comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ei cenam ibi: et marcha ministrabat.
Latarus uero: unus erat ex discumbẽ¬
tib Ne putarent homines fantasma
eẽ factum. quia mortuus resurrexit:
unus erat ex recumbentib Uiuebat:
loquebatur. epulabatur. uUeritas ostẽ¬
debatur: infidelitas iudeoꝵ confun¬
debatur. discumbebat ergo dominus
cum lazaro et ceteris: ministrabat
marcha una ex sororib latari. Illaria
uero altera soror latari. accepit libram
unguenti nardi pistici p̃ciost et unxre
pedes ihu. et extersit capillis suis pedes
eius. et domus impleta est ex odore in¬
guenti. Factum audiuimus: inysteriũ
requiramus. Quecumq anima fidelis
uis cẽ. cum maria. ungue domunipe¬
des pcioso unguento. Unguentum illud
iusticia fuit: ideo libra fuit. Erat aũ
unguentum nardi pistici p̃ciosi. Quod
ait pistici. locum aliquem credere de¬
benius. unde hoc erat unguentum p̃¬
ciosum. Nec tamen hoc uacat: et sac̾¬
mento optime consonat. pistis grece
fides dr̃ latine. Querebas oꝑari iusticiam:

Expanded text:
et Martha ministrabat: Lazarus vero unus erat ex discumbentibus. Ne putarent homines phantasma esse factum, quia mortuus resurrexit, unus erat ex recumbentibus; vivebat, loquebatur, epulabatur: veritas ostendebatur, infidelitas Judaeorum confundebatur. Discumbebat ergo Dominus cum Lazaro et caeteris, ministrabat Martha una ex sororibus Lazari. 6. Maria vero, altera soror Lazari, accepit libram unguenti nardi pistici pretiosi, unxit pedes Jesu, et extersit capillis suis pedes ejus, et domus impleta est ex odore unguenti. Factum audivimus, mysterium requiramus. Quaecumque anima fidelis vis esse, cum Maria unge pedes Domini pretioso unguento. Unguentum illud justitia fuit, ideo libra fuit: erat autem unguentum nardi pistici pretiosi. Quod ait, pistici, locum aliquem credere debemus, unde hoc erat unguentum pretiosum: nec tamen hoc vacat, et sacramento optime consonat. Πίστις graece, fides dicitur. Quaerebas operari justitiam:
Abbreviated transcription (Latin):
tantum s ut lazarum uiderent quẽ
suscitauit iħc amortuis. Curiositas eos
adduxit: non caritas. Uenerunt: et ui-¬
derunt. Audite mirabile consilrum ua-¬
nitatis. Uisolazaro resuscitato. quia
tantum miraculum dnĩ tanta erat
euidentia diffamatum. tanta mani¬
festatione declaratum. uit non possent
uel occultare quod factum ẽ uel nega¬
re. quid inuenerunt uidete. Cogita¬
uerunt autem principes sacerdotum
ut et lazarum interficerent: quia mul¬
ti ꝓpter illum abibant ex iudeis. et
credebant in iħ̾m. O stulta cogitatio et
ceca seuitia. dominus xp̃c qui suscita¬
re potuit mortuũ: non posset occisum:
Quando lazaro inferebatis necem. nũ¬
quid aufferebatis domino potestatem:
Si aliud uobis uidetur mortuus. aliud
occisus: ecce utrumq dñs fecit. Et la¬
zarum mortuũ: et se ipsum suscitauit
occisum.

Expanded text:
tantum, sed ut Lazarum viderent, quem tantum, sed ut Lazarum viderent, quem suscitavit Jesus a mortuis. Curiositas eos adduxit, non charitas: venerunt, et viderunt. Audite mirabile consilium vanitatis. Viso Lazaro resuscitato, quia tantum miraculum Domini tanta erat evidentia diffamatum, tanta manifestatione declaratum, ut non possent vel occultare quod factum est, vel negare, quid invenerunt videte. Cogitaverunt autem principes sacerdotum ut et Lazarum interficerent; quia multi propter illum abibant ex Judaeis, et credebant in Jesum. O stulta cogitatio, et caeca saevitia! Dominus Christus qui suscitare potuit mortuum, non posset occisum? Quando Lazaro inferebatis necem, numquid auferebatis Domino potestatem? Si aliud vobis videtur mortuus, aliud occisus; ecce Dominus utrumque fecit, et Lazarum mortuum, et seipsum suscitavit occisum.
Abbreviated transcription (Latin):
uisibilem grãm impletur quod abe
dictum est. Ecce: ego uobiscum sul
usq in consũma tionem scl̃i. Scd̃i
carnemutro quam uerdum assum pllr
QDICIQuod de uirgine natus est. sedm
e quod indeis comprehensus. quod
ligno cinsitus. quod de cruce deposiẽ.
quoo intis muolutus. quod in sepul¬
chro indius. quod resurrectione ma¬
nifetatus: non semꝑ habetis uobiscũ.
Quare: a uoniam conuersatus est se
cum discipulis suis: et eis deducentib
unidendo non sequendo ascendit ince¬
lum. et non est hic. Ibi est enim. Sedet
ad dexteram patris: et hic est. Non eni
discipulis. me autem non semꝑ habebi¬
tis: habuit enim illum eccłia scd̃m
p̃sentiam carnis. paucis diebus. Modo
fide tenet: non oculis uidet. Ergo siue¬
ita siue ita dictum sit. me audem non
semphabebitis: questio sicut arbitror.
iamnulla ẽ. que duob modis soluta ẽ.
Cetera que pauca remanent: audiamus
Cognouit ergo turba multa ex iudeis.
quia illicẽ: et uenerunt non ꝓpter iħm

Expanded text:
visibilem gratiam, impletur quod ab eo visibilem gratiam, impletur quod ab eo dictum est, Ecce ego vobiscum sum usque in consummationem saeculi . Secundum carned quod de Virgine natus est, secundum id quod a Judaeis prehensus est, quod ligno confixus, quod de cruce depositus, quod linteis involutus, quod in sepulcro conditus, quod in resurrectione manifestatus, non semper habebitis vobiscum. Quare? Quoniam conversatus est seccum discipulis suis, et eis deducentibus videndo non sequendo, ascendit in coelum , et non est hic. Ibi est enim, sedet ad dexteram Patris: et hic est, non enimdiscipulis, Me autem non semper habebitis. Habuit enim illum Ecclesia secundum praesentiam carnis paucis diebus: modo fide tenet, oculis non videt. Ergo sive ita dictum est, Me autem non semper habebitis, quaestio sicut arbitror jam nulla est, quae duobus modis soluta est. 14. Caetera quae pauca remanent, audiamus: Cognovit ergo turba multa ex Judaeis quia illic est: et venerunt, non propter Jesum
Abbreviated transcription (Latin):
na significati sunt in eccłia mali. ipls
dictum est. me autem non semꝑhabe¬
bitis. Quid est non semꝑ: et quid est semꝑꝰ
Si bonusessi ad corpus ꝑtines quod sig¬
nificat petrus. Habes enim xpm̃ ẽt
in p̃senti et in futuro. In psenti ꝑfidẽ:
in psenti ꝑ signum. In p̃senti ꝑbaptis¬
matis sacramentum. in p̃sentiꝑ alta¬
ris cibum et potum. habes xp̃m̃ in pre-¬
senti s habebis semꝑ. quia cum hinc
exieris. ad illum uenies qui dixiclatͦ¬
nii hodie mecum eris in ꝑadiso. Si au
male uersaris uideris habere in p̃senti
no xp̃i. baptizaris baptismo xp̃i. mis¬
ces te membris xp̃i: accedis ad altare
do non semꝑ habebis. Potest et sic intel¬
ligi. pauꝑes semꝑ habetis uobiscum:
me autem non semꝑ habebitis. Accipi¬
ant hoc et boni: s non sint solliciti. Lo¬
quebatur enim: de p̾sentia corꝑis sui.
Nam scd̾m maiestatem suam. scd̾m
ꝓuidentiam. scd̾m in effabilem et in¬

