comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
titur: & infructuose ad ultimum queritur. que congruo con¬
cessa tempore utilit̾ ñ habetur. Unde bñ ꝑ salonionem rur¬
sum dicitur. Ne des alienis honorem tuum. ⁊ annos tuos
crudeli. ne forte impleantur extranei uirib tuis. ⁊ labores tui

Expanded text:
titur. Et infructuose ad ultimum quaeritur, quae congruo contitur. Et infructuose ad ultimum quaeritur, quae congruo concessa tempore utiliter non habetur. Unde bene per Salomonem rursum dicitur: Ne des alienis honorem tuum, et annos tuos crudeli; ne forte impleantur extranei viribus tuis, et labores tui
Abbreviated transcription (Latin):
atq alit̾ egri. Admonendi sunt incolumes. ut salutẽ corꝑis
exerceant ad salutem mentis. ne si accepte incolumitatis gratiam
ad usum nequitie inclinant. dono det̾i̾ores fiant. ⁊ eo postmodũ
supplicia grauiora mereantur. quo nunc largiorib bonis d̾i. male
uti non metuunt. Ad monendi sunt incolumes. ne oportunita¬
tem salutis inꝑpetium ꝓmerende despiciant. Scriptum namꝙ
di sunt ne placere d̾o si cum possunt noluerint: cum uoluerint
sero non possint. Hinc est q̃o post sapientia deserit: quos pͥus di¬
utius renuentes uocauit dicens. Uocaui ce reniustis: extendi ma¬
num meam: & non fuit qui aspicẽt. Despexistis omne consilium
meum: &e increpationes meas neglexistis. Ego quoq in inti̾tu
ur̃o ridebo: & subsannabo cum uobis q̃d timebatis aduenerit.
Et rursum. Tunc inuocabunt me ⁊ non exaudiam: mane con¬
surgent & non inuenient me. Salus itaq corꝑis quando ad
bene oꝑandũ accepta despicitur. quanti sit muneris amissa sen¬

Expanded text:
atque aliter aegri. Admonendi sunt incolumes, ut salutem corporis exerceant ad salutem mentis; ne si acceptae incolumitatis gratiam ad usum nequitiae inclinent, dono deteriores fiant; et eo postmodum supplicia graviora mereantur, quo nunc largioribus bonis Dei male uti non metuunt. Admonendi sunt incolumes, ne opportunitatem salutis in perpetuum promerendae despiciant. Scriptum namque VI, 2. Admonendi sunt ne placere Deo si cum possunt noluerint, cum voluerint sero non possint. Hinc est enim quod eos post sapientia deserit, quos prius diutius renuentes vocavit, dicens: Vocavi, et renuistis; extendi manum meam, et non fuit qui aspiceret; despeationes meas neglexistis; ego quoque in interitu vestro ridebo, et subsannabo, cum vobis quod timebatis advenerit . Et rursum: Tunc invocabunt me, et non exaudiam; mane consurgent, et non invenient me . Salus itaque corporis quando ad bene operandum accepta despicitur, quanti sit muneris amissa sen
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitates munitas.⁊ suꝑ excelsos angulos uenit: quia ira
extremi uidicii humana corda ⁊ defensionib contra uerita¬
tem clausa destruet: ⁊ duplicitatib inuoluta dissoluet. Tũc
enim munite ciuitates cadent: quia mentes dõ impenetrate dãp¬
nabuntur. Tunc excelsi anguli corruent: quia corda que se ꝑ im¬
puritatis prudentiã erigiint: ꝑ iusticie sententiam ꝓsternunt᷑¬

Expanded text:
civitates munitas et super excelsos angulos venit, quia ira civitates munitas et super excelsos angulos venit, quia ira extremi judicii humana corda et defensionibus contra veritatem clausa destruit, et duplicitatibus involuta dissolvit. Tunc enim munitae civitates cadunt, quia mentes Deo impenetratae damnabuntur. 49 Tunc excelsi anguli corruunt, quia corda quae se per impuritatis prudentiam erigunt, per justitiae sententiam prosternunt
Abbreviated transcription (Latin):
exultant. audiant autem quam suꝑ illos ꝓpha sophonias ium
diuine animadũtionis intentat dicens. Cece dies dñi uenit ma
gnus ⁊ horribilis. Dies ire dies illa. dies tenebraꝵ ⁊ caliginis. dies
nebule ⁊ turbinis. dies tube &e clangoris. suꝑ omnes ciuitates
munitas. &e suꝑ omnes angulos excelsos. Quid eni ꝑ ciuitatem
munitam expͥmitur: nisi suspecte m̃tes. ⁊ fallaci semꝑ defensio¬
ne circumdate: Que quotiens eaꝵ culpa corripitur: ueritatis ad
se iacula non admutunt. Et quid ꝑ excelsos angulos duplex qͣp¬
pe semꝑ est paries in angulis: quid nisi impiira corda signant᷑.
Que dum ueritatis simplicitatem fugiunt: ad semet ipsa qͦdã¬
modo duplicitatis ꝑu̾sitate replicantur: ⁊ q̃d est det̾ius apud
cogitatõnes suas in fastu prudentie ex ipsaculpa se impuritatis
extollunt. Dies gͥ dñi uindicte atq animadu̾sionis plena suꝑ

Expanded text:
exsultant. Audiant autem quomodo super illos propheta Sophonias vim exsultant. Audiant autem quomodo super illos propheta Sophonias vim divinae animadversionignus, et horribilis. Dies irae, dies illa, dies tenebrarum et caliginis, dies nebulae et turbinis, dies tubae et clangoris super omnes civitates munitas, et super omnes angulos excelsos . Quid enim per civitates munitas exprimitur, nisi suspectae mentes et fallaci semper defensione circumdatae, quae quoties earum culpa corripitur, veritatis ad se jacula non admittunt? Et quid per excelsos angulos duplex quippe semper est in angulis paries nisi impura corda signantur? quae dum veritatis simplicitatem fugiunt, ad semetipsa quodammodo duplicitatis perversitate replicantur, et, quod est deterius, apud cogitationes suas in fastu prudentiae ex ipsa se culpa impuritatis extollunt. Dies igitur Domini vindictae atque animadversionis plena super
Abbreviated transcription (Latin):
ter ignorat. fõueam uͦ hericius habet in reprobis: quia malicio¬
se mentis duplicitas se se intra se colligens. abscondit in tenebris
defentionis. Audiant impuri q̃d scriptũ est. Qui ambulat si̾¬
pliciter: ambulat confident̃. fidutia quippe magne securitatis
est. simplicitas actionis. Audiant qui sapientis ore dicitur.
teste ꝑhibetur. Cum simplicib sermocinatio eiꝰ. Deo en̾i sermo¬
cinari est: ꝑ ulustrationẽ sue p̾sentie. humanis m̃tib archa¬
na reuelare. Cum simplicib gͦ sermotinari dicit᷑: quia de su¬
ꝑnis misterus illoꝵ mentes radio sue uisitationis uluminat.
quos nulla umbra duplicitatis obscurat. Est autem speciale
duplicium malum: quia dum ꝑu̾sa & dupliciactione cetõs fal¬
lunt: quasi p̃stantuis cetis. prudentes se eẽ gloriant᷑. E t quia di¬
strictionem retributionis ñ consida̾nt: de dampnis suis miseri

