comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uero si ꝑ delectacionem praui desiderii
usq ad consensum oꝑis debilitatur. tt̃
quasi capitur et occiditur. Si aut̃ fu¬
git et delinat ꝑpetrationem praui oꝑis.
et nichilominus tamen delectationis
illicite ferrum infixum eicere ñ ualet.
quasi auctorem mortis effugit. S tam̃
adhuc plene mortis ꝑiculum non euasit.
S est quod facere possit. ne moriatur
in solitudine. eat et querat digtamp¬
num. hoc est u̾bum dei. et cum illud si¬
ue ꝑ lectionem sacram. siue ꝑ colloqͥ¬
um sanctoꝵ inuenerit. sumat auide ⁊
comedat atq illius dulcedine omnem
mortifere delectationis corruptionẽ expel¬
lat. ad integritatem pristine sanitatis
om̃i ꝑiculo effugato restituat. qr nich
citius malam quam bona delectacio ex¬
cludit. et cum mens illam gustare ce¬
perit. statim istam sponte dereliquit.
corpoꝵ curare solent.
quatuor qualitates humane urte dif¬
finiunt. Sanitatiuum. Sanum. Egro¬

Expanded text:
vero si per delectationem pravi desiderii vero si per delectationem pravi desiderii usque ad consensum operis debilitatur, tunc quasi capitur et occiditur. Sin autem fugit et declinat perpetrationem pravi operis, et nihilominus tamen delectationis illicitae ferrum infixum ejicere non valet, quasi auctorem mortis effugit. Sed tamen adhuc plene mortis periculum non evasit. Sed et quod facere possit ne moriatur, in solitudinem eat et quaerat dictamum, hoc est Verbum Dei. Et cum illud sive per lectionem sacram, sive per colloquium sanctorum invenerit, sumat avide et comedat, atque illius dulcedine omnem mortiferae delectationis corruptionem expellat, et se ad integritatem pristinae sanitatis, omni periculo effugato, restituat, quia nihil citius malam quam bona delectatio excludit; et cum mens illam gustare coeperit, statim istam sponte derelinquit.corporum curare solent quatuor qualitates humanae vitae definiunt: Sanativum, sanum, aegro
Abbreviated transcription (Latin):
lerare.
icitur de cerua qr cum uulnerata
fuerit a uenatore siquidem tanta extite¬
rit plange uiolentia ut ꝗ currere non
queat. debilitata ac recardata capitur et
occiditur:. Si u̾o dolor uulneris adhuc
uires omnino non abstulerit cursu ela¬
bitur: et fugiens ꝑ deserta secum sagit¬
tam infixam portat. Tunc circuit ge¬
mens et dolens nec inueniens manum
que mortiferum telum de corpore suo e¬
euellat. tandem uadit et querit ditãp¬
num et comedit illum cuius succus
cum ad interiora receptus fuit. penetrat
om̃ia sua uirtute. et ꝑueniens usq ad
uulnus potenter eicit ferrum. acq de
unis etiam iuscerib emergere facit. Cer¬
ua est casta et munda anima. Sagit¬
te sunt desideria mala. uenatores st̃
demones. Qui quotiens cordib nostͣs
siue ꝑ uisum. siue ꝑ auditum. siue
ꝑ gustum. siue ꝑ odoratum. siue ꝑ tac¬
tum de exteriorib praua desideria ini¬
tiunt. quasi uenatores de longe anime
sagittas mortiferas immittunt. Anima

Expanded text:
ervae. Dicitur de cerva quod cum vulnerata fuerit a venatore, si quidem tanta exstiterit plagae violentia ut currere non queat, debilitata ac retardata capitur et occiditur. Si vero dolor vulneris adhuc vires omnino non abstulerit, cursu elabitur et fugiens per deserta secum sagittam infixam portat. Tunc circuit gemens et dolens, nec inveniens manum quae mortiferum telum de corpore suo evellat, tandem vadit, et quaerit dictamum, et comedit ipsum: cujus succus, cum ad interiora receptus fuerit, penetrat omnia sua virtute, et perveniens usque ad vulnus potenter ejicit ferrum, atque de imis etiam visceribus emergere facit. Cerva est casta et munda anima. Sagittae sunt desideria mala. Venatores sunt daemones; qui quoties cordibus nostris, sive per visum, sive per auditum, sive per gustum, sive per odoratum, sive per tactum, de exterioribus prava desideria injiciunt, quasi venatores de longe animae sagittas mortiferas immittunt. Anima
Abbreviated transcription (Latin):
la. luxuria. Tria hominem despoliant.
Quartum despoliatum flagellat. Quin¬
tum flagellatum eicit. Sextum eiectum
seducit. Septimum seductum seruituti
aufert ei ꝓximum. Ita aufert ei se ip̃m.
flagellatum eicit. Gula eiectum seducit.
luxuria seductum seruituti subicit.

Expanded text:
 ex his tria hominem exspoliant, quartum exspoliatum flagellat, quintum flagellatum ejicit, sextum ejectum seducit, septimum seductum servituti aufert ei proximum. Ira aufert ei seipsum. flagellatum ejicit. Gula ejectum seducit. Luxuria seductum servituti subjicit.
Abbreviated transcription (Latin):
tuatus fuerit saluus erit. Et tamen sci¬
mus quod multi credentes baptismum
ꝑcipiunt. qui pꝰea culpis suis exigenti¬
bus reꝓbati ad salutem et̾nam non per¬
tingunt. Item in alio loco. Qui man¬
ducat carnem meã. et bibit sanguinẽ¬
meũ habet uitam eternam. et in uidi¬
cium non ueniet. s transiet a morte
in uitam. Et tamen paulus dicit. Qͥa
quisquis corpus dñi indigne mandu¬
care. et calicem bibere p̾sumpserit. iudi¬
cium sibi manducat et bibit. ubiq gͦ
magis uirtus sacram̃toꝵ exprimitui.
nec quod ꝑ ea quilibet parcicipantes sal¬
uandi sint. S quod saluari possint
significatur. Quasi diceret᷑. Tanta uir¬
tus ẽ baptismi. ut quisquis illud fidełr.
et deuote acceꝑit. ꝑ illud ad et̾nam salu¬
tem ꝑtingere possit. Item tanta uirtꝰ
est incsumptione corporis et sangͥnis
mei. ut ꝑ illud quic̃q digne sumpse¬
rit. et̾nam uitam consequi possit. Simi¬
li modo hoc dictum existimo. quoꝵ remi¬

