comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
scito qr abascensore suo demone ꝑurgetur
Ayb̃.d̾. Omĩs homo qui alium in corpore ꝑseqͥt᷑.
pͥus ipse in corde ꝑsecutionẽ sustin̾e cognoscit᷑
Nã si ⁊̃ illi quẽ ꝑsequit᷑. aliqͥd de sub̾a tulerit:
maiora sibi detcim̃ta ip̃e facit. qr nemo ħt in¬
ustum lucrũ sine iꝰto dampno. Ubi lucixũ: ibi
dampnũ. Lucrũ in archa: dãpnũ ĩ ꝯsci̾a. tol¬
lit uestẽ: ꝑdit fidem. acqͥrit pestuniã. ⁊ ꝑdit
lum. Nicħ intołabiliꝰ: qͣm qͥ acarne suꝑatur
Si astra celi ñ sunt mũda inconspectu diũ.
qnto magis nos homines qͦꝵ uita tẽptatio est:
Diaboli sagute: ieuiniorũ ⁊ iugiliaꝵ frigore res¬
trinde stint Grandis gͦ uͥcutis ost. ⁊ sollicite diligẽ¬
cie: suꝑare ꝙ natꝰ sis in carne. ⁊ ñ carnalit̾
niu̾e. Non solum effusio sanguinis in ꝯfessiõe
reputatur. s deuote quoq mentis ĩ maculata
supplicia conqͥrens: animas cupit uigilare. non
iudicii. inquo nr̃a uirtꝰ coronabit᷑. ⁊ eoꝵ senitia

Expanded text:
scito quia ab ascensore suo daemone perurgetur. AUGUSTINUS. Omnis homo qui alium in corpore persequitur, prius ipse in corde persecutionem sustinere cognoscitur. Nam si etiam illi quem persequitur aliquid de substantia tulerit, majus sibi detrimentum ipse facit. Quia nemo habet injustum lucrum, sine justo damno. Ubi lucrum, et ibi damnum. Lucrum in arca, damnum in conscientia. Tollit vestem, perdit fidem. Acquirit pecuniam, et perdit lum, nihil intolerabilius quam qui carnem superat. Si astra coeli non sunt munda in conspectu Domini, quanto magis hovigiliarum fragore restringendae sunt. Grandis ergo virtutis est, et sollicitae diligentiae, superare quod natus sis in carne et non carnaliter vivere. Non solum effusio sanguinis in confessione reputatur, sed devotae mentis immaculata supplicia conquirens animas cupit jugulare, non judicii, in quo nostra virtus coronabitur, et eorum saevitia
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ laudes semꝑ ⁊ ubiꝙ enm glia p̃licemus.
ꝓbat ignis: ita cor monachi tẽptatio. uͥ crux
xp̃i suꝑ inducit᷑. non p̃ualebit malicia di¬
aboli. Feusebiꝰ dĩ. Nicħ t̃ribile est: ubi diligi

Expanded text:
des semper et ubique cum gloria praedicemus. obat ignis, sic cor monachi tentatio. Ubi crux Christi superinducitur, non praevalebit malitia diaboli. EUSEBIUS. Nihil terribile est ubi diligit
Abbreviated transcription (Latin):
si ado potestatẽ ñ accipit: nullatenꝰ ad ipisci pot̃¬
ꝙ cupit. Non alicubi ꝯcupiscentie fomenta sur¬
cendit: nͥ uͥ pͥus pͣue cogitationis delectationes
aspererit. quas si a uob̃ reppellimus: sñ dubio
sc̃ĩ. qũ eos dñs fallacia demonũ tẽptam̃ta facit
ĩtelligere. In oculis carnaliũ diadołu t̃ribilis :.
illabit᷑. Tunt otͣ dũ qͤm possidet diabolꝰ acriꝰ seuit:
quanto se uͥtute diuina ab eo expelleadum co¬
enĩ tribulationes cordis illi exagitat: aut dolores
corpores suscitat. Quiblibet enĩ adu̾sa itꝰ patia¬
tur: ex dei utiq ꝑmissu patitur. Ꝙ si ħ ip̃m
humilit̃ ad dei laudem referat: iste ñ seꝑat᷑
ado. s coniungit᷑. Ibi pectamus: ubi ꝑcupidita¬
tẽ ad uolũtatẽ de flectimꝰ. Quos enĩ uigilantes¬

Expanded text:
si a Deo potestatem non accipit, nullatenus adipisci pot enim alibi concupiscentiae fomenta succendit, nisi ubi prius pravae cogitationis delectationes aspexerit; quas si a nobis spernimus, sine dubio sancti, quando eos Deus fallacia daemonum tentamenta facit intelligere. In oculis carnalium diabolus terribilis est. illabitur. Tunc contra eum quem possidet diabolus acrius saevit, quando se virtute divina ab eo expellendum aenim tribulationes cordis illi exagitat, aut dolorem corporis suscitat. Quaelibet enim adversa justus patiatur, ex Dei utique permissu patitur. Quod si hoc ipsum humiliter ad Dei gloriam referat, iste non separatur a Deo, sed conjungitur. Ibi peccamus ubi cupiditatem ad voluntatem de flectimus. Quos eni
Abbreviated transcription (Latin):
na pollutione polluit᷑. qͣnuis ⁊ si extͣ memo¬
riam tͦpiũ cogitatationũ sese ꝑsentiat in qui¬
natũ: tñ hoc ut ħuit temptaret᷑ culpe sue in¬
buat. statimꝙ suã iumundiciã fiectib t̾gat.
faelle uincimꝰ hostẽ: quẽ uidemus. Qut̃ autẽ
ñ uidemus: difficile a nob̾ expellimꝰ. Unꝰqͥsq:
tẽptationi auimũ p̃pare debet. Teptari aut̃

Expanded text:
memoriam turpium cogitationum sese persentit inquinatum; tamen hoc ut tentaretur, culpae suae tribuat, statimque suam immunditiam fletibus tergat. Facile vincimus hostem quem videmus: quem autem non videmus, difficile a nobis expellimus. Unusquisque ad tentationem animum praeparare debet. Tentari autem
Abbreviated transcription (Latin):
quantitatis suminam sollerter euangeli¬
sta exprimeret. nisi hanc sacramento ẽe¬
plenam iudicasset. Scitis namq quod ĩ
testamento ueteri omnis oꝑatio: ꝑ deca¬
logi manclata precipitur. In nou̾o aut̃
eiusdem oꝑationis uirtus ꝑseptiformen
graciam scĩ sp̃c multiplicatis fidelib dat᷑
Quem ꝓpħa denũciat dicens sp̃c sapiencie

Expanded text:
quantitatis summam solerter evangeliquantitatis summam solerter evangelista exprimeret, nisi hanc sacramento plenam esse judicasset. Scitis namque quod in Veteri Testamento omnis operatio per Decalogi mandata praecipitur, in Novo autem ejusdem operationis virtus per septiformem gratiam sancti Spiritus multiplicatis fidelibus datur. Quem
Abbreviated transcription (Latin):
cibus ascendit simon petrus ⁊ traxit
rete int̾ram. Iam credo qd̾ ur̃a caritas
adu̾tit: qͥd est qd̾ petrus rete ad t̾ram
trahit. Ipsi quippe scã eccłia cõmissa ip̃i¬
specialit̃ dicit᷑ symon ioħis amas me:
pasce oues meas. Qd̾ gͦ post modũ aꝑit᷑
in uoce: hoc nunc signat᷑ moꝑe. Quia gͥ
p̃dicator eccłie nos a mundi huiꝰ fluctib
separat: nimirum necesse ẽ. ut rete ple¬
num piscib petrus ad terram ducat:
Ipse enim pisces ad soliditatẽ littoris per¬
trahit: quia p̃ scẽ p̃dicationis uoce stabi¬
litatẽ et̃ne patrie fidelib ostendit: hoc
conu̾timur. qͦtiens a t̾renaꝵ rerũ tumulti¬
bus separamur. quid aliud quam missi
intra rete fidei pisces adlitus trahimur::
Sed cum rete plenum magnis piscibus
dicitur: ad ditur ⁊ quantis. scilicet centũ
quinquaginta tribus. A magno mysterio
numerus non uacat sed intentos cios tan¬
ti mystĩi profunditas expectat. Neq enĩ

