comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Sublata ẽ hoc.nit̾ senatus cõns¬
uito dubitato eoqui adirehr̾di¬
tatem recusarẽt seu metu licnͣm¬
ticium seu p̾textu metus censue¬
runt. ¶Qm̃qmͣ aut̾ senatiis sub¬
uenire noluit nrdib sũbuent
tñ tfidi cõmissario. nammn eoq
hr̃dessi comiemãt᷑ erceptõne util
possunt hr̃dib subuentum est.
Ineono q. si agant hrdes repellũt᷑¬
cultasfidi comissariis ꝯpetit pro¬
culdubio subuentum est fidemꝰ¬
missariii. ¶ Haut̾ senatiis cõsul¬
tum locimi ht̾ siuc ertestõ qun
hr̃s ee̾t. siue. ab intest. ato. rogatꝰq
ẽ restitue̾ hr̃ditateni. Infilii
quo familias militis iuiditio ꝗ
decastrensi peculio ułꝙͣi camĩsisi
testari pot̾ senatus consultum
locumht. ¶onor quor possor¬
es uii. mi successores extreuellia¬
no restituẽ pot̾unt hr̾oitatem.

Expanded text:
Sublata est hoc senatus consulto dubitatio eorum, qui adire hereditatem recusare seu metu litium seu praetextu metus censuerunt. Quamquam autem senatus subuentum uoluit heredibus, subuenit tamen et fideicommissario: nam in eo, quod heredes, si conueniantur, exceptione uti possunt, heredibus subuentum est: in eo uero, quod, si agant hcultas fideicommissariis competit, procul dubio consultum est fideicommissariis. Hoc autem senatus consultum locum habet, siue ex testamento quis heres esset siue ab intestato rogatusque sit restituere hereditatem. In filii quoque familias militis iudicio, qui de castrensi peculio uel quasi castrensi testari potest, senatus consultum locum habet. Bonorum quoque possessores uel alii successores ex Trebelliano restituere potuerunt hereditatem.
Abbreviated transcription (Latin):
Aiquadringeta relqnit. ticiotͤ¬
centa legauit. hrdis fidũ ꝯmissit
tario dare debe̾t. dicendum est
quia p̾sumptum est uoluisse
testatorem cum honẽ legatoꝵ
fidi cõmissum. restitui. tota tre¬
centa tedare ticio debere namhr̃s
ħ rogatus intelligi d ut te loco

Expanded text:
quadringenta reliquit, Titio trecenta legauit, heredis fidei commisit,tario dare deberes. dicendum est, quia praesumptum est uoluisse testatorem cum onere legatorum fideicommissum restitui, tota trecenta te dare Titio debere: nam heres hoc rogatus intellegi debet, ut te suo
Abbreviated transcription (Latin):
supplicium fuio occiso elegant̾
bat si añqmͣ ei sinishri existat
occisus fui̾at. ¶dem scenola ait
mimissi sunt an̾ aditam hr̾oi¬
tatem filio occiso qmͣuis em̃si¬
eẽnt futuri attũ ubi decessit. qr
extinctum legatum ⁊ lib̾tas est
senatus.ꝯ. fore locum dicit.¬
tefilius.Si nir aut uxor occisi eẽ
dicantur.n uxoris ꝓprie niris
quia cõmixta famila e ⁊ima
com̃iis es ita moicand̾ atq n
pprus eiis senatus censuit. A lexdł̃¬
¶Occisoꝵ appłione eos continerila¬
bo scriit quiꝑinn aut ꝑcedem
telo necatum. ꝙ si quisputaue¬
neno.uł etiamquo alioꝙ cla
necare soleat int̾emptꝰ sit ad
enis non ꝑtinebit. hoc idcirco
quia tociens pimiendi st̾ ẜinꝗ¬

Expanded text:
supplicium filio occiso eleganterbat, si ante, quam ei suus heres existat, occisus fuerit.Idem Scaeuola ait numissi sunt, ante aditam htatem filio occiso: quamuis eniessent futuri, attamen ubi decessit, qua extinctum legatum et libertas est, senatus consulto fore locum dicit.te filius. Si vir aut uxor occisi essedicantur neque uxoris proprie viri: sed quia commixta familia est et una domus est, ita vindicandum atque in propriis servis senatus censuit. Sed nOccisorum appellatione eos contineri Labeo scribit, qui per vim aut caedemtelo necatum.Quod si quis puta ueneno uel etiam quo alio quod clam necare soleat interemptus sit, eius non pertinebit: hoc idcirco, quia totiens puniendi sun
Abbreviated transcription (Latin):
ristoquia ꝓroħ̾ accipiendimi
est rogoħ̾rditatem itiã restit¬
uas. nec u̾ba sp̃tantur senatus
bis dum testator senẜitut hro¬
itas sua restituatur. ¶Qui m
distrahñdis conẜuandis ne rebꝰ¬
hr̾oitariis sumptus ft̾se̾ ipu¬
tari hrdi d. LPp.
Crescum debuerat qͣrtam reti¬
nere totam hr̾ditan restituit
nec caint sibi stipułone ⁊̃poi¬
ta sisem eum ẽe aristo t ullqͥ
recentiones qͣi solas nñt onnt¬
trit. se eum posse rerum hr̃di

Expanded text:
it, quia pro hoc accipiendum sit 'rogo hereditatem illam restiuas': nec uerba sp‹e›ctantur senatus bis, dum testator senserit, ut hereditas sua restituatur. Qui in distrahendis conseruandisue rebreditariis sumptus factus est, imputari heredi debet. res cum debuerat quartam retinere, totam hereditatem restituit nec cauit sibi stipulatione proposita. similem eum esse Aristo ait illis, qui retentiones, quas solas habent, omittunt: sed posse eu
Abbreviated transcription (Latin):
Cis inpotãtiꝰ pris relictis alii
nipsat postĩorem maritumi hr¬
demmitituit eumq rogauit
lib̾is sini post mortem prĩs eoꝵ
h̾rditatem suam restitue̾ uł
aipitis libĩs. apre̾ suo inec̾tꝰ

Expanded text:
iis in potestate patris relictis alii nupserat, poster‹i›orem maritum heredem instituit eumque rogauit liberis suis post mortem patris eorum hereditatem suam restituere uel cipatis
Abbreviated transcription (Latin):
ei qui tẽ fuit cum fino deft̾᷑ ut pu¬
tapponamꝰ fitisse definicte. cõtan¬
ginneũ enisq filiũ delib̾ante fino
defuncte ꝯsangͥneũ opisse moxfi¬
lium repurdiatse mirit nrditatez
locum eẽ sũcced̾nti agnato. ¶QR
ait senãtus que nidicata. tñs acta
finita uest̾ rata maneat.ita intel¬
ligend̃ ẽ ut nidicata acciꝑe debeniꝰ
ab eoci nidicandi nisfiñt tnͣsac¬
ta scilic bonã fide. ut ualeat tnͣs¬
actiofinita uł ꝯsensu uł ioñgo
silencio sopita.dem.

