comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Om̃is quippe natura uł d̾s ẽ qui nullũ ht̃ aucto¬
rẽ. uł ex deo est qr ipm̃ ht̃ auctorem. S q̃ h̾c aue¬
ꝓcedit ex illo. Q genita est: filuis est unicꝰ. Q̾¬
et sił om̃ia unus deus. ĩ mutabił. sẽpit̾nus sine
tpr̃is ullo mitio siue tͥmino. At u̾o illa nat᷑a q̃
fc̃a est creatura ñ cupatur. creator aũ d̾s. illa .s.
eius natura fc̃a sit. Ex illo .n. pp̃ ea d̾r qi ipm̃ au

Expanded text:
ra uel deus est, qui nullum habet auctorem, uel ex deo est, quia ipsum habet auctorem. sed quae habet aucprocedit ex illo — quae genita est, filius est unicus, q inmutabilis, sempiternus, sine temporis ullo initio siue termino. at uero illa natura, quae facta est, creatura nuncupatur, creator autem deus, illa seius natura facta sit; ex illo enim propterea dicitu
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ siña in quit pͥncipał obsistat. Iam ergo
ip̃e consid̾a queso te fr̃. quisquis cuipiam p̾bet
cos pelagianos iusfissime concilioꝵ catholi¬
coꝵ et sedis apłice dampnaun auctoritas. eo
ꝙp ansi fuĩm nõ baptizatis ꝑuuł dare quie
nale pccm̃i. quod opus eẽt abcolui ꝑbaptis

Expanded text:
ia, inquit, principalis obsistat. iam ergo ipse considera, quaeso te, frater, quisquis cuipiam praebecos Pelagianos iustissime conciliorum eatholicorum et sedis apostolicae damnauit auctoritas, co quod ausi fuerint non baptizatis paruulis dare quietnale peccatum, quod opus esset absolui per baptis
Abbreviated transcription (Latin):
tencia in maledc̃os solucretur. Unde securi fc̃i
filii contra p̾ceptum dei contẽpnebant ꝑentes
Ita et moyses cum infestum uideretur sͥ ange¬
lum intelligens causam quid fi̾ deberet ostẽ¬
dit uxori ut reted̾et ab eo angelꝰ. qui .n. que¬
rebat occid̾e hoc sb̾ intelligitur in hac causa
sicut et illud quod supͣdiximꝰ in sacerdotes.
Quid est ut maledistus dicatur qui non re

Expanded text:
tentia in maledicos solveretur: unde securi facti filii, contra Dei praeceptum contemnebant parentes. Ita et Moyses cum infestum sibi videret angelum, intelligens causam, quid fieri deberet ostendit uxori ut recederet ab eo angelus, qui eum quaerebat occidere. Hoc subintelligitur in hac causa, sicut et illud quod supra diximus in sacerdotes. XVII. --Quid est ut maledictos dicat Lex, qui semen
Abbreviated transcription (Latin):
uuum. Ut sicut ab uno deo st̃ omĩa: go dei¬
ita et ab uno homine omne genus hu sit¬
manum. Similitudo aut̾e ħ est ut ꝙ̃admo¬
dum de pr̃e est filius. sic et deuiro mulier ut
unus pͥncipii auctoritas conseruetur. Sed
faius meffabiłr et inop̾hensibiłr natus ẽ de
d̾o patre. Mulier autem corporalit̾ sicut legimꝰ
fc̃a de uiro est ut per eam natinitas oriretur.i
Filius u̾o dei id̾o uatus est. ut per ipm̾ fieret cͤa¬
ctura. In eo ergo dissimił est. olam et de d̾o deus
nat᷑ est. De uiro autem femina. Quia illic
simplicitas est et non potuit nisi de simplici

Expanded text:
 ut sicut ab uno deo sunt omnia,  ut sicut ab uno deo sunt omnia, ita et ab uno homine omne genus humanum. similitudo autem haec est, ut quem ad modum de patre est filius, sic et de uiro mulier, ut unius principii auctoritas conseruetur. sed filius ineffabiliter inconprehensibiliter natus est de deo patre, mulier autem corporaliter, sicut legimus, facta de uiro est, ut per eam natiuitas oreretur. filius uero dei ideo natus est, ut per ipsum fieret creatura. in eo ergo dissimile est; nam et de deo deus natus est, de uiro autem femina, quia illic simplicitas est et non potuit nisi de simplici
Abbreviated transcription (Latin):
uenisse d̾r. angeloꝵ dictus ẽ panis. ut .n. qũa¬
cta et qualia bñficia dei cuta hominẽ sunt me¬
moraret sic locutus est ut cognoscentes se gͣs
D̾o referant qui tanta cuta seruos suos gubnaut
ut heis in carne positis adhuc. si necesse fuerit
exibebat per qũe uiuũt angłi. Dixit apłs ĩ
t̾ cetera. Detra autem erat ut quia xp̃i untu
⁊e aqrua fluxit de petra: petra appellat᷑ ẽ xp̃c.
sinili ño et quia manna potestate uenit ce
celo. Manna .i. panis dicitur ut quod tunc
fcm̃ est eius rei que nunc ĩ ecc̃a off̾tur figu¬
ra finsse existimetur xpĩani populi quos in¬
angelos significauit scriptura. panẽ man
et gr̾arum. xpiani angłi dci sunt quorum pa¬
nomine uocari ceusentur. Ouplici ergo gñe
potest intelligi supͣ dc̃a q̃o ut et paiis auge¬
lorum celestium dici possit et xpĩanorũ scd̾
eã que dc̃a sunt. Quid sit ad ymaginem et¬
fecit̃¬

Expanded text:
uenisse dicitur, angelorum dictus est panis. ut enim quauenisse dicitur, angelorum dictus est panis. ut enim quanta et qualia beneficia dei circa hominem sunt memoraret, sic locutus est, ut cognoscentes se deo gratias referant, qui tanta cura seruos suos gubernat, ut haec eis in carne adhuc positis, si necesse fuerit, exhibeat, per quae uiuunt angeli. Dixit apostolus inter cetera: petra ate aqua fluxit de petra , petra appellatus sit Christus. Simili modo, et quia manna potestate ejus venit de coelo, manna, id est, panis dicatur: ut quod tunc factum est, ejus rei, quae nunc in Ecclesia offertur, figura fuisse existimeturangelos significauit scriptura, panem mandet gratiarum Christiani angeli dicti sunt, quorum panomine uocari censentur. duplici ergo genere potest intellegi supra dicta quaestio, ut et panis angelorum caelestium dici possit et Christianorum secundum ea quae dicta sunt. XXI. QVID SIT AD IMAGINEM fecit,
Abbreviated transcription (Latin):
q etiam post peccatum potuit insolubił man̾e
sim̃o ꝑmissum eẽt illi edere de arbore uite. Nam
qũo ĩmortale corpus habebat quod cibo susten¬
tabatur. Immortał .n. non eget esca nec potu
Cibus .i. iires p̃stabat uitem añ arbor medici¬
ne ño cormuptionem oem̃ phibebat. sic .ii. hom̾i
erat quasi in expugnabił muus. tene qd̃ ħes¬
anis gelorum manducauit cum angłi h¬
ꝙ̃ appellant ñ egeant cibo quippe cum
Quid est hoc: uidentes autem filii tali ingẽtes.¬
ists quasi semen coriandi cadete sr̃ terram candi¬
dum dixu̾nt adinuitem quid est hoc quod in
hebrea lingua dicitur mamia. Hic ergo panis au
aibus. non mundilege creatus est ꝯmixtione ele¬
m̃torum. Sed desuperuenit spirtali rẽt ꝓrusus.
Nec quidem in suꝑnis ħetur. quia corporibus
alendis ad momentum dei uritute creatus. Ido
atus est qua angelica natura sb̃sistit et uiuit
sñ d̾o̾ .n. issli uita est: per id ergo quod de celoi

