comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qui neglecta uł ⁊̾ perosa iustitia potẽtie
mag̾ student. eius q uł adeptione ledant᷑
ułꝰ cupitate ĩ flãmantur. Iõ placuit deo¬
ut non potentia s iustitia uincenꝰ: homi¬
nem erueret. ĩ quo homo eum imitari dis¬
ceret. ꝑ ost uero iꝑ restirre ⁊ ĩnc socuta est
potentia. qr reuirit mortiuiiꝰ nuͣqͣm postea
dyabolus. si potentia tm̃ xpistꝰ cũ illo agere
uoluisset  Uti. s pꝰposuit xpistꝰ quod potuit
ut priꝰ ageret quod oꝑtuit. iustitia ergo hu¬
militatis hominem liberauit: qͥm sola po¬
tentia equissime liberare potuit
De causa

Expanded text:
qui neglecta vel etiam perosa justitia, potentiae qui neglecta vel etiam perosa justitia, potentiae magis student, ejusque vel adeptione laetantur, vel cupiditate inflammantur. Ideoque placuit De non potentia, sed justitia, vincere, hominem eruere, in quo homo eum imitari disceret. Post vero in resurrectione secuta est potentia, quia revixit mortuus, nunquam postea etur diabolus, si potentia tantum Christus cum illo agere voluisset? Utique, sed postposuit Christus quod potuit, ut prius ageret quod oportuit. Justitia ergo humilitatis hominem liberavit, quem sola potentia aequissime liberare potuit. 2. De causa
Abbreviated transcription (Latin):
nem a lege potestatis sue amisit: cum ĩ dxxi¬
boli potestate eum ꝑmisit. qr nec dyabolus
a potestate dei est alienus sicutnec a lonita¬
te . Nam a qͣlitumq uita dyalolus uł hõ
ñ subsisteret: nisi ꝑ eum qui uiuificat om̃ia.
Non ergo d̾s hoĩem deseruit. ut ñ se illi ex¬
hiberet d̾m. S int̾ mala penalia ⁊̾ maliꝙ
multa p̃stitit bona. et tamdã hominem
q̃mi ꝯmissio pct̃oꝵ diałsło sicudidit: remisslo
pet̾oꝵ ꝑ sangũiem xp̃i data a dyalolo eruit.
Ut sic iustitia uinceretur dyaloluꝰ ñ potẽ¬
tia. S qua iustitiaͦ iħu xpisti. os quoniodo
uictus est ea ł̃ qr in eo nichil dignũ morte
ĩueniens. occidit eum tam̾. et uti iustũ
est: ut debitoreꝯ quos tenebat liberi dimittã¬
tur in eum credentes: q̃m fine ullo debito oc¬
cidit Ideo aut̃ potentia uincere noluit:
qr dyabolus uitio ꝑusitatiꝰ suc amator est
potentie. os desertor oppugnator q iusti¬

Expanded text:
nem a lege suae potestatis amisit, cum in dianem a lege suae potestatis amisit, cum in diaboli potestate esse permisit; quia nec diabolus a potestate Dei est alienus. sicut nec a bonitate. Nam qualicumque vita diabolus vel homo non subsisteret, nisi per eum qui vivificat omnia. Non ergo Deus hominem deseruit, ut non se illi exhiberet Deum; sed inter mala poenalia etiam malis multa praestitit bona, et tandem hominem quem commissio peccatorum diabolo subdidit, remissio peccatorum per sanguinem Christi data a diabolo eruit, ut sic justitia vinceretur diabolus, non potentia. Sed qua justitia? Jesu Christi. Et quomodo victus est ea? Quia in eo nihil dignum morte inveniens, occidit eum tamen. Et utique justum est ut debitores quos tenebat, liberi dimittantur, in eum credentes quem sine ullo debito occidit. Ideo autem potentia vincere noluit, quia diabolus vitio perversitatis suae amator est potentiae, et desertor oppugnatorque justi
Abbreviated transcription (Latin):
deꝰ nras tm̃ erigit. et ab inmortalitatiꝰ des¬
peratõne lilerat. qͣm quod tanti noꝰ fecit
deuꝯ: ut dei filius ĩmutabilit̾ bonus in se
manens quod erat. et a nobis accipienꝰ qd̾
ñ erat. dignatus nr̃m inire ꝯsortiũ mala
nr̃a moriendo ꝑferret. Est et alia ratio qr̃
isto potius modo qͣm auo liberare uoluit. qr¬
et sic iustitia suꝑat᷑ dyalolus ñ potentia:
& quomodo id ftm̃ sit exꝓlicalo: ut potero.
¶Adam iutitia dei m potestatem dya¬
uoli ⁊ͣditum est genus humanũ. pcco pͥmi
hominiꝰ in om̃ꝰ origmalit᷑ tͣnseunte ⁊ illiꝰ
debits om̃s obligante. unde om̃ꝯ hoĩo ab
origine sunt sib pͥncipe dyalolo. unde apłũs.¬
uata pc̃to. ñ ut recta creata est ab initio.
ꝯodus aut̃ alle quo tͣdituꝰ est homo ĩ dyabo¬
uipotestate: non ita debet intelligi. tamꝙͣ¬
tm̃ ꝑmiserit. iuste damen illo deserente pᷤ¬
cantem: ꝑtẽrislico auctor inuasit. nͨ dam̾ deus
ꝯtinuit in ira sua miseratõneꝰ suas. nͨ homi¬

Expanded text:
 tantum erigit et ab immortalitatis desperatione liberat, quam quod tanti nos fecit Deus, ut Dei Filius immutabiliter bonus, in se manens quod erat, et a nobis accipiens quod non erat, dignatusque nostrum inire consortium, mala nostra moriendo perferret? Est et alia ratio, quare isto potius modo quam alio liberare voluit: quia sic justitia superatur diabolus, non potentia. Et quomodo id factum sit explicabo ut potero. Quadam justitia Dei in potestatem diaboli traditum est genus humanum, peccato primi hominis in omnes originaliter transeunte, et illius debito omnes obligante. Unde omnes homines ab origine sunt sub principe diabolo. Unde Aposvata peccato, non ut recta creata est ab initio. Modus autem iste quo traditus est homo in diaboli potestatem, non ita debet intelligi, tantantum permisit, juste tamen illo deserente, peccantem peccati auctor illico invasit: non tamen Deuscontinuit in ira sua miserationes suas, nec homi
Abbreviated transcription (Latin):
alicuiꝰ seruũ fecerit: nͨ uxorem dimitt̾e. nͨ illa ob
Uincłm cõiugii in seruitutem redigi potest. Unde
ingenuã acceꝑit uxorem. et post filioꝵ procͤatõnẽ:
eccanone diuortii cuiꝰd̾am se seruũ fecerit. Utrũ
⁊̾ seruituti subici debeat: q̃ situm est. Iudicatu
legeni mlr̾em ĩ seruitutem redigi. dum ille non
ex consensu cõiugis se seruũ fecerit quem lib̾m
ip̃a maritum acceperati
Detetate contrihẽ¬

