comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
alt cepit paulus quid colet
⁊ quib numinib incam
spacioso et uen̾abili loco ĩ¬
scruirer. Cui rendit dyom¬
siris. Deos quoz coluerunt
pr̃es nri quoꝵ uirtute i sol¬
lercia mr̃ t̾ra ꝯtinetur. hos
colinuis iadorannus. A ras
q̃s urides martis ⁊ herculis.
mercurii et priapi nonnẽ
⁊ honore la crate sunt. Ie m.¬
um n̾o paulus su¬
gula altaria et sim¬
ulacra falsorum deorũ p.¬
lusticiss. int̾ cetãs a ras
iepperit altare unum cui
erat titulus superscriptus.
tco ignoto. Et conu̾sus
ad eunm paulus. intr̾rga¬
uit eum dicens. Quis ẽ
ille deus mergnitus: ad
quem dyonisius. Ad huc
iquit non est ipe demons¬
tratus int̾ dõs. s est ĩcog¬
nitus nobis. et seculo uen¬
turo futius. Ipe est enĩ
ceus qui regnaturus est
incelo ⁊ nt̾ra. ⁊ regnum ip¬
suis non accipier finem.
crit. an sp̃e deorum: Rndẽs
dyonisius dixit. uerus deus
t uerus homo. ⁊ ip̃e renona¬
curus est mundum. sed
ad huc mocgnitus est hoĩ¬

Expanded text:
aliter coepit Paulus, quid coleret, aliter coepit Paulus, quid coleret, et quibus numinibus in tam spatioso et venerabili loco inserviret. Cui respondit Dionysius: Deos quos coluerunt patres nostri, quorum virtute et solertia mater terra continetur, hos colimus et adoramus: aras, quas vides, Martis et Herculis, Mercurii et Priapi nomine et honore sacratae sunt. um vero Paulus singula altaria et simulacra falsorum deorum perlustrasset, inter caeteras aras reperit altare unum, cui erat titulus superscriptus, Deo ignoto. Et conversus ad eum Paulus, interrogavit illum dicens: Quis est ille Deus incognitus? Ad quem Dionysius: adhuc, inquit, «non est ipse deus demonstratus inter deos, sed est incognitus uobis, et seculo uenturo futurus. Ipse enim est deus qui regnaturus est in celo et in terra et regnum eius non accipet finem». erit, an spiritus deorum? Respondens Dionysius, dixit: verus Deus et verus homo, et ipse renovaturus est mundum: sed adhuc incognitus est homin
Abbreviated transcription (Latin):
cum uocis nouitate
a thenieuses ꝑmoti. qua¬
dai die paulum ad ario¬
pagum duxissent. ut ibi
exanen sua doctrina acci¬
pet ad orsus est dyonisuu
qui ob plenitudinem diue
supnoꝵ numinũ sciencie
theosop hus idest domini
sapiens. et a regione urbis
qua sedulo ꝯmorabatur.
et innatus pͥncipabatur.
ariopagita genuino qua¬
si nocabulo utelrtur altis¬
simo sanguine pͥmi ⁊ m̃g¬
n dyonisii non illius se¬
mele uł deucalionis. S eiꝰ¬
D
qui uitis inuentor apuda¬
theuas in sigis ẽ babitus
lougissia et lara ꝓgrie
poigntus. Dic naniq an¬
nos cratis quinq iiugin¬
ti agens. et cunctis pene
artib copiose imbutus.
trementi studio excitus. u¬
na cum a pollo famo ⁊ pbi¬
lo sopbo suo astiolegice dit¬
cipline uoto egopti cliopo¬
lim transmigrauit. leõ ii
unc siquidem uatẽ
qui olim paganis ad¬
uentum erat qĩ uenturũ
ualuit reserars ut pote loci
pͥmatem cum ariopagum
adisset erectis ad ũbum oĩ¬
uni aurib. int̾regcire speci¬

Expanded text:
cum vocis novitate Athenienses permoti, quadam die Paulum ad Areopagum duxissent, ut ibi examen sua doctrina acciperet, adorsus est Dionysium, qui ob plenitudinem divinae supernorum numinum scientiae, Theosophus, id est Deum sapiens, et a regione urbis, qua sedulo commorabatur, et innatus principabatur, areopagita genuino quasi vocabulo utebatur, altissimo sanguine primi et magni Dionysii, non illius Semelae vel Deucalionis, sed qui vitis inventor apud Athenas insignis est habitus, longissima et clara propagine propagatus. Hic namque annos aetatis quinque et viginti agens, et cunctis pene artibus copiose imbutus, crementi studio excitus, una cum Apollophanio conphilosopho suo astrologicae disciplinae voto Aegypti Heliopolim transmigravit. Ubi siunc si quidem vatem, qui olim paganus adventum erat, quasi venturum valuit reserare, ut pote loci primatem, cum Areopagum adisset, erectis ad verbum omnium auribus, interrogare speci
Abbreviated transcription (Latin):
toto corpore fuiss
leuatus. ad lestias ferocis¬
simas in rabiem multo ie¬
iumo excitatas proiectus
subrigitur. Quas cum mi¬
petu ualidissimo conspexis¬
set accurrere. contra eas
faciens signum cuicis. et
suspiciens in celum ait.
Tu domine qui semper i¬
dem es. ad esto nunc michi
eandem potestatem exerẽ¬
do. quam in lacu seruo tui¬
o dameli miseri corditer ⁊¬
tuuisti. Puenientes autem
ad cum bestis mansuetissi¬
me procidebant ei. Preparã¬
tur quoq ingencia cdibeñ
incendia. et meci uir doni¬
Re. Bs̃ dronsius rusticus ⁊ elen¬
therius in hac ergo fidei constã¬
cia ꝑmanentes. Reddentes
lo cum gaudio intulerunt.

Expanded text:
toto corpore fuisset levatus, ad bestias ferocissimas, in rabiem multo jejunio excitatas, projectus subrigitur. Quos cum impetu validissimo conspexisset accurrere, contra eas faciens signum crucis, et suspiciens in coelum, ait: Tu, Domine, qui semper idem es, adesto nunc mihi, eamdem potentiam exerendo, quam in lacu servo tuo Danieli misericorditer cntulisti. Pervenientes autem ad eum bestiae, mansuetissime procidebant ei. Praeparantur quoque ingentia clibani incendia, et in ea vir DomiBeatus Dionysius, Rusticus et Eleutherius, in hac ergo fidei pertinacia permanentes, reddentes lo cum gaudio intulerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ne p̾cepcio bĩ dyonisiz qua¬
cumq occasione nupedi¬
retur. ꝑagere ceptum it
disposuit. ⁊ sufficienter ex¬
eniis ac honestis lincheis
principi domus in qua ia¬
tatus est eum. ut si anto¬
ninus conualesceret. exĩ¬
de illi habundantissime
ta discedẽt. honestissime
sepeliret ⁊ sic it̃ quod ceꝑ¬
tinus fines roma¬
noꝵ iam contigit. anto¬
nuus iuta decessit. Q uẽ
princeps donius retentis
erunt. catabuli si inquos
ammalia eius manebãt
ares leuauit. et infossa u¬
bi stercora et urina anuiai¬
lium defluebant piecit. et
de sup axes remuisit. E ue¬
tum antoninũ iacentem
dimiserat. flens et dolenss
puenit ⁊ principem domꝰ
interrogauit. ubiest ĩ qui

