comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qm longe ałr ꝑ fallatiam suoꝵ pha̾¬
tasmatum de deo tredidint quam
u̾itas postulabat. it̃m baptitandis.
Sic ⁊̃ ficri pot̾ ut inalicuiꝰ ħetici libꝵ
catheminus catholicus intidat ⁊ a
ueritate nesciens discern̾e errorem
credat aliquid ccͣ catholicam fidem
tui tñ errori u̾ba simboli ñ repugnãt.
Suberqem quippe u̾bis innumera¬
biles ħeticoꝵ errores exorti st̃. Pu¬
tans ergo iste catholiti alicuiꝰ mag¬
ni atq docti ẽẽ illum librum si ta¬
la querens credens incathplita bap¬
tiretur ⁊ post̾iore diligencia cognoscat
quemadmodum credere debeat atq ar¬
repta fide catholica illud exanimo res¬
puat nũquid si hoc confessus fu̾it denu¬
o baptizandus est aut si anteqͣm dis¬
cat ⁊ confiteatur hec sentire inueniat᷑¬
⁊ quid abicere debeat quid ue credere
deceatur manifestumq fiat mea fal¬
sitate fidei baptizatum fuisse nunqͥd
denuo baptizandus est:Quid ita. Q

Expanded text:
quam longe aliter per fallaciam suorum phanquam longe aliter per fallaciam suorum phantasmatum de deo crediderint quam ueritas postulabat, iterum baptizandi sunt? sic etiam fieri potest, ut in alicuius haeretici librum catechumenus catholicus incidat et a ueritate nesciens discernere errorem credat aliquid contra catholicam fidem, cui tamen errori uerba symboli non repugnant; sub eisdem quippe uerbis innumerabiles haereticorum errores exorti sunt. putans ergo iste catholici alicuius magni adque docti esse illum librum, si talia credens in catholica baptizetur et posteriore diligentia cognoscat, quemadmodum credere debeat, adque arrepta fide catholica illud ex animo respuat, numquid, si hoc confessus fuerit, denuo baptizandus est? aut si, antequam discat et confiteatur, hoc sentire inueniatur et quid abicere debeat quidue credere doceatur manifestumque fiat in ea falsitate fidei baptizatum fuisse, numquid denuo baptizandus est? quid ita? quia
Abbreviated transcription (Latin):
at sibi deum qualis ei ꝓ suo carnali se¬
su placuerit atq ita credat tm̃ longe
ałr qͣm d̾s est quantum auitate. ua¬
nitas differt u̾issimam quippe sente¬
ciam dicit apłs plenus lumine u̾i¬
tas. Aĩalis inquit hõ ñ ꝑcipit quest
sp̃c dei. Et tñ deiis hoc dicebat quosia
fuisse baptiratos ip̃e manifestat. E¬
is .i. dicit. Nunquid paulus crutifix
est ꝓnobis aut innoĩe pauli bapti¬
zati estis. habebant ergo isti bap̃mi
sacramentum. Et tñ carnałr sapie¬
do quid poterant de deo credere nisi
scd̾m sensum carins sue ubi aĩalis
hõ ñ ꝑcipit que sunt sp̃c dei. talibus
dicit. Non potui uobis loqui. q sp̃u
lac uob potum dedi ñ escam. Nondũ
.i. pot̾atis s nec adhuc quidẽ potestis
adhuc .i. estis carnales. Tales .ii. cirẽ¬
feruntur oĩ uento dectͥne. Dequib
ad sp̃ualem hoĩs int̃ioris etatem ⁊ i¬
telligente sinceritate cognouerĩt

Expanded text:
at sibi deum, qualis ei pro suo carnali senat sibi deum, qualis ei pro suo carnali sensu placuerit, adque ita credat tantum longe aliter quam deus est, quantum a ueritate uanitas differt? uerissimam quippe sententiam dixit apostolus plenus lumine ueritatis: animalis, inquit, homo non percipit quae sunt spiritus dei. et tamen de his hoc dicebat, quos iam fuisse baptizatos ipse manifestat. eis enim dicit: numquid Paulus crucifixus est pro uobis aut in nomine Pauli baptizati estis? habebant ergo isti baptismi sacramentum, et tamen carnaliter sapiendo quid poterant de deo credere nisi secundum sensum carnis suae, ubi animalis homo non percipit quae sunt spiritus dei? talibus dicit: non potui uobis loqui qulac uobis potum dedi, non escam; nondum enim poteratis. sed nec adhuc quidem potestis; adhuc enim estis carnales. tales etiam circumferuntur omni uento doctrinae de quibus ad spiritalem hominis interioris aetatem et intellegentiae sinceritate cognouerint,
Abbreviated transcription (Latin):
posse oꝑari bñ utentib s ⁊̃ mortẽ
male utentib. Nec inter est cumde
satramenti integritate ⁊ scĩtatetc̃¬
tatur quid credat ⁊ quali fide un¬
bittus sit ille qui accipit sacramen¬
tum. Int̾ est quidem płimum ad
salutis uiam ẜ adsacramentti ques¬
tionem uͥl int̾ est fieri .N. pot̾ ut hõ
integrum habeat sacramentium. ⁊
ꝑu̾sam quidẽ sicut fĩ pot̃ ut inte¬
gra teneat u̾ba simbosi ⁊ tñ ñ recte
iredat siue de ip̃a trinitate siuede
resurrectione ł aliquid aliud. sieq
.N. ꝑua res est imp̃a intus catholi¬
ca tenere integram fidem ita ut
oĩo ñ de aliqua creatura s de ipso
qͣm iuitas ht sumquid nam ecgo
si in ip̃a catholica bapnratus postea le¬
gendo audiendo᷑ pacifice disserendo ip̃o
dño reuelante cognouerit ałr se ante
credidisse qͣd̾ debuit denuo baptizand̾
est. Quis ã carnalis ⁊ aĩalis hõ ñ ꝑpha¬
tasmata sui cordis euagetur ⁊ constitu¬

Expanded text:
posse operari bene utentibus, sed etiam mortem posse operari bene utentibus, sed etiam mortem male utentibus. Nec interest, cum de sacramenti integritate et sanctitate tractatur, quid credat et quali fide imbutus sit ille qui accipit sacramentum. interest quidem plurimum ad salutis uiam, sed ad sacramenti quaestionem nihil interest. fieri enim potest ut homo integrum habeat sacramentum et peruersam fidem, sicut fieri potest ut integra teneat uerba symboli et tamen non recte credat siue de ipsa trinitate siue de resurrectione uel aliquid aliud. neque enim parua res est in ipsa intus catholica tenere integram fidem, ita ut omnino non de aliqua creatura, sed de ipso quam ueritas habet. numquidnam ergo, si in ipsa catholica baptizatus postea legendo audiendo et pacifice disserendo ipso domino reuelante cognouerit aliter se antea credidisse quam debuit, denuo baptizandus est? quis autem carnalis et animalis homo non per phantasmata sui cordis euagetur et constitu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuap̃m apd̾ ħ eticos fiat. Quid mͥ
missio debitoꝵ ꝑ bap̃mi scĩtate
rursus debita redeunt ꝑheresis aut scis¬
matis obstinationem. Et iõ nec̃t̃m ha
nant ⁊ eoꝵ que inillos redierunt pec¬
tatoꝵ purgationẽ inunitatis uincu¬
lo caritate oꝑante mereantur. Si a
quamuis apd̃ ħeticos ł scismancos
sionem pecc̃oꝵ pp̃ eandem discordie
feditatem ⁊ discensionis iniquitate
tunt incipit. ualere idẽ bap̃s ad dimit¬
tenda pecc̃a cum ad ecc̃e pacẽ uenerĩt¬
ñ ut iam dimissa ñ recineantur n
rit ille bap̃s . q. alienus aut aluis im¬
ꝓbetur aut alter tradatur s ut idẽ
ip̃e qu pp̃ discordiam foris oꝑabat᷑
mortem pp̃ pacem intus oꝑetur sa¬
lutem. idẽ quippe odor erat de quo
omni loco. Et tñ inyiis qui salui
fiunt inquit ⁊ iniis qui ꝑ eunt. a¬
liiᷤ quidẽ odor uite inuitam aliis a
odor mortis inmortẽ. Qd̾ ⁊ si de alia
re dixit adhoc ego posui ut intelli¬
gatur aliqd̃ bonum ñ solum uit a

