comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ditare erubescimus. Oultos tñ
uidemꝰ erubescenda. ⁊ detestanda
ag̾e. nichilominus tñ p̃dicatioras
officium p̃sumere. quales qiidem
argnuntur diina increpatione.
Quare tu enarras iusticias meas
male agunt.⁊icͥco p̃dicationis offi¬
cium erubescunt atq refugiunt. hi ñ
tam insalicib qmͣ inspims organa sus¬
pendunt. Sunt alii qui nͦ magna bona
ft̾ilitatẽ u̾bũ edificationis ꝓrimis sus
subͣthunt. ⁊ qrad aliud ꝙͣ magna siia
ĩ salitib s cͥca babilonẽ suspendt᷑. Alii
pp̃ ĩopiam eloqu̾tie. alii pp̃ ĩ opiam ĩ¬
telligentie. solent seu ĩ coguntur ab
officio p̃ditationis cessare. ⁊ hi quidẽ
uident᷑ organa sua ĩsalicib suspende
s aliis ⁊ alis locis nͨ tñ ĩ medio babi

Expanded text:
escimus. Multos tamen videmus erubescenda, et detestanta agere, nihilominus tamen praedicationis officium praesumere, quales quidem sunt qui arguuntur divina increpatione: Quare tu enarras justitias measmale agunt, et idcirco praedicationis officium erubescunt, atque refugiunt. Hi non tam in salicibus, quam in spinis organa suspendunt. Sunt alii qui nec magna bona, imis suis subtrahunt. Et quid aliud quam organa sua in salicibus, sed circa Babylonem suspendunt? Alii propter inopiam eloquentiae; alii propter inopiam intelligentiae, solent, seu etiam coguntur ab officio praedicationis cessare: et hi quidem videntur organa sua in salicibus suspendere, sed aliis et aliis locis
Abbreviated transcription (Latin):
i mundat mñdat uentrẽ fecundał.
OIundat ñttẽ ad sũmã puritadẽ fe¬
cundat nentrẽ adexcellentissimã
plem. Opuritas mentis ofecundi¬
tas uentris. Osũma puritas. o sin¬
gulaͣs fecunditas. Qmͣ batus uentl
fructus. tam gloriosa puritas mẽ¬
tis. Bñdictatu inquit ĩ mulierib

Expanded text:
 mundat, ventrem fecundat. Mundat mentem ad summam puritatem, fecundat ventrem ad excellentissimam prolem. O puritas mentis, o fecunditas ventris! O summa puritas, o singularis fecunditas! Quam beatus fructus ventris, tam gloriosa puritas mentis. Benedicta tu, inquit, in mu
Abbreviated transcription (Latin):
merem: Recte gͦ hꝰ mi salicta babi¬
lonita dicta sunt que semꝑ cõfusionẽ ad¬
ducunt. Babilon namq ꝯfusu int̾p̃ta¬
tur uñ ⁊ recte adillam spectare idẽt᷑
q̃ confusionẽ oꝑantur. St̃ gͥ qͥnq sa¬
licta qr infirmitatis humane stilitaᷤᷤ¬

Expanded text:
meremur? Recte ergo hujusmodi salicia Babylonica dicta sunt, quae semper confusionem adducunt: Babylon namque confusio interpretatur, unde et recte ad illam spectare videntur quae confusionem operantur. Sunt igitur quinque salicia, quia infirmitatis humanae sterilita
Abbreviated transcription (Latin):
strumenta sunt diũsa gn̾a canticoꝵ
Et quid̾ inuno eodemq instruum̃ti
gn̾e oportet sepe alt̾ ⁊ altt̃
psailẽ. Quis aũ nesciat aderuditio¬
nem ꝑtuĩe. tam ad rectam fidẽ qmͣ
ad bonos mores instruere. ꝑtinet
u̾o ad fidei dogma. scire que suit
uera ⁊ que sint falsa. Ad mor aut
inftructionẽ ꝑtinet nosse que sĩt
illa que omnino ꝯmitt̾e ñ litr si¬
miltt̃. ⁊ que sunit illa que fi̾ oportet
⁊ omĩno omitt̃e ñ licet. itẽ. ⁊ q̃ sint
illa quequid̃ impleta sic augent
uł crimulant m̃itum ut tñ omissa
nullũ oĩo conthant reatum. ꝑtinet
itaq aderuditionẽ mͦ astruore u̾a
mͦ refelłe falsa mͦ exig̾e debita mͦ
cohib̾e illicita mͦ ꝓpon̾e ⁊ consułe optima
Primum ẽ ꝓbatiomis sc̾m ẽ imꝓbati¬
onis ĩcium ꝓhibĩtionis. qͣrtum ẽ pre¬
ceptionis. qͣntũ ꝯsultationis. Ecce qͥnq
gña canticoꝵ ⁊⁊ spectant ħ omĩa aderu¬
ditionis organũ. Inpͥmo quid eiꝰmodi

Expanded text:
a genera canticorum, et quidem in uno eodemque instrumenti genere oportet saepe aliter et aliter psallere. Quis autem nesciat ad eruditionem pertinere, tam ad rectam fidem quam ad bonos mores instruere? Pertinet vero ad fidei dogma scire, quae sint vera et quae sint falsa. Ad morum autem instructionem pertinet nosse, quae sint illa, quae omnino committere non licet. Similiter et quae sint illa, quae fieri oportet, et omnino omittere non licet. Item et quae sint illa, quae quidem impleta sic augent, vel cumulant meritum, ut tamen omissa nullum omnino contrahant reatum. Pertinet itaque ad eruditionem modo astruere vera, modo refellere falsa, modo exigere debita, modo cohibere illicita, modo proponere et consulere optima. Primum est probationis, secundum est improbationis, tertium prohibitionis, quartum est praeceptionis, quintum consultationis. Ecce quinque genera canticorum. Et spectant haec omnia ad eruditionis organum. In primo quidem ejusmodi
Abbreviated transcription (Latin):
ĩuana ⁊ in titili intentione fig̃e:
Notandum aũt ꝙ insuburbio
ipsius babilonis crescit pͥmrũ sa
ñ possumꝰ sicut ⁊ illi qui extͣci¬
Pons officium int̾iora nr̃a ꝓd̾e
tam habemus. Iure gͥ scdm sa¬
lictum uelud adportam tiuita¬
tis t̃ed̾r.s recteineo sterilitas
locittionis intelligitur cẽta tͥa salicta intͣ
citatẽ ẽẽ diffimtumꝰ quia qͣlitatẽ cogita¬
tionis. affectionis intũtioniꝰ soli ipsi
intͣ nosmet ip̃os uidemꝰ. Nemo n. no¬

Expanded text:
in vana et inutili intentione figere? Notandum autem quod in suburbio ipsius Babylonis crescit primum salnon possumus, sicut et illi qui extra ciPer oris officitam habemus, jure ergo secundum salictum velut ad portam civitatis esse dicitur, si recte in eo sterilitas locutionis intelligitur. Caetera tria salicta intra civitatem esse diffinivimus, quia qualitatem cogitationis, affectionis, intentionis soli ipsi intra nosmetipsos videmus. Nemo enim no
Abbreviated transcription (Latin):
ille salites om̃i fructu carentes.⁊ ĩme¬
dio babilonis crescentes. uane uide¬
licet intũtio nes. inquib orga¬
na suspendt̃ qui cordis su
ft̾ilitatẽ diligent̃ attendunt qui ĩ¬
firmitatẽ suam uerascit̃ erubesct.
Quidͤ n organum suspend̾e nͥ ũibñ¬

