comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tum pauebat. ex alio autem se
ditionem populi formidabat
gitur iuissit eam in carcerem re¬
cipi ip̃e autan ad postera secreta¬
ru fugiens populum in ianins
dereliquit. Sancta uero dei in car
asti. et custedisti me ab infantia
mea. et fecisti me a iuuentute
mea uiriliter agere. qui tulisti
meum apouutione scparasti. qͥ
fecisti me uncere tormenta
carificum. ferrum. ignem iñ¬
cula. qui michi inter corquen¬
tes uirtutem pacientie cribui¬
sti. te depretor ut accipias sp̃m
meum modo. quia tempus
est. ut me iubeas istud sclin de¬
relinquere: et ad tuam miam¬
ntum. Quod pu ppłi audiento
cum nunia celetitate uenerũt.
et auferentes corpus eus. posu¬
erunt in sarcofaco nouo. fc̃m
est. autem cum aromatibz cõ¬
diretur corpus eius. et cumii¬
mia diligentia collocarent ip¬
sum uenit quidam iuuenis se¬
ricis uestibz in dutus. quem se¬
quebantur amplius quã conr¬
tum pueri. ornati et pulchri.
in cuntate catanensium: na
postea eum aliquis uidit. no
muentus est aliquis qui di¬

Expanded text:
tuebat . ex alio autem latere . seditionem| populi formidabat. Igitur iussit eam in carcirem reci| pi. Ipsi autem a postera secretarii fugiens . populum| in ianuis dereliquid. Sancta uero dei ingreasti . et custodisti me ab infancia mea| et fecisti me a iuuentute mea uirilitemeum a pollutione separasti, qui fecisti me vincere tormenta carnificis, ferrum, ignem, et vincula; qui mihi inter tormenta virtutem patientiae contulisti: deprecor ut accipias spiritum meum modo quia tempus est, ut me jubeas istud saeculum derelinquere, et ad tuam miritum quod pii populi audientis cum nimia| celeritate uenerunt . et auferentis corpus eius . posue| runt in sarthofago nouo. Factum est autem cum aro| matibus condiretur corpus eius . et cum nimia diligen| tia conlocarent eum. Venit quidam iuuenis siricis| uestibus indutus . quem sequebantur amplius quam| centum pueri omnes ornati . et pulchri . in ciuitate cathenensium . nec postea| eum aliquis uidit . nec inuentus est aliquis qui di
Abbreviated transcription (Latin):
quippe unitõnem duunitatis
atq humanitatis. inconfusã
indiuisamq fides catholica ser¬
uat. qm sane intelligendo. cog¬
noscit naturalis atq scd̃m sb̃¬
sistentiam conuentio unitatis:
ut neq conuersio in alterutrã
duarum sb̃stantiarum partẽ
recipiatur neq diuisio. Sic nã¬
qz cie dere. honorare est matrem
dñi. que et nobis deum genuit
et hominem. Neqz hominẽ sine
deo. neqz sinc homine deum. sed
deum et hoĩem unum et uerũ
ih̃m xp̃m. Alicquin. dei genitͥx
dici ñ posset. qd̃ multi hereticoꝵ
negare conati sunt. insi deum
deum uere genuisset in carna¬
recte confitemur natiuitates
unam uidelz de patre sine ũtio.
et sine tempore sempiternam
et coeternam deo patri: alterã
de matre cum tempore: qn mi¬
serationem induens et mĩam.
spontanca uoluntate ad nos
descendit natus homo deus. Ac
per hoc. iuxta ueritatem et ma¬
tris gestatur utero. qui semꝑ

Expanded text:
nitatis atque humanitatis inconfusam atque indivisam fides catholica servat: quem sane intelligendo cognoscit naturalis, atque secundum substantiam conventio unitatis, ut neque conversio in alterutram duarum substantiarum partem recipiatur, nec divisio. Sic namque credere, honorare est matrem Domini quae Deum nobis genuit et hominem: neque hominem sine Deo, neque sine hDeum et hominem unum et verum Jesum Christum. Alioquin Dei genitrix dici non posset quod multi haereticorum negare conati sunt nisi Deum verum genuisset incarnarecte confitemur nativitates, unam videlicet de Patre sine initio, et sine tempore sempiternam, et coaeternam Deo Patri; aliam de matre cum tempore, quando miserationem induens et misericordiam, spontanea voluntate ad nos descendit natus homo Deus, ac per hoc juxta veritatem et matris gestatur utero, qui sem
Abbreviated transcription (Latin):
dum etatem ad consecran¬
uinitus predictus pontifex.
genouefam uirginibz que
illi pponebantur. młtum sb̃¬
limiorem. et ait. Illa que pͣt
sequitur ante ponatur. q̃m
hec celitus iam est scĩficatio¬
nom ad epta. Sic itaq bndic¬
tioncm consecute. ab obtu¬
tu pontificis discesserit.

Expanded text:
um annorum ad consecranvinitus praedictus pontifex Genovefa, virginibus que illi proponebantur multum sublimiores ait: 'Illa que postergum sequitur anteponatur, quoniam haec celitus iam est sanctificationem adepta'. Sic itaque benedictionem consecute, ab obtutu pontificis discesserunt.
Abbreviated transcription (Latin):
carceris habebatur. amica hu¬
manitati subripuit curiosita.
dicens sodalibz se stulte tanti
itineris subisse laborem. cum
nescirent quid prociosi dño suo
cente suggestione sociorum. cõ¬
fractio apo stolice dignitatis
sigillis. aꝑte sunt buxtule et ĩ
singulis singule pauni reꝑte¬
sunt portiuncule. Moxq cum
indignatione romam regres¬
si archidiaconem adeunt con¬
quirentes. Ut quid inquiunt.
domnus aplicus tam iulipen¬
dit dñm nr̃m. qui tantã gra¬
ciam se apud cum obtinusse
sperauerat. quo sic uoluerit il¬
li illudere. et nos dehonoratio¬
ni et offensioni sue addicere:
estimauimus si quidem nos
cum uirum ut dominus nr̃ ẽ.
a tanta nichilominus sese q̃
sita. tam longo et difficillimo

Expanded text:
caeteris habebatur, amica hucaeteris habebatur, amica humanitati subripuit curiositas, dixitque sodalibus se stulte tanti itineris subisse laborem, cum nescirent quid pretiosi domino sucente suggestione sociorum, confractis apostolicae dignitatis sigillis, apertae sunt buxtulae, et in singulis singulae panni resunt portiunculae. Moxque cum indignatione Romam regressi archidiaconum adeunt conquirentes: Utquid, inquiunt, domnus Apostolicus tam vili pendit dominum nostrum, qui tantam gratiam se apud eum obtinuisse speraverat, quod sic voluerit illi illudere, et nos dehonorationi et offensioni suae addicere? Aestimavimus siquidem nos tum virum uti dominus noster est. A tanta nihilominus sede, quae sita a tam longo et difficillimo
Abbreviated transcription (Latin):
ter fuisset imbutus. misit
ꝑstrenuos et deuotos missos
conligna exema ad sedem põ¬
tificalem. petens reliquias
beatorum apłorum ac mrm
sibi transmitti. Cuius lega¬
tos sanctus apostolicus ho¬
norabilit et gratant suscipi¬
ens. aliquandui secum mo¬
rari fecit. atqz indesinenter sai¬
rum apłorum memorias.
ac cuniteria mr̃m ex more pͥ¬
co pro huiusmcdi negotio
missas celebrando. et reliqui¬
as in eorum ueneratione cõ¬
secrando circumiens. prefatos¬
q legatos sibi comites sem¬
per habens. Cum explicuisse
corum celebrationes quorũ
reliquie petebantur. particula¬
tun cosdem pannos consecra¬
tos. suꝑ quib sancta celebra¬
uerat diuisit. et singulis si¬
gillatim buxtis imposuit.
Munitisq cis sigillo sue
sancte auctoritatis. petitorib
usu ecclesiastico tradidit. Qui
debita cum uen eratione bndi¬
ctionem petitam et acceptam
suscipientes. profecti sunt ui¬
am suam gaudentes. Sed dũ
ꝑ aliqñtos dies regressionis
sue iter caiperent. ei qui primuᷤ

