comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fidei catholicae ꝑ om̃ia instruetis ipsi adhuc inue¬
terocti & claudicantes a semitis suis. & capita sine
orona p̃tendunt & solemnia xp̃i sine eccłia xp̃i
societate ueneruentur. Susceper̃ aut̃ huenses mona¬
chi docente eogberto ritus uiuendi catholicos sub
abbate duunchado post annos circit. Locax ex quo
ad p̃dicationẽ gentis angloꝵ aidanũ miserant an

Expanded text:
fidei catholicae per omnia instructis, ipsi adhuc invefidei catholicae per omnia instructis, ipsi adhuc inveterati et claudicantes a semitis suis, et capita sine corona praetendunt, et sollemnia Christi sine Ecclesiae Christi societate venerantur. Susceperunt autem Hiienses monachi, docente Ecgbercto, ritus vivendi catholicos sub abbate Duunchado, post annos circiter octoginta, ex quo ad praedicationem gentis Anglorum Aldanum miserant an
Abbreviated transcription (Latin):
enisset
ad eos de hrbernia dõ amabilis & cũ honorificentia no¬
minandus pater ac sacerdos eegberet cuiꝰ memoriã
gaudio susceptus ẽ: qui & qm̃ & doctor suauissimus
& eoꝵ quae agenda docebat erat ex secutor deuotis¬
simus libent̃ auditus ab uniuersis immutauit piis
ac sedulis exhortationib inueteratã illã traditionĩ
parentũ eoꝵ de quib apłicũ illũ licet ꝓferre sermo¬
nẽ qđ aemulationẽ dĩ habeant sed non scđm scien¬
tiam. catholicoq illos atq apłico more celebratione
ut diximus precipue sollempnitatis sub figurã co
stat factũ dispensatione pietatis: ut q̃m gens illa
bent̃ ac sine in uidia popłis angloꝵ cõmunicari cu¬
rauit. Ipsa quoq post modũ ꝑ gent̾e angloꝵ in eis¬
quae minus habuerat ad ꝑfectam uiuendi normam
ꝑuenir&&. sicut econtrue brittones qui nolebant
glis eã quam habebant fidei xp̃ianae notitĩa pan¬
dere. credentibus iam popłis angloꝵ. & in regula

Expanded text:
enisset ad eos de Hibernia Deo amabilis, et cum omni honorificentia nominandus Pater ac sacerdos Ecgberct, cujus superiugaudio susceptus est. Qui quoniam et doctor suavissimus, et eorum quae agenda docebat erat exsecutor devotissimus, libenter auditus ab universis, immutavit piis ac sedulis exhortationibus inveteratam illam traditionem parentum eorum, de quibus apostolicum illum licet proferre sermonem, quod aemulationem Dei habebant, sed non secundum scientiam; catholicoque illos, atque apostolico more celebrationem, ut diximus, praecipuae sollemnitatis sub figura corostat factum dispensatione pietatis, ut quoniam gens illa benter ac sine invidia populis Anglorum communicare curavit: ipsa quoque postmodum per gentem Angloquam minus habuerat, ad perfectam vivendi normam perveniret. Sicut e contra Brittones, qui nolebant Anglis eam quam habebant, fidei Christianae notitiam pandere, credentibus jam populis Anglorum et in regula
Abbreviated transcription (Latin):
ministri altaris & monachi. & quasi nouo se disci¬
pulatui beatissimi apłoꝵ pͥncipis petri subditã eiꝰq
tutandã patrocinio gens correcta gaudebat.
qui in colebant monachi scotiae nationis.
cũ his qui sibi erant subdita monasteriis
ad ritũ paschae ac tonsurae canonicũ dño ꝓcuran¬
la regni nor dan hr̾mbroꝵ suscepit. Cũ uenisset

Expanded text:
Ministri altaris, ac Monachi: et quasi novo se disciMinistri altaris, ac Monachi: et quasi novo se discipulatui beatissimi apostolorum principis Petri subditam, ejusque tutandam patrocinio gens correcta gaudebat. ii incolebant monachi Scotticae nationis, cum his quae sibi erant subdita monasteriis, ad ritum Paschae ac tonsurae canonicum Domino procuranla regni Nordanhymbrorum suscepit, cum venisset
Abbreviated transcription (Latin):
multũ de eiꝰ exhortatione gauisus eẽ ꝑhibetur. ita u
exurgens de medio obtimatũ suoꝵ consessu genua flec¬
teret in t̾ram dõ gr̃as agens. qđ tale munusculũ de tra
angloꝵ mereret᷑ acciꝑe. & quidẽ & antea noui inquit
quia haec erat in uera paschae celebratio. sed in tantũ
modo rationẽ huius temporis obseruandi cognosco.
parũ michi om̃imodis uidear de his antea intellexisse.
Unde palam ꝓfiteor. uob̃q qui ad sidetis p̃sentibus
ꝓtestor. qui hoc obseruare tẽpus paschae cũ un iuer¬
sa mea gente ꝑ petuo uolo. hanc acciꝑe tonsuram
deberẽ. quã plenam eẽ rationis audiuimus om̃s qui
meo regno sunt clericos decerno. Nec mora quae
dixerat. regia auctoritate ꝑfecit. Statim namq: iussu
publico mittebantur ad transcribendũ. discendum.
obseruandũ ꝑ uniuersas pictoꝵ ꝓuintias circuli pas¬
chae decẽ nouenales oblitteratis ꝑ om̃ia erroneis.

Expanded text:
multum de ejus exhortatione gavisus esse perhibetur; ita utmultum de ejus exhortatione gavisus esse perhibetur; ita ut exsurgens  Al., surgens de medio optimatum suorum consessu genua flecteret in terram, Deo gratias agens, quod tale munusculum de terra Anglorum mereretur accipere. « Et quidem et antea novi, inquit, quia haec erat vera Paschae cemodo rationem hujus temporis observandam cognosco, ut parum mihi omnino videar de his antea intellexisse. Unde palam profiteor, vobisque qui assidetis praesidentibus protestor, quia hoc observare tempus paschae cum universa mea gente perpetuo volo, et hanc accipere debere tonsuram, quam plenam esse rationis audivimus, omnes qui in meo regno sunt clericos decerno. » Nec mora, quae dixerat, regia auctoritate perfecit. Statim namque jussu publico mittebantur ad transcribendum, discendum, observandum, per universas Pictorum provincias circuli Paschae decennovenales, oblitteratis per omnia erroneis o
Abbreviated transcription (Latin):
uel monita cupis sequi. sic etiã morẽ habitus te imita¬
re condeceat. haec tunc ad amnano dixi. qui qͥ dem
turbas adcatholicã tẽporis pascał obseruantiã sua
p̃dicatione correxit. tam & si eos qui in hii insula
morabantur monachos qͥbusq speciali rectore uire
bat. Tonsuram quoq si tantũ sibi auctoritatis subesset
emendare meminis set. sed & tuã nunc prudentiã
rex admoneo ut ea quae unitati catholicae & apłi¬
rex regũ. & dñs dñantiũ p̃fecit. in om̃ibus seruare
contendas. sic eñi fit. ut post acceptã tẽporis regni
regni tibi tuisq cũ coeteris electis libens pandat
troitũ. gr̃a te regis aet̃ni longiori tempor e reg¬
nantẽ ad nr̃am om̃ium pacẽ custodiat in columem
dilectissime in xp̃o fili. haec epła cũ p̃sente rege nai¬
tono multisq uiris doctiorib ẽẽt lecta. & diligent̃ ab his
qͥ intelligere poterant in linguã eiꝰ ꝓpͥam interp̃tata

