comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
¶Presuit᷑oꝵ filios a sacͥ altaris minist̾io remo¬
bat eccłiã false uidł penitentiȩ. confratres
nr̃os prbros ãmonemꝰ. ne falsis penitentiis la¬
icoꝵ aĩas decipi. ⁊ in infernũ ꝑtrai paciant᷑.
falsã aut̃ penatentiã ẽẽ constat cũ spretis
płib de uno solo penitentia agit᷑. aut cum
sic agit᷑ de uno: ut non agatur dealio.
Und̾ scͥptũ ẽ. qui cotã legẽ obseruau̾ĩt offen¬
dit aut̃ in uno. factꝰ ẽ oĩũ reus. scł quãtũ ad¬
ita si in uno tñ maneat et̃nȩ uitȩ ianuam ñ
intrabit. stalsa ⁊̃ fit penitentia: cn penitens
ab officio uł curiali uł negociali ñ recedit. qd̾
sine peccatis agi nulla rõẽ p̃ualet. aut si odi¬
ũ in corde gestet᷑. aut si offensa cuilibet ñ
satisfiat. aut ñ offendenti offensus indulget
aut si arma qͥs contͣ iusticiã gerat. Eos qui

Expanded text:
Presbyterorum filios a sacris altaris mysteriis remobat, falsae videlicet poenitentiae, confratres nostros presbyteros monemus, ne falsis poenitentiis laicorum animas decipi, et in infernum pertrahi patiantur. Falsam esse penitentiam constat, cum spretis pluribus de uno solo penitentia agitur aut cum sic agitur de uno, ut non discedatur de alio. Unde scriptum est: „Qui totam legem obseruauerit, offendat autem in uno, factus est omnium reus“, scilicetita si in uno tantum maneat, eterne uite ianuam non intrabit. Falsa enim penitentia fit, cum penitens ab officio uel curiali uel negotiali non recedit, quod sine peccatis agi nulla ratione preualet, aut si odium in corde gestetur, aut si offenso cuilibet non satisfiat, aut si offendenti offensus non indulgeat, aut si arma quis contra iustitiam gerat. Illud
Abbreviated transcription (Latin):
ut ꝓ cͥsmatis. olei scĩ. ⁊ ꝓ sepult᷑e acceptioẽ nin¬
nũ uenditioĩs p̃ciũ exigat᷑. Siqͥs p̃posituras
p̃bendas. uł alia eccłiastica beneficia de mani
ficio. Iuxta decreta nãq scõꝵ patrũ laici qͣ as
religiosi sint: nullã tñ habent disponendid
eccłasticis facultatib pocestatẽ. Ad ħ ꝑnitio

Expanded text:
ut pro crismatis, olei sacri et sepulture acceptione nullum uenditionis pretium exigatur. Si quis preposituras, prebendas uel alia ecclesiastica beneficia de manu ficio. Iuxta decreta sanctorum patrum laici, quamuis religiosi sint, nullam tamen habeant disponendi de ecclesiasticis
Abbreviated transcription (Latin):
hostił uastitas õs alias dep̃datioẽs exuꝑat.
q̃ qͣtũ popło dĩ sit dãpnosa. qͣntũ detcͥm̃tum
aĩab ⁊ corꝑib inferat: nullꝰ ignorat. assur
ta q ꝑnities ꝓ salute popłi eradicet᷑ ⁊ extirpe
malo studio. siue ꝑ odio. siue ꝓ uindicta ig¬
nes apposuerit uł apponi feci̾t. aut apposito¬
rib consiliũ uł auriliũ scient̃ tͥbuerit: excõ¬
ĩtcinicet᷑ ⁊ si mortuus fui̾t incendiariꝰ: xp̃i¬
anoꝵ careat sepult᷑a. neq absoluat᷑ nͥ pͥus dam
pno cui intulit scd̾m facultatẽ suã reꝑato:
iuret se ult̾ius ignes ñ apposit᷑ũ. Penitentia
aũ ei det᷑ ut iherosolimis aut in hispania in
seruicio dĩ ꝑannũ integrũ ꝑmaneat. Siqͥs¬

Expanded text:
s alias depraedationes exsuperat: quae quantum populo Dei sit damnosa, quantumque detrimentum animabus et corporibus inferat, nullus ignorat. Assurgtaque pernicies, pro salute populi eradicetur et exstirpemalo studio, sive pro odio, sive pro vindicta, ignes apposuerit, vel apponi fecerit, aut appositoribus consilium vel auxilium scienter tribuerit, excommunicetur. Et si mortuus fuerit incendiarius, Christianorum careat sepultura nec absolvatur, nisi prius damno qui cui intulit secundum facultatem suam resarcito et iuret se ulterius ignem non appositurum. Penitentia autem ei detur, ut in Hierosolymis aut in Hispania in servitio dei per annum integrum permaneat. Si
Abbreviated transcription (Latin):
tatur auiissuis & uiuat:
udicium &iustitiam ipsẽ animã suã uiuificauit : Consideransenim
iauertonsse abomnibus iniquitatibus suis qua soperatus est uita
uiue & non morietur.
onuertimini & agite poenitentiã ab omnibus iniquitatibus ur̃ĩs
nonerit uobis iruinã in iquitas. Proicite auiobis om̃s pracuaricati¬
pũ nouum: Et quare moriemini domus isrł : quia nolo mortẽ
morientis dicit dñs ds̃ : Reuertimini & uiu&e
uergo filihominis dic ad domũ isrł: Sic locutiestis dicentes : Iniqui¬
tates nrãe & peccata nrã supernos sunt : & in ipsis nostabescimus
Nuomodo ergo uiuere poterimus : dicadeos Vi uoego dicit dñs ds̃
ti lomortem impii sed ut conuertatur impius auia sua & uiuat:
onuertimini auiis ur̃ĩspessimis : & quare moriomini domus isrł:¬

Expanded text:
tatur a uiis suis et uiuat? tatur a uiis suis et uiuat? judicium atque justitiam, ipse animam suam vivificabit. Considerans enim avertit se ab omnibus iniquitatibus suis, quas operatus est, vita vivet et non morietur.conuertimini et agite paenitentiam ab omnibus iniquitatibus uestris, et non erit uobis in ruinam iniquitas. proicite a uobis omnes praeuaricatim et spiritum nonum : et quare moriemini, domus Israhel? quia nolo mortem morientis, dicit dominus deus: reuertimini, et uiueergo, fili hominis, dic ad domum Israhel: sic locuti estis dicentes: iniquitates nostrae et peccata nostra super nos sunt et in ipsis nos tabescimus: quomodo ergo uiuere poterimus? dic ad eos: uiuo ego, dicit dominus deus, nolo mortem impii, sed ut reuertatur impius a uia sua et uiuat: conuertimini a uiis uestris pessimis: et quare moriemini, domus Isr
Abbreviated transcription (Latin):
intrare. Et ideo rectum sibi uideri ut tantũ ꝑfidiȩ auctoribus
amputatis : Reliquis sacerdotibus daretur optio si forte uolint
abiurato errore ꝑfidiȩ ad fidem patrum statutaque conuerti
Nec negare aditum redeuntibus : quinpotius de eorũ conuerso¬
ne gaudere. Quia & ille euangelicus iunior filius. paternȩ
depopulator substantiae insem& ipsum reuersus. non solum
suscipimeruit sed & dignus paternes conplexibus deputatur
Et anulum fidei recipit & stola circumdatur. ꝑquã quid aliud qu
sacerdotii declarantur insignia : nec probabilis extitit apud
patrem senior filius quod inuidit recepto nec tantũ meritihib¬
it non delinquendo quantum notȩ contraxit non indulgendo gt̃¬
mano:
tiam uitauiue  non mori&ur. Omniũ iniquitatũ eius qual
operatus est non recordabor. Iniustitia sua quã operatus estuus
numquid uoluntatis meae est morsimpi dicit dñsds̃ a non ut conuer¬

