comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tissimor q inuisibile pͥmi agalmatum de¬
midantes in dei formem es pulcatud inem
iutendere et sũͣmũ sacerdotem dumitꝰ u¬
idere a. diuino altari usq extrema tem¬
plt ꝯ suaui odore uenientem et iterum
in ipso ꝑfectiue residentem Ip̃a entui suꝑ o¬
niuia diuina beatitudo et si bonitate diu¬
ia proueniat in participantium sua
sacra ꝯmuniõnem set non extͣ ꝑ substã¬
ciam ĩnnitabilem statum et collocation¬
em efficit᷑ et om̃ib dei formibꝰ ꝓportion abr
illucendo ccͣ semet ipsam uere existit et
ꝓpͥa omnino non trnusmuitat᷑ umnuctabłi¬
tate. Similr̾ duitua cynaꝵe Uc tele¬
ta et si singulare et simplex habeat et ꝯ¬
plicitum pͥncipium in sacram uarietatẽ
simbolor̾ humanitꝰ multiplicat ᷑ et us¬
q omnem implet ierarchicam imagi¬
num descritionẽ E et iraiformit᷑ ex his
iterum in ꝓpͥam hutu anitatẽ colligit᷑¬
et ut uifi eat in se sacre reductos. Iuxͣ h¬
unc autem deiꝰ formem modum druirtin

Expanded text:
tissimorum et invisibile primi agalmatum denudantes, in deiformem ejus pulchritudinem intendere, et summum sacerdotem divinituidere a divino altari usque extrema templi cum suavi odore venientem, et iterum in ipso perfective consistentem. Ipsa enim sunia divina beatitudo, etsi bonitate dia proveniat in participantium sua sacra communionem, sed non extra per substantiam immutabilem statum et collocationem efficitur, et omnibus deiformibus proportionaliter illucendo, circa semetipsam vere existit, et propria omnino non transmutatur immutabilitate. Similiter divina synaxeos teleta, etsi involuta et simplex habeat et complicitum principium, in sacram varietatem symbolorum clementer multiplicatur, et usque omnem implet ierarchicam imaginum descriptionem, continuo uniformiter ex his iterum in propriam unitatem colligitur, et unificat in se sacre reductos. Juxta hunc deiformem modum divinus
Abbreviated transcription (Latin):
bidet᷑ eui mi chi laudaudor omni u
drurnoꝵ oꝑuui actionem ccͣ nos sieri
essentian quid̃ uostrant et uitam dei¬
formiter sustituens et pͥncipalibꝰ exd̾¬
plis et pulcris d̾i forme nostrum sorm¬
ans et diuiniori habitit et renouati¬
one in parcicipatione ꝯsituiens Segͤ¬
gans aut̃ ex negligentia ingenitam no
bonis in antiquin reuocant et̾ ꝑfecti¬
ssima nostroꝵ assunptione ꝯsuͤm atissi¬
mam ꝓpͥorᷤ traditionem optime opera¬
tur et hanc societatem nob̾ dei it diui¬
nor̃ donat sie aut̃ diuina huma¬
nitate sacre laudata. Occultꝰ quid̃ di¬
uinꝰ panis apponit᷑ et benedictionis ca¬
lix Diumnissima mit̾ salutatio sancte
igitur et agiografdrum uoluminũ
mistica et suꝑ mundana reg¬
tatio. Non enim unũ est ad unum
ꝯgregari et unius ꝑticipare pacifica
unitate ad se ip̾os pacificatos gi enĩ
ab unius ꝯtemplatione et sciencia alu¬

Expanded text:
Videtur enim mihi laudandorum omnium divinorum operum actionem circa nos fieri, essentiam quidem nostram et vitam deiformiter substituens, et principalibus exemplis et pulchris deiforme nostrum formans, et diviniori habitu et renovatione in participatione constituens, segregans autem ex negligentia ingenitam nobbonis, in antiquam revocat, et perfectissima nostrorum assumptione consummatissimam propriorum traditionem optime operatur, et ab hac societatem nobis Dei et divinorum donat. Sic autem divina humanitate sacre laudata, occultus quidem divinus panis apponitur, et benedictionis calix: divinissima autem salutatio sancte agitur, et agiographorum voluminum mystica et supermundana recitatio. Non enim unum est ad unum congregari, et unius participare pacifica unitate, ad seipsos pacificatos. Si enim ab unius contemplatione et scientia il
Abbreviated transcription (Latin):
Nec igit᷑ ut dixi iuadytorũ atua beue deͤ¬
cupta in ꝑfectis ad huc ad ꝯtemplationem¬
intremꝰ a. causauuꝰ ii causas uixͣ sacram
uostram cina ⁊ iti ⁊ decorm iuiusibiti
declarantẽ uianifeste principaluĩ formaꝵ
pulcritudinem sed diuinissima et tacͣ
tel etu circomposita tibi simbolice ue¬
stmta aunigma cum reuelaus splendi¬
de nobis manifestare et intellectualeᷤ
nostros cultꝰ uifiemi et non uelato lu¬
mi ne reple Oportet nos uitꝰ ad esse sacͤ

Expanded text:
Haec igitur, ut dixi, in aditorum atria bene desHaec igitur, ut dixi, in aditorum atria bene descripta, imperfectis adhuc ad contemplationemintremus a causalibus in causas, juxta sacram nostram synaxin, et decoram invisibilium declarantem manifeste principalium formarum pulchritudinem. Sed divinissima et sacra teleta, circumposita tibi symbolice vestimenta aenigmatum revelans, splendide nobis manifestere, et intellectuales nostros vultus uniformi et non velato lumine reple. Oportet igitur
Abbreviated transcription (Latin):
in ordine et sacre indei forment pͥncip¬
alium exemploꝵͤ uarietatem illud ꝑ¬
fectis in coadiuiatam suarꝰ animar
iatroductionem dicaui Quomodo es¬
boloꝵ uaria et sacra compositio non si¬
ne iute llectii eis susistit et non usq
ca que extra sunt apparens solum mͦ
sacratissimi quid̃ euĩ eioquiorꝰ cautꝰ
et lectiones doctͥnam eis in iurtute uite
denuntiant et com his ꝑfectam corrũp¬
enfis malicie purgationem duunissau¬
a. aut̃ unuis et eiꝰdem et panis et cali¬
cis ꝯmunio ⁊ pacifica ꝯtradicio simil¬
eni ꝯñsationẽ eis druiuam tamqmͣ si¬
milit̾ edentibꝰ promulgat et diuinissimã
cenam et principalem sybolum ꝑfectorꝰ
in memoriam sacram ducit iuxͣ quod
et ip̃e simboloꝵ conditor partitur sancti¬
ssuuam Nonne sancte ei et iumode
sacra ꝯcenantem docens facile sumil et
dei formit᷑ quõmodo ipsa iuixͣ habitum ue¬
ra udiuiua assumptio ad similitud inẽ
eoꝵͤ ꝯmunionem ipsis aduenientib donat

Expanded text:
in ordine et sacre in deiformem principalium exemplorum veritatem. Illud perfectis in coadunatam suarum animarum introductionem dicam, quomodo symbolorum varia et sacra compositio non sine intellectu eis subsistit, et usque ea, quae extra sunt, apparens solummodo. Sacratissimi quidem enim eloquiorum cantus et lectiones, doctrinam eis strenuae vitae denunciant, et ab eis perfectam corrumpentis malitiae purgationem. Divinissima autem unius et ejusdem et panis et calicis communio et pacifica traditio similem conversationem eis divinam, tanquam similiter edentibus promulgat, et divinissimam coenam et principale symbolum perfectorum in memoriam sacram ducit. Juxta quod et ipse symbolorum conditor partitur sanctissimam. Nonne sancte ei et unimode sacra concoenantem docens et recte simul et deiformiter, quomodo ipsa juxta habitum vera in divina assumptio ad similitudinem eorum communionem ipsis advenientibus donatur?
Abbreviated transcription (Latin):
imago prĩs ꝑfecta est. Ubi sub differentis yma¬
ginis ꝓprietate ꝑ ꝓphanã fraudem filiꝰ. uõ aboletur
ut pat̾ sit. Ubi imago prĩs filiꝰ p̃dicat᷑: ꝑ similitu¬
dinis u̾itatem: a substancia pris cuiꝰ imago est ib̃

