comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
l. dõtͥni. nichil nisi natũ ht̃ flliuꝰ. et geniti
honoriꝰ admiratio: in honore generantiꝯ est.
Cum ergo filuꝰ ee̾ntiam habeat. tota .n. ĩ eo
est diuina eẽntia. Uidec᷑ quod ip̃a diuina eẽn¬
ñ potest eam ex qua profecta est ñ tenere na-¬
turam. nec in. aliud qͣm deuꝯ subsistit. quod łqr¬
ñ aliumde qͣm de deo subsistit. Ecce hic dicit na¬
tiuitatem dei ꝓfectam exnat᷑a. et ita uidet᷑
ex huꝰ uerbis atq p̾dcis nat᷑a dei et genita.
⁊ genuisse. quod aꝑtiꝰ dicit in .ł.ix. de trim.
No inquit uiiigenitum d̾m. in forma dis ma¬
nentem in nat᷑a dei mansisse ꝓ fitemur. nͨ uni¬
tatem forme seruiliꝰ. in naͣm diuine unita¬
tiꝰ refundimꝰ. nͨ rͤsus corporali insimatione
prẽm in filio p̃dicamꝰ. q ex eo eiu sd̾m generis
geuitam naͣm uat᷑aliter in se gignentẽ habu¬
isse na̾ui. que in forma nat᷑e segignentis manẽn:
forͣm nat᷑e et ui firmitatiꝰ corꝑal accepit. Nõ .ii.

Expanded text:
l, inquit, nisi natum habet Filius; et geniti honoris admiratio in honore generantis est. Cum ergo Filius essentiam habeat tota enim in eo est divina essentia, videtur quod ipsa divina essenNativitas Dei non potest eam ex qua provecta est non tenere naturam, nec enim aliud quam Deus subsistit, quod non aliunde quam de Deo subsistit. Ecce hic dicit nativitatem Dei provectam ex natura; et ita videtur ex his verbis atque praedictis natura Dei et genita, et genuisse. Quod apertius dicit in lib. 9 de Trin. Nos, inquit, unigenitum Deum in forma Dei manentem, in natura hominis mansisse profitemur; nec unitatem formae servilis in naturam divinae unitatis refundimus, nec rursum corporali insinuatione Patrem in Filio praedicamus, sed ex eo ejusdem generis genitam naturam, naturaliter in se gignentem habuisse naturam, quae in forma naturae se gignentis manens, formam naturae et infirmitatis corporalis accepit. Non enim
Abbreviated transcription (Latin):
cens. Non ista ex aliquo ⁊p̃r cognouit deus. Sec
futura om̃ia tp̃ralia. atq in eis t̾ quid ⁊ qͣndo
ab illo petituri fueramꝰ. et quo et de quib reb
uł exaudit᷑us. uł non exaudit᷑us esset: sñ s̃itio
aute p̾sciuit. unilsas aut̾ creat᷑as. et spũalo et¬
corporales. non quia sunt ideo nouit. q ideo sũt:
quia nouit. Non .n. nesciuit que fuerat c̾at᷑uꝰ.
quia ergo sciuit: creauit. ñ quia creauit. sciuit.
nͤ alit̾ sciuit creata: qͣm creanda. ñ .n. euis sapi¬
entie aliquid accessit ex eis. S sllis existentibus
sicut oportebat. et qͣnto oꝑtebat illa mansit ut
erat. unde in eccastico. antecͣ c̾arent᷑ om̃ia uota
sunt illi. sic et post qͣm cõsummata sunt. Etce
dei causam esse eoꝵ que fiunt. cum dicit ideo ea
esse: quia deus nouit. Id̾m quoq in .ui.i. de tri.

Expanded text:
eo: nec ista ex aliquo tempore cognovit, ut nosset, sed futura omnia temporalia, atque in eis etiam quid, et quando ab illo petituri fueramus, et quos, et de quibus rebus vel exauditurus, vel non exauditurus esset, sine initio ante praescivit. Unicorporales, non quia sunt ideo novit, sed ideo sunt quia novit; non enim nescivit quae fuerat creaturus; quia ergo scivit, creavit; non quia creavit, scivit, nec aliter scivit creata quam creanda; non enim ejus sapientiae aliquid accessit ex eis; sed illis existentibus sicut oportebat et quando oportebat, illa mansit ut erat. Unde in Eccl.: Antequam crearentur, omnia nota sunt illi; sic et postquam consummata sunt. Ecce Dei causam esse eorum quae fiunt; cum dicit ideo ea esse, quia Deus novit. Idem quoque in lib. 6 di
Abbreviated transcription (Latin):
s qr allis duob accedentib uerbo ñ est perso¬
noꝵ nu̾s auctꝰ ut fier qͣternitas in tͥnitate
et qr ip̃a ꝑsona uerbi que erat prius sine ĩ¬
dumento. assũptõne indumenti ñ est diu̾¬
sa uł nutata. S una ead̾mq ĩmutata ꝑ¬
mãsiet. qui scd̾m habitũ d̾m hoĩem dñt.¬
et pp̃ acceptũ hoĩem dicit᷑ deꝰ uere cise hõ.
et ip̃ assumentem d̾m dicit᷑ homo deꝰ eisse.
Nam si essentialit̾ inquiunt illi drͣ esse hõ
uel homo esse deus intelligeret᷑. ⁊ unc si
et młr essentialit̾ deus esset et ecõuerso.
at potuit deus hoĩem assũpsisse in sexu
muliebri. potuit igit᷑ iulr̃ esse deuꝯ ⁊ ecõ

Expanded text:
edentibus Verbo, non est personarum numerus auctus, ut fieret quaternitas in Trinitate, et quia ipsa persona Verbi quae erat prius sine indumento, assumptione indumenti non est divisa vel mutata, sed una et eadem immutata permansit; qui secundum habitum Deum hominem factet propter acceptum hominem, dicitur Deus vere esse homo: et propter assumentem Deum, dicitur homo esse Deus. Nam si essentialiter, inquiunt illi, Deus esse homo, vel homo esse Deus intelligeretur, tunc si et mulier essentialiter Deus esset, et e converso. At potuit Deus assumpsisse hominem in sexu muliebri, potu
Abbreviated transcription (Latin):
uut ⁊ alii qui uicarnatõne uerbi ñ solum
ꝑsonam ex nat᷑is compositam negant. uer̃
⁊ hoĩem aliq̃m. siue ⁊ aliqͣm sub̾am ibi ex aĩa ⁊
carne compositam uł frãmi disfitentur. S sic
S illis duob uelut indumento u̾bũ dei besti¬
ret᷑. ut mortaliũ oculis congruent̾ appareret.
Iui ideo dicit᷑ fcũs uerꝰ homo qr ucritatem
carnis et aĩe accepit. que duo et in singula

Expanded text:
unt et alii qui incarnationem Verbi non solum personam ex naturis compositam negant, verum etiam hominem aliquem sive aliquam substantiam ibi ex anima et carne compositam et factam diffitentur. Sed sic sed illis duobus velut indumento Verbum Dei vestiretur, ut mortalium oculis congruenter appareret. Qui ideo dicitur factus verus homo, quia veritatem carnis et animae accepit; quae duo in
Abbreviated transcription (Latin):
teni ñ pro eo dico ut quis oret. qui .ii. peccat ĩ pa¬
teem renuitet᷑ ei. et qui p̾cat in filiũ renutet᷑

Expanded text:
tem, non pro eo dico ut quis oret. Qui enim peccat in Patrem, remittetur ei; et qui peccat in Filium, remittetur
Abbreviated transcription (Latin):
dinũ pͥuati sunt. S ñ nidetur illud
posse stare. ñ .ii. tunc caritate ardebant. nec
sapĩa pollebant. neq in eis deꝰ sedebat. Si .ii. hoc
habuissent: non oecidissent. ñ gͦ tunc erant
ticipatõnib cõueniunt. s quibdã cadentibus
aliis apposita sunt. eis q qui cecid̾unt collata
fuissent eadem dona si ꝑstitisent ⁊deo q scͥpt᷑a¬
dicit de suiguł ordiuib aliquo oecidisse. nͣ qr fu¬
issent ĩ  dinib ⁊ postͣ cecid̾unt. uł corruerũt.
dinib qui ⁊ nat᷑e tenuitate. ⁊ ĩ formi ꝑspicaci¬
tate diffentes gͣdus halebant. sicut illi quiper¬

