comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pis emissus ñ ꝑgit adcelũ: ⁊ or̃o hoĩs sͥ placẽtis
ñ ascendit ad deũ. Noli publicare secͨtã abstinẽ¬
tiam: neꝙ ostendas eam qͣi in lumine testib
multis ut qui uidet in absconso pater reddat tͥ.¬
ei
ĩ palam. Ne ꝑdas labores ꝓpt̾ humanã głiam

Expanded text:
t ad coelum, et oratio hominis sibi placentis non ascendit ad coelum. Noli applicare secretam abstinentiam, neque ostendas eam quasi in lumine, testibus multis: ut qui videt in absconso Pater, reddat tibi in palam. Non perdas labores propter humanam gloriam,
Abbreviated transcription (Latin):
erumpens furor ⁊ impetum concitati ferre.
quis potit. Iħc filiꝰ sirac.d. Cũ irasodo ñ faci¬
as rixas: cor hõis inmutat faciẽ illi. siue ĩ
bono. si ue in malo. Uestigiũ cordis boni ⁊ faciẽ¬
ł bonã: difficile ĩ uenies ⁊ c̃ lalore. Nõ cap̃

Expanded text:
rumpens furor. Impetum concitati spiritus ferre quis poterit ? JESUS SIRACH. Cum iracundo non facias rixas . Cor hominis immutat faciem illius, sive in bonum, sive in malum . Vestigium cordis boni, et faciem nonam, dif
Abbreviated transcription (Latin):
ira ñ mouet inclignatio. aqͣ mouet᷑ iuolentia uẽ¬
torum. ⁊ iracũcłꝰ tͦbat᷑ a cogitationib iracundis
Qͥ linguã suã ñ tenuerit ĩtempore ire: nec pas¬
siones carnis sue poterit aliqͣndo retinere Sic̃
affric᷑ uentꝰ in pelago: ita furor incorde uiri.
attendite & ne faciatis iusticiã ur̃am coram
horũb. ne uideamini abeis: alioquin m̾eed̾e
ñ habebitis apud pr̃em ur̃m. P aulus apłs

Expanded text:
ira non movet indignatio. Aqua movetur per violentias venira non movet indignatio. Aqua movetur per violentias ventorum, et iracundus conturbatur a cogitationibus iracundis. Qui linguam suam non tenuerit in tempore irae, nec passionem carnis suae poterit aliquando retinere. Sicut Africus ventus in pelago ita furor viri in Attendite ne faciatis justitiam vestram coram hominibus, ut videamini ab eis . Alioquin mercedem non habebitis apud Patrem
Abbreviated transcription (Latin):
tur: utilius ꝑnuittit᷑ nasci scancłalũ: qͣm ui̾tas relĩ¬
qͣtur. Lysid̾.d. Si te p̃occupau̾it ira: mitiga illã.
nlibro dementis dr. Illa ira mala ẽ: q̃ mentẽ
turbat: ut rectum consilum ꝑdat. Illa uͦ ira q̃
malos punit: ꝑtͣbationẽ mentis fert. hec enĩ ÷¬
uitas patrũ d̾r. Oculi turbulenti ⁊ sanguinei: irao¬
di cordis sunt uuncii. uulpes inhabitant animam
que memor ÷ malicie ⁊ bestie cubant ĩtbulento
corde. Sicuit enĩ palearũ fumus conturbat ocłm.
sic memoria malicie intempore or̃onis. Irac̃di oro
ab hominata tybia: ⁊ psalmodia iracũdi sonus
horribilis. Omni enim bono: impedim̃tum est
tͥsticia. Nimis tͥstis hõ: ñ mouet sensũ addiuine
cogitationis intuitum: nec orõnẽ mũcda emitit
aliq̃n. Uincula pedum impedimenta cursori. ⁊
iͥsticia impedimentum est uisioni diuine. Qui
uictus est atͥsticia. iã suꝑatꝰ ẽ ab aliis uiciis. uentꝰ
ualidissimus ñ mouet turrum: ⁊ animam sine

Expanded text:
um, utilius permittitur nasci scandalum quam veritas relinquatur. HIERONYMUS. Si te praeoccupaverit ira, mitiga illam. EX LIBRO CLEMENTIS. Ira illa mala est, ubi mentem turbat, ut rectum consilium perdat. Illa vero ira quae malos punit, perturbationem mentis non infert. Haec est VITIS PATRUM. Oculi iracundi, turbulenti et sanguinei, sunt iracundi cordis nuntii. Vulpes inhabitat animam quae memor est malitiae, et bestiae cubant in turbulentis corde. Sicut enim palearum fumus conturbat oculum; sic memoria malitiae in tempore orationis. Iracundi oratio abominata thymiamata, et psalmodia iracunda sonus horribilis. Omnis enim boni impedimentum est tristitia. Nimis tristans homo non movet sensum ad divinae cogitationis intuitum, nec orationem mundam emittet aliquando. Vincula pedum impedimenta cursoris, et tristitia impedimentum est visioni divinae: qui vinctus est a tristitia, jam superatus est ab aliis vitim sine
Abbreviated transcription (Latin):
est. quid de pascha lex loquit᷑: ut in¬
digemus subtilius ande xp̃o dicta
uideantur. Moyses quippe ait. Sumẽt
de sanguine agni ac ponent super
utrumꝙ postẽ. ⁊ insuꝑ liminaribus
domorum in quibus comedent illum
⁊ edent carnes nocte illa assas agni.
⁊ arimos panes cũ lactucis agrestib

Expanded text:
 pensandum nobis est quid de pascha lex loquitur, ut in pensandum nobis est quid de pascha lex loquitur, ut indagemus subtilius an de Christo dicta videantur. Moyses quippe ait: Sument de sanguine agni, ac ponent super utrumque postem, et in superliminaribus domorum in quibus comedent illum; et edent carnes nocte illa assas igni, et azymos panes cum lactucis agrestib
Abbreviated transcription (Latin):
nis suppliciis deditos ad ueniam domi¬
nus resurgendo reparauit: s illos
ex inferni claustris rapuit. quos suos
infide ⁊ actib recogno uit. Unde recꝰte
etiam ꝑosee dicit. Ero mors tua o mors
ero morsus tiuis in ferne. Id namq qd̃
occidimus: agimus ut penitus ñ sit
Er eo et enim quod mordemus pafͥtem
abstrahimus: parͣq relinquimus.
Quia gͦ inelectis suis funditiis occidit
mortem: mors mortis extitit. Quia uero
ex inferno partem abstulit.⁊ partem
relinquit: non occidit funditus s mo¬
mordit infernum. Ait gͦ. Ero mors tua
omors. Ac si aꝑte dicat: Quia melectis
meis te funcditus ꝑimo. Ero morsus trꝰ
inferne: quia sublatis eis te ex parte
tranffigo. Que est ista sollempnitas
que inferni claustra destrurit.⁊ ianua
nobis regni celestis aꝑuit: Inqͥratur¬
suꝑt subtilius nomen eiꝰ requiratur
egregius p̃dicator. uideamiꝰ quid de eiꝰ
estimatione denuntiet. Ait enim. Et