Expanded text:
imago perfecta est: ubi sub indifferentis imaginis proprietate, per profanam fraudem Filius non aboletur, ut pater sit: ubi 477 imago Patris Filius praedicatus per similitudinis veritatem, a substantia Patris, cujus imago est,
Abbreviated transcription (Latin):
solum aũ t̾ram. s ⁊ aũ moutes. atq colles. Et ĩ hiis
quidem qr de se sapiencia loquitur: plꝰ loquitur qͣm
auditur. Omĩa enĩ quecumiq aduifiuitatis ĩtelligẽ¬
ciam significantur: istiꝰmodi eẽ oportet ne tes cuiqͣm
aut gen̾i. scdã in tempore sunt. Cet̾m ad ec̃uitatis
demonstͣcionem ne qͣꝙͣ tem poralia coaptabuntur: qr
ꝑ id qd̃ post̾iora sunt cet̾is. ꝑ se ipã nõ manitestant
ĩfiuitatis exordiuint cum ipã exorelium temporale¬

Expanded text:
tiam ante montes atque colles. Et in his quidem quia de se Sapientia loquitur, plus loquitur quam auditur. Omnia enim, quaecumque ad infinitatis intelligentiam significantur, istius modi esse oportet, ne rei cuiquam aut generi secunda in tempore sint. Caeterum ad aeternitatis demonstrationem nequaquam temporalia coaptabuntur: quia per id, quod posteriora sunt caeteris, per se ipsa non manifestant infinitatis exordium; cum ipsa exor
Abbreviated transcription (Latin):
ta proxime apud syriiũ blasphemna id temptatum
ac laboratum fuisse. ut dimi pr̃ inꝰ. ⁊ solus om̃ĩum
dẽ p̃ditat᷑. cłs e̾ẽ filiꝰ negaretur Et dũ de omousyon
at de omo eousion taceri deceriit᷑: ia decretum ẽẽ ut
aut ex uichillo. aut creatura: aut ex alia essencia iro
consequencia creat᷑arũ et nõ ex clo̾ prẽ d̾s filiꝰ natꝰ con¬
firmaretur. Tum porro ineo qd̃ honore dignitate cla
uum ignorabilis eiꝰ natiuitas afseritur. ꝑ hoc ignorã¬
cie decretum nescire qd̾ ex do̾ sit iuberemur. & ꝓ iñ
qͣr iubeti decerni ꝙ possit ut quis. aut qd̵ ignoraturꝰ
sit sciati aut qd̾ scienit ignoret. Ipãm autem ex solido
impiissime blasphenne pestem muitꝰ lic subelidi. ut
responsiũ que est ͤ diu̾so ab orientalib posite sunt ab¬
solutiꝰ. ⁊ uittꝰ ⁊ ratio nosceret᷑. quib il studii sint ut
scd̃m intelligencie sue sensum om̃ĩb h̾eticoꝵ artib
contͣirent.
.Exemplum blasphene apua syrimum
posum. ⁊ potanium conserpt

Expanded text:
ta proxime apud Sirmium blasphemia id tentatum ac laboratum fuisse, uti dum Pater unus et solus omnium Deus praedicatur, Deus esse Filius negaretur: et dum de homousio ac de homoeusio taceri decernitur, id decretum esse, ut aut ex nihilo ut creatura, aut ex alia essentia ut consequentia creaturarum, et non ex Deo Patre Deus Filius natus confirmaretur. Tum porro in eo, quod honore, dignitate, cladum ignorabilis nativitas ejus asseritur, per hoc ignorantiae decretum, nescire quod ex Deo sit juberemur: perinde quasi juberi decernique possit, ut quis aut quod ignoraturus sit sciat, aut quod scierit ignoret. Ipsam autem ex solido impiissimae blasphemiae pestem invitus licet subdidi, ut responsionum, quae e diverso ab Orientalibus positae sunt, absolutius et virtus et ratio nosceretur, quibus studii fuit, ut secundum intelligentiae suae sensum omnibus haereticorum artibus contrairent. Exemplum Blasphemiae Apud Sirmium per Osium et Potamium conscript
Abbreviated transcription (Latin):
p̾scriptum dep̾henditur uenio ambigit. nõ int̃p̾tautiᷤᷤ
ĩ eo ee̾ głam s auctoris. Ego tñ que gesta sunt fideli̾
tͣusiusi. uos ancatholica. an h̾etica sint: fiu̾ nr̃e uiditõ
tium fuit. quib cõmunionẽ mͥ domiuicã fid̾i̾ nostre
scͥptis miseratis: Et quidam ⁊̃ ex uobis sẏnodum q̃
ĩ bithinia fut᷑a uidebat᷑ acciti firmissua fid̾i consci¬
encia intͣ cõmunioneni se ĩ ea ꝯtinentes a cot̾is extͣ
gallias abstinerent. Et dignũ sane erat ep̃ali hac uo
fidĩ consilia conferre. Non enĩ cum corporib nostris ex¬
ulans uinctum. aut cdetentũ potuit ẽẽ d̾i u̾bũ. ut
nõ cõmunicari uobiscum possit ubicumq: s maxime
cum comꝑissem sy uodos ancyra atq arimino congͤ¬
gauclas est singłis ꝓuinciꝵ̃ gallicamiꝰ binos. ut sin¬
gulos cos eẽ̾ uenturos : ea que int̾ nos atq int̾ ori¬
entales episcopos mutius suspitionib decinentur

Expanded text:
praescriptum deprehenditur, nemo ambigit non interpretantis praescriptum deprehenditur, nemo ambigit non interpretantis in eo esse gloriam, sed auctoris. Ego tamen quae gesta sunt, fideliter transmisi: vos an catholica, an haeretica sint, fidei vestrae judicio rium fuerit, quibus communionem mihi dominicam fidei vestrae scriptis miseratis; et quidam etiam ex vobis ad synodum quae in Bithynia futura videbatur 463 acciti, firmissima fidei constantia intra communionem se meam continentes, a caeteris extra Gallias abstinerent: et dignum sane erat episcopali minfidei consilia conferre. Non enim cum corporibus nostris exsulans, vinctum ac detentum esse potuit Dei verbum, ut non communicari vobiscum posset ubicumque . Sed maxime cum comperissem synodos in Ancyra atque Arimino congregandas, et a singulis provinciis Gallicanis binos vel singulos eo esse venturos; ea, quae inter nos atque Orientales episcopos mutuis suspicionibus detinentur,
Abbreviated transcription (Latin):
ad cognitionem sit iuelicandum. Est enĩ mͥ nõ cle uo¬
bis ut dñs sensui meo conscuis est: s dequibdam ni¬
mium. apud se cautis & pruclentib metus. nõ ĩtelli¬
gentib ꝑ beatũ a postolum. qͥ ne suꝑbe saꝑent p̾ceptũ
quos uereor uollȩ omĩa ea quoꝵ absolutio ame ĩ cõsũ¬
matione erit prestancla cognoscere. dum uerum in¬
telligi ex his que ab soluentur euitant. S quisq hec
legenda. & cognoscenda susceꝑit: mnodum sͥ atq mͥ pa¬
ciencie fidelis iudulgeat. & usqi ad ab solutionẽ uniu̾¬
sa p̾senseat. Forte eñ omĩs hic fid̾i mee sermo p̾stab ͭ:
ut neq furtiui h̾etici qd̾ uolunt fallant: ⁊ ꝑfc̃ catho
tatis uostre in patientissime uoluntati & om̃s fides
q̃ ptꝰ scãm synodum in cenam diu̾sis temporib. ⁊ lo
additis ꝑ me expositionib destinani. in quib ssquid
ditor. Si quid uero rectũ. atq ex doctrinis enangelitiᷤᷤ