Expanded text:
um privati sunt. Sed non videtur illud posse stare. Non enim tunc charitate ardebant, nec sapientia pollebant, neque in eis Deus sedebat; si enim hoc habuissent, non cecidissent. Non ergo tunc erant ticipationibus conveniunt. Sed quibusdam cadentibus, aliis apposita sunt; eisque qui ceciderunt collata fuissent eadem dona, si perstitissent. Ideoque Scriptudicit de singulis ordinibus aliquos cecidisse, non quia fuissent in ordindinibus, qui et in nature tenuitate et in forme perspicacitate differentes gradus habuerunt sicut illi, qui pe
Abbreviated transcription (Latin):
ułꝰ imparilitatem. uł disiłitudiueni subẽ. in scͥpturis
hec posita intelligunt᷑. Non ergo ideo pater dr̃ misis
res. s maxime pp̃ auctoritatem ꝓͥncipii cõmendau¬
dam. et quia in uisibili creatura non sicut illi atpa

Expanded text:
imparitatem, vel dissimilitudinem substantiae in Scripturis haec posita intelliguntur. Non ergo ideo dicitur Pater misisseres; sed maxime propter auctoritatem principii commendandam, et quia in visibili creatura non sicut ille appa
Abbreviated transcription (Latin):
ti uelint id q ardentissimo amore appetant. et
pp̃ hec cet̾a q̃ cumq appetunt. nͨ quisqͣm potest
amare quod om̃io quid uł quale sit uescit. nec
nescire quid sit. quod se uelle scit: Sequit᷑ ut õs
gͥ ñ est nisi qui et habet om̃ia que uult. et nichil
male uult. ille quippe beate uiuet. qui niuit
ut uult. ũ male aliquod uult. cumgͥ ex hiis
duob ꝗstet beata uita. licet in mał̾ sit aliquis
lomis ^ ñ tłi nisi finitis om̃ib mał est leatus. cũ¬
uero ex hac uita qui in hiis miseriis ficel ⁊ uo
nus est et uen̾it ad beatani uitam: tunc erit
uere qd̾ nũc esse nullo moto potest. ut sic homo
uiuat: quomͦ uult. Non .i. ibi uolet maleuiu̾e.
aut uolet aliquid quod doerit. aut deerit qd̾ uo
luerit. quicquid amabit᷑ aderit. uͨ desiterabit᷑
quod ñ aderit. om̃e quod ibi erit bonũ erit. et
sũmꝰ deus sũmũ bonũ erit. et quod est om̃io uea¬

Expanded text:
ti velint, idque ardentissimo amore appetant, et ti velint, idque ardentissimo amore appetant, et propter hoc caetera quaecumque appetant; nec quisquam potest amare quod omnino quid vel quale sit nescit, nec potest nescire quid sit, quod se velle scit, sequitur ut omnes ergo non est nisi qui et habet omnia quae vult, et nihil vult male. Ille quippe beate vivit, qui vivit ut vult, nec male aliquid vult. Cum ergo ex his duobus constet beata vita, licet in malis sit aliquis bonus, non tamen nisi finitis omnibus malis est beatus. Cuergo ex hac vita, qui in his miseriis fidelis et bonus est, venerit ad beatam vitam, tunc erit vere quod nunc nullo modo esse potest, ut sic homo vivat quomodo vult. Non enim ibi volet male vivere, aut volet aliquid quod deerit, aut deerit aliquid quod voluerit. Quidquid amabitur aderit, nec desiderabitur quod non aderit. Et omne quod ibi erit, bonum erit, et summus Deus summum bonum erit: et quod est omnino bea
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯta ue faisum erit. unde iͣ ip̃e cicero dubitauitᷤ
esse bicamus. quid igit᷑ : an dicendum est ⁊̾ si
uult. nimnis quid̾ hoc uidet᷑ ab surdum. tale
est in. ac. si dicamꝰ qui ñ uult beate uiue̾. beate
uult uiuere. istam repugͣntiã quis audiat. qͣs
ferateꝰ et tñ ad hͣnc contrudit ncc̾itas. si omneᷤ
leate miu̾e uelle uerũ est. etͦ ñ om̃s sic uolũt ui¬
uere. quomͦ solum niuit᷑ beate. an illud ab hiis ã
gustiis nos poterit eruere. Si dicamꝰ inchilbeate
ita uolunt ut q̃mq delectat  q id quid falsũ
uelle .n. quos ñ deceat est esse miserimũ. nec tam¬
miserũ est ñ adipisci quod uelit. qͣm ad ipisci
uelle quod ñ op̃t. quis ita sit cecus ut dicat ali¬
quem iõ beatum quia niuit ut nult. cũ ꝓfecto
et si miser esset muiꝰ tñ esset si nchil eoꝵ q̃ ppe¬
ꝑpͥerãm uoluisset: hr̃e potuisset. mala .n. uo¬
luntas uł sola quisq miser efficitur. S mise¬

Expanded text:
Itane falsum erit, unde nec ipse Cicero dubitavit? Itane falsum erit, unde nec ipse Cicero dubitavit? esse dicamus. Quid igitur? an dicendum est etiamsi vere? Nimis quidem hoc videtur absurdum. Tale est enim ac si dicamus: Et qui non vult beate vivere, beate vult vivere. Istam repugnantiam quis audiat, quis ferat? Et tamen ad hanc contrudit necessitas, si et omnes beate velle vivere verum est, et non omnes sic volunt vivere, quomodo solum beate gustiis poterit nos eruere, si dicamus nihil esse ita volunt ut quemque delectat? Sed id quidem falsum est. Velle enim quod nipisci velle quod non oporteat. Quis ita caecus sit, ut dicat aliquem ideo beatum, quia vivit ut vult? cum profecto etsi miser esset, minus tamen esset, si nihil eorum quae perperam voluisset, habere potuisset. Mala enim voluntate sed sola miser quisque efficitur; sed mise
Abbreviated transcription (Latin):
ita disserit. mirũ est cum capescende retinende q
ueatitud̾is uoluntas una sit o̾im. unde tantͥ exi¬
stat de beatitudine rursus dulsitas uosuntatũ.
ñ qd̾ cam aliquis nolit: S qd̾ ñ om̃s eam norint.
Si. i. cam om̃s nossent: ñ ab aliis putaret᷑ eise ĩ
uirtute animi. ab aliis in uoluptate corporis.
ab aliis atq aliis alibi atq alibi. quomͦ igit᷑ amãt
om̃s. quod ñ om̃s sciunt: quis potest amare qd̃
nescigi sicut supͣ disputaui. cur ergo ui̾tudo a¬
mat᷑ ab om̃ib. n tñ scit᷑ ab oñib :ͤ an forte sci¬
unt om̃s que ip̃a sit. S ñ om̃s sciunt ubi sit. et
inde ꝯtentio est. an forte falsum est qd̾ pro uero
ꝓposums beate uiuere om̃s homines uelle. Si .ii.
leate uiuere est. ilbi gͦaia. ẜ animi uirtutem uiue¬
ne uerius dixiꝰ. homo iste non uult beate uiu̾e
quia ñ uult ẜ animi uirtutem uiuere quos solum
est beate uiuere. ñ gͥ om̃s beate uiuere uolunt im¬
mo pauci hec uolunt: Si non est beate niu̾e nisi