Expanded text:
intrare. Et ideo rectum sibi videri, ut tantum perfidiae auctoribus intrare. Et ideo rectum sibi videri, ut tantum perfidiae auctoribus amputatis, reliquis sacerdotibus daretur optio, si forte velint Al. vellent, abjurato errore perfidiae, ad fidem patrum statutaque converti, nec negare aditum redeuntibus, quin potius de eorum conversione gaudere: quia et ille evangelicus junior filius, paternae depopulator substantiae, in semetipsum reversus, non solum suscipi meruit, sed et dignus paternis complexibus Al. amplexibus deputatur, et anulum fidei recepit, et stola circumdatur: per quam quid aliud quam sacerdotii declarantur insignia? nec probabilis extitit apud patrem senior filius, quod invidit recepto: nec tantum meriti habuit non delinquendo, quantum noxae contraxit non indulgendo germano. niquitatum eius, quas operatus est, non recordabor: in iustitia sua, quam operatus est, uiuet. numquid uoluntatis meae est mors impii, dicit dominus deus, et non ut conuer
Abbreviated transcription (Latin):
git interea eusebius al exandriam. ibique confessorũ concilio
ongregato paucinumero sed fide integri et meritis multi quopac¬
ꝓ posthereticorũ procellas & ꝑfidiȩ turbines tranquillitas reuoca¬
tur ecclesiȩ omnicura & libratione discutiunt Aliis uidebatur
dei calore feruentibus nullum debere ultra in sacerdotium recipi
quisut cumq hereticȩ communionis contagione maculas se
Sed qui lmitantes apostolum quaerebant non quod sibi utile ess
sed quod pluribus. uol quimirarentur xp̃m quicũ esses oriniun
uita prosalute cunctorũ humilians se descendit himortẽ. quoscli¬
c& inuenirtur & inmortuis uita : Dicebant molius esie humiluar
sopaululum propterdeiectos. & inclinari propter elisos ute os
rursus erigerent. nec sibim& solis puritatis morito caelorũ regni
defonderent sedessegloriosius sicum pluribus illuc mererentur

Expanded text:
git interea Eusebius Alexandriam, ibique Confessorum concilio git interea Eusebius Alexandriam, ibique Confessorum concilio congregato, pauci numero, sed fide integri, et meritis multi, quo pacto post haereticorum procellas, et perfidiae turbines tranquillitas revocaretur Ecclesiae, omni cura et libratione discutiunt. Aliis videbatur fidei calore ferventibus, nullum debere ultra in sacerdotium recipi, qui se utcumque haereticae communionis contagione maculasset. Sed qui imitantes Apostolum quaerebant, non quod sibi utile esset, sed quod pluribus, vel qui imitarentur Christum, qui cum esset omnium vita, pro salute cunctorum humilians se, descendit in mortem, quo scilicet inveniretur et in mortuis vita: dicebant melius esse, humiliari se paululum propter dejectos, et inclinari propter elisos, ut eos rursus erigerent, nec sibimet solis puritatis merito caelorum regna defenderent, sed esse gloriosius, si cum pluribus illuc mererentur
Abbreviated transcription (Latin):
fit eatharos quia pud nos nouatiani sunt si forte poenitentes ad eccle¬
siam conuertantur. confessos ecclesiastica dogniata dericos
inordine quidem suo suscipi debere sedordinationedata: sane si
piscopus ipsorum ueniat adepis copum nostrum deberecum in pr¬
bitororũ loco sedere. Episcopiuero nomen manere apudillum
solum quicatholicam semꝑ tenuit fidem: Nisi si sua uoluntate ipse
eum tali nomine honorare uoluerit. uel si placuerit ut quaerat ei epis¬
copi locum uacantem hoc sit in ipsius potestate : in historia ecclesiasti¬
morum exomini orbe coire sacerdotes inuitabantur haec adeos de
nomine eius scribens ut si ex positionem fidei eius probarent et
cum uel per in uidiam ut ad serebat tunc circum uentum dinosce¬
rent uelnunc aberrore correctum clementi erga ipsum iuditio
terentur: Quando quidem tanta fuerat concilii moderatio ut
on inpersonam eius sed indogmatũ prauitatẽ fuerit lata senten¬
ia sitamen & episcopieius alexandri cõmodaret ad sensus

Expanded text:
t Catharos qui apud nos Novatiani sunt si forte poenitentes ad Ecclesiam convertantur, confessos Ecclesiastica dogmata, clericos in ordine quidem suo suscipi debere: sed in ordinatione data. Sane si Episcopus ipsorum veniat ad Episcopum nostrum, debere eum in Presbyterorum loco sedere. Episcopi vero nomen manere apud illum solum, qui catholicam semper tenuit fidem, nisi sua voluntate ipse eum tali nomine honorare voluerit: vel si placuerit, ut quaerat ei Episcopi locum vacantem, hoc sit in ipsius potestate. X. Et ne imorum ex omni orbe coire sacerdotes invitabantur, haec ad eos de nomine ejus scribens, ut si expositionem fidei ejus probarent, et eum vel per invidiam, ut asserebat, tunc circumventum dinoscerent, vel nunc ab errore correctum, clementi erga ipsum judicio uterentur quandoquidem tanta fuerit Concilii moderatio, ut non in personam ejus, sed in dogmatum pravitatem fuerit lata sententia si tamen et Episcopi ejus Alexandri accommodaretur assensus
Abbreviated transcription (Latin):
milites ex condicto cõuenire solent.. ⁊ ad ostñ¬
sionẽ uiriũ suarũ ⁊ audaciȩ temarie cong̾¬
diunt᷑ uñ mortes hõiũ. ⁊ aĩarũ ꝑicła sepe
ibid mortuus fui̾t. ꝙͣuis ei poscenti pem¬
tentia ⁊ uiaticũ ñ neget᷑. eccłiastica tñ ca¬

Expanded text:
milites ex condicto convenire solent et ad ostensionem virium suarum et audacie, temere congredi, unde mortes hominum et animarum pericula sepe ibidem mortuus fuerit, quamvis ei poscenti poenitentia et viaticum non negetur, ecclesiastica tamen ca
Abbreviated transcription (Latin):
as : lepastoribus qui pascebant seme ipsos: qoruer iebaris
pascuntur apastoribus : Lac comedebatis ellanis oporiebamin
& quod erassumerat occidebatis gregemaũt meũ non pasceba¬
tis  Quod infirmum fuit non consolidastis. & quod egrotum
non sanastis : Et quod fractum est non adligastis: & quodabie¬
tum ost non reduxistis: Quod perierat non que sistis. sed cum
auctoritate imperabatis eis & cumpotentia : & dispersȩ sunt
oues meae eo quod noness& pastor : IXCERETURI EXEELIS QUA¬