Expanded text:
significati sunt in Ecclesia mali; ipsis significati sunt in Ecclesia mali; ipsis dictum est, Me autem non semper habebitis. Quid est enim, non semper? Et quid est, semper? Si bonus es, si ad corpus pertines, quod significat Petrus; habes Christum et in praesenti et in futuro: in praesenti per fidem, in praesenti per signum, in praesenti per Baptismatis sacramentum, in praesenti per altaris cibum et potum. Habes Christum in praesenti, sed habebis semper; quia cum hinc exieris, ad illum venies qui dixit latroni, Hodie mecum eris in paradiso . Si autem male versaris, videris habere in praesenti gno Christi, baptizaris baptismo Christi, misces te membris Christi, accedis ad altare do non semper habebis. 13. Potest et sic intelligi: Pauperes semper habebitis vobiscum, me autem non semper habebitis. Accipiant hoc et boni, sed non sint solliciti: loquebatur enim de praesentia corporis sui. Nam secundum majestatem suam, secundum providentiam, secundum ineffabilem et in
Abbreviated transcription (Latin):
bitis quid sibi uult: Quomodo intel¬
ligendum est. me autem uon semꝑha
bebitis: Noli expauescere: iude dictũ
ẽ. Quare gͦ nõ dixit habes.s habetis:
Quia non unus est iuidas. Unus malꝰ
corpus malorum significabat: quomͦ
petrus corpus bonorum. corpus eccłie¬
si in petro non eẽt et eccłie sacramen-¬
tum. non ei diceret dñs. tibi trado cla¬
ues regni celorum. Quecumq solue¬
riꝰa in terra. soluta erunt et in celo: et qͥ¬
cumq ligataueris in terra. ligata erun
et in celo. Si hoc petro tantũ diccum ẽ
non hoc facit eccłia. Si autem et in ec¬
cłia fit. ut que in terra ligantur ligent¬
et in celo. et que soluuntur in terra soi¬
uantur et in celo. quia cum excõmum¬
cat eccłia. in celo ligatur excomunieat
cum reconciliat eccłia in celo soluitur
reconciliatus: si hoc ergo in eccłia sit.
petrus quando claues accepit. eclĩam
scam̃ significauit. Sim petri ꝑsora sig¬
nificati sunt in eccłia boni. in ude pso

Expanded text:
bitis, quid sibi vult? Quomodo intelligendum est, Me autem non semper habebitis? Nolite expavescere; Judae dictum est. Quare ergo non dixit, habebis; sed, habebitis? Quia non unus est Judas. Unus malus corpus malorum significat; quomodo Petrus corpus bonorum, imo corpus EcclesSi in Petro non esset aecclesiae sacramentum, non ei diceret Dominus: 'Tibi trado claves regni caelorum; quaecunque solveris super terram, soluta erunt et in caelo, et quaecunque ligaveris in terra, ligata erunt et in cnon hoc facit ecclesia. Si autem in ecclesia fit uti quae in terra ligantur in coelo ligentur, et quae solvuntur in terra solvantur in coelo, quia, quum excommunicat ecclesia, in coelo ligatur excommunicatus; quum reconciliat ecclesia, in coelo solvitur reconciliatus, si ergo hoc in ecclesia fit, Petrus, quando claves accepit, ecclesiam sanctam significavit. Si in Petri persona significati sunt in ecclesia boni, in Judae
Abbreviated transcription (Latin):
de qua loquuti sumus
quod dñs dedit hodier¬
na sequitur. dequalo¬
quuturi sumus quddo¬
minus dabit. Quean
inscripturis tam manifesta sunt ut po¬
tius auditorem quam expositorem
desiderent. In eis nos imorari non opor¬
tet. ut necessariis in quib imorandum
est. tempus sufficiat: ꝑximum ergo e¬
rat pascha iudeoꝵ. Ilum diẽ festum: iu¬
dei cruentum habere. dnĩ sanguinem
uoluerunt. Illo die festo occisus est ag¬
nus. qui nobis eundem festum suo san¬
guine consecrauit. Consilium erat int̃
iudeos de occidendo iħu. Ille qui de ce-¬
lo uenerat pati. ꝓpinquare uoluit loco
passionis. quia iminebat hora passio¬
nis. Ascenderunt ergo multi iheroso¬
lẏmam de regione ante pascha ut scĩ-¬
ficarent se ipsos. Hoc faciebant uidei.
in lege mandatum ut die festo quod
pascha erat. omnes undiq conueniret᷑:
ut illius diei celebratione scĩficarentur.
S illa celebratio umbra erat futuri.
siret significatio. et ueritas teneretus.

Expanded text:
de qua locuti sumus quod Dominus dedit, hodierna sequitur, de qua locuturi sumus quod Dominus dabit. Quaedam in Scripturis tam manifesta sunt, ut potius auditorem quam expositorem desiderent: in eis nos immorari non oportet, ut necessariis in quibus immorandum est, tempus sufficiat. 2. Proximum ergo erat Pascha Judaeorum. Illum diem festum Judaei cruentum habere Domini sanguine voluerunt. Illo die festo occisus est Agnus, qui nobis eumdem diem festum suo sanguine consecravit. Consilium erat inter Judaeos de occidendo Jesu: ille qui de coelo venerat pati, propinquare voluit loco passionis, quia imminebat hora passionis. Ascenderunt ergo multi Jerosolymam de regione ante Pascha, ut sanctificarent seipsos. Hoc faciebant Judaei in Lege mandatum, ut die festo quod Pascha erat, omnes undique convenirent, et illius diei celebratione sanctificarentur. Sed illa celebratio umbra erat futuri. siret significatio, et veritas teneretur.
Abbreviated transcription (Latin):
endo. nomen doctrinamq eius quib
potueritis p̃dicando. et unusquisq &̃
paternum affectum. sue familie se
moneat. doceat hortetur corripiat.
impendat beniuolentias exerceat dis-¬
ciplinam. Ita in domo sua eccłiasticũ
et quoda modo episcopale implebit of¬

