comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
is. deccexlim. ullam suꝑparticłãrem efficiat ꝓportionẽ. cumiarchi¬
tas tantã suꝑparticlarib parationib hab̾uerit clignitatẽ rit
cas ctiam inconsonantiaꝵ rationosusceꝑit. De hinc qd̾ pͥmani
agrauissimo neruo ꝓportionẽ inchromatico quidẽ maiorem senꝰs¬
eisd dep̾hendat quam feceritarchitas. Hic namos inchromatico
portionẽ cum scõm consuctam chromatici geñis modilationem
ses qui uicesna pͥma eẽ debuerit. Item enar monrũ genꝰ ea ꝓpor¬
tio qnã pͥmã agrauissimo scd̾am archite perinet diuisionẽ tal̾
est ut iongs minor eẽ debcat quã incet̾is generib intienit᷑. Hic¬
acitẽ equã eam oct̃is generib statuit dn pͥmas agraui ꝓportioẽs
intrib generib ses qui uicestmas septimas ponit. Aristoxentim
uero culpat qm̃ inchroniate molli et chromate enuolio tales
quantũ sensies nor possit int̃noscere distarent. Est quippe ꝓpor¬

Expanded text:
i 1944, ullam superparticularem efficiat proportionem, cum Architas tantam superparticularibus comparationibus habuit dignitatem, ut eas etiam in consonantiarum ratione susceperit. Dehinc quod primam a gravissimo nervo proportionem in chromatico quidem majorem sensus deprehendat quam fecit Architas, hic namque in chromatico proportionem, cum secundum consuetam chromatici generis modulationem sesquivicesima prima esse debuerit. Item enharmonium genus ea proportio, quam primam a gravissimo secundum Architae retinet divisionem, talis est, ut autem aequam eam caeteris generibus statuit, dum primas a gravi proportione in tribus generibus sesquivicesimas septimas ponit. Aristoxenum vero culpat, quoniam in chromate molli et in chromate hemiolio tales quantum sensus non possit internoscere distarent. Est quippe propor
Abbreviated transcription (Latin):
oreendecacordi dispo¬
sitioue. me se. que ꝓpter me¬
diam collocationẽ ita utoca¬
ta est nece ꝓxima accedit.
et longe abhẏpacis ultimi
distat. nec ꝓprium clistan¬
tie retinec socũ. aliud unũ
detracordũ ad iunctũ ẽ suꝑ

Expanded text:
ore hendecachordi dispositione mese, quae propter mediam collocationem ita vocata est, nete proxima accedit, et longe ab hypatis ultimis distat, nec proprium distantiae retinet locum, aliud unum tetrachordum adjunctum est,
Abbreviated transcription (Latin):
uodsi idem spacium ad
grauem sontim uelimus
efficere fit hoc modo. Sit sonus
.I. urtendo semitoniũ minus¬
minus id qd̃ est .a .D. temuto
ab. D. ionim eum qui est .d.e.
Erit igitur.a. ee.a. quamur¬
quiriniuis apotome.

Expanded text:
uod si idem spatium ad gravem sonum velimus efficere fit hoc modo: sit sonus A, intendo semitonium minus, id quod est A D, remitto ab D tonum qui est D E. Erit igitur E A ea quam requirimus apotome.
Abbreviated transcription (Latin):
aue igitur a pocoincu si sit
cominodum sic sumemꝰ. Ac
primũ quidẽ ad acutũ inten¬
do. trestouos. ab .a. cos qui sinit
Li.s. et ab eoqd̾ est. ẜ. ad .c. iate¬
Atrou consonantiam remioco. es¬
fit .c.a. potoine reliqua.
accitam parteni comina
sumere. Sit sontis .a. intendo
apotomen .a .ẜ. Remitto semi¬
coniũ minus .s.c. Et qm̃ semi¬
tontum intuus a potome mi¬
nus est cõmate coma ent. e.a.

Expanded text:
anc igitur apotomen si sit commodum sic sumemus. Ac primum quidem ad acutum intendo tres tonos, ab A eos qui sunt ad B, et ab eo quod est B ad C diatessaron consonantiam remitto, fit C A apotome reliqua. acutam partem comma sumere, fit sonus A; intendo apotomen A B, remitto semitonium minus B C, et quoniam semitonium apotome minus est commate, comma erit C A.
Abbreviated transcription (Latin):
qd oc̃tauus suꝑ anexꝰ
est. Huiꝰ enimadiec¬
t̃ionis rationẽ. pau¬
lo posterius eloq̃m᷑
Nirnc illud ẽꝯ sid̾an¬
dum quod ẽ pagimi¬
le quas int̃ serẽctus
lincaꝵ ordo distin¬
guit. al iequidẽ hũt
notulas musicas a¬
lie uero minime. ue¬
lud in eomodo qui
scribitur hyꝑmixo¬
lidius. Oruma qͥdem
pagnnula .cu. t̃ria.
d. litteris ad notatur.
scd̾a notulis uocat.
N hac gͥint̃ capedine
notulaꝵ tonusint̃¬
cõ monstrat᷑. Quod
quarce paginenotã
non pagͥmula diui¬
dit. s uerꝰs tecto ordiẽ¬
diffrãm ꝯtineri. Itaq regularit incunctis ẽ consid̾andũ ut siuocum
notulas integra pagina disgregauerit. tom int̃ eas sriamꝰ distãtiã¬
c̃ẽ Siu nersius notulas ac non integra pagina distinguet. semito¬
nii non ignoremꝰesse destanciam. His igit᷑ ita p̾muns si duoor¬
dines in bis diapason ꝯsonantia constituti. sibi inuicẽ ꝯ parent᷑
ut qui ordo sit grauior possit agnosci. siꝓslambanomenos. ꝓslã¬

Expanded text:
quod octavus super annexus est. Hujus enim adjectionis rationem paulo posterius eloquemur. Nunc illud est considerandum quod hae paginulae, quas inter se rectus linearum ordo distinguit, aliae quidem habent notulas musicas, aliae vero minime, velut in eo modo qui scribitur hypermixolydius. Prima quidem paginula ω tertia Φ litteris adnotatur. Secunda notula vacat. In hac igitur intercapedine notularum tonus interesse monstratur. Quod quartae paginae notam non paginula dividit, si jamque hoc regulariter in cunctis est considerandum, ut si vocum. notulas integra pagina disgregaverit, toni inter eas sciamus esse distantiam. Sin versus notulas, ac non pagina distinguit, semitonii non ignoremus esse distantiam. His igitur ita praemissis, si duo ordines in bis diapason consonantia constituti sibi invicem comparentur, ut qui ordo sit gravior possit agnosci, si proslambanomenos proslam
Abbreviated transcription (Latin):
ordo dispositꝰ a pslam banomenin neten hyꝑbolconato hic sit hi¬
podorius mocius.Siquis gͥꝓs lambanomeñ inacuinen intendat
tom stisciꝑet intensionem. Erit gͥ tota cdnstitucioacutior effata.
T pofriglus modus. Quod si inhypostigio conirurs intencio¬
nem tocosicceperint. Hipodolilis modulationa stet᷑ It si hypo¬
indrimquis scmtonio iutendat doriim faciat. Et malis qur¬
morlis ⁊ ueli eotn cumen intensionẽq pcess. Quisoum
nonut intelligentia solum iatio coniprebendatur ueritm ecła
tocos sonna possitagnosci abantiques ctattamuncu destͥpo

