comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cia. Quia uͦ afflictionis suȩ tẽpore. hoc
iusticiȩ uestim̃tũ qͦđ apud dm̃ ꝓtegit.
scã ȩccła inmenbris suis infirmantib am¬
mittit. dicat᷑ recte. spoliauit me gła mea
ld est iusticia ab infirmis ablata est. quȩ
ab eis auferri ñ poss&. si medullitꝰ inhesiss&e.
Sed idcirco tolli potuit: qͥa more uestim̃¬
ti exterius adhesit. Qua in re querendũ
qͥ potuerunt iusticiã ꝑdere quã tenere
uidebant᷑. Sed sciendũ est. qđ plerũq
a membris eiꝰ infirmantib iusticia ad tẽpꝰ
ãmit tit᷑: sed cũ ꝑ cogitationẽ culpȩ post¬
modũ ad pęnitentiã redeunt: se se ad
eandẽ iusticiã quã ꝑdiderant. fortius
quã credebat᷑ adstringunt. Ubi adhuc
subdit᷑: & abstulit coronã de capite meo.
Sic̃ caput corporis pͥma pars est. ita pͥnei¬
pale interioris hominis mens est. Corona
ut qͥ certauerit remuneret᷑. Quia gͦ mul¬
ti aduersitatib pressi minime incertami¬
ne ꝑclurant: in eis scã eccła qͣsi coronam

Expanded text:
 tempore hoc justitiae vestimentum, quod apud Deum protegit, sancta Ecclesia in membris suis infirmantibus amittit, dicatur recte: Spoliavit me gloria mea; id est, justitia ab infirmis ablata est, quae ab eis auferri non posset si medullitus inhaesisset; sed idcirco tolli potuit, quia more vestimenti exterius adhaesit. Qua in re quaerendumqui potuerunt justitiam perdere, quam tenere videbantur. Sed sciendum est quod plerumque a meamittitur; sed cum per cognitionem culpae postmodum ad poenitentiam redeunt, sese ad eamdem justitiam quam perdiderant fortius quam credebatur astringunt. Ubi adhuc subditur: Et abstulit coronam de capite meo. Sicut caput corporis prima pars est, ita principale interioris hominis mens est. Corona ut qui certaverit remuneretur. Quia ergo multi adversitatibus pressi minime in certamine perdurant, in eis sancta Ecclesia quasi coronam
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ib uł de ipso iniquoꝵ capite multa
narrauit. generali max definitione subiun¬
git. Hatc SUNT ERGO TABTANaCULA INI¬
aui. Et iste locus tirs oui ionorat dm̃.
Superius dixerat. expellat eũ de luce
ad tenebras. & de orbe transferat eũ. Cuiꝰ
cũ mala subiunger&. adiunrit. Hȩc sunt
tab̾nacula iniqui & iste locꝰ eiꝰ qui ignorat
đm. Widelic& indicans. qͥa is qui nc̃ dm̃
ignorando ertollit᷑. tunc ad ꝓp̾a tab̃nacula
p̾uenit. qͣndo eũ sua iniquitas insupplicia
demergit. & locum suũ qͣndoq inuenit te¬
nebras Qui dũ hic de falsa gauder& lu-¬
ce iusticiȩ : locũ tenebat alienũ. Peruersi
nituntur. sed ad locũ suũ tunc ꝑueniunt.
cũ iniquitatis suȩ merito ꝑpetuo igne cru¬
ciant᷑. Hic nãq ꝑ omẽ qđ agunt. ꝑcipiendȩ
laudis desiderio seruiunt: & ꝑ imaginẽ bo¬
noꝵ oꝑm. sinũ mentis ad auaritiã extendt̃.
Eat igit᷑ minc iniquus. & multis apparatibꝰ

Expanded text:
omnibus, ac de ipso iniquorum capite multa Baldad omnibus, ac de ipso iniquorum capite multa Baldad narravit, generali mox definitione subjunxit: Haec sunt ergo tabernacula iniqui, et iste locus ejus, qui ignorat Deum. Superius enim dixerat: Expellet eum de luce ad tenebras, et de orbe transferat eum. Cujus cum mala subjungeret, adjunxit: Haec sunt tabernacula iniqui, et iste locus ejus qui ignoratindicans quia is qui nunc Deum ignorando extollitur, tunc ad propria tabernacula pervenit, quando eum sua iniquitas in supplicia demergit; et locum suum quandoque invenit tenebras, qui dum hic de falsa gauderet luce justitiae, locum tenebat alienum. Perversi nituntur. Sed ad locum suum tunc perveniunt, cum iniquitatis suae merito perpetuo igne cruciantur. Hic namque per omne quod agunt percipiendae laudis desiderio serviunt, et per imaginem bonorum operum sinum mentis ad avaritiam extendunt. Eat igitur nunc iniquus, et, multis apparatibus
Abbreviated transcription (Latin):
di sunt. & illi coiam qͥa pͥorib mundi par¬
tib ꝓcesserunt. enõc scilicae & helias. ad me¬
diũ reuocabunt᷑: & crudelitatis eiꝰ seuitiã
in sua adhuc mortali carne passuri sunt.
Huiꝰ uires intanta potestate laxatas. nouissi¬
mi obstupescunt. & primi metuunt: quia
lico iurta hoc qͦd spũ suꝑbiȩ subleuatur.
ominẽ tẽporalem eiꝰ potestatẽ aͣspieiunt.
iurta hoc tamen qͦđł ipsi adhuc in carne
mortali sunt. in qua cruciari temporaliter
possunt. ipsa quȩ fortiter tolerant supplicia
phorrescunt : ita ut in eis uno eodẽq tẽpore.
& constantia ex uirtute sit. & pauor ex car¬
ne. Quia & si electi sunt ut torm̃tis uinci
nequeant: ꝑ hoc tamen qͦd homines sunt. &¬
ipsa metuuit torm̃ta quȩ̨ uincunt. Dicat᷑¬
signa monstraturus. & erudelia ac dura fac¬
turus est. ut & adstuporẽ ꝑducat qͦs infine
mundi inuenerit: & p̾ores patres qui in
mortis dolore transfigat. Igit᷑ qͥa de iniqͥs

Expanded text:
di sunt, ut illi etiam qui a prioribus mundi pardi sunt, ut illi etiam qui a prioribus mundi partibus processerunt, Enoch scilicet et Helias, ad medium revocantur et crudelitatis ejus saevitiam in sua adhuc mortali carne passuri sunt. Hujus vires in tanta potestate laxatas novissimi obstupescunt, et primi metuunt: quia licet juxta hoc quod spiritu superbiae sublevatur, omnem temporalem ejus potestatem despiciant, juxta hoc tamen quod ipsi adhuc in carne mortali sunt, in qua cruciari temporaliter possunt, ipsa quae fortiter tolerant, supplicia perhorrescunt, ita ut in eis uno eodemque tempore, et constantia ex virtute sit, et pavor ex carne. Quia et si electi sunt, ut tormentis vinci nequeant, per hoc tamen quod homines sunt, et ipsa metuunt tormenta qui signa monstraturus, et crudelia ac dura facturus est, ut ad stuporem perducat, quos in fine mundi invenerit, et priores Patres, qui inmortis dolore transfigat. Igitur, quia de iniquis
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ficiet eñ sp̃u oris sui & destruet illustratione aduentꝰ sin.
dũ ergo inquitas cũ mundi statu tminatur: ꝓgenies eiꝰ¬
in populo suo non relinquetur: quia & ipse cius popuł cũ eo
nati sunt: in lustratione aduentus dni ȩterno
interitu cũ eodem suo capĩte ferient᷑. At nul¬
la eiꝰ ꝑgenies in mundo. reman& : quia dis¬
trictus iuder iniquitates illius eũ ipso mun¬
di fine concludit. Quia uͦ hȩc aꝑte de anti.¬
xp̃o intelligi debeant: demonstrat. cũ subdit᷑.
primos iiyaott horron Tanta enĩ tunc
contra iustos iniquitate effrenabitur: ut coiã
electoꝵ corda ñ paruo pauore feriant᷑.. Un¬
de scriptum est. Ita ut mnerrorẽ inducant᷑.
si fieri potest. &iam electi. Qͦd uidelicae dr̃
ñ quia electi casuri sunt: sed magnis terro¬
ribꝰ trepidaturĩ. Tunc uͦ contra eũ certam̃
iusticiȩ. & nouissimĩ electi habere narrant̃
& pͥmi. quia scilica & hi qui infine mundi
electi repperiunt᷑ inmortẽ carnis ꝓsternen¬