Expanded text:
que etiam post peccatum potuit insolubilis manere, que etiam post peccatum potuit insolubilis manere, si modo permissum esset illi edere de arbore uitae. nam quo modo inmortale corpus habebat, quod cibo sustentabatur? inmortalis enim non eget esca nec potu. cibus enim uires praestabat, uitae autem arbor medicinae modo corruptionem omnem prohibebat. sic enim homini erat quasi inexpugnabilis murus. ANGELORUM MANDUCAVIT HOMO\', CUM ANGELI NON EGEANT CIBO, QVIPPE CUMquid est hoc?\' uidentes autem filii Israhel quasi semen coriandri cadere super terram candidum dixerunt ad inuicem: quid est hoc? quod in Hebrea lingua dicitur manni?\' hic ergo panis aut cibus non mundi lege creatus est conmixtione elementorum, sed desuper uenit spiritali ratione prouisus. nec quidem in supernis haberetur, quia corporibus alendis ad momentum dei uirtute creatus est. atus est, qua angelica natura subsistit et uiuit. sine deo enim nulli uita est. per id quod ergo de caelo
Abbreviated transcription (Latin):
dei iudiciũ sequi nos oportet qui scd̾m cor ĩ quo
unius cuisq siña est examinat suigulos hoc eti¬
aminuenimus et saluatorem fecisse. scribam e¬
nim se offe̾ntem non suscipit sedentẽ autemle¬
in adtelonium: uocauit quia uerbum scribe
ño secutum est cor leui autem tacens. hoc ĩcor¬
de habebat: quod scriba in u̾b̾. Iħc autem qui
uxia quod scriptum est: sciebat quid eẽt in ho¬
fecit qui quam dui ũo peccaret: ĩ mor¬
talitate uig̾er ut ĩe sͥ auctor ẽẽt aut
ad uitam aut ad mortem ut cꝰtodiens sea pec¬
cato. labore suo gauderet se ẽẽ umortalem. Ne¬
gligens uero fcũs: ip̃e sͥ imputaret quia ceperat
ẽe mortał qu̾a dui .ii. in creatoris lege durauit di¬
gnus fint edere de arbore uite ut mori non pos¬
sit. Nec enim corpꝰ tale erat quod dissolui impꝰ¬
sibile uidetur. Sed gustus arboris uite ur mori¬
ua possit cormptionem corporis inhibebat. Deui¬

Expanded text:
dei iudicium sequi nos oportet, qui secundum cor, in quo dei iudicium sequi nos oportet, qui secundum cor, in quo unius cuiusque sententia est, examinat singulos. hoc etiam inuenimus et saluatorem fecisse. scribam enim se offevi ad telonium vocavit : quia verba Scribae non secutum est cor, Levi autem tacens hoc in corde habebat, quod Scriba in verbis: Jesus autem, qui juxta quod scriptum est, sciebat quid esset in ho hominem fecit, qui quam diu non peccaret inmortalitate uigeret, ut ipse sibi auctor esset aut ad uitam aut ad mortem, ut custodiens se a peccato labore suo gauderet esse se inmortalem, neglegens uero factus ipse sibi inputaret, quia coeperat esse mortalis. quam diu enim in creatoris lege durauit, dignus fuit edere de arbore uitae, ut mori non posset. nec enim corpus tale erat, quod dissolui inpossibile uideretur, sed gustus arboris uitae corruptionem corporis inhibebat. deni
Abbreviated transcription (Latin):
ignorantes dei ẽẽ ꝓuidentiam cui seruabant᷑
Demq ad dei ꝑcurationẽ et amna concepit et
peꝑit samuel et elirabeth ioh̾em et uxorman¬
sie sampsõ spiritał tñ intelligentia in hac c̾a
aut seruum aut ꝓximum qui dei tinorem
doceat super ter̾ram.
euu ceretur ei et impetrare non po¬
dumietuit dd̾autem peccans postu
cteari nõ ẽo lauit et ueniam conse
rdire uel in hoc in quo non sapit ut ex smña
dci intelligat ueritatem et nicħ aluid fieri de¬
buisse quam quod uidet fecisse dm̃ quem scit
suscepit et saulrefutauit: nicħ aduersum senti¬
endum est deum fecisse. Sciens .ii. qua mente lo¬
cutus ut̾q est: cuis peticionem accepit qũe ui¬
dit tubulato corde ueniam postulare. Illũ aũ
despecit quia aminum eras penitentie nonte¬
facie deus autem m corde. Ioeo fallimur quia
simulatio in uerb̾ et uultu cirꝯuenit nos. In
corde .i. quid sit udere ñ possumꝰ. Qũa obrem

Expanded text:
ignorantes dei esse prouidentiam, cui seruabantur. ignorantes dei esse prouidentiam, cui seruabantur. denique ad dei procurationem et Anna concepit et peperit Samuhelem et Helisabeth Iohannem et uxor Manoe Sampson. spiritalis tamen intellegentia in hac causa aut seruum aut proximum, qui dei timorem doceat super terram\'. UT IGNOSCERETUR EI, ET INPETRARE NON POTUIT, DAUID AUTEM PECCANS POSTUCANS POSTULAUIT ET UENIAM CONSECrudire, in quo non sapit, ut ex sententia dei intellegat ueritatem et nihil aliud fieri debuisse, quam quod uidet fecisse dominum, quem Dauid precem suscepit et Saul refutauit, nihil aduersum sentiendum est dominum fecisse. sciens enim qua mente locutus uterque est, eius petitionem accepit, quem uidit tribulato corde ueniam postulare; illum autem despexit, quia animum eius paenitentiae non tefacie, deus autem in corde. ideo et fallimur, quia simulatio in uerbis et uultu circumuenit nos; in corde enim quid sit, uidere non possumus. Quam ob rem
Abbreviated transcription (Latin):
dcm̃ eẽt. Cum .n. hoc ex causa offensi oei sentẽ¬
cie loco positum ẽẽt quia deserentes dm̃ ĩ co
ꝑcuciebantur ne ducentes uxores semen relĩ¬
q̃rent. Sic hoc arripuit error humanus ut pu¬
tent reos ẽe apud deum. Si qui aut uxores nol¬
lent aut accipientes. ut asso let gn̾are non pos¬
sent quasi nicħ auud quã seme requireret d̾s
sicut argintur per maͬchiam ꝓpħani psa¬
ias ergo ut consolaretur cos quos mala in¬
telligencia contristauat: docuit nicħ obẽẽ si
quis aut non posset hr̃e filios aut nollet dum
modo legem dei seruaret. maledictum .n. illis
competebat qni cum possent ac uellent. d̾io
obstante iudiciosteriles erant ne fructum ha¬
berent creatoris dei quem ꝙ̃ sꝑnebant. Ut cũ
uidebant aut generare se ñ posse aut geni¬
tos minime possidere cognoscerent. Indignã¬
ctis dei iram eẽ et conu̾sis satiffacerent. Nam
et sci uiri cum cupidi eeñt filiorum et non id
obtiuent: estimabant pcc̾a obstare et dolebãt

