comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
niti. quȩ ꝓpinqua tẽ aderat. Et hoc tam
celebre &e notũ factũ ẽ. utpote in loco qͥ
nulla diei hora frequentia hominũ de¬
liabebat. Dant gͦ laudes dõ altissimo.
& resonantib timpanis ere canoro.
longe lateq modulata suauitas ao
ethera tendit. & tota ciuitas ꝑsonat
laudib xp̃i. Hoc gͥ igne nouo etiam õs
ȩccłiȩ lampades illustrant᷑. & multifi¬
deliũ in domos sicoᷤᷤ deuehere festina¬

Expanded text:
niti quae propinqua tunc aderat. Et hoc tam niti quae propinqua tunc aderat. Et hoc tam celebre et notum factum est utpote in loco qui nulla diei hora frequentiam hominum dehabebat. Dant ergo laudes Deo altissimo et resonantibus tympanis aere canoro longe lateque modulata suavitas ad aethera tendit, et tota civitas personat laudibus Christi. Hoc igitur igne novo etiam omnes ecclesiae lampades illustrantur, et multi fidelium in domos suas devehere festina
Abbreviated transcription (Latin):
dũ missa celebraretur sedente sacerdo¬
te pꝰt orationẽ introitus misse: unus
exduob cereis qui ex more semꝑ ine¬
rant altari omni die. ulq ad extremũ
totus arserat. altero ad huc tenorem suũ
habente. At soror illa deseruiens altario¬
deseruens timida & festinabunda. uicare¬
um cereũ dũ subrogare sedula satagit.
rapto ut occurrit uno de iacentib inseri¬
nio dũ petito lumine lucenti cereo non
lucentẽ ingerit. incaute imꝓba etiam lu¬
centẽ suꝑ altare deiectũ extiprit. Gunc
uͦturbata & mortuã se reputans. exo o¬
quina ignẽ petere cogebatur. Atuͦ dia¬
conꝰ in officio misse ignem defecisse expa¬
uescens. saltu rapit cereũ qui iacebat cas¬
sus lumine. Quẽ nͣ tradebat subdiaco¬
no ut cito peteret ignẽ. subito inter ma¬
nũ tradentis & parantis accipere cereus
igne nouo inflãmat᷑. Hoc uiso diaconꝰ
in manib suis miracło. stupore ꝑculsus
ꝓpͥis uirib destitutꝰ eoactus ẽ archȩ in¬

Expanded text:
dum missa celebraretur, sedente sacerdote post orationem introitus missae, unus ex duobus cereis qui ex more semper inerant altari omni die usque ad extremum, totus arserat, altero adhuc tenorem suum habente. At soror illa deserviens altario, timida et festinabunda vicarium cereum dum subrogare sedula satagit, rapto ut occurreret uno de latentibus in scrinio dum petito lumine lucenti cereo non lucem ingerit, incaute improba etiam lucentem super altare dejectum exstinxit. Tunc vero turbata et mortuam se reputans ex coquina ignem petere cogebatur. At vero diaconus in officio missae ignem defecisse expavescens, saltu rapit cereum qui jacebat cassus lumine. Quem cum tradebat subdiacono ut cito peteret ignem, subito inter manum tradentis et parantis accipere, cereus igne novo inflammatur. Hoc viso diaconus in manibus suis miraculo, stupore perculsus propriis viribus destitutus, coactus est arcae in
Abbreviated transcription (Latin):
uerbũ ñ ꝓlatũ qd transeat. s conceptũ
ut maneat: carne uidelicet indutũ
ñ aere. fiat mͥ ñ tantũ audibile auribꝰ.
s uisibile ocłis: palpabile manib ges¬
tabile hitineris. Nec fiat mͥ uerbũ
meis castis usceribꝰ uiuacit̾ imp̃ssũ:
& hoc ñ mortui calati depinctio
tum est: nemini pꝰt me faciendũ.
Porro multipharie multisq modis
olim d̾s locutꝰ est patribꝰ in ꝓpħis.
& aliis qͥdem in aure. aliis in corde:
aliis etiam factũ esse dñi uerbũ.
in manu memorat᷑: mͥ autẽ oro ut
aut singłarit̾ significatũ. aut ima¬
ginatorie somniatũ s silent̾ inspi¬
ratũ: ꝑsonalit̾ incarnatũ. corporalit̾
iniusceratũ. Uerbũ gͥ qd̾ in se nec po¬
terat fieri nec indigebat: dignet᷑
in me dignet᷑ & mͥ fieri scłm uerbũ
tiuũ. fiat qͥdem generaliter omni
mundo: sed specialiter fiat michi
scđm uerbũ tuum.

Expanded text:
erbum, non prolatum quod transeat, sed conceptum ut maneat, carne videlicet indutum, non aere. Fiat mihi non tantum audibile auribus, sed et visibile oculis, palpabile manibus, gestabile humeris. Nec fiat mihi verbumeis castis visceribus vivaciter impressum: et hoc non mortui calami depictionetum est, nemini post me faciendum. Porro multifariam multisque modis olim Deus locutus est Patribus in prophetis; et aliis quidem in aure, aliis in ore, aliis etiam in manu factum esse verbum Domini memoratur: mihi autem oro ut aut figuraliter significatum, aut imaginatorie somniatum; sed silenter 755 inspiratum, personaliter incarnatum, corporaliter invisceratum. Verbum igitur, quod in se nec poterat fieri, nec indigebat, dignetur in me, dignetur et mihi fieri secundum verbum tuum. Fiat quidem generaliter omni mundo, sed specialiter fiat mihi secundum verbum tuum.
Abbreviated transcription (Latin):
tum est gaudiũ & leticia: audiamꝰ
ꝙ nos a te responsũ leticie qd desi¬
deramꝰat iam exultent ossa humi¬
liata. Audisti inqͣm factũ & credi¬
disti. crede & de modo quẽ audisti.
Audisti qr concipies & paries filiũ.
audisti qd̃ ñ ꝑ hominẽ. s ꝑ sp̃m¬

Expanded text:
tum est gaudium et laetitia, audiamus et nos a te responsum laetitiae quod desideramus, ut jam exsultent ossa humiliata. Audisti, inquam, factum, et credidisti: crede et de modo quod audisti. Audisti quia concipies, et paries filium: audisti quod non per hominem, sed
Abbreviated transcription (Latin):
scdm uerbũ tuũ: magis intelligen¬
dñ est affectũ expͥmere desid̾antis.ꝙͣ
effectũ reqͥrere dubitantis. Quamꝗͣ.
nil obstat intelligi: fiat uerbũ esse
orationis. Nemo qͥppe orat. nͥ qd̾ cre¬
dit ꝙ sꝑat. Uult autẽ a se requiri d̾s:
etiam qd̃ pollicet᷑. Et ido forte multa
que dare disposuit priꝰ pollicet᷑: ut
ex ꝓmissione deuotio excitet᷑. sicq¬
qͦ d gͣtis daturꝰ erat. deuota oratio ꝓ¬
mereat᷑. Sic piꝰ dñs qͥ om̃es hoĩes sal¬
uos uult fieri. merita nob̾ extorquet
buat. gͣtis agit. ne gͣtis tͥbuat. hoc utiq
prudens uͥgo intellexit. qͣndo p̃ue¬
nienti se mraineri gͣtiuete ꝓmissio¬
nis. iunxit meritũ sue orationis:
fiat inqͥens mͥ scłm uerbũ tuũ. fi¬

