comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
numilalio fortuitoi
cauornamentadepoĩta¬
apudinterfectum pcrieit
eius qui depoĩtum acccpe¬
Entquidolum solum ⁊ lataz
cũlpãsi nõ aliud sp̃alit ꝯucnt¬
prare debint nopuinet. qd sipri¬
tectulatrocinu ꝯmissi ułaltiu
fortiticans resq in põtatehr¬
dis sũt ulquas dolodesut pos¬
fidere nõ restitun̾tur tamdepoĩ¬
tiquamad exhibendum actio¬

Expanded text:
num vel alio fortuito casu ornamenta depositaapud interfectum perierunt, eius qui depositum accepit, qui dolum solum et latam culpam, si non aliud specialiter care debuit, non pertinet. quod si praetextu latrocinii commissi vel alterius fortuiti casus res, quae in potestate heredis sunt vel quas dolo desiit possidere, non restituuntur, tam depositi quam ad exhibendum actio
Abbreviated transcription (Latin):
equumẽquampetitoimu¬
tuerensum fuĩt comagis qd̾
eatepsequidicis quediuortu
camotaquereris.cum igitur ap̃
ꝯpetetem iudicom exstipulatu
conuenians apudeundez dotẽ
tuiurisres ablatas cẽ.¬

Expanded text:
aequum est, quam petitioni mutuae responsum fuerit, eo magis, quod ea te persequi dicis, quae divortii causa amota quereris Cum igitur apud competentem iudicem ex stipulatu conveniaris, apud eundem doce tui iuris res ablatas e
Abbreviated transcription (Latin):
filii sui iudicare possunt. idq
bnfitium senatus consultiet
malus pu̾blicis iidicus ser¬
uatum est.s extrancus heres
qui suspitõcm quamdemorte
sna huisse desuctus cauitex¬
cquicur boc nomine acalump¬
nia  cecusatus est.cuminteruo¬
luntariamacc̃ationom⁊ offiti
inccitatemhrdis multuz inter

Expanded text:
filii sui vindicare possunt: idque beneficium senatus consulti et in aliis publicis iudiciis servatum est. Sed et extraneus heres, qui suspicionem, quam de morte sua habuisse defunctus cavit, exsequitur, hoc nomine a calumnia excusatus est, cum inter voluntariam accusationem et officii necessitatem heredis multum inter
Abbreviated transcription (Latin):
rcnuntiatio ad illos cc̃tus ⁊ illa
res seupson.asqbo consensum
pprium accomodarnt ulacco¬
modauit cõartetur necaliis i¬
quibusdam cc̃tib quibo mini

Expanded text:
nuntiatio ad illos contractus et illas res seu personas quibus consensum proprium accommodaverunt vel accommodaverint coartetur, nec aliis quibusdam contractibus, quibus minim
Abbreviated transcription (Latin):
uccntecmancipatõc in hoc
tnimoto prodesse ciuolumnc
adopticẽmut nosuccessioe abĩ¬
testato patris extranci adopti¬
iuidefrandetur s heat accessi õz
fortune expatris naturalis si
binoluntate acquisitanneq
tis rciquiis exmrenatualire
naira possitabolcre cum uide¬
baturcterantiquo nire patrez
quidemhre adoptium ma¬
tremautcamquam naturaco¬
suntestatus pater extrancus
adoptiuus dccesserithreçum q̃¬

Expanded text:
nte emancipatione, in hoc tantummodo prodesse ei volumus adoptionem, ut non successione ab intestato patris extranei adoptivi defraudetur, sed habeat accessionem fortunae ex patris naturalis sibi voluntate adquisitam. Neqtis reliquiis ex iure naturali reerna iura possit abolere, cum videbatur et antiquo iure patrem quidem habere adoptivum, matrem autem eam, quam natura cosi intestatus pater extraneus adoptivus decesserit,
Abbreviated transcription (Latin):
tuos cecontendis apudrecto¬
rem conucnproninticquis
siucconfessi debitum siuc igꝰ¬
rantes etconicti fucriꝑt con¬
dempnatincc instrastatutu
spatium solucionis satisfecini

Expanded text:
tuos esse contendis, apud rectorem conveni provinciae, qui, sive confessi debitum sive negantes et convicti fuerint condemnati nec intra statutum spatium solutioni satisfecerint,
Abbreviated transcription (Latin):
crumapud dominos posrore¬
ucorthodoros capdia mane
toria ostituta diligẽtius ⁊ se¬
serenitatis undiq ad hunc
exitum prouidentia ducuto
potentis  deitemplai quibu
nre fidcunstituta pdurant crł¬
tuassiduo pomniasccula red¬
tiua seruontur. ¶nccenm
dubitan pot qdsunherctico¬

Expanded text:
enim apud dominos possessoresve orthodoxos ea praedia maneatoria constituta diligentius et soserenitatis undique ad hunc exitum providentia ducit, ut omnipotentis dei templa, in quibus nostrae fidei instituta perdurant, cultu adsiduo per omnia saecula rediviva serventur. Nec enim dubitari pot
Abbreviated transcription (Latin):
ctesit.a pater ⁊ mater: hutn¬
tĩnmolibeni ad corum succct¬
statonocentur⁊ dõatões scu
alias liberalitates abhis laba¬
liis accipepossit.q orthodoror
ucñabili nomincsunt deco¬
raticcitns libens corum qui
nondci omipotentis deianx¬
rem s pateriiamulmatnam
impum affccem sccutisunt
abomibencfitio repellendie
¶libens aut orthodoxis no
cristentib ad agnatoem ulco¬
gnatocm corumorthodoram
tancum cosdom res ul succocs

Expanded text:
mater, ii tantummodo liberi ad eorum successtato vocentur et donationes seu alias liberalitates ab his accipere possint, qui orthodoxorum venerabili nomine sunt decorati: ceteris liberis eorum, qui non dei omnipotentis amorem, sed paternam vel maternam impiam adfectionem secuti sunt, ab omni beneficio repellendis. Liberis autem orthodoxis non existentibus ad agnationem vel cognationem eorum, orthodoxas tamen, easdem res vel succes
Abbreviated transcription (Latin):
matr tunccasdem res fiscinc¬
uidcamur morientib quidcm
genitorib libens prouidcit
u̾uuentib intem nullam infci
bis cognitum est nc̃citatem ĩ¬
ponimus qui talib genitor¬
b orthodoros liberos scdmsi
iprimonii quantitatom alcri
⁊omnia cis prestart que ad co¬
tidianamiuce ouers a toem sui¬
ficiant. s et dotes profiliabo ul
ncpocib ddrc ⁊ anttnuptias
donacocs profilus ułncpotib
prescribere in omnicauscomyi
res patrimonu huus mõilibe¬

Expanded text:
iatur, tunc easdem res fisci novideamur morientibus quidem genitoribus liberis providere, viventibus autem nullam inferrbis cognitum est, necessitatem imponimus talibus genitoribus orthodoxos liberos secundum sui patrimonii quantitatem alere et omnia eis praestare, quae ad quotidianam vitae conversationem sufficiant: sed et dotes pro filiabus vel neptibus dare et ante nuptias donationes pro filiis vel nepotibus perscribere, in omni casu secundum vires patrimonii huiusmodi libe
Abbreviated transcription (Latin):
raque uire subsistit nõ n eua¬
nescit. sitaq de fidedelicti ucł
paccatioem ul porpriuatuimi
iuditium quereris rectorpro¬
uintie tũc demumcos crhibei
dequib introgatio fieripotest
iubebit. siprius decctens iudi¬
tiis fuĩt omotus.