Expanded text:
rnis suppliciis deditos, ad veniam Domirnis suppliciis deditos, ad veniam Dominus resurgendo reparavit; sed illos ex inferni cin fide et actibus recognovit. Unde recte etiam per Osee dicit: Ero mors tua, o mors; ero morsus tuus, inferne . Id namque quod occidimus, agimus ut penitus non sit. Ex eo etenim quod mordemus, partem abstrahimus, partemque relinquimus. Quia ergo in electis suis funditus occidit mortem, mors mortis exstitit. Quia vero ex inferno partem abstulit, et partem reliquit, non occidit funditus, sed momordit infernum. Ait ergo: Ero mors tua, o mors. Ac si aperte dicat: Quia in electis meis te funditus perimo, ero mors tua; ero morsus tuus, inferne, quia sublatis eis, te ex parte transfigo. Quae est ergo ista solemnitas quae inferni claustra destruxit, et januas nobis regni coelestis aperuit? Inquiratur subtilius nomen ejus. Requiratur egregius praedicator. 7. Videamus quid de ejus aestimatione denuntiet. Ait enim: Ete
Abbreviated transcription (Latin):
de euangelica lectione trans currimus:
nunc restat ut de ipsa tante sollempni¬
tatis nobilitate aliquid loquamus
hanc enim recte nobilitatẽ sollẽnita¬
tis dicam quia sollẽntates ceteras
antecedit. Sicut enĩ insacro eloquio
scã scc̃oꝵ uel cantica canticorum pro
sui magnitudine dicunt᷑: ita hec ffe¬
stiuitas recte dici potest sollẽnitas sol¬
lẽnitatũ. Ex hac quippe sollẽnitate
exemplum nobis resurrectionis da¬
tum est: spes celestis patrie aꝑta et
facta suꝑni regni iam p̃sumptibilis
gła. ꝑ hanc electi qui quanus intrã¬
quillitatis sinu tamen apud ĩferni
claustra tenebantur: ad paraflisi a¬
mena reducti sunt. Quod ante pas¬
ssionem dixit in resurrectione sua
dominus implenit. Si exaltatus inquit
fuero a terra: omnia trabam ad me ÷
Omnia et enim traxit: qui deelectis
suis apud inferos nullum reliquid. O
mnis abstulit: utiq electa. Neq ⁊ eni
in fideles quosq ⁊ ꝓsuis criminibus ẽt̃¬

Expanded text:
de evangelica lectione transcurrimus; de evangelica lectione transcurrimus; nunc restat ut de ipsa tantae solemnitatis nobilitate aliquid loquamur. Hanc enim recte nobilitatem solemnitatis dicam, quia solemnitates caeteras antecedit. Sicut enim in sacro eloquio sancta sanctorum, vel Cantica canticorum, pro sui magnitudine dicuntur, ita haec festivitas recte dici potest solemnitas solemnitatum. Ex hac quippe solemnitate exemplum nobis resurrectionis datum est, spes coelestis patriae aperta, et facta superni regni jam praesumptibilis gloria. Per hanc electi, qui quamvis in tranquillitatis sinu, tamen apud inferni claustra tenebantur, ad paradisi amoena reducti sunt. Quod ante passionem dixit, in resurrectione sua Dominus implevit: Si exaltatus fuero, inquit, a terra, omnia traham ad me . Omnia etenim traxit, qui de electis suis apud inmnia abstulit utique electa. Neque etenim infideles quosque et pro suis criminibus aete
Abbreviated transcription (Latin):
etiam uidea colligetur: paula attestã¬
te qui ait. Donec plenitudo gentiũ¬
pe intraret: ⁊ sic omnis isrł. saluus
fieret. Et credidit et uidit. Quid fr̃s
quid estimandus est credidisse: Nũqͥd
quia dominus resurrex̾at quẽ que¬
rebant: Non utiq quia ad huc tene¬
bre erant ad monimentũ. Et subm̃c¬
ta quoꝙ u̾ba contrabicunt cũ dicit᷑.
ñ dum enim sciebant scripturas qr
oporteret eum a mortuis resurgere
Quid gͦ uidit.⁊ quid credidit: Ui¬
dic lĩteamina posita ⁊ credidit qd̃
mulier dix̾at: de monumento domi¬
num fuisse sublatum. Qua in redi¬
uine dispensationis magnitudo pẽ¬
sanda est: quod discipłoꝵ corda⁊ ac¬
cenduntur ut querant. ⁊ differũt᷑
ne inuemueniant. quatenus in fir¬
mitas animi ipso suo merore cruci¬
ata purgatior adinueniendũ fiat
⁊ tanto ualidius teneat cũ ĩ uenerit
quanto tardius inuenit quod que¬
rebat. hec subbreuitate fratres kiñi

Expanded text:
etiam Judaea colligetur, Paulo attestanetiam Judaea colligetur, Paulo attestante, qui ait: Donec plenitudo gentium intraret, et sic omnis Israel salvus fieret . Et vidit et credidit. Quid, fratres, quid aestimandus est credidisse? Nunquid quia Dominus resurrexerat, quem quaerebat? Non utique, quia adhuc tenebrae erant ad monumentum, et subjuncta quoque verba contradicunt cum dicitur: Nondum enim sciebant Sorteret eum a mortuis resurgere. Quid ergo vidit, et quid credidit? Vidit linteamina posita, et credidit quod mulier dixerat, de monumento Dominum fuisse sublatum. Qua in re divinae dispensationis magnitudo pensanda est, quod discipulorum corda et accenduntur ut quaerant, et differuntur ne inveniant, quatenus infirmitas animi ipso suo moerore cruciata, et purgatior ad inveniendum fiat, et tanto validius teneat cum invenerit, 1533 quanto tardius invenerit quod quaerebat. 6. Haec sub brevitate, fratres charissimi,
Abbreviated transcription (Latin):
increduli uiderunt: eum uenerari
noluerunt. Quem enim uidebant
carne mortalem: decdignati sunt cre¬
dere in mortalem esse diuinitate. Unde
etiam iheremias. Reddes eis uicem do¬
mine iuxta oꝑa manuum suarum
dabis eis scutum cordis laborẽ tuum
Ne enim p̃dicationis spicula eorum ꝗ¬
corda penitrarent. Dum passionis la
lorem dedignati sunt: quasi eundẽ
laborẽ illius ꝓscuto tenuerunt. ut eo
adse transire eius u̾ba ñ ꝑmitterent:
quo eum laborare usꝙ ad mortẽ uide¬
fuerat seosum inuenitur: qr ipsa
redemptoris nr̃i passio longe a nr̃a
passione disiuncta est. Qm̃ ipse si ne
culpa ꝑtulit: qd̾ nos cum culpa tole¬
ramus. Ipse sponte morti succũbere
uoluit: ad quã nos uenimus ĩuicti.
Sequitur. Tunc gͦ intronut. ⁊ illedis¬
cipulus: qui uen̾at pꝰ ad momim̃tũ.
Postquam intrauit petrus in gressusẽ
⁊ iob̾es: postior intrauit qui prior ue¬
uerat. Notandum est fratres quod
infine mundi ad redemptoris fidem

