comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
a collectione nom̃ accepit.Nã
collectiones greci apostomas uo¬
cant. Empiis dicta ab apostoma
intͥnsecus. uł in lat̾e uł in sto¬
macho cum dolore ⁊ febrib et
tussi ⁊ huñdantib spumis ⁊
spurulentiis. Ypaticus morbꝰ
a iecoris passione nom̃ accepit.
Greci enĩ iecur ypaten uocãt.
Lienosis a splene uocabulũ sũp¬
sit. Greci euĩ splen. lien uocãs.
Ydropis nom̃ sumpsit ab acͦ¬
so humore cutis. Nam gͤci
humor subcutaneus cũ infla¬
tione turgente ⁊ hanhelitu
fetido. Nefresis a renũ languo¬
re nomĩ accepit. Renes enĩ
greci nefresm dñt. Paralisis
dicta a corꝑis ĩpensatione ftã
ex mst̾a ifrigidatione aaceũ
toto corꝑpe aũt in ꝓt̾e. S aceria
nom̃ sumpsit acorꝑis ĩira
Iam uerationem greci uature¬
umt. fat aũt hec passio ⁊̃ dere¬
pantia egrotantis uł curatiõe
mala medicaminis aut ppst
egritudinẽ tarda resumptio.
atrofia nom̃ accepit accepita
dimnautoẽ corꝑis. Nlam gre¬

Expanded text:
a collectione nomen accepit. Nam a collectione nomen accepit. Nam collectiones Graeci apostomas vocant. Enpiis dicta ab apostoma intrinsecus vel in latere vel in stomacho cum dolore et febribus et tussi et abundantibus spumis et purulentiis. Hepaticus morbus e iecoris passione nomen accepit. Graeci enim iecur ἧπαρ vocant. Lienosis ab splene vocabulum sumpsit. Graeci enim σπλὴν lien dicunt. Hydropis nomen sumpsit ab aquoso humore cutis. Nam Graeci humor subcutaneus cum inflatione turgente et anhelitu foetido. Nefresis a renum languore nomen accepit. Renes enim Graeci νεφροὺς dicunt. Paralesis dicta a corporis inpensatione, facta ex multa infrigidatione, aut in toto corpore, aut in parte. Cacexia nomen sumpsit a corporis iniuria lam vexationem Graeci vocaverunt. Fit autem haec passio intemperantia aegrotantis, vel curatione mala medicaminis; aut post aegritudinem tarda resumptio. Atrofia nomen accepit a diminutione corporis. Nam Grae
Abbreviated transcription (Latin):
lat᷑ Catarrus est fluor reu¬
me ugis ex narib qui dũ
ad fauces uen̾it brancos uo¬
cat  dum ad toracem uł pul¬
qtiens infusio capitis ĩ ossa
uen̾it narium ⁊ p̾focationẽ
fec̾it cũ sternutatione unde
⁊ corrra nomĩ accepit. Bran¬
cos est p̾focatio fautiũ a fgi¬
do humore. Greci enĩ guttur
ces st̃ qͣs uos corrupte bran¬
cias dicimꝰ. Raucedo amputa¬
tio uocis. Hec ⁊ arteriasis
uocat᷑: eo qd̾ uocem raucam
⁊ clausam reddat ab arteria¬
rũ iniuria. Suspiriũ nom̃
sumpsit: quia inspiratioĩs
pleumonia a pulmonib no¬
mẽ accepit. Est enĩ pulmoĩs
tumor. cum spumaꝵ sangui¬
neaꝵ effusione. Emothois
emissio sangunis ꝑ os un¬
de ⁊ nom̃ accepit. Emath .n.
sangus dr̃. Thisis est ulcera¬
tio ⁊tumor in pulmonib: qui
inuenib facilius uenire solet
sit ꝯsumptio tocius corꝑis. Tus¬
sis grece ab altitudine uocat᷑
qd̃ a ꝓfundo corꝑis ueniat. Cꝰ
contͣria est suꝑior in faucibus
ubi una distillat. Apostoma

Expanded text:
 CATARRUS est fluor reume iugis ex naribus, qui dum ad fauces venerit brancos vocatur, dum ad toracem vel pulquotiens infusio capitis in ossa venerit narium, et provocationem fecerit cum sternutatione; unde et coryza nomen accepit. Branchos est praefocatio faucium a frigido humore. Graeci enim guttur ces sunt, quas nos corrupte brancias dicimus. Raucedo amputatio vocis. Haec et arteriasis vocatur, eo quod vocem raucam et clausam reddat ab arteriarum iniuria. Suspirium nomen sumpsit, quia inspirationis ionem. Peripleumonia a pulmonibus nomen accepit. Est enim pulmonis tumor cum spumarum sanguinearum effusione. Haemoptois emissio sanguinis per ora, unde et nomen accepit. Αἷμα enim sanguis dicitur. Tisis est ulceratio et tumor in pulmonibus, qui in iuvenibus facilius venire solet. sit consumtio totius corporis. Tussis Graece ab altitudine vocatur, quod a profundo pectoris veniat. Cuius contraria est superior in faucibus, ubi uva titillat. Apostoma
Abbreviated transcription (Latin):
onis. Resis enĩ ap̃ grecos locu¬
tio dicit᷑ rethor orator. Conuic¬
ta est aũt grãmatice arti retho¬
rica. In gr̃amatica enĩ scĩam
recte loqñdi discutus. In retho¬
rica u̾o ꝑcipimꝰ qͣlit̾ ea q̃ didi¬
cius ꝓferamus... n

Expanded text:
onis; ῥῆσις enim apud Graecos locutio dicitur, ρήτωρ orator. 2. Conjuncta est autem grammaticae arti rhetorica. In grammatica enim scientiam recte loquendi discimus. In rhetorica vero percipimus qualiter, ea quae didicimus, proferamus.
Abbreviated transcription (Latin):
be tolete̾na ĩuenerũt.
Nam ꝑ motꝰ fueram cã con¬
cilii. s ꝙͣiuis uissio pͥncipis
mitin̾e positũ remeare me
ãmonusset. ego tñ qr ꝓpin¬
quior eram p̾sentie ip̃ius ꝙͣ
regressioni. malui etiam po¬
tius cursũ itin̾is ñ int̾clud̾e.
Neni ad p̾sentiam pͥncipis. In¬
ueni p̾sentem dyaconũ tuũ
ꝑ eũ eloquia tua suscipiens
amplexus sũ ⁊ legi. ⁊ de salu¬
spes ñ confundit ꝑ caritatem
que diffusa est incordib nr̃e¬

Expanded text:
be Toletana invenerunt. Nam permotus fueram causa concilii. Sed quamvis jussio principis in itinere positum remeare me admonuisset, ego tamen, quia propinquior eram praesentiae ipsius quam regressioni, malui potius cursum itineris non intercludere. Veni ad praesentiam principis, inveni praesentem diaconum tuum, per eum eloquia tua suscipiens, amplexus sum, et legi, et de saluspes non confunditur per charitatem, quae diffusa est in cordibus n
Abbreviated transcription (Latin):
aliis codicib in itin̾e tͣnsmi¬
dine tam̃ tͥ mͦ ad enĩdandũ
studueram offerre si ad desti¬
natum concilii locum ꝑue¬
nissem. De constituendo ã
gis. s tam̃ ⁊ ip̃e adhuc ubi
cercius cõuertat animũ illi
manet incertum. Peto aũ

Expanded text:
aliis Codicibus de itinere transmidine, tamen tibi modo ad emendandum statueram offerre, si ad destinatum concilii locum 581 pervenissem. De constituendo autgis; sed tamen et ipse adhuc ubi certius convertat animum, illi manet incertum. Peto aute
Abbreviated transcription (Latin):
coquũt infornacib. Inuenitur
di aurariis metallis aqͣ mis¬
sa calculi igͥ ⁊ gͣnes ⁊ dũ au¬
rũ colligit᷑ cũ eo remanẽt. pꝰ¬
ea seꝑati ꝯflãtur ⁊ in plũbum
arbũ resoluũt᷑. Inde ⁊ eadẽ gͣui¬
tas plumbi qͤ auriẽ. Nigrũ
plumbũ circa cantab̾am hũn¬
dat. Cuiꝰ origo duplex ẽ. Aut
eñ solum ex sua uena ꝓcedit.
aut cum argento nascit mix¬
tisq uenis ꝯflatur. Huiꝰ pͥmꝰ
in fornacib ligͦ. stagnũz. Se¬
cundꝰ argentũ. qd̃ remanet

