comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cũ pͥora cõmemorasset peccata. & hec inqͥt
fuistis. s abluti estis. s scĩficati estis.
& c̃. Ut gͦ eẽt unde apeccatis lauaremur.
aqͥquȩ corꝑales tm̃ lauare poterat sordes.
sanguini qui ẽ preciũ nr̃e redep̃tionis so¬
ciata ẽ: & eiꝰ societate untutẽ atq aucto¬
ritatẽ sũpsit: ut ad abluendas iniusibileᷤᷤ
peccatoꝵ sordesdigna sit sco cooꝑa rispi¬
ritui. Societate in quã uiuifici ac p̾tiosi
sanguinis hoc accep̃. ut cõ ꝑaret᷑ uera
similitudine rubro mari. ꝑ qd̾ saluatus
pͦpłs tͣnsiuit: pharaone sub mersocĩ cur¬
rib & equitib suis. Nã fugientes egyptũ
huiꝰ scłi. mundatos inuerã repmissioniᷤᷤ
t̾ram transmitat: diabolũq ꝑsequentem
penitꝰ absorbet cũ pret̾itis actib & põpis
suis: oͥ ut supͣdictũ ẽ longe rationabiliꝰ
fuit.: ut lancea militis latꝰ diũ aꝑiret᷑. ꝗͣ¬
ut eiꝰ crura frangerent᷑. Rationabilius
in quã ac decenti tanto salutis fuit arti-¬

Expanded text:
cum priora commemorasset peccata: « Et haec, inquit, fuistis, sed abluti estis, sed sanctificati estis , » etc. Ut ergo esset, unde a peccatis lavaremur, aqua quae corporales tantum lavare poterat sordes sanguinis, qui est pretium nostrae redemptionis, sociata est, et ex ejus societate virtutem atque auctoritatem sumpsit, ut ad abluendas invisibiles peccatorum sordes digna sit sancto cooperari Spiritui: Societate, inquam, vivifici ac pretiosi sanguinis hoc accepit, ut comparetur vera similitudine Rubro mari, per quod salvatus populus transivit, Pharaone submerso cum curribus et equitibus suis . Nam fugientes Aegyptum hujus saeculi, mundatos in veram promissionis terram transmittit, diabolumque persequentem penitus absorbet cum praeteritis actibus et pompis suis. Igitur, ut supra dictum est, longe rationabilius fuit, ut lancea militis latus ejus aperiretur, quam ut crura frangerentur; rationabilius, inquam, ac decentius tanto salutis fuit arti
Abbreviated transcription (Latin):
dcirco nec solus sanguis. nec sola de lat̾e
saluatoris aqua manauit: qi diuinꝰ ordo
nr̃e salutis utrũq deposcit. Sanguine
nãq redimim᷑: aqͥ ab lium᷑. Nec ab hoc re¬
dempti sumꝰ. ut tales nos ille possideret.
quales eramꝰ pͥus. Unde & apłs. Nõ enim¬

Expanded text:
dcirco nec solus sanguis, nec sola de latere Salvatoris aqua manavit, quia divinus ordo nostrae salutis utrumque depoposcit. Sanguine namque redimimur, aqua abluimur. Nec ad hoc redempti sumus, ut tales nos ille possideret, quales eramus prius. Unde et Aposto
Abbreviated transcription (Latin):
apsas qͦ inmaiorib festis suꝑidui-¬
mꝰ. ut ampliꝰ indu̾o głem᷑ aspicien¬
tes in futurã resurr̾tionẽ qñ õs electi qͥb nc̃
pꝰ depositionẽ carnis inanima tm remun̾a¬
tis singłe stole albe date st̃. binas accipient̾
stolas. scł ⁊ reqͥem aĩarũ. ⁊ resuscitatoꝵ gło¬
sam inmortalitatẽ corꝑũ. Quȩ cappe bene
ab antit̾iori parte patule ft̃. ⁊ oĩo p̾ter solã
necessariã fibulã in ꝯsurte. qr ꝓfecto in mu¬
tata iã⁊ in mortalia corꝑa nulł animã ob¬
cludent angꝰtiis corda ñ contegent. nec obsi¬
stent int̾ne sce tͥnitatis ꝯtẽplatioi̾. fimbriis
ꝙͦ subter ornate st̾. qi nicħ nr̃e tc deerit ꝑfe¬

Expanded text:
appas quoque in majoribus festis superinduimus, ut amplius in Deo gloriemur, aspicientes in futuram resurrectionem, quando omnes electi, quibus nunc post depositionem carnis in anima tantum remuneratis, singulae stolae albae datae sunt , binas accipient stolas, scilicet requiem animarum, et resuscitatorum gloriosam immortalitatem corporum . Quae cappae bene ab interiori necessariam fibulam inconsutae, quia profecto immutata jam et immortalia corpora nullis animam obcludent angustiis, corda non contegent, nec obsistent internae sanctae Trinitatis contemplationi. Fimbriis quoque subter ornatae sunt, quia nil nostrae tunc deerit perfe
Abbreviated transcription (Latin):
illis euenturũ erat subiungit. Queretis me¬
nire. scilicet muro infidelitatis obsistente
Quo dicto. ꝑspicue se relictis illis ad gs̃ com¬
migͣturũ eẽ. minabat᷑. Unde & illi qͦq qͣsi
diuinantes dict̃. Numqͥd in disꝑsionẽ gen

Expanded text:
illis eventurum esset subjungit: Quaeretis menire , scilicet muro infidelitatis obsistente. Quo dicto perspicue se, relictis illis, ad gentes commigraturum esse minabatur. Unde illi quoque quasi divinantes dicunt: Nunquid in dispersionem gen
Abbreviated transcription (Latin):
Nam sic̃ ionas magnã ciuitatẽ nolens a dire.
pociꝰ maris fluctib se tradidit. Sic dñs nr̃ cor¬
porali p̾sentia gs̾ adire nolens. intͣ seditiones
uideoꝵ. ꝑ seqͤntiũ remansit: efferbuit mare.
& timuert̾ naute. Audiens enĩ pylatꝰ accu¬
sationes dicentiũ. qr filiũ dei se fec̃. magis
timuit. Taudemq ꝑsistente gͣui fluctuati¬
one clamantiũ. crucifige. cru. lotis mani

Expanded text:
Nam sicut Jonas magnam Niniven nolens adire, potius maris fluctibus se tradidit, sic Dominus noster corporali praesentia gentes adire nolens, intra seditiones Judaeorum persequentium remansit . Efferbuit mare, « et timuerunt nautae . » Audiens enim Pilatus accusationem dicentium: quia « Filium Dei se fecit, magis timuit , » tandemque persistente gravi fluctuatione clamantium: « crucifige, crucifi
Abbreviated transcription (Latin):
ri inmittens. & absorbuit eũ cetꝰ. id ẽ. mors.
s aburente uentrẽ eiꝰ diuinitatis igne. tercia
die uiuũ rursꝰ euomuit. & tc̃ demũ ad pre¬
dicationẽ eiꝰ territa niniue magna. scilicet
mundꝰ trma mersione baptismi qͣsi tͥduana
penitentia saluat᷑. & hedera que obũbra¬
bat capiti ione. udelicet uidea qͦndã habi¬
taculũ xpisti aruit:¬
De feria ⁊ eRcia.

