comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
a filii.: sed alia : ꝑsona patris. aliafilii. Filius il suscipiens carnẽ. iđ hominis plenã ꝑfec¬
tamq naturã. sic eam susciꝑe. dignat᷑: : ut unaꝑsona ꝑsona fier& carnis & uerbi. ñ tam̃
una natura. N homo factus: : naturã sibi adinauit humanã scđm unitatẽ ꝑsons quã
ñ hab& cũpatre cõmunẽ. ido nontrinitas sed tantũmꝰ filius & natus & passus est.
Aua ẽ natura scđm quãpassus: filius. sed quia una. eẽ fecit ꝑsonã suȩ diuinitatis. & carnis.
ea quȩ e patris. quia. alia ÷ patris. idõ tantumꝰ filius passusẽ. sti aut̃ quisicut unã ꝑsonã
diũ iliũ xp̃i sicut unam uolunt p̃dicare natura. quid respondebunt arrianis: argum̃ta
eis sinedubio cuncta deficient. & aut. arrianis consentient. neunã patris & fili diuini¬
tatẽ prȩdicent. Aut patripassidnis Sociabantur errore sacrilego miserabiliter
obligandi : reuertatur ad sensum piissimũ furor her&icus: & qui exnaturas

Expanded text:
tura Patris et Filii; sed alia est persona Patris, alia Filii. Filius vero suscipiens carnem, id est, hominis plenam perfectamque naturam, sic eam suscipere dignatus est, ut una persona fieret carnis et Verbi, non tamen una natura. Deus homo factus naturam sibi adunavit humanam, sed in unitatem personae quam non habet cum Patre communem, non in Alia est natura, secundum quam passus est Filius: sed quia unam esse fecit personam suae divinitatis et carnis, ea quae est Patris, quia alia est Patris: ideo tantummodo Filius passus est. Isti autem qui, sicut unam personam Domini Jesu Christi, sic unam volunt praedicare naturam, quid respondebunt Arianis? Argumenta eis sine dubio cuncta deficient; et aut Arianis consentient, ne unam Patris et Filii divinitatem praedicent; aut Patripassianis sociabuntur, errore sacrilego miserabiliter obligandi. Revertatur ad sensum piissimum furor haereticus; et qui ex naturis
Abbreviated transcription (Latin):
& p̃dicent quib honor sac̃dotii docendi auctoritatẽ tribuit: nos discerł parati
sumus. docere alios non p̃sumimus. Int̾roga. igͥuir prudentissime siquid uerititis
cupis audire. pͥncipalit᷑ apłicȩ sedis antistitem. cilius sina dostrina estat uiditio
ueritatis. & fulcitur munimine auctoritatis. Int̾roga plurimos ꝑdiuersa
terrarum loca pontifices quib scientia eaelestium preceptoꝵ diuinit᷑ inspi¬
rati famꝰ grand̃e sui cũuenerationẽ collegit. istos sine dubio & ad disputiidũ
idoneos. & adsin dendũ frequenti exercititione paratos uec uituper a uenis
siconsulas ddhuc incertus. o laudaris. si sequaris uerdeit doctus. Ame autẽ
sicene pete debitũcarititis. neincurreresuadeis culpã temeritatis. Sea sufficro
muln propt᷑ beatipaeri manifestã sententiam que fidelib cunctis generalit̾ loqut᷑

Expanded text:
et praedicent quibus honor sacerdotii docendi auctoritatem tribuit; nos discere parati et praedicent quibus honor sacerdotii docendi auctoritatem tribuit; nos discere parati sumus; docere alios non praesumimus. Interroga igitur, vir prudentissime, si quid veritatis cupis audire, principaliter apostolicae sedis antistitem, cujus sana doctrina constat judicio veritatis, et fulcitur munimine auctoritatis. Interroga plurimos per diversa terrarum loca pontifices, quibus scientia coelestium praeceptorum divinitus inspirata, famam grandem sui cum veneratione collegit. Istos sine dubio et ad disputandum idoneos, et ad suadendum frequenti exercitatione paratos, nec vituperaberis si consulas adhuc incertus; et laudaris si sequaris veraciter doctus. A me autem sic expete debitum charitatis, ne incurrere suadeas culpam temeritatis. 2. Sufficit mihi, propter beati Petri manifestam sententiam, quae fidelibus cuncti
Abbreviated transcription (Latin):
AGNORUM UIRORŨ MILTI NESOTIUM CONARISINIUNGERE PROE TER
eos qui dnm nrm ilĩa p̃mnegant unũeẽ descã & indiuidua trinitate.
QQud sentintiã delectitus audire. sed hoc fateor ingenii mei pusillitas aut
uix ual&. aut adsumert omĩno ñ aud&. Quis enĩ ego. autqualis ego: cuiliceat de
dubus reb statutim ꝓferre sententam. nouosq sermones inelectionis auctoritate
utrũ suscipi debeant recentiorib definire temprib. Utinam mihi fide Sim¬
pliciquã eatholicap uniuersũ mundũ doc& ȩcła. Sic docͥ& ds̃ eẽ contentũ. ut
om̃i dificripotest huius uitȩ miserabilis temprẽ orationi & ieuinus uacans.
plãgam cumpusillis fr̃ibus meis delicta multa & grauta. siueq̃ iam doleo cõmissa :
Siue quȩ adhuc cogor ex cirius fragilitate cõmittere beatũ me ꝓfecto tunc ȩstima¬
bo. quando positus insilentio monasterii. illũ uersũ psalmiculi ꝑmom̃ta canta¬
uero. Dixi custodiã uias ieas: ut non delinquam in lingua mea. Lo quantur

Expanded text:
opter eos qui Deum nostrum Jesum negant unum esse de sancta et individua Trinitate, quid sentiam delectatus audire. Sed hoc, fateor, ingenii mei pusillitas aut vix valet, aut assumere omnino non audet. Quis enim ego, aut qualis ego, cui liceat de dubiis rebus statutam proferre sententiam, novosque sermones in electionis auctoritate, utrum suscipi debeant, recentioribus definire temporibus? Utinam mihi fide simplici, quam catholica per universum mundum docet Ecclesia, sic donet Deus esse contentum, ut omni, si fieri potest, hujus vitae miserabilis tempore orationi et jejuniis vacans, plangam cum pusillis fratribus meis delicta multa et gravia, sive quae jam doleo commissa, sive quae adhuc cogor ex carnis fragilitate committere! Beatum me profecto tunc aestimabo, quando positus in silentio monasterii, illum versiculum psalmi per momenta cantavero: Dixi: Custodiam vias meas, ut non delinquam in lingua mea . Loquantur
Abbreviated transcription (Latin):
esito quȩrere necpudebit si erro dicert. Pronide quisquis hȩc legit ubi parit
certus ẽ ꝑ gat mecũ ubi parit̃ hesita querat inecũ. ubi errorẽ sitũ agnoscit
quȩ serbo legunt. Sola enĩ sunt ut superius iã sepedixinꝰ incanonics libris
p̃cepta diuina & in generalib synodis pat̾na decr&a ñ refutinda. respuenda
sed eustodienda & amplectendi. p̃cipiente sca scriptura. Audi fililegẽ patit
tui. & neasꝑnas consiliũ mitris tuae. Lex enipuris fulg& quantũ nuihi uid&
in canonicis libris. Consilium matris. in uniuersalib: conciliis continet᷑. Ubi
propt̃ qui conueniuint tales. sacerdotesstatuta sua suscribunt. & dubiũ ñre¬
linquant᷑ aquibxs ẽ abita disputatio. C& crũ pret̃ illos quistatuunt quȩsta¬
tuenda sunt. nullus cogit ultra subseribere. Sifficere enĩ uidicat᷑ ad plerã

