comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
merredem erͣngelii. qui enͣngelium ip̃m me
predicante diligent: ego autem ñ habebo. quia
non ip̃m erͣngelium diligo: s eius precium in
illis temporalib constitutum. Quod nefas est
fieri: ut non tanqͣm filius ministret qͥsq ewͣn¬
gelium. s tamqͣm seruus. cui dispensatio cre¬
dita est: ut tamqͣm alienum eroget. et nicħ
inde ip̃e capiat preter cibaria. que non parcici¬
patione regni. s sustentaculum misere ser¬
uitutis dantur extrinsecus. quanqͣm alio loco
et dispensatorem se dicat. Potest enim et seruꝰ
in filioꝵ numeꝵ adoptatus eam rem in qua
coheredis sortem meruit fideliter dispensare o¬
participib suis. S nuncubiait si aut̃ inuit᷑
dispensatio mͥ credita est talem dispensatorem
inceligi uoluit: qui alienum Aisensat un¬
de ipse uichil accipiat. Pigo quecumq res ꝓpter
aluid aliquid queritur: sine dubio inferior ẽ qͣm
il ꝓpter quod queritur. Et iseo illud prinium est

Expanded text:
mercedem Evangelii, qui Evangelium ipsum me mercedem Evangelii, qui Evangelium ipsum me praedicante diligent; ego autem non habebo, quia non ipsum Evangelium diligo, sed ejus pretium in illis temporalibus constitutum. Quod nefas est fieri, ut non tanquam filius ministret quisque Evangelium, sed tanquam servus cui dispensatio credita est; ut tanquam alienum eroget, nihil inde ipse accipiat praeter cibaria, quae non de participatione regni, sed ad sustentaculum miserae servitutis dantur extrinsecus. Quanquam alio loco et dispein filiorum numerum adoptatus, eam rem in qua cohaeredis sortem meruit, fideliter dispensare participibus suis. Sed nunc ubi ait, Si autem invitus, dispensatio mihi credita est, talem dispensatorem intelligi voluit, qui alienum dispensat, unde ipse nihil accipiat. Ergo quaecunque res propter aliud aliquid quaeritur, sine dubio inferior est quam id propter quod quaeritur; et ideo illud primum est,
Abbreviated transcription (Latin):
uide sequitur et dicit. Non aut̃ scripsi hec: ut
itafiant in me. Bonum est mͥ magis moru.
qͣm gloriam ineam quisqͣm inanem faciat.
Hoc dixit: qr iam statuerat pp̃ quosdam otta¬
sionem querentes: manib sius uictum tran¬
siger. Si enum eioͣngelitauero inquit: non
ꝑ ueniam: et finem ewͣngelii in cibo et potu
i incumbit i. ut in deo euoͣngelitem: qr unde
uiuiam non habro. aut aqquiram temporalem
studus. de predicatione eternoꝵ. Sic enim iam
necessuitas erit in eipngelio: non uoluntas. Ue
enimm erit inquit. si non eiongelirauem. Sͦ
quom. debet ȩip̃ngelitares Scilicet ut ipõ elbñ¬
gelio et in regno dei ponat mercedem. Ita enim
potest non coactus eroͣngelrare: s uolens. Si enĩ
uolens inquit hoc facio merreden habeo. Si aut̃
inuitus: dispensatio michi credita est .i. si coact᷑ꝰ
inopia eaꝵ rerum que temporali uite sunt neces¬
saria predico etͣngelium: alii ꝑ me habebunt

Expanded text:
inde sequitur et dicit: Non autem scripsi haec, ut inde sequitur et dicit: Non autem scripsi haec, ut ita fiant in me. Bonum est mihi magis mori, quam ut gloriam meam quisquam inanem faciat . Hoc dixit, quia jam statuerat propter quosdam occasionem quaerentes, manibus suis victum transigere. Si enim evangelizavero, inquit, non perveniam, et finem Evangelii in cibo et potu mihi incumbit; id est, ut ideo evangelizem, quia unde vivam non habeo, aut ut acquiram temporalem fructum de praedicatione aeternorum: sic enim jam necessitas erit in Evangelio, non voluntas. Vae enim mihi est, inquit, si non evangelizavero. Sed quomodo debet evangelizare? Scilicet ut in ipso Evangelio et in regno Dei ponat mercedem: ita enim potest non coactus evangelizare, sed volens. Si enim volens, inquit, hoc facio, mercedem habeo; si autem invitus, dispensatio mihi credita est : id est, si coactus inopia carum rerum, quae temporali vitae sunt necessariae, praedico Evangelium, alii per me habebunt
Abbreviated transcription (Latin):
suntiant de enͣngelio uiuant .i. de eungelis ha¬
lecant ea que huic uite sunt necessaria. S tam
se non ee ab usum hac potestate. Erant enim inl̾¬
li qui o tasionem habere cupiebant aquirendri
mendndi etongelium. quib eam uolens ampu¬
dix aplor manĩb suis uictum suum tolerauit.
Nor bis enuim alio loco dicit: ut amputem ocea¬
pmissu ast dñi de eioͣngelio uiuere. et non in eo
uncdi constituere finem eĩngelirandi. s magis
iprus nuitus sui finem in eĩngelio collocare.t.
ue ad cbum. et si qua sunt alia necesaria. s iato
ista suaeiet.: ut illid impleret: Ne uon uoleu:
h nerssitate eiͣngelitaret. Hoc enim im pbat
cum dicir. Ieseitis q̃m qui in templo opantur q̃
de templo sunt edunt: Qui altario deserui¬
unt altario comparriunt᷑: Sic et dñs ordina¬
uit his qui eirͣngelium annunciant: de euoͣn¬
gelio uiuere. Ego aut̃ nulliuꝰ horum usus sũ.
Huic ostendit ꝑmissum eẽ: non ussum. Ali¬
oquin cont᷑ preceptum dñi fecisse tenebitur. De¬

Expanded text:
iant, de Evangelio vivant, id est, de Evangelio habeant ea quae huic vitae sunt necessaria; sed tamen se non esse abusum hac potestate. Erant enim multi qui occasionem habere cupiebant acquirendi et vendendi Evangelium, quibus cam volens amputare Apostolus, manibus suis victum suum toleravit . De his enim alio loco dicit, « Ut amputem occani de Evangelio viveret, non ideo in eo victu constitueret finem evangelizandi, sed magis ipsius victus sui finem in Evangelio collocaret: iret ad cibum, et si qua sunt alia necessaria; sed ideo ista sumeret, ut illud impleret, ne non volens, sed necessitate evangelizaret. Hoc enim improbat, cum dicit: « Nescitis quoniam qui in templo operantur, quae de templo sunt edunt; et qui altario deserviunt, altario compartiuntur: sic et Dominus ordinavit iis qui Evangelium annuntiant, de Evangelio vivere: ego autem nulHinc ostendit permissum esse, non jussum, alioquin contra praeceptum Domini fecisse tenetur. De
Abbreviated transcription (Latin):
facunꝰ s tamen eẽ necessaria. Quid̃ enĩ inten¬
sit initer bonum quod appecendum est et neces¬
sarium qđ sumendum est: Hac sententia decla¬
rauit cum ait. Querite primum regnum et
uisticiam dei: et hec omĩa apponentur uob̾. Regnũ¬
erta et iusticiam det bonum nr̃m est et hoc appe¬
tendum. et ibi finis constituendꝰ ꝑpter quod omia
intlanius quecunꝙ faciamus. s quia in hac uita
militamus. ut ad illuã regnum ꝑuenire possimꝰ.
que uita sine his necessariis agi non potest. apo¬
nent hec uob̾ inquit. s uos regnum l̃i et iustici¬
ati primum querite. Cum enĩ dixit illud pͥmũ.
siguificauit ꝙ hoc posteriꝰ querendum ẽ non tp̃i
s daginbate. Iilud tamqͣm lonum nr̃i: hoc tã