Expanded text:
um aput haereticos fiat, quid mihi missio debitorum per baptismi sanctitatem, rursus debita redeunt per haeresis aut schismatis obstinationem, et ideo necessariunant et eorum quae in illos redierant peccatorum purgationem in unitatis uinculo caritate operante mereantur. si autem, quamuis aput haereticos uel schismaticos sionem peccatorum propter eandem discordiae foeditatem et dissensionis iniquitatem, tunc incipit ualere idem baptismus ad dimittenda peccata, cum ad ecclesiae pacem uenerint, ut uere dimissa non retineantur neque ut ille baptismus quasi alienus aut alius inprobetur, ut alter tradatur, sed ut idem ipse, qui propter discordiam foris operabatur mortem, propter pacem intus operetur salutem. idem quippe odor erat de quo umus in omni loco, et tamen: et in his qui salui fiunt, inquit, et in his qui pereunt aliis quidem odor uitae in uitam, aliis autem odor mortis in mortem. quod etsi de aut intellegatur aliquod bonum non solum uitam
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ si linguis hoĩm ⁊ angłoꝵ loquantͦ
si sciant oĩa sacranienta ⁊ õẽm scien¬
ciam ⁊ si habeant õem ꝓphiam ⁊ oc̃m
fidem ita ut montes transferant ⁊ dis¬
tribuant oĩa sua pauꝑib ⁊ tradant cor¬
pus suũ ut ardeant nͥl eis ꝓdest.Nõ ã
ht̃ dei caritatem qui ec̃ce ñ diligit mu
tatem ac ꝑ hoc recte intelligitur dici ñ
accipi nisi incatholica sp̃c sc̃s. Neq .N. tẽ¬
poralib ⁊ sensibilib miraculis attesta¬
tib ꝑmanus impositionem modo dat᷑
sp̃c ic̃s sicut antea dabatur ad cõmen¬
dationẽ rudis fidei ⁊ ect̃e pͥmordia di¬
latanda. euis .ii. nunc ixc expettat
ut ii quib manus ad acciprendum
dib diumna caritas inspirari ut pos¬

Expanded text:
si linguis hominum et angelorum loquantur, si sciant omnia sacramenta et omnem scientiam et si habeant omnem prophetiam et omnem fidem ita ut montes transferant et distribuant omnia sua pauperibus et tradant corpus suum ut ardeant, nihil eis prodest. non autem habet dei cariitatem: ac per hoc recte intelligitur dici non accipi nisi in Catholica Spiritus sanctus. Neque enim temporalibus et sensibilibus miraculis attestantibus per manus impositionem modo datur Spiritus sanctus, sicut antea dabatur ad commendationem rudis fidei et Ecclesiae primordia dilatanda. Quis enim nunc hoc exspectat, ut ii quibus manus ad accipiendum dibus divina charitas inspirari, ut pos
Abbreviated transcription (Latin):
o s epistolari colloquio cõmoni sunt
ut ixe ẽẽ faciendum putarent ꝙ ⁊ cõ¬
suetudo ecc̃e pristina ñ habebat ⁊ post¬
eã catholitus orbis tratum robustis¬
sima fremitate consensionis exdusit.
ut qd̃ ꝑ disputationes eusmodi in
aliquoꝵ mentes irrepere ceperat
de salute ueniens unitatis potenti¬
or u̾itas ⁊ uniu̾salis medicina sana¬
ret. hunt itaq sermonem uideant
qͣm securus aggrediar si assequit
ostendere ñ potuero qũo refellantur.
ea que de contilio cypriani ł epłis¬
dari ñ posse inecc̃a manebo seturus
incuius cõione cum eis qui sibi nõ
consenserant mansit ip̃e ꝙy prianus
Qd̾ si dñt pp̃ea tunc illam catholicã
eccam fuisse qi erant pauici ibi ł si hec
putant ⁊̃ multi qui bap̃m datum apd
eos qui inde ueniebant quid ergo
añ agripinum aquo ista cepit. &
noua ratio adu̾sris consuetudinẽ
dimicatis. Nuĩquid ñ erat ec̃ca qrtał¬

Expanded text:
o, sed epistolari colloquio commoti sunt, o, sed epistolari colloquio commoti sunt, ut hoc esse faciendum putarent, quod et consuetudo Ecclesiae pristina non habebat, et postea catholicus orbis terrarum robustissima firmitate consensionis exclusit: ut quod per disputationes ejusmodi in aliquorum mentes irrepere coeperat, de salute veniens unitatis potentior veritas et universalis medicina sanaret. Hunc itaque sermonem videant quam securus aggrediar. Si assequi et ostendere non potuero, quomodo refellantur ea quae de condari non posse, in ea ecclesia manebo securus, in cuius communione cum eis qui sibi non consenserant mansit ipse Cyprianus. Quodsi dicunt. propterea tunc illam catholicam ecclesiam fuisse, quia erant ibi pauci uel, si hoc putant, etiam multi, qui baptismum datum aput eos qui inde ueniebant, quid ergo? ante Agrippinum, a quo ista coepit quasi noua ratio aduersus consuetudinem dimicans, numquid non erat eccl
Abbreviated transcription (Latin):
rbitror iam manifeᷤᷤ¬
tum ẽẽ omnib posse
auccoritatem beati
cypriani adretinen¬
dum uinculũ pacis
unitatis ecc̃e salubrimam caritate
magis ꝓ nob̾ quam ꝓdonatistis ẽẽ
pponendam. si .ii. cypriani exemplo
ini uoluerunt ad rebaptitandos
catholicos qr ille tensiit incatholica
baptitandos ħ eticos nos pocius exe¬
pio euis utimus quo aꝑtissimesta¬
toto trarum orbe diffusis ⁊̃ malus⁊
sacrilegis admissis nullo mͦ ꝑ seꝑa¬
tionem cõionis eẽ recedendum q̃ncͥ¬
dem nec eos qui ut eidem uidebatur.
ñ baptitatos sacrilegos incõionem
catholicam recipiebant a uire cõro¬
nis uoluit amouere dicens. Nemine
iudicantes aut auire cõionis aliciue
si diu̾sum senserit amouentes. uideo
tñ quid adhuc anie possit inquiri uide¬
licet ut rendeam u̾i similib illis rõnib
quib ł aute agripnius e ille ꝙ̃ prianꝰ¬
ł si forte aliqui ex transmarinis t̾ris
longeq discretis nullo quidem sue
plenario siue saltem regionali cõcali¬