Expanded text:
puta proponamus fuisse defunctae consanguineum eiusque filium, deliberante filio defunctae consanguineum obisse, mox filium repudiasse matris hereditatem: locum esse succedenti adgnato.Quod ait senatus: 'quae iudicata transacta finitaue sunt, rata maneant', ita intellegendum est, ut 'iudicata' accipere debe‹a›mus ab eo cui iudicandi ius fuit, 'transacta' scilicet bona fide, ut ualeat transactio, 'finita' uel consensu uel longo silentio sopita.
Abbreviated transcription (Latin):
causaꝑata sunt ⁊ Si eiꝰ assign¬
ata ñ sint legato ceduntatq̃
priorisuroris ca̾ ꝑata sũt it.i
postĩori debentur si ei assigna¬
ta sint quia non est ita depos¬
teriore urore cogͣitatum cũ¬

Expanded text:
a parata sunt. etsi ei adsignata non sunt, legato cedunt: at quae prioris uxoris causa parata sunt, ita posteriori debentur, si ei adsignata sint, quia non est ita de posteriore uxore cogitatum, cu
Abbreviated transcription (Latin):
ne continentur omi̾ia nolu¬
minasiue incarta sine mie
brana sint. sine inqualib ali¬
tuła ut non nulli conficint. nũ
reis ur altrus matie. uł mcera¬
tis codicilł an debeantur inder¬
must ganis ⁊ cassiꝰ scripsurit de¬
beri ⁊ menbrarias libris lega¬
sunit legati.c. uolumina ei dab¬
metitus eat que. ad libri scriptu¬
ram suffic̾ent. ut puta cũ hret
homerimi torumm mimo uolu¬

Expanded text:
ne continentur omnia uolumina, siue in charta siue in membrana sint siue in quauis alitilia ut nonnulli conficiunt aut reis uel alterius materiae uel in ceratis codicillis, an debeantur, uideamus. et Gaius Cassius scribit deberi et membrasint legati, centum volumina ei dabmetitus est, qui ad libri scripturam sufficerent: ut puta cum haberet Homerum totum in uno volu
Abbreviated transcription (Latin):
ut pͣures. ¶Cet̾in si mat̾ que
suspͤtim hint manti aquodi¬
ilterat uitam filio suo qmͣui
ĩpub̃i leget non indetur sen¬
quo ⁊ pribes ⁊ pat̾.s. eẽt. nam
⁊ si pures fint multomagis
testantis appareat. nanisi iam

Expanded text:
ut pubes. ceterum si mater, quae suspectam habuit mariti a quo diuorterat uitam, filio suo quamuis impuberi leget, non uidetur senquo et pubes et patterat uitam, filio suo quamuis et si pubes fuit, multo magis nis, si mens testantis appareat. nam si iam
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ legato comtmebunt᷑ ⁊ q̃ma
ritui emimandanat. uique e o¬
mat. nec dum ei assignauatas
signaturus si uxiss. parui aut̃
referc utrum urori anconcub¬
mequis leget queens cã ẽpta
ꝑata sunt. Sane em̾nisi digm¬
tũ ea maneat e i debetur. s ut le¬
gatum ualeat mortis tpr uro¬
rem ẽẽdet̾e ꝓculus scripsit. ec

Expanded text:
 legato continebuntur et quae maritus emi mandauerat uel quae emerat, necdum autem ei adsignauerat, adsignaturus si ui‹x›isset. Parui autem refert, uxori an concubinae quis leget, quae eius causa empta parata sunt: sane enim nisi digntamen maneat, ea ei debetur. Sed ut legatum ualeat, mortis tempore uxorem esse debere Proculus
Abbreviated transcription (Latin):
.R. b̾oꝵ de quib q̾ritur tres ꝑtes
fi̾debent ex quib una ꝑtinet
id filium quimpotate remã¬
sit. altã ad nepotem quimlo
cum filii ad optatus est⁊ t̾cia
ademancipatum fuium et
nepotem qui in potate remã¬

Expanded text:
rum, de quibus quaeritur, tres partes fieri debent, ex quibus una pertinet ad filium qui in potestate remansit, altera ad nepotem, qui in locum filii adoptatus est, tertia ad emancipatum filium et nepotem, qui in potestate rema
Abbreviated transcription (Latin):
tabulas proquadrantetinb̾a
sua collaturum mł art quia
solum quadrantem fr̃i abstul
gitur. ¶Pat̾ filium quem in
potãte hebat ⁊ exͣneum hr̃dẽ
scripsit. emancipatum p̾t̾nit. bo¬
norum possonem cͣcͣ tabulas
nt̾q filius accepit. pot̾ non in¬
cõmode diciemancipatum ccͣ¬
ita demum confr̾rfri suo debe̾
sialiquid ei excausa hrditaria
abstułit. namsi eximmore exꝑ¬
te ꝙͣ dmdia isquimpotestatẽ
erat hr̃iscriptus fu̾it miq inde
igitur collationi locusẽ quoci¬
ens aliquo incõmodo affectus
est isqui in pot̾ate est int̾uẽtu
emancipati. cet̾m si non e ̾ cotia¬
tio cessabit. uł marimie aut tr
emancipatum conferre non oꝑ¬
tet. si ⁊̃ iudicium prism̃iutin
quicqm̃ ampliui nan ciscitur
qmͣ ꝙ ei pat̾ dedit. ¶ S ⁊ si lega
cupat. dicendum est. non eẽ co¬

Expanded text:
tabulas pro quadrante tantum bona sua collaturum Iulianus ait, quia solum quadrantem fratri abstuligitur.Pater filium quem in potestate habebat et extraneum heredem scripsit, emancipatum praeteriit: bonorum possessionem contra tabulas uterque filius accepit. potest non incommode dici emancipatum ita demum conferre fratri suo debere, si aliquid ei ex causa hereditaria abstulerit: nam si minore exparte quam dimidia is qui in potestate erat heres scriptus fuerit, inique videbigitur collationi locus est, quotiens aliquo incommodo adfectus est is qui in potestate est interventu emancipati: ceterum si non est, collatio cessabit. Vel maxime autem tunc emancipatum conferre non oportet, si etiam iudicium patris meruit nec quicquam amplius nanciscitur, quam ei pater dedit. Sed et si legatcupat, dicendum est non esse co
Abbreviated transcription (Latin):
competutem repudiare non
pot̾ quia tutori pete̾ ꝑmissũe
non etiam repudiare. POp̃¬
mimiis dies cedat. ⁊ io h̾rdi̾sti¬
tũto ⁊ an̾ aꝑtas tabuilas dies
cedit. satis enim est scire mor¬
tuum eẽ. seq proxiniu̾ cog¬
natum finsse. copiamq eor
quos consułet hinsse. sciamei
prudentib ĩsit. seam qͣm qi
aut ꝑse ht̾. aut consit lexito

Expanded text:
competentem repudiare non potest, quia tutori petere permissum est, non etiam repudiare. 9 Pminus dies cedat, et ideo heredi instituto et ante apertas tabulas dies cedit. satis est enim scire mortuum esse seque proximum cognatum fuisse copiamque eorum quos consuleret habuisse: scientiam prudentibus sit, sed eam, quam quis aut
Abbreviated transcription (Latin):
natus intelligitur is cipena mor̾
antaque ⁊ ignis int̾gictõ sit. cͥ
tuns fal̃sum testin accusaret
probass licet dies petu̾de ei pos¬
sõnis qm forte ccũs accusatio¬

Expanded text:
natus intellegitur is, cui poena mors aut aquae et ignis interdictio sit. cum quus falsum testamentum accusaret probasset, licet dies ei petendae possessionis, quam forte certus accusatio
Abbreviated transcription (Latin):
neni matris nonãcquisisse
magis probatur ratumeũ i¬
deri huisse. rati em̾ hitio ad co̾¬
firmationem prioris postulõ
consulto ita deletirm stabnt¬
sit ut penitus legĩnon crxm¬
possit dari boꝵ possõ mini coco¬
me pot̃ quia excomeccura
non ꝓprie scriptus urͣ. qmͣui
si post prolatas tabulas dele
petat. nam et si mortis tprta¬
bule fuĩnt lic postea int̾ierit
diu furio sus meadem cecocõ.¬
n subitituto cedit. nec siri.
curator furiosi noie possone
acciꝑe pot̾. idarto spatiñ tpris
sege̾. nani⁊ pat̾ infanti filio
Po̾ssom accipit. quo tn̾ cessan¬
tem fans non exclũd ita põg¬

