comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ntum et menbra quasi in tunium orbem
collecta uelut infaustum dñationis. sig¬
num autem uicti elatas a ceruice pẽnu¬
lac et in uoce atq motu deforme totum
et eo ip̃o nature legib nescio quõ conti¬
nuum et pulchrum multa querebamꝰ
cur sic om̃s cur pp̃ dominationẽ in sub¬
iectas sibi femmas cur deinde nos ip̃a pu¬
gne facies aliquantũ. et preter altorẽ
istam consid̾ationẽ duceret in uolupta¬
tem spec̾taculi: quid in nob̾ ẽẽt quod a
sensib remota quereret multa. quidr᷑¬
sum quod ip̃orum sensuum inuitatõe
capetetur. dicebanus nob̾ ipĩs. Uͥ nõ lex
ubi non meliori debitum impenium
ubi non umbra constancie ubi non
inuitatio uerissime illius pulctitud̾is
ubi non modus. Atq inde admonini
ut spestandi modꝰ eẽt ꝑreximus. quo
ꝓpoĩtum erat. Atq ibi ut potuimus
sane diligent̾ nanam et recentes res
crant et quando pot̾ant tam insigni¬
tam trium studiosoꝵ memoriam ef¬

Expanded text:
ntum et membra in unum quasi orbem ntum et membra in unum quasi orbem collecta uelut in fastum dominationis; signum autem uicti, elatas a ceruice pinnulas et in uoce atque motu deforme totum et eo ipso naturae legibus nescio quo modo concinnum et pulchrum. Multa quaerebamus, cur sic omnes, cur propter dominationem in subiectas sibi feminas, cur deinde nos ipsa pugnae facies aliquantum et praeter altiorem istam considerationem duceret in uoluptatem spectaculi, quid in nobis esset, quod a sensibus remota multa quaereret, quid rursum, quod ipsorum sensuum inuitatione caperetur. dicebamus nobis ipsis: ubi non lex? ubi non meliori debitum imperium? ubi non umbra constantiae? ubi non imitatio uerissimae illius pulchritudinis? ubi non modus? atque inde ammoniti, ut spectandi modus esset, perreximus, quo propositum erat, atque ibi, ut potuimus, sane diligenter — nam et recentes res erant et quando poterant tam insignita trium studiosorum memoriam ef
Abbreviated transcription (Latin):
petfruuntur. Hic ille tactrus ac di cõ¬
sid̾atione nuuuitans mutato capite ab¬
scessit. Deinde ego quoq sarrexi. tedditis¬
q d̾o condians uotis: ite ceperamus ĩ
balneas. Ille .ii. locus nobis cum celo tri¬
stum agro ẽẽ minime poteramus. aptuᷤ
ad disputandum et familiatis fuit. cũ
ecce aute fores adu̾timus gallos galli¬
natõs menutes pugnam niiis aerem
libiit actendere quid enĩ non ambiũt
que non ꝑagrant oculi amantum ne
quid inde inmuat pulcrtudo rõnis cũ¬
cta scientia et nesciencia modia cantis
et gub̾nantis que in hiantes sͥ secta¬
tores suos trahit. quacunq atq ubi¬
cumq sequentib. Nam mide aut
ubi non potest signum dare ut inessdẽ ip̃is
gallis erat indere intenta ꝓiectus capita
inflatas comas uehementes ictus cautis¬
simas enitationes. et in omni motu aĩali¬
um rõnis exꝑtum nicħ nõ decorũ qraippe
tremo legem ip̃am uictoris. suꝑbum ca¬

Expanded text:
perfruuntur. - Hic ille tacitus ac diu conperfruuntur. - Hic ille tacitus ac diu consideratione nutans motato capite abscessit. Deinde ego quoque surrexi redditisque deo cotidianis uotis; ire cooperamus in balneas — ille enim locus nobis, cum caelo tristi in agro esse minime poteramus, aptus ad disputandum et familiaris fuit — cum ecce ante fores aduertimus gallos gallinatios ineuntes pugnam nimis acrem. libuit attendere. quid enim non ambiunt, qua non peragrant oculi amantum, ne quid undeunde innuat pulchritudo rationis cuncta scientia et nescientia modificantis et gubernantis, quae inhiantes sibi sectatores suos trahit quacumque atque ubique se quaeri iubet? nam unde aut ubi non potest signum dare ? ut in eisdem ipsis gallis erat uidere intenta proiectius capita, inflatas comas, uehementes ictus, cautissimas euitationes et in omni motu animalium rationis expertium nihil non decorum quippe tremo legem ipsam uictoris, superbum ca
Abbreviated transcription (Latin):
tatum erumpnosaꝵ scalpunt libentius
quam ut monita medici paululum du¬
ta et morb̾ honerosa ꝑpeciendo atq sb̾eñ¬
do ualitudini sanorum lucidi q reddã¬
tut. Itaq illo simmi dei noĩe ac sensu
tanquam stipe contempu. uiuunt mi¬
sen. uiuiunt tamen. Allos autẽ ninos
uł ut uerius loquamur alias animas
dum hoc corpus agunt. iam talamos su¬
suo dignas connuix ille optimus ac pul
tũ scis quid te facere uelim. Iube ait id
quod placet ubi se inqua piamus et
illa enis super inuicem ut eam satutꝰ
es int̾emerunt. in dolore ipõ quo totũ.
carnem nehementius inflãmari decer
habes conmodissimã oportunitatem
Arcipere illius fide libidinis et incen¬
dioꝵ uenatoꝵ execrationem. quibus
miseranda illa contingunt. Deinde tot᷑
ait ollete in landem pueri et sincenia¬
moris. quo anime dotate discipliuis et
mrute formose copulantur intellectui
ꝑ philosophiamt: et non solum mortẽ
fuguint. uetum ectam beatissima uira¬

Expanded text:
tatum aerumnosarum scalpunt libenttatum aerumnosarum scalpunt libentquam ut monita medici paululum dura et morbis onerosa perpetiendo atque subeundo ualetudini sanorum lucique reddantur. itaque illo summi dei nomine ac sensu tamquam stipe contenti uiuunt miseri, uiuunt tamen. alios autem uiros uel, ut uerius loquamur, alias animas, dum hoc corpus agunt, iam thalamo suo dignas coniux ille optimus ac pulctamen scis, quid te facere uelim? — Iube, ait, quod placet. — Ubi se, inquam, Pyramus et illa eius super inuicem, ut cantaturus es, interemerint, in dolore ipso, quo tuum carmen uehementius inflammari decet, habes commodissimam oportunitatem. arripe illius foedae libidinis et incendiorum uenenatorum execrationem, quibus miseranda illa contingunt, deinde totus adtollere in laudem puri et sinceri amoris, quo animae doctae disciplinis et uirtute formonsae copulantur intellectui per philosophiam et non solum mortem fugiunt uerum etiam uita beatissima
Abbreviated transcription (Latin):
sordib. et item a tenebris quib noꝰ er¬
ror inuoluit: At quid est alitid conu̾te ma
ab ĩmod̾atione uicioꝵ uirtute ac cẽꝑancia¬
in sese atcolli: Quid ne aliud est dei facies.
qua ip̃a cui suspiramus. et cui nos amate
mũdos pulcrosq reddimus ueritas: Meliꝰ
dici nõ potest inquid exelamans. Dem̃ suꝑ¬
p̃ssus quasi ad autem inde queso quanta
ordurterunt ut credam erga nos alud iã
ꝓ supetiori ordine fieti. Si ordinẽ in quã
ciras redeundum est ad illos u̾sus. Ilam
etuditio discipliuaꝵ liberaliũ modestai
sane atq saiccincta a lacriores et contẽp
tati ut et artentins appetant. et ꝯstãciꝰ¬
insequantur. et inhereant. p̾tremo dulcł̾
quid uocatur licenti beata uita. Qua noĩ¬
uata. omnes sese etigunt: et quali atten¬
dunt. in manus utrum habeas qd̃ date
preferant seq cum aliqua pacĩa curati
sinant. in panuos suos recidunt: quorũ
concaleftõne tabificati scabiem uolup¬

