comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
miAbilis quib uita ⁊ eentiã ĩmo totꝰ
nature cursus erit naturalis. ut ip̃a
nata desua ugntate gaudeat. lia
eo quod amplus accepit i amorem largi¬
toris amplius in artescat. S huie refor¬
mationi nsẽ nat᷑ accedit ꝯsessus dex¬
tete. qui ꝯlistit inplenitudine cogniti¬
onis. cdilestionis: uocunditatis. Ut
nec cognitio etronca. uic dilectio illi¬
cita. uł iocunsoitas cristia admitte pos¬
sit. Ibi enim scĩam informabit insticia.
ne sit elata. Ibi carttatem diriget st̃a.
ut sit ordinata. Ibi iotunditatem ꝓducet
indeficitus ec̃mitas. ne aliquo doloris
nubilo qñꝙ possit obfuscari. Onũa gͦ
bona anime inse nunc diũsa. radeo tcͥ
erunt unita. ut cognitio diligat. ⁊ ca¬
titas cognoscat: ⁊uno esfictu esfestui
indeo fi mant᷑ omnia. que uirũ finem

Expanded text:
mirabilis, quibus vita et essentia, imo totus mirabilis, quibus vita et essentia, imo totus naturae cursus erit naturalis, ut ipsa natura de sua integritate gaudeat, et in eo quod amplius accepit, in amorem largitoris amplius inardescat. Sed huic reformationi nostrae naturae accedet consessus dexterae, qui consistit in plenitudine cognitionis, dilectionis, et jocunditatis: ut nec cognitio erronea, nec dilectio illicita, vel jocunditas tristia admittere possit. Ibi enim scientiam informabit justicia, ne sit elata: ibi charitatem diriget scientia, ut sit ordinata: ibi jocunditatem producet indeficiens aeternitas, ne aliquo doloris nubilo quandoque possit obfuscari. Omnia ergo bona animae in se nunc diversa in Deo tunc erunt unita, ut cognitio diligat et charitas cognoscat, et uno affectu in Deo finiantur omnia, quae unum finem
Abbreviated transcription (Latin):
a terra. palpabilia. ab aqua mobilia.
abaere: leuia. abigne ui splendida. Ma¬
gis tamen abaere ⁊igne accipient quam
de teliquis quia leuitas coꝵ leuitati cogi¬
iationum. ⁊splendor ip̃orum splendori
stellarum comparabit᷑ dicente apło. Stella
diffeit a stella in claritate. si ⁊ resurractio
mortuoꝵ. sicut contͣ reꝓbi qui dilexetũt
t̾rena suꝑ onsĩa. ⁊ passionib ꝯcupiscen¬
tiarum se subdiderunt: Dehis inferio
ent. ut inhis que passionib magis sunt
ã cõmode tor porum recipiant passiones.
O qͣm infelix illa anima que triplici car¬
cete. Uidłc conscientie corporis ⁊ gehenne
torquebitur. ut nec intus sit sine angͥti¬
a. nec foris sine pena: cui ĩmortalitas.
metlitia. ⁊ passibilteas semꝑ durabit in pena
nec aliquid illius muneris accipiat.
quod scĩs in impassibilitate conferet
suꝑui grã. ⁊ largitoris. et erit ĩpassi¬
bilitas il mortalitas supra naturã

Expanded text:
a terra palpabilia, ab aqua mobilia, a terra palpabilia, ab aqua mobilia, ab aere levia, ab igne vero splendida. Magis tamen ab aere et igne accipient quam de reliquis, quia levitas eorum levitati cogitationum, et splendor ipsorum splendori stellarum comparabitur: dicente Apostolo: Stella differt a stella in claritate, sic et resurrectio mortuorum . Sicut e contra reprobi, qui dilexerunt terrena super omnia, et passionibus concupiscentiarum se subdiderunt, de his inferiount ut in his quae passionibus magis sunt accommoda corporum recipiant passiones. O quam infelix illa anima quae triplici carcere, videlicet conscientiae, corporis, et gehennae torquebitur, ut nec intus sit sine angustia, nec foris sine poena: cui immortalitas in essentia et possibilitas semper durabit in poena: nec aliquod illius muneris accipiat, quod sanctis in impassibilitate conferet superni gratiam largitoris. Et erit impassibilitas et immortalitas supra naturam
Abbreviated transcription (Latin):
ł cognosc̃e dessderas: ipse sunt in nouatio
naute ⁊ confessus dextere. Ip̃e i enum red̃p
t ur̃ has alas pͥmus assumpsit. nobis
nlutiuo eas collaturus. quando similes
atrimus. uñ: linapocalipsi. ale aquile
nagne dicuntur. uͥ scͥptum est. Date st̃
mulieri duc ale aquile magne. ut uola
um: eclum uolens signiticare. Hec aũ
nature innouatio que erit incorpore.
si ad nat᷑am corporum respicimus sccł̃m
eĩem̃ta huius mundi ꝓbatur attenden¬
da. Uidemus eiuni quod t̾ra iup̃senti
ponderositate sua corpus aggrauat. aqͣ
huniorũ inequalitate infirinat. Ler.
spirandi neccitate affligit. Ignis. calorĩ
iminod̾antia ꝯsumuit. Ista gͦ in nouari
necc̃e erce. non tolli de medio. ut non in¬
firmitas que aggrauat. s nature s̃tas
integra reformetur. sicut dñs ait. Capil¬
lus de capite ur̃o ñ ꝑibit. Habebumt gͥ c̃
corpora mortis huius ĩmouere mortua.
ab elementis huius mundi nature ũi¬
tatem. non corruptionem. uidłe ut sint

Expanded text:
oscere desideras, ipsae sunt innovatio naturae, et consessus dexterae. Ipse etenim Redemptor noster has alas primus assumpsit nobis in futuro eas collaturus, quando similes ei erimus. Unde et in Apocalypsi alaeaquilae magnae dicuntur, ubi scriptum est: Datae sunt mulieri duae alae aquilae magnae, ut volaret tum coelum volens significare. Haec autem naturae innovatio quae erit in corpore, si ad naturam corporum respicimus, secundum elementa hujus mundi probatur attendenda. Videmus enim quod terra in praesenti ponderositate sua corpus aggravat, aqua humorum inaequalitate infirmat, aer spirandi necessitate affligit, ignis caloris immoderantia consumit. Ista ergo innovari necesse erit, non tolli de medio, ut non infirmitas quae aggravat, sed naturae veritas integra reformetur, sicut Dominus ait: Capillus de capite vestro non peribit . Habebunt ergo tunc corpora mortis hujus, imo vere mortua ab elementis hujus mundi, naturae veritatem, non corruptionem, videlicet ut sint
Abbreviated transcription (Latin):
go. s ip̃a sola. Set̃i uero sc̃i: erunt om̃s
quidem adextris eius. s ñ sedebaͣnt a
dextris eius. Sedere enim adextͥs pri:
hoc ẽ eẽ equalem. uł eẽ ĩpotiorib eius
honis cpsolus filius accepit. Sedere in
dextͥs filũ. est p̾etis affluere karisma¬
tum donis. que singularit᷑ accept b¬
pemi ec iluiꝰ głorie. sicut scͥptum est. lis
dicet tex illis qͥ adextͥs eius erunt Hoc
omnes beati a dexłs filii. ĩmo sdebist
die matrisue contulit: dura eara eta¬
lit siꝑ potestiates angelicas. ubi sslal
ip̃a accepit hodiecta die migrans a
pore. quem nobis p̾stare dignee . dib¬