Expanded text:
ita disserit: Mirum est cum capessendae retinendaeque beatitudinis voluntas una sit omnium, unde tanta existat de ipsa beatitudine rursus diversitas voluntatum; non quod eam aliquis nolit, sed quod non omnes eam norint. Si enim eam omnes noscerent, non ab aliis putaretur esse in virtute animi, ab aliis in voluptate corporis, ab aliis atque aliis alibi atque alibi. Quomodo ergo omnes amant quod non omnes sciunt? Quis potest amare quod nescit, sicut supra disputavi? Cur ergo beatitudo amatur ab omnibus, nec tamen scitur ab omnibus? An forte sciunt omnes quae ipsa sit, sed non omnes sciunt ubi sit, et inde contentio est? An forte falsum est quod pro vero posuimus, beate vivere omnes homines velle? Si enim beate vivere est, verbi gratia, ne verius diximus: Homo ille non vult beate vivere, quia non vult secundum virtutem vivere, quod solum est beate vivere? Non ergo omnes beate vivere volunt, imo pauci hoc volunt, si non est beate vivere, nis
Abbreviated transcription (Latin):
arbit᷑nt᷑ eũ potuisse assum̾e hoĩem ĩ femineo ebri.¬
sexu: ut assũpsit in uirili. S oꝑtimius atq
euenientius fc̃m est ut de femina nasceret᷑
et oirũ assumeret. ut ita utͥusq sexꝰ lileratõ
hoĩs liberatõ in utroq sexu: debuit apꝑere.
ergo qr uirũ oportebat susciꝑe: qui sexꝰ ho¬
norabilior esti ꝯseq̃ns erat ut feminei sexꝰ
liberatio hinc appareret: quod ille Gir: de
femiua natꝰ eit. Sapĩa ergo dei qͥ dr᷑ ouige

Expanded text:
arbitrantur eum potuisse assumere hominem in femineo sexu, ut assumpsit in virili. Sed opportunius atque convenientius factum est, ut de femina nasceretur, et virum assumeret, ita ut utriusque sexus liberatio is liberatio in utroque sexu debuit apparere; ergo quia virum oportebat suscipere, qui sexus honorabilior est, consequens erat et feminei sexus liberatio. Hinc apparet quia ille vir de femina natus est. Sapientia ergo Dei quae
Abbreviated transcription (Latin):
oculos exeunt ex oeultis seminib accipiũt pro¬
gͦdiendi hic pͥmordia. ⁊ inc̾menta debite magnitu¬
diuis. distinctõnes q formaꝵ ab originalib ut
ita diçamꝰ regiclis sumũt¬
. sicut ꝑentes ñ dñr

Expanded text:
nostros exeunt, ex occultis seminibus accipiunt progrediendi primordia, et incrementa debitae magnitudinis distinctionesque formarum ab originalibus tanquam regulis sumunt. Sicut e
Abbreviated transcription (Latin):
n p̾missis aꝑtum est quod in dei cognitõne
ue p̾sentia sint om̃ia scilz bona ⁊ mala. Set
ñ om̃i modo sunt ibi mala quo uona. et qd̃ ĩ deo
uona tm̃ sunt. sicut ex ipso et ꝑ ip̃m. ũ mala. ⁊
ex quo sensu hec accipienda sint assignatũ est.
et quod de ip̃o nͨ dr̃ esse ꝓprie. quod aluid est ab
ir̃o. ex ip̃o aut̃ esse dñr om̃ia. que eo auctore

Expanded text:
missis apertum est quod in Dei cognitione sive praescientia sunt, omnia scilicet bona et mala; sed non omni modo sunt ibi mala, quo bona; et quod in Deo bona tantum sunt, sicut ex ipso, et per ipsum, non mala. Et ex quo sensu haec accipienda sint assignatum est. Et quod de ipso non dicitur esse proprie, quod aliud est ab ipso. Ex ipso autem esse dicuntur omnia, quae eo auctore
Abbreviated transcription (Latin):
dũs ostendit in ewang̾. ubi ait. qui pcauerit
ex quo dat᷑ intelligi sicut saucti doctores tra¬
dunt qd̾ quedam pcc̃a in fut᷑o dimitu̾tur. q̃¬
dam᷑. nͦ culpe in hec seculo relaxant᷑. quedam
nero ꝑue pene ⁊̾ in futuro. que quid̾ post mor¬
tem gͣuant s dimitunt᷑. si digni sunt. Si bo¬
nis actib in hac uita meruerũt. ut dimittã¬

Expanded text:
us ostendit in Evang., ubi ait: Qui peccaveriEx quo datur intelligi, sicut PP. tradunt, quod quaedam peccata in futuro dimittentur. Qudam enim culpae in hoc seculo relaxantur; quaedam vero parvae etiam in futuro, quae quidem post mortem gravant; sed dimittuntur si digni sunt, si bonis actibus in hac vita meruerunt ut dimitta
Abbreviated transcription (Latin):
forte deꝰ diabolo reuelare noluit. qd̾ fact᷑us uel
passurꝰ eẽt. cet̃is uero reuelare uoluit qr ĩ u̾ita¬
Ideoq leati ñ fu̾nt ⁊ qd̾ angeli qui ꝑstit̾unt bea¬
titudi̾em sibi fut᷑am p̾scierunt. atq de ea certi
exstit̾unt. unde quodam mͦ iam leati extite¬
rant. ⁊ re uera si ita fuisset: posset dici alios
aliquo mͦ fuisse beato. alios uero nĩ qui nesci¬
grunt euentũ suũ¬

Expanded text:
e diabolo noluit quid facturus vel passurus esset; caeteris vero revelare voluit quod in veritaideoque beati non fuerunt. Et quod angeli qui perstiterunt beatitudinem sibi affuturam praesciverunt, atque de ea certi in spe extiterunt, unde quodammodo jam beati erant. Et revera si ita fuisset, posset illos dici modo fuisse beatos, alios vero non, qui nesciverunt eventum suu
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ qͣit̾ slnt bona sunt et nat᷑e sunt: gͦ ad ulte¬
riũ. homicidiũ et sllia in qͣnit̾ sũt: boua ssĩt.
et nat᷑e sunt. et deo uolente fiunt. Auod si
est: tunc illi qui fatiunt illa bona agũt.
qd̾ penitꝰ ab surd ũ est dicere. Hiis uͦ sic illires
uitia. actꝰ q ip̃os ad ult̾i homicidii ĩ qͣntũ
sunt uł in qͣnitũ actuꝰ sunt: a deo esse et
uonas uaͣs esse. set ñ in qͣnit̾ adult̾ium et
homitidiũ sunt. et iõ ñ sequi dñt. si accus
qui adult̾ia et homicidia sunt a deo sunt qd̾

Expanded text:
nt, bona sunt, et naturae sunt; ergo adulterium, et homicidium, et similia, in quantum sunt, bona sunt, et naturae sunt, et Deo volente fiunt. Quod si est, tunc illi qui faciunt illa, bona agunt; quod penitus absurdum est. His vero sic illi resvitia; actusque ipsos adulterii et homicidii, in quantum sunt, vel in quantum actus sunt a Deo esse, et bonas naturas esse, sed non in quantum adulterium et homicidium sunt. Et ideo non sequi dicunt, si actus q
Abbreviated transcription (Latin):
cat ñ iurare om̃io. nec ꝑ celum nec ꝑ terram.
nͨ ꝑ ieroidlimã. nec ꝑ caput tuũ. Iñdeis quasi
ꝑuulis concessum est uirare ꝑ creatorem. et
ꝑ angelo et clementa c̾at᷑as uenerabantur
honore. et melius erat doo hoc exħiłere qͣm
c̾atͤis infirmis gͦ ꝓhibuit. sanctiꝯ uero qui ĩ
cͥat᷑is c̾atorem uenerabantͦ tm̃ ũ pro hibuit.¬
Unde iosepħ ꝑ salutẽ pharaonis iurauit. dei
iuditiũ in eo ueneratꝰ quo positꝰ erat ĩ iufirmis.
xpistꝰ uero ita ꝑ creat᷑as iurare prohibuit. ne
uel aliquid diuinũ in eis crederet᷑. pro quo re¬
uerentia eis deberet᷑. ue ꝑ eas iuranto falsũ:
homines se iuramento teneri non putarẽt.