Expanded text:
ri immittens. Et absorbuit eum cetus, id est mors, sed adurente ventrem ejus divinitatis igne, tertia die vivum rursus evomuit. Et tunc demum ad praedicationem ejus territa Ninive magna, scilicet mundus, trina mersione baptismi, quasi triduana poenitentia salvatur, et hedera, quae obumbrabat capiti Jonae, videlicet Judaea, quondam habitaculum Christi, aruit Feria tertia
Abbreviated transcription (Latin):
in moyse baptizati st̃ innube & in mari.
ñ dũ n data erat lex. De his autẽ qͥ sub le¬
ge erant int̾cia lectione dic̃ ysaias. Si ab¬
luerit sordem dñs filiarũ syon. & sangui¬
nem ierłm lauerit de medio eiꝰ insp̾u u-
dicii & spũ ardoris. De qͦ ardore ioħes bap¬

Expanded text:
 Mose baptizati sunt in nube et mari . » Nondum enim data erat lex. De his autem, qui sub lege erant, in tertia lectione dicit Isaias: Si abluerit Dominus sordem filiarum Sion, et sanguinem Hierusalem laverit de medio ejus in spiritu judicii et sp
Abbreviated transcription (Latin):
ad baptismi sacͣmentũ. & ad instructionẽ
manifeste ꝑtinet baptizandoꝵ. S iã nc̃ di¬
cendũ. cur .iiiͦi. legant᷑ lectiones de lege
& ꝓpħis assumpte. Uidelicet lectio . i. idcͥco
legitur. qr ut dictũ ẽ. de creatione mũdi.
& hominis cõ ditione narrans. aqͥrũ qͦq
mist̾i̾a cũ spc̃ dĩ auctoritate int̾serit. Res
uͦ reliqͦ tria mundi tẽꝑa respiciunt.i. pͥ
mũ ante legẽ. scdm sub lege. t̾ciũ sub gr̾̃a.
qͥb cunctis tẽꝑib remediũ baptismatis

Expanded text:
ad baptismi sacramentum, et ad instructionem manifeste pertinet baptizandorum. Sed jam nunc dicendum cur quatuor legantur lectiones, de lege et prophetis assumptae. Videlicet lectio prima idcirco legitur, quia, ut dictum est, de creatione mundi et hominis conditione narrans, aquarum quoque mysteria, cum Spiritus Dei auctoritate interserit. Tres vero reliquae tria mundi tempora respiciunt, id est primum ante legem, secundum sub lege, tertium sub gratia, quibus cunctis temporibus remediu
Abbreviated transcription (Latin):
deuotionis parsimonia sͥ dedicare p̾sumit.
Canonicanãq uetat auctoritas ne pͥmam
sabbi di̾ce resurrectionis splendore illustra¬
tam ulla unꝗͣ ieiumoꝵ publica offuscet nu¬
betula. Ut gͥ nr̃i sollempintas ieiuimi dm̾̃co
magis coaptet᷑ exemplo.iiii.dies qͥ hanc diẽ¬
diu̾cam p̾cedunt. additi st̃ ad p̃taratã tocius

Expanded text:
devotionis parcimonia sibi dedicare praesumit. Canonica namque vetat auctoritas, ne primam Sabbati, Dominicae resurrectionis splendore illustratam, ulla unquam jejuniorum publica offuscet nubecula. Ut igitur nostri solemnitas jejunii Dominico magis coaptetur exemplo, quatuor dies, qui hanc Dominicam praecedunt, additi sunt ad praetextam totius
Abbreviated transcription (Latin):
uni formit̾atq ꝯgeminat oracłi sine
mutatione rerũ ac ꝑsonarũ qͦ pugnantibꝰ¬
ꝯtͣ draconẽ antiquũ. ꝓmittitur eccłiae
scẽ cõpetens altissimi adiutoriũ. Spectat
dnĩca hȩc qͦrtã mundi etatẽ qͣ mundꝰ ple¬
naria uiuentute roboratꝰ ẽ ⁊ pͦpłs di qͦsi ui¬
riles annos ing̾ssꝰ coronatꝰ diademate re¬
gum. & ornatus scõrs sapientia ꝓpħarũ
Nam patͥarcha dd̃ electꝰ scdm cordm̃ re¬
moto saule. pͥmꝰ regũ p̾̃cipuus ꝓpħarum.
manu fortẽ ał desid̾abilẽ xͫ. nomine pre¬
signat. uUictoriis p̃figurat ꝓpħicis oracłis
acsp̾ualib canticis annuntiat. Et qi clausa

Expanded text:
 sine mutatione rerum ac personarum, quo pugnanti contra draconem antiquum promittitur sanctae Ecclesiae competens altissimum adjutorium. Spectat Dominica haec quartam mundi aetatem, qua 45 mundus plenaria juventute roboratus est, et populus Dei quasi viriles annos ingressus, coronatus est diademate regum, et ornatus sanctorum sapientia prophetarum. Nam patriarcha David electus secundum cor Domini remoto Saule, primus regum, praecipuus prophetarum, manu fortem vel desiderabilem Christum nomine praesignat , victoriis praefigurat, propheticis oraculis ac spiritualibus cantici
Abbreviated transcription (Latin):
memoreserat᷑. delectati st̃. At pꝰ ꝙͣ multi¬
plicari cepit numerꝰ credentiũ. tamq in-¬
discretos pisces retia fidei ꝯtraxert̾ ut cum
abstinentib multitudo quoq intͣret ebriosoꝵ.
subuenit ȩccłiastice discipline magist̾iũ.⁊ tã¬
quã seuera mater edaciũ pueroꝵ ĩtẽꝑantiã mo¬
derata ẽut qi de toto cogi non poterant. ł par-¬
tem obseruarent. uiteq suȩ decimas abstinen¬
cie dedicarent. Cũ gͦde uniu̾so tẽꝑe gr̃e dic
tia uł ieuinioꝵ obseruantia. quȩ ut dictũ ẽ.
ẽẽ continua debuerat. inchoatur

Expanded text:
memores erant, delectati sunt. At postquam multiplicari coepit numerus credentium, tamque indiscretos pisces retia fidei contraxerunt, ut cum abstinentibus, multitudo quoque intraret ebriosorum, subvenit ecclesiasticae disciplinae magisterium, et tanquam severa mater, edacium puerorum intemperantiam moderata est, ut quia de toto cogi non poterant, vel partem observarent, vitaeque decimas abstinentiae dedicarent. Cum ergo de universo tempore gratiae dictoralis jejuniorum observantia, quae ut dictum est, esse continua debuerat, inchoatur.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpħarũ. ac sic̃ tenebrosa aqͣmnubib ae-¬
ris. ita ꝯ tenebrabat᷑ occulta sciencia i
ꝓpħis. donec agnꝰ dei solꝰ dignꝰ acciꝑe librẽ.
& soluere signacła eiꝰ mpassione sua com¬
plendo ꝓpħicas aꝑiret uoces. idcirco ab hac
dnĩca uela dependaent ante sca ȩccłie al
xꝰ ieuinans indeserto tẽptatoris insidias su¬
passe narratur. atq ita suꝑ aspidẽ & basiliꝰ¬
toti reꝓmittens corꝑi eccłiȩ: cuiꝰ officii sta¬
tio ad scm̃ ioħ̾em ad lat̾anas p̾scͥpta ualde
ꝯgrunt. Sic̃ enim ħ officiũ totũ inuerã saluato¬
ris decantat᷑ felicitatẽ qͥ p̾om̃ib & ꝓ om̃ib suꝑ

Expanded text:
arum, ac sicut tenebrosa aqua in nubibus aeris, ita contenebrabatur occulta scientia in prophetis, donec Agnus Dei, solus dignus accipere librum et solvere signacula ejus , in passione sua complendo propheticas aperiret voces; idcirco ab hac Dominica vela dependent ante sancta Ecclesiae altesiae Christus, jejunans in deserto, tentatoris insidias superasse narratur , atque ita super aspidem et basilistoti repromittentes corpori Ecclesiae. Cujus officii statio ad sanctum Joannem ad Lateranas praescripta, valde ongruit. Sicut enim hoc officium totum in veram Salvatoris
Abbreviated transcription (Latin):
cat: & eũ qui uenit ad me ñ eiciã foras. tan¬
demq de infirmitate ꝯualescens. & uiã
mandatoꝵ dñ quȩ mangusto imtio cep¬
ta fuerant dilatato corde ꝑcurrens dicit.
qd mintͦitu cantatũ ẽ. factus ẽ dnis ꝓtector
m̃s & eduxit me in latitudine¬