Expanded text:
sordibus et item tenebris, quibus nos ersordibus et item tenebris, quibus nos error inuoluit? aut quid est aliud conuerti nisi ab inmoderatione uitiorum uirtute ac tein sese attoli? Quidve aliud est Dei facies, quam ipsa cui suspiramus, et cui nos amatae mundos pulchrosque reddimus, veritas? Melius dici non potest, inquit exclamans. Deinde suppressius quasi ad aurem: Vide, quaeso, quanta occurrerunt, ut credam erga nos aliquid jam prosperiore ordine fieri. 24. Si ordinem, inquam, curas, redeundum tibi est ad illos versus. Nam eruditio disciplinarum liberalium modesta sane atque succincta, et alacriores et persevertati, ut et ardentius appetant, et coninsequantur, et inhaereant postremo dulcius , quae vocatur, Licenti, beata vita. Qua nominata, omnes sese erigunt, et quasi attendunt in manus, utrum habeas quod dare perferant, seque cum aliqua patientia curari sinant, in pannos suos recidunt. Quorum concalefactione tabificati, scabiem volup
Abbreviated transcription (Latin):
existimes. Atq ego adolescentis dextrã
apprehendens. quid in quam existimẽ sẽ¬
tis. credis. intelligis. Neq .n. arbitror
te frustra heritam dui recinisse et uir¬
tutum deus ꝯu̾so tibi se ostendat. At il¬
le cum admitatione recordatus magñ
inquit dicis et uerum. Non .ni. ipm paꝵ
mouet quomodo tam egere auocabar
a nugis illis carminis mei. Et iam re¬
dite ad eas piget. et pudec. ita totus in
quedam magna et mita sb̾uehor. Non¬
ne hoc est uere in deum conu̾ti. Sił
et illud gaudeo. quod frustia mͥ scrupni¬
lus suꝑstitionis miectus est: quod talilo¬
co tana cantabam. M in quam neq hoc
displicere. et ad illum ordinem puto per¬
tiere. ut eciam huic aliquid dic̾emus
slam illi cantico et locum ipm̃ quo illa
offensa est. et noctem congitie en deo. A
quib .n. reb putas nos orare ut conu̾¬
tamur ad deum. eisq faciem inde¬
amiꝰ: inu a quodam ceno corporis atq

Expanded text:
existimes. — Atque ego adulescentis dexteram existimes. — Atque ego adulescentis dexteram adprehendens: Quid, inquam, existimem, sentis credis intellegis. neque enim arbitror te frustra heri tam diu cecinisse, ut uirtutum deus conuerso tibi se ostendat. — At ille cum admiratione recordatus: Magnum, inquit, dicis et uerum. non enim me ipsum parum mouet, quod modo tam aegre auocabar a nugis illis carminis mei, et iam redire ad eas piget et pudet; ita totus in quaedam magna et mira subuehor. nonne hoc est uere in deum conuerti ? simul et illud gaudeo, quod frustra mihi scrupulus superstitionis iniectus est, quod tali loco talia cantitabam. — Mihi, inquam, neque hoc displicet et ad illum ordinem puto pertinere, ut etiam hinc aliquid diceremus. nam illi cantico et locum ipsum, quo illa offensa est, et noctem congruere uideo. a quibus enim rebus putas nos orare ut conuertamur ad deum eiusque faciem uideamus, nisi a quodam ceno corporis atque
Abbreviated transcription (Latin):
suspirio grãs xp̃o agebat. Accepi ego hes
incħ curo. nisi quod forte ĩ modice gan¬
debam. Interea post paululum dies
sese aperit. Surrexerunt illi. Et ego
in lactimans multa oraui: cum audi¬
o licencium succinentem illud ꝓpheciẽ
lete atq garrine. Deus uittutũ ꝯu̾te
nos et ostende faciem tuam et salui
etimus. Quod pridie post cenam cã
ad tequisira nature foras. exissee pall¬
lo elatius ceciuit quam ut mat̾ nr̃a ferte
posset. quod illo loco talia contino rep¬
petita canerentut. Aicħ .n. aliud dicebat
qm̃ ipm̃ cantilene modum nuper hau¬
serat. et amabat ut sto melos musitatũ
obuirgauit eum teligiosisstina ut scis fe¬
mina ob hoc ipm̃ quod incomuens locus
cantico ẽẽt. Tunc ille dixerat locans qͣ¬
non erat deus exauditurus uocem meã.
Etgo mane cum regressus eẽt solus. ña
utͥq ob eandem cansam meam ꝓcessãt.
accessit ad lectulum meũ. U̾m mͥ die ĩ¬
quit. ita fiat nob̾ quod ius: quid de me

Expanded text:
suspirio gratias Christo agebat. accepi ego haecsuspirio gratias Christo agebat. accepi ego haecnihil curo, nisi quod forte inmodice gaudebam. Interea post paululum dies sese aperuit. surrexerunt illi et ego inlacrimans multa oraui, cum audio Licentium succinentem illud propheticum laete atque garrule: deus uirtutu m, conuerte nos et ostende faciem tuam, et salui erimus. quod pridie post caenam cum ad requisita naturae foras exisset, paulo clarius cecinit., quam ut mater nostra ferre posset, quod illo loco talia continuo repetita canerentur. nihil enim aliud dicebat, quoniam ipsum cantilenae modum nuper hauserat et amabat, ut fit, melos inusitatum. obiurgauit eum religiosissima, ut scis, femina ob hoc ipsum, quod inconueniens locus cantico esset. tunc ille dixerat iocans: Quaet, non erat deus exauditurus uocem meam. Ergo mane cum regressus esset solus — nam uterque ob eandem causam processerat — accessit ad lectulum meum: Uerum mihi dic, inquit, ita fiat nobis quod uis, quid de me
Abbreviated transcription (Latin):
ta concurrunt. cur ei sermo ute mittat᷑
camus: etiam sic indicari in os eius be¬
niuolencie decet. Postremo quod in gau¬
dio de spe tua nemini cedit. Nam et cũ
p̃sens cẽt pro familiaritate patris tui uł
pocuis omnium nrm. multum sollicitus
erat. ne ingenii tui quedam scintille qͣs
diligenter anmnadu̾tebat. non tam con¬
flarentur cura mea: quã tua extingne¬
rentur in curia. Et cum te poetice quoq
studiosum eẽ cognouenit. sic gratuiab̾r.
ut eum michi gestientem iudete iam ui¬
dear. Nich̾ michi quidem gracus facieᷤ
inquit. Sed siue ĩmobilitatem meam
et puerilẽ leuitatẽ tidebitis suie aliquo
uere diumo nutu et ordine in nob̾ fit
nõ uob̾ dubitem dicere pigrior sumad
illa metra: sb̾ito effectus. alia longe. a¬
lia nestio quid mͥ nunc luce resplend̃t
Pulcrior est philosophia fateor quã this¬
be. quam piramus: quam illa uenus et
cupido. talesq om̃imodi amores. Et cũ

