comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mines alios sinpłr flamines. alios archiflamĩes.
alios ꝓthoflamines appellabant. Sacerdotes enĩ
gentiliũ flamines dicebant᷑. qui hẽbant incapite
pilleũ. in quo enit b̾uis uirga. desuꝑ hñs aliquid
lane ꝙ cũ ꝑ estum ferre ñ possent. filũ tmñ in capi¬
te ligare ceperiuit. Nudis enĩ capitib eis incedere
nesus enit uñ ⁊ afilo quo utebant᷑. flamines dã ft̾
qͣĩ filamines. s infestis dieb. fuo depõito. puleũ
imponebant. ꝓsac̃dotii eninentia Uates de ua¬
a ui mentis appellati st̃. cuiꝰ sig̾catõ młtiplex te.¬
est. modo enĩ sacenutem. modo ꝓpħam. modo po¬
qui uocem modulat᷑ incantu. huiꝰ sunt duo ge¬
nem. p̃centoꝵ ⁊ succentor. p̃centor qui uocem p̃¬
mitit incantu. scentor qui subseqñt̾ cauendo res¬
excellunt ordinis dignitate. ita p̃cellant uite scĩ¬
tate. ut plebs eis ꝯmissa. coꝵq discipluns edocꝰ¬
t&gratant̾ eis obediat. ⁊ eoꝵ imitat̃õne. dedie ĩ

Expanded text:
mines, alios simpliciter flamines, alios archiflamines, alios protoflamines appellabant. Sacerdotes enim gentilium flamines dicebantur, qui habebant in capite pileum, in quo erat brevis virga, desuper habens aliquid lanae, quod cum per aestum ferre non possent, filum tantum in capite ligare coeperunt. Nudis enim capitibus eis insidere nefas erat. Unde a filo quo utebantur flamines dicti sunt, quasi filamines. Sed festis diebus filo deposito pileum imponebant pro sacerdotii eminentia. Vates a vi mentis appellati sunt, cujus significatio multiplex est. Modo enim sacerdotem, modo prophetam, modo poqui vocem modulatur in cantu. Hujus sunt duo genera: praecentor, et succentor. Praecentor qui vocem praemittit in cantu, succentor qui subsequenter canendo resexcellunt ordinis dignitate, ita praecellant vitae sanctitate, ut plebs eis commissa, eorumque disciplinis edocta, gratanter eis obediat, et eorum imitatione de die in
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. ⁊ tanto utiq liberiꝰ qnͣto apec̾co in¬
mumi . ⁊ ad bonũ promꝰ. quo em̃ quisꝙ ab
tanto moligendo bonũ: liberius ht̃ iudi¬
tiũ.  Inde sidiligent᷑ suspiciatur. lib̾mus
detur dici arbitrium: qi sine doactioue ⁊ ne

Expanded text:
unt; et tanto utique liberius, quanto a peccato immunius, et ad bonum pronius. Quo enim quisque ab tanto in eligendo bonum liberius habet judicium. Unde si diligenter inspiciatur, liberum videtur dici arbitrium, quia sine coa
Abbreviated transcription (Latin):
nolumꝰ. s neqͣqmͣ ꝓrsuis uelle possimꝰ Sic̃ ar̃
ergo amina nr̃a nunc ht̃ nolle. infelicitatẽ:
ita nolle iniquitatem semꝑ habitura est is
ordo seruandus fuit: quo deus uoluit ostend̾e
qmͣ bonũ sit. animal rõrale ꝙ ⁊̃ peccare pꝰ¬

Expanded text:
nolimus, sed nequaquam prorsus velle possimus. Sicut ergo anima nostra nunc habet nolle infelicitatem, ita nolle iniquitatem semper habitura est. Sed ordo servandus fuit, quo Deus voluit ostendere quam bonum sit animal rationale quod etiam p
Abbreviated transcription (Latin):
dei ñulla ciusum suoꝵ nũostrte fraudabt᷑.
aut uberiori enam copiã fortasse r̃egnabitz
doꝵ demoñ nouimꝰ in quoꝵ locun fuccedẽ
tes filii catholice mr̾is. quosteri ł appare¬
bat inc̾ris. ica pace de qua cecid̾unit illi sñ
uium nt̃is. siue qui est. siue qui fuit. siue

Expanded text:
Dei, nulla civium suorum numerositate fraudabitur, aut uberiore etiam copia fortasse regnabit. dorum daemonum novimus, in quorum locum succtes filii catholicae matris, quae sterilis apparebat in terris, in ea pace de qua illi ceciderunt, sine vium numerus, sive qui est, sive q
Abbreviated transcription (Latin):
usã crine põito inueniant᷑. Sicut adezechieldĩ
tuũ ⁊ barbam. Inactib eciã apłoꝵ᷑. pͥscillam
⁊ aqͥlam hoc fecisse legimꝰ paulus qͦ ⁊alii qͥdam
discipuli xͣhoc fecert᷑. Recte ergo inquib libz
electus est sorte. quẽ pͥmũ ꝑ apłos leginꝰ ordĩat᷑
Cieros enĩ g̾colat᷑ sors. ł hereditas dr̾. Io orgo dc̾ist

Expanded text:
 crine posito inveniantur . Sicut ad Ezechiel, ctuum et barbam. In Actibus etiam apostolorum, Priscillam et Aquilam hoc fecisse legimus. Paulus quoque et alii quidam discipuli Christi hoc fecerunt. Recte ergo in quibuslibet electus est sorte, quem primum per apostolos legimus ordinatum. Cleros enim Graece, Latine sors vel haereditas dicitur. Ideo ergo dict
Abbreviated transcription (Latin):
ti. Eorona em̃ signacłmest. quo siguant᷑ inpar¬
temsoitis misterii diuini. Coron regale deciis sig̾c̾.
i seruire deoͥ regnare est uñ ministri cc᷑ reges esse
pitis desuꝑnudatur: ut eoꝵ mens aꝯdm̃ lib̾a mons¬
tret᷑. que reuelata fatie głam dei ꝯtemplet᷑. dũmi¬
tas enĩ capitis estͥ eminentia m̃tisi denudatõ ca¬
pitis est reueło m̃tis. Ciencꝰ enĩsecretoꝵ dei n̾ig¬
narꝰ eẽ debet. Londent᷑ ⁊ cap̃illi usq ad reuelatio

Expanded text:
ti. Corona enim signaculum est quo signantur in partem sortis ministerii divini. Corona regale decus significat, quia servire Deo regnare est. Unde ministri Ecclesiae reges esse pitis desuper nudatur, ut eorum mens ad Dominum libera monstretur, quae revelata facie gloriam Dei contempletur. Summitas enim capitis est eminentia mentis. Denudatio capitis est revelatio mentis. Clericus enim secretorum Dei non ignarus esse debet. Tondentur etiam capilli usque ad revelation
Abbreviated transcription (Latin):
ci s diuinitꝰ parari ⁊ ͥbm incodeus euitaꝰ ñ sit¬
dent̾ ostend̾ qr nec diabolus nec aliquis an nͥ ex¬
geloꝵ eiꝰ ex quo inbant caliginem st̃ detrusi: d̾¬
ponam potuit ł̃ potent resum̃e uolũtatem
Qina si possibile foret it humana nat᷑a post.¬
qmͣ qdõ aũsa bonitatom ꝑdidit uoluntatis.
ex seip̃a ruisus eam hr̃e potuisset ł multo pꝰ¬
sibiliꝰ hoc nͣ hr̃et angelica. que qnͣto minus
grauat᷑ t̾reni corporis ponde: tanto magis hac