Expanded text:
ra quae iure subsistit non evanescit. Si itaque de fide delicti vel per accusationem vel per privatum iudicium quereris, rector provinciae tunc demum eos exhiberi de quibus interrogatio fieri potest iubebit, si prius ceteris indiciis fuerit commotus.
Abbreviated transcription (Latin):
a natifuerint scrui̾tutis qm̃
illis delicta parentum non
nocent quos tuncortos esse
consticert dumlibtateilli
prius fructur bencfitio libor¬
tatis. quam sihox patronu
cius oplatis pr̃ccib impet᷑¬
uerit.

Expanded text:
a nati fuerint, servituris: quoniam illis delicta parentum non nocent, quos tunc esse ortos constiterit, dum libertate illi prius fruetur beneficio libertatis, quam si hoc patronus ejus oblatis precibus impetraverit.
Abbreviated transcription (Latin):
mpr. Quccumq yes ad filiũ
uł adfiliamne potes sucpnepo¬
tes utriusq sexus inptate osti¬
tutos exprioreuł secundoant tor¬
tio seuconuigionũosiore pue

Expanded text:
. Quaecumque res ad filium vel filiam, nepotes sive pronepotes utriusque sexus in potestate constitutos ex priore vel secundo aut tertio seu coniugio numerosiore pe
Abbreviated transcription (Latin):
tõe seu hereoitate ul legatoul fi¬
deicominisso canim serum us¬
q in diem uitesnepaterul anũ
demres quocumqz mo alicnar¬
diuelpignoris scuypotheceiur
obligandi facultatcospenitũ
interdicta  domnioidelieaꝵ¬
dem rerum adfilios et nepotes
sinepronepotes utriusq sexus
pmanentectiam siercotemma¬
trimonio pereatinosint exquo
beredẽres ad parentes coruinq
que uemptate sunt suint deuo¬
quidem.ad liberos corum ut di

Expanded text:
egato vel fideicommisso, earum usque in diem vitae suae pater vel avus dem res quocumque modo alienandi vel pignoris seu hypothecae iure obligandi facultate eis penitus interdicta, dominio videlicet earum ad filios et nepotes sive pronepotes utriusque sexus permanente, etiamsi ex eodem matrimonio procreati non sint, ex quo eaedetate sunt, fuerint devoquidem ad liberos eorum , ut di
Abbreviated transcription (Latin):
nrcsinonanobis intpreca¬
cnigmata solu̾e⁊ om̃ib ape¬
scui solilcgis  latoremẽẽcõ¬
cessum c̃explosisitaq huĩ¬
modi ndiculos ambigiuta¬
tibotã ꝯ dicor quam intͥpre
legumsolus impr iustcexi¬
stimabitur nich̾ haclege de¬
roganteuctens uins condi¬

Expanded text:
si non a nobis interpretaaenigmata solvere et omnibus apecui soli legis latorem esse concessum est? Explosis itaque huiusmodi ridiculosis ambiguitatibus tam conditor quam interpres legum solus imperator iuste existimabitur: nihil hac lege derogante veteris iuris condi
Abbreviated transcription (Latin):
ficri reliquis desuctorum
abhis quidam quidebitorẽ
sibic̃e mortuumdicendo deb¬
tũq cxigendosepnlturamci
impedui̾nt nẽ impostum cao

Expanded text:
fieri reliquiis defunctorum ab his, qui debitorem sibi esse mortuum dicendo debitumque exigendo sepulturam eius impediunt, ne in posterum ea
Abbreviated transcription (Latin):
consecratos cũ⁊ lapidemhmc
mouẽ et t̾ram cuertere etcespi¬
temcuellere proximũ sacrilio
malores semꝑ habucrunta
sctornam̃ta quedamtricli¬
mis aut porticibo auffem de
scpulcris quabꝰ primo consu¬
lentes nempiaculum incidit
ꝯtiminata religio de sunctor

Expanded text:
consecratos, cum et lapidem hinc movere et terram sollicitare et cespitem vellere proximum sacrilegio maiores semper habuerunt: sed et ornamenta quaedam tricliniis aut porticibus auferri de sepulchris. Quibus primis consulentes, ne in piaculum incidant contaminata religione bustor
Abbreviated transcription (Latin):
bulis quesunt tuar
pfessionum oblatis
tibictatem quasima
q̃ post impletametatem de
om̃ibritractatem adũsus

Expanded text:
bulis quae sunt tuarum professionum oblatis tibi aetatem quasi maetiam post impletam aetatem de omnibus intra aetatem adversus
Abbreviated transcription (Latin):
noncstquod et si rescriptimci
auctas int̾cesserit pronocandi
talicct ab indice repudiata sitĩ
prcuiditiu deliberationis in¬
chilficri debore et incostatuon
c̃c̃ quo temporc pronitiator
fucrunt scpissime cõstitutu ẽ.

Expanded text:
non est, quod, etsi rescripti mei auctoritas intercesserit, provocandi ta, licet ab iudice repudiata sit, in praeiudicium deliberationis nihil fieri debere et in eo statu omnia esse, quo tempore pronuntiationis fuerint
Abbreviated transcription (Latin):
Mpr. Inimtio nenditõis
usuras pensitaret non inme¬
nto crutimasctiameas tibii
tore prestandebere. nanisimi¬
tio cctus nones pactus sicepe¬
ris experindebere ex moradum¬
taxat usuras tamabipo debi¬
emptisuam fidemastrunxit de
iuirepostulabis.

Expanded text:
. Initio venditionis usuras pensitaret, non immerito existimas etiam eas tibi tore praestari debere. nam si initio contractus non es pactus, si coeperis experiri, ex mora dumtaxat usuras tam ab ipso debimnem causam empti suam fidem adstrinxit, de iure postulabis.
Abbreviated transcription (Latin):
serint sincintpellatione:
nonest inquictandaquerẽ
possidet ꝑsonaq̃sicut accoinioe
prioris  domininon utiturqͥ
estinquictatus ita nccimpe¬
tus ẽet siposttaplongum tp̃s
sinc aliqua incerpellatione ĩ
posseisioncremansit .tamenñ
põtutilongitemporis prescrip

Expanded text:
serint sine interpellatione, non est inquietanda quae nunc possidet persona, quae sicut accessione prioris domini non utitur, qui est inquietatus, ita nec impeatus est, etsi postea per longum tempus sine aliqua interpellatione in possessione remansit, tamen non potest uti longi temporis praescrip
Abbreviated transcription (Latin):
circacum quemobligauas re¬
stituendum conuentionis fidẽ
implensinegocium intẽgrum
est preses iutxbit. o

Expanded text:
circa eum quem obligaveras restituendum conventionis fidem impleri, si negotium integrum est, praeses iubebit.
Abbreviated transcription (Latin):
iiditumanticipare conter¬
duntetactiones filiorum
exaununt aditum querele
ratio deposcat quod donatũ
est proroncquarte adinstar
inofficiositestamenticoniu¬
ctidiminuet¶ namqduror
amarito in sem̃mi tprdõitõ

