comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
utiq ñ est originis: sed iam ꝓpriȩ uoluntatis. Cũ autẽ
dixisset sic et gr̃a regnet ꝑ iusticiam in uitam et̾nam.
illud tantũmͦ trahitur qͦd ẽ: originale peccatum. rege¬
nerante autem sp̃u ñ solum originalis. s etiam uolun¬
tariorũ fit remissio peccatorũ. Potest ꝓinde dici recte
nationem omniũ mitissimam futuros. Multum aut̃
fallit et fallitur: qui eos indamnationem p̃dicat ñ
futuros. dicente apłõ. Iudicium ex uno delicto in con¬
demnationẽ. Et paulopost. P uniꝰ delictum in omnes
homines ad condemnationem. Quando g peccauit a¬
dam ñ obediens dõ. tunc eius corpꝰ quanuis eẽt anima¬
le ac mortale gr̃am ꝑdidit. qua eius anime om̃i ex par¬
te obediebat. Tunc ille extitit bestialis motus ꝑudendus
hominib quẽ in sua erubuit nuditate: Tunc etiam
morbo quodã ex repentina et pestifera corruptione con¬

Expanded text:
utique non est originis, sed iam propriae uoluntatis. cum autem utique non est originis, sed iam propriae uoluntatis. cum autem dixisset: sic et gratia regnet per iustitiam in uitam aeternam, illud tantummodo trahitur, quod est originale peccatum, regenerante autem spiritu non solum originalis, sed etiam uoluntariorum fit remissio peccatorum. Potest proinde recte natione omnium mitissima futuros. Multum autem fallit et fallitur, qui eos in damnatione praedicat non futuros, dicente Apostolo: « Judicium ex uno delicto in condemnationem: » et paulo post, « per unius delictum in omnes homines ad condemnationem. quando ergo pcccauit Adam non oboediens deo, tunc eius corpus, quamuis esset animale ac mortale, gratiam perdidit, quaeius animae omni ex parte oboediebat; tunc ille extitit bestialis motus pudendus hominibus, quem in sua erubuit nuditate; tunc etiam morbo quodam ex repentina et pestifera corruptione con
Abbreviated transcription (Latin):
illa om̃s habet homines. sic ista om̃s iustos homines:
quia sicut nemo pret illa homo. sic nemo pret̃ istam
iustus homo. Et in utraq multi. Sicut enim ꝑ mobe¬
dientiam uniꝰ hominis peccatores constituti sũt mul¬
ti: ita ꝑ obedientiã uniꝰ hominis iusti constituentur
multi. Lex autem subintrauit. ut abundaret delictũ.
Hoc adoriginale homines addiderunt. iam ꝓpria uo¬
luntate: ñ ꝑ adam. S: hoc quoq soluitur sanaturq
ꝑ xp̃m: quia ubi abundauit delictum. suꝑabunda¬
uit gr̃a. ut quemadmodum regnauit peccatum in
mortem. etiã qͦd ñ ex adam traxerunt homines.s. sua
uoluntate addiderunt: sic et gr̃a regnet ꝑ iusticiam
in uitam ȩt̾nam. Ntam̃ aliqua iusticia pret̃. xp̃m. si¬
cut aliqua peccata pret̾ adam. Ideo cum dixisset quẽ:¬
admodum regnauit peccatum in mortem. hic ñ addi
de peccato illo qͦd subintrante lege abundauit. Et hoc

Expanded text:
illa omnes habet homines, sic ista omnes justos homines, illa omnes habet homines, sic ista omnes justos homines, quia siustus homo et in utraque multi. sicut enim per inoboedientiam unius hominis peccatorcs constituti sunt multi, ita per oboedientiam unius hominis iusti constituentur multi. Lex autem subintrauit, ut abundaret delictum. hoc ad originale homines addiderunt iam propria uoluntate, non per Adam; sed hoc quoque soluitur sanaturque per Christum, quia ubi abundauit peccatum, superabundauit gratia, ut, quemadmodum regnauit peccatum in mortem, etiam quod non ex Adam traxerunt homines, sed sua uoluntate addiderunt, sic et gratia regnet per iustitiam in uitam aeternam. non tamen aliqua iustitia praeter Christum, sicut aliqua peccata practer Adam. ideo cum dixisset: quemadmodum regnauit peccatum in mortem, hic non addide peccato illo, quod subintrante lege abundauit, et hoc
Abbreviated transcription (Latin):
tum in quo om̃s imitatione peccauerint. quia pri¬
mꝰ hominum ipse peccauit. Ac ꝑhoc abel dici debuit.
in quo om̃s similit uno homines imitatione iusti¬
ficent᷑: qͣm ipse primꝰ hominum iuste uixit. Aut
si ꝓpt̾ quendam articulum temporis ad noui testa¬
sp̃m regenerans gr̃a: ꝓpterea et adam unꝰ ẽ. in qͦ om̃s
peccauerunt. quia ñ sola eius imitatio peccatores fa¬
eit.s. ꝑ carnem generans pena. Ob hoc etiam dictum
ẽ onis et om̃s. Neq enim qui generantur ꝑ adam.
idem ipsi om̃s ꝑ xp̃m regenerant᷑. S hoc recte dictum
ẽ. quia sicut nulliꝰ carnalis generatio nisi ꝑadam: sic
sp̃ualis nullius nisi ꝑ. xp̃m. Nam si aliqui possent car
om̃s postea multos dicit. Possunt quippe in aliqua re
om̃s ẽẽ qui paucisunt. S: multos habet generatio car¬
nalis. multos et spirituał: quanuis ñ tam multos hec
sp̃ualis. quã illa carnalis. Ueruntam̃ quemadmodũ

Expanded text:
tum, in quo omnes imitatione peccaverint, quia pritum, in quo omnes imitatione peccaverint, quia primus hominum ipse peccavit. Ac per hoc Abel dici debuit, in quo uno omnes similiter homines imitatione justificentur, quoniam ipse primus hominum juste vixit. Aut si propter quemdam articulum temporis ad Novi Testaspiritum regenerans gratia, propterea et Adam unus est, in quo omnes peccaverunt, quia non sola ejus imitatio peccatores facit, sed per carnem generans poena. Ob hoc etiam dictum est, « omnes et omnes: » neque enim qui generantur per Adam iidem ipsi omnes per Christum regenerantur; sed hoc recte dictum est, quia sicut nullius carnalis generatio nisi per Adam, sic spiritualis nullius, nisi per Christum. Nam si aliqui possent carnomnes postea multos dicit. Possunt quippe in aliqua re omnes esse, qui pauci sunt. Sed multos habet generatio carnalis, multos et spiritualis, quamvis non tam multos haec spiritualis, quam illa carnalis. Verumtamen quemadmodum
Abbreviated transcription (Latin):
autem diceret iustificamini a me.sicut et ego sum
iustificatus a xp̃o. Qm̃ possunt ẽe et sunt et fuerũt
multi iusti homines et imitandi: iustus autem &
iustificans. nemo nisi xp̃e. Unde dicitur. Credenti
in eũ qui iustificat impiũ: deputat᷑ fides eiꝰ ad iusti
ciam. Quisquis gͦ ausus fueritꝰ iuͣstifico te: conse¬
quens ẽ. ut dicat. crede in me. Qͦd nemo sc̃orum rec¬
me credite: ut quia ipse iustificat impium depu¬
tetur fides ad iusticiam credenti in eum. Nam si
sola imitatio facit peccatores ꝑ adam.cur ñ etiam
ꝑ xp̃m sola imitatio iustos facitꝰ. Sicut enim inqͥt
ꝑuniꝰ delictum in om̃s homines ad condemnatio¬
nẽ: sic ꝑ uniꝰ iustificationẽ in om̃s homines adiu
xp̃c.s. adam et abel constitui debuerunt. Qm̃ cum
multi nos in huiꝰ uite tempore p̃cesserint peccato¬
res. eosq imitati fuerint qui posteriore tempore
peccauerunt. ita tam̃ uolunt isti ñ nisi adam dic¬

