comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
et qͥc qͥd restat. t̾cius clies ẽ. gr̃e ĩ quã t̃cia etate quasi ꝑ triduum
sacramentũ sacrificũ xp̃i ẽpletũ ẽ. deuide isaac ligatis pedibus
altari suꝑ ponitur. Et dñs in ugno suspensus cruci affigit᷑. S
illud quod figuratũ ẽ. in isaac traiectsi ẽ. ad arittẽ. Cur. Diua
xp̃s ouis ipse enĩ filiꝰ. ipse agnꝰ. filius quia natiuis aries qr ĩmolatus.
Sed quid ẽ. ꝙ herebat aries ille: Crux cornua habet: Sic enĩ duo
ligna c̃pĩgunt᷑ in se. cũ speciẽ crucis reddunt. Unde ⁊ scriptum
est de eo. Cornua in manib eiꝰ sunt. Cõrnib gͦ herens aries crucifyxũ
dñm significat. Uepres aũt spine sunt. Spine ini quos ⁊ peccatores
significant. qui suspenderunt dñm incruce. Int̾ spinas itaq
pecc atoꝵ iudaicoꝵ. suspensus ẽ dñs sicut ꝑ iheremiã idẽ dicit.
Spinis peccatoꝵ suoꝵ cricũdedit me. apłs hic. Alii hunc arietẽ

Expanded text:
et quidquid restat, tertius dies est gratiae, in qua tertia aetate quasi post triduum et quidquid restat, tertius dies est gratiae, in qua tertia aetate quasi post triduum sacramentum sacrificii Christi completum est, deinde Isaac ligatis pedibus altari superponitur, et Dominus in ligno suspensus cruci affigitur. Sed illud quod figuratum est in Isaac transgestum est ad arietem. Cur? quia Christus ovis, ipse enim filius, ipse agnus filius quia natus est, aries quia immolatus. Sed quid est quod in vepribus haerebat aries ille, crux cornua habet. Sic enim duo ligna compinguntur secum et speciem crucis reddunt, unde scriptum est de eo. Cornua in manibus ejus sunt, cornibus ergo haerens aries crucifixum Christum significat. Vepres autem spinae sunt, spinae iniquos et peccatores significant, qui suspenderunt Dominum in cruce, inter spinas itaque peccatorum Judaicorum suspensus est Dominus, sicut per Hieremiam idem dicit, spinis peccatorum suorum circumdedit me populus hic. Alii hunc arietem
Abbreviated transcription (Latin):
ille in duas partes diuidendꝰ erat: Ad factũ ẽ salomone peccãte quãdo
diuisus ẽ idẽ popłs lucro ł loco regni ñ amore pietatis. Quib ecia
sepe ꝑ ꝓpħas dicit᷑ Auersatrix isrł ⁊ preuaricatrix iuda. Asinꝰ aũt¬
ille insensata ẽ. stulticia iudeoꝵ. ista usensata stulticia portabat
oĩa saeramenta et qd portabat nesciebat. lã quod dictũ est eis
ex pectate hic cum asino post quam autem ad orauerimus reuertem᷑
postqũa ad orauerimꝰ: Ubi sacrificiũ crucis dñicȩ impletũ ꝑ gentes
fuerit p̃dicatũ. hoc ẽ ut plenitudo gentioũ intraret. Quid est re-¬
uertem᷑ ad uos. E sic omĩs ists saluus fiet. Triduũ aũt uiud ĩ qͦ
uenerunt ad locũ ĩ molacionis. tres. mundi etates significat unã
ante legẽ aliã sub lege t̾ciã sub gr̃a. ante iegẽ ab adã usq ad
moysen. Sublege amoyse usq ad iohannẽ. Deinde iã ad ño

Expanded text:
e in duas partes dividendus erat? quod factum est Salomone peccante, quando e in duas partes dividendus erat? quod factum est Salomone peccante, quando divisus est idem populus loco regni, non errore impietatis, quibus etiam saepe per prophetam dicitur: Adversatrix Israel et praevaricatrix Juda . Asinus auille insensata est stultitia Judaeorum. Ista insensata stultitia portabat omnia sacramenta, et quod ferebat nesciebat. Jam quod dictum est eis: Exspectate hic cum asino. Postquam autem adoraverimus, revertemur postquam adoraverimus, ubi sacrificium crucis Dominicae impldicatum: hoc est, ut plenitudo gentium intraret. Quid est revertimur ad vos? Et sic omnis Israel salvus fiet. Triduum autem illud, in quo venerunt ad locum immolationis, tres mundi aetates significantur: unam ante legem, aliam sub lege, tertiam sub gratia. Ante legem, ab Abraham usque ad Moysen, sub lege a Moyse usqúe ad Joannem, inde jam a Domino
Abbreviated transcription (Latin):
sarre ĩ plebe dĩ hoc ẽ ĩmultitudine ꝓphetarũ. hoc idẽ significat q
infine tpr̃m exipsa plebe scarũ animarũ natꝰ ẽ xp̃s. Sterilitas aũt
eius intimat ꝙ in hoc scło spe salui facti sumꝰ ⁊ in xp̃o tãquã irn
isaac omnes nati sumꝰ. Qũe partũ eccłia infine tẽpoꝵ mirabili dĩ
grã ñ naturali fecũditate ꝓcreauit. Iã deuide seqũȩtis historiẽ
sacram̃tũ quod imagine portendebat in spiciendũ ẽ. Quis gͦ ĩ abra¬
ham. ut p̃dictũ ẽ. ꝑ illã ĩmolationẽ figurabat᷑ nisi pat̾ ex celsus. Quis
unigenitũ filiũ suũ ꝓ nobis om̃ib tradidit. Et sicut ysaac ipse
lignũ crucis sue ĩ qua erat crucifigendus. Duo aũt ẜui ili dimissi.
et ñ ꝑ ducti ad locũ sacrificii iuideos significabant qui cũ seruilit̃
iuuerent ⁊ carnalit saꝑent ñ intelligebant passionẽ xp̃i. idõ non
peruenerunt ad locũ sacrificii. Cur aũt duo serui nisi quia ppłs¬

Expanded text:
Sarae in plebe Dei, hoc est, in multitudine prophetarum, hoc idem significat, quia in fine temporum, ex ipsa plebe sanctarum animarum natus est Christus. Sterilitas autem ejus intimat quod in hoc saeculo spe salvi facti sunt, et in Christo tanquam in Isaac omnes nati sumus, quem patrum Ecclesia in fine temporum, mirabili Dei gratia, non naturali fecunditate procreavit. Jam deinde sequentis historiae sacramentum, quid imaginarie portendebat, inspiciendum est. Quis ergo in Abraham, ut praedictum est, per illam immolationem figurabat, nisi Pater excelsus? Quis unigenitum filium suum pro nobis omnibus tradidit. Et sicut Isaac ipse lignum crucis suae, in quo erat crucifigendus. Duo autem servi illi dimissi, et non perducti ad locum sacrificii Judaeos significabant, qui cum serviliter itatem Christi, non intelligebant passionem Christi, ideo non pervenerunt ad locum sacrificii. Cur autem duo servi, nisi quia ips
Abbreviated transcription (Latin):
strauit asinũ ĩposuit ligna seruos dimisit solus cũ filio accendit
triduo ad locũ ꝑuenit. Antequã ueniret filius ad locũ sacrificii
ipse sibi ĩmolandus ligna portauit. Deinde abrahã gladio amnat᷑.
Et cũ ĩa pene ferret ãmonet᷑ ut parceret ⁊ ñ tam̃ sine sacrificio
sine sanguine fuso recedit. A pparet nãq aries in uepre herens cor¬
nibus inmolatur. ꝑ agitꝰq sacrificiũ. ꝑ acto sacrificio dr̃ abrahã¬

