comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pati si taliter circumueniri ꝑmitt̾et eũ
deus ut p̃cau̾e nõ poss: in aliena quidẽ
forma. iũre ꝑmissus est diabolus. s in
tali: in qua eius malicia facile posset
dep̃hendi. it gͥ in ppria forma nõ ueni¬
ret: uoluntate sua factum est. ut autẽ
forma sue malicie congruenti ueniret:
duunitꝰ fcm̃ est. uenit gͥ ad hominẽ in
serpente. qui forte si permittẽt᷑ in colũbe
sp̃e uenire maluiss. s nõ erat dignũ ut
sp̃s malignus illam formam hõi odio¬
sam faceret. in qͣ sp̃s sc̃s appariturꝰ erat
Nongͦ nisi ꝑ serpentẽ tẽptare ꝑmissus
fuit diabolus. ut per illud qd̾ foris erat
astuciam tẽptantis animadu̾tẽ femĩa
quiret. Diabolus enĩ ꝑ serpentẽ temp¬
tabat. in quo loquebatur. Idõq serpeᷤᷤ
dc̃s ẽ ẽẽ callidior cunctis aĩantib t̾re.
a deiecti natura tũ sunt exellentõres
oĩb bestiis: pp̃ eminẽtiam rõnis. qͣuis

Expanded text:
pati, si taliter circumveniri permitteret eum pati, si taliter circumveniri permitteret eum Deus ut praecavere non posset, in aliena quidem forma venire permissus est diabolus, sed in tali in qua ejus malitia posset deprehendi. Ut ergo in propria forma non veniret, voluntate sua propria factum est; ut autem in forma suae malitiae congruenti veniret, divinitus factum est. Venit ergo ad hominem in serpente, qui forte, si permitteretur, in columbae specie venire maluisset. Sed non erat dignum ut spiritus malignus illam formam homini odiosam faceret, in qua Spiritus sanctus appariturus erat. Non ergo nisi per serpentem tentare permissus fuit diabolus, ut per illud quod foris erat astutiam tentantis animadvertere femina quiret, diabolus enim per serpentem tentabat, in quo loquebatur. Ideoque serpens dictus est esse callidior cunctis animantibus terrae; a dejecti, natura tamen sunt excellentiores omnibus bestiis propter eminentiam rationis; quamvis
Abbreviated transcription (Latin):
hominẽ ꝑ obedientie humilita¬
tem posse ascende̾ unde ip̃e ꝑ suꝑbiam
corruerat: inuid̃ ei. ⁊ qui pͥus ꝑ suꝑ¬
biam fuerat diabolus .i. deorsum lap¬
sus. zelo inuidie fastus est sathã .i. ad
u̾sanꝰ unde ⁊ mulierem tẽptauit. in
enim malicia ad tẽptandam uirtutẽ
timida humanã naturam in ea ꝑte
in qͣ debilior uidebat᷑ aggressa ẽ. ut
si forte illic aliqͣtenꝰ p̃ualeret: post¬
mod̾ fiducialius ad alt̾am q̃ robusti¬
or fuit pulsandam ł potius subu̾¬
tendam accederet. p̾timũ gͥ solitatiã
feminan explorauit. ut in ea primũ
omẽm sue tẽptatõis ium experiretur.¬
ed quia Quare in aliẽa for̃a. ueñ.
ad fraudem se conu̾tit. ut dolo hõiẽ
supplantaret: quẽ uirtute suꝑare ne¬
quiret. Ne aũfraus illiꝰ nimis manifes¬
taret᷑. in sua sp̃e nõ uenit. ne aꝑte cog¬
noscẽtur: ⁊ ta repelleret᷑. Iterum nem
mis occulta foret fraus euis. que caueri
nõ poss. ⁊ homo simł uide̾tur iniuiriã

Expanded text:
hominem per obedientiae humilitatem posse ascendere, unde ipse per superbiam corruerat, invidit ei; et qui prius per superbiam fuerat diabolus, id est deorsum lapsus, zelo invidiae factus est Satan, idlierem tentavit, in enim malitia ad tentandam virtutem timida, humanam naturam in ea parte ubi debilior videbatur, aggressa est; ut si forte illic aliquatenus praevaleret, postmodum fiducialius ad alteram quae robustior fuit pulsandam vel potius subvertendam accederet. Primum ergo solitariam feminam exploravit, ut in ea primum omnem suae tentationis vim experiretur. 2. Quare in aliena forma venit. ad fraudem se convertit, ut dolo hominem supplantaret, quem virtute superare nequiret. Ne autem fraus illius nimis manifestaretur, in sua specie non venit, ne aperte cognosceretur, et ita repelleretur: iterum ne nimis occulta foret fraus ejus quae caveri non posset, et homo simul videretur injuriam
Abbreviated transcription (Latin):
ta enĩ duũ annorũ ⁊ tuum mensiũ erat
etas xp̃i in qua mortuus est ⁊ resurrexit.
Non est aũfas dicere ꝙ in relurretõe ac ac̃¬
tidat corpori magnitudo quam nec ha¬
buit hic nec erat habiturꝰ du uiuendo.
nec maiora corpora redigenda st̃. ad mod̾
añici corporis. periret enĩ multũ de ilt
corporib cum nec ꝑiturꝰ sit capillus. ut
corporis et in ead̾ parte corporis.

Expanded text:
ta enim duorum annorum et trium mensium erat aetas Christi, in qua mortuus est, et resurrexit. Non est autem fas dicere quod in resurrectione accedat corpori magnitudo, quam nec habuit hic, nec erat habiturus diu vivendo; nec majora corpora redigenda sunt ad modum dominici corporis. Periret enim multum de illis corporibus, cum nec periturus sit capillus, ut  et natura corporis, et in eadem parte corporis.
Abbreviated transcription (Latin):
neret filium. S maius ł meluis dõ
quitꝗͣ cẽ nõ potest. Deus gͦ cur nõ
ni necessarii fuerunt. ꝑ quos adimple¬
retur equalitas. nec omnipotnĩa defuit:
an forte noluit  gͣ ꝗ absit inuid̾. S ñ
inuidit. eqͣlem gͥ sibi genuit filium
Credamus gͦ ei filium ẽẽ equalem ũ deffat.

Expanded text:
ium. Sed majus vel melius Deo quidquam esse non potest. Deus ergo cur non ni necessarii fuerunt, per quos adimpleretur aequalitas, nec omnipotentia defuit. An forte noluit? ergo quod absit invidit. Sed non invidit; aequalem ergo genuit Filium. Credamus ergo Filium ei esse aequalem. 7.
Abbreviated transcription (Latin):
Pasto uidicio ampliorem gla̾m sue clanta Iex¬
tis deus monstrab̾ elestis. si quẽ moiret qͥd
opus sit spinitib defunstoꝵ corpora sua
in resurrestõe reꝑire reciꝑe si eis potest sine
corporib sũma bĩtudo p̃beri. difficib qõ .
mentẽ. ⁊ post mortẽ ip̃a carne deposita
nõ sic uid̾e posse incõmutabilẽ subãm
ne tota intentõe ꝑgat in illud sũmũ ce¬
lum. donec ille appetitꝰ conquiescat. Por¬
ro sitale sit corpꝰ. cuiꝰ sit difficił ⁊ grauis
ãministratõ. sic̃ ħ caro que corrũpitur:
multo mag̃ au̾titur mens ab illa uisio¬
ne sũmiceli. Piñcum ħ corpꝰ tam ñ aĩale
bit neͦ suemodũ obediens ⁊ imꝑans uiniꝰ¬
fiata. ⁊ uiuificans tam ineffabili facili¬
tate. ut sit eigłe qd̾ fuit sarcine. Si ma
ĩ inferno peccabunt.

