comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
isuilis dedit Ionio ĩmagtio: mari ionio Et sciendũ ioniũ sinũ esse ĩmensũ ab:
ionio usq ad siciliã et huiꝰ ꝑtes esse adriaticũ & achaicũ et epyroticũ mart y¬
Maria n utł aprouĩcus uł ab ĩsuł. uł a ciuitatib nom̃ accipiũt ũde ionio in
magno qĩ in quo & alia maria sunt harpyęq colũt alie. ergo & celene harpya
net seuior ulla pestis &ira deũ stigiis se se extulit ũdis ut pocna ĩ sitio et nõ
dic̃ has de inferionatas sed peiores esse oĩbus ĩde procreatis. proluuies sordis
fame. ueluti fame nã habũdare dic̃ arm̃ta. Sut re uera fame. quã eis ĩferebat
nõ inopia sed auaricia delati quod est necc̃itatis. Nã uolũtate aliquo nõ dest¬
rimua sed uenitius l eta pinguia. Nã in aũlibus in quibus ognosci non
põt sensu leticia pingue corpiis oñdit nõ mens ut ĩ hoĩbus e aprigenũq¬
hoc est cui de p̃dda debet̾ aliquid. Nam romani moris fuit ut bella gesturi de

Expanded text:
io in magno in magno mari Ionio. et sciendum Ionium sinum esse inmensum ab Ionia usque ad Siciliam, et huius partes esse Adriaticum Achaicum Epiroticum; maria enim vel a provinciis vel ab insulis vel a civitatibus nomen accipiumagno’, quasi in quo etiam alia maria sunt. HARPYIAEQVE COLVNT ALIAE ergo et Celaeno harpyia. NEC SAEVIOR VLLA PESTIS ET IRA DEVM STYGIIS SESE EXTVLIT VNDIS ut Poena in Statio. Et non dicit has de inferis natas, sed peiores esse omnibus inde procreatis. PROLVVIES sordis γαμψώνυχας. FAME veluti fame; nam abundare dicit armenta. Aut re vera ‘fame’, quam eis inferebat non inopia, sed avaritia. DELATI quod necessitatis est; nam voluntate aliquo non deferimur, sed venimus. LAETA pinguia; nam in animalibus, in quibus cognosci non potest sensus, laetitiam pingue corpus ostendit, non mens, ut in hominibus. CAPRIGENVMQhoc est cui de praeda debetur aliquid. Nam Romani moris fuit ut bella gesturi de
Abbreviated transcription (Latin):
nat Sed neq ui plumis ullã. Naturale ẽ .n. ut eludat ictũ pliima & leuitas un¬
de Raddit plumis nã quod onatꝰ dic̃ iõ eas esse ĩuulnerabiles. qrde sti¬

Expanded text:
Ad v. 242 Vim, plumis vllam naturale enim est ut eludat ictum plumarum levitas: unAd v. 242 Vim, plumis vllam naturale enim est ut eludat ictum plumarum levitas: unde et addidit 'plumis'. nam, quod Donatus dicit, ideo eas fuisse invulnerabiles, quia de Sty
Abbreviated transcription (Latin):
de & pira q̃dã uolema dicũt᷑ ⁊ectosq ꝑ herbã disponũt enses: disponũt & tectos
faciũt sic̃ & scuta cõdendo lateͣ faciũt. Missenus. bñ est tubicen ꝗ dr̃ fuisst filiꝰ¬
mira ut pollio & ipẽ fac̃ nona carmĩa nam nouũ bellũ nõ est cuiꝰ extat exemplũ
Hercule n. ĩ mõte archadię stymphalo uicit stymphalidas: ut Statius crisonũ
stymphalidũ Aut noua iõ qr uuilncrari nõ poterant. obscenas: One sũt
aues q̃ canendo aduersa signt : ut paulo post in soclix uates ẜ elagi uolucres:
qr dña ponti et terrę filie unde insulis hĩtant ꝑtem terraꝵ ꝑtem maris tenẽ
milesium thalctũ oiã ex humore procreant᷑ unde ẽ occanũq prẽm rerun
hinc fit ut qtiens desunt parentes redeat in gna̾litatt̃ Osic ꝑegrinos nep¬
tuni filios dicim quoꝵ ignorat&ꝰ pentes. Alu uero dñt hirpyas thauimatis

Expanded text:
de et pira quaedam volema dicuntur. TECTOSQVE PER HERBAM DISPONVNT ENSES disponunt et tectos de et pira quaedam volema dicuntur. TECTOSQVE PER HERBAM DISPONVNT ENSES disponunt et tectos faciunt. Sic et scuta condendo latere faciunt. MISENVS bene Misenum dicit tubimira, ut «Pollio et ipse facit nova carmina». Nam novum bellum non est cuius extat exemplum; Hercules enim in monte Arcadiae Stymphalo vicit Stymphalidas, ut Statius «et aerisonum Stymphalon». Aut ‘nova’ ideo, quia vulnerari non poterant. OBSCENAS obscenae sunt aves, quae canendo adversa significant, ut paulo post ‘infelix vates’. PELAGI VOLVCRES quia dicuntur Ponti et Terrae filiae; unde in insulis habitant partem terrarum, partem maris tenentMilesium Thaletem omnia ex umore procreantur, unde est «Oceanumque patrem rerum». hinc fit ut, quotienscumque desunt parentes, redeatur in generalitatem. sic et peregrinos Neptuni filios dicimus, quorum ignoramus parentes. alii vero dicunt harpyias filias
Abbreviated transcription (Latin):
dem hẽmo Quatũt clangoribus alas. deest cum ut sit alas quatiebant cũ clan¬
goribus ut. atq ixioni uento tota cõstitit orbis .i. cũ uento. Aliter a cyrologia ẽ
si clãgorem dix̃ alatũ sonitũ tum: p̃terea & deest erat. Rursus . ad illud solũ
ptiret i nstruimus mensas. Nã ante ĩ spelancis nõ fuerant. & sciẽdũ hanc
ꝑticulã ĩterdũ sic ponii ut iteratũ aliꝗd sigͥfic&. ut si dicat ueni adie mane
rursus uenio in terdũ sinc iteratione ut sui apud te ueniã & nõ ideo dicii
rirsũ qr d pͥmo uenisti sed qr illic suisti. Arisq reponimꝰ ignẽ : Ecce ꝗ dix̃
imolant᷑ alibi tm̃ singłinẽ ĩ am fundi sig̃t ut sangiñs & facri pateras. Alibi
ꝑtẽ corponis ut exta ꝗͦ ealsos prouiciã t̃fluctus Alibꝰ inregras intimas ut &
solida imponit tauro& uiscera flãmis. Ex diuerso cocli aut xscereto montiũ aut
rias: de quibus ait alibi uocat agmina seua soroꝵ.ꝑ rędam pedibus circũuolat

Expanded text:
 habemus. CLANGORIBVS ALAS deest ‘cum’, ut sit ‘alas quatiebant cum clangoribus’, ut «atque Ixionii vento rota constitit orbis», id est ‘cum vento’. Aliter acyrologia est, si clangorem dixit alarum sonitum. TVM praeterea. Et deest ‘erat’. RVRSVM ad illud solum pertinet ‘instruimus mensas’; nam ante in speluncis non fuerant. Et sciendum hanc particulam interdum sic poni ut iteratum aliquid significet, ut si dicas ‘veni ad te mane, rursum veni’. Interdum sine iteratione est, ut ‘fui apud tetiam primo venisti, sed quia illic fuisti. ARISQVE REPONIMVS IGNEM ecce quod dixit immolantur. Alibi tantum sanguinem in aras fundi significat, ut «sanguinis et sacri pateras», alibi partem corporis, ut «extaque salsos porriciam in fluctus», alibi integras victimas, ut «et solida inponit taurorum viscera flammis». EX DIVERSO CAELI ut ‘ex secreto montium’; rias, de quibus ait alibi «vocat agmina saeva sororum». PRAEDAM PEDIBVS CIRCVMVOLAT
Abbreviated transcription (Latin):
Italia regna uocate: satis ꝓp̾e. unde in uiiiͦ expectate solo laurentũ aruisq latinis.¬
futura dixerũt ut hic canit & tua nos ultro ad limina mutit. Meliom sequam̃.
põt bis sbaudiri meliora ut Mehiora moĩti meliora seqͣmuꝵ. Ouantes: hoc aũt tractũ¬

