comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
millo eitremo examine. qñ saparabunt᷑ iusti ab iuustis.
S hic sic adã expulso spes remansit rodeun aiad uitã
ꝑpenitentiã. ita p̾scisis a ligno uit pata facuraẜ ri
pulint redire ad ueniã. Ubi cũ penitentia intserit
certa spes ꝑcipiat᷑. qr iã uite amixtꝰ moriñ potent.

Expanded text:
illo ultimo examine, quando separabuntur justi ab injustis. Sed hic sicuti Adam expulso spes mansit redeundi ad vitam per poenitentiam, ita praecisis a ligno vitae patet facultas, si velint redire ad veniam. Ubi cum poenitentia intercesserit, certa spes percipitur, quia jam vitae admistus, mori non poterit,
Abbreviated transcription (Latin):
qͣs ipse mag̾ uelit elig̾e ꝗͣ repbare Sidesꝰ
ubi posita ei. ⁊ in telliges quio fac̾e debei. Posa
epĩ spons tuus intelinio ubi mulieres orus¬
t uaria pigm̃ta ⁊ uarias sp̾es dedit. cibosq
ad sanitatem quicꝗͣd adrefectionem: qͥcqͥd adre¬
ꝑandam spẽm. qͥcquid ad augendũ decorem
ualere pot᷑ tribuit. Caue gͦ ne ad excolendĩ
sit eiꝰ consortio inueniaris. Preꝑa toꝰ sic̃ decet
pauore ñ modico. Nam ꝗͣtuni ox ub̾ tuis mn¬
telligi dat᷑ mutaui ꝓpositũ. s ñ euasiꝑiłm¬

Expanded text:
quos ipse magis velit eligere quam reprobare. Vide ergo ubi posita es, et intelliges quid facere debes. Posuit enim te sponsus tuus in triclinio, ubi mulieres ornantur, varia pigmenta et diversas species dedit, cibosquead sanitatem, quidquid ad refectionem, quidquid ad reparandam speciem, quidquid ad augendum decorem valere potest, tribuit. Cave ergo, ne ad colendam sit! ejus consortio inveniaris. Praepara te sicut decet pavore non modico. Nam quantum ex verbis tuis intelligi datur, mutavi propositum, sed non evasi
Abbreviated transcription (Latin):
cepisti q̃ isli dispicent. Non enĩ ta statũ ꝗͣ ꝓposus
sauit̾ afficere. ut ĩ tota qdamͦ a semcripsa ab aliena¬
N & nestio qͥ abstrahi incipia: Subito enĩ innouo &
ita ĩmutor. & bene m̃ esse incipit ult᷑ ꝗͣ dicee sufficiã.
ambarat᷑ c̃scientia. in obliluonẽ nenit om̃is p̃titoꝵ¬

Expanded text:
coepisti quae illi displicent. Non enim tam statum quam propositum aviter afficere, ut jam tota quodammodo a memetipsa abalienari, et nescio quo abstrahi incipiam. Subito enim innovor et tota immutor, et bene mihi esse incipit ultra quam dicere sufficiam. Exhilaratur conscientia, in oblivionem venit omnis praet
Abbreviated transcription (Latin):
se unctꝰ ÷ oleo leticie. ut ab uncto sit unct. qr
adhuc differor qm ad aplerus sponsinec dum ꝑue¬
nire ꝓossum᷑ H. Nescis gͦ anuna nescis ꝗͣ feda ꝑͣ ku
isti. ꝗͣ polluta. ꝗͣ deformis ⁊ iqͣlida. discissã ⁊ dilłipa¬
ta ortu horrorẽ ce enormitate plena Et qͦ mͦ tã
cito in illum pudorił &e castitatis thalaniũ intͦdu¬
ei exꝑetis nͥ p saltem cura aliꝗͣ ⁊ studio exculta
taris. ħ ÷ ꝗ itte tuus spont ad huc pͤsentiã suam
tͥ subtͣlnt. or nec dũ ĩ mutuos ãplexus ce dulor osou

Expanded text:
se unctus erat oleo laetitiae, ut ab uncto sit unctus, qse unctus erat oleo laetitiae, ut ab uncto sit unctus, qadhuc differor, quoniam ad amplexus sponsi necdum venire possum? HOMO. Nescis ergo, anima mea, nescis quam foeda prius fuisti, quam polluta, quam deformis et squalida, discissa et dissipata, omni horrore et enormitate plena. Et quomodo tam cito in illum pudoris et castitatis thalamum introduci expetis, nisi prius saltem cura aliqua et studio exculta taris, hoc est quod iste tuus sponsus adhuc praesentiam suam tibi subtrahit, et necdum in mutuos amplexus et dulcia o
Abbreviated transcription (Latin):
audisti ab inicio usq ad hanodiem ꝗͣ multe gn̾ati¬
ones homit̾i ꝑtͣnsierint q̃ om̃ssine̾ cognitio̾e dei¬
delapse sunt. Om̃ib ilł te redeintortuus .&r ama
putas p̾lata es ilł om̃ib Nũ ꝗͥd fornor : nũqͥd sa¬
pientiar Numquid nobilior Nũguid ditior ditiorꝰ
om̃ib ilł fiusti qui hanc p̃ ilł om̃ib spalem speti¬
alem gr̾am sortri morusti Quot fortes. quot
sipientes. qͦt nobiles. qͦ diites ibi fuert. ar tnͣu
nu̾si relicti e abiecti ꝑiert̾.Tu sola p̃ om̃ib ilł is
supta es .& qͣre ħ inte factum sit. nullam p̃t᷑ gͣui¬
itam saluatons tui caritatem. causam inuenire
potes . Clegit gͦ & p̃elegit te sponsus tuus amator
nuis redemptor tuus ds̃ iiui.elegit te momib
&e assũpsit te ex omĩo & amauit te p̃om̃ib No¬
mine suo uocauit te. ut menioriale eiꝰ semꝑe̾et
apud te. Uoluit te participeni ẽe in noi̾e. par¬
ticipem in nõis u̾itate. qm̃ iuputte illo qͦ orip¬

Expanded text:
audisti ab initio usque ad hanc diem, quam multae generationes pertransierunt, quae omnes sine cognitione Deidilapsae sunt. Omnibus illis te redemptor et amatputas praelata es illis omnibus? Nunquid tu fortior, nunquid sapientior, nunquid nobilior, nunquid ditior illis omnibus fuisti, quia hanc prae illis omnibus specialem gratiam sortiri meruisti? Quot fortes, quot sapientes, quot nobiles, quot divites ibi fuerunt? et tamen universi relicti et abjecti perierunt. Tu sola prae omnibus illis assumpta es, et quare in te hoc factum sit, nullam praeter gratuitam Salvatoris tui charitatem, causam invenire potes. Elegit ergo et praeelegit te sponsus tuus, amator tuus, Redemptor tuus, Deus tuus. Elegit te in omnibus, et assumpsit te ex omnibus, et amavit te prae omnibus. Nomine suo vocavit te, ut memoriale ejus semper esset apud te, voluit te participem esse in nomine, participem in nominis veritate, quoniam unxit te illo quo et ip
Abbreviated transcription (Latin):
n qͣ ania mea om̃ib te platam aspioe.
tale ce tam excellems existendi boñ uidesũ
accepisse. D nec hic t̾minari poruit mun¬
ficentia largitoris oꝑtimi. Ad huo aliquid
plus dedit. or mag̾ nos ad suam similitudi
nem tͣxit. Coluit ad se there ꝑsimilitu¬
dinem qͦs ad se tͣxit ꝑdilextionem. Dedit¬

