comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sciens dñs eito nos frangi solere: ait etiam
apłis. Hon turbetur corur̃m neq formidet.
Si te cupiditas. appetentiaq tẽptauerit:
lege enuangłium: dicat tibi iħs. Non tur¬
betur cor tuũ. Si quis tror ingruerit: di¬
cat tibi iħe: non turbetur cor tuũ neq for¬
midet. Si qͣ supplicia ꝑsecutor infleͥxerit:
lege enuangłium & dieat tibi iħs: ñ tur¬
betur cor tuũ neq formidet. Lege apłm
nauiganti. grauis fluctus uisurgat: tem¬
pestas atra deseniat. dicat tibi ib̾s. E go
sum noli turbari. Ueniens gͥ ad certam̃
Paratus sum & ñ sum turbatus: ut custo¬
diam mandata tua. Et quid de scłarib di¬
cam: Esto paratus ñ solum aduersus ea
quȩ uides: s etiã adu̾sus ea que ñ uides.
foris inquit pugne: inttus tunores. In te ip¬
so: tibi bellum ẽ. Bonum ẽ. ut in tranquillita¬
te sit animus tiuis. & in quadam serenitate:
s gubernator ille melior ẽ qui i tepesta¬

Expanded text:
sciens dominus cito nos frangi solere ait etiam sciens dominus cito nos frangi solere ait etiam apostolis: non turbetur cor uestrum neque formidet. si te cupiditas appetentiaque temptauerit, lege euangelium, dicat tibi Iesus: \'non turbetur cor tuum'. si quis terror ingruerit, dicat tibi Christus: \'non turbetur cor tuum neque formidet. si qua supplicia persecutor inflixerit, lege euangelium, dicat tibi Iesus: non turbetur cor tuum neque formidet'. lege apostolum nauiganti grauis fluctus insurgat, tempestas atra desaeuiat, dicat tibi Iesus: \'ego sum, noli turbari\\ ueniens igitur in certamen paratus sum et non sum turbatus, ut custodiam mandata tua. Et quid de saecularibus dicam ? esto paratus non solum aduersus ea quae uides, sed etiam aduersus ea quae non uides. foris, inquit, pugnae, intus timores; in te ipso tibi bellum est. bonum est ut in tranquillitate sit animus tuus et in quadam serenitate; sed gubernator ille melior est qui in tempesta
Abbreviated transcription (Latin):
oratione ꝓpria declarauit.: & rogauit ut
posset exeludere dicens. Diuicias aũt & pau¬
ꝑtates ne des mͥ: s ordina mͥ quȩ opus sunt.
& quȩ abundant ne repletus fiam mendax
et dicam quis me uidee: aut pauꝑ rapiam
& ꝑ urem nomen dñi. Potes gͥ tu ista temp¬
tamenta contẽpnere quȩ formidauit saloinõ.
qui sapientiã postulauit & meruit: Diues
erat: timuit extolli: pauꝑ fieri formidauit:
ne pauꝑtatis necessitudine abstinentie gr̃am
ñ teneret. Quã multi qui iudebant᷑ scĩ essẽ
ceciderunt ab altitudine cordis sui: quam
multi aliqua necessitate deiecti. ñ potuert̃
contẽ ti ẽẽ inuiria: qui fuerant uirtutum
exerͤcio roboratz. Narus iob uiuenctur in
t̃ris: qui & diuitias & filios amisit: & uibi¬
cib corporis exaratus. cum uermes doto cor¬
pore fluerent. a xp̃i tamen caritate ñ potu¬
it separari. Paremus gͥ affectum nr̃m: ne im¬
paratum ius repentina ꝑturbet. Deniq

Expanded text:
oratione propria declarauit et rogauit ut oratione propria declarauit et rogauit ut posset excludere, dicens: diuitias autem et paupertatem ne des mihi, sed ordina mihi quae opus sunt et quae abundent, ne repletus mendax fiam e t dicam: quis me uidet? aut pauper rapiam et peierem nomen dei. potes igitur tu ista temptamenta contemnere quae formidauit Salomon, qui sapientiam postulauit et meruit ? diues erat, timuit extolli; pauper fieri formidauit, ne paupertatis necessitate abstinentiae gratiam non teneret. quam multi, qui uidebantur sancti esse, ceciderunt ab altitudine cordis sui! quam multi aliqua necessitate deiecti non potuerunt contenti esse iniuria, qui fuerant uirtutum exercitio roborati! rarus Iob inuenitur in terris, qui et diuitias amisit et filios et uibicibus corporis exaratus, cum uermes toto corpore fluerent, a Christi tamen caritate non potuit separari. paremus igitur affectum nostrum, ne inparatum uis repentina perturbet. denique
Abbreviated transcription (Latin):
temptam̃ta remedio supplantare diuino. att.
Ecce uirgo in utero concipet. Hoc ẽ magnũ
signum qđ altitutinis & ꝓfundi temptam̃¬
tã destruxit. Dñs enĩ iħe ñ rapinã arbitratꝰ
ẽ ẽẽ se equalem do. neq quȩ sua sunt requisi¬
uit: s formã serui accepit: humiliauit se
usq ad mortem. Itaq neq elatus ẽ potestate:
neq mortis quadam deiectione turbatus.
Hoc gͥ signũ ꝓponitur regi ut petat sibi re¬
medium ꝑ quod nec regiȩ potestatis extolle¬
tur suꝑ cilio. nec certe erumpne alicuiꝰ excep¬
tione ꝑturbaretur.: ut erat corde turbatus
cum bellum sibi uideret ab assyriis inferri.
Diuiini gͥ exemplo oraculi uoluimus often¬
dere quȩ ẽent hec grauia temptam̃ta: qͥb
remediũ potuit solus xp̃s afferre. Uerun¬
tamen & ꝓphico sermone: facile ẽ ddocere sar¬
cinam quandã horum temptamentoꝵs. hȩc
eium temptam̃ta duo maxima sẽs salomon

Expanded text:
temptamenta remedio subplantare diuino, ait: temptamenta remedio subplantare diuino, ait: ecce uirgo in utero concipiet. hoc est magnum signum, quod altitudinis et profundi temptamenta destruxit. dominus enim Iesus non rapinam arbitratus est esse se aequalem deo neque quae sua sunt requisiuit, sed formam serui accepit, humiliauit se usque ad mortein. itaque neque elatus est potestate neque mortis quadam deiectionHoc igitur signum proponitur regi; ut petat sibi remedium, per quod nec regiae potestatis extolleretur supercilio, nec certe aerumnae alicujus exceptione perturbaretur; ut erat corde turbatus, cum bellum sibi videret ab Assyriis inferri. diuini igitur exemplo oraculi uoluimus ostendere quae essent haec grauia temptamenta, quibus remedium solus potuit Christus adferre. Uerumtamen et prophetico sermone facile est docere sarcinam quandam horum temptamentorum. haec enim temptamenta duo maxima sanctus Salomon
Abbreviated transcription (Latin):
an fames & ce tera. Quare aũt ñ separetur.
adiecit. S in his omnib suꝑamus inquit
& iuncimus: ꝓpter eũ qui dilexit nos. Me¬
ritoq confirmatus ait. Confido enĩ quia
neq mors. neq uita. neq angli. neq potesta¬
tes. neq p̾sentia neq futura separare nos¬
ẽ. ẜ alia facilia uel certe ñ huius tempors
aut loci: ut disentere omĩa debeamus que
sint. quȩ nos separare possinit a carttate ai.
nisi diligentuis resttamus. Illud uunc qđ¬
uidetur obscurius: ñ p̃termittimiis. Quiat.
Heq altitudo. neq ꝓfundũ: quȩ sunt grau
temptam̃ta. Deniq habes in ysaia scͥptum:
ad regẽ achar. Pete tibi signum a dũo. in ꝓ¬
fundum aut in altũ. Respondit ille. Non
petam: neq temptabo dñm. Misticum illi
ꝓpositum ẽ. s ñ intellexit. uͤeritꝰ ẽ nͨ temp¬
tare dñm uidet᷑ : si signum peteret in altũ
aut in ꝓfundum. Dñs aũt uolens grauia