Expanded text:
ter fuisset imbutus, misit per strenuos et devotos missos condigna exenia ad sedem pontificalem, petens reliquias beatorum apostolorum ac martyrum sibi transmitti. Cujus legatos sanctus apostolicus honorabiliter et gratuiter suscipiens, aliquandiu secum morari fecit, atque indesinenter sanctorum apostolorum memorias, ac coemeteria martyrum ex more prisco, pro hujusmodi negotio missas celebrando, et reliquias in eorum veneratione consecrando circumiens, praefatosque legatos sibi comites semper habens, cum explicuisset eorum celebrationes, quorum reliquiae petebantur, particulatim eosdem pannos consecratos, super quibus sancta celebraverat, divisit, et singulis singillatim buxis imposuit; munitisque eis sigillo suae sanctae auctoritatis, petitoribus usu ecclesiastico tradidit. Qui debita cum veneratione, benedictione petita et accepta, suscipientes, profecti sunt viam suam gaudentes. Sed dum per aliquantos dies regressionis suae iter carperent, ei qui primus
Abbreviated transcription (Latin):
et calicis. qui et domini cena¬
ta. soli deo or̃onib et uigiliis
uacabat. Adueniens autem
quedam femina. curiositate

Expanded text:
em calecis, quod est Domini casa, soli Deo orationibus ac vigiliis vacabat. Adveniens quedam relegiosa femina, curiositate
Abbreviated transcription (Latin):
ratione hoc opus preciosum
et precipuum et incomꝑabile
deici. Sed ne paterne saluti u¬
dear uenire contraruis: deferã¬
tur duo clibana. et accensa ante
ianuam cubiculi p̾parent᷑ ut
dum destructum ab eis fuert.
et pater meus non recepit sa¬
nitatem: ambo clibanis ardẽ¬
tibus demergantur singulis.
Audiens hec pater: prohibeat

Expanded text:
ratione hoc opus pretiosum et praecipuum et incomparabile dejici. Sed ne paternae saluti videar venire contrarius, deferantur duo clibani et accensi ante januam cubiculi praeparentur, ut dum destructum ab eis fuerit, et pater meus non receperit sanitatem, ambo in singulis clibanis ardentibus demergantur. Audiens haec pater ejus, prohibebat
Abbreviated transcription (Latin):
et figuras eorum ꝑligna et la¬
pides adorare: prefectus dixit.
gantur in cedicibz ur̃is et qm
male nati fint. et quam ini¬
quos et crudeles et sceleratos
parentes habuerint. et inique
et dolose et frandulentꝰ uixerit.
et qm miserabiliter morti st̃.
Nunquid anteqm saturmus
cretensib imꝑaret. et filiorum
suorum carnes comederet. deus
in celis ñ erat: aut creca ĩsula
rẽbat regem. et celi non habe¬
bant deum: Talde errat. qui
putat iouem filium eus ĩ¬
pare fulminib homuntionẽ
in quo malitia et libido reg¬
nabat. Quem ñ ꝑsecutus est.
qui patri ñ peꝑcit: Aut qͣmsor¬
dem non exerciit. qui suam g̃¬
manam accepit uxorem: In
foro. in plateis. in domibz atq
iomni loco cotidie legimus.
qid sordidissima uino. et soror
et conunx fuerit gloriata et rap¬
ti ganimedis honor turpissimꝰ.
atq incestissimus ab ip̃is a qͥb
ioius colitur ñ negatur. Num
ergo erras iur sublimissime. qͥ

Expanded text:
et figuras eorum per ligna et lapides adorare? 41. Praefectus dixit: gatur in codicibus publicis, et quam male sint nati, et quam iniquos et crudeles et sceleratos parentes habuerint; et quam inique et dolose et fraudulenter vixerint; et quam miserabiliter mortui sint. Numquid antequam Saturnus Cretensibus imperaret, et filiorum suorum carnes comederet, Deus in coelis non erat, aut Creta insula habebat regem, et coeli Deum non habebant? Valde errat qui putat Jovem filium ejus, imperare fulminibus, homuncionem in quo malitia et libido regnabat. Quem non persecutus est, qui patri non pepercit? Aut quam sordem non exercuit, qui suam germanam accepit uxorem? In foro, in plateis, in domibus, atque in omni loco quotidie legimus, quia sordidissima Juno quod et soror et conjux fuerit gloriatur: et rapti Ganymedis honor turpissimus atque incestissimus ab ipsis, a quibus Jovis colitur, non negatur. Non ergo erras, vir sublimissime, q
Abbreviated transcription (Latin):
recellentissimus deni¬
q childebertus rex. cum
cquum necessarium ad sellã
beati uiri donasset uehiculũ.
regat ipse qui dederat. ut cum
sibi retineret. ne cuiquam tu¬
bueret. Interim leatus iur. po¬
stulante captiuo. cquum do¬
niam apud pontificem. plus
fuit quam illa regis. uox pau¬
peris. Iubet igitur. ut quindecĩ
cum uenundaret solidis. Quẽ
pauper ipse cum duceret. nego¬
clator occurrit. emnitq predc̃m
quum duodecim aurcis. Quo
empto. ad ducit ad stabulum.
Sed qm minus dederat. quam
uir dei preceperat. oquus cadem
sub nocte moritur. ne sancte u̾¬
bum iret incassum. Unde seq̃n¬
ti die sellarem de stabulo. iunc¬
tis bobus ertinctum retraxit
aptor. mortuum uchism.
Qui uersa uice. capistro non
capite sed pedibus alligatus.
educitur.

