comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
necessaria est ꝓpt̃ discracionẽ: ipscc necesse hceb& ꝑmanere:
ubi aͣic̃ non e necessitas causcedis creuonis: nec esse haba
illa littera admitti. excepto uno nomine ubi cõmdtã est
ratio. tribubus ꝑsuaser̃ sibi omnes & sic remeensit ut di¬
ceremus ab hac tribu: conuerte .u in .i. addebus tridibib:
debuit facere : Sed nemo đt tribib s tribubus Diximusenĩ
qͥm̃ tunc debem .u ad mittere quando causcc diser&ionis est :
Nun autẽ nulla discr&ioẽ siue aut tribibus dicas aut tribubus
idem e Necaliud aliquid significat : Itauo lunł &iã inspecub:
ipsi indefossis specub: falsũ e. specib: debuit facere : Nã &
sonat specubus tantũ modo ut usurpam litterã sinealiqua
discreione : sic enim specub: usurpat᷑. quẽ ad modũ & tribub:
Cũratio exiger& ut dicerem tribibus: Quippe cum nulla
causa o& discr&ionis eccededit nobis regula de abłto singłi.
tantũ pluralia quid fasturi sum: Nũ quid possumus dicere de

Expanded text:
necessaria est propter discretionem, ipsa necesse habet permanere. ubi autem non est necessitas causa discretionis, necesse habet illa littera admitti, excepto uno nomine, ubi commutata est ratio, tribubus. persuaserunt sibi omnes, et sic remansit ut diceremus: ab hac tribu, conuerte u in i, adde bus, tribibus debuit facere; sed nemo dicit tribibus, sed tribubus. diximus enim quoniam tunc debemus u admittere, quando causa discretionis est. nunc autem nulla discretio est; siue tribibus dicas siue tribubus, idem est, nec aliud aliquid significat. ita uolunt etiam in specubus, «ipsi in defossis specubus». falsum est, specibus debuit dicere. nam et sonat specubus tantum modo, et usurpamus litteram sine aliqua discretione. sic enim specubus usurpatur, quem ad modum et tribubus, cum ratio exigeret ut diceremus tribibus, quippe cum nulla causa esset discretionis. ecce dedit nobis regulam, de ablatiuo sintantum pluralia? quid facturi sumus? numquid possum dicere de
Abbreviated transcription (Latin):
domuum  Ergo hoc nomendixi apud mcciores nostros quastae
fuercet dedincctionis : Posterior & ces usurpaeut sibi casus tres
cebłin singłn. gentm płm. & acm̃ płm hos usurpcclit : ced secundã declinatione
Tccmen abłs .u. termincibectur apud iaciores nostros : usus praesens.o. codũpst
istisurđ trescasus quiisur pcctis : Reliquac omnis declinatio resedit circa
in ipsec a nonncalic meciores nostros secutos rationẽ: Anome lo esthoc
nomen idest inequele : & tam̃ ipsec ine queditas eeratione descendit
Negulac huius modisunt: Pleriq a dato singłi regulaes sumuti plerid¬

Expanded text:
domuum? ergo hoc nomen, ut dixi, apud maiores nostros quartae domuum? ergo hoc nomen, ut dixi, apud maiores nostros quartae fuerat declinationis. posterior aetas usurpauit sibi casus tresm pluralem; hos usurpauit ad secundam declinationem. tamen ablatiuus u terminabatur apud maiores nostros, usus praesens o adsumpsit;isti sunt tres casus qui usurpati sunt; reliqua omnis declinatio resedit circa in ipsa anomalia maiores nostros secutos rationem. anomalum est hoc nomen, id est inaequale; et tamen ipsa inaequalitas ex ratione descendit. regulae huius modi sunt: plerique a datiuo singulari regulas sumunt, pleri
Abbreviated transcription (Latin):
uim: Vides quando necesse habemꝰ acm̃ in .im. mittere. Quando abłs
In .i. miserit ab hoctiberi. Nũ quid possũ dicere cb hoc tibere . Hunc
ergo ũberim dico qm̃ facit in abłto cebhoctiberi tantũ : Diximꝰ .a.e.i.
transit in .o. litierc̃: Ablectiuus singłs .o. litterc terminctus
horũ dostorũ his & cbhis doctis: exceptis duob: taentũ modo.
nominib: domo &iugero. ista duo excepta sunt: & indomo
uariã habemꝰ delinationẽ & in iugero uecriã: In domo hacri
habuim anti qucc decdinctionẽ. ma iores nrĩ hoc nomen id est dom
queestet dedincctione declinabant cotum nomeri : Baecdom ab hac
domu harũ domnuũ his & ab his domib: integraerat ccpud incciores
nostrds quasta declinectio. hocuerum eẽ &icẽ iuiuenclis testimonio poterit
compbccre aiduiscert iagnanũ domuũ : Vndeuenit ille geñs
do muũ nisi a quasta declinatione  Nisi abisto abłto ab hac domu

Expanded text:
uim. uides, quando necesse habemus accusatiuum in im mittere: quando ablatiuus uim. uides, quando necesse habemus accusatiuum in im mittere: quando ablatiuus in i miserit. ab hoc Tiberi: numquid possum dicere ab hoc Tibere? ergo hunc Tiberim dico, quoniam facit in ablatiuo ab hoc Tiberi tantum. diximus a e i; transit in o litteram. ablatiuus singularis o littera terminatus horum doctorum his et ab his doctis, exceptis duobus tantum nominibus, domo et iugero. ista duo excepta sunt: et in domo uariam habemus declinationem et in iugero uariam. in domo hanc habuimus antiquam declinationem: maiores nostri hoc nomen, id est domus, quarta declinatione declinabant totum nomen, haec domus ab hac domu harum domuum his et ab his domibus; integra erat apud maiores nostros quarta declinatio. hoc uerum esse etiam Iuuenalis testimonio poterit conprobari; ait «uiscera magnarum domuum». unde uenit ille genetiuus, domuum, nisi a quarta declinatione, nisi ab isto ablatiuo, ab hac domu
Abbreviated transcription (Latin):
nemodicit : Vnde appacr& qm̃ istae tres regulae. Non sic
emittunt gent̃m: s ille geñs quoties sic exierit ab istis trib:
regulis uenit: Inide ẽ illud quod inuenitur apud austores
amaentiũ & amantũ & morientiũ & morientũ: morien¬
tũq ora parentũ: Quacre ñ moritiũ e quȩ cũ nom̃to N& .s¬
s quoties cũq ita ẽ geñs indeuenit. Necesseẽ ut ab istis trib
regulis ueniat: hoc non hab&is scriptũ quod tenere deb&is
nostros. puta hanc puppim. hodiene mođt: s in istis tantũ
modo regulã seruant. ut a c̃s̃ in .im. exeat: ubi abłs .i. terminat
nec aliter potest: Abiergo itecexit ubi .i. terminct abłs: Nec aliter:
possũ dicere hunc ignim: quac re. quia abłs nontantũ in .i. exit
sed in .e. Siautem in .i. exeat necaliter possit. Necesse ẽ ut acm̃ inim. mittat
ut puta ab hacc ui. Numquid possũ dicere abhacue: Ergo acm dico hane