Expanded text:
». REGNA VOCARE satis proprie, unde in octavo «exspectate solo Laurentum arvisque Latini». REGNA VOCARE satis proprie, unde in octavo «exspectate solo Laurentum arvisque Latinifutura dixerunt, ut "hic canit et tua nos en ultro ad limina mittit" . meliora sequamvr potest bis subaudiri 'meliora', ut meliora moniti meliora sequamur. Ad v. 189 cunct
Abbreviated transcription (Latin):
uno sermone rñdemus duobus ut interea fessos uentos cũ sole reliꝗt ante
merata. rite ꝑfecta ut si leuiter uinũ fundẽdũ aut mola inicienda sic funt
ut rõ exigit sacrificii Aliter temerata ac ꝑturbata sunt sacra ut helenus. ne qua
ĩter sanctos ignes in honort deoꝵr hostił facies ocurrat & omnia turb&.Item in
perfecto honore: ꝑacto sacrificio. quod ẽ honoꝵ deoꝵ Ambiguã. nõ in certã sed
duplicem ut ĩ seqñtibus probat dicens more eius. Seminos q pentes.gͦ hic gemi¬
nos duos. Nouo errore ueteꝵ locoꝵ: Aut ꝑ cõtrarietatẽ ẜmonũ declarauit aut no¬
uo pro magno posuit.: ut pollio & ip̃c fac̃ noua carmĩa. Exercite: fatigate nã ex¬
canebat: hec compositio iã uiciosa ẽ q̃ maioribus placuit ut anchisem agnouit
amicũ: et sale saxi sonabant. ꝑ ertendeͬ minus ẽ deberi ut ĩ uiꝰ portendi generos¬

Expanded text:
uno sermone runo sermone rMERATA rite perfecta, ut, si leviter fundendum vinum est aut mola inicienda, sic fiant ut ratio exigit sacrificii; aliter si fiant, temerata ac turbata sunt sacra, unde Helenus «ne qua inter sanctos ignes in honore deorum hostilis facies occurrat et omina turbet», item in natibus sacrificat. PERFECTO HONORE peracto sacrificio, qui est honor deorum. AMBIGVAM non ‘incertam’, sed ‘duplicem’, ut in sequentibus probat dicens ‘geminosque parentes’. NOVO ERRORE VETERVM LOCORVM aut per contrarietatem sermonum declamavit, aut ‘novo’ pro ‘magno’ posuit, ut «Pollio et ipse facit nova carmina». EXERCITE fatigate; nam ‘exCANEBAT haec compositio iam vitiosa est, quae maioribus placuit, ut «Anchisen agnovit amicum» et «sale saxa sonabant». PORTENDERE ‘deberi’, ut in septimo «portendi generos
Abbreviated transcription (Latin):
humane uertant᷑ in deos. ꝗ appellãtiir aiãles. qr deanimis frat hi ũt
sũt dũ penates & nitales. h aud dubitanda refer. aut qr dubitiuerãt de cõ¬
q̃ illic colit̾ in quo dicitur altus iuꝑꝑ ut dicteo cęli regem paue̾ subantro ĩ iniꝰ. geoꝵ¬
tus uisis. hoc ẽ talibus deoꝵ miltibus: unde et seꝗt uoce deoꝵ. Nam se uoce accitũ
minis et sonitus tonitruũ dat stuporem Hec sopor ille erat: soluta chociino.x
uellatasq comas. inttatas ut unctori uelatũ auro iuttisq uiuẽcã. Nam dĩi qui
erant apud laurolauiniũ nõ hẽbant uelatũ caput. corripio e stratis corpus ne
sacietate uideat᷑ reliꝗsse sõnũ. Et sciendũ ꝗ quotiens ex abrupio sõnus aiifuge¬
rit sigͣt omen ĩfoclix ut ecce hoc loco tempestas seꝗt̾ irem in nͦ excutior sõ¬
no et statim seꝗtur ciuitatis excidiũ nec sine rõne. Nam si sõnus munus est¬
deorũ absocdit Fendoq supinas ad cęlũ cũ uoce manus: honesta locutio cum

Expanded text:
ntur in deos, qui appellantur animales, quod de animis fiant. Hi autem sunt dii penates et viales. HAVD DVBITANDA REFER aut quia dubitaverant ex conquae illic colitur. In quo dicitur altus Iuppiter, ut «Dictaeo caeli regem pavere sub antro». ITVS VISIS hoc est talibus deorum vultibus. Vnde sequitur ‘et voce deorum’; nam et voce se dicit minis et sonitus tonitruum dant stuporem. NEC SOPOR ILLVD ERAT soluta elocutio. VELATASQVE COMAS vittatas, ut «victori velatum auro vittisque iuvencum». Nam dii qui erant apud Laurolavinium non habebant velatum caput. CORRIPIO E STRATIS CORPVS ne satietate videatur reliquisse somnum. Et sciendum qui, quotiens ex abrupto somnus aufugerit, significat omen infelix, ut ecce hoc loco tempestas sequitur. Item in secundo «excutior somno», et statim sequitur civitatis excidium. Nec sine ratione; nam si somnus munus cedit. Ad v. 177 Tendoque supinas ad caelum cum voce manus honesta elocutio cum
Abbreviated transcription (Latin):
uigat. licet mente destinet locũ. quo tñ ferat̾ ĩcertꝰ ẽ ubi sisieͣ det a p̃teritis
sos & appollinis agris cos.s .s. qui ad auxiliũ uenerãt Uix:mox. ut uix ecõspecdu
siculę telluris in altũ Prima aestas: aut uernũ dic̃ tempus. aut qr est. est adulta
pro honore dici: Nam dii magni sunt.iuꝑꝑ Minerua Mercurius ꝗ Romæ co
lebant᷑. Penates uero apud laurouiniũ ũde appar& nõ esse unũ: Terra procul:
est procul ĩ pelago saxum: quod satis longe fuisse intelligi nõ põt ne pereat
transitus. Uastis: aut uastatis aut magnis. Traces arant: figurate nã minus
fuit. ꝗ ut hẽt fabula dũ ꝯtẽnens liberũ eiuis amputar& uites crura sua ĩcidit
sthene dcm̃ ẽ. Regnata: ꝑticipiũ sine uerbi origine hospiciũ antiquũ:aut ca¬
rum: aut re uera antiquũ. Nam tanta inter eos familiaritas fuit: ut ilione