Expanded text:
Stravit asinum, imposuit ligna, servos longe dimisit, solus cum filio ascendit, in triduo ad locum pervenit, antequam filius veniret ad locum sacrificii, ipse sibi immolandus ligna portabat. Deinde Abraham gladio armatur, et cum jam pene feriret, admonetur ut parceret; et non tamen sine sacrificio, sine sanguine fervori cedit. Apparet namque aries in vepre, inhaerens cornibus; immolatur, peragiturque sacrificium, peracto sacrificio dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
in semine tuo om̃s fine t̾re quia obedisti uoci mee. Age nunc
uideamꝰ quid sub huiꝰ sacram̃ti lateat misterio. Iste enĩ ab rahã
quando unicũ filiũ suũ ꝓduxit ad immolandũ habebat ꝑsona
dei patris. S quidẽ qd̃ eũ senex accepit ñ enĩ senescit ds̃. s ipsa
prenuntiacio de xp̃o iã qͦdãmͦ senuerat qu̾ado natꝰ ẽ xp̃s. Incoata ẽ

Expanded text:
semine tuo omnes gentes terrae, quia obedisti voci meae. 3. Age nunc, videamus quid sub hujus sacramenti lateat mysterio. Iste enim Abraham, quando unicum filium suum perduxit ad immolandum, habebat personam Dei Patris. Sed quid est, quod eum senex suscepit? non enim senescit Deus, sed ipsa praen
Abbreviated transcription (Latin):
R INIC Ipiumꝰ xp̃s est sicut ipse in eu̾głio ait. E go
principium qͥ & loq̃uor uobis. In hoc igit᷑ principio
fecit cl̃s cęlũ et terrã. ⁊ sp̃ales qͥ celestia meditant᷑ et q̃rũt.
In ipso fecit et carnales. qui t̾renũ hominẽ nec dũ de po¬
suerunt Terra autem erat in anis et uacua  Terra sei
ignorancie ꝓfunda obscuritas corda nr̃a tegebat. Sp̃s aũt
cdei suꝑ cor nr̃m tenebrosũ & fluidũ qͣsi suꝑ aqͣs iam suꝑ¬
ferebatur in qͦ subsistentes reqͥesceremꝰ cuꝰq uiuificarem᷑
flatu et cuiꝰ unda a bluerem᷑.
Dixit quoq d̃s. fiat lux.¬

Expanded text:
rincipium Christus est, sicut ipse in Evangelio ait: Ego principium, qui et loquor vobis. In hoc igitur principio fecit Deus coelum, id est, spiritales, qui coelestia meditantur et quaerunt. In ipso fecit et carnales, qui terrenum necdum deposueignorantiae profunda obscuritas corda nostra tegebat. Spiritus autem Dei super cor nostrum tenebrosum et fluidum quasi super aquas jam supferebatur; in quo subsistentes requiesceremus, cujusque vivificaremur flatu, et cujus unda ablueremur. 4. Dixit quoque Deus: Fiat lux
Abbreviated transcription (Latin):
fecunda sicut arena manebit. Post hec cũ reꝓmitteret ei ds̃ quod
esset possessor reꝓmissionis futurus. signũ petit ꝑꝙ agnoscet
uasi dubitans an fieret s qͦmͦ fut᷑um ee̾t̾ exquirens. Cui dñs
hanc simitudinẽ ꝓposuit. Sume ĩquidmͥ uaccã trienñe. ⁊ capram

Expanded text:
fecunda sicut arena maris. Post haec cum promitteret ei Dominus quod fecunda sicut arena maris. Post haec cum promitteret ei Dominus quod esset possessor repromissionis futurus, signum petit, per quod agnosceret, non quasi dubitans an fieret, sed quomodo futurum esset exquirens. Cui Dominus hanc similitudinem proposuit. Sume, inquit, mihi vaccam triennem, et capram
Abbreviated transcription (Latin):
ribus ⁊ eminenciorib suis. Nom̃ aut ipsũ melchi sedech rex paci.
uł rex iusticie int̾pretatur. Quod bene refert᷑ ad xp̃m. Ipse est
enĩ rex pacis. quia per ipsũ rec̃ciliam᷑ adõ. Sꝑse ẽ eni rex iusti¬
cie quia ipse uenit. ut discernat scõs abimpiis. Idẽ quoq unꝰ
sacerclos. et rex. qr ad redẽptionẽ oĩũ. h ostiã dõ patri seipsũ obtula
Et uerũ rex ĩ p̃senti scło ppłm suũ reget ⁊ in fut᷑o uidicabit.¬
ritate sollicitꝰ. et sibi uidet ñ nasci filiũ. Et tñ ut in semine suo
etã ꝓmissionẽ ten̾et statĩ fit illi duplex figa ꝓmissi seminis
eius .i. in similitudinẽ arene maris uł in multitudinẽ stellar
celi futuram. Exiens ergo abraham deus fortis ostendit illi
pater in fide subsistis. sic faciã resurreecionis lumine coruscare.
Deide monstrauit illi arenã maris et dixit. Sic erit in multitudi¬
ne sem̃tuũ. hoc ẽ erit quidẽ copiosa gens iudeoꝵ. s sterilis et in¬

Expanded text:
ribus et eminentioribus suis. Nomen autem ipsum Melchisedech rex pacis, vel rex justitiae interpretatur, quod bene refertur ad Christenim rex pacis, quia per ipsum reconciliamur Deo. Ipse est rex justitiae, quia ipse veniet, ut discernat sanctos ab impiis. Idem quoque unus sacerdos, et rex, quia ad redemptionem omnium hostiam Deo Patri se ipsum obtulit, et ut verus rex in praesenti saeculo populum suum regit, et in futuritate sollicitus esset, et factam promissionem teneret: et statim fit illi duplex figura promissi seminis ejus, id est, in similitudinem arenae maris, vel in multitudinem stellarum coeli futura: Ejiciens ergo Abram Deus foris, ostepater in fide subsistis, sic faciam resurrectionis lumine coruscare. Deinde demonstravit illi arenam maris, et dixit: Sic erit in multitudine semen tuum, hoc est, erit quidem copiosa gens Judaeorum, sed sterilis et in
Abbreviated transcription (Latin):
one cõpletus ẽ. qͥ cõputat᷑ ab illo tp̃r qͦ ista abrahe ꝓmittuntur.
Iam tunc ꝓpter peregrinacionẽ futurã ne cõmisceretur sem̃ eiꝰ
inter gentes. dat᷑ ei cͥcũ eisio in signũ his uerbis. Circũcidat᷑
ex uob̾ om̃e masculinũ. Infans.uin. dierũ circũcidat᷑ in uob̾.

Expanded text:
tione completus est, quia computantur ab illo tempore quo ista Abrae promittuntur. tione completus est, quia computantur ab illo tempore quo ista Abrae promittuntur. Jam tunc propter peregrinationem futuram, ne commisceretur semen ejus inter gentes, datur ei circumcisio in signum his verbis: Circumcidetur ex vobis omne masculinum, infans octo dierum circumcidetur in vob
Abbreviated transcription (Latin):
erant. Dictũq ẽ ei. Cognoscendo scies quia ꝑ egrinũ eriti
tuum. in t̾ra ñ sua. ⁊ seruiet. ⁊ affliget᷑ ⁊ cet̾a. Iste ẽ itaq modus
ꝓmissi seminis abrahe. ⁊ista ẽ figura ꝑ iuuencã enĩ signtficata ẽ.
plebs posita sub iugo legis ꝑ capr̃a eadẽ plebs peccatrix futura.
ꝑ arietẽ eadẽ ꝑplebs etiã regnat᷑a. Que aĩmalia idõ trima di