Expanded text:
quoquunt in fornacibus. Inveniuntur et in aurariis metallis aqua missa calculi nigri et graves, et dum aurum colligitur, cum eo remanent; postea separati conflantur et in plumbum album resolvuntur. Inde et eadem gravitas plumbi quae auro. Nigrum plumbum circa Cantabria abundat. Cuius origo duplex est; aut enim solus ex sua vena prodit, aut cum argento nascitur mixtisque venis conflatur. Huius primus in fornacibus liquor stagnum est, secundus argentum; quod remanet
Abbreviated transcription (Latin):
tia ẽ: quib frũ candens ĩmer¬
gitur qͦ utilior fiat. sic̃ birbit
in hispania. ⁊ thirassonacomꝰ.
In italia in acuendo fro oleo de¬
lectatior fit acies. unde ⁊ tenui¬
ora fr̾am̃ta oleo restingui moᷤ
ẽ. ue aqͣ in fragilitatẽ durent᷑.
Afr̾o sangͥs humanꝰ sese ultis¬

Expanded text:
tia est, quibus ferrum candens inmertia est, quibus ferrum candens inmergitur quo utilior fiat, sicut Bilbilis in Hispania et Tirassona, Comus in Italia. In acuendo ferro oleo delectatior fit acies; unde et tenuora ferramenta oleo restingui mos est, ne aqua in fragilitatem durentur. A ferro sanguis humanus sese ulcis
Abbreviated transcription (Latin):
errũ dictũ qd̾ farra .i. seĩa
frugũ t̾re ꝯdat. Idẽ ⁊ calibs
a calibe fliũc uͥ fr̾ũ optima acie
Ferri usus pꝰ alia metalla reꝑtꝰ
ẽ. cuiꝰ pꝰea ulsa ẽ in opbriũ spẽs.
Nam unde p̾dem tellꝰ tͣclabat᷑
inde mͦ cruor esfundit᷑. Nullum
aũ corpꝰ tã densis int̾ se cob̾enti¬
bus ⁊ ĩplicitis elem̃tis ꝙͣ fr̾um
unde mẽ illi duritia cũ frigore.
dat᷑. Seres enĩ ħ cũ uestibꝰ suis
pellibq mutũt. Scd̾a partico
neq alia gn̾a ex mera acietem¬
ꝑant᷑. Cet̾is enĩ admiscet᷑ mol¬
lior ꝯplexus. Diffe̾ntia fr̾i pluri¬
ma. iuxͣ t̾re genꝰ. Nam aliud mol¬
le plũboq uicinũ rotaꝵ ⁊ clauo¬
rũ usib aptũ. Alurd fragile ⁊
erosũ. culture t̾re ꝯueniẽs. Aluid
breuitate sola placet clamiꝰbus¬
q caligariis. Aluid rubiginẽ
celerius sentit. Scuture uocan¬
tur he õs. qd̾̃ ñ maliis metal¬
lis. absitigende aꝑte uocabło
impõito. Aqͣꝵ. u̾o sũma diffe̾n¬

Expanded text:
errum dictum quod farra, id est semina frugum, terrae condeat. Idem et chalybs a Chalybe flumine, ubi ferrum optima acie Ferri usus post alia metalla repertus est. Cuius postea versa in opprobrium species. Nam unde pridem tellus tractabatur, inde modo cruor effunditur. Nullum autem corpus tam densis inter se cohaerentibus et inplicitis elementis quam ferrum; unde inest illi duritia cum frigore. datur. Seres enim hoc cum vestibus suis pellibusque mittunt. Secunda Parthico; neque alia genera ferri ex mera acie temperantur; ceteris enim admiscetur mollior conplexus. Differentia ferri plurima iuxta terrae genus. Nam aliud molle plumboque vicinum, rotarum ut clavorum usibus aptum; aliud fragile et aerosum, culturae terrae conveniens; aliud brevitate sola placet clavisque caligariis; aliud rubiginem celerius sentit. Stricturae vocantur hae omnes, quod non in aliis metallis, ab stringendo apte vocabulo inposito. Aquarum vero summa differen
Abbreviated transcription (Latin):
uqͣ ima aĩa eẽt. Gorgonos
qno m̾etrices cͥuitas sepen¬
ces qͥ aspicientes ꝯu̾tebantᷤ
in lapides hñtes imũ ocłm
bant. ut u̾tere eos putaren¬
tur in lapides. Sirenas tͦs
fingũt fuisse ex ꝑte iurgi¬
nes. ⁊ ꝑte uolucres hñtes a¬
us ⁊ ungulas. qͣrũ una uo¬
s alt̾a tibiis. t̾cia lira cane¬
bat. q̃ illectos nauigantes
sb̾ cantu in naufragia tͣhe¬
bant. S̾cd̾m u̾itatem aũ me¬
retricẽs fuerũt: q̃ transeũtes
qm̃ deducebant ad egestatem
his ficte st̾ inf̾re naufragia.
Alas aũ habuisse ⁊ ungulas.
qui amor ⁊ uolat ⁊ uulnerat.
q̃ inde influctib ꝯmorasse
dicunt᷑. qr fluctus uenerem
creauerũt. Scillam quo fe¬
rũt feĩam capitib succinctã
caninis cũ latratib magius
ꝓpt̾ fretum siculi maris in eiꝰ
nauigantes u̾ticib inse cur¬
rentiũ undarũ ext̾riti latͣre ex¬
stimant undas qͣs sorbentis
estus uorago collidit. Fingũt
⁊ monstͣ q̃dam irrationabiliũ

Expanded text:
uasi una anima esset. Gorgones quoque meretrices crinitas serpentibus, quae aspicientes convertebant in lapides, habentes unum oculum bant ut vertere eos putarentur in lapides. Sirenas tres fingunt fuisse ex parte virgiex parte volucres, habentes alas et ungulas: quarum una voce, altera tibiis, tertia lyra canebat; quae illectos navigantes sub cantu in naufragia trahebant. Secundum veritatem autem meretrices fuerunt, quae transeuntes, quoniam deducebant ad egestatem, his fictae sunt inferre naufragia. Alas autem habuisse et ungulas, quia amor et volat et vulnerat; atque in fluctibus commorasse dicuntur, quia fluctus Venerem creaverunt. Scyllam quoque ferunt feminam capitibus succinctam caninis cum latratibus, magnis propter fretum Siculi maris, in quo navigantes verticibus in se concurrentium undarum exterriti latrare existimant undas, quas sorbentis aestus vorago collidit. Fingunt et monstra quaedam irrationabilium
Abbreviated transcription (Latin):
dram locum fuisse euom̃etem
aqͣs. uastantem uicinã cuuita¬
tem: in qͦ uno meatu clauso
multi erumpebant. qd̾ hercu¬
les iuidens loca ip̃a exussit: ⁊ s̾
aq̃ clausit meatꝰ. Nam hydra
ab aqͣ dicta ẽ. Huiꝰ mentõnem

Expanded text:
dram locum fuisse evomentem aquas, vastantes vicinam civitatem, in quo uno meatu clauso multi erumpebant: quod Hercules videns loca ipsa exussit et sic aquae clausit meatus; nam hydra ab aqua dicta est. potuisse autem
Abbreviated transcription (Latin):
uit: ⁊ dũ sepe recidit᷑ pulula¬
uit. igni debita incendioq ꝑi¬
tura. Engũt ⁊ cimerã tͥformẽ
bestiam q̃ ore ÷ leo. Postͤmis ꝑ¬
tib dͣco. media caprea. qmͣ qͥ¬
dam fisiologi. ñ aĩal s tilicie
montẽ ẽẽ aiũt. qͥbdam locis
leones ⁊ capreas nutͥentẽ. qͥb¬
dam ardentem. quibdam ple¬
nũ serpentib. Huc uellorofõ¬
tis habitablem fec̃. Unde ciꝰ¬
meram dr̃ occidisse. Contͣrẽ aũ¬