Expanded text:
ad cognitionem sit judicandum. Est enim mihi non de voad cognitionem sit judicandum. Est enim mihi non de vobis, ut Dominus sensui meo conscius est, sed de quibusdam nimium apud se cautis et prudentibus metus, non intelligentibus per beatum Apostolum sibi, ne supersaperent, praeceptum : quos vereor nolle omnia ea, quorum absolutio a me in consummatione erit praestanda, cognoscere, dum verum intelligi ex iis quae absolventur evitant. Sed quisque haec legenda et cognoscenda susceperit, modum sibi atque mihi patientiae fidelis indulgeat, et usque ad absolutionem universa percenseat. Forte enim omnis hic fidei meae sermo praestabit, ut neque furtivi haeretici quod volunt fallant, et perfecti ctatis Vestrae impatientissimae voluntati: et omnes fides, quae post sanctam synodum Nicaenam diversiadditis per me expositionibus destinavi. In quibus si quid ditor. Si quid vero rectum atque ex doctrinis apostolicis
Abbreviated transcription (Latin):
uostre lib̾tatem. & secutitatem testenaini. tñ ⁊̾ ł̃ eo
feruentis sp̃c ardorẽ ꝓbatis. qs nõ nulli ex uobis qͦꝵ
ad me potuerunt scͥpta deferti. que ex iñ ouentale ᷤ
ĩ fid̾i sue ꝓfessionib getant & gesserunt significati
humilitatis mee lit̾is desid̾ astis: ⁊ hoo mͥ onꝰ imꝑi¬
tissimo. atq indoctissimo om̃ium ex affoctu carita¬
tis addentes ut quidd ip̃e suꝑ om̃ib dcĩs eox senciant
udicem: cum difficillimum sit sensum ip̃m ꝓprie
ꝓferre: ne dum mͦ sit facile intelligenciam eoꝵ que
ab illis dicunt᷑ exponere. Oro autem uos ꝑd̾i mĩam¬
iutemerata consciencia. ent ꝑ has litt̾as sermo: ueqͥs¬
qͣm de me añ sermonis ꝯsũmationem ꝑ lict̾atum exor¬
dia existimet iudicandum. Iniquũ est enim nõ com¬
ꝑata. usq ad fiem ratione dcõꝵ p̾iulicatam sentẽ¬
ciam ex inttĩ quoꝵ caula adhuc ignoretur afferre.
cum non cde inchoatis ad cognoscendum s de ad solutiᷤᷤ

Expanded text:
em et securitatem testemini; tamen etiam in eo ferventis spiritus ardorem probatis, quod nonnulli ex vobis, quorum ad me potuerunt scripta deferri, quae exinde Orientales in fidei professionibus gerant et gesserunt, significari vobis humilitatis meae litteris desiderastis: etiam hoc mihi onus imperitissimo atque indoctissimo omnium ex affectu charitatis addentes, ut quid ipse super omnibus dictis eorum sentiam indicem; cum difficillimum sit sensum ipsum proprproferre, nedum modo facile sit intelligentiam eorum quae ab aliis dicuntur exponere. 6. Qua conditiintemerata conscientia erit per has litteras sermo, ne quisquam de me ante sermonis consummationem per litterarum exordia existimet judicandum. Iniquum est enim, non comperta usque ad finem ratione dictorum, praejudicatam sententiam ex initiis quorum causa adhuc ignoretur afferre: cum non de inchoatis ad cognoscendum, sed de absolutis
Abbreviated transcription (Latin):
Noc fides illesa nostra. neq uescire se simulao. noꝙ pa¬
tipos se ꝓficetur. nõ se extͣ consciencie enmen fut᷑am
intelligens ex ip̃o simulationis assensu. Et quidẽ qͣm¬

Expanded text:
Hoc fides illaesa vestra neque nescire se simulat, neque paHoc fides illaesa vestra neque nescire se simulat, neque pati posse profitetur, non se extra conscientiae crimen futuram intelligens ex ipso dissimulationis assensu. 5. Epi
Abbreviated transcription (Latin):
atq osii. ita ut ip̃i sencientes confirmantes q cõcesse¬
rant: ad ꝓfessionem ignorancie erroris q compellerẽt
ce ip̃i rursũ subscͥbeudo cdamnarent qd̾ fecerant. Qx
utiq id̾o fecerunt ut aliud ante damnarent. S te
cie sue gloriam: & nicħ iubclolum. nicħ ambignum
uichil trepilum. agere contenta. securam xp̃o liber¬
tatis sue ꝓfessione ꝑsistit ab eoꝵ se cõmuniõne qui
epẽs blaspheniis suis contͣdicentes mexilio decinẽt
abstinendo. neq se in tiꝰci. iuditii reatum ꝑ assensũ
dissimulationis subclole congregaudo. Nam pt ml¬
ib impus gerebantur dolorem ex eo intͣ nos tñi cõmu¬
nio cominica continet᷑. ex quo hiis ꝑ turbatiomibuᷤ
uexari eccłia cepta este ut exuloent ep̃i demittentur
sac̾dotes plebes t̾reantur. fides ꝑ iditecur. humano arbi¬
trio ac potestate domnuice cloctrine decreta statuant᷑

Expanded text:
atque Osii, ita et ipsi 461 sentientes confirmantesque, concesseatque Osii, ita et ipsi 461 sentientes confirmantesque, concesserant, ad professionem ignorantiae errorisque compellerent; ut ipsi rursum subscribendo damnarent quod fecerant. Quod utique ideofecerunt, ut aliud ante damnarent. 4. Quotiae suae gloriam: et nihil subdolum, nihil ambiguum, nihil trepidum agere contenta, secure in Christo libertatis suae professione persistit, ab eorum se communione, qui episcopos blasphemiis suis contradicentes in exsilio detinent, abstinendo, neque se in injusti judicii reatum per assensum dissimulationis subdolae aggregando. Nam post mulab impiis gerebantur dolorem, ex eo intra nos tantum communio dominica continetur, ex quo his perturbationibus vexari Ecclesia coepta est, ut exsulent episcopi, demutentur sacerdotes, plebes terreantur, fides periclitetur, humano arbitrio ac potestate doctrinae dominicae decreta statuantur.
Abbreviated transcription (Latin):
tͥumphum nõ cedendo sacͣniniminis potestatib best
⁊ cũ hec omnĩa ĩchoande blasphenue ĩ dñi certamina
monerentur: manentes nc̃ usq mecum ĩ xp̃o fide¬
les. neq autea ad occasionẽ ꝓ tupture heseos cessistiͤ
⁊ nc̃ eiꝰ omẽm pentulantiam ĩ ꝓtupciouis congressi¬
one fregistis. uicistis enĩ fr̃es cum ingenti fid̾i cõ¬
muis gͣtulatione o geminam hũit illese cõsciencie
ur̃e honor głam. de integͥrate silic ꝯsciencie: ⁊ de ex¬
aliqueni pudorem nutrite exiude heseos ancte q cõ¬
mouit. et auditis hiis que apud symniũ ꝯscͥꝑta
impussime erauti irreligiosoꝵ aulatie quibdam¬
gent̃ hec sentencia expensa eẽt: forte totiꝰ t̾ctatus
mei ratio non fuisset. suspitiosa. Non enĩ tacui ͤ¬
sem illic quod non nͥ qdum scandalo eẽc audien¬
pie sollititudinis offensione restiterunt. ut ipsos
illos qͥ tñ apua syrinium ĩ sentenciam pocamis

