comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sał. et obedientie sinceritatẽ. Apostolici
grad̾ dignitas pͥncipalis. sic̃ p̃minet
uniu̾sis: sic debet õib pat̾ne seoulita¬
tis benigna subsidia. Nouit ad liqui¬
dum sublimitatis ur̃e sc̃a sinceritas.
qd̾ nõ est laudabilis in eccłiastica di¬
gnitate ꝓgressus. cuiꝰ est uolentia co¬
mes. ambitio ꝓnuba. fra̾ulentia peda¬
gogus. symonia p̃cessor. Forma nouit¬
ua ĩmo enormitate deformi ꝯͣ appella¬
tionẽ ad uos factã. Rob̾tꝰ de aria in
eccłiam cam̾acensem nouus possessor.
ingredit᷑. Designatꝰ est imꝑatorie de¬
mandationis apicibꝰ. comitis flandrie
p̃cibꝰ iminis un pac̾tus est. redempti
fauoris ad eptꝰ est em̃dicata suffragia.
et ꝑmachiationis clandestine cunicłos:
catheor̃ pontisicał eminentiã non dño
uocatꝰ tuꝗͣ adron. s fauore pͥncipum
et temerarie multitudis arbitrio fa¬
stuose et irreu̾ent̾ irrupit. Nouit
celsitudus ur̾e sacer intuitꝰ qnta de¬
beat᷑ applłonib reuerentia. qͣnta sit

Expanded text:
 et obedientiae sinceritatem. Apostolici gradus dignitas principalis sicut praeeminet uniuersis sic debet omnibus paternae sedulitatis benigna subsidia. Nouit ad liquidum sublimitatis uestrae sancta sinceritas quod non est laudabilis in ecclesiastica dignitate progressus cuius est uiolentia comes ambitio prouida fraudulentia paedagogus Simonia praecessor. Forma noua imo enormitate deformi contra appellationem ad uos factam Robertus de Aria in ecclesiam Cameracensem nouus possessor ingreditur. Designatus est imperatoriae demandationis apicibus comitis Flandriae precibus et minis impactus et redempti fauoris adeptus est emendicata suffragia per machinationis clandestinae cuniculos cathedrae pontificalis eminentiam non a domino uocatus tanquam Aaron sed fauore principum et temerariae multitudinis arbitrio fastuose et irreuerenter irrupit. Nouit celsitudinis uestrae sacer intuitus quanta debeatur appellationibus reuerentia quanta sit
Abbreviated transcription (Latin):
creuimꝰ ꝓficisci. magne noue tͥbula¬
tionis arbitͣti remediũ: si romanus
pontifex nob̾ et ꝯsilio subuen̾it et
auxilio. Suscipite gͥnrãm beniuoli
excusationẽ. diligent̾ attendentes:
nr̃os sũptꝰ itineris expense. parit̾q
ꝯcilii suffic̾e non posse. qͥ d̃ reliquiis
incendioꝵ. tãꝗͣ tabule de naufragio
extͣcti defectũ nob̾ mina pollicent᷑.

Expanded text:
crevimus proficisci, magnum novae tribulacrevimus proficisci, magnum novae tribulationis arbitrati remedium, si Romanus pontifex nobis et consilio subvenit et auxilio. Suscipite igitur nostram benevoli excusationem, diligenter attendentes nostros sumptus itineris expensae, pariterque concilii, sufficere non posse, qui de reliquiis incendiorum, tanquam tabulae de naufragio, extracti, defectum nobis in via pollicent
Abbreviated transcription (Latin):
u̾entia sacroꝵ. Om̃ĩa ꝯfracta st̃. omĩa
direpta. om̃ia ꝯtaminata. Nicħ eorũ
manꝰ euasit: qͥ gratis ad flagitia dic̃¬
currunt. ad honestũ nͨ p̾cio. eiꝰdẽ clerus
affluentiã: solari nat᷑am. ad necessaria
uotũ restͥng̾e om̃ib in̾digens. Illius
angustie suꝑ dolorẽ uulnerũ nr̃orũ
reuelare ñ possumꝰ in opiã. ꝗͣ qd̾ nemo
uult nr̃ãm. Pret̾ea longũ est enarra¬
re: quã constanti tirannide rex anglicꝰ
in hos seuierit. qui temꝑantia regis᷑
abiecta: decreuit: ñ pͥꝰ pontifici par-¬
cendũ: ꝙͣ pontificẽ compelłet iusa¬
cͥlegiũ. Quia ⁊ eñi turres eccłie nr̃e
deic̃e uoluimꝰ. tͣnsmarinis subicien¬
di iudiciis: coactati sumꝰ in uirras pe¬
lagi sustin̾e. singłarẽ scilicet moles¬
tiã in terris. atq unicã tociꝰ huina¬
ne compagis dissolutionẽ. Tantis gͥ
agitati t̾binib: ad apłoꝵ limura de¬

Expanded text:
verentia sacrorum. Omnia confracta sunt, omnia verentia sacrorum. Omnia confracta sunt, omnia direpta, omnia contaminata. Nihil eorum manus evasit, qui gratis ad flagitia discurrunt, ad honestum nec pretio. Eisdem clerus affluentiam, solari naturam; ad necessaria votum restringit, omnibus indigens. Illius angustiae super dolorem vulnerum nostrorum relevare non possumus inopiam, quam quod nemo vult nostram. Praeterea longum est enarrare quam constanti tyrannide rex Anglorum in nos saevierit, qui temperantia regis abjecta, decrevit non prius pontifici parcendum, quam pontificem compelleret in sacrilegium. Quia etenim turres Ecclesiae nostrae dejicere nolumus, transmarinis subjiciendi judiciis, coacti sumus injurias pelagi sustinere, singularem scilicet molestiam in terris, atque unicam humanae compaginis dissolutionem. Tantis igitur agitati turbinibus, ad apostolorum limina de
Abbreviated transcription (Latin):
cꝰtũ ceꝑe tͥenniũ. qd̾ totũ ꝯtinus e¬
uolutum lam̃tis. recens uulnꝰ uuln̾a
cotidie fatrgauit. Deniq tã modico
temꝑe sex in urbe sustinuimꝰ ꝯfules.
quoꝵ millus pacificũ p̾tendens in¬
g̾ssum: gladiis ⁊ igne: eurtam sͥ uen¬
dicauit potestatẽ. Plebs coacta in fa¬
uorẽ. tirannũ suscepit ex necessitate.
ñ ducẽ ex lege. In susceptũ studia simu¬
lauit: ñ exhibuit. fidẽ repꝑit: in ea qͥ
suꝑior. Consul uͦ tanto gͣuiꝰ dñatꝰ est:
qͣnͣto breuiꝰ. Miles eiꝰ simulatis usus
iniuriis. eos scelerũ iudicauit exꝑtes:
qͦs rerũ. Eqr ñ parcit ppłis regnũbre¬
ue. finẽ rapinis ĩ opia posuit ñ uolũtaᷤ.
Ea clades usq ad scũariũ dñi deuagata ẽ.:
et pͥmo qͥeqͥd extͣ muros nr̃e fuerat potes¬
statis. uł euanuit in fauillas. uł dissipa¬
tũ est in rapinas. Deinde similib ceci¬
ñ pauce. In reliqͥs qͥbꝰ ignis peꝑeit: eqͦ
ꝑiclitata est ⁊ facultas pauꝑum.i ye¬

