comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
possunt prelati. hortatur enim martham. ludat ma¬
Riam illam ne desistat a bona oꝑatione istam nͥ perse¬
ueret in contemplatione. Pulcher ordo recte uiuenci¬
um: ut in capitulo turbato fr̃i non respondeat nͥ qui
scit qd̾ debet ⁊ quod deceat. In his trib ꝑsonisd desig¬
nari potest forma perfectẽ religionis. In marcha mi¬
instrancium in maria clanstralium: in xp̃o p̾latoꝵ
uel de ordine querat. uel culpam suam humilit̾
confiteatur. In his si qud̾ seruandis summus est
medicus ⁊ perfecta medicina seuerus magr̃ non
coudelis ⁊ rõmabilis disciplina. Si enim aliquis e¬
m̃datoriam uindittam ferre recusau̾it. nec tantum
fr̃s s eciam magõm clamosus ⁊ impudens ꝯdemp¬
serit: eciam si ñ abscesserit de nr̃a societate ꝓiciat ͤ
offendat aspectum congruum micbi fore uidetur
uͥ maxime in ecołia. cum ad opus dei uentũ fu̾it
humanitas uel omnus honestas diligentius obs̾¬

Expanded text:
possunt praelati. Hortatur enim Martham, laudat Mapossunt praelati. Hortatur enim Martham, laudat Mariam. Illam, ne desistat a bona operatione; istam, ut perseveret in contemplatione. Pulcher ordo recte viventium, ut in capitulo turbato fratri non respondeat, nisi qui scit quid debet et quid deceat. In his tribus personis designari potest forma perfectae religionis. In Martha ministrantium, in Maria claustralium, in Christo praelliquem, vel de ordine quaerat, vel culpam suam humiliter confiteatur. In his siquidem servandis summus est medicus et perfecta medicina, severus magister non crudelis, et rationabilis disciplina. Si enim aliquis emendatoriam vindictam ferre recusaverit, nec tantum fratres sed etiam magistrum clamosus et impudens contempserit, etiam si non abscesserit, de vestra societate projiciatur. « jusquam offendat aspectum, congruum mihi fore videtur, ut maxime in ecclesia cum ad opus Dei ventum fuerit, humilitatis honestas diligentius obse
Abbreviated transcription (Latin):
Ooculis enim ommipotentis der: nuda ⁊ aperta sunt
omnia. Solent eciam qñꝙ ex iuinua simplicitate
p̾latoꝵ. uel ex peru̾sitate subditoꝵ in capło lites
musttipliccr: quia ubi deest seu̾itas discipline. ori¬
untur uirgia. crescunt rixe locuntur de ext̾iorib ne¬
gociis in domo confessionis: adducunt oues ⁊ bones
in capitulo. n nͥ hr̃i dẽberet sermo de aĩab hẽatur
de bob. Cõmonentur int̾ huiusmodi u̾ba simplici¬
ores tr̃s. turlantur discreti. hñt iracundi locum per¬
uersi tempus loquendi. Conqueritur martha. respõ¬
det marua: quia non est qui respondeat pro ea ubi
enim nimia simplicitas prelatorum ñ seruat pacẽ
claustralium uel non increpat culpas ministrã¬
cium: ĩbi nec martha compescitur. nec maruie
silencium custoditur. Lego questum marche. s nõ
lego responsionem marie. Lego tamen xp̃m pro hac
ad illam respondisse. In responsione si quid̾ xp̃i docerc

Expanded text:
Oculis enim omnipotentis Dei nuda et aperta sunt Oculis enim omnipotentis Dei nuda et aperta sunt omnia . Solent etiam ex nimia simplicitate praelatorum, vel perversitate subditorum, in capitulo lites multiplicari, quia ubi deest severitas disciplinae, oriuntur jurgia, crescunt rixae. Loquuntur de exterioribus negotiis in domo confessionis, adducunt oves et boves in capitulum, ut ubi haberi deberet sermo de animabus, habeatur cura de bobus. Commoventur inter hujusmodi verba simpliciores fratres, turbantur discreti, habent iracundi locum, perversi tempus loquendi. Conqueritur Martha, respondet Maria, quia non est qui respondeat pro ea. Ubi enim nimia simplicitas praelatorum non servat pacem claustralium, vel non increpat culpas ministrantium, ibi nec Martha compescitur, nec Mariae silentium custoditur. Lego questum Marthae, sed non lego responsionem Mariae; lego tamen Christum pro hac ad illam respondisse. In responsione siquidem Christi doceri
Abbreviated transcription (Latin):
enim ħ operis ⁊ subtilioris. Scio tamen qd̾ si nenret
sathan ad capłm confessionis impetrare poss ueĩ¬
am remissionis. S ne desꝑaret homo cum audiret
angelum. tante dignitatis desꝑasse hoĩem tante po¬
testatis peccasse. discipistum tante familiaritatic a¬
postatasse ostendit nob̾ deus exempla quoꝵdam
qui peccauerunt. nec desꝑauerunt s ana dei frĩ
sunt. An ignoras petri negationem  An nescis t̾ho¬
me dubitationem ᷑ Nonne post culꝑam dilex̃ ma¬
riam. Amat xp̃o confitentium humilitatem. non
superboꝵ obstinationem qii deolinant corsuumꝰ
tiones tuas in et̾num. nec deolines cor .in.ĩ. uͭ.m. s¬
iusticie. iustus enim inũtio accusator est si. Qd ẽ
qd̾ celare uis illum quem nichil latet. cui omne cor
patet. qui uidet in abscondito: qui nouit cogitatõ¬
nes hominum: Absconidit se adam in ꝑadiso post
alꝑam: s abscondi non potuit qui nudus fuit.

Expanded text:
enim hoc operis et subtilioris. Scio tamen quod si veniret enim hoc operis et subtilioris. Scio tamen quod si veniret Satanas ad capitulum confessionis, impetrare posset indulgentiam remissionis. Sed ne desperaret homo, cum audiret angelum tantae dignitatis desperasse, hominem tantae potestatis peccasse; discipulum tantae familiaritatis apostatasse, ostendit nobis Deus exempla quorumdam, qui peccaverunt, nec desperaverunt, sed amici Dei facti sunt. An ignoras Petri negationem? An nescis Thomae dubitationem? Nonne post culpam dilexit Mariam? Amat Christus confitentium humilitatem, non superborum obstinationem, qui declinant cor suum tiones tuas in omni tempore, ne declines cor meum ustitiae. Justus enim in initio accusator est sui . Quid est quod clare vis illi, quem nihil latet, cui omne cor patet, qui videt in abscondito, qui novit cogitationes hominum? Abscondit se Adam in paradiso post culpam, sed abscondi non potuit, qui nudus fuit .
Abbreviated transcription (Latin):
gelus ut lucifer uocaretim non attendens digni¬
tatem creationis casurus sedem quesiuit.elatoĩs
Sic quidam claustralium. de generis nobilitate
p̾minent dum litt̾arum sciã pollent dum ꝓpͥa uͥtu¬
dulatione placent. dum in qualib arcium cetos fr̃s
precellunt. elationis sedem petunt. ⁊ qui ex domo tã¬
ti mun̾is humiles ẽẽ deberent contra debiliores ⁊ illi¬
t̾atos superbi tument. Nostis eciam potestatem
pͥmi hominis qui cum in honore eẽt non intellexit.
s dum suo creatori obedire contempsit. creature qͥ
prepõitus erat. subditus fuit. Sic quidam qñq ex
in familtaritate Unde it̾um malum in angło: c̃
neo precessiss nec tuno eẽtr ¶nde pcc̃m in primo
homine cum melius hĩet c̃dere preceꝑto creatoris
quam suggestionib antiqui hostis: Quomtiodo con¬
trngit uͥ uidas qui in tantum fu̾at familiaris: in
det̾iorem: Quo digredior Quo ascendo: Altioris est