Expanded text:
quia peregrinum erit semen tuum in terra non sua, et serviet et affligetur, etc. Statutus est itaque modus promissi seminis Abrahae, et ista est figura. Per juvencam enim significata est plebs posita sub jugo legis; per capram, eadem plebs peccatrix futura. Per arietem, eadem plebs bene etiam regnatura. Animalia vero ideo tria di
Abbreviated transcription (Latin):
salua karitate cliscessit uitans discordiã qr diuites facti
rant et pastores eorum inuicem rixabant. Permansit autem
abrahã int̾ra canaan habitinut q ixta quercũ mabre.
Deinde aquinq regib qui sodomis irruerant captum lot h lib̾at
uod uͦ ille ñ multitudine nec uirtute legionũ s tantũ. ecc.
sac̾clos clei in enarrabili parente ꝓgenitus. B enedixit q abra¬
hã offerens pane.⁊ uinũ in sacͥficiũ dõ. hunc meleh sedech apłs
paulus. siue patre. siue matre cõmemorans figuralit̃ refert
ad xp̃m. Ipse ẽ enĩ solꝰ de patre sine matre genitus ꝑ diuinitatẽ.
Ipse de matre sine patre ꝑ humanitatẽ. Ipse qͦ sac̾dos etnꝰ ad
quem clicit᷑ Tues sac̾dos in et̾nũ sed̾m ordiriẽ melchisedech¬

Expanded text:
salva charitate discessit, vitans discordiam, quia divites facti erant, et pastores eorum invicem rixabantur. PermanAbraham in terra Chanaan, habitavitque juxta quercum Mambre. 298 2. Deinde a quinque regibus, qui Sodomis irruerant, captum Lot liberat,Quod vero ille non multitudine, nec virtute legionum, sed tantum trecsacerdos Dei, inenarrabili parente progenitus; benedixitque Abraham, offerens panem et vinum in sacrificium Deo. Hunc Melchisedech apostolus Paulus sine patre et sine matre commemorans, figuraliter refert ad Christum . Ipse est enim solus de patre sine matre genitus per divinitatem, ipse de matre sine patre per humanitatem. 5. Ipse quoque sacerdos aeternus, ad quem dicitur: Tu es sacerdos in aeternum secundum or
Abbreviated transcription (Latin):
coherencia uelud afinitate quadã et c̃sanguine c̃iuincta sunt.
siue de domo prĩs nr̃i .i. ab oĩ memoria mundi. ut ei renũciantes
ossimꝰ in ppło dĩ dilaturi. ⁊ int̾rã celestis reꝓmisionis cũ temꝑ
ad uenerit introduci. Due aũt ꝓmissiones abrahe dantur.
Una ꝑ ꝙ̃ terrã cauaan possessurũ sem̃ eiꝰ ꝓmititt᷑ dũ dicit dĩ
uade int̾rã quã demonstrau̾o tͥ faciãq te ĩgentẽ magnã. Aua
ero longe prestanciorẽ ñ de carnali s de sp̃ ali semine. ꝑ c
cognaciones t̃re E gressꝰ aũt abrahã de t̾ra sua uenit ad siche
Acceptoq sed̾o oraculo de ꝓmissione t̾re illiꝰ edificauit altare
pulsus decendit in egiptũ ubi uxorẽ suã dix̃ sororẽ. Nec m̃ticaᷤ
quia ꝓpinqua erat sanguine. Qũã tm̃ pharao rex egipti uolẽs¬

Expanded text:
erentia velut affinitate quadam et consanguinitate conjuncta sunt. Sive de domo patris nostri, id est omni memoria mundi, ut ei renuntiantes, possimus in populo Dei dilatari, et in terram coelestis repromissionis cum tempus advenerit introduci. Duae autem promissiones Abrahae dantur: una, per quam terram Chanaan possessurum semen ejus promittitur, dum dicit Deus: Vade in terram quam demonstrabo tibi, faciamque te in gentem magnam. Alia vero longe praestantior est, non de carnali, sed de spirituali semine, per quod cognationes terrae. 4. Egressus autem Abraham de Carra venit ad Sichem, acceptoque sepulsus, descendit in Aegyptum, ubi uxorem suam dixit esse sororem: nec mentitur, quia propinqua erat sanguine. Quam tamen Pharao rex Aegypti uxore
Abbreviated transcription (Latin):
qui typũ gerit uideoꝵ. S quid aliud circũcisio significat nisi
renouatã naturã post baptisinũ pꝰ expoliationẽ uet̾is hominis:
circũeidi p̃cepit ad om̃s gr̃a redẽpcionis ꝑtinere testatur. Ibi
parentũ mutantur. ⁊ noĩa ut oĩa resonent nouitatẽ. Nã abr̃a
iõĩe p̃nunciabat᷑ ꝗd̾ multe gentes fidei eiꝰ uestigia sequerent᷑.

Expanded text:
qui typum tenuit Judaeorum. Sed quid aliud circumcisio significat nisi renovatam naturam per baptismum post exspoliat onem veteris hominis. circumcidi praecipit, ad omnes gratiam redemptionis pertinere testatur. Ibi parentum mutantur et nomina, ut omnia resonent novitatem. Nam Abram, nomine praenuntiabatur quod multae gentes fidei ejus vestigia sequerentur.
Abbreviated transcription (Latin):
Manifestissime in passione xp̃s recubu¬
it quando inclinato caꝑite tradidit spm̃. Siue in sepulcro securus
uelud quodã corporis sõpno quieuit. S quare ut leo ⁊ uelud catu
leonis : In sõpno eñ suo leo fuit. qui ñ necessitate s potestate
hoc ipsũ impleuit. Iuxta qd̵ ⁊ ipse dixerat. Potestatẽ habeo ponẽdi
animã ineã. & nemo eã tollet ame. s ego eã ponã. Quid uͦ addit᷑ ut
catulus leoniss Ind enĩ morcuus unũ ⁊ natꝰ. Phisici aũt de catu
Tunc cleniq fremitu patris uelud rugitu ueluti tremefactus
cubilis locus suscitare dicitur catulũ doͣmientẽ. Quod ualde
nocb incubili sepuleri iacens sõpnũ mortis impleuit. B en e gͦ
xp̃s ut leo reqͥeuit. qͥ ñ solũ mortis ac̾bitantẽ ñ timuit s etiã in ipsa

Expanded text:
manifestissime in passione Christus recubuit, quando inclinato capite tradidit spiritum; sive quando in sepulcro securus, velut quodam corporis sonna quievit. Sed quare ut leo et velut catulus leonis? In somno enim suo leo fuit, qui non necessitate sed potestate hoc ipsum implevit, juxta et quod ipse dixerat: Potestatem habeo ponendi animam meam, et nemo eam tollet a me, sed ego eam pono . Quod vero addidit: Et ut catulus leonis, inde enim mortuus, unde et natus. Physici autem de catulo Tunc deinde patris fremitu, vel rugitu, veluti tremefactus cubilis locus, suscitare dicitur catulum dormientem. 19. Quod valde s et tribus noctibus in cubili sepulcri jacens, somnum mortis implevit. Bene ergo Christus, ut leo, requievit, qui non solum mortis acerbitatem
Abbreviated transcription (Latin):
Licet illa in egypto cor¬
poralit̃ gesta sunt. sp̃alit tamẽ nunc gerunt᷑ in nob̃. E gẏptiis nãq
scłi forma ẽ. in qua pͥmo aque uertunt᷑ in sanguine. Aque egyptie
ratica. ⁊ lubrica philosophoꝵ sunt. dognata. Que merito in san
uertũt᷑. quia in rerũ causis carnalit̾ senciunt. S ubi crux xp̃i
mundo huic lum̃ ueritatis oftendit. huiꝰ modi eũ correctionib argu
ut ex qualitate penarũ ꝓprios agnoscat errores. In sccła uͦ plaga
rane ꝓducũt᷑. quib indicari figuralit̾ arbitrantur carmina poe
qui in ani quaclã. ⁊ in flata modulatione uelud ranarũ sonis ⁊ can¬
tibus mundo huic decepcionis fabulas intulerunt. Rana enĩ loqua¬
cissima uanitas. ad nichil enĩ animal ipsũ utile ẽ. nisi qd̃ sonũ uocis