Expanded text:
autem diceret: Justificamini a me, sicut et ego sum autem diceret: Justificamini a me, sicut et ego sum justificatus a Christo, quomodo possunt esse, et sunt, et fuerunt multi justi homines, et imitandi; justus autem et justificans nemo, nisi Christus. Unde dicitur: « Credenti in eum qui justificat impium, deputatur fides ejus . » Quisquis ergo ausus fuerit dicere, Justifico te, consequens est ut dicat etiam: Crede in me: quod nemo sanctorum recedite in Deum, et in me credite, » ut quia ipse justificat impium, deputetur fides ejus ad justitiasola imitatio facit peccatores per Adam, cur non etiam per Christum sola imitatio iustos facit? sicut enim, inquit, per unius delictum in omnes homines ad condemnationem sic et per unius iustificationem in omnes homines a et Christus, sed Adam et Abel constitui debuerunt. Quoniam cum multi nos in hujus vitae tempore praecesserint peccatores, eosque imitati fuerint qui posteriore tempore peccaverunt; ideo tamen volunt isti, nonnisi Adam dic
Abbreviated transcription (Latin):
remissionis dantur. eisq hominib tanta iusticia
donat. ut cum adam consenserit ad peccatum sua¬
denti. ñ cedant isti etiam cogenti: Et quid ẽ. multo
magis in uita regnabunt. cum mortis regnum
multo plures in et̾̃nam penam trahat. nisi intelli¬
gamꝰ eos ipsos in utroq dici qui transeunt ab adã
ad xp̃m. id est amorte ad uitam:: quia in uita ẽt̾na
sine fine regnabunt. magis quam in eis mors tem¬
poraliter. et cum fine regnauit. Itaq sicut ꝑunius
delictum in om̃s homines ad condemnationẽ: ita
ꝑunius iustificationem in om̃s homines ad iustifi¬
cationem uitȩ: Hoc unius delictum si imitationem
atcendamꝰ. ñ erit nisidiaboli. S quia manifestum
ẽ.de adam ñ de diabolo dici: restat n intelligenda ñ
u ꝑuniꝰ iusticiam diceret. Eam quippe iustificationẽ
dicit qua xp̃c iustificat impium: ñ quã imitandã
ꝓposuit. S: solus hoc potest. Nam potuit apłs recte
dicere: imitatores mei estote sicut et ego xp̃i. nunquã

Expanded text:
remissionis datur eisque hominibus tanta iustitia donatur. ut, cum Adam consenserit ad peccatum suadenti, non cedant isti etiam cogenti ? et quid est: \'multo magis in uita regnabusnt, \'cum mortis regnum multo plures in aeternas poenas trahat, nisi intellegamuseosipsosin utroque dici qui transeunt ab Adam ad Christum, id est a morte ad uitam, quia in uita aeterna sine fine regnabunt, magis quam in eis mors temporaliter et cum fine regnauit? Itaque sicut per unius delictum in omnes homines ad condemnationem itaet per unius iustificationem in omcationem vitae. » Hoc unius delictum, si imitationem attendamus, non erit nisi diaboli. Sed quia manifestum est de Adam, non de diabolo dici restat intelligenda, non si per unius justitiam diceret. Eam quippe justificationem dicit, qua Christus justificat impium, quam non imitandam proposuit, sed solus hoc potest. Nam potuit Apostolus recte dicere: « Imitatores mei estote, sicut et ego Christi; » nunquam
Abbreviated transcription (Latin):
hinc exꝑture: uł bona uł mala. S: t̃minandi huiꝰ
oꝑis cura. ñ sinit in his diutiꝰ immorari. Unum tam̃
qͦd int̃ multa mirabile comꝑi: ñ tacebo. Quis ñ scđm
istos qͥ ex meritis prioris uite ante hoc corpus in
celestib geste. animas t̃renis corporib magis minusue
grauari opinantur. affirmet eos ante istam uitam
sceleratius immaniusq peccasse. qui mentis lum̃
sic amittere meruerunt. ut sensũ uicino pecorib
nascerentur. ñ dico tardissimi ingenio. nam hoc de
aliis dici solet. s: ita excordes. ut etiam cirrati ad mo¬
uendum risum exhibeant cordatis delicias fatuitatisᷤ
Quorum nom̃ ex greco diriuatum moriones uulgus
appellat. Talium tamen quidam fuit ita . xp̃ianus.
ut cum eẽt omnium iniuriarum suarum mira fa¬
tuitate pacientissimꝰ. in iuriam tam̃ xp̃i nominis.
uł in se ipso religionis qua imbutus erat sic ferre ñ
posset. ut blasphemantes uidelicet cordatos a quib

Expanded text:
hic experturae uel bona uel mala. sed terminandi huius hic experturae uel bona uel mala. sed terminandi huius operis cura non sinit in his diutius inmorari. unum tamen, quod inter multa mirabile comperi. non tacebo. quis non secundum istos, qui ex meritis prioris uitae ante hoc corpus in caelestibus gestae animas terrenis corporibus magis minusue grauari opinantur, adfirmet eos ante istam uitam sceleratius inmaniusque peccasse, qui mentis lumen sic amittere meruerunt, ut sensu uicino pecoribus nascerentur, non dico tardissimi ingenio -nam hoc de aliis dici soletsed ita excordes, ut etiam cirrati ad mouendum risum exhibeant cordatis delicias fatuitatis, quorum nomen ex graeco deriuatum moriones uulgus appellat? talium tamen quidam fuit ita christianus, ut, cum esset omnium iniuriarum suarum mira fatuitate patientissimus, iniuriam tamen nominis Christi uel in se ipso religionis. qua inbutus erat, sic ferre non posset, ut blasphemantes uidelicet cordatos, a quibus
Abbreviated transcription (Latin):
inquam hȩc tam diuersa merita contraxerunt: Si
in cęlo egerunt aliquam uitam ut ꝓ suis actibus ꝓ¬
pellerentur. uł laberentur in t̾ras. congruisq sue
bonum haberet ingenium. & concupiscentus eius
et ob hoc cordis obtusi cum carnis illecebris ardentis
deret peiora t̾rena. aut in cruce tam̃ audiuit. ho¬
die mecum eris in paradyso. aut alicui cohesit aplõ
cuius p̃dicatione mutatus. et ꝑ lauachrum regene¬
rationis saluus effectus ẽ. ut ub̃i abundauit pecca¬
tum suꝑabundaret gr̃a. Quid hinc respondeant om¬
nino ñ uideo. qui uolentes humanis comecturis
iusticiam di defendere: et ignorantes altitudinem
gr̃e fabulas imꝑbabiles texuerunt. Multa enim
dici possunt de miris uocationib hominum. siue
quas legimus. siue quas exꝑti sumꝰ. quib eorum
opinio subuertatur. qui credunt ante ista corꝑora
sua quasdam ꝓprias uitas gessisse animas hominũ
quib ad hec uenirent ꝓ diu̾sitate meritorum. diu̾se