Expanded text:
facimus, sed tamen esse necessaria. Quid enim interfacimus, sed tamen esse necessaria. Quid enim intersit inter bonum quod appetendum est, et necessarium quod sumendum est, hac sententia declaravit, cum ait, « Quaerite primum regnum Dei et justitiam ejus, et haec omnia apponentur vobis. ergo et justitia Dei, bonum nostrum est, et hoc appetendum, et ibi finis constituendus, propter quod omnia faciamus quaecunque facimus. Sed quia in hac vita militamus, ut ad illud regnum pervenire possimus, quae vita sine his necessariis agi non potest, apponentur haec vobis, inquit, sed vos regnum Dei et justitiam primum quaerite. Cum enim dixit illud primum, significavit quia hoc posterius quaerendum est, non tempore, sed dignitate. Illud tanquam bonum nostrum, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
geit cepit. Aderunt enuim hec: qr nouit paten
noster qł hoꝵ omiium indigeamꝰ. Sufficit n
inquit diei malicia sua. Sufficit qđ ista su¬
mere auegebit ip̃a necessitas qͣm ꝓpterra maliti¬
ain nomenatam arbitror: qri penalis est nobis.
Pertinet enim ad hanc fragilitatem et morta
litatem. qͣm pecraudo meruimꝰ. Huie gͦ pene
temprał necessitatis: noli aidere aliquid gra¬
iuus ut ñ solum patiaris haꝵ retum indigẽ¬
tiam. s etiam ꝓpter hanc explendam milites
deo. Hoc autem loco uehementer cauendum
est ne forte cum uiderimus aliquem seruum
dei puidere ne ista necessaria desint. uel sibi
uel eis quoꝵ s̃ cura commissa est. iudice¬
mus eum cont prereptum dñi sacere et de
srastino esse solicitum. Nam et ip̃e dñs cui
minis trbant angđir tamen ꝑp̃ exemplum neqͥs¬
postra seliudalum pateret᷑: cum aliqulemi cieio¬
rameius animadutis ista necessaria pcurue

Expanded text:
re coeperit. Aderunt enim haec, quia novit Pater re coeperit. Aderunt enim haec, quia novit Pater noster quod horum omnium indigeamus. Sufficit enim, inquit, diei malitia sua: id est, sufficit quod ista sumere urgebit ipsa necessitas. Quam propterea malitiam nominatam arbitror, quia poenalis est nobis: pertinet enim ad hanc fragilitalitatem, quam peccando meruimus. huic ergo poenae temporalis necessitatis nolite addere aliquid grauius, ut non solum patiaris harum rerum indigentiam sed etiam propter hanc explendam milites deo. Hoc autem loco uehementer cauendum est, ne forte, cum uiderimus aliquem seruum dei prouidere, ne ista necessaria desint uel sibi uel eis quorum sibi cura commissa est, iudicemus eum contra praeceptum domini facere et de crastino esse sollicitum. nam et ipse dominus, cui ministrabant angeli, tamen propter exemplum, ne quis scandalum pateretur, cum aliquem seruorum eius ani
Abbreviated transcription (Latin):
uus dñis seruue conatur: qui et regnum derꝑ
magns bono apperit. et hec temporalia. Nlon po¬
man aut̃ simplicem habere oculum et une do¬
mino des secuire.: nͥ quecumꝙ sunt ceta si sunt
necessaria pp̃ hoc unum assumat .i. pp̃ regnũ
nonam et stipendium: sic om̃s eioͣngeluamtes
accipituit. Sit non om̃s ꝓpter salutem ecclesie
ministrant d̾: s ꝓpter hec temporalia que cã¬
aut et ꝓpter illud. S supra iam dictum ẽ. nõ
porestis duob dñis seruire. Ergo simplii cor¬
de tantummodo pp̃ regnum dei debemus aꝑa¬
ti bonum adom̃s non aut̃ in hac aꝑatione
lium nomine crastinum posuit dicens. Ilolite
tolliat esse de crastio. Non enun d̃r cinstinus dies
nisi in. ⁊pr ubi p̾terito sucedit futuix. Ergo cum
alinuid boni oꝑamur. ñ temporalia s ettrua cogi¬
demuis. Euuic erit illud lonum et pfistum opus
Erastinus eiũ dieo uquit. sollicitus exir sͥ ipis.
ut cum sportuerit sumat cibum. uł potum uł
inaumentum cum ip̃a scilicet necessitas urge¬

Expanded text:
nis servire conatur, qui et regnum Dei pro magno bono appetit, et haec temporalia. Non poterit autem simplicem habere oculum, et uni Domino Deo servire, nisi quaecumque sunt caetera, si sunt necessaria, propter hoc unum assumat, id est propternonam et stipendium, sic omnes evangelizantesaccipiunt: sic et non omnes propter salutem Ecclesiae ministrant Deo, sed propter haec temporalia, quae tanaut et propter hoc, et propter illud. Sed supra jam dictum est, Non potestis duobus dominis servire. Ergo simplici corde tantummodo propter regnum Dei debemus operari bonum ad omnes; non autem in hac operatione, lium nomine crastinum posuit, dicens, Nolite cogitare de crastino. Non enim dicitur crastinus dies, nisi in tempore, ubi praeterito succedit futurum. Ergo cum aliquid boni operamur, non temporalia, sed aeterna cogitemus: tunc erit illud bonum et perfectum opus. Crasut cum oportuerit sumas cibum vel potum, vel indumentum, cum ipsa scilicet necessitas urge
Abbreviated transcription (Latin):
tinere. Cum uͦ abbas noui
monasterii ad aliquod horũ
cenobioꝵ uisitandi gr̃a uen̾it:
noscat. cedat ei m õĩb lociᷤᷤ mona¬
sterii ⁊ ip̃e abbas adueniens loc̃
illiꝰ loci abb̃is qͣmdiu ibi manse¬
rit teneat. excepto quł ñ in hospi

Expanded text:
tur. Cum vero abbas Novi Monasterii ad aliquod horum coenobiorum visitandi gratia venerit, noscat, cedat ei in omnibus locis monasterii, et ipse abbas adveniens locum illius abbatis, quandiu ibi manserit, t
Abbreviated transcription (Latin):
hñt et facta non hñt: s etiam quibdam factis at
miracłis. qualia ꝓpt̾ infideles eũ faceret dñs. mo¬
nuit tam̃ ne talib decipiamur. arbitͣntes ibi ẽẽ in¬
uisibilem sap̃iam. ubi uisibile miracłm uiderimus.
Adiungit gͦ et dicit. Multi mͥ dicent in illa die dñe
dñe. non ne in nomine tuo ꝓph̾auimus.⁊ in noie
tuo demonia eiecimus. et in nõie tuo uirtutes mł̃¬
tas fecimuse Et tunc dicam illis. Numqͣm uos cog