Expanded text:
haesito, quaerere; nec pudebit, si erro, dicere. Proinde quisquis haec legit, ubi pariter haesito, quaerere; nec pudebit, si erro, dicere. Proinde quisquis haec legit, ubi pariter certus est, pergat mecum; ubi pariter haesitat, quaerat mecum; ubi errorem suum agnoscit, quae scribo legunt, etc. . » Sola enim sunt, ut superius jam saepe diximus, in canonicis libris praecepta divina, et in generalibus synodis paterna decreta, non refutanda nec respuenda, sed custodienda et amplectenda; praecipiente sancta Scriptura: Audi, fili, legem patris tui, et ne spernas consilium matris tuae . Lex enim patris fulget, quantum mihi videtur, in canonicis libris; consilium matris in universalibus conciliis continetur; ubi propterea qui conveniunt tales sacerdotes statuta sua subscribunt, ut dubium non relinquatur a quibus est habita disputatio: caeterum praeter illos qui statuunt quae statuenda sunt, nullus cogit ultra subscribere; sufficere enim judicatur ad plenam
Abbreviated transcription (Latin):
dicant c&eri examinent. Num quid dixit suscribat: aut suscribere con¬
pellantur: diligentius examinari quȩdictasunt uib&. neconsesus facilis iun¬
currat errore. Sit unicuiq liberũpostqua legerit quod unus homo dicta¬
uit: nonita dicta eius accipere quasi cauonicas scripturas. sed cogitare
quid eligat. quidrespuat. quid sequat᷑. stitĩquid cũ prudentib arbitret᷑
fribus conferendũ. Nulla fiat nccessitas generare sibip̃tuditiũ subscriben¬
do. nealuit postea. sentiat. Sialuit posita fentignidũ reuelita. de monstra.¬
ue rit ueritas. patient̾ aut firat prius scriptor. sollicitudinẽ piam requi¬
rentium ueritatẽ. nec festin&. auditoꝵ. tenere manũ. solꝑsuaue sensum
paratus meliora sentientib consentire. Cuius humilitatis exemplum
beatus pontifex augustinus in caritate xp̃ipent om̃ib catholice aecctesiae
doctorib prebens inprimolibro decriuitate. necpigeuit inquit me sicubi

Expanded text:
dicant, vel caeteri examinent . Nunquid dixit: Subscribant, aut subscribere comdicant, vel caeteri examinent . Nunquid dixit: Subscribant, aut subscribere compellantur? Diligentius examinari quae dicta sunt jubet, ne consensus facilis incurrat errorem: sit unicuique liberum, postquam legerit quod unus homo dictavit, non ita dicta ejus accipere quasi canonicas scripturas: sed cogitare quid eligat, quid respuat, quid sequatur statim, quid cum prudentioribus arbitretur fratribus conferendum; nulla fiat necessitas generare sibi praejudicium subscribendo, ne aliud postea sentiat, si aliud postea sentiendum revelata demonstraverit veritas: patienter autem ferat pius scriptor sollicitudinem piam requirentium veritatem, nec festinet auditorum tenere manum, sed per suavem sensum paratus meliora sentientibus consentire. 9. Cujus humilitatis exemplum beatus pontifex Augustinus, in charitate Christi pene omnibus catholicae Ecclesiae doctoribus praebens: « Nec pigebit, inquit, me, sicubi
Abbreviated transcription (Latin):
sac̃dotalis examinis. repentina uocatione p̃uentus ẽ intrasinũ matris
accłȩ constitutus. diuino intellegendus ẽ uditiore seruatus. dehoc nullis
homo potest manifestã ꝓferre sententiam: cui sids̃ indulgentam dedit.
nibil noc& nr̃a seueritis Sisupliciũ p̃parauit. nihil noc& nr̃a beuignitas
Uetit nos apłs plussapere quã oport& sapere. Quicũ q gͦ aliter sentit᷑ &
rectũ putat eẽ quod sentit. sub hac deuotione pi&eatis loquat᷑. scribat.
disput& inuegotio p̃s estunreligionis. ut neminẽ dictis sius obȩdire con¬
pellat inuitũ. nec unius hominis sententiã ualere tantũ credat. ut pui¬
ditiũ generalit̃ sentientib potest unusquisq rectamp̃dicnt fidẽ quod sen¬
tit scribere: nontim̃ ad subscribendũ quȩipse scripserat alios ꝓuocare quan
ticos ex pugnare. librostam̃ suos a nemine subscriptos. posteris relin¬
querunt. Consi deremus quiabeatꝰ apłs moneat. Prophȩ duo uł tres

Expanded text:
na vocatione praeventus est, intra sinum matris Ecclesiae constitutus, divino intelligendus est judicio reservatus: de hoc nullus homo potest manifestam proferre sententiam; cui si Deus indulgentiam dedit, nihil nocet nostra severitas; si supplicium praeparavit, nihil prodest nostra benignitas. 8. Vetat nos Apostolus plus sapere quam oportet sapere ; quicunque ergo aliter sentit, et rectum putat esse quod sentit, sub hac devotione pietatis loquatur, scribat, disputet, in negotio praesertim religionis, ut neminem dictis suis obedire compellat invitum; nec unius hominis sententiam valere tantum credat, ut praejudicium generet aliter sentientibus. Potest unusquisque rectam praedicans fidem, quod sentit scribere, non tamen ad subscribendum quae ipse scripserat, alios provocare. Qticos expugnare? libros tamen suos a nemine subscriptos posteris reliquerunt. Consideremus quid beatus Apostolus moneat: Prophetae duo vel tres
Abbreviated transcription (Latin):
ipse &iã ds̃ iħs xps̃ dñs ur̃t. Manens enĩ ds̃ filius una intrinitate ꝑsona
ueñ aduirginẽ.: nec sibi aliam ꝑsonã deea adsup̃sit: sedaliã sic unitatẽ
ecredatur humana natura ex initiosui dĩ uerbi habuisse ꝑs ona: scientes
quia non hominẽ for matũ neq conceptũ. neq uitasua quadã uel in
matris utero uiuere im incipientẽ ds aosup̃sit sedom̃ino antequã ali quid
mnara concipera. ante om̃emfor mati for mandiut hominis cuuis: A uolens bono
fieri urgiualis pulatum uetiris intrauit. & urtute diuntatis minꝰ largitis¬

Expanded text:
istus Dominus noster. Manens enim Deus Filius una in Trinitate persona, venit ad Virginem; nec sibi aliam de ea personam assumpsit, sed aliam sic unitatem credatur humana natura, ex initio sui, Dei Verbi habuisse personam; scientes quia non hominem formatum, neque conceptum, neque vita sua quadam vel in matris utero vivere jam incipientem Deus assumpsit; sed omnino antequam aliquid Maria conciperet, ante omnem formati formandive hominis causam, Deus volens homo fieri, virginalis palatium ventris intra vit; et virtute divinitatis mun
Abbreviated transcription (Latin):
siscepisse autipse filius in substinta diunitatis qͣ: illicũpatre cõmumis passus pu¬
tẽ. łtinhacquidẽ parte mos gerendus: talib & sisic audire desiderant: sic adiuã
manifesta neocasionẽ demꝰ ip̃tationimaltiose: putemurq aliud ereder qua
sentimꝰ. Aomonendus tim̃uidetur. cui plȩͣ simplicit᷑ suspitionẽ cõmouent uerba
ntotiens autdiumitatẽxp̃i authumanitatẽ negari. qͦciens non simul sono uocis