Expanded text:
go, sed ipsa sola. Caeteri vero sancti erunt omnes quidem a dextris ejus, sed non sedebunt a dextris ejus. Sedere enim a dextris Patris, hoc est esse aequalem vel esse in potioribus ejus bonis, quod solus Filius ejus accepit. Sedere in dextris Filii est prae caeteris, affluere charismatum donis, quae singulariter accepit bticipem esse illius gloriae, sicut scriptum est: Tunc dicet rex illis qui a dextris ejus erunt . Horunt ergo omnes beati a dextris Filii, imo sedebunt hodie Matri suae contulit, dum eam extulit super potestates angelicas. Ubi illa ae, quem ipsa accepit hodierna die migrans a corpore, quem nobis praestare dignetur D
Abbreviated transcription (Latin):
tum ad dampnationẽ. Expeddit gͦ magis.
ut penna caritatis uelemus infirma
propͥa. sustineamus aliena. ne nudi
appairamus. cum id quod mortale est
inob̾ ab sortum fũit auita. ⁊penne ille
assumende sunt. quib non ꝓtegi. sed sb̃¬
leuari necc̃e erit. Ec uident᷑ iste penne

Expanded text:
turo ad damnationem. Expedit ergo magis turo ad damnationem. Expedit ergo magis ut penna charitatis velemus infirma propria, sustineamus aliena, ne nudi appareamus cum id, quod mortale est, in nobis absorptum fuerit a vita: et pennae illae assumendae sunt, quibus non protegi, sed sublevari necesse erit
Abbreviated transcription (Latin):
tominio. sicut ille. ne alitui suꝑiori
exhiberet resentiam debite subiectiõis.
Nuiqͣm ne legisti. qm̃ dauid sauli di¬
uertenti in speluntam. precidit horã cla¬
midis. Uñ. ⁊ postea se ip̃m uehem̃tissi¬
me reprehendit. cum enim insaule gra¬
dus suꝑior. indauid uͦ inferior. inclamide
potestas intelligatur: horam clamidis
precidere est. debite reu̾entie sui suꝑioris
aliquid detrahere. Quam dauid sauli
abstulisse se doluit. qñ ĩeum cui teũen¬
ue honorem debebat. aliquid p̃sumpsi¬
sse penicuit. Sic olum dum archa diũ
agabaa defercetur in recłm: dum archa
inclinatur.orias leuites manum appo¬
suit. ⁊ sõ adomino ꝑcussus int̾̃iit. ubi
ꝑarcham prelati. ꝑ orram. subditi accipi¬
untur. Arche uͦ inclinate: oas manum
adhibet. dum prelatis aliorum etati siue
infirmitati condescendentib. subditus
obiuare p̃sumit. Ideoq a domino ꝑcutit᷑
uel in presenti. ad correctionem. uel in fu¬

Expanded text:
dominio sicut ille, ne alicui superiori dominio sicut ille, ne alicui superiori exhiberet reverentiam debitae subjectionis. Nunquamne legisti quoniam David Sauli divertenti in speluncam, praecidit oram chlamydis? Unde et postea seipsum vehementissime reprehendit: cum enim in Saule gradus superior, in David vero inferior, et in chlamyde potestas intelligatur, oram chlamydis praecidere est debitae reverentiae sui superioris aliquid detrahere . Quam David Sauli abstulisse se doluit, quando in eum cui reverentiae honorem debebat aliquid praesumpsisse poenituit. Sic olim dum arca Domini a Gabaa deferretur in Jerusalem, dum arca inclinatur, Oza Levites manum apposuit, et ideo a Domino percussus interiit. Ubi per arcam praelati, per Ozam subditi accipiuntur. Arcae vero inclinatae Oza manum adhibet, dum praelatis aliorum aetati sive infirmitati condescendentibus subditus obviare praesumit. Ideoque a Domino percutitur, vel in praesenti ad correctionem, vel in fu
Abbreviated transcription (Latin):
titatis astͥcti. ꝑtormenta pesssionis alis
cõmunicarent. Exhac radice caritatis
emanase debet exhibitio reu̾entie. ⁊tuno¬
ris. ut eos quos tanto cartiatis astati
amplecti tenemur exhibitione ceũeul
e. tamoris. ostendere cimeamꝰ. Quod
etiam ĩillo sacto beatorum sp̃itum pͥr¬
cipatu docemur face. ad quoꝵ nounau
ꝓresens eccła disposita est. qui se ip̃os le¬
cundum sumine illuis potestatis dilfe¬
tionem honore p̃uenuint interiores al¬
guli suꝑiorib suis obediertes. dd siba
sumimo illo imꝑatore imꝑatũ repictatẽ
quod apssdente potestate angłia slbi
sũt imꝑatum. Nlam si angeli didit
archangelis. throni dñationib. aus
certe checubiũ ad seraphin. s̃i t obedi¬
emͣ nolumus te ẜẽt nobis. pitaꝰ ne pli¬
cetẽe sũme illi maiestati: nequaqͣ. Ses¬
ter hos enum p̃cipitatꝰ est tex ile sugdĩ.
quia uoluit ee similis altissimo. Q psr¬
tcipatione dertatis. s sumcł hoc at̃ sa

Expanded text:
ritatis astricti, per tormenta passionis aliis ritatis astricti, per tormenta passionis aliis communicarent. Ex hac radice charitatis emanare debet exhibitio reverentiae et timoris, ut eos quos tanto charitatis affectu amplecti tenemur exhibitione reverentiae et timoris offendere timeamus. Quod etiam in illo beatorum spirituum principatu docemur facere, ad quorum normam praesens Ecclesia disposita est, qui se ipsos secundum summae illius potestatis dispositionem honore praeveniunt, inferiores singuli superioribus suis obedientes, id sibi a summo illo imperatore imperatum reputantes, quod a praesidente potestate angelica sibi fuerit imperatum. Nam si angeli dicerent archangelis, throni dominationibus, aut certe cherubin ad seraphin: Non tibi obediemus, nolumus te praeesse nobis, putasne placeret summae illi majestati? nequaquam. Propter hoc enim praecipitatus est rex ille superbiae, quia voluit esse similis Altissimo , non participatione deitatis, sed similis, hoc est sine
Abbreviated transcription (Latin):
ĩmultis. scom exhibitionem oꝑis. Adeo
qͥpecartas nod̾ coga ꝓtimum setuanda ẽ
pechibitionem oꝑis: ut eciam aborat
dratione: a scã meditatione. ab hymnis
icanticis sp̃ũalib cesłare debeamus.
ĩminente ꝓximni necc̃itate. Ecce ante m̃¬
sam dñi oculis ac manib incelum te
intentum constitue. si uideris xp̃m ĩ
pauꝑ fame mori. numquid panem¬
ñ dabis ił.a: Si frẽm tuum lecto de cu¬
bantem. ĩ agonia positum ñ uisitabis
illum ÷ uel cum cadentem ĩ foueam: fi
sustinebis illum: facies utiq quia ti¬
bi alligatus est carieatis uinculo. nec te
p̃sente corruere potest: nͥ tu cum eo cortu¬
as. maxime si potes eum sustinere. huiꝰ
exmpla plurima sunt ĩsc̃is marthrib
niusi nob̵ caritatis relinq̃ritib exemplir
Tum enim securi diuinĩ colloqui ⁊
oĩone sͥ soli uiuere possent: elegerunt cũ
ꝓdet̃ aliis exhortari. docere. sanguinẽ suũ
fundere. ut uitam illam beatam quams
solis rapace pot̾ant querere uincilo a¬