Expanded text:
ci, sed divinitus parari et tribui in eo Deus evidenter ostendit, quia nec diabolus, nec aliquis angelorum ejus, ex quo in hanc caliginem sunt detrusi, bonam potuit vel poterit resumere voluntatem; quia si possibile esset ut humana natura, postquam a Deo aversa bonitatem perdidit voluntatis, ex se ipsa rursus eam habere potuisset, multo possibilius hoc natura haberet angelica, quae, quanto minus gravatur terreni corporis pondere, tanto magis hac
Abbreviated transcription (Latin):
tas Iõ iustisicato nr̃a ⁊ requies ei attbuit᷑. se¬
ꝑiꝰshec sunt tͥamandata pͥme tabule: ad dm̃
ꝑtiñtia. ⁊ pͥmũ quid̾ qd̾ est deuno deo dolendo:
ꝑtinet ad patrem. in quo est unitas ł austori¬
tas¶Scd̾m. adfiliũ. in quo estt equalitas uer¬
ciumꝰ ad spm scm̃. in quo est: itͥusq ꝯmunitas¬

Expanded text:
ra et requies ei attribuitur saepius. Haec sunt tria mandata primae tabulae, ad Deum pertinentia. Et primum quidem, quod est de uno Deo colendo, pertinet ad Patrem, in quo est unitas vel auctoritas; secundum ad Filium, in quo coaequalitas; tertium ad Spiritum sanctum, in quo est utriusq
Abbreviated transcription (Latin):
llud etiam sciendum est qdꝰ inqͥnib dam red:¬
magno malo inquibdant paruo. inquib¬
dam nullo fallim. I n quib reb nicħ int̃ ist
adcapescendum dei regnũ utrũ credant᷑ an
non. ł utũ uera putent᷑ an falsa: siue sint
siue nõ: in his errre. raluid ꝓ alio putare. ñ¬

Expanded text:
llud etiam sciendum est quod in quibusdam remagno malo, in quibusdam parvo, in quibusdam nullo fallimur. In quibus rebus nihil interest ad capessendum Dei regnum, utrum credantur an non, vel utrum vera putentur an falsa, sive sint, sive non; in his errare, id
Abbreviated transcription (Latin):
maxima cura cauendus sit; nec modo inmaiorib
s etiam inminorib nec nisi ret̾ ignorantia p᷑sit
enari: ñ est tñ conseqn̾s ut ꝯtinuo erret. quisqͥᷤ
aliquid nestit : S quisquis se extimat Quis sit
est plurinã dunt enĩ q̾dam que nescire sit me¬
liꝰ. qmͣscire: Item: Non nullis erune ꝓfuit aliqñ.
s inuia pedum. ñ in uiamoꝵ ¶ Solet de iacobsi
queri de iacob: qui se dixit esau: al̾r aĩo se̾ menti¬

Expanded text:
mus cura cavendus sit, non solum in majoribus, verum etiam in minoribus rebus, nec nisi rerum ignorantia possit errari; non est tamen consequens ut continuo erret quisquis aliquid nescit, sed quisquis se existimat rest plurimum. Sunt enim quae nescire sit melius quam scire. Item nonnullis errare profuit aliquando; sed in via pedum, non in via morum. Solet etiam quaeri de Jacob qui se dixit esse Esau, aliter animo sen
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ suggessent. inqͦdei ordinatõra ñ resistimꝰ.
nulli potestati obediamus:
Am nunc his intelligondis atq ꝑtraitandis
que ad ũbi incarnati misteriũ ꝑtinent. inte¬
gra mentis consideratione. intendamꝰ. ut de
meffabilibus uł modicum aliquid fari deo

Expanded text:
sserit; in quo Dei ordinationi non resistimus nulli potestati obediamus. Jam nunc his intelligendis atque pertractandis, quae ad Verbi incarnati mysterium pertinent, integra mentis consideratione intendamus, ut de ineffabilibus vel modicum aliquid fari, Deo
Abbreviated transcription (Latin):
deus. dilectio est hic manifestauit se dixis¬
potiuseoꝵ hic debeamus accipere dcm̃ ẽẽ dilec
tionem: m̃ito queritur: pater enĩ solus ita
deus esteut n̾sit exdõ. ⁊ ideo dilectio que rta
onem conmemorass ioħs qua dilexit nos:
⁊ hinc ortatuseẽt ut ⁊ nos inuicem diliga

Expanded text:
deus dilectio est. hic manifestauit eam se dixispotius tionem, merito quaeritur. Pater enim solus ita Deus est, ut non sit ex Deo; et ideo dilectio, quae ita onem commemorasset Joannes, qua dilexit nos, et hinc hortatus esset ut nos invicem
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑtius aliquid eloquiinquit. In ħ cognosci¬
mus qr inip̃o manemus ipp̃e innobis. qr¬
de spũ suo dedit nobis. Sc̃s itaq spt̃ dequo
dedit nobis. facit nos indeo manere. ⁊pͫ
innobis hoc aũfacit dilectio Ip̃e est igit᷑
cedit ex dõ sig̾eatur. ubi legitur. dens di¬
lectio est.: ⁊ diectio ex dõẽ  fcce bis u̾bis
ut uideatur dixisse. sẜm sc̾m non solumc̃ẽ
dilectõnem patͥs ⁊ filii qua se imicem ⁊ nos
diligunt. s etiam dilectionemquadiligi

Expanded text:
uit, cognoscimus, quia in ipso manemus et ipse innobis, quiade spiritu suo dedit nobis. sanctus itaque spiritus, de quo dedit nobis, facit nos in deo manere et ipsum in nobis; hoc autem facit dilectio. ipse est igitur edit ex Deo, significatur ubi legitur, Deus dilectio, et dilectio ex Deo est. Ecce his verbis ut videatur dixisse Spiritum sanctum non solum esse dilectionem Patris et Filii, qua se invicem et nos diligunt, sed etiam qua di
Abbreviated transcription (Latin):
pec̃ci alteriꝰ penituerit. tunc eñ uti̾q dimit¬
tit᷑ pecem. i satiffactio p̃cedens. uiuificat᷑ que
fuerat mortua sicut bap̃s illi qui ficte acce¬
dit. tunc pͥmitꝰ ualeri cũ fictio am̃te recediti
auctoritates inducunt ait enĩaũg: P iumest

Expanded text:
peccati alterius poenituerit. Tunc enim utrumque dimittitur peccatum, et satisfactio praecedens vivificatur, quae fuerat mortua; sicut Baptismus illi qui ficte accedit tunc primum valet, cum fictio a mente recedit auctoritates i
Abbreviated transcription (Latin):
sane pena eoꝵ enteqͥ pret̃ pecc̃m qd̾ origina¬
litex contraxerunt: nulluminsuꝑ addider̃t.
⁊ in ceteris que addiderunt: tanto quisq
illic tolerabiliorem habebit dampnationem:
qnͣto hic minorem habu̾it iniquitatem ¶Ex¬

Expanded text:
sane poena eorum erit, qui praeter peccatum quod originale contraxerunt, nullum insuper addiderunt; et in caeteris qui addiderunt, tanto quisque ibi tolerabiliorem habebit damnationem, quanto hic minorem habuit iniquitatem
Abbreviated transcription (Latin):
uere ponitet. Nec iõ ñ est uera penitencia. qr
forte. pꝰ ⁊ do ꝓpoĩto. s casu ł insirmitate pecca¬
bit.Ille aũ irusor est iñ penitens. quisic ꝯmissa
.i. illa munditia ñ est ei susficiens adsalutem qͥ
ost mom̃tanca. ñ ꝑseuenins. Item. Inauis ost¬

Expanded text:
vere poenitet. Nec ideo non est vera poenitentia, quia vere poenitet. Nec ideo non est vera poenitentia, quia forte post non de proposito, sed casu, vel infirmitate, peccabit. Ille autem irrisor est et non poenitens, qui sic commissa est, id est, illa munditia non est ei sufficiens ad salutem, quia est momentanea, non perseverans. Item illud:
Abbreviated transcription (Latin):
sic accipi possunt ait ñ addrũsa tempora sor al¬
sadidem referant᷑. ut .s. tempore quo deflet loꝵ.¬
p̃missa mala. ñ cõmitat uoluntate. łopere
flenda. Qd̾ in nuit᷑ ex ũbis conseqñtib. Namqͥ
sic alia deplorat. ⁊ c̃. hĩc aũg ait. Caiendũ est
nequisexistimet infanda illa crimina. qualia
qui agunt regnũ dei ñ possidebunt. cotidie ꝑꝑe¬
tranda. ⁊ clemosims coridie redimenda. In me
lꝰ ẽ uita mutanda. ⁊ ꝑelemosinas depect̃is
p̃teritis ꝓpitiandus est. deus. ñ ad hocꝰ ẽitendus.
quodamodo ut ea semꝑ liceat impune ꝯmit̾e.
siemiuierũ dedit iaxamentũ peccandi. ⁊ simise¬
rando. deleat ꝯmissa pec̾ca. sinõsatisfactio ꝯg̾a
negligat᷑. Item pius ppͣ. Nicħ prodest homini
ieumare ⁊ orare. ⁊ alia religiõis opemiagere nͥ
mens ab iniquitate reuoretur. Quiergo amał
sic mentẽ reuocat. ut ꝯmissa plangat ⁊ plã¬
gonda ꝯmit̾e nĩ uelit. nec satisfacere negligat.