Expanded text:
increduli viderunt, eum venerari increduli viderunt, eum venerari noluerunt. Quem enim videbant carne mortalem, dedignati sunt credere immortalem esse divinitate. Unde etiam Jeremias ait: Reddes eis vicem, Domine, juxta opera manuum suarum, dabis eis scutum cordis laborem tuum . Ne enim praedicationis spicula eorum corda penetrarent, dum passionis ejus laborem dedignati sunt, quasi eumdem laborem illius pro scuto tenuerunt, ut eo ad se transire ejus verba non permitterent, quo eum laborare usque ad mortem videfuerat seorsum invenitur, quia ipsa Redemptoris nostri passio longe a nostra passione disjuncta est, quoniam ipse sine culpa pertulit quod nos cum culpa toleramus. Ipse sponte morti succumbere voluit, ad quam nos venimus inviti. 5. Sequitur: Tunc ergo introivit et ille discipulus qui venerat prior ad monumentum.Postquam intravit Petrus, ingressus est et Joannes: posterior intravit qui prior venerat. Notum est quod in fine mundi ad Redempt
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃s credimus quod sudariũ capitis
capitis dñi cum linteaminib ñ inue¬
nitur ĩ monumento. nͥ qr attestante
potencia creature transcendit natu¬
ram : Et notandum quod ñ solum se¬
paratĩ: s etiam in uolutum inueni
eiꝰ nec inicium nec finis aspicit᷑. Pecte
gͦ sudariũ capitis in uolutum ĩuentũ
ẽ: qr celsitudo diuinitatis nec cepit eẽ
nec desinit. Nec ꝑ inicium nascitur: nec
termino coangustatur. Bene autem
additur in uno loco: qr inscissura m̃¬
tium deus non ẽ. Deus quippe inuni¬
tate est ⁊ illi eius grãm habe merent᷑
qui se ab inuicem ꝑsectarũ scandala
non diuidunt. S quia solet ꝑsudari¬
um laborantiũ sudor det̃gi: potest etiã
sudarii nomine exprimi labor dei. qͥ
mutabilis ꝑmanet: sed tamen laborti¬
re se de nuntiat. cum duras hominũ
prauitates portat. Unde ⁊ ꝑ ꝓpħam ie¬
remiam dicit. Laboraui sustinens
Deus autem apparuit in carne. la¬
borauit ex nr̃a infirmitate. quem
la borẽ pietatis passionis eius dum

Expanded text:
st quod sudarium capitis Domini cum linteaminibus non invenitur in monumento, nisi quia attestante potentia creaturae transcendit naturam? Et notandum quod non solum separatim, sed etiam involutum invenirejus nec initium, nec finis aspicitur. Recte ergo sudarium capitis involutum inventum est, quia celsitudo divinitatis nec coepit esse, nec desinit; nec per initium nascitur, nec termino coangustatur. 4. Bene autem additur: In unum locum, quia in scissura mentium Deus non est. Deus quippe in unitate est, et illi ejus habere gratiam merentur, qui se ab invicem per sectarum scandala non dividunt. Sed quia solet per sudarium laborantium sudor detergi, potest etiam sudarii nomine exprimi labor Dei, qui mutabilis permanet, sed tamen laborare se denuntiat cum duras hominum pravitates portat. Unde et per prophetam dicit: Laboravi sustinens . Deus autem apparuit in carne, laboravit ex nostra infirmitate. Quem laborem passionis ejus dum
Abbreviated transcription (Latin):
mus. S agni caro nec cruda edenda est
nec cocta aqua: qi redemptor nr̃ neq
purus homo estimanlꝰ est neq ꝑ hu¬
manam sapientiam qualit incarna¬
ri deus potuit cogitan. Omnis qui
redemptorẽ nr̃m purũ hominẽ credit.
quid iste aliul qmͣ agni carnes crudas
comedit. qͣs uidelicet coquere ꝑdiuinita¬
tis eius intelligentiam noluit: Omnis
uͦ qui incarnationis eius mist̾ia uirta
humanam sapienciam discute̾ conat᷑.
carnes agni aqͣ nult coquere: id est dis¬
pensationis eiꝰ myst̾iũ ꝑ dissolutã uult
scientiã penitrare. Quigͥ paschalis gau¬
dii sollempnitatẽ celebrare desiderat:
agiũ nec aqͣ coqͣt nec crudũ comedat:
ut neꝙ ꝑ humanam sapiẽtiã ꝓfũditatẽ
incarnationis illius penitrare appetat
neq meum tanqmͣ hominẽ purum
creclat: s assas igni carnes comedat. ut
De quo adhuc adh recte subungitur.
Uaput cum pectib ⁊ intestinis uaorabi¬

Expanded text:
mus. Sed agni caro nec cruda edenda est, mus. Sed agni caro nec cruda edenda est, nec cocta aqua, quia Redemptor noster, nec purus homo aestimandus, neque per humanam sapientiam qualiter incarnari Deus potuit cogitandus. Omnis enim qui Redemptorem nostrum purum hominem credit, quid iste aliud quam agni carnes crudas comedit, quas videlicet coquere per divinitatis ejus intelligentiam noluit? Omnis vero qui incarnationis ejus mysteria juxta humanam sapientiam discutere conatur, carnes agni aqua vult coquere, id est dispensationis ejus mysterium per dissolutam vult scientiam penetrare. Qui ergo Paschalis gaudii solemnitatem celebrare desiderat, agnum nec aqua coquat, nec crudum comedat, ut neque per humanam sapientiam profunditatem illius incarnationis penetrare appetat, neque in eum tanquam in hominem purum credat; sed assas igni carnes comedat, ut De quo adhuc recte subjungitur: Caput cum pedibus et intestinis vorabi
Abbreviated transcription (Latin):
sacrificiũ de rapina parat. Lactuce uͦ
agrestes. ualde a mare sunt. Carnes
gͦ angni cũ lactucis agrestib sunt
edende: ut cum corpus redemptoris
accipimus nos ꝓpeccatis nr̃is in fieti¬
b affligamus: quatenꝰ ipsa a maritu¬
do penitẽtie ab st̃gat amentis stoma¬
cho ꝑn̾se humorẽ uite. Uͥ ⁊ subditur.
Non comedetis exeo crudũ qͥd nec coc¬
tum aqͣ. Ecce iã nos ipsa u̾ba hystorie:
ab intellectũ historico repellunt. Nũqͥd¬
fr̃s kini isrłiticus ille populus inep¬
gypto constitutus comede̾ agnũ crudũ
consuerterat. ut lex dicat. ñ comedetis
ex eo cruclũ quid: ybi ⁊ ad ditur.
Neq coctum aqua. S quid aqua nisi
huimanam scienciam designat: Iuirta
hoc quod ꝑsalomonem sub hereticorum
noce dicitur. Aque furtiue dulciores
sunt. Quid crude carnes agni. nisi incon¬
sicleratam ac sine reuerencia cogitationis
relictam illius humanitatem : Omne eñi
qd subtilit cogitamus: quasi m̃te coqui¬

Expanded text:
sacrificium Deo de rapina parat. Lactucae vero sacrificium Deo de rapina parat. Lactucae vero agrestes valde amarae sunt; carnes vero agni cum lactucis agrestibus sunt edendae, ut cum corpus Redemptoris accipimus, nos pro peccatis nostris in fletibus affligamus, quatenus ipsa amaritudo poenitentiae abstergat a mentis stomacho perversae amorem vitae. Ubi et subditur: Non comedetis ex eo crudum quid, neque coctum aqua. Ecce jam non ipsa verba historiae ab intellectu historico repellunt. Nunquid Israeliticus ille populus in Aegypto constitutus agnum comedere crudum consueverat ut illi lex dicat, Non comedetis ex eo crudum quid? ubi et additur, neque coctum in aqua. Sed quid aqua nisi humanam scientiam designat? Juxta hoc quod per Salomonem sub haereticorum voce dicitur: Aquae furtivae dulciores sunt . Quid crudae agni carnes, nisi inconsideratam ac sine reverentia cogitationis rejectam illius humanitatem signiquod subtiliter cogitamus, quasi mente coqui
Abbreviated transcription (Latin):
uidelicet carnes illius ab ingne durue¬
runt. Unde etiam ꝑ paalmistam dicit
Exaruit uelut testa uirtus mea. Quid
enim est testa ante ignẽ nͥ molle lutũ :
S eierigne agitur ut solidetur. Uirtus
gͦ humanitatis eius uelut testa eraru¬
it: qr abigne passionis ad uirtutem
in corruptionis creuit. S sola redemp¬
toris nr̃i ꝑcepta sacͣm̃ta ad uerã sollen¬
nitatẽ m̃tis ñ sufficiũt. nͥ eis qͦꝙ ⁊ sangͥ
ire: Unde bene adhuc ad comedenctũ
subditur: ⁊ arimos panes cũ lactucis
agrestib. Panes quippe sine fermento
comedit: qͥ recta oꝑa sine correͥptione
uane głe exercet. qͥ mandata misciłie
sine peccati ad mirtione exhibet. ne¬
ꝑ u̾se diripiat: qd̾ quasi recte dispen¬
sat. Hoc quoꝙ peccati ferm̃tũ bone sue
pationẽ dominus dicebat. Uenite ad
bethel ⁊ impie agite: atꝙ post pauca
⁊ sacͥficate de ferm̃tato laudem. Defer¬
mentato namq laudẽ ĩ molat: qui dõ¬

