comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
predicantiũ. Uñ pulcħre responsũ no¬
minat᷑. Qui eĩ ꝑ p̾dicatõem credideĩt
iuxta uelle p̾dicantiũ respond̾unt dum
dei legẽ sancte uiuendo ꝯpleuerunt.
uel qr respondente choro cantatur res¬

Expanded text:
. Unde pulchre Responsorium nominatur. Quod enim per praedicationem crediderunt juxta velle praedicantium responderunt, dum Dei legem sancte vivendo compleverunt, vel quia respondente choro cantatur, Res
Abbreviated transcription (Latin):
uel ĩ lege ꝓmissus prius uenit ad iudeos
qm ad gentes. Iudei .n. p̃p legẽ ĩdext̾a
parte tunt fuerũt. Gentes u̾o quasi in
simsta . quia colebant ydosa. Post ħ fimtis
supͣdictis ⁊ cħoro tacente. sacerdos ĩmedio
altaris. hymnũ ĩcipit angelicũ .s. gloria
ĩce extelsis deo. significans ꝙ cũ deus ũ¬
bram legis amplius nõ postularet ⁊ dũ¬

Expanded text:
t ad Judaeos quam ad gentes. Judaei enim propter legem in dextera parte tunc fuerunt; gentes vero quasi in sinistra, quia colebant idola. Post hoc vero finitis supradictis, et choro tacente, sacerdos in medio altaris Hymnum incipit angelicum, scilicet Gloria in excelsis Deo, significans quod cum Deus umbram legis amplius non postularet, et du
Abbreviated transcription (Latin):
cimꝰ ꝙ bonũ sit : licet. nõ diuisim tamen
totũ manis eẽ bonũ patet ut ĩ exemplo
breui claret s extelso. uirginẽ mariam
corporałr xp̃m portare. Qagnũ fuit. ad¬
iuncto amore ꝙ nõ eẽt diuisim ⁊ maius
fuit quid ꝑ dilectõnem spũałr ip̃m porta¬
dat S̃ qr utrũq meruit hr̃e siul ĩcõꝑa¬
biłr feliciorm̾uit exist̾e. qr sepe ꝓ donis ex¬
t̾ͥius collatis caritas ĩtus magis flãmescit
⁊m̃itũ crescit. Hic siquis dicat ꝙ sola
caritas est sodũ remun̾abile uerũ quidẽ
est suta intlłgat qd̾ sola nõ excludat.
alia. sed alioꝵ cõꝑatõe tollat. uel qd̾ nlła
sine ea ⁊ nͥ pp̃ eam remuu̾andam eẽ. Que
tanta est ꝙ nũqmi excidit. Nest nͨ hic

Expanded text:
t non divisum, tamen totum majus esse bonum patet, ut in exemplo brevi claret, sed excelso. Virginera Mariam corporaliter Christum portare magnum fuit adjuncto amore, quod non esset divisum; etiam majus fuit quod per dilectionem spiritualiter ipsum portabat. Sed quia utrumque meruit habere simul, incomparabiliter felix meruit existere, quia saepe pro donis externis collatis charitas intus magis flammescit et meritum crescit. Hic si quis dicat quod sola charitas est solum remunerabile, verum quidem est si ita intelligat quod sola non excludat alia, sed aliorum comparationem tollat, vel nullam sine ea et nisi propter eam remunerandam esse, quae tanta est quod nunquam exc
Abbreviated transcription (Latin):
legẽ gracie. It̾um ꝑ turibulũ cor hominis
ĩtllige. ꝑ ĩgnẽ caritatẽ. Et ĩ thure exem
auiter redolet. ⁊ sursum ascendit. ita opꝰ¬
bonũ uł oratio ex caritate flagrescit ultͣ
onuã balsama. pignienta ⁊ thumauiata.
Thuriferarius añ ceroferarios sequentes
precedens. monstt ꝙ thuris significatio
ꝯmimis est scĩs utrius cestam̃ti. Subdi¬
aconꝰ ⁊ diaconꝰ p̾cedunt sac̾dotem. qr dis¬
cipuli missi st̃ añ dñn. ⁊ adhut nttent᷑
tũ est añ altare ponit᷑ eiiͣngeliũ suꝑ illd̾.
licum sicut scͥptum est de syon exibit lex
ut pura pͤtora sint seruientiũ sacerdos
patẽ actulit primus. post hoc ueniens ad
gentilem qui ꝑ eunͣgłium credidit. Utͥq
enĩ xp̃c dedit pacem. qnͣdo sapis angłaris
fc̃s fecit utraq unum. Et nota ꝙ diaco¬
nus uł subdiatonus offert sacerdoti eim¬
gelũ ad oc osculand̾ qr pͥdicatores reꝯsi¬
liau̾unt. ⁊ obtulerũt gentes xp̃o quib ⁊

Expanded text:
legem gratiae. Iterum per thuribulum cor hominis intellige; per ignem, charitatem. Et in thure, exemaviter redolet et sursum ascendit, ita opbonum vel oratio ex charitate fragrescit ultra omnia balsama, pigmenta et thymiamata. Thuriferarius autem, ceroferarius et sequentes praecedens, monstrat quod thuris significatio communis est sanctis utriusque Testamenti. Subdiaconus et diaconus praecedunt sacerdotem, quia discipulitum est ante altare, ponitur Evangelium super illud. Alicum, sicut scriptum est: De Sion exibit lexut pura pectora sint servientium, sacerdoss pacem attulit primus. Post hoc veniens ad gentilem, qui per Evangelium credidit. Utrique enim Christus dedit pacem, quando, lapis angularis factus, fecit utraque unum. Et nota quod diaconus vel subdiaconus offert sacerdoti Evangelium ad osculandum, quia praedicatores reconciliaverunt et obtulerunt gentes Christo, quibus
Abbreviated transcription (Latin):
phete p̾dix̾unt. In cuiꝰ natiuitate an¬
gelus ad pastores ait. Annũtio uobis ga¬
ciferans demde complet hymnũ quem
solus sac̾dos prius ĩciꝑit. sigluifĩtat ꝙ sta¬
tim facta est cũ angelo multitudo delem s
cerdos saluitat plim dicens. Dũs uobistũ
Orat ut deus sit cũ illis ⁊ in illis mane¬
at. ħ aũ salutatio ĩuet̾i .t. audita est

Expanded text:
in cujus nativitate angelus ad pastores ait: Annuntio vobis gaciferans deinde complet Hymnum, quem solus sacerdos prius incoepit, significat quod statim facta est cum angelo multitudo coelesticerdos salutat populum dicens: Dominus vobiscum. Orat ut Deus sit cum illis, et in illis maneat. Haec autem salutatio in Veteri Testament
Abbreviated transcription (Latin):
quim᷑ ꝙ ꝓpͥ̾e corporis ⁊ s et oculis udipo¬
test. loc est corpus. S licet corpꝰ xp̃i u
suałr dicatur sumi. tñ corpus xp̃c ⁊ inte¬
ger sumi᷑. nec pars sub speciẽ pais. ⁊ ꝑs
sub sp̃e umi. s totus hic ⁊ totus ibi. ñ pars
in parte. s totũ ĩ ꝑte. Uideturꝰ pars una.
⁊ quasi pars eẽ iudetur. ⁊ t̾otũ ibi est. ⁊ ꝑs
alt̾a iudetur. ⁊ qͣiͣ alt̾a pars est ⁊ id̾ totũ
est. totũ hic ⁊ totũ ibi. nec numꝰ ĩ parte
qmͣ ĩ doto. nec niaiꝰ ĩ toto qmͣ ĩ parte.
Et quottumq partes feceris ĩ singulis
est. Nec mireris opus dei est. Sin di
diu̾sis locis potest ẽẽ umis. quare ñ in sin¬
gulis partib pot̾ esse totus: Utrumq
mtrũ est. s trãq uerũ est. Nec tũ ii.¬
rum est respectu facientis. Quid enim

