comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpheta dicit. Qui aliquotiens bona loquuntur nunꝗ
tamen faciunt.Dominus de caelo prospexit super filio
hominum: ut uideat si est intelligens aut requirens
deum. Idest ut ueniret quos eliger& sicut quondã.
in ꝓphetis patriarchisq fecit.Inuentumq tanꝗͣ ꝓ
prium mancipar& alumnum. Prospicere & uidere
ignorantis & querentis est. Nunquid deus aliquid
ignorat: non. Sed caeli sancti eius sunt ut ait ꝓpheta.
Cęli enarrant gloriam dei. Et alibi iuxta apostolum:
nostra autem conuersatio incaelis est.Quia spiritus
sanctus facit sanctos amare & diligere deum: et ipse
spiritus sanctus deus est. ꝑspicit deus per suos sanctoᷤᷤ
quia ille predicat & loquitur per illos ut dominus
ait. Non enim uos estis qui loquimini sed spiritus
patris uestri qui loquitur in uobis. Omnes declinaue¬
runt simul in ut ile facti sunt idest insipientes: quia
non requirebant deum. Omnes delinauerunt simul in

Expanded text:
propheta dicit: quia aliquotiens bona loquuntur: numquam propheta dicit: quia aliquotiens bona loquuntur: numquam tamen faciunt. Dominus de coelo prospexit super filios hominum, ut videat si est intelligens, aut requirens Dominum. Id est, ut inveniret quos eligeret: sicut quondam in prophetis patriarchisque fecit: inventumque tamquam proprium manciparet alumnum. Prospicere et videre, ignorantis et quaerentis est. Numquid Deus aliquid ignorat? Non, sed coeli sancti sunt: ut ait propheta: Coeli enarrant gloriam Dei . Et alibi juxta Apostolum: Nostra autem conversatio in coelis est : quia Spiritus sanctus facit sanctos amare et diligere Deum, et ipse Spiritus sanctus Deus est. Prospicit Deus per suos sanctos, quia ille praedicat, et loquitur per illos, ut Dominus ait: Non enim vos estis qui loquimini, sed Spiritus Patris vestri, qui loquitur in vobis . Omnes declinaverunt, simul inutiles facti sunt. Hi insipientes, quia non requirebant Deum: omnes declinaverunt, in
Abbreviated transcription (Latin):
Malech interpretatur dolens siue parturiens. Cor¬
pus christi intelligitur & dominus doluit ꝓpecca¬¬
tis nostris. quia uerumꝰ corpus fuit & parturiuit filios.
& ecclesia corpus christi doluit ꝓpeccatis nostris & alioꝵ.
Et parturiuit filios per uerbum predicationis: ut illud.
Per euangelium ego uos genui. & item: Filioli mei qͦs
iterum parturio donec formetur christus inuobis. Psal¬¬
mus uocem ꝓphetae continet: peccatores atq impios
increpantes :¬
hxit insipiens in corde suo non est deus. Dixit
insipiens populus iudaicus suie diabolus Non
est deus acsi dicat: non est christus filius dei.
Corrupti sunt de lege. bonae naturae. Abomi
nabiles: hoc est odibiles. Facti sunt iniquitatib suis:
hoc est in desideriis suis. Deum stulti cum ore neg&
ausi non sunt corde tamen dicunt eum nonesse. In
quo malo. horribiles & abominabiles deo fiunt.Non
est qui faciat bonum non est usq adunum. Nonde
omnibus: sed de his omnibus tantum qui deum negãt.

Expanded text:
malech interpretatur, dolens, sive parturiens: corpus Christi intelligitur. Et Dominus doluit pro peccatis nostris: quia verum corpus fuit, et parturivit filios. Et Ecclesia corpus Christi, dolet pro peccatis suis, et aliorum, et parturivit filios per verbum praedicationis: ut illud: Per Evangelium ego vos genui . Et item: Filioli mei, quos iterum parturio donec formetur Christus in vobis . Hic psalmus vocem continet prophetae peccatores atque impios increpantisxit insipiens in corde suo: non est Deus. Dixit insipiens, populus Judaicus, sive diabolus, non est Deus. Ac si dicat, non est Christus Filius Dei. Corrupti sunt. De lege bonae naturae. Abominabiles facti sunt. Hoc est, odibiles facti sunt. In iniquitatibus suis. Hoc est, in desideriis suis. Deum stulti cum ore negare ausi non sint, corde tamen dicunt eum non esse: in quo malo horribiles et abominabiles Deo fiunt. Non est qui faciat bonum: non est usque ad unum. Non de omnibus, sed de his omnibus tantum, qui Deum negant,
Abbreviated transcription (Latin):
reparas hominem uel mentes nostras in caelorum dignita¬
tem componis. Sed de prioribus usus caelestis ait. Ipsi
peribunt tu autem permanes. luxta illud. Celum et
terram transibunt uerba autem mea non preteribunt.
um mutabis eos et mutabuntur. tu autem idem ipse es
& anni tui non deficient:. hoc est qui eras in caelis ipse te
ostendis in terris. Item in utero uirginis ipse in infernu
descendis: Idem resurgens amortuis ipse regressus incȩ¬
lis. Filii seruorum tuorum habitabunt: qui tibi per apo¬
stolos sunt renati. Et semen eorum inseculum seculi¬
dirigetur. Uel predicatio uel uirtus eorum in omni gẽ¬
te distendetur: Nos uero deprecemur dominum ut
exaudiat orationem supplicum et mentib nostris in¬
serat lumen suum ut eius magnificentia enarrantes
mereamur sanctis eius consortes effici. incaelestib re¬
gnis cui est gloria & imperium insetula seculorum

Expanded text:
reparas hominem: vel mentes nostras coelorum dignitareparas hominem: vel mentes nostras coelorum dignitate componis. Sed de prioribus coelis ait: Ipsi peribunt, tu autem permanes. Juxta illud: Coelum et terrum mutabis eos, et mutabuntur: tu autem idem ipse es, et anni tui non deficient. Hoc est, qui eras in coelis, ipsum te ostendis in terris. Idem in utero virginis: ipse in infernum descendens. Idem resurgens a mortuis: ipse regressus es in coelum. Filii servorum tuorum habitabunt. Quia tibi per apostolos sunt renati. Et semen eorum in saeculum dirigetur. Vel praedicatio, vel virtus eorum in omni gente distenditur. Nos vero deprecemur Dominum, ut exaudiat orationes supplicum, mentibus nostris inserat lumen suum: ut ejus magnificentiam enarrantes, mereamur sanctis ejus consortes effici in coelestibus regnis. Cui gloria et imperium in saecula saeculorum.
Abbreviated transcription (Latin):
syon uel lerusalem nuntiatur quia natus est interris ciꝰ:
qui in mundo peccatis mortuo uitam afferret. Inconue¬
niendo populos in unum et seges ut seruiant domino.
Conuenient in una credulitate: seruiant redemptori.¬
mundi. Respondit ei inia. uirtutis suȩ paucitatem di¬
erum meorum nuntia mihi. Respondit dominue
hyerusalem in die uirtutis idest cum ad passionem acce¬
der & et enuntiauit paucitatem dierum. suorum dicẽs:
Quia ueniunt dies cum circumdaueris ab inimicis et era¬
dicaueris ab inimicis et resiqua. Et ne reuoces me in.
dimidio dierum meoꝵ. in generatione: et generatione
anni tui. Iniqui nec dimidiant dies: Iste uero orat ut
non reuocetur a dimidio die: scilicet ut ad perfectu
ueniens iurum perhennitatem temporum cum domino
perfruatur: In initio tu domine terram fundasti et opera
manum tuarum sunt caeli Sicut enim in principio ista
creasti: Ita et nunc uel terram corporis nostri in nouum