Expanded text:
inquam, haec tam diuersa merita contraxerunt? si inquam, haec tam diuersa merita contraxerunt? si in caelo egerunt aliquam uitam, ut pro suis actibus propellerentur uel laberentur in terras congruisque bonum haberet ingenium et concupiscentiis eiuset ob hoc cordis obtusi, cum carnis illecebris ardentisderet peiora terrena, aut in cruce tamen audiuit: hodie mecum eris in paradiso, aut alicui cohaesit apostolo, cuius praedicatione mutatus et per lauacrum regenerationis saluus effectus est, ut ubi abundauit peccatum, superabundaret gratia. quid hinc respondeant omnino non uideo, qui nolentes humanis coniecturis iustitiam dei defendere et ignorantes altitudinem gratiae fabulas inprobabiles texuerunt. Multa enim dici possunt de miris uocationibus hominum, siue quas legimus siue quas experti sumus, quibus eorum opinio subuertatur, qui credunt ante ista corpora sua quasdam proprias uitas gessisse animas, hominum. quibus ad haec uenirent pro diuersitate meritorum diuersa
Abbreviated transcription (Latin):
num uictor. qui oderit auariciam. luxuriam detes¬
tetur. atq uirtutes ad cȩteras ꝓuectior aptiorq con¬
surgat. et tamen eo loco sit. ubi ei p̃dicari. gr̃a xp̃iana
ñ possit: Quomͦ enim inuocabunt in quem ñ credi¬
derunt: aut quomͦ credent ei quem ñ audierunt:
Quom̾ autem audient sine p̾dicante: Alius autem
tardus ingenio. libidinosus. deditus flagicus. et fa¬
cinoribus cooꝑtus. ita gubernetur ut audiat. cre¬
dat. baptiretur. rapiatur. aut si detentus hic fuerit.
utiq melius ante hoc mortale corpus uixisse creden
mitiorib urgeretur. quas posset facile suꝑare. et ta
set a scde mortis ꝑnicie liberari. Ille autem ꝓ meritis
deteriorib sicut putant grauiori corpori implicitus.
peccatis pristinis quib ad hoc uenire meruerat. ad
laudabilit hic uiuat: Ubi duo isti tam diuersa me¬
rita contraxerunt. ñ dico ut iste credat. ille ñ credat
le ñ audiat. hoc enim ñ ẽ: in hominis potestate. ubi

Expanded text:
num uictor, qui oderit auaritiam, luxuriam detesnum uictor, qui oderit auaritiam, luxuriam detestetur atque ad uirtutes ceteras proucctior aptiorque consurgat, et tamen eo loco sit, ubi ei praedicari gratia christiana nonpossit-quomodo enim inuocabunt, in quem non crediderunt? ant quomodo credent, quem non audierunt? quomodo autem audient sine praedicante? — alius autem tardus ingenio, libidinibus deditus, flagitiis et facinoribus coopertus ita gubernetur, ut audiat, credat, baptizetur, rapiatur aut, si detentus hic fuerit, utique melius ante hoc mortale corpus uixisse credenhabebit uitam, sed ira dei manet super eum. in quo igitur set a secundae mortis pernicie liberari; ille autem pro mentis deterioribus, sicut putant, grauiori corpori inplicitus epeccatis pristinis, quibus ad hoc uenire meruerat, adlaudabiliter uiuat? ubi duo isti tam diucrsa merita contraxerunt, non dico, ut iste credat, ille non credaton audiat — hoc enim non est in hominis\' potestate — ubi,
Abbreviated transcription (Latin):
tur. cum om̃s siẽ: originale peccatum parit̃ rei sint. si
ñ ẽ. parit̃ innocentes sint: Unde ista tanta diuersitas.
nisi quia inscrutabilia sunt iudicia eiꝰ. et inuestigabi¬
les uie eius: An forte illud iam explosum. repudiatũ¬
q sentiendum ẽ. qͦd anime prius in cȩlesti habitatio¬
ne peccantes gradatim atq paulatim. ad suorum
meritorum corpora ueniant. ac ꝑ ante gesta uita
magis minusue corporeis pestib affligantur: Cui o¬
pinioni quanuis sc̃a scͥptura aꝑtissime contradicat.
que cum gr̃am commendaret: de nondum natis
d̃i maneret. ñ ex oꝑibus. s: ex uocante dictum ẽ. qͦd
maior seruiet minori. nec ipsi tamen qui hoc sentĩt
euadunt huiꝰ questionis angustias. s in eis coartati
et herentes. similit̃ o altitudo exclamare coguntur.
Vnde enĩ fit ut homo ab ineunti ꝑuericia modestior.
ingeniosior. temperantior. ex magna parte libidi¬

Expanded text:
tur, cum omnes, si est originale peccatum, pariter rei sint, si tur, cum omnes, si est originale peccatum, pariter rei sint, si non est, pariter innocentes sint? unde ista tanta diuersitas, nisi quia inscrutabilia sunt iudicia eius et inuestigabiles uiae eius? An forte illud iam explosum repudiatumque sentiendum est, quod animae prius in caelesti habitatione peccantes gradatim atque paulatim ad suorum meritorum corpora ueniant ac pro ante gesta uita magis minusue corporeis pestibus adfligantur? cui opinioni quamuis sancta scriptura apertissime contradicat. quae cum gratiam commendaret, nondum natis, dei maneretnon ex operibus, sed ex uocante dictum est, quod maior seruiet minori, nec ipsi tamen qui hoc sentiunt euadunt huius quaestionis angustias, sed in eis coartati ct haerentos similiter \'o altitudo!4 exclamare coguntur. unde enim fit, ut homo ab ineunte pueritia modestior, ingeniosior, temperantior, ex magna parte libidi
Abbreviated transcription (Latin):
par causa. Si enim mouet cur ex his duob cum ex eo qͦ
ambo sint originalit̃ peccatores alius ab hoc uincu¬
lo soluitur cui conceditur baptismus. alius ñ solui¬
tur cui talis gr̃a ñ conceditur. cur ñ talit̃ mouet qͦd
ex duob originalit̃ innocentibus alius accepit bap¬
tismum quo in regnum di possit intrare. alius non
accepit ne ad regnum di apossit accedere: Nempe
in utraq causa ad illam exclamationem reditur. O
altitudo diuiciarum. Ex ipsis deinde baptiratis par¬
uulis dicatur michi.cur alius rapitur. ne malicia
mutet intellectum eius. et alius uiuit impius futu¬
rus. Nonne si ambo raꝑentur. ambo in regnum celo¬
rum ingrederentur: Et tam ñ ẽ. iniquitas apud de¬
um. Quid illud quem ñ moueat. quem ñ in tanta
altitudine exclamare compellat. qͦd alii paruuli
sp̃u immundo uexentur. alii nichil tale patiuntur.
alii etiam in uteris matrum sicut iheremias sc̃ifican¬

Expanded text:
par causa. si enim mouet, cur ex his duobus, cum ex aequo par causa. si enim mouet, cur ex his duobus, cum ex aequo ambo sint originaliter peccatores, alius ab hoc uinculo soluitur, cui conceditur baptismus, alius non soluitur, cui talis gratia non conceditur, cur non taliter mouet, quod ex duobus originaliter innocentibus alius accepit baptismum, quo in regnum dei possit intrare, alius non accepit, ne ad regnum dei possit accedere? nempe in utraque causa ad illam exclamationem reditur: o altitudo diuitiarum! ex ipsis deinde baptizatis paruulis dicatur mihi, cur alius rapitur, ne malitia mutet intellectum eius, et alius uiuit impius futurus? nonne, si ambo raperentur, ambo in regnum caelorum ingrederentur? et tamen non est iniquitas apud deum. quid? illud quem non moueat, quem non in tanta altitudine exclamare conpellat, quod alii paruuli spiritu inmundo uexantur, alii nihil tale patiuntur, alii etiam in uteris matrum, sicut Hieremias, sanctifican
Abbreviated transcription (Latin):
cognouit sensum dm. aut quis consiliarius eius
fuit. aut quis prior dedit illi et retribuet᷑ eiꝰ. Qm̃ ex
ipso et ꝑ ipsum et in ipso sunt omnia. ipsi gła in
scła scłorum am̃. Ualde gͦ paruum sensum habemnꝰ
ad discutiendam iusticiam iudiciorum di. ad dis¬
cutiendam gr̃am gratuitam. nullis meritis p̃ce¬
dentib. ñ iniquam quȩ ñ tam mouet cum p̃stat᷑
indignis. quam cum eque indignis aliis denegat᷑.
Nam et hi quibus uidetur iniustum. ut paruuli
sine gr̃a xp̃i de corpore exeuntes. ñ solum regno dĩ. qͦd
et ipsi fatentur. nisi ꝑbaptismum renatos intrare
ñ posse: uerum etiam uita et̾na et salute priuentur.¬
querentes quomͦ iustum sit. ut alius ab originali impi¬
etate soluatur. aliꝰ ñ soluatur. cum eadem sit utriusq con¬
ditio. ipsi respondeant scđm suam sententiam quomͦ
identidem ustum sit. ut huic prestetur baptisinus
quo intret in regnum di. illi ñ p̃stetur cum sit utriꝰq¬