Expanded text:
endo, nomen doctrinamque ejus quibus endo, nomen doctrinamque ejus quibus potueritis praedicando; ut unusquisque etiam paternum affectum suae familiae semoneat, doceat, hortetur, corripiat, impendat benevolentiam, exerceat disciplinam: ita in domo sua ecclesiasticum et quodammodo episcopale implebit of
Abbreviated transcription (Latin):
recteq illi dicitur: cum uni ex minimis
meis fecistis: michi fecistis. Nec ea tan¬
tum que ad miscdiam ꝑtinent corꝑa-¬
xp̃c ad iusticiam omni credenti. Minis¬
ter est xp̃i. usq ad illud opus magne
caritatis. quod est auiniam suam pro
frĩb ponere. hoc est enim et ꝓ xp̃o po¬
nere: quia et hoc ꝓpter sua membra
dicturus est. Cum ꝓ istis fecistiͦ: ꝓme
fecistiꝰ. de tali quippe oꝑe etiam se¬
ministrum facere et appellare digna¬
tus est. uibi ait. Sicut filius hominis
non uenit ministrari s ministrare: et
animam suam ponere ꝓ multis. hinc
ergo est unusquisq imister xpi: un¬
de est minister xp̃e. Sic ministratem
xpõ. honorificabit pater eius honore
illo magno. ut sit cum filio eius necũꝙͣ
deficiat felicitas eius. Cum ergo audi
lic et minister meus erit. nõlite tan¬
tum modo bonos epõs et clericos cogi¬
tare: etiam uos ꝓ modo uro ministra¬
te xpõ. bene uiuendo. elemosinas faci¬

Expanded text:
recteque illi dicetur: Cum uni ex minimis recteque illi dicetur: Cum uni ex minimis meis fecistis, mihi fecistis. Nec ea tantum quae ad misericordiam pertinent corporChristus, ad justitiam omni credenti , minister est Christi usque ad illud opus magnae charitatis, quod est animam suam pro fratribus ponere: hoc est enim et pro Christo ponere. Quia et hoc propter sua membra dicturus est: Cum pro istis fecisti, pro me fecisti. De tali quippe oministrum facere et appellare dignatus est, ubi ait: Sicut filius hominis non venit ministrari, sed ministrare, et animam suam ponere pro multis. Hinc ergo est unusquisque minister Christi unde est minister et Christus. Sic ministrantem Christo honorificabit Pater ejus honore illo magno, ut sit cum Filio ejus, nec unquam deficiat felicitas ejus. Cum ergo audislic et minister meus erit, nolite tantummodo bonos episcopos et clericos cogitare. Etiam vos pro modulo vestro ministrate Christo, bene vivendo, ac eleemosynas faci
Abbreviated transcription (Latin):
sme furaretur. ꝑ illum tamen etiam
necessaria ꝑabantur. hinc est illud qͥ
cum ei dixisset dns̃. quod facis fac ce¬
leriter. arbitrati sunt quidã quod eũ
iusserit ꝓpter diem festum necessaria
p̃parare. uel indigentib aliquid dare.
Nullo modo gͥ dẽ huiuscemodi minis¬
potius quam honoratũ uidemus. Ut¬
quid ergo alibi querimus. quid sit
ministrare. xpo et non potius in istis
ipsis uerbis agnoscimus: Cum eni di¬
xit si quis michi ministrat me sequat᷑.
hoc intelligi uoluit. ac si diceret. Si qͥs
me non sequitur: non michi ministrat.
as: sicut alibi scriptum ẽ. qui se dicit
in xpo manere: sdebet sicut ille am¬
bulauit. et ipse ambulare. debet etiã
si porrigit esurienti panẽ. de miscdia
facere non de iactantia: Non aliud ibi
querere quam opus bonum. nesciente
sinistra quid facit dextera. id est ut alie¬
netur intentio cupiditatis. ab oꝑe carita
tis. Qui sic ministrat. xp̃o ministrat:

Expanded text:
sime furaretur, per ilsime furaretur, per ilnecessaria parabantur . Hinc est illud quod cum ei diceret Dominus, Quod facis, fac celeriter; arbitrati sunt quidam, quod eum jusserit propter diem festum necessaria praeparare, vel indigentibus aliquid dare . Nullo modo igitur de hujuscemodi minisreprobatum potius quam honoratum videmus. Utquid ergo alibi quaerimus quid sit ministrare Christo, et non potius in istis ipsis verbis agnoscimus? Cum enim dixit, Si quis mihi ministrat, me sequatur; hoc intelligi voluit, ac si diceret, Si quis me non sequitur, non mihi ministrat. as: sicut alibi scriptum est, Qui se dicit in Christo manere, debet sicut ambulavit ille, et ipse ambulare . Debet etiam, si porrigit esurienti panem, de misericordia facere, non de jactantia; non aliud ibi quaerere quam opus bonum, nesciente sinistra quid faciat dextera , id est, ut alienetur intentio cupiditatis ab opere charitatis. Qui sic ministrat, Christo ministrat,
Abbreviated transcription (Latin):
ut oꝑis quo ministrat᷑ illi p̃cium. fit.¬
eẽ cum illo. Ubi enim bene erit sine
illo. aut i quando male eẽ poterit cũ
illo: Audi euidentius. Si quis michi mi¬
nistrabit. honorificabit eum pater me¬
us. Quo honore nisi ut sit cum filio eiꝰ᷑:
Quod enim suꝑius ait. ubi ego sum
illic et minister meus erit. Hoc intel¬
ligitur exposuisse cum dicit. honorif¬
cabit eum pater meus. Nam quem
tatus. quam ut sit ubi ẽ unicus. Hol
qualis factus diuiuitati. s consociatus
duitati. Q uid sit aũ ministrare xpõ
cui oꝵi merees tanta ꝓmititur: hoc po¬
mus deuenus in quirere. Si enim hoc
pani abum quoquere. uel apponere
apoculum dare. potumq miscere:
sefint hoc illi qui potuerunt eum
corꝑe habere p̃sentem sicut marta
emaria quãdo et lazanis unus erat
ex recumbentib cum eo. S eo modo
xpo etiã iudas ꝑditus ministrauit.
nam et loculos ipse habebat: et quam¬
uis ex eis que mittebantur sceleratis¬

Expanded text:
ut out oesse cum illo. Ubi enim bene erit sine illo, aut quando male esse poterit cum illo? Audi evidentius: Si quis mihi ministraverit, honorificabit eum Pater meus. Quo honore, nisi ut sit cum Filio ejus? Quid enim superius ait? Ubi ego sum, illic et minister meus erit. Hoc intelligitur exposuisse cum dicit: Honorificabit eum Pater meus. Nam quem tatus quam ut sit ubi est unicus, non aequalis factus divinitati, sed consociatus aeternitati? Quid sit autem ministrare Christo, cui operi merces tanta promittitur, hoc potius debemus inquirere. Si enim hoc nanti cibum coquere vel apponere, vel poculum dare, potumque miscere, fecerunt hoc illi qui potuerunt eum in corpore habere praesentem, sicut Martha et Maria, quando et Lazarus unus erat ex recumbentibus. Sed eo modo Christo etiam Judas perditus ministravit. Nam et loculos habebat ipse. Et quamvis ex eis quae mittebantur sceleratis
Abbreviated transcription (Latin):
enim. iion temptabis dnm̃ deum tui
Petro autem dixit: significans qua
morte clarificaturus erat deum: cũ
esses iunior cingebas te et ambulaba
ubi uolebas: cum autem senueris er¬
et feret quo tunon uis. Ubi satis erys¬
sit non a se ipso s ab alio debere ocei¬
di: qui uestigia sequit᷑ xp̃i. Cum ergo
cause articulus uenerit ut hec condi¬
tio ꝓponatur. aut faciendum et̃ contꝰ
dei p̃ceptum aut ex hac uita enigrar¬
dum: quorum duorum homosicogũ
eligere. alterum cominante motem
ꝑsequtore: ibi eligat deo dilecto mori
quam offenso uiuere. Ibi oderit in hoc
mundo animam suam: ut in uitan
eternam custodiat eam. Siquis mi-¬
chi ministrat: me sequat᷑. Quid est me
sequatur: nisi me imitetur: Xpc̃ enĩ
linquens nobis exemplum ut sequa-¬
mur uestigia eius. Ecce quod dictũ
est si quis michi ministrat. me sequa¬
tur. Quo fructu: Qua mercedes Qe
p̃mio: et ubi sum inquit ego: illie
et minister meus erit. Gratis ametur