Expanded text:
nemo dicit. unde apparet quoniam istae tres regulae non sic nemo dicit. unde apparet quoniam istae tres regulae non sic emittunt genetiuum, sed ille genetiuus, quotiens sic exierit, ab istis tribus regulis uenit. inde est illud quod inuenitur apud auctores, amantium et amantum et morientium et morientum: morientumque ora parentum. quare non morientiused quotienscumque ita est genetiuus, inde uenit, necesse est ut ab istis tribus regulis ueniat. hoc non habetis scriptum, quod tenere debetis.nostros, puta hanc puppim; hodie nemo dicit, sed in istis tantum modo regulam seruant, ut accusatiuus in im exeat, ubi ablatiuus i terminatur nec aliter potest. ibi ergo ita exit, ubi i terminatur ablatiuus nec aliter. possum dicere hunc ignim. quare? quia ablatiuus non tantum in i exit, sed et in e. si autem in i exeat nec aliter possit, necesse est ut accusatiuum in im mittat, ut puta ab hac ui. numquid possum dicere ab hac ue? ergo accusatiuum dico hanc
Abbreviated transcription (Latin):
do in .um. exeat quando in .ium. hocbeo tres regulaesy
ecit ecmans amcentium. docens docentium clamaris cla¬
mcentium : Omnino omnice nomince uel participice¬
ł nomince similico pasticipiis presentis temporis in .t . & .s. exe
hccc clade dadium : Ittmsi÷ terminotur pst ab siuaouo¬
uis generelputanꝰ esđo femimino. Neutro. ut ab hacpurri
puppius Eacehcbes cresregulaes quiregulis inelle gus
in .um exit gnis: s illudte ad moneo omnes istas regulas ex
necesitate facere istum gentm̃ płm: Non quotiescũq istae
tres regulae fueri necesse est ut gens płs inium. exeat. s¬
gentm̃ in .ium. mittere : falsum ẽ :Diconunc quando geñs
in .ium. exit Necesse ẽ ut ab illa regula ueniat: Sed quecrido
in .ium. exierit: Necesse est ut in deueniat: Dabo &a com
exemplũ unde hoc ꝓbem: matrequando dico. ceste e correp
cladium: Ergo dicere debemꝰ matre matriũ . e s non ẽ. hoc

Expanded text:
do in um exeat, quando in ium. habeo tres regulas. qdo in um exeat, quando in ium. habeo tres regulas. qexit, amans amantium, docens docentium, clamans clamantium. omnino omnia uel participia uel nomina similia participiis praesentis temporis in n et s exeuntia ihac clade cladium. item si i terminetur ipse ablatiuus in quouis genere, puta masculino feminino neutro, ut ab hac puppi puppium. ecce habes tres regulas, quibus regulis intellegas, in um exit genetiuus. sed illud te admoneo, omnes istas regulas non ex necessitate facere istum genetiuum pluralem: non, quotienscumque istae tres regulae fuerint, necesse est ut genetiuus pluralisgenetiuum in ium mittere. falsum est; dico nunc: quando genetiuus in ium exit, necesse est ut ab illa regula ueniat  sed quando in ium exierit, necesse est ut inde ueniat. dabo etiam exemplum, unde hoc probem. matre quando dico, certe e correptcladium. ergo dicere debemus matre matrium; sed non est hoc,
Abbreviated transcription (Latin):
slegimus &icc̃ hcdies : hoc quod lestũ ẽ talis regula est : Inalio
autem genere utdicatur hic dies adũbii necessitas facit
in aduerbio est: quid dicimus hodie : quid est hodie quasi
hoc die: Si && feminini generis hadie dicerom̃: Ergo hinc
necessitatem. E&erum sinon sint aduerbui necessitas genus : feminnũ:
terminatus ab łs ista regula multiplex est : Iterminatus ab łs
puppium his & abhis puppib : Quaeritur in ipsee regula quan¬
dodicamus haspuppes uel quando dicamus hccspuppis quan
exit totienis ac̃sin .is. exit : Putaagilium facibum. docilum
puppium: Ecceqm̃ inium exit genĩs. ac̃siam in .is. exit hos agi¬
lis hos facilis hos docilis: Siaute gens non exeat inium. symum
in .es exit ac̃s: pecter pactrũ pactres mater mactrũ matres
Non possumus dicere pcctris mcctris. s hos patres hes inatres

Expanded text:
sed legimus etiam hic dies hoc quod lectum est, talis regula est. in alio sed legimus etiam hic dies hoc quod lectum est, talis regula est. in alio autem genere ut dicatur hic dies, aduerbii necessitas facit. in aduerbio quid dicimus? hodie. quid est hodie? quasi hoc die. si esset feminini generis, hadie diceremus. ergo hincii necessitatem. ceterum si non sit aduerbii necessitas, genus est femininum. i terminatus ablatiuus: ista regula multiplex est. i terminatus ablatipuppium his et ab his puppibus. quaeritur in ipsa regula, quando dicamus has puppes, uel quando dicamus has puppis; quando exit, totiens accusatiuus in is exit, puta agilium facilium docilium puppium; ecce quoniam in ium exit genetiuus, accusatiuus iam in is exit, hos agilis hos facilis hos docilis. si autem genetiuus non exeat in ium, sed in um, in es exit accusatiuus, pater patrum patres, mater matrum matres. non possum dicere patris matris, sed hos patres has matres.
Abbreviated transcription (Latin):
puta siuelis .e. illc̃ mutare in .i. ad dere .um. facit ciuitatũ : Si uelis
amputare .e. addere .um. ciuitatum facit: Ergo ipsccregulc̃
scire debemus quod plerũq: nomincc .e. correpta terminata
in abłio amittunt .e. lit tercm & accipiunt .um : Plerũ que
nomine uase uasorum: Nac̃q hoc nom̃ innumero singłi tertiaȩ
declinationis est: Ininumeropłi secundae declinationis est. puta
uas uasis uasi uasuces auccse : Eccehaec omnis declinatio ttia ẽ
Transit adnumerum płm & facit secundcc̃ declinationem uec sa
uccsibus: Ncc̃ atertia declinatione uasuase hab& facere : a secun¬
dec uascc uasorũ uasis: Ergo hoc nomen dicamus qđ in sin¬
gulccrinumero terticm hacb& decdinationẽ : Ininuro płi
secundc̃ : Siautẽ e ꝓdusto termincctur abłs gentm̃¬
dieb Nolisequi illud quod dixit sacerdos dit plerũq gent̃m
nominee abłto singłi e ꝓdusto terminccta generiss̃ feminitii:
quidergo e dies deb& secundũ definitionẽ generis eẽ feminini