Expanded text:
ordo dispositus a proslambanomene in neten hyperboleon, atque hic sit hyordo dispositus a proslambanomene in neten hyperboleon, atque hic sit hypodorius modus. Si quis proslambanomenon in acumen intendat toni susciperet intensionem. Erit igitur tota constitutio acutior effecta hypophrygius modus, quod si in hypophrygio toni rursus intensionem voces acceperint, hypolydii modulatio nascetur. At si hypolydium quis semitonio intendat, dorium faciet, et in aliis quidem similis est in acumen intensionemque processus. Quorum, non ut intelligentiam solummodo ratio comprehendatur, verum oculis quoque forma possit agnosci, ab antiquis tradita musicis d
Abbreviated transcription (Latin):
spocieb existut¬
qui appellãt᷑ modi quos¬
eos dem tropos nel tonos no¬
imant. Sinit aucẽ trophi
stitucioẽs intotis uocum ordinib uel grauitate uelacumine diffe¬
rentes. Constitucioaũ ẽ plemim ueluti modulationis corpꝰ. ex cõso¬
in mesen. ceteris que sunt inmedionocib ad numeratis. ułamesẽ
rius in neten hyperboleon cum uocib int̾iectis. ⁊ił abhypate me¬
son tuneten diereugneñ ⁊ his quas extreme uoces medias claudt̃.
leon. siueneñ cum his que medie int̃iecte sunt ꝯstat. Sis diapa¬
sonautem aꝓolambanomeñ in necen hyꝑboleon cũ his que ĩ
medio sunt int̾posite ꝯ siderat᷑. Has gͥ ꝯstitutiones siquis totas
faciat acutiores uł graues totas remittat. scdm supra dictas dia¬
pason consonantie spẽs efficiet modos .uii. quoꝵ noiã sunt hec
hipodrꝰ hipofrigus. hyppodolius. dorius frigius. ⁊ydiusimꝑo¬
rolidius. Horum uero sic ordo ꝓcedit. Si iudiatonicogeñe nocum

Expanded text:
speciebus existuqui appellantur modi, quoseosdem tropos vel tonos noinant. Sunt autem tropi constitutiones in totis vocum ordinibus, vel gravitate, vel acumine differentes, constitutio vero est plenum veluti modulationis corpus ex consoin meson caeteris quae sunt mediae vocibus annumeratis, vel a mese rursus in neten hyperboleon cum vocibus interjectis, vel ab hypate meson in neten diezeugmenon, cum his quas extremae voces medias claudunt.nemmenon, cum his quae mediae sunt interjectae constat. Bis diapason autem a proslambanomenon in neten hyperboleon, cum his quae in medio sunt interpositae consideratur. Has igitur constitutiones si quis totas faciat acutiores vel in gravius totas remittat, secundum supradictas diapason consonantiae species efficiet modos septem, quorum nomina sunt haec: hypodorius, hypophrygius, hypolydius, dorius, phrygius, lydius, mixolydius; horum vero sic ordo procedit. Sit in diatonico genere vocum
Abbreviated transcription (Latin):
lychanos meson. inhipofrigioautẽ mese. Item mese hypolidiĩ q̃
est .c. ab ea mese que ẽdorii semitorio distat. Qd̃ hinc poteritag¬
uosci qm̃ ordinem sursumi ꝓdeuntem eiꝰ meseque est hẏpolidii
torũ integra diacesseron ꝯsonantia distet. Idq ꝓbat᷑ hoc mͦ. Namqꝙ
est mese .u. in hypodorio eadem.u. iudorio hypate meson. abea
que est mest inqͦuis modo. uł geñe diatesseron consonantiam dif¬
ferens. Item mese dorii q̃ est. N. ab ea mese que ẽ phrigii. idẽ.ar.

Expanded text:
lychanos mesen, in hypophrygio autem mese. Item mese hypolydii, quae lychanos mesen, in hypophrygio autem mese. Item mese hypolydii, quae est C, ab ea quae est mese dorii semitonio distat. Quod hinc poterit agnosci, quoniam ordinem sursum prodeuntem ejus meses, quae est hypolydii, dorii, integra diatessaron consonantia distet, idque probatur hoc modo: nam quae est mese ω in hypodorio, eadem est ω in dorio; hypate meson est ab ea quae est mese, in quovis modo vel genere diatessaron consonantia differ
Abbreviated transcription (Latin):
ores efficumt. Qm̃ igit᷑ insuꝑiori pagina descriptis modis partẽ
sinistram logentis pͥmi ꝓs lambanomiem tenent. Dertera uero le¬
gentis extromis clanditur netis. Erit omĩb quidẽ acutior modꝰ
du instribitur. hẏꝑmixolidius. Omĩb nero grauioris qui
lyypodoruus. Nos uero agrauessimo id est hypodorto inchoantes.
ceceros quam int̃ se habca̾ut disfrãm designabiu. ⁊Iamq inhỹ¬
podorio modo mesc queest u. abca mese que est in modo hy pofrigio
touoclistat. Qd̃ in hoc facile ꝑspiriet᷑. siquis ad mesen hypofrigũ
que est .O. cuisdẽ bypofrigii .ωu. ꝯparet que est hypodorii quidem
mese. In hypofrigio. autem lichanos meson. Nam . O. atq .u. tone
differunt qd̾ pagina int̾iecta demonstrat. Item mese hypolidu.
ab ea que est mese hypofrigii. toni diffrãm facit. Namq s. que
est mese hypolidii tonodistat. ab.O. que est inhypolidio. quid̃

Expanded text:
ores efficiunt. Quoniam igitur in superiore pagina descriptis modis partem ores efficiunt. Quoniam igitur in superiore pagina descriptis modis partem sinistram legentis proslambanomeni primi tenent. Dextera vero legentis extremis clauditur netis, erit omnibus quidem acutior modis, qui inscribitur hypermixolydius, omnibus vero gravioris qui hypodorius. Nos vero a gravissimo hypodorio inchoantes, caeteros quam inter se habent differentiam designabimus. Namque in hypodorio modo mese quae est ω ab ea mese quae est in modo hypophrygio tono distabit. Quod in hoc facile perspicietur, si quis ad mesen hypophrygii, quae est φ ejusdem hypophrygii ω comparet, quae est hypodorii quidem mese, in hypophrygio autem lychanos meson. Nam φ atque ω tono differunt, quod pagina interjecta demonstrat. Item mese hypolydii ab ea quae est mese hypophrygii toni differentiam facit. Namque C, quae est mese hypolydii, tono distat a φ, quae est hypolydii quidem
Abbreviated transcription (Latin):
grauiores nicħ̾ominuis inuenunit᷑. Itao si media abasia medra
tono aut acutior indcat᷑ aut grauiorom̃s quoq neri si moodẽ
gñe sint. singłi singuli̾s ꝯ parati tonoarutiores aut gramores cc̃
indebunt᷑. Quatuoraũ. amediis si pͥmaadquartã diatesseron
distantiã seruet. Pruna ueroa scd̾a tonodisterat. t̃cta adquartã
semitoniĩ faciet diffrãm hoc modo. Sint quatuor inedie.a .b.c. d.
&.a. ei quod est .d. comparata seruetadeam sesqui t̾ciam ꝓportio¬
nem que est dratesseron. Item.a.a .h. distet tono. et .b. a .s. clistat
tono.Relinquit᷑. ut .c. ad .d. semitoni distint seruet.
t siquino suit medie
eodem modo. Si euĩ pri¬
ma aquinta ses qualc̾a destite¬
rit ꝓportione pͥmaq a scd̾a ac
singulis destiterint tonis t̾
cta ad quartã semitoni factet
cliffrãm. Item quocũq medie
alioꝵ modorũ pslambanone¬
nos accedinit. hegramiores modos oꝑant᷑. quocũq netis illeacuti¬

