comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ consensus qui ñ consensus appollan deb
sanctioregiaragoꝵ inhec u̾ba. Deneptis tue con¬
iugio. qu̾a de cindam militi dat᷑m necessitaris
instante articulo. sub fidei pollicitatõne firmasti.
hoc eqͥtate dictante decreuimꝰ. ut sulla uir̃ illum
ꝑsistit. ut iuro illi se ꝓrsus deneget nupt᷑am. ne¬
qͣqmͣ eam inuitam ac renitentẽ eiꝰdem iuiri cogas
⁊ canonũ auctoritas talia sponsalia ñ aꝓpbat. ne ig¬
norantib leges ⁊ canones. nimꝰ dnr̃ uideat᷑. itasen¬
tenciam tẽꝑamꝰ. ut si pͥnceps cu̾ assensu filie. id̾
qd̾ inceptũ est ꝑfic̾e uolu̾it. cõcedamꝰ. Sin au̾ lega¬
tus nr utiusq partes audiat: ⁊suncħ fu̾it ex ꝑte
ramaldi ꝙ ampliꝰ impediat. ab ip̃o iordane sacui¬
m̃tum quo constert hec q̃ dẽa sunt accipiat. ⁊ nos
canonũ ac legum scͥpta seqn̾tes de inceps ñ ꝓhibe¬

Expanded text:
enim consensus, qui nec consensus appellari debet, sancto regi Arragonum in haec verba: De neptis tuae conjugio, quam te cuidam militi daturum necessitatis instante articulo sub fidei pollicitatione confirmasti, hoc aequitate dictante decrevimus: Ut si illa virum illum persistit ut viro illi se prorsus deneget nupturam, nequaquam eam invitam ac renitentem ejusdem viri cogas et canonum auctoritas talia sponsalia non approbat, ne ignorantibus leges et canones nimis durum videatur, ita sententiam temperamus, ut si princeps cum assensu filiae id quod coeptum est perficere voluerit, concedamus. Sin autem, legatus noster utrasque partes audiat; et si nihil fuerit ex parte Raynaldi quod amplius impediat, ab ipso Jordane sacramentum, quo constent haec quae dicta sunt, accipiat. Et nos canonum et legum scripta sequentes, deinceps non prohibe
Abbreviated transcription (Latin):
gmitate manere disposu̾at. Sigͥ contra suũ ꝓposi¬
tum post censensit incarnalem copulã. isr ftãuo
Rnͦ. tirea mente. ⁊ siñ opere uiolati. Dicamꝰ gͥ quos
consensus cohabitittõnis ł carnał copule. ñ facit ꝯ¬
iugiũ. s ꝯsensus ꝯiuigalis sotietatis. ubis ẜ p̃sens¬

Expanded text:
itate manere disposuerat; si ergo contra suum propositum post consensit in carnalem copulam, videtur facta voti rea, mente, etsi non opere violata. Dicamus ergo quod consensus cohabitationis vel carnalis copulae non facit conjugium; sed consensus conjugalis societatis, verbis se
Abbreviated transcription (Latin):
gen̾atõne debeant copular. rescribit sic gelos.
Quedam lex romana ꝑmitit. ut siue fr̾is ꝑ
necẽe est uꝰ qͣrta ł u. generatõ fideliũ licent̃
sibi ꝯuingantur. S post mult̾ temporis. idem
gg̾ a filice messine sicilie p̃sule roquisitus. utͫ
aug̃o scͥpsent ut angłoꝵ. quartageneriti¬
one ꝯticta matͥmonia ñ soluant. int̾ cet̾a

Expanded text:
generatione debeant copulari, rescribit sic, 35, q. 3: Quaedam lex Romana permittit, ut sive fratris, vel necesse est ut quarta vel quinta generatio fidelium licenter sibi conjungatur. Sed post multum temporis idem Gregor., a Felice, Messinae Siciliae praeside, requisitus utrum Augustino scripserit, ut Anglorum quarta generatione contracta matrimonia non s
Abbreviated transcription (Latin):
geloꝵ ep̃o . ip̃i etiam angeloꝵgenti q̃ nuꝑ
ad fidem uenerat. neabono quo cepenit metuendo
austeriora recederet. specialt ⁊ñ gonerisit̃ me cog¬
noscs scͥpsisse. Necĩo hoc eis scripsu ut postqmꝰ infi¬
de fĩlint solidati. si ifra ꝓpͥam consangnitatem
uiuenti fu̾int. ñ separent᷑. aut insm affintatis¬

Expanded text:
opo, ipsi etiam Anglorum genti quae nuper ad fidem venerat, ne a bono quod coeperat metuendo austeriora recederet, specialiter et non generaliter me agnoscas scripsisse. Nec ideo haec eis scripsi, ut postquam in fide fuerint solidati, si infra propriam consanguinitatem inventi fuerint, non separent
Abbreviated transcription (Latin):
accipi po̾t. ut paritas ñ ad asfc̃m referat᷑¬
s ad bonũ d̾ eis optatur. qi caritate ꝯ̃ĩb oꝑ saru¬
tare debem᷑ ut paria bona mereant᷑ Sicut apłe
enĩ inmorib ꝑfectio maioꝵꝰ ut ip̃i fiant ꝑfc̃i
isic parem meroant᷑ beatitudine ł pan duecti¬
one .i. eadem dilectõne: or̃is diligendi sunt Itẽ
nos ut tm̃ bonũ eis obtemus inet̾nitate qnͣ¬
timi nobis ⁊ si nõ tanto affectu uł iͥ. qͣntũ: simili¬
tudinis est: ñ qnͣtitatis

Expanded text:
accipi potest, ut paritas non ad affectum referatsed ad bonum quod eis optatur, quia charitate omnibus optare debemus, ut paria bona mereantur. Sicut Apoenim minoribus perfectio majorum, ut ipsi fiant perfecti, et sic parem mereantur beatitudinem. Vel pari dilectione, id est, eadem dilectione omnes diligendi sunt. Item nos; ut tantum bonum eis optemus in aeternitate, quantum nobis, etsi non tanto affectu. Vel ibi quantum, similitud
Abbreviated transcription (Latin):
p̃beret pauꝑi. ⁊ falsariũ: qui alienũ corrup̃
testam̃tum: ut is eẽt heres qui fuc̾et elemo¬
sinas largas. ñ ille quinuslas: ⁊ eumquise
fecisse ad ulteriũ ostend̾ ut ꝑillam cũqua fe¬
cit. hominem de morte liberet S dicet᷑ as.
ergo equandi et fur quilib furi quiuo¬
oꝵ ñĩo qͥsqmͣ est bonus qr peior est unus
qui miserando furatur. S si furtũ pisando ꝗͣ¬
om̃e pett̃mest ab omĩ furto abstinẽd̾ miserãdo
est Qius em̃dicat eẽ peccand . is i aliud furit᷑.
sit ginuiꝰ. aliud leuiꝰ pecc̃i. Nunc aũq̃
mmus. quisactus pecc̾m siti ł non. non qd̾
grauiꝰ sit .ł leuiꝰ Intende lec̾tor ꝓpoĩtis u̾bis.
tota mentis consid̾atõne. qñ inutilem hñt.
exertitatr̃em ⁊ dinosces. quis actus: sit pec
qr sunt ñ nulliac̾cus qui ⁊ si bõam has̾nt
tãm: tñ pecc̃a sunt ut supͣ po̾itum est Ex
quo consequ uidet᷑: qr ñ semper ex fine iu¬
dicat᷑ uolũtas siue actio: mala. situtt in

Expanded text:
beret pauperi; et falsarium qui alienum corrumpit testamentum, ut is esset haeres qui faceret eleemosynas largas, non ille qui nullas; et eum qui se fecisse adulterium ostendit, ut per illam cum qua fecit, hominem de morte liberaret. Sed dicet aliquis: Ergo aequandus est fur cuilibet furi qui voo quisquam est bonus, quia pejor est unus. qui miserando furatur. Sed si furtum omne peccatum est ab omni furto abstinendum est. Quis enim dicat esse peccandum, etiamsi aliud sit gravius, aliud levius peccatum? Nunc autem quaerimus quis actus peccatum sit vel non; non quid gravius sit vel levius. Intende, lector, propositis verbis tota mentis consideratione, quae non inutilem habent exercitationem; et dignosces quis actus sit peccaquia sunt nonnulli actus qui etsi bonam habeant causam, tamen peccata sunt, ut supra positum est. Ex quo consequi videtur quia non semper ex fine judicatur voluntas sive actio mala, sicut in
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃m arbitrabant᷑ se obsequium pont actũ¬
sibi posuise .s. dei obsequium. ⁊ tñuioluntatem
eoꝵꝵ iactionem ꝑu̾samfore asserunt. Deboĩs.
aũ nulla sto exceptio inp̃missis ũb̾ aug̃i: qͥn
omis uoluntas bona: ex fine sit bona lexfi
nec om̃ĩs mala ac̾tioiex fine ⁊ ex uolũtate
mala esti ⁊ om̃is que ht̃ malã cãmi: mala ẽ.

