comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quoꝵ leuitas ĩstructa dicendi facultate et copia ĩcredibile est
ꝙͣtas m̃datioꝵ nebula̾s excitau̾it. Itaq admirati eos et susceꝑũt
pͥmi sacra illoꝵ et uniu̾sis gentib tradiderũt. Ob hanc uanitatẽ
Sibylla sic eos increpatꝰ. EsAAR AIT e ndiba¬

Expanded text:
quorum leuitas instructa dicendi facultate et copia incredibile est quorum leuitas instructa dicendi facultate et copia incredibile est quantas mendaciorum nebulas excitauerit. itaque admirati eos et susceperunt primi sacra illorum et uniuersis gentibus tradiderunt. ob hanc uanitatem Sibylla sic eos increpat: Ἑλλὰς δὴ,
Abbreviated transcription (Latin):
suos pͥnciges cupiũt ꝙ ẽt alios hoĩes uita tarentib deferãt ĩue¬
nire nõ post̃. prȩterea pietas eoꝵ ꝗ succesẜant plurimũ cõtulit
ad errorẽ: qui ut diuina stirpe nati uidẽntur diuinos honores
parẽtib dtulerũt deferriq iussũt. An põt aliꝗs dubitaẽ qũo
religiones deoꝵ sidt ĩst tutȩ. Cum apud. Maronẽ legat e neȩ uba
sociis imꝑãtis nũc pateras libate ioui p̃cibusq uocate. Anchisem
genitorem. Cui nõ tin imõtalitatẽ uerũetia uẽtoꝵ t̾buit potãtẽ
Poscamꝰ uentos atq hȩc me sacra quot annis
Urbe uelit posita templis sibi ferre dicatis. N Idem scilicet de
ioue liber et Pan et uicuriꝰ et apollo fec̾unt. ac postea de his ip̃is
successores eoꝵ accesẜunt et poetȩ et cõpõitis ad uoluptate tarm̃ib
ĩ cȩlũ eos ssstulerũt sicut faciũt qui apud reges etiã malos
panegyricis m̃datib adulant᷑ꝰ. Quod malu agͣcis ortum est

Expanded text:
suos principes cupiunt et quos alios honores vita carentibus deferant invenire non possunt. Preterea pietas eorum qui successerant plurimum contulit ad errorem, qui ut divina stirpe nati viderentur divinos honores parentibus detulerunt deferrique iusserunt. An potest aliquis dubitare quomodo religiones deorum sint institute, cum apud Maronem legat Enee verba sotiis imperantis: "Nunc pateras lgenitorem —? cui non tantum immortalitatem, uerum etiam uentorum tribuit potestatem: poscamus uentos, atque haec me sacra quotannis urbe uelit posita templis sibi ferre dicatis. idem scilicet de Ioue Liber et Pan et Mercurius et Apollo fecerunt ac postea de his ipsis successores eorum. accesserunt etiam poetae et compositis ad uoluptatem carminibus in caelum eos sustulerunt, sicut faciunt qui apud reges etiam malos panegyricis mendacibus adulantur. quod malum a Graecis ortum est,
Abbreviated transcription (Latin):
laq̃os p̃t tade̾ ꝙͣ cauẽ. Quid m̃ꝵ si ab hac gente uniu̾sa fla¬
adiecit. Uirtutes .n. oꝑtẽ nõ uitia cõsecrari. Qđ si recipis o .i.
Tulli nõ uides forte ut ĩrupãt uitia cũ iũtutib qr mala bonis
adherẽt et ĩ aĩs hoiũ potẽtiora st̃. que si uetas cõsec̾rart rñdebit
tibi eadem illa grętia se alios deos colẽ ut ꝓsint alios ne noceãt¬
hec .n. semꝑ extusatio ẽ eoꝵ qui mala sua ꝓ diis hñt ut Romani
rubiginẽ ac febrẽ. Si gͦ uitia tõsetranda nõ st̃ ĩ quo tibi assẽtior.
ne uirtutes qđ. Non .n. ꝑ se pa sapiũt aut sentiũt neq int̾
parietes aut ediculas luto factas s intra pectꝰ collotãde st̃ et ĩtiꝰ
cop̃hendende ne sint false. f extra hoiem fuerĩt collocatȩ. Itaq
prȩclaram illam legem tuam derideo quã ponis his u̾bis. Ast illa

Expanded text:
laqueos potest cadere quam cauere. quid mirum si ab hac gente uniuersa flalaqueos potest cadere quam cauere. quid mirum si ab hac gente uniuersa flaadiecit: uirtutes enim oportere, non uitia consecrari. quod si recipis, o Marce Tulli, non uides fore ut inrumpant uitia cum uirtutibus, quia mala bonis adhaerent, et in animis hominum potentiora sunt? quae si uetas consecrari, respondebit tibi eadem illa GrHaec enim semper excusatio est eorum, qui mala sua pro diis habent, ut Romani Rubiginem ac Febrem. Si ergo vitia consecranda non sunt, in quo tibi assentior, ne virtutes quidem. Non enim per se sapiunt, aut sentiunt, neque intra parietes, aut aediculas luto factas, sed intra pectus collocandae sunt, et interius comprehendendae, ne sint falsae, si extra hominem fuerint collocatae. Itaque praeclaram illam legem tuam derideo, quam ponis his verbis: « Ast illa
Abbreviated transcription (Latin):
Tullꝰ hostiłi figurauit et coluit. Quid de hoc dicã nͥ dignũ fuisse.
qui semꝑ deosꝰ su̾os sicut optãĩ solet pntes hr̃ẽt ab hoc illud .ai.
marcelli de cõsetratõe honõis atq iũtutis honestate nõĩu differt re
cõgruit eadem uanitate. Mentẽ ꝙͦ ĩter deos senat̾ collocauit quã
cõsiliũ suscepisse grȩtiã dicit qđ cupidinũ et atioꝵ simulat᷑ in¬
gỹnasiis cõsetrass. Adulatꝰ est u attico et ĩrisit hoĩe familiarem.
Non n illud magnũ aut oĩo cõsiliũ dicendum fuit. S ĩpudicoru
houi ꝑdita et deplorata neꝗtia qui libos suos quos erudire ad ho¬
nesta deberẽt ꝓstituer̃t libidini iuuẽtutis a quib flagitioꝵ deos
et ĩ illis potissimũ locis ubi mida cõporalia coruptoꝵ lumĩb patẽt
et ĩ illa coliȩtate uoluer̃t. q̃ simplex et ĩꝑuida pͥus ĩretiri et in

Expanded text:
Tullus Hostilius figurauit et coluit. quid de hoc dicam nisi dignum fuisse Tullus Hostilius figurauit et coluit. quid de hoc dicam nisi dignum fuisse qui semper deos suos, sicut optari solet, praesentes haberet? ab hoc illut Marci Marcelli de consecratione Honoris atque Virtutis honestate nominum differt, re congruit. eadem uanitate Mentem quoque inter deos senatus conlocauit, quam consiliugymnasiis consecrasset; adulatus est videlicet Attico, et irrisit hominem familiarem. Non enim illud magnum, aut omnino consilium dicendum fuit, sed impudicorum hominum perdita et deplorata nequitia, qui liberos suos, quos erudire ad honesta deberent, prostituerunt libidini juventutis; a quibus flagitiorum deos, et in illis potissimum locis, ubi nuda corpora corruptorum luminibus patent, et in illa coli aetate uoluerunt, quae simplex et inprouida prius inretiri et in
Abbreviated transcription (Latin):
aut uitib bene ꝓsꝑeq florescert̃. Eum colorẽ secut̾ ĩ fastis poeta nõ
ignobilẽ nyphã fuisse nãrauit quę̧ sit chloris uocitata. eamq cephiro
nuptã qiͣ dotis loco id accepisse man̾is a mãito ut hrẽt oiũi florum
potestatẽ honeste ꝙ ista dicũt᷑ s ĩhoneste tuipiterq credũt᷑ nec
debent cũ uẽitas ꝗ̃rit᷑ huiꝰmõi nos uelam̃ta deciꝑe. Celebrant᷑ gͦ
illi ludi cũ oĩ lasciuia cõueĩent memoie meretritis. Nam p̃ter uboꝵ
licẽtiam quib obscenitas oĩs effundit᷑ exuuntꝰ et̃ uestib pp̃ło
flagitante meretͥtes q̃ tũe mimoꝵ fungut offõ et ĩ cõspectu
pp̃łi usq ad facietatẽ ĩpudicoꝵ luiũ ⁊̃ cũ pudendis motib detirẽt᷑.
Cloatine simulatͫ ĩ cloata maxiã reꝑtum taciꝰ cõsecrauit et qr cuiꝰ
eẽt effigies ignorabat. ex loco illi nom̃ ĩposuit pauorẽ pallorẽq