Expanded text:
vel monita cupis sequi, sic etiam morem habitus te imitavel monita cupis sequi, sic etiam morem habitus te imitari condeceat. Haec tunc turbas ad catholicam temporis Paschalis observantiam sua praedicatione correxit: tametsi eos qui in Hii insula morabantur monachos, quibusque speciali rectoris jurebat. Tonsuram quoque, si tantum sibi auctoritatis subesset, emendare meminisset. Sed et tuam nunc prudentiam, rex, admoneo, ut ea quae unitati catholicae et apostoliRex regum et Dominus dominorum praefecit, in omnibus servare contendas. Sic enim fit ut post acceptam temporalis regni regni tibi tuisque cum caeteris electis libens pandat introitum. Gratia te Regis aeterni longiori tempore regnantem, ad nostram omnium pacem custodiat incolumem, dilectissime in Christo fili. » Haec epistola cum praesente rege Naitono, multisque viris doctioribus esset lecta, ac diligenter ab his qui intelligere poterant, in linguam ejus propriam interpretata,
Abbreviated transcription (Latin):
Obsecro sc̃e fr̃. quia ad coronam uitae quae t̾minũ nes¬
ciat. tetende credis. quid contrario tuae fidei habitit
terminatã in capite coronae imaginẽ portas: & si
matizauit tonsurae imaginẽ imitaris & ñ potuis
uis cũ quo in aet̃num beatus uiuere cupis etiã nun
habitũ te quantũ potes diligere monstras : Respon¬
dit ille. Scias ꝓcerto fr̃mi dilecte. quia & si symonis
tonsura ex consuetudine patria habeã. sy moniacã
tamen ꝑfidiã tota mente det estor ac respuo. Bea¬
tissimi aut̃ apłoꝵ principis quantũ mea paruitas
sufficit. uestigia sequi desidero. At ego: credo in qua uere
qđ ita sit. sed tamen inditio fit. qđ ea quae apłi petri
sunt in abdito cordis amplectimim. si quae eiꝰ eẽ nos¬
tis etiã in facie tenetis. Namq prudentiã tuã facilli¬
me diuidicare reor. qđ abtius multo sit eiꝰ quẽ con
toto abominaris. cuiusq horrendã faciẽ uide refugis.
habitũ uultũ a tuo uultu dõ iam dicato seꝑare. & e

Expanded text:
Obsecro, sancte frater, qui ad coronam te vitae quae terminum nesciat tendere credis, quid contrario tuae fidei habitu terminatam in capite coronae imaginem portas? Et simatizavit tonsurae imaginem imitaris, et non potius ejus cum quo in aeternum beatus vivere cupis, etiam nunc habitum te, quantum potes, diligere monstras? Respondit ille: Scias pro certo, frater mi dilecte, quia etsi Simonis tonsuram ex consuetudine patriae habeam, simoniacam tamen perfidiam tota mente detestor ac respuo, beatissimi autem apostolorum principis, quantum mea parvitas sufficit, vestigia sequi desidero. At ego: Credo, inquam, vere quod ita sit, sed tamen indicio sit quod ea quae apostoli sunt Petri in abdito cordis amplectimini, si quae ejus esse nostis etiam in facie tenetis. Namque prudentiam tuam facillime dijudicare reor quod aptius multo sit ejus quem toto corde abominaris, hujusque horrendam faciem videre refugis, habitum vultus a tuo vultu Deo jam dicato separare, et
Abbreviated transcription (Latin):
genere repperimus tonsura nulla magis sequenda nob̾
amplectendã que uire dixerim eã quã in capite suo
tabat ille cui se confitenti dñs ait. Tu es petrus &
suꝑ hanc petram aedificabo eccłiam meã & portae
inferi non p̃ualebunt aduersus eã. & tibi dabo cla¬
ues regni caeloꝵ. Nullã magis ab ominandã detes¬
tandamq merito cunctis fidelibus crediderĩ ea quam
idem petrus. Pecunia tua tecũ sit in ꝑditionẽ. qͣm do¬
num dĩ existimasti ꝑ pecunã possideri. Non ẽ tibi
pars neq sors in sermone hoc. Neq uero ob id tantũ
in corona attondimur. quia petrus ita attonsus ẽ.
sed quia petrus in memoriam dñicae passionis ita
attonsus ẽ. id circo & nos qui ꝑ eandem uerũ filiũ¬
sionis signũ cũ illo in uertice summa uidelicet cor¬
ris nr̃i parte gestamus. Sicut enĩ om̃is eccłia quia ꝑ
morte sui uiuificatoris eccłia facta ẽ signũ scãe

Expanded text:
genere reperimus tonsuras, nullam magis sequendam nobis genere reperimus tonsuras, nullam magis sequendam nobis amplectendamque jure dixerim ea quam in capite suo gestabat ille cui se confitenti Dominus ait: Tu es Petrus, et super hanc petram aedificabo Ecclesiam meam, et portae inferi non praevalebunt adversus eam, et tibi dabo claves regni coelorum . Nullam vero magis abominandam detestandamque merito cunctis fidelibus crediderim ea quam idem Petrus: Pecunia tua tecum sit in perditionem, quoniam donum Dei existimasti pecunia possideri. Non enim est tibi pars neque sors in sermone hoc . Neque vero ob id tantum in coronam attondimur, quia Petrus ita attonsus est, sed quia Petrus in memoriam dominicae passionis ita attonsus est, idcirco et nos, qui per eamdem passionis signum cum illo in vertice, summa videlicet corporis nostri parte, gestamus. Sicut enim omnis Ecclesia, quae per mortem sui vivificatoris Ecclesia facta est, signum sanctae
Abbreviated transcription (Latin):
culos eosdem tẽpoꝵ instantiã uob̾ mittere suꝑsedimꝰ.
quia de ratione tantũ tẽporis paschalis instru quȩrer¬
es ipsos uob̵ circulos paschae catholicos abundare
bastis. Uerũ his de pascha succinete ut petisti stric¬
timq cõmemoratis. Tonsurã quoq de qͣ parit uob lit¬
teras fieri uoliusti. hortor ut ecclesiasticã & xp̃ianȩ
fidei congruã hab̾e curetis. & quidẽ scimus. quia neq
apłi om̃s uno eodemq sunt modo attonsi. neq nunc
eccłia catholica sicut una fide. spe & caritate in dm̃
onsentit. ita &ĩa una atq indissimili totũ ꝑ orl
tonsurae sibi forma congruit. Deniq ut suꝑiora