Expanded text:
n Jerusalem nuntiatur: quia natus est in terris is n Jerusalem nuntiatur: quia natus est in terris is qui mundo peccatis mortuo vitam afferret. In conveniendo populos in unum: et reges ut serviant Domino. Convenient in una credulitate, ut serviant Redemptori. Respondit ei in via virtutis suae: paucitatem dierum meorum nuntia mihi. Respondit Dominus Jerusalem in die virtutis, id est, cum ad passionem accederet: et annuntiavit paucitatem dierum suorum, dicens: Quia venient dies cum circumdaberis ab inimicis, et eradicaberis , et reliqua. Et ne revoces me in dimidio dierum meorum: in generatione et generationem anni tui. Iniqui nec dimidiant dies . Iste vero orat, ut non revocetur a dimidio dierum, scilicet ut ad perfectum veniens virum perennitate temporum cum Domino perfruatur. Initio tu, Domine, terram fundasti, et opera manuum tuarum sunt coeli. Sicut enim in principio ista creasti: ita et nunc vel terram corporis nostri in novum
Abbreviated transcription (Latin):
mentum Apostolorum et ꝓphetarum. Et uidebitur in
gloria sua: cum omnem corpus olori ficauerit ad similitu¬
dinem gloriae suae immaginis. Et respexit. in orationẽ
humilium et non spreuit preces eorum. Sed aduentu
suo uisitauit mundum qui olim desiderabatur. Scribãt:
haec ingeneratione altera. In nouo testamento. Et po¬
pulus qui creabitur laudabit dominum. Christranus
utiq qui prius peccatis mortuus erat in eo est recreat᷑.
Quia. ꝓspexit de excelso sancto suo dominus de celo
in terram aspexit/ ut audiret gemitus compeditorum
ut soluer & filios interemptorum. Respexit ut mise¬
retur. descendit ut uincula quib nexi eramus absolue¬
ret. Ut adnuntiẽt in Syon nomen domini et saudem
eius in hyerusalem. Semper bonus nuntius noua exhi¬
bet gaudia. Sicut Angelus ad mariam. Spiritus inquit
sanctus superueniet inte. Et iterum ait Pastorib Ecce
enim euangelizo uobis gaudium magnum quod erit a

Expanded text:
mentum apostolorum et prophetarum: Et videbitur in mentum apostolorum et prophetarum: Et videbitur in gloria sua. Cum omne corpus ejus glorificaverit ad similitudinem imaginis gloriae suae. Et respexit in orationem humilium: et non sprevit preces eorum. Sed adventu suo visitavit mundum: qui olim desiderabatur. Scribantur haec in generatione altera. In novo Testamento. Et populus qui creabitur, laudabit Dominum. Christianus utique, qui prius peccatis mortuus, in eo est recreatus. Quia prospexit de excelso sancto suo: Dominus de coelo in terram aspexit. Ut audiret gemitus compeditorum: ut solvat filios interemptorum. Respexit ut misereretur. Descendit ut vincula, quibus nexi eramus, absolveret. Ut annuntient in Sion nomen Domini, et laudem ejus in Jerusalem. Semper bonus nuntius, nova exhibet gaudia: sicut Angelus ad Mariam: Spiritus, inquit, sanctus superveniet in te . Et iterum pastoribus: Ecce ego annuntio vobis hodie gaudium magnum: quia
Abbreviated transcription (Latin):
one. Tu exurgens miscreberis syon. Exhor uersiculo ma¬
nifestum est quod ex persona Syon dictum est iste Psalm
& non ex persona. Pphetae. Syon autem quae in speculo
posita. est &. ea quae ueniunt delonge ꝓspiciens: haec
ergo Syon quae inalto posita est insublime: cecidit. Ergo
qui stat uideat ne cadat. Quia tempus miserendi eius
quia. uenit tempus: aut ꝓpter nitentiam tempus est
miserendi aut secundum aduentum Saluatoris significa
Confidat ergo qui ait ueram pęnitentiam quoniam uenĩ
tempus saluandi. Et misericors est enim dominus. Quo¬
niam placuerunt seruis tuis lapides eius. Lapides sancti
sunt: Terra autem hocest peccatores misericordiam dñi
indigent. Et terre eius miserebuntur: ut. fructum e&̃¬
hibeat sanctitatis & tmebunt gentes nomen tuum do¬
mine et omnes seges terrae gloriam tuam. Quae prius
ldola metuebant et daemoniorum nomina inuocabant
tunc nomen tuum uenerentur ac timeant. Quoniam.¬
ȩdificauit dominus Syon. Edlesiam suam super funda¬

Expanded text:
o manifestum est quod ex persona Sion dictus est iste psalmus: et non ex persona prophetae. Sion autem est quae in specula posita est, et ea quae veniunt de longe prospiciens. Haec ergo Sion, quae in alto posita est, in sublime cecidit. Ergo qui stat, videat ne cadat . Quia tempus miserendi ejus: quia venit tempus. Aut propter poenitentiam tempus est miserendi: aut secundum adventum Salvatoris significat. Confidat ergo qui agit poenitentiam: quoniam venit tempus salvandi. Misericors est enim Dominus . Quoniam placuerunt servis tuis lapides ejus. Lapides sancti sunt. Terra autem, hoc est, peccatores, misericordia Domini indigent. Et terrae ejus miserebuntur. Ut fructum exhibeat sanctitatis. Timebunt gentes nomen Domini: et omnes reges terrae gloriam tuam. Quae prius idola metuebant, et daemoniorum nomina invocabant: nunc nomen tuum venerentur et timeant. Quia aedificabit Dominus Sion. Ecclesiam suam super funda
Abbreviated transcription (Latin):
animalia hoc est esca mea. quasi uenenum mibĩ erat.
factus sum sicut nocticorax in domicilio. Scimus ꝗa
Coruum nigrum est et nibil habet inse album. Hyꝑ¬
bolice uoluit dicere. quod factus sum sicut nosticorax.
Si ergo in die nigrum est: quanto magis in nocte: Si
ergo factus sum ꝓpter peccata mea. memetipsum con¬
passer solitarius in tecto: Tota die exprobrabant mihi
bant. Quia cinerem tanꝗͣ panem manducabam. In
cinerem intingebam panem meum et sic comedebam
Si ergo Ppheta hoc dicit: nos ꝗ faciamus: Et poculum me¬
um cum fletu miscebam. Nihil mihi erat suaue neq: panis
neq poculum sed tantum celestem panem desiderabam id
est christum. A facie irȩ indignationis tuȩ. Et hȩc om̃ia
faciebam considerans aduentum tuum et futurum iudi¬
cium. Quia eleuans allisistime. Hoc dicant qui aliqn
ceciderunt. Siquidem sancti dicunt quia eleuans tenui¬
sti me. Dies mei sicut umbra. declinauerunt. Sidies qͣn¬