Expanded text:
lta concurrunt, cur ei sermo iste mittatulta concurrunt, cur ei sermo iste mittatucamus, etiam sic indicari eius in nos beniuolentiae decet, postremo, quod in gaudio de spe tua nemini cedit. nam et cum praesens esset, pro familiaritate patris tui uel potius omnium nostrum multum sollicitus erat, ne ingenii tui quaedam scintillae, quas diligenter animaduertebat, non tam conflarentur cura mea quam tua extinguerentur incuria; et cum te poeticae quoque studiosum esse cognouerit, sic gratulabitur, ut eum mihi gestientem uidere iam uidear. Nihil mihi quidem gratius facies, inquit; sed siue mobilitatem meam et puerilem leuitatem ridebitis siue aliquo uere diuino nutu et ordine fit in nobis, non uobis dubitem dicere: pigrior sum ad illa metra subito effectus; alia, longe alia nescio quid mihi nunc luce resplenduit. pulchrior est philosophia, fateor, quam Thisbe, quam Pyramus, quam illa Uenus et Cupido talesque omnimodi amores. — Et cum
Abbreviated transcription (Latin):
tua. que ninuis pasta etuditione disci¬
plinata tui deum fortasse sustinere nõ
potent. te ip̃a ꝯmonebit. quante tͥ ui¬
tes tit meum furmior redeas parande
sint. simul ciia et istam disputationẽ
nostram elematius uolo protienire. Non
enĩ grossis auribus eam debeo. Nam reuo¬
bius noster multa mecum sepe de terum
ordine contulit. Cui alta percunctanti ñ¬
quam satis facere potui seu ꝓpter obscitti¬
tatem rerum. seu ꝓpter temporum angti¬
as. Crebrarum autẽ ille pro crastinatiom̃
usq a deo impaciens fuit. ut me quo di¬
ligencuis et copiosius respondere cogetz
eciam carmine prouocaret: et bono carmi¬
ne. unde illum magis ames. Sed neq
timo tibi legi potuit ab istarum cerim
studio remotissimo: neq nunc potest. ꝯ¬
Sam ꝑfectio enis repentina et perturba¬
ta fuit᷑ tiiultu illo: ut nicħ istorũ ueĩ¬
te nobis in mentem potin̾t. Nam id relĩ¬
quere michi responsuro statu erat. et mł¬

Expanded text:
tua, quae minus pasta eruditione discitua, quae minus pasta eruditione disciplinarum tantum deum fortasse sustinere non poterit, res te ipsa commonebit, quantae tibi uires, ut in eum firmior redeas, parandae sint, simul quia et istam disputationem nostram elimatius uolo prouenire; non enim grossis auribus eam debeo. nam Zenobius noster multa mecum saepe de rerum ordine contulit, cui alta percontanti numquam satisfacere potui seu propter obscuritatem rerum seu propter temporum angustias. crebrarum autem ille procrastinationum usque adeo fuit inpatiens, ut me, quo diligentius et copiosius respondere cogerer, etiam carmine prouocaret, et bono carmine, unde illum magis ames. sed neque tunc tibi legi potuit ab istarum rerum studio remotissimo neque nunc potest. nam profectio eius tam repentina et perturbata fuit tumultu illo, ut nihil istorum uenire nobis in mentem potuerit; nam id relinquere mihi responsuro statuerat et mu
Abbreviated transcription (Latin):
bona sunt omĩa quid ne pret̾ ordinem
tepperiri potest. si bom dei iusticia bonoꝵ
malorumq meritis sua cuiq redduntur
Iustum autem deum om̃s fatemur. Cot̃
igitur ordine includitut. Qutib dictis re¬
silit strato: eciam lenior uoce. Cum ei u̾¬
bum nemo faceret. nicħ ne michi inquit.
uł tu qui compulisti. Ad ista respondes. oͦ¬
Cui ego noua nunc teligio ista hec inte ni¬
cessiti Cedo inquã. sed quod indebitur per
diem tespondebo. qui michi iam uidetur
redite: nisi lune est ille qui fenestris ful¬
gor inducitur. Simul et agendum ẽ. ne¬
tua tanta bona licenti ab sorbeat obliuio
Quando em̃ nr̃e lutcere non sibi hec mã¬
dan flagitem. Dicam plane tibi qd̾ senti¬
o. Disputabo adu̾sus te. quantum pos¬
ssum. Non .ni. mͥ si me uiceris: maior tͥ¬
umphus daci potest. Si autem uł calu¬
ditati. uł acuto cuidã errori hom̃ quoꝵ
ꝑtes susciꝑe cẽptabo cesserit ĩ becillitas

Expanded text:
omnia? quidue praeter ordinem omnia? quidue praeter ordinem reperiri potest, si dei iustitia bonorum malorumque meritis sua cuique redduntur? iustum autem deum omnes fatemur: totum igitur ordine includitur. — Quibus dictis relisit se strato et iam lenior uoce, cum ei uerbum nemo faceret: Nihilne mihi, inquit, uel tu, qui conpulisti ad ista, respondes? Cui ego: Noua nunc religio istaec in te incessit, cedo, inquam. sed quod uidebitur, per diem respondebo, qui mihi iam uidetur redire, nisi lunae est ille qui fenestris fulgor induitur. simul et tacendum est, ne tanta bona tua, Licenti, absorbeat obliuio. quando enim nostrae litterae non sibi haec mandari flagitent? dicam plane tibi quod sentio. disputabo aduersus te, quantum possum; non enim mihi, si me uiceris, maior triumphus dari potest. si autem uel calliditati uel acuto cuidam errori hominum, quorum partes suscipere temptabo, cesserit inbecillitas
Abbreviated transcription (Latin):
magni ordinis. et diuine dispositionis. Qͥ
ordo atq dispõitio quia uniu̾sitatis congru¬
entiam ip̃a distinctio. ne custodit. fit ut ma¬
la eciam eẽ. necesse sit. Ita quasi exanticetis
quodam modo. quod nobis eciam in orõne
iocundum est .i. ex contrariis. om̃ium simł
terum pulcitudo figuratur. Post hoc int̾¬
siunt modice. et repente sese exigens qua
trigecius lectum ħebat: nam quero ex te q̃¬
so inquit iustus ne sit deus. Tacebat ille. ni¬
mis ut postea retulit admirans: et horrens
sb̾ito cum discipuli et familiaris sui afflatũ
nona inspiratione sermonem. Quo tacente
ille ita secutus est Et si .ni. deum iustuem ñ
ẽẽ responderis. tu uideris quid agas. qͥ me
dudum ĩpietatis arguebas. Si autem ut
nobis traditur nosq ip̃ius ordinis necessi¬
tate sentimus: iustus est deus sua cuiq di¬
stubuendo. utiq uistus est. Que aũt diftͥ¬
butio dici potest ubi nulla distinctio est. si