Expanded text:
tizatus fuerit salvus erit et tamen scitizatus fuerit salvus erit et tamen scimus quod multi credentes baptismum percipiunt, qui postea culpis suis exigentibus reprobati ad salutem aeternam non pertingunt. Item in alio loco: Qui manducat carnem meam et bibit meum sanguinem habet vitam aeternam, et in judicium non veniet, sed transiet a morte in vitam , et tamen Paulus dicit: Quod quisquis corpus Domini indigne manducare et calicem bibere praesumpserit, judicium sibi manducat et bibit . Ubique ergo magis virtus sacramentorum exprimitur, nec quod per eam quilibet participantes salvandi sint, sed quod salvari possint significatur, quasi diceretur: Tanta virtus est baptismatis ut quisquis illud fideliter et devote acceperit; per illud ad aeternam salutem pertingere possit. Item tanta virtus est in sumptione corporis et sanguinis Christi ut per illud: Quicunque digne sumpserit, aeternam vitam consequi possit. Simili modo hoc dictum existimo. Quorum remi
Abbreviated transcription (Latin):
modo p̾dicte auctoritates exponantur.
nos uerissime confitemur sacerdotes
dei u eccłia potestatem hr̃e ligandi
atq soluendi. ñ ꝑfunctorie et inuisi¬
tato quodam gn̾e loquendi significa¬
tam s ueraciter a deo concessam. Qui¬
bus dictum est. Quoꝵ remiseris pecra
remittunt᷑ eis. et quoꝵ retinueritie.
retenta erunt. S forte quis opponet qr
sacerdotes multos in eccłia ligant. qui
apud deum non ligantur. itemq mł¬
tos soluunt qui apud deum ligati ꝑ¬
manent. qr sepe in nocentes ligant. et
in reatu ꝑmanentes absoluunt. ⁊ sic
ueꝵ non erit. quoꝵ remiseritis. re .e.iq.
.r.r. erunt. S sciendum est quod sepe
sacra scriptura sic de re aliqua loquit᷑.
ut quid inde euenturum sit p̾nuncia¬
re uideatur. ⁊ tamen uirtutem eiꝰ ma¬
gis quam euentum exprimat. qr nun
quid euenire debeat. s quid euenire
possit ostendat. uerbi gr̃a. Dicit quo¬
dam loco scriptura. Qui credid̾it et bap¬

Expanded text:
modo praedictae auctoritates exponantur: modo praedictae auctoritates exponantur: nos verisimile confitemur sacerdotes Dei in Ecclesia potestatem habere ligandi atque solvendi, non perfunctorie et inusitato quodam genere loquendi significatam, sed veraciter a Deo concessam quibus dictum est: Quorum remiseritis peccata remittuntur eis; et quorum retinueritis, retenta erunt. Sed forte quis opponet quod sacerdotes multos in Ecclesia ligant qui apud Deum non ligantur; item multos solvunt qui apud Deum ligati permanent, quia saepe et innocentes ligant, et in reatu permanentes absolvunt, et sic verum non erit quorum remiseritis, etc. ed sciendum est quod saepe sacra Scriptura sic de re aliqua loquitur, ut quid inde eventurum sit praenuntiare videatur, et tamen virtutem ejus magis quam eventum exprimat, quia non quod evenire debeat, sed quod evenire possit ostendit. Verbi gratia: Dicit quodam loco Scriptura: Qui crediderit et bap
Abbreviated transcription (Latin):
de psalmista opponũt. Dixi confite
bor adu̾sum me in iusticiam meam
dño. et tu remisisti impietatem pecci
mei. Sanctus gregorius. de culpa cogi¬
tacionis tantum modo dictum esse as¬
serit in hec uerba. Sepe misericors d̃s
eo citius peccata cordis abluit. quo ħ
exire ad oꝑa non ꝑmittit. Unde recte
suꝑ hec uenia ostendit qui dum se ad¬
huc ꝓmittit petere. hoc quod se petere ꝓ¬
mittẽbat obtinuit. quatinus qr usq
ad opus non uenerat culpa usq ad cru¬
ciatum non ꝑueniret penitentia. s co¬
gitata afflictio mentem terg̾et. quam
nimirum tantũmodo cogitata iniqui¬
tas inquinasset. Quod si quis hoc de qͦ¬
libet delicto uelit accipere. sciat tamen
aliud pecratum eẽ. aliud impietatem
pecc̃i. Impietas namq peccati ip̃a rec¬
tissime obduratio cordis accipitur. que
primum in compunctione soluitur.
ut postmodum in confessione pecc̃m
ip̃m .i. debitum dampnationis absol¬
uatur: S siue hoc siue alio quocũq

Expanded text:
de Psalmista opponunt. Dixi: Confitede Psalmista opponunt. Dixi: Confitebor adversum me injustitiam meam Domino, et tu remisisti impietatem peccati mei , » sanctus Gregorius de culpa cogitationis tantummodo decem esse asseruit in haec verba: Saepe misericors Deus eo citius peccata cordis abluit, quo haec exire ad opera non permittit. Unde recte per haec venia sit ostendit, qui dum se adhuc permittit petere, hoc quod se petere permittebat obtinuit, quatenus quia cum usque ad opus non venerat culpa usque ad cruciatum non perveniret poenitentia, sed cogitata afflictio mentem tergeret, quam nimirum tantummodo cogitata iniquitas inquinasse. Quod si quis hoc de quolibet delicto velit accipere, sciat tamen aliud peccatum esse, aliud impietatem peccati. Impietas namque peccati ipsa rectissime obduratio cordis accipitur, quae primum in compunctione solvitur, ut postmodum in confessione peccatum ipsum, id est debitum damnationis absolvatur. Sed s
Abbreviated transcription (Latin):
te pecc̃or uere peniteat. s intercurren¬
te articulo necessitatis ad confessionẽ
uenire non possit. confidenter ꝓnun¬
cio. qr in eo summus sacerdos cõplet
quod mortalis non potuit. et apud de¬
um iam factum constat quod homo
quidem uere uoluit. s non ualuit ad¬
implere. q confessionem non contẽp¬
tus excludit. S impediuit necessitas.
Pro inde si id quod dictum est quacq̃
hora ingemuerit peccõr saluus erit.
de p̾senti salute accipitur. sic intelli¬
gendum est. ac si diceretur. Tunc pec¬
catoris salus incipit. quando u̾aciter
ꝓ delictis suis ingemiscit. Que tamẽ
salus tunc plene ꝑficitur. quando id
unde ingemuit etiam ore confitetur.
Item illud quod dr̃. qr adhuc te loq̃n¬
te dicam ecte adsum. sic conuenienter
potest accipi. qr prius deus adest ꝑ gra¬
tiam ut cor ad penitentiam compun¬
gat. Deinde ad est ut peccõꝵ indulgen¬
tiam confitenti tribuat. pͦeremo id qd̃

Expanded text:
te peccator vere poeniteat, sed intercurrente peccator vere poeniteat, sed intercurrente articulo necessitatis ad confessionem venire non possit, confidenter pronuntio, quod in eo summus sacerdos complet quod mortalis non potuit, et apud Deum jam factum constat quod homo quidem vere voluit, sed non valuit adimplere, quia confessionem non contemptus exclusit, sed impedivit necessitas. Proinde si id quod dictum est: Quacunque hora ingemuerit peccator salvus erit, de praesenti salute accipitur; sic intelligendum est ac si diceretur tunc peccatoris salus incipit, quando veraciter pro delictis suis ingemiscit, quae tamen salus tunc plene perficitur, quando id unde ingemuerit etiam ore confitetur. Item illud quod dicitur: Quia adhuc te loquente dicam: Ecce adsum; sic convenienter potest accipi, quod prius Deus adest per gratiam ut cor ad poenitentiam compungat, deinde adest, ut peccatorum indulgentiam confitenti tribuat. Postremo id quod
Abbreviated transcription (Latin):
ullo modo deuenia desperent. qr ⁊ tc̃
quoq si uere penituerint mĩam con¬
sequi ualent. Hoc est enim quacunq
hora scilicet etiam in extremit. etiam
in articulo necessitatis. Si pecc̃or inge¬
muerit. hoc est ex tota cordis contricio
ceretur. Quacunq hora in presenti ui¬
ta pecc̃or uere penituerit in futura ui¬
ta non ꝑibit. Quod si quis contendat
illud quod dictum est saluus erit. nõ
ẽẽ de saluatione que in futuro tribui¬
tur: s de illa pocius que in p̾senti ĩ¬
absolutione peccatoꝵ condonatur. nõ
necesse est tamen nos dicere quod pec¬
cator ab omni debito absoluatur. sta¬
tim ex quo gemere ceꝑit donec totũ
consecutus fuerit remedium. quod d̾s
ad obtinendam ueniam instituit. hoc
est autem remedium ut corde penite¬
at. et ore confiteatur delictum. quod c̃
fecerit iam amplius debitor dampna¬
tionis non erit. etiam si satisfactio res¬
tat qͣm ꝓ peccato ꝑ soluit. Quod si for¬