Expanded text:
quod proprie corporis oculis videri potest. Hoc est corpus. Sed licet corpus Christi usualiter dicatur sumi, tamen Christus integer sumitur, nec pars sub specie panis, et pars sub specie vini; sed totus hic, et totus ibi, non pars in parte, sed totum in parte. Videtur pars una, et quasi pars esse videtur, et totum ibi est. Et pars altera videtur, et quasi altera pars est, et idem totum est. Totum hic et totum ibi, nec minus in parte quam in toto, nec majus in toto quam in parte. Et quotcunque partes feceris, totum in singulis est. Nec mireris; opus Dei est. Si in diversis locis potest esse unus, quare non in singulis partibus potest esse totus? Utrumque mirum est, sed utrumque verum est. Nec tamen mirum est respectu facientis. Quid enim
Abbreviated transcription (Latin):
ħ dmr uł agunt᷑ sacerdos sacia ueste idui.¬
tus. de sec̾ra ede procedit significãs qd̾ ip̃c
expectatio gentiũ sic desidatus carne sacro¬
fãcta. assumꝑta de uͥginis carne ĩcorrupta.
de secreto hĩtacło celoꝵ egressus est ĩmũ¬
dũ uł de secreta᷑ egressus est .i. de uͥgma¬

Expanded text:
 vel aguntur, sacerdos sacra veste indutus de sacra aede procedit, significans quod Christus exspectatio gentium sic desideratus, carne sacrosancta assumpta de Virginis carne incorrupta, de secreto habitaculo coelorum egressus est in mundum, vel de secreta aede egressus est, id
Abbreviated transcription (Latin):
gemitũ cũ utroq hñtes irrugno: ut ĩ¬
ĩn die resurrectõis multipligatis his qͥbꝰ
festiuꝰ gaudeat eccłia. In saluto pascha
qr tractus.In octaua aut̾ hoc est ĩ sab¬
bato. ĩ albis duplex camt᷑ alła. qr ĩ die¬

Expanded text:
tes irriguo, ut in die resurrectionis multiplicatis civibus festivius gaudeat Ecclesia. In Sabbato paschalabore, sequitur Tractus. In octava autem, hoc est in Sabbato in Albis duplex canitur Alleluia
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ bonũ ⁊ ꝙ singulis suis donis siue iur¬
tutib siuie sacram̃tis. que ꝑ caritatem
custodiuntur coronas reddit singulas
Gola tñ gͣ. reddit dixi iutuens lib̾rum
arbitͥum. ⁊ sola tñ gr̃a subiunxi. ꝯsid̾¬
ans qd̃ ome bonũ desursũ est descendens

Expanded text:
in bonum : et pro singulis suis donis sive virtutibus sive sacramentis quae per charitatem custodiuntur, coronas reddit singulas, sola tamen gratia. Reddit, dixi, intuens liberum arbitrium, et sola tamen gratia subjunxi, considerans quod omne bonum est desursum, descendens
Abbreviated transcription (Latin):
a que ꝑ albam significatur. Sit ĩdutissꝙͣ¬
tes sine ext̾iorib sacͣmentis qñ iustificãt.
ħ aut̃ sine illis uͥl penitus prost̾. ĩ uno ar¬
guunt. Simul u̾o uincta maiꝰ bonũ ꝯfr̾e
uidentur qr dũ aliqͥd alicui addit᷑ totũ
maiꝰ efficitur. S nuncp ideo mag̾ bomĩ

Expanded text:
a, quae per albam significatur. Sit indutus, qa, quae per albam significatur. Sit indutus, qtes sine exterioribus sacramentis quandoque justificant; haec autem sine illis nihil penitus prosunt, imo arguunt. Simul vero juncta majus bonum conferre videntur, quia dum aliquid alicui additur, totum majus efficitur. Sed nunqui
Abbreviated transcription (Latin):
t̾i siuułr illimment᷑. Eisdem enĩ supͣ¬
dictis uͥtutib suo modo clarere debent
singuli lic figurałr nõ sint om̃s ĩ signi¬
ut u̾e possit dicere. Dñs pars h̾editatis
mee . ⁊ c̾. ⁊ illud Elegi abiectus eẽ ĩ domo
dei sp̃uałr clericus est lic ext̾iori sting¬
mate scilic signo cłi̾catus noꝵ sit̾ sign¬
atus. hoc .n. nom̃ cl̾cus sonat ĩ greto ꝙ
sit de sorte dñi. hoc est ꝙ dñs sortitus
est eũ ⁊ ip̃e dm̃. Hostiarius em̃ spũałr s
qui fidem p̾dicando do decet. lector est
quilib mores docendo. Exorcista: orando.
Acolitus illiminiãdo. Subiatonis hutii¬
hũilitatem monstñdo. Diacomis: alios
exhortando. Sac̾dos se ip̃m hostiam scãm
deo offerendo. Induat gͦ quisq sibi hu̾os
⁊ pectus amictu sp̃uali hoc ẽ muniat se
uͥtute oꝑum. iusticie ⁊ sanctitate sensatoꝵ
cogitatuũ ĩdutus. Sit que ĩdutus m̃dici¬

Expanded text:
teri similiter illuminentur. Eisdem enim suprteri similiter illuminentur. Eisdem enim supradictis virtutibus suo modo clarere debent singuli, licet figuraliter non sint omnes insigniut vere possit dicere: Dominus pars haereditatis meae ; et illud: Elegi abjectus esse in domo Dei ; spiritualiter clericus est, licet exteriore schemate, scilicet signo, clericatus non sit signatus. Hoc enim nomen clericus sonat in Graeco, quod sit de sorte Domini, hoc est, quod Dominus sortitus est eum et ipse Deum. Ostiarius est enim squi fidem praedicando docet. Lector est quilibet mores docendo, exorcista orando, acolythus illuminando, subdiaconus humilitatem monstrando, diaconus alios exhortando, sacerdos seipsum hostiam sanctam Deo offerendo. Induat ergo quisque humeros et pectus amictu spirituali, hoc est muniat se virtute operum justitiae, sanctitate sensatorum cogitatuum indutus. Sitque indutus munditi
Abbreviated transcription (Latin):
p̾scriptis docent ᷑ ntentes quales ẽẽ debea¬
nt. ħ san sacͣmenta ĩtelligant plati eccłe
qui capsarii st̃ ⁊ dispensatores. secretoꝵ dei
Alioqumn ceci st̃ duces. cecor more iuideoꝵ
portantes misteria que nõ uideut nͨ ĩ tlli¬
gunt. tantum ĩde habituri quantũ capi¬
unt uim̃ta que portant panes ad usũ
Alioꝵ. nͥ ĩ ħ sit diffr̃a ut uere est quod
ip̃m quib ip̃i tanta ꝯnussa st̾ n̾uto pro
negligentiis rõnẽ redituri st̃ ĩ die ire
⁊ uindicte. qnͣdo tremebunt cedriꝑadysi.
⁊ qͥd faciet uirgła deserti: Nec tamẽ
deus sacram̃ta sua hic deserit : s ꝯplet
ea ꝓ ministros lic ĩdignos ad salutem
illoꝵ qui scd̃m prepositũ uocati st̃ sc̃i.
Et attende ꝙ cũ sacrantũ dicatur sacre
rei signũ uł sacrũ secretũ. Hic accipimꝰ
sacramenta ꝓsignis. Qui gͦ portant sa¬
cram̃ta debent fulgere uͥtutib que per
satram̃ta significant᷑ ut ex luce ip̃oꝵ. ce¬