Expanded text:
rbitror iam manifestum esse omnibus posse auctoritatem beati Cypriani ad retinendum uinculum pacis unitatis ecclesiae saluberrimam caritatem magis pro nobis quam pro Donatistis esse proponendam. si enim Cypriani exemplo uti uoluerint ad rebaptizandos catholicos, quia ille censuit in catholica baptizandos haereticos, nos potius exemplo eius utimur, quo apertissime statoto terrarum orbe diffusis etiam malis et sacrilegis admissis nullo modo per separationem communionis esse recedendum, quandoquidem nec eos qui, ut eidem uidebatur, non baptizatos sacrilegos in communionem catholicam recipiebant, a iure communionis uoluit amouere dicens: neminem iudicantes aut a iure communionis aliquem si diuersum senserit amouentes. Uideo n quid adhuc a me possit inquiri, uidelicet ut respondeam uerisimilibus illis rationibus, quibus uel ante Agrippinus uel ipse Cyprianvel si forte aliqui ex transmarinis terris longeque discretis, nullo quidem sive plenario sive saltem regionali concili
Abbreviated transcription (Latin):
cluditur confirmata sñĩa uanitatis
adu̾sus catholicam u̾itatem ⁊ confir¬
mata aĩositate dissensionis catholicã
pacem. Sacramenta tñsi eadẽ sunt.
ubiq sunt integra ⁊̃ si praue intelli¬
guntur ⁊ discordiose tractant᷑. Situt
scriptura ip̃ius enuangelii si eadem ip̃a
est ubiq integra est ⁊̃ si innumerabi¬
li faisaꝵ opinionũ uarietate asse¬
ratur. Nam qd̃ ait reremias ut quid
qui contristant p̾ualent plaga mea
solida est unde sanabor dum sit fc̃a est
mͥ situt aquamendax ñ hñs fidem si fi¬
gurate attꝑ allegorita locutinitione
ꝓpħie nusꝙͣ ponetur aqͣ nisi que bap̃m
sigc̃aret laboraremus querere quid si¬
bi uelint ħ u̾ba ieremie. Nunc ã cũ aꝑ¬
tissime inapocalipsi exponantur aque
ꝓpopulis posite tur ñ intelligam acͣ
mendacem ⁊sine fide ppłm mendacem
ac ꝑfidum nescio.
manus impositionem dari dr̃ nimirũ
ixt intelligi maiores nr̃i uoluerunt ꝑ¬

Expanded text:
rmata sententia uanitatis aduersus catholicam ueritatem et confirmata animositate dissensionis aduersus catholicam pacem. sacramenta tamen, si eadem sunt, ubique sunt integra, etiamsi praue intelleguntur et discordiose tractantur, sicut scriptura ipsius euangelii, si eadem ipsa est, ubique integra est, etiamsi innumerabili falsarum opinionum uarietate adseratur. nam quod ait Hieremias: ut quid qui contristant me praeualent? plaga mea solida est: unde sanabor? dum fit, facta est mihi sicut aqua mendax non habens fidem, si figurate adque allegorica locutione prophetiae nusquam poneretur aqua nisi quae baptismum significaret, laboraremus quaerere, quid sibi uelint haec uerba Hieremiae. nunc autem, cum apertissime in Apocalypsi exponantur aquae pro populis positae, cur non intellegam aquam mendacem et sine fide populum mendacem ac perfidum nescio. manus inpositionem dari dicitur, nimirum hoc intellegi maiores nostri uoluerunt
Abbreviated transcription (Latin):
u̾nt ⁊ intrans marino iuditio ñ cõ¬
uicerunt se ab orbis t̃rarum coĩone
seꝑarunt cum ⁊̃ si u̾a crimina obice¬
rent multo sint maiora sceła here¬
sum ⁊ scismatum uñ sine bap̃mo
sicut ip̃e sensit uenitntes ⁊ incatho¬
ucam cõionem ñ ꝑ bap̃m recepti ñ
potuerunt maculare cỹprianum.
Neq meo ip̃o inquo sedñt imitta¬
ri ciprianum inueniunt qd̃ rendeant
de recepto bap̃mo maximianistarum.
tum eis quos ex coꝵ nũo quos concilio
dampnau̾ant reuocau̾nt. Qua pp̃ si
tp̃rib cẏpriani ꝑdidit ecc̃am małoꝵ¬

Expanded text:
uerunt et in transmarino iudicio non conuerunt et in transmarino iudicio non conuicerunt, se ab orbis terrarum communione separarunt, cum etiam si uera crimina obicerent multo sunt maiora scelera haeresum et schismatum. unde sine baptismo sicut sensit ipse uenientes et in catholicam communionem non per baptismum recepti non potuerunt maculare Cyprianum. neque in eo ipso, in quo se dicunt imitari Cyprianum, inueniunt quid respondeant de - recepto baptismo Maximianistarum cum eis, quos ex eo numero, quos concilio damnauerant reuocauerunt. quapropter si temporibus Cypriani perdidit ecclesiam malo
Abbreviated transcription (Latin):
tuissima ratio est ineadem consue¬
tudine ꝑman̾e que tunc bonos ⁊
malos una cõplexione portabat
ci sine bap̃o recipiebantur ⁊ hec uni¬
u̾sali consuetudine tenebatur uñ
donatus apparuit dequa t̾ra germina¬
uit de quo mari emersit dequo celo ce¬
nunc idagitur qd̃ ⁊ ante agripinum
⁊ int̾ agripinum ⁊ ꝙỹprianũ ꝑ eius uni¬
u̾sitatem siłr agebatur ⁊ cꝰ uniu̾sitatẽ
neq agripinus deserunt neq cỹpria¬
nus neq illi qui eis consenserant ꝙͣ¬
us aliter qm cet̾i saꝑent s cũ eis ip̃is
aquib diu̾sa senserunt ineadem uni¬
tatis cõione manserunt. Ipsi a̾ consi¬
derent ubi sint qui neq imnde ꝓpaga¬
ti sint possunt dr̃e si iam tunt ecc̃am
recepti sñ bap̃o ħetici ⁊ scismatici cõi¬
onis contagione ꝑdid̾ant. Neq ip̃i
cipriano consenciunt. Ille .i. cum re¬
teptorib h̾eticorum ⁊ scismaticorum
ac ꝓbos cum ⁊̃ ip̃is receptis manere
traditorum quos inaffrica infama¬

Expanded text:
tutissima ratio est in eadem consuetudine permanere, quae tunc bonos et malos una conplexione portabat.ci sine baptismo recipiebantur et hoc uniuersali consuetudine tenebatur, unde Donatus apparuit, de qua terra germinauit, de quo mari emersit, de quo caelo cerippinum et inter Agrippinum et Cyprianum per eius uniuersitatem similiter agebatur, et cuius uniuersitatem neque Agrippinus deseruit neque Cyprianus neque illi qui eis consenserant, quamuis aliter quam ceteri saperent, sed cum eis ipsis a quibus diuersa senserunt in eadem unitatis communione manserunt. ipsi autem considerent ubi sint, qui neque unde propagati sint possunt dicere, si iam tunc ecclesiam recepti sine baptismo haeretici et schismatici communionis contagione perdiderant, neque ipsi Cypriano consentiunt. ille enim cum receptoribus haereticorum et schismaticorum ac per hoc cum etiam ipsis receptis manere traditorum,. quos in Africa infama
Abbreviated transcription (Latin):
tar aduirum meum pristinum qr¬
bñ fuit tunc mͥ fuit qͣm nc̃ deinde ne
putentur illa que seductores hñt in¬
ꝑ q̃ seducunt ad falsitates dogia¬
tum ⁊ dissensionũ suarũ ne illa gͦ
q̃ hñt integra ip̃oꝵ putentur ad di¬
dit continuo. Et ħ ñ cognouit q d̾
ego dederim ei frumentum ⁊ uinũ ⁊
oleum ⁊ peccumam multiplicaui isu

