus ex cempore: non alienus a natura uł gene¬

Expanded text:
Dei Filius est, Christus dicatur, et quidquid in carne Christus Dei Filius est, Christus dicatur, et quidquid in carne Christus pertulit, id Deus pertulisse recte credatur. Alisi ad rationem respicias, et ad sensus humanos, nequaquam ita tenus potuerunt inter se convenire Deitas et humana conditio. Convenerunt tamen in Christo, et unus ex ambobus Emmanuel. Unde mihi videtur quod altitudinem tanti mysterii diligenter intelligere et videre non potuerunt, qui aut duos filios certe, aut aliud Christum, quam Dei filium existimavere. Quapropter nec nos hominem seorsum colimus, quod nefas est, nec adoramus; sed Deum magis incarnatum, qui proprium sibi corpus animquam eumdem, ipsumque Dei filium et colimus et adoramus. Qui nihil ipse pro assumpto homine est auctus, nihilque quod Verbum caro factum est, imminutus, vel immutatus est: et ideo unus idemque semper cum Deo Patre Filius adoratur, non novus, non recens ex tempore, non alienus a natura, vel gene
Abbreviated transcription (Latin):
fecit d̾s abinitio. xp̃c fecit totum ꝑunitatem sacra¬
menti. Et ideo iam iħic erat infilio qui populum
educebat. & xp̃c in eo qui temptabatur: quouiã
semꝑ ꝑ sacramenti unitatem un deo fuisse non du¬
bitatur. Alioquin nisitit ita credideris: aut xp̃c
Qs non erit omnino. aut contra propłiam ds
recens esse uidebit᷑. Sed ne talibus patłamus
calumpniis. scrutande sunt scripture. inquib
unitas inxp̃o cõmendatur ꝑsone: quem non pre¬
iudicat tempus. ne unus semper dicatur. Hinc
quoq beatus petrus loquens de patrib ait. Per
& non erat cum eo d̃s alienus: unde nec nobiscũ
ds receus: quia unus idẽq est. qui & eoꝵ ductor
fuit. & nr̃ ꝑpassionem carnis sue redemptor. Unus
siquidem sua incarne: unus insacramento. atq
unus in sp̃u. Nec admictit omnino. ut alius filiꝰ
hominis. alius filius dei intelligatur. qui nec
tempore p̾scribitur. nec passione separatur: sed

Expanded text:
Deus fecit ab initio, totum fecit per unitatem sacraDeus fecit ab initio, totum fecit per unitatem sacramenti. Et ideo jam Jesus erat in filio, qui populum educebat, et Christus in eo qui tentabatur, quoniam semper per sacramenti unitatem in Deo fuisse non dubitatur. Alioquin nisi ita credideris, aut Christus Deus non erit omnino, aut contra prophetam Deus recens videbitur. Sed ne talibus quatiamur calumniis, scrutandae sunt Scripturae, in quibus unitas in Christo commendatur personae, quem non praejudicat tempus, ne unus semper dicatur. Hinc quoque beatus Petrus loquens de Patribus ait: Peret non erat cum eo Deus alienus. Unde nec nobiscum Deus recens, quia unus idemque est qui eorum ductor fuit, et noster per passionem carnis suae redemptor. Unus siquidem sua in carne, unus in sacramento, atque unus in spiritu: nec admittit ratio, ut alius filius hominis, alius Filius Dei intelligatur, qui nec tempore praescribitur, nec passione separatur, sed
Abbreviated transcription (Latin):
scłi. qui nec dum erat natus de maria urgine:
quod multis scripturarũ declaratur inditiis.
Unde dñs adiudeos. Ante quã abraham fieret
inquit. ego sum. Quibutiq uerbis. ostendit
se qui loquebatur. in eo semꝑ fuisse misterio
unitatis qͣm ut cõm̃daret. ante abrabã inquit
ego sum. Nam abrabam antequã fieret.
humanitatis est breuitas: Ego sum autẽ. eternitas
nature declaratur: In qua nimirum eternicate. iam
se fuisse qui loquebatur ꝑ sacramentum sue incar-¬
apertius. iħic inquit popłm ex egipto saluans. scdõ
eos qui non crediderunt ꝑdidit. Et alibi paulus.
Neq cemptemus xp̃m sicut quidam eoꝵ cemptaue¬
runt: non quod iam esset iħic aut xp̃c natus ex mari¬
a: sed quia uillo unico filio di. iamunitas ꝑsone¬
cõmendatur. que occulta erat in misterio. Quod
& alibi euidenter. Qui elegit nos inquit ante mũ¬
di constitutionem in ipso: quia profecto quicquid