Expanded text:
scripturis docentur utentes quales esse debeascripturis docentur utentes quales esse debeant. Haec sacramenta intelligant praelati Ecclesiae qui capsarii sunt et dispensatores secretorum Dei. Alioquin caeci sunt et duces caecorum , more Judeorum portantes mysteria quae non vident nec intelligunt, tantum inde habituri quantum capiunt jumenta quae portant panes ad usum aliorum. Nisi in hoc sit differentia, ut vere est quod ipsi quibus tanta commissa sunt merito pro negligentiis rationem reddituri sunt in die irae et vindictae, quando tremebunt cedri paradisi, ecquid faciet virgula deserti? Nec tamen Deus sacramenta sua hic deserit, sed complet ea per ministres licet indignos, ad salutem eorum qui secundum propositum vocati sunt sancti . Et attende quod cum sacramentum dicatur sacrae rei signum vel sacrum secretum, hic accipimus sacramenta pro signis. Qui ergo portant sacramenta, debent fulgere virtutibus quae per sacramenta significantur, ut ex luce ipsorum cae
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝙͣ oꝑa ab om̃i ĩquinam̃to numienda st̃
nature. ne modicũ fermentũ cantã mas¬
sam corrumpat. Saculus pastoralis rec¬
ticudine sui rectũ regimen sui significat.
Qd aut̾ una pars curua ⁊ alt̾a acuta: in¬
les. Et iterũ. Curua trahit quos uirgare¬
git pars ultima pũgit. Et item. Atrahe
per curuũ: medio rege punge ꝑiium.¬
ra misereri. E palliũ quo suꝑ apponit᷑
archiepiscopis. toreiẽ ⁊ brantum signifi¬
cat qd̾ legitime certantes accepturi sunt
⁊ disciplinã exp̾mit qua se suꝑ ĩduere et
ꝯstͥng̾e ad exemplũ subditoꝵ debñt. Cocti¬
p̾cedere hunc uł illum significat. ei mag̃
cõuenire illud. Michi aut̃ absit gloriari.
canda ut lib̾e possint audire ⁊ uidere le-¬
gẽ dei. Corona monstiat cłicos sꝑ̃ałr esse
regnũ dei. Quod mauꝰ sac̾dot̃ ungantur
les ad largiendũ ⁊ nõ aride ⁊ curue ad re¬
cmendum. h Et g̾ supͣdicta signa: nõ st̾
ip̃e u̾tutes s uͥtutũ insignia quib tanqͣm

Expanded text:
ab omni inquinamento munienda sunt naturae, ne modicum fermentum totam massam corrumpat . Baculus pastoralis rectitudine sui rectum regimen significat. Quod autem una pars curva est, altera acuta, mles. Et iterum: Curva trahit quos virga regit, pars ultima pungit. Et item: Attrahe per curvum, medio rege, punge pres misereri. Pallium quod supera ponitur archiepiscopis, torquem et bravium significat quod legitime certantes accepturi sunt, et disciplinam exprimit qua se desuper induere et constringere ad exemplum subditorum debent. Coccipraecedere nunc vel illum significat ei magis convenire illud: Mihi autem absit gloriari ncanda, ut libere possint audire et videre legem Dei. Corona monstrat clericos specialiter esse regnum Dei. Quod manus sacerdotum ungantur les ad largiendum, et non aridae et curvae ad retinendum. Haec igitur supradicta signa non sunt ipsae virtutes, sed virtutum insignia, quibus tanquam
Abbreviated transcription (Latin):
ice dicit᷑ ephot. iusticiam. Ratiõnale ꝙ
grece longion appellalit sapientiã desi¬
gnat. Utrius tẏpum: anuctus ꝯtiuet¬
⁊ uñ ⁊ hum̾os ꝓtegit᷑ ⁊ pectus. Stola
q̃ alio uoĩe orariũ dr᷑. ĩ prosꝑis ⁊ adu̾sis
fortitudinẽ significat. siue qua cet̾e uͥ.¬
tutes expugnant᷑. ⁊ minime coronant᷑.
Longitudo stole notat ꝑseu̾antiam: id̾
ꝙ timica. In hoc ꝙ ip̃a talaris est. ħ est
ĩ pacientia tandem animas possid̾i ꝙ ad
fortitudinẽ ꝑtinet. Qd̃ stola aut̃ cum
zona colligat᷑ ĩnuit ꝙ u̾tutes uͥtutib
adimant᷑. his supͣdictis casula appom᷑.
q̃ alio noĩe planeta uel ĩfula dr᷑. hec
caritatem expͥmit que loco pudencie po¬
nit᷑. qr plenitudo legis est dilectio. Mani

Expanded text:
ice dicitur ephod, justitiam. Rationale quod Graeci λόγιον appellant, sapientiam designat, utriusque typum amictus continet; unde et humeros protegit et pectus. Stola quae alio nomine orarium dicitur, in prosperis et adversis fortitudinem significat, sine qua caeterae virtutes expugnantur, et minime coronantur. Longitudo stolae notat perseverantiam, idem quod tunica, in hoc quod ipsa talaris est, hoc est in patientia tandem animas possideri, quod ad fortitudinem pertinet. Quod stola autem cum zona colligitur, innuit quod virtutes virtutibus adunantur. His supradictis casula apponitur; quae alio nomine planeta vel infula dicitur. Haec charitatem exprimit, quae loco prudentiae ponitur, quia pleni
Abbreviated transcription (Latin):
in se si sculpa hũtes. In lamina aurea ĩ¬
sculptũ erat nom̃ dei ꝙ uocant hebrei ĩ¬
effabile. Sac̾dotes aut̾ .no.t. nõ utuntur¬
⁊ona aut̾ nũc om̃is utinit᷑ sac̾dotes ⁊ sto¬
la qua uetus sac̾dotiũ nõ utebant᷑ ut iͦ
impleant enͣgelicũ. Tollite iugũ .in.
.s.ii. Qd̃ aut̾ zona ⁊ suꝑhum̾ale minc
tot coloul suꝑ nõ uariant᷑ s dli lpde
solent poni ĩ suꝑhum̾ali nil refert. cũ
xp̃iana religio ueritati seruieng idem
nustice reb compendiosis facit. ꝙ uetus
obseruantia sumptuosis ¶ unc u̾o qͥd
significent uestim̃ta .no.t. breuit̾ dica

Expanded text:
in se sculpta habentes. In lamina aurea insculptum erat nomen Dei, quod vocant Hebraei, ineffabile. Sacerdotes autem Novi TestamentZona autem nunc omnes utuntur sacerdotes, et stola, qua vetus sacerdotium non utebatur, ut illud impleants . Quod autem zona, et superhumerale nunc tot coloribus non variantur, nec illi lapides solent poni in superhumerali nil refert, cum Christiana religio veritati serviens idem mystice rebus compendiosis facit, quod vetus observatio sumptuosis. Nunc vero quid significent vestimenta Novi Testa
Abbreviated transcription (Latin):
olũ ad ĩfundend̾ aꝙͣ ĩ calicẽ. in qͦ ꝯsecrã¬
dũ est corpꝰ xp̃i. Quinto loco ordinã¬
tur subdiaconi: qui inmist̾io altaris ⁊¬
approximant. quoꝵ est portare uasa
corporis ⁊ sanguinis dñi xp̃i. Uñ lex
dius liuinus castitatis sit. inderitis ẽ
timẽ e castitas. qͣi ꝓpͥa uͥtus eoꝵ qui
acedũt ad hos tres sĩnos ordies q̃ ꝑ
antonomasian .i. per excellentiã iã sacrior¬
dines appellant᷑. Subdyaconi aut̃ nimistͣnt:
officiis seuitaꝵ. Ad hoꝵ offm̃. ꝑtinent cor¬
ꝑalia ⁊ substratoria leuare. uł lauare hii
cũ ordiuantur. accipiũt putenã ⁊ calicem
de manu ep̃i. de mami u̾o archidiaton
urteosum ⁊ quam ĩ eod̾. ⁊ manut̾giũ ac¬
cipiũt quib sac̾dos ⁊ leuita mĩdare manꝰ
debent. cͣctatur dñica sacram̃ta. Sexto lo¬
co succedũt dẏaconi nõ siue mist̾io senarii.
qui nũs ꝑfectõuẽ significat. hic ordo ĩue¬