Expanded text:
uocantur, quoniam fidem per uerba gestantium quodam etribuetur ei? quoniam ex ipso et per ipsum et in ipso sunt omnia; ipsi gloria in saecula saeculorum amen. ualde ergo paruum sensum habemus ad discutiendam iustitiam iudiciorum dei, ad discutiendam gratiam gratuitam, nullis meritis praecedentibus non iniquam, quae non tam mouet, cum praestatur indignis quam cum aeque indignis aliis denegatur. Nam et hi, quibus uidetur iniustum, ut paruuli sine gratia Christi de corpore exeuntes non solum regno dei, quo et ipsi fatentur nisi per baptismum renatos intrare non posse, uerum etiam uita aetquaerentes quomodo justum sit ut alius ab originali impietate solvatur, alius non solvatur, cum eadem sit utriusque conditio: ipsi respondeant secundum suam sententiam, quomodo identidem justum sit ut huic praestetur Baptismus, quo intret in regnum Dei, illi non praestetur, cum sit utri
Abbreviated transcription (Latin):
ac imponãt sollicitudiẽm diligentẽ ⁊ oꝑam efficacẽ uts
studiũ ꝑisius reuocet᷑. Quociita ⁊ cet. usq exequẽtes ne
si secus ageritis ꝙ nõ credimꝰ sapĩam ⁊benignitatẽ sine q¬
bus iuiẽ potencie unitas potest ꝑsist̾e uideami abiecisse.
at nõs qui regnũ ipm hictemus celitus bñdictũ ut deco¬
retur ac decore huiꝰ nõ possumꝰ equaninut᷑ tollerare su
ire stimulantis aculeo ꝑ urgente nubilũ ꝯmotioĩs
licie pacis exhubent ⁊ deliramẽta desiderii delitestant.
dñici ex officio pastorali sicut exꝑimẽto dedicimꝰ ĩuigi¬
latis noctis uigilias iugilatas ne errantes ones illius lupi
uigilis faucib peant qui non dormit s uigilat ut con¬
gbegatas intdum cura ip̃m p̾cauere sattagẽs ne oues
oberrẽt. ⁊ lupus rapax qui curuit q̃rens que deuoret nñ¬
tessant᷑ cõgregatas disꝑgat ⁊ ꝑdat. qũi ad hoc rapit ut

Expanded text:
sollicitudinem diligentem et operam efficacem, ut studium Parisius revocetur. Quocirca etc. usque exequentes, ne, si secus egeritis, quod non credimus, sapientiam et benignitatem, sine quibus vix potentie unitas potest persistere, videamini abiecisse, ac nos, qui regnum ipsum hactenus celitus benedictum, ut dedecoretur a ire stimulantis aculeo perurgente nubilum commotionis licie pacis exuberent et deliramenta dissidie delitescant. nici ex officio pastorali, sicut experimento didicimus, vigilanter invigilas noctis vigilias, ne errantes oves illius lupi vigilis faucibus pereant, qui non dormit, sed vigilat, et congregatis interdum circa ipsum precavere satagis. ne oves oberrent et lupus rapax, qui circuit querens, quem devoret, incessanter congregatas dispergat et perdat, quoniam ad hoc rapit, ut
Abbreviated transcription (Latin):
pisius illue qͣiͣ flum̃e ad alueũ reuocet ᷑ ^ ftorsan ex tr̃aslatiõe
hiuꝰ ad nichilũ redigatur ꝑ plura loca diuisum uł sic̃ fluuꝰ¬
qui distractus ab alueo ĩ riuos diuisus arescit ⁊ ꝑ hoc celũ
claudi scupture ac ymbrem suũ nubes cõtin̾e ꝯtiñgat.
⁊ in cõplutam t̾ram uniu̾salis ecc̃e remanete. nec nõ in
tenebras solem ⁊ limam cou̾ti stellas inuolui caligine re¬

Expanded text:
Parisius c illuc quasi flumen ad Alveum revocetur; ne forsan ex translatione hujusmodi ad nihilum redigatur per plura loca divisum; velut fluvius distortus ab Alveo, & in rivos divisus arescit; & per hoc Cœlum claudi Scripturæ, ac imbrem suum nubes continere contingat; & incomplutam Terram universalis Ecclesiæ remanere, nec non in tenebras Solem, & Lunam converti, Stellas involvi caligine hu
Abbreviated transcription (Latin):
iuitione dilata ⁊ qͣiͣ cum augm̃ẽto festinata succedũt
Equidẽ u̾ecundie nota ⁊ quadam ꝯfusionis macła nõ ca¬
reret. si apud te nr̃e int̾cessionis actoritas ꝓ illo alicuiꝰ
ꝯͣdictionis obstaculũ inuẽiret ꝙ gratus ad grãm p̾cum
pe petro fundata a petri xͦ ⁊ decorẽ digͥtatis ⁊ pote¬

Expanded text:
nutione dilata, et quasi cum augmento festinata succedunt. nutione dilata, et quasi cum augmento festinata succedunt. Et quidem verecundie nota et quadam confusionis macula non careret, si apud te nostre intercessionis auctoritas pro illo alicuius contradictionis obstaculum inveniret, pro quo gratis ad gratiam, precum pe Petro fundata, a petra Christo et decorem dignitatis et pote
Abbreviated transcription (Latin):
decedentib deced̾e uideantur. q̃ laudabib assumũtur
iniptiis fcĩs sũt restauranda similib ut sic muere credã¬
ac prudĩe ac deuotõis signũ ostendit ĩ uniꝰ lib̾alitatis affe¬
ctu ꝓcurãs gem̃e utilitatis effc̃m. Porro prudẽtis ꝓuidĩa
extitit uirũ tam btilem tam acceptũ suis ⁊ eccͣe suis ne¬
gociis applicare. deuoti q sinc̾itas habuit in officiali bñficio
det ⁊ efficacia liberalitatis deficiet cũ fructuosa mat̾ia
cessorẽ tuũ in utriq p̾cedis officialem p̾dcm frequetior usus
ecclie tue ꝯmodis aptiorẽ. ecce nichil deest mat̾ie nichil
cause. spe gͥ firma ⁊ secura fiducia. sr̃.t. R0ͦ. qt. dc̃o ma
tis eandem pensionẽ ãnis singulis facilitate uolunta¬
tis ⁊ uolũtate facili solu̾e nõ obmittas tuas gͥ suꝑ hoc lit¬
teras cõcedendo. ũt uoluntatẽ difficultas nõ ing̾at ⁊ uo¬
liuitas difficultatẽ aliqũa non inducat. cũ quadã dimi