Expanded text:
animalia, hoc est, esca mea quasi venenum erat mihi. animalia, hoc est, esca mea quasi venenum erat mihi. Factus sum sicut nycticorax in domicilio. Scimus quia corvus niger est: et nihil habet in se album. Hyperbolice voluit dicere: quia, Factus sum sicut nycticorax. Sic ergo in die niger est: quanto magis in nocte? Sic ergo factus sum propter peccata mea, memetipsum cona replicat dicens, « Tota die exprobrabant mihi Quia cinerem tanquam panem manducabam, cinerem intingebam panem meum: et sic comedebam. Si ergo propheta hoc dicit, nos quid facimus? Et poculum meum cum fletu miscebam. Nihil mihi erat suave, neque panis, neque poculum: sed tantum coelestem panem desiderabam, id est Christum. A facie irae indignationis tuae. Et haec omnia faciebam, considerans adventum tuum et futurum judicium. Quia elevans allisisti me. Hoc dicant qui aliquaceciderunt. Siquidem sancti dicunt: quia elevans tenuisti me. Dies mei sicut umbra declinaverunt. Si dies, quan
Abbreviated transcription (Latin):
dies eius. Sic enim uita hominum uiret et cito arescit
Quia oblitus sum comedere panem meum. Nõ dixit
non desideraui manducare aut contempsi manducaẽ
intantum mihi uenit memoria peccatorum meorum
& talem pęnitentiam egi ut etiam obliuiscar manducaẽ.
Desiderium dei habens et ipsum solum considerans. A
uoce gemitus mei adhesit os meum carni meȩ. Discãt
qui agunt penitentiam quomodo debeant agere pęnitẽ¬
tiam.Ita enim exsecaui memet ipsum ut sine carne⁊
essem et pelles meȩ hererent ossib meis. Carne pro
pelle dixit. Similis factus sum pellicano solitudinis.
Duo genera dicuntur horum uolatilium. Unum in
aquis est & esca. eius pisces sunt. Et unum in solit.¬
dine et esca eius uenenata. animalia. hoc est serpen¬
tes & cocrodilli et lacertȩ. Dicuntur autem ista uo¬
latilia latina lingua onoerotali. Illi ergo similis fac¬
tus sum qui est insolitudine: qui comeit uenenata

Expanded text:
dies ejus. Sic enim vita hominum viret, et cito arescit. dies ejus. Sic enim vita hominum viret, et cito arescit. Quia oblitus sum manducare panem meum. Non dixit, non desideravi manducare, aut contempsi manducare. Intantum mihi venit memoria peccatorum meorum, et talem poenitentiam egi, ut etiam obliviscerer manducare: desiderium Dei habens, et ipsum solum considerans. A voce gemitus mei: adhaesit os meum carni meae. Discant qui agunt poenitentiam, quomodo debeant agere poenitentiam. Ita enim exsiccavi memetipsum ut sine carne essem, et pelles meae cohaererent ossibus meis. Carnem pro pelle dixit. Similis factus sum pellicano solitudinis. Duo genera dicuntur esse horum volatilium. Unum in aquis est, et esca ejus pisces sunt: et unum in solitudine, et esca ejus venenata animalia, hoc est, serpentes, et crocodili, et lacertae. Dicuntur autem ista volatilia Latine onocrotali. Illi ergo similis factus sum qui est in solitudine: qui comedit venenata
Abbreviated transcription (Latin):
meus ad te ueniat. Quae de toto corde pro¬
fertur. Non autem auertas faciem tuam &
me. Siquis incorde mundo orat et non ar¬
guitur asua conscientia: hoc potest dicere. Peccator .n.
non audet dicere. Ne auertas faciem tuam ame: sed
magis dicit auerte faciem tuam apercatis meis. In qua¬
cunq die tribulor indina ad me aurem tuam. Inqua¬
cunq die inuccauero te uelociter exaudi me. ꝓpresen¬
tibus pressuris orat ut abhis contemplatione diuina.
eripiatur: Quia defecerunt sicut fumus dies mei Ac
si dicat. Infantulus fui et dum nescio uenio in luuenilẽ
aetatem: et iterum inperfectam aetatem et dum nescior
senui. Et defecerunt sicut fumus dies mei Quidam
putant se esse sempiternos et perseuerant insuo peccato:
Et ossa mea sicut cremium aruerunt. Ossa. dicit ipsam
fortitudinem. Si ergo quod est in me forte: hoc aruit et
infirmum factum est quanto magis quae per naturam
infirma. caro: Percussus sum ut foenum et aruit cor
meum. Sicut et alibi scriptum est: homo sicut foenu

Expanded text:
meam, etc. Quia de toto corde profertur. Non avertas faciem tuam a me. Si quis in corde mundo orat, et non arguitur sua conscientia: hoc potest dicere: Peccator enim non audet dicere: Non avertas faciem tuam a me, sed magis dicit: Averte faciem tuam a peccatis meis. In quacumque die tribulor, inclina ad me aurem tuam: In quacumque die invocavero te: velociter exaudi me. Pro praesentibus pressuris orat, ut ab his contemplatione divina eripiatur. Quia defecerunt sicut fumus dies mei. Ac si dicat: Infantulus fui, et dum nescio, veni in juvenilem aetatem, et iterum in perfectam aetatem, et dum nescio, senui. Et defecerunt sicut fumus dies mei. Quidam autem putant se esse sempiternos, et perseverant in suo peccato. Et ossa mea sicut cremium aruerunt. Ossa dicit ipsam fortitudinem. Si ergo quod est in me forte, hoc aruit, et infirmum factum est: quanto magis quae per naturam infirma est caro? Percussus sum ut fenum, et aruit cor meum. Sicut et alibi scriptum est: Homo sicut fenum
Abbreviated transcription (Latin):
ipso est: quod dicitur ꝓtegam eum quia cognoui nomẽ
meum hoc est Ego pater ꝓ̾tegam filium meum sic inter¬
pretatur diabole quomodo tu intelligis. Uideamus si
stet sensus: protegam cum quia cognoui nomen meu.
hoc est ego pater filium meum cognoui. Clamauit ad
me et ego exaudiam eum: hoc est indie crucis cum ip̃o
sum in tribulatione. Eripiam eum et glorificabo eum:
hoc est eum faciam resurgere: Longitudinem dierum
replebo eum: hoc est in aeternum uiuet: et hoc intelliga¬
mus de filio dei: Longitudinem derum replebo Ex.
hoc quod sequitur. Quomodo stat in saluatore: et ostẽ¬
dam illi salutarem meum. Salutare dei filius est dei.
Si ergo de filio dicitur: quomodo potest stare quia
salutare filius est. Uides ergo quoniam male interp̃¬
tatus es o Diabole: sed fac ut sic interpretetur ut ty
dicis. Dixisti quoniam angelis suis mandauit de te
ut manibus portent te ne forte offendas ad lapidem.