Expanded text:
m arbitrabantur se obsequium prasibi posuisse, scilicet Dei obsequium; et tamen voluntatem eorum et actionem perversam fore asserunt. De bonis autem nulla fit exceptio in praemissis verbis August. quin omnis voluntas bona ex fine sit bona; et exnec omnis mala actio ex fine et voluntate mala est; et omnis quae habet malam causam mala est,
Abbreviated transcription (Latin):
pera ẜ intentõem ⁊ c̾am iudicant᷑. bona łma¬
La. exceptis his. que ꝑse malasunt .i. que nõ
sine p̃uaricatõne fieri nequeunti
Quidamdi

Expanded text:
 intentionem et causam judicantur bona vel mala, exceptis his quae per se mala sunt, id est, quae sine praevaricatione fieri nequeunt. 4. Quidam di
Abbreviated transcription (Latin):
intelligi medie noctas tp̃r uent᷑us. Qmaut ait
sasunt. qñ etram sponsus uent᷑ s est. plurib etiã
ciones ⁊ consilia singuloꝵ patebunt. Uñ inda¬
nele. Uetustꝰ dieꝵ sedit. ⁊ libri

Expanded text:
intelligi mediae noctis tempore venturus; quia, ut aisa sunt, quando etiam sponsus venturus est. Pluribus etiamtiones et consilia singulorum patebunt. Unde in Daniele, Vetustus dierum sedit, et libri
Abbreviated transcription (Latin):
illo de quo natus est potens. patri u̾o poeb¬
tinciam nullꝰ dedit. qr nlł cumgenuit big¬
nendo enĩdedit pater potencia filio. si t̾ oĩa
que h̾t in sub̾a sua gignendo dedit erquẽ
genuit de susb̾a¬

Expanded text:
illo, de quo natus est potens; Patri vero potentiam nullus dedit, quia nullus eum genuit. Gignendo enim dedit Pater potentiam Filio, sicut omnia quae habet in substantia sua, gignendo dedit ei quem genuit de sub
Abbreviated transcription (Latin):
dolectatõne cogitatõniss statun ut ueniale.¬
mulierem tetig̾: iuri auctoritate repel¬
latur: ueniale est. Siuo diu indelectatõe
cogitacionis teneati ĩ sinobũtas ꝑfitiendi¬
desit mortale est ⁊ pro eo danpnabr᷑ simiłt¬
sic̃ debuit: mulierem cohibuit. Uñ potest
dici donsensissez

Expanded text:
delectatione cogitationis, sed statim ut mulierem tetigit, viri auctoritate repellatur, veniale est. Si vero diu in delectatione cogitationis teneatur, etsi voluntas desit, mortale est, et pro eo damnabitur simusicut debuit, mulierem cohibuit, unde potest dici consensisse.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Sanimã ¶ Sed ⁊ incorpore: qnͣdam
ꝓpͥctatem ht. que hoc indicat. qrest
erecta statura. ẜ qua dorpus anime rõ militu¬
uali congruit. qr ⁊ celum erectum est: dinẽ.¬

Expanded text:
 animam. Sed in corpore quamdam proprietatem habet quae hoc indicat, quia est erecta statura, secundum quam corpus animae rationali congruit, quia in coelum erectum est. Aug.
Abbreviated transcription (Latin):
ut sine illo recte uiuere nequeamꝰ. bomis au̾usus
eiꝰ am uirtũs est: que in magnis repent᷑ bonis.
sit: etiam bonus usus libere uoluntatis. qui lͥtꝰ

Expanded text:
ut sine illo recte vivere nequeamus. Bonus autem usus ejus jam virtus est, quae in magnis reperitur bonis, sit etiam bonus usus liberae voluntatis, quae
Abbreviated transcription (Latin):
qm̾̃ nicħ est aliud coruptio: qmͣ boni ext̾¬
minato Ex bonis gͥ mala orta sunt. ⁊ nisi
inbonisñ sunt. nec fuit ꝓrsus. uñ oriret᷑
illa mali natura: nͥ ex angelicai: ⁊ hõĩs nat᷑a
bona. uñ pͥmitus exorta est: uoluntas mala

Expanded text:
m nihil est aliud corruptio quam boni exterminatio. Ex bonis ergo mala orta sunt, et nisi in bonis non sunt; nec fuit prorsus unde oritur ulla mali natura, nisi ex angeli et hominis natura bona, unde primitus ort
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutes itasint sibi ꝯuncte: ut separatim
ñ possint possideri ab aliquo S qui unam ht̾: o̾s
ut qui una caruerit õib careatz qui ergo unã
ht̃: om̃s ht̃ Qd̾ quidem: ꝓbabile est cũ enĩ cari¬
tas mat̾ sit oĩum iltutũ. inquocũq mat̾ ip̃ae᷑.

Expanded text:
irtutes ita sint sibi conjunctae, ut separatim non possint possideri ab aliquo; sed qui unam habet omnes ut qui una caruerit, omnibus careat. Qui ergo unam habet, omnes habet. Quod quidem probabile est. Cum enim charitas mater sit omnium virtutum, in quocumque mat
Abbreviated transcription (Latin):
ĩoqr inpͥncipalib conciliis q̃ aput eos ce¬
lebrata sunt. ita sinbola eoꝵ subiunctis a¬
nathematib sancita sunt. ut nulli de tͥ¬
⁊ ñafilio: quicũq inquiunt afilio eũ pro¬
ced̾e addunt. anathema incͤrunt. Uñ. ⁊
nos arguunt. a nathematis reos addt̃
enã. ad assertõem sue opinionis. ⁊ in
testimoniũ nr̃e daupnatõnis de symbo
gentea post altare b̾ati pauli poĩta pos¬
teris peliquit. ꝓ amore ut ip̃e ait ⁊ cau¬
tela fidei orchodoxe Inquo qͥd̾ symbolo
rem expatre procedentẽ. cũ patre ⁊ filio
coadorandũ.⁊ cõgłificand̾. ⁊c̃. Illud est
sẏmbolum qd̾ in missa cantatur. Oitũ¬

Expanded text:
in principalibus conciliis, quae apud eos celebrata sunt, ita symbola eorum subjunctis anathematibus sancita sunt, ut nulli de Tret non a Filio, quicumque, inquiunt a Filio eum prodere addunt, anathema incurrunt; unde et nos arguunt anathematis reos. Addunt etiam ad assertionem suae opinionis et in testimonium nostrae damnationis, de Symbolgentea post altare beati Pauli posita posteris reliquit pro amore ut ipse ait et cautela fidei orthodoxae. In quo quidem symbolo,rem, ex Patre procedentem, cum Patre et Filio coadorandum et glorificandum, etc. Illud est symbolum quod in missa cantatur, editu
Abbreviated transcription (Latin):
nem ⁊ animam: sħ modo dñt il¬
lum nũm perfectioni dominici
corporis ꝯuenires salia ratioilliꝰ ¶ Solo
dc̃i extitit. ex qua. sana orit᷑ intel¬
ligentia u̾bi sloneñ so ulud dix᷑
au̾g. qͥn mox: ut caro illa oꝑe sp̾e̾
ũbo dei cũ animaunret᷑ ut ꝑfectus