Expanded text:
n quo, anima mea, omnibus te praelatam aspice, quos tale et tam excellens existendi bonum vides non accepisse. Sed nec hic terminari potuit munificentia largitoris optimi. Adhuc aliquid plus dedit, et magis nos ad similitudinem suam traxit; voluit ad se trahere per similitudinem quos ad se t
Abbreviated transcription (Latin):
axxoplo bone oꝑationis tãꝗͣ liliũ suo odore cogͥnoscũ.
r estat ut efficiat᷑ p̃dicatar. & catholics doctne
m pͥitis ileli intͥposione diuidebat᷑. in qd pori¬
qidi frx solus ae semel in anno cũ sanguine ingͥoie
qͥ e qͥnta di suis s̃parat ignorantię cecitate rognosccrt
non possumꝰ. pontifex aut̃ in anno ꝗͥ semel cũ sanguine

Expanded text:
xemplo bonae operationis tanquam lilium sua odore cognoscitur, restat ut efficiatur praedicator, et catholicae doctrinae a primo veli interpositione dividebatur, in quod pontifex solus et semel in anno cum sanguine ingrediequae et quanta Deus suis praeparet ignorantiae caecitate cognoscere non possumus. Pont
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ pꝰ resurrectionẽ qͥd̾e ex toto ÷ in uđ ibilis. ĩ passibu
in diui fibilis. ita ut noc sanguis sino carne. nec ca
sine sanguine.Nec utrũq sine humana anuna
neo tota humana nat᷑a sino ubo di sibi ꝑsonalis
adiuncto. ⁊ id̾o lic in alt̾ut᷑ sp̃e totꝰ sumatat. tũ ꝓ

Expanded text:
 resurrectionem quidem ex toto est invisibilis, impassibilis, indivisibilis: ita ut nec sanguis sine carne, nec caro sine sanguine, nec utrumque sine anima humana, nec tota humana natura sine Verbo Dei sibi personaliter counito. Et ideo licet in alt
Abbreviated transcription (Latin):
ta sunt aliquid aliqn̾ ignorasset ex his quę sunt maxime cum illud. qđ exepła ad he¬
breos ad ia conꝓbandum memoraui alio sensu qͥ non ita uideatur absurctꝰ possit intelli¬
gi. ut hoc qđ dictum ẽ : didicit non ad ipsũ capud referatur in sui ꝑsona s ad corpꝰ
euis qđ ẽ eccłia ⁊ sit ita sensus. Et didicit ex his que passus ẽ obedientiam. Hoc ẽ obe¬
dientiam didicit in suo corpore. exhis quȩ passus in capite: Nam illa mors. illa crux.

Expanded text:
ta sunt, aliquid aliquando ignorasset ex iis quae sunt: maxime cum illud quod ex Epistola ad Heta sunt, aliquid aliquando ignorasset ex iis quae sunt: maxime cum illud quod ex Epistola ad Hebraeos ad id comprobandum commemoravi, alio sensu, qui non ita videatur absurdus, possit intelligi; ut hoc quod dictum est, didicit, non ad ipsum caput referatur in sui persona, sed ad corpus ejus, quod est Ecclesia; et ita sit sensus: Et didicit ex iis quae passus est obedientiam, hoc est, obedientiam didicit in suo corpore ex iis quae passus est in capite. Nam illa mors, illa crux,
Abbreviated transcription (Latin):
se ita fr̃ib non consociant. s econtrario aut flentib insultant. aut gaudentibus de¬
rogant. dum qd̵ in illis ẽ. ui se non sentiunt. quia similiter affecti ñ sunt ueritatem
in proximis qualiter dep̾hendere possunt: Bene namq conuenit illis illud uulgare
ꝓuerbum Neseit sanus quid sentiat eger. aut plenꝰ quid patiatur ueiunus. Qc eger
egro. ⁊ ieiunus ieiuno. quanto propinqͥus. tanto familiariꝰ conpatiuitur: Sicut enĩ pu¬
ra ueritas. ñ nͥ puro ende uidetur. sic miseria frĩs ueriꝰ misero corde sentitur: S ut
ob alienam miseriam cor miserum habeas. opottet ut tuã prius agnoscas. ut ꝓxi¬
mi mentem in tua inuenias ⁊i ex te noueris qualit̾ illi subuenias exemplo scilieet
saluatoris nr̃i qui pati uoluit. ut compati sciret miser sieri. ut misereri discero
tur quod dixi dei sapientiam̃ xp̃m didicisse i isccłiam quasi is ꝑ que omĩa fac¬

Expanded text:
ro ita se fratribus non consociant, sed e contrario aut flentibus insultant, aut gaudentibus dero ita se fratribus non consociant, sed e contrario aut flentibus insultant, aut gaudentibus derogant, dum quod in illis est, in se esse non sentiunt, quia similiter affecti non sunt, veritatem in proximis qualiter deprehendere possunt? Bene namque convenit illis illud vulgare proverbium: Nescit sanus quid sentiat aeger, aut plenus quid patiatur jejunus. Et aeger aegro, et jejunus jejuno quanto propinquius, tanto familiarius compatiuntur. Sicut enim pura veritas non nisi puro corde videtur; sic miseria fratris verius misero corde sentitur. Sed ut ob alienam miseriam miserum cor habeas, oportet ut tuam prius agnoscas: ut proximi mentem in tua invenias, et ex te noveris, qualiter illi subvenias, exemplo scilicet Salvatoris nostri, qui pati voluit, ut compati sciret; miser fieri, ut misereri discerettur, quod dixi Dei sapientiam Christum didicisse misericordiam; quasi is per quem omnia fa
Abbreviated transcription (Latin):
ipsos diiudicando: In ꝓximis eoꝵ malis compatiendo In sui natura. mundo cor¬
e contemplamdo: Obserua sic̃ numeriun. ita ⁊ ordinem: Primo te doceat ueritas ipser
qđ̃ priꝰ in peoxtinis quã in siui debeat inquiri natura: Post hec accipies cur prius
in te quã in proxinis inquirere debeas: In numero siquidem beatitudinum quas
suo sermone distinxit. prius musericordes quã mundicardes posuit Misericordes
quippe cio inpximis ueritatem deprehendunt̃. dium suos affectus inilo extendunt dũ
sic ꝑ caritatem se illis conformant. ut illoꝵ uł bona uł mala tanquã proyͥa sente¬
ant: Cum infirmis informantur. con scandalitatis uruntur gaudẽ con gaudentib:
flere cum flentib cũsueuerunt:. Hac caritate fr̾na cordis acie munidata ueritatim
delectantur in sui contẽplari natura. pro cuiꝰ amore mala tolerant aliena: Qui uͦ¬

Expanded text:
ipsos dijudicando: in proximis, eorum malis compatiendo: in sui natura mundo coripsos dijudicando: in proximis, eorum malis compatiendo: in sui natura mundo corde contemplando. Observa sicut numerum, ita et ordinem. Primo te doceat Veritas ipsa, quod prius in proximis quam in sui debeat inquiri natura. Post hoc accipies, cur prius in te, quam in proximis inquirere debeas. In numero siquidem beatitudinum, quas suo sermone distinxit Dominus, prius misericordes, quam mundicordes posuit . Misericordes quippe cito in proximis veritatem deprehendunt, dum suos affectus in illos extendunt: dum sic per charitatem se illis conformant, ut illorum vel bona, vel mala, tanquam propria sentiant. Cum infirmis infirmantur, cum scandalizatis uruntur . Gaudere cum gaudentibus, flere cum flentibus consueverunt . Hac charitate fraterna cordis acie mundata, veritatem delectantur in sui contemplari 362 natura, pro cujus amore mala tolerant aliena. Qui ve
Abbreviated transcription (Latin):
iusti epulantur inconspectudĩ et delectantur in lecicia. ut iam non soquens
in amaritudine animȩ meȩ dicam do noli me condẽpnare. s cpulanelo in ati¬
mis suceritatis ⁊ ueritatis. letus cantem in uiis dñi. qm̾ magna e̾ gła dnĩ
Bona tñ ua humiutatis. qͣ uitas inqͥrtur. caritas adquiritur. gn̾ationes sa¬
puentiȩ participant᷑.  Deniq sicut sinis legis xp̃s. sic ꝑfectio humilitatis cogni¬
cio uirtutis. Lp̃s cũ  uenit attulit gr̾am Ueritas quib in notuerit. dat carita¬
cem: In notescit aut̃ humilib. humilib autẽ dat gr̃am. Diri ut potui quo fru¬
ctu bumilitatis gractꝰ ascendi debeant. dicam ut potero quo ordine ad ꝓpositũ
possus distingo quatimis ex hoc clarius innotescat ad quẽ trium ueritatis du¬
oderimus humilitatis pertingat:
N quirtmnus namq uertatem in nobis. inꝓxiis in sui natura In nobis nosuet¬