Expanded text:
aut vitibus bene prospereque florescerent. Eum colorem secutus in Fastis poeta, non aut vitibus bene prospereque florescerent. Eum colorem secutus in Fastis poeta, non ignobilem nympham fuisse narravit, quae sit Chloris vocitata, eamque Zephyro nuptam, quasi dotis loco id accepisse muneris a marito, ut haberet omnium florum potestatem. Honeste quidem ista dicuntur; sed inhoneste turpiterque creduntur. Nec debent cum veritas quaeritur hujusmodi nos velamenta decipere. Celebrantur ergo illi ludi cum omni lascivia, convenienter memoriae meretricis. Nam praeter verborum licentiam, quibus obscenitas omnis effunditur, exuuntur etiam uestibus populo flagitante meretrices, quae tunc mimarum funguntur officio et in conspectu populi usque ad satietatem inpudicorum luminum cum pudendis motibus detinentur. Cloacinae simulacrum in Cloaca Maxima repertum Tatius consecrauit et quia cuius esset effigies ignorabat, ex loco illi nomen inposuit. Pauorem Palloremque
Abbreviated transcription (Latin):
ottidiss qr nefas erat simulatrũ cõstitui meret̾cis ĩ templo: animał
effigiem posuert cuiꝰ nom̃ gerebat. Itaq ut illi monum̃tũ ex noĩe sic
isti ex ꝓfessione fecert. huiꝰ nõis et̃ dies festus dicatꝰ ẽ et larẽtinalia
cõstituta nec hane solam romani meretritem colũt s faulam qͦ quã
herculis scortũ fuisse. Uerrius scribit iam ꝙp̃ta ista ĩ mõtalitas pi¬
tanda ẽ quã et meret̾tes assecũt᷑. Flora cũ magnas opes ex arte
meretͥtia q̃siuiss pp̃łm scͥpsit heredẽ c̾tamq petiuã reliꝗt cuiꝰ ex
annuo fenoẽ suus natalis dies celebrat᷑ editione ludoꝵ quos appellat
floralia. qđ qr senatui flagitiosu iudebat᷑ ab ip̃o noĩe argum̃tii ar¬
gum̃tu sumi placuit: ut pudendȩ rei q̃dam digͥtas adderetur.¬
deam finx̾unt ẽẽ ꝙ̃ florib p̃ssit eamq opt̾e̾ placa̾i. ut frugescũ ãbõib

Expanded text:
occidisset, quia nefas erat simulacrum constitui meretricis in templo, animalis occidisset, quia nefas erat simulacrum constitui meretricis in templo, animalis effigiem posuerunt, cujus nomen gerebat. Itaque ut illi monimentum ex nomine, sic isti ex professione fecerunt. Hujus nomini etiam dies festus dicatus est, et Larentinalia constituta. Nec hanc solam Romani meretricem colunt, sed Faulam quoque, quam Herculis scortum fuisse Verrius scribit. Jam quanta ista immortalitas putanda est quam etiam meretrices assequuntur? Flora, cum magnas opes ex arte meretricia quaesivisset, populum scripsit haeredem, certamque pecuniam reliquit, cujus ex annuo foenore suus natalis dies celebraretur editione ludorum, quos appelant Floralia. Quod quia senatui flagitiosum videbatur, ab ipso nomine argumentum sumi placuit, ut pudendae rei quaedam dignitas addereturDeam finxerunt esse, quae floribus praesit, eamque oportere placari, ut fruges cum arboribus
Abbreviated transcription (Latin):
erat uer. Qđ si hoc constat iter ip̃os ex hõib deos factos cur ẽgo
nõ credunt poetis si qñ illoꝵ fugas et uuln̾a et mortes et bella et
adulteiã describut: quib de rebus ĩtelligi dat᷑ nõ potuisse ullo
pacto fieri deos qr ne hoĩẽs ꝗ probi fuerĩt ea q̃ ĩ uita sua ge¬
sẜunt quȩ mõtem paruit sempiternam.
enio nẽ ad ꝓprias romanoꝵ religiones qñ de cõibredixi. Romuli
nutrix lupa honõib est affecta diuinis. Et fexrẽ si aĩal ipsum
fiuiss cuiꝰ figuram gerit s auctor est Liuius tarentinȩ ẽẽ simulacrũ
et ꝗđ nõ corpõis sed m̃tis ac moꝵ fuit .n. faustuli uxor et ꝑꝑ uul¬
gati corpõis utilitatem lupa ĩter pastões .i. meret̾x nũcupata ẽ
uñ etiã lupanar dicitur. ex ͫ stilicet atheniẽsiu ĩ ea figuranda
romani sicuti st̃ apđ̃ quos meretx q̃dam noĩe leęna cũ tiranũ

Expanded text:
erat verum. Quod si hoc constat inter ipsos, ex hominibus deos factos, cur ergo erat verum. Quod si hoc constat inter ipsos, ex hominibus deos factos, cur ergo non credunt poetis, si quando illorum fugas, et vulnera, et mortes, et bella, et adulteria describunt? Quibus de rebus intelligi datur, non potuisse ullo pacto fieri deos: quia ne homines quidem probi fuerunt, eaque in vita sua gesserunt, quae mortem pariunt sempiternam.enio nunc ad proprias Romanorum religiones, quoniam de communibus dixi. Romuli nutrix lupa honoribus est affecta divinis. Et ferrem si animal ipsum fuisset, cujus figuram gerit. Auctor est Livius, Larentinae esse simulacrum, et quidem non corporis, sed mentis ac morum. Fuit enim Faustuli uxor, et propter vulgati corporis vilitatem, lupa inter pastores, id est, meretrix nuncupata est; unde etiam lupanar dicitur. Exemplum scilicet Atheniensium in ea figuranda Romani secuti sunt; apud quos meretrix quaedam nomine Leaena, cum tyrannum
Abbreviated transcription (Latin):
dendi ars cõstat. excogitauit atq ꝓtulit.
t .n. dicet aliquis et huic sũmo ꝗ fecit oĩa et illis ꝗ ꝑtiz posuerũt suã
uen̾atõne.n eẽ tribuendam. pͥmu nec factu est unꝙͣ ut ꝗ hos coluit
nõ colit᷑ cuiꝰ religio ẽ illum eẽ unũ ac solũ deũ credẽ. Clamat
sũmꝰ poeta eos om̃s qui ĩuentas uitam excolue̾ ꝑ artes apd ĩferos
ẽẽ. ip̃mq illum reptorẽ medicinȩ talis et artis ad stigias undas ful¬
mine ẽẽ detrusu ut ĩ telligamꝰ ꝙͣtu ualeat pr oĩpotẽs ꝗ et̃ deos
fulminib extinguat. S homines ĩgeniosi hãc setu hẽbãt fortasse
rõnem qr deus fulminai nõ p̃t apparet nõ eẽ fuctu. mo uõ qr fcm̃
est. apparet. hoiem̃ nõ leum fuisse. Mendatiũ .n. poetaꝵ nõ ĩfacto ẽ.
s ĩ noĩe. metuebat̃ .n. malu si cont᷑ publita ꝑsuasionẽ fate̾nt᷑ quod