Expanded text:
 pastoribus qui pascebant semetipsos. Nonne greges pascuntur a pastoribus? Lac comedebatis, et lanis operiebamini; et quod erassum erat, occidebatis; gregem autem meum non pascebatis. Quod infirmum fuit non consolidastis, et quod aegrotum non sanastis, et quod fractum est non alligastis, et quod abjectum non reduxistis, quod perierat non quaesistis: sed cum austeritate imperabatis eis et cum potentia, et dispersae sunt oves meae, eo quod non esset pastor, et factae su
Abbreviated transcription (Latin):
ipositi qͥ infra ordines p̃nõiatos eristunt.
si mnobedientes ordinari contẽserint: ho¬
nore suscepto pͥuent᷑. Phibemꝰ aũ ne ado¬
lescentibꝰ. ł infra sacͦs ordines constitutis. s
qͥ prudentia ⁊ m̾ito uitȩ clareseant: p̃di¬
ea concedant᷑ honores: Precipimꝰ ĩ ne cõ¬
ductiis prb̃is eccłiȩ cõmittant᷑ s una q̃:
ecxełia cui facultas suppetit: ꝓͥñ hãt sacdotẽ.¬
Irecipimꝰ ⁊̃ ut prb̃i. clerici. monachi. ⁊ ꝑe
gͥni. rustici. euntes ⁊ redeuntes. ⁊ in agͥcul¬

Expanded text:
positi, qui infra ordines praenominatos existunt, si inobedientes ordinari contempserint, honore suscepto priventur. Prohibemus autem, ne adolescentibus uel infra sacros ordines constitutis, sed qui prudentia et merito uite clarescant, predicti concedantur honores, Precipimus etiam, ne conductitiis presbyteris ecclesie committantur, et unaqueque ecclesia, cui facultas suppetit, proprium habeetiam ut presbyteri, clerici, monachi, peregrini, mercatores et rustici euntes et redeuntes in agricul
Abbreviated transcription (Latin):
impi&atosua. Siaut dixẽimpio morte morieris & egerit peniten¬
tam apeccato suo. feceritq iuditium & iustitiam: pignus restitu¬
prtille impius. rapinãq red diderit : immandatis uitȩ ambula¬
porut pec fecerit quicquã iniustum: uitauiu& & ñ mori& Omnia
praataeius quae peccauit. non inputabuntur ei: Iuditium &ius¬

Expanded text:
ietur. si autem dixero impio: morte morieris, et egerit paenitentiam a peccato suo feceritque iudicium et iustitiam, pignus restituerit ille impius, rapinam reddiderit, in mandatis uitae ambulauerit nec fecerit quicquam iniustum: uita uiuet, non morietur. omnia peccata eius, quae peccauit, non inputabuntur ei. iudicium et ius
Abbreviated transcription (Latin):
C iusde leonis ad martiañ aug̾tũ.¬
UT itułꝰ. uiiii. de decretis defensionis
scẽ fidi. ⁊ ñ retractanda catholica
fide.
Synodus ephesina pͥma.¬

Expanded text:
Epist. Leonis ad Martianum AugTITULUS IX. De decretis defensionis sanctae fidei et non retractanda catholica fide. Synodus Ephesina prima
Abbreviated transcription (Latin):
pharisei pedes ueniss& : nimirũ calcib repulsa disceder& : Inquinari
nimsẽ alieno peccato crediderat. sed quia hunc uera sua iustitia non
meplebat: Vnde necessẽ semꝑ est utcũ peccares quosq conspicimus.
nosm& ipsos prius in illorũ calamitate defleamus: quia fortasse
nsmilibus autlapsi sumus. autlabi possumus si lapsi nonsumus : &
censura migisterii deb& semꝑ uirtute discipline uitia ꝑsequi
por & tamen ut sollicite discernamus quia districtionem debe¬
nus uitiis compassionem naturae : Sienimferiendus est pecca
or iiutriendus est proximus : Cum uero iam ꝑpęnitentiã per¬
utit in soipsẽ quod fecit: iamnr̃ proximus peccator non est. quia
undi sẽiustitia contrase dirigit. & in hoc sepunit quodiustitia
duima repraehendit: IXIADEMTONILA¬

Expanded text:
Pharisaei pedes venisset, nimirum calcibus repulsa discederet. Inquinari Pharisaei pedes venisset, nimirum calcibus repulsa discederet. Inquinari enim se alieno peccato crederet. Sed quia hunc vera justitia non replebat, de nosmetipsos prius in illorum calamitate defleamus. Quia fortasse in similibus aut lapsi sumus, aut labi possumus, si lapsi non sumus. Et si censura magisterii debet semper virtute disciplinae vitia persequi, oportet tamen ut sollicite discernamus, quia districtionem debemus vitiis, compassionem tor, nutriendus est proximus. Cum vero jam per poenitentiam percutit ipse quod fecit, jam noster proximus peccator non est, quia cum Dei se justitia contra se dirigit, et hoc in se punit, quod justitia ivina reprehendit.
Abbreviated transcription (Latin):
eccepharisȩ us ueraciter apud se suꝑbus falla citer iustus. egram reprȩ¬
hendit de egritudine : medicum desubuentione: quia ipsequoq: deela
nonis uulnere egrotabat &ignorabat : Inter duos aũt ȩgros. medic̃
aderat : sed unus eger infebre integrum sensum tenebat : Alter uero
infebre carnis & sensum ꝑdiderat mentis: Illa quippe flebat quod
ecerat : phariseus aũt falsam iustitiam elatusuim suȩ ualitudinis ex¬
aggerabat : In egritudine ergo & sensum ꝑdiderat. qui hoc ipsum quo¬
q quod ad salutem longe ess& ignorabat : Sed inter haec nosgemit᷑
iog& quosdamnr̃i ordinis uiros intueri. qui sacerdotali offitio prȩ¬
dii siquud fortassẽ iuste exterius uel tenuissime egerint : protinus sub¬
iectos despiciunt : & peccatores quosq inplebe positos dedignantur : eisq
compati culpam suam confitentibus nolunt. ac uel ut pharisȩi more
peccatricem mulierem tangi despiciunt: Quae profecto mulier. si ad