Expanded text:
interficiet spiritu oris sui, et destruet illustratione adventus sui . Dum ergo ejus iniquitas cum mundi statu terminabitur, progenies in populo suo non relinquetur; quia et ipse, et ejus populus cum eo nati sunt, illustratione adventus Domini aeterno interitu cum eodem suo capite ferientur. Nulla ejus progenies in mundo remanebit, quia districtus Judex iniquitates illius cum ipso mundi fine concludet. Quod vero haec aperte de Antichristo intelligi debeant, demonstratur cum subditur: primos invadet horror. Tanta enim tunc contra justos iniquitate effrenabitur, ut etiam electorum corda non parvo pavore feriantur. Unde scriptum est: Ita ut in errorem inducantur, si fieri potest, etiam electi. Quod videlicet dicitur, non quia electi casuri sint, sed magnis terroribus trepidaturi. Tunc vero contra eum certamen justitiae, et novissimi electi habere narrantur, et primi: quia scilicet et hi qui in fine mundi electi reperiuntur, in morte prosternen
Abbreviated transcription (Latin):
mea: quẽ timebo: Contra ignorantiȩ enĩ
tenebras inluminatio. contra infirmitatẽ
u salus est cñs: qndo & ostendit qđ debeat
ad agendũ appeti : & iures preb&. ut quod
ostenderit possit impleri. Sequit᷑. Seolia
yit ot Gła ꝯta et abstulit coronam
dt capite mto. Quod cuncta hȩc beati
est. Sed qͥa historiȩ uerba patent. uixta lit

Expanded text:
tra ignorantiae enim tenebras illuminatio, contra infirmitatem vero salus est Dominus, quando et ostendit quid debeat ad agendum appeti, et vires praebet ut quod ostenderit possit impleri. Sequitur: CAvit me gloria mea, et abstulit coronam de capite meo. - Quod cuncta haec beati est. Sed quia historiae verba patent, exposit
Abbreviated transcription (Latin):
scriptũ sit. caro & sanguis regnũ dĩ possi¬
dere ñ possunt: qua ratione credendũ est
resurgere ueraciter carnẽ. Cui inquã. In
sacro eloquio aliter caro dr̃ iuxta naturã:
atq aliter uirta culpã. uł corruptionem.
Caro qͥppe urta naturã dicit᷑. sicut scriptũ
est: hoc nunc os ex ossibꝰ meis. & caro de car¬
ne mea. & uerbũ caro factũ est: & habita¬
uit in nobis. Caro uͦ iurta culpa: sicut
scriptũ est. Non ꝑmanebit in hominibꝰ is¬
tis sp̃s m̃s: eo qͦđ sint caro. Et spsalmista
ait: memoratꝰ est qͥa caro sunt. sp̃s uaden᷑
& non rediens. Unde & discipulis paulus
dicebat. uos autẽ in carne ñ estis: sed inspũ.
Neq enĩ incarne ñ erant: quibꝰ epistolas
transmit tebat. Sed quia passiones carnaliũ
desiderioꝵ uicerant: iam liberi ꝑ uirtutẽ
sp̃s. incarne ñ erant. Qđ gͦ paulus apłs¬

Expanded text:
scriptum sit: Caro et sanguis regnum Dei possiscriptum sit: Caro et sanguis regnum Dei possidere non possunt , qua ratione credendum est resurgere veraciter carnem? Cui, inquam: in sacro eloquio aliter caro dicitur, juxta naturam, atque aliter juxta culpam vel corruptionem. Caro quippe juxta naturam, sicut scriptum est: Hoc nunc os ex ossibus meis, et caro de carne mea . Et: Verbum caro factum est, et habitavit in nobis . Caro vero juxta culpam, sicut scriptum est: Non permanebit in hominibus istis spiritus meus, eo quod sint caro . Et, sicut Psalmista ait: Memoratus est quia caro sunt, spiritus vadens et non rediens . Unde et discipulis Paulus dicebat: Vos autem in carne non estis, sed in spiritu . Neque enim in carne non erant quibus Epistolas transmittebat; sed quia passiones carnalium desideriorum vicerant, jam liberi per virtutem spiritus in carne non erant. Quod ergo Paulus ap
Abbreviated transcription (Latin):
loꝵ cordibꝰ amorier& Cui inquã. Mira est
res ualde quã astruis: ut inde nobis dubie¬
tas surgat. unde discipuloꝵ corda a dubie¬
tate sanata sunt. Quid enĩ deterius dici
potest: quã ut hoc nobis de eius uera carne
dubiũ fiat. ꝑ qͦđ discipuli eiꝰ ad fidem ab
onĩ st̃ dubietate reparati. Si enĩ hoc
ñ habuisse astruit᷑ qđ ostendit: unde fides ẽ
tendit: sed post confirmata corda palpan.¬
tiũ. omẽ illud in dnõ qͦđ palpari potuit
in subtilitate. est aliqua redactũ. Ad
hȩc. ipse respondi dicens. Seriptũ est.
Xp̃s surgens amortuis iã non morit᷑.
mors illi ultra ñ dominabit᷑. Si qͥđ gͦ ĩ
eiꝰ corpore post resurrectionẽ potuit
inmutari: contra ueridicã pauli senten¬
tiã. post resurrectionẽ dñs rediit in
mortẽ. Qͦđ qͥs dicere uł stultꝰ p̃sumat
nisi qͥ ueram carnis eiꝰ resurrectionẽ
denegat: Tunc mͥ obiecit dicens. Cum

Expanded text:
lorum cordibus amoveret. Cui, inquam, mira est lorum cordibus amoveret. Cui, inquam, mira est res valde quam astruis, ut inde nobis dubietas surgat, unde discipulorum corda a dubietate sanata sunt. Quid enim deterius dici potest quam ut hoc nobis de ejus vera carne dubium fiat, per quod discipuli ejus ad fidem ab omni sunt dubietate reparati? al., separati? Si enim hoc non habuisse astruitur quod ostendit, unde fides distendit: sed post confirmata corda palpantium, omne illud in Domino quod palpari potuit in subtilitatem est aliquam redactum. Ad haec ipse respondit dicens: Scriptum est: resurgens a mortuis jam non moritur, mors ei ultra non dominabitur . Si quid ergo in ejus corpore post resurrectionem potuit immutari, contra veridicam Pauli sententiam post resurrectionem Dominus rediit in mortem, quod quis dicere vel stultus praesumat, nisi qui veram carnis ejus resurrectionem negat? Tunc mihi objecit, dicens: cum
Abbreviated transcription (Latin):
resurrectionis cȩpisti aꝑte indica si caro
nr̃a ueracit᷑ resurgat. Sequit᷑. Et ryasũ
cieym pazor xelle ota. Dũ aꝑte pellis
dicit᷑. om̃is dubitatio uerȩ resurrectionis
aufert᷑: qͥa ñ sicut euticius constantinopoli¬
tane urbis ep̃s seripsit. corpꝰ nrm̃ in alla
resurrectionis gła erit inpalpabile. uentiᷤ
aeriq subtilius. In illa enĩ resur rectionis
gła. erit corpꝰ nrm̃ subtile quidẽ ꝑ effectũ
spũalis potentiȩ: sed palpabile ꝑ ueritatẽ
nature. Ande criam redẽptor nr̃ dubitan¬
tibꝰ de sua resurrectione discipulis. osten
dit manꝰ & latꝰ. palpanda ossa carneniq
p̃buit dicens. Palpate & iudete. qͥa sp̃s car¬
nẽ & ossa ñ hab&: sicut me uidetis habere.
Qui cũ eidẽ euticio inconstantinopolitana
urbe positus. hoc euangłicȩ ueritatis testi¬
moniũ ꝑtulissẽ: ait. Idcir co hec dñs dixit: ut
dubitationẽ resurrectionis suȩ. de discipu