Expanded text:
magni ordinis et diuinae dispositionis. qui magni ordinis et diuinae dispositionis. qui ordo atque dispositio quia uniuersitatis congruentiam ipsa distinctione custodit, fit, ut mala etiam esse necesse sit. ita quasi ex antithetis quodam modo, quod nobis etiam in oratione iucundum est, ex contrariis, omnium simul rerum pulchritudo figuratur. Post hoc intersiluit modice et repente sese erigens, qua Trygetius lectum habebat: Nam quaero ex te, quaeso, inquit, iustusne sit deus. — Tacebat ille nimis, ut postea retulit, ammirans et horrens subito condiscipuli et familiaris sui afflatum noua inspiratione sermonem. quo tacente ille ita secutus est: Si enim deum iustum non esse responderis, tu uideris quid agas, qui me dudum impietatis arguebas. si autem, ut nobis traditur nosque ipsius ordinis necessitate sentimus, iustus est deus, sua cuique distribuendo utique iustus est. quae autem distributio dici potest, ubi distinctio nulla
Abbreviated transcription (Latin):
ce ista nunc doceam. Quid cogitem inquit
trigecius: Accipio prorsus quod dicis sat̾¬
q inichi est. in eo quod intelligo. Certe .n.
mala dixisti ordine contineri: et ipm̃ ordi¬
nem mananare a summo atq ab eo dili¬
gi. Ex quo sequitur: ut et mala sint a sũ¬
mo d̾o: et mala deus diligat. In qua con¬
clusione timui licencio. At ille ingemis¬
cens difficultate uerborũ. nec omĩo que
rens quid responderet. sed quẽ admodum
quod respondendũ erat promeret. non di¬
ligit deus mala inquit. nec ob aliud. nisi
quia ordinis non est. ut et deus mala di¬
ligat. Et ordinem. ĩo multum diligit. qr
per eum nõ diligit mala. At uero ipsa
que possunt non ẽẽ in ordine. cũ deus
illa nõ diligat. nam iste ip̃e et malorũ
ordo ut nõ diligantur a d̾o. An parinis
ordo rerum tibi uidetur ut et bona deus
diigat. et nõ oiligat mala. Ita uoe pretͥ
bona. et nõ diligere mala. Quod est diligere¬

Expanded text:
te ista nunc doceam. Quid cogitem, inquit te ista nunc doceam. Quid cogitem, inquit Trygetius? Accipio prorsus quod dicis, satisque mihi est in eo quod intelligo. Certe enim et mala dixisti ordine contineri, et ipsum ordinem manare a summo Deo, atque ab eo diligi. Ex quo sequitur ut et mala sint a summo Deo, et mala Deus diligat. 18. In qua conclusione timui Licentio. At ille ingemiscens difficrens, quid responderet, sed quem ad modum quod respondendum erat promeret: Non diligit deus mala, inquit, nec ob aliud, nisi quia ordinis non est, ut et deus mala diligat; et ordinem ideo multum diligit, quia per eum non diligit mala. at uero ipsa mala qui possunt non esse in ordine, cum deus illa non diligat ? nam iste ipse est malorum ordo, ut non diligantur a deo. an paruus rerum ordo tibi uidetur, ut et bona deus diligat et non diligat mala? ita nec praetebona et non diligere mala, quod est
Abbreviated transcription (Latin):
sem dicere quod uolo. rogo ubi estis. uerba
succunite: et bona et mala in ordine sunt. S¬
ctedite si uultis. Nam quomodo id explicẽ
nestio. Ergo mirabar et tacebam. Ttgecus
autem ubi uidit hominem paululũ nec¬
ꝑturbes quasi digesta ebrietate affabilem
factum. redditumq colloquio: absurdũ
inquit michi iudetur licenti. et plane ali¬
enum a ueritate quod dicis. Sed queso pã¬
ciare me paululum nec perturbes clami¬
tando. Dic quod uis ait ille. Non .n. me¬
tuo ne me auferas. ab eo quod iudeo ac
pene teneo. Utinam inquit ab eo quẽ de¬
fendis ordine deuius non sis. Non enĩ tãta
in deum feriaris. ut mittius loquar in cu¬
ria. Quid .n. potuit dici mag̾ impiũ. quã
eciam mala ordine contineri. Certe .n. deu̾
amat ordinem. uere amat. ait ille. Ab ip̃o
manat. et cum ip̃o est. Et si quid potest. de
re tam alta conuenientius dici. cogita q̃so
ip̃e deum tecum. Nec .n. sum ydoneus. qui

Expanded text:
sem dicere quod uolo! rogo, ubiubi estis, uerba, sem dicere quod uolo! rogo, ubiubi estis, uerba, succurrite. et bona et mala in ordine sunt. credite, si uultis; nam quomodo id explicem nescio. Ego mirabar et tacebam. Trygetius autem ubi uidit hominem paululum quasi digesta ebrietate affabilem factum redditumque conloquio: Absurdum, inquit, mihi uidetur, Licenti, et plane alienum a ueritate quod dicis; sed quaeso patiare me paululum nec proturbes clamitando. —Dic quod uis, ait ille; non enim metuo, ne me auferas ab eo, quod uideo ac paene teneo. — Utinam, inquit, ab eo quem defendis ordine deuius non sis! non tanta in deum feraris, ut mitius loquar, incuria. quid enim potuit dici magis impium quam etiam mala ordine camat ordinem. Vere amat, ait ille; ab ipso manat, et cum ipso est. Et si quid potest de re tantum alta convenientius dici, cogita, quaeso, ipse tecum. Nec enim sum idoneus qui
Abbreviated transcription (Latin):
cesse erit ẽẽ p̾̃ter ordinem. Nicħ autem oẽ
preter ordinem indeo. Nicħ igitur ordini
oportet putari contrarium. Ergo ne ait tͥ¬
gecius contrarius ordini error non ẽ: Nullo
modo inquit. Nam neminẽ uideo errare
sine causa. Causaꝵ aũt seties ordine ĩ clu¬
ditur. Et error ipe nõ solum gignitur c̾a:
sed eciam gignnt aliquid cui causa sit. oͦ¬
Quã obrem qiuio extra ordinem non est:
eo non potest ordini ẽẽ contraniꝰ. Et cumi
tacuissec tr. gecius. ego neq me ip̃m nõ cape¬
rem gaudio: quod uidebam adolescentem
katissiii amici filium. eciam meũ fieri. noc
solum uerum in amicũ quoq iam mͥ surg̾e
atq grandescere. et cuius studium uł ĩ me¬
diocrites litteras desperaueram. quasi respec¬
ta possessione sua toto impetu in mediam
uenire philosophiam. Quod dũ tacitus mi¬
ror. et exestuo in gratulationẽ: sb̾ito ille qua¬
si mente quadam correptus. exclamat. Osi pꝰ¬