Expanded text:
nem matris solam non adquisisse magis probatum ratum eum uideri habuisse: rati enim habitio ad confirmationem prioris postulaticonsulto ita deletum sit, ut penitus legi non possit, dari bonorum possessio minime potest, quia ex coniectura non proprie scriptus uideretur, quamuis, si post prolatas tabulas deletpetat. nam et si mortis tempore tabulae fuerint, licet postea interierint, diu furiosus in eadem e substituto cedit. nec, si curator furiosi nomine possessionem accipere potest, idcirco spatium temporis, cedere: nam et pater infanti filio possessionem accipit, quo tamen cessante infans non excluditu
Abbreviated transcription (Latin):
oporteat. s si quid̃ mofficĩosus patro¬
no patrone uelibĩs ne eorum sittm̃¬
mͦ castigan eum sub ꝯminatione
aliqua semi̾tatis nondu̾ defuͣture
fecit aut conuiciũ eis dixit ⁊̃ mau
xilium temꝑale dari detebit ꝙ si
manus intulit. imetallũ dandᷤ
erit.⁊dem ⁊ si calu̾pniam eis aliꝙͣ
instruxit. uł delatorem subornã

Expanded text:
oporteat. sed si quidem inofficiosus patrono patronae liberisue eorum sit, tantummodo castigari eum sub comminatione aliqua seueritatis non defuturae, fecit aut conuicium eis dixit, etiam in exilium temporale dari debebit: quod si manus intulit, in metallum dandus erit: idem et si calumniam aliquam eis instruxit uel delatorem suborna
Abbreviated transcription (Latin):
am ꝑcepti ꝑi pecuma debito tu¬
hr̃s nepotis debonis dunitaarat qͥ¬
moriens auii reliquit retineb¬
¶Cum fitũ ꝯmissum ex uolun

Expanded text:
rcepti pari pecunia debito tus nepotis de bonis dumtaxat, qmoriens auus reliquit, retinebCum fideicommissum, ex uolun
Abbreviated transcription (Latin):
uod deromis nire faladie contri¬
buendimic̾ adebitore cinmor¬
tica paͣcto debitum remissũ ẽ
infc̾m cõceꝑta replicati one re¬
tinebitiu tr cum hr̃dem sorori
scrib̾et alium ab ea cui doñatu
uolebat stipilari curauit. ne
Falciona utetur. ⁊ ut cc̾am pecu¬
gand̾ constitit ⁊ ĩo sororem nire
publico retentom h̾ituram ⁊
accõm exstipulatu denͣeg.indã
¶Donidarco minus falcidie rõ¬
nẽ insũcctis. aninus legatis ami¬
ulla detractione finssent lega¬
tano sonita. ¶Quod auustis
telae nepoti debint cum auo
nepos soliis hr̃s extitiss. rõ faici¬
diesi ponetur mere auieno bois
ccatemͫ ceceet tam hr̃ditaria

Expanded text:
uod bonis iure Falcidiae contribuendum est a debitore, cui mortis causa pacto debitum remissum est, in factum concepta replicatione retinebitur.Frater cum heredem sororem scriberet, alium ab ea cui donatum uolebat stipulari curauit, ne Falcidia uteretur et ut certam pecugandum constitit et ideo sororem iure publico retentionem habituram et actionem ex stipulatu denegandam. Non idcirco minus Falcidiae rationem in ceteris annuis legatis admiulla detractione fuissent legatario soluta.Quod auus ex causa tutelae nepoti debuit, cum auo nepos solus heres exstitisset, ratio Falcidiae si poneretur, in aere alieno bonis aetatem decederet, tam hereditaria
Abbreviated transcription (Latin):
ontingnitaris uł facuitat̾
tñ ħ p̃toriunsum ẽ sicuti hr̃s.
incumbit possõm bonoꝵ ita¬
q legatarios quo carere non
debe̾ boms definicti. s aut satii¬
in possone bonoꝵ ptor uenire
omi̾b legatarni satis dari opor¬
tet. s etiam sucressorib legata¬
s ⁊ procurat orib legatarioꝵ
satisdandum est eor nire uti¬
mur.¶Plane si ei qui inpotã¬
te alicunis erit legatum sit ca¬
ĩiebr eicimis uni subiectusẽ.¬
Non solum aut̾ legatoru

Expanded text:
dignitatis uel facultatium hoc praetori uisum est, sicuti heres incu‹m›bit possessioni bonorum, ita legatarios quoque carere non debere bonis defuncti: sed aut satisin possessionem bonorum uenire omnibus legatariis satisdar‹i› oportet, sed et successoribus legataSed et procuratoribus legatariorum satisdandum est eoque iure utimur.Plane si ei qui in potestate alicuius erit legatum sit, cauebitur ei cuius iuri subiectus est.Non solum autem le
Abbreviated transcription (Latin):
eum adire h̾roitatem uolo si
resit datum acohe̾de finiprohẽ¬
ditaria ꝑtefid̾i cõmissum peti
poͣne. ¶Mensiruos cenarios deno
manimissis legaint qͥsitume

Expanded text:
eum adire hereditatem uolo, sire sit datum, a coherede filii pro hereditaria parte fideicommissum peti posse.Menstruos denarios denos manumissis legauit: q
Abbreviated transcription (Latin):
infidi cõmissis quo proband̾
est ¶Si cin itasit legatimir
fidicõmissum relictum ⁊ sud
ꝑdidiss ⁊ rursus relictum an¬
ceamui an sat̾is seqn̾tu legati
siue fid̾i cõmissi pete possit mo

Expanded text:
in fideicommissis quoque probandum est.Si cui ita sit legatum uel fideicommissum relictum et si id perdidisset, rursus relictum, uideamus, an satis sequentis legati siue fideicommissi petere possit. mo
Abbreviated transcription (Latin):
non gessit tutelan utił actio
in hoc dari debeatriꝵ. si errorepo
q allegabat exiusatum cre¬
did̾it qmͣ malicia ab admini

Expanded text:
non gessit tutelam, utilis actio in hunc dari debeat. respondi, si errore poquod allegabat, excusatum crederet quam malitia ab admini
Abbreviated transcription (Latin):
ptrrditatis michi pure ꝑte
tibi sub conditione restitue̾ ro¬
gatuscum suspͤͨtam dice̾t hr̾di¬
tatem postulante me atintn
totam ersenatin consulto resti¬

Expanded text:
hereditatis mihi pure, tibi sub condicione restituere rogatus cum suspectam diceret, postulante me adit et mihi totam ex senatus consulto resti
Abbreviated transcription (Latin):
Eempnui attaiatus ab h̾rde
suo fundum mytalia gaiosei
opost deceminũ ceducto usufi
dariussit. q̾ro cum ⁊ mẽdio ħ
decennii spatio hr̃s inta defuc¬
tussit. an post tpc decenii plenꝰ
fundus. ad legatanimi ꝑtmne¬
at. mouet emi̾ me ꝙ dies legati

Expanded text:
Sempronius Attalus ab herede suo fundum in Italiam Gaio post decennium deducto usu fructu dari iussit: quaero, cum medio hoc decennii spatio heres vita functus sit, an post tempus decennii plenus fundus ad legatarium pertineat. movet enim me, quod dies legati
Abbreviated transcription (Latin):
duntarat logatario dabuntin:
reddipiacut. suꝑ hiis non caue¬
bitur. ¶Scorpium ẜinim me¬
un sempnie consobrine mee
relicta. s ususf.¶Dem.