Expanded text:
alicujus servum fecerit, nec ille uxorem dimittere, nec illa ob vinculum conjugii in servitutem redigi poterit, undeingenuam acceperit uxorem, et post filiorum procreationem occasione divortii, cujusdam servum se fecerit. Utrum etiam servituti subjici debeat quaesitum est. Judicatum legem mulierem in servitutem redigi, dum ille non ex consensu conjugis se servum fecerit, quem liberum ipsa maritum acceperat. 4. De aetate contrahen
Abbreviated transcription (Latin):
aliĩs affert inpedim̃tũ salutis. sicut discessio fide¬
lis ab infideli qͣm non prohib dñs. qr corã alo nõ
estĩusta. S apłus ne fiat consilio caritatis suadet.
ut uemomeare uisionis nccͣitate deneat᷑. s consllii
uoluntate libere fiat. Ex hiis monstͣtur int̾ infi¬
deles coniugiũ esse. et consiliũ apłi ñ obuiare p̾cep¬
to dñi. quo iub fidelem ñ iungi infideli ⁊ si cõiu̾cti
siu̾nt: seꝑari. legit᷑ .ii . qd heͤsdras ꝓph̃a ĩmo dñs per
eum iussit isrłitis uxores dimitt̾e alieuigenas. per
qͣs ibant ad deos alienos. ñ ille ꝑ maritos adqͥreban¬
t ͤ deo. recte ħ et p̾cepit. qr ꝑ moysen iusserat dñs:
ne quiꝯ uxorem alienigenã duceret. merito ergo
qͣs duxant dño prohibente: Sño iubente dimi̾se

Expanded text:
aliis affert impedimentum salutis: sicut discessio fidealiis affert impedimentum salutis: sicut discessio fidelis ab infideli, quam non prohibet Dominus, quia coram illo non est injusta; sed Apostolus ne fiat, consilio charitatis suadet, ut nemo in ea re jussionis necessitate teneatur, sed consilii voluntate libere faciat. Ex his monstratur inter infideles conjugium esse, et consilium Apostoli non obviare praecepto Domini, quo jubet fidelem non jungi infideli, et si conjuncti fuerint separari. Legitur enim quod Esdras propheta, imo Dominus per eum, jussit Israelitis uxores dimittere alienigenas, per quas ibant ad deos alienos; non illae per maritos acquirebantur Deo. Recte hoc praecipit, quia per Moysen jusserat Dominus ne quis uxorem alienigenam duceret . Merito ergo, quas duxerant Domino prohibente, Domino jubente dimise
Abbreviated transcription (Latin):
iugiis fideliũ ⁊ infideliũ que contͣhuntͤ ab eis indis¬
pari religione ⁊ fide manentib. apłus uero agit de
illis qui umꝰ eiuid̾m q infidelitatis fuerunt. qͣndo
cõiũcti sunt. S cum ueniss ewang̾. alt̾ sine aldero
crodidit. intelligiꝯ ne quid dicam ͤ attende ut rẽ
ip̃am diligentiꝰ explanã: g̃cte conuges duo. uniuꝰ
infidelitatis fuerunt qͣnto cõiuncti sunt. nlła de
hiis q̃stõ est que ꝑtineat ad illd̾ p̾ceptũ uet̾is ⁊ it.
quo prohibet᷑ fideł cum infideli copulare cõiugiũ.
p̃dicator credidit eoꝵ unus. uł una. s ita. ut infi¬
deł cum fideli habitare consentiat. ñ iubet dñs ut¬
iubet ut ñ dimittat. s consulit ut si quis aliter
agat: ñ sit tͣnsgͣssor. Sicut ꝙ de uirginib cõsulit.
monet ergo quod est lucraudi occasio cũ possit
licite relinquere q ñ expedit. tũnc ir. ñ expedit
id qd̾ licitũ est qͣndo ꝑmictit᷑ quid. S usus ip̃ius

Expanded text:
jugiis fidelium et infidelium quae contrahuntur ab eis in dispari religione et fide manentibus. Apostolus vero agit de illis qui unius ejusdemque infidelitatis fuerunt, quando conjuncti sunt. Sed cum venisset Evangelium, alter sine altera credidit. Intelligis ne quid dicam? Attende, ut rem ipsam diligentius explanem. Ecce conjuges duo unius infidelitatis fuerunt quando conjuncti sunt; nulla de his quaestio est quae pertineat ad illud praeceptquo prohibetur fidelis cum infideli copulare coniugium. praedicator, credidit eorum aut unus aut una, sed ita ut infidelis cum fideli habitare consentiat. iubet fideli doiubet? agat, non sit transgressor, sicut et de virginibus consulit. Monet autem quod est lucrandi occasio, cum possit licite relinquere, sed non expedit. Tunc enim non expedit quod licitum est, quando permittitur quidem, sed ipsius usus
Abbreviated transcription (Latin):
bidam affuisse et ꝓfuisse sine nisibilib sacͣmen¬
tis. uisiblẽm uero sauctificatõm que sit sacͣmen¬
to uisbili. sine inuisibili posse a desse. non posse ꝓ¬
Hiͣncͣ corneliꝰ et qui cum eo erant iam sp̃u scĩfica¬
ĩ uisibil scĩficatio esse potest. et prodesse. uistoilis
aut̃ que fit sacͣmentotenꝰ : sine ĩuissbili prodesse
cit fides ecc̃e sine sacͣmento. qui si absq baptis¬
mo fu̾int deffuncti. ⁊̾ cum deffu̾nt᷑ ad baptm̃:
dãpnabunt᷑. sicut inłĩs sanccoꝵ destunolis cõpro
u̾at᷑. ad quod hoc unũ suffitiat. augꝰ. firmissime
re incipiunt. et ibi moriunt᷑. uł de matrib nati
sine sacͣmento bapt̃i de hoc seculo tͣnsierunt: e
nuo infideliũ ascribunt᷑: ita qui uaptizantur
fideles uocant᷑. qui a fideliũ. ⁊sortio ñ seꝑant᷑.
cũ orat ecc̃a pro fidelib deffunctis. fideles gͥst̃¬

Expanded text:
dam affuisse et profuisse sine visibilibus sacramentis. Visibilem vero sanctificationem, quae fit sacramento visibili sine inHinc Cornelius et qui cum eo erant, jam Spiritu sanctificainvisibilis sanctificatio esse potest et prodesse: visibilis autem quae fit sacramento tenus, sine invisibili prodesse n sufficit fides Ecclesiae sine sacramento, quia, si absque baptismo fuerint defuncti, etiam cum deferuntur ad baptismum, damnabuntbatur. Ad quod hoc unum sufficiat. Aug. ait, lib. dere incipiunt et ibi moriuntur, vel de matribus nati sine sacramento Baptismi de hoc seculo transeunt, aetur, infidelium ascribuntur numero, ita qui baptizantur, fideles dicuntur, qui a fidelium consortio non separantur, cum orat Ecclesia pro fidelibus defunctis. Fideles
Abbreviated transcription (Latin):
uisi uolentib nobis. ergo⁊ m̾itũ fidei de miscdia
deluenit. Non gͦ pp̃ fid̾m uł aliqͣ merita clegit
deus aliquo ab et̾no. uł apposiuit gr̃am iustifica¬
essemꝰ tales ꝑ ip̃am electõmgratiẽ sue qͣ gͣtifi¬
cauit nos: in silectõ filio suo.

