comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sibi mñomo ꝯiũxit dignit¬
atenuptiaꝵ ⁊ uoto future uste
soboł uincło pignoris tibire¬
missoredditos natales pris¬
tinos rationis est.
reb huanis exẽptam mr̃eḋ
inẜuitutis ip̃a nccitate ꝑ cap¬
tiuitates cãm fuit eũntu pur¬
gaͣto iugore ad ciꝰ legittĩam
inuitat hrditatẽ nec tibime s
du tp̃ris fortuna quominꝰ
res mĩnas successoe q̃sitas ꝑ¬
sequi possis ĩiuriã fĩpatimur.

Expanded text:
sibi matrimonio coniunxit, dignitate nuptiarum et voto futurae iustae subolis vinculo pignoris tibi remisso redditos natales pristinos rationis est. rebus humanis exempta matre, dum in servitutis ipsa necessitate per captivitatis causam fuit, eventu purgato vigore ad eius legitimam invitat hereditatem, nec tibi medii temporis fortuna, quominus res maternas successione quaesitas persequi possis, iniuriam fieri patimur.
Abbreviated transcription (Latin):
remittat᷑ iudic̃o statũ pristinũ
ritipit quo geñemr̃e fiuũ redi
ta turioti recipiẽdi filiũ cogit¬
acio. cũ optabili ꝯdõne filiũ
illico mr̃i restitint. itaut ⁊ cuu¬
ilium obreqo muneꝵ pp̃ tãum

Expanded text:
remittatur indicio, statum pristinum recipit. Quo genere matre filium redimtatur, voti recipiendi filium cogitatio cum optabili condicione filium ilico matri restituit, ita ut et civilium obsequio m
Abbreviated transcription (Latin):
frice. euctastice.sacofori. ⁊ qui
ueniant maiichei nusqͣm ins
q hant facltatem. manicheis
⁊̃ de cuutatib expellendis ⁊ ul¬
timo supplicio tradẽdis. qm ĩ
hus nch relinquendum loci
est in quo ip̃ius ĩ clemẽtis fit
inuria cunctisq legib queꝯ
tra eos cetos q qui nrefidei re
conantur factis. siue ex ultima
uolũtate rebqualit̃ e relictiꝰ
siue depriuatis edificus inqb

Expanded text:
ui ervenerant, manichaei nusquam in que habeant facultatem. Manichaeis etiam de civitatibus expellendis et ultimo supplicio tradendis, quoniam nihil his relinquendum loci est, in quo ipsis etiam elementis fiat iniuria, cunctisque legibus, quae contra eos ceterosque qui nostrae fidei refconantur, factis sive ex ultima voluntate rebus qualitercumque relictis sive de privatis aedificiis,
Abbreviated transcription (Latin):
bretur. Cumenimtribi segin
mediopponuntur scupture
litigatoris. ibsñcia. deipgẽtia
repleatur. nec ptimescat iu¬
dex.⁊ppelsonis. ⁊ obstaculur.
cum ei quietumacit.ab ẽc nos¬
geminduximus. ¶Sinau
inminet formido¶Siucã
aũt alfutra ꝑte ab sente suie
utraq p̃gentelis fuit de absci¬
in expensarum caus aũctori
ꝓsolutis expensis liciumiu¬

Expanded text:
retur. Cum enim terribiles in medio proponuntur scripturae, litigatoris absentia dei praesentia repletur, nec pertimescat iudex appellationis obstaculum, cum ei, qui contumaciter abesse nosgem induximus. Si enim imminet formido Sive autem alterutra parte absente sive utraque praesente lis fuerit deciin expensarum causa victum victori pro solitis expensis litium iu
Abbreviated transcription (Latin):
Dem Enptum testamentiq̃
quominus ies quarum testat¬
or nõ fecit m̃cionem hrdes in¬
sic fieno portet. ut integra apeł
dicionis seuinquilinorum⁊
primorum agnacio uł. affin¬
it.is ꝑmañcat. Quis enm li
beros. ⁊ parentib ferat. afri¬
b sorores. ⁊ uns ꝯuiges se¬
gͥgari. Igigitur siquisic sccia s.¬
t᷑ainius diuersum mancipia
eadem redigere coglm̃tur.¬
Mp̃r. llud cquitatis uou¬
era rõnib benc nob̾ apparuit.i
Siquis enimꝓfilio suo ante
nuptias donaconem cons¬
scripsit. uł dederit. uł ꝓ filia su
ut᷑ ante nuptias donacionem
dantestiploms pat̾ne tenoruł
forte legis ħinduxit. illeautẽ
testam̃toꝯdito ⁊ filios suos ł
ex̃neos scripsit hrdes ⁊ nich̾de¬

Expanded text:
ptura testamenti, qua quominus res quarum testator non fecit mentionem heredes insic fieri oportet, ut integra apud e condicionis seu inquilinorum proxima agnatio vel adfinitas permaneret. Quis enim ferat liberos a parentibus, a fratribus sorores, a viris coniuges segregari? igitur si qui dissociata in ius diversum mancipia eadem redigere cogantur. Illud aequitatis vovere rationibus bene nobis apparuit. Si quis etenim pro filio suo ante nuptias donationem conscripserit vel dederit vel pro filia suavel ante nuptias donationem dante stipulationis paternae tenor vel forte legis hoc induxerit, ille autem testamento condito vel filios suos vel extraneos scripserit heredes et ni
Abbreviated transcription (Latin):
Mp̃r I nõ singuli inso¬
udum accepͣta mutua qntit¬
ate. uł stipulanti crecuitori sp¬
onte uos obligastis licctu¬
ninum̾ata sit pecuma. ułint̃¬
cessiom̃s noĩc hãc ꝓ reo sͦce¬
pisti obligõnem frustraue¬
remini ne cius pecume nõie
uos conuenire possit qm. alu
mutuo dedit. si intͣp̃stitũtur
tp̃e reigeste q̃onem detulistis.
ac multo magis mnanemti¬
morem geritis siꝓ pecuma
num̃ata oleum susceptum
instrum̃to sit collatum. cu
si reddendi stipuso nulla sb̃¬

Expanded text:
i non singuli in solidum accepta mutua quantitate vel stipulanti creditori sponte vos obligastis, licet uni numerata sit pecunia, vel intercessionis nomine hanc pro rea suscepistis obligationem, frustra veremini, ne eius pecuniae nomine vos convenire possit, quam alii mutuo dedit, si intra praestitutum tempus rei gestae quaestionem detulistis. Ac multo magis inanem timorem geritis, si pecunia numerata oleum susceptum instrumento sit collatum, cum, si reddendi stipulatio nulla s
Abbreviated transcription (Latin):
bligatum a⁊ trechitore com¬
inductus nõ est nullam in
rem actionem habet.
⁊debitoribres obligatas
tenẽtib aditus aditus p̃yeᷤᷤ
pumcie tibi distrahñdi iub¬
Iebit fieri facultãtem.