Expanded text:
puta si uelis e illam litteram mutare in i, addere um, facit ciuitatium; si uelis amputare e, addere um, ciuitatum facit. ergo ipsam regulam scire debemus, quod plerumque nomina e correpto terminata in ablatiuo amittunt e litteram et accipiunt um, plerumque nomine, uase uasorum. namque hoc nomen in numero singulari tertiae declinationis est, in numero plurali secundae declinationis est: puta uas uasis uasi uas uas a uase; ecce haec omnis declinatio tertia est. transit ad numerum pluralem et facit secundam declinationem, uasa uasibus. nam a tertia declinatione uas uase habet facere, a secunda uasa uasorum uasis. ergo hoc nomen dicamus quod in singulari numero tertiam habet declinationem, in numero plurali secundam. si autem e producto terminatur ablatdiebus. noli sequi illud quod dixit Sacerdos; dicit plerumque genetiuum nomina ablatiuo singulari e producto terminata generis sunt feminini. quid ergo? dies debet secundum definitionem generis esse feminini,
Abbreviated transcription (Latin):
illud ã ppccr& rom̃ qm̃ in declinabile est : Pr&erea sciendũ ẽ
eẽ aliquanomina quae non ꝑ omnes ca sasde clinantur. s aliquoties
inuenitor Nomeni cum uno casu. Aliquotienscum duob: : Aliquoti¬
ens cum trib: Aliquotiens cum quattuor: Eccenomen
Nactu mcciornatu. tabo & terrã tabo maculcnt tantum
septimus est: ecce habes nomina contenta singulis casibus
INueniuntur aliqua nomina tantum modo contenta duob casib:

Expanded text:
ea sciendum est ea sciendum est esse aliqua nomina quae non per omnes casus declinantur; sed aliquotiens inuenitur nomen cum uno casu, aliquotiens cum duobus, aliquotiens cum tribus, aliquotiens cum quattuor. ecce nomen mus: natu, maior natu: tabo, «et terram tabo maculant»; tantum septimus est. ecce habes nomina contenta singulis casibus. inueniuntur alia nomina tantum modo contenta duobus casibus,
Abbreviated transcription (Latin):
quod ñ facile inuenis declinationẽ istã ñ inuenies : Quarationeaũt
cogote dedinare . sidexerismile qm̃ nominatiuo inuenitur
unũ .l. declincctur ipsũ Inomen. In demilia declinamus qm̃
istud unum l. hab&: Ergo ideo non posumus innumero singħ
dicere hoc mile necogamur ad declinationẽ : Ideo autẽ in num̃ro
singłs geminũ .i. hab& s in declinabi le iuinde hoc ꝓbamus quia
& geminũ .l. hab& & non recipit declinationẽ & illccresdoc& : ꝗd ñ
recipit declinationẽ possum & itadicere : hcc beo mille seruos a c̃se¬
uolo facio illud gentm̃. hccbeo mille seruorũ : Qucentũ hab& seruorũ. &¬
mille: eccemodo geris ẽ : Siergo ꝓqualitate inflexi nominis
mutam &icc̃ casus & illud nom̃ omnino non mutatur constat qm̃
non dedincctur: Mille autẽ seruorũ hab&uis in ipsocicerone. facile
mille hominũ uersccbantur. uides qm̃ genis ẽ : Vn de potius¬

Expanded text:
quod non facile inuenis; declinationem istam non inuenies. qua ratione autem quod non facile inuenis; declinationem istam non inuenies. qua ratione autem cogo te declinare? si dixeris mile, quoniam nominatiuo inuenitur unum l, declinatur ipsum nomen. inde milia declinamus, quoniam istud unum l habet. ergo ideo non possumus in numero singulari dicere hoc mile, ne cogamur ad declinationem. ideo autem in numero us, quia et geminum l habet et non recipit declinationem? illa res docet quod non recipit declinationem: possum ita dicere, habeo mille seruos; uolo, facio illud genetiuum, habeo mille seruorum. quantum habet seruorum? mille; ecce modo genetiuus est. si ergo pro qualitate inflexi nominis mutamus etiam casus, et illud nomen omnino non mutatur, constat quoniam non declinatur. mille autem seruorum habetis in ipso Cicerone, «facile mille hominum uersabantur». uides quoniam genetiu
Abbreviated transcription (Latin):
ominc numerorũ &iũ ipse ab uno us ad tres numeros¬
possumus declinare . puta unus unius duo duorũ trestrium
possumus declinare : a quat tuor usq: ad centũ non declinant᷑ :
quare & Nemo enum potest dicere quat tuorquattuorũ. Lliginti
ducenti ducentorũ. tricenti tricentorum qua dringenti
qua dringentorũ : excepto unonumero mille s nec hoc ipsũ
inutroq Numero s in singłi : Quaesitũ ẽ hocipsũ utrũ mille
diceremꝰ anmile idẽ utrũ ꝑgeminũ .l. anꝑunũ : s plinius
secundus in libris dubii sermonis ita expressit mille: Non
debemus alit̃ dicere nisi ꝑ geminũ .l. & quid facimꝰ denumero płi .
quomodo habenus dicere e dicit innumero płi unũ .i ponere
debemus & dicere milia ut ẽ milicmulta dar& l&o : & quid hoc e
quare illud ꝑunũ .l. ꝓfestur & illud ꝑ geminũ .l. a ratio hoc ex¬
igit declinationis: Nã sidixeris hoc mile cogote declinccre
& incipis dicere. hoc mile huius huicmili. hoc mile omile

Expanded text:
omina numerorum etiam ipsa ab uno usque ad tres {numerossumus declinare: ut puta unus unius, duo duorum, tres trium possumus declinare; a quattuor usque ad centum non declinantur. quare? nemo enim potest dicere quattuor quattuorum, uiginti ducenti ducentorum, tricenti tricentorum, quadringenti quadringentorum, excepto uno numero mille, sed nec hoc ipsum in utroque numero, sed in singulari. quaesitum est hoc ipsum, utrum mille diceremus an mile, id est utrum per geminum l an per unum. sed Plinius Secundus in libris dubii sermonis ita expressit: mille non debemus aliter dicere, nisi per geminum l. et quid facimus de numero plurali? quo modo habemus dicere? dicit: in numero plurali unum l ponere debemus et dicere milia, ut est «milia multa daret leto». et quid est hoc? quare illud per unum l profertur, et illud per geminum l? ratio hoc exigit declinationis. nam si dixeris hoc mile, cogo te declinare, et incipis dicere hoc mile huiu
Abbreviated transcription (Latin):
doꝑdita ipsa .e. littera accipit.um: Aliquaendo non ꝑdit
ẜ in i. mutcet & sicum. accipit. puta ab hoc hoste non ꝑdit e.
sed hoc ipsũ .e. in .i. muteet & accipit .um. & facit hostium:
Aliqueendo ꝑdit &sicaccipitum. ut ab hoc pari&se horũ pariolum
Ecceinistonomine perit .e. in illo non perit sed .e in .i. mutauit :
Ini deestiuliod quod imnienimus inauccorib cuitatiũ. & cuutatũ inueninꝰ
&iccm & parentũ & parentium. In uenimus sepius: quaratione s
conmutare ua ÷ arłdebeat cmputata ipsec lit tera conuesterem ÷¬