Expanded text:
vit; et dum saepe reciditur, pullulavit igni debita incendioque peritura.' Fingunt et Chimaeram triformem bestiam: ore leo, postremis partibus draco, media caprea. Quam quidam Physiologi non animal, sed Ciliciae montem esse aiunt, quibusdam locis leones et capreas nutrientem, quibusdam ardentem, quibusdam plenum serpentibus. Hunc Bellorophontes habitabilem fecit, unde Chimaeram dicitur occidisse. Cent
Abbreviated transcription (Latin):
appellant᷑. eo qd̾ canina capi¬
ta hẽant qͦsq ip̃e latratus ma
tos ciclopes eo qd̾ unũ oculũ ĩ
fronte media hr̃e ꝑhibentur.
ter qd̃ solas ferarum carnes
comedunt. Leminas in libia
credunt truncos sine capite
nasci ⁊ os ⁊ oculos hñtes ĩ pec¬
tore: alios sine c̾uicib gigni
oculos hñtes in humeris. In ul¬
timo aũ orientis monstruose
gentum facies scͥbunt᷑. Alie
sine narib eqͣlis tociꝰ oris pla¬
me informes ħ̾utes uultus.
Alie labro sb̾t̾iori a dõ ꝓminen¬
ti ut in solis ardorib totam ex
eo faciem ꝯtegant dormientes.
Aliis ꝯcreta ora ẽẽ modico tm̃
foramme calamis auenaN hau
rientes potꝰ. Nonnulli sine lĩ
nis utentes nutu siue motu.
Panotios ap̃ scichiam eẽ ferũt.
ritĩ ut om̃e corpus ex eis cõ¬
tegant. Pan .n. greco sermone
om̃e. othi. aures dñr. Artaba¬

Expanded text:
appellantur eo quod canina capita habeant, quosque ipse latratus magti Cyclopes, eo quod unum oculum in fronte media habere perhibentur. ter quod solas ferarum carnes edunt. 34 17. Blemmyas in Libya credunt truncos sine pite nasci, et os et oculos habere in pectore. Alios sine cervicibus gigni, oculos habentes in humeris. 18. In ultimo autem Orientis monstrosae gentium facies scribuntur. Aliae sine naribus, aequali totius oris planitie, informes habentes vultus. Aliae labro subteriori adeo prominenti, ut in solis ardoribus totam ex eo faciem contegant dormientes. Aliis concreta ora esse, modico tantum foramine calamis avenarum pastus haurientes. Nonnulli sine lingnis utentes nutu, sive motu. 19. Panotios apud Scythiam esse ferunt, dine, ut omne corpus ex eis contegant; πᾶν enim Graeco sermone omne, ὦτα aures dicuntur. 20. Artaba
Abbreviated transcription (Latin):
tis narib cornua in frontib
⁊ caprarum pedib siłe̾s. qͣie
dit qui etiam int̾rogatꝰ dei s̾
talis ego sũ unus ex accolis
heremi: qͦs uario delusa erro¬
re gentuitas faimos satiros¬
siluestres hoĩes. qd̾ ñ nullifm¬
nos uicarios uocant. Sciopo¬
dum gens fertur in ethiopia
singulis crurib ⁊ celeritate
mirabili quos inde sciopodas
greci uocant. eo qd̃ estũ ĩ t̾ra
resupini iacentes pedũ suoꝵ
magnitudine adumbrentur
Antipodas in libia plantas il¬
sas hñt. post crura ⁊ octono
digitos in plantis. Hippodes
in scithia st̃ humanã formã
⁊ equinos pedes hñtes. In i¬
dia ferunt eẽ gentem q̃ ma¬
crobii nũcupant᷑ duodecim
pedum staturam hñtes. Est
.n. ⁊ gens ibi statura. cubita¬
li qͦs greci a cubito pigmess
montana indie tenent qͥb
ẽ iucinꝰ oceanꝰ. Phibent ⁊ in
eadem india ẽẽ gentẽ feĩaꝵ¬

Expanded text:
tes cornua in frontibus et caprarum pedibus similes, qualem dit, qui etiam interrogatus ab eo talis ego sum unus ex accolis heremi, quos vario delusa errore gentilitas faunos satirossilvestres homines, quos nonnulli Faunos ficarios vocant. Sciopodum gens fertur in Aethiopia singulis cruribus et celeritate mirabili: quos inde σκιόποδας Graeci vocant, eo quod per aestum in terra resupini iacentes pedum suorum magnitudine adumbrentur. Antipodes in Libya plantas versas habent post crura et octonos digitos in plantis. Hippopodes in Scythia sunt, humanam formam et equinos pedes habentes. In India ferunt esse gentem quae μακρόβιοι nuncupantur, duodecim pedum staturam habentes. Est et gens ibi statura cubitalis, quos Graeci a cubito pygmaeosmontana Indiae tenent, quibus est vicinus oceanus. Perhibent et in eadem India esse gentem femina
Abbreviated transcription (Latin):
cos : niurie se tͣoit: qui audet
ao contͣ oromem uiris. Seditõ
dt dissensio ciuiũ: qd seorsum
alii ad alios eunt. Nam ꝓpor
maxinie turbõne rerum ⁊ tumił¬
tu gaudent. Sacͥ legium ꝓpez
sacrum rerum furtum postea
⁊ m ydoloꝵ cultu hesit hoc norã.
Adult̾ium est isiusio aliem cõ¬
matuiauit. aduit̾ii nom̃ accep̃.
Stuptũ raptꝰ ꝓprie est mlicitus.
Coitꝰ a corrumpendo dictus. Uñ
⁊ qui rapto potitur. stupro fruit.
homitioi uocabulũ ꝯpositum
estex hoĩe ⁊ rede. Qͥ enĩ cedẽ m
hoĩem fecisse comꝑtꝰ erat homi¬
cidam uet̾es appeslaliant. Par¬
ricidii actio ñ solum ĩ eũ daba¬
tur qͥ ꝑentem idest qui patrem
ulł matrem int̾emisset. S ⁊ ĩ
eum qui frẽm occiderat ⁊ dcm̃

Expanded text:
cos iniuria est, qua audet aliquis contra ordinem iuris. Seditio dicitur dissensio civium, quod seorsum alii ad alios eunt. Nam hi maxime turbatione rerum et tumultu gaudent. Sacrilegium proprie est sacrarum rerum furtum, postea et in idolorum cultu hesit hoc nomen. Adulterium est illusio alieni conmaculavit, adulterii nomen accStuprum. Raptus proprie est inlicitus coitus, a conrumpendo dictus; unde et qui 'rapto potitur,' stupro fruitur. Homicidii vocabulum conpositum est ex homine et caede. Qui enim caedem in hominem fecisse conpertus erat, homicidam veteres appellabant. Parricidii actio non solum in eum dabatur qui parentem, id est vel patrem vel matrem interemisset, sed et in eum qui fratrem o
Abbreviated transcription (Latin):
que ñ inditioꝵ signis s sol
constat exꝑmĩtis. Tercia logi¬
cͣte. Iste enĩ discussis etatum
regionum. uł egͥtudinũ qͣlita¬
tib. artis curam rõnabilit̾ ꝑ¬
scrutatꝰ ẽ. Enperiti g ͦ exꝑien¬
tiam solam scrutant᷑ Logici
exꝑientie rõnem adiungunt.
Metodici nͨ elem̃toꝵ rõnem
obseruant nͨ temꝑa nͨ etates.
nec causas: S solas morboꝵ
suħas. De qͣtuor humorib¬
sangiĩs status: Morbe genau
uarisuo om̃s passiones ce ppis
contiment᷑. qd inde uetes mor¬
bum nõiauerũt ut iꝑa arpena¬
tionc mnoetis uim que er eonas¬
citur demonstͣrent Int saenu¬
tatem aut̃ ⁊ morbum media
est curatio: que nsi morpoo¬
gruat n ꝑducit ad sanitate
Morbi om̃s ex . iiłi. nascuit
le melancolia ⁊ fiegmate
Ex ipĩs enĩ regunt᷑: ex ipsis
ledunt᷑ infirmi. Dum erum
amplius extͣ cursum nature
treuerint. egritudines fastũt.