Expanded text:
gelus ut Lucifer vocaretur, non attendens dignigelus ut Lucifer vocaretur, non attendens dignitatem Creatoris, casurus sedem quaesivit elationis. Sic quidam claustralium dum generis nobilitate eminent, dum litterarum scientia pollent dum dulationis placent, dum in qualibet artium caeteros fratres praecellunt, elationis sedem petunt et qui ex dono tanti muneris humiliores esse deberent, contra debiliores et illitteratos superbi tument. Nostis etiam potestatem primi parentis, qui cum in honore esset non intellexit , sed dum suo Creatori obedire contempsit, creaturae, cui praepositus erat subditus fuit. Sic quidam ex data sin familiaritate? Unde iterum malum in angelo, cum nec praecessisset, nec tunc esset? Unde peccatum in primo homine, cum melius deberet credere praecepto Creatoris, quam suggestionibus antiqui hostis? Quomodo contigit ut Judas, qui in tantum fuerat familiaris, in deteriorem? Quo digredior? Quo ascendo? Altioris est
Abbreviated transcription (Latin):
domus ꝓficientib iñ bono. ꝓxima est deserto. Ter¬
cia domus delectantib in bono coniuntta ẽ ꝑadiso
Esto gͥ humilis: ut sis in paradiso sublimis. Noli
queso eẽ in capitulo sicut cathan in celo. uel sicut
adam in paradud.Unus enim desꝑati alt̾ excusat.
Tanto ẽ autem sachan detior: quanto desperacior
An nescis sathan expulsum a capitulo cȩli. adam a
capitulo ꝑadisi. uidam a capitulo xp̃i: pͥumum ca¬
pitulum fuit in celo. secundum in paradiso. trium
in orto. In uno qͦ tamen p̾erat deus. In pͥmo pri
dicitur de ligno sciencie boni ⁊ mali ne comedas. De
in templo. Pena pͥme culpe casus. secunde labor
t̾cie laciueus. De pͥmadĩt indi sathan quasi aagur
de celo cadentem. De secunda in sudore uultus tui
magãs loculos portant ⁊ in occulto detrabentes.
magistros cruciant. Qꝵ Nocet ne dignitas potes¬
tas ⁊ familiaritas: Creatus in tanta dignitate an¬

Expanded text:
domus, proficientibus in bono proxima est deserto. Terdomus, proficientibus in bono proxima est deserto. Tertia delectantibus in Domino conjuncta est paradiso. Esto igitur humilis, ut sis in paradiso sublimis. Noli quaeso, esse in capitulo, sicut Satan in coelo, vel sicut Adam in paradiso. Unus enim desperat, alter excusat. Tanto autem Satan deterior, quanto desperatior. An nescis Satan expulsum a capitulo coeli; Adam a capitulo paradisi; Judam a capitulo Christi? Primum capitulum fuit in coelo, secundum in paradiso, tertium in horto. In unoquoque tamen praeerat Deus. In primo, primdicitur, de ligno boni et mali ne comedas . De in templo . Poena culpae primae, casus; secundae, labor; tertiae, laqueus. De prima dicitur: Vidi Satanam quasi fulgur de coelo cadentem . De secunda: In sudore vultus tui magistris loculos portant, et in occulto detrahentes magistros cruciant. Quid? nocetne dignitas, potestas et familiaritas? Creatus in tanta dignitate an
Abbreviated transcription (Latin):
ut ei reconcilientur. Noli esse fr̃ quasi sathen inter
filios der Int̾ filios dei sathan ẽẽ dicitur qui fr̃s suos
nis: De eo qr̃ un ueniat qui nũquam est stabilis s
semper instabilitatem uagus amat unde ⁊̃ subdi¬
tur. Circuiui t̾ram ⁊ ꝑambulam eam ħ enĩ solent
peru̾si fr̃s facere officinas. parentum domos uicinas
⁊̃ cum exeum bñ uiuentib intus ⁊ ext̾ius molesti
in capitulo per confessionem relaxatur. ħ est domut
uicitia ꝑadiso. De domo ⁊ enim confessionis fit trã¬
situs ad bĩtudinem et̾ne pacis. Tres itaq st̃ domus
in quib hĩtamus: eg̾ssi de carcero antiqui hostis.¬
In domo muddĩe apud pr̃em suscipimur per pieta¬
tem insitatie in domo obediencie. apud filium per
passionem redempti. in domo indulgencie apud
sp̃m santtum. per gr̃am a pcã ugo lib̾ati. p̾rima
domus remniciantib pcc̃o. affumis est egỹpto. seda̾

Expanded text:
ut ei reconcilientur. Noli esse frater quasi Satan inter ut ei reconcilientur. Noli esse frater quasi Satan inter filios Dei . Inter filios Dei Satan dicitur, qui fratres suos nis? De eo quaeritur unde veniat, qui nunquam est stabilis, sed semper instabilitatem amat. Unde et subditur: Circuivi terram, et perambulavi eam ; hoc enim solent perversi fratres facere, officinas, parentum domos, vicinas et cum exeunt, bene viventibus intus et exterius molesti in capitulo per confessionem relaxatur. Haec est domus vicina paradiso. De domo etenim confessionis fit transitus ad beatitudinem aeternae pacis. Tres sunt itaque domus, in quibus hospitamur egressi de carcere antiqui hostisicordiae, apud Patrem suscipimur per pietatem visitati; in domo obedientiae, apud Filium per passionem redempti; in domo indulgentiae, apud Spiritum sanctum per gratiam a peccati jugo liberati. Prima domus, renuntiantibus peccato affinis est Aegypto. Secunda
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ humilitatem confessionis sꝑnunt si in ħ perse
Quare in loco renussionis introduas litem contͣ¬
Dittionis: hio est locus diabolo p̾cet̾is odiosus. ħ
amittit qd̾ alias acquisunt. ħ est enim locus ipm
santto consecratus. ubiq p̃r ubiq filus. ubiq sp̃s
sanctus. S tamen ut diximus. iste locus sp̃m scõ
natio si quidem pertinet ad filium. nec patrem in¬
carnatum leginus nec spm sanctum. Sic ecam
ad sp̃m santtum ꝓprie pertinet remisio pc̃coꝵ.
Diu̾se persone idem deus ead̾ eẽncia ⁊ ideo sodm̃ di¬
u̾sitatem personaꝵ diu̾sa singłis assignantur of¬
ficia. Consid̾atur et enim in pr̃e pietas miseratõnis
in filio affectus redemptionis in sp̃n santto benig¬
nitas renussionis. Motus si quidem pr̃ pietate
a ad pr̃em potestas mitentis ad filium hinttilitas
olrdientis ad sp̃m sanctim remissio penitentis : Est gͥ
capitulum officina spc̃. s. in qua filii dei ag̾gantur