Expanded text:
graviores invenientur, itaque si media ab alia media tono aut acutior videatur, aut gravior, omnes quoque nervi si id eodem genere sint, singuli sibimet comparati tono acutiores aut graviores esse videbuntur. Quatuor autem mediis si prima ad quartam diatessaron distantiam sesemitonii faciet differentiam hoc modo: sint 4 mediae A B C D, et A ei quae est D comparata servet ad eam sesquitertiam proportionem, quae est diatessaron. Item A a B distet tono, B a C distet tono, relinquitur ut C ad D semitonii distantiam servet. Et si quinque sint mediae eodem modo. Si enim prima a quinta sesquialtera disteterit proportione, primaque a secunda, ac singulis disteterint totam semitonii faciet differentiam. Item quaecunque mediae aliorum modorum proslambanomenos accedunt hae graviores modos operantur. Quae netis, illae acuti
Abbreviated transcription (Latin):
uperior igitur descriptio cordaꝵ nomina tenet ascripta No¬
tulas uero iuxta positas. et que cunisq sit modi sine h¬
dii. siue frigii. siue dorii uocabtlorim signat adiectio. Sed qm̃
hos modos cliximus inspecieb diapason consonantic reperiri.
age eosdem incliatonico tantum genere describamus. ut qui ordo
sit subaspectu cadens intelligeñtiam nou moretus.
Hipate hẏpaton.
Parhypatehipatõ.
Lichanos hipatõ.
Hypate meson.
Parhipate meson.
Zichanos mesoN.
me Se.
ẽnte chiereugmeñ.

Expanded text:
uperior igitur descriptio chordarum nomina tenet ascripta, notulas vero juxta positas, et quae cujusque sit modi, sive lydii, sive phrygii, sive dorii vocabulorum signat adjectio. Sed quoniam hos modos diximus in speciebus diapason consonantiae reperiri, age eosdem in diatonico tantum genere describamus, ut qui eorum ordo sit, sub aspectu cadens intelligentiam non moretur.Hypate hypaton. Parypate hypaton. Lichanos hypaton. Hypate meson. Parypate meson. Lichanos meson. Mese. ete diezeugmenon.
Abbreviated transcription (Latin):
mesc siue etiam a netr hiꝑbolcon cõsonantias ingrauiorẽ partẽ
ducamꝰ diraꝵ q̃ statutis uocib coerceant᷑ non poterit eẽ distinctio.
Diapason uero⁊ sonantiesiueab hypate meson hẏpaton inpara¬
mesen. siueadueten hiꝑbolcon in mesen. ordo siurat᷑ cres tantũ¬
modo spẽs obtinebit q̃ immobilib uocib coerceant᷑. Nam abhy¬
pate et lichane. et tͥte. et paranete. ut supra qͦꝙ dictum ẽ ĩmobi¬
les non sunt. Similit autẽ et ꝑeasdem noces. si abhyꝑbolcon nece
ordiam᷑. spocieꝵ ordos cexit᷑. Quoꝵ ominum intelligentiã si ib¬
iec̃ta descriptio faciet esse uortorem. xiiii. demedoꝵ cxoidus q̃¬

Expanded text:
on consonantias ad graviorem partem ducamus. Duarum quae statutis vocibus coerceantur, non poterit esse destructio. Diapason vero consonantiae sive ab hypate hypaton in paramesen, sive a nete hyperboleon in mesen ordo sumatur, tres tantummodo species obtinebit, quae immobilibus vocibus coerceantur. Nam ab hypate, et lychanos, et trite, et paranete ut supra quoque dictum est immobiles non sunt. Similiter autem et per easdem voces si ab hyperboleon nete ordiamur, specierum ordo contexitur, quorum omnium intelligentiam subjecta descriptio
Abbreviated transcription (Latin):
u᷑ab.f. ad .c. ad .s. Et huc usq diatesseron spẽs ꝓgrediunt᷑. ic¬
.s.2. Siuero hi sadiecerodiatesseron.da. diuersa erit. ab ea q̃ est
gd. Unũ et eiũ solũ. gd. ꝯsonantie neruũ ꝯtmnebit ioẽ .D. solum
Excessitgͥ gd. cõsonantiã atq id̾o diatesseron tres spẽs habere phi
ab eo quod est .f. ad .s. alia aũ ab ooquodõ .ẜ. ad .s. alra ait̃aboo¬

Expanded text:
ia vero ab E ad B, et huc usque diatessaron species progrediuntur. Idtessaron D A, diversa non erit ab ea quae est G D, unum enim solum G D consonantiae nervum continebit, id est D solum. Excessit igitur G D consonantiam, atque ideo diatessaron tres species habere peab eo quod est F ad B; alia autem ab eo quod est E ad A. Diap
Abbreviated transcription (Latin):
cisdem conuincti factent . iiiĩ.xiui. q̃uocabit᷑ paramesse .x. littera sb̃¬
notata. Nece igit᷑ diereuꝯmenon id est. iĩ ĩ.lxxii. admesen idest. uĩii.
niã. Eadem uero nete diereuginenonidẽ . iũ. lxxii. ad paramesen
ron consonam retinet. Siigit᷑ ab eaque est necetiez euginenõ. nĩ t̃.
lixu. auferam octauã partẽ. id est ccc lxxxiiii. eisq adictã fient. ñĩ.
.tcccboi. erito hocparanete dicreugmenon diatonos .&c. litteris p̾no¬
tata adnetendicr eugmeũ obtinem̃ tonũ. Ahac uͦ si octaitã aufcrã
ecclxxxuii. eritq ea .x. tritediezeimeñ diatonos. S qm̃ netediere¬
ugineũad parimesen. sesqui t̾riam obtinebat pportionẽ. Triteautẽ
diezeitgncñ diatonos. anete diereu menonđnos conos abẽ cõti¬
nebit᷑ int̃ trite tliezcugineñ et paramesen seinitoniũ minꝰ Diato¬
nicum igit᷑ genꝰ in hoc corde tecͣcordo. ⁊c pentacordo ita expletũ est ut
tetrachordi quid̾ eiꝰ qd̾ est netes dicreugneñ ad paramesendiates¬

Expanded text:
isdem conjuncti facient IIII. XC. VI. quae vocabitur paramese. X. littera subnotata. Nete igitur diezeugmenon, id est, III. LXX. II. ad mesen, id est, III.niam. Eadem vero nete diezeugmenon, id est, III. LXXII. ad paramesen,retinet consonantiam. Si igitur ab ea quae est nete diezeugmenon, III. LXX. II. octavam aufero partem, id est, CCC. LXXX. IIII. eisque adjiciam, fient III. CCCC. L. VI. eritque haec paranete diezeugmenon diatonos duobus CC. litteris pernotata, ad neten diezeugmenon obtinens tonum. Ab hac vero octavam auferam si CCC. LXXX. VIII. eritque ea. Y. trite diezeugmenon diatonos. Sed quoniam nete diezeugmenon ad paramesen sesquitertiam obtinebat proportionem, trite autem diezeugmenon diatonos a nete diezeugmenon duos tonos abest, continebitur inter triten diezeugmenon et paramesen semitonium minus. Diatonicum igitur genus in hoc quoque tetrachordo ac pentachordo ita expletum est, ut tetrachordi quidem ejus, quod est netes diezeugmenon ad paramesen, diates
Abbreviated transcription (Latin):
cono quod alisũ est int̃ paranecẽ cdiatonũ diez eugnieñ. et tritẽ
cliatonũ diertumeñ. et fit aliud reliquũ extetracordo semitoniũ
int̃ criten diereugineũ chromaticã et paramesẽ qd̾ sris exdiates¬
seronꝯ sonantia relinquit᷑ caque ẽ tut̃ netendiezengieũ. et pa¬
ramescu sub tractis dnob tonisquos nece diereinueñ chromiati