Expanded text:
d totum continuis evolutum lamentis, recens vulnus in vulnera quotidie fatigavit. Denique tam modico tempore, sex in Urbe sustinuimus consules, quorum nullus pacificum praetendens ingressum, gladiis et igne curtam sibi vindicavit potestatem. Plebs coacta in favorem, tyrannum suscepit ex necessitate, non ducem ex lege. In susceptum studia simulavit, non exhibuit. Fidem reperit in ea, qui superior. Consul vero tanto gravius dominatus est, quanto brevius. Miles ejus, simulatis usus injuriis, eos scelerum judicavit expertes, quos rerum. Et quia non parcit populis, regnum breve, finem rapinis inopia posuit, non voluntas. Ea clades usque ad sanctuarium Domini devagata est, et primo quidquid extra muros nostrae fuerat potestatis, vel 88 evanuit in favillas, vel dissipatum est in rapinas. Deinde similibus cecinon paucae. In reliquis, quibus ignis pepercit, aeque periclitata est et facultas pauperum, et re
Abbreviated transcription (Latin):
stabilitatẽ meruert̃. rogamꝰ ne mat̾
filie subtͣhat grãm. ꝙͣ ꝯtulit ad qͥetem.
Neq eñi dignitatẽ minuit apłi. lib̾taᷤᷤ
impensa ꝯfessori. Nec nos ita martinũ
uen̾ari q̃rimꝰ: ut petrũ ꝯculcemꝰ. Si uͦ
p̃dicta minꝰ se defendt̃ pͥuilegia. par¬
cat pat̾ filiis. ⁊ indulgeat ex miscd̾ta:
qd̃ admissũ est ex ignorantia. Cons̾¬

Expanded text:
mater filiae subtrahat gratiam, quam contulit ad quietem. Neque enim dignitatem minuit apostoli libertas impensa confessori. Nec nos ita Martinum venerari quaerimus, ut Petrum conculcemus. Si vero praedicta minus se defendunt privilegia, parcat filiis Pater, et indulgeat ex misericordia quod admissum est ex ignorantia. Conse
Abbreviated transcription (Latin):
¶dimꝰ. ⁊ ore ꝯfitem᷑. Nec refert utrũ dis¬
simile sit obseqͥũ. qd̾ simili freqñtatur
affectu. St̃ aut̾ duo que infallor ep̃o sug¬
g̾ente decreuisti. tui scił memoria de¬
bitiq recordatio pastorał. Unde uelut
qͦddã ꝯmonitoriũ candelabra missa mͥ
intelligo. qͥb corã positis ⁊ doctne lum̃
gerere ⁊ ꝓte reminiscerer supplicare.
Eoꝵ p̾sentia succutit ⁊ excitat spm
meũ. secretis exigens hortatib ut dũ
utor bñficio: ꝓficiã exemplo. Occulte
quidẽ s acute satis iubeor attend̾e. cuiꝰ sĩ
bauilus luminis: qͥb diuina dicant e
Amplector tuã filia xͥ exhortationẽ. que
si tue defuit intentioni. si dedisti sim¬
plicit̾. sic tñ mun̾is accipio famulatũ.
nͨ ꝯtempnã docum̃tũ. Licet undecũq
ꝓfic̾e ac doc̾i. Omĩa fere misticos offe¬
rt̃ intellectꝰ. et facile ẽ ex qͣlibet re: mo¬
rũ figare uenustatẽ. Nicħ ita creatũ

Expanded text:
dimus et ore confitemur. Nec refert utrum disdimus et ore confitemur. Nec refert utrum dissimile sit obsequium, quod simili frequentatur affectu. Sunt autem duo, quae, nisi fallor, episcopo suggerere decrevisti; tui scilicet memoria, debitique recordatio pastoralis. Unde velut quoddam commonitorium candelabra mihi missa intelligo, quibus coram positis, et doctrinae lumen gerere, et pro te reminiscerer supplicare. Eorum praesentia succutit et excitat spiritum meum, secretis exigens hortatibus, ut dum utor beneficio, proficiam exemplo. Occulte quidem, sed acute satis, jubeor attendere cujus sim bajulus luminis, quibus divina dicant elAmplector tuam, filia Christi, exhortationem, quae si tuae defuit intentioni, si dedisti simpliciter, sic tamen muneris accipio famulatum, ne contemnam documentum. Licet undecunque proficere ac doceri: omnia fere mysticos offerunt intellectus, et facile est ex qualibet re morum figurare venustatem. Nihil ita creatum
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ. Sic ⁊ ap̃ me tuũ donũ tius ani¬
mꝰ ꝯm̃dat. sic magnificat. sic illustiat.
Ip̃m bn qͥdẽ rutilat auro suo. s meliꝰ in¬
aĩo tuo. animo eui bñficiũ placuit. cui
in nata ẽ. ñ suggesta uoluntas largien¬
di. Animo inꝗͣ. tuo. qͥ ex aĩo uoluit. qͥ
cito p̾stirit a quo in ꝓuidꝰ accepi. ñ im¬
portunꝰ extorsi. Porro ex hoc ⁊̃ manifes¬
tũ est quã deuota dñicis int̾ es sacͣmẽ¬
tis. qͥb qr ñ potes mninistrare femina:
ꝓuides instrum̃ta. Inutaris qntũ licet
scãs mulieres illas que pꝰad lucẽ cum
lacͥmis. dehinc ad monum̃tũ cũ aro¬
matib accesserunt. Ile nimirũ pio sue¬
cense desid̾io. qͥb potuere studiis ⁊ cru¬
cifixo compasse st̃: et obsequute tumu¬
lato. Tu qͦ p̾sens es cũ xp̃c immolatur.
cũ tradit᷑ sepult᷑e. neutrũq sine tuo
celebrat᷑ obseqͥo. cũ ibi luminaria pre¬
paras. lͥ luminis adẽe actorẽ ⁊ cord̾ cre¬

Expanded text:
tionem. Sic et apud me tuum donum tuus anitionem. Sic et apud me tuum donum tuus animus commendat, sic magniIpsum bene quidem rutilat auro suo, sed melius animo tuo, animo cui beneficium placuit, cui innata est, non suggesta, voluntas largiendi; animo, inquam, tuo, qui ex animo voluit, qui cito praestitit, a quo 25 improvidus accepi, non importunus extorsi. Porro ex hoc etiam manifestum est quam devota Dominicis interes sacramentis, quibus quia non potes ministrare femina, provides instrumenta. Imitaris, quantum licet, sanctas mulieres illas quae prius ad crucem cum lacrymis, dehinc ad monumentum cum aromatibus accesserunt. Illae nimirum pio succensae desiderio, quibus potuere studiis et crucifixo compassae sunt et obsecutae tumulato. Tu quoque praesens es cum Christus immolatur, cum traditur sepulturae, neutrumque sine tuo celebratur obsequio, cum ibi luminaria praeparas, luminis ubi adesse auctorem et corde cre
Abbreviated transcription (Latin):
gła ⁊ honore dignissime. falt ⁊ orationũ
instantiã. Difficile est oiscrete sẽꝑ ac ꝓ¬
uide beneficia collocari. Nesciunt hanc
excelse potestates ꝓuidentiã. quas pul¬
chrũ est bñfac̾e uel indignis. Talẽ egs
ap̃ te munificentiã exꝑtꝰ. benedictionẽ
tuã gr̾̃aꝵ ꝓseqͦr accione. stupefactus
parit̾: ⁊ gła mun̾is: et affectu tͥbuentis.
Munꝰ eñi tuũ płimũ cõmendationis
ix se ip̃o ꝓmeret᷑. ut pote ambiciosum
mat̾ia. p̾clara celat᷑a. Eius t̾n p̾cium
mittentis maiestate cumulat᷑. minꝰq
regina. Qx si nͨ pond̾e. nͨ ingenio place¬
rẽt artificis: ñ alit̾ tam̃ illud amplec̾te¬
rer: ꝙͣ uł thura suꝑi. uel pinguiũ liba¬
mina uictimarũ. Illi si qͥdẽ ñ hostiã sed
affectũ ꝯsid̾ant. eoꝵq grãm deuocio.¬
ñ impensa ꝓm̾et᷑. Purꝰ et integer aĩmꝰ
eos qͦcũq uult inclinat. nͨ minꝰ qͣdrãte
quã talento celestẽ mitigat in digna¬