Expanded text:
culos eosdem temporum instantium vobis mittere supersedimus, culos eosdem temporum instantium vobis mittere supersedimus, quia de ratione tantum temporis Paschalis instrui quaerentes, ipsos vobis circulos Paschae catholicos abundare probastis. « Verum his de Pascha succincte, ut petistis, strictimque commemoratis, tonsuram quoque, de qua pariter vobis litteras fieri voluistis, hortor ut ecclesiasticam et Christianae fidei congruam habere curetis. Et quidem scimus quia neque apostoli omnes uno eodemque sunt modo attonsi, neque nunc Ecclesia catholica, sicut una fide, spe et charitate in Deum consentit, ita et jam una atque indissimili totum per orbem tonsurae sibi forma congruit. Denique ut superiora
Abbreviated transcription (Latin):
abeato martrre pamphilo cognomen habet distin¬
ctus in ordinẽ compositus ẽ: ut qđ eatenus ꝑ alexan¬
driae pontificẽ singulis annis ꝑ om̃s eccłias mandari
consueuerat. iam deinde congesta in ordinẽ serie lunae
paschał theophilus alexandriae p̃sul incentũ annoꝵ
tempus theodosio imꝑatori cõposuit. Item suocessor
uenalibus circuł cõprehendit. Post que dionisus exigu¬
is totidẽ alios ex ordine pari scegmate subnexiu
qui ad nr̃a usq tẽpora ꝑtingebant. quib t̃mino app¬
pinquantib: tanta hodie calculatoꝵ exuberat copia.
ut etiam in nr̃is ꝑ brittanniã eccłuis plures sint qui
mandatis memoriae ueteris illis a egrptioꝵ argum̃tis
facillime possint in quodlibet spacia tẽpoꝵ paschales
ꝓtende circulos etiã si ad quingentos usq ad criginta
solis & lunae mensis & septimanae consequentiã. expec¬
tant eodem quo prius ordine recurrunt. Idõ autẽ cir¬

Expanded text:
a beato martyre Pamphilo cognomen habet, distina beato martyre Pamphilo cognomen habet, distinctius in ordinem compositus est; ut quod eatenus per Alexandriae pontificem singulis annis per omnes Ecclesias mandari consueverat, jam deinde congesta in ordinem serie lunae Paschalis Theophilus Alexandriae praesul in centum annorum tempus Theodosio imperatori composuit. Item successor e decennovenalibus circulis comprehendit: post quem Dionysius Exiguus totidem alios ex ordine pari schemate subnexuit, qui ad nostra usque tempora pertingebant. Quibus termino adpropinquantibus, tanta hodie calculatorum exuberat copia, ut etiam in nostris per Brittaniam Ecclesiis plures sint qui mandatis memoriae veteribus illis Aegyptiorum argumentis, facillime possint in quolibet spatia temporum Paschales protendere circulos, etiamsi ad quingentos usque et trigintasolis et lunae, mensis et septimanae consequentiam spectant, eodem quo prius ordine recurrunt. Ideo autem cir
Abbreviated transcription (Latin):
nunqu̾a uicis set. ꝑ fectam se habere posse iustitiam
ogmatitare p̃sumunt. Itaq post aequi noctialẽ so
exortũ post pleniluniũ pͥmi mensis hunc ex ordine
subsequens id est post completam diẽ eiusdẽ mensis
XI. quae cuncta ex lege obseruanda accepimus. Ex¬
pectamus adhuc monente exangłio in ipsa ebdomada
tercia tempus diei dñicae. & sic demũ uotiua paschae
nr̃i festa celebramus. ut indicemus nos non cũ antiqͥs
xcussum aegrptiae seruitutis iugũ uenerari. sec
demptionẽ totius mundi quae in antiqui dĩ popłi
liberatione p̃figurata. in xp̃i autẽ resurrectione
completa est deuota fide ac dilectione colere. ut
mus. Hic autẽ quẽ uob̾ sequendũ monstramus.
compotus paschae decennouenali circulo continetur.
qui dudum quidẽ hoc ẽ ipsis apłoꝵ temporibus iam
eruari in eccłia coepit. maxime romae & aegri
ut supra iam diximus. sed ꝑ industria eusebi qui

Expanded text:
nunquam vicisset, perfectam se habere posse justitiam nunquam vicisset, perfectam se habere posse justitiam dogmatizare praesumunt. Itaque post aequinoctialem solis exortum, post plenilunium primi mensis hunc ex ordine subsequens; id est, post completam diem ejusdem mensis quartam decimam, quae cuncta ex lege observanda accepimus, exspectamus adhuc monente Evangelio in ipsa hebdomada tertia tempus diei Dominicae, et sic demum votiva Paschae nostri festa celebramus, ut indicemus nos non cum antiquis excussum Aegyptiae servitutis jugum venerari, sed redemptionem totius mundi, quae in antiqui Dei populi liberatione praefigurata, in Christi autem resurrectione completa est, devota fide ac dilectione colere, utqmus. Hic autem quem vobis sequendum monstramus, Computus Paschae, decennovenali circulo continetur; qui dudum quidem, hoc est, ipsis Apostolorum temporibus, jam servari in Ecclesia coepit, maxime Romae et Aegypti, ut supra jam diximus. Sed per industriam Eusebii qui
Abbreviated transcription (Latin):
ita solũ ueracit eius solemnia celebramus. Si ꝑ fidem. spem
& caritatẽ pascha idẽ transitũ d hoc mundo ad patrẽ
cũ illo facere curamus. Post aeqͥ noctium ueris pleniluniũ
mensis p̃cipitur obseruare paschalis. Ut uidelicet primo
sol longiorẽ nocte faciat diẽ. deinde luna plenũ suae
lucis orbem mundo p̃sentet. Quia pͥmo quidẽ sol iusticiae
nis suae triumphũ cunctas mortis tenebras superauit.
ac sic ascendens in caelos misso desuꝑ sp̃u eccłiam suã
quae saepe lunae uocabulo designatur internae gr̃a
luce repleuit. Quẽ uidelicet ordiñe nr̃ae salutis ꝓpħa
contemplatus. aiebat. Fleuatus ẽ sol. & luna stedt in
ordine suo. Iui ergo plenitudinẽ lunae paschalis ante
aequi noctiũ ꝓuenire posse contenderit. talis in minis¬
rioꝵ celebratione maximoꝵ a sc̃arũ quidẽ scrip¬
rum doctrina discordat. Concordat autẽ eis. qui sine
p̃ueniente gr̃a xp̃i se saluari posse confidunt. Quia
& siuera lux tenebras mundi moriendo ac resurgendo