Expanded text:
dendi ars constat excogitauit ac protulit? dendi ars constat excogitauit ac protulit? At enim dicet aliquis et huic summo qui fecit omnia et illis qui partim profuerunt suam uenerationem esse tribuendam. primum nec factum est umquam ut qui hos coluit,non colitur, cuius religio est illum esse unum ac solum deum credere. clamat summus poeta eos omnes qui inuentas uitam excoluere per artes aput inferos esse ipsumque illum repertorem medicinae talis et artis ad Stygias undas fulmine detrusum, ut intellegamus quantum ualeat pater omnipotens, qui etiam deos fulminibus exstinguat. sed homines ingeniosi hanc secum habebant fortasse rationem: quia deus fulminari non potest, apparfacto est, sed in nomine. Metuebant enim malum, si contra publicam persuasionem faterentur, quod
Abbreviated transcription (Latin):
ĩuẽtorib suis ĩmõtalitatẽ peperisse dicũt᷑. Ut estulapio medicina
Uultano fabrica. Colamꝰ ig̾ et illos ꝗ fullonicã sutrinãue docuers
Cur aũt figulinȩ reptori honos nẽ hẽtur: an qr isti diuites uasa
samia cõtẽnũt: Sunt et alie artes quaꝵ reꝑtoes hũanȩ uitȩ
plurim̃ ꝓfuerũt. Cur nõ et ill attributa st templa s ntmiꝵ
a un̾ua est quȩ om̃s reppeĩt iõq illi opifices suꝥplicãt. Ergo ab
his sordib minerua ascendit ĩ cęlu. Est uõ cur quisq delt
derelinquat eu ꝗ terram cũ aĩantib. celu cũ astris et lim̃bus¬
exorsus est ut eam ueneret᷑ quȩ telam dotuit ordiri. Quid ille ꝗ uuln̾a
ĩ cõꝑib sanaẽ docuit. Nu p̃t̃ ẽẽ p̃stantior ꝙͣ qui corpõa ip̃a fõmauit.
sentiendi aut uiuẽdi rõnem dedit herbas deniq ip̃as et cęt̾a qb me¬

Expanded text:
inuentoribus suis inmortalitatem peperisse dicuntur, ut Aesculapio medicina, inuentoribus suis inmortalitatem peperisse dicuntur, ut Aesculapio medicina, Volcano fabrica. colamus igitur et illos qui fullonicam sutrinamue docuerunt. cur autem figulinae repertori honos non habetur? an quia isti diuites uasa Samia contemnunt? sunt et aliae artes quarum repertores humanae uitae plurimum profuerunt: cur non et illis adtributa sunt templa? sed nimirum Minerua est quae omnes repperit, ideoque illi opifices supplicant. ergo ab his sordibus Minerua ascendit in caelum. est uero cur quisquam derelinquat eum qui terram cum animantibus, caelum cum astris et luexorsus est, ut eam ueneretur quae telam docuit ordiri. quid ille qui uulnera in corporibus sanare docuit? num potest esse praestantior quam qui corpora ipsa formauit, sentiendi ac uiuendi rationem dedit, herbas denique ipsas et cetera quibus me
Abbreviated transcription (Latin):
seuire nõ dabit᷑. S isti q eu̾siones urbiu populoꝵ sũmã gloria
cõputãt ociũ publicũ nõ ferẽt rapient seuiẽt et ĩ uiriis ĩsolẽter
illatis huãnȩ focietatis fedus ĩrumpent ut hr̃e hostẽ possint qͦm
sceleratiꝰ debeãt ꝙ lacessierint. Nũc ad reliqͣ pergamꝰ. Nom̃ doꝵ
cereri ac libero traditio muneꝵ fecit. Possu diuinis docẽ litẽis¬
uinũ atq fruges añ ꝓgeniẽ celi atq saturni fuisse ĩ usu houi
s ab his sane i uenta eẽ fingamꝰ. Num pt̃ plus aut maiꝰ iudẽi
collegisse fruges hisq fractis panẽ face̾ docusse aut uuas de
uitib lectas exp̃ssisse uinũq fecisse ꝙͣ fruges ip̃as aut iutes ge¬
nerasse ac ꝓtulisse de terra: reliquẽit hȩc sane deus hũanis
ĩgeniis eruenda. tñ fie̾i̾ nõ pt: ꝗn ip̃iꝰ sint oĩa qui et sapĩa t̾bu
hoĩ ut ĩueniret et illa ip̃a ꝙ̃ possent iuenixi pͥmꝰ ĩueĩt. Artes qͣ

Expanded text:
ium populorumque summam gloriam computant, otium publicum non ferent; rapient, saevient, et injuriis insolenter illatis, humanae societatis foedus irrumpent, ut habere hostem possint, quem sceleratius deleant, quam lacessierint. Nunc ad reliqua pergamus. Nomen deorum Cereri ac Libero traditio muneuinum atque fruges ante progeniem Caeli atque Saturni fuisse in usu hominum, sed ab his sane inuenta esse fingamus. num potest plus aut maius uideri collegisse fruges iisque fractis panem facere docuisse aut uuas de uitibus lectas expressisse uinumque fecisse quam fruges ipsas aut uites generasse ac protulisse de terra? reliquerit haec sane deus humanis ingeniis eruenda, tamen fieri non potest quin ipsius sint omnia, qui et sapientiam tribuit homini ut inueniret et illa ipsa quae possent inueniri. artes quoque
Abbreviated transcription (Latin):
XUIII Hoc loco refellendi st̃ et hi qui deos ex hõib eẽ factos nõ tm̃fatent᷑̃
sed ut deos laudẽt etiã gloriant᷑ aut uirtutis grã ut hexculẽ aut¬

Expanded text:
quium pernegarat. Hoc loco refellendi sunt etiam ii qui deos ex hominibus esse factos non tantum fatentur, quium pernegarat. Hoc loco refellendi sunt etiam ii qui deos ex hominibus esse factos non tantum fatentur, sed ut eos laudent, etiam gloriantur, aut uirtutis gratia ut Hercule
Abbreviated transcription (Latin):
auit fenen semen unde sit Erichthonius natus idq illi nomẽ
Id est ex tertamĩẽ atq humo Cur ig̾ uirgo eũ puerũ cũ dracone
tõclusum et obsignatu tribus uirginib cecropidis com̃dauit: eui¬
dens ut opinor ĩcetu qđ nullo mõ possit colorãi. altera cum
pene amatorẽ suũ ꝑdidiss: qui erat turbatiꝰ distractus eꝗs p̾stanti¬
ssimũ medicu Esculapiu curando iuuẽi aduotauit. eumq sanatũ
secretis alma recõdit sedib et nimphȩ egeriȩ nemõiq relegat
solus ubi et silius itilis ignobilis euum exige̾t u̾soq ubi noĩe
Uirbius. eẽt. Quid sibi uult hȩc tã diligẽs t̾a sollicita curatio:
ꝗd secretȩ sedes. ꝗd relegatio uł tã longe uł ad mulierẽ uł in
solitudiẽ: ꝗd dem̃ nõis cõmutatio: postremo ꝗd equoꝵ tã ꝑtinax
abominatiõ: ꝗd sigͥficãt hȩc oiã nͥ cõsientiã stupri et amorem