Expanded text:
an fames? et cetera. quare autem non separetur, an fames? et cetera. quare autem non separetur, adiecit: sed i n his omnibus superamus, inquit, et uincimus propter eum qui dilexit nos. meritoque confirmatus ait: confido enim quia neque mors neque uita neque angeli neque potestates neque praesentia neqest: sed alia facilia sunt, vel certe non hujus temporis aut loci; ut discutere omnia debeamus, quae sint quae nos separare possint a charitate Dei; nisi diligentius resrmittimus, quia ait: Neque altitudo, neque profundum : quae sunt gravia tentamenta. Denique habes in Esaia scriptum ad regem Achaz: Pete tibi signum a Domino in profundum, aut in altum. Respondit ille: Non petam, neque tentabo Dominum . Mysticum illi propositum est, sed non intellexit et ueritus est, ne temptare dominum uideretur, si signum peteret in altum aut in profundum. dominus autem uolens grauia
Abbreviated transcription (Latin):
mis ambitionis excutiunt: nulla ꝓcella
atq tempestas iniuste inuasionis exagitat:
ñ petulantis oculus meretricis illaqueat.
Oeulus enĩ meretricis: laqueus amatoris
ẽ. In aliena miser capitur passione: qui in¬
ꝓuisione igne ꝓuentus possessionem suȩ
m̃tis amisit. Si ꝑsecittio ingruit. inue¬
nit iam paratũ: ut ubi possit ꝑturbatio¬
ẽẽ salutis incertȩ: ibi corona certaminis.
puda futuri meditatione demulceat.
Si a maledictis obtrectatorib frequent̃
obroditur: cogitet quia ñ ẽ discipulus
suꝑ ma gistrum: neq seruus suꝑ̃ dñm.
Si supra dĩ filiũ obꝓbria exꝓbrantium
nefanda cecider uit᷑: quẽadmodũ seruus
exsortem eoꝵ sꝑare se poterit: Ideoq men¬
tem suã p̃parare debet: ut cum ista acci¬
derint turbare se ñ queat. Preparet aiui¬
mum & meditationẽ cõponat. ut possit
dicere: si tamen possit. Quis nos separabit
a caritate xp̃i. Tribulatio: an angustia.

Expanded text:
mis ambitionis excutiunt, nulla procella mis ambitionis excutiunt, nulla procella atque tempestas iniustae inuasionis exagitat, non petulantis oculus meretricis inlaqueat; oculus enim meretricis laqueus amatoris est. in aliena miser capitur possessione, qui inprouiso igne praeuentus possessionem suae mentis amisit. si persecutio ingruit, inuenit iam paratum, ut, ubi possit esse perturbatio salutis incertae, ibi sperata sacri corona certaminis prouida futuri meditatione demulceat. si a maledicis obtrectatoribus frequenter obroditur, cogitet, quia non est discipulus super magistrum neque seruus supra dominum. si supra dei filium obprobria exprobrantium nefanda ceciderunt, quemadmodum seruus exortem eorum sperare se poterit? ideoque mentem suam praeparare debet, ut, cum ista acciderint, turbare se non queant. praeparet animum et meditatione conponat, ut possit dicere, si tamen possit: quis nos separabit a caritate Christi? tribulatio an angustia
Abbreviated transcription (Latin):
Bene cogitauit qui dixit. Ione dñe custo¬
diam ori meo: ne forte dum mens inflãmat᷑
ardore. lingua sermone labat᷑ aut mul¬
tiloquio incauto etiã qđ mens ñ cogitauit.
incurrat loquendi facilitate. Cogitet quẽ¬
admodum pedem suũ dirigat: manũ asse¬
rat: ne impetu indignationis impulsus.
cum repellere debeat inuiriam: ipse alte¬
ri iactum notabilis cedis illidat. Cogitan¬
dum ẽ gͥ: quid geramus. Hͥbi enĩ p̃cedit
cogitatio: maturitas oꝑationis adhibetur.
Itaq pes iste fidei uestigium ẽ: quẽ medita¬
tione ꝑpessa. a corporalib motib ad testi
mouia deflexit. Quid gͥ ꝓsit cogitare ante
qđ postea facturus sis. d ocet uersieulus
qui sequitur. Paratus sum. & ñ sum turbatus:
ut custodiã mandata tua. Ubi cogitatione
quis p̃uenit qđ acturus ẽ. semꝑ paratus ad
agendum ẽ: semꝑ fixus. & ualidus: ut ñ
queat subita aliqua accidentiũ offensio¬
ne turbari. Hulla eũ flabra scopulose ni¬

Expanded text:
bene cogitauit qui dixit: pone, domine, custobene cogitauit qui dixit: pone, domine, custodiam ori meo, ne forte, dum mens inflam- mat ardorem, lingua sermone labatur aut multiloauio incauto etiam, quod mens non cogitauit, incurrat loquendi facilitate. cogitet, quemadmodum pedem suum dirigat, manum adferat, ne impetu indignationis inpulsus, cum repellere debeat iniuriam, ipse alteri iactum no- 25 tabilis caedis inlidat. cogitandum est igitur quid geramus; ubi enim praecedit cogitatio, maturitas operationis adhibetur. itaque pes iste fidei uestigium est, quem meditatione perpensa a corporalibus motibus ad testimonia diuina deflexit. Quid igitur prosit cogitare ante, quod postea facturus sis, docet uersiculus qui sequitur: paratus sum e t non sum turbatus, ut custodiam m mandata tua. ubi cogitatione quis praeuenit quod acturus est, semper paratus ad agendum est, semper fixus et ualidus, ut non queat subita aliqua accidentium offensione turbari. nulla eum flabra scopulosae ni
Abbreviated transcription (Latin):
rem. ne ꝯcupisceret eam. idens gͦ mu¬
lierem. ñ adsxerit pedem suũ in teftimonia
dñi. qui si aute lapsum suũ cogitare potu¬
isset. for sitan direxisset. Unusquisq gͦ
pͥuis cogitet quomͦ uideat mulierẽ: ut ñ
uideat ad cõcupiscendum eã : aut ñ atten¬
dat eam. Si aũt uidens repente uel in bo¬
na cogitatione fiuidatus dirigat pedem
suum ad testimonia dñi. ne in captiui¬
tate ꝑmaneat: utiq ꝓfuit ei cogitatio.
Postremo amans mulierẽ. diligens. concu¬
piscens. xp̃m consideret. uidiciũ eius. te¬
stimonia eius de p̃miis castitatis: & re¬
luiquat uias concupiscentiȩ. & sequatur
uias xp̃i: & habebit laudem in eis: si con¬
templatus dũm iħm. condẽpnet carniᷤ
ardorem : flaminaᷤ libidinis quasi quodã
fonte restruigat: allidat teneras & in¬
firmas eogitationes ad petram xp̃m.
Cogitet ergo prunũ ut eadem repetã
quẽ admodum uideat quẽ adinodũ loquat᷑.