Expanded text:
illae salices omni fructu carentes, et in medio Babylonis crescentes, vanae videlicet intentiones. In quibus organa suspendunt, qui cordis sui sterilitatem diligenter attendunt, qui infirmitatem suam veraciter erubescunt. Quid est organum suspendere, n
Abbreviated transcription (Latin):
aliqñ subthit᷑ ut unꝰ quisq intelli¬
gat qͥd sit deseip̃o. ad ħ aũ dat᷑ uł re¬
ꝑatur. ut intelligat qͥd sit exnunere
diuino. Inuno erudit᷑ ad ꝯtẽptũ sui.
i alt̾o aũ amorẽ d̾i. Exuno ꝓficit
ad humilitatẽ. ex att̃o ꝓmouetur
ad caritatẽ. Inhis ã dnob ẽ ⁊ fim¬
dam̃tum bonitatis ⁊ ꝯsũmatio iuir¬
tutis. Et ad huc ⁊ aluid genꝰ ff̾ilitatiᷤ
ineptia uidłt uane ĩtentionis ꝙ eo
ip̃o cet̾is oĩb aliis detestabiliꝰ fit qͦ
cet̾a oĩa corrũpit. Quicqͥd .N. exhc
radice nascit᷑ sr̾ile ꝓculdubio ⁊ ĩ fruc¬
t uosũ efficit᷑. ⁊̃ si bonũ eẽ uideatur
lare possumꝰ. habemiꝰ itatq quĩq
salicta ⁊ oĩa babilonica.Primũ cõ¬
sid̾at᷑ inst̾ilitate actiõis scdm ĩft̾ili¬
tate sermonis. t̾ciũ ĩ ff̾ilitate cogi¬
tatioĩs qͣrtũ ĩ st̾ilitate affectioĩs

Expanded text:
quisque intelligat quid sit de ipso. Ad hoc autem datur vel reparatur, ut intelligat quid sit ex munere divino. In uno eruditur ad contemptum sui, in altero autem ad amorem Dei. Ex uno proficit ad humilitatem, ex altero promovetur ad charitatem. In his autem duobus est et fundamentum bonitatis, et consummatio virtutis. Est adhuc et aliud genus sterilitatis, ineptia videlicet vanae intentionis, quod eo ipso caeteris omnibus aliis detestabilius sit, quo caetera omnia corrumpit. Quidquid enim ex hac radice nascitur, sterile procul dubio, et infructuosum efficitur etiamsi bonum esse videatur.lare possumus. Habemus itaque quinque salicia, et omnia Babylonica. Primum consideratur in sterilitate actionis, secundum in sterilitate sermonis, tertium in sterilitate cogitationis
Abbreviated transcription (Latin):
a dexiͥs ⁊ asinistͥs nͨ ñ q̃ sursũ ⁊ deorsũ una¬
q cũ his int̾iora cua aspic̾e potuisses ñu
nocͥcũspectionis ocło eg̃es. qͥ .uii. habuis¬
ses. Ille solus ħ pocest. quiuno ĩtuituoĩa
cornua ad potentiã. de pͥmo dr. Omĩa
tat᷑. S ñquid tu similit̃ Utinã hr̃es uł
unũ cornu. utinã uł unũ ut uire dici
debuisses filius unicorniũ. Ego puto qͥ
b erexit cornu salutis in domo dd̃ pueri
sui. sufficit int̾im. ut hant quo possinc
resist̾e pec̃co. quo ualeant repugnare
diabolo. Num qͥd potes renouare p̃t̾ita
ordinare p̃sentia. adduc̾e fut᷑a. infernũ

Expanded text:
 deorsum, unaque cum his interiora tua aspicere potuisses, non uno circumspectionis oculo egeres, qui septem habuisses, ille solus hoc potest qui uno intuitu omnicornua ad potentiam, De primo dicitur: Omnia tatur. Sed nunquid tu similiter? Utinam haberes vel unum cornu, utinam vel unum, ut jure dici debuisses filius unicornium! Ego puto quia quibus erexit cornu salutis in domo David pueri sui, sufficit interim ut habeant quo possint pacto resistere, quo valeant repugnare diabolo. Nunquid potes renovare praeterita, ordinare praesentia, adducere futura, infernum
Abbreviated transcription (Latin):
re irrigationẽ. solã impleuit cał¬
nẽ: Numquid pͥus caͣrcẽ deserti¬
it. ut mentẽ repleret. Num qͥd
pꝰ mod̾ am̃ite recessit ut carnẽ fe¬
cundaret: Absit. Uidete tũ neforte
gr̃e unda pͥꝰ m̃tẽ solam fecundauit
adfidem. pꝰta aũ ead̾ gr̃a carnẽ solã
fecundauit adꝓlem. fides ĩm̃te sola.
ꝓles incarne sola. Priꝰ fides pꝰ ea ꝓles.
Nisi ꝓcessiss ficdes conceptionis oĩo
ñ successiss fecunditas ꝓlis fides p̃¬
cessit ⁊ ples successit ⁊ fides recessit.
Nõ .tt. adhuc crede. s iam scire opͤ¬
tuit. ꝙ rei exꝑim̃to ꝓbauit. fiecte gͦ
dictum ẽ qi scdm peticionẽ gedeo¬

Expanded text:
ae irrigationem solam implevit carnem? Nunquid prius carnem deseruit, ut mentem repleret? Nunquid postmodum a mente recessit, ut carnem fecundaret? Absit! Videte tamen ne forgratiae unda prius mentem solam fecundavit ad fidem, postea autem eadem gratia carnem solam fecundavit ad prolem. Fides in mente sola, proles in carne sola; prius fides, postea proles. Nisi praecessisset fides conceptionis, omnino non successisset fecunditas prolis. Fides praecessit, et proles successit, et fides recessit. Non enim adhuc credere, sed jam scire oportuit, quod rei experimento probavit. Recte ergo dictum est q
Abbreviated transcription (Latin):
penda. Inuno eod̾q ligno sit fructꝰ
adueniant. nt flores nõ recedãt sic
fructꝰ maturasc̃t. ut flores ñ martes¬
cant. Ecce qͣlem g̃minauit frrictũ t̃¬
ra illa b̾ata q̃ geniat saluatorẽ gło¬
sa uirgo maria. Sĩc̃ stitlicidia inqͥd
stillantia suꝑ t̾rã. In hac t̾ra inuentꝰ
ẽ lapis ille sine manib excisus qui
creint ĩmõtẽ magnũ. ⁊ impleuit uni¬

Expanded text:
o eodemque ligno sic fructus adveniunt, ut flores non recedant; sic fructus maturescunt, ut flores non marcescant. Ecce qualem germinavit fructum terra illa beata, quae genuit Salvatorem, gloriosa virgo Maria: Sicut stillicidia, inquit, stillantia super terram. In hac terra inventus est lapis ille sine manibus excisus, qui crevit in montem magnum, et implevit uni
Abbreviated transcription (Latin):
onem. In palacio suo nichilominus
fiorebat. qui cum magne setͣitatis
fiducia dicebat. Bonũ certamen cer¬
taui. cursũ ꝯsũmaui. fidem seruaui.
de cet̃o reposita ẽ michi corona uisti¬
cie quam reddet dñs in illa die iustꝰ
uidex. Nonne ⁊ ille tibi ĩpalatio su¬
o florere iudet᷑ cuiis sẽsus de die ĩ tliẽ
renouat᷑. In palacio suo sedet ⁊ flo¬
ret qui int̃ magna oꝑa sua que libẽ¬
ter facit. ad huc maiora ⁊ meliora
in corde ꝓponit. Somniũ inquit ui

Expanded text:
onem. In palatio suo nihilominus florebat, qui cum magnae securitatis conscientia dicebat: Bonum certamen certavi, cursum consummavi, fidem servavi, de reliquo reposita est mihi corona justitiae, quam reddet mihi Dominus in illa die justus judex . Nonne et ille tibi in palatio suo florere videtur, cujus sensus de die in diem renovatur? In palatio suo sedet, floret, qui inter magna opera sua quae libenter facit, adhuc majora et meliora in corde proponit. CAPUT II. De i
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑. ut unusquisq accipiat qd̾ hab̾e de¬
bet indim̃sioẽ uõ ut tm̃ quisq ꝑcipiat
qnͣtũ possid̾e debet. Hinc est qd dñis ꝑ
moysen filiis isrł impe
psalmista ꝯmemorat diceis. Sortedi¬
uisit eis t̾ram infunicło distͥbutioĩs
Tunc ppłs dei ad mensurã hereditatem
accipit. qn q̃q uirtus iuxta equitatis
mensurã seextendit. Nichil .i. aliud ÷ uͥ¬
tus ꝗͣ animi motꝰ ordinatꝰ ⁊ moderatus.
Ordinatus ÷ qn ad id: ad qd̾ eẽ decet. Mo¬
deratus ÷ qn̾ tantus ÷ qͣnͣtus eẽ debet.
Qũ ad aliud est ꝑso n ͥ a expedit. peccat ĩ
qͣlitate qnͥ maior ẽ quã oporteat offen¬
dit in qnͣtitate. ¶t gͥ animi nr̃i affectꝰ
ordinare ⁊ modaei possimus. prus mores
ĩ c̃õpositos ꝯpesc̾e debemꝰ. uñ id̾ ꝓpħa¬
mꝰ postea anum motꝰ mnordinẽ indi¬
gimꝰ ⁊admodestiã ĩclinamꝰ. Nich
alnid ẽ trã infimicło distribittiõis