Expanded text:
aiunt, unde sit Erichthonius natus, idque illi nomen aiunt, unde sit Erichthonius natus, idque illi nomen id est ex certamine atque humo. cur igitur uirgo eum puerum cum dracone conclusum et obsignatum tribus uirginibus Cecropidis commendauit? euidens ut opinor incestum, quod nullo modo possit colorari. altera cum ene amatorem suum perdidisset, qui erat turbatis distractus equis, praestantissimum medicum Asclepium curando iuueni aduocauit eumque sanatum secretis alma recondit sedibus et nymphae Egeriae nemorique relegat, solus ubi in siluis Italis ignobilis aeuum exigeret uersoque ubi nomine Virbius esset. quid sibi uult haec tam diligens, tam sollicita curatio? quid secretae sedes? quid relegatio uel tam longe uel ad mulierem uel in solitudinem? quid deinde nominis commutatio? postremo quid equorum tam pertinax abominatio? quid significant haec omnia nisi conscientiam stupri et amorem
Abbreviated transcription (Latin):
ab apro ictus gccisus ẽ. Quȩ pͥma ut ĩ histoiã sacra cõtinet᷑ artẽ mere¬
tͥciam ĩstituit auctorq muliẽib ineypro fuit uti uulgo. corꝑe q̃stu
fatẽnt. Quod id circo ĩꝑauit ne sola prȩter alias mulieres ĩpudita
et uiroꝵ appetens iudẽtur. Etiã ne ht̃ hȩc aliꝗd nũis cuiꝰ plura
nũant̃ adulteria ꝙͣ̃ ꝑtꝰ sed ne illȩ qđ iuirgines illibatam castitatẽ
ẜuare potuert. Unde .n. putemꝰ Erichthoniu eẽ natu an ex t̾ra
ut poetę uidẽi uolũt: at res ip̃a clamat. Nam cu uultanꝰ diis ãma
solebat ꝑ ifernam paludem se nichil negatuꝵ: tũ faber claudus
min̾ue nuptias postulauit. Hic iupiter optimꝰ maximꝰ tãta religioe
cõstrictus abnuere nõ potuit. Min̾uã tñ monuit repugnare pudi¬
ciciamq defendẽ tũ ĩ illa colluctatione uulcanũ ĩ terrã ꝓfudisse

Expanded text:
ab apro ictus occisus est. quae prima, ut in Historia Sacra continetur, artem mereab apro ictus occisus est. quae prima, ut in Historia Sacra continetur, artem meretriciam instituit auctorque mulieribus in Cypro fuit, uti uulgato corpore quaestum facerent: quod idcirco imperauit, ne sola praeter alias mulieres inpudica et uirorum adpetens uideretur. etiamne haec habet aliquid numinis, cuius plura numerantur adulteruare potuerunt. unde enim putemus Erichthonium esse natum? an ex terra, ut poetae uideri uolunt? at res ipsa clamat. nam cum Vulcanus diis armasolebat per infernam paludem se nihil negaturum, tum faber claudus Mineruae nuptias postulauit. t hic luppiter Optimus Maximus tanta religione constrictus abnuere non potuit, Mineruam tamen monuit repugnare pudicitiamque defendere. tum in illa conluctatione Vulcanum in terram effudisse
Abbreviated transcription (Latin):
cum pelice dephensu exsectis iulibus semiuirũ reddidit. et iõ
nũc facͣ eiꝰ a gallis saterdotihus celebrant. Iuno pelices acer¬
rime ꝑsetuta est qr pare ipã nõ potuit ex fratre. Insulam
samũ scribit uarro pͥus parthenia noĩatam ꝙ ibi iuno ado¬
leue̾̃it ibiq etiã ioui nupserit. Itaq nobilissimũ et antiꝗssimũ
templum gius est sami tet simalacrũ ĩ habitu nubentis figu̾ata
et sacra eiꝰ anniiesarta nuptiaꝵ ritu ce ebrant᷑. Si gͦ adoleuit
si uirgo fuit pͥmo. postea mulier: hoiẽm fuisse ꝗ nõ ĩtelligit
petudem se fatetur. Quid loquar obscenitatẽ uenẽis ouũ
libidinibus ꝓstitutȩ nõ deoꝵ tm̃ s et hoũi. Hlȩc .n. ex famo¬
so martis stupro genuit harmoniam ex iͥcurio herma phro¬
ditu qui est natꝰ andregynꝰ ex Ioue cupidinẽ. ex anchisa Eneã
ex bute erice / ex adone ꝗđ nullum potuit ꝗ etia tu puer

Expanded text:
cum paelice deprehensum exsectis uirilibus semiuirum reddidit et ideo cum paelice deprehensum exsectis uirilibus semiuirum reddidit et ideo nunc sacra eius a Gallis sacerdotibus celebrantur. Iuno paelices acerrime persecuta est, quia parere ipsa non potuit ex fratre. insulam Samum scribit Varro prius Partheniam nominatam, quod ibi Iuno adoleuerit ibique etiam Ioui nupserit. itaque nobilissimum et antiquissimum templum eius est Sami et simulacrum in habitu nubentis figuratum et sacra eius anniuersaria nuptiarum ritu celebrantur. si ergo adoleuit, si fuit uirgo primo, postea mulier, hominem fuisse qui non intellegit, pecudem se fatetur. quid loquar obsceuitatem Veneris omnium libidinibus prostitutae non deorum tantum, sed et hominum? haec enim ex famoso Martis stupro genuit Harmoniam, ex Mercurio Hermaphroditum, qui est natus androgynus, ex Ioue Cupidinem, ex Anchise Aenean, ex Bute Erycem; ex Adonio quidem nullum potuit, quod etiamtum puer
Abbreviated transcription (Latin):
opinionib errõ̾ibusq cibulẽtis ĩplicatos ẽẽ hõies q̃rit᷑. Nã totꝰ
liber terciꝰ de nã deoꝵ om̃s fundit̾ religiones euertit ac delet
Quid egͦ a nobis expectat᷑ ampliꝰ. nũ eloq̃ntia suꝑare possumꝰ
Citeronem: minime id qđ sed fidutia illi defuit ignoranti
uẽitatẽ qđ ip̃e simpliciter i eodem oꝑe cõfitetur. ait .n. faciliꝰ
posse se dicere ꝗd nõ sit ꝙͣ̃ ꝗd sit hoc est falsa se ĩ tellig̾e¬
uera nescire. Clarum est ig̃ hoĩes fuisse iuos qui dii putat et eoru
memoriã post mõtem cõsecratam. Ideo et ȩtates diu̾se st̃ et certȩ
imagines singuloꝵ qđ in eo h̃ĩtu et ȩtate singuloꝵ simulacra
cõfigurata stͦ ĩ qua q̃mq mors deyhendit. Consideremꝰ si placet
exũnas ifeliciu deoꝵ. Isis filiu ꝑdidit. Ceres filiã expulsam et
ꝑ orbem terre iactatam. latona ĩsulam uix parua ĩ qu pareret
ĩuẽit. deum mater et amauit formosu adolescentẽ et eundẽ

Expanded text:
usque turbulentis implicatos esse homines queritur. nam totus liber tertius de natura deorum omnes funditus religiones euertit ac delet. quid ergo a nobis expectatur amplius? num eloquentia superare possumus Ciceronem? minime id quidem, sed fiducia illi defuit ignoranti ueritatem, quod ipse simpliciter in eodem opere confitetur. ait enim facilius posse se dicere quid non sit quam quid sit, hoc est falsa se intellegeuera nescire. clarum est igitur homines fuisse illos qui dii putantur et eorum memoriam post mortem consecratam. ideo et aetates diuersae sunt et certae imagines singulorum, quod in eo habitu et aetate simulacra eorum configurata sunt, in qua quemque mors deprehendit. consideremus si placet aerumnas infelicium deorum. Isis filium perdidit, Ceres filiam, expulsa et per orbem terrae iactata Latona uix insulam paruam in qua pareret inuenit. Deum Mater et amauit formosum adulescentem et eundem
Abbreviated transcription (Latin):
setutꝰ de diis ac religionib eoꝵ hãe sm̃am tulit. Uidetis ne
ig̾ ut aphisicis rebus bene atq utiliter ĩuẽtis tracta rõ est
ad cõmenticios ac fictos deos que res genuit falsas op̃iones
erroresq turbulẽtos et suꝑstitiones pene aniles. et formȩ
n. nob̃ deoꝵ. et etates et uestitus ornat̾q noti st̃. Sña prę¬
terea cõiugia cognationes om̃s. omiaq tradcta ad similitudiẽ
ĩ becillitatis huãne. Quia planiꝰ : ꝗd ueriꝰ dici p̃t: Romanȩ p̃hie¬