Expanded text:
eo quippe charitas nobis erga proximum servanda est per exhibitionem operis ut etiam ab oratione, a sancta meditatione, ab hymnis et canticis spiritalibus cessare debeamus imminente proximi necessitate. Ecce ante mensam Domini oculis ac manibus in coelum te intentum constitue, si videris Christum in paupere fame mori, nunquid non panem dabis illi? si fratrem tuum lecto decumbentem, in agone positum, non visitabis illum, vel eum cadentem in foveam non sustinebis illum? Facies utique, quia tibi alligatus est charitatis vinculo: nec, te praesente, corruere potest, nisi tu cum eo corruas, maxime si potes eum sustinere. Hujus exempla plurima sunt in sanctis martyribus, vivum nobis charitatis relinquentibus exemplar. Cum enim securi divinis colloquiis et oratione sibi soli vivere possent, elegerunt tamen prodesse aliis, exhortari, docere, sanguinem suum fundere, ut vitam illam beatam quam sibi solis in pace poterant quaerere, vinculo cha
Abbreviated transcription (Latin):
monstra hõium. qui toto extincti sp̃u
fostinant in infitum. ut sepulti inuiciᷤ
suis: non adiciant ultra ut resurgant.
Quomodo enini resurgerent. qui scelera sua
non abhorrent. ⁊ quodam mͦ insensibiles
esfecti. etiam se ip̃os non sentiuut: Propẽ¬
ea nec compunctione scindunt᷑. nec confes¬
sione lauant᷑. nͨ pietate mollunt᷑. ñ mo¬
uenitur precib. non cedunt minis. immo
si aliqñ cos corripias: dec̾iores esficiunt᷑.
Que creatura ꝓpt̃ hoc non miret᷑: Ecce hõ
adymaginem tei factus. prẽm suũ ĩceł
non agnoscit: ⁊ filii indignul nomine.
celestemi pfiam uire ħeditario sͥ debitam
cõtempnit querere ⁊ possidere: i toto stũdi¬
o ĩinfernum demergit᷑. ut patrem cum
illis habeat: de quib scͥptum ẽ. Dñabunt᷑
coꝵ iusti ĩmatutino. ⁊ auxilium eorum
ueterascet ĩ inferno agła eorũ. Plangite
gͦ omnes angeli csi. i uos anime iustoꝵ
ciciues ur̃os ꝑditos. qui in regno di

Expanded text:
monstra hominum, qui toto extincti spiritu monstra hominum, qui toto extincti spiritu festinant in interitum, ut sepulti in vitiis suis non adjiciant ultra ut resurgant. Quomodo enim resurgerent, qui scelera sua non abhorrent et quodammodo insensibiles effecti, etiam seipsos non sentiunt: propterea nec compunctione scinduntur, nec confessione lavantur, nec pietate molliuntur, non moventur precibus, non cedunt minis: imo si aliquando eos corripias, deteriores efficiuntur. Quae creatura propter hoc non miretur? Ecce homo ad imaginem Dei factus Patrem suum in coelis non agnoscit, et filii indignus nomine, coelestem patriam jure haereditario sibi debitam contemnit quaerere et possidere: et toto studio in infernum demergitur, ut partem cum illis habeat, de quibus scriptum est: Dominabuntur eorum justi in matutino, et auxilium eorum veterascet, in inferno a gloria eorum . Plangite ergo, omnes angeli Dei, et vos animae justorum concives vestros perditos, qui in regno Dei
Abbreviated transcription (Latin):
statim concupiscentia oculoꝵ suoꝵ
capiunt᷑ mneis. ⁊ uelut prĩam de exi
neccicatem in obseqͥum diuinũ illis
collata sunit. Quar hoc  Quia yma¬
quiem dei qui sũme pulcher est. in
se ipsis non uident.⁊ decorem anime¬
mentis sue oculo excecato ĩtueri non
possunt. quem si aspicerent iutiq oĩa
ista extiora contempñent. q̃ etiã exsuo
defectu. cito pt̾eunt. aut nouis suꝑue¬
mentib illorum comparatione. iule¬
scunt. His gͦ hominib dat deus mer¬
tedem. bona temporalia que sinmo¬
studio appetunt. at in ip̃is bona quo faciũt.
remunerent᷑. S ue illi infelici anime. que
infine mundi sc̃is om̃ib regnum ꝑcipi¬
entib. ꝓconsolatione auditura ẽ. Recepi¬
sti mercedem tuam. S ullorum qui na¬
la huiꝰ mundi enormit̃ cominittunt: in¬
finitus est numerus. quoꝵ exempla sunt
fures. predones. fornicatores. ĩmunddi. Sy¬
momiaci. ambiciosi. ⁊ multa huiꝰceniõdi

Expanded text:
statim concupiscentia oculorum suorum statim concupiscentia oculorum suorum capiuntur in eis, et velut patriam de exilum ad necessitatem in obsequium divinum illis collata sunt. Quare hoc? quia imaginem Dei, qui summe pulcher est, in seipsis non vident, et decorem amantis suo oculo excaecato intueri non possunt: quem si aspicerent, utique omnia ista exteriora contemnerent, quae etiam ex suo defectu cito praetereunt, aut novis supervenientibus illorum comparatione vilescunt. His ergo hominibus dat Deus mercedem bona temporalia, quae sumstudio appetunt, ut in ipsis bona quae faciunt, remunerentur. Sed vae illi infelici animae, quae in fine mundi, sanctis omnibus regnum percipientibus, pro consolatione auditura est: Recepisti mercedem tuam. Sed et illorum qui mala hujus mundi enormiter committunt, infinitus est numerus, quorum exempla sunt fures, praedones, fornicatores, immundi, Simoniaci, ambitiosi, et multa hujuscemodi
Abbreviated transcription (Latin):
inueniunt᷑. Est eium merces ĩ modã¬
ate bona huiꝰ scłi amantiumn. Est mer¬
ces: enornut᷑ inala huiuis scłi ꝯniten¬
tium. Est merces. iuste ⁊ pie in hoc se¬
culo uiuentiũ. est u uerces cum deo
reguantium. Pͥma merces ost tempora¬
lbis beneficii. de qua dicitit. Receꝑunt
mercedem suam. Sccła est et̃ni supplicii.
dequa dicitur. Scd̃m oꝑa manuũ eoꝵ
tribue illis. redde recͥbutionem eorum
ip̃is. Teccia est ĩpũalis gr̃e. de qua ip̃e
dominus dicit. Qui reliquerte donũ.
uel agros. filios. aut parentes ꝓpt̃ me:.
multo plura accipiet inpresenti scło
dona grãrum que scis ĩ hac uita con¬
feruntur: uolens significare. Quatea
uero merces ẽ. et̃ne glorie. de qua dr᷑
Etec enim inces ur̃a mustta ẽ incelis
Qnam multi homines sunt in hoc scł̃o.
iugilias multaᷤᷤ. orõnes. ⁊ elemosinas.
⁊ alia pietatis oꝑa facientes. qui dũ
pulcritudinẽ creaturarũ huius mũ¬
di. ⁊ eariun delectationes attendunt:

Expanded text:
inveniuntur. Est enim merces immoderate bona hujus seculi amantium, est merces enormiter mala hujus seculi committentium, est merces juste et pie in hoc seculo viventium, est et merces cum Deo regnantium. Prima merces est temporalis beneficii, de qua dicitur: Receperunt mercedem suam. Secunda est aeterni supplicii, de qua dicitur: Secundum opera manuum eorum tribue illis, redde retributionem eorum ipsis. Tertia est spiritalis gratiae, de qua ipse Dominus dicit: Qui reliquerit domum, vel agros, filios, aut parentes propter me, multo plura accipiet in praesenti seculo, dona gratiarum quae sanctis in hac vita conferuntur, volens significare. Quarta vero merces est aeternae gloriae, de qua dicitur: Ecce enim merces vestra multa est in coelis . Quam multi homines sunt in hoc seculo vigilias multas, orationes et eleemosynas, et alia pietatis opera facientes, qui dum pulchritudinem creaturarum hujus mundi et earum delectationes attendunt,
Abbreviated transcription (Latin):
sidiuir nefctatĩ. Altum ad custodram hu¬
militatil. Uincłm siquidem catteatis ad
sublidium necẽteatis sõ esꝰ dixi: quia nul¬
lus adeo sibi sufficiens adeo nullius indai¬
gens est: qui hoc catitatis uinculo ascs
non egeat copulati. Nam q̃muis pͥmo
loto asligendus sic deus ꝑ affectum dilec

Expanded text:
tatis, alterum ad custodiam humilitatis. Vinculum siquidem charitatis ad subsidium necessitatis ideo esse dixi, quia nullus adeo sibi sufficiens, adeo nullius indigens est, qui hic charitatis vinculis caeteris non egeat copulari. Nam quamvis primo loco diligendus s
Abbreviated transcription (Latin):
residenti iuxca fluenta plenissima.
quia situt illa inaspectu fluminis p̃cauet
accipitris insidias: sic uisti insidias di¬
aboli. delicias mundi. carnis illecebras:
ꝑmandata dei p̾cauere niturt᷑. stidi¬
osi semꝑ ad ꝓsequenda illa que lege do¬
mini uuderte fibi imꝑari. ⁊ ne hostis
domesticus. in aliquo eos retardare pos¬
sit: corpus suum seruititti subitiunt.
carem suam crucifigentes cum uiciĩs
⁊coucupiscentiis. uis gͦ usdert exem¬

Expanded text:
residenti juxta fluenta plenissima: residenti juxta fluenta plenissima: quia sicut illa in aspectu fluminis praecavet accipitris insidias, sic et isti insidias diaboli, delicias mundi, carnis illecebras, per mandata Dei praecavere utuntur, studiosi semper ad prosequenda illa quae lege Domini vident sibi imperari, et ne hostis domesticus in aliquo eos retardare possit, corpus suum servituti subjiciunt, carnem suam crucifigentes cum vitiis et concupiscentiis. Vis ergo vider
Abbreviated transcription (Latin):
apłs: Omnem legem domini etucditus.
xum. ⁊ etechiel despũali templo spũalit̾
loquens. Quanto inqͥt erant altiora:
tanto erant humiliora. hoc spũ sig̃cante.
quod quanto quis altiora ꝑcepit dona grã¬
rum: tanto humilior ẽẽ debet ꝯũsatione.
ne inde oriantur uulnera. Uñ: puenire
debuit medicina. Sicut enim qͣui bene
uiuit ⁊ bene docet. alium instruit quo¬
modo uiuere debeat: sic bene docens ⁊ ma¬
leuiuens dñi instruit. quomodo se con¬
dempnare debeat. Sic olim urias cecheris
ãdauid destinatus inp̃liumt epłas mor¬
tis sue secuu fecens. ubi fortior erat
belli impetus. occubuit. quia quilibet
mȩccłia dei qui lucem diuine cognitio¬
nis accepit: Sic enim int̾pͣr utias. lux
mea deus: sententiam sue dampnatiõis
secum portat. dum legem dei qͣm corde
quali ĩ archa clausam tenet. foris ope
non uult ad implere. Sunt alii quibꝰ
mandata dĩ potius adutilitatem li¬
bet intueri. recc̾e comꝑati columibe

Expanded text:
Apostolus omnem legem Domini eruditus Apostolus omnem legem Domini eruditus xum . Et Ezechiel de spiritali templo spiritaliter loquens: Quanto, inquit, erant altiora, tanto erant humiliora, hoc spiritu significante, quod quanto quis altiora percepit dona gratiarum, tanto humilior esse debet conversatione: ne inde oriantur vulnera, unde provenire debuit medicina. Sicut enim qui bene vivit et bene docet, alium instruit quomodo vivere debeat: sic bene docens et male vivens, Deum instruit quomodo se condemnare debeat. Sic olim Urias Ethaeus a David destinatus in praelium, epistolas mortis suae secum ferens, ubi fortior erat belli impetus, occubuit: quia quilibet in Ecclesia Dei qui lucem divinae cognitionis accepit sic enim interpretatur Urias, lux mea Deus sententiam suae damnationis secum portat, dum legem Dei, quam corde, quasi in arca clausam tenet, foris opere non vult adimplere. Sunt alii quibus mandata Dei potius ad utilitatem libet intueri, recte comparati columbae
Abbreviated transcription (Latin):
sumeres librum istum ⁊deuorares illum.
ut faceret amaricare uenteem cus̃: ũore
tuo fieret dulcis tanqͣm in xl. Sumere
certe debueras libtum diuine legis. ⁊scã
meditatione deuorare illum ut in ore
memorie dulcis fieret. dum uentrem ĩ¬
firine conscĩe ad amaritudinẽ compũcti¬
onis ꝓuocaret. Sicut enim speculum ĩ¬
tutriꝰ ⁊ non componi. sicut ignem tespi¬
ere. ⁊ non caleficri: aut cerce escam p̃pa¬
tar. ⁊ñ relici. nichil ht̃ in se utile: sic
unlege domini. nͭ his solis qui memo¬
tes sunt mandatorum ip̃ius ad facien¬
dum ea. Intellectus onim bonis ẽ facien¬
tib eum. S outinam hii tales uelint
meminise samaritani illiꝰ msam. diligñ¬
hlimo q uip̃si duos uet̾is i noue legis
lenarios non reponent in pecunram. s
pdus egroto apponerent medicina. Non
ꝓphanum ualde estimares. si iuderes
nuemn asfectum ueneno secum portã¬
en antidotũ siñ uitat᷑ illo: slamat

Expanded text:
sumeres librum istum et devorares illum, sumeres librum istum et devorares illum, ut faceret amaricare ventrem tuum, et in ore tuo fieret dulcis tanquam mel . Sumere certe debueras librum divinae legis, et sancta meditatione devorare illum, ut in ore memoriae dulcis fieret dum ventrem infirmae conscientiae ad amaritudinem compunctionis provocaret. Sicut enim speculum intueri et non componi, sicut ignem respicere et non calefieri, aut certe escam praeparare et non refici, nihil habet in se utile: sic et in lege Domini nisi his solis, qui memores sunt mandatorum ipsius ad faciendum ea. . Intellectus enim bonus est facientibus eum. Sed o utinam hi tales velint meminisse Samaritani illius miquia et ipsi duos veteris et novae legis denarios non reponerent in pecuniam, sed potius aegroto apponerent medicinam. Nonne profanum valde aestimares, si videres aliquem affectum veneno secum portantem antidotum, si non utatur illo? Clamat
Abbreviated transcription (Latin):
uero: ai sen ad hereas quem expested
pͣmium att fulla retum temꝑalium. all¬
bitione tetarcleris. quo minus feltire
qo minus impetres. quo minul dl¬
ꝙ cuttas. ut comphendas. Si hare dͥ¬
diuine legis pennam quidam hñt tm̃ ad
uenustatem. Alii uͦ hñt eam adutilita¬
tem. Aduenustatem illos hr̃e eara di¬
xerim: quib mist̾ia scͥpturarũ sunt
ꝑiua. non latent eos p̃cepta uͥtutum.
non ꝓhibitiones uiciorum. s ihis omũi¬
b magis uolunt illuminare intellectũ.
quami affectum maundate. ñ se legi in¬
dinantes. s potius legem sibi. non cor in
lege. s legem incorde retinentes. deman¬
datis dñi facientes si medicinã: s pertu¬
niam. Ut quid o anima misera m̃sa di¬
uine legis coram te inlaq̃um facta est:
uoquid fontem scaturire aspitis. ⁊ aqm
non bibis: Ut quid fauum ĩ ore tenens
ceram cont̾ĩs. abiciẽs mellis dulcedinem:
Utile tͥ erat ut iuxta mandatum domini