Expanded text:
olum ad infundendum aquam in calicem, in quo consecranolum ad infundendum aquam in calicem, in quo consecrandum est corpus Christi. Quinto loco ordinantur subdiaconi, qui ministerio altaris approximant; quorum est portare vasa corporis et sanguinis Christi. Unde lex dius luminis castitas sit in clericis, est tamen castitas quasi propria virtus eorum, qui accedunt ad hos tres summos ordines, qui per antonomasiam, id est per excellentiam, jam sacri ordines appellantur. Subdiaconi autem ministrant officiis levitarum. Ad horum officium pertinet corporalia et substratoria levare vel lavare. Hi, cum ordinantur, accipiunt patenam et calicem de manu episcopi; de manu vero archidiaconi urceolum et aquam in eodem, et manutergium accipiunt, quibus sacerdos et levita mundare manus debent tractaturi Dominica sacramenta. Sexto loco succedunt diaconi non sine mysterio senarii, qui numerus perfectionem significat. Hic ordo in Ve
Abbreviated transcription (Latin):
per quos qͥ cl̾icus est ascendens essi. ¶u¬
cit᷑. hostiaruis. lector. Exorcista. Acolitꝰ.
subdiaconꝰ. Dyaconꝰ. Sacͥdos. Primꝰ gͦ gͣ¬
dus est. hostiarioꝵ quoꝵ est discͥnere
desie fidelit̾ custodire. Uñ claues ertͤ
eis tudunt᷑. cũ ordinantur. Postea ꝑ¬
pturas. Istis cũ ordinantur craditur.
codex diuinaꝵ lectõnũ ⁊ dicitur eis ac¬
cipite ⁊ estote u̾bi dei relatores. hĩturi.
si bene ĩ pleu̾itis offm̃: ꝑtem cũ his qui
gͣdum ꝓuehit᷑ litt᷑aꝵ scĩa dẽb splendere.
Tercio loco ꝓmouent᷑ ad ordinẽ exorcis¬
tarũ. ut hãnt ĩꝑiũ suꝑ demones eitiẽdos.
hos decet mũdũ sp̃m hr̃e qͥ debent in¬
nundis ĩꝑare. hii cũ ordinant᷑ accipiũt
librũ exorcismoꝵ ⁊ dicitur eis. Accipi
ie ⁊habete potestatẽ imponendi manũ
suꝑ inerguininos.c uin aut̃ ordinãt᷑
acoliti accipiũt candelabrum cũ cereo.
ut sciant se mancipatos ad suctendẽd̾
⁊ deferendũ luminaria. Accipiũt ⁊̃ uite¬

Expanded text:
per quos qui clericus est ascendens efficitur ostiarius, lector, exorcista, acolythus, subdiaconus, diaconus, sacerdos. Primus ergo gradus est ostiariorum, quorum est discernere clesiae fideliter custodire; unde claves ecclesiae eis traduntur, cum ordinantur. Postea pas Scripturas. Istis, cum ordinantur, traditur codex divinarum lectionum, et dicitur eis: Accipite et estote verbi Dei relatores, habituri, si bene impleveritis officium, partem cum iis qui gradum provehitur, littTertio loco promoventur ad ordinem exorcistarum, ut habeant imperium super daemones ejiciendos. Hos decet mundum spiritum habere qui debent immundis imperare. Hi, cum ordinantur accipiunt librum exorcismorum, et diciturotestatem imponendi manum super energumenos. Cum autem ordinantur acolythi accipiunt candelabrum cum cereo, ut sciant se mancipatos ad succendendum et deferendum luminaria. Accipiunt etiam urce
Abbreviated transcription (Latin):
nitur uł pp̃ uustitam. significatõem.
qr actiui ⁊̃ uiri ĩ gͣdib uirtutũ cantait
dũ ĩ u̾tutib excessa faciunt oꝑa. S est
Creca p̃p sapientiam. Latina p̃p regnum.
his trib linguis titulus xp̃i trumpha¬
lis emicuit ⁊ his trib lingus laus dei ĩ
eccłia decantat᷑. Itaq alła. hebres lingue
est. ⁊ latine ĩterpretatur. alselu. laudate.

Expanded text:
propter mysticam significationem, quia activi etiam viri in gradibus virtutum cantant, dum in virtutibus excelsa faciunt opera. SequGraeca propter sapientiam, Latina propter regnum. His tribus linguis titulus Christi triumphalis emicuit, et his tribus linguis laus Dei in Ecclesia decantatur. Itaque Alleluia Hebraeae linguae est, et Latine interpr
Abbreviated transcription (Latin):
significat uigilantiam ꝑ quã accidia q̃
sepe mentib accidit ⁊ post supͣdictas u̾¬
tutes surrepitu. Sepe remouenda est
⁊ abstergenda ab oculis rõnis siue anime.
dalinatica ⁊̃ qua utunt᷑ leuite. latitudĩẽ
sui idem significat ꝙ casula .i. caritatem
Per duas liẽas cocincas quib ip̃e ipsa
guiatur. Duodecim fimbrie lineaꝗ utri
apłc enimm̾iat diceus. Caritas paciens ẽ¬
.b. e ꝗt̾. Tertia liuea q̃ ĩter duas est. tͥb
fimbriis aute ⁊ regro insigintui. carita¬
tem fide trinitatis condecoratã demons¬
trat. Per finbrias ĩ sinistro lat̾re solli¬
citudo uite actiue cirta plurima: ĩtlłr.¬

Expanded text:
quam acidia quae saepe mentibus accidit, et post supradictas virtutes subrepit saepe removenda est et abstergenda ab oculis rationis sive animae. Dalmatica etiam qua utuntur levitae, latitudine sui idem significat quod casula, id est charitatem. Per duas lineas coccineas, quibus ipsa guratur. Duodecim fimbriae linearum utApostolus enumerat, dicens: Charitas patiens excidit . Tertia linea, quae inter duas est et tribus fimbriis ante et retro insignitur, charitatem, fide Trinitatis condecoratam, demonstrat. Per fimbrias in sinistro latere, sollicitudo vitae activae circa plurima int
Abbreviated transcription (Latin):
cauitur. qr eccłia iam p̾mam resur¬
rectõnem ħt̃. Uñ semꝑ alła canitur
est tauti gaudii ĩ dũcis ⁊ festis. ħ cãtat
eccłia. S quia nõ dũ sumꝰ in illo in
pͥuatis feriis tacet. Ergo ꝑ .iiiiͬ. tẽpori
uariat᷑ status eccͤ. Pruũ cułpã ĩtulit
S̾. decexit. Terciũ eam deleuit ꝑ iustiti¬

Expanded text:
canitur, qua Ecclesia jam primam resurcanitur, qua Ecclesia jam primam resurrectionem habet. Unde semper Alleluia canitur est tanti gaudii, in Dominicis et festis hoc cantat Ecclesia. Sed quia nondum sumus in illo in privatis feriis tacet. Ergo per Quatuor Tempora variatur status Ecclesiae. Primum culpam intulit, secundum detexit, tertium eam delevit
Abbreviated transcription (Latin):
pccm̃ regnauit. nõ pp̃ ignorantiã. ut
mors prius: s pp̃ ĩfirmitatem carnis.
pus a pͥmo aduentu us ad scd̾m. ẽ uet
pentecosten ⁊ aduentũ dñi. In hoc cã¬
tat eccłia alła. in sꝑe resurrectõnus ⁊
die alła. quia spes eiꝰ firmatur. Cłia
ĩ excelsis deo nõ cotidie s cantũ ĩ festis.
quia cotidie offendit. s ĩ fide ⁊ ñ semꝑꝑ
pascha ⁊ pentecosten. ⁊ statũ et᷑ue feli¬
citatis significat. iii quo gła ĩ excelsis
cotidie canitur. ⁊ duplex alla. Ianu
genua nõ flectimꝰ. s ad qͥd ħ scerumꝰ.
si myst̾iũ nõ ĩtelligimꝰ: Cloria ĩ excel¬
sis tũc canit᷑. qr ĩ resurrectione ĩticia
.i. caritas ꝑficietur. ⁊ pax plene dabit ͦ
In albis qr głia ĩcorruptõis ermuis
uestiti. Pententib eccłe lanua aꝑit᷑.
qͥa nulluis pcc̃i ĩ ꝓpium tunt erit. qua
totũ absortũ erit a gła. Stantes ora¬
mus qr tunc ñ erit ꝓ quo flectant᷑
genua. sed domꝰ dei replebitur głia. S