Expanded text:
cibus, ascendit Simon Petrus, et traxit cibus, ascendit Simon Petrus, et traxit rete in terram. Jam credo quod vestra Charitas advertat quid est quod Petrus rete ad terram trahit. Ipsi quippe sancta Ecclesia specialiter dicitur: Simon Joannis amas me? Pasce oves meas . Quod ergo postmodum aperitur in voce, hoc nunc signatur in opere. Quia ergo praedicator Ecclesiae nos a mundi hujus fluctibus separat, nimirum necesse est ut rete plenum piscibus Petrus ad terram ducat. Ipse enim pisces ad soliditatem littoris pertrahit, quia sanctae praedicationis voce stabilitatem aeternae patriae fidelibus ostendit. Hoc convertimur, quoties a terrenarum rerum tumultibus separamur, quid aliud quam missi intra rete fidei pisces ad littus trahimur? Sed cum rete magnis piscibus plenum dicitur, additur et quantis, scilicet centum quinquaqinta tribus. A magno mysterio numerus non vacat, sed intentos vos tanti mysterii profunditas exspectat. Neque enim
Abbreviated transcription (Latin):
ñ iubet. Post resurrectionẽ uͦ disc̃płis
apparens muti quidem rete inderteram
iubet. Iu illa piscatione tanti capti st̃
⁊ retia rupta non sunt. Quis uͦ nesciat
bonos in dext̾a. ⁊ malos in sinistra figu¬
rariᷤ Illagͦ piscatio inqͣ specialit̃ ĩqͣ
parte rete muti debeat ñ iubet᷑. p̃sentẽ
eccłiam designauit que bonos simul ac
malos colligit. Nec elegit qͦs trabat:
qr et quos elig̾e̾ possit ignorat. ħ aut̃
piscatio post domini resurrectionem
facta insolam dexterã missa est: qr
aduidenciũ cdaritatis eiꝰ głam. sola elec¬
toꝵ eccłia ꝑtingit: que de sinistro oꝑe
nichil habebit. In illa piscatione p̃
multitudine piscium rete rumpit᷑.
qr nunc ad confessionẽ fidei etiam cũ
eleitis repbi. tanti uitant qui ipsam
quoq ecclisiam heresib scindant. In
ista uͦ piscatione ⁊ multi pisces ⁊ mag¬
sui pace reqͥescens nullis iam dissensio¬
nib dilaniat᷑. Captis aũt tã magnis pis¬

Expanded text:
non jubet; post resurrectionem vero discipulis non jubet; post resurrectionem vero discipulis apparens, mitti 1542 rete in dexteram jubet. In illa piscati retia rupta non sunt. Quis vero nesciat bonos in dextera, et malos in sinistra figurari? Illa ergo piscatio, in qua specialiter in quam partem mitti rete debeat non jubetur, praesentem Ecclesiam designavit quae bonos simul ac malos colligit; nec eligit quos trahat, quia et quos eligere possit ignorat: haec autem piscatio post Domini resurrectionem facta, in solam dexteram missa est, quia ad videndam claritatis ejus gloriam sola electorum Ecclesia pertinget quae de sinistro opere nihil habebit. In illa piscatione prae multitudine piscium rete rumpitur, quia nunc ad confessionem fidei, etiam cum electis reprobi tanti intrant, qui ipsam quoque Ecclesiam haeresibus scindant: in ista vero piscatione et multi pisces et magsui pace requiescens, nullis jam dissensionibus dilaniatur. Captis autem tam magnis pis
Abbreviated transcription (Latin):
quietis et̃ne figurat᷑: Quia gͥ discipłi
ad huc fluctib mortalis uite merant:
in mari laborabant. Quia aũt redẽptor
nr̃ iam corruptionẽ carnis excesserat:
post resurrectionẽ suã in litore stabat
ac si ipsũ resurrectionis sue myst̾ium re
onis fluctibus ñ sũ Hinc ẽ qd̾ alio in lo¬
co post resurrectionẽ suã eisdẽ disc̃plis
de negat: a quoꝵ mortali corpore carnis
in mortalitate distabat:. Quod illccum
ipsis positꝰ fatet᷑ ñ se ẽẽ ipsif. Hoc quoq
hic si tu corporis inclicat. cũ adhuc na
uigantibus esse iam in lictore demonstͣ
magnã sublimitas. Qu ꝓtinus dixit.
Mutite indext̾am nauigii rete:⁊ inue¬
nietis: Bis inscõ euangelio legitur. quia
dominus iussit ut ad piscandum retia
muterent᷑s ante passionẽ uidelicet et
post resurrectionẽ. S pͥusqmͣ redemp¬
tor nr̃ pateret᷑ ⁊ resurgeret. muti qͥdẽ
rete ad piscandum iubet s utrũ in
dextãm an insinistram miti debuisset

Expanded text:
quietis aeternae figuratur? Quia ergo discipuli adhuc fluctibus mortalis vitae inerant, in mari laborabant. Quia autem Redemptor noster jam corruptionem carnis excesserat, post resurrectionem suam in littore stabat. Ac si ipsum resurrectionis suae mysterium rebonis fluctibus non sum. Hinc est quod alio in loco post resurrectionem suam eisdem discipulisdenegat, a quorum mortali corpore carnis immortalitate distabat. Quod illic cum ipsis positus, fatetur non se esse cum ipsis, hoc quoque hic situ corporis indicat, cum, adhuc eis navigantibus, esse se jam in littore demonstrat. magna sublimitas. Qui protinus dixit: Mittite in dexteram navigii rete, et invenietis. Bis in sancto Evangelio legitur, quia Dominus jussit ut ad piscandum retia mitterentur, ante passionem videlicet, et post resurrectionem. Sed priusquam Redemptor noster pateretur et resurgeret, mitti quidem rete ad piscandum jubet, sed utrum in dexteram, an in sinistram mitti debuisset,
Abbreviated transcription (Latin):
resurrectionẽ suã dominus in littore
stetit: qͥ ante resurrectionẽ suam
coram cliscipłis in fluctib maris ã¬
bulauit. Cuiꝰ rei ratio festine cognos¬
citur. si ipsa que tunc merat causa
undis uite corruptibił illidit: Od
ꝑ soliditatẽ lictoris. nͥ illa ꝑpetui¬
tas