Expanded text:
et humilitatem confessionis spernunt. Si in hoc perseet humilitatem confessionis spernunt. Si in hoc perseQuare ergo in loco remissionis inducis litem contradictionis? Hic est locus diabolo prae caeteris odiosus, hic amittit quos alibi acquisivit: hic est enim locus Spiritui sancto consecratus. Ubique Pater, ubique Filius, ubique Spiritus sanctus; sed tamen, ut diximus iste locus Spiritui snatio siquidem pertinet ad Filium, nec incarnatum legimus Spiritum sanctum. Sic etiam ad Spiritum sanctum proprie pertinet remissio peccatorum. Diversae personae, idem Deus, una essentia, et ideo secundum diversitatem personarum, diversa singulis assignantur officia. Consideratur etenim in Patre pietas miserationis, in Filio affectus redemptionis, in Spiritui sancto benignitas remissionis. Motus siquidem Pater pietate  ad Patrem potestas mittentis, ad Filium humilitas obedientis, ad Spiritum sanctum remissio poenitentis? Est igitur capitulum officina Spiritus sancti, in qua filii Dei congregantur,
Abbreviated transcription (Latin):
Nec tamen sanatur nisi unus. nisi emin assit u¬
nitas: de est sanitas. Qui igitur amant litt̾e. destru¬
unt unitatem. Intołabilis igitur abusio. ut ĩbi li¬
tiges. ubi te ip̃m accusare debes. ut ibi augeatur
culpa. ubi deleri potest. ut ibi contempnas xp̃i iuca¬
rium ubi scis contempnere xp̃m. Ait enim ipse de
prelatis. Qui uos sꝑuit me sꝑnit. S forsitan dic
aliquis. Religiosum possum pati magr̃m. s cum
negligenciam prelatoꝵ. consid̾o̾ obedire contemp¬
no. Cum uideo fr̃s me ip̃o det̾iores accusatioties eoꝵ
pati nolo. Cum dicis fr̃s te ip̃o det̾iores: det̾ior fõs
es. Eluare contempnis magr̃m : Annescis xp̃m. corã
pylato iudicatum ᷤ An nesos regem celi amilitib ĩ
coram pͦp. ⁊ tu dedignaris spolrari coram magistro ͤ
Accusatur xp̃c et tacet coram militib u̾ daret nob̃
exemplum paciencie: accusaris ⁊ tu litigas. ut sis
rata mente penit̾e nolunt. qui u̾itati contra dñti

Expanded text:
Nec tamen sanatur nisi unus. Nisi enim adsit uNec tamen sanatur nisi unus. Nisi enim adsit unitas, deest sanitas. Qui igitur amant litem, destruunt unitatem. Intolerabilis igitur haec abusio, ut ibi litiges, ubi te ipsum accusare debes; ut ibi augeatur culpa, ubi deleri potest; ut ubi contemmis vicarium Christi, contemnas Christum. Ait enim ipse de praelatis: Qui vos spernit, me spernit . Sed forsitan dicet aliquis: Religiosum pati possum magistrum, sed cum negligentiam praelatorum considero, obedire contemno; cum video fratres meipso deteriores, accusationes eorum pati nolo. Cum dicis fratres teipso deteriores, deterior factus es. Quare contemnis magistrum? An nescis Christum coram Pilato judicatum? An nescis regem coeli a militibus in coram populo, et tu dedignaris spoliari coram magistro? Accusatur Christus, et tacet coram militibus, ut daret nobis exemplum patientiae; accusaris et tu, et litigas, ut sis rata mente poenitere nolunt, qui veritati contradicunt,
Abbreviated transcription (Latin):
michi.doneo ip̃a ueni ⁊ uidi occulis meis. ⁊ ꝑroba¬
ui qd dimidia pars mͥ nunciata non fu̾it. Parũ
dicationem nͥ ueniat per affectum ide̾ cognitõ¬
nem ubi ꝓbet per affectum. Cum enim indet in
domo conusionis bona contemplationis ⁊ recogitat
cibi quietem silentii ⁊ it̾um attenditiper contẽpło¬
niem future uite p̾mia uͥ erit iustis eterna bonitas.
felix et̾uitas. gaudium sine dolore. quies sñ labores
cum ħ antem iudet dicit. Media pars nunciata m¬
ñ fuit An nestis qr maria meliorẽ ꝓtẽ elegit q̃ nõ
aufe̾tur ab ea: Quanto meliorem. ⁊ longiorem tãto
maiorem. In actiua si quidem uita stins est in labore
in contemplatiua uͦ nec defectus in bonis nͨ t̾minꝰ
tria designantur per samaritanum per stabulum
latum in stabulo capłm in infusione uimi et olei.
fom̃tum consolationis. ⁊ asꝑitatem correptionis In
ħ capitulo est eciam piscina confessionis in qͣ sanat᷑
infirmus post ꝯmotionem aque u̾e confessionis.

Expanded text:
donec ipsa veni, et vidi oculis meis, et probavi quod media pars mihi nuntiata non fuerit. Parum aedicationem, nisi veniat per affectum, videre per cognitionem, nisi probet per effectum. Cum enim videt in domo conversionis bona contemplationis, et recogitat cibi, quietem silentii, et iterum attendit per contemplationem, futurae vitae praemia, ubi erit justis aeterna bonitas, felix aeternitas, gaudium sine dolore, quies sine labore, cum, inquam, haec videt, dicit: Media pars mihi nuntiata non fuerat. An nescis, quia Maria meliorem partem elegit, quae non auferetur ab ea? Quanto meliorem et longiorem, tanto majorem. In activa siquidem vita finis est in labore, in contemplativa vero nec defectus in bonis, nec termitria designantur per Samaritanum, per stabulum,latum; in stabulo capitulum, in infusione vini et olei, fomentum consolationis, et asperitatem correptionis. In hoc capitulo est etiam piscina compunctionis, in qua sanatus est infirmus post commotionem verae confessionis.
Abbreviated transcription (Latin):
ne sine ꝑiculo eẽ. tot oarnium fc̾ulis. tot piscintu
generib. tot frrxurarum diu̾sitatib delectart. Nõ¬
ne sic differt palatium a refectorio: sicut egiptꝰ a de¬
setto: Si gͥ in deserto sumus mirandum ñ est si ol¬
las carnum suspiramus. Ollam carnium s̾pirat
quem carnis desid̾ium tempptat. Isti autem quare
suspirentqui ollas carmum semꝑ hñt : ad huo