Expanded text:
ullo modo de venia desperent, quia et tunc ullo modo de venia desperent, quia et tunc quoque si vere poenituerint misericordiam consequi valent. Hoc est enim quacunque hora, scilicet etiam in extremis, etiam in articulo necessitatis, si peccator ingemuerit, hoc est, ex tota cordis contritionceretur: Quacunque hora in praesenti vita peccator vere poenituerit, in futura vita non peribit. Quod si quis contendat illud quod dictum est, salvus erit, non esse dictum de salvatione quae in futuro tribuitur, sed de illa potius quae in praesenti absolutione peccatorum condonatur, non necesse est tamen nos dicere quod peccator ab omni debito absolvatur statim ex quo gemere coeperit, donec totum consecutus fuerit remedium quod Deus ad obtinendam veniam instituit. Hoc est autem remedium ut corde poeniteat et ore confiteatur delictum. Quod cum fecerit jam amplius debitor damnationis non erit, etiam si satisfactio restat, quam pro peccato persolvat . Quod si for
Abbreviated transcription (Latin):
de mundatione leꝓsi opponunt mini
me eoꝵ oppiniori suffragatur. qr si iõ
patõr ante confessionem ab solui credẽ¬
dus est. qr leꝓsus mundatus est ante de¬
monstrationem eadem rõne pectator pꝰ
compunctionem ad sacerdotem ire non
debet peccatum suum plangere s iusti¬
ciam demonstrare. qr et ille ad sacerdo¬
tes missus est. ñ ut sanitatem recupe¬
ret. s ut sanitatem demonstraret. quod
omnino fides xͥana aboret. Preterea
si miraculum quod dñs oꝑatus est sa¬
cerdotib non obreu̾entiam officii s ad
imꝓperium ostenditur. quid aliud ꝙͣ
noui quoq sacerdocii in sp̃uali curatio¬
ne contemptus generatur: S ⁊ illud
quod dicunt. quacunq hora ingemue¬
rit pacc̃or saluus erit. ego de hiis precipue
dictum existimo qui totam uitam suã
in peccatis agentes in fine penicent. ⁊¬
tunc peccata deserunt quando iam in
hac uita tempus satisfacionis habere
non possunt. Quib dicitur: ne tamen

Expanded text:
de mundde mundme eorum opinioni suffragatur, quia si ideo peccator ante confessionem absolvi credendus est, quia leprosus mundatus est ante demonstrationem eadem ratione peccator post compunctionem ad sacerdotem ire non debet peccatum suum plangere, sed justitiam demonstrare; quia et ille ad sacerdotes missus est non ut sanitatem reciperet, sed ut sanitatem demonstraret, quod omnino fides christiana abhorret. Propterea si miraculum quod Dominus operatus est, sacerdotibus non ob reverentiam officii, sed ad improperium ostenditur: quid aliud quam novi quoque sacerdotii in spirituali curatione contemptus generatur? Sed et illud quod dicunt: Quacunque hora ingemuerit peccator salvus erit: ego de iis praecipue dictum existimo qui totam vitam suam in peccato agentes in fine poenitent, et peccata deserunt, quando jam in hac vita tempus satisfactionis habere non possunt. Quibus dicitur ne tamen
Abbreviated transcription (Latin):
ueris suꝑ t̾ram erit ligatum et in cel.¬
.c. Non dixit quodcunꝙ solu̾is. hoc est
ut illi aiunt solutum ostenderis. fuit so¬
lutum. s erit solutum. qr sententiã pe¬
tri non p̾cedit. s sequitur sentencia ce¬
li. Ne aut̃ hoc soli petro concessum ẽe pr
tes. audi quid omnib apłis ac ꝑ hoc õi¬
fungentib dicat. Accipite inquit sp̃m
sanctum quoꝵ remiseritis. peccata re
remittunt᷑ eis. et quoꝵ retinueritis re¬
tenta erunt. ubi dixit. si ostenderitis.
fuit: Nusqͣm hoc dixit. s dixit. Si fe¬
ceritis erit. Audiant ergo et intelligãt
quoꝵ remiseritis peccata remittuntur
eis. quib hoc dicebatur prius dictum
dabatur crederetur contemptibile. uel
quod accipientes oꝑantur existimetur
ex humana uirtute ꝓcedere. Non ergo
mirum est si homines pat̃a dimittere
possunt. qr ut hoc possint non ex sua.
s ex diuina uirtute accipiunt. ⁊ hoc ho¬
minib dm̃ dare nich̃ est aliud quam
deum hoc ꝑ homines facere. Quod aut̃

Expanded text:
eris super terram erit solutum et in co» Non dixit quodcunque solveritis, hoc est, ut illi aiunt, solutum ostenderitis, fuerit solutum, sed erit solutum, quia sententiam Petri non praecedit, sed sequitur sententia coeli. Ne autem hoc soli Petro concessum putes esse, audi quid omnibus apostolis ac per hoc omnifungentibus dicat: « Accipite, inquit, Spiritum sanctum: quorum remiseritis peccata, remittuntur eis, et quorum retinueritis retenta sunt . » Ubi dixit, si ostenderitis, fuit? Nusquam hoc dixit, sed dixit: Si feceritis, erit. Audiant ergo et intelligant: « Quorum remiseritis peccata, remittuntur eis. » Quibus hoc dicebatur prius dictum  ne, vel quod dabatur crederetur contemptibile, vel quod accipientes operantur existimetur ex humana virtute procedere. Non ergo mirum est, si homines peccata dimittere possunt, quia ut hoc possint, non ex sua, sed ex divina virtute accipiunt, et hoc hominibus Deum dare, nihil est aliud quam Deum hoc per homines facere. Quod autem
Abbreviated transcription (Latin):
solum int̾ tenebras et lucem. s etiam
inter lucem et lucem uidicabimus.
Non solum inter noctem et diem. sed
omnẽ diem. Parum est enim ad per¬
fectum int̾ diem et noctem iudicare.
Parum est tenebras et lucem diuide¬
re. hoc est uirtutes a uiciis sequestrare.
nisi sciamus etiam inter diem et diẽ
iudicare. et sciamus omnem diem iu¬
dicare ut sapiamus qui sint illi motꝰ.
qui sub urtutum sp̃e quasi luce ali¬
ena ad nos ueniunt. ⁊ qui rursũ illi s¬
sint. qui ueram uͥtutis claritatem pre¬
tendunt. ⁊ in ip̃is quoq uirtutib nõ
solum que bona sint. s que sint etiam