Expanded text:
m verbum tuum, magis intelligenda est affectum exprimere desiderantis, quam effectum requirere more dubitantis. Quanquam nil obstat intelligi, fiat, esse verbum orantis. Nemo quippe orat, nisi quod credit et sperat. Vult autem a se requiri Deus etiam quod pollicetur. Et ideo forte multa quae dare disposuit, prius pollicetur, ut ex promissione dequod gratis daturus erat, devota oratio promereatur. Sic pius Dominus, qui omnes homines vult salvos fieri, merita nobis extorquet ibuat, gratis agit, ne gratis tribuat. Hoc utique prudens Virgo intellexit, quando praevenienti se muneri gratuitae promissionis, junxit meritum suae orationis: fiat, inquiens, mihi secundum verbum tuum. Fi
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm ambiendo ꝑuenert̃. qdq si au¬
deo dice adeptilt᷑ nũmis. atcͥbuere
meritis. Omitto autẽ de his qͦs obce¬
cat ambitio: ꝙ honor ipse suꝑbien¬
in scola humilitatis suꝑbiã magił
adicere. ac sub alis mitis humilisq
magistri gͣuiꝰ insolescere. & impati¬
entesfieri ampliꝰ in claustro. qͣm fu¬
issent in scła. Qdq magis ꝑuersũ est¬

Expanded text:
quam ambiendo pervenerunt; quodque si auquam ambiendo pervenerunt; quodque si audeo dicere adepti sunt nummis, attribuere meritis. Omitto autem de his quos excaecat ambitio, et honor ipse superbienin schola humilitatis superbiam magis addiscere, ac sub alis mitis humilisque magistri gravius insolescere, et impatientes amplius fieri in claustro, quam fuissent in sa
Abbreviated transcription (Latin):
Semꝑ solet esse gr̃e diuine familia¬
ris uirtꝰ humilitas. Ps enim suꝑbis
resistit: humilibꝰ autẽ dat gr̃am.
humilitas autẽ respondet᷑: ut se¬
des gr̃e p̃paret᷑. Ecce in qͥt ancilla
dm̃. Qͤ est hec tã sublimis humili¬
insolescere gła nescit. Mat̾ dĩ eligit᷑.¬
ꝙ ancillã se nominat: Non mediociiᷤᷤ
re uera humilitatis insigne. nec obla¬
ta tanta gła obliuisci humilitatẽ.
Non magnũ ẽ esse hunulẽ in abiec¬
bione: magna ꝓrsus & rara uirtꝰ hu¬
militas honorata. Si me miserũho¬
muntionẽ meis decepta simulatio¬
nibꝰ ad aliquẽ mediocrẽ honorẽ ꝓuex¬
erit eccłia.: do nimirũ hoc ꝑmiten¬
ñne statim oblitꝰ qͥ fuerĩ talẽ me pu¬
suꝑiorẽ me estimo. Uideas plerosq
in ȩccła. de ignobilibꝰ nobiles. de pau¬
ꝑibꝰ diuites factos subito intumesce¬
re p̾stine obliuisci abiectionis: genꝰ
qͦq suũ erubescere. & inftmos paren¬
& digtiosse estimare dignitate. ad

Expanded text:
e familiaris virtus humilitas. Deus enim superbis resistit, humilibus autem dat gratiam. Humiliter ergo respondet, ut sedes gratiae praeparetur. Ecce, inquit, ancilla Domini. Quae est haec tam sublimis humiliinsolescere gloria nescit? Mater Dei eligitut ancillam se nominat. Non mediocris revera humilitatis insigne, nec oblata tanta gloria oblivisci humilitatem. Non magnum est esse humilem in abjectione; magna prorsus et rara virtus, humilitas honorata. Si me miserum homuncionem meis decepta simulationibus ad aliquem vel mediocrem honorem provexerit Ecclesia, Deo nimirum hoc nne statim oblitus qui fuerim, talem me pusuperiorem me aestimo. Videas plerosque in Ecclesia de ignobilibus nobiles, de pauperibus divites factos, subito intumescere, pristinae oblivisci abjectionis: genus quoque suum erubescere, et infimos dedignet dignos se aestimare dignitate ad
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ferentes indiciũ. ultro se hostib si¬
ne sangͥne tradunt inermes. Hec ali¬
unde hec om̃ia mala contingunt. nͥ
qd illã qua scłm deseruimꝰ deserentes
humilitatẽ. dũ ꝑ hoc coguͣn inepta
denuo sectari studia scłariũ: canes ef¬
sicim᷑ reuertentes ad uomitũ. Audi¬
amus itaq qͦt qͦt tales sumꝰ qͥd illa res¬
ponderit que mat̾ dĩ eligebat᷑. s hu¬
militatẽ ñ obliuiscebat᷑. Ecce inqͥt an

Expanded text:
praeferentes indicium, ultro se hostibus sipraeferentes indicium, ultro se hostibus sine sanguine tradunt inermes. Nec aliunde haec omnia mala contingunt, nisi quod illam, qua saeculum deseruimus, deserentes humilitatem, dum per hoc cogimur inepta denuo sectari studia saecularium, canes efficimur revertentes ad vomitum. 11. Audiamus itaque, quotquot tales sumus, quid illa responderit, quae Dei mater eligebatur, sed humilitatem non obliviscebat
Abbreviated transcription (Latin):
tibꝰ immergi: cũ magna cim cri¬
gere muros & neggligere mors
sub p̃textu qͦ cõmunis utilitatis.
ũba uende diuitib ꝙ matronissa
ex imꝑio regis tubicinantẽ. Hoci¬
sum inqͥt delictũ est in uobis. q
causas habetis. Quare ñ magis siru
ꝙ se mundo crucifixer̃t. i it qui
antea uix in suo uico ułoppido ag¬
niti fuer̃ti circuientes ꝓunicias.s
curias freguentantes: regũ notic¬
as pͥncipũ familiaritates asseciti
st̃: Qđ de ipło habitu dicã. in qͦn
iam calor s color requirit᷑: magiłq
cultui uestiũ qͣm u̾ͥtutũ insistit
Pudet dicere. uincunt᷑ in suosta¬
tu muliercłẽ. qͣndo a monachis
p̃ciũ affectat᷑ in uestibꝰ ñ necessi¬
tas: nec saltẽ forma religionis re¬
tenta in habitu. ornari ñ arma¬
ri appetunt milites xꝑi: qͥ dũp̃¬
parare ad pliũ. ꝙ contia aebiaspo¬
cstates. p̃tenb̾e pauꝑtatis insigne de¬
buerant: q utiq adu̾sarii ualde for¬
midant. in mollicie uestiũ pacis potiꝰ

Expanded text:
 immergi: cum magna cura erigere muros, et negligere mores: sub praetextu quoque communis utilitatis, verba vendere divitibus, et matronis saex imperio Regis tubicinantem: Hoc ipsum, inquit, delictum est in vobis, quod causas habetis. Quare non magis frauet se mundo crucifixerunt, ut qui antea vix in suo vico vel oppido cogniti fuerant, modo circumeuntes provincias et curias frequentantes, regum notitias, principumque familiaritates assecuti sint? Quid de ipso habitu dicam, in quo jam non calor, sed color requiritur; magisque cultui vestium, quam virtutum insistitur? Pudet dicere! vincuntur in suo studio mulierculae, quando a monachis pretium affectatur in vestibus, non necessitas: nec saltem forma religionis retenta, in habitu ornari, non armari appetunt milites Christi: quparare ad praelium, et contra aereas potestates praetendere paupertatis insigne debuerant quod utique adversarii valde formidant, in mollitie vestimentorum pacis potius
Abbreviated transcription (Latin):
amota: si eoꝵ que in terris tã ꝓpe
gererent᷑ remansisset ignarã.
Uel udo potiꝰ conceptꝰ elixabech nunciat᷑ꝰ
est manie: ut dũ nc̃ saluatoris. ñe p̃cur¬
Nel ud̾o adhuc nunciat᷑ marie con¬
ceptꝰ elitabeth: ut audiens cognatã
uetulã & grauidã. cogitet iuuencłã
de obseqͥo sicq illa ꝓꝑante ad iusitan¬
dũ. paruulo ꝓpħe locus & occasio detͣ:
qͦ minori adhuc dño suo officii debe¬
at exhibere pͥmitias. & dũ ad se in¬
uicem concurrit matrũ infantũ
ab alterutro excitata deuotio: mira¬
biliꝰ fiat mirałm de miraclis. Uide
autẽ ne hec tã magnifica que ab
angło audis p̃nuntiata: ab ipsosꝑes
ꝑficienda.a quo gͦ si queris ipsum
sibile apd̾ d̾m om̃e uerbũ. Tanqͣm
diceret. Hec que ego tã fident̾ ꝓmit