Expanded text:
resurrectionem suam Dominus in littore resurrectionem suam Dominus in littore stetit, qui ante resurrectionem suam coram discipulis suis in fluctibus maris ambulavit? Cujus rei ratio festine cognoscitur, si ipsa quae tunc inerat causa undis vitae corruptibilis illidit? Quid per soliditatem littoris, nisi illa perpetuitas
Abbreviated transcription (Latin):
que modo inur̃is aurib lecta ẽ
fratres mei. q̃stione ammum pulsat
s pulsatione sua ium discretionis ĩ¬
dicat:. Queri et enim potest cur petrꝰ
qui piscator ante conu̾sionẽ fuit pꝰ
conu̾sionẽ ad piscationẽ rediit. ⁊ cum
u̾tas dicat. Nlemo mittens manũ suã
in aratrum ⁊ respiciens retro aptus
ẽ. regno dei. cur repetiit quod dereliqͥt:
S si uirtus discretionis inspicit᷑: ciol
uidet᷑. Quia nimirum negociũ quod
fuit: Nam piscatorẽ petrum. mathe¬
um uͦ theloneariũ scimꝰ. ⁊ pꝰ conu̾sio¬
nem suam ad piscationẽ petrus redi¬
it matheꝰ uͦ ad thelonei negocium ñ
resecdit: Quia ⁊ aliud est uictum per
piscationem q̃rere: aliud qit thelonei
lucris pecunias augere. Sunt enĩ ple¬
raq negocia que sine peccatis exhibi
aut uix aut nullatenus possunt. Q
gͦ ad petratum implicant. adhec neces¬
se est ut post conu̾sionẽ animus
ñ recurrat. Queri etiam po test cur¬
discipłis in mari laborantib post

Expanded text:
quae modo in auribus vestris lecta est, fratres mei, quaestione animum pulsat, sed pulsatione sua vim discretionis indicat. Quaeri etenim potest cur Petrus, qui piscator ante conversionem fuit, post conversionem ad piscationem rediit; et cum Veritas dicat: Nemo mittens manum suam ad aratrum, et aspiciens retro, aptus est regno Dei , cur repetiit quod dereliquit? Sed si virtus discretionis inspicitur, citius videtur quia nimirum negotium quod fuit. Nam piscatorem Petrum, Matthaeum vero telonearium scimus; et post conversionem suam ad piscationem Petrus rediit, Matthaeus vero ad telonei negotium non resedit , quia aliud est victum per piscationem quaerere, aliud autem telonei lucris pecunias augere. Sunt enim pleraque negotia, quae sine peccatis exhiberi aut vix aut nullatenus possunt. Quae ergo ad peccatum implicant, ad haec necesse est ut post conversionem animus non recurrat. 2. Quaeri etiam podiscipulis in mari laborantibus post
Abbreviated transcription (Latin):
ante miles: qͣm tyro. Caue ne siue ductore ĩ¬
grediaris uiã qͣm nũqͣm ingressus es. ⁊ ĩ par¬
tẽ altãm declinans. errorem patiaris. Plus a¬
non ambules qͣm necesse ẽ. ne aut currens
lasseris. aut moram faciens. ob dormias. Nulla
Ne credas landatorib tuis nimio irrisorib :
aurẽ ne accomedes. Non appetes: maiora uiri¬
bus tuis. qr meliꝰ ÷ in humiliorib tutum ꝑge̾
qͣm pendulo gradu. in altiorib suictuare. Nõ
erudit. pater filiũ. nͥ eum quẽ amat: ñ cor¬
rigit magist̃ discipłm. nͥ eũ quẽ ardentioris
c̾nit ingenii. Qui quod int̾rogat nouit: ñ

Expanded text:
e quam tiro. Cave ne sine doctore ingrediaris viam quam nunquam ingressus es; et parte altera declinans, errorem patiaris, et plus ambules quam necesse est; et currens laxeris, aut moras faciens dormias. Nulla Ne credas laudatoribus tuis, imo irrisoribus aurem ne accommodes. Non appetas majora viribus tuis, quia melius est in humilioribus pergere, quam pendulo gradu in altioribus fluctuare. Non erudit pater filium, nisi quem amat: nec corrigit magister discipulum, nisi eum quem ardentioris cernit ingenii. Quicunque interrogat non
Abbreviated transcription (Latin):
tate u̾boꝵ ꝑ audatiã aliis edisserunt: ꝙ ip̃i
non intelligunt. I ysid̾ dix̃. De bono ĩtrogat᷑:
tatito. meliꝰ est enim reticere imꝓbis: qmͣ
respond̾ẽ. Cypͥanus dix̃. Iile meliꝰ docet. qui
cotidie cresc̃: ⁊ ꝓfic̃ discendo meliora. Neq
.ni. ydoneus pot̃ eẽ miles: qui ñ ex̾citatus
in campo pͥus fuit tũc .Ni. de mũ sermo ⁊
rͦ salutaris efficacit̃ d̾iscit᷑ si pacient̃ qd̾ dis¬
cit᷑ audit᷑. Disciplina. c ustos spei. recep¬
tacłm fidi. dux itin̾is salutaris fom̃tũ

Expanded text:
 audaciam edisserunt aliis quod ipsi non intelligunt. ISIDORUS. De bono interrogatus, taceo: melius est enim reticere improbis quam respondere. CYPRIANUS. Ille melius docet qui quotidie crescit, et proficit discendo meliora. Neque enim idoneus potest esse miles qui non exercitatus in campo prius fuerit. Tunc enim demum sermo et ratio salutaris efficaciter discitur, si patienter quod discitur, auditur. Disciplina custos spei, receptaculum fidei, dux itineris salutaris, fomentum
Abbreviated transcription (Latin):
ipsum murmurasse ẽ: qd̾ ⁊ recte pro
ꝑcipiendo regno uiperunt.⁊ tam̃ diu
ad ꝑcipienlum regnũ dilati sunt. Qẜ
enini post ꝑ acꝰtam iusticiam inferni
loca quamuis tranquilla susceperunt:
eis profecto et laborasse fuit tuuinea
⁊ murmurasse. Quasi gͦ post murmu¬
rationẽ denarium accipiunt: qui post
longa in ferni tempora ad gaudia regni
ꝑuenerunt. Nos autem qui ad idecimã
uenimus. post laborẽ ñ murmuramus.
⁊ denarium accipimus. Quia post me¬
diatoris aduentum in hoc mundo ue¬
nientis ad regnum dutimur: mor ut
de corpore eximus. Et illud sine mora
ꝑcipimus: qud antiqui patres cũ mag¬

Expanded text:
ipsum murmurasse est quod et recte pro ipsum murmurasse est quod et recte pro percipiendo regno vixerunt, et tamen diu ad percipiendum regnum dilati sunt. Quos enim post peractam justitiam inferni loca quamvis tranquilla susceeis profecto, et laborasse fuit in vinea, et murmurasse. Quasi ergo post murmurationem denarium accipiunt, qui post longa inferni tempora ad gaudia regni pervenerunt. Nos autem qui ad undecimam venimus, post laborem non murmuramus, et denarium accipimus: quia post mediatoris adventum in hoc mundo venientes, ad regnum ducimur mox cum de corpore eximus, et illud sine mora percipimus, quod antiqui Patres cum mag
Abbreviated transcription (Latin):
et̃ne recributionẽ sortiti sunt. cum his
qui a mundi initio fuerant. hi qui in
mundi fine ad dominum uerierunt:
Unde ⁊ hi qui in laborate p̃cesserant mur¬
murantes dicunt hi nouissimi una hora
fecerunt.⁊ pares illos nobis fecisti qui
portauimus ponclus diei ⁊ estuss Pondus
enim diei ⁊ estus portauerunt hi quos
a mundi initio quia qului hic contigit
uiu̾e: necesse fuit etiam longiora carms
temptamenta tolerare. Unicuiq enim põ¬
dus diei ⁊ estus ferro ẽ: ꝑ longioris uite
tempora carnis sue calore fatigari. S
queri potest cur murmurasse dicti st̃:
qui saltem sero ad regnum uocantur.
Celoꝵ ⁊ enim regnũ nullus murmurans
accipit: nullus accipit murmurare põt
S quia antiqui patres usq ad aduentũ
domini. quanlibet iuste uixerunt duc¬
ti adregnũ non sunt: insi ille descend̾e̾t
qui paradisi claustra homnib int̃po¬
sitione sue mortis aꝑiret. Corum hoc

