comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dixit scire q̃ in deo st̾ p̃t̾ eũ qui deo est ¶Qͥa omẽ
qd̾ a patre ꝓcessit. ⁊ de filio accipit tutũ ñ ẽ istũ dr̃e
nestire patrem deũ cuiꝰ naturã agnoscit ĩ deo Et
tam̃ saluator sic dixit neminẽ scire dm̃ nͥ filiũ. ut
reseruaret alii ꝑsone huiꝰ cognem. ¶Statim eñ E¬
iecit dicens. ⁊ erq uolu̾it filius reuelare. Cui putas
uult reuelare filiꝰ nlłi enĩ carior ẽẽ pot̾ qmͣ spũi¬
dũ taxat. S quibdam uidet᷑. Iõ recte dici nescire
loco debet intlligi. ¶ Dei eĩ u̾ba st̃ int̾ cet̾a dicentis.
ego deus qui scrutor renes ⁊ corda ¶Et ĩ psalmo scͣ¬
tans ait. corda ⁊ renes deꝰ. ⁊ apłus Qui scrutat᷑
q̃ scͥtari a creatura ñ possunt. Nam ⁊ scd̾m dei uolũ¬
tarem ꝓ sanitis segit᷑ postulare. qd̾ scĩ a utiq nes¬

Expanded text:
dixit scire quae in deo sunt praeter eum qui de deo est, quia omne dixit scire quae in deo sunt praeter eum qui de deo est, quia omne quod a patre processit et de filio accepit, tutum non est istum dicere nescire patrem deum, cuius naturam agnoscis in eo. Et tamen saluator sic dixit neminem scire deum nisi filium, ut reseruaret alii personae huius cognitionem. statim enim subiecit dicens: et cui uoluerit filius reuelare. cui, putas, uult reuelare filius? nulli enim carior esse potest quam spiridumtaxat. Sed quibusdam uidetur ideo recte dici nescire loco debet intellegi; dei enim uerba sunt inter cetera dicentis: ego deus qui scrutor renes et corda, et in psalmo: scrutans, ait, corda et renes deus, et apostolus: qui scrutatur, quae scrutari a creatura non possunt. nam et secundum dei uoluntatem pro sanctis legitur postulare, quod sancti utique nes
Abbreviated transcription (Latin):
enã si bato e Aoeat en d filius dicens. ⁊ oĩa q̃
mea st patris st̃. Quid gͦ ambigit᷑ de spũ scõ
sic̾ de se dixit dñs qui a deo ꝓxessit. ita ⁊ de sancto
testat᷑ spũ¶ Et ne hoc alit̾ possit int̾p̾taria patre ĩ¬
ñ ambigit᷑ etiam ip̃e eẽ de deo. ut in sancto spũ
hũt dicit nescire filii dei natiuitatẽ ip̃i deregat
cũ ius. dr᷑ accepisse ¶Net enĩ aliud̃ accepit qmͣ
accipit ¶Oleq ignorare dicendꝰ ẽ dmñ qr a deo
ꝓcessit ¶Certe filius dei qr de patre ẽ deo scit oĩa
⁊ ꝑ id qd̾ nouit q̃ st̃ in filio sĩ nescire dicendꝰ ẽ q̃ ĩ
deo st̃. De eo em̃ de quo accipit dei ht̃ noticiam
¶Et quid laboramꝰ cũ testis sit in hac re apłus di¬
cens. nemo scit q̃ st̃ in deo nͥ sp̃c dei. Etce in quo du
sudauimꝰ apło adiuuante ĩpleuimꝰ Et nũquid p̃¬
iudicauit filio dei qr neminem dixit scire q̃ in deo
cũ dixit. Nemo nouit patrẽ nͥ filiꝰ.¶ ¶Neminẽ eĩ

Expanded text:
t enim filius dicens: et omnia quae mea sunt patris sunt. Quid ergo ambigitur de spiritu sancto, tiae? nam sicut de se dixit dominus quia a deo processit, ita et de sancto testatur spiritu. et ne hoc aliter possit interpretari: a patre, innon ambigitur etiam ipse esse de deo, ut in sancto spirir. Itaque qui hunc dicit nescire filii dei natiuitatem, ipsi derogat, de cuius dicitur accepisse. nec enim aliud accepit, quam accepit, neque ignorare dicendus est deum, quia a deo processit Certe filius dei, quia de patre est deo, scit omnia et per id quod novit quae sunt in Filio, non nescire dicendus est quae in Deo sunt. De eo enim de quo accipit, Dei habet notitiam. Et quid laboramus, cum testis sit in hac re Apostolus, dicens: Nemo scit quae sunt in Deo, nisi Spiritus Dei ? Ecce in quo diu sudauimus, apostolo adiuuante impleuimus. et numquid praeiudicauit filio dei, quia neminem dixit scire quae in deo cum dixit: nemo nouit patrem nisi filius. neminem enim
Abbreviated transcription (Latin):
quia nesciebat dnĩ tum cognoscit cum ultͣ nõ d
pectare ne frustra sit cognouisse illũ ¶ Debet em̃¬
Nam pp̃ea mandata data st̃ a cet̾is legib purio¬
ra ⁊ ad sanctitatem ꝑtinentia ut ex hiis dei cul¬
tura appareat si quominꝰ aud̃iant quid me uoca

Expanded text:
quia nesciebat deum, cum cognoscit eum, ultra non debet quia nesciebat deum, cum cognoscit eum, ultra non debet peccare, ne frustra sit cognouisse illum; debet eea mandata data sunt a ceteris legibus puriora et ad sanctitatem pertinentia, ut ex his dei cultura appareat; si quo minus, audient: quid me uoca
Abbreviated transcription (Latin):
ñ st̃ Sdigne passiones huiꝰ temꝑis ad futam głam
q̃ reuelabitur in nobis. at ꝑ hoc suscepta arma fid̾i
ñ dubitat congredi ccͣ principes ⁊ potestates ut in
seculo nictor existens post scłm coronet᷑. Dignũ ÷
enĩ ut qui int̾ ꝑfidos ⁊ rebelles dni sui regnũ ad pͥ¬
sens testat᷑ hꝰ rei in futuro ⁊ seqͣtur m̾cedem. ut
fusi falsum se estimasse qd̾ u̾m ẽẽ declaratũ ẽ. iiͦ
tantes bella miꝑatoris sui deuote ⁊ fidelit̾ gerunt
peniteant ñ se uxississe s mortuos eẽ xͥano¶Dot
enĩ uid̾i minime ydoneꝰ mori xͥanus. qui uotum
uoluit dici x̾anꝰ. Ut quia iam tempꝰ pcandi non
erat ne forte inquit u̾m sit qd̃ credit᷑ nolo fieri
xͥanus mcħ amittens si falsum ẽ. qd̾ credit᷑. ut
qr iam ĩ morte ñ uoluptas p̾candi s pcc̃m fieri de¬
sinit temptat si ꝓdeẽ pot̾it fides post mortẽ cũ
ħ utiq fu̾at utile ut hic uitia ⁊ pc̃ca em̃derentur