Expanded text:
amota, si eorum quae in terris tam prope amota, si eorum quae in terris tam prope gererentur, remansisset ignara. Vel ideo potius conceptus Elisabeth Mariae nuntiatus est, ut dum nunc Salvatoris, nunc praecurVel ideo adhuc nuntiatur Mariae conceptus Elisabeth, ut audiens cognatam vetulam et gravidam, cogitet juvencula de obsequio: sicque illa properante ad visitandum, parvulo prophetae locus et occasio detur, quo minori adhuc Domino suo officii valeat exhibere primitias; et dum ad se invicem occurrit matrum, infantumque ab alterutro excitata devotio, mirabilius fiat miraculum de miraculo. 7. Vide autem ne haec tam magnifica, quae ab angelo audis praenuntiata, ab ipso speres perficienda. A quo ergo si quaeris; ipsum sibile apud Deum omne verbum; tanquam diceret: Haec quae ego tam fid
Abbreviated transcription (Latin):
cationẽ. & ꝑ uerbi assũptionẽ. Et ad¬
iecit angłs. & ecce helizabeth cog¬
nata tua: & ipsa concepit filiũ in
senectute sua. Qitid fuit necesse
etiam huiꝰ sterilis uirgini nuncia¬
re conceptũ: Nũqͥd forte dubiam
adhuc & incredulã oracło: recen¬
tiori uoluit confirmare miracło:
Absit. Legimꝰ ⁊acharie increduli¬
tatẽ. ab hoc angło fuisse castigatã:
Beata inqͥt que credidisti: qm̃ ꝑfici¬
ent᷑ in te que dicta st̃ tͥ a dño. Sed
mulet᷑. Porro necesse erat ñ modi¬
co leticie & amoris p̃ueniente inflã¬
mari incendio: que filiũ pat̾ne di¬
lectionis. cũ gaudio scĩsp̃s mox fue¬
rat conceptura. Neq enim nͥ in
deuotissimo atq hilarissimo corde¬
tanta se caꝑe potãt: dulcedinis et
alacritatis asfluentia. uel ido con¬
ceptꝰ elitabeth nunciat᷑ marie: qͥa
profecto decebat ut uerbũ diuul¬
gandũ tibiq priꝰ seiret uirgo ꝑ an¬
gelũ qͣm andiret ab hoĩe. ne mat̾
scilicet di a consiliis filii uideret᷑

Expanded text:
erbi assumptionem. 6. Et adjecit angelus: Et ecce Elisabeth, cognata tua, et ipsa concepit filium in senectute sua. Quid fuit necesse etiam hujus sterilis Virgini nuntiare conceptum? Nunquid forte dubiam adhuc et incredulam oraculo, recentiori voluit confirmare miraculo? Absit! Legimus et Zachariae incredulitatem ab hoc ipso angelo fuisse castigatam: Beata, inquit, quae credidisti, quoniam perficientur in te quae dicta sunt tibi a Domino . Sed muletur. Porro necesse erat non modico laetitiae et amoris praeveniente inflammari incendio, quae Filium paternae dilectionis cum gaudio Spiritus sancti mox fuerat conceptura. Neque enim nisi in devotissimo corde atque hilarissimo tanta se capere poterat dulcedinis et alacritatis affluentia. Vel ideo conceptus Elisabeth nuntiatur Mariae, quia profecto 752 decebat ut verbum gandum ubique prius sciret Virgo per angelum, quam audiret ab homine: ne Mater videlicet Dei a consiliis Filii videretur
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ait. qͥa ñ ait impossibile apbꝰ di
posint uerbũ. qr qͣm facile possunt
ter faciliꝰ ualet ds oꝑe implere qͥe¬
cam aꝑtiꝰ. Si hominib tã facile esset
est facere qd̾ loqui. idem loqͥ qͦd uelle.
merito ñ erit impossibile apd̾ dm
om̃e uerbũ. uerbi gr̃a. Potuer̃t p̃ui¬

Expanded text:
ait? Quia non erit impossibile apud Deum posuit verbum, quia quam facile possunt ter facilius valet Deus opere implere, quicam apertius. Si hominibus tam facile eest facere quod loqui, idem loqui quod velle; merito non erit impossibile apud Deum omne verbum. Verbi gratia: potuerunt praevi
Abbreviated transcription (Latin):
est enim ut reuertat᷑ ad eũ qͥ mi¬
sit illũ. Expectamꝰ & nos o dña uer¬
bum muiserationis. qͥs miserabilt̃
p̃mit sententia dampnationis: ⁊ eccẽ
bo facti sumꝰ om̃s. & ecce morim: in
tuo breui responso sumꝰ reficiendi.
ut ad uitã reuocem᷑. Hoc supplicat
a te opia uͥgo flebilis adã. cũ mise¬
ra sobole sua exul de paraclyso: hoc
mundꝰ tuis genib ꝓuolutꝰ expec¬
lat. Nec inmerito qͥnͣdo ex ore tuo
pendet consolatio miseroꝵ. redẽp¬
tio captiuoꝵ. lib̾atio dãpnatoꝵ:
generis tui. Da uͥgo responsũ festi

Expanded text:
t revertatur ad Deum qui misit illum. Exspectamus et nos, o Domina, verbum miserationis, quos miserabiliter premit sententia damnationis. Et ecce obo facti sumus omnes, et ecce morimur: in tuo brevi responso sumus reficiendi, ut ad vitam revocemur. Hoc supplicat a te, o pia Virgo, flebilis Adam cum misera sobole sua exsul de paradiso, hoc mundus tuis genibus provolutus exspectat. Nec immerito quando ex ore tuo pendet consolatio miserorum, redemptio captivorum, liberatio damnatorum: gener
Abbreviated transcription (Latin):
cere: tã facile potuit tẽ qͥndo uoluit
ꝑ se ipsũ qd ꝓmisit implere. Si ꝗł a pb
d̾m nec uerbũ dissidet ab intentio¬
ne qr ueritas est: nec factũ a uer¬
bo qͥa uirtꝰ est. nec modꝰ a facto
qr sapientia ẽ: ac ꝑ hoc non erit

Expanded text:
cere, tam facile potuit nunc quando voluit, per se ipsum quod promisit implere. Siquidem apud Deum nec verbum dissidet ab intentione, quia veritas est; nec factum a verbo, quia virtus est; nec modus a facto, quia sapientia est: ac per hoc non erit
Abbreviated transcription (Latin):
dicat. Cum sit dñs m̃s testis consci¬
entie mee. uotũ esse ancille sue. ñ
cognoscere uirũ: qua lege qͦ ordine
placebit ei ut fiat istud. Si oportu¬
erit me frangere uotũ. ut pariam
pariam: qͦd utiq si placuerit ei. im¬
possibile non erit: tunc scio uere
quia respexit humilitatẽ ancille

Expanded text:
dicat: Cum sciat Dominus meus, testis conscidicat: Cum sciat Dominus meus, testis conscientiae meae, votum esse ancillae suae non cognoscere virum; qua lege, quo ordine placebit ei ut fiat istud? Si oportuerit me frangere votum, ut pariam pariam quod utique si placuerit ei, impossibile non erit; tunc scio vere quia respexit humilitatem ancillae
Abbreviated transcription (Latin):
mea: ut regnes tu qͥ debes in ea. Ne¬
nit enim auaricia & uendicat in
ego regnabo: ambitio. detractio. in¬
uidia. iracundia. certant in me ip¬
so de me ipso: cuiꝰ ego potissimũ esse
um iħm reclamo. Ipsi me defendo.
qi ipsius iuris me agnosco: ĩpsum
mͥ d̾m ipsũ mͥ dñm teneo & dico.
m̃s & ds m̃s. qͥ mandas salutes
iacob. Dixit autẽ marria ad angłm.
Qͦmͦ fiet istud: qm̃ uirũ non cog¬
nosco: Primo qͥdem prudenter
tacuit. cũ adhuc dubia cogitabat
qualis esset ista salutatio: malens
nimirũ humiliter non respon¬
dere. qͣm temere loqui qd̵ nesciret.
Iam confortata & bene p̃medita¬
ta angło qͥdem foris loquente.
s d̾o intꝰ psuadente: erat enim
cum illa dicente angło dñs tecũ. ita gͦ
confirmata fide scilicet depellente ti¬
morem. leticia uererundiã : dixit
non cognosco: Non dubitat de facto:
s modũ requirit ꝙ ordinẽ. Nec enim
querit an fiet istud. s qͦmͦ. Quasi

