comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
de ieiuniis disputut. Accusare
auaritiam et latro potest.
iumentũ ẽ: ñ ꝑfectio scitatiᷤ.
Magisq id ꝓuidendum est.
ne tͥ hoc qđ licita contẽpnis.
securitatẽ qͣnͣdã illicitarum
faciat. Qcͥqͥd supͣ iusticiam
offertur dõ. non debet impe¬
dire iusticiã s iuuare. Qͥd
aut̃ ꝓdest tenuari corpus¬
abstinentia. si animuᷤ
intumescat suꝑbia: ili¬
Qmͣ laudem merebim᷑
de pallore ierumi. si inuidia
liuidi sumꝰ: Qd uirtutis ht̃
uinũ ñ bib̾e. et ira atq odio
inebriari. Tẽ in qͣm p̃clara ẽ
abstinentia. tc preclara atq
magnifica castigatio corꝑiͤ.
cum ẽ animꝰ ieuinꝰ a uicũs.
Immo qͥ ꝓbabilit̾ ac scient᷑
abstinencie uirtutẽ tenen ie
tes affligunt carnẽ suam.
qd̾ anime frangant suꝑbiã.
ut qͣsi de quodam fastigio
contemptꝰ sui atq arrogan¬
tie descendant adimplendã
dĩ uoluntatẽ. qͦ maxime in
humilitate ꝑficitur. Iccirco
a uariis ciboꝵ desideriis m̃tẽ

Expanded text:
de ieiuniis disputat; accusare de ieiuniis disputat; accusare auaritiam et latro potest; iumentum est, non perfectio sanctitatis. magisque id prouidendum est, ne tibi hoc, quod licita contemnis, securitatem quandam illicitorum faciat. quicquid supra iustitiam offertur deo, non debet impedire iustitiam sed adiuuare. quid autem prodest tenuari abstinentia corpus, si animus intumescat superbia? quam laudem merebimur de pallore ieiunii, si inuidia liuidi simus ? quid uirtutis habet uinum non bibere et ira atque odio inebriari? tunc, inquam, praeclara est abstinentia, tunc pulchra atque magnifica castigatio corporis, cum est animus ieiunus a uitiis. immo, qui probabiliter ac scienter abstinentiae uirtutem tenent, eo affligunt carnem suam, quo animae frangant superbiam, ut quasi de quodam fastigio contemptus sui atque arrogantiae descendat ad implendam dei uoluntatem, quae maxime in humilitate perficitur. idcirco a uariis ciborum desideriis mentem
Abbreviated transcription (Latin):
tedet suꝑticionis. insuꝑ etiã
famã abstinentie in delicuis
querimꝰ. Nam fortissimũ ieui¬
nium est aqua et panis. Sed
qͥa głam ñ habet. ce õs pane
et aqua uiuimꝰ. qͣsi publicũ
&e cõmune ieuniũ putatur.
t orandũ. ilico legendum sit.
Nat̾ ego in pauꝑe domo et ĩ
tugurio rusticano. qui uix
milio et cibano pane ru-¬
gientem saturare uentrem
poteram. nc̃ simila & mel¬
la fastidio. noui et genera
et nomina piscium. in quo
littore concollecta sit. calleo
saporib auium. discerno ꝓ¬
uintias. et ciboꝵ me raritas
agnouisse dampna ipsa
p̾cium ñ sꝑarent: qͣntisq
dolorib hereditas cassa se¬
expetitur. minore labore
margaritã xp̃i emi poterã.
ꝑmane in his qͦ didicisti.
&ꝰ credita st̃ tͥ scias a qͦ didi¬
diceris. Parat᷑ semꝑ ad satis¬
factione̾ omni poscenti te
racionẽ de ea que in te est
quilibet respondeat. Cur gͦ
hec ipse ñ facis: Delicatus
magister ẽ qui pleno uentre

Expanded text:
taedet superstitionis! insuper etiam taedet superstitionis! insuper etiam famam abstinentiae in deliciis quaerimus. fortissimum ieiunium est aqua et panis; sed, quia gloriam non habet et omnes pane et aqua uiuimus, quasi publicum et commune ieiunium non putatur. tibi orandum, ilico legendum sit.natus in paupere domo et in tugurio rusticano, qui uix milio et cibario pane rugientem saturare uentrem poteram, nunc similam et mella fastidio, noui et genera et nomina piscium, in quo litore conca lecta sit, calleo, saporibus auium discerno prouincias et ciborum me raritas ac nouissime damna ipsa pretium non speraret! Quantis sudoribus hereditas cassa expetitur! Minori labore margaritum Christi emi poterat.mane in his, quae didicisti et credita sunt tibi, sciens, a quo didiceris, paratus semper ad satisfactionem omni poscenti te rationem de ea, quae in te est,quilibet respondeat: \'cur ergo haec ipse non facis?\' delicatas magister est, qui pleno uentre
Abbreviated transcription (Latin):
tes. Sic comedas ut semꝑ
esurias. ut statim pꝰ cibum
possis legere. orare. psallere.
Displicẽt mͥ in teneris ⁊ maxi¬
me etatib longa & ĩmod̾ata
ieiunia. qͥb iungunt᷑ ebdo¬
made et oleum in cibo ac
poma uetant᷑. exꝑim̃to did¬
ci. Asellum in uia cum lassꝰ
fuerit: diu̾ticłã querere. fa¬
ciant. Hoc cultores isidis et
gule. qui gulosa abstinentia
fasidis aues et fumantes tur¬
tures uorant. ne scilicet co¬
realia dona contaminent.
hoc in ꝑpetuo ieiunio p̃cep¬
tum sit. ut longo itinere
uires ꝑpetes supparent᷑. ne ĩ
pͥma mansione. currentes
pura ieiunia. casta. simpli
lestias qͣsdam difficultatesq
ciboꝵ querere. caricas. piper.
nuces. palmaꝵ fructib simi¬
lia. mel. spitatie. tot ortoꝵs
cultura uetat᷑. ut cibario nõ
uescam᷑ pane. Audio p̾terea
pane. s sorbiciunculas deli¬
catas. et contrita olera: beta¬
rumq succũ ñ calice bib̾e
s conca. ꝓpudor ñ erubes¬
cimꝰ istiu̾smodi ineptiis. nec

Expanded text:
tus, sic comedat, ut semper esuriat, ut statim post cibum possit legere, orare, psallere. displicent mihi in teneris uel maxime aetatibus longa et inmoderata ieiunia, quibus iunguntur ebdomades et oleum in cibo ac poma uitantur. experimento didici asellum in uia, cum lassus fuerit, diuerticula quaerere. faciant hoc cultores Isidis et Cybelae, qui gulosa abstinentia Fasides aues et fumantes turtures uorant, ne scilicet Cerealia dona contaminent. hoc in perpetuo ieiunio praeceptum sit, ut longo itineri uires perpetes supparentur, ne in prima mansione currentes pura, casta, simpliclestias quasdam difficultatesque ciborum quaerere? caricae, piper, nuces, palmarum fructus, simila, mei, pistatia, tota hortorum cultura nexatur, ut cibario nou uescamur pane. audio praeterepane, sed sorbitiunculas delicatas et contrita holera betarumque sucum non calice sorbere, sed conca. pro pudor, non erubescimus istiusmodi ineptiis nec
Abbreviated transcription (Latin):
margaritã. qͥ totis substã¬
cie sue opib emit agrũ ĩ
quo repperiat thesaurum
quẽ nec fur effodere nec
latro possit auferre: Scio
me offensurũ ẽẽ ꝙͣ plurimoᷤᷤ
qͥ generalem diuicuis dispu¬
tacionẽ in suã refert̃ contu¬
meliam. & dum mͥ irascunt᷑.