Expanded text:
rem, ne concupisceret eam. uidens ergo murem, ne concupisceret eam. uidens ergo mulierem non direxit pedem suum in testimonia domini, qui, si ante lapsum suum cogitare potuisset, forsitan direxisset. unusquisque ergo prius cogitet quomodo uideat mulierem, ut non uideat ad concupisc-endum eam, ut non adtendat eam. si autem uidens repente uel bona cogitatione fundatus dirigat pedem suum ad testimonia domini, ne in captiuitate permaneat, utique ei profuit cogitatio. postremo amans mulierem diligens concupisc-ens Christum consideret, iudicium eius, testimonia eius de praemiis castitatis et relinquat uias concupiscentiae, sequatur uias Christi et habebit laudem in eis, si contemplatus dominum Iesum contemnat carnis ardorem, flammam libidinis quasi quodam fonte restinguat, adlidat teneras et infirmas cupiditates ad petram Christi. Cogitet ergo primum, ut eadem repetam, quemadmodum uideat, quemadmodum loquatur.
Abbreviated transcription (Latin):
uȩ de quib legistis in ꝓu̾biis: qr sunt
uiȩ quȩ uidentur uiro recte eẽ: ulti¬
ma aũt earuin aspiciunt in ꝓfundum
inferni. Est aũt uia angustior: illa quȩ
ducit ad clĩ regnum. Uolens gͥ eam in¬
gredi uiã quȩ̃ ad dm̃ ducit. ñ eircũspi¬
cies: ñ tecum ipse tractabis: ñ considera¬
bis ne facili capiaris affectu: si uiȩ latitu¬
dine ꝓuocatus. ingrediaris iter qd ad
uiferna deducat. Cogita gͦ aute. atq ꝑ¬
pende quid facias. Qui uiderit mulierem
ad concupiscendum eam: iam adultera¬
uit eam in corde suo. Hic itaq cogitauit
ut uideret mulierem: & uideret ad con¬
cupiscendũ. eam .s mala hȩc cogitatio relin¬
quat uias suas. Alius ñ cogitauit quidẽ.
s subito aspexit & captus ẽ: & uidit & con¬
cupiit. & ideo lapsus ẽ. Qđ si fragilem
suũ considerasset affectum. & ante tenuis¬
set: ne cum uidisiet mulierẽ. inente caꝑe¬
tur & animo: utiq ñ ꝓspexisset ad mulie¬

Expanded text:
uiae, de quibus legisti in Prouerbiis, quia sunt uiae, de quibus legisti in Prouerbiis, quia sunt uiae quae uidentur uiro rectae esse, ultima autem earum aspiciunt in profundum inferni. est autem uia angustior illa quae ducit ad dei regnum. uolens igitur eam ingredi uiam, quae ad deum ducit, non circumspicies, non tecum ipse tractabis, non considerabis, ne facile capiaris affectu, si uiae latitudine prouocatus ingrediaris iter quod ad inferna deducat? cogita ergo ante atque perpende quid facias. Qui uiderit, inquit, mulierem ad concupiscen dum eam, iam adulterauit eam in corde s u o. hic utique cogitauit, ut uideret mulierem, ut uideret ad concupiscendum; sed mala haec cogitatio relinquat uias suas. alius non cogitauit quidem, sed subito aspexit et captus est et uidit et concupiuit et ideo lapsus est. quodsi fragilem suum considerasset affectum et ante timuisset, ne, cum uidisset mulierem, mente caperetur et animo, utique non prospexisset ad mulie
Abbreviated transcription (Latin):
pias: sccło p̃sentib duob aut tribus
testib: tercio si ñ audierit coram eccłia.
Itaq si p̃terinisso ordine uelis corã eccliu
frem increpare. quẽ ante monere clebue¬
ras: erratũ ipse eoguoseis. Omnia gͥ eũ
cogitatione facito : ut ñ te peniteat oꝑis
tui. An uero si uiã ingressus. eũ ueneris
ad compitũ aliqđ ita enĩ appellatur plu¬
rimarũ uelut quidam coneursus uarũ:
si nescias quod iter ingredi debeas. ftas
tamen. & eogitas ipse tecum. utrũ pri
nee putas prius adoriendum tter. quam
animo definieris: & pleniore mentis in¬
gendum. Quanto gͥ magis animo debes
ac mente consistere. qui ad regnũ cȩleste
contendis: & cogitare tecũ. qr ñ omnis
uia illuc ducit: ñ omnis uia illuc dirigit:
ad ierłm illam quȩ in cȩlo ẽ: Sunt uiȩ
quȩ malos exttus habent: quas diaboli
temptam̃ta triuerunt. & ideo exitus ea¬
rum exitus mortis sunt. He nempe sũt

Expanded text:
pias, secundo praesentibus duobus aut tribus pias, secundo praesentibus duobus aut tribus testibus, tertio si non audierit, coram Ecclesia. Itaque si praetermisso ordine, velis coram Ecclesia fratrem increpare, quam ante monere debueras, erratum ipse cognoscis. Omnia igitur cum cogitatione facito, ut non te poeniteat operis tui. An vero si viam ingressus, cum veneris ad compitum aliquod ita enim appellatur plurimarum velut quidam concursus viarum si nescias quod iter ingredi debeas; stas tamen et cogitas ipse tecum, utrum primnec putas prius adoriendum iter, quam animo definieris, et pleniore mentis inergendum. Quanto igitur magis animo debes ac mente consistere, qui ad regnum coeleste contendis, et cogitare tecum, quia non omnis via illo ducit, non omnis via illo dirigit ad Hierusalem illam quae in caelo est! Sunt uiae quae malos exitus habent, quas diaboli temptamenta triuerunt, et ideo exitus earum exitus mortis sunt. hae nempe sunt
Abbreviated transcription (Latin):
terem. Freq̃nt̃ enĩ ignorantes iter. si
strata uiarũ sequant᷑. ꝑueniynit quo de side¬
rant ꝑuenire: & carent erroris anfracti
Sin aũt usurpent scire qđ nesciunt. & pu¬
tent aliqula coͣnpendia: a publici tractu
itineris recedentes. erroris laberinthos
frequent̃ incurrunt: ut eos de itinere de¬
fiexisse peniteat: & ideo post multa laboꝵ
dispendia ad iter qđ reliquerant rectire
contendunit. Sic gͦ sensus unus ẽ: alius
aũt ita. Cogitaui uias meas ñ suꝑiores si
futuras: ut ante meos actus cogitatiõih
p̃uenirẽ: ne in consulta oꝑatione ꝓ gresũ
aliquid in ipsis eogitationib offẽnsi ͦ iei¬
derem. Ut si aliquid agere uelim: ante
cogitem utrũ agendum sit illud qđ de¬
sicdero: aut quo agendum mͦ. Suniliter
si ad loquendum: utrũ id loqui debeam.
Deuide publice an secreto. Loqui p̃sentib
aliquib : aut nullis. Sicut illud ẽ: ut
si uelis fr̃em corriꝑe. primo solus corri¬