Expanded text:
icium anticipare contendunt et actiones filiorum exhauriunt, aditum querellae ratio deposcat, quod donatum est pro ratione quartae ad instar inofficiosi testamenti convicti deminuetur. Nam quod uxor a marito in se matrimo
Abbreviated transcription (Latin):
turo nisi ł ꝑtinaciter restiterit
atqz actis contradixerit etqui
uiresit consptutum ostenderit
dem. Patasnia quepertinct
ad bona nacantiactad caque
dignis legibz cogentiboanfer̾¬
tursiquis putaucrit puocanḋ
uoxcius debebit. ad micri

Expanded text:
turo, nisi ei pertinaciter restiterit atque actis contradixerit et, quid iure sit constitutum, ostenderitentia, quae pertinet ad bona vacantia et ad ea, quae indignis legibus cogentibus auferuntur, si quis putaverit provocandum, vox eius debebit admitti
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r. Accc̾ptitia. ictõe cessan¬
te quesollempnibouerbis con¬
posica musitato recessit nestig
onc̃ciumuobis uisum est ma¬
gis  pecumc constitute naturã
ampliare. ¶cumigitur p̾fa¬

Expanded text:
. Recepticia actione cessante, quae sollemnibus verbis composita inusitato recessit vestigio, necessarium nobis visum est magis pecuniae constitutae naturam ampliare. Cum igitur praefa
Abbreviated transcription (Latin):
debettps emersum qd recuperã¬
de possessionis legior presticu¬
tum est. s reformato statuqui
periniuriam sublat̾ẽ. ofstiaq̃
superũt addiscepta tõcm litigi
lĩmucilatapmaneãt uiditio
seruato  lustislimisqz psoĩs
cumualde sufficiat possoẽm¬

Expanded text:
debet tempus emensum, quod recuperandae possessioni legibus praestitutum est, sed reformato statu, qui per iniuriam sublatus est, omnia quae supererunt ad disceptationem litigii immutilata permaneant: iudicio servato iustis legitimisque personis, cum valde sufficiat posse
Abbreviated transcription (Latin):
abstinuerit hereditate tn nch̾
cares libertatio best.
bertatem pater cuus sitconse¬
cutus quamius cihrs cerite¬
ris frustraturatioes quas tpc
scruciitis gessit utyrddas co¬
pellens cumnoncacondeoe ac¬
ceperitlibertatom. ¶is antẽ
cui libertas siicfidei cominis¬
sara siucdurcta si noes iedlid¬
set relicta est. antercliquailla¬
tactca quemalo consilio amo¬
ta sũt ad lib̾tate nonpotest por¬
uenire. sin antom non debitor
ex ronib fuerit repertus post
additam hereditatom quasi pr̃¬
ram libortato consequitur
mp̃r. Infraudem creditorũ
testamto libertates datequaui
debitoriheres qui soluondo est
minumi¬

Expanded text:
abstinuerit hereditate, nihil ea res libertati obest. bertatem pater tuus sit consecutus, quamvis ei heres extiteris, frustra tamen, rationes quas tempore servitutis gessit ut reddas, compelleris, cum non ea condicione acceperit libertatem. Is autem, cui libertas sive fideicommissaria sive directa, si rationes reddidisset, relicta est, ante reliqua illata et ea, quae malo consilio amota sunt, ad libertatem non potest pervenire: sin autem non debitor ex rationibus fuerit repertus, post aditam hereditatem quasi puram libertatem consequitur. . In fraudem creditorum testamento datae libertates, quamvis debitori heres qui solvendo est manumi
Abbreviated transcription (Latin):
scialicet extitulolucratiuo ca
cepta est ita ctenim ampliat
quidem logitemporis matia
quta subdita est minuatur a
usucapionũꝯ pendiosa dine
iacturacteis iuranocentia .e
ctiamres diuidimancipi ⁊ ñ
mancipi.sancantiquum est
et mentoantiquan o portetsic

Expanded text:
ia, licet ex titulo lucrativo ea coepta est. Ita etenim ampliatur quidem longi temporis materia, quae ei subdita est, minuitur autem usucapionum compendiosa dominis iactura et eius iura nocentia. Cum etiam res dividi mancipi et nec mancipi sane antiquum est et merito antiquari oportet
Abbreviated transcription (Latin):
clenciprilus pluriboredu¬
darentataq extraordinanor¬
nc̃cit tibatq om̃is molestia
neceorumdem facultates atq̃
substantic omnibꝰ clcricis hi
prerogatiua succumr it uł coui¬
giaciencorum acliberi eorn¬

Expanded text:
iis pluribus redundarent. Itaque extraordinarnecessitas atque omnis molestia nec eorundem facultates atque substantiae. Omnibus clericis huiusmodi praerogativa succurrat, ut coniugia clericorum ac liberi quo
Abbreviated transcription (Latin):
dem. ¶Si pater puellecuus
nos curatores cedicitis filio
ex scmisse ip̾aaut extriente⁊ u
roreex reliquo sextantescriptiᷤᷤ
ħrdib fidci filiorum comisit
tocm suamrestitueret prctere¬
acumuxoris nt id qd̃ exc̃ahe¬
reditatis ad eampuenisset fi¬
lus pr̃ mortẽsuam restituẽt fi¬
diomisitcalũpniosã moffõsi
accõem adusus ustũ uuditiuz

Expanded text:
. Si pater puellae, cuius vos curatores esse dicitis, filio ex semisse, ipsa autem ex triente et uxore ex reliquo sextante scriptis heredibus, fidei filiorum commisit,tionem suam restitueret, praeterea uxori, ut id, quod ex causa hereditatis ad eam pervenisset, filiis post mortem suam restitueret, fideicommisit, calumniosam inofficiosi actionem adversus iustum iu
Abbreviated transcription (Latin):
masculis prõgtͥniti sunt. ¶s
optentu differentic in trodugr̃
et iliamira exheredationis inpo¬
stumis. iliactiaminnatis. iam¬
obseruabantur cum necessefue¬
rat postuma intoreeteros exhere¬
datamctiam legato honorara
filiam. aũt iam progenitam er
sincdationcethaocbrcissimo
incremento nerborum adple¬
nissimam diffim tioem deduxi¬
mussanccientes cademiurae
optincreet inpostumis exhere¬
dandis sinc masculinsinc fcir
scrus sint. quemfilus et filiab

Expanded text:
masculis progeniti sunt. Sed obtentu differentiae introductum et alia iura exheredationis in postumis, alia in iam natis observabantur, cum necesse fuerat postumam inter ceteros exheredatam etiam legato honorari, filiam autem iam progenitam et sine datione, et hoc brevissimo incremento verborum ad plenissimam definitionem deduximus sancientes eadem iura obtinere et in postumis exheredandis, sive masculini sive feminini sexus sint, quae in filiis et filiab
Abbreviated transcription (Latin):
quiexplurib cc̃tib pẽ¬
cumam debet tͤp̃re soluti¬
onis exprimereinquaz
cãmredit qd sidebitorid
nõ fecit conuetitur elẽctõ
adcum qui accepit sinente.
noluptato suam expressicꝓ
us inusuyas id qd soluturde¬
inde insortem accepto feretur
ciens fiscustam creditoriquã
debitorilicet diuisisstationib
dient.¬