Expanded text:
licet illa in Aegyptum corporaliter gesta sint, spiritaliter tamen nunc geruntur in nobis. Aegyptus namque  plaga, in qua primo aquae vertuntur in sanguinem. Aquae Aegyptiae erratica, et lubrica philosophorum sunt dogmata. 2. Quae merito in sanguinem vertuntur, quia in rerum causis carnaliter sentiunt. Sed ubi crux Christi mundo huic lumen veritatis ostendit, hujusmodi eum correptionibus arguet, ut ex qualitate poenarum proprios agnoscat errores. 3. In secunda vero plaga ranae producuntur, quibus indicari figulariter arbitrantur carmina poetarum, qui inani quadam, et inflata modulatione, velut ranarum sonis et cantibus mundo huic deceptionis fabulas intulerunt. Rana est enim loquacissima vanitas; ad nihil enim aliud animal ipsum utile est, nisi quod sonum vocis
Abbreviated transcription (Latin):
dñs suscepit me. Sequit᷑. Et̃ posuit carnẽ ꝓ ea. Sic et xp̃
carnẽ suã moriendo. posuit in patibulo crucis ꝓ eccłia.
Dixit q aclã ħ nc̃ os de ossib meis. ⁊ caro de carne mea.
Quia siue scĩ sp̃ales ⁊ fortissimi in tẽptationib siue minꝰ ꝑfecti.
utiq unũ corpus xp̃i sunt. ⁊ una eccła. hec uocabitꝰ uirago.

Expanded text:
nus suscitavit me . Sequitur: Et posuit carnem pro ea. Sicut et Christus carnem suam moriendo posuit in patibulo crucis pro Ecclesia. Dixitque Adam: Hoc nunc os ex ossibus meis, et caro de carne mea. Quia sive sancti spiritales et fortissimi in tentationibus, sive minus perfecti, utrique in unum corpus Christi su
Abbreviated transcription (Latin):
ro erreucisa ñ fuerit. delebitur aĩa illa d popło suo. quia
pactũ meũ irritũ fec̃. s ⁊ sarrai ñ appellabitur. s sarra. Et̃
dabo tibi ex ea filiũ et beneclicã illũ ⁊ erit innationes &

Expanded text:
 circumcisa non fuerit, delebitur anima illa de populo suo, quia pactum meum irritum fecit. Sed et Sara non appellabitur Sarai, sed Sura: et dabo tibi ex ea filium, et benedicam illum, et erit in nationes
Abbreviated transcription (Latin):
cuius figurã gerebant reges qui sacrã polluere ꝓmissi ñ sũt
uit. diuino enĩ testimonio ꝑ fidẽ nr̃am cessit correptũq in
posteriorib regib honorauit. munere quod correpcionis sue
subdere in priorib ñ ualuit. Nã ꝙ tc̃ in eodẽ rege prius ⁊ poste¬
riuis figuratũ ẽ. hoc in isto regno priorib ⁊ in p̃teriorib regib
ad impletũ. Cum aũt dicit᷑ de patre ẽẽ soro xp̃i in eccłia ñ de matre
licitur ñ de t̾rena generatione que euacuabit᷑ s gr̃a celestis q̃
in et̾nũ manebit cogitacio cõmendat᷑. Scd̾m quod gr̃a genus
mortale ñ erimꝰ decepta potestate ut filii dei uocem᷑ ⁊ simus.
Decq enĩ graui hanc de sinagoga matre xp̃i secłm caruẽ s de
deo patre ꝑcepimꝰ. hanc uero cognacionẽ t̃renã uocans in alic
ũt soror ñ tacet᷑ hec interim causa facile ñ occurrit q occultati

Expanded text:
cuius figuram gerebant reges, qui Saram polluere permissi non sunt, cuius figuram gerebant reges, qui Saram polluere permissi non sunt, vit. Divino enim testimonio per fidem martyrum cessit, correptamque etiam in posterioribus regibus honoravit munere, quam corruptioni suae subdere in prioribus non valuit. 5. Nam quod tunc in eodem rege prius ac posterius figuratum est, hoc in isto regno prioribus et posterioribus regibus adimpletur. Cum autem dicitur de patre esse soror Christi Ecclesia, non de matr, non terrenae generationis, quae evacuabitur, sed gratiae coelestis, quae in aeternum manebit, cognatio commendatur. Secundum quam gratiam genus mortale non erimus, accepta potestate ut filii Dei vocemur et simus. Neque enim gratiam hanc de synagoga matre Christi secundum carnem, sed de Deo Patre percepimus. Hanc vero cognationem terrenam, vocans in aliam autem soror non tacetur, haec interim causa facile occurrit, quia occultum
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃s xp̃s. ⁊ om̃s scĩ gr̃a diuina ñ ẽ sanguinitate t̾rena. hoc ẽ de
pat̾re. ñ de matre. Et affabilius dicitur ⁊ capaciuis auditur.
Nã int̾ se om̃s sc̃ĩ ꝑ eãdẽ gr̃am fr̃s sunt. Sponsuis aũt ceterorum
societate nullus illoꝵ est.

Expanded text:
s et omnes sancti, gratia divina non consanguinitate terrena, hoc est de patre non de matre, et affabilius dicitur, et capacius auditur. Nam inter se omnes sancti per eamdem gratiam fratres sunt, sponsus autem caeterorum societate nullus illorum est.
Abbreviated transcription (Latin):
Abegyptio in iuriã ꝑ picientẽ multũ ẽẽ ñ ꝑferens defendit. ⁊ eũdem
yptiũ occidit. Guiꝰ figura facillime occurrit. Inuiriosũ nob̾ in hac ꝑ
obruit. intemptũ manifestũ ẽ. iã eiꝰ morticinã p̃sencia in eis latert qͥ
non habent stabile funcdam̃tũ. Unde ⁊ eccłã dñs in petra edificat. et̃
domũ suã supͣ petrã. nec tẽptationib cedat ⁊ corruat. Illos aũt qui
audiunt ⁊ ñ faciunt. cõparat stulto eclificani suꝑ arenã cuiꝰ tẽptata
domꝰ riunã fecit magnã

Expanded text:
Aegyptio injuriam patientem, inultum esse non ferens defendit, et eumdem Aegyptium occidit. Cujus figura facillime occurrit, injuriosum in hac peregriobruit interemptum, manifestum est ejus jam morticinam praesentiam in eis latere, qui non habent stabile fundamentum. Unde et Ecclesiam Dominus in petra aedificat, et domum suam super petram, ne temptationibus cedat et corruat; illos autem, qui audiunt et non faciunt, conparat stulto aedificanti super arenam, cuius temptata domus ruina fit magna.
Abbreviated transcription (Latin):
morte consũpta nichil in eo surgete aparuit. Est etiã in cauda
erpentis scłi finis. Quo sic mortalitas ȩccłiȩ ꝑ lubrica tẽpera uoluit
Alii eunt. alii ueniunt. ꝑ mortẽ tãquã ꝑ serpentẽ. mors seminata ẽ.
Sed fine innouissimo uelud cauda scłi recłimꝰ. ad manũ dĩ atq appre¬
hensi reparabim᷑. ⁊ nouissima inimica morte destructa resurgẽtes
in dextera dĩ uirga regni erimꝰ.