Expanded text:
ne sine periculo esse tot carnium ferculis, tot piscium ne sine periculo esse tot carnium ferculis, tot piscium generibus, tot frixurarum diversitatibus delectari? Nonne sic differt palatium a refectorio, sicut Aegyptus a deserto? Si igitur in deserto sumus, mirandumne est si ollas carnium suspiramus? Ollas carnium suspirat, quem carnis desiderium tentat. Isti autem quare suspirent, qui ollas carnium semper habent? Adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
chum camisia nestitum: iocantem ⁊ dicentem. Ca¬
rior est staminia quam canusia: tunca u̾o uesti¬
ri magna est difficultas. S forsitamdices qm̃ in¬
firnius erat huiꝰ modi: ĩmo sanus ⁊ petulans. et
piguis residens eqͦ. habundans reb ⁊ curias freqñ¬
tans. qui tamen aute conu̾sioiis hĩtum pedes ire
consuen̾at: nec semper lineis induebatur ⁊ ideo ħ
On negat religio qd̾ requirit necessitaᷤ na¬
ture: prohibet tamen qd̃ appetit sĩ fluitas
gule. ¶ausari et enim solent quidam scłares quod
tot diu̾sis et delicatis utantur cibis qd̃ tam mag̃¬
no labore omnib conficitur: ⁊ tamcito glutitur:
No minus forsitan causari debent quidam reki¬
giost. quia delicatiores possunt applłari. qui enim
delicatiora q̃yunt. Dilicatiores dici possunt. Cumgͥ
legas deliquisse ionatham in gustu mellis. esau me
dulio lentis. Sodomitas in saturctate panis putas¬

Expanded text:
chum camisiam indutum, locantem et dicentem: cachum camisiam indutum, locantem et dicentem: carior est stamina, quam camisia; tunica vero vestiri magna est difficultas. Sed forsitan dices, quod infirmus fuit hujusmodi, imo sanus et petulans, et pingui residens equo, abundans rebus, et curias frequentans. Qui tamen ante conversionis habitum, pedes ire consueverat, nec semper lineis induebatur. Et ideo haec tava. Non negat religio quod requirit necessitas naturae, prohibet tamen quod appetit superfluitas gulae. Causari etenim solent quidam saeculares, quod tam diversis et tam delicatis utuntur cibis, quod tam magno labore cibus conficitur, et tam cito deglutitur. Nec minus forsitan causari debent quidam religiosi, qui delicatiores possunt appellari. Qui enim delicatiora quaerunt, delicatiores dici possunt. Cum enim legas deliquisse Jonathan in gustu mellis . Esau in edulio lentis , Sodomitas in saturitate panis , putas
Abbreviated transcription (Latin):
nis quas apud se habebat. forsitan cum audis qd̾
induuit eum mater sua uestib ualde bonis supilit᷑¬
⁊ preciosis nestiri queris. Dum legis tunicã ioseph
fuisse talarem: conaris ⁊ tu hr̃e longiorem. Aũ nes¬
cis ut ait apłs. quia omnia contingebant illis in fi¬
gura. An ignoras quia in iacob flagratia uestim̃¬
toꝵ. Famam designat uͥtutum in ioseph tunica
talaris per seu̾antiam longanimitatis ħ st̃ igitur
uestes quac apud se rebecça habebat. ⁊ quĩb induit
iacob cum a pre benedicetur qui anima per seu̾ans
custos est uͥtutum. ut in fine quilib bñdictione
fonatur. Int̾ illos eciam qui tunicis induuntur no¬
luptas pedem posuit non qd̾ camisiis ut antur. sed
qd̾ a delicato panno qui iusi sagia uocaturi In os¬
tensione igitur lance uestis. asꝑitatem conu̾sionis
ostendunte s in delectatione delicati panni suani¬
tatis molliciem q̃runt. uidi ⁊ ego uͥ fallor mona¬

Expanded text:
nis, quas apud se habebat . Forsitan cum audis, quod nis, quas apud se habebat . Forsitan cum audis, quod induit eum mater sua vestibus valde bonis, similiter pretiosis vestiri quaeris, dum legis tunicam Joseph fuisse talarem, conaris et tu habere longiorem. An nescis, quod, ut ait Apostolus, omnia contingebant illis in figura? An ignoras, quod in Jacob fragantia vestimentorum famam designat virtutum; in Joseph tunica talaris perseverantiam longanimitatis? Hae sunt igitur vestes, quas apud se habebat Rebecca, et quibus induit Jacob cum a patre benedcustos est virtutum, ut in fine quilibet benedictione perfruatur. Inter illos etiam, qui tunicis induuntur voluptas pedem posuit, non quod camisiis utantur, sed quodam delicato panno, qui vulgo saia dicitur. In ostensione igitur lanei vestis, asperitatem conversationis ostendunt, sed in delectatione delicati panni suavitatis mollitiem quaerunt. Vidi et ego, ni fallor, mona
Abbreviated transcription (Latin):
habebant. nunc si forte uoluntas eis fu̾it eundi
alicubi. ornam̃ta lectuli secum portant. Tuneo ã
nis. Sic enim in ext̾iori lectulo caro mollicit̾ uolup¬
tatur. sic ⁊ in lectulo uoluptatis anima spoliata
uirtutib eneruit̾ delectatur In lectulo igit᷑ fluxe
metitis dum dilectus queritur non inuentur. In
dissipatus. In lectulo iacob ad caput ponitur lapis
ñ pluma leuitatis: q̃ uento superbie ad aqͥlonem
⁊ dormiuit soalam uidit angłos ascendentes ⁊ des¬
cendentes ⁊ dominum innixum soale. Initin̾e dormi¬
uit: qui in transitu presentis uite occłos quos a¬
claudit. uidet angelos quanto desiderio super se dõ
inhercant: qnͣto caritatis affectu. nobis infirms con¬
descendant. Uidet ⁊ dominum in nirum soale. ut iu¬
deat si est intelligens aut reciuirens dm̃. Nec mur̃
in xp̃o. Audistis de lectulo. audite de uestimento. et
induit inquit cum mater sua uestib estu ualde bo¬

Expanded text:
habebant, nunc si forte voluntas eis fuerit eundi habebant, nunc si forte voluntas eis fuerit eundi aliquo, ornamenta lectuli secum portant. Timeo autem, nis. Sicut in exteriori lectulo caro molliter volutatur, sic et in voluptatis lectulo anima spoliata virtutibus enerviter delectatur. In lectulo igitur fluxae mentis dum dilectus quaeritur, non invenitur. In dissipatus in lectulo Jacob ad caput ponitur lapis, non pluma levitatis quae vento superbiae ad aquilonem et dormivit, scalam vidit, angelos ascendentes et descendentes, et Dominum innixum scalae . In itinere dormit, qui in transitu vitae praesentis oculos quos claudit. Videt angelos, quanto desiderio super se Deo inhaereant, quanto charitatis affectu nobis infirmis condescendant. Videt etiam Dominum innixum scalae, ut videat, si est intelligens aut requirens Deum . Nec mirum entem in Christo. Audistis de lectulo, audite de vestimento: Et induit, inquit, eum mater sua vestibus Esau valde bo
Abbreviated transcription (Latin):
tur ille sibi cucullam ille clamidem. Non młtum
differt hĩtus canonici regularis ⁊ scłaris. s si forte
regłarem uideas. archidiaconum uł ep̃m te iudis¬
se contendas. S forsan dices delicatis delicata con¬
ueniunt ex regła testimonium ꝓfe̾ns. Ait enim
beatus ausꝰ. Si eis qui uen̾int ex morib delicatõ¬
oꝑmentoꝵ datur quod aliis fortioril ⁊ ideo felicio¬
rib non datur cogitare debent quib non datur qnͣ¬
tum de sua sołari uita illi ad istam uitam descen
derint. Consentimus autoutati. ut detur delicato ꝙ
sufficiat ne deficiat ñ quo superbiat.Ludi ⁊̃ tu łia¬
rissime beatum augꝰ. Ne contingat detestanda ꝑ¬
u̾sitas in monast̾io ub quantum possunt fut᷑
diuites laboriosi. fiant paupes delicati Mencior
erigentes ceruicem. uoluerunt sociari his ad quos
foris acced̾e non audebunt. s egressi de pauꝑe eccł̃ra
cirouerunt ditiores. ut ibidem reciꝑentur ⁊ qͥ semꝑ