Expanded text:
justi epulantur in conspectu Dei, et delectantur in laetitia, ut jam non loquens justi epulantur in conspectu Dei, et delectantur in laetitia, ut jam non loquens in amaritudine animae meae, dicam Deo, Noli me condemnare: sed epulando in azymis sinceritatis et veritatis, tur, charitas acquiritur, generationes sapientiae participantur. Denique sicut finis legis Christus, sic perfectio humilitatis, cognitio veritatis. Christus cum venit attulit gratiam: Veritas quibus innotuerit, dat charitatem. Innotescit autem humilibus: humilibus ergo dat gratictu humilitatis gradus ascendi debeant: dicam, ut potero, quo ordine ad propositpossum, distinguo: quatenus ex hoc clarius innotescat, ad quem trium veritatis, duodecimus humilitatis pertingat. Inquirimus namque veritatem in nobis, in proximis, in sui natura. In nobis, nosmet
Abbreviated transcription (Latin):
ntib pͣsto ẽ. ꝓhibente timore. nec ꝑfectis satis ẽ ꝓro babundantiori contemplatio¬
nũ aulcedine: Hiĩ adhuc a noxiis carnalum delictacionũ humorib tunoris
a marissina pocione purgandi. nundum lactis dulcediem expiuntur. illi iam
auulsi a lacte epulari ab introitu głȩ głiosius delictantur solis mediis id ẽ. ꝓfi¬
cientib ita iam melleas quasdam sorbitiuncłas caritatis exꝑtis. ut illis interum
ysui teneritate contrmpti sunt. Primꝰ gͦ eibus e̾. humilitatis : purgatorius cũ
amaritudine. scas caritatis. consolatoriꝰ cũ dulcedine. tereius concemplationis
solidus con forticudie Ci michi: dñe as uirtutum quousq irasciris suꝑ ora¬
tionem serui tui. cibabis me pane lacrunarum : et potũ dabis michi in lacri¬
mis. Quis me inuitabit ad aliud uł medium. ac dulce caritatis conuiuium uͥ

Expanded text:
ntibus praesto est, prohibente timore; nec perfectis satis est, pro abundantiori contemplationtibus praesto est, prohibente timore; nec perfectis satis est, pro abundantiori contemplationis dulcedine. Hi adhuc a noxiis carnalium delectationum humoribus, timoris amarissima potione purgandi, nondum lactis dulcedinem experiuntur: illi jam avulsi a lacte, epulari ab introitu gloriae gloriosius delectantur: solis mediis, id est proficientibus, ita jam melleas quasdam sorbitiunculas charitatis expertis, ut illis interim pro sui teneritudine contenti sint. 5. Primus ergo cibus est humilitatis, purgatorius cum amaritudine: secundus charitatis, consolatorius cum dulcedine: tertius contemplationis, solidus cum fortitudine. Heu mihi, Domine Deus virtutum! quousque irasceris super orationem servi tui, cibabis me pane lacrymarum, et potum dabis mihi in lacrymis? Quis me invitabit ad illud vel medium ac dulce charitatis convivium: ubi
Abbreviated transcription (Latin):
nis consistens. diu̾sarum odore uirtutũ uelud diu̾si gn̾is flagrantia pigñtoꝵ
esurientes reficit. iocundat reficientes. Ibi siquid opponitur pax. patientia.
benignitas. longanimitas gaudiũ in sp̃u scõ. et si quę sunt aliȩ ueritatis
culo suas epulas. panem scilie doloris ⁊i uinun cõnpunctionis. quas pͥmo uttas
incipientib offeit quib utiq dicitur. Surgite pꝰquã sederitis. qiu manducitis
panem doloris Habe ibidem contemplatio ex adipe frimenti. solidum cibum
sapientis eon uino qđ letificat cor heminis. ad quẽ ueritas ꝑfectos inuitat dic¬
ens. Comedite amici mei ⁊ bibite. et inebriamini Rim̃i Neclia inquid carit¬
acduc solulum cibum minꝰ coꝑe possunt. lacte int̾m caritatis ꝓ pane. oleo ꝓ uino
nutriende sit̾ Quȩ recte media describitur. quia eius suauitas nec incipie¬

Expanded text:
nis consistens , diversarum odore virtutum, velut diversi generis fragrantia pigmentorum, nis consistens , diversarum odore virtutum, velut diversi generis fragrantia pigmentorum, esurientes reficit, 561 jucundat reficientes. Ibi siquidem apponitur pax, patientia, benignitas, longanimitas, gaudium in Spiritu sancto: et si quae sunt aliae veritatis culo suas epulas, panem scilicet doloris et vinum compunctionis, quas primo Veritas incipientibus offert, quibus utique dicitur: Surgite postquam sederitis, qui manducatis panem doloris . Habet ibidem contemplatio ex adipe frumenti solidum cibum sapientiae, cum vino quod laetificat cor hominis, ad quae Veritas perfectos invitat, dicens: Comedite, amici mei, et bibite; et inebriamini, charissimilum solidum cibum minus capere possunt, lacte interim charitatis pro pane, oleo pro vino nutriendae sunt. Quae recte media describitur, quia ejus suavitas nec incipie
Abbreviated transcription (Latin):
fallere nolunt ita folli non norunt ut uidet si sit intelligens aut requirens dm̃
An non tibi de alto uidetur clamare ac dicere. requirentib se nouit enĩ qui sunt
eiꝰ. trausite ad me om̃s qui concupiscitis me ⁊ agenerationib meis in plemini: &
illud. Clenite acl me qui laboratis e onerati estis. ⁊⁊ ego uos resiciam. Uenite in¬
quit. Quo: Ad me ueritatem. Qua: ꝑ humilitatem: Quo fructu: Ego uos re¬
ficiam: S quȩ ÷ refectio quã uitas ascendentib ꝑmit̾tit. ꝑuenientib reddit:
An forte ipsa ẽ ħaritas: Ad hanc quippe ut ait beatus benedictus ascensis ou¬
nib humilitis gradib monachus max ꝑueniet. Uere dulcis ⁊ suaius cibus ca¬
ritas quȩ fessos alleuat. debiles roborat. mestos letificat Iugum deniq uerita¬
cis. facit suaue & onus leue Bonus cibus caritas. quȩ mẽdia in ferctilo salomo¬