Expanded text:
nisi volentibus nobis, ergo et meritum fidei de misericordia Dei venit. Non ergo propter fidem vel aliqua merita elegit Deus aliquos ab aeterno, vel apposuit gratiam justificaessemus tales per ipsam electionem gratiae suae, qua gratificavit nos in dilect
Abbreviated transcription (Latin):
a̾ccipiendum sit quod supͣ dixit illa tria s.
memoriam. indellũtiam. et uoluntatem.
esse unsi. unam mentem. unam essentiam. qd̾
utiq non uidet᷑ esse uerum. iuxͣ ꝓprietatem
sermonis. mens . n .i. spiritꝰ ratõnał essẽtia
est sp̃uał. et incorꝑea. illa uero tria nat᷑ales
ꝓprietates seu uires sunt ip̃ius mentis. ⁊ a se
inuicem differunt. quia memoria ñ est ĩtel¬

Expanded text:
accipiendum sit quod supra dixit, illa tria, scilicet memoriam, intelligentiam et voluntatem esse unum, unam mentem, unam essentiam: quod utique non videtur esse verum juxta proprietatem sermonis. Mens enim, id est spiritus rationalis, essentia est spiritualis et incorporea; illa vero tria naturales proprietates seu vires sunt ipsius mentis, et a se invicem differunt, quia memoria non est intel
Abbreviated transcription (Latin):
nem ficri saluũ: nis̃ q̃m fieri saluũ: ipse uolu̾it.
ñ quod nullus sit ħominũ. uisi q̃m saluũt ip̃se¬
uolu̾it uelit. S quod nullus fiat saluuꝰ. nisi ꝙ̃
uoluisse fieri. quod fcm̃ non sit. ¶ S̾ ic t̾ intelli¬
nũdum. ñ quia nullus hoĩm est qui ñ illuminet᷑.
s quia nulluꝰ nisi ab ipso illuminat᷑. Y ot est ⁊ a lio
modo illud intelligi. dum tñ credere ñ cogamur
oĩpotentem aliquid uoluisse fieri. ftm̃ q nõ esse.¬
qui sine ulliꝰ ambiguitatib sicut in celo ⁊ in t̾ra.
sicut u̾itas cantat᷑ om̃ua quecumq uoluit fecit:
ꝓfecto facere non uoluit: q̃ cumq sĩ fecit. Ex hiis¬

Expanded text:
fieri ipse voluerit: non quod nullus sit hominum nisi quem salvum fieri velit, sed quod nullus fiat salvus nisi quem potens aliquid voluisse fieri quod factum non sit. Sic etiam intellim; non quia nullus hominum est qui non illuminetur, sed quia nisi ab ipso nullus illuminatur. Potest et alio modo illud intelligi, dum tamen credere non cogamur Omnipotentem aliquid qui sine ullis ambiguitatibus si in coelo et in terra, sicut et Veritas cantat, omnia quaecunque voluit fecit , profecto facere noluit quodcunque non fecit.
Abbreviated transcription (Latin):
unici intelłntia. Nam nͨ solitariũ sermo sigc̃at. ⁊ in¬
diffe̾ntem tam̾ nat᷑am professio docet. uisus est .n.
in filio pater ꝑ nat᷑e unitam siłitudinem. Unũ sũt
.i. natꝰ. et generans unũ sunt: ueq unuꝰ. Nõ itaq
solitariꝰ filiuꝰ est. nͣ singulꝰ. neq dispar. Item ĩeod̾m. ¶hyl.¬
sicut in prẽ et filio credere duo deos impiũ est: ita pa¬
trem et filium singulargm d̾ in p̃dicare⁊ sac̾ legiũ
est. nichil in huꝯ nouũ nchil du̾sum. nicͥhꝰ aliemĩ

Expanded text:
ii intelligentia. Nam nec solitarium sermo significat, et indifferentem tamen naturam professio docet. Visus est enim in Filio Pater per naturae unitam similitudinem. Unum sunt enim natus et generans; unum sunt, neque unus. Non itaque solitarius Filius est, nec singularis, nec dispar. Item in eodem: Sicut in Patre et Filio credere duos deos impium est, ita Patrem et Filium singularem Deum praedicare, sacrilegum est. Nihil in his novum, nihil diversum, nihil alie
Abbreviated transcription (Latin):
de utroq int̾ogatꝰ ñ deo. s d̾m responde. Non sic
tibi dcm̃ fu̾it cum dicis filisi esse quos pr̃ est pro¬
ad se .i. dicit᷑ deuꝰ. ad prem filius dicit᷑. ⁊ ͤ simi¬

Expanded text:
De utroque interrogatus, Deum, non Deos responde. Non sic De utroque interrogatus, Deum, non Deos responde. Non sic tibi dictum fuerit cum dicis Filium hoc esse quod Pater est, proAd se enim Deus dicitur; ad Patrem Filius dicitur. Rursum
Abbreviated transcription (Latin):
siuit. ħiis ubis aꝑte sig̾cat. si tñ intełłigis hrtice
quia diuina naͣ ñ aliud est ab hiis que sua sunt.
ita ut insint ⁊ ꝑ illa in om̃ib est suis que ñ insunt.
Sua .ii. sunt ⁊̾ que ñ insunt .i. om̃is creat᷑e. et sua
sunt que insunt. ut tres ꝑ sons. que sunt eid̾m na¬
ture. et ead̾mi naͣ. Sicut supͣ augl. testimonio fir¬
mauimꝰ. dicentis tres ꝑsonas essentie eiusd̾m. uel
eand̾m essentia. S non ex ead̾messentia. ne aliud
intelligat᷑ essentia aliud ꝑ sona. ss tñ diffitemur
sig̃cat᷑ quod est ꝯmune trib. hic uero ñ. est tam
ypostasis essentia. ⁊ ecomilo. fateam᷑gꝰ onũ atq
id̾m esse tres ꝑ sonas scd̾m essentiã. diffe̾ntes aut̃
ꝓprietatib. unde augꝰ suꝑ socitm psalmi p̾taxat᷑
ait. queris quid sit pat̾. respondet᷑ deus. q̃ris qͥd
sit filꝰ respondet᷑ deus. queris quid sit pat̾ ⁊ filiuꝰ.
respondet᷑ deus. de singuł int̾rogatꝰ d̾m responde.

Expanded text:
sunt. His verbis aperte significatur, si tamen intelligis, haeretice, quia divina natura non aliud est ab his quae sua sunt, ita ut insint; et per illa in omnibus suis est quae non insunt. Sua enim sunt etiam quae non insunt, id est, omnes creaturae; et sua sunt quae insunt, ut tres personae, quae sunt ejusdem naturae et eadem natura; sicut supra August. testimonio firmavimus, dicentis eamdem essentiam, sed non ex eadem essentia, ne aliud intelligatur essentia, aliud persona. Non tamen diffitemur significatur quod est commune tribus, hic vero non. Est tamen hypostasis essentia, et e converso. Fateamur ergo unum atque idem esse tres personas secundum essentiam, differentes autem proprietater? respondetur Deus. Quaeris quid sit Filius? respondetur Deus. Quaeris quid sit Pater et Flius? respondetur Deus. De singulis interogatus, Deum responde.
Abbreviated transcription (Latin):
tñ habuit in qͣntũ homo. tantã qua maior esse est¬
ñ ualet. qui ex caritate exintia aĩam posuit
pro amicis et inimiciꝰ. habuit r in corde ca¬
nitatem. qͣm nobis oꝑe exhibuit. ut exhebiti¬
oniꝰ forma nos ad diligendũ instrueret. Hic
aut̃ dicendum aliquid de caritate. et modo ⁊ or¬
Iuid sit cantas

Expanded text:
n habuit in quantum homo, tantam quae major esse non valet, qui ex charitate eximia animam posuit pro amicis et inimicis. Habuit enim in corde charitatem quam opere nobis exhibuit, ut exhibitionis forma nos ad diligendum instrueret. Hic aliquid dicendum est de charitate, et modo, et orQuid sit charitas
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ib que dimissa sunt. hoc aut̃ ut supͣdiximꝰ ũ
s assertõne dixit quod ostendit᷑. ex eo quodait. ĩ
cod̾m ubro sicͭ si adͣ baptm fictꝰ acced̾it om̃ia di¬
missa sunt ei pcc̾a aut ñ sunt dimissa. eligat qd̾
uolu̾it. Ecce aꝑte cernis. si tñ intendis: id dix¬
isse augꝰm ñ asserendo: sec querendo. et alioꝵ
pit bapt̃s ad salutem: cuni illa fictio ueraci