Expanded text:
bligatum a creditore cominductus non est, nullam in rem actionem habet. et debitoribus res obligatas tenentibus aditus praeses provinciae tibi distrahendi iubebit fieri facultatem.
Abbreviated transcription (Latin):
Dens ¶Enes illum uetrigal
nec ullo m̃o intrumpatur tp̃c
exigendis ue uectigalib p̃s¬
titutum. Quoꝑacto tp̃re licit
ilis collocri.¬

Expanded text:
e Penes illum vectigalinec ullo modo interrumpatur tempus exigendis vectigalibus praestitutum. Quo peracto tempore, licitaillis collocari
Abbreviated transcription (Latin):
p̃fecto p̾torios sularẽ at pr̃ici¬
um. phocamiunĩ eminẽtissi ĩ¬
mum magr̃m militũ ꝯ sularẽ
at pr̃icium. basilitẽ unũ exce¬
llentissimũ expfecto pͥtorioo
rientis atq pr̃icium. thomar
mag̾teria dignitate intagen¬
tes dccoratum. ꝯstãtinumuuꝵ¬
rumq cogiconum theophi¬
lumunum clazissimũ comit
hac alma urbe doctorẽ diosco¬
rum. ⁊ p̃stinum destissĩos teg¬
atos fori amplissimi p̃toriã¬
i.¶ Quibspaliter pmisimꝰ
resecatis tamsuꝑuacus quã¬
tum to legum soliditatem

Expanded text:
fecto praetorio consularem atque patricium, Phocam virum eminentissimum magistrum militum consularem atque patricium, Basilidem virum excellentissimum ex praefecto praetorio Orientis et patricium, Thomam magisteria dignitate inter agentes decoratum, Constantinumarumque cognitionum, Theophilum virum clarissimum comitehac alma urbe doctorem, Dioscorum et Praesentinum disertissimos togatos fori amplissimi praetoriani. Quibus specialiter permisimus resecatis tam supervacuis, quantum ad legum soliditatem
Abbreviated transcription (Latin):
hitis placiunt. furma illibata¬
oĩb debemł tustodin. Itaut
simt̃du ea q̃ fortintis cãib̾
sicut euemunt pactor non
Siquidẽ tanta em̃iẜit clades
queprsus ip̃ius ⁊̃ rei que per
cphithegii data est fatit me¬
ntum. hoc non ẽp hiteotheta¬
no cuinch̃ reliquumpman

Expanded text:
habitis placuerint, firma illibatahabitis placuerint, firma illibatadebeant custodiri : ita ut, si interdum ea, quae fortuitis casibus sicut eveniunt, pactorum non si quidem tanta emerserit clades, quae prorsus ipsius etiam rei quae per emphyteusin data est facit interitum, hoc non emphyteuticario, cui nihil reliquum man
Abbreviated transcription (Latin):
tib pagani ex decoratis in fam
mus a publico suscepint.⁊h
sine aliquamora ul ꝓ crasti¬
natione redde compellantim
Ocituns np̃is qui suas facł¬
tates post hanc legẽ dies eis
ge eor conamie uiola. ꝙ nt
la eis ex actio contͣ eos ꝯcedat᷑
ut qui aliem appeten s stitut
militẽ ꝓcuratorẽ elegĩt ⁊ a suis
cadat redditib. ¶ateatãu
omnbo. hiꝯ copia ap̃ꝯpetẽtes
uidites accusacionis ut quim
hac ca delator existat. laudãd
gatur. pena. qm̃ cͣc milites nr̃o¬
rum pceptoꝵ ꝯtẽptores ittip¬
sos qui eisoducc̃ones rerum
ad se ꝑtinẽtium pinifint sta¬
tiumus. infutuns causis op¬
tinente. deurre em̃phiteoti
alienã cõms ẽe titulis adit¬
iendum. s ħ ius t̃cium sit
ꝯstitutũ.ab utriũ memora¬
torum cc̃tu sccietate seu
simi litudine seꝑatum. ꝯce¬
pcioricm diffiniciõnẽq hr̃e
Stractumin quo cũcta q̃ inter
uts  cc̃hentium partes super
õibꝰ uł ĩ fortuitis cãib pacti¬
omb scriptura int̾ueniente

Expanded text:
tibus pagani, ex decoratis infamesmus, a publico susceperint, et hoc sine aliqua mora vel procrastinatione reddere compellantur. Scituris et ipsis, qui suas facultates post hanc legem eis ad ge eorum conamine violata, quod nulla eis exactio contra eos concedatur, ut, qui alieni appetens constitutos militem procuratorem elegerit, et suis cadat reditibus. Pateat aumodi copia apud competentes iudices accusationis, ut, qui in hac causa delator existat, laudandugatur : poena, quam contra milites nostrorum praeceptorum contemptores et ipsos, qui eis conductionem rerum ad se pertinentium permiserint, statuimus, in futuris causistinente. alienationis esse titulis addicendum, sed hoc ius tertium sit constitutum ab utriusque memoratorum contractuum societate seu similitudine separatum, conceptionem definitionemque habere contractum, in quo cuncta, quae inter utrasque contrahentium partes super omnibus vel etiam fortuitis casibus pactionibus scriptura interveniente
Abbreviated transcription (Latin):
hiꝰ cam corrigentes ¶Iemꝰ
itaq om̃s oĩno qui sb̃armis
militant siuemaiores siue
mmores.Milites aut appe¬
ulamus eos quitam sub ex¬
celsis magr̃is militũ touera¬
re nocunturmiliciã. qmqui
in undecim deuotissimis sco¬
lis taxati sunt.nec nõ eos q
noĩe st̃ decorati. saltẽ inposte¬
punuabõi ꝯductõe alienanuz
rer tp̃are ¶Scituros q ex ip̃o
cc̃tuab uncio sme aliquo ftõ
uł aliqua sm̃a cadant mili
cua.mõsit uegressus eis ad pͥs
su iudicis sub quo tolleran¬
dam sortiti sũt miliciamne
dumalienas res dducc̃ois
titulo ẽẽ gubnandas existi¬
mant:suas milicias suãq
opinionẽ. imittãt. exmili

Expanded text:
causam corrigentes. Iubemus itaque omnes omnino, qui sub armis militant, sive maiores sive minores  milites autem appellamus eos, qui tam sub excelsis magistris militum tolerare noscuntur militiam quam in undecim devotissimis scholis taxati sunt, nec non eos , qui nomine sunt decorati saltem in posterum ab omni conductione alienarum rerum temperare scituros, quod ex ipso contractus initio sine aliquo facto vel aliqua sententia cadant militia et non sit regressus eis ad prissu vel permissu iudicis, sub quo tolerandam sortiti sunt militiam : ne, dum alienas res conductionis titulo esse gubernandas existimant, suas militias suamque opinionem amittant, ex mili
Abbreviated transcription (Latin):
milites memores ad hiꝰ sor¬
dida audeãt uenre minstĩ¬
a ist relictis studus pb̃licis
signisq uictritib ad ꝯducti¬
ones alienaꝵ rerum ꝓsilire
iarmoꝵ atrocitatẽ nõ ĩ hosteᷤᷤ
ostend̾e. s ccͣuicinos ⁊ forfit

Expanded text:
milites memores ad huiusmodi sordida audeant venire ministeria et relictis studiis publicis signisque victricibus ad conductiones alienarum rerum prosilire et armorum atrocitatem non in hostes ostendere, sed c
Abbreviated transcription (Latin):
uiliamscripturam q̃ indica
debere omnes cuutates gue¬
tuclinemrome seqͣun leger
que capud est orbis frarum
non ip̃a alias ciitãtes romã
aut intelligẽdum est ñsolũ
uettrem s eciam regiam nr̃ar
que deoꝓpiciocum melioribꝰ
mus duobristis cocucib õi¬
agub̃nari un od stõnum alt¬
erouiris enucleati ⁊i futuriᷤ
codicem componendi uł siql
aluid. a nob̾ fuit ꝓmłgatum
insittucõnum uicẽ optinen ͤ
ut rudis animus studigisi¬
plicib enutritꝰ faciliꝰ. id alci¬
oris prudencie redigantiur ĩ¬
macionem que auob deo.in¬
nuente componitur digesto¬
rum. urpandectar nomẽ ha¬
bere scĩmus. nullis iuris ꝑitiᷤ
in posterum audentib cõmẽ¬
tanos ulus applicare ⁊ ũbogita¬
tesua supͣdicti codicis cõpend
um sentencias totum iuspe¬
ne ꝯturbatum est. si i suffici¬
sb̃tilitatem que ꝑaticia nun¬
cupantur.q̃damadmonito¬
ria eis facere nullo ex int̃pre¬
tacione eoꝵ uiciooriundo. Ne¬
dem cochicis textum acribi eciã