Expanded text:
fallere nolunt, ita falli non norunt, ut videret si est intelligens aut requirens Deum. fallere nolunt, ita falli non norunt, ut videret si est intelligens aut requirens Deum. An non tibi de alto videtur clamare ac dicere requirentibus se novit enim qui sunt ejus: Transite ad me, omnes qui concupiscitis me, et a generationibus meis implemini? et illud: Venite ad me, omnes qui laboratis et onerati estis, et ego vos reficiam . Venite, inquit. Quo? Ad me veritatem. Qua? Per humilitatem. Quo fructu? Ego vos reficiam. Sed quae est refectio, quam Veritas ascendentibus promittit, pervenientibus reddit? An forte ipsa est charitas? Ad hanc quippe, ut ait beatus Benedictus, ascensis omnibus humilitatis gradibus monachus mox perveniet . Vere dulcis et suavis cibus charitas, quae fessos allevat, debiles roborat, moestos laetificat. Jugum denique Veritatis facit suave, et onus leve. 4. Bonus cibus charitas, quae media in ferculo Salomo
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ hic legis lator tsi dulcis ⁊ rectus dñs. qͥ legem dedit deliquentib in uia.
In uia quippe delinqunt. qͥ ueritatem derelinquunt: S ñqͥd uł sic adulci de
relinquntur: Ipsis gͦ dulcis ⁊ rectus dns legeni dat humilitatis uiꝰam. ꝑ quã
redeant ad cognitionem ueritatis Dat occasionem recuꝑande salu̾tis. q dul¬
cis eͥ. non tm̃ absq disciplina legis quia rectus ẽ. Dulcis quia ꝑtre ñ patit᷑:
Rectus quia punire non obliuiscitur: Hanc itaq legen qua redit᷑ ad ueritatẽ
odecim gradib ascensis ueritas apprehendatur. Ilud quoq quod u scala illa qͣ
in typo humilitatis iacob monstrata ẽ. dñs desuꝑ innixus aparuit. quid nolus ali¬
ud uinuit. nͥ qđ in culmine humilitatis cognitio constituitur ueritatis: Dñs
quipe de sũmitate scale ꝓspiciebat suꝑ filios hominũ. tanquã uitas cuiꝰ oculi sic̃

Expanded text:
est hic legislator, nisi dulcis et rectus Dominus qui legem dedit delinquentibus in via? est hic legislator, nisi dulcis et rectus Dominus qui legem dedit delinquentibus in via? In via quippe delinquunt, qui veritatem derelinquunt. Sed nunquid vel sic a dulci Domino derelinquuntur? Ipsis ergo dulcis et rectus Dominus legem dat viam humilitatis, per quam redeant ad cognitionem veritatis. Dat occasionem recuperandae salutis, quia dulcis est; non tamen absque disciplina legis, quia rectus est. Dulcis, quia perire non patitur; rectus, quia punire non obliviscitur. CAPUT II. Quo fructu ascendantur odecim gradibus ascensis, veritas apprehendatur. Illud quoque quod in scala illa, quae in typo humilitatis Jacob monstrata est, Dominus desuper innixus apparuit , quid nobis aliud innuit, nisi quod in culmine humilitatis constituitur cognitio veritatis? Dominus quippe de summitate scalae prospiciebat super filios hominum tanquam Veritas, cujus oculi sicut
Abbreviated transcription (Latin):
xpͣm. Uel sic: Quasi tu dicas. Uiam consiło. id e̾ humilitatem. fructũ desido
ueritatem: S q si cantus ẽ. labor uie ut ad optatum lucrum non possum ꝑue¬
nire: Respondet Ego sum uita id ẽ. uiaticum quo sustenteris in uia: Clamat
gͥ errantib ⁊ uiam ignorantib ego sum uia: Dubitantib i non credentib ego
sum ueritas. Iam ascendentib s lassescentib ego sum uita: Satis ut reor ost
a suꝑbis ⁊ reuelasti ea paruulis hoc ẽ. humilib. Et in hoc apparet quod
uitas quȩ suꝑbis abscondit̾ humilib reuelatur: Humilitatis uͦ talis potest
eͣt. disfinitio. bumilitas ẽ uirtus qua bomo uerissima sui oognitione sibi ipłe
nilescit: Hec aut̃ conuenit his qui ascensionib in corde dłpositis. de uirtuti
in uirtutem. id ẽ de gradu in gradum ꝓficiunt. donee ad cuimen humili¬
tatis ꝑuenuint in quo uelut in sẏon. id c̾. in speculatione positi ueritate̾
& benedic tionem. Hoc ẽ qui uissit humilitatem ꝑducet ad ueritatem. Quis ul

Expanded text:
si tu dicas: Viam considero, id est humilitatem: fructum desidero, veritatem. Sed quid si tantus est labor viae, ut ad optatum lucrum non possim pervenire? Respondet: Ego sum via, id est viaticum, quo sustenteris in via. Clamat igitur errantibus, et viam ignorantibus, Ego sum via: dubitantibus, et non credentibus, Ego sum vera superbis, et revelasti ea parvulis , hoc est humilibus. Et in hoc apparet quoelatur. 2. Humilitatis vero talis potest esse definitio: Humilitas est virtus, qua homo verissima sui agnitione sibi ipsi vilescit. Haec autem convenit his qui ascensionibus in corde suo dispositis, de virtute in virtutem, id est de gradu in gradum proficiunt, donec ad culmen humilitatis perveniant, in quo velut in Sion, id est in speculatione, positi, veritatem et benedictionem; hoc est, qui jussit humilitatem, perducet ad veritatem. Quis vero
Abbreviated transcription (Latin):
m̃sa regis eundem cibũ comedisti. &e eundem potũ
bibisti Si forte it̾m polluta es. he̾s lacͥmas qͥb it̾m
te abluas. it᷑m unctio emarcuit inte. ꝑ bonam oe
piam deuotionẽ it̾m te ungas. It᷑m diurno ieui¬
nio confecta es. it̾m lacͥmis abluta. ce pie contͥti¬
onis unctione renouati ad refectionem tuã re¬
deas. Uide quã pia dispensatione tibi ubiq c̃currit᷑.
ñ habuisti & datũ : tͥ. ꝑoidisti te restauratur tibi.
nusqͥuã derelinq̃ris. ut scias quantũ ille ie diligat
iterũ atq iterũ si tu uolueris reparare. P quot

Expanded text:
Regis eumdem cibum comedisti, et eumdem potum Regis eumdem cibum comedisti, et eumdem potum bibisti. Sed forte iterum polluta es, habes lacrymas, quibus iterum te abluas. Iterum unctio emarcuit in te, per bonam et piam devotionem iterum te ungas. Iterum jejunio diuturno confecta es: iterum lacrymis abluta, et piae devotionis unctione renovata ad refectionem tuam redeas. Vide quam pia dispensatione tibi ubique concurritur. Non habuisti et datum est tibi, perdidisti et restauratur tibi, nusquam derelinqueris, ut scias quantum ille te diligat,iterum atque iterum si tu volueris reparare. O quot
Abbreviated transcription (Latin):
dam mͦ. fedas⁊ tͥꝑes diligit. ita ae gͣtiuto eisadar¬
ab ipso accipiant unͣ illi placeant. Ut oe ħ ad dileo¬
tionem ꝑtine scias ꝗ habesuñ ornare te possis q̃utiq
exte nicħ habes nͥ ab illo acceꝑis. Primũ: fonsba¬
ptismu hioposit. & lauacrũ regenationis. in qͦ sordes¬
pͣtitoꝵ tͥmiñ abluis. Dem̃ cͥsma & dleum. in cuiꝰ un¬
ctione spũsco liniris P ost hec delibuta &e nnc li¬
one letioie ꝑsusa admensam uenis oe ꝑcipis ibi ali¬
nĩtum corꝑris &e sanguinis xp̃i q̃ int̾ius saginata atq
refectu noriam illam p̃t̾ctoꝵ ieuinorum matiem
depellis or pͥstina plenitudie iq fortiiudine re¬
ꝑata rurẜ qͣdam mͦ iuuenescis. Dem̃ uestimta bo¬
ce orationib cũ sacris uigiluis. aliisq oꝑib pietatis
qͣsi qͦdam uario ornatu deaꝵaris Ad uitimũ secun¬
tur a romata nirtutũ qͣrũ odor suauo spirans
dearis. & mag̾ leta. mogis alacͥs magio sospesef¬
utr ũne ad huo aliquid hoꝵ ꝑceꝑi᷑ Certe nifon¬