Expanded text:
cat: « Et eum qui venit ad me, non ejiciam foras , » tancat: « Et eum qui venit ad me, non ejiciam foras , » tandemque de infirmitate convalescens, et viam mandatorum Domini, quae angusto initio coepta fuerat, dilatato corde percurrens, dicit quod in introitu cantatum est: Factus est Dominus protector meus: et eduxit me in latitudine
Abbreviated transcription (Latin):
go te habe me excusatũ. qd̾ in qͣm dic̃ ro¬
go ⁊ tamen uenire ⁊tep̃nit. qd̾ sonat humi¬
litas inuoce. suꝑbiamnactione. ꝑ hoc pla¬
ne ut dictũ : expͥmitur qđ dũ cuilibet
carnaliũ dr̃. conũtere. dm̃ seqͣre. mundũ
relinquere. responde solet ora ꝓ me qr
peccator sũ. ħ fac̾e ñ possũ. Dicendo pecca
tor sũ. humilitatẽ in sinuat. sub iungen
do u̾ti ñ possũ. suꝑbiã demonstrat. De
his gͦ labiisimqͥs dehaclingua dolosa m-
gradali nos libari poscimꝰ: recte. pulchre
atq ꝯsone. seruus egregiꝰ qͥ nos inuitat
cdic̃ inp̾eunte epła. filioli mei ñ diligamꝰ
labia linguãq dolosam qͥ tep̃nit. solent at
alios ꝯu̾ti ꝙͦ uolentes deuocare. tũ scm ꝓpo¬
sitũ uituꝑando qd ẽ. iniqͣ labia hab̾e.tũ
nimiũ laudando nimiasq difficultates ar¬
guã dolosam acuere. qͥ inꝗͣ dehortantes
eos ꝓtempnit. & autire ñ uult fortat am¬
mam suam. ⁊ dicit illud qd̾ ialła canimꝰ. ds̃

Expanded text:
go te, habe me excusatum , quod inquam, dixit: Rogo et tamen venire contemnit, quod sonat humilitas in voce, superbia in actione, per hoc plane, ut dictum est, exprimitur, quod dum cuilibet carnalium dicitur: Convertere, Deum sequere, mundum relinque, respondere solet: Ora pro me, quia peccator sum, hoc factor sum, humilitatem insinuat; subjungendo: Converti non possum, superbiam demonstrat. De his ergo labiis iniquis, de hac lingua dolosa , in graduali nos liberari poscimus. Recte, pulchre atque consone servus egregius, qui nos invitat, dicit in praeeunte epistola: Filioli mei, non diligamus labia linguamque dolosam qui contemnit solent enim alios converti volentes devocare, tum sanctum propositum vituperando, quod est iniqua labia habere, tum nimium laudando nimiasque difficultates arguam dolosam acuere; qui, inquam, dehortantes eos contemnit, et audire non vult, confortat animam suam, et dicet illud quod in alleluia cantamus:
Abbreviated transcription (Latin):
d .ii. Agit .n. de felicitate tͣnsmigͣntiũ. scili¬
cet om̾iũ qͥ de uetustate carnis ad nouita¬
tẽ sp̃s tͣnsmigͣntes. mundato cordis ocło ꝑ
longum desidiũ. głam sũme tͥnitatis tã¬
dem uisuri st̃. Eoꝵ nãq intypũ patres
nr̃i apłi euocati abiert̾ ingalileã. in mõ¬
tem uͥ ꝯstituit illis iħc. sic̃ hodiernũ refert
eũ głm & uidentes eũ ad orauert̾. simul¬
q mandatũ acceper̃. qͥliter oi̾a uasa quȩ
forti armato fortior ipse suꝑueniens ab¬
stulerat. emundarẽt dicente dño. Cuntes
in tellectũ ac ꝑ ħsupͣdictã augͦtim in ħ qͦq
ꝯstare sententiã. sextam beatitudinũ sen¬

Expanded text:
 . » Agit enim de felicitate transmigrantium scilicet omnium qui de vetustate carnis ad novitatem Spiritus transmigrantes , mundato cordis oculo per longum desiderium gloriam summae Trinitatis tandem visuri sunt. Eorum namque in typum patres nostri apostoli evocati, abierunt in Galilaeam, in montem ubi constituit illis Jesus, sicut hodiernum refert Evangelium, et videntes eum adoraverunt , simulque mandatum acceperunt: qualiter omnia vasa quae forti armato fortior ipse superveniens abstulerat , emundarent, dicente Domino: Euntes intellectum, ac per hoc supradictam Augustini in hoc quoque constare sententiam, sextam beatitudinis sen
Abbreviated transcription (Latin):
noe gub̾nauit archã suꝑ undas diluuii.
quibꝰ & peccatores deleti ft̾ & hi qͥcũ illo
erant salui facti sunt ꝑfidem. qr creden¬
tes usticie dei se se ab in credulis diuiser̃
ñ credunt ꝯdep̃nant᷑. qͥ uͦ credt̾ & baptiran¬
tur cũ ipso saluant᷑. & illis affert sp̃s sc̃s
pacẽ. id ẽ pecc̾oꝵ uin remissionẽ cuiꝰ
figuram tc̃ iessit columba ferens ad archã
more suo uirentis oliue ramũ. Ipse autẽ
octonariꝰ numerꝰ aĩarũ qͦ marcha salue fa¬
cte st̃. qi a pͥmo pari .i. binario ꝓficiscens¬

Expanded text:
Noe gubernavit arcam super undas diluvii, quibus et peccatores deleti sunt, et hi qui cum illo erant, salvi facti sunt per fidem, quia credentes justitiae Dei sese ab incredulis diviserunnon credunt condemnantur: qui vero credunt et baptizantur, cum ipso salvantur : et illis affert Spiritus sanctus pacem, id est peccatorum remissionem, cujus figuram tunc gessit columba ferens ad arcam in ore suo virentis olivae ramum . Ipse autem octonarius numerus animarum, quae in arca salvae factae s
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗͣ epłe fedebͥant᷑. Mittunt i nos ad histo¬
riampatrũ celeb̾rimã. qͥ intypũ baptis¬
mi nr̃i om̃s in moyse baptizati st̃ innube
& inmari. Nam sic̃ illos inspe edux̃ dñs
scilic⁊ sꝑantes lib̾ari ꝗͣ uis pharao cũ suisꝑ
sequeret᷑. & inimicos eoꝵ uisibiles oꝑuit ma¬
re. sic om̃s in xp̃m credentes ꝗͣlibet maxima
peccata se fecisse recordent᷑ cũ certa spe re¬
ꝓpt̾ea dies hic scilicet xꝰ. cuiꝰ inlumine a te¬
nebris exiuimꝰ. memoriał eẽ uibet᷑. xp̃c

Expanded text:
nos ad historiam patrum celeberrimam, qui in typum baptismi nostri, omnes in Moyse baptizati sunt, in nube et in mari . Nam, sicut illos in spe eduxit Dominus, scilicet sperantes liberari, quamvis Pharao cum suis persequeretur, et inimicos eorum visibiles operuit mare, sic omnes in Christum credentes, quamlibet maxima peccata se fecisse recordentur, cum certa spe repropterea dies hic scilicet Christus, cujus in lumine a tenebris exivimus, memorialis esse jubetur; C
Abbreviated transcription (Latin):
iudiciũ qͦ nc̃ fideles ab infidelibꝰ seꝑantur.¬
fide fide sua se saluat. & ligno crucis suꝑ¬
natat. Et pulchre arca illa fenestrã habu¬
it in latere. ꝑ qͣ saluandi illi ingredent᷑. qi
grediunt᷑. Et q̃m eccłia ex hominib stat.
pulchre arca illa q̃ eccłiã figurabat. qͦndã
humani corꝑissimilitudinẽ. in ipsa sua¬
m̾sura p̾tendebat. Siqͥdem humanũ corpꝰ
sic ẽ. ut longitudinis sue sextã partẽ ha¬
beat in latitudine. decimãq eiꝰdẽ longi¬
tudinis in altitudine. Sic arcã ꝯstruc¬
tã fuisse ñ dubiũ ẽ. Recentoꝵ. ⁊ cubi¬
toꝵ erat in longitudine. l. cubitoꝵ in la¬
titudine. xxx. cubitoꝵ inaltitudine: ͥ