Expanded text:
nem et animam; et hoc modo dicunt illum numerum perfectioni dominici corporis convenire. Sed alia ratio illius dicti extitit, ex qua sana oritur intelligentia verbi. Non enim ideo illud dixit August., quia mox ut caro illa opere SpirVerbo Dei cum anima uniretur, ut perfectus
Abbreviated transcription (Latin):
moꝵ quecũq sunt uitia. naturaliũ st̾ pͥua¬
tĩones bonoꝵ. Quidest enĩ aliud qd̾ malum
dnͣnisi pͥuatio boni. Bonũ enĩ minui: ma¬
lumest. qmͣuis qnͣtũcũq minuat᷑. nece̾e
estrut aliqͥd remancat. si ad huc natura est.
pͥuat bono Namsi nullo pͥuat¬
ac per hoc: hullumest qd̾ dr᷑ malum: si nul¬
lum sit bonu̾. s bonũ oĩo malo carens. in¬
tegrũ bonũ est Cũ u̾o inest malu̾ uiciatũ.
ł uiciosunt bonilest. nec malum unqm p̃
ee ullum uͥ est malũ donũ uñ res mim ꝯ¬
ficit᷑. ut qi onĩs nat᷑a inqnͣtũ nͦ est boñ est

Expanded text:
m quaecumque sunt vitia, naturalium sunt privationes bonorum. Quid est enim aliud quod malum dicitur, nisi privatio boni? Bonum enim minui malum est; quamvis quantumcumque minuatur, necesse est ut aliquid remaneat, si adhuc natura est. privat bono. Nam si nullo bono privatAc per hoc, nullum est quod dicitur malum, si nullum sit bonum; sed bonum omnino malo carens, integrum bonum est. Cum vero inest malum, vitiatum vel vitiosum bonum est; nec malum unquam potest esse ullum, ubi est nullum bonum. Unde res mira conficitur, ut quia omnis natura, in quantum natura est
Abbreviated transcription (Latin):
est uidere. inqua resit malũ qr in bona
an inre bona. an inre mala. Quirecte tm̃.¬
acure q saptt: si nssi inbono mala cẽ intel¬
ligit idestrmn natura bona. Malumi enĩ esticor¬
ruptio ł preuaricatio boni. bbi autem bonũ si
est:ñ põt eẽ corruptio.ł pͥuatio bonis Pecc̃m gn̾¬

Expanded text:
est videre in qua re sit malum, scilicet an in re bona, an in re mala. Qui recte acuteque sapit, non nisi in bono malum esse intelligit, id est, in natura bona. Malum enim est corruptio vel privatio boni; ubi autem bonum non est, non potest esse corruptio vel privatio boni. Pecc
Abbreviated transcription (Latin):
rat. sicut reconclat᷑ inimi  inimico. ut deinde
mundum pusqmͣ nos aliquid eẽmus: Quomodo
gͣ diligentinos dõ sumus reconciliati p̃p pecc̃m
cũ eo habelumꝰ ĩimiticias. qͥ hẽbat erga nos ca¬
ritatem. etiam: cu̾ inmiticias exercebamus adu̾suᷤ
eum: oꝑando iniquitatem: Itã ergo inimici
reconciliat dõ Reconciliat aũ dũ offendicula
hominñ aboculis dei tollit. i dum pec̃ca delee:
Qaiare solus filius dr᷑ mediator. Namde patre
legiturr. qd̾ reconciliau̾ it sibi miidũ aic enĩ:¬

Expanded text:
Aug. sicut reconciliatur inimicus inimico, ut deinde mundum, priusquam nos aliquid essemus. Quomodo ergo nos diligenti Deo sumus reconciliati? Propter peccatum eum eo habebamus inimicitias, qui habebat erga nos charitatem, etiam cum inimicitias exercebamus adversus eum, operando iniquitatem. Ita ergo inimici reconciliat Deo. Reconciliat autem, dum offendicula hominum tollit ab oculis Dei, id est, dum peccata delet, quare solus Filius dicitur Mediator? Nam de Patre legitur quod reconciliaverit sibi mundum. Ait eni
Abbreviated transcription (Latin):
qui repboꝵ supplitia finem finem hĩtum ꝯtendt̃᷑
tta uioꝵ repellit oppnuonem asserens repbos ꝑpetuo
doꝵ ponam ⁊ cruciat᷑ sine int̾missione ꝑpetuos hu¬
mano miserant᷑ affcu. atq ita fut᷑m eẽ ñcredunt.
Nonquid̾ scͥpturis adũsando diuinis. s ꝓsuomotu
dur q̃q molliendo. ⁊ inlemorem filectendo sñam
que putant ineis t̾ribiliꝰ cẽ dc̃a qmͣ uerius. Non

Expanded text:
qui reproborum supplicia finem habitura contendunt, ita illorum repellit opinionem, asserens reprobos perpetuo dorum poenam et cruciatus sine intermissione perpetuos humano miserantur affectu, atque ita futurum esse non credunt; non quidem Scripturis adversando divinis, sed pro suo motu dura quaeque molliendo, et leviorem flectendo sententiam; quae putant in eis terribilius esse dicta quam verius. Non
Abbreviated transcription (Latin):
misena libenint᷑  aut si hoc ad om̃s extimant ꝑ¬
tm̃e. ñ ĩo nece̾e est. ut danpnatõem opmentur
uitam et̾nam d penas danpnatoꝵ certis t̾ꝑib
extiment. si ħ ois placet aliquatenus initigni.
⁊̃ sic. Qippe intłłigi põt manere ira dei miltis.
.i. ip̃a dampnat̃o. hec eni uocat᷑ ua dei. ñ diuim
anum ꝑturbatõ ut inira sua .i. man̾te ira sua
ñ contineat miseratõnes suas ñ et̃no supplicio.
sinem dando s ieuam̃ adhibendo. ł int̾ponẽdo
cruciatib qi nec psalmꝰait ad finiendam iram
suam. ł post iramsua̾. s in irasua. Que fisola eẽt
alienan a rogno dei carere magna multitudĩe
dulcedims dei tam guindis tñest pena. ut ei pꝰ¬
sint nulla torm̃ta q̃ nouimꝰ ꝯparari. si illa sit
et̾na. ista aũ sit ꝗͣlib multis secuł longa. Ma¬
cio aliqd̾ ieuam̾ ad hiberi. Uñ ñ incongruedici
põt. dm̃ ⁊ siuiste id possit. ñ oĩo tm̃ punire
et̃minat p̃mis

Expanded text:
miseria liberantur. Aut si hoc ad omnes existimant pertinere, non ideo necesse est ut damnationem opinentur s damnatorum certis temporibus existiment si hoc his placet aliquatenus mitigari. Et sic quippe intelligi potest manere ira Dei in illis, id est, ipsa damnatio. Haec enim vocatur ira Dei, non divini animi perturbatio, ut in ira sua, id est, manente ira sua, non contineat miserationes suas, non aeterno supplicio finem dando, sed levamen adhibendo vel interponendo cruciatibus; quia nec psalmus ait ad finiendam iram suam, vel post iram suam, sed in ira sua. Quae si sola esset, alienari a regno Dei, et carere magna multitudine dulcedinis Dei, tam grandis tamen est poena, ut ei possint nulla tormenta quae novimus comparari; si illa sit aeterna, ista autem sit quamlibet multis seculis longa. Macio aliquod levamen adhiberi. Unde non incongrue dici potest Deum, etsi juste id possit, non omnino tantum punire erminat praemis
Abbreviated transcription (Latin):
atq bona opona : que deus remun̾at innobis.
⁊ ħ ip̃a sunt. dei dona. Uñ aũg. ad systũ p̃b̾rm.¬
mun̾a sua. Ui̾ruita et̾na. que infine adco.
m̃itis p̾cedentib reddit᷑. qr ⁊eadem m̃ita qͥb
reddit᷑ ñ anobis sunt. s in nob̾ fc̾asunt per
gr᷑am. recte up̃a uita: gr̃a nũcupat᷑. qi gratis
dat᷑. Nec ido̾ gratis: qr ñ meritis datur. S qi da¬
tesunt ꝑgr̃am: up̃am̾ita quib datur: Epy¬