Expanded text:
saeculi, qui necdum erat natus de Maria virgine: saeculi, qui necdum erat natus de Maria virgine: quod multis Scripturarum declaratur indiciis. Unde Dominus ad Judaeos: Antequam Abraham fieret, inquit, ego sum . Quibus utique verbis ostendit se qui loquebatur, in eo semper fuisse mysterio unitatis, quam ut commendaret, ante Abraham, inquit, ego sum. Nam Abraham antequam fieret, humaninaturae declaratur: in qua nimirum aeternitate jam se fuisse qui loquebatur, per sacramentum suae incarJesus, inquit, populum ex Aegypto salvans: secundo eos, qui non crediderunt, perdidit . Et alibi Paulus: Neque tentemus Christum, sicut quidam eorum tentaverunt : non quod jam esset Jesus aut Christus natus ex Maria: sed quia commendatur quae occulta erat in mysterio. Quod et alibi evidenter, Qui elegit nos, inquit, ante mundi constitutionem in ipso ; quia profecto quidquid
Abbreviated transcription (Latin):
sus. fons signatus: emissiones tue paradisus. Uere
ortus deliciarũ: in quo consita sunt uniuersa flo¬
rũ genera. & odoratnenta uirtutum. Sicq con¬
clusus ut nesciat uolari. neq corrumpi ullis
insidiarũ fraudib. Fons itaq signatus sigillo
tocius trinitatis. ex quo fons uite manat᷑. in
cuius Nmine omnes uidemus lumen: quia uixta
ioħ̃em. ipse est qui illuminat omnẽ hominẽ
uenientẽ in hunc mundũ. Cuius ꝓfecto emissio
uteri. suꝑnoꝵ omniũ ciuiũ est paradisus. De
isto namq uentris agro. patriarcha isaac longe
aiebat dicens. Ecce odor filii mei sicut odor
agri pleui. quẽ benedixit dñs. Quãuis putent
parũ intelligentes. quod priores sci minus de
xp̃o intellexerint misteriũ incarnationis. cum &
ipsi eadem saluati sint gr̃a. Unde constat tempus
non preiudicasse. sacramentũ uniti hominis ac đi.
ita ut iam eẽt inillo ꝑ unitatem ꝑsone abinitio

Expanded text:
sus, fons signatus, emissiones tuae paradisus . Vere sus, fons signatus, emissiones tuae paradisus . Vere hortus deliciarum, in quo consita sunt universa florum genera, et odoramenta virtutum, sicque conclusus, ut nesciat violari neque corrumpi ullis insidiarum fraudibus. Fons igitur signatus sigillo totius Trinitatis, ex quo fons vitae manat, in cujus lumine omnes videmus lumen, quia juxta Joannem, ipse est qui illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum. Cujus profecto emissio uteri, supernorum civium omnium est paradisus. De isto namque ventris agro patriarcha Isaac longe odorans aiebat: Ecce odor filii mei sicut odor agri pleni, quem benedixit Dominus . Quamvis putent parum intelligentes quod priores sancti minus de Christo intellexerunt mysterium incarnationis, cum et ipsi eadem salvati sint gratia. Unde constat tempus non praejudicasse sacramentum uniti hominis ac Dei, ita ut jam esset in illo per unitatem personae ab initio
Abbreviated transcription (Latin):
De quã salomon incanticis quasi in eius laude.
ueni inquit columba mea. immaculata mea:¬
arhimber iam enim hiemps abiĩt & recessit. Ac de inde
candidatio interpretatur. Erat enim candidata
multis meritorum uirtutib. & de albata niue
candidius. sp̃s scĩ munerib simplicitatẽ colum¬
be in omnib representans qm̃ quicquid in ea
gestum est. tocum puritas & simplicitas. cotum
que de celo prospexit. Et ideo immaculata.
quia in nullo corrupta. Circum dedit enim ui¬
rum inutero. sicut iheremias sc̃s testatur: & ñ
& omniũ nouitatum suꝑeminens nourtas uir¬
tutum, quando d̃s quem ferre non potest mundus
neq uidere aliquis ut uiuere possit. sic ingressus
est hospicium uentris. ut corporis claustra nesciret:
sic q gestatus. ut totus d̃s in eo esset. & sic inde
exiuit. ut ez echiel fatetur. omnino clausa. Unde
canitur ineisdem canticis de ea. Ortus conclu¬