Expanded text:
 paraneten diatonon diezeugmenon, et triten diatonon diezeugmenon, et sit reliquum aliud ex tetrachordo semitonium inter triten diezeugmenon chromaticam et paramesen, quod scilicet ex diatessaron consonantia relinquitur, ea quae est inter neten diezeugmenon et paramesen subtractis duobus tonis, quos nete diezeugmenon ch
Abbreviated transcription (Latin):
int̃ hẏchanos sueson chroniatice et ꝑhẏpate meson chromaticen id ẽ
int̃ .ũ. cccclxrui. et .u. dcocxxxii. et aliud inter parhypaten meson chro¬
nium uero genus hoc modo diuidimus. Qm̃ ea que erat par hẏpate
meson diatonos uł eaque crat par hẏpato meson chrouiatiec duos
tonos distabat amcse obtinens numerum .u. dcccxxxii. Eam euarmo¬
nio genẽ erit lychanos meson cuarmonios .l. littela ꝑnotata nich̾o¬
minus admeson obtinens tonos. Roliquũ gͥ semitoniũ quod ẽmĩ
lichanon meson. enarmonion et hypatenieson id est int̃. ũ. doccy
xxii. et ũi. cliui. induas diesis hoc modo diuidun. Aufero dif¬
ferentiã .ũ. dcccxxxii. ad uĩ. celiui. ea ẽ. occxii. hanc diidiaui¬

Expanded text:
eson chromaticen, id est, inter V. CCCC. LXX. II. et V. DCCC. XXX. II. et aliud inter parhypatemeson chronium vero genus hoc modo dividimus. Quoniam ea, quae erat parhypate meson diatonos et parypate meson chromatice duos tonos distabat a mese obtinens numerum V. DCCC. XXX. II. ea in enarmonio genere erit lychanos meson enarmonios, L. littera pernotata, duos nihilonimus ad mesen obtinens tonos. Reliquum igitur semitonium, quod est inter lychanon meson enarmonion et hypaten meson, id est, inter V. DCCC. XXX. II. et VI. C. XL. IIII. in duas dieses hoc modo dividimus. Aufero differentiam V. DCCC. XXX. II. et VI. C. XL. IIII. ea est CCC. XII. hanc dimidi
Abbreviated transcription (Latin):
.k.xi. ec.l.x.mobilib t̾minant᷑ sonis. Nam trite dicteugmes̃
et parmete diezengineñ. et trite hyꝑboleon. et paranete inrpbo¬
leon mobiles uoces eẽ p̾diximus. Item diapentes sonantia duas
tantũ modo spõs cenet. que statucis uocibiucludunt᷑. ut si ab
hypate meson ordiam᷑ uina quidẽ ẽ .o.h. idẽ ab ypate meson. ⁊̃
parame sen. ea q̃ est pͥma. altera utero .G.m. idẽ. amese in necedic¬
t eugmeñ. Hec uero est quarta. Relique uero idẽ .e.k. f .ł. mini¬
me statutis uocib clausost̃. Nam parhipate. et lychanc. et e̾te.
et parmete instabiles approbant᷑.Similis autem ratioerit si
anece dicr eugmeũ ingrauiorẽ parcem. ⁊ dẽadmesenꝯ sonantie
huiꝰ spõs . siderent. Eĩdem qũ immobilib uocib q̃ supi dicte

Expanded text:
M et K N mobilibus terminantur sonis. Nam triten diezeugmenon, et paraneten diezeugmenon, et triten hyperboleon, et paraneten hyperboleon mobiles voces esse praediximus. Item diapente consonantia duas tantummodo species tenet, quae statutis vocibus includuntur. Ut si ab hypate meson ordiamur, una quidem est D H, id est ab hypate meson in paramesen, ea quae est prima. Altera vero G L, id est a mese in neten diezeugmenon, haec vero est quarta. Reliquae vero, id est E I et F K, minime statutis vocibus clausae sunt. Nam parhypate, et lychanos, et trite, et paranete instabiles approbantur. Similis autem ratio erit si a nete diezeugmenon in graviorem partem, id est ad mesen, consonantiae hujus species considerentur, eisdem enim immob
Abbreviated transcription (Latin):
si ab his ꝓs lambanomenos detraliat᷑. ert̃ quatuordeci. Hr igit᷑
diponant᷑. hoc modo. Sit .a. hypate hypaton .s̾. parhypate hi¬
paton.c. lpaton lechanos. d ypate meson.E. ypate mieson
.f. ħchauos meson .G. mese.h. paramese .R. trite dier eugieũ.¬
.i. paranete. diezeugnoũ .m. nece diereugieñ . N. nete hy ꝑbo¬

Expanded text:
si ab his proslambanomenos detrahatur, erunt quatuordecim. Hi ergo si ab his proslambanomenos detrahatur, erunt quatuordecim. Hi ergo disponantur hoc modo. Sit A hypate hypaton, B parhypate hypaton, C hypate lychanos, D hypate meson, E parhypate meson, F lychanos meson, G mese, H paramese, I trite diezeugmenon, K paranete diezeugmenon, L nete diezeugmenon, M trite hyperbo
Abbreviated transcription (Latin):
nel fiatonio fuit. inenarmonio in paraneten crano Quc ũ
parhipate meson inchromatico uł diatonico insebat᷑. cadem li¬
chanos mesen menarmonio repꝑit᷑. QRattẽ prrhipate Uxpa¬
corius mliatonico itł inchromatico dicelat᷑. lichanios hypato
ineuos hipate hipaton hipate meson. mese nete smemeñ pan¬
mesc. nete diezeugm̃eñ nete hiꝑbolcon. Mobiles uero quas
lychanas. uł paranetas. uł cdiatonicas uł chromaticas. uł enar¬
monias uocamꝰ. Non intotũ mobiles aut ĩmobilesquas parhi¬
patas. tritas. ⁊ndiatonico uł chromate. lychanosantẽ ant ꝑa¬
ranetas. tuenarmonio genere dicimus. xiiii. Reꝯsonantia
diateneron. Species autẽ est qucdã positio. ꝓpͥam hũs foriam
sccłm unũ quoͦq genus inimuꝰ cuutsq pportionis ꝯ sonantiã
facientes t̾minus ꝯstituta. ut indiatonico geñe Nam si diere¬
ugnieñ tetracordũ int̃ yꝑboleon tetrachordum mensenꝙ po¬
namꝰ subtracto scił sinemeñ cetrachordo ert̃ qͥndoci nerui. It

Expanded text:
paraneten transit. Quae vero parhypate meson in chromatico vel diatonico videbatur, eadem lychanos meson in enharmonio reperitur. Quae autem parhypate hypaton, vel in diatonico vel in chromatico dicebatur, lychanos hypaton hypate hypaton, hypate meson, mese, nete synemmenon, paramese, nete diezeugmenon, nete hyperboleon; mobiles vero quas lychanos, vel paranetas, vel diatonicas, vel chromaticas, vel enharmonicas nominamus. Non in totum mobiles aut immobiles, quas parhypatas tritas in diatonico vel chromate, lychanos autem vel paranetas in enharmonico genere dicimus. CAPUT XIII. am habens formam secundum unumquodque genus in uniuscujusque proportionis consonantiam facientis terminis constituta, ut in diatonico genere. Nam si diezeugmenon tetrachordum inter hyperboleon tetrachordum mesenque ponamus, subtracto scilicet synemmenon tetrachordo, erunt 15 nervi. At
Abbreviated transcription (Latin):
te meson diatonos. tonum obtinens ad lycanon meson. diatoniĩ.
duob autẽ tonis distans amose. Reliuquit᷑ gͥ semitonulmt̃ hy¬
pate meson diatonon. et parhẏpate meson diatonũ constitutũ.
atq hẏpate mesou inchromatico geñc tali ratione partim. Sumo
meses clift̾rãm ad licanon mesondẏatonon idẽ. uii dcuni. ad .ũ .cl.