Expanded text:
 Dyonisii quacumque occasione impediretur, peragere ceptum iter disposuit. Et sufficienter exeniis et honestis linteis principi domus derelitatus est ut, si Antoninus convalesceret, exinde illi habundantissime ta decederet, honestissime sepeliret: et sic iter, quod ceptinus fines Romanorum contigit, Antoninus vita decessit. Quem princeps domus, retentis uerant, catabuli sui in quo animalia ejus jacebant axes levavit, et in fossam ubi stercora et urinae animalium defluebant eum projecit, et desuper axes remisit. Ququa Antoninum jacentem dimiserat, flens et dolens pervenit, et principem domus interrogavit: Ubi est, inqui
Abbreviated transcription (Latin):
re corpora. beatas celo ani¬
mas intulerunt. Taliq
ad dñm meruerunt ꝓ fes¬
sione mugrare. ut ampu¬
tatis capitib ad huc prita
de mentibz merat amor.
licet p̾cisis capitib quod
ore iam sumpserat ser¬
monib estuabat ardor.
uere beata niiũ ⁊ dõ nr̃o
grata societas. int̾ quo
nec primus alt̾ potuit eẽ
nec t̾cius. s trintatem ꝯ¬
ficentes trino meruerũt
decorari marcyrio. quati¬
nus fide pares. gli̾a coron
sissimis ac antea in audi¬
tis suppliciis est affecta.
ut inparisius uideretur
impletum. quod de ihe¬
nisalem ꝓphetico uaticim¬
o tuerat poratum. Posu¬
crunt mortalici setuorum
tu euis. ⁊ nõ erat qui sepeli¬

Expanded text:
rrae corpora, beatas coelo anirrae corpora, beatas coelo animas intulere. Talique ad Dominum meruere professione migrare, ut amputatis capitibus adhuc putarde mentibus inerat amor, licet praecisis capitibus, quod ore jam sumpserat, sermonibus aestuabat ardor. Vere beata nimium et Deo nostro grata societas, inter quos nec primus alter potuit esse, nec tertius: sed Trinitatem confitentes, trino meruere decorari martyrio, quatenus fide pares, gloria coronrsissimis ac antea inauditis suppliciis est affecta, ut Parisiis videretur impletum quod de Hierusalem prophetico vaticinio fuerat peroratum: posuerunt mortalia servorum tu ejus, et non erat qui sepeli
Abbreviated transcription (Latin):
duxisti me. qui et̾ria sapi¬
encia tua docuisti me et
consilia secretoꝵ tuorum
nõ abscondisti a me. sed
onĩb ad quecumq prexi.
tibi gr̃as ago ꝓ cunctis q̃¬
facsti michi. atq dignatꝰ
qi bumilitatẽ meaim iusi¬
tasti ꝑte. ⁊ uocasti senectu¬
tem meami tuo desid̾io fati¬
gatamad te. sciens qr iam
er multo tempore largus
concupii te uidere. nurie
iam domne ꝑcoronam mͣr¬
ne acquisisti. Cunctos eciã
qui te per nos in nomme
tuo pecierint ut pollicitus
es clementer exandi. quia
tuum est ⁊ regnum ⁊ potes¬
tas cum pre et scõ spũ añ
omĩa et in omnia secula se¬
culoꝵ. Cumq bs̃ rusticus
et eleutherius cunctiq fide¬
les. et multi eciam paga¬
noꝵ qui eum lamentariteᷤ
ꝓsequebantur. uendissent
amien. positis genib ⁊ ꝓtẽ¬
sis ceruicib uno eodemq
moiĩto hobetatis scd̾m pͥn¬
securib decollati sunt. at¬
q in hac fidei constancia
ꝑmanentes. reddentes t̾¬

Expanded text:
nduxisti me, qui aeterna sapinduxisti me, qui aeterna sapientia tua docuisti me, et consilia secretorum tuorum non abscondisti a me: sed omnibus, ad quaecunque perrexi; tibi gratias ago pro cunctis qsti mihi, atque dignatus nunc humilitatem meam visitasti per te, et vocasti senectutem meam, tuo desiderio fatigatam, ad te: sciens quia jam ex multo tempore largius concupivi videre te; nunc jam, Domine, per coronam marne acquisisti: cunctosque etiam, qui te, per nos in nomine tuo petierint, ut pollicitus es, clementer exaudi: quoniam tuum est regnum et potestas cum Patre et sancto Spiritu ante omnia, et in omnia saecula saeculorum. Cumque beatus Rusticus et Eleutherius, cunctique fideles, et multi etiam paganorum, qui eum lamentantes prosequebantur, respondissent, amen: positis genibus, et protensis cervicibus, uno eodemque momento, hebetatis, secundum prasecuribus decollati sunt: atque in hac fidei constantia permanentes, reddentes te
Abbreviated transcription (Latin):
oscensis. diuma iusta et
occulta laudauere iudicia.
qui sic eor iup̾senti humi¬
liare dispoint. quos inceles¬
ti regno taui glĩose exalta¬
ri ante omne tempuis decre¬
it Deinde t̾rore subiunc¬
is. ⁊ nõ antea ꝓlatis suppli¬
ciis macerati. x se famuloz
magna confessionis. uece
prominciant. lacemlntur¬
qr precipue sc̃s dei lacerdo
humana rabie. cui seri¬
uit et bestia. Qui p̾curceb¬
at ad corncuta. ne tarde
iret ad głi̾am. Pucrabae ĩ
se peuant. ut maior ec̃t
uictoria. Confligetant in¬
t̃ se illinc crrnifices. hĩe
palmata uox martyus. ã¬
biebat supplicia. ut tor̃to
cresceute cresceret ⁊ corona.
Qua ꝓpt̾ it̾um uelut abũ¬
cio iurgis in conspectu omi
scĩ mr̃es nudi celi. et suis
uestib reiduti e regione
ydoli merturii ad lecum s¬
stitutum educti. ad decolla¬
tõnem sunt genua flecte
tes donuni dyonisius ma-¬
nus expandens. et oculos ad
meus qui creasti me. egͣ¬
cia tria inuitam hane i¬

Expanded text:
ostensis, divina justa et ostensis, divina justa et occulta laudavere judicia, qui sic eos in praesenti humiliare disponit, quos in coelesti regno tam gloriose exaltari ante omne tempus decrevit. Deinde terrore subjuncis et non ante perlatis suppliciis macerati, Christi se famulos magna confessionis voce pronuntiant: lacerabaturque praecipue sanctus Dei sacerdos humana rabie, cui servivit et bestia: qui praecurrebat ad tormenta, ne tarde iret ad gloriam. Provocabat in se poenam, ut major esset victoria. Confligebant inter se, illinc carnifices, hinc palmata vox martyris. Ambiebat supplicia, ut tormento crescente, cresceret et corona. Quapropter iterum, velut ab initio, virgis in conspectu omnes sancti martyres nudi caesi, et suis vestibus reinduti, e regione idoli Mercurii, ad locum constitutum educti, ad decollationem sunt genua flectertes Domini Dionysius manus expandens, et oculos ad meus, qui creasti me, et gratia tua in vitam hanc i
Abbreviated transcription (Latin):
moria tua erit in laude.
Dileccõ enim et bnñgnitas
quam habes. semꝑ ꝑ quibꝰ¬
cumq pecieris impetrabit
huuĩ ño t̾ribilis et admrrã¬
di spectatuli mist̾io. qm̃qͣ
ad huc pagana curiosita¬
te tñ miraculorũ sollici¬
ta p̾dicca larcia int̾erat.
carnifices. qui xp̃i famu¬
los desqualore carcis edu¬
centes. p̾fecti obtutib p̃
ait. si prudenti consilio tã¬
dem ad uitaii tenditis. mi¬
molate diis et inuite. Si
uo mori eligitis. mortuoꝵ
quos seduxistis cadau̾a in¬
felicit in bumata ⁊ torm̃¬
torum ad huc signa seruã¬
cia euntes cerinte. ⁊ si non
resipueritis in felicitatem
eorum in felicitate excedi¬
te. et in felicit᷑ ut deratis o¬
bite. Ad hanc uocen xp̃i m̃r¬
tyres diomsius rustieus ⁊
eleutherius magonia pari
confessione fidei ⁊ iuituti᷑
constancia roborati. post in¬
mia torm̃ta głiosum com¬
plere martyrium eleg̾unt
Et iudicis abstracti cõspee¬
tib ac fun̾ib sibi scõrum