Expanded text:
De qua Salomon ait in Canticis, quasi in ejus laude: De qua Salomon ait in Canticis, quasi in ejus laude: Veni, inquit, columba mea, immaculata mea, jam enim hiems abiit et recessit . Ac deinde icandidatio interpretatur. Erat enim candidata beata virgo Maria multis meritorum virtutibus, ac dealbata nive candidius Spiritus sancti muneribus, simplicitatem columbae in omnibus repraesentans, quoniam quidquid in ea gestum est, totum puritas et simplicitas, totum quae de coelo prospexit: et ideo immaculata, quia in nullo corrupta. Circumdedit virum in utero, sicut Jeremias sanctus testatur, et non et omnium novitatum supereminens novitas virtutum, quando Deus, quem ferre non potest mundus, neque videre aliquis ut vivere possit, sic ingressus est hospitium ventris, ut corporis claustra nesciret, sicque gestatus, ut totus Deus in eo esset: et sic inde exivit, ut Ezechiel fatetur, porta omnino clausa. Unde canitur in eisdem Canticis de ea: Hortus conclu
Abbreviated transcription (Latin):
do uerbum caro factum est ex carne uirginis.
diuinitatis atq humanitatis. substantia in
utero ita inconfuse unitur una ꝑsona sit d̾s
& homo. xp̃c Exduab siquidem naturis. sine
confusione alteruis. non iusi unus in ueniatur
iłic dñs: manens ds informa di. qui semecipsũ
exinaniuit formam serui accipiens: manens
unus: in forma serui quam suscepit: Totus qͥppe
ds in carne uirginis de qua natus est: & totus
homo. Hic quoq apostolus. In quo habitat
corporaliter omnis plenitudo diuinitatis.
Qua propt̃ õ filie. estote prudentes sicut ser¬
pentes. & simplices sicut columbe: ut ex pruden¬
tia ꝑfecte intelligentie. anulum fidei ur̃e. &
margaritam pro qua omnia reliquistis. integrã
in uiolatamq seruetis: ne dotem simul & arram
sp̃s scĩ quod absit ꝑdatis. Diligentius itaq
procurate. si quomodo simplicitas columbe
que fuit in maria. illesa inuiolataq custodiat᷑