Expanded text:
videlicet carnes illius ab igne duruevidelicet carnes illius ab igne duruerunt. Unde etiam per Psalmistam dicit: Exaruit velut testa virtus mea . Quid namque est testa ante ignem, nisi molle lutum? Sed ei ex igne agitur ut solidetur. Virtus ergo humanitatis ejus velut testa exaruit, quia ab igne passionis ad virtutem incorruptionis crevit, sed sola Redemptoris nostri percepta sacramenta ad veram solemnitatem mentis non sufficiunt, nisi eis quoque ire? Unde bene adhuc ad comedendum subditur: Et azymos panes cum lactucis agrestibus. Panes quippe sine fermento comedit qui recta opera sine corruptione vanae gloriae exercet, qui mandata misericordiae sine perverse diripiat quod quasi recte dispensat. Hoc quoque peccati fermentum bonae suae pationem Dominus dicit: Venite ad Bethel, et impie agite. Atque post pauca: Et sacrificate de fermento laudem . De fermento namque laudem immolat, qui
Abbreviated transcription (Latin):
tationẽ mnabitamus: Cinꝰ domꝰ super¬
liminare.ẽ. ipsa intentio q̃ p̃minet
actiõi. Qͥ gͥ intentionẽ cogitationis sue
ad imitationẽ dominice passionis diri¬
git: in suꝑ luminare domus agni san¬
guinẽ ponit. Uel c̾te domus nr̃e ipsa
sunt corpora: in quib quo ꝙ iuiumus
habitamus. Et in suꝑ liminare dom̃
agni sanguinẽ ponimꝰ: qr crutẽ passio¬
nis illiꝰ infronte portamus. De qͥ ad huc
agno subditur. Et edent carnes nocte
illa assas igni. In uocte quippe agnũ
comedimus qui in sacramento modo
dominicum corpꝰ accipimus: qñ adhuc
ab inuicẽ nr̃as consciencias ñ uidemus.
Que tamen carnes igni assande sũt:
qr nimirum dissol uit carnes quas
aqͣ corit. Quas uͦ ignis sine aqͣ excoqͥt.
roborat. Carnes itaq agni nr̃i ignis
ercoxit: quia eum ipsa uis passioĩs
illius adresurrectionẽ ualtiorem
reddidit. atq ad incorruptionẽ
roborauit. Qui eñi ex morte conualuit:

Expanded text:
tationem inhabitamus? Cujus domtationem inhabitamus? Cujus domet actioni. Qui igitur intentionem cogitationis suae ad imitationem dominicae passionis dirigit, in superliminare domus agni sanguinem ponit. Vel certe domus nostrae, ipsa sunt corpora, in quibus quousque vivimus, habitamus. Et in superliminari domus agni sanguinem ponimus, quia crucem passionis illius in fronte portamus. De quo adhuc agno subditur: Et edent carnes nocte illa assas igni. In nocte quippe agnum comedimus, quia in sacramento modo Dominicum corpus accipimus, quando adhuc ad invicem nostras conscientias non videmus. Quae tamen carnes igni assandae sunt, quia nimirum dissolvit ignis carnes quas aqua coxerit; quas vero ignis sine aqua excoquit, roborat. Carnes itaque agni nostri ignis coxit, quia eum ipsa vis passionis illius ad resurrectionem valentiorem reddidit, atque ad incorruptionem roboravit. Qui enim ex morte convaluit,
Abbreviated transcription (Latin):
Caput cum pedib eius ⁊ intestinis uo¬
rabitis: nec remanebit ex eo quicqmͣ
usq mane. Si quid residuum fuerit
igne comburetis U̾ ⁊ additur. Sic aut̃
comedetis illum. Renes ur̃os accingetis
calciamenta habebitis in pedibus ues¬
tris tenentes baculos in manib: ⁊ co¬
medetis festimantes. Que uidelicet cũcta
nobis magnam edificationem pariũt
si fueriit mystica int̃p̃tatione discus
sa. Quis namq sit sangnis agni: non¬
iam audiendo s bibendo didicistis. Qi
sanguis suꝑ utrumq postem ponitur.
quando non solum ore corporis. s etiã
ore cordis accipitur. Inutroq et enĩ
poste agni sanguis est. positus: qñ
sacramentum passionis illiꝰ cũ ore ad
redemptionẽ sumit᷑. ad imitationem
sic redemptoris sui sanguinẽ accipit.
ut imitari passionẽ illius nec dum
uelit. ĩ uno poste sanguinẽ posuit qͥ
etiam in suꝑ li minarib domorum
ponendus est. Quid eñi spualit̃ domꝰ
nͥ mentes nr̃as accipimus ĩ qͥb ꝑcogi¬

Expanded text:
ejus et intestinis vorabitis, nec remanebit ex eo quidquam usque mane. Si quid residuum fuerit, igne comburetis . Ubi et additur: Sic autem comedetis illum. Renes vestros accingetis, et calceamenta habebitis in pedibus vestris, tenentes baculos in manibus, et comedetis festinantes . Quae videlicet cuncta nobis aedificationem pariunt, si fuerint mystica interpretatione dsa. Quis namque sit sanguis agni, non audiendo sed bibendo didicimus. Qui sanguis super utrumque postem ponitur, quando non solum ore corporis, sed etiam ore cordis hauritur. In utroque etenim poste agni sanguis est positus quando sacramentum passionis illius cum ore ad redemptionem sumitur, ad imitationem sic Redemptoris sui sanguinem accipit, ut imitari passionem illius necdum velit, in uno poste sanguinem posuit, qui etiam in superliminaribus domorum ponendus est. Quid enim spiritualiter domos, nisi mentes nostras accipimus in quibus per cogi
Abbreviated transcription (Latin):
ractus longa molestia stomachus
diuine caritati ur̃e delectionis
oñgelice loqui expositione ꝓbibuit.
Uor namq ipsa aclamoris uirtute
subcumbit. et quia amultis aucdiri
non ualeo loqui fator inter multos
erubesco. S hanc in me uerecuncliam
⁊ ipse rep̃hendo. Quid enims Nñqͥd.
si multis ꝓdesse nequeo. nec pancis cu¬
rabo: Et si exmesse portare mampłos
multos non possum: nũqͥd nã debeo
ad aream uacuus redire: Quanius
enim quãtos debeo ferre non ualeo:
nr̃ ⁊ si pondus consid̾at in retributiõe.
tamen uires pensat inpondere. Lectio¬