Expanded text:
sollemnia celebramus, si per fidem, spem et caritatem Pascha, id est, transitum de hoc mundo ad Patrem, cum illo facere curamus. Post aequinoctium veris, plenilunium mensis praecipimur observare Paschalis; ut videlicet primo sol longiorem nocte faciat diem, deinde luna plenum suae lucis orbem mundo praesentet; quia primo quidem Sol justitiae, nis suae triumphum cunctas mortis tenebras superavit: ac sic ascendens in caelos, misso desuper Spiritu, Ecclesiam suam quae saepe Lunae vocabulo designatur, internae gratiae luce replevit. Quem videlicet ordinem nostrae salutis Propheta contemplatus aiebat: Elevatus est sol, et luna stetit in ordine suo. Qui ergo plenitudinem lunae paschalis ante aequinoctium provenire posse contenderit, talis in mysteriorum celebratione maximorum a sanctarum quidem Scripturarum doctrina discordat; concordat autem eis qui sine praeveniente gratia Christi se salvari posse confidunt: quia  Al., qui etsi vera lux tenebras mundi moriendo ac resurgendo
Abbreviated transcription (Latin):
eusdem mensis. In quacunq enĩ harũ inuenta fuerit
merito in eo pascha celebrabitur. quia nimirũ haec
ad numerũ ꝑtinet illarũ uii dierum quib: azima
celebrari iubetur. Itaq fit ut num qua pascha nr̃m
a septimana mensis primi tercia in utram uis partem
declinet. sed uel totam eã id ẽ om̃s. UiI legaliũ azimoꝵ
dies. uel certe aliquos de illis teneat. Nam & si saltem
unũ ex eis. hoc ẽ ipsũ septimũ app̃henderit. quẽ tam
excellenter scriptura commendet. dies aut̃ẽ inquit sep¬
timus erit celebrior & sanctior. nullũq seruile opus
fiet in eo. Nullus arguere nos poterit. qđ non recte do¬
minicũ paschae diem quẽ de euangelio suscipimus in
ipsa quam lex statuit. Tercia pͥmi mensis ebdomada
celebremus. Cuiꝰ obseruantia catholica ratione pate¬
facta. Patet e contrario error inrationabilis eoꝵ. qui
p̃fixos in lege terminos nulla cogente necessitate
uel anticipare. uel troenscende presumit᷑. Namq sini

Expanded text:
usdem mensis. In quacunque enim harum inventa fuerit, merito in ea pascha celebrabitur, quia nimirum haec ad numerum pertinet illarum septem dierum quibus azyma celebrari jubetur. Itaque fit ut nunquam pascha nostrum a septimana mensis primi tertia in utramvis partem declinet, sed vel totam eam, id est, omnes septem legalium azymorum dies, vel certe aliquos de illis teneat. Nam etsi saltem unum ex eis, hoc est ipsum septimum apprehenderit, quem tam excellenter Scriptura commendat: Dies autem, inquiens, septimus erit celebrior et sanctior, nullumque servile opus fiet in eo , nullus arguere nos poterit quod non recte dominicum paschae diem, quem de Evangelio suscepimus, in ipsa quam lex statuit tertia primi mensis hebdomada celebremus. Cujus observantiae catholica ratione patefacta, patet e contrario error irrationabilis eorum qui praefixos in lege terminos, nulla cogente necessitate, vel anticipare vel transcendere praesumunt. Namque sine
Abbreviated transcription (Latin):
suppositi eidẽ feretro uel ad posia curant᷑ egrou
sed & astulae de illo abscisae atq ad in farmos alla¬
tae cutã illis solent afferre medelã. hic sane pͥus¬
qũa eps factus eo. duo p̃clara monasteria. unũ sibi
alterũ sorut suae aedilbergae construxerat qđ u
trũq regularibus disciplinis optime instituerit
sibi quidẽ in regione sudergeona. uicta fluuiũ
tamenemm in loco qui uocatur caerotaesei idem
que ipesa dlo deuotarũ mater ac nucrix posset exis¬
ne eofenina ũ quae suscepto monasteri iregin
p̃buit ut etiã caelestia indicio fuere mira ciende¬

Expanded text:
subpositi eidem feretro vel adpositi curantur aegroti, subpositi eidem feretro vel adpositi curantur aegroti, sed et astulae de illo abscissae atque ad infirmos adlatae, citam illis solent adferre medelam. Hic sane priusquam episcopus factus esset, duo praeclara monasteria, unum sibi, alterum sorori suae Aedilbergae construxerat, quod utrumque regularibus disciplinis optime instituerat. Sibi quidem in regione Sudergeona, juxta fluvium Tamensem, in loco qui vocatur Cerotaesei, id est, quo ipsa Deo devotarum mater ac nutrix posset existere feminarum. Quae suscepto monasterii regimipraebuit; ut etiam caelestia indicio fuere mirac
Abbreviated transcription (Latin):
sus auinfrido mercioꝵ ep̃o ꝑ meritũ cuius¬
dam inoboedientiae theodorus archiep̃s.
deposuit eũ de episcopatu post annos accepti episco¬
patus non multos: & in loco eius ordinauit ep̃m
sexiuil fum qui erat constructor & abbas monasteru
qđ dr̃ medesnã stedi in regione grriuoꝵ. Depo¬
situs uero uinfridus rediit in monasteriũ suum
qđ dr̃ ad baruae ibiq in obtima uita conuersa¬
tione finuut: Tunc etiam orientalib saxonũ quibus
en tepore p̃fuerunt sebbi & segheri quorũ supra me¬
miunus. ear coualdũ constituit epm in ciuitate
lundonia. cui uidelic& uiri & in episcopatũ &
anite episcopatũ uitae conuersatio fertur fuis se
scissima sicut etiã nunc caelestiũ signa uirtutũ
indicio sunt: & eñi usq hodie feretrũ eius cabal¬
lariũ quo infirmus uehi solebat seruatũ adisci¬
pabis etus. multos febricitantes uel alio qͦ libet
nco modo fessos sanare non desisait. Non solũ aut̃

Expanded text:
, offensus a Uinfrido Merciorum episcopo per meritum cujusdam inobedientiae Theodorus archiepiscopus, deposuit eum de episcopatu post annos accepti episcopatus non multos; et in loco ejus ordinavit episcopum Sexuulfum, qui erat constructor et abbas monasterii quod dicitur Medeshamstedi, in regione Gyrviorum. Depositus vero Uinfrid rediit ad monasterium suum quod dicitur Ad Baruae, ibique in optima vitam conversatione finivit. Tunc etiam Orientalibus Saxonibus, quibus eo tempore praefuerunt Sebbi et Sigheri, quorum supra meminimus, Earconvaldum constituit episcopum in civitate Lundonia: cujus videlicet viri in episcopatu, et ante episcopatum vita et conversatio fertur fuisse sanctissima, sicut etiam nunc caelestium signa virtutum indicio sunt. Etenim usque hodie feretrum ejus caballarium, quo infirmus vehi solebat, servatum a discipulis ejus, multos febricitantes vel alio quolibet incommodo fessos sanare non desistit. Non solum autem
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃s seruus seruorũ dĩ. Lic& summȩ diuinitatis potentia hu¬
manȩ locutionis officiis explanari nonualeat. Quippequȩ
sui magnitudine ita inuisibili atq inuestigabili aet̃nitate
consistit : ut hȩc nulla ingenii sagacitas qͣnta sit conp̃henđe dis¬
serereq sufficiat. Quict tam̃ eius humanitas ad insinuationẽ
sui reseratis cordis ianuiss.: desem & ipsa ꝓfertur secreta huma¬
us m̃tib inspiratione clem̃ter infundit ad ad nuntiandũ u
plenitudinẽ fidei xpĩcinȩ. sacerdotalẽ curauimus sollicitudinẽ
gentib p̃dicari urĩs qͦq sensib: inserentes salutis urȩ̃ remedia
ꝓpinetur. Suꝑne igitur maiestatis clementia quȩ cuncta solo
uerbo p̃ceptionis suȩ condidit & creauit. cȩ̨lũ uidelic& & t̃ram
mare & omĩt quȩ in eiss̃ dispositis ordinib quibus subsisterent
coȩterni uerbi sui consilio & scĩ sp̃s unitate dispensans: hominẽ
adimaginẽ & similitudinẽ suã exlimo t̾rȩ plasmatũ constituit.