Expanded text:
cesse erit esse praeter ordinem; nihil autem esse cesse erit esse praeter ordinem; nihil autem esse praeter ordinem uideo: nihil igitur ordini oportet putare esse contrarium. — Ergone, ait Trygetius, contrarius ordini error non est? — Nullo modo, inquit; nam neminem uideo errare sine causa; causarum autem series ordine includitur et error ipse non solum gignitur causa sed etiam gignit aliquid, cui e causa fit. quam ob rem quo extra ordinem non est, eo non potest ordini esse contrarius. Et cum tacuisset Trygetius egoque me ipsum non caperem gaudio, quod uidebam adulescentem, carissimi amici filium, etiam meum fieri, nec solum, uerum in amicum quoque iam mihi surgere atque grandescere et, cuius studium uel in mediocres litteras desperaueram, quasi respecta possessione sua toto impetu in mediam uenire philosophiam — quod dum tacitus miror et exaestuo in gratulatione, subito ille quasi mente quadam correptus exclamat:s o si pos
Abbreviated transcription (Latin):
hiis .n. uerb fiunt. q̃ sine illis p̾cedenti¬
b uilissimis reb nec in mentem uenite
possent nec ore ꝓcedere: posterisq mãda¬
ri. Quare iam rogo. nemo ex me querat:
cur quidq fiat. Satis est .n. nicħ fieri in¬
cħ̾ gigni. quod non aliqua causa genu¬
erit. ac mouerit. Hic apparet te in quam
nescire adolescens quã multa et a qua¬
lib uits contra diuinationẽ dc̃a sint.
Sed responde nunc non utrum fiat aliqͥd
sine causa. Nam id iam uideo te nolle tes¬
pondere. Sed ordo iste susceptus tuns boñ¬
ne quicquam an mauim tibi ẽẽ uideatur
Et ille su̾murmurans. non inquit sic ro¬
gasti. ut unum e duob queam respõd̾e.
uidco enĩ hic quãdam medietatẽ. Nam
ordo michi nec bonum mec malum in¬
deatur. Quid saitem concessi inquam
ordini õẽ contrauum. Nichil ait ille. nã
quomodo ẽẽ quicquam contrarium põt
ei rei q̃ totum occupauit totum obtimu¬
it Quod em̃ erit ordini contrarumi: ne¬

Expanded text:
his enim uerbis fiunt, quae sine illis praecedentihis enim uerbis fiunt, quae sine illis praecedentibus uilissimis rebus nec in mentem uenire possent nec ore procedere posterisque mandari. quare iam, rogo, nemo ex me quaerat, cur quidque fiat. satis est nihil fieri, nihil gigni, quod non aliqua causa genuerit ac mouerit. Apparet te, inquam, nescire, adulescens, quam multa et a qualibus uiris contra diuinationem dicta sint. sed responde nunc, non utrum fiat aliquid sine causa — nam id iam uideo te nolle respondere — sed ordo iste susceptus tuus bonumne quicquam an malum tibi esse uideatur. — Et ille submorans: Non, inquit, sic rogasti, ut unum de duobus queam respondere. uideo hic enim quandam medietatem. nam ordo mihi nec bonum nec malum uidetur. — Quid saltem censes, inquam, ordini esse contrarium ? — Nihil, ait ille; nam quomodo esse quicquam contrarium potest ei rei, quae totum occupauit, totum obtinuit? quod enim erit ordini contrarium, ne
Abbreviated transcription (Latin):
quid uemiat in menten: sic nestio quomͦ
cuumagitur. ut me ip̃e doceat quid ͭł¬
bi debeam tespondere. Namq orote. si
hec que a nobis dicta ait. litcetis. ut in¬
sitirsti mandata peruagentur paulo latiꝰ
ad hominum famam. nonne ita res ma¬
gna iudebitur: ut de illa consultus alidͥs
uates magius aut caldeus respond̾e de¬
buerit multo antequã euenit: Quod si
respondisset ita diuinus diceretur. ita ef¬
ferretur laudib omniũ. ut tam̃ ex eo ne¬
mo quereret. eut folumm ex arbore cecide¬
tit. aut utrum mus oberrans iacentiho¬
mini molestus fu̾it. Nunquidnam .n.
talia futura quisquã illorũ aut. per se di¬
xit auquando. aut a consultore coactus
est dicere: At qui si futurum quẽdam li¬
brum non ignobilem diceret. et id netes¬
sano euenturum uideret. non .n. posset
aut̃ diuinare profecto quicquid uolita¬
tio foliorum in agro. quicquid inlissi¬
ma bestiola in domo facit. tam sunt in

Expanded text:
quid ueniat in mentem — sic nescio quo modo quid ueniat in mentem — sic nescio quo modo circumagitur, ut me ipse doceat, quid tibi debeam respondere. namque oro te, si haec, quae a nobis dicta sunt, litteris, ut instituisti, mandata peruagentur paulo latius ad hominum famam, nonne ita res magna uidetur, ut de illa consultus aliqui uates magnus aut Chaldeus respondere debuerit, multo antequam euenit ? quodsi respondisset, ita diuinus diceretur, ita efferretur laudibus omnium, ut tamen ex eo nemo quaereret, cur folium ex arbore ceciderit aut utrum mus oberrans iacenti homini molestus fuerit. numquidnam enim talia futura quisquam illorum aut per se dixit aliquando aut a consultore coactus est dicere ? atqui si futurum quendam librum non ignobilem diceret et id necessario euenturum uideret — non enim posset aliter diuinare — profecto quidquid uolutatio foliorum in agro, quidquid uilissima bestiola in domo facit, tam sunt in
Abbreviated transcription (Latin):
multum se põiti. ab huius modi studiis
docere aliquid possunt cum disserentiũ
societate quasi uincuł int̾rogationum
coartantur. Idem añ aliquid non est ni¬
ch̾. An non iides. tuo enĩ simili utar li¬
bentuis illa ip̃a folia que feruntur uẽtis
que unde uinatant resistere aliquantum
p̾cipitanti se flumini et de rerum ord̾ie
homines commouere. si tñ hoc quodab¬
ste defenditur. uerum est. Hic ille lecto
eciam exiliens pre leticia: quis neget d̾s
magne inquit te cuncta ordine admi¬
nistrare. Quam se om̃ia tenent quã sa¬
tis successionib in nodos suos urgentur
quanta et quam multa facta sunt. ut
hec loqueremut: quanta fuit ut te ĩuẽĩ¬
amus. Unde enĩ hoc ip̃m̃. insi ex rerũ ordi¬
ne manat. et ducitur quod eingilauimus.
quod illum solum adu̾tisti. quod quesi
tecum causam. quod tu causam adu̾tuł
Postremo tius eciam ip̃e sermo te fortasse
id non agente. non cuiquã ĩ potestateẽ

Expanded text:
multum sepositi ab huius modi studiis multum sepositi ab huius modi studiis docere aliquid possunt, cum disserentium societati quasi uinculis interrogationum coartantur. idem autem aliquid non est nihil. an non uides — tuo enim simili utar libentius — illa ipsa folia, quae feruntur uentis, quae undis innatant, resistere aliquantum praecipitanti se flumini et de rerum ordine homines commonere, si tamen hoc, quod abs te defenditur, uerum est ? Hic ille lecto etiam exiliens prae laetitia: Quis neget, deus magne, inquit, te cuncta ordine administrare ? quam se omnia tenent! quam ratis successionibus in nodos suos urgentur! quanta et quam multa facta sunt, ut haec loqueremur! quanta fiunt, ut te inueniamus! unde enim hoc ipsum nisi ex rerum ordine manat et ducitur, quod euigilauimus, quod illum sonum aduertisti, quod quaesisti tecum causam, quod tu causam tantillapostremo tuus etiam ipse sermo te fortasse id non agente — non enim cuiquam in potestate est,
Abbreviated transcription (Latin):
possunt. ex quib nuilla est homĩb utilitas
aut certe ita latet. mibecilla est. ut ab hõsb̾
presertim nob erui defendi ue non possit. Ip̃e
pocus nos doceat. quõ aliquid fiat quod ño
to qui iam tante rei te cercum ẽẽ profestꝰ
es. adhuc me nicħ docueris. niiũ di¬
cere cupientem. et pp̃ hoc solum dies no¬
ctesq iugilantẽs. Quo me mitis inquit
An quia leuius te sequor. quã illa folia.
uentos. quib influentẽ aquã iacum¬
tur. ut eis cadere parum sit nisi eciam tra¬
hantur. Nam quid anud erit cũ licentꝰ
et augustinum et ea que sunt in medi¬
a philosophia docet. Noli obsecto in qͣm
ant ce tant̃ abicere. aut me extollere
Nam et ego ⁊̃philosophia puer sum. et
ñ minus curo cum interrogo per quem
michi ille tespondeat.qui me cotidie que¬
rulum accipit cuuis te quidem credo qñ¬
q uatem futurum. neq hoc quandoq f
orfitan longum ẽ. Sed tñ aui quoq i