Expanded text:
atque bona opera, quae Deus remunerat in nobis; et haec ipsa sunt Dei dona. Unde August. ad Sixtum presbytera sua. Unde vita aeterna quae in fine a Deo meritis praecedentibus redditur, quia eadem merita quibus redditur non a nobis sunt, sed in nobis facta sunt per gratiam, recte et ipsa, gratia nuncupatur, quia gratis datur: nec ideo gratis, quia non meritis datur, sed quia data sunt et ipsa merita, quibus datur.
Abbreviated transcription (Latin):
Uñ aũg. suꝑ geñ. inli.xii. Nõn enĩ corpꝰ sen¬
tit sanima ꝑ corpus quo uelut nũtio uti¬
Sicut ergo anima qd̾ forisest ꝑ corpul tanqmͣ
finstrumtũ iudet łaudit. itaetiam ꝑ corpus
qͥdam sentit mała: q̃ sine corꝑe ñ sentiret. ut

Expanded text:
entit, sed anima per corpus, quo velut nuntio utiSicut ergo anima quod foris est per corpus tanquam per instrumentum videt vel audit, ita etiam per corpus quaedam sentit mala quae sine corpore non sentiret, ut
Abbreviated transcription (Latin):
sathanam sicut fulgur de celo ca repletum.¬
dentem nec appellatur hic celum firiament̃
qd̾ scdã die fcm est. s celum splendidum. qd̾ dr̃
statim fc̾m᷑ angelis est repletum. qd̾ estͥ supra
firmam̃tũ. ⁊ illud empyreum: quidam exposi¬
toꝵ sacre scͥpture. noĩe celi intelligi uolunt. ubi
scͥpt᷑a: dicit. Inpͥncipio creauit deus celum ⁊
t̾ram Celum inquit strabus: ñ uisibile firma Strabus.¬
mentum hic appellat. s empyreũ .i. igneum.
i intellee̾tuale. qd̾ ñ alsardore ts a splendore dĩ.
qd̾ statim fc̾mt repletum est angeł. uũ cũme lan. Iol¬
darent astra matitina ⁊ c̃. De ħ qͦ bedia fta act
hoc superiꝰ celum: qd̾ auolubilitate mundi beda.¬
secretumest᷑. mox ut cieatum est: scis angeł
repletum est. quos inpͥncipio cũ celo itra con¬
ditas: destat᷑ dñs dicens. Ubĩ er̾as cũ me laudaret
astͣ matutina. Hubilarent om̃s filii di ᷑ astͣ
iipͥncipio. s scd̾a die. fcm est. ¶ Ex his liquet:

Expanded text:
Satanam tanquam fulgur de coelo cadentem; nec appellatur hoc coelum firmamentum quod secunda die factum est, sed coelum splendidum quod dicistatim factum angelis est repletum, quod est supra firmamentum: et illud empyreum quidam expositorum sacrae Scripturae nomine coeli intelligi volunt, ubi Scriptura dicit: In principio creavit Deus coelum et terram. Coelum, inquit Strabus, non visibile firmamentum hic appellat, sed empyreum, id est, igneum vel intellectuale; quod non ab ardore, sed a splendore dicitur, quod statim fdabant astra matutina? etc. De hoc quoque Beda ita ait: Hoc superius coelum quod a volubilitate mundi secretum est, mox ut creatum est, sanctis angelis impletum est, quos in principio cum coelo et terra conditos testatur Dominus dicens: Ubi eras, cum me laudabant astra matutina, et jubilarent omnes filii Dei? » Astra in principio, sed secunda die factum est. Ex his liquet
Abbreviated transcription (Latin):
ad dm̃. cũ doi sacram̃tũ ꝯtenpnit᷑. ¶ fcce hio
habel ñ solum passo̾em. s etiam fidem ⁊ꝯtri¬
cionem conferre remissionẽ: ĩͥi ñ ontenpuit᷑ sacra¬
mentimm. ut iulatrone illo ostenditur qui ñ per
passo̾nem s ꝑfidem saluatꝰ estͥ sine lap̃o. d dñt
quidam augm hoc retrac̾tasse: Ret̾ractauit qͥ

Expanded text:
ad Deum, cum Dei sacramentum contemnitur. Ecce hic habes non solum passionem, sed etiam fidem et contritionem conferre remissionem, ubi non contemnitur sacramentum, ut in latrone illo ostenditur, qui non per passionem, sed per fidem salvatus est sine Baptismo. Sed dicunt quidam hoc retractass
Abbreviated transcription (Latin):
x predc̃is ꝑspicuum est. qd̾ maior
enĩ lib̾tas arbitrii fuit: in qua poterat pec
care ⁊ non peccare. uttinta uero erit siiqia
poterit si poccare: ⁊ ñ poterit peccare. Media
u̾oꝰ inqua potest pettare. ⁊ ñ potest ñ pectare.
añ repanatõnem etiamꝰ mortalł. pꝰ repaniti¬
onem ũ ssaltem ueniałiz¬

Expanded text:
x praedictis perspicuum fit quod major enim libertas arbitrii fuit icare et non peccare; ultima vero erit, in qua poterit non peccare et non poterit peccare; media vero in qua potest peccare et non potest non peccare , ante reparationem etiam mortaliter, post reparationem vero saltem venia
Abbreviated transcription (Latin):
nem U̾nitũ nolo in tanta retamq addi. Pign¬
noscendum difficili putare lectoiem: stapa sͥ
nr̃am debere suffic̾e disputatõem. s legati ⁊ alia
meliꝰ forte consid̾ata atq tractata ⁊ ea q̃hic mo¬
uere possunt: uigilantiore atq intelligentiore
si po̾t m̃te discutiat. hoc firmit̾ denens: Qd̾d̾e
hominẽ assumpsit. homoã dm̃ transiuit. n̾
nature. u̾sib ilitate s deu dignatõne. ut nec
deus mutaret᷑ inhumanam sub̾am.: assum̃do
hominem. nec homo in diuinã glificatiusia
deum q mutacio uł uersibilitas nature. dimi

Expanded text:
en nolo in tanta re, tamque ad cognoscendum difficili, putare lectorem istam sibi nostram debere sufficere disputationem: sed legat et alia forte melius considerata atque tractata, et ea quae hic movere possunt, vigilantiore atque intelligentiore, si potest, mente discutiat; hoc firmiter tenens, quod Deus hominem assumpsit, homo in Deum transivit, non naturae versibilitate, sed Dei dignatione; ut nec Deus mutaretur in humanam substantiam assumendo hominem, nec homo in divinam glorificatus in Deum, quia mutatio vel versibilitas naturae dimi
Abbreviated transcription (Latin):
peret. utͥnq. ⁊ reflu̾et totum ad bonũ
hominis. ⁊ ꝙ accepit obsequiũ ⁊ qd̾ in¬
pendit. Ita enĩ uoluit deus sibiabboi̾e
seruii: ut ea seruitute: ñ dous. s homo
uiret homini. ⁊ex in simisłr uiuaret᷑ homo:
botum gͥ bonum hominis erat: ⁊ qd̾ fcm̃ ÷̃¬

