comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ qr est. ẽẽ autem nõ ht̃ contrariũ nͥ nõ eẽ. uñ
nicħ̾ ẽ eẽncie contrariũ. Nullo modo gͥ res ulla
ẽẽ põt contraria illi sub̾e. que maxime ac
unde hoc habere põt. qui ex se non habet
res ẽ que id admittat. quia nulla res eirei
sapienciam uero qr conu̾sione habet .i. ex
quo ẽ au̾sione illam pt̃ annite̾. Conu̾sioni
namq au̾sio contraria. ẽ. illud uero quod
ex eo ht̃. cui nulla res ẽ contraria. non ẽ uñ
possit amitt̾e. Non gͥ põt interire hic forte¬
oboriatur non nulla qõ. utrũ sic̃ non ĩterit
animus ita nec in dec̃iorem ꝯmutetur cem.
uideri enĩ cuipiam põt. nõ absq ĩ iuriaid
incorpus forsitan possit. Si enĩ quod erat añ
anunꝰ torpus fu̾it esfcm̃ non utiq oĩo non
erit. set hoc fiꝰ non p̃t. nͥ aut ip̃e id uelit a ͭ
ab alio cogatur. nec continuo tam̃ animꝰ sũ
ip̃e id appetierit. siue coactꝰ fu̾it pot̾it corpꝰ eẽ.
Ild̾ enĩ sequit᷑. ut sit uelit: aut cogat᷑. aut

Expanded text:
t contrarium, nisi non esse: unde nihil est essentiae contrarium. Nullo modo igitur res ulla esse potest contraria illi substantiae, quae maxime ac unde hoc habere potest, qui ex se non habet,res est qua id amittat, quia nulla res ei rei Sapientiam vero, quia conversione habet ad id ex quo est, aversione illam potest amittere. Conversioni namque aversio contraria est. Illud vero quod ex eo habet cui nulla res est contraria, non est unde possit amittere. Non igitur potest interireoboriatur nonnulla quaestio, utrum sicut non interit animus, ita nec in deteriorem commutetur essentiam. Videri enim cuipiam potest, neque injuria, id m in corpus forsitan possit. Si enim quod erat ante animus, corpus fuerit effectum, non utique omnino non erit. Sed hoc fieri non potest, nisi aut ipse id velit, aut ab alio cogatur. Nec continuo tamen animus, sive ipse id appetierit, sive coactus fuerit, poterit corpus esse. Illud enim sequitur ut, si sit, velit aut cogatur. At
Abbreviated transcription (Latin):
summã uitam que sapĩa et ueritas ẽ. ĩ ꝯru¬
st corpusꝰ ꝑ animam ⁊ adeptione spẽi. animã
i gnus conũtitur. sicut conu̾teret᷑. hoc et¬
in coonabili anima ut uita quod nec ĩeam
cõnał anima ꝯu̾titur. dici põt. ⁊ ip̃a enĩ
nsi inferiori ordine rationali subiceretur.
infirmiorib naturali ordine. ⁊ ui qua tra¬
sunt nõ adimũt. Eoq sunt. q̃ infmiora sũt
inqntũ sũt. ꝙ spẽs quas meis apotentiorib tͣd¬

Expanded text:
summam vitam, quae sapientia et veritas est incommufit corpus per animam, et ademptione speciei anima in corpus converteretur, si conionali anima vel vita, quod nec in eam rationalis anima convertitur, dici potest. Et ipsa enim nisi inferiore ordine rationali subjiceretur,infirmioribus naturali ordine. Et utique cum tradunt, non adimunt. Eoque sunt quae infirmiora sunt, in quantum sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
tabiles manent. quãius falsa reꝑiant᷑ era
ueluti locus ubi disputatõ et ꝑsona cuma
disputatõ fiuisse uisa erat. ⁊ ñba ip̃a quodi
sonum attinet. quib disputari indebat.
⁊ alia hiꝰmodi que eciam cum sp̃is sensib se¬
ciunt᷑. agunturq aiugilantib. preteunt¬

Expanded text:
tabiles manent, quamvis falsa reperiantur caetera, veluti locus ubi disputatio, et persona cum qua disputatio fuisse visa erat, et verba ipsa, quod ad sonum attinet, quibus disputari videbatur, et alia hujuscemodi; quae etiam cum ipsis sensibus sentiuntur agunturque a vigilantib
Abbreviated transcription (Latin):
Cominutari incorpꝰ aĩa nõ põt. si .ii. non
tradit spẽm quam sumit asũmo bono: s̃
ꝑ illam fit corpus. ⁊ si nõ ꝑ illam fit. aut
sumeret spẽm. id ẽẽ quod anima. Nam hoc
int̃ est quod anima sit melior quo sumit

Expanded text:
commutari in corpus anima non potest. Si enim non commutari in corpus anima non potest. Si enim non tradit speciem quam sumit a summo bono, non per illam fit corpus: et si non per illam fit, aut sumeret speciem, id esset quod anima: nam hoc interest; eoque anima melior, quo sum
Abbreviated transcription (Latin):
Uerarum rationum assecunt᷑. ex quo collia¬
tur tali ꝯmutatione corporis quab sompnis
ẽ. Uisum eius dem corꝑis anime nõ uitam
occupanti corꝑi. anima tamen non locali̾
iungit᷑. suminis illis eternisq ratio nib
que in ꝯmutabilit̾ manẽt. nec utiq ꝯtir
loco. pͥus afficitur anima quã corpꝰ. nec p¬
tantũ. set eciam magis. tauto enĩ prior
quanto ꝓpiiquior ⁊ eãdem causa. tanto etũ
mag̾: quanto ⁊̃ corꝑe melior. Nec ista ꝓpmqͥ¬
tas loco s nature ordine dcã sit. hoc aut̃ odi¬
ne intelłr aiũma sapĩa eẽncia speriem comi
ꝑ animam tribui : qua est inqͣntumcũc
est. ꝑ animã ergo corpus subsistit. ⁊ eo ip̃o
est quo animatur. siue uniu̾saliter ut ñ¬
dis. siue particularit̾ ut unũcidꝰq animal
intra mundum. Qua p̃p̃ ꝯseqñs erat ut
anima ꝑ animam corpus fieret. nec oĩo
ałr posset. Ꝙ quia non fit manence quip¬
pe anima ĩeo quo amima ẽ. torpus ꝑ illam
subsistit. dantem speciem nõ adimentem.

Expanded text:
x quo colligitur, tali commutatione corporis, qualis somnus est, usum ejusdem corporis animae, non vitam occupanti corpori anima tamen non localiter jungitur, summis illis aeternisque rationibus, quae incommutabiliter manent, nec utique loco tantum, sed etiam magis. Tanto enim prior, quanto propinquior; et eadem causa tanto etiam magis, quanto etiam corpore melior. Nec ista propinquitas loco, sed naturae ordine dicta sit. Hoc autem ordine intelligitur a summa essentia speciem corpori per animam tribui, qua est in quantumcumque est. Per animam ergo corpus subsistit, et eo ipso est quo animatur, sive universaliter, ut mundus; sive particulariter, ut unumquodque animal intra mundum. Quapropter consequens erat ut anima per animam corpus fieret, nec omnino aliter posset. Quod quia non fit, manente quippe anima in eo quo anima est, corpus per illam subsistit, dantem speciem, non adimentem;
Abbreviated transcription (Latin):
mutabile ẽ enĩ om̃e quod semꝑ eodem mad
non est. et semꝑ eodem modo ẽ duo ad qua¬
tuor. et sex ¶ Item semꝑ eodem modo ẽ q et
Ꝙ. quatuor habent duo et duo. hoc autemp̾
habent duo. duo gͥ quatuor nõ sunt. Est aut̃