Expanded text:
a et honore dignissimae, salutem et orationum instantiam. Difficile est discrete semper ac provide beneficia collocari. Nesciunt hanc excelsae potestates providentiam, quas pulchrum est benefacere vel indignis. Talem ego apud te munificentiam expertus, benedictionem tuam gratiarum prosequor actione, stupefactus pariter, et gloria muneris, et affectu tribuentis. Munus enim tuum plurimum commendationis ex se ipso promeretur, utpote ambitiosum materia, praeclarum caelatura. Ejus tamen pretium mittentis majestate cumulatur, minusque regina. Quod si nec pondere, nec ingenio placeret artificis, non aliter tamen illud amplecterer, quam vel thura superi, vel pinguium libamina victimarum. Illi siquidem non hostiam, sed affectum non impensa promeretur: purus et integer animus eos quocunque vult inclinat, nec minus quadrante quam talento coelestem mittigat indigna
Abbreviated transcription (Latin):
inu ͥ uł leuis orror. ad iudiciũ cedit.
nõs compulte ad hostiũ pulsare mise
potrũ qͥ septingies septies dimittere
p̾cipt᷑. s tociens in eũ delinqͣt᷑. Siẽ aũ
p̾uei tistant᷑ canonici: nicħ adu̾sus

Expanded text:
cedit, nos compulit ad ostium pulsare miserPetrum, cui septuagies septies dimittere praecipitur, si toties in eum delinquatur . Sicut autem praedicti testantur canonici, nihil adversus
Abbreviated transcription (Latin):
si eis bñ utenoo faciũt: ut et ipsi¬
fiant boni. ut gͥ et tu sis bona corã
dño do̾ tuo. ut̾e bene bono mun̾e
suo. Si bene ut̾isneiꝰ munꝰ est: et
tuũ bonũ. Si uͦ male: eiꝰ qͥdẽ munꝰ ẽ.
ribonũ. s bono mun̾e d̾i male utẽ

Expanded text:
sed eis bene 17 utendo faciunt, ut et ipsised eis bene 17 utendo faciunt, ut et ipsifiant boni. Ut igitur et tu sis bona coram Domino Deo tuo, utere bene bono munere suo. Si bene uteris, et ejus munus est, et tuum bonum; si vero male, ejus quidem munus est et bonum, sed bono
Abbreviated transcription (Latin):
tuoatq bone opinioni tue qͤ
in melior indies innorescit. bratu¬
los inꝙͣ. et dño dõ gr̃as ago de pono
tuo. qm̃ bonũ tuũ nicħ alius est ꝙͣ do¬
uũ suũ. Qo eñi habes qd̾ ñ accepistis
& nos õs ait euangłista de plentau¬
dine eiꝰ accepimꝰ. De eiꝰ scił plenteundi¬
ne de quo et tu habesut sis habesut
bona sis. habes etiã ut melior ẽẽ pos¬
sis. Attende qͥd habeas ex tã hono fa¬
ctore tuo. et itende qͥd ei debeas. ex
tã magno beneficio suo attende
inꝙͣ. qͣlẽ te laborauerit artifex tuus.
et labora ne degen̾et labor suus.
De tẽꝑalib loqͦr et caducis. s tẽpo¬
ralia ⁊̃ et caduca bona st̃ dñi dei
tui. Non meriusti nobilis nasci.i
regiꝰ sangus uata es. No laborasti
et diues fẽa es. de potentia niebil
mouebaris. et ecce suꝑ capita fili¬
orũ hominũ posita es. Nulli pro
gła forme supplicasti. ⁊ usq ad re¬
gis oelicias formosa sc̃a es. Hec oꝑa
ualde. His aut̃ bonis ñ st̃ hoĩes boni.

Expanded text:
atque bonae opinioni tuae, quae mihi melior in dies innotescit. Gratulor, inquam, et Domino Deo gratias ago de bono quoniam bonum tuum nihil aliud est quam donum suum. Quid enim habes, quod non accepisti? Et nos omnes, ait evangelista, de plenitudine ejus accepimus . De ejus scilicet plenitudine, de qua tu habes ut sis, habes ut bona sis, habes etiam ut melior esse possis. Attende ergo quid habeas ex tam bono factore tuo, et intende quid debeas ei ex tam magno beneficio suo. Attende, inquam, qualem te laboraverit artifex tuus, et labora ne degeneret labor suus. De temporalibus loquor et caducis; sed temporalia etiam et caduca dona sunt Domini Dei tui. Non meruisti nobilis nasci, et regius sanguis nata es; non laborasti, et dives facta es. De potentia nihil movebaris, et ecce super capita filiorum hominum posita es. Nulli pro gloria formae supplicasti, et usque ad regis delicias formosa facta es. Haec opera bona. His autem bonis, non sunt homines boni,
Abbreviated transcription (Latin):
obliuiscit᷑ temꝑe. nicħ occupacione. E quȩ
recolit ⁊ qd̾ hodie pr̃at. et qd̾ p̾stitit heri.
qm̃ hodie suũ est hodie et heri. Abeunt
dies ⁊ dies. anniiann. s mille dies ⁊ mis¬
le anni añ ocłos suos. tãꝙͣ. dies hest̾na q̃
p̃teriit. Nñqͥd gͦ ñ nim̾abit qͣntũ tͥ p̾sti
t̾it. qͥ solꝰ dinum̾at arenã maris ⁊ pluuie
mitias talenta sua. qͥ aiuisit aqͣs ab aqͥs.
in sapĩa sua: fortasis aũ trahet ĩn ius
ereditorẽ suũ. dũ repetet ate comm̃da¬
tum suũ. Intellige que dico. Bonꝰ cau¬
angłis referet. Uitati deseret t̾ribilia
ꝑferet. horribilia inferet. S dicis mͥ.
Ioẽ disensus: se clem̃tem ꝓmittit. pum¬
re p̾cermittit. penitẽtem admiteit. mi¬
nas remseit. debita dimittit. ampliora
cõmittit. Ita ẽ inꝙͣ. confiteor. MHised̾ra
dm̃ plena est t̾ra. Cet̾um płes eã sͥ infruc¬
tuose occupant᷑. qͥ licet ab iurato bene agẽ

Expanded text:
obliviscitur tempore, nihil occupatione. Aeque obliviscitur tempore, nihil occupatione. Aeque recolit et quod hodie praestat et quod praestitit heri, quoniam hodie suum est et heri. Abeunt dies et dies, anni et anni, sed mille dies et mille anni ante oculos suos tanquam dies hesterna quae praeteriit terit, qui solus dinumerat arenam maris, et pluviae minutias talenta tua, qui divisit aquas ab aquis in sapientia sua? Fortassis autem trahes in jus creditorem tuum, dum repetet a te commendatum 18 suum? Intellige quae dico; bonus cauangelis referet, veritati deferet, terribilia proferet, horribilia inferet. Sed dicis mihi: Idem offensus clementem se promittit, punire praetermittit, poenitentem admittit, minas remittit, debita dimittit, ampliora committit. Ita est, inquam. Confiteor. Misericordia Domini plena est terra . Caeterum plures eam sibi infructuose aucup
Abbreviated transcription (Latin):
tib dm̃. oĩa cooꝑant᷑ in bonũ. Por¬
ro inuu̾a dĩ dãpuo st̃ possessaribꝰ
ociosis. qͥb nolle negotiari as lu¬
erũ ꝓbe negociat᷑ ad supplicitm.
Intellige que dico. Dedit en̾i tibi
dñs intellectũ. Magnꝰ fenerator est.
ħ deꝰ nr. Corã eo loqͦ Importune usu¬
its grigit. iste creditor m̃. Creditor ñr
est. et aurꝰ creditor ẽ. ille qͥdẽ hõ qͥ ꝑe¬
gre ꝓfectꝰ est. Ip̃e plenilunio ren̾tet᷑.
Cũ redierit: duplũ reqͥret ate. Cũ sus¬
ceꝑit: centuplo mun̾abit te. Obeatũ
commerciũ. in qͦ nͦ usuras exigens cͥmi¬
nis arguit᷑. nec soluens: in aliqͦ grauat᷑.
Ofelicem negociationẽ. in qͣ creditor ẽ
oportine importunꝰ ⁊ debitori plusqͣm
debeat debet᷑. Pinde tim̃dũ est ne ad iu¬
diciũ sine uenia uenias. si qd̾ absit nego¬
ctandi negligentiã sompnias obliuione̾
fore impunttã. Intellige que dico. Magne
memorie ẽ iste creditor ñr penalit̾ oblita
estin. si cũ putas oblitũ debiti sui. Nicħ