Expanded text:
vigat, licet mente destinet locum, quo tamen feratur incertus est. VBI SISTERE DETVR a praeteritis vigat, licet mente destinet locum, quo tamen feratur incertus est. VBI SISTERE DETVR a praeteritis sos et Apollinis agris» - eos scilicet qui ad auxilium venerant. VIX mox, ut «vix e conspectu Siculae telluris. PRIMA AESTAS aut vernum tempus dicit, aut quia est et adulta plebantur, penates vero apud Laurolavinium; unde apparet non esse unum. TERRA PROCVL «est procul in pelago saxum», quod satis longe fuisse intellegi non potest, ne S aut ‘vastatis’ aut ‘magnis’. THRACES ARANT figurate; nam minus ut habet fabula, dum contemnens Liberum eius amputat vites, crura sua incidit. sthene dictum est. REGNATA participium sine verbi origine. HOSPITIVM ANTIQVVM aut carum, aut re vera antiquum. Nam tanta inter ipsos familiaritas fuit ut Ilione,
Abbreviated transcription (Latin):
Multi ad illud referũt. magnũ sꝑsa ꝑ orbem. Constat nãq duiersas orbis pres
ad diuersas terras: hoc ẽ e regione poĩtas ꝗ̃rere desertas: aũt a dardano accipe¬
Nam ubiq eas esse uberes legimus ut atq ubẽ glebx. Augurus agimur diuũ. i.¬
mouemira ex flãma ꝗ̃ tempora ascanii pasta est et cursu stelle et ad monitioe¬
ciuitas phrygie. dicta antandros uel ꝗ de andro insula eam condiderunt
nõ consentiat. fertur tñ ꝙ post accęptũ p̃ciũ a grecis &cists sit lapidibus:
Alii a polymnestore occisum dñt post euersam troiam et ĩmare pcipatum
cuiis cũ mater hecuba agnouisset cadauer. cũ captiua duceret᷑ flendo in
ꝑ hrygriȩ idę: ad discretionẽ cretensis. Nolimur. paramus. et hñ petit loca
inquibus lateret. et nauigia p̃parar&. Incerti quo fata ferant: ꝗr quisq na¬

Expanded text:
multi ad illud referunt «magnum quae sparsa per orbem». Constat namque diversas partes orbis multi ad illud referunt «magnum quae sparsa per orbem». Constat namque diversas partes orbis est diversas terras, hoc est e regione positas, quaerere. DESERTAS autnam ubique uberes esse eas legimus, ut «atque ubere glaebae». AVGVRIIS AGIMVR DIVVM ex flamma, quae tempora Ascanii pasta est, cursu stellae, Creusae admonitiocivitas Phrygiae, dicta Antandros, vel quod de Andro insula eam condiderunt non consentiat. fertur tamen quod post acceptum pretium a Graecis occisus sit lapidibus. alii a Polymestore occisum dicunt post eversam Troiam et in maria praecipitatum. cuius cum mater Hecuba agnovisset cadaver, cum captiva duceretur, flendo in ur. PHRIGIAE IDAE ad discretionem Cretensis. MOLIMVR paramus. Et bene petiit loca, in quibus et lateret et navigia praepararet. INCERTI QVO FATA FERANT quia quisquis na
Abbreviated transcription (Latin):
nectendis aduĩgit rebus: ut postꝙ altos tetigit fluctus. Sic .n. dictis
qr terciȩ orbis ꝑtis. Nam phrygia in asia ẽ. Iliũ in phrygia sedminore. ꝓ na¬
miq cuertẽ gentẽ.: non est ueratio. Nam potuit aluid sine alio fieri: uel phy
tis et paridis culpa uniuersa gens perire nõ debuitu istim suꝑis. lausili
ut Horatius sic uisum ueneri cũ amorẽ oñdẽt non esse pulcritudinis
ut nõ semel ilios uexata. Sine mõ ilion prope de ciuitate dix̃ nã troia regio en¬
ꝙͣuis interdũ prouĩciã pro ciuitate ponat : ut et campos ubi troia fuit. umo
fumat neptunia troia: humo ab humo ut signisic& prĩs suȩ solũ  arsisse. x
Querit᷑ sane quõ dixerit decidit et fumat: sed aut ꝑ licentiã pocticã tempꝰ
pro tpr̃e posuit. ut meĩsse horret luctusq refugit. Aut certe nam reꝵ expssit
nã riina breui fit: fumus u̾o logo ꝑmanet tempore. Nam quod ait Probus

Expanded text:
ec particula conectendis adiungitur rebus, ut "postquam altos tetigit fluctus" : sic enim dictis  tertiae orbis partis; nam Phrygia in Asia est, Ilium in Phrygia minore. PRIAMIQVE EVERTERE GENTEM non est iteratio; nam potuit aliud sine alio fieri, ut vel Pm Laomedontis et Paridis culpa universa gens perire non debuit. VISVM SVPERIS laus Iliut Horatius "sic visum Veneri" , cum amorem ostenderet non esse pulchritudinis. ut "non semel Ilios vexata" . sane modo 'Ilium' proprie de civitate dixit, nam regio is interdum pro civitate provinciam ponat, ut «et campos ubi Troia fuit». HVMO FVMAT NEPTVNIA TROIA ‘humo’ ab humo, ut significet patriae suae solum quoque arsisse. Sane quaeritur quo modo dixerit ‘cecidit’ et ‘fumat’. Sed aut per licentiam poeticam tempus pro tempore posuit, ut «meminisse horret luctuque refugit», aut certe naturam rerum expressit; nam ruina in brevi fit, fumus vero longo permanet tempore. Nam quod ait Probus,
Abbreviated transcription (Latin):
cula cõstituto sui interitus signũ dedit: ꝗ extinctũ siliũ credens se p̃opita¬
uit ĩ mare Unde ggeũ pelagus ãppellatũ ẽ. fabula tał c̃ postuicutã latonam
Iupꝑ ctiam cũ cius sororem Asteriem uiciare uellet illa optauita diis ut uener
ĩlipidem cõuersa diu sub fluctibus latuit postea suplicãte iomi latona clenata
suꝑserri aquis corpit. Hec pͦ neptuno s doridi fuit cõsetrata Postta cũ iunogra¬
uidã phytone ĩmisso latonã ꝑseq̃ret᷑ terris oĩbus expulsã tandt̃ aliqñ applicanit
se litoribus a sorore suscepta est E illic dianãpꝰ postappollinit̃ ꝗ stitĩ occisso plito¬
oraculo apollinis terremotu cariut nã pręcepit ne illic mortuus sepeluret: c÷
iusit q̃dã sacrificia fieri postea uero Nicone Giareq uicinis insulis popiili
post dicm quẽ sol efficit ꝗ est apollo ut aũt delos pꝰ ortygia dicet factũ esi

Expanded text:
cula constituto triste sui interitus signum dedit; qui extinctum filium credens se praecipitacula constituto triste sui interitus signum dedit; qui extinctum filium credens se praecipitavit in mare, unde Aegeum pelagus appellatum est. Ad v. 75 Pius Iuppiter, cum etiam eius sororem Astarien uitiare uellet, illa optauit a diis, ut in ain lapidem conuersa diu sub fluctibus latuit; postea supplicante Ioui Latona eleuata superferri aquis coepit. Haec primo Neptuno et Doridi fuit consecrata. Postea cum Iuno grauidam Pythone immisso Latonam persequeretur, terris omnibus expulsa, tandem aliquando applicante se litoribus sorore suscepta est eoraculo Apollinis terrae motu caruit. Nam praecepit ne illic mortuus sepeliretur et iussit quaedam sacrificia fieri. Postea a Mycono Gyaroque, uicinis insulis, populi post diem, quem sol efficit, qui est Apollo. ut autem Delos primo Ortygia diceretur, factum
Abbreviated transcription (Latin):
nocte ordine quo nã p̃missit cũcti seq̃muꝵ. fides pelago: qr alibi ait toxiens de¬
ceptus fraude sereni. Ienis crepitans austeꝵ: duo epitheta posuit uiciose . uii
dixittius sup̃ fecit aũt hoc prope in decem uersib. Auster: pro quo us uento.
Terreq urbesq recedũt.physicã rem dix̃. ita n nauigatib uł qi ab his terra
discedat. Sacra matri cołr medio. Ordo ẽ ĩ medio egeo colit᷑ tellus sacra neptii¬
posita est. Sane inter helespõtum. & adriaticũ mare omne ilico mare egeũ aꝑ
& quotãnis sex nobilitate atheniẽsiũ septẽ pueri uł puelle ad uescendũ niino¬
tauro mitterẽt tandẽ dolor thescũ subiit. Profectus itaq ad thaurũ ꝑimẽdũ
AMinotauro fuisset op̃pssus ꝗ ranigiũ cũ atris uelis rediret. Sed cũ extĩiss&
Minotaurũ oblitꝰ nõ cũ candidis. sed nigris uelis reuerti eoepit. & pr̃i ĩspe¬