Expanded text:
nt condignae passiones huius temporis ad futuram gloriam, quae reuelabitur in nobis, ac per hoc suscepta arma fidei non dubitat congredi contra principes et potestates, ut in saeculo uictor exsistens post saeculum coronetur. dignum est enim ut qui inter perfidos et rebelles domini sui regnum ad praesens testatur huius rei in futuro consequatur mercedem, ut fusi falsum se aestimasse, quod uerum esse declaratum est, nec itantes bella imperatoris sui deuote et fideliter gerunt, paeniteant non se uixisse, sed mortuos esse Christenim uideri minime idoneus mori Christianus, qui uotum uoluit dici Christianus, ut quia iam tempus peccandi non erat. ne forte, inquit, \'uerum sit quod creditur, uolo fieri Christianus nihil amittens, si falsum est quod creditur\'. ut quia iam in morte non uoluntas peccandi, sed peccatum fieri desinit, temptat si prodesse poterit fides post mortem, cum hoc utique fuerat utile, ut hic uitia et peccata emendarentur,
Abbreviated transcription (Latin):
dicus sit. multũ diff̾t pudicitia diuitis a pus¬
dicitia pauꝑis. ¶mꝑem em̃ pot̾ humilitas reuo¬
tare ne qd̾ uult possit impłere au̾timor segun
¶Dues aũt cũ młtis suffragantib causis ẽ uo¬
luptatem illici saudabilis ẽ si au̾tat hint aĩsri¬
alia gͦ iemunatõe dignꝰ ẽ dines pudicꝰ ⁊ alia
puꝑ pudicꝰ Qd si rex pudicꝰ set młtura eft
ghosum. ut om̃ia potestate hñs ñ contnigar. qd
set impune a se posse fier. ¶ic u̾e dñ tait
hic ile ꝑarpta eiuis custodit qui ĩ potestate hño
les aꝯ fiturũ dei iuditiũ ꝯtemplatꝰtap gradi
res est. ut cũ in pͥsenti ñ hñs quẽ tumneat uĩcat
q delectat. Cur id delestatio tm̃ possit. ut ñ lolu
futura s ⁊ pͥseñ minime uereatur. dñ inłitumi
ꝯuentar qui hant suꝑant. s plus ħ qui in pͥiẽt

Expanded text:
dicus sit, multum differt pudicitia divitis a pudicitia pauperis. Pauperem enim potest humilitas revocare, ne quod vult possit implere, aut timor legum: dives autem cum multis suffragantibus causis ad voluptatem possit allici, laudabilis ealia ergo remuneratione dignus est diues pudicus et alia pauper pudicus. quod si rex pudicus sit, multum est gloriosum, ut omnia in potestate habens non contingat, quod scit impune a se posse fieri. hic uere deum timet, hic uere praecepta eius custodit, qui in potestate habens leges futurum dei iudicium contemplatur. itaque grandis res est ut, cum in praesenti non habens quem timeat, uincat quod delectat, cum delectatio tantum possit, ut non solum futura, sed et praesentia minime uereatur. unde multum merentur qui hanc superant, sed plus hic, qui
Abbreviated transcription (Latin):
iͨta ¶Hnc gͦ apparet młrem reuocatam ẽẽ ad id
qd̃ fu̾at facta cũ additam̃to. Uñ ait. replens reple¬
bo memores tuos ⁊ gemitũ. quid replet ĩ eo ꝙ mi¬
nꝰ ẽ. Addit ñ ĩ eo ꝙ ñ ẽ uidet᷑ oꝑari  Hic gͦ sẽ¬
tencia q̃ añ ꝓcesserat. Crescite ⁊ młtiplicamĩ. In¬
cipit ad creandũ. s ad creature q̃ fu̾at cõcessa ꝑni¬
ciem mulieri ad pariend̾ filios dołor addit᷑. diffi¬
custas ĩponit᷑. ñ ꝓereationis noua for componitͤ
N am si exħ recte sꝑatur gen̾atio intelligi po¬
t̾ mag̃ arbitrio ẜpentis gen̾ationẽ extitisse ꝙͣ
dm̃. Et ẽ u̾e ut ait. ille ꝓgenies iuꝑaꝵ. Si qͥs
aũt se existiat ita natum qͥd m̾eat᷑ adu̾tat ut
pp̃ pcc̃m amplificaret᷑ ei dolor ꝑtu ut q̃ modicũ
dolorem ħ̃itura erat filioꝵ. cresc̾et ei causa delic¬
⁊ edisti de ligno de qͦ p̾ciꝑem tͥ ne ederez ex eo edi¬
sti małedicta t̾ra ni oꝑib tuis ⁊ ĩ merorib tus e¬

Expanded text:
iecta? hinc ergo apparet mulierem reuocatam esse ad id, quod fuerat facta, cum additamento. unde ait: replens replebo maerores tuos et gemitum. quid replet? in eo quod minus est addit, non in eo quod non est uidetur operari. hic ergo sententia, quae ante processerat: crescite et multiplicamini, non incipit ad creandum, sed ad creaturae, quae fuerat concessa, perniciem. mulieri ad pariendum filios dolor additur, diffcultas inponitur, non procreationis noua forma conponitur. nam si ex hoc recte speratur generatio, intellegi potest magis arbitrio serpentis generationem extitisse quam domini et est uere, ut ait ille, progenies uiperarum. si quis autem se existimat ita natum, quid mereatur, aduertat, ut propter peccatum amplificaretur ei dolor e partu, ut quae modicum doloris habitura erat filiorum, cresceret ei causa delicet edisti de ligno, de quo praeceperam tibi ne ederes, ex eo edisti, maledicta terra in operibus tuis et in maeroribus tuis e
Abbreviated transcription (Latin):
tam in ẜpentem. sequit᷑ ut ⁊ melior tͣ sͥ sociau̾at
ad ꝯtempnẽdam dei legem excipiat siũam. Ait
enĩ. replens replebo memores tuos ⁊ gemitũ tuũ
⁊ tͥsticiam paries filios ⁊ ad uirũ tuũ ꝯu̾sio tua.
⁊ ip̃e tui dñabit᷑. Nemo qd̾ rep̾hendit ipẽ ꝯfir¬
met. si ideo concessi st̃ filii quia usurpau̾at. Coitũ
gͦ plus usurpatio p̾̃stitit. Si quia dixit. in t̾sticia
parias filios inde putas gen̾ationẽ sumpsisse pͥn¬
cipium. u̾ erit qd̾ dom̃ ẽ. Crescite ⁊ młtiplicami
ticiam fu̾it aũt cessum tristia sudaret᷑ ob penã.¬
¶ Et ut durior ⁊ młtiplicata mulierẽ semꝑ urge¬
ret addit᷑ ꝯu̾sio ad uirum ut eẽt unde eidem i¬
terũ ĩ nouaret᷑. Si coitum dñs dampnabat in
seruis cur addebat ad uirũ ꝯu̾sio tua. Nemo qd̾
dampnat hoc ꝓ pena constituat. cũ utiq pena sit