Expanded text:
uliani scripturam, quae indicat debere omnes civitates consuetudinem Romae sequi et leges, quae caput est orbis terrarum, non ipsam alias civitates. Romam autem intelligimus non solum veterem, sed etiam regiam nostram, quae Deo propitio cum melioribus mus duobus istis Codicibus omnia gubernari: uno constitutionum, altero juris enucleati et in futurum Codicem componendi, vel si quid aliud a nobis fuerit promulgatum institutionum vicem obtinens; ut rudis animus studiosi simplicibus enutritus, facilius ad altioris prudentiae redigatur mationem, quae a vobis deo adnuente componetur, digestorum vel pandectarum nomen habere sancimus, nullis iuris peritis in posterum audentibus commentarios illi adplicare et verbositate sua supra dicti codicis compendium sententias totum ius paene conturbatum est sed sufficisubtilitatem quae paratitla nuncupantur quaedam admonitoria eius facere, nullo ex interpretatione eorusdem codicis textum conscribi: etiam
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃r. Gnorãtia cclitoris
cuires pridẽ ap̃alios obliga¬
tepignoris seu ypo thece une
obligãtur. ñ sñpicło capi ꝯsu¬
euit. etemm hy fraudes ad ex¬
ordinariã crminis executionẽ¬

Expanded text:
. Ignorantia creditoris, cui res pridem apud alios obligatae pignoris seu hypothecae iure obligantur, non sine periculo capi consuevit. etenim eiusmodi fraudes ad extraordinariam criminis exsecutione
Abbreviated transcription (Latin):
Mp̃r. &ꝓbum quid
⁊ cmmnnosũ fattris easdez
res plurbrpignorasseĩ
dissimulando inpostiore
obligõneq nõ eademal¬
us pignori teñentur. ue¬
nm secuntati tue consulẽ
sioblato oĩb debito cran¬
uns ĩstituciidi cãm pem̃us.¬
te donauonemꝯtulit. ⁊ cũ
emancipatꝰ eẽs tͣrlicionib
dm̃ium corpoꝵ in tetnͣstulit
posteaq c̃clitorem sortitusẽ
tate uelud ꝓprias suas obst¬
rinxitius tiumnõ lesit nec
tñ iuria stellidnatꝰ cumi¬
ne bepetur cũ sciẽs alienã rẽ
te nõ ⁊snciẽteuelut ꝓpriã suo
nexit creditori.

Expanded text:
mprobum quidem et criminosum fateris easdem res pluribus pignorasse, dissimulato in posteriore obligatione, quod eaedem aliis pignori tenentur. verum securitati tuae consules, si oblato omnibus debito criminis instituendi causam peremeris.te donationem contulit et, cum emancipatus esses, traditionibus dominium corporum in te transtulit posteaque creditorem sortitus tate velut proprias suas obstrinxit, ius tuum non laesit. nec tamen iniuria stellionatus crimine petetur, cum sciens alienam rem te non consentiente velut propriam suo nexuit creditori.
Abbreviated transcription (Latin):
matre ꝑtreatamingenius
nastinatalibꝰ eundentis ac ĩ¬
manifestiums est. Cum ⁊¬
igitur tematre lib̾tina eo¬
itam deinde ab hostib ca¬
ptam postlimimo reũ sam
ꝓponas ⁊ nunc tibi ẜuitutiꝰ
ca li bali cognoscat iure la

Expanded text:
matre procreatam ingenuis nasci natalibus evidentis ac manifesti iuris est. Cum igitur te matre libertina editam, dehinc ab hostibus captam postliminio reversam proponas et nunc tibi servitutis causa liberali cognoscet iure lat
Abbreviated transcription (Latin):
Mp̃r̃ Aecipimus neqnͣ¬
docunalis uł priuate ꝯdicio¬
nis bomines .romilitare exh¬
ibeantur iudicium uł cc̃ seag¬
dentium acc̃ones accipiantuł
utigare mneo cogantur. Infmi
quando temptauent.¬
I
MUNEEmo dehus quiini
uiorum spect. ibilium duciun
officus miltunt scoleagenti¬
umin ieb quacumq subrepta¬
one post completam milicia:
sccietur necagendi incos. neci¬
uin clarissimiꝰ principis accip
spoliatus ꝓscripcionis pena p
parte bonorum tertias strigat᷑.¬
tipue quibꝰ gentes que mix¬
ime cauende gͦunt.⁊ppropin¬
quant inip̃is limitib com¬
morariimilites ad ꝓprium
redigere numerim imminẽ¬
tib magisteruis poi̾tatib du¬
tumis q eorum ertitatiomb
inherere p̾cipimus castrorum
qm eciam refectionis lustriar¬
q curambant quib cumprin¬
cipib castrorumq p̃positis p
laborum uicissitudinȩ lummita
neorum militum duͤdetim ã
annonarum partem distubuẽ¬
dam uidelicet int̾ eos magistie
pottatis. ibito deputamus

Expanded text:
Praecipimus, ne quando curiales vel privatae condicionis homines ad militare exhibeantur iudicium vel contra se agentum actiones excipiant vel litigare in eo cogantur. Intermquando temptaverimo de his, qui in virorum spectabilium ducum officiis militaverint, scholae agentum in rebus quacumque subreptione post completam militiam societur, ne agendi vices viri clarissimi principis accipispoliatus proscriptionis poena pro parte bonorum tertia constringatcipue, quibus gentes quae maxime cavendae sunt appropinquant, in ipsis limitibus commorari et milites ad proprium redigere numerum imminentibus magisteriis potestatibus diuturnisque eorum exercitationibus inhaerere praecipimus. Castrorum quin etiam refectionis clusuriarumque curam habeant. Quibus cum principe castrorumque praepositis pro laborum tantum militis duodecimam annonarum partem, distribuendam videlicet inter eos magisteriae potestatis arbitrio, deputamus
Abbreviated transcription (Latin):
Mp̃ Siquis ꝓpblic̃
functionib flagitaturaliqͦ
se defendere temptet munimi¬
ne adeat iuudicem ⁊ꝑmat que
duxent. adserenda. qm siuider
ꝙ nõ arbitramurmimis audi¬
re malũit. ip̃e quidẽ ad minist̾¬
tor .xxx.librarum aun appari¬

Expanded text:
 Si quis pro publicis functionibus, quae flagitantur, aliquo se defendere temptet munimine, adeat iudicem et promat, quae duxerit adserenda: quem si iudex, quod non arbitramur, minus audire maluerit, ipse quidem administrator triginta librarum auri, appari
Abbreviated transcription (Latin):
gnitatis ꝓprie ⁊ bon oꝵ õmni spo¬
uideatur exclusaidq utile plex¬
q iudicatur sub cautele ꝗbser¬