Expanded text:
e sollemni’: ‘vale; nos te ordine quo natura permiserit cuncti sequemur’. FIDES PELAGO quia alibi ait «totiens dee sollemni’: ‘vale; nos te ordine quo natura permiserit cuncti sequemur’. FIDES PELAGO quia alibi ait «totiens deceptus fraude sereni». LENIS CREPITANS AVSTER duo epitheta posuit vitiose, ut diximus supra; fecit autem hoc prope in decem versibus. ‘Auster’ autem quivis ventus. TERRAEQVE VRBESQVE RECEDVNT physicam rem dixit; ita enim navigantid v. 73 Sacra mari colitur medio ordo est: in mari medio Aegaeo colitur tellus sacra, Neptuposita est. sane inter Hellespontum et Adriaticum mare omne illud mare Aegeum apet quotannis ex nobilitate Atheniensium septem pueri vel puellae ad vescendum Minotauro mitterentur, tandem dolor Theseum subiit. profectus itaque est ad Minotaurum pa Minotauro fuisset oppressus, navigium cum atris velis rediret. sed cum extinxisset Minotaurum, oblitus non cum candidis, sed cum nigris velis reverti coepit, et patri in spe
Abbreviated transcription (Latin):
Crinem de more soluteraut de more gentis ut etiã in egipto est. aut certe de
more plãgentiũ ⁊ cido lacte statĩ mulcto Cymba.porula ĩ modũ yymbę facta
sanguinis sacri: de uutimis sũpti Animãq sepulero condimꝰ. bñ aĩam lacte
et sanguĩẽ ad tumulũ licitã dicit. lacte nãq corpiis nutrit᷑ postanimę con¬
iũctionẽ. & aĩa sine sanguĩe nusꝗͣ est quo effuso recedit. legimꝰ prtereaii
Uiͦ ĩsepulto& animas uagas esse. et hũc cõstat nõ legiptime sepultũ fuisse
Rite gͦ reddita legittima sepultura reddit aĩam ad ꝗetem sepulcri quã stoi
hertiscondi .÷ medidia seqñtes tam dui durare dñt. ꝙͣdiudurat & corpus. Unde¬
noxia nec cito ad alind transeat: Romani contra faciebatit cõburentes cadauera
ium extorta Ideo aũt stoicos mediũ seꝗ diximiis ꝗr plato ppetuã dic̃ aĩam et
ad diuersa corpora trãsitũ face̾ stat̃ promeritis uitt poris Pythagoras uero nõ me¬

Expanded text:
ares significet. CRINEM DE MORE aut de more gentis, ut etiam in Aegypto est, aut certe de more plangentium. TEPIDO LACTE statim mulcto. CYMBIA pocula in modum cymbae facta. SANGVINIS SACRI de victimis sumpti. ANIMAMQVE SEPVLCRO CONDIMVS bene animam lacte et sanguine ad tumulum dicit elicitam; lacte namque corpus nutritur post animae coniunctionem, et anima sine sanguine numquam est, quo effuso recedit. Legimus praeterea in sexto insepultorum animas vagas esse. Et hunc constat non legitime sepultum fuisse. Rite ergo reddita legitima sepultura, redit anima ad quietem sepulcri, quam Stoici herciscundi, id est medium secuti, tam diu durare dnoxia, nec cito ad alios transeat. Romani contra faciebant, comburentes cadavera,vim extorta. ideo autem Stoicos medium sequi diximus, quia Plato perpetuam dicit animam et ad diversa corpora transitum facere statim pro meritis
Abbreviated transcription (Latin):
fide in cum fęlicitatẽ defice̾ Sane sciendũ quotienscũq fortunã solã dicimus
foelicitatẽ intelligi. unde et fortunatos tm̃ fęlices. et ĩfortunatos solos ĩfoelices
dicimus. Littore curuo: ꝑpetuũ epitheton lutorũ qr liitus curĩ ẽ. Nã quod
ĩuiꝰ ait. tunc se ad caietę retro sert litore portũ: sigt̃ cũ ita nauigasse: ut non
linꝗret littus ꝑatria. loco ꝗqr apud cretã aliã Modo aũt enũ sigͣt.ut Salu Nenũ¬
& maroneã uiãq militarem: ꝗꝗ homerus dicat inde auxilia ad troiã uenisse
ergo iam stierat. Cuphorion & Callimacus & hoc dñt: ꝗ senũ dicat᷑ a socio¬

Expanded text:
cum felicitate deficere. Sane sciendum, quotienscumque fortunam solam dicimus, felicitatem intellegi: unde et fortunatos tantum felices et infortunatos solos infelices vocamus. LITORE CVRVO perpetuum epitheton litorum est. Nam quod in sexto ait «tunc se ad Caietae recto fert litore portum», significat eum ita navigasse ut non linqueret litus. PRIMA LOCO quia apud Cretam alia fecit. Modo autem Aenum significat, u Maroneam viamque militarem" . quamquam Homerus dicat inde auxilia ad Troiam venisse: ergo iam fuerat. Euphorion et Callimachus hoc dicunt etiam, quo
Abbreviated transcription (Latin):
lo c ortita. locus unde oraculũ dat. Dicit aũt cortina uelꝙ apollinis tripos
corio phytonis tectus est. uelꝗ certa illic r̃sa sundũt᷑ qiͣ certina uelq ẽ¬
uerius qr cor illie uatis tenet. Nim cauerna queda intemplo apollinis fuit adquã
ti. Et sciendũ pro qualitate numinũ orantes inierdũ ima ĩterdũ sũma re¬
spice̾. Nam potates alie celestes alie terrenȩ a lię ꝑmixte Unde apollinem
si cretam sig̾sicaret teucride dice̾t duri: uł futurũ oñdit labore nel corum

Expanded text:
lo. cortina locus unde oraculum datur. dicitur autem cortina, vel quod Apollinis tripos corio Pythonis tectus est, vel quod certa illinc responsa funduntur, quasi certina, vel, erius, quia cor illic vatis tenetur. Nam caverna quaedam in templo Apollinis fuit, ad quati. Et sciendum pro qualitate numinum orantes interdum ima, interdum summa respicere; nam potessi Cretam significaret, Teucriadae diceret. duri vel futurum
Abbreviated transcription (Latin):
Iouẽ. Mercuriũ Mineruã sm Samothracas  eritos. cõgruos .i. expiatorios. unde seꝗt
ꝑ pluralem utit numeꝵ: lic& possit & singulis ẽẽ nemorosa zacynthus. Insulas
greciȩ cõmemorat. Sameq: cephaleĩe ẽ ista. nã samos ĩ asia ẽ. Effugimꝰ trãnmꝰ cele¬
riter. laertia regna. irrisorie cũ p̃misserit scopulos. ut ĩminia saxa uestras eure do
quã Augustus Nicõpolin noiãuit uictis illic Antoĩo & eleopatra ibi & templum
Acriaco apollini instituit. & lucos acciacos. Unde nũc Uirgilius in honorẽ au¬
gusti. ¶ facit dat cius origini Nam eneam dic̃ illic ludos celebrasse ut alibi
ĩduc̃ ȩneam proĩtentẽ tẽplũ apollimi quod sccisse ꝯstat Augustũ ut tũ phoebo &