Expanded text:
perdita ipsa e littera accipit um, aliquando non perdit e, sed in i mutat et sic um accipit. puta ab hoc hoste non perdit e, sed hoc ipsum e in i mutat et accipit um et facit hostium; aliquando perdit et sic accipit um, ut ab hoc pariete horum parietum: ecce in isto nomine perit e, in illo non perit, sed e in i mutauit. inde est illud quod inuenimus in auctoribus, ciuitatium et ciuitatum, inuenimus etiam et parentum et parentium, inuenimus saepius. qua ratione? commutare in i, an debeat amputata ipsa littera conuertere
Abbreviated transcription (Latin):
alieninominis Itc definitc .ẽ. puta nescio qui filiũ suũ occidit dr̃ parricioa: Nesio
quimcetrẽ sua occidit dicit᷑ parricoa : Sororẽ đr parricida usurpatio ẽ. alieni nominis
que quc̃ uoluerit cicero facere discr&ionẽ. Hceb &i sinillac oratione dedomosua
pcorrictoium: Parricida ẽ. quipetrẽ occidit : Ncc̃ tocircodistũ ẽ ita aodita
uncc litterec᷑ parricio a qđ parentẽ iner imeet. apud mcciores oni nosteos homncitas
rarolegistis: parrictocosautẽ semꝑ. Io circo &icõ pecrrieiocespcetriȩ uocamꝰ quiciues
interimunt : Piscincẽ dicim ubi piscesñs̃ usurpatio ẽ alieni nomiis. haecenĩ res
s longo ordine. ut sidicas postaliquot mea regna uidens mirxcbor aristas : ꝑ arestes
io ẽ postaliquot annos : Meccdemsi sdr̃ quod gradcti ꝑuenim ad aliquio quẽ ad mo¬
umbroscossigfuificat : M&onimicc ẽ quae dcc̃ denominatio. ut putcc plerũq
areb: continenib: id quod contin&ur. de monstntm : Aut ab inuentore. id quodinuetũ ẽ

Expanded text:
o qui filium suum occidit, dicitur parricida; nescio qui matrem suam occidit, dicitur parricida; sororem, dicitur parricida {usurpatio est alieni nominis}. quamquam uoluerit Cicero facere discretionem: habetis in illa oratione de domo sua um est ita addita una littera r, parricida, quod parentem interimat}. apud maiores enim nostros homicidas raro legistis, parricidas autem semper. idcirco etiam parricidas patriae uocamus qui ciues interimunt. piscinam dicimus, ubi pisces non sunt. usurpatio est alieni nominis. haec enim res sed longo ordine, ut si dicas post aliquot mea regna uidens mirabor aristas Vergilius ecid est post aliquot annos. metalempsis dicitur, quod gradatim peruenimus ad aliquid, quem ad moumbrosas, significat. metonymia est quaedam denominatio. ut puta plerumque a rebus continentibus id quod continetur demonstramus, aut ab inuentore id quod inuentum e
Abbreviated transcription (Latin):
sthemetis. uolcre ꝓprie auiũ ẽ. & trecnstu lit ceo uela : eccea d nccues fec̃ cõpccrationẽ
ab auib : alioloco. Itẽ a nccuib trrcnstulit cedecues Nccro ꝑaestectẽ liquidet cũ deapib¬

Expanded text:
thematis. uolare proprie auium est, et transtulit ad uela; ecce ad naues fecit conparationem thematis. uolare proprie auium est, et transtulit ad uela; ecce ad naues fecit conparationem ab auibus. alio loco item a nauibus transtulit ad aues, nare per aestatem liquidam Vergi
Abbreviated transcription (Latin):
celens fecer carinae : Trphesgubernator fuerat Nccuis argus iste gubernator̃
aurigã dix̃ quicc quẽ cedmodũ illa auriga rogit equos siciste guberna torreģitnaus̃
Eccear animce litraen stulit codrõ aninccleꝰ & aurigec & gubernator animcẽ hcebeNd :
Crẽ inccnimceli cedrem inanimclẽ utẽ illud utpe lcogomisere rates. Rates ꝓprie
cednauẽ : ecce are incenimedi cc̃drem in animclẽ tronstulit similit̃. Autceste
a reanimali c drem in cenimeelẽ ut ẽ illico in quasto. ad lantis cinstũ assiduȩ cui
& reliqua omnia hominiss̃. & istechaȩo quae hominis fuent cedmontẽ transtulit
Nutarẽ in conimcli cedrem conimeelẽ sitentũ pestore robur concipis : Robur ꝓprie
cẽdani meclem : It ee se hceberł quattuor pcestes iftae adiecit aliquio & noluit trecstiare
Recipcaes quotiens int̃se recurruđ ut put csi compcerationẽ facias a uolatu ceonituẽ :¬
Aut a naui coduolectũ istaereciꝓca es : Haebes in uirgilio utrc̃q trcens lectionẽ ipsus

Expanded text:
länsdorf frg. 2 . Tiphys gubernator fuerat nauis Argus. iste gubernatorem aurigam dixit, quia, quem ad modum ille auriga regit equos, sic iste gubernator regit nauem: ecce a re animali transtulit ad rem animalem; et auriga et gubernator animam habent. a re inanimali ad rem inanimalem, ut est illud, ut pelago misere rates Vergilius Aenad nauem; ecce a re inanimali adrem inanimalem, ut est illud in quarto, Atlantis, cinctum adsidue cui et reliqua omnia hominis sunt, et ista, quae hominis fuerant, ad montem transtulit. aut a re inanimali ad rem animalem, ut si tantum pectore robur concipis Vergilius Aen.ad animalem. ita se habent quattuor partes istae. adiecit aliquid et noluit tractare reciprocae sunt, quotiens inter se recurrunt. ut puta si conparationem facias a uolatu ad nauem aut a naui ad uolatum, istae reciprocae sunt. habes in Vergilio utramque translationem ipsius
Abbreviated transcription (Latin):
ingen&liuo senecis non potest facere. s senis facit. Iie aliud norx niuis fac̃:
sic deberescribi In teriꝰ hoc scire debes quice ubiẽ. xoꝓducb consonentib
hcch&ur s. litterc hccne hecb& potestacttꝰ ut ubi opus fuerit excludet demaro :
Ponte spessibi quisq ponite dastilus ẽ. s sequit᷑ .s. & p. & fac̃ longeẽ & ice
INacipit ẽe amphi meccrus ꝓdecstilo: Ergo quid se qͥt᷑. ut ꝓiciat᷑ .s. literee
Ergo teclis ẽ .s. qualess liquidae. Ncc & li quidae exclududur dem&ro: duplici
ratione. Hoc ipsũ dicuni u inc leuis ẽrctio. alic ualentis simce: Mulidicua
illud. multi illud N̾c aliudẽ ee in masro Nec cõputecri Aid est pici
dem&ro putcesidicas lumince primec lumince dastilus ÷ lic& sequectꝰ .p. & .r..¬
& possa facere superiorẽ longc᷑ & lic& sitibi .r. tacm ñ ibi coputect:

Expanded text:
in genetiuo? senecis non potest facere, sed senis facit. item aliud nix, niuis facit, sic debere scribi. interim hoc scire debes, quia ubi est x, pro duabus consonantibus habetur. s littera hanc habet potestatem, ut ponite dactylus est; sed sequitur s et p, et facit longam, et iam incipit esse amphimacrus pro dactylo. ergo quid sequitur? ut proiciatur s littera. ergo talis est s, quales sunt liquidae? nam et liquidae excluduntur de metro. duplici ratione hoc ipsum dicunt. una leuis est ratio, alia ualentissima. multi dicunt illud, multi illud. nam aliud est esse in metro nec conputari, aliud est proici de metro. puta si dicas lumina prima, lumina dactylus est, licet sequatur p et r et possit facere superiorem longam; et licet sit ib
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ : Aliquotiens duae : Aliquotiens tres : & que madmodum
pocueris inuenire ł Vt puta agnus principale ẽ. facdi¬
minutiuũ agnellus aliud agnicellus alliud diminitiuũ
agnicollulus: Potes inuenire in infinitum & multsd
minutiones q̃p̃cipuȩ apterunt liricis hullis soscire debes
ait qñ hec ipsadiminatio hac asto ficienda ẽ : ut quanto
sensus minuit crescit numerus sellabarum Puta
mons unasillabaẽ: monti cellus creuit: quattuor sun
sillabae: monticellulus quinq sunt silla bae: s̃scaur¬