Expanded text:
tibus Deum omnia cooperantur in bonum . Porro munera Dei damno sunt possessoribus otiosis, quibus nolle negotiari ad lucrum, probe negotiatur ad supplicium. Intellige quae dico; dedit enim tibi Dominus intellectum. Magnus fenerator est hic Deus noster. Coram eo loquor. Importune usuras exigit iste creditor noster. Creditor noster est et durus; creditor est ille quidam homo, qui peregre profectus est. Ipse plenilunio revertetur; cum redierit, duplum requiret a te. Cum susceperit, centuplo munerabit te. O beatum commercium, in quo nec usuras exigens criminis arguitur, nec solvens in aliquo gravatur! O felicem negotiationem, in qua creditor est opportune importunus, et debitori, plus quam debeat, debetur. Proinde timendum est ut ad judicium sine venia venias, si, quod absit, negotiandi negligentiam somnias oblivione fore impunitam. Intellige quae dico; magnae memoriae est iste creditor noster; poenaliter oblita est tui, si eum putas oblitum debiti sui. Nihil
Abbreviated transcription (Latin):
sͥ timide pollicent᷑ etiã boni. In ea sꝑare
saluberrunũ est ꝯsiliũ. s de ea totũ pen¬
dere ꝑiełosum refugiũ. Oportet eñi iu
dicẽ ut mitigent aliqͥ bona. si uolumꝰ
miscd̾it̾ iudicari młta mala. ꝓxima ẽ
uenie cã ñ tota rea. uirtꝰ que cũ delicto

Expanded text:
si timide, pollicentur etiam boni. In eam sperare saluberrimum est consilium, sed de ea totum pendere, periculosum est refugium. Oportet enim ut judicem mitigent aliqua bona, si volumus misericorditer judicari multa mala. Proxima est veniae causa, non tota rea. Virtus quae cum dilec
Abbreviated transcription (Latin):
tum est fundam̃tũ: Agit᷑ itaq de ꝑicło
tuo. si paciaris pͥscͥptũ frẽm. uł in sa¬
cerdotio iniistrare. qd̾ reuera male
accepit: uł in diaconatu q̃. fortasse
ñ accepit. Nam de eiꝰ reformatione
qͥd loqͣr. eũ morb huiꝰmͦi nullũ peni¬
tꝰ inueniat᷑ subuenire remediũ: Uñ
⁊ indecretis ncholai capit̾ .uͦi. ita rep¬
ꝑies. Nullꝰ ep̃s facros ordines uẽdat
a maiore usqi ad mmorẽ. qͥa symoni¬
acum est. Quod siqͥs fecerit: et uendi¬
tor et emptor om̃i eccłiastico pͥuet᷑¬
beneficio. De eodẽ incalcedonẽsi ꝯcilio.

Expanded text:
amentum. Agitur itaque de periculo tuo, si patiaris praescriptum fratrem, vel in sacerdotio ministrare, quod revera male accepit, vel in diaconatu, quem fortasse non accepit. Nam de ejus reformatione quid loquar, cum morbus hujusmodi nullum penitus inveniatur invenire remedium? Unde et in Decretis Nicolai capitulo sexto ita reperies: « Nullus episcopus sacros ordines vendat a majore usque ad minorem, quia simoniacum est. Quod si quis 157 fecerit, et venditor et emptor omni ecclesiastico privetur officio. De eodem in Chalcedonensi concilio
Abbreviated transcription (Latin):
tissima fut᷑a freqñtior. qͦtiens ad alta¬
re dñi peccator astabo. s sac̾dos. Ibi ꝓ
te regina uen̾abił. ibi ꝓtuis ⁊ candela¬
bra agent obseqͥo ⁊ pontifex monim̃to.
G. archid̾. ꝙ nulla possit nubere iuro
i fides auctoritati ñ subtͣhit᷑. ꝯui¬
giũ fit ꝯsensu uoluntatis. ñ ꝯmer¬
cio ꝑmixtionis. unde ambꝵ ad uͥgini¬
tatis exhortõnẽ. Nõ defloratio inquid
uͥginitatis facit ꝯiuigiũ: s pactio ꝯiu¬
gał. Id. Cũ puella ꝯungit᷑. ꝯiugiũ
est. ñ cũ uiri admixtione ꝯgnoscit᷑.
Hec si diligentiꝰ ut oportuit attendis¬
se̾: ꝓfecto ñ miret puella cũ uiro cõ¬
iugiũ. cuiꝰ fr̃i sollẽpnes eã nuptie co¬
pulau̾ant. atq ꝯsensus inierat. ꝗͣ uis
sec̾ta matͥmonii mors inopinata p̾cid̾it.

Expanded text:
tissima futura frequentior, quoties ad altare Domini peccator astabo, sed sacerdos. Ibi pro te, regina venerabilis, ibi pro tuis, et candelabra 26 agent obsequio, et pontifex monimento.. Quod nulla possit nubere viro, Si fides auctoritati non subtrahitur, conjugium fit consensu voluntatis, non commercio permistionis. Unde Ambrosius ad virginitatis exhortationem: « Non defloratio, » inquit, virginitatis facit conjugium, sed pactio conjugaest, non cum viri admistione cognoscitur. Haec si diligentius, ut oportuit, attendisses, profecto non iniret puella cum viro conjugium, cujus fratri 78 solemnes eam nuptiae copulaverant, atque consensus inierat, quamvis secreta matrimonii mors inopina praeciderit.
Abbreviated transcription (Latin):
siue ꝯuictꝰ fu̾it: ip̃e qͥde̾ subeat gͣdus
sui ꝑicłm. ⁊ qͥ sic ordiatꝰ fu̾it: nulłm
creatione ꝓbrosa. s sit alienꝰ et di¬
gnitatis ⁊ sollicitudinis eiꝰ quã per
paruerit. siqͥdẽ cłicꝰ fu̾it: de ꝓpͥo deci¬
dat gradu. Siuͦ laicꝰ siue monachꝰ¬

Expanded text:
sive convictus fuerit, ipse quidem subeat gradus sui periculum; et qui sic ordinatur nullum creatione probrosa, sed sit alienus et dignitatis et sollicitudinis ejus quam per paruit, siquidem clericus fuerit, de proprio decidat gradu; si vero laicus sive monach
Abbreviated transcription (Latin):
fid̾i murũ.: aries ruꝑit in iici. Noui eñi:
qua religione semꝑ sis eccłiam ueneratꝰ
tue acłicis ne suscipiat᷑ int̾dixi. ꝯmuni¬
me diffinito tͥmet penitentie tempore
ꝯtͥto corde ⁊ humiliato: dignũ offeias sacͥfi¬
ciũ do. Porro digtu dictũ est nob̾ raptores
dic̾e: qd̾ gualguenꝰ fid̃i pollicitatione ꝓmi¬
Qui eñi dix̃ reum deeccłia nemo libstra¬
here audeat: nullũ om̃ino excludit reũ.
quẽ salua lic̾et abstrahi iusticĩa. Nos qͦsq
ꝯsuetudinẽ seqñtes. qͦ nͦ rõnẽ impugnat
nͦ legẽ: his ⁊̃ qui uolata fid̾i ꝓmisse re¬
uerentia ad sinũ matͥs eccłie ꝯfugiũt.
integram ingdiendi uendicamꝰ lib̾tatẽ⁊
aut raptores eccłastica punimꝰ iusticia.
Qui seł raptores si adũsus lib̾atos lese fi

