comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sus. dicebat enĩ quis ego
aut qͥd ego: suis etiam
capit᷑. ⁊ regis arbito expo¬
situs. m̾ita ⁊ miẜrima
morte ẽ dãpnatꝰ. fuiris
enĩ cũ cane suspens. quo¬
tiens canis ꝑcuciebat᷑
ĩ eũ iram retorquẽs: to
ꝙ horribile dictu ẽ ster¬
corabat. sicq miserã ui¬
tam miserior miẜ rimo
morte ppetua t̾minauit.
Quos ã in tͣre ĩcluserat
młtis angustuis ad dediti¬
onem cogens sigillatim
unũ post aliũ corã siuis
demonachatũ patibulo af¬
sixit. potitꝰ itaq brugẽsi
uictoria rex cũ suis ĩprã
mũ bastardũ ꝓdicionis
fautorẽ. ut ⁊ m̾eũ ulcisca¬
tur accelerat. brugenses
tam minis ꝙͣ blanditũs
directis ad eos nũtiis alli¬
centis milib ei obuiat.
alt̾a pars regał ex̾citꝰ ĩ eũ
irruit alt̾a ex obliqͦ alia
a tota flandria exheredatũ
ex t̾minat. Et qr ꝓditione
ad possidendã flandriã as¬
pirau̾at m̾ito in tota
flandria nicħ optinuit.
Hiis gͦ ⁊ diu̾sis ultionũ
modis. ⁊ sangũs multi

Expanded text:
sus dicebat enim: Quis ego, aut quid ego sum? etiam capitur, et regis arbitrio expositus, merita et miserrima morte est damnatus. Furcis enim cum cane suspensus, quoties canis percutiebatur, in eum iram retorquens totaquod horribile dictu est, stercorabat. Sicque miseram vitam, miserior miserrimo, morte perpetua terminavit. Quos autem in turre incluserat, multis angustiis ad deditionem cogens, sigillatim unum post alium coram suis nsoratum, demonachatum patibulo affixit. Potitus itaque Brugensi victoria rex cum suis, Ipram lmum Bastardum proditionis fautorem, ut et in eum ulciscatur accelerat. Brugenses tam minis quam blanditiis, directis ad eos nuntiis, allicentis militibus ei obviat, altera pars regalis exercitus in eum irruit, altera ex oba tota Flandria exhaeredatum exterminat; et quia proditione ad possidendam Flandriam aspiraverat, merito in tota Flandria nihil obtinuit. His ergo et diversis ultionum modis et sanguinis multi
Abbreviated transcription (Latin):
puer. bonoꝵ spes.timorq
tatis parisiẽsis suburbi¬
um eqͥtaret. obiuo porco
diabolico offensus equus
gͣuissime cecidit. sessorẽ¬
q suũ nobilissimũ puerũ
silice ꝯsternatũ mole põ¬
deris sui ꝯculcatũ ꝯtͥuit
Quo dolore cuuitas ⁊ qui¬
cũq audier̃ ꝯst̾nati. ea
siquidẽ die ex̾titũ ad ex¬
peditionẽ asciuerat uo¬
ciferabant᷑. flebãt ⁊ e¬
ulabant tenerrimũq¬
colligẽtes pũm pene ex¬
tinctũ in ꝓximã domũ
reportant. Nocte u̾o in¬
stante. ꝓh. dolor. sp̃m

Expanded text:
pus, bonorum spes timorque tatis Parisiensis suburbium equitaret, obvio porco diabolico offensus equus, gravissime cecidit, sessoremque suum nobilissimum puerum silice consternatum, mole ponderis sui conculcatum contrivit. Quo dolore civitas et quicunque audierunt consternati ea siquidem die exercitum ad expeditionem asciverat vociferabantur, flebant et ejulabant, tenerrimum recolligentes puerum pene exstinctum, in proximam domum reportant. Nocte vero instante, proh dolor! spiritum
Abbreviated transcription (Latin):
gundis regina senex et
in basilica sci uincentii
in suburbio parisiacaensi
sepulta.
ficit᷑. Seq̃nti abhinc anno
colenus gen̾e francus patͥ¬
cius ordinat᷑..
iis dieb apd̃ massiliã
uł reliqͣs ꝓuĩcie ciuita¬
tes nascẽtib in hominũ
inguinib seu delicatõribꝰ
locis quibdã glandulis
in modũ nucis maxima
gen̾ata ẽ mortalitas.
arula flum̃ influit. aqͣ
feruens a deo ebulliuit
ut młtitudinẽ piscium
decoctã ad litꝰ ꝓiceret.

Expanded text:
gundis regina senex et in basilica Sancti Vincentii in suburbano Parisiacensi sepulta. ficitur. Sequenti abhinc anno Colenus, genere Francus, patricius ordinatur. is diebus, apud Massiliam et reliquas Provinciae civitates, nascentibus in hominum inguinibus, seu delicatioribus locis, quibusdam glandulis in modum nucis, maxima generata est mortalitas. Arula flumen influit, aqua fervens adeo ebullivit, ut multitudinem piscium decoctam ad littus projiceret.
Abbreviated transcription (Latin):
distͥbuend̾ censuit met᷑¬
politanoꝵ subdiuisit suꝑ¬
scͥptione nominũ. Quarũ
una. Qd aũt ornatui con¬
ducebat regio postiori re¬
liquid etati. Statuit ẜ
lib. s ⁊ incõmune õibꝰ
distribũet᷑ pauꝑib. Que
cũcta domnꝰ imꝑator
ludouicꝰ ut scͥpta relegit

Expanded text:
censit, metropolitanorum subdivisit superscriptione nominum, quarum uod autem ornatui conducebat regio, posteriori reliquit aetati. Statuit etlibus, sed et in commune omnibus distribueretur pauperibus. Que cuncta domnus imperator Hludouuicus ut scripta
Abbreviated transcription (Latin):
His ꝑactis imꝑator õẽm
cetũ qui ꝑmaximꝰ erat
femineũ. palacio exclu¬
di iudicauit. p̾ter pau¬
cissimas q̃s famulatui
regali cõgruas uidicanuit.
Soroꝵ aũt queq ĩ sua
que a patre acceꝑat cõ¬
cessit. Que aũt nec dum
tale qͥd cõsecute erãt. ab
ĩpatore meruer̃. ⁊ ad ĩpe

Expanded text:
His peractis, imperator omnem coetum – qui permaximus erat – femineum palatio excludi iudicavit praeter paucissimas, quas regali congruas existimavit. Sororum autem quaeque in sua, quae a patre acceperat, concessit. Quae autem nec dum tale quid consecutae erant, ab imperatore meruerunt, et ad impe
Abbreviated transcription (Latin):
qr declinare detractauit.
⁊ ip̃e experiri meruit. ⁊
ip̃i uuarnario ultimã cla¬
dem ĩportauit. Nam ad
eũ sicut ille mandau̾at
ueniẽs. ⁊ ip̃m uuarnari¬
um cõfecit. ⁊ lamb̾tum
cruris lesione nõ pauco
tempore debilẽ reddidit.
⁊ ad ultumũ ꝯfossus gla¬
dio interiit. Que cũ nu¬
ciata ĩꝑatori fuissẽt ani¬
mũ illiꝰ ad miscd̃iam exi¬
tiũ flei̾it amici. intantũ
ut tulliꝰ quidã taliũ qui
pene iam ĩꝑatoris clemẽ¬
luminũ amissione multa
aquis palatiũ. ⁊ axpmqͥs
atq multis francoꝵ mili¬
b cũ multo est fauore
receptꝰ ĩpeiator q scc̾o de¬
claratꝰ. Quib expletis stu¬
diosis sepult᷑e gr̃as egit
pat̾ne. ac ꝓpinqͥs luctꝰ acer¬
bitate cõfectis. cõsolatio¬
nis ꝯgrue cõtulit leuam̃¬
s ⁊ qd̃ deerat in feriis ge¬
nitoris ꝓmptissime sup¬
pleuit. Nam recitato pa¬
terno testam̃to. nicħ re¬
lictũ est pat̾noꝵ bonoꝵ.
tionẽ. nicħ enĩ ab eo ĩtes