Expanded text:
secutus de diis ac religionibus eorum hanc sententiam tulit: uidetisne secutus de diis ac religionibus eorum hanc sententiam tulit: uidetisne igitnr, ut a physicis rebus bene atque utiliter inuentis tracta ratio est ad commenticios ac fictos deos? quae res genuit falsas opiniones erroresque turbulentos et superstitiones paene aniles. et formae enim nobis deorum et aetates et uestitus ornatusque noti sunt, genera praeterea, coniugia cognationes omniaque traducta ad similitudinem inbecillitatis humanae. quid planius, quid uerius dici pot
Abbreviated transcription (Latin):
hñt urbes: et agros ig̃ hẽbunt. Iam quis nõ udeat quȩ se¬
quant᷑: arare illos et colere qł̃ uictus tã sit. Egͦ mõtales
st̾ qđ argum̃tum retrou̾sum idem ualet. Si .n. agros nõ hñt
eg ͦ et cõcubitu. Si concubitꝰ ab his ab est: et sexus ig̃ femininꝰ.
In diis aũt uidemꝰ e feminas cẽ. gͦ dii nõ sc̃. Dissoluat hoc ar¬
gum̃tum siquis põt. ita n. res remꝰ sequit᷑. ut hȩc ultima necesse
sit cõfitẽi.sed ne illđ̃ qđ dissoluet aliꝗs ex duob sexibus alt fõtior
est. alter ĩfirmior. Robustiores .n mares st feminȩ ĩbetillieres. ĩbe¬
cillitas aũt nõ cadit ĩ deu egͦ nec femineus sexꝰ hiuic addit᷑
suꝑiõis argum̃ti extrema illa cõclusio ut dii nõ sint qm̃ in
diil et femine sunt.
bhas rõnes stoycis alio u̾sus deos interp̃tant᷑ et qr nño ꝑuidẽt ꝗd
sit ĩ uero conãt᷑ eos cũ rerum naliu rõne cõuingẽ quos cicero

Expanded text:
habent urbes, et agros igitur habebunt. iam quis non uideat quae sehabent urbes, et agros igitur habebunt. iam quis non uideat quae sequantur? arare illos et colere, quod uictus causa fit: ergo mortales sunt. quod argumentum retrouersus idem ualet. si enim agros non habent, ergo et concubitu, si concubitus ab iis abest, et sexus igitur femininus. in diis autem uidemus et feminas esse: ergo dii non sunt. dissoluat hoc argumentum si quis potest. ita enim res rem sequitur, ut haec ultima necesse sit confiteri. sed ne illud quidem dissoluet aliquis: ex duobus sexibus alter fortior est, alter infirmior; robustiores enim mares sunt, feminae inbecilliores. inbecillitas autem non cadit in deum, ergo nec feminae sexus. huic additur superioris argumenti extrema illa conclusio, ut dii non sint, quoniam in diis et feminae sunt. Ob has rationes Stoici aliouersus deos interpretantur, et quia non peruident quid sit in uero, conantur eos cum rerum naturalium ratione coniungere. quos Cicero
Abbreviated transcription (Latin):
pati pudet : Cum uõ dicant᷑ aliꝗ ex aliꝗb nati cõseqͥns ẽ ut
semꝑ nascant᷑. siꝗdẽ aliqñ st̾ nati: uł si aliqñ nasci desierunt.
scire nos cõueĩt curaut qñ desierit. Hon illepide Seneta ĩ libs
Iupiter desieiͬt liberos tollere. utrũ sexagenariꝰ factꝰ e: et illi
lex papia fabulam ĩposuit an imꝑanitꝰ ius triũ liberorũ¬
an tandẽ illi ueĩt ĩ mentẽ. ab alio expectes alteri q̃đ  fecẽis et
timet ne quis sibi faciat. qđ ip̃e saturno: At istĩ qui eos asẜũt
uideant quõ respondeãt huic argum̃to qđ iferemꝰ: Si duo sunt
sexus deoꝵ: seꝗtur cõcubitꝰ. si coeunt et domꝰ heant necesse est.
Nec .n. carent uirtute ac pudore ut hoc ꝓmiscue aut ĩ ꝓpatulo
faciant sic̃ muta faceͣ uidemꝰ aĩalia. si domos hñt cõseq̾ns ẽ ut
locis. a fronte potentes Cȩlicolę clariq suos posue̾ penates.Si

Expanded text:
pati pudet. cum uero dicantur aliqui ex aliquibus nati, consequens est ut pati pudet. cum uero dicantur aliqui ex aliquibus nati, consequens est ut semper nascantur, siquidem aliquando sunt nati, uel si nasci desierunt, scire nos conuenit cur aut quando desierint. non inlepide Seneca in libriIuppiter desierit liberos tollere? utrum sexagenarius factus est et illi lex Papia fibulam inposuit? an impetrauit ius trium liberoruan tandem illi uenit in mentem ab alio expectes alteri quod feceris et timet ne quis sibi faciat quod ipse Saturno? at isti qui deos adserunt, uideant quomodo respondeant huic argumento quod inferemus: si duo sunt sexus deorum, sequitur concubitus, si coeunt, et domos habeant necesse est; nec enim carent uirtute ac pudore, ut hoc promisce aut in propatulo faciant, sicut muta facere uidemus animalia. si domos habent, consequens eslocis, a fronte potentes caelicolae clarique suos posuere penates. si
Abbreviated transcription (Latin):
deas feminas et ẽẽ credũt et colũt. reuoluunt᷑ ĩprudentes ad
id qđ negar̾ant: coire illos ac parere nec .n. fieri p̃t ꝗn duo
sexꝰ gn̾andi tã sint istituti. recepta uoͣ sexuã diu̾sitate non
ĩtelligũt cõseqͥns eẽ ut cõcipiant. Qđ ĩ deu̾m tadẽ nõ põt. sed¬
ut isti putant nã et iouis eẽ filios dicut et cȩteroꝵ deorum.
Nascunt᷑ egͦ et quottidie qđẽ dii noui nec .n. uincunt᷑ ab hõib
fecunditate. Ig̾ deoꝵ inu̾abiliũ plena st̾ oĩa nlło scilicet mõĩente
Nam cum hõiu uis ĩcredibił nus sit ĩextimabilis quos tñ sicuti
nascunt᷑ mõĩ netesse ẽ. Quid deori eẽ tandẽ putemꝰ ꝗ tot
seculis nati st̾ ĩmõtalesq mãserũt. Cur eg̾ tam pauci colunt᷑
nͥ forte arbitram̃ non gn̾andi causa: sedꝰ tm̃mõ capiendȩ uo-¬
luptatis duos eẽ sexꝰ deoꝵ et ea ex̾cere. q̃ homũtulos et face̾ et