Expanded text:
ter ignorat. Foveam ergo habet ericius in reprobis, quia malitioter ignorat. Foveam ergo habet ericius in reprobis, quia malitiosae mentis duplicitas sese intra se colligens abscondit in tenebris defensionis. Audiant impuri quod scriptum est: Qui ambulat simpliciter, ambulat confidenter . Fiducia quippe magnae securitatis est simplicitas actionis. Audiant quod sapientis ore dicitur: teste perhibetur: Cum simplicibus sermocinatio ejus . Deo enim sermocinari, est per illustrationem suae praesentiae humanis mentibus arcana revelare. Cum simplicibus igitur sermocinari dicitur; quia de supernis mysteriis illorum mentes radio suae visitationis illuminat, quos nulla umbra duplicitatis obscurat. Est autem speciale duplicium malum, quia dum perversa et duplici actione caeteros fallunt, quasi praestantius caeteris prudentes se esse gloriantur; et quia districtionem retributionis non considerant, de damnis suis miseri
Abbreviated transcription (Latin):
in speram colligit. pedes introrsus subtͣħit. caput abscondit. et intͣ
tenentis manus totus si mul amittitur. qui totus sunul ante ui¬
debatur. Sic nimirum sic impure mentes sunt. quandocumq in
suis excessib comp̃henduntur. Cãput enĩ heritii cernitur. quia
quo initio ad culpã peccator accesserit. uidetur. Pęsͣ heritii con¬
spiciuntur: quia quib uestiguis nequicia sit ꝑpetrata cognoscitꝰ.
& tñ adductis repente excusationib. impura mens introrsus pe¬
des colligit. quia cuncta iniquitatis sue uestigia abscondit. Cãput
subtrahit: quia miris defensionib nec incoasse se malum aliq̃d
ostendit. Et quasi spera in manu tenentis remanet: quia is qui
corripit cuncta que iam cognouerat subito amittens. inuolutũ
contra conscientiam peccatorem tenet. Et qui totum iam dep̃¬
dendo uid̾at: t̾giu̾satione praue defensionis ullusus: totũ pari¬

Expanded text:
in sphaeram colligit, pedes introrsus subtrahit, caput abscondit, et intra in sphaeram colligit, pedes introrsus subtrahit, caput abscondit, et intra tenentis manus totum simul amittitur, quod totum simul ante videbatur. Sic nimirum, sic impurae mentes sunt, cum in suis excessibus comprehenduntur. Caput enim ericii cernitur, quia quo initio ad culpam peccator accesserit videtur. Pedes ericii conspiciuntur, quia quibus vestigiis nequitia sit perpetrata cognoscitur, et tamen adductis repente excusationibus impura mens introrsus pedes colligit, quia cuncta iniquitatis suae vestigia abscondit. Caput subtrahit, quia miris defensionibus nec inchoasse se malum aliquod ostendit. Et quasi sphaera in manu tenentis remanet, quia is qui corripit, cuncta quae jam cognoverat subito amittens, involutum intra conscientiam peccatorem tenet; et qui totum jam depdendo viderat, tergiversatione pravae defensionis illusus totum pari
Abbreviated transcription (Latin):
dicẽtur. Qui amici ueritatis esse fine labore poterant: ut peccent
laborant. Cumq uiuere simplicit̃ renuunt: laborib exigunt.
ut moriantuir. Nam plerumq in culpa dep̾hensi. dũ quales sint
cognosci refugiunt. se se sub fallacie uelamen abscondunt: et hoc
q̃d peccant. q̃d q iam aꝑte cernituꝵ. excusare moliuntur. ita ut
sepe is qui eoꝵ culꝑas corriꝑe studet. asꝑse falsitatis nebulis sedu¬
ctus pene amisisse se uideat. qd de eis iam c̾tum tenebat. Unde re¬
cte sub uidee specie ꝑ ꝓpħam contra peccantẽ aninã excusantemq
se dicitur. Ibi habuit foueam heritius. Heritii quippe nomine impu¬
re mentis sese eͤallide defendentis duplicitas designatur. quia uideli¬
cet heritiꝰ cum app̃henditur. eius & caput cernit᷑. & pedes uidentur.
⁊ corpus omne conspicitur. S mox cum app̾hensus fuerit. semetipsũ

Expanded text:
diceretur: Qui amici esse veritatis sine labore poterant, ut peccent diceretur: Qui amici esse veritatis sine labore poterant, ut peccent laborant; cumque vivere simpliciter renuunt, laboribus exigunt ut moriantur. Nam plerumque in culpa deprehensi, dum quales sint cognosci refugiunt, sese sub fallaciae velamine abscondunt, et hoc quod peccant, quodque jam aperte cernitur, excusare moliuntur; ita ut saepe is qui eorum culpas corripere studet, aspersae falsitatis nebulis seductus, pene amisisse se videat quod de eis jam certum tenebat. Unde recte sub Judaeae specie per prophetam contra peccantem animam excusantemque se, dicitur: Ibi habuit foveam ericius . Ericii quippe nomine impurae mentis seseque callide defendentis duplicitas designatur; quia videlicet ericius cum apprehenditur, ejus et 48 caput cernitur, et pedes videntur, et corpus omne conspicitur; sed mox ut apprehensus fuerit, semetipsum
Abbreviated transcription (Latin):
cordib debet & simplicitatẽ colũbe astutia serpentis aciiere
⁊ serpentis astutiam columbe simplicitas temꝑare: quatinꝰ
nec seducti ꝑ prudentiam calleant. nec ab intellectus studio
ex simplicitate torpescant. At contra admonendi sunt
impuri. ut quam grauis sit quem ꝓ culpa sustinent. du¬
plicitatis laborem agnoscant. Dum enĩ dep̃hendi metu¬
unt. semꝑ imꝓbas defensiones querunt: Temꝑ pauidis
suspitionib agitantur. Nichil aũ est ad defendendũ puritate
tutius. nil ad dicendũ ueritate faciluis. Nam dum fallaciam sua
tueri cogitur. duro cor labore fatigatur: Hinc namq scriptũ est. Labor
labiorum ipsoꝵ oꝑiet eos. Qui enim nunc implet tunc oꝑiet. quia
nunc cuiꝰ animum ꝑ blandam inquietudinẽ exegi̾t. tunc ꝑ asꝑam
retributionem p̃met. Hinc ꝑ iheremiã dicit᷑. Docuerint linguã
suam loqui m̃datiũ: et ut iniq age̾nt laborauerunt. Ac si aꝑre