Expanded text:
peccatum regnavit, non propter ignorantiam ut mors prius, sed propter infirmitatem carnis. pus a primo adventu usque ad secundum, est inter Pentecosten et Adventum Domini. In hoc cantatlleluia, quia spes ejus firmatur. Gloria in excelsis Deo, non quotidie sed tantum in festis, quia quotidie offendit. Sed in fide tamen, Pascha et Pentecosten et statum aeternae felicitatis significat, in quo Gloria in excelsis quotidie canitur et duplex Alleluia jagenua non flectimus sed ad quid hoc cernimus si mysterium non intelligimus? Gloria in excelsis tunc canitur, quia in resurrectione justitia, id est charitas perficietur, et pax plene dabitur. in Albis, quia gloria incorruptionis erimus vestiti. Poenitentibus Ecclesiae janua aperitur, quia nullius peccati improperium tunc erit, quia totum absorptum erit a gloria. Stantes oramus, quia tunc non erit pro quo flectantur genua, sed domus Dei replebitur gloria. S
Abbreviated transcription (Latin):
fici ĩ saterdotis spiritałr ꝑficit.s ac̾dotes
Sac̾dos dicit᷑ daus sacra. Diaconus minist̾.
Subdiaconꝰ subminist̾. Acolitꝰ. caroferarius.
Exorcista: ꝯuirator. Quod aut̾ lector. a le¬
gendo. uł hostiarius ab hostio dicat᷑. uõ ig¬
norat lingua latina. Nc̃ aut̾ iudendum
est ꝙ om̃s hñtes hos gradus ptaxatos sꝑ¬

Expanded text:
ficium sacerdotis spiritaliter perficit. Sacerdotes ficium sacerdotis spiritaliter perficit. Sacerdotes sacerdos dans sacra, diaconus minister, subdiaconus subminister, acolythus ceroferarius, exorcista conjurator. Quod autem lector a legendo, vel ostiarius ab ostio dicatur, non ignorat lingua Latina. Nunc autem videndum est quod omnes habentes hos gradus praetactos
Abbreviated transcription (Latin):
dictione si ead̾ potestas. auctoritatis ĩ oĩb.
⁊ ab omĩb hr̃ẽtur: obedientiã dissolu̾et:⁊ sc̃
scãdalũ generaret. Qui aut̃. uĩ. ordinb
exaltantur spiritałr ip̃oꝵ offã ĩplere debẽt.
Qui gͥ ĩ fidelem ꝯu̾tit uel fidem docet ca
orum ĩplet offm̃. Qui aut̃ male uuen¬
tes ĩ eccłia docendo corrigit. ⁊ iuniores ĩstru¬
it. iuxta scͥpt᷑as autenticas lector ẽ spirita¬
liter. Qui u̾o or̃onib sius aliquẽ a uicus
lib̾at diabolicis: offm̃ exorciste celebrat. Qͥ
lucẽ boni oꝑis aliis ministͣt: spiritaliter
acolitus ẽiłt qͥtante uũdicie ẽ ꝙ exẽplo eiꝰ
diaconi ĩplet ⁊ possid. Qui corpꝰ ⁊ sungui¬
nẽ xp̃i die s disc̾te dispensat digne accipi¬
entib. uel adorand̾ ⁊ ius uigiland̾ exẽpło
sui alios hortat᷑. diacomi gerit offm̃. Qui
aut̾ corpꝰ ⁊ sangͥnẽ dñi digne ꝯsecrat. of¬

Expanded text:
dictio ne si eadem potestas auctoritatis in omnibus dictio ne si eadem potestas auctoritatis in omnibus et ab omnibus haberetur, obedientiam dissolveret et scandalum generaret. Qui autem septem ordinibus exaltantur spiritaliter ipsa officia implere debent. Qui igitur infidelem convertit, vel fidem docet catorum implet officium. Qui autem male viventes in Ecclesia docendo corrigit, et minores instruit juxta Scripturas authenticas, lector est spiritaliter. Qui vero orationibus suis aliquem a vitiis liberat diabolicis, officium exorcistae celebrat. Qui lucem boni operis aliis ministrat, spiritaliter acolythus est. Qui tantae munditiae est quod exemplo ejus diaconi implet et possidet. Qui corpus et sanguinem Christi discrete dispensat digne accipientibus, vel ad orandum et vigilandum exemplo sui alios hortatur, diaconi gerit officium. Qui autem corpus et sanguinem Domini digne consecrat, of
Abbreviated transcription (Latin):
ad nũdũ ꝑtinent que significantur ꝑ
sinistrũ hum̾ũ. Accipiũt aut̾ ĩ textum
euiͦngelioꝵ ut ĩ telligant se ẽẽ precones
euͣngelii. Sequit᷑ ordo p̾sbit̾oꝵ qui ĩ filiis
aaron sumpsit exordium. Dum isti . a .xix.
anus ⁊ supra ordinant᷑ ep̃o eos bñdicẽte.
⁊ manu suꝑ capita eoꝵ tenente. Onmes
p̾br̃i qui cumi eo st̾ p̾sentes. manũ cũ ep̃o
ĩuocatõem accipiũt stolam suꝑ utrũq hu¬
m̾um ut ĩtlłant se deb̾e ẽẽ mũuitos per
arma iusticie a dextris ⁊ a sinistͥs ut nec
eos adusa frãgant ã ꝓͣipera extolãt. Accipi¬
unt ⁊ calicem cũ uino de manu ep̃i. ⁊ ꝓate¬
nã cũ hostia. ut ĩtelligant se hr̃e potestatẽ
offerendi deo hostias placabiles. corpus .s.
testas. excelsũ ⁊ expauend̾ offm̃. Hoc ordi¬
ne ñ est alius excelsior ĩ eccłia. Ep̃is tamẽ
dedicatio. crismatis consetratio: ꝑ manus
ĩpositoe̾m cõfirmatio. ⁊ gn̾alis sr̃ ppłm bñ¬

Expanded text:
d mundum pertinent, quae significantur per sinistrum humerum. Accipiunt etiam textum Evangeliorum, ut intelligant se esse praecones Evangelii. Sequitur ordo presbyterorum, qui a filiis Aaron sumpsit exordium. Dum isti a triginta annis et supra ordinantur episcopo eos benedicente, et manus super capita eorum tenente omnes presbyteri, qui cum eo sunt praesentes, manum cum episcinvocationem accipiunt stolam super utrumque humerum, ut intelligant se debere esse munitos per arma justitiae a dextris et a sinistris, ut nec eos adversa frangant, nec prospera extollant. Accipiunt et calicem cum vino de manu episcopi, et patenam cum hostia: ut intelligant se habere potestatem offerendi Deo hostias placabiles, corpus sciltestas, excelsum et expavendum officium! Hoc ordine non est alius excelsior in Ecclesia. Episcopis tamen dedicatio, chrismatis consecratio, per manus impositionem confirmatio, et generalis super populum bene
Abbreviated transcription (Latin):
aqueq ex tͥb tunitis tupũ gerit ꝓpriũ.
Pod̾is enĩ ĩ hoc qd̾ byssyna est uł liuea
mũdiciã indicat. Qͥa sicut bysso uł liuo
candor qui nõ ꝑ naturam ẽ ꝯtĩgit ꝑ ex̾ti¬
tium abluendi. ita mũdiciam qmͣ natur
timita serica est que originẽ ht̃ ⁊ tͣdut᷑.
ex innib qui sine coitu proc̾antur ⁊ par¬
iu st̃: castitatẽ demonstͥt᷑ ⁊ huimilitatem
Tuica u̾o t̾cia sicut olim erat: iacinttina
ris serenitatẽ imitatur: sauctos signifi¬
cat cogitãtes ⁊ uuitantes celestia. Et m̾i¬
to hec tumca iacinctini est coloris. qr sic̃
lapis ille mutat colorem cũ aere. Insere¬
no enĩ aere serenus est. ⁊ ĩ obscuro palli
stam̃ta quib ip̃e expugnare deb̾thoste ᷤᷤ
inhiare t̾renis. ⁊ desuper st̃ forata quia
oculos mentis debent aꝑire ad ea que
sursũ st̃. Qd̾ aut̃ ĩ quibdã locis aꝑta
⁊ ĩ quibrdã st̾ ĩtegͣ motistratur aꝑte qdͥ