Expanded text:
esset. cum enim hoc ex causa offensi dei sententiae loco positum esset, quia deserentes deum in eo percutiebantur, ne ducentes uxores semen relinquerent, sic hoc arripuit error humanus, ut putarent reos esse apud deum, si qui aut uxores nollent aut accipientes, ut adsolet, generare non possent, quasi nihil aliud quam semen quaereret deus, sicut arguuntur per Malachiam profetam. Eseias ergo, ut consolaretur eos quos mala intellegentia contristauerat, docuit nihil obesse, si quis aut non posset habere filios aut nollet, dum modo dei legem seruaret. maledictum enim illis conpetebat, qui cum possent ac uellent, diuino obstante iudicio steriles erant, ne fructum haberent creationis dei, quem spernebant, ut cum uiderent aut generare se non posse aut genitos minime possidere, cognoscerent indignantis dei iram esse et conuersi satis facerent. Nam et sancti uiri, cum cupidi essent filiorum et non id obtinerent, aestimabant peccata obstare et dolebant
Abbreviated transcription (Latin):
um et stephane domum. tanto .n. mebꝰ
baptrrarentur: qͣnto erat paulus meliorsi
ab ip̃o baptitarentur demq quod dicit. ego
plantaui apollo rigauit. Uidetur significare
so enuangeliraresse. illum baptitasse. Nonꝙ
melior apollo quam iohes. cur ergo post illum
non baptizauit qui prius ioħem baptitau̾at
nisi quod iste baptismus per ꝙ̃ libet. datus xͥ
erat Ille autem per ꝙ̃libet datus ꝙͣuis xp̃o
uam p̃pararet tñ ioħis erat. Inuidiose dici
udetar post ioħ̾em baptiratum est et post
hercticos non baptiratur. Sͣ potest et hoc
mindiose dici post ioħem baptitatum est
et post hereticos non baptizatur. Meluis.n¬
hoc nicium cõmemoro quod uec occultare
possunt in quibus regnat et quam niul¬
ti ubiq sunt. quis uł cecus ignorat. et cũ o
pera carnis quc qui paragunt regnũ dei

Expanded text:
um et Stephanae domum; tanto enim melius um et Stephanae domum; tanto enim melius baptizarentur, quanto erat Paulus melior, si ab ipso baptizarentur. denique cum dicit: Ego plantaui, Apollo rigauit, uidetur significare se euangelizasse, illum baptizasse. numquid melior Apollo quam Iohannes? cur ergo post istum non baptizauit, qui post Iohannem baptizauerat, nisi quia iste baptismus per quemlibet datus Christi erat, ille autem per quemlibet datus, quamuis Christo uiam praepararet. tamen Iohannis erat? Inuidiose dici uidetur: Post Iohannem baptizatum est et post haereticos non baptizatur\'; sed potest et hoc inuidiose dici: Post Iohannem baptizatum est et post ehoc vitium commemoro, quod nec occultare possunt in quibus regnat; et quam multi ubique sint, quis vel caecus ignorat? Et tamen inter opera carnis, quae qui
Abbreviated transcription (Latin):
iorem: debes et tu post rogatum. Si pꝰt mi¬
norem debuit post te rogatus cum p̃sb̾r
baptirasse. Si autem baptismus qui nũc
datur a d̾o pariter ualet in eis quib datur
quamuis sint imparis m̾̃ti per quos datur
quia xp̃i est non corum a quib datur: pu¬
cto quod iam intelligas ĩo paulum dedisse
quibdam baptismum xp̃i: quia ioħis bap
ille baptismus dictus est sicut multis locis
diuina scriptura testatur quod et ip̃e dñs
dixit. baptismus autem ioħis unde erat¬
dederunt qui tempore apłorum nõ caste.
Sed per inuidiam xpm̃ annunciabant ñ
erat eorum. sod xp̃i. et ꝙ̃ dederunt quitem¬
pore cypriani fundos insidiosis fraudib
rapiebant nsuris multiplicantib femis
eis. tamen quib dabaturequalit̾ ꝑde¬
rat. Nam sitanto meluis quisq bãptira¬
tur. quanto a meliore su̾it baptizatus. ñ
recte gr̃as agit apłs quod neminem corĩ¬
thiorum baptirau̾it. nisi trispum et gai¬

Expanded text:
iorem, debes et tu post Rogatum; si post miiorem, debes et tu post Rogatum; si post minorem, debuit post te Rogatus, cum presbyter baptizasses. si autem baptismus, qui nunc datur, ideo pariter ualet in eis, quibus datur, quamuis sint inparis meriti, per quos datur, quia Christi est, non eorum, a quibus ministratur, puto, quod iam intellegas ideo Paulum dedisse quibusdam baptismum Christi, quia Iohannis baptille baptismus dictus est, sicut multis locis diuina scriptura testatur, quod et ipse dominus dicit: Baptismus Iodederunt, qui tempore apostolorum non caste sed per inuidiam Christum adnuntiabant, non erat eorum sed Christi et, quem dederunt, qui tempore Cypriani fundos insidiosis fraudibus rapiebant, usuris multiplicantibus faenus eis, tamen, quibus dabatur, aequaliter proderat. nam si tanto melius quisque baptizatur, quanto a meliore fuerit baptizatus, non recte gratias agit apostolus, quod neminem Corinthiorum baptizauerit nisi Crispum et Gai
Abbreviated transcription (Latin):
sacramentis. In sprctu autem unitatis et iũ¬
culo pacis in ipsa deniq eatholica ecc̃a nob̾cum
non estis. hec si accipiatis: non tunc ad er̃t
Sed tunc prodetunt que habetis. Noner¬
gosicut putatis suscipimus ur̃os sed susci¬
piendo esficimus nro qui recedunt a uobis.
ut recipiantura nob̾. et ut incipiant esse
nrĩ: prius desmunt ẽẽ nr̃i. Nec uob̾ cõum¬
gi compellimus. oꝑarios quidem erroris de
cestamur. Sed ĩo nobis illos homines comũ¬
gi uolumus ne hoc sint quod detestamur.
S baptirauit in quis post iohamniẽ pau¬
lus apꝰ. Nonquid post hereticum: aut si
forte audes illum amicum sponsi heretic̃
dicere. et in unitate eccẽ non fuisse. uolo a
ħ scribas. Si autem hoc dementissimũ est
uel sentire uel dicere. iain tue prudencie
est consid̾are quare post ioh̾em paulus
apꝰ baptitar̾t. Si autem post equalem:
om̃s post nos baptizare debetis. Si pꝰt ma¬