Expanded text:
te meson diatonos tonum obtinens ad lychanon meson diatonon, te meson diatonos tonum obtinens ad lychanon meson diatonon, duobus autem tonis distans a mese. Relinquitur igitur semitonium inter hypaten meson diatonon et parhypaton meatque hypatemeson in chromatico genere tali ratione partimur. Sumo meses differentiam ad lychanon meson dia
Abbreviated transcription (Latin):
atonos uel chromatica eadem ingenert enarmonio paranete siuerne¬
non enarmonios ẽ habens summã .iiĩ. cocclxxiuii. et sit .R. Aqua
usq ad mesen semitoniũ ẽ hoc partior induas diesis hoc mͦ. Sumo
diffrãm paranete sinemeñ enarmonii. et meses. ⁊d ẽ. iiii. ccclxiiii.
et. iiuĩ. dcom. Ea ẽ. cc xxxiui. Hanc diuido fient. ex uii. hanc adicte.
paranete sinemeñ enarmonio. idẽ .iiii. cccclxxiiii. fient .iiii. eccixei.
fiat dispositionis rata progressio. x¬
non arbicror diuiti laborandum. Ad hoꝵ enĩ exemplar etrã
reliqua tetracorda mesonatq ypaton texenda sunt. Ac primum¬
quidẽ cliatoniti generis mesom tetracordũ hoc ordine describinus.
eidẽ copulo fient .uĩ. clxnii. ea sit .h. hyꝑatemeson. dĩatesseron¬
ad meson ꝯtinens consonantiã. Hoc duob tonis ac semitonio
que est. dlixxui. hanc eidẽ itingo fient.ũ.clxxxiiii.ea est lychanos
meson diatonos. idẽ.m. Cuiũs iterũ pars sinnat᷑ octaua ẽa est.¬

Expanded text:
atonos vel chromatica, eadem in genere enarmonio paranete synemmenon enarmonios est, habens summam. IIII. CCC. LXX. IIII. et sit R. a qua usque ad mesen semitonium. Hoc partior in duas dieses hoc modo: sumo differentiam paranete synemmenon enarmonii et meses, id est, IIII. CCC. LXX. IIII. et IIII. DC. VIII. ea est CC. XXX. IIII. hanc divido, fient C. XVII. hanc adjicio paranete synemmenon enarmonio, id est, IIII. CCC. LXX. IIII. fient IIII. CCCC. XC. I. fiat descriptionis rata progressio. non arbitror diutius esse laborandum: ad horum enim exemplar etiam reliqua tetrachorda meson atqquidem diatonici generis meson tetrachordon hoc ordine describemus. eidem copulo, fient 6144, ad mesen continens consonantiam; haec duobus tonis ac semitonio quae est 576; hanc eidem adjungo, fient 5184, ea est lychanos meson diatonos, id est M. Cujus interim pars sumitur octava, ea est
Abbreviated transcription (French):
tonos et lychanos mesonchromatice. et parhypate mesoe
raxmonios uullialioꝵ gñroꝵ parhypatis similis intieuit᷑.
hes oosdẽ locosac utimeros seruant lychanos hypaton cliato¬
itos. et uꝰchanos łypaton chromatice Nam parhypate liypa¬

Expanded text:
atonos et lychanos meson chromatice, et parhypate meson atonos et lychanos meson chromatice, et parhypate meson enharmonios nulli aliorum generum parhypate similis invenitur. Nec eosdem locos ac numeros servant lychanos hypaton diatonos et lychanos hypaton chromatice. Nam parhypate hypa
Abbreviated transcription (Latin):
rameses. nete dieretignieñ nete hyꝑboleon iccitro qm̃ in omnib
trib gũrib cedem sunt nec noĩa nec loca ꝑ mutantes siue pen¬
tachordõ siue tetrachordortineant. Pentachorda quid̾ ut ꝑslã¬
bunomenos adhipaten meson. et mẽsenaduecen diezenigmeũ.
Cetrachorda uͦ ut hypates hp̃paton. adhypaten mesen. et hy¬
pate meson ad ineson. Mobiles trero st̃. que scd̾m singła gñra
ꝑmitant᷑ hanc mͦut paranete et lychanc dratoniciet chroma¬
trei. trite et parhẏpate enarmonii. Alia ẽ enĩparanete hyꝑ¬
boleondiatonos. alta paranete hyꝑboleon chromatira. alia
trate eparmonios Diuerse sũt etiam paranete dieteugincũ
diatoeios ateq chromatica. Nec eedem que ingsirib ceteris ẽte
dier eiegnieũ enarmonios. noq oedẽ st̃ paranete sinemeñdia¬
sonos ẽt̃ chtomatica. et trite sinemenernarmontos heique
sinit intoliquis gn̾rib trite. Distant etiã sychanos mesondu¬

Expanded text:
ramese, nete diezeugmenon, nete hyperboleon. Idcirco quoniam in omnibus ramese, nete diezeugmenon, nete hyperboleon. Idcirco quoniam in omnibus tribus generibus eaedem sunt, nec nomina nec loca permutantes, sive pentachorda, sive tetrachorda contineant. Pentachorda quidem ut proslambanomenos ad hypaten meson, et mese ad neten diezeugmenon. Tetrachorda vero, ut hypate hypaton ad hypaten meson, et hypate meson ad mesen. Mobiles vero sunt quae secundum singula genera permutantur hoc modo ut paranete et lychanos diatonici et chromatici, trite et parhypate enharmonici. Alia est enim paranete hyperboleon diatonos, alia paranete hyperboleon chromatica, alia trite enharmonios. Diversae sunt etiam paranete diezeugmenon diatonos, atque chromatica. Nec est eadem quae in generibus caeteris trite diezeugmenon enharmonios, neque eaedem sunt paranete synemmenon diatonos et chromatica et trite synemmenon enharmonios, his qui sunt in reliquis generibus trite. Distant etiam lychanos meson di
Abbreviated transcription (Latin):
boleon. Dratesseron aũꝯ sonantiã seruant hẏpate hẏpatonͭ
ad hypate mesdu. Hypate mesonad mesen. Mosenadneten si¬
nemeñ. Paramese ad netẽ dietougineñ. Nete diez eugineñ. ad
neten hỹꝑboleon. atq hoc ut ita inhis ꝯsonantiisintegra oe¬
tracorda nimeremus. Atꝙ ut clarius omnis in hac forma
respiciat᷑ ordo neruoꝵ scdm̃ tria gn̾rã quinq tantũ notant᷑
cẽ tetracorda. Drimũ atq grauissimũ. hypaton cuiꝰ ẽ pͥnceps
hyẏpate hypãton. ultuna Hypate meson. Scdm uͦ meson cu̾ẽ
pͥnceps hẏpatemeson extrema uero mese. Terciũ sinemeũ cuiꝰ est
pͥnceps mese. fiualis nete sinemeñ. Quartũ diereugineñ cuiꝰ ẽ pͥn¬
ceps parameses. nete uero diere iigineũ extrema. Quintũ hỹꝑ¬
tim in totũ mobiles. partim uero nec intotũ immobilesnͣ
tutotũ mobiles sonant. Intotũ immobiles sonant sunt pzlam¬
banomeuos hẏpate hypaton hypate meson mese sinemeñ pi