Expanded text:
do Verbum caro factum est ex carne virginis, do Verbum caro factum est ex carne virginis, divinitatis atque humanitatis substantia in utero ita inconfuse unitur, ut una persona sit Deus et homo Christus. Ex duabus siquidem naturis sine confusione alterius, nonnisi unus invenitur Jesus Dominus manens Deus in forma Dei, qui semetipsum exinunus idemque in forma servi quam suscepit. Totus quippe Deus in carne virginis, de qua natus est, et totus homo. Hinc quoque Apostolus: In quo habitat, inquit, corporaliter omnis plenitudo divinitatis . Quapropter, o filiae, estote prudentes sicut serpentes, et simplices sicut columbae, ut ex prudentia perfectae intelligentiae annulum fidei vestrae, et margaritam pro qua omnia reliquistis, integram inviolatamque servetis, ne dotem simul et arrham Spiritus sancti, quod absit, perdatis. Diligentius itaque procurate, si quo modo simplicitas columbae, quae fuit in Maria, illaesa inviolataque custodiatur.
Abbreviated transcription (Latin):
tis. in confusam indiuisamq fides catholica ser
uat: quam sane intelligendo. cognoscit naturalis
atq scđm subsistentiam conuentio unitatis: ut neq
conuersio in alterutram duarũ substantiarũ partẽ
recipiat᷑. diuisio. Sic namq credere. honorare ẽ
Alioquin. dei genitrix dici non posset. quod
multi hereticorum negare  conati sunt. nisi
dm̃ uere genuisset incarnatum. Et prop¬
terea duas inxp̃o recte confitemur natiuitates:
unam uidelicet de patre sine initio. & sine
cempore sempiternã & coeternam pͥatri: alt̾am
de matre cum tempore. quando miserationem
iuduens & miscdiam. spontanea uoluntate ad nõ
descendit natus homo ds̃: Ac ꝑ hoc. iuxta ueritatẽ
& matris gestatur utero. qui semꝑ agnoscit᷑ ds̃.
Hinc etiam theothocon. eam ueraciter confitemur
d̃i scilicet genitricem. nec non & xp̃o thocon. ñ
quod uerbum carnem secum detulerit: neq
olim prefate carni copulatus sit: sed tunc qͣn¬

Expanded text:
tis, inconfusam indivisamque catholica fides tis, inconfusam indivisamque catholica fides servat. Quam sane intelligendo cognoscat naturalis, atque secundum substantiam conventio unitatis, ut neque conversio in alterutram duarum substantiarum partem recipiatur, neque divisio. Sic namque credere, honorare esthristum. Alioquin Dei genitrix dici non pmulti haereticorum negare conati sunt, nisi Deum vere genuisset incarnatum: et propterea duas in Christo recte confitemur nativitates. Unam videlicet de patre sine initio, et sine tempore sempiternam et coaeternam Deo Patri. Alteram de matre cum tempore, quando miserationem induens et misericordiam, spontanea voluntate ad nos descendit homo natus Deus: ac per hoc juxta veritatem et matris gestatur utero, qui semper Deus agnoscitur. Hinc etiam Theotocon eam veraciter confitemur, Dei scilicet genitricem, necnon et Christotocon: non quod Verbum carnem secum detulerit, neque olim praefatae carni copulatum sit: sed tunc quan
Abbreviated transcription (Latin):
iocundatã esse inestimabili caritate tuncq
cum omni gratulatione iubilasse: qm̃ festiui¬
tas hec que nobis hodie reuoluitur annua.
Fillis omnib facta est continua. Nlec inmerito.
Crẽditur quod saluator omniũ ipse
quantũ datur intelligi. ꝑse totus festiuus oc¬
currit: & cum gaudic m at erecum in throno
collo cauit. Alias autem. quomͦ impleuisse cre¬
ditur quod in lege ipse precepit. honora in¬
quit patrem tuum & matrem tuaur᷑. Porro
quod patrem honorauerit. ipse sibi testis est
cum adiudeos ait. Ego głam meam ñ quero.
est qui querat & iudicet. sed ego honorifico
ait nazareth ⁊ erat subditus illis. Sed alia ẽ
natura. qua ds pater scd̾m se honoratur: alia
qua idem parentib subditur. Inutraq tam̃
unus idemq xp̃c recte creditur: eoqđ uerbũ
caro factum est. & habrtauit in nobis: unus
emmanuel quod est nobiscum ds̃. Hanc
quippe unitionem diuinitatis atq humanita.¬