Expanded text:
triumphum, non cedendo Saturnini minis, potestatibus, bellis: triumphum, non cedendo Saturnini minis, potestatibus, bellis: et cum omnia inchoandae blasphemiae in Deum certamina moverentur, manentes nunc usque mecum in Christo fideles, neque antea ad occasionem prorupturae haereseos cessistis, et nunc omnem ejus petulantiam in proruptionis congressione fregistis. Vicistis enim, Fratres, cum ingenti fidei communis gratulatione: et geminam habuit illaesae constantiae vestrae honor gloriam, de integritate scilicet conscientiae, et de exaliquem pudorem nutritae exinde haereseos auctaeque commovit: et auditis iis quae apud Sirmium conscripta impgenter sententia haec expensa esset, forte totius tractatus mei ratio non fuisset suspiciosa. Non enim tacui esse illic, quod non nisi cum scandalo esset audienpiae sollicitudinis offensione restiterint: tamen adeo restiterunt, ut ipsos illos, qui tunc apud Sirmium in sententiam Potamii
Abbreviated transcription (Latin):
heseos ꝑstitisse: uos q conꝑticipes exilii mes ĩ quoel
me saturuinus ipam̃ conscienciam suam ueritus
circumuento imꝑatore detruserat: negata ip̃r usq hͦ
cempus toto iam tͥennio cõmunione. fide mͥ ac spuri¬
tu choerere et missam. ꝓxime uobis ex syriensi opito
ĩfitelis fidi impretatẽ nõ modo nõ suscepisse. s annũ¬
ciatan. ⁊̃ sigraficatã qr dampnasse. necessatium mͥ ac
tͥnsmitterem & qui ꝑ metum inc̾toꝵ consciencie
trũ antea mee qd̾ ab hiis omĩb oem. liber gͣtulabar¬
nũciam cõmunus fid̃i nostre integrtate gaud̾em. Oglo¬
riose consciencie ur̃e ĩ concussam stabilitatem. o fidelis
petre fundamine domũ. o intemerate uolutatis ille¬
sam ĩꝑturbatani q cõscienciam. Mansit namq atq
tib denuncia uerã ĩnocenş. ĩ miolata teligiosa. Expͤ¬
tatis cuĩ sc̃e ⁊ indemutabilis ꝑseuetancie gloriosiun

Expanded text:
haereseos perstitisse, vosque comparticipes exsilii mei, in quod haereseos perstitisse, vosque comparticipes exsilii mei, in quod me Saturninus, ipsam conscientiam suam veritus, circumvento imperatore detruserat, negata ipsi usque hoc tempus toto jam triennio communione, fide mihi ac spiritu cohaerere: et missam proxime vobis ex Sirmiensi oppido infidelis fidei impietatem, non modo non suscepisse, sed nuntiatam etiam significatamque damnasse. Necessarium mihi ac transmitterem: et qui per metum incertorum, conscientiae tantum antea meae, quod ab his omnibus essem liber, gratulabarnunc jam communis fidei nostrae integritate gauderem. O gloriosae conscientiae vestrae inconcussam stabilitatem! O firmam fidelis petrae fundamine domum! O intemeratae voluntatis illaesam imperturbatamque constantiam! Mansit namque, atqtibus denuntiaveram, innocens, inviolata, religiosa. tastis enim sanctae et indemutabilis perseverantiae gloriosum
Abbreviated transcription (Latin):
nis litt̾as mittere. Nam cum frequent̃ nobis
ex plurimis romanaꝵ ꝓuinciaꝵ urbib significasse quid
cum religiosis ftib nostris orientis epĩs fid̾i studiiq eẽc:
qͣnta ꝙ sub occasione temporalium motuum diaboluᷤ
uenenato ore atq lingua mortifere doctrine sibila ꝓ¬
tiliss: uetens ne uitanto ac tam pluriũ episcoporum
calamitose impietatis. uł horroris ꝑiculo tacituruitaᷤ
urã depollute atq impie consciencie eẽt desꝑatõne:
suspecta nam ignorare nobis frequent̃ admonitis nõ
licebat mͥ qͦ apud uos taceudum arbit̾barꝰ domanice
sentencie ad modum memor qͣ ptͦ primam atq it̃a¬
tam cõuencionem cos qui &̾ sub testimonio ecclie ĩ¬
obecliente existerent haberͥent sicut hecnicos publica¬
lentitudinem. ac ranitatem de exilii mei. ⁊ longitudi¬
ne & secreto intelligo constitisse. gͣtulatꝰ sum ĩ domino
cõtarainatos nos ⁊ illesos ab omĩ contagio decestaude

Expanded text:
nis litteras mittere. Nam cum frequenter vobis ex plurimis Romanarum provinciarum urbibus significassem, quid cum religiosis fratribus nostris Orientis episcopis fidei studiique esset, quantaque, sub occasione temporalium motuum, diabolus venenato ore atque lingua mortiferae doctrinae sibila protulisset; verens ne in tanto ac tam plurium episcoporum calamitosae impietatis vel erroris periculo, taciturnitas vestra de pollutae atque impiatae conscientiae esset desperatione suscepta nam ignorare vobis frequenter admonitis non licebat, mihi quoque apud vos tacendum arbitrabar, dominicae sententiae admodum memor, qua post primam atque iteratam conventionem, eos, qui etiam sub testimonio 459 Ecclesiae inobedientes exsisterent, haberi sicut ethnicos publicalentitudinem ac raritatem de exsilii mei et longitudine et secreto intelligo constitisse; gratulatus sum in Domino, incontaminatos vos et illaesos ab omni contagio detestandae
Abbreviated transcription (Latin):
cor: cum efficiencia renascendi. Modꝰ autẽ spiritui ulłs
est loquendi cum uelit. qd̾ uelit. ubi uelit. ⁊ cuiꝰ adeun¬
tis. uł abeuutis cauła. sub affistentis licet consciencia neᷤᷤ¬
ciatur: huiꝰ uaturam ĩt̾ creaturas referam. et originis sue
diffiione mod̾abor: Omĩa quidem fcã ꝑ filum. quia
apud te diã in principio erat d̾s u̾bum. ioħ̃is tunͦ loqͥs᷑
S creata omiã in eo in celis. & int̾ra. iusibilia. ⁊ ĩ insibi¬
creata memoraret de spũ scõ suffitientẽ sͥ significatio¬
nem eẽ existimauit. qd̾ hunc spm̃ tuũ dic̾et. Cumhiᷤᷤ
gͦ ꝓprie electis tͥ uitis hec ita senciam. ut sicut nichil a¬
luid ultͣ sensum intelligencie mee scdm eos de inuge¬
nito tuo dicam ꝙͣ eẽ natum ita quoq ult᷑ ingenii hu¬
mani opimonem scom eos rachil aliud de sc̃õ spũ tolo¬