Expanded text:
resurrectionis coepisti, aperte judica, si caro resurrectionis coepisti, aperte judica, si caro nostra veraciter resurgat. Sequitur: Et rursum circumdabor pelle mea . Dum aperte pellis dicitur, omnis dubitatio verae resurrectionis aufertur, quia non sicut Euticius Constantinopolitanae urbis episcopus scripsit, corpus nostrum in alia resurrectionis gloria erit impalpabile, ventis, aereque subtilius; in illa enim resurrectionis gloria erit corpus nostrum subtile quidem per effectum spiritalis potentiae, sed palpabile per veritatem naturae. Unde etiam Redemptor noster dubitantibus de sua resurrectione discipulis, Ostenossa carnemque praebuit, dicens: Palpate et videte, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me videtis habere . Qui cum eidem Eutychio in Constantinopolitana urbe positus, hoc evangelicae veritatis testimonium protulissem, ait: Idcirco Dominus hoc fecit, ut dubitatione
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsensus mysticos. debeat inuestigari. Ait
nãq Spoliauit me gła mea. Gła qͥppe uniꝰ¬
cuiꝰq: iusticia est. Sic̃ uͦ uestimentũ tegit
a frigore: ita iusticia munit amorte. Unde
ñ s̃merito iusticia uestim̃to cõparat᷑. cũ¬

Expanded text:
nt mysticos investigari. Ait namque: Spoliavit me gloria mea. Gloria quippe uniuscujusque justitia est. Sicut vero vestimentum tegit a frigore, ita justitia munit a morte. Unde non immerito justitia vestimento comparatur, cu
Abbreviated transcription (Latin):
ñ erit. qͥa de uicto mortis aculeo. in ęt̾na
incorruptione manebit. Quibꝰ dictis:
isdẽ euticius consentire se ꝓtinꝰ respondit:
sed tam̃ adhuc corpus palpabile resurgere
posse denegabat. Qui & iã in libello quẽ de
resurrectione scripserat: pauli quoq apłi
testimoniũ indiderat dicentis. Tu qͦđ semi¬
nas: seminaf ñ uiuificat᷑. nisi prius moriat᷑.
Et qͦđ seminas: ñ corpꝰ qͦđ futurũ est semi¬

Expanded text:
n erit, quia devicto mortis aculeo in aeterna incorruptione regnabit. Quibus dictis idem Euticius consentire se protinus respondit. Sed tamen adhuc corpus palpabile resurgere posse denegabat, qui etiam in libello, quem de Resurrectione scripserat, Pauli quoque apostoli testimonium indiderat dicentis: Tu quod seminas non vivificatur, nisi prius moriatur; et quod seminas, non corpus quod futurum est
Abbreviated transcription (Latin):
in plateis. Pates. qͥppe appellatione greca: a latitudine sunt
uocate. Memoriã uero suã in terrastruere conat᷑ antixp̃o:
nere. Nomen suũ in plateis celebrare. gaudet: cũ longe lateq
oꝑationẽ suȩ iniqͥtatis extendit. S qͥa diu hȩc eiꝰ iniqͥtas ñ si¬
nitur extolli.: dicat᷑. Demoria illiꝰ pereat de terra: & ñ celebre¬
tur nom̃ eiꝰ mplateis: idest & citiꝰ laudẽ t̃renȩ potestatis a¬
m̃ittat & om̃e gaudiũ sui nominis ꝑdat: qͥd longe lateꝙ in
breui tẽporis ꝓspitate diffinderit. Seqͥt᷑. Exeellat tỹde hyc¬

Expanded text:
in plateis. Plateae quippe appin plateis. Plateae quippe appappellata. Memoriam ergo suam in terra statuere conatur Antichristus, nere. Nomen suum in plateis celebrare gaudet, cum longe lateque operationem iniquitatis suae extendit. Sed quia diu haec ejus iniquitas non sinitur extolli, dicatur: Memoria illius pereat de terra, et non celebretur nomen ejus in plateis, id est, citius laudem terrenae potestatis amittat, et omne gaudium sui nominis perdat, quod longe lateque in brevi temporis prosperitate diffuderat. Sequitur: Expellet e
Abbreviated transcription (Latin):
meream᷑. Sed iniquus qͥsq cũ bonas cogita¬
tiones deserit. & ad ea quȩ sunt exterius
semae ipsũ fundit. deorsũ siccant᷑ radices eiꝰ
Sursũ uͦ messis eiꝰ at terit᷑: qͥa qui hic steri.¬
lis ꝑstitit. post hanc uitã ad nulla premia
de trara. et non celtonttor Nooti
tiys iꝯplattis. Intuendũ nobis est. quia
sic baldad suhites de uno quoq iniquo lo¬
quit᷑ ut latent᷑ ad caput om̃iũ iniquoꝵ. eiꝰ
uerba uertant᷑. Caput qͥppe iniquoꝵ: diabo.¬
lus est. Ipse qͥppe inultimis tẽporib illud
uas ꝑditionis ingressus antixp̃s uocabitur.
qͥ nom̃ suũ longe lateq diffundere conat᷑.
terreni nominis. głam laudis suȩ ertendere
nitit᷑: atq opinione transitoria lȩtatur¬
Sic gͥ hec uerba intelligant᷑ de uno quocy
iniquo: ut referri quoq debeant ad ipsum spe¬
cialit̾ caput iniquoꝵ. Dicat itaq memoria
illius pereat de t̃ra: & ñ celebret᷑ nomen eiꝰ

Expanded text:
mereamur. Sed iniquus quisque, cum 445 bonas cogitamereamur. Sed iniquus quisque, cum 445 bonas cogitationes deserit, et ad ea quae sunt exterius semetipsum fundit, deorsum siccantur radices ejus. Sursum vero messis ejus atteritur, quia qui hic sterilis persistit, post hanc vitam ad nulla praemia de terra, et non celebretur nomen illius in plateis. - Intuendum nobis est, quia sic Baldath Suhites de unoquoqquitur ut latenter ad caput omnium iniquorum ejus verba vertantur. Caput quippe iniquorum diabolus est. Ipse quippe, in ultimis temporibus, illud vas perditionis ingressus, Antichristus vocabitur, qui nomen suum longe lateque diffundere conabituterreni nominis gloriam laudis suae extendere nititur, atque opinione transitoria laetaturergo haec verba intelligantur de unoquoque iniquo, ut referri quoque debeant ad ipsum specialiter caput iniquorum. Dicat itaque: Memoria illius pereat de terra, et non celebretur nomen ejus
Abbreviated transcription (Latin):
Mtssis ⁊ius Qd nãq radicũ nomine quȩ in occulto
site sunt & germen in aptũ ferunt: nisi cogitationes
accipimis. & Quȩ dũ ñ uident᷑ in corde.
usibilia oꝑa ꝓducunt. Unde & messis no¬
mine eadem aꝑta oꝑatio signatur: quae
uidelica ex latenti radice ꝑducit᷑. Et qͥa
om̃is iniquus prius incogitationibꝰ arescit.¬
& postea a bonis actib deficit.: recte ꝑ
baldad dicit᷑. Deorsum radices eiꝰ siccentur.
sursũ autẽ at terat᷑ messis eiꝰ. Quia dũ pra¬
uus qͥsq cogitationes suas in infimis rebus
ponit. & sempiternȩ̨ uiriditatis gaudia
appetere negligit. quid aliud quã radices
suas deorsũ siccari ꝑmittit. Cuiꝰ rursũ mes¬
sis at teritur. qͥa om̃is eiꝰ opatio a suꝑno iu¬
ditio qͣsi nichilũ deputat᷑: &iam si ante hu¬
manos oculos bona uideat᷑. Inimo itaq ra¬
dices sunt. & suꝑius messis: qͥa hic prius
cogitationes mittimus. ut qͣndoq bonoꝵ ope¬
rũ fructũ ꝑcipere. in ęt̾na retributione