Expanded text:
episcopus servus servorum Dei. Licet summae divinitatis potentia humanae locutionis officiis explanari non valeat, quippe quae sui magnitconsistit, ut haec  Al., eam nulla ingenii sagacitas, quanta sit, comprehendere disserereque sufficiat: quia tamen ejus humanitas ad insinuationem sui reseratis cordis januis, quae de semetipsa proferetur, secreta humanis mentibus inspiratione clementer infundit; ad adnunciandum vobis plenitudinem fidei Christianae, sacerdotalem curavimus sollicitudinem gentibus praedicari, vestris quoque sensibus inserentes, salutis vestrae remedia propinemus. Supernae igitur majestatis clementia, quae cuncta solo verbo praeceptionis mare et omnia quae in eis sunt dispositis ordinibus quibus subsisterent coaeterni Verbi sui concilio et sancti Spiritus unitate dispensans, hominem ad imaginem et similitudinem suam ex limo terrae plasmatum constituit,
Abbreviated transcription (Latin):
donar& pugnandi aduersus regẽ aqͦ homicida ille qui eũ
aliis de familia eius. Quo tẽpore curatus a uulnere sibi pridem
saxonũ. acbello inito uniuersos qͦs in necem suã conspirassẽ didi¬
cerat. aut occidit. aut indeditionẽ recepit: Sicq uictor inpatrã
li uiro paulino reitionẽ fidĩ ediscere & cũ suis pͥmatib qͥssapien¬
tiores nouerat curauit conferre quid dehis agendũ arbi trarent᷑
Sed& ipse cũ eã uir natura sagacissimus sepe diu solus residens
ore quidẽ tacito s in in timi cordis multa secũ colloquens quid
sibi ess& faciendũ quȩ religio seruanda tractabat.x.
dis apłicȩ bonefacio accepit quarũ ista ẽ. forma
Exemplar epłȩ beatissimi & apłici papȩ urb romȩ eccłiȩ¬

Expanded text:
donaret pugnanti adversus regem, a quo homicida ille, qui eum donaret pugnanti adversus regem, a quo homicida ille, qui eum ecim  Al., duodecim aliis de familia ejus. Quo tempore curatus a vulnere sibi pridem  Occidentalium Saxonum, ac bello inito, universos quos in necem suam conspirasse didicerat, aut occidit, aut in deditionem recepit. Sicque victor in patriam li viro Paulino rationem fidei ediscere, et cum suis primatibus quos sapientiores noverat, curavit conferre, quid de his agendum arbitrarentur. Sed et ipse cum esset vir natura sagacissimus, saepe diu solus residens, ore quidem tacito, sed in intimis cordis multa secum conloquens, quid sibi esset faciendum, quae religio servanda tractabat. CAdis apostolicae Bonifacio accepit, quarum ista est forma: Exemplar epistolae beatissimi et apostolici papae urbis Romanae
Abbreviated transcription (Latin):
to uoluer&: exurrexit repente. & euaginata sub ueste sicca
lmpetũ fecit in regẽ. Qđcũ uid&e lilla minister regiami¬
cissimus non habens scutũ ad manũ qͦ regẽ a nece defender&
mox inter posuit corpus suũ ante ictũ pungentis: Sedtanta
ui hostis ferrũ infixit ut ꝑ corpus militis occisi. & regẽ uulne¬
rar&: Quicũ mox undiq glcidiis impeteretur. in ipsotumul¬
tu &iã aliũ demilitib cui nom̃ erat frodheri sicca nefanda
rat regina filiã regi cui nom̃ eanfl&. Cũq idem rex p̃sente
paulino epõ grãs ager& diissuis pronata sibi filia econtra
eps grãs coepit agere dnõ iħuxpõ. reginȩq astruere qđ ipse
p̃cib suis apđillũ obtinuerit ut regina sospes &e absq dolor
graui sobolem ꝓcrear&. Cuiꝰ uerbis delectatus rex ꝓmisit sẽ
abrenuntiatis idolis xpõ seruiturũ siuitã sibi & uictoriam

Expanded text:
to volveret, exsurrexit repente, et evaginata sub veste sica, to volveret, exsurrexit repente, et evaginata sub veste sica, impetum fecit in regem. Quod cum videret Lilla minister regi  Al., regis amicissimus, non habens scutum ad manum quo regem a nece defenderet, mox interposuit corpus suum ante ictum pungentis: sed tanta vi hostis ferrum infixit, ut per corpus militis occisi etiam regem vulneraret. Qui cum mox undique gladiis impeteretur, in ipso tumultu etiam alium de militibus, cui nomen erat Frodheri  Al., Fordherrat regina filiam regi, cui nomen Eanfled. Cumque idem rex, praesente Paulino episcopo, gratias ageret diis suis pro nata sibi filia, e contra episcopus gratias coepit agere Domino Christo, regique adstruere, quod ipse precibus suis apud illum obtinuerit, ut regina sospes et absque dolore gravi sobolem procrearet. Cujus verbis delectatus rex, promisit se abrenunciatis idolis Christo serviturum, si vitam sibi et victoriam
Abbreviated transcription (Latin):
ad regẽ aeduinũ quasi comes copulȩ carnalis aduenit
ed ipse potius toto animo intendens. ut gentẽ quã adiba
ad agnitionẽ ueritatis aduocans iuxta uocẽ apłi uni uiro
laborauit multũ ut eos qͥ secũ uenerant nea fide deficerent.
ad fidĩ grãm p̃dicando conuerter&. Sed sicut apłs ait quãuis
multo tẽpore illo laborante in uerbo ds̃ scłi huiꝰ excȩcauit
m̃tes infidelium neeis fulger& inluminatio euangłiig¬
xp̃i. Anno autẽ sequente . uenit in ꝓuintiã quidã sic cariꝰ
uocabulo eumer missus arege occidentaliũ scixonũ nomine
cui chelmo. sꝑansse regẽ aeduinũ regnosimul & uita priua¬
turũ. Qui habebat siccam. bi cipitem toxicatã. ut si ferri
uulnus minus ad mortẽ regis sufficer&. peste iuua retur
ueneni. Peruenit autẽ ad regẽ pͥmo die paschȩ iuxta amnẽ
deruuentionẽ ubi tunc erat uilla regalis. In trauitq quasi¬
nuntũ domini sui referens & cũ simulata legatione ore astu¬