Expanded text:
fidei murum aries rupit inimici. Novi enim qua religione semper sis ecclesiam veneratus. tuae, a clericis ne suscipiatur, interdixi, communime diffinito tibimet poenitentiae tempore, contrito corde et humiliato, dignum offeras sacrificium Deo. » Porro dictum est nobis quod Gualguenus fidei pollicitatione, promiQui enim dixit: Reum de ecclesia abstrahere non audeat, nullum omnino exclusit reum, quem salva liceret abstrahi justitia. Nos quoque consuetudinem sequentes, quae nec rationem impugnat, nec legem, his etiam, qui violenta fidei promissae reverentia, ad sinum matris ecclesiae confugiunt, integram egrediendi vindicamus libertatem, aut raptores ecclesiastica punimus disciplina. Qui scilicet raptores, si adversus liberatos laesae fidei
Abbreviated transcription (Latin):
erumq ste ut ex p̾ceritis euentum mo¬
colligamꝰ fut᷑oꝵ. Unde ⁊ nos ueram
amiciciã sꝑamꝰ in uob̾: que amico sepulto ñ
sepelit᷑ in uob̾. Docet hoc aniimi ur̃i cͥca regi¬
nã sẽs et suꝑstes affectus. eui ꝓ ea int̾ueni¬
re ñ sufficit: hͥ ei alioꝵ etiã impetret int̾¬
plus posse suis nos adiuuare. qͣm egere
nr̃is p̾cib adiuuari. fateam em̃ necesse
est eã decessisse reginã. cuinicħ ex opu¬
lentiorib deliciis. icħ ex potestatis licen¬
cia. nicħ ex lenocinio sexus ad honestatis
ꝑiełm surrepit. In ea p̃t̾ uirtutẽ nicħ
uirtꝰ inuenit. Quẽ uite modũ licet in¬
t̾uentu pꝰ mortẽ ñ egere nou̾imꝰ. urãm¬

Expanded text:
erumque fit ut ex praeteritis, eventum colligamus futurorum. Unde et nos veram amicitiam speramus ex vobis quae amico sepulto non sepelitur in vobis. Docet hoc animi vestri circa reginam sanctus, et superstes affectus, cui pro ea 124 intervenire non sufficit, nisi ei aliorum etiam impetret inteplus posse suis nos adjuvare, quam egere nostris precibus adjuvari. Fateamur enim necesse est eam decessisse Reginam, cui nihil ex opulentioribus deliciis, nihil ex potestatis licentia, nihil ex lenocinio sexus, ad honestatis periculum subrepsit. In ea praeter virtutem, nihil virtus invenit. Quem vitae modum, licet interventu p
Abbreviated transcription (Latin):
sania. ut a nulla sp̃e cͥminis manꝰ eoꝵ
seruarent᷑ imiuines. Constat eos
inclaustro ftric̾tis inuicẽ ꝯcurrisse
cultellis. sic̃ cͥcatrices uix obducte
et recentia qͦ uuln̾a ꝓtestant᷑. Ae nͥ
de cultellis eoꝵ pugionẽ ꝓuida sustu¬
lisset antiqͥtas: sepiꝰ usq ad alt̾nas ĩ
mortes intemꝑantia deseuisset. In
monast̾io ipso in mersã aque frrgi¬
diori mulierẽ uis algoris extiuxit.
Ut eñi miracła fac̾e cred̾ent᷑. ⁊ qͥb̾libet
comũtis scłariũ ꝑsonaꝵ freq̃ñtes
inuitarent accessus: sanitatis re¬
media ꝓmittebant ei qͥ se in canta¬
te ab eis nescio qͥb carminib aque
septies sustin̾et immergi. Egra itaq
mulier aque glaciali freqͤnt̾ immer¬
sa: int̾manꝰ compͥmentiũ monachoꝵ
ꝯgelata dccessit. dũ uim algoris e¬
gritudo ñ susfiner. et ꝓfana religio

Expanded text:
sania, ut a nulla specie criminis manus eorum sania, ut a nulla specie criminis manus eorum servarentur immunes. Constat eos in claustro strictis invicem concurrisse cultellis, sicut cicatrices vix obductae, et recentia quoque vulnera protestantur. Ac nisi de cultellis eorum pugionem provida sustulisset antiquitas, saepius usque ad alternas etiam mortes intemperantia desaevisset. In monasterio ipso immersam aquae frigidiori mulierem vis algoris exstinxit. Ut enim miracula facere crederentur, et quibuslibet commentis saecularium personarum frequentes invitarent accessus, sanitatis remedia promittebant ei qui se incantatae ab eis nescio quibus carminibus, aquae septies sustineret immergi. Aegra itaque mulier aquae glaciali frequenter immersa inter manus comprimentium monachorum congelata decessit, dum vim algoris aegritudo non sustinet, et profana rel
Abbreviated transcription (Latin):
tis odorẽ cͥcũqͣq diffudit. s in diebus
alb̾is istiꝰ m̃ita diu laborauit ĩfam̃ia:
sic̃ ex p̾sentes uidisse ꝯsta ⁊ et remo¬
tos audisse. Nec eñĩ infra domesticos
parietes ꝯtineri seandala potuerunt.
q̃ procedente tem̃itatis audacia pu¬
blicis offerebant᷑ aspectib et ꝑ ora publi¬
ca dissonabant. qm̃ fr̃s loci illiꝰ ab oꝑibꝰ
eiꝰ modi nͨ timor dĩ. nͭ hominũ reu̾entia
cohibebat. Quoꝵ qͣnͣto maior iniam¬
tas extitit: tanto laciꝰ celeriꝰq fama
discurrente uulgata st̃: maioremq
ap̃ om̃s ꝯtraxit offensã. qd̾ palã tanta
a sc̃ũario ꝓced̾e malicia uid̾et᷑. Siqͥdẽ
nulla uł modica erat intͥnsecꝰ regula¬
ris obseruantia displine. minor extͥu¬
secꝰ exhibitio caritatis. qr nͨ hospites
imꝑtire. s ipsas ĩ ꝯmunis m̃se reliqͥas
adimpendendũ pͥuatis affectib dis¬
solutionis impudentia reseruabat.
Parua st̾ hec. s ad sangͥnẽ ꝓrupit ĩ¬

Expanded text:
tis odorem circumquaque diffudit: sed in diebus abbatis istius merita diu laboravit infamia, sicut praesentes vidisse constat et remotos audisse. Nec enim infra domesticos parietes contineri scandala potuerunt, quae procedente temeritatis audacia, publicis offerebantur aspectibus, et per ora publica personabant, quoniam fratres loci illius ab operibus ejusmodi nec timor Dei, nec hominum reverentia cohibebat. Quorum quanto major immanitas exstitit, tanto latius celeriusque fama discurrente vulgata sunt, majoremque apud omnes contraxit offensam, quod palam tanta a sanctuario procedere malitia videretur. Siquidem nulla vel modica erat intrinsecus regularis observantia disciplinae, minor extrinsecus exhibitio charitatis, quia nec hospites impartire, sed ipsas etiam communis mensae reliquias, ad impendendum privatis affectibus dissolutionis impudentia reservabat. Parva sunt haec, sed ad sanguinem prorupit in
Abbreviated transcription (Latin):
one regłaris obseruantie seu̾itas ar¬
ceat: et tñ ab eccłia scĩsq fr̃m colloqͥis
miscd̾ia non excludat. Porro ꝑ ext̾iora
nullus reseruatꝰ ing̾ssus est. quo scił ĩ
utił freq̃ntie tollat᷑ oc casio: ⁊ nicħ nͥ ꝑ¬