Expanded text:
lum, nec per terram, nec per Hierosolymam, nec per caput tuum. Judaeis quasi parvulis est concessum jurare per Creatorem, et per angelos et elementa, creaturas venerabantur honore; et mcreaturis. Infirmis ergo prohibuit, sanctis vero qui in creaturis Creatorem venerabantur, non prohibuit.Unde Joseph per salutem judicium in eo veneratus, quo positus erat in infimis. Christus vero ita per creaturas jurare prohibuit, ne vel aliquid divinum in eis crederetur, pro quo reverentia eis deberetur; vel ne per eas jurantes falsum, homines se juramento teneri non putarent.
Abbreviated transcription (Latin):
et non simplex. que ideo simplex dt᷑ respeceu
corporał. qr mole ñ diffundit᷑ ꝑ sꝑatiũ loci s ĩ uno¬
quoq corpore: et iu toto tota est. ⁊ in qͣlia eiuꝯ
ꝑte tota est. et iceo cum fit aliquid in quaui exi¬
gua ꝑticula corporis quot sentiat anima. ꝙͣ uis ñ
fiat in toto corporer illa tam̃ tota sentit. qr tocã
non latet. S tñ uͭ in ip̃a anima uera simplici¬
ta est. cum i. aliud sit artifitõsum esse. aliud
iisherten. aliud acutũ. aliud memorem. aliud

Expanded text:
simplex dicitur respectu corporis, quia mole non diffunditur per spatium loci, sed in unoquoque corpore et in toto tota est, et in qualibet rte tota est. Et ideo cum fit aliquid in quavis exigua particula corporis quod sentiat anima, quamvis non fiat in toto corpore, illa tamen tota sentit, quia totam non latet. Sed tamen nec in ipsa tota anima vera simplicitas est. Cum enim aliud sit artificiosum esse, aliud inertem, aliud acutum, aliud memorem, aliud
Abbreviated transcription (Latin):
diximꝰ hoĩem ñ potuisse ꝓficere. uł mereriper gt̃.¬
potuit stare in uono quod acceꝑat. potuit gͦ resistere
temptatõni. s resist̾e temptadõnib uł suggestõib
malis meritũ est ac bonũ remun̾abile. om̃e autẽ
potuit sine adłtõne alt̾ius gratie. ¶ Ad qd̾ dicimꝰ
qr reast̾e malo et ñ cõsentire temptatõni ñ feciss
illimeritũ et si ñ consensisset qr in cħ in eo erat
qd̾ ad malum impelleret. sicut angeł qui ñ cecide
id face̾ monet. qr ex pcc̃i corruptela prori funt ad
iapsum g̾ssus nr̃. ibi aut̃ ñ int̾uenit cã nos ad malĩ
fpellens nͣ merem sĩ ab eo declinamꝰ. decłinare .ii. ama

Expanded text:
diximus, hominem non potuisse proficere vel mereri per grpotuit stare in bono quod acceperat. Potuit ergo resistere tentationi. Sed resistere tentationibus atque suggestionibus malis, meritum est ac bonum remunerabile: omne autem potquia resistere malo, et non consentire tentationi, non fecisset illi meritum, etsi non consensisset, quia nihil in eo erat quod ad malum impelleret, sicut angelis qui non ceciid facere movet, quia ex peccati corruptela proni sunt ad lapsum gressus nostri. Ubi autem non intervenit causa nos ad malum impellens, non meremur si ab eo de
Abbreviated transcription (Latin):
Si quis pro pcc̃o de quo pu̾ituit. et indulgentiã
accepit it̾m piit ᷑. non uidet᷑ iustũ. si punitur
pro eo quod pͤcauit. et ñ emendauit iustitia est
aꝑta. Si uero requirit᷑ qd̾ fuerat cõdonatũ. uł
ĩiustitia est uł iustitia ccculta. uidet᷑ ⁊̃ denꝯ bis
ĩ id ip̾m iudicare. et duplex tribulatio in eo cõ

Expanded text:
Si quis pro peccato de quo poenituit, et indulgentiam accepit, iterum punitur, non videtur justum. Si punitur pro eo quod peccavit et non emendavit, justitia est aperta. Si vero requiritur quod fuerat condonatum, vel injustitia est, vel justitia occulta. Videtur etiam Deus bis in idipsum judi
Abbreviated transcription (Latin):
uent doctores ꝯõ alicui ꝑti ñ p̾iudicans: stu¬
dioso lectori iuditiũ relinquo. addens. michi
tutũ fore. ac saluti ꝓpinqu̾: sub mensa dñoꝵ¬
micas edere
uNuid sit hic sacͣmentũ et res nt.

Expanded text:
vent doctores. Ideoque alicui parti non praejudicans, stuvent doctores. Ideoque alicui parti non praejudicans, studioso lectori judicium relinquo, addens mihi tutum fore ac saluti propinquum, sub mensa dommicas edere. 3. Quid sit hic sacramentum et res.
Abbreviated transcription (Latin):
iudicat deus bis in id ip̃m. hec .n. fierꝰ si post
cõdignam satc̾sscõm et suffitientẽ ponam:
it̾m puniret. s ñ satt̃irecit digne et suffitien¬
ter: qui ñ ꝑ senerauit. debuit. n iugit pcci
hr̃e memoriã ñ ad fatiendũ. s ad cauendum.
debuit ñ obliuisci om̃s retͥbutõnes dei. qͣne tot sf̃r
quot sunt pcc̾oꝵ remissõnes. ⁊ ot gͥ debuit cogi¬
tare uona dei quot mala sua. ac pro illis usq ĩ
finem gb̃as agere. S qr ingͣcus ad uomitũ sic̃
clnis rediit aute acta bona mortificauit. et
pcc̾m dimissũ reuocauit. ut cui humiliatio
deus ante pcc̃ui dimiserat: eid̾m post elato. et
ut pcc̃a dimissa it̾m imputent᷑ : plac quibdam
neminem pro pcc̾is semeldimissis: it̾m a deo
puniri. s ideo dn᷑rdinussa redire. et imputa
rũ qr pp̃ ingͣtitudĩem. ita reus et pcc̾or ꝯstituit᷑.
ut ante fuerat. Sic .ii. qd̾ dimissũ fuerat dicit᷑
ut ante fuerat. utriq parti q̃onis probata fa¬

Expanded text:
ipsum. Hoc enim fieret si post condignam satisfactionem et sufficientem poenam iterum puniret; sed non satisfecit digne et sufficienter, qui non perseveravit. Debuit enim jugem peccati habere memoriam, non ad faciendum, sed ad cavendum. Debuit non oblivisci omnes retributiones Dei, quae tot sunt quot sunt peccatorum remissiones. Tot ergo debuit cogitare dona Dei quot mala sua, ac pro illis usque in finem gratias agere. Sed quia ingratus ad vomitum, sicut canis, rediit, anteacta bona mortificavit, et peccatum dimissum revocavit, ut cui humiliato ante Deus peccatum dimiserat, ei postea elato et ut peccata dimissa iterum imputentur, placet quibusdam neminem pro peccatis semel dimissis iterum a Deo puniri; sed ideo dicuntur dimissa redire et imputari, quia propter ingratitudinem ita reus et peccator constituitur, ut ante fuerat. Sic enim quod dimissum fuerat diciturut ante fuerat. Utrique parti quaestionis probati fa
Abbreviated transcription (Latin):
dum instituit. ut fidos hr̃et meritũ que est de hi
que ũ uident᷑. qr fidos ñ ht̃ meritũ: cui humana
ratio ꝓ let exꝑimentũ. et ⁊̾ ideo ne abhorreret
animꝰ: quod cerneret oculus. qr ñ habemꝰ ĩ usu
et sangͥnem nobis ꝯmandauit. et ⁊̾ ideo ne abĩ¬
credulis religioni nr̃e ĩ sultaretur. Unde angꝰ m
sumamꝰ. ut et ita u̾itas non desit. et rudiculum
nlłm fiat a paganis: quod cruorem occisi homi¬
nis bibamꝰ. Neͣ igit᷑ hec fier. et ne ueluti quidã
horror esset cruoris: oport in similitudĩem acci¬
pi sacͣmentũ. Ex p̾missis iam liquet qrͣ st̃ alia¬