Expanded text:
ractus longa molestia stomachus diu me charitati vestrae de lectionis evangelicae expositione loqui prohibuit. Vox namque ipsa a clamoris virtute succumbit; et quia a multis audiri non valeo, loqui, fateor, inter multos erubesco. Sed hanc in me verecundiam et ipse reprehendo. Quid enim? Nunquid si multis prodesse nequeo, nec paucis curabo? Et si ex messe portare manipulos multos non possum, nunquidnam debeo ad aream vacuus redire? Quamvis enim quantos debeo ferre non valeo, er, etsi pondus considerat in retributione, tamen vires pensat in pondere. Si
Abbreviated transcription (Latin):
& eͦs adtołantia passionũ fortes łi tantis
reddit. nulla delectatio carnis nulla uoluptas
mala blande corrũpit G regoriꝰ.d. Una qͥppe ⁊
sũma: ꝓbatõ caritatis ⁊ si ⁊ ipse diligitur qͥ
ad u̾sat᷑. ũ ille qͥbonũ ĩpendit. a mandi .i. siẜ

Expanded text:
s ad tolerantiam peccatorum fortes Dei charitas reddit, nulla delectatio carnis, nulla voluptas mala blande corrumpit. GREGORIUS. Una quippe et summa est probatio charitatis, si et ipsi diligitur qui adversatur, et ille qui bona impen
Abbreviated transcription (Latin):
u̾a ⁊ huili̾tas ñ fui̾t: de solo habitu religioĩs p̃su¬
n̾e ⁊ ofid̾e ñ debemꝰ Effrẽ. d. Caritas colũna ⁊ fir¬

Expanded text:
vera et humilitas non adfuerint, de solo habitu religionis praesumere et confidere non debemus. EPHRAEM. Charitas columna et fir
Abbreviated transcription (Latin):
Recogitate: que fetistis. Largitatem
iudicem dum adhuc expectat cirm
lacrimis uenite. Considerantes nãq
qd̃ iuistas sic pectata ur̃a nolite negli¬
gere. Consicłantes uero quod piꝰ sit.
nolite desperare. Prebet apud deum
nob̃ spes magna penitentib quia
ad uocatus ur̃ factus est uidex nost̃:¬

Expanded text:
; cogitate quae facitis, recogitate ; cogitate quae facitis, recogitate judicem, dum adhuc exspectat, cum lacrymis venite: considerantes namque quod justus sit, peccata vestra nolite negligere; considerantes vero quod pius sit, nolite desperare. nobis spes magna penitentibus, quia advocatus noster factus est iudex nost
Abbreviated transcription (Latin):
ad iuingens. Quando suꝑ me uidisti
lucem decelo descendere: uox etiam
parĩt uenit dicens dimissum est
pectatum tuum. Et quidem omp̃c
deus pecratum eius potuit tacendo
laxare: s loquendo ꝑ uocem radian¬
do ꝑlucem. exemplo sue miscłie¬
nr̃a corcła ad penitentiã uoluit cõ c
ꝓstrauit. decelo allocutus est. Ecte nr̃t̃is
quoq temporib peccator ⁊ penitẽs
uocẽ detelestib audiuit. Ili dictum
est quid me ꝑsequeris: iste uero audi¬
re merunt. dimissum est pectatum
tuum. Longe est inferior meritis pec¬
cator iste penitens qmͣ paulus. S qr
adhuc hac in re de saulo loquimur.
crudelitatem necis anhelante. liceat
audeͣnter dicere quia salus ꝓpter
suꝑbiam uotem increpationis: iste
ꝓpter humilitem. uocem consolatio¬
nis audiuit. hunc. quia humilitas
strau̾at: diuina pietas erigebat. Illũ
quia suꝑbia erexerat: diuina seiũ¬
tas humiliabat. habete gͦ fidutiam
fratres mei de misccłia conditoris nri¬

Expanded text:
adjungens: Quando super me vidisti adjungens: Quando super me vidisti lucem de coelo descendere, vox etiam pariter venit, dicens: Dimissum est peccatum tuum. Et quidem omnipotens Deus peccatum ejus potuit tacendo laxare; sed loquendo per vocem, radiando per lumen, exemplo suae misericordiae nostra ad poenitentiam voluit corda prostravit, de coelo allocutus est. Ecce nostris quoque temporibus peccator et poenitens vocem de coelestibus audivit. Illi dictum est: Quid me persequeris? Iste vero audire meruit: Dimissum est peccatum tuum. Longe est inferior meritis peccator iste poenitens quam Paulus. Sed quia adhuc in hac re de Saulo loquimur crudelitatem necis anhelante, liceat audenter dicere quia Saulus propter superbiam vocem increpationis, iste vero propter humilitatem vocem consolationis audivit. Hunc quia humilitas straverat, divina pietas erigebat, illum quia superbia erexerat, divina severitas humiliabat. Habete ergo fiduciam, fratres mei, de misericordia conditoris nostri
Abbreviated transcription (Latin):
dici concordans puniebat in lacri¬
mis reatum facrnoris sui. Quaclam
uero nocꝰte. abbas monastii ugilãs.
hunc latenter egredientẽ intuitris:
lento foras pede secutus est. Quẽ tũ
in secreto montis lat̾e cern̾et mora¬
tione ꝓstratum: ex pectare uoluit
qñ surgeret ut ipsam quoq lon¬
ganumitatem orationis eius explora¬
ret: cum subito celitus. lux emissa
suꝑ eum fusa est qui moratione pro¬
stratus iacebat. tantaq se illo ĩloco
claritas sparsit. ut tota pars regio¬
nis illuis ex eadem luce ĩgns candes¬
ceret. Quam abbas ut uidit intre¬
muit et fugit. Cumq post longũ
hore spacium iscdem suꝑ admonastẽ¬
rium redisset: ab bas eius disceret
an suꝑ se effusionem tanti luminiꝰ
agnouisset. requirere studuit di
se credens immonast̾ium se fuisse
responit. Quo negante: abbas cõ¬
pulsus est dicere quid uidisset. At
ille uidens se esse dep̃hensum ħi qͦq
quod abbatem latebat apperuit

Expanded text:
dici concordans, puniebat in lacrydici concordans, puniebat in lacrymis reatum facinoris sui. Quadam vero nocte abbas monasterii vigilans hunc latenter egredientem intuitus lento foras pede secutus est. Quem cum in secreto montis latere cerneret in oratione prostratum, exspectare voluit quando surgeret, ut ipsam quoque longanimitatem orationis ejus exploraret, cum subito coelitus lux emissa super eum fusa est qui in oratione prostratus jacebat; tantaque se illo in loco claritas sparsit, ut tota pars regionis illius ex eadem luce candesceret; quam abbas ut vidit, intremuit, et fugit. Cumque post longum horae spatium idem frater ad monasterium rediisset, abbas ejus, ut disceret an super se effusionem tanti luminis agnovisset, requirere eum studuit, dicse credens, in monasterio se fuisse respondit. Quo negante, abbas compulsus est dicere quid vidisset. At ille videns se esse deprehensum, hoc quoque quod abbatem latebat aperuit
Abbreviated transcription (Latin):
lapsus est quod debuisset ualde per¬
timesc̾e ac de sue mortis ĩmanitate
cogitare. Reatus gͥ sui consicłatione
compuncts erecrit se contra se mũ¬
di huius omnia reliquit monasteri¬
um petut. In quo nimirum monaste
cuncti fratres qui illic ad amoremdi¬
iunitatis excreuerant. suam cogerẽ¬
tur uitam despice̾. dum illius penitẽ¬
tiam uid̾ent. Studuit namq toto
mentis ad nis  cruciare carnẽ uolup¬
tates ꝓprias frangere. furtiuas ora¬
tiones querere. cotidianis se lacͥmis
libare. despectum sin appetere. obla¬
tam a fribus uenerationẽ timere.
hinc itaq nocturnas fratrũ iugilias
p̃uenire tonsueuerat. Et qr mons
inquo monasterium situm est. ex
uno latere in secretiore parte p̃mi¬
nebat. illuc consuetudinem orandi¬
feterat ante nigilias egredi ut se co¬
tidie infletu penitencie quanto se¬
cretius tanto lib̃ius mactaret. Com¬
templabatur namq districtionẽ
uenturi uiditis sui etiam eidem iu¬