Expanded text:
possunt, ex quibus nulla est hominibus utilitas possunt, ex quibus nulla est hominibus utilitas aut certe ita latet uel inbecilla est, ut ab hominibus, praesertim nobis, erui defendiue non possit. ipse potius nos doceat, quomodo aliquid fiat, quod nontu, qui iam tantae rei te certum esse professus es, adhuc me nihil docueris nimium discere cupientem et propter hoc solum dies noctesque uigilantem. Quo me mittis? inquit; an quia te leuius sequor quam illa folia uentos, quibus in profluentem iaciuntur, ut eis cadere parum sit, nisi etiam trahantur? nam quid aliud erit, cum Licentius et Augustinum et ea quae sunt in media philosophia docet? — Noli obsecro, inquam, aut te tantum abicere aut me extollere. nam et ego in philosophia puer sum et non nimis curo, cum interrogo, per quem mihi ille respondeat, qui me cotidie querulum accipit, cuius quidem credo quandoque uatem futurum; neque hoc \'quandoque\' 15 forsitan longum est. sed tamen alii quoque
Abbreviated transcription (Latin):
arbores ponerentur. Respondebo secutos ẽẽ
homines ub̃tatem. Quid in quasi fructu¬
ose arbores nõ sunt ac temere nate sunt
et hic respondebo nos patum uidere. nã
temerauiam q̃ illas genuit nequaquam
ẽẽ naturam. Quid plura: aut aliquid sine
causa fieri doceat: aut nicħ fieri insi certo
causaꝵ ordine credite. Cui ego. licet inꝙͣ
me ociosum percunctatorẽ uoces iuxn.
possum nõ ẽẽ qui exprignaui ne cum pi¬
ramo et thisbe colloquereris. pergam tñ
querere abste natinta ista. quãus uideri
ordinatam. cui bono. ut de ceteris rebus
ĩnumerabilib taccam. istas ip̃as arbores
q̃ fructus non auserũt procreauit. At
illo cogitante. quid diceret ait trigecius
Nũquid nã usus arbustoꝵ ĩ solis fuic¬
tib p̾betur hom̃ib: Quanta sunt aua
frondib seu foliis fiant. Noli obiecto
inquit ille niterrogationib eius hec red¬
dere ĩnumerabilia. Sunt .ni. q̃ ꝓfem

Expanded text:
arbores ponerentur? Resarbores ponerentur? Reshomines uber terrae. quid, si fructuosae arbores non sunt ac temere natae sunt? et hic respondebo nos parum uidere; nam temerariam quae illas genuit nequaquam esse naturam. quid plura? aut aliquid sine causa fieri docear aut nihil fieri nisi certo causarum ordine credite. Cui ego: Licet, inquam, me odiosum percontatorem uoces — uix enim possum non esse, qui expugnaui, ne cum Pyramo et Thisbe conloquereris — pergam tamen quaerere abs te. natura ista, quam uis uideri ordinatam, cui bono - ut de ceteris rebus innumerabilibus taceam- istas ipsas arbores, quae fructus non afferunt, procreauit? — At illo cogitante, quid diceret, ait Trygetius: Numquidnam usus arbustorum in solis fructibus praebetur hominibus? quanta sunt alia, frondibus seu foliis fiant? — Noli obsecro, inquit ille, interrogationibus eius haec redre. innumerabilia sunt enim, quae proferri
Abbreviated transcription (Latin):
oportumtatib consequens erat. ut ita fie¬
ret. Quod uero illa ut dicis folia sic incide¬
runt ut hoc quod admirati fumus euenitz
quo tandem rerum ordine ac nõ casu po
cius fcm̃ putabimus. Quasi uero inquit
ille aluter atq ceciderunt. debuisse aut po¬
tuisse cadere cuiquam ideri potest. sere¬
nissime intuenti nicħ posse fieri sine cau¬
sa. Quid iam ius persequar sius arborũ.
atq ramorũ. ipm̃q pondus quantũ na¬
tura foliis ĩposuit Quid aeris. uł mobilita¬
tem qua uolitant. uł molliciem qua des¬
cendunt uarios q lapsus pro affectione
celi. pro onere. pro figuris suis. cetensq ĩ¬
mimerabilib atq obscuriorib causis. qͥd
me actinet q̃ rere: Latent ista sensus ur̃os:
penitus lateret. Illud tñ quod aggreie
q̃omi sat̾ est: nescio quõ aĩum nõ latet.
nicħ fieri sine causa. Potest .ii. odiosus ꝑcũc¬
tator pergere. quet̾e: que causa erat. ut ibi

Expanded text:
opportunitatibus consequens erat ut ita fieopportunitatibus consequens erat ut ita fieret. Quod vero illa, ut dicis, folia sic inciderunt, ut hoc quod admirati sumus eveniret; quo tandem rerum ordine, ac non potius casu factum putabimus? Quasi vero, inquit ille, aliter atque ceciderunt, debuisse aut potuisse cadere cuiquam videri potest, serenissime intuenti nihil posse fieri sine causa. Quid? jam vis persequar situs arborum atque ramorum, ipsumque pondus quantum natura foliis imposuit? Quid, aeris vel mobilitatem qua volitant, vel mollitiem qua descendunt, variosque lapsus pro affectione coeli, pro onere, pro figuris suis, caeterisque innumerabilibus atque obscurioribus causis, quid me attinet quaerere? Latent ista sensus nostros, penitus latent: illud tamen quod aggressae quaestioni satis est, nescio quomodo animum non latet, nihil fieri sine causa. Potest enim odiosus percontator pergere quaerere, quae causa erat ut ibi
Abbreviated transcription (Latin):
attus apollo: incipias. ꝑducet em̃ ip̃e. si
sequimur. quo nos ire iubet. ates ubipo¬
nere sedem: qui dat modo augnrium. n¬
ntĩsq illabitur animis. Nec .n. altius a¬
pollo est. qui in speluncis. in montibu̾
in nemorib indore turtis pecudumq
calamitate concitatus implet insaucios
sed aliuis profesto est alnus ille aitus ue¬
ridicus. atq ip̃a quid .ni. uerb̃ ambiam
ueritas. cuius nates sunt quicumq pos¬
sunt eẽ sapientes. Ergo aggrediamur
licenti freti pierate cuitores et nestigiis
nt̃s ignem ꝑnitiosum fumosaꝵ cupiditat᷑
opprimamus. Iam inquit int̾roga te oro: si
ponm hoc tm̃ nescio quid explicare u̾b̾ meis.
tibi iudeatur a qua ista non teniere sic. sed
ordine influere. Nam quod ligneo lis cana¬
lib suꝑlabitur. et ducitur usq in usꝰ nrõs.
potest ad ordinem ꝑtinere. Fcm̃ est .n. ab ho¬
m̃ib rõue utentib. ut uno eius itinere
simul et biberent et lauarent: et pro locoꝵ