Expanded text:
ad regem Aeduinum quasi comes copulae carnalis advenit. Sed ipse potius toto animo intendens, ut gentem quam adibat, ad agnitionem veritatis advocans, juxta vocem Apostoli, uni viro laboravit multum, ut et eos qui secum venerant, ne a fide deficerent ad fidei gratiam praedicando converteret. Sed sicut Apostolus ait, quamvis multo tempore illo laborante in verbo, deus saeculi hujus excaecavit mentes infidelium, ne eis fulgeret illuminatio Evangelii. Anno autem sequente venit in provinciam quidam sicarius, vocabulo Eumer  Al., Eumerus, missus a rege Occidentalium Saxonum, nomine Cuichelmo, sperans se regem Aeduinum regno simul et vita privaturum: qui habebat sicam bicipitem toxicatam; ut si ferri vulnus minus ad mortem regis sufficeret, peste juvaretur veneni. Pervenit autem ad regem primo die Paschae, juxta amnem Deruventionem nuncium domini sui referens: et cum simulatam legationem ore astu
Abbreviated transcription (Latin):
ne acceperit. quin & meuanias insulas sicut & supra do¬
cuimus imperio subiugauit anglorũ. Quarũ prior quȩ ad
austrũ ẽ. & situ amplior. & frugũ ꝓuentu atq ub̃tate fe¬
licior. nongentarũ sexaginta familiarũ mensurã iuxta
a estimationẽ anglorũ secunda trecentarũ & ultra spa¬
tiũ ten&. Huic autẽ genti occasio fuit ꝑcipiendȩ fidei qđ¬

Expanded text:
ne acceperit. Quin et Mevanias insulas, sicut et supra docuimus, imperio subjugavit Anglorum: quarum prior quae ad austrum est et situ amplior, et frugum proventu atque ubertate felicior, nongentarum sexaginta familiarum mensuram, juxta aestimationem Anglorum; secunda trecentarum et ultra spatium tenet. Huic autem genti occasio fuit percipiendae fidei, q
Abbreviated transcription (Latin):
e fidei qđ
p̃fatus rex eius cognatione iunctus ẽ. regib cantuariorũ acce¬
pta in coniugẽ aedilbge filiã aedilbti regis. quȩ alio nomine
eius a eodbaldo qͥ tunc regno cantuariorũ p̃erat peter&. res
dari. nefides & sacram̃ta cȩlestis regis consortio ꝓfanarentur
regis qͥueri dĩ cultus e&̃ prorsus ignarus. Quecũ ȩd uino ue¬
ba nuntu referrent. ꝓmisit se nihil omnimodis contrariũ
xpĩanȩ fidei quã uirgo colebat esse facturũ. quin potius ꝓ¬
missurũ ut fidẽ cultũq suȩ religionis cũ om̃ib qui secũ uenissent
uiris siue feminis sacerdotib seu ministris more xpĩainȩ seruir&.
Neq ab negauit se etiã eandẽ subiturũ eẽ. religionẽ. sitam̃ e¬
minata a prudentib: sanctior. ac dõ dignior poss& inueniri.
Itaq: ꝓmittitur uirgo atq aeduino mittitur. & iunxit qđ dispo¬
sitũ fuerat. Ordinatur ep̃s uir dõ dilectus paulinus. Qui cũ
illa uenir& eãq & comites eiꝰ nepaganorũ possent societate

Expanded text:
e fidei, quod praefatus rex ejus, cognatione junctus est regibus Cantuariorum, accepta in conjugem Aedilbergae filia Aedilbercti regis, quae alio nomine ejus Aeodbaldo, qui tunc regno Cantuariorum praeerat, peteret dari, ne fides et sacramenta caelestis regis consortio profanarentur regis qui veri Dei cultus esset prorsus ignarus. Quae cum Aeduino verba nuncii referrent, promisit se nil omnimo quin potius permissurum ut fidem cultumque suae religionis cum omnibus qui secum venissent, viris sive feminis, sacerdotibus seu ministris more Christiano servaret. Neque abnegavit se etiam eandem subiturum esse religionem; si tamen examinata a prudentibus sanctior ac Deo dignior posset inveniri. Itaque promittitur virgo, atque Aeduino mittitur, et juxta quod dispositum fuerat, ordinatur episcopus vir Deo dilectus Paulinus qui cum illa veniret, eamque et comites ejus, ne paganorum possent societate
Abbreviated transcription (Latin):
beatoꝵ reliqͥe quatuor coronatorũ. Ibi ꝑlatus obsequentiũ
nanib ep̃s coepit orando periculũ infirmus abigere quod
firma fortiũ manus multũ laborando neqͥuerat Nec mo¬
ra uentus qui a meridie flans ubi incendia sparserat cont᷑
meridiem reflexus pͥmouim sui furoris alesione locorũ
quȩ contra erant abstraxit : ac mox funditus quiescendo

Expanded text:
beatorum quatuor Coronatorum. Ibi perlatus obsequentum beatorum quatuor Coronatorum. Ibi perlatus obsequentum manibus episcopus, coepit orando periculum infirmus abigere, quod firma fortium manus multum laborando nequiverat. Nec mora, ventus qui a meridie flans, urbi  Al., ubi incendia sparserat, contra meridiem reflexus, primo vim sua furoris a laesione locorum quae contra erant, abstraxit, ac mox funditus quiescendo
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑstes. hrofensem regebat ecłcim. Quicũ magna ecłam an¬
glorũ cura ac labore gubnarent susceper̃ scripta exortatoria
apontifice romanȩ &apłicȩ sedis bonefacio. qui post deusdedit ecłȩ
ens. atq ad cȩlestia semꝑ amanda petenda & quȩrenda ꝑ uo¬
lans. Erat carnes origine nobilis : sed culmine mentis nobili¬
or. Deniq ut unũ uirtutis eius unde cȩtera intelligi possit
testimoniũ referam: tẽpore qͦdã ciuitas doruuernensis ꝑ
culpã incuriȩ igni correpta crebrescentib coepit flammis
consumi. Quib cũ nullo aquarũ iniectu possae aliqͥs obsistere
lamq ciuitatis ess& pars uastata non minim. atq ad episco¬
piũ furens se flamma dilatar&: confidens ep̃s indiuinũ
ubi humanũ deerat auxiliũ iussit se obuiam seuientibu
& huc illucq uolantib igniũ globis efferri. Erat autẽ eo
lo co ubi flammarũ impetus incxime incũbebat : marty rũ

Expanded text:
superstes Hrofensem regebat Ecclesiam, qui cum magna Ecclesiam Ansuperstes Hrofensem regebat Ecclesiam, qui cum magna Ecclesiam Anglorum cura ac labore gubernarent, susceperunt scripta exhortatoria a pontifice Romanae et apostolicae sedis Bonifacio, qui post Deusdedit Ecclesiae ens, atque ad caelestia semper amanda, petenda et quaerenda pervolans. Erat carnis origine nobilis, sed culmine mentis nobilior. Denique ut unum virtutis ejus, unde caetera intelligi possint, testimonium referam; tempore quodam civitas Dcuriae igni  Al. igne correpta, crebrescentibus coepit flammis consumi: quibus cum nullo aquarum injectu posset aliquis obsistere, jamque civitatis esset pars vastata non minima, atque ad episcopium furens se flamma dilataret, confidens episcopus in divinum, ubi humanum deerat, auxilium, jussit se obviam saevientibus, et huc illucque volantibus ignium globis efferri. Erat autem eo loci ubi flammarum impetus maxime incumbebat, martyrium
Abbreviated transcription (Latin):
abdicato conubio non legitimo suscepit fidẽ xpĩ & baptizat.
eccłȩ rebus qͣntũ ualuit in om̃ib consulere ac fouere cura¬
uit. Misit etiã galliã & reuocauit mellitũ ac lustũ.: eosq
pere noluerunt. idolatris iaigis pontificib seruire gaudentes
Non enĩ tanta erat ei qͣnta patri ipsius regni potestas: ut etiã
nolentib ac contradicentib paganis. antistitẽ suȩ poss& eccłȩ
reddere. Uerũ tam̃ ipse cũ sua gente ex qͦ addñm conuersus ẽ : di¬
uinis se studuit mancipare p̃ceptis. Deniq & in moncisterio
uit archi ep̃s mellitus
oc enĩ regnante rege beatus archi ep̃s laurentius. regnũ cȩ¬
leste conscendit. atq In eccła & monasterio scĩ apłi petri
iuxta p̃decessorẽ suũ augustinũ sepultus ẽ die qͦrto nonarũ
febroariarũ. Post quẽ mellitus qui erat lundoniȩ ep̃s sedẽ d¬
ruuernensis eccłȩ t̃tius abaugustino suscepit Iustus autẽ ad huc

