comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ab illo fieri. potuit eq̃ ⁊ ab
illo non fieri. Que gͦ ab
illo fiunt. diuinã illã et ĩ¬
corruptibilẽ ⁊ ĩcõmutabi¬
lem sb̾stanciã mat̾iã hr̃e
nõ possunt. Cõstat itaq
sola diuina sb̃a excepta/ ce¬
tera oĩa uł ex nichilo fr̃a
uł mutabile aliqͥd habe̾
pro mati̾a. S pͥmordia-¬
lis mati̾a q̃so unde fuit.
pͥmordialis matĩa mate¬
niã hr̃e dicit᷑ et pͥmordia-¬
lis asserit᷑ simul ⁊ pͥmor¬
dialis esse negat᷑. Hinc
gͦ manifeste colligit᷑ ꝙ pͥ
lia oĩa mediante mati̾a
u̾salitꝰ oĩa sĩt ex nichilo
creata. Constat itaq qd̃
ueratit̾ credimꝰ ꝙ solus
deus sit increatꝰ Sicut gͥ
solus a semetĩpo. sie abs¬
q dubio ⁊ solus ab et̾no.

Expanded text:
ab illo fieri, potuit aeque et ab illo non fieri. Quae igitur ab illo fiunt, divinam illam et incorruptibilem et incommutabilem substantiam, materiam habere non possunt. Constat ipta caetera omnia vel ex nihilo facta, vel mutabile aliquid habere pro materia. Sed primordialis materia, quaeso, unde fuit, primordialis materia materiam habere dicitur, et primordialis asseritur simul, et primordialis esse negatur. Hinc ergo manifeste colligitur quod lia omnia, mediante materia, versaliter omnia sunt ex nihilo creata. Constat itaque quod veraciter credimus, quod solus Deus sit increatus. Sicut ergo solus a semetipso, sic absque dubio et solus ab aeterno.
Abbreviated transcription (Latin):
cul dubio magrãtũdinẽ
ip̃ius ĩfinitã ẽẽ negare ñ
possumꝰ. Alioqͥn manifesta
rõne fateri conuincim᷑. ꝙ
et̾ntas eius ẽ infinita. ma-¬
gnitudo autẽ finita: erit
sua. hoc est semetip̃a. ⁊ erit
scd̃m magnitudinẽ mĩoꝵ
et̾nitate sua hoc ẽ semetĩpa.
Manifeste itaq colligit᷑ qr
si infinita est una: ĩfin¬
ta eut ⁊ alia. Habet itaq
deus maginitudinẽ finitã
⁊ eo ip̃o ĩmensã. Qd̾ enim
infinitũ ẽ: nulla mẽsura
cõp̃hendip̃t. Recte gͦ deus
ĩmẽsus dicit᷑. cuiꝰ magni¬
tudo nulla mẽsura cõp̃hẽ

Expanded text:
ul dubio magnitudinem psius infinitam esse negare non possumus. Alioquin manifesta ratione fateri convincimur, qaeternitas ejus est infinita, magnitudo autem finita, erit sua, hoc est semetipsa, et erit secundum magnitudinem minor sua aeternitate, hoc est semetipsa. Manifeste itaque colligitur, quia si infinita est una, infinita erit et alia. Habet itaque Deus magnitudinem infinitam et eo ipso immensam. Quod enim infinitum est, nulla mensura comprehendi potest. Recte ergo Deus immensus dicitur, cujus magnitudo nulla mensur
Abbreviated transcription (Latin):
gulari sb̃a ip̃ius esse ñ p̃t
alius d̾s. s nec aliud aliqͥd
qd̃ nõ sit d̾s. Cõstat itaq
ab illo esse scd̾m oꝑationẽ
gr̃e quitqͣd ẽ aliud ꝙͣ ip̃e.
S quitqͥd ab ilło ẽ nõ tã

Expanded text:
gulari substantia ipsius esse non potest alius Deus, sed nec aliud aliquid quod non sit Deus. Constat itaque ab illo esse secundum operationem gratiae quidquid est aliud quam ipse. Sed quidquid ab illo est, non tam
Abbreviated transcription (Latin):
inctip̃a ⁊ ꝙ ab ip̃a sĩt cet̾a
omĩa. S quitqͥd ab ip̃a ẽ
seu eciã esse p̃t. aut ẽ scd̾m
ra degn̾are uł oĩpotencia
corrũpi nõ ualet. tã certũ
fore oportet ꝙ de diuina sb̾¬
stancia nature ip̃iꝰ oꝑacio¬
ne esse nõ poss ꝙͦ d̾s non
ess. S sa tis supius ꝓbaui-¬

Expanded text:
 ab ipsa sint caetera omnia. Sed quidquid ab ipsa est seu etiam esse potest, aut est secundum ra degenerare, vel omnipotentia corrumpi non valet, tam certum fore oportet quod de divina substantia naturae ipsius operatione esse non posset quod Deus non esset, sed satis superius
Abbreviated transcription (Latin):
ĩeum mun̾a thesauro suõ. thesau¬
roᷤ domꝰ dñiñ exhariret. Dic gͦ
si potes ꝓmissum illud signũ.
quando fuerit datum. Si
an dationem datio ipsa ꝯuin-¬
cit. quod timorẽ ñ tulerit.
Si post lib̾ationem: qͦmodo
timorem tolłe potuit. qͥ iam
ñ fuit: An forte int̾ donati¬
onem &e lib̃ationẽ: S qͥs
dicat eo tempore a dño datũ
funsse. qñ & in uanum dar&e
qͥ daret. & in uanum acciꝑet.
qui acciꝑet: h. Nolo uos
in hac allegatione ãpliꝰ labo¬
rare. Uideo certe tam rõni
quam auctoritati repugna¬
re.uł qd̾ de emanuele scͥbit᷑
int̾pretari de filio isaye. uł
ipsum in eius modi signũ
⁊ quasi ad tollendum timorẽ
datum fuisse. R. Eece iam ac¬
cepisti. qͦmͦ ratiocinatio ma-¬
gistri tui repugnat tã rõni ꝗͣ
auctorati. uis aũ ad huo audire
quomodo repugnat & sibi ipsi:
H. Noltte dic̾e magistri mei.
s uideoꝵ. nã ponit eam sane. ñ
nam sua sit an aliena .h. Ecce
ꝑatus sum audire. quid nam

Expanded text:
i munera thesauros suos, thesauros domus Domini non exhauriret. Dic ergo si potes promissum illud signum quando fuerit datum. Si ante dationem, datio ipsa convincit quod timorem non tulerit; si post liberationem, quomodo timorem tollere potuit qui jam non fuit? An forte inter donationem et liberationem? Sed quis dicat eo tempore a Domino datum fuisse, quando et in vanum daret qui daret, et in vanum acciperet qui acciperet? HUGO. Nolo vos in hac allegatione amplius laborare. Video certe tam rationi quam auctoritati repugnare, vel quod de Emmanuele scribitur interpretari de filio Isaiae vel ipsum in ejusmodi signum, et quasi ad tollendum timorem datum fuisse. RICH. Ecce jam accepisti quomodo ratiocinatio magistri tui repugnat tam rationi quam auctoritati. Vis autem adhuc audire quomodo repugnat et sibi ipsi! HUGO. Nolite dicere magistri mei, sed Judaeorum. Nam ponit eam sane, non ipsa, utrumnam sua sit, an aliena. HUGO. Ecce paratus sum audire quidnam
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd ꝓ artꝰ uͥginis tollendi ti¬
moris grã datus ñ sit.
nũquid saltẽ acqͥesces auctori¬
tati: h. Cur rõnes ur̃as ñ re¬
cepĩ ex parte iam dixi. ꝑatus
it̾m audire utrũnã possit. qd̾
ꝓponitis uł auctoritate ꝓba¬
ri. R. Ecce ĩterĩ ꝯcedatur dm̃
tale signum dedisse. quale ui¬
dicabat ad tollendum timorẽ
posse suffice̾. Nũquid estimã¬
dum ẽ. dm̃ in sua estimatiõe
aliq̃n decipi posse: h. Ab¬
sit. R. Ergo si tollendi timo¬
ris grã signum dedit. timo¬
rem tulit. Si ñ tulit: ad tol¬
lendum timorẽ ñ dedit. h.
Nil hao allegatione ueriꝰ.
nuob omnino manifestiꝰ. R. Cõ¬
sulamus itaq sr̃ hac re librũ
regum. ut intelligamus qͥd
sit iñ sentiendum. Refert gͦ
inħ u̾ba liber regũ. Tune ascẽ¬
dit rasin rexsirie. & phacee
filiꝰ romelie rex isrł in ierłm
ad p̃liand̾. Et it̾m paucis in¬
t̾iectis. Misit autẽ acha nũ¬
cios ad theglath falasar regẽ
assirioꝵ dicens. Seruus tuus