Expanded text:
margaritum, qui totis substanmargaritum, qui totis substantiae suae opibus emit agrum, in quo repperiat thesaurum, quem nec fur effodere nec latro possit auferre? Scio me offensurum esse quam plurimos, qui generalem de uitiis disputationem in suam referant contumeliam et, dum mihi ira
Abbreviated transcription (Latin):
gentes uage. Immo belue
habitant ferocissime semꝑ
cibaria. latentibq saxis ua¬
disq dirissimis plena st̃ oñ
ita ut speculator et doctor
in sũma arbore sedeat. et ĩ¬
dirigende &e circũ flectende
nauis dictata predicat. Felix
cursꝰ ẽ si post sex menses
supͣdicte urb̃ portũ teneañ.
a quo se incipit perire oceanꝰ
ꝑ qm uix anno ꝑpetuo ad
indiam ꝑuenit᷑. & ad gangen
fluuiũ quẽ phison sacͣ sc̃p¬
tura cõmemorat. qͥ circuit
omnẽ t̾ram. et multa gen̾a
pigm̃toꝵ de paradisi dicit᷑
fonde euehere. ubi nascitur
carbunculꝰ et smaragdus.
et margarite candide. qͥbs¬
nobilium feminaꝵ ardet
uras et inimensoꝵ corpoꝵ
monstra. Hominib impos¬
sibile ẽ. ut ostendat᷑ nobis
qͣles custodes habeat auari
scli tanta sustinent. ut ad
incertas ꝑueniant ꝑitͣasq
diuicias et seruent cũ aĩe
discͥmine qͤ multis ꝑicłis
tori faciendum ẽ qͥ uendi¬
tis oĩb querit p̃ciosissimã

Expanded text:
gentes uagae, immo beluae gentes uagae, immo beluae habitant ferocissimae. semcibaria. latentibus saxis uadisque durissimis plena sunt omnia, ita ut speculator et ductor in summa mali arbore sedeat et inde regendae et circumflectendae nauis dictata praedicat. felix cursus est, si post sex menses supra dictae urbis portum teneant, a quo se incipit aperire oceanus, per quem uix anno perpetuo ad Indiam peruenitur et ad Gangen fluuium — quem Phison sancta scriptura cognominat —, qui circuit omnem terram Euilat et multa genera pigmentorum de paradisi dicitur fonte euehere. ibi nascitur carbunculus et zmaragdus et margarita candenphas et inmensorum corporum monstra hominibus inpossibile est, ut ostendatur nobis, quales custodes habeat avaritsaeculi tanta sustinent, ut ad incertas perveniant periturasque diuitias, et seruant cum animae discrimine, quae multis periculis tori faciendum est, qui uenditis omnibus quaerit pretiosissimum
Abbreviated transcription (Latin):
doceamꝰ magna cepisse. excelsa
dum scandere. s lubricũ int̾
ẽẽ ꝑ qd̾ ingrederis. nec tantũ
se lilia habeant puritatis. qͥd
rosa uiriditatis possideat. qͥd
uiole p᷑pura ꝓmitat in regno.
qͥd rutilantiũ spondeat pic¬
tura gemaꝵ. Iam enĩ ꝓpicio
deo stiuã tenes. iam ĩ tectum
atq solariũ cum petro aplo
conscendisti. qͥ esuriens in iu¬
deis cornelui saturat᷑ fide. et
credentiũ turbas de t̾ris in
celum rapit. ut pollicitatio
dñi compleat᷑. Beati mundo
Totũ app̾hensa manu insi¬
supͣ. qd̃ qͣsi doctus nauta pꝰ
multa nafragia rudẽ conor
instruere uictorẽ. Illud est
ut quo littore pudicicie pi
obtrectatores canes. de qͥb
apłs loquit᷑ : ne mordenteᷤᷤ
mini qͦmͦ in media tͣnqͥlli¬
tate scłi libicis int̾dum uc¬
ti sirtib obruam᷑. qͥd uene¬
natoꝵ animantiũ deserta
huiꝰ scłi nutriat nauigan¬
tib rubrũ mare. in quo
obtandũ nob̾ ẽ ut uerus
pharao cũ suo mergatur
exercitu. Multis difficulta

Expanded text:
doceamus, magna cepisse, et excelsa dum scandere: sed lubricum iter esse, per quod ingrederis; NEC TANTUM se lilia habeant puritatis, quid rosa verecundiae possideat, quid violae purpura promittat in regno, quid rutilantium spondeat pictura gemmarum. Jam enim, propitio Domino, stivam tenes. Jam tectum atque solarium cum Petro Apostolo conscendisti; qui esuriens in Judaeis, Cornelii saturatur fide; etcredentium turbam de terris ad coelum rapit: ut pollicitatio Domini compleatur: Beati mundo Totum quod apprehensa manu insiquod quasi doctus nauta, post multa naufragia, rudem conor instruere vectorem, illud est, ut in quo littore pudicitiae pirobtrectatorum canes, de quibus Apostolus loquitur: Ne mordentes mini , quomodo in media tranquillitate securi Libycis interdum uitiorum Syrtibus obruamur, quid uenenatorum animantium desertum huius saeculi nutriat. Nauigantes Rubrum Mare, in quo optandum nobis est ut uerus Pharao cum suo mergatur exercitu, multis difficultat
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Nuꝑ accidit. qd̾ ÷ ipse
ꝓbaui iudeos ꝑ inuidiã cruci¬
fixisse iħm. suosq posteros cru¬
deli dãpnatione punisse. De¬
qͦ c̃ ꝓmissũ hab̾ent patres eoꝵ¬

Expanded text:
em. Nuper accidit, et quod ipse probavi, Iudeos per invidiam se suosque posteros crudeli condempnatione punisse. Denique cum promissum haberent patres eo
Abbreviated transcription (Latin):
cecos illuminasse. lepsos mun¬
dasse. ꝑaliticos curasse. demoneᷤᷤ
ab hõib fugasse. mortuos sus¬
citasse. imꝑare uentis. ambu¬
lare siccis pedib suꝑ undas
maris.⁊ multa alia signa mi¬

Expanded text:
cecos illuminasse, leprosos mundasse, paraliticos curasse, demones ab hominibus fugasse, mortuos etiam suscitasse, imperasse ventis, ambulasse siccis pedibus super undas maris et multa alia mirabi
Abbreviated transcription (Latin):
tis in fide ⁊ caritate scẽ mai̾s
eccłie. usq in fine̾ ꝑseueran¬
tiã donet: in suo aduentu
resuscitet. głificet: &e scđm ꝓ
missionẽ suã eqͣles scĩs angłis
faciat.⁊ ad eũ statũ ꝑducat.: ĩ

Expanded text:
tis in fide et charitate sanctae matris Ecclesiae usque in finem perseverantiam donat, in suo adventu resuscitet, glorificet, et secundum promissionem suam aequales sanctis angelis faciat, et ad eum statum perducat, in
Abbreviated transcription (Latin):
u̾no redeunte. cũ a radice hu¬
mor surrex̾it: suo it̾ũ decore
uestiunt᷑. Cur gͦ de hoĩb diffi¬
medulle. uñ caro ⁊ capilli po¬
tert̃ in resurrectione reꝑari:
ħ itaq reqͥrentes. parua semi¬
na ingentiũ arboꝵ uideant:
atq si posst̃ dicant. uͥ in eis
latet tanta moles roboris. tataᷤ
ub̾tas sapoꝵ: atq odor fruc¬
tuũ. Nũqͥd semina arboꝵ
odorẽ uł saporẽ hñt. qmͣ ipse
ferunt: Si gͦ ex semine ar
parari forma ualeat q̃ nõ ui¬
det᷑ : Sepe aũt obic̃e in anẽ
questiuncłam solent. qͣ dict̃.
Carnẽ hoĩs lupꝰ comedit. lu¬
pũ leo deuoranit. leo moriẽs
ad pulũem redut. Qñ puluiᷤᷤ
ille suscitat᷑. qͦmͦ caro hoĩs a
lupi ⁊ leonis carne diuidit᷑.¬