Expanded text:
suscepisse, aut ipse Filius in substantia divinitatis quae est illi cum Patre communis, passus pususcepisse, aut ipse Filius in substantia divinitatis quae est illi cum Patre communis, passus putetur. Et in hac quidem parte mos gerendus est talibus; et si sic audire desiderant, sic etiam nmanifesta ne occasionem demus interpretationi malitiosae, putemurque aliud credere quam sentimus. Admonendus tamen videtur cui prolata simpliciter suspicionem commovent verba, non toties aut divinitatem Christi, aut humanitatem negari, quoties non simul sono vocis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsonam uolunt: cui accidisse estimant passiones. Putaicianis aut̃ unũ detrinita¬
te passum non pecte plac& sitam̃ plac&. Ipsiciũ duas xp̃i ꝑmanere. nituras
cui denter negare contendunt.: quib ꝑ hoo capitulũ manifeste contra dicitur
insinuata una substantia ꝑhoc quod unꝰ detrinitate: Insinuata quoq altera
ꝑhoo quod passus insert̃. Passio enũ cõmemorata testimoniũ ÷ niture passi¬
bilis natura passibilis intellecta maximȩ inillo qͥunus detrinitate: Auarum
suostintuarũ cdarissimam reddit distinctionẽ: sedforsitim aut nimium suspitiosus
uut om̃inotardus auditor. aꝑtalocutione desiderat insitui: uidelic& utquoti¬
ens confiteri delestam̃. nut dm̃ passũ aut unũ detrinitite passũ. quia & pat̾ ds. & sp̃s
eddicentes dm̃ passũ continuo inferamꝰ scđm carnẽ. neaut totitrintas passionem

Expanded text:
personam volunt, cui accidisse aestimant passiones. Eutychianis autem unum de Trinitapersonam volunt, cui accidisse aestimant passiones. Eutychianis autem unum de Trinitate passum non recte placet, si tamen placet. Ipsi enim duas Christi permanere naturas, evidenter negare contendunt, quibus per hoc capitulum manifeste contradicitur: insinuata una substantia per hoc quod unus de Trinitate; insinuata quoque alia per hoc quod passus infertur. Passio enim commemorata testimonium est naturae passibilis: natura passibilis intellecta, maxime in illo qui unus de Trinitate, duarum substantiarum clarissimam reddit distinctionem. Sed forsitan aut nimium suspiciosus, aut omnino tardus auditor aperta locutione desiderat instrui: videlicet ut quoties confiteri delectamur aut Deum passum, aut ude Trinitate. Sed dicentes Deum passum, continuo inferamus, secundum carnem, ne aut tota Trinitas passionem
Abbreviated transcription (Latin):
diuinitas : ꝑpende qualis ÷ caro mariȩ Sine dubio passibiliꝰ imortalis. Ut gͦ e&
caro uerbi passibilis & mortalis. ex illa carne hab& originẽ que fuit passibilis
et mortalis. In ꝓleigit᷑ cognosce similitudinẽ generis ꝑtestimoniũ passionis: &
expugnari magis euty̧cianos quã foueri. quando unus de trinitate passus adserit᷑.
uelis nolis adueste. Sine dubio enĩ subhis uerb̃. & iãp̃dicator unius inxp̃osubstan¬
tiȩ confutatur. Vt sit enĩ ap̃s unus detrinitate: ad diuinitatẽ ꝑtin&: ut credatus
passus adhumanitatẽ: ñ e& quipassus: unus detrinitate. nisi unã hab& cum
comemorat. quiunũ detrinitate passum fatet᷑: suspitionessuas iranit̃ rodit: quis quis
bentdicta dũmale conatur intellegere: calumniari potius qua doceristud&: unũ
dettinitate passũ. nestortanis non inmerito displic&. Intto ducere eni quartam

Expanded text:
divinitas? Perpende qualis est caro Mariae, sine dubio passibilis et mortalis: ut ergo esset divinitas? Perpende qualis est caro Mariae, sine dubio passibilis et mortalis: ut ergo esset caro Verbi passibilis et mortalis, ex illa carne habet originem quae fuit passibilis et mortalis. In prole igitur cognosce similitudinem generis per testimonium passionis; et expugnari magis Eutychianos quam foveri, quando unus de Trinitate passus asseritur, velis nolis adverte. Sine dubio enim sub his verbis etiam praedicator unius in Christo substantiae confutatur. Ut sit enim Christus unus de Trinitate, ad divinitatem pertinet; ut credatur passus, ad humanitatem. Non esset qui passus est, unus de Trinitate, nisi unam haberet ccommemorat, qui unum de Trinitate passum fatetur. Suspiciones suas inaniter rodit, quisquis bene dicta dum male conatur intelligere, calumniari, potius, quam doceri studet. Unum de Trinitate passum Nestorianis non immerito displicet. Introducere enim quartam
Abbreviated transcription (Latin):
recte p̃dicationis. utquaius ad serens unũ detrinit. te passũ ñ adiciã scđm carnẽ :
ipsi tam̃ recte dcꝰtũ quasi hoc adiecerĩ sentiant: sitam̃pcul expellaitur c̃tentionis
ad fectus. uniuersa quȩ audit magis solitꝰ inpugnare. quacredere: nihil plane di¬
utius cogitans repperire. ualui unde possit hȩc sententia quod a quibusdã iac¬
titatur. eutycianis fauorẽ p̃bere. Primũ quippe m̃daciũ delirantis eutyc&is
hoc fuit .I. Vnigenitũ dm̃ quando homo fieri dignatus ÷. ñsibi ad supsisse carnẽ
& humanitatis. sed exduab his unam facta et̃ substantiam. Retractemꝰ igͥt᷑
diligent᷑ utrasq sententias. & siuel uniearũ coaptari potest ista sententia.
defilio dĩ mat̾ni corꝑis ueritatẽ. quando unus detrinitate passus adserit᷑: Non¬
ne si unus detrinitate ÷. uere filius dĩ ÷ & si passus : uere hab& mat̾ ni corporis
ueritatẽ: Alioquin tolle corpꝰ ex matre sumtũ. & quomodo pati potuit pura

Expanded text:
tionis: ut quamvis asserens unum de Trinitate passum, non adjiciam, secundum carnem; ipsi tamen recte dictum, quasi hoc adjecerim sentiant, si tamen procul expellatur contentionis affectus, universa quae audit magis solitus impugnare quam credere. Nihil plane diutius cogitans reperire valui, unde possit haec sententia quod a quibusdam jactitatur Eutychianis favorem praebere. Primum quippe mendacium delirantis Eutychetis hoc fuitet humanitatis, sed ex duabus his unam factam esse substantiam. Retractemus igitur diligenter utrasque sententias, et si vel uni earum coaptari potest ista sententia qFilio Dei materni corporis veritatem, quando unus de Trinitate passus asseritur? Nonne, si unus de Trinitate est, vere Filius Dei est? et si passus est, vere habet materni corporis veritatem? Alioquin tolle corpus ex matre sumptum, et quomodo pati potuit pura
Abbreviated transcription (Latin):
ipse unã ꝑsonã detribus passã utracit̃ dicit. simulq ambulare uiamdñi Properemꝰ
bulũ sicut quandodicis crinitas unus. c̃tinuo subinfers ds̃. Alio quin tolle
nom̃ quod adiungis ubi substanta significatur. & dic suudes. Pater & filius & sp̃sses. unust̃.¬
ianititẽ : Uidesgͦ quiaꝓpͥȩ unus ad ꝑsonã ꝑtin&. Significandã: quãius adiunctosibi cuiꝰ¬
liba substintiȩ uocabulo possit &iã substunta Significare. Dimplicit̃ gͦaudramus
unũ detrmtate passũ. id: unã ꝑsonã ex trib. ꝑdonis. necmͥquis piamuelit opponere.¬