Expanded text:
jucundatam inaestimabili charitate, tuncque jucundatam inaestimabili charitate, tuncque cum omni gratulatione jubilasse, quoniam festivitas haec, quae nobis hodie revolvitur annua, illis omnibus facta est contisalvator omnium ipse, quantum datur intelligi, per se totus festivus occurrit, et cum gaudio eam secum in throno collocavit. Alias autem quomodo implevisse creditur, quod in lege ipse praecepit? Honora, inquit, patrem tuum et matrem . Porro quod patrem honoraverit, ipse sibi testis est, cum ad Judaeos ait: Ego gloriam meam non quaero, est qui quaerat et judicet, sed ego honorifico ait, Nazareth, erat subditus illis . Sed alia est natura qua Deus Pater secundum se honoratur, alia qua idem parentibus subditur: in utraque tamen unus idemque Christus recte creditur, eo quod Verbum caro factum est, et habitavit in nobis : unus Emmanuel, quod est nobiscum Deus. Hanc quippe unionem divinitatis atque humanita
Abbreviated transcription (Latin):
electorum usq ad celos cum hymnis & landib
detulisse: irbi & utriusq sexus chori cõmemo¬
rantur. frequenter auditi laudis cecinisse:
interea & quod ꝑspicatius est multo non numquã
lumine eosdem resplenduisse. insuper & achue
uiuentes incarne ibidẽ miri odoris fraglantiam
diutius ꝑsensisse. Quod si ad recreandã spem
dilectissime & corroborandam fidem interdum
astantium. saluator noster. xp̃c ob merita suos
amplius comprob anda. talia & tanta dignat᷑
est erlubere ꝑ suos celi ministros circa defunctis.
quanto magis hodierna die credendum militiã
celorum. cum suis agininib festiue obuiãt an¬
uenisse genitrici dĩ. eamq ingenti lumine
circum fulsisse. & usq adthronum olim sibi
etiam ante mundi constitutionẽ paratum
cum laudib & canticis spiritalib ꝑduxisse:
Nulli dubium quan omnem illam celestem ie¬
rusalem. tunc exultasse in effabili leticia tunc

Expanded text:
electorum usque ad coelos cum hymnis et laudibus electorum usque ad coelos cum hymnis et laudibus detulisse, ubi et utriusque sexus chori commemorantur frequenter auditi, laudesque cecinisse, interea et quod perspicacius est, multo nonnunquam lumine eosdem resplenduisse, insuper et adhuc viventes in carne, ibidem miri odoris fragrantiam diutius persensisse. Quod si ad recreandam spem, dilectissimae, et corroborandam fidem interdum assistentium salvator noster Christus ob merita suorum amplius comprobanda, talia et tanta dignatus est exhibere per suos coeli ministros circa defunctos, quanto magis credendum hodierna die militiam coelorum cum suis agminibus festive obviam venisse genitrici Dei, eamque ingenti lumine circumfulsisse, et usque ad thronum olim sibi etiam ante mundi constitutionem paratum, cum laudibus et canticis spiritualibus perduxisse? Nulli dubium omnem illam jam coelestem Jerusalem tunc exsultasse ineffabili laetitia, tunc
Abbreviated transcription (Latin):
spc̃ sc̃s. quia omnes de ascensu huius uirginis admi¬
rantes facit. quod quasi noui diluculi aurora
rurilans ascensu suo resplendeat. multis freta
& uallata scõrum agminib. Unde dicit᷑. Terri¬
bilis ut castrorum acies ordinata. Si quidem
terribilis sius facta uirtutib ut castrorũ acies
ordinata. Hinc inde scõrum angłorũ fulta pre¬
sidiis. Pulchra ut luna immo pulchrior quam
luna: quia iam sine sui defectu choruscat. cele¬
stib illustrata fulgorib. Electa ut sol iusticte ele
git eam. ut uasceretur exea. Ad cuius profecto
exequias quantũ fas est credere famulabantur
angeli. & uniuerse celorũ congratulabantur cu¬
rie. Nec mirum quia honor maternus eius est
ueneratur: & adorat suꝑse eleuatum. cũ
patre in sede maiestatis dñi. Legimus ergo
quam sepe ad fuuera & ad sepulturaf quorili¬
bet scõrũ angłos aduenisse. & ad exequias
eorum obsequia prestitisse. necnon & animas