Expanded text:
tas. --Quid namque radicum nomine, quae in occulto sitae sunt, et germen in apertum ferunt, nisi cogitationes accipimus, quae dum non videntur in corde, visibilia opera producunt? Unde et messis nomine eadem aperta operatio signatur quae videlicet ex latenti radice producitur. Et quia omnis iniquus prius in cogitationibus postea a bonis actibus deficit, recte per Baldad dicitur: Deorsum radices ejus siccentur, sursum autem atteratur messis ejus. Quia dum pravus quisque cogitationes suas in infimis rebus ponit et sempiternae viriditatis gaudia appetere negligit, quid aliud quam radices suas deorsum siccari permittit? Cujus sursum messis atteritur, quia omnis ejus operatio a superno judicio quasi nihilum deputatur, etiam si ante humanos oculos bona videatur. In imo itaque radices sunt, et superius messis, quia hic prius bonas cogitationes mittimus, ut quandoque bonorum operum fructum percipere in aeterna retributione
Abbreviated transcription (Latin):
nulli. qͦs ad ꝑpetrandã nequitiã oborta su¬
bito malicia inuitat. sed tamen humana
uerecundia reuocat. Et plerũq ꝑ hoc qͦđ
erterius erubescunt. ad interiora sua redeuNł:
& contra se internũ iudiciũ sumunt. Quia
si ꝓpt̃ hominẽ mala facere metuunt. qͣnto
magis ꝓpt̃ dm̃ qͥ cuncta inspicit. nec appe¬
tere mala debuerunt. In quib fit ut ma-¬
la maiora corrigant ꝑ bona minima: scilicoe
ꝑ exteriorẽ uerecundiã. interiorẽ culpã.
Et sunt quidã. qͥ postquã dm̃ in mente
contẽpserint. multomagis humana uidi¬
cia spernunt: atq ome malũ qͦđ appetunt.
audacter ꝑ agere ñ erubescunt. Qͦ ad ꝑ¬
petrandũ malũ occulta iniquitas inuitat.
& nulla aꝑta uerecundia redardat. Sicut

Expanded text:
nulli quos ad perpetrandam nequitiam oborta subito malitia invitat, sed tamen humana verecundia revocat. Et plerumque per hoc quod exterius erubescunt, ad interiora sua redeunt, et contra se internum judicium sumunt, quia si propter hominem mala facere metuunt, quanto magis propter Deum, qui cuncta inspicit, nec appetere mala debuerunt? In quibus fit ut mala majora corrigant per bona minima, scilicet per exteriorem verecundiam interiorem culpam. Et sunt quidam qui postquam Deum in mente contempserint, multo magis humana judicia spernunt, atque omne malum quod appetunt, audacter peragere non erubescunt. Quos ad perpetrandum malum occulta iniquitas invitat, et nulla aperta verecund
Abbreviated transcription (Latin):
non tst :Id est inmente eiꝰ apostate angłi. S¬
ꝑ cogitationes nequissimas conuersentur
Eius uidelic& sociĩ: qͥ idcirco iam non est.
quia a sũma essentia recessit. Et ꝑ hoc co¬
tidie excrescente defectu. qsi ad non esse
tendit: qdđ semel ab eo qui uere est cẽcidit.
Qui recte quoq ñ esse dicit᷑: quia bene
esse ꝑdidit. quãuis naturȩ essentiã ñ ami¬

Expanded text:
sit. --Id est, in mente ejus apostatae angeli psit. --Id est, in mente ejus apostatae angeli per cogitationes nequissimas conversentur, ejus videlicet socii, qui idcirco jam non est, quia a summa essentia recessit, et per hoc, quotidie excrescente defectu, quasi ad non esse tendit, quo semel ab eo qui vere est cecidit; qui recte quoque non esse dicitur, quia bene esse perdidit, quamvis naturae essentiam non ami
Abbreviated transcription (Latin):
ti dęmonicȩ subiugat᷑. Qđ idcirco ita in s¬
reꝓboꝵ mentib agitur: quia & cũ occasio
ꝑpetrandi peccati de est. desiderioꝵ cogi¬
tationes eoꝵ cordib nullatenus de sunt.
&̾ cũ semꝑ diabolũ sequant᷑ in oꝑe: ualde
tam̃ se illi obligant incogitatione. Pruis
gͦ culpa in cogitatione est: post modũ uͦ ĩ
oꝑe. Vnde filiȩ babylon dr̃. Descende sede¬
in puluere uigo filia babylon: sede in terra. Cũ enĩ semꝑ
puluis terra sit: ñ tam̃ terrasemꝑ est puluis. Qͥd ergo ꝑpulue¬
rẽ nisi cogitationes debemꝰ accipere: Quȩ dñ importune. ac
silenter in mente euolant: eiꝰ oculos excecant. Et quid ꝑ
t̾rã: nisi terrena actio designatur. Et
quia reꝓboꝵ mens pͥus ad praua cogitanda
deicit᷑. & post modũ ad facienda. recte filiȩ
babylon quȩ abinternȩ rectitudinis iudi¬
tio descendit. ꝑ ferientẽ sententiã dicitur.
ut pͥus inpuluere. & post interra sedeat.¬

Expanded text:
ti daemoniacae subjugatur. Quod idcirco ita in ti daemoniacae subjugatur. Quod idcirco ita in reproborum mentibus agitur, quia et cum occasio perpetrandi peccati deest, desideriorum cogitationes eorum cordibus nullatenus desunt. Et cum semper diabolum sequantur in opere, valde tamen se illi obligant in cogitatione. Prius ergo culpa in cogitatione est, postmodum vero in opere. Unde filiae Babylon dicitur: Descende in pulvere, virgo filia Babylon, sede in terra . Cum enim semper pulvis terra sit, non tamen terra semper est pulvis. Quid ergo per pulverem nisi cogitationes debemus accipere, quae dum importune ac silenter in mente evolant, ejus oculos excaecant? Et quid per terram nisi terrena actio designatur? Et quia reproborum mens prius ad prava cogitanda dejicitur, et postmodum ad facienda, recte filiae Babylon, quae ab internae rectitudinis judicio descendit, per ferientem sententiam 444 dicitur ut prius in pulvere
Abbreviated transcription (Latin):
dominanti seruire. Iniquus autẽ qͥsq quia
quia resistere peccati suasionibꝰ nescit. sub¬
iugari autẽ eiꝰ dominio . ñ. ꝑtimescit: rec¬
te de ed dicit᷑. calc& suꝑ eũ qͥs rex inte¬
ritꝰ. Huiꝰ qͥppe interitꝰ regnũ: a discipuloꝵ
cordib repellebat apłs cũ dicebat. Hon
regnae peccatũ peccatũ in ur̃o mortali cor¬
pore. Non enĩ ait ñ sit. sed non regn&e.:
quia ñ esse ñ potest: ñ autẽ regnare in
pa cor iniquũ pulsauerit. resistens illud
ñ inuenit. sed suo domino substernit: di¬
⁊ cat᷑ recte. auellatur de tabernaculo suo
fiducia eiꝰ: & calc& suꝑ eũ qͦsi rex interitꝰ.
De t̾ra gͦ fiducia eiꝰ auellit᷑: quando ꝑuer-¬
sus qͥsq qͥ multa sibi aduotũ in hac uita
parauerat. repentina morte dissipatur.
Et calc& suꝑ eũ qͦsi rex interitꝰ: quia
uł hic uiciis p̃mit᷑. uł mortis suȩ tẽpo¬
re ꝑ hoc qͦđ ad supplicia rapit᷑: potesta¬