Expanded text:
omnibus quae dimissa sunt. Hoc autem, ut praediximus, non sub assertione dixit; quod ostenditur ex eo quod ait in eodem libro sic: Si ad baptismum fictus accedit, dimissa sunt ei peccata, aut non sunt dimissa; eligant quod voluerint. Ecce aperte cernis, si tamen attendis id dixisse Aug. non asserendo, sed quaerendo, et aliorum piat ad salutem, cum illa fictio ueraci
Abbreviated transcription (Latin):
et .ꝙͦ. et illud sp̃c .s. discipline effugiet fictui.
xp̃m ꝑnities fictionis. uam redire dimissa pec¬
⁊̃ in illo seruo a quo dimissũ dñs debitũ petiit: qr
gr̃a quominꝰ om̃ia pcca dimittant᷑. ⁊̾ a frat̾nũ
odium in eius cui dimittunt᷑ aĩo: ꝑ seuerat. sol¬
hora monientũ q aute uapt̃m et in bapt̃o. dein¬

Expanded text:
  enim  sanctus disciplinae effugiet fictum: id t eum Christo pernicies fictionis. Nam redire dimissa pec in illo servo, a quo Dominus dimissum debitum petivit, eo quod gratia quominus omnia peccata dimittantur, etiamsi fraternum odium in ejus cui dimittuntur, animo perseveret. Solhora momentu
Abbreviated transcription (Latin):
tum .s. ad poc̃oꝵ remissõm. et ad corporał ĩ fir¬
mitatis alleuiatõm. Unde constat eum qͥ hͣnc
unctõm fideliter deuote q ꝑceperit. et in corꝑe
et in aĩa alleuiari. si tũ expedit ut in utroq
alleuiet᷑. quod si forte corporis ualitudiuẽ illi
aliis sacͣmentis. ita et in isto sacͣmento: aliud
est sacͣmentũ. aliud res sacͣmenti. Sacͣmentũ

Expanded text:
t, ad peccatorum remissionem, et ad corporalis infirmitatis alleviationem. Unde constat eum qui hanc Unctionem fideliter devoteque percipit, et in corpore et in anima alleviari, si tamen expetit ut in utroque allevietur. Quod si forte corporis valetudinem illi aliis sacramentis, ita et in isto, aliud est sacramentum, aliud res sacramenti. Sacramentum
Abbreviated transcription (Latin):
E qr illi ꝑ uiolentiã noc̾e nͭ poterat ad fraudẽ se
oniltit. ut dolo hoĩom sliplantaret. q̃m uirtute
iuꝑare noͣn quiret. Neaut̃ fraus illius nimis m̾aifesta¬
repelleret᷑ Iter̃ ne nimis occulta foret fraus eius que
caueri non posset et ħomo simł uideret᷑ iniuriã pati
si talit̾ cͥtõueniri ꝑmitt̾et eum deꝰ: ut p̾cauere ũ posset
ĩ aliena quidͥ forma uenire ꝑmissus est dyabolꝰ. s tñi

Expanded text:
 illi per violentiam nocere non poterat, ad fraudem se convertit, ut dolo hominem supplantaret, quem virtute superare nequiret. Ne autem fraus illius nimis manifestarepelleretur: iterum ne nimis occulta foret fraus ejus quae caveri non posset, et homo simul videretur injuriam pati, si taliter circumveniri permitteret eum Deus ut praecavere non posset, in aliena quidem forma venire permissus est dia
Abbreviated transcription (Latin):
tuoꝵ. erat suꝑ celos uita uiuentiũ. uere mor¬
tuus. uere uiuus. ĩ quoet mortem susceptõ
mortalitatis excepit. et uitam diuiuitaꝯ ñ
ꝑdidit. mortem igit᷑ dei filius et in anima nõ
ꝑtulit. et in maiestate ñ sensit. S tam̃ par¬
ticipatione ĩ firmitatis rex glorie crucifixꝰ
est. Ex hiiꝰ apparet quod xpistꝰ eodem tp̃r
totus̃ erat in sepulcro totꝰ ĩ inferno totus
ubiq. sicut et modo totꝰ estr ubicumq est:
erat: et si totua. sicut xpistꝰ totꝰ est deꝰ totꝰ
homo. s ñ totũ. qr ñ solũ est deus uł homo:
set et deus et homo. totum .n. ad naͣm re¬
fertur. totꝰ aut̃ ad ypostasim. sicut aliud ⁊
aliquid ad naͣm: alius uero et aliquis ad ꝑ¬
sonam referuntur. Unde iohes damascenꝰ.

Expanded text:
um, erat super coelos vita viventium; vere mortuus, vere vivus; in quo et mortem susceptio mortalitatis excepit, et vitam divinitas non perdidit. Mortem ergo Dei Filius et in anima non pertulit, et in majestate non sensit; sed tamen participatione infirmitatis Rex gloriae crucifixus est. Ex his apparet quod Christus eodem tempore totus erat in sepulcro, totus in inferno, totus ubique; sicut et modo totus est ubicumque est, erat, etsi totus, sicut Christus totus est Deus, totus homo, sed non totum; quia non solum est Deus vel homo, sed et Deus et homo. Totum enim ad naturam refertur, totus autem ad hypostasim; sicut aliud et aliquid ad naturam, alius vero et aliquis ad personam referuntur. Unde Joan. Damasc.
Abbreviated transcription (Latin):
eo .i. sine cius uoliuitate. qr ñ eius uolunt ate fit
pcc̃ni. ñ gͦ deo nolente uł uolente. s ñ uolente:
mala funit. quia ñ sb̾est dei uoluntati ut malũ
fiat. uł ñ fiat. s ut fieri sinat. qr bonũ est sinere
mala fieri. et utiq uolens sim. ñ uolens iala.
s uolens si nere ut ipsa fiant q mala sunt lona.
ñ ca fieri. uł esse bonũ est.

Expanded text:
oluntate fit peccatum. Non ergo Deo volente vel nolente, sed non volente, fiunt mala; quia non subest Dei voluntati ut malum fiat vel non fiat, sed ut fieri sinat, quia bonum est sinere mala fieri: et utique volens sinit non volens mala, sed volens sinere sinti ut ipsa fiant, quia nec mala sunt bona, nec ea fieri vel esse bonum est.
Abbreviated transcription (Latin):
mala ñ fieri uł u̾ esse: inductõnb p̾missis ita
respondent. dicentes d̾m nͨ uelle mala fĩ. nͣ uel¬
le ñ fl̾. ice nolle fi̾. s tñ ñ uelle fieri. Si . i uell
ea fieri. uł esse. faceret utiz ea fieri. uł esse. et
tate fiunt mala. Item si uollet mala fi̾. icł uel¬
let ũ fieri. et tũ fierent: omp̃s ñ esset. cuu eiꝰ
uoluntas. humane uo luuitatiꝰ effectu ĩpedi

Expanded text:
mala non fieri vel non esse, inductionibus praemissis ita respondent, dicentes Deum nec velle mala fieri, nec velle non fieri; vel nolle fieri, sed tantum non velle fieri. Si enim vellet ea fieri vel esse, faceret utique ea fieri vel esse; et ergo ejus voluntate fiunt mala. Item, si nollet mala fieri, vel vellet non fieri, et tamen fierent, omnipotens non esset, cum ejus voluntas humanae voluntatis eff
Abbreviated transcription (Latin):
scd̾m carnem. qr ñ solum carnẽ s ⁊ aĩam ex tͣdu
ce arbitͣti sunt. Sicut . ir. in gu̾atõe ꝓliꝯ de carne pa¬
terna sub̾alit̾ tͣhit᷑ caro. sic t̾ degignentis amina
aĩa geniti essentialit̾ dedudi: ab hiis existimatur.
Iõ sicut de corrupta carne caro corrupta seminat᷑:
ita s̾ de aĩa pͨcatrice aĩa p̾catͥx corruptõe originali
ĩfecta: au alis tͣ hi dicit᷑.¬