Expanded text:
est, aliquotiens duae, aliquotiens tres, quem ad modum est, aliquotiens duae, aliquotiens tres, quem ad modum potueris inuenire. ut puta agnus principale est: fac diminutiuum, agnellus; aliud, agnicellus; aliud diminutiuum, agnicellulus. potes inuenire in infinitum et multas diminutiones, quae praecipue aptae sunt lyricis. sed scire debes, ait, quoniam haec ipsa diminutio hac arte facienda est, ut, quando sensus minuitur, crescat numerus syllabarum. puta mons una syllaba est: monticellus creuit, quattuor sunt syllabae: monticellulus quinque sunt syllabae. sed qu
Abbreviated transcription (Latin):
git᷑ ut terra humus ensis : Sux incorporalia quȩ nec iuideri
rec tangipossunt ut pi&as iustitia dignitas : Sunt primopon¬
tionis: Primie positionis dicunt᷑ n omina q̃ anatura ficsunt fasta
Putamons a natura sic ẽ scola anatura sic. ẽ: Ita principalia
dicunt᷑: ex inde siunt diriuatiua & diminutiua : DERITAT̃S¬
iriuatiua amonete montanus. a fonte fantanus: Dimi¬
nutiua amonte monticulus. a fonte fonticulus sed diri¬
uatio nominis deductionem hab& sinesensu : diminucios ensum
diminuit Hoc int̃. ẽ. int̃ diriuationem & dimimitionems
Quod diriuatio nom̃ facit : N aut maius autminus sed nom̃
facit: mons montanus dictus ẽ : Numquid montanus ÷ autꝰ ma
lum tiom̃ facit sed & sensum diminuit : ut puta fons fonticuł
& nom̃ ẽ & sensus diminutus: hȩc ipsa diminutio : plerumq
crescit : ñ semꝑ .si plerũq crescit : Aliquotiens una diminutio

Expanded text:
gitur, ut terra humus ensis. sunt incorporalia, quae nec uideri gitur, ut terra humus ensis. sunt incorporalia, quae nec uideri nec tangi possunt, ut pietas iustitia dignitas. sunt primae positionis: primae positionis dicuntur nomina quae a natura sic sunt facta, ut puta mons, a natura sic est; schola, a natura sic est. ista principalia dicuntur. exinde fiunt deriuatiua et diminutiua: deriuatiua, a monte montanus, a fonte fontanus; diminutiua, a monte monticulus, a fonte fonticulus. sed deriuatio nominis deductionem habet sine sensu, diminutio sensum diminuit. hoc interest inter deriuationem et diminutionem, quod deriuatio nomen facit, non aut maius aut minus, sed nomen facit. mons, montanus dictus est. numquid montanus est aut qulum nomen facit, sed et sensum diminuit, ut puta fons, fonticulus et nomen est et sensus diminutus. haec ipsa diminutio plerumque crescit; non semper, sed plerumque crescit. aliquotiens una diminutio
Abbreviated transcription (Latin):
sic debeo introgare. sic respondere a fricanus ꝗ̃ parsora¬
cionis : &puts dicat nom̃ ÷ E go inc̃rogo qualo nome
deb&ille respondere proprium: Debeo introgare q pars
proprii ad eb&ille dicere ag nomon: ipse ẽ ordo uerus
secundũ int̃rogationem : Prius est enim ut diaus quode
generale & poseta utdicas quod ẽ specule: &erum
site in erogõ asricanꝰ q̃parsorationis & tudicas agnom̃:
abimis coepisti: tĩ mibi dxisti quia nom̃ ẽ de inde nontnibi dasti
ueru propriũ sit aut appellatiuũ s dexisti quoderat
suiuo ergo sic debes dicerg nom̃ ẽ ẽ autẽ proprium
pans autẽ proprimomiinis est agnom̃ & sic similit̃ are¬
iximus depropriis nominib: Nunc autemuideamus
species appellatiuor quas diximur eẽ iuginti & septẽ
sunfom̃ã appellatoua quȩ appollant᷑ corporala : Corporale
quod dicimus sic defintũ ẽ: Corporale ẽ. quod uid&ur &tan¬

Expanded text:
sic debeo interrogare, sic respondere. Africanus quae pars orasic debeo interrogare, sic respondere. Africanus quae pars orationis? et puer dicat nomen. ego interrogo: quale nomen? debet ille respondere proprium. debeo interrogare: quae pars proprii? et debet ille dicere agnomen. ipse est ordo uerus secundum interrogationem. prius est enim ut dicas quod est generale, et postea, ut dicas quod est speciale. ceterum, si te interroget: Africanus quae pars orationis? et tu dicas agnomen, ab imis coepisti, non mihi dixisti quia nomen est, deinde non mihi dixisti, utrum proprium sit, an appellatiuum, sed dixisti quod erat imum. ergo sic debes dicere, nomen est, est autem proprium, pars autem proprii nominis est agnomen. sic similiteiximus de propriis nominibus. nunc autem uideamus species appellatiuorum, quas diximus esse uiginti et septem. sunt nomina appellatiua, quae appellantur corporalia: corporale quod dicimus sic definitum est, corporale est quod uidetur et tan
Abbreviated transcription (Latin):
nusplus cot uelur scipio asticans ecco quar tuor
hab& omnia hab&: Ne qui tibidicit uerbicausa. ecceuir¬
gilus non hab& agnom̃ quianihil fecit ut dignus ess&
agnominib quia non habuit uitiũ &inde tra her&ur
Calustius econtrario hab& agnomen puplius salustius
crispus diat᷑ crispos habuis se capillos ebcortos & accspit
are nom̃ ille quia nihil habuit non accipit agnomeni:
Ergo uides qm̃ agnomina arebus ueniunt. & plerũ que
inuenimꝰ ista ordine cõmutato posita: s istum uirgiliũ
Ñ secundũ naturam iam ponimꝰ s put inuenir qͥmus:
Praeterea nee cogat uedicas haec omnia in uno quoque
& dicas posse in ueniri istas quartuor res in omnibus
s qm̃ non possultraquat tuor eẽ : Ergoqm̃ didicist
istas quattuor partes scire debes quia quic quid p̃t̃
hasres fuerint appellatiuũ ẽ : De inde in responsimb:
callidi debemꝰ eẽ: plerumq amale respondentes faci¬
unt nos facere soloecis mũ a male int̃rogantes: ut puta si quisdicat asrcan