Expanded text:
dominanti servire. Iniquus autem quisque, dominanti servire. Iniquus autem quisque, quia resistere peccati suasionibus nescit, subjugari autem ejus dominio non pertimescit, recte de eo dicitur: Calcet super eum quasi rex interitus. Hujus quippe interitus regnum a discipulorum cordibus repellebat. Apostolus cum dicebat: Non regnet peccatum in vestro mortali corpore . Non enim ait: Non sit, sed Non regnet, quia non esse non potest, non autem regnare in pa cor iniqui pulsaverit, resistens illud non invenit, sed suo dominio substernit, dicatur recte: Evellatur de tabernaculo suo fiducia ejus, et calcet super eum quasi rex interitus. De terra ergo fiducia ejus evellitur, quando perversus quisque, qui multa sibi ad votum in hac vita paraverat, repentina morte dissipatur. Et calcat super eum quasi rex interitus, quia vel hic vitiis premitur, vel mortis suae tempore per hoc quod ad supplicia rapitur potesta
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc loco interitꝰ nomine: ipse hostis hu¬
mani generis qui interitũ intulit desig¬
natur. Qui ꝑ suũ quendã satellitẽ expͥmi:¬
tur: de quo adiohannẽ dr̃. Hom̃ illi mor
Iste itaq interitꝰ in die eritꝰ quasi rex
suꝑ impiũ calcat: quia quẽ pͥus blandis
ꝑsuafionibꝰ decepit ad extremũ iuolentis
nisibꝰ ad suppliciũ rapit. Tantoq eũ duriuᷤᷤ
depͥmit. qnto inprauis actibꝰ uehementr¬
us ad stringit. Qui hic quoq repbi m̃tẽ
dũ possid& calcat: qͥa quoties eã delectatr¬
onib pressit. qͣsi toties suꝑ eã pedessuȩ
tẏrannicȩ dominationis posuit. Si uͦ inte
ritus nomine. ñ aꝑte diabolus. sed pecca.¬
tũ deb& intelligi. ex quo contingit reꝓbos
adinteritũ trahi : talis nimirũ interitus
qͥsi rex calcat mentẽ: cũ eã ñ resistentẽ
possid&e. Non enĩ potest in hac uita homi¬
n posito. temptatio de esse peccati. Sed
aliud est peccato tẽptanti resistere. aliud

Expanded text:
Hoc loco interitus nomine ipse hostis generis humani, qui interitum intulit, designatur; qui per suum quemdam satellitem exprimitur, de quo ad Joannem dicitur: Nomen illi mors . Iste itaque interitus in die exitus quasi rex super impium calcat, quia quem prius blandis persuasionibus decepit, ad extremum violentis nexibus ad supplicium rapit, tantoque eum durius deprimit, quanto in pravis actibus vehementius astringit. Qui hic quoque reprobi mentem dum possidet calcat, quia quoties eam delectationibus pressit, quasi toties super eam pedes suae tyrannicae dominationis posuit.  Veritus nomine non aperte diabolus, sed peccatum debet intelligi, ex quo contingit reprobos ad interitum trahi, talis nimirum interitus quasi rex calcat mentem, cum eam non resistentem possidet. Non enim potest in hac vita homini posito tentatio deesse peccati, sed aliud est peccato tentanti resistere, aliud
Abbreviated transcription (Latin):
quoq &iam & ꝑ plũbi lamina̾ eos accipimꝰ:
ponderis. peccatũ auaritiȩ specialit̃ desig¬
nat᷑. Qͦđ mentẽ quã infecerit ita grauem
redd&. ut ad appetenda sublimia attolli
nequaquã possit. Hinc enĩ inzacharia scrip¬
tũ est. Leua oculos tuos & uide. Qđ est
hoc qͦđ egredit᷑. Et dixi. Quid nã est: Et

Expanded text:
quoque per plumbi laminam eos accipimus ponderis, peccatum avaritiae specialiter designatur, quod mentem quam infecerit ita gravem reddit, ut ad appetenda sublimia attolli nequaquam possit. Hinc enim apud Zachariam scriptum est: « Leva oculos tuos, et vide, quid est hoc quod egreditur; et dixi. Quidnam
Abbreviated transcription (Latin):
frustra increpatꝰ est: & in eo confusionẽ ꝑ¬
tulit. qͦđ uerba doctrinȩ ñ audientib dixit.
ltaq & cũ audiens tacer&. & cũ loquens ñ
audiret᷑. ipse laborem ꝑtulit: qͥ & tacendo
patient̃. & eis loquendo inutilit̃ cordis dolo¬
rẽ sensit. Unde & superius dicit. Quid
agam. Si locutus fuero ñ quiesc& dolor m̃s
& si tacuero ñ receda ame. Sin uͦ ad typũ
scẽ ȩccłȩ hȩc uerba referimus. liqu& quod
quod magnũ est gaudiũ. seruare decalogi
pͣcepta. Sed hanc ꝑuersi decies confundunt.
quia om̃e qͦd peccant. prauis suis morib de¬
cãlogi p̃cepta derelinquunt: & tocies bonis
confusionẽ faciunt. quoties in sius actibus
diuinis uocib obsistunt. Sequit᷑. Et Nor

Expanded text:
frustra increpatus est, et in eo confusionem pfrustra increpatus est, et in eo confusionem pertulit quod verba doctrinae non audientibus dixit. Itaque et cum audiens taceret, et cum loquens non audiretur, ipse laborem pertulit, qui et tacendo patienter, et eis loquendo inutiliter, cordis dolorem sensit. Unde et superius dicit: Quid agam? Si locutus fuero, non quiescet dolor meus; et si tacuero, non recedet a me . Sin vero ad typum sanctae Ecclesiae haec verba referimus, liquet quod magnum ejus est gaudium servare Decalogi praecepta. Sed hanc perversi decies confundunt, quia per omne quod peccant pravis suis moribus Decalogi praecepta relinquunt, et toties bonis confusionem faciunt, quoties in suis actibus divinis vocibus obsistunt. Sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
Scĩ uiri eloquia ut sepe iã diximꝰ. aliqͣndo
ex ꝑsona ꝓpͥa. aliqndo uͦ ex uoce capitis.
aliqnͣdoꝰ ex typo sunt uniuersalis ȩccłȩ sen¬
tienda. Ualde uͦ affligit᷑ anima iustoꝵ.
qͣndo illi contra bonos distrietas sententias
intorquent. qͥ bene uiuere ignorant. Et ȩx
uoce sibi iusticiã uindicant. quã morib im¬
pugnant. Unde amicis beati iob ut sepe
ĩ dirimus. hereticoꝵ tẏpũ tenentibꝰ. rec¬
te ab eodem respondetur. Vsquequo affli-¬
gitis animã meã : & at teritis me sermonibꝰ.
At terunt boni sermonib iniquoꝵ: qͣndo
contra eos illi in uerbis tument. qͥ aut in
ꝑuersa fide. aut inprauis morib iacent.
Numeratis uicib locutionis amicoꝵ iob:
adhuc quinquies locutus eos esse cognoscimꝰ.
Sed ꝓpt̃ hoc qͦđ ab eis quinquies increpa¬
tiones audierat. quoꝵ inerepationibꝰ quin¬
quies ipse respondit: decies se ꝑhiba esse
confusũ: quia & in eo grauit̃ laborauit. qͦđ