Expanded text:
peret utrumque, et reflueret totum ad bonum hominis, et quod accepit obsequium, et quod impendit. Ita enim voluit Deus sibi ab homine serviri, ut ea servitute non Deus, sed homo viret homini, ut exinde similiter juvaretur homo. Totum igitur bonum hominis erat, et quod
Abbreviated transcription (Latin):
humanĩgn̾is fuit. utr̾q enĩ inslitut̾ fuit ĩ
pͥmis parentib. Item si exterior penitencia sa¬
crm̃tũ estt unt̾ior res sacram̃ti sepus p̾ced̾
res. sacram̃t. qmͣ sacram̃t. rem S nec hoc in¬
cõueniens est. Nam ⁊ inaliis sacram̃tis effici¬
unt  ꝙ sigurant. hocͥ sepe contingit: Aliorum
iint̾iorem. eẽ saciam̃t. nec duo sacram̃ta. s
unũ. Ut speties panus iuini. ñ duo st̃ sacram̃tas
Sunu̾ ⁊ sicut insacraiũto corporis. ita etiam in hoc sa

Expanded text:
humani generis fuit. Utrumque enim institutum fuit in primis parentibus. Item, si exterior Poenitentia sacramentum est, et interior res sacramenti, saepius praecedit res sacramentum, quam sacramentum rem. Sed nec hoc inconveniens est. Nam et in aliis sacramentis quae efficiunt quod figurant, hoc saepe contingit. Quidam interiorem esse sacramentum, nec duo sacramenta, sed unum, ut species panis et vini non duo sunt sacramenta, unum. Et sicut in sacramento Corp
Abbreviated transcription (Latin):
dominsuolũtatem libent̃ facit. ac per hoc
ad peccandum lib̾ est: qui peca seruus est
Tode lib̾tate ad

Expanded text:
domini voluntatem libenter facit; ac per hoc ad peccandum liber est, qui peccati servus est. de libertate ad
Abbreviated transcription (Latin):
batur: ex plicare. li s. illa mate po¬
ria substit̾it. ⁊ qnͣtum inaltitudine porri¬
gebat᷑. at qd̾ nicħ temere asserentes dm̃s. ꝙꝓ
ilta pͥma rer̾ oĩum molee. qñ crcata est ibid̾
ad cẽ. ui᷑ prodiissetu nũc formata consistit:
frat q t̾renũ hoc elem̃t ĩ uno eodemq locõ
medio subsidens. trib cet̾is inuna confusione ꝑ¬
mixts. cisdemq carimqͣq in modo caiꝰdam ne¬
bule oppansis. ita obuolutumenit ut apparere
ñ posset. qd̾ fuit. Ita u̾otͥa inima ꝑmixtione
confosa. currũqͣ suspensa. eyusq inaltum porri¬
geba̾tur: quousq nc̃ sũmitas corporde natuit ꝑ¬
tinget. ⁊ sicit quildam uͦr ultra locum fuma¬
m̃ti extendebatur illa moles. que in infenori
parte spissior atq grossior erat. Insuꝑiorili
rarior ⁊i leuior. atq subtilior existeluti dequata.¬
nori sub̾a pritant quidam suisso aquasique eͣ
firmam̃tum et difͤi talis fuit mundi fatios

Expanded text:
batur explicare, ubi scilicet illa materia substiterit, et quantum in altitudine porrigebatur. Ad quod nihil temere asserentes, dicimus quod illa prima rerum omnium moles quando creata est, ibidem ad esse videtur prodiisse, ubi nunc formata subsistit. Eratque terreum hoc elementum in uno loco, medio, subsistens caeteris tribus in una confusione permixtis; eisdemque circumquaque in modo cujusdam nebulae oppansis, ita obvolutum erat, ut apparere non posset quod fuit. Illa vero tria in una permixtione confusa circumquaque suspensa, eousque in altum porrigebantur, quousque nunc summitas corporeae naturae pertingit. Et sicut quibusdam videtur, ultra locum firmamenti extendebatur illa moles, quae in inferiori parte spissior atque grossior erat, in superiori vero, rarior ac lenior atque subtilior existebat; de qua rariori substantia putant quidam fuisse aquas, quae super firmamentum esse dicuntur. Talis fuit mundi
Abbreviated transcription (Latin):
cedit ꝯpatre ⁊ filiõ. fi aseip̃as que sit eũ is temꝑalis
protessio. que dr̃ missio siue donat̾o. ad qd̃ dnĩs:
ꝙ sicut filius duobus modis dr̃ miti: imno. quo
uisibilit᷑ apparuit. altero: quo inuisibi Ercas¬
ac seipͥo. duob modis procede. siue mitti. siũ
est enĩ uisibił creature demonstrõne. sicut ĩdie
pentȩ costes alissq uicib ⁊ datur cotidie ĩnuisi¬
modo: qui fit uisibili sp̾e. de hoc au̾̃g. quifit¬

Expanded text:
on a seipso; quae fit ejus temporalis processio, quae dicitur missio sive datio. Ad quod dicimus, quia sicut Filius duobus modis dicitur mitti, uno quo visibiliter apparuit, altero quo invisibiliter a casac a seipso duobus modis procedere sive mitti sive est enim visibilis creaturae demonstratione, sicut in die Pentecostes, aliisque vicibus: et datur quotidie invisimodo qui fit visibili specie. De hoc Aug.,
Abbreviated transcription (Latin):
se: ut passionis dolorem non incit̾ent. ite.
Sicut telum tractam ꝑaqu̾a: Lignem: uel
aera: ea facto. que ⁊ aĩ truhit᷑ ꝑcorporians¬
mata. qr ꝑforat ⁊ pungit. nõ tam̃ dolorem ĩ
corpus xp̃i. sine sensu pene: uim pene exce¬
pisse dicit. qr sicut corpus nr̃m ñ ht̃ talem
naturm sut ualeat calcare undas : ita cor¬
pus xp̃i dicit. n habuisse nat᷑am nĩi doloris
qi ñ habuit naturam ad dolend̾ Ait enĩ sic
in .x. li detri: unigenitꝰ deus homine̾ ne h¬
rum secundum similitudine̾ nr̃i homiuis
ñ defitiens aseipõdosup̃sit: In quo qͣuis aut
ictus incideret: aut uul nꝰ descend̾e̾t. Aut no¬
di concͤrerent. Aut suspensio eleuaret ¶asfer¬
rent quidem hec impetum passõnis. nõ tñ
dolorem passõnis inferrent uit telũ aliqd̾ aqm̃
ninꝰzom̃s quid̾ has passones nature sue in¬
sunt. ut ꝑforet. ut pungat ut uulueret. sed
nat᷑am suam inhecꝰ passõ illata ñ retinet.
dum inuat᷑a ñ est ł aqmͣ forari. ł puugi:

Expanded text:
se, ut passionis dolorem non incuterent: sicut telum tractum per aquam, vel ignem, vel aera, ea facit quae et cum trahitur per corpora animata, quia perforat et compungit; non corpus Christi sine sensu poenae, vim poenae excepisse dicit, quia sicut corpus nostrum non habet talem naturam, ut valeat calcare undas, ita corpus Christi dicit non habuisse naturam nostri doloris, quia non habuit naturam ad dolendum. Ait enim sic in rum secundum similitudinem nostri hominis, non deficiens a se Deo, sumpsit: in quo, quamvis aut ictus incideret, aut vulnus descenderet, aut nodi concurrerent, aut suspensio elevaret, afferrent quidem haec impetum passionis, non tamen dolorem passionis inferrent: ut telum aliquod aut rans. Omnes quidem has passiones naturae suae infert, ut perforet, ut compungat, ut vulneret; sed naturam suam in haec passio illata non retinet, dum in natura non est vel aquam forari, vel pungi
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutem ꝑcipere: ut cũq pot̾is. ⁊ intel¬
ligentiã arguere: nõ artentab̾. ntelligr᷑
om ea rõne dixisse dolorem passõnis in
notasse. uͥait. ñ ħabens naturapi addolen¬
dum. uõ ñest iudicanda caro ilsiꝰ scd̾m nat᷑am
in qͣ eẽt cã timoris. uł tristinie. itaq necc̃ttas ti¬
mendi ñ fuit in eo: sic̃ est in nobis. nec nat̾a do¬
loris fute in eo: sicite est ĩn nobisz Utsticia