Expanded text:
dum carnem, quia non solum carnem, sed et animam ex traduce esse arbitrati sunt. Sicut enim in generatione prolis de carne paterna substantialiter trahitur caro, ita etiam de gignentis anima anima geniti essentialiter deduci ab his existimabatur. Ideoque sicut de corrupta carne caro corrupta seminatur, ita etiam de anima peccatrice anima peccatrix, corruptione originali infecta, ab illis trahi dicit
Abbreviated transcription (Latin):
nis edificatũ eit hoc templũ. et tu trils diebuꝯ
humani corꝑis ꝑficitur. hoꝵ occ̾one u̾ͥboꝵ quidã
dr̃e p̾cumpserunt dñici corꝑis forͣm tot dieb ad¬
distinctam. et mox ĩ doui dei uisse ssbi carnem ⁊
saua orit᷑ intellñtia uerbi. non .ii. ideo sllud dixit
augꝰ quin mox ut caro alla opere sp̃c sancti scĩfica¬
ta et a reliqͣ seꝑata fuit illo dei cum aĩa uniret᷑
ut ꝑsc̃us et uerꝰ deus esset. ꝑfc̾us et uerꝰ homo.
momento ꝯceptõnis et unionis dei et hominis
adeo de nuis erat et parua. ut humano uisui uix
et totũ incarnatũ eit et totũ incͥconscͥpt ũ me

Expanded text:
nis aedificatum est hoc templum, et tu tribus diebus humani corporis perficitur. Horum occasione verborum quidam dicere praesumpserunt, dominici corporis formdistinctam; et mox Verbum dicitur sibi unisse carnem et sana oritur intelligentia verbi. Non enim ideo illud dixit August., quia mox ut caro illa opere Spiritus sancti sanctificata et a reliqua separata fuit, Verbo Dei cum anima uniretur, ut perfectus et verus Deus esset, perfectus et verus homo; momento conceptionis et unionis Dei et hominis adeo tenuis erat et parva, ut humano visui vix e, totum i
Abbreviated transcription (Latin):
ita ⁊̾ ꝑ corpus quedam sentit mala que sine
corꝑe ñ sentiret. ut famẽ et sitim. ⁊ hꝰ moi.
uude ñ inmerito deffc̃ũs corꝑis dñr. Iuedã
aut̃ ñ ꝑ corpus: ĩmo tͥ sine corꝑe sentit. Ut
est timor ⁊ hꝰmoĩ. Sentit ergo aĩa dolores. s
quosdam ꝑ instr̃m corꝑis: quosdã uero non.
Suscepit aut̃ xpistꝰ sicut uerani naͣm ho¬
miniq: ita et uero deffcũs hominis. S ñ
om̃s. Assumpait .n. deffc̃uꝰ pene: q ñ culpe.
nͨ tñ om̃s deffcũꝰ pene: S eog om̃s quos hoĩ
eum assum̾e expediebat. et ilie diguitati ñ
derogabat. Sicut .n. pp̃ hoĩem homo fcũꝯ i:
Ita pp̃ eum hoĩs deffcũs suscepit. Suscepit
.ii. de nr̃o ut de suo nobis tribueret ut no¬
tem: ut suam nobis infunderet nouitatem.
Sunplam accepit ille uetustatem .i. pene:

Expanded text:
ita etiam per corpus quaedam sentit mala quae sine corpore non sentiret, ut famem, et sitim et hujusmodi. Unde non immerito defectus corporis dicuntur. Quaedam autem non per corpus, imo etiam sine corpore, sentit: ut est timor, et hujusmodi. Sentit ergo anima dolores, sed quosdam per instrumentum corporis, quosdam vero non. Suscepit autem Christus sicut veram naturam hominis, ita et veros defectus hominis, sed non omnes. Assumpsit enim defectus poenae, sed non culpae, nec tamen omnes defectus poenae, sed eos omnes quos homini eum assumere expediebat, et suae dignitati non derogabat. Sicut enim propter hominem homo factus est, ita propter cum hominis defectus suscepit. Suscepit autem de nostro, ut de suo nobis tribueret, ut notem, ut suam nobis infunderet novitatem. Simplam ille accepit vetustatem, id est,
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑am. s m̾̾st̾ium plaue tͣusit᷑m. potestatẽ a dño
exhorreat colunla mist̾ium maloꝵ. respitiat dñi

Expanded text:
turam, sed ministerium plane transiturum; potestatem a Domino iexhorreat columba ministerium malorum; respiciat Domi
Abbreviated transcription (Latin):
qͣut̃cumq ꝑ fidem et caritatem aute habitam ali¬
quis iustꝰ ad baptm̃ accedit uleriorem ibi recipit
grãm. s non ita in curõcisione. Unde ab he ꝑ fidem
iam iustificato signaculũ tm̃ fuit. nicħ̃ ei intus cõ¬
tulit.
De ꝑuułꝰ defutictis aute diem octauũ.in

Expanded text:
umcumque per fidem et charitatem ante habitam aliquis justus ad Baptismum accedit, uberiorem ibi recipit gratiam; sed non ita in circumcisione. Unde Abrahae per fidem jam justificato signaculum tantum fuit, nihil ei intus contulit. 11. De parvulis defunctis ante diem octavum.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̃ iberatõm exploratoꝵ. pro qͣ fuit ueniale
pcc̃m. s ne putet᷑ quisq in cet̃is pcc̾is / si ꝓpter
lib̾atõm hoĩm fiant ita posse concedi ueniam
miłt̃a .n. mala detestanda talem secunt᷑ errorẽ.
pͣossumꝰ .n. et furando a licui prodesse. si pauꝑ
cui dat᷑ sentit cõmodũ. et diues cui tollit᷑ nõ
qua nisi ad hoc ei consentiat᷑ appareat a modo

Expanded text:
pter liberationem exploratorum, pro qua fuit veniale pter liberationem exploratorum, pro qua fuit veniale peccatum. Sed ne putet quisque in caeteris peccatis, si propter liberationem hominum fiant, ita posse concedi veniam, multa enim mala detestanda talem sequuntur errorem. Possumus enim et furando alicui prodesse, si pauper cui datur sentit commodum, et dives cui tollitur nonqua, nisi ad hoc ei consentiatur, appareat amando
Abbreviated transcription (Latin):
datioꝵ sũnt .n. mendatia quedam ꝓ sa¬
luite et cõmodd aliculꝰ ñ malitia s benigni¬
tate dicta. qͣnt̃ obstetrices meutite sunt. et
raib. est et aliud meudatii genꝰ quod fit ioco.
quod ũ fallit. scit .ii. cui ditit᷑ causa ioci dici.
et hec duo gen̾a mendatioꝵ ñ sunt sine culpa.
s ñ cum magua ꝑfectis uero ñ cõuenit men¬
diri. nͨ t̾ pro tp̃rali uita alicuiꝰ. nͨ pro corꝑe alte¬
rius: aĩam suam occidant. lic aut̃ eis tacere
uerũ. set uon flm̃n dicere. ut si quis ñ uult ho¬
minẽ ad mortẽ prodere ᷑ uer̃ taceat. s ñ flm̃¬
fc̃m dicat. ⁊̾ciũ uero genꝰ mendatil est. quod
ex maliguitate et duplicitate prodit. cũctis
ualde cauendũ. Hiis uidet᷑ innui mendatia
illa que fiunt ioco uł pro salute a licꝰ inꝑfcĩs
esse uenialia pcc̃a. ꝑfcĩs uero illut quod pro
cõmodo alteriꝰ dr᷑ esse dampnabile. quod ⁊̾ de
Mꝯen datio iccoso putari potest p̾cipue si iteret᷑.