Expanded text:
t de his quae non videntur, quia fides non habet meritum, ubi humana ratio praebet experimentum. Et ideo etiam, ne abhorreret animus quod cerneret oculus, quia non habemus in usu et sanguinem nobis commendavit. Et etiam ideo, ne ab incredulis religioni christianae insultaretur. Unde August.sumamus; ut et ita veritas non desit, et ridiculum nullum fiat a paganis, quod cruorem occisi hominis bibamus. Ne ergo hoc fieret, et ne veluti quidam horror etiam cruoris nobis esset, in similitudinem accipi
Abbreviated transcription (Latin):
Ait ieꝵ qͣuicumq uxori debitũ recdit nacare ñ
potest or̾omi. nꝰ carnos agniedere Item si panos
ꝓpõnis ab hiis qui uxores sua̾s tetigerant come¬
di ñ pot̾ant. qͣnto inag̾ panis quide celo desden¬
dit. ñ põt ab hiis qui coniugalib paulo ante be¬
sere amplexib uiolari atq contingi. Non quod̾
nuptias cõdampnemꝰ. s qd̾ eo temiȩ quo car¬
nos agni manducat᷑i sumꝰ uacare a carnalibus
operibus dellamus. hec capłm pprie ad mũstros
ecc̃e ꝑtinere uidet᷑. quib ñ licebat sacͣ offitia ce¬
lebrare atq misteria. temꝑe coniugał amplexꝰ.
quot̃ ꝓ sentia spiritꝰ sanctinͣ datur. Unde id̾m a
it comiub̾ia legitima carent quid̃ pc̃c̃o. nͨ tñ
temꝑe illo quo coniugalos actus gerunt᷑: p̃sen¬

Expanded text:
atis: Quicumque uxori debitum reddit, vacare non potest orationi, nec carnes Agni edere. Item, si panes propositionis ab his qui uxores suas tetigerant, comedi non poterant; quanto magis panis qui de coelo descendit, non potest ab his qui conjugalibus paulo ante haesere complexibus, violari atque contingi! non quod nuptias condemnemus, sed quod eo tempore quo carnes Agni manducaturi sumus, vacare a carnalibus operibus debeamus. Hoc capitulum maxime ad ministros Ecclesiae pertinere videtur, quibus non licebat sacra officia celebrare atque mysteria tempore conjugalis amplexus, quo etiam praesentia Spiritus sancti non datur. Unde idem a Connubia legitima carent quidem peccato; nec tamen tempore illo quo conjugales actus geruntur, praesen
Abbreviated transcription (Latin):
magis uł niuiꝰ diligendi siñt aliis uonis. hac ra¬
tõne noũis non copulatis. Uidet ᷑ qd̾ magͦ sint di¬
ligendi roui qui nobis carne ñ sluit ꝯiũmncti.
negligit matrẽ. nec mat̾ negat᷑. quȩ t̾ de cru¬
ce agnoscit᷑. S religiosiores mõstͣnt᷑ copule
mentiũ : qͣm corꝑm. uer̃ptam̾ latebrosa qͥo¬
gere. s simpłr. sufficit .n. quos diligimꝰ. et
odio ñ halenꝰ. quos ñ ita accipiend̾ est. qua¬
si suffitiat tibi diligere iuimicũ: et ñ sĩcut
te apͣm . qr om̃s et amicos et inimitos sicut te¬
ip̃m dilig̾e dełu. s ad ostendend̾ gͣduꝯ dilige¬
di d̾m et ꝓxim̃ et iuinucũ qui tam̾ proximꝰ ẽ¬

Expanded text:
magis vel minus diligendi sint aliis bonis, hac ratione nobis non copulatis. Videtur quod magis sint diligendi boni, qui nobis carne non sunt conjuncti, negligit matrem, nec mater negatur, quae etiam de cruce agnoscitur; sed religiosiores monstrantur copulae mentium quam corporum. Verumtamen latebrosa quagere, sed simpliciter. Sufficit enim quod diligamus, et non odio habeamus. Quod non ita accipiendum est, quasi sufficiat tibi diligere inimicum, et non sicut teipsum, quia omnes et amicos et inimicos, sicut teipsum diligere debes. Sed ad ostendendum gradus diligendi Deum et proximum et inimicum, qui tamen proximus e
Abbreviated transcription (Latin):
rem dei de sitͤm s dicit sic. timor dñi est magnũ
Pͥsidiũ profitentil ad salutem. s ꝑuenientib
foras mittitur.ñ .ii. timent iaui amicũ. cam
.s. ad id quod repromissum est: ꝑducti fu̾itt.
Ex hiis auetoritatib significat᷑ quos tũnor ns
erit iu futuro. Si aut̃ timor ñ erit iu futuro:
gͦ nec . uii dona erũt. ni medo sunt iñ augelis.
siue in auimal sanccis. ¶ Ad quod dicinus Rna¬
auccoritat᷑ pͥmcilaꝵ que uidet᷑ repugnantiã dui¬
mentes. quod .uii. illa dona et mangoł madost
et ne seꝑq̾niur ab eo. facit ⁊ nos reueren eũs.
in futͦo uero fatiet nos reuereri. qͣn ñ timebimꝰ
separi uł offendere. Non ergo metꝰ seꝑatõnis il

Expanded text:
rem Dei desiturum dicit sic: Timor Domini est magnum praesidium proficientibus ad salutem, sed pervenientibus foras mittitur. Non enim timent jam amicum, cum scilicet ad id quod repromissum est, perducti fuerint. Ex his auctoritatibus significatur quod timor non erit in futuro. Si autem timor non erit in futuro, ergo nec septem dona erunt, nec modo sunt in angelis sive in animabus sanctis. Ad quod dicimus auctoritatum praemissarum quae videtur repugnantiam dirimentes, quod septem illa dona et in angelis modo sunt et ne separemur ab eo; facit etiam nos revereri eumdem. In futuro vero faciet nos revereri, quando non timebimus separari vel offendere. Non
Abbreviated transcription (Latin):
nisi omp̃s fieri uelit. ubi nicludit ⁊ bona ⁊ mala ⁊¬
oñia qͥ fiunt. Idõq aꝑte distinguit. quomͦ d̾m
uelle dix̾it. ne ead̾m rõne intellig̾et᷑ uelle bona ⁊
mala. sb̃dens. uł sinendo ut fiat hoc. qͣnt̾ ad mala
dicit. uł ipse fatiendo hoc: qͣnit ũ at bona. mala .n.
sint fieri. S ñ facit. bona uero ipse facit ⁊teo dix̃
eum uelle: qr uolens mala sint. ⁊ uolens bona ope¬
rat᷑. ⁊ ob hiet ꝑmissio. et oꝑ atio. uoluntas d̾i dnͣr .