Expanded text:
judicium quo nunc fideles ab infidelibus separantur, fide sua se salvat, et in ligno crucis supernatat. Et pulchre arca illa fenestram habuit in latere, per quam salvandi illi ingrederentur, grediuntur. Et quoniam Ecclesia de hominibus constat, pulchre arca illa, quae Ecclesiam figurabat, quemdam humani corporis similitudinem in ipsa forma sua praetendebat. Siquidem humanum corpus sic est, ut longitudinis suae sextam partem habeat in latitudine, decimamque ejusdem longitudinis in altitudine. Sic arcam constructam fuisse non dubium est. Tercentorum erat cubitorum in longitudine, quinquaginta in latitu
Abbreviated transcription (Latin):
apłici uiri. & siqͥ scͥbendi officio magis
qmͣ accessu uł p̾sentia corpis uiuã nob̃
aqm emisert̾ qm de ħ fonte saluatoris
de huiꝰ sc̃i sp̃s abundantia felicit̾ hause¬
nescitur insilit sp̃s sc̃s & quasi ꝑforam̾
interiꝰ aĩe claustrũ illabit᷑ intremiscen¬
te ꝓtinꝰ adintroitũ eiꝰ infirmitate huma¬
ii sp̃s. ob insolitũ uigorẽ qm sentit &
pondꝰ. at ipse qͥ illapsus ẽ. pͥmitꝰ familia¬
ri dulcedinis sue blandim̃to qͣsi oscu-¬
lo pauitantẽ animã ꝯsolat᷑. Deinde scd̾m
opꝰ adqͥ aĩam illã p̃parat ex urgens. u̾bi
gra si ħ intendit ut sic̃ dictũ ẽ deuentͤ
eiꝰ fluant aque uiue .i. largiora dogina¬
ta uite. exurgens inꝗͣ cͥcuit aĩe uterũ.
& circueũdo dilatat breuẽ priꝰ & angꝰ¬
tũ mirabili suoꝵ in cͤmento circuloꝵs.
futurũ significans indiuina scientia eiꝰ¬
ꝓfectũ. tanta ñ numꝗͣ magnitudine in¬
undans ac si unũ de paradysi flumini¬
bus ꝑdilatatũ eiꝰdem aĩe fluat alueum.

Expanded text:
ici viri, et si qui scribendi officio magis quam accessu vel praesentia corporis vivam nobis aquam emiserunt, quam de hoc fonte Salvatoris, de hujus sancti Spiritus abundantia, feliciter hausenescitur, insilit Spiritus sanctus et quasi per foramen interius animae claustrum illabitur, intremiscente protinus ad introitum ejus infirmitate humani spiritus, ob insolitum vigorem quem sentit et pondus. At ipse qui illapsus est, primitus familiari dulcedinis suae blandimento, quasi osculo pavitantem animam consolatur. Deinde secundum opus, ad quod animam illam praeparat, exsurgens, verbi gratia, si hoc intendit, ut, sicut dictum est, de ventre ejus fluant aquae vivae, id est largiora dogmata vitae, exsurgens, inquam, circuit animae uterum, et circumeundo dilatat, brevem prius et angustum mirabili suorum incremento circulorum futurum ejus significans in divina scientia profectum, tanta nonnunquam magnitudine inundans, ac si unum de paradisi fluminibus per dilatatum ejusdem animae fluat alveum.
Abbreviated transcription (Latin):
lum aure tenuẽ frequentior qͦ uisitatio
signatur qͥ diuinitatis saporẽ degustat
mens qͦciens intemplationis sublimitate
suspendit᷑. De illa magis uisitatione ad p̾¬
sens ꝑtinet opꝰ qualonge excellentiꝰ tunc
menshumana clarificatur. qñ ad publi¬
cum qͥs mittendꝰ est ut ad salutẽ multoꝵ
flumina de uentre eiꝰ fluant aquȩ uiue
ł sicut alibi scͥptũ ẽ. ut a timore dñi con¬
cipiens pariat. & spm̃ salutis eiꝰ faciat su

Expanded text:
lum aurae tenuem frequentior visitatio lum aurae tenuem frequentior visitatio designatur , qua divinitatis saporem degustat mens, quoties in contemplationis sublimitate suspenditur. De illa magis visitatione ad praesens pertinet opus, qua longe excellentius tunc mens humana clarificatur, quando ad publicum quis mittendus est, ut ad salutem multorum flumina de ventre ejus fluant aquae vivae, vel, ut alibi scriptum est, ut a timore Domini concipiens pariat, et spiritum salutis ejus faciat su
Abbreviated transcription (Latin):
tre eiꝰ fiuentia qͥ bibt̃. de sapore magni¬
tudinc̃ infusi muneris agnoscunt. Unde
dñs in eũgło. Et uocẽ inquit eiꝰ audis s
nescis unde ueniat aut qͦ uadat. flumen
qͥppe aquȩ uiue. id ẽ affluentia salutariᷤᷤ
doctrine quȩ deuentre fluit in xp̃m cre¬
dentis. uox ẽ sp̃c uͥ uult spirantis. qͥ uͥcũq
spirau̾it circuiens m̃tis uterũ fontẽ aqͦ
iiue. id ẽ sensũ ueritatis efficit. riuũq ciꝰ
ad os dirigens corꝑea uoce induit. & in
aures tuas emittit. ꝑq aures ad animã
ꝑfert. cui bibenti soporis qualitas uerũ
sus pectori gr̃am multis ꝓfuturã ĩ elecꝰ¬
to uase cõponit. Si quidẽ nec ipse qͥ acci¬
pit scit unde ueniat aut qͦ uadat. licet
sciat & sentiat qñ uenit. aut qͦ uadit
ꝑacta uisitatioe sensibili. Quasi .i. sibi¬
lum aure tenuis ut ait. os̃. subito ꝑcip̃.
atq ħ est qd̾ de in cõp̾hensibili sub̃a et̾¬
nitatis conspic̃. Uerũ ꝑillũ inhelya sibi¬

Expanded text:
tre ejus fluentia , qui bibunt, de sapore magnitudinem infusi muneris agnoscunt. Unde Dominus in Evangelio: « Et vocem, inquit, ejus audis, sed nescis unde veniat aut quo vadat . » Flumen quippe aquae vivae, id est affluentia salutaris doctrinae, quae de ventre fluit in Christum credentis, vox est Spiritus ubi vult spirantis, qui ubicunque spiraverit circuiens mentis uterum, fontem aquae vivae, id est sensum veritatis efficit, rivumque ejus ad os dirigens, corporea voce induit, et in aures tuas emittit, perque aures ad animam perfert, cui bibenti saporis qualitas verum sus pectori, gratiam multis profuturam in electo vase componit. Siquidem nec ipse qui accipit, scit unde veniat aut quo vadat, licet sciat et sentiat quando venit et quando vadit, peracta visitatione sensibili. « Quasi enim sibilum aurae tenuis, ut ait Gregorius, subito percipit, atque hoc est quod de incomprehensibili substantia aeternitatis conspicit. » Verum per illum in Helia sibi
Abbreviated transcription (Latin):
cto aꝑiat. id ẽ addoctͥne mͣst̾iũ se accm¬
gat. & ea qͦ clausa st̃ xp̃o corda aꝑiat sẽꝑ
uoce ñ nunꝗͣ & litteris amouere ꝯtendeis
pessulum incredulitatis sicq ꝓgrediens
ad publicũ p̾ceptũ exequitur. qd̾ intꝰ au¬
diuit. Deriuent᷑ fontes tui foras. & inpla-¬