Expanded text:
one regularis observantiae severitas arone regularis observantiae severitas arceat, et tamen ab Ecclesia sanctisque fratrum colloquiis misericordia non excludat. Porro per exteriora nullus reservatus ingressus est, quo scilicet inutilis frequentiae tollatur occasio, et nihil
Abbreviated transcription (Latin):
sũmant᷑ euentu. Quia gͥ sapientis ẽ
casus eiꝰ modi sagaci ꝓuidentia pre¬
uenire. oportuntas loci i fuerat
exqͥrenda. ubi qͥetẽ meã nͨ causarũ
tumultus infestet. nͨ in cursus mul¬
titudinis interpellet. s exemplo
meliore semꝑhonestatis studia ꝯita¬
lescant.⁊ ao uere uͥtutis oꝑa om̃is p̾s¬
sit occasio deseruire. Suꝑ quo eum
cuit. qͥamͥ uisus ẽ młtis ꝯmoditatibꝰ
oportunꝰ. Siqͥdẽ deantiq̃ familiarita¬
te płima sumꝰ inuicẽ caritate ꝯuin¬
cꝰti. mutuãq grãm uetꝰ noticia al¬
t̾na opũ erhibitione firmauit. Itaq
extͣ t̾minos intͣ quos scd̾m ordinẽ ur̾m
arcioris abstinentie decreta seruantur.
domũ mͥ mod̾ato sumptu. scił statui
ꝯstruendã. cuiꝰ sobͥa necessariis usibus
amplitudo sufficiat. m̃surã tũ regu¬
laris edificii ñ excedat. Sane exelusi
erimꝰ. com meatu tñ familiari tã ꝓuioe
qͣm clement̾ indulto: ut a transgressi¬

Expanded text:
summantur eventu. Quia igitur sapientis est summantur eventu. Quia igitur sapientis est casus hujusmodi sagaci providentia praevenire, opportunitas loci mihi fuerat exquirenda, ubi quietem meam nec causarum tumultus infestet, nec incursus multitudinis interpellet, sed exemplo meliore semper honestatis studia convalescant, et ad verae virtutis opera omnis possit occasio deservire. Super quo cum cuit, quia mihi visus est multis commoditatibus opportunus. Siquidem de antiqua familiaritate plurima sumus invicem charitate conjuncti, mutuamque gratiam vetus notitia alterna operum exhibitione firmavit. Itaque extra terminos, intra quos secundum ordinem vestrum, arctioris abstinentiae decreta servantur, domum mihi moderato sumptu statui construendam, cujus sobria necessariis usibus amplitudo sufficiat, mensuram tamen regularis aedificii non excedat. Sane exclusi erimus, commeatu tamen familiari tam provide quam clementer indulto, ut a transgressi
Abbreviated transcription (Latin):
egͥtudinũ grauatꝰ accessu: ad
ndicine salutare remediũ ꝯfug̾e.
etꝯfracta laborib m̃bra necessaria
rehe subleuare ꝯstitui. Siqͥdẽ in ꝑni¬
ciẽ meã ueluti ꝯiurata ꝯueniunt.
dibilitas infirmitas. et senectus.
mͥq tot in ꝯmodoꝵ instantia fiouciã
uite longioris abrũpit. Accedit ⁊ex¬
tͥnsecꝰ negocioꝵ quib oistrahor. im¬
portuna uexatio. que miserabiliter
anhelantẽ uład mom̃tũ eciã respira¬
re non sinit. Siqͥdẽ sepiꝰ ad regales
cũ cet̾is trahor angarias eoꝵq qͥb
deẽẽ ñ possũ freqñtib infestor iniu¬
riis. media oĩa int̾im tot intantisq
laborib sumptibq ꝯstrata st̃. ut nͨ ad
tołantiã corpꝰ sufficiat. nͨ ad impen¬
biliꝰ uid̾et᷑ scił si detͥmenta p̾sentiũ
nũ semꝑ ꝓcedente malicia: u̾det̾iꝰ di¬
eb singuł excedente. cũ bona tũ cor¬
pora. tũ et aĩe simili ruina parit̾ in¬
uoluuitt᷑. et formidabili plerũq cõ¬

Expanded text:
egritudinum gravatus accessu, ad medicinae salutare remedium confugere, et confracta laboribus membra necessaria requie sublevare constitui. Siquidem in perniciem meam veluti conjurata veniunt debilitas, infirmitas et senectus, mihique tot incommodorum instantia fiduciam vitae longioris abrumpit. Accedit extrinsecus negotiorum quibus distrahor importuna vexatio, quae miserabiliter anhelantem, vel ad momentum etiam respirare non sinit. Siquidem saepius ad regales cum caeteris trahor angarias, eorumque quibus deesse non possum, frequentibus infestor injuriis, media omnia interim tot tantisque laboribus sumptibusque constrata sunt, ut nec ad tolerantiam corpus sufficiat, nec ad impenbilius videretur, si detrimenta praesentium num semper procedente malitia, et in deterius diebus singulis excedente, cum bona, tum corpora, tum et animae simili ruina pariter involvuntur, et formidabili plerumque con
Abbreviated transcription (Latin):
omnẽ sessoris explorasse uideaut᷑ af¬
fectũ. Deniq tanta ꝓgressus eort
suauitate ꝓcedit. at qͥ insidet non
marotre s labi.nec se tã equo uehi. quã
qͣi nauicula qͥdã subuehi ueriꝰ arbitret᷑.
Porro uarietas ipsa ad augñttũ qͦ uo
luptatis accedit. qͥ tediũ idemptitatis
nouitate distinguit᷑. nͨ loem selle semꝑ
inherere necesse ẽ. s mͦ hiuie. mͦ alteri
qͣntũ libuerit insioere. bioent᷑ mͥ u̾tutẽ
pͥstmã. pacientiã pͥstiuã redoitusse. iu¬
nioꝵq discursus tanta leuitate ꝯsector.
sentiã uegetari. Reodidistis memͥ ĩmo
eis qͥmeo quondã fruebant᷑ s mͦ fũgebã¬
tur obseqͥo: ⁊ de claustis domesticis clem̃¬
ter eouetũ. ad solita publice ꝯgratula¬
tionis gaudra reduxistis. Ad lauren¬

Expanded text:
omnem sessoris explorasse videantur afomnem sessoris explorasse videantur affectum. Denique tanta progressus eorum suavitate procedit, ut qui insidet non incedere, sed labi; nec se tam equo vehi, quam quasi navicula quadam subvehi verius arbitretur. Porro varietas ipsa ad augmentum quoque voluptatis accedit, quia taedium identitatis novitate distinguitur, nec eidem sellae semper inhaerere necesse est, sed modo huic, modo alteri quantum libuerit insidere. Videntur mihi virtutem pristinam, patientiam pristinam reddidisse, juniorumque discursus tanta levitate consectorsentiam vegetari. Reddidistis me mihi, imo eis qui meo quondam fruebantur, sed modo fungebantur obsequio, et de claustris domesticis clementer eductum ad solita publicae congratulationis gaudia reduxistis. L
Abbreviated transcription (Latin):
tat aut figñttũ. adeo ut sepiꝰ in poten¬
tiã ip̃am cogat᷑ expugnare necessitas.
miserisq conatib sepulte uͥtutis instau¬
rare defectũ. ꝑniciosũ aũ est ualitu¬
dinẽ infestare laborib ne forte uera¬
cio uim doloris augeat:i nouũ aliqd̾̃
egͥtudo deconcussionis inuiria ꝯͣtͣhat
diũ senectuti. laboriq remediũ: quo
tam debile corpꝰ uegetari debeat. quã
uexationũ instantia temꝑari. Siqͥdẽ
duos equos a uob̾ exaction̾e diligen¬
tra ꝑqͥsitos accepi. quos ipsa statĩ puil¬
chritudo pͥmo ꝯm̃dauit aspectu post¬
modũ om̃i uicio mundos inspectio
diligentior approbauit. fepunt᷑ pla¬
ne. neq sessorẽ qͥlibet in eqͣlitate ẽo¬
cittuut nͨ claritatẽ retardat eqͣlitas.
neq pes aliquo unꝗͣ cespite retusus
offendit. Non est op eos freno cobib̾e.
uł urgere calcarib q tanta facilita¬
te culibet mancipant᷑ opseqͥo. itc