Expanded text:
vero ei semper adhaereas, quem expectas in vero ei semper adhaereas, quem expectas in praemium, ut nulla rerum temporalium ambitione retarderis quo minus festines, quo minus impetres, quo minus denique curras ut comprehendas. Sed hanc divinae legis pennam quidam habent tantum ad venustatem, alii vero habent eam ad utilitatem. Ad venustatem illos habere eam dixerim, quibus mysteria Scripturarum sunt pervia, non latent eos praecepta virtutum, non prohibitiones vitiorum. Sed in his omnibus magis volunt illuminare intellectum, quam affectum mundare, non se legi inclinantes, sed potius legem sibi: non cor in lege, sed legem in corde retinentes: de mandatis Domini facientes non medicinam, sed pecuniam. Ut quid, o anima misera, mensa divinae legis coram te in laqueum facta est? Ut quid fontem scaturire aspicis, et aquam non bibis? Ut quid favum in ore tenens, ceram conteris, abjiciens mellis dulcedinem? Utile tibi erat, ut juxta mandatum Domini
Abbreviated transcription (Latin):
tio filius ille ꝓtligusꝰ. qui dissipanera. bo¬
na sua uiuendo luxutiose debraudatã
peccuniam patri suo restaurauit dicenl.
Pater peccaui ĩcelum: ⁊ coram te . ⁊ ñ sum
dignus uocari filius tiuis. fac me sicit
unum ex iãcennariis tuis. Hunc dema¬
hunc foris ostende ꝑstudium. intus per
affectum. ⁊ate ip̃o torm̃tis ⁊ cruciatib
exige: quod de cõmissa peccunia domino
tuo defraudasti. Cecte si rogas i gnoset.
si doles miseretur. si plangis: up̃ parit
ħi aꝑis ip̃ẽ tecum cõmorabit᷑. quiaaꝰ d
lici sunt eẽ cum filiis hominũ. Et in
hoc precipue aiurne legis tibi cõmend¬
tur utilitas: ut ip̃m qui docet illuma
cum habeas cõmorantẽ. Quod si c̾ilgi¬
ter uelis intrer : tciplici uia tͥ diuil
legis comendat᷑ utilitas. s. ꝑrelum stid.¬
cionis. studium. oꝑationis. affeccumde¬
tionis: Ut ꝑzelum quasi compunctioia
q ladia uetctem hominem inte octidas
Ostudium boni satistacias. Paffecuul

Expanded text:
rio filius ille prodigus, qui dissipaverat borio filius ille prodigus, qui dissipaverat bona sua vivendo luxuriose, defraudatam pecuniam patri suo restauravit, dicens: Pater, peccavi in coelum et coram te, et non sum dignus vocari filius tuus, fac me sicut unum ex mercenariis tuis . Hunc denahunc foris ostende per studium, intus per affectum, et a te ipso tormentis et cruciatibus exige, quod de commissa pecunia Domino tuo defraudasti. Certe si rogas ignoscit, si doles miseretur, si plangis et ipse parcit, si aperis ipse tecum commorabitur: quia ejus delitiae sunt esse cum filiis hominum. Et in hoc praecipue divinae legis tibi commendatur utilitas, ut ipsum qui docet illum tecum habeas commorantem. Quod si diligenter velis intueri, triplici via tibi divinae legis commendatur utilitas, sctionis, studium operationis, affectum devotionis: ut per zelum compunctionis, quasi gladio, veterem hominem in te occidas, per studium boni satisfacias, per affectum
Abbreviated transcription (Latin):
scientise. utilttatem i mancdatoꝵ ad imple¬
tions. Diligens gͦ sccutator mandatorũ dłt.
Primo ilege domini debet illuminare ĩtel¬
lastum suum. uͭ sciat qualis sit. quid de¬
sit sibi. quanta infirmitas pͥa. quis de¬
festus litutum. qͣm longa nuͣsetia. qͣm
breuis consolatio. quot debet domicio
suo. ⁊qͣm panca potest tesitaiere. Iste aũ
luirt diuitie filiorum adam adic nati¬
uitatis sue: inq ad diem sepislture sue.
Oquam uilis thesaurus iste. qͣm reꝓbata
peccunia. ei qui .x. milium talentorum
debitor ẽ nichil ñ iram ⁊ indignationem
sͥ om̃ib dieb thesautitasse. Quid factu¬
raes omisera aninia qñ redles rõnem
negotiationis tue: Respice ad huc ad te¬
sautum scientie tue. si forte ibi aliquid
inuenias. quo possis hoc debitum redi¬
mere. Est ibi forsican aliquid tibi ad mos
utile. q̃m scͥptum est. Qui apponit sc̾ĩã.
apponit dolorem. hoc ꝓbate monete depa¬

Expanded text:
scientiae, utilitatem in mandatorum adimplescientiae, utilitatem in mandatorum adimpletione. Diligens ergo scrutator mandatorum Dei primo in lege Domini debet illuminare intellectum suum, ut sciat qualis sit, quid desit sibi, quanta infirmitas propria, quis defectus virtutum, quam longa miseria, quam brevis consolatio, quot debet Domino suo, et quam pauca potest restituere. Istae enim sunt divitiae filiorum Adam a die nativitatis suae usque ad diem sepulturae suae. O quam vilis thesaurus iste, quam reprobata pecunia ei qui decem milium talentorum debitor est, nihil nisi iram et indignationem sibi omnibus diebus thesaurizasse! Quid factura, o misera anima, quando reddes rationem negociationis tuae? Respice adhuc ad thesaurum scientiae tuae, si forte aliquid ibi invenias quo possis hoc debitum redimere. Est ibi forsitan aliquid tibi admodum utile, quoniam scriptum est: Qui apponit scientiam, apponit dolorem . Hoc probatae monetae dena
Abbreviated transcription (Latin):
sua possit tegere. uideł. intellectus scͥpt᷑aꝵx.
quo se miiuat ꝑcognitionem ueritatis.
culum caritatis. Subhis peniinis manꝰ
hũ debet. ut ⁊ cognitionem scͥpte idilettio¬
nem treature apptobet semꝑ testimonio bo
modum si brauium accipiendum est. Sic
ptiuis occuttit comino marcha. qͣm mari¬
a. Sic ptius datͦlex seruititis. quam lex li¬
beratis. sic pͥus habitatur in sẏor quan
iierłm. sic pͥns nubis lyx. quam rachel.
Sn priꝰ peccus quam ioħs a domino uoca¬
tus est. Sic demum alcua transit᷑ ad dex¬
tam. quib omĩb demonstratũ est ꝑ ex̾ci¬
tationem p̃sentis uite: adfut᷑c glorie qͥ¬
item ẽt̃ transeund̾. ꝓ ponitur ttaꝙ homim
diuina lex. ut iuixta illam informet uitã
suam. ⁊ ambulet in ea: penne dupplici
ratione comparata. Duo ienim inpenna
considetat᷑ uenustas. liccilitas. uenustas:
quia ornat. Utilitas: qi ꝓtegit. Podem
tui manidata cłi uenustatem hñt inluce