Expanded text:
solum inter tenebras et lucem, sed etiam solum inter tenebras et lucem, sed etiam inter lucem et lucem judicabimus; non solum inter noctem et diem, sed omnem diem. Parum est enim ad perfectum inter diem et noctem judicare, parum est lucem et tenebras dividere: hoc est virtutes a vitiis sequestrare, nisi sciamus etiam inter diem et diem judicare, et sciamus omnem diem judicare, ut sapiamus qui sint illi motus qui sub virtutum specie quasi luce aliena ad nos veniunt, et qui sursum illi sint, qui veram virtutis claritatem praetendunt; et in ipsis quoque virtutibus non solum quae bona sint, sed etiam
Abbreviated transcription (Latin):
decur. Ser lucem ergo ꝓbauit lucem. qr
in lucẽ in commutabili uidit ꝙ lux ista
cõmutabilis suo modo. et ordine bona
dit lucem quod ẽẽt bona. etiam cetera
oꝑa sua que oꝑatus ẽ uidit quod ent
bona. et nichil sine illa luce uidit uł
bonum uel malum siue ex his que ip¬
se bona fecit. siue ex his que nos fecimꝰ
mala. que omnia ip̃e non male. s be¬
ne uidit. et ibi uidit ubt nullum ma¬
lum fuit. Hec ip̃a lux est. qr ⁊ nos
uidere oportet omnem lucem si bona
est. nec pot̾imus iudicare uere de luce
si bona est. donec ista luce illuminati
fuerimus. que uere bona ẽ. Specialis
enim diiudicat omnia. et ip̃e a nemi¬
ne iudicatur. ⁊ si sp̃c dei u̾e in nobis
habitat. ñ nos poterunt deciꝑe sp̃c erro¬
ris. etiam si in luce ueniant ad uoe.
qr habebimus lucem in nob̾. in qua
nob̾ manifestum erit de om̃i luce si
bona ẽ et sic fiducialiter diuidemus
lucem a tenebris. ⁊ uidicabimus non

Expanded text:
detur. Per lucem ergo probavit lucem: quia detur. Per lucem ergo probavit lucem: quia in luce incommutabili vidit quod lux ista commutabilis suo modo et ordine bona dit lucem quod esset bona, etiam caetera opera sua quae operatus est vidit quod essent bona, et nihil sine illa luce vidit, vel bonum vel malum; sive ex iis quae ipse bona fecit, sive ex iis quae nos fecimus mala, quae omnia ipse non male sed bene vidit. Et ibi vidit ubi nullum malum vidit: haec ipsa lux est qua et nos videre oportet omnem lucem an bona est; nec poterimus judicare vero de luce an bona est, donec ista luce illuminati fuerimus, quae vere bona est: Spiritualis enim dijudicat omnia, et ipse a nemine judicatur . Et si Spiritus Dei vere in nobis habitat, non nos poterunt decipere spiritus erroris, etiamsi in luce veniant ad nos; quia habebimus lucem in nobis, in qua nobis manifestum erit de omni luce utrum bona est; et sic fiducialiter dividemus lucem a tenebris, et judicabimus non
Abbreviated transcription (Latin):
qͣntomagis lux non uidetur sine luce:
Que fuit ergo illa lux ꝑ qͣm deus uidit
lucem ꝙ esset bona. et diuisit lucem a te¬
sam eam uidit quod eẽt bona aut ꝑ ali¬
am lucem uidit quod eẽt bona. S quo¬
modo ꝑ ip̃am uidere potuiss quod eẽt
bona. si aliam lucem non habuiss. per
qͣm et in qua ip̃am lucem uidiss quod
eẽt bona: Nam si uidit quod eẽt bona
lux ista. et uere uidit. in aliquo uidit.
de cuius bonitate dubitari non potuit.
Eigo alia lux fuit increata in qua ista
lux creata uidebatur quod eẽt bona. qr
illam imitabatur que semꝑ est bona.
In illa enim luce cum ip̃a solum sit
bona uidentur et mala et bona ⁊ non
solum mala et bona in ea uident᷑. sed
mala etiam ẽẽ mala. et bona ẽẽ bona ĩ
ea uidentur ꝓpterea quod ip̃a uere. ⁊ sũ¬
me est bona. Quod enun ab ab ip̃a dis¬
cordare uidetur: malum ẽẽ uidetun.⁊ qd̾
ei simile eẽ uidetur. bonum ẽẽ uidetun.
et utrũq non nisi in ip̃a et ꝑ ipsam ui¬

Expanded text:
nto magis lux non videtur sine luce? Quae fuit ergo illa lux per quam Deus vidit lucem quod esset bona, et divisit lucem a tet quod esset bona, an per aliam lucem vidit quod esset bona? Sed quomodo per ipsam videre potuisset quod esset bona, si aliam lucem non habuisset per quam et in qua ipsam lucem vidisset quod esset bona? Nam, si vidit quod esset bona lux ista et vere vidit, in aliquo vidit de cujus bonitate dubitari non potuit. Ergo, alia lux increata, in qua ista lux creata videbatur quod esset bona; quia illam imitabatur quae semper est bona. In illa enim luce cum ipsa solum sit bona, videntur et mala et bona; et non solum mala et bona in ea videntur, sed mala etiam esse mala, bona esse bona in ea videntur: propterea quod ipsa vere et summe est bona. Quod enim ab ipsa discordare videtur, malum esse videtur; et quod ei simile esse videtur, bonum esse videtur; et utrumque non nisi in ipsa et per ipsam vi
Abbreviated transcription (Latin):
crificia et oblationes ꝓ pecc̃is. De illo
officio in quo est legatus dei ad ppłm.
dictum est ut sciat compati his qui ig¬
norant et errant. Qm̃ et ipse cirrun¬
datus ẽ infirmitate. Quidam sunt qͥ se
infirmitate ẽẽ cognoscunt. s circun¬
dantes infirmitate non putant. Hii
uidelicet qui in quibdam actionib
suis fortes se ẽẽ considerant. Qui uero
in omnib suis se infirmari conspici¬
unt. hii qͣntum ad reputacionem su¬
am undiq infirmitate currundati st̃.¬

Expanded text:
crificia et oblationes pro peccatis. De illo crificia et oblationes pro peccatis. De illo officio in quo est legatus Dei ad populum, dictum est, ut sciat compati iis qui ignorant et errant. Quoniam et ipse circumdatus est infirmitate . Quidam sunt qui se in infirmitate esse cognoscunt, sed circumdatos infirmitate non putant, hi videlicet qui in quibusdam actionibus suis fortes se esse considerant. Qui vero in omnibus suis se infirmari conspiciunt, in quantum ad existimationem suam, undique infirmitate circumdati s
Abbreviated transcription (Latin):
gelio. Reddite que sunt cesaris cesau.
et que sunt dei deo. Sicut cesar h̃t prefe¬
ctos suos ad ppłm qui exigant ea que
cesaris sunt. Sic et deus h̃t prefectos
suos ad ppłm suum. qui ea que dei sc̃
requirant. Et sicut p̾fecti cesaris lega¬
tione ppłi funguntur ad intercedend̾.
et legatione cesaris ad ppłm ad unꝑan¬
dum. sic et p̾fecti dei .i. prelati in eccłia
legatione ppłi funguntur ad deum ut
obsecrent. siue legatione cłi ad ppłm ut
iubeant. Aliud est enĩ officium p̾lati
in qͣntum est legatus ppłi ad deum: ⁊
aliud ẽ in quantum legatus dei ad po¬
pulum. In illo officio quo est legatus
ppłi erga deum deuotionem exhibere de¬
bet. ut eum oblationib et sacrificio sp̃u¬
ali p̾ͥcibq placatum reddat. In eo officio
quo est legatus dei ad ppłm ad illum ꝑ¬
tinet ignorantes docere. pecrantes corri¬
pere. De illo officio in quo ẽ legatus
ppłi ad deum dictum est. ut offerat sa¬