Expanded text:
moria tua erit in laude, moria tua erit in laude, Dilectio autem et benignitas, quam habes semper, pro quibuscunque petierit, impetrabit. Hujus vero terribilis et admirandi spectaculi mysterio, quanquam adhuc pagana curiositate, tamen miraculorum sollicita, praedicta Larcia intererat.carnifices, qui Christi famulos de squalore carceris educentes, praefecti obtutibus itait: Si prudenti consilio tandem ad vitam tenditis, immolate diis, et vivite: si vero mori eligitis, mortuorum quos seduxistis, cadavera infeliciter inhumata, et tormentorum adhuc signa servantia, euntes cernite, et si non respueritis, infelicitatem eorum infelicitate excedite, et infeliciter, ut desideratis, obite. Ad hanc vocem Christi martyres, Dionysius, Rusticus et Eleutherius, in agonia pari confessione fidei et virtutis constantia roborati, post nimia tormenta gloriosum complere martyrium elegerunt. Et judicis abstracti conspectibus, ac funeribus sibi sanctorum
Abbreviated transcription (Latin):
ucebantur sane a de¬
licto obligatis iusti
in iunculis condempnari¬
di adampratis. i inccen¬
tes a nocentib exponuntur.
ubi cum ꝑ multas et ꝑ ne¬
cessarias populi qui cum
sequendo carcerem irruꝑãt
ghortatõnes. et ab ad absẽ¬
tes ꝑdirecta institritõnum
p̾cepta dominica missaꝵs
sollempnia. ut confrema¬
rentur ꝑticipatõne corporiꝰ
et sangunus donum nri¬
ih̾uxͥ fideles uelut iam in
celis poĩtus celebraret. Ho¬
ra qua frangebat᷑ pamis sõs
quo ipe ⁊ ppłs ꝯmunitare
de lebant. resplenduit hni
modi lux de celo supeumt.
et ommes qui ibi aderant.
qualem neno eorum ante¬
a uiderat. In qua ueniens
apparuit ei dominus ibẽ xp̃e¬
eciam cunctis uidentib qͥ¬
b est datum uidere. cũ ml¬
titudine angelorũ. Et ac¬
cipiens panem sanctum de¬
dit illi dicens. Accipe hec ca¬
re meus quod mox comple¬
bo tibi una cum pr̃e meo.
Qm̃ mecum est maxima
m̃ces tria. ⁊ hiis qui audie¬
unt te salus in regno meo.
Nunc facies fortiter. et me¬

Expanded text:
ucebantur sane a delicto obligatis, justi in vinculis, condemnandi a damnatis, et innocentes a nocentibus exponuntur. Ubi cum post multas et pernecessarias populi, qui eum sequendo, carcerem irruperant, exhortationes, et ad absentes directa institutionum praecepta, Dominica missarum solemnia, ut confirmarentur participatione corporis et sanguinis Domini fideles, velut jam in coelis positus celebraret: hora, qua frangebatur panis sanctus, quo ipse et populus communicare debebant, resplenduit hujus modi lux de coelo super eum et omnes qui ibi aderant, qualem nemo eorum antea viderat: in qua veniens apparuit ei Dominus Jeetiam cunctis videntibus, quibus est datum videre, cum multitudine angelorum: et accipiens panem sanctum, dedit illi, dicens: Accipe hoc, chare meus, quod mox complebo tibi una cum Patre meo: quoniam mecum est maxima merces tua, et his qui audierint te, salus in regno meo. Nunc facies fortiter, et me
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃m ⁊ u̾ba iitalia ĩ pauli
dectrina euidentissime sẽ¬
cicus. diuino lunme cor¬
de tactus eidem paulo ces
tur ut illuris cultor ueru:
et suus icreretur eẽ dis¬

Expanded text:
 verba vitalia in Pauli doctrina evidentissime sentiens, divino lumine corde tactus, eidem Paulo cesstur, ut illius cultor verus et suus mereretur esse dis
Abbreviated transcription (Latin):
ã u̾o domini tortori¬
ducti sunt. et in conspectu
scorum rustici et eleuthe¬
rii ut tormentorum ipiꝰ
trore ab intentõne sua re¬
sipiscerent. p̃cõsus campi¬
doctor eorum ⁊ fortissimus
athleta domini dromsus
expoliatus ⁊ toto corpore nu¬
dus. aterius militum ter¬
monib uicissim flagel¬
latur nec iuncitur. Quĩ
collaudare. et ꝯmilitones
suos ut ad hec se muctos
pparent emonere omnes¬
q fideles ut hinc ĩ domini¬
ca fide corrolorentur. nõ de¬
suint p̾dicare dicens. Lau¬
dem domini loquetur oz

Expanded text:
o Domini, tortoriducti sunt, et in conspectu sanctorum Rustici et Eleutherii, ut tormentorum ipsius terrore ab intentione sua resipiscerent, pretiosus campiductor eorum, et fortissimus athleta Domini Dionysius exspoliatur, et toto corpore nudus, a ternis militum ternionibus vicissim flagellatur, nec vincitur. Qui collaudare, et commilitones suos, ut ad haec se invictos praepararent, commonere: omnesque fideles, ut hinc in Dominica fide corroborarentur, non desinit praedicare, dicens: Laudem Domini loquetur os
Abbreviated transcription (Latin):
alia plurima paulo p̃di¬
cante et templa singula
ositate achenicuses ꝓpter
ip̃um nouitatem officiosis¬
sime acceptabant. dyomsi
uetam doctrinã et degnia sa¬
lutis audiens. et nichil eẽ
y̾dola quib seriuebat qͥn
magis demoine quam de

Expanded text:
alia plura Paulo praedicante et templa singula ositate Athenienses, propter ipsam novitatem officiosissime acceptabant, Dionysius veram doctrinam et dogma salutis audiens, et nihil esse idola, quibus serviebat, quin magis d
Abbreviated transcription (Latin):
cia ꝑmauentes reddentes ter¬
re corpora leatas celo anmiã
ad dominũ incrũunt ꝑ fes¬
sione migrare ut amputa¬
tis capitib ad huc pucaretur
lingua palpitans dñm con¬
ta societas int̾ quos nec pri¬
mus alt̾ potuit eẽ nec t̾cius
s trinitatem confitentes tͥ¬