Expanded text:
ipse unam personam de tribus passam veraciter dicit; simulque ambulare viam Domini properemus, ipse unam personam de tribus passam veraciter dicit; simulque ambulare viam Domini properemus, bulum, sicut quando dicis, Trinitas unus, et continuo subinfers, Deus. Alioquin tolle nomen quod adjungis, ubi substantia significatur, et dic, si audes: Pater, et Filius, et Spiritus sanctvanitatem? Vides ergo quia proprie unus ad personam pertinet significandam, quamvis adjuncto sibi cujuslibet substantiae vocabulo possit etiam substantiam significare. Simpliciter ergo audiamus, unum de Trinitate passum, id est, unam personam ex trib
Abbreviated transcription (Latin):
ex in aniuit fornã serui accipiens. insimilitudinẽ hominũ factꝰ. ⁊ habitu inuentꝰ
uthomo. łł umiltauit se ftictus obediens usq ad mortẽ mortẽ aut̃ qrucis: ut in hu¬
mana substantia mortuus rite creder&̃. Quẽ tam̃ utdm cognosceres fiducialit̃
cosc̃ȩ P aule doctrinã utrititis plenissimã.: nec insententutia In libro actuũ a płor
dubra ũquã fuit. Intellexi dm̃ qͥ singuine suo ad qͥsiuit excłam. nẽẽ nisi xp̃miłm
libent᷑ tam̃ exigi ine patior quod ultro reddere sũparatus. Incunctant᷑ ꝓferr&e lin¬
quartã cͥfiteri inueniars: & Sine ulla ambiguitate nestorqi uidiceris errore
possessus. Omĩs gͦ catholicus aut unũ detrinitate. passũ simplicit᷑ audiat. simpli¬
cit̃ dicat: aut loquens cnite . ñ tam̃ in fidelitainã ꝑsonã detrib passĩ fatettur.
Nec idõ quẽ piã iudic&e her&icũ qui unũ detrinitate passũ illo sensudicit. quo & ram

Expanded text:
ominum factus, et habitu inventus ut homo. Humiliavit se, factus obediens usque ad mortem, mortem autem crucis , ut in humana substantia mortuus rite crederetur: quem tamen ut Deum cognosceres, fiducialiter co, sancte Paule, doctrinam veritatis plenissimam, nec mihi sententia tua in libro Actuum apostolorum dubia unquam fuit. Intellexi Deum, qui sanguine suo acquisivit Ecclesiam Libenter tamen exigi a me patior quod ultro reddere sum paratus. Incunctanter profert linquartam confiteri inveniaris; et sine ulla ambiguitate Nestorii judiceris errore possessus. 15. Omnis ergo catholicus aut unum de Trinitate passum simpliciter audiat, simpliciter dicat; aut loquens caute, non tamen infideliter, unam personam de tribus passam fateatur; nec ideo quempiam judicet haereticum, qui unum de Trinitate passum illo sensu dicit, quo etiam
Abbreviated transcription (Latin):
bendo filiũ pat̃ sit: ipsotam̃ patris nomine ñse eẽ filiu monstrat. & idõ dũdepatie
eẽ filius dicit᷑: alt̃ ec̃ pat̃ alt̃ eẽ filius intinat᷑. & ciuitas hominũ ÷ multitudo
potestec̃ aliusfilius & alia trinitas. quia sine filio nulla ÷ trinitas. Scđiuꝰcausa du¬
bitationis uid& nolentib dicere unum detrinitate passũ. nediuinitas substantia
fiempassibilis uideatur. Sedhoc inpossibile & iurib & mentib catholicis. Ita semꝑ
appara. ut suspicari hoc malitiȩ potius quã cautel& sit. maxime qin duuinꝰ detri¬
nitate dr̃ passus. & trinitas ꝑsonarũ habent significationẽ. Cuiuis gͦ facile. appar&

Expanded text:
Patris nomine non se esse Filium monstrat: et ideo dum de Patre esse Filius dicitur, alter esse Pater, alter esse Filius intimatur. Et civitas hominum est multitudo, potest esse alius Filius, et alia Trinitas, quia sine Filio nulla est Trinitas. Secunda vero causa dubitationis videtur, nolentibus dicere, unum de Trinitate passum, ne divinitatis substantia fieri passibilis videatur. Sed hoc impossibile et auribus et mentibus catholicis ita semper apparet, ut suspicari hoc malitiae potius quam cautelae sit: maxime quoniam dum unus de Trinitate dicitur passus, et Trinitas personarum habet significationem, cuivis facile
Abbreviated transcription (Latin):
nedux uideamur ad seutrare ꝑsonas. Idõ plane unũ dẽtrinitate confitem̃ : & ñ unum
de huanitate. qr dsuenit aduterũ uirginis: et aduentu suo munꝰei largiens fecundi¬
tatis sinesorde libidinis. humanã sibinaturã potent̃ atq in effabilit̾ adunauit
tanto uinculo unitatis. ut ꝑsona uerbi fier&. ꝑsona carnis. & de inceps una uterbi per¬
non hab& humanitas. sed ꝑsona uerbi dĩ aquo suscepta ẽ. ipsa illi facta ÷ ꝓpria
Distingiumus gͦ naturas xp̃i duas inuocabulis. in offitus. ñ inꝑsonis. Idõ Securꝰ dicit

Expanded text:
ideamur asseverare personas. Ideo plane unum de Trinitate confitemur, et non unum de humanitate; quia Deus venit ad uterum Virginis, et adventu suo munus ei largiens fecunditatis sine sorde libidinis, humanam sibi naturam potenter atque ineffabiliter adunavit, tanto vinculo unitatis, ut persona Verbi fieret persona carnis, et deinceps una Verbi pernon habet humanitas, sed persona Verbi Dei a quo suscepta est, ipsa illi facta est propria. Distinguimus ergo naturas duas Christi in vocabulis, in officiis, non in personis. Ideo securus dicit
Abbreviated transcription (Latin):
ti uł quando eũ cxistiad q̃ sisse ȩcdim singuine suo. diceros quom̃ habeat s in¬
guint̃ ds̃ a aodcrts scđ̃m carnt: ntquisput& qͥaadtã diuinitas hab̾e aut effundere sin¬
guinẽ potest. Sao qͥd hiuc ꝑ cunctationi uas clectionis sine morare sp̃deat. Nosti
ofili p̃dicationc̃ meĩ. quare dubuã putastis ententiã mea: ligo dixi. pat̃ filio ꝓprio
ñ peꝑcit. sed ꝓnob̾ om̃ib tradidit alũ. ut filius tintũpassꝰ agentib erederecur.¬