Expanded text:
 id est ad doctrinae ministerium se accingat, et ea quae clausa sunt Christo corda aperiat semper voce, nonnunquam et litteris, amovere contendens pessulum incredulitatis, sicque progrediens ad publicum praeceptum exsequitur, quod intus audivit: « Deriventur fontes tui foras, et in pla
Abbreviated transcription (Latin):
uod uͦ foris quoq uisibilis ostensꝰ
ẽ. ignis. qͥ utiq ñ erat ipsa quȩ ĩ¬
sibilis ostensus ẽ. signum nob̃ fuit diui¬
rerum uisibiliũ natura uisibilis ignis cõ¬
moditas. Celũ insole & luna sid̃ibꝰq mi¬
risornatib illustrat. t̾ram autẽ ñ solũ fu¬
so desuꝑ lumine letificat. s & beneficio
caloris adgignendũ ꝓuocat. & simi eiꝰ
recepta nutrit semina  pterea de silicũ
uenis exceptꝰ & competentib alim̃tis enu¬
tritus noctẽ nob̃ alleuiat. absentẽq diem
lux agit emula & nͥum̾a mortalib p̾stat
cõmoda. qͥb uite p̾sentis iuiuat᷑ inopia.
Adde qd tc̃ temporis ex iussu dñ sẽꝑ ar¬
debat maltari sac̾dote iugit̾ ligna subi¬
ciente. qđq cõsumebat holocaustũ. qd̾
S int̾ cet̾a nat᷑alia p̾clarũ ħ ht̃ ignis qd̾̃
diuisus inpartes mutuati ñ sentit detri-¬
menta luminis: hoꝵs om̃iũ significati-¬

Expanded text:
uod vero foris quoque visibilis ostensus est ignis qui utique non erat ipsa, quae insibilis ostensus est, signum nobis fuit divirerum visibilium natura, visibilis ignis commoditas. Coelum in sole et luna sideribusque miris ornatibus illustrat; terram autem non solum fuso desuper lumine laetificat, sed et beneficio caloris ad gignendum provocat, et sinu ejus recepta nutrit semina. Praeterea de silicum venis exceptus, et competentibus alimentis enutritus, noctem nobis alleviat, absentemque diem lux agit aemula et innumera mortalibus praestat commoda, quibus vitae praesentis juvatur inopia. Adde quod tunc temporis ex jussu Domini semper ardebat in altari, sacerdote jugiter ligna subjiciente, quodque consumeSed inter caetera naturalia praeclarum hoc habet ignis, quod divisus in partes, mutuati non sentit detrimenta luminis, horum omnium significati
Abbreviated transcription (Latin):
fessionẽ expͥmit cũ uoce cent̾ionis qͥ uiso ter¬
remotu ⁊ his q̃fiebant. clamaũ uoce mag¬
na. Uere filiꝰdĩ erat iste. Due uͦ cruces quȩ
pingunt᷑ in lat̾e calicis dicendo. oĩs honor
q̃ patefacto lat̾e dñi lancea militis in redep̃
ad exaltatũ parũꝑ sacͥficiũ de altari. reu̾¬
ent̾ tam ip̃e ꝗͣsac̾dos iterũ deponit. qi ue¬
nit ioseph abarimathia c̃cẽt̾ioẽ. ⁊ nichode
mꝰ qͦ & inpetͣtũ a pylato corpꝰ cħu deponen
cat᷑. ꝗ calix tt̾m corꝑali cooꝑit᷑. Ibi ꝯpetent̾¬

Expanded text:
fessionem exprimit cum voce centurionis, qui viso terraemotu, et his quae fiebant, clamavit voce magna: « Vere Filius Dei erat iste . » Duae vero cruces, quae pinguntur in latere calicis, dicendo, omnis honor quae patefacto latere Domini lancea militis, in redempet exaltatum parumper sacrificium de altari reverenter, tam ipse quam sacerdos iterum deponit, quia venit Joseph ab Arimathaea cum centurione, et Nicodemus quoque et impetratum a Pilato corpus Jesu deponentcatur quod calix iterum corporali cooperitur. Ibi competent
Abbreviated transcription (Latin):
ñ fec̃ ⁊ peccauit. Sua nãq cui ðbebat¬
iiido recte obtulit. s se ip̃m sͥ retinens & cor
suũ dõ auferens male diuisit: abel uͦ intꝰ m
corde suo sacͥficiũ iͦticie obtulit. qr ñ se ip̃m
sͥ retinuit s dõ subdidit. ac pp̾ ħ ad ext̾iora eiꝰ
mun̾a dñs placide respex̃. Simiłr abͣham
ret sua placidas offerebat hostias. Ꝙ ut
sciremꝰ ⁊ imitarem᷑ nos. patͥos illo d̾s affectus
chisedech qͦ nͥ se ip̃m pꝰ obtuliss & insubli¬
me altare dĩ corsuũ deposuiss ñ potuiss
p̾uidẽ causas qͥrũ intuitu panis & uini
sacͥficiũ sñ exemplo pͥmꝰ obtulit. Itaq et
nos si assistentes ad offerendũ recte ũ dictũ

Expanded text:
non fecit, peccavit . Sua namque cui debebat, Deo recte obtulit, sed seipsum sibi retinens, et cor suum Deo auferens, male divisit. Abel vero intus in corde suo sacrificium justitiae obtulit, quia non seipsum sibi retinuit, sed Deo subdidit, ac propter hoc ad exteriora ejus munera Dominus placide respexit. Similiter Abraham, ret sua, placidas offerebat hostias . Quod ut sciremus et imitaremur nos, patrios ab illo Deus affectus chisedech quoque nisi seipsum prius obtulisset, et in sublime altare Dei cor suum deposuisset, non potuisset praevidere causas, quarum intuitu panis et vini sacrificium sine exemplo prius obtulit . Itaque et nos, si assistentes ad offerendum recte, ut dictum
Abbreviated transcription (Latin):
tollit᷑ qr uidł dies illi fut᷑ũ in regno dĩ felicẽ
tilabro. ꝙ ẽ. ininanu eiꝰ pͣgata erit. nullũq
ex residuis gͣnis iã timebit ꝙ. ab horreo dñ¬
co debeat in ignẽ palearũ in extinguibilẽ
ꝓici. At t̾n ĩ pͥma pasche ebdã cantari ꝯsueũ.
cuiꝰ ꝯsuetudinis causa suo meliꝰ loco reddet᷑.

Expanded text:
egno Dei felicem tilabro, quod est in manu ejus, purgata erit, nullumque ex residuis granis jam timebit, quod ab horreo dominico debeat in ignem palearum inexstinguibilem projici . Attamen in prima Paschae hebdomada cantari consuevit, cujus consuetudinis cau
Abbreviated transcription (Latin):
briȩ uͦ manipłi uł stole ł clib sac uestis ꝑse¬
onẽ moꝵ. qi fimbria ẽ. ult̾ior pars uestis.
His fimbriis głosa in psalmo. cͥcũ amicta
ẽ. filia regis. si c̃ talari tunica filiꝰ acc̾sceis
& decoꝰ erat int̾ fr̃s suos ioseph. De gr a

Expanded text:
 vestis perseonem morum, quia fimbria est ulterior pars vestis. His fimbriis gloriosa in psalmo circumamicta est filia regis , sicut talari tunica filius accrescens et decorus erat inter fratres suos Joseph . CA
Abbreviated transcription (Latin):
siones in corde suo disposuit. Qrũ ratio cũ
inmultis inueniat᷑ locis inmisticis maxime
xu. gͣduũ canticis distincta ẽ: eiꝰmodi ascẽ¬
soris mitiũ & inꝑfectionẽ cantor innuens.
ad gͣdũ sepiꝰ ꝯsistit. & inferior eostare ꝯsueũ.
qͥ subsequens all. concinit.