Expanded text:
sic accipi possunt, ut non ad diversa tempora, sed ad idem referantur: ut scilicet tempore quo deflet commissa mala, non committat voluntate vel opere flenda, quod innuitur ex verbis consequentibus, nam qui sic alia deplorat, etc. Hinc Aug. ait: Cavendum est ne quis existimet nefanda illa crimina qualia qui agunt, regnum Dei non possidebunt quotidie perpetranda, et eleemosynis redimenda. In melius est enim vita mutanda et per eleemosynas de peccatis praeteritis propitiandus est Deus, non ad hoc emendus quodammodo, ut ea semper liceat impune committere. Nemini enim dedit laxamentum peccandi, etsi miserando deleat commissa peccata, si non satisfacpa: Nihil prodest homini jejunare et orare, et alia religionis opera agere, nisi mens ab iniquitate revocetur. Qui ergo a malis sic mentem revocat, ut commissa plangat, et plangenda committere non velit, nec satisfacere negligit,
Abbreviated transcription (Latin):
diom̃ replicant᷑ pecc̾a nicħ ualet ad salutẽ. ladue
nani: infine p̃codens lamentũ. qr nicħ reliquer̾t
de uite munditia qaut pecc̾a dimissa redeunt. ut
quib dam placet. cũ replicant᷑. ł sinon redeunt.
cis tñ deletis pp̃ ingratitudiuẽ. itareus ⁊̃ mũdꝰ
constituit᷑. cũ ad huc in expiandis implicat᷑. ac si
niam de malefcĩs poscere. ⁊ maladenuo tt̾are. ita
etiam intelligendum est uld̾. qd̾ idem aũg. alibi
ait. Penĩtencia est quedam dolentis uindeã sẽꝑ.
puniens inse ꝙ dolet admisisse. ⁊ infra. Conti
nue doleudum est dopetc̃o qd̾̃ declarat ip̃a dict̾io¬
nis uirtus: penit̾e enĩ esti penã tenere. ut sẽper
puniat inse. ulciscendo. ꝙ ꝯmisit peccando. Iwe
penam tenet. qui semꝑ uindicat. qd̾ ꝯmisisse do¬
let ienitencia gͥ est iundc̃a semꝑ piiens ĩ

Expanded text:
Si enim replicentur peccata, nihil valet ad salutem vel ad veniam in fine praecedens lamentum, quia nihil relinquitur de vitae munditia: quia aut peccata dimissa redeunt, ut quibusdam placet, cum replicantur; vel si non redeunt, eis tamen deletis propter ingratitudinem ita reus et immundus constituitur, cum adhuc in expiandis implicatur, ac siniam de malefactis poscere, et malefacta denuo iterare. Ita etiam intelligendum est illud quod idem August., alibi ait: Poenitentia est quaedam dolentis vindicta, semper puniens in se nue dolendum est de peccato, quod declarat ipsa dictionis virtus. Poenitentia enim est poenam tenere, ut semper puniat, in se ulciscendo, quod commisit peccando. Ille poenam tenet, qui semper vindicat, quod commisisse dolet. Poenitentia igitur est vindicta semper puniens in
Abbreviated transcription (Latin):
diu susteutat᷑ apenitencia. Dicit em̃dominus.
Uade ⁊ amplꝰ noli pecrare. Nondixit. ñ pecces aũ.
sinec uolũtas pecrandi inteoriat᷑. Qd̃ quomodo
seruabit᷑. nisidolorinpenitẽcia custodie custo dr¬
at᷑. hĩc semꝑ doleat. ⁊ de dolore gaudeat. instt¬
satis qd̾ doleat. s ex fide dolaat. ⁊ ñ semꝑ doluisse

Expanded text:
enitentia. Dicit enim Dominus: Vade et amplius noli peccare; non dixit, ne pecces, sed nec voluntas peccandi in te oriatur. Quod quomodo servabitur, nisi dolor in poenitentia continue custodiatur? Sed semper doleat, et de dolore gaudeat; satis
Abbreviated transcription (Latin):
riendi ꝙ in eo fu̾it ambiguu̾ ñ est qͥ defectꝰ
ctiam añ pec̾em in hpmine fuit. qu̾aliquis
inco ñ fuit defectus Nec gͥ mortalitas illa s¬
ei erat. Uñ etiam quidam talem modo de fecꝰ

Expanded text:
riendi, quod in eo fuerit, ambiguum non est, quae etiam ante peccatum in homine fuit, quando aliquis in eo non fuit defectus; nec ergo mortalitas illa tei erat. Unde etiam quidam talem mo
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ oris confessione. ꝑ solam cordis contͥcionem
pec̾em alicuid imitat᷑. Scdo analiqñ sufficiat
confit̾i dõ sine sacerdote. Tertio an laico fideli
fr̃a ualeit confessio. Iuhis onĩ etiam docti diu̾sa
sontire inueninnt᷑. qr suꝑ his uaria ae pene¬
a du̾sa tradidisso uident᷑ docꝰtores. Dñt emĩ qͥdã

Expanded text:
 oris confessione, per solam cordis contritionem peccatum alicui dimittatur; secundo an alicui sufficiat confiteri Deo sine sacerdote; tertio, an laico fideli facta valeat confessio. In his etiam docti diversa sentire inveniuntur, quia super his varia ac peneadversa tradidisse videntur doctores.
Abbreviated transcription (Latin):
siñpeccassent. Ad qd̾ dici põt. qd̾ fa Responbu.
mes u̾e defectus est. ⁊ pena pecc̃i. Est enĩ ĩmo¬
derrtus appetitus edendi: cui ñ subiacusset
homo: si nõ pectasset. s proculdubio peccaret.
iusi hunc defc̃m cibo p̾ueniret. hẽbat enĩ:
nat᷑alem appetitũ: ⁊ moda̾tũm. ita satisfa¬
ciend̾erat: nedefcm famis sentiret. Sic̃

Expanded text:
si non peccassent. Ad quod dici potest quod fames vere defectus est et poena peccati. Est enim immoderatus appetitus edendi, cui non subjacuisset homo si non peccasset; sed procul dubio peccaret nisi hunc defectum cibo praeveniret. Habebat enim naturalem appetitum et moderatum, cui ita satisfaciend
Abbreviated transcription (Latin):
ne carnaliꝰ ut ñ referat᷑ ad caritatẽ que est dilecꝰ
dat deus. ⁊ que consilio monet cũreferunt᷑ ad
dilectionem der ⁊ꝑxumꝰ His u̾bis aꝑte insi¬
nuat᷑. quis sit rectus finis uoluntutis sine acꝰ
tendimus

Expanded text:
est dilectidat Deus, et quae consilio monet, cum referuntur ad dilectionem Dei et proximi. His verbis aperte insinuatur quis sit rectus finis voluntatis sive actitendimus.
Abbreviated transcription (Latin):
minem qͥndam ex anima rõnali ⁊ hu¬
nat᷑a der. s ꝑsona u̾bi. ⁊ dcus cep̃ eẽ homo
quia deus factus est. id est cepit esse que¬
dam substancia: ex animarationali et hu¬
mara carne subsistens ⁊ lla sub̾a fc̃a est¬