Expanded text:
Spiritus sanctus, quia omnes de ascensu hujus Virginis admiSpiritus sanctus, quia omnes de ascensu hujus Virginis admirantes facit, quod quasi novi diluculi aurora rutilans, ascensu suo resplendeat, multis freta et vallata sanctorum agminibus. Unde dicitur, terribilis ut castrorum acies ordinata. Siquidem terribilis suis facta virtutibus, ut castrorum acies admodum ordinata: hinc inde angelorum sanctorum fulta praesidiis: pulchra ut luna, immo pulchrior quam luna, quia jam sine defectu sui coruscat, coelestibus illustrata fulgoribus. Electaiae, ut nasceretur ex ea. Ad cujus profecto exsequias, quantum fas est credere, famulantur angeli, et universae coelorum congratulantur curiae. Nec mirum, quia honor maternus est ejus veneratur et adorat super se elevatum cum Patre in sede majestatis Domini. Legimus ergo quam saepe ad funera et ad sepulturas quorumlibet sanctorum angelos advenisse, et ad exsequias eorum obsequia praestitisse, nec non et animas
Abbreviated transcription (Latin):
angelicis. Propter quod exꝑsona suꝑnorum ciuium.
in eius ascensione admirans sp̃c sc̃s. ait in canticis.
Que est ista que ascendit ꝑ desertum quasi uirgula
fumi ex aromatib: Et bene quasi uirgula fumi quia
gracilis & delicata. quia diuinis extenuata discipli¬
nis. & exm concremata iutus in holo caustum incen¬
dio pii amoris. & desiderio caritatis. Ut uirgula
inquit fumi ex aromatib. Nimirum quia multis
repleta erat uirtutum odorib manans ex ea fragla¬
debat autem de deserto presentis scł̃i uirga. de radi¬
ce iesse olim exorta: sed mirabantur electorũ anime
pregaudio que nam esset. que etiam meritorum
uirtutib angłorum uinceret dignitatem. De qua
rursũ idem sp̃c sc̃s in eisdem canticis. Que est ista
que ascendit inquit ꝑ desertum quasi aurora con¬
surgens. pulchra ut luna. electa ut sol. terribilis
ut castrorum acies ordinata: Admiratur autem

Expanded text:
angelicis; propter quod ex persona supernorum civium angelicis; propter quod ex persona supernorum civium in ejus ascensione admirans Spiritus sanctus ait in Canticis: Quae est ista quae ascendit per desertum, sicut virgula fumi ex aromatibus ? Et bene quasi virgula fumi, quia gracilis et delicata, quia divinis extenuata disciplinis, et concremata intus in holocaustum incendio pii amoris, et desiderio charitatis. Ut virgula, inquit, fumi ex aromatibus: nimirum quia multis repleta est virtutum odoribus: manans ex ea fragradebat autem Dei genitrix de deserto praesentis saeculi, virga de radice Jesse olim exorta: sed mirabantur electorum animae prae gaudio, quaenam esset quae etiam meritorum virtutibus angelorum vinceret dignitatem. De qua rursus idem Spiritus sanctus in eisdem Canticis: Quae est ista quae ascendit, inquit, quasi aurora consurgens, pulchra ut luna, electa ut sol, terribilis ut castrorum acies ordinata ? Admiratur autem
Abbreviated transcription (Latin):
ri: que diximus non tłmere xp̃i ꝑ gr̃am super
choros angłorum ex altata. deuotissime hodie
predicatur: quia precessit eam dñs ac saluator
nr̃ ex ea. uera fide genitus ad celestia: ut pararet
ei sicut ipse suis repromisit discipulis in ethereis
mansionib locum. Hinc quoq dauid propħa. olim
gratulabundus xp̃o cauit. Asummo inquit celo egres¬
sio eius. & occursus eius usq ad summũ eius. Ascendit gͦ
eandem głam resumpturus. licet non amiserit quam
prius habuerat. ancequam mundus fieret: ascendit
& preparauit huic scĩssime acgłosissime uirgiui locum
imuiort alitatis. ut cum eo regnare possit imperpetuu̾m.
Et hec est huius presentis diei festiuitas in qua glõsa
& felix ad echereum peruenit thalamũ. Que profecto
festiuitas. sicuti & uirgo incomparabilis est ceteris uir¬
ginib. ita & in comparabilis est ista festiutat omniũ
sc̃orum festiuitatib. & adiniranda etiam uirtutibus