Expanded text:
sacramentis. in spiritu autem unitatis et uinsacramentis. in spiritu autem unitatis et uinculo pacis, in ipsa denique catholica ecclesia nobiscum non estis. haec si accipiatis, non tunc aderunt, sed tunc proderunt, quae habetis. non ergo, sicut putatis, suscipimus uestros, sed suscipiendo efficimus nostros, qui recedunt a uobis, ut suscipiantur a nobis, et, ut incipiant esse nostri, prius esse desinunt uestri. nec nobis coniungi compellimus operarios erroris, quem detestamur, sed ideo nobis illos homines coniungi uolumus, ne hoc sint, quod detestamur. \'Sed baptizauit\', inquis, cpost Iohannem Paulus apostolus\'. numquid post haereticum? aut si forte audes illum amicum sponsi haereticum dicere et in unitate ecclesiae non fuisse, uolo et hoc scribas. si autem hoc dementissimum est uel sentire uel dicere, iam tuae prudentiae est considerare, quare post Iohannem Paulus apostolus baptizauerit. si enim post aequalem, omnes post uos baptizare debetis; si post ma
Abbreviated transcription (Latin):
lebamus hereticos nos ẽẽ dicimus. Sedañ¬
quam ad pacem catholicam conu̾cam̃i
anteꝙͣ errore quo irretici estis exuamim
Cum autem transitis ad nos prius utiq
relinquitis quod eratis ne ad nos hereti¬
ci transeatis baptira ergo me: inquis fa
ta xp̃ĩana faciunt te hereticum sed pra¬
ua dissentio. Non pp̃ malum quod ꝓces¬
sit ex te negandum est bonum ꝙ reman¬
sit in te: ꝙ mali tud ħes si non ubi es. Uñ
est bonum quod hes ex catholica .n. eccã
sunt omia sacram̃ta dominisa que sic ha¬
betis et datis cyadmodũ habeantur et da¬
bantur etiam prius quã inde exiretis. Nõ
tamen iõ nõ habetisꝰ quia ibi non estis .Uͫ
sunt que habetis. non in uob̾ mnutamus
in quib nob̾ cum estis in multis .n. estis
multis erant metum. Sed ea corrigimus in
quibus non estis et ea uos hic accipere uolu¬
mus. que nõ habetis illic ubi estis. Nob̾cum
autem estis in bapõ in symbolo. in ceteris dñitis

Expanded text:
lebamus; haereticos autem uos dicimus, sed antelebamus; haereticos autem uos dicimus, sed antequam ad pacem catholicam conuertamini, antequam errore, quo inretiti estis, exuamini; cum autem transitis ad nos, prius utique relinquitis, quod eratis, ne ad nos haeretici transeatis. \'baptiza ergo me/ inquis. fanta christiana faciunt te hereticum, sed prava dissensio. Non propter malum, quod processit ex te, negandum est bonum, quod remansit in te; quod malo tuo habes, si ibi non habes, unde est bonum, quod habes. Ex catholica enim ecclesia sunt omnia sacramenta dominica, quae sic habetis et datis, quomodo habebantur et dabanttamen ideo non habetis, quia ibi non estis, unde sunt, quae habetis. non in uobis mutamus. in quibus nobiscum estis; in multis enim estis uoniam in multis erant mecum; sed ea corrigimus. in quibus nobiscum non estis, et ea uos hic accipere uolumus. quae non habetis illic, ubi estis. nobiscum autem estis in baptismo, in symbolo, in ceteris dominicis
Abbreviated transcription (Latin):
contagione remonebat et erat inparte do¬
nati. posset autem dicere. per menianus
ista omĩa erm ẽẽ mentitum. S ed sicut id̾
citonius ꝯmemorat adhuc uiuebant mł¬
cti per quos ħ certissima et aꝑtissima ẽẽ mõ¬
strarentur. Sed de hiis taces. Contende
titoniũ ẽẽ metitum ad ꝙyprianum tereno¬
co curus mentionem ip̃e fecisti prorsus scd̾m
scriptura cẏpriani. si peccatis alienis ĩ enuta¬
cte quisq maculatur. Iam autem cyprianũ
periit ecc̃a. nec erat unde existeret ip̃e cypri¬
anus. Si autem hoc sentire sacrilegium ẽ.
et cͥtum est et̃cam permanere: nemo aliemꝰ
peccatis in eius imitate maculatur. frustra
filii mali iustos nos ẽẽ dicitis exitum nrm̃
nõ abliutis nõ prirgatis. Cur gͦ in quif nõ
queritis. cur sic suscipitis quos hereticos
dicitis. uide quam facile breuit̾q respon¬
Deam. Ꝙ.rimus nos: quia ꝑtitis. ut de in¬
uentis gaudeamus de quib perditis de¬

Expanded text:
contagione remouebat et erat in parte Docontagione remouebat et erat in parte Donati. posset autem dicere Parmenianus ista eum omnia esse mentitum; sed, sicut idem Tychonius commemorat, adhuc uiuebant multi, per quos haec certissima et apertissima esse ostenderentur. Sed de his taceo. contende Tychonium esse mentitum; ad Cyprianum te reuoco, cuius mentionem ipse fecisti. prorsus secundum scripta Cypriani, si peccatis alienis in unitate quisque maculatur, iam ante Cyprianum periit ecclesia nec erat unde existeret ipse Cyprianus. si autem hoc sentire sacrilegum est et certum est ecclesiam permanere, nemo alienis peccatis in eius unitate maculatur, frustra filii mali iustos uos dicitis, exitum uestrum non abluitis, non purgatis. \'Cur ergo\', inquis, \'nos quaeritis? cur sic suscipitis, quos haereticos dicitis?\' uide, quam facile breuiterque respondeam. quaerimus uos, quia peristis, ut de inuentis gaudeamus, de quibus perditis do
Abbreviated transcription (Latin):
sumptio separationis nr̃e. Nonne filii ma¬
li estis. Ipĩ uosiustos dicitis. epm̃ autẽ nrm̃
non abliutis. Iam si uelim et illa conmera¬
orare quetitonũs homo ꝯmunionis ur̃e scͥ¬
rum cõmunione se cernens. quo uno cum
ꝑuetuamis suffocat. Quid respond̾e poteni¬
tis nisi quod de uob̾ idem titonius dixit. et
et quĩq postpositis omĩb p̾t̾itis: lunatam
ee sententiam atq decretam ut craditoribꝰ
mmnensi criminis reis si baptiranti uellent
ꝓ integris ꝯmunicarentur. deut̾ium aut̾e
mac̾anẽsẽ epm̃ ꝯmunionis nre dicit tradi¬
torum plebem et congregatam ectẽ nuscu
ꝑsecutionem per macharium fc̃am traditorib
rescribendo compescit et eum deterret ne
talia scribat. non tamen refellit ea que. Sed
uno sicut supra dixi eum p̾mit quod ip̃e ta¬
lia diceret de ecc̃a toto orbe diffusa et quod
neniinem in enis unitate macularent ali¬
ena peteata ab afrorum quasi traditorum

