comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
orõnis .i. Cerno istud quid̃. s quo ꝑti¬
neat: nõ uideo. M. Eo scil ut inclłigas
hoc metrũ nõ qiͣ legitimũ locũ hẽre
nisi añ finem u̾sus finiatur ꝑs or̃on
nam si ita ẽẽt: os eod loco hunc hr̃ent
articłm. aut certe rarissime in hiis ĩ¬
ueniretur qui nõ hr̃et nunc̃ ergo cũ
sint undecim. sexita sunt. qͥnq non
ita .l. Et hoc ad huc accipio. adhuc quo
rõ tendat expecto. .ii. actende ergo ⁊̃
in ista ꝑuilgatissima. arma urrũq
cano trote qui pͥmus aboris. Et ne lõ
agitur ꝑtis orõnis qi legitimus in
que añ ista exempla ꝓposueram nõ¬
nich distare quod aliud scil metrum
añqͣm claudatur nõ ht̃ certũ ⁊ sta¬
tutũ aliquem articłm sicut in illis
undecim u̾sicłis explorauimus. altud
uo ht̃ sicut in heroico metro qͥntus se¬
mipes satis indicat. .i. Ian liquet
quod dicis .M. Ad qui scias oportet
auctoritas illud supius genus nõ ee il¬

Expanded text:
orationis. D. Cerno istud quidem, sed quo pertiorationis. D. Cerno istud quidem, sed quo pertineat non video. M. Eo scilicet ut intelligas, hoc metrum non quasi legitimum locum habere, ubi ante finem versus finiatur pars orationis: nam si ita esset, omnes eodem loco hunc haberent articulum, aut certe rarissime in his inveniretur qui non haberet: nunc vero cum sint undecim, sex ita sunt, quinque non ita. D. Et hoc accipio, et adhuc quo ratio tendat exspecto. M. Attende ergo etiam in ista pervulgatissima: Arma virumque cano, Trojae qui primus ab oris. Et ne longagitur partis orationis, quasi legitimus in quae ante ista exempla proposueram, nonnihil distare: quod aliud scilicet metrum antequam claudatur, non habet certum et statutum aliquem articulum, sicut in illis undecim versiculis exploravimus: aliud vero habet, sicut in heroico metro quintus semipes satis indicat. D. Jam liquet quod dicis. M. Atqui scias oportet, auctoritas, illud superius genus non esse ve
Abbreviated transcription (Latin):
igitur accipe quod ip̃e nłb pacto respõ¬
uet̾es uoccuiunt. Staq quod ad te attinet
uide atq responde. Rõ enĩ tam de cõmumb
agitur utrũ int̾ hec duo aliquid distet
quod quidam nũs pedũ ita certo fine
clauditur. ut nicħ ad rem ꝑtineat ubi
ad finem. Alius aut̃ nõ solũ certo fine
clauditur. s etiam añ finem certo quo¬
dam loco quedam eius ꝑticio emineat.
tit qiͣ m̃bris sic conficiatur duob. b
Rõ intlłigo .M. attende etgo m̃bris in
ħac exempla. Ite ergo camene fonticole
puelle que canitis sb̃ antris mellifluos
sonores lauitis capillũ purpureũ nõ¬
in ippocrine fonte ubi fusts olim spu¬
mea lauit almus. Oram̃bis aquosis
pegasusim m̃tem: ꝑuolaturus ethram
Cernis ꝓfecto qͥnq suꝑiores ũsiculos
eod̾ loco ꝑtem orõnis hr̃e r̃minatam. ⁊
in coriambo pede cui sbiungitur bachĩ.
ut u̾sicłm complaceat. Ramq hii un¬
decim chorrambo ⁊ bacchio pedib con
quosis nõ eod̃ ioco hr̃e t̾minatam ꝑtẽ

Expanded text:
igitur accipe quod ipse nullo pacto responteres vocavere. Itaque quod ad te attinet, vide atque responde, non enim jam de nominibus agitur, utrum inter haec duo aliquid distet, quod quidam numerus pedum ita certo fine claudatur, ut nihil ad rem pertineat, ubiad finem; alius autem non solum certo fine claudatur, sed etiam ante finem certo quodam loco quaedam ejus partitio emineat, ut quasi membris conficiatur duobus. D. Non intelligo. M. Attende ergo in haec exempla: Ite igitur, Camoenae Fonticolae puellae, Quae canitis sub antris Mellifluos sonores, Quae lavitis capillum Purpureum Hyppocrene Fonte, ubi fusus olim Spumea lavit almus Ora jubis aquosis Pegasus, in nitentem Pervolaturus aethram. Cernis profecto quinque superiores versiculos eodem loco partem orationis habere terminatam, id est in choriambo pede, cui subjungitur bacchius, ut versiculum compleat namque hi undecim, choriambo et bacchio pedibus conquosis, non eodem loco habere terminatam partem
Abbreviated transcription (Latin):
rithinus etiam metrũ. Item omnis
u̾sus eccam metrũ sit nõ oẽ metrũ
etiam ũsus. Eogo omnis u̾sus: ⁊ ri-¬
thinus ⁊ metrũ. nam hoc ut arbitror
eẽ conleqñs uides. .i. uideo sane. nam
est luce clarius. .iii.

Expanded text:
m omnis versus etiam metrum sit, non omne metrum etiam versus. Ergo omnis versus est rhythmus et metrum: nam hoc, ut arbitror, esse consequens vides. D. Video sane: nam est luce clarius.
Abbreviated transcription (Latin):
iom connexionem. Anocirca õe metrũ
rithinus. nõ oĩs richinus etiam me¬
trũ est. Rithiniciũ nom̃ in musica
usq a deo late patet: ut hec tota pars
enus que ad diu ⁊ nõ diu ꝑtinet: ri¬
chinus noĩata sit. s de noĩe cum res
appareat nõ ẽẽ satagend̃ ⁊ doctis ⁊ sa¬
pientib placuit. an aliquid contradi¬
cend̾ aut dubitand̾ putas de htis q̃
ame dc̃a sunt .i. Inmo ꝓrsus assẽtior

Expanded text:
m connexionem. Quocirca omne metrum rhythmus, non omnis rhythmus etiam metrum est. Rhythmi enim nomen in musica usque adeo late patet, ut haec tota pars ejus quae ad diu et non diu pertinet, rhythmus nominata sit. Sed de nomine, cum res appareat, non esse satagendum, et doctis et sapientibus placuit. An aliquid contradicendum aut dubitandum putas de his quae a me dicta sunt? D. Imo prorsus assentior
Abbreviated transcription (Latin):
metũ uocari. latine auit̃ dici possent.i
apud nos noĩa late patent.⁊ cauendũ
est ne ambigue loqͣmur: cõmodius uti¬
mur grects. Uides tñ ut opirior qm̃ ⁊¬
recte utrũq nom̃ sit hiis reb imposi¬
tum. nam qm̃ illud pedib certis pro¬
uoluitur. peccatur ꝙ in eo si pedes dis¬
soni misceantur: recte appellatus est
finis aliquis emineat pp̃ nlłam m̃sut¬
ram continuatõĩs nõ debuit metrũ
uocari. Hoc aut̃ utrũq ht̃. nam ⁊ certis
pedib curritur ⁊ certo t̾minatur mõ.