Expanded text:
tam in serpentem, sequitur ut et mulier quam sibi sociaverat ad contemnendam Dei legem, excipiat sententiam. Ait ei: Replens replebo aerumnas tuas et gemitum tuum: in tristitia paries filios, et ad virum tuum conversio tua, et ipse tui dominabitur: nemo quod reprehendit ipse confirmet. si ideo concessi sunt filii, quia usurpauerat coitum, ergo plus usurpatio praestitit. si, quia dixit: in tristitia paries filios, inde putas generationem sumpsisse principium, ubi erit quod dictum est: crescite et multiplicamintitiam fuerit ante concessum, tristitia subdaretur ob poenam. et ut durior et multiplicata mulierem semper urgueret, additur conuersio ad uirum, ut esset unde eidem iterum innouaretur. Si coitum dominus damnabat in seruis, cur addebat: ad uirum conuersio tua? nemo, quod damnat, hoc pro poena constituat, cum utique poena sit
Abbreviated transcription (Latin):
cũ placuiss deo int̾ cet̾a q̃ ad remun̾ationẽ fidei eiꝰ
ꝑtinẽt. cũ senior eẽt etiam filiũ gen̾are dignꝰ : iu¬
dicatus ¶ Qũo gͦ accusari pot̾ qd̾ ꝓ m̾ito cecisse
uidetur. ut qui ip̃i deoͥ uolũtatem fec̾at deꝰ uolũ¬
tatẽ eiꝰ impłeret. q̃ minime fuiss ĩpleta nͥ ĩnoxia
eẽt. niͨ deus ĩpleret qd̃ male uł ĩꝑite posci uidebat.
maxĩe ab eo qui sibi plac̾e̾t. ħ enĩ nͨ hoĩ ꝯuenit
⁊ amia tũ stilis eẽt ⁊ dm̃ dilig̾et petit ut hr̃et fi¬
liũ n accepit. Qd̃ si ccͣrium eẽt mou̾i potuit ab
ip̃o quẽ diligelut ne rem postularet adu̾sam. Et
natꝰ ex ea sanitissimꝰ samuel filios genuit. ⁊ ñ tñ
uisticie sue m̾ita minuit ¶Drima enĩ etate sua sẽꝑ
auctꝰ z ut in senectute ꝓpensior dei testimoĩo cõ¬
mendet᷑. Et ⁊ acharias sac̾dos uir iustꝰ ĩ senectu¬
te sua dei nitu genuit filiũ ¶Quo nato meru¬
it ꝓpħare. ¶Qua igͣ rõe accusat᷑ qd̾ minime obẽẽ

Expanded text:
 inter caetera quae ad remunerationem fidei ejus pertinent, cum senior esset, unum filium generare dignus est judicatus . Quomodo ergo accusari potest quod pro merito concessum videtur, ut qui ipsius Dei voluntatem fecerat, Deus voluntatem eius impleret? quae minime fuisset impleta, nisi innoxia esset, nec deus impleret. quod male uel inperite posci uidebat, maxime ab eo, qui sibi placeret; hoc enim nec homini conuenit. et Anna, cum sterilis esset et deum diligeret, petit ut haberet filium et accepit. quod si contrarium esset, moneri potuit ab eo quem diligebat, ne rem postularet aduersam. et natus ex ea sanctissimus Samuhel filios genuit et non tamen iustitiae suae merita minuit. prima enim aetate sua semper auctus est, ut in senectute propensiori dei testimonio commendetur. et Zacharias sacerdos, uir iustus, in senectute sua dei nutu filium genuit, quo nato meruit profetare. qua igitur ratione accusatur quod minime obesse
Abbreviated transcription (Latin):
ex uoluntate carnis aut uir aut iri. s ex spirita¬
lit̾ nasc̾entur. Aut si pͥus grã ista concessa ꝓbatur.
tũc ncħ nouũ gouentus xp̃i contulisse dicat᷑ ade c̾¬
te carnalis ⁊ f̾rena fuit factura ñ spiritał. ⁊ Ion
enĩ exdeo sie carne ⁊ sangne natꝰ est. s de t̾ra a

Expanded text:
ex voluntate carnis aut viri, sed ex Deo, ut spiritualiter nascerentur? Aut si prius gratia ista concessa probatur, tunc nihil novum adventus Christi contulisse dicatur. Adae certe carnalis et terrena fuit factura, non spiritualis. Non enim ex Deo sine carne et sanguine natus est, sed de terra a
Abbreviated transcription (Latin):
si encema celebrabant᷑ ierosolimis .i. dedicatões tẽ¬
pli dñ agebat᷑ festiuitas quͣto mag̃ ipĩus hoĩs
celebrandus natalis est. qr mag̃ templũ dei ẽ. E
et̾nitatis est. illud ꝑditionis ¶taq q̃ deo instituẽ¬
tenatum se nouit ut ei grãs agat cognitũ hñs
mist̾um eiꝰ d ĩ natali suo gaud̾e̾ uidens ꝓfcm̃ eẽ
natiuitatis sue. U̾e aũt illi nasci ñ debuert̃ qui
creatorem suũ ñ relintiñtes głam eiꝰ aliis deputãt
Hoꝵ enĩ natiuitas ꝓficit ad penam. s ñ uatiui¬
tas cͥmen inturrit s uoluntas ¶ S quis tu es
qui ꝓhibes forte marcion. qi corpus ñ a deo fab̾¬
catum putas s a dỹabolo. ¶Aĩam u̾o errore qͦdam
lapsum passam ut ad tenebraꝵ ꝑtes in qͥb uũc
si natꝰ ũ eẽs cessaret cognitio. uͨ ꝓseq̃ret᷑ lib̾atõ.
¶Itaq si gaudes aĩam lib̾ari faue natiuitati. nã
si natiuitati resistis ũmicꝰ es aĩaꝵ. aũ si mani¬

Expanded text:
a celebrabantur Hierosolymis, id est dedicationis templi domini agebatur festiuitas, quanto magis ipsius 1 hominis celebrandus natalis est, qui magis templum dei est, cui aeternitatis est, illud perditionis. itaque qui deo instituente natum se nouit, ut ei gratias agat cognitum habens mysterium eius, debet in natali suo gaudere uidens profectum esse natiuitatis suae. uere autem illi nasci non debuerunt, qui creatorem suum relinquentes gloriam eius aliis deputant. horum enim natiuitas proficit ad poenam; sed non natiuitas crimen incurrit, sed uoluntas. Sed quis tu es, qui nuptias prohibes? forte Marcion, quia corpus non a deo fabricatum putas, sed a diabolo, animam uero errore quodam lapsum passam, ut ad tenebrarum partes, in quibusi natus non esses, cessaret cognitio nec prosequeretur liberatio. itaque si gaudes animam liberari, faue natiuitati; nam si natiuitati resistis, inimicus es animarum. Aut si Mani
Abbreviated transcription (Latin):
det ⁊ qd̾ głiatur se didiscisse ꝯdempnat. Si eĩ
gaudet qd̾ didicit ñ aũt didicisse nͥ natꝰ fuisset.
Sme dubio bouũ ẽ nasci qr fructꝰ natiuitatis est
cognitio u̾itatis.Si aũt malũ ẽ nasci ñ erit bo¬
na cogͥtio. Cui enĩ rei ꝓderit cognitõ si dampriat᷑
natiuitas. qr si ñ expedit uasci n᷑ d ¶ Iane ẽ ut
discat dampnandꝰ. s qr nemo tam habes ẽ. ut ne¬