Expanded text:
agunt et facta non agunt, sed etiam quibusdam factis atque agunt et facta non agunt, sed etiam quibusdam factis atque miraculis: qualia propter infideles cum fecerit Dominus, monuit tamen ne talibus decipiamur, arbitrantes ibi esse invisibilem sapientiam, ubi miraculum visibile viderimus. Adjungit ergo et dicit: Multi mihi dicent in illa die, Domine, Domine, nonne in nomine tuo prophetavimus, et in nomine tuo daemonia ejecimus, et in nomine tuo virtutes multas fecimus? et tunc dicam illis, Numquam novi
Abbreviated transcription (Latin):
rum. Uidetur enĩ dicere etiam ille qui nec uult nec
intelligit quod dicit. s ille ꝓprie dicit: qui uoluntatẽ
at mentem suam sono uocis enunciat. sicut paulo an¬
te qł dictum est gaudium in fructib sp̃c: ꝓprie dictũ
est. non eo mͦ quo alibi dicit. idẽ apl̃s non gaudet suꝑ
iniquitate. qͣi quisqͣm possit suꝑ iniquitatem gaudere.
que elatio est animi turbide gestientis ñ gaudium. Nã
hoc soli boni hñt. Ergo dicere uident᷑ etiam illi qui ñ
hoc qd̾ sonant et intellectu cernunt et uoluntate ag̃t.
s uoce tantum sonant. Scd̃m quem modum ddñs.
ait. ñ omnis qui dicit mͥ dñe dñe intrabit in regnũ
celoꝵ. Uere aut̃ hac ꝑpe illi dicunt: a quoꝵ uõluntate
atqi mente. ñ abhorret platio sermonis sui. Scl̃m
qͣm significatõnem dicit apłs. nemo potest dicere do¬
minus iħc: nisi in sp̃u scõ. Atq islud ad rem maxi¬
me ꝑtinet: ne decipiamur tendentes ad contemplatõ¬
nem u̾itatis. Non solum noĩe xp̃i ꝑ eos qui nomẽ

Expanded text:
rum. Videtur enim dicere etiam ille qui nec vult, nec intelligit quod dicit: sed ille proprie dicit, qui voluntatem ac mentem suam sono vocis enuntiat. Sicut paulo ante quod dictum est gaudium in fructibus Spiritus, proprie dictum est; non eo modo quo alibi dicit idem apostolus, Non gaudet super iniquitatem : quasi quisquam possit super iniquitatem gaudere: quia illa elatio est animi turbide gestientis, non gaudium; nam hoc soli boni habent. Ergo dicere videntur etiam illi qui non hoc quod sonant et intellectu cernunt et voluntate agunt, sed voce tantum sonant: secundum quem modum Dominus ait, Non omnis qui. Vere autem ac proprie illi dicuntur a quorum voluntate ac mente non abhorret prolatio sermonis sui. Secundum quam significationem dicit Apostolus: Nemo potest dicere Dominum Jesum, nisi in Spiritu sancto. Atque illud ad rem maxime pertinet ne decipiamur, tendentes ad contemplationem veritatis non solum nomine Christi, per eos qui nomen
Abbreviated transcription (Latin):
lo audit facit. Descendit pltuuia: uenerunt flumi¬
na. flauerunt uenti. et offenderunt in domũ illam :
et ñ cecidit. fundata enĩ erat suꝑ petram. Non ergo
iste metuit illas caliginosas suꝑsticiones. Quid enĩ
aliud intelligitur pluuia cum in mali alicuiꝰ sigrii¬
ficatõne ponitur. aut rumores hominũ. quos uento
comꝑatosputo. aut uite huiꝰ fluuium carnalib cõ¬
cupiscentiis tamquam fluentem suꝑ petram: Hoꝵ
enĩ trium qui ꝓsꝑitatib inducit᷑: adusitatib frangi¬

Expanded text:
unt flumina, et flaverunt venti et irruerunt in domum illam, et non cecidit, fundata enim erat supra petram. Non ergo iste metuit ullas caliginosas superstitiones quid enim aliud intelligitur pluvia, cum in mali alicujus significatione ponitur? aut rumores hominum, quos ventis comparatos puto; aut vitae hujus fluvium, carnalibus concupiscentiis tanquam fluentem super terram. Horum enim trium, qui
Abbreviated transcription (Latin):
diligenter consideranda sunt. Nam qͥ sint duo do¬
mini: deinceps ostendit cũ dicit. Non potestiᷤ
des seruire: et mammone. Mammona apud
hebreos diuitie appellari dicunt᷑. Congruit
et punicum nomen. Ilam lucrum punice:
mammon dr. S qui seruit mammone: illi
utiq seruit. qui reb istis t̾renis merito sue ꝑu̾si¬
tauis p̃positus. magistiat᷑ huius scłi a dno dicit᷑.

Expanded text:
diligenter consideranda sunt: nam qui sint duo dodiligenter consideranda sunt: nam qui sint duo domini, deinceps ostendit, cum dicit, Non potestis Deo servire et mammonae. Mammona apud Hebraeos divitiae appellari dicuntur. Congruit et punicum nomen: nam lucrum, punice mammon dicitur. Sed qui servit mammonae, illi utique servit, qui rebus istis terrenis merito suae perversitatis praeposi
Abbreviated transcription (Latin):
et ignotus est:tenebie appellate st̃. Si aut̃ malo
anumo feci: etiam ip̃m lumen tenebre st̃. Lum̃
euĩ dicit᷑ qi nouit quisq qͦ animo faciat. etiã
cum malo animo facit. S ip̃m lumen facit tene¬
bie sunt. qr non in suꝑna diagit᷑ simplex intẽ¬
cio. s ad inferiora declinat᷑. et cluplici corde q̃si
umbram facit. Si gͦ lumen qđ inte est tenebre
lunt. tenebre qͣnte: Hoc est si ip̃a cordis intẽcio.
qua facis qd̾ facis. que tͥ nota est sordidat᷑ appeti
tor eꝵ t̾renaꝵ et temporaliuim atꝙ cecat᷑ quã¬
tomagis ip̃m factum cuiꝰ iucertus est exitũs sor
audum et tenebrosum ẽ: Quia et si bene alic
ꝓueniat. qił tu non iesta et munda intentione
duob dñis seruire: ad hanc ip̃am intentionem
referendum est: qđ consequent̾ exponit ddicens:
aut enĩ unum odio habebit et altex diliget. aut
unum paciet̃ et alteꝵ contempnet. Que uerba

Expanded text:
est et ignotus est, tenebrae appellatae sunt. si autem malo est et ignotus est, tenebrae appellatae sunt. si autem malo animo feci, etiam ipsum lumen tenebrae sunt. lumen enim dicitur, quia nouit quisque, quo animo faciat, etiam cum malo animo facit. sed ipsum lumen tenebrae sunt, quia non in superna dirigitur simplex intentio, sed ad inferiora declinatur et duplici corde quasi umbram facit. si ergo lumen, quod in te est, tenebrae sunt, tenebrae quantae? hoc est: si ipsa cordis intentio, qua facis quod facis, quae tibi nota est, sordidatur appetitu rerum . terrenarum et temporalium atque caecatur, quanto magis ipsum factum, cuius incertus didum et tenebrosum est? quia etsi bene alicui proveniat, quod tu non recta et munda intentione duobus dominis servire, ad hanc ipsam intentionem referendum est, quod consequenter exponit, dicens: Aut enim unum odio habebit, et alterum diliget; aut alterum patietur, et alterum contemnet. Quae verba
Abbreviated transcription (Latin):
bxa nr̃a dicit quedam oꝑa que imꝓbat. et moru¬
sicanda p̾cipit dicens. Mortisicate ergo inembra
uĩa que sunt suꝑ t̾ram. fornicatõnem. ĩmundi¬
tiam. auaritam. et cet̾a alia. Non gͦ quid qͥsq
faciat s quo animo faciat considerandum ẽ. Hoc
est enĩ lumen in nob̾: qi hoc nob̾ manifestum ẽ
bono aiuimo nos facere qd̃ facimus. Omne enĩ qd
manifestat: lumen est.Nam ip̃a facta que ac̃
hominum societatẽ a nob̃ ꝓcedunt: incertum ha¬
bent exitum. Et ide tenebras eas uocauit Nlon o¬
enĩ noui cum pecuniam porrigo indligenti et pe¬
tentir. quud inde aut facturꝰ aut passurus sit. Et fiꝰ
potest ut uł fauat ex ea uł ꝓpter eam patiat᷑ ali¬
quid mali: qđ ego cum darem non euenire uolu¬
erun. neꝙ hoc animo dederim. Itaq si bono aĩo fe¬
ci. qđ michi cum fac̾em notum erat. et ideo lum̃
uotat᷑ illuminatur etiam fatum incũ qualẽ.¬
cumq exitum habuerit. qui exitus qm̃ incertus