Expanded text:
gnitatis propriae et bonorum omnium spoa videatur exclusa, id, quod utile plerumque iudicatur, cautelae obser
Abbreviated transcription (Latin):
ẜius uł colonis qui.ad h minis¬
terum p̃buerunt cũ co ꝗfttit᷑
supplicio capͤitaliplectendis. ⁊̃¬
Uduas aũt autacpupillos spe¬
tiali dignos ĩdulgẽtia creclimꝰ
mostinte domo sua uł possõ¬
hpena expettabit ut de reb eoꝵ si

Expanded text:
is vel colonis, qui hoc ministerium praebuerunt, cum eo qui fecit supplicio capitali plectendis. Viduas autem ac pupillos speciali dignos indulgentia credidimus, constitutae domo sua vel posseshaec poena expectabit, ut de rebus eorum, si
Abbreviated transcription (Latin):
am susce pta de custodiaexire fe¬
cerit capitepumaturappellãdi
⁊̃ priuato licentiã denegamus
urdices cefatur ¶Domus ũo
miꝰ. in ignorans uͥt primumre¬
perert scelus ꝓlidit ꝑpetͣtum. tẽ
enim possõ uł domꝰ ip̃i ꝓscrip

Expanded text:
am susceptam de custodia exire fecerit, capite puniatur Appellandi etiam privato licentia denegetur: iudices referatur. Domus vero minus, ante ignorans, ut primum reppererit, scelus prodiderit perpetratum: tunc enim possessio vel domus ipsius p
Abbreviated transcription (Latin):
bitoris sui tibi debitortuus
cumpociores erant distrtap¬
bentur.ab ẽptoribo reucca¬
ri non posse ꝑspĩtis.
Dem. ¶Ia creditore nom̃
compasti ea pignora que
uenditor nominis ꝑseqp
dica. Nam sidebitum erciꝰ
pzona res obligatas tenẽ¬
tes nõ triffcuint iureomu
mpignora distra he ñꝓhi¬
bens ¶Ganesi a creditoribꝰ¬
in ordine pignox añceden¬
tib uenũdantib qui possi¬
dent comprunt.uł longi
tpris p̃scripcione minintip¬
benturpignorum distrahẽ¬
dorum te nõ habe facłtate¬

Expanded text:
bitoris sui tibi debitor dedicum potiores erant, distracta probentur, ab emptoribus avocari non posse perspicis. . Si a creditore nomen comparasti, ea pignora, quae venditor nomiminis ! dica. Nam si debitum ex eius persona res obligatas tenentes non transferant, iure communi pignora distrahere non prohiberis Sane si creditoribin ordine pignorum antecedentibus venumdantibus qui possident comparaverunt vel longi temporis praescriptione muniti perhibentur, pignorum distrahendorum te non habere facultate
Abbreviated transcription (Latin):
nec delegãcio p̃cesserit nec litiᷤ
ꝯtestãcio subsecuta sit. utilẽ
tñ mãnto acc̃onem ad simi¬
litudinẽeius quinom̃em̃e¬
Ut dar oporte sepe ixptũ est.

Expanded text:
nec delegatio praecesserit nec litis contestatio subsecuta sit, utilem tamen marito actionem ad similitudinem eius qui nomen emerit dari oportere saepe rescriptum est.
Abbreviated transcription (Latin):
tius siñam dedisse. ne deceterod
inquietudinem sustineres. Si
igiturad huc diuersa parsp¬
seuerat meadem obstinacõe
aditus p̃ses ꝓuincie a bimu¬
ria temperari prẽtipiet.
rum non posse ficri ẜuum cui¬
dentissimi uiris est. ¶Eurm
giturꝓponas pr̃em pupillo¬
tum quoꝵ p̃cib fetisti menti¬
onem uelud liberum te penes
se hũisse ministium. licetin
actu longitp̃ris nõ ꝓcedente
uero titulo quo dina queri
sosent mutare fuam ꝯ dictõ¬
nem mimime potuit.
Ueni ¶Ia teac filios tuos
ingenuos ẽeꝯstat nataliũ
uitas uos tuetur. Nam q

Expanded text:
tiam dedisse, ne de cetero inquietudinem sustineres. Si igitur adhuc diversa pars perseverat in eadem obstinatione, aditus praeses provinciae ab iniuria temperari praecipiet. rum non posse fieri servum evidentissimi iuris est. cum igitur proponas patrem pupillorum, quorum precibus fecisti mentionem, velut liberum te penes se habuisse, ministerium, licet in actu longi temporis, non praecedente vero titulo, quibus dominia quaeri solent, mutare tuam condicionem minime potuit.e. Si te ac filios tuos ingenuos esse constat, natalium veritas vos tuetur. nam qui
Abbreviated transcription (Latin):
redli eum efficiet.
genuoꝵ seu errore seu i¬
malignitate quoꝵ damp¬
iniquu est. p̃certim cum
affirmes duu p̾sidemum̃
atq altiuͣ int̃̾pellatum

Expanded text:
reddi eum efficiet. ingenuorum seu errore seu malignitate quorundam periniquum est, praesertim cum adfirmes diu praesidem unum atque alterum interpellatu
Abbreviated transcription (Latin):
cionem detulert in dultum ac siqs
docebitur obtulissem locum ex qͦ
in decent emersent reũtaturutis
gradus ceteros. intecedat queesti¬
pendia meliora uł laborplixior
fecerit. inteire.

Expanded text:
tionem detulerit indultum: ac si docebitur obtulisse, in locum, ex quo indecenter emerserat, revertatur, ut is gradu ceteros antecedat, quem stipendia longiora vel labor prolixior fecerit anteire.
Abbreviated transcription (Latin):
legns dudum scole m offici
uĩrindults integris reoni.¬
seruatis.id ducenam ĩ ⁊ cente¬
namibiarchiachiam nemo
suffragionisi labore unus qs
puemiat. principatum ueroĩ
adipiscantur matricula decu¬
rrente.itautad curas agendaᷤᷤ
⁊ cursumilli exemt quos ordo
scoiestatus ⁊ magrisecunt. as cõ¬
stituta est ydoneus ꝓbitate mo¬

Expanded text:
legiis dudum scholae vestrae indultis et, integris reservatis, ad ducenariam, centenariam et biarchiam nemo suffragio, sed labore unusquisque perveniat, Principatum vero adipiscatur matricula decurrente, ita ut ad curas agendas et cursum illi exeant, quos ordo scholae status, et magistri securitas constituta est, idoneus probitate mo
Abbreviated transcription (Latin):
Bemis ¶ Mnes quibo uelĩ
cura mandata fũnt opum pbli¬
coꝵ uł pecũia. ⁊d extruccõem so¬
uto more credita usq ad. an¬
nos qntrcim abopepfectocũ
suis hroib teneatur obnox¬
ii. Ita ut siquid uicum edifica.¬
cionem intͣ p̃finitum temp

Expanded text:
s . Omnes, quibus vel cura mandata fuerit operum publicorum vel pecunia ad extructionem solito more credita, usque ad annos quindecim ab opere perfecto cum suis heredibus teneantur obnoxii, ita ut, si quid vitii in aedificatione intra praestitutum temp
Abbreviated transcription (Latin):
Dem ꝑErretentionempig¬
noris usuras ẜuari põsse de
quibꝯprandis duenint li¬
cet stipuło int̃po sita nõ sit.
mento ꝯstitutum est ⁊rc̃em
ht. cum pignora condicõne
pactũ usuris: o bstricta sint.
tractus dominoribo usuris
petendis ꝯuem̃t. postea aũt
cum se debitor pr̃aturum. ⁊̃¬
maiores repmisit. non pot
uiderirata retencio pignoris
qñ eo tempore quo instrum¬
ta emittebãtũr. nõ conuem̃̃t.
ut pignus ⁊̃ ad hanc adicc¬
usumis maiores exstipula¬
tu petẽtem. siꝓbetur ꝑ ccrtos
annos minores posteacon¬
secutus. utił est pac. excepti
estis.⁊̃ adũsus defensor es⁊
ciitãtis maiores petentes
ex caucione. sipbau̾itis sẽ¬
sibi remtenet. pecumam ⁊̃¬
debitam cumusuris testibͣ
p̃centib optulisti. eaq ñ
accipiente ñobsignatar
eam deposiusti usuras exe¬
otempore quo op tulistr
prare non cogtris. Abyẽte