Expanded text:
ipso est quod dicitur: Protegam eum, quoniam cognovit nomen ipso est quod dicitur: Protegam eum, quoniam cognovit nomen meum. Hoc est, ego Pater protegam Filium meum. Si sic interpretatur, diabole, quomodo tu intelligis: videamus si stet sensus: Protegam eum, quia cognovit nomen meum: hoc est, ego Pater Filium meum protegam. Clamavit ad me, et exaudiam eum. Hoc est in die crucis. Cum ipso sum in tribulatione, eripiam eum et glorificabo eum. Hoc est, eum faciam resurgere. Longitudine dierum replebo eum. Hoc est, in aeternum vivet. Et hoc intelligamus de Filio Dei. Longitudine dierum replebo eum. Hoc quod sequitur, quomodo stat in Salvatore? Et ostendam illi salutare meum. Salutare Dei, Filius Dei est. Si ergo de Filio dicitur, quomodo potest stare: quia salutare Dei, Filius Dei est? Vides ergo quoniam male interpretatus es, o diabole. Sed fac ut sic interpretetur, ut tu dicis. Dixisti; Quoniam angelis suis mandavit de te, ut in manibus portent te, ne forte offendas ad lapidem
Abbreviated transcription (Latin):
sidiantur lateri: plures insidiantur dexterȩ. Quoni¬
am angelis suis mandauit de te ut custodiant te in
omnibus uiis tius. Istum locum Diabolus super dño
inter pretatus est. Eo enim tempore quo temptauit x¬
dominum.Si inquit filius dei es mite te deorsum.
Scriptum est enim de te quod angelis suis mandauit
de te. ut custodiant te in omnibus uiis tuis. In manib
portabunt te ne forte offendas ad lapidem pedem tuũ:
Diabolus nihil amplius dixit nisi hoc. Quoniam angelis
suis mandauit dete ut in manib portent te ne forte
ad lapidem offendas pedemtuum. Mediam partem di¬
misit: hic enim licitur. Quoniam angelis suis mancda.
bat enim contra te esse : poterat enim dominus ei re¬
spondere. Si custodit me dominus in omnib uiis:ergͦ
Uere diabolus quasi diabolus interpretatur: de Salua¬
tore. quod non est de saluatore: Si enim de Saluatore:
est: totus psalmus sicut interpretaris o diabole et de

Expanded text:
sidiantur lateri: plures insidiantur dexterae. Quonisidiantur lateri: plures insidiantur dexterae. Quoniam angelis suis mandavit de te, ut custodiant te in omnibus viis tuis, etc. Istum locum diabolus super Domino interpretatus est, eo enim tempore quo tentavit Dominum: Si, inquit, Filius Dei es, mitte te deorsum . Scriptum est enim de te, Quoniam angelis suis mandavit de te, ut custodiant te in omnibus viis tuis. In manibus portabunt te, ne forte offendas ad lapidem pedem tuum. Diabolus nihil amplius dixit, nisi hoc: Quoniam angelis suis mandavit de te, ut in manibus portent te, ne forte ad lapidem offendas pedem tuum. Mediam partem dimisit. Hic enim dicitur: Quoniam angelis suis mandavitdixit, ut custodiant te: sciebat enim contra se esse. Poterat enim Dominus ei respondere: Si custodit me Dominus in omnibus viis: ergVere diabolus quasi diabolus, interpretatur de Salvatore, quod non est de Salvatore. Si enim de Salvatore est totus psalmus, sicut interpretaris, o diabole, et de
Abbreviated transcription (Latin):
ti dicitur: sinistra non dicitur sed latus. Uidete enim
quid dicitur & decem milia adextris tuis: & quomo¬
do dixeras cadent alatere tuo mille. Quando enim de¬
xtera dicitur et sinistra non nominatur: ꝓsinistra
latus nominatur. Non enim poterat iustum esse: ut
iustus haberet sinistram. Qui te inquit pereusserit in
dexteram maxillam prebe ei alteram: non dixit et
sinstram: non enim est sinistra. quae prebeatur: sed
dex tera. altera.. Ego simpliciter dico quoniam iustꝰ
duos dexteras habet. Deniq: et ille. Aoth qui scri¬
bitur iniudicium libro propterea. duas dexteras habeͬẽ
dicitur: quia iustus erat et interfecit illum pinguis-¬
simum segem. Cadent alatere. tuo mille et deccmmi¬
lia adextris tuis. Plures sunt qui insidiantur dextere
nostrae: non sunt plures qui insidiantur sinistre: ꝓp-¬
terea. a latere mille: cadent et adextris decem milia.
Ubi enim maior pugna. maior et: uittoria. Pauci in¬

Expanded text:
ti dicitur: sinistra non dicitur, sed latus. Videte enim ti dicitur: sinistra non dicitur, sed latus. Videte enim quid dicitur: Et decem millia a dextris tuis. Et quomodo dixeras: Cadent a latere tuo mille? Quando enim dextera dicitur, et sinistra non nominatur: pro sinistra, latus nominatur. Non enim poterat justum esse, ut justus haberet sinistram. Qui te, inquit, percusserit in dexteram maxillam, praebe ei et alteram. Non dixit, et sinistram: non enim est sinistra quae praebetur, sed dextera altera. Ergo simpliciter dico: quoniam justus duas dexteras habet. Denique et ille Ajoth, qui scribitur in Judicum libro, propterea duas dexteras habere dicitur: quia justus erat, et interfecit illum pinguissimum regem. Cadent a latere tuo mille: et decem millia a dextris tuis. Plures sunt, qui insidiantur dexterae nostrae; et non sunt plures, qui insidiantur sinistrae. Propterea a latere mille cadent, et a dextris decem millia. Ubi enim major pugna, major victoria. Pauci in
Abbreviated transcription (Latin):
ria aliqua ꝓmittunt. quando segna cęlorum quando
continentiam. quando ieiunium : quando sanitatem:
quando renuntiationem seculi promitunt meridiem.
Sed quoniam non est christi lumen non est meridies:
sed dȩmonium meridianum. Cadent alatere tuo mille
& decemmilia adextris tuis. Singula uerba scriptura¬
rum. singula sacramenta sunt. Ista rustica uerba quȩ
putantur & sȩculi hominibus plena sunt sacramentis: ha¬
bemus enim thesaurum istum inuasis fictilib. Thesau¬
rum sensum diuinum habemus inuerbis uilissimis. Ca¬
dent a latere tuo mille et decemmilia adextris tuis. Ex
latere cuius: habeo cui dictum fuerat. Scuto crcumda¬
bit te ueritas eius non timebis atimore nocturno. Quiᷤ
est iste de quo supradictum est. Qui habitat inadiuto¬
rio altissimi in protectione dei caeli commorabitu. Ha¬
beo ergo qui habitat inadiutono domini. Cadent alate¬
re eius mille et decemmilia adextris tuis. Dextera sanc̃¬