Expanded text:
dumtaxat legatario dabuntur areddi placuit, super his non cauebitur. 'Scorpum seruum meum Semproniae con‹c›ubinae meae relicta, sed usus
Abbreviated transcription (Latin):
qui se designat᷑umꝑsonaslib̾toꝵ
pollicitui est millimi pea desig¬
nauit leg.itum ħitationis p̃¬
cem ꝓprietatem hr̾et errorela
tatem eum legnre oport᷑et. co
moto ticiofurdũ deccͣto usuf¬

Expanded text:
qui se designaturum personas libertorum pollicitus est, nullum postea designauit, legatum habitationis peproprietatem haberet, errore latatem eum legare oportet eo modo: 'Titio fundum detracto usu
Abbreviated transcription (Latin):
Iane cantionis erem̃plum añ
consnitutom remisse cautioni
Nocum hr̃e non potint quomiã
inuo cocui relictum est impli
conditio potint. quid gͦ si ita scͥ¬
tum sit peto post mortem tua
restituas hr̾ditatem iti ne sat̾
fideio. petatur. ne ue rõ exiga¬
tur. sñ dubio ꝑ himismodi uba
non int̾poñende quid̃ cantiois
conditio indebr᷑ asscripta romi
no non exigende modus adhi
issus intelligatur. idemq in ei
ꝑsona qui ꝑ negocia gessit łͥq
rõmi reddende nccͣitas fuat te¬

Expanded text:
anae cautionis exemplum ante constitutionem remissae cautionis locum habere non potuit, quoniam vivo eo, cui relictum est, impleri condicio potuit. Quid ergo, si ita scriptum sit: "peto, post mortem tuam restituas hereditatem ita, ne satis fideicommissi petatur neve ratio exigatur". sine dubio per huiusmodi verba non interponendae quidem cautionis condicio videbitur adscripta, rationi vero non exigendae modus adhibissus intellegatur: idque in eius persona, qui negotia gessit cuique rationis reddendae necessitas fuerat te
Abbreviated transcription (Latin):
imiliere ticio recte soluetur.h
quor pecitionem hr̃e rendite¬
amq pecumam petat n doti
fi uẽlit. non dupic doli subino¬
nebitur exceptone. an̾ mipci
niͦ ticio uł mulr̾e defumetis
legatum ap̾ hr̾dem man.ꝙ S
nolit ean uyorem ouce̾ cã log¬
ati q. ad mułris ꝑ sonam attiñ¬

Expanded text:
muliere Titio recte soluetur: hquoque petitionem habere responderit eaque pecuniam petat neque dotis fieri uelit, non dubie doli summouebitur exceptione. ante nuptias uero Titio uel muliere defunctis legatum apud heredem manet. quod si nolit eam uxorem ducere, causa legati, quod ad mulieris personam attinet
Abbreviated transcription (Latin):
mulri pecimiam reodi nctͣia erit.
q si maritus incio suo eaufacead¬
et n soluendosit. nim quid ad¬
liquit succurri debeat ob cam
pecimiam quedoti fuat desima¬
ta. s qm̃ ambo legati petitom
habuerĩt saluam hebit non

Expanded text:
ia erit. quod si maritus vitio suo causa ceciderit neque solvendo sit, numquid adliquit, succurri debeat ob eam pecuniam, quae doti fuerat destinata? sed quoniam ambo legati petitionem habuerunt, salvam habebit, non
Abbreviated transcription (Latin):
lib̾tãtis infringitin s in defu̾cti
nõtis alo uire utĩmur¶icioge¬
nero memo hr̃i meus dotisscie
tem nr̾e incipit ꝑtinebit: quia
pecumam legait consuitum¬

Expanded text:
libertatis infringitur. sed in defuncti libertis alio iure utimur. "Titio genero meo heres meus dotis Seiatem habere incipit, pertinebit, sed quia pecuniam legavit, consultu
Abbreviated transcription (Latin):
dies aut̃ incͥtui est cum it ascri¬
bitur hr̃s m̾s cum morietur .x.
dato. nam diem metum mor̾
h̾t enis ⁊ io si legatarius añ de¬
cessit ad hrdem enis legatũn
trͣsit quia non cessit dies uiu
o eo qmͣuis c̃cum fu̾t moritur¬
u̾ hrdem ¶In e̾. aut̾ conditio le¬
gatis uluti cumiita legamus
q. ex arethisa natum fint hr̃i
dato aut fructus qui exeo fim¬
do ꝑcepti fu̾int hrsdato aut
ẜurum quẽ alii non legauose¬
io dato. ULp.¬

Expanded text:
Dies autem incertus est, cum ita scribitur "heres meus cum morietur, decem dato": nam diem incertum mors habet eius. et ideo si legatarius ante decesserit, ad heredem eius legatum non transio eo, quamuis certum fuerit moriturum heredem.Inest autem condicio legati, ueluti cum ita legamus: 'quod ex Arescusa natum fuerit, heres dato' aut 'fructus, qui ex eo fundo percepti fuerint, heres dato' aut 'seruum, quem alii non legauero, Seio dato'. 2 Ulp
Abbreviated transcription (Latin):
contͣrnimã si abmiritutis p̾titͥ
sit uent̾. asubiritutis exyrdat᷑
uniuis institutis mittñdꝰ ẽ in po¬
ssõnem ꝙ si non unuant negat
mittnd̃ quia ad eum gͣdum
deuoluta hr̾oitas ẽ aquo exhr¬
datuse. ¶ Si filius abhosib
captui uxor enis p̃gnani in

Expanded text:
tem si ab institutis praeteritus sit uenter, a substitutis exheredatus, uiuis institutis mittendus est in possessionem: quod si non uiuant, negat mittendum, quia ad eum gradum deuoluta hereditas est, a quo exheredatus est.Si filius ab hostibus captus sit, uxor eius praegnas in
Abbreviated transcription (Latin):
cum ensdem familie fre̾ hrs isti¬
tuta possõm intestati prĩs errorẽ
frĩs emacipati secuta accepit do¬
tem scripto frĩ ꝯfre̾ non coget᷑
eẽ petita. ¶ filia que soluto mĩo
totem conferre potuit morã

Expanded text:
cum eiusdem familiae fratre heres instituta, possessionem intestati patris errorem fratris emancipati secuta accepit. dotem scripto fratri conferre non cogetur, e petita. Filia, quae soluto matrimonio dotem conferre debuit, moram
Abbreviated transcription (Latin):
At̾ mibenti filie quasdã Ap̾̃
resp̾t̾ dotem dedit. eamq in fa¬
miliam retimut. a fr̃ib sub ꝯ¬
ditione si dotem ⁊ cetã qͥ mibe̾t
tͣdroit. contulisseccohidem cõ¬
scripsit. cũ filia se bonis abimi¬
iss ⁊ fr̾ib res ñ in dotẽ datas ue¬
dicãt ibus exceptõnẽ dou pla¬
cuit obitare. qm̾ pr̃ fiuam al

Expanded text:
ater nubenti filiae quasdam res praeter dotem dedit eamque in familia retinuit ac fratribus sub condicione, si dotem et cetera quae nubenti tradidit contulisset, coheredem adscripsit. cum filia se bonis abstinuisset, fratribus res non in dotem datas vindicantibus exceptionem doli placuit obstare, quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
que ꝓponentur utilr fid̾i cõmisso.
uoluntatem suam confinnasse.
idgͥ cuiq dedisse ut ⁊ nutrices una