Expanded text:
racto judicio, ampliorem gloriam suae claritatis Deus demonstrabit electis. Si quem movet quid opus sit spiritibus defunctorum corpora sua in resurrectione recipere, si eis potest sine corporibus summa beatitudo praeberi, difficilis quaesmentem, et post mortem ipsa carne deposita non sic videre posse incommutabilem substannec tota intentione pergat in illud summum coelum, donec ille appetitus conquiescat. Porro si tale sit corpus, cujus sit difficilis et gravis administratio, sicut haec caro quae corrumpitur, multo magis avertitur mens ab illa visione summi coeli. Proinde cum hoc corpus jam non animale, e suae modum, obediens et imperans, vivificata et vivificans, tam ineffabili facilitate, ut sit ei gloriae, quod fuit sarcinae. DISTIMALI IN INFERNO PECCABUNT.
Abbreviated transcription (Latin):
de astib adiciend̾ uib̾r utr̃ ⁊ ip̃i ex fine
sicut uoluntas pensari debeant bom ł mali
licet enĩ ẜ quosdam om̃s boni sint in qͣntũ s̃.¬
nõ tamẽ absolute om̃s dicendi sunt boni. nec
om̃s remun̾abiles. s quidam simpłr malidi¬
cuntur. sicut ⁊ alii boni. Nam simpłr ac u̾e̾
ad bonũ finem tendunt. Mali uͦ simplicit̾ dici
debent. qui ꝑu̾sam hñt cãm ⁊ uitentõm. Unde
amb̾ ait. affectus tuus nomẽ oꝑi tuo ĩponit.
bona oꝑa sua ante fidem. Ita enĩ mͥuident᷑ ẽẽ
ut magne ures ⁊ cursus celerrimus p̃ter
dirigit. Non ualde attendas quid hõ faci¬
at. s quid cum facit attendat. quo lacertos
optime gub̾natõius dirigat. hiis testimõiis
insinuari uidr ex affestu ⁊ fine oꝑa eẽ bona. E
mala. quib cõsonat ꝙ in eungłio u̾tas ait.

Expanded text:
de actibus adjiciendum videtur utrum et ipsi ex fine, sicut voluntas, pensari debeant boni vel mali. Licet enim secundum quosdam omnes boni sint, in quantum non tamen absolute dicendi sunt omnes boni, nec omnes remunerabiles, sed quidam simpliciter mali dicuntur, sicut et alii boni. Nam simpliciter ac ad bonum finem tendunt; mali vero simpliciter dici debent qui perversam habent causam et intentionem. Unde Ambros. ait: Affectus tuus operi tuo nomen imponit. bona opera sua ante fidem. Ita enim videntur mihi esse ut magnae vires, et cursus celerrimus praetedirigit. Non valde attendas quid homo faciat, sed quid cum facit attendat, quo lacertos optimae gubernationis dirigat. His testimoniis insinuari videtur ex affectu et fine opera bona esse vel mala. Quibus consonat quo
Abbreviated transcription (Latin):
atq n᷑e. ł ut exp̃ssius dicatur eẽntie
que grece dicit᷑ usia s filiũ esse crea¬
turam. Necnõ ⁊ sabbelliana. q̃ ut
tia. pͣrum. Utramq pestem ut ait
ãs suꝑ iohem: elidit u̾itas. dicẽs
Ego ⁊ pater unũ sumꝰ. utr̃q audi
⁊ adu̾te ⁊ unũ ⁊ sumus. ⁊ a caribdi
⁊ a cilla lib̾aberis. E enim dixit u¬
nũ. lib̾at teabarrio. ꝗ dixit sumꝰ:
lib̾at te a sabellio. Si unũ: gͦ non
de diu̾so. Erubescant gͦ sabelliãi
qui dñt ip̃m ẽẽ prẽm qui ẽ filius.
cõfundentes ꝑsonas. qui ⁊ dc̃ sunt
passũm. Arriani uo̾ dñt aliud pa¬
trẽ ẽẽ. aliud filiũ. nõ unam sub̾am.
s duas prem maiorem. filiũ nũo¬
rem. Noli ħ dr̃e tu catholice. In me¬
dio ergo nauiga. Otr̃q ꝑicłosum
latus deuita. ⁊ dic. pater pr̃ est. filiꝰ
filius est. alius pater alius filius.
s nõ aluid. ĩ mo ħ ip̃m quia unꝰ
deus. Ecce ostensum ẽ qr̃ unitas
ẽẽ in pr̃e dicat᷑. cum tres illi unũ

Expanded text:
ae, vel, ut expressius dicatur, essentiae, quae Graece dicitur usia; sed Filium esse creaturam; necnon et Sabelliana, quae, tia personarum. Utramque pestem, ut ait Aug. super Joannem, elidit Veritas dicens: Ego et Pater unum sumus . Utrumque audi, et adverte, et unum, et sumus, et a Charybdi et a Scylla liberaberis. Quod enim dixit unum, liberat te ab Ario; quod dixit sumus, liberat te a Sabellio. Si unum, ergo non de diverso. Erubescant ergo Sabelliani, qui dicunt ipsum esse Patrem qui est Filius, confundentes personas; qui dicti sunt t aliud Patrem esse, aliud Filium; non unam substantiam, sed duas: Patrem majorem, Filium minorem. Noli hoc dicere tu, catholice. In medio ergo naviga, utrumque periculosum latus devita: et dic: Pater Pater est, Filius Filius est; alius Pater, alius Filius, sed non aliud, imo hoc ipsum, quia unus Deus. Ecce ostensum est quare unitas in Patre esse dicatur, cum tres illi unum
Abbreviated transcription (Latin):
nõ sunt unũ. in ꝗͣtum diu̾sa sentiũt
Cum gͦ sic d̾r unũ ut nõ ad dat᷑ quid
unũ ⁊ plura unũ dñr eadem natura
atq sssentia. nõ dissidens. neq dissẽ
qui ⁊ ambo homines erant ⁊ idem senti¬
ebant unũ esse dñr. cum dr qui plãtar
nĩa ⁊ corpus nõ possunt utiq dici u
homo. Unde apostolus. Qui ad heret

Expanded text:
on sunt unum in quantum diversa sentiunt. Cum ergo sic dicitur unum, ut non addatur quid unum, et plura unum dicuntur, eadem natura atque essentia, non dissidens neque dissent, 1 Cor. 3, qui et ambo homines erant et idem sentiebant, unum esse dicuntur cum dicitur: nima et corpus non possunt utique dici un scilicet unus homo. Unde Apostolus: Qui adhaeret,
Abbreviated transcription (Latin):
deus. s nõ unus. Qes enim due ł plu¬
res: recte possunt dici unũ ẽẽ. si sint uniꝰ
essentie. ⁊ carum una sit n᷑a. unus aũ
ł una non potest dͥ de diu̾sis reb. nisi
addat᷑ quid unus. ł una. quo additorͤ¬
te potest dͥ de reb ⁊ uniꝰ ⁊ diu̾se sub̾e.¬

Expanded text:
Deus, sed non unus. Res enim duae vel plures recte possunt dici unum esse, si sint unius essentiae, et earum una sit natura. Unus autem vel una non potest dici de diversis rebus, nisi addatur quid unus vel una, quo addito, recte potest dici de rebus et unius et diversae sub
Abbreviated transcription (Latin):
ilius u̾õ ꝓpͥe ymago prĩs d̾r. sicut
supͣ in tractatu de trinitate dixi/a¬
mus. Uñ fuerunt nõ nulli qui ita dis¬
tinxerunt. ut ymaginẽ in hoc loco in¬
tlłigerent filium. hominẽ uero nõ y¬
maginem. s ad ymaginem fcm dic̾ent.
quos refellit apłs. dicens. uir quidẽ¬