Expanded text:
sonantiam servat hypate hypaton ad hypaten meson. Hypate meson ad mesen mese, ad neten synemmenon, paramese ad neten diezeugmenon, nete diezeugmenon ad neten hyperboleon. Atque hoc ita fit, ut his consonantiis integra tetrachorda numeremus. Atque ut clarius omnis in hac forma respiciatur ordo nervorum, secundum tria genera 5 tantum notantur esse tetrachorda. Primum atque gravissimum hypaton, cujus est princeps hypate hypaton, ultima autem hypate meson, secundum vero meson cujus est princeps hypate meson, extrema vero mese. Tertium synemmenon, cujus est princeps mese, finalis nete synemmenon. Quartum diezeugmenon, cujus est prima paramese, nete vero diezeugmenon extrema. Quintum vetim in totum mobiles, partim vero nec in totum immobiles, nec in totum mobiles. In totum immobiles sunt proslambanomenos, hypate hypato
Abbreviated transcription (Latin):
diet suienonquod est. unictum hoc modo. Sem̃ peraneces
ugniesi ingenere diaconico et paranetc didreugmen tnee¬
neienon intrib gñrib constituta .Y. lutera ꝑ notata. et abea ce¬
taua parsauferatur que est. ccccxxxii. eisq apponat᷑ ficut ut dett
lxxxuiii. que est paranete sinemenon. Huius pars sumat᷑ octa¬
iia ea que est. cecclixxui. hec sũmasi etdem quoꝵ actania ẽ aggre¬

Expanded text:
m paranetes eugmenon in genere diatonico, et paranete diezeugmenonnemmenon in tribus generibus constituta Y littera pernotata, et ab ea octava pars auferatur quae est 432 eisque apponatur, fient 3888 quae est paranete synemmenon va ea quae est 486: haec summa si eisdem, quorum octava est, aggre
Abbreviated transcription (Latin):
uisum ẽ. gͥ tetracordũ quod ita Dest indescriptioẽ ponat᷑. ut su¬
peruis descr iptis tetracordis aggregetur .xi. Monor hordi hipatõ¬
unc ergo hẏpaton decraiordum ꝑt̾o
ꝑtria geuera diuidendũ est. Sumo hypates meson idẽ uĩ.
crluu: diniidiam partem que sit. iũ. lxxii. Hanc eisdẽ siadiecero
ficut .ix.ccxui. que est ꝓslambanomenos ad hẏpatem mesondia¬
penteꝰ sonantiam seruans. Eiusdẽaũ hẏpates meson. id est. uĩ.
tluu. siauferam t̾ciam partem. que ẽ.ũ xluiii. eidemq id iecero

Expanded text:
ur meson tetrachordum: quod ita in descriptione ponatur, ut superius descriptis tetrachordis aggregetur. SCHEMA N. 4. Nunc ergo hypaton tetrachordon per tria genera dividendum est. Sumo hypaten meson, id est VI. C. XL. IIII. dimidiam partem, quae fit III. LXX. II. hanc eidem si adjecero, fient VIIII. CC. XVI. quae est proslambanomenos, ad hypaten meson diapente consonantiam servans. Ejusdem autem hypates meson, id est VI. C. XL. IIII. si auferam partem, quae e
Abbreviated transcription (Latin):
parnetes uocabuilo nuncupat. Semitoniũ ucro quod ẽ incer
parmeten cuarmonion diereugineñ et parmieses. idẽ uit̃.aa. et
.x. hac ratione partimr ut fiant ducdiesis. Sumo cdiffrãm ꝑa¬
rmetes enarmonii diez eugineũ et parnneses. idẽ .ĩ. dachxxuu
os et lutera ꝑnotata. Huiꝰ gͥtetracordiꝑtria genera descriptionẽ sitb¬
ter adieti. superiusq dispositũ hiꝑboloor tetracordũ aggregaui.
uti cẽt utroꝵq una doscriptio et paulatim inuc̃ta dispontionis

Expanded text:
lo nuncupatur. Semitonium vero quod est inter paraneten enharmonion diezeugmenon et paramesen, id est inter AA et X hac ratione partimur, ut fiant duae dieses. Sumo differentiam paranetes enharmonii diezeugmenon et parameses, id est 3888 os Z. pernotata. Hujus igitur tetrachordi per tria genera descriptionem subter adjeci, superiusque dispositum hyperboleon tetrachordum aggregavi, uti esset utrorumque una descriptio, et paulatim juncta dispositionis
Abbreviated transcription (Latin):
similt uotula insigniuimꝰ. Nete autẽ dicreugieũ adtriten hyꝑ¬
tula signauimꝰ.T̾. Et hocest totum sꝑat iĩ netediereugineñ ed nece
hyꝑboleon duoꝵ tonoꝵac semitontĩ. S idẽ duotoniac semitoni¬
um inchromatice genere. har ratioẽ diuisi sunt. Scdm eiuĩ genus
qd̾ est chroniatic̃ hoc miodo descriptũ ẽ. Paranete enĩ chromãtice.
ꝑata ꝯtinet spaciũ paranetes biꝑbolcon diatonici gñrisadneten¬

Expanded text:
ota insignivimus T. Nete autem diezeugmenon ad trite hypotula signavimus T; hoc est totum spatium netes diezeugmenon, et netes hyperboleon duorum tonorum ac semitonii. Sed idem duo toni ac semitonium in chromatico genere hac ratione divisi sunt. Secundum enim genus, quod est chromaticum, hoc modo descriptum est: paranete enim chromatice rata, continet spatium paranetes
Abbreviated transcription (Latin):
cquit̃mini. et sit pͥmus pͥmo equies in soquenti scał ordine cõ¬
constituta. eqita est pͥme
unitati in suꝑiore loco disposite.¬
bquus est. tinitati pͥme ac duiob uuitatib sedĩs. atq unitati
tercie. et est .i.ii.iiii.dupla ꝓportio. Qd̃ si de his idem feceris. ⁊ͥ¬
pla cõꝑatio ꝓcreabit᷑. Ac detͥpla quadrupla. de quadrupla. qͥn¬
culpa. ac demͣceps talis currit habitudutĩ ꝓcrcatio. Bursus
htsdem trib p̾ceptis suꝑ particłares fiunt᷑ ut uno ꝓbamꝰ oem¬
plo. Conuertamur nuntet pͥorem matiorẽ numerum disponamꝰ.
.iui .ii.i. Ponat᷑ igit᷑ pͥmus pͥmo equus. id est uit Scd̃s pͥmosca.¬
et sidõ id est sex. ẽerrius pͥmo duob scd̾ts et t̃cio idest .ix. Quibdis¬
positis sesqualtera notatur esse ꝓportio.
tq idsi de triplis fiat id. sesquit̃tia

Expanded text:
equus in sequenti scilicet ordine conconstituta, aequa est primae unitati in superiore loco dispost unitati primae, ac duabus unitatibus secundis atque unitati tertiae, et est 1, 2, 4, dupla proportio. Quod si de his idem feceris, tripla comparatio procreabitur, ac de tripla quadrupla, de quadrupla quincupla, ac deinceps talis currit habitudinum procreatio. Rursus hisdem tribus praeceptis superparticulares fiunt, ut uno probamus exemplo. Convertamus nunc, et priorem majorem numerum disponamus 4, 2, 1; ponatur igitur primus primo aequus, id est 4; secundus primo scecundo, id est 6; tertius primo, duobus secundis, et tertio, id est 9; quibus dispositis sesquialtera notatur esse proportio. Atque id si de triplis fiat, sesquitertia
Abbreviated transcription (Latin):
conuenit. Sunt autẽ utroꝵq latera.uͦ. et quatuor.que sen ari¬
um iuricta ꝑficiunt. atq inceteris isdẽ modus est. Sin uero duo
int̃mictant᷑ t̾ria pat serit eius qd̾ relinquit᷑ id qd̾ uttoꝵq latera
cõiungunt. ut si .iiii. de .xxu. auferã int̾missis duob quadratis.
relinq̃ui xxi. sunt. Eoꝵ uero latera st̃ .ii. ec .u. qui efficiunt . Uii.
qui sunt ꝑs t̃cianumeri .xxi. Atq hec est regitla ut sitres ii¬
termissisint pars quarta sit. idqd̾ ex utroꝵq laterib esficitur.
eits qd̾ subtiacto minore amaiorẽ relinquit᷑. Sin quatuorqͥd̾