Expanded text:
rtar ad uirum meum pristinum, qrtar ad uirum meum pristinum, quia bene tunc mihi fuit quam nunc. deinde, ne putentur illa quae seductores habent inper quae seducunt ad falsitates dogmatum et dissensionum suarum, ne illa ergo quae habent integra ipsorum putentur, addidit continuo: et haec non cognouit, quod ego ei dederim frumentum et uinum, et oleum et pecuniam multiplicaui i
Abbreviated transcription (Latin):
quoꝵ suꝑbia seducuntur. Et cõpara¬
tur fornicanti mulieri quã ꝓpheta
cõmemorat dicentem. pbo postama¬
tores meos qui michi dant panes me¬
os ⁊ atͤm meam ⁊ uestes meas ⁊ linte¬
amina mea ⁊ oleum meum ⁊ uni¬
u̾sa que mͥ condecent. sic .n. fuint
heses ⁊ susmata cũdicit plebs carnat
que incaritate dei fundata ñ est. Iro post
amatores meos. Cum quib utiq siue ꝑ
fidei corruptionem siue ꝑ elationẽ suꝑ¬
bie turpit fornicatur s pp̃ eos qui passi
difficultates ⁊ angustias ⁊ int̾dusiones
inuanis ratiocinationib eoꝵ aquib
sedutuntur ꝯpunguntur timorib ⁊
redeunt aduam pacis ⁊ q̃rendum sin¬
certrur deum iõ seqͣr ⁊ dicit. propterea
ecce ego sepio sudib uam illuis ⁊ e¬
dificabo inuia ip̃ius spinas ⁊ tramitẽ
sium ñ inuenit ⁊ ꝑsequetur amato¬
res suos nec eos ap̾phendet ⁊ requiret
eos nec inueniet illos ⁊ dicet. Ibo ⁊ reu̾¬

Expanded text:
quorum superbia seducuntur, et conparaquorum superbia seducuntur, et conparantur fornicanti mulieri, quam propheta commemorat dicentem: ibo post amatores meos, qui mihi dant panes meos et aquam meam, uestes meas et linteamina mea et oleum meum et uniuersa quae mihi condecent. sic enim fiunt haereses et schismata, cum dicit plebs carnalis quae in caritate dei fundata non est: ibo post amatores meos, cum quibus utique siue per fidei corruptionem siue per elationem superbiae turpiter fornicatur. sed propter eos, qui passi difficultates et angustias et interclusiones in uanis ratiocinationibus eorum, a quibus seducuntur, conpunguntur timoribus et redeunt ad uiam pacis et quaerendum sinceriter deum, ideo sequitur et dicit: propterea ecce ego saepio sudibus uiam illius et aedificabo in uia ipsius spinas et tramitem suum non inueniet. etpersequetur amatores suos neceosadprehendet, et requiret eos nec inueniet illos et dicet: ibo et reue
Abbreviated transcription (Latin):
u̾tunt. firmũ ã fundamentum deistat
hr̃s signatulum dei hec. Nouit dñs qͥst̾
tus. Et recedat ab iniusticia oĩs qui ⁊¬
lignea ⁊ fictilia. Et alia quidẽ st̃ inho¬
norem alia u̾o incontumeliam. Si qͥs
di erituas in honorẽ scĩficatum utile
dño ad õe opus bonum paratum. Ed
estã mundare semet ip̃matalib nͥ
qd̃ paulo añdixit recedat ab iniusti¬
tia oĩs qui noĩat nom̃ dñi ⁊ ne quis¬
qͣm putaret tanꝙ inuna domo mag¬
na ꝑire se posse cum talib uigila¬
tissime p̾dixit. Nouit dñs qui st̃ eiꝰ
Cos iudelicet qui recetendo abiniqui¬
tate emundant se auasis fcĩs incõtu¬
meliam nec tũ ip̃isꝑ eant quos ĩdo¬
mo magna tołare coguntur. snaligͦ
⁊ fatinorosi carnales diabolici a seduc¬
torib sibi dari arbitrabantur que ñ
nͥ mun̾a dei st̃ siue sacramenta siue
sp̃uales aliquas oꝑationes circa p̃¬
sentem salutem. Non a hñt isti tari¬
tatẽ indeũ s circa eos occupati sunt

Expanded text:
t. Firmum enim fundamentum Dei stat, habens signaculum hoc: novit Dominus qui sunt ejus; et recedat ab iniquitate, omnis qui lignea et fictilia: et alia quidem sunt in honorem, alia vero in contumeliam. Si quis di, erit vas in honorem, utile domino, ad omne opus bonum paratum. quid est autem mundare semet ipsum a talibus nisi quod paulo ante dixit: recedat ab iniustitia omnis qui nominat nomen domini? et ne quisquam putaret tamquam in una domo magna perire se posse cum talibus uigilantissime praedixit: nouit dominus qui sunt eius, eos uidelicet qui recedendo ab iniquitate se mundant a uasis factis in contumeliam, ne cum ipsis pereant quos in domo magna tolerare coguntur. Mali ergo et facinerosi carnales animales diabolici a seductoribus suis sibi dari arbitrantur, quae non nisi munera dei sunt, siue sacramenta siue spiritales aliquas operationes circa praesentem salutem. non autem habent isti caritatem in deum, sed circa eos occupati sunt
Abbreviated transcription (Latin):
ta sc̃oꝵ. Nec tñ qr illeymagines false
st ⁊ doccrine sunt demonioꝵ in ypo¬
randa sunt ut eoꝵ illa ẽẽ deputentur
cum dñs dicat de auro meo ⁊ dearge¬
to meo ⁊ ueste mea u̾sicoloria ⁊ oleo
meo ⁊ incenso ⁊ panib meis ⁊ cetera.
Anqr illi errantes eoꝵ eẽ ħ putanta

Expanded text:
librorum. nec tamen, quia illae imagines falsae librorum. nec tamen, quia illae imagines falsae sunt et doctrinae sunt daemoniorum in hyporanda sunt, ut eorum illa esse deputentur, cum dominus dicat \'de auro meo et de argento meo et ueste mea uersicoloria et oleo meo et incenso et panibus meis\' et cetera. an, quia illi e
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ legittima tenent. Nec ea sibi ⁊̃ ip̃i
arrogarent ⁊ q. ꝓpria uindicarent
nͥ a plebib seduitis uitissim seduce¬
rentur cum eis creditur ⁊ tales hono¬
res deferutur ut ꝑ eos habtant potes¬
tatem talia dicendi ⁊ sibi talia uindi¬
tandi ut ercor eoꝵ u̾itas appelletur
⁊ scelus eoꝵ nisticia putetur pp̃ sacͦ¬
menta scripturas quas tenent ad
sp̃em ñ ad salutẽ. Ideo ⁊ ꝑ ez echielẽ
eidem fornitarie dicitur. Et ꝓtulisti
de uasis gle tue de auro meo ⁊de ar¬
gento meo exquib dedit tͥ ⁊ fetisti
tibi ymagines masculinas ⁊ form¬
cata est meis ⁊ accepisti uestẽ meã
u̾sicoloriam ⁊ co oꝑuisti ydola tua ⁊ ole¬
um meum ⁊ incensum meum impo¬
siusti ante faciem y doloꝵ tuoꝵ ⁊panes
meos quos dedi t̾ ⁊sumilagine ⁊ melle
⁊ oleo cibaui te ⁊ posiusti ħante faciẽ
ydoioꝵ tnoꝵ ⁊ modorem bñ olente
ꝑfecisti ħ. Adymagines .n. fantamas¬
tum suoꝵ tum quib uolutari delec¬
tatur carnaus anima conu̾tit oĩa