Expanded text:
ecellentissimus Childebertus rex cum equum necessarium ad sellam beati viri donasset vehiculum, rogat ipse qui dederat, ut eum sibi retineret nec cuiquam tribueret. Interim beatus vir, postulante captivo, equum doniam apud pontificem plus fuit quam illa regis vox pauperis. lubet igitur, ut quindecim eum venundaret solidis; quem pauper ipse cum duceret, negotiator occurrit, emit praedictum equum duodecim aureis. Quo empto, negotiator adducit ad stabulum. Sed quoniam minus dederat, quam vir Dei praeceperat, equussub sub nocte moritur, ne sancti verbum iret incassum. Unde sequenti die sellarem de stabulo, junctis bobus, exstinctum retraxit emptor mortuum vehiculum. Qui versa vice, capistro non capite, sed pedibus alligatus educitur.
Abbreviated transcription (Latin):
disti in cloacam. et manus tuaꝰ
misisti in sordib. ut anulum de
sordibz liberares. exuit se et maie¬
stas diumitatis sue splendore. ñ
tamen suꝑna relinquens. et in¬
duit se seruili nr̃i corporis indu

Expanded text:
disti in cloacam, et manus tuas misisti in sordibus, ut annulum de sordibus liberares: Exuit et se majestas Divinitatis suae splendore, non tamen superna relinquens; et induit se servili nostri corporis indu
Abbreviated transcription (Latin):
ne. cur caput suum ñ operiret¬
dei. cum magnanimitate res¬
pondit. Ouani et miseri. qui
credere nescitis. que oculis uide¬
tis. et manib ad trectatis. Uere
leo eumdem quen illi¬
portexeram pannum de infusi

Expanded text:
nt cur caput suum non operiretensa, cum magnanimitate respondit: « O vani et miseri, qui credere nescitis quae oculis videtis et manibus attrectatis! Vere habeo eumdem quem porrexeram pannum, de infusi
Abbreviated transcription (Latin):
sͥ de pautille mafora oculos
in terra ucrumq genu fixit: et
collum cetendit. Spiculator
L abscidit. Qued postqͣm
a corpore precisum fuis. nomen
ce ꝑsonuit. Statunqz de corpore
eus. unda lactis in uestimẽta
militis exilunt. et post eam sã¬
gius effluxit. Stola ucro qua
sibi ligauerat oculos. cum cam¬
Canca etiam lucis immensitas.
et odoris su auitas ĩmomento
illius decollationis celitus ibi¬
enucuit. ut mortalium oculi
splendorem illum sufferte. et hu¬
mana lingua odorem narrare

Expanded text:
s de Plautillae mafora ligavit, in terram utrumque genu flexit et collum tetendit. Spiculator s abscidit; quod postquam a corpore praecisum fuit, nomen ce personuit. Statim de corpore ejus unda lactis in vestimento militis exivit et postea sanguis effluxit. Stola vero, qua sibi ligaverat oculos, non cTanta etiam lucis immensitas et odoris suavitas in momento illius decollationis coelitus emicuit ut mortalium oculi splendorem illius sufferre et humana lingua odorem narrare
Abbreviated transcription (Latin):
bens secum untutum omĩum in
marcescibiles flores: etne uite gau¬
ous profuturos. Audiens hec nico-¬
stratus primiscinius. abut ad clau¬
dium cõmentarensem. et iussit ueni¬
uersas ꝑsonas ad domũ euis ad
discuendi sunt. uolo ut cum illis
xpĩanis qui apud me sunt presto
ducti. starent cãternarum nerib
uiicti. hoc modo eos uir dei seltstia¬
nus alloquitur. Crmina diaboli¬
ca si dumus untutib cedant. ita¬
ts uestet amorte excluditur. ⁊ a
gauduis fugitiuus reuocat. egat
enuim ꝑ suos satellites hostis miꝰt.
ut animos militum xp̃i a uirtu¬
tum culmine recto euerteret. et in
ip̃o ꝑfectionis fastigio positos. ad
cenum conaretur mergere in fe

Expanded text:
bens secum virtutum omnium flores immarcescibiles, aeternae vitae gaudiis profuturos. Audiens haec Nicostratus primiscrinius, abiit ad Claudium Commentariensem, et jussit universas personas ad domum ejus adddiscutiendi sunt, volo ut cum illis Christianis, qui apud me sunt, praesto scrinii perducti starent, catenarum nexibus vincti, hoc modo eos vir Dei Sebastianus alloquitur: Crimina diabolica si divinis virtutibus cedant, reatus vester a morte excluditur, et a gaudiis fugitivis revocatur. Egerat enim per suos satellites hostis injustus, ut animos militum Christi ad virtutum culmen erectos everteret, et in ipso perfectionis fastigio positos, ad coenum conaretur mergere infe
Abbreviated transcription (Latin):
tuũ. quem ip̃e anteqͣm fieret erme
tallo depictus os: et maleft̃ĩn recu¬
nusti. Diocletianus dixit. Ista uͥ¬
ba tormentis tollenda sunt. si mõ¬
tis pacificis obtemperare forsitan
respiustis. Conia dixit. Noli
dicere forsitan. ⁊ios enuim pro c̾¬
tianus: carceris tradi custedie.
Quas beata anastia. nec diebus
nec noctibz deserebat. Conuenie¬
bant enun om̃s xp̃iani ad ana¬
stasiam uiri et femine indignẽ¬
tes. quia nuniam penuriam xp̃i¬
ani illo tempore sustinebãt. Nul¬
li enim xp̃iano licebat. uel possi¬
dere. uel aliqͣm artem exerc̃e aut
aliqd̃ negocium agere. Anasta¬
sia uero cotidie hoc regabat dñm.
ut ñ prius cxiret de corpore: nisi õc
precium qd̃ de patrimonio suo

Expanded text:
. quem ipse+ antequam fieret ex me| tallo depectus es et male factum recumisti. Dioclicianus dixit Sta uerba tormen| tis tollenda sunt . si monetis pacefecis obtemperare . forsi| tan respuistis. Chionia dixit noli dicere forsitan . nos| enim pro cecianus . carceris tradi costudię quas beata| anstasia nec diebus nec noctibus deserebat. Cun| ueniebant enim christiani . ad anastasia uiri et feminę| indigentis quia nimia penuria christiani illo tempore sustene| bant . nulli enim christiano licebat+ uel possidere . uel artem ali| quam exercire aut aliquo negotium agere . anastasia ui| ro cotidiae hoc rogabat deum . ut non prius exirit de corpore| nisi omnem praecium quod de patrimonio suo
Abbreviated transcription (Latin):
sanctus bñdictus a quo¬
dam nobilissimo. seculum scli-
dignitatem uro. exortatus
fuisset. ut ad domum eius di
cuis et filium quem nuꝑ fu
grauissime tencbantur. suis
scĩs meritis. et oronib lib̾art.
et sc̃s dñi pro co qd̃ ei famili¬
aris. pro aliquib operib ab
eo religiose gestis existeret. ire
tocius cenobi procuratoris¬

Expanded text:
S. Benedictus a quodam nobilissimo secundum saeculi dignitatem viro exoratus est ut ad domum ejus digejus ac filium, quem nuper gravissime pariter vexabantur suis sanctis meritis et orationibus liberaret. At sanctus Domini, pro eo quod ei familiaris pro aliquibus operibus ab eo religiose gestis existeret, ire totius coenobii procur
Abbreviated transcription (Latin):
debuisset. Quod cum fuisset ora¬
tum. ip̃e una cum ppło et cadem
muliere ab or̃one exsurrerit. es
altare cunctis cernentibus. et se

Expanded text:
debuisset. Quod cum fuisset oratum, ipse una cum populo et eadem muliere ab oratione exsurgens, ad altare cunctis cernentibus, et se
Abbreviated transcription (Latin):
sed utrum redierint in terre pl
uetem. certum ñ halemus. nͥ
queo iegimus. quia multa cor¬
pora scõrum q̃ dormierant sur¬
rerunt. ac uenerunt in sc̃am
ciuitatem sciliscet iherłm. et¬