Expanded text:
iones in corde suo disposuit . Quarum ratio cum in multis inveniatur locis in mysticis maxime quindecim graduum canticis distincta est. Ejusmodi ascensoris initium et perfectionem cantor innuens, ad gradum saepius constitit, et inferior eo stare consuevit, qui subsequens alleluia concinit.
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ grẽ ꝯsilũ ingalileã euocare dignatꝰ ẽ.
huiꝰ diei statio qͥ ꝓcessio t̾minanda ẽ. in
medio templi splendide ordinata.rem
ipsã de qͦ dictũ ẽ: pulchre cõmendat. dũ sacer
eccłia chorꝰ totꝰ festuus. sexu utriꝰq pͦpłi cir¬
cũstante. totis uiribꝰ inuocẽ exultationis &
salutis feliciter erũpit. cantando antipho¬
nã. Sedit angłs ad sep̾crũ dñi: ħii. antipħ¬

Expanded text:
e consilium, in Galilaeam evocare dignatus est. Hujus diei statio, quo processio terminanda est, in medio templi splendide ordinata, rem ipsam, de qua dictum est, pulchre commendat, dum sacer Ecclesiae chorus totus festivus, sexus utriusque populo circumstante, totis viribus in vocem exultationis et salutis feliciter erumpit, cantando antiphonam: Sedit angelus ad sepulcrum domini .
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ apłi. scilicet qd̾ d̾s hõfactꝰ mortẽ nr̃am
moriendo deuicit :⁊ uitã nob̾ resurgendo
.re. Cui rei ualde & ipsa q̃ dictis insita ẽ con¬
pendens freqͤnter tͥpudiat. & leta ꝓnunti¬
ans uelut a laude matutina. ꝑ uocũ sua¬
rũ sepe uolitat a cumina: ħ gͥ statio nob̾
illd̃ festiuo ꝯcentu cõmemorat. qd̾ in galilea
uissi a creatore suo cęli enarrauer̃ glam dĩ.

Expanded text:
ortem nostram moriendo devicit, et vitam nobis resurgendo reparavit. Cui rei valde et ipsa, quae dictis insita est, conpendens frequenter tripudiat, et laeta pronuntians, velut alauda matutina per vocum suarum saepe volitat acumina. Haec igitur statio nobis illud festivo concentu commemorat, quod in Galilaea jussi a Creatore suo coeli enarraverunt gloriam Dei ,
Abbreviated transcription (Latin):
patͥs. & f. & s.s. in qͦ baptizant᷑ significat᷑
scdm apocalipsin. uͥ insignificationem
eiꝰdẽ diuni noĩs patent ciuitatis q̃ signi¬
ficat ȩccłiã ab oriente porte tres. & ab oc¬
fidemxͥ. seu inpuericia. seu madolescen¬
cia. seu inuiuentute seu insenectute ut
ait prudentiꝰ. Occͤrit tͥnũ qdrina ad cõ-¬
pita nom̃. Sicq fit ut tota ħ ꝓcessio nicħ aliud
qͣm gr̃arũ actio sit eo q̃ resurgens dñs sta

Expanded text:
tus sancti in quo baptizantur, significatur secundum Apocalypsim, ubi in significatione ejusdem divini nominis, patent civitatis quae significat Ecclesiam, « ab oriente portae tres, et ab ocfidem Christi, seu in pueritia, seu in adolescentia, seu in juventute, seu in senectute, ut ait Prudentius, occurrit quadrina ad compita nomen. Sicque fit, ut tota haec processio nihil aliud, quam gratiarum ac
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰ p̾latũ nrm̾ ut caput digniora m̃bͣ secũt᷑.
& illd qͦq maioꝵ ex ẽplis docti. qr rei iã
riamq ꝑsonet eũgłii. S de ħ pͥncipali die
pa̾che sermo nc̃ ẽ. a qͦ om̾is pͥma sabbi in¬
signita. & dm̃ca dies dicta ẽ. qͦ dñs nẽ¬

Expanded text:
praelatum nostrum, ut caput digniora membra sequuntur. Et illud quoque majorum exemplis edocti, quia rei jam riamque personet Evangelii. Sed de hoc principali die paschae sermo nunc est, a quo omnis prima Sabbati insignita, et dominica dies dicta est, quo Domin
Abbreviated transcription (Latin):
in eo loco qͦ sup̾ma statione ꝯsistimꝰ ante nõ
cũ cruce inueniamꝰ. Qd̃ & ipsũ ex eadẽ euan¬
głii pendet auctoritate. Nam dñs nr̃ cuiꝰ ꝑ
rexit. hac die discipłos suos ingalileã pre¬
cessurũ se p̾dix̃. Nã qua nocte t̾debat᷑ pꝰ qͣm
autẽ inqͥt resurrexero p̾cedã uosing. &¬

Expanded text:
in eo loco quo superma statione, consistimus, ante nos cum cruce inveniamus. Quod et ipsum ex eadem Evangelii pendet auctoritate. Nam Dominus noster, rexit, hac die discipulos suos in Galilaeam praecessurum se dixit. Nam qua nocte tradebatur, « Postquam autem, inquit, resurrexero
Abbreviated transcription (Latin):
corrigiã calciam̃ti eiꝰ solu̾e. Copulã gͦ il¬
lã in effabilẽ. caritatẽ in estimabilẽ. uin¬
bi nr̃e carni se ꝯuinx̃ ꝑ sandalioꝵ corri¬
gias designari accipimꝰ. Ret̾ea dũ tã sa¬
crũ tãq mysticũ pontifex pedissui specꝰ¬
tat ornatũ meminisse deb & scire se qͦ
pedẽ ẽt speciosũ iuxta illd̾ qͣ. pulcͥ supra
montes pedesannuntiãtis & p̾dicantis

Expanded text:
lceamenti ejus solvere . » Copulam ergo illam ineffabilem, charitatem inaestimabilem, vinrbi nostrae carni se conjunxit, per sandaliorum corrigias designari accipimus. Praeterea dum tam sacrum tamque mysticum pontifex pedis sui spectat ornatum, meminisse debet et scire se quoque pedem esse speciosum, juxta illud: « Quam pulchri supra montem pedes annuntia
Abbreviated transcription (Latin):
ic ipsa rei nouitas ãmonet. ut q̃ra¬
tur cur tante mat̾ie. tante digni¬
tatis. benedictionẽ suꝑ cereũ ꝓnuntiet
diaconꝰ p̾sente sac̾dote. uł etiã pontifi¬
ce. sacͥsq induto uestibꝰ. Causa manife¬
sta se se offert querentib. Cõstat it. qͥa
bonũ sce resurrectionis xͥ nuntiũ ꝑmi
norẽ sexũ. id ẽ ꝑmulieres scĩs apłis flen¬

Expanded text:
ic ipsa rei novitas admonet, ut quaeratur cur tantae materiae, tantae dignitatis benedictionem super cereum pronuntiet diaconus, praesente sacerdote vel etiam pontifice, sacrisque indutum vestibus causa manifesta sese offert quaerentibus. Constat enim, quia bonum sanctae resurrectionis Christi nuntium per minorem sextum id est per mulieres, s
Abbreviated transcription (Latin):
tã rationabili diuinitatis dispositione
actũ ẽ: ut inter illa qͦ significatiue fiunt
inȩccłia. memoriale suũ omino uire ha¬
bere debeat. Nã qr mulier a diabolo missa.
uiro mortẽ obtulit pulchre sexͦ idem are¬
uit. Recte itaq gͣdꝰ inferioris minist̾. tã
dulci. tampulcͣ. tãq melliflua cerei be¬
nedictione. tante sollep̃nitatis nr̃e gau¬
diũ in choat. q ꝑinferiorẽ sexũ. tã iocũ¬
dum. tamq piũ dnĩce resurrectionismi

Expanded text:
am rationabili divinitatis dispositione actum est ut inter illa quae significative fiunt in Ecclesia, memoriale suum omnino jure habere debeat. Nam, quia mulier a diabolo missa viro mortem obtulit, pulchre sexus idem a revit. Recte itaque gradus inferioris minister, tam dulci, tam pulchra, tamque melliflua cerei benedictione, tantae solemnitatis nostrae gaudium inchoat, quia per inferiorem sexum tam jucundum
Abbreviated transcription (Latin):
lio sp̃c sci obediens seruiũ mundo subie¬
ctis hum̾is eiꝰ peccata portando. ut syna-¬
gogã de uideis. ⁊ ȩccłiã de gentib assu-¬
meret. Cũ gͦ sac̾dos stolã accip̃ meminisse
deb & scire qi gͣnde uigũ licet suaue.
grande licet leue suꝑ se tollit. De¬