Expanded text:
virtutem percipere utcumque poteris, et intelvirtutem percipere utcumque poteris, et intelligentiam arguere non attentabis. Intelligitur enim ea ratione dixisse dolorem passionis in notasse ubi ait: Non habens naturam ad dolendum. Et ideo non judicanda est caro illius secundum naturam in qua esset causa timoris vel tristitiae. Ita necessitas timendi non fuit in eo, sicut est in nobis. Nec natura doloris fuit in eo, sicut est in nobis. Tristitia
Abbreviated transcription (Latin):
iscandalum est Anne timuit: qui armatis
gͥ infirmitatẽ dominatã huiꝰ corpori credis:
cuiꝰ tantam hu̾it nat᷑a uirtutem. d forte:
carnem claui hũit t̾rorem: qui extisam
aurem solo restituit actat̾tu: i roducens
ħaurem manus dͥlauũ dolet. Et sentit
uulnus. qui alt̾i dolorem uuln̾is ñ reliqͥt
Simgende carnis metu tpistis est. auꝰ atactu
caro post cedem sanat᷑. Item collatis gͥ dcõꝵ¬
gestoꝵ q uͥtutib demonstrari ñ est ambi¬
guũ. in natum corporis eiꝰ infirmitatem
anporee nature ñ fuisse. Et passionem ilłã
licet corpori illatr sit: ñ tam̃ naturam do¬
lendi: corpori intulisse. qr noet forma cor¬
poris nr̃i eẽt indomino: ñ tñ uitiose ĩ fir¬
mitatis mr̃x forma erat in corpore. Qd̾ ex
ꝯceptu sp̃u soi̾. uirgo ꝓgenuit saudisti
lector u̾ba hy larii. quib dolorem exclu¬
dere uidetur S siextussa sensu̾ ⁊ impie¬
tatis hebecudine p̃missis diligenter ĩ¬
tendas: atq ipsiꝰ scripture cuꝯstantiam

Expanded text:
is addendo? Anne timuit, qui armatis ur infirmitatem dominatam hujus corpori credis, cujus tantam habuit natura virtutem? carnem clavi habuit terrorem, qui excisam aurem solo restituit attactu? Producens haec autem manus, clavum dolet, et sentit vulnus, qui alteri dolorem vulneris non reliquit? Pungendae carnis metu tristis est, cujus in attactu caro post caedem sanatur? Idem eod. lib. 10: Cogestorumque virtutibus demonstrari non est ambiguum in natura corporis ejus infirmitatem corporeae naturae non fuisse, et passionem illam, licet corpori illata sit, non tamen naturam dolendi corpori intulisse; quia, licet forma corporis nostri esset in Domino, non tamen vitiosae infirmitatis nostrae forma erat in corpore quod ex conceptu Spiritus sancti virgo progenuit. Audisti, lector, verba Hilarii, quibus dolorem excludere videtur. Sed si, excussa sensus et impietatis habitudine, praemissis diligenter intendas, atque ipsius Scripturae circumstantiam
Abbreviated transcription (Latin):
exerruit dũ ⁊ penali minist̾i̾o: pena descuitt
uͥitus corporis sine sensu pene: ium pene ĩse
de seuiẽns excepit : habuit sane illud dñi
corpus. doloris nr̃i naturam. Si corpus nr̃m
id nature ht̃. ut calget undas. ⁊ fluctus desr̃
eat. nec clause domꝰ obstacuł: arceatur¬
¶ at uero. si di̾ei. corꝑis solũista nat᷑a hic at
sit : ut ferat᷑ ĩ himiidis ⁊ sistat inliqͥdis.cende.¬
⁊ structa transeurrat. quid ꝑ natam huma¬
ni corporis carnem ex spũ sco conceptam: iu¬
dicamue: Car illa. de celis est. ⁊ homo ille: de
d̾o est hñs adpatiendum corpuẽ. ⁊ passus ẽ.
anille passionis ordo: t̃firmitatem indomino do¬
loris: ꝑmitat intelligi Bilatis onĩ cansis ex qui¬
buis metum domino heresis ascribit: res ip̃as
ut goste sunt conferamꝰ slee eni sicri põt. nt
infac̾as timnisse gͥ horetice: passignemur.

Expanded text:
exercuit, dum et poenali ministerio poena desaeviit, et virtus corporis sine sensu poenae vim poenae in se desaevientis excepit. Habuit sane illud dominicum corpus doloris nostri naturam, si corpus nostrum id naturae habet, ut calcet undas et fluctus desuper eat, nec clausae domus obstaculis arceatur. Atvero si dominici corporis solum ista natura sit, ut feratur in humidis, et sistat in liquidis, et structa transcurrat, quid per naturam humani corporis carnem ex Spiritu sancto conceptam judicamus? Caro illa de coelis est, et homo ille de Deo est, habens ad patiendum corpus; et passus est,an ille passionis ordo infirmitatem in Domino doloris permittat intelligi; dilatis enim causis ex quibus metum Domino haeresis ascribit, res ipsas ut gestae sunt conferamus. Nec enim fieri potest ut in factis. Timuisse
Abbreviated transcription (Latin):
snbomine .iiħ status. liberi arbit̾. añ pecemn
eñ ad bonũ nilimpediebat. ad malũmił inpel¬
lebat. Nonhũit infirmitatent ad malũ: ⁊ ha¬
buit adiutoritad bonũ o̾unc sut errore r̾o iudica
te. uoluntas sñ difficsttate. bonũappetere po

Expanded text:
or status liberi arbitrii. Ante peccatum enim ad bonum nil impediebat, ad malum nil impellebat. Non habuit infirmitatem ad malum, et habuit adjutorium ad bonum. Tunc sine errore ratio judicare, et voluntas
Abbreviated transcription (Latin):
qr uno cademq modo. pͥncipiu̾rer̃ st̃. cipui¬
s penitꝰ eodem modo. Iõ apłc intelligens
hanc tͥnitatem cẽ uñ pͥncipiũ rep̃ait. Ex
ip̃oc iper ip̃m et inipso. sunt omnia.
um̾ ergo audĩmꝰ omĩa ẽ ex dõqͦmͦ aci¬

Expanded text:
 uno eodemque modo principium rerum sunt. Non esed penitus eodem modo. Ideo Apostolus intelligens hanc Trinitatem esse unum principium rerum, ait: Ex ipso, per ipsum, et in ipso sunt omnia. Cum vero audimus om
Abbreviated transcription (Latin):
cia usq ad mortem ẽ.
mors non tͥsticie cã est:
moitem suscepta est
tristicia ut sit destituta:¬
ꝑ mortem. Nonergos tͥs¬
tis est. s illis qm uscan¬
daloper infirmitatem
carniserant suti. qͦs
monet oiaro: ne ĩ ducã¬
tur intenptatõem. qui
añ pollicitierant. se ñ¬
scandalizar

Expanded text:
ia usque ad mortem est, mors non tristitiae est causa, mortem suscepta est tristitia, ut sit destitutaortem. Non ergo sibi tristis est, sed illis qui in scandalo per infirmitatem carnis erant futuri, quos monet orare, ne inducatur in tentationem, qui ante polliciti erant se nscandalizar
Abbreviated transcription (Latin):
u̾m sit. siue putet᷑: ifisit: berba enĩ iõ sunt ĩ au̾.¬
stituta. ñ ut ꝑ ea horaines inuicem faliant. s
ꝑ ea in alt̾ius notitiam suas cogitaciones ferant
uerbis ergo uti ad fallanam. nonad Qd̾ ñ iõ. m̃da