Expanded text:
d partus virginis tollendi timoris gratia datus non sit. nunquid saltem acquiesces auctoritati? HUGO. Cur rationes vestras non receperim ex parte jam dixi: paratus iterum audire utrumnam possit quod proponitis, vel auctoritate probari. RICH. Ecce interim concedatur Deum tale signum dedisse quale judicabat ad tollendum timorem posse sufficere. Nunquid aestimandum est Deum in sua aestimatione aliquando decipi posse? Hugo. Absit! RICH. Ergo si tollendi timoris gratia signum dedit, timorem tulit. Si non tulit, ad tollendum timorem non dedit. HUGO. Nil hac allegatione verius, nihil omnino manifestius. RICH. Consulamus itaque super hac re librum Regum, ut intelligamus quid sit inde sentiendum. Refert ergo in haec verba liber Regum: Tunc ascendit Rasin rex Syriae et Phacee filius Romeliae rex Israel in Hierusalem ad praeliandum . Et iterum paucis interjectis: Misit autem Achaz nuntios ad Theglathphalasar regem Assyriorum, dicens: Servus tuus
Abbreviated transcription (Latin):
is uirib sed de sola dñi pie
tate p̾sumit. Deuotio itaq
nr̃a sepe cum hoc secum agit
arrogantie uicium quod ĩse
pͥus latebat dep̾hendit. S abs¬
q dubio intium arrogantie.
cum ceperit m̃ti p̾ualere sem¬
ꝑ solet ẽe causa ruine. Cum
igitur hoc uicium ad eam enor¬
mitatem deuotio excrenisse
inuenerit. futuram aĩmi ru¬
inam ĩminere colligit & ꝑti¬
mescit. Scit enun qͦd ante rui¬
nam exaltabitur cor. ⁊ q ds̃
suꝑbis resistit.
Quomͦ deno¬
tio q̃nq totum int̾ioris hoĩs
statum dep̾handat & tã p̃sẽ¬
teui ꝑspiciat quam futm pro

Expanded text:
is viribus, sed de sola pietate is viribus, sed de sola pietate Domini praesumit. Devotio itaque nostra saepe cum hoc secum agit, arrogantiae vitium quod in se prius latebat deprehendit. Sed absque dubio vitium arrogantiae cum coeperit menti praevalere, semper solet esse causa ruinae. Cum igitur hoc vitium ad eam enormitatem devotio excrevisse invenerit, futuram animi ruinam imminere colligit, et pertimescit. Scit enim quod ante ruinam exaltabitur cor, et quia Deus superbis resistit.Quomodo devotio quandoque totum interioris hominis statum deprehendat, et tam praesentem perspiciat, quam futurum pro
Abbreviated transcription (Latin):
ebet autem non medioc̾¬
ter & quasi intransitu
interiora sua meditari. qui
uult ad ꝓfundam &e plenam
sui cognitionem erudiri. qui
sue uł aliene saluti necessaria
optat sibi reuelari. Sic damel
quasi hora una apud semetip¬
sum cogitauit: & causam quã
quesuuit obtinint. Inuestiga¬
tionis hora tunc demum de¬
bito fine concluditur: quan¬
do iam inuenitur qͦd querit᷑.
Et nos itaq articło necessitatis
urgente. studeamus orare q̃rere
pulsare quãtũ necessitas. cogit.
uł opͤtunitas sinit. ce studii
nr̃i ꝯtinuatio instantem ho¬
ram compleuit. S si ꝑ dam¬
elem d euotionẽ oportet in¬
telligere. forte hoc erit dani¬
elem intrasemetipsum cogi¬
tare. deuotionem nr̃am senrt¬
ipsam discutere. semetipsam
ex aminare quã feruens. quã
simplex sit aput semetipsam
inquirere. Apud semetipsum
cogieat. cum studii ce exercitii
sui qualitatem. modum et
intentionem pensat. Cogitat
apud semetipsum dum dili¬
gent̾ inquirit si hoc ipsum
qͦd bene intendit. non desu¬

Expanded text:
ebet autem non mediocriter et quasi in transitu interiora sua meditari, qui vult ad profundam et plenam sui cognitionem erudiri, qui suae vel alienae saluti necessaria optat sibi revelari. Sic Daniel quasi hora una apud semetipsum cogitavit, et causam quam quaesivit obtinuit. Investigationis hora tunc demum debito fine concluditur, quando jam invenitur quod quaeritur. Et nos itaque, articulo necessitatis urgente, studeamus orare, quaerere, pulsare quantum necessitas cogit, vel opportunitas sinit et studii nostri continuatio instantem horam complevit. Sed si per Danielem devotionem oportet intelligere, forte hoc erit Danielem intra semetipsum cogitare, devotionem nostram semetipsam discutere, semetipsam examinare, quam fervens, quam plex sit apud semetipsam inquirere. Apud semetipsum cogitat, cum studii et exercitii sui qualitatem, modum et intentionem pensat. Cogitat apud semetipsum dum diligenter inquirit si hoc ipsum quod bene intendit non de su
Abbreviated transcription (Latin):
ne conceptura erat. ⁊ mascłm pari¬
tura qui ab ip̃o ppło. ł matre. emanu¬
el nominaret᷑. Ad ħ ⁊̃ adhibiti sunt
duo testes fideles. ut ex eoꝵ testimo¬
nio palam innotesceret ꝙ ex prima
ad eam uiri accessione concepiss
sic̃ pꝰmodũ cũ tempꝰ pariendi adue¬
niret. certissime collig̾e possent.
Carͣ um Qnͣi inpudiis omnino hoc iuloco udea¬
t᷑ iudeoꝵ assertio:

Expanded text:
ne conceptura erat, et masculum paritura, quae ab ipso populo vel matre Emmanuel nominaretur. Ad hoc etiam adhibiti sunt duo testes fideles, ut ex eorum testimonio palam innotesceret quod ex prima ad eam viri accessione concepisset, sicut postmodum, cum tempus pariendi adveniret, certissime colligere possent. CAPUT IV. Quam impudens omnino hoc loco videaur Judaeorum assertio
Abbreviated transcription (Latin):
añqͣm sciat puer uocare prem suũ
aut matrẽ suã auferetur fortitudo
damasci. ⁊ spolia samarie corã rege
assirioꝵ Ecce ut aiunt tota capituli
continentia. nob̾ consonat. Uos ꝑ ab¬
rupta. nos ꝑ planã incedimꝰ uiam.
Nam tota litt̾e cͥcũstantia reclamã¬
te. uniu̾sicło adħetis. Cũ aũ ab eis
querit᷑ qͣm future lib̾ationis sig

Expanded text:
vocare patrem suum aut matrem suam, auferetur fortitudo Damasci, et spolia Samariae coram rege Assyriorum. Ecce, ut aiunt, tota capituli continentia nobis consonat. Vos per abrupta, nos per planam incedimus viam. Nam tota litterae circumstantia reclamante, universiculo adhaeretis. Cum autem ab eis quaeritur quomodo futurae liberationis sig
Abbreviated transcription (Latin):
ollatur inqͥunt de medio. qd̃
ponitis ex ur̃o iuidebitis
cuncta q̃ dñr. conuenire ꝓphetisse
filio Becula. in ebreo idem sonat. qd̾
ap̃ uos uirgo: S in hebreo ħ loco
ñ leg̾r becula. s alma: ꝙ intp̃r iu¬