Expanded text:
ria aliqua promittunt, quando regna coelorum, quando ria aliqua promittunt, quando regna coelorum, quando continentiam, quando jejunia, quando sanctitatem, quando renuntiationem saeculi, promittunt meridiem. Sed quoniam non est Christi lumen: non est meridies, sed daemonium meridianum. Cadent a latere tuo mille, et decem millia a dextris tuis. Singula verba Scripturarum, singula sacramenta sunt. Ista verba, quae rustica putantur a saeculi hominibus, plena sunt sacramentis. Habemus enim thesaurum istum in vasis fictilibus . Thesaurum, sensum divinum, habemus in verbis vilissimis. Cadent a latere tuo mille, et decem millia a dextris tuis. Ex latere cujus? Ab ejus cui dictum fuerat: Scuto circumdabit te veritas ejus: non timebis a timore nocturno. Quis est iste? De quo supra dictum est; Qui habitat in adjutorio Altissimi, in protectione Dei coeli commorabitur. Ab eo ergo qui habitat in adjutorio Domini, cadent a latere ejus mille, et decem millia a dextris ejus. Dextera sanc
Abbreviated transcription (Latin):
cauerimus non ingrediur innobis. Uidetis ergo qđ
fribolum est quod uulgo dicitur. Quid ergo dicit ade¬
monio meridiano. Quoniam habraam Angelos susceꝑat
in meridie et Ioseph fratres suos ad prandium inuita.¬
uerat in meridie. Sancti enim erant et habraam et loseph.
Et ꝓpterea conuiuium eorum in clara luce erat et sol
perfecto ꝓpterea pascunt inmeridie. Et ego si plenam
habuero scientiam scripturarum licet ora tertia sit tamẽ
pasco uos inmeridie. Deniq & sponsa in cantico cantico
dicit. Ubi pascis inquit ubi cubas inmeridie. Uidetis
quoniam sponsus non pascitur non recumbit in ora
tertia. sed inmeridie: ubi pascis: ubi cubas: ubi te inue¬
nio ubi deliciis fueris: ubi te possum inuenire: O spõ¬
se meus uis inuenire inmeridie: inscientia perfect
in bonis operibus. in claro lumine. Quoniam ergo ha¬
bemus nos meridiem: propterea etiam Diabolus transfoͬ¬
matur in angelum lucis. Et ipse simulat habere se su¬
cem: habere se meridiem quando heretici quasi miste¬

Expanded text:
Videtis ergo quod frivolum est quod vulgo dicitur. Quid ergo dicit, a daemonio meridiano? Quoniam Abraham angelos susceperat in meridie, et Joseph fratres suos ad prandium invitaverat in meridie . Sancti enim erant, et Abraham et Joseph, et propterea convivium eorum in clara luce erat, et sole perfecto. Propterea pascunt in meridie. Et ego, si plenam habuero scientiam Scripturarum, licet hora tertia sit, tamen pasco vos in meridie. Denique et sponsa in Cantico canticorum dicit: Ubi pascis, inquit, ubi cubas? In meridie ? Videtis quoniam sponsus non pascit, non recumbit in hora tertia, sed in meridie. Ubi pascis, ubi cubas, ubi te invenio, ubi deliciis frueris, ubi te possum invenire, o sponse meus? Vis me invenire? In meridie, in scientia perfecta: in bonis operibus: in claro lumine. Quoniam ergo habemus nos meridiem: propterea etiam diabolus transformatur in angelum lucis , et ipse simulat habere se lucem, habere se meridiem. Quando haeretici quasi myste
Abbreviated transcription (Latin):
symptoma diaboli est: hoc est scire debes quia plures ca¬
dunt: & demonio meridiano. Dicunt quidem multi
quia sunt demones et meridiani: et hoc uulgo dicitur:
Ceterum ego dico simpliciter. Quoniam dęmon eo tẽ¬
pore potestatem habet innos quando peccamus. Si enĩ
mane peccauerimus demon ingreditur in nobis. Siue¬
uel uespere. siue nocte siue quacunq ora peccauerim

Expanded text:
symptoma diaboli est, hoc est, scire debes quia plures casymptoma diaboli est, hoc est, scire debes quia plures cadunt. Et daemonio meridiano. Dicunt quidem multi: quia sunt daemones et meridiani, et hoc vulgo dicitur. Caeterum ego dico simpliciter: quoniam daemonium eo tempore potestatem habet in nos, quando peccamus. Sive mane peccaverimus, daemon ingreditur in nobis, sive vespere, sive nocte: qua
Abbreviated transcription (Latin):
miserunt. Uerum lux ista. quam ꝓmittunt de ardentib
sagutis est: et ꝓpterea dicitur. A saguta uolante in
diẽ anegotio perambulante intenebris. Sagita quidẽ
uolat quasi indie sed negotium est perambulans inte¬
nebris ab incursu et demonio meridiano. Melius est
aut euentus hoc est quando non speramus: & aliquid
noui euenerit: aut sumptosadicitur quando simul
multi cadunt. Uidete ergo quid dicat: Licet plures
inducti fuerint tamen tuqui sanctus es non inducais
Do exemplum ut simpliciores possint intelligere qđ
dicitur. Si eris inciuitate Monachus solus et ceperis
deambulare & audieris clamorem incirco: & aliquis
tibi dixerit ueniet expecta circus est: & ceperis eis
tu dicere non licet non possim ire: si ille tibi ostende¬
rit infinita hominum milia et dixerit tibi dducenta
hominum milia ibi sunt : ergo illi homines perituri
sunt & tu solus saluus eris:Tu debes intelligere ꝗa

Expanded text:
miserint. Verum lux ista quam promittunt, de ardentibus miserint. Verum lux ista quam promittunt, de ardentibus sagittis est. Et propterea dicitur: A sagitta volante in die, a negotio perambulante in tenebris. Sagitta quidem volat quasi in die, sed negotium est perambulans in tenebris. Ab incursu et daemonio meridiano. Melius est ur eventus, hoc est, quando non speramus, et aliquid novi evenerit. Aut σύμπτωμα dicitur, quando simul multi cadunt. Videte ergo quid dicat: Licet plures indocti fuerunt, tamen tu qui sanctus es, non inducaris. Do exemplum, ut simpliciores possint intelligere quid dicitur: Si ieris in civitatem monachus solus, et coeperis deambulare, et audieris clamorem in circo, et aliquis tibi dixerit, veni et specta: circus est; et coeperis ei tu dicere, non licet: non possum ire. Si ille tibi ostenderit infinita hominum millia, et dixerit tibi: ducenta hominum millia ibi sunt: ergo illi omnes perituri sunt; et tu solus salvus eris? Tu debes intelligere, quia
Abbreviated transcription (Latin):
quasi uerbum asperum non est uerum sed mendax est.
ꝓpterea. enim et turbidum est quia mendax. Pptere a
turbidum est quia conturbat animas nostras per menda¬
cium suum. Dominus ergo qui ueritas est et dicit Ego
sum ueritas. Scuto circumdat nos ueritas eius: ne arden¬
tibus sagitis diaboli percutiamur.Ppterea christus ꝗ est
ueritas supponit. scutum suum ut scuto ueritatis superẽ
mendacium. Non timebis atimore nocturno. Diabolus
enim semper intenebris est ut percutiat inquit in occul¬
tis innocentem. Uides ergo quod simplex est et innocẽs
est. semper in occultis percutitur. Non timebis atimce
nocturno. Quod dicit: hoc est licet inerrore fueris quȩ
nox est tamen non timebis qui habes scutum ueritatis.
diaboli uidetur mihi sermo esse hereticorum et Philoso¬
phorum. & isti enim lucem scientiȩ promittunt et dicũt
se habere diem et non possunt decipere nisi lucem pro¬