Expanded text:
metrum vocari: latine autem dici possent, metrum vocari: latine autem dici possent, apud nos nomina late patent, et cavendum est ne ambigue loquamur, commodius utimur graecis. Vides tamen, ut opinor, quam recte utrumque nomen sit his rebus impositum. Nam quoniam illud pedibus certis provolvitur, peccaturque in eo si pedes dissoni misceantur, recte appelatus est rfinis aliquis emineat; propter nullam mensuram continuationis non debuit metrum vocari. Hoc autem utrumque habet: nam et certis pedibus currit, et certo terminatur modo.
Abbreviated transcription (Latin):
ertius hic sermo postulat
ut qm̃ de pedũ amicicia q̃ dã
concordra q satis dcm̃ est.
uideamus quidex hiis cõ¬
¶textis ꝯtinuatis q gigna¬
tur . .m. Quare pͥm̃ ex te q̃ro utrũ pos¬
sint copulati sibi pedes quos copłari
oportet ꝑpetuũ quemdam nũm cra¬
re ubi nlłs finis certus appareat. n¬
luit cũ symphontatis scabella ⁊ cyn¬
bala pedib feruntur. certis qͥd̾ nimo
⁊hiis qui sibi cũ atiriũ uoluptato
iunguntur. S tñ tenore ppetuo ita
tit si tybias nõ audias. nlło modo ibi
notare possis quotisq ꝓcurtat con¬
nexio pedũ ⁊ unde rursus ad caput
redeatur uł situ uelis centũ tił am¬
plius quonsq libitũ est pyrichios
uł alios qui int̾ seamici sunt pedes
ꝓgrediend̾ sit atq inde redeund̾. iii. Nõ
eẽ duditas cũ certam faciendoꝵ il suum
disciplinam õẽ nõ neges. ⁊ qui u̾sus te
semꝑ cum uoluptate audisse. ꝯfessus
stincta sunt. scias illud suꝑius copula¬
tonis rithinũ a grocis: hoc aut̃ alt nt

Expanded text:
ertius hic sermo postulat, ut quoniam de pedum amicitia quadam concordiaque satis dictum est, videamus quid ex his contextis continuatisque gignatur. Quare primum ex te quaero, utrum possint copulati sibi pedes, quos copulari oportet, perpetuum quemdam numerum creare, ubi nullus finis certus appareat: velut cum symphoniaci scabella et cymbala pedibus feriunt, certis quidem numeris et his qui sibi cum aurium voluptate junguntur; sed tamen tenore perpetuo, ita ut si tibias non audias, nullo modo ibi notare possis quousque procurrat connexio pedum, et unde rursus ad caput redeatur. Velut si tu velis centum vel amplius, quousque libitum est, pyrrhichios vel alios qui inter se amici sunt pedes,progrediendum se dubitas, cum certam faciendorum versuum disciplinam esse non neges, et qui versus te semper cum voluptate audisse confessusstincta sunt, scias illud superius genus copulationis, rhythmum a Graecis; hoc autem alterum,
Abbreviated transcription (Latin):
distingñe aliqua rõne arbitrar¬
deas altam ẽẽ rõm que ista distinguat
tusi ito mecrũ pyrichiũ nõ illud sit
minimũ quod tibi iidebatur in tͥb
breuib. s in qͥnq. Post imũ enĩ pe¬
dem ac semipedem. silere mora semi¬
pedis eius qui debetur implendo pe¬
di. adita redire ad mitĩt: ⁊ hoc mini¬
mũ metrũ in pprichio constitũe .l.
Rõ nos sinit anapesti partlitas ut etiã
demonstratũ est qͣre post duos pedes et
semipedem silend̾ ẽẽ illud unũ tp̃s si
confusione carere uolumus. .m. Cuo
ent̃ nõ duo pytichii sunt mintiũte¬
trum in pyrichio. ⁊ qͣtuoe fałe beens
cus ut ab illo anapestus excludat.
Uerum dicis .iii.

Expanded text:
distinguendum aliqua ratione arbitrardistinguendum aliqua ratione arbitrardeas esse rationem, quae ista distinguat, nisi ut metrum pyrrhichium non illud sit minimum, quod tibi videbatur in tribus brevibus, sed in quinque. Post unum enim pedem ac semipedem silere mora semipedis ejus qui debetur implendo pedi, atque ita redire ad initium, et hoc minimum metrum in pyrrhichio constituere non nos sinit anapaesti parilitas, ut jam demonstratum est: quare post duos pedes et semipedem silendum est illud unum tempus, si confusione carere volumus. D. Cur enim non duo pyrrhichii sunt minimum metrum in pyrrhichio, et quatuor syllabae breves cus, ut ab illo anapaestus excludat. D. Verum dicis. M.
Abbreviated transcription (Latin):
suiam metit. sen longita seu brenis
sit nicħ ad tem ꝓtinete uolũ̾unt.
ubi enuĩ sinis est: silentĩ sequitur
Entũ ad ip̃m metrũ actinet quod fi¬
nitur. an eos in bac causa repetitõm
tulam uł reditũ caput consid̾are de¬
sbuisse existimas. ac nõ tm̃m qr fini
ferent cẽ accipiendam. M. Recte. s
in boc pp̃ silentim fit. qm̃ ita consi¬
datus est fints qͣi deinceps nicħ sona¬
turus sit qui fintertt. ⁊ ob hoc sꝑa¬
tium epris mu ipi quiet latgrisin¬
nich drstat que ibi sillã lecetur. sõne
ꝑficctt. ut sine ibi brenis silła sie lon¬
gua sit. cam sibt auris ꝓ longua uen¬
des ne etiam ulud cum dicimus mini¬
mũ metrut̃ ẽẽ pyrichium. tres breues
silsas ut uitis breuis sꝑatio sileatur.
dum ad initium reu̾̃timur. nicħ inteẽ
utrũ hoc metrũ: an pedes anapestos re¬
petamus. .l. Iam hoc quid̃ pauloante
illa pcussione ꝑcepi. .ii¬
onne ergo quicquid hoc est confuiñ

Expanded text:
syllabam metri, seu longa seu brevis syllabam metri, seu longa seu brevis sit, nihil ad rem pertinere voluerunt: ubi enim finis est, silentium sequitur, quantum ad ipsum metrum attinet quod finitur. An eos in hac causa repetitionem ullam vel reditum ad caput considerare debuisse existimas, ac non tantummodo quferenter esse accipiendam. M. Recte. Sed si hoc propter silentium fit, quoniam ita consideratus est finis, quasi deinceps nihil soniturus sit qui finierit, et ob hoc spatium temporis in ipsa quiete largissimnihil distat quae ibi syllaba locetur; nonne proficiat, ut sive ibi brevis syllaba sive longa sit, eam sibi aures pro longa vindesne etiam illud, cum dicimus minimum metrum esse pyrrhichium tres breves syllabas, ut unius brevis spatio sileatur, dum ad initium revertimur; nihil interesse, utrum hoc metrum, an pedes anapaestos repetamus? D. Jam hoc quidem paulo ante illa percussione percepi. M. Nonne ergo quidquid hic est confusum,
Abbreviated transcription (Latin):
gressum ac longitudiem
de uisu tecũ aliquid agere
coactus simi. cuius tractã¬
do postea nob̃ est constitutos locos. sed
mo illud quero utrũ nõ repudies ꝙ
hoꝵ iidices gramatici nichil ad rem
ꝑtinere arbitrati sunt.i. Sĩo repu¬
dio nõ enĩ m iidetur ẽẽ rõnis. m dic
mi obsecro quod metrũ sit in pirichio
minimũ .I. Toes breues. m Mnͣtum
ergo silend̃ ⁊ dum repetitur: .i. unũ
tempus quod est unius breuis sille
spatium .M age iam ꝑcute hoc metr̃
uesum est int̾eẽ .i. Prorsus nicħ. m
Quid causã cur tra sit potes ne dic̾e
auidetur m satis appar̾e. nam quod
m illo ad silentitt̃ hoc in isto ad ꝑduc¬
cõm ultune silse refertur. nam eodẽ
modo si brenis ultima uthic longua
ꝑcutitur. ⁊ post tantũdem int̾uaslũ
ad ciput ueditur. s ibi quiescitur
dones spatiũ pyrichii pedis hic donec
longe sułe impleatur. .m. Ita ĩ utͦq
pat mora est. qua int̾posita: remea¬
ms. nõ igitur absurde illi ultimã