Expanded text:
lapsus est, quod debuisset valde perlapsus est, quod debuisset valde pertimescere, ac de suae mortis immanitate cogitare. Reatus ergo sui consideratione compunctus, erexit se contra se, mundi hujus omnia dereliquit, monasterium petiit. In quo nimirum monastercuncti fratres, qui illic ad amorem divinitatis excreverant, suam cogerentur vitam despicere, dum illius poenitentiam viderent. Studit namque toto mentis adnisu cruciare carnem, voluntates proprias frangere, furtivas orationes quaerere, 1611 quotidianis se lacrymis lavare, despectum sui appetere, oblatam a fratribus venerationem timere. Hic itaque nocturnas fratrum vigilias praevenire consueverat; et quia mons in quo monasterium situm est ex uno latere in secretiore parte prominebat, illuc consuetudinem fecerat ante vigilias egredi, ut se quotidie in fletu poenitentiae quanto secretius, tanto liberius mactaret. Contemplabatur namque districtionem venturi judicis sui, et, jam eidem ju
Abbreviated transcription (Latin):
biret t̃ga in faciem muteret. nũqͥd
ñ contemptus dñs ei suꝑbiam feri¬
ret uuln̾a districte ammadu̾sionis
infligeret: Ecce nos pecrando aus¬
tor nr̃o terga infaciem dedimus: et
tamen sustinemur. Suꝑbe auersof
benigne reuocat. Et qui ferire nos
auersantes potuit: ut reu̾tamur
munera promitt̾at. Tanta eñi conditor¬
is nr̃i miscłia diu̾itiam mei raeatus
emolliat. ⁊ homo qui malũ qd̵ fecit
exꝑiri ꝑcussus pot̾at: saltẽ ex pectatͥnͥs
erubescat. Rem fratres breuit refero
qmͣ uiro uenerabili maximiano. tũc
patre monasterii mei atꝙ p̃sbitõ. nuĩc
autẽ siratusano ep̃o narrante cogno¬
ui. hanc itaq si solert̃ auditis. cari¬
tati ur̃e nonbreuĩt suffragari credo:
Nr̃is modo temporib uictorinus qui¬
dam extitit: qui alio quoq noĩe.
emilianus appellatus est. Nõ in opiis
sub̃e uxta mediocͥtatem uite. S qr
plerumq regna in rerum opulencia
carnis culpa: in quodam facinore

Expanded text:
erbiret, terga in faciem mitteret, nunquid erbiret, terga in faciem mitteret, nunquid non contemptus dominus ejus superbiam feriret, vulnera districtae animadversionis infligeret? Ecce nos peccando auctori nostro terga in faciem dedimus, et tamen sustinemur. Superbe aversos benigne revocat, et qui ferire nos aversantes potuit, ut revertamur munera promittit. Tanta ergo conditoris nostri misericordia duritiam nostri reatus emolliat, et homo qui malum quod fecit experiri percussus poterat, saltem exspectatus erubescat. 18. Rem, fratres, breviter refero, quam viro venerabili Maximiano tunc patre monasterii mei atque presbytero, nunc autem Syracusano episcopo narrante, cognovi. Hanc itaque si solerter auditis, charitati vestrae non breviter suffragari credo. Nostris modo temporibus Victorinus quidam exstitit, qui alio quoque nomine Aemilianus appellatus est, non inops substantiae juxta mediocritatem vitae; sed quia plerumque regnat in rerum opulentia carnis culpa, in quodam facinore
Abbreviated transcription (Latin):
diuitias conditoris nr̃i. Pectare nos ui¬
det ⁊ ꝑtulit. qui nos ante culpam pecca¬
re ꝓhibuit: etiam post culpam expec¬
tare adueniam non desistit. Ecte ipse nos
quem despeximus uocat. au̾si abillo.
sumus: ⁊ tamen non au̾titur. Unde
bene ꝑysaiam dicitur. Et erunt ot¬
culi tui uidentes p̃ceptorem tuum. et
monitus: qñ ad iusticiam conditus p̃¬
cepta rectitudinis accepit. S cum hec
eadem precepta contempsit: quasi con¬
ditori suo dorsum mentis in faciem de¬
dit. S ecce adhuc post̃gum sequitur
⁊ monet: quia iam ⁊ anob̃ contemp¬
tus est ⁊ tamen acdhus nos uocare ñ
cessat. Quasi dorsum eiinfaciem dedi¬
mus. cuius u̾ba despicimus. cruꝰ p̃cep¬
ta calcamus. S stans post̃gũ nos ad¬
uersos reuocat. qui et uidet qd̾ despi¬
citur. ⁊ tamen ꝑ p̃cepta clamat: pa ꝑͤ¬
tientiã penitenciam expectat. Pen¬
sate gͦ fratres lm̃r si cuilibet ur̃m
loquenti famulus suus subito suꝑ¬

Expanded text:
divitias conditoris nostri. Peccare nos vidivitias conditoris nostri. Peccare nos vidit, et pertulit. 17. Qui nos ante culpam peccare prohibuit, etiam post culpam exspectare ad veniam non desistit. Ecce ipse nos, quem despeximus, vocat. Aversi ab illo sumus, et tamen non avertitur. Unde bene per Isaiam dicitur: Et erunt oculi tui videntes praeceptorem tuum, et monitus est quando, ad justitiam conditus, praecepta rectitudinis accepit. Sed cum haec eadem praecepta contempsit, quasi conditori suo dorsum mentis in faciem dedit. Sed ecce adhuc post tergum sequitur et monet, quia jam et a nobis contemptus est, et tamen nos adhuc vocare non cessat. Quasi dorsum ei in faciem dedimus cujus verba despicimus, cujus praecepta calcamus; sed stans post tergum nos aversos revocat, qui et videt quod despicitur, et tamen per praecepta clamat, per patientiam exspectat. Pensate ergo, fratres charissimi, si cuilibet vestrum loquenti famulus suus subito sup
Abbreviated transcription (Latin):
uit.⁊ abstulit. Cuius culpam digna
uerbera sunt secuta: ⁊ malum quod
ꝑpetrauit. ꝑpenitentie lamentum
correxit. Qui cum longe post contra
hostium cuneos sederet. aqmͣ bib̃ẽ
ex eorum cift̃na ex desidĩo uoluit. Cu¬
ius electi milites inter cat̃uas ad u̾san¬
cium medias erumpentes aquã qua¬
rex desicłauerat illesi detulerunt.
S uir flagellis eruditus semet ip̃m
ꝓtimis cũ ꝑicło militum. aquam
desicłasse rep̃henit: eͣmꝙ dño fun¬
dens libauit. sicut illic scriptum est
lebauit eam domino. Insacrificio qͥipe
domini esfusa aqua conu̾sa est: qr¬
culpam concupiscentie. mattanit
ꝑpenitentiam reprehensionis sue .
Qui gͦ aliquando concupistere alienã
conuiugem non timuit quia aquam¬
concupisset expauit. Qina enim se il¬
licita ꝑpetrasse meminerat: con¬
tra semet ipsum iam rigidus etiam
alicitis abstinebat. Sic sic agamus
penitentiam si eaque commilrmus ꝑ¬
fecte de ploramus. Pensemus suꝑ nos