Expanded text:
 Sunt enim mendacia quaedam lute vel commodo alicujus, non malitia, sed benignitate dicta: qualiter obstetrices mentitae sunt et Raab. Est et aliud mendacii genus quod fit joco, quod non fallit. Scit enim cui dicitur, causa joci dici; et haec duo genera mendaciorum non sunt sine culpa, sed non cum magna. Perfectis vero non convenit mentiri, nec etiam pro temporali vita alicujus, ne pro corpore alterius animam suam occidant. Licet autem eis verum tacere, sed non falsum dicere: ut si quis non vult hominem ad mortem prodere, verum taceat, sed non falsum dicat. Tertium vero genus mendacii est quod ex malignitate et duplicitate procedit, cunctis valde cavendum. His videtur innui mendacia illa quae fiunt joco vel pro salute alicujus, imperfectis esse venialia peccata, perfectis vero illud quod pro commodo alterius dicitur esse damnabile, quod etiam de mendacio jocoso putari potest, praecipue si iteretur.
Abbreviated transcription (Latin):
neratõnis sacͣmento pro ꝯfessione xp̃i moriũt ᷤ
t m̃ eis ualet ad dimittenda pcca: qͣutũ si ablu¬
erent᷑ sacro fonte bapt̃i. audisti quod passio
pro noĩe xp̃i suscepta supplet uicem baptismi.
nͨ tm̃ passio uimi bapt᷑i implet: set ⁊ fides et
cont̾ictio ubi ncc̾itas excludit sacͣmentum.
implere passõm. de latron illo cui ñ baptirato
dcm est. hodie mecũ cris in paradiso. beatꝰ cypri¬
anus non leue document ũ assumit. quod eciã
xpisti id quod bapt̾o doerat posse supplere: sec
⁊̃ fidem et cõuersioneni cordis. si forte ad cele¬
bͣndum mist̾ iuĩ uap̃ti in angustiis ip̃m succ᷑ri¬
non potest. neq .n. latro ille pro noĩe xp̃i cru¬
cifixus est: s pro meritis facinoꝵ suoꝵ. ñ quia
credidit passus est. set dum patit᷑ credit. qͣntũ¬

Expanded text:
nerationis lavacro pro confessione Christi moriuntur, tantum eis valet ad dimittenda peccata, quantum si abluerentur sacro fonte baptismi. Audistis quod passio pro Christi nomine suscepta supplet vicem Baptismi. Nec tantum passio vicem Baptismi implet, sed etiam fides et contritio, ubi necessitas excludit sacramentum, implere passionem de latrone illo, cui non baptizato dictus est: Hodie mecum in paradiso , beatus Cyprianus non leve documentum assumit, quod etiam em pro nomine Christi id quod de baptismo deerat posse supplere; sed etiam fidem conversionemque cordis, si forte ad celebrandum mysterium baptismi in angustiis temnon potest. Neque enim latro ille promomine Christi crucifixus est, sed pro meritis facinorum suorum, nec quia credidit, passus est, sed, dum patitur, credidit. Quantu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̾ esse ubi cõuersio cordis deffuerit. cõuersio at̾
cordis potest quid iuesse: ñ ꝑcepto bapt̃o. s con¬
tẽpto baptõ non potest. nͨ ullo modo dicenda est
cõuersio cordis ad d̾m cum dei sacͣment᷑ cõtemp¬
⁊ fidem et cont̾ccõm cõferre remissionẽ. ubi
ñ ꝯtempnit᷑ sacͣmentũ. ut in latrone illo osten¬
ditur. qudͥd non ꝑ passioneni s ꝑ fidem salua¬
tus est sine uaptismo ¶E dicunt quidam

Expanded text:
inesse, ubi cordis conversio defuerit; conversio autem cordis potest quidem inesse non percepto baptismo, sed contempto non potest. Neque ullo modo dicenda est conversio cordis ad Deum, cum Dei sacramentum contemetiam fidem et contritionem conferre remissionem, ubi non contemnitur sacramentum, ut in latrone illo ostenditur, qui non per passionem, sed per fidem salvatus est sine Baptismo. Sed dicunt quidam
Abbreviated transcription (Latin):
ũ sufficere ad iustitiam et salutẽ optinendam. nͨ
mltis p̾cedentib grãm dei aduocari. sic ut pelagia¬
na hẽsis tͣdidit. nam ut ait augꝰ in .uͭ iret᷑cta¬
tõnũ noui heretici pelagiani sib̾m sic asserunt
uoliuitatis. ar. ut gratie dei ñ relinqͣt iocũ. qͣm
scd̾m merita nr̃a dari asserunt pelagia noꝵ h̃esis
õim recentissima a pelagio monacho est exorta.
hii dei gr̾e qͣ p̃destinati sumus et qͣ meruimꝰ de po¬
testate denebͣꝵ erui. in tantũ ĩ imici sunt ut sũ
Nͣt c̾dant hoĩem posse facere om̃ia diuina mãdata.
supponebat dicens. ad hoc eam dari hõib ut que faõe
difficilius posse homineꝯ sine gr̃a diuina illã ergo

Expanded text:
n sufficere ad salutem et justitiam obtinendam; nec meritis praecedentibus gratiam Dei advocari, sicut Pelagiana haeresis tradidit. Nam, ut ait Aug. lib. 1 Retract.: Novi haeretici Pelagiani liberum sic asserunt voluntatis arbitrium, ut gratiae Dei nonrelinquant locum, quam secundum merita nostra dari asserunt. Pelagianorum haeresis, omnium recentissima a Pelagio monacho exorta est. Hi Dei gratiae qua praedestinati sumus, et qua meruimus de potestate tenebrarum erui, in tantum inimici sunt, ut sine hac credant hominem posse facere omnia divina mandata. supponebat dicens ad hoc eam dari hominibus, ut quae fdifficilius, tamen posse homines sine gratia facer
Abbreviated transcription (Latin):
am̃s angelos mitti asserunt p̾missas
ĩtimis nonꝙͣ reced̾e: ñ quin aliqͣndo mittã¬
tur. s qr rarissime ad ext̾iora prodeũt. naq
tunc ał intiiuis recediuit. s dei p̾sentie et
ꝗtemplatõni semꝑ assistunt. qd t̾ fatiunt

Expanded text:
s angelos mitti asserunt, praedictas intimis nunquam recedere; non quin aliquando mittantur, sed quia rarissime ad exteriora prodeunt; neque tunc ab intimis recedunt, sed Dei praesentiae et contemplationi semper assistunt, quod etiam faciunt
Abbreviated transcription (Latin):
Nũquid eni ut ait᷑ apłus cura est deo de lol: et¬
sicut ñ est cura ded de loyus. ita nͭ de aliis irrõna
buꝰ ꝓuidentiã gͦ ⁊ curam uniu̾salit᷑ de ciuictis
que condidit hab. ut habeat uirũquodq quos
ssbi delet᷑ et conuenit. S sp̃alem ꝓuidentiã atq
curam hab de rõuabilib. quils pͤcẽptã cͣdidit:
eis q recte uiuendi legem p̾scripsit. ac p̾mia
ꝓ misit. hlic ꝓ uidentiam ⁊ curam de irrõnabi¬

Expanded text:
numquid enim, ut ait Aposnumquid enim, ut ait Apossicut non est cura Deo de bobus, ita nec de aliis irrationbus. Providentiam ergo et curam universaliter de cunctis quae condidit habet, ut habeat unumquodque quod sibi debetur et convenit. Sed specialem providentiam atque curam habet de rationabilibus quibus praecepta tradidit, eisque recte vivendi legem praescripsit, ac praemia promisit. Hanc providentiam et curam de irrationabi
Abbreviated transcription (Latin):
et simł uidet ᷑ obuare quod ait ieꝵꝰ. in expõne
abatut. absurdum est inquit ad hoc de duc̾e̾
dei magestatem. ut sciat ꝑ momenta singlã
quot culices nascantur. quot ue moriantur.
quota picitum. et niuscarum sit istͣudo. quot¬
ue pisdes natant in mariꝰ. et similia. Non simus
tam fatui ad ulatores dei. ut dum ꝓuidentiã eius
⁊̃ ad ima retrudimꝰ. in nos ip̃m ĩuiriosi sun. eã¬
d̾m irrõnabiliũ ⁊ rõuabiliũ prouidentiã eisse di¬
centes. hic uidet᷑ dicere ieꝵ. quod deus illoꝵ minimo¬
rum scĩam. sine ꝓuidentiã ñ haleat. quod si est tũt
ñ om̃ia simł scit et semꝑ. ex tali itaq sensu illd̾
dcm̃ esse nou̾imus. ut d̾m illa alt̾natim uł ꝑti¬
culatim scire neget. neq ꝑ dulsa tp̃rm mom̾ita.
sic illa cognou̾it. sicut ꝑ uaria monita illoꝵ q̃dã
deffitiunt. quedam incipiunt. neq allis alus q
irrõnabilib ita ꝓuidet: q̃mad modũ rõnabill.