Expanded text:
cordibus debet et simplicitatem columbae astutia serpentis acuere, cordibus debet et simplicitatem columbae astutia serpentis acuere, et serpentis astutiam columbae simplicitas temperare, quatenus nec seducti per prudentiam calleant, nec ab intellectus studio ex simplicitate torpescant. At contra admonendi sunt impuri, ut quam gravis sit, quem cum culpa sustinent, duplicitatis labor agnoscant. Dum enim deprehendi metuunt, semper improbas defensiones quaerunt, semper pavidis suspicionibus agitantur. Nil autem est ad defendendum puritate tutius, nil ad dicendum veritate facilius. Nam dum fallaciam suam tueri cogitur, duro cor labore fatigatur. Hinc namque scriptum est: Labor labiorum ipsorum operiet eos . Qui enim nunc implet, tunc operit, quia cujus nunc animum per blandam inquietudinem exerit, tunc per asperam retributionem premit. Hinc per Jeremiam dicitur: Docuerunt linguam suam loqui mendacium, ut inique agerent laboraverunt . Ac si aperte
Abbreviated transcription (Latin):
liter admonendi funt simplices. atq alit̃ impuri. Lau¬
dandi sunt simplices. quo studeant nuniquã falsa dicere: s ad¬
monendi sunt. ut nouerint ñ numꝙͣ uera reticere. Sicut enim
semꝑ dicentem falsitas lesit. ita ñ nunꝙͣ. quibdã audita uera
nocueruit. Unde coram discipulis suis dñs locutionẽ suã si¬
lentio temꝑans ait. Multa habeo uobis dicere. s nũc ñ po¬
testis portare modo illa. Admonendi sunt gͥ simplices. ut sic̃
fallaciam semꝑ utilit̾ uitant: ita ueritatem semꝑ utilit̾ ꝓ¬
ferant. Admonendi sunt ut simplicitatis bono semꝑ pru¬
dentiam adiungant: quatinus sic securitatẽ de simplicita¬
te possideant. ut circum spectionem prudentie non amittant.
hinc namq ꝑ doctorem gentiũ dicit᷑. Uolo uos sapientes
ẽẽ in bono. simplices autẽm in malo. Hinc electos suos. ꝑ se¬
met ipsam ueritas admonet dicens. Estote prudentes sicut
serpentes. ⁊ simplices sicut colũbe. Quia uidelicet in electoꝵ

Expanded text:
liter admonendi sunt simplices, atque aliter impuri. Laudandi sunt simplices quod studeant nunquam falsa dicere, sed admonendi sunt ut noverint nonnunquam vera reticere. Sicut enim semper dicentem falsitas laesit, ita nonnunquam quibusdam audita vera nocuerunt. Unde coram discipulis Dominus locutionem suam silentio temperans, ait: Multa habeo vobis dicere, sed nunc non potestis illa portare . Admonendi sunt igitur simplices, ut sicut fallaciam semper utiliter vitant, ita veritatem semper utiliter proferant. Admonendi sunt ut simplicitatis bono prudentiam adjungant, quatenus sic securitatem de simplicitate possideant, ut circumspectionem prudentiae non amittant. Hinc namque per doctorem gentium dicitur: Volo vos sapientes esse in bono, simplices autem in malo . Hinc electos suos per semetipsam Veritas admonet, dicens: Estote prudentes sicut serpentes, et simplices sicut columbae . Quia videlicet in electorum
Abbreviated transcription (Latin):
octrina sine adiuuante grã d̾i quamiuis infundat᷑ aurib
ad cor nunꝙͣ descendit. foris quidẽ ꝑstrepit. s interiꝰ nichil¬
ꝓficit. Tunc aũ cli sermo infusus aurib ad cordis uitima ꝑuenit
quando d̾igrã m̃tẽ interius ut intelligat tangit. Sicut eni quos¬
dam flãma caritatis sue d̾s illuminat. ut uitalit̾ sapiant. ita qͦs¬
dam frigidos torpentesq deserit. ut sine sensu ꝑsistant. Pleriq¬
in acumine intelligendi uiuaces existunt. s loquendi inopia
angustant᷑. quidã uero utriq pollent. quia ⁊ sciendi copiã ⁊ di¬
cendi efficatiam habent

Expanded text:
octrina sine adjuvante gratia, quamvis infundatur auribus, 292 ad cor nunquam descendit; foris quidem perstrepit, sed interius nil proficit. Tunc autem Dei sermo infusus auribus ad cordis ultima pervenit, quando Dei gratia mentem interius, ut intelligat, tangit. 2. Sicut enim quosdam flamma charitatis suae Deus illuminat, ut vitaliter sapiant, ita quosdam frigidos torpentesque deserit, ut sine sensu persistant. 3. Plerique acumine intelligendi vivaces existunt, sed loquendi inopia angustantur. Quidam vero in utrisque pollent, quia et sciendi copiam, et dicendi efficaciam habent.
Abbreviated transcription (Latin):
cissitudinem. ut qui m̃te tͣctauerunt qd̾ ꝑfice̾nt corꝑe simul⁊ aĩo
puniant᷑ ⁊ corꝑe. Ignem gehenne ad aliquid lum̃ hr̃e. adaliqͥd
ñ hre. Hocẽ hr̃e lum̃ in dãpnationẽ ut uideant impii unde do¬
leant. ⁊ ñ hr̃e ad consolationẽ. ne uideant undegaudeant. Ap¬
ta sit comꝑatio de camino triũ pueroꝵ ad exemplũ ignis gehen¬
ne. Nlam sicut ille ignis ñ exarfit ad triũ pueroꝵ suppliciũ.
lucebit miseris aut augmentũ penaꝵ ut uideant unde doleãt
⁊ ñ lucebit ad consolationẽ neuideant unde gaudeant. Int̾ huiꝰ
uite ⁊ future infelicitatis miseriam: multa discretio ẽ. Iuic eñi

Expanded text:
cissitudinem, ut qui mente tractaverunt quod perfecerunt corpore, simul et animo puniantur et corpore. Ignem gehennae ad non habere: hoc est habere lumen ad damnationem, ut videant impii unde doleant, et non habere ad consolationem, ne videant unde gaudeant. Apta fit comparatio de camino trium puerorum ad exemplum ignis gehennae; nam sicut ille ignis non arsit ad trium puerorum supplicium, lucebit miseris ad augmentum poenarum, ut videant unde doleant, et non lucebit ad consolationem, ne videant unde gaudeant; inter hujus vitae et futurae infelicitatis miseriam multa discretio est: illic enim
Abbreviated transcription (Latin):
ee̾nt. deus intͣ oĩa ẽ: uerum ne extra dm̃ ee̾nt. d̾s ext̾ior
monem de usu nr̃o sumit humana inopia:sicut et re¬
liqua u̾ba. quatinus id quod ineffabile ẽ. utcũq dici
possit. qm̃ de cleo nichil digne humanus sermo dicit.
Dũ locał ñ sit ds. localit̃ tñ in suis ambulat scĩs. dũ de lo¬
co ad locũ p̃dicat᷑ abeis. Nam d̾s qui nec loco mouetur.
nͨ temꝑe. in seruis tñ suis q temꝑe ⁊ loco mouet᷑. qͥtiens
ab eisclem localit᷑ p̃dicat᷑. Dũ de d̾o nec scd̾m sitũ. nec¬
ne dicatuꝵ. in ẽ tñ ei quodãmͦ latitudo caritatis. qͣ noꝰ
et ab eriore colligit. et continet in ueritate. Inẽ ei et
longitudo qua nos longanimit᷑ portat malos. donec em̃da¬
tos patuie furẽ restituat. In ẽei et altitudo. ꝑ quam onine
nandos inferius uereta equitatẽ diponens porotundũ .qͥ.
uisibilis sit deus. ⁊ iͣ