Expanded text:
suo, diceres quomodo habeat sanguinem Deus, et adderes, secundum carnem: ne quis putet quia etiam divinitas habere aut effundere sanguinem potest. Scio quid huic percontationi Vas electionis sine mora respondeat. Nosti, o fili, praedicationem meam; quare dubiam putasti sententiam meam? Jam ego dixi: Pater Filio proprio non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit illum , ut Filius tantu
Abbreviated transcription (Latin):
Absit eium utdũ ua cogit uertas p̃dicare ꝑsonã. dias audeimꝰ negore naturas.
Sieni ereatoi factus: creatura. siũbũ factũ: curo sids̃ abituunentus : uthomo
necceator creari. nec uerbũ carofuri. necds̃ eẽ homopotuits ne alterius
susceptione naturȩ. & si altera t na tura suscepta duest̃ ꝓfecto naturȩ
non una. Sedsi ex duab factace adserit᷑ una quȩ facta sit deb& pͥmitꝰ dici: Qit̃ uis
cnĩ exduab substantus una aliqua urx ualeat fieri sine ambarũ cͥfusione. aut
unius abolitione. Lam̃ quotiens ex duaͣb fit aliquidunũ. noua rosfit. Et
sires nouasit: nouũ necessirio naturȩ noiñ existendo nouit̃ Sumit. Uerbi grã

Expanded text:
Absit enim ut dum unam cogit veritas praedicare personam, duas audeamus negare naturas. Si enim creator factus est creatura, si Verbum factum est caro, si Deus habitu inventus est ut homo; nec creator creari, nec Verbum caro fieri, nec Deus esse homo potuit sine alterius susceptione naturae. Et si altera est natura suscepta, duae sunt profecto naturae, non una. Sed si ex duabus facta esse asseritur una, quae facta sit debet primitus dici. Quamvis enim ex duabus substantiis una aliqua vix valeat fieri sine ambarum confusione aut unius abolitione, tamen quoties ex duobus fit aliquid unum, nova res fit; et si nova res fit, novum necessario
Abbreviated transcription (Latin):
quoꝙ sunul intellegas siue hominẽ confitearis. dm̃ quoq intellogas. Humana ẽ
inillo duuinitas. & diuna: Inimantas. Proptarta. illamagis cuiꝰ ai separationis. dit
diusionis seminit suspitionẽ. quiduas naturas alit̃ ñintellegit nisi ambas audiert
nominari. Ecet audiuimus in eagło uocẽ o ep̃i dictis. pat̾ maior. me:. qd scđ̃m hu
manã uidet᷑ dexisse naturtã. Nũ quid idõ putauimꝰ eum non hab̾e insediuinitatẽ
scđm qiã dicit i alioloco. ego ⁊pat̃ umĩ sumus: Nonne &e quindo dixit pat maior
me est. tacuit ego & pat̃ unumsunꝰ: & quando dix ggo & pat̾ a unũ sumꝰ: tacuit
pat̾ mauior meest᷑. Nilil tum horũnegauit. Dicamꝰ g̃ cisuudet᷑ dicti. Pat̃ maic¬
mec. Adde dnẽ. ego& pat᷑ unũ Sumꝰ: ne arruani Non arbitrentur equilẽ multa
hoccurrunt similta piostudio requirentibus. Ecce iterũ dicit ipsesaluator.
ł go exore altissinti ꝓdiui. Quod scđm diunitatt̃ locutus e. di camꝰei. Addo dñe¬

Expanded text:
quoque simul intelligas; sive hominem confitearis, Deum quoque simul intelligas. Humana est in illo divinitas, et divina est humanitas. Propterea ille magis cujusdam separationis aut divisionis seminat suspicionem, qui duas naturas aliter non intelligit, nisi ambas audierit nominari. Ecce audivimus in Evangelio vocem Christi dicentis: Pater major me est ; quam: nunquid ideo putabimus eum non habere in se divinitatem, secundum quam dixit in alio loco: Ego et Pater unum sumus ? Nonne quando dixit: Pater major me est, tacuit, Ego et Pater unum sumus? et quando dixit: Ego et Pater unum sumus, tacuit, Pater major me est? Nihil tamen horume est; adde, Domine, Ego et Pater unum sumus; ne Ariani non arbitrentur aequalem. Multa occurrunt similia pio studio requirentibus. Ecce iterum dicit ipse Salvator; Ego ex ore Altissimi prodivi , quod secundum divinitatem locutus est. Dicamus ei, adde, Domine
Abbreviated transcription (Latin):
ipsec̃ difilius ds̃ unigenitꝰ antescła ex dõpatre nitutalit natꝰ. & dematre postqrũa
ueñplenitudo tẽpris misericordit quia uoluit genitꝰ. sine quo trinitas numquã
suue filiũ siue sp̃mscm̃subtraxeris: trinitas cẽ ñ potist. N ccpat̃ necfilius scđm
coniumeratus. & unus quisq tor dumdetiinitite eor eẽ dicit᷑ acreaturis catris

Expanded text:
ipse est Dei Filius, Deus unigenitus, ante saecula ex Deo Patre naturaliter natus; et de matre, postquam ipse est Dei Filius, Deus unigenitus, ante saecula ex Deo Patre naturaliter natus; et de matre, postquam venit plenitudo temporum, misericorditer, quia voluit, genitus: sine quo Trinitas nunquam sive Spiritum sanctum subtraxeris, Trinitas esse non potest; nec Pater, nec Filius secundum connumeratur, et unusquisque eorum dum de Trinit
Abbreviated transcription (Latin):
unã uocẽ scđm unã sub stantiã posse intellegi diximꝰ. Scđm alterã uͦnegauimus
Cuilib& enĩ naturȩ uox conueniat. idõ sine separatione ñ conuenit alteriquia illuis
ꝑsone ẽ. cuiꝰ ÷ utraq natura: necessitatẽ nemo nob̾ ingerat unã p̃dicare iaturam.
duos filios ignorat fides catholica. quat̾nitatis ad sertores om̃ino dcestat᷑. & io circo
nẽ quantũ arbrtror quibicd̃ reete fidi custodientib regulã placuit. unuĩ detrini¬
cate passu stiten. Nibil quippe aliud sententa. haco insiniurt cognoscit᷑. nisi ipsu
passionis in uirus. Hocgͦ dicit quicuq detrinitate passudic̃. Nlon÷ qicirta ꝑsona
quipassus :. Sed adnumerũꝑtin& trinititis. Manens eni di filius in pas sibilis scđm
diuiuitatẽ ꝑsusceptionẽ naturȩ passibilis passioni subiacuit. & quã uis alia sit
inpassibilis passus ẽ. non alius : in passibilis & alius passus÷. Isteaũt in passibilis