Expanded text:
minem quiddam ex anima rationali et hunatura Dei, sed persona Verbi, et Deus coepit esse homo quia Deus factus est, id est coepit esse quaedam substantia ex anima rationali et humana carne subsistens. Et illa substantia
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ spũi st̾o: ut inhonore tanti facramenti ꝑtius
uos xp̃iani dominicum corpus intanetͥ ꝗͣ aliia¬
debent: ut illi fatibant. quos apłc redarguit
Nam saluator diuo uehem̃tiꝰ ꝯmendaret mist̾ii
illiꝰ alticudine̾: ultimũ hoc uoluit infigere cor¬
dib ⁊ memorie discipuloꝵ. dq̃uilyad passo̾nem
digressimis enit. auo auordine: deinceps sim̾iet᷑¬

Expanded text:
Spiritui sancto, ut in honore tanti sacramenti prius in os Christiani Dominicum corpus intret quam cadebent, ut illi faciebant quos Apostolus redarguit. Nam Salvator, quo vehementius commendaret mysterii illius altitudinem, ultimum hoc voluit infigere cordibus, et memoriae discipulorum, a quibus ad passionem digressurus erat. Quo autem ordine deinceps sum
Abbreviated transcription (Latin):
obsetratõnes fidelium: ⁊ petitiones. Eece que
sit iustitutõ ⁊ forma huiꝰ sacram̃ti. ubicõsi¬
deratõne dignũ est quare illud sacram̃tũ post
cenam dedit discipulis. Dominꝰ gͥ iłx. adimi
sibilia pat̾ne maiestatis migniturꝰ. delebrato
cũdiscipuł typico pascha: qddam memoriale
iut eis tradidit. ut ostenderet uet̾is le: nẽ disa¬
gis sacram̃ta: int̃ que p̃cipuũ erat ag̃ puł¬
ni paschalis sacrisitiũ. in morte suat̾minari
ac noue legis sacram̃tta substitui. ii quib
excellit misteriũ eucbanstie. Iõ etiam pest
alia dedit. ut hoc unũ arciꝰ memorio discipuloꝵ
infigeret᷑. ⁊ ab eccłia deinceps firqũtaretui
S ñ ex inde disciplinam sanxit inposteꝵ: ut p
alios cibos sumatius Potiã a iciunis sini opr¬
tet. sicut docet apłs. ut singulan reucrentia

Expanded text:
elium et petitiones. Ecce quae sit institutio et forma hujus sacramenti. Ubi consideratione dignum est quare illud sacramentum post coenam dedit discipulis. Dominus igitur Jesus nvisibilia paternae majestatis migraturus, celebrato cum discipulis typico pascha, quoddam memoriale ita eis tradidit, ut ostenderet legis veteris sacramenta, inter quae praecipuum erat agni paschalis sacrificium in morte sua terminari, ac legis novae sacramenta substitui; in quibus excellit mysterium Eucharistiae. Ideo etiam post alia dedit, ut hoc unum arctius memoriae discipulorum infigeretur, et ab Ecclesia deinceps frequentaretur. Sed non exinde disciplinam sanxit in posterum, ut post alios cibos sumatur, sed potius a jejunis sumi oportet, sicut Apostolus docet, ut singulari reverentia
Abbreviated transcription (Latin):
fit sangus. conseritõne uerbi celestis. Consocui¬
tio quib fit u̾bis : artende que sunt u̾ba. acci¬
pite ⁊ comedite. ex eo om̃s. hoc estꝰ corpꝰ meu̾. ⁊ It̾
accipite ⁊ bibite ex hoc om̃s. hic est sangus m̾s
Per reliqua omĩa que dñr. saus deo defertur. Mo
p̃mititur: pro ppło. pro regib. Item aug sre
dendumest. qd̾ inũbo xp̃i sacram̃ta consicant᷑.

Expanded text:
guis consecratione verbi coelestis. Consecratio quibus fit verbis? attende quae sunt verba: Accipite et comedite ex eo omnes; hoc est corpus meum, et iterum.: Accipite et bibite ex hoc omnes, hic est sanguis meus . Per reliqua omnia quae dicuntur, laus Deo refertur, oratio praemittitur pro populo, pro regibus. Item Aug.: dendum est
Abbreviated transcription (Latin):
uinitatis merituruᷤ. Nam cum diuinitas
mortis ub̾a sit: utiq mors ibi eẽ ũ poterat
nisi uita discederet. qr uita: diuinitas est
hic uidet᷑ tradi: ꝙ diuinitas soparata sit
ĩmorte: ab hoĩe illo. que nisi discesisset:¬

Expanded text:
ne moriturus. nam cum diuinitas mortis libera sit, utique mors esse non poterat, nisi uita discederet, quia uita diuHic videtur tradi quod divinitas separata sit in morte ab homine; quae nisi discessisset
Abbreviated transcription (Latin):
tres subas tres ypostas efpossent dr̃e. tres ꝑ¬
sonaf.tria prosopa. Illud assmalucrunt di
cere. qr fortusse ẜ lingue sue ꝯsuetudinem:
Aptius dicitru¬

Expanded text:
tres substantias, tres hypostases, possent dicere tres personas tria prosopa. Illud autem maluerunt, quod forte secundum linguae suae consuetudinem aptius dicere
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃c .s. danqmͣ ea dilectõne pr sit ł filiꝰ. d s
ca pr̃ diligit filũ : ifiliꝰ prem: ut etiam pr̃
per se. da q̃ ip̃e est. dilectõne diligat. Sic i fi¬
lius. ñ aũ sie ut pr̾ per se ñ diligati ⁊ siliꝰ s
aũ. per eam tm̃. Quis hoc in illa tͥnitate inqͥt

Expanded text:
sanctus; tanquam ea dilectione Pater sit vel Filius. Sed sic ea Pater diligit Filium et Filius Patrem, ut etiam Pater per se ea quae ipse est dilectione diligat, sic et Filius; non autem sic ut Pater per se non diligat, et Filius, sed per eam tantum. Quis haec in illa
Abbreviated transcription (Latin):
tius qmͣ inponat. ⁊ retulit mag̾ qm attu¬
lerit. n cogat id uid̾ dc̃ĩs ꝯtineri: ꝙ añ lecꝰ¬
tionem p̃simpsent intłłnd̾. Cũ gͥ de reb
dei sermo est: concedamꝰ d̾o sui cognitõem.
dõisq eiusꝰpia uen̾atõne famulem᷑. Inuesti¬
get ergo diligent̾. piꝰ lector dc̃oꝵ rõnem. si

Expanded text:
attulerit; neque cogat id videri dictis contineri, quod ante lectionem praesumpserit intelligendum. Cum ergo de rebus Dei sermo est, concedamus Deo sui cognitionem, dictisque ejus pia veneratione famulemur. Investiget ergo diligenter pius lector rationem di
Abbreviated transcription (Latin):
tit᷑ sp̃o apotre. mititur⁊ a silio. proced᷑ ꝯpatre.
ꝓcedit. ⁊ afilio. qr ⁊eiꝰ missio est ip̃a processio his
cessionem ł missionẽ eiꝰdem S cũ donatio ł
datio ñ sit nͥ temporał constat q ihec processio:
siue nuissio:. temporał est. hanc qͦ temporalẽ scĩ
sp̃c̃ processionem au̾g. inxu. li. detͥni insinu¬

Expanded text:
itus a Patre, mittitur et a Filio; procedit a Patre, procedit et a Filio; quia et ejus missio est ipsa processio. Hiscessionem vel missionem ejusdem. Sed cum donatio vel datio non sit nisi temporalis, constat quia et haec processio sive missio temporalis est. Hanc quoque temporalem Spiritus sancti processionem Aug., in lib. 15 de Trin
Abbreviated transcription (Latin):
terra nob̾eum: nc homines nimiũ in t̾ra.¬
festarent. s iuxta apłi peti doctrinam
inepła canonica traditant sipaere isto ca¬
liginoso: qui cis qͣi carrer usq ad tempus
suditii deputatus est. tunc aũ de crudent᷑
inbantir̾ inferni sed̾m illud. Ite maledẽi¬