Expanded text:
 redeunte, cum a radice humor surrexerit, suo iterum decore vestiuntur. Cur ergo de hominibus diffide caro et capilli poterunt in resurrectione reparari? Haec itaque requirentes parva semina ingentium arborum videant, atque, si possunt, dicant: Ubi in eis latet tanta moles roboris, tanta ubertas, sapor atque odor fructuum? Nunquidnam semina arborum odorem vel saporem habent, quem ipsae roferunt? Si ergo ex semine arbparari forma valeat quae non videtur? 8. Saepe autem objicere inanem quaestiunculam solent, qua dicunt: Carnem hominis lupus comedit, lupum leo devoravit, leo moriens ad pulverem rediit, cum pulvis ille suscitatur, quomodo caro hominis a lupi et leonis carne dividitu
Abbreviated transcription (Latin):
Si dauid amicꝰ dñi ⁊ salomõ
amabil eiꝰ uicti st̃ qͣsi hõĩes.
ut et ruine nob̃ ad cautionẽ.
& penitudinis ad salutem
exẽpla p̾berent. qͥs in lub̾ca

Expanded text:
si Dauid, amicus domini, et Salomon, amabilis eius, uicti sunt quasi homines, ut et ruinae nobis ad cautionem et paenitudinis ad salutem exempla, praeberent, quis in lubrica
Abbreviated transcription (Latin):
Qi publico bono oꝑe ñ suã
s suꝑni patris głam q̃rit. q̃
fec̃ abscondit: qͥa illũ solum
testẽ habuit. cui plac̾e cuml.
At qͥ in secreto suo bono deͥ¬
hendi ac laudari ꝯcupiscit:
humanas laudes in corde re

Expanded text:
 publico bono opere non suam, sed superni Patris gloriam quaerit, quod fecit abscondit, quia illum solum testem habuit, cui placere curavit; et qui in secreto suo bono opere deprehendi ac laudari concupiscithumanas laudes in corde re
Abbreviated transcription (Latin):
ui irrident resurrectione.¬
caro ista qr putrescit resurg̾e
ñ possit: ad penas in ea resur¬
qͥ potuit ħ corꝑa facẽ antequĩ
tuere sic̃ erant. Qsͣ aũt fideles
regnaturi c̃ xͦ. ita resurgent ĩ
eodẽ corꝑe. ut eã ꝯmutari me¬
reant᷑ ad in corruptionẽ angłi
ut fiant eq̃les angłis dĩ: sicut
sine aliqͦ defectu.⁊ sine aliqͦ fi

Expanded text:
 irrident resurrectiocaro ista, quia putrescit, resurgere non potest, ad poenas in ea resurui potuit haec corpora facere, antequam tuere, sicut erant. omnes autem fideles regnaturi cum Christo ita resurgent in eodem corpore, ut etiam mutari mereantur ad incorruptionem angelicam, ut fiant aequales angelis dei, sicut sine
Abbreviated transcription (Latin):
Nõ ambulet iuxta te calamt¬
stratꝰ ꝓcurator. ñ istrio factꝰ
in feminã: ñ cantatoris diaboli
uenenata dulcedo insaniens.
Iuuenis uulsꝰ ⁊ nitidꝰ. nichil ar¬
ciũ scenicaꝵ. nichil tͥ ĩ obseqͥũ
molle iungat᷑. habes tec̃ uidu¬
aꝵ ⁊ uirginũ choros: habeto

Expanded text:
Non ambulet iuxta te calamistratus procurator, non histrio fractus in feminam, non cantoris diaboli uenenata dulcedo, non iuuenis uulsus et nitidus. nihil artium scenicarum, nihil tibi in, obsequiis molle iungatur. habeto tecum uiduarum et uirginum choros, habeto
Abbreviated transcription (Latin):
irmissime tene. ⁊ nulla¬
tenꝰ dubites ñ solũ hõis
iã ratione utentes. uerũ enĩ
paruulos qͥ siue in ut̾is ma¬
trũ uiu̾e incipiunt.⁊ ibi

Expanded text:
Firmissime tene et nullatenus dubites non solum homines iam ratione utentes, uerum etiam paruulos, qui siue in uteris matrum uiuere incipiunt et ibi
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃ ꝯfirma te ipsũ ĩ eiꝰ noĩe atq
diabolꝰ seductoria u̾ba loqͥt᷑
maxime uolens irride fidem
resurrectionis. s ex te ipso cͣde
futurũ te ẽẽ cũ fueris: qnͣ ẽ
ante ñ fueris. nc̃ ẽẽ te uides.
Ubi enĩ erat ista moles corꝑis
tui.⁊ ista forma m̃broꝵq cõpa¬
go ante paucos annos. priꝗͣ¬

Expanded text:
firma te ipsum in ejus nomine atque diabolus seductoria verba loquitur, maxime volens irridere fidem resurrectionis. Sed ex te ipso crede futurum te esse cum fueris, quando cum ante non fueris, nunc esse te vides. Ubi enim erat ista moles corporis tui et ista forma membrorumque compago ante paucos annos, pri
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯcupiscentia: qͥnq modis dis¬
tinguit᷑. Primo si ante tempꝰ
ꝯtẽpta. escas egiptias esuriuit.
p̃pꝑarent. Qrto mͦ si uiles escas
accusat. Quinto: siqͥs ex desi

Expanded text:
concupiscentia in quinque modis distinguitur: primo modo, si ante tempus contempto carnes Aegyptias esuriuit. praepararent. Quarto modo, si uiles escas accusat. Quinto modo, si
Abbreviated transcription (Latin):
possumꝰ. nͥ apd̃ illũ :⁊ ad illĩ
seruemꝰ: recedendo amittimꝰ.
Uigilare debet sẽꝑ mens nr̃a.
ñ ab illo recedẽ. s et si longe
erat. magis magisq aꝑpinqͣre
subuectione uehicłoꝵ. ñ cele¬
ritate aĩaliũ. ñ eleuatione pẽ¬

Expanded text:
possumus, nisi apud illum et ad illum servemus, recedendo amittimus: vigilare debet semper mens nostra non ab illo recedere, sed et si longe erat, magis magisque propinquare subvectione vehiculorum, non celeritate animalium, n
Abbreviated transcription (Latin):
phis ł omissi ł ignoranti sͤ.
ham usq ad cesarẽ augustũ
id est usq ad natiuitatẽ xͥ: q̃
fuit anno imꝑii cesaris qͣdra¬
orbe cessart̃: colligunt᷑ anni

Expanded text:
i sunt. ham usque ad Caesarem Augustum, id est usque ad Nativitatem Christi, quae fuit anno imperii Caesaris orbe cessarunt, colliguntur anni
Abbreviated transcription (Latin):
uidue sareptene q̃ ⁊sue et
filioꝵ saluti helie p̃tulit fa¬
mẽ. ⁊ ipsa nocte moritura c̃
filio suꝑstitẽ hospitẽ relinq̃bat.
malens uitã ꝑdẽ ꝗͣ helemo¬
narium sͥ messis dm̃ce p̃ꝑabat.¬

Expanded text:
uiduae Sareptenae, quae et suae et filiorum saluti Heliae praetulit famem et ipsa nocte moritura cum filio superstitem hospitem relinquebat malens uitam perdere quam elemonarium sibi messis dominicae pra
Abbreviated transcription (Latin):
formcam᷑. Caue ne sine duc¬
tore ingrediaris uiã ꝙͣ nũꝙͣ.
ingressus es.⁊ in partẽ alterã
decluans errorẽ patiaris: płqͦ¬
aut minꝰ ambules ꝙͣ. necesse
ẽ.⁊ currens lasseris aut morã
faciens dormites. Monachi sit¬
uigil sens̾: nec uanis cogita¬
tionib pateat. Amet scientĩ

Expanded text:
o. Cave ne sine doctore ingrediaris viam quam nunquam ingressus es; et parte altera declinans, errorem patiaris, et plus ambules quam necesse est; et currens laxeris, aut moras faciens dormias. Nulla vigil sensus, ne vanis cogitationibus pateat. Amet scientiam
Abbreviated transcription (Latin):
ht aĩam uirginalẽ. ⁊ ẽ ama¬
tor pudicitie: ñ debet medio¬
cunt.⁊ exorto caumate arefi¬
unt: s ꝑfectas uirtutes seqͣt᷑:
ut lum̃ habeat sẽpit̾nũ. Qd¬