Expanded text:
tur cucullam, et chlamydem. Non multum tur cucullam, et chlamydem. Non multum differt habitus canonici regularis et saecularis, sed si forte regularem videas, archidiaconum vel episcopum te vidisse contendas. Sed forsitan dices, delicatis delicata conveniunt, ex regula testimonium proferens. Ait enim beatus Augustinus: « Si eis, qui venerunt ex moribus delicatrum datur, quod aliis fortioribus, et ideo felicioribus non datur; cogitare debent quibus non datur, quantum de sua saeculari vita illi ad istam desderint. » Consentimus auctoritati, ut detur delicato quod sufficiat ne deficiat, non quo superbiat. Audi et tu, charissime, beatum Augerversitas, ut in monasterio, ubi quantum possunt, fiunt divites laboriosi, fiant pauperes delicati. erigentes cervicem, voluerunt sociari eis, ad quos foris accedere non audebant, sed egressi de paupere Ecclesia circuierunt ditiores, ut ibidem reciperentur, et qui
Abbreviated transcription (Latin):
uestem: plus amat simplictatem. quam tortum
crinem. Sic smortulis sponsus plus amat int̾iorẽ
hĩtum quam ext̾iorem. Molles mollia querunt:
elati preciosa. delicati speciosa. Ext̾ior emi super¬
fluitas: animi nunciat uanitatem. Inxta regłam
qd̃ uslius occurrerit non quod carnis fuerit puto¬
enĩdum: ut sit diu̾sitas int̾ indiuñtum palatũ
⁊ monast̾ii. Qui enim mollib induuntur in do¬
mib regur sunt. Loquor qualis cumꝙ canonioꝰ¬
de monachis s quid dia de brat de quib dam nt̃i ordinis
canonicis: ⁊ mens ⁊ facies uehent̾ erubescit. lectuli ⁊ enĩ
eoꝵ cuiatris fulciuntur plumeis lincheis ⁊ lodicib ac¬
curato parantur. cacrinis teginitur cooꝑtoriis: quos
si forte uide̾s lectirlum sponse. que sponsum desid̾at.
forsitan estimares. Cappa canonia ⁊ cuculla mo¬
nachi non diffu̾nt a pallio militis. S ut ait qͥdam
sapiens miles ⁊ monachus. ex eodem panno payciũ¬

Expanded text:
vestem, plus simplicitatem quam tortum vestem, plus simplicitatem quam tortum crinem. Sic immortalis sponsus plus amat interiorem habitum quam exteriorem. Molles mollia quaerunt, elati pretiosa, delicati speciosa. Exterior ergo superfluitas, animi nuntiat vanitatem. Juxta Regulam: « Quod vilius occurrerit, non quod carius fuerit, emendum puto, ut sit diversitas inter indumentum palatii et monachi. » Qui enim mollibus vestiuntur, in domibus regum sunt . Loquor qualiscunque canonicude monachis. Sed quid dici debeat de quibusdam nostri ordinis canonicis? et mens, et facies vehementer erubescunt. Lectuli eorum culcitris fulciuntur plumeis, linteis et lodicibus accurate parantur, cothurnis teguntur et opertoriis, quod si forte videres, lectulum sponsae, quae sponsum desideret, forsitan aestimares. Cappa canonici, et cuculla monachi non differunt a pallio militis; sed, ut ait quidam sapiens, miles et monachus ex eodem panno partiun
Abbreviated transcription (Latin):
uita ⁊ consciencia. Duo iudices meditatio et scĩa.
Duo consiliarii. amor dei ⁊ ꝓrimi. Bonus testis bo¬
testis est consacncia. coram hominib uita. Concor¬
dant autem in indicio saiencia ⁊ meditatio: dume
fit aut qd̃ dicitur diligenti consid̾atione. p̃uidetur
Tota u̾o iusticia preditte legis: pendet ex duob pre¬
cedentib consiliariis. Ex his duob mandatis tota
lex pendet ⁊ ꝓphe. Si quid igitur in ħ scło ꝑfectõis
est in claustralib repperiri potet. Neo potest tñ
seruari perfectionis integͥtas nisi diligatur pauꝑtas.
Qui enim diuiciis hibundant. si cor apponant gra¬
uantur curis. implicantur negociis. De hĩtu p̃ciose¬
NInuendo doce apłs qualis cẽ debet reli ¶ .xuii.¬
gionis hĩtus. Ait enim. Non in ueste preciora. Qͥ
molliciei mulieꝵ p̃̾ciosiorem uestem denegat pu¬
tas ne monacho preciosiorem hĩtum concedat: Dbꝰ
amat sponsus sponse castitatem quam preciosã

Expanded text:
vita et conscientia; duo judices, meditatio et scientia; vita et conscientia; duo judices, meditatio et scientia; duo consiliarii, amor proximi et amor Dei. Bonus testis botestis est conscientia, coram hominibus vita. Concordant autem in judicio scientia et meditatio, dum quod fit aut quod dicitur diligenti consideratione providetur. Tota vero justitia praedictae legis pendet ex duobus praecedentibus consiliariis. Ex his duobus mandatis tota lex pendet et prophetae . Si quid igitur in hoc saeculo perfectionis est, in claustralibus reperiri potest. Nec tamen servari potest integritas, nisi diligatur paupertas. Qui enim divitiis abundant, si cor apponant, gravantur curis, implicantur negotiis. CAP. XVIivendo docet Apostolus qualis esse debeat religionis habitus, ait enim: Non in veste pretiosa . Qui mollitiei mulierum pretiosam vestem negat, putasne monacho pretiosiorem habitum concedat? Plus amat sponsus sponsae castitatem quam pretiosam
Abbreviated transcription (Latin):
deum humiles grãm querunt. unde ⁊ paulus. Gr̃a deu
sum id qd̾ sum. ⁊ gr̃a eius in me uacua non fuit. Au¬
dit monachus causidicus apłm dicentem. ne repetas.
audit ⁊ det̾minat. Ne repetas inquit cum litigio¬
ñ cum molestia ꝓ seciuaris: ⁊ tamen si ꝙͥ ei aufera¬
tur subire uidicium ñ recusate periculumꝙ ꝑturii
cum uł aliquis pio se ip̃o uel pro alio iuret ñ euitat
Inde conq̃ritur apłs qiuod fraudem pati nulumꝰ qd̾
ubi perfectionis integatas. Ubi caritatis inuenict᷑
fundamentum forsitan in clanstralib qui se ipõs
iudicantes cotidie accusant sumimi uidicis senten¬
ciam formidant dicentes. Non intres in inditul
claustrales iuidicia domini u̾a ñ sołuria: legem do¬
mini custodiunt. uiuendo. meditando. amando. ui¬
sciencie. amaudo caritatis ꝑfectio solet adipisci. ht̃¬
autem lex claustralium iudices ⁊ testes atq consi¬
liarios suos. In lege ⁊ enim domini duo testes sunt