Expanded text:
rogressum ac longitudinem rogressum ac longitudinem de versu tecum aliquid agere coactus sum, cujus tractandi postea nobis est constitutus locus. Sed primo illud quaero, utrum non repud judices grammatici nihil ad rem pertinere arbitrati sunt. D. Omnino repudio: non enim mihi videtur esse rationis. M. Dic mihi, obsecro, quod metrum sit in pyrrhichio minimum. D. Tres breves. M. Quantum ergo silendum est, dum repetitur? D. Unum tempus, quod est unius brevis syllabae spatium. M. Age, jam percute hoc metrum, visum est interesse? D. Prorsus nihil. M. Quid? causam, cur ita sit, potesne dicere? D. Videtur mihi satis apparere: nam quod in illo ad silentium, hoc in isto ad productionem ultimae syllabae refertur; nam eodem modo ibi brevis ultima, ut hic longa, percutitur; et post tantumdem intervallum reditur ad caput. Sed ibi quiescitur donec spatium pyrrhichii pedis, hic donec longae syllabae impleatur. Ita in utroque par mora est, qua interposita remeamus. M. Non igitur absurde illi ultimam
Abbreviated transcription (Latin):
iuid de metri longitudine censes :¬
ne ampliorem eẽ debere. qͣm sisus
cum metrum id quod est minimus
tam minus sio qͣm minus tisus. .i.
Non censeo .m. Cam ergo metrũ inci¬
piat a duob pedib. uetus a qͣtuor.
aut illud spatio duoꝵ pedum hoc a qͣ¬
tuor adnũato silentio. metrũ autem
octo pedes nõ excedat. nõne tñ ⁊ ũsus
metrũ sit nccẽ erit eum tot pedes ibi¬
dem nõ exced̾e .i. Ita est. M Rursus
cum u̾sus nõ sit longior qͣm t̾ginta
duũ tp̃rm. ⁊ metrũ sit etiam songi¬
tudo u̾sus. si coniunctõm duoꝵ m̃br
talem nõ hẽat qͣlis in ũsit p̾cipitur
s tm̃certo fine clauditur. neq debeat
longius ẽẽ qͣm u̾sus. nõne maĩm est
ut u̾sum pedes octo. ita metrũ tͥginta
b a quib eẽ incipit. u̾sus aut̃ qͥdenpli¬
catis tp̃rib a quib ip̃e eẽ incipit finia¬
tur. ut crescendi scil modũ qͣt̾naria illa
rõne seruata. metrũ cũ usu cõmirnica¬
diam consenstonemq delector. Incipit

Expanded text:
uid de metri longitudine? censesne ampliorem esse debere quam versus, cum metrum id quod est minimum, tam minus sit quam minimus versus? D. Non censeo. M. Cum ergo metrum incipiat a duobus pedibus, versus a quatuor; aut illud ab spatio duorum pedum, hoc a quatuor annumerato silentio; metrum autem octo pedes non excedat: nonne cum et versus metrum sit, necesse est eum pedes totidem non excedere? D. Ita est. M. Rursus cum versus non sit longior quam triginta duum temporum, et metrum sit etiam longitudo versus, si conjunctionem duortalem non habeat qualis in versu praecipitur, sed tantum certo fine claudatur, neque debeat longius esse quam versus: nonne manifestum est ut versum pedes octo, ita metrum triginta bus, a quibus esse incipit; versus autem quadruplicatis temporibus, a quibus et ipse esse incipit, finiatur: ut crescendi scilicet modum quaternaria illa ratione servata metrum cum versu communicadiam consensionemque delector. LIBER
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑficemur qr cum omnuia fuunt filio
ibiccta. cũ omnos eum honorant. ⁊ uene¬
rantur ⁊ adorant. nec tunc sane filius
excoslit se. s etiam cũ omnib sibi sb̃iec¬
tis sb̾ditus pr̃i hoc modo iuenitur ut
dicat uenite benedicti prĩs mei posside¬
te regnũ patum uob̾ ab origine mũdi.¬
am dc̃m est ꝙ ⁊ ip̃e ꝑtuo arbitrio scd̃m
sensum tuũ uistis es alienare stat tñ
cius. s ip̃e spt̃ postulat ꝓ nob gemitib
menarrabilib. Et qr argum̃to uisus es
obsciepe dicens. ergo tam miserabilis ẽ

Expanded text:
e, cum omnia fuerint Filio subjecta, cum omnes eum honorant, et venerantur, et adorant, nec tunc sane Filius extollit se: sed etiam cum omnibus sibi subjectis subditus Patri hoc modo invenitur, ut dicat, Venite, benedicti Patris mei, possidete regnum paratum vobis ab origine mundiam dictum est quod et ipse pro tuo arbitrio secundum sensum tuum visus es alienare. Stat tamcimus; sed ipse Spiritus postulat pro nobis gemitibus inenarrabilibus. Et quia argumento visus es obstrepere dicen
Abbreviated transcription (Latin):
rilli in nob̃ unũ sint ut cognoscat
hemundus qr tu me misisti ⁊ dileri
uilles sicut me dilexistr. Quod lego
ule est qui diligit me. Qui aut̃ dili
rme diligetur a pr̃e meo. ⁊ ego dili
n eum. ⁊ uentemus ⁊ mansionem
cemus apud eum. Si enĩ tanta illa
amitas atq maiestas pr̃is. necuon
tum ⁊ filii intra unam edicułam m̃
unr̃e recipitur. qͣntomagis utiq fi¬
lis certum est ⁊ imne dubro quoderit
ipr̃e. ita tñ ut filius ut aluis a pr̃e
in quid ut ip̃e exposusti unũ sunt
re⁊ filius. nõ tñ unus Unũ ad coticoe¬
um ꝑtinet. unus ad num singłari¬
itis. Ram ⁊ beati pauli testimonium
tulisti quod ubenti anmo suscepimꝰ
iquid̾ firmũ genus est uitatis quod
dip̃is etiam ꝯtradicentib ꝑmittit᷑.
uitasti enĩ paulũ dixisse. Egoplan

Expanded text:
sint; ut cognoscat hic mundus quoniam tu me misisti, et dilexisti illos sicut me dilexisti . Quod lego, ille est qui diligit me. Qui autem diligit me, diligetur a Patre meo, et ego dilium; et veniemus, et mansionem apud eum faciemus . Si enim tanta illa sublimitas atque majestas Patris, necnon etiam Filii, intra unam aediculam mentis nostrae recipitur; quanto magis utique Filius certum est et sine dubio quod erit in Patre? Ita tamen ut Filius, ut alius a Patre: qui quidem, ut ipse exposuisti, unum sunt, Pater et Filius; non tamen unus: unum ad concordiam pertinet, unus ad numerum singularitatis. Nam et Pauli beati testimonium protulisti, quod libenti animo suscepimus: siquidem firmum genus est veritatis, quod ab ipsis etiam contradicentibus promitur. Recitasti enim Paulum dix
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ hoc dicamus. frat uoluntas tua sicat
celo ⁊ in t̾r. Torra utiq nos sumus. se
ergo in celestib dei fit uoluntas ut ⁊ m
nob̾ hoc modo compleatur qui loc oramui
⁊ tox fcĩs adimpleamus ud unus sꝑ̃ efi¬
ciamur cum deo qñ hoc uolumus quo:
uult. ⁊am ⁊ ipe filius passioni ꝑximnos
ad suũ genitorem clamabat dicens.¬