Expanded text:
icanus: ecce quattuor habet, omnia habet. nequi tibi dicat uerbi causa, ecce Vergilius non habet agnomen, quia nihil fecit, ut dignus esset agnomine, quia non habuit uitium, ut inde traheretur. Sallustius e contrario habet agnomen, Publius Sallustius Crispus: dicitur crispos habuisse capillos obtortos et accepit a re nomen. ille, quia nihil habuit, non accepit agnomen. ergo uides quoniam agnomina a rebus ueniunt. et plerumque inuenimus ista ordine commutato posita, sed istum Vergilium non secundum naturam iam ponimus, sed prout inuenerimus. praeterea ne te cogat ut dicas haec omnia in uno quoque, et dicas posse inueniri istas quattuor res in omnibus, sed quoniam non possunt ultra quattuor esse. ergo quoniam didicisti istas quattuor partes, scire debes quia quicquid praeter has res fuerit appellatiuum est. deinde in responsionibus callidi debemus esse. plerumque aut male respondentes faciunt nos facere soloecismum aut male interrogantes. ut puta, siqui dicat Africanus,
Abbreviated transcription (Latin):
facero prout uolueris: Ergouides qm̃ non semꝑ sic iudica¬
mus: quare hocdico : solent aliqui homines plerumq eẽ
callidi & interrogate aliquis & dicit tibi: Lucius quale
nom̃ ẽ proprium : q̃ pars propriinominis dicis ill p̃no¬
nomen dicit tibi falsum est : Nam ecce seruus meus
ita dicunt᷑ ut sit nomen & pro prium & familiae illius :
Pterca illud scire debesnus nonomnem hominem habere
ista om̃a: Nã pot̃ inueniri aliquis qui un ura habre
ut seruus: ut dyo gaudentius : ecce mua hab& tantur
Apud maiores nres. haec comsuetudo fuerat its in guliũ
sigulaha berent nomina: Ecceromulus unũtanto
habsu Nbudue eres inhillegimius amplius manho
solum. quia hab&t istae c̃ognom̃ tantion. Idẽ poroptuua
sodim. Quina pton pilius eaceduo sunt: Iam istohabie
e nomet pamilar &e suum proprium: Pupluos ug¬

Expanded text:
facere, prout uolueris. ergo uides quoniam non semper sic iudicamus. quare hoc dico? solent aliqui homines plerumque esse callidi, et interrogat te aliquis et dicit tibi: Lucius quale nomen est? proprium. quae pars est proprii nominis? dicis illi, praenomen. dicit tibi: falsum est: nam ecce seruus meus ita dicuntur, ut sit nomen et proprium et familiae illius. praeterea illud scire debes, non omnem hominem habere ista omnia. nam potest inueniri aliquis qui unum habet, ut seruus, ut dixi, Gaudentius: ecce unum habet tantum. apud maiores nostros haec consuetudo fuerat, ut singuli singula haberent nomina. ecce Romulus unum tantum habet: apud ueteres nihil legimus amplius, nisi hoc solum. quid? habet iste cognomen tantum, id est proprium nomen. Numa Pompilius: ecce duo sunt. iam iste habet et nomen familiae et suum proprium. Publius
Abbreviated transcription (Latin):
Vide neuelis aliud dicere qua legisti albec ciuttas: Alidicunt albanus est¬
aualbensis: quaeratio est : Numquid possum dicere. quare sic quid
inuenitur qdan caesar in libris ancloicis uoluit dicere disftritionem:
ait sio cesar in libris analogiae due sunt albȩ. alia ista quamnouimus mnarcia
o lia luc in italia: Volentes romani diseretione facert istos albcnos dxerins :
Illos albe nses: Nqm nescientes unsim e diriuationẽ hocfecerunt cesarhocdyet.
sodit facerent dis er&ionem: Intercolo nos inter illos aũstos plenius secunđ
negit. & antsicandef ferem̃. haec in uenuntur : Nam puta hocbenedicimis
dealba qudfacimis deantia : puta sidicis anta abter aniatti dicitur. alter
antianus. quo modo posimis inuenire istas diriuationes quaeratio est

Expanded text:
uide ne uelis aliud dicere, quam legisti. Alba ciuitas: alii dicunt Albanus, aliuide ne uelis aliud dicere, quam legisti. Alba ciuitas: alii dicunt Albanus, alii Albensis. quae ratio est? numquid possumus scire, quare sic quid inuenitur. Caesar quidem in libris analogicis uoluit dicere discretionem. ait sic Caesar in libris analogiae : duae sunt Albae, alia ista quam nouimus in Aricia, et alia hic in Italia. uolentes Romani discretionem facere, istos Albanos dixerunt, illos Albenses. non quoniam nescientes unam deriuationem esse hoc fecerunt, Caesar hoc dixit, sed ut facerent discretionem inter colonos, inter illos et istos. Plinius Secundus negat et ait sic: indifferenter haec inueniuntur. nam puta hoc bene dicimus de Alba. quid facimus de Antia? puta si dicas Antia, alter Antiates dicitur, alter Antianus. quo modo possumus inuenire istas deriuationes? quae ratio est
Abbreviated transcription (Latin):
sillabarum: nonchat semp: Inueninus secundan bis
testiams dimimutionem sensu quid ẽ minui. ln lisdẽ¬
iamensyllabis ꝑmaen& quot habunt prumccpositio a natura tot ha¬
bent syllcibcos & diminutiones lic& sensus minuatur : Ergo princi¬
palias̃ quae anatura fiunt: deriuatiua quae indenascuntir : Dimi¬
nutiua quae &iamsensum miniunt: & deprincipalib: & diminutiuis
estratio Dediriuatius nullaratioest: Idcircocauti ẽẽ debemus Ne
male interrogat. aut mederespondenres solẽ cis mos fauanus : Scim
eniꝰ aut intentu loquenits. aut ꝑusurpationẽ fieri diriuatiua: non possũ
tibi dicere diriuatiuu. Itaexit mons montanus ut in usexeat. fons¬
fontanus : Non posstimtibi ista sregulas dicere : Inuenimus enim ua¬
rias declinationes : fons fontius fontanus monsmontius montenus :
Ergo uides qmuarie inuenimus & fontius & fontanus & montius &
debes quidem ad quiestere regulis. sed in diriuatiuis sequere austorit attͥ

Expanded text:
m. non dixit semper. inuenimus secundam et tertiam diminutionem; sensum quidem minuit, in isdetamen syllabis permanet: quot habuit prima positio a natura, tot habent syllabas et diminutiones, licet sensus minuatur. ergo principalia sunt quae a natura fiunt, deriuatiua quae inde nascuntur, diminutiua quae etiam sensum minuunt. et de principalibus et de diminutiuis est ratio; de deriuatiuis nulla ratio est. idcirco cauti esse debemus, ne male interrogati aut male respondentes soloecismos faciamus. scimus enim aut intentu loquentis aut per usurpationem fieri deriuatiua. non possum tibi dicere, deriuatiuum ita exit, mons montanus, fons fontanus, ut in nus exeat; non possum tibi istas regulas dicere. inuenimus enim uarias declinationes, fons fontius fontanus, mons montius montanus. ergo uides quoniam uarie inuenimus, et fontius et fontanus, et modebes quidem adquiescere regulis, sed in deriuatiuis sequere auctoritatem.
Abbreviated transcription (Latin):
Tenere ꝓnominũ s̃ haec. omnic ꝓnomina aut masculꝗnas¬
it aut fem aut neutra aut cõmunico aut omnis generis:
Masculinũ ꝓ nom̃ ẽ quis hodieita dicimꝰ ut quis masli sit ꝓnom̃
Apud maciores nostros indifferent inuenimꝰ hoc ꝓ nomen
& quisuuir & quis mulier Omnino milies Ñ semel: Apud trentu
haebes hoc foste quacsto ã quinto positũ quis cũ demuliere loquers
quis dixit foste quarto ã quinto: Estautẽ ratio &origo hui: ꝓno¬
minis a greco & idcirco trcexit & genus. ad latinos. qui festitis
Tis aute cepudillos tac̃ mađi generis ẽ. quac̃ fem̃i : Ergo qdinde
Xrcexer̃ hoc ꝓ nomeni seruccuer &icẽ genꝰantiqui: ut ẽ quis cues
mulier quime hoc nuncupasti nomine: Qui mulier hacbemꝰ
& in ennio & in pacuuio & in ipso terrentio: Ergo ẽ mas dm