Expanded text:
vit et abstulit: cujus culpam digna vit et abstulit: cujus culpam digna verbera sunt secuta, et malum quod perpetravit, per poenitentiae lamenta correxit. Qui cum longe post contra hostium cuneos sederet, aquam bibere ex eorum cisterna ex desiderio voluit. Cujus electi milites, inter catervas adversantium medias erumpentes, aquam, quam desideraverat, illaesi detulerunt. Sed vir flagellis eruditus semetipsum protinus cum periculo militum aquam desiderasse reprehendit, eamque Domino fundens libavit, sicut illic scriptum est: « Libavit eam Domino. » In sacrificium quippe Domini eculpam concupiscentiae mactavit per poenitentiam suae reprehensionis. Qui ergo concupiscere alienam conjugem non timuitconcupisset expavit. Quia enim se illicita perpetrasse meminerat, contra semetipsum jam rigidus, etiam a licitis abstinebat. Sic sic agimus poenitentiam, si ea quae commisimus perfecte deploramus. Pensemus supernas
Abbreviated transcription (Latin):
simulat. Quid enĩ ꝓdest si peccata
quis luxurie defleat ⁊ tamen adhuc
auaricie estib anhelat: Aut quid
prodest si ire culpas iam lugeat. et
tamen ad huc inuidie facib tabescat:
S minus est ualde qd̾ dicimus. ut qui
pectata de plorat. planda minime
comiutat. Et qui plang̃ uiciũ: ꝑpe¬
trare uitia timeat. Nam cogitandũ
summoꝑe ẽ. ut qui se illicita memi¬
aquibuslam etiam licitis strideat
abstinere: quatenus ꝑ hoc conditori
suo satisfaciat. ut qui commisit prohi¬
bita sibimet ipsi abscid̾e debeat etiam
concessa. Et se rep̃hẽdat ĩminimis qͥ
se meminit immarimis deliquisse:
Minima sunt que loquor: si ħ ex sacͥ
eloquu testimonuis non affirmo. Lex
certe uet̾is testamenti. alienã uxorem
concupisci ꝓhibet. Arege uero fortia
iubori militib. uel desiderare aqm.
non penaliter uetat. Et cũiti nouimꝰ
quod dauid concupiscencie muchro¬
ne transfixꝰ. alienam coniugẽ concupi¬

Expanded text:
gnorat. Quid enim prodest si peccata gnorat. Quid enim prodest si peccata quis luxuriae defleat, et tamen adhuc avaritiae aestibus anhelat? Aut quid prodest, si irae culpas jam lugeat, et tamen adhuc invidiae facibus tabescat? Sed minus est valde quod dicimus, ut qui peccata deplorat ploranda minime committat, et qui plangit vitia perpetrare vitia timeat. 16. Nam cogitandum summopere est ut qui se illicita memia quibusdam etiam licitis studeat abstinere, quatenus per hoc conditori suo satisfaciat, ut qui commisit prohibita sibimetipsi abscindere debeat etiam concessa, et se reprehendat in minimis qui se meminit in maximis deliquisse. Nimia sunt quae loquor, si haec ex sacri eloqucerte Veteris Testamenti alienam uxorem concupisci prohibet: at regem vero fortia jubere militibus, vel desiderare aquam, non poenaliter vetat. Et cuncti novimus quod David concupiscentiae mucrone transfixus alienam conjugem et appeti
Abbreviated transcription (Latin):
cumq die iustus pectau̾it: omnes
iusticie eius inobliuone erunt. corã
me. Pensemus si possumus dispen¬
sationem suꝑne pietatis. Stantib
siceciderunt minatur penam. Lapsiᷤ
uero ut surgere appetant ꝓmuitit.
miscliam. Illos terret. ne p̃sumant
inbonis. istos refouet ne desꝑent ĩma¬
lis. Iustus es. iram ꝑmesce necorruas:
Peccator es p̾sume de misccłia. ut sur¬
gas. Ecce autem iam lapsi sumus sta¬
re nequaqm ualemus. In pͣuis nr̃is
desideriis iacemus. s qui nos condidit
rectos: adhuc expectat ⁊ prouocat
ut surgamus sinum sue pcetatis
aꝑit. Nosq ad se reciꝑe ꝑpenitẽtiã
querit: s penitentiam agere digne
non possumus nisi modum quoq
eiusdem penitencie cognoscamus. Pe¬
nitentiam quippe agere ẽ. ⁊ ꝑ petͣta
mala plange̾ ⁊ plangenda. non ꝑ pe¬
trare. Nam qui sic alia de plorat ut
tamen alia commnittat. aclhuc peni¬
tentiam agere aut ignorat aut dis¬

Expanded text:
cunque die justus peccaverit, omnes cunque die justus peccaverit, omnes justitiae ejus in oblivione erunt coram me . Pensemus, si possumus, dispensationem supernae pietatis. Stantibus, si ceciderint, minatur poenam; lapsis vero, ut surgere appetant, promittit misecricordiam. Illos terret, ne praesumant in bonis; istos refovet, ne desperent in malis. Justus es, iram pertimesce, ne corruas; peccatos es, praesume de misericordia, ut surgas. Ecce autem jam lapsi sumus, stare nequaquam valuimus, in pravis nostris desideriis jacemus. Sed qui nos concidit rectos, adhuc exspectat, et provocat ut surgamus. Sinum suae pietatis aperit, nosque ad se recipere per poenitentiam quaerit . Sed poenitentiam agere digne non possumus, nisi modum quoque ejusdem poenitentiae cognoscamus. Poenitentiam quippe agere est et perpetrata mala plangere, et plangenda non perpetrare. Nam qui sic alia deplorat, ut tamen alia committat, adhuc poenitentiam agere, aut dissimulat, aut i
Abbreviated transcription (Latin):
Tiromi illa agnirna quoꝙ quibus
conditor p̃sidet. uocantur. S beatus
esse qui potest. nͥ creator suus eiꝰ m̃ti
p̃sideat: Que gͦ ex parte ab omib
habentur inpriuato eis data sũt¬
nomine qui hec inmunere plemꝰ
acceperunt. Nam ⁊ si qͣ illic sic alii
habeant: ut habere ab aluis neqͣqͣ
possint sicut speciali nomine domi¬
uationes ⁊ principatus uocantur:
Cuncta sibi singulorum sunt: quia
ꝑ caritaten sp̃c abalio inalus habẽ¬
tur. S ecce dum celestium ciuium
secreta rimamur: ab ex positionis
nr̃e ordine. longe digressi sumus
Guspiremus gͦ ad illos. de quib loqui¬
mur: s redeamus ad nos. Meminis¬
se et enim debemus. qr caro sumus.
Taceamus interĩ de secretis celi: s ante
conlitoris ocrilos. manu penitentie. t̃¬
gamus macuła. pulu̾is nr̃i. Ecce ipsa
diuina miscdia pollicetur. dicens:
Gaudium erit incelo. suꝑ uno pecca¬
tore penitentiam agente. Et tamẽ
ꝑ ꝓpħam dominus dicit. Quia qua¬