Expanded text:
tua sicut in coelo et in terra . Terra utique nos sumus. Sicut ergo in coelestibus Dei fit voluntas, ut et in nobis hoc modo compleatur qui hoc oramus, et hoc factis adimpleamus; ut unus spiritus efficiamur cum Deo, quando hoc volumus quod Deus vult. Nam et ipse Filius passioni proximus, hoc ad suum genitorem utique clamabat dicens
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfit̾is scd carnem. Et cur ista testimonia
in medium nõ ꝑferuntur que illam na¬
tuutatem demonstrant in p̾ncipio sicut
⁊ ꝑcedens nos instruit testimoniũ: Si pp̃
corptis ni quo exmanunt semzip̃m. qui
tomagis qui illũ tantũ ac talem genuit
Optune ꝓsocutus es dicens qm̃ ⁊ pentib¬
tib sbiectus muenitur quos ip̃e croauit
qr omnia ꝑ ip̃m fcã sunt. nec enĩ post
si parentib sboitus ut diuinaꝵ scriptu¬
raꝵ anctoritas luce cdarius p̾dicat qͣnto
magis utiq illi suo genitori est sb̾ditus
subiecta. tunc ⁊ ip̃e filius sbiectus erit
illi qui sibi sbrecit omnia. Hoc ius ut
⁊a nob̾ dicatur quod corpori immo ma¬
gis dispensatõni quam ꝑ nr̃a salute
suscepto omnia sbiecta pfiteamut. re¬
uera ⁊ corpus patri sbiectũ nõ filiũ suũ

Expanded text:
fiteris secundum carnem. Et cur ista testimonia in medium non proferantur, quae illam nativitatem demonstrant in principio, sicut et praecedens nos instruit testimonium? Si propter corpus in quo exinanivit semetipsum, qui lto magis qui illum tantum ac talem genuit,Optime prosecutus es dicens, quonitibus subjectus invenitur quos ipse creavit, quia omnia per ipsum facta sunt: nec enim post si parentibus subditus, ut divinarum Scripturarum auctoritas luce clarius praedicat; quanto magis utique illi suo genitori est subditus,subjecta, tunc et ipse Filius subjectus erit illi qui sibi subjecit omnia ? Hoc vis ut et a nobis dicatur, quod corpori, imo magis dispensationi, quam pro nostra salute suscepit, omnia subjecta profiteamur: revera et corpus Patri subjectum, non F
Abbreviated transcription (Latin):
sint. sicut tu pr̃ in me ⁊ ego sn tr. st et
illi in nob umũ sint. ut cgnoscat᷑ hc
mundus qr tu me misisti ⁊ dilexisti
illos sicut me dilexisti. Dilectoĩs fecit
ut diximus mtionem ⁊ nõ duunitatis.
Quis aut̃ ignorat ꝙ paulus paulrsẽ
ꝙ apollo apollo est. cum qñ dicat ip̃ pan¬
lus plus oĩb illis laborant. nõ ant᷑ ecto
s gr̃a dei mecũ: Ieam qui plus labprat
plus consequitur. Umꝑtũ unũ sunc
inconsensu. in cõuenientia. indiletõe

Expanded text:
 ut et illi in nobis unum sint; ut cognoscat hic mundus quia tu me misisti, et dilexisti illos sicut me dilexisti. Dilectionis fecit, ut diximus, mentionem, et non divinitatis. Quis autem ignorat quod Paulus, Paulus est; et Apollo, Apollo est: cum quando dicat ipse Paulus, Plus omnibus illis laboravi; non ego autem, sed gratia Dei mecum ? Nam qui plus laborat, plus consequitur. Verumtamen unum sunt, in consensu, in convenientia, in dilectione
Abbreviated transcription (Latin):
ds. qui plantat aut ⁊ qui rigat unĩ sunt
Unusquisq aut̃ suam m̃cedem accipiet aõ
suũ laborem. Adute igitur qr licet inum
sint concordia. atcñ musquisq suam cõ¬
m̃cedem accipiet scd̾ sutĩ laborem Intuere
igitur ⁊ illud quod dñs ait. oo ⁊ pater
imũ sumus. quod certa fide ã nob̾ cre¬
ditur ⁊ suscipitur. Qui dicit ego. filius
est aui dicit ⁊ pr: alt̾m prẽm ostendit
dnũ ait. nõ unus. Sepuis dcm est qr un
ad concordiam ꝑtinet. quõ nõ unũ pr̃ ⁊¬

Expanded text:
qui rigat unum sunt; unusquisque autem suam mercedem accipiet secundum suum laborem . Adverte igitur, quia licet unum sint concordia, attamen unusquisque suam mercedem accipiet secundum suum laborem. Intuere ergo et illud quod Dominus ait, Ego et Pater unum sumus : quod certa fide a nobis creditur et suscipitur. Qui dicit, Ego; Filius est: qui dicit, et Pater; alterum Patrem ostendit. Unum ait; non, unus. Saepius dictum est quia unum ad concordiam
Abbreviated transcription (Latin):
dicrbatur. spc sc̃s supneniet in te ucie
⁊ iurtus altissimi obumbrabit tibi
⁊ filio qr adoratur si nõ a celestib sel
certe a t̾restoib ut dicam forte enim
ostensurus es qr uł ab inferis adoratꝰ.
aigli ꝓspice̾ concupiscunt. Talis est tam
id inuocantib dm̃ in u̾itate. C̃antus ac
tlis est ut uͥ quisq fu̾it baꝑtiratus ĩ

Expanded text:
ctus superveniet in te: utique Et virtus Altissimi obumbrabit tibi et Filio, quia adoratur, si non a coelestibus, vel certe a terrestribus, ut dicam, forte enim ostensurus es, quia vel ab infernis adoratur. Angeli prospicere concupiscunt . Talis est, tam nibus invocantibus Deum in veritate . Tantus ac talis est, ut ubi quisque fuerit baptizatus, i
Abbreviated transcription (Latin):
cuus ad uoluntatem faciendam de cel
descendit. ut acc. descendi de celo nõutfa¬
ceam uolientatem meam. s uoluntatt̃
eius qui musit me. Consonans ergo eo
cõueniens est filii uoltas ad uolũti¬
tem pr̃is. Inqͣttũ maror est filius no ds
dulectõe runanimitute ⁊ consensu ⁊ c¬
muo. nec enĩ in ntm magist̾iũ dei
diina scriptira ut a nob emendat

Expanded text:
de coelo descendit, ut ait: Descendi de coelo, non ut faciam voluntatem meam, sed voluntatem ejus qui misit me . Consonans ergo et conveniens est Filii voluntas ad voluntatem Patris. In quantum major est Filius ut Deus dilectione, et unanimitate, et consensu, et cdebemus. Nec enim in nostrum magisterium devenit divina Scriptura, ut a nobis emendat
Abbreviated transcription (Latin):
humano cui rei uoluntatem suam
ꝯmittat. nõ ut atbitoiũ lib̾tatis in¬
aniat si decet arbitrni cui rei se ꝯuingat
Oraut̃ nõ est uoluntatis arbitriũ neq lex
dyaboli que est caro. neq lex dei que est sp̃c.
muicem sibi adu̾sando hoĩem consiliis
sollicitarent. Qui enĩ sollicitat: suadet.
Qui aut̃ suadet: nõ im infert s circũnie¬
nit. Qui circũuenitur: fallatiis quib¬
dam uoluntas illi mutatur. Si aut̃ nõ