Expanded text:
terra nobiscum, ne homines nimis infestarent. Sed juxta apostoli Petri doctrinam in Epistola 2 canonica traditam, in aere isto caliginoso, qui eis quasi carcer usque ad tempus judicii deputatus est; tunc autem detrudentur in baratrum inferni secundum illud, Ma
Abbreviated transcription (Latin):
excusat coitũ: ⁊ meretut p̃miu̾. Item Ilłd̾ apłi.
dm̃e qd̾ ñ est ex fide pecẽm est. ñ cta intelligend̾
est ut quiaquid fit ab infidelib pect̾m sit. s oẽ
nam edificat ł in onũ eo ꝙ infidelis facit. pec¬
cat. ñ q illud facit. si qr ñ eo modo ilsd faciti:
ebet. ñ refereus ad debitũ finẽ. Qd̾ legi

Expanded text:
meritur praemium. Item illud Apostoli: Omne quod non est ex fide, peccatum est, non ita intelligendum est, ut quidquid fit ab infidelibus peccatum sit; sed nam aedificat. Vel in omni eo quod infidelis facit, peccat, non quia illud facit, sed quia non eo modo illud facit quo debet, non referens ad debitum finem. 9. Quod legi
Abbreviated transcription (Latin):
deusest homo : ł habitus p̃dicat᷑. ł ꝑsona s hu¬
manata ⁊ qd̾ ꝑsona hupanata predicet᷑ :
casfr̃odorus ostendere uridicens fc̃s est ut
ita dixeñ. deus humartat᷑ qui etram ĩ assũꝑ¬
dione carius deus ẽẽ ñ destitit: Qd̾ tñuarie
potest dicis Cumergo dr̃ ft̃s est deus homo niuilti¬
plex scd̾m istos fit intelligentia. ut naturam
huinanam accepisse. ł humanatũ u̾bũee incepis¬
se iutelligatur. nec tñ suncepit eẽ humanatũ
fac̾tusost humanatũ u̾bum scquit q̾ factus
sit u̾bum. Sicut de aliquo di᷑. hodic isto cepit eẽ
bonus homo.ł factus est bonus homo. nec tñ¬

Expanded text:
Deus est homo, vel habitus praedicatur, vel persona, sed humanata. Et quod persona humanata praedicetur, Cassiodorus ostendere videtur dicens: Factus est, ut ita dixerim, humanatus Deus, qui etiam in assumptione carnis Deus esse non destitit. Quod tamen varie potest. Cum ergo dicitur, factus est Deus homo, multiplex secundum istos fit intelligentia; ut naturam humanam accepisse, vel humanatum Verbum incoepisse intelligatur. Nec tamen si incoepit esse humanatum factus est humanatum Verbum, sequitur quod factus sit Verbum; sicut de aliquo dicitur, hodie iste coepit esse bonus homo, vel factus est bonus homo, nec t
Abbreviated transcription (Latin):
ost predc̃a inquiri debet: utrũ de na debeat dici¬
tura diuina concodend̾ sit. qd̾ deuͥgĩe nata de
sit nata. sicut dĩ. inuͥgine incarnata Et iurgi¬
nidetur utiq ñ debere dictnata de uirgiꝰe. ne.
cũñsit nata depatre Que cñ res ñ est depr̃e
genita. ñ ur de matre nata. nec resaliqua fi
at indiuinitate / urͣ tñ posse ꝓbarr᷑ qd̾ sit na¬
bere dicinata : De hoc aũ au̾g. inli de fide ad
petrumꝰ sicait slatura et̾na atq diuina n̾o
posset temporałr concipi i nasai ex natura hu
natur dinina sit nata ⁊ concepta de u̾gine:
S sidiligent̃ notent᷑ u̾ba: pocius de ꝑsona
agi intelligit᷑. que sinc dubitatõne ⁊ depatre
⁊ de matre nata ẽẽdici debet

Expanded text:
ost praedicta inquiri debet utrum de natura divina concedendum sit quod de Virgine sit nata, sicut dicitur in Virgine incarnata. Et videtur utique non debere dici nata de Virgine cum non sit nata de Patre. Quae enim res non est de Patre genita, non videtur de matre nata; ne res aliqua fiat in divinitate. Videtur tamen posse probari quod sit nabere dici nata. De hoc August., in lib. de Fide ad Petrum sic ait: Natura aeterna atque divina non posset temporaliter concipi et nasci ex natura humnatura divina sit nata et concepta de Virgine. Sed si diligenter notentur verba, potius de persona agi intelligitur, quae sine dubitatione et de Patre et de matre nata esse dici debet.
Abbreviated transcription (Latin):
qua conparatõnũ exempla intdum afferũt᷑.
nemo ea extimet ab solute inise rõnis ꝑfecꝰ¬
tionem contine. Noueñ humano sensu de dõ

Expanded text:
qua comparationum exempla interdum afferuntur, nemo ea existimet absolute in se rationis perfectionem continere. Non enim humano sensu de Deo
Abbreviated transcription (Latin):
offerendo sacrifitio contͥbulan cordis. deuotus ⁊
smnplex I tñ agat. qd̾ ñ solum sibi prosit
ad salutẽ. s etiam ad exͣ ceteris. ut sipeccatũ
eiꝰ ñ modo ingniui eius malo. s etiam ĩ ta̾to
scandalo alioꝵ est. atq hoc expedireutilitati
ee uidet᷑ antistiti. ui noticiam ĩultoꝵ. łto
ciꝰ plebis agere penitenciã ñ recuset. ne leta
corporis ⁊ songuinis domini differenda sint.¬
etiam ꝑ prĩam. spes uite reparetur. sic diine
nolu̾tatis p̃sidiis ordinatis. ut indulgentiam
nem darent. ⁊ cosdem salubri satisfactõne
purgatos ad cõionem sacrom̃toꝵ. pianuam
reconciliatõnis ad mt̾ent. Item aug̾ Qu̾em
dat. rep̃sentet uitam suam doꝰ ꝑsacerdotem.¬

Expanded text:
offerendo sacrificio contriti cordis devotus et supplex. Id tamen agat, quod non solum sibi prosit ad salutem, sed etiam ad exemplum caeteris: ut si peccatum ejus non modo in gravi ejus malo, sed etiam in tanto scandalo aliorum est, atque hoc expedire utilitati Ecclesiae videtur antistiti, in notitiam multorum vel totius plebis agere poenitentiam non recuset, ne lethacorporis et sanguinis Domini differenda sintenitentiam spes vitae reparetur; sic divinae voluntatis praesidiis ordinatis, ut indulgentiam nem darent, et eosdem salubri satisfactione purgatos, ad communionem sacramentorum per januam reconciliationis admitterent. Item Aug., lib. dat; repraesentet vitam suam Deo per sacerdotem
Abbreviated transcription (Latin):
mortalis. ut moriendo diabolum uinc̾et:
Nisiem̃ homo eẽt quidiabolum uinc̾et: ñ iuste
Nuiolent̾ homo ei tolli uideret᷑. quise illi spõte
subiocit S si cum homo uicit. iurt manifesto
hominem ꝑdit aut homo ui̾cat. necẽe est e¬
nt deus in eo sit: qui eum apectatis ĩmunem fa¬
ciat: Si enũ ꝑsehomo eẽt ł angelus iulymĩne:
facile pecraret. cũ utranq naturam ꝑse ꝯstet
çecidisse. Ideo dei silius. hominẽ passibilem sũp¬
sit. in quori mortem grstauit. quacetũ nobis
apperuit. ⁊ ascruitutedraboli .i. apec̾co Serintꝰ