Expanded text:
i viri eloquia, ut saepe jam diximus, aliquando ex persona propria, aliquando vero ex voce capitis, aliquando autem ex typo sunt universalis Ecclesiae sentienda. Valde vero affligitur anima justorum quando illi contra bonos districtas sententias intorquent, qui bene vivere ignorant; et ex voce sibi justitiam vindicant, quam moribus impugnant. Unde amicis beati Job, ut saepe jam diximus, haereticorum typum tenentibus, recte ab eodem respondetur: Usquequo affligitis animam meam, et atteritis me sermonibus? Atteruntur enim boni sermonibus iniquorum, quando contra eos illi in verbis tument, qui aut in perversa fide, aut in pravis moribus jacent. - Numeratis vicibus locutionum amicorum Job, adhuc quinquies locutos eos esse cognoscimus. Sed propter hoc quod ab eis quinquies increpationes audierat, quorum increpationibus quinquies ipse resconfusum, quia et in eo graviter laboravit quod
Abbreviated transcription (Latin):
Sulphur quid aliud quã fomentũ ignis
est.  Qđ tam̃ sic ignẽ nutrit: ut fȩtorẽ
grauissimũ. exalet. Quid itaq insulphure.
nisi peccatũ carnis accipimus.  Qͦđ dũ
ꝑuersis cogitationib qͦsi quibꝰdã fȩtorib
mentẽ repl&. ȩterna incendia p̾parat.
Et dũ fȩtoris sui nebulã inmente reꝓba
dilatat: contra eã flãmis subsequentib
qͣsi nutrim̃ta sub ministrat. Nam qͥa ꝑsul-¬
phur fȩtor carnis accipit᷑. ipsa sacra elo-¬
quii historia testat᷑: quȩ contra sodomã
ignẽ & sulphur pluisse dnm̃ narrat. Qu
cũ carnis eiꝰ scelera punire decreuiss&e.:
in ipsa qualitate ultionis notauit maculã
criminis. Sulphur qͥppe fȩtorem hab&e:
ignis. ardorẽ. Qui itaq ad ꝑuersa deside¬
ria ex carnis fetore arserant: dignũ fuit
ut sunul igne & sulphure perirent: qua¬
tinꝰ ex iusta discerent. ex inusto desiderio
quid fecissent. Hoc gͦ intabnaculo inqui
sulphur asꝑgitur: quoties ꝑuersa carnis de¬

Expanded text:
- Sulphur quid aliud quam fontium ignis est? Quod tamen sic ignem nutrit, ut fetorem gravissimum exhalet. Quid itaque in sulphure, nisi peccatum carnis accipimus? Quod dum perversis cogitationibus quasi quibusdam fetoribus mentem replet, aeterna ei incendia praeparat; et dum fetoris sui nebulam in mente reproba dilatat, contra eam flammis subsequentibus quasi nutrimenta subministrat. Nam quia per sulphur fetor carnis accipitur, ipsa sacri eloquii historia testatur, quae contra Sodomam ignem ac sulphur pluisse Dominum narrat . Qui cum carnis ejus scelera punire decrevisset, in ipsa qualitate ultionis notavit maculam criminis. Sulphur quippe fetorem habet, ignis ardorem. Quia itaque ad perversa desideria ex carnis fetore arserant, dignum fuit ut simul igne et sulphure perirent, quatenus ex justa poena discerent ex injusto desiderio quid fecissent. Hoc ergo in tabernaculo iniqui sulphur aspergitur, quoties perversa carnis de
Abbreviated transcription (Latin):
nalis. infirmus est. Robur gͦ est hominis
anima rationalis: quȩ impugnantib ui-¬
tiis resistere ꝑ rationẽ uala. Unde &
superius ꝑ beatũ iob dictũ est. Roborasti
eũ paululũ: ut inꝑpetuũ ꝑtransir&e. Ex
rationali qͥppe anima hab& homo: ut inꝑ
petuũ uiuat. Huius gͦ iniqui robur fame
at tenuatur : qͥa eiꝰ anima nulla int̾ni cybi
refectione pascitur. De qua scilic& fame.¬

Expanded text:
nalis, infirmus est. Robur ergo est hominis nalis, infirmus est. Robur ergo est hominis anima rationalis, quae impugnantibus vitiis resistere per rationem valet. Unde et superius per beatum Job dictum est: Roborasti eum paululum, ut in perpetuum pertransiret . Ex rationali quippe anima habet homo ut in perpetuum vivat. Hujus ergo iniqui robur fame attenuatur, quia ejus anima nulla interni cibi refectione pascitur. De qua scilicet fame
Abbreviated transcription (Latin):
formidines. quid in eiꝰ actione fiant: sub
beros habere ñ possunt : & nullũ carpere
iter ualent. quia sua eos inuolumenta re-
mã actionẽ trahunt restringant informi¬
dine. Quȩ ui delic& formido inuoluit pe¬
des: ne inrectam ex ire ualeant actione̾.
Et sepe contingit. ut idcirco quisq bonꝰ
esse metuat : ne hoc a prauis ipse patiat᷑.
qđ se bonis fecisse reminiscitur. Dũq
hoc pati quod fecit metuit. undiq territꝰ.
undiq suspectus. qͣsi pedes in uolutos hab&e.
Qui timore inserit᷑. nil libere agere pua-¬
l&. Qui in bono oꝑe quasi inde gressum
ꝑdidit: unde ad mala quȩ concupierat ex-¬
Scripturȩ sacrȩ more optare uidet᷑. qͦđ
futurũ pͣuid&: scilic& ñ maledicentis ani¬
mo. sed p̃dicentis. Omĩs itaq homo quia
ex anima & carne constat: quasi ex robore
& infirmitate compositꝰ est. Ex ea enĩ
parte qua sp̃s rationalis est conditus. ñ
incongrue dr̃ robustus: ex ea uͦ qua car¬

Expanded text:
formidines quid in ejus actione faciant, subiformidines quid in ejus actione faciant, subiberos habere non possunt, et nullum carpere iter valent, quia sua eos involumenta retima actio restringit in formidine. Quae videlicet formido involvit pedes, ne in rectam exire valeant actionem. Et saepe contingit ut idcirco quisque bonus esse metuat, ne hoc a pravis ipse patiatur quod se bonis fecisse reminiscitur; dumque hoc pati quod fecit metuit, undique territus, undique suspectus, quasi pedes involutos habet, qui timore irretitur, nil libere agere praevalet, quia in bono opere quasi inde gressum perdidit, unde ad mala 442 quae concupierat ex- Scripturae sacrae more optare videtur quod futurum praevidet, scilicet non maledicentis animo, sed praedicentis. Omnis itaque homo, quia ex anima et carne constaet infirmitate compositus est. Ex ea enim parte qua spiritus rationalis est conditus, non incongrue dicitur robustus; ex ea vero qua car
Abbreviated transcription (Latin):
uitiĩs sunt uicinȩ. Nam mores asperi: aut
crudelitati. aut suꝑbiȩ solent esse coniuncti:
Mores autẽ blandi. & quã dec& paulo
amplius lȩtiores: non nũquã luxuriȩ &
dissolutioni. Intuet᷑ gͦ inimicus generis
humani unius cuiusq mores. cui uitio
sint ꝓpinqui: & illa opponit ante fa-¬
ciem. ad quȩ cognoscit facilius inclina.¬
re mentẽ. Ut blandis ac lȩtis moribus
sepe lururiã : ñ nũquã uanã głam: aspe¬
ris uͦ mentib irã. suꝑbiã. uł crudelitatẽ.
ꝓ ponit. Ibi gͦ decipulã ponit. ubi esse se¬
mitã mentis conspicit: quia illic peditã
deceptionis inserit. ubi uiã esse iuenerit
ꝓpinquȩ cogitationis. Et qͥa ꝑuersus ho-¬
mo om̃e quod facit. &iam pati metuit:
atq hoc sibi ab om̃ib fieri ȩstimat. qͦđ
ipse om̃ib quib ual& parat: recte seqͥt᷑.¬
UNDIC TERREBUNT EYM Fororioit
Tales enĩ contͣ se om̃s esse suspicat᷑: qͥlis¬
ipse esse contra om̃s nitit᷑. Quȩ nimirũ