Expanded text:
nisi Omnipotens fieri velit, ubi includit et bona et mala omnia quae fiunt. Ideoque aperte distinguit quomodo Deum velle dixerit, ne eadem ratione intelligeretur velle bona et mala, subdens: Vel sinendo ut fiat, hoc quantum ad mala dicit; vel: Ipse faciendo, hoc quantum ad bona. Mala enim sinit fieri, sed non facit; bona vero ipse facit. Ideoque dixit eum velle, quia et nolens mala sinit, et volens bona operatur; et ob hoc permissio et operatio voluntas Dei dicuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
Taciłit te spiritu sc̃õ: qr conseq̃nꝰ est ut ubicumq
noĩatur uiꝰ sicut pat̾ ⁊ filius. tanta pace uni ad¬
Uno ergo istoꝵ nominato. ⁊̾ reliqui intelligũt᷑.
quod in plurib lociꝰ scͥpture occͤrit.¬

Expanded text:
tacuit de Spiritu sancto, quia consequens est ut ubicumque nominatur unus, sicut Pater et Filius, tanta pace uni aduno ergo istorum nominato, etiam reliqui intelliguntur, quod in pluribus Scripturae loci
Abbreviated transcription (Latin):
bile non est ñ ullõs fideles ꝑ ignẽ q̃ndam p̾ga¬
toriũ. qͣnto mag̾. minꝰ ue: uona pereuutia di¬
lex̃iuit: tanto tardius citius q saluari. Unde

Expanded text:
nullos fideles per ignem quemdam purgatorium, quanto magis minusve bona pereuntia dilexerunt, tanto tardius citiusque salvari. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
moriatur. qr uxorem proximi su uiolauit. ñ
que iam uxorerat. s que a pentilz uxor fieri de¬
bebat. Ex hiis colligitur qd̾ sponse quedam
cõiuges sunt ante cõmixtõm sexuũ s forte
illd̾ mouet quod capͣituli dicitur. ñ que iam
uxorerat. S que uxor fieri debebat. Is ñ ita¬
debet intelligi quasi uxor uere non fu̾it : ex quo
pactio conugał int̾cessit. S qr nũdũ tͣducta
fũ̾at. s̃ res uxoria int̾cesserat .s. concubitus
concubiugalis.

Expanded text:
moriatur; quia uxorem proximi sui violavit; non quae jam uxor erat, sed quae a parentibus uxor fieri debebat. Ex his colligitur quod sponsae quaedam conjuges sunt ante commixtionem sexuum. Sed forte illud movet quod in fine capituli dicitur: Non quae jam uxor erat, sed quae uxor fieri debebat. Quod non ita intelligi debet, quasi uxor vere non fuerit, ex quo pacto conjugalis intercessit; sed quia nondum traducta fuerat, nec res uxoria intercesserat, scilicet concubitus conjugalis.
Abbreviated transcription (Latin):
quia nec periculo¬
sius alicubi errat᷑.¬
uͭ laboriosius aliqͥs¬
tuosius aliquid ĩuenit᷑. ꝑ roinde om̃is qͥ au¬
dit et legit ea que de ineffabili et ĩ accessibili de¬
itatis luce dnͣr: studeat imitari atq seruare qd̃
ait. Non pigebit me inquit sicubi heslto q̃r̾e̾.

Expanded text:
quia nec pericusius alicubi erraue laboriosius aliqtuosius aliquid invenitur. Proinde omnis, qui audit et legit ea, quae de ineffabili et inaccessibili Deitatis luce dicuntur, studeat imitari atque servare, quait: Non pigebit me, inquit, sicubi haesito, quae
Abbreviated transcription (Latin):
scine pater. ⁊ fi ⁊ .s.s. et ħ trinitas uniꝰ cid̾m¬
q sire uł essentie dititur. credit᷑. et intelligrꝰ.
quod est sũmũ iomĩ. qd purgatissimis menti¬
uus cernit᷑. mentis .n. humane aties ĩuanda:
ĩ tam excellenti luce ñ figitur: nisi ꝑ iustitiã
fidei emuntet ͤ ¶ de hd gͥ re sũma ⁊ excessentissi¬
ma.cum motestia ⁊ timore agendũ est. et
atcentissimis aurib atq deuotis audiendum.¬
approbo quod ĩor̾oe¬
dixi deus qui ñ nisi¬
mũdos uerũ scire uo

Expanded text:
Trinitas unius ejusdemque substantiae dicitur, creditur et intelligitur, quae est summum bonum, quod purgatissimis mentibus cernitur. Mentis enim humanae acies invalida in tam excellenti luce non figitur, nisi per justitiam fidei emundetur. De hac igitur re summa et excellentissima cum modestia attentissimis auribus atque devotis audiendumapprobo, quod idixi: deus, qui nimundos uerum scire no
Abbreviated transcription (Latin):
pp filiũ. filiꝰ .n. habet a patre ut sit ei eqͣlis ⁊ spui sancco.
et spiritꝰ .s. ab utroq habet ut sit eqͣlis utriq ħ aut̃
sine assertõneis suꝑcclio. ⁊ maioris ĩ telłntie preiuditõ:
dĩs. malentes in aꝑtione tam clausoꝵ uboꝵ sermonĩ
Prtiores audire. qͣm aliquit aliis influere i¬

Expanded text:
a Patre ut sit ei aequalis et Spiritui sancto; et Spiritus sanctus ab utroque habet ut sit aequalis utrique. Hoc autem sine assertionis supercilio et majoris intelligentiae praejudicio dicimus, malentes in apertione tam clausorum sermonum peritiores audire, quam aliquid aliis influere
Abbreviated transcription (Latin):
uioluntate. eius q fine disserend̾ est. detit̃¬
Sciendũ gͥ est qd̾ ex fine suo ut ait augꝰ uo cauii.¬
tuntas cognoscitur. utr̃ recta an pͣua sit.
Finis aut̃ bone uoluntatis est uit᷑a eterna

Expanded text:
oluntate ejusque fine disserendum est. Sciendum ergo est quod ex fine suo, ut ait Aug., voluntas cognoscitur utrum recta an prava sit. Finis autem bonae voluntatis beatitudo e
Abbreviated transcription (Latin):
Eui .n. p̾stat᷑ uenia nisi culpe : ꝑ hec t̾ quidam
probare uolunt iiptias esse pcc̾m. S ut supra

Expanded text:
Cui enim praestatur venia, nisi culpae? Per hoc etiam quidam probare volunt nuptias esse peccatum. Sed, ut pra
Abbreviated transcription (Latin):
non duueret ꝑfecta .ii. caritaꝯ: facet ꝑfcani iusti¬
tiam. et ñ hr̃et qre timeret. ĩ no hrẽt: qͣr deside¬
raret. ut tͣnseat iuiquitas et ueniat regnũ dei.
ergo timor ñ est iñ caritate. s in qͣ caritate r non
iuchoata dico. in qua ergo : ꝑfrecta. ꝑfecta iñ¬
quit caritaꝯ forat niitit timoreur ergo incipiet¬
tiior qr initiũ sapĩe timor diũ tunor quasi locũ

Expanded text:
non timeret. Perfecta enim charitas faceret perfectam justitiam, et non haberet quare timeret: imo haberet quare desideraret ut transeat iniquitas, et veniat regnum Dei. Ergo timor non est in charitate. Sed in qua charitate? Non in inchoata. In qua ergo? Sed perfecta, inquit, charitas foras mittit timorem. Ergo incipiattimor; quia initium sapientiae timor Domini. Timor quasi locum
Abbreviated transcription (Latin):
et p̾scit. multa uero scd̾m inferiores causas fu¬
tura sunt. set in p̾scĩa dei futura ũ sunt. Si aut̃
ñ po̾t falli. Sic ergo fcũs est ad am ñ scd̾m infe¬
rioreꝰ causas. qr ñ erat in reꝵ causis seminalib
ut ita fieret. s scd̾m suꝑiores ũ contͣnatͤam ape¬
grantes. qr in reꝵ causis nat᷑alib erat ut ita pos

Expanded text:
et praescit. Multa vero secundum inferiores causas futura sunt, sed in praescientia Dei futura non sunt. Si autem non potest falli. Si ergo factus est Adam, non secundum inferiores causas, quia non erat in rerum causis seminalibus ut ita fieret; sed secundum superiores, non contra naturam operantes, quia in rerum causis naturalibus erat ut ita
Abbreviated transcription (Latin):
nichil aliud significari
qr homo nat᷑a est. porro si homo aliquod boñt
quia nat᷑a est. Quid aliud est malꝰ homo uisi