Expanded text:
mea, ut regnes tu qui debes in ea. Vemea, ut regnes tu qui debes in ea. Venit enim avaritia, et vindicat in Ego regnabo; ambitio, detractio, invidia et iracundia certant in me ipso de me ipso, cujus ego potissimum esse  meum Jesum reclamo; ipsi me defendo; quia ipsius me juris agnosco. Ipsum mihi Deum, ipsum mihi Dominum teneo, et dico: meus, et Deus meus, qui mandas salutes Jacob. 3. Dixit autem Maria ad angelum: Quomodo fiet istud? quoniam virum non cognosco. Primo quidem prudenter tacuit, cum adhuc dubia cogitabat qualis esset ista salutatio; maleus nimirum humiliter non respondere, quam temere loqui quod nesciret. Jam vero confortata et bene praemeditata, angelo quidem foris loquente, sed Deo intus persuadente erat enim Dominus cum illa, dicente angelo: Dominus tecum: ita ergo confirmata, fide scilicet depellente timorem, laetitia verecundiam, dixit non cognosco. Non dubitat de facto, sed modum requirit et ordinem. Nec enim quaerit an fiet istud, sed quomodo. Quasi
Abbreviated transcription (Latin):
potiꝰ ipsos noueris fore spũalẽ & eter¬
nam domũ iacob: in qua regnabit
qͥ iuxta int̾p̃tationẽ nominis ia¬
cob supplancet diabolũ de corde
suo. luctet᷑ cũ uiciis & concupiscen¬
tiis suis. ut non regnet peccatũ
in suo mortali corpore: sed regnet
in eo iħc. & nunc quidẽ ꝑ gr̃am.
ꝙ ineternũ ꝑ gr̾am: B̾eati in qͥb
ihe regnabit ineternũ: qͥa & ipsi¬
sunt conuenert inunũ: ad lau¬
dandũ scilicet & głificandũ eũ qͥ
suꝑ om̃s est rex regũ. & dñs dñan¬
tium. De cuiꝰ splendidissima con¬
templatione: fulgebunt iusti si¬
cut sol in regno patris eoꝵ. O si ꝙ
mei peccatoris meminerit iħc in bene¬
placito popłi sui: cũ uenerit in regnũ
suũ. Osi me in illa die qͣndo traditurꝰ
est regnũ dõ & patri: uisitare dig¬
nabitur in salutari suo. ad uidendũ
scilicet in bonitate electoꝵ suoꝵ.
ad letandũ in leticia gentis sue: ut
sua. ueni interim dñe iħu aufer
scandala de regno tuo qd̵ est anima

Expanded text:
potius ipsos noveris fore spiritualem et aeternam domum Jacob, in qua regnabit qui juxta interpretationem nominis Jacob, supplantet diabolum de corde suo, luctetur cum vitiis et concupiscentiis suis. ut non regnet peccatum in suo mortali corpore, sed regnet in eo Jesu, et nunc quidem per gratiam, et in aeternum per gloriam? Beati in quibus Jesus regnabit in aeternum, quia et ipsisunt, convenerunt in unum, ad laudandum scilicet et glorificandum eum qui super omnes est Rex regum, et Dominus dominantium: de cujus splendidissima contemplatione fulgebunt justi sicut sol in regno Patris eorum . O si et mei peccatoris meminerit Jesus in beneplacito populi sui, cum venerit in regnum suum! O si me in illa die, quando traditurus est regnum Deo et Patri, visitare dignabitur in salutari suo, ad videndum scilicet in bonitate electorum suorum, ad laetandum in laetitia gentis suae, ut sua! Veni interim, Domine Jesu, auter scandala de regno tuo, quod est anima
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ra. qd̾ inferi: qd̾ expectant suꝑi. Ipse
qͦ omniũ rex & dñs qͣntũ concupi¬
uit decorẽ tuũ: tantũ & desiłat res¬
ponsionis assensũ. in qͥ nuirũ ꝓpo¬
suit saluare mundũ. Et cui placu¬
istim silentio: iã magis placebis in
uerbo. cũ ipse tͥ clamet e celo. O pul¬
chra int̾ mulieres: fac me audire
uocẽ tuã. Si gͦ tu cũ facias uocẽ tuã:
ipse te faciet uidere salutẽ nr̃am.
Nunqͥd ñ hoc est qd̃ querebas. qd
gemebas: qd̃ dieb ac noctibꝰ orando
sufpirabas: Quid gͥ Tu es cui hoc
ꝓmissũ est: an aliã expectamꝰ. Im¬
mo tu ipsa ñ alia. tu inqͣm illa pro¬
missa. illa expectata. illa desid̾ata:
ex qͥ sẽs pat̾ tuus iacob. iã morti ap¬
ppinqͣns uitã sꝑabat et̾nã. cũ dice¬
ret. expectabo salutare tuũ dñe: inqͣ

Expanded text:
 exspectant et superi. Ipse quoque omnium Rex et Dominus quantum concupivit decorem tuum, tantum desiderat et responsionis assensum: in qua nimirum proposuit salvare mundum. Et cui placuisti in silentio jam magis placebis ex verbo, cum ipse tibi clamet e coelo: O pulchra inter mulieres, fac me audire vocem tuam. Si ergo tu eum facias audire vocem tuam, ipse te faciet videre salutem nostram. Nunquid non hoc est quod quaerebas, quod gemebas, quod diebus et noctibus orando suspirabas? Quid igitur? tu es cui hoc promissum est, an aliam exspectamus? Imo tu ipsa, non alia. Tu, inquam, illa promissa, illa exspectata, illa desiderata, ex qua sanctus pater tuus Jacob jam morti appropinquans vitam sperabat aeternam, cum dicebat: Exspec
Abbreviated transcription (Latin):
qͦmͦ tanqͣm nouiter suꝑuentu¬
rus reꝓmittit᷑. An forte ideo
non dixit simpliciter ueniet
in te.S addidit suꝑ: quia et
prus qͥdem in ea fuit ꝑ multã
gr̃am: S nunc suꝑuenire nun¬
ciatur. ꝓpt̾ habundantioris gr̃e
plenitudinẽ: qͥm effusurus

Expanded text:
 tanquam noviter superventurus repromittitur? An forte ideo non dixit simpliciter, veniet in re, sed addidit super, quia et prius quidem in ea fuit per multam gratiam, sed nunc supervenire nuntiatur, propter abundatioris gratiae plenitudinem, quam effusur
Abbreviated transcription (Latin):
angłm dño. Responde uerbũ ꝙ sus¬
cipe uerbũ: ꝓfer tuũ. & concipe di¬
uinũ. ẜmitte tͣnsitonũ: & amplecte¬
re sempit̾nũ. Ed tarcdas: Qd trepidas:
Crede. confitere. & suscipe. Sumat.
humilitas audaciã. uerecundia fi¬
duciã: nullatenꝰ conuenit ñc. ut
uͥginalis simplicitas obliiscat᷑ pru¬
dentiã: in hac sola re ne timeat
prudens uͥgo p̃sũptionẽ: qr & si
grata in silentio uerecundia. ma¬
gis tam̃ ñc in uerbo pietas necessa¬
ria. Aꝑi uͥgo beata cor fidei. labia
confessioni: uiscera creatori. Pcce
desicd̾atꝰ gentib cunctis: foris pul¬
sat ad ostiũ. O si te morante ꝑtͣnsie¬
rit: rursus incipies doleus quere¬
re quẽ diligit anima mea. Surge.
curre. aꝑi. Surge ꝑ fidẽ. curre ꝑ de¬
uotionẽ: aꝑi ꝑ confessionẽ. Ecce an