Expanded text:
ilius vero proprie imago Patris dicitur, sicut supra in tractatu de Trinitate diximus. Unde fuerunt nonnulli qui ita distinxerunt ut imaginem in hoc loco intelligerent Filium; hominem vero non imaginem, sed ad imaginem factum dicerent, quos refellit Apostolus dicens, 1
Abbreviated transcription (Latin):
uite. quẽ leginus pͥmogenitũ. o iuuge¬
Unigenitũ. qr nemo post ip̃m. Ex hiise¬
nõ ad assumẽtem d̃m. s ad assũptũ hoiẽ
referatur. in dõ enĩ creatura ẽẽ nõ potest.
ãbꝵ ut amb̾r ait in iͦ. li. detri. Nũquid dicto
factus est xp̃c Nũquid mandato creatꝰ est
xp̃cͦ Quomͦ autẽ creatura eẽ in dõ potestᷤ
Etenĩ deus nature simplicis est. nõ cõuĩste
atq cõposite. cui nicħ accidat. s solum ꝙ
duiũ est in natura habeat sua. Et si gͦ xͤ

Expanded text:
vitae, quem legimus primogenitum. Primogeunigenitum quia nemo post ipsum. Ex his enon ad assumentem Deum, sed ad assumptum hominem referatur. In Deo enim creatura esse no7. Numquid dicto factus est Christus? Numquid mandato creatus est Christus? Quomodo autem creatura esse in Deo potest? Etenim Deus naturae simplicis est, non conjunctae atque compositae, cui nihil accidat, sed solum quod divinum est in natura habeat sua. Etsi ergo Ch
Abbreviated transcription (Latin):
rrii ħ fuisse ꝑfidia legitur. ut xp̃m
creaturam fateremur. sdõ effusas̃ ab
arrii iuscera. atq crepuit medius ꝓstratꝰ
in faciem ea quib xp̃m negau̾at:. feda
ora pollutus. hiis aliis q plurib testiõ¬
niis instriumur nõ debere fateri simplici
terxp̃m ẽẽ factum ł creatũ s addita det̾¬
minatõe recte dͥ potest. ut si dicatur fa¬
ctus scłm carnem ł scł̾m hominẽ. ut
fastura humanitati. nõ dõ attribuat᷑. u̾

Expanded text:
rii haec fuisse perfidia legitur, ut Christum creaturam faceret. Ideo effusa sunt Arii viscera, atque crepuit medius, prostratus in faciem ea quibus Christum negaverat foeda ora pollutus. His aliisque pluribus testimoniis instruimur non debere fateri simpliciter Christum esse factum vel creaturam; sed addita determinatione recte dici potest, ut sic dicatur factus secundum carnem vel secundum hominem, ut factura humanitati, non Deo, attribuatur. Ut
Abbreviated transcription (Latin):
dicit suũ generatõis et̾ne ꝓpͥetatem sigtaũ.
Dostea factũ ex muliere asseruit. ut factu¬
ra nõ diuinitati. s assũptõni corporis a scͥ¬
bẽtur. Fastũ gͥ ex muliero d̾. pp̃ carnis sus¬
ceptõm. sub lege pp̃ obseruantiam legis
generatõ generõni nõ p̃iudicat. nec caro¬
oꝵ diuinitati. Deus enĩ et̾nus incarnatõnis
sacͣmentũ suscepit. ñ diuiduus. s unus.
⁊ in utroq unus .s. diumitate os corpore.

Expanded text:
dicit suum, generationis aeternae proprietatem signavit. Postea factum ex muliere asseruit, ut factura non divinitati, sed assumptioni corporis ascriberetur. Factum ergo ex muliere dicit, propter carnis susceptionem; sub lege, propter observantiam legis. Generatio generationi non praejudicat, nec caro divinitati. Deus enim aeternus incarnationis sacramentum suscepit, non dividuus, sed unus, et in utroque unus, scilicet
Abbreviated transcription (Latin):
eo alienũ ab eo diu̾sum. ⁊ ex creat᷑¬
is penderet p̃scientia creatoris. ⁊
creatũ cã ess increati rigenes
d̾s futurum. s quia fut᷑m est idõ
scitura dõ. ante ꝗͣ fiat. hoc uidet᷑
p̃missis u̾bis auõi obuiare. hio
enĩ sig̃care uidet᷑ ꝗ re future cau
rerum futurarũ
dum sit. cum det̾minatione austori

Expanded text:
eo alienum, ab eo diversum, et ex creaturis dependeret scientia Creatoris, et creatum causa esset increati. Origenes Deus futurum; sed quia futurum est, ideo scitur a Deo antequam fiat. Hoc videtur praemissis verbis August. obviare. Hic enim significari videtur quod res futurae causrerum futurarum.s tenendum sit, cum determinatione auctori
Abbreviated transcription (Latin):
olet autẽ queri qr̃ fẽy est sol. si lux
illa faciendo diei sufficiebat. ad ꝗ
dici potest qm̃ lux illa forte suꝑiores ꝑ¬
res illustrabat. ⁊ ad illuminatõnem ĩ¬
feriorum: solem fieri oportebat. ł potiꝰ
id̃o qr fcõ sole diei fulgor auctus est.
Ampliori enim multo luce radiauit di
illa fc̃m sit. cum modo nõ appareat. pͦ
d̾ aut de ea corpus solis formatũ. aut
in ea ꝑte celi ẽẽ in qͣ sol est. nd̃ ꝙ ipsag
sol. s sic ei unita ut cliscerni nõ uale¬
at. Quomͦ accipiendũ sit illud. Dixit d̾s
an sono uocis so de dycerit. analitere.

Expanded text:
olet autem quaeri quare factus est sol, si lux illa ad faciendum diem sufficiebat. Ad quod dici potest quoniam lux illa forte superiores partes illustrabat, et ad illuminationem inferiorum solem fieri oportebat. Vel potius ideo, quia facto sole diei fulgor auctus est. Ampliori enim multo luce radiavit dieilla factum sit, cum modo non appareat, potest dici aut de ea corpus soli formatum, aut in ea parte coeli non esse in qua sol est; non quod ipsa sit sol, sed sic ei unita ut discerni non valeat. 7. Quomodo accipiendum sit illud: Dixit Deus, an sono vocis id Deus dixerit, an aliter.
Abbreviated transcription (Latin):
est .i. caro. que sine impietate adoratur.
guscepit enĩ de t̾ra t̾ram. quia caro de t̾ra ẽ
ce de carne marie carnẽ accepit. ħ sine impi¬
etate a u̾bo dĩ assũpta adoratur a nob̾. ꝙr
nemo carnẽ eiuis manducat: nisi pͥus ado¬
ret. s qui adorat nõ t̾ram intuet᷑. illũ potiꝰ
cuiꝰ scabellũ est. pp̃ quẽ adorat. hiis auc¬
toritatib p̃misse inuestigatõnis absolu

Expanded text:
est, caro, quae sine impietate adoratur. Suscepit enim de terra terram, quia caro de terra est, et de carne Mariae carnem accepit; haec sine impietate a Verbo Dei assumpta adoratur a nobis, quia nemo carnem ejus manducat nisi prius adoret; sed qui adorat, non terram intuetur, sed illum potius cujus scabellum est, propter quem adorat. His auctoritatibus praemissae inve
Abbreviated transcription (Latin):
tendũ est. quia si fliꝰ nõ est d̃s natum. seo
creatura. nec colend̾ est omĩo nec ut deus ad¬
illi ad hoc replicabũt oẜ dicent. Quid ẽ
ꝙ carnẽ eius qͣm creaturã ẽẽ nõ negas.
simul cum diuinitate adoras. oẜ ei nõ mi¬
nus ꝙͣ diuinitati deserus: Ego dñicam
carnem. ĩ moꝑfcãm in xp̃o humanitatẽ
iõ adoro. ꝙ a diuinitate suscepta. es diui¬
nitati unita est. ut nõ aliũ es aliũ s
unũ eundẽ q dm̃ oẜ hominẽ filiũ dĩ eẽ
confitear. Deniq si hominẽ seꝑaueris
a dõ: illi nũꝙͣ credo nec seruio. uelut
si quis purpuram b diadema regale ia¬
cens inu̾at. nũquid ea conabitur ado¬
rare: Cum uͦ ea rex fu̾it inditꝰ. ꝑicł̾m
mortis incurrit. si ea cum rege adorare
quis cõtẽpserit. Ita os cum xp̃o domino hu¬
manitatẽ nõ solam. ł nudã s diuinitati
unitam .s. unũ filiũ. dm̃ uerũ oy hominẽ