Expanded text:
cor, cum efficientia renascendi. Modus autem Spiritui nullus cor, cum efficientia renascendi. Modus autem Spiritui nullus est, loquenti cum velit, quod velit, ubi velit. Et cujus adeuntis atque abeuntis causa; sub assistentis licet conscientia, nesciatur, hujus naturam inter creaturas referam, et originis suae definitione moderabor? Omnia quidem facta per Filium, qui apud te Deum in principio erat Deus Verbum, Joannes tuus loquitur . Sed creata omnia in eo in coelis et in terra visibilia et invisibicreata memoraret; de Spiritu sancto sufficientem sibi significationem eam existimavit, quod hunc Spiritum tuum diceret. Cum his ego proprie electis tibi viris haec ita sentiam, ut sicut nihil aliud ultra 444 sensum intelligentiae meae secundum eos de Unigenito tuo dicam, quam esse natum; ita quoque ultra ingenii humani opinionem secundum eos nihil aliud de sancto Spirit
Abbreviated transcription (Latin):
fiuda tua sp̃c sc̃s tuus scd̃m apostolum scrutatur ⁊ no¬
uit ⁊ int̾pellator ꝓme tuuis menarrabilia a me tͥloqͥt᷑¬
tis. potenciam creationis nomine nõ modo eloqͣr. s
infamabo: Nulla te nͥ res tua penetͣt: nec ꝓfundũ
iinense maiestatis tue ꝑegrne atq aliene a te uir¬
tutis causa mentitur. Tuũ est quicquid te mit: tieq
sunt loquele. Nam ut meo qd̃ añ et̾na tempora uui¬
genitꝰ tiuis ex te natꝰ estĩ cessante omĩ ambiguitatiᷤ
seraione. atq intelligentie cliffic ultate. solum q̃ na¬
et si sensu quidem nõ ꝑtipiam. s tñ teneo conscien¬
cia. Inspiritualib enĩ red tuis. hebes sum: unngeni¬
to tuo dicente. Ne miretis qd̾ dixerini tͥ: oportet uoᷤᷤ
nasci denuo. Sp̃c ubi uult spirat: ⁊ nocem eiꝰ auiliᷤ
s nescis uude ueniat et quo uadat. Sic est omnis qͥ
natꝰ est ex spũ ⁊ aqͣ. Regen̾ationis mee fidem obtinenᷤ
nescio: et qd̾ ignoro iam teneo. Sine sensu enĩ ĩ eo renaᷤᷤ¬

Expanded text:
tus Spiritus tuus, secundum Apostolum , scrutatur et novit, et interpellator pro me tuus inenarrabilia a me tibi lotis potentiam creationis nomine non modo eloquar, sed etiam infamabo? Nulla te nisi res tua penetrat: nec profundum immensae majestatis tuae, peregrinae atque alienae a te virtutis causa metitur. Tuum est sunt loquelae. Nam ut in eo, quod ante aeterna tempora Unigenitus tuus ex te natus est, cessante omni ambiguitate sermonis atque intelligentiae difficultate, solum quod naetsi sensu quidem non percipiam, sed tamen teneo conscientia. In spiritalibus enim rebus tuis hebes sum, Unigenito tuo dicente: Ne mireris quod dixerim tibi, oportet vos nasci denuo. 443 Spiritus ubi vult spirat, et vocem ejus audis; sed nesciset Spiritu sancto . Regenerationis meae fidem obtinens nescio: et quod ignoro, jam teneo. Sine sensu enim meo renas
Abbreviated transcription (Latin):
mane s filiꝰ. filiꝰ ex ted̾o. uero prẽ ads̾ uer᷑. et a te ĩ na¬
ture tue ingenite genitꝰ potestate ita exte confitenduᷤ¬
et tecum. qr et̾̃ne originis sue auctor et̾nꝰ es. Nam dũ
exte est: scd̃s a te est. Dum uero tuus est: nõ seꝑandꝰ
ab eo es. qr nec sine tuo fuisse cõfitendus. aliqñ es. ne
aut in ꝑfc̃s sine gen̾atõne. aut suꝑfliuis ptꝰ gen̾atio¬
nem arguatis. Atq ita ad iedl tm̃ natiuitas ꝓficit et̃¬
nar᷑ ut geniti añ et̾na tempora ex te filii. prem te sci
ac uocis offitio. dnm̃ & dm̃i meum. uiugenitũ tuũ
xp̃m ihm creaturam negare. Niuiꝰ ego nominis cõsorci¬
um ne ĩ scõ quidem spũ tuo patiari ex te ꝓfc̃o ⁊ ꝑ eum
misso. Magna enĩ michi erga res tuas religio est: ne
ꝙ q te solum inuascibilem ⁊ unigenitum ex te natũ

Expanded text:
inane; sed Filius, Filius ex te Deo Patre, Deus verus, et a te in nainane; sed Filius, Filius ex te Deo Patre, Deus verus, et a te in naturae tuae unut tecum: quia aeternae originis suae auctor aeternus es. Nam dum ex te est, secundus a te est; dum vero tuus est, non separandus ab eo es: quia nec sine tuo fuisse confitendus aliquando es, ne aut imperfectus sine generatione, aut superfluus post generationem arguaris. Atque ita ad id tantum nativitas proficit aeterna, ut unigeniti ante aeterna tempora ex te filii patrem te sciaac vocis officio, Dominum et Deum meum unigenitum tuum Jesum Christum creaturam negare: hujus ego nominis consortium ne in sancto quidem Spiritu tuo patiar, ex te profecto, et per eum misso. Magna 442 enim mihi erga res tuas religio est. Neque, quia te solum innascibilem, et unigenitum ex te natum
Abbreviated transcription (Latin):
semea ad intelligendum te ꝓfuit: dum famulã¬
tis michi nature imꝑitꝰ. usu te tm̃ mee utilitatiᷤ
intelligo. Ipm̃ me quoq nesciens ita sencio: ut tema¬
gis eo qd̾ mei sum ignarꝰ admirer. Nam hemnc di¬
iudicantis mentis mee. aut motumr aut rationẽ
aut intami & nõ intelligens sencio. & senciens tibi
debeo: cui ultͣ intelligenciã nat᷑alis exordii. sensũ
nature oblectantis imꝑcias: & cum te ⁊ eis igno¬
rans intelligan. et intelligens uenerer. nec ego ĩ
tus red fidem omĩpotencie tue laxabo qr nesciam
ut sensus meus origniẽ unngeniti tui occupet &sͥ
subclat. & aliquid in me sit. qd̃ ego ubtͣ ⁊ creatorem
pora est. Sĩ aliquid in r̾eb est: qd̃ aũ uenit et̾inta¬
tem: ent aliquo ꝓfecto qd̾ sensum et̃nitatis excedat.
Tua enĩ res est & unigenitꝰ tuus est. nõ porcio. nõ ꝓten¬
sio. nõ scdm̃ efficienciarum opinionũ nomẽ aliquod

Expanded text:
mea ad intelligendum te proficit, dum famulanmea ad intelligendum te proficit, dum famulantis mihi naturae imperitus, usu te tantum meae utilitatis intelligo. Ipsum me quoque nesciens, ita sentio: ut te magis eo, quod mei sum ignarus, admirer. Nam dijudicantis mentis meae aut motum aut rationem aut vitam et non intelligens sentio, et sentiens tibi debeo, cui ultra intelligentiam naturalis exordii, sensum naturae oblectantis impertias. Et cum te meis ignorans intelligam, et intelligens venerer: 441 nec ego in tuis rebus fidem omnipotentiae tuae laxabo, quia nesciam; ut sensus meus originem Unigeniti tui occupet, et sibi subdat, et aliquid in me sit, quod ego ultra et Creatorem pora est. Si aliquid in rebus est, quod antevenit aeternitatem, erit aliquid profecto quod sensum aeternitatis excedat. Tua enim res est, et unigenitus tuus est: non portio, non protensio, non secundum efficientiarum opinionem nomen aliquod
Abbreviated transcription (Latin):
citur. ⁊ teligiosa fides est. ubi est ᷑ nat᷑alis iscitia. Nã
cum erexi ĩ celum tuum hos luminis mei infurmoᷤ
actłos nichil aliud eẽ qͣm celum tuum credieli. Nos
enim astriferos in eo cirtulos. & annuos recutsus
et uergilia. ꝙ septem trionem. ⁊ luciferum ⁊ diuer¬
sa minist̾ioꝵ suoꝵ sortitos officia conspiciens. deumi
te ĩ hũs quoꝵ intelligenciam nõ complector ĩtelli¬
go. Cum uero mirabiles elationes maris tui iudi:
non solum aquaꝵ orriginẽ. s nec motum dimerse
huiꝰ icissitudis assecutus: fidem tñ rationis mi¬
chi inconspicabilis. licet apprehendens ⁊ his te qͦ que
ignoro. nõ nescio. Iam uero cum int̾ras mente con¬
uertor. que occultaꝵ uirtute cansaꝵ omĩa sata sus¬
cepta dissoluunt. dissoluta uiificant: inuificata ni¬
ultplicant: multiplicata confirmant: nicha ĩhiis
repi. que intelligere sensu meo possem. Se ignorafio