Expanded text:
humano cui rei uoluntatem suam humano cui rei uoluntatem suam committat, non ut arbitrium libertatis inaniat, sed docet arbitrium cui rei se coniungat. si autem non est uoluntatis arbitrium, neque lex diaboli, quae est caro, neque lex dei, quae est spiritus, inuicem sibi aduersando hominem consiliis sollicitarent. qui enim sollicitat, suadet; qui autem suadet, non uim infert, sed circumuenit; qui circumuenitur, fallaciis quibusdam uoluntas illi mutatur. si autem no
Abbreviated transcription (Latin):
caro blasphemiam cogit aut ydolat᷑am
Nõ ne hec anime uitia sunt dum ⁊ sen¬
tit ertori. Recte aut̃ agentib dicit. qd
nõ stut in carne s in spũ ⁊ utiq adh
in corpore sunt. Qui ergo bene ambu¬
lat nec diffidit de spe fideliũ: in carne
positus nõ ẽẽ dr̃ in carne. male aut̃ n¬
ro. qr quõ bñ agentes spiritales sunt.
cum ip̃a carne: sic male uiuentes car¬
nales sunt. cum ip̃a at̃a. hoc enĩ nĩcu¬
patur quod dicit. hic itaq error quem
dei spiritalis est ꝯtra carnem. hoc est
ꝯtra uitia repugnare ut hoĩem ꝯser¬
uet deo. Lex aut̾ dyaboli qui est error
ꝯtradicit ꝑ oblectam̃ta luxuria ⁊ mũ¬
dana dulcedme. hus ergo repugnan¬
tib: medius homo est. quicum ꝯsentit
Consentientem ergo carni: sp̃c reno¬
cat ne faciat quod uult assentientem
siliis sathane. Caro aut̃ que est lexi
adu̾sa id circo sollicitat. ⁊ sp̃c logi resi¬
apłs publicat. ut ostendat arbiirioi

Expanded text:
caro blasphemiam cogit aut idolatriam? caro blasphemiam cogit aut idolatriam? nonne haec animae uitia sunt, dum consentit errori? recte autem agentibus dicit quod non sint in carne, sed in spiritu, et utique adhuc in corpore sunt. qui ergo bene ambulat nec diffidit de spe fidelium, in carne positus non esse dicitur in carne; male autem a quia, quo modo bene agentes spiritales sunt cum ipsa carne, sic male uiuentes carnales sunt cum ipsa anima. hoc enim nuncupatur quod dicit Hic itaque error, quem dei spiritalis est, contra carnem, hoc est contra uitia, repugnare, ut hominem conseruet deo; lex autem diaboli, qui est error, contradicit per oblectamenta luxuriae et mundana dulcedine. his ergo repugnantibus medius homo est, qui cum conseutit consentientem ergo carni spiritus reuocat, ne faciat quod uult; adsentientem siliis satanae, caro autem, quae est lex aduersa, idcirco sollicitat et spiritui legis resihaec apostolus publicat, ut ostendat arbitrio
Abbreviated transcription (Latin):
dicit. ꝑ assensũ in quib a uero nõ dis¬
crepabant maxime gentiles. Nec enĩ
circũcisio salbõꝵ obseruatõ neomenaꝵ
escaꝵ. S si quid gentiũ ꝓbabit: nõ ces¬
sare iam debere ostendit. Nundũ enĩ
dicunt a deo ⁊ hõib fabricatũ he somi
stat. Oi ergo in hiis ꝯsentiens illis cc̃s ẽ
sicut ⁊ illi. hortatur illos ut siłi modo ⁊
hii fiant sicut ⁊ ille est ꝯsentientes doct
uoluntatis: cum dicat apłs. caro cõ
⁊ si caro adu̾sus spm̃ ꝯcupiscit: ma¬
la est. sp̃c enĩ dñi bona suggerit. lii¬
arnem nõ sb̃am carnis: hoc loco
nitlłigas. s actus malos ⁊ ꝑfidiã
significata in carnem. ꝑ id enĩ ꝙ õĩs
error ex utsibilib ⁊ m̃danis. caro aut̃
cognata eoꝵ est. Ex elem̃tis enĩ ꝯstat
oem errorem carnem sig appellat. non
solũ adult̾ia ⁊ fornicatõnes ⁊ luxuri¬
am: oꝑa dicit carnis. s ⁊ ydolatrie. et
maleficia ⁊ blasphemia ⁊ talia. Nñqͥd

Expanded text:
dicit per assensum in quibus a vero non disdicit per assensum in quibus a vero non discrepabant, maxime Gentiles . Nec enimcircumcisio, sabbatorum observatio, neomeniarum, escarum. Sed si quid gentium probavit, non cessare jam debere ostendit. Mundum enim dicunt a Deo et hominibus fabricatum: hoc semper stat. Si ergo in his consentiens illis factus est sicut et illi, hortatur illos ut simili modo et hi fiant sicut et ille est, consentientes doctrUOLUNTATIS, CUM DICAT APOSTOLUS: \'CAET SI CARO ADUERSUS SPIRITUM CONCUPISCIT, MALA EST; SPIRITUS ENIM BONA SUGGERIT. Carnem non substantiam carnis hoc loco intellegas, sed actus malos et perfidiam significatam in carne. per id quod enim omnis error ex uisibilibus et mundanis, caro autem cognata eorum est — ex elementis enim constat —, omnem errorem carnem appellat. non solum adulteria et fornicationes et luxurias opera dicit carnis, sed et idolatriam et maleficia et blasphemias et talia. numquid
Abbreviated transcription (Latin):
telligi. factura enĩ a gnõne distat quid̃
u̾bis locutus est. qr ⁊ m alio loco factum
inquit ex muliere. aliquid ergo signifi¬
cauit ħ dcõ. Qm̃ enĩ sĩe humano semine
ꝯcreta caro dm̃ est in ut̃o uirgis. et
admixto sanguinẽ coagłare ⁊ gen̾are:
⁊ aluid nõ drti ꝑmixtione s uirtute ꝑ¬
creare. Ideo factũ potius dixit. q̃m ge¬
sic rep̾hendit ⁊ acguit ꝑ totam epłam.
Estote inquit sicut ego qr ego sicut uos
Si ergo talem se p̾stitit qͣles illi erãt.
fuꝑfluũ fuit dicere. estote sicut ⁊ ego
aut forte in quibdam imitator ilioꝵ
ẽẽ cepat. ⁊ in aliquib mult ulos sui fr¬
unitari apłs. aut quid illi deerat
magrõ gentiũ:  hortatur ullos ut iii¬
tatores eius sint ⁊ qm̃ nõ est impossi¬
bile: sic reꝓbat cũ dicit. qr hoc sum qd̃
uos. hoĩes enĩ estis sicut ⁊ ego. iõ facite
quod facio ego. Potest ⁊ aliud illuo re¬
ferri. tt qm̃ omnib se omnia factũ

Expanded text:
telligi: factura enim a generatione distat quidemtelligi: factura enim a generatione distat quidemverbis locutus est; quia et in alio loco, Factum, inquit, ex muliere . Aliquid ergo significavit hoc dicto. Quoniam enim non humano semine concreta caro Domini est in utero Virginis, et admixto sanguinem coagulare, et generare, et aliud non permixtione, sed virtute procreare. Ideo factum potius dixit quam gesic reprehendit et arguit per totam Epistolam, Estote sicut et ego, quia ego sicut vos : si ergo talem se praestitit quales illi erant, superfluum fuit dicere, Estote sicut et ego. An forte in quibusdam imitator illorum esse coeperat, et in aliquibus vult illos sui us? aut quid illi deerat magistro gentium? Sed hortatur illos ut imitatores ejus sint: et quoniam non est impossibile, sic reprobat, cum dicit, Quia hoc sum quod vos: homines enim estis, sicut et ego; ideo facite quod facio ego. Potest et ad illud referri, ut quoniam omnibus se omnia factum
Abbreviated transcription (Latin):
uit dtioꝵ ꝑsonas qñ alius prẽm maro¬
reni appellat. Nec enĩ singłaris ip̃e sibi
maior est necuõ ꝯuincit ⁊ marcionem
qui carnem xp̃r denegat. dixit ene ⁊ ubũ
caro frm est. ⁊ hĩtabit in nob. loc sensu ⁊̃
manicheũ arguit qui ⁊ xp̃m in carneue¬
nisse nescit ⁊ naptiaꝵ aditus int̾cludit
ignarus saluatorem nuptiaꝵ ꝯuium
remunasse. siłi modo ⁊ ꝓphe erechieli dc̃m
est ab angło. ut accipet uolum̃ ⁊ deuoraret
ulud ⁊ dulce eẽt in ore eius. uentrẽ aut̃
argile ppłm ꝑsidum ⁊ indisciplinatum
qui siłr inuentre significati sunt qui
erant carnales. Ex hus sunt quos scrip¬
tura in ysaia ppha licet mali sit fr̃ẽs
appellat. Dicit enĩ. Uos qui timetis dñi
dicite illis qui uos od̾ut nec audierunt
p̃cepta mea frẽs nr̃i estis. Cum saluato
rem natũ ꝓfiteamur. quid est ut apłs
factũ eum dicat ex semine dauid. cum
nqͣm aliud sit fieri. alino nasci.l.
hoc loco possit factura natiuitatis in¬