Expanded text:
unam vocem secundum unam substantiam posse intelligi diximus, secundum alteram vero negavimus. Cuilibet enim naturae vox conveniat, ideo sine separatione non convenit alteri, quia illius personae est, cujus est utraque natura. Necessitatem nemo nobis ingerat, unam praedicare naturam. Duos filios ignorat fides catholica, quaternitatis assertores omnino detestatur; et idcirco nunc, quantum arbitror, quibusdam rectae fidei custodientibus regulam, placuit unum de Trinitate passum fateri. Nihil quippe aliud sententia haec insinuare cognoscitur, nisi ipsum passionis injurias. Hoc ergo dicit, qui unum de Trinitate passum dicit. Non est quarta persona qui passus est, sed ad numerum pertinet Trinitatis. Manens enim Dei Filius impassibilis secundum divinitatem, per susceptionem naturae passibilis passioni subjacuit. Et quamvis alia sit impassibilis passus est: non alius est impassibilis, et alius passus est. Iste autem impassibilis,
Abbreviated transcription (Latin):
te inse filiodi uocari auteffici inciꝑ& ds̃. Seddm̃ sine initio. excepto initio ho¬
minẽ factũ concepisse & geniusse credatur: In ueniri potest. Plane alius conueni¬
ens modus quos ine scandalo hec sententia ꝓferat᷑: si ita unus quisq dicat mara
hibe cõmune cũc&eris. Ipse eni saluitor in eugło nuntiantib sibi. ecce
mat̾ tua & frs̃ tui foris stint quȩrentes te. Quȩ : inquid mat̃ mea. aut quisunt
faciens uoluntatẽ patris ciꝰ: mat᷑ ẽ cius. Sed maria id õppriȩ mit̾ẽ. quia
se est proprius filius uirginis matris. anforte non habuit maria ppͥũ filium
quẽ ds̃ hab& proprium filium: Sed & marta haba&e ꝓpriũ filium qui
genuit non adoptauit: & illũhab& propriũ filiũ quẽ hab& ds̃ propriũ
filium: quia duosfilios nũquã fides catholica p̃dicat. Restitgͦ utsi ds̃di

Expanded text:
te in se Filio Dei, vocari aut effici inciperet Deus, sed Deum sine initio, ex certo initio hote in se Filio Dei, vocari aut effici inciperet Deus, sed Deum sine initio, ex certo initio hominem factum concepisse et genuisse credatur. Inveniri potest plane alius conveniens modus, quo sine scandalo haec sententia proferatur, si ita unusquisque dicat: Marir commune cum caeteris. Ipse enim Salvator in Evangelio nuntiantibus sibi: Ecce mater tua et fratres tui foris stant quaerentes te: Quae est, inquit, mater mea, aut qui sunt faciens voluntatem Patris ejus, mater est ejus. Sed Maria ideo proprie mater est, quia se est proprius filius Virginis matris, an forte non habuit Maria proprium filium, quem Deus habet proprium Filium? Sed et Maria habet proprium filium, quia genuit, non adoptavit: et illum habet proprium filium, quem habet Deus proprium Filium, quia duos filios nunquam fides catholica praedicat. Restat ergo ut si Deus Dei
Abbreviated transcription (Latin):
tia scđm humanã substantiã ꝓꝑͥ enata ÷: qͥa nonseparatĩ nata ÷. sedhumanitati
ꝓpͥe natã sibi diuinitas adunauit. Sed ad unando cã sibippͥe nata ÷. Dicã ad huc
planius ꝓcaptu infirmitatis meȩ. siremoueat dsueritas tenebras falsititis alues
eadẽ incimata diuinitas. & hocdistat int̾ unuis filidĩ duas generationes. qđ
indunna generatione nulla fuit humanitas: in humana generatione ad unata
fuit humanitatiꝓpͥȩ nascenti diunitas. Sienĩ dyxero uł dicere uoluero mara
sc̃ꝑ uirgo ꝓpͥegenuit humanitatẽ. ñ ꝓpͥe geñdiuinitatẽ : uidebit᷑ sub aliquomꝰ
hominẽ purũ genuisse quẽ nullomꝰ ita genuit. qͥa uerbũ carne fuctũ ꝓpͥegeñĩt
Rectexꝰ qnͣtu arbntror. dicimꝰ ⁊ẽfitem᷑ maria ueracit̃ ẽ. mat̾dĩxp̃i utcee suspi
hominẽ purũ quuipromeritas operũ bonoꝵ postea ꝓutheretur indm̃. uł suꝑ uenica¬

Expanded text:
ntia secundum humanam substantiam proprie nata est; quia non separatim nata est, nec humanitatem ntia secundum humanam substantiam proprie nata est; quia non separatim nata est, nec humanitatem proprie natam sibi divinitas adunavit: sed adunando eam sibi proprie nata est. Dicam adhuc planius pro captu infirmitatis meae, si removeat Deus veritatis tenebras falsitatis a luceeadem incarnata divinitas. Et hoc distat inter unius Filii Dei duas generationes, quod in divina generatione nulla fuit humanitas: in humana generatione adunata fuit humanitati proprie nascenti divinitas. Si enim dixero, vel dicere voluero: Maria semper virgo proprie genuit humanitatem, non proprie genuit divinitatem, videbitur sub aliquo modo hominem purum genuisse, quem nullo modo ita genuit, quia Verbum carnem factum proprie genuit. Recte ergo, quantum arbitror, dicimus et confitemur: Maria veraciter est mahominem purum, qui pro meritis operum bonorum postea proveheretur in Deum, vel supervenien
Abbreviated transcription (Latin):
ranti seꝑ ÷ consubstantalis. Ille srascit̾: accep̃ ab eads̃ unde cifigra. consubstintu¬
niut. sed in carnatã. Sine carne enĩ diuinitatẽ sempit̾nã generare ñ posset homo
mortalis. Quid aut ꝓpͥegenuit. manifeste genuit. contestantib signis & uirtu¬
tib dm̃cẽ qͥ ex homine nascit᷑. Quid :÷ ꝓpͥe genuie: ipsa ei materum carnis scđm
quã generat᷑ oꝑante quide sp̃uscõ. uerũ tam̃ ea suis uiscerib tribuit . & idõ quẽ
Sic nasci oportuit & iãꝓpͥegenuit : quia in humana eũ natura genuit. quã nullo
dubitante ꝓpͥegenuit. Quis quis aut̃ putat autdic̃ exuna substantia generari
nullatenꝰ potiusse substintias duas: ueracit̃ dic̃. Siseparatĩ generatis audierit.
Ncuꝰ inmagno illo & mirabili sacram̃to quod manifestatũ ÷ in carne. diuina substu¬

Expanded text:
ranti semper est consubstantialis ille qui nascitur, accepit ab ea Deus unde ei fieret consubstantiranti semper est consubstantialis ille qui nascitur, accepit ab ea Deus unde ei fieret consubstantitem Filii genuit, sed incarnatam. Sine carne enim divinitatem sempiternam generare non posset homo mortalis. Quid autem, proprie genuit? Manifeste genuit, contestantibus signis et virtutibus Deum esse, qui ex homine nascitur. Quid est, proprie genuit? Ipsa ei materiam carnis secundum quam generatur, operante quidem Spiritu sancto, verumtamen ex suis visceribus tribuit, et ideo quem sic nasci oportuit, etiam proprie genuit: quia in humana eum natura genuit, quam nullo dubitante proprie genuit. Quisquis autem putat aut dicit ex una substantia generari nullatenus potuisse substantias duas, veraciter dicit, si separatim generatas audierit. Nunc vero in magno illo et mirabili sacramento, quod manifestatum est in carne, divina substa
Abbreviated transcription (Latin):
nuntiari: t̾tia uͦdubitationis: ciusa. nedictib unus detrinitate passus. inquisitor acer¬
rinus dicat. Quid unus: & respondentib. filius. Iterũdicat. Ergo sunꝰ ÷ filius detri¬
nitate. uł unus: trnitatis. Filioꝵ ÷ trinitas. aut trinitatis: filius. Respondentib os.
dicat quomodo : quis piamunꝰos detrinitate. cũ nonsit unꝰds̃ nisi trinitas. Huic aut
dubitations facile occurrit᷑. siquid sit trinitas c̃sideremꝰ. Trinitas enĩ qđ sepedicen
tres. Itpropterea securus dicis unũ filui detrinitate : qͥa ñ ÷ intrinitate filius nisi unus.
ciuꝑsonã significantes dicimus. unũ detrinitate passũ. ꝗa ipse tantũ ritt credit᷑ passus.
Ex maria eñi sẽꝑ uirgine nec diuinitas nasci potuit
sine humanitate. nec humanitas
sine diunitate. Prustra exputscit quisquis estimit c̃ substantialẽ diuintte matri
futurã siutracit̃ & ꝓpͥe̾ mara mat̃ fueritdĩ. Profecto enĩqͥrucracit᷑ & ꝓpnȩ gene¬