Expanded text:
t animam virginalem et amatorem pudicitiae, non debet mediocunt, et exorto caumate arefiunt, sed perjectas virtutes sequatur, ut lumen habeat sempiternum.
Abbreviated transcription (Latin):
forata ẽ. Quã pͥmo licet qͣsi
qͣndã portũ secreta ruris
intremus ũ cibariꝰ panis et
holus nr̃is manib irriga¬
tũ. lac delicie rusticane: ui¬
les qͥdẽ s innocentes cibos
p̾beant. Ita uiuentes nͨ ab
oratione sõnꝰ: ñ saturitas a
lectione reuocet. Si estus ẽ:
secretũ arboris umbra p̾beat.
Si autũpnꝰ: ipsa aeris tẽꝑies
psalmi dulciꝰ cantabunt᷑. Si

Expanded text:
forata est, quam primum licet, quasi quendam portum secreta ruris intremus. ibi cibarius panis et holus nostris manibus inrigatum, lac, deliciae rusticanae, uiles quidem, sed innocentes cibos praebeant. ita uiuentes non ab oratione somnus, non saturitas a lectione reuocabit. si aestas est, secretum arboris umbra praebebit; si autumnus, ipsa aeris temperiepsalmi dulcius decantabuntur. si
Abbreviated transcription (Latin):
mo iudicet alt̾um: ne ad nõ
iudicet᷑. Unꝰqͥsq enĩ suo dño
stat aut cadit. Monachis spe¬
cialit̾ expetenda ẽ solitudo.:⁊
urb̾ habitacio fugienda: qr
uidĩ et uidẽ. salutar ⁊ salu¬
tare. laudari ⁊ det̾here. au¬
dire ł ꝓloqͥ. ⁊ tantã freqͣntiã
hõiũ saltim inuitꝰ patiat᷑. q̃¬

Expanded text:
mo judicet alterum, ne a Domino judicetur, unusquisque enim suo Domino stat, aut cadit. Monachi specialiter expetenda est solitudo, et urbis habitatio fugienda, quam uideri et uidere, salutari et salutare, laudare et detrahere, audire uel proloqui et tantam frequentiam hominum saltim inuitum pati a pr
Abbreviated transcription (Latin):
disciplinatis : obuiat mors.
Sepe iniquꝰ qͣmuis in occulta
dĩ p̾scientia longa uite eiꝰ tẽꝑa
carnalit̾ uiu̾e appetit. longoᷤ
aĩo dies ꝓponit. Et qr ad il¬
expectat. qͣsi anteꝗͣ. dies eiꝰ
impleant᷑ ꝑit. Non bẽdixisse.

Expanded text:
disciplinatis obviat mors. Sed saepe iniquus, quamvis in occulta Dei praescientia longa vitae ejus tempora carnaliter vivere appetit, longo animo dies proponit. Et quia ad ilexspectat, quasi antequam dies illius impl
Abbreviated transcription (Latin):
brietas: tota ẽ inbecilliᷤ.
Primũ abolet memorã.
dissipat sensũ. neglegit m̃tẽ:
ꝯfundit intellectũ. ꝯcitat li¬
bidinẽ: inuoluit linguã.: ĩps¬
cat sermonẽ. corrũpit sangit̃.
obtundit uisũ: ꝑtͣbat uenas.
infirmat neruos: obturat au¬
res turbat uiscera: subu̾tit sẽ¬
sũ. humectat cerebrũ: debili¬
tat m̃bra. frangit sõnũ. ĩpedit

Expanded text:
brietas tota imbecillis primum abolet memoriam, dissipat sensum, negligit mentem, confundit intellectum, concitat libidinem, involvit linguam, implicat sermonem, corrumpit sanguinem, obtundit visum, perturbat venas, infirmat nervos, obturat aures, turbat viscera, subvertit sensum, humectat cerebrum, debilitat membra, frangit somnum, impedit
Abbreviated transcription (Latin):
Transacta libido. sẽꝑ sui relĩ¬
qͥt penitudinẽ: nũqͣq saciat᷑
extincta re. Accendit᷑ usu. cres¬
cit & deficit: nec rationi pa¬
ret q̃ impetu ducit᷑. Multũ qͥd

Expanded text:
TRANSACTA semper sui relinquit poenitudinem: nunquam satiatur; et extincta reaccenditur. Usu crescit, et deficit: nec rationi paret, quae impetu ducitur. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
morit᷑: cotidie resurgit. Stelle
matutinis horis. nubes occidt.
uesꝑe resurgunt. Arbusta esti¬
uis tẽꝑib plena folus. florib.
tẽꝑib nuda folus. fsorib ac¬

Expanded text:
moritur, quotidie resurgit. Stellae matutinis horis nobis occidunt, vesperi resurgunt. Arbusta aestivis temporibus plena foliis, floribus, tempore nuda foliis, florib
Abbreviated transcription (Latin):
petenti te da: s maxime do¬
mesticis fidei. Nudũ uesti.e¬
surientẽ ciba. egrotantẽ uis¬
ta: qͦciensc̃q manũ extendĩ.
xp̃m cogita. Caue ne m̃dicã¬
te xp̃o tu alienas diuitias
fert lumine: in cordis mar¬

Expanded text:
petenti te da, sed maxime domesticis fidei: nudum uesti, esurientem ciba, aegrotantem uisita. quotienscumque manum extendis, Christum cogita. caue, ne mendicante domino tuo alienas diuitias em claro praefert lumine, in cordis mar
Abbreviated transcription (Latin):
monis. Habeto prudentiam.
his plagis celi includẽ: ħ te
q̃driga uelut aurigã xp̃i ad
meta ꝯcitũ ferat. Nichil hoc
monili p̾ciosiꝰ. nichil harũ
gẽmaꝵ uarietate distinctiꝰ.
ex oĩ parte decoraris. gła cin¬
geris. atq ꝑtegeris: ⁊ ornam¬
u̾tunt᷑ in scuta. Caue ne lin
gͣm aut aures habeas pruri¬
entes. id ẽ ne aut ipse aliis
dethas. aut alios audias de¬

Expanded text:
s? habeto prudentiam, m. his plagis  caeli includere, haec te quadriga uelut aurigam Christi ad metam concitum ferat. nihil hoc monili pretiosius, nihil hac gemmarum uarietate distinctius. ex omni parte decoraris, cingeris atque protegeIis; et ornamuertuntur in scuta. Caue quoque, ne aut linguam aut aures habeas prurientes, id est, ne aut ipse aliis detrahas aut alios audias de
Abbreviated transcription (Latin):
sua. S ubi qͥd aliud intelli¬
gendũ ẽ nͥ qͥa ñ acceptũ dix̃
neqͣꝙͣ receptũ : qd̃q de antiqͥs
ꝓpħis.⁊ se ipso dictũ intelligi
uoluit qͥ apd̃ incredulos iude¬
os ñ fuert̾ accepti: s magis
spreti: stephano ad eos dicent

Expanded text:
ibi quid aliud intelligendum est, nisi quia non acceptum dixit, nequaquam receptum. Quod de antiquis prophetis et seipso dictum intelligi voluit, qui apud incredulos Judaeos non fuerunt accepti, sed magis spreti, Stephano ad eos dicent
Abbreviated transcription (Latin):
nouerit. uͥ caribdis ⁊ radix
ominiũ maloꝵ auaricia. ubi
scillei canes obtrectatoꝵ. Et co¬
gicet qͦmͦ freqnt̾ in media tn¬
qͥllitate securi lubricis uicioꝵ
sirtib obruam᷑ : qͣntaq uene¬
nata animantia desertũ hui
scłi nutriat. Si negotiatores
huiꝰ scłi multa ꝑicula sust¬
nent. ut ad inc̃tas ꝑueniañ
ꝑit᷑asq diuicias. ⁊ seruiant
rt̃: qͥd xͥ negotiatori faciendũ
simã margaritã. qͥ totis sub