Expanded text:
um personas, quando Filius Patrem majorem appellat. Nec enim singularis ipse sibi major est. Necnon convincit et Marcionem qui carnem Christi denegat. Dixit enim, Et Verbum caro factum est, et habitavit in nobis Hoc sensu etiam Manichaeum arguit, qui Christum in carne venisse nescit, et nuptiarum aditus intercludit, ignarus Salvatorem nuptiarum convivium remunerasse. Similimodo et prophetae Ezechieli dietum est ab angelo ut acciperet volumen , et devoraret illud, et dulce esset in ore ejus, ventrem autem arguere populum perfidum et indisciplinatum, qui similiter in ventre significati sunt, quia erant carnales. Ex his sunt quos Scriptura in Isaia propheta, licet mali sint, fratres appellat. Dicit enim: Vos qui timetis Deum, dicite illis qui vos oderunt, nec audierunt praecepta mea, Fratres nostri estis . LREM NATUM PROFITEAMUR, QVID EST UT APOSTOLUS FACTUM EUM DICAT EX SEMINE DAUID, CUMm aliud sit fieri, aliud nasci? Quanquam hoc loco possit factura nativitatis in
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ qui xp̃m añ mariam negat. ꝓbat
de celis descendisse saluatorem. Contra
arriũ aut̃: ostendit xp̃m mitiũ nõ hr̃e.
qr in mitio erat ds̃ xp̃c filius dei apud
nõ posse dici fcũram. Si enĩ fcũra erat.
sc̃m eẽt aliquid sine illo. S qr nich sine
illo erat: semꝑ. Sabelliũ aus qui unnuo¬
nem accepit prẽm ⁊ filiũ. ut unus sin¬
gularis duob noib nuncupetur. sic com¬
putatur dicat. si me dilig̾etis gaude̾tis

Expanded text:
istum ante Mariam esse negat, probat de coelis descendisse Salvatorem. Contra Arium autem, ostendit Christum initium non habere: quia in initio erat Deus Christus Filius Dei apud est, ipsum non posse dici facturam. Si enim factura erat, factum esset aliquid sine illo: sed quia nihil sine illo erat, semper fuit. Sabellium autem qui unionem accipit Patrem et Filium, ut unus singularis duobus nominibus nuncupetur, sic confutat ut dicat, Si me diligeretis, gauderetis
Abbreviated transcription (Latin):
req̃nt̾ qui ꝯpendiũ querit i.xlix.
solet errare. Quid est ut nõ omina
ãd cãm dcã ꝓponas. s aliqua repͥmas i
ut obscurior fiat sensuss Nam dcm̃ est
iohi Uade ⁊ accipe librũ qui est in manu
angłi ⁊ deuora illũ. ⁊ erit in ore tuoduace
ergo ad ueri ꝑtinet rõm post exiliũ erm¬
głm scripsisse ꝓbatur. In exilio ent̃ posi¬
tus in insula pachinos in qua fuerat
a domiciano imꝑatore religatus: ndit
reuelatõm sicut dicit in die dm̃co. post
sicut dixit scripsit eiͣngłm quod hereti
facit corpus. ut singłi m̃bra sint alter
alt̾ius. ita ut in ore quod utiq capitis
ꝑs est: honorabiliores ⁊ fideliores signi¬
ficet. quib u̾itas que dexp̃o est: dulcis
est. In uentre ħeticos significat: qr carna¬
les sunt. Ueritas enĩ hiis qui xp̃m uerũ
dm̃ loquitur. amara est. ĩotũ enĩ eunge¬

Expanded text:
requenter, qui compendium quaerit, solet errare. Quid est ut non omnia ad causam dicta proponas, sed aliqua reprimas, ut obscurior fiat sensus? Nam dictum est Joanni, Vade, et accipe librum, qui est in manu angeli, et devora illum; et erit in ore tuo dulciergo ad veri pertinet rationem, post exsilium Evangelium scripsisse probatur. In exsilio enim positus in insula Pathmos, in quam fuerat a Domitiano imperatore relegatus, vidit revelationem, sicut dicit, in die dominico: post, sicut dixi, scripsit Evangelium, quod haereticianorum unum facit corpus, ut singuli membra sint alter alterius: ita ut in ore, quod utique capitis pars est, honorabiliores et fideliores significet, quibus veritas quae de Christo est, dulcis est; in ventre haereticos significat, quia carnales sunt. Veritas enim quae Christum verum Deum loquitur,
Abbreviated transcription (Latin):
Irtestimoniũ ꝓte adhibend̾ putasti ut
ñ inuisibilis inuisibilem genuit. quõ
pasti potens potentem. ut cum discute¬
no ha a te quo dicetur: respondes muisi¬
bliꝵ mnusibilem geniunt. sicut potentõ
osinson sapientior sapientem. ⁊ cetem

Expanded text:
hoc testimonium pro te adhibendum putasti, ut hoc testimonium pro te adhibendum putasti, ut dicere, Invisibilis invisibilem genuit; quomodo dixisti, potens potentem; ut cum discutereris, hoc a te quomodo diceretur, responderes, Invisibilior invisibilem genuit, sicut potentior potentem, sapientior
Abbreviated transcription (Latin):
filii dei sumius. ⁊ nond̾ apparuit quid eri¬
mus. Scimtis qm̃ cum apparũit siłes ei
erimus. qr uidebimus eum sicuti est. Ad
& ergo quod dicis solã eẽ mursibilem pa¬
irem: Quod frustra dicẽs etiam si a solofi¬
houidetur. Nunc uio cum diuina testent᷑
iloquia eum uideri ⁊ ab angłis. idend̃
itam ab hõĩb cum fc̃i fu̾int eqͣles ange¬
ls. quid est quod dicis: Ubi est quod diffi¬
nire ausus es minora uideri a marorib.
maiora u̾o a minorib nõ uideri: Quod qd
postoa ꝑdidisti qñ uideri a filio confessus
hum minorem. prẽm marorem. S quid
anturus es de angłis qui semꝑ uident fa¬
cem dei pr̃is: Nũquid pp̃ regulam tuã
quam sine considatõe finxisti putandi st̃
uidit ergo pr̃em. s iuidit incapabilem
ut attendis qr ⁊ si uidit incapabilẽ quẽ
pem nidere potuit. Cu aut̾ nobcũ nõ de
opabili ⁊ incapabili. s de uisibili ⁊ iniu¬
bili cum dice̾s disputabas. qr nec apłs
it incapabili s ait nnisibili soli deo. Un