Expanded text:
abdicato connubio non legitimo, suscepit fidem Christi, et baptizatus, abdicato connubio non legitimo, suscepit fidem Christi, et baptizatus, Ecclesiae rebus quantum valuit, in omnibus consulere ac favere curavit. Misit etiam Galliam, et revocavit Mellitum ac Justum, eosque pere noluerunt, idolatris magis pontificibus servire gaudentes. Non enim tanta erat ei, quanta patri ipsius regni potestas, ut etiam nolentibus ac contradicentibus paganis antistitem suae posset Ecclesiae reddere. Verumtamen ipse cum sua gente, ex quo ad Dominum conversus est, divinis se studuit mancipare praeceptis. Denique et in monasteriovit archiepiscopus MellitusHoc enim regnante rege DCXIX beatus archiepiscopus Laurentius regnum caeleste conscendit, atque in ecclesia et monasterio sancti apostoli Petri juxta praedecessorem suum Augustinum sepultus est die quarto em  Al., postquam Mellitus, qui erat Lundoniae episcopus, sedem Doruvernensis Ecclesiae tertius ab Augustino suscepit: Justus autem adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
ũ uero & laurentius mellitũ iustũq secuturus ac
brictanniã eẽ relicturꝰ iussit sibi ipsa nocte in eccłiai
beatorũ apłoꝵ petri & pauli dequa frequent᷑ iã diximus
stratũ parari. In quo cũ post multas p̃ces ac lacrimas ad
atq obdormiss&: apparuit ei beatissimus apłoꝵ pͥnceps.
& multo illũ tẽp̃ore secrete noctis flagellis artiorib af¬
ficiens: sciscitabat᷑ apłica districtione quare gregem quẽ
sibi ipse credidat relinquer&: uł cui pastorũ oues xpĩ
imedio luporũ positas fugiens ipse dimiter& Anmio
ditiũ suȩ dilectionis cõmendauerat. uincula. uerbai.
carceres afflictiones ipsã postremo mortẽ. mortẽ autẽ
crucis. ab infidelib & inimicis xpi ipse cũ xpõ coronandꝰ
otuli : His beati petri flagellis simul & exortationib an¬
matꝰ famulus xp̃ĩ laurentius: mox mane facto uenit
ostendit. Qui multũ miratus. & inqͥrens qͥs tanto uiro
tales ausus ess&e plagas infligere. ut audiuit qͥa suȩ causa

Expanded text:
um vero et Laurentius Mellitum Justumque secuturus, ac Britanniam esset relicturus, jussit ipsa nocte sibi in ecclesia beatorum apostolorum Petri et Pauli, de qua frequenter jam diximus, stratum parari. In quo cum post multas preces ac lacrymas adatque obdormisset, apparuit ei beatissimus apostolorum princeps, et multo illum tempore secreto noctis flagellis arctioribus afficiens, sciscitabatur apostolica districtione: Quare gregem, quem sibi ipse crediderat, relinqueret? in medio luporum positas fugiens ipse dimitteret. « An mei, dicium suae dilectionis commendaverat, vincula, verbera, carceres, adflictiones, ipsam postremo mortem, mortem autem crucis, ab infidelibus et inimicis Christi ipse cum Christo coronandus pertuli? » His beati Petri flagellis simul et exhortationibus animatus famulus Christi Laurentius, mox mane facto venit ostendit. Qui multum miratus, et inquirens quis tanto viro tales ausus esset plagas infligere: ut audivit quia suae causa
Abbreviated transcription (Latin):
nis duob de brittonũ gente ep̃is qͥ dominicũ paschȩ
die ut sepius dictũ est secus more canonicũ aquar¬
tadecima usq ad uicesimã luña celebrabant. Agna
eñ erat tunc ullus excepto ille uine in tota brictan¬
nia canonicẽ ordinat᷑ ep̃s. Consecratus ergo in epis¬
cepatu ceadda. maximã mox coepit ecdesiasticȩ
ueritati & castitati cura impendere. humilitati
continentiae lectioni oꝑam dare oppida rura
casas uicos castella ꝓp̃ter euangeliz andũ. ñ equ¬
tando sed apłoꝵ more pedib incedendo ꝑagrare
morib uixta exemplũ eiꝰ aut fr̃is sui ceddi suos ins¬
tituere curauit auditores. Ueniens qͦq britanmã
uilfridus iam ep̃s factus & ipse ꝑ plura catholicae
obseruationis moderamina eccłiis anglorũ suam
doctrinã contulit. Unde factũ est utꝰ crescente ꝑ
dies institutione catholica scotti om̃s qui inter
anglos morabant᷑. aut his manus darent. aut

Expanded text:
nis duobus de Brittonum gente episcopis, qui Dominicum Paschae nis duobus de Brittonum gente episcopis, qui Dominicum Paschae diem, ut saepius dictum est, secus morem canonicum a quarta decima usque ad vicesimam lunam celebrant. Non enim erat tunc ullus, excepto illo Uine, in tota Brittania canonice ordinatus episcopus. Consecratus ergo in episcopum Ceadda, mox coepit ecclesiasticae veritati et castitati curam impendere; humilitati, continentiae, lectioni operam dare; oppida, rura, casas, vicos, castella propter evangelizandum, non equitando, sed apostolorum more pedibus incedendo peragrare.moribus juxta exemplum ejus, ac fratris sui Ceddi, suos instituere curavit auditores. Veniens quoque Brittaniam Uilfrid jam episcopus factus, et ipse perplura catholicae observationis moderamina Ecclesiis Anglorum sua doctrina contulit. Unde factum est, ut, crescente per dies institutione catholica, Scotti omnes qui inter Anglos morabantur, aut his manus darent, aut
Abbreviated transcription (Latin):
nterea rex alchfrid misit uilfridũ prb̃m ad re¬
ep̃m. At ille misit eũ ordinandũ ad agilberctũ
de quo supra diximus. qui relicta brittannia. pari¬
siacae ciuitatis factus erat ep̃s. & consetratus erat
magno cũ honore ad ipsũ conuenientib plurimis
te imitatus industriam filii. Rex osuiu. misit
leraone sufficient̃ instructũ & ea quae in scripturis
agenda didicerat operibus sollerter exequentem
prbt uocabulo ceadda fr̃ reuerentissim antisti¬
tis ceddi cuius sepius meminimus. & abbas monas¬
prbm suũ uocabulo eadhedũ qui post ea regnan¬
te ecgfrido hypensis eccłiae p̃sul factus est. Uerũ
illi cantiã ꝑuenientes. inuener̃ archi ẽpm deus dedit
ia migrasse de scło. & nec dũ aliũ ꝓ eo constitutũ
fuisse pontific̃e unde deuerter̃ ad ꝓuintiã occide¬
taliũ saxonũ ubi erat uini ep̃s. & ab illo est uir p̃fatꝰ
consecratus antistes assumptis in societatẽ ordinictio¬