Expanded text:
tur ut unusquisque accipiat quod habere detur ut unusquisque accipiat quod habere debet, in dimensione vero ut tantum quisque percipiat quantum possidere debet. Hinc est quod Dominus per Moysen filiis Israel impPsalmista commemorat, dicens: Sorte divisit eis terram in funiculo distributionis . Tunc populus Dei ad mensuram que virtus juxta aequitatis mensuram se extendit. Nihil enim aliud est virtus quam animi affectus ordinatus, et moderatus. Ordinatus est quando ad id est quod esse decet. Moderatus est quando tantus est quantus esse debet; quando ad aliud est quam expedit, peccat in qualitate; quando major est quam oporteat, offendit in quantitate. Ut igitur animi nostri affectus ordinare, et moderari possimus, prius mores incompositos compescemus; postea animi motus in ordinem redigimus et ad modestiam inclinamus. Nihil aliud est terram in funiculo di
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃. Ne itł qui dñt malũ bonũ ⁊ bonũ ma¬
lũ. ponentes tenebras lucẽ. ⁊lucẽ tene¬
bras. ponentes amar̾ indulce ⁊ dulce in¬
amarũ. Inqͦntitate fallit᷑ qui rẽ quã es¬
timat maiorẽ uł minorẽ quã sit decep¬
tus asseu̾at. ĩ ales ꝓpħa redarguit cũdi¬
cit. Mendaces fili hominũ uistat̃is. Ad
hoc nãq qͣ instatera appendit᷑. ut eus
ꝗͣtitas uł mensura dinoscatꝰ. Decipit᷑ in
qͣlitate qui auricalcũ existimat ẽẽ aurẽ
qui ꝓgeminis accipit uitrũ. fallit᷑ i
qͣntitate qui duo auri pond̾ã deceptꝰ
ꝓ uno uendit. uł unũ ꝓ duob auendi¬
cioe emit. Quia gͥ in his duob uiciis
inuiste libͣtones fere semꝑ decipim᷑.
eo qd̾ ꝑnos ipsi ñ possimius dñs quid̾
uix eqͥuitatis librã. iuxta regule mẽ¬
surã uutã nram disponẽ se pollicet᷑
dicẽs. Letabor inquid ⁊ partibor sicci¬
mam. ⁊ ꝯuallẽ tab̾nacłoꝵ metibor Pa¬
tibor inquit ⁊ metibor. In parͣciõe agi¬

Expanded text:
um malum, ponentes tenebras lucem, et lucem tenebras; ponentes amarum dulce, et dulce amarum . In quantitate fallitur, qui rem quam aestimat majorem vel minorem quam sit, deceptus asseverat. Tales Propheta redarguit cum dicit: Mendaces filii hominum in stateris . Ad hoc namque quid in statera appenditur, ut ejus quantitas vel mensura dignoscatur. Decipitur in qualitate qui aurichalcum existimat esse aurum, qui pro gemmis accipit vitrum. Fallitur in quantitate, qui duo auri pondera deceptus pro uno vendit, vel unum pro duobus a venditore emit? Quia igitur in his duobus vitiis injustae li nos ipsi non possumus, Dominus quidem juxta aequitatis libram, juxta regulae mensuram vitam nostram disponere se pollicetur, dicens: Laetabor, inquit, et partibor Sichimam, et convallem tabernaculorum metibor . Partibor, inquit, et metibor: in partitione agi
Abbreviated transcription (Latin):
cõm̃datio m̃iti scdm cõdẽpnatio iri¬
cii. t̃ tium ꝓmissio p̃mii. qͣrtũ ꝯmi¬
natio supplicii. E õm̃datio ẽ uͥttutis
quodabapostolo audis. Deus caritas
est ⁊ qui manet incaritate indeo ma¬
net ⁊ deus in eo. Condempnatio est
audis ibi. Putredo ossutim inuidia.
Tanticum satis dulce. Canticum de¬
lectabile ⁊ ad audiendrim suatie pro¬
missio hereditatis eterne. Quod otu¬
lus non iridit net auris andurit

Expanded text:
iti, secundum condemnatio vitii, tertium promissio praemii, quartum comminatio supplicii. Commendatio est virtutis quod ab apostolo audis: Deus charitas est, et qui manet in charitate in Deo manet, et Deus in eo . Condemnatio est audis ibi: Putredo ossium invidia . Canticum satis dulce, canticum delectabile, et ad audiendum suave, promissio haereditatis aeternae. Quod oculus non vidit, nec auris aud
Abbreviated transcription (Latin):
escendit sic̃ plurua ĩuellus:
⁊ sic̃ stillicidia stillantia suꝑ
trã. Singłaris gła
marie
salua¬
toris. Og̃ra mirabilis
singłaris stupenda
digñatio
ꝓlis stupenda dignitas maris. Qlis
qnͣta ne dignatio ꝓlis. filiu d̾i patͥs

Expanded text:
uvia in vellus, et sicut stillicidia stillantia super terram. Singularis gloria Mariae. Salvatoris, o gratia mirabilis, singularis! Stupenda dignatio prolis, stupenda dignitas matris! Qualis, quanta dedignatio prolis Filium Dei Patris
Abbreviated transcription (Latin):
ẽuello nͥ lana acayne de cisa. ⁊ acor¬
pectus longe remotũ. ualde alieñ
adesid̾iis carnalib.⁊ sordidis corpo¬
rum passionib. Oquale nellꝰ. nrs¬
trginee m̃tis mundi cogitatꝰ. Oqͣle uellꝰ
nirginei pectoris casti affectꝰ. Qqͣle uellꝰ.
uirtitum om̃iũ ornatꝰ. Quis gandeat
se uestiri posse. de iurtittũ uelle b̾ate

Expanded text:
a carne recisa et a carpectus, longe remotum, valde alienum a desideriis carnalibus et sordidis corporum passionibus! O quale vellus virgineae mentis, mundi cogitatus! O quale vellus virginei pectoris, casti affectus! O quale vellus virtutum omnium ornatus! Quis non gaudeat se vestiri posse de virtutum vellere
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ p̃conia ũitatiꝯ inopes ⁊ ĩ anes sumꝰ.
Iutelligimꝰ .it morganis qͣmlib modu¬
lationẽ ñitis uł oris inp̃conia u̾itatis.
Organa siquid̾ dum sp̃m quẽ adse abimo
tͣhunt ext̾ius emitcunt suauẽ ac dulcẽ
⁊ multiplicẽ melodiã efficunt. Sic sane
sic adcͦultam inspirationẽ ad sp̾c sci sub¬
gestionem ip̃iꝰq infusionẽ sol m̃s ho¬
reboare. Quid itaq aliud sunt huiꝰ¬
mͦi dequib loquimur organa qͣm
q̃libr cordis uł oris modtilatio ꝓnita
insũ me u̾itatis p̃conia: St̃ au orga¬
na quinq in quib oportet nos indi
conspectib resonare. Primũ ⁊ doct᷑na
ĩtͥtatis qñ docet᷑ ꝙ ignorat᷑. Sd̾m ẽ inflam¬