Expanded text:
gelio: Reddite quae sunt Caesaris Caesari, gelio: Reddite quae sunt Caesaris Caesari, et quae sunt Dei Deo . Sicut Caesar habet praefectos suos ad populum qui exigant ea quae Caesaris sunt, sic et Deus habet praefectos suos ad populum suum, qui ea quae Dei sunt requirant. Et sicut praefecti Caesaris legatione populi funguntur ad intercedendum, et legatione Caesaris ad populum ad imperandum, sic et praefecti Dei, id est praelati in Ecclesia legatione populi funguntur ad Deum ut obsecrent, sive legatione Dei ad populum ut jubeant. Aliud est enim officium praelati, inquantum est legatus populi ad Deum, et aliud est in quantum legatus Dei ad populum. In illo officio, quo est legatus populi erga Deum, devotionem exhibere debet, ut eum oblationibus et sacrificio spirituali precibusque placatum reddat. In eo officio quo est legatus Dei ad populum, ad ipsum pertinet ignorantes docere, peccantes corrigere. De illo officio in quo est legatus populi ad Deum dictum est, ut offerat sa
Abbreviated transcription (Latin):
rum clarificabo. Approbatus et confir¬
matus ẽ indignitate sua sicut aaron pꝰ
ordinationem. qr quosdam emilos. et
suo sacerdotio derogantes hũit. a deo ꝓ¬
batus ẽ et confirmatus. In monte ues¬
tem głe in ordinationem accepit. in re¬
surrectione ad offerendas ꝓ nob̾ preces
deo induit. Omuis namq pontifex ex
hominib assumptus ꝓ hominib con¬
stituitur in his que sunt ad deum. ut
offerat oblationes. et sacrificia ꝓ pecc̃is.
Duplex eẽ debet assumptio eoꝵ qui p̾¬
ficiuntur .s. ut pͥmum intus ꝑ gr̃am
assumant᷑ ad extellentiam uirtuties.
Post modum foris ꝑ obedientiam uo¬
cent᷑ ad excellentiã dignitatis. Alii assumũ¬
tur intꝰ ⁊ non foris sicut boni sũbiecti. alii as¬
sumunt᷑ foris ⁊ ñ intꝰ. sic̃ mali p̾lati. alii foris
untꝰ. sic̃ boni p̾lati alii nͨforis nuitꝰ sic̃ mali sub¬
iecti. Sequit᷑. ꝓ hominib constituitur
in his que sunt ad dm̃. Dicitur in euͣn¬

Expanded text:
rum clarificabo , approbatus et confirrum clarificabo , approbatus et confirmatus est in dignitate sua, sicut Aaron post ordinationem, quia quosdam aemulos et suo sacerdotio derogantes habuit, a Deo probatus est et confirmatus. In monte vestem gloriae in ordinationem accepit; in resurrectione ad offerendas pro nobis preces Deo induit. Omnis namque pontifex ex hominibus assumptus pro hominibus constituitur in his quae sunt ad Deum, ut offerat oblationes et sacrificia pro peccatis . Duplex esse debet assumptio eorum qui praeficiuntur, scilicet ut primum intus per gratiam assumantur ad excellentiam virtutis, postmodum foris per obedientiam vocentur ad excellentiam dignitatis. Alii assumuntur intus, et non foris sicut boni subjecti. Alii assumuntur foris et non intus sicut mali praelati, alii foris et intus sicut boni praelati, alii nec foris nec intus sicut mali subjecti. Sequitur: Pro hominibus constituitur in his quae sunt ad Deum . Dicitur in Evan
Abbreviated transcription (Latin):
habuert corrigantur. ne in illa ultima
collatione. si quippiam alit̾ inuenti fue¬
rint hñtes abiciant᷑. Sic intelligi pot̃
ad quẽ .i. sermonem est nob̾ sermo. uel
aliter ad quem nob̾ sermo. Loqͣmur ad
xp̃m de nobis. ut ipse ad patrem loqua¬
tur ꝓ nob̾. qr pontifex est ut offerat deo
uota ppłi. et magnus. Magnus scł̃m di¬
uinitatem q filius dei. magnus scł̃m
humanitatẽ qr penetrat celos. Accedamꝰ
ergo cum fiducia ad thronum gr̃e eius
dis regnat. qr nec in eo malitia ẽ que af¬
fectum gr̃e impediat. quin uelit nec ĩ
nob̾ miseria quin possit. aAccedamus gͦ
cum fiducia. qm̃ et officium eiꝰ est ut
ꝓ nob̾ oret qr pontifex constitutus. et
meritum ip̃uis impecret qr iustus. De
do in monte dictum ẽ. tunc quasi est¬
pontifex ordinatus. et ueste indutus
gle. Postea in tercia uoce que ad eum
uenit de celo dicens. et clarificaui. ⁊ ite¬

Expanded text:
habuerint, corrigantur, ne in illa ultima habuerint, corrigantur, ne in illa ultima collatione, si quidpiam aliter inventi fuerint habentes, abjiciantur. Sic intelligi potest, ad quem, id est sermonem est nobis sermo. Vel aliter, ad quem est nobis sermo. Loquamur ad Christum de nobis, ut ipse ad Patrem loquatur pro nobis, quia pontifex est, ut conferat Deo vota populi, et magnus. Magnus secundum divinitatem, quia Filius Dei; magnus secundum humanitatem, quia penetrat coelos. Accedamus ergo cum fiducia ad thronum gratiae ejus, dis regnat, quia nec in eo malitia est, quae affectum gratiae impediat quin velit, nec in nobis miseria quin possit. Accedamus ergo cum fiducia, quoniam et officium ejus est ut pro nobis oret, quia pontifex constitutus; et meritum ipsius ut impetret, quia justus. Dendo in monte dictum est, tunc quasi pontifex est ordinatus, et veste indutus gloriae. Postea in tertia voce quae ad eum venit de coelo, dicens: Et clarificavi, et ite
Abbreviated transcription (Latin):
modis fit nr̃ sermo ad ip̃m. uł consulen¬
do rõnem. uel reddendo rõnem. Si modo
rationem ex uoluntate consułe ad facien¬
dum nolumꝰ. tunc ex necessitate de factis
rõnem reddemus. sicut in apocalipsi dñr
libri aꝑti. et deiñ liber alius aꝑtus qui ẽ
uite. postea iudicatos mortuos ex his que
scripta erant in libris. libri sunt corda ho¬
minum. liber uite est sap̃ia dei. libri aꝑi¬
untur qñ manifesta sunt secreta cordiũ.
lib̾ uite aꝑietur. quando unicuiq luce in¬
teriori manifeste patescet omne quod fa¬
ciendum ẽ. et mortui ex his que in lib̾s
sunt. non que in libro uidicant᷑. qr pec¬
catores ex suis oꝑib iudicabuntur. libri
nr̃i ad librum dei scripti sunt. qr corda no¬
stra ad similitudinem sap̃ie dei condita st̃.
sicut dr. Signatum ẽ suꝑ nos lumen uul¬
tus tui dñe. Adhuc scribi debent libri nr̃i
itaq libros nr̃os cum hoc libro. ut sic̃ alit̾