Expanded text:
quae proponerentur utiliter fideicommisso uoluntatem suam confirmasse: id igitur cuique dedisse, ut et nutrices una
Abbreviated transcription (Latin):
fundus. nam quicꝗd demonstͣ¬
te rei additur satis demonitre
N socer nuriusue dotemp̃legaũ.
N quid̾ iniaccõnii dedote uolu̾t
p̾legare. nullius mom̾ti eẽ lega¬
tum quippe mipta ẽ. s si uoluit
eam reciꝑe dotalem pecumamã
quit utue erit legatum. Si tñh
dotem receꝑit. inchoninꝰ mari¬
tus cotis ꝑsecutõnem ħ̾ebit. siue
iuditio. siue nonutiu accõne. e
tem extesto̾ caue̾ debe defensum
iri hrdenadu̾sus maritum. gꝰ¬

Expanded text:
fundus: nam quidquid demonstratae rei additur satis demonstratae,  socer nurui dotem relegauit, si quidem ius actionis de dote uoluit relegare, nullius momenti esse legatum, quippe nupta est: sed si uoluit eam recipere dotalem pecuniam, inquit, utile erit lega tum. si tamen haec dotem receperit, nihilo minus maritus dotis persecutionem habebit, siue iudicio, siue non, utili actione. egtem ex testamento cauere debere defensu iri heredem aduersus maritum.
Abbreviated transcription (Latin):
dotem minuunt.sq ninus duixi¬
mus ipo nire ĩpensis mimn dotem
tem erit refe̾noum. ¶Adeo autẽ
dotis accõnem contin cotispũre¬
p̃legatio ut siuinus ennurori .s.¬

Expanded text:
dotem minuunt. sed quod diximus ipso iure dotem impensis minui, tem erit referendum. Adeo autem dotis actionem continet dotis relegatio, ut, si uiuus eam uxori s
Abbreviated transcription (Latin):
rito pͣrmri. ¶Item q̃rit᷑ si dos aui
legata eẽt. eamq rogatussit mi.¬
liẽri restitue̾ anlex falcidia in le
dotis accõne ꝯsecutũram. ergoq̃¬
ro ancõmoda rep̾sentatõnis ih
legato sic obẜũentim: atq si dos

Expanded text:
praestari. Idem quaerit, si dos alii legata esset eamque rogatus sit mulieri restituere, an lex Falcidia in legdotis action‹e› consecuturam. ego quaero, an commoda repraesentationis in hoc legato sic obseruentur atque si dos
Abbreviated transcription (Latin):
redis aditio moram legati
quis̾ petitioni fac̾ cessiomi di
iegatarius securiis est. s ⁊ si nõ¬
dum natussit hr̃s mititutus
aut aput hõstesi sic siłr le¬

Expanded text:
redis aditio moram legati quidem petitioni facit, cessioni dieediatur, legatarius securus est. Sed et si nondum natus sit heres institutus aut apud hostes sit, simil
Abbreviated transcription (Latin):
imere milicie non loqͦr deeo
quiuolut ualẽ testm̃ etiam
assumptii. hic enĩ qͣi mmili¬
tia seqn̾ti fecit testm̃n exemplo
miles captiui aput hostes deces¬
ẜit. dicennis legeni corneliam¬
ametiam ad eius tesm ꝑt̃mẽ
ciuitate decessĩt relicto nẽpo¬
te exfilio. ansi milit̾ tenm̃ p̃ã

Expanded text:
unere militiae. non loquor de eo, qui uoluit ualere testa mentum etiam adsumptus: hic enim quasi in militia sequenti fecit testamentum exemplo miles captus apud hostes decesserit, dicemus legem Corneliam etiam ad eius testamentum ciuitate decesserit relicto nepote ex filio, an similiter testa
Abbreviated transcription (Latin):
atuputa ⁊ mrea q̃ tutori suo mi¬
psit uł cc̃ mandata comienit.
sarererum amotaꝵ acconem
quia competit diuorcii cã. ¶Rȩ
amotas dicinus non solumca
qͣs mulramouit cum diuor¬

Expanded text:
t puta in ea, quae tutori suo nubsit uel contra mandata conuenit sare rerum amotarum actionem, quia competit ‹furti›. Diuortii causa res amotas dicimus non solum eas, quas mulier amouit, cum diuor
Abbreviated transcription (Latin):
easõ res contẽtat etiam furti
tẽnebitim. ¶Item si ẜuus enis
furtum fecit. furti cum ca age̾
possimnis. ¶S ⁊cum uxore fu¬
rtiageꝰ poͥssibile est. si eicu hrde
sumisfurtiai fecit uł nob̾ an̾¬

Expanded text:
em res contrectat, etiam furti tenebitur. Item si seruus eius furtum fecerit, furti cum ea agere possumus. Sed et cum uxore furti agere possibile est, si ei cui heredes simus furtum fecit, uel nobis an
Abbreviated transcription (Latin):
Erum amõtaꝵ nidĩtuun si¬
giuare introductu ẽ aduius
cam que uxor fuit.quian placint
cumea firti age̾ posse. quib dã
estmantib nec ꝗdami furtum
cietas inte quod̾amͦ dnam ea
face̾t aliis ut sabmo ⁊ procuł.
furtũ ꝗo̾ ea face̾sicuti filia prĩfac̾
o furtiñ ẽe accõnem ꝯstitũto

Expanded text:
erum amotarum iudicium singulare introductum est aduersus eam quae uxor fuit, quia non placuit cum ea furti agere posse: quibusdam existimantibus ne quidem furtum cietas uitae quodammodo dominam eam faceret: aliis, ut Sabino et Proculo, furto quidem eam facere, sicuti filia patri faciat, sed furti non esse actionem constituto
Abbreviated transcription (Latin):
i̾t. rerum amotaꝵ niditio te¬
nebitur. u̾m ẽ itaq ꝙ lab̾ scrib̾
urorem rerimi amotaru ten¬
eri etiam si ad eam resnon ꝑle
ut uł opem furi trlit ioq fecit
dniorcii ca rerumamot.aꝵiu¬
ditiodampnabit. Pauł.

Expanded text:
it, rerum amotarum iudicio tenebitur. uerum est itaque quod Labeo scripsit uxorem rerum amotarum teneri, etiamsi ad eam res non peruit uel opem furi tulit idque fecit diuortii causa, rerum amotarum iudicio damnabitur.
Abbreviated transcription (Latin):
sit hr̃s mariti hrditati pẽtito¬
ne uł ad exhibñd̾. iccõne cas
consequi potit aristo ⁊ conda¬
ci eĩ posse recte putat. qia exĩ¬
iusta ca apud came̾ent. ¶Q
si mortuo uiro ⁊ moi̾t nor
fac̾ furtum quia reibrorta¬

Expanded text:
 heres mariti hereditatis petitione uel ad exhibendum actione eas consequi poterit. Aristo et condic‹i› ei posse recte putat, quia ex iniusta causa apud eam essent. Quod si mortuo uiro amouerit, non facit furtum, quia rei her
Abbreviated transcription (Latin):
domo expulit ⁊ amnouit res
rerimi amotarum tem. ¶Gr
rerum amotaꝵ instituit acci¬
onemsi uelit mag̾ nsnirad
deferre. cogĩ. idñsarius nͣrãre
dum prins de calumpinanu¬

Expanded text:
domo expulit et res amouerunt, rerum amotarum teneri. Qui rerum amotarum instituit actionem si uelit magis iusiurandum deferre, cogitur aduersarius iurare dum prius de calumnia
Abbreviated transcription (Latin):
Mumo ⁊ medificandu edib
⁊ in reponendisꝓpagandisq ui¬
neis ⁊ inualitudine mancipio¬
rimi modicas iinpeniasũ. di
ꝯrbit̃ curare auogun egor¬