Expanded text:
et simul, videtur obviare quod ait Hieron. in Expositione Abacuc.: Absurdum est, inquit, ad hoc deducere Dei majestatem, ut sciat per momenta singula quot culices nascantur, quotve moriantur, quota pulicum et muscarum sit multitudo, quotve pisces natent in aquis, et similia. Non simus tam fatui adulatores Dei, ut dum providentiam ejus etiam ad ima retrudimus, in nos ipsos injuriosi simus, eamdem irrationabilium et rationabilium providentiam esse dicentes. Hic videtur dicere Hieron. quod Deus illorum minimorum scientiam sive providentiam non habeat; quod si hoc est, tunc non omnia simul scit et semper. Ex tali itaque sensu illud dictum esse noverimus, ut Deum illa alternatim vel particulatim scire neget, nec per diversa temporum momenta sic illa cognovit, sicut per varia momenta illorum quaedam deficiunt, quaedam incipiunt. Neque illis aliisque irrationabilibus ita providet, quemadmodum rationabilibus;
Abbreviated transcription (Latin):
carat istica ydiomata sunt .i. det̾iminatiue ꝓprietatez
ypostaseo. et ñ uat᷑e. et .i. ypostasim detminãt. ⁊ nõ
uau ꝯdeo licet pat̾nitas. et filiatio sint in diuina es¬
sentia cum eam ñ det̾iant. ñ ideo pot̃ dici quod diuina
pat̾ ⁊ flliuꝰ. ita .n. ꝓprietas det̾nuuat ꝑ sonam. ut
hac ꝓprietate ypostasis sit generans. et illa alia ypo¬
stasis sit geuita. et ita ñ id̾m generat ⁊ generatur.¬

Expanded text:
aracteristica idiomata sunt, id est, determinativae proprietates hypostaseos et non naturae; etenim hypostasim determinant et non naturam. Ideoque licet paternitas et filiatio sint in divina essentia, cum eam non determinent, non ideo potest dici quod divina Pater et Filius. Ita enim proprietas determinat personam, ut hac proprietate hypostasis sit generans, et illa alia hypostasis sit genita; et ita non idem generat et generatur
Abbreviated transcription (Latin):
ñ om̃s sac̾dotes illas duasͣ hre. quia scientias
disc iendi pleriq carent. de alt̾a .i. potentia ligau¬
di et soluendi. querit᷑. utr̃ om̃s sac̾dotes eam hale¬
ant. Iuidam .n. putant hͣnc potestatem illis so¬
lis esse tͣditam. uł concessam. qui doct̾nam siml
ac simł uitam apłõꝵ seruant. illas .ii. claues pro¬
misit dñs petro et imitatorib eius tm̾ ut auuit.

Expanded text:
n omnes sacerdotes illas duas claves habere, quia scientia discernendi plerique carent; de altera, id est, potentia ligandi et solvendi, quaeritur utrum omnes sacerdotes eam habeant. Quidam enim hanc potestatem putant illis solis esse concessam, qui doctrinam simul ac vitam apostolorum servant. Illas enim claves promisit Dominus Petro, et imitatoribus ejus tantum, ut aiunt
Abbreviated transcription (Latin):
nitentiali suo sit aitꝰ ab infirmis in pericu¬
lo mortis positis. pura est inquirenda confes
si forte migͣu̾int. Si uero cõualuerint: penitẽ¬
tie pondus. a sac̾dote impositum diligent̾ ob
temꝑa ponitudinis habita moderatõne: con¬
stituenda sunt. tuo iuditio pro ut conu̾soꝵ
animo prospexeris esse deuotos. parit᷑ etiã
hr̃e deles etatis semł intuitũ. et respicere
periculoꝵ quoꝵcumq. uł egritudinũ nc̃cita¬
In ncc̃itate ũ est

Expanded text:
nitentiali suo sic ait, 26, q. 7: Ab infirmis in periculo mortis positis, pura inquirenda est confesssi forte migraverint. Si vero convaluerint, poenitentiae modum a sacerdote impositum diligenter oboenitudinis habita moderatione constituenda sunt tuo judicio, prout conversorum animos perspexeris esse devotos. Pariter etiam habere debes aetatis senilis intuitum, et respicere periculorum quorumcumque, vel aegritudinum necesIn necessitate non est
Abbreviated transcription (Latin):
tem medo ꝓpham. modo poetam significat. De¬
antor uero uocatur qui uecem modula can¬
turin cantu. husꝰ sunt duo genera. torem¬
p̃centor ⁊ succentor p̃centor qui uccem p̾mitit
in cantu. Succentor qui sb̃seq̃nt̃ canendo respon¬
det. concentor aut̃ dicit᷑ qi consonat. qui aut̃ ñ
cõsonat: ñ concinit concentor ñ erit. Huisbreuit᷑
tragtis admonendi sunt xp̃i mĩstri. qͣtinꝰ sicut
excellunt ordiuis dignitate: ita p̾cellant uite
fanccitate. ut plel eis cõmuisai eoꝵq discipli¬
nis edoctai gͣ tant̾ eis obediat. et eoꝵ imitatõne de
die in diem profitiat: a quib diuiua sacͣmenta re¬
cipiunt. et missaꝵ solempnia audiunt. Missa at̃
dicit᷑. irł qr nussa est hostia cuiꝰ memoratio fit iu
ni hostiam que missa est: ad celestia tendentes.
post dam. uł qr missus celestis uenit: ad consecͣn¬
dum dñicum corpus. ꝑ qͣm ad altare celeste def̾¬
tui hostia. unde ⁊ dicit᷑ nuissa est i
tis ab hrticisteri

Expanded text:
tem, modo prophetam, modo poetam significat. Cantor vero vocatur, qui vocem modulatur in cantu. Hujus sunt duo genera: praecentor, et succentor. Praecentor qui vocem praemittit in cantu, succentor qui subsequenter canendo respondet. Concentor autem dicitur, quia consonat. Qui autem non consonat nec concinit, concentor non erit. His breviter tractatis admonendi sunt Christi ministri, quatenus sicut excellunt ordinis dignitate, ita praecellant vitae sanctitate, ut plebs eis commissa, eorumque disciplinis edocta, gratanter eis obediat, et eorum imitatione de die in diem proficiat, a quibus divina sacramenta percipiunt, et missarum solemnia audiunt. Missa autem dicitur, vel quia missa est hostia, cujus commemoratio fit in ni hostiam quae missa est ad coelestia, tendentes post eam; vel quia missus coelestis venit ad consecrandum dominicum corpus, per quem ad altare coeleste defertur hostia. Unde et dicitur: Missa est. TIS AB HAERETICIS
Abbreviated transcription (Latin):
cos. s iam effigiato corꝑe. qd̾ ⁊̃ moyses in exodo
Siquis inquit᷑ ꝑcusserit mlrẽm p̾gnantem
et abortiuũ fecerit si adhuc informe fũit puer