Expanded text:
essent, deus intra omnia est; verum ne extra deum essent, deus exterior essent, deus intra omnia est; verum ne extra deum essent, deus exterior monem de usu nostro sumpsit humana inopia, sicut et reliqua verba, quatenus id quod ineffabile est, utcunque dici possit, quoniam de Deo nihil digne humanus sermo dicit. 5. Dum localis non sit Deus, localiter tamen in suis ambulat 119 sanctis, dum de loco in locum praedicatur ab eis. Nam Deus, qui nec loco movetur, nec tempore, in servis tamen suis et tempore et loco movetur, quoties ab eisdem localiter praedicatne dicatur, inest tamen ei quodammodo latitudo charitatis, qua nos et ab errore colligit, et continet in veritate. Inest ei et longitudo, qua nos longanimiter portat, donec emendatos patriae futurae restituat. Inest ei et altitudo, per quam omnem undum, quo damnandos inferius justa aequitate disponens praeordinat. visibilis sit Deus. 1.
Abbreviated transcription (Latin):
implet d̾s ut contineant eũ. s ut ipsa potius contine¬
antua ab eo. nec particulatim d̾s implet omĩa. s cũ sit¬
idem unus ubiq tñ ẽ totus. Non ita putandus ẽ eẽ in om̃ib
d̾s. ut una qͦq res pro magnitudine portõis sue capiat eũ. id
ẽ maxima maiꝰ ⁊ minima minus dum sit potius ip̃e totꝰ.
in omnib siue om̃iain ip̃o. Om̃ipotentia diuinȩ maiesta¬
tis. cuncta potestatis suȩ immensitate ꝯcludit: nec euaden-¬
di potentias eius quis aditum inuenire poti̾t. quia ille
omĩa cirẽqͣq ostringit. Cuncta enĩ intra diuinȩ iudiciũ om̃i-¬
potentie coartantur.siue que continenda sunt ut salua
ista ẽ. ut intelligas eũ intͣ omĩa. s non inelusum extra oĩa.
s ñ exclusũ. et ĩd̾o int̾i̾orem u̾ oĩa ꝯtineat. id̾o ext̾iorẽ ũ in¬
gꝰ quod inti̾or ẽ. ostendit᷑ ẽẽ creator: ꝑ id uero quod ext̾ior
gub̾nare omĩa demonstrat᷑. Ac ne ea que creata sunt sine d̾o

Expanded text:
implet Deus, ut contineant eum; sed ut ipsa potius contineantur ab eo. Nec particulatim Deus 118 implet omnia, sed cum sitidem unus, ubique tamen est totus. Non ita putandus est esse in omnibus Deus, ut unaquaeque res pro magnitudine portionis suae capiat eum, id est, maxima majus, et minima minus, dum sit potius ipse totus in omnibus, sive omnia in ipso 2. Omnipotentiae divinae majestas cuncta potestatis suae immensitate concludit nec evadendi potentiam ejus quisquam aditum invenire poterit, quia ille omnia circumquaque constringit. Cuncta enim intra divini judicii omnipotentiam coarctantur, sive quae continenda sunt, ut salva ista est, ut intelligamus eum intra omnia, sed non inclusum; extra omnia, sed non exclusum; et ideo interiorem, ut omnia contineat; ideo exteriorem, ut inergo, quod exterior est, ostenditur creator esse. Per id vero, quod interior, gubernare omnia dinoscitur. Ac ne ea, que creata sunt, sine deo
Abbreviated transcription (Latin):
ipso amplectit᷑. P lerũ q diligit in alio hõ. qd̾ odit in se ut pote
in infantib. Amamus enĩ quandam illoꝵ ignauiam. ⁊ tñ odi¬
mus. quia ignaui eẽ nolumꝰ. Sic lapides. equos. ⁊ cetã quelibet

Expanded text:
ipso amplectitur. 6. Plerumque diligit in alio homo, quod odit in se, utpote ipso amplectitur. 6. Plerumque diligit in alio homo, quod odit in se, utpote in infantibus. Amamus enim quamdam eorum ignaviam, et tamen odimus, quia ignavi esse nolumus. Sic lapides, equos et caetera, quae l
Abbreviated transcription (Latin):
uo p̃cepta sunt erga dilectionem ꝓximi ꝯseruanda. Unũ
ne quis malũ inferat. alterũ ut bonum impendat. pͥmũ
ut caueat ledere: sequens ut discat p̃stare: Amicia ẽ.: animorũ so¬
cietas. Hec quippe aduob incipit. Nam minus quam it̃ duos eẽ
legimus. erat itł cor unũ ⁊ anima una. ñ quia multa corꝑa unã
unum omnes gena̾lit̃ sine dissensione sapiebant. Amicia et ꝓ¬
spitas res dulciores facit: adu̾sas comiunione temꝑat. leuiores¬
q reddit: quia dũ intribulatione amici consolatio ad uingit᷑.
nec frangitur animꝰ nec cadere patit᷑. Tunc uere amicus ama-¬
tur siñ ꝑ se s pro d̾o̾ amat᷑. Qui uero ꝓ se amicũ diligit. ⁊n¬
sipient̾ eum amplectit᷑. Multum in t̾ra dim̾sus ẽ: qui carua¬
lit̃ hominem moriturũ plus diligit quam oportet. Qui enĩ
intemꝑant̃ amicum amat. ꝓ se magis illũ ñ ꝓ d̾o̾ amat. Quã¬
tum gͦ bonum ẽ. qui ꝓ d̾o̾ frem diligit. tantũ ꝑniciosũ qͥ eũ ꝓ se¬

Expanded text:
uo sunt erga dilectionem proximi conservanda; unum, ne 317 malum quis inferat; alterum, ut bonum impendat. Primum, ut caveat laedere; sequenter, ut discat praestare. 2. Amicitia est animorum societas. Haec quippe a duobus incipit. Nam minus quam inter duos diostolorum legimus: Erat illis cor unum, et anima una. Non quia multa corpora unam unum omnes generaliter sine dissensione sapiebant. 4. Amicitia et prosperas res dulciores facit, et adversas communione temperat levioresque reddit. Quia dum in tribulatione amici consolatio adjungitur, nec frangitur animus, nec cadere patitur. 5. Tunc vero amicus amatur, si non pro se, sed pro Deo ametur. Qui vero pro se amicum diligit, insipienter eum amplectitur. Multum in terra demersus est, qui carnaliter hominem moriturum plus diligit quam oportet. Qui enim intemperanter amicum amat, pro se magis illum quam pro Deo amat. Quantum ergo bonus est, qui pro Deo fratrem diligit, tanto perniciosus, qui eum pro se
Abbreviated transcription (Latin):
magnitudinem diuinitatis eiꝰ nullus possit sensus ad¬
tuige etiã necarglicꝰ. Quamuis usꝙ ad parilitater sng licã
humana post resurtectionẽ natura ꝓficiat et ad contem¬
plandũ dm̃ in defessa consurgat. uiꝰd̾e tñ euis ossentia ple¬
ne non ualet. qm̃ nec ipsa ꝑfectio angłica in totũ attin¬
git seire seđm apłm qͥ ait. Pax cłi que exupat omnen sen
sum. ut subaudias etiã angłoꝵ sola enim trmitas sen¬
tegre notaẽ. ⁊ humanitas axp̃o suscepta. q̃ t̾eia ẽ intrini
dicia: anullo penitus sciunt᷑. Di secreta uidicia ñ posse
sensu penetrari uł angłico ut humano ostat. et ido quia
occulta ⁊ iusta sunt tantum dem uenerari ea opꝰ ẽ ⁊ timere
nouit sensum dñi: aut qͥs eiꝰ ꝯsiliariꝰ fuit.¬