Expanded text:
Throni quoque illa agmina quibus Throni quoque illa agmina quibus conditor praesidet vocantur, sed beatus esse quis potest, nisi Creator suus ejus menti praesideat? Quae ergo ex parte ab omnibus habentur, eis in privato nomine data sunt qui haec in munere 1609 plenius acceperunt, Nam et si qua illic sic alii habent, ut haberi ab aliis nequaquam possint, sicut speciali nomine dominationes et principatus vocantur, cuncta ibi singulorum sunt, quia charitatem spiritus ab alio in aliis habentur. 15. Sed ecce dum coelestium civium secreta rimamur, ab expositionis nostrae ordinae longe digressi sumus. Suspiremus ergo ad eos de quibus loquimur, sed redeamus ad nos. Meminisse etenim debemus quia caro sumus. Taceamus interim de secretis coeli, sed ante conditoris oculos manu poenitentiae tergamus maculas pulveris nostri. Ecce ipsa divina misericordia pollicetur, dicens: Gaudium erit in coelo super uno peccatore poenitentiam agente; et tamen per prophetam Dominus dicit: Quia qua
Abbreviated transcription (Latin):
plerumꝙ ipsi beatorum sp̃uũ ordi¬
nes. uicinorum sibi ordinum uocabu¬
la sorciuntur. Thronos ⁊ enim scili¬
cet sedes dei specialem beatoꝵ spuũ
orclinem diximus. Et tamen ꝑ psal¬
mistam clicitur. Qui sedes suꝑ che¬
rubin appare: quia uidelicet dum
in ipsis diftinctionib agminum
cherubin thronis iungitur. Sedere
etiam suꝑ cherubin dominus exui¬
ciui agminis eqͣlitate ꝑ hibetur. Sic
quippe in illa summa ciuitate. spe¬
cialia quedam singłoꝵ sunt: ut ta¬
men sint cominunia omium. Et
hoc in alio ordine totum possidet.
S idcirco uno eodemq uocabulo cõ¬
muniter non censentur: ut ille ordo
uocari priuato uniuisciiusq rei no¬
mine debeat. qui hanc in munere
plenius accep̃. Seraphin namq incẽ¬
dium diximus: ⁊ tamen amore condi¬
toris simul omnes ardent. Cherubin
uero plenitudinem scientie ⁊ tamẽ
quis sibi aliquid nesciat. uͥ omnes
ipsum limul fontẽ scĩe deũ uident:

Expanded text:
plerumque ipsi beatorum spiritum ordiplerumque ipsi beatorum spiritum ordines vicinorum sibi ordinum vocabula sortiuntur. Thronos etenim, scilicet sedes Dei, specialem beatorum spirituum ordinem diximus, et tamen per Psalmistam dicitur: Qui sedes super cherubim, appare , quia videlicet, dum in ipsis distinctionibus agminum cherubim thronis junguntur, sedere etiam super cherubim Dominus ex vicini agminis aequalitate perhibetur. Sic quippe in illa summa civitate specialia quaedam singulorum sunt, ut tamen sint communia omnium; et hoc in alio ordine totum possidet. Sed idcirco uno eodemque vocabulo communiter non censentur, ut ille ordo vocari privato uniuscujusque rei nomine debeat, qui hanc in munere plenius accepit. Seraphim namque incendium diximus, et tamen amore conditoris simul omnes ardent. Cherubim vero plenitudinem scientiae, et tamen quis ibi aliquid nesciat ubi ipsum omnes simul fontem scientiae Deum vident?
Abbreviated transcription (Latin):
tamen certissime scimus: quia ad explẽ¬
dum de suꝑnis minist̾ium. alus sp̃c ali¬
os mitunt. Lacharia scilicet ꝓpħa testan¬
te qui ait. Ecce angelus qui soquebatur
in me egrecdebatur: ⁊ alius angelus egͤ¬
diebatur in ocrursum eius. Et dixit acd
eum. Curre et loquere ad puerũ istũ
dicens. Absq muro: habitabitur ihe¬
rusalem. Dum enim angelus acl ange¬
lum dicit. curre ⁊ loquere: dubiũ nõ
est: quin alius alium mittit. Minora
uͦ sunt que mituntuntur: qmͣ qͣ mit¬
tunt. S quoq de ipsis agminibus que
mittuntur certum tenemus: qr ⁊ cum
ad nos uenunt. sic exteruis implent
minist̾ium. ut tamen nũqmͣ desint in¬
terius ꝑ contemplationem. Et mitũt᷑
gͥ ⁊ adassistunt: quia ⁊ si cirtũscriptus
est angelic̾ sp̃c. sũmus tamen sp̃c ipse
qui deus est circũscriptus non ẽ Ange¬
li itaq ⁊ missi ante eum sunt: quia
quolibet missi ueniant intra ipsũ
currunt. Sciendum quoq ẽ: qui a

Expanded text:
tamen certissime scimus, quia ad explentamen certissime scimus, quia ad explendum de supernis ministerium alii spiritus alios mittunt, Zacharia scilicet propheta testante, qui ait: Ecce angelus qui loquebatur in me egrediebatur; et ecce alius angelus egrediebatur in occursum ejus, et dixit ad eum: Curre, et loquere ad puerum istum, dicens: Absque muro habitabitur Jerusalem . Dum enim angelus ad angelum dicit Curre et loquere, dubium non est quia alius alium mittit. Minora vero sunt quae mittuntur, majora quae mittunt. Sed hoc quoque de ipsis agminibus quae mittuntur certum tenemus, quia et cum ad nos veniunt, sic exterius implent ministerium, ut tamen nunquam desint interius per contemplationem. Et mittuntur igitur, et assistunt, quia etsi circumscriptus est angelicus spiritus, summus tamen spiritus ipse, qui Deus est, circumscriptus non est. Angeli itaque et missi, et ante ipsum sunt, quia quolibet missi veniant, intra ipsum currunt. 14. Sciendum quoque est quia
Abbreviated transcription (Latin):
um. S in hac ꝓpħe sentencia uult
intelligi. quiꝰã sp̃c qui mutuntur. ẽoꝵ
uocabulum ꝑcipiunt. quoꝵ officium
gerunt. Quia enim ut peccata locutio¬
nis incendat de altari angelus caa¬
bonem portat. Seraphin uocãtur:
quod incendium dicirur. hinc autem
sensui ⁊ illud creditur non inconueni¬
enter opitulari: quod ꝑdanelẽ dicit᷑
Milia milium ministrabant ei ⁊ decies
milies centena milia: ad sistebant ei.
Aliud namq est ministrare aliud as¬
siftere. Qui ad ministrant deo quidem:̃
ad nos nuntiando exeunt. Ad sistunt
uͦ qui sic contemplatione intima ꝑfru¬
untur: ut ad ex plenda foras oꝑa mini¬
me inuitantur. S quia inquibdã scͥp¬
ture locis quendam ꝑcherubin. q̃dã
uͦ ꝑ seraphin agi didicimus. utrum ꝑse
hec faciant. an ꝑ sub ieta agmina aga¬
tur. Que sicut dicitur. in eo quod ama¬
iorib ueniunt maiorũ uocabula sorti¬
untur: nos affirmare nolumus. quod
aꝑtis testimoniis non ad probamus. ħ

Expanded text:
in hac prophetae sententia vult intelligi quia ii spiritus qui mittuntur eorum vocabulum percipiunt quorum officium gerunt. Qui enim, ut peccata locutionis incendat, de altari angelus carbonem portat, seraphim vocatur, quod incendium dicitur. Huic autem sensui et illud creditur non inconvenienter opitulari, quod per Danielem dicitur: Millia millium ministrabant ei, et decies millies centena millia assistebant ei . Aliud namque est ministrare, aliud assistere, quia hi administrant Deo, qui et ad nos nuntiando exeunt; assistunt vero qui sic contemplatione intima perfruuntur, ut ad explenda foras opera minime mittantur. 13. Sed quia in quibusdam Scripturae locis quaedam per cherubim, quaedam vero per seraphim agi didicimus, utrum per se haec faciant, an per subjecta agmina agantur, quae, sicut dicitur, in eo quod a majoribus veniunt majorum vocabula sortiuntur, nos affirmare nolumus quod apertis testimoniis non approbamus. Hoc