Expanded text:
 declinare detractavit, et ipse experiri meruit et ipsi Uuarnario ultimam cladem importavit. Nam ad eum, sicut ille mandaverat, veniens, et ipsum Uuarnarium confecit et Lantbertum cruris lesione non pauco tempore debilem reddidit, et ad ultimum ipse confossus gladio interiit. Que cum nuntiata imperatori fuissent, animum illius a misericordia exitium flexit amici in tantum, ut Tullius quidam talium , qui pene iam imperatoris clemenluminum amissione multarAquis palatium et a propinquis atque multis Francorum milibus cum multo est favore receptus imperatorque secundo declaratus. Quibus expletis, studiosis sepulture gratias aegit paternę ac propinquis luctus acerbitate confectis consolationis congrue contulit levamSed et quod deerat inferiis genitoris, promptissime supplevit. Nam recitato paterno testamento, nihil relictum est paternorum bonorum, tiretur. Nihil enim ab eo intes
Abbreviated transcription (Latin):
hii cũ ẽ usus. atq ali¬
qd̃ bellũ ĩcidit ꝙ fere añ
cesaris aduentũ qͦt an¬
nis accid̾e solebat. ut
aut ip̃i ĩiurias ĩ ferrẽt
aut illatas ꝓpulsarent:
õs ĩ bello u̾sant᷑ atq

Expanded text:
Hi, cum est usus atque aliquod bellum incidit quod fere ante Caesaris adventum quotannis accidere solebat, uti aut ipsi iniurias inferrent aut illatas propulsarent, omnes in bello versantur, atque
Abbreviated transcription (Latin):
ricus fug̾e conatꝰ ecc̃am
catholicoꝵ cursu pete¬
bat. Tunc unꝰ ẽ turma
francoꝵ citato eqͦ eum
insecut᷑. hasta cominꝰ
ꝑcussũ t̾re deiecit excami¬
childeb̾tus pꝰ t̾gum iter
dirigẽs gothoꝵ toletum
urbẽ ip̃o t̾rore belli cuubꝰ
nauit ⁊ cepit. multisq
ablatis thesauris. ⁊ soro¬
re assũpta repedare festi¬
nabat ad pat̾ͥam. S añ¬
ꝙͣ cupitas ꝑuenirẽt ad
sedes. soror regis nescio
quo dep̾ssa incõmodo u¬
ta decessit. Cuiꝰ corpꝰ in
loculo positũ parisiꝰ est
delatũ. ac in bau̾lica scĩ
petri iuxͣ patrẽ humatũ.

Expanded text:
ricus, fugere conatus, ecclesiam ricus, fugere conatus, ecclesiam catholicorum cursu petebat. Tunc unus e turma Francorum, citato equo eum insecutus, hasta cominus percussum terrae dejecit exaniChildebertus post tergum iter dirigens Gothorum, Toletum urbem, ipso terrore belli civibunavit et cepit; multisque ablatis thesauris et sorore assumpta, repedare festinabat ad propria. Sed antequam cupitas pervenirent ad sedes, soror regis, nescio quo depressa incommodo, vita decessit. Cujus corpus in loculo positum Parisius est delatum, ac in basilica sancti Petri juxta patrem humatum.
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃es cum lacͥmis scribit
epłam. mittẽs ꝑ quẽdã
sͥ fidelem. ⁊ cãm suaꝵ ex¬
ponẽs ĩiuriaꝵ ad extͤmũ
intulit. Mise̾mini in qͥt
mei fr̃es amantissime
⁊ meaꝵ necessitudĩes in¬
dignamini causaꝵ. Urbs
arĩma childeb̾tũ ĩfini¬
timis suis de fr̃ĩs theod̾i¬
ci regimine ab eo ui pre¬
repta tenebat᷑. ꝯͣmemora¬
ta sororis scͥpta ad eum
ꝑuenert̃. inde uir milicie
peritꝰ ñ expectato fratris
clotharii solatio ꝯpositis
ordinib castra mouit. at¬
q ĩpusus armatas aci¬
es hispaniis infudit. Nec
defuit ꝯgressioni amal¬
ricus. t̾restri rienaliq i
pugna certare paratus.
Ubi utͥq ex̾citui placuit
in cãpo p̾lio decern̾e. S
childeb̾tus ualidior eqͥta¬
tu au̾tit hostẽ. nec diutiꝰ¬
cũ uiroꝵ comtis ⁊ fremi¬
tu equoꝵ ꝯturbarent᷑.
alii pleriq ad classem
refugiebant. Ex ea qͦ
ꝑte occuriere frãci. ac uni¬
u̾sos p̾occupato itinere
repellũt amari. sp̃e amal¬

Expanded text:
cum lacrymis scribit, epistolam mittens per quemdam sibi fidelem, et, causam suarum exponens injuriarum, ad extremum intulit: « Miseremini, inquit, mei, fratres amantissimi, et mearum necessitudines indignamini causarum. » Urbs Arverna Childebertum in finitimis suis, de fratris Theodorici regimine ab eo vi praerepta, tenebat, cum memorata sororis scripta ad eum pervenerunt. Inde vir, militiae peritus, non exspectato fratris Clotarii solatio, compositis ordinibus castra movit, atque improvisus armatas acies Hispaniis infudit. Nec defuit congressioni Amalricus, terrestri navalique pugna certare paratus. Ubi utrique exercitui placuit in campo praelio decernere, Childebertus validior equitatu avertit hostem. Nec diuticum virorum contis et fremitu equorum conturbarentur. alii sunt, plerique ad classem refugiebant. Ex ea quoque parte occurrere Franci, ac universos, praeoccupato itinere, repellunt a mari. Ipse Amal
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtẽ regni pat̾ni que a
frãcis ñ fu̾at ꝑuasa susce¬
piss regendam. legatos
ad childeb̾tũ ⁊ clotarium
direxit. rogans ut inito
fed̾e sororẽ eoꝵ mereret᷑
ꝯuigẽ acciꝑe. Quã illi nõ
negantes ut regib tãte
gentis dignũ erat. sũmo
cũ honore miser̃t. At ille
ut erat gente ⁊ aĩo ferꝰ
hr̃e eam cepit remissius
nec dilig̾e ut rogmã s cõ¬
tumeliis dehonestare qiͣ
p̾cio emptã ancillã. Nã
dũ ẽẽt ip̃e nefanda qua
⁊ pat̾ suus arriane here¬
seos maculatꝰ ꝑfidia: des¬
pectui eam habens ꝙ eẽt
fide catholica. eunti ad
orthodoxoꝵ ecc̃am: młta
ing̾ebat ꝓbra. Stercora
uiã. fetoris ꝯmouebat
uolentiã. ut deuotã apu¬
re or̃onis studio au̾teret¬

Expanded text:
tem regni paterni, quae a Francis non fuerat pervasa, suscepisset regendam, legatos ad Childebertum et Clotarium direxit, rogans ut, inito foedere, sororem eorum mereretur conjugem accipere. Quam illi non negantes ut regibus tantae gentis dignum erat summo cum honore miserunt. At ille, ut erat gente et animo ferus, habere eam coepit remissius, nec diligere ut reginam, sed contumeliis dehonestare quasi pretio emptam ancillam. Nam dum esset ipse nefanda, qua et pater suus, Arianae haereseos maculatus perfidia, despectui eam habens quod esset fide catholica, eunti ad orthodoxorum ecclesiam multa ingerebat probra. Stercora viam, fetoris commovebat violentiam, ut devotam a purae orationis studio a
Abbreviated transcription (Latin):
que offerebant.minime
claritas illa irradiauit.
Et in multis regionib
fruges grandinis uasta¬
tõne delete. atq in qͥb¬
dam locis simł cũ ipsa
grandine ueri lapides
atq ingentis ponderis
decidere uisi. Domꝰ qͦ de
celo tacte hominesq ac
cet̾a aĩalia passim ful¬
minũ ictu pret̾ solitũ.
crebro exanimata dicũ¬
tur. Secuta est ingens
pestilentia. atq homi¬
nũ mortalitas que per
totam franciã ĩmanit̾
usq quaq grassata est
⁊ ĩnumerã hõim młti¬
tudinẽ du̾isi sexꝰ ⁊ eta¬
tis grauissime seuen