Expanded text:
itiis sunt vicinae. Nam mores asperi, aut crudelitati, aut superbiae solent esse conjuncti; mores autem blandi, et quam decet paulo amplius laetiores, nonnunquam luxuriae et dissolutioni. Intuetur ergo inimicus generis humani uniuscujusque mores cui vitio sint propinqui, et illa opponit ante faciem ad quae cognoscit facilius inclinari mentem, ut blandis ac laetis moribus saepe luxuriaris vero mentibus iram, superbiam, vel crudelitatem proponat. Ibi ergo decipulam ponit, ubi esse semitam mentis conspicit, quia illic periculum deceptionis inserit, ubi viam esse invenerit propinquae cogitationis. Et quia perversus homo omne quod facit etiam pati metuit, atque hoc sibi ab omnibus fieri aestimat quod ipse omnibus quibus valet parat, recte seqUndique terrebunt eum formidines. - Tales enim contra se omnes esse suspicatur, qipse esse contra omnes nititur. Quae nimirum
Abbreviated transcription (Latin):
succenditur. Vnde & subdit᷑. Exardesc&e
c̃tra eũ sitis. In eiꝰ qͥppe animo contra¬
eũ sitis erardescit: quia qͦ agere ꝑuerse
consueuit. eo ad ebibendũ mala uehem̃¬
ter accendit᷑. Impio qͥppe sitire est: huiꝰ¬
mundi bona conspicere. Unde & redẽp¬
tor ñ: ante pharisei domũ. ydropicum
curat. Et cũ contra auaritiã disputar&.
scriptũ est. Audiebant autẽ om̃ia hȩc
pharisei qui erant auari: & deridebant¬

Expanded text:
succenditur. Unde et subditur: Et exardescet succenditur. Unde et subditur: Et exardescet contra eum sitis. In ejus qeum sitis exardescit, quia quo agere perverse consuevit, eo ad ebibenda mala vehementer accenditur. Impio quippe sitire est humundi bona concupiscere. Unde Redemptor noster ante Pharisaei domum hydropicum curat, et cum contra avaritiam disputaret, scriptum est: Audiebant autem omnia haec Pharisaei, qui erant avari
Abbreviated transcription (Latin):
scĩ uiri pectus feriunt: sed contͣ mentẽ
inerpugnabilẽ ipsa sua ꝑcussione fatigan¬
tur. Nos igit᷑ subtili debemꝰ discretione
distinguere : & quid sit in eoꝵ uerbis quod
uere de reꝓbis sentiunt. & quid qͦđ contͣ
beatũ iob fatuũ sonant. RESPONDENS¬

Expanded text:
sancti viri pectus feriunt, sed contra mentem sancti viri pectus feriunt, sed contra mentem inexpugnabilem ipsa sua percussione fatigantur. Nos igitur subtili debemus discretione distinguere, et quid sit in eorum verbis quod vere de reprobis sentiunt, et quid quod contra beatum Job fatuum sonant. CAP
Abbreviated transcription (Latin):
qͥsi consolantes adducer&. & tamen eoꝵ m̃¬
tes in asperitatem increpationis excitar&.
quatinꝰ eũ cuiꝰ patientiam flagella non
uicerant. int̾ flagella saltẽ aspera uerba
superarent. Sed inimicꝰ callide insidians.
fraudẽ quã contra scm̃ uirũ parauerat
ꝑtulit: quia scõ uiro quot occasiones ꝑditi¬
onis intulit. tot causas uictoriȩ ministra¬
uit. Contͣ torm̃ta qͥpͥpe pacientiã. contra
uerba sapientiam tenuit: Quia & dolores
uerberũ ȩquanimit̃ sustinuit. & stulticiã
male. suadentiũ sapienter frenauit. Sed
qͥa in ipsis passionib doctisq locutionibus
scẽ ȩccłȩ typũ ten&: amicis eiꝰ ut sepe iam
diximus quedã recta & quȩdã stulta lo.¬
quentibꝰ. ñ inmerito heretici sigurantur.
Qui ꝓ eo qͦđ scõ uiro amici sunt. multa
de reꝓbis recta dicunt: sed ꝓ eo qͦđ speci¬
em hereticoꝵ tenent. plerũq inoris sui
excessu delabunt᷑. Et uerboꝵ suoꝵ iaculis

Expanded text:
quasi consolantes adduceret, et tamen eorum menquasi consolantes adduceret, et tamen eorum mentes in asperitatem increpationis excitaret; quatenus eum, cujus patientiam flagella non icerant, inter flagella saltem aspera verba superarent. Sed inimicus callide insidians fraudem quam contra sanctum virum paraverat pertulit, quia sancto viro quot occasiones perditionis intulit, tot causas victoriae ministravit. Contra tormenta quippe patientiam, contra verba sapientiam tenuit, quia et dolores verberum aequanimiter sustinuit, et stultitiam male suadentium sapienter frenavit. Sed quia in ipsis passionibus doctisque 437 locutionibus sanctae Ecclesiae typum tenet, amicis ejus, ut saepe jam diximus, quaedam recta, et quaedam stulta loquentibus, non immerito haeretici figurantur, qui pro eo quod sancto viro amici sunt, multa de reprobis recta dicunt; sed pro eo quod speciem haereticorum tenent, plerumque in oris sui excessu dilabuntur, et verborum suorum jaculis
Abbreviated transcription (Latin):
UTMENTES
CORRISERET
SUB LEGE
POSITORŨ
Beati ios uitam ad testimoniuo ao¬
ouxit. Qui legẽ non nouit & tam̃ tenu¬
it. qͥ p̃cepta uitȩ quȩ scripto ñ acceperat.
custodiuit. Huiꝰ prius actio dõ ad testan¬
te laudat᷑. & ꝓbari post modũ diabolo
insidiante ꝑmittit᷑: ut ꝑ tẽptam̃ta tri¬
bulationis ostender&. qͣntũ prius intran¬
quillitate ꝓfeciss&. Huiꝰ uitã in imicꝰ gene
ris humani. more suo imꝓb & laudari
dõ ad testante cognouit: & tam̃ ad tẽptan¬
dũ expecuit. Quẽ cum tot dampnis rerũ.
tot orbitatib ꝑcussũ sternere nequiuiss&:
urorẽ ei instimulo male ꝑsuasionis excita¬
uit: ut saltem ꝑ familiaria uerba corrũpe¬
r&. quẽ ꝑ tot sternere nuntioꝵ torm̃ta
minime ualer&. Sed cũ adiutorio fȩmi¬
ne qͦđ contra adã prius inparadyso opti¬
nuit. contra hunc scđm insterquilinio po¬
sitũ roborari ñ potuit: ad alia se temp¬
tandi argum̃ta conuertit. ut amicos eiꝰ