Expanded text:
x tribus tunicis typum gerit proprium. Poderis enim in hoc quod byssina est vel linea, munditiam indicat. Quia sicut bysso vel lino candor, qui non per naturam est, contingit per exercitium abluendi, ita munditiam quam naturtunica serica, quae originem habet et traducit ex vermibus qui sine coitu procreantur, et parvi sunt, castitatem demonstrat et humilitatem. Tunica vero tertia sicut olim erat hyacinthina ris serenitatem imitatur, sanctos significat cogitantes et imitantes coelestia. Et merito haec tunica hyacinthini est coloris, quia sicut lapis ille mutat colorem cum aere, in sereno enim aere serenus est, et in obscuro pallidstamenta, quibus expugnare debet hostes inhiare terrenis, et desuper sunt forata, quia oculos mentis debent aperire ad ea quae sursum sunt. Quod autem in quibusdam locis aperta et in quibusdam sunt integra, monstrat
Abbreviated transcription (Latin):
git᷑ uicinius. QUare aut̾ ĩ natuitate
de ead̾ i natmitate legat᷑ ⁊ cãtatur res
manifesta est. Tantũ enĩ gaudiũ eo tẽꝑe
spiritałi. p̾dicaud̾ est. ⁊ celitus demõstñ¬
cũ agnoscitur. ¶Amia u̾o missa ĩnocte
uatalis dm̃ celebrata: tp̃s aut̾ legẽ moy¬
si tẏpite designat. Scd̾a q̃ aurora appa¬
rente celebrit᷑. tempꝰ scripte legis ⁊ ꝓpła¬
rum ad memoriam reuocat. qr ꝑ legem
⁊ ꝓpħ̾as lux de xp̃o uelut diei nuntia
mũdo apparuit. Tercia u̾o q̃ in mediad
diei claritate festiuiꝰ celebratur: ad tempꝰ
refert᷑ grẽ. ĩ quo descendit lux magna
Ab octaius autẽ epyphanie us ad .lxx. ca

Expanded text:
gitur vicinius. Quare autem in nativitate de eadem nativitate legatur et cantetur, res manifesta est. Tantum enim gaudium eo tempore spiritualiter praedicandum et coelitus demonstrandum agnoscitur. Prima vero missa in nocte Natalis Domini celebrata, tempus ante legem Moysi typice designat. Secunda, quae aurora apparente celebratur, tempus scriptae legis et prophetarum ad memoriam revocat quia per legem et prophetas lux de Christo velut diei nuntia mundo apparuit. Tertia vero, quae in media diei claritate festivius celebratur, ad tempus refertur gratiae, in quo descendit lux magna Ab octavis autem Epiphaniae usque ad Septua
Abbreviated transcription (Latin):
resurrectone. ⁊ ascensioue. ⁊ apłi p̾di¬
cau̾unt que a dño didicerũt: us ad a
ascensionem eiꝰ corꝑali. fruentes p̾sen¬
tia. Inter ascensionẽ ⁊ pentecosten cã¬
tatur de festo. qr discipusi sursũ suble¬
uati. promissa patris expectabant.
munera Post pendecosten us ad kl̾as
augusti legunt᷑ libri regũ. ⁊ cantatur
deus omntũ. qr sicut saus. sainuel. dauid
tͣ demoues. forinati. niati. nutriti. ar¬
mati. Akl̃is augusti us ad kłas sep¬
tembris : legitur ⁊ cautat᷑ de sapĩa quia
augustus sextus est mensis. ⁊ ĩ sextae
tiam sapient̾ uiu̾e qm̃i int̾ nos sapĩa
ip̃a audita est que ex ore altissimi ꝓdit.
Rursũ m̃sis iste calidus ẽ ⁊ meduis an¬
bri legitur ⁊ cautat᷑ de iob. tobia. esdra.
iudich. hester. qr hii ad u̾sa patienters
sustiliuerũt ⁊ eccłia ĩ fiue mũdi adu̾sa

Expanded text:
resurrectione et ascensione, et apostoli praedicaverunt quae a Domino didicerant usque ad ascensionem ejus corporali fruentes praesentia. Inter Ascensionem et Pentecosten cantatur de festo quia discipuli sursum sublevati, Patris promissa exspectabant munera. Post Pentecosten usque ad Kalendas Augusti leguntur libri Regum, et cantatur Deus omnium quia sicut Saul, Samuel, David, tra daemones, formati, nati, nutriti, armati. A Kalendis Augusti usque ad Kalendas Septembris legitur et cantatur de Sapientia quia Augustus sextus est mensis, et in sexta tiam sapienter vivere, quoniam inter nos Sapientia ipsa audita est quae ex ore Altissimi prodiit. Rursum mensis iste calidus est et medius anbri legitur et cantatur de Job, Tobia, Esdra, Judith et Esther, quia hi adversa patienter sustinuerunt et Ecclesia in fine mundi adversa
Abbreviated transcription (Latin):
onis. id̾e fac̾ent discipulis ĩunxit. ⁊ iter̃
manifestiꝰ hoc ĩpleuit offũi: qnͣdo ip̃e id̾
sac̾dos ⁊ hostiase ip̃m ĩ ara crucis obtu¬
lit patri ⁊ ad huc gloriosiuᷤ inpłet dũ
sedẽt ad dext̾am patris ĩt̾pellat ꝓ nobis
Et sic q̃ ĩcelis ⁊ ĩ t̾ris st̾ pacificans soli po¬
liq patriam: unã facit rem publicam

Expanded text:
 idem facerent discipulis injunxit. Et iterum manifestius hoc implevit officium quando ipse idem sacerdos et hostia seipsum in ara crucis obtulit Patri. Et adhuc gloriosius implet, dum sedens ad dexteram Patris, interpellat pro nobis. Et sic quae in coelis et in terris sunt pacificans, soli polique patriam unam facit rempublicam
Abbreviated transcription (Latin):
ba canentes. quia illoꝵ est alta myst̾ca de
ĩspitõne ĩterna foris resonare. hñ dũr
.uii. cãdesabra aurea quia eoꝵ eit lucẽ
eunͣgelii aliis ostend̾e. hii st̃ .uii. toui¬
dũ p̾conis maiifeste admonẽt adorand̃
sacerdotib calicem dñi tollere nͥ tradatur
eis a diacono. Qum aut̃ ordinant᷑ leui¬
orariũ suꝑ siistrũ hui̾imm ut ĩcelligãt¬

Expanded text:
ba canentes, quia illorum est alta mysteria Dei inspiratione intenta foris resonare. Hi dicuntur septem candelabra aurea, quia eorum est lucem Evangelii aliis ostendere. Hi sunt septem tonidum praeconis manifeste admonent ad orandum, sacerdotibus calicem Domini tollere nisi tradatur eis a diacono. Cum autem ordinantur leviorarium su
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ legit᷑ pentateut᷑. Septuagesima eĩ
tempꝰ captiuitatis nr̃e designat. deqͣ
ad ierł mistice redire debenꝰ. ut ꝑ
ebreos olim de babylone exeuutes: fig¬
uratũ est. Ut ergo memores sint cap¬
tiuitatis sue qͥ sursum tendunt. legi᷑
primũ de adam qui in pͥncipio mũdi
factus est ⁊ de eiectõne eiꝰ de paradyso.
dem̃ de dilimio ⁊ qͦmodo abraham exit
de t̾ra sua. ⁊ de huiꝰ m̃odi laborib: ad ex¬
emplũ pacientie. Et sicut oliui hebrei
captim ductu ĩ babylonẽ ĩ tͥsticia fuerẽ.