Expanded text:
ce phariseus ueraciter apud se superbus et fallaciter iustus; egram reprehendit de egritudtionis vulnere aegrotabat, et ignorabat. Inter duos autem aegros medicus aderat; sed unus aeger in febre integrum sensum tenebat, alter vero in febre carnis et sensum perdiderat mentis. Illa quippe flebat quod fecerat; Pharisaeus autem de falsa justitia elatus, vim suae invaletudinis exaggerabat. In aegritudine ergo et sensum perdiderat, qui hoc ipsum quoque, quod a salute longe esset, ignorabat. Sed inter haec nos gemitus cogit quosdam nostri ordinis viros intueri, qui, sacerdotali officio praediti, si quid fortasse juste exterius vel tenuiter egerint, protinus subjectos despiciunt, et peccatores quosque in plebe positos dedignantur, eisque compati culpam suam confitentibus nolunt, ac, velut Pharisaei more a peccatrice muliere tangi despiciunt. Quae profecto mulier si ad
Abbreviated transcription (Latin):
medicinã gr̃a lucͥ tẽꝑalis addiscunt. lia¬
riciȩ nãq flãmis accensi: se pat᷑nos cau¬
sarũ faciunt. ⁊ cũ psalmodie ⁊ ẏmnis ui¬
care debẽnt. głose uocis cõfisi munimint
allegationũ suarũ uarietate iustũ ⁊ inni¬
stũ. fasq nefas q cõfundunt. Attestant᷑i
imꝑiales consuetudines absurdũ ẽẽ ⁊ obi
nẽ sui ꝓpositi nullatenꝰ attendentes. ꝓdea¬
standa pecunia sanitatẽ pollicentes hud¬
ocłus ĩpudici cordis sit nunciꝰ: illa :⁊i ql
trectare. Ut gͦ ordo monastic̾ ⁊ canonic̃ d̾
placens in scõ ꝓposito miolabilit eserils¬

Expanded text:
medicinam, gratia lucri temporalis, addiscunt. Avaritiae namque flammis accensi, se patronos causarum faciunt, cum psalmodiis et hymnis vacare debeant, gloriosae vocis confisi munimine, allegationum suarum varietate justum et injustum, fasque nefasque confundunt. Attestantur vero imperiales constitutiones absurdum, imo esse inis sui propositum nullatenus attendentes, pro detestanda pecunia sanitatem pollicentes, humoculus impudici cordis sit nuntius, illa etiam pertractare. Ut ergo ordo monasticus et canonicus, Deo placens in sancto proposito inviolabiliter
Abbreviated transcription (Latin):
eccłiasticã. seu qd̾libet sac̾mentũ ȩccłiasti¬
cũ ut puta crisma. uł oleũ scm̃. consecͣ¬
tioẽs altariũ. uł eccłiarũ. int̾ueniente
erecbili ardore auariciȩ ꝑ pecuniã ad qͥ¬
sunt: honore male adqͥsito careat. ⁊ em¬
ptor atq uenditor seu int̾uentor nota in¬
fami ꝑcellant᷑. ⁊ ne ꝓ pastu nec sub obten¬
tu alicuiꝰ consuetudinis añ uł post a qͦꝙͣ
aliqͥd exigatur. uł ipse dare p̃sumat. qm̃
simoniacũ ẽ. s libẽ ⁊ absq munitiõe ali¬
qua collata sibi dignitate atq bñficio ꝑ¬
fruat᷑. uł a suis ep̃is excumunicatos ab
aliii suscipi modis oĩb ꝓhibemꝰ. Qui uͦ
excumunicato ãteꝗͣ. ab eo qͥ eũ excumu¬
nicau̾it absoluat᷑ scient̃ cõmunicare p̃¬
sũpserit: pari sententia teneat᷑ obnorius.
in habitu corꝑis. dõ ⁊ hõib plac̾e̾ stud̾ant.
⁊ nec in suꝑfluitate fissure. in colore uesti¬
ũ. nec in tonsura intuentiũ. quoꝵ forma

Expanded text:
iasticum utpote crisma uel oleum sanctum, consecrationes altarium uel ecclesiarum interueniente execrabili ardore auaritie per pecuniam adquisierit, honore male acquisito careat, et emptor et uenditor atque interuentor nota infamie percellantur. Et nec pro pastu nec sub obtentu alicuius consuetudinis ante uel post a quoquam aliquid exigatur uel ipse dare presumat, quoniam simoniacum est, sed libere et absque commutatione aliqua collata sibi dignitate atque beneficio perfruatur. A suis episcopis excommunicatos ab aliis suscipi modis omnibus prohibemus. Qui uero excommunicato, antequam ab eo qui eum excommunicauit absoluatur, scienter communicare presumpserit, pari sententia teneatur obnoxius.in habitu corporis, Deo et hominibus placere studeant, et nec in superfluitate, scissura, aut colore vestium, nec in tonsura intuentium quorum forma
Abbreviated transcription (Latin):
Varcissus uero cumita desertum peisser ticat libro¬
ac locis sem& secretiorib abdidisse ut ubinam degeres nuluis
agnoscer& necessariũ uisum est episcopis ut aliũ proroso oi¬
dinarent cuinomenerat dius. cuiq cũparuotempore prae¬
fuiss& eccłae succedit germanio& germanio nigordius. uu
et eesubito uel utrediuuus caeloq redditus eximprouiso ap¬
paruit narcissus & rursus a fratrib ad praesidendum roga
eccłae: multo enim uehementius ergaeum amor omnius
fuerat incitatus uel proeo quod criminosis in nocens cessitua
quod secr& diaphi losqicam uitam dilexit: LIDRQVCbiso

Expanded text:
arcissus vero cum ita desertum petisset ac locis semet secretioribus abdidisset, ut ubinam degeret nullus agnosceret, necessarium visum est episcopis ut alium pro ipso ordinarent, cui nomen erat Dius. Qui cum parvo tempore praefuisset Ecclesiae, succedit Germanus, et Germano Nigordius, cum ecce subito velut redivivus, coeloque redditus ex improviso apparuit Narcissus, et rursus a fratribus ad praesidendum rogatur Ecclesiae. Multo enim vehementius erga eum amor omnium fuerat incitatus, vel pro eo quod criminosis innocens cessit, vel quod secretam et philosophicam vitam dilexit, et quo
Abbreviated transcription (Latin):
Igitur cumerga supra dictos questio haber& ur alexander qui¬
dam genere frex medicus disciplina uir religiosus &l prudens
& uite acmorum probitate cunctis carus acceptusq: a morec
concitatus cum adsister& tribunali nutibus hortabatur adcon¬
fessionem eos in quos questio agitabatur. Ita utomnibus qui ad¬
stabant palamfier& quid animo gerer& : Cumq: id popuu

Expanded text:
Igitur cum erga supradictos quaestio haberetur, Alexander quidem genere Phryx, medicus diciplina, VI religiosus, et prudens, et vitae ac morum probitate cunctis charus acceptusque, amore Dei concitatus, cum assisteret tribunali, nutibus hortabatur ad confessionem, in quos quaestio agitabatur; ita ut omnibus qui astabant palam fieret quid animo gereret. Cumque id populi
Abbreviated transcription (Latin):
morientiũ presbiteroꝵ uł cłicoꝵ bona ra¬
nimꝰ ut qui ordine subdiaconatꝰ aut su¬
pͣ uxores duxĩnt: aut concubinas ha¬
cubilib ⁊ ĩmundiciis deseruire. Ad hȩc p̃de¬
cessorũ nr̃oꝵ. gregorii septimi. Urbani ⁊ ps¬
chalis romanoꝵ pontificũ uestigiis in¬
herentes. p̃cipimus. ut millꝰ missas eoꝵ¬