Expanded text:
odammodo foedas ac turpes diligit, ita et gratuito eis ad orab illo accipiant unde illi placeant, ut etiam hoc ad dilectionem pertinere scias, quod habes unde ornare te possis, quae utique ex te nihil habes, nisi ab illo acceperis. Primum est fons baptismi hic positus, et lavacrum regenerationisiminum abluis. Deinde chrisma et oleum, in cujus unctione Spiritu sancto liniris. Post haec delibuta et unctione laetitiae perlusa ab mensam venis, et percipis ibi alimentum corporis et sanguinis Christi, quo interius saginata atque refecta noxiam illam praeteritorum jejuniorum maciem depellis, et pristina plenitudine atque fortitudine reparata rursus quodammodo juvenescis. Deinde vestimenta boet orationibus, cum sacris vigiliis, aliisque operibus, pietatis, quasi quodam vario ornatu decoraris. Ad ultimum sequuntur aromata virtutum, quarum odor suave spirans dearis, et magis laeta, magis alacris, magis sospes efutrumne adhuc aliquid horum perceperis? Certe in fon
Abbreviated transcription (Latin):
onũno himiana infirmitas tolerat. ꝗ iꝑse
ut diligam te᷑ Et tñdiligam tẽ due foritudo mea
firm̃tum meũ refugium meũ. libatornieus. ds̃
mis adiutor m̾s ꝓtectorm̾s. ꝯ cormi salutis meł. e.
susceptor m̾s. oe quant̃ ad huc dicagti: Tues dns di
tot &e tanta bona accepimꝰ Neq enĩ contentꝰ
tt cum tam de bonis ꝗͣ de mał nris om̃ib sin¬
de p̃ cet̾is mulus d̾e tuis secretis reuelata intelliga
Alios coerancos meos in tenebris dereliquisti. ormͥ¬
rius cognostere te̾. puruis diligo te.secrenus
sincerius credere inte ardentius sequite Tu
dedisti mͥ sensũ capaceni. in tellectum facilem
memoriam tenacem lingua disertũ sermo¬
nem gͣtum. doctrinã suadibilem. efficatiã inoꝑe
gramꝰ inconu̾satione. ꝓuoctum in studus. offec¬
tum in ceptis. solam̃ in adu̾sis. cautelamĩ ꝓsꝑiᷤ¬

Expanded text:
omnino humana infirmitas tolerat, quod iput diligam te? Et tamen diligam te, Domine, fortitudo mea, firmamentum meum, refugium meum et liberator meus, Deus meus, adjutor meus, protector meus, cornu salutis meae, et sustot et tanta bona accepimus? Neque enim contentus ut eum tam de bonis quam de malis nostris omnibus sinet prae caeteris multis de tuis secretis revelata intelligam. Alios coaetaneos meos in tenebris ignoraverius cognoscere te, purius diligere te, sincerius credere in te, ardentius sequi te. Tu dedisti mihi sensum capacem, intellectum facilem, memoriam tenacem, linguam disertam, sermonem gratum, doctrinam suasibilem, efficaciam in opere, gratiam in conversatione, provectum in studiis, effectum in coeptis, solamen in adversis, cautelam i
Abbreviated transcription (Latin):
decorem carritꝑos. ne go amisso. uł ĩminuto
ã pliꝰmisera fieres. ꝗͣ eo non accopto uł ñꝑ
fecto misera fuisses ne te cũ dampno amissẽ
pulcͥtudinis simul torqueret confusio fedi¬
taris. ⁊ abiecta iulior fieres. ꝗͣ si recepta ñ fuis.¬
ses Istud gͦ custodiendum ꝑ illad cauendũ fuc¬
rit. ut istud custoditũ ꝑfisteret. ⁊ illud catitũ ñe

Expanded text:
decorem corrumperes, ne eo amisso vel immunito amplius misera fieres, quam eo non accepto vel non perfecto misera fuisses, ne te cum damno amissae pulchritudinis simul torqueret confusio foeditatis, et abjecta vilior fieres quam si recepta non fuisses. Istud ergo custodiendum et illud cavendum fuerat, ut istud custoditum persisteret, et illu
Abbreviated transcription (Latin):
reciꝑe ñ meruert̃. Pius gͥ omib illis dilecta es
qi tibi tã benissune amissũ reddit. qd illis ꝑditũ
Si magna oꝑa facis mised̾it̾ sublimaris. si n facis
magna oꝑ forsitan salubrit humiliaris. Melius
nouit ille qͥd tibi expediat quã tu. & ob hoc si uis
bene de ilo sentire. totũ ꝗd ab illo tibi fit. bene
fieri intellige. foite gr̾am uirtutũ ñ habes.s. dũ
uicioꝵ ĩpulsu c̃cuteris melius in humilitate
s semꝑ cum timora ⁊ reuentia oraeum ut ꝗͦ¬
admodũ ipse nouit tͥ subueniat. siqͣ adhuc int̾e
mala remanser̃t. pie diluat siqͣ mohoata si
bona benigne ꝑficiat & ea qͣipse uoluerit
ma ad se ꝑducat᷑. Quid ł ampliꝰ dicã: Estne¬

Expanded text:
meruerunt. Plus ergo omnibus illis dilecta es, quia tibi tam benigne amissum redditur, quod illis perditum Si magna opera facis; misericorditer sublimaris. Si non facis magna opera, fortassis salubriter humiliaris. Melius novit ille quid tibi expediat quam tu, et ob hoc si vis bene de illo sentire, totum, quod ab illo tibi fit, bene fieri intellige. Forte gratiam vitutum non habes, sed dum vitiorum impulsu concuteris, melius in humilitate sed semper cum timore et reverentia ora eum, ut quemadmodum ipse novit tibi subveniat. Si qua adhuc in te mala permanserunt, pie diluat, si qua inchoata sunt bona benigne perficiat, et ea te qua ipse voluerit via ad se perducat. Quid tibi amplius dicam? estne
Abbreviated transcription (Latin):
estis. Alienas uos a sorte mea iudico. & uob̾cũ deuiceps
nullã cõmunionẽ habere uolo. Habeo alitid exẽplaren
c̃formari cupio. & ad illud iugit̾ respicio. ac ꝗͥtił possõ
magis sẽꝑ ac magis erinde sumlitudinẽ tͣho. ex qͥ& ho
a pͥncipio nr̃i sermonis multa q̃ aduersari uidelunt
dilectioni in mediũ adduxeris. & qd̾ oxeis seꝑ ñ ufr¬
mata s aplĩ coͣꝓbata sit uirtꝰ dilectionis. ditisti
dilectionẽ singularẽ parit̾ &e cõmunẽ esse ñ poli
s inde ꝓbata est ãpliꝰ mirabilis. qd̃ demonstrata.
cõmunis esse e singłaris. dixisti rursus tt ꝑfeli
ñ diligi. eoqd̾ ad cultũ electã andieras. & adhꝑe
ad talamũ alsũptã ñ uiduti. S in itũ ostendr eu