Expanded text:
tat, aut figmentum; adeo, ut saepius in potentat, aut figmentum; adeo, ut saepius in potentiam ipsam cogatur expugnare necessitas, miserisque conatibus sepultae virtutis instaurare defectum. Perniciosum autem est valetudinem infestare laboribus, ne forte vexatio vim doloris augeat, et novum aliquod aegritudo de concussionis injuria contrahat a subsidium senectuti, laborique remedium, quo tam debile corpus vegetari debeat, quam vexationum instantia temperari. Siquidem duos equos a vobis exactiore diligentia perquisitos accepi, quos ipsa statim pulchritudo primo commendavit aspectu, postmodum omni vitio mundos inspectio diligentior approbavit. Feruntur plane, neque sessorem qualibet inaequalitate concutiunt, nec celeritatem retardat aequalitas, neque pes aliquo unquam cespite retusus offendit. Non est opus eos freno cohibere, vel urgere calcaribus; quia tanta facilitate cuilibet mancipantur obsequio, ut
Abbreviated transcription (Latin):
sasq pauꝑrimas adeo ut ad q̃rendũ or¬
dinẽ illũ płmq nr̃ates oporteat ad re¬
giones extͣneas demigrare. Bonũ itaq
plerisq uid̾et᷑. si paucitas monachoꝵ
dissoluta:. in młtitudine regularium
institutione mat̾na desciuisse noscunt᷑.
cet̾i mat̾no possent gremio ꝯtineri. ne
tanquã ablactati ad ignotarũ matrũ
seueriores depellant᷑ amplexꝰ. Si qͥdem
hoc fẽo in nocentes utił uindicta ꝓcedet.
que sublata corꝑib peccandi licentia:
totũ ad salitẽ ꝯferet aĩaꝵiadꝯ segan¬
ad Richardũ pictaũ archidia¬
pod dilectio uĩa ꝓpitiã conum.
senecꝰtutis mee sollicitudiuẽ ge¬
rat multis claret indiciis. eoq maxime:
qd̾ utilia oebilitati mee. tanto tãq lib̾ali
studio subsidia ꝓuioetis. Siqͥdẽ adua¬
rios labores freq̃ns me tͣhit occasio.
nͨ fidẽ excusationi malicia tẽꝑis adhi¬
bet. s qd̾ infirmitatis est. desidiã repu¬

Expanded text:
sasque pauperrimas, adeo ut ad quaerendum orsasque pauperrimas, adeo ut ad quaerendum ordinem illum plerumque nostrates oporteat ad regiones extraneas demigrare. Bonum itaque plerisque videretur, si paucitas monachorum dissoluta in multitudinem regularium institutione materna descivisse noscuntur, caeteri materno possent gremio contineri, ne tanquam ablactati ad ignotarum matrum severiores depellantur amplexus. Siquidem hoc facto in nocentes utilis vindicta procedet, quae sublata corporibus peccandi licentia, totum ad salutem conferet animarum, et aD RICARDUM PICTAVIENSEM ARCHIDIAQuod dilectio vestra propitiam senectutis meae sollicitudinem gerat, multis claret indiciis, eoque maxime quod utilia debilitati meae tanto tamque liberali studio subsidia providetis. Siquidem ad varios labores frequens me trahit occasio, nec fidem excusationi malitia temporis adhibet, sed quod infirmitatis est desidiam repu
Abbreviated transcription (Latin):
ad ꝯmunia tociꝰ fere regionis uota res¬
picitis huquos ad ꝑpetuã dissolutionẽ
par ꝯuicꝰtꝰ alt̾niq ꝯsensus gr̾a federauit:
seiͥgͣndi sunt. et singillatĩ ꝑ regularia
monast̾ia disꝑgendi. ut occasionẽ pec¬
candi. quã de praue familiaritatis cõsor¬
cio q̃fiert̃: ap̃ ignotos de diuisione ⁊ di¬
u̾sitate ꝯu̾satioĩs amittant. Cõmune uo¬
tũ est. ipsiq eciã pͥncipi ꝯplac̾et in regu¬
lares canonicos monaft̾ium tͣnsforma¬
ri. ut ip̃a sp̃es ordinis uinouata: plemꝰ
pli seu̾itate monast̾ia t̾reant᷑. St̃ em̃i
aliqita quoꝵ in tantã dissolutio ꝓrũpit
audacrã. ut ꝯfusionẽ suã dẽphensa non
agnoseat iiqͥtas. s induratis frontibꝰ
semꝑ obstinatio ꝯutalescit. Sic añ locus
ille instatũ dignioris ordinis exug̾et.¬
d̾et. Pret̾ea ꝓuinciã nrãm freqñtibꝰ mo¬
nasteriis ipsisq nobilib certũ est habũ¬
dare. canonicas regłares paucas ht̃. ip¬

Expanded text:
ota respicitis, ii quos ad perpetuam dissolutionem par convictus, alternique consensus gratia foederavit, segregandi sunt, et sigillatim per regularia monasteria dispergendi, ut occasionem peccandi, quam de pravae familiaritatis consortio quaesierunt, apud ignotos de divisione et diversitate conversationis amittant. Commune votum est, ipsique etiam principi complaceret, in regulares canonicos monasterium transformari, ut ipsa species ordinis innovata, plenius pli severitate monas quorum in tantam dissolutio prorupit audaciam, ut confusionem suam deprehensa etiam non agnoscat iniquitas, sed induratis frontibus semper obstinatio convalescit. Sic autem locus ille in statum dignioris ordinis exsurgederetur. Praeterea provinciam nostram frequentibus monasteriis, ipsisque nobilibus certum est abundare, canonicas regulares paucas habet, ip
Abbreviated transcription (Latin):
astrictꝰ. sine ꝯscientia mea reu̾sus est.
nemine oomi relicto qͥ sciret uł curam
ordiuis g̾ere. uł temporalia dispensare.
Qd̾ statĩ miserabilit̾ ipse rerũ declarauit
euentꝰ. quia is quẽ ꝓcuratorẽ reliq̃rat:
ebriꝰ in refectorio suꝑ cenã duos de fr̃ibꝰ
cultello ꝑcussit. atq ab eis est. in conti¬
uenti ꝑtica quã casus obtulit int̾fect᷑.
Quo facto: uerũ cͥminũ renouata me¬
moria. ab om̃ib oĩa qͣsi sub unũ reduce¬
bant᷑ aspecꝰtũ. om̃sq publice ex istima¬
tionis et fame iudicio ꝯ dempnati st̃.
qr mullus erat quẽ nocentẽ ñ fecisset
oꝑatio. uł ꝯsensus. Itaq eiciendos om̃s
płiq dixerunt. et ꝑsonas noui ordinis
penitꝰ inducendas. ut et in istos uindi¬
caret eiectio: ioroinis obseruantiã no¬
uoꝵ iustitucio restauraret. Pbrro ego
eiectis int̾fectorib qr sic tã rõ quã metꝰ
potentie scłaris exegit: ad momentũ

Expanded text:
astrictus, sine conscientia mea reversus est, astrictus, sine conscientia mea reversus est, nemine domi relicto qui sciret vel curam ordinis gerere, vel temporalia dispensare. Quod statim miserabiliter ipse rerum declaravit eventus: quia is quem procuratorem reliquerat, ebrius in refectorio super coenam duos de fratribus cultello percussit, atque ab eis est incontinenter pertica, quam casus obtulit, interfectus. Quo facto veterum criminum renovata memoria, ab omnibus omnia quasi sub unum reducebantur aspectum, omnesque publicae existimationis et famae judicio condemnati sunt, qui nullus erat quem nocentem non fecisset operatio vel consensus. Itaque ejiciendos omnes plerique dixerunt, et personas novi ordinis penitus inducendas, ut et in istos vindicaret ejectio, et ordinis observantiam novorum institutio restauraret. Porro ego ejectis interfectoribus, quia sic tam ratio quam metus potentiae saecularis exegit, ad momentum
Abbreviated transcription (Latin):
lib̾ior eis euagtandi licentia laxalat᷑.
Solent eñi eiꝰmͦi ꝑsone pacientiꝰ in o¬
piã portare. ꝙͣ regłam. et a p̾latis suiꝰ
peccãdi lib̾tatẽ qntalibet egestate
m̃cant᷑. Ad ħ ut nulla eis effluendi de
monasterii nauigabat inangliam.
ubi sine ꝯiorte degens ⁊ iudice gaule. ⁊̃
literi. sic̃ dicebat᷑ indulgens. parũ
aliqͥd pret̾ uagos discursus ilites suꝑ¬
uacuas ex̃c̾ebat. ubii nouissime ꝑcon¬
tuũ fere bienniũ demoratꝰ ep̃ał e¬
dicti necessitate reouc̃tus ẽ: statũq
monastiu def̾ioeẽ satis ꝙ reliquerat re¬
uersus inuenit. Cũq statĩ cepisset mona¬
chorũ ꝯtentionib infestari: festinantẽ
redire ꝓhibui. nͥ ordinato monasterio
pꝰ mͥꝑsonas iooneas que eurã gererent
uicarie sollicitudinis assignasset. Ipse
uͦ ep̃ali qua ei p̃mineo auctoritate ne¬
glecta: i oebito obedientie de cuiꝰ exhibi¬
tione uinculo iurate ꝓfessionis tenet᷑