Expanded text:
is inopes et inanes sumus. Intelligimus enim in organis quamlibet modulationem mentis, vel oris, in praeconia veritatis. Organa siquidem, dum spiritum, quem ad se ab imo trahunt, exterius emittunt, suavem ac dulcem et multiplicem melodiam efficiunt. Sic sane, sic ad occultam inspirationem, ad Spiritus sancti suggestionem ipsiusque infusionem solet mens horeboare. Quid itaque aliud sunt hujusmodi de quibus loquimur organa, quam quaelibet cordis, vel oris modulatio, prompta in summae veritatis praeconia? Sunt autem organa quinque in quibus oportet nos in Dei conspectu resonare. Primum est doctrina veritatis quando docetur quod ignoratur. Secundum est inflam
Abbreviated transcription (Latin):
se asserit ꝯturbari ex cogitatiõib so¬
is ⁊ iusionib capitis sui. sũ imẽs ex
diuina reuelatione mirandũ immo
⁊ formidandum aliquid ꝯsid̾at ⁊ post¬
modũ ad se rediens sec̃q ret̾ctans se¬
ip̃am forti examinatione diuidiuicat
ne forte digna sit tui tale aliqͥd tĩgat.
exꝓpͥis nunir̃ cogitatiõib sec̃ agit᷑ ut
sua eã uisio ꝑt̾reat. Eogitatioẽs mee
tis illuminat̾o sensꝯ ĩtłłectuał. Et
uisiões in qͥd capitis mei cõt̾bauert̃
me. Cogitationes sueitaq ĩstratu

Expanded text:
se asserit conturbari, ex cogitationibus suse asserit conturbari, ex cogitationibus suis, et visionibus capitis sui. Cum enim mens ex divina revelatione mirandum, imo et formidandum aliquid considerat, et postmodum ad se rediens secumque retractans seipsam forti examinatione dijudicat, ne forte digna sit, cui tale aliquid contingat ex propriis nimirum cogitationibus secum agitur, ut sua eam visio petis, illuminatio sensus intellectualis. Et visiones, inquit, capitis mei conturbaverunt me. Cogitationes suae itaque i
Abbreviated transcription (Latin):
uidet. quã miro quã occuloo d̾i uidi¬
cio ꝙ. ⁊ de carc̾e cathenisq int̾cdum qͥs
egrediat᷑. ad regnum.⁊ alius natꝰ in
regno inopia ꝯsumat᷑: Quẽ queso di¬
uinoꝵ iudicioꝵ abissus non terreat. c̃
diuino lumiẽ taitus mentisintelligen¬
cia ꝑspiciat. nec uelocium eẽ cursum.
nec forciũ bellũ. nec sapientiũ panẽ. nͨ
doccoꝵ diuicias. nec artificũ grãm. s
tempus casũq in omnib : uiderat uti¬
q ꝓpħa quia iudicia dñi abissus mul¬
ta. ⁊ ꝑ t̾ruerant eũ uisiones capitis sui
cum dic̾ent dño. Auidiciis.n. tuis ti¬
mui. Solent tñ huiꝰmi uisiones ꝑt̾re¬
re nõ tam eo temꝑe quo ꝑ excessum
mentis uident᷑ quam tc̃ temꝑis cũ
post excussũ somniũ ad memoriã
reuocant᷑. qñ subtili examinatione
secũ tacita mente retractant᷑. hinc ẽ
illud qd̾ sequit᷑ cum dicit᷑ ⁊ cogitatioẽs
mee instratu meo ⁊ uisiones capitis
mei ꝯturbauerunt me. Ex duob siꝗͥ

Expanded text:
quam occulto Dei judicio quod et de carcere catenisque interdum quis egrediatur ad regnum, et alius natus in regno inopia consummetur? Quem, quaeso, divinorum judiciorum abyssus non terreat, cum divino lumine tactus mentis intelligentia perspiciat, nec velocium esse cursum, nec fortium bellum, nec sapientium panem, nec doctorum divitias, nec artificum gratiam, sed tempus, casumque in omnibus? Viderat utique Propheta, quia judicia Domini abyssus multa et perterruerant eum visiones capitis sui, cum diceret Domino: A judiciis enim tuis timui . Solent tamen hujusmodi visiones perterrere, non tam eo tempore quo per excessum mentis videntur, quam tunc temporis cum post excussum somnum ad memoriam revocantur, quando subtili examinatione secum tacita mente retractantur. Hinc est illud quod sequitur, cum dicitur: Et cogitationes meae in stratu meo, et visiones capitis mei conturbaverunt me. Ex duobus siquidem
Abbreviated transcription (Latin):
uide aũ ꝙͣ sit stupendũ ꝙͣ ne for¬
midand̃ ꝙ sepemẽs diuino lumi¬
ne irradiata ꝑ ꝯtẽplationẽ uide¬
at qͥd tali homimi qͣł ip̃eẽ digne
ꝑis ẽẽ nesciat cuitale iuudiciũ ex
diuina sentũtia m̾ito mꝯbat.
Nõ ne nabugodonosor regł rd̾ cõ¬
ting̃ qͥ diumnã sentñtiã dẽ arbo

Expanded text:
utem quam sit stupendum, quamve formidandum quod saepe mens divino lumine irradiata, per contemplationem videat quid tali homini, qualis ipse est, digne temporis esse nesciat, cui tale judicium ex divina sententia merito incumbat. Nonne Nabuchodonosor regi hoc idem contingit, qui divinam sent
Abbreviated transcription (Latin):
tẽꝑe discit ꝙ ad plenã sui ꝯgnitionẽ
int̾im suffic̾e possit hĩc : ꝙ nabugo¬
donosor ꝑdaniel erudtt᷑ dehis q̃ ipẽ
ĩsua uisione dubitare indet᷑. Mirũq
ĩmodũ dũ rex ꝓpħe suã uisionẽ nar¬
rat ⁊ ignorans docet aliũ ꝙ ab eo dis¬
cat. ⁊ d aniel abint̃rogante. ⁊ ignorã¬
te discit qͥd discentẽ doc̃e debeat. Sic
utiq sic sepe mẽs prudent̾ inscia de
cõtẽplationis lumine reportat qd̾
pꝰ mod̾ ꝑmeditationẽ ĩneniat ple¬

Expanded text:
sui cognitionem interim sufficere possit. Hinc est quod Nabuchodonosor per Danielem eruditur de his quae ipse in sua visione dubitare videtur. Mirumque in modum dum rex prophetae suam visionem narrat, ignorans docet alium, quod ab eo discat, et Daniel ab interrogante et ignorante discit quid discentem docere debeat. Sic utique, sic saepe mens prudenter inscia de contemplationis lumine reportat, quod postmodum per meditationem inveniat, ple
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ m̃surã. actend̾e. Uis uid̾e qnͣta cau¬
tela inhac uirtutũ m̃suratione sit
adhibenda qnͣta discretto exiben¬
da. Parcita⁊ si se urfra m̃surã co¬
hibeat manariciã se p̃cipitat. Lar¬
gitaꝰ si se ultͣ mod̾ extñdit. iꝓdi¬
gautatẽ se esfundit. Quidam qͣi
necessitatiᷤ gr̃a dñcibo potuiq
nimis ĩdtilgent. cãnis ccͣ se bella
incanti ꝯmouent. Alii dũ ca̾nẽ ĩ¬
mod̾ate mac̾ando affligt̃ solatiũ

Expanded text:
 mensuram attendere. Vis videre quanta cautela in hac virtutum mensuratione sit adhibenda, quanta discretio exhibenda? Parcitas si se infra mensuram cohibeat, in avaritiam se praecipitat; largitas si se ultra modum extendit, in prodigalitatem se effundit. Quidam quasi necessitatis gratia, dum cibo potuique nimis indulgent, carnis contra se bella incauti commovent. Alii, dum carnem immoderate macerando afflig
Abbreviated transcription (Latin):
gins marie. Om̃is gła eiꝰ filie regis ab
intus infimbriis aureis cͥcũ amita
narierate. Est itaq circnm amicta ua
ignominiã teg̃is. s ñ h uelłe uestiariꝰ.
Comꝑa si placet pilos cũ lana⁊ ex cõ¬
ꝑatione collige qͣm sit speciaa gła
ĩ uirgine. ⁊ exuirgine maria. Cogi¬
mes. q̃ dem̃ite uirginea surg̃t q̃ se ñ
inpiloꝵ morẽ s inlane fumilitudinẽ
subtilius et longius extendunt. Osub¬
limes nurginis osubtiles uirgities