Expanded text:
 signis, sed solis constat experimentis. Tertia logicrate, qui discussis etatum ac regionum vel egritudinum qualitatibus artis curam rationabiliter perscrutatus est. Enpirici enin experientiam solam sectantur: Logici experientiae rationem adiungunt: Methodici nec elementorum rationem observant, nec tempora, nec aetates, nec causas, sed solas morborum substantias. De quattuor humoribsanguinis status. Morbi generali vocabulo omnes passiones corporis continentur: quod inde veteres morbum nominaverunt, ut ipsa appellatione mortis vim, quae ex eo nascitur, demonstrarent. Inter sanitatem autem et morbum media est curatio, quae nisi morbo congruat, non perducit ad sanitatem. Morbi omnes ex quatuor nascuntur le, melancholia et phlegmate: ex ipsis enim reguntur sani, ex ipsis laeduntur infirmi. Dum enim amplius extra cursum naturae creverunt, aegritud
Abbreviated transcription (Latin):
ut eam lectori admirari ĩ ꝓmp¬
tu sit comp̾hend̾e mpossibile.
slam mẽbranis retentis qiͣ ad¬
herescit memorie series dictio¬
nis. ac mox repositis recordatõ
oĩs elabit᷑. Huiꝰ discipline ꝑ¬
fecta cognitio oratorẽ facit. de

Expanded text:
ut eam lectori admirari in promptu sit, conprehendere inpossibile. Nam membranis retentis quasi adhaerescit memoriae series dictionis, ac mox repositis recordatio omnis elabitur. Huius disciplinae perfecta cognitio oratorem facit. De
Abbreviated transcription (Latin):
ec aũ disciplina a grecis
nuenta est. Agorgia aris¬
⁊ tͣnslata in latiũ. a tunio ui¬
delicet ⁊ titiano. ⁊ Qͥntiliano:
S ita copiose. ita uarie uł ꝓ¬

Expanded text:
ec autem disciplina a Graecis inventa est, a Gorgia, Aristranslata in Latinum a Tullio videlicet et Quintiliano et Titiano, sed ita copiose, ita varie, ut
Abbreviated transcription (Latin):
gelata. Nͥam greai styriam gut¬
ne storax dr̃. Bidella indie ⁊ a¬
rahie arbor: cusꝰ latͥma melior
arabica. Est enĩ luçida sb̾albida
facile moliatꝰ. neq ligno uł tͥ¬
re cõmixta amara. odoris boni
Nam ex india sordida ẽ ⁊ igͣ
⁊ maiori gleba. Adult̾at᷑ aũt
admixto gũmi. qui ñ ita ama¬
rificat gustu. Mastix arboris
lentisci gutta ẽ. Hec gͣnoma¬
est. Melior aũ ichio insula
gignit᷑ odoris boni candoris ce¬
re punice. Uñ ⁊ splendorẽ gut¬
tis pulchͥficat. Adult̾at᷑ int̾dũ
resma uł thure. Piperis arbor
nascit᷑ in india ⁊ in late̾ mõ¬
tis cautałi qd soli obilsũ ẽ: fo¬
lia ad uimiperi siłitudinẽ tꝰ sil¬
uas scpentes custodiũt. S m

Expanded text:
gelata. Nam Graeci stiriam gutgelata. Nam Graeci stiriam gutne storax dicitur. Bdellium Indiae et Arabiae arbor, cuius lacrima melior Arabica. Est enim lucida, subalbida, facile molliatur, neque ligno vel terrae commixta, amara, odoris boni. Nam ex India sordida est et nigra et maiore gleba. Adulteratur autem admixto gummi, qui non ita amarificat gustum. Mastix arboris lentisci gutta est. Haec granomaest. Melior autem in Chio insula gignitur, odoris boni, candoris cerae Punicae. Unde et splendorem cutis pulchrificat. Adulteratur interdum resina vel ture. Piperis arbor nascitur in India, in latere montis Caucasi, quod soli obversum est, folia iuniperi similitudine. Cuius silvas serpentes custodi
Abbreviated transcription (Latin):
thura colligunt. Mirra arbor
arabie altitudinis qnͣq cubitoꝵ
siłis spine quã athantũ dicunt.
Cui gutta uiridis atq amara
Unde ⁊ nom̃ accepit mirra. Ent
ta eo sponte manans. p̾ciosior¬
ẽ elicita. elicita corticis uulnere
uilior iudicatur. Sarm̃ta euis
arabes ignib fouent. quoꝵ fu¬
mo satis noxio nisi ad odorem
storatis cccurrant plerũq in sa¬
nabiles morboł ꝯtͣhũt. Mirra
aũt trogodite ab insula arabie
dita: ub melior colligit᷑ ⁊ pi¬
or. Storax arbor arabie simil
maio cidomĩ. cuiꝰ uirgule it̾
canicule ortum cau̾natim lacri¬
mã fluũt. Distillatio eiꝰ ĩ t̾ram
cadens munda ũ ẽ: s cũ ꝓprii cor¬
ticis scrobe seruatꝰ. Illa aũ qͣ uir¬
gis ⁊ calamis in heserit mũda ẽ
⁊abbida. Dehinc fulua fit solis
causa: ⁊ ip̃ã storax calamites.
piiguis resmosa odoris iocundi.
humecta ⁊ ueluti mellosum liqͦ¬
rem emutens. Storax aũ dicta
qd̾ sit guita arboris ꝑfluens ⁊ cõ¬

Expanded text:
tura colliguntur. Myrra arbor tura colliguntur. Myrra arbor Arabiae altitudinis quinque cubitorum, similis spinae quam ἄκανθον dicunt: cuius gutta viridis atque amara; unde ta eius sponte manans pretiosior est, elicita corticis vulnere vilior iudicatur. Sarmentis eius Arabes ignes fovent, quorum fumo satis noxio, nisi ad odorem storacis occurrant, plerumque insanabiles morbos contrahunt. Myrrha autem Trogodyte ab insula Arabiae dicta, ubi melior colligitur et purior. Storax arbor Arabiae, similis mali Cydonii, cuius virgulae inter Caniculae ortum cavernatim lacrimam fluunt. Distillatio eius in terram cadens munda non est, sed cum propriae corticis scrobe servatur. Illa autem, quae virgis et calamis inhaeserit, munda est et albida, dehinc fulva fit solis causa. Et ipsa storax calamites, pinguis, resinosa, odoris iucundi, humecta et veluti mellosum liquorem emittens. Storax autem dicta quod sit gutta arboris profluens et con
Abbreviated transcription (Latin):
at uł alie regiones. Nom̃ aũ aro¬
mata tͣxisse uident᷑. siue cid̾ ario
imposita diuinis ĩuccatiõib ap
ta uideant᷑. siue qd̾ sese aeri ĩse¬
rere ac misd̾e̾ ꝓbant᷑. Nam qͥd ⁊
xor. nisi aer ꝯtattus. Tiꝰ arbor
arabie ĩmensa atos ramosa leuis¬
simi corticis. ramis ad aceris qͣlita¬
tem amigdale mͦ. sucum aroma¬
titũ furdẽs albũ. ⁊ ad masticatio¬
nem uelut ĩ pulu̾e resolutũ ⁊ c̃
frangitur nitus pingͤ ⁊ igni ap¬
positum facole ardescens. ⁊ appella¬
tur ap̃ nos masculꝰ eo qd̾ sit nat᷑a
rotundum ad modũ testiculorũ.
Reliquũ planũ ⁊ pene scabrosũ
munꝰ optimũ. Adult̾at᷑ aũ admͦ¬
ta resma suie gũmi: s dignoscit᷑
sua ꝓpͥetate. Nam thus igͥni ĩpo¬
litum ardescit. resma fumescit¬
gũmicꝰ liquescit calefattũ. Thꝰ
aũ a tundendo ditũ: hoc ⁊ libanũ
uocatum a monte arabie uͥ sabei
st̃. Nam mõs eoꝵ libanꝰ dr̃ ubi