Expanded text:
nihil aliud significari quia homo natura est. Porro si homo aliquod bonum est, quia natura est, quid aliud est malus homo, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
rata pͥncipio hiiꝰ u̾bis aperte moyses ĩ sinu¬
at quod homo extͣ ꝑadisum c̾atus: postmodũ
ĩꝑadisum sit positus. qd ideo fcm dicit᷑ q ñ erat ñ ÷ silie de mliere¬
in coꝑmansurus. uel ut ñ uat᷑e. S gratie hoc
assignaretur. ¶Intelligit᷑ aut̃ ꝑ adisuiꝰ locał
et corꝑał in quo homo locatꝰ est streꝰ .n. genãles
t̾ciam inichi placere fateor ut homo ĩ paras¬
duso corꝑali sit positus. qui al alo pͥncipio plã¬
plantatus accipi potest. quoterram omnẽ re¬
motis aquis herbani et ligna produc̾e iuissit. qͥ
et si p̾sentis ecclesie uł fut᷑e typum tenet: ad
litt̾am tũ intelligendũ est locũ ameuissimũ
fructuosis arlorib magnũ. et magno fonte
fecundũ quod diximꝰ apͥncipio. antpqͣ tͣuslatõ
dicit ad orientem. iuide uolunt ĩ orientali ꝑte
esse ꝑadisum. lougo int̾iacente spatio. uł ma¬
riꝰ uł terre a regionib quas ĩcolunt homineᷤ
secretũ et in alto situm usq ad lunarẽ cir¬

Expanded text:
rat a principio. His verbis aperte Moyses insinuat quod homo extra paradisum creatus postmodum in paradiso sit positus. Quod ideo factum dicitur quia non erat in eo permansurus; vel ut non naturae, sed gratiae hoc assignaretur. Intelligitur autem paradisus localis, et corporalis in quo homo locatus est. Tres enim generales Tertiam mihi placere fateor, ut homo in corporali paradiso sit positus, qui ab illo principio plantatus accipi potest, quo terram omnem remotis aquis herbas et ligna producere jussit. Qui etsi praesentis Ecclesiae vel futurae typum tenet, ad litteram tamen intelligendum est esse locum amoenissimum fructuosis arboribus, magnum et magno fonte foecundum. Quod dicimus a principio, antiqua translatio dicit ad Orientem. Unde volunt in orientali parte esse paradisum, longo interjacente spatio vel maris vel terrae a regionibus quas incolunt homines secretum, et in alto situm, usque ad lunarem cir
Abbreviated transcription (Latin):
stri .s. ihn xpisti. exemplo monstrat᷑. qui oĩm offitia
ĩ semet ip̃o exhibuit. et corpori suo qd̾ est ecc̃a eosd̾m
ordines obseruandos reliquit. sepͣtem aut̃ sunt ppt̃
pes ad gͣdus ecc̃asticos indigne accedunt ylli uero
in quoꝵ mentib diffusa eit septifors gr̃a spiritꝰ scĩ.
cũ ad occͣasticos ordines accedunt: ĩ ip̃a sp̃uał gͣdꝰ

Expanded text:
t, Jesu Christi exemplo monstratur, qui omnium officia in semetipso exhibuit, et corpori suo quod est Ecclesia, eosdem ordines observandos reliquit. Septem autem sunt, proppes ad gradus ecclesiasticos indigne accedunt. Illi vero in quorum mentibus diffusa est septiformis gratia Spiritus sancti, cum ad ecclesiasticos ordines accedunt, in ipsa spiritualis
Abbreviated transcription (Latin):
ait pelagius ppͣ. de illo qui mortuo sponio eius spõ¬
ad hunc articlm̃ actinet qd ei obuiet de cano¬
nicis institutis. quin ad sacro ordines ꝓmou̾i
ualeant. Si nͦ tilł sponsa fuiss int̾ qͣm ⁊ sponsũs
eius consensuis de p̾senti int̾̃cessit. eo mortuo ui¬
dua romanius. cui copulatꝰ iñ coniugio ad sacͦs
ordines ñ accederet: cum iuduã dux̾̃is. Non est
gͦ ambigendũ quin solus de p̃senti consensꝰ con¬
iugiũeffitiat. et exinde ueri coniuges appłłent᷑.
Ideo post talem consensũ si quis alii se copula¬
uerit: ⁊ si carnis cõmixtio illic seqͣtur ad pri¬
orem copulam: reuocandus est ue¬

Expanded text:
ait Pelagius papa, de illo qui mortuo sponso ejus sponad hunc articulum attinet, quod ei obviet de canonicis institutis, quin ad sacros ordines promoveri valeat. Si vero talis sponsa fuisset inter quam et sponsum ejus consensus de praesenti intercessisset. eo mortuo vidua remansisset; cui copulaccederet, cum viduam duxerit. Non est ergo ambigendum quia solus de praesenti consensus conjugium efficiat, et exinde veri conjuges appellentur. Ideo post talem consensum si quis alii se copulaverit, etiamsi carnis commixtio illic sequatur, ad priorem copulam revocandus est
Abbreviated transcription (Latin):
eo quod intelligo ⁊ memini cum itaq ĩ ui¬
cem a siaigulis. ⁊ om̃ia ⁊ tota capiant᷑. eqͣlia st̃¬
tota singula totis singulis. ⁊ tota singula to¬
tis om̃ib simł. et hec tria: unñ. una uita. unã
mens. una cẽntia/ Ecce illius sũme unitatiꝰ
atq trinitatis ubi una est essentia. ⁊ tres ꝑ¬
sone: ymago est humana mens. licz impar.
mens aut̾ hic pro animo ip̃õ accipitur. ubi
est ymago illa tͥnitatis. ꝓprie uero mens diti¬
. de trinitate. alioquin ñ se caperet in¬

Expanded text:
 quod intelligo, et memini. Cum itaque invicem a singulis et omnia tota capiantur; aequalia tota singula totis singulis, et tota singula simul omnibus totis: et haec tria unum, una vita, una mens, una essentia. Ecce illius summae unitatis atque Trinitatis ubi una est essentia et tres personae, imago est humana mens, licet impar. Mens autem hic pro animo ipso accipitur, ubi est illa imago Trinitatis. Proprie vero mens dici14 de Trin., cap. 14, alioquin non se caperet
Abbreviated transcription (Latin):
occ̃a p̃cisi ⁊ dampnati possint tͣdere sacrosor¬
diues. et si ab eis ordiuati redeuutes ad ecc̃e uniꝰ¬
tatem debeant reordinari. Hanc q̃om ꝑplexam
ac pene iudissolubilem: fatiunt doctoꝵ u̾ba que
plimũ dissentire unͣr. Iuidaui .ii. uident᷑ tͣdere

Expanded text:
aecisi et damnati possint tradere sacros ordines, et si ab eis ordinati, redeuntes ad Ecclesiae unitatem debeant reordinari. Hanc quaestionem perplexam ac pene insolubilem faciunt doctorum verba, qui plurimum dissentire videntur. Videntur enim quidam tradere
Abbreviated transcription (Latin):
accedente caritate renianeat. et fiat uirtꝰ.
an ip̃a eliminet᷑. et alia caritas succedat:
que uirtus sit. utflib sine periculo dicip̃.
nuithi tam̾ uida᷑ quod illa caritas que pͥus
erat remaneat. et accessu caritatiꝰ uirtus
Ex quo sensu dicat᷑ una fides ium

Expanded text:
accedente charitate remaneat et fiat virtus, an ipsa eliminetur, et alia qualitas succedat quae virtus sit; utrumlibet sine periculo dici potest. Mihi tamen videtur quod illa qualitas quae prius erat, remaneat, et accessu charitatis virtus Ex quo sensu una dicatur fides. Cum
Abbreviated transcription (Latin):
re boni sunt illi actus qui bonã hũt cãm ⁊ in¬
et ad ronũ finem tendunt. M ali uero simplr̃
dici debent qui ꝑu̾sam hn̾t cãm ⁊ intentionẽ.