Expanded text:
in aedificandis aedibus et in reponendis propagandisque uineis et in ualetudine mancipiorum modicas impensas non debet arbiter curare: alioquin nego
Abbreviated transcription (Latin):
i hiis qͥ p̾fectura annoneuł i¬
gilũ gerunt. ¶ eoꝵ qui rei .p. cã
ab sunt comites ꝗ st̃ intͣ statu¬
tum m̾m detutela q̃ ab sũtib
ł ꝓfecturis delata est excusantur.
nam iusceptã antea nͥ depomĩt¬
¶Qui corꝑis. Item qui excolle¬
gii nire excũis antur ⁊collegaꝵ
filioꝵq eoꝵ tuteia non excusã¬

Expanded text:
fecturam annonae uel uigilum gerunt.Eorum, qui rei publicae causa absunt, comites, qui sunt intra statutum numerum, de tutela, quae absentibus uel profecturis delata est, excusantur: nam susceptam antea non deponunt.Qui corporis, item collegii iure excusantur, a collegarum filio
Abbreviated transcription (Latin):
bonorum posẜonem ⁊ ueor ne
hactenis filio suo profinit fcm̃
hrdis scripti non. ioentiut
eum ad portõnem admitteret
bonorum pat̾nor non etiam
corum que emancipatus ppria
hu̾it. ⁊ hoc sit conseqn̾t illi quod
cum erminore ꝑtescriptus a
pre hr̃s relictus in potate a dii
iuuis edicti u̾bis coliatio mouat᷑
exui̾te p̃toris denegindam eẽ
Rndecur multo magis au̾ hinc
conferri non oportet. quia et
apre erhr̾datuis ap̾tore adbo¬
norum possom contͣ tabula
non uõcatim occõne oiisse
to ap̾tore contͣtabulas bonor
posso̾m. nom̃ sun hrdis adep¬
tusest segata tñ exꝑte sua i¬

Expanded text:
bonorum possessionem. et vereor, ne hactenus filio suo profuerit factum heredis scripti non adeuntis, ut eum ad portionem admitteret bonorum paternorum, non etiam eorum, quae emancipatus propria habuit, et hoc sit consequens illi, quod, cum ex minore parte scriptus a patre heres relictus in potestate, adamvis edicti verbis collatio inducatur, ex mente praetoris denegandam eam respondetur. multo magis autem huic conferri non oportet, quia ei a patre exheredatus, a praetore ad bonorum possessionem contra tabulas non vocatus occasione omissae to a praetore contra tabulas bonorum possessionem nomen sui heredis adeptus est. Legata tamen ex parte sua i
Abbreviated transcription (Latin):
tum tueatur si adita non fu̾it
hrditas. it anec filius quimpo
tate remansit aditione habita
in totum expellentꝰ erit. s ad
h̾rditatis petitionem admit¬
tendus est. ¶ Ex cã mofticiose
querele contͣ emancipãtũ mo¬
quontriq ad bona pris nenu̾t

Expanded text:
tum tueatur, si adita non fuerit hereditas, ita nec filius qui in potestate remansit aditione adhibita in totum expellendus erit, sed ad hereditatis petitionem admittendus est ex causa inofficiosi querellae contra emancipatum moquo utrique ad bona patris
Abbreviated transcription (Latin):
udatur. certo emni nidiciolibi
apentum successione remoue¬
norum possonem accepit tam
legti quĩ fidĩcõmissi exactios
mortis causa donatiomi reten¬
tio denegatur. nec int̾est ꝑsem¬

Expanded text:
tur: certo enim iudicio liber‹i› a parentium successione remouenorum possessionem accepit, tam legati quam fideicommissi exactio, sed et mortis causa donationis retentio denegatur: nec interest, pe
Abbreviated transcription (Latin):
irritum ad notam exhrdatiõn
solam profecisse indeatur redit
resadin testati crͣitim  adu̾sꝰ
fiuum suum exasse hr̾cem ab
intestato pr̃e emancipatum
p̾tor in ꝑte dudia tueatimera

Expanded text:
irritum ad notam exheredationis solam profecisse uideatur, redit res ad intestati exitum, ut aduersus filium suum ex asse heredem ab intestato patr‹i› emancipatum praetor in parte dimidia tu
Abbreviated transcription (Latin):
nomine prare cogendꝰ eris.
Siscriptus exꝑte ħrs rgat
sit pͤciꝑe pecuniam. ⁊ n quib te¬
sto̾ legatum erat distribuere
excit̾it. Int̾im n̾õ aut ei aut hus
quib legatum est. satisdare
oportet. ¶ Ein statu lio pecũ

Expanded text:
nomine praestare cogendus eris. Si scriptus ex parte heres rogatus sit praecipere pecuniam et eis quibus testamento legatum erat distribuere,exstiterit: interim aut ei aut his quibus legatum est satisdari oportet. Cui statulibe
Abbreviated transcription (Latin):
Uidam testõ nł codicilłita le¬
gau̾at aureos qua dringẽtos
pamphile dari uoloitaut inf
scriptum e̾. aulio anctore.ni¬
reos tot ⁊ in custris quos h̾eoi
cumom̃i fũme malios usus
tnͣslate eẽnt. q̾ro an debeatur
tremfa. demonstͣre pocius hr¬
dib uolisse. uñ anreos quad̾n
pure datum c̾e̾t. ⁊ oquadrin¬
genti pamphile debebuntur.¬
ꝑ Quociens lege nilia bonaua¬
cantia ad fiscum ꝑtinent et
legata ⁊ sid̾icõmissa p̾stant᷑ qͥ
p̾stare cogẽtur hr̃i aquo relic¬
ta erant. ¶ Sic̾ ẜunslegatur¬

Expanded text:
amento uel codi cillis ita legauit: 'Aureos quadri‹n›gentos Pamphilae dari uolo ita ut infra scriptum est: ab Iulio actore aureos tot et in castris quos habeo cum omnes summae in alios usus translatae essent: quaero, an debeatur as demonstrare potius heredibus voluisse, unde aureos quadringpure datum esset, et ideo quadringenti Pamphilae debebuntur. Quotiens lege Iulia bona vacantia ad fiscum pertinent, et legata et fideicommissa praestantur, quae praestare cogeretur heres a quo relicta erant. Si
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ fid̾i.ꝯ. dire. ita ⁊ ab eo ad ꝙ̃
⁊pub̾is filii legittrma ħ̾rditat
ur ronorii possõ ꝑuentura
ẽ fidi .o. recte dabuntur.d̾.
cet̾um si pubes fc̃s decessĩt ena¬
nescit fidi cõmissum.De

Expanded text:
 dare, ita et ab eo, ad quem impuberis filii legitima hereditas uel bonorum possessio peruentura est, fideicommissa recte dabuntur. 93 ceterum si pubes factus decesserit, euanescit fideicommissum.
Abbreviated transcription (Latin):
non snffice̾. ¶ Si exh̾rdato mͣ¬
rito mułr dedote agat magis
tione dotii po̾t certum tp̃c Si
maritus satisdare non possit
dempnatio inresiduum rep̾¬
sentatur. ¶ S si cum maritͦ
satudare possit noll miolid̃¬

Expanded text:
non sufficere.Si exheredato marito mulier agat, magis tione dotis post certum tempus, si maritus satisdare non possit, demnatio residui repraes‹en›tatur: sed si, cum maritus satisdare posset, noll
Abbreviated transcription (Latin):
maritus senus mȩuos dotales
fu̾it᷑ indñoum andehos possit
ꝯueniri. ⁊ si quad̾ tm̃ in ẜuos
eum teñi ħ noĩe. Si u̾o⁊ in
suos est naturał. ad huc tñdi

Expanded text:
maritus saeuus in seruos dotales fuit, uidendum, an de hoc possit conueniri. et si quidem tantum in seruos eum teneri hoc nomine: si uero et in suos est natura talis, adhuc di
Abbreviated transcription (Latin):
hre dnõliceat. sicutiobid qd̾o
bligatus e fumdns accid̾e possit
ut cumhr̃e dno nonliceat.
¶Si uio certus homo legatus est.
De delegͤato dicta sunt cadem
tñsferre licebit. ad eum quiuł
srichumas hominem daͣreꝓ¬