Expanded text:
sed jam effigiato corpore. Id quod Moyses in Exodo Si quis percusserit mulierem praegnantem et abortivum fecerit, si adhuc informatum fuer
Abbreviated transcription (Latin):
Iuditio n. iustilimi dei tͣditi sunt. ut ait̃ aptus
de quibdam. siue deserendo stue alio m̃odo ex¬
plicabili uł inexpłicabili: ĩ ꝑassiones ignonui¬
nse. Ut crimĩa criminib uindicarent᷑. et sup¬
plitia p̾cautiũ ũ tm̃ s int cormenta.s ⁊ eitio

Expanded text:
Judicio enim justissimi Dei traditi sunt, ut ait Apostolus de quibusdam, sive deserendo, sive alio modo explicabili, sive inexplicabili, in passione ignominiae, ut crimina criminibus vindicarentur, et supplicia p
Abbreviated transcription (Latin):
sui deo uł altari reconciliare licet. qd ecc̃astice
iustitutõni ⁊ consuetudini penitꝰ repugnat. Yo¬
tius gͥ si pufblice p̾casti: pubblice confit̾e te re¬
um.⁊ emenda. Si uero ecculde deliquisti ⁊̃ sic:
ũ taceas. nͨ tñ dico ut pubbłices. tacit᷑uitas .n.
celat ne reputet᷑ foris. qͣlem se iam diui no cou¬
spͣtui exhibuit: quod ex fonte suꝑbie uascitur.
Spẽs .n. suꝑbie est se uelle iustũ inderi: qui pecta¬
tor est. atq ypocrita cõuintit᷑ qui ad iustar pͥmo¬
gare coutendit. uł sicut caym pcc̃n suũ reticẽ¬
do supp̃mere querit. ubi uero suꝑbia reguat.
uł ypocͥsis humilitas locum non ħt. sine humi¬
litate uero: alicui ueniã sperare ñ lic. Ubi gͦ est
tacitͤnitas confessionis: ñ est speranda uenia cͥ¬
minis. Iam c̾tissime liquet qͣm sit detestabile
pc̃ci silentiũ. ⁊ econiso: qͣm sit nctͣia confessio.

Expanded text:
sum Deo vel altari reconciliare licet, quod ecclesiasticae sum Deo vel altari reconciliare licet, quod ecclesiasticae institutioni et consuetudini penitus repugnat. Potius ergo si publice peccasti, publice confitere te reum, et emenda. Si vero occulte deliquisti, etiam sic non taceas, nec tamen dico ut publices. Taciturnitas enim suum quis celat, ne reputetur foris qualem se jam divino conspectui exhibuit, quod ex fonte superbiae nascitur. Species enim superbiae est se velle justum videri qui peccator est; atque hypocrita convincitur qui instar primogare contendit, vel sicut Cain peccata sua reticendo supprimere quaerit. Ubi ergo superbia regnat et hypocrisis, humilitas locum non habet. Sine humilitate vero alicui veniam sperare non licet. Ubi est ergo taciturnitas confessionis, non est speranda venia criminis. Jam certissime liquet quam sit detestabile peccati silentium, et e converso quam sit necessaria confessio.
Abbreviated transcription (Latin):
uoce pudor est confideri: ad pulblicã pnĩam
refferendũ est . ibr.ii. altutem lacͥmaꝵ ⁊ con¬
fesllonis ostendens significare uoluit quod lacͥ¬
me ccculte. et coufessio secretia sicut que fit so¬
li sac̾doti lauat de lictum: qd̾ pudet aliq̃m pub¬
blice confit̾i. qd̾ uero dicit se lacͥmas petri legis
se. ñ confessõm. uł satt̃sstõm: ꝑ hoc ñ excludit
ssla. multa .i. fc̃a sunt. que scripta non sunt.
uł forte nũdũ fcã erat institutio confessionis:
que modo est. Similit̾ et illud prosperi. si sui iu¬
dices fiant. mutabunt et̾na supplitia. et illud.
fatilius d̾m placabunt sibi. qui aut ꝓpͥis con¬
fessionib crimen produnt. aut nescientib
aliis in se sententiã extõicatõnis ferunt. ad
pubblicam confessionem ⁊̃ satt̾iftõm resferri op̃t.
Non .ni. soł sacͥdotib ius ligandi ⁊ soluendi datũ
est. S cuiq suo arbitrio se pena. uł excõicatõnis
sententia ligare. et absq sac̾dotali iuditio se ip¬

Expanded text:
or est confiteri, ad publicam poenitentiam referendum est. Ibi enim virtutem lacrymarum et confessionis ostendens, significare voluit quod lacrymae occultae et confessio secreta, sicut quae fit soli sacerdoti, lavant delictum quod pudet aliquem publice confiteri. Quod vero dicit se lacrymas Petri legis confessionem, per hoc non excludit illa: multa enim facta sunt, quae scripta non sunt; et forte nondum facta erat institutio confessionis, quae modo Similiter et illud Prosperi: Si sui judices fiant, mutabunt aeterna supplicia; et illud: Facilius Deum placabunt sibi, qui aut propriis confessionibus crimen produnt, aut nescientibus aliis in se sententiam excommunicationis ferunt, ad publicam confessionem et satisfactionem referri oportet. Non enim solis sacerdotibus jus ligandi atque solvendi datum est, si cuique suo arbitrio se poena vel excommunicationis sententia ligare, et absque sacerdotali judicio seip
Abbreviated transcription (Latin):
um igit᷑ ex hiis aliis ꝑ q plurib testimo¬
niis. pp ꝑspicuũ fiat. et in dubitabiliter
constet. pcc̃a pͥmũ deo deinde sac̾doti esse confi¬
tenda. et si ip̃e defl̾it etiam sotio. illud iohĩs
confiteri sec quia sufficit ubi crimen occułtũ
est⁊ soli deo ꝑ sac̾dotem ditere. ⁊ semel. n op̃t
pulblicari coram mltis quod eccultũ est. qd̾
nocauit dicens. non dibi dico. ut te prodas in¬
iu pisblicũ. sicut .n. pubblica noxa pułblico
purgatur. nͨ nccͣe est ut quod sac̾doti semel
confessi sumꝰ it̾m confĩteam᷑ s lingua cordis
si recorderis pcc̃oꝵ tuoꝵ. et freq̃nt̃ ea ĩ cõspͨtu
del ꝓnũties. et pro eis dep̾ceris citius illa dele¬
bis. Si uero slla obliuisdaris: ⁊uuc eoꝵ recorda¬
beris nolens. qͣndo publicabunt᷑ in espectu
ꝯniniũ amicoꝵ ⁊ inimicoꝵ. scõꝵ q angelorũ.¬

Expanded text:
um ergo ex his aliisque pluribus testimoniis perspicuum fiat et indubitabiliter constet peccata primum Deo, deinde sacerdoti esse confitenda, et, si ipse defuerit, etiam socio, illud Joan. confiteri; sed quia sufficit ubi crimen occultum est, soli Deo per sacerdotem dicere, et semel. Nec oportet publicari coram multis, quod occultum est. Quod notavit dicens: Non tibi dico ut te prodas in publicum. Sicut enim publica noxa publico purgatur. Nec necesse est ut quod sacerdoti semel confessi sumus, iterum confiteamur; sed lingua cordis, si recorderis peccatorum tuorum, et frequenter ea in conspectu Dei pronunties, et pro eis depreceris, citius illa delebis. Si vero obliviscaris, tunc eorum recordaberis nolens, quando publicabuntur, et in conspectu omnium amicorum et inimicorum, sanctorumque angeloru