Expanded text:
re sunt boni illi actus, qui bonam causam et inet ad bonum finem tendunt; mali vero simpliciter dici debent qui perversam habent causam et intentionem.
Abbreviated transcription (Latin):
turꝑ u̾bũ suũ. et sp̃m scm. quomͦ ergonoc acci¬
piendũ estr ħ oc putauersĩt quidã heretici. quod
pat̾ uelut auctor et artifex filio ⁊ spu sancto
errandi occasionẽ sumentes. ꝙ uelut blasphe¬
miũ atq sane doct̾ne aduersum abicit pia fides.
Non est ita intellñdũ. iõ scͥpt᷑a freqũder memo¬

Expanded text:
rbum suum et Spiritum sanctum. Quomodo ergo hoc accipiendum est? Putaverunt quidam haeretici quod Pater, velut auctor et artifex, Filio et Spiritu sancto errandi occasionem sumentes, quod velut blasphemum atque sanae doctrinae adversum abjicit pia fides. Non est itaque intelligendum, ideo Scripturam frequenter commemo
Abbreviated transcription (Latin):
eo .i. ip̃o ymago dei eit mens quo capax
eius est. eius q esse ꝑ ticeps potest iam gͦ
in ea tͥnitatem que deus est inquiramꝰ..
Etce ergo nienꝰ meminit sui. intellig̾ se.
diligit se. hec si cernimiꝰ: ceruimꝰ tͥ nitatem.

Expanded text:
mago Dei est mens, quo capax ejus est, ejusque particeps esse potest. Jam ergo in ea Trinitatem, quae Deus est. inquiramus. Ecce enim mens meminit sui, intelligit se, diligit se; hoc si cernimus, cernimus Trinitatem,
Abbreviated transcription (Latin):
ut endiubero arbitrio possint uelle᷑ etͥ furrere.
de adultis .n. qui digne recipiunt sacͣmentũ
qui nõdũ ratõne utiunt᷑. questio est. an in bapt̾o
receꝑint grãm. qua ad maiorem uenientes et a¬
ten: possinit uelle et oꝑari bonũ. Uidet᷑ qd̾ ñ re¬
ceꝑint. qr gr̃a illa caritas est. et fides que p̾parat
pisse fidem et caritatem. si uero grãm ñ rocepe¬
rint: qua bene oꝑari possint cum fu̾ut aduli.
ũ gͦ sufficit eis in hoc statu gratia in uapt̃o data.
n ꝑ alam possunt modo boni esse: nisi alia adda¬
tur. que si non addit᷑: ñ est ex eoꝵ culpa. qr iusti¬
sicati sunt a pcto. Iuidam putant gr̃am operã¬
temet ccoꝑantẽ cictis ꝑiurlis in uapt᷑o dari
in munere: non in usu. ut cum ad maiorẽ uene¬
rint etatem. ex muuere sortiant᷑ usum. uisi ꝑ
ita ex culpa eoꝵ est: non ex deffectul gratie:
quod mali fiunt. qui ex dei mun̾e ualentes
pͣuũ elegerunt i¬

Expanded text:
utendi libero arbitrio, possint bene velle et operari. De adultis enim qui digne recipiunt sacramentumqui nondum ratione utuntur, quaestio est an in Baptismo receperint gratiam, qua ad majorem venientes aetatem possint velle et operari bonum. Videtur quod non receperint, quia gratia illa charitas est, et fides quae voluntaepisse fidem et charitatem? Si vero gratiam non receperint, qua bene operari possunt cum fuerint adulti; non ergo sufficit eis in hoc statu gratia in Baptismo data, nec per illam possunt modo boni esse, nisi alia addatur; quae si non additur, non est ex eorum culpa, quia justificati sunt a peccato. Quidam putant gratiam operantem et cooperantem cunctis parvulis in Baptismo dari in munere, non in usu, ut cum ad majorem venerint aetatem, ex munere sortiantur usum, nisi pita ex culpa eorum est, non ex defectu gratiae quod mali fiunt, qui ex Dei munere valentespravum elegerunt
Abbreviated transcription (Latin):
consuetudo ecc̃e obsistat. uł hoc modo tini debere
fieri asserat.
passioneni legalia finem habuissent: ñ ea inmi¬
neute uecus pascha cũ discipulꝰ mand̾ncass.

Expanded text:
consuetudo Ecclesiae obsistat, vel hoc modo tantum debere fieri asserat. passionem legalia finem habuissent, non ea imminente vetus pascha cum discipulis manducass
Abbreviated transcription (Latin):
et piascruitꝰ pp̃ p̾cepti obedientiam. est alia lib̾tas
ñ uera male s̾iituti ad iuncta que est ad malũ
fatiendũ. ubi ratõ dissentit a uoluntate iudicãs
ñ eẽ fatiend̾ qd̾ uoluntas appetit. ad bonĩ uͦ fatiẽ¬
dum concordat ratio uoluntati. et iõ ibi uera li¬
p̾tas est ⁊ pia. de lib̾tate aut̃ ad malum et suitu¬
de mala ait augꝰ in ench᷑. Serui addicti que põt

Expanded text:
 propter praecepti obedientiam. Est alia libertas non vera, malae servituti adjuncta, quae est ad malum faciendum, ubi ratio dissentit a voluntate, judicans non esse faciendum quod voluntas appetit; ad bonum vero faciendum concordat ratio voluntati; et ideo ibi vera libertas est et pia. De libertate autem ad malum, et servitute mala, ait Aug. in Ench., c. 30: Servi, addicti peccat
Abbreviated transcription (Latin):
astare uoluit hi nec aliquid mali ea tunc uolebat. ⁊
ad tempꝰstare uoluit. s ñ ꝑseuerant᷑. et ideo rͨtaet
Bona fuit tunc uoluntas hõiꝰ.¬
dcm̃ est hoĩemi ũ potuisse ꝓfic̾e.

Expanded text:
tam valuit? Quia nec aliquid mali ea tunc volebat, et ad tempus stare voluit, sed non perseveranter, et ideo recta et bona fuit tunc voluntas homidictum est, hominem non potuisse profice
Abbreviated transcription (Latin):
et calice. oblatõnos quoq inferre et deponere
sicut lectorib uetꝰ testamentũ: ita dyaconib
nõi. ip̃e ⁊̃ p̃monet aures habere ad d̾m. ipse
tonat pacem ⁊ amĩtiat. Iuod aut̃ buic ordiui
a moyse statutum est: hec t̾ in nouo testa¬
rum stglaponit᷑ ⁊ casula in dieb ieiunĩ com
uitatoleratur qͣsi in leua portat᷑. donec in dex¬
dera .i. in et̾uitate pequios habeat᷑. Hic ordo ab
offitium eleg̾unt. ⁊ oratõne p̃misa manus
qͣsi septem columpne assistant. hii sunt sep¬
tem angeli tuba canentes ĩ apeͣcalipsi qui

Expanded text:
et calice, oblationes quoque inferre et disponere tolum. Nam sicut lectoribus Vetus Testamentum, ita diaconibus nominum. Ipse praemonet aures habere ad Dominum; ipse donat pacem et ipse annuntiat. Quod autem huic ordini a Moyse statutum est, hoc etiam in novo Testarum stola ponitur et casula in diebus ieiunii complvita tolleratur, quasi in leva portatur, donec in dextera id est in eternitate requies habeatur. Hic ordo ab officium elegerunt, et oracione premissa manus quasi septem columpne assistant. Hii sunt septem angeli tuba canentes in apockalipsi, hi
Abbreviated transcription (Latin):
que sine caritate fiunt ꝓdesse quid
ad tolerabiliorem penam sentiendam. s ñ ad ui¬
tam obtinendam. illa ⁊̾ que iu caritate quis fa¬
cit. si postͣ prolapsus fuerit. nͨ exsurrex̾it. nĩ esse
om̃s iustitie eius quas fecerat: ñ recordabiuitur

Expanded text:
quae sine charitate fiunt prodesse quidem ad tolerabiliorem poenam sentiendam, sed non ad vitam obtinendam. Illa enim quae in charitate quis facit, si postea prolapsus fuerit, nec exsurrexerit, non esse omnes justitiae ejus quas fecerat, non recordabuntur