Expanded text:
e. Per retentionem pignoris usuras servari posse, de quibus praestandis convenit, licet stipulatio interposita non sit, merito constitutum est et rationem habet, cum pignora condicione pacti etiam usuris obstricta sint. tractus de minoribus usuris petendis convenit, postea autem, cum se debitor praestaturum maiores repromisit, non potest videri rata retentio pignoris, quando eo tempore, quo instrumenta emittebantur, non convenerit, ut pignus etiam ad hanc adiecusuras maiores ex stipulatu petentem, si probetur per certos annos minores postea consecutus, utilis est pacti exceptio. estis etiam adversus defensores civitatis maiores petentes ex cautione, si probaveritis sesibi rem tenet, pecuniam debitam cum usuris testibus praesentibus obtulisti eaque non accipiente obsignatam eam deposuisti, usuras ex eo tempore quo obtulisti praestare non cogeris.
Abbreviated transcription (Latin):
itu. impetumã accipet mm¬
nores usuras menop hano
tempus eas soluisset. imp
maidres sibidari postulau¬
uit. ac ꝑ hoc non recessisse
aminorum pr̃atione cumꝓ
bare pot̃ eas usuras compu
rum solũes. s ꝑ tutores fi¬
lorum creditoris quiꝑ eã
acciꝑe nolũnt. idq ap̾ iud¬
icem datum ꝓ baĩus. eius
tp̃ris quo ꝑtenõ stetisseap¬
parit usuremaiores non
exigennr. Q si ĩ sortem dep¬
ute nõ ꝓficumt rco ad dũp¬
li computacoẽm. Tunc eĩ
ult sortis sũmam usureñ
summausurarum excedit
cam computacionem.

Expanded text:
iam mutuam acciperet, minores usuras Menophano certum tempus eas solvisset, amplmaiores dari sibi postulavit ac per hoc non recessisse a minorum praestatione eum probari potest, eas usuras computrum solveres, sed per tutores filiorum creditoris, qui eam accipere noluerunt, idque apud iudicem datum probaveris, eius temporis, quo per te non stetisse apparuerit, usurae maiores non exigentur. quod si etiam sortem deputae non proficiunt ad dupli computationem. tunc enim ultra sortis summam usurae non summa usurarum excedit eam computationem.
Abbreviated transcription (Latin):
dem. Mdebitas usuraᷤ
si ante sortẽs olute non
fu̾int. ac pp̃ea minũe cam
nõ potuint ucet post sortẽ
redditam creditori fũint
netate repeti posse ꝓpensa ⁊̃¬
rõne firiniitum est.

Expanded text:
. Indebitas usuras, etiam si ante sortem solutae non fuerint ac propterea minuere eam non potuerint, licet post sortem redditam creditori fuerint ietate repeti posse pensa ratione firmatum est.
Abbreviated transcription (Latin):
rem tuamea conditionemil¬
qntitatemsũpsisseut sunt᷑
diem c̾tum debitor sat̾ nõ fe¬
cisset cum pena qͣdruplire¬
d deret ꝙ. accepit iuns form¬
ma nõ patitur legem cc̃tus
istius ult penã legittimaꝵ
usurarum: posse ꝓcedere.
s pecuniam fenori teaccepi¬
sse allegas utcta modi acõ
trtici praretur. ac nisi ism
modus suadic fiss obla¬
tus m̃suraꝵ adchitam̃tis m
fraudem usurax legittima¬
rum gͣuatumteẽc otendis
potes.⁊dũsus ĩꝓbam petici¬
onem competenti uti defen

Expanded text:
rem tuam ea condicione milantitatem sumpsisse, ut, si intra diem certum debito satis non fecisset, cum poena quadrupli redderet quod accepit, iuris forma non patitur legem contractus istius ultra poenam legitimarum usurarum posse procedere. sed pecuniam fenori te accepisse adleges, ut certa modiatio tritici praestaretur, ac, nisi is modus sua die fuisset oblatus, mensurarum additamentis in fraudem usurarum legitimarum gravatum te esse contendis, potes adversus improbam petitionem competente uti defen
Abbreviated transcription (Latin):
acp̃ricu sũmarei pblice
ticio destirpe duaꝵ rerũ
armoꝵatz legũ uemens
uim suã exĩn mumiẽs fe¬
qm deoꝓpitio inetnum effici
legibm tuto collocata ẽ qͣ rp̃e
taria quidẽ agm̃ina młtiplici¬
modis correxim⁊ ⁊ tãuefib ad
meliorẽstatũ breui tp̃r cluctis
ta dispõe m̃inõis. sinouis exp¬

Expanded text:
ATRICIO Summa rei publicae tuitio de stirpe duarum rerum, armorum atque legum veniens vomque suam exinde muniens fequam deo propitio in aeternum efficielegibus in tuto collocata est, quam ipsae taria quidem agmina multiplicimodis correximus, tam veteribus ad meliorem statum brevi tempore reductis, ta dispo
Abbreviated transcription (Latin):
Dem. ¶Obemus nulla nauẽ
uitra duorum miliũ modioꝵ
capacẽ anͣte felicẽ em boᷤlam
urpublicaꝵ sp̃erum transue¬
ctionem aut priu legio dign¬
itatis aut religionis intintu
utiutanb excusariposse sub¬
tͣctam. nec si celeste contͣ ꝓfera¬
tur oraculum siue adnotaci¬
uidentissimelegis regulas

Expanded text:
 iubemus, nullam navem ultra duorum milium modiorum capacitatem ante felicem embolam vel publicarum specierum transvectionem aut privilegio dignitatis aut religionis intuitu utilitatibus excusari posse subtractam. Nec si caeleste contra proferatur oraculum, sive adnotatividentissimae legis regulas
Abbreviated transcription (Latin):
que ex ueteri iureut prin¬
cipalib detreus descend¬
em sp̃alit̾ac nomĩatim
fuissent enumãtecumsu
Quicquidaũt p̃titarum

Expanded text:
 principalibus decretis descendem specialiter ac nominatim fuissent enumeratae, cum suQuidquid autem praeteritarum
Abbreviated transcription (Latin):
tasit. tunc et silentisidonatoris
ut donatricis⁊sp̃alisꝯ firmatioĩ
adilld̃ tp̃c iefertur quo donacio
oscripta sit. sicut .i. alias iatih̃ici¬
ones negõrum. ⁊dillareducitẽ¬
pora o. In quib cͣcta sunt. necĩ
cerfum subtilem diuisionẽ ft̃i
uł uiris introduciposse᷑. dedna¬

Expanded text:
ta sit, tunc et silentium donatoris vel donatricis et specialis confirmatio ad illud tempus referatur, quo donatio conscripta sit: sicut et alias ratihabitiones negotiorum ad illa reduci tempora oportet, in quibus contracta sunt. nec in ceterum subtilem divisionem facti vel iuris introduci posse. D
Abbreviated transcription (Latin):
eridotemindomum illata
amarito erogat.a  commemo¬
ras siqurdẽtedonanteo sup¬
ta sunt intelligis aduersus
h̾rdes nõ nsimquãtum locu¬
pletior fuit hrete actionem.
a tibi pestiti oportere.