Expanded text:
ttit, sive aliae regiones. Nomen autem arottit, sive aliae regiones. Nomen autem aromata traxisse videntur, sive quod aris impositta videantur, seu quod sese aeri inserere ac misceri probantur. Nam quid est odor nisi aer contactus? Tus arbor Arabiae inmensa atque ramosa lenissimi corticis, ramis ad aceris qualitatem, amygdalae modo sucum aromaticum fundens album, et ad masticationem velut in pulvere resolutum: et cum frangitur intus, pingue, et igni appositum facile ardescit: et appellatur apud nos masculum, eo quod sit natura rotundum in modum testiculorum. Reliquum planum, et pene scabrosum, minus optimum. Adulteratur autem admista resina, sive gummi, sed dignoscitur sua proprietate. Nam thus igni impositum ardescit, resgummi vero liquescit calefactum. Tus autem a tundendo dictum. Hoc et libanum vocatum a monte Arabiae, ubi Sabaei sunt. Nam mons eorum Libanos dicitur, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
tina oĩum p̾stantior. Affertur
syria cipro ⁊ africa ex insulis qͥ
cicladib. Scd̾a est lentistina q
mastix uocatur. Hec ex chio ĩsu¬
la deportat᷑. Tercia pmalis qͣꝵ
liquida. alia arida. ⁊ afferunt᷑
ex tirrena colofonia: unde etiã
nomĩ colofonia resinaꝵ sũpsit.
uocant. Alii uolũt ex pino pi¬
cem uocari. Hec agrecis appel¬
lem dic̾e̾ possumꝰ. Quiꝰ ꝓpabiliᷤᷤ
splendens lenis ⁊ mũda. Crean¬
daꝵ arboꝵ nat᷑alit̾ tria st̃ gen̾a
Aut enĩ sua sponte nascũt᷑ aut
ex seĩb fortuitu iacentib sur¬
gunt. aut ex radicib pullulãt
Nam cet̾a usus ĩuenit fauẽte
uatura. Omĩa pom̾a latini neu¬
tri gen̾is ẽẽ dñt. Arbores aũ fe¬
minuiũ ferest̾ gen̾is. exceptis
Item hoc buxũ. licet ⁊ hec buxꝰ
dicat᷑. Nam suꝑfluã quidam
uolũt fac̾e discretõem. ut hec
buxus de arbore dicamꝰ blixũ
ił de ligno compõito.
odoris qͤ idia uł arabia mͣ¬

Expanded text:
nthina omnium praestantior. Affertur nthina omnium praestantior. Affertur Syria, Cypro, et Africa, ex insulis quoque Cycladibus. Secunda est lentiscina, quae mastix vocatur: haec ex Chio insula deportatur. Tertia pinalis. Quarum liquida, alia arida: et adferuntur ex Tyrrhena Colophonia. Unde etiam nomen Colophonia resina sumpsit. vocant. Alii volunt ex pino picem vocari. Haec a Graecis appellem dicere possumus. Cuius probabilis splendens, lenis et munda. Creandarum arborum naturaliter tria sunt genera; aut enim sua sponte nascuntur, aut ex seminibus fortuitu jacentibus surgunt, aut ex radicibus pullulant. Nam caetera usus invenit, favente natura. 74. Omnia poma Latine neutri generis esse dicuntur; arbores autem feminini sunt generis, exceptis Item hoc buxum, licet et haec buxus dicatur. Nam superfluam quidam volunt facere discretionem, ut haec buxus de arbore dicamus, buxum vero de ligno composito. odoris, quae India, vel Arabia mi
Abbreviated transcription (Latin):
Pansia ꝙͣ corrupte rustici pu¬
siam uocant. uiridi oleo ⁊ su¬
aui apta: ⁊ dicta pausia. qd̾
syria ẽ allata. siue qr nigͣ est.
Crustuumia idẽ ⁊ uolemis dcã
eo qd̃ uolam compleat. magni¬
tudine. ħ est mediam manũ:
Unde ⁊ ĩuolare dicimꝰ. Qͥdã aũ
uolemũ gallica lingꝰ bonũ ⁊
magnũ intelligũt. Colimiba¬
des appellate. Oleũ aũ ab olea
noĩatum. Nam ut diximꝰ olea
ẽ arbor. Unde cliriuatio fit ole¬
ũ. S qd̾ ex albis fu̾it oluis ex¬
p̾ssũ uocat᷑ spanũ. a grecis on.¬
facion appellatum. Qd̃ aũ ex ful¬
ius ⁊ nũdũ maturis fu̾it exp̃s¬
sum. iuride appellat᷑. Qd̃ uͦ ex
nimium maturis ꝯmune dr̃.
Ex his ad usũ uite pͥmũ ẽ spa¬
Amutta olei ꝑs aquosa ab em̾¬
gendo dicta .i. qđ ab oleo se m̾¬
gat ⁊ fex sit es. Hanc greci
gua tͣhentes uocabulũ. Gmũ
grecũ nom̃ ẽ. Hoc enĩ gomi
manat. Est enĩ lacͥma sudore¬
exhalata lignoꝵ: ut cerasi lentis
nã. Prima est resimã terebm¬

Expanded text:
Pausia, quam corrupte rustici pusiam vocant, viridi oleo et suavi apta. Et dicta pausia, quodSyria est allata, sive quia nigra est. Crustumia eadem et volemis dicta, eo quod volam compleat magnitudine, unde et involare dicimus. Quidam autem volemum Gallica lingua bonum et magnum intellegunt. Colymbades appellatae . . . Oleum autem ab olea nominatum: nam, ut diximus62, olea est arbor, unde derivatio fit oleum. Sed quod ex albis fuerit olivis expressum vocatur Hispanum, a Graecis ὀμφάκιον appellatum; quod autem ex fulvis et nondum maturis fuerit expressum, viride appellatur; quod vero ex nimium maturis, commune dicitur. Ex his ad usum vitae primum est HispaAmurca olei pars aquosa ab emergendo dicta, id est, quod ab oleo se mergat et faex sit eius. Hanc Graeci gua trahentes vocabulum. Gummi Graecum nomen est; hoc enim illi manat. Est enim lacryma sudoreexhalata lignorum, ut cerasi, lentismam. Prima est resina terebi
Abbreviated transcription (Latin):
liam ⁊ ioħ̃em. cenobite apss
muttant᷑. Heremite hii st ꝰ
⁊ anachorite. ab hom̃n ꝯspeti
remoti. heremũ ⁊ desertas so
pat᷑. Qͦd paulꝰ romanis scai¬
bens exposuit dicens. m qru¬
clamamiꝰ abba pat̾ ĩ uno nõ
duab usus lingius. Dit̃ en
albba siro noĩe patrẽ: ⁊ rursus

Expanded text:
 Iohannem, coenobitae Apostolos imitantur. Eremitae hi sunt, qui et anachoritae, ab hominum conspectu remoti, eremum et desertas solpater, quod Paulus Romanis scribens exposuit dicens clamamus: Abba pater': in uno nomine duabus usus linguis. Dicit enim abba Syro nomine patrem, et rursus
Abbreviated transcription (Latin):
est urde aliquid instrumiuᷤ
tur. ut baculus codex tabula
usus quẽ in re instructa utimi᷑.
ut in baculo inniti. in codice
leg̾e. in tabula lud̾e. S ⁊ ip̃ẽ
fructus agroꝵ qr eo utim᷑ usus
uocatur. Hec st̃ tria illa. usus.¬
Fruitus aũ uocatꝰ. qr solo usu
habetur eiꝰ fructus: manẽte ap̃
aliũ uire ⁊ usu. Isu capio ẽ
ademptio dñii ꝑ ꝯtinuatio¬
nẽ iuste possessionis. uł bien¬
nii aut alicuiꝰ temꝑis. Manci¬
patio dicta est. quia manures
capit᷑. Unde oportet eñ qͥ man¬
cipiũ accipit. comp̾hende id ip¬
sum qd̾ ei mancipio dat᷑. Cessio
est ꝓprie rei concessio. sic̃ ẽ illd̾.
Cedo iure ꝓpinquitatis. Ced̾e̾
enĩ dicimꝰ concede̾. id que ꝓp̾a¬
st̃. Nam aliena restitiumꝰ. nõ
cedimꝰ. Nam cedere ꝓpͥe dr̃. qui
contͣ u̾itatem alt̾i consentit.
ut cicero cessit inquit amplis¬
simi utri auctoritate uł pocuiᷤ
pariunt. Int̾dictum ẽ qd̃ a iu¬