Expanded text:
qui ex pluribus contractibus pecuniam debet, tempore solutionis exprimere, in quam causam reddat. quod si debitor id non fecit, convertitur electio ad eum qui accepit. si neuter voluntatem suam expressit, prius in usuras id quod solvitur, deinde in sortem accepto fereturotiens fiscus tam creditori quam debitori, licet diversis stationibus, dient
Abbreviated transcription (Latin):
filiis tius prestitistiredlitibi ñ
iustaroe postulas cum id erigẽ¬
tcmatnapictate fccis. ¶siqd
aut in reb corum utilit ⁊ prcra¬
bilimore impendistismonet
boc matnaliberalitate s iecipi¬
endi animo fecisse teostendeie
idncgociorum gestorum actio

Expanded text:
filiis tuis praestitisti, reddi tibi non iusta ratione postulas, cum id exigente materna pietate feceris. si quid autem in rebus eorum utiliter et probabili more impendisti, si non et hoc materna liberalitate, sed recipiendi animo fecisse ostenderis, id negotiorum gestorum act
Abbreviated transcription (Latin):
simuslegis latorcxistimauit
cromib itaq istis unam legẽ
colligerenobis appanuitceor
manumet nõsolum milites ad

Expanded text:
simus legislator existimavi Ex omnibus itaque istis unam legem colligere nobis apparuit esse humanum et non solum milites ad
Abbreviated transcription (Latin):
inchoatam ꝓponas siposteaq̃
contrateliabsẽtem pronũtia¬
tumẽuntra prefinitum dicm
no appellasti latam sñam re¬

Expanded text:
inchoatam proponas, si, posteaquam contra te licet absentem pronuntiatum est, intra praefinitum diem non appellasti, latam sententiam re
Abbreviated transcription (Latin):
sus cum quier septemuntus
scriptus hr̃s fucrat iustaquere¬
lacontendisse. ab altoroaut mc
ctum fiusse allegas p̃ro caꝑte
qua resolutumest testm̃ cumin

Expanded text:
sus eum qui ex septem unciis heres scriptus fuerat iusta querella contendisse, ab altero autem victum fuisse adlegas, pro ea parte, qua resolutum est testamen
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r. Sunfraudem corum
quetestõrelictasunt admissuᷤ
tuminbebit int̃posita cantõe
sicictafuerit hereditas care

Expanded text:
 fraudem eorum quae testamento relicta sunt admissus ata iubebit, interposita cautione, si evicta fuerit hereditas, ea re
Abbreviated transcription (Latin):
cẽcdendũcã pecumamulres ac¬
ccpisse ⁊ no cẽciad scratus cõsul¬
tum uelleiamauxiliũ regssum.
¶Sinautomsine scriptis int̾¬
cesserit ulminstro non sicꝗfec¬
cto tunc sipotit stipulatoroste¬
derccam acccpisse pecumas ucł
res ⁊sicsubisseobligatocm Re¬
pelli camascriatus consultiuiua¬
minc. ¶Sinuco hoc minie

Expanded text:
edendum eam pecuniam vel res accepisse et non esse ei ad senatus consulti Velleiani auxilium regressum. Sin autem sine scriptis intercesserit vel instrumento non sic confecto, tunc, si possit stipulator ostendere eam accepisse pecunias vel res et sic subisse obligationem, repelli eam a senatus consulti iuvamine. Sin vero hoc minime
Abbreviated transcription (Latin):
asuꝑnacuas distinctões exula¬
recupientes scimus mulicrem
suntressenta sine abiitio siuc
postea aliquidaccipiens ut sese
int̾põitomimõ teneriet non pꝰ¬
sesenatuscõsultiuclleumutiar¬
xilio  siuesinescriptissine pscri¬
ꝑturam sesemtposiũt. ¶ S et
siqͧuidem in ipo in strõ intcessio¬

Expanded text:
uas distinctiones exsulare cupientes sancimus mulierem, si intercesserit, sive ab initio sive postea aliquid accipiens, ut sese interponat, omnimodo teneri et non posse senatus consulti Velleiani uti auxilio, sive sine scriptis sive per scripturam sese interposuerit. Sed si quidem in ip
Abbreviated transcription (Latin):
siminus ydocẽmulicri constitũ¬
te aliquis pecrũas ulres dedit ut
possit accipere usintotũsi caꝑeĩ¬
tus mopia fatigctur. ¶neart
mulicits ꝓperam sese ꝓaliis int̃¬
ponãt scĩmus nõalitercas inta¬
licc̃tuposse seproaliis obligare
ni sunstro publice confecteet a
trib testib subsignato accipiã
riet si comia tractan qͥde int̾ces

Expanded text:
si minus idoneae mulieri constitutae aliquis pecunias vel res dedit, utpossit accipere, vel in totum, si ea penitus inopia fatigatur. Ne autem mulieres perperam sese pro aliis interponant, sancimus non aliter eas in tali contractu posse se pro aliis obligare, nisi instrumento publice confecto et a tribus testibus subsignato accipiantri et sic omnia tractari, quae de interces
Abbreviated transcription (Latin):
candumnonest indi¬
cisiquidalitigatorib
ul abhus quinegocus
adsistunt minus frĩt
dictum id supplore ⁊ pr̃o¬
ferre quod sciat legib et

Expanded text:
tandum est iudici, si quid a litigatoribus vel ab his qui negotiis adsistunt minus fuerit dictum, id supplere et proferre, quod sciat legibus et
Abbreviated transcription (Latin):
uirie faciende gr̃aquidam te
uelucidelatorem ec dixunto
piruo tuamaculata sit quin
imo aducrsus cos ꝯdimi.¬
nuendcoppinonis tucca ali¬
quid ofrcise ꝯperienturmore
solito mnumarumuiditio ex¬
porirpotes

Expanded text:
uriae faciendae gratia quidam te veluti delatorem esse dixerunt, opinio tua maculata sit. quin immo adversus eos, quos minuendae opinionis tuae causa aliquid confecisse comperietur, more solito iniuriarum iudicio experiri potes
Abbreviated transcription (Latin):
tulolibalitatis res tuas inspo¬
sam oferendo cta dixistilegem
nechinclegullacumposset pa¬
nut succ̃ores ip̃ius derepeten¬
dis quedederas sihoctbipla

Expanded text:
tulo liberalitatis res tuas in sponsam conferendo certam dixisti legem, nec huic illa, cum posset, paruit, successores ipsius de repetendis quae dederas, si hoc tibi pla
Abbreviated transcription (Latin):
refundipenes cum qui appel¬
lainit constituto. ¶Sciant a
sepronocatores nlab exȩcuci¬
one appelantes ułabarficulo
sieos pperamincentoem cogni¬
toris suspendisseclanierit.qn¬
quaginta librarumauriant
Animaducrsioẽ mulctandos
ertḃrdes in possessioem mit¬
tantur ansus fuit prouocate
int̾poĩtamq appellatõem is
cuius est decapenotio erit re
quitamimportune appellanc¬
ritet iudiccmquitam ignare
conuientiam adhibuerit iud¬