Expanded text:
quae offerebant, minime claritas illa inradiavit. Et in multis regionibus fruges grandinis vastatione deletae atque in quibusdam locis simul cum ipsa grandine veri lapides atque ingentis ponderis decidere visi; domus quoque de caelo tactae hominesque ac caetera animalia passim fulminum ictu praeter solitum crebro exanimata dicuntur. Secuta est ingens pestilentia atque hominum mortalitas, quae per totam Franciam inmaniter usquequaque grassata est et innumeram hominum multitudinem diversi sexus et aetatis gravissime
Abbreviated transcription (Latin):
frãcoꝵ poscentes uacantẽ
tellurẽ sͥ ꝯcedi ad habitã¬
dum. Ille hiematũ eos in
baioariã dirigit. donec cũ
amicis delib̾aret quid de
eis ageret᷑. Quib per do¬
mos baioiarioꝵ hospitã¬
tib rex habito cũ fami¬
liarib tractatu ueritus
nequid noui molirent᷑
euocatis baioariis hoc de¬
dit in mandatis ut unꝰ¬
quisq eũ qui apd̃ se ho¬
spitaret᷑ cum ꝯuige ac
est. ⁊una nocte que tam
crudeli operi designata

Expanded text:
Francorum, poscentes vacantem tellurem sibi concedi ad habitandum. Ille hiematum eos in Bajoariam dirigit, donec cum amicis deliberaret quid de eis ageret. Quibus per domos Bajoariorum hospitantibus, rex habito cum familiaribus tractatu veritus ne quid novi molirentur evocatis Bajoariis hoc dedit in mandatis: « Ut unusquisque eum, qui apud se hospitaretur, cum conjuge ac ctum est; et una nocte, quae tam crudeli operi designata
Abbreviated transcription (Latin):
u̾tenti itaq reci ꝓpa¬
rent iterũ ursoꝵͥ apoꝵ¬
q cͥcũcurrentiũ magi¬
nes. Certio qͦ regressꝰ aspi¬
cit canũ figͣas. minoꝵq
aĩaliũ semet ĩuicẽ lacerã¬
tium. Stupens gͥ uisio¬
nis ignarꝰ. stratũ repetit.
cãm prudenti femine pã¬
dit. ⁊ quid ista portendãt
sollicitꝰ explorator exqui¬
rit. Namq ñ se ab ea fru¬
stra ad ħ intuenda missũ
certo sciebat. Illa caste se
ag̾e uirũ ea nocte p̃mo¬
net cũcta se uent᷑a luce

Expanded text:
tenti itaque regi apparent iterum ursorum luporumque circumcursantium imagines. Tertio quoque egressus, aspicit canum figuras minorumque animalium se invicem lacerantium. Stupens igitur, visionis ignarus, stratum repetit, causam prudenti feminae pandit, et quid ista portendant sollicitus explorator exquirit. Namque non se ab ea frustra ad haec intuenda missum certo sciebat. Illa caste se agere virum ea nocte praemonet, cuncta se, ventura luce
Abbreviated transcription (Latin):
Erũ childeb̾tus rex
fnͣcoꝵ ascito ĩ auxi¬
liũ theodeb̾to theod̾ici fi¬
lio nepote suo adũsus clo¬
thariũ frẽm suũ pugna¬
tũ ire disposuit. Nuntiꝰ
ad chrotildẽ matrẽ supͣ¬
parisiꝰ morabat᷑ asserẽs

Expanded text:
erum Childebertus rex rancorum, ascito in auxilium Theodeberto, Theoderici filio, nepote suo, adversus Clotarium fratrem suum pugnaturus ire disposuit. Nuntius ad Chlotildem matrem suprParisius morabatur asserens
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ꝓcellas adiecta tẽporia
r̃upere. eqͦsq eoꝵ indiu̾sa
egerũt. Porro militaris
humi ꝓst̾nit᷑. utq mod̾a¬
tiori ꝙͣ merebant᷑ iũdicte
pena ferirent᷑ exorant.
Qd̾ q amirabiliꝰ ẽ ĩ ca¬
stris clotharii nec sp̃t
flauit uenti. nec pluiue
cecidit gulta. nec ulla ꝓr¬
sus coruscatõis apparue¬
rũt signa. T̃ũ demũ qͥ
uen̾ant ext̾minatũ. le¬
gatos miser̃t ad clota¬
riũ qui pacẽ pet̾e̾nt. fe¬
dusq ꝓpetuũ inirẽt. Qd̾
ille uolens ꝯcessit. ⁊ ex
ut̾usq ex̾citus ꝯsensu¬

Expanded text:
per procellas dejecta tentoria per procellas dejecta tentoria rupere, equosque eorum in diversa egerunt. Porro militaris humi prosternitur, utque moderatiori quam merebantur vindictae poena ferirentur exorant. Quodque admirabilius est, in castris Clotarii nec spiritus flavit venti, nec pluviae cecidit gutta, nec ulla prorsus coruscationis apparuerunt signa. Tum demum, qui venerant exterminatum, legatos miserunt ad Clotarium, qui pacem peterent foedusque perpetuum inirent. Quod ille volens concessit, et ex utriusque exercitus
Abbreviated transcription (Latin):
quicie mat̾ni affectꝰ pre¬
stͥcta necessitudĩe ad se¬
pulcrũ sc̃i maͬtini ꝓperat.
⁊ lacͥmaꝵ effundẽs flumi
cursus fed̾e scõ ꝯsocias.
tu frẽs malo discordie te¬
merãtes nira nate᷑. ĩ uni¬
tatẽ pacis redire ꝯcede.
Nec mͥ obsit qd̵ tales ge¬
nui. uł etiã educani. qui
ignorẽt fr̃es. ⁊ affectus
nesciãt ꝓpĩquoꝵ. Int̾eme¬
rit patruos. Ingulau̾int
honestũ int̾ g̾manos cõ¬
pone pactũ. Cu ꝓtͣbatoreᷤᷤ
pacis potencie tue uͥtute
det̾re. has illã p̾ces ꝓ na¬
toꝵ salute fundẽtẽ audi¬
uit omp̃s. celiq aparte
serena ĩtonuit. Nã clo¬
duoꝵ potentũ regũ. copi¬
as p̾lio dec̾nere ꝯfugiũ
in aureliensi pago ĩ loco
qui ꝯbros dr᷑ fecit. donec
aut animꝰ erga se fratrũ
tͣnͣquillior. aut sͥ ad resi¬
stendũ uirtꝰ num̾osiore
suoꝵ manu. qui iaiamq
affuturi credebant᷑ esset
paratior. maior aũt spes
matutino sub tp̃r audita
sunt tonitrua mugire.
imbres ruere. fulg᷑a u̾o

Expanded text:
quitiae, materni affectus praestricta necessitudine, ad sepulcrum sancti Martini properat, et, lacrymarum effundens flumincursus foedere sancto consocias, tu fratres, malo discordiae temerantes jura naturae, in unitatem pacis redire concede. Nec mihi obsit quod tales genui vel etiam educavi qui ignorent fratres et affectus nesciant propinquorum. Interemerint patruos, jugulaverint honestum inter germanos compone pactum; tu perturbatores pacis potentiae tuae virtute deterre. » Has illam preces pro natorum salute fundentem audivit Omnipotens, coelique a parte serena intonuit. Nam Cloduorum potentum regum copias praelio decernere, confugium in Aureliano pago, in loco qui Combros dicitur, fecit, donec aut animus erga se fratrum tranquillior, aut sibi ad resistendum virtus numerosiore suorum manu, qui jam jamque affuturi credebantur, esset paratior. Major autem spesmatutino sub tempore audita sunt tonitrua mugire, imbres ruere. Fulgura vero
Abbreviated transcription (Latin):
sui purprisũ ht̃: iussu
nr̃o illud dimittat᷑. De reg¬
italie hũit: qr necdũ ex
illo aliqua diuisio fc̃a ÷
quicũq mͦ illud tenet ita
teneat donec dño uolẽte

Expanded text:
uid purprisum habet, iussu nostro illud dimittat. De regItaliae habuit, quia necdum ex illo aliqua divisio facta est, quicumque modo illud tenet ita teneat, donec Domino volente
Abbreviated transcription (Latin):
liss quibdã uł pene
oĩb uisũ est salubre
suggestũ. Sed rex alti¬
ori ꝯsilio ne forte ꝑ hoc
patrẽ suspectũ redderet
ag̾e distulit. Hec tamẽ
⁊ amore fac̾e̾ noluit.
ut sͥ moris ẽ amatores
sui sublimius ꝙͣ cogita¬
ri põt nobilitare prudẽ¬
cius ordinauit. Pacem
porro petentib his quos
bello fatigare solitꝰ erat
rex articulo duoꝵ annoꝵ
p̾stituto libent̾ indulsit.