Expanded text:
det et quod gloriatur se didicisse condemnadet et quod gloriatur se didicisse condemnagaudet quia didicit, non autem didicisset, nisi natus fuisset, sine dubio bonum est nasci, quia fructus natiuitatis est cognitio ueritatis. si autem malum est nasci, non erit bona cognitio, cui enim rei proderit cognitio, si damnatur natiuitas, quia, si non expedit nasci nec debet, inane est ut discat damnandus? sed quia nemo tam hebes est, ut ne
Abbreviated transcription (Latin):
niꝰ xpm d. ã nr̃m dicentẽ uideis. Si tredid̾itis
moysi crederetis ⁊ mͥ. qr de me sc̃psit moysez. Qͥs
huic ꝯordie fidem deneget: Qͥs audeat dic̾e qd̾
unũ est discreꝑare : quis tam male m̃tis . ut in¬
testimoĩa ⁊ exempla iurtutum q aĩmũ tuũ sub¬
iungant U̾itati. ut ñ aliud putes u̾m qmͣ qd̾ ec
bis estunat᷑ accepto ferũ debeit ⁊ alit̾ fentiri ꝙͣ¬
a nobis putat᷑. si dei uidicio cõmendet᷑ qi magis
deo crede debemus qmͣ nobis.¶Infirmitas enĩ
ur̃a ⁊ ĩperitia utilia solet iudicare que nociua
stͥ ⁊ estimare falsa. ꝓ ueris qd̾ de deo uł suspica¬
ri nephas est. Non est enĩ natura q̃ possit falli
qnͣto mag̃ de Siugiis dubitari ñ d deo dicente.
est enĩ res aꝑta ⁊ simp᷑ ¶Certe omĩs hõ gaud
cũ fu̾it dignationẽ dei adeptꝰ. ⁊ meliorari se cre¬
dit dum sacͣmentum creatoris addiscit. Qd̃ uti¬
q ñ assequeret᷑ nͥ natus. Cur gͦ plangit qd̾ gau¬

Expanded text:
rum -dicentem Iudaeis: si crederetis Moysi, crederetis et mihi, quia de me scripsit Moyses. quis huic concordiae fidem deneget? quis audeat dicere quod unum est discrepare? quis tam malae mentis est, ut intestimonia et exempla uirtutum, quae animum tuum subiugent ueritati, ut non aliud putes uerum quam quodbis aestimatur, accepto ferri debeat et aliter sentiri a nobis putatur, si dei iudicio commendetur, quia magis deo credere debemus quam nobis. infirmitas enim nostra et inperitia utilia solet iudicare quae nociua sunt et aestimare falsa pro ueris, quod de deo uel suspicari nefas est — non est enim natura, quae possit falli —: quanto magis de coniugiis dubitari non debet deo dicente! est enim res aperta et simplex. Certe omnis homo gaudet, cum fuerit dei dignationem\' adeptus, et meliorari se credit, dum sacramentum creatoris addiscit, quod utique non adsequeretur nisi natus. cur ergo plangit quod gau
Abbreviated transcription (Latin):
deo hic mag̃ laude dignus ẽ. qmͣ pauꝑ¶ Et sũ
listudiis oꝑam minime dedisset ꝑ omĩa remã¬
serat uitis. ¶llũ gͦ uolũtas hic nccͣitas fec̃ stu¬
at ñ h̃t. ⁊ dũ ħ festinat ĩplere alia młta mala¬
admitat ncͣce ẽ. quib forte ñ ad p̾sens euadat
aut cͥte ħ ipm̃ qͥd̾ ħt ĩ sumiẽs m̃dicꝰ remanebit
cũ nota. ¶Diuitẽ aũt desiciaꝵ copie laces sũt ad
uoluptatem libidinis ¶Pret̾ea qi securi N de ĩpi¬
nitate seientes uenalia ẽẽ uditia ⁊ ã redargius
se ab aliquo. Quis enĩ digͥtate fultum mẽ urr̃¬
⁊ diutẽ audiat argue. uñ mag̃ accendunt᷑ ut
⁊ uiolent᷑ ħ agaut  on solũ enĩ miime rep̾

Expanded text:
ideo hic magis laude dignus est quam pauper, qui ideo hic magis laude dignus est quam pauper, qui si studiis operam minime dedisset, per omnia remanserat vilis. Illum ergo voluntas, hunc necessitas fecit stuat non habet, et dum hoc festinat adimplere, alia madmittat necesse est, quibus forte nec ad praesens euadat, aut certe hoc ipsum quod habet insumens mendicus remanebit cum nota. diuitem autem deliciarum copiae lacessunt ad uoluptatem libidinis, praeterea quia securi sunt de inpunitate scientes uenalia esse iudicia et nec redargui se ab aliquo. quia enim dignitate fultum uirum et diuitem audeat arguere? unde magis accenduntur, ut et uiolenter hoc agant. non solum enim minime rep
Abbreviated transcription (Latin):
tis una est. s laudabilis ĩ pauꝑe magis. In ege¬
ticiam. Suꝑbra una est. s plus damꝑnãda in
pauꝑe est. ꝙ ĩ diuite. qi diues copia elatas est.
p̃tinet: ac ꝑ hoc plus reus pauꝑ⁊ ¶ũlta¬
una est s mag̃ laudanda ÷ ĩ diuite. Quid eĩ
magñu ẽ si pauꝑ hũilis uideat᷑ quẽ ipã ĩopia
hiũlem facit. ¶Dagnificum aũt. si hic qui dig¬
nitate ⁊ copiis ꝯm̃tatꝰ intlmet se ñ sͥ uindi¬
cans qͥd̾ m̾eri se nouit ¶gͣ m om̃ib ẽ bona hu¬
militas. s mlłto mag̾ in diuite ẽ ¶Doct̃ne studii
una est causa. S laudabilior ĩ diuite ẽ ¶ Daup
enĩ cum ulła progatiua cõmendaret᷑ oꝑam dedit.
ut hrẽt unde posset requiri. ¶ Dues aũt cũ nõ
deeẽt unde ꝯm̃daret᷑ adhito labore anxit se
ut dupłiti gen̾e nccrus eẽt ¶⁊ Ion enĩ aduo¬
catꝰ copus retraxit aĩmũ qd̾ minꝰ ꝑ se floreret.

Expanded text:
tis una est; sed laudabilis est in paupere magis. In egetis una est; sed laudabilis est in paupere magis. In egestitiam. Superbia una est, sed plus damnanda in paupere est quam in diuite, quia diues copia elatus est, pertinet, ac per hoc plus reus pauper estt. quid enim magnum est si pauper humilis uideatur, quem ipsa inopia humilem facit? magnificum autem si hic, qui dignitate et copiis commendatur, inclinet se non sibi uindicans quod mereri se nouit. igitur in omnibus bona humilitas est, sed multo magis in diuite est. Doctrinae et studii una est causa, sed laudabilior in diuite est. pauper enim, cum nulla praerogatiua commendaretur, operam dedit ut haberet uesset unde commendaretur, adhibito labore auxit se, ut duplici genere necessarius esset; non enim avocatus copiis retraxit animum, quo minus per se floreret. Et
Abbreviated transcription (Latin):
laudanda est in purꝑe qmͣ in diuite. Pouꝑ
enĩ de exiguitate sua sargiri ñ timuit sꝑaus a dõ
Sͥ retͥbu ⁊ in p̾senti ⁊ in futuro. Credit scͥpͥture
dicenti. qi qui tribuit pauꝑib ñ egebit. ¶ Uñ et
panꝑa illa diuitib młta mitentib sola metuit
a dnõ elaudari. er de penuria sua sargiri as̃ tuui¬
it.  Diuites u̾o securi diuitiis suis iargiunt᷑. pau
aut̃ securꝰ de duc̃¶ Dene ig᷑ faciunt diuites
dum largũtur egenis. s mlto meliꝰ paupes. Ac
ꝑ hoc alia remunatio pauꝑis ⁊ alia diuitis. Di¬
ues em̃ si hor ñ fecit uapulabit a paupe emĩ ñ exi¬
gitur Cantum idõ laudabilis ꝑniꝑ est misericer.
furtũ in pauꝑe ⁊ diuite unũ pcc̃m est. Si diuitẽ¬
plus fatit reum. qr pauꝑ ꝑ mopiam facit furf.
⁊uies aũt cum hundet. ñ ꝯtentus suo tollit ali¬
ena. ⁊ qd̾ peuis ẽ solent pauꝑes exspoliare. Ac ꝑ
ħ differt pena utͥus ¶ Et insticia pauꝑis ⁊ diuiꝰ¬