Expanded text:
morte consumpta, nihil in eo serpentis apparuit. Est etiam in cauda morte consumpta, nihil in eo serpentis apparuit. Est etiam in cauda serpentis saeculi finis, quia sic mortalitas Ecclesiae per lubrica temporum volvitur: alii eunt, alii veniunt per mortem, tanquam per serpentem mors seminata est; sed fine novissimo velut cauda saeculi redimus ad manum Dei, atque apprehensi reparabimur, et novissima inimica morte desin dextera Dei virga regni erimus.
Abbreviated transcription (Latin):
Qui dic̃
dno. qd signũ habebo. utt credant michi quia tu ine misisti Et dns
ad illũ. Pice inqͥd uirgã quã in manu gestas int̾rã. St̃ ꝓiecte¬
et factiis est serpens. Et̃ expauit moyses et fugiit. Et ait illi
dñs. Apprehende caudã eius. et app̾hendit ⁊ facta ẽ iterũ uirga.
Quid enĩ hoc significat: Serpens enĩ persuasit homini mortẽ:¬
rgo mors a serpente. Uirga utiq aserpente. xp̃s in morte. Et̾
tamẽ expauit ⁊ fugiit moyses. Quidẽ ab illo serpente fugisse
moysen. nisi qd̃ legit᷑ in euangelio factũ : Mortuus ẽ xp̃s et̃
expauerunt discipuli. et abilla spe in qua fuerant recesserut̃.
S qd̾ dictũ ẽ app̃hende caudã eiꝰ. quidẽ cauda nisi pꝰteriora: ħoc
significat. ꝑ osteriora mea uidebis. Primo enĩ factꝰ ẽ serpens s
cauda app̃hensa facta ẽ uirga. Quia pͥmo occisus ẽ. pꝰtea ꝑ actis
om̃ib ad id qd fuerat resurgendo reu̾sus ẽ. ubi ꝑ uite reꝑationem

Expanded text:
qui dicit Domino: « Quod signum habebo, ut credant mihi, quia tu me misisti? Et Dominus ad illum: Projice, inquit, virgam, quam in manu gestas in terram, et projecet factus est serpens: expavit Moyses, et fugit, et ait illi Dominus: Apprehende caudam ejus, et apprehendit, et facta est iterum virga . » Quid enim hoc significat, serpens enim persuasit mortem homini; ergo mors a serpente; virga itaque in serpente, Christus in morte, et tamen expavit et fugit Moyses: quid est ab illo serpente fugisse Moysen, nisi quod legitur in Evangelio factum: Mortuus est Christus, et expaverunt discipuli, et ab illa spe in qua fuerunt recesserunt. Sed quod dictum est: Apprehende caudam ejus, quid est cauda, nisi posteriora ejus? Hoc significavit Posteriora mea videbis. Primo enim factus est serpens, sed cauda apprehensa, facta est virga; quia primo occisus est, postea, peractis omnibus ad id quod fuerat resurgendo reversus est, ubi per vitae reparationem
Abbreviated transcription (Latin):
U Ed am misteria ex libro genesi et obscuriora rerum
gestarum. que allegoricis sunt obtecta figuris. ex libris maior
eui ter excepta prestrinximꝰ. Non nulla uͦ sequentes typica
et figurata misteria singillatim exliteris sc̃oꝵ uiroꝵ sublata subimn¬
gimꝰ. pauca scilicet eoꝵ stilo ꝓmentes. Nã omnna legis quis poterit
indagare. que tã inmensa sũt. ut nec usta hystorie textũ explicari
facile possint : P rouide tantũ secuti sumꝰ quantũ cõtiguo oꝑi suffic¬
endũ putauimꝰ ut nec libellus excelat modũ nec lector incurrat fastidũ¬

Expanded text:
uaedam mysteria ex libro Geneseos, et obscuriora rerum gestarum, quae allegoricis sunt obtecta figuris, ex libris majorum breviter excerpta perstrinximus; nonnulla vero sequentis legis typica et figurata mysteria singillatim ex litteris sanctorum virorum sublata subjungimus, pauca scilicet ex eorum stylo promentes. Nam omnia Legis quis poterit indagare, quae tam immensa sunt, ut nec juxta historiae textum explicari facile possint. Proinde tamen secuti sumus quantum contiguo operi sufficiendum putavimus, ut nec libellus excedat modum, nec lector incurrat fastid
Abbreviated transcription (Latin):
Iste gad ac-¬
cintus ꝑsonã clni expruit qui in primo ad uentu humilitatis suȩ
ite aduentũ antixꝑi p̃liandꝰ occurrit. Necinetꝰ gladio u̾bi sui
circa femur potentissime. quo inimicos diuisit. idẽ. fil apatre.
filiã amatre. nurũ a socru. Iuxta qd̾ legit᷑ in eu̾głio. Nõ ueni mit¬
tere pacẽ. s gladiũ.
Q uod aũt ati. Iꝑse accinget᷑ yetro. ¶

Expanded text:
Iste Gad accinctus personam Domini indicat, qui in primo adventu humilitatis suae ante adventum Antichristi praeliandus occurrit, accinctus gladio verbi sui circa femur potentissime , quo inimicos divisit, id est, filium a patre, filiam a matre, nurum a socru. Juxta quod legitur in Evangelio: Non veni mittere pacem, sed gladium ; quod autem ait: Ipse
Abbreviated transcription (Latin):
uerus ioseph ꝓ onĩb gustauit mort̾e per quã destruxit diabolũ
qui habebat mortis imꝑiũ multiplicatuᷤ ẽ fideliũ ppłs. Nisi enĩ
sicutꝰ ipse ait. cecidiss granũ frum̃ti in t̾ra ⁊ mortuũ fuisset.
ion utiq fructũ ñc plurimũ tociꝰ orbi ᷤs t̾re eccłia sustulisset:
C.III. afflixit pharao filios isrł luto et latere. Isrł similitudo
est ppłi nr̃i Pharao aũt ⁊ abuli. hic imposuit uigũ grauissimũ
seruititis. luto ⁊ latere oꝑari .i. t̾renis. ⁊ lu ulentis oꝑib incubari.

Expanded text:
uam pro omnibus gustavit mortem, per quam destruxit diabolum, qui habebat mortis imperium, multiplicatus est fidelium populus. Nisi enim, sicut ipse ait, cecidisset granum frumenti in terram, et mortuum fuisset, non utique fructum nunc plurimum orbis terrae Ecci. Affligit Pharao filios Israel luto et latere. Israel similitudo est populi nostri, Pharao autem diaboli, qui imposuit jugum gravissimum servitutis luto et latere operari, id est, lutulenti
Abbreviated transcription (Latin):
Ideoq ait. Salutare tuũ expectabo dñe. Sicut ⁊ ꝑ dauid ditit.
relinques animã meã ininferno. hec qͥdẽ ita exponunt. Alii uero
hane ꝓphetiã ad antixpm transferũt. De tribu enĩ dan uenisse ãti¬
xpm ferunt. ꝓ eo qđ in hoc loco dan et coluber asserit᷑ ⁊ mordens.
Unde et ñ in merito cdũ isrłiticus ppłs t̾ras in castroꝵ p artitipaciõ
susciꝑet. pͥmꝰ dan acl aqͥlonẽ castra metatꝰ ẽ. illũ scilicet significaris¬

Expanded text:
ideoque ait: Salutare tuum exspectabo, Domine. Sicut et per David dicit: Non derelinques animam meam in inferno Haec quidam ita exponunt. Alii vero hanc prophetiam ad Antichristum transferunt. De tribu enim Dan venire Antichristum ferunt pro eo quod hoc loco Dan et coluber asseritur et mordens. Unde et non immerito, dum Israeliticus populus terram in castrorum partitione susciperet, primus Dan ad aquilone
Abbreviated transcription (Latin):
contingere ut cadat ascensor eiꝰ retꝰ. ascensor equi ẽ qͥsqͥs extollitꝰ
in dignitatib huiꝰ mundi Qui retus cadere dicit᷑.⁊ ñ ui faciem.
sicut saulus cecidisse memiorat᷑. In faciẽ enĩ cadere ẽ. in hac uita
suas unũ quẽq culpas agnoscere easq penitendo deflere. Ret
supplicia ducatꝰ ĩgnorare. Et quia uidei erroris sui laqueis capta
dce cõuersus ẽ dicens. salutare tuũ expectabo dñe. ide. ñ sic̾ ĩ fidler