Expanded text:
ondendum est quia si Filius non est Deus natura, sed ondendum est quia si Filius non est Deus natura, sed creatura; nec colendus est omnino nec ut Deus adilli ad hoc replicabunt et dicent: Quid est quod carnem ejus quam creaturam esse non negas, simul cum divinitate adoras, et ei non minus quam divinitati deservis? Ego dominicam carnem, imo perfectam in Christo humanitatem, ideo adoro, quod a divinitate suscepta et deitati unita est; ut non alium et alium, sed unum eumdemque Deum et hominem Filium Dei esse confitear. Denique si hominem separaveris a Deo, illi nunquam credo nec servio; velut si quis purpuram vel diadema regale jacens inveniat, numquid ea conabitur adorare? Cum vero eis rex fuerit indutus, periculum mortis incurrit, si ea cum rege adorare quis contempserit. Ita et in Christo Domino humanitatem non solam vel nudam, sed divinitati unitam, scilicet unum Filium Deum verum et hominem
Abbreviated transcription (Latin):
s pp̃ illum cuiꝰ scabellum est. cui est unita
Nec ipsa humanitas sola. ł nuda. s cũ u̾bo.
da nec qui hoc facit ydolatrie reus iudita¬
ri potest. quia nec soli creature. nec pp̃ ip̃ã
s creatori cũ humanitate. cẜ in humanitate
sua seruit. De hoc ioh̾es dam̃ ita ait. Due dam̃
sunt neͦ xp̃i. ratõe cs modo differentes. uni
una ador̃one. cum incontaminata carne eiꝰ.
Non inadorabilẽ carnẽ dicentes. adoratur .n.
inuna u̾bi ypostasi que ypostasis generata
est. nõ creature ueneratõm p̃bentes. Nõ enĩ
ut nudam carnẽ adoramus. s ut unitam
dĩtati in unam ypostasim dĩ u̾bi duab
redustis naturis. Tueo carbonẽ tangẽ pp̃
ligno copulatum ignem. Adoro xp̃i mei si
enĩ qͣrtam appono personã in trinitate. s
unam ꝑͣm cõfiteor u̾bi ꝙ carnis eius hiis
u̾bis insinuari uid̾r xp̃i humanitatẽ una
ador̃oe cum u̾bo ẽẽ adorandã. De hoc cs̃ ait
liũ nõ natura ẽẽ d̃m̃. s creatum. quib sx¬

Expanded text:
 illum cujus scabellum est, cui est unita. Neque ipsa humanitas sola vel nuda, sed cum Verbo da. Nec qui hoc facit idololatriae reus judicari potest, quia nec soli creaturae, nec propter ipsam, sed Creatori cum humanitate et in humanitate sua servit. De hoc, Joan. Damas., listi, ratione et modo differentes, unituna adoratione cum incontaminata carne ejus, non inadorabilem carnem dicentes. Adoratur enim in una Verbi hypostasi, quae hypostasis generata est, non creaturae venerationem praebentes. Non ergo ut nudam carnem adoramus, sed ut unitam deitati in unam hypostasim Dei Verbi duabus reductis naturis. Timeo carbonem tangere propter ligno copulatum ignem. Adoro Christi Dei mei simenim quartam appono personam in Trinitate, sed unam personam confiteor Verbi et carnis ejus. His verbis insinuari videtur Christi humanitatem una adoratione cum Verbo esse adorandam. De hoc etiam lium non natura esse Deum, sed creatum. Quibus resp
Abbreviated transcription (Latin):
s uidices uerũt. qr ⁊ p̃cepta generalia ui¬
uendo iuicirunt. ⁊ omib relictis xp̃m se¬
cuti sunt. Reste pauperib iudiciũ iri¬
buit. qui qͣnto huic mindo magna hu¬
militate despesti sunt: tanto tunc ma¬
iori culmĩe potestatis extrescent. De ta¬
no sedit. qr pꝰ passionis certamẽ ⁊ resur¬
claruit. Nob̾ uo̾ in throno fili sedẽ. ẽ
ex eiusdem filii potestate uidicare. Ce
enĩ udicandi pͥncipatũ ex eiꝰ uirtute
ꝑcipimꝰ qr in eiꝰ throno residemꝰ: ex his

Expanded text:
cepta generalia vivendo vicerunt, et omnibus relictis Christum secuti sunt. Recte pauperibus judicium tribuit, qui quanto huic mundo magna humilitate despecti sunt, tanto tunc majori culmine potestatis excrescent. De tarono sedit, quia post passionis certamen et resurclaruit. Nobis vero in throno Filii sedere, est ex ejusdem Filii potestate judicare. Quia enim judicandi principatum ex ejus virtute percipimus, quasi in throno ejus residemus. Ex h
Abbreviated transcription (Latin):
cabuntur ⁊ ꝑibunt .i. redarguentur ut pe¬
reant. Qui uo̾ nec fidĩ sacram̃ta tenuerũt
increpatõm iudicis in se fi̾ nõ audient. qr
infidelitatis sus tenebris p̃uidicati. eius
quẽ despȩxerant inuestõe redargui ñ me
rentur. Illi saltem u̾ba uidicis audient:
qui eiꝰ fidem saltem u̾bo tenuerunt. Illi
in dãpnatõe sua et̾m uidicis nec u̾ba ꝑci¬
punt. qui eius reu̾entiam nec u̾bo tenꝰ¬

Expanded text:
bunt, id est, redarguentur ut pereant. Qui vero nec fidei sacramenta tenuerunt, increpationem judicis in se fieri non audient, quia infidelitatis suae tenebris praejudicati, ejus quem despexerant invectione redargurentur. Illi saltem verba Judicis audient, qui ejus fidem saltem verbo tenuerunt. Isti in damnatione sua aeterni Judicis, nec verba percipiunt, quia ejus reverentiam, nec
Abbreviated transcription (Latin):
ligi fuisse tradita. liced nõ sit scriptũ. Nõ
gͦ tt̃ illam formã xp̃c pͥus tradidit. cũ ad
euuangłi⁊ and̾ gentib misit. s qͣm ante
tradiderat. mittens eoz in uidea. post ite¬
rauit. cum ad gentes misit. Cõmodius
in iordane. qd̾ dispensauit. ñ qr mundari
uolui̾t cum sine pcc̃o fui̾t. s q contactu Ai¬
munde carnis sue. iũ regeneratiuã cõtu¬
lit aquis. ut qui postea ĩm̾gerent᷑ inuo¬
cato nomine trniratis a pcc̃is purgarẽt᷑
T̃unc gͥ inuocato nomĩe trinitatis insti¬
tutus est bap̃ts xͥ. in quotrinitas cuiꝰ mi¬
stenũ phi innotuit. int̾iꝰ hominẽ baptitat.
Qr in aqua tm̃ fiat.