Expanded text:
mino. Responde verbum, et suscipe Verbum: profer tuum, et concipe divinum: emitte transilorium, et amplectere sempiternum. Quid tardas? quid trepidas? Crede, confitere, et suscipe. Sumat humilitas audaciam, verecundia fiduciam. Nullatenus convenit nunc ut virginalis simplicitas obliviscatur prudentiam. In hac sola re ne timeas, prudens Virgo, praesumptionem: quia, etsi grata in silentio verecundia, magis tamen nunc in verbo pietas necessaria. Aperi, Virgo beata, cor fidei, labia confessioni, viscera Creatori. Ecce desideratus cunctis gentibus foris pulsat ad ostium. O si te morante pertransierit, et rursus incipias dolens quaerere quem diligit anima tua! Surge, curre, aperi. Surge per fidem, curre per devotionem, aperi per confessionem. 9. Ecce, in
Abbreviated transcription (Latin):
rubin. quẽ ꝓpħa uidit sedere suꝑ soli¬
um excelsũ & eleuatũ: sedere in sede
dauid patris sui: S nouimꝰ qͥndã aliã
iherłm ab ea que nunc est in quares¬
nauit dauid: significatã in multo is¬
ta nobiliorẽ. multo ista ditiorẽ. han
gͥ puto hic fuisse designatã: illo uido¬
licet usu loquendi qͦ sepe repperis in
scripturis significans poni ꝓ signifi¬
cato. T̃ unc sane dedit illi d̾s sedẽ da¬
uid patͥs sui. qͣndo constitutꝰ est rex
russe uidet᷑. in eo qd non in syon
posuit. s suꝑ syon. Nam idõ fortassis
dictũ est suꝑ: quia in syon regnauit
dauid. suꝑ syon uͦ regnũ est illiꝰ de iͥ
dictũ est ad dauid. de fructu uentris

Expanded text:
lium excelsum et elevatum , sedere in throno David patris sui? Sed novimus quamdam aliam Jerusalem ab ea quae nunc est, in qua regnavit David, significatam, multo ista nobiliorem, multo ditiorem. Hanc igitur puto hic fuisse significatam, illo videlicet usu loquendi, quo saepe reperis in Scripturis significans poni pro significato. Tunc sane dedit illi Deus sedem David patris sui, quando constitutus est rex eruisse videtur, in eo quod non in Sion posuit, sed super Sion. Nam ideo fortassis dictum est, super, quia in Sion quidem regnavit David: super Sion vero regnum est illius, de quo dictum est ad David: De
Abbreviated transcription (Latin):
cauit sp̃s sc̃s. Sequit᷑ namq & ait.
Et dabit illi dns d̾s sedẽ dauid pa¬
tris eiꝰ. Uerba sunt angłi ad iurginẽ
de ꝓmisso filio: ꝓmttentis qd̾ debeat
possidere regnũ dauid. Qd de styr¬

Expanded text:
itus sanctus. Sequitur namque, et ait: Et dabit illi Dominus Deus sedem David patris sui. Verba sunt angeli ad Virginem de promisso Filio, promittentis quod debeat possidere regnum David. Quod de stir
Abbreviated transcription (Latin):
cum notꝰ habeat᷑ & tibi. Aesi angłs
respondeat ad uirginẽ. Quid a me
requiris: qd in te mox exꝑieris: Sci¬
ãscies. & feliciter scies: s illo docto¬
re qͦ & auctore. Ego autẽ missus sũ
nunciare uirginalẽ conceptũ: ñ
creare. Non potest doceri nisi a do¬

Expanded text:
tum notus habeatur et tibi. Ac si angelus tum notus habeatur et tibi. Ac si angelus respondeat ad Virginem: Quid a me requiris, quod in te mox experieris? Scies, scies, et feliciter scies, sed illo doctore, quo et auctore. Ego autem missus sum nuntiare virginalem conceptum, non creare. Nec potest doceri nisi a do
Abbreviated transcription (Latin):
na fuisse credenda est: An prior qͥli
gr̃a eiꝰ tantũ replebat mentẽ. seques
uͦ etiam uentrẽ ꝑfundere debet.
ante & in illa ꝙ in multis scõꝵ cn¬
& urtꝰ altissimi obumbrabit tibi.
Qͥd est ꝙ uirtꝰ altissimi obunibra¬
bit tibi: Q potest capere capiat.
Quis enim excepta fortassis illa que
ille in accessibilis irgineis sese
uiscerib infuderit: ꝙ ut illa qd̵¬
in accessibile est accedere ad se po
tuisset ferre. de porciuncła eiꝰaẽ
corporis. cui se animate contẽpa¬
uit. relique masse umbracłmfe¬
cerit: Et forte ꝓꝓter hoc maxi¬
me dictũ est obumbrabit tibi.
quia resnimirũ in sacram̃to erat.
& qd sola ꝑ se trinitas in sola ꝙ cũ
sola uirgine uoluit oꝑari: solida¬
tum est nosse. cui soli datũ est ex
in te. qͥ utiq sua potentia fecim¬
dabit te. Et uirtus altissimi ob¬
umbrabit tͥ. hoc est illũ modũ
qd̃ de sp̃u sc̃õ concipies. dĩ uirtꝰ.
mo consilio obumbrando conte¬
get & occultabit. quatinꝰ sibi tan¬

Expanded text:
na fuisse intelligenda est? An prior quidem gratia ejus tantum repleverat mentem, sequens vero etiam ventrem perfundere debet: ante in illa, sicut et in multis sancvirtus Altissimi obumbrabit tibi? Quid est, et virtus Altissimi obumbrabit tibi? Qui potest capere, capiat. Quis enim, excepta fortassis illa quaeille inaccessibilis virgineis sese visceribus infuderit; et ut illa inaccessibilem accedere ad se ferre potuisset, de portiuncula ejusdem corporis, cui se animatae contemperavit, reliquae massae umbraculum fecerit? Et fortasse propter hoc maxime dictum est, obumbrabit tibi, quia res nimirum in sacramento erat, et quod sola per se Trinitas in sola et cum sola Virgine voluit operari, soli datum est nosse, cui soli datum est expin te, qui utique sua potentia fecundabit te. Et virtus Altissimi obumbrabit tibi: hoc est, illum modum quo de Spiritu sancto concipies, Dei virtus,mo consilio obumbrando conteget et occultabit, quatenus sibi tan
Abbreviated transcription (Latin):
homine s de sp̃u sc̃o concipies.
concipies autẽ uirtutẽ altissimi
hoc est filiũ li: iło & qͦd nascet᷑ ex
te sc̃m. uocabit᷑ filiꝰ di. Id est ñ solũ
qͥ de simi patͥs in uterũ tuũ ueni¬
ens obũbrabit tͥ. s etiam qd de
tua substantia sociabit tͥ. ex hoc iã¬
uocabit᷑ filiꝰ di: quẽadmodũ & is qͥ
a patre est ante scła genitꝰ. tuus
quoq amodo repittabit᷑ filiꝰ. Sic
autẽ & qd̾ natũ est ex ipso erit
tam̃ ñ sint duo filii s unꝰ. Et licet
qͥdem aliud ex te. aliud ex illo sit.
iam ñ tam̃ cuiꝰq suus. s unꝰ utriꝰq¬
ter dixerit. qd̾ nascet᷑ ex te sc̃m.
Utqͥd ita simplicit̾ sc̃m: & absq ad di¬
tam̃to: Credo qd̾ ñ habuit qͥd ꝓpͥe
digne ue nominaret illd̾ eximiũ.
illd̃ magnificũ. illd̃ reuerendũ. qd
de purissima uidelicet uͥginis car¬
ne. cũ sua anima unico patͥserat
uniendũ. Si diceret sc̃a caro. uel
sc̃s homo. uł sc̃s infans: qͥcqͥd tale