Expanded text:
citur. Et religiosa est fides, ubi est etiam naturalis inscientia. Nam citur. Et religiosa est fides, ubi est etiam naturalis inscientia. Nam cum erexi in coelum tuum hos luminis mei infirmes oculos, nihil aliud esse quam coelum tuum credidi. Hos enim astriferos in eo circulos, et annuos recursus, et vergilias, et septemtrionem, et luciferum, diversa ministeriorum suorum sortitos officia conspiciens, Deum te in his, quorum intelligentiam non complector, intelligo. Cum vero mirabiles elationes maris tui vidi; non solum aquarum originem, sed nec motum dimensae hujus vicissitudinis assecutus, fidem tamen rationis, mihi imperspicabilis licet, apprehendens, in his te quoque quae ignoro, non nescio. Jam vero cum in terras mente convertor, quae occultarum virtute causarum sata omnia suscepta dissolvunt, dissoluta vivificant, vivificata multiplicant, multiplicata confirmant; nihil in his reperi, quae intelligere sensu meo possem: sed ignoratio
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm prem̃ eo e̾e̾ unigeniti dĩ ⁊ treatoris. docem᷑ ⁊ ultra
se itaq infirmitas humana nõ tenclati s loqͣtur̾ in
quo hoc solum solo es salus est. añ camnis sacͣmentum
Gõ quidem ĩ qͣntum concesso michi hoc ate spi¬
titu ugebo sc̃ẽ pat̾ omĩp̃c d̾sͥ: ut et̾num te dm̃ ita
et̾num et prẽm confitebor. Neq in iel unqͣm stulti¬
tie atq impietatis erumpam. ut omĩpotencie tue sac̾men¬
toꝵ q arbit̃. hunc infirmitatis mee sensum ultͣ infinita¬
tis tue religiosam opinonem et significatam mͥ ec̾nita¬
tatis fidem erigam: ut te aliqũ sine sapiencia ⁊ iurtute
fiunam. Non enim p̾iudicat de te sensui meo natu
re nostre. infirmꝰ imꝑfc̃s̃.q sermo: ut fidem int silen¬
cium stͣngulet mopia loquendi. Nantq cum uerbũ
& sapiencia & iurtꝰ in nobis it̾tioris. motꝰ nri opus
nostium sit. tecum tũ ꝑfcĩ dĩ qui & uerbum tuum
mitat: ꝑ id qd̃ a te ante tempora et̃ua uatꝰ e̾e̾ ie¬

Expanded text:
m patrem eum esse unigeniti Dei et creatoris, docemur. Ultra se itaque infirmitas humana non tendat: et loquatur hoc solum, in quo solo ei salus est, ante carnis sacramentum go quidem, in quantum concesso mihi hoc a te spiritu vigebo, sancte Pater omnipotens Deus, ut aeternum te Deum, ita aeternum et patrem confitebor. Neque in id umquam stultitiae atque impietatis erumpam, ut omnipotentiae tuae sacramentorumque arbiter, hunc infirmitatis meae sensum ultra infinitatis tuae religiosam opinionem, et significatam mihi aeternitatis fidem erigam: ut te aliquando sine Sapientia et Virtute aefiniam. Non enim praejudicat de te sensui meo naturae 440 nostrae infirmus imperfectusque sermo; ut fidem intra silentium strangulet inopia eloquendi. Namque cum verbum et sapientia et virtus in nobis interioris motus nostri opus nostrum sit, tecum tamen perfecti Dei, qui et Verbum tuum mittat per id, quod ante tempora aeterna natus esse me
Abbreviated transcription (Latin):
ĩuuigenito d̾o. nͥ natũ ⁊ et̾num confitem᷑. Natum autẽ
nõ post aliquid s añ omña: ut natiuitas tñ restetur a¬
uctorem: non fpost̾um aliquia in se ab auctore significet.
Et quidem cõfessione cõmuni. scdã quidem ab auctore
natiuitas est: qr ex d̾o est. nõ tñ seꝑabilis ab auctore: qr
ĩ qͣntum sensus noster intelligenciam temptabit na¬
tiuitatis exced̾e. ĩ tantum necesse est ẽ gen̾atõnis ex¬
cedat. Solus hic itaq pius de d̾o setmo est scire preĩui

Expanded text:
 natum et aeternum confitemur. Natum autem non post aliquid, sed ante omnia: ut nativitas tantum testetur auctorem, non praeposterum aliquid in se ab auctore significet. Et quidem confessione communi, secunda quidem ab auctore nativitas est, quia ex Deo est; non tamen separabilis ab auctore, quia in quantum sensus noster intelligentiam tentabit nativitatis excedere, in tantum necesse est etiam generationis excedat
Abbreviated transcription (Latin):
ee̾. ambigeretur unꝰ ex uno. s ad impiissimum sensum
ne d̾s naturali natiuitate subsisteret. cum creatura potiꝰ
ex inchillo sustitisset. Hoc primum infelicis mentis tus
uirus est: nõ natiuitatem eẽ creaturam nominare. s
ꝓ natiuitate fulem creationi aptare. qͣniqͣm id quidem
mopis ingenii eẽt. s tũ non admodum irreligiosi cre¬
atum iccuro dixisse. ut impassibilis ex d̾o tanꝙͣ inius
ex uno natinitas nosceretur. S nichil hoꝵ constans atq¬
apostolica fides patitur. Scit enim ii qua dispensatio¬
ne temporis xp̃c creatus: ⁊ in qua tempoꝵ et̾uitate sit na¬
tus. Natus autem ex dõ d̾s est: ut uere in eo uatiiuitatiᷤ¬

Expanded text:
esse ambigeretur unus ex uno; sed ad impiissimum sensum, esse ambigeretur unus ex uno; sed ad impiissimum sensum, ne Deus naturali nativitate subsisteret, cum creatura potius ex nihilo 439 substitisset. Hoc primum infelicis mentis tuae virus est, non nativitatem creaturam nominare, sed pro nativitate fidem creationi aptare. Quamquam id quidem inopis ingenii esset, sed tamen non admodum irreligiosi, creatum idcirco dixisse, ut impassibilis ex Deo tamquam unius ex uno nativitas nosceretur. 51. Fides coapostolica fides patitur. Scit enim in qua dispensatione temporis Christus creatus, et in qua temporum aeternitate sit natus. Natus autem ex Deo Deus est, et verae nativitati
Abbreviated transcription (Latin):
deputantem creatõnẽ quoq. ⁊ sĩ in docte: tñ nou
impie ad gen̾atõuis fidem ꝓficere oportere. existima¬
re debuerat. Apostolus enĩ iudetur uniꝰ ex imno nati¬
uitatem idest diũ ex uirgine sine passionũ huma¬
naꝵ conceptu p̃dicat᷑us. nõ extͣ rõnem factum de
muliere: locutꝰ cẽ. quem natum sciebat frequenter¬
q dixiss: ut ⁊ natiuitas u̾itatẽ gen̾atõnis ostenderet.¬
⁊ factura uiuꝰ ex uuo diuinitatem ꝓtestatetur qr hu¬
mane ꝑmixtionis conceptum facture nomen exclud̃¬
et: cum fos̃ eẽ ex uirgine diceret᷑. qui natꝰ eẽ magis ñ
ambigebatur. At uide tu ꝙͣ sis impuis oh̾etice. Crea¬
tum ih̃ui xpin pociꝰ ex d̾o qͣm natũ &e̾. sermo nulluᷤ
aut ꝓphetitꝰ. aut euangelicꝰ. aut apostolicus est locituᷤ:
tu uero natiuitatem negas ⁊ affirmas creaturam¬
non scd̃m significat̾onem apostoli fcm̃ c̃ẽ dicentis. ne natꝰ