Expanded text:
Mutabile est enim omne quod semper eodem modo non est. Et semper eodem modo est, Duo et quatuor, sex. Item semper eodem modo est quod est, quod quatuor habent duo et duo; hoc autem non habent duo: duo igitur quatuor non sunt. Est autem
Abbreviated transcription (Latin):
ei possit ẽẽ contraria que animo auferat. ani¬
mum ẽẽ qr illa p̃bet. Quid ẽ gͥ. an forte fcͥas
qr illa u̾itas. set non manifestũ e. atq ĩꝓ
mptu situm qnͣcum nocere animo falsitas¬
est possit. non .i. ampliꝰ põt quam fallere.
at nisi qui uiuit fallit᷑ nemo. Non gͥ fal¬
quid aliud ĩuenietur quo anferatur auimo
id quod ẽ animꝰ. nicħ ꝓfc̃õ. slam nicħ ẽ coͣtͣrio
ualencius ad id auferendum ꝙ fit ab eiꝰ contra

Expanded text:
ei possit esse contraria, quae animo auferat animum esse quod illa praebet. Quid est igitur? An forte falsitas, quia illa veritas? Sed manifestum est, atque in promptu situm, quantum nocere animo falsitas possit. Num enim amplius potest quam fallere? at nisi qui vivit, fallitur nemo. Non igitur falquid aliud invenietur, quod auferat animo id quod est animus? Nihil profecto: nam nihil est contrario valentius ad id auferendum, quod fit ab ejus contra
Abbreviated transcription (Latin):
pͨcorib aliud ẽ eĩ qd̾ uł infirmitati ꝯcedr̃ ł
mortali ꝓpagatõni ꝯsentitur. aliud at ꝙ ad
capessendam incorruptã et̃nã uitã fideli ꝓ¬
missione signat᷑. illud ergo ꝙ ñ deuelando ᷤ ca¬
pite iuiris p̃cipit᷑ in corꝑe quid̾ figurat᷑. sec
ĩm̃te agitur ubi ẽ ymago ⁊ głia dei. u̾ba

Expanded text:
pecoribus. aliud est enim, quod uel infirmitati conceditur uel mortali propagationi persoluitur; aliud autem, quod ad capessendam incorruptam et aeternam uitam fideli professione signatur. illud ergo, quod de non uelando capite uiris praecipitur, in corpore quidem figuratur, sed in mente agitur, ubi est imago et gloria dei. uerba
Abbreviated transcription (Latin):
non sempit̾nis. at si quod uere dr̃. fcm̃ ẽ corꝰ
enĩ eẽt potens ad dandum ei quod faceret qͥc¬
quid illud est. quod id quod faciebat. set ne pa¬
ri quidem. oꝑtet enĩ facientem aliquid meliꝰ
hr̃e ad faciend̾ ꝙͣ ẽ id qd̾ facit. Nam de gignẽte
non absurde dr̃. hoc eum eẽ quod ẽ illud. quod
ab eo gignit᷑. uniu̾sum gͥ corpus ab aliqua ui
⁊ nat᷑a potenciore atq meliore fcm̃ ẽ. nõ utiq
corporea. Nam si corpus a corpore fcm̃ ẽ. non po¬
tuit uniu̾sum fi̾. Uerissimũ ẽ enĩ quod ĩ exor¬
dio rõcinatõis huiꝰ posuinꝰ nlłam rem ase pos¬
se fi. hec aut̃ uis ⁊ natura incorꝑe effectrix:
corꝑis uniu̾si p̃sente potencia tenet uniu̾sum.
Non enĩ focit atq discessit. effcm̃q deseruit. ea
quippe sub̾a que corpus non ẽ neq ut ita dicã
localit̾ mouetur. ut ab ea sub̾a que locum ob¬
tinet. separari queat ⁊ illa esftõria uic uaca¬
re non põt. qnͥ id quod ab ea fcm̃ ẽ tueatar ⁊

Expanded text:
non sempiternis. At si quod vere dicitur, factum esenim esset potens ad dandum ei quod faceret, quidquid illud est quod est, id quod faciebat. Sed ne pari quidem: oportet enim facientem melius aliquid habere ad faciendum, quam est id quod facit. Nam de gignente non absurde dicitur, hoc eum esse, quod est illud quod ab eo gignitur. Universum igitur corpus ab aliqua vi et natura potentiore atque meliore factum est, non utique corporea. Nam si corpus a corpore factum est, non potuit universum fieri. Verissimum est enim quod in exordio ratiocinationis hujus posuimus, nullam rem a se posse fieri. Haec autem vis et natura incorporea effectrix corporis universi praesente potentia tenet universum. Non enim fecit, atque discessit effectumque deseruit. Ea quippe substantia quae corpus non est, neque, ut ita dicam, localiter movetur, ut ab ea substantia quae locum obtinet, separari queat; et illa effectoria vis vacare non potest, quin id quod ab ea factum est, tueatur, et
Abbreviated transcription (Latin):
enim sibi subtrahi patit᷑ aliqñ. id inquo e
semꝑ. Iam uero cum rõcinam᷑ animꝰ id agit.
Non enim id agit nͥ qui intelligit. nec corpꝰ i¬
telligit nec animus auxiliante corpore ĩtelli
quia cum intelligere uult acorꝑe au̾tit
ciꝰmodi ẽ semꝑ. Non gͥ potest adiuuare ain
ad incellectum nitentem. cui non impedie
satisẽ. ¶ Item nemo sine disciplina recte iõ¬
tinatur. Est enĩ recta rõcinatio a certis ad in¬
certoꝵ indagatõem nitens cogitatio: nichilq
certum ẽ T̃animo quod ignorat. Om̃e aut̃
quod scit animus in sese habet. nec ullã sa
enciam ꝯplectitur. nisi que ad aliqm᷑ ꝑtine¬
at disciplinam. Est enim disciplina qua¬
rumcũq rerum sciencia ¶Semꝑ gͥ huma¬
aut in animo. Melior autem rõ nr̃a quam cor

Expanded text:
 sibi subtrahi aliquando id in quo semper est. Jamvero cum ratiocinamur, animus id agit. Non enim id agit, nisi qui intelligit: nec corpus intelligit, nec animus auxiliante corpore intelligit; quia cum intelligere vult, a corpore avertitejusmodi est semper: non igitur potest adjuvare animum ad intellectum nitentem, cui non impedire satis est. Item nemo sine disciplina recte ratiocinatur. Est enim recta ratiocinatio a certis ad incertorum indagationem nitens cogitatio: nihilque certum est in animo quod ignorat. Omne autem quod scit animus, in sese habet; nec ullam rem scientia complectitur, nisi quae ad aliquam pertineat disciplinam. Est enim disciplina quarumcumque rerum scientia. Semper igitaut in animo. Melior autem ratio nostra, quam corp
Abbreviated transcription (Latin):
qnͣtoq io: tanto mag̃ ẽ. magꝰ enĩ ẽ totum
quã ꝑs. qr̃ eciam minꝰ sit cum minuit᷑ nõe
est. Defcm̃ gͦ patitur cum minint᷑. porro ãt
minuit᷑. cum ex eo aliquid p̃ciosione detrahit᷑.
ex quo conficitur ut tali detradtõne tendat ad
nichilũ. at nullũ p̃cisio ducit ad nichilũ. om̃is
enĩ ꝑs que remanet corpꝰ ẽ. ⁊ quicqͥd hoc est.
qnͣtolib spacio locum occupat neq id posset nͥ
hr̃et ꝑtes in quas identidẽ crederet᷑. pt̃ enĩ ce¬

Expanded text:
t, tanto magis est. Magis enim est totum quam pars. Quare etiam minus sit, cum minuitur, necesse est. Defectum ergo patitur cum minuitur. Porro autem minuitur, cum ex eo aliquid praecisione detrahitur. Ex quo conficitur ut tali detractione tendat ad nihilum. At nulla praecisio perducit ad nihilum. Omnis enim pars quae remanet, corpus est, et quidquid hoc est, quantolibet spatio locum occupat. Neque id posset, nisi haberet partes in quas identidem caederetur. Potest
Abbreviated transcription (Latin):
quanta sit. cur corꝑi fui̾t data. cum ad corpꝰ
uenerit quał esficiat᷑. quał cum abcesserit.
S quã qnͣtasit diligentissĩ̾e ac subtilisfĩe dis¬
putatum est. ut eam possemꝰ ostenderemꝰ cor¬
ex hac una inquisitione totꝰ liber nomẽ
accepit. ut appellaret᷑ de aĩe. In quo libro illd̾
quod dixi om̃s artes animã secum attulis¬
se mͥ uideri. ne aliud quicꝙͣ ẽẽ id quos dr̃ dis¬
 qiͣ ex hoc. aꝓprobet᷑ animã uł ħ ĩ alio corͤ
uł alibi siue ĩ alit corꝑe siue exͣ corpꝰ aliqñ
uixisse. ⁊ ea que int̾rogata respond. cum