Expanded text:
magnitudinem divinitatis ejus nullus possit sensus attingere, etiam nec angelicus, quamvis usque ad parilitatem angelicam humana post resurrectionem natura proficiat, et ad contemplandum Deum indefessa consurgat, videre tamen ejus essentiam plene non valet, quam nec ipsa perfectio angelica in totum attingisum , ut subaudias, etiam angelorum. Sola enim Trinitas sibi integre nota est, et humanitas a Christo suscepta, quae tertia est in Trinijudicia a nullo penitus sciuntur. Dei secreta judicia non posse sensu penetrari, vel angelico, vel humano constat. Et ideo quia occulta, sed justa sunt, tantumdem venerari ea opus est, et timere, gnovit sensum Domini, aut quis consiliariu
Abbreviated transcription (Latin):
lus insinuat: cũm sui nobis studii occulta manifestat dicens
Sicut ego ꝑ omĩa: omĩb placeo. Qui tñ rursus dicit. Si adhuc
hominib placerem: xp̃i seruus ñ essem. Placet gͦ paulus ⁊ ñ
placet: quia in eo quod placere appetit. ñ se. s ꝑͣ hominib pla¬
cere ueritatem querit

Expanded text:
lus insinuat, cum sui nobis studii occulta manifestat, dicens: lus insinuat, cum sui nobis studii occulta manifestat, dicens: Sicut et ego per omnia omnibus placeo . Qui tamen rursus dicit: Si adhuc hominibus placerem, Christi servus non essem . Placet ergo Paulus, et non placet, quia in eo quod placere appetit, non se, sed per se hominibus placere veritatem quaerit
Abbreviated transcription (Latin):
ut cura regimmis tanti mod̾aminis arte temperetur. quoron
fubditoꝵ mens cũ qͥdã recte sentire potuerit. sic in uotis lib̾tatem
ꝓdeat. ut tñ lib̾tas in suꝑbiam non erumpat.: nedum fortasse im¬
mod̾atius lingueeis lib̾tas conceditur. uite abhis humilitas a¬
mittatur. Sciendũ quoꝙ q̃d opot̾eat ut ręctores boni placere ho¬
minib appetant. s ut sue estimationis ducedine ꝓximos in affec¬
tum ueritatis trahant: ñ ut se amari desid̾ent. s ut dilectionẽ suã
quasi quandam uiamfaciant. ꝑ quam corda audientium ad amorẽ
conditoris introctucant. Difficile quippe est: ut quelibet recta denũ¬
tians p̃dicator qui non diligitur: libent̃ audiatur. Debet gͦ qui
p̃ est studere sic diligi quatinꝰ possit audiri: &e tñ amorem suũ ꝓ
semet ip̃oni querere. ne inueniatur ei cui seruire ꝑ officium cer¬
nctur. occulta cogitationis tyrannide resultare. Quod bene paui¬

Expanded text:
ut cura regiminis tanta moderaminis arte temperetur, quatenus ut cura regiminis tanta moderaminis arte temperetur, quatenus subditorum mens cum quaedam recte sentire potuerit, sic in vocis libertatem prodeat, ut tamen libertas in superbiam non erumpat; ne dum fortasse immoderatius linguae eis libertas conceditur, vitae ab his humilitas amittatur. Sciendum quoque est quod oporteat ut rectores boni placere hominibus appetant, sed ut suae aestimationis dulcedine proximos in affectum veritatis trahant, non ut se amari desiderent, sed ut dilectionem suam quasi quamdam viam faciant, per quam corda audientium ad amorem Conditoris introducant. Difficile quippe est, ut quamlibet recta denuntians praedicator qui non diligitur, libenter audiatur. Debet ergo qui praeest, et studere se diligi, quatenus possit audiri, et tamen amorem suum pro semetipso non quaerere, ne inveniatur ei cui servire per officium cernitur, occulta cogitationis tyrannide resultare. Quod bene Pau
Abbreviated transcription (Latin):
steritate imꝑabatis eis & cum potentia. Plus eñĩ sesuo ari¬
ctore diligentes iactant̃ gͦ subiectos erigunt. nec quid agere de¬
beant. s quid agere ualeant attendunt. Nil de subsequenti
iudicio metiuint: imꝓbe de temporali potestate gloriant᷑. li¬
bet ut licent̾ et ulicita faciant. & subditoꝵ nemo contradicat.
Qui gͦ praua studet agere. &e tñ ad hec cetõs uult tacere. ipse
sibimet testis est: quia plus ueritate se appetit diligi: quam
contra se ñ uult defendi. Nemo qrippe est qui ita iuuat: ut
aliquatenus ñ delinquat. Ille gͦ se ipso amplius ueritatẽ
desid̾at amari: qui sibi anullo uult contra ueritatẽ parci.
hinc eteni petrus. increpationẽ pauli libent̃ accepit. hinc
dauid correptionem subditi: humilit̾ audiut. Qrua rectores bo¬
ni dum priuato amore diligere se neseiunt. libere puritatis u̾bũ
a subditis obsequiũ humilitatis eredunt. S int̃ hee necesse efe

Expanded text:
steritate imperabatis eis et cum potentia . Plus enim se suo austeritate imperabatis eis et cum potentia . Plus enim se suo auctore diligentes, jactanter erga subditos se erigunt, nec quid agere debeant, sed quid valeant attendunt; nil de subsequenti judicio metuunt, improbe de temporali potestate gloriantur; libet ut licenter et illicita faciant, et subditorum nemo contradicat. Qui ergo et prava studet agere, et tamen ad haec vult caeteros tacere, ipse sibimet testis est, quia plus veritate se appetit diligi, quam contra se non vult defendi. Nemo quippe est qui ita vivat, ut aliquatenus non delinquat. Ille ergo se ipso amplius veritatem desiderat amari, qui sibi a nullo vult contra veritatem parci. Hinc etenim Petrus increpationem Pauli libenter accepit ; hinc David correptionem subditi humiliter audivit ; quia rectores boni dum privato diligere amore se nesciunt, liberae puritatis verbum a subditis obsequium humilitatis credunt. Sed inter haec necesse est
Abbreviated transcription (Latin):
puluillos sub om̃i cubito manus: & faciunt c̾uicalia sub ca¬
pite uniu̾se etatis. ad capiendas animas. Puluillos quippe ẽ.¬
sub om̃i cubito manꝰ ponere. cadentes a sua rectitudĩe animas¬
atq in huiꝰ mundi se delectatione reclinantes. blanda adula
tione refouere. Quasi enĩ puluillo cubitus uł ceruicalib caput
iacentis excipitur. cum correptionis duritia peccanti fubtrahi¬
tur. ei q mollities fauoris adhibetur. ut in errore mollit̾ ia¬
ceat. quem nulla asꝑitas contradictionis pulsat. S hec recto¬
res qui semetipsos diligunt. his ꝓculdubio exhibent a quib
se noceri posse studio głe temporalis timent. Nam quos nil con¬
tra se ualere conspiciunt: hos nimirũ asꝑitate semꝑ rigide
inuectionis premunt. Nunquam clem̃t᷑ admonent. s pastora¬
lii mansuetudinis obliti iure dominationis terrent. Quos
recte ꝑ ꝓpħam diuina uox increpat dicens. Uos aũ cum au¬