Expanded text:
liberior eis evagandi licentia laxabatur. liberior eis evagandi licentia laxabatur. Solent enim hujusmodi personae patientius inopiam portare quam regulam, et a praelatis suis peccandi libertatem quantalibet egestate mercantur. Ad haec, ut nulla eis effluendi deemonasterii navigabat in Angliam, ubi sine consorte degens et judice, gulae et lateri, sicut dicebatur, indulgens, parum aliquid praeter vagos discursus, et lites supervacuas exercebat. Ubi novissime per continuum fere biennium demoratus, episcopalis edicti necessitate reductus est, statumque monasterii deteriorem satis quam reliquerat reversus invenit. Cumque statim coepisset monachorum contentionibus infestari, festinantem redire prohibui, nisi ordinato monasterio prius mihi personas idoneas quae curam gererent vicariae sollicitudinis assignasset. Ipse vero episcopali, qua ei praemineo, auctoritate neglecta, et debito obedientiae, de cujus exhibitione vinculo juratae professionis tenetur
Abbreviated transcription (Latin):
miscd̾rã. ad salutẽ. Ministrũ coqͥne
cũ debitũ ꝓnus exequeret᷑ officiũ qͥdã
emonachis int̾fecit. qr dicebat᷑ aliqñ
de nimia illiꝰ cͥca uxorẽ suã freq̃ntia
murmurasse. Ceruicẽ itaq ipsiꝰ ada¬
cto totis uirib pistillo gͣnoiore ꝯfre¬
git. et innerio sangͥne pulm̃ta. que
tã ipsi ꝙͣ cet̾is fr̃ib parabant᷑ asꝑsit. Su¬
ꝑ qͥbꝰ cum ego sepiꝰ abbatẽ caritate oe¬
bita comonerẽ. nͨ eñi seueriꝰ cog̾e eomit¬
tebar. dissimulandũ potiꝰ ꝙͣ. diffctiõe
monastiea censuit occurrendũ. Dedit
itaq dissimulatio remissa fiduciam.
qr nicħ̾ sͥ ñ licere creoebant. qͦs nͨ ratio
ꝓa. nͨ aliena correptio refrenabat. Por¬
ro nulla abb̾ti discipline restabat
auctoritas. qr ĩ a reꝓbis eoꝵ disciplina
ꝯtempnit᷑. inqͥb bene ꝯposite m̃tis o ꝑa
ñ uioent᷑. Augebat audatiã qd̾ eis in
claustro necessaria ñ dabant᷑. s qͣsi ad
recompensationẽ subtͣcte necessitatiᷤ

Expanded text:
Ministrum coquinae cum debitum pronus exsequeretur officium, quidam e monachis interfecit, quia dicebatur aliquando de nimia illius circa uxorem suam frequentia murmurasse. Cervicem itaque ipsius adacto totis viribus pistillo grandiore confregit, et innoxio sanguine pulmenta, quae tam ipsi quam caeteris fratribus parabatur, aspersit. Super quibus cum ego saepius abbatem charitate debita commonerem, nec enim severius cogere permittebar, dissimulandum potius quam distinctione monastica censuit occurrendum. Dedit itaque dissimulatio remissa fiduciam, qui sibi nihil non licere credebant quos nec ratio propria, nec aliena correptio refrenabat. Porro nulla abbati disciplinae restabat auctoritas, quia etiam a reprobis eorum disciplina contemnitur, in quibus bene compositae mentis opera non videntur. Augebat audaciam quod eis in claustro necessaria non dabantur, sed ad recompensationem subtractae necessitatis
Abbreviated transcription (Latin):
dia recompenset. facietus łtaq cũ bi¬
laritate qd̾ petit᷑. ut ip̃a facilitateme¬
riti qnͣtitas augeat᷑. qd sepiꝰ officii libe¬
ulis exhibitio: ereat uł firmat ami¬
cieie u̾itatẽ. u̾ioet eñi ip̃a in sua sim¬
plicit̾ puritate ꝯsistat. tñ extͥuseca
froquent̾ accessione distrahit᷑. ad eo
ut inuriis irritata deficiat. et qͣsi
deliuita bñficiis ꝯualescat. Porro

Expanded text:
dia recompenset. Facietis itaque cum hidia recompenset. Facietis itaque cum hilaritate quod petitur, ut ipsa facilitate meriti quantitas augeatur, quia saepius officii liberalis exhibitio creat vel firmat amicitiae veritatem. Licet enim ipsa in sua simpliciter puritate consistat, tamen extrinseca frequenter accessione distrahitur, adeo ut injuriis irritata deficiat, et quasi delinita beneficiis convalescat. Porro
Abbreviated transcription (Latin):
sonarũ ułcause m̾ita ꝯfundant᷑. Ut
reos scił castigatio digna coherceat.
lesos pia miseratio ꝯ solet. regłaris
aut̾ cõuentꝰ accipiat patrem regłari
institucione formatũ. ne statue auree
capud eneũ. tuo qd̾ absit opificio dicat᷑.
affixũ: iubi ex pͥuilegio p̾decessorum
tuorũ archidiaconos scłares ẽẽ non
licet. sententia tua creet ep̃m scłarẽ.
icet ꝓlatore p̾sentiũ. a. ur̾̃e p̾sens
supplicauerim caritati. p̾ces tñ censui
litt̾is ꝓseq̃ndas. ut qͣntitatẽ oesiderii
mei tã uiue uocis alloqͥum: qm litte¬
rarũ instantia declararet. Sꝑat hic
impetratis a me litt̾is: a uob̾ impetras¬
se qd̾ postulat. qr qͣi certꝰ est p̾cesmeas
apd̾ dilectionẽ urãm optato nullatenꝰ
frustrandas effectu. Cũq solus caritatiᷤ
afficꝰtus omnẽ possit uit̾ nos firmasse
fiduciã. accedit tñ utilitatis ur̾e detri.¬
dicio quelibet płimo ꝓuentu dispen¬

Expanded text:
ersonarum vel causae merita confundantur, ut ersonarum vel causae merita confundantur, ut reos scilicet castigatio digna coerceat, laesos pia miseratio consoletur, regularis autem conventus accipiat Patrem regulari institutione formatum, ne statuae aureae caput aeneum tuo quod absit! opificio dicatur affixum, et ubi ex privilegio praedecessorum tuorum archidiaconos saeculares esse non licet, sententia tua creet episcopum saecularem. icet pro latore praesentium A. vestrae praesens supplicaverim charitati, preces tamen censui litteris prosequendas, ut quantitatem desiderii mei tam vivae vocis alloquium, quam litterarum instantia declararet. Sperat hic impetratis a me litteris, a vobis impetrasse quod postulat, quia quasi certus est preces meas apud dilectionem vestram optato nullatenus frustrandas effectu. Cumque solus charitatis affectus omnem possit inter nos formasse fiduciam, accedit tamen quod utilitatis vestrae detridicio quaelibet plurimo proventu dispen