Expanded text:
aeternae retributionem sortiti sunt cum his aeternae retributionem sortiti sunt cum his qui a mundi initio vocati fuerant, hi qui in mundi fine ad Dominum venerunt. Unde et hi qui in labore praecesserant, murmurantes dicunt: Hi novissimi una hora fecerunt, et pares illos nobis fecisti qui portavimus pondus diei et aestus? Pondus enim diei et aestus portaverunt hi quos a mundi initio, quia diu hic contigit vivere, necesse fuit etiam longiora carnis tentamenta tolerare. Unicuique enim pondus diei et aestus ferre est per longioris vitae tempora carnis suae calore fatigari. 4. Sed quaeri potest quomodo murmurasse dicti sunt, qui saltem sero ad regnum vocantur? Coelorum etenim regnum nullus murmurans accipit, nullus qui accipit murmurare potest. Sed 1513 quia antiqui patres usque ad adventum Domini, quantumlibet juste vixerint, ducti ad regnum non sunt, nisi ille descenderet qui paradisi claustra hominibus interpositione suae mortis aperiret, eorum hoc
Abbreviated transcription (Latin):
dicatur. Et si deo uiui̾e in puericia. ⁊¬
in iuentute noluistis: saltem adulti¬
mam etatem resipiscite.⁊ adute
uias cum iam laboraturi multum
non estis: uł sero uenite. Et tales gͦ
pat̃ familias uocat ⁊ plerunq ante
remunerant᷑. quia prius ad regnũ
de corpore exeunt: quam hi qui in pue¬
ricia uocati esse uidebantur. An non
ad undecimam uenit latro. quui et¬
si non habuit ꝑetatem: habuit tam̃
sero ꝑpenam Qui deum incruce confes¬
sus ẽ: ⁊ pene cum uoce sentencie sp̃m
exalauit uite. A noiuissimo autem redde
denaritm pat̃ familias cepit. quia ad
paradisi requiem prius latronẽ quam
petrum ꝑduxit. Quanti patres ante le¬
gem. quanti sub lege fuerunt. ⁊ tamen
hi qui in domini aduentu uocati sunt:
ad celorum regnum sine aliqͣ tarditate
ꝑuenerunt. Liundem gͦ denarium ac¬
ceperunt qui laborauerunt adundecuã:
qd̾ expectauerunt toto desidĩo qui labo¬
rauerunt ad pͥmam. Quia eqͣlem uite

Expanded text:
dicatur: Et si Deo vivere in pueritia dicatur: Et si Deo vivere in pueritia et juventute noluistis, saltem in ultima aetate resipiscite, et ad vitae vias cum jam laboraturi multum non estis, vel sero venite. Et tales ergo paterfamilias vocat, et plerumque ante remunerantur, quia prius ad regnum de corpore exeunt quam hi qui jam a pueritia vocati esse videbantur. An non ad undecimam horam venit latro, qui etsi non habuit per aetatem, habuit tamen sero per poenam, qui Deum in cruce confessus est, et pene cum voce sententiae spiritum exhalavit vitae? A novissimo autem reddere denarium paterfamilias coepit, quia ad paradisi requiem prius latronem quam Petrum perduxit. Quanti patres ante legem, quanti sub lege fuerunt, et tamen hi qui in Domini adventu vocati sunt ad coelorum regnum sine aliqua tarditate pervenerunt. Eumdem ergo denarium accipiunt qui laboraverunt ad undecimam quem exspectaverunt toto desiderio qui laboraverunt ad primam, quia aequalem vitae
Abbreviated transcription (Latin):
sol uelut ab alto axe descendit. q
etas acalore iuuentutis deficit: Unde¬
cumna uero hora est. ea etas que detre¬
pita uel ueterana dicitur. Unde et¬
esse in sinuent. quos piouectiores uocant.
Quia gͦ ad uitam bonam alius in pueri¬
cia. alius in ad olescentia. alius in iuuẽ¬
tute. aliꝰ in senectute. alius indecrepita
etate ꝑducitur: quasi di̾sis horis oꝑa¬
rii aduineam uocantur. Mores gͦ nr̃os
⁊ consileret sunder. i uineam laboret.
Qui enim in hac uita ea que sua sunt
querit: adhuc ad domini iuneam nõ
uenit. Illi naniq domino laborant. qͥ
non sua s lucra dominica cogru tant.
qui zelo caritatis studio pieratis in ser¬
uiunt animab lucrandis inuigilant
ꝑducere ⁊ alios secum aduitam festi¬
nant. Nam qui sibi uiuit qui carnis
sue uoluptatib pascitur recte ociosus
redarguitur. qr fructum diuini oꝑis
ultimam deo uiuere neglerit: quasi
Qiuid hic statis taitadie ociosi ͤ ac si aꝑte

Expanded text:
sol velut ab alto axe descendit, quia ea sol velut ab alto axe descendit, quia ea aetas a calore juventutis deficit. Undecima vero hora ea est aetas quae decrepita vel veterana dicitur. Unde esse insinuent quos provectiores vocant. Quia ergo ad vitam bonam alius in pueritia, alius in adolescentia, alius in juventute, alius in senectute, alius in decrepita aetate perducitur, quasi diversis horis operarii ad vineam vocantur. Mores ergo vestet consideret si in Domini vinea laboret. Qui enim in hac vita ea quae sua sunt quaerit adhuc ad Dominicam vineam non venit. Illi namque Domino laborant, qui non sua, sed lucra dominica cogitant, qui zelo charitatis, studio pietatis inserviunt, animabus lucrandis in vigilant, perducere et alios secum ad vitam festinant. Nam qui sibi vivit, qui carnis suae voluptatibus pascitur, recte otiosus redarguitur, quia fructum divini operis ultimam Deo vivere neglexerit, quasi Quid hic statis tota die otiosi? Ac si aperte
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ uita sua labora neglixerant : qͣi totadie
ociosi stabant. S pensate fratres: qͥd in¬
quisiti respondeant. Dicunt ei. Quuia ni¬
mo nos conctuxit. Nullus quipps aleos
patriarcha nullus ꝓph̃a uen̾at. Et qͥd
est dicere acdlaborem nemo nos conduxr̃
nit : Quid gͦ nos abono oꝑe cessantes ĩ
ertusatione nr̃a dicturi sumus. qui
pene a matris utero adfidem uenimꝰ
qui uerba ab ipsis cunabulis audiui¬
mus qui ab uberib scẽ eccłie potum
suꝑne p̃dicationis sumpsimus cũ lacte
carnis: Possumus ⁊ easdem du̾sitates
horaꝵ etiam ad unumquemq hominẽ
ꝑetatum momenta diftinguere. Maue
quippe intelletus nr̃i puericia est. Hora
autẽ tertia: adolescencia intelligi pot̃.
Quia quasi iam sol in altum ꝓficit:
dũ calor etatis crescit. Gexta uero iuuẽ¬
tus est: qr uolut incentro sol figit᷑.
dum in ea plenitudo roboris solidatar
Nona autem senectus intelligit᷑. in qͣ