Expanded text:
sua possit tegere, videlicet intellectus Scripturarum, sua possit tegere, videlicet intellectus Scripturarum, quo se muniat per cognitionem veritatis, s. Sub his pennis manus habere debet, ut et cognitionem Scripturae, et dilectionem creaturae approbet semper testimonio bonmodum vero bravium accipiendum est. Sic prius occurrit Domino Martha, quam Maria: sic prius datur lex servitutis, quam lex libertatis: sic prius habitatur in Sion, quam in Jerusalem: sic prius nubit Lia quam Rachel: sic prius Petrus, quam Joannes a Domino vocatus est: sic demum a laeva transitur ad dexteram: quibus omnibus demonstratur per exercitationem praesentis vitae ad futurae gloriae quietem esse transeundum. Proponitur itaque homini divina lex, ut juxta illam informet vitam suam, et ambulet in ea, pennae duplici ratione comparata. Duo etenim in penna considerantur, venustas et utilitas: venustas, quia ornat: utilitas, quia protegit. Eodem modo mandata Dei venustatem habent in luce
Abbreviated transcription (Latin):
ungebantur.⁊ due tegebanit cor¬
pora eorum. u̾bum quod audistis fr̃s. ⁊
leticie mat̾iam uise continet ⁊ doloris.
Quod enim auimalium illorum corꝑa
pennus tegi dicuntur indicium est infir¬
mitatis. quod autem relique iungebant᷑:
signum est future glicationis. Qm gͦ in
uita presenti mens pect̃i conscientia. opͦ
hẽ ꝓtectione: monemur uniuersi ꝑ
uetͥbum istud infirma nr̃a tegere. nẽ
nudi appareamus. ut ⁊ future illius
uite głia expediti: pennas assumamus.
sparatas ñ in firmitati. s ꝯsũmate sani¬
tati. Anima gͥ ad huc infirma pennus opͦ
hẽ. non quib uolet. s quib se tegat.⁊
muniat. ut pote adhuc fragilis corpe.
mente lubrica. disidens monib. erroĩe
implicita. adstudia inets. ad uoluptateᷤ
prona. tanla acd sapĩam. uelox adimpie¬
tatem. de p̾r̃tis nuda. de p̾sentib exigna
d futuris iiceita. de natiuitate rea. de
uita. labori ⁊ dobori addicta. Dant᷑ itaq
ei due ale inhac uita sua. quib nuda

Expanded text:
ungebantur, et duae tegebant corpora eorum . Verbum quod audistis, fratres, et laeticiae materiam in se continet, et doloris. Quod enim animalium illorum corpora pennis tegi dicuntur, indicium est infirmitatis: quod autem reliquae jungebantur, signum est futurae glorificationis. Quoniam ergo in vita praesenti mens peccati conscia opus habet protectione, monemur universi per verbum istud infirma nostra tegere, ne nudi appareamus, ut in futurae illius vitae gloria expediti, pennas assumamus praeparatas non infirmitati, sed consummatae sanitati. Anima igitur adhuc infirma pennis opus habet, non quibus volet, sed quibus se tegat et muniat, ut adhuc fragilis corpore, mente lubrica, dissidens moribus, errore implicita, ad studia iners, ad voluptates prona, tarda ad sapientiam, velox ad impietatem: de praeteritis nuda, de praesentibus exigua, de futuris incerta, de nativitate rea, de vita labori et dolori addicta. Dantur itaque ei duae alae in hac vita sua, quibus nuda
Abbreviated transcription (Latin):
sedebant illi de quib dicitur. quod erãt
incedentes in om̃ib mandatis domin
uustiticationib sine querela. Iuxta
heo fluenta. etiam sedebat cͥaneb
epħa. cui babylonii occasionem ꝑniuenire.
non potetant. nͭͥ ctñ in lege di sui. Sic ulle
qui clixit. Incorde meo abscondi eloquia
tua: ut si peccem tͥ. Isti comꝑant᷑ a iohe.
ligno affecerti bructum. cuius folia sunt
ad fantcatem gnͣtium. Ostendit imqͥt
michi flumen aque uiue. splendidum
tatema gñtium. ligna quippe exutꝙ
aitantes in utraq pagina uecis ⁊ noui
testamenti. flumen enim mandata
diuine legis sig̃t. ftuctus ligni: exem¬
pla bonorum oꝑum. folia. uecba exhor¬
tationum accipuint᷑. que tunc sunt
a sanitatem gentiũ: tum ea q̃ ꝑũba
echortationis aliis ꝓponimus in nob
ip̃ie ⁊ templis bonorum oꝑum actesta.¬
dixinius ałam. q oꝑiende inficmtati no¬
stre necc̃icam. ut tamen creature nomine

Expanded text:
 dicitur: quod erant incedentes in omnibus mandatis Domini et justificationibus sine querela. Juxta haec fluenta etiam sedebat Daniel propheta, cui Babylonii occasionem invenire non poterant, nisi tantum in lege Dei sui. Sic et ille qui dixit: In corde meo abscondi eloquia tua, ut non peccem tibi . Isti comparantur a Joanne ligno afferenti fructum, cujus folia sunt ad sanitatem gentium: Ostendit, inquit, mihi flumen aquae vivae splendidum tatem gentium . Ligna quippe ex utrditantes in utraque pagina Veteris et Novi Testamenti. Flumen enim mandata divinae legis significat, fructus ligni exempla bonorum operum, folia verba exhortationum accipiuntur. Quae tunc sunt ad sanitatem gentium, cum ea quae per verba exhortationis aliis proponimus in nobis ipsis exemplis bonorum operum attestadiximus alam, quia operiendae infirmitati nostr
Abbreviated transcription (Latin):
uita ꝓxp̃o fuerunt miseri: inu illa ui¬
ta recipiant oĩum bonorum sufficien¬
tiam. qui ꝓ eo luxerunt: ꝑfectam con¬
sequantur leticiam. Et qui ꝓeo cala¬
mitates passi sunt: ibi delicias possi¬
denͣt sempit̾nas. Prãnte dño nr̃o

Expanded text:
vita pro Christo fuerunt miseri, in illa vivita pro Christo fuerunt miseri, in illa vita recipiunt omnium bonorum sufficientiam, qui pro eo luxerunt perfectam consequantur laeticiam, et qui pro eo calamitates passi sunt, ibi delitias possident sempiternas, praestante Do
Abbreviated transcription (Latin):
laboris pͥmum. ⁊ contͣ ꝑicula subsidium:
ascĩa dei nobis ꝓposita sunt. De ipĩs en mn
dicitur. quia lucent infirmam̃to celi tillu¬
minant terram. luc̃e: respectu lumuus.
Illuminare: respectu illuminati dicitur.
Luient gͦ sc̃i dei. qi cdaritatem uisionis d̃ĩ
iam asscuti sunt. Illuminant terram:
dum miraculis. eruditione. ꝯũsatione. in
terra ꝑegrinantes informant. ut sic eoꝵ
exemplo. ⁊ celeste sꝑemus p̃mium: ⁊ab
ipĩs habeamus scẽ uite docum̃tum. Quis
gͦ tam inobs est rect̃i consilii. ut a paupir¬
tate ñ festinet adsullicientiam. a tͥsticia
adleticiam. ab angustiis ad uoluptatẽ:
hec enim tria sc̃is inp̃iium reposita. st̃.
usdełc et̃na sacietas. De qua dicitur. Sa¬
ciabor cum apparuerit gloria tua. ĩt̾na
iocunditas. de qua scͥptum est. Exul¬
tent iusti inconspectu dei. Iocunda
uoluptas. de qua dr᷑. Belectationes in
dexta dei usq infinem. ut qui in hac