Expanded text:
re fundi penes eum qui appellaverit constituto. Sciant autem se provocatores vel ab exsecutione appellantes vel ab articulo, si eos perperam intentionem cognitoris suspendisse claruerit, quinquaginta librarum argenti animadversione multandoserit heredes, in possessionem mittantur, ausus fuerit provocare interpositamque appellationem is cuius de ea re notio erit recqui tam importune appellaverit, et iudicem, qui tam ignave coniventiam adhibuerit, i
Abbreviated transcription (Latin):
lectcorpinionis in hac almau
bepsingulos annos iudicioscã¬
tus prccipimus ordinanqui
competentes cãs ⁊ debitos act
integrtdisceptare atq tractac̃
debebunt. ⁊ hucamentres exhis
quipprium larm in hac alma
urbehant non expronintus e¬
liganturnce siquis forte ꝓpter

Expanded text:
lectae opinionis in hac urbe per singulos annos iudicio senatus praecipimus ordinari, qui competentes causas et debitos actus integre disceptare atque tractare debebunt, ut hi tamen tres ex his, qui proprium larem in hac alma urbe habeant, non ex provinciis eligantur. nec si qui forte pr
Abbreviated transcription (Latin):
gnifica anc̃tas tua pmnato si¬
ones explendas studio. adoirĩ
pplorum notitiam cund codi¬
cemedos exmoreꝓpoitis pus¬
nire faciat. ip̃o q̃ textu codicis ĩ
singulas ꝓuntias nio subie¬
ctas imperio.cumnĩa duuna
sbnbcatõc mittendo utomio.
ad omniumnotitiam ciusde
nut utectãtib festis dicboid
est exdicsexto decipio kalẽdas
marc̃ pscritis septune in dicti¬
onis ꝯsulatu decii uinclanssi

Expanded text:
gnifica auctoritas tua pro innato siones explendas studio ad omnium populorum notitiam eundem codicem edictis ex more propositis pervenire faciat, ipso etiam textu codicis in singulas provincias nostro subiectas imperio cum nostra divina subnotatione mittendo, ut eo modo ad omnium notitiam eiusdem ut extantibus festis diebus, id est ex die sexto decimo kalendas Maias praesentis septimae indictionis consulatu Decii viri claris
Abbreviated transcription (Latin):
dem. I icum hermes necti¬
galcctanarum inquinquen¬
ret. fidem tuam obligasti po̾t¬
eaq spatio eitemporis exple¬
to cumidem hermes mnc̃odue¬
tõem ut ydocus detineretur

Expanded text:
. Si, cum Hermes vectigal octavarum in quinqueret, fidem tuam obligasti posteaque spatio eius temporis expleto, cum idem Hermes in conductionem ut idoneus detinerentur
Abbreviated transcription (Latin):
tepatris cumsolũet fuit siucsi
iuins constitutus donandia¬
nimo pecumam dedit si igiti
patertius siunins constigut
propatre suonegocium gorene
non pecdenit mandato debitũ
cius crsolpit negorumgestor
agere cuꝑitius tiuĩs potes.
dem. Qudd muxorem tuam
cgram crogastinonas occrore¬
petere s affectionituc debes in¬
pendere infunus sanccius siq
conomincquasireceptunis ẽ¬
rogastipatitiad quendos re

Expanded text:
te patris, cum solveret, fuit, sive sui iuris constitutus donandi animo pecuniam dedit. Si igitur pater tuus sui iuris constitutus pro patre suo negotium gerens non praecedente mandato debitum eius solvit, negotiorum gestorum agere cum patruis tuis potes.. Quod in uxorem tuam aegram erogasti, non a socero repetere, sed adfectioni tuae debes expendere. In funus sane eius si quid eo nomine quasi recepturus erogasti, patrem, ad quem dos re
Abbreviated transcription (Latin):
rede pecinam soluisti negõꝵ
gestorum actõc expcrin potes
supignoris libandigradebi¬
tum unusum solucre cõact
es accoemc̃andem hẽbis uł in¬
ditio familie hertiscunde si nõ
est int uos readĩtumcam quã¬

Expanded text:
rede pecuniam solvisti, negotiorum gestorum actione experiri potes, sive pignoris liberandi gratia debitum universum solvere coactus es, actionem eandem habebis vel iudicio familiae herciscundae, si non est inter vos re
Abbreviated transcription (Latin):
Mpr. Cunͣntutorẽ
filiorum tucorum sus¬
pectos faccres cisdemq
tucores sencuratores pe¬
teres muncre pictatis:
fungebans.que canõ ad¬
mittit negõrum gestoru
actõem ut sumꝑt᷑ quos ĩcalite
cirnulla ronceos repete potest

Expanded text:
. Cum tutores filiorum tuorum suspectos faceres eisdemque tutores seu curatores peteres, munere pietatis fungebaris: quae causa non admittit negotiorum gestorum actionem, ut sumptus, quos in ea lite cerit, nulla ratione eos petere potest
Abbreviated transcription (Latin):
sincdifferentiapsonaniz cõce¬
dimus. ¶ cumigiturmateĩ¬
ametexordium caducorum
lex papiaabaditionib quecu

Expanded text:
sine differentia personarum concedimus. Cum igitur materiam et exordium caducorum lex Papia ab aditionibu
Abbreviated transcription (Latin):
um alimgitorum apudꝑsidẽ
maioritricᷤmo petendinoĩe¬
cius monstratum iure mani¬
festo declarant.
tm̃ impensum est. ut patribu.
Oquibꝰ ius intemliberos neciꝰ¬
qr ptas olimeꝑat ꝑmissacripe
libertatem nonliccat. deadop

Expanded text:
um alimentorum apud praesidem maiori trimo petenti monstratum iure manifesto declarant. tantum impensum est, ut patribus, quibus ius vitae in liberos necisque potestas olim erat permissa, eripere libertatem non liceret. D
Abbreviated transcription (Latin):
Mp̃r. Questiones
eorum criminum qre
legib ant ortraordinẽ
cohercentur ubicomssz
ulincorte sunt ulubire¬

Expanded text:
. Quaestiones eorum criminum, quae legibus aut extra ordinem coercentur, ubi commissa vel inchoata sunt vel ubi re
Abbreviated transcription (Latin):
conmictis confessisq ad socie¬
tatem scclerum nocantib eos
aquibꝰ apprchensi sicustoditi¬
nesunt facile credinon opõtet
ita sicrudentibo rõib post cor¬
missum cõmuniterfacinus
ad cuitandam desesm̃am tõ
fecisse fuint prõbatipublice
uindicre nonsunt subtrahen
toris uindicanda est questio

Expanded text:
convictis confessisque ad societatem scelerum vocantibus eos, a quibus apprehensi custoditive sunt, facile credi non oportet, ita, si evidentibus rationibus post commissum communiter facinus ad evitandam de se sententiam id fecisse fuerint probati, publicae vindictae non sunt subtrahendtoris vindicanda est, quaestio
Abbreviated transcription (Latin):
mpr̃. Dõminib indotẽ
datis quam̃ius nec delegato
pcessent ncclicis contestatio
secuta secutasitutilem tamẽ
manto  actionemadsimilitr¬
dinemeius quinomeneme¬
nt danoporterc seperescrip