Expanded text:
 sancti obediens, servivit mundo, subjectis humeris ejus peccata portando, ut Synagogam de Judaeis et Ecclesiam de gentibus assumeret. Cum ergo sacerdos stolam accipit, meminisse debet et scire, quia grande jugum, licet suave, grande, licet leve, super se tollit
Abbreviated transcription (Latin):
reu̾entia cogitandũ ẽ. obedient̾ passus
& mortuus ẽ. filiꝰ dei. Causã qͥppe morta¬
litatis scł peccatũ nec origine ꝯtrax̃. nec
actu admisit. & idcirco morti nil debuit:
S dedit illi calicẽ pater ñ uidex amore
ñ ira uoluntate ñ necessitate. grã ñ undi¬
cta. Ꝙ sic̃ iacob liber & ingeniui

Expanded text:
edienter passus et mortuus est Filius Dei , causam quippe mortalitatis, scilicet peccatum nec origine contraxit, nec actu admisit, et idcirco morti nil debuit. Sed dedit illi calicem Pater, non judex; amore, non ira; voluntate, non necessitate gratia, non vindicta. Et sicut Jacob liber et in
Abbreviated transcription (Latin):
PER ANNI
CIRCULUM
ORDI NE
Constituto
indiuinis aguntur officiis. & attentum au¬
ditorẽ & eruditũ. ut bene exponant᷑ expe¬
tunt uenerabiliũ scripturarũ didascalũ
atq sympnisten. Altissimarũ namq sig¬
na st̃ rerum. & maxima qͦq continent ce¬
lestium sacram̃ta secretoꝵ. quoꝵ adma-¬
iestatẽ contẽplandã non nisi eruditus &
religiosus quisquã aspirare idoneꝰ est.
Siquidem ab his uiris ordinata hȩc atq
carnationis. Natiuitatis. passionis. resur¬
rectionis. & ascensionis eiꝰ & sublimiteR
intellexert̾. & predicare uoce. litteris
atq huiꝰcemodi signis fideliter & sapi¬
enter curauert̾. Uidelicet imitati sunt
hoc pacto benedictos filios noe. sẽ . s. et
iaphet. qui nuditatẽ patris ridente ma¬
ledicto cham assũpto pallio pꝰ dorsũ su¬
um rei̾enti diligentia contexer̃. Nam
qͥd aliud noe de uinea sua ꝙͣ. plantaũ
ipse inebriatꝰ dormiensq & intab̾na cłõ
uinea sua quã de egypto tͣnstulit et

Expanded text:
per anni circulum ordine constituto in divinis aguntur officiis, et attentum auditorem, et eruditum, ut bene exponantur, expetunt vernabilium Scripturarum didascalum atque symmistem. Altissimarum namque signa sunt rerum, et maxima quaeque continent coelestium sacramenta secretorum; quorum ad majestatem contemplandam, non nisi eruditus et religiosus quispiam aspirare idoneus est. Siquidem ab his viris ordinata haec, atquncarnationis, nativitatis, passionis, resurrectionis et ascensionis ejus, et sublimiter intellexerunt, et praedicare voce, litteris atque hujusmodi signis fideliter et sapienter curaverunt. Videlicet imitati sunt hoc pacto benedictos filios Noe, Sem et Japhet, qui nuditatem patris, ridente maledicto Cham, assumpto pallio post dorsum suum, reverenti diligentia contexerunt . Nam, quid aliud Noe de vinea sua quam plantavit , ipse inebriatus dormiensque et in tabernaculo vinea sua, quam de Aegypto transtulit et
Abbreviated transcription (Latin):
xit helẏas. cũ multe uidue eẽnt inisrł.
Sic enĩ eccłia de gentib legisꝓpħarũq
doctrinã missã s̃ a deo fidei hospicio sus¬
cepit. remanente apud synagogã siccita¬
te & sterilitate. quia sic̃ alibi cõminatus
fuerat dñs illi. mandau̾at nubibꝰ suis.
scilicet grẽ sue p̾dicatorib sc̃is. ne pluerets
sͥ subcinericiũ panẽ. panẽ penitentie. ex¬
altata ẽ non deficiente apud eam ydria fa¬
rine. nec inminuto lechito olei .i. ꝑseue¬
rante scientia legisparit̾ & grã eũglii illa
ante se exaltans humiliata fit a dõ ut nũc
legis farmã molitores eiꝰ pharisei molere
sciant. nec oleũ euangłii inphilacterii su-¬
is & magnificis fuubriis superbe¬
DE FERIA. QUARTA.

Expanded text:
Elias, cum multae viduae essent in Israel . Sic enim Ecclesia de gentibus, legis prophetarumque doctrinam missam sibi a Deo, fidei hospitio suscepit, remanente apud Synagogam siccitate et sterilitate, quia sicut alibi comminatus fuerat Dominus illi, mandaverat nubibus suis, scilicet gratiae suae praedicatoribus sanctis, ne pluerent sibi subcinericium panem, panem poenitentiae, exaltata est, non deficiente apud eam hydria farinae, 49 nec imminutio lecytho olei , id est perseverante scientia legis, pariter et gratia Evangelii. Illa autem se exaltans humiliata sit, adeo ut nec legis farinam molitores ejus Pharisaei molere sciant, nec oleum Evangelii in phylacteriis suis et magnificis fimbriis ambu. Feria quarta
Abbreviated transcription (Latin):
illa legit᷑ euangłii lc̃ qͦ uideis cõmi¬
natur dñs se ab illis ꝑꝑ ꝑfidiam ipsoꝵ reces¬
surũ dicens. Ego uado & qͤretis me. & inpec¬
cato ur̃o moriemin. Qd̃ utiq dicendo ad
gentes migͣturũ se eẽ significabat. Uñ & il¬
li qͣsi diuitiantes dicuñ. Nũ quid in disper-¬
sionem gentiũ iturus ẽ & docturꝰ gentes:
huic sane eũgłio ꝯgruit ꝓpħica damelis
q̃ p̾mittit᷑ oratio. qͦ furorẽ etram dñi ab eodẽ
pꝰtulat auferri. hc̃ enĩ furorẽ. & hanc irã.
supra cathedrã moysi. uane sͥ magisteriũ
arrogent dicendo & ñ faciendo. & qd̾ amen
salutationes inforo. & uocari ab hominib
rabbi. tandẽ ꝑcutit eos dicens. oĩs qͥ exal¬
tat se hu miliabitur. uidelic quia
suꝑbi illi. a magisterio scientie dei remo¬
uendi & humiles magistͥ eccłiȩ de gentib
cathedrã illoꝵ erant accept᷑i. Qd ꝑillã ui¬
duam sareptenã de qͣ ip̃missa narrat᷑ lec

Expanded text:
illa legitur Evangelii lectio, qua Judaeis comminatur Dominus, se ab illis propter perfidiam ipsorum recessurum dicens: Ego vado et quaeretis me et in peccato vestro moriemini ; quod utique dicendo, ad gentes migraturum se esse significabat. Unde et illi quasi divinantes dicunt: « Nunquid in dispersionem gentiuHuic sane Evangelio congruit prophetica Danielis, quae praemittitur , oratio qua furorem et iram Domini ab eodem postulat auferri. Hunc enim furorem et hanc iram super cathedram Moysi, vane sibi magisterium arrogent, dicendo et non faciendo, et quod ament salutationes in foro, et vocari ab hominibus Rabbi, tandem eos percutit, dicens: Omnis qui se exaltat, humiliabitur . Videlicet quia superbi illi, a magisterio scientiae Dei removendi, et humiles magistri Ecclesiae de gentibus cathedram illorum erant accepturi. Quod per illam viduam Sarephtanam, de qua in praemissa n
Abbreviated transcription (Latin):
retricib q̃ coram salomone d uiuente filio
ꝯtender̃. quarũ alteri quȩ dix̃. nec mͥ nec
tͥ sit s diuidat᷑. ñ credidit infantẽ uuum
sapientissimꝰ salomon. Nam ille mulieres
synagoge atq eccłiȩ typũ gessert̾. infans
aut̃ xͥ. quẽ synagoga ut̾o fidei nec conce¬
pit nec peꝑit. imio & desid̾at occidi. & ad¬
huc memoriã eiꝰ cuꝑet extingui. ut nec
ait euangłista ñ cre debat semetipsũ uideiᷤ.
tendens ad ȩccł̃iam de gentib & quodaminodo
dicens apłis suis. Date huic in fantem uiuũ.