Expanded text:
ri, quae, ut diximus, non temere Christi per gratiam, super ri, quae, ut diximus, non temere Christi per gratiam, super choros angelorum exaltata, devotissime hodie praedicatur, quia praecessit eam Dominus et salvator noster, ex ea vera fide genitus ad coelestia, ut pararet ei, sicut ipse suis promisit discipulis, in aethereis mansionibus locum. Hinc quoque David propheta olim gratulabundus Christo canit: A summo, inquit, coelo egressio ejus, et occursus ejus usque ad summum ejus . Ascendit ergo eamdem gloriam resumpturus, licet non amiserat quam prius habuerat antequam mundus fieret. Ascendit et praeparavit huic sanctissimae virgini locum immortalitatis, ut cum eo regnare possit in perpetuum. Et haec est praesentis ejus diei festivitas, in qua gloriosa et felix ad aethereum pervenit thalamum. Quae profecto festivitas, sicuti et virgo incomparabilis est caeteris virginibus, ita et incomparabilis ista est festivitas omnium sanctorum festivitatibus, et admiranda etiam virtutibus
Abbreviated transcription (Latin):
tatis induitur. ut ita dicam. ac si lana candissima sui q
coloris dealbata. Ad quã sane cum accessit sp̃e sc̃s.
quasi ipsa eademq lana cum inficit᷑ sanguine conchi¬
lii uł muricis. uertitur in purpurã. uersa est & ipsa
sine coitu in matrẽ: ut non sit iam admodũ quod
fuerat. sed purpura uerissima adindumentũ & głam
summi regis. diuinitus aptissime dedicata: ut nulli¬
deinceps ea uti usu femineo licuerit nisi dõ. Quippe
ut ita loquar. beata & głosa uirgo Maria eo modo.
diuinitatis admixtionẽ. salua utraq natura: tam̃
cum gr̃a repletur. cum sp̃u sc̃o ꝑfunditur. cum
uirtute altissimi obumbratur. fit preciosior meritis.
celsis sublimior fastigiis. pulchrior scĩtate. głosior
suorum p̾rogatiuis meritorũ: ita ut nullis iam usib
sit ipsa eademq mancipanda nisi diumis. Unde
õ scĩssime uirgines. & si imitari oportet tantam ac
fas est cum gaudio. laudib dignissime effer¬

Expanded text:
tatis induitur, ut ita dicam, ac si lana candidissima, suique tatis induitur, ut ita dicam, ac si lana candidissima, suique coloris dealbata. Ad quam sane cum accessit Spiritus sanctus, quasi ipsa eademque lana, cum inficitur sanguine conchylii, vel muricis, vertitur in purpuram, versa est et ipsa sine coitu in matrem, ut non sit jam admodum quod fuerat, sed purpura veracissima ad indumentum et gloriam summi Regis dideinceps ea uti usu femineo licuerit, nisi Deo. Quippe, ut ita loquar, beata et gloriosa virgo Maria, eo modo qdivinitatis admistionem salva utraque natura, tamen cum gratia repletur, cum Spiritu sancto perfunditur, cum virtute Altissimi obumbratur, fit pretiosior meritis, celsis sublimior fastigiis, pulchrior sanctitate, gloriosior suorum praerogativis meritorum, ita ut nullis jam usibus sit ipsa eademque mancipanda nisi divinis. Unde, o sanctissimae virgines, et si imitari oportet tantam ac ntum fas est cum gaudio laudibus digne effer
Abbreviated transcription (Latin):
exaltari suꝑ choros angłorũ. & ꝑuenire ultra. in¬
quã nr̃e humanitatis est naturã. ubi non substan¬
tia collitur sed glorie magnitudo monstratur: cum ele-¬
uatur in dexteram patris. ubi xp̃s pro nobis introiit
pontisex factus ineternũ ad celi palatiũ. Hec est inquã
dies. in qua usq ad throni celsitudinem intemerata
xp̃m głosa resedit. Sic itaq ubi s confidenter sca dĩ
canit eccłia. quod de nullo alio scorum fas est crede¬
non negatur. Hoc quippe priuilegiũ non nature
est. sed gr̃e beate uirginis MaRIe: de qua natus est
ipse ds & homo. Iccirco & ipsa plus est meritis & non
natura. quam uirgo & homo. Unde & si cetere uirgines
imitantur illam usq ad conceptũ partus. & gabrielis noue
salutationis obsequiũ : deinceps totũ diuinũ est. quod
mundus. quãuis inpollutus. & alienus omni contagio¬
ne peccati. quamuis sc̃s. tam̃ adhuc uilitati humani