Expanded text:
terem. Frequenter enim ignorantes iter, si terem. Frequenter enim ignorantes iter, si strata viarum sequantur, perveniunt quo desiderant pervenire, et carent erroris anfractu. Sin autem usurpent scire quod nesciunt, et putent aliqua sequenda compendia, a publici tractus itinere recedentes erroris labyrinthos frequenter incurrunt; ut eos de itinere deflexisse poeniteat: et ideo post multa laborum dispendia ad iter quod reliquerant, redire contendunt. 32. Hic ergo sensus unus est, alius autem ita: Cogitavi vias meas, non superiores, sed futuras; ut ante meos actus cogitationibus praevenirem, ne inconsulta operatione progressus, aliquid in ipsis cogitationibus offensionis inciderem: ut si agere aliquid velim, ante cogitem utrum agendum sit illud quod desidero, aut quo agendum modo: similiter si alloquendum, utrum alloqui debeam: deinde publice, an secreto loqui, praesentibus aliquibus, aut nullis; sicut illud est, ut si velis fratrem corripere, primo solus corri
Abbreviated transcription (Latin):
tentia quã peccatũ senectittis adstringi¬
tur: & citius relaxatur. Propħa gͥ in isto
u̾siculo diuidit causas: ut & misecliam qͣsi
homo postulet. qr nemo sine sorde peccat:
& iusticiam quasi ꝓpha deposcat. Uel cer¬
te qm̃ licet peccauerit sicut homo & qua¬
si peccator miscdia egeat. tamen correxit
errorem: penitentiã gessit. abstinuit
a temulentia de linquendi. sobrietate
uirtutis. Petit gͦ usticiam sełm u̾bum
uias meas: & auerti pedes meos in testi¬
monia tua. Diuiduus sensus. Aut quia
uias suꝑiores meas cogitaui. ꝑlenas lapsuᷤ
atq ꝑeccati : & ideo ut remissionẽ pecca¬
torum possim mereri. mors conuersatiõe
studioq uirtutũ. auerti pedes meos in
testimonia tua: ut ñ iam meis gressib
quib ante lapsus sum. s cestimoniorum
tuorũ itinerib ambularem: quo tuoꝵ
semitȩ mandatorum me errare ñ sinerent:
nec uestigium in deuia & tortuosa de flee¬

Expanded text:
tentia quam peccatum senectutis adstringitentia quam peccatum senectutis adstringitur et citius relaxatur. Propheta igitur in isto uersiculo diuidit causas, ut et misericordiam quasi homo postulet, quia nemo sine sorde peccati, et iustitiam quasi propheta deposcat uel certe quoniam, licet peccauerit sicut homo et quasi peccator misericordia egeat, tamen correxit errorem, paenitentiam gessit, abstinuit a temulentia delinquendi sobrietate uirtutis. petit ergo iustitiam secundum vias meas, et averti pedes meos in testimonia tua. Dividuus sensus: aut quia vias superiores meas cogitavi plenas lapsus atque peccati, et ideo ut remissionem peccatorum possim mereri, morum conversione, studioque virtutum. Averti pedes meos in testimonia tua, ut non jam meis gressibus quibus ante sum lapsus, sed testimoniorum tuorum itineribus ambularem, quo tuorum semitae mandatorum me errare non 1067 sinerent, nec vestigium in devia et tortuosa deflec
Abbreviated transcription (Latin):
si miscłiam requirebat: cur eam ad m̃surã
iusticiȩ putauit eẽ requirendã: Qui enĩ
bene agit & bene iuiuit: opus ñ habet mĩa:
b ñ fortib & felicitate subnixis. iniscđia c̃õ¬
ferri consueuit a nobis: s egentib uel debi¬
lib : uel his qui ex diuitiis in pauꝑtatem
aut captiuitatẽ. aut necessitatẽ aliquã de¬
ciderunt. Ergo qui eget mi scđia: peccator
ẽ. Qui aũt peccatoe ñ ẽ. utiq iustus ẽ: et
ñ eget miscdi̾a dĩ. Scđ̾m quid gͥ unusqͥsq
gelus: alit̾ homo. Aliter eget iusticia dei
archangłs: aliter homo. dngłica enĩ natura:
ñ utiq corruptelȩ obnoxia. ut natura ge¬
neris humani & ideo ille eget miscasia clĩ
ue possit errare: & au̾sa a se dĩ gr̃a labat᷑
in uiciũ. homo aũt & si iam firmioee ꝓposi¬
aliter homini debetur. Leue enĩ uicuĩ in
angło: udicio grauiore censet᷑. Peecatum
quoq adolescentiȩ in homine mitiore sen¬

Expanded text:
si misericordiam requirebat, cur eam ad mensuram si misericordiam requirebat, cur eam ad mensuram iustitiae putauit esse poscendam? qui enim bene agit et bene uiuit, opus non habet miserbus, non fortibus et felicitate subnixis misericordia conferri consueuit a nobis, sed egentibus uel debilibus uel his, qui ex diuitiis in paupertatem aut captiuitatem aut necessitatem aliquam deciderunt. ergo qui eget misericordia peccator est, qui autem peccator non est utique iustus est et non eget misericordia dei. Secundum quid gelus, aliter homo. Aliter eget misericordia archangelus, aliter homo. Angeli enim natura non utique ita corruptelae obnoxia est, ut natura generis humani; et ideo ille eget misericordia Dei, ne possit errare, et aversa a se Dei gratia, labatur in vitium: homo autem etsi jam firmiore aliter homini debetur. leue enim uitium in angelo iudicio grauiore censetur, peccatum quoque adulescentiae in homine mitiore sen
Abbreviated transcription (Latin):
ris in bonitate: oftendens iudeoꝵ ppłm ui
re ẽẽ a corpore eccliȩ separatum. ne ꝑfidie
uirus contaminaret eccłiam: ppłm aũt
gentium bonitate dñi receptũ: & obedi¬
entie munere głiari. Iure gͥ huic diuina
bonitas suffragitur. quã diu in bonitate
ꝑmancit. Si nero ipse discedat: ꝓ cͥminis
sui qualitate dampnabitur. Qua gr̃a dñs
& lux & ignis ẽẽ describitur: ut in tene¬
bris ambulanti luceat. quasi lumen: ne di¬
utius possit errare. qui querit lumninis
claritatẽ. Ei aũt qui multa suerit oꝑatꝰ
quȩ mauere ñ debeant s ardere ignis ẽ dñs:
ut oꝑis nr̃i fenũ stipulamq consumat. atq
utili nos saluos faciat detrimento: sicut
aurũ qđ quo ex coquitur plus ꝓbatur.
fortasse dicat aliquis: & qua ratione serip¬
serit ꝓpła: miserere mei scđm u̾bum tuũ:
Uerbum enĩ dĩ iusticia ẽ. Sigͥ iusticia fre¬
tus erat: eur miscdiam ante p̃misit: Aut

Expanded text:
ris in bonitate, ostendens Iudaeorum populum ris in bonitate, ostendens Iudaeorum populum iure esse a corpore ecclesiae separatum, ne perfidiae uirus contaminaret ecclesiam, populum au- tem gentium bonitate domini receptum et oboedientiae munere gloriari. iure igitur huic diuina bonitas suffragatur, cum in diuina bonitate permaneat: si uero et ipse desciscat, pro criminis sui qualitate damnabitur. qua gratia dominus et lux et ignis esse describitur, ut in tenebris ambulanti luceat quasi lumen, ne diutius possit errare qui quaerit luminis claritatem. ei autem, qui multa fuerit operatus quae manere non debeant, sed ardere, ignis est dominus, ut operis nostri faenum stipulamque consumat atque utili nos saluos faciat detrimento, sicut aurum quod excoquitur plus probatur. Fortasse dicat aliquis, qua ratione scripserit propheta: miserere mei secundum eloquium tuum; uerbum enim dei iustitia est. si igitur iustitia fretus erat, cur misericordiam ante praemisit, aut
Abbreviated transcription (Latin):
incligno: plurimos faeit ad ꝓlapsionis con¬
tagium ꝓuocari: facilitas enĩ uenie: in¬
centuũ tribuet deluquendi. Hoc ideo die
torib. Medicus ipse siserpentis interuis in¬
ueniat uulneris eicatricẽ: cum debeat re¬
secare ulceris uiciũ ne latuis serpat. tam̃
a secandi urendiq ꝓposito lacrimis inflexꝰ¬
egroti. medicamentis tegat qđ ferro aꝑi¬
encdum fuit: ñne ista inutilis ẽ miscdia
si ꝓpter breuem meisionis uel exustionis
dolorem corpus omne tabescat: uitȩ usus
intereat. Recte gͥ & sacerdos uulnus gra¬
ue ne latius serpat. a toto corpore ecelĩe
quasi bonus medicus debet abscidere:
& ꝓdere uirus crunius quod latebat ñ
fouere: ne dum unũ exeludendũ ñ putat:
plures indignos faciai: quos exeludat ab
ecclia. Iure gͦ apłs cliuino nos hortatur
exemplo dicens: uile gͦ bonitatẽ & seueri¬
datem di. in eos quidem qui ceciderunt
seueritatẽ. in te auẽt bonitatẽ si ꝑmanse¬