Expanded text:
morientium presbyterorum vel clericorum bona ranimus ut hi qui in ordine diaconatus vel supra uxores duxerint aut concubinas hacubilibus et immunditiis deservire. Ad hoc praedecessorum nostrorum Gregorii septimi, Urbani et Paschalis Romanorum pontificum vestigiis inhaerentes, praecipimus, ut nullus eorum missas
Abbreviated transcription (Latin):
ra consolationis: Vnde alias scriptum est: Secundum mul¬
titudinem dolorum meorũ incordemeo consolationistuae
dñe la&ificauer̃ animã meã In eaenim mensura consolatũ
se. inqua afflictus fuerat iudicat. qui la &ificatum se secun¬
dum multitudinem dolorum clamat : non aũt minime
lector instruitur : supsum remunerationis ordinem contem¬
pletur: Excessum quippe correptio. correptionẽ penitentia pe

Expanded text:
ra consolationis. Unde alias scriptum est: Secundum mulra consolationis. Unde alias scriptum est: Secundum multitudinem dolorum meorum in corde meo consolationes tuae laetificaverunt animam meam . In ea enim mensura consolatum se in qua afflictus fuerat indicat, qui laetificatum se secundum multitudinem dolorum clamat. Non autem minime lector instruitur, si ipsum remunerationis ordinem contempletur. Excessum quippe correctio, correctionem poenitentia, p
Abbreviated transcription (Latin):
na custodiant. Vt uidelic& hi quiextra sunt positi priusse
uniuersitatis scãe eccłȩ miscant. & tunc demum ueniã de
reatu pristine elationis exquirant. proculpa sua septem sa¬
crifitia offerant : quia reatus sui absolutionem non accipiunt.
nisi gratiae septi formis sp̃s uniuersali paciaqua excisi fuerant
ad gregentur : Dicatur igitur sumite uobis septem tauror
& septem ari&es & ite ad seruum meum iob & offerte ho¬
lo caustum prouobis : lob aut̃ seruus m̃s orabit pro uobis. facien
eius suscipiam ut non uobis imput&ur stultitia. acsihere¬
ticis redeuntibus aperte dicer&ur: Vniuersaliuos eccł
perhumilitatem penitentiae iungite. atq: eam quã peru
m& ipsos digninonestis ueniam eius ame precibus obtin&e :
Quicum ꝑ hanc ueraciter sapere discitis : prioris apud me ur̃ae
sapientiae stultitiam deletis:¬
liquando uero iusta afflictionis pondus disponitur mensi¬

Expanded text:
na custodiant, ut videlicet hi qui extra sunt positi prius se na custodiant, ut videlicet hi qui extra sunt positi prius se universitati sanctae Ecclesiae misceant, et tunc demum veniam de reatu pristinae elationis exquirant. Pro culpa sua septem sacrificia offerant, quia reatus sui ablutionem non accipiunt, nisi gratiae septiformis Spiritu universali paci a qua excisi fuerant aggregentur. Dicatur igitur: Sumite vobis septem tauros et septem arietes, et ite ad servum meum Job, et offerte holocaustum pro vobisejus suscipiam, ut non vobis imputetur stultitia. Ac si haereticis redeuntibus aperte diceretur: Universali vos Ecclesiae per humilitatem poenitentiae jungite, atque eam qua per vosmetipsos digni non estis veniam ejus a me precibus obtinete, qui cum per hanc veraciter sapere discitis, priores apud me vestrae sapientiae stultitiam deletisliquando vero juxta afflictionis pondus disponitur mensu
Abbreviated transcription (Latin):
Vecte quoq haec eorũ suꝑbia septem sacrificiis expiatur
Quia heretici a deccłam reuertentes : perhumilitatis hos¬
tiam dona spsgratiae septiformis accipiunt: Ut qui elationis
suae uetustate tabuerunt : nouitate gratiae reformentur
ednos quia suꝑno munere ueritatis praedicamenta percioporis
hacofica scientiae altitudine despiciendo calca mus ahoc pracu¬
dubis in concussa fide r&limentes quia quos sp̃sgratis noseptus i¬
miss epleuerit perficit. Eisq non solum trinitatis notiuano
sed&iam uirtutum quattuor. Idẽ pru. dentiae : tempero¬
de fortitudinis atq iustitiae operationem preb&li squi a lnu¬
sis quoque quos ingreditur sius quodam nodo partibus auigen
Puma pertrinitatis notitiam quattuor uirtutum adro arif¬
prtur: &peractionem urtutum quattuor: usq ad manisfe¬
enit adbeatum iob amici illius & iussum diuinitus offerant
holo caustum: Seduigilanter omnino septe narii numeri archa¬

Expanded text:
Recte quoque eorum haec superbia septem sacrificiis expiatur, Recte quoque eorum haec superbia septem sacrificiis expiatur, quia haeretici ad Ecclesiam revertentes per humilitatis hostiam dona Spiritus gratiae septiformis accipiunt, ut qui elationis suae vetustate tabuerant, novitate gratiae reformentur. ed nos quia superno munere Veritatis praedicamenta percepimus, haec fixa scientiae altitudine despiciendo calcamus; hoc proculdubio inconcussa fide retinentes, quia quos Spiritus gratiae septiformis repleverit, perficit, eisque non solum Trinitatis notitiam, sed etiam virtutum quatuor, id est prudentiae, temperantiae, fortitudinis et justitiae operationem praebet. Qui in ipsis quoque quos ingreditur, suis quodammodo partibus augetur, dum et per Trinitatis notitiam quatuor virtutum actio accipitur, et per actionem virtutum quatuor usque ad manifeeniant ad beatum Job amici illius, et jussum divinitus offerant holocaustum. Sed vigilanter omnino septenarii numeri arca
Abbreviated transcription (Latin):
se positas suꝑnorum spuum legiones adtendit: Qui& idcirco
peccans sine uenia damnatus est : quia magnussine conparatione
fuerat creatus.
ut dixi descensio. hermon aut̃ anathema. idest alienatio inter¬
praetatur : Deserra ergo iordanis & hermonim di reminiscitur.
quia in eo quod sem& ipsum deicit atq: ad sealienus existit ad con¬
ditoris sui memoriam reuocatur:
Quidam corinthius dum incesti facinus perpetrass& : Eum doctor
egregius incarnis interitu ad satis fationem penitendiȩccosatanȩ
tradidit. & indie dñi saluum eius spm̃ reseruauit : Magna
tium nequitiae ipse flagellum fier& disciplinȩ :¬
Quia aut sepe iam dicimus qđ amicibeati iob hereticorũ speciem
teneant : quidm̃ dum defendere nituntur offendunt : qm̃ lii
dictis suis ueritati rebellessunt: Cui familiarise infalsa asier
conuersio quae sepe misericorditer agitur. perhanc ueniam
quã amici iob ꝑcipiunt de signatur :¬