Expanded text:
est unde aliquid construimus, tur, ut baculus, codex, tabula. 28. Usus, quo in re instructa utimur, ut in baculo innitere, in codice legere, in tabula iudere; sed et ipse fructus agrorum, quia eo utimur, usus vocatur. Haec sunt illa tria. Ususfructus autem vocatus quia solo usu habetur eius fructus, manente apud alium iure. Usucapio est adeptio dominii per continuationem iustae possessionis, vel biennii aut alicuius temporis. Mancipatio dicta est quia manu res capitur. Unde oportet eum, qui mancipio accipit, conprehendere id ipsum, quod ei mancipio datur. Cessio est propriae rei concessio, sicut est illud: 'Cedo iure propinquitatis.' Cedere enim dicimus quasi concedere, id et; nam aliena restituimus, non cedimus. Nam cedere proprie dicitur, qui contra veritatem alteri consentit, ut Cicero: Cessit, inquit, amplissimi viri auctoritati, vel potius paruit. 33. Interdictum est quod a ju
Abbreviated transcription (Latin):
eũ damꝰ. ut ꝓ euis uice rem ꝙ
appetimꝰ possidere debeamꝰ. Com¬
mertiũ dcm̃ a m̃cib. Qͦ noĩe res
uenales appellamꝰ. Uñ ⁊ m̾cat᷑¬
dicit᷑ dicit᷑ coetꝰ multoꝵ hoĩm
qui res uendere uł emere solẽt.
Integri restitutio ẽ cause uł rei
reꝑatio. Cansa redintegͣtur: q̃
ni potestates expleta ñ ẽ. Ees
redintegͣtur que in potestatis
ablata exorta est. De cͥminib i

Expanded text:
eum damus, ut pro eius vice rem, quam adpetimus, possidere debeamus. Commercium dictum a mercibus, quo nomine res venales appellamus. Unde mercatus dicitur coetus multorum hominum, qui res vendere vel emere solent. Integri restitutio est causae vel rei reparatio. Causa redintegratur, quae vi potestatis expleta non est. Res redintegratur, quae vi potestatis ablata atque extorta est. De criminibus i
Abbreviated transcription (Latin):
ñ possent. Nam antea silua¬
eĩ densitate fic ambiebatur.
u exhalantes inde ꝑangus¬
tas aci sulphuree odor gͣius¬
simꝰ suꝑuolantes aues hali¬
t suo necaret. Qͣm rem au¬
gustus cesar intelligens dei¬
tis silius ex pestilentib ame¬
na reddidit loca. Latꝰ aũ idem
⁊ stagnũ uͥ ĩmensa aqͣ ꝯue¬
nit. Nam dictum ẽ stagnũ
abeo qd illic aqͣ stet. nͨ decrͣat.¬

Expanded text:
non possent; nam antea silvanon possent; nam antea silvarum densitate sic ambiebatur ut exhalantis inde per angustias aquae sulphureae odor gravissimus supervolantes aves halitu suo necaret: quam rem Augustus Caesar intellegens, deiectis silvis ex pestilentibus amoena reddidit loca. Lacus autem idem et stagnus, ubi inmensa aqua convenit. Nam dictus est stagnus ab eo quod illic aqua stet nec decurrat.
Abbreviated transcription (Latin):
dea int̾ iherico ⁊ zoaram. Lon¬
gitudo etꝰ us ad zoaros arabie
dirigitur stadiis septingentiꝰ
octognita: latitudo stadiis cen
oppido tẏberiadi uocatꝰ qd̾ qͦ¬
dam h̾odes in honore tyberi e¬
saris condidit. Est aũ in uiden
om̃ib lacis salubͥor ⁊ ad sani¬
tatem corꝑin qͦdãmꝰ efficatior
Crruit stadia decem. Genesar
stadiis. latitudine qͣdragĩta
disfunditur. crispantib aquꝰ
aura ñ uentis. S de sẽpp sͥ
extreans. Unde ⁊genesar d̃
greco uocabulo qͣ gerans so
auram. Demiq ꝑ diffusiora
spacia lacus frerpãtib auris
spirantib agitat᷑. Unde ⁊
purior haustꝰ esꝰ. ⁊ ad potan¬
dũ dulcis ⁊ hĩlis. Henacꝰ lacꝰ
italie inuenetia. de quo flumꝰ
nascit ᷑ minscius: qui latꝰ mag¬
tudine sui tempestates ii¬
tatur marmas. Lutrinꝰ ⁊ a¬
uernꝰ. lacus campanie st̃ Si¬
piam pisciũ uectigalia mas¬
na p̾stabat. Auernꝰ aũ lacus
gatꝰ qd̾ aues ibi suꝑuolare

Expanded text:
daea, inter Jericho et Zoaram. Londaea, inter Jericho et Zoaram. Longitudo ejus usque ad Zoaros Arabiae dirigitur stadiis septingentis octoginta; latitudo stadiis centoppido Tiberiade vocatus, quod quondam Herodes in honorem Tiberii Caesaris condidit. Est autem in Judaea omnibus lacis salubrior, et ad sanitatem corporum quodammodo efficacior. Circuit stadia . . . 6. Genesar, extenditur stadiis; latitudine quadraginta diffunditur, crispantibus aquis, auram non ventis, sed de seipso sibi excreans. Unde et Genesar dicitur Graeco vocabulo, quasi generans sibi auram; denique per diffusiora spatia lacus frequentibus auris spirantibus agitatur; 131 unde et purior haustus ejus, et ad potandum dulcis et habilis. 7. Benacus, lacus Italiae in Venetia, de quo fluvius nascitur Mincius; qui lacus magnitudine sui tempestates imitatur marinas. Lucrinus et Avernus lacus Campaniae sunt. Lupiam piscium vectigalia magna praestabat. Avernus autem lacus vocatus quod aves ibi supervolare
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ ñ miscent᷑ occeani flucti¬
b ut mari magno. ⁊ dnr̃ lacus
⁊ stagna. Lacus ẽ receptacłm in
ctͦ aqͣ retinet᷑ nͨ misdet ᷑ fluctibꝰ.
ut lacus affalti. ut lacus benacꝰ.
stagnos uocant. Nam fontes la¬
bunt᷑ in fluiuis. flumina ĩ fre¬
ta discurrũt. Lacus stat in loco
nͨ ꝓfluit. Et dictꝰ lacus qiͣ aque
locus. Lacus asfalti idem ⁊ mare
nit uiuur nicħ recipit. ex gen̾e
uiuentiũ. Namdeq pisces ht
neq assuetas aquis ⁊ letas mer¬
gendi usus patitur aues. S ⁊ q̃¬
cũq uiuentia m̾genda. tep̃taue¬
ris qͣs arte diu̾sa statim tesiliũt.
Et ꝙͣuis uehem̃t̾ illisa. ꝯfestim
excutumt᷑. S neq uentu mo¬
uet᷑ resistente turbinib bitu¬
mine qͦ aqͣ om̃is stagnat᷑. neq
naiugatignis patiens ẽ. qr oĩa
uita carentia ĩ ꝓrofundũ m̾gũ¬
tur. nͨ mat̾iam ullam sustinet
nl q̃ bitumine illustrat᷑ Lucer¬
nã accensam ferũt suꝑnate¬
re extiicto dem̾gi lumme so