Expanded text:
et mortificanda praecipit dicens: mortificate ergo membra uestra, quae sunt super terram, fornicationem, immunditiam, auaritiam et cetera talia. Non ergo quid quisque faciat, sed quo animo faciat, considerandum est. hoc est enim lumen in nobis, quia hoc nobis manifestum est, bono animo nos facere quod facimus; omne enim, quod manifestatur, lumen est. nam et ipsa facta, quae ad hominum societatem a nobis procedunt, incertum habent exitum et ideo tenebras eas uocauit. non enim noui, cum pecuniam porrigo indigenti et petenti, quid inde aut facturus aut passurus sit, et fieri potest, ut uel faciat ex ea uel propter eam patiatur aliquid mali, cum ego, cum darem, non euenire uoluerim neque hoc animo dederim. itaque si bono animo feci quod mihi, cum facerem, notum erat, et ideo lumen uocatur: inluminatur etiam factum meum, qualemcumque exitum habuerit: qui exitus quoniam incertus
Abbreviated transcription (Latin):
mus enĩ. Dimitte nob̾ sicut et nos dimittimus
In qua peticione si mentimur: tocius oronis nulf
est fructus. Sic enim dic̃. Si enim dimisitis ho¬
dationem. de qua nc̃ agitur. Nam et in hoc
ope cauendum ẽ. ne surrepat aliqua ostentatio
et appetit᷑ laudis humane qui duplicet cor: et nõ
sinat mundum et simplex eẽ ad intelligendum

Expanded text:
mus enim, Dimitte nobis sicut et nos dimittimus. mus enim, Dimitte nobis sicut et nos dimittimus. In qua pactione si mentimur, totius orationis nullus est fructus. Sic enim dicit: Si enim dimiseritis hodationem, de qua nunc agitur. Nam et in hoc opere cavendum est ne subrepat aliqua ostentatio, et appetitus laudis humanae, qui duplicet cor nostrum, et non sinat mundum et simplex esse ad intelligendum
Abbreviated transcription (Latin):
ñ induci intemptationẽ. ne habeamꝰ duplex cor
non appetendo simplex bonum quo referamus
omia que oꝑamur: s simul temporalia et t̾re¬
na sectando. Cemptatõnes enim de his rebus
q̃ graues et calamitose uident᷑ hominib: non
in nos ualent si ñ ualeant ille q̃ blandiciis eax
rerum accidunt qͣs homines bonas et letan¬
das putant. Si sapientia est qua beati sunt pa¬
cifici qm̃ ipsi filii dei uocabunt: oremusut li¬
beremur a malo. Ip̃a enim liberatio liberos no
faciet.i. filios dĩ. ut sp̃u adoptionis clamenuᷤᷤ
abbapat̾. Sane ñ negligenter pretereundum
est: qd̵̃ ex omnib his sententiis quib nosdũs
orare precepit. eam potissimum cõmendandã
ẽẽ iudicauit. que ꝑtinet ad dimissionẽ pecc̃oꝵ
qua nos misciłes eẽ uoluit. Quod unum ẽ con¬
silium miserias euadendi. Nulla enĩ alia sentẽ¬
tia sic oramus: ut qͣi paciscamur cum deo. Dici¬

Expanded text:
non induci in tentationem, ne habeamus duplex cor, non induci in tentationem, ne habeamus duplex cor, non appetendo simplex bonum, quo referamus omnia quae operamur, sed simul temporalia et terrena sectando. Tentationes enim de his rebus quae graves et calamitosae videntur hominibus, non in nos valent, si non valeant illae quae blanditiis earum rerum accidunt, quas homines bonas et laetandas putant. Si sapientia est qua beati sunt pacifici, quoniam ipsi filii Dei vocabuntur ; oremus ut liberemur a malo: ipsa enim liberatio liberos nos faciet, id est filios Dei, ut spiritu adoptionis clamemus, Abba, Pater . 39. Sane non negligenter praetereundum estraecepit, eam potissimum commendandam esse judicavit, quae pertinet ad dimissionem peccatorum: in qua nos misericordes esse voluit, quod unum est consilium miserias evadendi. In nulla enim alia sententia sic oramus, ut quasi paciscamur cum Deo: dici
Abbreviated transcription (Latin):
gent qm̃ ipsi consolabunt᷑ oremus ut fiat uo¬
luntas eius sicut in celo et in t̾ra. qi cum cor¬
pus tanqͣm t̾ra sp̃ui tanquam celo. sũma et
tota pate consenserit: ñ lugebimus. Nam nul¬
lus alius huiꝰ temꝑis luctus ẽ: nisi cũ aduer¬
sum se ista confligunt. et cogunt nos dicere uideo
aliam legem in mẽbris meis. repugnantẽ legi
mentis mee: et luctum nr̃m lacrimosa uoce testa¬
ti. Miser ego homo: quis me liberabit de corpore o¬
morus huiꝰ: Si fortitudo est qua beati sunt qui
esuriunt et sitiunt iusticiam. qr ip̃i saturabun¬
tur: oremus ut panis nr̃ cotdianus detur nob̃ ho¬
die. quo fulti artꝑ sustenti. ad plenissimam illã
saturitatẽ uenire possimus. Si consilium ẽ quo
beati sunt misericordes qm̃ ip̃oꝵ miserebit᷑ dimit¬
tamus debita debitorib nr̃is. et oremus ut nob̾
nr̃a dimittant᷑. Si intelletus est quo beati sunt
mundi cordes qm̃ ipsi d̃m uidebunt. oremus

Expanded text:
gent, quoniam ipsi consolabuntur; oremus ut fiat vogent, quoniam ipsi consolabuntur; oremus ut fiat voluntas ejus sicut in coelo et in terra, quia cum corpus tanquam terra, spiritui tanquam coelo, summa et tota pace consenserit, non lugebimus: nam nullus alius hujus temporis luctus est, nisi cum adversum se ista confligunt, et cogunt nos dicere, Video aliam legem in membris meis, repugnantem legi mentis meae; et luctum nostrum lacrymosa voce testari, Miser ego homo, quis me liberabit de corpore mortis ejus ? Si fortitudo est qua beati sunt qui esuriunt et sitiunt justitiam, quoniam ipsi saturabuntur; oremus ut panis noster quotidianus detur nobis hodie, quo fulti atque sustentati, ad plenissimam illam saturitatem venire possimus. Si consilium est quo beati sunt misericordes, quoniam ipsorum miserebitur; dimittamus debita debitoribus nostris, et oremus ut nobis nostra dimittantur. Si intellectus est quo beati sunt mundi corde, quoniam ipsi Deum videbunt; oremus
Abbreviated transcription (Latin):
nulla erit uenia pect̃oꝵ: qr nulla pecc̃a. Et tẽp¬
tationes temporalem istam uitam infestant.
Ion aut̃ erunt cum ꝑfectum erit qdđ
dicłum est. abscondes eos in abscondito Wl-¬
tus tui. Et malum a quo liberari optamus:
et ip̃a liberatio amalo adhanc utiq uitam
ꝑtinet: qͣm et iusticia dei mortalem meruimus:
ere illi septenario numero: ex quo totus iste sermo
manauit. Si enĩ timor dei est quo beati fiunt a
ut sanctificet᷑ in hominib nom̃ dei. timore casto
st̃ mittes. qr ipsi hereditate possidebunt terram:
petamus ut ueniat regnum eiꝰ. siue in nos ip̃os
ut mitescamꝰ. nec ei resistamus siue de celo in ter¬
ras in claritate aduentus dñi quo nos gaude¬
bimus et laudabimͣ dicente illo. uenite bñdi¬
cti prĩs mei accipite regnum qđ uobis ꝑatũ
est ab origine mundi. In dño enim inqͥt ꝓph̃a
laudabr anima mea. audiant mites et iocũ¬
dentur. Si scientia est qua beati sunt qui lu¬