Expanded text:
inervam Mercurium secundum Samothracas. MERITOS congruos, id est ‘expiatorios’; unde sequitur per pluralem utimur numerum, licet possit et singularis esse. NEMOROSA ZACYNTHOS insulas Graeciae commemorat. SAMEQVE Cephalleniae est ista; nam Samos in Asia est. EFFVGIMVS transimus celeriter. LAERTIA REGNA inrisorie, cum praemiserit scopulos, ut «inmania saxa, vestras, Eure, doquam Augustus Nicopolim appellavit victis illic Antonio et Cleopatra. Ibi et templum Actiaco Apollini constituit et ludos Actiacos. Vnde nunc Vergilius in honorem Augusti quae ipse fecit dat eius origini; nam Aeneam illic dicit ludos cinducit Aeneam promittentem templum Apollini, quod fecisse constat Augustum, ut "tum Phoebo et
Abbreviated transcription (Latin):
sus ĩꝑfectos si qui erant reliꝗt. Hos multi mox suplẽ conati nõ proinde ua¬
senioribus dicebat Uarum duoꝵ librorũ ordinẽ cõmutasse: et ꝗ nũo se¬
cundus erat in terciũ locũ transtulisse. S pͥmi libri correxisse pͥncipiũ
his demptis uersibus Ille ego ꝗ quõdlã gracili modulatus auena Carmen
&egressus siliis uicina corgi Ut qͣnis auido parerẽt arua colono. gratũ
opus agricoł at nũc horrentia martis Arma uirũq cano Nec uirgilius¬
sitire si roga calida tibi est quo tegmine fagi dic mihi dameta cuiꝰ pecusan¬
ne latinum Non ueꝵ egonis nr̃i sic rure loquũt. Alius recitante eo ex
gcorgicis Nudus ara sere nudus subiecit frigora hẽbis frigora febrẽ. Estad¬
uersus eneida liber Carbilii pictoris titulo Eneidomastix MUipranius

Expanded text:
fectos, si qui erant, reliquerit. Quos multi mox supplere conati non perinde uasenioribus aiebat, Varium duorum librorum ordinem commutasse, et qui nunc secundus sit in tertium locum transtulisse, etiam primi libri correxisse principium, his uersibus demptis: Ille ego qui quondam gracili modulatus auena carmina et egressus siluis uicina coegi, ut quamuis auido parerent arua colono, gratum opus agricolis, at nunc horrentia Martis arma uirumque cano’. Tityre, si toga calda tibi est, quo tegmine fagi?" sequentis: Dic mihi Damoeta: 'cuium pecus' anne Latinum? Non. Verum Aegonis nostri, sic rure locuntur." Alius recitante eo ex "Georgicis": "nudus ara, sere nudus" subiecit: uersus Aeneida liber Caruili Pictoris, titulo ‘Aeneidomastix’. M. Vipsanius
Abbreviated transcription (Latin):
Apollinẽ sex mensibus byemalibus apud pataram lyna ciuitatẽ direrñsa ũde
patartus apollo drͣ et sex ęstiuis apud delon ⁊ ninsit apollo. Apollini eneã uel pꝑ

Expanded text:
Apollinem sex mensibus hiemis apud Pataram, Lyciae civitatem, dare responsa, unde Apollinem sex mensibus hiemis apud Pataram, Lyciae civitatem, dare responsa, unde Patareus Apollo dicitur, et sex aestivis apud Delum. INVISIT APOLLO Apolli
Abbreviated transcription (Latin):
odorem mittit nõ ꝙ edorẽ seꝗt̃ ut status. & odore uulne̾ pinus seꝗt᷑ sic ẽ ĩuer
ut odoratũ iemplũ. Tria gͦ odorũ quod ꝑse olet: Odoratũ quod aliũde odorẽ
accipit. Odorisecũ quod odorẽ seꝗt sicut mõ de canibus debunt dice̾ unctãtẽ
morantẽ. Atꝗ amatrix debuit sestinare. sed pathos nã suꝑauit ut serẽ: dũ mol
stare loco nescit. demiq seqñtia dcm hoc explanãt: ut ac frena serox spumãua mã¬
dit s pumantia spumas uomẽtia ut naufragiĩ mare ꝗr naufragos fac̃. Limbo:
luti ntiolũ quod colligit comas. Iͥ pẽ anit alios: qr amat᷑. Ideo dat ei pulchritu¬
dinẽ licd ascanio magis congruat h yb̃nam lytiam. nõ asꝑam seclaptã hyemare
cupientibus: sicut n. se ht̃ naͣ regiotus & bñ aluid agens aliud oñdit: Nam cõstat

Expanded text:
odorem emittit, non quod odorem sequitur, ut Statius «et odoro vulnere pinus». Sic est et «inter odorem emittit, non quod odorem sequitur, ut Statius «et odoro vulnere pinus». Sic est et «inter  ergo sunt: ‘odorum’ quod per se olet, ‘odoratum’ quod aliunde odorem accipit, ‘odorisecum’ quod odorem sequitur; sicut modo de canibus debuit dicere. CVNCTANTEM morantem. Atqui amatrix debuit festinare; sed pathos natura superarat, ut Terentiusst, nam legimus «stare loco nescit». Denique sequentia dictum hoc explanant, ut «ac frena ferox spumantia mandit». SPVMANTIA spumas moventia, ut ‘naufragum mare’, quod naufragos facit. LIMBO luti retiolum, quod colligit comas. IPSE ANTE ALIOS quia amatur, ideo ei dat pulchritudinem, licet Ascanio magis congruat. HIBERNAM LYCIAM non asperam, sed aptam hiemare cupientibus; sic enim se habet natura regionis. Et bene aliud agens aliud ostendit; nam constat
Abbreviated transcription (Latin):
ab eo ꝗ est nube̾ ut conubia nr̃a repellit. sed modo metri cã compuit Nõ aucrsata:
legit᷑ &aduersata I ubare ex orto: nato lucifero. nã propͥe iubar lucifer dr̃ ꝙ iũ
bis lucis effundit. Unde iam ꝗoꝗd splendet uibar dr̃ ut argenti & gẽmarũ est.
Aut lucifer interdũ ioiis: plerũq ueneris stella unde uenus dicta ẽ ut quem
uenus anit alios astroꝵ diligit ignes. Sane mõ histeron ꝓtheron ẽ in sensu. iubar
ut intelligamus q̃ sunt retia tara plage. Sciendũ tñ prop̾e plagas dici sunes illos¬
quibus retia tendũt circa imã et sũmam ꝑiem. Lato uenabula ferro: lata ferri ue¬
legẽdũ est ꝑ unũ.i. ne nõ siet uersus siȩ n. longa ẽ ut hic massile gcutis mõstrata
sacerdos. Et odora canũ uis: plus est ꝙͣ si dice̾t multitudo. Unde Sali. qua trin¬
pestaie ex ponto uis pisciũ erupit. Odora aũt ĩprop̾e dix̃. Nam odorũ ẽ quod ex se

Expanded text:
ab eo quod est ‘nubere’, ut «conubia nostra reppulit»; sed modo metri causa corripuit. NON ADVERSATA legitur et ‘aversata’. IVBARE EXORTO nato Lucifero. Nam proprie ‘iubar’ lucifer dicitur, quod iubas lucis effundit; unde iam quicquid splendet iubar dicitur, ut argenti, gemmarum. Est autem lucifer interdum Iovis: plerumque Veneris stella; unde Veneris dicta est, ut «quem Venus ante alios astrorum diligit ignis». Sane modo hysteroproteron in sensut intellegamus 'quae sunt retia rara, plagae'. sciendum tamen proprie plagas dici quibus retia tenduntur circa imam et summam partem. LATO VENABVLA FERRO lati ferri. Velegendum per unum ‘i’, ne non stet versus; ‘sy’ enim longa est, ut «hinc mihi Massylae gentis monstrata sacerdos». ET ODORA CANVM VIS plus est quam si diceret ‘multitudo’: unde Sallustius «qua tempestate ex ponto vis piscium erupit». ‘Odora’ autem inproprie dixit: nam ‘odorum’ est quod ex se
Abbreviated transcription (Latin):
bñ omĩa tetigit ꝗbus res humane regunt᷑ casum fata uolũtates deoꝵ A
benealuid agens alud oñdit. Ante .n ẽ uinoĩs officiũ exmrimoĩoꝙͣ sit
usus uenereus: Unde & paulopost adero & tua si mihi certa uoluntas x
Sxcipit: subsecuta ẽ Iste labor .s. explorationis a ioue. Conficri possit: con ha¬
bũdat ut facta renarrat. Retexerit or. quem non tegebat. Nigrantẽ. nigrũ ꝑuci¬
piũ pro nomĩe Ale eꝗtes & ob hoc ale dicie qr pedues igu̾nt alarũ uiccer ie¬