Expanded text:
non miscuntur Oceani fluctibus aut mari Magno, et dicuntur lacus et stagna. Lacus est receptaculum in quo aqua retinetur nec miscetur fluctibus, ut lacus Asphalti, ut lacus Benacus stagnos, vocant. Nam fontes labuntur in fluviis; flumina in freta discurrunt; lacus stat in loco nec profluit. Et dictus lacus quasi aquae locus. Lacus Asphalti idem et mare nit vivum, nihil recipit ex genere viventium. Nam neque pisces habet neque adsuetas aquis et laetas mergendi usu patitur aves, sed et quaecumque viventia mergenda temtaveris, quacumque arte demersa statim resiliunt, etexcutiuntur; sed neque ventis movetur, resistente turbinibus bitumine, quo aqua omnis stagnatur; neque navigationis patiens est, quia omnia vita carentia in profundum merguntur, nec materiam ullam sustinet, nisi quae bitumine inlustratur. Lucernam accensam ferunt supernatare, extincto demergi lumine. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
media ab occasu tͣnsu̾sa parthia
regna amplectit᷑: a septemtͥone¬
armenia ccumdat᷑. Ab ortu caspi¬
os uidet a m̾idie ꝑsidam. Sus
t̾ra medicã arborẽ gignit ꝙͣ alia
regio minime ꝑturit. Su̾nt aũ¬
medie due maior ⁊ minor. Per¬
sida tendens ab ortu us ad indoᷤ.
ab occasu rubrs mare ht. ab aqͥ¬
lone u̾o m̾̃idiem tangit ab austͦ.
carmaniam qͤ ꝑside annectit᷑. Qͥ¬
b ẽ susa oppidũ nobilissimũ. In
ꝑsida pͥm̃ orta ẽ ars magica ad

Expanded text:
Media ab occasu transversa Parthia Media ab occasu transversa Parthia regna amplectitur, a septentArmenia circumdatur, ab Ortu Caspios videt, a Meridie Persidem. Hujus terra medicam arborem gignit, quam alia regio minime Mediae duae, maior et minor. Persida tendens ab ortu usque ad Indos, ab occasu Rubrum mare habet, ab aquilone vero Mediam tangit, ab austro Carmaniam, quae Persidae adnectitur, quibus est Susa oppidum nobilissimum. In Persida primum orta est ars magica, ad
Abbreviated transcription (Latin):
gen̾alit̾ nõiat᷑ ꝓpt̾ inuictam
reliq ͤ ꝓxĩe regiones eiꝰ nom̃
traxerunt. Sũt enĩ ĩ ea aracu¬
sia parthia. assyria media ⁊ ꝑ
Tigri claudunt᷑ locis montuo¬
sis ⁊ asꝑiorib site. Hñtes flu¬
mos ydaspen ⁊ arbem. Sunt
int̾ se finib siuis ducrete no¬
miuns a ꝓpriis austorib ita
thentes. Aracusia. ab oppido suo
nũcupata. Parthiam parthi. ab
scichia uenientes occupauerunt.
eamq ex suo noĩe uocauer̃t. H
tone hyrcaniũ salumi ab occidua
solis plaga media. Regna mea
decem ⁊ octo st̃ porrecta a caspio lit¬
tore us ad t̾ras scitharũ. Assyn¬
auocata ab assur filio semꝰ. Hec̾
mediam tangit. Ab occiduo tigͥm
a septẽtrione montẽ causasim
u porte caspie st̃. In hac regione
pͥmꝰ usus iuentꝰ ẽ purpure. In¬
de pͥmũ cͥmum ⁊ corpors ungen¬
ta uenerũt. ⁊ odores quib roma¬
nors atos grecoꝵ effluxit luxia.
medo cognoĩate qui eas ꝓuinci¬
as bellando aggressi st̃. Ex qͥb

Expanded text:
generaliter nominatur; propter invictam reliquae proximae regiones ejus nomen traxerunt. Sunt enim in ea Aracusia, Parthia, Assyria, Media et Tigri clauduntur, locis montuosis et asperioribus sitae, habentes fluvios Hydaspem et Arbem. Sunt enim inter se finibus suis discretae, nomina a propriis auctoribus ita trahentes. Aracusia ab oppido suo nuncupata. Parthiam Parthi ab Scythia venientes occupaverunt, eamque ex suo nomine vocaverunt. Huius trione Hyrcanum salum, ab occidua solis plaga Media. Regna in ea octodecim sunt, porrecta a Caspio littore usque ad terras Scytharum. 10. Assyria vocata ab Assur filio Sem, qui eaMediam tangit, ab Occiduo Tigrim, a Septentrione montem Caucasum, ubi portae Caspiae sunt. In hac regione primus usus inventus est purpurae, inde primum crinium et corporum unguenta venerunt et odores, quibus Romanorum atque Graecorum effluxit luxuria. Perso cognominatae, qui eas provincias bellando adgressi sunt. Ex quibus
Abbreviated transcription (Latin):
s uidos. Terra indie faboni
sũ salub̾rima mano bis m¬
cit fuiges. uice hiemis. etasiaᷤᷤ
toloris hoĩes elephantos ingẽ
tes. monoceron bestiam. psita¬
niticũ mittit. ⁊ eburr. lapi
a quo p̾ciosos. berillos. cris¬
soprassos ⁊ adamantẽ ⁊ carbũ¬
allos. lignites. margaritas ⁊ u¬
mones. qͥb nobiliũ feĩaꝵ ar¬
dt ambitõ. Ibi st̾ ⁊ montes
duri qͦs adire ꝓpt̾dracones ⁊ gͥ¬

Expanded text:
tes Indos. Terra Indiae Favonii tes Indos. Terra Indiae Favonii spiritu saluberrima in anno bis metit fruges: vice hiemis Etesias oloris homines, eltes, et rhinoceronta bestiam, psittamaticum. Mittit ebur, berides quoque pretiosos, berillos, chrysoprasos, et adamantem, carbunculos, lychnites, margaritas et uniones, quibus nobilium feminarum ardet ambitio. Ibi sunt et montes aurei, quos adire propter dracones
Abbreviated transcription (Latin):
lũ exgto ĩ latinũ u̾tit᷑ luui
ortus. Porro hebraice cdeden ũ¬
dr̃i qd̃ in nr̃am linguã delicie
int̾pr̃. Qd utrũq unictũ fa¬
cit ortum deliciaU. Est eni
estas. s ppetua aeris temꝑieᷤ
t̾otũ nemꝰ irrigat. diuiditꝰ¬
q in qͣtuor nascentia fluĩa.
Cuiꝰ loci pꝰ poc̃m hoĩs. aditꝰ in¬
rumphea flãmea .i. muro ig¬
neo accinctꝰ: ita ut eł cũ celo
pene uingat incendiũ. Che
um arcendis spĩb malis su
rumphee flagrancia ordina¬
tum e ut hoĩes flãme. angłõ
rũ uͦ malos angli sb̾moue¬
ant ne cui carni uł spũi tͣns¬
gressionis ad itꝰ ꝑadysi pateat
India uocata ab indo flum̃e
ꝯͦ ex ꝑte occidentali clanditꝰ.
Dec a m̾idiano mari porres¬
ta us ad otum solis ⁊ a sey¬
tentͥone us ad montẽ caua¬
⁊ oppida. insulam quo taꝑ
bane gemunis ⁊ elephãtis
nfertam. crisam ⁊ argirem
auro ⁊ argentoq fecundas.i
tlem quo arborib foliis nũ¬
pen ⁊ tuidan ⁊ hyspanẽ illustͣn¬

Expanded text:
lum ex Graeco in Latinum vertitur hortus: porro Hebraice Eden dicitur, quod in nostra lingua deliciae interpretatur. Quod utrumque iunctum faciaestus, sed perpetua aeris temperies. totum nemus inrigat, dividiturque in quattuor nascentia flumina. Cuius loci post peccatum hominis aditus inromphea flammea, id est muro igneo accinctus, ita ut eius cum caelo pene iungat incendium. Cherum, arcendis spiritibus malis super rompheae flagrantiam ordinatum est, ut homines flammae, angelos vero malos angeli submoveant, ne cui carni vel spiritui transgressionis aditus Paradisi pateat. India vocata ab Indo flumine, quo ex parte occidentali clauditur. Haec a meridiano mari porrecta usque ad ortum Solis, et a septentrione usque ad montem Caucaet opprobane gemmis et elephantis refertam, Chrysam et Argyrem auro argentoque fecundas, len quoque arboribus foliam numgen et Indum et Hypanem inlustran
Abbreviated transcription (Latin):
sella st̃ e quib domicilia st̾m̃¬
tur a tesseris noĩata .i. qͣdratis
lapillis ꝑ diminutõem. Bases
fulture st̃ columpnaꝵ qͤ a fu
te fabrice. sustmẽt pondꝰ. Da¬
ses aũ nom̃ petre fortissime
syro sermone. Columpne ꝓ¬