Expanded text:
sit scriptum. Non ergo tunc illam formam Christus prius tradidit, cum ad evangelizandum gentibus misit; sed quam ante tradiderat mittens eos in Judaeam, post iteravit cum ad gentes misit. Commodiusin Jordane; quod dispensavit, non quia mundari voluit, cum sine peccato fuerit, sed quia contactu mundae carnis suae vim regenerativam contulit aquis, ut qui postea immergeretur, invocato nomine Trinitatis, a peccatis purgaretur. Tunc ergo invocato nomine Trinitatis institutus est Baptismus Christi; in quo Trinitas, cujus mysterium ibi innotuit, interius hominem baptizat. e in aqua tantum fiat.
Abbreviated transcription (Latin):
o ccurrit. utr̃ peccandi potentia sit nob̾a
di nob̾ eẽ a dõ. potentiam uͦ pͥcandi nõ
a deo s a nob̃. b a diabolo ẽẽ. sicut mala
uolũtas nõ a d̾o nob̾ est. s a nob̃ ł adiabo¬
lo. bona autẽ a dõ tm̃ nob̃ eẽ. Bone nãz
uolũtatis ⁊ togitatõnis iniciũ nõ hõi
ex seip̃o nasci s diuinitꝰ ꝑari ⁊ tribii in
eo deus eudenter ostendit. quia nec dia¬
pot̾i̾t resumẽ uolũtatẽ. quia si possibłe̾
foret ut hũana naͣ postꝗͣͦ a dõ au̾sa bomi¬
tatem ꝑdidit uoluntatis. ex se ip̃a rur¬
sus eam hr̃e potuisse multo possibilius
hoc naͣ hẽret anglica que qͣnto minus
gͣuat᷑ t̾reni corporispond̾e: tanto mag̃
hac ẽẽ p̃dita facultate. Nõ gͥ hõ uł ange¬
lus a se uoluntatẽ bonam hr̃e pot̃. sed
malam similit̾ ⁊ de potentia inquiũt
ꝑ simłitudinẽ uoluntatis. de potenti¬
a boni ⁊ mali disserentes. ꝙ illa sit a dõ
non ister
Auctoriratibꝰ affruit poten

Expanded text:
occurrit utrum peccandi potentia sit nobis di nobis esse a Deo; potentiam vero peccandi non a Deo, sed a nobis vel a diabolo esse; sicut mala voluntas non a Deo nobis est, sed a nobis et a diabolo, bona autem a Deo tantum nobis est. Bonae namque voluntatis et cogitationis initium non homini ex seipso nasci, sed divinitus parari et tribui in eo Deus evidenter ostendit, quia nec diapoterit resumere voluntatem, quia si possibile esset ut humana natura, postquam a Deo aversa bonitatem perdidit voluntatis, ex se ipsa rursus eam habere potuisset, multo possibilius hoc natura haberet angelica, quae, quanto minus gravatur terreni corporis pondere, tanto magis hac esset plus a se voluntatem bonam habere potest, sed malam. Similiter et de potentia inquiunt, per similitudinem voluntatis de potentia boni vel mali disserentes, quod illa sit a Deo, non ista. 2. Auctoritatibus astruit poten
Abbreviated transcription (Latin):
naͣliter. Qr nͨaliter. ⁊ qͣr nalis d̾r: Quia talis
fuit motus ne᷑ humane in pͥma cõdicione.
in qͣ creati sine uicio sumus. que ꝓprie naͣ d̾r
ꝓpria uolũtate pecrasse. Reste gͥ d̾r homo naͣsr
ditꝰ est. Suꝑior enĩ scintilla rõnis que etiã
utait ieꝵ in cham ñ potuit extingui bo
motum eẽ mentis. quo mens relicta suꝑioꝵ
lege. subicit se pcc̃is. eis q bblectatur. Iste mo
tum. uterq tamẽ ex lib̾o arbitrio est. ueniẽ¬
te autẽ gr̃a ille malus motꝰ elidicur ⁊ alter
naͣliter bonus liberatur. ⁊ adiuuatur ur ef¬
sicaciter bonũ uelit: Ante grãm u̾o̾ licet naͣ¬
liter uelit hõ bonũ. nõ tamẽ absolute tõcedi
oportet bonam hr̃e uolũtatẽ s pocius ma¬
lam: Ali aũ dñt unam ẽ uoluntatẽ.i. unũ
motum. quo naͣliter ult homo bonũ. ⁊ exiuici¬
o ułt malũ. eoq delectatur ⁊ in qͣntũ ult̃ bo¬
nũ naliter bonus est. in qͣntum malũ ułt
malus est.

Expanded text:
aliter, et quare naturalis dicitur? Quia talis fuit motus naturae humanae in prima conditione, in qua creati sine vitio sumus, quae proprie naturpropria voluntate peccasse. Recte ergo dicitur homo naturonditus est. Superior enim scintilla rationis, quae etiam, ut ait Hieron., in Cain non potuit extingui, bomotum esse quo mens relicta superiorum lege subjicit se peccatis, eisque oblectatur. Iste mottum; uterque tamen ex libero arbitrio est. Veniente autem gratia ille malus motus eliditur, et alter naturaliter bonus liberatur, et adjuvatur ut efficaciter bonum velit. Ante gratiam vero licet naturaliter homo velit bonum, non tamen absolute concedi oportet bonam habere voluntatem, sed potius malam. Alii autem dicunt unam esse voluntatem, id est, unum motum, quo naturaliter vult homo bonum, et ex vitio vult homo malum, eoque delectatur: et in quantum vult bonum, naturaliter bonus est; in quantum malum vult, malus est.
Abbreviated transcription (Latin):
auctore ut falleret prẽm si diligenter
attendat᷑. uidet᷑ nõ eẽ mendaciũ s miste¬
nũ Intendebat enĩ mr̃i obedire. que ꝑ
sp̃m nouerat mistu̾um ⁊ iõ propt̾ fami¬
mendatio excusat᷑ iacob

Expanded text:
auctore ut falleret patrem, si diligenter attendatur, videtur non esse mendacium, sed mysterium. Intendebat enim matri obedire, quae per Spiritum noverat mysterium; et ideo propter famimendacio excusatur Jacob
Abbreviated transcription (Latin):
reb magno malo. in quibdam paruo. in
quibdam nullo fallitur. Iñquib dam re A¬
b nicħ interest ad capescend̃ dĩ ragnũ utr̃
credant᷑ an nõ ł utrum uera putent᷑ an fł̾a
putare. nõ arbitrand̾ est ẽẽ pc̃m. U si est
mininũ atq leuissimũ es sunt uera qͣn¬

Expanded text:
rebus magno malo, in quibusdam parvo, in quibusdam nullo fallimur. In quibus rebus nihil interest ad capessendum Dei regnum, utrum credantur an non, vel utrum vera putentur an falsa, putare, non arbitrandum est esse peccatum; vel si est, minimum atque levissimum. Et sunt vera q
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ qͣntitate reꝑare. nich̾ int̾eẽt ad eiꝰ in¬
tegritatem que ꝑticłã matie̾ cui m̃bͦ
statue redderetur. dum tñ totum ex qͦ¬
fuerat constituta. restituta resumeret.
Ita d̾s mirabilit̾ atq ineffabiliter ar¬
tifex de toto quo caro nr̃a exstiterat eã