Expanded text:
est, Non tentabis Dominum Deum tuum est, Non tentabis Dominum Deum tuum . Petro autem dixit, significans qua morte glorificaturus erat Deum: Cum esses junior, cingebas te, et ibas quo volebas; cum autem senueris,et feret quo tu non vis . Ubi satis expressit, non a seipso, sed ab alio debere occidi, qui vestigia sequitur Christi. Cum ergo causae articulus venerit, ut haec conditio proponatur, aut faciendum esse contra Dei praeceptum, aut ex hac vita emigrandum, quorum duorum homo cogatur alterum eligere, comminante mortem persecutore; ibi eligat Deo dilecto emori, quam offenso vivere: ibi oderit in hoc mundo animam suam, ut in vitam aeternam custodiat eam. 11. Si quis mihi ministrat, me sequatur. Quid est, me sequatur; nisi, me imitetur? Christus elinquens nobis exemplum, ut sequamur vestigia ejus . Ecce quod dictum est, Si quis mihi ministrat, me sequatur. Quo fructu? qua mercede? quo praemio? Et ubi sum, inquit, ego, illic et minister meus erit. Gratis ametur,
Abbreviated transcription (Latin):
in hac uita ne ꝑdas in eterna uita. hoc
autẽ quod posterius dixi: magis ha¬
quitur enim. et qui odit animam
suam in hoc mundo: in uitam eter¬
nam custodit eam. ergo quod supͣ
dictum est qui amat. subintelligit᷑
in hoc mundo: ipse utiq ꝑdet. qui
autem odit. utiq in hoc mundo: in
uitam eternam ipse custodit. Mag¬
na et mira sententia: quẽ ad modum
sit hominiᷤᷤ in animam suam amor ut
peat. odium ne ꝑeat. Si male amaue-¬
ris: tunc odisti. Si bene oderis: tunc
amasti. Felices qui oderunt custodiẽ¬
do.ne ꝑdant amando: S uide ne tibi
subrepat. ut de ipsum uelis interime¬
re: sic intelligendo quod debes odisse
in hoc mundo animam tuam. hinc e-¬
nim quidam maligniatq ꝑuersi homi-¬
nes. et in se ipsis crudeliores et scelera-¬
tiores homicide. flaminis se donant.
aquis p̾focant: p̃cipitio collidunt et
ꝑeunt. hoc xpc̃ non docuit. immo etiã
diabolo p̃cipitium suggerenti respon-¬
dit. Redi retrosathana. Scriptum ẽ¬

Expanded text:
in hac vita, ne perdas in aeterna vita. Hoc autem quod posterius dixi, magis haquitur enim: Et qui odit animam suam in hoc mundo, in vitam aeternam custodit eam. Ergo quod supra dictum est, qui amat, subintelligitur, in hoc mundo, ipse utique perdet; qui autem odit, utique in hoc mundo, in vitam aeternam ipse custodit eam. Magna et mira sententia, quemadmodum sit hominis in animam suam amor ut eat, odium ne pereat! Si male amaveris, tunc odisti: si bene oderis, tunc amasti. Felices qui oderunt custodiendo, ne perdant amando. Sed vide ne tibi subrepat ut teipsum velis interimere, sic intelligendo quod debes odisse in hoc mundo animam tuam. Hinc enim quidam maligni atque perversi, et in seipsis crudeliores et sceleratiores homicidae, flammis se donant, aquis praefocant, praecipitio collidunt, et pereunt. Hoc Christus non docuit, imo etiam diabolo praecipitium suggerenti respondit: Redi retro, satanas; scriptum
Abbreviated transcription (Latin):
OSTEA QUAM DNS
quatriduanum mor¬
tuum suscitauit. stu¬
pentib iudeis. et aliis
eoꝵ uidendo credentib
aliis inuidendo ꝑeun¬
tib ꝓpter odorem bonum qui est
aliis ad uitam. aliis ad mortem:
postea quam discubuit in domo.
cum recumbente lazaro qui fue¬
rat a mortuis suscitatus et pꝰ un¬
guentum diffusum suꝑ pedes eiꝰ
unde domus odore completa est.
postea quam uanam seuitiam. et stul¬
tissimum et dementissimũ scelus. iu¬
dei etiam de occidendo lazarui corde
ꝑdito conceꝑunt. de quib omnib ut
potuimus quod dñs dedit. suꝑiorib
sermonib loquuti sumus. nunc intẽ¬
dat caritas urã. ante dnĩ passionẽ qͣn¬
tus fructus apparuerit p̾dicationis
eius. et quantus grex ouium ex his
que ꝑierant domus isrł. uocem pasto¬
ris audierit. Sic enim loquitur euan¬
gelium: quod modo cum recitaretur
audistis. In crastinum autẽ turba mul¬
ta que ͤuenerat ad diem festum. eum au¬
dissent quia uenit iħc iherosolimã. ac

Expanded text:
osteaquam Dominus quatriduanum mortuum suscitavit, stupentibus Judaeis, et aliis eorum videndo credentibus, aliis invidendo pereuntibus, propter odorem bonum, qui est aliis ad vitam, aliis ad mortem ; posteaquam discubuit in domo cum recumbente Lazaro, qui fuerat mortuus suscitatus, post unguentum effusum super pedes ejus, unde domus odore completa est; posteaquam vanam saevitiam, et stultissimum et dementissimum scelus Judaei etiam de occidendo Lazaro corde perdito conceperunt; de quibus omnibus ut potuimus, quod Dominus dedit, superioribus sermonibus locuti sumus: nunc intendat Charitas vestra, ante Domini passionem quantus fructus apparuerit praedicationis ejus, et quantus grex ovium ex his quae perierant domus Israel, vocem pastoris audierit. 2. Sic enim loquitur Evangelium, quod modo cum recitaretur, audistis: In crastinum autem turba multa quae venerat ad diem festum, cum audissent quia venit Jesus Jerosolyma
Abbreviated transcription (Latin):
erit. ipsum solum manet. Gi aũ mortu¬
um fuerit: multum fructũ affert Se
autem dicebat ipsum eẽ granum mor¬
tificandum et multiplicandum. Mor¬
tificandum in infidelitate iudeoꝵ mul¬
tiplicandum fide populoꝵ. Iam uero¬
ꝑdet eam. Quod duobus modis intelli¬
gi potest. Qui amat ꝑdet: id est si amas
ꝑdes. Si cupis uitam tenere in xpõ:¬