Expanded text:
ollatur, inquiunt, de medio quod ponitis ex vestro, et videbitis cuncta quae dicuntur convenire prophetissae filio. Becula in Hebraeo idem sonat quod apud nos virgo. Sed in Hebraeo hoc loco non legitur becula, sed alma, quod i
Abbreviated transcription (Latin):
tis contradic̾e. s cum ñ posst̃
eoꝵ instituta dictis refellere uel
au̾tere. nituntur etiam factis ob¬
sist̾e. & oꝑib rebellare. & quasi cõ¬
tradictionum suarum portas re¬
bellionum uectib mimire. Sigͦ ut
suꝑius iam dictum est ꝑ es ꝑtina¬
tia. ꝑferrum recce intelligit᷑ au¬
datia: quid aliud erit porta erea
nͥ contradictio ꝑtinax. & quid uec¬
tis ferreus nisi rebellio audax:
Quid itaq aliud est dñm portas
ereas & uectes ferreos confrangere.
quã ꝑtinacem contradictionem
& audacem rebellionem in t̾na as¬
piratione & cordis compunctione
conterere: Solius itaq dĩ est ut dic¬
tum est hanc tantam cordis duri-¬
tiam conterere & ad penitentiam
& humiliationem emollire. Cum
igitur aliquis iuxta p̾dictum mo¬
dum uincło ferreo & ereo ĩ herbiᷤ
q̃ foris sunt alligatur tante obdu¬
rationis ⁊ obligationis resolutio

Expanded text:
tis contradicere, sed cum non possunt tis contradicere, sed cum non possunt eorum instituta dictis refellere vel avertere, nituntur etiam factis obsistere, et operibus rebellare, et quasi contradictionem suarum portas rebellionum vectibus munire. Si ergo, ut superius jam dictum est, per aes pertinacia, per ferrum recte intelligitur audacia, quid aliud erit porta aerea, nisi contradictio pertinax, et quid vectis ferreus, nisi rebellio audax? Quid itaque aliud est Dominum portas aereas et vectes ferreos confringere, quam pertinacem contradictionem et audacem rebellionem interna aspiratione et cordis compunctione coercere? Solius itaque Dei est, ut dictum est, hanc tantam cordis duritiem conterere, et ad poenitentiam et humiliationem emollire. Cum igitur aliquis, juxta praedictum modum, vinculo ferreo et aereo in herbis quae foris sunt alligatur, tantae obdurationis et obligationis resolutio
Abbreviated transcription (Latin):
Et qm̃ es cet̾is omnibus est du¬
rabilius. recte ꝑ ipsum ꝑtinatiã
designari iam diximus. Quasi
gͦ inferri seu etiam eris rigorẽ
pͣua consuetudo obdurescit. q̃n
de prauata mens tam ꝑtinacit᷑
qͣm audaciter assuetis desicłiis
in sistit: Nonne ferreo M ereo ũ¬
cło alligatur. que nullius um¬
quam terrore. nullius unquã
ad monitione ab assuetis concu¬
piscentiis auertitur: Nonne
uincła ferrea uł erea iam sentit.
qͦ nec minis cedit. nec consiliis
ad quiescit: Constat gͦ eiꝰmodi men¬
tes omĩno corrigi non posse. nisi
in eius utiq potestate. qui quoti¬
ens uoluit contrunt portas ereas.
& uec̾tes ferreos confregit. Portis
sane ꝓcedentium tͣnsitum obstru¬
imus. uectib autem ipsam clau¬
suram mimimi. atq obfirmamꝰ.
Quiditaq ꝑ portam accipimus nisi
contradictionẽ. & quid ꝑuectem nͥ
rebellionem: Et scimus quidem
quidem qr ñ sufficit quibdam p̾¬
latoꝵ suoꝵ mo nitis uł manda¬

Expanded text:
Et quoniam aes caeteris omnibus est duEt quoniam aes caeteris omnibus est durabilius, recte per ipsum pertinaciam designari jam diximus. Quasi ergo in ferri, seu etiam aeris rigore prava consuetudo obdurescit, quando depravata mens tam pertinaciter quam audaciter assuetis desideriis insistit. Nonne ferreo et aereo vinculo alligatur quae nullius unquam terrore, nullius unquam admonitione ab assuetis concupiscentiis a vertitur? Nonne vincula ferrea vel aerea jam sentit, quae nec minis cedit, nec consiliis acquiescit? Constat ergo ejusmodi mentes omnino corrigi non posse, nisi in ejus utique potestate qui quoties voluit contrivit portas aereas, et vectes ferreos confregit. Portis sane procedentium transitum obstruimus, vectibus autem ipsam clausuram munimus atque obfirmamus. Quid itaque per portam accipimus nisi contradictionem, et quid per vectem nisi rebellionem? Et scimus quidem quia non sufficit quibusdam praelatorum suorum monitis vel manda
Abbreviated transcription (Latin):
lia. ext̾iora autẽ sunt corpo¬
ralia. Illa ꝑtinent ad homi¬
nem int̾iorem. ista ad homi¬
nem ext̾iorem. Illa itaq in¬
usibilia ista aũ uisibilia al¬
la et̾na: ista temporalia. Que
eñi uidentur ait apłs tem¬
poralia sunt. que aũ non in¬
dentur et̾na. Illa aũ ad men¬
tem ista uͦ ꝑtinent ad carnẽ.
S omnis caro fenum ⁊ om̃is
gła eus quasi flos fem. Cũ
gͦ deprauata mens ceꝑit ad
huiꝰmodi in fima bona se¬
ipsam inclinare. & quasi in her¬
ba terre carnalia desid̾ia sacia¬
re. & eusmodi obletam̃ta in
usum ducere. praua consuetu¬
dine paulatim in ualescente
fit tandem sepe ut iam appe¬
titum suum ab eoꝵ amore uł
usu non possit temperare. Qiͣ gͦ
uincło ferreo inherba terre mẽs
de prauata alligat᷑ qn in car¬
nalium uoluptatum amore ex
praua consuetudine obdurat᷑.
Quia ferrum cetera omnia me¬
talla domat. recte ut dictũ est
audatiam d̾signat que neminẽ
ueretur. neminem formidat.

Expanded text:
lia, exteriora autem sunt corpolia, exteriora autem sunt corporalia. Illa pertinent ad hominem interiorem, ista ad hominem exteriorem. Illa itaque invisibilia, ista autem visibilia; illa aeterna, ista temporalia: Quae enim videntur, ait Apostolus, temporalia sunt, quae autem non videntur aeterna . Illa autem ad mentem, ista vero pertinent ad carnem. Sed omnis caro fenum, et omnis gloria ejus quasi flos feni. Cum ergo depravata mens coeperit ad hujusmodi infima bona seipsam inclinare, et quasi in herba terrae carnalia desideria satiare, et ejusmodi oblectamenta in usum ducere, prava consuetudine paulatim invalescente, fit tandem saepe ut jam appetitum suum ab eorum amore vel usu non possit temperare. Quasi ergo vinculo ferreo in herba terrae mens depravata alligatur, quando in carnalium voluptatum amore ex prava consuetudine obduratur. Quia ferrum caetera omnia metalla domat, recte, ut dictum est, audaciam designat, quae neminem veretur, neminem formidat.
Abbreviated transcription (Latin):
adunum statĩ flagitium
multi sepe in desꝑationem cadt̃.
Alii nec post multa ce maxima os
diuturna mala sp̃e uł ꝓpositum
resipiscendi amittunt. De quo
& illud recte intelligit᷑ quod ħ
de hac ad huc arbore subĩfertur.
& alligetur uinoło ferreo cereo
ĩ herb̃ que foris sunt & rore celi
tingat᷑. & cum feris pars eius ĩ
herba t̾re. Cor eius ab humano
cõmutet᷑ ⁊ cor fere detur ei. Exhis
certe ut arbitror ꝑpendis quan¬
ta mala. s audi ad huc quã sint
diuturna. Et septem inquit
tempora mutentur suꝑ eũ.
Quid aũ intelligitur rectuus
imuncło ferreo ⁊ ereo. quã
ꝑu̾sitatis indomabilis con¬
suetudo: Inferro audatia.
in ere ꝑtinatia. inherbis t̾re
bona infima. bona t̾rena.
Quid eñi nͥ quedam herba
t̾re sunt bona ista t̾rena. q̃
nobis sunt cum bestiis com¬
munia: De quib recte dr̃ q̃
foris sunt. Eo eñi ipso foris
existunt. qͦ corporalia ce car¬
nalia non aũ sp̃ualia st̃. In¬
t̾na namq bona sunt sp̃na¬