Expanded text:
sumptio separationis uestrae? nonne filii masumptio separationis uestrae? nonne filii mali estis? ipsi uos iustos dicitis, exitum autem uestrum non abluitis. Iam si uelim et illa commemorare, quae Tychonius, homo communionis uestrae, scrrum communione secernens, quo uno eum Parmenianus suffocat, quid respondere poteritis, nisi quod de uobis idem Tychonius dixit et e dies postpositis omnibus praeteritis, limatam esse sententiam atque decretam, ut traditoribus immensi criminis reis, si baptizari nollent, pro integris communicaretur. Deuterium etiam m communionis uestrae dicit traditorum plebem congregatam ecclesiae miscuipersecutionem per Macarium factam traditoribus rescribendo compescit et eum deterret, ne talia scribat; non tamen refellit ea ipsa, quae scribit; uno, sicut supra dixi, eum premit, quod, cum talia diceret de ecclesia toto orbe diffusa et quod neminem in eius unitate macularent aliena peccata, ab Afrorum se tamen quasi traditorum
Abbreviated transcription (Latin):
pax dabatur illi qui in totiun locum penitẽ¬
prilsantib retrahebant et misericordissime pa¬
bat iuuere ut penitendo sanarentur sacri¬
ficio contriti sp̃c et tribulati cordis. oblatio
dura crudelitate contradicebant. nec tamẽ
istos misericordes et pacificos cum eis xp̃ia¬
na sacramenta conmunisantes et eos intͣ
unitatis recia tollentes donec ad littus per¬
ducti separarentur.tam inmanis eorũ er¬
ror et ipietas inquinabat aut si inquina¬
ret iam tunc eccãm: malorum ꝯmunione
deleta est et nec erat que pareret ip̃m cypͥ¬
anum. Si auteni quod certum est permã¬
sisset ecc̃a: certum est etiam pecsatis aliemꝰ
inunitate xp̃i neminem posse maculari nõ
malorũ fc̃is consentientem ne ipis pectatis.
comunicando pollueretur. Sed p̃p societatẽ
bonorum malos tanquã palleas usq ad ul¬
timam uentilationem in area dominica to¬
lerantem. E̾ cumita sint ubi est. ubi est pre¬

Expanded text:
pax dabatur, illi, qui in totum locum paenitenpax dabatur, illi, qui in totum locum paenitenpulsantibus subtrahebant et misericordissimae pauiuere, ut paenitendo sanarentur sacrificio contriti spiritus et contribulati cordis oblato, dura crudelitate contra dicebant. nec tamen istos misericordes et pacificos cum eis Christiana sacramenta communicantes et eos intra unitatis retia tolerantes, donec ad litus perducti separarentur, tam immanis eorum error et impietas inquinabat aut, si inquinabat, iam tunc ecclesia malorum communione deleta est nec erat, quae pareret ipsum Cyprianum. si autem, quod certum est, permansit ecclesia, certum est etiam peccatis alienis in unitate Christi neminem posse maculari non malorum factis consentientem, ne ipsis peccatis communicando polluatur, sed propter societatem bonorum malos tamquam paleam usque ad ultimam uentilationem in area dominica tolerantem. quae cum ita sint, ubi est prae
Abbreviated transcription (Latin):
unitatem uel duricie. uel censure sue. ob¬
stinaunt. ruperunt. Ut quia apud alios ad¬
ultis pax daretur quod non dabat de ecc̃a
separaretur manente concordie uinculo e
ꝑseu̾ante ecce catholice in diuiduo sacra¬
mento arcum suuni disponebat et dirige¬
bat uinusquisq ep̃e rationem ꝓpoiti sui
domino redditurus. Quid ad ħec dicis fr̃
uancenti. Nemͣpe intueris hunc tm̃ uir̃
pacificum epm̃ et fortissimum martirem
nicħ uehementius satagisse quã ne uita¬
tis iunculum rumperetur. Uides eum par¬
turicuem non solum ut pariuili in xp̃õ
concepi nascantur uerum etiam iã nati¬
de sinui matris extussi: moriantur. porro aũ
ipãm quam contra impios separatores cõme¬
mioramus. attende si adult̾is comunicabant
qui peutentib adult̾is pacem dabant. Non¬
quid illi qui hoc faciebant collegio maculaban.¬
tur istorum. Si autem quod ueritas ħt. et qd̾
ecda merito tenet recte penitentib ad ultens

Expanded text:
unitatem uel duritie uel censurae suae obunitatem uel duritie uel censurae suae obstinatione ruperunt, ut, quia apud alios adulteris pax daretur, qui non dabat, de ecclesia separaretur. manente concordiae uinculo et perseuerante ecclesiae catholicae indiuiduo sacramento actum suum disponit et dirigit unusquisque episcopus rationem propositi sui domino redditurus.\' quid ad haec dicis, frater Vincenti? nempe intueris hunc tantum uirum, pacificum episcopum et fortissimum martyrem nihil uehementius sategisse quam ne unitatis uinculum rumperetur. uides eum parturientem, non solum ut paruuli in Christo concepti nascantur, uerum etiam nde sinu matris excussi moriantur. Porro autem ipsam rem, quam contra impios separatores commemorauit, adtende. si adulteris communicabant, qui paenitentibus adulteris pacem dabant, numquid illi, qui hoc non faciebant, collegio maculabantur istorum? si autem, quod ueritas habet et quod ecclesia merito tenet, recte paenitentibus adulteris
Abbreviated transcription (Latin):
pacis. Scriptum est .n. Cartas cooꝑit multi¬
tudinem pcc̃orum accessit huc etiam qid̃
tanquam sacrmentum frustuo sissimum.
si quid in eo fu̾at emendatur̃ purgatumẽ
pariter falce passionis. Sacramentum aũ
ait dñs quod in me facit fructum: purgat
illud pater meus. ut marorem fructum
afferat. unde nisi quia herens in diffusio¬
ne uitis. radicem non ħt unitatis. Nam
si traderet corpus suum ut arderet caritatẽ
a non ħeret: nicħ ei ꝓdẽẽt. attende ad hus
panlulum inltteras cypriani. ut adu̾sitaᷤᷤ
quem mexcusabilem ostendunt qui se uo¬
liu̾t ab tinitate ecc̃e quam deus in omĩbus
gentib ꝓmisit et reddidit: quasi iusticie
sue cansa separare. magisq intelligas qͣm
sit uera sentencia paulo añ a me ꝯmemora¬
cta filius malus ip̃e se iustum dicit exitum
suum nõ ablint. ponit in quadam epła ꝙͣ
nr̃a dandam pacem mechis nõ puta sim
legio recesserunt. quantum catholice eccẽ¬

Expanded text:
pacis; scriptum est enim: Caritas cooperit multipacis; scriptum est enim: Caritas cooperit multitudinem peccatorum. accessit huc etiam, quod tamquam sarmentum fructuosissimum, si quid in eo fuerat emendandum, purgauit pater falce passionis: Sarmentum enim, ait dominus, quod in me dat fructum, purgat illud pater meus, ut maiorem fructum adferat. unde, nisi quia haerens in diffusione uitis radicem non deseruit unitatis? nam etsi traderet corpus suum, ut arderet, caritatem autem non haberet, nihil ei prodesset. Adtende adhuc paululum in litteras Cypriani, ut aduertas, quam inexcusabilem ostenderit, qui se uoluerit ab unitate ecclesiae, quam deus in omnibus gentibus promisit et reddidit, quasi iustitiae suae causa separare, magisque intellegas, quam sit uera sententia paulo ante a me commemorata: Filius malus ipse se iustum dicit, exitum autem suum non abluit. ponit in quadam epistulanlegio recesserunt, aut catholicae Ecc
Abbreviated transcription (Latin):
possit agnosci et quod ibi magis contra uos
cã nr̃a demonstratur inuictior: ur̃e q sepa¬
rationis p̾ͥsumptõ. Uide licet ne maculare¬
mini peccatis alienis quibus tota facilita¬
te sb̃uertitur. cum apparet in litteris. cy pͥ¬
ani ꝯmunicata ẽẽ cum peccatorib sacram̃¬
tamen eccam non perisse sed in sui generis
dignitate per totum orbem sparsa dñĩca
frumenta mansisse ac per hoe sie turba¬
ti tanquam ad aliquem portum: sic ad
auctoritatem cypriani cum fugitis. uidetis
quem illic sepulum nr̃ error offendat: Si aũ
iam nec illus confugero audetis sine ullo lu¬
ctamine naufragatis. porro autem cy prianꝰ
aut non sentit omne quod eum sensisse reci¬
Ctatis aut hos postea correxit in regula uerita¬
tis: aut hoc quasi nenũ sui candidissimi pͤ¬
toris cooꝑuit ubere caritatis dum imnitates ec¬
olesie toto orbe crescentis et copiosissime de¬
fendit: et perseuerantissime tenuit iuĩcłm