Expanded text:
bene omnia tetigit quibus res humanae reguntur: casum, fata, voluntatem deorum. bene omnia tetigit quibus res humanae reguntur: casum, fata, voluntatem deorum. bene aliud agens aliud ostendit; ante est enim Iunonis officium ex matrimonio, sic usus Venerius; unde paulo post «adero, et tua si mihi certa voluntas». EXCEPIT subsecuta est. ISTE LABOR scilicet explorationis a Iove. CONFIERI ‘con’ abundat, ut «fata renarrabat». RETEXERIT ORBEM quem nox tegebat. NIGRANTEM nigrum; participium pro nomine. ALAE equites; ob hoc ‘alae’ dicti, quia pedites tegunt alarum vice. TRE
Abbreviated transcription (Latin):
militiã sig̃ł. Sane mercor aluid absens absentem. Tereti presets p̃sentẽ erigi
abduci ab ocuł imagine capta ab amantis similitudie. N ine: eminentie
muroꝵ quas pinas dñt ꝑ este. amore uł amoris incendio: ut ẽ toto descẽ¬
interest pronũciaͦ. & ironia cum aliud sensus contin&. P uer. filius. et g̾ce
dr̃ẽ duoꝵ est: bñ cessit masculio femininũ Adeomultũ ut Terentuis
Scdus finis iuuenał Namq oblita modi millesima pagina surgit Ruonũc
certamine tanto: quid nũc opus est tanto certamĩe. ꝑꝰ acem eternã. nõ in¬
drcias tpr̃ales h abes tota quod m̃it petebas. propter illud. nr̃am nũc accipe
scema ut aliqꝰ ituri non ad locũ sed de loco ponamus sigͥficatioẽm ut si di¬
cas de Campania abeo intusciam honestius ẽ ꝙͣ si eo dixeris: nec hoc itt̃
hoc loco fecit seđ pluribus. hinc n ẽ: riꝑam ue ĩuisus abibit. Ingressa uenus:
calliditatio est uts̃ sortuna seqͣt: hoc ad casum ꝑtinec. Sed fatis incerta sero

Expanded text:
militiam significat. Sane ‘mereor’ aliud est. ABSENS ABSENTEM Terentius «praesens praesentem eripi, abduci ab oculis». IMAGINE CAPTA ob amati similitudinem. MINAE eminentiae murorum, quas pinnas dicunt. PESTE amore, incendio, ut «et toto desceninterest pronuntiatio; et ironia est cum aliud verba aliud continet sensus. PVE DVORVM EST bene cessit masculino femininum. ADEO multum, ut Terentius MODVS finis; Iuvenalis «nullo quippe modo millesima pagina surgit». AVT QVO NVNC CERTAMINE TANTO quid opus est tanto certamine? PACEM AETERNAM non indutias temporales. HABES TOTA QVOD MENTE PETISTI propter illud «nostram nunc accipe schema, ut aliquo ituri non ad locum sed de loco ponamus significationem, ut si dicas ‘de Campania abeo in Tusciam’, honestius est quam si ‘eo’ dixeris. Nec hoc tantum hoc loco facit sed pluribus; hinc enim est «ripamve iniussus abibis». INGRESSA VENVS calliditatis est, ut supra. FORTVNA SEQVATVR hoc ad casum pertinet. FATIS INCERTA FEROR
Abbreviated transcription (Latin):
tipheus in campania ut ĩarime iouis ĩperiis ĩposta tiphoco. Sed Uarõ dic̃ ĩ diluino
aliquos admõtes ꝯfugisse cũ utẽsilib ꝗ lacessiti postra ab his ꝗ de aluis ueniebant
mõtibus. facile ex locis suꝑioribꝰ uĩcere unde factũ ẽ ut dii supiores dicerẽt in¬
feriores uero ternigene & qr de humilibus ad sũma recȩꝑtabant dicti sunt pro
Notat. freqñter mouet nã si mutat legeris dat refectionẽ labori octem illã itehꝰ¬

Expanded text:
i campi, Typheus in Campania, ut: Inarime Iouis imperiis imposta Typheo? Sed Varro dicit in diluuio i campi, Typheus in Campania, ut: Inarime Iouis imperiis imposta Typheo? Sed Varro dicit in diluuio aliquos ad montes confugisse cum utensilibus, qui lacessiti postea bello ab his qui de aliis ueniebant montibus, facile ex locis superioribus uicerunt, unde factum est ut dii superiores dicerentur, inferiores uero terrigene, et quia de imis ad summa reptabant, dicti sunt pro t. Ad v. 581 Motat movet; nam si 'mutat' legeris, dat refectionem labori. 'motat
Abbreviated transcription (Latin):
ex aquȩ motu uentũ creari: esse & cõcauas terras ęthnã constat. Qab ea ꝑte
qua uel Curus uel africus flat hẽre spelũcas plenas sulphuris. &usq ad ma¬
re deductus he spelũcẽ recipiẽtes inse fluctus uentũ ereant. ꝗ agitans ignem
gignit exsulphure. Unde ẽ. ꝗ uidet᷑ incendiũ. Hoc aũt uerũ esse illa cõparat
ratio qr & aliis flantibus uen̾tis nihil exse se mittit.& pro qualitate flantiũ
curi uel africi interdũ fimũ Interdũ faiullas nõ nũꝗͣ uomit incendia: quod
ryfrasis. nam est deserta igne scintilla Uiscera mõtis i. partes. sic aũt dix̃. uiscera
uit. hic dũ sublimis uersus ructat. Liq̃factaq saxa. ꝑutrida decocta ĩ modum
unde se fabulosam rem dicturus excusat. Nam reuera nisi ꝗ̃ de gigantibꝰ legi
mus fabulosa accȩ̨perimꝰ rõ nõ procedit. Nam cũ ĩ phlegra loco Thesalię pugnasse

Expanded text:
ex aquae motu ventum creari, esse etiam concavas terras. Aetnam constat ab ea parte ex aquae motu ventum creari, esse etiam concavas terras. Aetnam constat ab ea parte qua Eurus vel Africus flant habere speluncas et plenas sulphuris et usque ad mare deductas. Hae speluncae, recipientes in se fluctus, ventum creant, qui agitatus ignem gignit ex sulphure; unde est quod videtur incendium. Hoc autem verum esse illa conprobat ratio, quia et aliis flantibus ventis nihil ex se emittit et pro modo flantum Euri vel Africi interdum fumum, interdum favillas, nonnumquam vomit incendia. Quod periphrasis; nam favilla est deserta igni scintilla. VISCERA MONTIS id est partes. Sic autem dixit ‘visceravit «hic dum sublimes versus ructatur». LIQVEFACTA SAXA putria, decocta in modum EST bene se fabulosam rem dicturus excusat; nam mus, fabulose acceperimus, ratio non procedit, nam cum in Flegra Thessalie loco pugnasse
Abbreviated transcription (Latin):
arbiũ italici ħ olim nõ ẽ. Nauftagiũ scyllaceiũ : ꝑiculosũ nauibus dictũ scyllaceũ
uel a tractu uel aꝑiculi similitudine. Nã inde scylla c̃ longe. Et gemnitũ ĩgẽtẽ
pelagi. uidet᷑ delatus pͥmũ ad fretũ. postea ad ethnã reuersus. F ractasq minas.
describit loca carybdi uicina quã esse credit expericuli magnitudine. Sana
horrenda canebat: retulit sead historiã: nã proscylla saxa dic horenda E mpi¬
rata .i. quȩ irorabant aqua .s. passiua significatioe nõ est apud latinos ꝑticipiũ
Sane hyꝑbole ẽ U entus cũ sole. Uenatoꝵ .n. mutationem neccͣe est fieri uel
ongnte die uel medio uel occidente. I gnariq uiȩ cyclopũ allabimur oris.
ut seruatũ exundis strophadũ me littora p̾ma accipiũt cyolopũ . clo. hẽt ac¬
uesienus & gaurus montes: quod indicat aqua& odor caletitũ Item nouimꝰ