Expanded text:
 quantitate reparare, nihil interesset ad ejus in quantitate reparare, nihil interesset ad ejus integritatem, quae particula materiae cui membro statuae redderetur, dum tamen totum ex quo constituta fuerat, restituta resumeret: ita Deus mirabiliter atque ineffabiliter artifex de toto quo caro nostra constiterat, eam
Abbreviated transcription (Latin):
on enĩꝑit deo t̾rena materies. deqͣ a
mortaliũ creatur caro. s in quẽl
pultierem cinerem ue soluatur. in qͦsli¬
bet alitus auras q diffugiat. in qͣmc̃q
tatur. Inquorũcũq aĩaliũ ⁊̃ hominũ
cibum carnemq mutent᷑. illi aĩe punc¬
to tp̃ris redit. que illam primitꝰ ut hõfi
ñ ita resurrestõne reꝑabitur ut eaque¬
dilabuntur. ⁊ in alias. atq alias recũ
sp̃es u̾tuntur. quanus ad corpusrede¬
ant unde dilapsa sunt. ad easdem qͦ
corporis ꝑtes uͥ fuerũt redire necẽe sit.
Alioquĩ si capillus redit qd̾ tam crebͣ
tonsura detraxit. si unguib qd̾ tociẽs
dep̾ssit exsectio. ĩmoderata ⁊ indecens
cogitantib resurrectõm carnis. ⁊ ideo
nõ credentib occurrit infirmitas. S
quemadmod̾ si statua cuiꝰs solubił me¬
talli igne liquescens. ł cõtereret᷑ in pl¬
uerem. ł cõfunderetur in massam. ⁊
eam uellet artifex rursum ex illius m᷑

Expanded text:
erit Deo terrena materies, de qua mortalium creatur caro; sed in quemlibet pulverem cineremque solvatur, in quoslibet alitus aurasque diffugiat, in quamcunque rtatur, in quorumcumque animalium eciam hominum cibum carnemque mutetur, illi anime puncto temporis redit, que in ita resurrectione redilabuntur et in alias atque alias rerum species vertuntur, quamvis ad corpus redeant unde dilapsa sunt, ad easdem quoque corporis partes ubi fuerunt, redire necesse sit. Alioquin si capillus redit, quem tam crebra tonsura detraxit; si unguibus, quos toties depressit exsectio, immoderata et indecens cogitantibus resurrectionem carnis, et ideo non credentibus, occurrit infirmitas. Sed quemadmodum si statua cujuslibet solubilis metalli igne liquesceret, vel contereretur in pulverem, vel confunderetur in massam, et eam vellet artifex rursum ex illius materia
Abbreviated transcription (Latin):
eni uoluntas potest ẽẽ ab hominis año¬
potestas aũ nõ ẽ nisi a deo. ⁊ ħ abdita. ap¬
taq iusticia. Nam ꝑ potestatẽ diabolo da G¬
tam iustos d̃s fac̃ suos. De ħ etiam gg̃. in
moralib ait. Tumoris elatõ nõ potestatiᷤᷤ
ordo in crimine est. Potentiam d̾s triburo.
elatõm uͦ potnũe malicia nr̃e mentis ĩue¬
nit. T ollamus gͦ qd̃ de nr̃o ẽ. quia nõ po¬
tentia iusta. s actõ pͣua. dãpnat᷑. hiis au¬
ctoritatib aliisq plurimis euidenter
ostend̾i qr nõ est potestas boni ł mali cui¬
c̃q nisia dõ equo. ⁊ si te lateat equitas.
An aliqͣndo resistend̾ sit potestati

Expanded text:
enim voluntas potest esse ab homine, potestas autem non est nisi a Deo, et hoc abdita aptaque justitia; nam per potestatem diabolo datam justos Deus facit suos. De hoc etiam Gregor. in Mor. ait: Tumoris elatio, non potestatis ordo in crimine est. Potentiam Deus tribuit, elationem vero potentiae malitia nostrae mentis invenit. Tollamus ergo quod de nostro est, quia non potentia justa, sed actio prava damnatur. His auctoritatibus aliisque pluribus evidenter ostenditur quod non est potestas, boni vel mali cuicumque, nisi a Deo aequo, etsi te lateat aequitas. 3. An aliquando resistendum sit potestati
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ ex tp̃r aliquid scire ł p̃scire. ad quad
Diñs. potest quidẽ deus scire. ł p̃scire õe
ꝗ potest facere ⁊ potest facere ꝗ nũꝗͣfiet.
potest gͥ scire uł p̃scire. ꝗ nũꝗͣ fiet. nec
est nec fuit. neo illud scit. ł sciuit. neq
p̃scit. ł p̃sciuit. quia scientia eius nõ ÷
nisi de hiis que sunt. ł fuerunt. ub¬

Expanded text:
cire. Ad quod dicimus: Potest quidem Deus scire vel praescire omne quod potest facere, et potest facere quod nunquam fiet. Potest ergo scire vel praescire quod nunquam fiet, nec est, nec fuit; nec illud scit vel scivit, neque praescit vel praescivit, quia scientia ejus non est nisi de his quae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
nec erit nõ tamẽ potest aliquid stire
Up̃scire ex tp̃re. potest utiq scire uel
p̃scire qd̾ nunꝗͣ est uel erit̾. nec illud
scitum b p̃scitum est ab eterno. nõ tamẽ
potest incipere scire ł p̃scire illud. sed i¬
ta potest modo scire b p̃scire. situt potest
sciisse. ł p̃sciisse ab eterno. Si enĩ dicas
eum mͦ posse scire ł p̃scire qd̾ ab eterno
nõ sciuit: bp̃sciit .i. ita ꝗ ab eterno nõ
sciuĩt uel p̃sciuit. qiͣ utẽq sumul esse

Expanded text:
potest aliquid scire vel praescire ex tempore. Potest utique scire vel praescire quod nunquam est nec erit, nec illud scitum vel praescitum est ab aeterno; nec tamen potest incipere scire vel praescire illud, sed ita potest modo scire vel praescire, sicut potest scisse vel praescisse ab aeterno. Si enim dicatur eum modo posse scire vel praescire quod ab aeterno non scivit vel praescivit, ita quod ab aeterno non s
Abbreviated transcription (Latin):
nõ ita est intelligend̾ tanqͣm prius uel
pleniꝰ a pr̃e ꝓcedat ꝙͣ a filio. s q hoc h̃t
pr̃ase. nõ ab alio. ut de ip̃o sit ⁊ proce

Expanded text:
 ita intelligendum, tanquam prius vel plenius a Patre procedat quam a Filio, sed quia hoc habet Pater a se non ab alio, ut de ipso sit et proce
Abbreviated transcription (Latin):
fuisse ⁊ resurrexisse. ⁊ est eiusdem rei potẽ¬
tia. Si enĩ poss modo nasci ⁊ resurge̾: nõ
cẽt idem posse. Uerba enĩ diu̾soꝵ tempoꝵ
diu̾sis ꝓlata tp̃rib. ⁊ diu̾sis adiuncta
adu̾biis eundem faciũt sensum ut mͦ
loquentes dm̃s. Iste potest leg̾e hodie eͦs
aũ dicemꝰ. iste potest legisse. ł potuit le¬
gere heri ubi uniꝰ rei monstrat᷑ poten¬
tia. Si aũ diu̾sis temporib loquentes
eiꝰdem tp̃ris u̾b ⁊ adu̾biis utamur. dicẽ¬
posse ⁊ quicqͥd semel potuit .i. hr̃e omnẽ
posse fac̾e om̃e illud qd̾ aliqñ potuit face̾.