Expanded text:
homine, sed de Spiritu sancto concipies. Concipies autem virtutem Altissimi, hoc est Filium Dei, ideoque quod nascetur ex te sanctum, vocabitur Filius Dei. » Idem: « Non solum qui de sinu Patris in uterum tuum veniens obumbravit tibi, sed etiam quod de sua substantia sociabitur tibi ex hoc vocabitur Filius Dei. Quemadmodum et is qui a Patre est ante saecula genitus, tuus quodammodo reputabitur Filius. Sic autem et quod natum est ex ipso erit tamen non sint duo filii sed unus. Et licet aliud quidem ex te, aliud ex illo sit; jam non tamen cujusque suus, sed unus utriusquex te sanctum. Ut quid enim tam simpliciter sanctum, et absque additamento? Credo quia non habuit quid proprie digne nominaret illud eximium, illud magnificum, illud reverendum, quod de purissima videlicet virginis carne cum sua anima unico patris erat uniendum. Si diceret, sancta caro, vel sanctus homo, vel sanctus infans; quidquid tale
Abbreviated transcription (Latin):
patris sui: non tẏpicam s uerã. ñ tem¬
poralem s eternã: ñ terrenã s celes¬
tem. Qͤ iocireo ut iam dictũ est. me¬
moratur fuisse dauid: qͥa hec in qua
temporaliter sedit. eterne illiꝰ gere¬
bat imaginẽ. Ꝙ regnabit in bomo
ia cob ineternũ: & regni eiꝰ non erit
finis. Hic qͦq si domũ iacob temporalẽ
accipimꝰ: qͦmͦ in illa que eterna non
est ineternũ regnaturꝰ est: Queren¬
da est gͦ domꝰ eterna iacob: in qͥ reg¬
net inet̾nũ. cuiꝰ regni non erit finis
respuit ante faciẽ pilati qͣndo illo ꝑhi¬
bente regẽ ur̃m crucifigã. uno ore res¬
pondendo clamauit: non habemꝰ regẽ
nisi cesarẽ: Require itaq apłm. & dis¬
cernet tͥ eũ. qͥ in occulto iudeus est.
ab illo qͥ in manifesto: & quo in sp̃u
est circũcisio ab ea que fit in carne.
ꝙ sp̃ualẽ isrł a carnali. & filiosfidei
abrahe a filiis carnis. Non enim in
qͥ exiacob: hii reputandi st̃ in do¬
mum iacob. Iacob qͥppe: ipse est qͥ

Expanded text:
picam, sed veram; non temporalem, sed aeternam; non terrenam, sed coelestem. Quae idcirco, ut jam dictum est, memoratur fuisse David, quia haec, in qua temporaliter sedit, aeternae illius gerebat imaginem. 2. Et regnabit in domo Jacob in aeternum, et regni ejus non erit finis. Hic quoque, si domum Jacob temporalem accipimus, quomodo in illa, quae aeterna non est, in aeternum regnaturus est? Quaerenda est ergo domus aeterna Jacob, in qua regnet in aeternum, cujus regni non erit finis. respuit ante faciem Pilati, quando illo perhibente, Regem vestrum crucifigam? uno ore respondendo clamavit: Non habemus regem nisi Caesarem? Require itaque Apostolum, et discernet tibi eum qui in occulto Judaeus est, ab illo qui in manifesto; et quae in spiritu est circumcisio, ab ea quae fit in carne : spiritualem Israel a carnali, et filios fidei Abrahae a filiis carnis. Non enim, inqui ex Jacob, hi reputandi sunt in domo Jacob. Jacob quippe ipse est qui
Abbreviated transcription (Latin):
tre. nasci temporaliter non indige¬
bat ex matre. Non angłis qͦq. qͥ cũ
magnũ haberent: paruubũ non
to: faciamꝰ ad qd̾ natꝰ est & datꝰ. Nta¬
mur nr̃o: in nr̃am utilitatẽ. De salua¬
tore: salutẽ oꝑem᷑. Ecce paruuilus in
pientia. Studeamꝰ esfici sicut par¬
uulus iste: discamꝰ ab ipso qͥa mitis
est & humilis corde. ne magnꝰ uide
fixus. Discamꝰ eiꝰ humilitatẽ. imite¬
mur mansuetudinẽ.: amplectam
dilectionẽ. cõmunicemꝰ passionib:
lauemi in sangͥne eiꝰ. ipsũ offeramꝰ ꝓpi¬
ciationẽ ꝓ peccatis nr̃is: qm̃ ad hoc
ipse natꝰ et datꝰ est nobis. Ipsũ ocłis
patris. ipsũ offeramꝰ & sius. qr et
pater ꝓprio filio non peꝑcit. s ꝓ
nob tradidit illũ: & ipse filiꝰ semet

Expanded text:
tre, nasci temporaliter non indigetre, nasci temporaliter non indigebat ex matre. Non angelis quoque, qui, cum magnum haberent, parvulum non to faciamus ad quod natus est et datus. Utamur nostro in nostram utilitatem, de Salvatore salutem operemur. Ecce parvulus in pientia! Studeamus effici sicut parvulus iste; discamus ab ipso, quia mitis est et humilis corde: ne magnus videfixus. Discamus ejus humilitatem, imitemur mansuetudinem, amplectamur dilectionem, communicemus passionibus, lavemur in sanguine ejus. Ipsum offeramus propitiationem pro peccatis nostris; quoniam ad hoc ipse natus et datus est nobis. Ipsum oculis Patris, ipsum offeramus et suis: quia et Pater proprio Filio suo non pepercit, sed pro nobis tradidit illum , et ipse filius semet
Abbreviated transcription (Latin):
magnꝰ. Magnꝰ ho. magnꝰ docbor: mag¬
nus ꝓpha. Sic enuim dicit᷑ de eo in
quangłio: qr ꝓpħa magnꝰ surrexit
in nobis. Et a minori qͦdam ꝓpħa.
magnꝰ itidem ꝓpħa uenturus ꝓmit¬
ꝙ ipse renouabit iherłm. W tu qͥdem
o uirgo paruulũ paries. paries mi
tries. pariilũ lactabis. s uidens par¬
uulum. cogita magnũ. Erit enim
magnꝰ qr magnificauit eũ ds in
conspectu regũ. ad eo ut adorent eũ
om̃s reges: om̃s gentes seruiant ei.
Magnificet gͦ & anima mea dñm:
qr hic erit magnꝰ. ꝙ filiꝰ altissimi uo¬
mer cabitur. Magnus erit. & magnafa¬
ciet tͥ. quia potens est. & sc̃m nom̃ eiꝰ.
Qd̾ enim sanctiꝰ nom̃: qͣm qͦd filiꝰ altis¬
simi uocabit᷑. Magnificet᷑ & a nobis
paruulus magnꝰ dñs. qͦs ut faceret
magnos. factꝰ est paruulus. Paruu¬
lus ait natꝰ est nobis: filiꝰ datꝰ est nob̾.
Nobis inqͣm non sibi: qͥ utiq ante
tempora multo nobiliꝰ natꝰ ex pa¬