Expanded text:
estis. Alienas vos a sorte mea judico, et vobiscum deinceps nullam communionem habere volo. Habeo aliud exemplar cui conformari cupio, et ad aliud jugiter respicio, ac quantum possum magis semper ac magis exinde similitudinem traho. Et quo hoa principio nostri sermonis multa quae adversari videbantur dilectioni in medium adduxeris, et quod ex eis semper non infirmata, sed amplius probata sit virtus dilectionis. Dixisti dilectio comprobata est amplius mirabilis, quod demonstrata est communis esse et singularis. Dixisti rursum te perfecte non diligi, eo quod ad cultum electam audieras, et adhuc ad thalamum assumptam non vidisti. Sed tamen iterum ostenditu
Abbreviated transcription (Latin):
cõmutaue. dignosponso sponsã dignã redđe: Ali¬
quid dic̾e uolo. un̾ te mag̾ cautã efficiam neꝓco
qͥ electã te audis. aut elatio tumidã. aut negligon¬
tia reddat dissolutã Nũ qͥd audisti qͥd rex asfuorꝰ
fecit qn̾ uasthi reginã ꝓpt᷑ insolentiã eiꝰ repudua

Expanded text:
commutatis digno sponso dignam sponsam reddere. Aliquid dicere volo, unde te magis cautam efficiam, ne pro eo quod electam te audis, aut elatio tumidam, aut negligentia reddat dissolutam. Nunquam audisti quid rex Assuerus fecit, quando Vasthi reginam propter insolentiam illius repudia
Abbreviated transcription (Latin):
bio lib̾astime. qnͣ errabam reditcistime. qnͣ
ignorabam doclistimne. qñ ꝑeccabam corripu¬
iłti me. qñ tͥstabar consolatus es me. qñ desꝑabã
confortasti me. qñ cecidi erexsti me. qn̾ steti te¬
niusti me. qnͣ tui. duxisti me. qñ ueni. suscepisti
me Hec oma mͥ fecisti dn̾e d̾s meuł. oc multa alia
ficuis tuis du̾e d̾s m̾s Ecce habes anima mea
arram tucon. & in arra tua cognoscis spon
isti. iaͣm uirgo facta es. quem ad modũ illius¬
amor consueuit corruptis integͥtatẽ redd̾e
x integͥ s castitatum consoruare. Semꝑ aũ
iste singłaris dr qui cũ se inmultos diffiidat
irarũ unice singłos amplexat᷑ Uere pulcru
e mirificũ bonũ ꝙ comune ÷ omiiu ⁊ͥ rotum
singłoꝵ. cunodis p̃ sidons. singłos ĩplensiubiq¬

Expanded text:
bito liberasti me; quando errabam, reduxisti me; quando ignorabam, docuisti me; quando peccabam, corripuisti me, quando tristabar consolatus es me, quando desperabam confortasti me, quando cecidi erexisti me; quando steti, tenuisti me, quando ivi duxisti me; quando veni, suscepisti me. Haec omnia mihi fecisti, Domine Deus meus, et alia multa ficiis tuis, Domine Deus meus. Ecce habes, anima mea, arrham tuam, et in arrha tua cognoscis sponsisti, jam virgo facta es, quemadmodum amor illius consuevit corruptis integritatem reddere, et integris castitatem conservare. Semper autem iste singularis dicitur, qui, cum se in multos diffundat, ita tamen unice singulos amplexatur. Vere pulchrum et mirificum bonum, quod commune est omnium, et totum sing
Abbreviated transcription (Latin):
ficiis eiꝰ ingrata fuisti. ⁊ miserationes eiꝰ pluri¬
mas cognoscere noliusti. S ut adhuc melius
intellige̾ posfis qͣntum illi debeͥas me reliqua
nitendas. A. Hoc semꝑ audire desid̾o ꝗ mͥ tam dulco
 ut idem te incessant᷑ it̾are cuꝑem siñ ad alia q̃q
q̃restant audienda festinarem H. Abieras gͦ epie¬
iaĩ. ce. qr inpeccatis tius uen̾data eras uenit ille pte

Expanded text:
ationes ejus plurimas cognoscere noluisti. Sed ut adhuc melius intelligere possis quantum illi debeas, me reliqua intendas. ANIMA. Hoc semper audire desidero, quod mihi tam dulce est, ut idem te incessanter iterare cuperem, non ad alia quoque quae restant audienda, festinarem. HOMO. Abieras ergo et perieras, et quia in peccatis tuis venundata eras, venit ille post te
Abbreviated transcription (Latin):
lutñ. ⁊ abiecta uliqr fieres: ꝗͣ si recopta ñ fuis¬
ses Istud qͦ custodiendum q illad cauendũ fuc¬
rit. ut istud custoditũ ꝑsisteret:⁊ illud cautã ñe
ueniroe. S uide quid fecisti anima mea Pere¬
lisfusti sponsũ tuũ &e cũ alienis ꝑstituisti a¬
morem tnĩ. Corrupisti integͥtatem tuam
fedasti ꝑ ulctudinem tuam disꝑsisti ornatũ
tuũ. Tam uił ⁊ tam t̃pũ &e tam ĩmunda fa

Expanded text:
si recepta non fuisses. Istud ergo custodiendum et illud cavendum fuerat, ut istud custoditum persisteret, et illud cautum non eveniret. Sed vide quid fecisti, anima mea; dereliquisti sponsum tuum, et cum alienis prostituisti amorem tuum. Corrupisti integritatem tuam, foedasti pulchritudinem tuam, dispersisti ornatum tuum. Tam vilis, et tam
Abbreviated transcription (Latin):
tis factum ee iudicas siñ ꝓrs singłare bñfici¬
um sponsi tui tibi inpensum agnoscas. oe inħ
tue peticioni libent̃ an nuo. qm̃ hanc tuam
instantiam ex deuotionẽ ꝑ otius nasci ꝗͣ exm¬
portunitatẽ cognosco Nam inħ qͦ ꝓuditi
uiuc singłarit᷑ de ipso głari possis .s no
comunia &e spotialia dedit. sico singłaria
tͥbint. Cũmunia quidem st̃ en que̾ inum̃

Expanded text:
s singulare beneficium sponsi tui impensum agnoscas, etiam in hoc tuae petitioni libenter annuo, quoniam hanc tuam instantiam ex devotione potius nasci, quam ex importunitate cognosco. Nam in hoc quoque p singulariter de ipso gloriari possis sed sicut communia et specialia dedit, sic et singularia tribuit. Communia quidem sunt ea, quae in
Abbreviated transcription (Latin):
g̃senuia possit eutari. Ego aũ fateor diligent
heo considerans timore parit᷑ & pudore ingeni
confundor ꝗ illum oui tam uchem̃t᷑ placecu
dentẽ intueor O quã multa st̃ in me de qͥbꝰ corã ocłis
cius erubesco. & ꝓ qͥb iã magis illi displicere tu
quã ꝓ his qͣ laudanda ui me sc̃. si ꝙͣ st̃ placere
di. donec maculas istas om̃s detergerẽ. & sic
demũ ante c̃spectũ eiꝰ. sine macula i̾maci¬
lata apparere. Llã qͦmꝰ in hac defarnitate
Omacule uetͥes o macule fede & tͣpes. qͥd tã diuherat
Abice decidite & ne p̃sumatis ãpliꝰ ocłos dilecti mei
offendere. Nolite fallere uosmaeipsas. ñ seꝑ merũ ipso
adiuuante manebitis. ꝗͣuis adhac me pigritante ext̾mi