Expanded text:
Sed utrum redierint in pulverem terrae, certum non habemus, nisi quod legimus: Quia multa corpora sanctorum qui dormierant, surrexerunt, ac venerunt in sanctam civitatem, scilicet, Jer
Abbreviated transcription (Latin):
dñi altera die oratorium egres¬
sus. stantẽ foris monachum
repperit. et eum pro cecitate cor¬
dis sui uirga ꝑcussit. Qui ex
illo die nichil ꝑsuasionis am¬

Expanded text:
ne vir Dei oratorium egressus, stantem foris monachum reperit, quem pro caecitate cordis sui virga percussit: qui ex illo die nil persuasionis
Abbreviated transcription (Latin):
nõ solum
spectabili senatorum ꝓsapia
uerum etiam religiosa origi¬
nem duxit. N am felir euisd̃
aplice sedis antistes. uir ma¬
hanc gregorius tante nobi¬
litatis lineam. morib extu¬
lit. probis actibz decorauit. De¬
niq ut post in propatulo cla¬
ruit. non sine magno quodã
presagio. tale sortitus ẽ nom̃.
Gregorius namq ergreco clo¬
quio. in nr̃a lingua. uigilator
seu uigilans sõnat. Re et cnĩ
uera iugilauit sibi. dum diui¬
nis in serendo preceptis. lau¬
dabiliter uixit. Uigilauit et fi¬
delibus populi s. dum doctri¬
ne affluentis ingenio. eis qͦ¬
tramite celestia scanderent pate¬
fecit. Disciplinis uero liberalib.
ho est grammatica. rethorica. dy¬
alctica. ita apucritia ẽ inftitutꝰ
ut qmuis eo tempore florerent ad¬
huc rome studia licteraium. nlli
Inerat ei in parua adhuc etate
maturum iam studium ad re¬

Expanded text:
non solum de spectabili senatorum prosapia, verum etiam religiosa, originem duxit. Nam Felix, istius apostolicae sedis antistes, vir mad tamen hanc Gregorius tantae nobilitatis lineam moribus extulit, probis actibus decoravit. Denique, ut post in propatulo claruit, non sine magno quodam praesagio tale sortitus est nomen. Gregorius namque ex Graeco eloquio in nostra lingua vigilator, seu vigilans sonat. Re etenim vera vigilavit sibi, dum divinis inhaerendo praeceptis, laudabiliter vixit. Vigilavit et fidelibus populis, dum doctrinae affluentis ingenio eis qtramite coelestia scanderent patefecit. 2. Disciplinis vero liberalibus, hoc est grammatica, rhetorica, dialectica, ita a puero est institutus, ut quamvis eo tempore florerent adhuc Romae studia litterarum, tamen nulli . Inerat ei in parva adhuc aetate maturum jam studium: adhae
Abbreviated transcription (Latin):
eos censuit ordinare dicens.
Sane in prima ꝑte uibelli me
omium aplorum festa. opor¬
tunissime scripsimus. ut dies
dignitas apostolatus. in ce¬
lesti gla fecit cẽ sublimes. S
qz mos optinuit in sc̃a occłia
natus. in illo celebretur. nos
hodierna die beati mathie di¬
odecimi apłi natalem tãta
ueneratione crcolere delemus.
quanta ut predictum est ms
apłos mirabilit̾ electum q̃
comperimus: Sed quẽadino¬
dum beati petri aplĩ culogio
mumo sp̃us sancti gr̃a sit pa¬
tracum. qr magne auctorica¬
tis. magneq excellentie sac

Expanded text:
eos censuit ordinare, dicens: Sane in prima parte libelli mei omnium apostolorum festa opportunissime scripsimus: ut diebudignitas apostolatus in coelesti gloria fecit esse sublimes. Sed quia mox obtinuit in sancta Ecclesia natus, in illo celebrentur; nos hodierna die B. Matthiae duodecimi apostoli natalem tanta veneratione excolere debemus, quanta, ut praedictum est, inter apostolos mirabiliter electum esse comperimus. Sed quemadmodum B. Petri apostoli elogio, imo Spiritus sancti gratia, sit patratum, quia magnae auctoritatis
Abbreviated transcription (Latin):
et fides dõminica letabatur. In
terea petit patrem et fratres au¬
gustos. ut basilica beate agnetis
construeretur. et sibi illic mansi¬
oncm collocari preccpit. Cucur¬
rit autẽ hec opinio ad omnes.
et quot quot credentes ad eius
gines et mediocros. et nobiles.
it illustirs. sacta uclamina

Expanded text:
et fides Dominica laetabatur. 18. et fides Dominica laetabatur. 18. Interca patrem et fratres Augustos rogat, ut basilicam beatae Agnae construerent, et sibi illic mansionem collocari praecepit. Cucurrit autem haec opinio ad omnes, et quotquot credentes ad ejus gines et mediocres, et nobiles, et illustres sacra velamina
Abbreviated transcription (Latin):
natrarctur. Erat enim ip̃a cõ-¬
stantia uirgo prudentissima.
sed ita obsessa nulnerib. ut
a capite usq ad pedes. nulla
membrorum pars librra te¬
mansisset. Accepto autem cõ¬
silio. spe recupetande salutis. ue¬
nit ad tumulum martyris
nocte. Et licet pagana. samẽ
credula animi intentione. fi¬
deliter preres effundebat. Quob
cum faceret. repentina somm
suauitate corripitur. et indet
ꝑ uisum agnem bratissimam
calia sibi m̾onita ꝓferentem.
Lonstanter age constantia ⁊ cre¬
de dominum ihm xp̃m filium di
cẽ saluatorem tuum. ꝑ quem
modo consequeris omnium uul¬
nerum que in corpore tuo patis
sanitatem. Ad hanc uocem cõ¬
stantia cuigilat sana. ita ut
nec signum in eius membris
alicuius nubneris remanet. Re¬
uersa gͥ ad palatium sanissĩa.
facit gaudium et patri augto.
et fratubz sius imꝑatoribz. Con¬
et militantib et primatib. at
uniuersis audientibz hec. Infi¬
delitas gentium confundebat᷑

Expanded text:
narraretur. Erat enim ipsa Connarraretur. Erat enim ipsa Constantia virgo prudentissima, sed ita obsessa vulneribus, ut a capite usque ad pedes nulla membrorum pars libera remaneret. Accepta autem spe recuperandae salutis, venit ad sepulcrum martyris nocte; et licet pagana, tamen credula animi intentione preces fideliter fundebat. Quod cum faceret repente somni suavitate corripitur, et videt per visum beatissimam Agnem talia sibi monita praeferentem: onstanter age, Constantia, et crede Dominum Jesum Christum filium Dei esse Salvatorem tuum, per quem modo consequeris omnium vulnerum, quae in corpore tuo pateris, sanitatem. Ad hanc vocem Constantia evigilat sana, et sic sana, ut nec signum in suis membris alicujus vulneris remaneret. Reversa igitur ad palatium sanissima, facit gaudium et patri suo Augusto, et fratribus suis imperatoribus. Co militibus et primatibus suis, atque universis audientibus haec, infidelitas gentium confundebatur,
Abbreviated transcription (Latin):
sanctorum aliqͥs molestias er¬
citaret. Tieentes autem parẽ¬
tes beate uirginis agnctis cũ
sacerdotib nocte. abstulerunt
ne. et sepelicrunt eam in confi¬
nio agelli sancte uirginis ag¬
agnetis assidius per noctatio¬
nib ugilarent ad tumulum
eius. uident in medio noctis si¬
lentio excercitum iurginum q̃
om̃s auro tertis cicladibz ĩdu¬
te. cũ ingen lumine pretetibãt.
Inter quas etiam uident bea¬
tam agnem simili ueste ful¬
gentem. et ad dexteram eius
agnum stancem. niue candi
parentes eius et qui sumul e¬
runt. Sed lrata agnos regat
sanctus uirgines parum ꝑ
gradum figere. et stans pa¬
rentib sius dixit. Tidetene
me quasi mortuam lugea¬
tis. sed congmdete mecum at¬
q est gratulamn. quia cũ
his omnibz lucidas sedes ac¬
cepi:. et illi sum iuncta ĩ celis.
quem in tertis posita. tota ĩ
blice ab omnibz qui uderãt¬
fc̃m est. ut post aliquantos
annos. ad constantiam con¬
stantini augusti filiam hoc
factum ab his qui uiderant