Expanded text:
a dotem in domum illata a marito erogata commemoras, si quidem te donante consumpta sunt, intellegis adversus heredes non nisi in quantum locupletior fuit habere te actionem: a tibi restitui oportere.
Abbreviated transcription (Latin):
Ueni Re ditor debito sor¬
uto depignore liber.tpmchil
ad uxorem debitoris quõ dã
transferre potuit. s necosensꝰ
eiusdẽ debitoris ꝑ eum quicre¬
ditor fuitaccedens ymagina
fẽndum ꝓdesse quicqm potu¬
it. cum tameai que simsate
aguntur. qͣm q̃⁊ in uxoreman
iarito donacionis cãm tp̃rema¬

Expanded text:
e. Creditor debito soluto de pignore liberato nihil ad uxorem debitoris quondam transferre potuit. sed nec consensus eiusdem debitoris per eum qui creditor fuit accedens imaginariae ferendum prodesse quicquam potuit, cum tam ea quae simulate aguntur, quam quae in uxorem a marito donationis causa tempore ma
Abbreviated transcription (Latin):
Deni¶ Bes auenum tan¬
cum causa cognita presidali
decreto predium niisticum ⁊̃¬
minorisꝓuintiale distra¬
hipermittitur̃.

Expanded text:
 aes alienum tantum causa cognita praesidali decreto praedium rusticum minoris provinciale distrahi permittitur.
Abbreviated transcription (Latin):
Sem. Ite donatamanma
trimomum uxori suc postenei
legato relicto manumittitestõ
seu codicir ũbis p̃carus a succ¬
essorib uoluit tam eõs ad re¬
dempcionem ⁊ maniumissc̃em
qm camͨ quemcapiendis reli¬
ctis defunctiꝯ sñsit urdicio tene¬
ri. tibiq fideimissariã lib̾tritẽ

Expanded text:
Si te, donatam ante matrimonium uxori suae, post ei legato relicto manumitti testamento seu codicillis verbis precariis a successoribus voluit, tam hos ad redemptionem et manumissionem quam eam, quae in capiendis relictis defuncti consensit iudicio, teneri tibique fideicommissariam debere
Abbreviated transcription (Latin):
quamuocare uolũit. muł¬
lo alio sit licitum memora¬
tos cuiqͣm pulsare uroicio:
taxat ex amine ubi eis beati¬
tucdinis honor debitus reẜ¬
uetur⁊ oratoꝵ ⁊ffluẽs in
defensõibacopia largapre¬
stetur ¶ Preteacum inpro¬
uncus sex eius qui regitĩ¬
terlocucioneꝯuenti.siueisti
sac̃dotes siue cuiusꝰ gradꝰ
cłici sie monachi hant᷑.
dummodo aꝓꝓbentur orth
ionomos appellant fiderꝰ¬
sores p̃beant. nedum exetu¬
ssodẽs flagitarmstiplerpauꝑ
modum. ¶In hac autur.i.
ꝓuinciaueniẽtes. cum in
tuc amplitudinis uidici
oꝙ eis solum delegaim
litepulsati fuunt reũ enti¬
ssimi orthodoxe fidei sacer¬
dotes corte yconomiaut
seu clici in causis ciuilibus
sus siie eccͣasticis. nulla p̃¬
bendi fideuissores moles¬
ten turinuria. s autuica¬
rus fideuissiomb⁊ tradan¬
tur. quas tñstipłonumso¬

Expanded text:
quam vocare voluerit, in nullo alio sit licitum memoratos cuiquam pulsare iudicio, taxat examine, ubi eis et beatitudinis honor debitus reservetur et oratorum adfluens in defensionibus copia large praestetur. Praeterea cum in provinciis ex eius qui regit pterlocutione conventi sive illi sacerdotes seu cuiuscumque gradus clerici sive monachi habeantur, dummodo approbentur orthooeconomos appellant fideiussores praebeant, ne, dum exsecussores flagitat, multiglex modum. In hac autem provincia venientes, cum in tuae amplitudinis iudicio, quod eis solum delegavimlite pulsati fuerint, reverentissimi orthodoxae fidei sacerdotes certe oeconomi aut seu clerici in causis civilibus suis sive ecclesiasticis nulla praebendi fideiussoris molestentur iniuria, sed aut vicariis fideiussionibus contradantur, quas tamen stipu
Abbreviated transcription (Latin):
tatoris nõ est desidẽrata qui
acedis auctores repirinõ
potĩunt obẽe hrdib inqu¬
os nulla eorum culpa deteg¬
fitur non o portet. Incipͭ. alact.
ruerint. alia eius qui incoh¬
atam accusationem nõ ꝑtu¬
lit cum inissius qude ꝑtez
succedat fiscus. hicaũt qui
cc̃nam iudicis sm̃am nõ susti¬
nuin sueꝑtis nõ ꝑdat ꝑzecu¬
trem fuum ueneno pemptũ
ẽe asseũas ut effectus succes¬
sioms eius tibi nõ auferat᷑
mortem eius ulciscite nc̃ce
est.licetenim h̃rditatẽ eoꝵ
ꝗclamidestims msidus per¬
imsintur. hii qui iireuccã¬
tur adirenõuetantur. tñsi
infitum nõ fũit ulti succe¬
ssionon optinere nõ possũt.¬
Dem LProremfrĩs necem
uire litito uindicantẽ eum̃e
ab uxore scripta recte succes
dolomalo tuo mant necat̃
n alias indignam te succe¬
ssione ꝓbariposse confidis
adũsus om̃em calũpmam
maximã habere securitate.

Expanded text:
tatoris non est desiderata, quia caedis auctores reperiri non potuerunt, obesse heredibus, in quo nulla eorum culpa detegitur, non oportet. ALEX. A.ruit, alia eius, qui inchoatam accusationem non pertulit, cum in illius quidem partem succedat fiscus, hic autem, qui contrariam iudicis sententiam non sustinuit, suae partis non perdat trem tuum veneno peremptum esse adseveras, ut effectus successionis eius tibi non auferatur, mortem eius ulcisci te necesse est. Licet enim hereditatem eorum, qui clandestinis insidiis perimuntur, hi qui iure vocantur adire non vetantur, tamen, si interitum non fuerint ulti, successionem obtinere non possuntem fratris necem iure licito vindicantem evincere ab uxore scripta recte successdolo malo tuo maritum necatum neque alias indignam te successione posse probari confidis, adversus omnem calumniam maximam habes securitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
mascłoꝵ tutele ex lege .xii.
tabular  defu̾nturcumsolũ
p̾atrius ẽ sinõ excus. aũint
Idius tributum sitͣ
pilliuire legittimo sollo¬
tudinem tuteleptinere isi
capitis clmũmcõem sustin¬
uerunt mani festissimum ẽ.¬

Expanded text:
masculorum tutelae ex lege duodecim tabularum deferuntur, cum solum patruis, si non excusaverint, id ius tributum sit. pilli iure legitimo sollicitudinem tutelae pertinere, nisi capitis deminutionem sustinuerunt, manifestissimum e
Abbreviated transcription (Latin):
Benil Rateremãcipat qĩ
germanisiuut sororis succe¬
ssionẽ om̃s infi̾ores scuplixi¬
sit uccari. nec sb̃ p̃textu capitis
duminucõis alienũ hiꝰ onere
semctip̃m contendẽs anccimꝰ¬