Expanded text:
 legitima tenent. nec ea sibi etiam ipsi arrogarent et quasi propria uindicarent, nisi a plebibus seductis uicissim seducerentur, cum eis creditur et tales honores deferuntur, ut per eos habeant potestatem talia dicendi et sibi talia uindicandi, ut error eorum ueritas appelletur et scelus eorum iustitia putetur propter sacramenta et scripturas quas tenent ad speciem, non ad salutem. ideoque et per Ezechielem eidem fornicariae dicitur: et protulisti de uasis gloriae tuae de auro meo et de argento meo, ex quibus dedi tibi, et fecisti tibi imagines masculinas et fornicata es in eis. et accepisti uestem meam sicoloriam et cooperuisti idola tua, et oleum meum et incensum meum posuisti ante faciem idolorum tuorum, et panes meos quos dedi tibi. et similagine et melle et oleo cibaui te, et posuisti haec ante faciem idolorum tuorum in odorem bene olentefecisti haec. ad imagines enim phantasmatum suorum, cum quibus uolutari delectatur, carnalis anima conuertit omnia
Abbreviated transcription (Latin):
tus. Et ħ duo contraria ita insimił
st̾ ut si bonum ñ ẽet inquo bonũ¬
eẽt malum ꝓrsus nec malum ẽẽpo¬
tuisset. qr ñ mͦ ubi consisteret s uñ
oriretur corruptio ũ hr̃et nisi ẽẽt ꝙ
corruperetur. Qm̃ nͥl est aliud corrup¬
tio quam bomi ext̾minatio. Ex bo¬
nis igitur. mala orta sunt ⁊ nͥ in a¬
liquib bonis ñ st̃. Nec erat aliasu
oriretur ulla mali natura. Nam si
eẽt inquantũ natura eẽt ꝓ fecto bo¬
na eẽt. Et aut incorruptibilis nat᷑a
magnum eẽt bonum aut ⁊̃ natura
corruptibilis nullo modo eẽt nͥ alic
bonum qd̃ bonum corrump endo
posset ei nocere corruptio¬
dereq̃ dũrmala exbonis orta ẽẽ.

Expanded text:
t. Et haec duo contraria ita simul sunt, ut si bonum non esset in quo esset malum, prorsus nec malum esse potuisset: quia non modo ubi consisteret, sed unde oriretur corruptio non haberet, nisi esset quod corrumperetur; quoniam nihil est aliud corruptio, quam boni exterminatio. Ex bonis igitur mala orta sunt, et nisi in aliquibus bonis non sunt: nec erat alias unde oriretur ulla mali natura. Nam si esset, in quantum natura esset, profecto bona esset: et aut incorruptibilis natura magnum esset bonum, aut etiam natura corruptibilis nullo modo esset nisi aliquod bonum, quod bonum corrumpendo posset ei nocere corruptioSed cum mala ex bonis orta e
Abbreviated transcription (Latin):
ua pp̃ inhis contrariis q̃ mala
⁊ bona uo cantur illa dialetico¬
rum regula deficit qua dñt nulli
rei duo simul inẽe contraria. suitiꝰ
enim aer simul est ⁊ tenebrosus ⁊ luci¬
dus Nuslus cib ĩpotus simul dulcis
⁊ amarus. Nullum corpus sumnul ubi
album ibi ⁊ nigrum. Nullum sincĩ
ubi deforme ubi formosum. De hoc ĩ
multis ac pene inomnib contrariis
reꝑitur ut inuna resimł ẽẽ ñ possĩt.
Cum ã bona ⁊ mala nullus ambigat
ẽẽ contraria ñ simul solum ẽe poist̃
s mala omnino sine bonis ⁊ nͥ ĩbo¬
nis eẽ ñ possunt. Quamius bona siñe
malis possint pot᷑ .il. homo ł angłs
ñ ẽẽ inuistus. iniustus ã non potest
eẽ nͥ homo ł angłs. Et bonum qd̾ hõ

Expanded text:
 in iis contrariis quae mala et bona vocantur, illa dialecticorum regula deficit, qua dicunt nulli rei duo simul inesse contraria. Nullus enim aer simul est et tenebrosus et lucidus: nullus cibus aut potus simul dulcis et amarus: nullum corpus simul ubi album, ibi et nigrum; nullum simul ubi deforme, ibi et formosum. Et hoc in multis ac pene in omnibus contrariis reperitur, ut in una re simul esse non possint. Cum autem bona et mala nullus ambigat esse contraria, non solum simul esse possunt, sed mala omnino sine bonis et nisi in bonis esse non possunt: quamvis bona sine malis possint. Potest enim homo vel angelus non esse injustus; injustus autem non potest esse nisi homo vel angelus: et bonu
Abbreviated transcription (Latin):
ris sedut conuertatur ⁊ uinat per¬
petua tamen notantur infamia
⁊ exilio digni iudicantur infamia¬
finitimo. De quib a temporib apło¬
rum ⁊ infra Ista tenemus atq decͤ
⁊ testificandi in eos uocem obstrui¬
mus. quos non humanis sed diui¬
nis actib mortuos ẽẽ scimus. De qͥ¬

Expanded text:
ris, sed ut convertatur et vivat ; » perris, sed ut convertatur et vivat ; » perpetua tamen notantur infamia, et exsilio digni judicantur finitimo, de quibus a temporibus apostolorum et infra ista tenemus atque decrvel testificandi in eos, vocem obstruimus, quos non humanis, sed divinis actibus mortuos esse scimus. Et
Abbreviated transcription (Latin):
aurib eoruma quib se lesos uela¬
estimant inculcent ut abeis autuis
suum aut uistam recipiant apolo
cum iudicium est qm laqueus es¬
tis speculationum ⁊ recte expansũ
sr̃ thabor. uictimasq declinastis in
ꝓfundum ⁊ ego eruditor oĩm ues¬
trum ⁊ alibi. Omnes calefacti estis
.q. libanus quia deuorastis indices
uestros. Ipsi enim declinant uicti¬
mas dñi inprofundum. qui cos
deuorant uel iniuste lacerant qui
ocłi dñi dñr. Nam si modo quisqͣm
principis secularis oculos laceraret
aut amoueret esset reus criminis¬
maiestatis. annon. Profecto aut
morti traderetur aut perpetua no¬
taretur infamia. sed pro seculi po¬
testatibus talia hominibus fiunt
quid prohis fieri putatis de quib
dñs ait qui uos tangit tangitpu¬
pillam oculi mei. Ptul dubio hi qͥ¬
pro eos ꝑsequuntur ⁊ amouereni¬
tumur iniuste contra aposto licam
auctoritatem si amorte ꝓhibentũ
dicente dño. Nolo mortem peccato¬