Expanded text:
contingere. Ut cadat ascensor ejus retro. Ascensor equi est quisquis extollitur contingere. Ut cadat ascensor ejus retro. Ascensor equi est quisquis extollitur in dignitatibus mundi. Qui retro cadere dicitur, et non in faciem, sicut Saulus cecidisse memoratur. In faciem enim cadere, est in hac vita suas unumquemque culpas agnoscere easque poenitendo deflere. Retrsupplicia ducatur, ignorare. Et quia Judaea, erroris sui laqueis capta,voce conversus est dicens: Salutare tuum exspectabo, Domine. Id est, non sicut infidelis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑhibet᷑. ꝑ quẽ cdigne aduentꝰ autixp̃i asserit᷑. quia contra uitã
fideliũ cũ morsu pestifere p̃dicationis armabit᷑. etiã cornib
potestatis. Qius aũt nesciat semitã angustiorẽ ẽẽ quã ui
fi̾t ego coluber iniua. quia in presentis uite latitudinem eo
ambulare prouocat quibus quasi parcendo blanditur. Sed u
ia mordet. quia eos quibus libertatẽ tribuit. erroris sui ue¬
neno cõsumit. fit iterũ cerastes in semita quia quos fideles reꝑit ⁊
se se ad p̃ceptis celestis angusta itenera constringentes ñ solum
neqͥtia callicle ꝓsuasionis imꝑetit. s etiã t̾rore potestatis p̃mit.
et in ꝑseicutionis angore post benefitia ficte dulcedinis exe¬
cet cornua potestatis. Quo in loco equs hunc mundũ significat.
qui ꝑ elationẽ suã in cursu labentiũ tẽpoꝵ spumat. Et quia ãti¬
xp̃s extrema mundi app̃hendere niitit᷑ cerastes iste ungulas eqͥ¬
iordere ꝑ hibet᷑ Ungulã qͥppe eqͥ modere ẽ extrema scłi feriendo

Expanded text:
er quem recte adventus Antichristi asseritur, quia contra viam fidelium morsu pestiferae praedicationis armabitur, etiam cornibus potestatis. Quis autem nesciat semitam angustiorem esse quam viam? Fit ergo coluber in via , quia in praesentis vitae latitudinem eos ambulare provocat, quibus quasi parcendo blanditur; sed in via mordet, quia eos quibus libertatem tribuit, erroris sui veneno consumit. Fit iterum cerastes in semita , quia quos fideles reperit, et sese ad praecepti coelestis angusta itinera constringentes, non solum nequitia callidae persuasionis impetit, sed etiam terrore potestatis premit, et in persecutionis angore post beneficia fictae dulcedinis exercet cornua potequi per elationem suam in cursu labentium temporum spumat. Et quia Antichristus extrema mundi apprehendere nititur, cerastes iste ungulas mordere perhibetur. Ungulam quippe mordere est extrema saeculi feriendo
Abbreviated transcription (Latin):
rei. Cẽt̾ũ iuxta metaforã poterit callidꝰ x̃pens iste hereticoꝵ
u̾suciã designare. Nõ nulli enĩ ioqeius adq subtilius
ꝓmittunt illicita curiositate. secretoꝵ ad oꝑtionẽ atq sciẽtiã
serpentẽ clamat apłs cũ dicit. Metuo ne sic̾ ẜ pens euam
sed urit astucia sua sic sẽsuꝰ ur̃i corrũpant᷑. S eduettur aũt¬

Expanded text:
em: caeterum juxta metaphoram poterit callidus serpens iste haereticorum versutiam designare: nonnulli enim loquacius atque subtilius promittunt illicita curiositate secretorum adapertionem atque scientiam serpentem clamat Apostolus; cum dicit: Metuo, ne sicut serpens Evam seduxit astutia sua, sic sensus vestri corrumpantur . Seducitur v
Abbreviated transcription (Latin):
anꝰ. Dixit aũt ad mulierẽ. Cur p̃cepit uobis ds̃
ut non comed̾etis ex õi ligno paradisi. Sic et hereticoꝵ curio¬
sa cupiditas. sic praui p̃redicatores addiligendã erroris
fallaciã auditoꝵ carnaliũ corda succẽdũt dicentes. Quare
fugitis sciencia habere latentẽ: Noua sẽꝑ exquirite boni
maliq scienciam penetrate. Unde apud salomonẽ mulier illa
hereticoꝵ speciẽ tenens. dicens. a quȩ furtiuȩ dulciores sunt et
panis absconditus suauior. Subiecit deĩde idẽ ẜpens. Qua¬
cũq clie comecletis statĩ aꝑientur oculi ur̃i. ⁊ eritis¬

Expanded text:
anus. Dicit ergo iste ad mulierem: Cur praecepit vobis Deus ut non comederitis ex omni ligno paradisi? Sic et haereticorum curiosa cupiditas, sic pravi praedicatores, ad diligendam erroris fallaciam, auditorum carnalium corda succendunt, dicentes: Quare fugitis scientiam habere latentem? nova semper exquirite, boni malique scientiam penetrate. Unde apud Salomonem mulier illa haereticorum sententiam tenens, dicit: Aquae furtivae dulciores sunt, et panis absconditus suavior . Subjecit deinde idem serpens: Quacunque die comederitis, statim aperientur oculi
Abbreviated transcription (Latin):
r̃. qd̃ uolubili u̾setur astucia. S qͥd ẽ qd̵ iste ꝑ mulierẽ dei¬
pit et ñ ꝑ uirũ: Quia ñ pot̾ racio nr̃a seduci ad peccandum
nisi p̃cedente delectacione carnali infirmitatis affectu.
qui magis debet optẽꝑare racioni tãꝙͣ uiro dñanti. Hoc
enĩ in uno qͦ hoĩe gerit᷑ in occulto qͦdã secretoq c̃iuigio.:
Suggestionẽ quippe serpentẽ accipimꝰ mulierẽ uͦ anima¬
leni corporis sensũ. Racionẽ aũt uirũ. Ergo quando oc¬
currat mala sugẽstio qͣsi ẜpens loquit᷑ S si sola cogitacio
bletet᷑ iuiꝰ suggestionis ⁊ refra gãte racione c̾sensꝰ expler
oꝑis ñ succedat sola mulier uidet᷑ comedisse illicitũ Qđ si
ipsũ peccatũ etiã et mens ꝑ petrandũ decernat ĩa uir deceptꝰ ẽ.
Nã mulier cibũ dedisse uiro uidet᷑. Iuecebre eñi c̃sentire de
ligno ꝓhibito manducare ẽ. õc̃ quippe uire a uita beata
tãꝙ̃ aparadiso expellitur. hõ peccatũq ei inpitat᷑ etiãsi ñ¬

Expanded text:
volubili versetur astutia. Sed quid est quod ipse per mulierem decepit et non per virum? quia non potest ratio nostra seduci ad peccandum, nisi praecedente delectatione in carnali infirmitatis affectu, qui magis debet obtemperare rationi tanquam viro dominanti, hoc enim in unoquoque homine geritur, in occulto quodam secretoque conjugio. Suggestionem quippe serpentem accipiamus. Mulierem vero animalem corporis sensum, rationem autem virum. Ergo quando occurrit mala suggestio, quasi serpens loquitur, sed sola cogitatio oblectetur illa suggestione, et, refrenante ratione, consensus explendi operis non succedat, sola mulier videtur comedisse illicitum. 5. Quod si ipsum peccatum etiam et mens perpetrandum decernat, jam vir deceptus est, jam mulier cibum dedisse viro videtur; illecebrae enim consentire de ligno prohibito manducare est. Tunc quippe jure a vita beata, tanquam a paradiso, expellitur homo, peccatumque ei imputatur, etiamsi n
Abbreviated transcription (Latin):
altero nuntiatꝰ ẽ. altero demonstratꝰ. Siue benedictionib uberũ
mariȩ. que uere benedicta erant quia isdem sca uirgo dño po¬
tũ iactis inmulsit. Unde et illa mulier in eu̾głio ait. Beatꝰ uent̃
qui te portauit. et ubera que suxisti Etiã hic benedicit᷑ uulua
De qua ꝑ ieremiã ꝓpħam dicit. Prius quã te formarẽ in utero
nouite.⁊ antequã exires de uulua scĩficaui te.
Benedictioneᷤ pa-¬
is tui confortate sunt. benedictionibus patrũ tuoꝵ. benedictio