Expanded text:
laudanda est in paupere quam in diuite. pauper enim de exiguitate sua largiri non timuit sperans a deo sibi retribui et in praesenti et in futuro. credit enim scripturae dicenti, quia qui tribuit pauperibus non egebit. unde et paupera illa diuitibus multa mittentibus sola meruit a domino conlaudari, quia de penuria sua largiri non timuit. diuites uero securi de diuitiis suis largiuntur, pauper autem securus de domino. bene igitur faciunt diuites, dum largiuntur egenis, sed multo melius pauperes, ac per hoc alia remuneratio pauperis et alia diuitis. diues enim, si hoc non fecerit, uapulabit; a paupere enim non exigitur tantum, ideoque laudabilis pauper est misericors. Furtum in paupere et diuite unum pecplus facit reum: quia pauper per inopiam facit furtum, dives autem cum abundet non contentus suo, tollit aliena; et quod pejus est, solet pauperes exspoliare: ac per hoc differt poena utriusque. Et justitia pauperis, et divi
Abbreviated transcription (Latin):
ne ⁊ homo ẽ bñdictus ut simłr ex mare ⁊ fenrĩa
ꝓpigo geis humani cresc̾et ⁊ młtexlicaret snꝵ
tram ¶ Et ut sicut ꝑcultiuam melioranda erant
semma. ¶Ita ⁊ hoĩm genꝰ adhibita cura id stude¬
cet ut creatoris cogͦne ꝑceꝑta uitam suam freua¬
ret ad ꝓ merendũ eũ ut simł omĩa ꝓfic̾nt. ao

Expanded text:
ne et homo est benedictus, ut similiter ex mare et femina propago generis humani cresceret et multiplicaretur super terram et ut, sicut per culturam melioranda erant semina, ita et hominum genus adhibita cura id studeret, ut creatoris cognitione percepta uitam suam frenaret ad promerendum eum, ut simul omnia proficerent ad
Abbreviated transcription (Latin):
fu̾at uir ⁊ sine dubio suꝑior uidebat᷑. cuiꝰ consilio
unus putauit ꝓdeẽ qd̾̃ suasit. ut fcm̃ dei sb̃tilita¬
miliata uiro sic̃ fu̾at constitutũ Et addit᷑ ei qd̾
addit᷑ ad penam cũ audit mͣplens replebo memo¬
res tuos ⁊ genutũ. tuũ in tristicia paries filiul ⁊¬

Expanded text:
fuerat uir et sine dubio superior uidebatur, cuius consilio usus putauit prodesse quod suasit, ut factum dei subtilitamiliata uiro, sicut fuerat constitutum, et additur ei quod additur ad poenam, cum audit: replens replebo maerores tuos et ge
Abbreviated transcription (Latin):
p̾care gestiũt nolentes au̾t̾e donũ dei hiis ꝓfic̾e
qui iguorãtes dm̃ sic p̾cant ut nesciant iuidicatu¬
rum dm̃. ¶¶Qͥaũt audiuit ⁊ tͣctauit ap̃ se ⁊ uo¬
tum h̃t pcaudi ñ ut uicat᷑ cogente aliqͣ causa
formet. qr enĩ in accepta grã ñ ꝑmansit ut ĩ liber¬
tate duraret s it̾m se subiecit. ꝑccõ lam̃tatõe ⁊ ge¬
mitu impetrat oblitt̾ari pec̃m. ¶S̾ciens enĩ pru¬
dens q̃ peccauit ñ qd̾ aͥd ignoret pct̃m. S qͥ nes¬
cit dm̃ iudicaturum ĩpunepditat fut᷑m qd̾ pcat.
ac ꝑ ħ gentilis si ceꝑit ĩfirmari ⁊̃ ipã uite disꝑatõ¬
ne tractet ap̃ se de fide ⁊ spe ꝓmissa integrã ht̃ cau¬
sam ut huic tredenti remitant᷑ ꝑccã ne teneat᷑ in
ĩferis. signũ ferens setũ euicte mortis ac spoliate¬
licet ñ ħeat dignitatem uł remim̾atõem quia d¬
debet aliquid int̾ẽẽ int̾ eũ qui ꝓuocatꝰ a morte do¬

Expanded text:
peccare gestiunt nolentes aduertere donum dei his proficere, qui ignorantes deum sic peccant, ut nesciant iudicaturum deum. qui autem audiuit et tractauit apud se et uotum habet peccandi, non ut uincatur cogente aliqua causaformet. quia enim in accepta gratia non permansit, ut in libertate duraret, sed iterum se subiecit peccato, lamentatione et gemitu impetrat oblitterari peccatum. sciens enim prudensque peccauit: non quod aliquis ignoret peccatum, sed qui nescit deum iudicaturum inpune putat futurum quod peccat. Ac per hoc gentilis, si coeperit infirmari et ipsa uitae desperatione tractet apud se de fide et spe promissa, integram habet causam, ut huic credenti remittantur peccata nec teneatur in inferis, signum ferens secum euictae mortis ac spoliatalicet non habeat dignitatem uel remunerationem, quia debet aliquid interesse inter eum, qui prouocat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsone ñ ꝯpetũt ¶ũquid ñ tunita mediceris hoĩs
ꝙͣuis mũda ĩpatori tam̃ sordida ⁊ illicita ẽ. Silĩ
⁊ saxonicia senatori. ¶Ac ꝑ ħ antistites dei puriores
stros dei m̃diores eẽ oꝑter. Nemo eñ impãtori
est minstros esꝰ natura mag̃ qmͣ uestib mũdos
esse oportet.¬

Expanded text:
petunt. Numquid non tunica mediocris hominis, quamvis munda, imperatori tamen sordida et illicita est? similiter et Saxonicia senatori? Ac per hoc antistites Dei puriores stros Dei mundiores esse oportet. Nemo enim imperatori est, ministros ejus natura magis quam vestibus mundos esse oportet
Abbreviated transcription (Latin):
tas. deus bñdit̃ ⁊ repbas. s forte sub dei nom̃ie
moyses errorẽ induxit. satis tͥ faciant signa ⁊ ꝓdi¬
gia ꝑ moysen facta in egypto. ¶Suadeant tͥ mi¬
rabilia q̃ in rubro mari gesta st ad lib̾atõem filioꝵ
isrł. ¶Audi magos confitentes. qr digitꝰ dei ÷ hic.
consentientes apło dicenti. Nolo enĩ uos ignorare
frẽs qr patres nr̃i om̃s sub nube fuerũt. ⁊ ossis ꝑ
mare transiuerũt. ⁊ om̃s ĩ moysen baptirati st̃ in¬