Expanded text:
genera pronominum sunt haec: omnia pronomina aut masculina sunt aut feminina aut neutra aut communia aut omnis generis. masculinum pronomen est quis. hodie ita dicimus, ut quis masculinum sit pronomen: apud maiores nostros indifferenter inuenimus hoc pronomen, et quis uir et quis mulier, omnino milies, non semel: in Terentio habes hoc forte quarto aut quinto positum, quis; cum de muliere loqueretur, quis dixit forte quarto aut quinto. est autem ratio et origo huius pronominis a Graeco, et idcirco traxit et genus ad Latinos. quis et τίς. τίς autem apud illos tam masculini generis est quam feminini. ergo quod inde traxerunt hoc pronomen, seruauerunt etiam genus antiqui, ut est «quis tu es mulier, qui me hoc nuncupasti nomine?». quis mulier habemus et in Ennio et in Pacuuio et in ipso Terentio. ergo est mascul
Abbreviated transcription (Latin):
hic dicimꝰ quactudo de absente relationẽ facimꝰ ipse dicimus
&r itu soruccridas : quecratione hocdico: plerũq inaultorib:
inuenim alit̃posita. aut licentiac. aut m&ri necessitate:
deo fasteos scemccta & melc plasimi : Engo qucened ouurdeb
sente ꝑsonco loqui. hic est: quaendo uisde absente ꝑsona dic
ipse iste h is idem. & quod cũ que uolueris deillis superiorib:
ꝓnominib: Visscire qm̃ seruct istã racionẽ uirgilius
Aenecesquerit adidone non praefens. quaerit̃ alatino n p̃ sens
ipsemodo aenecisnri sitanta cupido e adueniat. lpseaene as
aduente: uides de absente ẽẽ relationẽ. Anchises apud
inferos ostendit prae sentes ꝑroncos filio huciuis hic ẽ tibi que
Sunt &icgm possesiuc possuce dicunt᷑ quac ali qulnies uespessidert
ostendunt. quaen dodicomeus mealiquid possidere ostendo
Tuus te aliquid possidere osterido: Suus illũ aliquid possidere

Expanded text:
hic dicimus; quando de absente relationem facimus, ipse dicimus. hic dicimus; quando de absente relationem facimus, ipse dicimus. et ista seruanda sunt. qua ratione hoc dico? plerumque in auctoribus inuenimus aliter posita aut licentia aut metri necessitate. ideo facta sunt schemata et metaplasmi. ergo quando uis de praesente persona loqui, dic hic est; quando uis de absente persona, dic ipse is idem, et quodcumque uolueris de illis superioribus pronominibus. uis scire quoniam seruat istas rationes Vergilius? Aeneas quaeritur a Didone non praesens quaeritur a Latino non praesens, «ipse modo Aeneas, nostri si tanta cupido est, / adueniat»: ipse Aeneas adueniat; uides de absente esse relationem. Anchises apud inferos ostendit praesentes personas filio, «hic uir, hic est, tibi quem sunt etiam possessiua: possessiua dicuntur quae aliquid nos possidere ostendunt. quando dico meus, me aliquid possidere ostendo; tuus, te aliquid possidere ostendo; suus, illum aliquid possidere
Abbreviated transcription (Latin):
sceus fintu est Ergo istes duo preciput fintec egoa
Illeuero tunc finitũ est quecrido ee dꝑsoncc̃ praesentem refert
dico quis genercele ꝓ nometi ẽ. potes & deillo & deillo & plurib
intellegere est &iam minusquã finitũ ꝓnomere. hoc cõme¬
morationem facit notae ꝑsonȩ hoc ẽ ipse. Non possum̃
dicere ipse nisi deeo quemtu nosti &ego. Aut deeo quẽ tibi¬
ante cõmemoraui. putc uirgilius scripsit bucolica
sime interroges dico tibi ipseest. s possum dicere uirgilius
scripsit bucolica Nolo autẽ hoc dicere. ẜ dico ille est
Quidergo erit differentico Ncc̃ & ipse oille &idemmir quẽc
finite ꝓnomincesuns: quidergoerit differenađ quere
utrum nc praesens a tucebsens ille ꝑsonee Praesens uste
quiscripsit dicohic scripsit: Sic ebsens uirgilius & interrogesine
uirgilius fripsitbu colica dico ipse: Er gohocint est in ces
istco ipsec pnominco quod a dp̃sentẽ ꝑsoncẽ quandoreferimus

Expanded text:
satis finitum est. ergo ista sunt duo praecipue finita, ego et tu. ille uero tunc finitum est, quando ad personam praesentem refertudico quis, generale pronomen est; potes et de illo et de illo et de pluribus intellegere. est etiam minus quam finitum pronomen, hoc commemorationem facit notae personae, hoc est ipse. non possum dicere ipse nisi de eo quem tu nosti et ego aut de eo quem antea commemoraui. puta Vergilius scripsit bucolica? si me interroges, dico tibi: ipse est. sed possum dicere: Vergilius scripsit bucolica, nolo autem hoc dicere, sed dico: ille est quid ergo erit differentiae? nam et ipse et ille et idem minus quam finita pronomina sunt. quid ergo erit differentiae? quaere, utrum sit praesens an absens illa persona. praesens si sit qui scripsit, dico: hic scripsit. si absens est Vergilius, et interroges me: Vergilius scripsit bucolica?, dico ipse. ergo hoc interest inter ipsa ista pronomina, quod, ad praesentem personam quando referimus,
Abbreviated transcription (Latin):
s dixini inilla priore partȩ artis id est in superi orib eẽ aliquae
quae duplices habent casus: Sunt aliqua qua e omninonon
hecbex coliquid. Non modo duplices ñ heebent s &icc̃ desuis
legicimis ꝑdecNt: Ncc̃ ecce inuenies ꝑnominae duplices ha¬
bentic casus quisquis quiqui Ncc̃ potest & qui qui eẽ: er
mei ł mis: Ncc̃ dicebeent antiqui mis causafecit. & tiscau sa
fecit. ꝓeo qđ est mei causcefecit. tui causa fecit Itẽ in abbo
aquo ł aqui a quo uenisti & a qui uenisti : Itẽ dlato & abłto
aquis ł ccquib: & reddimꝰ rationẽ ipsac oce quibus