Expanded text:
it quid erimus: scimus quia cum apparuerit, similes ei erimus, quoniam videbimus eum sicuti est . Quid est ergo quod dicis, solum esse invisibilem Patrem? quod frustra diceres, etiamsi a solo Filio videretur. Nunc vero cum divina testentur eloquia eum videri et ab Angelis, videndum etiam ab hominibus, cum facti fuerint aequales Angelis ; quid est quod dicis? Ubi est quod definire ausus es, minora videri a majoribus, majora autem a minoribus non videri? Quod quidem postea perdidisti, quando videri a Filio confessus lium minorem, Patremque majorem. Sed quid dicturus es de Angelis, qui semper vident faciem Dei Patris? Numquid propter regulam tuam, quam sine consideratione fixisti, putandi sunVidit ergo Patrem, sed vidit incapabilem. Nec attendis, quia etsi vidit incapabilem, quem em videre potuit. Tu autem nobiscum non de capabili et incapabili, sed de visibili et invisibili, cum ista diceres, disputabas: quia nec Apostolus ait, Incapabili; sed ait, Invisibili soli Deo. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
trmitas unus est ds. bs̃ ⁊ solus potens
rex regum ⁊ dñs dñantiũ qui solus ht̃
immortalitatem ⁊ lucem hĩtat macces¬
sibilem. Et quõ erit uerum. accedite ad
eum ⁊ iluminamint. nisi qr hoc nemo
pt si de se quisq p̾sumpserit. s supẽ do¬
nau̾it. Immortalitatem aut̃ os hr̃e dr̃¬
solus. qr est iminutabilis solus. In om̃t
enĩ mutabili natura nõ nlła mors est
ip̃a mutatio. qr facit aliquid in ea nõ ẽẽ
quod erat. Pide ⁊ ip̃a anima hũana
que pp̃ea dicitur mumortalis qm̃ qͣlicc̃t¬

Expanded text:
s et solus potens, Rex regum et Dominus dominantium, qui solus habet immortalitatem, et lucem habitat inaccessibilem. Et quomodo erit verum, Accedite ad eum, et illuminamini ; nisi quia hoc nemo potest, si de se quisque praesumpserit, sed si ipse donaverit? Immortalitatem autem Deus habersolus, quia est immutabilis solus. In omni enim mutabili natura nonnulla mors est ipsa mutatio, quia facit aliquid in ea non esse quod erat. Proinde et ipsa anima humana, quae propterea dicitur immortalis, q
Abbreviated transcription (Latin):
in celis. Que snña uos redarguit qmii
nescitis ꝙ̃ ad mod̃ dicatis inibilemꝑ
trem. Inud aut̃ quod aio nõ qr ꝑtem in¬
dit quisqͣm nisi qui est a deo hic uidet
prem. ad hoĩes referri pt̃ quod dc̃m eł
quisqͣm. Et qr ip̃e homo erat qui turel¬
quebatur in carne. ita hoc dixit. acsid¬
ceret. nõ qr prẽm uidit quisqͣm homin
nisi ego. sicut dcm̃ est. Ques sapiens et
custodiet ⁊ intsliget hec: Nõ enĩ ⁊ de sã
uĩm. sicut nemo ascendit in celũ cũ angl
sleant illuc ascende̾ qr solent inde descen¬

Expanded text:
arguit, qui nescitis quemadmodum dicatis invisibilem Patrem. Illud autem quod ait, Non quia Patrem vidit quisquam, nisi qui est a Deo, hic vidit Patrem ; ad homines referri potest quod dictum est, quisquam. Et quia ipse homo erat qui tunc loquebatur in carne, ita hoc dixit, ac si diceret, Non quia Patrem vidit quisquam hominum, nisi ego: sicut dictum est, Quis sapiens, et intelliget haec ? Non enim et de sanctis num: sicut, Nemo ascendit in coelum ; cum Angeli soleant illuc ascendere, quia solent inde descen
Abbreviated transcription (Latin):
pr̃i igitur deo filius nerus equalis est. Si
ergont laudes placet tibi quod a me com¬
memoratũ est. mutsibilia enĩ eius ꝑ ea
que fcã sunt intssca conspicinntur ꝑ
id quod fcm̃ ess in creatura utsibili nt
palentes io queo ipi lino genent ĩtli¬
ge min sibilem natuntatem ueri filie
ne dm̃i prẽm dicas idquod nõ est ip̃e gene¬
se. Si aut̾ genuit quod est ip̃e: unam prꝰ
uł incarnacõe xp̃i ꝓbare nob̾ uelles que
ꝑit credimus. Gernasti morem tui s
nicħ tibi ad ista respondens ettam ego et¬
uo ꝓmissum meum.
consensisti ẽẽ inuisibilem scõ dim
tatem qui pͥus solum prẽm inuisibilit
ẽẽ p̾sumpseras ad rem nõ ꝑtinentun
ta dixisti de iusibilib creaturis quod
tatis tibi apłs ait. immortali inuisa
nitas p̾̃dicatur. ꝙ utrũ uerũ sapum
in aliis locis a nob̾ est demonstracũ u
sibili soli deo cum sit etiam quedam

Expanded text:
Patri igitur Deo Filius verus aequalis est. Si Patri igitur Deo Filius verus aequalis est. Si ergo, ut laudas, placet tibi quod a me commemoratum est, Invisibilia enim ejus, per ea quae facta sunt, intellecta conspiciuntur : per id quod factum est in crparentes id quod ipsi sunt generent, intellige invisibilem nativitatem veri Filii Dei, ne Deum Patrem dicas id quod non est ipse genuisse. Si autem hoc genuit quod est ipse; unam Patrvel incarnatione Christi probare nobis velles quod pariter credimus; servasti morem tuum: sed nihil tibi ad ista respondens, etiam ego servo promissum meum. consensisti esse invisibilem secundum divinitatem, qui prius solum Patrem invisibilem esse praesumpseras, ad rem non pertinentia multa dixisti de invisibilibus creaturis: quod tatis, ubi Apostolus ait, Immortali, invisibili Trinitas praedicatur. Quod utrum verum sapiamus, in aliis locis a nobis est demonstratum, et ubi Invisibili soli Deo: cum sit etiam quaedam
Abbreviated transcription (Latin):
hinc laus eius crescẽt. s ut minor eius
natura remaneret. Et tñ ista sentiatis.
Beq̃ris tñ ⁊ dicis. Nicħ sb̃traxit paterin
generando filium quõ nicħ sb̾traxit in
generando filium quem nõ eqͣlẽgenuit
s minorem. an iõ nich sb̾traxit qr nich
eoꝵ que gignendo dedit abstulit a genito
Ita sane nicħ sb̾traxit ⁊ filiis hoĩm qui
ꝓsꝑe nascuntur. Nich aufert creator iã
natis qͥn potius addit ut accedat crescen
qui nõ ex nichilo uł ex aliqua mat̾ia fr̃s.
s ex ip̃o natus est: Nud magnũ qr non
sb̃traxit quod dedit. s quod dare potuit.
nõ dando sb̃traxit. Ubi est ꝙ eum mindũ
nõ ẽẽ dixisti: an fortedare nõ potuit Ubi
est oĩpotentia dei pr̃is: Prsus ad hunc ar¬
ticulum res colligitur ut d̾s̃ pr̃ eq̃lem
sibi gign̾e filiũ aut nõ potu̾it aut nolt¬
erit. Si nõ potuit infirmus. si noluit in¬
iuidus inuenitur. s ntoũq hoc falsũ est.