Expanded text:
modis fit noster sermo ad ipsum, vel consulenmodis fit noster sermo ad ipsum, vel consulendo rationem, vel reddendo rationem. Si modo rationem ex voluntate consulere ad faciendum nolumus, tunc ex necessitate de factis rationem reddemus: sicut in Apocalypsi dicuntur libri aperti, et deinde liber alius apertus qui est vitae, postea judicatos mortuos ex iis quae scripta erant in libris . Libri sunt corda hominum. Liber vitae est sapientia. Dei libri aperiuntur, quando manifesta sunt secreta cordium. Liber vitae aperietur, quando unicuique luce interiori manifeste patescet omne quod faciendum est. Et mortui ex his quae in libris sunt, non quae in libro, judicantur, quia peccatores ex suis operibus judicabuntur. Libri nostri ad librum Dei scripti sunt, quia corda nostra ad similitudinem sapientiae Dei condita sunt sicut dicitur: Signatum est super nos lumen vultus tui, Domine . Adhuc scribi debent libri nostri itaque libros nostros cum hoc libro, ut si quid aliter
Abbreviated transcription (Latin):
uideri ñ potest. etiam si ip̃a actio uidea¬
tur. Igitur oculiss dei omnia sunt nu¬
da qr ipse om̃s actiones hominũ uidet
ubicũq fiant qr ñ sunt tenebre. et nõ
est umbra mortis et ubi abscondantur
qui oꝑantur malum nec oꝑimentum
tegit. nec uelamen ꝓtegit. nec paries
int̾eludit. nec caligo abscondit noc.
ab oculis eius. Ergo omnia sunt nu¬
da. qr ip̃e uidet omne quod agit᷑. Om¬
nia aꝑta qr ip̃e uidet qua intencione
agatur. Sequitur. Ad quem nob̾ ser¬
mo .i. ad deum uel ad sermonem subau¬
ditur. uel est uł erit uel ẽe debet sermo. Pri¬
mum fit sermo dei ad nos. pꝰea sermo nr̃
ad deum. Duob modis fit sermo dei ad
nos int̾ius et exterius. Interius ꝑ aspiratio¬
nem. exterius ꝑ p̾dicationem. Item ꝑ as¬
pirationẽ duob modis. ꝑ naturam et ꝑ
gr̃am. ꝑ naturam quando conditis aspi¬
rat cognitionem boni. ꝑ gr̃am quando
reꝑatis suggerit amorẽ boni. Duob etiã

Expanded text:
videri non potest, etiamsi ipsa actio videavideri non potest, etiamsi ipsa actio videatur. Igitur oculis Dei omnia sunt nuda, quia ipse omnes actiones hominum videt ubicunque fiant, quia non sunt tenebrae, et non est umbra mortis, ubi abscondantur qui operantur malum; nec operimentum tegit, nec velamen protegit, nec paries intercludit, nec caligo abscondit nos ab oculis ejus. Ergo omnia sunt nuda, quia ipse videt omne quod agitur; omnia aperta quia ipse videt qua intentione agatur. Sequitur: Ad quem nobis serid est ad Deum vel ad sermonem ejus, subauditur vel est, vel erit, vel esse debet sermo. Primum fit sermo Dei ad nos, postea sermo noster ad Deum. Duobus autem modis fit sermo Dei ad nos, interius et exterius. Interius per inspirationem, exterius per praedicationem. Item per inspirationem duobus modis, per naturam et per gratiam. Per naturam, quando conditis inspirat cognitionem boni; per gratiam, quando reparatis suggerit amorem boni. Duobus etiam
Abbreviated transcription (Latin):
uidec cm̃ extima corpoꝵ. et oculuᷤᷤ mentis
extima cordium. Oculus dei intima uidet.
oculus cordis ad oculum carnis intus ẽ.
ad oculum dei foris. Et sic̃ ocl̾s carnis ñ
capit que capit oculus cordis. S oculꝰ¬
oculus cordis ñ capit que capit oculus
dei. S oculus dei capit que capit oculus
cordis. Igitur oculus carnis tantum ca¬
pit extima corpoꝵ. Oculus cordis et exti¬
ma ⁊ intima corpoꝵ. s tm̃ extima cor¬
dium. Oculus uero dei extima simul
⁊ intima ñ solum corpoꝵ s etiam cor¬
dium capit. Ergo ñ est ulla creatura in¬
uisibilis coram eo. Omĩa autem sunt
nuda et aꝑta coram eo. Ab oculis nostris
regunt᷑. Sepe etiam ea que uisibilia ft̃.
que inuisibilia sunt claudunt᷑. actio ui¬
sibił est. Intencio inuisibilis ẽ. S ac¬
tiones hominũ licet in sua natura ui¬
sibiles sint. multis tam̃ modis tegunt᷑
ab oculis nr̃is ne uideant. Intentio aũ

Expanded text:
videt tantum extima corporum, et oculus mentis videt tantum extima corporum, et oculus mentis extima cordium. Oculus Dei intima videt. Oculus cordis ad oculum carnis intus est, ad oculum Dei foris. Et sicut oculus carnis non capit quae capit oculus cordoculus cordis non capit quae capit oculus Dei; sed oculus Dei capit quae capit oculus cordis. Igitur oculus carnis tantum capit extima corporum. Oculus cordis et extima et intima corporum sed tantum extima cordium. Oculus vero Dei extima simul et intima non solum corporum, sed etiam cordium capit. Ergo non est ulla creatura invisibilis coram eo. Omnia autem sunt nuda et aperta coram eo. Ab oculis nostris teguntur saepe etiam quae visibilia sunt; quae invisibilia sunt clauduntur. Actio visibilis est, intentio invisibilis est. Sed actiones hominum licet in sua natura visibiles sint, multis tamen modis teguntur ab oculis nostris, ne videantur. Intentio autem
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. speremus eum ꝓmissa ꝑficere. qr pene¬
trabilis est. et falli ñ potest ostendisse
eũ peniteamus. et de reliquo tumeamꝰ
offendere. Ip̃e enum et uoluntates nr̃as
intelligit. et cogitationes uidet ⁊ inten¬
ciones comp̾hendit. Sequit᷑. Non est il¬
la creatura inuisibił coram ipso. Oculus
dei et longinqua capit. qr ubiq p̾sens
est. ⁊ intima qr in om̃ib est. et subtilia
qr ꝑ spicax est. et maxima comp̾hendit.
qr omnia in ip̃o sunt. Hoc sequitur di¬
cens. Omnia sunt in conspectu eiꝰ nu¬
da q in ip̃o sunt omnia et aꝑta quia
ip̃e est in omnib. uel nulla creatura
dicit. nulla actio ueł cogitacio uł in¬
tentio hũana. Quidam est oculus qͥ
foris est et ñ intus. sicut oculus car¬
nis. quidam oculus qui intus est ad ali¬
quid ⁊ ad aliquid foris ut oculus cor¬
dis. et quidam oculus qui intus ẽ tantũ.
et non foris ut oculus dei. Oculus carnis