Expanded text:
tas? deus benedicit et reprobus? Sed forte sub dei nomine tas? deus benedicit et reprobus? Sed forte sub dei nomine Moyses errorem induxit! satis tibi faciant signa et prodigia per Moysen facta in Aegypto: suadeant tibi mirabilia quae in rubro mari gesta sunt ad liberationem filiorum Israhel; audi magos confitentes quia digitus dei est hic; consenti apostolo dicenti: nolo enim, ait, uos ignorare, fratres, quia patres nostri omnes sub nube fuerunt et omnes per mare transierunt et omnes i
Abbreviated transcription (Latin):
uaide aietenti ⁊ ut abstimcie stude se fingant tẽ¬
bandũ. a cibis tradũt Ut ꝑ ħ alienos sealmeo
thane ut cãs ĩuertat qiͣ nouũ insinuans ad exclu¬
dat u̾itatem ĩ qͣ nicħ nouũ est. qr totum et̾uũ est.
¶QQuis ñ au̾tat. seusum istum ab adu̾sario ẽẽ ap¬
obfuit nͥ adu̾sariꝰ u̾itatis qͥ ut ĩpuritatem suã te¬
gat scĩmoniam p̾dicat ꝙ̃ nõ amat. ut dum ex eo
se qͣi bone uoluntatis ostendet illicita suadet qͣiͣ lici¬
ta ¶d̃inendat enĩ se ut ꝓmpciꝰ fallat. ac ꝑ hoc im
prudentib sugg̾et. ꝑ que plus eos faciat pcc̃ores.
q ut cause sue aliqͣm conferat medicinã. gnͣdit̾
hoĩes suadet p̾care magnũ ex eo q̃rens solatiũ dũ
Ac si gͣuis sit si se cũ mi̾tos uideat ĩ gehẽna uide
atu. ¶Lam solent litt̾e aluid uideri sig̃tare dũ aũ
dubitet. qͥs qd̾ bũdictum audit masedcm̃ putet
t  forte aliqͣ fallacia cred̾et᷑. deꝰ di᷑ loqui ⁊ dubi¬

Expanded text:
ate auertant, et, ut abstinentiae studere se fingant, temperandum a cibis tradunt, ut per haec alienos se a muntanae, ut causas inuertat, quasi nouum insinuans aliquid excludat ueritatem, in qua nihil nonum est, quia totum aeternum est. quia non aduertat sensum istum ab aduersario esse apobfuit nisi aduersarius ueritatis, . qui, ut inpuritatem suam tegat, sanctimonium praedicat, quem non amat, et, dum ex eo se quasi bonae uoluntatis ostendit, inlicita suadet quasi licita? commendat enim se, ut promtius fallat, ac per hoc captis inprudentibus suggerit per quae plus eos faciat peccatores, quia, ut causae suae aliquam conferat medicinam, granditer homines suadet peccare magnum ex eo quaerens solatium, dum acsi grauis sit, si secum multos uideat in gehenna. uidert uideatur! nam solent litterae aliud uideri significare, dum aut dictum audit, maledictum putet, tur, forte aliqua fallacia crederetur: deus dicitur loqui et dubi
Abbreviated transcription (Latin):
ti̾e fieri. xͥanus accepta fide quid ag̾e cͥnit᷑ ne fa¬
cile p̾cet. ¶Lam qui p̃care sustmnet idcto ñ uult ac¬
ciꝑe fidem ne cogat᷑ bene uiu̾e qd̃ uidet᷑ uolle. S
ĩmorte uult ꝯsequi qui ĩpunitatem sꝑans ⁊ remi ᷤ¬
sionem p̾t̾itoꝵ maloꝵ ut ⁊ de p̾t̾itis securꝰ sit ⁊ de
futuro. Qͥ a iam utiq ñ pot̾it pͣcare moriturꝰ. sed
acciꝑe fidem qñ iam ñ possit ñ nolit p̾care. Hiis
Ouenit dm̃ illud. faciamꝰ masa ut ueniant bona.

Expanded text:
i christianus accepta fide, qui id agere cernitur, ne fai christianus accepta fide, qui id agere cernitur, ne facile peccet. Nam qui peccare festinat, idcirco non vult accipere fidem, ne cogatur bene vivere, quod videtur nolle; sed in morte vult consequi, impunitatem sperans, et remissionem praeteritorum malorum, ut et de praeteritis securus sit et de futuro, quia iam utique non poterit peccare moriturus. Sed accipere fidem, quando iam non possit, non nolit peccare. his conuenit dictum illud: faciamus mala, ut ueniant bona,
Abbreviated transcription (Latin):
utiam defectis ⁊ alienis tĩ hanelantib det᷑ fides
tmmiẽtes ne euadant ⁊ confiuidant᷑. quia fcĩ st̾ xp̃i¬
ani quib recitanda st̃ euuͣgelii u̾ba dicũti. ¶Qui
enĩ ne erubescit inqͥt ⁊ mea u̾ba in hac gnͣatõe ⁊ fi¬
luis hoĩs ꝯfundet eum cũ uen̾it in regno patris
sui ¶S forte dicant scientes fragile eẽ genus hu¬
¶ Tunc enĩ bñsm̾ eius ħebit sic cognoscat ⁊ ꝓfitea¬
tur eam. corde enĩ credit᷑ ad iusticiam. ore aũt cõ¬
fessio fit ad salutem. ¶Ad ꝑ ħ qui iam nescit u̾ͥ
sit qũo pot̾ dici acciꝑe. ¶Ille enĩ accipit qui ꝓfi¬
tet se accepisse. sciens quia accipit.  Si eñ cͤ¬
dũt quia datur credentib remissio pccõꝵ. scire
debent. quia hic credit qui teste suo corde credit
qr deus qui ꝓmisit cordis inspector ÷ pm̃ enĩ
suscipit quẽ corde uidet. Cred̾e itaq cuiꝰ cor u̾ba fi¬
dei ñ adu̾tit quõ bñfm̾ eiꝰ ħebit. gͣ hic pot̾ iud̾i

Expanded text:
ut iam defectis et alienis, tantum anhelantibus detur fides, timentes ne euadant et confundantur, quia facti sunt Christiani. quibus recitanda sunt euangelii uerba dicentis: qui enim me erubescit, inquit, et mea uerba in hac generatione, et filius hominis confundet eum, cum uenerit in regno patris sui. Sed forte dicant: \'scientes fragile esse genus hu. tunc enim beneficium eius habebit, si cognoscat et profiteatur eam - corde enim creditur ad iustitiam, ore autem confessio fit ad salutem — ac per hoc, qui iam nescit ubi sit, quo modo potest dici accipere? ille enim accepit, qui profitetur se accepisse sciens quia accepit, si enim credunt quia datur credentibus remissio pec-. catorum, scire debent quia hic credit qui corde suo teste credit, quia deus, qui promisit, cordis inspector est; ipsum enim suscipit, quem corde uidet credere. itaque cuius cor uerba fidei non aduertit, quo
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ au dire que auditis ⁊ ñ audiuerũt. Qua rõne
gͦ pot̾ant dici qr b̃itudo temiꝑis huiꝰ nicħ ampliꝰ
ꝯtulit doni qmͣ uet̾ib ẽ collatũ.  Qd̃ quid̾ ad
ĩuiriam ꝓficit saluatoris. ut ncħ huẽrit nouũ
qsd̃ in ortu imꝑii sui suscipientib se donaret.¬
Cum id elaborare soleãt diuites ut in die festo
natalis sui exquisita ĩuitatis dant a ꝓforita. ⁊¬
ĩauditũ diem festum ⁊ omĩ laude dignũ ĩuita¬
uit ñ dicat᷑ hũisse. mexꝑta q̃ donaret. Et uͥẽ.
illud euugłiste ioh̃is qd̾ dicit. ĩ sua uenit ⁊ sui
eũ ñ receꝑunt. quot qͦt aũt receꝑunt eũ dedit Al