Expanded text:
nulla erit venia peccatorum, quia nulla peccata. Et tennulla erit venia peccatorum, quia nulla peccata. Et tentationes temporalem istam vitam infestant; non autem erunt, cum perfectum erit quod dictum est, Abscondes eos in abscondito vultus tui . Et malum, a quo liberari optamus, et ipsa liberatio a malo ad hanc utique vitam pertinet, quam et justitia Dei mortalem meruimus, ere illi septenario numero, ex quo totus iste sermo manavit. Si enim timor Dei est quo beati sunt pauut sanctificetur in hominibus nomen Dei, timore casto sunt mites, quoniam ipsi haereditate possidebunt terram; petamus ut veniat regnum ejus, sive in nos ipsos, ut mitescamus, nec ei resistamus; sive de coelo in terras in claritate adventus Domini, quo nos gaudebimus, et laudabimur, dicente illo, Venite, benedicti Patris mei, accipite regnum quod vobis paratum est ab origine mundi . In Domino enim, inquit propheta, laudabitur anima mea; audiant mites, et jucundentur . Si scientia est qua beati sunt qui lu
Abbreviated transcription (Latin):
mento aut inuictu isto uisibili: ad hoc tempꝰ
ꝑtinet qđ appellauit hodie. Non qi sꝑitalis
cĩb non est sempit̾ius: s qr iste qui condia¬
nus dictus est in scripturis. siue in strepitu ser¬
monis siue quibq temporalib signis exhibet᷑
anime. Que omĩa tunc utiq non ert̃: cum er̃t
om̃s dociles deo. et ip̃am in effabilem lucem ueri¬
tatis. ñ motun corpoꝵ significantes. s puritate
mentis haurientes. Nam fortasse ꝓpterea et pa¬
nis dictus est ñ potus. qr panis frangendo ati
mandendo in alimentum conu̾titur. situt scͥp¬
ture aꝑiendo et disserendo aĩam pascunt.Potꝰ
aut̃ paratus sicuti ẽ transit in corpꝰ: ut isto tẽ¬
pore panis sit u̾itas. cum cotidianus panis dr. Cc̃
cinandi qͣi frangendi atq mandendi opuserit.
s solo haustu sincere atip ꝑspicue u̾itatis. Et
pect̃a nob nunc dimitiut᷑. et nc̃ dimittimꝰ. Que
haꝵ quatuor reliquaꝵ scd̃a peticio est. Cunc ã

Expanded text:
mento aut in victu isto visibilis, ad hoc tempus mento aut in victu isto visibilis, ad hoc tempus pertinet, quod appellavit hodie: non quia spiritualis cibus non est sempiternus; sed quia iste qui quotidianus dictus est in Scripturis, sive in strepitu sermonis, sive quibusque temporalibus signis exhibetur animae: quae omnia tunc utique non erunt, cum omnes erunt docibiles Deo , et ipsam ineffabilem lucem veritatis non motu corporum significantes, sed puritate mentis haurientes. Nam fortasse et propterea panis dictus est, non potus, quia panis frangendo atque mandendo, in alimentum convertitur, sicut Scripturae aperiendo et disserendo animam pascunt; potus vero paratus, sicuti est, transit in corpus: ut isto tempore panis sit veritas, cum quotidianus panis dicitur;cinandi, quasi frangendi atque mandendi, opus erit, sed solo haustu sincerae et perspicuae veritatis. Et peccata nunc nobis dimittuntur, et nunc dimittimus; quae harum quatuor reliquarum secunda petitio est: tunc autem
Abbreviated transcription (Latin):
tis ad illa tͣnseatur: trium primaꝵ peticionũ
exordium capiunt. Nam et sanctificatio nonu¬
nis dei. ab ip̃o humilitatis dñi aduentu agi cep̃.
et aduentus regni eiꝰ. quo in claritate uenturus
ẽ non iam finito scło. s in fine scl̃i manifestabͣ.
Ot ꝑfectio uoluntatis eiuis: Sicut in celo et in
t̾ra: siue iustos et peccõres celum et t̾ram intel¬
ligas. siue sp̃m et carnem: siue dñu et eccl̃iam
siue om̃ia simul: ip̃a ꝑfectio est nr̃e beatitudi¬
nis. et ideo scl̃i terminatõne complebit᷑. Camen
omia tria: inetͥnum manebunt. Nam et
sanctificatio nõis dei sempit̾na erit: et regni eiuᷤ
ta atq cumulata. in illa uita que nob̾ ꝓmit¬
titur. Reliqua u̾o quatuor que petimꝰ: ad temi¬
poralem istam uitã ꝑtinere mͥ uident᷑. Quoꝵ
pͥmum est. panan nr̃m cottidianum da nobis
hodie. Hoc ip̃o enim quod dictum ẽ cotidia¬
nus panis siue spiritał significet᷑. siue in sacͣ¬

Expanded text:
tis ad illa transeatur; trium primarum petitionutis ad illa transeatur; trium primarum petitionuexordium capiant nam et sanctificatio nominis Dei ab ipso humilitatis Domini adventu agi coepit; et adventus regni ejus, quo in claritate venturus est, non jam finito saeculo, sed in fine saeculi manifestabitur; et perfectio voluntatis ejus, siterra, sive justos et peccatores coelum et terram intelligas, sive spiritum et carnem, sive Dominum et Ecclesiam, sive omnia simul, ipsa perfectione nostrae beatitudinis, et ideo saeculi terminatione complebitur, tamen omnia tria in aeternum manebunt. Nam et sanctificatio nominis Dei sempiterna erit, et regni ejus ta atque cumulata in illa vita quae nobis promittitur. Reliqua vero quatuor, quae petimus, ad temporalem istam vitam pertinere mihi videntur. Quorum primum est, Panem nostrum quotidianum da nobis hodie. Hoc ipso enim quod dictus est quotidianus panis, sive spiritualis significetur, sive in Sacra
Abbreviated transcription (Latin):
daerit ulla temptatio. Quod cam̃ in hac ui¬
ta quamdiu istam mortalitatem curum ferimus.
in qͣm serpentina ꝑsuasione inducti sumꝰ. non
sꝑandum ẽ posse fieri. S tamen aliqͣndo futuix
sperandum est. Et hec est spes que ñ uidetur. De qͣ
cum loqueret᷑ apls ait. Spes aut̃ que uidetur: nõ
est spes. S tam̃ sapientia que in hac quoq uita
tellex̾imus. cautissima. uigilantia fugiamus:
et id qu dño reuelante appetendum ẽẽ intelle¬
xerumus. flagrantissima caritate appetamus.
Ita enĩ relicto mortalitatis huiꝰ onere. ip̃a mor¬
te deposita. ex om̃i homuuis parte oportuno tẽ¬
pore ꝑficietur beatitudo: que in hac uita inicho¬
ata est et cui capessende atq obtinende aliqͣndo:
nunc om̃is conatus impendit᷑. S harum sep¬
tem peticionum: consideranda et cõmendanda
distiictio est. Nam cum uita nr̃a temꝑalit̾
nunc agat᷑ atq speretur et̾na. et cum et̾na pri¬
ora sint dignitate. qͣmuis temporalib prius ac¬