Expanded text:
. Nominibus in dotem datis, quamvis nec delegatio praecesserit nec litis contestatio subsecuta sit, utilem tamen marito actionem ad similitudinem eius qui nomen emerit dari oportere saepe rescrip
Abbreviated transcription (Latin):
tumodent po inonitõc sua ⁊ pͥ
institutõc p̾curatoris sipeuin
uoluĩnt litigare Qd cuta allos
quoq diu̾sos appantores emi
utlitis sumptus ul expenie
aclicis panciores humanio¬

Expanded text:
dent pro commonitione sua et pro institutione procuratoris, si per eum voluerint litigare. Quod circa alios quoque diversos apparitores eminut litis sumptus vel expensae a clericis pauciores humanio
Abbreviated transcription (Latin):
ad uocatoriim fori amplissic̃ p̃
gradus primos optinent põt
fiscundel patronum busdem
priuilus nre mansuetudim
bencficio ꝑfruantur quibo fis¬
cipatroniubenq eorum miũ

Expanded text:
advocatorum fori amplissimae prgradus primos obtinent, post fisci videlicet patronum, isdem privilegiis nostrae mansuetudinis beneficio perfruantur, quibus fisci pa
Abbreviated transcription (Latin):
int̾dicta scissimarum ucte¬
rumostõnum sacrifitia exer¬
core temptau̾it apud pub¬
licum iudicemitus tantifa¬
cuioris sim e accusetur. ¶
ꝯuictus pscrip toem õuum
bonorum suorum ⁊ ultũr
supplitium subcat. ¶con¬
sciietiã criminis ministrisacri¬
fitiorũ candem penam queĩ
illum fucrint urogati susti¬
¶quod suur clanissmus
rector prouintie post accato¬
nemlima ⁊ postcrun incos¬

Expanded text:
interdicta sacratissimarum veterum constitutionum sacrificia exercere temptaverit, apud publicum iudicem reus tanti facinoris legitime accusetur et convictus proscriptionem omnium bonorum suorum et ultimum supplicium subeat. Conscii etiam ac ministri sacrificiorum eandem poenam, quae in illum fuerit inrogata, sustiQuod si vir clarissimus rector provinciae post accusationem legitimam et post crimen in co
Abbreviated transcription (Latin):
fucras cõsecutus nõ . xomisisti
nec accus tuus  filio celicens in¬
genuosusccpto quominus de¬
curo cẽpossitobfut. debis qui

Expanded text:
fueras consecutus non amisisti, nec actus tuus filio ex liberis ingenuo suscepto, quominus decurio esse possit, obfuit. DI
Abbreviated transcription (Latin):
nicħq adimens sacro sco sym¬
boloneq aditiens s cutichetis
dogmata funesta o dempnans
sciantseẽc hereticos appollina¬
nstas appollinanis enim facio¬
rosissimamsectam cuthices et
dioscorusmentesacrilegasut
sccuti.ideoq huhomines qui
appoilinans ulenthicetis per¬
uniusitatem secundatur illis
penis quediorum retro prin
rstas ułserenitatis nr̃e postiro¬
dũscioneot̃ cutichianistas ł
hac ipa angustissima legecont
cosdcm decrete sunt nouerint
scẽẽ plectendos. idcirtoappolli¬
nanste hoc ẽ cutichianiste qui¬
b ⁊ si est in appelloe diuersitas
Et disparquidom nom s idcm
sacriliuisiumhac almaurbediũ¬

Expanded text:
ilque adimens sacrosancto symbolo, neque adjiciens, sed Eutychetis dogmata funesta condemnans: sciant se haereticos esse Apollinaristas. Apollinaris enim facinorosissimam sectam Eutyches et Dioscorus mente sacrilega sunt secuti; ideoque hi omnes qui Apollinaris vel Eutychetis perversitatem sequuntur, illis poenisristas vel serenitatis nostrae postmodum sanctione contra Eutychianistas vel hac ipsa Augustissima lege contra eosdem decretae sunt, noverint se esse plectendos. Idcirco Apollinaristae, hoc est Eutychianistae quibus etsi est in appellatione diversitas, et dispar quidem nomen, sed idem sacrilegium sive in hac alma urbe dive
Abbreviated transcription (Latin):
dem O drorem fñs necem
inresicitouendicantem euincẽ
abuxore scriptauecte successioc
nonconuenit. sccundum que
si fidutiam innocentiẽgens et
neq dolo malo tuomantum
sioncmposse probarc confidis
aducrsus omnem calumpniã
Maximambabes sçcuntatem
inp̃r. ¶unsillanianumse
et anobis tamlandandum q̃
coroborandumest nccnon di¬
inmarcioratio quecura idfca
est.inuenimus autem in canl¬
layimentioem uibortatis fcãm
ct uc̃teres mouit quedam delib¬
tatib relictis in testo necatite
hoc testamento donauiersicaz

Expanded text:
e. Sororem fratris necem iure licito vindicantem evincere ab uxore scripta recte successionem non convenit. Secundum quae, si fiduciam innocentiae geris et neque dolo malo tuo maritusione posse probari confidis, adversus omnem calumniam maximam habes securitatemi pp. Cum Silanianum et a nobis tam laudandum quam corroborandum est nec non divi Marci oratio, quae circa id facta est, invenimus autem in ea nullam mentionem libertatis factam et veteres movit quaedam de libertatibus relictis in testamento necati tehoc testamento donati et
Abbreviated transcription (Latin):
demEicotas facultates
tuas ꝑdonatões nacuas fetisti
quas inemançipatos filios cõ¬
culistudqd adsubmouendas
moffositesti querelas nonins̃¬
tis libens relinquineçcesseest.
ex fcĩs dc̃atiomibꝰ detractum u̾t
filu ul nepotes quipostea ex quo
bitum bonorum subsidium sb̃¬
conscquanturad primonium
tuum reuticuꝵ.

Expanded text:
otas facultates tuas per donationes vacuefecisti, quas in emancipatos filios contulisti, id, quod ad submovendas menti querellas non ingratis liberis relinqui necesse est, ex factis donationibus detractum, ut filii vel nepotes, qui postea ex quocbitum bonorum subsidium consequantur, ad patrimonium tuum revertetur.
Abbreviated transcription (Latin):
dem. Cĩmantiquitas test¬
menta ficriũoluit. nullo accu
borum compositiononrite ini
tium et testamentorum proce¬
derctsanccimus intemporeq
testamentum conditur ul co¬
diculus nasciturul ultimaqre¬
damdispositio secundumpri¬
procedere mõ quippccausa sub¬
tilissim  ꝓpoĩtaca que sũꝑflua

Expanded text:
. Cum antiquitas testamenta fieri voluit nullo actu borum compositio non rite int testantium et testamentorum procederet, sancimus in tempore, quo testamentum conditur vel codicillus nascitur vel ultima quaedam dispositio secundum priprocedere modo, quippe causa subtilissima proposita ea quae superflua
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ułptestes ydocos nonmin
tribus intoractamanifestane¬
rit et decennum fiãtemensu
sutp̃rali aliterctonim testam̃¬
ta mortuorum perdeccnutr.s¬
scursicem cuanosecre nullopa¬
timur mo priorib constitut¬
onb quesuphunismodi testo¬
mentis naculandis late sucra

Expanded text:
hoc vel per testes idoneos non minus tribus vel inter acta manifestaverit et decennium fiat emensum,rsu temporali. Aliter etenim testamenta mortuorum per decennii transcursionem evanescere nullo patimur modo, prioribus constitutionibus, quae super huiusmodi testamentis
Abbreviated transcription (Latin):
pii inquo tepatomãcipa¬
alicnigencuberos suos e¬
manciparipossint. ioq apa¬
tr fẽmost suam optinct fir¬
Mitatem.