Expanded text:
mortalis, ut moriendo diabolum vinceret. Nisi enim homo esset qui diabolum vinceret, non juste, sed violenter homo ei tolli videretur, qui se illi sponte subjecit. Sed si eum homo vicit, jure manifesto hominem perdidit; et ut homo vincat, necesse est ut Deus in eo sit; qui eum a peccatis immunem faciat. Si enim per se homo esset, ve angelus in homine, facile peccaret, cum utramque naturam per se constet cecidisse. Ideo Dei Filius hominem passibilem sumpsit, in quo et mortem gustavit, quo coelum nobis aperuit et a servi
Abbreviated transcription (Latin):
an actus ł non ut hoc aꝑte insinian ialeat:
p̃mitendum est tͥa eẽ genens bono ꝵ alianamꝙ:
sunt magna. alia mininia. alia media:. ut aug. aftͥ
ĩ pͥmolibrs reanctacionu̾. Uirtires inqͥt quib
recte uiuitur: magnabona sunt. Species aũ
quoꝵlibet corpoꝵ sine quib recte niui pot. Ini¬
nima bona sunt Potencie uero animi sine quib¬
recte uiui ñ po̾t: media bona sunt : Item iir¬
tutib nemo male iccit᷑. set̾is autem bonis .u Ar̃.
mediis iminimis ñ solum bene. sed etiam ma¬
le quisq uti potesti ⁊ fo nircute nemo male
utit᷑. qi opusuirtutis est : honus usus istoꝵ qͥ
bus etiam ⁊ non bene: uti possumꝰ: Nrmqaũt
bene utendo: maie utit᷑ Nonsolum aũ magna
sed etiam media ⁊ mini̾ma bona cẽ p̃stitit. lons¬
tas dei ¶ Exce habes. tagenera bonoꝵ distincta

Expanded text:
an actus vel non: ut hoc aperte insinuari valeat, praemittendum est tria esse genera bonorum. Alia namque sunt magna, alia minima, alia media, ut Augustinus ait in primo lib. Retract. Virtutes, inquit, quibus recte vivitur, magna bona sunt. Species autem quorumlibet corporum sine quibus recte vivi potest, minima bona sunt. Potentiae vero animi, sine quibrecte uiui non potest, media bona sunt. uirtutibus nemo male utitur, ceteris autem bonis, id est mediis et minimis, non solum bene sed etiam male quisque uti potest. et ideo uirtute nemo male utitur, quia opus uirtutis est bonus usus istorum, quibus etiam non bene uti possumus; nemo autem bene utendo male utitur. quare sed etiam media, et minima bona esse praestitit bonitas Dei. Ecce habes tria genera bonorum distincta.
Abbreviated transcription (Latin):
nec requiro. ⁊ consolabor meͥtñ. Archangłi
ꝓpħa ñ sensit apłc: ñ int̾rogauit. filiꝰ ip̃e:
ñ edidit. Cesset ergo dolor q̃relarum. Nõ
putet homo̾sua intelligentia gen̾atõnis hỹi¬
sacram̃tũ posse consequi absolute tñ sn
intelligentia u̾boꝵ Est filiꝰ apr̃e qui est
unigentt᷑. ab ingenito. progenies aparẽte.
unꝰ abuno. ñ natura deitatis: alia. ⁊ alia.
qr abo st̾ unũ hoc credendo ncipe. ꝓcͣre.
persiste. ⁊ siñ peruent᷑m: sciam: tñ gra¬
tulabor ꝓfectur. Qui enĩ pie insfutã
ꝓersequit᷑: isiñ contingat. aliqñ tñ pro¬
ficiet prodeundo. S ne de inseras m illudł
secretũ. ⁊ archañ: inopinabrł natiuita¬
tis. ne te in m̃gas sũmam intelligẽtie

Expanded text:
n requiro. Consolabor me tamen: Archangeli a non sensit, Apostolus interrogavit, Filius ipse vit, Filius ipse non edidit. Cesset ergo dolor querelarum: non putet homo sua intelligentia generationis sacramentum posse consequi. Absolute tamen iintelligentia verborum. Est Filius a Patre, qui est unigenitus ab ingenito, progenies a parente, unus ab uno; non natura deitatis alia et alia, quia ambo unum. Hoc credendo incipe, percurre, persiste; etsi non perventurum sciam, tamen gratulabor profecturum. Qui enim pie infinita prosequitur, etsi non contingat, aliquando tamen proficiet prodeundo. Sed ne te inseras in illud secretum et arcanum inopinabilis nativitatis, ne le immergas, summam intel
Abbreviated transcription (Latin):
est confit̾i. ad publicam penitẽciam referend̾ est
Ibieiu̾ uͥtutẽ lacrimaꝵ ⁊ confessionis osfendens
sigͥficari uoluit. qd̾ iacrime occulte ⁊ ꝯfessio se¬
creta sicut que fit soli sacerdoti. lauant delict᷑u̾
nem. per hoc ñ excludit illa. Multa enĩ fõa st̃
que scripra ñ sunt ł force ñ dũ fc̾aerit institõ
confessionis. q̃ modo est ¶ Smłr ⁊ illd̾ ꝓspe¬
ri si sui uidices fianti mutabunt et̾na suppli¬
cia ullud facilius dm̃ placabunt sibi. qͥdut
ꝓpͥis confessionib crimen produnt. ant nesci¬
publicam confessionem ⁊ satisfactionem re¬
ferr oportet. Non emĩsolis sacendotib. iuis li¬
gandi atq soluendi datum est. si cuiq suo ar¬
bttͥo sepona ł excõĩcatõnis sña ligare ⁊ absq
sac̃dotali iuditio se ip̃m do̾.⁊ altari reꝯciliare

Expanded text:
ndum est. Ibi enim virtutem lacrymarum et confessionis ostendens, significare voluit quod lacrymae occultae et confessio secreta, sicut quae fit soli sacerdoti, lavant delictum nem, per hoc non excludit illa: multa enim facta sunt, quae scripta non sunt; et forte nondum facta erat institutio confessionis, quae modo Similiter et illud Prosperi: Si sui judices fiant, mutabunt aeterna supplicia; et illud: Facilius Deum placabunt sibi, qui aut propriis confessionibus crimen produnt, aut nescipublicam confessionem et satisfactionem referri oportet. Non enim solis sacerdotibus jus ligandi atque solvendi datum est, si cuique suo arbitrio se poena vel excommunicationis sententia ligare, et absque sacerdotali judicio seipsum Deo vel alt
Abbreviated transcription (Latin):
tu. ex totaanima . uuoluntate. ex tota m̃te
inanimũ illic inpiatur. quo dilectionis impeoꝰ
currit. ⁊ diligere dm̃ pp̃ se. modus est diligendi de¬
unii i sunt isti duo modi diligendi deum. ut qui¬
ndam placet: de doctrina illius mandati.