Expanded text:
quasi verbum asperum, non est verum, sed mendax est. quasi verbum asperum, non est verum, sed mendax est. Propterea enim turbidum est, quia mendax est. Propterea turbidum est, quia conturbat animas nostras, per mendacium suum. Dominus ergo qui veritas est, et dicit: Ego sum veritas , scuto circumdat nos veritas ejus, ne ardentibus sagittis diaboli percutiamur. Propterea Christus qui est veritas, supponit scutum suum, ut scuto veritatis superet mendacium. Non timebis a timore nocturno. Diabolus enim semper in tenebris est; ut percutiat, inquit, in occultis innocentem . Vides ergo quod qui simplex est, innocens est, et semper in occultis percutitur. Non timebis a timore nocturno. Quod dicit, hoc est: licet in errore fueris, quae nox est, tamen non timebis, quia habes scutum veritatis. diaboli, videtur mihi sermo esse haereticorum, et philosophorum. Et isti enim lucem scientiae promittunt, et dicunt se habere diem; et non possunt decipere, nisi lucem pro
Abbreviated transcription (Latin):
Inscapulis suis obumbrahit tibi. Exaltabitur incruce
extendit manus & protegit nos. Et sub pennis cius spe¬
rabis. Aspiciens inquit m̾anus eius crucifixas: et si te ser¬
pens momorderit sanaueris. Licet ambules in deserto
istius seculi si te percusserit Scorpio: si Regulus: si Aspiˢ
si cetera uenenata. animalia securus esto de sanitate. Ser¬
pens in heremo suspensus est. Scuto circundabit te ueri¬
tas eius. Scutum nostrum rotundum est: hoc est ex om̃i
parte nos sepit non solum scutum est: sed et murus ẽ.
Domine ut scuto bone uoluntatis tuȩ coronasti nos. Ali¬
quid de scuto coronat. Uidete quid dicat. Domine
obscuto bonae uoluntatis tuȩ coronasti nos. Quid dicis
ptegis nos & facies uincere et post uictoriam coronabis.
Scuto circundabit te ueritas eius. Quoniam dixerat a
uerbo aspero. & uerbum asperum possumus intelligere
& hereticorum et Philosophor & ludȩorum. Et hoc

Expanded text:
: Scapulis suis obumbrabit tibi. Exaltabitur in cruce, : Scapulis suis obumbrabit tibi. Exaltabitur in cruce, extendet manus, et proteget nos. Et sub pennis ejus sperabis. Aspiciens, inquit, manus ejus crucifixas, et si te serpens momorderit, sanaberis . Licet ambules in deserto istius saeculi: si te percusserit scorpio, si regulus, si aspis, si caetera venenata animalia, securus esto de sanitate: Serpens in eremo suspensus est. Scuto circumdabit te veritas ejus. Scutum nostrum rotundum est, hoc est, ex omni parte nos sepit. Non solum scutum est, sed et murus. Domine, ut scuto bonae voluntatis tuae coronasti nos. Aliquos de scuto coronat. Videte quid dicat: Domine, ut scuto bonae voluntatis tuae coronasti nos . Quid dicit? Proteges nos; et facies vincere, et post victoriam coronabis. Scuto circumdabit te veritas ejus. Quoniam dixerat, a verbo aspero, et verbum asperum, possumus intelligere haereticorum et philosophorum, et Judaeorum, et hoc
Abbreviated transcription (Latin):
ma nostra. sicut passer erepta est de laqueo uenantium:
Laqueus contritus est et nos liberati sumus. Quis esd
iste laqueus qui contritus est: Dominus inquit contere
Satanan sub pedib nostris uelociter. Et apostolus dicit.
Ut liberemini A laqueo Diaboli. Uides ergo. Quoniam
iste uenator est qui animas uenare cupit ad perditionẽ.
Multos habet chiabolus laqueos & diuersos habet laqueoᷤ.
diu in sanctitate sumus anima nostra tranquilla est: qͦn
uero depeccatis cogitare cȩperit anima nostra turbatur
& quasi quibusdam fluctib concutitur: Scaprlis suis
obumbrabit tibi. Sed hȩc secundum illud. deutero nomĩi
Dominus quasi pullos suos: alis suis protexit nos quasi
Aquila. Dicit enim ibi. Quasi aquila protegere pulloᷤ
suos. Lic& ergo possumus hoc dicere quod deus quasi
pater nos ptegit. & quasi gallina protegit pullos suo ᷤ
ne rapiatur ab accipitre. Iamen et alius possumus dicere¬

Expanded text:
ma nostra sicut passer erepta est de laqueo venantium. ma nostra sicut passer erepta est de laqueo venantium. Laqueus contritus est, et nos liberati sumus . Quis est iste laqueus qui contritus est? Dominus, inquit, conterat Satanam sub pedibus nostris velociter; et Apostolus dicit: Ut liberemini a laqueo diaboli . Vides ergo quoniam iste venator est, qui animas nostras venari cupit ad perditionem? Multos habet diabolus laqueos, et diversos habet laqueos. diu in sanctitate sumus, anima nostra tranquilla est. Quando vero de peccatis cogitare coeperit anima nostra, turbatur, et quasi quibusdam fluctibus concutitur. Scapulis suis obumbrabit tibi. Sed haec secundum illud Deuteronomii: Dominus quasi pullos suos, alis suis protegit nos quasi aquila , Dicitur enim ibi, quasi aquila protegere pullos suos. Licet ergo possimus dicere hoc, quod Deus quasi pater nos protegit, et quasi gallina protegit pullos suos, ne rapiantur ab accipitre . Tamen et aliud possumus dicere
Abbreviated transcription (Latin):
Ul habitat in adiutorium altissimi. Donum.¬
hoc adiutorium interpretatur Hes dras deniq
Boħyoc. hescras ꝓPheta dicitur. Iste est qui
reduxit populum de captiuitate Babyloniȩ
& induxit in terram repromissionis. Qui ergo habita
in hesdram habitat in Ihesu. Interim secundum Ropo¬
logiam. Qui sibi aedificauit domum sine manib. luxta
Apostolum Illam domum quam aedificauerat dominᷤ
etiam obstetricib in Egypto. In ꝓtectione dei caeli com¬
morabitur. Dicet domino susceptor meus et refugiu
meum deus meus. Multi enim me persecuntur hostes.a
speramus: si peccare desierimus speramus. Quoniam ip̃e
liberauit me de laqueo uenantium: Multi sunt uenato¬
res inisto mundo qui animam nostram uenari conant᷑.
Deniq & Nerod ille Cugans magnus in conspectu de i
uenatoł fuit. & Esay uenator erat quoniam peccator
erat: & penitus non inuenimus in scripturis sanctis sac¬
tum aliquem uenatorem. Piscatores inuenimus sancto ᷤ.
Quoniam ipse liberauit me de laqueo uenantium. Ani¬