Expanded text:
decedentibus decedere videantur, que laudabilibus assumuntur initiis, factis sunt restauranda similibus, ut sic vivere credanac signum devotionis ostendit, in unius liberalitatis affectu procurans gemine utilitatis effectum. Porro prudentis providentia extitit virum tam utilem, tam acceptum suis et ecclesie sue negotiis obligare; devoti quoque sinceritas habuit in officialis beneficidet et efficacia liberalitatis deficiet, cum fructuosa materia cessorem tuum in utraque precedis, et officialem predictum frequentior usus ecclesie tue commodis aptiorem. Ecce, nihil deest materie, nihil cause. Spe igitur firma et secura fiducia fraternitatis eandem pensionem annis singulis facilitate voluntaria et voluntate facili solvere non omittas, tuas sibi super hoc litteras concedendo, ut voluntatem difficultas non ingerat et voluntas difficultatem aliquam non inducat,
Abbreviated transcription (Latin):
coactionis instanciã non expectent. Alioqͥn ne de tot lũs
spẽm rudem ⁊ st̾ilem impetrator no sine scribente repor
quitas rationis ⁊ approbata consuetudo ꝯsuetudo re
residente ratõis Imꝑio in aĩo uĩdicantis sedet ĩ exami
do cuiꝰ dissipant᷑ intuitu ꝓprie uoluntatis arbitͥum ⁊ ac¬

Expanded text:
coactionis instantiam non expectet. Alioquin, ne de tot litteris spem rudem et sterilem impetrator non sine scribentis rubore reportquitas rationis et approbata consuetudo reqresidente rationis imperio in animo iudicantis sedet in examindo, cuius dissipatur intuitu proprie voluntatis arbitrium et ac
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ potẽtia nͥ fu̾it sapĩa temꝑata ĩ p̾sumptione luxuriat et
arroganciã extollendo benignitas u̾o si eadem fulcita nõ fu¬
erit ĩ desolatione degen̾at ⁊ efficit᷑ faturitati cognata. Igit᷑
sapĩa necessaria est utriq sine qua utiaq illaꝵ nom̃e u̾tutis
de loco deliciaꝵ egresso nõ solũ p̾dcm̃ ^ n rigatur ⁊ fecũdatur

Expanded text:
m potentia, nisi fuerit sapientia temperata, in præsumptionem luxuriat, se in arrogantiam extollendo: benignitas verò, si eadem suffulta non fuerit, in dissolutionem degenerat, & efficitur fatuitati cognata. Igitur sapientia necessde loco deliciarum egresso, non solum regnum predictum irrigatur
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsone m̾itũ congrue substentari ꝓuid̾es de beneficio p̾benda¬
li u̾um sicut accepimꝰ nõdũ ip̃i nr̃e lr̃e fructũ aliquẽ attule¬
runt s ip̃m pociꝰ subiecisse laborib ⁊ exposuisse uidentur ex¬
peñ. S attendat tue frat̾nitatis prudencia fide tuerit suꝑ
hoc p̾cib nuris aliqͥd difficultatis opponi qͥ ꝓ incognito nõ ꝓbene
uexa. cur aliqua uacat uł cum se facultas obtulerit sine cuilib
dispendii difficultatis assignes. Non obstante bñficio qdꝰ
Idem magr̃ in eccͣa. de.. dicit᷑ obtin̾e cũ de ip̃o ꝯsid̾atis pͥme
m̾itis non credatur ꝯpetent̾ ẽẽ ꝓuisum. Sic aut̃ ẜm p̾cep¬

Expanded text:
cio prebendali. Verum, sicut accepimus, nondum ipsi nostre littere fructum aliquem attulerunt, sed ipsum potius subiecisse laboribus, exposuisse videntur expensis. Sed attendat tue fraternitatis prudentia, si decuerit super hoc precibus nostris aliquid difficultatis opponi, qui non pro incognito, non pro nnexa cura, si qua vacat vel cum se facultas obtulerit, sine cuiuslibet dispendio difficultatis assignes, non obstante beneficio, quod idem magister in ecclesia .. de .. dicitur obtinere, cum de ipso, consideratis persone meritis, non cre
Abbreviated transcription (Latin):
idem essecutor p̾bendam quã quõdam. decamuis eiusdẽ ecc̃e
obtinu̾at assignarit eidẽ ignorans tam pͥus collatã fuisse .G̾.
Canõico eccͣe memorate nobis humilit̾ supplicauit ut cum p̾¬
bend̾a eandẽ ut pote collatam alii neqͥu̾it obtin̾e. ac idẽ esse¬
cutor occasiõe collatõis huiꝰ officio suo functꝰ nolit in negocio
ip̃o ꝓced̾e płies reqͥsitus suꝑ hoc ꝓuid̾e sͥ pat̾na sollicitudĩe dig¬
narem᷑. Quocura. dis.t.ꝑ. ap .s. mꝰ. qt̃. ad ꝓuisionẽ ip̃iꝰ ꝓcedas¬
iuxͣ pͥoꝵ cõtinẽciã lr̃aꝵ. ad eũdem ip̃m directaꝵ. It̃ super eodem.
uin nõ nũqmͣ extraneis ⁊ ignoris cõsueu̾it. apꝰ. sedes de be¬
indigne si eos quos nobis assidua obsequioꝵ deuotio ⁊ cõ¬
grua deuotõis obsequia reddũt notos. gr̃e nr̃e relinqͣmꝰ exꝑ¬
tes. Merito gͥ liberalitatis. apͣ. ianua cũ pateat int̾dum extͣ¬

Expanded text:
idem executor prebendam, quam quondam .., decanus eiusdem ecclesie obtinuerat, assignarit eidem, ignorans eam prius collatam fuisse G., canonico ecclesie memorate, nobis humiliter supplicavit, ut, cum prebendam eandem utpote collatam alii nequiverit obtinere, ac idem executor occasione collationis huiusmodi, quasi officio suo functus, nolit in negotio ipso procedere pluries requisitus, super hoc providere sibi paterna sollicitudine dignaremur. Quocirca disrum ad eundem episcopum directarum. IX 26 Cum nonnunquam extraneis et ignotis consueverit apostolica sedes de beindigne, si eos, quos nobis assidua obsequiorum devotio et continua devotionis obsequia reddunt notos, gratie nostre relinquamus expertes. Merito igitur liberalitatis apostolice ianua, cum pateat interdum ext
Abbreviated transcription (Latin):
dirigenciũ ad scienciã uota sua ꝙ est nob̾ ualde gra¬
tissimũ clement̾ tͥ ꝯmittimꝰ adiuũadum. ut ex hoc dec̃ hõi¬
encie litteralis ellectus ip̃ius se transtulit ad studendum
multis tamẽ pauꝑtatis ĩcomodis ꝯculcatus. sr̃ t. moꝰ.⁊ Roͦ.¬
⁊hor. attente ꝑ apłica scripta. Mandantes ꝙ eundẽ diuine
pietatis intuitu hãs ꝯmẽdatũ ac ur̃i ꝯsideratiõe subsidii¬
sub disciplinis scolasticis insudanti saltem in decẽ libris ꝓ¬
uid̾i facias annuatim ita ꝙ misertꝰ paupis dño laudabi¬
lit̾ feneretis. Et nos ꝓ eo tͥ referimꝰ gr̃aꝵ  actões. Exordium