Expanded text:
olum manet. Si autem mortuum fuerit, multum fructum affert. Se autem dicebat ipsum esse mortificandum et multiplicandum. Mortificandum in infidelitate Judaeorum, multiplicandum fide omnium poperdet eam. Quod duobus modis intelligi potest, qui amat perdet, id est, si amas perdes, si cupis vitam tenere in Chris
Abbreviated transcription (Latin):
metuere: ecce rex tuus uenit sedes
aix pullum asine. Hec filia syon eui di¬
upitus ista dicunt᷑. in illis erat ouibus
ne uocem pastoris audiebant: m illa
dac multitudine que dnm̃ uenentem
tata deuotione laudabat. tanto ag¬
nededucebat. Eł dictum est. noli ti
slum agnosce. qui a de laudatur.
sol trepidare cum patitur: qui a il
sanguis funditur. ꝑ quem tuum de¬
itum deleatur. et uita reddatur. Sed
pullum asine in quo nemo sederat. hoc
enim apud alios euangelistas inuenit᷑
intelligimus populum gentium qui
legem dnĩ non acceꝑat: asinam uero
q̃uia utrumq iumentum dño adduc¬
tum est. plebem eius que ueniebat ex
populo isrł. non indomitã plane s q̃
p̃sepe dnĩ agnouit. Hec non cognouert̃
discipuli eius primum. s quando głi¬
ficatus est iħc. id est quando uirtutem
sue resurrectionis ostendit: tunc recor¬
dati sunt quia hec erant scripta de
eo. et hec fecerunt ei id est non alia ei¬

Expanded text:
timere: ecce rex tuus venit sedens timere: ecce rex tuus venit sedens super pullum asinae. Haec filia Sion cui divinitus ista dicuntur, in illis erat ovibus quae vocem pastoris audiebant; in illa erat multitudine quae Dominum venientem tanta devotione laudabat, tanto agmine deducebat. Ei dictum est, Noli timere: illum agnosce qui a te laudatur, et noli trepidare cum patitur; quia ille sanguis funditur, per quem tuum delictum deleatur, et vita reddatur. Sed pullum asinae in quo nemo sederat hoc enim apud alios evangelistas invenitur intelligimus populum Gentium, qui Legem Domini non acceperat. Asinam vero quia utrumque jumentum Domino adductum est plebem ejus quae veniebat ex populo Israel, non indomitam plane, sed quae praesepe Domini agnovit. 6. Haec non cognoverunt discipuli ejus primum: sed quando glorificatus est Jesus, id est, quando virtutem suae resurrectionis ostendit: tunc recordati sunt quia haec scripta erant de eo, et haec fecerunt ei, id est, non alia
Abbreviated transcription (Latin):
regat. quod in eternum consulat: qd
in regnum celoꝵ. credentes. sꝑantes
amantesq ꝑducat. Dei ergo filius qͣ¬
lis patri. uerbum ꝑ quod facta sunt
omnia: quod rex eẽ uoluit isrł. dig¬
uatio ẽ non ꝓmotio. Miserationis in¬
dicium ẽ: non potestatis augmentũ.
Quienim appellatꝰ est in terra rex i¬
deorum: in celis ẽ dñs angeloꝵ. et ui
uenit iħc asellum. et sedit suꝑ eum. hc
breuiter dictum ẽ. Nam quẽ admodũ
sit factum: apud alios euangelistas
plenissime legitur. Adhibetur audem
huic facto ꝓpħicum destimonium. ut
appareret. quod maligni principes
uideoꝵ eum non intellegebant. in quo
implebantur que legebant. Inuenit
ergo iħc asellum et sedit suꝑ cuni sic̃
scriptum est. Noli timere filia sion:
ecce rex tuus uenit sedens suꝑ pullũ
asine. In illo ergo populo erat filia sy¬
oni ipsa est iherłm: que syon. In illo
inquam populo reꝓbo et ceco. eral
tamen filia sion: cui diceretur noll

Expanded text:
regat, quod in aeternum consulat, quod regat, quod in aeternum consulat, quod in regnum coelorum credentes, sperantes, amantesque perducat. Dei ergo Filius aequalis Patri, Verbum per quod facta sunt omnia, quod rex esse voluit Israel, dignatio est, non promotio; miserationis indicium est, non potestatis augmentum. Qui enim appellatus est in terra rex Judaeorum, in coelis est Dominus Angelorum. 5. Et invenit Jesus asellum, et sedit super eum. Hic breviter dictum est: nam quemadmodum sit factum, apud alios evangelistas plenissime legitur . Adhibetur autem huic facto propheticum testimonium, ut appareret quod maligni principes Judaeorum eum non intelligebant, in quo implebantur quae legebant. Invenit ergo Jesus asellum, et sedit super eum: sicut scriptum est, Noli timere, filia Sion: ecce rex tuus venit sedens super pullum asinae. In illo ergo populo erat filia Sion: ipsa est Jerusalem quae Sion. In illo, inquam, populo reprobo et caeco, erat tamen filia Sion, cui diceretur, Noli
Abbreviated transcription (Latin):
Pluit dñs a dnõ. S uerba eius melrꝰ
nr̃m dirigunt intellectum qui ait
ego ueni in nomine patris mei et uos¬
non suscepistis me: si alius ueniet in
nomine suo. hunc suscipietis. humili-¬
tatis enim mnagister est xp̃c. qui humi-¬
liauit semet ipsum factus obediens
usq ad mortem. mortem autem cru-¬
cis. Non itaq amittit diuinitatem: qͣu-¬
do nos docet humilitatem: In illa pat̾
ẽ equalis. in hac nobis similis. ꝑ quod i¬
tri est equalis: nos ut eẽmus creauit
ꝑ quod nobis est similis: ne ꝑiremus
redemit. has ei laudes turba dicebat
osanna benedictus qui uenit in nom¬
ne dni. rex issł. Quam crucem meu
peti poterat. quando regem suum
xp̃m tanta multitudo clamabat:
S quid fuit dnõ regem eẽ isrł: Quid̃
magnum fuit regi scłoꝵ. regemfieri
hominum: Non enim rex isrł xpẽ ad
exigendum tributum uel ferro erer
citum armandum. hostesq uisibilit
debellandos: s rex isrł quod mendec

Expanded text:
Pluit Dominus a Domino . Sed verba ejus melius Pluit Dominus a Domino . Sed verba ejus melius nostrum dirigunt intellectum, qui ait: Ego veni in nomine Patris mei, et non suscepistis me: alius veniet in nomine suo, hunc suscipietis . Humilitatis enim magister est Christus, qui humiliavit semetipsum, factus obediens usque ad mortem, mortem autem crucis . Non itaque amittit divinitatem, quando nos docet humilitatem: in illa est tri aequalis, in hac nobis similis: per quod Patri est aequalis, nos ut essemus creavit; per quod nobis est similis, ne periremus redemit. 4. Has ei laudes turba dicebat, Hosanna, benedictus qui venit in nomine Domini, rex Israel. Quam crucem mentrpeti poterat, quando regem suum Christum tanta multitudo clamabat? Sed quid fuit Domino regem esse Israel? Quid magnum fuit regi saeculorum, regem fieri hominum? Non enim rex Israel Christus ad exigendum tributum, vel exercitum ferro armandum, hostesque visibiliter debellandos: sed rex Israel, quod mentes
Abbreviated transcription (Latin):
Rami palmarum laudes sunt signifi¬
cantes uictoriam. qua erat dominus
mortem moriendo suꝑaturus. et tro¬
pheo crucis de diabolo mortis principe
trium phaturus. Uox autem obsecran¬
tis est osanna. sicut nonnulli dicunt.
qui hebream linguam nouerunt. ma¬
gis affectum indicans quã rem aliam
significans. sicut sunt in lingua lati¬
na quas interiectrones uocant. uelut
cum dolentes dicimus heu. uel cum
delectamur dicimus ua: uel cum mi¬
ramur dicimus õrem magnam. Tunc
enim o nichil significat: nisi mirantis
affectum. Quod ideo credendum ẽ ita
eẽ. quia neq grecus neq latinus. hoc
interpretari potuit sic̃ illud qͥ dixerit
fr̃i suo racha. Nam et hec interiectio eẽ
ꝑhibetur. affectum indignantis osten¬
didis: Benedictus audem qui uenit in
nomine dnĩ rex isrł. sic potius accipi¬
endum ẽ. ut in nomine dnĩ in nomine
dei patris intelligatur. quãuis possit
intellige etiam in nomine suo. quia
et ipse dñs ẽ: unde alibi scriptum ẽ.