Expanded text:
auribus eorum a quibus se laesos aauribus eorum a quibus se laesos aestimant, inculcent, ut ab eis aut jus suum aut justam recipiant apologcum judicium est, quoniam laqueus ioni et rete expansum super Thabor, victimasque declinastis in profundum . » Et ego eruditor omnium vestrum. Et alibi: « Omnes calefacti estis quasi clibanus, quia devoratis judices vestros . » Ipsi autem declinant victimas Domini in profundum, qui eos devorant vel injuste lacerant, quia oculi Domini dicuntur. Nam si modo quisquam principis saecularis oculos laceraret aut amoveret, esset reus majestatis an non? Profecto aut morti traderetur aut perpetua notaretur infamia. Si pro saeculi potestatibus talia ab hominibus fiunt, quid pro his fieri putatis, de quibus Dominus ait: « Qui vos tangit, tangit pupillam oculi mei . » Proculdubio hi qui eos persequuntur et amovere nituntur injuste contra apostolicam auctoritatem si a morte prohibentur, dicente Domino: « Nolo mortem peccato
Abbreviated transcription (Latin):
nect̃itate disꝑsa sunt ꝓrsus ista sẽ¬
tentia est qua credo mortuum esse¬
filium. filium dei non scdm penam
iniusticie quam extoto non nũit
s scd̃m legem nature quam. ꝓ
humani generis redemptione sus¬
cepit. Illa morte qua dicitur quis
est homo qui uiuet ⁊non uidebit
mortem. non illa qua ysaias dic
mortui autem uitam non uidebt̃.
Illa que scd̃m naturam generał
est. cunctis non illa quespiritalis
est malis. Putemus ergo inlxt esse
quodam modo uim ac potentiam
seminis qua ⁊ anima animas re¬
pararet ⁊ carne omnium nostrum
carnem iudicio iminente resustrret
dum ꝑ oꝑationem ꝓprie deitatis cũc¬
ta uiuificans exuno suscepti hoĩs
grano iunumerabilem patri red¬
diturus est messem. Tunc separat᷑s
est atiraniis segetem tum iustis ce¬
perit retribuere mercedem. Decre¬
icis qui episcoposł reliquos sacerdo¬
tes prius tam ad primates eorum ꝙͣ
ad reliquos accusant iudices qirã

Expanded text:
necessitate dispersa sunt, prorsus ista sennecessitate dispersa sunt, prorsus ista sententia est: qua credo mortuum esse Filium Dei, non secundum poenam injustitiae quam ex toto non habuit, sed secundum legem naturae quam pro humani generis redemptione suscepit: illa morte de qua dicitur: Quis est homo qui vivet, et non videbit mortem ? non illa de qua Isaias dicit: Mortui autem vitam non videbunt . Illa quae secundum naturam generalis est cunctis, non illa quae specialis est malis. Putemus ergo hanc esse quodammodo vim ac potentiam seminis, qua et anima animas re: et carne omnium nostrum carnem judicio imminente resuscitet, dum per operationem propriae deitatis cuncta vivificans, ex uno suscepti hominis grano, innumerabilem Patri redditurus est messem. Tunc separaturus est a zizaniis segetem , cum justis coeperit retribuere mercedem.icis qui episcopos vel reliquos sacerdotes prius tam ad primates eorum quam ad reliquos accusant judices, quam
Abbreviated transcription (Latin):
consumit iuncta s diuidit dum
origini neutrum restituit quid
de saluatoris mint anima dicemꝰ.
rem certe pp̃ communem moriendi
sortem corpus illo triduo sic potuit
deserere ut ipsa non posset penitus in¬
terire. Non ergo in quis apud inferos
xp̃i anima non diuinitas fuit. fuit
inquam. Neq aliter eum udeo potu¬
isse resuscitare carnem suam si a¬
pud inferos predicẽ uelud ab sentis
dei non fuisse potenciam nec ideo tñ
lo calem nos dei tredat aliqus p̾dica¬
re presenciam de quo ista pp̃ mani¬
festationem certi oꝑis dm̃s qr ali¬
cui fuit qui ubiq non defuit. Iacebat
quantum ad carnem mortuis ĩ
sepulchro mortuos resuscitans inĩ¬
ferno utam tribuens uniuersis
incelo. Non mundum dimittens as
totum totus impleuit. qui alicui
manifestatione plus parens ag¬
nitionem p̾sencie sue indignis
de hac mediatoris nosse morte qͥd
sentiam. Omnium que ame insu¬
periorib incidentium questionũ

Expanded text:
consumit juncta, sed dividit, dum consumit juncta, sed dividit, dum origini suae utrumque restituit, quid de Salvatoris nunc anima dicemus, rem, certe propter communem moriendi sortem, corpus illo triduo sic potuit deserere, ut ipsa non posset penitus interire? Non ergo, inquis, apud inferos Christi anima, non divinitas fuit? Fuit, inquam. Neque enim aliter eum video potuisse resuscitare carnem suam, si apud inferos praedicem velut absentis Dei non fuisse potentiam. Nec tamen ideo localem nos Dei credat aliquis praedicare praesentiam; de quo ista propter manifestationem certi operis dicimus, quia alicubi fuit sicut qui ubique non defuit. Jacebat quantum ad carnem mortuus in sepulcro, mortuos resuscitans in inferno, vitam tribuens universis in coelo: non mundum dimittens ad totum totus implevit, qui alicubi manifestatione operum plus parens, agnitionem praesentiae suae indignis de hac mediatoris morte quid sentiam? Omnium quae a me in superioribus incidentium quaestionum
Abbreviated transcription (Latin):
gemuit dicens tristis anima mea
usq ad mortem. Tristis est usq ad
mortem pp̃ affectum suscepte car¬
nis non post mortem tum beatitu¬
dinem sponte scciet as deitatis. nõ
initium meroris mors ista s finis
est. Nec incipiunt posthanc iusto¬
rum flagella s desinunt tum ⁊ ĩ¬
pedimenta materie fluituantis ex
go inquis mortem dei filius ⁊ ina¬
nima non ꝑtulit ⁊ inmaiestate
non sensit. Quid ergo dicebas eẽ
qd̃ ꝑtulit. sensit ꝓrsus ⁊ ꝑtulit
s ꝑticipatione morbi alieni non
ꝓprietate uulneris sui. sensit sicut
omnes senciunt qui moriente cͣr¬
ne mentib uiuunt non sicut im¬
pii qui in utraq sicut idem ait
gehenne ignib occiduntur. Qui¬
dam sane cominunem mortem ⁊̃
hoc pacco diffiniunt dicentes nich̾
aliuidhanc ẽẽ qiram cum diuer¬
sarum rerum consensu uitam fa¬
cientium uelud ꝑ discidium quod¬
dam abinuicem fuerit facta disse¬
sio. At si hominis mors est que nõ

Expanded text:
gemuit, dicens: Tristis est anima mea gemuit, dicens: Tristis est anima mea usque ad mortem ? Tristis usque ad mortem, propter affectum susceptae carnis, non post mortem, cum beatitudinem spondet societas deitatis. Non initium moeroris mors ista, sed finis est. Nec incipiunt post hanc justorum flagella, sed desinunt, cum et impedimenta materiae fluctuantis expgo, inquis, mortem Dei Filius et in anima non pertulit, et in majestate non sensit? Quid ergo dicebas esse quod pertulit? Sensit prorsus et pertulit, sed participatione morbi alieni, non proprietate vulneris sui. Sensit sicut omnes sentiunt, qui moriente carne mentibus vivunt: non sicut impii, qui in utraque parte, sicut idem ait, gehennae ignibus occiduntur. Quidam sane communem mortem etiam hoc pacto definiunt; dicentes nihil aliud hanc esse quam cum diversarum rerum consensu vitam facientium, velut per dissidium quoddam ab invicem fuerit facta discessio. Haec si hominis mors est quae non
Abbreviated transcription (Latin):
iestas est quam non potuit mors
humana contingere ad suminã
uideamus incruce positus quid peo¬
misit. hodieinquit mecum eris in
paradiso.hodie inquit. Non post tri¬
duum cum carnem meam de sepł¬
chro resuscitauero non cum inme
primicias future resurrectionis os¬
tendero cuius putamus ħ uox est
maiestatis mentis an corporis. Corpꝰ
autem insepulchro fuisse nullus
ignorat. Restat ut diuinitati uł
menti uox ista conueniat. S dicit
aliquis. Diuinitatis hanc anime¬
cu ꝓmittebatur actipimus. hodie ĩ¬
quit latroni metum eris inparadiso.
Cuius corpus qr ad futuram resur¬
rectionem mors communis inlusit
Anima igitur est cui dñs hoc ꝓmi¬
sit ⁊ p̾stitit. si igitur mortuo cor¬
pore ad ꝑadisum anima uox uoca¬
tur quemquam nead huc impiũ
credimus qui dicere audeat quam
anima saluatoris nr̃i triduo illo
corporee mortis apud inferos custo¬
die mancipetur. Et quis inquis ẽ
aluis qui iustante passione xp̃i in¬