Expanded text:
pro vita sua laborare neglexerant, quasi tota die pro vita sua laborare neglexerant, quasi tota die otiosi stabant. Pensate, fratres, quid inquisiti respondeant. Dicunt enim, quia nemo nos conduxit, nullus quippe ad eos patriarcha, nullus propheta venerat. Et quid est dicere ad laborem nemo nos conduxit, vit? Quid ergo nos, a bono opere cessantes, in excusatione nostra dicturi sumus, qui pene a matris utero ad fidem venimus, qui verba vitae ab ipsis cunabulis audivimus, qui ab uberibus sanctae Ecclesiae potum supernae praedicationis sumpsimus cum lacte carnis? 2. Possumus vero et easdem diversitates horarum, etiam ad unumquemque hominem per aetatum momenta distinguere. Mane quippe intellectus nostri pueritia est. Hora autem tertia adolescentia intelligi potest, quia quasi jam sol in altum. proficit, dum calor aetatis crescit. Sexta vero juventus est, quia velut in centro sol figitur, 1512 dum in ea plenitudo roboris solidatur. Nona autem senectus intelligitur, in qua
Abbreviated transcription (Latin):
quoꝙ ab abraham usq ad moysen. so¬
na autem a moyse u sꝙ ad aduentum
domini. Undetima uero ab aduentu dñi
usꝙ ad finẽ mundi: inqͣ p̃dicatores
sc̃ĩ apłi missi sunt qui mercedẽ ple¬
nam ⁊ tarde uenientes acceperunt: Ad
nullo tempore destitit oꝑarios mittere:
quia ⁊ prius ꝑ patres ⁊ post mod̾
ꝑlegis doctores ⁊ ꝓpbas. ad extremum uͦ¬
ꝑapłos. dum plebis sue mores excoluit:
quasi ꝑ oꝑarios inuinee cultura labora¬
uit. Quamuis inquolibet modulo uł
mensura quisquis cum fide rectabone
actionis extitit: huius unte oꝑarius
fuit. Oꝑator gͦ mane. hora tertia. sexta.
⁊ nona. antiquus ille et hebraicus po¬
pulus designatur. qui mnelectis suis ab
ipso muncli exordio. dum recta fide de¬
um studuit colere: quasi non destitit.
inuines cultura laborare. Ad undecimã
uͦ gentiles uocantur: quib ⁊ dicitur.
Quid hic statis tata die ociosi ͤ Qui em̃
tranfacta tam longo muncli tempore

Expanded text:
que ab Abraham usque ad Moysen, noque ab Abraham usque ad Moysen, nona autem a Moyse usque ad adventum Domini, undecima vero ab adventu Domini usque ad finem mundi. In qua praedicatores sancti apostoli missi sunt, qui mercedem plenam et tarde venientes acceperunt. Ad nullo tempore destitit operarios mittere, quia et prius per patres, et postmodum per legis doctores et prophetas, ad extremum  dum plebis suae mores excoluit, quasi per operarios in vineae cultura laboravit. Quamvis, in quolibet modulo vel mensura, quisquis cum fide recta bonae actionis exstitit hujus vineae operarius fuit. Operator ergo mane, hora tertia, sexta et nona, antiquus ille Hebraicus populus designatur, qui in electis suis ab ipso mundi exordio, dum recta fide Deum studuit colere, quasi non destitit in vineae cultura lavero gentiles vocantur, quibus et dicitur: Quid hic statis tota die otiosi, qui enim transacto tam longo mundi tempore,
Abbreviated transcription (Latin):
Nex planatione sua multa adloquẽ¬
dum sc̃i euangelii lectio postulat: qmͣ
uolo si possum subreuitate ꝑstringere.
ne uos et extensa ꝓcessio ⁊ ꝓlira exposit̃õ
uideatur honerare. Regnum celorm
patri familias simile dicit᷑: qui adexcolẽ¬
d̃am uineam suam oꝑarios eouicit cõ¬
ducit. Quis uero patris familias similitu¬
dinem rectius tenet quam conditor nr̃
qui regit quos condiclit ⁊ electos suos sic
in hoc mondo possiclet quasi subiectos
dominis in domo: Qui habet uneam uni¬
u̾salem scilicet eccłiam: que ab abel iꝰto
usq adultimum electum qui ui fine
mundi nasciturus ẽ: quot scõs ꝓtulit
quasi palmites misit: hic itaq pater¬
familias adexcolendam uineam suam
mane ora t̃tia. sexta. nona. ⁊ undecima
oꝑarios conducit: quia a mundi huius
initio usq infinem aderudiendam
plebem fidelium p̃dicatores congrega¬
re ñ destitit. Mane ⁊ eñi mundi fuit. ab
acdam usꝙ adnos. Hora uera tertia a
noe usq ad abraham. Serta autem¬

Expanded text:
explanatione sua multa ad loquendum sancti Evangelii lectio postulat, quam volo, si possum, sub brevitate perstringere, ne vos et extensa processio, et prolixa expositio videatur onerare. Regnum coelorum homini patrifamilias simile dicitur, qui ad excolendam vineam suam operarios conducit. Quis vero patrisfamilias similitudinem rectius tenet quam conditor noster, qui regit quos condidit, et electos suos sic in hoc mundo possidet, quasi subjectos dominus in domo? Qui habet vineam, universalem scilicet Ecclesiam, quae, ab Abel justo usque ad ultimum electum qui in fine mundi nasciturus est, quot sanctos protulit, quasi tot palmites misit. Hic itaque paterfamilias ad excolendam vineam suam mane, hora tertia, sexta, nona, et undecima operarios conducit, quia a mundi hujus initio usque in finem ad erudiendam plebem fidelium praedicatores congregare non destitit. Mane etenim mundi fuit ab Adam usque ad Noe, hora vero tertia a Noe usque ad Abraham, sexta quo
Abbreviated transcription (Latin):
dire nolumꝰ. Ecce sustinet: ⁊ eĩ patiẽ¬
tiam dissimusamus. dum gͦ temp̾
est fratres pͣuitatẽ suam uinsquisꝙ
deserat: dei patienciam ꝑͣmescat. Ne
queni nunc tranquillum despicit: iratũ
post modum euadere neqͣqqm̃ possit

Expanded text:
dire nolumus. Ecce sustinet, et ejus patiendire nolumus. Ecce sustinet, et ejus patientiam dissimulamus. Dum ergo tempus est, fratres, pravitatem suam unusquisque deserat, Dei patientiam pertimescat, ne quem nunc tranquillum despicit, iratum postmodum nequaquam evadere possit
Abbreviated transcription (Latin):
nisi quia in imis cogitationem figimus :
Et dum interram glortam querimus:
placere ei qui nos decelo conspicit non
curamus: Accepta gͦ contumelia: medi¬
temur inoꝑe uocem dei. Ego ñ quero
glam meam: est qui querat ⁊ iudicet.
Hoc autem quod de domino scriptum ẽ.
abscondit se: intelligi ⁊ alit̃ potest. Mul¬
ta quippe uideis p̃dicau̾at: s p̃dicatianis
euis u̾ba de ridebant. Det̾iores quoꝙ et
ex p̃dicatione facti sunt: qui usꝙ ad iaci¬
endos lapides ꝑuenerunt. Et quid abscõ¬
dendo se dominus signat nisi quod eis
ipsa u̾itas absconditur. qui eus sequi
u̾ba contempnunt: Cam quippe quam
ñ inuenit humilem: u̾tas fugit mentẽ
Et qmͣ multi sunt hodie qui iudeorum
duriciam detestantur. quia p̃dicationẽ
domini audire noluerunt: ⁊ tamen qͣles
illos arguunt fuisse ad fidẽ tales ipsi
sunt adoꝑationẽ. Necepta dei audiũt
miracula cognoscant. s conu̾ti a suis
pͣuitatib xeniuunt. Ecce uocat: ⁊ re¬