Expanded text:
Deum humiles gratiam quaerunt. Unde et Paulus: Gratia Dei Deum humiles gratiam quaerunt. Unde et Paulus: Gratia Dei sum id quod sum, et gratia Dei in me vacua non fuit . Audit monachus causidicus Apostolum dicentem: Ne repetas . Audit, et determinat: Ne repetas, inquit, cum litigio, non cum molestia prosequaris, et tamen si quid ei auferatur, subire judicium non recusat; periculum perjurii, cum vel aliquis pro seipso vel pro alio juret, non evitat. Inde conqueritur Apostolus, quod fraudem pati nolumus, quod ubi perfectionis integritas? ubi charitatis invenitur fundamentum? Forsitan in claustralibus, qui seipsos judicantes quotidie accusant, summi judicis sententiam formidant dicentes: Non intres in judiciumclaustrales judicia Domini vera, non saecularia, legem Domini custodiunt vivendo, meditando, amando. Viamando charitatis perfectio solet adipisci. Habet enim lex claustralium, judices et testes, atque consiliarios suos. In lege etenim Domini duo testes sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
hr̃e uxorem frĩs tui. Eꝵ igitur dicant. Nõne ma¬
gĩ amat monachus cansidicus ẽẽ de simł disc̾benti¬
b ami herode: quam in uinclis ⁊ in carcere teneri c̃
iohanne: In quo conuiuio licet non uid̾at cap̃o ioh̃is:
uidet tamen q̃ effuso sanguine acquiruntiur uaccam
uio moraliter disc̾b: saltantem puellam esido̾. caput
iohannis truncatum indisco. ꝯcupisdo. herodes si quidẽ¬
pellis gła interpretatur. Omnis enim głia filiarilm
¶on ab mntus. filiarum u̾o secul gła de foris est. In ꝯ
herodiadi dum mͥ placet ⁊ uanitas sclł ⁊ curiostas.
ħaut illa duo que afferunt caput iohis uanitas
secili ⁊ curiositas. Iohanes gr̃a domim int̾pieta¬
tur. huius igitur grẽ. deus caput est. Caput igitur
a corpore separatur. qñ alicuus non deo s sibi ascribit
quod oꝑatur. Tales apud dñi grãm non inueniunt:
quia neo querunt. Superbi enim apud homines apd̃

Expanded text:
habere uxorem fratris tui . Quid igitur dicam? Nonne mahabere uxorem fratris tui . Quid igitur dicam? Nonne magis amat monachus causidicus esse simul discumbentibus cum Herode, quam in vinculis et in carcere teneri cum Joanne? In quo convivio licet non videat caput Joannis, videt tamen quae effuso sanguine acquiruntur, vaccam  Herode in convivio moraliter discumbo, saltantem puellam considero, caput Joannis truncatum in disco conspicio. Herodes siquidem interpretatur gloria. Omnis enim gloria filiarum Sion ab intus, glHerodis, dum mihi placet vanitas curiositatis. Haec sunt illa duo, quae auferunt caput Joannis, vanitas scilicet et curiositas. Joannes gratia Dei interpretatur. Hujus gratiae Deus caput est. Caput igitur a corpore separatur, quando aliquis non Deo, sed sibi ascribit bonum quod operatur. Tales apud Deum gratiam non inveniunt, quia nec quaerunt. Superbi enim apud homines, apud
Abbreviated transcription (Latin):
cilioꝵ. ñ secreta mist̾ioꝵ. Decreta ñ psalmos ruminãt.
fiunt oratores in causis ⁊ rechoricis colorib utunt᷑. Lau¬
dari appetunt quia ꝓ multis locantur: s monachus
multum locĩs multum displicet. Coniugia copulãt
illicita. licita qñq dissoliunt. quoꝵ ñ nouerunt pr̃es
actauos nominant. ꝯsangumitatis ordinem nar¬
ꝯmunem utilitatem p̃tendunt eccłiaꝵ qiuietem.
ꝓmittunt pacem ppłi. pat̾e salutem. Si u̾otes sic ad
effectum ꝑuenire non ualeat: monachus causidicus
it̾ parat. ut qd̾ alibi fieri ñ potuite rome fiat. Pro pͥn¬
cipe igitur seculari alpium frigus italie caloremꝰ
libenter patitur  qui pro magrõ sp̃ali młto leniora
forsitan non pat̾etur. On̾atis cartulis auctoritatib
fusltus. reu̾titurꝰ ponit diem cause. ꝑͣs inclncit ciue si
uelis ꝑati sunt urare qd̾ est. ⁊̃ si uelis it̾m iurent ꝙ¬
baptiste: in consimili causa. Non inquit licet tibi

Expanded text:
ciliorum, non secreta mysteriorum. Decreta, non psalmos ruminant, ciliorum, non secreta mysteriorum. Decreta, non psalmos ruminant, fiunt oratores in causis, rhetoricis utuntur coloribus; laudari appetunt, quia pro multis loquuntur. Sed monachus multum loquens, multis displicet. Conjugia copulant illicita, licita quandoque dissolvunt, quorum non noverunt patres, atavos nominant, consanguinitatis ordinem narcommunem utilitatem praetendunt, Ecclesiarum quietem promittunt, pacem populi, patriae salutem. Si vero res sic ad effectum pervenire non valeat, monachus causidicus tunc parat, ut quod alibi fieri non potuit, Romae fiat. Pro principe igitur saeculari Alpium frigus, Italiae calorem libenter patitur, qui pro magistro spirituali multo leviora forsitan invitus pateretur. Oneratur chartulis, auctoribus fultus revertitur, ponit diem causae, personas inducit, quae si velis, paratae sunt jurare quod est, et si velis, iterum jurare Baptistae in consimili causa. Non licet, inquit, tibi
Abbreviated transcription (Latin):
tegitur adeo. Audi publicum pondus. pondꝰ caẜn.
ait enim ꝯuior est iniquitas mea᷑ quaui ut ue¬
cogitationum superflutatem ꝓducit. Que cesaries
grauat mentem dum reprimit t̾cena. ihĩtatio
sensum multa cogitantem. Qui tonsus semeli ãno
ducentis siclis cͥnes pond̾alat. qñ in omni spacio uite
sue cupiditatib scłi semel reuunciat. et ħ in fine Tuno
etim ab his que possidet spoliatur. quando succisione axe
quam in domo ñ manu fca que est in celis: in transi¬
torra quam et̾na. ⁊ ħ pondere publico. non pond̾e scũarii.
Audi pondus stũarii. pondus paisti. Cupio inquit dis
lium. chusi .i. silencitim olaustei respuat autem ꝯsiliũ
Outing̾e̾ quandoꝙ solet ut monachi qui carias
frequentant cãs audrant. iudicca perquirant et
securiores recurrant. Nec tamen suas s alienas defẽ¬
dunt causas. ħ̃ amanti ħ freqñtant.: Amant dec̾ta con¬