Expanded text:
 qualis sit, quanta sit, cur corpori fuerit data, cum ad corpus venerit qualis efficiatur, qualis cum abscesserit. Sed quoniam quanta sit, diligentissime ac subtilissime disputatum est, ut eam, si possemus, ostenderemus corex hac una inquisitione totus liber nomen accepit ut appellaretur, de Animae quantitate. 2. In quod dixi, omnes artes animam secum adtulisse mihi uideri nec aliud quicquam esse id, quod dicitur disest, quasi ex hoc adprobetur animam uel in alio corpore uel alibi siue in corpore siue extra corpus aliquando uixisse et ea, quae interrogata respondet, cum
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ib ratõcinãdi uirib uideo ut rõ qͥd sit. ⁊
quociens disfiniri possit sciat᷑. ut scd̾m om̃s
modos ⁊ de aĩe inmortalitate constet. Ri¬
tõ ẽ aspectus auimi quo ꝑ seip̃m nõ ꝑ copꝰ
uerum intuet᷑. aut ip̃a ueri contem placo
non ꝑ corpus aut ip̃m uerũ ꝙ ꝯtemplati
pͥmã illuo ĩ aĩo eẽ neõ ambigit. De scd¬

Expanded text:
omnibus ratiocinandi viribus video, ut ratio quid sit, et quoties definiri possit sciatur, ut secundum omnes modos et de animae immortalitate constet. Ratio est aspectus animi, quo per seipsum, non per corpus verum intuetur; aut ipsa veri contemplatio, non per corpus; aut ipsum verum quod contemplatur. Primum illud in animo esse nemo ambigit: de s
Abbreviated transcription (Latin):
b surde quis putau̾it fiͥ posse. ut manẽte illa
sis eẽ desinat. Set manifm̃ ẽ quãdiu aĩmꝰ
i uatione non seꝑatur eiq cohereti ncciͣo eũ
manere atqi atq uiuere. Seꝑari autem qua
tandem ui põt. Non corꝑea cuiꝰ ⁊ potencia
nimꝰ pocencior quaisqͥs ẽ contemplari rõm
ratõni ꝯuinctus: eo qui ẽ ꝯuĩctꝰ potencior
Restat ut ip̃a rõ a seip̃m seꝑet. aut ip̃e animꝰ
abea uolũtate seꝑet᷑. s nicħ ẽ ĩ illa natura in¬

Expanded text:
bsurde quis putaverit fieri posse, ut manente illa hic esse desinat. Sed manifestum est quamdiu animus a ratione non separatur eique cohaeret, necessario eum manere atque vivere. Separari autem qua tandem vi potest? Num corporea, cujus et potentia animus potentior quisquis est, contemplari ratiorationi conjunctus, eo qui est conjunctus potentior. Restat ut aut ipsa ratio a se ipsum separet, aut ipse animus ab ea voluntate separetur. S
Abbreviated transcription (Latin):
magna questio ẽ. utrum uerum illud ꝙ i
instrum̃to corꝑis animꝰ intuet᷑. sit ꝑsep̃s
⁊ non sit in animo. aut nõ possic ẽẽ sinea¬
nimo Quoqͦlib au̾t̃ modo se hẽat. Non id
ꝯuuinctione cum eo. Nam om̃e quod conte¬
plam᷑. siue cognitõne capimꝰ. aut sensuꝰ¬

Expanded text:
um verum illud quod sine instrumento corporis animus intuetur sit per seipsum, et non sit in animo, aut possit esse sine animo. Quoquolibet modo autem se habeat, non id  aliqua conjunctione cum eo. Nam omne quod contemplamur, sive cogitatione capimus, aut sensu
Abbreviated transcription (Latin):
ta. ĩ mortalis ẽ rõ. et ĩ mortalis ẽ aĩa. ꝓris
enĩ ulło pacto ñl exͥ ͤᷤ subiecto suo ĩ mucabilis
ratio maneret. Ꝙ eueniret si tantia accident
amie mutatio ut eam non aĩam fac̾et .i.
mori cogeret. nulla aut̃ illaꝵ mutationũ qͤ
siue ꝑ corpus siue ꝑ ip̃am ĩ aĩa fiunit. cͣuis
Strum alique ꝑ ip̃am fiant .i. quaꝵ ip̃a sit

Expanded text:
 immortalis est anima. Prorsus enim nullo pacto non existente subjecto suo immutabilis ratio permaneret. Quod eveniret, si tanta accideret animae mutatio, ut eam non animam faceret, id est mori cogeret. Nulla autem illarum mutationum, quae sive per corpus, sive per ipsam animam fiunt quamvis utrum aliquae p
Abbreviated transcription (Latin):
dico uob̃ noli ꝑibit merces eiꝰ. ne forte corrͤ¬
to oculo eoꝵ qui nccia impendunt ĩ digentib
⁊ ꝓpħis ⁊ iustis ⁊ discipulis dñi. ip̃oꝵ oculus
deprauaret᷑ inquos ista fierent. ut ꝓp̃ ista
accipienda uellent xp̃o militare. Nemo ĩqͥt
põt duob dñis seruire. ⁊ pau lopt᷑ nõ po¬
testis inquit deo seruire ⁊ mãmone. Statĩq
subuingit. ideo dico uobis nolite sollicitiẽẽ
aĩẽ ur̃e ꝙ manducetis neq corꝑi quid in¬
duamĩ. ⁊ quod sequit᷑ de uolatilib celi. ⁊ de
tissima pͥdencia usq ad ista creanda ⁊ guber¬
nanda ꝓueniat. Neq enĩ nõ ip̃e pascit et
uestit. ⁊ eos qui manib oꝑantur. set ne
xp̃ianã miliciã ad hoc decorq̃nnt ut ista cõ¬
quirãt. hec seruos suos dñs ẜmonet. ut in
⁊ ministerio qd̾ sacram̃to eiꝰ debet᷑. non ista s
ernũ eiꝰ ⁊ iusticiam cogitemꝰ. ⁊ hec oĩa appo

Expanded text:
forte correpto oculo eorum qui necessaria inpendunt indigentibus et prophetis et iustis et discipulis domini ipsorum oculus deprauaretur in quos ista fierent, ut propter ista accipienda uellent Christo militare, nemo, inquit, potest duobus dominis seruire. et paulo post, non potestis, inquit, deo seruire et mamonae, statimque contexuit: ideo dico uobis, nolite solliciti esse animae quid manducetis neque corpori quid uestiamini.° Et quod sequitur de uolatilibus caeli et de tissima prouidentia usque ad ista creanda et gubernanda perueniat. neque enim non ipse pascit et uestit etiam eos, qui manibus operantur. sed ne christianam militiam ad hoc detorqueant, ut ista conquirant, hoc seruos suos dominus praemonet, ut in  ministerio, quod sacramento eius debetur, non ista, sed regnum e
Abbreviated transcription (Latin):
pit̾na maneat. ncce ÷. Nam hoc ꝓrcꝰ ita seht̃
ut si pͥmũ ẽ sit scd̾m. Est aut̃ primũ. Quis
enĩ ut alia omittam aut roẽm mĩoꝵ muta¬
bilẽ aude at dr̃e. aut artem quãlib nõ ista
rõne constare. aut artẽ nõ eẽ. in artifice ⁊̃
cum eam non ex̾ceret : aut eiꝰ eẽ nͥ ĩ animo
artem aut̃ non solum eẽ ĩ animo artificis
pret̃ quam ĩ aĩo aut miscẜ erit. aut de aĩo ĩ¬
animo ĩ animũ ꝯtinuo transibit. aut ut se¬
des arti nlła sine uita ẽ. ita nec uita cum
rõne ulli nͥ aĩe nusꝙͣ porro nõ eẽ quod est:¬