Expanded text:
nisi quia in imis cogitationem fiximus. nisi quia in imis cogitationem fiximus. et dum in terra gloriam quaerimus, placere ei qui nos de coelo conspicit non curamus? Accepta ergo contumelia, meditemur in opere vocem Dei: Ego non quaero gloriam meam, est qui quaerat et judicet. Hoc autem quod de Domino scriptum est, Abscondit se, intelligi et aliter potest. Multa quippe Judaeis praedicaverat, sed praedicationis ejus verba deridebant. Deteriores quoque ex praedicatione facti sunt, qui usque ad jaciendos lapides pervenerunt. Et quid abscondendo se Dominus significat, nisi quod eis ipsa veritas absconditur, qui ejus verba sequi contemnunt? Eam quippe quam non invenit humilem veritas fugit mentem. Et quam multi sunt hodie qui Judaeorum duritiam detestantur, quia praedicationem Domini audire noluerunt, et tamen quales illos arguunt fuisse ad fidem, tales ipsi sunt ad operationem. Praecepta Domini audiunt, miracula cognoscunt, sed converti a suis pravitatibus renuunt. Ecce vocat, et re
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑculit. ⁊ om̃s interram strauit. Qui
gͦ hoc in loco potuit manus lapidan¬
tium non se abscondendo euadere. cur
abscundit se nisi quod liomo inter
homines factuis redemptor nr̃. alia
nobis u̾bo loquit᷑. alia exemplo:
Quid autẽ nob̾ hoc exemplo loqͥtur.
nisi ut etiam tum ressistere possumͦ
iram suꝑbientitm humiliter decli¬
nemuse Unde ꝑpaulum dicitur
Date locũire. Quanta humilitate
iram ꝓximi ferre debeat ꝑpendat
homo. si fuoriͤs irascentium abscõ¬
dendo se declinauit deus: Nemo gͦ se
contra acceptas contumelias erigat: ne¬
mo conuicĩs conuitium reddat. Imita¬
tione et enun dei gloribsiꝰ est in iuriam
tatendo fugere: quam respondendo supe¬
rare. S contra hoc suꝑbia dicit ĩ cirde.
Turpe est: ut acceptaᷤ iniurias taceas.
Quis quis conspic̃ qr contumeliam acci¬
pis⁊ taces: non putat quia pacienciam
exibes s crimen agnoscis. S unde uox ista
incorde nr̃o contra pacientiam nascitur.

Expanded text:
perculit, et omnes in terram stravit. Qui perculit, et omnes in terram stravit. Qui ergo et hoc in loco potuit manus lapidantium non se abscondendo evadere, cur abscondit se, nisi quod homo inter homines factus Redemptor noster, alia nobis verbo loquitur, alia exemplo? Quid autem nobis hoc exemplo loquitur, nisi ut, etiam cum resistere possumus, iram superbientium humiliter declinemus? Unde et per Paulum dicitur: Date locum irae . Quanta humilitate iram proximi fugere debeat, perpendat homo, si furores irascentium abscondendo se declinavit Deus. Nemo ergo se contra acceptas contumelias erigat, nemo conviciis convicium reddat. Imitatione etenim Dei, gloriosius est injuriam tacendo fugere, quam respondendo superare. 5. Sed contra hoc superbia dicit in corde: Turpe est ut, accepta injuria, taceas. Quisquis conspicit quia contumeliam accipis et taces, non putat quia patientiam exhibes, sed crimina agnoscis. Sed unde vox ista in corde nostro contra patientiam nascitur,
Abbreviated transcription (Latin):
misit me aduos. Ante gͦ ⁊ post abrahã
habuit. qui et acredere potuit ꝑexbi¬
bitionem p̃sentie. ⁊ recedere ꝑcursũ
uite ueritas uͦ semꝑ esse habet: quia
ei quicquam nec pͥore tempore incipit᷑
nec subsequenti terminatur. u sus¬
tinere ista eternitatis u̾ba mentes
infidelium non ualentes: adlapides
currunt. Et quem intelligere ñ poterãt:
obruere querebant. Quid autẽ contra
furorem lapidancium dominus fecerit:
oftenditur cum protinus subinfertur.
secutires suos dominus sese absconden¬
do declinauerit qui si diuinitatis sue¬
potenciam exertere uoluiss tacito nu¬
tu mentis in suis eos utib ligaret. aut
in pena subite moitis obrueret. Sed
qui pati uen̾at: execcere iudicium no¬
lebat. Certe subipso passionis tempore
⁊ quantum poterat ostendit: ⁊ tamen
hoc ad quod uenerat ꝑtulit: Nam cũ
ꝑsecutorib suis se querentib diceret
ego sum: sola hac uoce eorum suꝑbiam

Expanded text:
misit me ad vos . Ante ergo vel post Abraham misit me ad vos . Ante ergo vel post Abraham habuit, qui et accedere potuit per exhibitionem praesentiae, et recedere per cursum vitae. Veritas vero semper esse habet, quia ei quidquam nec priore tempore incipitur, nec subsequenti terminatur. Sed sustinere ista aeternitatis verba, mentes infidelium non valentes, ad lapides currunt, et quem intelligere non poterant, obruere quaerebant. Quid autem contra furorem lapidantium Dominus fecit, ostenditur cum protinus subinfertur: secutores suos Dominus sese abscondendo declinapotentiam exercere voluisset, tacito nutu mentis in suis eos ictibus ligaret, aut in poena subitae mortis obrueret. Sed quia pati venerat, exercere judicium nolebat. Certe sub ipso passionis tempore et quantum poterat ostendit, et tamen hoc ad quod venerat pertulit. Nam cum persecutoribus suis se quaerentibus diceret: Ego sum , sola hac voce eorum superbiam
Abbreviated transcription (Latin):
S aꝑta nobis ratione resistere. ⁊ tamẽ
se iterata non desinit uoce p̃dicare dicẽs
Abraham pater ur̃ exultauit ut uide¬
ret diem meum: ⁊ uidit ⁊ gauisus est.
Tunc quippe diem domini abraham ui¬
dit: cum infignra sumine trinitatis tres
angelos hospicio suscepit: Quib ꝓfecto
susceptis. sic trib quasi uni locutus est
Qiia et si in ꝑsonis numerus trinitatis
est in natura unitas diuinitatis. õ car¬
nerses mentes audientium oculos a tar
ne non subleuant in eo solam carnis
ta annos nondum habes ⁊ abraham
iudisti: Quos benigine redemptor nr̃
a carnis sue intuitu submouet: ⁊ ad di¬
uinitatis. contemplationẽ trabit dicens.
amen amen dico nobis: anteqͣm abra¬
ham fieret egosum. Ante enim p̃t̾iti
temporis est: sum p̃sentis. Et quia p̃teri¬
tum tempus ⁊ futurum diuinitas
nõ habet. s semꝑ esse habet: ñ ait
ante abraham ego fui: s ante abrahã
ego sum. Unde ⁊ ad moysen dicit᷑. Egasũ
qui sum. Et dices filiis isrł. Qui est