Expanded text:
altus Apollo, Incipias: perducet enim ipse, si altus Apollo, Incipias: perducet enim ipse, si sequimur quo nos ire jubet, atque ubi ponere sedem, qui dat modo augurium, nostrisque illabitur animis . Nec enim altus Apollo est, qui in speluncis, in montibus, in nemoribus, nidore thuris pecudumque calamitate concitatus implet insanos; sed alius profecto est, alius ille altus veridicus, atque ipsa quid enim verbis ambiam? Veritas: cujus vates sunt quicumque possunt esse sapientes. Ergo aggrediamur, Licenti, freti pietate cultores, et vestigiis nostris ignem perniciosum fumosarum cupiditatum opprimamus. 11. Jam, inquit, interroga, oro te, si possim hoc tantum nescio quid explicare, et tuis vetibi videatur aqua ista non temere sic, sed ordine influere. Nam quod illa ligneolis canalibus superlabitur, et ducitur usque in usus nostros, potest ad ordinem pertinere. Factum est enim ab hominibus ratione utentibus, ut uno ejus itinere simul et biberent et lavarent, et pro locorum
Abbreviated transcription (Latin):
ueo quidem inquit ordini plurimum
sed incertus sum tñ: et tem tantam dili¬
gentissime discuti cupio. fauorem in qũa
tum illa ergo pars habeat. Nam quod int̾¬
tus es. eciam cum licentio ac me ipo tͥ pu¬
to ẽẽ cõmune. Prorsus ait licenciis. ego
huius sentencie certus sum. Quid enim
dubitem parientem cutus mentionem fe
cisti. aute quam plane se erexit diriere/ nõ
em̃ poetica nre tm̃ me au̾tere a philosophi¬
a potest. quantũ inuemendi ueri diffi¬
dencia. Tum trigecius gaudentib uer¬
b̾. ħ̾emus inquit iam quod plus est licẽ¬
cium non achademicum. Eos enĩ ille
studiosissime defendere solebat. Hoc mnͦ
inquit omitte queso ne me hoc uaftum
quidam et captatorium a nescio qua di¬
mna re que michi se ostentare cepit. et
cui me mhyantem suspendo: detorque¬
at atq distupat. Hic ego multo uberti¬
us cernens habundare leticias meas. quã
uł optare aliquando ausus sum. uersum
istum effudi. Sic pr̃ ille deus faciat:sioi

Expanded text:
ueo quidem, inquit, ordini plurimum, ueo quidem, inquit, ordini plurimum, sed incertus sum tamen et rem tantam diligentissime discuti cupio. - Fauorem, inquam, tuum illa ergo pars habeat; nam quod incertus es, etiam cum Licentio ac me ipso tibi puto esse commune. — Prorsus, ait Licentius, ego huius sententiae certus sum. quid enim dubitem parietem, cuius mentioncisti, antequam plane se erexerit, diruere? Non enim vere poetica tantum me avertere a philosophia potest, quantum inveniendi veri diffidentia. Tum Trygetius gaudentibus verbis: Habemus, inquit, jam quod plus est, Licentium non Academicum; eos enim ille studiosissime defendere solebat. Haec modo, inquit, omitte quaeso, ne me hoc vafrum quiddam et captatorium a nescio qua divina re, quae mihi ostentare se coepit, et cui me inhiantem suspendo, detorqueat atque disrumpat. Hic ego multo uberius cernens abundare laetitias meas quam vel optare aliquando ausus sum, versum istum gestiens effudi: Sic Pater ille deum faciat, sic
Abbreviated transcription (Latin):
aum quam dici a me de me potest: sed
ane illud ultimum fortasse in contrari¬
umu̾tetur. Quod .n. ait ille perii: egof¬
orte hodie mueniar. Nam si non cõtẽp¬
mis quod supersticiosi solent etiam de
muatib augutari si ego illum murem
uł dracem. qui me tibi iugilantem de¬
de¬
tuuo etcepitu meo ꝯmontri si quid sapit re¬
dire in cubile sium. secumq conquiescere.
cur non ego ute isto strepitu uocis tue com¬
monear philosophari prius quam cantare:
Nam ila est. ut tibi cotidie probanti iance¬
pi credere: uera et inconcussa nr̃a ħitatio
Quare si tibi molestum nõ est atq id fie¬
ti debere arbitratis: roga quod uis. defen¬
seram. Tantum .ii. eum animo imbibi: at¬
q hausi. ut eciam si me quisquã in hac d¬
isputatione superarit. et iam hoc nulli te¬
meritati. sed rerum ordini tribuam. Ne¬
q .n. res ip̃a sed licentius superabitur. E¬
go rutsm gaudens eis me restitui. Tũ
trigecio. Quid inquam tibi uidetur: fa¬

Expanded text:
tium quam nunc dici a me de me potest; sed tium quam nunc dici a me de me potest; sed sane illud ultimum fortasse in contrarium uertetur; quod enim ait ille: hodie perii, ego forte hodie inueniar. nam si non contemnitis, quod superstitiosi solent, etiam de muribus augurari, si ego illum murem uel soricem, qui me tibi uigilantem det, strepitu meo commonui, si quid sapit, redire in cubile suum secumque conquiescere, cur non ego ipse isto strepitu uocis tuae commonear philosophari potius quam cantare? nam illa est, ut tibi cotidie probanti iam coepi credere, uera et inconcussa nostra habitatio. quare, si tibi molestum non est atque id fieri debere arbitraris, roga quod uis; defenseram. tantum enim eum animo imbibi atque hausi, ut, etiamsi me quisquam in hac disputatione superarit, etiam hoc nulli temeritati sed rerum ordini tribuam. neque enim res ipsa, sed Licentius superabitur. Ego rursum gaudens eis me restitui. tum Trygetio: Quid, inquam, tibi uidetur? — Fa
Abbreviated transcription (Latin):
es. Hoc michi crede longo int̾uallo transten¬
dit heliconem. ad ciis uerticem tanquam
ad celum peruemite conaris. Sed ꝑuellẽ
adeẽs huic sentencie. sam eam labefac¬
tare temptabo. Sine inquit modo mͥ me
queso te. Nam uale in aliud intẽdiau̾m
hic ego non nicħ metuens ne studio poe¬
tice penitus prouolutus a philosophia
longe raperetur irritor inquã abste u̾sus
istos tuos om̃i metroꝵ genere cantando
et illulando insectati qui inter te atq ue¬
ritatem immanior emmurum quamĩ¬
ter amiantes tuos conantur etigere. Nã
in se illi uł molita rimina respirabant:¬
respirabant: pyiamum .ii. ille tum cane¬
re instituerat. Quod seueriore quam pu¬
dabat uoce dixissem: sõticuit auquantum
et ego iam reliqueram cepta: et ad me re¬
dictam ne frustra occupate p̃ocupatum:
atq mepte uellem. Cum ille egomet in¬
co indicio miser quasi soror inquit hodie¬
petii nori dictum est conmodius ap̃ terẽ¬