Expanded text:
deas feminas et esse credunt et colunt, reuoluuntur inprudentes ad deas feminas et esse credunt et colunt, reuoluuntur inprudentes ad id quod negauerant, coire illos ac parere. nec enim fieri potest quin duo sexus generandi causa sint instituti. recepta uero sexuum diuersitate non intellegunt consequens esse ut concipiant: quod in deum cadere non potest. sed isti putant: nam et Iouis esse filios dicunt et ceterorum deorum. nascuntur ergo et cotidio quidem dii noui: nec enim uincuntur ab hominibus fecunditate. igitur deorum innumerabilium plena sunt omnia, nullo scilicet moriente. nam cum hominum uis incredibilis, numerus sit inaestimabilis, quos tamen sicuti nascuntur mori necesse est, quid deorum esse tandem putemus, qui tot saeculis nati sunt inmortalesque manserunt? cur ergo tam pauci coluntur? nisi forte arbitramur non generandi causa, sed tantummodo capiendae uoluptatis duos esse sexus deorum et ea exercere quae homunculos et facere et
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tienti ꝗ subornatꝰ a pr̃ib est: ut nũciaret plebi uidisse se
regẽ huano habitu augustiorẽ eumq mãdasse ad populũ: ut sͥ
delubͣam fiet. se deu eẽ et ꝗrinu uocãi. quo fcicto et ip̃i ppło
ꝑsuasit. Romulum ad deos abiisse et senatũ suspitõe cędis re
giȩ liberauit
Poteram his que retuli eẽ cõtent̾ sed suꝑst adhuo multa suscepto
opẽi necessoiã. Nam ꝙͣuis ip̃o religionir̃ capite destructo uniu̾sa
substuleĩm. libet fñ ꝓsequi cętera et rcdarguẽ pleniꝰ iuet̾atã
ꝑsuasionẽ ut tade hoĩes suoꝵ pudeat ac poeniteat errorum.
Magnũ hoc opꝰ et homine dignũ religionũ aĩos nodis exoluẽ
ꝑgo ut ait lucretiꝰ. Qui ꝙ hoe effice̾ nõ poterat qr nihil ueri
afferebat. Nostrum est hoc offm̃ ꝗ et uerũ deũ asserimꝰ et fallos
refutamꝰ. Illi gͦ qui poetas finxisse de dis fabulas opinãtur.

Expanded text:
mentienti, qui subornatus a patribus est, ut nuntiaret plebi vidisse se mentienti, qui subornatus a patribus est, ut nuntiaret plebi vidisse se regem humano habitu augustiorem, eumque mandasse ad populum, ut sibi delubrum fieret, se deum esse, et Quirinum vocari. Quo facto, et ipsi populo persuasit Romulum ad deos abigiae liberauit. Poteram iis quae rettuli esse contentus, sed supersunt adhuc multa suscepto operi necessaria. nam quamuis ipso religionum capite destructo uniuersas sustulerim, libet tamen persequi cetera et redarguere plenius inueteratam persuasionem, ut tandem homines suorum pudeat ac paeniteat errorum. magnum hoc opus et homine dignum, religionum animos nodis exsoluere pergo, ut ait Lucretius, qui quidem hoc efficere non poterat, quia nihil ueri adferebat. nostrum est hoc officium, qui et uerum deum adserimus et falsos refutamus. illi ergo qui poetas finxisse de diis fabulas opinantur
Abbreviated transcription (Latin):
Marcus Tulluis ꝗ nõ tãtu ꝑfectus orator: sed etiam pħs fuit siꝙ̾
solus extitit platonis imitator ĩ eo libro quo se ipm̃ de mõte filiȩ
cõsolat est nõ dubitauit dicẽ deos qui publice colerent᷑ homines
fuisse qđ ipsius testimõium eo debet grauissim̃ iudicari q̃đ et au¬
guriale huit sac̾dotiũ et eosdem se colere ueneraiq testatur.
Itaq intra pautos u̾siculos dizis res nõb dedit.Nam dũ imaginẽ
filiȩ eodem se mõ cõsetraturũ ẽẽ ꝓfiteretur. quo ili a ueterib
uetabãt funꝰ fie̾i et dolobelle cõsibif cõsulis ꝗ colũna ĩ foro id est
titulũ eiꝰ eu̾tit᷑ ac forũ expiauit. Nam Romulũ desidei̾o suis fuisse
declarat Enniꝰ apud quẽ populꝰ amissu regem dolens hȩc loꝗt
O Romule romule dic qualẽ te prĩę custodem dii genuer̃t: Tu
ꝓduxisti nos intra liminis oras. O pater o genitor prię o sãguẽ
diis oriundu. ob hoc desidẽiu faciliꝰ creditu ẽ Iulio ꝓculo

Expanded text:
M. Tullius, qui non tantum perfectus orator, sed etiam philosophus fuit, siquidem solus extitit Platonis imitator, in eo libro quo se ipse de morte filiae consolatus est, non dubitauit dicere deos qui publice colerentur homines fuisse. quod ipsius testimonium eo debet grauissimum iudicari, quod et augurale habuit sacerdotium et eosdem se colere uenerarique testatur. itaque intra paucos uersiculos duas res nobis dedit. nam dum imaginem filiae eodem se modo consecraturum esse profitetur quo illi a ueteribus vetabant funus fieri, et Dolabellae consulis, qui columnam in foro, id est, tumulum ejus evertit, ac forum expiavit. Nam Romulum desiderio suis fuisse declarat Ennius, apud quem populus amissum regem dolens, haec loquitur: O Romule, Romule dic, o, Qualem te patriae custodem dii genuerunt? Tu produxisti nos intra luminis oras. O pater, o genitor, o sanguen diis oriundum! Ob hoc desiderium facilius creditum est Julio Proculo
Abbreviated transcription (Latin):
late solet note sic admirãt᷑ ut fortes ac bellicosos duces đoꝵ
cetu lotũi arbitrent᷑ nec eẽ ullã aliam ad ĩmõtalitatẽ uiã ꝙͣ ex̾citꝰ
ducẽ aliena uastare delere urbes. oppida excidẽ liberos populos
ant trucidae̾ aut subiice ẜuituti iudelicet qͦ plures hoĩes afflix̾it
spoliarit occiderĩt eo se nobiliores et clariores putãt et ĩnanis gloie
spetie capti scelerib sius nom̃ uirtutis ĩponũt. Iam mallem ue
a feraꝵ cędib deos sibi fingent ꝙͣ imõtalitatẽ ta cruetã ꝓbarẽt.

Expanded text:
late solet nocere, sic admirantur, ut fortes ac bellicosos duces in deorum late solet nocere, sic admirantur, ut fortes ac bellicosos duces in deorum coetu locari arbitrentur; nec esse ullam aliam ad inmortalitatem uiam quam exercitus ducere, aliena uastaut trucidare aut subicere seruituti. uidelicet quo plures homines adflixerint spoliarint occiderint, eo se nobiliores et clariores putant et inanis gloriae specie capti sceleribus suis nomen uirtutis inponunt. iam mallem ut a ferarum caedibus deos sibi fingerent quam inmortalitatem tam cruentam probarent.
Abbreviated transcription (Latin):
que põita est ĩbonis aĩ s hane torporalem quę dicit᷑ fortitudo
Quȩ qñ p̾cipua ĩhertule fuit ĩmortalitatẽ meriusse credit᷑.
Quis tã stulte ineptꝰ ẽ ut corpõis uires diuinũ uł etĩa hũanum
bonũ iudicet: tũ sint et maiores petudib attribreȩ et ino mõ
sepe frangant᷑ uł ip̃a senectute minuant᷑ et cõruant. itaq ide
illȩ cũ deformãi ultẽib thoros suos cerne̾t nec sanãi se uoluit
nec sene fie̾i ne qñ se ip̃o minor aut deformior udẽtur. hũc
gͦ quo uiuũ se ip̃e cõbusẜat ascendisse ĩ cęlus putau̾unt eaq ip̃a
ꝗ̃ stultissiẽ st̃ admirati simulacͥs et imaginib expressa et cõsecͣta
posuerũt ut ĩꝑpetuũ uanitatis illoꝵ monum̃ta ꝑstarẽt ꝗ ob necẽ
bestiar deos fieri credidissẽt. sed hȩc fortasse gͣcoꝵ culpa sit ꝗ
res leuissimas ꝓ maximis habuer̃t semꝑ. Quid nostri nũ sapiẽ¬
tiores ꝗ athletitã ꝗđ uĩtutẽ cõtẽnunt qr nihil obest sed regiãqr