Expanded text:
pulvillos sub omni cubito manus, et faciunt cervicalia sub capulvillos sub omni cubito manus, et faciunt cervicalia sub capite universae aetatis ad capiendas animas . Pulvillos quippe sub omni cubito manatque in hujusmodi se delecttione refovere. Quasi enim pulvillo cubitus, vel cervicalibus caput jacentis excipitur, cum correptionis duritia peccanti subtrahitur, eique mollities favoris adhibetur, ut in errore molliter jaceat, quem nulla asperitas contradictionis pulsat. Sed haec rectores, 28 qui semetipsos diligunt, his procul dubio exhibent, a quibus se noceri posse in studio gloriae temporalis timent. Nam quos nil contra se valere conspiciunt, hos nimirum asperitate rigidae semper invectionis premunt, nunquam clementer admonent, sed pastoralis mansuetudinis obliti, jure dominationis terrent. Quos recte per prophetam divina vox increpat, dicens: Vos autem cum au
Abbreviated transcription (Latin):
nterque necesse est ut rector sollert̃ inuigilet. ne hũc cupido
placendi hominib pulset: necum studiose interiora penetͣt
eum prouide exteriora subministrat. se magis a subaitis di¬
ligi. quam ueritatẽ querat: necum bonis actib fultus a mun¬
do uidetur alienꝰ. hunc auctori reddat. extraneũ amor suus.
hostis namq redemptoris est. qui ꝑ recta oꝑa que facit eiꝰ
uce ab ecclia amari concupiscit: quia adult̾ine cogitationis
reus est. si placere puer sponse oculis appetit: ꝑ quem sponsus
dona transmisit. Qui nimirũ amor ꝓprius cum rectoris m̃tẽ
ceꝑit. aliquando hanc inordinate ad mollitiem. aliquando
uero ad asꝑitatẽ rapit. Ex amore et enĩ suo mens rectoris in
mollitiem u̾titur. quia cum peccantes subditos respicit. ne
gͦ hunc eoꝵ dilectõ torpeat. corripere non p̃sumit. ñ numqͣm
uero errata subditorum quȩ increpare debuerat adulationib¬
demulcet. Unde et bñ ꝑ ꝓph̾am dicitur. Ue his qui consuunt

Expanded text:
que necesse est ut rector solerter invigilet, ne hunc cupido placendi hominibus pulset; ne cum studiose interiora penetrat, cum provide exteriora subministrat, se magis a subditis diligi quam veritatem quaerat; ne cum, bonis actibus fultus, a mundo videtur alienus, hunc auctori reddat extraneum amor suus. Hostis namque Redemptoris est, qui per recta opera quae facit, ejus vice ab Ecclesia amari concupiscit, quia adulterinae cogitationis reus est, si placere puer sponsae oculis appetit, per quem sponsus dona transmisit. Qui nimirum amor proprius cum rectoris mentem perit, aliquando hanc inordinate ad mollitiem, aliquando vero ad asperitatem rapit. Ex amore etenim suo mens rectoris in mollitiem vertituerga hunc eorum dilectio torpeat, corripere non praesumit. Nonnunquam vero errata subditorum, quae increpare debuerat adulationibdemulcet. Unde bene per prophetam dicitur: Vae his qui consuunt
Abbreviated transcription (Latin):
pe p̃positorũoris gladio ferienda ñ sunt: etiam dum recte rep̃hen¬
denda iudicantur. Si quando uͦ contra eos uł in minimis ling̃
labitur. necesse est ut semꝑ per afflictionem penitentie cor p̃mat᷑
qͣtinus ad semetipsũ redeat. et cũ p̃posite potestati deliquerit:
eius contra se uidiciũ a quo sibi p̃lata est ꝑhorrescat Nam cũ
in p̃positis delinqͥmus. eius ordinationi qui nobis eos p̃rulit
obiuamus. Unde moyses quoq cum contra se & aaron conq̃ri.
ppłm cognouisset. ait. Nos enim quid sumus: Nec contra nos
est murmur ur̃m: s contra deũ.

Expanded text:
pe praepositorum oris gladio ferienda non sunt, etiam cum recte reprehenpe praepositorum oris gladio ferienda non sunt, etiam cum recte reprehendenda judicantur. Si quando vero contra eos vel in minimis lingua labitur, necesse est ut per afflictionem poenitentiae cor prematur, quatenus ad semetipsum redeat; et cum praepositae potestati deliquerit, ejus contra se judicium, a quo sibi praelata est, perhorrescat. Nam cum in praepositis delinquimus, ejus ordinationi qui eos nobis praetulit obviamus. Unde Moyses quoque cum contra se et Aaron conqueri populum cognovisset, ait: Nos enim quid sumus? nec contra nos est murmur vestrum, sed contra Deum .
Abbreviated transcription (Latin):
q̃d quisquis plebibus p̃erat. primus ad martyrii tormenta ducebatur.
Tunc gͥ fuit laudabile ep̃atũ querere: quando ꝑ hunc quemq dubiũ
non erat. ad supplicia grauiora ꝑuenire. Unde ipsum quoꝙ ep̃atus officiũ
boni oꝑis exp̃ssione definitur cum dicitur. Siquis ep̾atũ desid̾at. bo¬
nũ opus desid̾at. Ipse gͦ sibi testis est quia ep̃atum non appetit. qui non
ꝑ huncboni oꝑis ministeriũ. s honoris gloriam querit. Sacrum quip¬
pe officium ñ solum non diligitom̃mo s nescit. qui ad culmen regi¬
minis anhelans in oculta meditatione cogitationis cetõꝵ subiectoẽ
pascitur: laude ꝓpria letat᷑. Ad honorẽ coreleuat: rerum affluentiũ
habundantia exultat. Mundi gͦ lucrũ querit᷑ sub huiꝰ honoris spe¬
cie. quo mundi lucra destrui debuerunt. Cumq mens humilitatis
culmen arripere ad elationem cogitat. quod foris appetit intus immu¬
tat.

Expanded text:
quo quisquis plebibus praeerat, primus ad martyrii tormenta ducebatur. quo quisquis plebibus praeerat, primus ad martyrii tormenta ducebatur. Tunc ergo laudabile fuit episcopatum quaerere, quando per hunc quemque dubium non erat ad supplicia graviora pervenire. Unde ipsum quoque episcopatus officium boni operis expressione definitur, cum dicitur: Si quis episcopatum desiderat, bonum opus desiderat . Ipse ergo sibi testis est quia episcopatum non appetit, qui non per hunc boni operis ministerium, sed honoris gloriam quaerit. Sacrum quippe officium non solum non diligit omnino, sed nescit, qui ad culmen regiminis anhelans, in opascitur, laude propria laetatur, ad honorem cor elevat, rerum affluentium abundantia exsultat. Mundi ergo lucrum quaeritur sub ejus honoris specie, quo mundi destrui lucra debuerunt, cumque mens humilitatis culmen arripere ad elationem cogitat, quod foris appetit, intus immutat.
Abbreviated transcription (Latin):
lerumq uero qui p̾esse concupiscunt. ad usum sue ł. Uiii.¬
libidinis instrumentũ apłici sermonis arripiunt quo ait. Siqͥs
epatũ desid̾at: bonum opus desidãt. Qui tñ laudans descõiũ in
pauorem u̾t it ꝓtinꝰ q̃d laudauit: cum repente subiungit. Oportet
autem ep̃m esse irrep̃hensibilem. Cumq uirtitũ necessaria subseq̃n¬
t̃ enumerat: que sit irrep̃hensibilitas manifestat. & fauet gͦ deside¬
rio: ae terret ex precepto. Ac si aꝑte dicat. laudo q̃d queritis. s prius
discite quid queratis: nedum uosmet ipsos metiri negligitis. tanto
fedior ur̃a reprehensibilitas appareat. quanto & a ciuictis conspici
in honoris arce festinatis. Magnus enĩ regendi artifex fauorib impel¬
lit. terrorib retͣhit. ut auditores suos ce descripto irrep̃hensibilitatis
culmine restringat a suꝑbia. & officium laudando qd queritur
componat ad uitam. Quamuis notandũ q̃d illo in temꝑe dicitur