Expanded text:
dirigentium ad scientiam vota sua, quod est nobis valde gratissimum, clementer tibi committimus adiuvandum, ut ex hoc Deo et homientie litteralis illectus Parisius se transtulit ad studendum, multis tamen paupertatis incommodis conculcatus, fraterta mandantes, quatenus eundem divine pietatis intuitu habeas commendatum, ac nostri consideratione subsidii disciplinis scolasticis insudanti saltem in decem libris provideri facias annuatim, ita quod misertus pauperis Domino laudabiliter fenereris et nos pro eo tibi referamus gratiarum
Abbreviated transcription (Latin):
affcũ cõicanł. ĩ donis effcũ ꝑticipem᷑ in pͥmiis de illis ꝓfuca
liblitante sꝑantes qui filios in peculio crediti sͥ efficit dona¬
tores ⁊ suis ⁊̃ obligatur in cõmissi negociatione talenti de
suo in suis faciens m̾itũ quod coronat. It̾ato mandat᷑ dĩ¬
das memoratã eccam cũ fauore nr̃o ⁊ Imꝑiali gr̃a recepturꝰ.¬

Expanded text:
 donis, eisdem effectu participemus in premiis, de illius profusa largitate sperantes, qui filios in peculio credito sibi efficit donatores, et suis etiam obligatur in commissi negotiatione talenti, de suo in suis faciens meritum, quod coronat. IX 39 Midas, memoratam ecclesiam cum favore nostro et imperiali gratia adeptur
Abbreviated transcription (Latin):
pecora u̾itatẽ ut reliquoꝵ lacte sine abhominatõĩs obꝓbrio
uescerent᷑ quo int̾ alia enormia q̃ de carnis librico cõfitebat᷑
cũ equa se ꝯmicuisse dicente populus t̾re qui adhereat oriẽ¬
di sceleris enormitate turbati tradid̾unt eũ uiuũ bestiali
cũ bestiis sepulte̾ ut sepeluet᷑ fc̃i memoria cũ sepultis uł si

Expanded text:
pecora, veritatem, ut reliquorum lacte sine abominationis opprobrio pecora, veritatem, ut reliquorum lacte sine abominationis opprobrio vescerentur. Quo inter alia enormia, que de carnis lubrico confitebatur, cum equa se commiscuisse dicente, populus terre, qui aderant, horrendi sceleris enormitate turbati tradiderunt eum vivum bestiali cum bestiis sepulture, ut sepeliretur facti memoria cum sepultis, vel, si
Abbreviated transcription (Latin):
latio nouo plarescat in coniuge gaudeat sub eiꝰ solercia q̃ deces¬
soris nõ ñqmͣ deplorat incuriã letet᷑ tali comissa sponso qui
matͥmoniali iura custodiet q̃ legi coniugali debent᷑ exoluat.
ĩstruendo sermone ppłm ⁊ exemplis salutarib ĩformãdo Ita
ens laudabilem erũpat in sobolem fructꝰ bonoꝵ. actuũ ex deuo¬
cione mentis ut̾o ꝓducendo ueꝵ cum lib̾um nõ habeat sine per¬
missione discessum ex iniũcti officii debito corporalis int̾dicat᷑
defectũ suppleat absencie corporalis. ꝯmͣtit᷑ absoło illoꝵ qͥ occi¬
Nephario coitu ꝓ ut nota publicabat infamie pecorib se ꝯ¬
nuscens. om̃s aui habebant in ꝑtib illis pecora. tanto rancore
luoluerat alacticiniis de quib p̾cipue uiuit᷑ abstinebant
hoĩes loci conu̾sum eũdem ad foueam ubi tales uiri sepeliũt᷑
iux̾ legem posse patrie addux̾unt nõ intẽdentes ip̃m in ꝑͣ

Expanded text:
lacio novo hilarescat in coniuge, gaudeat sub eius sollertia, que deceslacio novo hilarescat in coniuge, gaudeat sub eius sollertia, que decessoris nonnunquam deploravit incuriam. Letetur tali commissa sponso, qui, matrimonii iura custodiens, que legi coniugali debentur, exsolvat instruendo sermone populum et exemplis salutaribus informando, itens, laudabilem erumpat in sobolem, fructus proborum actuum ex devote mentis utero producendo. Verum cum liberum non habeam sine permissione discessum et ex iniuncti officii debito corporalis interdicatur defectum suppleat absentie corporalis. IX 18 Ponefario coitu prout nota publicabat infamie, pecoribus se commiscens omnes, qui habebant in partibus illis pecora, tanto rancore involverat, quod a lacticiniis, de quibus ibi precipue vivitur, abstinebant. Homines loci conversum eundem ad foveam, ubi tales vivi sepeliuntur iuxta legem patrie, adduxerunt, non intendentes ipsum in persona
Abbreviated transcription (Latin):
ut ip̃ius pietas ad desiderata ei aditũ pandat que ꝓgẽi¬
toꝵ corruptela dampnauit. Qͥa  nõ nũqmͣ dãpnũ radicis
⁊ caries flore compẽsat᷑ ⁊ fructu dũ uirtus in filus abolet
maculam quã intulere parentes. mꝰ. qt̃ p̾fato quo ad¬
susceptionẽ ordinũ ⁊ ꝑceptõẽ beneficui ianuã dispensa¬
one ꝓuidĩe fauorabilem aꝑiat genituram.ꝯmͣtit qͥdã¬
filios amicos offendit. uen̾abilis pr̃is.. ep̃i mors ama¬
ra s eo dolor tollerabilius p̾tereũdus est quo cercius in
iam de lamẽtis ⁊ lacͥmis digni successione p̾sulis reparet᷑
Conuẽiant gͥ in capło canõici ⁊ unanimi consensu eccͣe
uiduate de marito ꝓuideant ⁊ destituto gregi subuẽ¬
aitt de pastore. qm̃ nõ tam dignitas p̾sulatꝰ offerat qmͣ ip̃e suis me¬
ritigritatẽ extollatur uxoris ecce dimissa facies uiri fraudate so¬

Expanded text:
am adiit, ut ipsius pietas ad desiderata ei aditum pandat, quem progeniam adiit, ut ipsius pietas ad desiderata ei aditum pandat, quem progenitorum corruptela dampnarat. Quia vero nonnunquam dampnum radicis et caries flore compensatur et fructu, dum virtus in filiis abolet maculam, quam intulere parentes, mandamus, quaeptionem ordinum et perceptionem beneficii ianuam dispensaone providentie favorabilem pariat genituram. IX 17 Tfilios, amicos offendit venerabilis patris .. episcopi mors amara, sed eo dolor tolerabilius pretereundus est, quo certius in iam de lamentis et lacrimis, <cum> digni successione presulis reparetur. Conveniant igitur in capitulo canonici et unanimi consensu ecclesie viduate de marito provideant, et destituto gregi subveniant de pastore, quem non tam dignitas presulatus offerat, quam ipse suis meritis dignitatem extollat, ut uxoris ecclesie demissa facies viri fraudate so
Abbreviated transcription (Latin):
uł altĩ eoꝵdem. absq diminutõe aliqua assignare ꝓcures¬
Ignũ est ut qui non solũ sua. ueꝵ ⁊̃ semz ip̃o salubrit̾ abne¬
gantes carne̾ suã cũ uiciis ⁊ cõcupiscenciis crucifigunt.
In clauseͥs claustralib se claudendo gratis attollant᷑ fauo¬
rib ⁊ congruis p̾sidiis muniant᷑ ut eo deuocius quo quie¬
go egritudo castrauit. Sane cũ tales lex ꝓmotiõis ĩ cle¬
ro gen̾ationis uicio nõ agnoscat. ⁊ ius matͥmonii ãmis¬
sione geni taliũ ad thori debitum nõ admittat Idẽ int̾
utrũq eo quo ad ħint̾ utͥnq repulsus censetur quodãmͦ
quasi neut̾. ueꝵ cũ causa corruptioĩs in ip̃o casus incidẽs
pͥmo p̾cid̾it qm̃ carnis lubrico etatis licencia laberet᷑ ad
cli̾catus assurgit desid̾um cuiꝰ mũdicie ip̃m u̾ginalis inte¬
gritatis necessitas coaptauit bocis modulatione offe̾nte
fauorẽ ⁊ sp̃e scĩe p̾stante suffragiũ quã ingenii studiosi