Expanded text:
deputantem, creationem quoque etsi indocte, tamen non deputantem, creationem quoque etsi indocte, tamen non impie, ad generationis fidem proficere oportere existimare debuerat. Apostolus enim videtur, unius ex uno nativitatem, id est, Domini ex virgine sine passionum humanarum conceptu praedicaturus, non extra rationem factum de muliere locutus esse, quem natum sciebat, frequenterque dixisset: ut et nativitas veritatem generationis ostenderet, et factura unius ex uno nativitatem protestaretur; quia humanae permixtionis conceptum facturae nomen excluderet, cum factus esse ex virgine disceretur, qui natus magis esse non ambigebatur. At vide tu, quam sis impius, o haeretice. Creatum Jesum Christum potius ex Deo, quam natum esse, sermo nullus aut propheticus aut evangelicus aut apostolicus est locutus: tu vero nativitatem negas, et affirmas creaturamnon secundum significationem Apostoli, factum esse dicentis ne natus
Abbreviated transcription (Latin):
inaduinur. Sĩ gͥ sapiencia memorẽ se eoꝵ que a seculo st̃
gesta dicens. iii oꝑa dĩ atq in uias d̾ĩ creatam. se ẽẽ dixẽ
atq ita creatam. ut fundatam se añ secula eteceretine
assumpte illiꝰ uarie ac frequent̃ creatõnis sacͣmentum
de nurtasse naturam uid̾etur. cum fundatõnis firmi¬
tas conuellenli statꝰ nõ recipet ꝑ turbationem. at ue¬
ro ne fundatio aliud quicqͣm qͣm natiuitatem iud̃¬
etur ostend̾e. añ omĩa ꝓfessa est eẽ se genitara. Nunc
uero cur creatio ad natuutatẽ deputatur: cumq geni¬
ta añ omiã est ipã fundata. añ scła est. que autem
fundata ante scła est. ea ip̃a minituui maꝑ dĩ e ĩ
oꝑa eiꝰ creata a scłis est: ut creatio a seculis differre
intelligeretur. ab ea que aũ scła. ⁊ que aute uniu̾sa
natiuitas est : Non ht saltem impietas uemiaua:
ut p̃tendat impietatis errorem. Namq ⁊ si infir
tũ. uł scd̃ni apostoli d̾cmi. facturam uero natiuitati

Expanded text:
rem se eorum quae a saeculo gesta sunt dicens, in opera 438 Dei atque in vias Dei creatam esse se dixit; atque ita creatam, ut fundatam se ante saecula doceret, ne assumptae illius varie ac frequenter creationis sacramentum demutasse naturam videretur, cum fundationis firmitas convellendi status non reciperet perturbationem; at vero ne fundatio aliud quidquam quam nativitatem videretur ostendere, ante omnia professa est esse se genitam: nunc vero cur creatio ad nativitatem deputatur, cum quae genita ante omnia est, ipsa fundata ante saecula est; quae autem fundata ante saeculum est, ea ipsa in initium viarum Dei et in opera ejus creata a saeculis est: ut creatio a saeculis differre intelligeretur ab ea, quae ante saecula et quae ante universa nativitas est. Non habet saltem impietas veniam, ut praetendat impietatis errorem. 50. Quo sensu tamen vel secundum Apostoli dictum facturam verae nativitati
Abbreviated transcription (Latin):
torer mundi dmĩ prẽm ꝓfessa est: neq se fabricandi
d̾o abfuisse. quippe cum adeẽt ⁊̃ p̾paranti. ⁊ cum p̃i para¬
ret. ⁊ sapiencia cum paraute cõpon̾et. adeẽt ⁊̃ sparanti

Expanded text:
torem mundi Deum patrem professa est, neque se fabricanti torem mundi Deum patrem professa est, neque se fabricanti docuit afuisse, quippe cum adesset etiam praeparanti: et cum Pater pararet, et Sapientia cum parante componeret, adessetque eti
Abbreviated transcription (Latin):
uelis id qd̾ iñ oꝑa creatur. ita intelligi oportere: ut p̃p
oꝑa sit creatum. idest ut xp̃c causa efficiendoꝵ oꝑum sit
creatus: ut ip̃e seriiis potiꝰ ⁊ oꝑator mundi maneret: nõ
dñs głe natus eẽt ⁊ ad minist̾ium efficiendi scl̃i creare¬
tur: nõ ⁊̃ semꝑ eẽt felius dilectionis & rex seculoꝵ s
qͣiqͣm hunc impiissimum sensum tuñ. intelligencia
cõmunis extiuguao: qr aliua sit iuinitium iax dĩ et
łoꝑa creati. aliud aute scl̃a nasci: tñ hic idem locus
ne pp̃ operatõnem muncdi dnrm̃ xp̃m̃ creatum ee̾ men¬
tirens occurrit. cum dm̃i pr̃em effectorem atq oꝑatorẽ
imiu̾̃sitatis ostendit: tuto io quidem qr ei qui p̾pararet
onũa adeẽt ip̃e cõponens. N cum scriptura omĩs creato¬
rem nuuidi dim̃i ihmi xp̃m eẽt locutura. nũc tñ sa
piencia a de necandam impietatis occasionem. ⁊ fabrica¬

Expanded text:
velis id, quod in opera creatur, ita intelligi oportere, ut propter velis id, quod in opera creatur, ita intelligi oportere, ut propter opera sit creatum: id est, ut Christus causa efficiendorum operum sit creatus, ut ipse servus potius et operator mundi maneret, non Dominus gloriae natus esset; et ad ministerium efficiendi saeculi crearetur, non etiam semper esset filius dilectionis et rex saeculorum? Sed quamquam hunc impiissimum sensum tuum intelligentia communis exstinguat; quia aliud sit in initium viarum Dei et in opera creari, aliud ante saecula nasci: tamen hic idem locus, ne propter operationem mundi Dominum Christum creatum esse mentireris, occurrit, cum Deum patrem effectorem atque operatorem universitatis ostendit. Tuto id quidem, quia ei qui pararet omnia adesset ipse componens. Sed cum Scriptura omnis creatorem mundpientia; ad enecandam impietatis occasionem, et fabrica
Abbreviated transcription (Latin):
aiuinialib gen̾atõ : s celi ct terre cet̃oꝵ q elementorum¬
q creatio. ne leui saltĩe momento oꝑationis disceraitur:
qr eoꝵ p̃paratio equabili penes dm̃i mñfinitatis et̾nitate ꝯ¬
natiuitatis nobis sue ꝑmisit ꝯscieuciam: ut qͣntũ ad fi¬
dem ꝓficeret dĩ intellecta uatiuitas : tm̃ ualeret. stdsus¬
ceptam religionem coguita natiuitatis et̃uutas qr ex eo qͥ
et̃uꝰ est prẽ. nec rauo. nec sensus admittat: nisi et̾num
filium p̾dicari. S creationis uomen nos ⁊ ꝓfessio mouet¬
Moneat saue nomen creatõnis: si nõ uatiuitas aure se¬
cula. & creatõ in id ipũt mitiũ uiaꝵ̾ dĩ. & ĩ oꝑa p̾dicatur
Non enim potest natiuitas ꝓ creatõne accipi: cum nati¬
uitas ante causam sit: creatio uero ꝑ causam: Ante pre¬
parationem enim celi erat. et ante scłm fundatus: qui
ra mitium uaꝵ di̾. & in oꝑa est creatus. Aut nuquid

