comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Reposita ẽ mͥ iusticiȩ eorona: quam reddet
a lege aũt tua ñ declinaui. In quo ñ solum
boni oꝑis elucet gr̃a: s eciam intue puri¬
tas conseientiȩ. Lex enĩ ñ solum agendi
ꝓunus informat: uerũ etiã secretȩ mun¬
dat iñtis affectum. Non enĩ solum inoꝑib
s. etiã in ipsis occultis scd̃m legem do mi¬
atamus: qr lex dieit. Non fiat u̾bum ini¬
utticia occulta in eorde tuo: ut ñ solum
nichil oꝑe factisq deliiquas. eum suꝑbos
uderis głiari. nec sermone labaris: s ne
n aorde qđ in intimo cũ dĩ uidicio dis¬
eptes. contrahas iniquitatis offensam.
Quȩ quo pittat᷑ occultior. eo frequentlor
eẽ consueuit: q titto putat unusquisq qd̵
huiꝰmodi disceptationes uelut septus uis¬
cerib suis conscientiȩ suȩ credat. cũ ipse
su aceusator in die uidicii sit futurus:
qua reuelantur eordis abscondita. testimo¬
niũ ꝑhibente conscientia. accusationib

Expanded text:
reposita est mihi iustitiae corona, quam reddet reposita est mihi iustitiae corona, quam reddet a lege autem tua non declinaui, in quo non solum boni operis elucet gratia, sed etiam intimae puritas conscientiae. lex enim non solum agendi munus informat, uerum etiam secretae mundat mentis affectum. non enim solum in operibus, sed etiam in ipsis occultis secundum legem domino militamus, quia lex dicit: non fiat uerbum iniustitia occulta in corde tuo, ut non solum nihil opere factisque delinquas, cum superbos uideris gloriari, nec sermone labaris, sed ne in corde quidem intimo, dum de dei iudicio disceptas, contrahas iniquitatis offensam, quae quo putatur occultior eo frequentior esse consueuit, quia tuto putat unusquisque quod huiusmodi disceptationes uelut saeptus uisceribus suis conscientiae suae credat, cum ipse sui accusator die iudicii sit futurus, qua reuelantur cordis abscondita, testimonium perhibente conscientia accusationibus
Abbreviated transcription (Latin):
res fore: & ait. Quomͦ facti sunt in cdi¬
solationem: Subito defecerunt & ext̃m¬
nati sunt. ꝓpt̾ iniquitatẽ suã: sicut som¬
niũ exurgentis. Cognouit gͥ impiorũ
successus in hoc scło somnio ẽẽ similes ñ
ueritati: quoꝵs emolum̃ta tandiu uidẽ¬
tur eẽ dum dormiunt. Ubi ed ormierit
somnũ suũ: qui uidebant᷑ sibi potare iam
sitiunt: qui epulabantur esuruint: nichil
solidum ex isto somnio ꝑfectumq referen¬
tes. Et bene souniũ dormiunt scłares uiri.
qui licet seło uigilent. deo dormuint. De
quib bene sẽs iob. qui eorum ante afflu¬
entiam mirabatur: ait. Quia sient palee
iactantur a uento: & sicut puluis tur¬
bine dissipãtur. Moriuntur aũt eũ ama¬
ritiroine animȩ suȩ: nichil maiducantes.
nichilq boni habentes. Iustus aũt habens
bone fiduciam conscientiȩ: in sius magis
nouissimis gratulatur: & se uite huius
exitu a laborib uttelligit liberari: merce¬
cdemq boni oꝑis & factoꝵs requirit dicẽs.

Expanded text:
it: quomodo facti sunt in desolationem? subito defecerunt et exterminati sunt propter iniquitatem suam sicut somnium exsurgentis. cognouit igitur impiorum successus in hoc saeculo somnii esse similes, non ueritatis, quorum emolumenta tamdiu uidentur esse dum dormiunt. ubi edormierint somnium suum, qui uidebantur sibi potare iam sitiunt, qui epula- bantur esuriunt, nihil solidum ex isto somnio perfectumque referentes. et bene somnium dormiunt saeculares uiri, qui, licet saeculo uigilent, deo dormiunt, de quibus bene sanctus Iob, qui eorum ante afluentiam mirabatur, ait, quia sicut paleae iactantur a uento et sicut puluis turbine dissipantur; moriuntur autem cum amaritudine animae suae, nihil manducantes nihilque boni habentes. iustus autem habens bonae fiduciam conscientiae in suis magis nouissimis gratulatur et se uitae huius exitu a laboribus intellegit liberari mercedemque boni operis et factorum requirit dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
scđm mesticiã corporis: tamen sedm u̾bũ
tuũ castigatio illa fructus bonitatis at¬
tulit. Illam mͥ castigationẽ intelligo pro¬
fuisse: illa castigatione me a uicus ẽẽ re¬
uocatum: illa castigatione ñ dui aliqͥd
in me licuisse flagitiis: ꝑ illam castigatio¬
nem dñi. nichil ii me aduersario licuisse:
uit. Castigatur eium: qui recipit᷑. Qui aũt
ñ recipiuntur. ñ flagellant᷑. in laborib
hominũ enĩ ñ suit: & eum hominib ñ
flagellabutt᷑. Icleoq supra ait. Quã bonꝰ
isrs̃ łs: rectis corde. Ergo bonus omnib
qr om̃s uult rectos ẽẽ corde. Qui aũt cor
declinauerit: ipse a se grãm diuinȩ boni¬
tatis auertit. Sequitur uersus .ii.¬
Iocunditatẽ & discipluiam & scientiam
doce me: qr mnandatis tius credichi. Iuxda
apłm ẽrettõn bonũ ẽẽ intelligimus. qr

Expanded text:
m moestitiam corporis; tamen secundum verbum tuum castigatio illa fructus bonitatis attulit. Illam mihi castigationem intelligo profuisse, illa castigatione me a vitiis esse revocatum, illa castigatione non diu aliquid in me licuisse flagitiis, per illam castigationem Domini nihil in me adversario licuisse, vit. Castigatur enim qui recipitur; qui autem non recipiuntur, non flagellantur. In laboribus enim hominum non sunt et cum hominibus non f 1 age 11 abuntur. ideoque supra ait: quam bonus Israel deus rectis corde! ergo bonus omnibus, quia omnes recto uult esse corde. qui autem cor declinauerit, ipse a se gratiam diuinae bonitatis auertit. Sequitur: iucunditatem et disciplinam et scientiam doce me, qui a in mandati s tuis credidi, iuxta a
Abbreviated transcription (Latin):
sublingua tua. Os enĩ iusti diftillat sa¬
pentiã. De ore iusti: suaut̾tis &. inisedie
mella peeturit. In ore uisti nulsus do¬
lus: uulla fillacia: nulla ẽ amaritudo
peccati. dudit eccłia u̾ba iusti: audit̃
plebs dĩ p̃cepta sapientis: delectatur
allo quii suauitate moralis. dispitatio¬
nis iocluidete mnulcet᷑ dicens: quam
dulcia faueib meis uerba tua. suꝑ mel
& fauum ori meo. Quia mel apum
ad horam delectat. s eito uapor eius
uauescit: & pleriunq uiscera uiciosa
leduitur: uerborum aũt moraliũ & si
pungunt mella ũ leduit. Cognosee
tameieui illa creduntur. Seriptũ
ẽ enĩ. In aurem insipientis nichil dicas:
ne quaudo irrideat prudentes sermo¬
nes tuos. Euomet enĩ & reiciet ser¬
monẽ tuũ stułtus: qui eius sentire
ñ potest suauitatẽ. Sequitur A¬

Expanded text:
sub lingua tua. os enim iusti distillat sasub lingua tua. os enim iusti distillat sapientiam, de ore iusti suauitatis et misericordiae mella procedunt, in ore iusti nullus dolus, nulla fallacia, nulla est amaritudo peccati. audit ecclesia uerba iusti, audit plebs dei praecepta sapientis, delectatur alloquii suauitate, moralis disputationis iucunditate mulcetur dicens: quam dulcia faucibus meis uerba tua, super mel et fauum ori m e o, quia mel apum ad horam delectat, sed cito sapor eius uanescit et plerumque uitiosa uiscera laeduntur, uerborum autem moralium etsi pungunt mella, non laedunt. cognosce tamen cui illa credantur, spriptum est enim: in aurem insipientis nihil dicas, ne quando inrideat prudentes sermones tuos. euomet enim et reiciet sermonem tuum stultus, qui eius sentire non potest suauitatem. Sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
quit pximni mei & bibite: & inebriami¬
ni. Sona ebrietas que ad meliora atq
soeuuda facit quendam mentis exces¬
su: itt immemor solliettuliniũ ani¬
muis nr̃. uino iocunditatis hilaretur.
ona mense spãlis ebrietas. Teniq po¬
eulĩ mnebr iaus aaa prec ilarũ e. Sd et alibi hales
Rmios eiꝰ mebrias maltipliea genationes ei oahbes
ebrietas tet en infusa fuerit ympre oreste sisc quo
semina. fruet̾ multiplicare ꝯsueuit fade tibs̃ scitas¬
sicur pliuuia descendit e celo ubi uenaᷤ
tre nr̃e uelanine ac mentis in ebria¬
uit p̃dicatione diuna: exettauit uir¬
titum studia diuersarum: fructusq
fidei & eattȩ deuotionis ad oleuit. Oe¬
pitoq dieitur ei. Uisitat t̾ram: & ine¬
bilati eam. Susceptione senĩ eorporis
usitauit. ut saneret ufirmos. in ebria¬
ur gr̃a spali. ut anxios iocunditate mas¬
cerẽt. Necde ergo sponse diertur. fiuũ
diffillant labia tua sponsa: mel & lase

Expanded text:
quit, proximi mei, et bibite et inebriamiquit, proximi mei, et bibite et inebriamini. bona ebrietas, quae ad meliora atque iucunda facit quendam mentis excessum, ut inmemor solicitudinum animus noster uino iucunditatis hilaretur. bona mensae spiritalis ebrietas; denique poculum inebrians quam praeclarum! sed et alibi habes: riuos eius inebria, multiplica generationes eius, eo qoud ebrietas terrae, cum infusa fuerit imbre caelesti, suscitare semina, fructus multiplicare consueuerit. itasicut pluuia descendit e caelo, ubi uenas terrae nostrae uel animae ac mentis inebriauit praedicatione diuina, excitauit uirtutum studia diuersarum fructusque fidei et castae deuotionis adoleuit. meritoque dicitur ei: uisitasti terram et inebriasti eam. susceptione etenim corporis uisitauit, ut sanaret infirmos, inebriauit gratia spiritali, ut anxios iucunditate mulceret. Recte ergo sponsae dicitur: fauum distillant labia tua, sponsa; mel et lac
Abbreviated transcription (Latin):
Er uleo quia nobis dulcia tua uerba ẽẽ
cepuat . dicis ad eccłiam. Fauũ diftil¬
lant labingua sponsa. Qasit fauus. doce
uosi salouion. ĩ uenim aixisti. Rus melsie
sermones boni. e t uere bor taui mellis
fauus. quẽ manchucat eccłia. multorum
spharum uelut a spũ spali ubertate con¬
gesta ella redolentem. hoc ẽ mel de
qus abt: Wanducaui panẽ meũ eũ melle
meo: bibi uinũ meũ eum lacte meo.
Alistieus sermo ce lestium scͥpturatum.
sicut panis ẽ. qui confirmat eor homuiis
uelit fortior eib u̾bi: sua soruis aũt &
echueus aulcis & mollior: eo qdđ ethica
p̃alicat loue mentis intna mulcentuir
aurara sebrib̾. idẽ penitentia delictoꝵs
miti corda sermone dulcesciurt. Sti¬
laet mel labia p̃dicantis. quaudo col¬
lise aduris casib uel ruinis lapsȩ anine¬
ae menbra refouentur. Est etiamuis
feruentior uerbi sicut uni: ẽ etiã in
lacti specie. serinor lucidior. Edite in¬

Expanded text:
et ideo, quia nobis dulcia uerba tua esse et ideo, quia nobis dulcia uerba tua esse coeperunt, dicis ad ecclesiam: fauum distillant labia tua, sponsa. qui sit fauus, doce nos, Salomon; tu enim dixisti: faui mellis sermones boni. et uere bonus fauus quem manducat ecclesia, multorum prophetarum uelut apum spiritali ubertate congesta mella redolentem. hoc est mel de quo ait: manducaui panem meum cum melle meo, bibi uinum meum cum lacte meo. mysticus sermo c-aelestium scripturarum sicut panis est, qui confirmat cor hominis uelut fortior cibus uerbi; suasorius autem ethicus dulcis et mollior, eo quod ethica praedicatione mentis interna mulcentur, amara febribus, id est paenitentia delictorum, miti corda sermone dulcescunt. stillant mel labia praedicantis, quando conlisa duris casibus uel ruinis lapsae animae membra refouentur. Est etiam uis feruentior uerbi sicut uini, est etiam in lactis specie sermo lucidior. edite, in
Abbreviated transcription (Latin):
altero ꝑ unaginẽ dĩ & carnis dñicȩ saera¬
nientũ. dignitas cepit ẽẽ quȩ ignobilitas
uidebatur. Oerito gͦ ñ declinauit a uidi¬
ciis dĩ ppłs nationum:. qui potest dicere.
qm̃ tu legem posiusti mͥ. Non ꝑ mos sen
ñ ꝑ ꝓpłus. s ipse ꝑ te iłu. legem posuisti
mͥ: hoc ẽ euu angłium. Ideo ñ deelinaui
a uia. qr te aspexi: te cognoui: tua ttinera
secittus. ueram cognoui uiã. Itaq p̃di¬
cus sp̃s p̃cinebat. ait. Quã dulcia fau¬
eib: meis eͥloͥqͣuia tua: suꝑ mel & fauũ
ori meo. Et bene dulcia: quib p̾dicat᷑
remissio peccatoꝵ: utte ꝑhennitas : re¬
surrectio etiã defunctorum: quȩ ꝑpetuȩ
mortis & acerbe amaritudinẽ temꝑa¬
runt. Perhec mortẽ cepunus ñ tunere:
qui cepimus dieere. Ubi ẽ mors uietoria
tua: Et bene faueib dulcia: eo qđ utti¬
mis infusa uiscerib gratia sp̃ alis sit.
Suꝑ mel & fauũ inquit: ori meo duleia.

Expanded text:
alterum per imaginem dei et carnis dominicae sacraalterum per imaginem dei et carnis dominicae sacramentum. dignitas coepit esse quae ignobilitas uidebatur. Merito ergo non declinauit a iudiciis dei populus nationum, qui potest dicere: quoniam tu legem posuisti mihi. non per Moysenprophetas, sed ipse per te, Jesu, legem posuisti mihi, hoc est, Evangelium. Ideo non declinavi a via; quia te aspexi, te cognovi, tua itinera secutus veram cognovi viam. 22. Itaque praedicus spiritus praecinebat, ait: Quam dulcia faucibus meis verba tua, super mel et favum ori meo! Et bene dulcia, quibus praedicatur remissio peccatorum, vitae perennitas, resurrectio etiam defunctorum, quae perpetuae mortis et acerbae amaritudinem temperarunt. per haec mortem coepimus non timere, qui coepimus dicere: ubi est, mors, uictoria tua? et bene \'faucibus dulcia\', eo quod intimis infusa uisceribus gratia spiritalis sit. Super melet fauum, inquit, ori meo dulcia.
Abbreviated transcription (Latin):
ones t̾rene & motus om̃s feruentes
huius corporis conquieseant: iudicen¬
turgentes: qm̃ tunc eognoseitur dñs
cum timentiũ conuertit affectus. gra¬
uis t̃rore udicii : & discant gentes qm̃
homines sunt: licti corruptione resolu¬
biles: luuo durescente formati quo d
ante qui logẽ ñ acce ꝑant uesciebant.
Uude ꝓpħa quasi & ipse tuͣbatus t̾reue
fragilitatis contẽplatione. ait. Ut quid
dñe recessisti longe: Bene tuet: qui ho¬
minẽ se ẽẽ cognoscit. S qr plus tunet
nobis qui ex gentib peceatores: p̃catur ne
longe fiat a sius gentib: ut qui longe era¬
nius incipiamus c̃ẽ ꝓpiores ĩ & seiamus qi
honunes sumus. ad unaginẽ scilicet & simi¬
litudinẽ dĩ facti. quib ꝑ uirginis partum
etiã xp̃s conformis ẽ factus. Riecte gͦ et
ad uifirmitatẽ acciptt᷑ & ad gr̃am. seiant
gentes qm̃ homines suiit. Altero ꝑ cõmune¬
quoddam atq caruale consortiũ bestiarũ:

Expanded text:
ones terrenae et motus omnes feruentes ones terrenae et motus omnes feruentes huius corporis conquiescant. iud icentur gentes, quoniam tunc cognoscitur dominus, cum timentium conuertitur affectus grauis terrore iudicii, et discant gentes quoniam homines sunt, luit corruptione solubiles et limo durescente formati, quod ante qui legem non acceperant nesciebant. unde propheta, quasi et ipse turbatus terrenae fragilitatis contemplatione, ait: u t quia, domine, discessisti longe? bene timet qui hominem se esse cognoscit; sed quia plus timet nobis qui ex gentibus peccatores, precatur, ne longe fiat a suis gentibmus, incipiamus esse propiores, et sciamus quia homines sumus, ad imaginem scilicet et similitudinem Dei facti, quibus per Virginis partum etiam Christus conformis est factus. Recte ergo et ad infirmitatem accipitur, et ad gratiam: Sciant gentes quortium bestiarum,
Abbreviated transcription (Latin):
innocentie teuere uestigiũ: ñ defleetere
gradũ. nec de curriculo au̾tedisciplinȩ:
s semitis ñ solum ueteris in syua. s etiã
noue legis insistere: sed̃m euuangelii
claritatẽ. Est etiã enuangłii lex. de qua
dicit in suꝑiorib hic ꝓpħa. Constitue añe
legis latorẽ suꝑ eos: seiant gentes qm̃
homines sunt. Aduentũ utiq dm̃ intel¬
ligimus ꝓpħari uocatione gentiũ: qui
ante ui sutũ quoddam corporis huius ui¬
cdebant᷑ infixi:᷑ uoluptati eorruptionis
suȩ quã feceruit & libidinis uiherenteᷤ:
qr dim̃ nescierunt. Et ideo iratus auer¬
tantur inquit peceatores in infernũ: ut
ñ uiderent descendentẽ & ascendentẽ
animã dni iħu: & conuert̾ent᷑ ad dũm
qui conuerti eũ uiuerent noluerunt.
S de illis dicit gentib: qui obliuiscun¬
tur dñm. Scierunt gͦ. & obliti sunt. La¬
men ꝓpħica benignitate orat ut exur¬
gat᷑ dñs: ñ p̃ualeat homo: ut cogitati¬

Expanded text:
innocentiae tenere uestigium, non deflectere innocentiae tenere uestigium, non deflectere gradum nec de curriculo auertere disciplinae, sed semitis non solum ueteris in Sina, sed etiam nouclaritatem. 19. Est etiam Evangelii lex, de qua dicit in superioribus hic propheta: Constitue, Domine, legislatorem super eos: sciant gentes quoniam homines sunt . Adventum utique Domini intelligimus prophetari, et vocationem gentium quae ante in lutum quoddam corporis hujus videbantur infixae, uoluptati corruptionis suae tamquam faeci et libidini inhaerentes, quia dominum nescierunt. et ideo iratus: anertantur, inquit, peccatores in infernum, ut non uiderent descendentem et ascendentem animam domini Iesu et conuerterentur ad dominum, qui conuerti, cum uiuerent, noluerunt. sed de illis dicit gentibus quae obliuiscuntur dominum- Scierunt ergo et obliti sunt. tamen prophetica benignitate orat ut exsurgat dominus, non praeualeat homo, ut cogitati
Abbreviated transcription (Latin):
cadas. Sunt enĩ ñ solum eriminũ. s etiã
infirmitatis pedes: Et uidendum ñ cadas.
Et uideris tibi forsitan bñ stare: s dicit
tibi paulus. Et tu quistas. iude ne cadã.
Diligenter attende uã tuam: ut audiã.
Tuaũt hic sta mecũ. Stans enĩ cum deo:
lapsum tunere ñ poteris. Stans cum dõ.
poteris dicere. Eruit pedes ineos a lap¬
su. S ita eruit dñs pedes tuos. ab omni
lapsu. si cognouerit qł tu ꝓhibeas pedes
tuos a lapsu. Ideo hoc meruit dauidd. ut
S a lapsu ꝑedes euis erueret: qm̃ pedes
suos ipse ꝓhibebat: ne p̃cipiti atq in cau¬
to peccatorum liberent᷑ uestigio. Unde
& potuit eustodire u̾ba cliuma. Non
enĩ eustodire quis poterit: nisi poterit
prius stare. Cum aũt eustodierit: ipsi
in cipit cũ uerbum ferre custodiam:
pibito pedes suos. a uia maligna. Benedi¬
pedem: a iuidiciis utiq ñ declinare diui¬
nis: & firmũ atq immobilem ꝑseuerant

Expanded text:
cadas; sunt enim non solum criminum, sed etiam cadas; sunt enim non solum criminum, sed etiam infirmitatis pedes, et uidendum ne cadas. et uideris tibi forsitan bene stare, sed dicit tibi Paulus: et tu qui stas uide ne cadas. diligenter attende uiam tuam, ut audias: tu autem hic sta mecum. stans enim cum deo lapsum timere non poteris, stans cum deo poteris dicere: eruit pedes meos a lapsu. sed ita eruit dominus pedes tuos ab omni lapsu, si cognouerit quod tu prohibeas pedes tuos a lapsu. ideo hoc meruit Dauid, ut deus a lapsu pedes eius erueret, quoniam pedes suos ipse prohibebat, ne praecipiti atque incauto peccatorum laberentur uestigio, unde et potuit uerba custodire diuina. non enim custodire quis poterit, nisi potuerit prius stare. cum autem custodierit, ipse incipit ei dei uerbum ferre custodiam. prohibitos pedes suos a uia maligna bene dipedem, a iudiciis utique non declinare diuinis et firmum atque inmobile perseuerantis
Abbreviated transcription (Latin):
quiequid ẽ. & ancipitis affectus. hoc malig¬
num ẽ. Ut lux dubia maligna dicitur:
ita malignũ ẽ quicqdđ adiniseet malieiȩ te¬
nebras ueritati. Reuoca gͥ ab istius mundi
lubrico. pedes animi tui. & mentis in cessĩ.
onibr uuquã resitle cupuditatib ꝯbsiste
motib. qui uident᷑ irruere sicut bestiȩ¬
& iumenta: ut teneros fructus. & uoua
ruris huius nr̃i culta depascant. Prohibus
inquit. pedes meos. Non utiq corporis
pedes ꝓlbuit: qui mentis piȩ plerũq
obseeuntur arbitrio. Neq enĩ phibendi
sunt eum ꝑdeunt ad di tẽplum: uiduȩ
opem ferre festuiant: impiũ p̃uenire: sup¬
plantare aliquẽ fraudulentũ. Alius gͥ pes
ẽ. qui uire ꝓhibetur. Qui ille sit. ipse ppła
stare ñ potest: sicut pes ꝑfidorum ẽ de
quib scͥptum ẽ. Ibi ceciderunt om̃s qui¬
opantur iiquitatẽ: expulsi sunt nec po¬
tuerunt stare. Prohibe gͦ pedes tuos: ne

Expanded text:
quicquid est et ancipitis effectus, hoc maligquicquid est et ancipitis effectus, hoc malignum est; ut lux dubia maligna dicitur, ita malignum est quicquid admiscet malitiae tenebras ueritati. reuoca ergo ab istius mundi lubrico pedes animi tui et mentis incessum. prohibe, inquam, resiste cupiditatibus, obsiste motibus qui uidentur inruere sicut bestiae atque iumenta, ut teneros fructus et noua ruris huius nostri culta depascant. Prohibui, inquit, pedes meos. non utique cor- Puris pedes prohibuit, qui mentis piae plerumque obsecuntur arbitrio. neque enim prohibendi sunt, cum prodeunt ad dei templum, uiduae opem ferre festinant, impium praeuenire, subplantare aliquem fraudulentum. alius igitur est pes qui iure prohibetur. qui ille sit, ipse propheta stare non potest, sicut pes perfidorum est, de quibus scriptum est: ibi ceciderunt operantes iniquitatem, expulsi sunt nec potuerunt stare. prohibe ergo pedes tuos, ne
Abbreviated transcription (Latin):
illi epulas mitiores. ꝑatientiȩ cibos: miscdie
lenttatẽ: suauitatẽ intellectus: accipio
benedictionẽ: p̃ripio fr̃i seniori grãm spa¬
lem. Uenit ille irascitur:: ñ inuenit qđ
accipiat: matex occurrit: pio nos infor¬
mat hortatu. Hesidet penes me. stola illa
boniꝰ intexta mandatis. Ab om̃i inquit uia
maligna ꝓhibui pedes meos. ut cuttodi¬
am uerba tua. Here dignus qui suꝑ seni¬
ores utelligeret: quandoquidẽ diuino
ẽ honoratus sp̃u. ut seniores doceret:
ñ solum intellectus ueritatẽ. uerũ etiam
peccat fugam: culpeq cautelam. Itaq
eũ fragilitas humana ꝓna sit ut ad unũ
affectib. & currente uestigio feratur
in uiciũ: docet quẽ admodũ iue istius lu¬
bricũ. & itineris huius anfractus uantẽ
implicare ñ possit. Prohibuit inquit pedeᷤ
meos a ua maligna: hoc ẽ ab istius sełi ua¬
nitate: qr sełm in maligno positũ ẽ. Lubiũ

Expanded text:
trem. offerimus illi epulas mitiores, patientiae cibos, misericordiae trem. offerimus illi epulas mitiores, patientiae cibos, misericordiae lenitatem, suauitatem intellectus. accipio benedictionem, praeripio fratri seniori gratiam spiritalem. uenit ille, irascitur, non inuenit quod accipiat; mater occurrit et pio nos informat hortatu. residet penes me stola illa bonis maligna prohibui pedes meos; 1136 ut custodiam verba tua. Vere dignus qui super seniores intelligeret; quandoquidem divino est honoratus spiritu, ut seniores doceret non solum intellectus veritatem, verumetiam peccati fugam, culpaeque cautelam. Itaque cum fragilitas humana prona sit, ut ad imum affectibus, et currente vestigio feratur in vitium, docet quemadmodum viae istius lubricum et itineris hujus anfractus viantem implicare non possit. Prohibui, inquit, pedes meos a maligna via, hoc est, ab istius saeculi vanitate, quia saeculum in maligno positum est. dubium
Abbreviated transcription (Latin):
uit: qui qđ in uiuentute sua ũ acquisie¬
rit: in senectute iiuenire ñ potuit:
nãq a principio frequentib dĩm exasꝑa¬
uit offensis. Cuius gͥ gr̃am cum eẽt iu¬
uenis ñ poterat emereri: huuis aduen¬
tum senex ñ meruit noscere: domum
tenere ñ potuit. Sponsuiaũt uicane
udiciũ senectitis. in sensu ẽ: & ueterani
consilii seientia intellectus maturitate.
ñ longeuitate uite p̃fertur. Exquiramus
gͦ mancdata di: ut suꝑ seniores uttelligamꝰ.
Fugiamus uiã lubricam peccatoꝵ: ut pos
declarant: sequentia. Suꝑ seniores intel¬
lexit iacob unior fr̃. qr eum senior frater¬
esau p̃rogatiuã sibi benedictionis priui¬
legio etatis exposcit. reliquit epulas miti¬
ores: dum querit agrestes. Pro fecto illo
in uenationẽ euite: uinior fr̃ uestimenta
eius accepit. & mͥ tradidit ppło nationum.
me rebecca. Stola eius bona: lex & ꝓpħe.
Hac stola ille ppłs ẽ nudatus: nos uiditti
sumus. Induit nos mater illa ierłm: quȩ

Expanded text:
uit, qui, quod in iuuentute sua non adquisierat, in senectute inuenire non potuit. nam qui to principio frequentibus dominum exasperauit offensis, cuius gratiam, cum esset iuuenis, non poterat emereri, huius aduentum senex non meruit agnoscere, donum tenere non potuit. speciosum autem incanae iudicium senectutis in sensu est et ueterani consilii scientia intellectus maturitate, non uitae longaeuitate praefertur. Exquiramus ergo mandata dei, ut super seniores intellegamus, fugiamus uiam lubricam peccatorum, ut ponim declarant sequentia. super seniorem intellexit Iacob iunior frater, quia, cum senior Esau praerogatiuam sibi bene- dictionis priuilegio aetatis exposcit, reliquit epulas mitiores, dum quaerit agrestes. profecto illo in uenationem iunior frater uestimenta eius accepit et mihi tradidit populo nationum, me Rebecca; stola eius bona, lex et prophetae. hac stola ille populus est nudatus, nos induti sumus; induit nos mater illa Hierusalem q
Abbreviated transcription (Latin):
potus quã coactas. Ileo ex serus libe¬
ros facit: it uoluntatũ nr̃arum mune¬
ra. potius quã uecessitatũ obsequia cõ¬
feramus. Non potest dicere martio nĩta
quom dilexilegem tuã dñe: qui legẽ
ñ suseepit. Non potest dicere uideus
qui legẽ spãlem ignorat: & litterã legis
nudam. ñ sensum legis intellectumq
quiñ penam legis pauido corde formi¬
det. s diuna misteria ueri hebres ueri
sabbati. uere remissionis. intrepido rune¬
tu affectu. Uere enĩ diligit: qui sine
tristicia. sine timore. uoluntario potiuis
studio quã coacto p̃cepta conseruat. aluᷤͤ

Expanded text:
potius, quam coactas. Ideo ex servis libepotius, quam coactas. Ideo ex servis liberos facit; ut magis voluntatum nostrarum munera, quam necessitatum obsequia conferamus. 4. Non potest dicere Marcionista: Quomodo dilexi Legem tuam, qui Legem non suscipit. Non potest dicere Judaeus, qui Legem spiritalem ignorat: et litteram Legis nudam, cerit, qui non poenam legis pauido corde formidet, sed diuina mysteria ueri Hebraei, ueri sabbati, uerae remissionis intrepido rimetur affectu. uere ergo diligit qui sine tristitia, sine timore uoluntario potius studio quam coacto praecepta conseruat. Alio
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ uos ds: quẽadiodum a seĩs suis dili
circa studium
cognoseende legis hȩc uox ẽ: que instru¬
it ꝑfectionẽ hominis : quã totus hic psal¬
lege cognouit. ut diligamus dũm dm̃
dire studet uult ẽẽ ꝑfectos: dicens. Quo¬
mͦ dilexi in audatũ tuũ dñe. Hoc ipso ca¬
ritatis creseit affectu: qđ ipsum testem
aduocat cui munus dilectionis impendi¬
tur: nec spẽm s plenttudinẽ caritatis.
tali conuentione testat᷑. hac usus ẽ pe¬
diligit dĩm legem eius diligit: sicut
orania cliligens filiũ omĩa uerba eus in
corde suo. iat̾no conferelut affectu.
Diligens te: feci uoluntatẽ tuã. Scͥptũ ẽ.
Ideo cõnusit & xp̃s petro ut pasceret gre¬
gem suũ & diũ faceret uoluntatẽ: qr ca¬
ritatẽ eius agnouit. Qui enĩ diligit:
ex uoluntate facit quȩ sibi sunt inꝑata:
qui tunet ex necessitate. Itaq dñs oꝑati¬
ones seruuloꝵ suorum spontaneas ꝓbat.¬

Expanded text:
igitur nos Deus quemadmodum a sanctis suis diligigitur nos Deus quemadmodum a sanctis suis diligcirca studium cognoscendae Legis haec vox est, quae instruit perfectionem hominis, quam totus hic psalege cognouit, ut diligamus dominum ddire studet uult esse perfectos dicens: quomodo dilexi mandatum tuum, domine! hoc ipso caritas crescit affectu, quod ipsum testem aduocat cui munus dilectionis inpenditur nec speciem, sed plenitudinem caritatis tali conuentione testatur. hac usus est Pediligit dominum legem eius diligit, sicut Maria diligens filium omnia uerba eius in corde suo materno conferebat affectu. diligens te feci uoluntatem tuam, scriptum est. ideo commisit et Christus Petro, ut pasceret gregem suum et domini faceret uoluntatem, quia caritatem eius agnouit. qui enim diligit, ex uoluntate facit quae sibi sunt imperata, qui timet, ex necessitate. itaque dominus operationes seruulo
Abbreviated transcription (Latin):
& reliquis materialib. Ifunda in u̾bis
usitatis. uidemus misteria. Lotũ hoc
sp̃ale. Quib p̃cib emercamur ut ue¬
uiat dĩ u̾bum. uitret in eccłiam. fiat
ignis consumens. ut exurat fenum. &
stipulam. & quicquid ẽ scłare consiunat:
graue plumbũ iniquitatis qđ in plerisq
ẽ. liquefiat igne diuino. & ferreus qui¬
dam peceati rigor. suꝑno molleseat incen¬
dio: ineliorentur uasa aurea & argentea.
ut om̃s sapientiũ sensus. & omĩs sermo
prudentiũ flagrantiũ passionẽ eas ore
decoctus. inciꝑiat ẽẽ p̃ciosior: Bonus
ignis caritatis: quo eorpus omne eccliȩ
inmittuã adoleseit gr̃am. Bonus ignis
dilectionis: quo unus quisq sẽs ad reue¬
rentiã sui auctoris accenditur. S qui
diligit dm̃ ñ ꝑfiuictorie diligit. s dili¬
git legem eius ͥ p̃cepta eustodit. iustifi¬
cat eor suũ: ñ dictorum sonora p̃dicatiõe
s studiosa imitatione factoꝵ. Doceat

Expanded text:
et reliquis materialibus. profunda in uerbis et reliquis materialibus. profunda in uerbis usitatis uidemus mysteria, totum hoc spiritale. quibus precibus emerear ut ueniat dei uerbum, intret ecclesiam, fiat ignis consumens, ut exurat faenum et stipulam et quicquid est saeculare consumat, graue plumbum iniquitatis, quod in plerisque est, liquefiat igne diuino et ferreus quidam pecdio: meliorentur vasa aurea et argentea; ut omnis sapientium sensus, omnis sermo prudentium, flagrantium passionum calore decoctus, incipiat esse pretiosior. Bonus ignis charitatis, quo corpus omne Ecclesiae in mutuam adolescit gratiam. Bonus ignis dilectionis, quo unusquisque sanctus ad reverentiam sui auctoris accenditur. Sed qui Deum diligit, non perfunctorie diligit: sed diligit legem ejus, praecepta custodit, justificat cor suum, non dictorum sonora praedicatione, sed studiosa imitatione factorum. Doceat
Abbreviated transcription (Latin):
et utrumnq ñ discordat a textu. Nam
statim pͥmus u̾sus int̾norum iuscer uin
caritatẽ expͥmit: quȩ itiq ex ultunis
ꝓcedit medullis: & quoclam nexu calo¬
ris implicat᷑ ossib. Deniq utthrenis
hieremiȩ : textus littere huius hoc
continet. Ex alto suo misit iguẽ: iu ossib
meis. Bonus gͦ ds: qui nobis iniitrit
unde diligentes eũ. meritũ sub con¬
spectu eius inuenire possunts. Quem
mittat ignẽ: ipse uos doceat. Ignem
ueni mittere in t̃ra: & quid uolo uͥ
ut accendatur: Honusigius quem
desiderat saluator omniũ accencti. cũ¬
p̃sertim ipsum dm̃ legerunus ignẽ ẽẽ
qui nr̃a peccata consumat: intunisq
nr̃m. cũ legerimus diuinarũ seriem
scͥpturarũ : si forte aliquid quo aꝑiant᷑¬
ꝓpħice lectionis occulta intellectu assu
septuras xp̃s aꝑiret. De hoc igne: dixit
dñs in libro ie dechiel. Ecee ꝑficiscar
in ierłm. & insufflabo in uos ignẽ irȩ
meȩ: ut tabescatis a plumbo & ferro.

Expanded text:
et utrumque non discordat a textu. nam statim primus uersus internorum uiscerum caritatem exprimit, quae utique ex ultimis procedit medullis et quodam nexu caloris inplicatur ossibus. Denique in Threnis Hieremiae textus litterae huius hoc continet: ex alto suo misit ignem in ossibus meis. bonus ergo deus, qui nobis inmittit unde diligentes eum meritum sub conspectu eius inuenire possimus. quem mittat ignem, ipse nos doceat: ignem ueni mittere in terram, et quid uolo nisi ut iam accendatur? bonus ignis quem desiderat omnium saluator accenpraesertim ipsum Deum legerimus ignem esse , qui nostra peccata consumat, intimisquenostrum, cum legimus divinarum seriem Scripturarum; si forte aliquid quo aperianticae lectionis occulta, intellectu assumScripturas aperiret . De hoc igne dixit Dominus in libro Ezechiel: Ecce proficiscar in Hierusalem et exsufflabo in uos in igne irae meae, ut tabescatis a plumbo et ferro
Abbreviated transcription (Latin):
quitur legib ñ adu̾satur. Examinat cau¬
se merita: ñ mutat. Diseite uidices
seli. quẽ in udicando tenere debeatis af¬
fectum. quã sobrietatẽ: quã sinceritatẽ.
Dñs ominiũ dicit. Non possũm a me ego
facere quicquã. alibi lego: negare semet

Expanded text:
quitur legibus, non adversatur: examinat cauquitur legibus, non adversatur: examinat causae merita, non mutat. 37. Discite, judices saeculi, quem in judicando tenere debeatis affectum, quam sobrietatem, quam sinceritatem. Dominus omnium dicit: Non possum ego a me facere quidqua
Abbreviated transcription (Latin):
niq qui susannã absoluit tacentẽ: se ob¬
tulit morti. In illa causa ut nemo desꝑa¬
ret: in hac ut redimende uniu̾sitatis sa¬
crificium ñ negaret. Cesus postremo¬
ñ conuiciatus ẽ. ñ reꝑcussit. & dñs cȩli
atq t̾rarum studiũ deposuit ultionis.
Uocẽ humilitatis: emisit dicens. Si
male locittus sum: testimoniũ ꝑhibe de
malo. Si bene. quid me cedis: Quas¬
ni infirmusai cedis deplorat in¬
n uiriam: et ini cum se possit uleis¬
ci. queri maliutto quã uindicare.
Ergo & hic ꝑsonam  uidicis ꝓpositũq
suscepit dicens. Non possum a me facere qͥe¬
quam. Bonus enĩ uidex uichil ex arbitrio
suo facit. & domesticȩ ꝓposito uoluntatis:
s iusta leges & uira ꝓnuntiat: sectis ui¬
ris obtemꝑat. ñ indulget ꝓpriȩ uolunta
ti. Nichil paratũ & meditatũ domo de¬
fert: s sicut audit ita uidicat: & sicut
se habet negocii natura decernit. Obse¬

Expanded text:
nique. qui Susannam absoluit tacentem, se obnique. qui Susannam absoluit tacentem, se obtulit morti; in illa causa. ut nemo desperaret, in hac, ut redimendae uniuersitatis sacrificium non negaret. caesus postremo non conuiciatus est, non repercussit, et dominus caeli atque terrarum studium deposuit ultionis, uocem humilitatis emisit dicens: si male locutus sum m, testimonium perhibe de malo; si bene, quid me caedis? quasi infirmus caedis deplorat iniuriam et, cum se posset ulcisci, queri maluit quam uindicare. Ergo et hic personam iudicis propositumque suscepit dicens: nonpossum a me facere quicquam. bonus enim iudex nihil ex arbitrio suo facit et domesticae proposito uoluntatis, sed iuxta leges et iura pronuntiat, scitis iuris obtemperat, non inti: nihil paratum et meditatum domo defert: sed sicut audit, ita judicat; et sicut se habet negotii natura, decernit. Obse
Abbreviated transcription (Latin):
liare ñ posset. s ut qualis aduocatus esse
debeat de monstraret. qualis sacerdos: it
ñ solum dieb setiã noctib ꝓ grege xp̃i de¬
beat p̃cator assistere. An impetrand ege¬
bat auxilio : qui facere ipse poterat quod
rogabat: quẽ ad modũ ipse dicebat. Ego ad
patrem uado: & quodeũq ab eo petieritis
in nomine meo. hoc faciam. Deniq alibi
ait: eum la zarũ suscitaret. Seiebam
quod semꝑ me audis. Hic quasi infirmꝰ
ꝑnoctabat:. qui sciebat quod semꝑ audit᷑.
Et clamauit. Lazare ueni foras. Locuta
ẽ resurrectio: mors p̃cessit. Suscepit
etiã affectum re: & stetit ante iudicem
reus: uec dedignatus ẽ omniũ dñs p̃sidis
uilitatẽ. Int̾rogatus tacelut. ostencdens
ñ inclamore uocis nec in forensis afsertio¬
ne patrocinii s in conscientiȩ integrita
te innocentie defensionẽ: nec salutẽ cor¬
poris ambiendam. s anuni puritatẽ. De¬

Expanded text:
liare non posset, sed ut qualis aduocatus esse liare non posset, sed ut qualis aduocatus esse debeat demonstraret, qualis sacerdos, ut non solum diebus. sed etiam noctibus pro grege Christi debeat precator adsistere. an inpetrandi egebat auxilio, qui facere ipse poterat quod rogabat, quemadmodum ipse dicebat: ego ad patrem uado, et quodcumque ab eo petieritis in nomine meo hoc faciam? denique alibi ait, cum Lazarum suscitaret: sciebam quod semper me audis, nec quasi infirmus pernoctabat, qui sciebat quod semper auditur, et clamauit: Lazare, ueniforas. locuta est resurrectio, mors recessit. Suscepit etiam affectum rei et stetit ante iudicem reus nec dedignatus est dominus omnium praesidis uilitatem. interrogatus tacebat. ostendens non in clamore uocis nec in forensis adsertione patrocinii. sed in conscientiae integritate esse innocentiae defensionem nec salutem corporis ambiendam, sed animi puritatem. de
Abbreviated transcription (Latin):
omĩa ꝑ ipsum facta sunt. & sine ipso fac¬
tum ẽ nichil: it doceret ñ solum opatorẽ
omnũ filiũ. s etiã pat̃ne oꝑationis esse
consortem. Ego tamen arbitror quod hic
locus ad iudicii formã uideat᷑ ẽẽ referen¬
dus. Euuangłium etenĩ ñ solum fidei doc¬
trina. s etiã morum ẽ mnagisteriũ: & spe¬
culum iuste conu̾sationis. Inuenio in euĩ¬
gelio quod dñs iħs multorum affectus et
officia susceꝑit: ut doceret quomͦ nos in
his conu̾sar oportet officiis. Suscepit ꝑso¬
suã ponit pro ouib suis. Ideoꝙ ꝑ rationabi¬
i grege se ipsum passioni corporis ñ ne¬
gauit: ut ouem lassam erueis sue hume¬
ris suꝑ ponens: pii oneris functione recre¬
aret. Suscept acduocat ꝑsonã: ipsum enĩ
aduocatũ habemus apud patrẽ. sernocta¬
bat inoratione ꝓ nobis: ut nos suo informa¬
ret exemplo. quẽ admodũ ueniã nr̃is debe¬
amus exorare peccatis. Hon enĩ ideo ꝑnoe¬
taret. quasi qui aliter patrẽ uobis reconci¬

Expanded text:
ipso f actum est nihil, ut doceret non solum operatorem omnium filium, sed etiam paternae operationis esse consortem. Ego tamen arbitror, quod hic locus ad iudicii formam uideatur esse referendus; euangelium etenim non solum fidei doctrina. sed etiam morum est magisterium et speculum iustae conuersationis. inuenio in euangelio, quod dominus Iesus multorum affectus et officia susceperit, ut doceret, quomodo nos in his conuersari oporteret officiis. suscepit persosuam ponit pro ouibus suis, ideoque pro rationabili grege se ipsum passioni corporis non negauit, ut ouem lassam crucis suae humeris superponens pii oneris functione recrearet. Suscepit aduocati personam; ipsum enim aduocatum habemus apud patrem. pernoctabat in oratione pro nobis, ut nos suo informaret exemplo, quemadmodum ueniam nostris debeamus exorare peccatis. non enim ideo pernoctaret, quasi qui aliter patrem nobis reconci
Abbreviated transcription (Latin):
uuistus in dampnis. ñ solum q unuis quisq ui¬
Ete culpe suȩ p̃ciuim luit: uerũ etiã q dũ unꝰ
punttur. plurini corriguntur. Ananias in ac¬
tib apłoꝵ. fraudati p̃eii qđ de agri suiuendicio¬
ne ꝑecpet erim̃ admisit: qui potuerat nichil
conferre. & erimen euadere. Serũ ne quis
imnpine cireñ seribendos apłos arbitiaret᷑: aut
miss̃ie suȩ uuntis fraude eontaminare ꝑfidiȩ
morti addi etus et̃ne. unuisos ad fiade studium
usto t̾rore composuit. Pharao cum ppło suo
fuetib uiersus: mundanȩ cõuersationis exẽ¬
plum ẽ: ue quis d̃i ppłm ꝑsequatur. Deniq
petuit eum d̾s uoluitat suȩ faeere obedien¬
tem:ħ euis pena om̃s uoluit emnendar. Ic̃oꝙ
hieit adͥ eum dñs. Qui ad hoc ipsum te susci

Expanded text:
n solum quia unusquisque iuste culpae suae pretium luit, uerum etiam quia, dum unus punitur. plurimi corriguntur. Ananias in Actibus apostolorum fraudati pretii, quod de agri uenditione perceperat. crimen admisit. qui potuerat nihil offerre et crimen euadere. uerum ne quis inpune circumscribendos apostolos arbitraretur aut misericordiae suae munus fraude contaminaret perfidiae, morti addictus aeternae uniuersos justo terrore composuit. Pharao cum populo suo fluctibus mersus, mundanae conversationis exemplum est; ne quis Dei populum persequatur. Denique potuit eum Deus voluntati suae facere obedientem: sed ejus poena omnes voluit emendari. Ideoque dicit
Abbreviated transcription (Latin):
rum ⁊ uors serie declinaui. s uitellexi
testimonia tua. Si enĩ ñ intellexissem:
peccatores me ĩtiq illi ꝑdidissent. Quȩ
intellexi utiq sensu: etiã oꝑib secitus sũ.
Neq enĩ nudus intellectus ẽ: s quẽ etiã
facta testantur. Deniq beatus qui intel¬
ligit suꝑ egenũ & pauꝑem. Ille utiq in¬
telligit suꝑ pauꝑem: qui largit᷑ pauꝑi.
Nam quid ꝓdest misereri inopis: nisi ali¬
moniã eidem largiaris. Sequitur uer¬
amplũ mancdatũ tuũ ualde. Non possu¬
mus in omnib ium greci sermonis expri¬
mere. Maior in greco pleriunq uis: et
pompa sermonis ẽ. Telos dieitur grece
qđ nos latine & finẽ dieimus. & cõsumma¬
tionem. Telos aũt & consũmationis ipsuis

Expanded text:
rum tuorum serie declinaui, sed intellexi rum tuorum serie declinaui, sed intellexi testimonia tua; si enim non intellexissem, peccatores me utique illi perdidissent. quae intellexi utique sensu, etiam operibus secutus sum; neque enim nudus ntellectus est, sed quem etiam facta testantur. denique beatus qui intellegit super egenum et pauperem. ille utique intellegit super pauperem qui largitur pauperi; nam quid prodest misereri inopis, nisi alimoniam eidem largiaris ? Sequitur ueramplificum mandatum tuum ualde. non possumus in omnibus uim Graeci sermonis exprimere; maior in Graeco plerumque uis et pompa sermonis est. rfkog dicitur Graece quod nos Latine et finem dicimus et consummationem; rO.o; autem et consu
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ uctores. Redite deiecti: qui ueneratiͤ
suꝑbi. U̾bi ẽ mors uictoria tua: ubi est
mors aeuleus tuus: Hon tua iam s nr̃a
cepit ẽẽ uictoria. qr in te iuncimus. in
qua antea uincebamur. Bene gͥ dieit
martir: ine expectauerunt peccatores.
ut ꝑcderent me. Post mom̃tum immo
adhuc in corpore situs. uelut deducenti¬
um ehoros: angłorum gaudia. Qui enĩ
suꝑ unius peccatoris conuersione letant᷑:
quantomagis in passione iustoꝵ: Hi
det głiam: & ait. Me expectauerunt
iusti.: itt deducerent me. Uidet dñm
ronaret me. Aliter qui uoluerit intelli¬
gere. multi inquit peccata ꝑsuadere.
adulteriũ : alius hominuis necẽ: alius
op̃ssionẽ uiduȩ uel pupilli: aliis aliud:
& putabant me sius retib ẽẽ capiendũ.
Expectauerunt me ut ꝑclerent contagi¬
one poccati: s ego ñ illecebris peccatoꝵ
mentẽ a stuibio diuine cognitionis aũ¬
ti: nec intentionẽ meã dñe a mandato¬

Expanded text:
esse uictores, redite deiecti qui ueneratis esse uictores, redite deiecti qui ueneratis superbi. ubi est, mors, uictoria tua? ubi est, mors, aculeus tuus? non tua iam, sed nostra coepit esse uictoria, quia in te uincimus in qua antea uincebamur. bene ergo dicit martyr: me expectauerunt peccatores, u t perderent me. post momentum, immo adhuc in corpore positus uidet deducentium choros, angelorum gaudia — qui enim super unius peccatoris conuersione laetantur, quanto magis in passione iustorum! —, uidet gloriam et ait: me expectauerunt iusti, ut deducerent me, uidet dominum ronaret me. Aliter qui uult intellegere: multi, inquit, peccata persuadere aadulterium, alius hominis necem, alius oppressionem uiduae uel pupilli, alius aliud, et putabant me suis retibus esse capiendum. expectauerunt me, ut perderent contagione peccati, sed ego non inlecebris peccatorum mentem a studio diuinae cognitionis auerti nec intentionem meam, domine, a mandato
Abbreviated transcription (Latin):
tuas quasi quedã serta usticiȩ. Alii domũ
ad domũ. ullam ad uillam uuigunt. qͣsi
soli habitare possint in t̃ra hac. & elemen¬
tum uolunt occupare cõmune: alii posses¬
sionem aeris ipsius uindicare: mͥ in tuis
uittificationib omne patrimoniũ ẽ.
Hescio possidere: nisi quod tui uiris est.
In tius eloquiis: sp̃alis mͥ eura refulsit ar¬
genti. Michi portio ds̃ ẽ. Tuus sum ego:
qr pars mͥ hereditatis ñ in auro. ñ in ar¬
Me expectauerunt peccatares ut ꝑcle¬
rent me: testimonia tua uiellexi. Io
rest uox ista conuenire mar trrio: in quo
positus sẽs iam de iudieio ꝑseeutoris eg̾s¬
sus dicat. me expectauerunt peccato¬
resut ꝑdirent me: hoc ẽ adhibuerunt
omĩa genera penarum: om̃s artes ꝑsua¬
sionum: s de ꝓposito adducere nequiue¬
runt. Uictt fides utte huius illecebram:
corporisq eruciatum. Expectauerunt
umphare. Redite uicti: qui sꝑabatis uos

Expanded text:
tuas quasi quaedam serta iustitiae. alii domum tuas quasi quaedam serta iustitiae. alii domum ad domum, uillam ad uillam iungunt, quasi soli habitare possint in terra hac, et elementum uolunt occupare commune, alii possessionem aeris ipsius uindicare; mihi in tuis iustificationibus omne patrimonium est, nescio possidere nisi quod tui iuris est, in tuis eloquiis spiritalis mihi cura refulsit argenti. mihi portio deus est, tuus sum ego, quia pars mihi hereditatis non in auro, non in arm e expectauerunt ut p e catores, ut perderent me; testimonia tua i ntellexi e x i. potest uox ista conuenire martyrio, in quo positus sanctus iam de iudicio persecutoris egressus dicat: me expectauerunt peccatores, ut perderent me, hoc est: adhibuerunt omnia genera poenarum, omnes artes persuasionum, sed de proposito abducere nequiuerunt; uicit fides uitae huius inlecebram corporisque cruciatum. expectauerunt umphare. redite uicti qui sperabatis uos
Abbreviated transcription (Latin):
tuus sum. Unde arbitror & de huiusmodi
dñis: dixisse paulum. Nam & si sunt qui
dicantur dii sue ii eȩlo siue i t̾ra: nobis
tamen unus cłs pater ex quo omnia &
uos in illũ: & uiuis dñs iħs ꝑ quem
omĩa & nos ꝑ ipsum. Uerbi igitur to¬
tuserat apłs paulus: ideo dicebat. An
exꝑunentũ queritis illius qui in me lo¬
quitur xp̃s: Ille gͦ dicebat xp̃i sum:
& respondebat eidñs. meus es. Qui uere
dieit tius sum: audit a dño. meus es.
Deniq de ipso dñs ad ananiã eum
mitteret eũ ad sanandũ paulum: ait.
Uade qm̃ uas electionis ẽ mnͥ. Et quia
ꝑseuerauit. xp̃i ẽẽ: quasi impleto certaini¬
ne coronã meruit inueiure iusticie. Rec¬
in do mansit. Et qua ratione dixerit tuus
sum: addidit. iustificationes tuas exqui¬
siui: hoc ẽ. nchil aliorum quesiui: s id so¬
lum qđ tuũ ẽ desideraui. Alii querunt
monilia p̾ciosa: ego solas iustificationes

Expanded text:
tuus sum. Unde arbitror etiam de hujusmodi tuus sum. Unde arbitror etiam de hujusmodi dominis dixisse Paulum: Nam etsi sunt qui dicantur dii sive in coelo, sive in terra . . . . nobis tamen unus deus pater, ex quo omnia et nos in illum, et unus dominus Iesus, per quem omnia et nos per ipsum. uerbi igitur totus erat apostolus Paulus. ideo dicebat: quoniam experimentum quaeritis eius qui in me loquitur Christus. ille ergo dicebat: respondebat ei dominus: \'meus es\'. qui uere dicit: \'tuus sum\', audit a domino: \'meus es\'. denique de ipso dominus ad Ananiam, cum mitteret eum ad sanandum Paulum, ait: uade, quoniam uas electionis est mihi. et quia perseuerauit Christi esse, quasi impleto certamine coronam meruit inuenire iustitiae. Recin domino mansit. et qua ratione dixerit \'tuus sum\', addidit: iustificationes tuas exquisiui, hoc est: nihil aliorum quaesiui, sed id solum quod tuum est desideraui. alii quaerunt mo- nilia pretiosa, ego solas iustificationes
Abbreviated transcription (Latin):
Non ẽ meus quẽ ira mobilis uiquietat:
qr mea tranquillitas ẽ. Hon ẽ meus iuni
crapula temulentus in lucẽ: ambitiõe
gliȩ scłaris ebrius in ꝑiculum: qui ñ
possit sobriȩ moderationis seruare uesti¬
gium. Pax sum ego: litigare ñ noui. Quid
mͥ ad eum do quo ueniat diabolus & dicat
meus ẽ : Nam mͥ sua colla curuauit: mea
re. Nam si quis nuctabilis ẽ: ut ego aut
merore mutor aut indignatione: uenit
ira & dicit. meus ẽ. Ante borã meus erat.
spero quod iterũ meus fiat. Uenit tristi¬
ciai & dicit meus ẽ. Ante horã in in ea pos¬
sessione fuit: in meo iuire: erigere ani¬
mum p̃ merore ñ poterat: oculos eleuare:
& si triste aliquid acciderit ad me ilieo
reuertetur. Quis gͦ ẽ dĩ: nisi qui potest
dicere uichil mͥ conscius sum: Ideo dice
noxius tenebat᷑. Ego aũt nuncdi mei
sum: nunc tritticie : nunc iraciudiȩ:
nunc uerbi ociosi. Et ideo qui plures
dños habet: ñ potest uni dicere. Dñe iħu.

Expanded text:
Non est meus quem ira mobilis inquietat; Non est meus quem ira mobilis inquietat; quia mea tranquillitas est. Non est meus vini crapula temulentus in lucem, ambitione gloriae saecularis ebrius, qui in periculum non possit sobriae moderationis servare vestigium. Pax sum ego, litigare non novi. Quid mihi ad eum de quo veniat diabolus, et dicat: Meus est; nam mihi sua colla curvavit, mea re. Nam si quis mutabilis est, ut ego aut moerore mutor, aut indignatione, venit ira, et dicit: Meus est: ante horam meus erat, spero quod iterum meus fiat. Venit tristitia, et dicit: Meus est: ante horam in mea possessione fuit, in meo jure: erigere animum prae moerore non poterat, nec oculos levare: et si triste aliquid acciderit, ad me illico revertetur. Quis ergo est Dei, nisi qui potest dicere: Nihil mihi conscius sum ? Ideo dicebnoxius tenebatur. Ego autem nunc Dei mei sum, nunc tristitiae, nunc iracundiae, nunc verbi otiosi; et ideo qui plures dominos habet, non potest uni dicere: Domine Jesu,
Abbreviated transcription (Latin):
salutari dictum cẽ. ab hiius mundi prin¬
cipe. cum ei ostendisset omĩa regna mun¬
di: hec omia tibi dabo si ꝓcidens adora¬
ueris me: Ante gͦ ipse subicitur: qui ali¬
os uult hubere subiectos. Ueiuunt om¬
Quem tanti cõpetunt: quã uile manci¬
pium ẽ. Quomͦ gͦ tu qui huiꝰmodi es.
potes xp̃o dicere tuus sum: Responde¬
bit tibi ille. Non quieũq dicit mͥ dñe¬
dũe: intrabit in regnũ celorum. Hon
quicũq dicit mͥ tuus sum: uieus ẽ. Me¬
us plaue es si uocem ñ redarguat cõsciẽtia:
si sermonẽ tuũ animus aut oꝑa ñ refũ¬
tent. Ego ñ nego meũ eẽ eum qui ipse
ũ neget. aut eerte si ꝓ me se ipsũ sͥ abne¬
get. Nolo habere seruulũ: plurib dñis
seruientẽ. Nam quomͦ meus ẽ si mͥ dicat
se diabolo aduidieet & obstringat:
Non ẽ meus quẽ libido sucendit: qr mea
castitas ẽ. Non ẽ qͣuẽ eura spoliandi mi¬
noris exagitat. qr mea inttegritas est

Expanded text:
salutari dictum esse ab huius mundi prinsalutari dictum esse ab huius mundi principe, cum ei ostendisset omnia regna mundi: haec omnia tibi dabo, si procidens ad oraueris me? ante ergo ipse subicitur qui alios uult habere subiectos\'. ueniunt omquem tanti conpetunt, quam uile mancipium est! Quomodo ergo tu, qui huiusmodi es, potes Christo dicere: tuus sum\'? respondebit tibi ille: non quicumque dicit m intrabit in regnum caelorum, non quicumque dicit mihi: tuus sum\', meus est. meus plane es, si uocem non redarguat conscientia, si sermonem tuum animus aut opera non refutent. ego non nego meum esse eum qui ipse se non neget aut certe si pro me se ipsum sibi abneget. nolo habere seruulum pluribus dominis seruientem. nam quomodo meus est, si mihi dicat se diabolo adjudicet et obstringat? Non est meus quem libido succendit; quia mea est castitas. Non est meus quem cura spoliandi minores 1127 exagitat; quia mea integritas est.