Expanded text:
rater emancipatus, qui in germani sui vel sororis successionem omnes inferiores seu prolixisit, vocari nec sub praetextu capitis deminutionis alienum huiusmodi onere semet contendere sancim
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ auas captiones s̃cipues
missorie pignor legis cres¬
cit aspitas placet infirma¬
ricam⁊ in posterumonmne:
eius memorĩam aboleri.⁊̃
siquis igitur tali contͣctu
laborat hac sc̃ionem respint¬

Expanded text:
inter alias captiones praecipue commissoriae pignorum legis crescit asperitas, placet infirmari eam et in posterum omnem eius memoriam aboleri. Si quis igitur tali contractu laborat, hac sanctione respi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯstituto. ⁊ intestato defunctõ.
iuire ciuili adita h̃rditate. uł
hoc abuntio non infucmẽte
siue capitis dimmucõnep¬
empto sollemꝑit᷑ bonorũ
possõne  dmissa successitac
ac tutoremeius detutela con

Expanded text:
ato defuncto iure civili adita hereditate, vel hoc ab initio non interveniente sive capitis deminutione perempto sollemniter bonorum possessione admissa successit acac tutorem eius de tutela con
Abbreviated transcription (Latin):
summautilitate dispõita sũt
Cum aũt t̾tio gradu extnsũsa
linea fũat locus. ubi patrius
⁊fius fratrumrisoror lccumi
antiquitas dedicauit. unac̃
ur tamemancipati frĩs qm
emancipate sororis fiuum ĩ¬
tm̃m̃o ⁊ filiam siue emiancip¬
atos sie suos prĩb sisꝯ¬
stitutos ⁊ nemmnẽ altum ult¬
inuicẽ uccari censemnus. sicut
aliq̃ iam scĩmus. ut omnes
qui uł ab.antiquo unt uł
anra lib̾alitate in legittimo¬
rum quidẽpõitisunt p̃roga¬
ẜuando ut siqui ex ẜo gradu
uocati remintiauint he̾redit¬
ati inolũit eam adire nuiꝰ¬
succedant. ¶Illo ⁊̃ obẜuãdo
ut successio non in stirpes s
incapita dudatur. ceteris
omnib successõib ẜmius
ꝓcetentib.⁊ nullo ex cegnatiꝰ
sup̃memoratos g̈dus ad ĩ¬
uins agnatitus formam re¬
digendo s suumordinem
suamq ꝓximꝑtatẽ retinẽte
incorruptã. ¶Quas autẽ
pyonas ex iire cognacõns
inlegittimas successõnes d¬
transueximꝰ. eas ⁊ tutele gͣ¬

Expanded text:
summa utilitate disposita sunt. Cum autem tertio gradui ex transversa linea fuerit locus, ubi patruis et filiis fratrum et sororum locum antiquitas dedicavit, una cum illis tam emancipati fratris quam emancipatae sororis filium tantummodo et filiam, sive emancipatos sive suos patribus constitutos, et neminem alium ultinvicem vocari censemus, sicut iam sanximus, ut omnes, qui vel ab antiquo iure vel a nostra liberalitate in legitimorum quidem positi sunt praerogaservando, ut, si qui ex secundo gradu vocati renuntiaverint hereditati et noluerint eam adire nullsuccedant. Illo etiam observando, ut successio non ad stirpes, sed in capita dividatur: ceteris omnibus successionibus procedentibus et nullo ex cognatis supra memoratos gradus ad iuris agnaticii formam redigendo, sed suum ordinem suamque proximitatem tenente incorruptam. Quas autem personas ex iure cognationis in legitimas successiones transveximus, eas et tutelae gr
Abbreviated transcription (Latin):
omnes emancipati sunt. sue
succedant.⁊ nõ ẜm legem an¬
astasianamꝑte aliqua dimi¬
atres ułsorores utinos dedi¬
cumenimtampximo gradui
sunt. m̃ito eos. smeulla diffe¬
rentia tanquã siꝯsanguier̃
fũantcum legittimis frĩb et
sororib uccandos ẽc sc̃imus
ut so gͣduꝯstitutr⁊ legittima
successone dignirepti alus õi¬
bus quisunt ulfioris gͣdus
licet legittimi sunt p̃ceuant.

Expanded text:
omnes emancipati sint sive succedant et non secundum legem Anastasianam parte aliqua demiatrem vel sororem uterinos concediCum enim tam proximo gradu sunt, merito eos sine ulla differentia, tamquam si consanguinei fuerant, cum legitimis fratribus et sororibus vocandos esse sancimusu constituti et legitima successione digni reperti aliis omnibus, qui sunt ulterioris gradus, licet legitimi sint, praecellant.
Abbreviated transcription (Latin):
siuemasculinã siue femiminã
legittimouire hrditatẽ adi¬
pisci scĩmus. ut q̃. ad̾m ip̃is
apzonis legittimis succedit᷑.
lectantur successones. in qua
ꝯstõne unum gͥdum ex cogna¬

Expanded text:
asculinam sive femininam legitimo iure hereditatem adipisci sanximus, ut, quemadmodum ipsis a legitimis succeditur,personarum amplectantur successionem. In qua constitutione unum gradum ex cogna
Abbreviated transcription (Latin):
hrortas de hus reb que libe¬
ris in sairis ꝯstitutis ex occ̃one
marit᷑ali ⁊ cquisite sunt. certus
ordo destinatus est. ut siquis
exhus ab hac luce fu̾it sbcͣt
pars eius qm lucͣtus est. ut
ad eius liberos ur nepotesł
ꝓnepotes xcedatur. quibus
non cristentib.iofrẽs suos
ex eõdem mñmomio ꝓgenitos
lus nuptus pcreatos. cumq
nemo eorum fũit relictꝰ. tunc
ad pr̃em puemat. ita ⁊ de huͨ

Expanded text:
odum de his rebus, quae liberis in sacris constitutis ex occasione maritali adquisitae sunt, certus ordo destinatus est, ut, si quis ex his ab hac luce fuerit subtractus, pars eius, quam lucratus est, ad eius liberos vel nepotes vel pronepotes concedat, quibus non extantibus ad fratres suos ex eodem matrimonio progenitos liis nuptiis procreatos, cumque nemo eorum fuerit relictus, tunc ad patrem perveniat: ita et de his,
Abbreviated transcription (Latin):
uł pultimas dispõnes uel
abintestato descẽdunt.siłis
ordoẜueturprimo infilii uł
filie successione pꝰst̾ita teciꝰ
uocanda ea q nõ muenta fr̃¬
no gortio eius dem uł alie¬

Expanded text:
 ultimas dispositiones vel ab intestato descendunt, similis ordo servetur, primo in filii vel filiae successione posteritate eius vocanda eaque non inventa fraterno consortio eiusdem vel alie
Abbreviated transcription (Latin):
ssimus tribunus.laticlauis. I¬
maioranms legediffimnitis
faciens testm̃ temanumisit
iustam tibilib̾tatem ꝯpetisse
scire debes. ¶Q simmorãni
ex legeꝯstitutis fũit cũ fac̾et
testm. legrĩpediente nullã li¬
btatem adeptus es q̃ in hacz
Parte: nec militibremissa ẽ.
¶Q sudẽ testator cãmmanu¬
mittendi te h̾uit q̃ ꝓbabilis
uiuo manimittẽtem ꝯçcilio
futum ẽẽt:⁊ quia ꝑfideiꝯmis¬
sum datalib̃tas⁊ quolzmin¬
ore arims. ei cur causa ꝓ bari
potuit. pr̃ari deb̾et:i ex testõ mi¬
litis eiusmõi ẜiuis ustãlib̾ta¬
tem competeretonsequens est
ad huc inmilitia siue añ mũ
missus honeste decessit. brd¬
itas ⁊ legata õĩb qͣlib relic¬
ta sũt debentur quiamfcet̾a¬
quemilitib dessa sunt.liber
arbitrium quibꝯuelint relin¬
cessum est.nisilexspalit eos ꝓ¬
eius quinõmiles fuit. si duobꝰ
hrdiboinstitutis. alt̾o cui pot¬
uitus. idtp̃c pub̃trtis parens
hrs extitit. sstitũe nõ potuũ