Expanded text:
possit agnosci, et quod ibi magis contra uos possit agnosci, et quod ibi magis contra uos causa nostra demonstratur inuictior uestraeque separationis praesumptio, uidelicet ne macularemini peccatis alienis, tota facilitate subuertitur, cum apparet in litteris Cypriani communicata esse cum peccatoribus sacramentamen ecclesiam non perisse, sed in sui generis dignitate per totum orbem sparsa dominica frumenta mansisse. ac per hoc si perturbati tamquam ad aliquem portum sic ad auctoritatem Cypriani confugitis, uidetis, quem illic scopulum uester error offendat; si autem iam nec illuc confugere audetis, sine ullo luctamine naufragatis. Porro autem Cyprianus aut non sensit omnino, quod eum sensisse recitatis, aut hoc postea correxit in regula ueritatis aut hunc quasi naeuum sui candidissimi pectoris cooperuit ubere caritatis, dum unitatem ecclesiae toto orbe crescentis et copiosissime defendit et perseuerantissime tenuit uinculum
Abbreviated transcription (Latin):
errore nimium delectati sunt. et tanto uelut
patrocinio carere noluerunt quãꝙ nõ de¬
sint qui hoc cỹprianum prorsus ño sensis¬
se contendant. Sed sb̾ enis nomine a p̃sump¬
torib atq mendacib fuisse confictum. ne
q sic potuit integritas atq noticia litteraꝵ
uniꝰ qualibet illustus epi custodiri. qm̃ad
mod̾ scriptura cononica tot linguaꝵ litt̾is
et ordine ac successione celebrationis ecc̃a¬
srite custoditur contra quam tñ non defu¬
crunt qui sb̾ nominib apłorum multa cõ¬
fring̾ent frustra quidem quia illa sic cõ¬
mendata sic celebrata. sic nota est. U̾m qͥd
possit adu̾sus litteras nõ catholica aucto¬
titate fundatas etiam hie demonstrauit ĩ¬
pie conatus audacie. quod et adu̾sus eas q̃
tanta notitie mole firmate sunt sese eng̾e
non p̃t̃misit. Nos tamen duas obres non
negamus illud sensisse cyprianum qui et
stilus enis ht quandam ꝓpriam faciem qua

Expanded text:
errore nimium delectati sunt et tanto uelut errore nimium delectati sunt et tanto uelut patrocinio carere noluerunt. quamquam non desint, qui hoc Cyprianum prorsus non sensisse contendant, sed sub eius nomine a praesumptoribus atque mendacibus fuisse confictum. neque enim sic potuit integritas atque notitia litterarum unius quamlibet inlustris episcopi custodiri, quem ad modum scriptura canonica tot linguarum litteris et ordine ac successione celebrationis ecclesiasticae custoditur, contra quam tamen non defuerunt qui sub nominibus apostolorum multa confingerent frustra quidem, quia illa sic commendata, sic celebrata, sic nota est; uerum quid possit aduersus litteras non canonica auctoritate fundatas, etiam hinc demonstrauit impiae conatus audaciae, quod et aduersus eas, quae tanta notitiae mole firmatae sunt, sese erigere non praetermisit. Nos tamen duas ob res non negamus illud sensisse Cyprianum, quod et stilus eius habet quandam propriam faciem, qua
Abbreviated transcription (Latin):
sicut pudatis periit eccã que fuerat i orbe
terraꝵ. Nam uos ĩo separastisiam tota pe¬
rierat cum sicut dicit cꝙyprianus in eam sũ
bapõ admittebantur. ac sic nee ip̃e cẏprianꝰ
ħebat in qua eccã nasceretur quanto mag̃
multo postior nr̃ austor. par̾ꝙ donat᷑. Sed
autem illo tempore cum m ea sine baptismo
ad nuttebantur erat tamen ecc̃a que pareret
cyprianum pateres et donatum. Manifestũ
est. non cõtaminari uistos alienis. quaudo
separationem qua ex istis ab imitate. qua extu¬
satione positis ab luere non hetis impleturq
in nob̾ sc̃e scapture illud oraculum filius ma
sacramenta nec ip̃os hereticos audet rebapti¬
zare: sicut non equatur meritis petri quiscͥs
cis continetur. Cyprianus antem sensisse a¬
lit̾ de baptismo quam forma et consuetu¬
do hat eccẽ. non in canonicis. sed insius et in
ter tamen detali uiro existimandum est: qd̃
correx̾t et fortasse supp̃ssum sit ab eis qui hoc¬

Expanded text:
sicut putatis, periit ecclesia, quae fuerat in orbe sicut putatis, periit ecclesia, quae fuerat in orbe terrarum — nam uos ideo separastis —, iam prius tota perierat, cum, sicut dicit Cyprianus, in eam sine baptismo admittebantur, ac sic nec ipse Cyprianus habebat, in qua ecclesia nasceretur, quanto magis multo posterior uester auctor paterque Donatus! si autem illo tempore, cum in eam sine baptismo admittebCyprianum, pareret et Donatum, manifestum est non contaminari justos alienis peccatiser hoc separationem qua existis ab unitate, qua excusatione possitis abluere non habetis, impleturque in vobis sanctae Scripturae illud oraculum: Filius mapter paria Sacramenta nec ipsos haereticos audet rebaptizare, sicut non aequatur meritis Petri, quisquis cis continetur: Cyprianus autem sensisse aliter de Baptismo, quam forma et consuetudo habebat Ecclesiae, non in canonicis, sed in suis et in ter tamen de tali viro existimandum est quod correxerit, et fortasse supp
Abbreviated transcription (Latin):
iustos ab ea separare uoliussent arroga¬
tissoimos et superbissimos indicauit ini¬
deus eos hoc sͥ assumere: quod nec apłis co¬
cessit dominus. ut ante tempus ⁊ idama col¬
lig̾ent aut tanqũã ip̃is paleam ferre et
aream purgare concessum sit: paleas co¬
narentur a tricico separare. Quod unum¬
quemq peccatis alienis maculari non pos¬
se monstrauit. qͣuam sibi omnes impie se¬
u̾sa sentientes nec iudicandos nec auire con¬
munionis ammonendo ẽẽ decreuit. Quod
austoritatem ad rebaptirandum sequinoᷤ
dicitis primitus recitata est cumfateatur ĩ
p̾t̾itum sic admissos ẽẽ in ecc̃a qui fuerant
alibi baptirati: ut de uno baptirarentur.
Unde illos sine baptismo fuisse arbitratur
Tantum tñ ponit itilitatis et salubritatis u̾
n̾b separari. Qua in resicut in gentum tu¬
um noui facillime perspicis totam causam
tt̃ram penitus euersam et exiũctam. Si .ii.
sacramenta cum peceatorib ꝯmunicando