Expanded text:
eddentes terrae corpora, beatas coelo animas ad Dominum meruerunt professione migrare, ut, amputatis capitibus, adhuc putaretur lingua palpitans Dominum conta societas, inter quos nec primus alter potuit esse nec tertius, sed Trinitatem confitentes
Abbreviated transcription (Latin):
quenidam lisbium uirũ
honoratissimũ ciutatis
lat. allocutus est dicens.
uir illustrissime qr iamo
nostri plurima populi mł¬
titudo incredulitate et con¬
fessione sui sc̃i nominis
bñdiccõne baptisinatis cõ¬
secratur. et cocidie fideliũ
mirĩus augnentatur. ni¬
sum est michi agrum se¬
tismatis ibi construere ac
diumnas sacram̃torum
minstris celebrantib ppł
deo dignus possit conflue¬
re. ⁊ carismata diuina ꝑ¬

Expanded text:
quemdam Lisbium, virum honoratissimum civitatis bat, allocutus est, dicens: Vir illustrissime, quia janostri plurima populi multitudo in credulitate et confessione sui sancti nominis, benedictione baptismatis consecratur, et quotidie fidelium numerus augmentatur, visum est mihi sedomum baptismatis ibi construere, divinas sacramentorum ministris celebrantibus, populus Deo dignus posset confluere, et charismata divina p
Abbreviated transcription (Latin):
et acceptabilis xp̃o h
bostia dyonisiris in oculis
suorum suꝑ lectum ferre¬
um suppositis flanimus
nudus extensus est. et caui
lud. Propt̾ea domine ihu
ipe ommnpotentis dei prĩs
sapia. qui dixisti. cum tn¬
sieris ꝑignem flamina ñ
nocebit te. et dedisti michi
ꝑiculosiorem ignem in
cupiditatib iuncere. fac
et ad nominis tui głiam
hanc adustionem suꝑare.¬

Expanded text:
et acceptabilis Domino hostia Dionysius, in oculis suorum super lectum ferreum, suppositis flammis, nudus extensus est et cantablud. Propterea, Domine Jesu Christe, omnipotentis Dei Patrisia, qui dixit: Cum transieris per ignem, flammae non nocebunt te: et dedisti mihi periculosiorem ignem in cupiditatibus vincere, fac et ad nominis tui gloriam hanc adustionem me
Abbreviated transcription (Latin):
auxilio iuxta facultatem
nus aduena potãt in hono¬
tem domini nostri ibu xͥ.¬
ecc̃am q̃ nec dum locis illis
et pplĩs nota erat construr¬
it. ac officia deuote domi¬
no seruiencium lĩcorum
ex more constituit. ꝓbatas¬
q ꝑsonas honore secundi
ordinis amplicunt. in ces¬
santer restituens ppłos c¬
creatori. quos adero cultu
tenocau̾at creaturs Cmc¬
tus ergo fide et deuotõne po¬
puli quam in construccõ¬
ne et reuerenti basilice fre¬
quentatõne cernebat ad
modum roboratus. dñi et
et corde ardentissimo dili¬
gebat. in sinuare gentib
non cessabat euuctisq mi¬
sericordiam eius in hec tem¬
pore ⁊ iudicium futurum
ꝓponens paulatim sociabat
dõ quo dỹabolo subtrahe¬

Expanded text:
xta facultatem adhuc advena poterat, in honorem Domini nostri Jesu Christi, quae necdum locis illis et populis nota erat, construxit, ac officia devote Domino servientium clericorum ex more constituit, probatasque personas honore secundi ordinis ampliavit, incessanter restituens populos creatori, quos a devio cultu revocaverat creaturae. Cinctus ergo fide et devotione populi, quam in constructione et reverenti basilicae frequentatione cernebat, admodum roboratus, Deum et et corde ardentissimo diligebat, insinuare gentibus non cessabat; cunctisque misericordiam ejus in hoc tempore, et judicium futurum proponens, paulatim sociabat Deo, quos diabolo subtrahe
Abbreviated transcription (Latin):
Deoq uidete ne deficiatis
in tribulatõnib meis. sed
magis armentur corda
ua. et ad similia ꝓpt̾ amorẽ
comin nostri ih̾u xp̃i offer¬
te pomptissime corpora ues
ticus et elentherius latis ac̃¬
uue. et immenso cathena¬
rum poridere simul sc̃ dĩ
onerantur. et mergastulũ
tenebrosissimi carcis retru¬
duritur. Indeq ad p̾fecti au¬
ditonem reducti. in cathaste
ectensi et flagellati doni¬
no grãs referebant. R. Per

Expanded text:
deoque videte, ne deficiatis in tribulationibus meis, sed magis armentur corda vestra, et ad similia propter amorem Domini nostri Jesu Christi offerre promptissime corpora vestticus et Eleutherius satis acerrime, et immenso catenarum pondere simul sancti Domini onerantur, et in ergastulum tenebrosissimi carceris retruduntur. Indeque ad praefecti auditionem reducti, in catastis extensi et flagellati, Domino gratias referebant. Tunc
Abbreviated transcription (Latin):
mr̃ tundente beato demente
eroganda gentib semma di¬
uina suscepit Et quo ampliꝰ
gentilitatis errorem feruere
oegnouit illue increpidus ⁊
uirtute fidei armatus acces¬
sit u̾. Et parisius domno
ducente ꝑuenit non ueritus
incredule gentis ex petere fe¬
ritatem. Et quo amplius

Expanded text:
r tradente beato Clemente parturienda gentibus semina divina suscepit. Et quo amplius gentilitatis errorem fervere cognovit, illuc intrepidus et virtute fidei armatus advenit. Vers. Et Parisios Domino ducente pervenit, non veritus incredulae gentis expetere ferita
Abbreviated transcription (Latin):
unc ergo locum se¬
dĩ famulus ele. iii¬
gĩt cxpetendum. Ad quẽ
cum primo fide armatus
et confessioiis constanci¬
a roboratus accessiss mar¬

Expanded text:
unc ergo locum Dei famulus elegit expetendum. Ad quem cum primo fide armatus et confessionis constantia roboratus accessisset intr
Abbreviated transcription (Latin):
mi intentõne desidans.
ut qui iam erat xp̃i nomĩs
int̾ multa tormentorũ
flagella ꝑfectus confessor.
fieri mortis multatione m̾¬
eretur ⁊ mr̃ Tune memo¬
rata parisiorum ciuitas ut
sedes regia ⁊ conuentu gal¬
lorum ac germanorum
⁊ nobilitate pollebat. quia
erat salubris aere iccunda
flime. fecunda terris. ar¬
borib nemorosa. et uincis
uberrima. conscipata pplis.
referta ꝯũciis. ac uaruis
ꝯmeatib. urida flumiis
circum fluente. Q ue siqui¬
dem int̾ multa ꝯ modita¬
tum genera. eciam aluco
suo magnam piscim co¬
picam cuub inmistra bat