Expanded text:
audire quae auditis, et non audierunt? Qua ratione ergo poterit dici quia beatitudo temporis huius nihil amplius contulit doni, quam ueteribus est conlatum? quod quidem ad iniuriam proficit saluatoris, ut nihil habuerit nonum, quod in ortu imperii sui suscipientibcum tamen laborare soleant divites, ut in die festo natalis sui exquisita invitatis dent apophoreta. Qinauditum diem festum et omni laude dignum invitavit, non dicatur habuisse inexperta quae donaret? Et ubi est illud evangelistae Joannis, quod dicit: In sua venit, et sui eum non receperunt: quotquot autem receperunt
Abbreviated transcription (Latin):
trem nemo uid̾e dignꝰ est n natura n m̾itis iusi
uerꝰ filius eiꝰ. ¶icħ enĩ mediũ ẽ qd̾ obstat int̾
patrem ⁊ filiũ. Ipõ nobis teste qui ait. nᵈ enĩ pa¬
trem uidit. quisqmͣ ñ qui est a deo hic iudit deũ.
S si ni filio uidetur pat̾ qͣre nemo dignꝰ dicitur
uid̾e dm̃ cũ uideatur in filio. quia nich difft̾ a pa¬
tre filius. Nich plane difft̾ in sub̾a quia uerus
a patre in filio ẽ. Et si in sub̾a munor ñ ẽ filiꝰ. aut¬
toritate tam̃ filius maior ẽ pat᷑. Ip̃õ dño testan¬
te. ⁊ dicente. Si dilig̾etis me gaude̾tis qͥa uado

Expanded text:
 natura neque meritis, nisi uerus filius eius. nihil enim medium est, quod obstet inter patrem et filium ipso nobis teste qui ait: nec enim patrem uidit quisquam, nisi qui est a deo, hic uidit deum. Sed si in filio uidetur pater, quare nemo dignus dicitur uidere deum, cum uideatur in filio, quia nihil differt a patre filius? nihil plane differt in substantia, quia uerus s potentia a patre in filio est et, si in substantia minor non est filius, auctoritate tamen maior est pater ipso domino testante
Abbreviated transcription (Latin):
fuit fecisse ĩ illo urtam. ut ⁊ ĩueniret ⁊ uitã alis
pstaret. uiuendi. agendi intllũdi. ⁊ cet̾is aĩantib
scd̃m qd̾ uoluit qiͣ pmago dei. Dũ em̃ ymago dr᷑
plenam ĩ se ht similitudinẽ patris. ⁊ pot̾ qͥcaud
pot̾ ⁊ pat̾. Ut uerum sit patrem uderi ĩ filio qͥ ẽ
ymago ĩuisi ł dei ¶NSũquid qr patrem ĩ uisibilem
dixit filiũ uisibilem fecit. tũ utiq hoc sit filius ꝑ
naturam qd̾ ⁊ pat̾. ⁊ cũ creatura celestis ĩuisibifis

Expanded text:
fuit fecisse in illo uitam, ut et uiueret et uitam aliis praestaret uiuendi agendi intellegendi et ceteris animantibus, secundum quod uoluit quasi imago dei. Dum enim imago dicitur dplenam in se habet similitudinem patris et potest quidquid potest et pater, ut uerum sit patrem uideri in filio, qui est imago inuisibilis dei. Numquid quia patrem inuisibilem dixit filium uisibilem fecit, cum utique hoc sit filius per naturam quod et pater? et cum creatura caelestis inuisibilis
Abbreviated transcription (Latin):
ex dei uñdistione ⁊ ip̃o fauente augm̃tũ fat̾. au̾
bei tuadino ⁊ in synagega mansit ⁊nũc meccͥa ce¬
data ẽ forma. S. si cessare debe putar᷑ fũt cessare
uidebit qudo cessatura ⁊ aia st. q̃ simłi bñduta¬
s mtiplicarent᷑ q⁊ si gñatio hoĩa cessat ad cprõ
utilitatem nascũtur. q̃ bñdita st̃ suꝑ tiam. Nõ
uot. eñ mñ dus ex ꝑte agͥe ⁊ ex ꝑte cessare auit
tot᷑ eñ oꝑatir aut̃ fotus pansat in cci ¶ ũqud
uetile os est crisꝰ q̃dam m̃bra iugent q̃dam tur

Expanded text:
ex dei benedictione et ipso fauente augmentum facit? cuius rei traditio et in sinagoga mansit et nunc in ecclesia cedata est forma. Sed si cessare debere putatur, tunc cessare debebit, quando cessatura et illa sunt, quae similittiplicarentur, quia, si generatio hominum cessat, ad quam utilitatem nascuntur, quae benedicta sunt super terram? non potest enim mundus ex parte agere et ex parte cessare. aut totus enim operatur aut totus pausat in otio. numquid utile corpus est, cuius quaedam membra uigent, quaedam t
Abbreviated transcription (Latin):
bat qd̃ ut adhuc ab solutiꝰ trad̾et adiecit. Et sine
ip̃õ inquit fcm̃ ẽ nicħ ¶ Noc dicens exlusit
qui diffidant. tam̃ qñ sine ipõ nicħ fcm̃ ostẽdit
nllõ mͦ illum facturam ẽẽ sufpicari deb̾e edocuit.
¶Quõ enĩ pot̾ dici ip̃e est res factura cum nicħ dica
deus sine ipõ fecisse. Si enĩ fecit m̃tit᷑ scͥptura. s
absit. quia fideł ÷. scͥptura q̃ ut errorẽ amputet¬

Expanded text:
t sine ipso, inquit, factum est nihil. hoc dicens exclusit qui diffidant, tamen, quando sine ipso nihil factum ostendit, nullo modo illum facturam esse suspicari debere edocuit. quo modo enim potest dici ipse esse factura, cum nihil dicatur deus sine ipso fecisse? si enim fecit, mentitur scriptura. sed absit, quia fidelis est scriptura, quae,. ut
Abbreviated transcription (Latin):
bũ fine uita erit. ⁊ pꝰ ea aut data aut facta ẽ ĩ il¬
lo uita. S ip̃m u̾bum uitam uult int̾ssigi esse.¬
¶ Si de patre deo pot̾ dici qr aluid ipe ẽ. ⁊ aliud ĩ
se est ħt. Ita ⁊ de filio eiꝰ. qr sic̃ ht̃ pat̾ uitam in
semet ipõ. Ita dedit ⁊ filio uitam hre in semet ip̃o
¶Hũana enĩ eloquia ñ st̃ ydonea. ad res explicãtus
diuinas. ¶dõ uitiosũ uidet᷑ qd̾ dr᷑. ut cũ factura.
nitũ est ĩ ip̃õ ⁊ fic uitiosũ uidebat᷑. s ut sb̃stanci¬
um gñationẽ eius ostend̾et. opus ĩ eam fem̃. qͣli
uti potuit sermone ꝑ qͥd̃ exisfe̾t demonstrauit.
qr gñatio eꝰ uitam in se ht̃. NIos em̃ uiuimꝰ qͥ¬
dem s ñ possumꝰ alus t̾are uitam. Quippe cum
nͨ ĩ potestate nr̃a sit eadem uita ¶Ille aũt id̾o dr᷑
urtam in se hr̃e qr potens ẽ iuiuficare ⁊ creare
q̃ uult ut fint ⁊ uiuant. Adħ enĩ natꝰ dr᷑ ut