Expanded text:
ad unum statim flagitium multi saepe in desperationem cadunt. Alii nec post multa, et maxima, et diuturna mala spem, vel propositum resipiscendi amittunt. De quo et illud recte intelligitur quod hic de hac adhuc arbore subinfertur, quia alligetur vinculo ferreo et aereo in herbis quae foris sunt, et rore coeli tingatur, et cum feris pars ejus in herba terrae. Cor ejus ab humano commutetur, et cor ferae detur ei . Ex his certe, ut arbitror, perpendis quanta mala, sed audi adhuc quam sint diuturna: Et septem, inquit, tempora mutentur super eum. Quid enim intelligitur rectius in vinculo ferreo et aereo, quam perversitatis indomabilis consuetudo? In ferro audacia, in aere pertinacia, in herbis terrae bona infima, bona terrena. Quid enim nisi quaedam herbae terrae sunt bona ista terrena, quae nobis sunt cum bestiis communia. De quibus recte dicitur: quae foris sunt. Eo enim ipso foris existunt quo corporalia et carnalia, non autem spiritualia sunt. Interna namque bona sunt spiritua
Abbreviated transcription (Latin):
caritatis ꝓprietate pleĩtu¬
do bonitatis cõuincit ꝙ ĩ
uera diuinitate ꝑsonarũ
płalitas deesse nõ possit.
Idiscimus ex supe¬
riorib ꝙ ĩ illo sũ¬
mo bono uniũsalit̾q ꝑfc̃o
sit tocius bonitatis plẽi-¬
tudo atq ꝑfectio. ubi au¬
tẽ tocius bonitatis pleni¬
tudo ẽ: uera ⁊ sũma cari¬
tas deesse nõ pt̃ nichil
em̃ caritate melius. nichil
cautate ꝑfectius. nullus
autẽ pro pͥuato ⁊ ꝓprio sui
ip̃ius amore dicit᷑ ꝓprie ca¬
ritatẽ hr̃e. Oportet itaq
ut amor in alterũ tendat
ut cautas esse queat ubi
gͦ płalitas ꝑsonaiĩ deest:
caritas õmo esse nõ potest.
S dicis fortassis. Et si so¬
la una ꝑsona ĩ illa u̾a di¬
uinitate eẽt. nichilomimꝰ
tñ erga creaturã suã cari¬
tatẽ quidẽ ⁊ hr̃e poss. ỹmo
et haberet. Sz sũmã certe
caritatẽ erga creatã ꝑso¬
nam hr̃e nõ poss. In ordi¬
nata enim caritas esset

Expanded text:
aritatis proprietate plenitudo bonitatis convincit quod in vera divinitate personarum pluralitas deesse non possit. Didicimus ex superioribus quod in illo summo bono universaliterque perfecto sit totius bonitatis plenitudo atque perfectio. Ubi autem totius bonitatis plenitudo est, vera et summa charitas deesse non potest. Nihil m charitate melius, nihil charitate perfectius. Nullus autem pro privato, et proprio sui ipsius amore dicitur proprie charitatem habere. Oportet itaque ut amor in alterum tendat, ut charitas esse queat. Ubi ergo pluralitas personarum deest, charitas omnino esse non potest. Sed dicis fortassis etsi sola una persona in illa vera divinitate esset, nihilominus tamen erga creaturam suam charitatem quidem et habere posset, imo et haberet, sed summam certe charitatem erga creatam personam habere non posset. Inordinata enim charitas esset
Abbreviated transcription (Latin):
tem impossibile ĩ illa sũ¬
me sapienti bonitate ca¬
ritatẽ ĩ ordinatã esse. P¬
sona gꝰ diuina sũmã ca¬
rtatẽ hr̃e nõ potuit erga
ꝑsonã que sũma dilcĩone
digna nõ fuit. Ut autẽ
caritas sũma ⁊ sũme ꝑ¬
fecta sit oportet ut sit
tanta qua nõ possit esse
maior. oportet ut sit tali ᷤ
qua nõ possit esse melior.
Qmͣdui autẽ quis nullũ
aliũ qnͣtũ ĩ seip̃m diligit
ille quẽ erga se h̃t pͥuatuᷤ
amor conuincit ꝙ sũmũ
caritatis gradum necdũ
app̃hendit. S ꝑsona di¬
uina ꝓfecto nõ habe̾t quẽ
ut seipãm digne dilig̾ẽt
si condignã ꝑsonã õmo
nõ haberet. diuine autẽ
ꝑsone condigna nõ ess
ꝑsona que deus nõ ess.
Ut gͦ ĩ illa uã d̾initate
plenitudo caritatis pos
no consortio non carere.
uide gͦ qmͣ de facili ratio
tate plalitas ꝑsonarũ
deesse non possit. Certe
solus deus sũme bonus
ẽ. solus gͦ deus sũme di¬
ligendus ẽ. Sũmã gͦdi¬
lectionẽ diuina ꝑsona

Expanded text:
a summae sapientiae bonitate charitatem inordinatam esse. Persona igitur divina sum mam charitatem habere non potuit erga personam, quae summa dilectione digna non fuit. Ut autem charitas summa et summe perfecta sit, oportet ut sit tanta quae non possit esse major, oportet ut et sit talis quae non possit esse melior. Quandiu autem quis nullum alium quam seipsum diligit, ille quem erga se habet privatus amor convincit, quod summum charitatis gradum necdum apprehendit. Sed persona divina profecto non haberet quam ut seipsam digne diligeret, si condignam personam omnino non haberet. Divinae autem personae condigna non esset persona quae Deus non esset. Ut ergo in illa vera divinitate plenitudo charitatis possso divino consortio non carere. Vide ergo quam de facili ratio tate pluralitas personarum deesse non possit. Certe solus Deus summe bonus est. Solus ergo Deus summe diligendus est. Summam ergo dilectionem divina persona
Abbreviated transcription (Latin):
ad salubrem sollicitudinẽ. utilẽq
formidinẽ eingilat. Cum enĩ quis
ex diuina reuelatione cognoscat.
quomͦ soleat alius debono in me¬
lius ꝓficẽ. aluis demalo indeterio¬
ra uergere. uł quomͦ contingat ali¬
os de suminis bonis in infima
mala corruere. uł de infimis ma¬
lis ad uirtutũ summa ascendere.
quid queso mirũ. si sua eũ uisio co¬
gat formidare: Nescit namq hõ
finem suum. s sic̃ pisces capiunt᷑

Expanded text:
ad salubrem sollicitudinem, utilemque ad salubrem sollicitudinem, utilemque formidinem evigilat. Cum enim quis ex divina revelatione cognoscat quomodo soleat alius de bono in melius proficere, alius de malo in deteriora vergere, vel quomodo contingat alios de summis bonis in infima mala corruere, vel de infimis malis ad virtutum summa ascendere; quid, quaeso, mirum, si sua eum visio cogat formidare? Nescit namque homo finem suum; sed, sicut pisces capiuntur
Abbreviated transcription (Latin):
tur cum dr̃. & cogitationes mee
instratu meo. ⁊ uisiones capitis
mei conturbauerunt me. Ex duo¬
b siquidem se asserit conturba¬
ri. excogitationib suis. ⁊ iusionibꝰ
capitis sui: Cũ eñĩ mens ex diui¬
na reuelatione mirandũ immo
⁊ formidandũ aliquid considat.
⁊postmodum adse rediens secũm
retractans se ipsam forti exami¬
natione diuidicat. ne forte digna
sit cui tale aliquid contingat. exꝓ
pͥis nimirum cogitationibus
secum agitur. ut sua eam uisio
ꝓterreat. Cogrationes inquit
mee instratu meo. Quid hic in¬
telligitur ꝑstratum. nisi intime
quietis otium: Uisio uͦ capitis.
illuminatio sensꝰ intellectualis.
Et uisiones inqͥt capitis mei cõ¬
turbauert̃ me. Cogitaciones sue
itaq instratu suo. & uisiones ca¬
pitis su unumquemq tunc ꝑter-¬
rent. terrendoq cõturbant cũ
ex eo qd̃ secum post diuine reue¬
lationis archanum meditatio¬
nis sue negotioso otio ꝑtractat.