Expanded text:
jestas est, quam non potuit mors jestas est, quam non potuit mors humana contingere? Ad summam videamus, in cruce positus quid promisit? Hodie, inquit, mecum eris in paradiso . Hodie, inquit, non post triduum, cum carnem meam de sepulcri requie suscitavero; non cum in me primitias futurae resurrectionis ostendero. Cujus putamus haec vox est majestatis? mentis an corporis? Corpus autem in sepulcro fuisse nullus ignorat: restat ut divinitati vel menti vox ista conveniat. Sed dicit aliquis: Divinitatis hanc, ncui promittebatur accipimus? Hodie, inquit latroni, mecum eris in paradiso: cujus corpus usque ad futuram resurrectionem mors communis inclusit. Anima igitur est cui Dominus hoc promisit et praestitit. Si igitur mortuo corpore, ad paradisum anima mox vocatur, quemquamne adhuc tam impium credimus, qui dicere audeat, quoniam anima Salvatoris nostri triduo illo corporeae mortis, apud inferos custodiae mancipatur? Et quis, inquis, est alius qui instante passione Christi in
Abbreviated transcription (Latin):
cidi ⁊ pp̃ea consequens non est nec
cessario anunas corporum internctio¬
ne consumi hoc si ita est ⁊̃ postmor¬
tem corporis nichilominus mentib
uiuitur. Qd̃ si deimo quoq utrum
recte sentitur quomodo fons uite
pp̃ ꝑticipationem humane mortis
uiuificandi potentiam ꝑdidisse iac¬
tatur s potestinquis anima ⁊ corpꝰ
occidi ingehenna ignis. Qd̾ ad uer¬
sum nos primum id circo non fac̃
qr mors ista non conditionis uidet᷑
ẽẽ s criminis. Nam remota culpa iu¬
beniur homines non timere qui poꝰ
sunt corpus animam tamen nega¬
equalitate potentie non hoc crediꝰ
meruisse. suscepit ergo saluator cõ¬
ditionem mortis nostre s non ita ut
deteriorem faceret cum preter consu¬
etudinem dominari eam ꝑmittelut
anume sed pocius nichil hanc ob ẽe
licet euuangeliis reclamantib a
nimas int̾ire. non ne insaluatore
nr̃o licet inhis mortem non repel¬
lente tercium tm̃ atq speciale ma¬

Expanded text:
cidi, et propterea consequens necessario cidi, et propterea consequens necessario non est, animas corporum internecione consumi: hoc si ita est, etiam post mortem corporis nihilominus mentibus vivitur. Quod si de unoquoque nostrum recte sentitur, quomodo fons vitae propter participationem humanae mortis vivificandi potentiam perdidisse jactatur? Sed potest, inquis, anima et corpus occidi in gehenna ignis. Quod adversum nos primum idcirco non facit, quia mors ista non conditionis videtur esse, sed criminis. Nam remota culpa jubemur homines non timere, qui cum possint corpus, animam tamen negaaequalitate potentiae non hoc credimus meruisse. Suscepit ergo Salvator conditionem mortis nostrae, sed non ita ut deteriorem faceret, cum praeter consuetudinem dominari eam permittebat animae: sed potius ut nihil hanc obesse licet Evangeliis reclamantibus, animas interire: nonne in Salvatore nostro, licet in his mortem non repellente, tertium tamen atque speciale ma
Abbreviated transcription (Latin):
parare sub̃iis plerumq confundi¬
mus ostendentes eis luminarema¬
ius quo fieri noiuimus diem ⁊ cogẽ¬
tes ut ⁊ ipsi similiter nos docerent
quod esset si dictu fas est tenebra¬
re minus quo subaliter fieri crede¬
remus ⁊ noctem. s de his alias qui
ꝑ stulticiam blasphemi domatis
aut pro extantib non extancia.
aut ꝓ principalib consequta aut
pro contrariis uidentur affirma¬
re cõmunia. Que si quis fidei ccłis
non priuatus excusserit omnes
eorum machinas facili ratione
confundit. Ergo ut dicere cepera¬
mus anima non aliter quam sol
uitam tribuit carm cum uenerit
mortem efficit cum recedit. Quam
nequis putet corporis morte consu¬
mui audiat quid de hoc dñs in euuã¬
geliis generali auctoritate diffi¬
niat. Nolite inquit timere eos qui
corpus occidunt ammam autem
ñ possunt occidere. sed timete eum
pociusn qui animam ⁊ corpus pot̃
occidere in gehennam. ignis Si ergo
suꝑstite anima corpus constat oc¬

Expanded text:
parare substantiis, plerumque confundiparare substantiis, plerumque confundimus: ostendentes eis luminare majus, quo fieri novimus diem; et cogentes ut et ipsi similiter nos docerent, quod esset, si dictu fas est, tenebrale majus, quo substantialiter fieri crederemus et noctem. Sed de his alias, qui per stultitiam blasphemi dogmatis, aut pro exstantibus non exstantia, aut pro principalibus consecuta, aut pro contrariis videntur affirmare communia. Quae si quis fidei oculis non privatus excusserit, omnes eorum machinas facili ratione confundit. Ergo, ut dicere coeperamus, anima non aliter quam sol vitam tribuit carni cum venerit, mortem efficit cum recedit. Quam ne quis putet corporis morte consumi, audiat quid de hoc Dominus in Evangeliis generali auctoritate definiat: Nolite, inquit, timere eos qui corpus occidunt, animam autem non possunt occidere; sed timete eum potius qui animam et corpus potest occidere in gehenna ignis . Ergo superstite anima corpus constat oc
Abbreviated transcription (Latin):
est amissis quos non ꝑ se ipsam
habuit sensibus redit. eit qui contͣ¬
ria iniquis uite mors est. fateor s
que existentis sub̾e oppositione se
ꝑimunt s ex eorum pocuis quedũ
ciuilibet accidunt simul quidem
habitu ac priuatione. gninitus
sicut uerbi gracta noctem doce¬
mus acdiem. Nam ⁊ ħ eiusdem ge¬
neris decẽtur esse tontraria cum
non utriusq sed unius tantum ui¬
deatur ẽẽ sub̾a. Ecce enim dicimus
diem esse cum sol est suꝑ terram. So¬
lem autem constat ẽẽ subam. Hic c̃
ꝑ acco diurni temporis cursus abhu¬
mani uisuᷤᷤ contemplatione discesse¬
rit noctem discedendo mox facit fac̾
inquam copiam subtrahendo lumi¬
nis non inse recipiendo sub̾am noc¬
tis. Itaq una lucis suba noctem face̾
uidetur ⁊ diem ⁊ non uno modo. Na̾
diem cum uenit noctem efficit cum
recedit.unde ⁊manicheorum non
in religiosam tantum uerum ⁊̃¬
stultam diuisionem qua uona a
malis eque extantib nituntur se¬