Expanded text:
re domino liceat, sicuti ob id, quod obligatus est fundus, accidere possit, ut eum habere domino non liceat. Si uero certus homo legatus est, de legato dicta sunt, eadem transferre licebit ad eum, qui uel Stichum uel hominem dar
Abbreviated transcription (Latin):
gͣatis ssi alibi relicca e. alibi
hr̃i condempnabit᷑ doli suino¬
mine. cet̾m si sine dolo ibi p̾sta¬
bitur quo tnͣstulit. ¶S si id
petatur q ponde nuio mensu¬
ra necontinetur.si ꝗdem cer¬
tum corpus legatum e̾ ułuti
frum̾tum exillo horreo. uł¬

Expanded text:
gatis. sed si alibi relicta est, alibheres condemnabitur doli sui nomine: ceterum si sine dolo, ibi praestabitur, quo transtulit. Sed si id petatur quod pondere numero mensura continetur, si quidem certum corpus legatum est, ueluti frumentum ex illo horreo u
Abbreviated transcription (Latin):
tampecuniam exħ̾rdate filie
u̾bis fid̃i.ꝯ. reliquit. eamq i
impture dotis noi̾e dari uolu¬
it. silio dotem inpnłatecum
fuuus minorem dotem dediss.
stab̾at diuortio quor secutofi
patrẽ int̾pomi stipułonem uo¬
lnnsse quofilia post primas nu¬
pcias indotata ꝯstitue̾tur. ce¬
cias cautõnem extendi non
oͣportẽ ¶ Afil:a pat̾ pecierat
nt an nellet ex lib̾i sins p̃dia
cummorerecurrestitue̾tum
ex lib̾is p̾dna fid̾i ꝯmissi finia i¬
uiua conauit non ẽẽ electi¬
onem ꝑꝑ incertum diemti
namm eum destinatio diri
tto nefundũ tusculanii au¬
quo ĩuitatosi telligend̾ ẽ
quib h̾r̾des exͣnei fid̃i comus¬
ariam lib̾tatem reodidĩnt.
fidei tue ꝯmitto uror ut tles
ut restituas filie mee cũmo¬
rieris quicquid ad re qͦqͦnoĩe
contiebiutur nam ortostͥ¬
p̃ture non ĩredit cãmiuris
ac uoluntatis s cos plegata

Expanded text:
tam pecuniam exheredatae filiae uerbis fideicommissi reliquit eamque nupturae dotis nomine dari uoluit filio dotem stipulante. cum filius minorem dotem dedisset, stabat. diuortio quoque secuto patrem interponi stipulationem uoluisse, quo filia post primas nuptias indotata constitueretur: cetias cautionem extendi non oportere. A filia pater petierat, ut cui vellet ex liberis suis praedia cum moreretur restitueret: uni ex liberis praedia fideicommissi viva donavit. non esse electionem propter incertumnam in eum destinatio dirigtto, ne fundum Tusculanum alquoque invitatos intellegendum est, quibus heredes extranei fideicommissam libertatem reddiderunt. "Fidei tuae ut restituas filiae meae, cum morieris, quidquid ad te quoquo nomine continebuntur, nam ordo scripturae non impedit causam iuris ac uoluntatis: sed dos praelegata
Abbreviated transcription (Latin):
currit qui omissa ca̾ testĩ h̾iditatẽ¬
uł ab intestato hr̾ditate possi¬
ꝑtem ne enis posside̾nt ad deat¬
hoc ut eos circimuemãt ꝗu Ex
quid exiuditio defuncti deberi
potint si non abintestato possi¬
detur hr̾ditas⁊m eos accionem

Expanded text:
currit, qui omissa causa testamenti ab intestato hereditatem partemue eius possident ad hoc, ut eos circumueniant, quibus quid ex iudicio defuncti deberi potuit, si non ab intestato possideretur hereditas, et in eos actionem
Abbreviated transcription (Latin):
te sunt tabule p̾toris id officiũ e
ut cogitat signatores comien¬
are ⁊ sigilla sua recognosce̾.
publice enim crpedit supp̃ma
hõmum iidicia exitum hale
mentib resignari testm ⁊ reciti¬
Oetesiquis exsignato Gauꝰ ri.¬
Drib aberit mitr debent tabule
testi uͥ ip̃e sit. utiagnoscat. nami
reuocari eum agnoscendi cau¬
sa honerosum est. quippe sepe cũ
magna captione .areb nris reuo¬
canum. ⁊ sit miquum dam̃pno¬
sum cuiq ẽẽ officium suum. nec
adremꝑtinet uus absit. an os
⁊ si forte omib ab sentib ca aliqͣ
apire tabulas urgeat d ꝓcõsul
curare ut int̾uementib optime
opimionis niris. ipiantur. ⁊ pꝰ dei¬
criptum ⁊ recognitum fcm ab
huidem quib int̾uementib

Expanded text:
e sint tabulae, praetoris id officium est, ut cogat signatores conuenire et sigilla sua recognoscere publice enim expedit suprema hominum iudicia exitum habernientibus resignari testamented si quis ex signatoribus aberit, mitti debent tabulae testamenti ubi ipse sit, uti adgnoscat: nam reuocari eum adgnoscendi causa onerosum est. quippe saepe cum magna captione a rebus nostris reuocamur et sit iniquum damnosum cuique esse officium suum. nec ad rem pertinet, unus absit an omnes. et si forte omnibus absentibus causa aliqua aperire tabulas urgueat, debet proconsul curare, ut interuenientibus optimae opinionis uiris aperiantur et post descriptum et recognitum factum ab isdem, quibus int
Abbreviated transcription (Latin):
adire debebit nr̾ditatem qi ertre¬
cat hr̾ditatem coactusq ap̾to¬
reregitiat. ħenim ca̾i exipso
po̾ĩtoq hr̾dit. ario metu innũ¬
sas acciones meum tnͣfert. ꝗre
cipit hr̃ditatem.Abor.¬
Eii saturmꝰ archicurenis er
classe britanna testõ fiducian¬
um reliquit hr̃dem ualerium
marimu trerachũ a quo petit
ut filiosuo ocnano cum adan¬
tue̾t. senis occiamis añqm̃ im
malius seneca quise anũculũ
tis noi̾e ħ uona petit. marimꝰã.
trierachꝰ sibi ea uenͣdicat io qr ae¬
fimetin est iscui restitue inssui
erat. q̾ro gͦ utrum ħ bona ad.
ualenum maximũ trierachũ
hrcem fiduciariũ ꝑtineantian
ad inallium senecam ꝗ se piĩ

Expanded text:
it hereditatem, quasi ex Trecat hereditatem coactusque a praetore restituat: hoc enim casu ex ipso positoque hereditario metu uniuersas actiones in eum transfer‹t›, qui recepit hereditatem. Saturninus archigubernus ex classe Britannica testamento fiduciar‹i›um reliquit heredem Ualerium Maximum trierarchum, a quo petit, ut filio suo Seio Oceano, cum ad anitueret. s‹e›ius Oceanus antequam imMallius Seneca, qui se avunculum tis nomine haec bona petit, Maximus autem trierarchus sibi ea vindicat ideo, quia defunctus est is cui restituere iussus erat. quaero ergo utrum haec bona ad Valerium Maximum trierarchum heredem fiduciarium pertineant an ad Mallium Senecam, qui
Abbreviated transcription (Latin):
fuius enis iue̾t nire hr̃et. nã
quia cantiones ñpõtant in t̾po¬
pinim conditionis ꝑꝑfraudem
inflixit. post decreti aut̾ auccͣem
uł etiam cum debitorib agio
cessiomib hrditariis emolim̃it