Expanded text:
 impugnatione resistere, et tamen eis se iterata non desinit voce praedicare, dicens: Abraham pater vester exsultavit ut videret diem meum; vidit, et gavisus est . Tunc quippe diem Domini Abraham vidit, cum in figura summae Trinitatis tres angelos hospitio suscepit; quibus profecto susceptis, sic tribus quasi uni locutus est, quia etsi in personis numerus Trinitatis est, in natura unitas divinitatis est. Sed carnales mentes aune non sublevant; in eo solam carnis ta annos nondum habes, et Abraham vidisti? Quos benigne Redemptor noster a carnis suae intuitu submovet, et ad divinitatis contemplationem trahit dicens: Amen, amen dico vobis, antequam Abraham fieret, ego sum. Ante enim praeteriti temporis est, sum, praesentis. Et quia praeteritum tempus et futurum divinitas non habet, sed semper esse habet, non ait: Ante Abraham ego fui: sed, ante Abraham ego sum. Unde ad Moysen 557 dicitur: Ego sum, qui sum; et, dices filiis Israel: Qui est,
Abbreviated transcription (Latin):
pensemus ex qͣta dei benignitate tolera¬
mur. consideremus que sunt pietatis
eius iuscera. ut ñ solum culpas indus¬
geat. s teleste regnum penitentibus
etiam post culpas ꝓmutat atq exõib
medullis cordis dicamus singłi dicamꝰ om̃s
omp̃s deus meus misccłia mea. Qui

Expanded text:
pensemus ex quanta Dei benignitate tolerapensemus ex quanta Dei benignitate toleramur, consideremus quae sunt pietatis ejus viscera, ut non solum culpas indulgeat, sed coeleste regnum poenitentibus etiam post culpas promittat. Atque ex omnibus medullis cordis dicamus singuli, dicamus omens: Deus meus misericordia mea, qui
Abbreviated transcription (Latin):
Eite iuuenis pͣiuls draconẽ uidit ĩ moite
cui seriuuit in uita. Nec uidit ut iutam
ꝑfunditus ꝑderet. s ut cui seruierat sciret
sciendo resisteret ipsumꝙ resistendo suꝑ¬
aret. ⁊ eum aquo pͥus non uidens teneba¬
tur: iudit post ea ne teneretur. Que gͦ
lingua narrare uisc̾a diuine miscłie
susficit s Quis sp̃c ante tante pietatis diui¬
cias non obstupesicat : has diuine pietatis
diuicias considerauit psalmista cum dice¬
ret: Ad uitor meus tibi psallamquia
deus susceptor meus es: deus mens misccłia
mea. Ecce ꝑpendens inquib laborib hu¬
mana sit uita constituta. deum appella¬
uit ad uitorem et quia a tribulatione p̃¬
senti in requiem eternam nos suscipit:
appȩlauit etiam susceptorem. S conside¬
rans qd̃ mala nr̃a aspicit ⁊ portat. culpas
nr̃as tolerat et tamen nos ꝑ penitenciã
ad p̃mia reseruat: noluit deum miscłem
dicẽ. s hunc ipsam misccłiam uocauit
dicens. Seus mens misccłia mea. Reuo¬
cemus ante oculos mala que fecuus.

Expanded text:
s draconem vidit in morte cui servivit in vita, nec vidit ut vitam funditus perderet, sed ut cui servierat sciret, sciendo resisteret, ipsumque resistendo superaret, et eum a quo prius non videns tenebatur vidit postea ne teneretur. Quae ergo lingua narrare viscera divinae misericordiae sufficiat? Quis spiritus tantae pietatis divitias non obstupescat? Has divinae pietatis divitias consideravit Psalmista, cum diceret: Adjutor meus, tibi psallam, quia tu Deus susceptor meus es, Deus meus misericordia mea . Ecce perpendens in quibus laboribus humana sit vita constituta, Deum appellavit adjutorem; et quia a tribulatione praesenti in requiem aeternam nos suscipit, appellat etiam susceptorem. Sed considerans quod mala nostra aspicit et portat, culpas nostras tolerat, et tamen nos per poenitentiam ad praemia reservat, noluit Deum misericordem dicere, sed hunc ipsam misericordiam vocavit, dicens: Deus meus misericordia mea . Revocemus ergo ante oculos mala quae fecimus,
Abbreviated transcription (Latin):
te locum ut ei deuorare me clicat. Cũꝙ
hunt fratres ut signum sibi crucis im¬
primeret ad monerent: respondebat
uirtutute qua poterat dicens. uolo me
signare s non possum: qr adracone p̃¬
mor. Spume oris eius faciem meam
Ecce ab eo mea brachia comprimuntur:
quia iam ⁊ caput meũ in suo ore absor¬
buit. Cumq hoc ille pallens. tremens
⁊ moriens diceret: ceperunt fratres
uehemencius orationibus insistere. ⁊
opp̃ssum draconis p̃sentia: suis p̃cib
adiuuare. Cum repente lib̾atus mag¬
nis cepit uocibus clamare dicens. Dõ
gr̃as. ecce discessit ecte exiit. ance oratiões
ur̃as fugit draco qui me acceperat. Mor
autem seruiturum se deo ⁊ esse monachũ
deuouit. atꝙ atempore illo nũc usꝙ
febrib p̃mitur dolorib fatigatur. Mor¬
ti quidem subtractus: s ad huc plenius
uite restitutus non est. Quia unum
longis ⁊ duit᷑nis iniquitatib p̃ssus ẽ.
longo langore fatigatur.⁊ durũ cor

Expanded text:
te locum ut ei devorare me liceat. Cumque te locum ut ei devorare me liceat. Cumque hic, fratres, ut signum sanctae crucis imprimeret, admonerent, respondebat virtute qua poterat, dicens: Volo me signare, sed non possum, quia dracone premor: spuma oris ejus faciem meam ecce ab eo brachia mea comprimuntur, quia jam et caput meum in suo ore absorbuit. Cumque hoc ille pallens, tremens et moriens diceret, coeperunt fratres vehementius orationibus insistere et ab oppressione draconis praesentis suis precibus adjuvare; cum repente liberatus coepit magnis vocibus clamare dicens: Deo gratias, ecce discessit; ecce exiit, ante orationes vestras fugit draco qui me acceperat. Mox autem serviturum se Deo, et esse monachum devovit, atque a tempore illo nuncusque febribus premitur, doloribus fatigatur. Morti quidem subtractus est, sed adhuc plenius vitae restitutus non est. Quia enim longis et diuturnis iniquitatibus pressus est, longo languore fatigatur, et durum cor
Abbreviated transcription (Latin):
fugiens: reced̾e a monast̾ii habitatiõe
non poterat. quia quid uel ageret
uel unde uiueret non habebat. Erat
euis pͣuitas cunctis honerosa. s hunc
om̃s equanimiter ꝓfratris eiꝰ amore
tolerabant. Nam suꝑb ⁊ lubritꝰ. si qͣ
post hoc sc łm sequeret᷑ uita nesciebat
Irridebat uͦ si quis illi hanc p̃dicare
uoluiss Itaq cũ habitu scłari uiue¬
bat in monaftio. Uerb̾ leuis. nutibus
instabilis. mente tumidus ueste in¬
compositus. actione dissipatus. Mense
autera uilio nuꝑ elapso hui quam
nostis pestilencie clade ꝑcussus est.
Qui ad extremum ueniens urgeri ce¬
pit ut animam redderet: ⁊ ultima
iam corporis parte p̃mortua uitalis uir¬
tus in solo pectore ⁊ lingua remanse¬
rat. Fratres ad erant euisq exitum in
quantum deo largiente poterant: ora¬
tione tuebantur. At ille subito draco
ꝓpter urãm p̃senciam deuorare me¬
ñ potest. Quid michi moras facitis: La¬