Expanded text:
indignos plurimos facit ad prolapsionis conindignos plurimos facit ad prolapsionis contagium provocari? Facilitas enim veniae incentivum tribuit delinquendi. Hoc ideo dicttoribus. Medicus ipse si serpentem interius inveniat ulceris cicatricem, et cum debeat resecare ulceris vicium, ne latius serpat, tamen a secandi urendiqaegroti medicamentis tegat quod ferro aperiendum fuit, nonne ista inutilis misericordia est, si propter breuem incisionis uel exustionis dolorem corpus omne tabescat, uitae usus intereat ? recte igitur et sacerdos uulnus, ne latius serpat, a toto corpore ecclesiae quasi bonus medicus debet abscidere et prodere uirus criminis quod latet, non fouere, ne, dum unum excludendum non putat, plures dignos faciat quos excludat ab ecclesia. Iure ergo apostolus diuino nos hortatur exemplo dicens: uide ergo bonitatem et seueritatem dei: in eos quidem qui ceciderunt seueritatem, in te autem bonitatem, si permanse
Abbreviated transcription (Latin):
affectus: nonne inuocentes tradet exi¬
tio. qui liberat multoꝵs exttia eogitantẽ.
Certe si giodiũ repͥmit: uinela dissolut.
eur laxat exilo: Cur latrocinandi qua
potest clementiore uia ñ eripit facultatẽ.
qr ualiuttatẽ excorquere ñ potuit: Hem̃
urcer duos hoc ẽ accusatorẽ & reum pari
ꝑiculo de capite decernentes: alterum
si ñ ꝓbasset. alterum si eẽt ab aceusatore
uictus: ñ id qdđ usticiȩ ẽ udex sequetur.
si dum mniseret᷑ rei. dampuet ꝓbantẽ: aut
dum accusatori fauet. qui ꝓbare ñ posset
addicat innoxium. Non potest gͥ hee
dici iusta misełia. In ipsa eccłia ubi maxi¬
me misereri decet. teneri quã maxime
debet forma iusticie: ne quis a consor¬
tio cõmunionis abstentus. breui lacri¬
mula atq ad tempus parata. uel etiã
uberiorib fletib cõmunionẽ quã pluruis
debet postulare temporib: facilitate sacer¬
dotis extorqueat. Nonne eũ uni indulget

Expanded text:
affectus, nonne innocentes tradet exiaffectus, nonne innocentes tradet exitio qui liberat multorum exitia cogitantem? certe si gladium reprimit, uincla dissoluit, cur laxat exilio ? cur latrocinandi qua potest clementiore uia qui voluntatem extorquere non potuit? Deinde inter duos, hoc est accusatorem et reum, pari periculo de capite decernentes, alterum si non probasset, alterum si esset ab accusatore conuictus, non id quod iustitiae est iudex sequatur, sed, dum miseretur rei, damnet probantem aut, dum accusatori fauet qui probare non possit, addicat innoxium? non potest igitur haec dici iusta misericordia. In ipsa ecclesia, ubi maxime misereri decet, teneri quam maxime debet forma iustitiae, ne quis a consortio communionis abstentus breui lacrimula atque ad tempus parata uel etiam uberioribus fletibus communionem, quam plurimis debet postulare temporibus, facilitate sacerdotis extorqueat. nonne, cum
Abbreviated transcription (Latin):
mo qđ caueret añ p̃seripsit. Infirmus eñ
ñ usurpare debet. s obedire mandatis. i deo
p̃uaricationis magis reũ tenuit quã ꝓlap¬
sioni addixit. In illũ gͥ seneritatis senten¬
tia ꝓcessit: qi scire uoluit qđ scire ñ ꝓfuit:
nobis aũt qui hereditario uinculo denemur
asstricti: qui in hac carne sumus. quȩ pͥoꝵ
p̃uidicio detrita iam atq ad sue facta pec¬
catis. ñ poterat emergere: quasi ustus in¬
dulsit. Iuste enĩ ignouit herecdi. qui p̃iudi¬
cio laborat auctoris. Est gͦ uista misedia.
S ẽ etiã inuista miseđa. Deniq in lege
seͥptum ẽ. de quodam. Nom misereberis
illius. & in libris regnorum legis. qr saul
ꝓpterea postea contraxit offensam: quia
miseratus ẽ agag hostium regẽ: quẽ ꝓhi¬
buerat sententia diuina seruari. Ut si qͥs
latronis filiis dep̃cantib motus. & lacri¬
mis eius conuigis inflexus. absoluendũ
putet. eui adhuc latro einandi aspirex

Expanded text:
mo quid caveret ante praescripsit infirmus enim mo quid caveret ante praescripsit infirmus enim non usurpare debet, sed obedire mandatis, ideo praevaricationis magis reum tenuit, quam prolapsioni addixit. In illum igitur justa severitasit sententia, Quia scire uoluit quod scire non profuit. nobis autem, qui hereditario uinculo tenemur adstricti, qui in hac carne sumus, quae priorum praeiudicio detrita iam atque adsuefacta peccatis non poterat emergere, quasi iustus indulsit: iuste enim ignouit heredi qui praeiudicio laborat auctoris. Est ergo iusta misericordia, sed est etiam iniusta misericordia. denique in lege scriptum est de quodam: non misereberis illius et in libris Regnorum legis, quia Saul propterea contraxit offensam, quia miseratus est Agag hostium regem, quem prohibuerat sententia diuina seruari. ut si quis latronem filiis deprecantibus motus et lacrimis coniugis eius inflexus absoluendum putet, cui adhuc latrocinandi adspiret
Abbreviated transcription (Latin):
num qđ fit ꝑ manus hominũ. Suꝑuis
ad erucẽ dñi retulit: posterius ad erro¬
rem gentilium. qui ligna uenerantur.
Iusticia aũt quȩ ẽ erucis : nisi quod aseen¬
& totius orbis peccatum suo eruore mun¬
dauit: In quo gͦ iustus ds : nisi in eo
quia seiuit qđ de limo t̾rȩ bominẽ figu¬
rauit. Quȩ t̾ra itiq corruptelȩ ob
noxia ẽ: ac uicio lubrieȩ passionis. Prop¬
terea gͦ dñs qui sccłm animã te ad ia¬
guiem & similituctinẽ sui fecit. hoc ẽ
rationabilem: iustũ: pudicum: in eo
enun ad imaginẽ clĩ es. si sis uistus ut
sis unago uisticiȩ: si sis castꝰ ut sis imago
ĩmacłati in te figura p̃fulgeat. Sciens gͦ
secłm corporis fragilitatẽ. cor ruptelȩ
patere hominẽ: quasi iustus fragili lu¬
briceq naturȩ. delicta concessit. Ae ne for¬
re dicat aliquis. Cur gͦ adam in aledicto
sententiȩ q subiacuit. Numquid ininstꝰ
ds: Non uriq: s qr quasi fragili atq uifre¬