Expanded text:
x omnium malorum avaritia: ubi Scylla et obtrectatorum canes. Et cogitet quomodo frequenter in media tranquillitate securi, Libycis vitiorum syrtibus obruamur, quantaque venenata animantia desertum hujus saeculi nutriat. Si negotiatores hujus saeculi multa pericula sustinent, ut ad incertas perveniant periturasque divitias, et servant sti negotiatori faciendum ssimum margaritum, qui totis subs
Abbreviated transcription (Latin):
nat. Ebrietas aut̃ mat̾ flagitoꝵ
ẽ: culpaꝵ materia. radix cͥminũ
origo uitioꝵ. turbo capitis:
subũsio sensꝰ tẽpestas lingue.
ꝓcella corꝑis naufragiũ casti¬
tatis. ignominiosꝰ languor:
male suadibił. turpitudo moꝵ.
dedecꝰ uite. honestatis infamia.
anime corruptela. Uinũ qͥppe
ñ refutat᷑ usu. s dãpnat᷑ ex¬
cessu. Sobrietas tota formosa
ẽ: utił tota. Primũ seruat me¬
moriã: acuit sensũ : sincerat
mentẽ. dirigit uultũ. integt᷑
pudorẽ. mitigat uiciũ. curat
faciẽ.Liniat aures: exhornat
cerebrũ. expedit lingͣm: expli-¬
cat sermonẽ. ꝯfirmat sangͥne.
curat uenas. stͥngit neruos.
ꝯtẽpnit libidinẽ. fruit᷑ sõno.
recreat corpꝰ. ꝓpagat senectu¬
tem. Sine his: omnẽ hoĩem¬

Expanded text:
. Ebrietas autem mater flagitiorum est, culparum materia, radix criminum, origo vitiorum, turbo captus, subversio sensus, tempestas linguae, procella corporis, naufragium castitatis, ignominiosus languor, male suadibilis, turpitudo morum, dedecus vitae, honestatis infamia, animae corruptela. Vinum quippe non refutatur usu, sed damnatur excessu. Sobrietas tota formosa est, utilis tota, primum salvat memoriam; acuit sensum, sincerat mentem, dirigit vultum, integrat pudorem, mitigat vitium, curat faciem, limat aures, exonerat cerebrum, expedit linguam, explicat sermonem, confirmat sanguinem, curat venas, stringit nervos, contemnit libidinem, fruitur somno, recreat corpus, propagat senectutem, sine his omnis homo c
Abbreviated transcription (Latin):
ciũ. ħ ꝑ egͥni suspiramꝰ captiuat:
adhuc sub hone ⁊ sarcina cor¬
poris mortał. unde adhuc ge¬
mimꝰ in ꝑegͥnatione: exultab¬
mꝰ aut̃ in pat̾a. Qͥ aut̃ ñ gemit
ꝑegrinꝰ. ñ gaudebit ciuis: qͥa
desidiũ ñ ẽ in illo. Scͥpt᷑e sacͤ.¬
idõ figͣatis uelut amictib te¬
gunt᷑: ut et sensũ pie q̃rentiͤ
exceant.⁊ ut ne nuda ac ꝓmp-¬
ta uilescant. Peat mundi lu

Expanded text:
 peregrini suspiramus, captivati adhuc sub onere et sarcina corporis mortalis; unde adhuc gemimus in peregrinatione, exsultabimus autem in patria. Qui autem non gemit peregrinus, non gaudebit civis; quia desiderium non est in illo. Propheta figuratis uelut amictibus obteguntur, ut sensum pie quaerentis exerceant et ne nudata ac promta uilescant. quamuis qu
Abbreviated transcription (Latin):
uiuentes in xͦ iħu: ñ ddesinic
ĩpugnare. S nͨ his ꝯtent᷑ ad al
somnis sepiꝰ uera ꝓnuntiat.
ut eos qñq ad falsitatẽ ꝑt̾har
dũ dormientes ante horã uł
tẽpꝰ exsuscitat. ut eos uigiliar
psallentes atq orantes sibilis
pacto ab sp̃ali oꝑe rethens in¬
nes efficiat. Tu aũ hõ dĩ in¬
gilanti studio adtende q̃ dio.
Imͥ adhuc magis stupenda
narranti. fidẽ p̃beto. Cuidã
relatione: nuꝑ cognoui qd̃
dico. Uir qͥdã religiosꝰ atq in
monachicho habitu ꝯstitutꝰ.¬

Expanded text:
n desinit impugnare: sed nec his contentus ad alia somnis saepius vera praenuntiat, ut eos quandoque ad falsitatem pertrahat, dum dormientes ante horam, vel tempus exsuscitat, ut eos vigiliarum psallentes atque orantes sibilis,pacto a spiritali opere retrahens, inanes efficiat. Tu autem homo Dei, vigilanti studio attende quae dico, et mihi adhuc magis stupenda narranti fidem praebeto. Cujusdam relatione nuper cognovi quod dico. Vir quidam religiosus atque in monastico habitu
Abbreviated transcription (Latin):
dã cathenas fugiat uolup¬
tatũ. Monachi cib uilis. et
uesꝑtinꝰ: holera ⁊ legumina.
ducat deliciis. Monachꝰ fre
& gloriolas. ⁊ palpantes adu¬
latores: qͣsi hostes effugiat.
Monachꝰ humilitatẽ uestiũ.
tum̃ti aĩo ñ appetat. scłariũ
ꝯsortia deuitet. Qd ei opꝰ ẽ

Expanded text:
dam catenas fugiat voluptatum. Monachis cibus sit vilis et vespertinus. Olera et legumina, ducat deliciis. Quidquid eet gloriosos et palpantes adulatores quasi hostes fugiat. Monachus humilitate vestium, tumente animo, non appetat saecularium consortia; devitet. Quid ei opus est
Abbreviated transcription (Latin):
bium freqͣntias dedinamꝰ:
ne face ꝯpellam᷑ q̃ aut nos
ñ tam nat᷑a cogit face̾ quã
Luxuria mat̾ libidinis est:
uentrẽq distentũ cibo. uno¬

Expanded text:
bium frequentias declinamus, ne facere compellamur, quae nos non tam natura cogit facere quam xuria mater libidinis est, ventremque distentum cibo,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯculcet᷑. Monachꝰ si cecidĩt: ora¬
bit ꝓ eo sac̾dos. ẜ sac̾dotis lap¬
su.qͥs rogaturꝰ est: Net̾m̃tum
pecoris: pastoris ignominia ẽ.
tis. qͣntũ exemplo ꝓdest. tãtũ
silentio nocet. Latratu enĩ ca¬
nũ. ⁊ bacło pastoris: lupoꝵ ra¬
bies teͣnda ẽ. Uinolentia. susur¬

Expanded text:
us . Monachus si ceciderit, orabit pro eo sacerdos. Pro sacerdotis lapsu quis rogaturus? Detrimentum pecoris, pastoris ignominia est. tis, quantum exemplo prodest, tantum silentio nocet. Latratu enim canum et baculo pastoris luporum rabies terrenda est. Violentia imp
Abbreviated transcription (Latin):
uicia puniet᷑. Prudens lector
caue sẽꝑ suꝑsficiosã intelligẽ¬
tiã. ut ñ tuo sensui adtẽꝑes
scͥpt᷑as: s scͥpt᷑is iungas sensũ
tuũ: & intelligas qͥd seqͣt᷑. Cũ¬

Expanded text:
ibus. Prudens lector, cave semper superstitiosam intelligentiam; ut non tuo sensui attemperes Scripturas, sed Scripturis jungas sensum tuum, et intelligas quid sequatur. Su
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ht̃. Facile ꝯtẽpnit oĩa : qͥ se
sẽꝑ cogitat ẽẽ moriturũ. Fr̃e¬
quent̃ impudicos senes: etas
lasciua ꝯdẽpnat. Subitꝰ calor.
longũ uincit teporẽ: qͥa chu
sua: et qͣsi sepulchra dealbata¬
ieiuniis disputat. Nõ ierosoli¬
mis fuisse. s ierosolimis bene

Expanded text:
t. Facile contemnit omnia, qui se semper cogitat esse moriturum. Frequenter impudicos senes aetas lasciva condemnat. Subitus calor longo vincit tempore. Quia multi sua, et quasi sepulcra dealbataieiuniis disputat. non Hierosolymis fuisse, sed Hierosolymis bene
Abbreviated transcription (Latin):
ht̃: qm ut aĩam suã ponat
qͣs ꝓ amicis suis: siue potiꝰ qr
sic̾ mors animã uelit a sensi¬
b carnis: sic caritas a ꝯcupis¬
centiis carnalib. D̃s nouit qͥd¬