Expanded text:
justos ab ea separare voluissent, arrogajustos ab ea separare voluissent, arrogantissimos et superbissimos judicavit, irridens eos hoc sibi assumere, quod nec Apostolis concessit Dominus, ut ante tempus zizania colligerent, aut tanquam ipsis paleam ferre et aream purgare concessum sit, paleas conarentur a triquemque alienis peccatis maculari non posse monstrauit, quam sibi omnes impiae seuersa sentientes nec iudicandos nec a iure communionis amouendos esse decreuit, quod auctoritatem ad rebaptizandum sequi uos dicitis, primitus recitata est, cum fateatur in praeteritum sic esse admissos in ecclesiam, qui fuerant alibi baptizati, ut denuo non baptizarentur, unde illos sine baptismo fuisse arbitratur, tantum tamen ponit utilitatis et salubritatis in neribus separari? Qua in re, sicut ingenium tuum noui, facillime perspicis totam causam uestram penitus euersam et extinctam. si enim sacramenta cum peccatoribus communicando,
Abbreviated transcription (Latin):
ft̃ contra diuina tam multa tam clara tam
indubitata testimonia: colligere uelle ca¬
lumpuias ex ep̃orum scripturis. siue nr̃orũ
sicut hylarii sitie anteꝙͣ pais donati separa¬
retur ip̃ius unitatis sicut cypriani et agup¬
pini primo quia hoc genus literaꝵ. ab au¬
storitate canonis distinguendum est. Non
enim sicut leguntur tanquam ita ex eis testi¬
moniun ꝓferatur ut contra sentire non lice¬
at. Sic ubi forte aliter sapuerunt: quam ueri¬
ctas postulat in eo quippe miniero sumus ut ñ
dedignemur etiam nobis dictum ab apło ac¬
cipere et si alit̾ quid sapitis: id quoq nobis
nr̃ĩ et benedicat nobis illuminet uultũ suũ
super nos. Ut cognoscamus interra iam tu¬
auctoritas quia quidem sicut dixi a cano¬
nis auctoritate distinguimus cur in eo te
non delectat quod mutatem orb̾ terre atq
om̃ium gentium et diligendo tenuit et dis¬
putando defendit .s. cyprianus qui se tanꝙͣ

Expanded text:
frater, contra diuina tam multa, tam clara, tam frater, contra diuina tam multa, tam clara, tam indubitata testimonia colligere uelle calumnias ex episcoporum scriptis siue nostrorum sicut Hilarii siue, antequam pars Donati separaretur, ipsius unitatis sicut Cypriani et Agpini; primo quia hoc genus litterarum ab auctoritate canonis distinguendum, est: non enim sic leguntur, tamquam ita ex eis testimonium proferatur, ut contra sentire non liceat, sicubi forte aliter sapuerunt, quam veritas postulabat: in eo quippe numero sumus, ut non dedignemur etiam nobis dictum ab apostolo accipere: 'Si quid aliter sapitis, id quoque Deus nostri, et benedicat nos; illuminet vultum suum super nos: ut cognoscamus in terra viam tuauctoritas, quam quidem sicut dixi, a canonica auctoritate distinguimus; cur in eo te non delectat, quod unitatem orbis terrae atque omnium gentium, et diligendo tenuit, et disputando defendit: quod eos qui se tanquam
Abbreviated transcription (Latin):
pp̃ hãc enim habundanciam iniquitatis
quam dñs futuram ẽẽ p̾dixit etiam illud
positum est. Cum uenerit filius hominis pu¬
tas inueniet fidem super terram. dubitatio
enim cuncta scientis. nr̃am in illo dubitatõe
p̾figurauit quando ecc̃a ex multis quando
multum separauit sepe decepta quod aliter
quã credebantur inuenti sunt: sic pertur¬
batur in suis. ut de ilło facile boni aliquid
uelit credere. Ip̃os tamen quorum inuen¬
tutꝰ est fidem in terram. per totum agrum cũ
rkaniis crescere dubitare fas non est. ip̃a est
piscib natat. a quibris semper corde et mori¬
b separatur atq discedit ut exbeatur uiro
suo głosa. uon hñs maculam neq rugrum.ł
Corporalem autem separationem mlittore
matis hoc est in fine scłi expectat corrigens qͦs
potest tosans quos corigere non potest. Non
ctñ pp̃ eorum quos non corrigit miquitatem
para bonorum desent unitatem. Noli ergo

Expanded text:
propter hanc enim abundantiam iniquitatis, propter hanc enim abundantiam iniquitatis, quam dominus futuram esse praedixit, etiam illud positum est: Cum uenerit filius hominis, putas inueniet fidem in terra? dubitatio enim cuncta scientis nostram in illo dubitationem praefigurauit, quando ecclesia ex multis, de quibus multum sperauit, saepe decepta, quod aliter, quam credebantur, inuenti sunt, sic perturbatur in suis, ut de nullo facile boni aliquid uelit credere. ipsos tamen, quorum inuenturus est fidem in terra, per totum agrum cum zizaniis crescere dubitare fas non est. Ipsa est piscibus natat, a quibus corde semper et moribus separatur atque discedit, ut exhibeatur uiro suo gloriosa non habens maculam neque rugam. corporalem autem separationem in litore maris, hoc est in fine saeculi expectat corrigens, quos potest, tolerans, quos corrigere non potest; non tamen propter eorum, quos non corrigit, iniquitatem ipsam bonorum deserit unitatem. Noli ergo,
Abbreviated transcription (Latin):
ntõrum pp̃triticum quod est per totum num¬
dum. Restigesset autem caritas multorum
pp̃ scadalorum habrindanciam quanto ma¬
gis magisq glorificato xpĩ nomine congregã¬
tur i ꝯmunionem sacramentorũ eius etiã
maligni et perserierabunt omĩo peruersi. Sed
tanquam palea de area dñica non nisi ulti¬
ma uentuatione seꝑandi: non exigͣent ista
frumenta dominica meorum quidem com¬
paratione pauca sed multa per se ip̃a. non
extinguent electos dei congregandos in fi¬
ne scłi. Sicut euuangłium loquitura qͣtũ¬
oruentis et a suminis celorum usq ad ter¬
minos eorum. ip̃orum .n. nox est. Saluum
me fac dñe quoniam defecit sp̃ quoniam
diminute sunt iu̾tates a filiis hominum
de quibus et dñs dicit int̾ habundantiam
miquitatis. Qui perseu̾au̾it usq in finẽ
hic saluus erit. Deniq non unũ hominẽ
sed plures in codem psalmo loqui conseqñ¬
cia docent. Ubi dicitur. tu dñe seruab̾ nos
et custodies nos aguãtione ac n et̾num

Expanded text:
r triticum, quod est per totum mundum. Refrigescit autem caritas multorum propter seandalorum abundantiam, quanto magis magisque glorificato Christi nomine congregantur in communionem sacramentorum eius etiam maligni et perseueranter omnino peruersi sed tamen tamquam palea de area dominica non nisi ultima uentilatione separandi. non extingunt isti frumenta dominica in eorum quidem comparatione pauca sed multa per se ipsa; non extingunt electos dei congregandos in fine saeculi, sicut euangelium loquitur, a quattuor uentis, a summis caelorum usque ad terminos eorum. ipsorum enim uox est: Saluum me fac, domine, quoniam defecit sanctus, quoniam diminutae sunt ueritates a filiis hominum, de quibus et dominus dicit: inter abundantiam iniquitatis qui perseuerauerit usque in finem, hic saluus erit. denique non unum hominem sed plures in eodem psalmo loqui consequentia docent, ubi dicitur: T u, domine, seruabis nos et custodies nos a generatione hac in aeternum.
Abbreviated transcription (Latin):
udetur sic reddita ẽẽ reccata patrum in filios d̾
in captiuitatem ducti sunt causa patrum. et fu¬
erunt ibi usq ad quartam generationem. O.d̾
si u̾m est non solum odio hñtib se reddidit pec¬
cata patrum. Sed et diligentib noni suum.i
Qui damel abductus est et tres piu̾. et baruc
et erechiel et esdra illic natus est. Liquido er¬
go apparet alud conuenire ꝓpoĩte qõni quod