Expanded text:
da erit ulla tentatio. Quod tamen in hac vita quamdiu istam mortalitatem circumferimus, in quam serpentina persuasione inducti sumus, non sperandum est posse fieri; sed tamen aliquando futurum sperandum est, et haec est spes quae non videtur: de qua cum loqueretur Apostolus, ait, Spes autem quae videtur, non est spes . Sed tamen sapientia, quae in hac quoque vita tellexerimus, cautissima vigilantia fugiamus; et id quod Domino revelante appetendum esse intellexerimus, flagrantissima charitate appetamus. Ita enim reliquo mortalitatis hujus onere ipsa morte deposito, ex omni hominis parte opportuno tempore perficietur beatitudo, quae in hac vita inchoata est, et cui capessendae atque obtinendae aliquando nunc omnis conatus impenditur. CAPUT X.--36. Sed harum septem petitionum consideranda et commendanda distinctio est. Nam cum vita nostra temporaliter nunc agatur, atque speretur aeterna, et cum aeterna priora sint dignitate, quamvis temporalibus prius ac
Abbreviated transcription (Latin):
nifestat de mundando corde se cuncta ista precipere:
cum dicit. Lucerua corporis tui. ẽ ocłs tuus. Si ergo
ocłs tiuis simplex fu̾it: totum corpꝰ tuum lucidũ
erit. Si aut̃ ocł̃s tuus neqͣm est: totum corpꝰ tuũ
tenebrosum ecit. Si ergo lumen qd̾ in te est tene¬
bre sunt. tenebre qͣnte: qui locus sic intelligendus¬
sit est ut nou̾imus omĩa oꝑa nr̃a tunc ẽẽ mun¬
da et placere in conspectucdi: si fiant simplia cor
le .i. innentione supna fine illo caritatis axaple¬
nitudo legis est caritas. Oclm ergo hic accipere
debemus ip̃am intentionem qͣ facimus quicqͥd
facimus. Que si munda fuerit et recta. et illud as¬
piciens qd aspiciendum ẽ: omnia oꝑa nr̃a que¬

Expanded text:
nifestat de mundando corde se cuncta ista praecipere, nifestat de mundando corde se cuncta ista praecipere, cum dicit: « Lucerna corporis tui oculus tuus est. Si ergo oculus tuus simplex fuerit, totum corpus tuum lucidum erit. tenebrosum erit. si ergo lumen, quod in te est, tenebrae sunt, tenebrae quantae? qui locus sic intellegendus est, ut nouerimus omnia opera nostra tunc esse munda et placere in conspectu dei, si fiant simplici corde, id est intentione in superna, fine illo caritatis, quia plenitudo legis caritas. oculum ergo hic. accipere debemus ipsam intentionem, qua facimus quidquid facimus. quae si munda fuerit et recta et illud aspiciens quod aspiciendum est, omnia opera
Abbreviated transcription (Latin):
tinea nei comestura extminant. et ubi fure
ñ esfodiunit et furant᷑. Ubi enim ẽ thesaurus
tuus. ibi erit et cor tuũ. Ergo si in t̾ra ent con
.i. si eo corde quisꝙ oꝑatur aliquid. ut t̾rensĩ
cõmodum aduipiscat᷑ q uomodo etit mundũ
qđ in tetra uolutatur: Si autem in celo: mun¬
dum etitz qi munda sunt quecũq celestia. Sor¬
descit enĩ aliquid: cum inferiori miscet᷑ nature.
qͣmuis in suo genere ñ sordide. Quia etiami de pu-¬
m argento: sordidat᷑ aurum si misceat᷑. Ita et anim̃
ns̃ teccenoꝵ cupilitate sordescit qͣmuuis ip̃a terra ĩ
suo geneie atp ordine munda sit. Celum autem
hoc loco ñ corporeum acceꝑim: qr omne corpꝰ ꝓ t̾ra
habendum ẽi. Cotum enĩ mund̃um debet contẽp¬
nere quis̃ thesauritat in celo. In illo gͦ celo de quo
ñ enim ineo qđ transiet constituere. et collocare de¬
bemus chesaurum nr̃m et cornr̃m: s in e quod
semꝑ manet. Celum aut̃ et terra tͣnsiet. Et hic ma¬

Expanded text:
tinea neque comestura exterminant, et ubi fures non effodiunt nec furantur. Ubi enim est thesaurus tuus, ibi erit et cor tuum. » Ergo si in terra erit cor, id est, si eo corde quisque operetur aliquid, ut terrenum commodum adipiscatur, quomodo erit mundum, quod in terra volutatur? Si autem in coelo, mundum erit, quia munda sunt quaecumque coelestia. Sordescit enim aliquid, cum inferiori miscetur naturae, quamvis in suo genere non sordidae; quia etiam de puro argento sordidatur aurum, si misceatur: ita et animus noster terrenorum cupiditate sordescit, quamvis ipsa terra in suo genere atque ordine munda sit. Coelum autem hoc loco non corporeum acceperimus, quia omne corpus pro terra habendum est. Totum enim mundum debet contemnere, qui sibi thesaurizat in coelo. In illo ergo coelo de quo  spirituali, non enim in eo quod transiet, constituere et collocare debemus thesaurum nostrum et cor nostrum, sed in eo quod semper manet: coelum autem et terra transient . 45. Et hic ma
Abbreviated transcription (Latin):
parer iũ ꝯ uia hoꝵ omniũ indigetis. Et ides
cum dixiss querite prmum rrgnum dei et iuis.
neuami: ñ dexit deinde ista querite qͣmuis sint
necessaria. s aic Hec omnia apponent᷑ uobis .i.
consnuient᷑ s illa queratis sinculio uio impe¬
aumento. nec cum ista queritis: illic auertamnu.
aut ne duo sfines constituatis: ut ec uignum dei
pp se apperatis et ista necessaria. S poriuis hit ꝓpt¬

Expanded text:
Pater vester quod horum omnium indigetis. Et ideo cum dixisset, Quaerite primum regnum Dei et justitiam ejus, non dixit, Deinde ista quaerite; quamvis sint necessaria: sed ait, haec omnia apponentur vobis, id est consequentur, si illa quaeratis, sine ullo vestro impedimentaut ne duos fines constituatis, ut et regnum Dei propter se appetatis, et ista necessaria, sed haec p
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ratione. Hoc enĩ recte actipimus caput qd in
aania preminet. et quo cecera hominis regiet guber¬
nari manifestum ẽ. Et hoc facit qui non foris q̃rit
lenitiam: ue de laud̃ib hominum carnalites gau¬
deait. saro enĩ que suibiata eẽ debet nullo modoest
toains nature humane caput. Nemo quisem
lieris uir: cum uiro caput est xp̃. Interius emo
gaudeat in ieu̾mio suo: eo ip̃o quo sit se ieumã¬
desiserat. Ita enum et fatiem lauabit .i. qr mun¬
dabit quo uisur̃ est d̃m. Non intposito uelami¬
ne pt infirmitatẽ contractam de sordib. s fir¬
nus et stabił. am mundus et simpler. Lauami.¬
ni inquit. mundi estote. auferte nequitias ab
animis nr̃is. ati a conspectu ocłoꝵ maoꝵ. Ab
his g̃ sordib facies nr̃a lauanda ẽ quĩb cłi aspet¬
me offendit̃ Nos enĩ reuelata faciegłam do
mini spaculantes. in eandem ymaginẽ tranfforma
binur. Sepe etiam cogitatio necessarium reꝵ aclis¬