Expanded text:
laboris praemium, et contra pericula subsidium a laboris praemium, et contra pericula subsidium a sanctis Dei nobis proposita sunt. De ipsis enim dicitur: quia lucent in firmamento coeli, et illuminant terram: lucere respectu luminis, illuminare respectu illuminati dicitur. Lucent ergo sancti Dei, quia claritatem visionis Dei jam assecuti sunt. Illuminant terram, dum miraculis, eruditione, conversatione, in terra peregrinantes informant, ut sic eorum exemplo et coeleste speremus praemium, et ab ipsis habeamus sanctae vitae documentum. Quis ergo tam inops est recti consilii, ut a paupertate non festinet ad sufficientiam, a tristicia ad laeticiam, ab angustiis ad voluptates? Haec enim tria sanctis in praemium reposita sunt, videlicet aeterna societas de qua dicitur: Sociabor cum apparuerit gloria tua . Interna jocunditas, de qua scriptum est: Exultent justi in conspectu Dei . Jocunda voluptas, de qua dicitur: Delectationes in dextera Dei usque in finem . Ut qui in hac
Abbreviated transcription (Latin):
quorum nunĩo sathan beatum iob̾ estimãs
aixio. Numquid iob frustra cimet deum:
Oꝑib manuũ eiꝰ benedixisti. ⁊ possessio eł
cie uit interra. quasi dr̃et: qui tot bona
a domino interca accepit. ñ est mirũ si ꝓ¬
as se ĩ nocenter gecit. Qui gͦ sic alatere dͣͤe¬
um respiciunt. nequaqͣm usum mentis
ꝑuiam dirigunt que ad deura ꝯducit.
Uia enum recta est. ut ꝓillo. labores. ĩ com¬
moda ꝑsecutiones: ⁊iniurias sustincamꝰ.
quia a deliciis ad delicias tendere tͥter oĩo
tortuosum est. nec uiatorem aliquando
ducit admetam salutis. Birecte gͦ añ
facien nr̃am celum nos respicere opor¬
tet. ut faciem. oculos. aures . os. manꝰ
ipedes. ad dm̃ ꝯũtamus. faciem ip̃m
cognoscendo. ocłos: mentis intentionem ĩ ip̃m
dirigendo. Aures: obediendo: os: recta lo¬
quendo: Manul: iusta oꝑando. Pedes: bo¬
na cogitando. nec aliquod memibrũ nr̃i cor¬
poris desit inminist̾ m sin creatoris. Ut
quid etum recta uia sĩ ambulemꝰ: Siqͥd̾

Expanded text:
mans dixit: Nunquid Job frustra timet Deum? Operibus manuum ejus benedixisti, et possesso ejus crevit in terra ; quasi diceret: Qui tot bona a Domino in terra accepit, non est mirum si pro eis innocenter se gerit. Qui ergo sic a latere Deum respiciunt, nequaquam visum mentis per viam dirigunt quae ad Deum conducit. Via enim recta est, ut per illos labores, incommoda, persecutiones, et injurias sustineamus: quia a deliciis ad delicias tendere iter omnino tortuosum est, nec viatorem aliquando ducit ad metam salutis. Directe ergo ante faciem nostram coelum nos respicere oportet, ut faciem, oculos, aures, os, manus, et pedes ad Deum convertamus: faciem ipsam, cognoscendo, oculos; mentis intentione in ipsum dirigendo, aures obediendo, os recta et bona loquendo, manus justa operando, pedes bona cogitando: nec aliquod membrum nostri corporis desit in ministerium sui Creatoris. Ut quid enim recta via non ambulemus? Siquidem et
Abbreviated transcription (Latin):
finem exigitur. Salomone dicente. Nc̃¬
quid potest manus tua incessant᷑ oꝑare.
imaxime domino p̃cipiente. Negocia¬
mini dum uenio. Qui istis curum spͣ¬
tionib uitam suam mimiecit: sicut
alaborib sõorum alienus ñ est: ita i
mercecdis illoꝵ particeps erit. S quid ẽ.
illud glorie quo  ĩ meccede sc̃orum. iusti
tanto cumulo felicitatis beatificantur:
Tria plane surame bona: mn illa mertele
elesa prestolantur. uidelicet sumiam
uoluptat ẽ: inc̃nam sacietatem. ecniã¬

Expanded text:
finem exigitur Salomone dicente: Quifinem exigitur Salomone dicente: Quicquid potest manus tua, incessanter operare , et maxime Domino praecipiente: Negotiamini, dum venio . Qui istis circunspectionibus vitam suam munierit, sicut a laboribus sanctorum alienus non est, ita et mercedis illorum particeps erit. Sed quid est illud gloriae, quod in mercede sanctorum justi tanto cumulo felicitatis beatificantur. Tria plane summe bona in illa mercede electi praestolantur, videlicet summam voluptatem, internam sacietatem,
Abbreviated transcription (Latin):
subueniendo egenis qui potentiam:
in subueniendo opprellis. Qui accepit t̾a¬
ciam: in causa dei det reffum iudicium.
Qui prudentiam : det bonum consili¬
um. Qui caritatẽ: ostendat eã ꝑexhi¬
bitionem boni oꝑis. ne si inaliquo di
dono niultiplicando minus sit sollicitus:
imppium serui illius neqͣm audiat a
domino. Quare ñ dedisti pecuniam
meam admensam ut cum usuris uti
bonoꝵ oꝑum neccĩa est : nemo ĩprec̃ita
uita sua confidat dicens. fortiter oꝑatꝰ
sum. mͦ quiescam. fortis enim dauid:
qui ur sum ⁊ leonem manu propͥa
intfecerat: blandiciis mulieris. de ieti ẽ.
Sanson qui ĩ mandibula asini mille ui¬
tos strauit. oculis orbatus. ꝑriuitius uͥtute.
ad molam cductus est. filius mulieris iu¬
aue quem helyas suscitauit ĩmulta sc̃ita¬
te niitritus: insinu muliertule defsit
est. Quib om̃ib significat᷑ qmñ multai
Beno inchoantos: miserabilit̃ ꝯfũmant᷑.
Et ꝓp̃ea multiplicatio talenti:. usq in