Expanded text:
lisset, quibusdam vel pene omnibus visum est salubre suggestum. Sed rex altiori consilio, ne forte per hoc se patri suspectum redderet, agere distulit. Haec tamen et amore facere noluit, ut sibi moris est amatores sui sublimius quam cogitari potest nobilitare, prudentius ordinavit. Pacem porro petentibus his, quos bello fatigare solitus erat, rex articulo duorum annorum praestituto, libenter indulsit.
Abbreviated transcription (Latin):
tis loco mun̾is. uentum
itaq ẽ ad locũ certamĩs
⁊ cõscii ꝓditõis fugam
Se fingunt q̃rere. sũb si¬
dio salutis. Ragnacha¬
rius u̾o dũ fug̾e nitit᷑
a siuis captus. clodoueo
p̾sentat᷑ iũctus. Quem
ille ut de gen̾is animi
iurũ gladio puniri ius¬
ei qd̾ nõ fe̾ndo auxiliũ

Expanded text:
tis loco muneris. Ventum itaque est ad locum certaminis, et conscii proditionis fuga se fingunt quaerere subsidium salutis. Ragnecharius vero, dum fugere nititur, a suis captus Clodoveo praesentatur vinctus. Quem ille, ut degeneris animi virum, gladio puniri jusei quod non
Abbreviated transcription (Latin):
tantũ ut de his qui cũ eo
erant nuscd̾iter tͣcͣtaret
tulũ destitit. karolꝰ aũt
rex ad eund̾ filiũ suum
carlomãnũ cũ duob ex
os duos secũ retinuit.
inum comitẽ ip̃iꝰ carlo¬
manni sororiũ misit.
mandans illi ꝯuementi¬
am qua ad eũ secure poss
uenire si uellet. Ip̃e aũt
carlomannꝰ dolose simu¬
lans ad patrẽ se uẽturũ
alios missos ĩpossibilia que¬
rentes ad eñ direxit ⁊ ip̃e
in ꝑtes tullenses ꝑrexit.
Karolus a̾ iudiciũ q̃rens
de talib qui suũ filiũ scilicz

Expanded text:
i cum eo erant misericorditer tractaret, ntulum destitit. Karolus autem rex ad eundem filium suum Karlomannum cum duobus os duos secum retinuit – inurn comitem, ipsius Karlomanni sororium, misit, mandans illi convenientiam, qua ad eum secure posset venire, si vellet. Ipse autem Karlomannus dolo se simulans ad patrem suum venturum, alios missos impossibilia quaerentes ad eum direxit, et ipse in partes Tullenses perrexit. Karolus autem iudicium quaerens de talibus, qui suum filium, scilicet
Abbreviated transcription (Latin):
quã a roma ꝓgredi.
ummolus pat̾cius a
gũtrãno rege desciscẽs
in nauẽnionẽ castrũ se cõ¬
tulit uͥ adu̾sus insectãtes
armis se se defensare.aliis¬
q subsidiis munire pa¬
rabat.

Expanded text:
oma progredi. Mummolus patricius a Guntranno rege desciscens, in Avenionem castrum se contulit, ubi adversus insectantes armis sese defensare aliisque subsidiis munire parabat.
Abbreviated transcription (Latin):
tus rex assũptis nor¬
mãnis cũ duce suo Ri¬
chardo ⁊ ex̾citu copioso
ualde uastauit burgun¬
diã. obsidens autissiodoꝵ
młtis dieb. Burgũdio¬
nes ã nlło mͦ ei se sb̾de¬
re uolentes unanimit̾
ei resistebãt. obsedit ã¬
auallonẽ castr̃ tͥb fere
m̃sib. ⁊ famis nc̃citate
illud cepit. tuncq reu̾¬
sus est in frantiam.
Ortuo itaq fromũdo
comite senonũ succes¬
sit ei rainardꝰ filius eiꝰ
unfideliũ neqͥssimꝰ. Hic

Expanded text:
tus rex assumptis Nortmannis cum duce suo Richardo et exercitu copioso valde, vastavit Burgundiam, obsidens Autissiodorum multis diebus. Burgundiones autem nullo modo ei se subdere volentes, unanimiter ei resistebant. Obsedit Avallonem castrum tribus fere mensibus, et famis necessitate illud cepit; tuncque reversus est in Frantiam. Mortuo itaque Frotmundo comite Senonum, successit ei Rainardus, filius ejus, infidelium nequissimus. Hic
Abbreviated transcription (Latin):
hilꝑicus desideriũ du¬
cem ad ꝑuadendas
petrogoriũ ⁊ agennũ aquita¬
ne urbes. cũ instructis diri¬
git copiis. Qui fugato rag¬
noaldo duce p̾dcãs urbes in¬
uasit. Uxorẽq ragnoaldi cũ¬
ctis reb expoliauit.
sconia periit.
uit illo tp̃r reclausus qui¬
dam dei ẜuus hospicius
noĩe apd̾ nicensẽ urbẽ qui
ferreis. desuꝑ cilicio tegebat᷑
Cet̾is quid̾ dieb purũ panẽ
⁊ paucos dactilos edebat. in
quadͣgesima u̾o radicib eaꝵ
qͣs haremꝰ ferebat herbaꝵ
alebat᷑ ꝑ quẽ in t̾ris solo ad¬
huc corꝑe ꝯmorantẽ. uirtu¬
tes młtas ad laudẽ ⁊ głam

Expanded text:
hilpericus Desiderium ducem ad pervadendas Petrocoricum et Agennum, Aquitaniae urbes, cum instructis dirigit copiis. Qui fugato Ragnoaldo duce, praedictas urbes invasit uxoremque Ragnoaldi cunctis rebus exspeliavit. sconia periit. llo tempore reclusus quidam Dei servus, Hospitius nomine, apud Nicensem urbem. Qui ferreis, desuper cilicio tegebatur. Caeteris quidem diebus purum panem et paucos dactylos edebat; in Quadragesima vero radicibus earum, quas eremus ferebat, herbarum alebatur. Per quem, in terris solo adhuc corpore conversantem, virtutes multas, ad laudem et g
Abbreviated transcription (Latin):
rissimoꝵ exẽpla sb̾nectẽ.
iuroꝵ horosii atq salustii
de uͥtute ꝓlata galloꝵ.
Quãuis enĩ id p̾fatioñ
spopond̾it se acturã: tñ
ꝯgruũ estimatũ ẽ duoꝵ
aut triũ testimonia ĩse¬
rere. ut dũ eoꝵ uͥtus mag¬
na fuisse docet᷑. maior
fortitudo francoꝵ qͥ eos
uicerũt. fore declaret᷑
Ait deniq horosiꝰ. Quotiẽs¬
cũq inqͥens galli exarse¬
runt ccͣ romanos. scił
totis opib siuis. ita roma
detrita ẽ. ut sb̾ p̃senti
nũc ꝯcursione gothoꝵ:

Expanded text:
rissimorum exempla subnectere rissimorum exempla subnectere virorum, Orosii atque Sallustii, de virtute prolata Gallorum. Quamvis enim id praefatio non spoponderit se acturam, tamen congruum aestimatum est duorum aut trium testimonia inserere, ut, dum eorum virtus magna fuisse docetur, major fortitudo Francorum qui eos vicerunt, fore declaretur. Ait denique Orosius: « Quotiescunque, inquiens, Galli exarserunt contra Romanos, scilicet totis opibus suis, ita Roma detrita est ut sub praesenti nunc concursione Gotho
Abbreviated transcription (Latin):
ãministrͣe existimant᷑. ha¬
bent legib sc̃m. Si quis ꝙͥ
de re publica a finitimis
rumore aut fama acceꝑit
uti ad magistratũ deferat
ne ue cũ quo alio cõicet.
qd̃ sepe hõĩes tem̾arios.
atq ĩpeditas. falsis rumo¬
rib t̾reri. ⁊ ad facuꝰ im¬
pelli. ⁊ de sũmis reb ꝯsi¬
lium caꝑe cognitũ ẽ. Ma¬
gistratꝰ que iuisa st̃ occul¬
tant. queq ẽẽ ex usu iu¬
dicau̾nt. młtitudini pro¬
dunt. Dere publica nͥ ꝑ
ꝯciliũ loqͥ non ꝯceditur.¬
tudĩs ẽ uti ⁊ uiatores ⁊
quisq eoꝵ de quac̃q re
audierit aut cognou̾it
q̃rant. ⁊ m̃catores ĩ op¬
pidis uulgꝰ cͥcũsistat. qͥb¬
ꝙ ex regionib ueniant
qͣsq ibi res cognon̾int ꝓ¬
nũtiare cogant. his ueb
atq auditionib ꝑmoti
de sũmis sepe reb ꝯsilia
ĩeunt. qͦꝵ eos e uestigio
penit̾e nocẽe ẽ. cũ incer
spõdeãt. his de libro uilii
sñiis añ põitis. ñ uideat᷑
lectori onerosũ. duoꝵ cla¬

Expanded text:
administrare existimantur, habent legibus sanctum, si quis quid de re publica a finitimis rumore aut fama acceperit, uti ad magistratum deferat neve cum quo alio communicet, quod saepe homines temerarios atque imperitos falsis rumoribus terreri et ad facinus impelli et de summis rebus consilium capere cognitum est. Magistratus quae visa sunt occultant quaeque esse ex usu iudicaverunt multitudini produnt. De re publica nisi per concilium loqui non conceditur.tudine quisque eorum de quacunque re audierit aut cognoverit quaerant: et mercatores in oppidis vulgus circumsistat, quibusque ex regionibus veniant, quasque ibi res cognoverint pronuntiare cogant. His rebus atque auditionibus permoti, de summis saepe rebus consilia ineunt, quorum eos e vestigio poenitere necesse est, cum incertspondeant. His de libro Julii sententiis antepositis, non videatur lectori onerosum duorum cla
Abbreviated transcription (Latin):
re suasit auxiliũ. Hic
nico qd nuꝑrime ꝯfeci¬
datiã. Ad rectas gͦ spes
aĩos subleuemꝰ hũiles
p̾ces in excelso porrigamꝰ
eũ nob̾ ꝓtectorẽ queramꝰ
qui in se sꝑantib om̃ia
p̾stat. hec dũ rex fide ple¬
nus porass plerosq de
ppło flexit. ut xp̃o mitia
subd̾ent colla. gaudet sa¬
cerdos regẽ nũdũ initia¬
tũ. iã sue gentis ẽẽ apłm
fc̃m. Exornat᷑ baptisf̾i¬
um descendit rex ueluti
alter ꝯstantinꝰ in scĩfica¬
tum fontis alueũ. Cui
cũ scũs pontifex mod̾
sc̃ẽ passionis recitasset
rex ait. Siego cũ frãcis
meis inibi affuissẽ eiꝰ
ũurias ĩdicałsẽ. Quã
u̾o grata acceptabiłq
d̾o p̾dc̃i regis fides fuit.
ostensũ declarauit mi¬
raculũ. Nam cũ forte
qui crisma ferebat int̾¬
clusus appło deesset.
Ecce subito ñ aliꝰ sine
dubio ꝙͣ sc̃s apparuit
sp̃c. in columbe iusibili
figuratꝰ spẽ. Qui rutilã¬
ti rostro scm̃ deferens
crisma int̾ manꝰ depo¬
suit sacerdotis. undas

Expanded text:
re suasit. Hic nico quod nuperrime confecidaciam. Ad rectas ergo spes animos sublevemus, humiles preces in excelsa porrigamus, eum nobis protectorem quaeramus qui in se sperantibus omnia praestat. » Haec dum rex fide plenus perorasset, plerosque de populò flexit ut Christo mitia subderent colla. Gaudet sacerdos regem nondum initiatum jam suae gentis esse apostolum factum. Exornatur baptisterium; descendit rex, veluti alter Constantinus, in sanctificatum fontis alveum. Cui cum sanctus pontifex modum Dominicae passionis recitasset, rex ait illi: « Si ego cum Francis meis inibi affuissem, ejus injurias vindicassem. » Quod vero grata acceptabilisque Deo praedicti regis fides fuit, ostensum declaravit miraculum. Nam cum forte qui chrisma gerebat, interclusus a populo, deesset, ecce subito non alius sine dubio quam sanctus apparuit Spiritus, in columbae visibili figuratus specie; qui, rutilanti rostro sanctum deferens chrisma, inter manus deposuit sacerdotis, undas
Abbreviated transcription (Latin):
amur. quã tot ut autuma¬
bat᷑ minimũ p̾sidio cinc¬
tam in bellis grecoꝵ leuitas
illis nil opis ferẽtib frau¬
de mag̃ ꝙͣ uͥtute opp̾ssit
⁊ certe meniũ illiꝰ ꝓpug¬
nacula d̾oꝵ ẽẽ structa ma¬
nui audieramꝰ. arti qͦ si¬
mulacroꝵ effigies ipsis
ꝯsecͣte. ut ĩ expugnabilis
cͣc adu̾santiũ man̾et in¬
cursus ĩposite ferunt᷑. Qd̾
u̾m ip̃is maceriaꝵ p̾be¬
rent structuris. qui nec
imaginib opitulati sũt
suis. Abiciamꝰ gͦ eos qͦs
ĩutiles fore ꝓbauimꝰ cultũ¬
q deseramꝰ ianẽ. Soli u̾o
d̾o patͥ filioq eiꝰ iħu xp̃o

Expanded text:
amur, quam tot ut autumabatur numinum praesidio cinctam imbellis Graecorum levitas, illis nil opis ferentibus, fraude magis quam virtute oppressit. Et certe moenium illius propugnacula deorum esse structa manu audieramus. Arci quoque simulacrorum effigies ipsis consecratae, ut inexpugnabilis contra adversantium maneret incursus, impositae feruntur. Quod verum ipsis maceriarum praeberent structuris, qui nec imaginibus opitulati sunt suis? Abjiciamus ergo eos quos inutiles esse probavimus, cultumque deseramus inanem. Soli vero Deo Patri, Fili
Abbreviated transcription (Latin):
erant sacram̃ta uiras¬
sent rex tñ illoꝵ ꝑfi¬
die non ĩmemor con¬
uentũ gn̾alem trans
rhenũ in iuilla cusfes¬
mogonciacũ urbem si¬
ta est. more sollempni

Expanded text:
erant, sacramenta iurassent, rex tamen illorum perfidiae non inmemor conventum generalem trans Rhenum in Villa CuffesMogontiacum urbem sita est, more solemni
Abbreviated transcription (Latin):
dante pie locutus est. ut¬
ante rex annueret ꝙͣ u̾ba
petitor explicaret. Cui et
ore ꝓphetico finẽ dixit de
tͣnsitu. Nam paucis ĩterĩ