Expanded text:
nterea rex Alchfrid misit Uilfridum presbyterum ad reet episcopum DCCLXIV. At ille misit eum ordinandum ad Agilberctum, de quo supra diximus, qui, relicta Brittania, Parisiacae civitatis factus erat episcopus; et consecratus est magno cum honore ab ipso, convenientibus plurimis te, imitatus industriam filii rex Osuiu  Al., rlectione sufficienter instructum, et ea quae in Scripturis agenda didicerat, operibus sollerter exequentem,  autem presbyter vocabulo Ceadda, frater reverentissimi antistitis Ceddi, cujus saepius meminimus , et abbas monas presbyterum suum vocabulo Eadhaedum , qui postea regnante Ecgfrido, Hrypensis Ecclesiae praesul factus est. Verum illi Cantiam pervenientes, invenerunt archiepiscopum Deusdedit jam migrasse de saeculo, et necdum alium pro eo constitutum fuisse pontificem. Unde diverterunt ad provinciam Occidentalium Saxonum, ubi erat Uini episcopus: et ab illo est vir praefatus consecratus antistes, adsumtis in societatem ordinatio
Abbreviated transcription (Latin):
a ur̃a celsitudine beato principi apłoꝵ directa pro
ltaq qui haec obtulit munera de hac subtractus
scor martrrũ laurentii lohannis & pauli. & gre¬
ritali filiae direximus ꝑ p̃fatos gerulos cruc̃e. clauem
auream habentẽ de saeratissimis uinculis beatorũ pe
tũ cuncta sedes apłica una nobiscũ laetatur . quantum
igitur q̃s̃ ur̃a celsitudo ut optamus totã suã insulam
cam ibi & apłicam constituens fidẽ. Scriptum ẽ eñĩ
Querite primũ regnũ dĩ & ustitiam euis: & haec om̃ia
adicientur uobis. Nimirũ eñi quaesiuit & impetrauit.
& ei om̃s suae insulae ut obtamus subdent᷑. Paterno
itaq affectu salutantes ur̃am excellentiã. diuinã p̃ca¬
mur iugit clementia quae uos ur̃osq om̃s in om̃ĩb
bonis operibus auxiliari dignetur: ut cũ xp̃o in fu¬
turo regnetis scło. Incolumem excellentiã ur̃am. gr̃a

Expanded text:
a vestra celsitudine beato principi apostolorum directa, pro a vestra celsitudine beato principi apostolorum directa, pro cum Christi clero. Itaque qui haec obtulit munera, de hac subtractus sanctorum martyrum Laurentii, Joannis et Pauli, et Greritali filiae, direximus per praefatos gerulos crucem clavem auream habentem de sacratissimis vinculis beatorum apotum cuncta sedes apostolica una nobiscum laetatur, quantum eigitur, quaesumus, vestra celsitudo, ut optamus, totam suam insulam cam ibi et apostolicam constituens fidem. Scriptum est enim: Quaerite primum regnum Dei, et justitiam ejus, et haec omnia adjicientur vobis. Nimirum enim quaerit, et impetravit, et ei omnes suae insulae, ut optamus, subdentur. Paterno itaque affectu salutantes vestram excellentiam, divinam precamur jugiter clementiam, quae vos vestrosque omnes in omnibus bonis operibus auxiliari dignetur, ut cum Christo in futuro regnetis saeculo. Incolumem excellentiam vestram gratia
Abbreviated transcription (Latin):
bir diceres hisqui uinca sunt exite & his qui in tene
bris reuelamni & rursũ łgo dñs uocaui te in iis¬
teia & app̃bendi manũ tuam & seruati. & deui
te in foedus popłi in lucẽ gentiũ ut aperires oculor
om̃ium conditore. Qũa obrẽ oportet uram cessitu¬
dine ut pode menbrũ existens xp̃i in om̃ib piam
petrus & paulus. qui ut duo limi inaria caeli illumi¬
nant mundũ sic doctrinae eorũ corda hominũ qti¬
die allustrant credentiũ & post non nulla quibus
de celebrando ꝑ orbẽ totũ uno uero pascha loquitir
hominẽ deniq in qͥt doabilẽ & in om̃ib: ornatũ antis
tem scđm ur̃oꝵ scriptorũ tenore minime ualuimus
nunc repperire ꝓlonginqͥ tace itineris. Profecto eñi
dũ buius modi apta reꝑtaq ꝑsona fuerit eũ instrue¬
tũ ad ur̃am dirigemus patriã. ut ipse & inua uoae
&x ꝑdiuna oracula om̃em inimici ritaniã ex omi
ur̃a insula cũ diuino nutu eradicet. Munuscula

Expanded text:
et diceres his qui vincti sunt: Exitet diceres his qui vincti sunt: Exitcavi te in justitia, et adprehendi manum tuam, et servavi; et dedi te in foedus populi, in lucem gentium, ut aperires oculos omnium conditorem. Quamobrem oportet vestram celsitudinem, utpote membrum existens Christi, in omnibus piam Petrus et Paulus, quia ut duo luminaria coeli illuminant mundum, sic doctrina eorum corda hominum quotidie illustrat credentium. Et post nonnulla, quibus de celebrando per orbem totum uno vero Pascha loquitur: Hominem denique, inquit, docibilem, et in omnibus ornatum antisestrorum scriptorum tenorem, minime valuimus nunc reperire pro longinquitate itineris. Profecto enim dum hujusmodi apta repertaque persona fuerit, eum instructum ad vestram dirigemus patriam, ut ipse et viva voce, et per divina oracula omnem inimici zizaniam ex omni vestra insula cum divino nutu eradicet. Munuscula
Abbreviated transcription (Latin):
posse sine pececito hominẽ existere expropria uoluntate et
non exgst̃ dĩ & primũ quidẽ blasphemiȩ stultilo quiũ ẽ. di¬
cere esse hominẽ sine peccato qđ omnino non potest nisi
unus mediator dĩ & hominũ homo xp̃c iħs qui sine peccato
ẽ conceptus &natus. Nã cȩteri homines cũ pecccito origina¬
li nascentes testimoniũ p̃uaricationis adȩ etiã sine actuali
Ecce enĩ in iniquitatib concepansi ss đ nepphãm dicentem¬

Expanded text:
posse sine peccato hominem existere ex propria voluntate, et posse sine peccato hominem existere ex propria voluntate, et non ex gratia Dei? Et primum quidem blasphemiae stultiloquium est, dicere esse hominem sine peccato; quod omnino non potest, nisi unus mediator Dei et hominum homo Christus Jesus qui sine peccato est conceptus et partus. Nam caeteri homines cum peccato originali nascentes testimonium praevaricationis Adae, etiam sine actuali Ecce enim in iniquitatibus conceptus sum et in