Expanded text:
itur, cum dicitur: Et cogitationes meae itur, cum dicitur: Et cogitationes meae in stratu meo, et visiones capitis mei conturbaverunt me. Ex duobus siquidem se asserit conturbari, ex cogitationibus suis, et visionibus capitis sui. Cum enim mens ex divina revelatione mirandum, imo et formidandum aliquid considerat, et postmodum ad se rediens secumque retractans seipsam forti examinatione dijudicat, ne forte digna sit, cui tale aliquid contingat ex propriis nimirum cogitationibus secum agitur, ut sua eam visio perterreat. Cogitationes, inquit, meae in stratu meo. Quid hic intelligitur per stratum, nisi intimae quietis otium, visio vero capitis, illuminatio sensus intellectualis. Et visiones, inquit, capitis mei conturbaverunt me. Cogitationes suae itaque in stratu suo, et visiones capitis sui unumquemque tunc perterrent, terrendoque conturbant, cum ex eo quod secum post divinae revelationis arcanum meditationis suae negotioso otio pertractat,
Abbreviated transcription (Latin):
ocłs nõ uidit nec auris audunt.
nͦ in corhominis ascenditꝰ S
quomͦ eũ econtra sua uisio ter¬
ret. qui m̃tis subleuatione per
ꝯtemplationẽ uidr. quã miro.
quam occulto dei iudicio. qd̾ &e
de carcere. cathenisq int̾dum
qͥs egrediat᷑ ad regnum. & alius
natꝰ in regno. inopia ꝯsumat᷑:
Quem queso diuinoꝵ. iudicioꝵ
abissus ñ terreat. cũ diumolu¬
mine taltus mentis t̃tligñtia
ꝑspiciat. nͨ uelocium ẽẽ cursum.
nec fortiũ bellũ. nec sapientium
panẽ. nec doctoꝵ duitias nͨ arti¬
ficum grãm. s tempꝰ casumq in
omnib: Uid̾at utiq ꝓpħa quia
iudicia dñi abissus multa. & ꝑter¬
ruerant eum uisiones capitis sui
cum diceret dño. Auidiciis enum
tuis timui. Sol ent tam̃ huiꝰmodi
uisiones ꝑterrere. nõ tam eo tẽpore
qͦ ꝑexcessũ m̃tis uident᷑ qͣm tunc
temporis cum post excussũ sonntũ
admemoriã reuocant᷑. qñ subtili
examinatione secum tacita m̃te re¬
trac̾tantur. Hinc ẽ illud quod seqͥ¬

Expanded text:
oculus non vidit, nec auris audivit, nec in corde hominis ascendit? Sed quomodo eum econtra sua visio terret, qui mentis sublevatione per contemplationem videt, quam miro, quam occulto Dei judicio quod et de carcere catenisque interdum quis egrediatur ad regnum, et alius natus in regno inopia consummetur? Quem, quaeso, divinorum judiciorum abyssus non terreat, cum divino lumine tactus mentis intelligentia perspiciat, nec velocium esse cursum, nec fortium bellum, nec sapientium panem, nec doctorum divitias, nec artificum gratiam, sed tempus, casumque in omnibus? Viderat utique Propheta, quia judicia Domini abyssus multa et perterruerant eum visiones capitis sui, cum diceret Domino: A judiciis enim tuis timui . Solent tamen hujusmodi visiones perterrere, non tam eo tempore quo per excessum mentis videntur, quam tunc temporis cum post excussum somnum ad memoriam revocantur, quando subtili examinatione secum tacita mente retractantur. Hinc est illud quod sequ
Abbreviated transcription (Latin):
mus. Quia ꝑ sompnũ corporis.
sensus corporeꝰ sopitur. reste ꝑ
sonnũ m̃tis alienatio in¬
telligitur ꝑ qͣm ext̾ioꝵ omniũ
memoria funditus int̾cipitur.
Sonmum autem uidere est. in
diuine ꝯtemplatioĩs archanũ
m̃te transire. Dormit itaq et
insublimium ꝯtemplationem
ascendit. Sonnium inquit iudi
qd ꝑterruit me. Huiꝰnͦi sompni¬
oꝵ alia deterrent. alia demul¬
cent. alia ꝯtristant. alia letificãt.
Letificat sane nec mirũ contẽ¬
platio et̾noꝵ gandioꝵ. terri
uͦ speculatio diuinoꝵ iudicioꝵ.
Quis eñi digne expͥmere possit.

Expanded text:
orporis sensus corporeus sopitur, recte per somnium mentis alienatio intelligitur, per quam exteriorum omnium memoria funditus intercipitur. Somnium autem videre, est in divinae contemplationis arcanum mente transire. Dormit itaque etin sublimium contemplationem ascendit: Somnium, inquit, vidi, quod perterruit me. Hujusmodi somniorum alia deterrent, alia demulcent, alia contristant, alia laetificant. Laetificat sane nec mirum contemplatio aeternorum gaudiorum, terret vero speculatio divinorum judiciorum. Quis enim digne exprimere pos
Abbreviated transcription (Latin):
scm̃ ꝓlato. qr nõ remittet᷑ in
hoc scło uł fu turo. Nã si dictu¬
ri sũt hoc malũ ẽẽ expiabile
iuxta aliqͥd tñ irremissibile:
uideãt ne idẽ dici possit de
spũ blasphemie. Aluid ẽ em̃
pccm̃ esse ĩ expiabile. atq
aliud uixͣ hoc qd̃ hic accipit᷑
ẽẽ irremissibile. Pccm diaboli
ĩ expiabile est qd̾ nlło reme¬
dio expurgari potest. Illd̾ au-¬
tẽ hõĩs ꝓcc̃m nõ ĩcõgrue irre¬
missibile dici poti̾t cui nll̾a
pene relaxacio fit. q̃ ĩ pccĩs
actualit̾ siłib fieu cõtĩgit.
Ecce unã eandẽq blasphemi¬
am unus facit ex coactione
alius ex aliqua decepcione.
t̾cius ex sola malignitate. ec¬
ce ĩ trib culpa qnͣtũ ad acti¬
onẽ ꝑ oĩa siłis. ĩ duob ali¬

Expanded text:
lato, quia non remittetur in hoc saeculo, vel in futuro. Nam, si dicturi sunt hoc malum esse expiabile, juxta aliquid tamen irremissibile, videant ne idem dici possit de spiritu blasphemiae. Aliud est enim peccatum esse inexpiabile, atque aliud juxta hoc quod hic accipitur esse irremissibile. Peccatum diaboli inexpiabile est, quod nullo remedio expurgari potest; illud autem hominis peccatum non incongrue irremissibile dici poterit, cui nulla poenae relaxatio sit, quae in peccatis actualiter similibus fieri contingit. Ecce unam eamdemque blasphemiam unus facit ex coactione, alius ex aliqua deceptione, tertius ex sola malignitate. Ecce in tribus culpa, quantum ad actionem, per omnia similis. In duob
Abbreviated transcription (Latin):
aug̃ ĩtelligit de hõib despatissĩs.
Aliaᷤᷤ autẽdicit. ꝙ obstinatoᷤ dñs
doctores facit. in eo ꝙ mitrit cstal¬
lũ si c̃ buccellã. In libͦ ietͣctatio¬
nũ seipm̃ accusat. uł pociꝰ extu¬
sat qd̃ de pcc̃o ĩ sp̃m̃ scm quodã¬