Expanded text:
na maneat necesse est. Nam hoc prorsus ita se habet, ut si primum est, sit secundum. Est autem primum. Quis enim, ut alia omittam, aut rationem numerorum mutabilem esse audeat dicere, aut artem quamlibet non ista ratione constare; aut artem non esse in artifice, etiam cum eam non exercet; aut ejus esse, nisi in animo;artem autem non solum esse in animo artificis,praeterquam in animo, aut nusquam erit, aut de animo in animum continuo transibit. At ut sedes arti nulla sine vita est, ita nec vita cum ratione ulli nisi animae. Nusquam porro esse quod est
Abbreviated transcription (Latin):
li . siam et̃na sepe ĩuenit. quid enũtam et̾ nũ
quam cͥculi patõ. uł si quid ahud ĩ hꝰcemodi :¬
artib: nec non fuisse alñ. nec non fore aliqũ¬
ꝯp̃hendĩ. manifestum ẽ eciam ĩ mortalẽ eẽ
one aut non hr̃e aut amisisse uideatur. Nc̃ qͣ¬
iectum ĩmutari põt. qnͥ ne id ꝙ ĩ subi̾to est
mutetur: Qui possumꝰ obtine̾ ĩ mutabile
eẽ arcem. atq notionẽ si mutabiłꝰ animus
in quo illa sunt. eẽ comũtitur que aut̃ ma¬
ior quam incontraria solet ẽẽ mutatõ. Et
quis negat eẽ ammũ ut obmittã cetera:
stultũ alias. alias uero ẽẽ sapientem. p̾us gͦ
rioresq nob̾ duo sunt gen̾e̾. sp̃ẽ uero plures
ĩueniunt᷑. Namq aut scd̃m corꝑis passio
bores. offensiones. ꝑ uoluptates. Scdm̃ suas
aũt ñ cupiendo. lecando metuendo egrescẽdo.
studendo discendo. hee om̃s mutatões si nõ
nccĩo argum̃to sunt mori aĩam nicħ quidẽ
metuende sunt. ꝑ se ip̃e seꝑatim. sec ne rõ

Expanded text:
li nam aeterna saepe invenit; quid enim tam aeternum quam circuli ratio, vel si quid aliud in hujuscemodi artibus, nec non fuisse aliquando, nec non fore comprehenditur?: manifestum etiam est, immortalem esse e oblivione, aut non habere, aut amisisse videatur. CAPUjectum immutari potest quin et id quod in subjecto est immutetur; qui possumus obtinere immutabilem esse artem atque rationem, si mutabilis animus in quo illa sunt esse convincitur? Quae autem major quam in contraria solet esse mutatio? et quis negat animum, ut omittam caetera, stultum alias, alias vero esse sapientem? Prius erclarioresque nobis duo sunt genere, specie vero plures inveniuntur. Namque aut secundum corporis passionbores, offensiones, per voluptates. Secundum suas autem, ut cupiendo, laetando, metuendo, aegrescendo, studendo, discendo. 8. Hae omnes mutationes, si non necessario argumento sunt mori animam, nihil quidem metuendae sunt per se ipsae separatim: sed ne rationi
Abbreviated transcription (Latin):
ea faciant intentione ut uł hoĩb uelint
ut facile tribuant. coĩcent. thesaurizent.
sibi fundam̃tum.
hendãt u̾am uitam. Cum gͦ ĩ fut᷑am intam
direx̾it oculũ oñs elemosinas facienciũ ⁊ ĩ ce¬
lestem m̾cedem ut possint ꝑciꝑe retͥbutõem¬
⁊ ĩ ip̃ã fcã ẽ lucida cum simplex oculus fu̾it.
ĩ illam quippe ultimã retͥbutõem ualet qd
alibi ait. qui uos accipit. me accipit. ⁊ qui
me excipit: excipit cum qͥ me misit. qui ex¬

Expanded text:
ea faciant intentione, ut uel hominibus uelint ibuant, communicent, thesaurizent sibi fundamentum rehendant ueram uitam. cum ergo in futuram uitam direxerit oculum dominus elemosynas facientium et in caelestem mercedem, ut possint et ipsa facta esse lucida, cum simplex oculos fuerit — in illam quippe nouissimam retributionem ualet, quod et alibi ait: qui uos excipit, me excipit; et qui me excipit, excipit eum qui me misit. qui ex
Abbreviated transcription (Latin):
hanc amoĩtõem. uł pociꝰ obsecrationem. nr̃a
ĩ eos ibi ꝑseu̾andum. eẽ putauerũt. nichil
aliud faciemus quã dolemꝰ ⁊ gemimꝰ. hoc
nouerint fufficit. si serui dei sunt: miserẽt᷑.
Si non miserentur nolo qͥcqm gͣmꝰ dicere.
occuspatõnes ⁊ mee ⁊ tue. si approbas fac
retrahendũ uel emendãdum uide᷑. rescͥptis
tue beatitudĩs nouerio.

Expanded text:
hanc admonitionem uel potius obsecrationem nostram hanc admonitionem uel potius obsecrationem nostram in eo sibi perseuerandum esse putauerint, nihil aliud faciemus quam dolemus et gemimus. hoc nouerint, sufficit: si serui dei sunt, miserentur; si non miserentur, nolo quicquam grauius dicere. occupationes et tuae et meae, si approbas, fac retrahendum vel emendandum videtur, rescriptis tuae Beatitudinis noverim.
Abbreviated transcription (Latin):
ad suꝑiora ꝓ mouet᷑. qnͣto diligenciꝰ ab inferiorib
concupĩa cohibet᷑. donec totꝰ homo cum ⁊ ip̃o ⁊̃
mortali nunc ⁊ fragili corpore ĩ resurrcõne
nouissima ĩcorruptõne atq ĩmortalitate in¬
duat᷑. ⁊ absorbeatur mors ĩ uctoria: Qbua ꝓpt̃
ꝑu̾sa. s alii sunt quos isti sermone corripi¬
mꝰ. illos aut̃ qui hoc uno uicio capilloꝵ contͣ
p̃ceptum apłicum duissoꝵ offendunit ⁊
pturbant ecłiam. quia cum alii nolentes
aliquid de iłł malis sentire cogunt᷑ maĩfesta
uerba apłi ĩ ꝑu̾sam decorquere sñiam. alii
sanũ intellectum scripturaꝵ defenderemalũt.
tiones quod illi forte siscirent. hoc quoq sñ
dubitatõne corrigerent. quoꝵ cec̾a miram᷑
⁊ amamꝰ. Illos ergo ñ corrigimꝰ s roganiꝰ
⁊ obsecramꝰ ꝑ diuinitatem ⁊ hũãttatem xp̃i.
⁊ ꝑ caritacem sp̃c ne ult ͭ iam ĩponãt hoc offẽ¬
cum cogitamꝰ qnͣto ꝓcliuius hoc malũ ad

Expanded text:
iora promouetur, quanto diligentius ab inferioribus concupiscentia cohibetur, donec totus homo cum ipso etiam mortali nunc et fragili corpore in resurrectione nouissima incorruptione atque inmortalitate induatur et absorbeatur mors in uictoriam. Quapropter  peruersa. sed alii sunt, quos isto sermone corripimus: illos autem qui hoc uno uitio capillorum contra praeceptum apostolicum dimissorum offendunt et perturbant ecclesiam — quia cum alii nolentes de illis mali aliquid sentire coguntur manifesta uerba apostoli in peruersam detorquere sententiam, alii sanum intellectum scripturarum defendere malunt tiones: quod illi forte si scirent, hoc quoque sine dubitatione corrigerent, quorum cetera miramur et amamus — illos ergo non corripimus, sed rogamus et obsecramus per diuinitatem et humanitatritus sancti, ne ultra jam ponant hoc offencum cogitamus quanto proclivius hoc malum ad
Abbreviated transcription (Latin):
animũ ẽẽ mehiorẽ. aut qͥ ħ ꝯcesso arbit̾tur corꝑi
non accid̾e ut corpꝰ non sit. animo accide ut ans
non sit. Ꝙ si nõ accidit neq animꝰ ẽẽ nͥ uiuati
eum int̾eritum formidandum aĩo quo efficiar
ut nichil sit quod aliquio sit. set eum quos
ea mortua que uita carent. attendat ꝙ alld res
se ip̃a caret. est autem aĩmꝰ uita quedam unde