Expanded text:
convenit. Sunt autem utrorumque latera, duo et quatuor, quae senariconvenit. Sunt autem utrorumque latera, duo et quatuor, quae senarium juncta perficiunt. Atque in caeteris idem modus est. Sin vero duo intermittantur, tertia pars erit ejus quod relinquitur, id quod utrorumque latera conjungunt, ut si quatuor de 25 auferam, intermissis duobus quadratis, reliqui 21 sunt. Eorum vero latera sunt 2 et 5 qui efficiunt 7, qui sunt pars tertia numeri 21. Atque haec regula est, ut si tres intermissi sint, pars quarta sit, id quod ex utrorumque lateribus efficitur ejus quod subtracto minore a majore relinquitur. Sin quatuor
Abbreviated transcription (Latin):
est quigenuã dimenstone inoqua concretit ut bisduo
toꝵ. Continui enĩ nafaliter sunt quadratiqui se se insubie¬
cto ordine cõsequũt᷑. ut .iiii.ix.xui. et cet̾i. Si igitur cõtinu¬
um quadratũ minorẽ acontinuo quadrato marore sustule¬
ro. qd̾ relinquit᷑ꝰ tantũ erit quantũ est qd̾abitroq quadra¬
toꝵ laterib tungitur. ut si. iiii auferam notenabio quitq sc̃
reliqui qui ex duob et trib qui sunt utroꝵq quadratoꝵ lat̾a
coniungunt᷑. Item nouenartũ aufero de eoqui xui. munerits
ascriptꝰ est .Uii: sunt reliqui. qui scił ext̾nario. quat̃nariõitm ꝯ¬
ctus est. qui p̾dictoꝵ quadratoꝵ latera st̃. idemq incetis est. Qd̃¬
siñ sunt si non s continui quadrati. s unus inter eos transmis¬
sus sit. fit eius qd̾ belinq uituo medietas id qd̾ exudͥusq laterib
efficitur. ut si quat̃narium. de .xui. quadrato. auferã .xii. relin¬
quunt᷑. quoꝵ .xii. metlietas est. is. numerꝰ qui exutroꝵq lat̾ib

Expanded text:
est qui gemina dimensione in aequa concreverit, ut bis duo, torum. Continuum enim naturaliter sunt quadrati, qui sese in subjecto ordine consequuntur, ut 4, 9, 16, et caeteri. Si igitur continuum quadratum minorem a continuo quadrato majore sustulero, quod relinquitur tantum erit quantum est quod ab utrorumque quadratorum lateribus jungitur; ut si quatuor auferam a novenario, quinque sunt reliqui, qui ex duobus et tribus, qui sunt utrorumque quadratorum latera, conjunguntur. Item si novenarium aufero de eo qui sedecim numeris ascriptus est, 7 sunt reliqui, qui scilicet ex ternario quaternarioque conjunctus est, qui praedictorum quadratorum latera sunt. Idemque est in caeteris. Quod si non sint continui quadrati, sed unus inter eos transmissus sit, fit ejus quod relinquitur medietas, id quod ex utriusque lateribus efficitur, ut si quaternarium de 16 quadrato auferamus, 12 relinquuntur, quorum 12 medietas est is numerus qui ex utrorumque lateribus
Abbreviated transcription (Latin):
Dispositis pͥmũ octuiplis t̾minus ut octaue t̾minoꝵ partes ip̃oꝵ
terintnoꝵ laterib ad itingant᷑. Sitaũ destriptio talis.
quilimes dicit octup¬
los numeros cenet.
Asexto uero octuploses¬
qui octaue ꝓportiones
dicunt᷑. ubi nero octa¬
tias partes scripsimus

Expanded text:
primum octupiis terminis, ut octavae terminorum partes ipsorum terminorum lateribus adjungantur; sit autem descriptio talis: qui limes dicitur, octuplos numeros tenet. A sexto vero octuplo sesquioctavae proportiones ducuntur. Ubi vero octavas partes scripsimus
Abbreviated transcription (Latin):
Neten et paramesen est sexta q̃ uocat᷑ paranete quasi uxta neten
is octauam samuis lychaon
adumxit. atq incerpara¬
niensen q̃ etiam trice clicit᷑. et para¬
netem nertrũ medium coaptauit
ut ip̃e t̾cius esset aNete. Et parame¬
se quidẽ uocata est sola que post
nediam collocabat᷑. Trites uero aete¬
nomĩ ꝑdilit post ea qitã inter caui atq paranetẽ t̾ruis auete

Expanded text:
neten et paramesen est sexta, quae vocatur paranete, quasi juxta neten neten et paramesen est sexta, quae vocatur paranete, quasi juxta neten His octavam Samius Lichaon adjunxit, atque inter paramesen, quae etiam trite dicitur, et paraneten nervum medium coaptavit, ut ipse tertius esset a nete. Et paramese quidem vocata est solum, quae post mediam collocabatur. Trites vero nomen perdidit, posteaquam inter eam atque parane
Abbreviated transcription (Latin):
inuentor. Qͥntam uero cordam post corceb atis filius adiun¬
xit. qui fuit lydoium rex. Hiagnis uero phrix. sextum his ap¬
posuit neruũ. S sextimus neruus aterpandro lesbio ad iuntꝰ
est. scłm septem scił planetaꝵ similitudinẽ. Inq hisque grauis¬
sima quid̃ erat uocata est hỹpate quasi maior atoꝑ honorabilioi. Uñ
iouem etram hẏ paton uocant. Consulem quoq oodem nũcupãt
nomine ꝓpter excellentie dignitatis. eaq saturno est attributa
ꝓpter tarditatẽ motus et grauitatẽ soni. Parhy pate uero scd̾a
quasi uixta hẏparen posita et collotata. Lycanostertia iccito qm̃
lycanos digitus dicit᷑ quem nos iudicẽ udcamꝰ grecus alingendo lỹ¬
canon appellat. Et qm incanendo ad eani cordam que erat abhy¬
semꝑest media. Quinta est paramesequast uxta mediã collo¬
cata. Septuna aũ dr̃. Nete quasi Neate id est in fertor. Inter quã

Expanded text:
inventor. Quintam vero chordam post Chorebus Athys filius adjuninventor. Quintam vero chordam post Chorebus Athys filius adjunxit, qui fuit Lydorum rex. Hyagnis vero Phryx sextum his apposuit nervum. Sed septimus nervus a Terpandro Lesbio adjunctus est, secundum septem scilicet planetarum similitudinem. Inque his quae gravissima quidem erat, vocata est hypate, quasi major atque honorabilior. Unde Jovem etiam Hypaton vocant. Consulem eodem quoque nuncupant nomine propter excellentiam dignitatis, eaque Saturno est attributa propter tarditatem motus et gravitatem soni. Parhypate vero secunda, quasi juxta hypaten posita et collocata. Lichanos tertia idcirco, quoniam lichanos digitus dicitur, quem nos indicem vocamus. Graecus a lingendo lichanon appellat. Et quoniam in canendo ad eam chordam, quae erat tertr septem semper est media. Quinta est paramese, quasi juxta mediam collocata. Septima autem dicitur nete, quasi neate, id est inferior. Inter quam
Abbreviated transcription (Latin):
pente extrib touis. et semitonio. simł mucta efticiunt qͥnq
tonos. S qm̃ clito illa semitonia nonerant integre meclietatis
eoꝵ coniunctio ad plenũ itsq non ꝑtenit. s meclietatẽ qud̃
suꝑat ab integeitate relinquit᷑. Esto dẏapason scłm rationẽ
ex q̃ uiuo touis et duob semitonus que sicut ad indegrũ tonũ
nouaspirant. ita ultra integrum semiconi ũ ꝓderiũt. S que
antur. postea liquiliꝰ explanabit᷑. Interca p̾senti disputatio
sub mediocri intelligentia coelulitas ad hibenda est. Qunc uͦ
fabie erio scientia que scoinint᷑ amplocti noticã uenientib¬
implitera principio fuisse mnscanidaen nom
uut homacdis refere. ades. ut quatuor nerues tota con¬
staret Idq usꝙ ad orpheum durauit. ut pͥmus quid̃ ueruis
et quart̾ clẏapason cõsonantiã resonarent. Medii uero ad sem
uicẽ atoͦs extremos diapente ac diapason. ac tonũ Nichil uero
meis eet incõsonũ ad mmtacionẽ scił musice mundane q̃ ex