Expanded text:
dante locutus est, utante rex annueret, quam verba petitor explicaret. Cui et ore prophetico finem dixit de transitu. Quod paucis interi
Abbreviated transcription (Latin):
Tum ego ex hoc molestꝰ
dũ tͥ ĩmierem nequoquã
abscederes euigilaui. me¬
cũ in aĩo iusionis reuol¬
uens causam. Ad ħ ebe¬
antistes: Cogito infit ille
Si me guntraimꝰ rex hĩc
uolu̾it extrude una ma¬
nu palle altaris inherẽ¬
te. Alt̾a te cum cłicis gla¬
dio trucidare. Intellexit
ep̃s illum demonis ĩtinc¬
tu talia effari. Nec lõgũ
flux̾at tp̃c ceꝑunt fieri
actu manifesta que fue¬
rant ep̃o in uisu reuela¬
ta. Deniq guntrãno que¬
rente uirũ qui arte ab
ede educens eberulfũ aut
Sͥ adduc̾et uinctũ. aut
gladio relinq̃ret trucida¬
tum. obtulit se claudiꝰ
quidã ad id opꝰ strenuum
spondẽs se fore ministrũ.
Pollicito itaq sͥ tanti sce

Expanded text:
Tum ego, ex hoc molestus, dum tibi innuerem ne quoquam abscederes, evigilavi, mecum in animo visionis revolvens causam. » Ad haec Ebeantistes?--Cogito, infit ille, si me Guntrannus rex hinc voluerit extrudere, una manu pallae altaris inhaerente, altera te cum clericis gladio trucidare. » Intellexit episcopus illum daemonis instinctu talia effari. Nec longum fluxerat tempus, coeperunt fieri actu manifesta, quae fuerant episcopo visu revelata. Denique, Guntranno quaerente virum, qui arte ab ecclesia educens Eberulfum, aut sibi adduceret vinctum aut gladio relinqueret trucidatum, obtulit se Claudius quidam, ad id opus strenuum spondens se fore ministrum. Pollicito itaque sibi tanti sce
Abbreviated transcription (Latin):
tu uł uideri potuiss. huiꝰ
cladis p̾sagia credita sũt
uise multociens in celo
acies. ⁊ illi t̾ribiles noct᷑¬
ne coruscatõis ĩ aere dis¬
cursus. Imꝑator aũ duo¬
b ꝯuentib habitis. uno
apud niumagam ꝓpt̾
falsas hohrici filii gode¬
fridi regis danoꝵ poluci¬
tatões. quib se illo ad
ĩꝑatoris p̾sentiã uentu¬
rum ꝓmiserat. Alterũ
apud cõpendiũ. in quo
⁊ annualia dona susce¬
pit. ⁊ is qui ad marchã
hispanã mutandi erãt
quid uł quałr agere de¬
berent imꝑauit. ip̃e int̾
cõpendiũ ⁊ carisiacum
cet̾a que his uicina pala¬
cia. usq ad hib̾ni tẽporis
ea reges danoꝵ filii uidł
godefridi herioldum de
consortio regni eiciẽtes
nordinãnoꝵ finib exce

Expanded text:
tu vel videri potuisset. Huius cladis praesagia credita sunt visae multoties in caelo acies et ille terribilis nocturnae coruscationis in aere discursus. Imperator autem duobus conventibus habitis, uno apud Niumagain propter falsas Hohrici filii Godefridi regis Danorum pollicitationes, quibus se illo ad imperatoris praesentiam venturum promiserat, altero apud Compendium, in quo et annualia dona suscepit et his, qui ad marcam Hispanicam mittendi erant, quid vel qualiter agere deberent, imperavit, ipse inter Compendium et Cceteraque his vicina palatia usque ad hiberni temporis ea reges Danorum, filii videlicet Godofridi, Herioldum de consortio regni eicientes, Nordmannorum finibus exce
Abbreviated transcription (Latin):
oppletꝰ corꝑib suos neqͥ¬
ret explere cursus. In ea
pugna angelus dñi eua¬
ginatũ astans iusus est
tenuisse gladiũ. clotariꝰ
suos ĩmanissime sterni
ꝯspiciens in fugã u̾tit᷑.
⁊ ꝑ milidunũ castrum
in insula sequane situm
parisius ꝓperat. Cheodeb̾¬
tus ⁊ theod̾icus post t̾ga
fugientẽ secuti. ciuutateᷤ
regni eiꝰ magna ex ꝑte
eu̾tentes ciues ẜuituti
subiciunt. Ecactus clo¬
tarius tenorẽ pacti ab ho¬
stib ꝓpositi ĩuitus licet
ducatus integer. dente¬
leni. itemq usq ad ma¬
re theodeb̾to cederet.
Duodecim tm̃ pagi int̾
sequanã ⁊ iseram. usq

Expanded text:
oppletus corporibus suos nequiret explere cursus. In ea pugna angelus Domini evaginatum astans visus est tenuisse gladium. Clotarius suos immanissime sterni conspiciens, in fugam vertitur, et per Milidunum castrum in insula Sequanae situm, Parisius properat. Theodebertus et Theodoricus post terga fugientem secuti, civitates regni ejus magna ex parte evertentes, cives servituti subjiciunt. Coactus Clotarius tenorem pacti ab hostibus propositi, invitus licet,ducatus integer Denteleni, itemque usque ad marc Theodeberto cederet. Duodecim tantum pagi, inter Sequanam ac Iseram usq
Abbreviated transcription (Latin):
Ost hec gͥ rex dagob̾tꝰ
a febre ualida correptꝰ
egrotans mortuus est
spinogilo uilla in pago
ca beati dyonisii marty¬
ris sepultꝰ. p̾laipcerũt¬
q eum franci diebus
multis. regnauitq an¬
autẽ filium eius franci
suꝑ se regẽ statuunt.

Expanded text:
ost haec igitur rex Dagobertus a febre valida correptus, aegrotans mortuus est in Spinogilo villa in pago ca beati Dionysii martyris sepultus est. Planxeruntque eum Franci diebus multis: regnavitque an filium ejus Franci super se regem statuunt.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ pauli destinauit. Igit᷑
memoratꝰ pͥnceps consi¬
lio optimatũ suoꝵ petito
filiis suis regna dusit.
lium suũ karlomannũ
nõie. austria suauia que
nũc alemãnia dicit᷑. atq
dux cõmoto ex̾citu cum
aincło sũo childebrãdo
duce ⁊ multitudĩe pͥmatũ
⁊ agmine satellicũ plu¬
rimoꝵ burgũdiã dirigt̃.
fines regionis p̾occupãt
Int̾im qd̾ dic̾e dolor et
simꝰ turbatus fuit. karo
lus pͥnceps parisiꝰ basili¬
cam sci dẏonisii marti¬
ris multis mun̾ib di¬
tauit. Ueniensq carisi¬
aco uilla palatii suꝑ isarã
fluuiũ ualida febre correp¬
tus obiit in pace. cuncta
ingiro regna ad quisita.
Rexit aũt utraq regna

Expanded text:
 Pauli destinavit. 23. Igitur memoratus princeps, consilio obtimatum suorum expetito, filiis suis regna dividit. nito suo Carlomanno nomine Auster, Suavia, que nunc Alamannia dicetur, atque dux, commoto exercito, cum avunculo suo Childebrando duce et multitudine primatum et agminum satellitum plurimorum Burgundia dirigunt, fines regionum praeoccupant. Interim, quod dici dolor et simus turbatus fuit. Carlus nimpe princeps Parisius basilicam sancti Dionisii martyris multa munera ditavit, veniensque Cariciaco villa palatii super Isra fluvium, valida febre correptus, obiit .in pace, cuncta in giro regna adquisita. Rexit autem utrasque regna
Abbreviated transcription (Latin):
nis uͥtutis augm̃tum
ap̃ ĩꝑbos ĩuidie det locũ
Quidã e senatorib apd̃
urbẽ regiã ꝯmanentes
scd̃is theod̾ici ĩindebant
actib. Qnaꝓpt̾ derogare
ap̃ ĩꝑatorẽ reb ab eo op¬
time gestis. conati sunt.
Adeuntesq leonẽ ĩꝑatorẽ
eiꝰ cdem̃tissimũ animũ. ex