Expanded text:
regitur a Deo. Audi pondus publicum, pondus Cain; regitur a Deo. Audi pondus publicum, pondus Cain; ait enim: Major est iniquitas mea, quam ut vecogitationum superfluitatem producit. Quae caesaries gravat mentem, dum deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem . Qui tonsus semel in anno ducentis siclis crines ponderat, quando in omni spatio vitae suae cupiditatibus saeculi semel renuntiat, et hoc in fine. Tunc equam in non manu facta in coelis, in transitoria quam aeterna. Et hoc pondere publico non sanctuarii. Audi pondus slium Chusai, id est, silentium claustri. Respuat autem consilium Contingere quandoque solet, ut monachi, qui curias frequentant, causas audiant, judicia perquirant, etsecuriores recurrant. Nec tantum suas, sed etiam alienas defendunt causas, hoc amant, hoc frequentant. Amant decreta con
Abbreviated transcription (Latin):
incͥ manum intingit ĩ paxapside: hio me tradr¬
turus est. Audi pacem filii. Quecumq osculatus
fu̾o. ip̃e est tenete eum. Osculo pacẽ ꝓmittit ⁊ affli¬
git. Comã mitrielut. & quomodo. fur erat ⁊ loulos
habebat ⁊ semel in anno tonsus est qñ semel trin¬
ginta argenteos retulit. ⁊ in templo proiect. Cri
nes ducenti siclis pond̾aluti qui nũs est ĩmundoꝵ
posiuit enim talentum plumbi super qd̾ sedet diabo¬
lus: ñ leue pondus misodĩs. cui dominus suppo¬
uit manum siram. Posint pondus desperationis:
non miscdĩe. ħ pondus apud se hẽbat illo carebat
⁊ ideo forsitan quia miseri noluit miscdĩe ueniam
qiuerere dubitauit. Audi pondus scũarii. Peccani.
delittum meumi cognitum tͥ feci. ⁊ in iusticiã meã
⁊ t.r .i.p. mei. Iustum pondus habundans mĩa.
delittum suumn coguitum facit. confitetur in iusti¬
ciam ⁊ quo plus poc̃m decegitur ab eo. eo amplius

Expanded text:
inquit, intingit manum in paropside, hic me tradiinquit, intingit manum in paropside, hic me traditurus est . Audi pacem filii: Quemcunque osculatus fuero, ipse est, tenete eum . Osculo pacem promittit, et affligit. Comam nutriebat, sed quomodo? Fur erat, et loculos habebat . Et semel in anno tonsus est, quando semel triginta arnes ducentis siclis ponderabat, qui numerus est immundorum; posuit talentum plumbi super quod sedet diabolus, non leve pondus misericordiae cui supponit manum suam Dominus. Posuit pondus desperationis, non misericordiae; quia hoc pondus apud se habebat, illo carebat. Et ideo forsitan quia misereri noluit, misericordiae veniam quaerere dubitavit. Audi pondus sanctuarii: Peccavi: Delictum meum cognitum tibi feci, et injustitiam meam peccati mei . Justum pondus abundans misericordia, delictum suum cognitum facit, confitetur injustitiam, et quo plus peccatum detegitur ab eo, tanto plus
Abbreviated transcription (Latin):
Erat enimi ut scriptum est chusi amicus dd̾. S quo¬
modo amabat eum e Obmutui inꝙͥ ⁊̃ humiliatus
sum ⁊ silui a bonis. Sio enim fruttus silencii nitus
amat. ut eciam a quib dam bouis sileat. sic amat con¬
silium chusi ponat ori suo custodiam dum u̾o loqͥt᷑¬
nͥ per licentiam. Cantat dd̾ psalmum ꝓu̾bis chusi
sunt tamen silentia. Silentium oris tranquillitas
mentis. uelam̃ mist̾i Uerba pͥmi silentii discreta.
secundi secceta u̾ba t̾cii manfestatio mist̾is. hystori¬
am nosti nota nust̾ium assigna mortalitatẽ Perse¬
ciuebatur absalon dauid. uidas xp̃m. appetitꝰ carnis
animum. Estuabat ab salon amore regnãdi ħ est
radix omnium maloꝵ cupiditas ip̃a cap̃t ex quo
bat ab salon ⁊ grauabat eum ⁊ ñ nisi semel ĩ anno
tondebat ⁊ tunc coines suos pond̾abat ducentes
siclis pondete publico. Absalon pax prĩs int̾pre¬
datur ip̃e ⁊ indas. Audi pacem patois. Qui mecum

Expanded text:
Erat, ut scriptum est, Chusi amicus David . Sed quoErat, ut scriptum est, Chusi amicus David . Sed quomodo amabat eum? Obmutui, inquit, et humiliatus sum, et silui a bonis . Sic enim fructum silentii justus amat, ut etiam a quibusdam bonis sileat. Sic amat consilium Chusi, ut ori suo nisi per licentiam. Cantat David psalmum pro verbis Chusai: sunt tamen silentia. Silentium oris, tranquillitas mentis, velamen mysterii. Verba primi silentii, discreta; secundi, secreta; tertii, manifestio mysterii. Historiam nosti, nota mysterium, assigna moralitatem. Persequebatur Absalon David, Judas Christum, appetitus carnis, animam. Aestuabat Absalon amore regnandi: haec est radix omnium malorum , cupiditas, ipsa est caput, ex quo bat Absalon, et gravabat eum, et nonnisi semel in anno tondebatur, et tunc crines suos ponderabat ducentis siclis pondere publico. Absalon pax patris interpretatur. Ipse et Judas est. Audi pacem patris: Qui mecum,
Abbreviated transcription (Latin):
c̾ i. ñ. s. Ibi dext̾a tua repleta est mum̾b. hic lauas
int̾ innocentes manus tuas. Ibi pauꝑum res uiolẽ¬
ter aufinitui: hic a pͥncipio sponte offu̾ntur. Ibi lau¬
datur poc̃oe in desid̾iis anime sue. ⁊ iniqui bñdicitur
hic bñdicitur deus. Si uis igitur ẽẽ monachus curi¬
alis laudas qd non debes. defendis qd̾ non expedit.
oparis qd non licet. loqueris que non decẽt. Due tñ
construunt ⁊ quoꝵdam qui destruait. ad utrasq ne¬
cessarius est reliosoꝵ accensus curialium uͦ monacoꝵ
initilis ⁊ pernitiosus. ħ est curia do̾. illa uo ab salõ.
In utraq necessariumi consilium est cusi. lego achito
fel consiliariummde qñq fuisse s tamen recessisse ab
eo ⁊ cum absalon ꝑmansisse. Locus est forsitan. uͥ ex¬
quisitips de adducto. loquamur exemplo. Due st̃ enĩ
curic do ⁊ absalon. In utuaq preualuit consilium
hoc est consilium chusi: illud achitofel. lingua enim
In silentio u̾o pax nut̾ͥtur. seruatut dd̾ ne moriatur