Expanded text:
sit. Verba enim ideo sunt instituta, non ut per ea homines invicem fallant, sed per ea in alterius notitiam suas cogitationes ferant. Verbis ergo uti ad fallaciam, non ad quod
Abbreviated transcription (Latin):
&̾ irata qnͣtum ad se. qnͣtu uero ad effcm falsa
cẽ unania. ⁊ in his qui male tractant. unhis
qui male suscipiunt. Iõ irrita ⁊ falsa. qr ꝙ ꝓmit¬
exceratõnem. ⁊ iinocentiꝰ bonosii ordinatõem.
dampnatõem. ñ ꝙ ita inse sint. s q male dantes
laccipientes tales facit. Sicut ⁊̃ ies̾. sacrifitia eoꝵ
panem luctus uocat ñ qnͣtũ ad se. s qnͣtũ ad
esfc̃m. ¶ Non m̾ulli uero tradunt illos here¬
ticos qui uiec ordinati sunt uis ordinandi ⁊ c̾ose¬
crandi ⁊̃ cũ separati fu̾int hr̾e. Qui uero inscis

Expanded text:
esse et rata, quantum ad se; quantum vero ad effectum falsa esse et rata, quantum ad se; quantum vero ad effectum falsa esse et inania, et in his qui male tractant, et in his qui male suscipiunt, ideo irrita et falsa, quia quod promitexecrationem; et Innocentius Bonosii ordinationem, damnationem; non quod ita in se sint, sed quia male dantes vel accipientes tales facit. Sicut etiam Hieronym. sacrificia eorum panem luctus vocat; non quantum ad se, sed quantum ad effectum. Nonnulli vero tradunt illos haereticos qui in Ecclesia ordinati sunt, jus ordinandi et consecrandi, etiam cum separati fuerint, habere. Qui ver
Abbreviated transcription (Latin):
ec autem quidam ita det̾minant. Dñt enĩ here¬
tia accepta sacerdotali. łep̾ali unct᷑one ab ee ⁊̃
recedentes bap̃i quidem dandi us retiñe. s ñ hr̃e fa¬
potestatem largiendi sacros ordines. facultatẽ tũ
Qui licet tales fint uiss tñ ordinandi ⁊ consecrandi
hñt. ⁊ qui abeis ordinant᷑. añ manifestam p̃cisionẽ
de ordinandis abhereticis. ꝙ seruatis eis ordinib
ministrare ualeant. ł it̾m ordinandi n̾sit̾. de hiꝰ ac
cipiendum dñt. Nam postqmͣ p̃cisi fueri̾t. ⁊ danp¬
nati uiditio ee. uiis ordinandi ⁊ consocnͣdi eis detracꝰ¬
tum asserunt. ut degradatis. łexcõicatis. ¶ alii
uͦdñt sacram̃ta abhereticis etiam p̃cisis scd̾m for¬
mam ec celebrata uera ẽẽ ⁊ rata. qi recedentes ab¬
et uis dandi ⁊ consecrandi ñ ꝑdiderunt. ⁊ qui sic ab
hxreticis ordinant᷑. cũ redeunt i̾m ordmandi ñlunt.
Que uero abhereticis alit̾ qmͣ iec siunt. falsa sunt
menta abhereticis p̃cises posse celebrari. qͥ acatho¬

Expanded text:
ec autem quidam ita determinant: dicunt enim haereticos accepta sacerdotali vel episcopali unctione ab Ecclesia recedentes, Baptismi quidem dandi jus retinere, sed non habere fan habet potestatem largiendi sacros Ordines; facultatem tamequi licet tales sint, jus tamen ordinandi et consecrandi habent. Et qui ab eis ordinantur ante manifestam praecisionem, de ordinatis ab haereticis, quod servatis ordinibus minicipiendum dicunt. Nam postquam praecisi fuerint et damnati judicio Ecclesiae, jus ordinandi et consecrandi eis detractum asserunt, ut degradatis, vel excommunicatis. Alii vero dicunt sacramenta ab haereticis et praecisis secundum formam Ecclesiae nandi et consecrandi non perdiderunt, et qui sic ab haereticis ordinantur, cum redeunt, iterum ordinandi non sunt. Quae vero ab haereticis aliter quam in Ecclesia fiunt, falsa sunt menta ab haereticis praecisis posse celebrari, quae a catho
Abbreviated transcription (Latin):
a pͥncipid antiqua transło dicit ãd ouentem
Uñ uoliuit. iuorentali parte ẽẽ parndisu
longo int̾iacente spatio fł maris ł t̾ro aiegio¬
nib quas inclunt homines secretũ. ⁊ inalto:
situm. usq adlumarem cͥcłm: ꝑtingentẽ.
de ligns ꝑa

Expanded text:
principio, antiqua translatio dicit ad Orientem. Unde volunt in orientali parte esse paradisum, longo interjacente spatio vel maris vel terrae a regionibus quas incolunt homines secretum, et in alto situm, usque ad lunarem circulum pertingentem, De lignis pa
Abbreviated transcription (Latin):
u̾no qͦ corpore aliudest magnitudo. alid̾ plex¬
color aliud sigura põt enĩ inuitata mogni¬
tudine.mane idem color ieadem fignur ⁊
colore mutato: man̾e eadem figura. ⁊ cadera
magnitudo. ac per hoc multiplex ẽẽ cõiũ
citur natura corporis. sinplex aute᷑. nlło mͦ
reatura qͦ spu̾alis. ut est hic despũalic

Expanded text:
uoque corpore aliud est magnitudo, aliud color, aliud est figura. Potest enim imminuta magnitudine manere idem color et eadem figura; et colore mutato manere eadem figura et eadem magnitudo, ac pecitur natura corporis, simplex autem nullo modo. Creatura quoque spiritualis, ut est anima,
Abbreviated transcription (Latin):
rum arbitͥum aquo enĩ quis deuictus ẽt
huic seruus addictus est. ¶Ecce lib̾m arbi¬
triũ dicit homineni amisisse. ñ qr post
miseria ⁊ apect̃o
st iamq liberas arbitħͣt lex

Expanded text:
tus est, huic et servus addictus est. Liberum arbitrium dicit hominem amisisse, non quia post miseria et a peccato. Est namque libertas triplex
Abbreviated transcription (Latin):
hoc digni sint. Aliiu̾o ita uiuũt. u ⁊ siñme¬
reantur gram iͦtificatõnis ñ tñ merent᷑ oĩo
repelli ⁊ gr̃am sͥ subtrahi. Iõq dix̃ in q̃bd̾
pecc̃orib preced̾et quo digni sunt tͦtificatõe.
unaliis quo digni sint obtusione. s ħfriuo¬
lum est.
Oppinio quoꝵdã falsa de occutas dei

Expanded text:
hoc digni sint; alii vero ita vivunt, ut etsi non mehoc digni sint; alii vero ita vivunt, ut etsi non mereantur gratiam justificationis, non tamen merentur omnino repelli, et gratiam sibi subtrahi. Ideoque dixit in quibusdam peccatoribus praecedere quo digni sint justificatione, et in aliis quo digni sint obtusione; sed hoc frivolum est. 4. Opinio quorumdam falsa de occultis Dei
Abbreviated transcription (Latin):
hec uoluntas dei insusta ẽẽ. ñ põt. uenit enĩ
de occultissimis m̾itis. qr up̃i pecc̃ores. cũ p̃p
gen̾ale pect̃in unam massam fec̾int: nĩ tñ¬
nulla int̾ eos est dũsita̾e. p̃cedit ergo aliqͥd
inpecc̾̃orib. quo ꝗͣuis ñdum sint stificati:
digniefficiantur lustificatõne. ⁊item p̾cedit
inaliis pecc̃orib: quo digni sunt obtusione. ẜe¬
ce hic urͣ aũg. dr̃e: qd̾ ip̃a deiuoluntas quã
alios elegitialios reprobat᷑ ex initis ueniat. s
iustificatõius aliisnon. Uñ obtunduntur
S quid intellig̾e uolu̾it ignorat
nssi forte dicatur hoc intellexisse qd̾ hoc retͣs¬
supͣ diximꝰ eum retiactasse. slamibidem ĩ tasse.¬
q̃dam alia continue subd̾ q̃ in libro rettaci
onis aperte recrnc̾tat. ꝙ utiũq legenti pateb̃.
Uñ u̾isimile est inp̾missis eciam h retractas¬
tiri. Nullus enĩ d̾i gram m̃eri po̾t ꝑ quãtta¬
ciat᷑. s Et quidem aliqui int̾m ꝓfundum
iniquitatis de uenuntiut hoc m̾eant᷑. ut