Expanded text:
lem quae dicitur fortitudo: quae quoniam praecipua in Hercule fuit, inmortalitatem meruisse creditur. quis tam stulte ineptus est, ut corporis uires diuinum uel etiam humanum bouum iudicet, cum sint et maiores pecudibus adtributae et uno morbo saepe frangantur uel senectute ipsa minuantur et corruant? itaque idem ille cum deformari ulceribus toros suos cerneret, nec sanari se uoluit nec senem fieri, ne quando se ipso minor aut deformior uideretur. hunc a rogo quo uiuum se ipse combusserat escendisse in caelum putauerunt eaque ipsa quae stultissime sunt admirati simulacris et imaginibus expressa et consecrata posuerunt, ut in perpetuum uanitatis illorum monumenta perstarent qui ob necem bestiarum deos fieri credidissent. sed haec fortasse Graecorum culpa sit, qui res leuissimas pro maximis semper habuerunt. quid nostri? num sapientiores? qui athleticam quidem uirtutem contemnunt, quia nihil obest, sed regiam, quia
Abbreviated transcription (Latin):
Si quis unũ hoĩem iugulaue̾it ꝓ cõtaminato ac nephtũo hẽtur nec ad
trenũ hoc domiciliu deorum admitti eum fas putãt. Ille aũt qui
ĩfinita hom̃ milia trucidauit. cruo̾ẽ tampos ĩundaue̾it flumĩa ĩfe¬
cẽĩt nõ mõ ĩ templũ s et ĩ cęlum admitit᷑. Apud Enniu sic loꝗtꝰ¬
porta patet. scilicet qr magnã ꝑtem gn̾is hũam ext̾ixit ac ꝑdidit.
Oi ꝙ̃tis tenebris africane u̾satꝰ es uł potiꝰ o poeta. ꝗ ꝑcędes et
sangiuẽ patẽ hõib ascensum ĩ cęlum putauẽis. cui uanitati ẽt
Cito assensit. Est uõ inꝗt africane Nam et hertuli eadẽ ip̃a
porta patuit. tanꝙͣ ip̃e plane cũ id fieret ianitor fui̾t in cȩlo
Eꝗđ statũe nõ possum dolendũ ne potiꝰ an ridendũ putẽ: cu uide
granes et doctos et ut sibi uident̃ sapĩetes uiros i tã miẜandis
exroꝵ flicctib uolutai. Si hȩc est uirtꝰ quȩ nos ĩmõtales facit

Expanded text:
si quis unum hominem iugulauerit, pro contaminato ac nefario habetur nec ad terrenum hoc domicilium deorum admitti eum fas putant. ille autem qui infinita hominum milia trucidarit, cruore campos inundauerit, flumina infecemaxima porta patet, scilicet quia magnam partem generis humani extinxit ac perdidit. o in quantis tenebris, Africane, uersatus cs uel potius o poeta, qui per caedes et sanguinem patere hominibus ascensum in caelum putaueris! cui uanitati etiam Cicero adsensit. est uero inquit Africane: nam et Herculi eadem ista porta patuit; tamquam ipse plane, cum id fieret, ianitor fuerit in caelo. equidem statuere non possum dolendumne potius an ridendum putem, cum uideam graues et doctos et ut sibi uidentur sapientes uiros in tam miserandis errorum fluctibus uolutari. si haec est uirtus quae nos
Abbreviated transcription (Latin):
disputabit. et cu hic qͦ ꝑorau̾it: surget et tertius et alii de¬
inceps et opinabunt᷑ multo disparia: quã nos opinati fumꝰ: Quid
ueꝵ dixẽit. põt fie̾i ut om̃s exꝑte aliqua errau̾int exꝑte atti¬
gerint uẽitatem. Stulti gͦ sumꝰ si hoc disputatõne qͥramꝰ. Põt .n
suꝑuẽire aliꝗs qui opiniones nr̃as derideat: nosq ꝓ ĩ sanis heãt
ꝗ uelimꝰ id qđ nestimꝰ quale sit opinai. Ueꝵ nõ op̃ꝰ ẽ longe po¬
sita cõꝗre̾ uñ nemo fortasse ueĩat qui nos redarguat Age
opinem᷑ ꝗd nue ĩ foro gerat᷑: ꝗd ĩ curia longum ẽ id q dicamꝰ
refutabit᷑. Atqui hec idem faciũt pħi: qui disputat ĩ cęlo quid
ĩpͣudentia et audatia / qr nõ redarguunt᷑. Redarguit .n. đs
cui soli ueritas nota est. l coniu̾ẽ udẽat᷑ eamq hom̃ sapiãm
ꝓ sũma stultitia computat.

Expanded text:
disputabit; et cum hic quoque peroraverit, surget et tertius, et alii dedisputabit; et cum hic quoque peroraverit, surget et tertius, et alii deinceps, et opiniabuntur multo disparia, quam nos sumus opinati. Quid verum dixerit. Potest fieri, ut omnes ex parte aliqua erraverint, ex parte attigerint veritatem. Stulti ergo sumus, si hoc disputatione quaeramus; potest enim supervenire aliquis, qui opiniones nostras derideat, nosque pro insanis habeat, qui velimus id, quod nescimus, quale sit, opinari. Verum non opus est longe posita conquirere, unde nemo fortasse veniat, qui nos redarguat. Age, opinemur, quid nunc in foro geratur, quid in curia; longum est id quoque: dicamus, refutabitur. Atqui hoc idem faciunt philosophi, qui disputant in coelo quid impudentia et audacia, quia non redarguuntur: redarguit enim Deus, cui soli veritas nota est, licet connivere videatur, eamque hominum sapientiam pro summa stultitia computat.
Abbreviated transcription (Latin):
arbit᷑mur cuiuspiam remotissimȩ gentis urbem qua nũꝙͣ uidiꝰ.
cuiꝰq nihil aliud ꝙ nom̃ audiuimꝰ si nõb̃ ĩ ea re sciam iũdiceꝰ.¬
quȩ nõ põt sciri nõ ne ĩsanire uideam̃ qui affirmaͬe id au¬
deamꝰ ĩ quo reuĩci possimꝰ. ꝙͣto magis qui ñalia quȩ sciri ab
hoĩe nõ post̾: si scire se putant furiosi dem̃tesq st̃ uiditãdi :
Recte gͦ Socrates et eum secuti accidemiti sciãm sb̃stulerũt
quȩ nõ disputantis s diuinantis ẽ. Suꝑest ut opinatio ĩ p̃ħĩa
opinat᷑ quisq qđ nescit. Illi aũt qui de xeb nalib disputant:
statu et qualitate ur̃b illiꝰ quȩ nobis reb õib preter nom̃ igta
est. uerisimile ẽ ĩ plano sitam laindeis meniis edificiis sublimi¬
bus uiis plurib magͥficis ornatisq delubris: describamꝰ si pla¬
cet mores hĩtumq tiuiu. S cum hec disserimꝰ alius tõtraria

Expanded text:
arbitremur cuiuspiam remotissimae gentis urbem, quam numquam uidimus arbitremur cuiuspiam remotissimae gentis urbem, quam numquam uidimus cuiusque nihil aliut quam nomen audiuimus. si nobis in ea re scientiquae non potest sciri, nonne insanire videamur, qui id affirmare audeamus, in quo revinci possimus? Quanto magis, qui naturalia, quae sciri ab homine non possunt, scire se putant, furiosi dementesque sunt judicandi. Recte ergo Socrates, et eum secuti Academici scientiam sustulerunt, quae non disputantis, sed divinantis est. Superest, ut opinatio in philosophia opinatur quisque, quod nescit. Illi autem, qui de rebus naturalibus disputant, statu et qualitate urbis illius, quae nobis rebus omnibus praeter nomen ignota est. Verisimile est, in plano sitam, lapideis moenibus, aedificiis sublimibus, viis pluribus, magnificis ornatisque delubris. Describamus, si placet, mores habitumque civium. Sed cum haec dixerimus, alius contraria
Abbreviated transcription (Latin):
Ideamꝰ tñ id ip̃m possit ne hoc studio reꝑiri aliꝗd an nihil. duab
reb uidetur pħia constare sciã et opinationẽ. nec ulla re alia.
Sciã uenire ab ĩgenio nõ põt. nec cogitatõe comp̃hendi: qr ĩ se ip̃o hr̃e
ꝓpriam sciãm non hõis sed dei est. Mortalis aũt naͣ nõ capit stiã
nͥ que ueiãt extrinsecꝰ. Idcirco .n. oculos et aures et cȩteros sensus
utrũ ne tantꝰ ꝙͣtus uideat᷑ an multis ꝑtib maior sit ꝙͣ õĩs hec
terra. Item lima globosa sit ani cõtana: et stelle utru ne adhe¬
reant tęlo an ꝑ aerem libero tursu ferant᷑. cęlum qm̃ qͣ ma¬
gnitudiẽ. qua mateiã constet utͫ quietũ sit aut mobile. amĩ¬
credibili celẽitate uoluat᷑ ꝙͣta sit terrȩ trassitudo aut ꝗb fũ¬
dam̃tis librata aut suspensa sit. hȩc mꝗͣ disputando et coiectais
uelle cõphende̾ tale ẽ ꝓfecto quale si disserẽ uelimꝰ qualẽ esse