Expanded text:
t, quam ut animam suam quis ponat pro amicis suis, siue potius quia, sicut mors animam auellit a sensibus carnis, sic caritas a concupiscentiis carnalibus. huic
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpħe nom̃ assumẽ. Tu gͥ cũ
caritatis affectione tales raht¬
gue: et iuxta regulã panĩ
uiuere semꝑ stude: maxme
aut̃ sc̃i ⁊ ꝯfessoris beneducd.
Non declines ab ea qͦꝗͣ: nͨ illi
addas qͥppiã nͨ minuas. Totuͦ
enĩ qđ sufficit ht̃: & nusqmͣ
sectatores suos ꝑducunt ad
tͥ sermonẽ nocturnis horis.
licet inculta uenustate dicta
potiꝰ de conflictu uicioꝵ atq
iurtutũ nuncupare malui:
in qͦ si edificationis aliqͥd rep¬
peris. hc̃ legendũ. ⁊ aliis tͣdere

Expanded text:
e nomen assumere? Tu igitur cum charitatis affectione tales redargue; et juxta regulam Patrum vivere semper stude, maxime autem sancti confessoris Benedicti. Non declines ab ea quoque, nec illi addas quidpiam, nec minuas. Totum enim quod sufficit, habet, et nusquam sectatores suos perducunt ad tibi sermonem nocturnis horis, licet inculta venustate, dictapotius De conflictu vitiorum atque virtutum nuncupare malui, in quo si aedificationis aliquid repereris, hunc legendum et aliis tradere
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ ħ dict᷑. qr dũ sensũ sacre sc̃p¬
ture prudent̾ ñ ꝯsid̾ant: pene
õs scõs ꝯtẽpnunt. Si eñ ita ẽ
ut asser̃t: gͦ qͦtqͦt ex romanis
ꝯu̾si. apd̃ romanos degunt.
Qtͦqͦt ex grecis: apd̃ grecos. Qtqͦt
hiberis: apđ hiberos. ¶tͣqt ex
germanicis: apd̃ germanicos.
Qtqͦt ex aqͥtanicis: ap̃ aqͥtanicoᷤ.
Qtͦqͦt ex britannicis: ap̃ b̾tanni¬
cos. Qt̾qt ex anglis: ap̃ anglos
religiose uiuunt. ĩꝑfecti ert̃.
Ecce paulꝰ ⁊ antoniꝰ ex thebeis:
apd̃ theos ꝑfecti st̃. Ecce ylari¬
on ex palestinis: ap̃ palestinoᷤ
ꝑfectꝰ ẽ. Ecce machariꝰ ex egyp¬
tiis: apd egyptios ꝑfectꝰ ẽ. Ecce
oxirineꝰ ciuitas: ex ꝓpͥis ciuib¬

Expanded text:
 sacrae Scripturae prudenter non considerant, pene omnes sanctos contemnunt; si enim ita est, ut asserunt: ergo quotquot ex Romanis conversi apud Romanos degunt; quotquot ex Graecis apud Graecos; quotquot Hiberis apud Hiberos; quotquot ex Germanis apud Germanos; quotquot ex Aquitanicis apud Aquitanicos; quotquot ex Britannicis apud Britannicos; quotquot ex Anglis apud Anglicos religiose vivunt, imperfecti erunt. Ecce Paulus et Antonius ex Thebaeis apud Thebaeos perfecti sunt. Ecce Hylarion ex Palaestinis apud Palaestinos perfectus est. Ecce Macharius ex Aegyptiis apud Aegyptios perfectus est. Ecce Oxirinchus civitas ex propriis civi
Abbreviated transcription (Latin):
monache in pat̾na domo. uͥ
uallũ. uͥ fossa. uͥ hiemps acta
sub pedib: Ecce de celo tuba
ex ore regis ꝓcedens obuza
qͦ metet.⁊ tu de cubiculo ad
atiẽ. de umbra egredieris ad
solẽ: sorpꝰ assuetũ tunzca. lori¬
ce onꝰ ñ suffert: cap̃ oꝑtũ lin¬
teo. galeã recusat: molles ogo
manꝰ durꝰ exasꝑat capulus.¬
Mat̾ mea ⁊ fr̃s met: hi st̃ qͥ
faciunt uoluntatẽ pat̾s mei
qͥ in ceł ẽ. Si credunt in xͦ:
faueant mͥ ꝓ eiꝰ noĩe pug¬
nat᷑o. Si ñ credunt: mortu
sepeliant mortuos suos. Ad¬
aliqͣm deuorare qͣrens c̾cuit.¬
arboris tectꝰ umbracłõ. mol¬
les sõnos futurꝰ p̃da carpis.

Expanded text:
monache, in paterna domo, ubi vallum, ubi fossa, ubi hiems acta sub pellibus? Ecce de coelo tuba ex regis ore procedens obvia quaeque metit, et tu de cubiculo ad aciem, de umbra egrederis ad solem. Corpus assuetum tunicae, loricae onus non suffert. Caput opertum linteo galeam recusat, molles otio manus durus exasperat capulusMater mea et fratres mei hi sunt qui faciunt voluntatem Patris mei qui in coelis est . Si credunt in Christo faveant mihi pro ejus nomine pugnaturo: si non credunt, mortui sepeliant mortuos suos. Adaliquem devorare quaerens circuiarboris tectus umbraculo molles somnos futurus praeda carpis.
Abbreviated transcription (Latin):
det qͥd mali alii faciant: s
qͥd ipse boni face̾ debeat. Si ĩ
monast̾io uiuens cłicꝰ ẽẽ desi¬
deras: ita te exhibe ut ħ uite
meritis ꝯseqͣris: id. est ut atlo¬
lescentiã tuã nulla libidinᷤᷤ
sorde ꝯmacules. ut ad altare
xͥ qͣsi de thalamo uirgo ꝓce¬
das. Caue ne ad scͥbendũ cito
ꝓsilias:⁊ leui ducaris ĩsania.
Multo tẽꝑe disce qd̾ doceas.
nec credas laudatorib tuis.
ĩmo irrisorib aurẽ ne libẽt

Expanded text:
deret quid mali alii faciant, sed quid boni ille facere debeat. Si in monasterio vivens clericus esse desideras, ita te exhibe, ut vitae meritum consequaris. Id est, ut adolescentiam tuam nulla libidinis sorde commacules, ut ad altare Domini, quasi de thalamo virgo procedum. --Ne ad scribendum cito prosilias, et levi ducaris insania. Multo tempore disce quod doceas. Ne credas laudatoribus tuis, imo irrisoribus aurem ne libenter
Abbreviated transcription (Latin):
uasiꝰ in ꝓpͥa hac mediolanẽsi
ciuitate᷑. ꝓpͥaq domo manen¬
tes. ac ꝑ decẽ annos monacoꝵ
uitã exercentes: ita ꝑfecti st̃:
ut martyres fierent. An for¬
te sola ur̃a ꝓuintia extͣ hãc
regulã erit excepta: ut ñ de
beat monachos: Satagendũ
gͥ magis ẽ. ut uͥ qͥs fuerit iux¬
parentũ. ñ ꝓpinquoꝵ. ñ affi¬
niũ illeceb̾s. a uia ꝑfectioniᷤᷤ
declinet. Sic c̾te iuxta salua¬
toris sententiã. patͥ matriq.
fr̃ib. sororib. uxorib. filiis.
domib. agͥs. ⁊ cunctis q̃ possi¬
det renuntiare ualebit. Hoc
aũt dico ñ qͦ successores qͥ
de regno ad regnũ. de publi¬
co ad heremũ tͣnseunt. sũma
laude ñ ducã: s qͦ illos etiã
qͥ magis affectib patͥã fugi¬
unt ꝙͣ. gressib felices atq ꝑ¬
fectos ostendã. Obsecro itaq
illos. qͥ ħ apd̾ uos fieri posse
denegant. ut uigilanti studio
ꝯsident: cur ñ dixerit dñs¬