Expanded text:
lerumque vero qui praeesse concupiscunt, ad usum suae libidinis instrumentum Apostolici sermonis arripiunt, quo ait: Si quis episcopatum desiderat, bonum opus desiderat ; qui tamen laudans desiderium, in pavorem vertit protinus quod laudavit, cum repente subjungit: Oportet autem episcopum irreprehensibilem esse . Cumque virtutum necessaria subsequenter enumerat, quae sit irreprehensibilitas ipsa manifestat. Et favet ergo ex desiderio, et terret ex praecepto, ac si aperte dicat: Laudo quod quaeritis, sed prius discite quid quaeratis; ne dum vosmetipsos metiri negligitis, tanto foedior vestra reprehensibilitas appareat, quanto et a cunctis conspici in honoris arce festinat. 9 Magnus enim regendi artifex favoribus impellit, terroribus retrahit, ut auditores suos et descripto irreprehensibilitatis culmine restringat a superbia, et officium laudando quod quaeritur, componat ad vitam. Quamvis notandum quod illo in tempore hoc dicitur,
Abbreviated transcription (Latin):
tatem intuendo.ad ciuiꝰ imaginẽ feĩ sunt iusticiã oꝑani. Hoc in¬
dicat qd̾ scribit᷑. faciamꝰ hominẽ ad imaginẽ ⁊ similitudinẽ
nrãm. quia ipsam intelligendo imitat᷑ diuinitatẽ. ad cuiꝰ fes.
similitud̾iem. Iste gͦ tantus ẽ. ut ñ egeat homĩe demonstrator
iusticie. s ipãmotemplando imiter᷑ iusticiam. Exempla scõꝵ
quib edificat᷑ homo uariis conspectare uirtutib

Expanded text:
i sunt, justitiam operari. Hoc indicat, quod scribitur: Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram , quia ipsam intelligendo imitatur divinitatem, ad cujus factus est similitudinem. Iste ergo tantus est, ut non egeat homine demonstratore justitiae, sed ipsam contemplando imitetur justitiam. 12. Exempla sanctorum, quibus aedificatur hom
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfectũ sint posite ñ ad penã. ꝓficient aũ ad ꝓfectũ nr̃m. si tot
exempla etoluerimus imitari uirtutũ. Certe si ea pocius ad¬
u̾sati quam unitati fiu̾mꝰ ad dãpnationẽ nr̃ãm erunt: quia ea¬
militũcdie sꝑccies picta formet᷑. Sicq fit. utadimaginẽ similis sit¬
ille. qui ad similitudĩe uiuit imaginis. Qui sẽm uirũ imitatur
qĩ exemplare aliqd̾ intuet᷑. seseq in illo quasi in speculo ꝑspieit.u
adiciat qd̾ deeẽ uirtutis agnoscit. Minus eñi se ipsũ hõ exseme¬
ipso consid̾at S dũ altm̃ intendit: id quod minus ẽ luminis aͥ¬

Expanded text:
profectum sint positae, non ad poenam. Proficient autem ad profectum nostrum, si tot profectum sint positae, non ad poenam. Proficient autem ad profectum nostrum, si tot exempla voluerimus imitari virtutum. Certe si ea potius aversati quam imitati fuerimus, ad damnationem nostram erunt, qui eamilitudine species picta formetur; sicque fit ad imaginem similis ille qui ad similitudinem vivit imaginis 10. Qui sanctum virum imitatur, quasi exemplar aliquod intuetur, seseque in illo, quasi in speculo, perspicit, ut adjiciat quod deesse virtutis agnoscit. Minus enim seipsum homo ex semetipso 207 considerat; sed dum alterum intendit, id quod minus est luminis a
Abbreviated transcription (Latin):
scõꝵ riune ⁊ reꝑationes ut spem faciant saluti humane. ne qͥsꝙͣ
post lapsũ penitendo desperet ueniam: dum ospicit scõꝵ scõꝵ reꝑa¬
tionẽ fuisse. etiã post ruinã. Sciant flagitio dediti ad ꝙͣ utilitatẽ
onẽ: aut certe ex eoꝵ comꝑatione duriꝰ de in obedientia puniant᷑
ꝓptẽa uirtutes scõꝵ ad exemplũ nr̃m d̾s ꝓposuit. ut quanto deimi¬
tatione eoꝵ ꝯferri possunt nobis iusticie p̃mia. tanto de ꝑseueran¬
tia mali sint grauiora torm̃ta Si enĩ ad boni incitam̃tũ diuina
quib admotieremur p̃cepta deessent: ꝓ lege nobis scõꝵ exempla
suffice̾nt. At contra dũ ⁊ nos ds p̃ceptis suis admoneat. ⁊ uicia
scõꝵ boni oꝑis nobis exempla pponat. nulla ẽ iam dereatu excusa
placur ñ unitemur scõꝵ digna.⁊ d̾o placita fc̃a. Et si aptifuimꝰ
imitari iniquos in malum. cͣ pigͥ sumꝰ imitari iustos in bonũr᷑
Oranctus ẽ d̾s̾ ut uirtutes quas soĩs p̃patauit ad coronã: nobis ad

Expanded text:
 reparationes, ut spem faciant salutis humanae, ne quisquam post lapsum 206 poenitendo desperet veniam, dum conspicit sanctorum reparationem fuisse etiam post ruinam. 4. Sciant flagitio dediti ad quam utilitateonem, aut certe ex eorum comparatione durius de inobedientia puniantur. 5. Propterea virtutes sanctorum ad exemplum nostrum Deus proposuit, ut quanto de imitatione eorum conferri possunt nobis justitiae praemia, tanto de perseverantia mali sint graviora tormenta. 6. Si enim ad boni incitamentum divina, quibus admonemur, praecepta deessent, pro lege nobis sanctorum exempla sufficerent. At contra, dum et nos Deus praeceptis suis admoneat, et vitae sanctorum boni operis nobis exempla proponat, nulla est jam de reatu excusatpla, cur non imitemur sanctorum digna, et Deo placita facta? et si apti fuimus imitari iniquos in malum, cur pigri sumus imitari justos in bonum? 8. Orandus est Deus, ut virtutes quas sanctis praeparavit ad coronam, nobis ad
Abbreviated transcription (Latin):
corpꝰ creat᷑ cui admisceri uidet᷑. Philoso phorũ sententie dicũt
animã ee̾ pͥusquã nascatur ĩ corꝑe. qd̾ uerũ eẽ nutł approbat᷑ iu¬
diciis. Nam utrum ante fuissemꝰ nec ipsi nouimꝰ. nec quis hoĩum
dicat habemꝰ. Nonẽ gͦ querendũ qd̾ querendo magis magis ẽ irridñ¬
dũ Gentiles ⁊ h̾etici de aĩa disputare conant᷑: s quomodo de illa
aliquid sentire recte possunt qui auctorem ad cuiꝰ imaginẽ fcã est
ñ nouerunt. Et id̾o multa errori digna dixerũt. Miitabił ẽ aĩa
ñ localit̾ s temꝑalit̾ suis affectionib. Corpus aũ ⁊ loco ⁊ temꝑe
tio locoꝵ. hocẽ ad animã mutabilitas cogitationũ. Que uarietas
male motionis tc̃ menti inhesit quando ab et̾noꝵ ꝯtemplatione
pͥmꝰ hõ recedens in illo stare noluit a quo male recessit.⁊ iusta dãp
natura splendorem possidet aĩa. s fuscatꝰ commixtione carnis
qͣ retinet᷑ inclusa. Ex eiꝰ enim parte u̾tit᷑ ad peccandi infirmitatẽ