Expanded text:
 sedebo . Ibi dextera tua repleta est muneribus; hic lavas inter innocentes manus tuas. Ibi pauperum res violenter auferuntur; hic a principibus sponte offeruntur. Ibi laudatur peccator in desideriis animae suae, et iniquus benedicitur, hic autem benedicitur justus. Si vis igitur esse monachus curialis, laudas quod non debes, defendis quod non expedit, operaris quod non licet, loqueris quod non decet. Duae suntconstruunt, et quorumdam, qui destruunt. Ad utramque necessarius est religiosorum accessus, curialium vero monachorum inutilis et periculosus. Haec est curia David, illa vero Absalon. In uphel consiliarium David quandoque fuisse, sed tamen ab eo recessisse, et cum Absalon permansisse . Locus est forsitanti ut exquisitius de adducto loquamur exemplo. Duae sunt enim curiae David et Absalon. In utraque autem praevaluit consilium Hoc est consilium Chusi, illud Achitophel. Lingua enim In silentio vero pax nutritur, servatur David, ne moriatur.
Abbreviated transcription (Latin):
credebam narrantib michi. donec ip̃a ueniꝰ et udi
quem audiui. Siba captua uel ut auidam nõlũs
conu̾sio. uel iñcensio int̾pretatur. Dum enim alqͥs
sub lege pcai ad ħ in seculo põitus tenetur audita
faima salomonis per u̾bum p̃dicationis ad diuñ
conu̾titur. conu̾sus igne caritatis accenditur. Et in¬
g̾ssa ierłm cum incipit dilig̾e pacem. locuta est ei imi¬
uersa que habebat incorde suo per confessionem et
ille docet omnia u̾ba que ꝓposu̾at. si peniteat hr̃e re¬
missionem. Uidet regina saba capr̃am ueri salomõis
quam ostendit nobis per humilitatem filii uidet
domum eccłie santte. quam cotidie edificat per gͣm
ordinem ministrantium .i. statura rette uiuentium.
has purpureas rubori ꝓprii sanguinis. illas uero ni¬
gras exercitio laboris seu pullidas mortificatõe car¬
tus uidet puic̾nas qui cum cibo p̾dicationis ꝓpinãt
uinum computtionis accendit ⁊ holocausta q̃ of¬
fu̾ntur in ara cordis contribulati s cum ħ uidet a¬

Expanded text:
ipsa veni, et vidiquem audivi . Saba, captiva, vel, ut quidam volunt conversio vel incensio interpretatur. Dum enim aliquis sub lege peccati adhuc in saeculo positus tenetur, audita fama Salomonis per verbum praedicationis ad Dominum convertitur; conversus, igne charitatis accenditur. Et ingressa Jerusalem cum incipit diligere pacem, locuta est ei universa, quae habebat in corde suo per confessionem, et ille docet omnia verba, quae proposuerat, si poeniteat, habere remissionem. Videt regina Saba sapientiam veri Salomonis, quam ostendit nobis per humilitatem filii; videt domum Ecclesiae, quam quotidie aedificat per gratordinem ministrantium, id est statuta recte viventium. um carnes, has purpureas rubore proprii sanguinis, illas vero nigras exercitio laboris, seu pallidas mortificatione carnis. Videt princernas, qui cum cibo praedicationis propinant vinum compunctionis. Accendit etiam holocausta, quae offeruntur in ara cordis contribulati. Sed cum haec videt a
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ egent bona uoluntate. quia dicinus nnchil esse p:
ncħ enim dicius uona uoluitate. Sunt ⁊ alii qui
reb habundant sunt tamen pauperes sp̃ũ. ⁊ ħ est
aurea pauꝑtas: quia licet affluant diuicie. corda
tamen nolunt appon̾e. ħ ⁊ illa ꝑiculum habent:
sapiens autem periculum uitat. Sipiens gͦ eraꝑ
salomon qui aliam desid̾alut paupectatem. Etm:¬
sophi frugalitatem. Unde seneca in epistolis ad
lucillum cum landaret paupertatem uolunta¬
riam ait. Fr̃ngalitas idem est qd̃ uoluntaria
stante. talis erat quando foris erant. ꝙ nes ip̃a
pot̾ant inuenire necessaria. Quoꝵ cellario. non
hereditas. non prĩmonium s mannnum labor
anonam prebebuti ⁊ si cessaret manus ꝑanis
defice̾a. Quib pemuria que nichil pene tribuit:
uestes qualescumq ininistralut. Tales quandoq
eccłias intrant. que largis ñ habundant possioni¬
br ut iũ eccłia possint honorari. qui in sua domo

Expanded text:
et egent bona voluntate, qua ditius nihil esse potest. et egent bona voluntate, qua ditius nihil esse potest. Nihil enim ditius bona voluntate. Sunt et alii qui rebus abundant, sunt tamen pauperes spiritu, et haec est aurea paupertas, quia licet affluant divitiae, corda tamen nolunt apponere. Haec et illa periculum habent, sapiens autem periculum vitat. Sapiens autem erat Salomon, qui aliam paupertatem sophi frugalitatem. Unde Seneca In epistola ad Lucium cum laudaret paupertatem voluntariam ait: « Frugalitas est voluntaria stante, « talis erat quando foris erant, quod nec ipsa invenire poterant necessaria. Quorum cellario non haereditas, non patrimonium, sed manuum labor annonam praebebat, et si cessaret manus, panis deficeret. » Quibus penuria, quae nihil pene tribuit, vestes qualescunque ministrabat. Tales quandoque Ecclesias intrant quae largis abundant possessionibus, ut in Ecclesia possint honorari, qui in sua domo
Abbreviated transcription (Latin):
assignauimus p̾tendunt. ne cum intrau̾int reli¬
gionis claustrum it̾um impugnati autiqui ho¬
stis ditioni sudantur. Nunc autem frr̃s nos qui
olaustrum intͣuimus aliquid ad exortationem
scłarium contra eos que suꝑĩus minatus est dia¬
bolus. per delectationem temporalium ꝓ modulo
imbecillitatis nr̃e dicamus. Audiant igitur scła¬
res quos temporalis desectatio retinet qui reli¬
gionis abhorrent hĩtum quam suauis sit uere
religionus cohĩtatio. Audiant pauperes. ⁊ leten¬
tur. mediocres ⁊ hortentur alios duites ⁊ confor¬
tentur. habundans est enim pauperi religio. me¬
diocri suffitiens. tołabilis diuiti. infirmis larga.
delicatis compaciens. fortiorib moderata peniten¬
cius in singilis. ut ex beneticiis sius bonitas reli¬
ligio. Audiant igitur pauperes. ⁊ letentur
audrant ⁊ obediant. Panpertatis sunt .iii. species.
sunt enim quidam qui reb temporalib egent. s

Expanded text:
assignavimus praetendant, ne, cum intraverint reliassignavimus praetendant, ne, cum intraverint religionis claustrum, iterum impugnanti, antiqui hostis ditioni subdantur. Nunc autem, fratres, nos qui claustrum intravimus, aliquid de exhortatione saecularium contra ea, quae superius minatus est diabolus per delectationem temporalium, pro modulo imbecillitatis nostrae dicamus. Audiant igitur saeculares quos temporalis delectatio retinet, qui religionis abhorrent habitum, quam suavis sit verae religionis cohabitatio. Audiant pauperes et laetentur; mediocres et hortentur alios; divites et confortentur. Abundans est enim religio pauperi, mediocri sufficiens, tolerabilis diviti, infirmis larga, delicatis compatiens. fortioribus moderata, poenitentius in singulis, ut ex beneficiis suis bonitas reliligio. Audiant igitur pauperes et laetentur, audiant et obediant. Paupertatis sunt tres species. Sunt enim quidam qui rebus temporalibus egent, sed