Expanded text:
exaltari super choros angelorum, et pervenire ultra exaltari super choros angelorum, et pervenire ultra quam nostrae humanitatis est natura. Ubi non substantia tollitur, sed gloriae magnitudo monstratur. Elevatur in dexteram Patris, ubi Christus pro nobis introiit pontifex factus in aeternum ad coeli palatium. Haec est, inquam, dies in qua usque ad throni celsitupost Christum gloriosa resedit. Sic itaque ubique confidenter sancta Dei canit Ecclesia, quod de nullo alio sanctorum fas est credetamen negatur. Hoc quippe privilegium non naturae est, sed gratiae beatae virginis Mariae, de qua natus est ipse Deus et homo.natura, quam virgo et homo. Unde etsi caeterae virgines imitantur illam usque ad conceptum partus, et Gabrielis novae salutationis obsequium, deinceps totum divinum est quod mundus, quamvis impollutus et alienus a contagione peccati, quamvis sanct
Abbreviated transcription (Latin):
Quod si coniugata certe aut peccatrix. nichilomi¬
nus confitere & lauda: qm̃ inde miscłia omnib
ꝓfluxit. & grã ut laudant. Et quamius non
sit speciosa laus iore peccatoris noli cessare.
quia inde tibi promittitur uenia. unde & om¬
modo eum scd̃m quod canimus iuxta multitu¬
dinem magnitudinis eius laudare poterimus:
Omnino quod pret̾mittendũ non est: quod imple¬
turi sumus. quandoq scđm qđ̃ dicit᷑. Beati qui
habitant in domo tua dñe: in scła scłorũ laudabt̃
te. Interdum uͦ quia inmensus ẽ: qđ uoce non pos¬
sumus. nec facundia ualemus. exequamur uotis
& medullis cordis: quia magnus & bonus est. atq
umensus tantus ac talis. quantũ & qualem ipse se
nouit: ore ac sp̃u confiteamur. adiusticiam &
salutem. Hinc rogo omnes pariter festiuitatem
gloriose semꝑ uirginis marie deuotissime cele-¬
bremus: quia hec est dies preclara. inqua meruit

Expanded text:
Quod si conjugata certe aut peccatrix, nihilomiQuod si conjugata certe aut peccatrix, nihilominus confitere et lauda, quoniam inde misericordia omnibus profluxit et gratia ut laudent. Et quamvis non sit speciosa laus in ore peccatoris, noli cessare a laude, quia inde tibi promittitur venia, unde et omomodo eum, secundum quod canimus, juxta multitudinem magnitudinis ejus, laudare poterimus? omnino quippe praetermittendum non est, quod impleturi sumus quandoque, secundum quod dicitur: Beati qui habitant in domo tua, Domine, in saecula saeculorum laudabunt te . Interdum vero quia immensus est, quod voce non possumus, nec facundia valemus, exsequamur votis et medullis cordis: quia magnus et bonus est atque immensus, tantus ac talis quantum ac qualem ipse se novit, ore ac spiritu confiteamur ad justitiam et salutem. VII. Hinc, rogo, omnes pariter festivitatem gloriosae semper virginis Mariae devotissime celebremus: quia haec est dies praeclar