Expanded text:
adjutorio Altissimi. Adjutorium interpretatur, Ezras. Denique βοηθὸς Ezras propheta dicitur. Iste est qui reduxit populum de captivitate Babyloniae, et induxit in terram repromissionis. Qui ergo habitat in Ezras, habitat in Jesu. Interim secundum tropologiam: Qui aedificavit domum sine manibus juxta Apostolum, illam domum quam aedificaverat Dominus etiam obstetricibus in Aegypto . In protectione Dei coeli commorabitur. Dicet Domino: Susceptor meus es tu, et refugium meum, Deus meus. Multi enim me persequuntur hostes: speramus. Si peccare desierimus, speramus. Quoniam ipse liberabit me de laqueo venantium. Multi sunt venatores in isto mundo, qui animam nostram venari conantur. Denique et Nemrod ille gigas, magnus in conspectu Dei venator fuit , et Esau venator erat : quoniam peccator erat: et penitus non invenimus in Scripturis sanctis, sanctum aliquem venatorem. Piscatores invenimus sanctos. Quoniam ipse liberabit me de laqueo venantium. Ani
Abbreviated transcription (Latin):
in omni die. Qui enim ꝓpter patientiam suam: ita delicta
non punit. quasi iratus & comminatus dies ultionis expectat eu
ut ꝓmetu corrigat delinquentem: Sequamur ordinem. Con-¬
eius descendet. Quomodo si aliquis mittat inaltum lapidem: et nõ
sit cautus & lapis uenerit incaput eius: suo uulnere uulneratur.
Sic & Diabolus occiditur sua superbia: & exaltatur: & corruit.
Modo exaltare uult caput: & non potest. Quoniam conuertet᷑
dolor eius incaput eius: & deprimit illud. Diabolus secundum
regulam scripturarum lectus est in Gienesi: ipse est coluber. ip̃e
serpens qui loquebatur ad &uam. Quoniam totus terrae heres.
corporis sursum habent. Tamen non omne corpus interra iacẽs¬
licet habeant pedes interra. Caeterum Diabolus hoc est serpẽs¬
& coluber antiquus secundum Esayas totus interra est & caput
& reliquum corpus aequale haber: Totum hoc quare dico: a¬

Expanded text:
in omni die. Qui enim propter patientiam suam ita delicta in omni die. Qui enim propter patientiam suam ita delicta non punit: quasi iratus et comminatus, diem ultionis exspectat, ut metu corrigat delinquentem. Exsequamur ordinem. Conc. Quomodo si aliquis mittat in altum lapidem, et non sit cautus, et lapis venerit in caput ejus, suo vulnere vulneratur: sic et diabolus occiditur sua superbia, exaltatur, et corruit. Modo exaltare vult caput, et non potest: quoniam convertetur dolor ejus in caput ejus, et deprimet illum. Diabolus secundum regulam Scripturarum lectus est in Genesi; ipse est coluber, ipse serpens, qui loquebatur ad Evam: quoniam totus terrae haeret. corporis sursum habent. Cahabent: licet habeant pedes in terra, et coluber antiquus, secundum Isaiam totus in terra est : et caput et reliquum corpus aequale habet. Revertetur do
Abbreviated transcription (Latin):
Pulchre dixit: non dixit arsuris: Hoc est quia arsuri sunt sa.¬
lum sagittas. Ecce parturit iniustitiam: concepit dolorem: &
peperit iniquitatem: Diabolus sic accipit sic parturit sic nutrit
sic exaltat. Lacum aperuit & effodit eum & incidit infoueã
quam fecit: Diabolus ipse est lacus qui et fouea: Lacum aperu-¬
it: sed quoniam non potest aquam continere: secundum hyeremtã
ꝓpterea: lacus illius uersus est infoueam. Omnia conciliabula
hereticorum: foueȩ diaboli sunt. Sed quod superius preteriuimꝰ.
Scrutans corda &renes deus. iustum aduitorium meum. In he¬
breo ita scriptum est. Scrutans corda & senes deus: iustus ut
postea consequatur: Adiutorium meum a Domino: qui saluo ᷤ
facit rectos corde: Nunquid irascitur per singulos dies: Me¬
luis ꝓhoc inhebreo habet: cõminatur inomni die. Quod aꝗla
quoq transtulit. Et pulchre autem cõminans: & infrendens

Expanded text:
Pulchre dixit, Pulchre dixit, lum sagittas . Ecce parturiit injustitiam, concepit dolorem, et peperit iniquitatem. Diabolus sic concipit, sic parturit, sic nutrit, sic exaltat. Lacum aperuit, et effodit eum, et incidit in foveam quam fecit. Diabolus ipse est lacus, ipse est fovea. Lacum aperuit. Sed quoniam non potest aquam continere secundum Jeremiam: propterea lacus illius versus est in foveam. Omnia conciliabula haereticorum, foveae diaboli sunt. Sed quod superius praeterivimus: Scrutans corda et renes Deus, justum adjutorium meum a Deo: in Hebraeo ita scriptum est: Scrutans corda et renes Deus justus: ut postea consequatur: Adjutorium meum a Deo, qui salvos facit rectos corde. Numquid irascetur per singulos dies? Melius pro hoc in Hebraeo habetur: Comminatur in omni die, quod Aquila quoque transtulit. Et pulchre ait: Comminans et infrindens
Abbreviated transcription (Latin):
aegeritis penitentiam: dominus gladio suo uos percutiet: sed
uideamus si consequentia aptari possunt persone domini. Arcũ
suum tetendit & parauit illum: Hoc potest dici dedeo. Et
in illo parauit uasa mortis: Hoc difficile est: Dominus enim
non habet uasa mortis:sed uasa uite: sed et hoc potest quomo¬
docunq intelligi super persona saluatoris. Hoc uero quod se-¬
quitur. Ecce parturit iniustitiam: concepit dolorem & peꝑit¬
iniquitatem. Hoc est heretici in contemptu dei concitantur.
Lacum aperuit & effodit eum: quo eos homines perderet. Et
incidit infoueam quam fecit: Infouea enim mortis quam
patefecerat: ipse prior periit. Sicut de Arrio scriptum est.
Hoc enim si conuersi fueritis: nisi aegeritis paenitentiam. Semꝑ
Diabolus paratum habet arcum: & mutit sagutas quib nos ꝑ¬
cutit. Quorum enim corda ardent libidine uitiorum & passi-¬
onib: isti iuncti sunt ADiabolo. Sagutas suas ardentib effecit:

Expanded text:
egeritis poenitentiam, Dominus vos gladio suo percutiet. Sed egeritis poenitentiam, Dominus vos gladio suo percutiet. Sed videamus si consequentia aptari possint personae Domini. Arcum suum tetendit, etc. Hoc potest dici de Deo. Et in illum paravit vasa mortis. Hoc difficile est: Dominus enim non habet vasa mortis, sed vasa vitae. Sed et hoc potest intelligi super persona Salvatoris. Hoc vero quod sequitur: Ecce parturiit injustitiam, etc. Hoc est, ut haeretici in contemptum Dei concitarentur. Lacum aperuit, etc. Quo eos perderet. Et incidit in foveam quam fecit. In fovea enim mortis quam patefecerat, ipse prior periit: sicut de Ario scriptum est: hoc est, nisi conversi fueritis, nisi egeritis poenitentiam, semper diabolus paratum habet arcum, emittit sagittas, quibus nos percutiat. Quorum enim corda ardent libidine, vitiis, et passionibus: isti victi sunt a diabolo. Sagittas suas ardentibus effecit.
Abbreviated transcription (Latin):
dabit te: ꝓpterea exurge: ut credat inte plurima multitu¬
do. Cum enim ex surrexeris: quid aliud deprecamur: reuer¬
tere ad patrem. Et ꝓpter hanc in altum regredere: ꝓqua sy
nagoga populorum: quod mortuus es: ꝓnobis mortuus es.
Quod resurrex isti: quod ascendisti ad patrem: nobis ascendi¬
sti: Et ꝓpter hanc in altum regredere Nemo ascendit
in caelum nisi qui de caelo descendit filius hominis qui est in
caelis. Iudica me secundum iustitiam meam & secundum ĩno¬
centiam meam super me: Hoc Dauid dicere non potest: hoc
ꝓprie saluatori conuenit: qui non peccauit. Consumetur
nequitia peccatorum: & diriges iustum Non potest mea
iustitia dirigi: nisi illorum iniquitas impleta fuerit: iudelicet
udeorum. Nisi conuersi fueritis gladium suum iubrabit: a¬
lste locus duplicem recipit intelligentiam. Multi enim pu¬
tant de deo dictum: ut dicatur ad peccatores. & quid dicit.
Nisi conuersi fueritis gladium suum iubrabit: Noc est nisi

Expanded text:
 Propterea exsurge, ut credat in te plurima multitudo. Cum ergo exsurrexeris, quid aliud deprecamur, nisi revertere ad patrem? Et propter hanc in altum regredere. Pro qua? pro synagoga populorum. Quod mortuus es, pro nobis mortuus es: quod resurrexisti, nobis resurrexisti, quod ascendisti ad Patrem, nobis ascendisti. Et propter hanc in altum regredere. Nemo ascendit in coelum, nisi qui de coelo descendit, filius hominis, qui est in coelis. Judica me, Domine, secundum justitiam meam, etc. Hoc David dicere non potest: hoc proprie Salvatori convenit, qui non peccavit. Consumetur nequitia peccatorum, et diriges justum. Non potest mea justitia dirigi, nisi illorum iniquitas impleta fuerit, videlicet Judaeorum. Nisi conversi fueritis, gladium suum vibrabit. Iste locum duplicem recipit intelligentiam. Multi enim putant de Deo dictum, ut dicatur ad peccatores. Et quid dicit? Nisi conversi fueritis, gladium suum vibrabit: hoc est, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
am ei ꝓmalis mala: quid si ꝓnobis mala restituantur: De¬
cidam merito ab inimicis meis inanis: In hebreo pro inanis
racha scribitur: unde intelligimus id quod in euangelio c̃o¬
tinetur. Qui fratri suo dixerit sacha & fatue quam habe¬
ant interpretationem: Persequatur inimicus animam meã¬
& comprehendat. Nouissima omnium inimica destructa ẽ
mors: Et conculcet interra uitam meam. Uita non potest
inimicis meis mala reddidi ꝓmalis: non resurgam. Exurge
domine in ira tua: Quod te non senserunt perbeneficia:
sentiant per iracundiam. Exaltare infinib inimicorum
meorum. ꝓ inimicis rogat: ut ininimicorum finib exaltet᷑.
Cym enim inimici mei esse cessauerint: tunc tudomine ex¬
altaberis in eis. Exurge domine deus meus inprecepto qđ
cimus: hoc credentes loquimur. Semper enim persone mutãt᷑
in psalmis. Multum est nunc si uelimus dicere inquot quãtae

Expanded text:
re ei pro malis mala: qui sire ei pro malis mala: qui sicidam merito ab inimicis meis inanis. In Hebraeo pro inani RECAM scribitur. Unde intelligimus id quod in Evangelio continetur: Qui fratri suo dixerit, raca et fatue , quam habeat interpretationem. Persequatur inimicus animam meam, etc. Novissima animae inimica destructa est mors. Et conculcet in terra vitam meam. Non potest inimicis meis mala reddidi pro malis, non resurgam. Exsurge, Domine, in ira tua. Quoniam te non senserunt per beneficia, sentiant per iracundiam. Et exaltare in finibus inimicorum meorum. Pro inimicis rogat, ut in inimicorum finibus exaltetur. Cum inimici esse cessaverint, tunc tu, Domine, exaltaberis in eis. Et exsurge, Domine Deus meus, in praecepto quod cimus: hoc credentes loquimur. Semper enim personae mutantur in Psalmis. Multum est nunc si velimus dicere in quot, quantae
Abbreviated transcription (Latin):
OMIN E deus meus inte speraui. Nonsperaui
ingladio meo: non speraui inuirtute mea: sed
speraui inauxilio tuo. Nequando rapiat ut
leo animam meam: Hoc conuenit Sauli: abys-¬
salon non conuenit. Quomodo enim poterat
abyssaloꝵ leonem uocare: de quo dicit. Parcite queso pueoͬ¬
meo Absalon. Si ibi illum puerum uocat & quasi infantulũ
& ignorantem: quomodo hic leonem uocat: Hoc interim.
secundum istoriam. Et multa sunt quae dicantur: et totus¬
iste psalmus interpretari inpersona Saul potest. Caeterum.
diabolum interpretari. Quaeritur iste chusi quomodo filius
sit gemini. Quomodo diabolus aethiops filius sit dextrae: q̃
aethiops est: uitio suo est. Quod filuis dextrae est: creatus est¬
rit quem rapiat. Domine deus meus si feci istud: Ecce ue-
tus est inore eius. Si reddidi retribuentib mihi mala. Sa¬
ul bis in manuꝰ eius traditus est: quem noluit interficere a
dicens: non tangam christum domini: hoc est ego non restitu¬¬

Expanded text:
omine Deus meus, in te speravi, etc. Non speravi in gladio meo: non speravi in virtute mea; sed speravi in auxilio tuo. Ne quando rapiat ut leo animam meam, etc. Hoc convenit Sauli, Abessalon non convenit. Quomodo enim poterat Abessalon leonem vocare, de quo dicit: Parcite puero meo Abessalon? Si ibi illum puerum vocat, et quasi infantulum et ignorantem: quomodo hic leonem vocat? Hoc interim secundum historiam, et multa sunt quae dicantur, et totus psalmus in persona Saul interpretari potest. Caeterum diabolum interpretamur. Quaeritur, iste Chusi quomodo filius sit Jemini: quomodo diabolus Aethiops filius est dextrae? Quod Aethiops, vitio suo est: quod filius dextrae est, creatus cuit quaerens quem rapiat. Domine Deus meus, si feci istud. Ecce vir  inventus est in ore ejus. Si reddidi retribuentibus mihi mala. Saul bis in manus ejus traditus est, quem noluit interficere, dicens: Non tangam Christum Domini . Hoc est ergo non restitue
Abbreviated transcription (Latin):
exaltatus est: Qui non permisit timentes se disperdi: & psal¬
lam nomini domini altissimi: qui nos Alamentis tristitiae in
gaudia sempiterna perduxit :¬

Expanded text:
ejus. Qui non permisit timentes se disperdi. Et psallam nomini Domini altissimi. Qui nos a lamentis tristitiae, in gaudia sempiterna perduxit