Expanded text:
pii, in quo te pater emancipaalienigenae liberos suos emancipare possint, id quod a patre factum est suam obtinet firmitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
dem. Cumalienamrem
quis reliquent siquidemsci¬
enstam cxlegato quam exfi¬
quiscu fideicommissumerint
petipõt quod sisuamcẽ putar
non aliternalet relictumnisi
proximepersone ncsutoriail
alutaliporsone datum sit cuile¬
gaturus esset et siscisset remali
enam c̃ẽ.

Expanded text:
e. Cum alienam rem quis reliquerit, si quidem sciens, tam ex legato quam ex fitum seu fideicommissum meruit peti potest. quod si suam esse putavit, non aliter valet relictum, nisi proximae personae vel uxori vel alii tali personae datum sit, cui legaturus esset, et si scisset rem alienam esse.
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r.Ambiguitates legie
uiue miscellegenerali lege tolle¬
tes nullum concedimus ficri
mranctuzsccundum predicta
legem szpenitus cauna cũmuci¬
ana cantioc sup hacca quiesecte
ucere mulicrib ctiammaritor
suorum intorminationespre¬
ta queniduitatemcis indicit
et nondato sacramcutocrean¬
de sobolis gra tamcnadscdas
migrare nuptias penahunso
cessante suicbat liberos sueno
e pcipere caque mantus dere¬
liquit quorumomnum ma¬
nifestusimum est añummi¬
numc eas libens cristentibo ho¬
bere ususfructu tinmo apudca
tanmanorteet adliberos prio¬
nsthori ꝓprictate corum defe¬
mulicribꝰ stãtuta sunt pcceix
cessitate legis etsacramento
colorato periunum comittat᷑.
cumoum mulieres adhoc nã
ꝓgenintut parcus cocrent. et
maxima cis cupiditas inhoc
ostitutaẽ. q̃re scientes prirden¬
tesqz purium committi pat¬
murtalcigitur uiramentum
conquicscat et leriuliamisccl¬
lacedat cummutiana cautõ

Expanded text:
Ambiguitates legis Iuliae miscellae generali lege tollentes nullum concedimus fieri iuramentum secundum praedictam legem, sed penitus ea cum muciana cautione super hac causa quiescente licere mulieribus, etiam maritorum suorum interminatione spreta, quae viduitatem eis indicit, et non dato sacramento procreandae subolis gratia, tamen ad secundas migrare nuptias, poena huiusmodi cessante, sive habeat liberos, sive non, et percipere ea, quae maritus dereliquit  quorum omnium manifestissimum est dominium minime eas liberis existentibus habere usu fructu tantummodo apud eas manente et ad liberos prioris tori proprietate eorum defemulieribus statuta sunt, ne ex necessitate legis et sacramento colorato periurium committatur. Cum enim mulieres ad hoc natura progenuit, ut partus ederent, et maxima eis cupiditas in hoc constituta est, quare scientes prudentesque periurium committi patimur ? Tale igitur iuramentum conquiescat et lex Iulia miscella cedat cum muciana cautione
Abbreviated transcription (Latin):
tos familiares procula calu¬
pnia submouonus quosre¬
os scelers socic̾tas non fac̾
necenimaffinitis nł anuci¬
ua nefanium crimenadmit¬
tunt. peccata igitur suos tene̾¬
ant anctores necultius ꝓg̃¬
diaturnetus quamreperiat
delictum⁊ hocsingulis quibꝰ¬
cumq uiditiis intimetuR.

Expanded text:
tos familiares procul a calumnia summovemus, quos reos sceleris societas non facit; nec enim affinitas vel amicitia nefarium crimen admittunt. Peccata igitur suos teneant auctores nec ulterius progrediatur metus, quam reperitur delictum. Hoc singulis quibusque iudicibus intimetur.
Abbreviated transcription (Latin):
no dec:pdiscipuna militan
a filus adirricum reuocan p
sertim cum nec patitm tuur
inrebhumanis agentem
affirmes ꝯ questum fuisse sy¬

Expanded text:
o disciplina militari a filiis ad irritum devocari, praesertim cum nec patrem tuum in rebus humanis agentem adfirmes conquestum fuisse s
Abbreviated transcription (Latin):
nccalus maiorib adcitulũ
mintegrum restitutois perti¬
nc̃tbꝰ pres criptõem quadriẽ¬
nupostfcam a fisco uenditõ¬
nemobesse po̾sse mani festur¬

Expanded text:
nec aliis maioribus ad titulum in integrum restitutionis pertinentibus praescriptionem quadriennii post factam a fisco venditionem obesse posse manifestu
Abbreviated transcription (Latin):
Mp̃r. Sicum militaribus
laboribo o pamdares c̾ditori
tiiheredes posẜones sibiolli¬
gatas distrarennt potens.
rodico preside prouinticmĩ
tegrũresticutoem impetrare
retractãq nendeoe recipies
poesoblato anteace debito
ulpciosiminus debitͥo fuiss

Expanded text:
. Si, cum militaribus laboribus operam dares, creditoris tui heredes possessiones sibi obligatas distraxerunt, poteris adito praeside provinciae in integrum restitutionem impetrare retractataque venditione recipies possessiones, oblato ante debito vel pretio, si minus debito fuiss
Abbreviated transcription (Latin):
q fũatactõis. ¶Sinant super¬
sedenitres mobiles uł semonẽ
tesulincorpalos postannaletp̃s¬
restituere uelectas res statim p¬
extimationis omniumitrum¬
quecrtraĩmobiles sunt usq ad
ducendas mantus prestet fruc¬
tibꝰuidel immobilimm rerum
paris mulicris extp̃redissoluti¬

Expanded text:
que fuerat actionis. Sin ausederit res mobiles vel vel incorporales post annalerestituere vel ceteras res statim pestimationis omnium rextra immobiles sunt, usque ad ducendas maritus praestet: fructibus videlicet immobilium rerum parti mulieris ex tempore dissoluti
Abbreviated transcription (Latin):
expẽsedeductõ oꝑis qd fecit sinc
lesioctñprioris peticimarito re¬
linquaturut sitomium retentio¬
num expeditus tractatus ⁊ crsti¬
pulatuactio marito scđm sira¬
turamnullam recipiat retentõe
¶illud ꝓculdubio incestipulatr
actoe seriandont sidccessit muliẽ
constante mĩnodos nonin lucrũ
manticedat nsi ecquibusdam pa¬
ctõibꝰ s adh̃rdes mulicris exstip¬
geinc̃e intelligatur. ¶cumaut
inecactoedotis exstipulatuqdez
actionãliter restitutom dotis
aparte maritiuxorullico ⁊ inso¬
lidumficri iubebat ⁊ reiuxorie q̃
anmiabimaditrima dic inbiis
que ponderennomensuraues¬
sistunt exactoem pollicebatorr q
nõ insolidũsꝙͣtum mantus ⁊¬