Expanded text:
losophorum sententiae dicunt esse animam, priusquam nascatur in corpore. Quod verum esse nullis approbatur indiciis. Nam utrum antea fuissemus, nec ipsi novimus, nec quis hominum dicat habemus. Non est ergo quaerendum quod quaerendo magis est irridendum. 5. Gentiles et haeretici de anima disputare conantur, sed quomodo de illa aliquid recte sentire possunt, qui auctorem ad cujus imaginem facta est non noverunt? Et ideo multa errore digna dixerunt. 6. Mutabilis est anima, non localiter, sed temporaliter, suis affectionibus. Corpus autem, et loco, et tempore tio locorum, hoc est ad animam mutabilitas cogitationum. Quae varietas malae motionis tunc menti adhaesit, quando ab aeternorum contemplatione primus homo recedens in illo stare noluit, a quo male recessit; et justa damnatura splendorem possidet anima, sed fuscatur commistione carnis, qua retinetur inclusa. Ex ejus enim parte vertitur ad peccandi infirmitatem,
Abbreviated transcription (Latin):
lit̾ admonendi sunt serui: atq alit̾ dm̃i. Serui scilicet. ut
inse semꝑ humilitatẽ conditionis aspiciant: dñi uero ut
nature sue qua equalit̾ sunt cum seruis creati. memoriam ñ
amittant. Serui admonendi sunt. ne dñm despiciant. & dm̃
offendant. si ordinationi illius suꝑbiendo contradicant. Oñi
quoq admonendi funt: quia contra dm̃ de munere eiꝰ suꝑ¬
brunt. si eos quos ꝑ conditionem tenent subditos. equales sͥ
ꝑ nature consortium non agnoseunt. Isti admonendi sunt
ut sciant se seruos eẽ dominoꝵ. illi admonendi sunt: ut cog¬
noscant se conseruos ẽẽ seruoꝵ. Istis namq dicitur. Seriu
obedite carnalib dnĩs. Et rursum. Quicumq sunt subiugo
serui: dños suos om̃i honore dignos arbitrentur. Illis autẽ
dicitur. ce uos dñi eadem facite uuis. remittentes minas. Et sci¬
entes quia &e illoꝵ ⁊ ur̃ dñs est in celis

Expanded text:
liter admonendi sunt servi, atque aliter domini. Servi scilicet, ut in se semper humilitatem conditionis aspiciant; domini vero, ut naturae suae qua aequaliter sunt cum servis conditi, memoriam non amittant. Servi admonendi sunt ne dominos despiciant, ne Deum offendant si ordinationi illius superbiendo contradicunt; domini quoque admonendi sunt, quia contra Deum de munere ejus superbiunt, si eos quos per conditionem tenent subditos, aequales sibi per naturae consortium non agnoscunt. Isti admonendi sunt ut sciant se servos esse dominorum: illi admonendi sunt ut cognoscant se conservos esse servorum. Istis namque dicitur: Servi, obedite dominis carnalibus . Et rursum: Quicunque sunt sub jugo servi, dominos suos omni honore dignos arbitrentur ; illis autem dicitur: Et vos domini eadem facite illis, remittentes minas, scientes quod et illoru
Abbreviated transcription (Latin):
dicimus ⁊ ueritas in nobis ñ ẽ. Quedã sũt fcã pecc̃i similia: s sibo¬
no aĩo fiant ñ sunt peccã: ut pote potestas si ñ ulciscendi cupidita¬
te s magis corrigendi studio ulciscatꝰ in reũ. Item sunt peccã leura
que ab incipientib cotidiana satisfactione purgant᷑. Que tñ a perfe-¬
nis scelerib agere debent. quando ⁊ iã ꝑfecti leuia queq delicta qͣi
grauissima lugent: Non solũ grauia. s leuia sunt uitandiꝰ peccã
Multa enĩ leuia unũ grande efficiunt. sic̃ solent parius ⁊ minimis
guitis immensa flumi̾a crescere. Innumo̾sitas enĩ in unũ coacta
exundante efficit copiã. Peccã q̃ incipientib leuia sunt ꝑfcĩs uiris
grauia deputant᷑. Tanto enĩ magis cognoscit᷑ ee̾ peccatũ: quanto¬

Expanded text:
 similia; sed si bono animo fiant, non sunt peccata, ut puta, potestas, si non se ulciscendi cupiditate, sed magis corrigendi studio ulciscatur in reum. 3. Item sunt peccata levia quae ab incipientibus quotidiana satisfactione purgantur, quae tamen a perfenis sceleribus agere debent, quando etiam perfecti levia quaeque delicta, quasi gravissima, lugent? 4. Non solum gravia, sed et levia sunt cavenda peccata. 218 Multa enim levia unum grande efficiunt, sicut solent de parvis et minutis guttis immensa flumina crescere. Numerositas enim in unum coacta exundantem efficit copiam. 5. Peccata, quae incipientibus levia sunt, perfectis viris gravia deputantur. 6. Tanto enim majus cognoscitur e
Abbreviated transcription (Latin):
addende sunt lacͥme. rugitus &e genutus.⁊ continua longo tp̃e
leamus erogando. ultro nos ipsos acommunione eccłie remouen¬
tes. in luctu &e tristicia multo tempore ꝑmanentes. ⁊ penitentrã
etiã publice agentes. quia iustũ est ut quicũq ꝑ multoꝵ destru¬
ctionem se ꝑdidit. ꝑ multoꝵ edificationem se redimat. Ad extre¬
mum ñ est impossibile uł graue q̃d suggero. ut uł sic lugeamus ex¬
tuictam animã nr̃am quomodo planginus alienã carnem mor
collidunt homines capillos trahendo. tundunt pectora. ⁊ in

Expanded text:
 longo tempore e erogandae, ultro nos ipsos a communione Ecclesiae removentes, in luctu et in tristitia multo tempore permanentes, et poenitentiam etiam publice agentes: quia justum est ut qui cum multorum destructione se perdiderit, cum multorum aedificatione se redimat. Ad extremum non est impossibile vel grave quod suggero: vel sic lugeamus exstinctam nostram animam, quomodo alienam carnem mortcollidunt homines, capillos trahendo, pectora tun
Abbreviated transcription (Latin):
pides p̃ciosos. suꝑedificantes. ꝑ ignem illũ de quo dixit apłs. quia
in igne reuelabit᷑. absq ulla iuolatione transibunt. Illi u̾o̾ qui
quamuis capitalia cͥmina non admittunt. ⁊ ad ꝑpetranda
tionib sunt excoquendi. aut illi ipsi ꝑ multas elemosinas. ⁊ p̃¬
diũ aut saclegiũ. aut adultĩum uł reliqua his similia commise¬
runt sicut iam dictum est. ficis iam penitentia ñ subuenit.
ñ ꝑ purgatoriũ ignem transire merebunt᷑ ad uitam. sed et̾no

Expanded text:
pides pretiosos superaedificantes, per ignem illum, de quo dicit Apostolus, Quia pides pretiosos superaedificantes, per ignem illum, de quo dicit Apostolus, Quia in igne revelabitur, absque ulla violatione transibunt. Illi vero, qui quamvis capitalia crimina non admittant, et ad perpetranda imis tribulationibus sunt excoquendi, aut illi ipsi per multas eleemosynas, et praedium, aut sacrilegium, aut adulterium, vel reliqua his similia commiserunt, sicut jam dictum est, si eis digna poenitentia non subvenerit, non per purgatorium ignem transire mere