Expanded text:
m apud improbos invidiae det locum, quidam de senatoribus apud urbem regiam commanentes secundis Theodorici invidebant actibus. Quapropter derogare apud imperatorem rebus ab eo optime gestis conati sunt; adeuntesque Leonem imperatorem ejus clementissimum animum ex
Abbreviated transcription (Latin):
erat p̾stantior. Unde ip̃i
ĩꝑatori młtisq senatori¬
b carus habebat᷑. Ueniẽ¬
tib itaq supͣdc̃is. roma¬
noꝵ gothoꝵq legatis. ⁊
pp̃ que uen̾ant ĩtimãti¬
patͥciatꝰ honore ĩsignitũ
ad ꝑtes direxit italie tu¬
endas. Qui euectu naua¬
li hesꝑiam ing̾ssus. cũ
edoacto ac herulis uariis
successib bella gessit. Eͣ¬
dam aũ uice bello deuictꝰ
rauennã fugiens pet̾e ẽ
coactꝰ. Cui mat̾ lilia ob¬
uiã uenit. orat ut ĩ bellũ
redeat. Ciuitati tałr infit
oyichi crede fili. Non est
tuguriũ quo fugiẽs te
reciꝑe possis. nͥ alleuẽ ue¬
stem. ⁊ eã ex qͣ pͥmã fu¬
sus es inlucẽ. ĩgrediaris
domũ. Quib u̾bis irrita¬
tus inuenis. pudoreq ĩ¬
flãmatꝰ. collecta stioꝵ
quos ad p̾sens repperit.
parua quid̾ s robusta ⁊¬
manu suꝑ hostes irruit
qui securi uictorie la te
diffusi iacebãt in cãpo.
hos gͦ cͥcũ fusos sternit
sugatq. ip̃m q odoactũ

Expanded text:
erat praestantior. Unde ipsi imperatori multisque senatoribus carus habebatur. Venientibus itaque supradictis Romanorum Gothorumque legatis et propter quae venerant intimantipatriciatus honore insignitum, ad partes direxit Italiae tuendas. Qui, evectu navali Hesperiam ingressus, cum Odoacro ac Herulis variis successibus bella gessit. Quadam autem vice bello devictus Ravennam fugiens petere est coactus. Cui mater Lilia obviam venit; orat ut in bellum redeat. Cunctanti taliter infit: « Mihi crede, fili, non est tugurium, quo fugiens te recipere possis, nisi allevem vestem, et eam, ex qua primam fusus es in lucem, ingrediaris domum. » Quibus verbis irritatus juvenis, pudoreque inflammatus, collecta suorum, quos ad praesens reperit, parva quidem, sed robusta manu, super hostes irruit, qui securri victoriae late diffusi jacebant in campo. Hos ergo circumfusos sternit fugatque, ipsumque Odoacrum
Abbreviated transcription (Latin):
ro secreta petiit cubicłi
silentia. uidet mułr ab
umbilico sͥ ꝓced̾e arborẽ
usq ad tecta domꝰ ex̾cen¬
tem. ẽerrore uisionis ex¬
ꝑgefc̃a. narrat iuro ui¬
sionẽ. simł. ⁊ dñe ussio¬
S timens pueri int̾itũ
mutare iuissit sõpniũ.
taleq dedit mãdatum.
d̾e sõpniũ. dices uidisse
te eqũ ⁊ equã pulcherri¬
mos õium ob ambulan¬
tes. aliũq ꝑuulũ pone
eos seq̃ntẽ. parens illa ub̾
uiri refert dñis ficti u̾ba
sõpnii. Gratulant̾ illi ꝓ
auspicio nascituri pueri
famulos lib̾tate donãt.
natũq pũm sͥ adoptãt
in filiũ. Post ħ idatio ⁊
eiꝰ ꝯuige uita decedẽtib¬

Expanded text:
o secreta petiit cubiculi silentia, videt mulier ab umbilico sibi procedere arborem usque ad tecta domus excrescentem. Terrore visionis expergefacta, narrat viro visionem simul et dominae iussioum. Sed timens pueri interitum, mutari iussit somnium taleque dedit mandatum: dere somnium, dices, vidisse te equam et equum pulcherrimos omnium obambulantes aliumque parvulum pone eos sequentem'. Parens illa verbis viri, refert dominis ficti verba somnii. Gratulantur illi pro auspicio nascituri pueri, famulos libertate donant natumque puerum sibi adoptant in filium. Post hec Idatio et eius coniuge vita decedentib
Abbreviated transcription (Latin):
in aquitanico litore ꝓs¬
peris use successib nico
quodam qui uocatur
ti preda ad ꝓpria reuer¬
se sunt. hoc anno ꝓpt̾
uiges plunias ⁊ aerẽ
niuo humore solu¬
tum magna incõmo¬
da contigerunt. Nam
⁊ hominũ ⁊ boum pe¬
stilencia tam ĩmanie
longe lateq grassata
est. ut uix ulla pars
tocius regni francoꝵ
ab hac peste ĩmunis
atq intacta posset ĩ¬
ueniri. frumenta qͦ
et legumina imbriũ
assiduitate corrupta.
uł colligi nõ poterãt
uel collecta ꝯputresce¬
bant. Uinũ etiam cuiꝰ
paruus ꝓuentꝰ eodem
anno fuit. ꝓpter calo¬
ris inopiam acerbũ
⁊ insuaue fiebat. In
quibdam u̾o locis de
ĩundatõe fluminũ aqͥs
in palatis stagnantib
autũnalis satio ita ĩpe

Expanded text:
in Aquitanico litore prosperis usae successibus, vico quodam qui vocatur ti praeda ad propria reversae sunt. Hoc anno propter iuges pluvias et aerem nimio humore resolutum magna incommoda contigerunt. Nam et hominum et boum pestilentia tam inmane longe lateque grassata est, ut vix ulla pars totius regni Francorum ab hac peste inmunis atque intacta possit inveniri. Frumenta quoque et legumina imbrium adsiduitate corrupta, vel colligi non poterant vel collecta conputrescebant. Vinum etiam, cuius parvus proventus eodem anno fuit, propter caloris inopiam acerbum et insuave fiebat. In quibusdam vero locis de inundatione fluminum, aquis in plano stagnantibus, autumnalis satio ita impe
Abbreviated transcription (Latin):
decͣctores ⁊ qui paci
lites ⁊ ꝯtentiones ⁊dis¬
cordias seminare uolu̾int
nullꝰ nr̃m hoc reciplat. aut
libent̃ Adeptet : nͥ forte
hoc ad rõnem corã nobis

Expanded text:
ores, et qui paci lites et contentiones atque discordias seminare voluerint, nullus nostrum hoc recipiat aut libenter acceptet, nisi forte hoc ad rationem coram nobis
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ si in regis p̾sentiã go¬
dino adueniret eũ gla¬
dio perime delib̾asset.
Hiis rex credulus securi¬
tatem uite ac salutis ho¬
noris q sui a godino sa¬
cram̃to exegit. Qui dũ
iusistentib chramnulfo
⁊ uuandalb̾to domesticis
regis in balilicã scĩ medar¬
di suessionis atq sc̃i uin¬
centii parisius iusmrãd̾
p̾buiss nlłas se insidias
regi machinaturũ. neq
sic ei fides adhib̾et᷑ com¬
pellit᷑ a memoratis uiris
in ecc̃a scĩ aniani aure¬
lianis. nec ñ scĩ martini
turonis eadẽ uenre sacͣ¬
menta. Cumq uolũtati
regie satisfacturꝰ ad iam
dicta ꝓperaret loca insi¬
diis memoratoꝵ uirorũ
rege id ñ abnuente a pd̾
carnotinos in ꝯuinio cũ
płimis suoꝵ repugnare
quidẽ uolentiũ s mini¬
me ualentiũ nefandis