Expanded text:
ginis Mariae! Omnis gloria ejus filiae regis ab intus, in fimbriis aureis, circumamicta varietate. Est itaque circumamicta varignominiam tegeris, si non vellere vestiaris. Compara, si placet, pilos cum lana, et ex comparatione collige quam sit specialis gloria in virgine, et ex virgine Maria. Cogimes, quae de mente virginea surgunt, quae se non in pilorum morem, sed in lanae similitudinem subtilius et longius extendunt! O sublimes, o subtiles virginis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfectuũ. Inflore gꝰ tigurat᷑ uł certa pre¬
tio. In palatio itaq suo ille u̾aciteR
floret. qui subbone ꝯsciẽ sue testimo¬
nio coronã głie set᷑us expectat. Audi ĩ
domo sua quiescentẽ ⁊ in palatio suo
florentẽ. Ego autẽ in iusticia appare¬
bo. conspectui tuo. satrabor cũ appa

Expanded text:
profectuum. In flore ergo figuratur vel certa praeprofectuum. In flore ergo figuratur vel certa praetio. In palatio itaque suo ille veraciter floret, qui sub bonae conscientiae suae testimonio coronam gloriae securus exspectat. Audi in domo sua quiescentem, et in palatio suo florentem: Ego autem in justitia apparebo conspectui tuo; satiabor, cum appa
Abbreviated transcription (Latin):
tiũ dici non potest. Palatiũ namq
ẽ domus quedã. fortis. sublimis. atq
regalis. Si ꝑ domũ conscientiã debe¬
mus intellig̾e recte ꝑ palatium in¬
telligit᷑ securitas ronscientie. Indo¬
mo itaq sua quietus sedet quem so¬
a conscĩa non remordet. Quietã ꝯsci¬
entiã facit p̃teritoꝵ maloꝵ ꝯdigna
satisfactio ⁊ instanciũ maloꝵ cauta
ꝓuidaq declinatio. Quietꝰ itaq in
domomanet. quẽ ꝯstĩa sua nec de
p̃terita accusat. nec dep̃senti cul¬
pa remordet. Quietus indomo erat.
qui ueracit᷑ dicebat. Neq .i. rep̃hẽ¬
dit me cor meũ in omniuita mea.
Quietꝰ in domo sua extitit quiuera¬
cit̃ dic̾e̾ potuit. Nich .N. michi ꝯsciꝰ
sũ. Quietꝰ sane tunc temꝑis in do¬
mo erat.⁊ inpalatio suo fiorebat cũ
pectatio figurat᷑. Quia flos ÷ incho¬
atio futo᷑ꝵ fructuum. recte nichilo¬
minꝰ ꝑ florẽ intelligutꝰr ĩnouatio

Expanded text:
tium dici non potest. Palatium namque tium dici non potest. Palatium namque est domus quaedam fortis, sublimis atque regalis. Si per domum conscientiam debemus intelligere, recte per palatium intelligitur securitas conscientiae. In domo itaque sua quietus sedet, quem sua conscientia non remordet. Quietam conscientiam facit praeteritorum malorum condigna satisfactio, et instantium malorum cauta providaque declinatio. Quietus itaque in domo manet, quem conscientia sua, nec de praeterita, nec de praesenti culpa remordet. Quietus in domo erat, qui veraciter dicebat: Neque enim reprehendit me cor meum in omni vita mea . Quietus in domo sua exstitit, qui veraciter dicere potuit: Nihil enim mihi conscius sum . Quietus sane tunc temporis in domo erat, et in palatio suo florebat, cum  bonorum exspectatio figuratur. Quia flos est inchoatio futurorum fructuum, recte nihilominus per florem intelligitur innovatio
Abbreviated transcription (Latin):
ocłos hñtẽ mitti ingehennã. Sigͦ
ecłs tuus dext̾ se duc̃ te. si om̃io
scandalirat u erne eũ ⁊ pice abs te
Simtlro ũo dictum ẽ oculo uitam
nram circũspicimus dextro uo̾ qual
sit uł quał eẽ debeat duudicamus. S
si indisc̾nendo errat. nos utiq scanda¬
lizat. Si gͦ ocłs cuus dext̃ scãdalizat
te erue eue eum ⁊ ꝑice ate. Nusquam
legisse me memini ut ocłm sinistrũ
eruere debuissẽ. de dextro ħ ex p̃cepto
inuingit᷑. si in eo erroris scandalũ iue¬
nisse. Cur hoc: Idcirco ut arbitror qr
uitã ꝓpriã me melius nulłꝰ scie pot᷑.
s eã alius me multo melus scd̾m dis¬
cretionẽ dispon̾e potest. Debemꝰ itaq
p̃latoꝵ discretionĩ ꝯmittere qualibus
nouimus ipsũ dñm claues regni celo¬
rum ꝯmisisse.
õo nabugodonosor quietꝰ erã in
domo mea ⁊ florens inpalatio
meo. Quid ꝑdomũ intelligimus nisi
tatẽ sec̾itatisq fiduciam: slam ⁊ pa¬
laciũ domus est. q̃libet tñ domꝰ pala¬

Expanded text:
oculos habentem mitti in gehennam. Si ergo oculus tuus dexter seducit te, si omnino scandalizat te, erue eum, et projice abs te. Sinistro, ut dictum est, oculo vitam nostram circumspicimus, dextro vero qualis sit, vel qualis esse debeat dijudicamus. Sed si in discernendo errat, nos utique scandalizat. Si ergo oculus tuus dexter scandalizat te, erue eum, et projice a te. Nusquam legisse me memini ut oculum sinistrum eruere debuissem. De dextro hoc ex praecepto injungitur, si in eo erroris scandalum invenissem. Cur hoc? Idcirco, ut arbitror, quia vitam propriam me melius nullus scire potest, sed eam alius me multo melius secundum discretionem disponere potest. Debemus itaque praelatorum discretioni committere, qualibus novimus ipsum Dominum claves regni coelorum commisisse.o Nabuchodonosor quietus eram in domo mea, et florens in palatio meo . Quid per domum intelligimus, nisi ritatem, securitatisque fiduciam? Nam et palatium domus est, quaelibet tamen domus pala
Abbreviated transcription (Latin):
cotidie flendã commiitunt ⁊ multum
qͥ hinc pect̾asua illinc penas futuraᷤᷤ
exaggerant nt̃ parua bonasua nũt
p̃mia et̃na ꝯsid̾ant. ut uix aliquo
mͦ tandẽ inlacͥ mis crũpaut. Istipro¬
fecto cantarȩpossunt. aqͣs eduxe

Expanded text:
quotidie flenda committunt, et multum qui hinc peccata sua, illinc poenas futuras exaggerant, hunc parva bona sua, nunc praemia aeterna considerant, ut vix aliquo modo tandem in lacrymas erumpant. Isti profecto cantare possunt, aquas eduxe
Abbreviated transcription (Latin):
lios desũmis bonis minfima ma¬
la corruere uł deĩstimis mał ad
uirtutũ sũma ascende qͥd q̃so mi¬
rũ si sua eũ uisio cogat formidare:
Nescit nãq ħo finẽ suũ s sic̃ pi̾tes

Expanded text:
lios de summis bonis in infima mala corruere, vel de infimis malis ad virtutum summa ascendere; quid, quaeso, mirum, si sua eum visio cogat formidare? Nescit namque homo finem suum; sed, sicut pisces
Abbreviated transcription (Latin):
duoꝵ bñficio cłoꝵ aduttꝰ ualeo sñ er¬
rore ꝯsũmare. Audi gͥ qͥd face debe¬
as qui forfitan par̃ acutͤ confid̾as.
Anrẽ ilingnã apposutt qͥ tͥ ocłm de¬
dit. Habes gͥ qͦ q̃ras quo andias. si au¬
rẽ ⁊ linguam te hr̃eñ dissimtilas.
uides aquo qͥd teoporteat fac̃e quo
curr̾e audies. Melins t ẽ mami du