Expanded text:
sellae sunt, e quibus domicilia sternuntur, a tesseris nominata, id est, quadratis lapillis per diminutionem. Bases fulturae sunt columnarum, qute fabrice sustinent pondus, bases autem nomen est Petre fortissime Syro sermone. Cap
Abbreviated transcription (Latin):
columpnaꝵ altitudinis t̾cia
ꝑs lattu dmũ. Gen̾a rotun¬
daꝵ qͣtuor dorice. ionice. tuscanice.
chorinthee. m̃sura crassitudinis
⁊ altitudinis int̾ se distantes. Qͥn¬
tum geis ẽ eaꝵ qͤ uocant᷑ attice.
qͣt̾nis angulis. aut ampliꝰ pari¬
b latersĩ int̾uanus. Capitenla dic¬
ta qd̾ sint colsipnaꝵ capita. sicut
suꝑ collũ cap̃. Epistilia st̃ qͤ suꝑ
actis undiq qͣtuor tabulis. Cana

Expanded text:
udinis, tertia pars latitudinis. Genera rotunquatuor sunt: Doricae, Ionicae, Tuscanicae, Corinthiae, mensura crassitudinis et altitudinis inter se distantes. Quintum genus est earum, quae vocantur Atticae, quaternis angulis aut amplius, paribus laterum intervallis. Capitella dicta, quod sint columnarum capita, sicut super collum caput. Epistylia sunt, quae super actis undique tabulis qua
Abbreviated transcription (Latin):
nꝰ ambiguũ quidã doctoꝵ exi¬
timãt. Testudo ẽ cam̾a tem¬
pli obliqͣ. Nam in modũ testi¬
tudnus uetes tem ploꝵ tecta fa¬
ciebant. Qͤ idõ sic fiebat. ut ce¬
n ymagnẽ redd̾et. qd̾ cõstat eẽ
conuexũ. Alii testitudinẽ uo¬
uĩt ẽẽ locum in ꝑte atrii adu̾¬
sum uenientib. Arcꝰ dicti qd̃
sint arta ꝯclusione curuati. ip¬
si ⁊ fornices. Paumĩeta origi¬
nem ap̃ grecos hñt. elaborata
ute pitture. Licostrota ꝑiuliᷤᷤ
mstͥis ac cessellis tractis ĩ ua¬
nos colores. Nocata aũ paim̃e¬
ta eo qd̾ paueantur .i. cedantur
Inde ⁊ pauor qr cedit cor Ostra¬
cus ẽ paium̃tum testateũ eo qd̃
fractis testis calce admixto fe¬
riatur. q̃ esta enĩ grece ostͣdr̃¬

Expanded text:
nus ambiguum quidam doctorum exinus ambiguum quidam doctorum existimant. Testudo est camera templi obliqua: nam in modum testudinis veteres templorum tecta faciebant, quae ideo sic fiebat, ut coeli imaginem redderet: quod constat esse convexum. Alii testudinem volunt esse locum in parte atrii adversa venientibus. Arcus dicti, quod sint arta conclusione curvati, ipsi et fornices. Pavimenta originem apud Graecos habent elaborata arte picturae, lithostrota parvulis crustis ac tessellis tinctis in varios colores: vocata autem pavimenta eo quod paveantur, id est, caedantur. Unde et pavor, quia caedit cor. Ostracus est pavimentum testaceum, eo quod fractis testis calce admixto feriatur. Testam enim Graeci ostr
Abbreviated transcription (Latin):
undam̃tũ dictũ qd̃ fun
patus qr semꝑ duo st̃ pares.
uł alat̾e uł aͥ fronte. Siuen
detͣgonũ siue exagonũ sit. qͥ
se ꝯspiciũt expari erũt. Alit̾
enĩ structura fcã deformis ẽ.
Parietmas dicimꝰ qiͣ parietũ
rumas. Sũt aũ ꝑietes stanteᷤ
sine tecto. ⁊ sine hĩtantibus.
Angulus qd̾ duos ꝑietes ĩ unũ
ꝯuingat. Culmina dista qͥa
ap̃ antiqͦs tecta culmo tegelũ¬
tur. ut nũc rustica. Hinc te¬
ti sũmitas. culm̃ dr̃. Canere
st̃ uolumina introrsũ respici
cientia. appellate a curuo. Ca¬
mur enĩ grece curuũ. Laqͤa¬
ria st̃ que cameram subtegũt
⁊ ornant. que ⁊ lacunaria dm̃r.
principalit̾ aũ lacus dr̃. ut lu¬
cilius. Besultant edesqz lac¬
q. Cuiꝰ diminutio lacunar
facit. ut oratuis. neq aureũ
nli ea renitet in domio lacunar.
Inde sit alia diminutõ lacu¬
riũ facit. Absida greco sermo¬
ne latmne int̾pr̃.lucida. eo qd̾̃
lumine accepto ꝑ artũ resplẽ¬
deaiẜ. S utrum aufidã an ab¬

Expanded text:
undamentum dictum quod fundpatus quia semper duo sunt pares, vel a latere vel a fronte. Sive enim tetragonum sive hexagonum sit, qui seenim structura facta deformis est. Parietinas dicimus quasi parietum ruinas: sunt enim parietes stantes sine tecto, sine habitantibus. Angulus, quod duos parietes in unum coniungat. Culmina dicta sunt quia apud antiquos tecta culmo tegebantur, ut nunc rusticani. Hinc tecti summitas culmen dicitur. Camerae sunt volumina introrsum respiccientia, appellatae a curvo. Campulon enim graece curvum est. Laquearia sunt, quae cameram subtegunt et ornant, quae et lacunaria dicuntur: principaliter autem lacus dicitur, ut Lucilius: resultant aedesque lacusque: cujus diminutio lacunar facit, ut Horatius: Neque aureum mea renitet in domo lacunar. Inde fit alia diminutio lacurium facit. Absida Graeco sermone, Latine interpretatur lucida, eo qlumine accepto per arcum resplendeat. Sed utrum absidam an ab
Abbreviated transcription (Latin):
Unde nec mos est ex auo oꝑe
eum componi. T̃res aũ gͣd̾
aͥ in cantando. primꝰ sueten¬
toris. Scd̾us incentoris. Ecuis
accentoris. Piapsalma quidã
hebreum u̾bum ẽẽ uolunt.
quo significatur semꝑ. idr̃
qd̾ illa quib noc int̾ponit.
sempitna ẽẽ confirment. Qͥ¬
dam u̾o grecum u̾bum exis¬
timant quo significat᷑ int̾¬
uatiũ psalleroi ut psalma
sit qd̾ psarit᷑. Diapsarna
u̾o int̾positum in psallendo
suentium: ut qm̃ admodum
in cantando. ita diapsalma
disunctio est uͥ quedam reqͥ¬
es distincta contiuationis
ostenditur. Unde iᵈ ꝓbabile
est ñ ꝯuingendas sentenci¬
as in psallendo uͥ diapsalma
eẽ noscatur. ꝓͥmisꝰ ẽ canticũ¬

Expanded text:
Unde nec mos est, ex alio opere Unde nec mos est, ex alio opere eum componi. Tres autem gradus sunt in cantando. Primus succentoris. Secundus incentoris. Tertius accentoris. Diapsalma quidam Hebraeum verbum esse volunt, quo significatur semper idem: quod illa, quibus hoc interponitur, sempiterna esse confirmet. Quidam vero Graecum verbum existimant, quo significatur intervallum psallendi: ut psalma sit, quod psallitur, diapsalma vero interpositum in psallendo silentium: ut quemadmodum in cantando: ita diapsalma disjunctio earum, ubi quaedam requies distinctae continuationis ostenditur. Unde et illud probabile est, non conjungendas sententias in psallendo, ubi diapsalma esse noscatur. Hym