Expanded text:
num quod fit per manum hominum. superius num quod fit per manum hominum. superius ad crucem domini retulit, posterius ad errorem gentilium qui ligna uenerantur. iustitia autem quae est crucis, nisi quod ascenfixit et totius orbis peccatum suo cruore mundauit? in quo ergo iustus deus nisi in eo, quia sciuit quod de limo terraehominemfigurauit, quae terra utique corru ac vitio lubricae passionis? Propterea ergo Dominus, qui secundum animam te ad imaginem et similitudinem sui fecit, hoc est, rationabilem, justum, pudicum in eo enim ad imaginem Dei es, si sis justus, ut sis imago justitiae: si sis castus, ut immaculati in te figura praefulgeat sciens ergo secundum corporis fragilitatem corruptelae patere hominem, quasi justus fragili lubricaeque naturae delicta concessit. 24. Ac ne forte dicat aliquis: Cur ergo Adam maledicto sententiaeque subjacuit? Numquid injustus Deus? Non utique. Sed quia quasi fragili atque infir
Abbreviated transcription (Latin):
de reliqua ipsuis uersus parte dicamus.
Miserere inquit mei: scdm u̾bum tuũ.
Miscđia quidem iusticiȩ portio ẽ: ut
si uelis donare pauꝑib: hȩc miscdĩa ui
sticia ẽ scdm̃ illud. Disꝑsit cdedit pau¬
ꝑib: iusticia eius manet in et̾num.
Deinde qr conformis tuus inuistum ẽ
ut ñ aduuet᷑ a socio: cum p̃sertim dñs ds̃
nr̃ t̾ram hanc. possessionẽ omniũ hominũ
uoluerit ẽẽ cõmunẽ & fructus omnibus
ministrare: s auaritia possessi nũ uira
distribuit. Iustum ẽ gͥ ut si tibi aliquid¬
tamquã priuatũ uindicas. qđ generi hu¬
mano unino omĩb animantib in cõmu¬
ne collatũ ẽ. saltem aliquid inde pauꝑib
asꝑgas: ut quib uiris tui consortium¬
debes: his alim̃ta ñ deneges. Est etiã
miscdiȩ donare peccatũ: & miscdia ẽ &
iusticia ẽ. Deniq iusticiȩ asseribit scͥp¬
tura diuina ueniã peccatoꝵs: scđm illud
qđ hodie lectum ẽ. Benedictum lignũ

Expanded text:
de reliqua ipsius uersus parte dicamus. de reliqua ipsius uersus parte dicamus. mi serere, inquit, mei secundum uerbum tuum. misericordia quidem iustitiae portio est, ut si uelis donare pauperibus, haec misericordia iustitia est secundum illud: dispersit, dedit pauperibus, iustitia eius manet in aeternum deinde quia conformis tuus iniustum est ut non adiuuetur a socio, cum praesertim dominus deus noster terram hanc possessionem omnium hominum uoluerit esse communem et fructus omnium ministrare: sed auaritia possessionum iura distribuit: iustum est igitur ut, si tibi aliquid priuatum uindicas, quod generi humano, immo omnibus animantibus in cone collatum est, saltem aliquid inde pauperibus aspergas: ut quibudebes, his alimenta non deneges. Est etiam misericordiae donare peccatum; et misericordia est et iustitia est. denique iustitiae adscribit scriptura diuina ueniam peccatorum secundum illud. quod hodie lectum est: benedictum lignum
Abbreviated transcription (Latin):
Processus ei debebatur. ut in dm̃ fieret:
& ideo dictum ẽ ei. De homine dixi. De¬
siste hominis habere peccata: & uidebis faciẽ meã.
qr homo sine peccato ẽẽ ñ potest : ideo
ut indei appellationem possit excresce
cõmonetur. Et quid dicam de dĩ ap¬
pellatione.: Esto angłs: hoc ẽ diuini
minister imꝑii: obsequere mandatis
dñi. Cum fueris angłs. uidebis faci¬
em dĩ. Magnum ẽ : uidere dĩ uultũ.
Lex tibi dieit: ut tercio offeras in ie¬
rusalem. Ipse dñs iħe ait. Beati mundo
corde: ipsi enĩ dm̃ uidebunt. Aduertis
quid a te exigatur. ut uideas dm̃: Ci
uitate ꝓposita: sit p̃rogatiua uidendi
dm̃. Emunda gͥ cor tuum: ut quasi no¬
iuis creeris renouato spũ. Om̃s pollu¬
tas cogitationes de corde tuo abicere.
nichil sit quo tuus in quinetur affectꝰ.
Simplex mens: pura sinceritas sit. Ta¬
lib se dñs cum inuoluerũ corpus depo¬
suerint: demonstrare dignatur. Nunc

Expanded text:
processus ei debebatur, ut deus fieret, processus ei debebatur, ut deus fieret, et ideo dictum est ei: \'de homine dixi. desiste hominis habere peccata et uidebis faciem meam: quia homo sine peccato esse non potest, ideo, ut in dei appellationem possit excrescere, commonetur. et quid de dei appellatione dicam? esto angelus, hoc est diuini minister imperii, obsequere mandatis domini. cum fueris angelus, uidebis faciem dei. magnum est uidere dei uultum. lex tibi dicit, ut tertio te offeras in Hierusalem. ipse dominus Iesus ait: beati mundo corde, ipsi enim -deum uidebunt. aduertis quid a te exigatur, ut uideas deum, cui uitae proposita sit praerogatiua uidendi deum? emunda igitur cor tuum, ut quasi nouus creeris renouato spiritu, omnes pollutas cogitationes de corde tuo abice, nihil sit quo tuus inquinetur affectus, simplex mens, pura sinceritas sit. talibus se dominus, cum inuolucrum corporis deposuerint, demonstrare dignatur. Nunc
Abbreviated transcription (Latin):
centur: ne turpissimoꝵ uisus offendat
regii claritatẽ. Qui aũt sibi bene consei¬
us ẽ: nullius eriminis reus quasi in no¬
cens ꝓclit in medium. Ex his gͦ seĩ mo¬
ysi comp̃hendamus affectũs ĩ uidere
dłi uultum quasi innocens: uelut quo¬
dam uultu conscientie desiderabat
aꝑire ei faciem m̃tis uit̾nȩ. Cognosci
plenius gestiebat & moyses: & ipse sẽs
dauid. qui alibi ait. Frobame dñe: et
tempta me. Non enĩ uellet ꝓbari si in
se crimen agnosceret: nec temptari si
a peccato. do se cupidus offerebat. S
fortasse qr acthuc frequentiorib dĩ usita
lulum dictũ erat solue calciamentum
pedum tuorũ: illudͭ ͥ al ciamentũ. qđ
de egypto tulerat. hoc ẽ corporee conu̾¬
sationis iuoluerum: Ideo dic̃ ei dñs.
Bemo hominũ uidebit faciem meã. & ui¬
uet. Quando dictũ sit: considera. Honlũ
ei dictum erat: facieͤm te in dm̃ regi pha¬
raoni. Adhuc homo erat: ideo istud̾ ei dr.