Expanded text:
um beneficio oculorum adjutus valeo sine errore consummare? Audi igitur quid facere debeas, qui forsitan parum acute consideras. Aurem et linguam apposuit qui tibi oculum dedit. Habes igitur quo quaeras, quo audias, si aurem et linguam te habere non dissimulas. vides, a quo quid te oporteat facere quo currere a
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑlama ĩ uellꝰ. sicut pluna inuellus.
descestoisti ut saluũ faceres genus
humanũ te landamꝰ ds̃ nr̃. Ecce qͥs
uenit. ecce uñ uenit. ecce quo re¬
quieuit. ecce quomͦ descendit. as
uenit᷑ hic erit inquit magnꝰ ⁊ filiꝰ
altissimi uocabit᷑: Uñ uenit: Asũ¬
mo telo eg̃ssio eius. Egssus eiꝰ apͥn¬
cipio adieb et̾nitatis. qͦ descẽdit:

Expanded text:
. Sicut pluvia in vellus descendisti, ut salvum faceres genus humanum; te laudamus, Deus noster. Ecce quis venit, ecce unde venit, ecce quo requievit, ecce quomodo descendit. Quis venit? Hic erit, inquit, magnus, et Filius Altissimi vocabitur . Unde venit? A summo coelo egressio ejus ; egressus ejus a principio, a
Abbreviated transcription (Latin):
rare suꝑ uacuum dyi. Solem nãcp
qui cet̾a. illuminat quomꝰ in se te¬
nebras ħere quis credat: Sic ittiq
circũspectionis ocłs si q̃ cͥca se st̃ ex
studio ĩtuet᷑. multomagis q̃ ĩnͥtimiꝰ
st̃ rõ eũ ignorare ñ patit᷑. Oportet gͦ
ad soł siłitudinẽ ocłi radiꝰ locũ q̃mce

Expanded text:
rare supervacuum duxi. Solem namque rare supervacuum duxi. Solem namque qui caetera illuminat, quomodo in se tenebras habere quis credat? Sic utique circumspectionis oculus, si quae circa se sunt, ex studio intuetur; multo magis quae in intimis sunt ratio cum ignorare non patitur. Oportet igitur ad solis similitudinem oc
Abbreviated transcription (Latin):
cutumspicere. Alius decoratur occl̃o
prouidentit pro eo ꝙ niouit in poffm
negligit. S si aute ⁊ retro. dextrorsũ
⁊ sinistrorsum occulum circumflectiᷤ
cis. adde adhuc occłos tuos. nc̃ sursũ
attolłe. nc̃ aduma deponere qr bonũ ẽ.
contemplari. Nam si intueri neglugi
q̃ suit mał parata ininferno ł ehͣ que
sint boã. repõita incelo. ens proculdu¬
bio. de preteritis minus tumidꝰ de p̃¬
sentib par̃ sollicitus. de futuris mi¬
circumflect̃e. S ad sꝑẽ similitudi¬
nẽ usꝙ qͣ circum funde. Si celi for¬
mam aspitias. amon̾is ittiq ut oꝑũ
tuiu oꝵ terram ꝯsid̾ atiõis tue am¬
bitu. indũdas. S quo qͦ inquis pos¬
sum que circa me sunt aute ⁊ retro
dertrorsum ⁊ simstrorsũ suisum ⁊ d̾e
simul aspicere insuꝑ ⁊ utima mã. de
quib adhuc taciusti. nõ neglig̾e:
S sane simul omĩa qie cirtũ ftãt
conscõare nõ sufficit nisi agnus.
tacui. quia de eo aliquid ꝯmemo¬

Expanded text:
circumspicere. Alius decoratur oculo circumspicere. Alius decoratur oculo providentiae, pro eo quod novit in posterum negligit. Sed si ante et retro, dextrorsum et sinistrorsum oculum circumflectis,cis. Adde adhuc oculos tuos nunc sursum attollere, nunc ad ima deponere; quia bonum est contemplari. Nam, si intueri negligis quae sint malis parata in inferno, vel econtra quae sint bonis reposita in coelo, eris procul dubio de praeteritis minus timidus, de praesentibus parum sollicitus, de futuro micircumflectere, sed ad sphaerae similitudinem usquequaque circumfunde. Si coeli formam aspicias, admoneris utique ut operum tuorum terram considerationis tuae ambitu includas. Sed quomodo, inquis, possum quae circa me sunt ante et retro, dextrorsum et sinistrorsum, sursum et deorsum simul aspicere, insuper et intima mea de quibus adhuc tacuisti non negligere? Sed sane simul omnia quae circumstant considerare non sufficit, nisi agnus itacui, quia de eo aliquid commemo
Abbreviated transcription (Latin):
culi quos quisq ħere satagat. qͥ¬
cumq uiam mandatoꝵ dĩ in offẽ¬
so pecde tuir̾e festinat. Unus ẽ oct
discertiõis alt̃ ocutꝰ circumspeccõis
S de sinistro prius occło. s. cictũispec¬
tõis. ut pote indigniore nos expedi
uacare ualeamus. Sunt ũ nulli qͥ
pret̾itam uitam. quid̃ ad memioriã
reuocant ⁊ iuhis que male t̾ minu
bene egei leipõs. duudicant dep̃¬
sentib negligunt de futuris ꝓreiũde
nescuint. Respiciunt quedãm. qui
bͦmodi sunt s nõ cucunspitiunt.
Alius autẽ caute consid̾at ne se ł
adũsitas frangat ł prosꝑtras ex¬
tollat. prosꝑitas .q. adeitris adũsi¬
tas. q. asinistris. S qui sola q̃ instãt.
bõã ⁊ mala attendit de preteritis
sepe minus plangit quam culpa
aute acta. exigit. Tał profecto qui
uixͣ se poũta. intuetur reccuis as¬
ꝑicere ꝙͣ cutumspicere dẽ. nam
⁊ sepe ꝓuix᷑ ponitur. S qui nonõ
nouit respicere multo minus callet

Expanded text:
culi, quos quisque habere satagat quculi, quos quisque habere satagat quicunque viam mandatorum Dei inoffenso pede currere festinat. Unus est oculus discretionis, alter oculus circumspectionis. Sed de sinistro prius oculo scilicet circumspectionis utpote indigniore nos expediavacare valeamus. Sunt nonnulli qui praeteritam vitam quidem ad memoriam revocant, et in his quae male, vel minus bene egerunt seipsos dijudicant. De praesentibus negligunt, de futuris praevidere nesciunt. Respiciunt quidem qui hujusmodi sunt, sed non circumspiciunt. Alius autem caute considerat ne se vel adversitas frangat, vel prosperitas extollat. Prosperitas quasi a dextris, adversitas quasi a sinistris. Sed qui sola quae instant bona et mala attendit, de praeteritis saepe minus plangit quam culpa anteacta exigit. Talis profecto qui juxta se posita intuetur, rectius aspicere quam circumspicere dicitur. Nam ad saepe pro juxta ponitur. Sed qui nondum novit respicere, multominus callet
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ inquiũt ꝙ. augͦtinus dicit habe cari¬
tatem ⁊ fac quicquid uis : Ergo cauita¬
tẽ cecã putamꝰ: s qͥd de ea apłc sentiat
audiamꝰ. Plenitudo in qͥd legis ÷ caritaᷤᷤ
Quid ergo caritas dehis quesciri opor¬
tet ignorat. quã apłc plenitudinẽ
legis noĩare nõ dubitat. ꝑfcã caritas
plene illuminat: nã ꝑfc̃e amari nõ
pot᷑. in cuiꝰ cognitiõe aũis caligat.S
inhis ampliꝰ immorari neceẽ nõ est.
qr sicut in lib ͤ ᷤ caritas ñ nͥĩtẽtionẽ
bouam ħere. potest sit eam in dissere¬
tionem errare posse ualde incredi¬
bile ẽ ħ autẽ ommno. credibile
iudetur qr qui adhuc errat indsᷤ¬
scitiõt nondum ẽ ꝑfectus. in
caritate ⁊ ommino. sine culpa. nõ
est qui malum ag̃. qualibi intentõe
S nec tantum occulos. culpandos.
putes. c̃ bonum malum ł malum
bonum. ẽẽ existimans. S ut ocl̃oꝵ
culpam. diligentus discitiamus
priuis de ip̃is occłis qui sint uideamꝰ
uo utiq sunt iutterioris homĩs oc¬