Expanded text:
fugiens, recedere a monasterii habitatione fugiens, recedere a monasterii habitatione non poterat, quia vel quid ageret vel unde viveret non habebat. Erat ejus pravitas cunctis onerosa, sed hunc omnes aequanimiter pro fratris ejus amore tolerabant. Nam, superbus et lubricus, si qua post hoc saeculum sequeretur vita nesciebat, irridebat vero si quis illi hanc praedicare voluisset. Itaque cum habitu saeculari vivebat in monasterio, verbis levis, motibus instabilis, mente tumiduscompositus, actione dissipatus: mense autem Julio nuper elapso, hujus quam nostis pestilentiae clade percussus est. Qui ad extremum veniens urgeri coepit ut animam redderet, et ultima jam corporis parte praemortua, vitiatis artubus, sola peccatori lingua remanserat. Fratres aderant, ejusque exitum, in quantum Deo largiente poterant, oratione juvabant. At ille subito draconopter vestram praesentiam devorare non potest. Quid mihi moras facitis? da
Abbreviated transcription (Latin):
re cernitur: ꝑ agilitatem nos bomioꝑis
antecetit. Et iur euim cras sequimirr:
quom hodie p̃ire iudebamur. Certe
cum stephanis ꝓfide moreretur:
pidauit: qui ad lapidandum omnes
er ertos reddit. Et tamen eumdẽ ip̃m
in scã eccłia laborib^ cͣessit. quem pre¬
ꝑ sequendo martyrem fecitz Dua gͦ st̃.:
que sollitite pensare debemus. Liua
enim multi uocati sunt s paucielecti
sunt pumum est ut de se quisq mi¬
nime p̃sumat. quia et si iam ad fidẽ
uocatus est: utrũ ꝑhẽni regno dignus
peccatores. eẽ. ex corde conspicitis om¬
nipotentis dei misccłiam amplius
ametis. Presenti anno in monasterio
meo quod uirta beatorum martyrũ
ioh̃is ⁊ pauli eccłiam situm est: fr̃
quidam ad conu̾s i onẽ uenit. de¬
uote susceptus est: sed ipse deuocius
suus. corpore non corde secutus est. Nam
ualde comu̾sionis uitam ⁊ habitum
de testans: in monastio ut hospes habi¬
tabat. ⁊ monachorum uitam moribus

Expanded text:
re cernitur per agilitatem nos boni operis re cernitur per agilitatem nos boni operis antecedit, et vix eum cras sequimur quem hodie praeire videbamur. Certe cum Stephanus pro fide moreretur, pidavit, qui ad lapidandum omnes exertos reddidit, et tamen eumdem ipsum in sancta Ecclesia laboribus antecessit quem persequendo martyrem fecit. Duo ergo sunt quae sollicite pensare debemus. Quia enim multi vocati, sed pauci electi sunt, primum est ut de se quisque minime praesumat, quia etsi jam ad fidem vocatus est, utrum perenni regno dignus peccatores ex corde esse conspicitis, omnipotentis Dei misericordiam amplius ametis. Praesenti anno in monasterio meo, quod juxta beatorum martyrum Joannis et Pauli Ecclesiam situm est, frater quidam ad conversionem venit, devote susceptus est, sed ipse devotius suus corpore, non corde secutus est. Nam valde conversionis vitam et habitum detestans, in monasterio ut hospes habitabat, et, monachorum vitam moribus
Abbreviated transcription (Latin):
Adiuintiaui ⁊ locututus sum: multipli¬
cati sunt suꝑ numerum. Uocãte aũt
domino suꝑ numerũ multiplicantur
fideles quia non nñquã etiam hii ad
fidem ueniunt. qui ad electoꝵ nume¬
rum non ꝑtingunt. hic enim fedelib
ꝑ confessionem admixti sunt: s ꝓp̃t
uitam reꝓbam illic numerari in sorte
fidelium non merentur. hoc ouile scẽ
eccłie hedos cũ agnis recipit. s attestã¬
te eu̾głio cũ uidex uenit bonos a maloͥs¬
separat: sicut pastor segregat ab hedis
sleq ⁊ enim possunt qui hic carnis sue
uoluptatib seruiunt: illic in ouium
grege ninerari. Illic eos asorte humi¬
lium udex separat: qui se hic insuꝑbie
cornib exaltant. Regnum celorum per¬
cipere nequennt: qui hic ⁊ in celesti
fide positi toto desiderio terrena q̃rt̃
cernitis: s eos nec mutari nec despera¬
re debetis. Quid enim sit hocdie aspici¬
mus: s quid cras futurum sit unusqͥsq
nescimus. Pelerumq qui et post nos urnui¬

Expanded text:
Annuntiavi et locutus sum, multiplicati sunt super numerum . Vocante enim Domino, super numerum multiplicantur fideles, quia nonnunquam etiam hi ad fidem veniunt, qui ad electorum numerum non pertingunt. Hic enim fidelibus per confessionem admisti sunt, sed propter vitam reprobam illic numerari in sorte fidelium non merentur. Hoc ovile sanctae Ecclesiae haedos cum agnis recipit; sed, attestante Evangelio, cum judex venerit, bonos a malseparat, sicut pastor segregat oves ab haedis . Neque etenim possunt qui hic carnis suae voluptatibus serviunt, illic in ovium grege numerari. Illic eos a sorte humilium judex separat, qui se hic in superbiae cornibus exaltant. Regnum coelorum percipere nequeunt 1514 qui hic et in coelesti fide positi toto desiderio terram quaerunt. cernitis, sed eos nec imitari. nec desperare debetis. Quid enim sit hodie aspicimus, sed quid cras futurus sit unusquisque nescimus. Plerumque et qui post nos veni
Abbreviated transcription (Latin):
insinuet. quanitũ nos pacientes esse¬
debemus. dum se adhuc ulcisci ñ uult
⁊ ipse qui uidicat. Cum uͦ malorum
ꝑu̾sitas crescit: non solum frangi pre
dicatio ñ debet s etiam augeri qd̾
suo nos dominus eremplo admonet
qui postquam habere de monium
dictus est: p̃dicationis sue beneficia
largł impendit dicens. Am̃ amen
dico uobis: si quis sermonem meum
seruauerit non uidebit mortem ineter¬
num. S sicut bonis necesse est ut meli¬
ores etiam ꝑcontumelias existant: ita
semꝑ repeobi de beneficio peiores furnt.
slam accepta p̃dicatione iterũ dicunt.
nunc cognouimus quia demonium
habes. Dra tium eterne morti in hese¬
rant. ⁊ eandera mortem cui in heserant
non uidebant. Dum solam mortem car¬
nis aspiterent. inu̾itatis sermone caliga¬
bant dicentes. Abraham mortnus est

Expanded text:
insinuet quantum nos esse patientes insinuet quantum nos esse patientes debemus, dum se adhuc ulcisci non vult et ipse qui judicat. Cum vero malorum perversitas crescit non solum praedicatio frangi non debet, sed etiam augeri. Quod suo Dominus exemplo nos admonet, qui postquam habere daemonium dictus est praedicationis suae beneficia largius impendit, dicens: Amen, dico vobis, si quis sermonem meum servaverit, mortem non videbit in aeternum. Sed sicut bonis necesse est ut meliores etiam per contumelias existant, ita semper reprobi de beneficio pejores fiunt. Nam accepta praedicatione iterum dicunt: Nunc cognovimus quia daemonium habes. Quia enim aeternae morti inhaeserant, et eamdem mortem cui inhaeserant non videbant, dum solam mortem carnis aspicerent, in Veritatis sermone caligabant, dicentes: Abraham mortuus est