Expanded text:
est, speremus eum promissa perficere; quia peneest, speremus eum promissa perficere; quia penetrabilis est, et falli non potest, offendisse eum poeniteamus, et de reliquo timeamus offendere. Ipse enim et voluntates nostras intelligit, et cogitationes videt, et intentiones comprehendit. Sequitur: Non est ulla creatura invisibilis coram ipso . Oculus Dei et longinqua capit, quia ubique praesens est, et intima, quia in omnibus est, et subtilia, quia perspicax est, et maxima comprehendit, quia omnia in ipso sunt. Hoc prosequitur dicens: Omnia sunt in conspectu ejus nuda , quia in ipso sunt omnia et aperta , quia ipse est in omnibus, vel nuda creatura dicitur, nuda actio vel cogitatio, vel intentio humana. Quidam est oculus, qui foris est et non intus, sicut oculus carnis; quidam intus est ad aliquid, et ad aliquid foris, ut oculus cordis; et quidam oculus, qui intus est tantum et non foris, ut oculus Dei. Oculus carnis
Abbreviated transcription (Latin):
derio mala cogitacio nascitur: ut nũ¬
nunqͣm pollutionem carnis ab homi¬
nando turpitudinem carnał concupis¬
centie cogitare incpimus. et ex ip̃a no¬
stra cogitatione ad delectacinẽ illicitã
inflammamur. et qͣi de puro fonte
aqua manare inceꝑat. s paulatun de¬
fluens in sentinam turpitudinis ibat.
Aliquando aut̃ cogitaciones. ⁊ ex bonis
desideriis ꝓdeunt. et bona desideria
gignunt. uł ex malis orte similit̾ ma¬
la ꝓferunt. In qua ambiguitate. qr
difficilius ueritas discerni pot̃. bene pꝰ
Postremo qr discretio intentionũ hiis
om̃ib secretior ẽe cognoscitur. merito
in extremo medullaꝵ quoq diuisio sub¬
ditur. hic aut̃ omnia sermo dei diuidi¬
cando penetrat.qr ille qui ꝑ sapienti¬
am suam intus secreta nr̃a subtilit̾ in¬
telligendo disceruit. foris ꝑ doctrinam
suam utilit̾ nos illuminando eadem
intelligere facit. qr gͥ unuis est sermo
dei. credamus eũ uera ꝓmittere. qr efficax

Expanded text:
derio mala cogitatio nascitur, ut nonderio mala cogitatio nascitur, ut nonnunquam pollutionem carnis abominando, turpitudinem carnalis concupiscentiae cogitare incipimus, et ex ipsa nostra cogitatione ad delectationem illicitam inflammamur, et quasi de puro fonte aqua manare incoeperat, sed paulatim defuens in sentinam turpitudinis ibat. Aliquando autem cogitationes et ex bonis desideriis prodeunt, et bona desideria gignunt, vel ex malis ortae similiter mala proferunt. In qua ambiguitate quia difficilius veritas discerni potest, bene pPostremo, quia discretio intentionum iis omnibus secretior esse cognoscitur, merito in extremo medullarum quoque divisio subditur. Haec autem omnia sermo Dei dijudicando penetrat, quia ille qui per sapientiam suam intus secreta nostra subtiliter intelligendo discernit, foris per doctrinam suam utiliter nos illuminando eadem intelligere facit. Quia igitur vivus est sermo Dei, credamus eum vera promittere; quia efficax
Abbreviated transcription (Latin):
faciliꝰqͥsꝙ sua desideria diiudicare pot̃. de¬
inde sequitur discretio cogitacionũ que
magis est occulta et difficilius comprehen¬
ditur. Quia enĩ ex prauis desideriis bo¬
ne ñ nunquam cogitaciones oriunt᷑. et
rursus ex bonis desideriis pͣue cogitatio¬
nes ꝓdeunt. ñ facile est cogitacionum
qualitatem discernere uł discutere. cum
ñ solum ex p̾cedentib desideriis de quib
oriuntur. s etiam ex subseqñtib que ip̃e
gignunt eas oporteat iudicare. S ut aper¬
tius uideat᷑ qualiter ex prauis desideriie.
bone. ⁊ ex bonis desideriis praue cogitatio¬
nes nascunt᷑. exemplo monstret᷑. Nemo est
qui desiderium rapine nesciat malum eẽ.
S aliquando desiderio rapiendi nascitur
desiderium occidendi. Et sepe ex desiderio
occidendi nascitur horror homicidii. Dũ
ergo ex malo desiderio cogitacio bonoꝵ
gignens affectum ꝓdit. quasi in radice
mala surculus bonus dulcem fructum
facit. Similiter aliquando ex bono desi¬

Expanded text:
facilius quisque sua desideria dijudicare potest; deinde sequitur discretio cogitationum, quae magis est occulta, et difficilius comprehenditur. Quia enim ex pravis desideriis bonae nonnunquam cogitationes oriuntur, et rursus ex bonis desideriis pravae cogitationes prodeunt: non facile est cogitationum qualitatem discernere vel discutere, cum non solum ex praecedentibus desideriis, de quibus oriuntur, sed etiam ex subsequentibus quae ipsae gignunt, eas oporteat judicare. Sed ut apertius videatur qualiter ex pravis desideriis bonae, et ex bonis desideriis pravae cogitationes nascantur, exemplo monstretur. Nemo est qui desiderium rapinae nesciat malum esse, sed aliquando ex desiderio rapiendi nascitur desiderium occidendi, et saepe ex desiderio occidendi nascitur horror homicidii. Dum ergo ex malo desiderio cogitatio bonorum gignens affectum prodit, quasi in radice mala surculus bonus dulcem fructum facit. Similiter aliquando ex bono desi
Abbreviated transcription (Latin):
rium tuum ibi est et cor tuum .i. ubi ẽ
affectio tua ibi ẽ et cogitacio tua. Rursꝰ
quod cogitaciones desideria gen̾ent. psal¬
mista ostendit dicens. In meditatione
mea exardescet ignis. qr cuius rei cogi¬
tacio animo frequent̾ insederit illiꝰ amor
acrior in corde exardescit. Conuenient̾ gͥ
ꝑ medullas que in corꝑe magis secrete
sunt et recondite intentiones accȩpimꝰ
que qͣsi cogitacionum nr̃aꝵ medulle sc̃.
qr in cogitacione cordis latet uitentio co¬
gitationis. Quam dum subtilit̾ discu¬
timus. quasi ad interiora ossium penet᷑¬
mus. liquet ergo quod recte compages
cogitationes et medulle dicant᷑ intentio¬
nes. Suꝑ est inquirere quomͦ sermo dĩ
usꝙ ad diuisionem eoꝵ ꝑtingat. Prima
diuisio est inter aĩam et sp̃m. hoc est
int̾ uoluptates carnales ⁊i spũales. Scd̃a diuisio