Expanded text:
 inquiunt, quod angelus dicit: Habe charitatem, et fac quod vis. Ergo charitatem caecam putamus? Sed quid de ea Apostolus sentiat, audiamus: Plenitudo, inquit, legis est charitas . Quid ergo charitas de his quae sciri oportet ignorat, quam Apostolus plenitudinem legis nominare non dubitat? Perfecta charitas plene illuminat: nam perfecte amari non potest in cujus cognitione animus caligat. Sed in his amplius immorari necesse non est; quia sicut in bono charitas nonnisi intentionem bonam habere potest, sic eam in discretione errare posse valde incredibile est. Hoc autem omnino credibile videtur; quia, qui adhuc errat in discretione, nondum est perfectus in charitate et omnino sine culpa non est qui malum agit qualibet intentione. Sed nec tantum oculos culpandos putes, cum bonum malum vel malum bonum esse existimas. Sed ut oculorum culpam diligentius discutiamus, prius de ipsis oculis qui sint videamus. Duo utique sunt interioris hominis o
Abbreviated transcription (Latin):
sane oꝑatione inuentre uirgmali
ꝯflatũ ẽ aurũ. ⁊ de coctũ adpurum
nat᷑a humana purgata. ⁊ abõi labe
mundata ĩibo unta. ⁊ irunã ꝑsõ¬
nã comtuncta. Inħ conflatorio. ⁊ ex
⁊ minago inpressa ⁊ plene ex pressa.
aurũ optimum caro x p̃ilapis pre¬

Expanded text:
sane operatione in ventre virginali conflatum est aurum et decoctum ad purum, natura humana purgata et ab omni labe mundata, Verbo unita, et in unam personam conjuncta. In hoc conflatorio, et ex et imago impressa, et plene expressa. Aurum optimum caro Christi lapis pre
Abbreviated transcription (Latin):
dõ mito ascͥbat᷑. Uides nequẽ ad modᷤ
int̾nos hos ocłos in reb disc̃nend̾. r̃õ
diuidi ñ patit᷑. sic̃ exterioꝵ incuitꝰ ocłoꝵ
nat᷑a id dictante. nequaqͣm diuidit᷑.
Sciend̾ uͦ qr ocło cͥcu inspectionis sepe
subrepit negligentia. ocło aut̃ disc̾tio¬
nis insidiat᷑ ignorancia.
Hinc sepe elaudit
somnꝰ torporis illũ freq̃nt᷑ obnubi¬
lat caligo erroris. Quotiens N qͥs u̾i¬
tam suã c̾cumspit̾e negligit. tocienᷤ
cͥcũ spectionis ocłs qi obdormit. Otc̃
qͣi ocłs disc̾cionis caligat. cũ inhis dis¬
c̾nend̃ q̃ uidet ꝑ imprudentiã errat.
Duo sc̃ inquib disc̃tio sepe discipit᷑ de¬
cipit᷑ siquid̃ sepe inqͣlitate. fallit᷑ nicħ

Expanded text:
dmodum inter nos hos oculos in rebus discernendis ratio dividi non patitur, sicut exteriorum intuitus oculorum, natura id dictante, nequaquam dividitur? Sciendum vero quia oculo circumspectionis saepe subrepit negligentia, oculo autem discretionis insidiatur ignorantia; hunc saepe claudit somnus torporis, illum frequenter obnubilat caligo erroris. Quoties enim quis vitam suam circumspicere negligit, toties circumspectionis oculus quasi obdormit, et tunc quasi oculus discretionis caligat, cum in his discernendis quae videt per imprudentiam errat. Duo sunt in quibus discretio saepe decipitur. Decip
Abbreviated transcription (Latin):
b ꝑtestat᷑ dicens. tota die expãdiad
te manꝰ. m̃. Sic de aure ⁊ lingua cet̾is¬
quã peccasse ꝯtendo: s qͥd sit qd̾ mͦ de¬
slcat diligent̃ attẽdo. Qͥd ÷ gͥ ocłoꝵ cul¬
pã deflere. nisi qd̾ indiscretioẽ errass ge¬
m̃do dołe: Tũc q. ocłs peccat qñ disc̾tio¬
nis iudiciũ errat. Multi pͥuatas obsuã¬
cias cõib ĩstitutionib añ ponunt. ab¬
stinẽtiã obedientie p̃ferunt. cũ tamẽ
scͥptũ sit. melior÷ obediẽtia quã uicti¬
me. Multi sũt qui de his ocłis addẽda

Expanded text:
bus protestatur, dicens: Tota die expandi ad te manus meas . Sic de aure et lingua, caeterisquam peccasse contendo, sed quid sit quomodo defleat diligenter attendo. Qpam deflere, nisi quod in discretione errasset gemendo dolere? Tunc oculus peccat quando discretionis judicium errat. Multi privatas observantias communibus institutionibus anteponunt, abstinentiam obedientiae praeferunt, cum tamen scriptum sit: Melior est obedientia quam victimae . Multa sunt q
Abbreviated transcription (Latin):
audio hic exocłi puritate corꝑis mẽbͣ
ꝯmendari. ñ uicia. Ego credo qr cecitas
surditas. ariditas. insensibilitas ⁊ cet̾a
corꝑis uicia corpꝰ ñ ꝯstituuint. nã neq
corpꝰ neq pars corꝑis sũt q̃ corpus corrũ¬
punt. Sic utiq sic corpꝰ uirtutũ bona cõ¬
ponunt. Mala u̾o̾ oꝑa ut pote iuicia
corrũpunt ł destriuĩt. Nlõ gͦ ꝯmendat
sunt intentioe bona. S pocuis hoc os¬
tend̾e uoluit que illa que uere ꝯstitu¬
ũt corpus uirtutũ. oꝑa .s. bona omnĩo

Expanded text:
audio hic ex oculi puritate corporis membra commendari, non vitia. Ego credo quia caecitas, surditas, ariditas, insensibilitas et caetera corporis vitia corpus non custodiunt: nam neque corpus, neque pars corporis sunt quae corpus corrumpunt. Sic utique, sic corpus virtutum bona componunt; mala vero opera, utpote vitia, corrumpunt, vel destruunt. Non ergo commendat ssunt intentione bona. Sed potius hoc ostendere voluit, quod illa quae vere constituunt corp
Abbreviated transcription (Latin):
feit sub ⁊ captiuantẽ meẽ in lege
pec̃ci. ab illis utrisq legẽ pecẽi dis¬
ceriit.Lex aũ peccati nichil aliud
est quã lex diaboli. Distinguamꝰ
gͦ.iiii. has leges dei diaboli m̃itis
⁊̾carnis lex dei ẽ redd̾̃e bonũ ꝓma¬
lo. lex diaboli reddere malum ꝓ
to uelle ꝑdesse. Lex diaboli gratis
uelle obeẽ. Mentis lex est facere
qd̾ lex est. Carnis lex est facere
quod liber lex dei caritas. lex di¬
aboli iniquitas mentis lex equi¬
tas carnis lex uoluptas lex dei cli¬
cit. Diligite inimicos uestros ora
lex diaboli dic̃. Oppͥmamꝰ uir̃ iustũ