Expanded text:
animum esse meliorem, aut qui hoc concesso arbitretur corpori animum esse meliorem, aut qui hoc concesso arbitretur corpori non accidere ut corpus non sit, animo accidere ut animus non sit. Quod si non accidit, neque animus esse nisieum interitum dicit formidandum animo, quo efficitur ut nihil sit quod aliquid fuit, sed eum quo dicimus ea mortua quae vita carent; attendat quod nulla res seipsa caret. Est autem animus vita quaedam: unde
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ ꝑ seip̃m. Qnicqͥd tale ẽ incorruptibile sit
nccͥẽ est. ac ꝑ hoc interre non possit. qr nicħ
se deserit. set corporis mutabilitas ĩꝓuitu est.
Ꝙ ip̃ius uniu̾si corꝑis uniu̾sus motꝰ sãt indi¬
tat. uñ diligent̃ inspicientib qnͣtum talis nͥ
inspici possit ordinata. mutabłitate id ꝙ ĩmu¬
tabile est. imnitari reꝑitur. Ꝙ aut̃ ꝑ se ẽ ne
motu quidẽ opꝰ ht̃ ullũ om̃i copia sibi seip̃o
existente. qr motꝰ om̃is ad aluid ẽ. cuiꝰ indiget
quod mouet᷑. ad est gͥ spẽs unuiso corpori me¬
liore natura susficiente atq obtinente que fecit.
Op̃ illa mutabilitas non adimit corpori corpꝰ
ẽẽ. set de specie inspeciem transire facit motu
ordinatissimo. Non eñ quepiã eiꝰ ꝑs ad inchilũ
redigi sinit᷑. cum totum capessat uis illa efec¬
toria. nec laborante nec deside pͤtunia poͣ dans
quod ꝑ illam ẽ in qͣnͣtum ẽ. Quãobiẽ neõ tam
deuiꝰ a rõne debet eẽ cui aut nõ sit c̾tum corꝑe

Expanded text:
er seipsum. Quidquid enim tale est, incorruptibile sit necesse est, ac per hoc interire non possit, quia nihil se deserit. Sed corporis mutabilitas in promptu est, quod ipsius universi corporis universus motus satis indicat. Unde diligenter inspicientibus quantum talis natura inspici potest, ordinata mutabilitate id quod immutabile est imitari reperitur. Quod autem per se est, ne motu quidem opus habet ullo, omni copia sibi seipso existente; quia motus omnis ad aliud est, cujus indiget quod movetur. Adest igitur species universo corpori, meliore natura sufficiente atque obtinente quae fecit: quare illa mutabilitas non adimit corpori corpus esse, sed de specie in speciem transire facit motu ordinatissimo. Non enim quaepiam ejus pars ad nihilum redigi sinitur, cum totum capessat vis illa effectoria nec laborante nec deside potentia, dansobrem nemo tam devius a ratione debet esse, cui aut non sit certum corpore
Abbreviated transcription (Latin):
płm dico non nob̃ intantum ut ⁊̃ comam
nutͥant. uñ ille nec disputare om̃o uoluir
dicens. Si quis uult ꝯtentiosꝰ ẽẽ nos talem
ꝯsuetudinem nõ hẽmꝰ neq eccłia dei hoc at¬
p̃cipio ut .s. nõ disserentis sollercia requirat᷑
s p̃cipientis auctas actendat᷑. Nam et hoc
quo ꝑtinet q̃so tam aꝑte contra apłi p̃ceptda
uacari. an ita cauendum ẽ : ut nec consores
oꝑentur. an qr eugłicas uolucͤs se dicis̃t mu¬
tari qiͣ depilati timent ne possint nõ uoli¬
re. uereor in hoc uicio plura dicere. pp̃ qus¬

Expanded text:
apostolo dico, non nobis, in tantum, ut etiam comam apostolo dico, non nobis, in tantum, ut etiam comam nutriant: unde ille nec disputari omnino uoluit dicens: si quis autem uult contentiosus esse, nos talem consuetudinem non habemus neque eccscilicet non disserentis sollertia requiratur, sed praecipientis auctoritas attendatur. nam et hoc quo pertinet, quaeso, tam aperte contra apostoli praecepta comari? an ita uacandum est, ut nec tonsores operenturasi depilari timent, ne uolare non possint? uereor in hoc uitium plura dicere propter quos
Abbreviated transcription (Latin):
tite de nob. paulus apłs nob p̃cepit ⁊ obsecat
obedient̾ ordinati oꝑantes urm panẽ manoi¬
cetis. nec deullo ut arbitror aliquio mani co¬
de oꝑe ntonachoꝵ nõ distuli scribere maxie
apigris ⁊ inobedientib eciam p̃ilaricatores ni
cerent᷑. ut qui non oꝑant᷑ saltem. illos qui
oꝑant᷑ sibi an teponendos non dubitẽt. Ceti
quis ferat hoĩes ꝯtumaces salub̾rimis apłi
monitis resistentes nõ sic̃ infirimorib̾ tolera
doctͥna fundata gemina illecebra corrunpantꝰ
talib et hiꝰ modi p̾sumptionẽ ꝑ ignoranciam
defendere ꝯsueuerũt se potissimũ corigẽas
ut illi corrigi possunt. nõ ut infirment᷑ bñ¬
fac̾e. an ĩ eo ꝙ seruis dei ꝓmpte atq alacͥter
nccͣia sub mĩstrant. nõ ĩolũ nõ rep̃hendimꝰ
ueniant. ꝑ minꝰ enĩ pectat᷑ si ñ laudat᷑ pcõ:
indesid̾iis aĩe sue. ⁊ qui iniq gerit bñdicat᷑
Quid aut̃ innquiꝰ quam uelle sibi obtemꝑa¬
re amĩorib ⁊ nolle obtemꝑare maiorib a

Expanded text:
bsecrat oboedienter ordinati, operantes uestrum panem manducetis. nec de illo, ut arbitror, aliquid mali crde opere monachorum non distuli scribere, maxime a pigris et inoboedientibus etiam praeuaricatores euangelii dicerentur: ut qui non operantur, saltem illos qui operantur sibi anteponendos esse non dubitent. ceterum quis ferat homines contumaces saluberrimis apostoli monitis resistentes, non sicut infirmiores tolerari, rina saniore fundata gemina inlecebra corrumpantur, talibus et huius modi praesumptionem per ignorantiam defendere consuerunt, se potissimum corrigendos, ut illi corrigi possint, non ut infirmentur benefacere. sane in eo, quod semis dei prompte atque alacriter necessaria subministrant, non solum non reprehendimus, ueniant. Minus enim peccatur, si non laudetur peccator in desideriis animae suae et qui iniqua egerit benedicatur. Quid autem iniquius quam uelle sibi obtemperari a minoribus et nolle obtemperare maioribus?
Abbreviated transcription (Latin):
scos inuos ne stultis mris uanoꝵ argimĩtatõĩbꝰ
uoueat᷑. ut eos inhac ꝑu̾sitate inutent᷑ quib
susis ĩ cet̾is longe dissimiles illi enĩ uenalẽ cͥ¬
anf̾entes ẏpocͥsim timent. ne uilior hẽat᷑
tonsa sc̃ĩtas quã conͣata ut uidelic qui eos ui¬
xe antiqͥͦs illos qͦt legimiꝰ cogicet sam uelẽ ⁊ ce¬
ds qui nõ tondebãt nec cogitẽt quid int̾ sit ĩt̾