Expanded text:
vasius in propria hac Mediolanensi civitate, propriaque domo manentes, ac per decem annos monachorum vitam exercentes, ita perfecti fuerunt, ut martyres fierent. An forte sola nostra provincia extra hanc regulam erit excepta, ut non debeat monachos. Satagendum igitur magis est, ut ubi quis fuerit, juxparentum, non propinquorum, non affinium illecebris a via perfectionis declinet. Sic certe juxta Salvatoris sententiam , patri matrique, fratribus, sororibus, uxoribus, filiis, domibus, agris, et cunctis quae possidet, renuntiare valebit. Hoc autem dico, non quo successores, qui de regno ad regnum, de publico ad eremum transeunt, summa laude non ducam; sed quo illos etiam, qui magis affectibus patriam fugiunt, quam gressibus, felices atque perfectos ostendam. Obsecro itaque illos, qui hoc apud nos fieri posse denegant, ut vigilanti studio considerent, cur non dixerit D
Abbreviated transcription (Latin):
noxiã: si ipsa seruare studue¬
rit intꝰ cordis mundiciã. Int̾ea
sic̃ tu ipse indicare curasti:
audio qͦsdã apd̃ uos dic̾e. ñ
posse aliqm in pat̾a sue natiui¬
tatis ꝑfectũ eẽ. illd̾ in argum̃¬
tũ affum̃tes qd̃ dñs dix̃. Nemo

Expanded text:
noxiam, si ipsa servare studuenoxiam, si ipsa servare studuerit intus cordis munditiam. Interea sicut tu ipse indicare curasti, audio quosdam apud nos dicere, non posse aliquem in patria suae nativitatis perfectum esse, illud in argumentum a
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ particłas extͣ ilsũ etiã incõ¬
positas ĩmunda colluuione
crebriꝰ fedaret. Que in tantũ
erat horrenda. fetida ⁊ noxia
ut pars uestiũ ꝗͣ tetigisset:
qnͣꝗͣ fuisset abluta. De qͦ cũ
uersuto serpenti potestatẽ in
eũ dedit: respondi ut cordis
eiꝰ ĩmundiciã foris ostendẽt:
qd̃ nũꝗͣ in ext̾iori habitu fe¬
cisset: nͥ int̾iorẽ õio corrupiᷤ¬
set̃: scił aut infidelitate et
uit. Quẽ qr longe posit̾ erat
ego qͥdẽ ñ uidi: s tñ ut arb¬
tror ħ in illo uere p̾uidi. ¶d̃
si ñ ẽ ita: ñqͥd tñ factũ putat᷑
sine causa: Est ꝓpt̾ea gestũ:
ut in eo mundiciã cordis fe¬
ditas illa seruaret: ne hanc
callidꝰ hostis inanis głie maclã
fedaret: sicuti paulꝰ ne de mag¬
nitudine reuelationũ tumet
stimulũ carnis accepit. Sit
itaq hoꝵ qd̃libet. Aut c̾ce si
positurꝰ sũ uerũ ñ erit: Uerũ
ẽ oĩo: uerũ ẽ qd dico: ñ esse
colluuionẽ illã extͥnsecꝰ aĩe

Expanded text:
ejus particulas et extra illum etiam incompositas, immunda colluvione crebrius foedaret. Quae intantum erat horrenda, fetida et noxia, ut pars vestium quam tetigisset, quamquam fuisset abluta. De qua cumDeus talem versuto serpenti potestatem in eum dedisset, ut cordis ejus immunditiam foris ostenderet, quod numquam in exteriori habitu fecisset, nisi interiorem omnino corrupisset, scilicet aut infidelitate et vit. Quem quia longe positus erat, ego quidem non vidi, sed tamen, ut arbitror, haec in illo si non est ita, nunquid tamen factum putatur sine causa? Est praeterea gestum, ut in eo munditiam cordis foeditas illa servaret, ne hanc callidus hostis inanis gloriae macula foedaret, sicuti Paulus, ne de magnitudine revelationum tumeret, stimulum carnis accepit . Sit itaque horum quodlibet, aut certe si positurus sum, verum non erit? Verum est omnino, verum est quod dico, non esse colluvionem illam extrinsecus animae
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ equoꝵ et canũ cursib: ĩ cer¬
uoꝵ ⁊ cap̾aꝵ saltib : ĩ accipitrũ
uolatib: in pauonũ colũbaꝵ.
turt᷑umq pennis ⁊ collis: in
lierũ uenustis aspectib. eaꝵq
suꝑciliis et cͥnib. ocłis ⁊ genibꝰ.
⁊ si qͣ stͣ alia q̃ mͦ ñ recolit sen
celo st̃: Si cancer ita
pulcher ẽ: pat̾a ciuitas et
ꝑegrini: qͣlia st̃ ea q̃ possidẽt
filii:. Si mortales ⁊ miseri in
hac uita talit̾ st̃ remun̾ati:
ĩmortales ⁊ beati qͣlit̾ s̃ ĩ illa
uita alitati: Qꝓpt̾ recedat amor
p̾sentis scłi. in quo nulłꝰ ita nas¬
cit᷑ ut ñ moriat᷑. ⁊ succedat amor
ut deinceps ñ moriant᷑: ubi
nulla adu̾sitas turbat: nulła
necessitas angustat: nulla mo

Expanded text:
sibus, in cervorum et caprarum saltibus, in accipitrum volatibus, in pavonum, columbarum, turturumque pennis et collis, in lierum venustis aspectibus, earumque superciliis et crinibus, oculis et genis, et si qua sunt alia, quae modo non recolit senscoelo sunt, si carcer ita pulcher est, civitas et peregrini, qualia sunt ea quae possident filii? hac vita taliter sunt remunerati 221, immortales et beati qualiter sunt in illa vita ditandi? Quapropter recedat amor praesentis saeculi, in quo nullus ita nascitur, ut non moriatur; et succedat amor ut deinceps non moriantur, ubi nulla adversitas turbat, nulla necessitas angustat, nulla mol
Abbreviated transcription (Latin):
ur te in uoluptate tua
mͦ ñ dilatas: cũ qͥd te se¬
qͣtͣ ignoras : Acceptũ tẽpꝰ in de¬
sideriis. ꝑdẽ ñ debes: qͥa qm
ciciꝰ ꝑtͣnseat nescis. Si enĩ miᷤ¬
ceri ds̃ hoĩem in uoluptate
coitꝰ nollet: in ipso gen̾is hu¬
mani exordiũ. masculũ et
feminã ñ fecisset. S castitas
te fingas qͥd pꝰ hanc uitã
recipias. Si enĩ pie ⁊ caste ui¬
ris: sine fine gaudeb̾. Si uͦ
impie ⁊ luxuriose: et̾nis incẽ¬
diis subiaceb̾. In de aut̃ magiᷤᷤ
castiꝰ uiu̾e debes: unde quã
rare te dicis. Adq in exordio
gen̾is humani ad ħ mascłm
⁊ feminã dm̃ creasse ꝓfit̾is. ut
mutuis se amplexib miscere
S nubendi licentia qͥb dan

Expanded text:
ur te in voluptate tua modo non dilatas, cum quid te sequatur ignoras? Acceptum tempus in desideriis perdere non debes, quia quam citius pertranseat nescis. Si enim misceri Deus hominem in voluptate coitus nollet, in ipso humani generis exordio masculum et feminam non fecisset. CAP. te fingas quid post hanc vitam recipias; si enim pie et caste vixeris, sine fine gaudebis; si vero impie et luxuriose, aeternis incendiis subjacebis. Incastius vivere debes, unde quam rare te dicis. Quod autem in exordio generis humani ad hoc masculum et feminam Deum creasse profiteris, ut mutuis se amplexibus miscere sed nubendi licentia quibusdam
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd ue pot̾ ẽẽ delectabiliꝰ: qͣm
qd̾ in p̾senti uita cotidie c̾nz¬
m: O quã mirabił celi cam̃a
in aere iocundo: in lumine
soł: in auem̃to lune. atq
defectu: in uarietate stellaꝵ
et cursu: Qm oblectabił t̾ra
in nemoꝵ florib: in fructuũ
suauitatib: in pͣtoꝵ riuuloꝵ¬
q amenitatib: in segetũ culmiᷤᷤ