Expanded text:
ut mentes corrigeret sub lege positorum, beati Job vitam ad testimonium adduxit, qui legem non novit, et tamen tenuit, qui praecepta vitae quae scripto non acceperat custodivit. Hujus prius actio Deo attestante laudatur, et probari postmodum diabolo insidiante permittitur, ut per tentamenta tribulationis ostenderet quantum prius in tranqui laudari Deo attestante cognovit, et tamen ad tentandum expetiit. Quem cum tot damnis rerum, tot orbitatibus percussum sternere nequivisset, uxorem ei in stimulum malae suasionis excitavit, ut saltem per familiaria verba corrumperet quem per tot sternere nuntiorum tormenta minime valeret. Sed cum adjutorio feminae, quod contra Adam prius in paradiso obtinuit, contra hunc secundum in sterquilinio positum roborari non potuit, ad alia se tentandi argumenta convertit, ut amicos ejus
Abbreviated transcription (Latin):
agit᷑. ut ꝑgłam quã impius ex peccato
ad sequit᷑: eiꝰ adhuc peccata amplius multi¬
plicent᷑. Qđ bene baldad expͥmit cũ sub:¬
guym: et inmacrlis tiys aooulat Qui
pedes inrete mittit: non cũ uoluerit ẽi¬
cit. Sic qͥ inpeccatis se deicit. ñ mox ut
uoluerit surgit: Et qͥ in maculis retis ambir¬
lat. gressus suos ambulando implicat. Et
cũ expedire ad ambulandũ nitit᷑. ne ambu¬
l& obligat᷑. Sepe nãq contingit. ut huius
mundi delectatione ꝑsuasus: in eo ad hono¬
ris głam ꝑtingat. quo ad desiderioꝵ suoꝵ
effectũ ꝑueniat. & ꝑuenisse se ad hoc qͦđ
erpetut lȩtet᷑. Sed qͥa bona mundi ñ ha¬
bita in amore sunt. & plerũq habita uiles¬
cunt: ꝑcipiendo discit. quã sit uile qͦđ ex¬
peciit. Unde reuocatꝰ ad mentẽ exquirit.
qualit̾ sine culpa fugiat: qd̾ se cũ culpa c̃spicit adeptũ:
hed ipsa eũ dignitas quȩ implicauit ten&: & sine
culpis aliis fugere ñ ual& hoc. ubiͣsine cul¬

Expanded text:
agitur ut per gloriam quam impius ex peccato assequitur ejus adhuc peccata amplius multiplicentur, quod bene Baldad exprimit cum subsuum, et in maculis ejus ambulat. - Qui pedes in rete mittit, non cum voluerit, ejicit; sic qui in peccatis se dejicit, non mox ut voluerit surgit, et qui in maculis retis amblat, gressus suos ambulando implicat, et cum expedire ad ambulandum nititur, ne ambulet obligatur. Saepe namque contingit ut quis, hujus mundi delectatione persuasus, in eo ad honoris gloriam pertingat, ut ad desideriorum suorum effectum perveniat, et pervenisse se ad hoc quod expetiit laetetur. Sed quia bona mundi non habita in amore sunt, et plerumque habita vilescunt, percipiendo discit quam sit vile quod expetiit. Unde revocatus ad mentem exquirit qualiter sSed ipsa eum dignitas quae implicavit, tenet; et sine culpis aliis fugere non valet hoc, ubi sine cul
Abbreviated transcription (Latin):
di stabant. Sed hoc fieri heretici om̃ino
contra dicunt: & ꝓpt̾ eiꝰ uocẽ. rupes de ꝓpͥo
loco transferre nitunt᷑. Quia uidelic&
uolunt ut ad eã uenientes uera humilit̃
sentiant: hi qͥ apud eos elatis sensibꝰ falsa
rantes aspiciunt: sema ipsos mooc in arro¬
gantiã iusticiȩ extollunt: & quicqđ aduer¬
sũ fidelibꝰ euenisse considerant. hoc factũ
ꝓ eoꝵ iniquitatibꝰ putant: nescientes nimi
& uera bona bonis. & uera mala malis. in.
ȩt̃na retributione seruant᷑. Baldad itaq
inflatur. & di serte quidẽ contra impi¬
os disputat: sed quã ꝑuerse cont᷑ iustũ
talia dicat ignorat. Nam subiecit dicens.¬

Expanded text:
di stabant? Sed hoc fieri haeretici omnino di stabant? Sed hoc fieri haeretici omnino contradicunt, et propter ejus vocem rupes de loco proprio transferri renituntur, quia videlicet nolunt ut ad eam venientes vera humiliter sentiant hi qui apud eos elati sensibus falsa unt, semetipsos mox in arrogantiam justitiae extollunt; et quidquid adversum fidelibus evenisse considerant, hoc factum pro eorum iniquitatibus putant, nescientes nimireo quod et vera bona bonis, et vera mala malis in aeterna retributione servantur. Baldad itaqueinflatur, ac diserte quidem contra impios disputat; sed quam perverse contra justum talia dicat ignorat, nam subjecit, dicens
Abbreviated transcription (Latin):
terra Se enĩ ubiq dm̃ colere: se totũ
mundũ existimant occupasse. Quid est
gͦ dicere. nũquid ꝓpt̃ te derelinquit᷑ t̾ra
nisi hoc qͦđ sepe fidelibꝰ dicunt. quia si
hoc est uerũ quod uos dicitis. om̃is ã dõ
terra derelicta est. quã iã pre multitudi¬
ne nos tenemꝰ Scã autẽ uniuersalis ȩcła.
p̃dicat dm̃ ueracit̃ nisi intͣ se coli ñ posse.
asserens qđ om̃is qui extra ipsam st̃. mini¬
me saluabunt᷑. At contͣ heretici quia &iã
extra ipsã saluari se posse confidunt: in
quolib& loco sibi diuinũ adiutoriũ ad¬
esse ꝓfitentur. Unde dicunt. Nũquid ꝓpt̃
te derelinquit᷑ t̾raId est ut quisqͥs extͣ
te fuerit. minime saluet᷑. Wnde &iam
Loco syo. Heretici rupes uocant eos. qͦs
sublimib in humano genere excedere
sensib estimant: qͦs ꝓfecto doctores se
stud&. quid quã de locis ꝓpͥis rupes mo-¬
u&: ut intra eã recta sentientes humilit̾
iaceant. qͥ inꝑuersis suis sensib prius rigi¬

Expanded text:
tur. --Se enim ubique Deum colere, se totum mundum existimant occupasse. Quid est ergo dicere: Nunquid propter te derelinquetur terra, nisi hoc quod saepe fidelibus dicunt, quia si hoc est verum quod vos dicitis, omnis a Deo terra derelicta est, quam jam prae multitudine nos tenemus; sancta autem universalis Ecclesia praedicat Deum veraciter nisi intra se coli non posse, asserens quod omnes qui extra ipsam sunt minime salvabuntur. At contra haeretici, qui etiam extra ipsam salvari se posse confidunt, in quolibet loco sibi divinum adjutorium adesse profitentur. Unde dicunt: Nunquid propter te derelinquetur terra? id est, ut quisquis extra te fuerit minime salvetur? Unde etiam ocant. --Haeretici rupes vocant eos quos sublimibus in humano genere excedere sensibus aestimant, quos profecto doctores se studet, quid aliud quam de locis propriis rupes movet, ut intra eam recta sentientes humiliter jaceant, qui in perversis suis sensibus prius rigi
Abbreviated transcription (Latin):
ñ uirtutis pondus. sed insaniã furoris
existimant. Quo surore uidelic& perire
fidelium animas arbitrant᷑: quia inde
interire ȩccłȩ̃ uitã credunt. unde eam¬
esse contͣ se inferuore conspiciunt. Seqͥt᷑.¬

Expanded text:
non virtutis pondus, sed insaniam furoris aestimant. Quo furore videlicet perire fidelium animas arbitrantur quia inde interire Ecclesiae vitam credunt, unde eam contra se infervere conspiciunt. Seq