Expanded text:
sentia ejus evitari. Ego autem fateor, diligentius hoc considerans timore pariter et pudore ingenti confundor, quod illum, cui tam vehementer placere cudentem intueor. O quam multa sunt in me de quibus coram oculis ejus erubesco, et pro quibus jam magis illi displicere timeo, quam pro iis quae laudanda in me sunt si qua sunt placere ssem abscondi, donec maculas istas omnes detergerem, et sic demum ante conspectum ejus sine macula immaculata apparerem! Nam quomodo in hac deformitate maculae veteres, o maculae foedae et turpes, quid tandiu haeretis? Abite, discedite, et ne praesumatis amplius oculos dilecti mei offendere. Nolite fallere vosmetipsas, non semper mecum ipso adjuvante manebitis, quamvis me adhuc pigritante extermi
Abbreviated transcription (Latin):
lis. qr nec hic ꝗͣ illic minꝰ ã mirabił. Illic potent᷑ tͥ
magna contusit. Hic misericordit ꝓte dua sustinuit.
qͦ suscepit. ẜtnut uicit. restaureuit. Descendit
Admortalem. suscepit mortalitatem. sustinuit
pasfionem ucit mortem restaurauit hominẽ.
Ecee anina mea opstupesce tanta mirabilia tan¬
ta bũficia ꝓpt᷑ exhibita. Cogita quant̃ diligat

Expanded text:
irabilis. Illic potenter magna tibi contulit, hic misericorditer pro te dira sustinuit. ergo, suscepit, sustinuit, vicit, restauravit. Descendit ad mortalem, suscepit mortalitatem, sustinuit passionem, vicit mortem, restauravit hominem. Ecce, anima mea, obstupesce tanta mirabilia, tanta beneficia propter te exhibita. Cogita quan
Abbreviated transcription (Latin):
ungunt᷑. & de oetis om̃ib q̃ ad cultu siue decrem¬
eis exhibent᷑. Ipsiꝰ enĩ dilectionis amore ꝓuoc
hi demceps studium impende sine quib
meꝰ indeo ad dilettionis studiuneffech
n pone ꝑuenire. Atq utinã ego illa
un̾a e̾e metir cꝰ decorem atq orrian
rexlandabit. Qua felix illa ce qͣeles¬
tis electiꝙ q̃ ad hunc finẽ studiusuũ
sogͥnoñ pigͥteris ꝑsingła medicere quȩ sint illa
remedia quib faciem meã debea ad hõ decorem
reformare. qr uehem̃t illi ꝓlac̾e̾ cupio. cuiꝰ cira¬
tatem ꝗgͣ me tam benignã. o amorem tã ioedũ
agnosco H. Sicu̾e necee ÷ ut facias. Pcor ꝙ ut

Expanded text:
 caeteris omnibus quae ad cultum sive decorem exhibentur. Ipsius enim dilectione provocor, iis deinceps studium impendere, sine quibus me video ad dilectionis affectum non posse pervenire. Atque utinam ego illa una esse merear, cujus decorem atque ornatum rex laudabit. Quam felix illa et quanto electis electior, quae ad hunc finem studium suum ris per singula mihi ediscere, quae sint illa remedia quibus faciem meam debeam ad hunc decorem reformare, quia vehementer illi placere cupio, cujus charitatem erga me tam benignam et amorem tam jucundum agnosco
Abbreviated transcription (Latin):
hil riti ita qͦ in uita maloꝵ homiñ discmmiꝰ neces
sͣmam felicitatem istis dn̾ari. Simulr᷑ botus
dũari. ac malis ista concedi debuert. ꝙ alit̾
Nce io in puileguim singlaris amonis tecum ale¬
bendos putes. qr eos musu or dñio rerũ trse¬
untiũ sotios habes. qi õẽ in ħ siõ iam diximꝰ saluti
tue ꝓficiunt. ꝙ istis tec̃ ñ tm̃ uti s oe dn̾ari pos

Expanded text:
his uti, ita quoque in vita malorum hominum discamus nec esse summam felicitatem istis dominari. Similiter igitur bonis ac malis ista concedi debuerunt, quia aliter nec ideo in privilegium singularis amoris tecum ascribendos putes, quia eos in usu et dominio rerum transeuntium socios habes, quia etiam in hoc, sicut jam diximus, saluti tuae profici
Abbreviated transcription (Latin):
onẽ attuli sententie ꝗͣ te quidem qͣsiminꝰ
congruã ad idd̾e illic agebat᷑ atq ad huc agi¬
t᷑ conꝑbandũ iudicast Replico ꝗͦ nc̃ eam uio
diligenuꝰ coram te discutiam utrune aliquid nob
Ad idq demonstre intim cõfirmandũ. euis uitas
astipulet᷑. Sixi enĩ de souetatem homiñ tͥ dono
creatous ee concessam. ut iñ solamen iuuendi
nec felicitatis tuȩ participes. nec amoris tui asꝑ¬
nari debes here consories. Nam si u̾e bonos

Expanded text:
ionem attuli sententiae, quam tunc quidem quasi minus congruam ad id, de quo illic agebatur atque igitur comprobandum, judicasti. Replico igitur nunc eam, ut diligentius coram te discutiam; utrumne aliquid nobis ad id quod demonstrare nitimur confirmandum, ejus veritas astipuletur. Dixi enim etiam societatem hominum dono tibi Creatoris esse concessam, ut inde solamen vivendi nec felicitatis, tuae participes, nec amoris tui aspernari debes habere consortes. Nam si vere bonos
Abbreviated transcription (Latin):
estimes. q his om̃ib gecum similr comicare uide̾.
uita illoꝵ alit᷑ dubium non ÷ quin ad ditionem
bonoꝵ referendum si. Iccirto aut boni inter
malos uide ꝑmitunt. ut sotietas illoꝵ bonoꝵ
uitam ex̾ceat. Quos & felicitate sua amonent po¬
tiora his. & quȩ mali com̾icar ñ posst᷑ bona q̃rere
a inituitate sua cogt artiꝰ uirtutem amare.po¬
stremo ut dum illos diuina gr̾a destituto suident
ꝑ quelibet abruta ntuoꝵ ruere discant qͣnia ꝓ
fluta sua debeant creatori gr̾as referro. Nano
siquidem diuine dispensationis. adnt̃e salut sau¬

Expanded text:
stimes, quia his omnibus tecum similiter communicare vides. vita illorum alitur, dubium non est quin additionem bonorum referendum sit. Idcirco autem mali inter bonos vivere permittuntur, ut societas illorum, bonorum vitam exerceat, quos et felicitate sua admonent potiora his, et quae mali communicare non possunt, bona quaerere, et iniquitate sua cogunt arctius virtutem amare. Postremo, ut dum illos divina gratia destitutos vident per quaelibet abrupta vitiorum ruere, discant quantas pro sua salute debeant Creatori gratias referre. Ratio siquidem divinae dispensationis ad nostrae salutis au
Abbreviated transcription (Latin):
audis :÷ scĩm clisibetħ eiꝰ ñ posse ferre p̃sentiã. nisi cũ tremore qͥdẽ & reu̾entia: Ait
qͣrt occulte.⁊ ñ palĩs Ne uideliq diuores̃ causã ĩqͥreret᷑ exiget᷑ rationẽ. Xan respõ¬

Expanded text:
audias et sanctam Elisabeth ejus non posse ferre praesentiam, nisi cum tremore quidem et reverentia? Ait audias et sanctam Elisabeth ejus non posse ferre praesentiam, nisi cum tremore quidem et reverentia? Ait quare occulte, et non palam? Ne videlicet divortii causam inquireret
Abbreviated transcription (Latin):
uoluit dimitere eãs Aecipe & in hoe non mea̾ sed patru
sententiã. Propt̃ hoc ioseph uoluit dimittere eã: ꝓpt̾ qđ
et petrus dñm ase repellebat dicens. exia
hõ peccati sũ ꝓpt᷑ qͦd & centurio a domio sua eũ phibelut cũ
sũ dignꝰ ut intres sub tectũ meũ. Ita gͦ ⁊ ioseph ĩdignũ & per¬
catorẽ se repu.¬
tans dicehat ĩtra se. atali ⁊ tanti ñ debere sibi ultͣ familare p̃sii
supͣ se mirabilẽ ex pauescebat dignitatẽ. Uidelat ⁊ horrebat diui¬
ne p̾sentie cer¬
tissimũ gestantẽ ĩ signe: & qͥa musteriũ penet᷑re ñ potat: uolebat
dimittere cã.
E xpaũ petrus potentiȩ magnitudinẽ. expauit centurio p̃sentię maiestatẽ. exhoeruit
nimirũ ⁊ iosepħ sic̃ hõ haius tanti miraculi nouitatẽ. mysteriĩ ꝓfunditatẽ. & ido noluit
occulte climitt̃ẽ eĩ. Miraris qd̾ ioseph pregnãtis sese ꝯsortio uͥginis iudicabat ĩdignũ.: cũ¬