Expanded text:
que ratione. hoc enim recte accipimus caput, quod in que ratione. hoc enim recte accipimus caput, quod in anima praeminet et quo cetera hominis regi et gubernari manifestum est; et hoc facit qui non foris quaerit laetitiam, ut de hominum laudibus carnaliter gaudeat. caro enim, quae subiecta esse debet, nullo modo est totius naturae humanae caput. nemo quidem lieris uir, cui uero caput est Christus. interius ergo gaudeat in ieiunio suo eo ipso, quo sic se ieiunandesiderat. ita enim et faciem lauabit, id est cor mundabit, quo uisurus est deum non interposito uelamine propter infirmitatem contractam de sordibus, sed firmus et stabilis, quoniam mundus est et simplex. lauamini, inquit, mundi estote, auferte nequitias ab animis uestris atque conspectu oculorum meorum. ab his igitur sordibus facies nostra lauanda est, quibus dei aspectus offenditur. nos autem reuelata facie gloriam dei speculantes in eandem imaginbimur . 43. Saepe etiam cogitatio necessariarum rerum ad is
Abbreviated transcription (Latin):
eos. Cum enĩ ceꝑint aliquib temptatõnib ea ip̃a
ilł subtrahi uł negari que isto uelamine uł conse¬
cuti sunt uł consequi cupiunt. tunc necesse est ap¬
pareat utrum lupꝰ in ouina pelle sit: an ouis in
tua. on enĩ ꝓpt̾ea oratu suꝑfiuo delet aspec¬
tus homiuum mulcere xp̃ianus: qr illum par¬
sepius usurpant. ut incautos decipiant. Qa et il
lupi se contegunt. Queri gͦ solet: quii sit quł ait.
uos aut̃ ieiunantes: ungite capita ur̃a et facies
ur̃as lauate. ne uideamini hominib ieiunãtes
Non enim qͥspiamrete pͥcepit quamuis faciẽ
condiana consuetudine lauemꝰ. unctis etiam ca¬
pitib cum ieumamꝰ nos debere. Qd si turpissi¬
num om̃s fatentur: intelligendum ẽ. hoc pcep¬
tum ungendi caput et faciem lauancdi: aĩ ut̾i¬
orem hominẽ ꝑtinere. Ungere gͦ caput aq lecici¬
am ꝓtinet. lauarẽ aut̃ faciem: ad mundiciam.¬
Et ideo caput ungit. qui letat᷑ interius mente at¬

Expanded text:
eos. cum enim coeperint aliquibus temtationibus ea ipsa eos. cum enim coeperint aliquibus temtationibus ea ipsa illis subtrahi uel negari quae isto uelamine uel consecuti sunt uel consequi cupiunt, tunc necesse est appareat, utrum lupus in ouina pelle sit an ouis in sua. non enim propterea ornatu superfluo debet aspectus hominum mulcere christianus, quia illum parsaepius usurpant, ut incautos decipiant: quia et ilupi se contegunt. 42. Quaeri ergo solet quid sit quod ait, Vos autem cum jejunatis, ungite capita vestra, et facies uestras lauate, ne uideamini hominibus ieiunantes. non enim quispiam recte praeceperit, quamuis faciem cotidiana consuetudine lauemus, unctis etiam capitibus, cum ieiunamus, nos esse debere. quod si turpissimum omnes fatentur, intellegendum est hoc praeceptum unguendi caput et faciem lauandi ad interiorem hominem pertinere. unguere ergo caput ad laetitiam pertinet, lauare autem faciem ad munditiam,%et ideo caput unguit qui laetatur interius mente at
Abbreviated transcription (Latin):
septas omnem nr̃amn intentionem in intioraga¬
uobia dirigi ene fors querentes mertedem huic
se s cotsomem̃. et amittamus ꝓmislione tn¬
do so li dioris atto fumioris. qͣnto intioris braatu¬
tendum ẽ. non solo rex corporeax nitore auts pom¬
ꝑa. s. etiam in ip̃is sordib luctuosis ẽ pose ia¬
stantiam. et eo periculosiorem: quo sũb noĩe
feruititis dei decipit. Qui gͦ immocerato cułtu
corporis atq uestitus. uł ceceraꝵ reꝵ nitore pre¬
fulget:. facile conuintit᷑ tẽb ipis pompaꝵ scłi ẽ
setator. Nec queniqͣm fallit. dolosa ymagine saĩ¬
tatis. Qui aut̃ in ꝓfessione xp̃ianitatis inusi¬
tatos calore ac sordib intentos in sehomins̃
ocłos facit. cum id uoluntate faciat. ñ necessi¬
tate paciat᷑: ceteris eiꝰ oꝑib potest conici utcũ
hoc contẽptii suꝑflui cultub an ambinone aliqiua
faciat. Quia et sub ouina pelle: cauendos lupos do¬
minus pͥcepit. S ex fructib inqͥt eoꝵ cognoscentiᷤᷤ

Expanded text:
omnem nostram intentionem in interiora gaudia dirigi, ne foris quaerentes mercedem huic saeculo conformemur, et amittamus promissionem tanto solidioris atque firmioris, quanto interioris beatitutendum est, non in solo rerum corporearum nitore atque pompa sed etiam in ipsis sordibus luctuosis esse posse iactantiam, et eo periculosiorem, quo sub nomine seruitutis dei decipit. qui ergo immoderato cultu corporis atque uestitus uel ceterarum rerum nitore praefulget, facile conuincitur rebus ipsis pomparum saeculi esse sectator nec quemquam fallit dolosa imagine sanctitatis. qui autem in professione christianitatis inusitato squalore ac sordibus intentos in se hominum oculos facit, cum id uoluntate faciat, non necessitate patiatur, ceteris eius operibus potest conici, utrum hoc contemtu superflui cultus an ambitione aliqua faciat, quia et sub ouina pelle cauendos lupos dominus praecipit; sed ex fructibus, inquit, eorum cognoscetis
Abbreviated transcription (Latin):
tamen paciet̃. Sicut in maiore aliqͣ domo qui
aucille alieue coniunctꝰ est ꝓpter cupiclitatẽ
suam duram patitur seruitutẽ etiam si nondi
habebit Sullius enĩ fere conscientia. qdm̃ pot̃
pniciosa securitate teuorat sp̃c sanctus: cum ꝑ ꝑ
phetam dicit fili. ne ad̾itias pctm suꝑ penatum
et disas miseratio di magna est ignoransqi pa¬
citia dĩ ad penitentiam te inuitat. Cuiꝰ enim tã¬
ta mmiscl̃ia comiendari pot̃ quam eiꝰ qui om̃ia¬

Expanded text:
tamen patitur: sicut in majore aliqua domo, qui ancillae alienae conjunctus est, propter cupiditatem suam duram patitur servitutem, etiam si non dihabebit. Nullius enim fere conscientia Deum odissepprophetam dicit: Fili, ne adjicias peccatum super peccatum, et ne dicas: Miseratio Dei magna est , ignorans quia patientia Dei ad poenitentiam te adducit. Cujus enim tanta misericordia credi potest, quam e
Abbreviated transcription (Latin):
lua: et ñ in emolumentũ fiis enim p cepteeltta¬
titas de corse puero et conscientia bona ẽt fide nõ
ficta. Eluii aut̃ pptet suam de hac uĩta necessitatẽ
clilige s aibi consulit uł potuis ner eͥ. qndoe qum¬
deani hint sͥ facit duplex cor quo impedit᷑ acludẽ¬
dum ãm. in qua sola uisione est bentitud crudae