Expanded text:
 intentione desiderans, ut qui jam erat Christi nominis inter multa tormentorum flagella perfectus confessor, fieri mortis mulctatione mereretur et martyr. Tunc memorata Parisiorum civitas, ut sedes regia, et conventu Gallorum ac Germanorum, et nobilitate pollebat: quia erat salubris aere, jucunda flumine, fecunda terris, arboribus nemorosa, et vineis uberrima, constipata populis, referta commerciis ac variis commeatibus, unda fluminis circumfluente. Quae siquidem inter multimoda commoditatum genera, etiam alveo suo magnam piscium copiam civibus ministrabat
Abbreviated transcription (Latin):
successore u̾bidium semi¬
da susceꝑat. bĩslimi princi¬
pis aplorum ⁊ magistri
sui in formatus exemplo
gallias gentilitatis ferue¬
re cegnouit erroren. illucĩ¬
crepidus et calore fider ar¬
matus accessit. ac luteciã
parisiorum domino ducẽ¬
te puenit. Doctrinaq pre¬
darus. miraculis chorus¬
caus iuirtutum signiis. q̃
athemensium magister
paulo docente didicerat gal¬
lis munstrauit. non ueri¬
tus incredule gentis expe¬
tere feritatem. qr uirtute
suam p̾citarum penaꝵ re
tibi domie qui in festantis
inimuci iacula ꝓbatõnem fi¬
delium tuorum prestitistr eẽ
et non uulnera sed talem tu¬
is mr̃ib tribius ꝓlabore mer¬
cedem ut nullum tuorum
fuisse gaudeat hostis imbel
lem .u̾. Quinĩmo ꝑpecuum
eis largiris triumphum ut
ecc̃e tue semꝑ fuit sint in

Expanded text:
successore, verbi divini semida susceperat, beatissimi principis apostolorum et Magistri sui informatus exemplo,Gallias gentilitatis fervere cognovit errorem, illuc intrepidus et calore fidei armatus accessit, ac Lutetiam Parisiorum, Domino ducente, pervenit, doctrinaque praeclarus, miraculis coruscans, et virtutum signis, quae Atheniensium magister Paulo docente didicerat, Galliis ministravit: non veritus incredulae gentis expetere feritatem, quia virtutem sutibi, Domine, qui infestantis inimici jacula probationem fidelium tuorum praestitisti esse, et non vulnera, et talem tuis martyribus tribuis pro labore mercedem, ut nullum tuorum fuisse gaudelem: quinimo perpetuum illis es largitus triumphum, ut Ecclesiae tuae semper sint in
Abbreviated transcription (Latin):
audierat ingallias misit.¬
prehensum aut ydous
sacrificare cegerent. aut
diu̾sis suppliciis affecca¬
tum occiderent. icõ .iiiͣ.
suis fines parisioꝵ
appropinquare comꝑit.
scĩnum ec anconinur

Expanded text:
es in Gallias misit,prehensum aut idolis sacrificare cogerent, aut diversis suppliciis affectum occiderent. Quos ubi sius fines Parisiorum appropinquare comperit, Sanctinum et Antoninum
Abbreviated transcription (Latin):
ost passionem diũ in
Lunũsis gentib p̃dica¬
tõ ꝓ fuura successit Itaut
fide crescente multi iereren¬
tur fieri confessores quos cach¬
olica post modum gaudet ec¬
desia ꝓm̾̃uisse mrͣtyres. u̾. Qͥ
cum ĩincre suas cernerent
iassiones que dommo ihux ͦ¬

Expanded text:
st passionem Domini in universis gentibus praedicatio profutura successit; ita ut fide crescente multi mererentur fieri confessores, quos catholica postmodum gaudet Ecclesia meruisse martyres. Vers. Qui cum imminere suas cernerent passiones, quae Domino
Abbreviated transcription (Latin):
ost beatain ac salu¬
tiferam domin mĩ
¶u xp̃i passionem et adorã¬
dam eius ab inferis resuiree¬
tõnem. seu incelos głiosã
ascensionem. qua le maĩ¬
fesdauit diuinitate numq̃
defuisse quo redut inum¬
u̾sis gentib a płorum pr¬
dicatõ ꝓ futura successis
ita ut fide crescente mura
mererentur fieri nomimᷤ
xp̃i confessores. quos catho¬
lica postinodum gandet
ecclesia mat̾ ꝓmeruissei
martyres. et fidĩ bellacor.
que letabatur in aplis tã¬
tos le habere duces atq rec¬
tores. Eui siquidem cum im¬
minere suas cernerent passi¬
docente didicerant. repleci

Expanded text:
ost beatam ac salutiferam Domini Christi passionem, et adorandam ejus ab inferis resurrectionem, seu in coelos gloriosam ascensionem qua se manifestavit divinitate nunquam defuisse, quo rediit, in universis gentibus apostolorum praedicatio profutura successit, ita ut fide crescente, multi mererentur fieri Christi nominis confessores, quos catholica postmodum mater Ecclesia, promeruisse martyres et fidei bellatores, quae laetabatur in apostolis tatos se habere duces et rectores. Qui si quidem cum imminere suas cernerent passidocente, didicerant, repleti
Abbreviated transcription (Latin):
tanum . a. In signes p̃coniis
alie tric nobilitati conso¬
uant uoces collaudantes ñ¬
bo supplici ꝓsequamur. aue
inclite mr̃ angelorum con¬
sors. aplorum socus ꝓphere
concuns ⁊ martyrum coheres¬
t̾rede ꝓ nrã omniũq salute.

Expanded text:
tibus: « Insignes praeconiis, alme, tuae nobilitati consonant voces collaudantes, verbo supplici prosequamur. Ave, inclyte martyr, angelorum consors, apostolorum socius, prophetarum concivis et martyrum cohaeretercede pro nostra omni
Abbreviated transcription (Latin):
ubi diium semina gntib
Quo amplius gentilitatis
feruere cognouit enoiem illuc
in trepidus et caloie fider ar¬
matus eiccessit. ⁊ parisius do¬
fre .a. Non ueritus in credule
gentis expete̾ feritatem qi nii¬

Expanded text:
bi divini semina gentibus quo amplius gentilitatis fervere cognovit errorem, illuc intrepidus et calore fidei inflammatus accessit, Parisios, Dorvenit non veritus incredulae gentis expetere feritatem,
Abbreviated transcription (Latin):
Lauda ergo post piculum.
p̃dica securum. Landa nõ
nauigantis felicitatem.
sed cum ꝑuen̾it ad portũ.
Lauda ducis uirtutem. s
cum ꝑductus est ad triũ¬

Expanded text:
Lauda ergo post periculum; praedica securum; lauda non navigantis felicitatem, sed cum pervenit ad portum; lauda ducis virtutem, sed cum perductus est ad trium
Abbreviated transcription (Latin):
tus qui portauit me: nec
abstulit mala aboculis
meis Quare nõ ĩ nulua
mortuus sui. egressus
ex uto ñ statim perii: Qua¬
re exceptus genibz: Cur la¬
ctatus ub̃ib: Nunc enĩ
dormiens silerem et sõpno
meo requiescerem. cũ regi¬
b et ꝯsulib t̾ce qui edifi¬
cant sibi solitudĩes aut c̃
principib qui possidẽt au¬
i̾ et replent domos suas
argento: aut sic̃ aborti¬
num absconditũ nõ sb̾¬
sisterem. uel qui ꝯceptĩ nõ
uiderunt lucem. impii ibi
cessau̾nt a tumultu et ibi
requieuert̃ fessi robore. Et
quondam iuncti pariter
sine molestia non audie¬
runt uccẽ exactoris. Paniꝰ
et magnus ibi sunt: et s¬
uus liber a dño suo. Q re
data est misero lux. et ui
ta his qui ĩ amaritudĩe
aĩe sunc. Qui expestant
mortem et nõn uenit qiͣ
effodientes thesaurx gau¬
centq uelement̾ cũ inue¬
nerint sepulchꝵ. uiro cu