Expanded text:
pente ex tribus tonis ac semitonio simul juncta efficiunt quinque tonos. Sed quoniam illa duo semitonia non erant integrae medietatis, eorum conjunctio ad plenum usque non pervenit. Sed medietatem quidem superat, ab integritate relinquitur. Estque diapason secundum hanc rationem ex quinque tonis et duobus semitoniis. Quae sicut ad integrum tonum non aspirant, ita ultra integrum semitonium prodeunt. Sed quaeeperiantur, postea liquidius explanabitur. Interea praesenti disputationi sub mediocri intelligentia credulitatis adhibenda est: tunc vero facile erit scientia, quae sequuntur, amplecti. CAPUimplicem principio fuisse musicam refert Nicomachus, adeo ut quatuor nervis tota constaret. Idque usque ad Orpheum duravit, ut primus quidem nervus et quartus diapason consonantiam resonarent. Medii vero ad se invicem atque ad extremos diapente, ac diatessaron, ac tonum. Nihil vero in eis esset inconsonum, ad imitationem scilicet musicae mundanae, quae
Abbreviated transcription (Latin):
est .xiii. Qui octies facti. medietatẽ. ccłliii. ñ uident᷑ in¬
plere. Non est igit᷑ semitonrũ. s ininus a semitonio. Ttinc̾
ent̃ incegrũ esse semitoniũ itire pntaret᷑. si eoꝵ clisfrã que
est .xiii. facta octies. medietatẽ. cexlii. numeroꝵ potui¬
sset equare. Estq uerũ semitoniũ minus. ctłni. ad. ec
comparatio. ⁊uiii. diate ssepon acliapente drde tuistent:
ursus dẏapente consonantia uocũ quid̃ ost. quinq iuter¬
ualloꝵ quatuortrium conoꝵ. et mninore semiconio. Po¬
natur enĩ idẽ numet᷑ excu. et euis ses qualter sumat᷑ quiad eũ
chapente faciat cõsonantiã. Sint igitur numerus. cclxxyuui
igitur horum suꝑius dep̾hensoꝵ exen. Pomant᷑ inmedto nu

Expanded text:
est 13. Qui octies facti, medietatem 243 non videntur implere. Non est igitur semitonium, sed minus a semitonio. Tunc enim integrum esse semitonium jure putaretur, si eorum differentia, quae est 13 facta octies, medietatem 243 numerorum potuisset aequare. Estque verum semitonium minus 243 ad 256 comparatio. CAPUT XVIII. Diatessaron a diapente tono atstare. ursus diapente consonantia, vocum quidem est quinque intervallorum quatuor, trium tonorum, et minore semitonio. Ponatur enim idem numerus 192, et ejus sesquialter sumatur, qui ad eum diapente faciat consonantiam. Sit igitur numerus 288. Igitur horum et superius deprehensorum 192, ponantur in medio n
Abbreviated transcription (Latin):
numeris. itsq ad. ccbot unerat. Nunc uero cdiapente abeisdẽ.
excu. numeris usq ad. cclxxxuiii. distendit᷑. Suꝑat᷑ igit᷑ dia¬
tessero consonantia adiapente ea ꝓportioẽ. que iter celri. et
cclixum numeros continet᷑. est hic tonus. Dẏatesseron igit᷑
symphonia adiapente couo transcenclitur. xuiiir. Diapason

Expanded text:
numeris usque ad 256 venerat. Nunc vero diapente ab eisdem 192 numeris usque ad 288 distenditur. Superatur igitur diatessaron consonantia a diapente, ea proportione quae inter 256 et 288 numeros continetur, at est hic tonus. Diatessaron igitur symphonia a diapente tono transcenditur. CAPUT XIX. Diapason
Abbreviated transcription (Latin):
constet. ut̃ endentitis explicabo. Id enĩ quod dediuisioẽ
tom dictum est. ñ ad hoc ꝑtinet ut scinitonioꝵ modos uolie¬
posse disiungi. Diatesstron que est consonãtia uocũ qͥnidẽ
est. ili. interualloꝵ crium. Constatautc ex cluob tonis. et
non integro semitonio. Sic enĩ subiecta descriptio. exeri.¬
qui tercia ꝓportio fiet. accliatesseron cõsouantiã resonabit.
S si.ccxui. ad excu cõparemus sesqui cc̃tana ꝓportio est. Est

Expanded text:
divisione toni dictum est, non ad hoc pertinet, ut semitoniorum modos voluemus non posse disjungi. Diatessaron, quae est consonantia, vocum quidem est quatuor, intervallorum trium. Constat autem ex duobus tonis, esubjecta descriptio 192, 21quitertia proportio fiet, ac diatessaron concinentiam resonabit. Sed si 216 ad 192 comparemus, sesquioctava proportio est; est
Abbreviated transcription (Latin):
teruis liquebit. Nunc hoc tantit̃ nosse sufficiat qd nũquã
totius ingemina equa diuidit᷑. Atq ut id facillime cõꝓbetꝰ
sit sesquioctaua pportio .uiii. ex.ix. Horum nullus nat᷑aliter
medius mimerun incidet. Hos gͥbinario młtiplicem̃. fuintq
merus nat᷑aliter int̾cidit. qui est scił .xuii. Qui. disponantur
uam retinent ꝓportionẽ. Atq id circo tonũ. S hanc ꝓportionẽ
xuii. numerꝰ medit s ñ inequalia patit᷑. Compat̾ enĩ adxui.
ht in secotũ xui. et eius sextam decimã ꝑtemi. sciłun itatẽ.

Expanded text:
terius liquebit. Nunc hoc tantum nosse sufficiat, quod nunquam tonus in gemina aequa dividitur. Atque ut id facillime comprobetur, sit sesquioctava proportio 8 et 9. Horum nullus naturaliter medius numerus incidet. Hos igitur si binario multiplicemus, fiuntque merus naturaliter incidit qui est scilicet 17. Qui disponantur vam retinent proportionem, atque idcirco tonum. Sed hanc proportionem 17 numerus medius non in aequalia partitur. Comparatus enim ad 16, habet in se totum
Abbreviated transcription (Latin):
hisdem partib et minorẽ suꝑat. et amatore suꝑat᷑. et est int
nor pars septima decima. maior serta decitna. S utraq se¬
mitonia nuncupant᷑. ñ qd omñio semiconia ex equo sint
mecdia. s qd̾ semum dici solet quodad integritatẽ irsq nõ
ꝑuenit. S inter hec unũ mauis semitoniũ nũcupantur.

Expanded text:
iisdem partibus et minorem superat, et a majore superatur. Est enim minor pars septima decima, major sexta decima. Sed utraque semitonia nuncupantur. Non quod omnino semitonia ex aequo sint media, sed quod semum dici solet, quod ad integritatem usque non pervenit. Sed inter haec unum majus semitonium nuncupatur,