Expanded text:
t esse delectabilius, quam quod in praesenti vita quotidie cernimus? O quam mirabilis coeli camera in aere jucundo, in lumine solis, in augmento lunae atque defectu, in varietate stellarum et cursu: quam oblectabilis terra in nemorum floribus, in fructuum suavitatibus, in pratorum rivulorumque amoenitatibus, in segetum culmi
Abbreviated transcription (Latin):
ħẽ inqͥtas sororis tue sodome
ad medicinã : sic ad sum̃das
dapes decͥet qͥsq accedẽ. Neqͣꝙ.
scilicet uoluptatẽ in ilł appe¬
tens: s necessitati succurrens.
hinc incarnata u̾itas ꝑ eu̾głiũ
ait. Adtendite ne gͣuent᷑ corda
ur̃a in crapula ⁊ eb̾etate. ¶tͣ¬

Expanded text:
 iniquitas sororis tuae Sodomae ad medicinam, sic ad sumendas dapes debet quisque accedere, nequaquam scilicet voluptatem in illis appetens, sed necessitati succurrens. Hinc incarnata Veritas per Evangelium ait: « Attendite, ne graventur corda vestra in crapula et ebrietate
Abbreviated transcription (Latin):
dis eoꝵ qͥ t̾rena sapiunt. Et
rursũ. Esca uentͥ: & uenter
escis. Us̃ aut̃ ⁊ hc̃ ⁊ hanc destru
refectionẽ semꝑ esuriens ĩꝑet.
uerũ etiã accurationes simul
et suauiores epulas excepta
rideant. Fãc eos letos tua leg¬
ga. S moderatꝰ meror respond
¶ũqͥd iã diabolũ uicisti:
Nũqͥd iã inferni penas euasisti:
Nũqͥd iã de exilio ad patͥa uenisti:
Nunqͥd iã de tua electione se¬
curitatẽ accepisti: An forte ĩ
obliuionẽ uenit qd̃ dñs dic̃.
mundꝰ gaudebit. uos uͦ ꝯtͥsta¬
bimini. s tͥsticia ur̃a uertet᷑¬

Expanded text:
dis eorum qui terrena sapiunt . » Et rursum: « Esca ventri, et venter escis. Deus autem et hunc et hanc destruerefectionem semper esuriens imperet, verum etiam, accuratiores simul et suaviores epulas, exceptarideant. Fac eos laetos tua laetitia. MODERATUS MOEROR RESPONDETnunquid jam diabolum vicisti? nunquid jam inferni poenas vicisti? nunquid jam de exsilio ad patriam venisti? nunquid jam de tua electione securitatem accepisti? An forte in oblivionem venit quod Dominus dicit: Mundus gaudebit, vos autem contristabimini, sed tristitia vestra vertet
Abbreviated transcription (Latin):
ante: qr in multiloqͥo peccatũ
ñ deerit. Ant forte int̾ innu¬
mera u̾ba declinet᷑ cͥminosa:.
S nũqͥd declinari pot  mut¬
lia atq otiosa de qͥb ratio in
futurũ erit reddenda: Tenend̾
gͦ ẽ modꝰ in loqͣndo: &e ab ipsis
sic̃ beatꝰ psalinista legit᷑ fecisse.
Dic̃ enĩ. humiliatꝰ sũ ÷ silui
a bonis. Immundicia dicit.
onne ẽ grande facinꝰ siue
ꝯcubitũ maris ⁊ femine:
uł ꝓpriis ł alt̾iꝰ inqͥnari mani

Expanded text:
te: « Quia in multiloquio peccatum non deerit . » Quasi forte inter innumera verba declinentur criminosa; sed nunquid declinari possunt inutilia atque otiosa, de quibus ratio in futurum erit reddenda . Tenendus ergo est modus in loquendo, et ab ipsis sicut beatus Psalmista legitur fecisse. Dicit: « Humiliatus sum, et silui a bonis . » IMMUNDITIA DICIT: Non est grande facinus, sive concubitu maris et feminae, vel propriis vel alterius inquinari manib
Abbreviated transcription (Latin):
Bona cupiditas doctoris ecclas¬
tici q̃ nunꝗͣ satiat᷑ multitudi¬
ne sectatoꝵ: s qnͣto plures
habuerit discipłos. tantoma¬
gis ad doctͥne studiũ ꝯcitat᷑.¬
excedat limites. Qd̃ si excesserit
Iuerecundiã ruꝑit matri¬

Expanded text:
bona avaritia doctoris Ecclesiastici, qui numquam satiatur multitudine sectatorum, et quanto plures habuerit discipulos, tanto magis ad doctrinae studium c excedat limites. quos si excesserit et uerecundiam ruperit matr
Abbreviated transcription (Latin):
dando aliquẽ illude queri᷑
Qd tir petendo moras in nec¬
tis: Noͣ habeo qͥd tͥbuere pos
ñ artificioso ingenio sic̃ fallaga.
s simplici negationis u̾bo o¬
mͦ m̃tiat᷑. os qd̾ mentit᷑ occidit
aĩam.⁊ õib m̃dacib pars il¬
loꝵ erit in stagno ignis ar
respuit. qͥd aliud ꝙͣ muneri

Expanded text:
dando, aliquem illudere quaeris. Quid in petendo moras innectis? Non habeo quod tribuere possnon artificioso ingenio, sicut fallacia, sed simplici negationis verbo o quis, os, quod mentitur, occidit animam , et omnibus mendacibus pars illorum erit in stagno ignis ardrespuit, quid aliud quam muneri
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ tuã ne despexis. Mem̃to qͣd
pͣpurato diuiti ꝯtig̾it: qͥ ñ ido
dãpnat᷑ ẽ. qd̾ aliena tułit: s
qd̃ egenti pauꝑi sua ñ tͥbue¬
rit.⁊ in inferno positꝰ ad peten¬
da minuma ꝑuen̾it: qͥ ħ parua
negauit. Qͥd etiã ad sinistͣm
positis uidex celi dicturꝰ sit:¬

Expanded text:
tui ne despexeris . Memento quid purpurato diviti contigerit: qui non ideo damnatus est quod aliena tulerit, sed quod egenti pauperi sua non tribuerit: et in inferno positus ad petenda minima pervenerit, qui hic parva negavit . Quid etiam ad sinistram positis judex coeli dicturus sit
Abbreviated transcription (Latin):
possides egentib tͥbuis:
unde subiectos absq. penuria
tenueris: utͣq ꝑfic̾e uale¬
bis. Hinc enĩ idẽ ipse ad chorĩ¬
thios ait. Si uoluntas ꝓmptaẽ.
ex ħ q̃ habet accepta ẽ: ñ scd̃m

Expanded text:
possides egentibus tribuis, unde subjectos absque pecunia tenueris, utrumque perficere valebis; hinc enim idem ipse ad Corinthios ait : Si voluntas prompta est, ex hoc quod habet accepta est, non secundum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ aliena ñ tollis: dicn
ẽẽ non uales. Fraus droit.
i cuncta q̃ tͥ p̾latꝰ seruanda
ta ꝯmisit. illibata ꝯsig¬
nans. ⁊ ne modicũ qͥd reser¬
uandũ existimas. unde uel
ꝓpͥis utilitatib ꝯsulis. ł ami¬
cis.⁊ ꝯmilitonib places¬
Deliꝰ est innocentia ad uiq
ledẽ furto ł fraude. Q enim
aliena qͦlibet mͦ iniuste p̃ri¬
pit. ipse sͥ regni celestis adi¬
tũ claudit. Unde ⁊ p̾dicator
egregiꝰ qͦsdã redarguit diceis.
Omo delictũ ẽ in uob̃. q̃ udi¬

Expanded text:
Si aliena non tollis, ex esse non vales. FRAUS DICIT: Si cuncta quae tibi praelatus servanda commisit, illibata consignas, et ne in modicum quid reservandum existimas, unde vel propriis utilitatibus consulis, vel amicis et commilitonibus places? INNOCENTIA AD UTRAlaedere furto vel fraude. Qui enim aliena quolibet modo injuste praeripit, ipse sibi regni coelestis aditum claudit. Unde et praedicator egregius quondam redarguit dicens: « Omnino delictu