Expanded text:
Rami palmarum, laudes sunt, significantes victoriam qua erat Domimortem moriendo superaturus, et tropaeo crucis de diabolo mortis principe triumphaturus. Vox autem obsecrantis est, Hosanna, sicut nonnulli dicunt qui hebraeam linguam noverunt, magis affectum indicans, quam rem aliquam significans: sicut sunt in lingua latina quas interjectiones vocant, velut cum dolentes dicimus, Heu! vel cum delectamur, Vah! dicimus; vel cum miramur, dicimus, O rem magnam! tunc enim, O, nihil significat, nisi mirantis affectum. Quod ideo credendum est ita esse, quia neque Graecus, neque Latinus hoc interpretari potuit: sicut illud, Qui dixerit fratri suo, Racha . Nam et haec interjectio esse perhibetur, affectum indignantis ostendens. 3. Benedictus autem qui venit in nomine Domini, rex Israel, sic potius accipiendum est, ut in nomine Domini, in nomine Dei Patris intelligatur: quamvis possit intelligi etiam t ipse Dominus est. Unde et alibi scriptum est,
Abbreviated transcription (Latin):
quisquam forsitan putat ideo se głi¬
uolebant uidere. Non ita est. S uide¬
bat ipsos gentiles. post passionẽ et re¬
surrectionẽm suam in omnib gentib
credituros: quia sicut dicit apłs. ce¬
plenitudo gentium intraret Ex occa-¬
sione igitur istorum gentilium. qui
eum uidere cupiebant adnuntiat fu¬
turam plenitudinem gentiũ. et ꝓmit¬
tit iam iamq ad eẽ horam głificatio¬
nis sue. qua facta in celis gentes fue¬
rant crediture. Unde p̃dictum est.
Exaltare suꝑ celos deus. et suꝑ omnẽ
terram gła tua. Hec est gentium ple-¬
nitudo. de qua dicit apłs. Cecitas ex
parte in isrł facta ẽ. donec plenitudo
gentiũ intraret. S altitudinẽ głifica¬

Expanded text:
quisquam forsitan putat ideo se diquisquam forsitan putat ideo se divolebant videre. Non ita est. Sed videbat ipsos Gentiles post passionem et resurrectionem suam in omnibus gentibus credituros: quia, sicut dicit Apostolus, Caeplenitudo Gentium intraret . Ex occasione igitur istorum Gentilium qui eum videre cupiebant, annuntiat futuram plenitudinem Gentium; et promittit jam jamque adesse horam glorificationis suae, qua facta in coelis, Gentes fuerant crediturae. Unde praedictum est, Exaltare super coelos, Deus, et super omnem terram gloria tua . Haec est Gentium plenitudo, de qua dicit Apostolus, Caecitas ex parte in Israel facta est, donec plenitudo Gentium intraret. 9. Sed altitudinem g
Abbreviated transcription (Latin):
pharsci ergo. dixerunt ad semet ipsos.
Uidetis quia nichil ꝑficimus. Ecce mũ¬
dus totus: post eum abit. Turba. tur¬
bauit turbam. Quid autem inuides
ceca turba. quia post eum it mundꝰ.
ꝑquem factus est mundus: Erant aũ
gentiles quidam quex his qui ascendetat̃
ut adorarent in die festo. hii ergo acces¬
serunt ad philippũ: qui erat a betsayda
galilee. et rogabant eum dicentes. Domi¬
ne uolumus iħm uidere. Uenit philip¬
pus. et dicit andree. Audreas rursum
et philippus dicunt iħu. Audiamus
quid dñs ad ista responderit. Ecce uo¬
lunt eum iudei occidere: gentiles uide¬
re. S etiam illi ex iudeis erant qui cla¬
mabant: benedictus qui uenit in nomi¬
ne dnĩ rex isrł. Ecce illi ex circumcisio¬
ne. illi ex p̃putio: uelut duo parietes
de diuerso uenientes. et in unam fidẽ
xpi. pacis osculo concurrentes. Audiamꝰ
ergo uocem lapidis augularis. Ihc aũ
inquit: respondit eis dicens uenit ho¬
ra: ut clarificetur filius hominis. hic

Expanded text:
harisaei ergo dixerunt ad semetipsos: « Videtis quia nihil proficimus? Ecce mundus totus post eum abiit . » Turba turbavit turbam. Quid autem invides, caeca turba, quia post eum vadit mundus, per quem factus est mundus? « Erant autem gentiles quidam ex iis qui ascenderant ut adorarent in die festo. Hi ergo accesserunt t eum, dicentes: Domine, volumus Jesum videre. Venit Philippus, et dicit Andreae: Andreas rursum et Philippus dicunt Jesu. » Audiamus quid Dominus ad ista responderit. Ecce volunt eum Judaei occidere, Gentiles videre: sed etiam illi ex Judaeis erant qui clamabant, Benedictus qui venit in nomine Domini, rex Israel. Ecce illi ex circumcisione, illi ex praeputio, velut parietes duo de diverso venientes, et in unam fidem Christi pacis osculo concurrentes: audiamus ergo vocem lapidis angularis. Jesus autem, inquit, respondit eis dicens: Venit hora ut glorificetur Filius hominis. Hic
Abbreviated transcription (Latin):
cum ut sit fr̃ tuus: et cum diligis fratre
diligis. Non eñi auias in illo quod ẽ. s qͣd
ius ut sit. dixeram eñi aliquando carita.
ti ur̃e: nisi fallor. Robur ẽ. ligni: positum
ante ocłos. Faber oꝑtimus uidet lignũ
non dolatum de silua p̃cisum: ad amaute.
Nescio quid inde uult facere. Non enin
ad hoc amauit: ut semꝑ sic maneat. In
arte uidit quid futurum ẽ: non iamo¬
re quod ẽ. Et amauit quod inde facturꝰ
ẽ: non illud quod ẽ. Sic nos et ds amaute
peccatores. Dicamus quod ds amauit
peccatores. Ait eñi. Non ẽ. opus sanis me¬
dicus: s male habentibus. Nunquid ad
hoc amauit peccatores: ut peccatores pe