Expanded text:
causa, ne dicentibus: Unus de Trinitate passus, inquisitor acerrimus dicat: Quid unus? et respondentibus: Filius, iterum dicat: Ergo si unus est Filius de Trinitate, vel unus est Trinitatis, filiorum est Trinitas, aut Trinitatis est Filius. Respondentibus: Deus, dicat: Quomodo est quispiam unus Deus de Trinitate, cum non sit unus Deus, nisi Trinitas? Huic autem dubitationi facile occurritur, si quid sit Trinitas consideremus. Trinitas enim quod saepe ds sanctos tres: et propterea securus dicis: Unum Filium de Trinitate, quia non est in Trinitate Filius nisi unus; cujus personam significantes dicimus unum de Trinitate passum, quia ipse tantum rite creditur passus, Ex Maria enim semper virgine nec divinitas nasci potuit sine humanitate, nec humanitas sine divinitate. 17. Frustra expavescit quisquis aestimat consubstantialem divinitati matrem futuram, si veracit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ natiuitatẽ carnis inxpõ nunitrꝰ substintiatũ : singularitas ił ꝑsonȩ ꝑseuerãt᷑.
d circo quãuis alia sit natura diuinitatis. alia humanitatis: ñsit trinitas illa.
caripotest. quaius ex dicab & induab credatur eẽ naturas. Libere igit᷑ absq ulla
formidine confiteamur unius xp̃inaturas duas. diuinã scilic& ethumanã. utrbũ
& carnẽ manifestis distinctionib ad parentes & quid scđ̾m earũ ꝓpͥ&atẽ rite possit
intellegi. ꝑ om̃a diuina uolumina simplicit᷑ audientes: nullatenus dubitemus.
Quȩ dĩ uerba diuinitati. quȩdauͦ humtinitatieiꝰ sine separatione prorsus aptari.
Siquis enĩ me introgat ego & pat̾ unũ sumꝰ. utrũ uax ista scđm diunitatẽ ꝓlatasit. an
scđm humanitatẽ. Etsiquis iterũ reqͥrat pat̾ maior me: utrũ uarista scđ̾m diuini

Expanded text:
 nativitatem carnis in Christo numerus substantiarum, singularitas vero personae perseveravit. Idcirco quamvis alia sit natura divinitatis, alia humanitatis, non fit Trinitas illa cari potest, quamvis ex duabus et in duabus credatur esse naturis. Libere igitur absque ulla formidine confiteamur unius Christi naturas duas, divinam scilicet et humanam, Verbum et carnem, manifestis distinctionibus apparentes: et quid secundum earum proprietatem rite possit intelligi, per omnia divina volumina simpliciter audientes, nullatenus dubitemus, quaedam verba divinitati, quaedam vero humanitati ejus sine separatione prorsus aptari. Si quis enim me interrogat: Ego et Pater unum sumus , utrum vox ista secundum divinitatem prolata sit, an secundum humanit
Abbreviated transcription (Latin):
auoiunt dmpassũ non intellegint nisi filiũdĩ. Nec opinentur alit̃ passũ nisi quo¬
modopati & debuit & potuit ds̃ scđm substintiã carnis quã suscep̃exmatre. Sic gͦ̾
quotiens unꝰ detrinitate dr̃ passus. nemo saltẽ int̾rogare c̃pellit᷑. Qunus utrũ
pat̾ anfilius ansp̃sses. sedmox dixeris passũ. c̃tinuo intellegt̃ filiũ. que solũ sciunt
ẽtestantib euangeliis passũ. uigilante inuis

Expanded text:
audiunt Deum passum, non intelligant nisi Filium Dei, nec opinentur aliter passum, nisi quoaudiunt Deum passum, non intelligant nisi Filium Dei, nec opinentur aliter passum, nisi quomodo pati et debuit et potuit Deus, secundum substantiam carnis quam suscepit ex matre. Sic ergo quoties unus de Trinitate dicitur passus, nemo saltem interrogare compellitur: Qui unus? utrum Pater? an Filius? an Spiritus sanctus? Sed mox dixeris passum, continuo intelligunt Filium, quem solum sciunt contestantibus Evangeliis passum, vigilante in eis
Abbreviated transcription (Latin):
dicit detrinitate filius. nisi nolieum quȩ rere. int̾ereituras: Filius gͦ seđm diuini¬
titẽ qua nonẽ creatura sed creator: unusest detrinitate. Etquia ipse scđm huma
ds :÷ passus. Sicut aut̃ quis quis dm̃ p̃dicat passũ non substantia diuinitatis facit
passibilẽ. sed diuinitatis in passibilis & humanitatis quȩ subiacuit passioni
unã monstrat eẽ ꝑsonã: sic unũ darinitite. passu p̃dicans unitatẽ ꝑsone cõm̃dat: in
utrisq naturis exdudens nestoriane hereseos nefariã ꝑfidãq doctrinã. duosfilios
inoucentif neg& Igitur unũ detrinitite passu quinegare uilt dm̃ passu. Quomͦ
aũt sit dspassus. bene onis fideles intellegunt. scđmcarnẽ scilica. scđmquã potuitds̃.
Alio quin suscipiende carnis nulla remaner& causa ꝓbabilis. sipotuiss& ꝑ seipsam
passioni subucere diuinitas : ita notast̃ hȩcpene om̃ib xpĩanis. ut quando cũq p̃dicar

Expanded text:
de Trinitate Filius, nisi: Noli eum quaerere inter creaturas? Filius ergo secundum divinitatem, quia non est creatura, sed creator, unus est de Trinitate; et quia ipse secundum Deus est passus. Sicut autem quisquis Deum praedicat passum, non substantiam divinitatis facit passibilem, sed divinitatis impassibilis et humanitatis quae subjacuit passioni, unam monstrat esse personam, sic unum de Trinitate passum praedicans, unitatem personae commendat in utrisque naturis: excludens Nestorianae haereseos nefariam perfidamque doctrinam duos filios inducentis. Neget igitur unum de Trinitate passum, qui negare vult Deum pautem Deus passus sit bene omnes fideles intelligunt, secundum carnem scilicet, secundum quam potuit Deus. Alioquin suscipiendae carnis nulla remaneret causa probabilis, si potuisset per se ipsam passioni subjacere divinitas. Ita nota sunt haec pene omnibus Christianis, ut quandocunque praedicari
Abbreviated transcription (Latin):
cognoscunt᷑ : ita &iã si solã diuinitatẽ xp̃i nominẽ. iã simul humanitatẽ no¬
minaui quã sibi ad unauit ex uirgine. Et si solã humanitatẽ nominẽ Simul
ecce apđ mileto maiorib natuȩcđe salubria monitabeat᷑ dũtrader&. paulus:
ȩcđam dĩ quã ad quisiuit suo sanguint. Dic mͦ gentiũ doctor & responde nobis
aliqt qd & iã nos inultũ suspitio sis oporteat respondere. Dixisti dm̃ȩccłim ad qͥ¬
sisse sanguine suo. quareñao didistifilũ : Quid si alius patrẽ puta. qͥdsi alius