Expanded text:
hoc non meam, sed Patrum sententiam. Propter hoc Joseph voluit dimittere eam, propter quod et Petrus Dominum a se repellebat, dicens: Exi a homo peccator sum : propter quod et Centurio a domo sua eum prohibebat, cum sum dignus ut intres sub tectum meum . Ita ergo et Joseph indignum et peccatorem se reputans, dicebat intra se, a tali et a tanta non debere sibi ultra familiare praestari supra se mirabilem expavescebat dignitatem. Videbat et horrebat divinae praesentiae certissimum gestantem insigne: et quia mysterium penetrare non poterat, volebat dimittere eam. Expavit Petrus potentiae magnitudinem, expavit Centurio praesentiae majestatem. Exhorruit nimirum et Joseph, sicut homo, hujus tanti novitatem, mysterii profunditatem: et ideo occulte
Abbreviated transcription (Latin):
nem siuũi solꝰ comedit. Nũ quid sołꝰ poculũ
suũ brb Nũqͥd solus uestim̃tis sius induit᷑ Nũ¬
quid solꝰ cale fit igne suo: Nũqͥd soł habuat
siue illa que tibi seruientib necessaria sunt
om̃a t data sunt. om̃a ł obsequiũ inpendunt.
Quod me mouebat p̃cidisti potiꝰ ꝗͣ eradicasti Ego
ceor om̾a quib uita irrationalium fouet᷑. meȩ
legium tñ singłaris amoris exinde n lastruit

Expanded text:
 suum comedit? nunquid solus potum suum bibit? nunquid solus vestimentis suis induitur? nunquid solus calefit igne suo? nunquid solus habitat sive illa, quae tibi servientibus necessaria sunt, omnia tibi data sunt, omnia tibi obsequium impendunt. ANIMA. Quod me movebat, praecidisti potius quam eradicasti. Ego ceor omnia, quibus vita irrationalium fovetur, meaeilegium tamen singularis amoris exinde non astruit
Abbreviated transcription (Latin):
iecta: ꝗͦ illa ꝓpt̾ suꝑbiam suã. & factum ÷ regis
pͤcoptum ut de om̃i regno suo cong̾garent᷑ puelle
speciose uirgines &r ad ducerent᷑ ad ciuitatem su¬
san. ce tderent᷑ in domũ feminarũ sub magnu
aggei einuei. qui erat p̾positus oe custos muli¬
erũ regiaru ibiq acciꝑent mundũ muliebre
&e ceta adusimi necessaria. Sicq om̃ib habunda¬
t̃ scd̃m regiam ãbitionem supletis excolerent᷑
ce ornarent᷑ ꝑ sexm̃ses oleo mirtino ungerent᷑
ꝑ aliossex qͥb. dam pigm̃tis ut̾ent᷑. csio oomposite
&e omate de tͥrlinio feminarũ ad regis cubiculũ
tͣnsirent. ut qͣ exom̃ib mag̾ occłis regis placuis¬
set. illa ꝓ nasthi in solio regni sederar.. Side̾qr
regis multas eligt᷑ ad cultũ. rex ipse imã elig
ad thalamu̾. Prima electio multarũ facta
iuxta uoluntatem Consid̾emꝰ gͦ si forte exẽ¬
plum ħ psenti de qͦ agntiꝰ negoto ualeat ad¬
aptari Rex sũnli regis filius uenit in hunc

Expanded text:
est ergo illa propter superbiam suam, et factum est regis praeceptum, ut de omni regno suo congregarentur puellae speciosae virgines, et adducerentur ad civitatem Susan, et traderentur in domum feminarum sub manu Egei eunuchi, qui erat praepositus et custos mulierum reSicque omnibus abundanter secundum regiam ambitionem suppletu excolerentur, et ornarentur. Per sex menses oleo myrtino ungerentur, per alios sex quibusdam pigmentis uterentur, et sic compositae et ornatae, de triclinio feminarum ad regis cubiculum transirent, ut quae ex omnibus magis placuisset, illa pro Vasthi in solio regni sederet . Vide quam deretur. Ministri regis multas eligant ad cultum. Rex ipse unam eligit ad thalamum. Prima electio multarum facta is voluntatem. Consideremus ergo si forte exemplum hoc praesenti de quo agimus negotio valeat adaptari. Rex, summi regis Filius, venit in hunc
Abbreviated transcription (Latin):
millis questumclis motis magis quã solutis cociꝰ disputatiunełe hec sum i&
rit quod ꝑ curiositatem a ueritate orcidit. q prius spestaat. euriose
quod allestau̾it illieite. sperauit p̾sumptuose: Iure gͦ in graclib supbie.¬

Expanded text:
nnullis quaestiunculis motis magis, quam solutis, totius disputatiunculae haec summa nnullis quaestiunculis motis magis, quam solutis, totius disputatiunculae haec summa sit: quod per curiositatem a veritate ceciderit, quia prius 575 spectavit curiose, quod affecta
Abbreviated transcription (Latin):
reueladoien oi tet uliisionem Uñ sit ut ⁊ uanctate direat retritias re¬
relitiotuon tion peat  Sic pauli extollintia ꝑ stimulos carnis repruntau
a ipse reuelationib crebris attolitur. Sic zacharie if̾icltuitas lingtuꝵ obl¬
gatiosae multatatt. & añgłi ueritas suo intempr manifestanda non mutat:
Sic si ꝑglam ⁊ i iuobilitatem scĩ proficiunt. ctum inter sigłaria dona. q
recipiunt. conmuni hom uanitate pulsari se seatiunt ut duro ꝑ gr̃am su¬
prar s aliquid cernunt᷑. non obliuiscantur quod sunt: S quid de reuela¬
tionib acuriositatem: Ne quib ut hec ꝑ exressum intermscerem. in¬
de occasio sumpta e̾: cum ostenclere uellem. rexbum angłm artee cosiesi
suum sie potiusse preuiclere llam. quam post aeceyit in reprobos hores. do¬
munnt ibsiem ut cum suam non presciret dampnationem: De quo etram ñ¬

Expanded text:
revelationem putet illusionem. Unde fit ut vanitate careat, et veritas rerevelationem putet illusionem. Unde fit ut vanitate careat, et veritas revelationis non pereat. Sic Pauli extollentia per stimulos carnis reprimitur , et ipse revelationibus crebris attollitur. Sic Zachariae infidelitas linguae obligatione mulctatur , et angeli veritas suo in tempore manifestanda non mutatur. Sic per gloriam et ignobilitatem sancti proficiunt, dum inter singularia dona quae recipiunt, communi hominum vanitate pulsari se sentiunt: ut dum per gratiam supra se aliquid cernunt, non obliviscantur quod sunt. 38. Sed quid de revelationibus ad curiositatem? De quibus ut haec per excessum intermiscerem, inde occasio sumpta est, cum ostendere vellem, reprobum angelum ante casum suum sic potuisse praevidere illam, quam post accepit, in reprobos homines dominationem, ut tamen suam non praesciret damnationem. De quo etiam no