Expanded text:
sed diximus in illa priore parte artis, id est in superioribus, esse aliqua sed diximus in illa priore parte artis, id est in superioribus, esse aliqua quae duplices habent casus, sunt aliqua quae omnino non habent aliquid, non modo duplices non habent, sed etiam de suis legitimis perdunt. nam ecce inuenies pronomina duplices habentia casus, quisquis quiqui: nam potest et quiqui esse: ermei uel mis: nam dicebant antiqui mis causa fecifecit pro eo quod est mei causa fecit, tui causa fecit. item in ablatiuo a quo uel a qui, a quo uenisti et a qui uenisti. item datiuo et ablatiuo a quis et a quibus, et reddimus rationem ipsam. a quis
Abbreviated transcription (Latin):
lact̃ ẽ quẽ quẽ nanstasis: quẽ quẽ urideerit ista declincctio txcsta
Nisi a nom̃to singłi quisquis quisquiscui : cui: cuicui quẽquem
tẽ inuerrinis hcb&is in illa frum̃ tacria ciceronis cuicui modi ẽ
cuicui urideerit ista declincctio Nisianom̃o quisquis cui cui. cuicuus:¬
Declinatione in posteriore posita ut aliquis. alindeclincet
Idem anidem dicit idem si uolueris ꝓducere masculini erit
generis. idemuir. idem paries: Siautẽ uolueris corripere
neutriẽ idem tẽpus idem mancipiũ peridem tẽpus dicit
&iã salustius. Item hic & hic utrũq dicit̾ s hecb& different
Quando hic producimꝰ erit ad uerbiũ in locohic illius armce
hiccurrus fuit quando autẽ corripim erie ꝓnom̃ solus
hic inflexit sensus Sequunt᷑ &ict̃ casus in pnominibus
umiliter &icom hic casus sex sunt quẽ ad modũ &icc̃ in nominib:

Expanded text:
lateres, quemquem nancta sis». quemquem, unde erit ista declinatio tracta lateres, quemquem nancta sis». quemquem, unde erit ista declinatio tracta nisi a nominatiuo singulari quisquis? quisquis cuiuscuius cuicui quemquem. item in Verrinis habetis in illa frumentaria Ciceronis «cuicuimodi est». cuicui, unde erit ista declinatio nisi a nominatiuo quisquis? quisquis cuiusdeclinatione in posteriore posita, ut aliquis: ali non declinatur, īdem an ĭdem. dicit, idem si uolueris producere, masculini erit generis, īdem uir, īdem paries; si autem uolueris corripere, neutrum est, ĭdem tempus, ĭdem mancipium «per idem tempus» dicit etiam Sallustius. item hīc et hĭc, utrumque dicitur, sed habet differentiam: quando hic producimus, erit aduerbium, in loco, «hīc illius arma, / hīc currus fuit»; quando autem corripimus, erit pronomen, «solus hĭc inflexit sensus». secuntur etiam casus in pronominibus. similiter etiam hic casus sex sunt, quem ad modum etiam in nominibus.
Abbreviated transcription (Latin):
sc possidere & dequib: dicunt pluress: In crinsecus singulare ex¬
Extrinsetus quod ꝑtin& ad ꝑsonaẽ possessionis: ergo quanido dico
intrinsecus pluredeẽ : Extrinsecus singulcere erit. hucnoster ut multisi &
qui possidere unus qui possid&ur : Aliquanido intrinsecus singulccre¬
Extrin secus plurale ut sidicas mei: Curd &icc̃ figurae in pnominib:
Est figurc aut simplex aut cõposita: simplex ut quis. cõposita quisquis:
quae utracque paste declinant᷑: sunt quae priore tantũ paste
declincentꝰ & posteriore non delinant᷑: sunt quae posteriore parte
declinaentur & priore ñ declinantꝰ: Vtraq paste delinccnt
ꝓnom̃ quisquis : quisquis cuiuscui: cuicui quẽquẽ quisquis aquoquo
quiqui quorũ quorũ quisquis quib qͥb: quosquos quiqui aqͥb: qͥb:
Noliputacre hoc causec declinationis eẽ &copud ciceronẽ remansit
cuicui & apud t̃rentiũ : Nc̃ terrentius dixit quia spolies mucles

Expanded text:
se possidere et de quibus dicunt plures sunt. intrinsecus singulare, exextrinsecus quod pertinet ad personam possessionis. quando ergo intrinsecus plurale est, extrinsecus s unus qui possidetur. aliquando intrinsecus singularextrinsecus plurale, ut si dicas mei. sunt etiam figurae in pronominibus. est figura aut simplex aut conposita, simplex quis, conposita quisquis. quae utraque parte declinantur, sunt quae priore tantum parte declinantur et posteriore non declinantur, sunt quae posteriore parte declinantur et priore non declinantur. utraque parte declinatur pronomen quisquis: quisquis cuiuscuius cuicui quemquem quisquis a quoquo, quiqui quorumquorum quibusquibus quosquos quiqui a quibusquibus. noli putare hoc causa declinationis esse: et apud Ciceronem remansit cuicui et apud Terentium. nam Terentius dixit «quia spolies, mutiles,
Abbreviated transcription (Latin):
ellũ. Quaratione dixi magis praesentes & talẽ cõparationẽ feq
ei : quiforis ẽ & quintus ẽ ꝓpt̃ adubii coniunstionẽ: Eccequae
parsorationis ẽ. ad uerbiũ ẽ demonstrantis Que tdmodu
dico ellũ nihil significat ellũ nisi ecce illum: Ergo non possũ
dicere Niside ea ꝑsona quac̃ uideo. ut demonstraent ille hoc dexerit
eccc enim hoc adũbiũ non congruit nisi rei quae potest de monstraors
diccte Nisimcgis demonstractiue . ut sint cedpsonces & significan
quae possint &icm ostendi sic hccbes in ipso donccto. ut illae sin
ꝑsonae demonstrectiuae quaeforiss. maegistacm̃ p̃sentes
quae intussunt: ut putao uirgilius scripsit bacolica &iam si fousẽ
dico hicẽ: Non autẽ possũ dicere sip̃ sense hicẽ: s dico eccũ
quiscripsit. qucc si ecceeũ : ut & de monstrectiuũ adũbiũ ponat
& praesentẽ ostendc̃ hoc pot̃ adhiberi differentiae causcc

Expanded text:
ellum. qua ratione dixi magis praesentes, et talem conparationem feci ellum. qua ratione dixi magis praesentes, et talem conparationem feci eius qui foris est et qui intus est? propter aduerbii coniunctionem. pars orationis est? aduerbium est demonstrantis. quem ad modum dico ellum? nihil significat ellum nisi ecce illum; ergo non possum dicere nisi de ea persona, quam uideo, ut demonstranter ille hoc dixerit. ecce enim hoc aduerbium non congruit nisi rei quae potest demonstrari; dicere, nisi magis demonstratiua ut sint ad personas et significent quae possint etiam ostendi. sic habes in ipso Donato, ut illae sint personae demonstratiuae quae foris sunt, magis tamen praesentes quae intus sunt. ut puta Vergilius scripsit bucolica: etiam si foris est, dico: hic est; non autem possum dicere, si praesenqui scripsit, quasi ecce eum, ut et demonstratiuum aduerbium ponam et praesentem ostendam. hoc potest adhiberi differentiae causa.