comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
licibus regis cius etatem atq infirmitatem magnum dolorem ac¬
ciperent neq se quicꝙͣ proficere uiderent rumoresq existerent ma¬
gna cesaris presidia terrestri itinere siria ciliciaq adduci quod nõ¬
dum auditum cesari erat commeatum qui mari nostris supportat᷑ã¬
tur intercipere statuerunt. Itaq expeditis nauiguis locis idoneis ad
canopum in statione dispositis nauibus insidiabantur nostris cõ
atq instrui. preficit huic tiberium neronem proficiscuntur in ca
classe rhodie naues atq in hiis eu phranor sinc quo nulla unꝙͣ di¬
micatio maritima ⁊ͣ parum feliciter confecta erat. at fortuma que i
plerumq eos quos plurimis beneficus ornauit ad duriorem casũ
reseruat superiorum temporum dissimilis cuphranorem perseque¬
batur. Nam cum ad canopum uentum esset instructaq utrinq t
classis conflixisset et sua consuetudine cuphranon primus preliũ

Expanded text:
litibus regis aetatem atque infirmitatem magnum dolorem aclitibus regis aetatem atque infirmitatem magnum dolorem acciperent neque se quicquam proficere viderent, rumoresque exsisterent magna Caesari praesidia terrestri itinere ex Syria Ciliciaque adduci, quod nondum auditum Caesari erat, commeatum, qui mari nostris supportabatur, intercipere statuerunt. Itaque expeditis navigiis locis idoneis ad Canopum in statione dispositis navibus insidiabantur nostris commatque instrui. Praeficit huic Tiberium Neronem. Proficiscuntur in ea classe Rhodiae naves atque in his Euphranor, sine quo nulla umquam dimicatio maritima, nulla etiam parum feliciter confecta erat. At fortuna, quae plerumque eos quos plurimis beneficiis ornavit ad duriorem casum reservat, superiorum temporum dissimilis Euphranorem prosequebatur. Nam cum ad Canopum ventum esset instructaque utrimque classis conflixisset et sua consuetudine Euphranor primus proelium
Abbreviated transcription (Latin):
ipse tantum ei crederet ut ad hostes armatos eum muteret dextra
sciplinis fallacissimis eruditus ne agentis suc moribus degene¬
raret flens orare contra cesarem cepit ne se dimitteret non enim
sibi regnum ipsum conspectu cesaris esse iocundius compressisq ⁊¬
pueri lacrimis cesar ipse commotus celenter si illa sentiret fore eũ
sccum affirmans ad suos remisit. Ille ut e carceribus in liberum cur¬
sum emissus adeo contra cesarem acriter gerere bellum cepit ut la¬
crimas quas in colloquio proiecerat gaudio uideretur profudisse
accidisse hoc complures cesaris legati amici centuriones militesq
letabantur ꝙ nimia bonitas eius fallacus pueri clusa esset quasi ue¬
ro id cesar bonitate tantum adductus ac non prudentissimo consi¬
uo fecisset. Cumduce sumpto alexandrini nichilo se firmiores fac¬
tos aut languidiores romanos animaduerterent ciudentibusq mi¬

Expanded text:
staret, cum ipse tantum ei crederet ut ad hostis armatos eum mitteret, dextra staret, cum ipse tantum ei crederet ut ad hostis armatos eum mitteret, dextra sciplinis fallacissimis eruditus, ne a gentis suae moribus degeneraret, flens orare contra Caesarem coepit ne se dimitteret: non enim sibi regnum ipsum conspectu Caesaris esse iucundius. Compressis pueri lacrimis Caesar ipse commotus celeriter, si illa sentiret, fore eum secum adfirmans ad suos dimisit. Ille, ut ex carceribus in liberum cursum emissus, adeo contra Caesarem acriter bellum gerere coepit ut lacrimas quas in colloquio proiecerat gaudio videretur profudisse. Accidisse hoc complures Caesaris legati, amici, centuriones militesque laetabantur, quod nimia bonitas eius fallaciis pueri elusa esset. Quasi vero id Caesar bonitate tantum adductus ac non prudentissimo consilio fecisset. § 25 Cum due assumpto Alexandrini nihilo se firmiores factos aut languidiores Romanos animadverterent eludentibusque mi
Abbreviated transcription (Latin):
is aut suo priore consilio per occultos nuntios regis probato lega¬
tos ad cesarem miserunt ut dimitterent regem transireq ad suos
pateretur paratam enim omnem multitudinem esse confectam te¬
dio puelle. fiduciario regno dominatione crudellissima ganime¬
dis facere id quod rex imperasset. Quosi autore in cesaris fidem a¬
miciciamq uenturi essent nullius periculi timorem multitudini
fore impedimento quo minus se dederint. Cesar et si fallacem gen¬
tem semperq alia cogitantem alia simulantem bene cognitam ha¬
bebat tamen petentibus dare ueniam utile consticuit esse. De siqͦ
facto sentiret ea que postularet mansurum in fide dimissum regemi
credebat. Sinid quod magis illorum nature conueniebat ducem ad
rum manum bellum esse gesturum. Itaq regeni cohortatus ut con¬
suleret regno paterno parceret preclarissime patrie que turpibus
incendus et ruinis esset deformata: cuies suos primum ad sani¬

Expanded text:
is, aut suo priore consilio per occultos nuntios regi probato legais, aut suo priore consilio per occultos nuntios regi probato legatos ad Caesarem miserunt, ut dimitteret regem transireque ad suos pateretur: paratam enim omnem multitudinem esse, confectam taedio puellae, fiduciario regno, dominatione crudelissima Ganymedis, facere id quod rex imperasset; quo si auctore in Caesaris fidem amicitiamque venturi essent, nullius periculi timorem multitudini fore impedimento quo minus se dederent. § 24 Caesar etsi fallacem gentem semperque alia cogitantem, alia simulantem bene cognitam habebat, tamen petentibus dare veniam utile esse statuit, quod, si quo pacto sentirent ea quae postularent, mansurum in fide dimissum regem credebat, sin, id, quod magis illorum naturae conveniebat, ducem ad rum manum bellum esse gesturum. Itaque regem cohortatus ut consuleret regno paterno, parceret praeclarissimae patriae, quae turpibus incendiis et ruinis esset deformata, civis suos primum ad sani
Abbreviated transcription (Latin):
sunt ex numero legionariorum militum circiter cccc. et paulo pot
euni numerum classiarii et remiges alexandrini co loco casteuu.
magnis munitionibus multisq munitionibus tormentis con¬
firmarunt atq egestis ex mari laproibus libere sunt usi postea ao
mittenda naingia. Hoc detrimento milites nostri tantum modo
operibus hostium expugnandis in prelusq quotidianis quando¬
cumq fors obtulerat procurrentibus et erumpentibus studiis
militum. Nec diuulgata cesaris hortatio subsequi legionum aut
laborem aut pugnandi poterat cupiditatem ut magis deterrendi
et continendi a periculosissimis essent dimicationibus ꝙͣ incitã¬
di ad pugnandum. Alexandrini cum romanos. et secundis reb
confirmari et auersis incitari uiderent neq ullum belli tunc ca¬
sum noscerent quo possent esse firmiores ut coniectura consequi
possumus aut aomoniti a regis amicis qui in cesaris erant presidi¬

Expanded text:
sunt ex numero legionariorum militum circiter CCCC et paulo ultra sunt ex numero legionariorum militum circiter CCCC et paulo ultra eum numerum classiarii et remiges. Alexandrini eo loco castellum magnis munitionibus multisque tormentis confirmarunt atque egestis ex mari lapidibus libere sunt usi postea ad mittenda navigia. § 22 Hoc detrimento milites nostri tantum afueroperibus hostium expugnandis. In proeliis cotidianis, quandocumque fors obtulerat, procurrentibus et erumpentibmilitum; nec divulgata Caesaris hortatio subsequi legionum aut laborem aut pugnandi poterat cupiditatem, ut magis deterrendi et continendi a periculosissimis essent dimicationibus quam incitandi ad pugnandum. § 23 Alexandrini cum Romanos et secundis rebus confirmari et adversis incitari viderent neque ullum belli tertium casum nossent quo possent esse firmiores, ut coniectura consequi possumus, aut admoniti a regis amicis qui in Caesaris erant praesidi
Abbreviated transcription (Latin):
concendunt. Quorum pars proximas nacta naues multititoine ho¬
minum atq onere depressa est pars resistens et dubitans quid es¬
set capiendum consilii ab alexandrinis interfecta est. Nonnulli
feliciore exitu expeditas ad anchoram naues consecuti incolumes
discesserunt pauci alleuati scutis et animo ad conandum ad proxi¬
ma nauigia adnatarunt. Cesar quoad potuit cohortando suos ad
pontem ac munitiones contendere eodem inpericulo uersatus
postq̃. eniuersos cedere amimaduertit in suum nauigium se recep̃.
Auo multitudo hominum insecuta cum irrum peret neq administt¬
andi neq repellendi a terra facultas daretur fore quod accidit suspi¬
catus sese ex nauigio ciecit et adcas que longius constiterant na¬
ues adnatauit. hinc suis laborantibus subsidio scaphas mittenc
nonnullos conseruauit nauigium quidem eus multititoine mui¬
tum depressum una cum hominibus interiit. hoc prelio desiteratit

Expanded text:
contenderunt. Quorum pars proximas nacta navis multitudine hocontenderunt. Quorum pars proximas nacta navis multitudine hominum atque onere depressa est, pars resistens et dubitans quid esset capiendum consili ab Alexandrinis interfecta est; non nulli feliciore exitu expeditas ad ancoram navis consecuti incolumes discesserunt, pauci allevatis scutis et animo ad conandum nisi ad proxima navigia adnatarunt. § 21 Caesar quoad potuit cohortando suos ad pontem ac munitiones continere, eodem in periculo versatus est; postquam universos cedere animadvertit, in suum navigium se recepit. Quo multitudo hominum insecuta cum irrumperet neque administrandi neque repellendi a terra facultas daretur, fore quod accidit suspicatus sese ex navigio eicit atque ad eas quae longius constiterant navis adnatavit. Hinc suis laborantibus subsidio scaphas mittens non nullos conservavit. Navigium quidem eius multitudine depressum militum una cum hominibus interiit. Hoc proelio desiderati
Abbreviated transcription (Latin):
primum naigia hostium lapidibus ac fundis a mole repellebant
ac multum proficere multitudine telorum urdebantur. Sed postꝙͣ
ultra eum locum a latere corum aperto ausi sunt egredi ex nauib
alexandrini pauei ut sine signis certisq ordinibus sineq ratione
prodierant sic temere se in naues receperunt. Quorum fuga incita¬
ti alexandrini plures ex nauibus egrediebantur nostrosq acrius
perturbatos insequebantur. Simul qui in nauibus longis reman¬
serant scalas rapere nauesq a terra repellere properabant ne hostes
nauibus potirentur quibus omnibus perturbati milites nostri
cohortium crium que inponte ac prima mole constiterant cum
post se clamorem exaudirent fugam suorum uiderent magnam
uim telorum aouersi sustinerent ueriti ne atergo circumuenirent᷑
et discessu nauium omnino reditu intercluderentur munitionez
in pontem institutam reliquerunt et magno cursu incitati ad naues

Expanded text:
primum navigia hostium lapidibus ac fundis a mole repellebant primum navigia hostium lapidibus ac fundis a mole repellebant ac multum proficere multitudine telorum videbantur. Sed postquam ultra eum locum ab latere eorum aperto ausi sunt egredi ex navibus Alexandrini pauci, ut sine signis certisque ordinibus, sine ratione prodierant, sic temere in navis refugere coeperunt. Quorum fuga incitati Alexandrini plures ex navibus egrediebantur nostrosque acrius perturbatos insequebantur. Simul qui in navibus longis remanserant scalas rapere navisque a terra repellere properabant, ne hostes navibus potirentur. Quibus omnibus rebus perturbati milites nostri cohortium trium quae in ponte ac prima mole constiterant, cum post se clamorem exaudirent, fugam suorum viderent, magnam vim telorum adversi sustinerent, veriti ne ab tergo circumvenirentur et discessu navium omnino reditu intercluderentur munitionem in ponte institutam reliquerunt et magno cursu incitati ad navis
Abbreviated transcription (Latin):
in terram exposuerat. Non enim plures consistere angustie loci patie¬
bantur reliqueq copic in nauibus stationem obtinebant. Quo fa¬
cto imperat pontem aduersus bostem preuallari et qua exitus na¬
iubus erat fornice extructo quo pons sustinebatur lapidibus opple¬
ri atq obstrui quorum altero opere effecto nulla omnino scapha
egredi posset. altero instituto omnes alexandrinorum copie ex
oppido se cicerent et contra munitiones pontis latiore loco consis¬
terent. Eodemq tempore que consueuerant nauigia per pontes
ad incendiuim onerariarum emittere ad molem constituerunt.
Pugnabatur a nobis ex ponte ex mole ab illis et area que erat ad¬
uersus pontem et ex nauibus contra molem. In hiis rebus occu¬
pato cesare militesq hortante remigium magnus numerus et clas¬
siariorum ex longis nauibus nostris in molem se ciecit. Pars eoꝵ
studio spectandi ferebatur. pars etiam cupiditate pugnandi. hii

Expanded text:
in terram exposuerat — non enim pluris consistere angustiae loci patiein terram exposuerat — non enim pluris consistere angustiae loci patiebantur —; reliquae copiae in navibus stationem obtinebant. Quo facto imperat pontem adversus hostem praevallari et, qua exitus navibus erat fornice exstructo, quo pons sustinebatur, lapidibus oppleri atque obstrui. Quorum altero opere effecto, ut nulla omnino scapha egredi posset, altero instituto omnes Alexandrinorum copiae ex oppido se eiecerunt et contra munitiones pontis latiore loco constiterunt, eodemque tempore quae consueverant navigia per pontis ad incendia onerariarum emittere ad molem constituerunt. Pugnabatur a nobis ex ponte, ex mole; ab illis ex arca, quae erat adversus pontem, et ex navibus contra molem. § 20 In his rebus occupato Caesare militesque hortante remigum magnus numerus et classiariorum ex longis navibus nostris in molem se eiecit. Pars eorum studio spectandi ferebatur, pars etiam cupiditate pugnandi. Hi
Abbreviated transcription (Latin):
hominibus mentem auxiliumq cripit et membra debilitat ut tuz
accidit. Nam qui se inequo loco ac plano pares esse confidehant idez
perterriti fuga suorum et cede paucorum .xxx. pedum altitudine in
edificus consistere ausi non sunt. seq per molem in mare precipita¬
uerunt et. uccc. passuum interuallo ad oppidum enatauerunt. mul¬
ti tamen ex hus capti interfectiq sunt: sed numerus captiuorum o
Castellumq ad pontem qui ꝓpior erat pharo communit atq ibi p̃¬
sidium posuit. Hunc fuga pharite reliquerunt fortioremq ilo pro¬
pioremq oppido alexandrini tuebantur. Sed eum postero die simm¬
liratione aggreditur ꝙ hiis obtentis duobus omnem nauigioru
excursum et repentina latrocinia sublatum iri uidebantur. Iamq
cos qui presidio eum locum tenebant tormentis ex nauibus sagit¬
tisq depulerat atq in oppidum redegerat et cohortium trium instar

Expanded text:
hominibus mentem consiliumque eripit et membra debilitat; ut tum hominibus mentem consiliumque eripit et membra debilitat; ut tum accidit. Qui se in aequo loco ac plano pares esse confidebant, idem perterriti fuga suorum et caede paucorum XXX pedum altitudine in aedificiis consistere ausi non sunt seque per molem in mare praecipitaverunt et DCCC passuum intervallum ad oppidum enataverunt. Multi tamen ex his capti interfectique sunt; sed numerus captivorum omcastellumque ad pontem, qui propior erat Pharo, communivit atque ibi praesidium posuit. Hunc fuga Pharitae reliquerant; artiorem illum propioremque oppido Alexandrini tuebantur. Sed eum postero die simili ratione aggreditur, quod his obtentis duobus omnem navigiorum excursum et repentina latrocinia sublatum iri videbatur. Iamque eos qui praesidio eum locum tenebant tormentis ex navibus sagittisque depulerat atque in oppidum redegerat et cohortium trium instar
Abbreviated transcription (Latin):
petum nostrorum sustinuerunt pariter uno enim tempore et ex tec¬
tis coificiorum propugnabant ꝙ propter asperitatem loci non faci¬
ls nostris aditus dabatur et scaphis nauibusq iongis .x. mobilit
et scienter angustias loci tuebantur. Sed ubi primum locis cognitis
uadisq pertentatis pauci nostri in littore: constiterunt illosq sunt
alii subsecuti constanterq in cos qui in littore equo constiterant im¬
petum fecerunt. Oinnes pharite terga uerterunt. Hii pulsi custodia
portus relicta naues ad littora et uicum appucarunt seq a nauib
ad tuenda edificia eiecerunt. Neq uero diutius ex munitione. set
contincre. potuerunt ꝙͣuis esset dissimile aliorum alexandrie genus
edificiorum ut minora maioribus conferantur. Turresq eoite eti
coniuncte. muri locum obtinebant: neq nostri aut scalis aut cratib
aut reliquis rebus parati uenerant ad oppugnandum. Sed terror

Expanded text:
petum nostrorum pariter sustinuerunt: uno enim tempore et ex tecpetum nostrorum pariter sustinuerunt: uno enim tempore et ex tectis aedificiorum propugnabant et litora armati defendebant, quo propter asperitatem loci non facilis nostris aditus dabatur, et scaphis navibusque longis quinque mobiliter et scienter angustias loci tuebantur. Sed ubi primum locis cognitis vadisque pertemptatis pauci nostri in litore constiterunt atque hos sunt alii subsecuti constanterque in eos qui in litore aequo institerant impetum fecerunt, omnes Pharitae terga verterunt. His pulsis custodia portus relicta navis ad litora et vicum applicarunt seque ex navibus ad tuenda aedificia eiecerunt. § 18 Neque vero diutius eaos munitione se continere potuerunt, etsi erat non dissimile atque Alexandreae genus aedificiorum, ut minora maioribus conferantur, turresque editae et coniunctae muri locum obtinebant, neque nostri aut scalis aut cratibus aut reliquis rebus parati venerant ad oppugnandum. Sed terror
Abbreviated transcription (Latin):
ritimis nauticisq solertia atq ars presidium ferret: neq numẽo
nauium prestantibus mulcitudo prodesset. neq flecti ad uirtute
ex tanta multitudine hostium neq uirtutes nostrorum possent
sius remigibusq et deprimuntur tres nostris in columibus omĩ¬
bus. relique propinquum fugam ad oppidum capiunt quas pro¬
texerunt hostes molbus atq edificus imminentibus et nostros
adire propius prohibuerunt. hoc ne sibi sepius accidere posset oĩ
ratione cesar contentendum extimauit ut insulam molemq ad
insulam pertinentem in suam redigeret potestatem. perfectis eniz
se uno tempore confidebat. Quo capto consilio cohortes decem et
leius armature electos quos idoneos ex equitibus gallis arbitraba¬
tur in nauigia minora scaphasq imponit inq insule alteram par¬
tem destinende manus causa constratis nauibus aggreditur pre¬
miis magnis propositis qui primus insulam cepisset. Ac primo im¬

Expanded text:
ritimis nauticisque sollertia atque ars praesidium ferret, neque numero ritimis nauticisque sollertia atque ars praesidium ferret, neque numero navium praestantibus multitudo prodesset, neque electi ad virtutem e tanta multitudine viri virtuti nostrorum possent defensoribus remigibusque, et deprimuntur tres, nostris incolumibus omnibus. Reliquae propinquam fugam ad oppidum capiunt; quas protexerunt ex molibus atque aedificiis imminentibus et nostros adire propius prohibuerunt. § 17 Hoc ne sibi saepius accidere posset, omni ratione Caesar contendendum existimavit ut insulam molemque ad insulam pertinentem in suam redigeret potestatem. Perfectis enim se confidebat. Quo capto consilio cohortis X et levis armaturae electos, quosque idoneos ex equitibus Gallis arbitrabatur, in navigia minora scaphasque imponit; alteram insulae partem distinendae manus causa constratis navibus aggreditur, praemiis magnis propositis qui primus insulam cepisset. Ac primo im
Abbreviated transcription (Latin):
talibus exposceret.Minime enim par erat prelu certamen nostriᷤ
enim pulsis neq terra neq mari esfugium dabatur uilum omnia
q erant futura in incerto. Illi si superassent nauibus omnia tene¬
rent si inferiores fuissent reliqua tum fortuna periclitarentur. Si¬
mul illud graue ac miserum urdebatur perpaucos de summa reru
et de salute omnium decertare. Quorum siquis aut animo auti
uirtute cessisset reliquis etiam esset cauendum quibus pro se pug¬
nandi facultas non fuisset. hHec superioribus diebus sepenumero
cesar sius exposuerat ut hoc maiore animo contenderent. ꝙ omni¬
um salutem sibi commendatam uiderent. Eadem suum quisq cõ¬
tubernalem amicum notumq prosequens erat obtestatus ne suã
atq omnium fallat opinionem quorum uidicio delectus ad pu¬
gnam proficisceretur. Itaq hoc animo est decertatum ut neq ma¬

Expanded text:
talibus exposceret. § 16 Minime autem par erat proeli certamen. Nostris talibus exposceret. § 16 Minime autem par erat proeli certamen. Nostris enim pulsis neque terra neque mari effugium dabatur victis, omniaque victoribus erant futura in incerto; cum illi, si superassent navibus, omnia tenerent, si inferiores fuissent, reliquam tamen fortunam periclitarentur. Simul illud grave ac miserum videbatur, perpaucos de summa rerum ac de salute omnium decertare; quorum si qui aut animo aut virtute cessisset, reliquis etiam esset cavendum, quibus pro se pugnandi facultas non fuisset. Haec superioribus diebus saepenumero Caesar suis exposuerat, ut hoc maiore animo contenderent, quod omnium salutem sibi commendatam viderent. Eadem suum quisque contubernalem, amicum, notum prosequens erat obtestatus, ne suam atque omnium falleret opinionem, quorum iudicio delectus ad pugnam proficisceretur. Itaque hoc animo est decertatum, ut neque ma
Abbreviated transcription (Latin):
utius in nostro conspectu gloriari magno nobis et dedecori et dolo¬
ri est. Cesar illum adh ortatus atq omnibus laudibus prosccutus
dat signum pugne. Pregressas uitra uadum quatuor rhodias⁊
naues circunisistunt alexandrini atq: ineas impetum faciunt su¬
stinent illi atq arte solertiaq se explicant: ac tantum doctrina po¬
tuit ut in dispari numero nulla transuersa hosti obiceretur nulle¬
q remis detegerẽtur sed semper uenientibus aduerse occurrerent
interim relique sunt secute: Tum necessario discessum ab arte est
propter angustias loci atq omne certamen in uirtute constitit.
leq uero alexandrie fuit quispiam aut nostrorum aut oppidano¬
rum qui aut in opere aut in oppugnatione haberet occupatum ani
num quin altissima tecta peteret atq ex omni prospectando ioco
spectaculum caperet precibusq et uotis iuctoriam suis adus ĩmor¬

Expanded text:
utius in nostro conspectu gloriari magno nobis et dedecori et doloutius in nostro conspectu gloriari magno nobis et dedecori et dolori est.' Caesar illum adhortatus atque omnibus laudibus prosecutus dat signum pugnae. Progressas ultra vadum IIII Rhodias navis circumsistunt Alexandrini atque in eas impetum faciunt. Sustinent illi atque arte sollertiaque se explicant; ac tantum doctrina potuit ut in dispari numero nulla transversa hosti obiceretur, nullius remi detergerentur, sed semper venientibus adversae occurrerent. Interim sunt reliquae subsecutae. Tum necessario discessum ab arte est propter angustias loci, atque omne certamen in virtute constitit. Neque vero Alexandreae fuit quisquam aut nostrorum aut oppidanorum, qui aut in opere aut in pugna occupatum animum haberent, quin altissima tecta peteret atque ex omni prospectu locum spectaculo caperet precibusque et votis victoriam suis ab dis immor
Abbreviated transcription (Latin):
ter duas classes uadatransitu angusto que pertinent ad regionez
africe: sic enim predicant partem esse alexandrie dimidiam africe sa¬
tisq diu inter ipsos est expectatum a quibus transeundi fieret initiuĩ.
propterea ꝙ eis qui intrassent et ad explicandam classem et adrece¬
ptum si durior accroisset casus impeditioni fore uidebantur. Rhodus
naiubus preerat eufranon animi magnitirdine ac uirtute magis
cum nostris hominibus ꝙͣ cum grecis comparandus. Hic ob notis¬
simam scientiam atq anmi magnitudinem delectus est arhodiis
qui imperium classis obtineret. Qui ubi cesaris animum aduer¬
tit. Uideris michi inquit cesar uereri si hec uada primis nauibus
intraris ne prius dimicare cogaris ꝙͣ reliquam classem potueris ex¬
plicare nobis rem committe nos prelium sustinebimus neq tuu
iudicium fallemus du reliqui subsequantur. Hostes quidem di¬

Expanded text:
ter duas classis vada transitu angusto, quae pertinent ad regionem ter duas classis vada transitu angusto, quae pertinent ad regionem Africae — sic enim praedicant, partem esse Alexandreae dimidiam Africae — satisque diu inter ipsos est exspectatum ab utris transeundi fieret initium, propterea quod ei qui intrassent et ad explicandam classem et ad receptum, si durior accidisset casus, impeditiores fore videbantur. § 15 Rhodiis navibus praeerat Euphranor, animi magnitudine ac virtute magis cum nostris hominibus quam cum Graecis comparandus. Hic ob notissimam scientiam atque animi magnitudinem delectus est ab Rhodiis qui imperium classis obtineret. Qui ubi cessare Caesarem animum advertit, 'Videris mihi,' inquit, 'Caesar, vereri, si haec vada primis navibus intraris, ne prius dimicare cogaris quam reliquam classem potueris explicare. Nobis rem committe: nos proelium sustinebimus — neque tuum iudicium fallemus — dum reliqui subsequantur. Hos quidem di
Abbreviated transcription (Latin):
licias .x. ex asia xii. Ex hiis erant quinqueremes et quadriremes
decem relique infra hanc magnitudinem et plereq aperte tamẽ
uirtute militum confisus cognitis hostium copus se addunicandũ
pharon classe circumuehitur aduersasq naues hostibus constituit.
in dextro cornu rhodias collocat in sinistro ponticas. Inter has spa¬
cium .cccc. passuum relinquit quod satis esse ad explicandas naues
uidebatur. Post hunc ordinem reliquas naues subsequi subsidio di¬
stribuit que quamq carum sequatur et cui subueniat constituit at¬
q imperat. non dubitanter alexandrini classem producunt atq in¬
struunt. In fronte couocant.xxii. reliquas subsidiarias in sccundo or¬
dinc consticuunt magnum preterea numerum ininorum nauigioꝵ
et scapharum producunt cum malleolis ignibusq siquid ipsa multi¬
tudo et clamor et flamma nostris terroris afferre possent. Erant ĩ¬

Expanded text:
Lycias V, ex Asia XII. Ex his erant quinqueremes et quadriremes Lycias V, ex Asia XII. Ex his erant quinqueremes et quadriremes decem, reliquae infra hanc magnitudinem et pleraeque apertae. Tamen virtute militum confisus cognitis hostium copiis se ad dimicanduPharon classe circumvehitur adversasque navis hostibus constituit: in dextro cornu Rhodias collocat, in sinistro Ponticas. Inter has spatium CCCC passuum relinquit, quod satis esse ad explicandas navis videbatur. Post hunc ordinem reliquas navis subsidio distribuit; quae quamque earum sequatur et cui subveniat constituit atque imperat. Non dubitanter Alexandrini classem producunt atque instruunt: in fronte collocant XXII, reliquas subsidiarias in secundo ordine constituunt. Magnum praeterea numerum minorum navigiorum et scapharum producunt cum malleolis ignibusque, si quid ipsa multitudo et clamor et flamma nostris terroris adferre possent. Erant in
Abbreviated transcription (Latin):
buerunt. Erant omnibus hostibus nili custodie exigendi portorui
cansa disposite naues ueteres erant in occultis regionis naualib
quibus multis annis ad naingandum non erant usi has reficie¬
bant. illas alexandriam reuocabant.Deerant remi porticus gi¬
nasia publica edificia detegebant. Asseres remorum usum obti¬
nebant: aliud naturalis solertia aliud urbis copia subministrabat
Postremo non longam naiugationem parabant sed presentis tem¬
poris necessitati seruieban: et in ipso portu confligendum uidebant.
Itaq paucis diebus contra omnium opinionem quadriremes xxii.
quinqremes. quinq confecerunt. adhas minores apertasq com¬
plures adieceruni et in portu periclitati remigio quid queq caru
efficere posset idoncos milites imposuerunt seq ad confligendum
omnibus rebus parauerunt. Cesar rhodias naues uiiii. habebat
nam decem missis una incursu lutore egiptio defecerat. pontias xiii

Expanded text:
buerunt. § 13 Erant omnibus ostiis Nili custodiae exigendi portorii buerunt. § 13 Erant omnibus ostiis Nili custodiae exigendi portorii causa dispositae; naves veteres erant in occultis regiae navalibus, quibus multis annis ad navigandum non erant usi: has reficiebant, illas Alexandream revocabant. Deerant remi: porticus, gymnasia, publica aedificia detegebant, asseres remorum usum obtinebant; aliud naturalis sollertia, aliud urbis copia sumministrabat. Postremo non longam navigationem parabant, sed praesentis temporis necessitati serviebant et in ipso portu confligendum videbant. Itaque paucis diebus contra omnium opinionem quadriremis XXII, quinqueremis V confecerunt; ad has minores apertasque compluris adiecerunt et in portu periclitati remigio quid quaeque earum efficere posset idoneos milites imposuerunt seque ad confligendum omnibus rebus paraverunt. Caesar Rhodias navis VIIII habebat — nam decem missis una in cursu litore Aegyptio defecerat —, Ponticas VIII,
Abbreviated transcription (Latin):
nauibus alexandriam deducit. Eo detrimento adeo sunt fracti a¬
lexandrim cum iam non uirtute. propugnatorum sed scientia⁊
materiam cunctam obicerent ꝙ nostre classis oppugnationem
etiam ad terram uerchantur. Item postea ꝙͣ ganimedes in cõsilio
confirmauit sese et eas que essent amisse restituturum et nume¬
rum adaucturum magna spe et fiducia ueteres reficere naues ac¬
curatiusq huic rei studere atq inseruire instituerunt. ac tam etsi
amplius ex nauibus longis in portu nauibusq miserant non ta¬
men reparande classis cogitationem deposuerunt uidebant enun
non auxilia cesaris non commeatus supportari posse si classe ipsi
ualerent. Preterea nautici homines urbis et regionis maritime co¬
cidianoq usu a pueris exercitati ad naturalem et domesticum usũ
resugere cupiebant et quantum pariuilis nauigus profecissent sẽ¬
tiebant. Itaq omni studio ad parandam classem omni studio icu¬

Expanded text:
navibus Alexandream deducit. § 12 Eo detrimento adeo sunt fracti Anavibus Alexandream deducit. § 12 Eo detrimento adeo sunt fracti Alexandrini, cum iam non virtute propugnatorum, sed scientia cmateriam cunctam obicerent, quod nostrae classis oppugnationem etiam ad terram verebantur. Idem, postea quam Ganymedes in concilio confirmavit sese et eas quae essent amissae restituturum et numerum adaucturum, magna spe et fiducia veteres reficere naves accuratiusque huic rei studere atque inservire instituerunt. Ac tametsi amplius CX navibus longis in portu navalibusque amiserant, non tamen reparandae classis cogitationem deposuerunt. Videbant enim non auxilia Caesari, non commeatus supportari posse, si classe ipsi valerent; praeterea nautici homines urbis et regionis maritimae cotidianoque usu a pueris exercitati ad naturale ac domesticum bonum refugere cupiebant et quantum parvulis navigiis profecissent sentiebant; itaque omni studio ad parandam classem incu
Abbreviated transcription (Latin):
scse magnoq impetu quatuor ad eam constrate naues et complu
res aperte. Cui coactus est cesar ferre subsidium ne turpem in con¬
spectu hostium contumeliam acciperet. Quamꝙͣ si quid grauius
ullis accidisset merito casurum iudicabat. prelium commissu ẽ
magna contentione rhodiorum qui cum in omnibus dimicati¬
onibus et scientia et unrtute prestitissent. tum maxume illo tem¬
pore totum onus sustinere non recus abant ne quod suorum cul¬
pa detrimentum acceptum uideretur. ita prelium secundissimu
est factum. Capta est una hostium quadriremis depressa est alte¬
ra alteraq perturbata. deinde omnibus epibatis nudate. magna
preterea multitudo in reliquis nauibus propugnatorum est in¬
terfecta: ꝙ nisi nox prelium diremisset tota classe hostium cesar
potitus esset. hac calamitate perterritis hostibus aduerso uen¬
to leniter flante naues onerarias cesar remigio iuctribus gius

Expanded text:
sese, magnoque impetu IIII ad eam constratae naves et complursese, magnoque impetu IIII ad eam constratae naves et complures apertae contenderunt. Cui coactus est Caesar ferre subsidium, ne turpem in conspectu hostium contumeliam acciperet, quamquam, si quid gravius illis accidisset, merito casurum iudicabat. Proelium commissum est magna contentione Rhodiorum; qui cum in omnibus dimicationibus et scientia et virtute praestitissent, tum maxime illo tempore totum onus sustinere non recusabant, ne quod suorum culpa detrimentum acceptum videretur. Ita proelium secundissimum est factum. Capta est una hostium quadriremis, depressa est altera, duae omnibus epibatis nudatae; magna praeterea multitudo in reliquis navibus propugnatorum est interfecta. Quod nisi nox proelium diremisset, tota classe hostium Caesar potitus esset. Hac calamitate perterritis hostibus adverso vento leniter flante navis onerarias Caesar remulco victricibus suis
Abbreviated transcription (Latin):
cesarem ipsum in classe uenisse nec ullos milites in nauibus habe¬
re. Qua re comperta magnam sibi facultatem fortunam obtulisse
benc gerende rei crediderunt. Itaq naues omnes quas paratas ha¬
buerant ad nauigandum propugnatoribus instrurerunt cesariq
redeunti cum classe occurrerunt qui duabus de causis eo die dimica¬
re nolebat ꝙ et nullos milites in nauibus habebat et post horam
decimam dici res agebatur. Nox autem allatura uidebatur maiore
fiduciam illis qui locorum notitia confidebant. Sibiq etiam hortã¬
di suos auxilium defuturum ꝙ nuua satis esser idonea hortatio que
nec urtuten posset notare neq mertiam. Quibus de causis naues
quas potuit cesar ad terram detrahit quem in locum ilos successu¬
ros non existimabat. Erat una naius rhodia in dextro cesaris cornu
longeq a reliquis collocata. hanc conspicati hostes non tenuerũt

Expanded text:
Caesarem ipsum in classe venisse nec ullos milites in navibus habeCaesarem ipsum in classe venisse nec ullos milites in navibus habere. Qua re comperta magnam sibi facultatem fortunam obtulisse bene gerendae rei crediderunt. Itaque navis omnis quas paratas habuerant ad navigandum propugnatoribus instruxerunt Caesarique redeunti cum classe occurrerunt. Qui duabus de causis eo die dimicare nolebat, quod et nullos milites in navibus habebat et post horam X. diei res agebatur, nox autem allatura videbatur maiorem fiduciam illis, qui locorum notitia confidebant; sibi etiam hortandi suos auxilium defuturum, quod nulla satis idonea esset hortatio que neque virtutem posset notare neque inertiam. Quibus de causis navis quas potuit Caesar ad terram detrahit, quem in locum illos successuros non existimabat. § 11 Erat una navis Rhodia in dextro Caesaris cornu longe ab reliquis collocata. Hanc conspicati hostes non tenuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
Eo biduo legio.xxxxii. ex dediticus pompeianis militibus cum fru¬
mento armis telis cormentisq imposita in naues a domitio caluino
ad littora africe paulo supra alexandriam delata est. he naues euro
qui multos dies continenter fiabat portum capere prohibebantur
sed loca sunt egregia omni ila regione ad tenendas anchoras. hicũ
diu retinerentm atq inopia premerentur nauigio actuario cesarẽ
facunt certiorem. Cesar ut per se consilium caperet quid faciendu
urderetur nauem conscendit seq omnem classem sequi iussit nullis
nostris militibus impositis. Quod cum longus paulo discederer ⁊
munitiones nudare nolebat. Cumq ad eum locum accessissent qui
appellatur chernoneus aquandiq causa remiges in terram exposu¬
issent et nonnuili ex eo numero non longe a nauibus predatum
processissent ab equitibus hostium sunt excepti. Ex hiis cognouer̃t

Expanded text:
Eo biduo legio XXXVII. ex dediticiis Pompeianis militibus cum fruEo biduo legio XXXVII. ex dediticiis Pompeianis militibus cum frumento, armis, telis, tormentis imposita in navis a Domitio Calvino ad litora Africae paulo supra Alexandream delata est. Hae naves Euro, qui multos dies continenter flabat, portum capere prohibebantur; sed loca sunt egregia omni illa regione ad tenendas ancoras. Hi cum diu retinerentur atque aquae inopia premerentur, navigio actuario Caesarem faciunt certiorem. § 10 Caesar, ut per se consilium caperet quid faciendum videretur, navem conscendit atque omnem classem se sequi iussit nullis nostris militibus impositis, quod, cum longius paulo discederet, munitiones nudare nolebat. Cumque ad eum locum accessissent, qui appellatur Chersonensus,o aquandique causa remiges in terram exposuissent, non nulli ex eo numero, cum longius a navibus praedatum processissent, ab equitibus hostium sunt excepti. Ex his cognoverunt
Abbreviated transcription (Latin):
tus hostium aduersos ex munitionibus sustineri quibus relictis
nec loco nec numero pares esse posse. Magnam autem moram et
difficultatem ascensum in naues habere presertim ex scaphis sum¬
mam esse. contra in alexandrinis uelocitatem iocorum et edificio¬
rum notitia. hos precipue in uictoriam insolentes precursuros et
loca excelsiora atq edificia occupaturos ita fuga nauibusq nostirs
prohibituros. proinde cius consilii obliuiscerentur omni ratione eẽ
uincendum cogitarent. hac oratione apud suos habita atq omniu
mentibus excitatis mandat centurionibus negocium ut reliquis o¬
peribus intermissis ad effodiendos puteos animos conferant ne ue
quam partem nocturm temporis intermittant. Quo suscepto nego¬
cio atq omnium animis ad laborem incitatis magna una nocte uic
atq dulcis inuenta est. Ita operosis alex andrinorum machinationi¬
bus maximisq conatibus non longi temporis labore occursum est.

Expanded text:
tus hostium adversos ex munitionibus sustinere; quibus relictis tus hostium adversos ex munitionibus sustinere; quibus relictis nec loco nec numero pares esse posse. Magnam autem moram et difficultatem ascensum in navis habere, praesertim ex scaphis; summam esse contra in Alexandrinis velocitatem locorumque et aedificiorum notitiam. Hos praecipue in victoria insolentis praecursuros et loca excelsiora atque aedificia occupaturos: ita fuga navibusque nostros prohibituros. Proinde eius consili obliviscerentur atque omni ratione esse vincendum cogitarent. § 9 Hac oratione apud suos habita atque omnium mentibus excitatis dat centurionibus negotium ut reliquis operibus intermissis ad fodiendos puteos animum conferant neve quam partem nocturni temporis intermittant. Quo suscepto negotio atque omnium animis ad laborem incitatis magna una nocte vis aquae dulcis inventa est. Ita operosa Alexandrinorum machinationibus maximisque conatibus non longi temporis labore occursum est.
Abbreviated transcription (Latin):
delem palam nostris esse simulabat et desciuisse asins uidebatur. cũ
ut non defendendi essent alecandrini neq fallaces essent neq teme¬
rarii multa oratio frustra absumeretur. Cum uero uno tempore et
natio corum cognoscatur et natura aptissimum esse idgenus ad
proditionem dubitare nemo potest. Cesar sius timorem consola¬
tione et ratione minuebat. Nam puteis fossis aquam dulcem re¬
periri posse affirmabat. Omnia enim littora naturaliter aque dul¬
cis uenas habere. Quod si alia esset lictoris egipti natura atq om¬
nium reliquorum tamen quoniam mare libere tenerent neq ho¬
stes classem haberent prohiberi sese non posse quominus quoti¬
dic nauibus aquam peterent uel a sinistra parte aparatonio uel
dextra ab insula que diuerse nauigationes nunꝙͣ uno tempore
aduersis uentis precluderentur. fuge uero nullum esse consiliũ
dem qui nichil preter ꝙͣ de uita cogitarent. Magno negocio impe¬

Expanded text:
delem palam nostris esse simulabat et descivisse a suis videbatur: at delem palam nostris esse simulabat et descivisse a suis videbatur: at mihi si defendendi essent Alexandrini neque fallaces esse neque temerarii, multa oratio frustra absumeretur; cum vero uno tempore et natio eorum et natura cognoscatur, aptissimum esse hoc genus ad proditionem dubitare nemo potest. § 8 Caesar suorum timorem consolatione et ratione minuebat. Nam puteis fossis aquam dulcem reperiri posse adfirmabat: omnia enim litora naturaliter aquae dulcis venas habere. Quod si alia esset litoris Aegypti natura atque omnium reliquorum, tamen, quoniam mare libere tenerent, neque hostes classem haberent, prohiberi sese non posse quo minus cotidie navibus aquam peterent vel a sinistra parte a Paratonio vel a dextra ab insula, quae diversae navigationes numquam uno tempore adversis ventis praecluderentur. Fugae vero nullum esse consilium dem qui nihil praeterquam de vita cogitarent. Magno negotio impe
Abbreviated transcription (Latin):
dificus magnamq hominibus admirationem prebebat quam
obrem ro accidisset. ⁊lec satis sibi ipsi credebant cum se inferiores
ciusdem generis ac saporis aqua dicerent uti atq ante consues¬
sent uulgoq inter se conferebant et degustando quantuminter se
differrent aque cognoscebant. Paruo uero temporis spatio hec
propior bibi omnino non poterat. illa inferior corruptior iam sal¬
sior r̃periebatur. Quo facto dubitatione sublata tantus incessit ti¬
mor ut ad extremum casum periculi omnes deducti uiderentur. at¬
q alii morani cesarem dicerent quin naues conscendere iuberet
alu multo grauius extimescerent casum ꝙ neq celari alexandri¬
nis possent in apparanda fuga cum hiitam paruo spatio distarẽt
ab ipsis neq uls imminentibus atq insequentibus ullus ĩ na¬
ues receptus daretur. Erat autem magna multitudo opprdanoru
inparte cesaris quam domiciliis ipsorum non mouerat ꝙ ea se fi¬

Expanded text:
dificiis magnamque hominibus admirationem praebebat, quam dificiis magnamque hominibus admirationem praebebat, quam ob rem id accidisset; nec satis sibi ipsi credebant, cum se inferiores eiusdem generis ac saporis aqua dicerent uti atque ante consuessent, vulgoque inter se conferebant et degustando quantum inter se differrent aquae cognoscebant. Parvo vero temporis spatio haec propior bibi omnino non poterat, illa inferior corruptior iam salsiorque reperiebatur. § 7 Quo facto dubitatione sublata tantus incessit timor ut ad extremum periculi omnes deducti viderentur atque alii morari Caesarem dicerent quin navis conscendere iuberet,2 alii multo gravius extimescerent, quod neque celari Alexandrini possent in apparanda fuga, cum tam parvo spatio distarent ab ipsis, neque illis imminentibus atque insequentibus ullus in navis receptus daretur. Erat autem magna multitudo oppidanorum in parte Caesaris, quam domiciliis ipsorum non moverat, quod ea se fi
Abbreviated transcription (Latin):
latim spacio temporis liquescit ac subsidet. Hac uti domini edifici¬
orum atq eorum familie consucuerunt. Nam que flumine nilo fer¬
tur adeo est limosa ac turbida ut multos uariosq morbos efficiat. s
ea plebes ac multitudo contenta est necessario ꝙ fons urbe tota nul¬
lus est. hoc tamen flumen inea parte erat urbis que ab alexandri¬
nis tenebatur. Quo facto est admonitus ganimedes posse nostro
aqua intercludi qui distributi munitionum tuendarum cansa uica¬
tim ex priuatis edificus specubus ac puteis extracta aqua uteban¬
tur hoc probato consilio magnum ac difficile opus aggreditur.
Intersectis enim specubus atqr omnibus urbis partibus exclusis
que ab ipso tenebantur aque magnam um ex mari rotis ac machi¬
nationibus exprimere contendit. Hanc locis superioribus fun¬
dere in partem cesaris non intermitebant. Quam ob causam sal¬
sior aqua paulo preter consuetudinem trahebatur ex proximis e¬

Expanded text:
latim spatio temporis liquescit ac subsidit. Hac uti domini aedificilatim spatio temporis liquescit ac subsidit. Hac uti domini aedificiorum atque eorum familiae consuerunt: nam quae flumine Nilo fertur adeo est limosa ac turbida ut multos variosque morbos efficiat; sed ea plebes ac multitudo contenta est necessario, quod fons urbe tota nullus est. Hoc tamen flumen in ea parte erat urbis quae ab Alexandrinis tenebatur. Quo facto est admonitus Ganymedes posse nostros aqua intercludi; qui distributi munitionum tuendarum causa vicatim ex privatis aedificiis specubus ac puteis extracta aqua utebantur. § 6 Hoc probato consilio magnum ac difficile opus aggreditur. Intersaeptis enim specubus atque omnibus urbis partibus exclusis quae ab ipso tenebantur, aquae magnum vim ex mari rotis ac machinationibus exprimere contendit: hanc locis superioribus fundere in partem Caesaris non intermittebat. Quam ob causam salsior paulo praeter consuetudinem aqua trahebatur ex proximis ae
Abbreviated transcription (Latin):
morte pompeii quicꝙͣ profectum quo minus apid se cesar cõmo¬
raretur quem si non expulissent futuram ex regno prouinciam idq
agendum mature. A lamq eum interdusum tempestatibus propter
anni tempus recipere transmarina auxilia non posse. Interum dissẽ¬
sione orta inter achillam qui ueterano exercitui tunc precrat et ar¬
sinoem regis ptholomei minorem filiam ut supra demonstratu
est cum uterq utriq insidiaretur et summam imperii ipse obtine¬
re uellet preoccupat arsinoc perganimedem cunucum nutritium
suum atq achillam interfecit. hoc occiso sine ullo socio et custode
ipsa omne imperium obtinebat. exercitus ganimedi traditur. is
suscepto officio largitionem in milites auget reliqua diligentia ad¬
ministrat. Alexandria est fere tota subfossa specusq habet ad nilu
pertingentes quibus aqua priuatim per domos inducitur que pau¬

Expanded text:
morte Pompei quicquam profectum quo minus apud se Caesar commomorte Pompei quicquam profectum quo minus apud se Caesar commoraretur. Quem si non expulissent, futuram ex regno provinciam; idque agendum mature: namque eum interclusum tempestatibus propter anni tempus recipere transmarina auxilia non posse. § 4 Interim dissensione orta inter Achillan, qui veterano exercitui praeerat, et Arsinoen, regis Ptolomaei minorem filiam, ut supra demonstratum est, cum uterque utrique insidiaretur et summam imperi ipse obtinere vellet, praeoccupat Arsinoe per Ganymeden eunuchum, nutricium suum, atque Achillan interficit. Hoc occiso sine ullo socio et custode ipsa omne imperium obtinebat; exercitus Ganymedi traditur. Is suscepto officio largitionem in militem auget; reliqua pari diligentia administrat. § 5 Alexandrea est fere tota suffossa specusque habet a Nilo pertinentis, quibus aqua in privatas domos inducitur, quae pau
Abbreviated transcription (Latin):
autem quadrato exstructus saxo neq minus.xl. pedes altitiroi¬
nis habebat queque partes urbis infenores erant has altissimis
turribus denorum tabulatorum mumierãt: preterea allas ambu¬
latorias tondem tabulatorum confirerant subiectisq cas rotis fu¬
nibus iumentisq obiectis direptis pluteis in quamcumq erat
usus partem mouebant. Urbs fertilissima et copiosissima omni¬
um rerum apparatus suggerebat. Ipsi homines ingeniosissimi atq
acutissimi que a nobis fieri uiderant ea solertia efficiebant ut no¬
stri illorum opera imitari uiderentur et sua sponte multa reperic¬
bant. Unoq tempore et nostras munitiones infestabant et suas
defendebant. atq hoc principes in consilus concionibusq agita
bant . p.r. paulatim in consuetudinem eius regni occupandi uenire
paucis annis antea gabinium cum exercitu fuisse in egipto. Pompe¬
ius se ex fuga eodem recepisse. Cesarem uenisse cum copiis neq

Expanded text:
autem quadrato exstructus saxo neque minus XL pedes altitudiautem quadrato exstructus saxo neque minus XL pedes altitudinis habebat — quaeque partes urbis inferiores erant, has altissimis turribus denorum tabulatorum munierant. Praeterea alias ambulatorias totidem tabulatorum confixerant subiectisque eas rotis funibus iumentisque obiectis derectis plateis in quamcumque erat visum partem movebant. § 3 Urbs fertilissima et copiosissima omnium rerum apparatus suggerebat. Ipsi homines atque acutissimi quae a nobis fieri viderant ea sollertia efficiebant ut nostri illorum opera imitati viderentur, et sua sponte multa reperiebant unoque tempore et nostras munitiones infestabant et suas defendebant. Atque haec principes in consiliis contionibusque agitabant: populum Romanum paulatim in consuetudinem eius regni occupandi venire. Paucis annis ante A. Gabinium cum exercitu fuisse in Aegypto; Pompeium se ex fuga eodem recepisse; Caesarem venisse cum copiis, neque
Abbreviated transcription (Latin):
ret quarum alterius rei copiam eriguam alterius nullam om̃o
facultatem habebat quod utrumq large palus prebere poterat. ne
qr uero alexandrinis in gerendis negociis cunctatio ulla aut mora
inferebatur. Nam in omnes partes per quas finis egypti regnũq
pertinet legatos inquisitoresq delectus habendi causa miserant⁊
magnumq numerum in oppidum telorum ac tormentorum con¬
uererant ac innumerabilem multitudinem adduxerant nec mi¬
nus in urbe. maxime armorum erant institute officine. seruos pre¬
terca puberes armauerant quibus domini locupletiores uictum
quotidianum stipendiumq prebehant. hac multitudine disposita
semotarum partium loca tuebantur ueteranas cohortes uacuas
in celeberrimis urbis locis habebant ut quacunq regione pugna¬
retur integris uiribus ad auxilium ferendum opponi possent. om¬
nibus uiis atq angi portis triplicem uauum addurerant. Erat

Expanded text:
ret, quarum alterius rei copiam exiguam, alterius nullam omnino ret, quarum alterius rei copiam exiguam, alterius nullam omnino facultatem habebat; quod utrumque large palus praebere poterat. § 2 Neque vero Alexandrinis in gerendis negotiis cunctatio ulla aut mora inferebatur. Nam in omnis partis, per quas fines Aegypti regnumque pertinet, legatos conquisitoresque dilectus habendi causa miserant magnumque numerum in oppidum telorum atque tormentorum convexerant et innumerabilem multitudinem adduxerant. Nec minus in urbe maximae armorum erant institutae officinae. Servos praeterea puberes armaverant; quibus domini locupletiores victum cotidianum stipendiumque praebebant. Hac multitudine disposita munitiones semotarum partium tuebantur; veteranas cohortis vacuas in celeberrimis urbis locis habebant, ut quacumque regione pugnaretur integris viribus ad auxilium ferendum opponi possent. Omnibus viis atque angiportis triplicem vallum obduxerant — erat