Expanded text:
is enim praecepti est caritas de corde puro et conscientia bona et fide non ficta. qui autem propter suam de hac uita necessitatem fdiligere, sed sibi consulit, uel potius nec sibi, quando quidem hinc sibi facit duplex cor, quo impeditur ad uidendum deum, in qua sola uisione est beatitudo certa
Abbreviated transcription (Latin):
requies et uita sc̃oꝵ. Mites aut̃ sunt. qui cedt̃
imꝓbitatib. ⁊ non resistunt in malo. s uincũt
in bono malum. Rixentur g inmites. et di¬
micent ꝓ t̾renis et temporalib reb. Beati au¬
tem mites. qm̃ ip̃i hereditate possidebunt t̾rã.
de qua pelli non possunt. Beati lugentes. q̃m
ip̃i consolabunt᷑. Luctus est. tristicia de amis

Expanded text:
requies et vita sanctorum. Mites autem sunt qui cedunt requies et vita sanctorum. Mites autem sunt qui cedunt improbitatibus, et non resistunt malo, sed vincunt in bono malum . Rixentur ergo immites, et dimicent pro terrenis et temporalibus rebus: Beati autem mites; quoniam ipsi haereditate possidebunt terram, de qua pelli non possint. 5. Beati lugentes; quoniam ipsi consolabuntur. Luctus est tristitia de amis
Abbreviated transcription (Latin):
catur. Unde scriptum ẽ. Ignis grando nix gla¬
ties sp̃c tempestatis. Quis ergo nesciat suꝑboᷤᷤ
inflatos dici. tamqͣm uento distentos: Unde
est etiam illud apłi. Scientia inflat. caritas
u̾o edificat. Quaꝓpter recte hic intelligun¬
tur pauꝑes spu humiles et timentes d̃m .i.
non habentes inflatum sp̃m. Nec aliunde
om̃ino inciꝑe oportuit beantudinẽ. Siqͥdem
ꝑ uentura ẽ ad summam sap̃iam. Inicium au¬
tem sapientie timor dñi. Qm et econtrario ini¬
tium om̃is peccati. suꝑbia scribit᷑. Suꝑbi ergo.
appetant: ⁊ diligant regna t̾rax. Beati aut̃ spũ¬
tes. q̃m̃ ip̃i hereditate possidebunt t̾ram. Illã
credo t̾ram. de qua in psalmis cl̃r. Spes mea es
tu. portio mea in t̾ra uiuentiũ. Significat .ni.
qͣndam soliditatem ⁊ stabilitatẽ hereditatis
ꝑpetue. ubi anima ꝑ bonũ affectum tã¬
qͣm loco suo requiescit sicut corpꝰ in retra. Et
inde cibo suo alitur. sicut corpus ex tͥra. Ipsa ẽ

Expanded text:
catur. Unde scriptum est, Ignis, grando, nix, glacies, spiritus tempestatis . Quis vero nesciat superbos inflatos dici, tanquam vento distentos? Unde est etiam illud Apostoli: Scientia inflat, charitas vero aedificat . Quapropter recte hic intelliguntur pauperes spiritu, humiles et timentes Deum, id est, non habentes inflantem spiritum. Nec aliunde omnino incipere oportuit beatitudinem; siquidem perventura est ad summam sapientiam: Initium autem sapientiae timor Domini ; quoniam et e contrario, Initium omnis peccati superbia inscribitur . Superbi ergo appetant et diligant regna terrarum: Beati autem ptes; quoniam ipsi haereditate possidebunt terram: illam credo terram, de qua in Psalmo dicitur, Spes mea es tu, portio mea in terra viventium . Significat enim quamdam soliditatem et stabilitatem haereditatis perpetuae, ubi anima per bonum affectum, tanquam loco suo requiescit, sicut corpus in terra; et inde cibo suo alitur, sicut corpus ex terra: ipsa est
Abbreviated transcription (Latin):
corpore uiciniores qui p̾ceptis implendis animo
ꝓpinqubant. Et apperiens os suum: docebat eos
dicens. Ista circum locucio qͣ scribitur et apperi¬
eus os suum. fortassis ip̃a mora cominendat ali¬
qͣnto longiorem futurum ẽe sermonem. Nisi for¬
te non uacet. qđ nunc eum dictum est. appe¬
iuisse os suum. quod ip̃e in lege ueteri aperire
soleret ora ꝓph̃aꝵ. Quid erggo dic̃ Beati pau¬

Expanded text:
corpore viciniores, qui praeceptis adimplendis etiam animo corpore viciniores, qui praeceptis adimplendis etiam animo propinquabant. Et aperiens os suum, docebat eos, dicens. Ista circumlocutio qua scribitur, Et aperiens os suum, fortassis ipsa mora commendat aliquanto longiorem futurum esse sermonem: nisi forte non vacet quod nunc eum dictum est aperuisse os suum, quod ipse in Lege veteri aperire soleret ora Prophetarum. 3. Quid ergo dicit? Beati pau
Abbreviated transcription (Latin):
cebat eos dicens. Si querit᷑ quid significet mons.
bene intelligitur significade maiora precepta
iusticie. qr minora erant que uideis data sunt.
Unus tamen d̃s ꝑ sanctos ꝓpħas. ⁊ famulos
suos sccłm ordinatissimam distributionem
tempoꝵ. dedit minora p̾cepta ppło. quem timo¬
re adhuc alligari oportebat:⁊ ꝑ filium suum
maiora ppło. quem caritate iam liberari con¬
uenerat. Cum aut̃ minora minorib. maiora
maiorib dantur. ab eo dant qui solus nouit
congruent suis temporib grni humano exhi¬
bere meditinam. Nec nurum ẽ. qd̃ dantur p̾¬
cepta maiora ꝓpter regnum celoꝵ. et minora
data sunt pp̃ regnum tͥcenum. ab eodẽ uno
deo qui fecit celum et t̾ram. De hac ergo iusti
tua sicut montes dei. Et hoc bene significat. qd̾
ab uno solo magr̃o dicendis tantis reb ideneo
docet᷑ in monte. Sedens aut̃ docet quod ꝑtinet¬
ad dignitatem magisterii. Et accedunt adeui
discipłi. ut audiendis illius u̾bis hi eẽut etiam

Expanded text:
eum discipuli ejus. Si quaeritur quid significet mons, bene intelligitur significare majora praecepta justitiae, quia minora erant, quae Judaeis data sunt. Unus tamen Deus per sanctos prophetas et famulos suos, secundum ordinatissimam distributionem temporum dedit minora praecepta populo, quem timore adhuc alligari oportebat, et per filium suum majora populo, quem charitate jam liberari convenerat. Cum autem minora minoribus, majora majoribus dantur, ab eo dantur qui solus novit congruentem suis temporibus generi humano exhibere medicinam. Nec mirum est quod dantur praecepta majora propter regnum coelorum, et minora data sunt propter regnum terrenum, ab eodem uno Deo qui fecit coelum et terram. De hac ergo justittitia tua sicut montes Dei : et hoc bene significat, quod ab uno magistro solo docendis tantis rebus idoneo, locetur in monte. Sedens autem docet, quod pead dignitatem magisterii: et accedunt ad eum discipuli ejus, ut audiendis illius verbis hi essent etiam