Expanded text:
fuisse et resurrexisse, et est ejusdem rei potenfuisse et resurrexisse, et est ejusdem rei potentia. Si enim posset modo nasci et resurgere, non esset idem posse. Verba enim diversorum temporum diversis prolata temporibus, et diversis adjuncta adverbiis, eumdem faciunt sensum, ut modo loquentes dicimus: Iste potest legere hodie, cras autem dicemus: Iste potest legisse, vel: Potuit legere heri; ubique unius rei monstratur potentia. Si autem diversis temporibus loquentes, ejusdem temporis verbis et adverbiis utamur, dicenposse quidquid semel potuit, hoc est, omnem posse facere, quod aliquando pot
Abbreviated transcription (Latin):
reterea quer solet utrum deus sꝑ
possit om̃e qd̾ olim potuit. qd̾ qͥ¬
bdam nõ uider᷑. dicentib. potuit deus
ñ potest. ⁊ ita hũit potñiam quã mͦ ñ
ht̃. uñ uidetur eiꝰ potentia iñ minuta.
Ad qd̾ dñis ꝗ sicut oĩa semꝑ scit. que
aliqñ sciuit ⁊ semꝑ uult que aliqũ
uoluit. nec unqͣ aliqͣm sciãm amittit
ł uoluntatem mutat quã hũit. ita
oĩa semꝑ potest que aliqũ potuit. nec
unꝗͣ aliqua potnĩa sua pͥuat᷑. Non est
gͦ priuatus potnĩa incarnandi ł resur¬
gendi licet nõ possit mͦ incarnari ł resͦ¬
gere. Sicut enĩ potuit olim incarnari
ita ⁊ potest modo incarnatꝰ eẽ in quo eiꝰ¬
dem rei potentia monstrat᷑. Uut .n. olmm
sciuit se resurrecturũ ⁊ modo scit se re¬
surretisse. nec est alia scĩa illud olim
sciuisse. ⁊ ħ mͦ scire. s eadem oĩo ⁊ sicut
uoluit olim resug̾e ⁊ mͦ resurtexisse.
in quo umꝰ rei uoluntas exprimit᷑. i ta potu¬

Expanded text:
eterea quaeri solet utrum Deus semper possit omne quod olim potuit. Quod quibusdam videtur dicentibus: Potuit Deus non potest, et ita habuit potentiam quam modo non habet, unde videtur potentia ejus imminuta. Ad quod dicimus, quia sicut omnia semper scit quae aliquando scivit, et semper vult quae aliquando voluit, nec unquam aliquam scientiam amittit, vel voluntatem mutat quam habuit; ita omnia semper potest quae aliquando potuit, nec unquam aliqua potentia sua privatur. Non est ergo privatus potentia incarnandi vel resurgendi, licet non possit modo incarnari vel resurgere. Sicut enim potuit olim incarnari, ita et potest modo incarnatus esse; in quo ejusdem rei potentia monstratur. Ut enim olim scivit se resurrecturum, et modo scit se resurrexisse. Nec est alia scientia illud olim scivisse, et hoc modo scire, sed eadem omnino. Et sicut voluit olim resurgere, et modo resurrexisse, in quo unius rei voluntas exprimitur; ita potu
Abbreviated transcription (Latin):
aũõ. Ex quo conatituta est cirrũcisio ĩ
popło dei que erat tunc signacłm iustici¬
e fid̾i. ad purgatõm ualebat magnis ⁊
ex illo ualere cepit. ad innouatõm ho¬
minis ex quo istitutꝰ est. Item beda. Idẽ
salutifere curatõnis auxiliũ curũcisio in
lege contͣ originalis pcc̃i uulnꝰ agebat.¬
beata requie consolati suꝑne pacis ingͦs¬
sum spe felici expͣtabant. hiis aꝑte trad̾r¬
ꝑ currũtisionẽ ex quo instituta fuit. re
datur. De uiris qui suerunt añ cutũcisionẽ¬
ũ ⁊ de feminis q̃ fuer̃t añ ⁊ pꝰ

Expanded text:
 Ex quo instituta est circumcisio in populo Dei, quae erat tunc signaculum justitiae fidei, ad purgationem valebat magnis et ex illo valere coepit ad innovationem hominis, ex quo institutus est. Item Beda: Idem salutiferae curationis auxilium circumcisio in lege contra originalis peccati vulnus agebatrequie beata consolati, supernae pacis ingressum spe felici exspectabant. His aperte traditur circumcisionem, ex quo instituta fuit, remdatur. 7. De viris qui fuerunt ante circumcisionem, et de feminis quae fuerunt ante
Abbreviated transcription (Latin):
ter ea saltem confit̾e. quorũ memoriam nõ
ter confit̾i. nisi aliqua sint frequent̾ itera¬
ta ꝑfectiꝰ est tñ. etiam illa exprimere si ua¬
les. Idõq cotidie generaliter fit in ecclia cõ-¬
timus. ⁊ ꝑ ilł mortiferis quorũ noticiam
ñ hñis. onde aũs. ueritatem dicit d̾o peni Ag̃¬
tens. qñ nich̾ illi de cõmissis scelerib celat
nõ ꝙ ⁊ si uoluntate celaui̾t deus ignoret
sed iu̾tatem sibi ab eo dͥ ult ut ueniam cõ¬
sequatur. Si uero mente aliqua excid̾int
confitetur iu̾̃tatẽ deo cum generalit̾ dycit.
Deus qui nosti occulta cordis. ⁊ oꝑa mea. ⁊
delictaa te nõ st̃ abscondita. quib ueniam
talia delet. quoꝵ intlligentia nõ habetur.
lemo ꝯfiteatur pcc̃m quod non fecit.

Expanded text:
ter saltem ea confitere, quorum memoriam non ter saltem ea confitere, quorum memoriam non ter confiteri, nisi aliqua sint frequenter iterata; perfectius est tamen etiam illa exprimere si vales. Ideoque quotidie generaliter fit contimus, et pro illis mortiferis quorum notitiam non habemus. Unde August.: Veritatem dicit Deo poenitens, quando nihil illi de commissis sceleribus scelat; non quod et si voluntate celaverit, Deus, ignoret, sed veritatem sibi dici vult ab eo, ut veniam consequatur. Si vero mente aliqua exciderint, confitetur veritatem Deo, cum generaliter dixerit: Deus, qui nosti occulta cordis, et opera mea et delicta a te non sunt abscondita, quibus veniam talia delet, quorum intelligentia non habetur. 6. Nemo confiteatur peccata quae non fecit.
Abbreviated transcription (Latin):
ueniali penit̾e. excepto uno ł plurib ue¬
nialib quidẽ. sicut ħo quis cariratem.
⁊ unũ ł plura uenialia. qd̾ de criminali¬
b nullatenus ẽẽ pot̾. Est enimaliquis bo¬
muis cantatem hñs. s adhuc quodam cu¬
piditatis affestu amans h seclaria. ẽ alis
existens subita morte opprimib᷑. In illo ter¬
reno affectu mortuus est. tñ ⁊ saluabit᷑. a qͦ
nõ se hͥ absoluit. gͦ post hanc uitam ab illo
purgabit᷑. Constat gͦ quedam pcc̃a. sed le¬
iua post hanc uitam dimiiti. Si uõ de pe¬
na pc̃ti illud intelligi uoluissent austores
cur magis cõmemorassent leuia ꝙͣ grama.
cũ cẽ grauiũ pena. h in expleta post hanc ui¬
tam restet. De gn̾ali ꝯfessone quid prosit.
ost ħ consid̾and̾ est. utr̃ ꝓsit cõfessio
illa. ubi singła pc̃ca que quisq
fecit nõ exprimunt᷑. Sane dici potest ꝙ aĩa
criminalia semel saltem oportet in confes¬
sione exprimi. nisi a mente aliqua excid̾int
sed qr delicta nemo intelligit. omĩa gen̾ali¬