Expanded text:
animantibus generatio: sed coeli, terrae, caeterorumque elementorumanimantibus generatio: sed coeli, terrae, caeterorumque elementorum creatio ne levi saltem momento operationis discernitur; quia eorum praeparatio aequabili penes Deum aeternitatis infinitate cis suae permisit conscientiam: ut quantum ad fidem proficeret Dei intellecta nativitas, tantum valeret ad susceptam religionem cognita nativitatis aeternitas: quia ex eo qui aeternus est patre, nec ratio nec sensus admittat, nisi aeternum filium praedicari. 42. Creationis in Christo nomeis, si non nativitas ante saecula, et creatio in initium viarum Dei et in opera praedicatur. Non enim potest nativitas pro creatione accipi: 433 cum nativitas ante causam sit, creatio vero per causam. Ante praeparationem enim coeli erat et ante saeculum fundatus, qui in initium viarum Dei et in opera est creatus. Aut numquid
Abbreviated transcription (Latin):
singula sit. ut primũ ĩ plauiciem diffund̾et᷑ deide
postea meliore ꝯsilio montib eleuaret᷑ tussum autẽ
⁊̃ collib c̃ uariaretur qͣrto de ide habitabilis s̃ ĩ ipis
cacuminib redderetur: p̃paratum ꝙ celum ac sedes
ualide continerent. tũ cdem̃ certi sub celo fontes mearent
ac postremo fundamentis terra fortib ꝯfirmaretur.
Singulis enĩ hiis om̃b ant̾rioren se. sapiencia ẽẽ ꝓfi¬
tetur. Sx cum omĩa ꝑ dm̃ que sub celo sunt facta suit:
⁊ cõponendo celo xp̃ affuetit ⁊ ipãm p̃parati celi p̃ueni¬
at et̾intatem: nõ ꝑatitur hoc existimati t̃ d̾c minutatũ
reꝵ ꝑticulatas cogitationes. qr omĩs hoꝵ p̾paratio d̾õ est
coet̾na. Nam tam ⁊ si habeat dispensationem sui scd̃m
moysen firmamenti solidatio ande nudatio. matis con¬
gregatio. astroꝵ constitutio. aquaꝵ t̾re ꝙ ĩ eitiendis ex se

Expanded text:
singula sit, ut 432 primum in planitiem diffunderetur, deinde singula sit, ut 432 primum in planitiem diffunderetur, deinde postea meliore consilio montibus elevaretur, rursum autem etiam collibus variaretur, quarto deinde habitabilis etiam in ipsis cacuminibus redderetur, praeparatumque coelum ac sedes alidae continerent; tunc deinde certi sub coelo fontes mearent, ac postremo fundamentis terra fortibus confirmaretur. Singulis enim his omnibus anteriorem se Sapientia esse profitetur. Sed cum omnia per Deum quae sub coelo sunt facta sint, et componendo coelo Christus adfuerit, et ipsam praeparati coeli praeveniat aeternitatem; non patitur hoc existimari in Deo minutarum rerum particulatas cogitationes, quia omnis horum praeparatio Deo est coaeterna. Nam tametsi habeat dispensationem sui, secundum Moysen , firmamenti solidatio, aridae nudatio, maris congregatio, astrorum constitutio, aquarum terraeque in ejiciendis ex se
Abbreviated transcription (Latin):
s et̃ius coet̾nam p̾paratõni silic celi ⁊ discretioni se¬
dis d̾i. Non em̃ tũ discreta sedił est. cũ effecta ost:
qr aliud est discerni sedem. aliua cõponi. Noq tum
paratum celum est: cum p̾paratum est. Nou erat a¬
pud p̾parantẽ ⁊ cleceruentẽ: postea uero cõponebat
cum parante: et̾initarẽ suam cum p̾paranti adest e
minist̾ium qñ cũ parante cõponit ostendens. Iccir¬
co nẽ ⁊̃ aute t̾rã. ⁊ montes ⁊ colles genitam ẽẽ se dix̃
qr ⁊ p̾paratõi celi affuisse se docerete ut hec iã tẽ cum
p̾pararet᷑ celum penes dm̃ fcã e̾e̾ ꝑ id qd̾ nichil d̾o no¬
uũ est moustͣbet. ꝑpetna enĩ ⁊ et̾na rerũ creandarũ
est p̾parat̃o: neq ꝑtib cogitatõnũ uniuersitatis huiꝰ
corpris effectũ est. ut primũ de celo sit cogitatum
tt̃ postea t̾re cura ⁊ cͣctatꝰ dñ ingerit. cogitatũq ꝑ

Expanded text:
sed aeternis coaeternam, praeparationi scilicet coeli, et discretioni sesed aeternis coaeternam, praeparationi scilicet coeli, et discretioni sedis Dei. Non enim tum discreta sedes est, cum effecta est: quia aliud est discerni sedem, aliud componi. Neque tum paratum coelum est, cum praeparatum est: nam erat apud praeparantem et discernentem. Postea vero componebat cum parante: aeternitatem suam cum praeparanti adest, et ministerium quando cum parante componit ostendens. Idcirco nunc etiam ante terram et montes et colles genitam esse se dixit, quia et praeparationi coeli adfuisse se doceret: ut haec jam tunc, cum praepararetur coelum, penes Ddarum est praeparatio: neque partibus cogitationum universitatis hujus corpus effectum est, ut primum de coelo sit cogitatum, tum postea terrae cura et tractatus Deum inierit, cogitatumque per
Abbreviated transcription (Latin):
runt nõ apparatu: et iurtꝰ eoꝵ̃ ⁊̃ hanc ꝑ turbatione con¬
stitutionis sue firmitate: nõ detemꝑatõne alicinꝰ. ⁊
ergo est p̾paranti d̾o celum genitam ab eo adee̾ sapien¬
ciam: cum neq creatio celi ex p̃paratione consistat:
neq uat̾e di sit ĩ apparatu eũ cogitandi oꝑis cõmorati:
Nichil enĩ non semꝑ cum d̾o fuit quicquia ⁊̃ reb ẽ:
qr ꝙ si ad creatõneni sui cepta cuncta sunt: nõ sunt tũ¬
ad oĩ ut scienciam. uł potestatẽ ĩ choata. Q testis nobiᷤᷤ
est ꝓpħa dicens. Deus qui fecisti omĩa q̃ futura sunt.
Que enĩ futura sunt: licet ĩ eo qd̾ creanda sunt: adhͨ
fient. d̾o tũ cui increandis reb. nichil nouum ac recẽs
est. iã foã slnt. dum & tempoꝵ dispensatio est ut cre¬
entur ⁊ iam ĩ diuine uirtutis p̃sciencie effitiencia sit̃
creata. Et iccirco nũc sapiencia natam se añ secula
doceus aut̾̃iorẽ se nõ solum his que creata sunt doc:

Expanded text:
us et virtus eorum in hac imperturbatae constitutionis suae firmitate, non de temperatione alicujus et ergo est, praeparanti Deo coelum genitam ab eo adesse sapientiam; cum neque creatio coeli ex praeparatione consistat, neque naturae Dei sit, in apparatu eum cogitandi operis commorari? Nihil enim non semper cum Deo fuit, quidquid in rebus est: quae etsi ad creationem sui cad Dei vel scientiam vel potestatem inchoata. Et testis est nobis propheta dicens: Deus qui fecisti omnia quae futura sunt . Quae enim futura sunt, licet in eo quod creanda sunt adhuc fient, Deo tamen, cui in creandis rebus nihil novum ac repens est, jam facta sunt: dum et temporum dispensatio est ut creentur, et jam in divinae virtutis praesciente efficientia sint creata. Et idcirco nunc Sapientia natam se ante saecula docens, anteriorem se non solum his quae creata sunt docet,