Expanded text:
rium tuum, ibi est et cor tuum, id est ubi est rium tuum, ibi est et cor tuum, id est ubi est affectio tua, ibi est et cogitatio tua. Rursus quod cogitationes desideria generent, Psalmista ostendit dicens: In meditatione mea exardescet ignis . Quia cujus rei cogitatio animo frequenter insederit, illius amor acrior in corde exardescit. Convenienter igitur per medullas, quae in corpore magis secretae sunt et reconditae, intentiones accipimus, quae quasi cogitationum nostrarum medullae sunt, quia in cogitatione cordis latet intentio cogitationis. Quam dum subtiliter discutimus, quasi ad interiora ossium penetramus. Liquet ergo quod recte compages, cogitationes, et medullae dicantur intentiones. Superest inquirere quomodo sermo Dei usque ad divisionem eorum pertingat. Prima divisio est inter animam et spiritum, hoc est inter vol
Abbreviated transcription (Latin):
ossa carnem fulcuint sic cogitationes desi¬
deria pascunt. et sicut medulle ossib in¬
teriores sunt. sic in cogitationib intencio¬
nes latent. Cogitationes etiam compages
uocant᷑ qr quodammͦ ita desideria ad in¬
uicem copulant. sicut compages m̃broꝵ
artus ligant. Compago enĩ uino uincu¬
lum est. quod medium est extrema coniun¬
git. Et similiter cogitationes. qr et ex desi¬
deriis nascuntur. et desideria gen̾ant. quo¬
damm et hec nutriendo. et illa gignendo
utraq ad inuicem ligant. Quasi enim
p̾cedentib sequentia connestunt. qr et
ip̃e de illis. et ille de ip̃is prodeunt. Quod
uero desideria cogitationes gign̾e duxi¬
mus nemini qui se ip̃m cognoscit igno¬
tum c̃ẽ potest. qr illius ꝓfecto sepiꝰ in
cogitatione uoluimus cuius amore plꝰ
affecti sumus. unde etiam dñs in euͬn¬
gelio dicit. ubi est thesaurus tuus ibi
ẽ et cor tuum. ac si drẽt. ubi est deside¬

Expanded text:
ossa carnem fulciunt, sic cogitationes desiossa carnem fulciunt, sic cogitationes desideria pascunt; et sicut medullae ossibus interiores sunt, sic in cogitationibus intentiones latent. Cogitationes etiam compages vocantur, quia quodammodo ita desideria adinvicem copulant, sicut compages membrorum artus ligant. Compago enim vinculum est quod medium est, et extrema conjungit. Et similiter cogitationes, quia et ex desideriis nascuntur, et desideria generant quodammodo, et haec nutriendo, et illa gignendo utraque ad invicem ligant. Quasi enim praecedentibus sequentia connectunt, quia de illis et ipsae, et illae de ipsis prodeunt. Quod vero desideria cogitationes gignere diximus, nemini qui seipsum cognoscit, ignotum esse potest, quia illius profecto saepius in cogitatione volvimur, cujus amore plus affecti sumus. Unde etiam Dominus in Evangelio dicit: Ubi est thesaurus tuus, ibi est cor tuum . Ac si diceret: Ubi est deside
Abbreviated transcription (Latin):
carnalitatem siue animã uel animali¬
tatem et sp̃m. inter delectationẽ et cogi¬
tationẽ. inter suꝑfluitatem et necessita¬
tem. Sid̾a diuisio est int̾ euã ⁊ adam.
int̾ cogitacionem et intencionẽ. uel dis¬
cretionem. inter prudentiam carnis et
sententiam u̾itatis. Sermo etiam dei qͣi
int̾ animam et sp̃m diuidit. quando
sacrum eloquiũ nob̃ que inter carnalia
et sp̃ualia desideria repugnantia ha¬
beatur ostendit. Sequit. Compagum
quoq et medullaꝵ. idest etiam usq
ad diuisionẽ compagũ et medullaꝵ ꝑ
tingit ip̃e sermo dei. Quid uͦ per com¬
pages et medullas acciꝑe debeamus ex¬
planatur. cum subditur: Cogitationũ
et intentionũ. Compages sunt cogi¬
taciones. Medulle intentiones. primum
foris sunt oꝑa quasi cutis. de inde delecta¬
cio quasi caro. de iũ cogitationes qͣi ossa.
deiñ intencio quasi medulla. Sicut cutis
carnem tegit. sic oꝑa delectacionẽ. et sicut

Expanded text:
carnalitatem sive animam, vel animalicarnalitatem sive animam, vel animalitatem et spiritum, inter delectationem et cogitationem, inter superfluitatem et necessitatem. Secunda divisio est inter Evam et Adam, inter cogitationem et intentionem, vel discretio inter prudentiam carnis et sententiam veritatis. Sermo etiam Dei quasi inter animam et spiritum dividit, quando sacrum eloquium nobis, quae inter carnalia et spiritualia desideria repugnantia habeatur ostendit. Sequitur: Compagum quoque et medullarum , id est etiam usque ad divisionem compagum et medullarum pertingit ipse sermo Dei. Quid vero per compages et medullas accipere debeamus, explanatur cum subditur: Cogitationum et intentionum . Compages sunt cogitationes, medullae intentiones. Primum foris sunt opera quasi cutis, deinde delectatio quasi caro, deinde cogitationes quasi ossa, deinde intentio quasi medulla. Sicut cutis carnem tegit, sic opera delectationem, et sicut
Abbreviated transcription (Latin):
ambab ꝑtib uicidit qui cum infi¬
gitur penetrans ex utraq parte secan¬
do uiam sibi apperit. hic tam̃ non ni¬
si carnem incidit. s dei gladius utro¬
biq secat. qr potest animam ⁊ corpus
ꝑdere in gehenuam ignis. Siue in iu¬
diciis utrobiq secat. qr utrũq diuidi¬
cat incidit et discernit. Sequit᷑. ꝑtin¬
gens usq ad diuisionem aĩe ac sp̃c. In
uno quoq homine tria sunt. Caro et
sp̃c et mens. Ad carnem ꝑtinet delecta¬
cio. Ad sp̃m cogitacio. ad mentem dis¬
cretio. Delectacio ẽ serpens. cogitacio eua.
Discretio adam. In delectacione ẽ suꝑ¬
fluitatis concupiscentia. in cognitione
est necessitatis ꝓuidentia. In discrecio¬
ne est u̾itatis sententia. Delectacio pro¬
uidentiam obtentu necessitatis ad suꝑ¬
fluitatem p̾cipitat. Prouidentia ratio¬
nem ꝑ compassionem inferioris incli¬
nat a sententia u̾itatis. Prima diuisio
est int̾ serpentem et euam. hoc ẽ inter

Expanded text:
ambabus partibus incidit, qui cum infiambabus partibus incidit, qui cum infigitur penetrans ex utraque parte secundo viam sibi aperit, hic tamen non nisi carnem incidit; sed Dei gladius utrinque secat, quia potest animam et corpus perdere in gehennam ignis . Sive in judiciis utrinque secat, quia utrumque dijudicat, incidit et discernit. Sequitur: Pertingens usque ad divisionem animae ac spiritus . In unoquoque homine tria sunt, caro, spiritus, et mens. Ad carnem pertinet delectatio, ad spiritum cogitatio, ad mentem discretio. Delectatio est serpens, cogitatio Eva, discretio Adam. In delectatione est superfluitatis concupiscentia. In cognitione est necessitatis providentia. In discretione est veritatis sententia. Delectatio providentiam obtentu necessitatis ad superfluitatem praecipitat. Providentia rationem per compassionem inferioris inclinat a sententia veritatis. Prima divisio est inter serpentem et Evam, hoc est inter