Expanded text:
centur, ne turpissimorum uisus offendat uultus centur, ne turpissimorum uisus offendat uultus regii claritatem. qui autem bene sibi conscius est, nullius criminis reus, quasi innocens prodit in medium. Ex his ergo sancti Moysi conprehendamus affectum. uidere dei uultum quasi innocens uelut quodam uultu conscientiae desiderabat, aperire ei faciem mentis internae. cognosci plenius gestiebat et Moyses et ipse sanctus Dauid, qui alibi ait: proba me, domine, et tempta me; non enim uellet probari, si in se crimen agnosceret, nec temptari, sia peccato deo se cupidus offerebat. sed fortasse, quia adhuc frequentioribus dei uisitlulum dictum erat: solue calciamentum pedum tuorum, illud utique calciamentum quod de Aegypto detulerat, hoc est corporeae conuersationis inuolucrum. ideo dicit ei dominus: nemo homo uidebit faciem meam et uiuet. Quando dictum sit, considera. nondum ei dictum erat: faciam te in deum regiPharao. adhuc homo erat, ideo istud ei dicitur.
Abbreviated transcription (Latin):
nobilem. si quẽ fortẽ. si quẽ sapientem.
ẽẽ audiunt: tamquã supra homines
arbitrantes. concupiseunt uidere. sro¬
cedit imꝑator eiuus regiȩ potestati
cõmissa pars ẽ orbis terrarum: con¬
currunt om̃s: & in tanta multitu¬
dine illum solum aspieẽ gestiunt. & de
fulgore purpure plus quiddam ẽẽ in
uultu irꝑatoris existimant. Miraris
si dĩ desiderabilis uultus ẽ. eũ conformẽ
sui hominẽ humanus omĩs admiretur
aspectus: Hinc datur uitelligi etiam
illuo: qđ imꝑatori unusquisq nullius re¬
us eͥmiuis gestit occurrere. Nam & si eri¬
men habeat conscientia: degunt illud
tamen cordis occulta: dum mͦ publico¬
ñ sit inuolittus reatu: nec sit aliqđ euis
erͥmen exp̾ssum. Deniq ubi rei aliqui
fuerint aduocati: & imꝑatori se & ipsis
udicib offerre ꝓhibentur: quẽadmo¬
dum turpes lenonũ meretricũq ꝑsonȩ
a conspectu uel uidicis uel imꝑatoris ar¬

Expanded text:
nobilem, si quem fortem, si quem sapientem nobilem, si quem fortem, si quem sapientem esse audiunt, tamquam supra hominem arbitrantes concupiscunt uidere. procedit imperator, cuius regiae potestati commissa pars est orbis terrarum: concurrunt omnes et in tanta multitudine illum solum aspicere gestiunt et de fulgore purpurae plus quiddam esse in uultu imperatoris existimant. miraris, si dei desiderabilis uultus est, cum conformem sui hominem humanus omnis miretur affectus? hinc datur intellegi etiam illud, quod imperatori unusquisque nullius reus criminis gestit occurrere. nam etsi crimen habeat con- scientia, tegunt illud tamen cordis occulta, dummodo publico non sit inuolutus reatu nec sit aliquod eius crimen expressum. denique ubi rei aliqui fuerint aduocati, et imperatori se et ipsis iudicibus offerre prohibentur, quemadmodum turpes lenonum meretricumque personae a conspectu uel iudicis uel imperatoris ar
Abbreviated transcription (Latin):
plere. Nouerat in ipso homine aliã
post mortẽ futuram głam: aliam
men in incorruptione: surget in glia: su¬
get in uirtute. surget corpus sp̃ale
uultum dĩ uidere cuꝑet: quẽ eẽt obita
corporis morte uisurus. Talem certe iã
formã receꝑat : talem dñs iam ꝓbabat.
ut ñ clistaret ab angłis: celestis ininister
& execittor oraculi. Et ideo eum sciret
qr angłi pusillorum eottidie iuderent
faciem patris qui in cęlis ẽ: putauit qd̃
iam eam uidere deberet. tamquã oblitꝰ
corporis & carne deposita: sieut ille cũ
in corpore adhue positus cum raperet᷑
in paradisum: utrũ in corpore siue excra
corpus raptus. ẽẽt ad terciũ cȩlum nes¬
cire se dixit. Sc̃i enĩ etiã eum gerunt
corpus. ñ sunt tamen in carne: s u spũ.
Qm̃ qui in cupiditate & in conuersati¬
one carnali sunt. do placere ñ possunt
Et quid dicamus de ꝓbabili desiderio
uultus dñi : Homines etiam si quẽ

Expanded text:
plere. nouerat in ipso homine aliam plere. nouerat in ipso homine aliam post mortem futuram gloriam, aliam men in incorruptione, surgit in gloria, surgit in uirtute, surgit corpus spiritauultum dei uidere cuperet, quem esset obita corporis morte uisurus. talem certe etiam formam receperat, talem dominus iam probabat, ut non distaret ab angelis caelestis minister et exsecutor oraculi. et ideo cum sciret, quia angeli pusillorum cotidie uiderent faciem patris qui in caelis est, putauit quod iam eam uidere deberet, tamquam oblitus corporis et carne deposita, sicut ille, qui in corpore adhuc positus cum raperetur in paradisum, utrum in corpore siue extra corpus raptus esset ad tertium caelum, nescire se dixit. sancti emm etiam cum gerunt corpus non sunt tamen in carne, sed in m qui in cupiditate et conversatione carnali sunt, Deo placere non possuntEt quid dicamus de probabili desiderio uultus diuini ? homines sume: si quem
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ spũ sapientiȩ Siderat angłm illũ:
& faciem eius in głia. Deniq fulgente
eiꝰ lumine pauefactus ẽ: & uidit rubũ
uiri & ñ exuri: iuisum cepit fulgorẽq
mirari: accessit cupiditate & gr̃a ꝓuoca¬
tus: ut diligentuis fulgorẽ illum in
rubo consicdaret. Itaq si tantũ accepit
ardorẽ. tantã subiit cupiditatẽ cum
angłm uidisset in flamina ignis de
ruboꝰ ut lice pauore app̃hensus consi¬
derare ñ auderet. considerare tamẽ
uellet: quantomagis dñi uultũ cor¬
poraliter uidere desiderabat dicens
uttra se. uultũ illum plenũ lucis: ple¬
num głiȩ: plenũ uirtutis: plenũ di¬
uinit̾atis: ñ possum plus dic̾e̾ ł sentire
de dõCum eñ consũmauerit homo tunc
incipiet: & cũ finierit tune apporia
lis serui: qui ultra naturã suã de uoti¬
one ꝓgressus. de dñi angłis estimabat.
quantum in dñi uultir plus deside¬
ret : quo cupiditatẽ suã gestire ex¬