Expanded text:
s uanorum argumentationibus moueantur et eos in hac peruersitate imitentur, quibus sunt in ceteris longe dissimiles. illi enim uenalem circumferentes hypocrisin timent, ne uilior habeatur tonsa sanctitas quam comata, ut uidelicet qui eos uidet, antiquos illos quos legimus cogitet, Samuelem et ceteros, qui non tondebant. nec cogit
Abbreviated transcription (Latin):
ut negocia xp̃ianoꝵ deferrent᷑ ĩfoꝵ. quẽ
tam̃ laborẽ nõ sine ꝯsolatõne dm̃i suscepimꝰ
ꝓ spe uite et̃ne. ut fructum feramꝰ cum
menbra sumꝰ. ob has ⁊ alias ĩnum̾abiles ecc̃a¬
sticas curas qͣt force nemo credit. nͥ qui exꝑtꝰ
⁊ imponimꝰ uob̃ que nos digito nõ tangimꝰ
qͣnͣdo quidẽ si officii nr̃i salua rõne possemus
labore ⁊ erumpna. ⁊ tñ ĩ spe gaudentib iu¬
gum eiꝰ leue ẽ ⁊ sarcina leuis. qui nos uo¬
cauit ad reqͥem. qui pͥor transitũ fecit a
ꝯualle ploratõis uͥ nec ip̃e sine p̃ssuris fuit.
ui ur̃i sumꝰ. Audite que monemꝰ. agnosate
que p̃cipimꝰ. sumite que dispensamꝰ. si ãt¬

Expanded text:
ianorum deferrentur in forum. quem tamen laborem non sine consolatione domini suscipimus pro spe uitae aeternae, ut fructum feramus cum membra simus. omitto alias innumerabiles ecclesiasticas curas, quas fortasse nemo credit, nisi qui expertus ris inponimus, quae nos digito non tangimus, quandoquidem si officii nostri salua ratione possemus labore et aerumna et tamen in spe gaudentibus iugum eius lene est et sarcina lenis, qui nos uocauit ad requiem, qui prior transitum fecit a conualle plorationis, ubi nec ipse sine pressuris fuit. ui uestri sumus, audite quae monemus, agnoscite quae praecipimus, sumite quae dispensam
Abbreviated transcription (Latin):
łr. Non gͦ põt animꝰ mori. Nam si carere poart
uita. non animꝰ set aĩatum aliqͥd ẽ. & si absus
hunc deserit mst omeliꝰ intesligitur animi
ut iam non sit animꝰ quicquio auita desers
set ea ip̃a uita que deserit. Qancqͥd enĩ uita a¬
sertum mortuũ dicit᷑. id ab anima desertum
intelligitur. hec aut̃ uita que deserit ea que mo¬
riuntur que ip̃e ẽ animꝰ si se ipãm non deserit.
si ea que uere sunt ⁊ incõmutabilia ꝑmanene.
eodem aĩo a corꝑm ꝯsuetuidine alienato atq pur¬
gato uid̾e ualuissent. Quis enĩ si bñ inspiciens
qͣnͣto remou̾e atq seducere intentionẽ mẽtis
a corporis sensib potuit. Ꝙ si temꝑatio corꝑis
eẽ animꝰ non utiq id facit posset acͥcidere. Non
enim ea res que naturam ꝓpͥam non hẽret. ne¬
que si sub̾a eẽt. set in sub̾o corpore. tanꝙͣ color
⁊ forma inseꝑabilit̃ in eẽt. nłło modo se ab eod
corꝑe ad intessigibilia ꝑcipienda conaretur

Expanded text:
r. Non ergo potest animus mori. Nam si carere poterit vita, non animus sed animatum aliquid est. Quod si absurdum ta quae hunc deserit multo melius intelligitur animus, ut jam non sit animus quidquid a vita deseritur, sed ea ipsa vita quae deserit. Quidquid enim vita desertum mortuum dicitur, id ab anima desertum intelligitur: haec autem vita, quae deserit ea quae moriuntur, quia ipsa est animus, et seipsam non deserit; si ea quae vere sunt et incommutabilia permanent, eodem animo a corporum consuetudine alienato atque purgato videre valuissent. Quis enim bene se inspiciens, quanto removere atque subducere intentionem mentis a corporis sensibus potuit? Quod si temperatio corporis esset animus, non utique id posset accidere. Non enim ea res quae naturam propriam non haberet, neque substantia esset, sed in subjecto corpore tanquam color et forma inseparabiliter inesset, ullo modo se ab eodem corpore ad intelligibilia percipienda conaretur
Abbreviated transcription (Latin):
dem̃ est. respicite uolatilia celi. qr neq se¬
minãt neq metunt neq ꝯgregant ĩ apothe
in crastiiũ. respondent. cur gͦ dñs ip̃e loculos
hũit. d pͥ cuniã collectam reponeret. Cur tã¬
to añ fame iminente frum̃ta sc̃is pr̃ib missa
panlus ad corinthios ⁊̃ epła scribet. De collectis
lathie. ita et uos facite scd̃m unã sabb̾i. unꝰ¬
quisq uim cͥaͣ se ponat thesaurizans qd̾ ei
placuerit. ut nõ cũ uenero tũc collecte fiant.
sum aut̃ aduenero qͦscumq ꝓbaueritis ꝑepͤsas.¬

Expanded text:
m est: respicite uolatilia caeli, quia neque seminant neque metunt neque congregant in apothecissime respondent: cur ergo ipse dominus loculos habuit, ubi pecuniam collectam reponeret? cur tanto ante fame inminente frumenta sanctis patribus missa Paulus ad Corinthios - in epistula scriberet: de collectis latiae, ita et uos facite. secundum unam sabbati unusquisque uestrum apud se ponat thesaurizans quod ei placuerit, ut non, cum uenero, tunc collectae fiant. cum autem aduenero, quoscumque probaueritis, p
Abbreviated transcription (Latin):
cum enĩ non mutat᷑ mouẽtis intentõ ꝑdu¬
cendi ad finẽ quẽ uolet. corpꝰ qd̾ mouet. Ilud¬
n corpꝰ de quo aliquid fit. eod̾ modo ꝑ monĩ¬
d mutet᷑. atq illa intentõ ꝑficiendi quã
inutatã manere inaifestũ est. et ap̃a m̃bra
artisficis. ⁊ lignĩ dut sapidem artifici subitum
moueat. quis dubitet ꝯseqñs eẽ quod dcm̃ ẽ
non gͥ si qua mutatio oꝑum mouente aĩo
fit. ꝗͣuis mneam sit intentus. hinc eũ nctͣrio
sine mutatione sit. ⁊ milla mutatio sine mo¬
tu. nõ tam̃ om̃is mutatõ int̾itum. omĩsq
motꝰ mutatoẽm oꝑatur lic enĩ ip̃m corpꝰ
nr̃m ⁊ motum plerumq qualib actione et

Expanded text:
Cum enim non mutatur moventis intentio perduCum enim non mutatur moventis intentio perducendi ad finem quem volet corpus quod movet, illudque corpus de quo aliquid fit eodem motu per momenta mutetur, atque illa intentio perficiendi quam immutatam manere manifestum est, et ipsa membra artificis, et lignum aut lapidem artifici subjectum moveat, quis dubitet consequens esse quod dictum est? Non igitur si qua mutatio corporum movente animo fit, quamvis in eam sit intentus, hinc eum necessario sine mutatione sit, et nulla mutatio sine motu; non tamen omnis mutatio interitum, omnisque motus mutationem operatur. Licet enim ipsum corpus nostrum, et motum p
Abbreviated transcription (Latin):
int̾uallo tempꝰ. at uero breuissĩa filła enũcict᷑.
cuiꝰ non tc̃ finẽ audias cum iam nõ audis ini¬
cium. porro quod sic agr̃. ⁊ expͤtatõe opꝰ ẽ ut ꝑ¬
agi. ⁊ memoria ut ꝯp̃hendi queat. qnͣtũ põtͥ.
expͥtari pot̃ finis sine ulla memoria. Qũo .ti.
xp̾tatur ut desinat. ꝙ aut cepisse excidit. ac
mĩo motum excidit ẽẽ. Ruisꝰ intentio ꝑ¬
agendi. que presens ẽ sine expͤtitione finis qͥ
uenturꝰ est non põt ẽẽ nec est quicꝙͣ ꝙ aut
mundꝰ mĩdũ ẽ aut iam non est. põt̃ enĩ ĩ agẽ¬
do quiddam ẽẽ quod ad ea que non sunt ꝑtine¬
at. posfunt sił ĩ agente plura eẽ. cum ea pħ̾a
que agunt. sił eẽ nõ possunt. possũt gͦ ⁊̃ in
mouente cum ĩ eo qd̾ ind᷑ non mone possint.
s q̃cumq ĩtempore simł ẽẽ non possũt ⁊
ãñ afuturo in p̃t̾itum transinutãt᷑ muta¬
lia sint. nccẽ ẽ. hĩc iam colligimꝰ posse eẽ
quadũ ꝙ cum mouet mutabłia: nõ mou̾et᷑.