Expanded text:
us, intelligit de hominibus desperatissimis. Alias autem dicit quod obstinatos Dominus doctores facit in eo quod mittit crystallum sicut buccellam . In libro Retractationum seipsum accusat vel potius excusat, q
Abbreviated transcription (Latin):
gunt᷑ de spũ blas¬
phemie obscura ut dicis et
ꝓplexa sũt ualde. Expetiᷤ au¬
tẽ et expectas audire ex me
qͥd senciã ĩde. S ꝑiculosa p̃¬
sũpcio de suo ingenio p̃sum̾e.
qd̃ p̃clarissima ĩgenia nõ ĩ¬
tactũ s indefinitũ reliq̃rũt.
Solius dm̃ ẽ certe qñ ⁊ cui
uolui̾t eiꝰ modi reuelare. ut
autẽ uerũ fatear uidet᷑ mi¬
chi durũ ualde peticioni
tue õino deesse. Suꝑ hoc gͥ
in uoluero si uidet᷑ aliquid
querẽdo nõ diffimiendo lo¬
quam᷑. Sũt qui se fatent᷑
nescire qͥd sit sp̃c blasphẽie.
Audact̾ tñ affirmãt ꝙ hoc
genꝰ culpe oĩno sit ĩ expia¬
bile a deo ut qͥsqͥs ĩ hoc semel¬

Expanded text:
guntur de spiritu blasphemiae, obscura, ut dicis, et perplexa sunt valde. Expetis autem et exspectas audire ex me quid sentiam inde. Sed periculosa praesumptio de suo ingenio praesumere, quod praeclarissima ingenia non intactum, sed indefinitum reliquerunt. Solius Domini est certe quando, et cui voluerit, ejusmodi revelare. Ut autem verum fatear, videtur mihi durum valde petitioni tuae omnino deesse. Super hoc igitur involucro si videtur aliquid, quaerendo, non diffiniendo loquamur. Sunt qui se fatentur nescire quid sit spiritus blasphemiae. Audacter tamen affirmant quod hoc genus culpae omnino sit inexpiabile
Abbreviated transcription (Latin):
to gͦ dr de blasphemo hꝰmõi
ꝙ sit reus et̾ni delicti. Qͥ dã
autẽ ad id qd̃ dñs dicit ad¬
dũt desuo. qd̃ dñs ñ dic̃. Dñs
dic̃ qd̃ sit reus et̾m delicti. isti
dicũt ꝙ sit et̾nalit̾ reus et̾ni
delicti. Qͥ enĩ dicit eiꝰmõi ho¬
minẽ nll̾a rõne posse ueniã¬

Expanded text:
to ergo dicitur de blasphemo hujusmodi quod sit reus aeterni delicti. Quidam autem ad id quod Dominus dicit, addunt de suo quod Dominus non dicit. Dominus dicit quod sit reus aeterni delicti; isti dicunt quod sit aeternaliter reus aeterni delicti. Qui enim dicit ejusmodi hominem nulla ratione posse venia
Abbreviated transcription (Latin):
absq ulla dubitatione:
patuiarche ⁊ ꝓph̾e caritatẽ
habuere. ⁊ tñ tenebant
debito dãpnacionis et̾ne.
Alioqͣnͣ nec ad inferna des¬
cenderẽt. nec xp̃i morte nec
ulla redẽpcione eg̾ent abs¬
q ulla igit᷑ ambiguitate
ueret. Cõstat gͦ ꝙ utrũq
sił cõtingat ut ⁊ hõ carita¬
tẽ habeat. ⁊ eũ adhuc debi¬
tũ dapnationis teneat.
Nõne ĩquiũt iste pccõr xp̃i
mnẽbꝵ esse cepit. ex qͦ cau¬
tatẽ hr̃e cepit. Quomodo

Expanded text:
dubitatione patriarchae et prophetae charitatem habuere, et tamen tenebantur debito damnationis aeternae. Alioquin nec ad inferna descenderent, nec Christi morte, nec ulla redemptione egerent. Absque ulla igitur ambiguitate veret. Constat ergo quod utrumque simul contingat, ut et homo charitatem habeat, et eum adhuc debitum damnationis teneat. Nonne, inquiunt, iste peccator Christi membrum esse coepit ex quo charitatem habere coepi
Abbreviated transcription (Latin):
phenuã q̃ ñ h̃t reĩssionẽ ĩ et̾¬
sb̾iũgit nichil rñdet ad dñi¬
ca u̾ba q̃ p̾misit. Cõpellit itaq
coherẽtia dictoꝵ. credẽ xͥ calũp¬
matores blasphemasse ĩ sp̃m̃
scm̃. Quid gͦ dicemꝰ: Nũqͥd ĩ
illũ peccabãt quẽ nõ uituꝑabãt
⁊ ĩ illũ ñ blasphemabãt quẽ u̾biᷤᷤ¬

Expanded text:
onem in aetesubjungit, nihil respondet ad Dominica verba quae praemisit. Compellit itaque cohaerentia dictorum credere Christi calumniatores blasphemasse in Spiritum sanctum. Quid ergo dicemus? Nunquid in illum peccabant quem non vituperabant, et in illum n
Abbreviated transcription (Latin):
modis ut michi uidet᷑ pcc̃orũ
cundũ solã seu̾itatẽ aliqñ se¬
cundũ moderationẽ utͥusq
ut miseratio ip̃a nõ sit sins̃
nõ nulla seui̾tate. nec seue¬
ritas sine miseratione. Si¬
quidẽ ĩ igne purgatorio ẽ in¬
tollerabił afflictio sine tociꝰ
cõsolacionis remedio. In uo¬
lũtaria satisfcĩone ẽ afflictio
cũ multiplici cõsolacione.
In lauacro regn̾acionis ple¬
na emũdatio nil hñs afflicti¬
onis. Pma purgacio agit᷑
ꝑ incendiũ. scdã ꝑ flagellũ.
purgatorii ignis scoria pcc̃
excoquit: ꝑ flagellũ satisfa¬
ctionis palea poĩ excutitur
P lauacrũ regn̾acionis pcci
macula absq pena diluit᷑.
Sũt multi qͥ ĩ extremis ue¬
racitꝰ penitẽt s morte p̃uẽti
tẽpus satisfaciendi nõ hñt

Expanded text:
um cundum solam pietatem, aliquando secundum moderationem utriusque, ut miseratio ipsa non sit sine nonnulla severitate nec severitas sine miseratione. Siquidem in igne purgatorio est intolerabilis afflictio sine totius consolationis remedio. In voluntaria satisfactione est afflictio cum multiplici consolatione. In lavacro regenerationis plena emundatio nihil habens afflictionis. Prima purgatio agitur per incendium, secunda per flagellum, purgatorii ignis scoria peccati excoquitur, per flagellum satisfactionis palea peccati excutitur, per lavacrum regenerationis peccati macula absque poena diluitur. Sunt multi qui in extremis veraciter poenitent, sed morte praeventi tempus satisfaciendi
Abbreviated transcription (Latin):
dicebãt ĩqͥt sp̃m ĩmũd̾ ht. In hi
ꝯtĩgit dñm de pessĩo gn̾e blasphe¬
mãdi ista disser̾e. Ostẽdit gͦ eun¬
beret. Absq õĩ ãbiguo ista xp̃i
cõtumelia erat detestabił blas¬
pheĩa. S iad̾ q̃so blaspheĩe
u̾bũ fuit cõtͣ ipm̃ hoĩs filiũ.