Expanded text:
est, amissis quos non per se ipsam est, amissis quos non per se ipsam habuit sensibus redit. Atqui contraria, inquis, vitae mors est. Fateor: sed quae existentis substantiae oppositione se perimunt; sed ex eorum potius quae dum cuilibet accidunt, simul quidem habitu ac privatione gignuntur. Sicut, verbi gratia, noctem docemus ac diem: nam et haec ejusdem generis docentur esse contraria, cum non utriusque, sed unius tantum videatur esse substantia. Ecce enim diem dicimus esse, cum sol est super terram: solem autem constat esse substantiam. Hic cum, peracto diurni temporis cursu, ab humani visus contemplatione discesserit, noctem discedendo mox facit. Facit, inquam, subtrahendo copiam luminis, non in se recipiendo substantiam noctis. Itaque una lucis substantia et noctem facere videtur et diem, sed non uno modo. Nam diem cum venit, noctem efficit cum recedit. Unde et Manichaeorum non irreligiosam tantum, verum etiam stultam divisionem, qua bona a malis, aeque exstantibus nituntur se
Abbreviated transcription (Latin):
nis. hic non relinquens gloriam dei¬
tatis. Erat apud inferos resurrectio:
mortuoꝵ erat sr̃ celos uita inuenciũ
uere mortuis uereuiuus inquo⁊ mor¬
tem susciptio mortalitatis excepit
⁊ uitam diuiuitas seruata non per
sidens ip̃m auctorem uoluntari e paᷤᷤ¬
sionis agnosce. Ita fiet ut dum hu¬
nulitas pacienti facienti uirtus
ascribitur idem xp̃o uno atq eodẽ
tempore cum patitur infirmus cũ
facit omnipotens do ceatur. s ne
adhuc in morte filii dei aliquam ĩ¬
passibilitatem nos credatis acciꝑe
importunum non est que demor¬
te suasunt sensa sint uestigare.
Inqua sine dubio destitutum corpꝰ
discedens anuna non ium suam ꝑ¬
dit sed quod uiuificauerat ixc di¬
mittit ⁊ quantum in se est alterius
mortem facit ipsa non recipit fac̃
inquam non uiuificando cid̾ dese¬
uiuit. Itaq omnis mors nichil a¬
luid quam carnis cocasus est aqua
cum uis potencie uiuificantis abs¬
cesserit interram de qua sumpta

Expanded text:
nis, hic non relinquens gloriam deinis, hic non relinquens gloriam deitatis. Erat apud inferos resurrectio mortuorum, erat super coelos vita viventium. Vere mortuus, vere vivus: in quo et mortem susceptio mortalitatis excepit, et vitam divinitas servata non perdsideras, ipsum auctorem voluntariae passionis agnoscas. Ita fiet, ut dum humilitas patienti, facienti virtus ascribitur; idem Christus uno atque eodem tempore cum patitur infirmus, cum facit omnipotens doceatur. Sed ne adhuc in morte Filii Dei aliquam insensibilitatem nos credatis accipere, importunum non est quae de morte sensa sint investigare: in qua sine dubio destituit corpus, discedens anima non vim suam perdit, sed quod vivificaverat hoc dimittit, et quantum in se est, alterius mortem facit, ipsa non recipit. Facit, inquam, non vivificando quod desevivit. Itaque hominis mors nihil aliud quam carnis occasus est: a qua cum vis potentiae vivificantis abscesserit, in terram de qua sumpta
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓprietate sub̾e ⁊ auctoris ⁊ operis.
Sic ergo mortuus est non discedẽ¬
te uita sicut passus est. non ꝑeunte
potentia. Nemo autem aufert a¬
nimam eius habeo quia potestatẽ
habet ponendi ⁊ potestatem assume̾¬
di eam habes etiam hic auctorem
operis. ponitanimam pro amitiᷤᷤ
suis habes opus auctoris. Quodut
generali diffinitione concludã
quociens incarne xp̃c aliquid pa¬
titur opus auctoris est. s quia
id ipsum sua potestate non alio
cogente perpetitur ip̃e auctor est
operis. Non ergo admariam loca¬
li motu diuinitas uenit s ineffa¬
bili potencie sue manifestatione
⁊ uterum uirginis gignendus ĩ¬
pleuit. ⁊ quodtotum est sub̾e sise
plenitudine non priuauit non di¬
misit patrem cum uenit ad iuirgi¬
nem. Ubiq totus ubiq per fectus.
qr nec diuisionem incorporei sim¬
plicitas recipit ⁊ patris nomen
plenitudo non nouit. Erat ergo
tus in celo. Illic paciens inurriam car¬

Expanded text:
proprietate substantiae, et auctoris et operis. proprietate substantiae, et auctoris et operis. Sic ergo mortuus est non discedente vita, sicut passus est non pereunte potentia. Nemo aufert animam ejus ab eo; quia potestatem habet ponendi, et potestatem assumendi eam; habes etiam hic auctorem operis: ponit animam pro amicis suis , habes opus auctoris. Quod ut generali definitione concludam: quoties in carne Christus aliquid patitur, opus auctoris est: sed quia idipsum sua potestate, non alio cogente perpetitur, ipse auctor est operis. Non ergo ad Mariam locali motu divinitas venit, sed ineffabili potentiae suae manifestatione et uterum matris gignendus implevit: et quod totum est substantiae suae plenitudine non privavit. Non dimisit patrem cum venit ad virginem, ubique totus, ubique perfectus, quia nec divisionem incorporei simplicitas recipit, et partis nomen plenitudo non novit. Erat ergo tus in coelo: illic patiens injuriam car
Abbreviated transcription (Latin):
se est uita ꝑ deret mortem. Nam
si hoc ita eẽt qũo illo triduo po¬
tuisse dicimus aliquid uiuere. Si
uite fons dicitur aruisse. sensit
igitur mortem diuinitas xp̃i ꝑ
ticipatione humani affectus quẽ
tat. sic insepulchro carnem sua̾
commoriendo non deseruit situt
mutero urginis connascendo for¬
mauit. Et sic inutroq ⁊ nasci⁊ mo¬
ri non coactus ab altero sed sponte
dñs uoluit ut hoc eum constet per¬
tulisset quod fecit siecideo non pa¬
cientem quia ipse faciebat nec ideo
non facientem quia aliis tolerabat
Nam si domiuice uicarnationis mis¬
terium salua indiuidue trinita¬
tis cooperatione consideres idem
sibi inhac humilitate auctor ⁊ opꝰ
est. Idem autem qui sponte nascit᷑
sponte patitur. Idem opus quia u¬
trumq licet non alio cogenteso¬
lus tantum ipse perpetitur. fecit
carnem in utero matris habes auc¬
torem o ꝑis. Ipse iuhac nasci dig¬
natus est. habes opus auctoris. una
tamen ꝑsona est salua utriusq

Expanded text:
se est, vita perderet vitam. Nam se est, vita perderet vitam. Nam si hoc ita esset, quomodo illo triduo potuisse dicimus aliquid vivere, si vitae fontem credimus aruisse? Sensit igitur mortem divinitas Christi, participatione humani affectus quem  cuncta vivificat. Sic in sepulcro carnem suam commoriendo non deseruit, sicut utero virginis connascendo formavit: et sic in utroque et nasci et mori, non coactus ab altero, sed sponte Dominus voluit, ut hoc eum constet pertulisse quod fecit: nec ideo non patientem, quia ipse faciebat; nec ideo non facientem quia non alius tolerabat. Nam si dominicae incarnationis mysterium salva individuae Trinitatis cooperatione consideres, idem sibi in hac humilitate auctor et opus est: idem auctor, qui sponte nascitur, sponte patitur; idem opus, quia utrumque licet non alio cogente, solus tamen ipse perpetitur. Fecit carnem in utero matris; habes auctorem operis: ipse in hac nasci dignatus est; habes opus auctoris: una tamen persona est, salva utriusque