Expanded text:
ideamus tamen id ipsum, possitne hoc studio reperiri aliquid an nihil. Duabus rebus uidetur philosophia constare, scientia et opinatione, nec ulla re alia. ntia uenire ab ingenio non potest nec cogitatione conprehendi, quia in se ipso habere propriam scientiam non hominis, sed dei est. mortalis autem natura non capit scientiam nisi quae ueniat extrinsecus. idcirco enim oculos et aures et ceteros sensus utrumne tantus quantus uidetur an multis partibus maior sit quam omnis haec terra, item luna globosa sit an concaua et stellae utrumne adhaereant caelo an per aerem libero cursu ferantur, caelum ipsum qua magnitudine, qua materia constet, utrum quietum sit et immobile an incredibili celeritate uoluatur, quanta sit terrae crassitudo aut quibus fundamentis librata et suspensa sit, haec inquam disputando et coniecturis uelle conprehendere tale est profecto, quale si disserere uelimus, qualem esse
Abbreviated transcription (Latin):
Ad uoluptates añt saporis & odoris qui duo sensus ad solũ
corpiis ꝑtinent nihil est qd̃ a nob̃ disputet᷑ n forte quis
exigit ut ditamꝰ turpe cẽ sapienti ac bono si uentri ac
gule ẜuiat si unguentis oblitus aut florib coronat᷑ ĩcedas
Quȩ qui facit utiq ĩscipiens & meptus & ihil estian
quem nec odor ꝗđ uirtutis attigẽit. fortasse quispiam
dixc̃it. Cur gͦ illa fctã st̾ nͥ ut his fruam̃: at .n. sepe
iam dictum est uĩtutem nullã futurã fiusse: n hg̃ et q̃¬

Expanded text:
Ad uoluptates autem saporis et odoris, qui duo sensus ad solum corpus pertinent, nihil est quod a nobis disputetur, nisi forte quis exigit ut dicamus turpe esse sapienti ac bono, si uentri et gulae seruiat, si unguentis oblitus aut floribus coronatus incedat: quae qui facit, utique insipiens et ineptus et nihili est et quem ne odor quidem uirtutis attigerit. fortasse quispiam dixerit \'cur ergo illa facta sunt, nisi ut iis fruamur?\' at enim saepe iam dictum est uirtutem nullam futuram f
Abbreviated transcription (Latin):
um̃ op̃ est expugnare uĩtutem iustitiamq ab hõib ex¬
clude his bolandĩtis & suauitatib titillat aĩas. Scit .n
qr mõtis est fabritatrix uoluptas. Nam sic̃ deus hõre
ad intam nõ nͥ ꝑ uĩtutem ac laborem uocat ita ille ad
mõtem ꝑ delitias ac uoluptates & sicut ad ueꝵ bonum
ꝑ fallacia mala sic ad ueru malu ꝑ fallatia bonia pue¬
nitur. Cauenda st̾ ig̃ oblectam̃ta ista tanꝙͣ laquei & pla¬
ge ne suauitudinu mollitie capti sub ditione mõtis
cum ip̃o torpõe redigam cui nos mãcipauimꝰ. Capitulu¬

Expanded text:
tiamque ab hominibus excludere. his blandimentis et suauitatibus titillat animas: scit enim quia mortis est fabricatrix uoluptas. nam sicut deus hominem ad uitam non nisi per uirtutem ac laborem uocat, ita ille ad mortem per delicias ac uoluptates, et sicut ad uerum bonum per fallacia mala, sic ad uerum malum per fallacia bona peruenitur. cauenda sunt igitur oblectamenta ista tamquam laquei et plagae, ne suauitudinum mollitie capti sub dicionem mortis cum ipso corpore redigamur, cui nos manciparimus. Venio nu
Abbreviated transcription (Latin):
ad corpꝰ reuoluti st̾. cuiꝰ est om̃e hoc tempꝰ qđ trãsigit᷑ in
terra. Qrͣ nõ imito sũmu bonũ nõ cõp̃henderunt qr ꝗtꝗd
ad corpꝰ spectat et ĩmõtalitatis est exps unũ sit necesse est .
utiq ut dissoluã tõrumpi netesse ẽ. sed tuẽ cũ aĩa societate
corꝑis lib̾ata ĩ solo spũ uiuit. hoc uno beati eẽ ĩ hac uita
possimꝰ si minime beati eẽ uideam si fugientes illece¬
bras uoluptatũ soliq uirtuti ẜuientes ĩ oĩb miẜiis labõibre
uiuamꝰ. que st̃ ex̾citia & coroboram̃ta uirtutis. Si deniq asꝑa
illam uiam difficilẽq teneamꝰ que nobis ad beatitudinem

Expanded text:
e tempus, quod transigitur in terra. Quare non immerito summum bonum non comprehenderunt; quia quidquid ad corpus spectat, et immortalitatis est expers, imum sit necesse est. utique ut dissoluatur corrumpi necesse est, sed tunc, cum anima societate corporis liberata in solo spiritu uiuit. hoc uno beati esse in hac uita possumus, si minime beati esse uideamur, si fugientes inlecebras uoluptatum solique uirtuti seruientes in omnibus miseriis laboribusque uiuamus, quae sunt exercitia et corroboramenta uirtutis, si denique asperam illam uiam difficilemque teneamus, quae nobis ad beatitudinem
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑata pure ac iuctrices aĩe ad deu .i. ad originẽ suam
reu̾tant᷑. Id circo .n. soli aĩantiu ad uspectu cęli erecti sumꝰ.
ut sũmũ bonũ nr̃m ĩ sũmo ẽẽ credamꝰ. Iõ religionẽ soli
capimꝰ ut ex hoc sciamꝰ huãnũ spm nõ ẽẽ mort̾alem. qđ
deum qui ẽ ĩmõtalis et desiderat & agnoscit. Igit᷑ ex õibo
pħis qui aut sciam̃ ꝓ sũmo bono aut uirtutẽ st̾ amplexi
tenuerut ꝗđ ueritatis uiam s nõ ꝑuen̾unt ad sũmũ. Hec .n
st̾ duo q̃ simul efficiant illud qđ querit᷑ sciã id p̃stat. ut quõ
et quo ꝑueniendũ sit nouẽimꝰ. uirtꝰ ut ꝑueniamꝰ alt̾u sine¬

Expanded text:
ac uictrices animae ad deum id est ad originem suam reuertantur. idcirco enim soli animantium ad aspectum caeli erecti sumus, ut summum bonum nostrum in summo esse credamus, ideo religionem soli capimus, ut ex hoc sciamus humanum spiritum non esse mortalem, quod deum qui est inmortalis et desiderat et agnoscit. igitur ex omnibus philosophis qui aut scientiam pro summo bono aut uirtutem sunt amplexi, tenuerunt quidem ueritatis uiam, sed non peruenerunt ad summum. haec enim duo sunt, quae simul efficiant illut quod quaeritur: scientia id praestat, ut quomodo et quo perueniendum sit nouerimus, uirtus, ut perueniamus. alterum s