Expanded text:
urbium Italicarum, olim non est. NAVIFRAGVM SCYLLACEVM periculosum navibus. Dictum Scyllaceum urbium Italicarum, olim non est. NAVIFRAGVM SCYLLACEVM periculosum navibus. Dictum Scyllaceum aut a tractu, vel a periculi similitudine; nam inde Scylla longe est. ET GEMITVM INGENTEM PELAGI videtur delatus primo ad fretum, postea ad Aetnam reversus. FRACTAS nimias, describit loca Charybdi vicina, quam esse credit ex periculi magnitudine. SAXA HORRENDA CANEBAT rettulit se ad historiam; nam pro Scylla ‘saxa’ dixit ‘horrenda’. ERIPIrata’, idest quae inrorabantur; e qua significatione non est apud Latinos participium. Sane hyperbole est. VENTVS CVM SOLE ventorum enim mutationem necesse est fieri vel oriente die vel occidente. IGNARIQVE VIAE CYCLOPVM ADLABIMVR ORIS ut «servatum ex undis Strophadum me litora primum accipiunt». Similis enim est Vesuvius et Gaurus montes, quod indicat aquarum odor calentium. Item novimus
Abbreviated transcription (Latin):
uicem declaratione. ꝓraigenũq domos. si ẽ dictũ. Qadmõr troiugena. Et scien¬
dũ sacrificii tm̃ cã hos tetigisse calabriã ubi dr̃ accepisse palladiũ a diomede uł.
est fama tarenti: lacons & Athenienses diuinter se bella tractauerũt. &cũ utraq
pars affligeretur.: lacones ꝗbus uiuentus deerat p̃ceperũt ut uirgines cũ ꝗbus¬
dam cõcuberent. factũ ẽ ut post se data bella uiuẽtus ĩcertis ꝑentibus nata prĩs
uera est fama: quod Tharas cõdiderat. & auxerar phalantus A itollit se:qr appro¬
pinquãtibus. aut reduce̾ mõtes uident᷑ aut suge̾. diua lacinia contra: Iunoris
lacinie templũ ẜm quosdã a rege cõditore dictũ est ẜm quosdã a latrone laci¬
nio quẽ illio hercules ercidit. et loco expiato Iunoni templũ cõstituit. aulo¬
nisq arces. Caulon mons est Calabriȩ ut horatiuis & amicus caulon sertilis
baccho ĩ quo oppidũ fuit a. locris conditũ. quod ym Nigicuũ qui scripsit desitu

Expanded text:
is vacat. GRAIVGENVMQVE DOMOS sic est dictut, quemadmodum «Troiugena». Et sciendum sacrificii tantum causa eos tetigisse Calabriam, ubi dicuntur accepisse Palladium a Diomede vel EST FAMA TARENTI Lacones et Athenienses diu inter se bella tractarunt, et cum utraque pars adfligeretur, Lacones, quibus iuventus deerat, praeceperunt ut virgines cum quibuscumque concumberent. Factum est, et, cum post sedata bella iuventus incertis parentibus nata et patHerculei Tarenti si vera est fama’, quia Taras condiderat, auxerat Phalantus. ATTOLLIT SE quia adpropinquantibus aut recedere montes videntur, aut surgere. DIVA LACINIA CONTRA Iunonis Laciniae templum, secundum quosdam a rege conditore dictum, secundum alios a latrone Lacinio, quem illic Hercules occidit, et loco expiato Iunoni templum constituit. CAVLONISQVE ARCES Aulon mons est Calabriae, ut Horatius «et amicus Aulon fertilis Baccho», in quo oppidum fuit, quod secundum Hyginum, qui scripsit de situ
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ arbam : filiũ iouis hamonis ꝗ cũ indos peiẽt & ꝑ xerolybiat exeitiuĩ dutes
fatigatus siti iouis sui prĩs ĩplorauit auxiliũ & stitin nisoiete sons sctri¬
tus est unde factum est ioui hamoni ab arcius dico simulacrus cũ capite
nito Excubias diuũ etber: diffinitio est ȩterni ignis quid ẽ ignis ꝑuigũ ex¬
cubię deorũ. &sciendũ nam uacare rõne ut ĩ aliꝗbris iemplis sit ignis pinigil
rcarũ põt̾atũ templũ igtis est. ut rddat᷑ eis imago sui elemeis. Estaũt iduis
ut hostis amare ꝗd in crepitas. Media ĩter nuttũa diiũ. Acsi dicẽt dns iestibus
ut Salu. quam medius ueram lic& mecum recognoscas. s uplex orasse supinis: ꝑtĩ
p̃catur unde ait suplex ꝑtim cõquerit᷑ unde ait orasie .i. dixisse: hinc & oratorẽs
dicimus. Maurusia. maura nam protẽtionẽ secit.E pulata. dũ in epuł est. nã cũ
nõ põt accipi Ne ꝗꝗͣ horremus: qr non uiditio hoc facis. cciq ignes. nõ qr uidẽ¬

Expanded text:
. IARBAM filium Iovis Ammonis. Liber cum Indos peteret et per Xerolibyam exercitum duceret, fatigatus siti Iovis sui patris imploravit auxilium, et statim viso ariete fons secutus est. Vnde factum est Iovi Ammonito. EXCVBIAS DIVVM AETERNAS definitio est aeterni ignis. Quid est ignis pervigilis? Excubiae deorum. Et sciendum non vacare ratione ut in aliquibus templis sit ignis pervigil; riarum potestatum templis ignis est, ut reddatur eis imago sui elementi. Est autem Iovut «hostis amare, quid increpitas?». MEDIA INTER NVMINA DIVVM ac si diceret ‘diis testibus’, ut Sallustius «quam mediusfidius veram licet mecum recognoscas». SVPPLEX ORASSE SVPINIS partim precatur, unde ait ‘supplex’; partim conqueritur, unde ait ‘orasse’, id est dixisse; hinc et oratores dicimus. MAVRVSIA Maura; nam protentio est. NVNC EPVLATA dum in epulis est; nam eum non potest accipi. NEQVIQVAM HORREMVS quia non iudicio hoc facis. CAECIQVE IGNES non quia non viden
Abbreviated transcription (Latin):
sseruit. O ptatę telluris: ꝗ̃a nauigantibus optat: Sortiti remos ꝑsoriem diui¬
passim prout quis uoluit Luttore sicco.ad discretionẽ illius quod aqua abluit:
Corisacta: phoras decurrens Auribus aera captat: naturale n. estuta qua parie.
Flaturus sit uentus ad eam auris ad mota frigidioꝵ siat. S idera cuncta notat:¬
facito eselo: aut nocturo ꝑ quod racet᷑ aut ip̃e tacitus aut certe ad homines re¬
ursam ĩ boote signo¬
auro circũspicit oriona. Sic lucanus ensiseri nimiũ sulget latus orioĩs. Et
sciẽdũ nõ hoc eũ in tueri. ut cernat signa q̃ oĩbus patent sedut exploret stellaħ