Expanded text:
t legitur Pentateuchus. Septuagesima enim tempus captivitatis nostrae designat de qua ad Jerusalem mystice redire debemus, ut per Hebraeos olim de Babylone exeuntes figuratum est. Ut ergo memores sint captivitatis suae qui sursum tendunt, legitur primum de Adam, qui in principio mundi factus est, et de ejectione ejus de paradiso, deinde de diluvio, et quomodo Abraham exiit de terra sua, et de hujusmodi laboribus, ad exemplum patientiae. Et sicut olim Hebraei captivi ducti in Babylonem in tristitia fuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ reu̾elitia corporis se ĩclinau̾unt dñi.
.i. pͣtus. sonus. manus significant ꝙ peni¬
tentiaẽ de his q̃ mẽte uoce ape pectaumuꝰ.
Cum psalmis diurni officii duodecies
In pͥma hora semes. ⁊ ĩ ultuna hora sem¬
el. quia ab uno deo omĩa ⁊ idem uns
erit omiã ĩ oĩb S ĩ t̾cia sonat ᷑ ter pro
scd̾a ⁊ t̾cia ⁊ quarta hora. Et sumłr ĩ se

Expanded text:
 reverentia corporis Domini se inclinaverunt. est pectus, sonus, manus, significant quod poenitendum est de iis quae mente, voce, opere peccavimus. Cum psalmis diurni officii duodecies In prima hora semel, et in ultima hora semel, quia ab uno Deus omnia, et idem unus erit omnia in omnibus. Sed in tertia sonatur ter, pro secunda et tertia et quarta
Abbreviated transcription (Latin):
atũ gaudiũ sc̃oꝵ qd̃ cõ plebitur ĩ die
magne Restiuitatis: qñ bñdicti regnũ
ꝑcipient Hres enĩ dies añ pascha. tͦ¬
tropologiã scͥpturaꝵ demonstrant. Quo¬
rum pͥmꝰ: est dies penitencie. Gcd̾ dies
ieticie. Tertius. dies retͥbutõnis ĩ quo
fit ꝯsũmatio. Uñ dñs ĩ emnͣgelio: hod¬
ie ⁊tras eicio demonia ⁊ saintates ꝑfi¬
cio: ⁊ t̾cia ꝯsuminor. Dies penitentie
significat᷑ ꝑ diem ĩ quo dñs passus est.
Dies iusticie: ĩ quo per diẽ ĩ quo in
sepulchro iacuit. Dies retͥbutõis ꝑ diẽ
ĩ quo resurrexit dñs. Peitẽtia emim
cruciat. iusticia tͣnqͥllat. remim̾atio le¬
tificat. Item hii tres dies ꝑ iuẜlias
uigilias ⁊ festiuitates. ⁊ octanas scõꝑ
ĩtelliguntur. Et it̾um ꝑ quinquago¬

Expanded text:
atum gaudium sanctorum quod complebitur in die magnae festivitatis, quando benedicti regnum percipient. Tres enim dies ante Pascha tropologiam Scripturarum demonstrant. Quorum primus est dies poenitentiae, secundus dies justitiae, tertius dies retributionis, in quo fit consummatio. Unde Dominus in Evangelio: Hodie et cras ejicio daemonia, et sanitates ie consummor . Dies poenitentiae significatur per diem in quo Dominus passus est; dies justitiae, per diem in quo in sepulcro jacuit; dies retributionis, per diem in quo resurrexit Dominus. Poenitentia Domini cruciat, justitia tranquillat, remuneratio laetificat. Item hi tres dies per vigilias et festivitates et octavas sanctorum intelliguntur, et iterum per quinquage
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpħaꝵ. ⁊ multitudinẽ scõꝵ qui expecta¬
uerũt aduentũ dñi. Introitus qui di᷑.
offm̃m: quia ip̃m ĩchoamꝰ misse offmn: ex¬
primit desid̾ia expectantiũ cũ precomiis
Uersus ꝓsalmisticus opera ⁊ uaticinia. Cła
patri: laudes. It̾atio officii inmuit ⁊ eos it̾¬

Expanded text:
 multitudinem sanctorum qui exspectaverunt adventum Domini. Introitus qui dicitur officium, quia per ipsum inchoamus missae officium exprimit desideria exspectantium cum praeconiis. Versus psalmisticus opera et vaticinia; Gloria Patri laudes. Iteratio officii innuit eos
Abbreviated transcription (Latin):
dornus. Diurmĩ offm̃ ĩ his celebrat ͦ horis
ĩ quib exisse ꝯuiemorat᷑ pat̾s nulias. cõ¬
duc̾e oparioᷤ ĩ uineam suam. ¶tem noc¬
turnale tempꝰ est. ab adam. us ad noe.
Matutiale int̾ uoe ⁊ abrałum. Pemur.
ĩter abrahã ⁊ moysen. Tercia. ĩter mos¬
sen ⁊ dauid. Sexta int̾ dnud ⁊ aduẽtũ

Expanded text:
his celebratur horis, in quibus exisse commemoratur paterfamilias conducere operarios in vineam suam. Item nocturnale tempus est ab Adam usque ad Noe; matutinale, inter Noe et Abraham. Prima inter Abraham et Moysen; tertia, inter Moysen et David; sexta, inter David et adventum
Abbreviated transcription (Latin):
coĩs uita facile nõ ducitur. ⁊ p̾ces mul¬
tiplicant᷑. ut ꝑ diẽ a malis ĩminentib
defendam᷑. Hore aut̾ t̾cie offiui celebt᷑.
qr ĩ tali hora sp̃c sc̃s apostosos ĩ flãma¬
uit. in sexta celebratur offm̃ in ꝯnie¬
ratõuem illiꝰ rei qr ĩ ea crucifixus est
redemptor mũdi. In nona: quia tunc
eunsit sp̃m̃. In ead̾ eĩ hora mori uoluit
ꝓ hoĩe. in quã hõ expulsus est de ꝑady¬

Expanded text:
ces multiplicantur, ut per diem a malis imminentibus defendamur. Horae autem Tertiae officium celebratur, quia in tali hora Spiritus sanctus apostolos inflammavit. In Sexta celebratur officium in commemorationem illius rei quod in ea crucifixus est Redemptor mundi. In Nona, quia tunc emisit spiritum. In eadem enim hora mori voluit pro homine in qua homo expulsus est de pa
Abbreviated transcription (Latin):
faciend̾ est. scãmq głificamꝰ tͥnitatem
⁊ hymnũ deo reddimꝰ. ꝓsalmos qͥ opera
significant cũ tͥua glificatõe tͥnitatis
canimꝰ qr ĩ fide t̾ͥnitatis oꝑari aꝑtet. Per
antiphonas que caritatem exprimũt ꝓsõs

Expanded text:
mque glorificamus Trinitatem, et hymnum Deo reddimus. Psalmos, qui opera significant, cum trina glorificatione Trinitatis canimus, quia in fide Trinitatis operari oportet. Per antiphonas, quae charitatem exprimunt, ps
Abbreviated transcription (Latin):
canimꝰ. ut quicquid ĩ die. ꝑ .u. sensus
ueniałr offendimꝰ. ħt psalmadia. dnui¬
ttat᷑ penitentib ⁊ inde sensus nr̃i per
noctem ĩ bñplacito dei custodiãtur:
Alt̾uatio płalendi alt̾na est scõꝵ ãmoni¬
tio antiphone ut dictũ est. caritatem
significant Der capitulũ ĩnuit᷑ exhor

Expanded text:
canimus, ut quidquid in die per quinque sensus venialiter offendimus, hac psalmodia dimittatur poenitentibus, et inde sensus nostri per noctem in beneplacito Dei custodiantur. Alternatio psallendi, est sanctorum admonitio. Antiphonae, ut dictum est, charitatem signific
Abbreviated transcription (Latin):
offendimꝰ .iiiͦiͤ. psalo̾s ad platandũ deun
dicimꝰ. In hac ⁊̃ hora nõ p̾cedit capitulũ:
hymnnuĩ ꝙ qd̾ typite monstͣcur ꝙ illi in
quib ꝯpleta st̾ significata p̾cedentiũ lau¬
de p̾ueniunt exhitatõem. Nec tũ capitu¬
lũ ꝓret̾mictitur. qr hic semꝑ est utilis
exhortatio. deide dr u̾sus acuta uocetũ
neuinate: unde excitati ⁊ memores facti
ĩeffabił gaudii. ꝙ erit m̾ces sabris nr̃i.
canticũ iusti sẏmeonis canimꝰ ut exẽplo
eiꝰ ĩuenientes pacem m̾eam᷑ lum̃ uidere