Expanded text:
immundum habet . In his contingit Dominum de pessimo genere blasphemandi ista disserere. Ostendit ergo evanberet. Absque omni ambiguo ista Christi contumelia erat detestabilis blasphemia. Sed istud, quaeso, blasphemiae verbum fuit contra ipsum hominis Filium,
Abbreviated transcription (Latin):
scm̃ nõ remittet ᷑ ei neq ĩ hoc
seculo nec ĩ futuro. Qͥd hic
dicturi sũt qͥ omnẽ uł semel
ĩ sp̃m blasphemantẽ et̾ne dãp¬
nacioni addicũt. Nũ qͥd dictu¬

Expanded text:
m, non remittetur ei, neque in hoc saeculo, nec in futuro. Quid hic dicturi sunt qui omnem vel semel in Spiritum blasphemantem aeternae damnationi addicunt! Nunquid dictu
Abbreviated transcription (Latin):
expiationẽ sufficiat ⁊ dñm
sibi ꝑ omĩa placabilẽ red¬
dant. Testatur hoc ip̃m tã
sero penitẽs ille eunͣgłicꝰ la¬
tro qui statim audire meru¬
it.Hodie mecũ eris ĩ para¬
diso. Eiusmodi quilibet in
eorũ mitũ quib a dño nõ
imputat᷑ pccm̃. s dimittũ¬
t᷑ eis pcc̃a multa qm̃ dili¬
gunt multũ. In hiis igitꝰ
que iã diximꝰ luce clarius
uidet᷑ qd̃ ꝑ psalmistã audi¬
mꝰ. Btĩ quoꝵ remisse sũt ini

Expanded text:
expiationem sufficiat, et Dominum expiationem sufficiat, et Dominum sibi per omnia placabilem reddant. Testatur hoc ipsum tam sero poenitens ille evangelicus latro, qui statim audire meruit: Hodie mecum eris in paradiso . Ejusmodi quilibet in eorum meritum quibus a Domino non imputatur peccatum, sed dimittuntur eis peccata multa quoniam diligunt multum. In his igitur quae jam diximus luce clarius videtur quod per Psalmistam audimus: Beati quorum remissae su
Abbreviated transcription (Latin):
quitatis ⁊ ĩpietatis ẽ adue-¬
rã eoꝵ penitẽciã remittit᷑.
tis purgatorio igne excoqͥt᷑.
Ex his dcm̃ ĩ tellige qd̃ ĩ psal¬
mohabes. bt̃i qͦꝵ remisse st̃
iniquitates. Alii cũ magna
deuocione ad cõfessionẽ ue¬
niũt ⁊ cũ oĩ studio ⁊ sollici¬
tudine satisfcĩonẽ exsoluũt
et turpitudinẽ suã cauta¬
tis oꝑib ⁊ uirtutũ uarieta¬
te obducũt. fit itaq ĩ ei qd̾
alias legis. ꝙ caritas opent
młtitudinẽ pcc̃oꝵ. In hiis
adimplet ꝓph̾ica illa sña.
btĩ quoꝵ tecta sũt pcc̃a. Ml¬
ti post multa flagitia et
malis nichil satisfrĩonis
ĩ iungit᷑ quia renatis ĩ xͦ
de ante actis malis nichil
imputat᷑. Pro euꝰmodi qͦlibet
puta esse dictũ. beatus iur
cui nõ ĩputauit dñs pcc̃m.
Et sũt nõnulli qui tã ꝓfũ¬
de ⁊intime penitẽt et tanto
deuocionis ardore ĩ ip̃a sua
penitẽcia feruent ⁊ tantum
de dm̃ pietate p̃sumũt. ut
hoc ip̃m eis ad poc̃oꝵ suoꝵ

Expanded text:
itatis et impietatis est ad veram eorum poenitentiam remittitur, tis purgatorio igne excoquitur. Ex his dictum intellige quod in Psalmo habes: Beati quorum remissae sunt iniquitates! Alii cum magna devotione ad confessionem veniunt, et cum omni studio et sollicitudine satisfactionem exsolvunt, et turpitudinem suam charitatis operibus et virtutum varietate obducunt. Fit itaque in eis quod alias legis, quod Charitas operit multitudinem peccatorum . In his adimpletur prophetica illa sententia: Beati quorum tecta sunt peccata . Multi post multa flagitia, etmalis nihil satisfactionis injungitur, quia renatis in Christo de anteactis malis nihil imputatur. Pro ejusmodi quolibet puta esse dictum: Beatus vir cui non imputavit Dominus peccatum Et sunt nonnulli qui tam profunde et intime poenitent, et tanto devotionis ardore in ipsa sua poenitentia fervent, et tantum de Domini pietate praesumunt, ut hoc ipsum eis ad peccatorum suorum
Abbreviated transcription (Latin):
aliqͥd remittit᷑ blasphemã¬
tib ĩ patrẽ ⁊ filiũ nichil u̾o̾
blasphemãtib ĩ sp̃m̃ sc̃m.
Bene gͦ dicitͤ de eo qui blas-
tudine distuctissiẽ expiacio¬
nis si nõ penitet nichil ei re¬
mittit ͤ de pleĩtudĩe distuctis¬
hoc fiat cõseq̃t̾ adiũgit᷑ cũ
dicat. S ẽ reus et̾ni delicti.
Qd̾ dicit idẽ ualz ac si aper¬
cius dice̾t. Idcirco remissio¬
nõ est reus eiusmodi delicti
cui debeat aliqͥd remitti sed
est reus delicti oĩn pessimi.
qm̃ reus et̾ni delicti ⁊ taliᷤ cui
nõ debeat aliqua det̾minate
remissionis uelaxatio sicut
suꝑius docuimꝰ. hoc ẽ ĩ spiritũ
scm̃ blasphemare ex sola ma¬
lignitate u̾bũ blasphemie
ꝓfi̾e. S talis blasphemia
⁊ execrabili odio dei. Peul du¬
mor dei: sic nũꝙͣ excidit odiũ
more dictũ est: de dei eciã odio
dici p̃t. Et si cut dei amor
recte dici p̃t mitũ et̾nũ. sic
et odiũ dei mito dͣ delictũ eter¬
nũ. Qd̾ dicit᷑ de caritate qr¬

Expanded text:
mittitur blasphemantibus in Patrem et Filium, nihil vero blasphemantibus in Spiritum sanctum. Bene ergo dicitur de eo qui blasphtudine districtissimae expiationis; si non poenitet, nihil ei remittitur de plenitudine districtishoc fiat consequenter adjungitur, cum dicat: Sed est reus aeterni delicti. Quod dicit idem valet ac si apertius diceret: Idcirco remissionon est reus ejusmodi delicti cui debeat aliquid remitti. Sed est reus delicti omnium pessimi, quoniam reus aeterni delicti, et talis cui non debeat aliqua determinate remissionis relaxatio fieri sicut superius docuimus, hoc est in Spiritum sanctum blasphemare, ex sola malignitate verbum blasphemiae proferre. Sed talis blasphemia et exsecrabili odio Dei, procul dumor Dei, sic nunquam excidit odium more dictum est, de Dei etiam odio dici potest. Et, sicut Dei amor recte dici potest meritum aeternum, sic et odium Dei merito dicitur delictum aeternum. Quod dicitur de charitate q
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ. qͥd ĩqmͣ aliud ẽ hoc dic̾e qmͣ
eiꝰ mõi hoĩem doc̃e ut desperet. ⁊ cũ
chain dicat maior ẽ ĩqͥtaᷤ m̃a
ꝙͣ ut ueniã merear. qͥs audeat
ut dicat modũ hũane malicie