Expanded text:
es. hoc, mihi crede, longo interuallo transcenes. hoc, mihi crede, longo interuallo transcendit Heliconem, ad cuius uerticem tamquam ad caelum peruenire conaris. sed peruellem adesses huic sententiae; nam eam labefactare temptabo. — Sine, inquit, modo me mihi, quaeso te; nam ualde in aliud intendi animum. — Hic ego nonnihil metuens, ne studio poeticae penitus prouolutus a philosophia longe raperetur: Inritor, inquam , abs te uersus istos tuos omni metrorum genere cantando et ululando insectari, qui inter te atque ueritatem inmaniorem murum quam inter amantes tuos conantur erigere; nam in se illi uel inolita rimula respirabant. Pyramum enim ille tum canere instituerat. Quod cum seueriore quam putabat uoce dixissem, subticuit aliquantum. et ego iam reliqueram coeptam et ad me redieram, ne frustra occupare praeoccupatum atque inepte uellem; tum ille: Egomet meo indicio quasi sorex, inquit, non dictum est commodius apud Teren
Abbreviated transcription (Latin):
smilit̾ ualeat: Uisum est michi probabile
antid non hñte. confessus q sumni laudãs
ingenium eius nicħ me inuenisse cum
diti quesissem. cur ita ẽẽt. Tum int̾põito
modico silentio: merito inquã tu nicħ mi¬
tabatis. et apud caliopam te initus tene¬
bas. Metito inquit ille. Sed modo plane
dedisti mͥ magnum mirati. Quid nam
hoc est inquam: Quod tu inquid ita mu¬
tatus es. Unde .ii. solet inquã ob oriti ad¬
ratio. aut que huius uicii mat̾ est nisi
tes insoleta. preter manifestum causarũ
ordinem. Et ille. pret̾ manifestũ inquit
accipio. Nam pret̾ ordinem nicħ mͥ fie¬
a uidetur. Hic ergo erectior spe alactiore
quã soleo ẽẽ cum aliquid ab hiis requiro
quod rem tantam et tam sy ito pene ad ista
conu̾sus adolescentis ani mus concepisset
nulla unquam de hiis reb inter nos antea
qõne agitata: bene in quam bene sed pror¬
sus bene multum sensisti. multum ausus

Expanded text:
similiter ualeat? — Uisum est mihi probabile similiter ualeat? — Uisum est mihi probabile aliud non habenti confessusque sum laudans ingenium eius nihil me inuenisse, cum diu quaesissem, cur ita esset. Tum interposito modico silentio: Merito, inquam, tu nihil mirabaris et apud Calliopam te intus tenebas. — Merito, inquit ille, sed modo plane dedisti mihi magnum mirari. — Quidnam hoc est? inquam. — Quod tu, inquit, ista miratus es. — Unde enim solet, inquam, oboriri admiratio aut quae huius uitii mater est nisi res insolita praeter manifestum causarum ordinem ? - Et ille: \'Praeter manifestum\' inquit, accipio; nam praeter ordinem nihil mihi fieri uidetur. — Hic ego erectior spe alacriore, quam soleo esse, cum aliquid ab his requiro, quod rem tantam et tam subito heri paene ad ista conuersus adulescentis animus concepisset nulla umquam de his rebus inter nos antea quaestione agitata: Bene, inquam, bene; sed prorsus bene multum sensisti, multum ausus
Abbreviated transcription (Latin):
ista quod iunc approbauit trigetitis. ña
et iste in eodem conolaui in lecto suocu¬
bans uigilabat nobis nescientib. erant
.n. tenebre. quod in ytalia etiam in pe¬
cuniosis ꝓpe necesse est. Ergo ubi uidi
scolam nostram quanta cũq ad erat. nã
et alyppnis et naingius in urbem ierãt
eciam illis horis nõ sopitam et me cursas
ille aquaꝵ aliquid de se dicere admone¬
bat: quid nam uobis in quam iudetur
ẽẽ cause quod sic att̾nat hic sonus. Nõ
quẽqũa putamus his horis uł trausmu
uł re aliqua laridando tociens illum m¬
atum inter polearem. Quid putas md̃
licentras. nisi alicubi folia citiuscemod
que autumpno perpetuo copioseq deb¬
dicut. angustiis oanalis intertrusa eum¬
ci aliqnãdo atq cedere. ubi aũt iudaꝙ
urgebat percranslerit tutsum colligla¬
ꝙ stipari. aut anquid anud uario case
couoriti natantiramn ficr. qd ad illm
frrum nanc testenandũ nunc emittend̾

Expanded text:
ista, quod nunc. — Approbauit Trygetius. nam ista, quod nunc. — Approbauit Trygetius. nam et ipse in eodem conclaui lecto suo cubans uigilabat nobis nescientibus — erant enim tenebrae — quod in Italia etiam pecuniosis prope necesse est. Ergo ubi uidi scholam nostram, quantacumque aderat — nam et Alypius et Nauigius in urbem ierant — etiam illis horis non sopitam, et me cursus ille aquarum aliquid de se dicere admonebat: Quidnam nobis, inquam, uidetur esse causae, quod sic alternat hic sonus? non enim quemquam putamus his horis uel transitu uel re aliqua lauanda totiens illum meatum interpellare. — Quid putas, inquit Licentius, nisi alicubi folia cuiuscemodi, quae autumno perpetua copioseque decidunt, angustiis canalis intertrusa uinci aliquando atque cedere, ubi autem unda, quae urgebat, pertransierit, rursum colligi atque stipari aut aliquid aliud uario casu foliorum natantium fieri, quod ad illum fluxum nunc refrenandum nunc emittendum
Abbreviated transcription (Latin):
tum michi udetur. si aliquid eciam nocti¬
um in studioriem labore isutparent et id
ad me ip̃i quoq p̾ceptum habebant. ut an¬
quid p̾ter codices secum ag̾e. et apud sese
ħuate consuefacerent amint̃. Ergo ut dix
iugilabam. cum ecce aque sonus pone
balneas que pret̾ fluebat edrixit me ĩ au¬
tes. et animadu̾sus est. solito accetius. mi¬
rum inmodini mͥ uidebatur quod nr̃t
clarius nunc pressus eadem aqua strepe¬
bat silicib itruens cepi a me quetete q̃¬
nam causa eẽt. Fateor nicħ occritrebat. cũ
licentius lecto suo importunos pertusso
ligno uixta sorices terruit. seseq iugilan¬
tem. hoc modo indicauit. Citi ego amma¬
du̾tisti in quam licenti: nam ideo tibi
musam tuam lumen ad lucubrandũ
accendisse. qrĩo canał iste inconstant᷑
sonet. Iam inquit michi hoc non ẽ no¬
nũ. Nam desidetio serenatis. cũ exꝑge¬
fcũs anquando autem ad monnissem
ne ymber ingrueret: hoc agebat aqua

Expanded text:
ium mihi uideretur, si aliquid etiam noctiium mihi uideretur, si aliquid etiam noctium in studiorum laborem usurparent, et id a me ipsi quoque praeceptum habebant, ut aliquid et praeter codices secum agerent et sese habitare consuefacerent animum — ergo, ut dixi, uigilabam, cum ecce aquae sonus pone balneas, quae praeterfha-bilt, eduxit me in aures et animaduersus est solito adtentius. mirum admodum mihi uidebatur, quod nunc clarius nunc pressius eadem aqua strepebat silicibus inruens. coepi a me quaerere, quaenam causa esset. fateor, nihil occurrebat, cum Licentius lecto suo inportunos percusso iuxta ligno sorices terruit seseque uigilantem hoc modo indicauit. cui ego: Animaduertis, inquam, Licenti — nam uideo tibi Musam tuam lumen ad lucubrandum accendisse — quomodo canalis iste inconstanter sonet ? — Iam, inquit, mihi hoc non est nouum. nam desiderio serenitatis cum expergefactus aliquando aurem admouissem, ne imber ingrueret, hoc agebat aqua