Expanded text:
fert, et captivantem me in legem fert, et captivantem me in legem peccati, ab illis utrisque legem peccati discernit. Lex autem peccati nihil aliud est quam lex diaboli. Distinguamus ergo quatuor has leges, Dei, diaboli, mentis, vel carnis. Lex Dei est reddere bonum pro malo. Lex diaboli reddere malum prto velle prodesse; lex diaboli gratis velle obesse. Mentis lex est facere quod licet. Carnis lex est facere quod libet. Lex Dei charitas, lex diaboli iniquitas, mentis lex aequitas, carnis lex voluptas. Lex Dei dicit: Diligite inimicos vestros, orate Lex diaboli dicit: Opprimamus virum justum
Abbreviated transcription (Latin):
tens aĩas. Qñ moy ses ppłis p̃cep¬
ta dabat. faciẽ suã ualebat. Et ic¬
circo p̃ceptũ mos si obscurũ. ⁊ obte¬
nebrans ocłos p̃ceptũ aũ dñi luci¬
dñ ⁊ illuminãs ocłos ẜfectosi ꝑmoy¬
senposita lex placiuis ꝓponẽda mͥ
par tñ discretẽ custodiuit. ⁊ ittͥco
alia caͣnis alia m̃tis. ał d̾i. Ał. diabo¬
li. Etnemetredas istadem̾o sensii
fingñtẽ audi apłm hasqͣs diximꝰ
leges subtilit̾ distinguentẽ. Cotĩ¬
de lector inquit legi d̃i scłm int̾e¬
riorem hominẽ. uideo ante aliã
legem inmembris meis. repugnan¬
tem legi m̃itis mee ⁊ captiuantem
me in legem peccati. uides ne quẽad¬
modũ inpͥmo ũsu legẽ dei ꝑse po
tres alias distinguit. Ilã cũ dicat ui¬
deo aliã legẽ inm̃bris meis. legem. s.
caris in eo qd̾ lex q̃ ÷ inm̃bris. Alia
dr̃ ab ea qm legẽ dei dixerat: distin¬
gui. ⁊ c̃ addat repugnantẽ legimt̃tĩ
mee aliã illã ostenclit eẽ. Cũ uero ĩ¬

Expanded text:
tens animas. Quando Moyses populis praecepta dabat faciem suam velabat, et idcirco praeceptum Moysi obscurum et obtenebrans oculos, praeceptum autem Domini lucidum et illuminans oculos. Profecto, si per Moysen posita lex placuisset, pro ponenda mihi parum tamen discrete custodivit, et idcirco alia carnis, alia mentis; alia Dei, alia diaboli: et ne me credas ista de meo sensu figentem, audi Apostolum has quas diximus leges subtiliter distinguentem: Condelector, inquit, legi Dei secundum interiorem hominem. Video autem aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae et captivantem me in legem peccati . Videsne quemamodum in primo versu legem Dei per se pond a se etiam tres alias distinguit? Nam cum dicat, video aliam legem in membris meis, legem scilicet carnis, in eo quod lex quae est in membris alia dicitur ab ea quam legem Dei dixerat, distinguit, et cum addat repugnantem legi mentis meae, aliam illam ostendit esse. Cum vero subin
Abbreviated transcription (Latin):
uit dñs facere nobtũ exsiccans ĩ te
os fluuios echan ponens flumina
duriciã ĩstagna aqͣꝵ ponẽs inte de¬
sertũ ĩ stagna aquaꝵ ⁊t̃rã sñ aqͣ in
exitꝰ aqͣꝵ. Aqͣs illas pͥores ũ pote
canales ⁊i siccans aqͦs has nouis¬
simas ut potesp̃ales effundens.
P utas nequia factꝰ sit ad huc inte
fons aq̃ uite salientis ĩuitã et̾nam
rigãs mẽtes desuꝑiorib siis. Hoc
unũ scio qr sifontiũ tuoꝵuena in¬

Expanded text:
vit Dominus facere vobiscum, exsiccans in te vit Dominus facere vobiscum, exsiccans in te omnes fluvios Ethan, ponens flumina duritiam in stagna aquarum, ponens in te desertum in stagna aquarum, et terram sine aqua in exitus aquarum? Aquas illas priores, utpote carnales exsiccans, aquas has novissimas, utpote spiritales effundens? Putasne quia factus sit adhuc in te fons aquae vivae salientis in vitam aeternam, rigans montes de superioribus suis? Hoc unum scio, quia si fontium tuoru
Abbreviated transcription (Latin):
adillã suã t̾rã undiq irrigandã dedri¬
c̾e. Iccͥco utiq egͤdiebant᷑. qr lexdiuma
parit̃ dignẽ custodiebatur. Ego c̃do
qr si adhũc ꝓtẽporalib doleret si ad¬
htic carnalia defleret meroris aquaᷤ
aduotũsuũ deduc̃e ñ poss. Hoc enĩ
int̃ sp̾ales solet int̃ ẽẽ ⁊lacͥmas carna¬
les ꝙ he sepe uixta dirigentis uotũ
adeaq̃ expedit flerededucunt᷑ ille
ũo tormentis more homines rapuĩt
mis deturrens qũ ad sũma deducit᷑
⁊ fletꝰ deinfimis desidiis surgẽs qñ
ꝓcelestib effundit᷑. Nõ abͣana ⁊ farfar
fluuii qamasci ⁊ similiũ fluũ incõ¬
tiallib int̃ mediũ mõtiũ ꝑtnͣsibunt
aq̃ ⁊ ĩdtͥco adsuꝑiora irriganda dde¬
driciñ posst̃. qr qui adhũc carnales
m̃serit. neñfseant ip̃i sibumꝑare
ñ possunt. ñ gͥfletꝰ funditur ano¬
lentempquiadẽ eoaliud dixerim nͥ
raptũ atorrente. Et tñ talẽ ꝑsepe
distin: Nũqͥd ad huc magnifica¬

Expanded text:
lam suam terram undique irrigandam deducere. Idcirco utique egrediebantur, quia lex divina parum digne custodiebatur. Ego credo quia, si adhuc pro temporalibus doleret, si adhuc carnalia defleret, moeroris aquas ad votum suum deducere non posset. Hoc enim inter spirituales solet interesse, et lacrymas carnales, quod haec saepe juxta dirigentis votum ad ea quae expedit flere deducuntur. Illae vero torrentis more homines rapiunt mis decurrens quando ad summa dicitur, et fletus dar fluvii Damasci, et similium fluminum in convallibus inter medium montium pertransibunt aquae, et idcirco ad superiora irriganda deduci non possunt; quia, qui adhuc carnales merserit, ne non fleant ipsi sibi imperare non possunt. Quando ergo fletus funditur a nolente, quid de eo aliud dixerim, nisi raptum a torrente? Et tamen talem persaepe dis? Nunquid adhuc magnifica
Abbreviated transcription (Latin):
lũ tãtũm᷑ culpabat ꝑ eoforte ꝙ. in uidi¬
cii disc̾tione caligabat. Qͥo .ii. aliud ẽ
ocłm offend̾ẽ quã ex intentione bona
s par̾ discreta ĩ aliqd̾ malũ incidere:
Sunt qui dict̃ ꝙ. malũ opus eẽ ñ pote¬
rit ꝙ. exbona intẽtione ꝓcedit. Bñ gͦ
fecert᷑ qui mortẽ apłis intulert̃. Nam¬

Expanded text:
lum tantummodo culpabat, pro eo forte quod in judicii discretione caligabat. Quid enim aliud est oculum offendere, quam ex intentione bona, sed parum discreta in aliquod malum incidere? Sunt qui dicunt quod malum opus esse non poterit quod ex bona intentione procedit. Bene ergo fecerunt qui mortem ap
Abbreviated transcription (Latin):
nũtiare deb disc̾ciomꝰ ocłs qͥd ĩhis bñ ł
inalefecisti. Si q̃ ĩsticũt bõał mala t̾ renũ¬
Si cͥcumspectio p̃uidet q̃ uł qͣnca tͥ ad fa¬
ciendũ suppetunt. disc̾cio subiungat. q̃
quomͦfieri expediunt. Quotiens ocłs
c̃cũspectionis celũ uł infernũ ꝯtem¬
plando respicit: addat disc̾cionis oc łs
quib mericis ad ħ uł ad illd̾ quisq ꝑcini¬
git. Cum int̾na sua cͥcũspeccio rimat᷑¬

Expanded text:
nuntiare debet discretionis oculus quid in his bene vel male fecisti. Si quae instent bona vel mala renunSi circumspectio praevidet quae vel quanta tibi ad faciendum suppetunt, discretio subjungat quae quomodo fieri expediunt. Quoties oculus circumspectionis coelum, vel infernum contemplando respicit, addat discretionis oculus quibus meritis ad hoc, vel ad illud quisque pertingit. Cum interna sua circumspectio rimat