Expanded text:
qui? quid, inquam, aliud est hoc dicere quam ejusmodi hominem docere ut desperet, et cum Cain dicat: Major est iniquitas mea quam ut veniam merear? . Quis audeat ut dicat modum humanae malitiae,
Abbreviated transcription (Latin):
tarie peccãtib p̃cipit᷑ reddẽ
animã ꝓ aĩa. oculũ ꝓ ocło.
dentẽ ꝓ dẽte. manũ ꝓ manu.
pedẽ pro pede. Quitqͥd ab ĩfi¬
deli cõmittit᷑ ĩt̾ prc̃a ignorã¬
cie deputat᷑. Nam et si sciat
se pecoasse cũ peccat nescit tñ
examuĩare pondus pcci. nescit
em̃ illd̃ nõ posse expiari nisi
ꝑ mortẽ hõis dei. Caligo ita¬
q huiꝰmõi ignorãcie supͣ mo¬
dũ lenigat ĩmanitatẽ cłpe.
xp̃ĩam uo̾ qͥ se cognoscũt
Ad plenã itaq satisfcionẽ
ꝓ poc̃o illis hostia concedit᷑.
istis oĩno nõ relinqͥt᷑ ubi pec¬
catũ ꝑ hostiã expiat᷑ aliene
pocuis ꝙͣ ꝓpͥe carnis macta¬
tione recõsiliat᷑. In fideli ita¬
q cõu̾so ⁊ ĩ xp̃i fide laptizato
nulla satistc̃ĩo nlła carns
afflictio ĩiũgit ᷑ cui ꝓpt̾ pͥorẽ
ignorãciã ad expiationẽ
pcc̃ĩ hostia concedit᷑ nã per
passionẽ ⁊ mortẽ xͥ ab oi rea¬
tu ad plenũ purgat᷑. Crimi¬

Expanded text:
tarie peccantibus praecipitur reddere animam pro anima, oculum pro oculo, dentem pro dente, manum pro manu, pedem pro pede . Quidquid ab infideli committitur, inter peccatum ignorantiae deputatur. Nam et si sciat se peccasse cum peccat, nescit tamen examinare pondus peccati; nescit enim illud non posse expiari nisi per mortem hominis Dei. Caligo itaque hujusmodi ignorantiae supra modum levigat immanitatem culpae.i vero qui se cognoscunt Ad plenam itaque satisfactionem pro peccato illis hostia conceditur, istis omnino non relinquitur. Ubi peccatum per hostiam expiatur, alienae potius quam propriae carnis mactatione reconciliatur. Infideli itaque converso et in Christi fide baptizato nulla satisfactio, nulla carnis afflictio injungitur, cui propter priorem ignorantiam ad expiationem peccati hostia conceditur: nam per passionem et mortem Christi ab omni reatu ad plenum purgatur. Crimi
Abbreviated transcription (Latin):
ñ remittet᷑ ei neq ĩ hoc seculo
neq ĩ futo. pͥus gn̾alẽ sẽtẽciã
ponit. postea excipienda exci¬
pit. ponit remissibilia. excipit
nichil meret᷑ accipe excusato¬
rie remissionis. Qd̾ de hoc ma¬
lo dixit: hoc idẽ adũgit de qͦl¬

Expanded text:
n remittetur ei, neque in hoc saeculo, neque in futuro . Prius generalem sententiam ponit, postea excipienda excipit. Ponit remissibilia, excipit nihil meretur accipere excusatoriae remissionis. Quod de hoc malo dixit, hoc idem adjungit de q
Abbreviated transcription (Latin):
iuriã sicut homicidia ⁊ furta.
q̃d̃ sp̃alit̾ ad cõtumeliã diui¬
nã quẽ admodũ blasphẽia.
S qͥs nesciat ꝙ cõtumelia
creatoris sit detestabilior cetis.
S si quis blasphemet tormẽ¬
tis cõpulsus uł ꝑ ignorãciã
deceptꝰ qͣs neget tolerabiliuᷤ
ꝙͣ si blasphemet malicia sola
ductꝰ Malignitatiꝰ gͦ blasphe¬
mia p̃ cet̾is ẽ pessĩa. Est au¬
tẽ ĩ hoc gn̾e sceleratissimũ ⁊
qñ qͥs ĩ dei uituperiiᷤ delectat᷑
⁊ ĩ eis gli̾at᷑ Qͥd ẽ blasphe-¬
mia nͥ uituꝑatio d̾ma: ad hoc
autẽ qͥsq aspirat qd̃ ualitu¬
do affectat młtũq desiderat.
Qͥd gͦ aliud udet᷑ sp̃c blasphẽie
ꝙͣ affectacio ⁊ desideuiũ uitupe¬
rationiꝰ d̾ine: Mirat᷑ qͥs ⁊ forte
ñ credit ꝙ ad hũc malicie ar¬
ticulũ hũana corruptibilitas
ascẽd̾e̾ ĩmo descẽdẽ possit. Sed
quẽ hꝰmodi cogitatio pulsat
audiat qͥd de hꝰmõi hõib dñs
dicat. Nũc autẽ oderũt me et

Expanded text:
furta; quaedam specialiter ad contumeliam divinam, quemadmodum blasphemia. Sed quis nesciat quod contumelia Creatoris sit detestabilior caeteris? Sed si quis blasphemet tormentis compulsus, vel per ignorantiam deceptus, quis neget tolerabilius quam si blasphemet malitia sola ductus? Malignitate ergo blasphemia prae caeteris est pessima. Est autem in hoc genere sceleratissimum, et quando quis in Dei vituperiis delectatur, et in eis gloriatur. Quid est blasphemia, nisi vituperatio divina? Ad hoc autem quisque aspirat quod valitudo affectat, multumque desiderat. Quid ergo aliud videtur spiritus blasphemiae quam affectatio et desiderium vituperationis divinae? Miratur quis et forte non credit quod adhuc malitiae articulum humana corruptibilitas ascendere, imo descendere possit. Sed quem hujusmodi cogitatio pulsat, audiat quid de hujusmodi hominibus Dominus dicat: Nunc autem oderunt me et
Abbreviated transcription (Latin):
ñ p̃sumũt: Nũqͥd de semetipĩs
desꝑare debẽt qͥ hoc dice̾ ñ audẽt:
S si ꝑ hmõi doctnã bos uł asinꝰ
ĩ puteũ desꝑacionis cadat tĩeo
ne a ĩaliũ dñs aĩaliũ hoĩm p̃ciũ
de manu doctori ᷤ ĩmodeiectori ͤ
reqͥrat. S̾t aũt qͥdã tꝑalit̾ rei: tẽpo¬
rał ⁊ tnͣsitorii delicti:L sũt qͥdã et̾¬

Expanded text:
emetipsis desperare debent qui hoc dicere non audent? Sed si per hujusmodi doctrinam bos vel asinus in puteum desperationis cadat, timeo ne animalium Dominus animalium hominum pretium de manu doctoris, imo dejectoris requirat. Sunt autem quidam temporaliter rei temporalis et transitorii delicti, et sunt quida
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ht̃ remissionẽ ĩ et̾nũ. s reus
erit et̾mi delicti. Ex hii dñi u̾biᷤ
ut credo assertionis sue argu¬
mẽtũ trahunt qui sp̃m blasphe¬
mie malũ irremediabile oĩno
dicũt. Credo aug̾̃ ista legisse. tñ
młto alit̾ ꝙͣ isto ᷤ sẽsisse. Qd̃ dñs¬

Expanded text:
t remissionem in aeternum, sed reus erit aeterni delicti . Ex his Domini verbis, ut credo, assertionis suae argumentum trahunt, qui spiritum blasphemiae malum irremediabile omnino dicunt. Credo Augustinum ista legisse, tamen multo aliter quam istos sensisse. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
dicũt. Qui u̾acit̾ de suis
cumñb penitẽt ꝓ certo
iã caritatẽ hñt. Alioquin
qd̃ scuibit᷑ quomͦ de eis re¬
cte ĩtelligit: Quacũq ho¬
ra pcc̃or ĩgemuerit saluus
ert. Nemo enĩ qui carita¬
tis capax est: sine caritate
saluari potest. S ut putãt
qui caritatẽ ht̃ debito dãp¬
nacionis et̾ne teneri nõ
ualz. Quomͦ gͦ sac̾dos eũ

Expanded text:
icunt: Qui veraciter de suis criminibus poenitent, pro certo jam charitatem habent. Alioquin quod scribitur quomodo de eis recte intelligitur: Quacunque hora peccator ingemuerit salvus erit? . Nemo eum qui charitatis capax est, sine charitate salvare potest. Sed, ut putant, qui charitatem habet debito damnationis aeternae teneri non val