Expanded text:
u alteri eorundem absque diminutione aliqua assignare procuresgnum est, ut, qui non solum sua, verum etiam semet ipsos salubriter abnegantes carnem suam cum vitiis et concupiscentiis crucifigunt, in claustris claustralibus se claudendo, gratis attollantur favoribus et congruis presidiis muniantur, ut eo devotius, quo quiego, egritudo castravit. Sane, cum tales lex promotionis in clero generationis vitio non agnoscat et ius matrimonii amissione genitalium ad tori debitum non admittat, idem inter utrumque, quoad hec utrimque repulsus, censetur quodammodo quasi neuter. Verum, cum causam corruptionis in ipso casus incidens prius preciderit, quam carnis lubrico etatis innocentia laberetur, ad clericatus assurgit desiderium, cuius munditie ipsum virginalis integritatis necessitas coaptavit; vocis modulatione offerente favorem et spe scientie prestante suffragium, quam ingenii studiosi
Abbreviated transcription (Latin):
ta. aꝰ. qt̃. eisdem suꝑcasu p̾misso absolutõis bñficiũ ux formã
modificatione iugorem prout excessus pͥcedentis acerbitas
.la. pr̃e. Subdyacoñ que qͥdã uolentus aggressor florẽ pudi¬
cicie attẽtauit. ⁊ uiri uirginitatis inurians claustra pu¬
doris infregit. Cũq fr̃m animos doloris retẽtis urg̾et acu¬
leus ⁊ in consultius calor ascend̾et ultionis adiũctis sͥ duo
gressi ꝙ uinũ suaꝵ suffragiũ ad uindcãm in beccillẽ ma¬
nũ sororis armauit q̃ lesi pudoris iniuriã ꝓsequẽs ĩpudẽ¬
da imipudent̾. testieulos illud abscisit quos miuriosos ha¬
bulat sue libidinis ĩtemptores. Sane cũ illi sit medici cura
subuẽtum supplicau̾nt humilit̾ circa ordinũ susceptionẽ
sacroꝵ dispensionis subsidio subuẽiri. Ut causa ꝯmotionis

Expanded text:
tenus eisdem super casu premisso absolutionis beneficium iuxta formam modificatione rigorem, prout excessus precedentis acerbitas torum, subdiaconus quidam violentus aggressor florem pudicitie attemptavit et iuri virginitatis iniurians claustra pudoris infregit. Cumque fratrum animos doloris recentis urgeret aculeus et inconsultus calor accenderet ultionis, adiunctis sibi dgressi, quod virium suarum suffragium ad vindictam manum imbecillem sororis armavit, que lesi pudoris iniuriam prosequens in pudenda impudentis insiluit, illis abscisis, quos iniuriosus habuerat sue libidinis incentores. Sane cum illi sit medici cura subventum, supplicarunt humiliter circa ordinum susceptionem sacrorum dispensationis subsidio subveniri, ut causa commotioni
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ei de genitalib alt̾m sus inimica p̾cidit ⁊ reliqͥum
uł casus ingruẽcia repentini aut necessarie curatioĩs u̾ti¬
litas quo ad susceptũ officiũ afferre nõ cõsueuit obsta
uitatis in nititur. ⁊ aliud canõicatũ nõ obsistat ip̃iꝰ desi¬
d̾iũ ad exaudicionis grãm admittatis. Mãdat᷑ legato in

Expanded text:
 ei de genitalibus alterum sus inimica precidit et reliquuvel casus ingruentia repentini aut necessarie curationis utilitas quoad susceptum officium afferre non consuevit obstacveritatis innititur et aliud canonicum non obsistat, ipsius desiderium ad exauditionis gratiam admittatis. IX 22 L
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtatis improbitas p̾cipit᷑ ut ad minus ĩ equiualenti bñficio
long̃iquitate sepe fit tpr̃is ꝙ reclara p̾sentib reddit᷑ obscura
futuris. ⁊sic int̾dum recisa repululãt. suscitant᷑ sopita et
sepulta resurgũt. unde adu̾sus obliuionis dispendiũ de scrip¬

Expanded text:
pertatis improbitas opprimat, precipimus, ut ad minus in equivalenti beneficio, pertatis improbitas opprimat, precipimus, ut ad minus in equivalenti beneficio, longinquitate sepe fit temporis, quod res clara presentibus redditur obscura futuris, et sic interdum recisa repullulant, suscitantur sopita et sepulta resurgunt. Unde adversus oblivionis dispendium de scrip
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ oportimo tpie ea ꝓmpta deuociõe ꝑficias in quib i̾ito
delectam᷑. Hinc est ꝙ cũ uotiuũ sit nobis singulos ȩcc̃e filios
dubiũ uoluntatis arbitum s qͥdrecta ratio iuris appẽdat. libe¬
rantis mod̾am̃ decet adu̾t̾e supponẽs clauib hum̾os ⁊ legi subi¬
ciens pot̾atẽ. dũ libitũ refrenat sub licito ⁊ pares littigantib
laxat habenas.⁊ censendo simili censura dissimiles ⁊ parifica¬
ritur m̾itũ uite ꝑoret ⁊ litt̾ature suffragiũ int̾pellat.
ne quassat̃ litũ fluctib uideatur relictꝰ utriq naufragio lit¬
dat ut memorato tali possidẽte uł quol alio detẽtore post sb̾¬
spendio cõfat. eũq faciat pacifica possessiõe gaud̾e Qd̾ si forte
aliqͥs alius añqmͣ ablas ꝓcesserit ius hũisse ꝓbetur. in illa ne¬
iam dẽm magr̃m acͥctum laborib ⁊ attenuatũ expensis. ĩ moꝵ
ĩuuriã ⁊ ꝯtẽptũ scĩe ult̾ius it̾ato itiu̾is atterat ⁊ p̾cipitet pau¬

Expanded text:
 opportuno tempore ea prompta devotione perficias, in quibus merito delectamur. Hinc est, quod, cum votivum sit nobis singulos ecclesie filios um voluntatis arbitrium, sed, quid certa ratio iuris appendat, librantis moderamen debet advertere, supponens clavibus humeros et legi subiciens potestatem, dum libitum refrenat sub debito et pares litigantibus laxat habenas, censendo simili censura dissimiles et parificanritur, meritum vite peroret, litterature suffragium interpellet, ne quassatus litium fluctibus videatur relictus utcumque naufragio, ne litdamus, ut, memorato W., si possidet, vel quolibet alio detentore post supraspendio, conferas eumque facias pacifica possessione gaudere. Quod si forsan aliquis alius, antenuatum expensis in morum iniuriam et contemptum scientie ulterius iteratio itineris atterat et pau
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ iuniẽsas quib assidue angi᷑ ⁊ distiahimꝰ sup̃ uires de
subsidio t̾re scẽ uehemẽtiꝰ cogitantes ad ħ attenta sollicitu¬
dine ⁊ attentõe sollicita instanciꝰ uigilamꝰ. ut eiusde t̾re
succursui oportuno ꝓuideat᷑ remedio ⁊ crucis ac crucifixi
sius cupimꝰ eiusdem t̾re celeri ⁊ efficaci subsidio subuẽire.
quo t̾ra eadem ingrauiori est hoc tpre necessitas articulo
constituta. Cũ gͥ nos cẽtesimã om̃iũ eccasticoꝵ ꝓuentuũ
tociꝰ regni usꝙ ad qͥnqueniũ de frm̃ nr̃oꝵ ꝯsilio duximꝰ con