Expanded text:
i portavit me, nec abstulit mala ab oculis meis. Quare non in vulva mortuus sum, egressus ex utero non statim perii? Quare exceptus genibus?  cur lactatus uberibus? Nunc enim dormiens silerem,  et somno meo requiescerem: Cum regibus et consulibus terrae, qui aedificant sibi solitudines, aut cum principibus, qui possident aurum, et replent domos suas argento: aut sicut abortivum absconditum non subsisterem, vel qui concepti non viderunt lucem. Ibi impii cessaverunt a tumultu, et ibi requieverunt fessi robore. Et quondam vincti pariter sine molestia. Non audierunt vocem exactoris. Parvus et magnus ibi sunt, et servus liber a domino suo. Quare data misero ta his qui in amaritudine animae sunt, qui expectant mortem et non uenit, quasi effodientes thesaurum gaudentque uehementer cum inuenerint sepulchru
Abbreviated transcription (Latin):
Atelligere uos credo fr̃es
kmͣi hec nostra ieuinia
illis mansionib cõꝑar.
in protinctu quedam po¬
situs pharaonem regem
cotidia no labore supera¬
uit et ab ũmicis suis qiͣ
quibz dam castris se mã¬
sionum stacione defend̾ec
ita ꝙ quicũq ex illo co¬
mitatus numero diur¬
na stacione spacia non ꝯ¬
fecit aut pharao illũ or

Expanded text:
tellexisse vos credo, fratres, cur haec nostra jejunia illis mansionibus comparaverim, in procinctu quodam positus, Pharaonem regem quotidiano labore superavit, et ab inimicis suis quasi quibusdam castris mansionum sese statione defenderit; ita ut quicunque ex illo comitantium numero diurnae stationis spatia non confecit, aut Pharao illum o
Abbreviated transcription (Latin):
rugierunt leones. et dede¬
runt uccẽ suam. P osuert
terrã eius in solitudĩem
cuutates eius exuste sũt:
et non est qui hĩtet ĩ eis.¬

Expanded text:
rugierunt leones, et dederunt vocem suam, posuerunt terram ejus in solitudinem, et civitates ejus exustae sunt, et non est qui habitet in eis
Abbreviated transcription (Latin):
pecoꝵ tuoium ⁊ uitam
ct̾nam. subrisit. lcõ .uiiiͦ.
crã retraxit. et separatim sr̃
altare reposuit eanqz dia¬
cono seruandam usq dũ
ciuicti ꝯmunitarent fideles.
tradidit. Post ex pleta uero
sacra nuistĩa. interregauit
sam beatus gregorius dices.
Dic rego quid corde tuo mi¬
m̾serit. cum ꝯmunicatura
cognoui inquit portiuncu¬
lam illam ex cadem obla¬
tõne fuisse. qmͣ ego manib
meis feci. et tibi obtuli. et
cum eam te intellexim coiꝰ
dĩ appellasse subrisi. lcõ

Expanded text:
peccatorum, et vitam peccatorum, et vitam aeternam, subrisit. Quod vir onem retraxit, et separatim super altare posuit, eamque diacono servandam usque dum cuncti communicarent fideles tradidit. Expleta vero sacro mysterio, interrogavit eam beatus Gregorius, dicens: Dic, rogo, quid cordi tuo emerserit, cum communicatura cognovi, inquit, portiunculam illam ex eadem oblatione fuisse quam ego manibus meis feci, et tibi obtuli; et cum eam te intellexerim corpus Domini appellasse, subrisi. Tunc
Abbreviated transcription (Latin):
huius mundi naufragi¬
o nudus euasit. lcõ . uĩ.
feccõnis gr̃a cepit conu̾sa¬
ri. ut iam tunc in ip̃is mi¬
set deputari. In erat nam¬
q ei tanta abstinencia ĩ
cibis. uigilancia in or̃oi¬
b. stremutas in ieuiis
ut infirmato stomacho
uir consistere poss. Sustĩe¬
lat preterea assiduas corꝑ¬
is infirmitates. maxime¬
q ea pulsabatur molestia.
sincopin uocant. C uius ĩ¬
commodis ita uitalium
buis interceptus angustiis.
psingula pene horarum
momenta ad exitum ꝓpin¬
M
nobilis erat inciui
Itate hac romana. que reli¬
gionis et deuotõnis studio
oblatõnes facere⁊ clie do¬
minica ad ecc̃am de ferre. sũ¬
moq pontifici ecclesiastice
consuetudinis. et familia¬
ntatis eiusdem gr̃a. offerre
solebat que cum quadani
die ex more ad ꝯmunican¬
dum de manu apłici uiri
oidine suo accederet illiq
pontifex offã dñici corpo¬
ris porrexiss dicens. corpꝰ
domini nostri ih̃u xp̃i ꝓsit
tibi in remissionem om̃i

Expanded text:
hujus mundi naufragihujus mundi naufragio nudus evasit. In fectionis gratia coepit conversari, ut jam tunc in ipsis inimero deputari. Inerat denique ei tanta abstinentia in cibis, vigilantia in orationibus, strenuitas 3 in jejuniis, ut infirmato stomacho vix consistere posset. Sustinebat praeterea assiduas corporis infirmitates: et maxime ea pulsabatur molestia, syncopin vocant; cujus incommodis ita dolore vitalium bris interceptus angustiis, per singula pene horarum momenta ad exitum propinm nobilis erat in hac civitate Romana, quae religionis et devotionis studio oblationes facere, et die Dominica ad ecclesiam deferre, summoque pontifici ecclesiasticae consuetudinis et familiaritatis ejusdem gratia offerre solebat. Quae cum quadam die ex more ad communicandum de manu apostolici ordine suo accederet, illique pontifex offam Dominici corporis porrexisset, dicens: Corpus Domini nostri Jesu Christi prosit tibi in remissionem omnium
Abbreviated transcription (Latin):
Ic iannis adolescẽ
cie quib solet ca e¬
tas. seculi uias ingredi. deo
cepit deuotus existere. et ad
suꝑne uite prĩam totis de¬
si deriis anhelare. Mox cũ
bitu liberam disponendaꝵ
rerum suarum haberet fa¬
bere potuit ad pieratis opꝰ
distribuit ut xp̃m ꝓ nobis
fc̃m egenum egens ip̃e se¬
ĩ sicilia monast̾ia constrũ¬
ens. fr̃ẽs illic xp̃õ seruituroᷤᷤ
aggregauit. Septimum
uero intra urbis muros ⁊¬
stituit. in quo ⁊ ip̃e postmod̾
regulari tramite multis
sibi sociatis fr̃ib sub abb̃is
imꝑio militauit.
uib monast̾iis tm̃
de redditib predioꝵ¬
delegauit. quantum pos¬
set illic commorantib ad
uictum cotidianim suffi¬
cere. Reliqua uero cumo
omnis domus presidio uẽ¬
didit. ac paupib eregauit
nobilitatemq illam qnͣ
ad seculum uidebatur ha¬
bere totam ad nanciscen¬
dani suꝑne gliam cligni¬
tatis cliuina largiente gͣ¬
cia conu̾tit. Et enim mu
tato repente seculari habi¬
tu monast̾ium peciit. ⁊ex