Expanded text:
ssimus tribunus laticlavius maior annis lege definitis faciens testamentum te manumisit, iustam tibi libertatem competisse scire debes. Quod si minor annis ex lege constitutis fuerit, cum faceret testamentum, lege impediente nullam libertatem adeptus es, quae in hac parte nec militibus remissa est. Quod si idem testator causam manumittendi te habuit, quae probabilis vivo manumittente consilio futura esset, quia per fideicommissum data libertas a quolibet minore annis ei, cuius causa probari potuit, praestari debet, et ex testamento militis eiusmodi servis iustam libertatem competere consequens estadhuc in militia sive intra annum missus honeste decessit, hereditas et legata omnibus quibus relicta sunt debentur, quia intmilitibus concessa sunt, liberum arbitrium quibus velint relincessum est, nisi lex specialiter eos eius, qui non miles fuit, si duobus heredibus institutis, altero, cui potuit usque ad tempus pubertatis parens heres extitit substituere non potuit,
Abbreviated transcription (Latin):
Deni. ¶Onmutant ẜui stat̾
i ad cuules honores illicite ĩ¬
atq impbe aspir̃aumt. unde
sistatus moueatur q̃o intel¬
sollempmbo itaq ordinatis
apł p̃gidem ꝓuincie de statu ue¬
Istro cognoscetur.
qm̃ añ hĩusti.siuero exanci¬
lla editum naturat pat̃. ⁊dẽq
dñs distraxit ac post ẽptorip̃¬
cium soluisti nõ idcnto liber¬
tatem consecutus es
Deni Parincipalit de statiri
defuncti aginõ pot̃.Sinuero
expetulio quõdam eius qm̃ tu
bona reliquisse ꝯmemorasres
nem lib̾tatis is de cuiꝰ lib̾tate
q̃ntur cõstituitur ⁊ intim ꝓli
bero habetur.
Dem  Ec omissapͣfessiop
fessio ꝓbonem gem̃s excludit
falsa simulatau̾entatem min¬
uit cumitaq ad examinacio¬
nem. ueri om̃is iure ꝓclita debe¬
at admittipbo. aditus p̃ses ꝓ

Expanded text:
n mutant servi statum, si ad civiles honores illicite atque improbe adspiraverint. Unde si status moveatur quaestio, intelsollemnibus itaque ordinatis apud praesidem provinciae de statu vestro cognoscetur. quem antea habuisti. si vero ex ancilla editum naturalis pater idemque dominus distraxit ac post emptori pretium solvisti, non idcirco libertatem consecutue. Principaliter de statu defuncti agi non potest. si vero ex peculio quondam eius, quem tibi bona reliquisse commemoras, resione libertatis is, de cuius libertate quaeritur, constituitur et interim pro libero habetur. Nec omissa professio probationem generis excludit nec falsa simulata veritatem minuit. Cum itaque ad examinationem veri omnis iure prodita debeat admitti probatio, aditus praeses
Abbreviated transcription (Latin):
memorieadamãtiũ p̃fect̃
loquitur localis est⁊ huic
florentissime urbi dedica¬
ta ⁊ debuit illiꝯ quidelura
in hẽ obẜuar antiq̃u̾o q̃s¬

Expanded text:
memoriae ad Adamantium praefectum tutibus loquitur, localis est et huic florentissimae urbi dedicata et debent illius quidem iura in hac observari, antiqua
Abbreviated transcription (Latin):
Mp̃. Si cuilcciꝓprietas
dificandi uuxta publicas e¬
des ammũ dederit qndecim
pedũ spatio infiecto int̃ pbl¬
ica ac priuata edificia ita si¬
bi noũit fabricãd̾ ut ĩtali
intuallo ⁊pb̾ lite edes aperi¬
culo ũndicẽtur. ⁊ priuatus
edificator uelḋ ꝑꝑam fabri¬

Expanded text:
ius . Si cui loci proprietas aedificandi iuxta publicas aedes animum dederit, quindecim pedum spatio interiecto inter publica ac privata aedificia ita sibi noverit fabricandum, ut tali intervallo et publicae aedes a periculo vindicentur et privatus aedificator velut perperam fabri
Abbreviated transcription (Latin):
ociam pontũ.ubimagis ħ de¬
sideratur cet᷑as ¶Tpuincias
tũctis uo lentibpmittatur
mutabili ãbitufũdos ꝓpri¬
os seuloca suͥi dñiiꝯstituta
que greci hostas applsant si¬
ue olimostructa siuempos¬
oib defũcẽtur. In hus u̾o
locis in quib edificia priu¬
atoꝵ horreis pb̾licis ũnt᷑¬

Expanded text:
opontum, ubi magis hoc desideratur, ceterasque provincias cunctis volentibus permittatur murali ambitu fundos proprios seu loca sui dominii e Graece ezwstas appellant, sive olim constructa sive in posomnibus detruncentur. In his vero locis, in quibus aedificia privatorum horreis publicis
Abbreviated transcription (Latin):
thit ẜmꝓpriã naturã exstipła¬
tu acc̃ois cohrdib suis pran¬
da ¶Dideamꝰ igitur q̃liintre¬
mento eridereiuxorie  acc̃one
accedẽte formandecet exstipul¬
atuacc̃onem. Eumq uiriscr
trundubitati est si parens ꝑui
nlẽ sexum ascendẽs dotȩ ꝓfiua
ut nepte p̃stita emãcipauit eã
ułip̃e deceffit in reiuxorie acc̃c̃e

Expanded text:
 propriam naturam ex stipulatu actionis coheredibus suis praestanda. Videamus igitur, quali incremento ei de rei uxoriae actione accedente formare decet ex stipulatu actionem. cumque iuris certi et indubitati est, si parens per virilem sexum adscendens dote pro filia vel nepte praestita emancipaverit eam vel ipse decesserit, in rei uxori
Abbreviated transcription (Latin):
reꝵ q̃ exͣ ĩmobiles sunt usz ad
t̃ciam ꝑtẽ cẽtesime ex bona fide
itrcdutẽdas maritꝰ pr̃et fructib
uidel ĩmobiliũ reꝵ parti mul¬
eris ex tp̃rdisso luti mr̃imomi

Expanded text:
ra immobiles sunt, usque ad tertiam partem centesimae ex bona fidei introducendas maritus praestet: fructibus videlicet immobilium rerum parti mulieris ex tempore dissoluti matrimoni
Abbreviated transcription (Latin):
anti uxorullico ⁊ insolidum
fien iubeata reruxorie aũt an¬
m̃ia  bima trimadie mhusq̃
tunt exacc̃cempollicebatu
⁊ nõ iniolid s qnͣtum maritꝰ
facerepot siñdolo malo suart
tum nullo pacto ad hibitom¬

Expanded text:
idum fieri iubebat, rei uxoriae autem annua bima trima die in his quae tunt exactionem pollicebatur, et non in solidum, sed quantum maritus facere potest, si non dolo malo suam dtum nullo pacto adhibito,