Expanded text:
se positas supernorum spirituum legiones attendit. Qui idcirco se positas supernorum spirituum legiones attendit. Qui idcirco peccans sine venia damnatus est, quia magnus sine comparatione fuerat creatus. nisi descensio? Hermoniim autem anathema, id est alienatio, interpretatur. De terra ergo Jordanis et Hermoniim Dei reminiscitur, qui in eo quod semetipsum dejicit, atque a se alienus existit, ad conditoris sui memoriam revocatur. quidam Corinthius, dum incesti facinus perpetrasset, eum doctor egregius in carnis interitum, ad satisfactionem poenitentiae Satanae tradidit, et in diem Domini salvum ejus spiritum reservavittium nequitiae, ipse flagellum fieret disciplinae.  autem jam diximus quod amici beati Job haereticorum speciem teneant, qui Deum dum defendere nituntur offendunt, quoniam in dictis suis veritati rebelles sunt, cui famulari se in falsa assertconversio, quae saepe misericorditer agitur, per hanc veniam quam amici Job percipiunt designantur
Abbreviated transcription (Latin):
buunt infirmi. Quantus sit eis dolor decadentib: quant quo
deo stantibus timor quo feruore alii adipisci appelunt. quo
pensare .b ne eidicitur: Vel parturientes ceruas obseruasti.
Niluero obstat qđ uerba ds̃ dedoctoribus faciens non ceruorum sed
ceruarum eos specie designat: Quia nimirum illiuere doctores
sunt qui cumperuigorẽ disciplinȩ patressint : perpi&atis uiscera esse
matres nouerunt : Quilabores scãe conceptionis tolerant. & pro¬
ferendos dõ filios intrauterum caritatis portant: In edenda enim
prole amplius matres laborant. quae crescentem intrauterum
conceptione longo mensuum tempore sustinent. Atq exutero
procedentem nonsine magnis doloribus deponunt:¬
uia prȩlatum c&eris legionibus tanta illum species pulchrio¬
rem reddidit : quanta & supposita angelorum multitudo decorauit
ista arbor inparadỹsodĩ totquasi condensis frondes habuit: quod sub

Expanded text:
ibuunt firmiter, quantus sit eis dolor, de cadentibus quantus ibuunt firmiter, quantus sit eis dolor, de cadentibus quantus de stantibus timor, quo fervore alia adipisci appetunt, quo pensare, Nihil vero obstat quod verba Deus de doctoribus faciens non cervorum, sed cervarum eos specie designat, quia nimirum illi vere doctores sunt, qui cum per vigorem disciplinae patres sint, per pietatis viscera esse matres noverunt, quae labores sanctae conceptionis tolerant, et proferendos Deo filios intra uterum charitatis portant. In edenda enim prole amplius matres laborant quae crescentem intra uterum conceptionem longo mensium tempore sustinent, et quae ex utero procedentem non sine magnis doloribus deponuntuia praelatum ceteris legionibus tanta illum species pulchriorem reddidit, quanta ei supposita angelorum multitudo decoravit. Ista arbor in paradiso Dei tot quasi condensas frondes habuit, quot sub
Abbreviated transcription (Latin):
sus peccatores respicit: Beati iobiustitiam erudit dicens: Nũqu
tenuisti concutiens extrema terrȩ & excussisti impios exea
Subaudis ut ego qui insuis ultimis sepe peccatores terrendo concu¬
tio : conuertendo teneo atq ab eorum cordibus impios cogitationũ
motes euello: Et rectebeato iob dñs quomodo iuxta finem pecca¬
tores conuertat insinuat: acsia perte dicat: Mĩȩ meȩ potent
respice & tuae iustitiae elationem premȩ. Quae extrema homi¬
nis quia&iam cum conuertitur percarnis mortem. illa antiquȩ
qui laborsit in praedicationibus patrũ quantis doloribus quasi qui¬
busdam conatibus animas & conuersatione parturiunt. Quã
cautase obseruatione circum spiciunt ut sint fortes in praeceptis
conpatientes in in firmitatibus inminis terribiles. In exortatio¬
nieibus blandi In exostendendo magisterio humiles Inre¬
rum temporalium contemptudominantes. In colerandis ad¬
uersitatibus rigidi. & tamen dumuires suas sibimo nontr¬

Expanded text:
itiam erudit, dicens: Nunquid tenuisti concutiens extrema terrae, et excussisti impios ex ea? Subaudis ut ergo, qui in suis ultimis saepe peccatores terrendo concutio, convertendo teneo, atque ab eorum cordibus impios cogitationum motus evello. Et recte beato Job Dominus quomodo juxta finem peccatores convertat insinuat. Ac si aperte dicat: Misericordiae meae potentiam respice, et tuae justitiae elationem preme. Quae extrema hominis quia, etiam cum convertitur per carnis mortem, illa antiquae quis labor sit in praedicationibus patrum; quantis doloribus, quasi quibusdam conatibus animas in fide et conversatione parturiunt; quam cauta se observatione circumspiciunt, ut sint fcompatientes in infirmitatibus, in minis terribiles, in exhortationibus blandi, in ostendendo magisterio humiles, in rerum temporalium contemptu damnantes, in tolerandis adversitatibus rigidi: et tamen dum vires suas sibimet non tr
Abbreviated transcription (Latin):
quia extrema uitȩ nrae plus iudicat. & idcirco electos suos infinẽ
Tanto ergo impensius ultimis nr̃is inuigilat : quanto in ipsis pen¬
dere initia uitȩ sequentis pensat. quod quia miseri corditer¬

Expanded text:
quia extrema vitae nostrae plus judicat, et idcirco electos suos in fine squia extrema vitae nostrae plus judicat, et idcirco electos suos in fine serrae, quia tanto impensius ultimis nostris invigilat, quanto in ipsis impendere initia vitae sequentis pensat. CAP. III.-- Tolle
Abbreviated transcription (Latin):
citur : & tamen ꝑ praecepta clamat. ꝑ pacientiam expectat
Ecefr̃s lm̃i gordiana quã superius dixi  EΗOMLA XXXUIII¬
a scĩ monialis habitus excellentia corruit ad poenam. & fraterhu
dequo ista narraui ab ipso mortis articulo redut adȩternamuitã :¬
Quia igitur praedicatoresscĩ peccata damnant confessionẽ uero
peccatorũ ad probant dicentes. Quiaigitur misericorsds̃ diupec¬
ta hominum tolerat. & cumiam uicinum finem respicit. Plerũq
mentes peccantiũ inmutat. recte deseuim tante pi&atis insinuans
peccanti dictumẽ. Terraes & interrã ibis: Sed quia pius conditor
tiam tolerat. & per eorum quandoq: conuersionem relaxat: Cũ
duras atq insensibiles mentes respicit: Modo easminis modo uer¬
beribus modoreuelationibus terr&. Vt quae pessima securitate
duruerant salubritimore mollescant : quatenus uel seroredeant
e hoc ipsum saltim. quod diu expectatisunt eruboscant: Scitenĩds̃