Expanded text:
ctorum aliquas molestias excitaret. Venientes autem parentes beatae Agnae virginis cum sacerdotibus nocte, abstulerunt nae, et sepelierunt illud in confinio agelli beatissimae virginis AgAgnae assiduis pernoctationibus vigilarent ad sepulcrum ejus, vident in medio noctis silentio exercitum virginum, quae omnes auro intextis cycladis indutae cum ingenti lumine praeteribant: inter quas etiam vident beatissimam Agnem similiter fulgentem, et ad dexteram ejus Agnum stantem. Haec parentes ejus, et qui simul esunt. Sed beata Agnes rogat sanctas virgines parumper gradum figere, et stans parentibus suis dixit: Videte ne me mortuam lugeatis, sed congaudete mihi et congratulamini; quia cum his virginibus lucidas sedes accepi, et illi sum juncta in coelis, quem in terris posita tota devoblice ab omnibus, qui viderantfactum est ut post aliquantos annos ad Constantiam Augusti filiam hoc factum ab his qui viderant,
Abbreviated transcription (Latin):
susceperunt. et quia fides mor¬
tis dãpna ñ patitur. usq hodie
leatissimam quasi in corpore
manẽtem attẽdunt et eius exẽ¬
plo prouocate uiriliter integre
ꝑseuerant: credẽtes sinc dubio.
qd̃ ꝑseuerantes perpetue iccorie
palmam adquirant. Nec ego
ambrosius seruus xp̃i. in uolu
silencio tegi. Ad honorẽ gͥ tante

Expanded text:
susceperunt. Et quia fides mortis damna non patitur, usque in hobeatissimam quasi in corpore manentem aspiciunt, et ejus exemplum agentes viriliter, et integre perseverant, credentes sine dubio quod perseverantes perpetuae victoriae palmam acquirant. 19. Haec ego Ambrosius servus Christi, dum isilentio tegi. Ad honorem igitur tant
Abbreviated transcription (Latin):
cquo proturbauit demonia. Res¬
piciensq in ꝑtem morut mago
est. contemplatus. illi cecati et
et ab eisdem demonibz ꝑuasi. ce

Expanded text:
quo perturbavit daemonia; respiciensque in partem, mox ut magos est contemplatus, illi caecati, et ab eisdem daemoniis pervasi ce
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdotes exclamant. Sequitur
una uox omĩum. et eleuatum
clamorem reꝑcusso acremontiũ
nidusa multiplicant. Hostileag¬
men terrore prosternitur. et rius¬
se super sen solum rupes cirrum¬
datas. ucrum etiam ip̃am celi
machinam contramiscunt. tte¬
pidationiq miocte: iux sufficere
pedum ꝑuicitas credebatur. Pas¬
sim fuguint: arma proicunt.
gaudentes uel muda corpora en¬
p̾uisse discumini. Plures etiam
timore precipites. flumen quod
sensun uenientes transierunt
deuorauit. Ultionem suam in¬
nocens cxercitus intuetur. et uis¬
torie p̾stite. occiosus spectator
efficitur. Spolia colliguntur
exposita. et predam celestis iucco¬
ue miles religiosus adipiscit᷑.

Expanded text:
sacerdotes exclamant. Sequitur una vox omnium, et elatum clamorem, repercusso aere, montium conclusa multiplicant. Hostile agmen terrore prosternitur, et ruisse super se non solum rupes circumdatas, verum etiam ipsam caeli machinam contremescunt, trepidationique iniectae vix sufficere pedum pernicitas credebatur. Passim fugiunt, arma proiciunt, gaudentes vel nuda corpora eripuisse discrimine. Plures etiam timore praecipites flumen, quod sensim venientes transierant, devoravit. Ultionem suam innocens exercitus intuetur et victoriae praestitae otiosus expectator efficitur; spolia colliguntur exposita, et praedam caelestis victoriae miles relegiosus adipiscit
Abbreviated transcription (Latin):
relictis omnibz alexandriam
petut. Ibiq adiunctus ẽ confa¬
soribus xp̃i. per continuum an¬
num. Post etiam successit inhere¬
mum Ibiq a rautiano comi¬
te templorum. cum cegeretur sa¬
crificare et contempneret. pritus¬
sus gladio in corpore. xp̃i mar¬
tyrem fecit. Atq ica ꝑrexit ad do¬
minum grandens cum trium¬
pho. Cui statim basilicam sui
exuberant beneficta mrͣis. ex eo
et nunc et usq in secula sccłoꝵ¬

Expanded text:
relictis omnibus Alexandriam petiit, et ibi junctus est confessoribus Christi per continuum annum. Post etiam secessit in eremum, ibique a Rauciano comite templorum, cum cogeretur sacrificare, et contemneret, percussus gladio in corpore, Christi martyrem fecit, atque ita perrexit ad Dominum gaudens cum triumpho. Cui statim basilicam consexuberant beneficia martyris ex eo, et nunc usque in saecul
Abbreviated transcription (Latin):
homines qui modo michi u¬
nicum filium senectutis sce¬
licet mec baculum. et omne
solatium occiderit. Meq u¬
na cum eo uolentes occidere
dedignantur et iam michiꝓ
corationem aliqͣm reddere
Cui ille festinato ut res crige¬
bat ꝑtransiens. cum redictõ
inquit dicito michi. et faciã
tibi omnem iusticiam. Cum
illa. Domine inqͣm et situ
non redieris. ego quid facĩ
Ad qm uocem substitit. et re¬
os coram se adduci fecit. Neq
cum suggeretin a cunctis ac

Expanded text:
homines qui modo mihi unicum filium, senectutis scilicet meae baculum et omne solatium, occiderunt; meque una cum eo volentes occidere, dedignantur etiam mihi pro eo rationem aliquam reddere. Cui ille festinato, ut res exigebat, pertransiens: Cum rediero, inquit, dicito mihi, et faciam tibi omnem justitiam. Tum illa: Domine, inquit, et si tu non redieris, ego quid faciam? Ad quam vocem substitit, et reos coram se adduci fecit. Neque, cum suggereretur a cunctis ac
Abbreviated transcription (Latin):
consequeris saitatem: et qiͣ
pedibz tus currere incipies: et
agnosces qd̃ mimicos tue sa¬
lũtis deos dilexeris. ẽnum u̾o
parentem hunc eẽ: qui te statĩ