Expanded text:
sfretaverit. OPTATAE TELLVRIS quae a navigantibus semper optatur. SORTITI REMOS per sortem divisfretaverit. OPTATAE TELLVRIS quae a navigantibus semper optatur. SORTITI REMOS per sortem diviPASSIM prout quis voluit. LITORE SICCO ad discretionem illius quod aqua adluitur. HORIS ACTA per horas decurrens. AVRIBVS AERA CAPTAT naturale enim est ut a qua parte flaturus est ventus, ad eam auris admota frigidior fiat. SIDERA CACITO CAELO aut ‘nocturno’, per quod tacetur, aut ipse tacitus, aut certe ad homines reursam in Boote signoAVRO CIRCVMSPICIT ORIONA sic Lucanus «ensiferi nimium fulget latus Orionis». Et sciendum non hoc eum intueri, ut cernat signa, quae omnibus patent, sed explorare stellarum
Abbreviated transcription (Latin):
i ĩ uiria poster psecti siculi ad italiã cã tenuerũt ꝑtem ubi nũc roma ẽ usq ad
riudios & ardeam Unde ẽ fines supisq sicinos & albulã fliuuũ ad imaginem
fosse siracusane iyberim uorauerunt. quasi iybrm unde effigiem xanti iroiãq
iudetis. Circa siracusas aũt esse fossam tyberĩ nomĩe theocritus meminit. Genu¬
ꝗ no: bñ genti mee dix̃ nõ sibi sat n. ascanio regna deberi data mocnia cernam
cognatas urbes olim populosq propĩquos. Qñr & pomiã cernã subaudis. Sensus
bñ subĩxit maneat nres ca cura nepotes. Distinguẽdũ populos propinquoᷤ¬
i. grecũ aduerbiũ. d ardanus hesperoien. sigu̾ra n. nõ nũꝗͣ pulcra ẽ si elocuto
ĩp̃secta sit ut Cacero ĩ ueͬrinis querrẽ romulea. & nõ addidit irbi Prouehi¬
mĩbus pp altuudiẽm noĩãti. Unde horatiꝰ exp̃ssius dix̃ acroceraunia ppaliutu¬
dinem & silmĩs iactus Cursusq breuissimus. adeo ut medio noctis spauoirã¬

Expanded text:
 ὕβρεως. Postea profecti Siculi ad Italiam eam tenuerunt partem, ubi nunc Roma est, usque ad Rutulos et Ardeam - unde est «fines super usque Sicanos» - et Albulam fluvium ad imaginem fossae Syracusanae Thybrin vocaverunt, quasi ὕβριν, ut «effigiem Xanthi Troiamque videtis». Circa Syracusas autem esse fossam Thybrin nomine Theocritus meminit. GENTIQVE MEAE bene genti suae dicit, non sibi. Scit enim Ascanio regna deberi. DATA MOENIA CERNAM COGNATAS VRBES OLIM quandoque. Et per omnia ‘cernam’ subaudis. Sensus bene subiunxit «maneat nostros ea cura nepotes». Distinguendum autem «popu adverbium ‘Dardanus Ἑσπερόθεν’. Figura enim non numquam pulchra est si elocutio inperfecta sit, ut Cicero in Verrinis «Quintum Verrem Romulia» non addidit ‘tribu’. PROVEHIminibus propter altitudinem nominati; unde Horatius expressius dixit «Acroceraunia» propter altitudinem et fulminum iactus. CVRSVSQVE BREVISSIMVS adeo ut medio noctis spatio tran
Abbreviated transcription (Latin):
uice: dat onomatopeiam et laudat a contrario. Cum n.omĩa labore minuãt.
hxc crescit fama A uollit in auras: sũpta licẽtia q̃ minuebat᷑ timore I ngreditꝙ̃
solo & caua inter nubi la condit. hoc uult oñde̾. nec humili eam sortimę pcere
nec suꝑiori. ⁊ erra parens: generale est nam parens ẽ oĩum reꝵꝵ Ira irĩtata deorũ.
tinxerunt gigantes. Extremam aut post omnes gigantes ꝗppe ad corũ ultionẽ:
esse ut ĩutiliores sint ꝗ nascũt᷑ ultimi. Ut ꝑhibẽt: quocienscũꝙ fabulosum
aliquid diẽ sol& ĩferre fama ẽ. Miro gͦ modo cũ de ip̃a loqret᷑ fama ait ut
ꝑhibent. Pedibus celer & ꝑnicibus alis: conuertit req epitheta. Nam pernix
pedũ ẽ ut ꝑnicibus ignea planius celeritas pẽnar ut celeri suga sub sidera¬
ipã ⁊ ot lingue. ĩfinitus est nũs. Nam uera quor sunt homĩes in ꝗbus sama

Expanded text:
i σωματοποιΐαν, et laudat a contrario; cum enim omnia labore minuantur, i σωματοποιΐαν, et laudat a contrario; cum enim omnia labore minuantur, haec crescit. ATTOLLIT IN AVRAS sumpta licentia, quae minuebatur timore. INGREDITVRQVE SOLO ET CAPVT INTER NVBILA CONDIT hoc vult ostendere, nec humili eam fortunae parcere nec superiori. TERRA PARENS generale est: parens rerum omnium. IRA INRITATA DEORVM tinxerat gigantas. EXTREMAM aut post omnes gigantas, quippe ad deorum ultionem esse ut inutiliores sint qui nascuntur ultimi. VT PERHIBENT quotienscumque fabulosum aliquid dicit, solet inferre ‘fama est’. Mire ergo modo, cum de ipsa fama loqueretur, ait ‘ut perhibent’. PEDIBVS CELEREM ET PERNICIBVS ALIS convertit rerum epitheta; nam ‘pernix’ pedum est, ut «pernicibus ignea plantis», ‘celeritas’ pennarum est, ut «celeipsa’. TOT LINGVAE infinitus est numerus; nam re vera quot sunt homines in quibus fama
Abbreviated transcription (Latin):
lud & nom̃ oñdit. Cõmixta grandine nỹbus:ẜm Iunonẽ: his ego ngranir̃ .c.g.n.¬
nubentibus ꝗ̃ terremotus uł celli Et pronuba uino: q̃ nubentibus p̃est unonẽ
dic̃ aquam &ignem mariui & uxores acciprebant uinde hedie q saces p̃lucẽte aqua
lucanus. lȩtis ululare inũphis in luctu ululari nõ dubrã est s pecie ue fama ue
mouet᷑: spẽs rerum pñtiũ est. ꝗ quasi aspicit᷑. fama aũt rerũ absentuĩ hac igit non
nec in cõgrue dictũ actus n. ĩ ipsa meditatiõe est. nã exercitus ẽ medita ͦ Sciẽdũ
tũ hodie hoc nõ esse. Culpam: ut s̃. suc cũbe̾ culpę. ẜ ama malũ diffinitioẽ. ut
quo exp̃cedenti pendeat nomĩe. ꝗͣꝗͣ alii qua legant:. Sane ꝙ nisi diffinitio ẽ legi
nõ põt. nec .n p̃cedit ut ordo sit. fama malũ qua nõ est aluid uelociꝰ M obilitue¬

Expanded text:
illud nomen ostendit. COMMIXTA GRANDINE NIMBVS secundum Iunonem «his ego nigrantem cillud nomen ostendit. COMMIXTA GRANDINE NIMBVS secundum Iunonem «his ego nigrantem cnubentibus quam terrae motus vel caeli. ET PRONVBA IVNO quae nubentibus praeest. Iunodicit «aqua et igni mariti uxores accipiebant»; unde hodieque et faces praelucent et aqua Lucanus «non tu laetis ululare triumphis». In luctu autem ululari, non dubium est. SPECIE FAMAVE MOVETVR species rerum praesentium est, quod quasi aspicitur, fama autem rerum absentium. Hoc ergo dicit: non Nec incongrue dictum; actus enim est in ipsa meditatione; nam exercitium est meditatio. Sciendum tamen hodie hoc in usu non esse. CVLPAM ut supra «succumbere culpae». FAMA MALVM definitio est, ut ‘quo’ ex praecedenti pendeat nomine; quamquam alii ‘qua’ legant. Sane ‘quo’ nisi definitio sit, legi non potest; nec enim procedit ut ordo sit ‘Fama, quo non aliud malum velocius’. MOBILIT