Expanded text:
citur, et tamen per praecepta clamat, per patientiam exspectatcitur, et tamen per praecepta clamat, per patientiam exspectatres mei, Gordiana, quam superius dixi, a sanctimonialis habitus excellentia corruit ad poenam, et frater hic, de quo ista narravi, ab ipso mortis articulo rediit ad aeternam vitaQuia ergo praedicatores sancti peccata damnant, confessionem vero peccatorum approbant, dicentes: cata hominum tolerat, et cum jam vicinum finem respicit, plerumque mentes peccantium immutat, recte de se, vim tantae pietatis insinuanspeccanti dictum est: Terra es, et in terram ibis . Sed quia pius conditor tiam tolerat, et per eorum quandoque conveduras atque insensibiles mentes respicit, modo eas minis, modo verberibus, modo revelationibus terret, ut quae pessima securitate duruerant, salubri timore mollescant, quatenus vel sero redeant, et hoc ipsum saltem quod diu exspectati sunt erubescant. Scit enim Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
u& nedesperent in malis : iustuses: iram pertimesce ne corruas
seccatores: praesume demĩa ut surgas: Ecceaũt lam lapsisumus star
nequaquã ualemus in prauis nr̃is desideriis iacemus : Sed quinos
rectos condedit adhuc expectat & prouocat ut surgamus: Sinus
suȩ pi&atis aperit nosque ad serecipere ꝑpenitentiã quae rito te
praeceptorem tuũ & aurestuae audientes uocem post ergum mor¬
tis. Quasi infaciem homo ẽ munitus : quando adiustitiã conditus
praecepta rectitudinis accepit : Sedcum haec eadem prȩcepta con¬
tempsit : quasi conditorisuo dorsummentis in faciem dedit: Sed ecce
adhuc postergum sequitur & mon&. Quia iam & anobis contemp¬
tus est : & tamen nos adhuc uocare noncessat: Quasidorsum ei infa¬
ciem dedimus cuius uerba despicimus : cuius praecepta calcamus:
Sed stans postergum nos auersos reuocat : quia & uid& quod despi¬

Expanded text:
ovet, ne desperent in malis. Justus es, iram pertimesce, ne corruas; ovet, ne desperent in malis. Justus es, iram pertimesce, ne corruas; peccatos es, praesume de misericordia, ut surgas. Ecce autem jam lapsi sumus, stare nequaquam valuimus, in pravis nostris desideriis jacemus. Sed qui nos concidit rectos, adhuc exspectat, et provocat ut surgamus. Sinum suae pietatis aperit, nosque ad se recipere per poenitentiam quaerit . praeceptorem tuum, et aures tuae audient vocem post tergum monentis . » Quasi in faciem homo monitus est, quando ad justitiam conditus, praecepta rectitudinis accepit. Sed cum haec eadem praecepta contempsit, quasi conditori suo dorsum mentis in faciem dedit. Sed ecce adhuc post tergum sequitur, et monet, quia jam et a nobis contemptus est, et tamen nos adhuc vocare non cessat. Quasi dorsum ei in faciem dedimus, cujus verba despicimus, cujus praecepta calcamus. Sed stans post tergum nos aversos revocat, qui et videt quod despi
Abbreviated transcription (Latin):
Dequorũ profecto numero pharisei extiterant : quidiiudicantes
dñm quod peccatores susciper& arenti corde reprehendebant:
Maiusergo depeccatore conuerso quã destante EXHOΜILA XXXII
iustogaudium fitdncaelo: Quia & dux in proelio pluseum militem
diligit qui post fugam reuersus hostem fortiter praemit : quam illi
quinumquã terga praebuit : & numquã aliqua fortiter fecit:
Sic agricola illam amplius terrã amat quȩ post spinas uberes fr
profert : quã eã quaenum quã spinas habuit : & numquã fertilem
cceipsa diuina mĩa pollic& ur dicens: Gaudium erit incęlo suꝑuno
peccatore penitentiam agente: & tamen ꝑ proph&lam dñs dict:
Quia quacũq: die iustus peccauerit : om̃s iustitiae eius in obliuione e
corãme: Pensemus si possumus dispensationem supernȩ pi&iatis
Stantib: siceciderint minaturpoenam : Lapsis uero ut surgere ap¬
petant promittit miãm : Illos terr& ne prȩsumant inbonis: istos ref¬

Expanded text:
De quorum profecto numero Pharisaei exstiterant, qui, dijudicantes De quorum profecto numero Pharisaei exstiterant, qui, dijudicantes Dominum quod peccatores susciperet, arenti corde ipsum fontem miusto gaudium fit in coelo, quia et dux in praelio plus eum militem diligit, qui, post fugam reversus, hostem fortiter premit, quam illum qui nunquam terga praebuit, et nunquam aliquid fortiter gessit. Sic agricola illam amplius terram amat quae post spinas uberes fruges profert, quam eam quae nunquam spinas habuit et nunquam fertilem cce ipsa divina misericordia pollicetur, dicens: Gaudium erit in coelo super uno peccatore poenitentiam agente; et tamen per prophetam Dominus dicit: Quia quacunque die justus peccaverit, omnes justitiae ejus in oblivione erunt coram me . Pensemus, si possumus, dispensationem supernae pietatis. Stantibus, si ceciderint, minatur poenam; lapsis vero, ut surgere appetant, promittit misecricordiam. Illos terret, ne praesumant in bonis; istos ref
Abbreviated transcription (Latin):
cani accesser adredemstorem nr̃m & non solum ad conloquendum
sed&iam ad conuescendum recepti sunt: Quod uidentes pharisȩi
dedignati sunt: Ex quare colligite quia uera iustitia compassionẽ
hab& falsa iustitia de dignationem: Quãuis &iusti soleant rocte
peccatorib: indignari : Sed aliud est quod agitur trposuperbiȩ ali¬
ud quod zelo disciplinȩ: De dignantur enim. sed non dedignantes des¬
perant: sed non desperantes : ꝑsecutionẽ cõmouent : sed amantes: quia
oisiforis increpationes ꝑdisciplinã exaggerant . intus tamen dulce di
rem ꝑcaritatem seruant : Proponunt sibi in animo sp̃sosplerumq:
quos corrigunt : meliores existimantes eos quosq: quos iudicant: qđ
uidelic& agentes. & ꝑ disciplinã subditos : & ꝑ humilitatẽ custodiunt
em& ipsos : At contrahi quide falsa iustitia suꝑbire solent coleros
quosq: despiciunt : nulla infirmantib: miscđa condescendunt : &
quosse peccatores esse non credunt : hoc d&erius peccatores fiunt