Expanded text:
consequeris sanitatem; et quasi pedibus tuis currere incipies, et agnoscere quod inimicos tuae salutis deos dilexeris; tuum vero parentem hunc esse, qui te stati
Abbreviated transcription (Latin):
le docus sẽret. ꝑ forum tnͣsitum
facere. ac uidisse inter alia pu¬
cros uenales positos. lactei cor¬
poris ac uenusti ultus. ca¬
pillos qͦz precipui candoris
habentes. Quos cum aspiceret.
interregait ut auint de qua
regione uel terra essent alla¬
ci. Dictumq est quia debrittã¬
nia insula. cuius incole. tali
omnes decore iiterent. Aursꝰ
intͬregauit utrum idem insu¬
lam xp̃ian eẽnt. an pagano¬
rum crrorib implicati. Dc̃m¬
q est. quod eẽnt pagani. At

Expanded text:
le decus haberet, per forum transitum facere, ac vidisse inter alia pueros venales positos, lactei corporis, ac venusti vultus, capillos quoque praecipui candoris habentes. Quos cum aspiceret, interrogavit, ut aiunt, de qua regione vel terra essent allati. Dictumque est quia de Britannia insula, cujus incolae tali omnes decore niterent. Rursus interrogavit utrum iidem insulani Christiani essent, an paganorum erroribus implicati. Dictumque est quod essent pagani. At
Abbreviated transcription (Latin):
nis. nocturno silentio uenert.
et rapuerunt ueneranclum
corpus sancti mris gordia¬
ni. et uenientes in uia. que
latina nuncupatur. non loge
ab urbe roma. miliario plus
minus uno. posuerunt eum
incripta .ui. idus mar: ubi
iampridan scĩn epymachum

Expanded text:
ni, nocturno silentio venerunt et rapuerunt corpus venerandum sancti martyris Gordiani, et venientes in via quae Latina nuncupatur, non longe ab urbe Roma milliario plus minus uno, posuerunt eum in crypta, sexto Idus Maias, ubi jam pridem sanctum Epimachum
Abbreviated transcription (Latin):
tatis ad mixtionem. salua
utraq natura: tñ cum grã
repletur. cum sp̃u sancto ꝑ¬
funditur. cum uirtute altis

Expanded text:
tatis admixtionem, salva utraque natura: tamen cum gratia repletur, cum Spiritu sancto perfunditur, cum virtute Altis
Abbreviated transcription (Latin):
iirgo et ñ que suꝑ terram:
quia ur̃a conu̾satio si estis
iam qd̃ nouistis in celis fore
debet. Illuc erigite mentem. il¬
luc abscondite uitam ur̃am.
nit. Ibi namq ix̃tis spõsũ.
ibi pontificem. ibi omnia q̃¬
cumq quesistis. Illuc dirigi¬
te mentem: ut cum xp̃s uͥgĩs
filius apparuenit in fine scculi.
cum ip̃o et nos appareatis in

Expanded text:
irgo, et non quae super terram; quia vestra conversatio, si estis jam quod vovistis, in coelis fore debet. Illuc dirigite mentem, illuc abscondite vitam vestramnit: ibi namque habetis sponsum, ibi pontificem, ibi omnia quaecumque quaesistis. Illuc dirigite mentem, ut cum Christus Virginis filius apparuerit in fine saeculi, cum ipso et vos appareatis in
Abbreviated transcription (Latin):
cipulo traderetur. donatus ab
ip̃o dño. in duodenario numo
exalteretur atq glorificaretur:
ac duodenarius numerus ꝑfẽs
inueniretur. Nec mirum. nec
incredibile. Nichil enim sapĩe¬
dei impossibile est: nich̾qz incog¬
nitum ẽẽ creditur. Omnia enĩ
quecumq uoluit fecit in celo et
in terra. in mari et in abyssis.
O qnͣtum distant humana
merita suꝑnis iuidicus ato di¬
uinis. O qnͣtum humana sa¬
pientia ab illa sap̃ia de
qua clamat apłs. O altitudo
diuitiarum sapĩe et scĩe dci. qͣm
incomp̾hensibilia sunt uidicia
euis. et muestigabiles me cur
Hanc enim sapientiam com¬
pletam uidemus in beati ma¬
thie electione. quem dei sapĩa
tresauro suo reconditum hint
humilem et paruum. sed tñ

Expanded text:
cipulo traderetur, Donatus ab ipso Domino in duodenario numero exaltaretur atque glorificaretur, et duodenarius numerus perfectus inveniretur. Nec mirum, nec incredibile: nihil enim Dei sapientiae impossibile, nihilque incognitum esse creditur. Omnia enim quaecunque voluit fecit in coelo et in terra, in mari et in omnibus abyssis. O quantum distant humana merita a supernis judiciis atque divinis! O quantum humana sapientia ab illa sapientia, de qua dicit Apostolus: O altitudo divitiarum sapientiae et scientiae, quam incomprehensibilia sunt judicia ejus et investigabiles viae ejus! Hanc enim sapientiam completam invenimus in B. Matthiae electione, quem Dei sapientia in thesauro suo reconditum habuit humilem et parvum: sed t
Abbreviated transcription (Latin):
Per idem tempus clotharius
andegaius ueniens iuro dei
admonasterium se ire uelle
mandauit: Cui cum a uiro
dei ut ueniret remandatum
fiusset: paucis secum assump¬
tis ire perrexit: Cumq ueniss.
tradidit ad ip̃m locum fiscum
regium qui blazon nuncupa¬
tur:. Uillam etiam que lon¬
gus campus dicitur: aucto¬
uitate regia ibi delegauit. Quẽ¬

Expanded text:
Per idem tempus Clotarius Andegavis veniens, viro Dei ad monasterium se ire velle mandavit. Cui cum a viro Dei ut veniret remandatum fuisset, paucis secum assumptis, ire perrexit. Cumque venisset, tradidit ad ipsum locum fiscum regium, qui blazon nuncupatur. Villam etiam quae Longuscampanus dicitur, ibidem auctoritate regia delegavit. Be
Abbreviated transcription (Latin):
pera facta cẽt. miserunt eum
mediam noctẽ uero clausis
ostus. ⁊ custedibz ante fores
dormientibz. ecce terre motus
factus est magnus. angelus
autem domuini descendit de ce¬
mule dei marce et princeps pro¬
pagator sanctissimorum per
egyptum decretorum. ecce no¬
men tuum in libro uite cele¬
stis est scriptum. et memoria¬
letuum non derelinqueretur
in seculum. Socus aum fc̃s
es supernarum uirtutum. nã
requies non peribit. Hunc e
me dereliquisti. sed commemo
rari. Hec cum dixisset. dominꝰ
ih̾s uenit ad eum in habitu qͦ
fuerat cum discipulis suis. et¬
qm pateretur et ait. Pax tibi