Expanded text:
allo tempus, aut vero vel brevissima syllaba enuntietur, cujus non tunc finem audias, cum jam non audis initium. Porro quod sic agitur, et exspectatione opus est ut peragi, et memoria ut comprehendi queat quantum potest.exspectari finis potest sine ulla memoria. Quomodo enim exspectatur ut desinat, quod aut coepisse excidit, aut omnino motum esse? Rursus intentio peragendi quae praesens est, sine exspectatione finis qui futurus est, non potest esse: nec est quidquam quod aut nondum est, aut jam non est. Potest igitur in agendo quiddam esse, quod ad ea quae nondum sunt pertineat. Possunt simul in agente plura esse, cum ea plura quae aguntur simul esse non possint. Possunt ergo etiam in movente, cum in eo quod movetur non possint. At quaecumque in tempore simul esse non possunt, et tamen a futuro in praeteritum transmittuntur, mutabilia sint necesse est. 4. Hinc jam colligimus, posse esse quiddam quod cum movet mutabilia, non mutatur.
Abbreviated transcription (Latin):
ohibuit apłs hẽre comã. qui at̃ seip̃os castra¬
uiri. O. demenciara singłrem merito qui
hoc dicit adu̾sus sce scͥpture maĩfesta p̃¬
conia consilio nefande impietatio armat᷑
⁊ ꝑseuerat ĩ itinere torcuoso. ⁊ pestif̾am doc¬
t̾uam conat᷑ inducere. quia nõ est beatꝰ uir.
qui non abiit incõsilio impioꝵ ⁊ ĩuia p̾ca¬
toꝵ nõ stetit ⁊ incathedra pestilencie non
stoit. Nam si ĩ lege dñi meditaret᷑ die ac
hoĩes eẽ sic̃ mne ipsũ. ⁊ tũ se uirũ ꝯstendit.
ogitabam. cũ ant̃ fc̃s sũ uir. euatuaui qͤ¬

Expanded text:
ohibuit apostolus habere comam; qui autem se ipsos castrauiri. o dementiam singularem! merito qui hoc dicit, aduersus sanctae scripturae manifesta praeconia consilio nefandae impietatis armatur et perseuerat in itinere tortuoso et pestiferam doctrinam conatur inducere. quia non est beatus uir qui non abiit in consilio inpiorum et in uia peccatorum non stetit et in cathedra pestilentiae non sedit. nam si in lege dei meditaretur die ac homines esse sicut me ipsum, et tamen se uirum ostendit cogitabam; cum autem factus sum uir, euacuaui
Abbreviated transcription (Latin):
suĩa ĩ ũctĩore rõne aꝓꝓbat᷑. tanto .N. mag̃ est
corpꝰ qnͣto speciosius atq pulcħus. tantoq mi
nꝰ tantoq fedus ac deformius que defectõ nõ
p̃ciosione moł de qua iam satis actum est. S
spẽi pͥuatõne contingit. q̃rend̾ de hac re diligent᷑
ad discuciend̾ ne qͥs asfirmet animũ ĩ tali defcũ
ẽ credat᷑ ĩ tm̃ aug̾i posse hanc pͥuatõm. ut oĩ
moda sp̃e spoliat anintũ. ⁊ ea labe ad nichilũ
redigat. cogatq interire. Quã obrẽ si potu̾mꝰ
ut eciam sp̃e pͥuet᷑. qua corpus est. uire fortas¬
se optinebimꝰ młtomꝰ aufferri posse animo
quo animꝰ est. set nemo se bñ inspex̃. qm̃ om̃i
corꝑi qͣlemlib anintum pp̃onendũ ẽẽ fateat᷑.

Expanded text:
ia invictiore ratione approbatur: tanto enim magis est corpus, quanto speciosius est atque pulchrius; tantoque minus est, quanto foedius ac deformius; quae defectio non praecisione molis, de qua jam satis actum est, sed speciei privatione contingit: quaerendum de hac re diligenter ac discutiendum est, ne quis affirmet animum tali defectu est, credatur in tantum augeri posse hanc privationem, ut omni modo specie spoliet animum, et ea labe ad nihilum redigat cogatque interire. Quamobrem si potuerimus ut etiam ea specie privetur qua corpus est; jure fortasse obtinebimus multo minus auferri posse animo quo animus est. Siquidem nemo se bene inspexit, qui non omni corpori qualemlibet animum praeponendum esse fateatur.
Abbreviated transcription (Latin):
inncabilꝰ. ⁊ om̃is uirtusꝰ põt aliqͥd agẽ nec c̃
igit aliquid uirtꝰ non est. om̃is porro actio moueͦ.
ibalio mouetur non mouet. ip̃m aliquid mot
e. Quare de certo ⁊ sine ulla distinctõne ꝯcludr̃
non om̃e quod mouet rautari. nlłs aut̃ motus
sine sub̾a. ⁊ omnis sub̾a aut niuit aut non
uiuit. atq om̃e quod non uiuit ex anime ẽ
nec ulla examimis actio Illud igitur ꝙ ita
mouet: ut nõ mutet᷑. noñ p̃t eẽ nͥ uiua suba.¬

Expanded text:
is est, et omnis virtus potest aliquid agere, nec cum agit aliquid, virtus non est. Omnis porro actio moveturab alio movetur, nec movet ipsum, aliquid mortale e. Quare de certo jam et sine ulla disjunctione concluditur, non omne quod movet mutari. Nullus autem motus sine substantia: et omnis substantia aut vivit, aut non vivit: atque omne quod non vivit, exanime est; nec est ulla exanimis actio. Illud igitur quod ita movet ut non mutetur, non potest esse nisi viva sub
Abbreviated transcription (Latin):
mon̾it cõm de uolatilib celi. que nõ semi¬
nant neq metunt. neq congregant ĩ apothe¬
cas ⁊ te libis agri qr non laborant neq nent.
facile respondebunt. set et nos ꝑ aliquam ĩ
firmitatem uł occupationẽ non possumꝰ
ꝑiri. sic nos ille pascet. uestiet q̃ad mo d̾ aues.
⁊ lilia que nichil que nicħ oꝑantur hiꝰmodi.
qum autem possumus non debemꝰ temptare
dm̃ nr̃m. qr et hoc quod possumꝰ eiꝰ mimere
possumꝰ. ⁊ cum hinc uiuimꝰ illo largiente
inuimꝰ . qr largitꝰ ẽ ut possumꝰ ⁊ ideo de istis
accͣus solliciti non simꝰ. quia cum hec possu¬
mꝰ agere. illo nos pascit ⁊ uestit a quo aues
pascunt᷑ ⁊ uestiunt᷑. Cum uero hec non pos¬
simꝰ agere idem ip̃e pascit ⁊̃ uestit. aquo aues
siscunt᷑ ⁊ lilia uestiunt᷑ qm̃ nos pluris sumꝰ
llis. Ruaꝑp̃ ĩ ista militia nr̃a nec ĩ crastinũ