Expanded text:
non solum ad colloquendum, sed etiam ad convescendum recepti sunt. Quod videntes Pharisaei, dedignati sunt. Ex qua re colligite quia vera justitia compassionem habet , falsa justitia dedignationem, quamvis et justi soleant recte peccatoribus indignari. Sed aliud est quod agitur typho superbiae, aliud quod zelo disciplinae. Dedignantur etenim, sed non dedignantes; desperant, sed non desperantes; persecutionem commovent, sed amantes, quia etsi foris increpationes per disciplinam exaggerant, intus tamen dulcedinem per charitatem servant. Praeponunt sibi in animo ipsos plerumque quos corrigunt, meliores existimant eos quoque quos judicant. Quod videlicet agentes, et per disciplibire solent , caeteros quosque despiciunt, nulla infirmantibus misericordia condescendunt; et quo se peccatores esse non credunt, eo deterius peccatores fiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
pue supeha benignitas auersos nosreuocat : & nob̵ reuertentibus suae
dementiae sinumparat : Vnus quisq igitur pens& quo debito
constringitur quando illum ds̃ nec contemptus ex asperatur : qui
ergo permanere noluit . redeat: quistare contempsit saltim post
lapsum surgat: Quantonos amore conditor nr̃ expectat cumper
proph&am dicit Adtendite: & obscultaui: Nemo quodbonum ẽ
loquitur non est qui recogit& incordesuo & dicat quid feci: Certe
num quã cogitare mala debuimus. sed quia cogitare recta nolu
mus: ecceadhuc sustin& ut recogitemus : Vid&e tantȩ pi&atissinũ
bene recogitantes quaerit: EXHONILA XXXIIII¬

Expanded text:
e superna benignitas aversos nos revocat, et nobis revertentibus suae clementiae sinum parat. Unusquisque ergo penset quo debito constringitur, quando illum Deus exspectat, nec contemptus exasperatur. Qergo permanere noluit, redeat, qui / stare contempsit, saltim post lapsum surgat. Quanto nos amore conditor noster expectet, insinuat, cum per prophetam dicit: Attendi et auscultavi: Nemo, quod bonum est, loquitur. Non est, qui recogitet in corde suo et dicat: Quid feci! Certe numquam cogitare mala debuimus; sed quia cogitare recta nolumus, ecce adhuc sustinet, ut recogitemus. Videte tantae pietatis sinubene recogitantes quaerit. A
Abbreviated transcription (Latin):
romane ecclesiae presbiter elatione quadam tumidus. spempenitis
eissalutis adimebat &iam sidigne penituissent: ex quo princeps her¬
seos extitit nouatianorũ qui ab ecclesia separati suꝑbo nomine sena¬
ipsos catharos idest mundos appellarunt. Obquãrem consiliũ suun¬
dotale celeberrimũ iurberoma congregatũ est episcoporũqu
sexaginta numero pres biterorũ quoq totidem cũ diaconis plun¬
mis: prȩcerea etiam persingulas quasq prouincias dehacre mags
deliberatione habita decr&xis significatur quid facto opusessa Su¬
tuitur ergo nouatum quidem cumhis qui eum mentis elatione tun¬
dum sequerentur quiq: ad inhumanam istam & nihil fraternȩ can¬
tatis seruantem sententiã declinarent : alienum essẽ ab ecclena ts
uero qui lapsi incertamine fuerant fraterna miseratione curans
& fomentis poenitentiae medicandos: Scribit dehacre &cornils¬

Expanded text:
recepisset. Elatione quadam Novatus tumidus, spem penitus eis salutis adimebat, etiam si digne poenituissent. Ex quo et princeps haereseos exstitit Novatianorum, qui ab Ecclesia separati superbo nomine semetipsos catharos, id est mundos appellarunt. Ob quam rem concilium sacerdotale celeberrimum in urbe Roma congregatum est, episcoporum quidem sexaginta numero, presbyterorum quoque totidem, cum diaconibus plurimis. Praeterea etiam per singulas quasque provincias, de hac re magna deliberatione habita, decretis significatur quid facto opus esset. Statuitur ergo Novatum quidem, cum his qui eum mentis elatione tumidum sequerentur, quique ad inhumanam istam, et nihil fraternae charitatis servantem sententiam declinaverunt, alienum esse ab Ecclesia; eos vero qui lapsi in certamine fuerant, fraterna miseratione curandos, et fomentis poenitentiae medicandos. Dionysius mirabil
Abbreviated transcription (Latin):
stigitur diuini martrres quicũ xp̃o incaelestib: sedent & regni
eius participes sunt atq iudicii quicũ ipso dilapsis fratribus
udicant. isti inquã ipsi susceper lapsos & pȩnitentiã conuersio¬
pactr̃res nonuultomnino mortẽ morientis sed conuersio¬
uoneius & poenitentiã quaerit: siergo istireceper quo sdã¬
inecda statuer̃ in oratione quoq eius & incibo cõmunicaue¬
un . quid nos facere uultis fratres quid nobis agendum pu¬
itis nonne sequi nos eorũ sententias &iudicium conuenit

Expanded text:
igitur divini martyres, qui cum Christo in coelestibus sedent, et regni ejus participes atque judicii, qui cum ipso de lapsis fratribus judicant: isti, inquit, ipsi susceperunt lapsos ad poenitentiam, conversiomartyres, non vult omnino mortem morientis, sed conversionem ejus et poenitentiam quaerit. Si ergo isti receperunt quosdaia statuerunt, in oratione quoque eis et in cibo communicaverunt, quid nos facere vultis, fratres? Quid nobis agendum putatis? Nonne sequi nos eorum sententias, et judicium convenit
Abbreviated transcription (Latin):
tantum & credemihi quia xp̃s memisit: At ille audiens restit¬
treme factus flebat amarissime & accedentis ad sesenis genibus
prouoluitur. Gemitibus &ululatibus quibus poterat satis faciens
&uberrimis lacrimarũ suarũ fontibus iterũ baptizabatur
lecultans solam dexteram suam: A postolus uero iuris iurandi
mulq: genibus eius prouolutus atq ipsam dexteram excuius
caedis conscientia torquebatur. Tam quam iam perpeniten¬
tiam purgatam deosculans ad ecclesiam reuocat :
edueniendum nobis est tandem ad beatidioni su commemora¬
tionem corinthiorum ecclesiae episcopi. cuius eruditione & gra¬
tia quã habebat inuerbo dĩ fruebantur non hi populi solum quos
regendos acceperat : sed & procul positi quibus perepistolas prae¬
sentiam sui reddebat: PAVLOPOST

Expanded text:
tantum, et crede mihi, quia Christus me misit. » At ille audiens,tremefactus flebat amarissime, et accedentis ad se senis genibus provolvitur, gemitibus et ululatibus, quibus poterat, satisfaciens, et uberrimis lacrymarum suarum fontibus iterum baptizabatur, occultans solam dexteram suam. Apostolus vero jurisjurandi mulque genibus ejus provolutus, atque ipsam dexteram, ex cujus caedis conscientia torquebatur, tanquam jam per innocentiam purgatam deosculans, ad ecclesiam revocat, « Veniendum nobis est tandem ad beati Dionysii commemorationem Corinthiorum Ecclesiae episcopi, cujus eruditione et gratia, quam habebat in verbo Dei, fruebantur non hi populi tantum, quos regendos acceperat, sed et procul positi, quibus per epistolas praesentiam sui reddebat. » Exst
Abbreviated transcription (Latin):
nafteriis de nouo fundandis. Re¬
litales possessiones eis fũint pia¬
fideliũ deuotione collate aut eni¬
dandis cõmittant᷑ aliis ex colende
a quib eccłus decime ꝑsoluant᷑. he¬

Expanded text:
nasteriis de novo fundandis tales possessiones pia fidedelium devotione collate eiempte, committantur aliis excolende, a quibus ecclesiis decime persolvant