Expanded text:
ram Salomone de vivente filio contenderunt: quarum alteri, quae dixit: Nec mihi nec tibi sit, sed dividatur , non credidit infantem vivum sapientissimus Salomon. Nam illae mulieres Synagogae atque Ecclesiae typum gesserunt, infans autem Christi, quem Synagoga utero fidei nec concepit, nec peperit, imo et desiderabat occidi, et adhuc memoriam ejus cuperet exstingui, ut nec ait evangelista, non credebat semetipsum Judaeis, tendens ad Ecclesiam de gentibus, et quodammodo dicens apostolis suis: Date huic infantem vivum,
Abbreviated transcription (Latin):
illd̃ scde etatis respic̃ qͦ pͥmũ exiit qͥ
seminat seminare sem̃ suũ. quo pͥmũ re¬
ꝯciliationẽ mundi p̾parare incipiens. lo¬
cutꝰ ẽ ad noe. ⁊ eccłiã iam infantiles an¬
nos egressam. pͥmis p̾ceptoꝵ suoꝵ elem̃tis
inbuere cep̃. Hã ex qͦ de tͣnquillo & qͥeto
paradysi utero eiecta in hanc nata ẽ mise¬
riã ꝗͣ eiꝰ natiuitatẽ beatꝰ iob in eiꝰdẽ eccłiȩ
cutꝰ cũ noe dicensq fcce ego statuã pactũ
meũ uob̾cũ. & iterata benedictione supͣ¬
dictam incipiens abolere maledictionẽ. pau¬
latĩ puericiam mũdi suo magisti̾o sub¬
iecit. dansp̾cepta quedã pͥmo noe. deinde
abrahã. ⁊ in illispͥorib micians iusticiã fi¬
dei: ꝑfec̃ aũ hȩc inplenitudine gr̃e dũ exi¬
it inhunc mundũ formã serui accipi¬

Expanded text:
e aetatis respicit, quo primum exiit, qui seminat seminare semen suum, quo primum reconciliationem mundi praeparare incipiens locutus est Noe, et Ecclesiam jam infantiles annos egressam, primis praeceptorum suorum clementis imbuere coepit. Nam ex quo de tranquillo et quieto paradisi utero ejecta, in hanc nata est miseriam, quam ejus nativitatem beatus Job in ejusdem Ecclesiae cutus cum Noe, dicens: « Quia ecce ego statuam pactum meum vobiscum , » et iterata benedictione, superductam incipiens abolere maledictionem, paulatim pueritiam mundi suo magisterio subjicit, dans praecepta quaedam, primum Noe, deinde Abraham, et in illis primoribus initians justitiam fidei. Perfecit autem haec in plenitudine gratiae, dum exiit in hunc mundum formam servi accipi
Abbreviated transcription (Latin):
alarũ suarũ. ne siccet᷑ ardorib solis eripit
ab impio. ne auferat u̾bũ de cordib nr̃isait
dicat bona t̾ra fructũ afferens inpatientia.
men itaq dei t̾ram nr̃am in qͦ creuit. qd̾ mi¬
rabile ẽ. sursũ uehit secũ inhorrea celi. qr cũ
bimur portantes manipulos iusticie. letifi¬
cante deo uuentutẽ nr̃am inuigore noui¬
tatis eternȩ.

Expanded text:
alarum suarum , ne siccetur ardoribus solis, eripit alarum suarum , ne siccetur ardoribus solis, eripit ab impio, ne auferat verbum de cordibus nostris; ut dicat bona terra fructum afferens in patientia: men itaque Dei terram nostram in qua crevit quod mirabile est! sursum vehit secum in horrea coeli; quia cum bimur, portantes manipulos justitiae, laetificante Deo juventutem nostram, in vigore novitatis aeternae.
Abbreviated transcription (Latin):
rota. scilic ineo qd̾ surgentes in his qͤ retro
intellectualib & qͣmadmodũ stipula dis¬
ꝑgitur ante faciem uenti. sic disꝑiert̾ flã¬
te sp̾u ire dei. Intractu grãs agit sepe dic¬
to seminatori cõmota t̾ra & ꝯturbata .i.
uniu̾si peccatores. qͥ qͦndã culturas suas
ad u̾ter̃t eẽ deo exec̃biles cõmoti st̃ ad pe¬
nitententiã. ⁊ ꝑsignificationẽ p̾dicatiõis
incipientes timere fugiunt a facie arcꝰ.
.i. adie iudicii in qͦ duob testamentis qͣsi
duob cornib inflexisrebelles ũbi diuimi
dapnͣtiois eternȩ sagita ferient᷑. Lectotandẽ
piamur. aut a sollicitudinib & spinosis diui-¬
ciis scłi suffocem᷑. aut humorẽ .i. pinguedinẽ
caritatis ñ habens bonũ semen arescat inno¬
bis. & sic non ꝑficiant᷑ gressus nr̃i. Mirificat¬
namq misericordias suas dũ sem̃ misericor¬
diter miectũ custodit ut pupillã ocłi ne ꝯpũ¬
gatur a suffocantib spinis. ꝓtegit subũbͣ

Expanded text:
es in his, qui retro intellectualibus; et, quemadmodum stipula dispergitur ante faciem venti, sic disperierunt flante spiritu irae Dei. In tractu gratias agit saepe dicto seminatori, commota terra et conturbata , id est universi peccatores, 44 qui quando culturas suas adverterunt esse Deo exsecrabiles, commoti sunt ad poenitentiam, et per significationem praedicationis incipientes timere, fugiunt a facie arcus, id est a die judicii, in quo duobus testamentis, quasi duobus cornibus inflexis, rebelles Verbi divini damnationis aeternae sagitta ferientur. Lecto tandempiamur, aut a sollicitudinibus et spinosis divitiis saeculi suffocemur; aut humorem, id est pinguedinem charitatis non habens, bonum semen arescat in nobis, et sic non perficiantur gressus nostri. Mirificat misericordias suas, dum semen misericorditer injectum custodit ut pupillam oculi , ne compungatur a suffocantibus spinis, protegit sub umbra
Abbreviated transcription (Latin):
cendũ ẽ. pͥmoq ñ p̃tereundũ cur statio ad
sc̃m laurentiũ fit Causa nãq ꝯueniens
& ydonea ẽ sicut enĩ inpͥme etatis ȩccłia.
ꝓtho mr̃is abel sangͥs uistꝰ clamat de t̾ra
ad dm̃ qͦ aꝑuit os suũ & suscep̃ cũ de ma-¬
manu cayn frĩs sui. sic in romana eccł̃ia
p̾ciosa mors beati laurencii nouo & in¬
audito gen̾e passionis clamaũ in cęlum.¬

Expanded text:
t ad sanctum Laurentium. Causa namque conveniens et idonea est. Sicut enim in primae aetatis Ecclesia protomartyris Abel sanguis justus clamat de terra ad Deum, quae aperuit os suum et suscepit eum de manum Cain fratris sui, sic in Romana Ecclesia, pretiosa mors beati Laurentii, novo et inaudito genere passionis clamavit in coelum
Abbreviated transcription (Latin):
minis spoliati gła uultꝰ dei & parietẽ im¬
miciciarũ qͦ interiecto u̾i soł faciem huma¬
narũ animarũ specłaria ꝑdid̾ant. dissol¬
ui ac dirui pꝰtulantis: hactenꝰ a die natiui¬
tatis dnice de nouo testam̃to erant q̃cũq
legebant᷑ inuigiliis nocturnis ꝯgrue sceł

Expanded text:
minis spoliati gloria vultus Dei, et parietem inimicitiarum , quo interjecto, veri solis faciem humanarum animarum specularia perdiderant, dissolvi ac dirui postulantis. Hactenus a die nativitatis Dominicae de Novo Testamento erant, quaecunque legebantur in vigiliis nocturnis, congrue sc