Expanded text:
altero nuntiatus est, altero demonstratur; sive benedictionibus uberum Mariae, quae vere benedicta erant, quia iisdem sancta virgo de se potum lactis Domino immulsit. Unde et illa mulier in Evangelio ait: Beatus venter qui te portavit, et ubera quae suxisti . Benedictionibus de qua Pater per Jeremiam prophetam dicit: Priusquam te formarem in utero, novi te, et antequam exires de vulva, sanctificavi te . Benedictiones patris
Abbreviated transcription (Latin):
id ẽ. iuclaica bestia int̾fecit eũ de qua dñs in eu̾gelio dieit. Eẽce ego
mitto uos sicut oues in medio lupoꝵ. Nudauerunt ioseph fr̃s fui
runt tunicã corporalẽ. Polimita aũt .i. decoratã oĩũ uirtutũ diu̾¬
sitate. Ri esꝑserunt aũt tunicã sanguine hedi. quia falsis eũ destimo
nus. accusantes in inuidiã deduxere peccati om̃iũ peceata donãtem.
descendit in infernũ. De cist̾̃na qͦ leuatꝰ ille hismaelitis gentib fid̾i¬

Expanded text:
qua Dominus in Evangelio dicit: Ecce ego mitto vos, sicut oves in medio luporum. 7. Nudaverunt Joseph fratres sui expoliaverunt tunica corporali. Polymitam autem, id est, decoratam omnium virtutum diversitate. Resperserunt autem tunicam haedi niis accusantes, in invidiam deduxere peccati omnium peccata dimittentedescendit in infernum. De cisterna quoque levatus ille Ismaelitis, id
Abbreviated transcription (Latin):
et cecitatẽ afferet. cuiꝰ idõ distulit cecitatẽ. ut pꝰ tremꝰ crederet. qui
in isrł facta ẽ donec plenitudo: gentiũ intraret. ⁊ sic omĩs isrł

Expanded text:
ut caecitatem auferat. cuius ideo distulit sanitatem, ut postremus crederet, qui ut caecitatem auferat. cuius ideo distulit sanitatem, ut postremus crederet, qui in Israel, donec plenitudo gentium intraret, et sic omnis Israel
Abbreviated transcription (Latin):
habent et fr̃s. idẽ: aliii p̃licatores gr̃a suã Binas stolas .i. ut cõfiteantur
sunt duplicib idẽ. mistica. ł morali intelligentia. Mittuntur ⁊ patri
bus. Portant hȩc nunera asini illi gentiles in utiles. ⁊ laboriosi.
nunc inutiles portant. in typo xp̃i munera. P ortant in euangelio
numerũ largiorẽ. M isit ioseph fr̃s suos. qͥ nuntiauerunt patri
dicentes. Iosepħ uiuit. et ipse ẽ dñs in oĩ t̾ra egẏpti. Expauit autẽ
iacob. idẽ: plebs incredula. S postquã cristi gesta cognouerit.
reiuuiseet spiritus euis. Et qui mortuus uidebatur fide.
autẽ illi iudas. quod int̾pretatũ ẽ cõfessio. quia p̃cedit iã confessio.
quos aute ꝑfidia possibat. & sic̾ ioseph uerus xp̃s occurit. qͥ senẽ¬
iam etate suscipiat ultimis tẽporib ppłm uideoꝵ ñ scd̾m illius¬
merita. s scb̾m electionẽ suȩ gr̃ȩ. Et inponet manũ suꝑ oculos eiꝰ

Expanded text:
habent et fratres, id est alii praedicatores, gratiam suam, binas stolas, id est, ut confiteantur habent et fratres, id est alii praedicatores, gratiam suam, binas stolas, id est, ut confiteantur ti duplicibus, id est, mystica, vel morali intelligentia. Mittuntur et patri bus. Portant haec munera asini, illi gentiles inutiles ac laboriosi, nunc autem utiles portant in typo Christi munera. Portant in Evangelio munerum largitorem. Dimisit Joseph fratres suos, qui nuntiaverunt patri dicentes: Joseph vivit, et ipse dominus est in omni terra Aegypti. Expavit autem Jacob, id est, plebs incredula, sed postquam gesta Christi agnoscit, reviviscit spiritus ejus; et qui mortuus videbatur fide, t illis Judas, quod interpretatum est confessio: quia jam praecedit confessio, quos ante perfidia possidebat, et sic Joseph verus Christus occurrit. Quis enim aetate jam suscipiat ultimis temporibus populum Judmerita, sed secundum electionem suae gratiae et inponet manum super oculos eius,
Abbreviated transcription (Latin):
est agnitꝰ abeis. Cõgnoscunt᷑ ebrei a xp̃o. ipsi ñ aũt. agnoscunt eũ dederũt
cens legit᷑ quãdo lapidantiũ stephanũ uestim̃ta seruabat. fleuut ioseph
et cecitas pauli fletꝰ ẽ xp̃i. Lauat faciẽ suã. ut lum̃ ei amissũ restituat.
quia incorpore pauli ia cloctrine celestis p̃fulgebat eloqͥũ. bũ esset
intra legẽ. lucerna intra modiũ. Missus tam̃ anunias manũ posuit.
marsupiũ soluit. marsupio soluto argentũ resplenduit. ⁊ decidentib
squamis uelud quib dã sacci uinculis soluto sacco. idẽ. deposito legisue¬
Dati sunt ei triginta argentei. cũ .u. stolis optums: Griginta argenteos
axp̃o accipit. qͥcũq p̃dicat tͥnitatẽ siue crucẽ xp̃i. Idõq paulꝰ ait. Neq¬
Quĩq aũt stolas accepit. idẽ. sapientiȩ om̃iũq sensuũ multiplices
sciplinas. Precellit gͥ paulus. ⁊ eiꝰ exub̾at portio meritoꝵ. S̾ tamẽ

Expanded text:
24. Dederunt ens legitur fuisse, quando lapidantium Stephanum vestimentum servabat. Flevit Joseph, et caecitas Pauli fletus est Christi. Lavat faciem suam, ut amissum et lumen restituat; quia in corpore Pauli jam doctrinae coelestis praefulgebat eloquium, dum essetintra legem, lucerna intra modium. 27. Missus tamen Ananias, manum posuit, marsupium solvit. Marsupio soluto, argentum resplenduit, et decidentibus squammis, velut quibusdam sacci vinculis soluto sacco, id est, deposito legis ve praedicavit. 28. Dati sunt ei triginta argentei cum quinque stolis optimis. Triginta argenteos a Christo accipit, quicunque praedicat Trinitatem, sive Chrim stolas accepit, id est, sapientiae, omniumque sensuum multiplices disciplinas. Praecellit igitur Paulus, ejus exuberat portio meritorum; sed tamen
Abbreviated transcription (Latin):
sine oĩb sc̃ĩs dequib in eu̾gelio dicit. hi st̃ fratreᷤᷤ mei qͥ faciunt
uoliuitatẽ meã. his gͥ dat t̾ram scilicz repniissionis regni dei.