Expanded text:
eret. nam quia cautiones non poterant interponum condicionis propter fraudem inflixit. post decreti autem auctoriuel etiam cum debitoribus agi cessionibus hereditariis emolument
Abbreviated transcription (Latin):
nec tm̃ efficiat qnͣtum in dotẽ
est. tñprotua portone cotis ple¬
gite ꝑtem ceducit. cum enĩ utrꝰ¬
mulrem et q̃muns alium cre¬
ditorem hrdem mstitutũ ⁊ hr¬

Expanded text:
ntum efficiat, quant‹u›m in dote est, tamen pro sua portione dotis praelegatae partem deducit. cum enim utrumulierem et quemuis alium creditorem heredem institutum
Abbreviated transcription (Latin):
Irecitintursi res urgrat ⁊ metus
crit ne ꝑ abͣsentiam forte fid̾iꝰ¬
marii diei actõnis exeat hr̾sni¬
dicium sũsciꝑe cogitur. similiq
moco fiio depossõne contͣ tab̾.
deliu̾ante scriptus hr̃sa credito¬
rib hrditariis conuenitur

Expanded text:
restituitur, si res urgueat et metus erit, ne per absentiam forte fideicommissarii dies actionis exe‹a›t, heres iudicium susc‹i›p‹e›re cogitur. Similique modo filio de possessione contra tabulas deliberante scriptus heres a creditoribus hereditariis conuenitur
Abbreviated transcription (Latin):
cusare. nam ⁊ quodam mꝰͦ inꝑtr̃
hr̾ctatis senatus recipiuolnt
ficu cõmissaniũ ⁊ hri hrem lõco
oitas. s cum proitarios mimo
fenauitant ex fundis fructus
ꝑceꝑit nch̾ eo noĩe p̾stat eiom¬

Expanded text:
cusare: nam et quodammodo in partem hereditatis senatus recipi uoluit fideicommissarium et haberi heredis loco, ditas. sed cum hereditarios nummos faen‹e›rauit aut ex fundis fructus percepit, nihil eo nomine praestat ei
Abbreviated transcription (Latin):
ditatis restõm sũ hr̃de decessit
lib̾tus ꝑm̾ bona enis creditori¬
b hr̃ditaris uende ꝑmittnio
as. anrecte senẜĩ rogata est
filia exasse his mitituta h̾r̾dit¬
atii ꝑtem dindiam deductĩ
non magno restitue ut legi
falcid̃. locus nonsit mora ftã
non ẽ restitutõm fidicõmumi
desido u̾rotenꝰ michiresitui
hrditatem ut ex treue̾ił. ic.ꝯ.

Expanded text:
itutionem sine herede decesserit libertus, perinde bona eius creditoribus hereditariis uendere permittendum as, an recte senserim. rogata est filia ex asse heres restituere hereditatis partem dimidiam deductis non magno, ut legi Falcidiae locus non sit: mora facta non est restitutioni fideicommissi. desidero uerbo tenus mihi restitui hereditatem, ut ex Trebelliano
Abbreviated transcription (Latin):
hror cius crinatura debint.i
liꝗs soluit ei cui fidi cõmissana
tn alicui relicta ꝓponitur ⁊ isre
hr̃ditarias quasdam furatꝰ sitĩ
hiii reb qͣi subtrit denegareei
petitionem oꝑte recte Rdetur.¬

Expanded text:
 eius, cui natura debuerit, aliquis soluerit, ei, cui fideicommissa tis alicui relicta proponitur et is res hereditarias quasdam furatus sit, in his rebus, quas subtraxit, denegari ei petitionem oportere recte re
Abbreviated transcription (Latin):
hec oro ponetur itaconcepta es¬
sec. stichus quimens ẽ̾. non qui
mens erit. s conccõt ał accipid
qͣtenus mens erit ut si totum
auienau̾t legatum extmgua¬
tur. si ꝑtem proea ꝑte debeatur
que testatoris mortis tꝑe fuerit.

Expanded text:
etur, ita concepta esset 'Stichus qui meus est', non 'qui meus erit'. sed condicio talis accipi debet 'quatenus meus erit', ut, si totum alienauerit, legatum exstinguatur, si partem, pro ea parte debeatur, quae testatoris mortis tempore fuerit.
Abbreviated transcription (Latin):
etiam si ab mͣtestato ad boꝵ possõ¬
nem ꝑueniant lib̾i. tainz si ⁊¬
exinfiorib ꝑtib petant qu ale¬
gntimi uocantur. qm̃ su sunt
uł ex illa que cognatis cutin
ta demumant hinc edcõ locui
est. s. status ⁊ ħ̾rditatis controu̾
ẜnus dicatur eẽ. nec iula tonoriĩs.
controu̾sia sit. ħ ca̾u libale nidi da¬
cium statim explicand̾ erit.¬
bebit. nec quicqm̃ cebons dini¬

Expanded text:
etiam si ab intestato ad bonorum possessionem ueniant liberi, tametsi ex inferioribus partibus petant, qua legitimi uocantur, quoniam sui sunt, uel ex illa, qua cognatis datur. Ita demum autem huic edicto locus est, si stseruus dicatur esse nec ulla bonorum controuersia sit, hoc casu liberale iudicium statim explicandum erit.bebit nec quicquam de bonis demi
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ quib pupillꝰ obligatus fu¬
erat: quia non suo nõie obliga¬
tus erat. s defimicti pnpilli qmi
nich̾ amplius qmͣ semissis do
tiis fun̾it isq pupilio aquo in
legatum erat ex substitutio¬
ne hr̃s extitit poti̾t dici auger

Expanded text:
illus obligatus fuerat, quia non suo nomine obligatur, sed defuncti pupilli, qui nihil amplius quam semissis dodtus fuerit isque pupillo, a quo nihil legatum erat, ex substitutione heres exstiterit, poterit dici augeri
Abbreviated transcription (Latin):
est rndemꝰ miscĩ duas ꝑ̃tes¬
¶Oui filium suum ĩpubem et
ticium equis ꝑtib h̾rdes mitit¬
uerat a filiototum semissem le¬
o substituat. q̾situm est cumti¬
cius exinstitutione adiss ⁊ ĩpu¬
be̾ filio mortuo exsũbͣstitutio¬
ne hrs extitiss qnͣtum legatoꝵ
noie p̾stare debe̾t ⁊ piacint sol¬
ida legata eum p̾stare debe. iam
confusi duo semisses effice̾nt ut
cirea logem falcidiam tociuta¬
sis ro hretur ⁊ solida legata p̾sta¬
rentin: Srhoc itaum est si filiui

Expanded text:
espondebimus misceri duas partes.Qui filium suum impuberem et Titium aequis partibus heredes instituerat, a filio totum semissem leo substituerat. quaesitum est, cum Titius ex institutione adisset et impubere filio mortuo ex substitutione heres exstitisset, quantum legatorum nomine praestare deberet. et placuit solida legata eum praestare debere: nam confusi duo semisses efficerent, ut circa legem Falcidiam totius assis ratio haberetur et solida legata praestarentur. sed hoc ita uerum est, si
Abbreviated transcription (Latin):
Item qui dampnatus est seia¬
num fudum uendẽ ꝑtani
corneliam fũdĩ hr̃dit anbreti¬
net. ¶Siquichrdem nire n¬
stitũit eum cui rogatiis fu̾at
post mortem suam centum

Expanded text:
item qui damnatus est Seianum fundum uendere, partem Corneliani fundi hereditario iure retinet. Si quis heredem instituerit eum, cui rogatus fuerat post mortem suam centum