Expanded text:
t, ex tota voluntate; ex tota mente, in animum, illuc rapiatur quo dilectionis impetus currit. Et diligere Deum propter se, modus est diligendi Deum, et sunt isti duo modi diligendi Deum, ut quibusdam placet. 6. De impletione illius mandati.
Abbreviated transcription (Latin):
mata ad fatiendum abiliaͥ. ñ ad patiendũ eis pꝰse¬
⁊ angeł bonis qui ꝑstiterunt: talia ꝯserua pa¬
ta sunt corꝑa: ut uieis possint fac̾e. ⁊ ñ pati
q̃ tante sunt tenuitatis. ut a mortalib ud̾i
na. qua assimpta iudent᷑. tepõitaq iud̾ i
desin̾t. Angeł uero mal mutata sunt uica¬
su corpora. in det̾iorem qualitatem spissioris ae¬
aptius ad fatiendum qmͣ adpatiend̾. ad patiẽ¬
dum enĩhumor ⁊ humꝰ. at fatiend. aer ag¬
nis aptitudinem p̾bent. Transg̾ssores uero
angłi cũ pͥncipe suo: nc̃ dialolo. tunc ar¬
caugelo: nõ mr̾ si post peccatũ in hanic ca¬
au. liginem detrusi st̃. Neq eriam hoc inir᷑ est.
si ꝯũsi sunt expena uiaeriam qͣlitatem:
qͣ possint ahigne pati. Caliginosa tñ aeris
teñ̾e tm̃ ꝑmissi st̾. qui eis qͣi carrer sit iisq
ad tempusiuditii. ¶ foce hil Qi¬

Expanded text:
mata, ad faciendum habilia, non ad patiendum: et angelis bonis qui perstiterunt, talia sunt observata corpora, ut in eis possint facere, et non pati, quae tantae sunt tenuitatis, ut a mortalibus videma; qua assumpta videntur, depositaque videri desinunt. Angelis vero malis mutata sunt in casu corpora in detaptius ad faciendum quam ad patiendum. Ad patiendum enim humor et humus; ad faciendum, aer et ignis aptitudinem praebent. Transgressores vero angeli cum principe suo nunc diabolo, tunc archangelo, non mirum si post peccatum in hanc caliginem detrusi sunt. Neque etiam hoc mirum est si conversi sunt ex poena in aeream qualitatem qua possunt ab igne pati. Caliginosa tamen aeris tenere tantum permissi sunt, qui eis carcer sit usque ad tempus judicii. Ecce his ve
Abbreviated transcription (Latin):
s offõ separati uitam suam. qiͣ mortuam plan¬
gt. Certi ꝙ reconciliati sibi efficatis penite̾̃tie
fructib. adõ ñ solum amissa recipiant. s etiq̃
suꝑne ciuitatis gaudia recipiant. ¶ his aucto¬
ritatib innituntur. qui susficere ꝯtendt̃. deo
consit̾i pecr̃a sine sacerdote. Dñt enĩ qd̾ siquis
timens decegi culpami suam aput hominea ne

Expanded text:
 officio separati, vitam suam quasi mortuam plangunt; certi quod reconciliati sibi efficacis poenitentiae fructibus, a Deo non solum amissa recipiant, sed etiam supernae civitatis gaudia recipiant. His auctoritatibus innituntur qui sufficere contendunt Deo confiteri peccata sine sacerdote. Dicunt enim quod si quis timens detegere culpam suam apud homines, ne
Abbreviated transcription (Latin):
singulare. Cõe ut illud. qd̃ inbap̾o om̃s faci¬
unt. cũ spondent renũtiare diabolo ⁊ ponpis
eiꝰ Singulare. ut cũ aliqͥs sponte ꝓmitit ser¬
uare uͥginitatẽ. ł continentiã. ł aliquid hiꝰ. It̾
Singulare uotũ. aliud est pͥuatũ. aliud sollenpne.

Expanded text:
singulare. Commune, ut illud quod in Baptismo omnes faciunt, cum spondent renuntiare diabolo, et pompis ejus; singulare, ut cum aliquis sponte promittit servare virginitatem vel continentiam, vel aliquid hujusmodi. Idem singulare votum,
Abbreviated transcription (Latin):
habendo dampnatõem. ⁊ quares subdit. qr pͥmã
fidem irritamfec̃. ⁊ sinũ nubendo tñ: uolendo
ut uolu̾tarem q̃ aꝓpoĩto cecidit. appareat esse
dampnatũ siue seqntur nuptre. siue nꝰo dap¬
natur enĩ ꝓpoĩti fraus danpnantur tales .qr ꝯ
si eam esse tui manapau̾it. reuocand̾ id esse.
mnirritum easq arrendas redire ad ppõitum.

Expanded text:
ubdit, quia primam fidem irritam fecerunt, etsi non nubendo, tamen volendo, ut voluntatem quae a proposito cecidit, appareat esse damnatam, sive sequantur nuptiae, sive non. Damnatur enim propositi fraus; damnantur tales, quia si eam effectui mancipaverint, revocandum id esse in irritum, easque arcendas redire ad propositum.
Abbreviated transcription (Latin):
te bonũ sinc qnͣtitate. ĩnagnũ sine indi¬
gentia: creatorem. sine situ: p̃sidentem sine
habitu: omĩa contisẽtemsine loco uͥq tocũ.
sine tpi sempit̾nũ. siue ulla sui mutatõne:
mutabilia facientẽ. n icħq patientem. s¬
quis dm̃ it a cogitati ⁊ fiñdum põt oĩo in¬
uenire quid sit: pie dñ cauet qnͣtum potest:
aliquid de illo sentire: qd̾ ñ sit. frec si subtilr̾
intendas. ex hisatq p̃dc̃is apperit᷑. illa p̃dica¬
m̾ta artis dialetice:. dei nature minine ꝯue¬
nire: que millis sub̾ta est accidentib. Qd¬

Expanded text:
te bonum, sine quantitate magnum, sine indigentia Creatorem, sine situ praesidentem, sine ambitu omnia continentem, sine loco ubique totum, sine tempore sempiternum, sine mutatione sui, mutabilia facientem, nihilque patientem. quis Deum ita cogitat, etsi nondum potest omnino invenire quid sit; pie tamen caveri quantum potest, aliquid de illo sentire quod non sit. Ecce si subtiliter intendas, ex his atque praedictis aperitur illa praedicamenta artis dialecticae Dei naturae minime convenire, quae nullis subjecta est accidentibus. U
Abbreviated transcription (Latin):
inquiunt: illi. si põtens est gigñe. ht̃ er infi¬
go potenciam gignendi filuis aũ ñ ht polio.¬
tenciam gignendi si ñ põt gigñe. ht̃ gͦ pat̾
aliqmͣ potenciamqũa nõ habet filiꝰ. ñ sequit᷑
fandem enĩ potenciã penitus ħt siliꝰ. qmͣ ipr̃
qua pat̃ potuit gign̾e: ⁊̃ filiꝰ potuit gigni. Ead̾
enĩ pocencia est infilio. qua potuit gignĩ q̾ẽ
⁊ in patro quapotuit gign̾e. S contia hocõp¬
ponit᷑. alid̾ est posse gigñe aliudest posse gig¬
ni. qi aliud est gigne. aliud gigni. hic distin¬
guendum est Sienĩ cũ dr̃ aliud est posse gigñe:¬
⁊ aliud posse gigni: aliam significes potenciã:
qua pater potens est gign̾e. ⁊ aliam qͣfilius
potens est gigniꝰ falsus est intlłs. Si aũdicas
patrem posse hr̃e aliam ꝓpͥetatem siue no¬
tionem qua genitorest. ⁊filũ aliam qua
qua filius est

Expanded text:
inquiunt illi, si potens est gignere, habet ergo potentiam gignendi. Filius autem non habet potentiam gignendi, si non potest gignere; habet ergo aliquam potentiam Pater quam non habet Filius. Non sequitur; eamdem enim potentiam qua Pater potuit gignere, et Filius gigni potuit. Eadem enim potentia est in Filio, qua potuit gigni, quae est in Patre, qua potuit gignere. Sed contra hoc opponitur: Aliud est posse gignere, aliud est posse gigni, quia aliud est gignere, et aliud gigni. Hic distinguendum est: Si enim cum dicitur: Aliud est posse gignere, aliud posse gigni, aliam significas potentiam, qua Pater potens est gignere, et aliam, qua Filius potens est gigni, falsus est intellectus. Si autem dicas Patrem posse habere aliam proprietatem sive notionem, qua genitor est; et Filium aliam, qua qua Filius est. 7.
Abbreviated transcription (Latin):
in ilio exordio conditõnis pͥmarie: ⁊ formã qd.¬
confusionis hũit. Iñ hũit formam distineꝰ¬
tionis ⁊ discretionis. don pꝰea formaret᷑t atq dis¬
tinctas reciperet spẽs. ita sp̃ũał ⁊ angelica n
insua conditõne scd̃m nature habitum for
conu̾sionem acreatore suo accepturaerat. forma
ñ hũit. serat informis sine illa. Uñ aũg. multi¬