Expanded text:
 quae non seminant neque metunt neque congregant in apothecas, et de liliis agri, quia non laborant neque nent, facile respondebunt: si et nos per aliquam uel infirmitatem uel occupationem non possimus operari, sic nos ille pascet et uestiet, quemadmodum aues et lilia, quae nihil operantur huius modi, cum autem possumus, non debemus temptare deum nostrum, quia et hoc, quod possumus, eius munere possumus et, cum hinc uiuimus, illo largiente uiuimus, qui largitus est, ut possimus. et ideo de istis necessariis solliciti non sumus, quia, cum haec possumatque uestiuntur; cum uero haec non possumus agere, idem ipse nos pascit et uestit, a quo aues pascuntur et lilia uestiuntur, quoniam nos pluris sumus illis. quapropter in ista militia nostra nec in crastinum
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ inflãmanũ zelo dei. Nonne calescit cor ur̃m
uit᷑ uos ⁊ ĩmeditatione ur̃a exardescet igni.
ut istoꝵ mala oꝑa bonis oꝑib ur̃is eis ampu
tetis occasionẽ turpiũ nuudinarũ. quib ex¬
istimatõ ur̃a leditur. ⁊̃ infirmis offendiculũ
ponit᷑. Miseremĩ gͦ et ꝯpacianũ ⁊ oftendite ho¬
minib non uos ĩ ocio facile uictum. set ꝑ an¬
uobis cã est. que apło fuit amputetis octasionẽ
hus qui querunt occasionẽ. ut qui illoꝵ pu¬
torib p̃focant᷑. in ꝯdore ur̃o bono reficiantur
Non asligamꝰ oꝑa grauia ⁊ urĩs humeris im¬
ponimꝰ. que nos digito attingere nolumꝰ. q̃ri¬
te ⁊ cognoscice labores occupationũ nr̃aꝵ ⁊ ĩ
ad illa oꝑl ad que nos hortam᷑ uaccare non si¬
nant. quamꝙͣ euĩ dicere possumꝰ quis mili¬
tauit suis stipendus unꝙͣ. quis plantauit
uineã. ⁊ de fructu eiꝰ non edet. quis pascit

Expanded text:
ergo inflammamini zelo dei? nonne calescit cor uestrum intra uos, et in meditatione uestra exardescit ignis, ut istorum mala opera bonis operibus tetis occasionem turpium nundinarum, quibus existimatio vestra laeditur, et infirmis offendiculum ponitur? Miseremini ergo et compatimini, et ostendite hominibus, non vos in otio facilem victum, sed per anuobis causa est, quae apostolo fuit, ut amputetis occasionem his. qui quaerunt occasionem, ut qui illorum putoribus praefocantur. in odore uestro bono reficiantur. Non alligamus onera grauia et uestris umeris inponimus, quae nos digito adtingere nolumus. quaerite et cognoscite labores occupationum nostrarum ead illa opera, ad quae uos hortamur, uacare non sinant. quamquam enim dicere possumus: quis militat suis stipendiis umquam? quis plantat uineam et de fructu ei
Abbreviated transcription (Latin):
uitam ex pauꝑtate conũtit᷑. non putet id
se agere. quod agebat. si ab amore ut augende
quantulecũq rei pͥuate lib sit. iam nõ q̃rens¬
q̃rens que sua sunt. set que iħu xͥ. ad cõmĩis
uite se tłistulit caritatẽ. ĩ eoꝵ societate uic¬
turꝰ quib ẽ ai̾a una. ⁊ cor unũ ĩ deũ. rea ut
nemo dicat aliquid ꝓpͥum. sit siunt ilł om̃ia
conñia. Si aut̃ hꝰ tertene rei pubͣnt antiqͥ¬
p̃dicare solent ꝙ rem cõem uniu̾si ppłi fue
ciuitatis p̾uatis fuis reb sic ante ponebant
ut quidam eoꝵ affrica edomita t̾um phator
quid nubenti filie daret non habuerit. A
ex senatꝰ consultu de puͦ denotatetur. quo aĩo
debet eẽ in re publica. suacuis et̃ne illiꝰ cuił

Expanded text:
uitam ex paupertate conuertitur, non putet id uitam ex paupertate conuertitur, non putet id se agere quod agebat, si ab amore uel augendae quantulaecumque rei priuatae iam non quaerens quae sua sunt, sed quae Iesu Christi ad communis uitae se transtulit caritatem in eorum societate uicturus, quibus est anima una et cor unum in deo. ita ut nemo dicat aliquid proprium, sed sint illis omnia communia. si enim huius terrenae rei publicae antiqpraedicari solent, quod rem communem universi populi suae civitatis privatis suis rebus sic anteponebant, ut quidam eorum Africa edomita triumphator, quid nubenti filiae daret non habuerit, nisi ex senatusconsulto de publico dotaretur: quo animo debet esse in rempublicam suam civis aeternae illi
Abbreviated transcription (Latin):
reseruetis. Cur gͦ hisdẽ u̾bis uos cogitis discitis.
ut uaccetis. Cur exemplo uolatilia celi. non
uobis sunt ad nicħ seruandũ. ⁊ uultis ut sint
exemplo ad nicħ oꝑandum: Dicet aͥ. quid gͦ
dñs diuiti consiliũ capiende inte et̃ne reqͥren¬
ti ait. ut faceret si uellet eẽ ꝑfectus ut uendi¬
tis q hẽbat. ⁊ udigencie pauꝑũ distributis:
eum sequeret᷑. aut quis tam cito cursu secatoꝰ
⁊ manib oꝑandi. set ⁊ nos ab ip̃o dño adiuti
possumꝰ fortasse utrumq cognoscere eciam
sic oꝑantib serius dei. pͥora tam̃ negocia re¬
liquisse quid ꝓsit. Si enĩ ad hanc uitam ex
diuite qͥsq ÷ conu̾tit᷑. ⁊ nlła infirmitate cotͥ
impeditur. ita ne desipimꝰ a sapore xp̃i. ute
intelligamꝰ ꝙtꝰ prioris sit suꝑbie tumor sanẽ
cum circuncisis suꝑflius quib aute aĩꝰ
exiciabiłr raflabatur ad modicũ. que restãt
huic uite nat᷑ałr. necessaria. eciam opificis
humilitas mĩme recusatur. Si aut̃ ad hãc

Expanded text:
reseruetis. cur ergo isdem uerbis uos cogi dicitis, ut uacetis? cur exemplo uolatilia caeli non uobis sunt ad nihil reseruandum et uultis, ut sint exemplo ad nihil operandum? Dicet aliquis: quiit, quod dominus diuiti consilium capiendae uitae aeternae requirenti ait, ut faceret, si uellet esse perfectus, ut uenditis, quae habebat, et indigentiae pauperum distributis eum sequeretur. aut quisquam tam expedito cursu secutus et manibus operandi. sed et nos ab ipso domino adiuti possumus fortasse utcumque cognoscere etiam sic operantibus seruis dei priora tamen negotia reliquisse quid prosit. si enim ad hanc uitam ex diuite quisque conuertitur et nulla infirmitate corporis inpeditur, itane desipimus a sapore Christi, ut non intellegamus quantus prioris superbiae tumor sanetur, cum circumcisis superfluis, quibus ante animus exitiabiliter inflabatur, ad modica quae restant huic uitae naturaliter necessaria etiam opificis humilitas minime recusetur? si autem ad hanc
Abbreviated transcription (Latin):
atheniensiũ. Sic enĩ sequit᷑. Quidam uero ꝓr¬
cureoꝵ et stoicoꝵ philosophoꝵ conferebant am
illo. Et paulopt᷑ dicit. Atheniẽses aut̃ ⁊ pou¬
ne hospites ad nicħ aliuo uacabant ꝙͣ. dicon
aliꝙͥ noui. aut audire. ꝑ utemꝰ apħn ast on¬

Expanded text:
Atheniensium. sic enim sequitur: quidam uero epicureorum et stoicorum philosophorum conferebant cum illo. et paulo post dicit: Athenienses autem et aduenae hospites ad nihil aliud uacabant quam dicere aliquid noui aut audire. putemus aposto