Expanded text:
in annis adolescentiae in quibus solet ea aetas vias saeculi ingredi Deo coepit devotus existere, et ad supernae vitae patriam totis desideriis anhelare. 3. Sed bitu liberam disponendarum rerum suarum haberet fabere potuit, ad pietatis opus distribuit, ut Christum pro nobis factum egenum egens ipse sein Sicilia monasteria construens, fratres illic Christo servituros aggregavit: septimum ero intra urbis hujus muros instituit, in quo et ipse postmodum regulari tramite, multis sibi sociatis fratribus, sub abbatis imperio militavit. Quibus monasteriis tantum de redditibus praediodelegavit, quantum posset illic commorantibus ad quotidianum victum sufficere; reliqua vero cum omni domus praesidio vendidit, ac pauperibus erogavit; nobilitatemque illam, quam ad saeculum videbatur habere, totam ad nanciscendam supernae gloriam dignitatis, divina gratia largiente, convertit. tate repente saeculi habitu, monasterium petiit, et ex
Abbreviated transcription (Latin):
obiuam illi et ꝑcussit
et occidit illum. Et cecide¬
runt uulnerati multi
et reliqui fugerunt et
accepit spolia coꝵ. Et gla¬
dium apollonii abstulit
iuidas. et erat pugnans
in eo omĩb dieb. Et au¬
duut seron princeps exͣ¬
citus syrie quod ⁊grega¬
uit uidas congregãcom
et ecc̃am fideliũ sẽcum ⁊
ait. Faciam michi nom̃
et glorificabor in regno.
et debellabo indam et ess
qui cũ ip̃o sunt qui sꝑ¬
na bant uerbum regis.
Et preꝑauert se et ascen¬
derunt cum eo castra ĩ¬
pioꝵ fortes anxiliarii.
ut facerent uindictam
in filios isrł. Et appropĩ¬
quauert usq ad bethorõ.
Et exuut inidas obiuã
illi cum paucis. U ⁊ ui¬
derũt autem exercitum
uenientẽ sibi obiniam
dixerunt uide. Quom
poterimus pauci pug¬
nare ad multitu dĩem
tantam tam fortem
Et nos fatigati sumus
ieminio hodie. Et ait ui
t dixit uir proximo
suo. Si om̃s feceri¬
mus sicut fr̃es nostri fe¬
cerunt et non pugnaue¬
rimus adu̾sus gentes

Expanded text:
obviam illi et percussit obviam illi et percussit et occidit illum et ceciderunt vulnerati multi et reliqui fugerunt et accepit spolia eorum et gladium Apollonii abstulit Iudas et erat pugnans in eo omnibus diebus et audivit Seron princeps exercitus Syriae quod congregavit Iudas congregationem et ecclesiam fidelium secum et ait faciam mihi nomen et glorificabor in regno et debellabo Iudam et eos qui cum ipso sunt qui spernebant verbum regis et praeparavit se et ascenderunt cum eo castra impiorum fortes auxiliarii ut facerent vindictam in filios Israhel et adpropinquaverunt usque Bethoron et exivit Iudas obviam illi cum paucis ut viderunt autem exercitum venientem sibi obviam dixerunt Iudae quomodo poterimus pauci pugnare ad multitudinem tantam tam fortem et nos fatigati sumus ieiunio hodie et ait It dixit uir proximo suo: si omms fecerimus sicuti et fratres nostra fecerunt et non pugnauerimus antichristus gentes
Abbreviated transcription (Latin):
et aduiuauant eum oñs
fr̃es eius et uni̾isi qui se
conuinxerant pr̃i eis: et
preliabantur preliũ isił
cum leticia. Et dilacaũ
gloriam ppło suo. et in¬
duit se loricam si cut gi¬
gas. et suceinxit se arma
rellica sua in prelus. ei
protegelat castra gladi¬
osuo. Sinilis fc̃s est leo¬
ni in oꝑibz sius. et si cut
catulus leonis rugienᷤ
in uenatõne. Et ꝑsecutre
est mim cos ꝑscrutans e¬
.ss. et qui conturbabant
si sunt inimici pre timo¬
re eius. Et om̃s oꝑarii ũ¬
quitatis ꝯturbati sunt:
et directa est salus in ma¬
nu eius. Et exacerbabat
reges multos. et leti fi ca¬
bãt ia cob in oꝑibz suis. ⁊
in seculũ memoria ens
in uñdictõne. Et ꝑambu¬
lauit ciitates uda. et
ꝑdidit impios ex eis et a¬
uertit iram ab isrł. Et no¬
minatus est usq ad no¬
iussumum t̾re. et congre¬
gauit pereuntes. Et ꝯgre¬
gauit apollonius gen¬
tes et a samaria uirtutẽ
multam et magnam ad
lellandũ ꝯtra isrł Et
cognouit uidas et exit

Expanded text:
et adiuvabant eum omnes fratres eius et universi qui se coniunxerant patri eius et proeliabantur proelium Israhel cum laetitia et dilatavit gloriam populo suo et induit se loricam sicut gigans et succinxit se arma bellica sua in proeliis et protegebat castra gladio suo similis factus est leoni in operibus suis et sicut catulus leonis rugiens in venatione et persecutus est iniquos perscrutans eos et qui conturbabant lsi sunt inimici prae timore eius et omnes operarii iniquitatis conturbati sunt et directa est salus in manu eius et exacerbabat reges multos et laetificabat Iacob in operibus suis et in saeculum memoria eius in benedictione et perambulavit civitates Iuda et perdidit impios ex eis et avertit iram ab Israhel et nominatus est usque ad novissimum terrae et congregavit pereuntes et congregavit Apollonius gentes et a Samaria virtutem multam et magnam ad bellandum contra Israhel et cognovit Iudas et exiit
Abbreviated transcription (Latin):
cuiuit mathachi¬
as et amici eius et destuit¬
xerunt aras et cirtũcider̃t
pueros in circũcisos quot¬
quot inuenerunt in fini¬
b isił: in fortitudine. Et
ꝑsecuti sunt filios suꝑbi¬
e et prosꝑatũ est opus ĩ
manu eoꝵ. Et obtinuer̃
legem de manibz gentiũ
et de manibz regũ et non
dederunt corni pc̃tori. Et
appropinqͣuert̃ dies ma¬
thachie moriendi et dixit
filiis suis. Nunc ꝯfortata
est suꝑbia et castigatio
et tempus eu̾sionis et ira

Expanded text:
cuiuit Matathias et amici eius, et destruxerunt aras et circumciderunt pueros incircumcisos quotquot inuenerunt in finibus Israel in fortitudine, et persecuti sunt filios superbie et prosperatum est opus in manu eorum et obtinuerunt legem de manibus gentium et de manibus regum et non dederunt cornu peccatori et adpropinquaverunt dies Matthathiae moriendi et dixit filiis suis nunc confortata est superbia et castigatio et tempus eversionis et ira
Abbreviated transcription (Latin):
tõ et de ꝯspectu regis egre¬
diens fulgebat uestib
regiis iacinctinis uide¬
licet et a erinis coram n
auream portans capite
i anictus pallio serico
atq purpureo omĩs ꝙ ci¬
uitas exultauit atq le¬
tata est. Iudeis autem
noua lux orui uisa est:
gaudiũ honor et tripudi¬
um. Apud om̃s pplos ur
res prouintias quocũq
regis iuissa ueniebant
nura exultatõ epule at
q ruiua et festus dies¬
res altius gentis et secte
eoꝵ religioni et serimo¬
niis ungentur. Gran¬
dis enum cunctos uidai¬
ci noĩs terror inuaserat

