comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
liec diu̾sitas uidet᷑ in corpus unũ
dissentientibꝰ solidata pͥmordus.
ut sũmo u̾tice locatus igneus iu¬
gor aucta grauia calidi sp̃s ardore
suspenderet ꝓfundeis humor ad una
demersus unde cotidie suꝑpositi ca¬
loris alimẽta traherent᷑ terrenũ põ¬
dus in medio ꝙͣto suꝑne spũ tan¬
to penitus inanitatẽ subnixũ li¬
brata mole consideret. ut sclõrum
infinita series ꝑ assiduas tẽporũ
uices sua lege festinet. Quid hec
fulgentiũ siderũ ueneranda faci¬
es. qd̾ quedã uelut infixa ac cohe¬
rentia ꝑpetua semelqz capta sede
collucent. alia toto sparsa glo ua¬
gos cursus certis emetiunt᷑ erro¬
ribus. Ista credis passim fortuito¬
q dispõsita. Nogo quid meliꝰ rõ
fecisset. Deus hec d̾s fabricator ope¬
us ĩmensi ex illa rudi p̾maq ca¬
ligine ꝓtractũ posuit uoltum
digessit ĩ partes. Postꝙͣͣ dederat
tur consociata numinis ꝓprieta¬

Expanded text:
haec diversitas videtur in corpus unum haec diversitas videtur in corpus unum dissentientibus solidata primordiis, ut summo vertice locatus igneus vigor cuncta gravia calidi spiritus ardore suspenderet, profundus umor ad ima demersus, unde cotidie superpositi caloris alimenta traherentur, terrenum pondus in medio quanto superne spiritu, tanta penitus inanitate subnixum librata mole consideret, ut saeculorum infinita series per adsiduas temporum vices sua lege festinet? quid haec fulgentium siderum veneranda facies? quod quaedam velut infixa ac cohaerentia perpetua semelque capta sede conlucent, alia toto sparsa caelo vagos cursus certis emetiuntur erroribus, ista credis passim fortuitoque disposita? rogo, quid melius ratio fecisset? deus haec, deus, fabricator operis immensi, ex illa rudi primaque caligine protracta posuit in vultum, digessit in partes. postquam dederat tur, consociata numinis proprieta
Abbreviated transcription (Latin):
cuiꝰ corpus iratũ fortasse scło numĩ
uelut aptissimũ facinori iudetur
elegisse materiã. cui ĩ p̾mis conti¬
nũo natalibus assignata ẽ. u̾tus
sceleribus miser. et sine morte sua
nocens in quo debeatis ipsas quo¬
ꝙ odisse u̾tutes. Nestio que me
ꝓdigiosa feritas ĩ patrẽ uelut te¬
lũ aliquod. casurũq pondus li¬
beat. ĩpingit. facinꝰ me manet
qd̾ cõtra fidẽ est qd̾ ꝓfuturũ mͥ ne¬
gatur ut nolim. cuiꝰ nõ tp̃s nõ
locus. nõ causa p̃dicit᷑. iln mori
debeã. uos estimabitis. Non de¬
bui nasci. Sentit pr̃ qnͣta sit pre¬
dicti sceleris ĩmanitas. et ideo tẽp¬
tat efficere. ut matłiam artẽ non
putetis ac mͦ cõtendit nõ ẽẽ fatũ
et cuncta casu fortuitoq decurie¬
re modo. etã ut ꝓuidẽtia regant
nõ posse tñ hũana scĩa dep̃hendi
Dũ utrũq colligo. interim apud
grauitatẽ urãm depono sensissẽ
aliquid etiã patrẽ cũ metuit. Ego

Expanded text:
cuius corpus iratum fortasse saeculo numen cuius corpus iratum fortasse saeculo numen velut aptissimam facinori videtur elegisse materiam, cui in primis continuo natalibus adsignata est virtus sceleribus miser et, sine morte sua, nocens, in quo debeatis ipsas quoque odisse virtutes. Nescioquae me prodigiosa feritas in patrem velut telum aliquod casurumque pondus librat, inpingit. facinus me manet, quod contra fidem est, quod profuturum mihi negatur ut nolim cuius non tempus, non locus, non causa praedicitur. an mori debeam, vos aestimabitis; non debui nasci. Sentit pater, quanta sit praedicti sceleris inmanitas, et ideo temptat efficere, ut mathematicam artem non putetis, ac modo contendit non esse fatum, et cuncta casu fortuitoque decurrere, modo, etiam ut providentia regantur, non posse tamen humana scientia deprehendi. dum utrumque colligo, interim apud gravitatem vestram depono sensisse aliquid etiam patrem, cum metuit. ego
Abbreviated transcription (Latin):
damna mẽbrorũ grauẽ corꝑis ꝑ¬
petuũq languorẽ. ignosteres tã¬
ta mala uel incerta fugienti.
Plus est qd̾ expauesco. qd̾ tumeo
minatus ẽ mͥ manꝰ meas meus
auimꝰ nullũq uoluit ẽẽ momẽ¬
tũ quo securus ĩtrepidus q requi¬
escerẽ. Iussus sum iutã ꝑ hanelit
metusq consumere. Eius inter
hec spei. quis consolationis est lo¬
tus. iori debeo tãꝙͣ nocens. si
mathematicus uerũ dixit tãꝙͣ
miser si mentitus ẽ. Quid qd̾ me
futurũ dixit paricidã. En quem
mittamꝰ in exꝑimentũ. cuicreda¬
mus. Placet post futuroꝵ ĩtertã
tractare rõnẽ. Eu ad diu̾sas ꝑ¬
suasiones et ad loquacissima hu¬
manorũ pectorũ ingemia uaria¬
ns. Parricidiũ dictus sum fac¬
iirus. si possũ. post hoc iuuere
nõ sũ innocens. etiã si nõ fecero.
Interrogare me hercule hoc libet
uos omẽs liberi. oẽs parentes.
quẽ mͥ post hanc denũciationẽ
assignetis animũ. Homo sum

Expanded text:
damna membrorum, gravem corporis pdamna membrorum, gravem corporis perpetuumque languorem, ignosceres tanta mala vel incerta fugienti. plus est, quod expavesco, quod timeo; minatus est mihi manus meas meus animus, nullumque voluit esse momentum, quo securus intrepidusque requiescerem. iussus sum vitam per anhelitus metusque consumere. quis inter haec spei, quis consolationis est locus? mori debeo tamquam nocens, si mathematicus verum dixit, tamquam miser, si mentitus est. Quid, quod me futurum dixit parricidam? en quem mittamus in experimentum, cui credamus! placet potius futurorum incertam tractare rationem quam ad diversas persuasiones et ad loquacissima humanorum pectorum ingenia variaris. parricidium dictus sum facturus; si possum post hoc vivere, non sum innocens, etiamsi non fecero. Interrogare mehercules hoc loco libet vos, omnes liberi, omnes parentes: quem mihi post hanc denuntiationem adsignetis animum? homo sum,
Abbreviated transcription (Latin):
uturnitata. quorũ micia confir¬
manere successus. cũ iam nec ope¬
riou f elicitati possit accidere. cum
fortuna ruere demẽtia ẽ. et etatẽ
trahere ꝑeuntem. Nullos ego se¬
nes degere turpiꝰ puto. ꝙͣ q̃ fortis¬
sini fuerũt. Nultis expectẽ ut pu¬
tres aitus fedet pudenda canicies
ut sanguine mẽbra uacuata iux
nitantur ad gressus. ut le lauda¬
te manꝰ nec ad conidiane uite m̃s¬
teria sufficiant. ꝙͣ miserũ. ꝙͣ defor¬
me est qd̾ meminisse fueris ieferre
acatriciũ tuatũ redũdationes et fir¬
gidam p̃tentorum memoriã. cũ
iam fidem mẽbra nõ habeant
supra sua facta nderi festinato ex¬
ne de sclo debeo. dñ alacre corpus
dũ spũs inget. dñ tencor. dñ deside¬
ior. Et ħ uolo deben manibꝰ meis.
aĩo meo. fanete dii ꝑiter atq ho¬
mines. inortẽ uir fortis inueni
Est ħ cõmunis mnͥ cũ multis for¬
tasse cansa. sed ueniamꝰ ad meã
Di mͥ mathematicus denũciasset

Expanded text:
uturnitate, quorum initia confiruturnitate, quorum initia confirmavere successus. cum iam nec operibus nec felicitati possit accedere, cum fortuna ruere dementia est et aetatem trahere pereuntem; nullos ego senes degere turpius puto, quam qui fortissimi fuerunt. vultis expectem, ut putres artus foedet pudenda canities, ut sanguine membra vacuata vix nitantur ad gressus, ut hae laudatae manus nec ad cotidianae vitae ministeria sufficiant? quam miserum, quam deforme estcicatricum tuarum redundationes et frigidam praeteritorum memoriam, cum iam fidem membra non habeant, supra sua facta rideri! festinato exire de saeculo debeo, dum alacre corpus, dum spiritus viget, dum teneor, dum desideror, et hoc volo deberi manibus meis, animo meo. favete, dii pariter atque homines: mortem vir fortis inveni. est haec communis mihi cum multis fortasse causa, sed veniamus ad meam. Si mihi mathematicus denuntiasset
Abbreviated transcription (Latin):
iuiceris. tanto magis ĩpacienciam
parere. ꝙͣtũlibet ꝓrogent᷑ tempo¬
non exitu ꝑire miseri. qui morit᷑
ĩuitus. Miraris qđ sup̃ma mea
ip̃e p̃cipitẽ. Nũquid enĩ nõ hoc
agunt singuli dies. Sines nos
hora ꝑ tacitas fallentesqz cursus
appluat fato. et in hac turpissima
ꝑpetuitatis cogitatioẽ destricti. ꝑ
exigua festinantis eiu momenta
p̃morimur. faciamus potius de
fine remediũ de ncc̃itate solatiũ
exeamus sponte consilio pleni se¬
curitatis grãs agentes. Solus uix¬
it que aduoluit. qui mori inauult
Indulgete queso seue cristesqz cau¬
se indiugete uirtutes. ut mori tãqͣi
magno aĩo neum. Ita non suffi¬
cit ad maturandos exitus qd̾ for¬
titer feci. Infirie ꝓrsus terreneq
mentis est. ut numeretis annos
Ego q̃ filicissima uel lassitudo. uł
sacietas .e. iurtute cõsenui. Q mo
adliuc ĩter accioentia fragilesq
casus ago. Nomo receptus ĩ pub¬
licas gratulatioẽs pñtie huilitate
decresco. Minores fiant ncc̃e est di¬

Expanded text:
is impatientem perire? quantumlibet prorogentur temponon exitu perire miseri, qui moritur invitus. miraris, quod suprema mea ipse praecipitem? numquid enim non hoc agunt singuli dies? omnis nos hora per tacitos fallentesque cursus adplicat fato, et in hac turpissima perpetuitatis cogitatione districti per exigua festinantis aevi momenta praemorimur. faciamus potius de fine remedium, de necessitate solacium; exeamus sponte, consilio, pleni securitatis, gratias agentes. solus vixit, quoad voluit, qui mori mavult. Indulgete, quaeso, saevae tristesque causae, indulgete, virtutes ut mori tamquam magno animo velim. ita non sufficit ad maturandos exitus quod fortiter feci? infirmae prorsus terrenaeque mentis est, ut numeretis annos; ego, quae felicissima vel lassitudo vel satietas est, virtute consenui. quid adhuc inter accidentia fragilesque casus ago? homo receptus in publicas gratulationes praesentiae humilitate decresco: minores fiant necesse est di
Abbreviated transcription (Latin):
tis corꝑis mei. Trudelius et indigniꝰ
est ꝙͣ torq̃ri. nõ impetrare tormẽta
Est adu̾soriũ meoꝵ et ista nouitas.
qd̾ ncc̃e habetis ea mͥ rõne sucaurere
qua odissetis alm̃. Nlec quicꝙͣ ẽ hoĩe
infelicius ꝓ quo tormẽta sũt. Per¬
cussorẽ a me filu mei iusũ ẽẽ cõtendo
facinus ẽ ħ uos nõ dep̃hendẽ si men¬
datiũ est. facmꝰ hoc me nõ ꝓbare. si
uerũ est. Qd̾ ad me quid̾ iud̾ ꝑtinet
orbitatis mee repeto p̃sentiã et noc¬
tem illã rursus añ otłos meos cogi¬
tationes reponũt. Iam in iudeor
et ĩ tormẽtis eẽ confessus. filiũ ind̾
liabu sicut erecti ac sublinus aĩ ita
qui nõdũ suos haberet ĩmuicos. et
quẽ nemo adhuc nͥ cã tm̃ mei dole¬
ris occideret. acaperet. S parentũ
misera cõdicio quod nouis ĩnsitatis¬
q patemꝰ insidiis. Nos exasperamꝰ

Expanded text:
tis corporis mei; crudelius et indignius tis corporis mei; crudelius et indignius est quam torqueri non impetrare tormenta. est adversorum meorum et ista novitas, quod necesse habetis ea mihi ratione succurrere, qua odissetis alium, nec quicquam est homine infelicius, pro quo tormenta sunt. percussorem a me filii mei visum esse cont vos non deprehendere, si mendacium est, facinus est hoc me non probare, si verum est. quod ad me quidem, iudices, pertinet, orbitatis meae repeto praesentiam, et noctem illam rursus ante oculos meos cogitationes reponunt: iam mihi videor et in tormentis esse confessus. filium, iudices, habui, sicut erecti ac sublimis animi, ita qui nondum suos haberet inimicos, et quem nemo adhuc nisi causa tantum mei doloris occideret. o parentum misera condicio, quam novis inusitatisque pa
Abbreviated transcription (Latin):
Postꝙͣi satis nõ iudebant᷑ explicare
u̾ba qd iuderã. confuge ad fidẽ dolo¬
ris. Quid faciã si temeritates ꝙ nos¬
tras cõscientia reorũ nõ põt pati.
Intellexi miseratiõe factũ. qͥ ut torq̃¬
rer exegerã. ex quo me diues nõ pu
diderim. ex qua cõscientia. qua tre¬
pidatiõe descendat. ut quis torquen
nolit ĩmicũ. Quos nũc putatis cru¬
ciacus diuitẽ pati. quẽ dolorẽ. qd̾ hoc
mͥ negat. Qnͣi nellet ideo tm̃ filium
meũ nõ occidisse. ut mͥ posset indul¬
gere tormẽta. At hoc creditis iud̾ di¬
uitẽ facere legũ lib̾tatis respectu. Et
ieũ pexẽplo. ẽẽ sollicitũ. Ille uͦ nũt la¬
cerat᷑. et sic magis nr̃o dolore fruit᷑
Dꝑe p̃ciũ est ĩmuco negare tormen¬
ta. cũ feceris ut uelit ip̃e torq̃ri. Illud
igit᷑ a nobis id̾. infelicissimꝰ oĩm
mortaliũ peto. ne cũ maudita. ĩcre¬
dibilia passus sim. misereren ueli¬

Expanded text:
postquam satis non videbantur explicare postquam satis non videbantur explicare verba quod videram, confugi ad fidem doloris. Quid faciam, si temeritates quoque nostras conscientia reorum non potest pati? intellexi miser timore factum, quia ut torquerer exegeram, ex quo me dives non putdiderim, ex qua conscientia, qua trepidatione descendat, ut quis torqueri nolit inimicum. quos nunc putatis cruciatus divitem pati, quem dolorem, quod hoc mihi negat? Quam vellet ideo tantum filium meum non occidisse, ut mihi posset indulgere tormenta! an hoc creditis, iudices, divitem facere legum libertatisque respectu, et reum pro exemplo esse sollicitum? ille vero nunc laceratur, etsi magis nostro dolore fruitur: operae pretium est inimico negare tormenta, cum feceris, ut velit ipse torqueri. Illud igitur a vobis, iudices, infelicissimus omnium mortalium peto, ne, cum inaudita, incredibilia passus sim, misereri veli
Abbreviated transcription (Latin):
iubebit sepeliri. grte qd̾ sciã nemo
prohibebit. Feliciter
iberũ hoĩem torquen ne li¬
teat. Pauꝑ et diues. ĩmiti.
Pauperi erat filius. Nocte quadã
pauꝑ cũ filio reu̾tebat᷑. Interfectus
est adolescens. Offert se pauꝑ ĩ tormẽ¬
ta dicens a diuite eñ int̾e̾mptũ Di¬
ues cõtradicit ex lege. pauꝑ agit¬
entio iud̾ plurimũ detra¬
hi calamutatibꝰ meis
detulissẽ uideor uimiũ fortẽ dolorem
crudelia depostã. patior ĩuidiã hoĩs
exigentis aliena tormẽta. Nõ possu
n᷑ nõ est relicta miseri pr̃ĩs infirmi¬
tas. Percussorẽ filii mei uidi. et mi¬
serior sũ. quod si nescirẽ quis occidis¬
set. fateor igit᷑ uid̾ ip̃e miror. uñ ad
hoc ꝓbatiõnis genꝰ repente confu¬
gerim. Benerã tãꝙͣ nũciaturus ĩ¬
rubia. manifesta. nec aliũ spectane¬
ram publicaꝵ suspicionũ de filii ma
morte consensũ quod si ꝑcussorẽ in¬
deretis oẽs. Hic hic ut torq̃rer ĩuem

Expanded text:
iubebit sepeliri; certe, quod sciam, nemo iubebit sepeliri; certe, quod sciam, nemo prohibebit. Liberum iberum hominem torqueri ne liceat. Pauper et dives inimici. pauperi erat filius. nocte quadam pauper cum filio revertebatur. interfectus est adulescens. offert se pauper in tormenta dicens a divite eum interemptum. dives contradicit ex lege. Sentio, iudices, plurimum detrahi calamitatibus meis  detulisse videor nimium fortem dolorem,crudelia deposcam, patior invidiam hominis exigentis aliena tormenta. non possummihi non est relicta miseri patris infirmitas. percussorem filii mei vidi, et miserior sum, quam si nescirem, quis occidisset. fateor igitur, iudices, ipse miror, unde ad hoc probationis genus repente confugerim. veneram tamquam nuntiaturus indubia, manifesta, nec alium expectaveram publicarum suspicionum de filii mei morte consensum, quam si percussorem videretis omnes. hic, hic, ut torquerer, inveni;
Abbreviated transcription (Latin):
est. Per cõmunes casus ꝑ calami¬
tatẽ meã hũane calamitatis exem¬
plar. ita uos cõuiges nr̃e sit amẽt.
nõ sic desiderẽt. ita ħ orbitatis mee
ultimũ exẽplũ sit. ita uobis habere
tami pios filios nõ ncc̃e sit. misere¬
mini. si uicariũ accipitis. me ꝓici¬
te. Non ĩiuidiose p̃ces sũt nichilomi¬
nus ĩꝑo. Non leta sententiã urãm
sequet᷑ gratulatio. nõ ad tẽpla de¬
ducar. sed ad sepulcm. Et iam cum
uicero flendũ est. Si uero unicmur
tumulus ĩponã. Iacebimꝰ duo in¬
aut circa singloꝵ domꝰ ad genua
p̃tereuntiũ ibo. et recepto tam mise¬
ris more supplex. nõ abos petã nõ
scipẽ. mendicabo terrã. et collatas
mserantiũ manu glebas. aut qd̾
certe licet filiũ in mare ꝓiciã. Iam
crudeles aque. et uenti male scłi scd̾i
reddo uobis ur̃m bñficiũ. ferte quo
libet. licet ad barbaros. licet ad hos¬
tes. licet ad piratas. Fortasse aliqui ᷤ

Expanded text:
est: per communes casus, per calamiest: per communes casus, per calamitatem meam, humanae calamitatis exemplar, ita vos coniuges vestrae sic ament, non sic desiderent, ita hoc orbitatis meae ultimum exemplum sit, ita vobis habere tam pios filios non necesse sit, miseremini! si vicarium accipitis, me proicite. non invidiosae preces sunt ~nihilominus impero~. non laeta sententiam vestram sequetur gratulatio, non ad templa deducar, sed ad sepulcra. etiam cum vicero, flendum est. si vero vincimur, tumulus imponam; iacebimus duo inut circa singulorum domos ad genua praetereuntium ibo et recepto tamen miseris more supplex non cibos petam, non stipem; mendicabo terram et conlatas miserantium manu glebas, aut, quod certe licet, filium in mare proiciam: iam, crudeles aquae et venti male secundi, reddo vobis vestrum beneficium; ferte quo libet, licet ad barbaros, licet ad hostes, licet ad piratas. fortasse aliquis
Abbreviated transcription (Latin):
fluctus uolutatũ corpus ĩtimuit
tot illisũ scopulis. tã spaciosis trac¬
tũ harenis. nũꝙͣ tñ infelicius. quo
cũ uenit ĩterrã. S ꝙͣ graue ẽ mori
Qñto granius qd̾ ego uiuo suꝑstes
q sed añ oẽs mͥ et ĩuisus et ĩfestus
et uxoris q pietatẽ ꝑdere. In fune¬
re filii. diuortiĩ fecit. Nide hec re¬
rũ nature bona q̃ filio abstuli. Dĩs
me etas mei admonet luctus senet¬
tus ad quã nõ ꝑuenit. misera pue¬
ncia quã nũc transunt. adolescẽtia
in qua ꝑut suꝑsũ. ut si felicissime
cesserit. rogũ meũ uideã. et edacis
circa corpus filii mei flãmas. si hoc
nõ contigerit. igrũ cadauer et de¬
forme etiã ignotis spectatulũ. Int̾
ħ mala. credetis puto si dixero. uel¬
lem oculos nõ hr̃e. Qiud nũt ãpliꝰ
Ad te uxor p̃ces cõuertã irritas. ma¬
le tẽptatas. tu uero ꝑgis. et bono
tuo utere. felicẽ te qd̾ ĩ hac fortuna
tua nasceris. udħ cõfugmendũ

Expanded text:
fluctus volutatum corpus intumuit, fluctus volutatum corpus intumuit, tot inlisum scopulis, tam spatiosis tractum harenis, numquam tamen infelicius, quam cum venit in terram. o quam grave est mori! quanto gravius, quod ego que sed ante omnis mihi et invisus et infestus, et, ut uxoris quoque pietatem perderem, in funere filii divortium fecit. video haec rerum naturae bona, quae filio abstuli. omnis me aetas mei admonet luctus: senectus, ad quam non pervenit misera, pueritia, quam nunc transivit, adulescentia, in qua periit. supersum, ut, si felicissime cesserit, rogum meum videam et edacis circa corpus filii mei flammas; si hoc non contigerit, nigrum cadaver et deforme etiam ignotis spectaculum. inter haec mala credetis, puto, si dixero: vellem oculos non habere! Quid nunc amplius ad te, uxor, preces convertam inritas, male temptatas? tu vero perge et bono tuo utere. felicem te, quod in hac fortuna irasceris! ad hos confugiendum
Abbreviated transcription (Latin):
Doli tibi cõtigerat. ut posses patrẽ ex¬
cusate nõ redimere. me ĩterim ut cepe¬
iat tabes lenta cõsumeret. me q̃ debe¬
bat sola senẽ mors redemisset. et cũ
exanime corpus ĩ fluctus eẽt abiectũ
si cõtigisset simils tẽpestas. qd̾ eqͥus
erat. tume fili sepelisses. fifelit te ĩ¬
genitus honestis aĩmis głe amor.
ubĩ pietas. Peristi miser. et male
audis. nõ moriẽti pr̃ assedi nõ egri
caput molliori sede cõposui. nõ fa
ad accipiendos remisit cibos. Tantũ
cathenaꝵ cã solutus ẽ neglectus des¬
ꝑectus. ¶ͥd ni uulis senis iucarius
Inter tot ardentissia febriũ desideria
nõ habiusti quẽ posieres quomͦ te
unicła cõposuerãt iaciusti. Matrẽ
patrẽ. ꝓpinquos bm̃ cogitassi. Alũ¬
quid indulgeo in qd te puto inspi¬
rasse ĩ carcere meo. Nondu mñ satis¬
factũ est Qm̃ penas a cadaueribꝰ
exigis. audi sequẽtia tẽꝑa. Mors
ip̃a filii tui. naufragiũ fecit ꝑ tot

Expanded text:
soli tibi contigerat, ut posses patrem exsoli tibi contigerat, ut posses patrem excusate non redimere. me interim, ut coeperat, tabes lenta consumeret, me, quae debebat sola, senem mors redemisset, et, cum exanime corpus in fluctus esset abiectum, si contigisset similis tempestas, quod aequius erat, tu me, fili, sepelisses. fefellit te ingenitus honestis animis gloriae amubi pietas? peristi, miser, et male audis. non morienti pater adsedi, non aegri caput molliori sede conposui, non fatad accipiendos remisit cibos. tantum catenarum causa solutus es neglectus, despectus, quidni, vilis senis vicarius? inter tot ardentissima febrium desideria non habuisti quem posceres. quomodo te vincula composuerant, iacuisti. matrem, patrem, propinquos tantum cogitasti. numquid indulgeo mihi, quod te puto exspirasse in carcere meo? Nondum matri satisfactum est. quoniam poenas a cadaveribus exigis, audi sequentia tempora. mors ipsa filii tui naufragium fecit, per tot
Abbreviated transcription (Latin):
minimũ ꝑiculũ tẽpestas ht̃ et qd̾ ĩter
ista difficillimũ est amore mei uit̾ eti¬
am matiẽ suã. Tace nefaria lĩgna
malis prĩs successit. Dubit libens
penã pietas etiã sceleribꝰ giauẽm
Tu melius uxor que facturũ retine¬
bas. Romꝑate nũc siquis patiẽ per
hostes solus tulit qui cũ ueniẽcia ĩ
patiẽ tela excepiset simplia cũ morte
defunctus ẽ. Nnũ leginiꝰ qui uicari¬
as ꝓ pr̃e no quiõ puatis ant mari
manꝰ optulent sed ubi redimi pos¬
set me miserũ dicendũ est. qd̾ hoc ip̃o
admoneor exẽplo. in honorẽ pieta¬
tis eciã dãnati sepelunt᷑. Hec alii
laudãt. ego q̃ror. Te quid̃ iuuenis oĩa
scłã loquent᷑ et ãmirabile exẽplũ te¬
naci memorie traditũ in ip̃a astra
sublimẽ pẽnata u̾tus feret. Ded michi
ista lans tua caro cõstat. Non erat
satius lectulo mrĩs ĩcũbere. et ĩ huiꝰ
mĩsteris deditũ secura ocia ĩpendere.

Expanded text:
minimum periculi tempestas habet, et, quod inter minimum periculi tempestas habet, et, quod inter ista difficillimum est, amore mei vicit etiam matrem suam. tace, nefaria lingua: malis patris successit. subit libens poenam pietas etiam sceleribus gravem. tu melius, uxor, quae facturum retinebas. conparate nunc, si quis patrem per hostes solus tulit, qui, cum venientia in patrem tela excepisset, simplici tamen morte defunctus est. unum legimus, qui vicarias pro patre non quidem piratis aut mari manus obtulerit, sed ubi redimi posset. me miserum! dicendum est, quod hoc ipso admoneor exemplo: in honorem pietatis etiam damnati sepeliuntur. Haec alii laudant, ego queror. te quidem, iuvenis, omnia saecula loquentur, et admirabile exemplum tenaci memoriae traditum in ipsa astra sublimem pinnata Virtus feret; sed mihi ista laus tua caro constat. non erat satius lectulo matris incumbere et in huius ministeriis deditum secura otia inpendere?
Abbreviated transcription (Latin):
tibi ego p̃stiti. ad auctorẽ nnumis io
est i e dẽptorẽ meũ transferendũ est
Non assedi. nõ consolatus sũ. nõ mi¬
iustraui. nõ tuli. nõ deniq totus t᷑
rediui. Nerũ fatendũ est. si desertã
te putas. mea culpa ẽ. Ded iam tẽpꝰ
est ista q̃ non excusata debent uideri
uerũ pulcra atq magnifica aĩo ma¬
iore defendere et cũ indiciũ agat᷑ exẽ¬
pli tandẽ cãm suã ĩtelligere. Hoc
saltẽ habebis miserrime fili qd hono¬
iatis cõtingeie fimeribꝰ solet. defũt¬
tus laudaberis. Binĩa licet huc reuo¬
temus p̃terita. et ad canẽdas unius
laudẽs uniu̾soꝵ uatũ scripto. uq
ora ionsenciãt unicet tñ res ista mil¬
le linguas ipãmqz si sit aliqua cor¬
pore uno facũdiã materia suꝑabit
etiã si nich dixero nͥ qd̾ obiectum est
Iucẽ libertatẽq pri filiꝰ reddidit et qd̾
m̃ ĩauditũ est magis me amauit
qd̾ uellẽ ĩgressus ẽ mana ĩ quibꝰ iã

Expanded text:
tibi ego praestiti ad auctorem muneris, id tibi ego praestiti ad auctorem muneris, id est, ad redemptorem meum, transferendum est. non assedi, non consolatus sum, non ministravi, non opem tuli, non denique totus tibi redivi? verum fatendum est: si desertam te putas, mea culpa est. Sed iam tempus est ista, quae non excusata debent videri, verum pulchra atque magnifica, animo maiore defendere et, cum iudicium agatur exempli, tandem causam suam intellegere, hoc saltem habebis, miserrime fili, quod honoratis contingere funeribus solet: defunctus laudaberis. omnia licet huc revocemus praeterita, et ad canendas unius laudes universorum vatum scriptorumque ora consentiant, vincet tamen res ista mille linguas, ipsamque, si sit aliqua corpore uno, facundiam materia superabit, etiamsi nihil dixero, nisi quod obiectum est. lucem libertatemque patri filius reddidit, et, quod ante inauditum est, magis me amavit quam vellem. ingressus est maria, in quibus iam
Abbreviated transcription (Latin):
uir ꝑdidi. solitudinẽ fetre nõ possũ
Ita ille ad redẽptionẽ meã excusa¬
tius ꝓfectus ẽẽt. si me minꝰ deside¬
rasses. Dubitabit᷑ an tua cã fecerit
Et filiũ et inrũ habere nõ poteras.
reddidit tibi quẽ magis amabas.
Diste iã lacrimas. maritũ reducẽ
ĩcoloniem accipe. Quid irasceris. q̃
tanta mutacio ẽ. quis hoc crederet
Quereris discessisse quẽ odisti. cũ
eũ nolis redisse quẽ diligis. dłt qͥ si
ut supͣ ꝓbauimꝰ is parẽtes ĩ calami¬
tate desent. qui opem nõ fert. et ut
nũc ostendemꝰ optiniꝰ filius corpe
suo aduitoria mũ redemit ꝓfecto
opẽ tulit. u est n õ deseruit. Alamsi
ut añ dixi ne nestigio quid̃ abisse a
miseris licet. ne ip̃oꝵ quid̾̃ cã qui ad¬
iuiuant᷑ discedere fas erit. nec tibos
saltẽ petere. aut alia usibꝰ ncciͣa pa¬
rare cõtrngit. Si uero dũ adiuat᷑
parens nicħ refert ubi sit ille qui
adiuuat. qz pñs cura exhibet᷑ qͣcqd

Expanded text:
viri perdidi, solitudinem ferre non possum'? viri perdidi, solitudinem ferre non possum'? ita ille ad redemptionem meam excusatius profectus esset, si me minus desiderasses? dubitabitur, an tua causa fecerit? et filium et virum habere non poteras; reddidit tibi quem magis amabas. siste iam lacrimas, maritum reducem, incolumem accipe. quid irasceris, quae tanta mutatio est? quis hoc crederet? quereris discessisse quem odisti, cum eum nolis redisse quem diligis. Atquin si, ut supra probavimus, is parentes in calamitate deserit, qui opem non fert, et, ut nunc ostendemus, optimus filius corpore suo adiutoria matri redemit, profecto opem tulit, id est, non deseruit, nam si, ut ante dixi, ne vestigio quidem abisse a miseris licet, ne ipsorum quidem causa, qui adiuvantur, discedere fas erit, nec cibos saltem petere aut alia usibus necessaria parare continget. si vero, dum adiuvatur parens, nihil refert, ubi sit ille, qui adiuvat, quia praesens cura exhibetur, quidquid
Abbreviated transcription (Latin):
diusti ngorẽ. nõ ꝓhibeo tũ testimoni¬
um ad redẽptionẽ meã. filiũ ip̃a m¬
isti misisti. cũ sic plãgerẽs. cũ mortẽ
p̃careris. cũ te oĩ iuduatã nolupta¬
te clamares. cũ sepus genieres cap¬
tiuitatẽ meã ꝙͣ cetitatẽ tuã. Non e¬
rat illi ferreũ pectus. nec cor silie cõ¬
cretũ. ut hec pati posset equo aĩo.
Tu filiũ pͥma dociusti sibi nõ parcere
reddidit. S trimẽ grane. Si hoc añ
fecisset uide̾s. dt retinere nõ potiuisti
Non dicã tibi ht̃ pietas ĩpetũ suũ
nec ullũ dñm nou̾ affectus. nec ille¬
te potuit retinere ne fleres. Audi qd̾
est uenius. alius putauit. Nõ erat
credibile. obstare te redẽptioni mee.
Interp̃tatus ẽ mat̾nũ metũ. et ma¬
ris domin nr̃e male exꝑti ꝑiculũ
credidit tunẽs ne si tibi non parius¬
set. nemo nõ uos putasset tollude̾
Cet̾um me poterat nõ rediniere. cũ
tu clamares ceca sũ. oculos desidenio

Expanded text:
duisti rigorem, non prohibeo tamen testimoniduisti rigorem, non prohibeo tamen testimonium: ad redemptionem meam filium ipsa misisti, cum sic plangeres, cum mortem precareris, cum te omni viduatam voluptate clamares, cum saepius gemeres captivitatem meam quam caecitatem tuam. non erat illi ferreum pectus nec cor silice concretum, ut haec pati posset aequo animo. tu filium prima docuisti sibi non parcere.reddidit. o crimen grave! si hoc ante fecisset, videres. At retinere non potuisti. non dicam tibi: habet pietas impetum suum, nec ullum dominum novit adfectus. nec ille potuit te retinere, ne fleres. audi quod est verius: aliud putavit. non erat credibile obstare te redemptioni meae. interpretatus est maternum metum, et maris domui nostrae male experti periculum credidit. iuvenis nisi tibi non paruisset, nemo non vos putasset colludere. ceterum me poterat non redimere, cum tu clamares: 'caeca sum, oculos desiderio
Abbreviated transcription (Latin):
ubi effectus ꝓmittit᷑. Stulta cura ẽ
q̃ spem nõ ht̃. Eͥgo redimi poterã. tu
sanan nõ poteras. Qualiscũq ista
calamitas mem̃dabilis cecidit. non
remediũ acciꝑe nõ uicariũ põt. Asse¬
disset scilicet lectulo ĩefficax fedulitas
et acceptis epistolis meis iuuenis
filiꝰ nicħ aliud quod cũ mr̃e fleuisset
Quia profectuꝰ est alterius tñ parẽtis
calamitas emẽdata ẽ. Si remãsisset
et matrẽ cecã haberet. et patrẽ capti¬
nũ. Adicio qd̾ tibi nõ nccĩa filii pre¬
sentia fuit. assidere enĩ abos mĩstra¬
re manũ porngere. quilibet poterat
Mentior nͥ factũ est. Me ab illis cap¬
tũ tam dura condiciõe uenalẽ. qd̾
utiq ĩ confessiõe est. nemo aliud re¬
demisset ꝙͣ filius meus. Et ego sit
ago tanꝙͣ hoc tm̃ filius ꝓpter me fe¬
cert. ꝙͣꝙͣ ĩ loc litigatu quodã in eo
tibi ip̃a excidisti. Et qd̾ qd̾ id agas u
menta tua ĩuiria iuntas nouũ in¬

Expanded text:
ubi effectus promittitur; stulta cura est, ubi effectus promittitur; stulta cura est, quae spem non habet. ego redimi poteram, tu sanari non poteras. qualiscumque ista calamitas, inemendabilis cecidit; non remedium accipere, non vicarium potest. adsedisset scilicet lectulo inefficax sedulitas et acceptis epistolis meis iuvenis filius nihil aliud quam cum matre flevisset? quia profectus est, alterius tamen parentis calamitas emendata est. si remansisset, et matrem caecam haberet et patrem captivum. adice eo quod tibi non necessaria filii praesentia fuit; adsidere enim, cibos ministrare, manum porrigere quilibet poterat; mentior, nisi factum est. me ab illis captum tam dura condicione venalem, quod utique in confessione est, nemo alius redemisset quam filius meus. Et ego sic ago, tamquam hoc tantum filius propter me fecerit. quamquam in hoc litigatu quodammodo tibi ipsa excidisti, et, tamquam id agas, ut merita tua iniuria vincas, novum in
Abbreviated transcription (Latin):
nisi que p̃da nõ erat. Quales
epulas cibos q p̃bent. qui ip̃i rapto
iiuunt. Nam illa quid̃ satis dig¬
ne quis dixerit. udũ carcerẽ et mũ¬
datã sentina namculã. et ĩpositũ
nuda trabe irrequietũ latus reuĩc¬
ta ᷤ p̃ tergũ manꝰ alligatos tãꝙͣ eẽt
qua fugeremꝰ pedes. Sole ĩ carter
tenebre inuabãt Sepe de auribus
questus sũ que solũ flagelloꝵ gemitũ¬
q cesorũ ꝙͣuis ĩpexis obrute comis
acciperẽt dura metus suu exẽpla.
aiscrũ me fili. nẽpe morbo peristi.
Compara terrã mari. domũ naui.
lectulũ carteri. libertatẽ seruituti. de¬
sideriũ oculoꝵ totius corꝑis dãno.
Quo nos longius duc̃ calanitatiũ
nr̃aꝵ misera cõtencio. Certe eciã liti¬
gare possũt. captimi nec uiuere. Uer̾
ħ etiã si ĩ quo equo ponerent᷑. multũ
tñ in alterã partẽ debuissent habere
momient. qd plus in poterãt ꝓdesse
quod tibi. Fi labore oportet incũbere

Expanded text:
nisi quae praeda non erat? quales nisi quae praeda non erat? quales epulas cibosque praebent, qui ipsi rapto vivunt? nam illa quidem satis digne quis dixerit, udum carcerem et inundata sentina vincula et impositum nuda trabe inrequietum latus, revinctas pone tergum manus, alligatos, tamquam esset, qua fugeremus, pedes? solae in carcere tenebrae iuvabant. saepe de auribus questus sum, quae sonum flagellorum gemitumque caesorum quamvis impexis obrutae comis acciperent, dira metus sui exempla. miserum me, fili: nempe morbo peristi. compara terram mari, domum navi, lectulum carceri, libertatem servituti, desiderium oculorum totius corporis damno. quo nos longius ducit calamitatium nostrarum misera contentio? caeci etiam litigare possunt, captivi nec vivere. Verum haec etiamsi in aequo ponerentur, multum tamen in alteram partem debuisset habere momenti, quod plus mihi poterant prodesse quam tibi. eo labori oportet incumbere,
Abbreviated transcription (Latin):
dm cõcessa libertas. nec hoĩm solũ
sed ferarũ uolucrũq sensibꝰ fixa et
ĩgenita. pͥmũ spoliuĩ fuit. Me ip̃e
ꝑdidi. Teueor uenale mãcipiũ. et
cuus romais merces fio et lib̾ta¬
tem senex didisco. et natus ĩgenimi ᷤ¬
uenire opto. mmimũ ẽ habitamꝰ
in fluctibꝰ. hib̾mi nos ferũt uẽti nõ
stacio. nõ sedes nõ quies. sed qd̾
maloꝵ meoꝵ maxĩa porcio ẽ tam
miseri sũt eciã dni mei cito p̃tereũ¬
da ẽ memoria. Propter me uxo¬
ri granius. mͥ ꝓpter filiũ. Transeo
hirsutos hostiũ nultus. et ĩmaniũ
barbarorũ feros fremitus. tantũq
mͥ cotidie ẽẽ metuendũ. ꝙͣtũ pati
captus audere pyrata potusset.
Nicħ ẽ desiderio suoꝵ granius ti¬
mui nequẽ ex meis iuderẽ. Nich
tẽpestate minacius. cotidie nau¬
fiagiũ optaui. Nã mortẽ confite¬
bor senili mercia una cã minꝰ cu¬
piebã. ne defunctũ nemo sepeluet
Qnͣi uestẽ relictã captino putas

Expanded text:
deum concessa libertas, nec hominum solum deum concessa libertas, nec hominum solum sed ferarum volucrumque sensibus fixa et ingenita, primum spolium fuit: me ipse perdidi, teneor venale mancipium, et civis Romanus merces fio, et libertatem senex dedisco, et natus ingenuus venire opto. minimum est: habitamus in fluctibus, hiberni nos ferunt venti; non statio, non sedes, non quies, sed, quod malorum meorum maxima portio est, tam miseri sunt etiam domini mei. cito praetereunda est memoria propter me uxori gravis, mihi propter filium. transeo hirsutos hostium vultus et immanium barbarorum feros fremitus, tantumque mihi cotidie esse metuendum, quantum pati captus, audere pirata potuisset. nihil est desiderio suorum gravius; timui, ne quem ex meis viderem. nihil tempestate minacius; cotidie naufragium optavi. nam mortem, confiteor, senili inertia una causa minus cupiebam: ne defunctum nemo sepeliret. quam vestem relictam captivo putas,
Abbreviated transcription (Latin):
et equã tempoꝵ portionẽ inuoluit
obscuritas. et ex parte sin ip̃a quo¬
dãmodo cera natura ẽ. Cui alienis
ocłis uti licet. audire ĩperare cuius
ministus officia nõ desũt. non enĩ
defuerũt. nisi se engit et fortune sue
iõnem reddit. et p̃sertim ĩ tam bo¬
na ceritatis cõsciencia aĩ iucio miser
est. nõ debet dolere quippiã qͥ põt
causa hũc ĩ cuisũ passe. leuius est
tñ malũ femine. Non enĩ nauiga¬
tis. nõ legationẽ obitis. nõ frequen¬
ti ꝑegrinatiõe nariatis aspectus.
nõ militgns nos. nõ forensis rõ
deducit. Allio quin semꝑ estis ĩtra
domũ. uno plurimũ loco. leuibꝰ
officus affixe. Tuũ quid̃ affectũ si
bñ noui nulla magis cã cecitatẽ
dolusti ꝙͣ qd̾ ad redimendũ iurũ
ne nõ posses. Nec tua calamitas
erat. Estimemꝰ meã. Nulli quid̾
multa ĩ illis epistolis nõ scripserim
O fili ĩ quibꝰ te malis reliqui. Iam
illa prĩcipalis ac maxima dono

Expanded text:
et aequam temporum portionem involvit et aequam temporum portionem involvit obscuritas, et ex parte sui ipsa quodammodo caeca natura est. cui alienis oculis uti licet, audire, imperare, cuius ministeriis officia non desunt non enim defuerunt, nisi se erigit et fortunae suae rationem reddit, et praesertim in tam bona caecitatis conscientia, animi vitio miser est. non debet dolere quispiam, qui potcausa hunc incursum passae levius est tamen malum feminae: non enim navigatis, non legationem obitis, non frequenti peregrinatione variatis aspectus, non militaris vos, non forensis ratio deducit. alioquin semper estis intra domum, uno plurimum loco levibus officiis adfixae. tuum quidem adfectum si bene novi, nulla magis causa caecitatem doluisti, quam quod ad redimendum maritum ire non posses. Haec tua calamitas erat; aestimemus meam. nulli quidem multa in illis epistolis non scripserim. o fili, in quibus te malis reliqui! iam illa principalis ac maxima dono
Abbreviated transcription (Latin):
actus. tñ si nõ iniqui uidices sumꝰ
nec aibiciose miseri sũt. qͥ inside¬
ri possint. referã nõ solũ qr iuncẽ¬
da mͥ. sed magis eciã qr cõsolan¬
da es. Nam qñ om̃e tormentũ
corꝑis abest dolorq mẽbroꝵ qui
totã cogitationẽ in se rapit. felia¬
ter cessat. suꝑ est ut cruciet nimiũ
ociũ. et assidua quies. res si nõ sĩt
nccĩtate iotude. Nã uisus damnũ
sartuĩt relique uoluptates. odor
gustus. tactus odoratus. auditus
Quibꝰ tam et si deesse sũmã fatẽ¬
dũ est nõ est tñ maxime calami¬
tatis loco numeranda par̃ plena
felicitas. Domus certe ꝓpria lectus¬
qz genialis cõuentus ꝓpiiquoꝵ
sermo amicoꝵ ip̃a qd̾ raro cõtin¬
git honesta calamitas. et ĩqua¬
ñq fortuna btã libertas. tot no¬
luptates obruere possũt unũ dolo¬
rem. Nam lucis desideriũ si malis
meis cõpares etiã delicatũ est. Non
enĩ aliquid rerũ natura genitura ẽ

Expanded text:
actus, tamen, si non iniqui iudices sumus actus, tamen, si non iniqui iudices sumus nec ambitiose miseri, sunt quae his mederi possint; referam non solum, quia vincenda mihi, sed magis etiam quia consolanda es. nam quando omne tormentum corporis abest, dolorque membrorum, qui totam cogitationem in se rapit, feliciter cessat, superest, ut cruciet nimium otium et assidua quies, res, si non sint necessitate, iocundae. nam visus damnum sarciunt reliquae voluptates, odor, gustus, tactus, auditus. quibus tamenetsi deesse summam fatendum est, non est tamen maximae calamitatis loco numeranda parum plena felicitas. domus certe propria lectusque genialis, conventus propinquorum, sermo amicorum, ipsa quod raro contingit honesta calamitas et in quacumque fortuna beata libertas. tot voluptates obruere possunt unum dolorem. nam lucis desiderium, si malis meis compares, etiam delicatum est. num enim aliquid rerum natura genitura est
Abbreviated transcription (Latin):
iam lite cõcessũ est. Fuerint quid̃
ista facienda. sed ego ius meũ re¬
p̾mo. Inter duos parẽtes cecus af¬
fectus ẽ. Exorabis qui prior roga¬
uerit. Tẽpore certe uinco. añ miser
ẽẽ cepi. Tu adhuc ĩtegra es. eoiã
alligatus sũ. Tu sana ĩdomo. ego
iam pene defuctus ĩ cartere. Tibi
adhuc nõ opus est filio. ego iam
rogo. Nempe calamitas tua. na¬
ta ẽ post epłam meã. Ilisi te flen¬
tem cõsolari filiꝰ uoluisset añ cea¬
tatẽ tuã exisset. Noli mirari. si te
grã iunio. dñ exoraui filiũ qd̾ tu
rogaies. Si quisꝙͣ figuratiõe qua¬
dã in hac maloꝵ condiciõe uiditẽ
ponat. fortuna q̃so absit cuiꝰ tan¬
ta calamitas fuit. Abstulerat qͥd̾
tibi oculos nimius affectus. et de
quĩq ierũ sensibꝰ pars una cessa¬
bat. et tenebras etiã salius lumi¬
nbꝰ alterãs cõtinua nox duxe¬
Nam ut mento q̃n possis ablatas
uidendi uoluptates. ĩpeditos rerũ

Expanded text:
iam lite concessum est. fuerint quidem iam lite concessum est. fuerint quidem ista facienda, sed ego ius meum reprimo. inter duos parentes caecus adfectus est; exorabit qui prior rogaverit. tempore certe vinco: ante miser esse coepi. tu adhuc integra es, ego iam alligatus sum; tu sana in domo, ego iam paene defunctus in carcere; tibi adhuc non opus est filio, ego iam rogo. nempe calamitas tua nata est post epistolam meam. nisi te flentem consolari filius voluisset, ante caecitatem tuam exisset. noli mirari, si te gratia vinco: ante exoravi filium, quam tu rogares. Si se quisquam figuratione quadam in hac malorum condicione iudicem ponat, fortuna quaeso absit, cuius tanta calamitas fuit. abstulerat quidem tibi oculos nimius adfectus, et de quinque rerum sensibus pars una cessabat, et tenebras, etiam salvis luminibus alternans, continua nox duxenam ut merito queri possis ablatas videndi voluptates, impeditos rerum
Abbreviated transcription (Latin):
te nõ sumꝰ parẽtes nͥ palã. Quid
est ergo nõ deserere. opẽ ferre. nõ
deesse. Binĩa hec enĩ eospectant
ut auxilio liberoꝵ tuti sint parẽ¬
tes. Quod cũ ita sit. tã ad me lex
ista ꝑtinuit quod ad matrẽ. Duo
unũ uocabamꝰ. iudeamꝰ quo ue
debuent. Poteram quidẽ fortiter
dicere pr̃ uissi. Noc nomẽ oĩ lege
maiꝰ est. Tribios deducimꝰ cã¬
didatos ferimꝰ. ius nobis inte ne¬
as qz concessũ est. Si nõ fecerit qd̾
ibeo. nõ deferã illũ ad sepultura
Necesse habuit parere. Non dese¬
ruit sed adductus ẽ. Crede nõ con¬
tẽptu tui uenit ĩcarcerẽ. Dint sa¬
ne uira paria. sedeatq medius
iter duos filiꝰ. Iudex nõ cõꝑabo ꝑ¬
sonas ꝙͣuis apud oẽs gt̃s plus iu¬
ris hãt pat̾. Sit sane natura com¬
munis. ⁊on ĩputabo qd̾ nomẽ
dedi. qd̾ familia. qd̾ ĩpensas. qd̾
dũ illi ad qͥro captus sũ. Nõ in¬
dulgẽtie discrimẽ excutiã. de qua

Expanded text:
te non sumus parentes nisi palam. quid te non sumus parentes nisi palam. quid est ergo non deserere? opem ferre, non deesse. omnia haec enim eo spectant, ut auxilio liberorum tuti sint parentes. quod cum ita sit, tam ad me lex ista pertinuit quam ad matrem. Duo unum vocabamus; videamus, quo ire debuerit. poteram quidem fortiter dicere: 'pater iussi. hoc nomen omni lege maius est; tribunos deducimus, candidatos ferimus; ius nobis vitae necisque concessum est. si non fecerit quod iubeo, non deferam illum ad sepulturam.' necesse habuit parere: non deseruit, sed abductus est. crede, non contemptu tui venit in carcerem. sint sane iura paria, sedeatque medius inter duos filius iudex; non conparabo personas, quamvis apud omnes gentes plus iuris habeat pater. sit sane natura communis; non inputabo quod nomen dedi, quod familiam, quod inpensas, quod, dum illi adquiro, captus sum. non indulgentiae discrimen excutiam, de qua
Abbreviated transcription (Latin):
ego estimo an uͦ nõ mereat᷑ adiu¬
toriũ nͥ qui pñte filio miserẽ Nã
si deserere ĩ calamuitate nil aliud
putamꝰ eẽ ꝙͣ a misero discedere
duo simul scelera ꝑmittimꝰ Pri¬
mũ illud. ut eniã qui aderit. possit
ĩpune nicħ p̃stare. siquid absolutꝰ
est hac lege qͥ scd̾m miserũ stetit. qͦ
quid̃ mͦ nõ adiutores calamitosis
parẽtibꝰ filios damꝰ. sed spectatores¬
de hinc accidit illud nel grauius
qd̾ cũ rerũ ncc̃itas cotidie nos di¬
indat. si quedã fortuna paiẽtes
nos dep̾liendent ꝙͣuis exigno di¬
iusus spacio. ĩpune opẽ nõ feret
nõ succuriet. ut hac saltẽ se calũ¬
ma defendat nõ reliqui. nõ absces¬
si. neq pede qd̾ auĩt uno a parẽ¬
te discessi. Dolutus erit oĩ anxiliã
se legũ latorẽ putamꝰ. ut natus
ex nõbismetipĩs. ĩ rebus adu̾sis
p̃sidiũ paiẽti. labore acq p̾stãcia
solueret. lucis usurã ubicũq uͥ for¬

Expanded text:
ego aestimo, an vero non mereatur adiuego aestimo, an vero non mereatur adiutorium, nisi qui praesente filio miser est. nam si deserere in calamitate nil aliud putamus esse quam a misero discedere, duo simul scelera permittimus: primum illud, ut etiam qui aderit, possit inpune nihil praestare, siquidem absolutus est hac lege, qui secundum miserum stetit. quo quidem modo non adiutores calamitosis parentibus filios damus, sed spectatores. accedit illud vel gravius, quod, cum rerum necessitas cotidie nos dividat, si quaedam fortuna parentes nos deprehenderit, quamvis exiguo divisus spatio inpune opem non feret, non succurret, ut hac saltem se calumnia defendat: 'non reliqui, sed non accessi, neque pede, quod aiunt, uno a parente discessi.' solutus erit omni auxilianse legum latorem putamus, ut natus ex nobismet ipsis in rebus adversis praesidium parenti labore atque praestantia solveret lucis usuram ubicumque, nisi for
Abbreviated transcription (Latin):
morã. Neq eiĩ puto si etas ĩpedi¬
at infantẽ ualetudo egrũ res le¬
gatũ. dux militẽ. nichilomimꝰ ob¬
stricta crudelitas nõ acapiet rõnẽ
nccĩtatis. Et cũ semel apparuerit
patere ĩ eiusmodi causis defensio¬
nẽ. potero plane ẽẽ securus. nec ti¬
mebo nec teneri iudeat᷑ filiꝰ meus
si nõ potiu oĩbus succurrere dũ in
ip̃a lege occupatus est. Pater alli¬
gatus ẽ m̃r ceca ẽ unus utriq fi¬
lius magna locorũ distancia. Ha¬
bet lex ĩ medio debitorẽ. Duc ad utrũ maiꝰ ad
utrũq nõ potes nͥ hãc condicionẽ
misero ĩponimꝰ. ut quicqd fecerit
piciendus sit. Si exierit mr̃ sepeli¬
n uetabit. Si remansent p̃r. Non
dubito fore dubiũ. qn us ĩ hac le¬
ge fuent et mͥ nisi forte ut oĩa imi¬
que ĩiuisteqz conq̃ritis. huic qͣz uniꝰ
occasiõe u̾bi aliud putatis inuare
parẽtis. aliud nõ deserere. Idest de
hoc dubitare nultis. utrũ parẽtibꝰ
ubiq ferri oporteat auxilia. ut

Expanded text:
am. neque enim puto, si aetas inpediet infantem, valetudo aegrum, res legatum, dux militem, nihilominus obstricta crudelitas non accipiet rationem necessitatis, et cum semel apparuerit patere in eiusmodi causis defensionem, potero plane esse securus, nec timebo, ne teneri videatur filius meus, si non potuit omnibus succurrere, dum in ipsa lege occupatus est. pater alligatus est, mater caeca est; unus utrique filius; magna locorum distantia; habet lex in medio debitorem. duc ad utrum mavis, ad utrumque non potes, nisi hanc condicionem misero imponimus, ut, quicquid fecerit, proiciendus sit: si exierit, mater sepeliri vetabit, si remanserit, pater. Non puto fore dubium, quin ius in hac lege fuerit et mihi, nisi forte, ut omnia inique iniusteque conquiritis, hic quoque unius occasione verbi aliud putatis iuvare parentes, aliud non deserere, id est, de hoc dubitare vultis, utrum parentibus ubique ferri oporteat auxilia, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ĩplent liet eadẽ semꝑqz redeuntia
ut quis honestis oꝑatus artibus
sciat quis simis bonorũ. q̃ uera
felicitas nũꝙͣ sibi iudebitur pri¬
matura morte ꝑiturus. Et lucis
causas ad animũ mentẽq referẽ¬
tiũ neminẽ cotidie uita nõ satiat
Relaturũ nũc me putatis ꝙͣto
plura sint in hac eiu breuitate
fugienda. cõꝑaturũ gaudus. ꝓspe¬
ris. metus calamitates. Illa illa
estimemꝰ ꝓpter q̃ fatiganius uo¬
tis deos ꝓpter q̃ brenẽ querimur
etatẽ. Ilempe sũt uanitas. cupi¬
do luxuria libido. Non pudet
ꝓpter het ferre debilitates. luctus
spacia morborũ. et cũ licat euade¬
re malle pati. finge tibi uelut ip¬
sam ꝓclamare naturã. receptus
es in ħ pulcerrimũ mũdi rerũq
consortiũ et ꝑ succedentiũ uices ĩ
ordinẽ mortalitatis natus bona

Expanded text:
implent haec eadem semperque redeuntia. implent haec eadem semperque redeuntia. at qui honestis operatus artibus sciat, quis finis bonorum, quae vera felicitas, numquam sibi videbitur praematura morte periturus, et lucis causas ad animum mentemque referentium neminem cotidie vita non satiat. relaturum nunc me putatis, quanto plura sint in hac aevi brevitate fugienda, comparaturum gaudiis, prosperis metus, calamitates? illa, illa aestimemus, propter quae fatigamus votis deos, propter quae brevem querimur aetatem. nempe sunt vanitas, cupido, luxuria, libido. Non pudet propter haec ferre debilitates, luctus, spatia morborum, et, cum liceat evadere, malle pati? finge tibi velut ipsam proclamare naturam: 'receptus es in hoc pulcherrimum mundi rerumque consortium et per succedentium vices in ordinem morta
Abbreviated transcription (Latin):
tuet ꝑeundi temeritatẽ. nec setre¬
tũ doloris aliem libent᷑ ĩquitit
Sciebat illos non aliter ausuros
ꝓferre causas. quos sceienis cõsciẽ¬
cia. quos maioris cruciatus me¬
tus in sup̃ma cõpelleret. Igitur
ne supplicia ꝓparato luccarentur
obitu. rursus in penã nocentis
in sepulti corꝑis reuocauit ĩiuri¬
an. Iex placida. mitis. causas
mortis reddi uoluit nõ estimari
Possũ igitur. p .c. publica qua¬
dam uoce generis hũam respon¬
dere q̃rentibus tausas mortis ĩ¬
terrogatus. At ego difficilius red¬
derem uite. quid uuuat o misera
mortaliras aĩam ꝑ tot annos
etiã si natura paciat᷑ ꝑ infinita
tẽporũ spacia tristissimo corporis
retinere cõplexu. Si cuncta gau¬
dia nr̃a. si uoluptates. et quetũ¬
q ex hac unui̾sitate mũdi uel sol¬
licitant. aspectu. uel blandiunt᷑
usu. diligenter excutias. tota
uita hoĩs unus est dies. Hũiles
prsus abiecteq mentes. quas nõ

Expanded text:
timet pereundi temeritatem, nec secretimet pereundi temeritatem, nec secretum doloris alieni libenter inquirit. sciebat illos non aliter ausuros proferre causas, quos sceleris conscientia, quos maioris cruciatus metus in suprema compelleret. igitur ne supplicia properato lucrarentur obitu, rursus in poenam nocentis insepulti corporis revocavit iniuria. lex placida, mitis causas mortis reddi voluit, non aestimari. Possum igitur, P. C., publica quadam voce generis humani respondere quaerentibus causas mortis interrogatus, at ego difficilius redderem vitae: quid iuvat, o misera mortalitas, animam per tot annos, etiam, si natura patiatur, per infinita temporum spatia tristissimo corporis retinere complexu? si cuncta gaudia nostra, si voluptates et quaecumque ex hac universitate mundi vel sollicitant aspectu, vel blandiuntur usu, diligenter excutias, tota vita hominis unus est dies. humiles prorsus abiectaeque mentes, quas non