Expanded text:
quod, si in regis praesentiam Goquod, si in regis praesentiam Gogo adveniret, eum gladio perimere deliberasset. His rex credulus securitatem vitae, ac salutis honorisque sui a Gogone sacramento exegit. Qui dum insistentibus Crannulpho et Wandelberto domesticis regis, in basilica Sancti Medardi Suessionis, atque Sancti Vincentii Parisius, jusjurandum praebuisset nullas se insidias regi machinaturum, neque sic ei fides adhiberetur, compellitur a memoratis viris in ecclesia Sancti Aniani Aurelianis, necnon Sancti Martini Turonis, eadem iterare sacramenta. Cumque voluntati regiae satisfacturus ad jam dicta properaret loca, insidiis memoratorum virorum, rege id non abnuente, apud Carnotinos in convivio cum plurimis suorum, repugnare quidem volentium, sed minime valentium, nefandis
Abbreviated transcription (Latin):
diẽ clausit extremũ. Cuiꝰ
filiꝰ godimis animi ua¬
nitate ꝯmotus nouertã
sirã duxit uxorẽ. Qua di¬
uine legis nuria rex im¬
pulsus clothariꝰ arnob̾¬
to duci imꝑat godimĩ
ut qnͣtociꝰ int̾unat. Godi¬
nus formidinis gͣuamĩe
pressus relicta burgũdia
in austriã transiens a da¬
gob̾to int̾cessionẽ. ĩplo¬
rauit ut patrẽ ab execu¬
tione p̾cepti seu̾ioris ad
molliora inflect̾ẽt. Nec
dagob̾tus detrectauit.
Clothariꝰ egre licet orãti
tam̃ filio cessit. ut ꝯtuitu
honoris ꝙ̃ uuarnariꝰ pat̾
Godini gesserat. ⁊ remu¬
nerande sedulitatis eius
in regẽ supp̃me gr̃e necis
sñia mitigaret᷑ Eadem
uidelicz rõne ut Godinus
Uxorẽ quã cc canonũ de¬
creta dix̾at abic̾et. Qua
repudiata acceptaq uite
securitate burgũdiã re¬
petiit. S mulier multo
alt̾ ꝙͣ sperari poss ĩiuiriã
sͥ illatam ĩ equanimiter
ferens delatorra adũsus
gogonẽ usa frande ausa
regẽ adut. ⁊ in medium
huiꝰ modi detulit scenam

Expanded text:
extremum. Cujus filius Godinus, animi vanitate commotus, novercam suam duxit uxorem. Qua divinae legis injuria rex impulsus Clotarius Arnoberto duci imperat Godinum ut quantocius interimat. Godinus formidinis gravamine pressus, relicta Burgundia in Austriam transiens, a Dagoberto intercessionem imploravit, ut patrem ab exsecutione praecepti severioris ad molliora inflecteret. Nec Dagobertus detrectavit. Clotarius, aegre licet, oranti tamen filio concessit ut, contuitu honoris, quem Warnarius pater Godini gesserat, et remunerandae sedulitatis ejus in regem supremae gratia, necis sententia mitigaretur. Ea videlicet ratione ut Godinus uxorem, quam contra canonum decreta duxerat, abjiceret. Qua repudiata acceptaque vitae securitate, Burgundiam repetiit. Sed mulier, multo aliter quam sperari posset, injuriam sibi illatam inaequanimiter ferens, delatoria adversus Gogonem usa fraude, regem adiit, et in medium hujusmodi detulit scenam
Abbreviated transcription (Latin):
Retextatũ sane roto¬
magensẽ põtificem de
exilio mandauit gũtran¬
nus rex reduci ꝓpter quẽ
cum sinodũ uellet rex
ꝯgregare. ragnimodus
parisiaci antistes duxit
a sacerdotib nequaquã
eũ cõione fuisse pͥuatũ
nec ẽẽ necesse ideo ep̃os
uocari. Sic demũ p̾texta¬
tus urbi restitutꝰ est sue.
urbẽ parisiacã adueniẽs
quidã pauꝑ suggessisset
ei ut se a faraulfo chilꝑi¬
ci qͦndã cubiculario obẜ¬
uaret dicens se ꝯsiliũ eiꝰ
qd̃ de ꝑimendo rege cõce¬
perat ꝯpertũ habere. Au¬
dito hoc rex int̾rogatum
quid̾ ⁊ negantẽ dimisit.
se u̾o ita armis ⁊ custodi

Expanded text:
etextatum sane Rothomagensem pontificem de exsilio mandavit Guntrannus rex reduci. Propter quem cum synodum vellet rex congregare, Ragnemodus Parisiensis antistes dixit a sacerdotibus nequaquam eum communione fuisse privatum, nec esse necesse ideo episcopos vocari. Sic demum Praetextatus urbi restitutus est suae. urbem Parisiacam, adveniens quidam pauper suggessit ei ut se a Faraulfo, Chilperici quondam cubiculario, observaret, dicens « se consilium ejus, quod de perimendo rege conceperat, compertum habere. » Audito hoc, rex interrogatum quidem et negantem dimisit, se vero ita armis et custodi
Abbreviated transcription (Latin):
tus in franciã reu̾sus
est. celebrauitq nata¬
lem domini apud san¬
ctum chilianũ iuxta
menũ fluuiũ. pacha
uero super eund̾ flu¬
uium in uilla fran¬
conouurd. in qua ⁊
hiemauerat.

Expanded text:
tus, in Franciam reversus est, celebravitque natalem Domini apud sanctum Chilianum iuxta Moenum fluvium, pascha vero super eundem fluvium in villa Franconovurd, in qua et hiemaverat.
Abbreviated transcription (Latin):
spatariũ. ⁊ gregoriũ
diaconũ cũ eis ad dom¬
nũ Rarolũ. ⁊ ꝑ eos des¬
criptõem ⁊ ꝯfirmatio¬
nem pacti ac federis
misit. Quib susceptis
atq dimissis. domnus
ludouicꝰ legatos suos
nordb̾tum regiensem
ep̃m ⁊ richoinũ picta¬
uiũ comitẽ ad leonem
ĩꝑatorẽ ob renouandã
secum amiciciã ⁊ pre¬
dictũ pactum confir¬
mandũ direxit. habito¬
q aquisgrani gn̾ali
ppłi sui ꝯuentu ad iu¬
sticias faciendas. ⁊ op¬
pssiones ppłoꝵ releuan¬
das legatos ad õs regni
sui ꝑtes dimisit. Ber

Expanded text:
spatarium et Gregorium diaconem, cum eis ad domnum Karolum et per eos descriptionem et confirmationem pacti ae foederis misit. Quibus susceptis atque dimissis domnus Hludowicus legatos suos, Nordbertum Regiensem episcopum et Richoinum Patavinum comitem, ad Leonem imperatorem ob renovandam secum amicitiam et praedictum pactum confirmandum direxit. Habitoque Aquisgrani generali populi sui conventu ad iustitias faciendas et oppressiones popularium relevandas legatos in omnes regni sui partes dimisit, Ber
Abbreviated transcription (Latin):
rum legatos abodritoꝵ
qui uulgo p̾denecenti
garis. datiam danubio
adiacentẽ ĩcolũt. qui
⁊ ip̃i aduẽtare nũciabã¬
tur ilico uenire ꝑmisit.
Qui cũ de bulgaroꝵ in¬
iqua ĩfestatõe q̃rerent᷑
⁊ ccͣ eos auxiliũ sͥ ferri
deposc̾ẽnt domũ ire atq
iterũ ad tempꝰ conbul¬
garoꝵ legatis cõstitutũ
redire iussi sũt. Suppo¬
ne apud spoletũ sicut
dictũ erat defũcto. eim¬
dem ducatũ adalhardꝰ
comes palatii qui iuni¬
or uocabat᷑ accepit. Qui
cũ uix qͥnq m̃ses eodẽ
honore potiret᷑ correptꝰ
febre decessit.Cui cum
moringꝰ brixie comes

Expanded text:
rum legatos Abodritorum qui vulgo Praedenecenti garis Daciam Danubio adiacentem incolunt, qui et ipsi adventare nuntiabantur, ilico venire permisit. Qui cum de Bulgarorum iniqua infestatione quererentur, et contra eos auxilium sibi ferri deposcerent, domum ire, atque iterum ad tempus Bulgarorum legatis constitutum redire iussi sunt. Suppone apud Spoletium, sicut dictum erat, defuncto, eundem ducatum Adalhardus comes palatii, qui iunior vocabatur, accepit, qui cum vix quinque menses eodem honore potiretur, correptus febre decessit. Cui cum Moringus Brixiae comes