Expanded text:
in illo exordio conditionis primariae et formam confusionis habuit, et non habuit formam distinctionis et discretionis, donec postea formaretur atque distinctas reciperet species, ita spiritualis et angelica natura in sua conditione secundum naturae habitum formersionem a Creatore suo acceptura erat formam non habuit, sed erat informis sine illa; unde August
Abbreviated transcription (Latin):
ascendam incelum ⁊ exaltabo soliu̾ meũ. sumił altis
⁊ero simił altissimo. S ibi celum uocat simoiẽ¬
dei celsitudinem᷑ cui parificari uolebat. esset.¬
⁊ esti tale. ascendam incelum .i. ad eqͣli incelo.¬

Expanded text:
cendam in coelum, et exaltabo solium meum, et ero similis Altissimo. Sed ibi coelum vocat Dei celsitudinem, cui parificari volebat; et est tale: Ascendam in coelum, id est, ad ae
Abbreviated transcription (Latin):
ritoꝵ: Olum enĩ hũit m̃ita in passõne: qmͣ ĩ
ꝯceptõne isimaioris uͥtutis ñ extitert̾ in me¬
rendo plira: ꝗͣ añfu̾ant pautiora Meruit
ergo a conceptõne. ñ mͦ głam ipassibilitatis
⁊ ĩmortalitatis corꝑᷤ. s etiam: ĩpassibilitatẽ aĩe
time pmũ habuit. nec maiorem: cn paticepit¬
⁊ mori obediens eni ꝑfect̾e ⁊ bonus extitit sed̾
hominẽ. exquofuit homo^ bũit gͥ anima illa
aliqd̾ bonũ inse pꝰ mortem. ꝙ ñ habuit. ante :
Nonergo melior ł beatioi fuit quã ant: ab sit qd̃
molior fu̾it qr nͥ santior. ñ gn̾atumulatior.
nec etiams beatior fuit in deiꝯtenplationetin
qua pcipue leatitudo consistit. Pot tñdici in hoc fu
quit inferi simpłi qd̾ beatior fuerit

Expanded text:
ritorum. Plura enim habuit merita in passione quam in conceptione; sed majoris virtutis non extiterunt in merendo plura, quam ante fuerant pauciora. Meruit ergo a conceptione non modo gloriam impassibilitatis et immortalitatis corporis, sed etiam impassibilitatis animae. tunc primo habuit, nec majorem cum pati coepit et mori. Obediens enim, perfectus, et bonus extitit secundum hominem, ex quo fuit homo. Habuit ergo anima illa aliquod bonum in se post mortem, quod non habuit ante. Num ergo beatior vel melior fuit quam ante? Absit quod melior fuerit, quia nec sanctior, nec gratia cumulatior. Nec etiam beatior fuit in Dei contemplatione, in quo praecipue beatitudo consistit. Potest tamen dici in hoc beaquit inferri simpliciter quod beatior fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
ex quo homo fc̾s est ꝑ caritatem ⁊ iusticiam
⁊alias uͥtutes. inquaꝵ plenitudine. suit ẜ hoĩem
conditus sibi tantũ meruit: qnͣtum post per
martirii colerantiam tanta onĩ plenitudo spi¬
ritualiũ cansmatũ inco fuit ꝙ ucis ꝓfic̾e̾ nõ¬

Expanded text:
ex quo homo factus est, per charitatem et justitiam et alias virtutes, in quarum plenitudine fuit secundum hominem conditus, sibi tantum meruit, quantum post per martyrii tolerantiam. Tanta enim plenitudo spiritualium charismatum in eo fuit, quod in
Abbreviated transcription (Latin):
cit. sicut ⁊ odit qd̾ fecimus Miro gͥ ⁊ diuino mͦ
etiam qñodit. diligit nos ⁊ ħ quid̾: s̃ oĩb in¬
telligi pot: Quisergo digne põt eloqui qnͣtim
eoꝵ: que fecisti ¶ Ex his ꝓcipitur. qd̾ deus om̃s cre¬
atunis suas diligiti q scͥptum est. nicħ odistieoꝵ:
que fecisti Et item uidit deus cuncta. que fece¬
it. ⁊ erant. ualde bona: S i ꝯmĩa que fecte luã
sunt: ⁊ om̃e bonũ diligit: Omĩa gͥ diligit. que

Expanded text:
cit, sicut et odit quod fecimus. Miro ergo et divino modo etiam quando odit, diligit nos. Et hoc quidem in omnibus intelligi potest. Quis ergo digne potest eloqui quantumeorum quae fecisti. Ex his percipitur quod Deus omnes creaturas suas diligat, quia scriptum est: Nihil odisti eorum quae fecisti; et item, Gen. 1: Vidit Deus cuncta quae fecerat, et erant valde bona. Si omnia quae fecit bona sunt, et omne bon
Abbreviated transcription (Latin):
qmͣ caro in seminat᷑. habu̾it. Qmͣus etiam
si fetidior atq inmundior sit caro ꝓlis: udeo
magis corrupta qmͣ caro parentie ni tñ ut
rib corrupta traheit᷑. noq ex ip̃a magis
corrupta anima ampliꝰ insicit᷑:
Ex quo aucto

Expanded text:
quam caro unde seminatur habuit. Quamvis etiam si foedior atque immundior sit caro prolis, et ideo magis corrupta quam caro parentis, non tamenribus corrupta trahatur, neque ex ipsa magis corrupta anima amplius inficiatur. 4. Ex quo aucto
Abbreviated transcription (Latin):
sensum ẽ. Quom ñ est supͣ &̃m sensũ tanta
tan ñ licet᷑ suꝑnamisti̾a. licet scire qd̾ na¬
tus sit. nlicet discut̾e.: quomͦ natus sit llud
negarõ ñ licet. hoc q̃rere. metus est. Inef:¬
fabilis eni est ilia gen̾atio. uñ y saias. ait. hn̾a¬

Expanded text:
m est, quomodo non est supra omnem sensum tanta tari non licet superna mysteria. Licet scire quod natus sit, non licet discutere quomodo natus sit. Illud mihi negare non licet, hoc quaerere metus est. Ineffabilis enim est illa generatio, unde Isaias: Gen
Abbreviated transcription (Latin):
mũ capitule est m̃datiũ. longeq fugiend̾ qd̾
⁊ obsit alitui  uercium: qd̾ ita pridest alicur.
diq libidine. ꝙ mirũ m̃datium est Qͥntum ꝙ
fre: placendi cupiditate desuauiloquio his oĩb¬
tollendam sciens ubi sit. se nescire m̃tiat᷑ ⁊ Sep
timũ: ꝙ ⁊ nulli obest. ⁊ prodestalicͥ ut siquis
nolens hominem ad mortem q̃sitũ prodere. m̃ti¬
aturz Octauĩr. qd̾ nusli obesti ⁊ ad hoc prodest:
ut ab inmũditia corporati aliquem tueat᷑. In his
aũ tanto minꝰ peccat quisq cũ m̃tit᷑. qnͣto ma¬
gis apͥmo recedit Quisqͥs uero aliqd̾ genꝰ eẽ m̃da¬
cii qd pectm ñ sit putau̾iti decepit seip̃m t᷑pit̾.
cũ honestum ẽẽ deceptorem abioꝵ arbitret᷑ Om̾eg̾¬

Expanded text:
 capitale mendacium, longeque fugiendum, quod fet obsit alicui. Tertium, quod ita prodest alteri, dique libidine, quod mirum mendacium est. Quintum, quod fit ad placendum cupiditate de suaviloquio. His ottimum, quod et nulli obest, et prodest alicui: ut si quis nolens hominem ad mortem quaesitum prodere, mentiatur; octavum, quod nulli obest, et ad hoc prodest, ut ab immunditia corporis aliquem tueatur. In his autem tanto minus peccat quisque dum mentitur, quanto magis a primo recedit. Quisquis vero aliquod genus esse mendacii quod peccatum non sit putaverit, decipit seipsum turpiter, cum honestum e