Expanded text:
hinc laus ejus cresceret, sed ut minor ejus hinc laus ejus cresceret, sed ut minor ejus natura remaneret. Et cum ista sentiatis, sequeris tamen, et dicis: Nihil subtraxit Pater in generando Filium. Quomodo nihil subtraxit in generando Filium, quem non aequalem genuit, sed minorem? An ideo nihil subtraxit, quia nihil eorum quae gignendo dedit, abstulit genito? Ita sane nihil subtraxit: sed et filiis hominum qui prospere nascuntur, nihil aufert Creator jam natis; quin potius addit, ut accedat crescentqui non ex nihilo vel ex aliqua materia factus, sed ex ipso natus est? Quid magnum est quia non subtraxit quod dedit, si quod dare potuit, non dando subtraxit? Ubi est, quod eum invidum non esse dixisti? An forte dare non potuit? Ubi est omnipotentia Dei Patris? Prorsus ad hunc articulum res colligitur, ut Deus Pater aequalem sibi gignere Filium aut non potuerit, aut noluerit. Si non potuit, infirmus; si noluit, invidus invenitur. Sed utrumque hoc falsum est.
Abbreviated transcription (Latin):
genuit. rex regem genuit. creator creatorẽ
genuit. bonus bonũ genuit. sapientem ge¬
nuit. clemens clem̃tem genuit. potens po¬
tentem. Si sub hiis u̾bis cau̾e te putas qd̃
nob obicitur nos uos credere dm̃ potuisse
tentem. nõ dicis op̃s oĩpotentem. Si quod
sentis uis dice̾: dio. Dsĩs maior minorem
dm̃n genuit. ds̃ maior dm̃ minorem. rex
maior regem minorem. creator maior
creatorem minorem. melior bonũ. sapiẽ
cur nõ dicis ec̃lem: Et illa omnia cur nõ
sic ꝑcurris ut dicas. dñs eqͣlem dñm ge¬
nuit. õs eqͣlem dm̃. rex eqͣlem regem. crea¬
tor eqͣlem creatorem bonus eqͣlit̃ bonum.
sapiens eqͣlit̾ sapientem. clemens eqͣlit̾
clem̃tem. potens eqͣlit̃ potentem. Si aũ
negas eq̃lem: aꝑte dic ẽẽ degen̾em. Non
enĩ quem dm̃ de minorem de deo maiore na¬
tum ẽẽ dicitis saltem sicut infantẽ cres¬
cere sinitis ut alñ suo pr̃i possit ẽẽ eqͣlis.
ad hoc ens ꝑfectũ dicitis ẽẽ natũ non ut

Expanded text:
uit, Creator Creatorem genuit, bonus bonum genuit, sapiens sapientem genuit, clemens clementem, potens potentem. Si sub his verbis cavere te putas quod vobis objicitur, non vos credere Deum potuisse tentem; non dicis, Omnipotens omnipotentem? Si quod sentis vis dicere, dic: Dominus major, dominum minorem genuit; Deus major, deum minorem; Rex major, regem minorem; Creator major, creatorem minorem; melior bonum, sapientcur non dicis aequalem? Et illa omnia cur non sic percurris, ut dicas: Dominus aequalem Dominum genuit, Deus aequalem Deum, Rex aequalem Regem, Creator aequalem Creatorem, bonus aequaliter bonum, sapiens aequaliter sapientem, clemens aequaliter clementem, potens aequaliter potentem? Si autem negas aequalem, aperte dic esse degenerem. Non enim quem deum minorem, de Deo majore natum esse dicitis, saltem sicut infantem crescere sinitis, ut aliquando suo Patri possit esse aequalis. Ad hoc enim eum perfectum dicitis esse natum, non ut
Abbreviated transcription (Latin):
illo etiam testimonio ubi ait apłs uoli
sapienti deo nõ disliłis error est ur̃. Sed
quod uobostendimus de potentia. hoc ⁊̃
De sapĩa respondemus. Ot enĩ dixiss apłs
Soli sapienti pr̃i. nec sic inde filiũ seꝑa
bilis filius. uicut ergo scit ⁊ pr quod ne¬
mo scire dictus est nisi filius qr inseꝑabi¬
les sunt: sic etiam si dc̃m ẽẽt soli sapiẽti
pr̃i. sił intlligi deberet ⁊ filius. qr ise¬
pabiles sunt. Cum u̾o nõ sit dc̃m solusa¬
pienti pry s soli sapienti deo ⁊ ds iius
ut ip̃a trinitas: młto est facilior nobit

Expanded text:
illo etiam testimonio, ubi ait Apostolus, Soli sapienti Deo; non dissimilis error est vester: sed quod vobis respondimus de potentia, hoc etiam de sapientia respondemus. Si enim dixisset Apostolus, Soli sapienti Patri; nec sic inde Filium separrabilis Filius? Sicut ergo scit et Pater quod nemo scire dictus est nisi Filius, quia inseparabiles sunt: sic etiam si dictum esset, Soli sapienti Patri; simul intelligi deberet et Filius, quia inseparabiles sunt. Cum vero non sit dictum, Soli sapienti Patri; sed Soli sapienti Deo; et Deus unus sit ipsa Trinitas: multo est facilior nobis
Abbreviated transcription (Latin):
que deo deletur seruitute seruimus
siõ enĩ dcm̃ est dñi dm̃ tuũ prẽm ado¬
rabis ⁊ illi plas sernies. ut seruire per¬
mitcatur ⁊ falio. plus tñ prĩ tamqͣm
marori. minus aut̃ filio tamqͣm mi
pr̃em ⁊ tñ etiam filium dm̃ ⁊ dñm con¬
fitentes aꝑtissime duos dños deos. ma¬
iorem unum ⁊ minorem alt̾m dicitis
iuolati ee monstratis. q. nõ solĩ maiori¬
u̾m etiam minori ea que dño deo debeturser¬
uitute seyuitute seruitis. ubi aut̃ dixio
apłs sołi sapienti deo cum scriberet ad ro¬
manos in fine epłe sic loquitur. Ei artẽ
qui potens est inquit uos confirmare loo¬

Expanded text:
quae Deo debetur servitute servimus. Non enim dictum est, Dominum Deum tuum Patrem adorabis, et illi plus servies; ut servire permitteremur et Filio, plus tamen Patri tanquam majori, minus autem Filio tanquam minPatrem, et tamen etiam Filium Deum et Dominum confitentes; apertissime duos deos et dominos, majorem unum, minorem alterum dicitisviolati esse monstratis, quia non solum majorium etiam minori, ea quae Domino Deo debetur servitute servitis. 2. Ubi autem dixit Apostolus, Soli sapienti Deo; cum scriberet ad Romanos, in fine Epistolae sic loquitur: Ei autem qui potens est, inquit, vos confirmare
Abbreviated transcription (Latin):
tũ ꝓ ip̃o suo modo quamdam mortem
sum qr si iuste iuuebat ⁊ peccat: mori¬
tur iusticie. si peccatrix erat ⁊ iuifica¬
tur: moritur poc̃o ut alias eius muta¬
tõnes taceani quib longũ est disputa¬
re ⁊ creaturaꝵ natura celestiũ mori
potuit qr pectare potuit sram ⁊ angłi
peccauunt ⁊ demones fc̃i sunt quoꝵ
est dẏabolus pͥnceps. Et qui nõ pocea¬
uerunt: pectare potuunt. Et cuicũꝙ
creature rõnali prestatur ut peccare¬
tom qui nõ cuiusqͣm gr̃a. s natura
sua nec potuit nec pt̃ aliqua conũsio¬
ne mutari. nec potuit nec pt̃ aliqua

Expanded text:
 ipso suo modo quamdam mortem suam. Quia si juste vivebat et peccat, moritur justitiae. Si peccatrix erat et justificatur, moritur peccato. Ut alias ejus mutationes taceam, de quibus longum est disputarpotuit, quia peccare potuit: nam et Angeli peccaverunt, et daemones facti sunt, quorum est diabolus princeps. Et qui non peccaverunt, peccare potuerunt. Et cuicumque creaturae rationali praestatur ut peccaretem, qui non cujusquam gratia, sed natura sua nec potuit, nec potest aliqua conversione mutari; nec potuit, nec poterit aliqua