Expanded text:
magnus. Magnus homo, magnus doctor, magmagnus. Magnus homo, magnus doctor, magnus propheta. Sic enim dicitur de eo in Evangelio: Quia propheta magnus surrexit in nobis . Et a minori quodam propheta magnus itidem propheta venturus promitbit Jerusalem. Et tu quidem, o Virgo, parvulum paries, parvulum nutries, parvulum lactabis: sed videns parvulum, cogita magnum. Erit enim magnus, quia magnificabit eum Deus in conspectu regum, adeo ut adorent eum omnes reges, omnes gentes serviant ei. Magnificet ergo et anima tua Dominum, quia hic erit magnus, et Filius Altissimi vocabitur. Magnus erit, et magna faciet tibi qui potens est, et sanctum nomen ejus Quod enim sanetius nomen, quam quod Filius Altissimi vocabitur? Magnificetur et a nobis parvulis magnus Dominus, quos ut faceret magnos, factus est parvulus. Parvulus, ait, natus est nobis, et filius datus est nobis . Nobis, inquam, non sibi, qui utique ante tempora multo nobilius natus ex Pa
Abbreviated transcription (Latin):
in anglicam formã factꝰ fuisset:
factorise suo comparans. uisur pauit
sibi qd̵ filii altissimi ꝓpriũ est: qͥ utiq
in forma di a d̾o non factꝰ s genitꝰ
est. Altissimꝰ enim pater qͣmuis om̃i¬
potens sit. ñ potuit tam̃ uł equalem
sibi condere creaturã: uł inequalem
gignere filiũ. fecit itaq angłm
magnũ: s ñ qͣntus ipse. & id̾o nec
altissimũ. Solũ autẽ unigenitũ.
quẽ non fecit s genuit om̃ps om̃i¬
potentẽ: altissimꝰ altissimũ. eternꝰ
coeternũ: ipsũ sibi ꝑ om̃ia cõpara¬
ri. nec rapinã estimat nec iniuriã.
Recte hic gͣ erit magnꝰ: qͥ filiꝰ altissi¬
mi uocabit᷑. S quare hic erit & ñ
potiꝰ est magnꝰ. qͥ semꝑ equaliter
magnꝰ. ñ habet qͦ crescat: nec ma¬
ior post conceptũ futurꝰ sit. qͣm an¬
te. uł fuit. uł fuerit. An forte ꝓpt̾ea
dixerit. erit. quia qͥ magnꝰ ds erat:
magnꝰ ho futurus sit: Bene gͦ hic erit

Expanded text:
in angelicam formam factus fuisset, in angelicam formam factus fuisset, factori suo se comparans, usurpavit sibi quod Filii Altissimi proprium est, qui utique in forma Dei a Deo non factus, sed genitus est. Altissimus enim Deus Pater, quamvis omnipotens sit, non potuit tamen vel aequalem sibi condere creaturam, vel inaequalem gignere filium. Fecit itaque angelum magnum, sed non quantus ipse: et ideo nec altissimum. Solum autem Unigenitum, fecit, sed genuit Omnipotens omnipotentem, Altissimus altissimum, Aeternus coaeternum; ipsum sibi per omnia comparari, nec rapinam aestimat, nec injuriam. Recte ergo hic erit magnus, qui Filius Altissimi vocabitur. 13. Sed quare hic erit, et non potius est magnus, qui semper aequaliter magnus, non habet quo crescat, nec major post conceptum futurus sit, quam ante vel sit, vel fuerit? An forte propterea dixerit, erit, quia qui magnus Deus erat, magnus homo futurus sit? Bene ergo, Hic erit
Abbreviated transcription (Latin):
dñe: ꝙ ñ facitis que ego dico: his sci¬
re an ꝑtineas ad popłm eiꝰ. uł potiꝰ uis
esse de popło eiꝰ fac que dicit iħe.s
computabit te in popło suo. Fac que
iubet in euangłiꝯ dñs iħc. que iubet
in lege & in ꝓpħis. que iubet ꝑ minis¬
tros suos qͥ st̃ in eccłia: obtempera cꝰ
uicariis p̃positis tuis. ñ tantũ bonis
ꝙ modestis. s etiam discolis: & disce
ab ipso iħu qͥ mitis est & humił cor¬
de. & epis de beato popło eiꝰ. quẽ eie¬
git in herecditatẽ sibi. eris de landi
lem emuleris. & testimoniũ ꝑhibet
dicens. Popłs quẽ non cognoui serui¬
uit mͥ.: in auditu auris obediuit mͥ.
S audiamꝰ qͥd isdẽ angłs sentiat de
illo: cui necdũ concepto tale indidit
nom̃. Ait namq. Hic erit magnꝰ:
ꝙ filiꝰ altissimi uocabit᷑. Bene magnꝰ.
qͥ filiꝰ altissimi merebit᷑ appellari.
altissimi filiꝰ rapinã arbitiat᷑ esse
eqͣlem altissimo. Ile enim arbit᷑ͣndꝰ
est cogitasse rapinã. qͥ cũ de nulla

Expanded text:
et non facitis quae dico? Vis scire an pertineas ad populum ejus, vel potius vis esse de populo ejus? Eac quae dicit Jesus; et computabit te in populo suo; fac quae jubet in Evangelio Dominus Jesus, quae jubet in lege et propetis, quae jubet per ministros suos qui sunt in Ecclesia; obtempera ejus vicariis praepositis tuis, non tantum bonis et modestis, sed etiam dyscolis; et disce ab ipso Jesu, quia mitis est et humilis corde; et 748 eris de beato populo ejus, quem elegit in haereditatem sibi; eris de laudabalem aemuleris, etiam testimonium perhibet, dicens: Populus, quem non cognovi, servivit mihi, in auditu auris obedivit mihi . 12. Sed audiamus quid idem angelus sentiat de illo, cui necdum concepto tale indidit nomen. Ait namque: Hic erit magnus, et Filius Altissimi vocabitur. Bene magnus, qui Filius Altissimi merebitur appellari. Altissimi Filius rapinam arbitrabitur esse se aequalem Altissimo . Ille merito arbitrandus est cogitasse rapinam, qui cum de nihilo
Abbreviated transcription (Latin):
centiam. qͦd merito post cũ dolo¬
re parturiã. Hinc etenim & si
uideo maledictũ: s non peccatũ.
Illinc uͦ & peccatũ simul & cruci¬
atum. Deniq hec maledictio. qͥd
aliud est qͣm hominũ exꝓbratio:
Neq ob aliud sane dicit᷑ sterilis
maledicta. nisi qd̃ obꝓbrio & contẽp¬
tui sit habenda. tanqͣ. inutilis. infruc¬
luosa. & hoc in ispł tantũ. Michi autĩ
ꝓ minimo est qd̵ hominib displiceo:
qͥs te docuit do placere uirginitate:
Que lex. qͤ iusticia. qͤ pagina ueteris
testam̃ti. uel p̃cipit uł consulit:

Expanded text:
olore parturiam. Hinc etenim etsi video maledictum, sed non peccatum: illinc vero et peccatum simul et cruciatum. Denique haec maledictio quid aliud est, quam hominum exprobratio? Neque ob aliud sane dicitur sterilis maledicta, nisi quod opprobrio et contemptui sit habenda, tanquam inutilis et infructuosa, et hoc in Israel tantum. Mihi autem pro minimo est quod hominibus displiceo, quis te docuit Deo placere virginitatem? Quae lex, quae justitia, quae pagina Veteris Test
Abbreviated transcription (Latin):
Nichil hic doli. nicħ hic fallacie est.
nullã circũuentionẽ. nullas hic
suspiceris insidias: non sũ ħo s sp̃s.
O si scires qͣntũ tua humilitas al¬
tissimo placeat. qͣnta te apd̾ ipsum
sublimitas maneat: angłico te in¬
dignã nec alloqͥo uilicares uec obseq̃o ut
qͥd enun indebitã tͥ dixeris gr̃am angłoꝵ.
que inuenisti gr̃am apd̾ dm: Inuenis¬
ti qd̃ querebas inuenisti qd̾ ante te¬
nemo inuenit: inuenisti gr̃am apd̃¬