Expanded text:
perascente die, miserunt eum mediam vero noctem, clausis ostiis et custodibus ante foras dormientibus, ecce terrae motus factus est maDomini de coelo descemule Dei Marce, princeps ac propagator sanctissimorum per Aegyptum decretorum, ecce nomen tuum in libro vitae coelestis ascriptum est, et memoriale tuum non derelinquetur in saeculum. Socius enim factus es supernarum virtutum. Nam requies non peribit. » Haec me dereliquisti; sed cum sancte. » Haec cum dixisset, Dominus Jesus venit ad eum in habitu et forma qua fuerat cum discipulis suis retur, et ait: « Pax tibi
Abbreviated transcription (Latin):
policarpo p̾sbitero baptizati. et ascõ
sebastiano suscepti sunc. femina¬
ium autẽ matres. facte sunt brat̾r
et lucia. Primum itaq claudu
filios hydropicum unum. et aliũ
uulnerib plenum mor ubi in
nomine trinitatis intinxit. ita
de fonte sani leuati sunt. ut nec
signum in eis alicuius morbi
pretenti remansisset. Post hos aũ
infantulos tñquillinus pater
scorum marcellian et marci. qͥ
ita podagrico et ciragrico fu erat
dolore constrictus. ut sicut supra
dcm est uix in manib portaret᷑.
Hunc dum eruerent inclum̃tis.
et ille intolerabili se diceret dolore
aedis unigenitum filium dei
posse conferre. et omnibz peccatis
tus indulgentiam condonare.
ore ꝓprio edicito. ẽnͣquillinus res¬
pondit. Ego indulgentiam solã
pocõis meis dare. et desiderio et credo.
Ecterum et si post baptĩmatis huuꝰ
sanctificationem in doloribus fu¬
cro: ñ potero de fide xp̃i ulterius du¬
bitare. Probaui enim. et ex toto

Expanded text:
Polycarpo presbytero baptizati, et a S. Polycarpo presbytero baptizati, et a S. Sebastiano suscepti sunt; feminarum autem matres factae sunt Beatrix et Lucina. Primum itaque Claudii filios, hydropicum unum et alterum vulneribus plenum, mox ubi in nomine sanctae Trinitatis intinxit; ita de fonte sani elevati sunt, ut nec signum in eis alicujus morbi praeteriti remansisset. Post hos autem infantulos Tranquillinus pater SS. Marcelliani et Marci, qui ita podagrico et chiragrico fuerat dolore constrictus, ut sicut supra dictum est, vix in manibus portaretur. Hunc dum exuerent indumentis, et ille intolerabili se diceret dolore credis unigenitum Filium Dei posse conferre, et omnibus peccatis tuis indulgentiam condonare, proprio ore edicito. Tranquillinus respondit: Ego indulgentiam solam peccatis meis dari et desidero et credo. Caeterum, etsi post baptismatis hujus sanctificationem in doloribus fuero, non potero de fide Christi ulterius dubitare: probavi enim et ex toto
Abbreviated transcription (Latin):
dens qd̃ possint per uos a mortis
ꝑiculo librrari. Dicunt ei omnes
suul iuri dei. Omnes quos hic
hodie aliqua infirmitas tenet.
mox ut xp̃iani facti fuerint. sal¬
uabuntur. Cumq clamaret clau¬
dius credere se et desidare se fieri xp̃i¬
anum. iussit sẽs policarpus ut
darent uniuetsi nomina sua. Pͥ¬
mus itaq oĩum dedit nomen
suum tranquillinus. pater mar¬
celliani et marci. Post hunc ser
amici eorum. id est. aristorius.
crescentianus. enticius. urbanꝰ.
uitalis. et iustus. Post hos. inco¬
stratus primiscrinnus. et castorĩ
stater eius. et claudius cõmen¬
tariensis. Post hos. filu ip̃ius dau¬
du. felicissimus et felix. Post hos mͣr¬
tia mater marcelliam et marci. cũ
uxorib eorum et filiis. Simul aũ
et simphoro sa uror claudur: et zoe
ucor ncostrati. Post has omnis
familia que erat in domo ncostra¬
tr anune triginta tres promiscui
serus etatis. Dehinc omnes qui
uuncti fuerant. ac de carceris squa¬
lore adducti. anime serdecim. Igit

Expanded text:
dens quod possent per vos a mortis periculo liberari. Dicunt ei omnes simul sancti Dei: Omnes quos hic hodie infirmitas aliqua tenet, mox ut christiani facti fuerint, sanabuntur. 35. Cumque clamaret Claudius credere se, et desiderare fieri Christianum, jussit S. Polycarpus ut darent singuli nomina sua. Primus itaque omnium dedit nomen suum Tranquillinus pater Marcelliani et Marci. Post hunc sex amici eorum, id est, Ariston, Crescentianus, Eutychianus, Urbanus, Vitalis et Justus; post hos Nicostratus primiscrinius, et Castorius frater ejus, et Claudius Commentariensis. Post hos filii Claudii, Felicissimus et Felix. Post hos Marcia mater Marcelliani et Marci cum uxoribus eorum et filiis: simul autem et Symphorosa uxor Claudii, et Zoe uxor Nicostrati. Post hos omnis familia quae erat in domo Nicostrati, animae triginta et tres promiscui sexus et aetatis, dehinc omnes qui vincti fuerant, ac de carceris squalore adducti, animae sedecim. 36. Igitur
Abbreviated transcription (Latin):
Euide egrediente eo de
predicta basilica. cum
se admansionem seruus dei
reciperet. offert se manca altã.
palma cligitis affixa. Que pͥus
tacta desaluia. de hinc oleo ꝑ¬
uncta peregrine sanitati. de
presenti est redclita. Nam cau¬
sas infirmitatis. hxc erat scõ
uiro curare qd̃ tangere:

Expanded text:
einde egrediente de praedicta basilica, cum se ad mansionem servus dei reciperet, offert se manca altera palma digitis adfixa, quae prius tacta de saliva, dehinc oleo peruncta peregrinae sanitati de praesenti est reddita. Nam causas infirmitatis hoc erat sancto viro curare quod tangere
Abbreviated transcription (Latin):
eum duci ad templum martis.
et ibidem diccata sententia. ca¬
pite truncari. siñ ad quiesceret
adorare nefandi martis simu¬
lachrum. ẽunc b̃s stephs duc¬
tus a militibz foras muros
appie porte ad templum mar¬
pacer dñi nr̃i ih̾u xp̃i. qui tur
rem ⁊fusionis in babilone de¬
stiuristi. destrue nunc et huns
locum. ubi diabolica suꝑstici¬
one idoloꝵ culturam anime
peunt ppłorum. Et statim fc̃s¬
et ingens fragor tonitiui cl̃
terroribz coruscationum. ⁊ cor¬
ruit maxima pars templi sac̃¬

Expanded text:
eum duci ad templum Martis, et ibidem dictata sententia capite truncari, si non acquiesceret adorare nefandi Martis simulacrum. Perductus beatus Stephanus a militibus foras muros Appiae portae ad templum,pater Domini rem confussionis Babiloniae, destrue nunc et hunc locum, ubi diabolica superstitione per idolorum culturam animae pereunt populorum. » Et statim facto frangore tonitrui cum terroribus coruscationum, corruit maxima pars temp
Abbreviated transcription (Latin):
impedimenta malorum. post
rum. ex quo monasteuialem
adisti ꝑfectionem. in gaudiũ
dñi tui intreducendus es: ut
nobis dñs resterno die ptqͣm

Expanded text:
impedimenta malorum. Post m, ex quo monasterialem adisti perfectionem, in gaudium Domini tui es introducendus: ut nobis hesterno die, p
Abbreviated transcription (Latin):
tem scrapti. ubi sc̃s siluester
in cuiusdam xp̃iani agro. per¬
secutionis causa. cum siis
dericis receptus. lectionib et
orationib insistebat. Cum gͦ¬
se a militib conuentum udit.
credidit se ad martyrit coronã
euocari. Et conuersus ad cle¬
rum omnẽ qui cum eo erat.