Expanded text:
sive omnibus sanctis, de quibus in Evangelio dicit: Hi sunt fratres mei, qui faciunt voluntatem meam . His igitur dat terram, scilicet repromissionis regni Dei,
Abbreviated transcription (Latin):
care iudeant᷑: ut thus qd ꝑ lucidũ ẽ. aeri cõparat᷑. S tactẽ
uero aqͥs. galbanus ⁊ onix. t̾rȩ. atq igni ut per hec
omnia que in celo ⁊ infra celũ. ⁊ in t̾ra. ⁊ in aqͥs sunt
placita dõ incensũ sit huic creature laudis oracio. Sãgͥs
autẽ ule qͦ moyses ppłm asꝑgit᷑. ac purificat. ⁊ tab̾nacidũ
testam̃ti ⁊ omĩa que in eo erant dicens. Sangus hic
sanguinẽ p̃dicare monitrat᷑. quo om̃iũ credencium

Expanded text:
ideantur, ut thus, quod perlucidum est, aeri comparetur; stacten vero aquis; galbanus et onyx terrae atque igni; ut per haec omnium quae in coelo et infra coelum, et in terra et in aquis sunt, placitum Deo incensum sit, hic creaturae laudis oratio. Sanguis autem ille, quo Moyses populum aspergit ac purificat, et tabernaculum testamenti, omniaque quae in eo erant, dicens: Sanguis hic sanguinem praedicare monstratur, quo omnium credentium
Abbreviated transcription (Latin):
Siquidẽ exutroq latere oraculũ uł ꝓpiciatoriũ tegunt. quia uetꝰ
unitatẽ ex toto orbe uocib apłicib clĩ ppłs cõgregat᷑. salome
clicente. S apientia edificauit sibi domũ. parauit suã mensam

Expanded text:
Siquidem ex utroque latere oraculum, vel propitiatorium, tegunt, quia Vetus Siquidem ex utroque latere oraculum, vel propitiatorium, tegunt, quia Vetus unitatem ex toto orbe vocibus apostolicis Dei populus congregatur, Salomone dicente: Sapientia aedificavit sibi domum, paravit suam mensam,
Abbreviated transcription (Latin):
tet ds̃ inmedio eoꝵ. lui. P orro ungentũ quo ꝑ ungitur
tabernaculũ crisma ẽ. qͦ unguit᷑ fidelis ppłs in quibuo
diunitas tamquã in tabernaculo habitat. P otest quidẽ¬
intelligi hoc ungentũ etiam siue uirtutes sc̃oꝵ. siue odor
uistioiȩ longe lateq diffusus de qͦ dicit apłs. Dõ aũt gr̃as¬
in maximã subtilitatẽ cõminutis .i. stacte. onice. galbano.
et thure cõponit᷑. h ec in forma cat̾nũ fideliũ cõstituta e̾e̾

Expanded text:
et omnia vasa ejus. Porro unguentum quo perungitur tabernaculum, chrisma est quo ungitur fidelis populus, in quibus divinitas, tanquam in tabernaculo, habitat. Potest quideintelligi hoc unguentum etiam virtutes sanctorum, sive odor justitiae longe lateque diffusus. De quo dicit Apostolus: in maximam subtilitatem comminutis, id est, stacte, onyche, galbano et thure componit, haec in forma orationum fidelium constituta esse,
Abbreviated transcription (Latin):
toria cilitina qͥb tab̾naculũ tegit᷑. ut pluuias ⁊ uentos &
turbines tolerarent. grosse hominũ m̃tes acciꝑi. que
ut ꝑ arietes duces. p̾positoᷤ q eccłiarũ ostenderet. Qui qr
deseruire curis tẽporalib ñ timent. oportet ut tẽptationĩ¬
uentos ⁊ pluuias de huiꝰ mundi contrarietib portent :
ut hi qͥ intra eccłã sp̃alit̾ qͣsĩ bỹssus. ⁊ iacinctꝰ. ⁊ purpura
fulgeant. securi interriꝰ resplendeant. dũ p̾positi ⁊ rec¬
tores eoꝵ contra ꝓcellas ⁊ turbines scłi fori laborãt ł ii¬
Q uod uͦ in medio tab̾naculi uelũ ostẽdit᷑. et exterior ꝓ ars
non liceat. Sic enĩ ⁊ apłs ait. Nunc uidemꝰ ꝑ speculũ
in enigmate. tunc aũt facie ad faciẽ. Quã du gͥ in hoc
mundo sumꝰ tãquã ꝑ speculũ ueritatẽ uidemꝰ. ꝑ ositi

Expanded text:
toria cilicina quibus tabernaculum tegitur, et pluvias, et ventos, et turbines tolerant grossae hominum mentes accipi, quae ut per arietes duces praepositosque Ecclesiarum ostenderet. Qui, quia deserventos et pluvias de hujus mundi contrarietatibus portent, ut hi qui intra Ecclesiam spiritaliter quasi byssus et hyacinthus et purpura fulgent, securi interius resplendeant, dum praepositi et rectores eorum contra procellas et turbines saeculi foris laborant. CQuod vero in medio tabernaculi velum extenditur, et exterior pars non liceat. Sic enim et Apostolus ait: Nunc videmus per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faciem . Quandiu igitur in hoc mu
Abbreviated transcription (Latin):
cũ gladio increpationis discurre. S ipse nuimerus triũ nulis
int̾fectoꝵ. triplicẽ formã indicat peccatoꝵ. O mie enũ peccatũ aut
us ad instar prioꝵ p̃ceptoꝵ. S qͥd significauerunt ille tabule
quas primũ a dño moyses accepit.⁊ sine more confregit:G̾abule
ille unaginem demonstrabair prisce legis. non post lon
p̃rioꝵ iteratim inrise noui testam̃ti habuerunt figurã
Iste ñ frangunt᷑ ut ostenderent᷑ noui testam̃ti edoquia ꝑ¬
mansura. Ende ⁊ merito decẽ uerbis legenda signãt.
ut ꝑ eundẽ numerũ figura crucis exprimeret᷑ huus
fornã indecus littera ẽ. Nã recto uno apice asũto usq
brachioꝵ cõponitꝰ. Unde ⁊ ipse ait. Non ueni legẽ sc
sed ad implere. Utiq ꝑ passionẽ crucis cuiꝰ imago fuit

Expanded text:
re. Sed ipse numerus trium millium interfectorum triplicem formam indicat peccatorum. Omne enim peccatum aut lis ad instar priorum praecisis. Sed quid significaverunt eaedem tabulae, quas primum a Domino Moyses accepit, et sine mora confregit? 2. Tabulae illae imaginem demonstrabant priscae legis, non post longpriorum iteratim incisae, Novi Testamenti habuere figuram. 389 Istae non franguntur, ut ostenderentur Novi Testamenti eloquia ermansura. Unde et merito X verbis legenda significatur, ut per eumdem numerum figura crucis exprimeretur. Hujus enim forma in decas X littera est. Nam X recto uno apice a summo in ibrachiorum componitur. Unde et ipse ait: Non veni legem solvere, sed adimplere ; utique per passionem crucis, cujus imago fuit
Abbreviated transcription (Latin):
scientiȩ głã. s secretã. h ab et ⁊ cornua cluũ testam̃toꝵ qͥb
ontra doginata falsitatis inceclit. armata. Cũ enũ moyses
legitur. uẽlam̃ ẽ positũ suꝑ cor eoꝵ. Et manifeste dũ legis
et ꝓphetarũ scripturarũ ꝑ nuniã soliditatẽ cordi canalit̃
accipiunt in fideles illis tota facies moysi. quodã uelamine
tegit᷑. ita ut ñ possint loquẽtis legis głã sustinere. Ses si
conuersi fuerint ad dmn austretur uelaniẽ: Occiclens ltt̾ta
moriet᷑ uiuificans sp̃s suscitabit᷑. Dñs enĩ Sp̃s ẽ.⁊ lex syiritali

Expanded text:
scientiae gloriam, sed secretam. Habet et cornua duorum testamentorum, quibus contra dogmata falsitatis incedit armata. Cum autem Moyses legitur, velamen est positum super cor eorum, et manifeste dum legis et prophetarum scripta per nimiam stoliditatem cordis carnaliter accipiunt infideles, illis tota facies Moysi quodam velamine tegitur, ita ut non possint loquentis legis gloriam sustinere. Sed si conversi fuerint ad Deum, auferetur velamen. Occidens littera mori