Expanded text:
offendimus, quatuor psalmos ad placandum Deum dicimus. In hac etiam Hora non praecedit Capitulum Hymnum, per quod typice monstratur quod illi in quibus completa sunt significata praecedentium laude, praeveniunt exhortationem. Nec tamen Capitulum praetermittitur, quia hic semper est utilis exhortatio. Deinde dicitur Versus acuta voce cum Pneumate; unde excitati et memores facti ineffabilis gaudii, quod erit merces laboris nostri, canticum justi Simeonis canimus, ut exemplo ejus invenientes pacem, mereamur lumen videre
Abbreviated transcription (Latin):
uos obedire exhortatõi ⁊ qr de oꝑe bono
laudandus est deꝰ. Sequit᷑ hyminꝰ. ut de¬
mus exemplũ ꝓximis. Deinde dicto u̾su
ad excitandos animos. hynuꝰ beate deige¬
nitͥtis cũ antipħ cauitur: in quo exem¬
plo humilitatis eiꝰ reformaui᷑. ⁊ filii dei
iucarnatõ per quẽ deposuit potẽtes ⁊ ex¬
al.hu. ad memoriã reducr᷑ ut fidei nr̃e
extitetur deuotio. Int̾im aut̃ iuxta qd̾
dñs moysi p̾cepit ĩcensat᷑ altare ꝑ qd̾
flagrantia oratioĩs xp̃o place̾ monstͣtur
post ea decantata antiphona cũ neumatẽ
dit complectoriũ ꝑ qd̃ significatur. ga¬
udiũ. Quod ꝯpleto electoꝵ nim̾o ꝯple¬
bit d̾s scis suis ĩ die gu̾alis resurrectõis
In hac ultima hora dr̃. conu̾te nos deus

Expanded text:
nos obedire exhortationi, et quod de opere bono laudandus est Deus. Sequitur Hymnus, ut demus exemplum proximis, deinde dicto Versu ad excitandos animos Hymnus beatae Dei Genitricis cum Antiphona canitur, in quo exemplo humilitatis ejus reformamur, et Filii Dei incarnatio, per quam deposuit potentes deut fidei nostrae excitetur devotio. Interim autem, juxta quod Dominus Moysi praecepit, incensatur altare, per quod fragrantia orationis Christo placere monstratur. Postea decantata Antiphona cum Pneumate, dit Completorium; per quod significatur gaudium, quod completo electorum numero complebit Deus sanctis suis in die generalis resurrectionis. In hac ultima Hora dicitur: Converte nos, Deus
Abbreviated transcription (Latin):
Cambuca qua scribitur: misticat mĩni¬
st̃iũ doctoꝵ. quo fcã est ꝯu̾sio gẽtiũ ⁊ ꝑ¬
ficienda uideoꝵ. Qd dem̃ stans añ ałta¬
re dm̃ inadiutoriũ ĩuocat: significat
eos qui pertepta fide ad pugnã se p̾para¬
nt. Et qr ad huc st̃ ĩ certanime qͣr ĩter
suspiria: nõdũ alła adiungit ᷑. post hec.
aqua bñdicit᷑. cũ sale ⁊ cinere etiã. addito
uiuo aque mixto. Aqua est populus sal
scĩficat᷑ doct̾na fidei ⁊ memoria passioĩs:
iutictus suo capiti deo ⁊ hoĩ. Iñ altare ⁊
eccłia ĩt̾uis asꝑgitur ut intus sicut extͣ
spũalis eccłia sanctificanda ostendatur.
Asꝑsoriũ de ysopo humilitas est. qͣ asꝑsa
mũdat᷑ eccłia catholica. Circuit asꝑgendo:
qͣiͣ lustͣns ⁊ curam omib ĩpendens. Int̾m

Expanded text:
Cambuca qua scribitur mysticat miniCambuca qua scribitur mysticat ministerium doctorum, quo facta est conversio gentium et perficienda Judaeorum. Quod deinde stans ante altare Deum in adjutorium invocat, significat eos qui percepta fide ad pugnam se praeparant. Et quia adhuc sunt in certamine, quasi inter suspiria, nondum alleluia adjungitur. Post hoc aqua benedicitur cum sale et cinere, etiam addito vino aquae misto. Aqua est populus, salsanctificatur doctrina fidei et memoria passionis junctus suo capiti Deo et homini. Unde altare et Ecclesia interius aspergitur, ut intus, sicut extra, spiritualis Ecclesia sanctificanda ostendatur. Aspersorium de hyssopo humilitas est, qua aspersa mundatur Ecclesia catholica. Circuit aspergendo quasi lustrans et curam omnibus impendens. Interim
Abbreviated transcription (Latin):
cussio: celestiũ t̾restͥum ⁊ ĩ fernoꝵ dña¬
tio. ut tͥna rerũ machina. flectat genu¬
genu iam subdita. Int̾rogatio ĩcłiisi:
ĩguorntia popli. Aptio hostii: euacu¬
acio poti. Poutifex ĩtrans pacem domui
orabat dicens. Pater sanctifica eos ĩ nõiẽ¬
tuo. surgens. nõ salutat. s orat tãtum. qr
nõ est applaudend̾ his qui ñ dũ sc̃ificati
st. s pro ip̃is orand̾. Descriptio alphabetĩ
in pauim̃to. Est simplex doctͥna fidei in
corde humano. U̾sus a smnistͦ augulo or¬
ientis. ductus ĩ dextram occidentis. ⁊ alt̾
a dextro orientis. in siistrũ occidẽtis cru¬
cẽ expͥmunt ⁊ collectoem utrius popłi
figurant. iuxta illud qd̾ iacob cancella¬
tis manib. filios ioseph benedixit. Licet
dat eẽ ĩ dext̾a. ⁊ tandẽ a gentib ĩ dext̾a
positis orientis tͣnsiens insit᷑abit uideos
ĩ sinistͦ angulo octidentis quos ꝯstat oẽ
det̾iores: qmͣ pͥus gentiłes ĩuei̾t ĩuen̾it

Expanded text:
ercussio, coelestium, terrestrium et infernorum dominatio; ut trina rerum machina flectat genu jam subdita; interrogatio inclusi, ignorantia populi; apertio ostii, evacuatio peccati. Pontifex intrans pacem domui orabat dicens: Pater, sanctifica eos in veritate. Surgens non salutat, sed orat tantum, quia non est applaudendum iis qui nondum sanctificati sunt, sed pro ipsis orandum. Descriptio alphabeti in pavimento est simplex doctrina fidei in corde humano. Versus a sinistro angulo orientis ductus in dextram occidentis, et alter a dextro orientis in sinistrum occidentis, crucem exprimunt et collectionem utriusque populi figurant, juxta illud quod Jacob cancellatis manibus filios Joseph benedixit . Licetdat esse in dextera, et tandem a gentibus in dextera positis orientis transiens visitabit Judaeos in sinistro angulo occidentis, quos constat esse deteriores quam prius gentiles invenerit.
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a q̃ ꝑ deũ ĩcipit : ꝑ ip̃m finiat᷑ Qd̃
aut̾ ĩ fine uoce ꝓueri dr᷑. bñdicamus
dño: siguficat ꝙ om̃is laus nat᷑aliter
puerilis est. ad ꝯparatõem dei qua quẽ
laudamꝰ ⁊ ꝙ quicquid hic dici pͥ. mimis
est a laude dei. Ac si dicat eccłia. Lauda¬
uius s laudando nõ sufficiamꝰ qr suꝑemi¬
iuentia dei eloquiũ nr̃m suꝑat ⁊ ĩtellet¬
tũ. qr accedat homo ad cor altũ. ⁊ exalta¬
qr mulierib uenuientib orto iam sole
iam surexisse. ⁊ qr ħ hora ĩitiũ est diei.
ĩ ea laudamꝰ deũ. qr dedit nob̾ noctẽ cũ¬

Expanded text:
ipsum finiatur. Quod autem in fine voce puerili dicitur: Benedicamus Domino, significat quod omnis laus nostra puerilis est ad comparationem Dei quem laudamus, et quod quidquid hic dici potest minus est a laude Dei. Ac si dicat Ecclesia: Laudamus, sed laudando non sufficimus, quia supereminentia Dei eloquium nostrum superat et intellectum, quia accedet homo ad cor altum, et exaltaquia mulieribus venientibus, orto jam sole, istum surrexisse. Et quia haec hora initium est diei, in ea laudamus Deu