Expanded text:
uidetur sic reddita esse peccata patrum in filios, dum uidetur sic reddita esse peccata patrum in filios, dum in captiuitatem ducti sunt causa patrum et fuerunt ibi usque ad quartam generationem. quod si uerum est, non solum odio habentibus se deus reddidit peccata patrum, sed et diligentibus nomen suum, quia et Danihel abductus est et tres pueri et Baruch et Ezechihel et Hesdra illic natus est. liquido ergo apparet illud conuenire propositae qu
Abbreviated transcription (Latin):
is hreñt pietatem. huic dicitur eis. Non
morietur filius ꝓ pr̃e neq pater ꝓfilio sed aĩa
que peccat ip̃a morietur ut addicẽt ño impu¬
ne sͥ futurum. Sedfic reddidi petcata pr̃m
filhs ut quia impietatem pentum secuti ma¬
laque oblut̾anda erant exemplaun̾t acͥbiͦ
tua densostendit addidit stãtim que bona
diligentes se: sequantur dicens et facieus mi¬
sericordiam ĩ milia milium. Hiis qui dilig̃t
me et custoduut p̾cepta mca ut bonumpa¬
ccris non usq ad pnepotem. Sed use ad mi¬
lia miliũ reddat᷑. ut puta. Si quis ex semine
ciam usq et quartam reddat ꝑgeniem et ñ ĩ
milia miliaũ. ut si in quint̾a pgemem tra¬
atum fuĩt malum inde int̾um cap̃hr̃e ĩcipi¬
at ut ex eo meretur usq ad cerciam et quar¬
tam ꝑganẽ sed dicit quis actori mag̾ ampliꝰ
reddendũ iustum uidetur ꝙ iitatori ĩ auc¬
ctorem congtia dant uidtam filis aũt ꝙ
pluł dicit. reddi pena est patrum qͣuib dam tũ¬

Expanded text:
is haberent pietatem. Hinc dicitur eis, Non morietur filius pro patre, neque pater pro filio; sed, anima quae peccavit, ipsa morietur . Ut addiscerent non impune sibi futurum, sed sic reddi peccata patrum filiis, ut quia impietatem parentum secuti, mala, quae oblitteranda erant, exemplaverint, acerbius atria, addidit statim quae bona diligentes se sequantur dicens: et faciens misericordiam in milia milium his, qui diligunt me et custodiunt praecepta mea, ut bonum patris non usque ad pronepotem, sed usque in milia milium reddat. ut puta, si quis ex semine e in tertiam et quartam reddat progeniem et non in milia milium, ut si in quintam progeniem tractum fuerit malum, inde iterum caput habere incipiat, ut ex eo numeretur usque ad tertiam et quartam progeniem. Sed dicet quis: \'auctori magis amplius reddendum iustum uidetur, quam imitatori.\' in auctorem congrua datur uindicta, filiis autem quod plus dicit reddi, poena est patrum. et si qu
Abbreviated transcription (Latin):
nlllo m̃o m̃daciũ tecte dicipõt bo aũ ĩ fc̃o.
ta es in u̾bo. Namcũ ei pr̃ dixisset. quis es
tutiii. ille sendit. Ego sum esan pͥmo geĩt᷑
tiuis. hoc si referatur ad duos illos geminõ:
m̃ͣdaciũ indebitut. Si aũ ad illud pp̃ qd̾ ag
inficandũ ista gestã dc̃aq conscͥpta ss. illeẽ
ħ intelligendꝰ ĩ corpore suo qd̾ ẽ eius ecc̃a:
qui de hac re loquensait. Cũ uid̾itis abra¬
ham eo ysaao. et iacob et om̃s ꝓpħas ĩ reg¬
no d̾i. uos aũ expelli foras. Et uenient ab

Expanded text:
nullo. modo mendacium recte dici potest. ut autem in facto, nullo. modo mendacium recte dici potest. ut autem in facto, ita et in uerbo. nam cum ei ptu, fili? ille respondit, Ego sum Esau primogenitus tuus . Hoc si referatur ad duos illos geminos, mendacium videbitur: si autem ad illud propter quod significandum ista gesta dictaque conscripta sunt, ille est hic intelligendus in corpore suo, quod est ejus Ecclesia, qui de hac re loquens ait, Cum videritis Abraham, et Isaac, et Jacob, et omnes Prophetas in regno Dei, vos autem expelli foras. Et veni
Abbreviated transcription (Latin):
ius q̃ aliis locis aꝑte ac mamfeste dc̃a didici¬
tur. et renouata dulcescũtur. Neo iniuden¬
tur discentib qd̾ hiis moĩs obscuraut᷑. s ꝯ¬
m̃dantur mag̾. ut quasi sb̾tracta desid̾entur
ardentius et ĩnemantur desid̾ata iocũdiꝰ. eñ
uera nõ faisa dñtur. qm̃ uera nõ falsa signi¬
ficantur seu u̾bo seu fc̃o. Q siguificantur
.n. utiq ip̃a dũtur. Putanturañ m̃dacia: qͦ¬
mã nõ ea cĩ uera significantur dc̃a ĩ telligũt.
s ea cĩ falsa sunt dc̃a ẽe creduntur. Hoc ut exẽ¬
plis fiat plamiꝰ: id ipm̃ qd̃ iacob fecit attẽde.
Hedinis certe pellib m̾bra ꝯtexit. Si cãm
fecitꝰ uo putaretur ẽẽ qui nõ etaꝵ Si aũ hoc sa¬
aum ad illud pp̃ quod significandũ re ueraẽ
can referatur. ꝑ hedinas pelles ꝓccã. ꝑ eũ uͦ
quieis se oportuit ille significatꝰ ẽ. qͥ ño sua
S aliena peca portauit. Ueraꝵ gͦ significatio.

Expanded text:
muis quae aliis locis aperte ac manifeste dicta didicimuis quae aliis locis aperte ac manifeste dicta didicitur et renouata dulcescunt. nec inuidentur discentibus, quod his modis obscurantur, sed commendantur magis, ut quasi subtracta desiderentur ardentius et inueniantur desiderata iucundius. tamen uera, non falsa dicuntur, quoniam uera, non falsa significantur seu uerbo seu facto. quae significantur enim, utique ipsa dicuntur. putantur autem mendacia, quoniam non ea quae uera significantur, dicta intelleguntur, sed ea, quae falsa sunt, dicta esse creduntur. hoc ut exemplis fiat planius, id ipsum, quod Iacob fecit, adtende. haedinis certe pellibus membra contexit. si causam fecit, ut putaretur esse qui non erat; si autem hoc factum ad illud propter quod significandum reuera factum est referatur, per haedinas pelles peccata, per eum uero, qui eis se operuit, ille significatus est, qui non sua, sed aliena peccata portauit. uerax ergo significatio