Expanded text:
cognoscuntur? Ita etiam si solum divinitatem Christi nominem, jam simul humanitatem nominavi, quam sibi adunavit ex Virgine; et si solam humanitatem nominem, simul pud Miletum majoribus natuEcclesiam Dei, quam acquisivit suo sanguine . Dic modo, gentium Doctor, et responde nobis aliquid, quod etiam nos multum suspiciosis oporteat respondere. Dixisti Deum Ecclesiam acquisisse sanguine suo; quare non addidisti Filium? quid si alius Patrem putet? quid si alius
Abbreviated transcription (Latin):
ra uͦ ñqͣm dicta. ẽ. concubinã. Nã et
qñ data. ẽ agar abrahe: ita scͥptũ. ẽ.
Et apphendit sara uxor abrahe agar
egiptiam ancillã suã pꝰ decem annos
quã habitau̾at abraham in t̾ra cha¬
naan: et dedit eam abrabã uiro ipsi
uxorem. De cetchura autẽ qm pꝰ obi¬
tum sare accep̃: sic legit᷑.

Expanded text:
concubina. Nam et quando data est Agar Abrahae, ita scriptum est: Et adprehendit Sara uxor Abram Agar Aegyptiam ancillam suam post decem annos, quam habitauerat Abram in terra Chanaan, et dedit eam Abram uiro suo ipsi uxorem. De Cettura autem, quam post obitum Sarrae accepit, sic legit
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ s̃ in monum̃tis. hio ñ ait ꝓpħa om̃s: s
multi dormientiũ in terre aggerẽ. Po
int enĩ aliqñ scͥptura ꝓ om̃ib multos.
ꝓpterea et abrahe dictum. ẽ. patrem
multarũ gentiũ posui de: cu tam̃ alio
loco in semine inquit tuo benedicent᷑ os
gentes. De tali autẽ resurrectione huic
It tu ueni et requiesce: adhuc enim

Expanded text:
qui sunt in monumentis, hic non ait propheta omnes, sed qui sunt in monumentis, hic non ait propheta omnes, sed multi dormientium in tenit enim aliquando Scriptura pro omnibus multos. Propterea et Abrahae dictum est, Patrem multarum gentium posui te; cui tamen alio loco, In semine, inquit, tuo benedicentur omnes gentes . De tali autem resurrectione huic Et tu veni, et requiesce: adhuc enim
Abbreviated transcription (Latin):
lio loco idem. damel et erit inqͥt tẽ¬
pus tribulationis qualis ñ fuit ex
quo nata. ẽ gens suꝑ t̾ram usq ad tempꝰ
illud: et in temꝑe illo saluabit᷑ p̃płc tius.
nientiũ in t̾re agge exurgent. hi in ui¬
im etnã. et hi in obpbriũ et inconfusio¬
nẽ ȩtnam: et intelligentes fulgebunt sic̃¬
claritas firmam̃ti. et ex iustis multi sic̃
stelle in scl̃a. Aadhuc sententie illi euã¬
głicȩ. ẽ. locꝰ isto simillimꝰ de resurrectio¬
ne dũtaxat corꝑm mortuoꝵ. Nã qͥ illic
dicti s̃ esse in monum̃tis. ipsi hic dormi¬
entes in t̾re aggere. uł sic̃ alii int̾pretati
s̃ int̾re puluere: et sic̃ ibi ꝓcedent dic¬
tũ ẽ. ita hic exurgent. sic̃ ibi qͥ bona fe¬
ert̃ in resurrectionẽ uite. qͥ autẽ male
egerunt in resurrectionẽ iudicii: ita
et isto loco hi in uitam ȩt̾nã. et hi in
ob ꝓbriũ et confusionem ȩtnã. Non au̾
diuersum putet᷑. qͦd cũ ibi positũ sit õs

Expanded text:
lio loco idem Daniel, Et erit, inquit, tempus tribulationis, qualis non fuit ex quo nata est gens super terram usque ad tempus illud. Et in tempore illo salvabitur populus tuus mientium de limo terrae exsurgent: hi in vitam aeternam, et hi in opprobrium et confusionem aeternam. Et intelligentes fulgebunt sicclaritas firmamenti, et ex iustis multi sicut stellae in saecula et adhuc. Sententiae illi euangelicae est locus iste simillimus de resurrectione dumtaxat corporum mortuorum. Nam qui illic dicti sunt esse in monumentis, ipsi hic dormientes in terrae aggere, uel, sicut alii interpretati sunt, in terrae puluere; et sicut ibi procedent dictum est, ita hic exsurgent; sicut ibi qui bona . fecerunt, in resurrectionem uiiae; qui autem mala egerunt, in resurrectionem iudicii: ita et isto loco hi in uitam aeternam, et hi in obprobrium et in confusionem aeternam. Non autem diuersum putetur, quod, cum ibi positum sit omnes
Abbreviated transcription (Latin):
mortẽ mortui s̃. de quib idem dñs¬
ait. Sine mortuos sepelire mortuos
suos: ut scilicet in anima mortrui
in corꝑe mortuos sepelirent᷑. Ppt̾ is¬
tos gͦ impietate et iniquitate in aĩã
mortuos. uenit inqͥt hora et nc̃. ẽ.¬
uent. Qaudierĩt dixit. qui obedie¬
rint. qͥ c̾didint. et usq in finẽ ꝑseue¬
rai̾nt: nec fec̃ ullam hic differen¬
tiam bonoꝵ et maloꝵ. Om̃ib enun
bonũ. ẽ. audire uocẽ eiꝰ et uiuere: ad
uitã pietatis ex impietatis morte tnͣ¬
seundõ. De qua morte ait apłc pauł.¬
ẽ ut qͥ uuiunt iã ñ sͥ uiuant. s ei qͥ
ꝓ ipsis mortuus. ẽ. et resurrex̃. Om̃s
itaq mortiu s̃ in peccatis. nenune
ꝓrs ꝰ excepto. siue originalib. siue &̃
uoluntate additis uł ignorando uł
sciendo. nec faciendo qͦd iustũ. ẽ: et
ꝓ om̃ib mortius nuuiꝰ mortuus. ẽ.
iuiꝰ id. ẽ. nullũ habens omĩno pecca

Expanded text:
mortem mortui sunt de quibus idem ait: sine mortuos sepelire mortuos suos, ut scilicet in anima mortui in corpore mortuos sepelirent. propter istos ergo impietate et iniquitate in anima mortuos: uenit, inquit, hora et nunc event. Qui audierint dixit, qui obedierint, qui crediderint, et usque in finem perseveraverint: nec fecit hic ullam differentiam bonorum et malorum, omnibus enim bonum est audire vocem ejus, et vivere ad vitam pietatis, ex impietatis morte transeundo, de qua morte ait aposuiuant, sed ei, qui pro ipsis mortuus est et resurrexit. Omnes itaque mortui sunt in peccatis, nemine prorsus excepto, siue originalibus siue etiam uoluntate additis, uel ignorando uel sciendo nec faciendo quod iustum est; et pro omnibus mortuis uiuus mortuus est unus, id est nullum habens omnino pecca