Expanded text:
cum, ut sit frater tuus; cum eum diligis, fratrem cum, ut sit frater tuus; cum eum diligis, fratrem diligis. Non enim amas in illo quod est; sed quod vis ut sit. Dixeram aliquando Charitati vestrae, nisi fallor: Robur est ligni positum ante oculos; faber optimus vidit lignum non dolatum, de silva praecisum, adamavit: nescio quid inde vult facere. Non enim ad hoc amavit, ut semper sic maneat. In arte vidit quod futurum est, non in amore quod est; et amavit quod inde facturus est, non illud quod est. Sic et nos Deus amavit peccatores. Dicimus quia Deus amavit peccatores: ait enim, Non est opus sanis medicus, sed male habentibus . Numquid ad hoc amavit peccatores, ut peccatores re
Abbreviated transcription (Latin):
atur: ambobus uult subuenire. Iile eno
querit qd̾ manducet: ille querit quod int¬
tetur. Pasciẜ illum: p̃be te isti. Ambobus
dedisti helemosinam. Illum fecisti gratu.¬
latorem de fame interfecta: hunc fecisti
iitatorem de exemplo ꝓposito. Misere¬
mini ergo tanqu̾a misericordes. quiam
eo etiã quod diligitis inimicos: fr̃s diligi¬
tis. Neputetis ioħem nichil dedilectionẽ
inimici p̃cepisse: quia defraterna caritate
non tacuit. Fr̾atres diligitis: Quomodo
inquis fr̃s diligimus : Quero quare dili.¬
gas inimicum. Quare illum diligis: Utsa.¬
ius sit in hac uita: Quid si non illi expedit:
ut diues sie: Quid si ipsis diuitiis ercecabi¬
tur: ut uxorem ducat: Quid si amaram
uitam inde patiatur : ut filios habeat:
Quid si mali erunt: Incerta sunt ergo ista
que uideris optare inunco tuo quia dili.¬
gis eum: incerta sunt. Opta illi ut habeãt.
tecum uitam eternam: opta illi ut scefr̃
tuus. Si ergo hoc optas diligendo inum.¬

Expanded text:
atur, ambobus vult subvenire. Ille enim atur, ambobus vult subvenire. Ille enim quaerit quod manducet, ille quaerit quod imitetur. Pascis istum, praebe te isti; ambobus dedisti eleemosynam: illum fecisti gratulatorem de fame interfecta; hunc fecisti imitatorem de exemplo proposito. 10. Miseremini ergo tanquam misericordes; quia in eo etiam quod diligitis inimicos, fratres diligitis. Ne putetis Joannem nihil de dilectione inimici praecepisse; quia de fraterna charitate non tacuit: fratres diligitis. Quomodo, inquis, fratres diligimus? Quaero quare diligas inimicum: quare illum diligis? Ut sanus sit in hac vita? quid, si non illi expedit? Ut dives sit? quid, si ipsis divitiis excaecabitur? Ut uxorem ducat? quid, si amaram vitam inde patietur? Ut filios habeat? quid, si mali erunt? Incerta sunt ergo ista quae videris optare inimico tuo, quia diligis eum; incerta sunt. Opta illi ut habeat tecum vitam aeternam; opta illi ut sit frater tuus. Si ergo hoc optas, diligendo inimi
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ. non possunt. Radicata ẽ. caritas: secu.¬
rus esto. nichil mali ꝓcedere potest. Blan.¬
ditur suꝑbia: seuit amor. Iue uestit. ille
cedit. Ille eñi uestit. ut placeat hominibus:
ille cedit ut corrrigat disciplinam Accipi¬
tur magis plaga harita̾s. qua elemosina
suꝑbie. Redite ergo intro fr̃s: et in om̃ib
quecumq facitis. intuemni testem deum.
Uidete si ille uidet quo animo faciatis. si
cor ur̃m non uos accusat. Qui iactantie
causa non factaiᷤ bene securi estote. Nolite
autẽ timere quaudo facitis bene: ne uide.¬
as alter. Tune ne ꝓpter ea facias: ut tu lau¬
deris. Nam uideat alter: ut ds̃ laudetur.
Siem̃ abscondis ab occłis honunis: abscon.¬
alter iusticiam. Inter duos istos famelio
quia dictum ẽ. beati qui esurunt et situ
iusticiam. qm̃ ipsi saturabuntur. Inter dios
istos famelicos. bonus oꝑator consttͣtus .
si caritas de illo oꝑetur. Ambobus miser¬

Expanded text:
era bona esse non possunt. Radicata est charitas? secuera bona esse non possunt. Radicata est charitas? securus esto, nihil mali procedere potest. Blanditur superbus, saevit amor. Ille vestit, ille caedit. Ille enim vestit ut placeat hominibus: ille caedit ut corrigat disciplina. Accipitur magis plaga charitatis, quam eleemosyna superbiae. Redite ergo intro, fratres; et in omnibus quaecumque facitis, intuemini testem Deum. Videte, si ille videt, quo animo faciatis. Si cor vestrum non vos accusat, quia jactantiae causa facitis; bene, securi estote. Nolite autem timere quando facitis bene, ne videat alter. Time ne propterea facias, ut tu lauderis: nam videat alter, ut Deus laudetur. Si enim abscondis ab oculis hominis; absconalter justitiam. Inter duos istos famelicos, quia dictum est, Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam, quoniam ipsi saturabuntur : inter duos istos famelicos, bonus operator constitutus es; si charitas de illo operatur, ambos miser
Abbreviated transcription (Latin):
hoc : oꝑa uidemus. Pascit miscdia: pascte
et suꝑbia. Hospitem suscipit miscdia:
hospitem suscipit et suꝑbia. Intercedit
ꝓ panpere miscđia: intercedit et suꝑbia.
Quid ẽ. hoc : mnoꝑibus non discernimus.
Audeo aliquid dicere: s non ego. Paulus
dixit. Moritur caritas: id ẽ. homo habens
caritatem. Confitetur nomen xp̃i. dicie
martirium. Conficetur et suꝑbia: dicit
martirium. Ille habet caritatẽ: ille non
habet caritatẽ.S audiat ab apło. ille qͥ
non habet caritatẽ. Si distribuero om̃ia
mea pauꝑibus et si tradidero corpus meũ
ut ardeam: caritatẽ autem non habeam.
nichil mͥ prod ẽ. Ergo scriptura diuna
intro nos reuocat a iatactione huiꝰ fatiei
fornsecus: et ab ista suꝑficie que iactat᷑
aute homines reuocat nos intro. Redi ad
conscientiam tuam: ipsam in terroga.
Noli adtendere quod floret foris: s que
radix ẽ. intra. Radicata ẽ. cupiditas: spe.