Expanded text:
immensas, quibus assidue angimur et distrahimur supra vires, de subsidio Terre Sancte vehementius cogitantes, ad hec attenta sollicitudine et attentione sollicita instantius vigilamus, ut eiusdem Terre succursui opportuno provideatur remedio et crucis ac crucifixi sius cupimus eidem Terre celeri et efficaci subsidio subveniri, quo Terra eadem in graviori est hoc tempore necessitatis articulo constituta. Cum igitur nos centesimam omnium ecclesiarum proventuum totius regni
Abbreviated transcription (Latin):
cere ualeas quo maiori tr̃aquillitate fruetur status ꝯpo¬
site regionis. ⁊ de sollicitudĩe quã circa ħ dux̾is adhiben¬
dam. possis dignis in dũo laudib cõmẽdari. ut aut̃ ĩ pro
turbari iurib uł offendi ⁊ tam ꝑturbatores qm̃ offenso¬

Expanded text:
cere valeas, quo maiori tranquillitate fruetur status compocere valeas, quo maiori tranquillitate fruetur status composite regionis, et de sollicitudine, quam circa hec duxeris adhibenda, possis dignis in Domino laudibus commendari. Uturbari iuribus vel offendi, et tam perturbatores quam offenso
Abbreviated transcription (Latin):
saꝵ ⁊ gnͣdiũ turbationũ tẽpestas em̾serit ⁊ ex eis luñs in¬
xp̃o filius nr̃.. eiusdem regni rex illustri multipliciũ uexa¬
tionũ iugit̾ subtrahatur angustiis. ac eccłiis ⁊ ꝑsoĩs eccasti¬
cis dc̃i regni grauia multiplicit̾ ĩmineant detrimẽta. nec
cessario ꝙ płium orrendoꝵ excessuũ fuit ꝑ idem regnũ enor¬
mitate resꝑsuml expedit ꝙ ad reformationẽ status eius dẽ
apłice sedis ꝑtis auctoritate plenis ⁊ efficacib studiis expoña
tur. Q. de creditis tibi a dono celesti uirtutib plenã ĩ dño
fiduciã obtinentes. eũ scias ⁊ possis ꝑ tue circũspectioĩs indu¬
striam succensas odioꝵ flãmas extinguere. ac in gentiliũ
cordib u̾itatis sp̃m suscitare. Discretioni tue ꝑ apłica scͥpta
potẽs ⁊ oꝑe fructuosiis efficacit̾ int̾ponas statuens et
ꝙ ⁊ ꝯmisso tͥ legacionis officio eo salubrius ⁊ utilius ꝓfĩ¬

Expanded text:
ersarum et grandium turbationum tempestas emerserit et ex eis carissiersarum et grandium turbationum tempestas emerserit et ex eis carissio filius noster .., eiusdem regni rex illustris, multiplicium vexationum iugiter detrahatur angustiis, ac ecclesiis et personis ecclesiasticis dicti regni gravia multipliciter immineant detrimenta, nec non quamplurium horrendorum excessuum fuerit per hoc idem regnum enormitate respersum, expedit, quod ad reformationem status eiusdem apostolice partes auctoritatis plenis et efficacicelesti virtutibus plenam in Domino fiduciam obtinentes, cum scias et possis per tue circumspectionis industriam succensas odiorum flammas extinguere ac in gentilium cordibus veritatis spiritum suscitare, discretioni tue per apostolica scriptapotens et opere virtuosus efficaciter interponas, statuens et in commisso tibi legationis officio eo salubrius et utilius profi
Abbreviated transcription (Latin):
est ⁊ cet̾. Sane peticionũ exp̾ssione quaꝵdam littiganciũ uerbo
tenuimꝰ rusticitatẽ sermoĩs ĩcurrisse uidem᷑. Maluimꝰ tñ u̾bis
incłtis s intellectu regionis accomodis petenciũ affectũ expri-¬
mere. qmͣ sub locutioĩs ornatu intellectũ ĩgerere ꝑciũ nexib
minist̾io apłice sedis incũbunt de salubri statu catholicoꝵ de
orbis t̾re regũ ⁊ pͥncipũ salubrit̾ cogitare nos cõueĩt ut ĩ
regnis eoꝵ iugeat tr̃aquille beatitudo quietis ⁊ sic de pacis gͣ¬
cia nutͥantur ne in illis dissencionis turbine fluctuante ani¬
cat. ueꝵ lic ad singulas regiones sub eiusdem ꝓfessione fidei
constitutus. m̃etis nr̃e intuitũ diffundamꝰ. de statu tñ reg¬
in. De tanto nimiꝵ feruẽtius excitam᷑. qnͣto illud in ec̃ce Ro¬
mañ deuotione semꝑ f̾uencius ꝑstitit ⁊ sine int̾ruptiõe pre¬
sistit Cum gͥ ab olim peccatis exigentib ĩ eode regno diu¬

Expanded text:
um verba tenuimus, rusticitatem sermonis forsan incurrisse videmur. Maluimus tamen verbis incultis, sed intellectui regionis accommodis petentium affectum exprimere, quam sub locutionis ornatu intellectum ingerere partium sensibus ministerio apostolice sedis incumbunt, de salubri statu catholicorum orbis terre regum et principum sollicite cogitare nos convenit, ut in regnis eorum vigeat tranquille beatitudo quietis et solide pacis gratia nutriatur, ne in illis dissentionis turbine fluctuante anicat. Verum licet ad singulas regiones sub eiusdem professione fidei constitutas mentis nostre intuitum diffundimus, tamen de statu regni Dacie tanto nimirum ferventius excitamur, quanto illud in ecclesie Romane devotione semper ferventius perstitit et sine interruptione persistit. Cum igitur ab olim peccatis exigentibus in eodem regno div
Abbreviated transcription (Latin):
ĩcurrit. cũ pͥmitiui ꝑentes sui ꝯditoris ꝓhibicione post¬
posita pomũ ꝙ singłaris ⁊ imiuerssał dñs speciali subiecͥat
int̾dc̃o. in tocius posteritatis ꝑiculum attẽptarũt.s ꝙ de cor¬
rupta radice corrupti ꝓcessere ramustuli ⁊ de ꝑentũ uicio no¬
tam ꝓgenies subsecuta contraxit Non nulli ade filindũ cla¬
re mẽtis ꝓsecunt᷑ affectus fines sue cõdiciõis excedunt ⁊ irre¬
u̾ent̾ a suꝑiorib digͥtates subtraunt. quas diligent̾ ab inferio¬
rib exigunt. ⁊ aliqñ uiolent̾ extorquẽt. Sane cũ regularit ne¬
mos ius dic̾e debeat. ⁊ tam utilitas euidens qmͣ necessitas ur¬
gens exposcat ꝙ ab ore sedentis in trono ꝓcedat gladius bis
acutus qui sec utrũq reddens utriq litiganciũ qd debetir¬
cisis suꝑfluitatib uoluntatũ ad metã sue cogitationis mẽs

Expanded text:
incurrit, cum primitivi parentes sui conditoris prohibitione postincurrit, cum primitivi parentes sui conditoris prohibitione postposita pomum, quod singularis et universalis Dominus speciali subiecerat interdicto, in totius posteritatis periculum attemptarunt, sicque de corrupta radice corrupti processere ramusculi et de parentum vitio notam progenies subsecuta contraxit. Nonnulli enim Ade filii, dum elate mentis prosequuntur affectus, fines sue conditionis excedunt et irreverenter a superioribus dignitates subtrahunt, que diligenter ab inferioribus exigunt et aliquando violenter extorquent. Sane cum regulariter nemo sibi ius dicere debeat, tam utilitas evidens quam necessitas urgens exposcit, ut ab ore sedentis in throno procedat gladius bis acutus, qui secat utrimque, reddens utrique litigantium, quod debeturcisi