Expanded text:
tem Soractem, ubi sanctus Silvester tem Soractem, ubi sanctus Silvester in cujusdam Christiani agro persecutionis causa cum suis clericis receptus, lectionibus et orationibus insistebat. At ubi a militibus se conventum vidit, credidit se ad martyrii coronam evocari; et conversus ad clerum omnem qui cum eo erat
Abbreviated transcription (Latin):
Hac igitur tnͣsacta die noctur¬
no regi fcõ silentio: sommi tẽ¬
petrus et paulus dicentes. Qmi
flasitiis posuisti terminumet
effusionem innocentis sangii¬
nis horriusti. missi sumus ad
lium. Audi ergo monita nr̃a.
et fac omnia quẽcumq indica¬
mus tibi. Siluester ꝙp̃s ciuita¬
tis romane. ad montem seray¬
ti. ꝑsecutiones tuas fugiens.
in cauerus petrarum cum sius
clericis la tebram fouet. Hunc
cum ad te eduxeris. iste tͥ pisci¬
nam dcitatis ostendet. in qua¬
te dum tercio m̃serit. om̃s teua¬
litudo ista deseret lepre. Qd̃ cum
ft̃m fu crit. hanc uicissitudinem¬
tuo saluatori recompensa. ut õs
iussu tuo pertotum orbem rõa¬
num nunc ecce restaurentur.
eu autem te ip̃m in bac ꝑte pu¬
nfica. ut relicta omĩ suꝑstitio¬
ne idolorum. deum unũ qui ue¬
rus et solus ẽ adores et colas.
et ad eius uoluntatẽ attigas.
Exurgens igitur asomno. sta¬
tin conuocat cos qͥ obserua¬
bant palatium. et scd̃m teno¬
rem somni sui. misit ad mõ¬

Expanded text:
sic legitur. Transacta die, nocturno regi facto silentio, somni temPetrus et Paulus dicentes: Quoniam flagitiis tuis posuisti terminum, et effusionem innocentum sanguinis horruisti, missi sumus a Clium. Audi ergo monita nostra, et fac omnia quaecunque indicabimus tibi. Silvester episcopus civitatis Romanae ad montem Soractem persecutiones tuas fugiens in cavernis petrarum cum suis clericis latebras fovet. Hunc cum ad te tis piscinam ostendet, in quam dum te tertio merseris, omnis te valetudo ista factum fuerit, hanc vicissitudinem salvatori tuo compensa ut omnes jussu tuo per orbem totum Romanum ecclesiae restaurentur. Tu autem in hac parte purifica te, ut relicta omni superstitione idolorum, Deum unum, qui verus et solus est, adores et excolas, et ad ejus voluntatem attingas. Exsurgens itaque a somno statim convocat eos qui observabant palatium, et secundum tenorem somni sui misit ad mon
Abbreviated transcription (French):
gͦ nos pictas inisto congres¬
sancium poterimus c̃e uicto¬
res. si a sola pietate uincani.
minũ comprobat. qui uerum¬
seruum se ce ostenderit picta

Expanded text:
go nos pietas in isto congresomnium poterimus esse victores si a sola pietate vincamur. minum comprobabit qui servum se monstraverit piet
Abbreviated transcription (Latin):
los ascensum. expletis omnib
que de ip̃o erant ab angelis pͥ¬
dicata. et a ꝓpħis multifarie
multisq modis p̾signata: di¬
uis declarata oraculis. iur¬
tutibz erhibita. et que huma¬
nitatis sunt ostensa persagus.
Queso siqua sunt nob̃ iuscera
pictatis. considerate quo crucia¬
uatur amore. quo ue desiderio
estuabat hec uirgo. dum reuol¬
ueret anuno cuncta que au die¬
rat que uiderat. que cegnou̾at.
puto qd̃ quicquid cordis est.
quicquid mentis. quicquid
hilras. ñ sufficiat ut cogitare
ualcas. quanto indesinenter
cremabatur ardore pii amoris
qnͣtis mouebatur repleta sp̃u
sancto. celestium secretorum

Expanded text:
los ascensum, expletis omnibus los ascensum, expletis omnibus quae de ipso erant ab angelis praedicata, et a prophetis multifarie multisque modis praesignata, divinis declarata oraculis, virtutibus exhibita, et quae humanitatis sunt ostensa praesagiis. Quaeso, si qua sunt in vobis viscera pietatis, considerate quo cruciabatur amore, quoque desiderio aestuabat haec virgo, dum revolveret animo cuncta quae audierat, quae viderat, quae cognoverat. Puto quod quidquid cordis est, quidquid mentis, quidquid hibeas, non sufficiat ut cogitare valeas, quanto indesinenter cremabatur ardore pii amoris: quantis amovebatur repleta Spiritu sancto coelestium secretorum
Abbreviated transcription (Latin):
tur nouem mensibz mutcro are¬
dendum. ampliora ꝓmctuisse
iurtutum pͥuilegia. et ꝑcepisse
gr̃am ab angelis ctiam collan¬
datam. Unde et si mirabilis et
corum urtus et firmitas petg¬
tuitatis. mirabiliortamen in
maria. qm̃ obumbrauit uͥtus
altissimi. ut ultra omnem uis¬
tutem sit angelicam qd̃ fam
culis sacramentum. Ac ꝑ boc
ctiam angelis erinde maior pͥs¬
tatur gr̃a. cum instautantus
ab eo omĩa quem uenerantur
et adorant suꝑ se. xp̃m regomndo¬
minum natum ex cadom uit¬
gine. Hinc et maria cunctis sã¬
to uenerabilior. qñto graciosi¬
or. et quanto uirtute altissime
ercollitur ad sublimia tanto
dicuntur. ut et fidem integrã
scruare possitis. et matrem eiꝰ
debite uenerari. qm̃ nullus ho¬
nor eius alius. nisi cum ille
uire honoratur qui nasci dig¬
natus est ex ea. Ceterum rego
quecumq estis filie quecumq
matros. cogitate attentius et
ppendite diligentius. quibus
afficiebatur urata et intemerata
uirgo doloribus. post xp̃i ad ce¬

Expanded text:
tur novem mensibus in utero, credendum est, ampliora promeruisse virtutum privilegia, et percepisse gratiam ab angelis etiam collaudatam. Unde et si mirabilis est eorum virtus, et firmitas perpetuitatis: mirabilior tamen in Maria, quam obumbravit virtus Altissimi: ut ultra omnem virtutem sit angelicam, quod faculis sacramentum. Ac per hoc etiam angelis exinde major praestatur gratia, cum instaurantur ab ea omnia, quae venerantur et adorant super se Christum regem Dominum natum ex eadem Virgine. Hinc et Maria cunctis tanto venerabilior, quanto gratiosior: et quanto virtute Altissimi extollitur ad sublimia, tantodicuntur: ut et fidem integram servare possitis, et matrem ejus debite venerari. Quoniam nullus honor ejus est alius, nisi cum ille jure honoratur, qui nasci dignatus est ex ea. Caeterum rogo quaecumque estis filiae, quaecumque matres, cogitate attentius, et perpendite diligentius, quibus afficiebatur beata et intemerata virgo Maria doloribus post Christi ad coe