Expanded text:
hoc? Opera videmus: pascit misericordia, pascit hoc? Opera videmus: pascit misericordia, pascit et superbia; hospitem suscipit misericordia, hospitem suscipit et superbia; intercedit pro paupere misericordia, intercedit et superbia. Quid est hoc? In operibus non discernimus. Audeo aliquid dicere, sed non ego; Paulus dixit: moritur charitas, id est, homo habens charitatem, confitetur nomen Christi, ducit martyrium; confitetur et superbia, ducit et martyrium. Ille habet charitatem, ille non habet charitatem. Sed audiat ab Apostolo ille qui non habet charitatem: Si distribuero omnia mea pauperibus, et si tradidero corpus meum ut ardeam, charitatem autem non habuero, nihil mihi prodest . Ergo Scriptura divina intro nos revocat a jactatione hujus faciei forinsecus; et ab ista superficie quae jactatur ante homines, revocat nos intro. Redi ad conscientiam tuam, ipsam interroga. Noli attendere quod floret foris, sed quae radix est in terra. Radicata est cupiditas? speci
Abbreviated transcription (Latin):
uolebat om̃s equales: ideo erat om̃ib suꝑ¬
ior: quia caritate obtabat om̃s equale.
Excessit ergo modum homo dum auarior
uoluit ee. ut supra homines eẽt: qui supra
peccera factus ẽ. Et ipsa ẽ. suꝑbia. Et uide¬
te quanta oꝑa faciat suꝑbia. Ponite incor¬
de qu̾a similia facit: et quasi paria hari.¬
tate. Pascit esurientẽ caritas: pascit suꝑbia.
haritas ut ds̃ laudetur: suꝑbia ut ipsa
laudatur. Uestit nudum caritas: uestit
et suꝑbia. Ieuinat caritas: ieuinat et suꝑ¬
biaSSepelit mortuos caritas: sepelit et su¬
perbia. Om̃ia oꝑa bona quȩ iuult facere
caritas et facit: agit econtra suꝑbia. et qua¬
si ducit equos suos. S interior ẽ. haritas.
Tollit locum male agitate suꝑbie non
male agianti. s małe agitate. Ue homimi
cuius auriga suꝑbia ẽ. Necesse ẽ em̃: ut
p̃ceps eat. Ut aute non sit suꝑbia quę agit¬
et facta bona: quis nouit quis uidet: ubiẽ

Expanded text:
volebat omnes esse aequales? Ideo erat omnibus supvolebat omnes esse aequales? Ideo erat omnibus superior, quia charitate optabat omnes aequales. Excessit ergo homo modum; avarior voluit esse, ut supra homines esset, qui supra pecora factus est: et ipsa est superbia. 9. Et videte quanta opera faciat superbia; ponite in corde quam similia facit, et quasi paria charitati. Pascit esurientem charitas, pascit et superbia - charitas, ut Deus laudetur; superbia, ut ipsa laudetur. Vestit nudum charitas, vestit et superbia; jejunat charitas, jejunat et superbia; sepelit mortuos charitas, sepelit et superbia. Omnia opera bona quae vult facere charitas et facit, agitat contra superbia, et quasi ducit equos suos. Sed interior est charitas: tollit locum male agitatae superbiae; non male agitanti, sed male agitatae. Vae homini cujus auriga superbia est, necesse est enim ut preceps eat. Ut autem non sit superbia quae agitet facta bona, quis novit? quis videt? ubi est
Abbreviated transcription (Latin):
flagellari agnoscit om̃is creatura: subdi.¬
ta nobis erunt om̃ia si nos sic simus sub
diti deo. Sic ergo debet ẽẽ. xp̃ianus: ut nõ
glorietur suꝑ alios homines. Bedit enim
tibi ds̃ ẽẽ. suꝑ bestias: id ẽ. meliorem ẽẽ.
qũa bestias. Hoc naturale habes: semper
melior eris qua bestia. Siuis melior esse
qũa alius homo: in uidebis ei qũe tibi ẽẽ.
uidebis equalem. Debes uelle om̃s homi.¬
nes ȩquales tibi. Et si uiceris aliqu̾e per
prudentiam: optare debes ut sit et ipse
prudens. Quandui tardus ẽ. discit ate: qu̾a.¬
diu indoctus ẽ. indiget te. Et tu iuderis
doctor: ille autẽ discens. Tu ergo suꝑior.
quia doctor es: ille inferior quia discens.
Nisi illum optes equalem: semꝑ iuis habe.
inuidus eris doctor. Si iniudus doctor:
quomodo eris doctor: Rogo te noli doce¬
re ipsam inuidentiam tuam. Audi apłm
dicentẽ deuisceribus haritatis. Uellem
om̃s homines. eẽ. sicut me ipsum. Quomͦ

Expanded text:
flagellari, agnoscet omnis creatura: subdiflagellari, agnoscet omnis creatura: subdita nobis erunt omnia, si nos hic subditi sumus Deo. 8. Sic ergo debet esse christianus, ut non glorietur super alios homines. Dedit enim tibi Deus esse super bestias, id est, meliorem esse quam bestias. Hoc naturale habes; semper melior eris quam bestia. Si vis melior esse quam alius homo, invidebis ei quando tibi esse videbis aequalem. Debes velle omnes homines aequales tibi esse; et si viceris aliquem per prudentiam, optare debes ut sit et ipse prudens. Quamdiu tardus est, discit a te; quamdiu indoctus est, indiget tui; et tu videris doctor, ille autem discens: tu ergo superior, quia doctor es; ille inferior, quia discens. Nisi illum optes aequalem, semper vis haberinvidus eris doctor. Si invidus doctor, quomodo eris doctor? Rogo te, noli docere ipsum invidentiam tuam. Audi Apostolum dicentem de visceribus charitatis: Vellem omnes homines esse sicut meipsum . Quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
opus erat quodam flagello ꝑmittente dño:
qui dixit inscriptura. Fiagellat omñe filium
qũe recipit. Putatis eñi fr̃s. quia ferrum
transuerberaret uscera dm̃ nisi ipse per¬
mitteret aut hereret inligno. nisi ipse uo¬
luisset: Non eum agnouit̃ creatura: An
exemplum pacientie ꝓposuit fidelibue
quosdam uisus ẽ. deseruisse: quosdam uisus
ẽ. eripuisse. Ideo quosdam eripuit: nepu¬
tes illum non potuisse eripere: Testimoni.¬
um dedit quia potest: ut ubi non facit se¬
cretiorem intelligas uoluntatem: non sus.¬
piceris difficultatem. S quid fr̃s cum eua¬
seriius om̃s istos mortalitatis laqueos:
cum transierint tempora temptacionis.
illam stolam primam in mortalitatem
illam qu̾a peccando ꝑdidimus cum corru.¬
ptibile hoc in duerit incorruptionem. id ẽ.
caro ista induerit incorruptionem. et mor¬
tale hoc induerit inmortalitat̾e.: Iam ꝑfec¬
tis filus dei ubi non opus ẽ. temptari nec

Expanded text:
opus erat quodam flagello, permittente Domino, opus erat quodam flagello, permittente Domino, qui dixit in Scriptura, Flagellat omnem filium quem recipit . Putatis enim, fratres, quia ferrum transverberaret viscera Domini, nisi ipse permitteret; aut haereret in ligno, nisi ipse voluisset? Non eum agnovit creatura sua? An exemplum patientiae proposuit fidelibus squosdam visus est deseruisse, quosdam visus est eripuisse. Ideo quosdam eripuit, ne putes illum non potuisse eripere. Testimonium dedit quia potest, ut ubi non facit, secretiorem intelligas voluntatem, non suspiceris difficultatem. Sed quid, fratres? Cum evaserimus omnes istos mortalitatis laqueos, cum transierint tempora tentationis, cillam stolam primam, immortalitatem illam quam peccando perdidimus, cum corruptibile hoc induerit incorruptionem, id est, caro ista induerit incorruptionem, et mortale hoc induerit immortalitatem ; jam perfectos filios Dei, ubi non opus est tentari, nec