Expanded text:
expensae, deductio operis quod fecit, sine laesione tamen prioris speciei, marito relinquatur, ut sit omnium retentionum expeditus tractatus et ex stipulatu actio merito secundum sui naturam nullam accipiat retentionem. Illo procul dubio in ex stipulatu actione servando, ut, si decesserit mulier constante matrimonio, dos non in lucrum mariti cedat nisi ex quibusdam pactionibus, sed ad heredes mulieris ex stipge inesse intellegatur. Cum autem in exactione dotis ex stipulatu quidem actio naturaliter restitutionem dotis a parte mariti uxori ilico et in solidum fieri iubebat, rei uxoriae autem annua bima trima die in his quae pondere numero mensura consistunt exactionem pollicebatur, et non in solidum, sed quantum maritus
Abbreviated transcription (Latin):
uetis accionis pulcritudinede¬
corata primũ itaq qd nãle sit ex
stipulatuactionis expõatur ⁊ita
siquid exactoe reiuxorie supuet¬
ente addatirr. ¶Scienditaq ẽ
cłiccũ p̃retoris qd dcaltũtro int̾¬
ductumẽin cestiplatuactõccessa
licta ⁊ dotem consequatur nisispe¬
cialit prodotecimantus cadereli¬
quitcum manifestissimũ c̃ testõ¬
remquinaddiderit uolissecam
utrũoꝯsequi. ¶Mancat exsti¬
pulatuactois ius adsũcc̃ores et
sinc moragismissiois incorrp¬
tũ. ¶ taccat ĩcaretẽtionĩ ubosi¬
tasquidenimopus ẽ induccre
obm̃ores retentoem alioaurilio
tas ncc̃ia est cum pateatomibus
maritis rerumãmotarum uidi¬
tiuũ ¶ Silcat oblibos retentio
cm̃p̾e naturalis stimulus uł pa¬
rẽtes adliborusuorũeduca tocz
oriaturneuanum genus culpe
mariti õuxores excogitẽtut poᷤ¬

Expanded text:
teris actionis pulchritudine decorata. Primum itaque quid naturale sit ex stipulatu actionis, exponatur, et ita, si quid ex actione rei uxoriae supervenerit, addatur. Sciendum itaque est edictum praetoris, quod de alterutro introductum t dotem consequatur, nisi specialiter pro dote ei maritus ea dereliquit, cum manifestissimum est testaddidit, voluisse eam utrumque consequi. Maneat ex stipulatu actionis ius ad successores et sine mora transmissionis incorruptum. Taceat in ea retentionum verbositas. quid enim opus est inducere ob mores retentionem alio auxilio tas necessaria est, cum pateat omnibus maritis rerum amotarum iudicium. Sileat ob liberos retentio, cum ipse naturalis stimulus parentes ad liberorum suorum educationem hortatur. Ne varium genus culpae mariti contra uxores excogitent, ut po
Abbreviated transcription (Latin):
uintiarm ciuslibet serus
dictionis ctatisquos barbari
feritas captina nccessitate tñ¬
uex̾at minitos nomo retincat
s adppria redirecuipientib libe¬
cunincemaneat iuctualis sũ¬
ptuum iepctitio exceptis his
quos barbasis uendentibom
ptos cẽ doccbitur aquibostatue
blicamcm̃ptoribꝰ cquum est
rediborincqñonim dampni.
sideratio intalinccitate ꝑoitis
negãfacut emptõcingecet redẽ¬
pros ant dutumprosep̃cium ẽp¬
toribrestituere. antlaboris ob¬
sequioulo perequinquonii ui¬
com refcrre boncfitii. hituros in¬
columensimeanatisunt liber¬
tate reddanturagitrircdib ꝓp̾i
submodatoc quam uissimus
quib uurt postliminu q̃ neterr̃
responsis columia cuncta sor¬
uandasuntsiquisitaq huic
pcepto  fuĩtconatus obsisterc
auctoroductor pcuratorq da¬
risemcrallis cumpenadeporra

Expanded text:
vinciarum cuiuslibet sexus condicionis aetatis, quos barbarica feritas captiva necessitate transvexerat, invitos nemo retineat, sed ad propria redire cupientibus libetum nec maneat victualis sumptus repetitio: exceptis his, quos barbaris vendentibus emptos esse docebitur, a quibus status blicam emptoribus aequum est redhiberi. Ne quando enim damni consideratio in tali necessitate positis negari faciat emptionem, decet redemptos aut datum pro se pretium emptoribus restituere aut laboris obsequio vel opere quinquennii vicem referre beneficii, habituros incolumem, si in ea nati sunt, libertatem. Reddantur igitur sedibus propriis sub moderatione qua iussimus, quibus iure postliminii etiam veterum resvanda sunt. Si quis itaque huic praecepto fuerit conatus obsistere actor conductor procuratorque, dari se metallis cum poena deporta
Abbreviated transcription (Latin):
forma millis instrĩs obseruada
que in bacregiaurbeconfecta sci
celebrata fiunt neccocediquẽq̃
ulapuddefensores seu magr̃atr
aliarumcirutatum ułmaliis q¬
bussibet locis pretermemoratu

Expanded text:
orma in illis instrumentis observanda, quae in hac regia urbe confecta seu celebrata fuerint: nec concedi quemquam vel apud defensores seu magistratus aliarum civitatum vel in aliis quibuslibet locis praeter memoratu
Abbreviated transcription (Latin):
minimefẽs est tnconsilium
corrptoris adpniticm prcbi
sũqrisũ furtũ ꝯmitterc qui õ
domini uolũtatem res cius
lumsuum tñctur.ata ⁊ serucõ¬
ruptiotracum actio pꝑt̃ suu
itiũ nabre extendaturut sit
cipenalis actioimpoitatanꝙͣ
ic ip̃a fuiss seruus corrptus
netohuiusmoumpunitate
et in alium seruumqui facile
possitcorrumpihoc racereper.¬
tempiet.

Expanded text:
minime factus est, tamen consilium corruptoris ad perniciem probitur furtum committere, qui contra domini voluntatem res eius lum suum tenetur, ita et servi corrupti contra eum actio propter suum vitium non ab re extendatur, ut sit ei poenalis actio imposita, tamquam re ipsa fuisset servus corruptus, ne ex huiusmodi impunitate et in alium servum, qui possit corrumpi, hoc facere pertemptet
Abbreviated transcription (Latin):
ntus siueuxorreligionis causa
aconuingio recessent⁊ solitanaz
uitamelegerit. umnusquisq corũ
res suas accipiatquas ul prodote
uelantenuptias  donatocp̾stit̾at

Expanded text:
tus, sive uxor religionis causa a conjugio recesserit, et solitariam vitam elegerit, unusquisque eorum res suas recipiat, quas pro dote vel ante nuptias donatione praestiterat