Expanded text:
est spiritu sapientiae, uiderat angelum illum est spiritu sapientiae, uiderat angelum illum et faciem eius in gloria. denique fulgente eius lumine pauefactus est et uidit rubum uri et non exuri. uisum coepit fulgoremque mirari: accessit cupiditate et gratia prouocatus, ut diligentius fulgorem illum in rubo consideraret. itaque si tantum accepit ardorem, tantam subiit cupiditatem, cum angelum uidisset in flamma ignis de rubo, ut, licet pauore adprehensus considerare non auderet, considerare tamen uellet, quanto magis domini uultum corporaliter uidere desiderabat, dicens intra se uultum illum plenum lucis, plenum gloriae, plenum uirtutis, plenum diuinitatis! non possum plus dicere uel sentire de deo: cum enim consummauerit homo, incipit. et cum finierit, tunc aporiablis serui, qui ultra naturam suam deuotione progressus de domini angelis aestimabat, quantum in domini uultu plus desideraret, quo cupiditatem suam gestiret ex
Abbreviated transcription (Latin):
qr om̃ s qui xp̃m uidimus & baptirati
in xp̃o sumus mortui sumus peccato:
qr uiuentes legis uinculis tenebamur.
Ubi aũt in xp̃o mortu sumus: mortifi¬
cati utiq sumus legi ꝑ corpus xp̃i. it
simus alterius qui ex mortius resurrex̃.
S hoc misticum ẽ. Morale aũt historiȩ
ueteris facit nos meminisse debere que
ẽ de scõ moyse: qui rogauit dm̃ ut se de¬
monsttaret ei ds̃. & faeie ad faciem eum
uideret. Norat itiq sc̃s uates dm̃: qđ
inuisibilem dm̃ facie ad faciem uidere ñ
posset. S m̃suram suꝑ graditur scã de
uotio. & putauit dõ etiam ħ ẽẽ possibi¬
le: ut corporeis oculis faceret id qd̃
ẽ in corporum comp̃henchi. Non ẽ rep̃hen si¬
bilis hic error: s etiã grata cupiditaᷤᷤ atq
in explebilis: qđ dñm suum uelit manu
tenere: obtittu oculoꝵs uidere cupiebat.
Sciebat ad unaginẽ & similitudinẽ dĩ
factum eẽ hominẽ. Quando enĩ electũ
a dño ẽ ad ppłm liberandum : impletus

Expanded text:
 omnes, qui Christum induimus et baptizati in Christo sumus, mortui sumus peccato, quia uiuentes legis uinculis tenebamur. ubi autem in Christo mortui sumus, mortificati utique sumus legi per corpus Christi, ut simus alterius qui ex mortuis resurrexit. sed hoc mysticum est. Morale autem historiae ueteris facit nos meminisse debere quae est de sancto Moyse, qui rogauit deum, ut se demonstraret ei deus et facie ad faciem eum uideret. norat utique sanctus uates domini, quod inuisibilem deum facie ad faciem uidere non posset. sed mensuram supergreditut putavit Deo etiam hoc esse possibile, ut corporeis oculis faceret id quod est incorporeum comprehendi. Non reprehensibilis hic error, sed etiam grata cupiditas atque inexplebilis, quod Dominum suum velut manu tenere, et obtutu oculorum videre cupiebat. Sciebat enim ad imaginem et similitudinem Dei factum esse hominem. quando enim electus a domino est ad populum liberandum, impletus
Abbreviated transcription (Latin):
bundauit gr̃a. Nobis ẽ natus xp̃c ex iuigi¬
ne. Leginus enĩ. Puer natus ẽ nobis. et
filius cdatus ẽ nobis. Nobis carnẽ suscepit::
iimo potuis uos uilla carne suscepir. qͦs¬
tam̃ ꝑ filiũ hominis in dei sede constituit.
nͣ lego anglos in dei sede nisi stantes: nͥ ministr̃
deferentes Nͥ lego angelos s homines consepul
grã ertis salui facti. Et simul suseitauit: si

Expanded text:
it gratia. Nobis est natus Christus ex Virgine. Legimus enim: Puer natus est nobis, et filius datus est nobis . Nobis carnem suscepit: immo potius nos in illa carne suscepit, quod Filium hominis in Dei sede constituit. Non lego angelos in Dei sede nisi stantes, nisi ministerium deferentes . Non lego angelos, sed homines consepultgratia estis salvi facti: et simul suscitavit, si
Abbreviated transcription (Latin):
statẽ omĩa peccata donauit: ds̃ in corpo¬
re dñs iłis: inundũ reconcilians sibi.
quẽ redunebat a culpa. Thesaurus nr̃
p̃ciosus: intellectus ẽ. Si t̾renus intel¬
lectus fuerit: si fragilis: heretica
eum tinea & impietatis erugo cõsu¬
met. Leuemus gͦ & eriganius sensus
nrõs: nec impossibile uidicemus ut
hec humani corporis infirmitas ad cog¬
uitionem misterioꝵ cȩlestiũ ꝓuehat᷑:¬
poi cum iamad nos dñs iħe in quo ab¬
bi sconditi erant sapientie & seientie
thesauri. diuina sua miseratione descen¬
derit. ut clausa reseraret: a ꝑuisset la¬
stentia: reuelaret occulta. Ueni gͦ dñe
iħu: & aꝑi nobis & istus ꝓpħici sermo¬
nis ianuam. Multis enim elausa ẽ: & si ꝓ
speeie aꝑta uidea tuRi.

Expanded text:
state omnia peccata donauit, deus in corpostate omnia peccata donauit, deus in corpore dominus Iesus, mundum reconcilians sibi quem redimebat a culpa. Thesaurus noster pretiosus intellectus est. si terrenus intellectus fuerit, si fragilis, haeretica eum tinea et impietatis aerugo consumet. leuemus ergo et erigamus sensus nostros nec inpossibile iudicemus, ut haec humani corporis infirmitas ad cognitionem mysteriorum caelestium prouehatur, cum iam ad nos dominus Iesus, in quo absconditi erant scientiae sapientiaeque thesauri, diuina sua miseratione descenderit, ut clausa reseraret, aperiret latentia, reuelaret occulta. ueni ergo, domine Iesu, aperi nobis et istius prophetici sermonis ianuam; multis enim clausa est, etsi prima specie aperta uideatur.
Abbreviated transcription (Latin):
quia casta: ut in his misteriorum cȩlesti¬
um uimaculata & pudica sinceritas
sp̃ali int̃pretatione resplendeat. Non
adulterina quadam opinione misceamꝰ
t̾rena diuinis: & illud in iuolabil e saera¬
mentum ꝓphice uisionis aut ꝑ henus
oraculi. nat̾re nr̃e ex istimatione uiole¬
mus. Ioleo addidit. argentũ igne exa¬
minatum. purgatũ terre ꝓbatũ seꝑtu¬
plum.att tamquã boni nũmularii spũ
examinemus ꝓpħici sermonis argentũ:
seceruentes dñi pecuniã. atq ab omni
labe t̾rena salittaris fontis infusione
purgantes: ut xp̃o digna sentire uidea¬
mur qui ait. Nolite thesaurizare uobis
in t̾ra: ubi erugo & tinea ext̾muat.
quia dñs totius cNeatU¬
re ẽ. Maledictus inquit homo: qui po¬
utt spem in homine. S mͥ salus ꝑ hominẽ
uenit. Uide tamen quid scͥptura uetus
dixerit. Et homo ẽ qͣuis cognoseet eum:
Ille gͥ homo ñ humana mͥ. s diuia potes¬

Expanded text:
quia casta —, ut in his mysteriorum caelestiquia casta —, ut in his mysteriorum caelestium inmaculata et pudica sinceritas spiritali interpretatione resplendeat. non adulterina quadam opinione misceamus terrena diuinis et illud inuiolabile sacramentum propheticae uisionis aut perennis oraculi naturae nostrae aestimatione uiolemus. ideo enim addidit: argentum igne examinatum, purgatum terrae, probatum s eptuplum, ut tamquam boni nummularii spiritu examinemus prophetici sermonis argentum, secernentes domini pecuniam atque ab omni labe terrena salutaris fontis infusione purgantes, ut Christo digne sentire uideamur, qui ait: nolite thesaurizare uobis in terra, ubi aerugo et tinea exterminat, quia dominus totius creaturae est. maledictus, inquit, homo qui spem habet i n homine, sed mihi salus per hominem uenit. uide tamen quid scriptura uetus dixerit: et homo est, e t quis cognoscet eum? ille igitur homo non humana mihi, sed diuina pote