Expanded text:
Nihil hic doli, nihil hic fallaciae est. Nihil hic doli, nihil hic fallaciae est. Nullam circumventionem, nullas hic suspiceris insidias. Non sum homo, sed spO si scires quantum tua humilitas Altissimo placeat, quanta te apud ipsum sublimitas maneat! angelico te indignam nec alloquio judicares, nec obsequio. Ut quid enim indebitam tibi dixeris gratiam angelorum, quae invenisti gratiam apud Deum? Invenisti quod quaerebas, invenisti quod nemo ante t
Abbreviated transcription (Latin):
totũ contͣ se estimant machinatũ.
Iocirco & maria turbata est in ser¬
mone angłi. Turbata est: s non
ꝑturbata. Turbatꝰ sũ inqͥt & ñ sũ
locutꝰ s cogitaui dies antiquos: &
annos eternos in m̃te habui. Itagͦ
& maria turbata est. & non est lo¬
cuta: s cogitabat qualis esset ista
salutatio. Qd̾ turbata est: uerecun¬
die fuit uirginalis. Qͦd non ꝑtur¬
bata: fortitudinis. Qd̾ tacuit ꝙ co¬
gitauit: prudentie. Cogitabat
autẽ qͣlis esset ista salutatio. Scie¬
bat prudens uirgo qd̾ sepe angłs
sathane tͣnsfigurat se in angłm
lueis: & qͥa nimirũ humilis ꝙ sim¬
plex erat. nichil tale penitꝰ a sc̃o
angło sꝑabat. & id̾o cogitabat qͥlis
esset ista salutatio. Tunc angłs
intuitꝰ uirginẽ. & uarias eã secũ uolue¬
re cogitationes facillime dep̃hendens.
panidã consolat᷑. confirmat dubiã:
ac familiariter uocans ex nomine.
maria: inuenisti grãm apud d̾m.

Expanded text:
totum contra se aestimant machinatum. totum contra se aestimant machinatum. Idcirco et Maria turbata est in sermone angeli. Turbata est, sed non perturbata. Turbatus sum, inquit, et non sum locutus; sed, cogitavi dies antiquos, et annos aeternos in mente habui . Ita ergo et Maria turbata est, et non est locuta, sed cogitabat qualis esset ista salutatio. Quod turbata est, verecundiae fuit virginalis: quod non perturbata, fortitudinis: quod tacuit et cogitavit, prudentiae. Cogitabat autem qualis esset ista salutatio. Sciebat prudens virgo, quod saepe angelus Satanae transfigurat se in angelum lucis: et quia nimirum humilis et simplex erat, nihil tale penitus a sancto angelo sperabat; et ideo cogitabat qualis esset ista salutatio. 10. Tunc angelus intuitus Virginem, et varias secum volvere cogitationes facillime deprehendens, pavidam consolatur, confirmat dubiam, ac familiariter vocans ex nomine, Maria, invenisti gratiam apud Deum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ de do concipies. Confortare uirgo
ficunda. casta puerꝑa. mater in¬
tacta: qͥa non erisin ifrł ultra ma¬
ledicta. neq inter steriles deputa¬
ta. ꝙ si adhuc malediceris ab isrł
sb̾m carnẽ. non qͥa sterilẽ uident.
s qͥa fecundã inuident. mem̃to
qͦd ꝙ rꝑc ꝑtulit maledictũ crucis.
in terris ab angło b̾ndicta. & acunc¬
lis gn̾ationib terre merito beata
p̃dicaris. Benedicta gͦ tu in mulieribꝰ.
ꝙ bndictꝰ fructꝰ uentris tii. Q cũ au¬
disset turbata est in sermone eiꝰ. et
cogitabat qualis esset ista salutatio.
Solent uirgines que uere uirgines
st̾ semꝑ pauide & nunqͣm esse secu¬
re. & ut caueant tim̃da etiam tuta
ꝑtimescere: scientes se in uasis ficti¬
mis arduũ esse uiuere angłm inter
homines. & in terris more celestiũ
conuersari: & in carne celibẽ agere ui¬
tam. Ac ꝓinde qͥcqͥd nouũ. qͥeqͥd subitũ
ortũ fuerit. suspectas habent insidias:

Expanded text:
et de Deo concipies. Confortare ergo, Virgo et de Deo concipies. Confortare ergo, Virgo fecunda, casta Puerpera, Mater intacta; quia non eris in Israel ultra maledicta, neque inter steriles deputata. Et si adhuc malediceris ab Israel secundum carnem, non quia sterilem vident. Sed quia fecundam invident: memento quod et Christus maledictuin terris ab angelo benedicta, et a cunctis generationibus terrae merito beata praedicaris. Benedicta ergo tu in mulieribus, et benedictus fructus ventris tui. 9. Quae cum audisset, turbata est in sermone ejus, et cogitabat 747 qualis esset ista salutatio. Solent virgines, quae verae virgines sunt, semper pavidae, et nunquam esse securae; et ut caveant timida, etiam tuta pertimescere, scientes se in vasis fictimis arduum esse vivere angelice inter homiri, et in carne caelibem agere vitam. Ac proinde quidquid novum, quidquid subitum fuerit ortum, suspectas habent insidias,
Abbreviated transcription (Latin):
ambulantes. ñ scd̃m carnẽ mulita¬
mus: & qͥ matrimonio iungit uir¬
ginẽ suã bene facit: & qͥ non iungt.
meliꝰ facit: Ubi audieras. uolo uos
om̃s esse sicut me iplũ: & bonũ est
homini si sic ꝑmaneat scđm meũ
consiltũ: De uirginib inqͥt p̃ceptũ
non habeo. consiliũ autẽ do. Tu uͦ ñ
dicã p̃ceptũ. s nec consiliũ. nec exem¬
plum: nͥ qd unctio docebat te d om̃ibꝰ
ac sermo cli uiuis & efficax ante. tibi
factꝰ magister qͣ filiꝰ priꝰ instruxerit.
in ifrł esse contẽptibił: ut illi placeis
cui te ꝓbasti. maledictũ incurrere stt¬
rilitatis. ħ ecce maledictio benelieto¬
ne cõmutat᷑. sterilitas fecunditate re¬
compensat᷑. Aꝑi uirgo sinũ. expande
gremiũ. p̃pata uterũ: quia ecce fac¬
Nec suspectã habeas prudens utrgo fe¬
cunditatẽ: qr non auferet integrita¬
tem. Concipies: s sine peccato. Gra
ns. Sapientia paterni cordis: erit fructꝰ
uteri uirginalis. D̾m deniq paries:

Expanded text:
ndum carnem militamus ; et: Qui matrimonio jungit virginem suam, bene facit; et qui non jungit, melius facit? Ubi audieras: Volo vos omnes esse sicut et me ipsum? et Bonum est homini, si sic permaneat secundum meum consilium? De virginibus, inquit, praeceptum non habeo, consilium autem do . Tu vero non dicam praeceptum, sed nec consilium, nec exemplum: nisi quod unctio docebat te de omnibus; ac sermo Dei vivus et efficax, ante tibi factus magister quam filius, prius instruxerit mentem, in Israel esse contemptibilis, et ut illi placeas cui te probasti, maledictum incurrere sterilitatis: et ecce maledictio benedictione commutatur, sterilitas fecunditate recompensatur. 8. Aperi, virgo, sinum, expande gremium, praepara uterum: quia ecce facNec suspectam habeas, prudens Virgo, fecunditatem, quia non auferet integritatem. Concipies, sed sine peccato, gravtis. Sapientia paterni cordis erit fructus uteri virginalis. Deum denique paries,
Abbreviated transcription (Latin):
aliter in bonis. qͣm in malis est ꝑ effi¬
catiam. Ita sane est in rationabilib
reaturis ut tam̃ non capiat᷑ ꝑ cogni
In solis gͦ bonisita est. ut etiam sit
cũ ipsis ꝓpt̾ concordiã uoluntatis.
Nam dũ suas uoluntates ita iusticie
subdunt. ut dm non cleceat uelle
qͦd ipsi uolunt.: ꝑ hoc qͦd ab eiꝰ uolun¬
tate ũ dissentiunt. dm̃ sibi spirita¬

Expanded text:
aliter in bonis quam in malis est per efficaciam. Ita sane est in irrationalibus creaturis, ut tamen non capiatur ab iIn solis ergo bonis ita est, ut etiam sit cum ipsis propter concordiam voluntatis. Nam dum suas voluntates ita justitiae subdunt, ut Deum non dedeceat velle quod ipsi volunt: per hoc quod ab ejus voluntate non dissertiunt, Deum sibi speci