Expanded text:
o et de conspectu regis egrediens fulgebat vestibus regiis hyacinthinis videlicet et aerinis coronam auream portans capite et amictus pallio serico atque purpureo omnisque civitas exultavit atque laetata est Iudaeis autem nova lux oriri visa est gaudium honor et tripudium apud omnes populos urbes atque provincias quocumque regis iussa veniebant mira exultatio epulae atque convivia, et festus diesres alterius gentis et sectae eorum religioni et caeremoniis jungerentur. Grandis enim cunctos Judaici nominis terror invaserat
Abbreviated transcription (Latin):
uia aucem gentilitas
colligencla erat et iu¬
dea pro culpa ꝑfidie clisꝑ¬
genda ip̃a quoq descriptõ
terreni principatus osten¬
dit qm̃ et in romana re¬
publica unus perfuisse
describr̃: et in uidee regͦ per
quartã parcẽ plurimi prĩ¬
cipantur. uoce et enĩ redẽp

Expanded text:
uia autem gentilitas colligenda erat, et Judaea pro culpa perfidiae dispergenda, ipsa quoque descriptio terreni principatus ostendit, quoniam et in Romana republica unus praefuisse describitur, et in Judaeae regno per quartam partem plurimi principabantur. Vo
Abbreviated transcription (Latin):
tib. quasi freq̃ntium. uox
sonitus regum. et genciũ
congregataiz. Dominus
ex̾cituum precepit milici¬
e belli uenientibz de cerra
procul. a sũmicate celi doꝰ.
et nasa furoris eius ut dis¬
perdat omẽn terram .12.¬

Expanded text:
x sonitus regum, gentium congregatarum: Dominus exercituum praecepit militiae belli, venientibus de terra procul. A summitate coeli Dominus, et vasa furoris ejus, ut disperdat omnem terram.
Abbreviated transcription (Latin):
carnalit̾ qiͣ aut buccs dẽ
irrideat. aut naso subsan¬
net sz ea ins accipienda ẽ
ꝙͣ dat scĩs suis ut futura
in posteros et uniu̾sas gs̃
optẽturã illos ĩania me¬
ditos ẽẽ incelligant hec
enĩ ius quia ista pͥscita

Expanded text:
carnaliter, quasi aut buccis Deus irrideat, aut naso subsannet; sed ea vis accipienda est, quam dat sanctis suis, ut futura in posteros, et universas gentes obtenturam, illos inania meditatos esse intelligant. Haec enim vis, qua ista praesci
Abbreviated transcription (Latin):
sec̾ uiã tniseunte domino. et
exclamaiit ad eum ait ei dñs
quid ius ut faciam tibi. Ra¬
boni ut uideã lunen.u̾ Et qͥ
preibant increpabant eum
nt taceret at ille magis ac ma¬
gis clamabat. Raboni. Gla.¬

Expanded text:
secus viam, transeunte Domino, et exclamavit ad eum. Ait illi Dominus: Quid vis faciam tibi? Rabboni, ut videam lumen. Vers. Et qui praeibant increpabant eum ut taceret, at ille magis ac magis clamabat: Rabboni.
Abbreviated transcription (Latin):
ed qr caruales adhuc
discipuli nullo medo
ualebant capere u̾ba miste¬
ni uenitur admira culum
ante eoꝵ cculos cecus lum̃
excepit.uit qui celestis mi¬
seui ueslua non caperent. ẽ¬
os ad fidem celestia frã soli¬
darent. Sz miracula dñi et
saluatoris nostri sic accipiẽ
quid insanientO pera qͥ ppe
eus et per potenciam aliud
ostendunt. et ꝑ misterium
aliud locuntur. Rangelus

Expanded text:
ed quia carnales adhuc discipuli nullo modo valebant capere verba mysterii, venitur ad miraculum. Ante eorum oculos caecus lumen recipit, ut qui coelestis mysterii verba non caperent, eos ad fidem coelestia facta solidarent. Sed miracula Domini et Salvatoris nostri sic accipiendquid innuant. Opera quippe ejus et per potentiam aliud ostendunt, et per mysterium aliud loquuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
uidens ex passione su¬
a discipuloꝵ animos ꝑtur¬
uandes. eis longe ante et eiꝰ¬
dem passionis penam et re-¬
surrestõnis sue glam p̾di-¬
at. ut cũ morientem si cut
predc̃m est cernerent eriam
resurrectiuz non dubitarẽt

Expanded text:
videns ex passione sua discipulorum animos perturbandos, eis longe ante et ejusdem passionis poenam, et resurrectionis suae gloriam praedicit, ut cum eum morientem, sicut praedictum est, cernerent, etiam resurrecturum non dubitarent
Abbreviated transcription (Latin):
mentur. Pouãq fedus me¬
um tecum et ingredieris
archam tu et fil ii tui uxor
tua et uxores filioꝵ tuoꝵte
cum. Et ex cunctis aĩanti¬
b unu̾se carnis bina et¬
bina induces in archam
ut iuuuant tecũ masculini
sexus et feminini. ix Accutꝰ¬
est dñs ad abraham dicens egͤ¬
dere de t̾ra et de cogna cione tua
et ueni in t̾ram ꝙͣ monstrau̾o̾
tibi. Et faciam ce crescere ĩ gen¬
tem magnam. u̾. S euedicens
uñdicam tͥ et multi plicalo te

Expanded text:
mentur. Ponamque foedus meum tecum, et ingredieris arcam tu, et filii tui, uxor tua, et uxores filiorum tuorum tecum. Et ex cunctis animantibus universae carnis bina induces in arcam, ut vivant tecum, masculini sexus et feminini. De voluest Dominus ad Abraham dicens: Egredere de terra, et de cognatione tua, et veni in terram quam monstravero tibi, et faciam te crescere in gentem magnam. Vers. Benedicens benedicam tibi et multiplicabo te.
Abbreviated transcription (Latin):
uixta hystoriam cecus
iste fu erit ignoramus. s tñ
ꝙ̃ per nusteriũ significet no¬
iumus. Cecũ quippe est ge¬
nus humanũ. quod in pa¬
rente primo a ꝑadisi gau¬
diis expulsũ claritatẽ suꝑ¬
ne lucis ignorans damp¬
nationis sue tenebras pa¬
titur sed tñ ꝑ redemptoris fin
presenciam illuminabĩet᷑
ut eterne lucis gaudia lu

Expanded text:
uxta historiam caecus iste fuerit ignoramus, sed tamen quem per mysterium significet novimus. Caecus quippe est genus humanum, quod in parente primo a paradisi gaudiis expulsum, claritatem supernae lucis ignorans, damnationis suae tenebras patitur; sed tamen per Redemptoris sui praesentiam illuminatur, ut internae luci
Abbreviated transcription (Latin):
turbam. qr ecce iam tridu¬
o sustinent me. nec hñt
quod manducent. Et rl
lcõne consideranda est in
uno codemq redemptore
mõ distincta oꝑatõ diui¬
uitatis ⁊ humanitatis.
atq error euticetis. qui
unam tantum in xp̃õ
opatonem dognia tizare
nis finib expellendus.
Quis enim non udeat h̃
quol suꝑ turbam misere¬
tur dommus ne uel me¬
dia. ul me longions la¬
bore deficiat. affectum eẽ
ex compassione humane
fragilitatis. quod uero de

Expanded text:
jam triduo sustinent me, nec habent quod manducent, etc. Et tione consideranda est in uno eodemque Redemptore nostro distincta operatio divinitatis et humanitatis; atque error Eutychetis, qui unam tantum in Christo operationem dogmatizare nis finibus expellendus. Quis enim non videat hoc quod super turbam miseretur Dominus, ne vel inedia vel viae longioris labore deficiat, affectum esse et compassionem humanae fragilitati