Expanded text:
enitere, excepto uno vel pluribus, venialibus quidem; sicut habet quis charitatem, et unum vel plura venialia; quod de criminalibus nullatenus esse potest. Est enim aliquis bonus charitatem habens, sed adhuc quodam cupiditatis affectu amans haec secularia; talis existens subita morte opprimitur. In illo terreno affectu mortuus est, et tamen salvabitur, a quo non se hic absolvit; ergo post hanc vitam ab illo purgabitur. Constat ergo quaedam peccata, scilicet levia, post hanc vitam dimitti. Si vero de poena peccati illud intelligi voluissent auctores, cur magis commemorassent levia quam gravia, cum etiam gravium poena hic inexpleta post hanc vitam restet? 5. De generali confessione, quid prosit. Post haec considerandum est quid prosit confessio illa, ubi singula peccata quae quisque fecit, non exprimuntur. Sane dici potest quod omnia criminalia semel saltem oportet in confessione exprimi, nisi aliqua a mente exciderint. Sed quia nemo delicta intelligit omnia, generali
Abbreviated transcription (Latin):
olet etiam queri cum sine uitio ẽt na
hominis: unde consensus mali ꝓces¬
serit. ad ꝙ Rderi potest quia ex libero ar¬
bitrio uoluntatis fuit. ⁊ in ip̃o enĩ et in
alio causa extitit ut fieret det̾ior. In alio
quia in diabolo qui suasit. in ip̃o: quia
uoluntate lib̾i arbitrii consensit. ⁊ cũ lib̾¬
um arbitrium sit bonũ. ex reutiq bona
malus ille consensus ꝓuĩt. ⁊ ita ex bono:
malum manauit. De ħ autẽ in sequẽti
pleniꝰ tractabimꝰ cum origo mali ⁊ in qͣre¬

Expanded text:
olet etiam quaeri, cum sine vitio esset natura hominis, unde consensus mali processerit. Ad quod responderi potest quia ex libero arbitrio propriae voluntatis fuit. In ipso enim et in alio causa extitit ut fieret deterior. In alio, quia in diabolo qui suasit; in ipso, quia voluntate liberi arbitrii consensit, et cum liberum arbitrium sit bonum, ex re utique bona malus ille consensus provenit, et ita ex bono malum manavit. De hoc autem in sequenti plenius tractabimus, cum origo mali, et in q
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃s s. sempit̾ne donũ est. ⁊ tẽpo¬
rał̾r datum ł donatum ex quo appa¬
ret illa distinctio gem̃e ꝓcessionis de
qua sup᷑ egimus. Nam sccł̾m alt̾am ꝓces¬
sionem d̾r donatũ ł datum. ẜ alterã uͦ¬

Expanded text:
s sempiterne donum est, et temporaliter datum vel donatum. Ex quo apparet illa distinctio geminae processionis, de qua supra egimus. Nam secundum alteram processionem dicitur donatum vel datum, secu
Abbreviated transcription (Latin):
scͥptõni cõgruere uidetur. qua illud pͤ¬
catum d̾r eẽ inuidentia gr̃e oppugnans
frat̾nitatẽ. Qui enim post cognitõm iu̾
dĩ inuide̾ nõ dubitatur. Non iraq distĩ
Qui gͦ p̾cat ꝑ infirmitatemb ꝑ ignorã¬
tia. sapĩa bonitas trũ. quare pr̃i potẽ¬

Expanded text:
scriptioni congruere videtur, qua illud peccatum dicitur esse invidentia gratiae oppugnans fraternitatem. Qui enim post cognitionem veDei invidere non dubitatur. Non itaque distinQui ergo peccat per infirmitatem vel per ignorantia, sapientia, bonitas trium, quare Patri poten
Abbreviated transcription (Latin):
turo. re. ei. diligenter adu̾te. Ntũquid
alia est offensi filii alia sp̃s sc̃iꝰ sicut
una dignitas sit una inuria. S si quis
corporis spẽ deceptꝰ humani. remissius
aliquid sentit de xͥ carne ꝙͣ dignũ est.
ht̃ culpam. nõ est tamẽ exalusus a uem¬

Expanded text:
turo remittetur ei, diligenter adverte. Numquid alia est offensio Filii, alia Spiritus sancti? Sicut una dignitas, sic una injuria. Sed si quis corporis specie deceptus humani remissius aliquid sentit de Christi carne quam dignum est, habet culpam, non est tamen exclusus a ven
Abbreviated transcription (Latin):
umq iam constet nõ om̃s sacer¬
gandi ⁊ soluendi qͦrͦ. utr̃ om̃s sacerdotes
nam simul ⁊ uitam apostoloꝵ seruant.
Illas eñ claues ꝓmisit dñs perro. ⁊ unita¬
torib eiꝰ tm̃ ut auurt. Qui ⁊̃ austoritati¬
b itunt᷑ in munim̃tũ sue opinionis. ħ

Expanded text:
umque jam constet non omnes sacergandi et solvendi, quaeritur utrum omnes sacerdotes nam simul ac vitam apostolorum servant. Illas enim claves promisit Dominus Petro, et imitatoribus ejus tantum, ut aiunt; qui etiam auctoritatibus utuntur in muni
Abbreviated transcription (Latin):
missionem ptc̃oꝵ. ł per se ip̃m facit deus.
na aurea semꝑ infronte sacerdotis. ħ ĩ
Is quit sig̃r̃at fiduciam bone uite quã qui
uere ꝑfc̃e ꝙ nõ significatõe s ui̾tate sac̃¬
dos ht. solus potest pc̃a auferre. Item¬
illoꝵ exempla simul cum dostrina tenẽt
Item ex dictis orig̃. ħ potestas soli petro oris¬
concessa est. ⁊ imnitatorib petri. Nam qͥs̃¬
q uestigia petri imitantur. hñt recte li¬
gandi ⁊ soluendi potestatẽ. hiis aliis ꝙ
testimoniis ĩnitũtur. qui asserũt pote¬
statem ligandi ac sol. ilł solis cõcessam
sacerdotib: qui uita ⁊ doctrina pollẽt
sicut apostoli.

Expanded text:
missionem peccatorum vel per seipsum facit Deus, na aurea semper in fronte sacerdotis: Haec, inquit, significat fiduciam bonae vitae, quam qui vere perfecteque, non significatione, sed veritate sacerdos habet, solus potest auferre i illorum exempla simul cum doctrina tenent. Item ex dictis Origen.: Haec potestas soli Petro concessa est, et imitatoribus Petri. Nam quicumque vestigia Petri imitantur, habent recte ligandi et solvendi potestatem. His aliisque testimoniis innituntur, qui asserunt potestatem ligandi ac solvendi illis solis concessam sacerdotibus, qui vita et doctrina pollent sicut apostoli. 3.
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ aliquid qd̾ nõ semꝑ fuit. qd̾ ⁊ illi conce¬
dunt. orig̾. testimonio ĩnitentes. qui ait
factus est sine dubio id qd̾ prius nõ erat.
s ad didit scd̾m carnem. sccłm dm̃ uo̾ erat
prius. ⁊ nõ erat quando nõ erat. Aliis qͦ
plurib modis illi sñe potest opponi qͥb
suꝑsedemus excitionis studium lestori relĩ¬
quentes. ⁊ ad aliam properantes

Expanded text:
est aliquid, quod non semper fuit. Quod et illi concedunt, Origenis testimonio innitentes, qui ait: Factus est sine dubio id quod prius non erat: sed addidit, secundum carnem. Secundum Deum vero erat prius, et non erat quando non erat. Aliis quoque pluribus modis illi sententiae potest opponi: quibus supersedemus, exercitationis studium lectori relinquentes, et ad alia properantes.
Abbreviated transcription (Latin):
ropt̾ea cun deus dicat᷑
trinus. nõ tamẽ debet dici
triplex. sbi enim nõ est triplicitas ubi
sũma est unitas ⁊ indifferens equalitaᷤᷤ
qm̃ deus trinitas est. iõ triplex putãdꝰ
est. alioqĩ minor ẽẽt pater solus b filiꝰ
solus. ꝙp simul pater ⁊ filius. Cum łꝑ¬

Expanded text:
rea cum Deus dicatur trinus, non tamen debet dici triplex; ibi enim non est triplicitas, ubi summa est unitas et indifferens aequalitas, m Trinitas est, ideo triplex putandus est. Alioquin minor erit Pater solus, aut Filius solus, quam simul Pater et Filius.