Expanded text:
usta esse non potest, venit enim de occultissimis meritis: quia et ipsi peccatores cum propter generale peccatum unam massam fecerunt, tamen nonnulla inter eos est diversitas. Praecedit ergo aliquid in peccatoribus, quo quamvis nondum sint justificati, digni efficiantur justificatione. Et item praecedit in aliis peccatoribus, quo digni sunt obtusione. Ecce hic videtur Aug. dicere quod et ipsa Dei voluntas qua alios eligit, alios reprobat, ex meritis proveniat, sed justificationis, aliis non, unde obtunduntur. Sed quid intelligere voluerit, ignoratur; nisi forte hoc dicatur intellexisse, quod supra diximus eum retractasse. Nam ibidem quaedam alia continue subdit, quae in lib. 1 Retract., c. 23, aperte tractat; quod utrumque legenti patebit. Unde verisimile est in praemissis etiam hoc retractasartiri. Nullus enim Dei gratiam mereri potestciatur. Et quidem aliqui in tantum profundum iniquitatis devenerunt, ut hoc mereantur, ut
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ plene. ubi. per spe̾m uidebimus quo fruem᷑.
hic autem dum i issꝑx ambulamꝰ. fruim̃quid̾.
cognitis in quib u̾oluntas est Idem in libro
iam b̾ati sunt. quo mos fruidesid̾amꝰ ⁊ qnͣtũ
in hac uita iam friumur ł per specłm ł in
eniginate. canto nr̃am peregrinatõem: ⁊co

Expanded text:
 plene, ubi per speciem videbimus quo fruemur; hic autem, dum in spe ambulamus, fruimur quidem, cognitis in quibus voluntas est. Idem in lib. djam beati sunt, quo et nos frui desideramus; et quantum in hac vita jam fruimur, vel per speculum, vel in aenigmate, tanto nostram peregrinationem, et
Abbreviated transcription (Latin):
tm̃ ht̃ gaudiu̾spei. setiam reĩ. qi ram delecꝰ¬
tatur. ineo qd̾ diligit. et ita iom remaliqua¬
tenus tenet. Constat ergo qi dõ debemꝰ frui
beatus. ⁊ inquo spem ponis. ut ad id peruenias
uti Cum enĩ adest qd̾ dilig̾r: etiam delec tacio¬
nem secum gerit. si tñ per eam trsieris. ⁊
adillud uͥ ꝑ manend̾est eam retuleris. uteris
ca. ⁊ abusiuc ñ ꝓpͥe. diceris frui. Siuero in¬
heseris atq permanseris: finem inda ponẽs
⁊ inconmutabili bono¬

Expanded text:
tum habet gaudium spei, sed etiam rei, quia jam delectatur in eo quod diligit, et ita jam rem aliquatenus tenet. Constat igitur quod debemus Deo beatus, et in quo spem ponis, ut ad id pervenias. uti. Cum enim adest quod diligitur, etiam delectationem secum gerit: si tamen per eam transieris, et ad illud ubi permanendum est eam retulea et abusive, non proprie, diceris frui. Si vero inheseris atque peet incommutabili bono
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtinet adse. ignosci faciu̾t p̃pse. Nonenĩ iste
ꝯcubitꝰ. quo seruit᷑ concupiscentie agit᷑. ut
impleat᷑ fecꝰ quẽ postulant uruptie. Dĩo gͥ
ingen̾e suo nuptie bone fc̃. ꝙ fidem thoriser
tiꝰ fidelis ꝓdest infideli ut apłs docet. ¶Ex his
pecr̾o sci̾tas conuigii. bonũq miptiale. Si
em̃ absq pect̃o ñ posset fieri concubitus ꝯui

Expanded text:
quod non pertinet ad se, ignosci faciunt propter se. Non enim iste concubitus, quo servitur concupiscentiae, agitur ut impleatur foetus quem postulant nuptiae. Omnino ergo in genere suo nuptiae bonae sunt, quia fidem thori sertius fidelis prodest infideli, ut Apostolus docet. Ex his opeccato sanctitas conjugii, bonumque nuptiale. Si enim absque peccato non posset fieri concubitus conj
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ iur argnoscit uxorẽ. etiam ultra ne lũ ĩcõni¬
cessitatẽ ꝓcreandi lib̾os . S ubiest nubtiaꝵ nõcie.
bonũ slonem̃qr incontinentia malũ est. io̾:
ꝯuigiĩ. uͥ est concubitꝰ. pret̾ itentõnẽ genenai¬
tõnis ñ est bonũ ũ pp̃ illd̾ malũ culpabile est ħ

Expanded text:
d vir cognoscit uxorem etiam ultra necessitatem procreandi liberos, sed et ibi est nuptiarum bonum. Non enim quia incontinentia malum est, ideo conjugium. Ubi est concubitus praeter intentionem generationis, non est bonum; non propter illud ma
Abbreviated transcription (Latin):
genitũ ⁊ sigignat quisq filiũ ñ genitꝰ alia
exeo ip̃o: estingenitus. qigeniti ho qua¬
mines gignunt alios. Nonergo iõ dr᷑ p̾r
pat̾qi ingenitꝰ. Iõq cũde dõ pr̃e ũtr̃q di¬
cat᷑ alia notio est qua intelłr genitor.
aliaͥ qua ingenitꝰ. genitor eñ dr̃ ad gentt̃¬

Expanded text:
genitum. Et si gignat quisque filium, non ex eo ipse est ingenitus; quia geniti homines gignunt alios. Non ergo ideo dicitur Pater quia ingenitus. Ideo cum de Deo Patre utrumque dicatur, alia notio est qua intelligitur genitor, alia qua ingenitus. Genitor enim dicitur ad genit
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Ã Sicut eñ inpñib pocorib ñ est ĩnuẽtum
uir ad iutoriũ similo illi: nͭ de illo dͣcractũ
nam consulimꝰ u̾itatẽ. nlłmest ad usum
rer̾ temporaliũ. qnͣtũ nat᷑e hoĩs sat est. simi
tis diuortiũ separatũ: s ĩauxiliũ sotieta¬
tis qͣi diriuatum. insuo disportit᷑ officio.
Et sicut una taro est duoꝵ suinasculo ⁊ in fe¬

Expanded text:
est inventum viro adjutorium simile sibi, nisi de illo detractum nam consulimus Veritatem, nullum est ad usum rerum temporalium, quantum naturae hominis satis est, similtis divortium separatum, sed in auxilium societatis quasi derivatum, in suo dispartitur officio. Et sicut una caro est duorum in masculo et in fe
Abbreviated transcription (Latin):
buerunt. utendi libero arbitͥo possint. ecate.
uelle et curr̃e. Deadultis enĩ quidigne
recipiunt sacram̃tũ ñ ambigit᷑ qͥn gr̃am o¬
perantẽ ⁊ cooꝑantem ꝑcepuit. que inuacuũ
eiscedit. si ꝑ sib̾m arbitͥum post mortalit̾ pec¬
cauerint. ł deliquerint. qui m̃ito pec̾oi grãm
appõitam ꝑdunt. Uñ ⁊ dicunt᷑ ꝯtumeliam fa¬

Expanded text:
buerint utendi libero arbitrio, possint bene velle et operari. De adultis enim qui digne recipiunt sacramentum non ambigitur quin gratiam operantem et cooperantem perceperint; quae in vacuum eis cedit, si per liberum arbitrium post mortaliter deliquerint, qui merito peccati gratiam appositam perdunt. Unde dicuntur contumeliam