Expanded text:
subveniendo egenis: qui potentiam, subveniendo egenis: qui potentiam, in subveniendo oppressis; qui accepit justitiam, in causa Dei det rectum judicium: qui prudentiam, det bonum consilium: qui charitatem, ostendat eam per exhibitionem boni operis: ne si in aliquo Dei dono multiplicando minus sit solicitus, improperium servi illius nequam audiat a Domino: Quare non dedisti pecuniam meam ad mensam, ut cum usuris utiqbonorum operum necessaria est, nemo in praeterita vita sua confidat, dicens: Fortiter operatus sum, modo quiescam. Fortis enim David, qui ursum et leonem manu propria interfecerat: blanditiis mulieris dejectus est Sampson, qui in mandibula asini mille viros stravit, oculis orbatus, privatus virtute ad molam ductus est. Filius mulieris viduae, quem Helias suscitavit, in multa sanctitate nutritus, in sinu mulieris defunctus est. Quibus omnibus significatur quoniam multi bene inchoantes miserabiliter consumantur, et propterea multiplicatio talenti usque in
Abbreviated transcription (Latin):
Primus gͦ anime oculus illos scandali¬
rat. qui cum multa de deo cognoscant:.
praua conuersatione ab ip̃o recedunt. de
qualib scͥptum est. Qui cum cogno¬
uissent deum: non sicut deum glorifica¬
uerunt. ⁊ideo stulti facti sunt. ⁊ euanu¬
erunt incogitationib suis. Quib ittiq
melius eẽt. uno oculo. hoc est simplici
asfectu deuotionis. aduitã intrare: quã
duos ocłos habentes mitti ĩgehennã
ignis. Multiplicatio etiar. talenti nec¬
s̃a est his qui uolunt aduitam ĩtrare.
salent est omne dei donuin. siue cor¬
porale siue spũale. quo homo salutẽ
luam potest oꝑari. quod canqͣm pecuni¬
am suam dominus nob̃ cõmitit. ut ex¬
inde a nobis usuras bonorum oꝑum
recipiat. Sicut de seruis fidelib in eu¬
uangłio legitur. qm̃ alius quinq ta¬
lenta. alius duo suplucratus est. S sic̃
pe curua est adñõ. ita ⁊usura bonorum
oꝑum a nob̾ ẽẽ debet. Qui gͦ accepit di¬
uitias huius inuudi. sit sollicitus in

Expanded text:
Primus ergo animae oculus illos scandalizat, qui cum multa de Deo cognoscant, prava conversatione ab ipso recedunt, de qualibus scriptum est: Qui cum cognovissent Deum, non sicut Deum glorificaverunt, et ideo stulti facti sunt et evanuerunt in cogitationibus suis : quibus utique melius esset uno oculo. hoc est simplici affectu devotionis ad vitam intrare, quam duos oculos habentes mitti in gehennam ignis. Multiplicatio etiam talenti necessaria est his, qui volunt ad vitam intrare. Talentum est omne Dei donum, sive corporale sive spiritale, quo homo salutem suam potest operari, quod tanquam pecuniam suam Dominus nobis committit, ut exinde a nobis usuras bonorum operum recipiat: sicut de servis fidelibus in Evangelio legitur , quoniam alius quinque talenta, alius duo superlucratus est. Sed sicut pecunia est a Domino, ita et usura bonorum esse a nobis debet. Qui ergo accepit divitias hujus mundi, sit solicitus in
Abbreviated transcription (Latin):
ita ip̃ẽ cet̾is scĩs pͥmo. specie quia est
speciosus forma prefiliis hõĩum. ma
gnitudine: qr magnitudinis eius ñ
est finis. sublimitate: quia ipse est suꝑ
omnia deus benedictus in secula. Ideo
etiam xp̃c firmam̃tum appellatus est.
qm̃ sicut firmam̃tũ naturam aque
tener. scd̃m beatum g̃gorisi. quȩ gelu
consltista inglaciem. ⁊ post modum ĩc stal¬
lum solicdata estata xp̃c homo añ resucret¬
tionem uelut aqua futt. qui fame. siti. mł̃¬
tisq aliis infirmitatib. iudłc. nascendo.
patiendo. moriendo: uelut aqua defluxit.
Uñ psalmista exꝑsona eius. sicut aqua eł¬
fusus sum. ⁊dispsa sunt omnia ossa mea.
Dost tesurcestionẽ si tanqͣm cristallus. fie
matus. ⁊ solidatus fuit. eo quod inpassibilis
ummortał. sicut dauid ꝓpħa dicit. fiat
el ꝓpħa ipm̃ appellat ficmam̃tum. ⁊ cstalli
spẽm cdiit hc̃e nbi sic loquit᷑. Suꝑ capita
ii. animalis̃ similitũdo fimam̃ti. qi

Expanded text:
ita ipse caeteris sanctis praeminet specie, quia ipse est ita ipse caeteris sanctis praeminet specie, quia ipse est speciosus forma prae filiis hominum; in magnitudine, quia magnitudinis ejus ipse est finis; sublimitate, quia ipse est super omnia Deus benedictus in secula. Ideo etiam Christus firmamentum appellatus est, quoniam sicut firmamentum naturam aquae tenet, secundum beatum Gregorium quae gelu constricta in glaciem, et postmodum in crystallum solidata est, ita Christus homo ante resurrectionem velut aqua fuit, qui fame, siti, multisque aliis infirmitatibus, videlicet nascendo, patiendo, moriendo, velut aqua defluxit. Unde Psalmista ex persona ejus: Sicut aqua effusus sum, et dispersa sunt omnia ossa mea . Post resurrectionematus et solidatus fuit, eo quod impassibilis et immortalis, sicut David propheta dicit: Fiat el propheta ipsum appellat firmamentum, et crystalli speciem dicit habere, ubi sic loquitur: Super capita quatuor animalium similitudo firmamenti, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
mento celi. ⁊ diuidant diem ⁊m noc¬
tem.⁊ luceant infirmañto celi ullumi¬
nent t̾ram. Sicut exscͥpturis scĩs cog¬
nulla creat᷑a tam despecta ẽ: que non
aliquo singulari beneficio laudem dĩ
uideatur ꝯtinere. Excellentius tam̃
benedictus est infirmam̃to celi. non
solũq cet̾is creaturis suꝑeminet. uere
etiam qm̃ stellatum alioꝵq lummũ
ornatu multiplici. miram dei potentiã
mirabilit̾ ostendit. que in eo posita sc̃
non tm̃ ut ibi luceant. s etiam ut distĩ¬
gant int̾ diem ⁊ noctem. ⁊ illuminent t̃¬
ram. licet gͦ ĩ hoc firmam̃to usibili ⁊
ornatu eiꝰ nobis occurrat multa mat̾ia
laudis: tamen uerba que p̃misimus
od firmam̃tum sp̃uale. ⁊ luminaria
spũalia. in quib magis elucet dei uͥtus
idei sapientia. libet ꝯuertere . uͭ ⁊ festini¬
tati hodierne magis ꝯgruant iꝑfitiãt
teuotioni. firmam̃tum gͦ dequo loqͥ¬
firmam̃tũ aliis oꝑib ꝯditionis sp̃e.
magnitudine. sublunitate p̃minet:

Expanded text:
mento coeli, et dividant diem et noctem, et luceant in firmamento coeli, et illuminent terram . Sicut ex Scripturis sanctis cognulla creatura tam despecta est quae non aliquo singulari beneficio laudem Dei videatur continere. Excellentius tamen benedictus est in firmamento coeli, non solum quia caeteris creaturis supereminet, verum etiam quoniam stellarum aliorumque luminum ornatu multiplici, miram Dei potentiam mirabiliter ostendit: quae in eo posita sunt, non tantum ut ibi luceant, sed etiam ut distinguant inter diem et noctem, et illuminent terram. Licet ergo in hoc firmamento visibili et ornatu ejus nobis occurrat multa materia laudis, tamen verba quae praemisimus ad firmamentum spiritale, et luminaria spiritalia, in quibus magis elucet Dei virtus et Dei sapientia, libet convertere, ut et festivitati hodiernae magis congruant et proficiant devotione. Firmamentum ergo de quo loqfirmamentum aliis operibus conditionis specie, magnitudine, sublimitate praeminet: