comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nis modamen coopationisq euis grãm
subtilit intellig̾e: Ilum enim sp̃mue
hem̃item cõmotio. cõmotionẽ ignis.
ignem sibilus aure lenis seqͥtur. tnͣ¬
seuntis dñi p̃sentia dep̃hendit᷑ quia
dum mens magnis mirisq quib dã
ꝑturbationib subito sepe sentit se
totam cõcuti. ⁊ mͦ nimio tumore dĩci.
mͦ nimio dolore exquoqui. uł pudo¬
re confundi. ⁊ iterũ p̃ter spẽ & estua¬
tionem ad magnã auimi tnͣquillita¬
tem seuetiã securitatẽ componi ue¬
lit uolit. iuisitantis grẽ opationem ꝑ¬
pendit a duimitus hoc acatari luce
cdarius agnoscit. Um̃ autẽ p̃sentẽ sed
qͣsi tnͣseuntẽ habemus. dum luĩs
illiꝰ contemplationi duituis inherere
nec dum sufficimus. admonẽtis au¬
tẽ dñi. seu c̾e instruentis uocem au¬
dire ẽ: q̃ sit uoluntas eius bona bene¬
placens atq ꝑfecta. ex euis inspiran¬
one cagnosc̾e. S ille qͣi de tab̾nacło ĩ
aduenientis dñi occursum egredit᷑.
egressus autẽ quasi facie ad faciem ĩ¬

Expanded text:
amen cooperationisque ejus gratiam subtiliter intelligere? Dum eum spiritum vehementem commotio, commotionem ignis, ignem sibilus aurae levis sequitur, transeuntis Domini praesentia deprehenditur, quia dum mens magnis mirisque quibusdam perturbationibus subito saepe sentit se totam concuti, et modo nimio tremore dejici, modo nimio dolore excoqui, vel pudore confundi, et iterum praeter spem et aestimationem ad magnam animi tranquillitatem seu etiam securitatem componi, velit nolit, visitantis gratiae operationem perpendit et divinitus haec actitari luce clarius agnoscit. Deum autem praesentem sed quasi transeuntem habemus, dum luminis illius contemplationi diutius inhaerere necdum sufficimus. Admonentis autem Domini, seu etiam instrumenti vocem audire est, quae sit voluntas ejus bona beneplacens atque perfecta ex ejus inspiratione cognoscere. Sed ille quasi de tabernaculo in advenientis Domini occursum egreditur, egressus autem quasi facie ad faciem in
Abbreviated transcription (Latin):
cce qui stando p̃stolat᷑ nͭ ostiũ
exisse. nec dño occurrisse legitur. De
spelunca tñ suelata facie ꝓspexit. uo¬
cemq tnͣseuntis in tnͣsitu audiure. ⁊
qui iam ad retͥem suspirauerat. quid
adhuc eũ fac̾e oporteret ex dñi reuela¬
tione cognouit. Aluis autẽ ad dñi aduẽ¬
tum de tab̃nacłõ ꝓsilit.⁊ reuelata facie
aduenienti occurrit. in sua ducit. pascit.
et ꝓ clesid̾ii uoto dñicam ꝓmissionẽ ac¬

Expanded text:
cce qui stando praestolatur, nec ostium exiisse, nec Domino occurrisse legitur. De spelunca tamen, sed velata facie, prospexit, vocemque transeuntis in transitu audivit, et qui jam ad requiem suspiraverat quid adhuc eum facere oporteat ex Domini revelatione cognovit. Alius autem ad Domini adventum de tabernaculo prosilivit, et revelata facie advenienti occurrit, introducit, pascit et pro desiderii voto Dominicam promissionem ac
Abbreviated transcription (Latin):
cłm cern̾e: Si u̾e egẏptũ desert̾ si
in̾ hebrei sunt: eo qd̾ de mundo tͣn¬
seant. & pͥmũ hebreoꝵ tͣnsitũ fa¬
ciant ⁊ cur &e pͥmi saltẽ miracłi ex¬
ꝑimentũ ñ capiant s An forte re¬
linqunt secłm ꝓfessione: non
aut̃ & conu̾satõne: habitu ñ
affectui. Si głari oportet possũ
ꝓ hac tm̃ parte głari. Siqͥd̾ he¬
brei sunt: et ego. S uidete nefor¬
te non suffuciat nobis ⁊ uobis:
mutasse locũ ñ animũ. Locũ ñ
animũ mutarit : qͥ tͣnsmare cur¬
rt̾. Quĩ sic iuuat tnsire: ce hebͤ¬
um ñ facere. Absꝙ dubio in exi

Expanded text:
e? Si vere Aegyptum deserunt, si veri Hebraei sunt, eo quod de mundo transeant, et primum Hebraeorum transitum faciant, cur et primi saltem miraculi experimentum non capiant? An forte relinquunt saeculum professione, non autem et conversatione, habitu, non affectu? Si gloriari oportet, possum pro hac tantum parte gloriari. Si quidem Hebraei sunt, et ego. Sed videte ne forte non sufficiat nobis et vobis mutasse locum non animum, saeculum non animum mutant, qui trans mare currunt. Quid sic juvat transire et Hebraeum non facere? Absque dubio in exi
Abbreviated transcription (Latin):
tnͣsit ad dextam. bñtudinẽ suꝑnam ad qͣm de
mũdo tnsimꝰ sigurat. Quadragenariꝰ aut̾e qͥ
ex quat̾ decẽ consistit: rate decalogũ legis.
et spũalem euͣngelii intlłigẽciam in ipso ꝯ¬
tentam significat. Quatrius u̾o q̃tuor pͥn¬
cipaliũ uinutũ ex̾citacõm. et millenariꝰ tociꝰ
iustĩe perfeccõnẽ: designat. Apte igit ᷑ auti¬
qui iusti signo crucis. et si nõ re cam̃ fide ad
salutẽ signati. Centũ qͣdragĩta qͣtuor mili¬
a esse refcrũtur. centũ: ꝓpt̾ ꝓmissã bñtudi¬
nem. qͣdrasĩta: ꝓpt̾ decalogi cõplecr̃onẽ. et
enͣngelici sacram̃ti sigͥficacõm. qͣtuor: ꝓpter
qͣtuor pͥncipaliũ uirtutũ ex̾citacõnẽ. Et om¬
m tribu filiorũ israel. id est nõ tam carnẽ ex
isrł ducẽtos qm fidẽ ip̃ius tenẽtes. Quos be¬
ne ex om̃i tribu isrł filiorũ signatose. uidit.
quia dĩna pictas ex om̃ib aliquos elegit.

Expanded text:
transit ad dexteram, beatitudinem supernam ad quam de transit ad dexteram, beatitudinem supernam ad quam de mundo transimus figurat. Quadragenarius autem qui ex quater decem consistit, recte Decalogum legis, et spiritualem Evangelii intelligentiam in ipso contentam significat. Quaternarius vero quatuor principalium virtutum exercitationem, et millenarius totius justitiae perfectionem designat. Apte igitur antiqui justi signo crucis, etsi non re, tamen fide ad salutem signati, centum quadraginta quatuor millia esse referuntur. Centum propter promissam beatitudinem, quadraginta, propter Decalogi completionem, et evangeliciquatuor principalium virtutum exercitationem. Ex omni tribu filiorum Israel, id est non tam carnem ex Israel ducentes, quam fidem ipsius tenentes. Quos bene ex omni tribu Israel filiorum signatos vidit, quia divina pietas ex omnibus aliquos elegit.
Abbreviated transcription (Latin):
angłi: refrenacõ dyaboli. Sequit᷑. Et audi¬
iii nũm signatorũ. centũ qͣdragnita qͣtuor
milia signati ex om̃i tribu filioꝵ ifrl. Sta¬
tim postqͣm posuit refrenacõm repborũ au¬
głorũ. subiũgit signacõm electorũ hõiũ:
ad latitudine signatoꝵ in qua signacõne
om̃es eltõs paritꝰ comp̃hñdit. p̾mictendo
dinu̾are uemo pot̾at ex om̃ib gẽtib. Illos
qui eñ subseqũtur. Sed idcirco ipãm redẽpcio¬
nem p̾cedentes sub nu̾o signat: ut paucos ã¬
tiquitus saluatos ostendat ad comꝑaconẽ
illorũ quos post passionẽ per gr̃am collec¬
tos sola sapĩa dĩna dinu̾at. et seq̃ndo ordi¬
nẽ temponis. pͥmo ponit collectos ex antiqͥs
deinde collectos ex mod̾ns. Et audiui id ẽ
intlłexi qui eẽnt signati. Numeꝵ sigͣtorũ cẽ¬
tum qͣdragĩta quatuor milia. Iste m̃s conue¬
ut autiquis elcĩs ad bc̃itudinẽ p̃destĩatis.¬
Centenariꝰ nainqz qui in cõputacõne leua

Expanded text:
equitur: Et audivi numerum signatorum centum quadraginta quatuor millia signati ex omni tribu filiorum Israel. Statim postquam posuit refrenationem reproborum angelorum, subjungit signationem electorum hominum ad latitudinem signatorum, in qua signatione omnes electos pariter comprehendit praemittendo dinumerare nemo poterat ex omnibus gentibus, illos qui eum subsequuntur. Sed idcirco ipsam redemptionem praecedentes sub numero signat, ut paucos antiquitus salvatos ostendat ad comparationem illorum quos post passionem per gratiam collectos sola sapientia divina dinumerat, et sequendo ordinem temporis primo ponit collectos ex antiquis, deinde collectos ex modernis. Et audivi, id est intellexi, qui essent signati, numerum signatorum centum quadraginta quatuor millia. Iste numerus convenit antiquis electis ad beatitudinem ptenarius namque qui in computatione laeva
Abbreviated transcription (Latin):
dignitatẽ dĩne maiestatis. In conspectu ag
u xp̃i hom̃is amicti stolis albis. per mũ¬
diciã corpoꝵ. et palme in mm̃b eoꝵ per
uictoriã hostiũ. Et damabãt uoce magnͣ
id ẽ magna deuõne. dñtes. Salus deo nr̃o
qui sedet suꝑ thronũ et agno qͣsi dr̃et. Sa¬
lus nr̃a: nõ nobis ascribat᷑. quia nõ est a uo¬
bis. sed ascribat᷑ illi a quo ẽ. Deo: uidel n
nr̃o. qui sedet suꝑ chronũ et agno: dĩuita¬
n regnãti et agno xp̃o hom̃i. Alit̾. Salus ꝙͣ¬

Expanded text:
dignitatem divinae majestatis. In conspectu Agni dignitatem divinae majestatis. In conspectu Agni Christi hominis amicti stolis albis, per munditiam corporum, et palmae in manibus eorum, per victoriam hostium, et clamabant voce magna, id est magna devotione dicentes: Salus Deo nostro, qui sedet super thronum, et Agno, quasi diceret: Salus nostra non nobis ascribatur, quia non est a nobis, sed ascribatur illi a quo est, Deo videlicet nostro, qui sedet super thronum et Agno, divinitati regnanti, et Agno
Abbreviated transcription (Latin):
gentib et tribub et ppłi̾s et lingius stãtes
aute thronũ et in conspectu amitti stolis al¬
bis. et palme in mãĩb eorũ. Suꝑus po¬
suit iustos qui in passione xp̃i precesser̃t.
mõ subũigit eos qui tp̃re gr̃e fidei signũ
acceperũt. Quorũ num idõ nõ pouit: ut
aꝑte sigͥficet qd̵̃ eum hũanus sensus caꝑe nõ
possit. uñ apte dicit. P ost hec uidi turbã mg
et dies secłi solus diuu̾at. Ex omib gen¬
tibz. Quas suꝑius noĩe nacõnis designa¬
uit. et tribub et ppłis et linguis. hec su¬
pia exposita sũt. T ribus. dicit᷑ a trib ordi¬
nib: in quib sũt. septuagĩta lingue iu
lĩgua diu̾si ppłi. In ppło̾ diuse sũt nacõ¬
nes. Ex om̃ib gentib. eciã barbaris.
tribub ppłis. Quia dĩnci piecas sicut sa¬
gena ex om̃i gñe pisciũ: Ita ex om̃i gñe¬
piscũt hõim elegit: et ad uitã ꝑducit.
Stantes quia parati sũt dĩnis obedire
preceptis. ante thronũ. id ẽ aute regiam

Expanded text:
tantes ante thronum, et in conspectu Agni amicti stolis albis, et palmae in manibus eorum. Superius posuit justos, qui in passione Christi praecesserunt, modo subjungit eos qui tempore gratiae fidei signum acceperunt. Quorum numerum ideo non ponit, ut aperte significet, quod eum humanus sensus capere non possit. Unde apte dicit: Post haec vidi turbam maget dies saeculi solus dinumerat. Ex omnibus gentibus, quas superius nomine nationis designavit, et tribubus, et populis, et linguis, haec supra exposita sunt. Tribus dicitur a tribus ordinibus in quibus sunt septuaginta linguae, in lingua diversi populi, in populo diversae sunt nationes. Ex omnibus gentibus etiam barbaris, tribubus, populis, quia divina pietas sicut sagena ex omni genere piscium, ita ex omni genere hominum elegit, et ad vitam perducit. Stantes, quia parati sunt divinis obedire praeceptis, ante thronum, id est ante regiam
Abbreviated transcription (Latin):
uan. milia: ꝓpt̾ ꝑfrãm iustĩam. Signacoͤ.
ꝓptꝰ fidei confessionẽ uerã. Ex tribu iuda
.iii. milia signati. iudas int̾pietat᷑ cõfi¬
tens. Confessio alia crimĩs. alia laudis.
ceptis bñficiis laudis gr̃as retulerũt. Ex
tribu ruben .xii. milia signati. Ruben m̾¬
t̾pretat᷑ filiũ uidens. hii sũt qui bom oꝑis
fructũ genuerũt: et per eum ad sũm pũs
filii contẽplõm ꝑuenerũt. Ex tribu gad
.xii. milia signati. Gad int̾pretat᷑ accinitꝰ
hii sunt qui semꝑ parati et expediti sunt
contͣ temptacõnẽ. Ex tribu asser .xii. mi¬
lia signati Asser int̾pretat ͦ beatus. hii sũt
qui per p̃sentis miserie tribulõnem ꝑueni¬
unt ad bt̃itudiñe. Ex rribu neptalĩ.xii.
milia signati. Neptali inĩp̾tat᷑ latitudo.
Hii sũt qui per affectũ caritatis ꝓximis
impẽderũt opera pictatis. Ex cribu ma¬
nasse .xii. muilia signati. manasses int̾pr̃
oblitus. hii sũt qui per obliuionẽ tprliũ

Expanded text:
m. Signatos, propter fidei confessionem veram. Ex tribu Juda decem millia signati. Judas interpretatur confitens. Confessio alia criminis, alia laudis. ceptis beneficiis laudis gratias retulerunt. Ex tribu Ruben decem millia signati. Ruben interpretatur filium videns. Hi sunt, qui boni operis fructum genuerunt, et per eum ad summi Patris filii contemplationem pervenerunt. Ex tribu Gad, decem millia signati. Gad interpretatur accinctus. Hi sunt, qui semper parati et expediti sunt contra tentationem. Ex tribu Aser, decem millia signati. Aser interpretatur beatus. Hi sunt, qui per praesentis miseriae tribulationem perveniunt ad beatitudinem. Ex tribu Nephthalim, decem millia signati. Nephthalim interpretatur latitudo. Hi sunt, qui per affectum charitatis proximis impenderunt opera pietatis. Ex tribu Manasses, decem millia signati. Manasses interpretatur oblitus. Hi sunt, qui per oblivionem temporalium
Abbreviated transcription (Latin):
qͣndo cantꝰ cati hostis tam ciudelit᷑ dese¬
uiet. Erit et enĩ tp̃s quale nõ fuit ab eo
ex quo gẽtes esse ceperũt. usq ad tp̃s illd̾
et insi breuiasset dñs dies nõ fuiss salua õ¬
nis caro. id est nsi tribulõni illi ticiꝰ finẽ
daret. uemo eã sustine posset. Et quis po
nũ et miserabilem tribulõnem tp̃re añxp̃i
uent᷑am comp̃hñdit. ¶ Sed młtiplici ecclĩe
bello descͥpto: subicit tp̃re huiꝰ belli dyabo¬
lũ nocere paratũ: sed a deo ne sui torꝑent
uł despenirẽt refrenatũ. Sequit᷑. P ost hec
uidi qͣtuor anglos stantes. suꝑ quanuor
angłos stantes suꝑ qͣtuor angłos angulq
t̾ro tenẽtes qͣtuor uentos t̾ro ne flarẽt suꝑ
terram: neq suꝑ mare. neqz in ullam ar-¬
borẽ. Isti qͣtior angłi sũt uniu̾si demones
totũ mũdum in qͣtuor anguł suis in dieb
illis possid̾e cupiẽces. Scantes: et quos ĩ la¬
titudine mũdi deuorare possũt consideran-¬

Expanded text:
 tanti hostis tam crudeliter desaeviet. Erit etenim tempus, quale non fuit ab eo ex quo gentes esse coeperunt usque ad tempus illud. Et nisi breviasset Dominus dies, non fuisset salva omnis caro, id est nisi tribulationi illi citius finem daret, nemo eam sustinere posset. Et quis potnam et miserabilem tribulationem tempore Antichristi venturam comprehendit. Sed multiplici Ecclesiae bello descripto subjicit tempore hujus belli diabolum nocere paratum, sed a Deo ne sui torperent vel desperarent refrenatum. Sequitur: Post haec vidi quatuor angelos stantes super quatuor angulosterrae tenentes quatuor ventos terrae ne flarent super terram, neque super mare, neque in ullam arborem . Isti quatuor angeli sunt universi daemones totum mundum in quatuor angulis suis in diebus illis possidere cupientes. Stantes, et quos in latitudine mundi devorare possint consideran
Abbreviated transcription (Latin):
cuitu thioni et senioꝵ. et q̃tuor aĩaliũ. et
oeciderũt in cõspectu thioni in facies suas.
et adorau̾nt eñ dñtes. Aniẽ. angłos in¬
ducit de saluacõne hoĩm gaudẽtes. et hu¬
mane cõfessõnis testĩoniũ cõfirmantes.
Et om̃es angłi stabãt. quia ad obediẽdũ pa¬
ii: in facies suas se hũiliaudo. et adorau̾nt
deum se exaltando. dñtes amẽ. hũane laudiᷤ
deo exhĩte testĩõm confirmãdo et dm̃ ꝑitꝰ
collaudando. uñ bñ subdit᷑. Bñdicc̃o et cda¬
ntas et sapĩa et gr̃arũ acc̃o honor et uirtꝰ
et fortitudo deo nr̃o in sed̾a secłoꝵ. Amẽ. Qͣ¬
si drẽnt. Omĩa que ht̃ per naturã dĩnitatiͤ
illi sunt referenda per canticũ laudis. Bũ¬
dicc̃o: quia singłaritꝰ et suꝑexcellent᷑ est be¬
nedictus. claritas: quia clarus. et sapĩa:
quia sapiẽs grãtũ accõ: quia pro collatis
bñficiis est laudandꝰ. honor: quia honorãdꝰ
u̾tus: quia ĩũcibilis. fortitudo: quia forns.

Expanded text:
uor animalium, et ceciderunt in conspectu throni in facies suas, et adoraverunt eum dicentes: Amen. Angelos inducit de salvatione hominum gaudentes, et humanae confessionis testimonium confirmantes. Et omnes angeli stabant, quia ad obediendum paroni in facies suas, se humiliando. Et adoraverunt Deum, se exaltando. Dicentes: Amen, humanae laudis Deo exhibitae testimonium confirmando, et Deum pariter collaudando. Unde bene subditur: Benedictio, et claritas, et sapientia, et gratiarum actio, et honor, et virtus, et fortitudo Deo nostro in saecula saeculorum. Amen; quasi dicerent: Omnia quae habet per naturam divinitatis, illi sunt referenda per canticum laudis. Benedictio, quia singulariter et superexcellenter est benedictus; claritas, quia clarus; et sapientia, quia sapiens; gratiarum actio, quia pro collatis beneficiis est laudandus; honor, quia honorandus; virtus, quia invincibilis; fortitudo, quia fortis
Abbreviated transcription (Latin):
uiuendo dealbari: et per fidem xp̃i aduersa
pati. Sunt aute thronũ dei. id ẽ regnãte diui¬
nitatẽ. Et seruiit ei. per laudis eius decãta¬
cõm. die ac nocte id est continue. In templo
eius. in scõrum congregõne. quorũ dignitaᷤ
adhuc decdait᷑ cum subdit: Et qui sedet ĩ
thiono habitat suꝑ illos. quia imꝑpetuũ eos

Expanded text:
vivendo dealbari, et pro fide Christi adversa vivendo dealbari, et pro fide Christi adversa pati. Sunt ante thronum Dei, id est regnantem Divinitatem, et serviunt ei per laudis ejus decantationem. Die ac nocte, id est continue. In templo ejus, in sanctorum congregatione, quorum dignitas adhuc declaratur, cum subditur: Et qui sedet in throno
Abbreviated transcription (Latin):
unꝰ de seniorib dixit mͥ. Hii qui amicti sũt
stolis albis. qui sũt et unde uenerũt. Et
dixi. Dñe mi: tu scis. Uisa turba in tante głi¬
a dignitatis mouet᷑ attẽdere per quã uiã
potuit ascend̾e ad eam: ut idẽ alios doceat
inspicere: ut ad eaudẽ gli̾am contẽdãt per¬
id est qͣnte dignitatis. et unde uerũt uener̃t:
id ẽ de qnta fornace tribulõnis. Et dixulli
dñe iii: tuscis. qi drẽt. ego nescio: sed tu do¬
ce me. Et dũ hũilit̾ se utͣq ignorare fate¬
tur: ip̃e ab angło qm̃iadĩn et nos ab uniu̾si¬
tate doctoꝵ de utioq edocet᷑. Nam subdit᷑.
et dixit mithi. Hii sũt qui uenerũt de tͥ¬
in sãgnine agni. Et est ordo senfuũ. Laue¬
rũt crolas suas. in baptismo. et dealluuerũt ea ᷤ
bene oꝑando. et utrũq in sanguĩe agni: in fi¬
de passionis xp̃i. et sic tandem uenerũt de tͥbu¬
lacõne. De p̾senciũ passionũ tolerãtia: quia
m̾uerunt largiẽte gr̃a in bap̃to lauari. et bñ

Expanded text:
dixit mihi: Hi qui amicti sunt stolis albis, qui sunt, et unde venerunt? Et dixi: Domine mi, tu scis. Visa turba in tantae gloria dignitatis monetur attendere per quam viam potuit ascendere ad eam, ut idem alios doceat suspicere ut ad eamdem gloriam contendant perid est quantae dignitatis, et unde venerunt, id est de quanta fornace tribulationis. Et dixi illi: Domine mi, tu scis; quasi diceret: Ego nescio, sed tu doce me. Et dum humiliter se utrumque ignorare fatetur, ipse ab angelo quemadmodum et nos ab universitate doctorum de utroque edocetur. Nam subditur: Et dixit mihi: Hi sunt qui venerunt de tin sanguine Agni. Et est ordo sensuum: laverunt stolas suas, in baptismo, dealbaverunt eas, bene operando et utrumque in sanguine Agni, in fide passionis Christi; et sic tandem venerunt de tribulatione, de praesentium passionum tolerantia, quia meruerunt, largiente gratia, in baptismo lavari, et bene
Abbreviated transcription (Latin):
cramẽti plenitudinẽ arboris t̾rena diligenti¬
b et in salo secłi fluctuãtib malis ad siłi¬
p̾dicant. Quos p̾dc̃i apostate angłi tũt ne
ampliꝰ suꝑ t̾ram. mare. uel in arborẽ flẽt:
se tenere putabũt. quia ne u̾bũ sacri enͣn¬
gelii malis uel bonis p̾dicet᷑ laborabunt.
Et nõͣndũ qd̃ dicit᷑: suꝑ t̾ram. et suꝑ ma¬
re. et in arborẽ. quia bonũ malis desuper
offertur: qd̾ a bonis iam intͥnsetꝰ possidet᷑.

Expanded text:
ramenti plenitudinem terrenam diligentibus, et in salo saeculi fluctuantibus malis ad simis bonis praedicant. Quos praedicti apostatae angeli tunc, ne amplius super terram, mare, vel in arborem flent, se tenere putabunt; quia, ne verbum sacri Evangelii malis vel bonis praedicetur, laborabunt. Et notandum quod dicitur super terram, et super mare, et in arborem, quia bonum malis desuper offertur, quod a bonis jam intrinsecus possidetur.
Abbreviated transcription (Latin):
mãifestam fidei confõnem. donec. id ẽ usq.
signemꝰ. id est om̃ib signatis. neuiiñe signã¬
dum exspectemꝰ. Signemꝰ: uidel ego int̾ius ꝑ
gracic sp̃italis effusionẽ. et mei uñstri ext̾iꝰ
per p̃dicacõnis admĩstracõm. Signemꝰ. per

Expanded text:
manifestam fidei confessionem. Donec, id est usque, manifestam fidei confessionem. Donec, id est usque, signemus, id est omnibus signatis, neminem signandum exspectemus. Signemus, videlicet ego interius per gratiae spiritualis effusionem, et mei ministri exterius, per praedicationi
Abbreviated transcription (Latin):
dãs angłis młtum diu̾sus qui ascendit ab or¬
tu solis: quic p̾dicator et largitor p̾rne da¬
ritatis. Qui eciã per hoc qd̃ ascendit nob̾
formã ad suꝑua boua tõdendi monstuit. Iste
angls descendit per carnis assũpcõm ascẽdit
per eiusdẽ carnis głificacõnem. Qui signũdĩ
hũit. quia ĩmortalis dĩnitatis in se potenci¬
ã ostẽdit: uoce magna qͣtuor angłis quib da¬
tũ esb io ẽ ꝑuuissũ est. nocere t̾re et mari:
clamauit: quia eorũ maliciã magne auc¬
toritatis imꝑio refrenabit. ꝑ hoc qd̾ hic uͥ
ait. Quib datũ est noce t̾re et man: de ar¬
borib cacuit. potest intlłigi qd̃ ꝑfecte bonis
nithil nocet: qd̾ eis in bono p̃itas contdi¬
cit adu̾sa. Nolite nocere t̾re et mari neq
arborib. id est nolite noc̾e malis qui conu̾¬
tendi sunt. et bonis qui com̾isi sũt. Noli¬
te nocere: per effrenatã tẽptacõnẽ.: donec
signemꝰ seruqdei nr̃i in frontib eorũ: per

Expanded text:
s angelis multum diversus, qui ascendit ab ortu solis, quia praedicator et largitor paternae claritatis. Qui etiam per hoc quod ascendit, nobis formam ad superna bona tendendi monstravit. Iste angelus descendit per carnis assumptionem, ascendit per ejusdem carnis glorificationem. Qui signum Dei habuit, quia immortalis divinitatis in se potentiam ostendit. Voce magna quatuor angelis, quibus datum est, id est permissum est nocere terrae et mari clamavit, quia eorum malitiam magnae auctoritatis imperio refrenabit. Per hoc quod hic ubi ait, quibus datum est nocere terrae et mari, de arboribus tacuit, potest intelligi quod perfecte bonis nihil nocet quod eis in bono potestas contradicit adversa. Nolite nocere terrae, et mari, neque arboribus, id est, nolite nocere malis qui convertendi sunt, et bonis qui conversi sunt. Nolite nocere per effrenatam tentationem donec signemus servos Dei nostri in frontibus eorum, per
Abbreviated transcription (Latin):
rũt. et per hoc celestis bomi additamẽtũ
receperũt. Ex tribu ysachar .xii. milia
sigͣti. ysachar int̾precat᷑ m̾ces. Hii sũt qui
respuerũt m̾cedem laudis hũane. et per ħ
taculũ fortitudĩs. hii sũt qui per conu̾saci¬
onẽ ꝑuenerũt ad celestẽ mansionẽ. Ex
cribu ioseph .xii. milia signati. Ioseph int̾¬
pretat᷑ augmẽtũ. hii sũt qui per augniẽtũ
iusticie ꝑuenerũt ad plenitudinẽ glĩe. Ex
per hoc ad dext̾am iudicis cõstitui m̾ue¬

Expanded text:
oni additamentum receperunt. Ex tribu Issachar, decem millia signati. Issachar interpretatur merces. Hi sunt, qui respuerunt mercedem laudis humanae, et per htaculum fortitudinis. Hi sunt, qui per conversationem pervenerunt ad coelestem mansionem. Ex tribu Joseph, decem millia signati. Joseph interpretatur augmentum. Hi sunt, qui per augmentum justitiae pervenerunt ad plenitudinem gloriae. Ex per hoc ad dexteram judicis constitui merue
Abbreviated transcription (Latin):
titudinẽ eruditionis. in esca uni¬
uersorum doctrinam eclificatio¬
nis. in subiectione bestiaꝵ rigo¬
rem seueritatis. in cohabitatione
uolucrum ꝓuidentiam cicun¬
spectionis. Quis gͦ nisi insamis
intanto mutabilitatiᷤ ancipiti gͥ
securitatem ꝓmitit. si uere aliqͣn
talis fuit. qui postea succisus ce¬
cidit : uere ut scriptura dicit.
beatus homo qui semꝑ est pa¬
uidꝰ. Nescit enĩ quid futura pa¬
riat dies

Expanded text:
titudinem eruditionis; in esca unititudinem eruditionis; in esca universorum, doctrinam aedificationis; in subjectione bestiarum, rigorem severitatis; in cohabitatione volucrum, providentiam circumspectionis. Quis ergo, nisi insanus, in tanto mutabilitatis ancipiti sibi securitatem promittit, si vere aliquando talis fuit, qui postea succisus cecidit? Vere, ut Scriptura dicit: Beatus homo qui semper est pavidus. Nescit enim quid futura pariat dies
Abbreviated transcription (Latin):
gemisscat. Uidebam inuisione ca¬
pitis mei suꝑ stratum &e ecce ui¬
gil ce sc̃s de celo descendit & cla¬
mauit fortiter ce ait sic. Succidite
arborem &e p̃cidite ramos eius.
excutite folia eius. &e disꝑgite fruc¬
tum eius. fugiant bestie que sub¬
ter eam sunt. ce uolucres de ramiᷤ
eus. ue siliis ade. ue conditioni
humane. Quis queso qnͣtum cũq
ꝓfecerit qnͣtiuncũq asceirderit de
reliquo pot̃it securus ẽẽ si tantus
uir tamq ꝑfectus &e quasi sub
unius hore mom̃to potuit de tã¬
ta sublunitate cadere: Recolamꝰ
gͦ qualis suꝑiꝰ ex nustica arbore
describitur. qui hic p̃cidi iubet᷑.
ce tunc melius agnoscimus in
qͣucumq uirtutis fastigio cõstitu¬
tis moꝵ riuna qmͣ iuste tunet᷑.
In magnitudine arboris miram
modum fortituduus. in eiꝰ altitu¬
dine ꝓsunditatem subtilitatis.
in aspectus dilatatione magni¬
tudinem auctoritatis. in pulcͥ¬
tudine folioꝵ facundiam sermo¬
nis. in numietate fructuum mul¬

Expanded text:
in visione capitis mei super stratum meum, et ecce vigil, et sanctus de coelo descendit, et clamavit fortiter, et ait sic: Succidite arborem et praecidite ramos ejus; excutite folia ejus et dispergite fructum ejus. Fugiant bestiae quae subter eam sunt, et volucres de ramis ejus . Vae filiis Adae, vae conditioni humanae. Quid, quaeso, quantumcunque profecerit, quantumcunque ascenderit de reliquo poterit securus esse si tantus vir tamque perfectus et quasi sub unius horae momento potuit de tanta sublimitate cadere? Recolamus ergo qualis superius ex mystica arbore describitur qui hic praecidi jubetur, et tunc melius agnoscimus in qualicunque virtutis fastigio constitutis morum ruina quam juste timetur. In magnitudine arboris miramur modum fortitudinis; in altitudine ejus profunditatem subtilitatis; in aspectus dilatatione, magnitudinem auctoritatis. In pulchritudine foliorum facundiam sermonis; in nimietate fructuum, mul
Abbreviated transcription (Latin):
diximꝰ ẽẽ abst̾itatẽ absti¬
nentie. In hac prt̾ sanson obstulit
dño holocaustũ: ce obtinuit gig¬
n̾e de sterili uirũ fortissimũ ui¬
roꝵ ad ignominiã gñtũi ⁊ głam
plebis sue ifrł. Puduit sane eum¬
sane tandẽ aliqñ diu pauisse ste¬
rilem & q̃ ñ parit: &e ult̾nis nolu¬
it sic̃ nec debuit debitor ẽe carnis
ut scd̾m carnem uiueret : s cas¬
tigans corpꝰ suũ ⁊ in seruitutẽ re¬
digens hedinas ꝙ carnes in abstinẽ¬
tie petra immolans ius ꝙ carmũ
cũ carnib ip̃is accepto celitꝰ igne
consumens fluxa ꝙ corꝑis restrm¬
gens noluit de cet̾o ire post concu¬
picentias suas. Sic ꝙ impetu car¬

Expanded text:
diximus esse austeritatem abstinentiae. In hac petra pater Samson obtulit Domino holocaustum, et obtinuit gignere de sterili virum fortissimum virorum, ad ignominiam gentium, et gloriam plebis suae Israel . Puduit sane eum tandem aliquandiu pavisse sterilem, et quae non parit, et ulterius noluit, sicut nec debuit, debitor esse carnis, ut secundum carnem viveret, sed castigans corpus suum, et in servitutem redigens, haedinasque carnes in abstinentiae petra immolans, jusque carnium cum carnibus ipsis accepto coelitus igne consumens, fluxasque corporis restringens noluit de caetero ire post concupiscentias suas. Sicque, impetu car
Abbreviated transcription (Latin):
pre dolore et blasphemaunt dm̃ celi: pre uul¬
n̾ibus et dolorib suis. et non egerũt pñam
ex oꝑibus suis. Ea que in hoc capło descri¬
bũtur ad illos infideles qui baptisnũ nõ sus¬
cipiũt p̾sert̃ spectare uident᷑. Ip̃i imirũ sẽ¬
per et absq interuallo temꝑis bestie sedes
is secure requiescit. et per eos: alios ad perpe¬
tracõnẽ impietatis et ad bonorũ inseitacio¬
nem dirigit. Suꝑ illos uamqz qui bapuzã¬
tur non semꝑ sedet. quia qͣmidiu gr̃am tꝰ¬
todiũt suꝑ eos dñacõnem nõ ht̃. Illi ergo:
bestie pͥnapalitꝰ sedes sunt: quia se continu
semꝑ antixp̃o sũt sedes in dieb eius ulcione
dĩna oꝑante magis excecandisͤ p̾dicabit.
unde beno sequit᷑. Et factũ est regnũ cius
tenebrosũ. id est magis excecatũ. quia per ma¬

Expanded text:
pro dolore, et blasphemaverunt Deum coeli prae doloribus et vulneribus suis, et non egerunt poenitentiam ex operibus suis . Ea quae in hoc capitulo describuntur, ad illos infideles qui baptisma non suspiciunt praesertim spectare videntur. Ipsi nimirum semper et absque intervallo temporis bestiae sedes is secure requiescit, et per eos alios ad perpetrationem impietatis, et ad bonorum insectationem dirigit. Super illos namque qui baptizantur non semper sedet; quia, quandiu gratiam custodiunt, super eos dominationem non habet. Illi ergo bestiae principaliter sedes sunt, qui se continuesemper Antichristo sunt sedes, in diebus ejus, ultione divina operante, magis excaecandas praedicabit, unde bene sequitur: Et factum est regnum ejus tenebrosum, id est, magis excaecatum. Et quia per ma
Abbreviated transcription (Latin):
infidelos gentiles effusio phiale. p̃dicacõ siuc
illacio ultõnis dĩne. tenebrositas regni sui.
perfcita extecatõ gentilitatis. Comectio lĩgua¬
rum pre dolore tabescẽtiũ. Inuidia eiga scõs:
cum uituꝑacione. Blaspheĩa dei celi: derg̃o
dĩnicatis xp̃i

Expanded text:
infideles gentiles; effusio phialae, praedicatio sive infideles gentiles; effusio phialae, praedicatio sive illatio ultionis divinae; tenebrositas regni sui, perfecta excaecatio gentilitatis; comestio linguarum prae dolore, tabescens invidia erga sanctos cum vituperatione; blasphemia Dei coeli, derogatio divinitatis Chri
Abbreviated transcription (Latin):
ut dm̃ celi. Quia xp̃m fuisse magũ ass¬
bñt affirmabũt. Linguã comede̾ est᷑ et erga
aliũ inuidia tabescere. et eius bonitati detret¬
tare. Ille nimirũ linguã suami comedẽdo cõ¬
sumit: qui ꝓpriũ sermonẽ per inuidiã et
decractõnem corrũpit. pre dolorib et uulu̾¬
ibus suis⁊ id est liuorib et plagis excecãtis
ignorãcio sibi siuitꝰ illatis. magnũ igit
dolorẽ eciã ip̃i mali in illo tp̃re sustincbt
quia q̃madĩ uisti in eo qd̾ aliq̃n regno xp̃i de¬
esse uident dolentes: gemũt. ita reprobi in dic¬
bus nouitatis illius so om̃cs nõ posse antixp̃o
dũo suo attrahere: ginuit᷑ dolebũt. Et detestã¬
dim quidẽ est qd̾ ex tanta pietate labaut᷑ in
culpani. Sed ualde decestabilius est qd̃ nullã
suis. m agnũ etem̃ gaudiũ est nõ solum de iꝰ¬
tis in iusticici ꝑseu̾antib: sed et de prcoribus
pm̃am agentib. Qͥntus ergo angłus ordo
predicatorũ qͥntus. besua antixp̃s. sedos bestie

Expanded text:
um coeli, quia Christum fuisse magnum affirmabunt. Linguam comedere, est erga alium invidia tabescere, et ejus bonitati detrahere. Ille enim linguam suam comedendo consumit, qui proximum sermone per invidiam et detractionem corrumpit, prae doloribus et vulneribus suis, id est, livoribus et plagis excaecantis ignorantiae sibi divinitus illatis. Magnum igitur dolorem etiam ipsi mali in illo tempore sustinebunt, quia quemadmodum justi in eo quod aliquem regno Christi deesse vident dolentes gemunt, ita reprobi in diebus novitatis illius se omnes non posse Antichristo domino suo attrahere graviter dolebunt. Et detestandum quidem est quod ex tanta impietate labentur in culpam, sed detestabilius valde est quod nullam suis. Magnum etenim gaudium est non solum de justis in justitia perseverantibus, sed et de peccatoribusam agentibus. Quintus itaque angelus, ordo praedicatorum quintus; bestia, Antichristus; sedes bestiae,
Abbreviated transcription (Latin):
ce si forte in nr̃a iã potestate
sit m̃tis nr̃e statum qualis
mͦ sit uł aliqũ fuerit ꝑ deli¬
berationem querere. nõ tñ
&e eque ĩ nr̃a. potestate est
uurtutis nr̃e detrienta ꝓ
arbirio reparare. S si studi¬
ose exequimur qd̃ iam posse
ex diuino mun̾e accepimꝰ. for¬
te ⁊ illud suꝑaddet᷑. quod nõ¬
dũ potiumꝰ. Et in regno meo
inquit restitutus sum. & ma¬
gnificentia amplior addita ẽ

Expanded text:
et si forte in nostra jam potestate et si forte in nostra jam potestate sit, mentis nostrae statum, qualis modo sit, vel aliquando fuerit, per deliberationem quaerere, non tamen et aeque in nostra potestate est virtutis nostrae detrimenta, pro arbitrio reparare. Sed si studiose exsequimur, quod jam posse ex divino munere accepimus, forte et illud superaddetur, quod nondum potuimus. Et in regno meo, inquit, restitutus sum, et magnificentia amplior addita est
Abbreviated transcription (Latin):
ter egerit. qnͣtum ꝑfectiomiꝰ
obtinuerit. debet ⁊ consequẽ¬
t̃ delib̾are. qͦmͦ uistatum pͥ¬
stinum restitui possit. & hoc
erit ut arbitror regiam illã
ere uelle. Hanc regiam digni¬
tatem in alieno corde q̃rebãt.
or in suum locum restiti cu¬
piebant. quia deiectam puta¬
bant qui dicebant. ubi est
tumor tuus. & fortitudo tua.
pacientia tua ⁊ ꝑfectio uiarũ¬
tuarum: Nõ solum autẽ illi
qui unmalũ corrunt. uerum¬
c̾e etiam illam illi qui a bo¬
no tepescunt. debent semet¬
ipsos discut̾e. &e pͥstinum il¬
lum religionis feruorem in
semet ipsis innouare. hinic ẽ
qd̃ ad angełu ephesi in apo¬
calipsi scͥbitur. habeo adu̾̃sũ
te aliquid qd̃ pͥmam caritatẽ
reli quisti. Mem̃to unde exci¬
d̾is ce age penitentiam. & pͥ¬
ma oꝑa fac. Notandũ tñ sa¬
ne qd̾ rex iste asuis dr̃ requi¬
situs. ñ autẽ ab eisdem resti¬
tutus. S quis q̃so eum resti¬
tuit. nͥ ad quem ocłos leua¬
uit. bñdixit. głificauit: Nã

Expanded text:
ter egerit, quantum perfectionis obtinuerit. Debet et consequenter deliberare quomodo in statum pristinum restitui possit, et hoc erit, ut arbitror, regiam illam um restituere velle. Hanc regiam dignitatem in alieno corde quaerebant, et in suum locum restitui cupiebant, quia dejectam putabant, qui dicebant: Ubi est timor tuus, et fortitudo tua, patientia tua, et perfectio viarum? Non solum autem illi qui in malum corruunt, verum etiam illi qui a bono tepescunt debent semetipsos discutere, et pristinum illum religionis fervorem in semetipsis innovare. Hinc est quod ad angelum Ephesi in Apocalypsi scribitur: Habeo adversum te aliquid quod primam charitatem reliquisti. Memento unde excideris, et age poenitentiam, et prima opera fac . Notandum tamen sane, quod rex iste a suis dicitur requisitus, non autem ab eisdem restitutus. Sed quis, quaeso, eum restituit, nisi ad quem oculos levavit, benedixit, glorificavit? Nam
Abbreviated transcription (Latin):
dahuc nabugodonosor
addit ⁊ dicit. Et optima¬
tes mei &e magistratus mei re-¬
quisierunt me &e inregno
meo restitutꝰ sum. &e magni¬
ficentia amplior addita ẽ mͥ
ecce a qͥb querit᷑. &r in regnũ
restituitur. Et optimates mei
&e magistͣtus mei. Quid est
optiatũ in homine. nisi u¬
tentiones bone: Qui uͦ debẽt
magifłium exercere ut illud
uit̾itus regñ dispoñe nͥ delib̾a¬
tiones discrete: In optunati¬
b gͦ m̃tis intentiones. In ma¬
gistratib uͦ intelligunꝰ m̃tis
delib̾ationes: Quid uero ẽ huiꝰ¬
modi optimates ce magistratꝰ
amissum regni caput quer̃e
ce in suum lociun restituere.
nͥ cũ sũma intentione & de¬
lib̾atione inuestigare. qͦ mo

Expanded text:
dhuc Nabuchodonosor addit et dicit: Et optimates mei, et magistratus mei requisierunt me, et in regno meo restitutus sum, et magnificentia amplior addita est mihi . Ecce a quibus quaeritur, et in regnum restituitur. Et optimates mei et magistratus mei. Quid est optimum in homine nisi intentiones bonae? Qui vero debent magisterium exercere, vel illud interius regnum disponere, nisi deliberationes discretae? In optimatibus ergo mentis intentiones. In magistratibus vero intelligimus mentis deliberationes. Quid vero est hujusmodi optimates et magistratus, amissum regni caput quaerere, et in suum locum restituere, nisi cum summa intentione, et deliberatione investigare, quom
Abbreviated transcription (Latin):
dixit. ciuitatẽ in tres partes fractam. Sa¬
bilon. id est uniu̾sitas malorũ quo mõ uer¬
satur in confusione uiciorũ que est enutas
dĩ dare ei calicem uim indigna cõnis ĩ¬
re dei. id ut dec᷑ ei uindicte mensurm
quã ꝓpinat indignãs et iratus deus
neniet in memoriã: quia recipico peuã.
Modo namq deus mala hõim se remini ᷤ¬
i dissimłat: dum ad piũam expectat. que
in finẽ recte dicit ᷑ reducere ad memoriam:
dum infert uindutã. Et quia boni nequa¬
qͣm dampnacõnis impiorũ erũt parciupeᷤ
apoc subiũgitur. Et om̃is insula fugit et
montes non sunt inuenti. Om̃is et enĩ insu¬
la fugit et mõtes nõ sunt inuẽti. Quia
qui modo uelut insula aquis marinis i¬
ta amaritudinib ꝑ sequcionũ quaciũtur.
sed a fide mouẽtur. et qui sicut mõtes y

Expanded text:
dixit civitatem in tres partes factam. Babylon, id est universitas malorum qua modo versatur in confusione vitiorum, quae est civitas, Deum, dare illi calicem vini indignationis irae ejus, id est ut detur ei vindictae mensura, quam propinat indignans et iratus Deus. Veniet in memoriam, quia recipiet poenam. Modo namque Deus mala hominum se reminisci dissimulat, dum ad poenitentiam exspectat, quae in fine recte reducere dicitur ad memoriam, dum infert vindictam. Et quia boni nequaquam damnationis impiorum erunt participes, apte subjungitur: Et omnis insula fugit, et montes non sunt inventi. Omnis etenim insula fugit, et montes non sunt inventi; quia, qui modo velut insula aquis marinis, ita amaritudinibus persecutionum quatiuntur, sed a fide non moventur, et qui sicut montes
Abbreviated transcription (Latin):
los. Describit autẽ in seq̃ntibus sub no¬
mine foricarie babilonis młtiplice cau¬
sam dãpnacõnis malorũ seqñtem dãp¬
naconem eorũ. Et ciuicas magna faita
est in tres partes. Ciuitas magna scilic
babilon in tres partes in fine diuidẽda
uidet᷑. quia qũo diuisa est scdm̃ tripilicẽ
uite modũ. tunc scdm̃ triplex et̾ne mortis

Expanded text:
los. Describit autem in sequentibus sub nomine fornicariae Babylonis multiplicem causam damnationis malorum, et sequentem damnationem eorum. Et civitas magna facta est in tres partes. Civitas magna, scilicet Babylon, in tres partes in fine dividenda videtur, quia modo divisa est secundum triplicem vitae modum, tunc secundum triplex aeternae mortis
Abbreviated transcription (Latin):
magnꝰ qualis nũquͣ fuit ex quo hõmes
racula. ut saluandi a malo reuocent᷑: uo¬
ces id est admoĩciones ut reuocati in bono
confirmẽt᷑: tomtrua. id ẽ cõminacõnes. ut
dampnãdis futura tormẽta p̾nũcientur.
et t̾rc mocus magisꝰ fiet qualis nõ fuit
ex quo hoĩnes fuerũt super termã. Quisi
sicut dc̃ est alii com̾itent᷑ ad meliora. a¬

Expanded text:
t ex quo coeperuest miracula, ut, salvandi a morte revocentur, voces, id est admonitiones, ut revocati in bono confirmentur, tonitrua, id est comminationes, ut damnandis futura tormenta praenuntientur. Et terraemotus magnus fiet qualis non fuit ex quo homines fuerunt super terram, quia, sicut dictum est, alii convertentur ad deteriora.
Abbreviated transcription (Latin):
catur᷑. cuiꝰ phiala in aerem apte effũdit᷑:
quia tota demonũ collecc̃o: hĩtatriy aeris
hinꝰ pre timore ininẽtis iudicii et suppli¬
c sempit̾ni in dieb p̾dicacõnis eius gra¬
uit᷑ affliget᷑. Mortuo namq antixp̃ol et pre¬
dicante septĩo angło cͦtissime scient instare
diem iudicii et aduentũ anixp̃i. unde de ĩ¬
stancia utrius recte dicit᷑. Exint magna
nox de templo a chrono dicẽs. Factum est.

Expanded text:
la in aerem apte effundetur, quia tota daemonum collectio habitatrix aeris hujus, prae timore imminentis judicii et supplicii sempiterni in diebus praedicationis ejus graviter affligetur. Mortuo namque Antichristo, et praedicante septimo angelo, certissime scient instare diem judicii et adventum Christi. Unde de instantia utriusque recte dicitur: Et exivit magna vox de templ
Abbreviated transcription (Latin):
triplicẽ sectam in inferno recipiet penã ut
qui nũc diu̾so modo peccãt: tunc scdm̃ me¬
ritũ dampnacõnẽ recipiẽt. Alit̾ em̃ pũien¬
tur pagami. alit̾ iudei. alit̾ falsi xp̃iani.
et ciuitates genciũ ceciderũt. quia colleccio¬
nes malorũ gentilit̾ uiuenciũ ꝑibunt.
Sequit᷑. Et babilon magna uenit in me¬
moriam ante dm̃ dare ei calice uini ĩ dig¬

Expanded text:
triplicem sectam in inferno recipiet poenam, ut qui nunc diverso modo peccant, tunc secundum meritum damnationem recipiant. Aliter enim punientur pagani, aliter Judaei, aliter falsi Christiani. Et civitates gentium ceciderunt, quia collectiones malorum gentiliter viventium peribunt. Sequitur: Et Babylon magna venit in memoriam ante D
Abbreviated transcription (Latin):
ditõnib suis. S archa moysi ma¬
net usq in hodiernũ diemͥ ñqͣm
firmior. ñꝗͣ fortior qmͣ hodie: ut¬
pote confirmata ꝑicatholice u̾ita¬
tis auctoritatem: eo qd̾ sit fc̾a delig¬
nis sechim imputtͥbilib uidcł ce
incorruptibilib lignis ÷ & om̃is
eiꝰ narratio atꝙ doctͥna conterta
sit sententiis ueris ⁊ assercionib
ratis. Coce uidimꝰ de qͣ mat̾ia
debeat fieri consequens ẽ ut dis¬
camꝰ de mensura ⁊ mͦ faciendi:
ut iuxta moysi exemplũ seqͣm᷑¬

Expanded text:
aditionibus suis. Sed arca Moysis manet usque in hodiernum diem nunquam firmior, nunquam fortior quam hodie, utpote confirmata per catholicae veritatis auctoritatem, eo quod sit facta de lignis Setim, imputribilibus videlicet et incorruptibilibus lignis, et omnis ejus narratio atque doctrina contexta sit sententiis veris et assertionibus raris. Ecce vidimus de qua materia debeat fieri, consequens est ut discamus de mensura et modo faciendi, ut, juxta Moysis exemplum, sequamu
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ impugnatores &e illã detestan¬
tes nichil aliud ꝓfitent᷑ se scire nͥ¬
xp̾m iħ̾m ⁊ hẽ crucifixũ. Et ecce
qm multi qͥ pͥus fabricabant in¬
officina arictotis tandẽ samori con¬
filio disct̾ cͥiͣedere in officina saluato¬
ris. Et qͥ pͥris fabricabant uasa con¬
tumelie nẽ docent᷑ fabricare uasa
głe cotidie confitentes lño in ua¬
sis psalmi: eo qd̾ peniteat eos fe¬
cisse opꝰ consusione dignũ ⁊ diufu¬
isse fabricatores mendatii. Ubi st̾
nẽ q̃so secte achademicoꝵ. stoycoꝵ ꝑs

Expanded text:
ejus impugnatores, et illam detestanejus impugnatores, et illam detestantes nihil aliud profitentur se scire nm et hunc crucifixum. Et ecce quam multi qui prius fabricabant inofficina Aristotelis, tandem saniori consilio discunt cudere in officina Salvatoris, et qui prius fabricabant vasa contumeliae, nunc docentur fabricare vasa gloriae, quotidie confitentes Domino in vasis psalmi, eo quod poeniteat eos fecisse opus confusione dignum, et diu fuisse fabricatores mendacii. Ubi sunt nunc, quaeso, sectae academicorum, stoicorum,
Abbreviated transcription (Latin):
luit qñ uoluit: qͣntũ de his scrre
oportuit. Qoͥ gͦ mirũ si potuert᷑ effi¬
cere opꝰ admiratõne dignũ qͥ edocci
cedere uolentes post cogitationes
adinuentõnũ suarũ. Etiam tem¬
ꝑib nr̃is insurrexert̾ qͥdam pseu¬
dophilosophi fabͥcatores menda¬
tii: uolentes sibi nom̃ fac̾e̾ studue¬
it̃ noua inueniie. Nec erait eis cu¬
ra tam ut asfererent u̾a : qmͣ ut
putarent᷑ inuenisse noua. Presu¬
mentes itaq de sensu suo putaue¬
it̃ se posse facere sibi sap̃ie archã:
ce euntes in adimientionib suis tͣ¬
didert̾ sententias nouas arbitntes
Et ecce computruer̃t hominũ om¬
niũ alta sapientiũ arche: eo qd̾ ñ
ẽẽnt de lignis sechim: lignis uideł
imputͥbilib facte. Et ecce stulti fac¬
ti sunt om̃s pͥncipes thaphueos: eo
qd stultã fecerit d̾s sapĩam huiꝰ m̃di.
Intm̃ enim infatuata ẽ illa qͦndã
głosa mundana phylosophia: ut
mnumi cotidie ex eiꝰ ꝓfessorib fiant
eiꝰ irrisores: & eiꝰ deffensorib fiant

Expanded text:
luit, quando voluit, quantum de his scire oportuit. Quid ergo mirum si potuerunt efficere opus admiratione dignum qui edocti cedere volentes post cogitationes adinventionum suarum? Etiam temporibus nostris insurrexerunt quidam pseudophilosophi, fabricatores mendacii, volentes sibi nomen facere, studuerunt nova invenire. Nec erat eis cura tam ut assererent vera, quam ut putarent invenisse nova. Praesumentes itaque de sensu suo, putaverunt se posse facere sibi sapientiae arcam, et euntes in adinventionibus suis, tradiderunt sententias novas arbitrantes Et ecce computruerunt horum omnium alta sapientum arcae, eo quod non essent de lignis Setim, lignis videlicet imputribilibus factae. Et ecce stulti facti sunt omnes principes Thaneos, eo quod stultam fecerit Deus sapientiam hujus mundi. In tantum enim infatuata est illa quondam gloriosa mundana philosophia, ut innumeri quotidie ex ejus professoribus fiant ejus irrisores, et ex ejus defensoribus fiant
Abbreviated transcription (Latin):
abet itaq mat̾iam hec cõ .ii.¬
templatio ituti iam dictũ
est somnia q̃ sensus corꝑeus con¬
ting̾e pot̾. Copiosa sane mat̾ia:
& silua ñ modica. Currant om̃s
intrent singłi ͥ nemo ꝓhibet᷑ : eli¬
gat qͥsꝙ qd̾ magis miret᷑. Suꝑha¬
bundat satis cuiꝙ mat̾ia ad faci¬
endam sibi archã. Discat tñ qͥsꝙꝑ eli¬
g̾e ligna imputͥbilia: ut nichil sen¬
tiat contͣ tͣditõnẽ u̾am. De hac eaͣ¬
dam silua phylosophi gentiũ studu¬
ert̾ sibi fabrice sue mat̾iam eligere:
cupientes e ip̃i nichilominꝰ sap̃ie sͥ
archam fabricare. Cepert̃ gͥ ligna
secare. dolare. comping̾e. difmien¬
do. diuidendo. argͣinentando: mul¬
ta iuenire. tenere. &c tͣdere. feceit̃
itaq archas multas tenentes sen¬
tentias uarias: & constituentes sec¬
cas inum̾as. Intrantes gͦ in illud
nemꝰ umbrosum & condẽpsum in¬
seruert̾ se q̃stionib infinitis: & tͣ¬
didit d̾s mundũ disputatõnib eoꝵ:
s euanuert̃ in cogitatõnib suis ⁊

Expanded text:
abet itaque materiam haec contemplatio, ut jam dictum est, omnia quae sensus corporeus contingere potest. Copiosa sane materia, et silva non modica. Currant omnes, intrent singuli, nemo prohibetur, eligat quisque quod magis miretur. Superabundat satis cuique materia ad faciendam sibi arcam. Discat tamen quisque eligere ligna imputribilia, ut nihil sentiat contra traditionem veram. De hac eadem silva philosophi gentium studuerunt sibi fabricae suae materiam eligere cupientes et ipsi nihilominus sapientiae sibi arcam fabricare. Coeperunt igitur ligna secare, dolare, compingere diffiniendo, dividendo, argumentando, multa invenire, tenere et tradere. Fecerunt itaque arcas multas tenentes sententias varias, et constituentes sectas innumeras. Intrantes ergo et in illud nemus umbrosum et condensum inseruerunt se quaestionibus infinitis, et tradidit Deus mundum disputationi eorum , sed evanuerunt in cogitationib
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfunditas mistica intp̃tatione aꝑit᷑ ipso¬
q reuelante cognoscit᷑. Ex hac panis fracti¬
one mift̾ioꝵq reuelatione agitur ut do¬
minus inꝓpria specie recognoscatur. ⁊ ip̃a
ueritas ut pote sigurarum uelamine a¬
moto insua simplicitate ꝑspiciatur. dm̃¬
q p̃sentia ex gr̃e ipsuis infusione ꝑpen¬
datur. Dñs aũt qui ⁊ dĩ sapientia ab o¬
cłis intuentium euanescit. qñ ex contẽ¬
platione ⁊ admiratione diuine sapien¬
tie contemplãtionis & admirantis anĩo

Expanded text:
funditas mystica interpretatione aperitur, ipsofunditas mystica interpretatione aperitur, ipsoque revelante cognoscitur. Ex hac panis fractione, mysteriorumque revelatione agitur, ut Dominus in propria specie recognoscatur, et ipsa Veritas utpote figurarum velamine amoto in sua simplicitate perspiciatur, Dominique praesentia ex gratiae ipsius infusione perpendatur. Dominus autem qui et Dei sapientia ab oculis intuentium evanescit, quando ex contemplatione et admiratione divinae sapientiae contemplantis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ expientiam doceat. cum quanta auidi¬
tate requiri. uł retineri debeat. Man̾e aũt
&e ad eos intrare compellit qũ multa p̃cũ
instancia amissa gr̃a reparatur. ut iusi¬
onem ext̃ius oblatam introrsum trͣhat ⁊
ꝑ excessum iusa animus ad se ipsum reũ¬
sus memoriter retinerat. & ad contempla¬
tionis grãm de eȩcet̃o familiarius posside¬
at. sibos quales dñs amat. ⁊ delectari so¬
let appomimꝰ. qñ eũ ꝓ recuꝑatione. uł ac¬
cumulatione gr̃e inuoce exultationis
ce confessioni laudamus. honoramus.
magnificamꝰ. In uoce inquit exultatioĩs
ce confessionis sonus epulantis. Int̃ hos
sepe exultationis ⁊ confessionis nr̃e hym¬
nos sinus iñtis dilaͣtur sensus accuitur.
et ad mistica penetranda ⁊ usq ad diui¬
nitatis archana sepe rimanda intelligẽ¬
ta illuminatur. Sacrificium inquit
laudis honorificabit me. &e illic iter quo
ostendam illi salutare dei. Panis coram

Expanded text:
per experientiam doceat cum quanta avidiper experientiam doceat cum quanta aviditate requiri, vel retineri debeat. Manere autem, et ad eos intrare compellitur, quando multa precum instantia amissa gratia reparatur, ut visionem exterius oblatam introrsum trahat, et per excessum visa, animus ad se ipsum reversus memoriter retineat, et ad contemplationis gratiam de caetero familiarius possideat. Cibos quales Dominus amat, et delectari solet, apponimus, quando eum pro recuperatione vel accumulatione gratiae in voce exsultationis et confessionis laudamus, honoramus, magnificamus: In voce, inquit, exsultationis, et confessionis sonus epulantis . Inter hos saepe exsultationis et confessionis nostrae hymnos sinus mentis dilatatur, sensus acuitur, et ad mystica penetranda, et usque ad Divinitatis arcana saepe rimanda, intelligentia illuminatur: Sacrificium, inquit, laudis honorificabit me, et illic iter quo ostendam salutare Dei . Panis coram