Expanded text:
rbum sine uita erat et postea aut data aut facta est in illo uita, sed ipsum uerbum uitam uult intellegi esse. si de patre deo potest dici quia aliud ipse est et aliud in se habet, ita et de filio eius, quia sicut habet pater uitam in semet Humana enim eloquia non sunt idonea ad res explicandas divinas. Ideo vitiosum videtur quod dicitur, ut cum factura nitum est in ipso, etiam sic vitiosum videbatur. Sed ut substantivam generationem ejus ostend exsisteret, demonstrauit, quia generatio eius uitam in se habet. Nos enim uiuimus quidem, sed non possumus aliis dare uitam, quippe cum nec in potestate nostra sit eadem uita; ille autem ideo dicitur uitam in se habere, quia potens est uiuificare et creare quae uult, ut sint et uiuant. ad hoc enim n
Abbreviated transcription (Latin):
teneatur  Signũ ẽ enĩ in hoĩe nictorie xpĩ qua
uicit mortem sp̃e eus ut in quo fu̾it sp̃c elꝰ ab in¬
culo ap̃ inferos erãt. ⁊ ñ pot̾ dici quia sp̃c sanctꝰ cã
eẽ ceꝑunt. qnͣdo manifa̾tꝰ est filiꝰ dei ucta mor¬
te cuncte creature ¶Si ĩ adam aũt uł cet̾is sic di¬
dona deus deus cũ regnũ filii sui dedicauit ĩ no¬
bis. Et quõ felix ⁊ beatũ tempꝰ p̾ cet̾is dr᷑ salua.¬

Expanded text:
teneatur. signum est enim in homine uictoriae Christi, qua uicit mortem, spiritus eius, ut in quo fuerit spiritus eius ab inculo apud inferos erant et non potest dici quia spiritus sanctusesse coeperunt, quando manifestatus est filius dei uicta morte cunctae creaturae. Si in Adam autem uel ceteris sic didona dedit deus, cum regnum filii sui dedicauit in nobis? et quo modo felix et beatum tempus prae ceteris dici
Abbreviated transcription (Latin):
ex nto octuitũ ẽ qd etedit᷑. tanto mas ꝓpensior
credentis ẽ m̃ces ⁊ nmor pena diffidentis. De¬
cłaratio aũt mist̾ii sitͭ inmora fecit meri aedeans¬
tes. ita maiores exsuscitauit defendentib penas
Euufestior eñi lex plus fecit reũ. nara sufficdt
testnoniu canuiatoris. quo sibi adnta oetrem di

Expanded text:
nto occultius est quod creditur, tanto magis propensior credentis est merces et minor poena diffidentis. declaratio autem mysterii, sicut minora fecit mereri credentes, ita maiores exsuscitauit diffidentibus poenas. manifestior enim lex plus facit reum. Nam suffecerat testatio saluatoris, qua sibi proprium patrem di
Abbreviated transcription (Latin):
sit face̾. ⁊ Ion qr ipẽ aliud ẽ qmͣ uita. S dum
ħ pot̾ uita eiꝰ ut ⁊ uiuat. ⁊ alia possit creare q̃
uiu̾ant uitã dr̃ hrẽ in semet ip̃o. ¶NIos enĩ
uiuimꝰ. s ñ ħemꝰ sic uitam ĩ nobis ipĩs ut et a¬
liis demꝰ uitam. Qũe senfũ. ⁊ apłs paulus me¬
morat int̾ cet̾a dicens ¶Qui ẽ ymago ĩuisił dei
pͥmo genitꝰ añ oẽm creaturam. qm̃ in ipõ condita

Expanded text:
sit facere. non quia ipse aliud est quam uita, sed dum hoc potest uita eius, ut et uiuat et alia possit creare quae uiuant, uitam dicitur habere in semet ipso. nos enim uiuimus, sed non habemus sic uitam in nobis ipsis, ut et aliis demus uitam. quem sensum et apostolus Paulus memorat inter cetera dicens: qui est imago inuisibilis dei, primogenitus ante omnem creaturam, quoniam in ipso condita
Abbreviated transcription (Latin):
tore receptus est ut ista om̃ia ad scõrum ꝓficiãt
głam ad dyaboli uͦ penam.
Anta prudenͣ ÷ dm̃ dei cͥca nos ut errare
nos nolens ⁊ legem ⁊ exempla bonoꝵ
ꝑm daret quib modesta ⁊ transquilla agi possit
uita cium dei timore.¶Qui em̃ auctor uite ẽ nõ
uult utiq opus suũ morti ẽẽ obnoxiũ. Qui s¬

Expanded text:
tore receptus, ut ista omnia ad sanctorum proficiant tore receptus, ut ista omnia ad sanctorum proficiant gloriam, ad diaboli uero poenam.ntia est domini dei circa nos, ut errare nos nolens et legem et exempla bonorum operum daret, quibus modesta et tranquilla agi possit uita cum dei timore. qui enim auctor uitae est, non uult utique opus suum morti esse obnoxium. qu
Abbreviated transcription (Latin):
bilẽ ĩemt dei seruũ. s magistrũ ĩ ipĩ enĩ nctitate
poĩtus ñ tũ in dei tiore durauit. uerũ ⁊̃ uxorem
ccͣcia sugg̾entem increpans docuit oĩa q̃ deo ꝑmit¬
tente accedũt fortit̾ toleranda ¶ Qcd̃ ad duplicẽ pe¬
uam ꝑtinet ĩpudi sathane. eꝑ nͨ huic suasit qd̾ uo¬
luit ⁊ cã huic ñ ĩuidet alios fecit disc̾e. qd̾ nͭ hũc
scire uolebat. ¶Qnͣtũ gͦ ꝓsit temptatio dei seruis
⁊ obfit dẏabolo hec lectione plemꝰ edocem. Cũ enĩ
putat se noc̾e eis ꝓmonet eos ⁊ cũ unũ ꝑsequit᷑
młtos ꝓuocat. uidentes enĩ auxsliis dei hũc ꝓtesł
młti imitatores eiꝰ existũt. ¶ucrũ gͦ uolens fa¬
c̾e ꝑdidit. semꝑ enĩ furor eiꝰ dampnosus ẽ ei. Nã
dum ñ patit᷑ iustos eẽ ne remunerent᷑ dignioreᷤᷤ
eos fatit. ⁊ tũ zelatur scm̃ iob duplicauit ei m̾itũ
celis ⁊ in t̾ra. qr ⁊ hic auctus . ⁊ in celos cũ salua¬

Expanded text:
bilem inuenit dei seruum, sed et magistrum. in ipsa enim necessitate bilem inuenit dei seruum, sed et magistrum. in ipsa enim necessitate positus non tantum in dei timore durauit, uerum etiam uxorem contraria suggerentem increpans docuit omnia, quae deo permittente accidunt, fortiter toleranda. quod ad duplicem poenam pertinet inprouidi satanae, quia nec huic suasit quod uoluit et, cum huic inuidet, alios fecit discere quod nec hunc scire uolebat. Quantum ergo prosit temptatio dei seruis et obsit dia-10 bolo, hac lectione plenius edocemur. cum enim putat se nocere eis, promouet eos et, cum unum persequitur, multos prouocat. uidentes enim auxiliis dei hunc protegi multi imitatores eius exsistunt. lucrum ergo uolens facere perdidit; semper enim furor eius damnosus est ei. nam dum non patitur iustos esse ne remunerentur, digniores eos facit et, cum zelatur sanctum Iob, duplicauit ei meritum in caelis et in terra, quia et hic auctus est et in caelos cum salua
Abbreviated transcription (Latin):
deuõis hiis omib ñ unc̾et᷑ cͥte uł affectu carita¬
qr añ legem ed̾itam segem in corde suo schitam ha¬
bebat nulla dampna n orbitates mmorẽ illũ ĩ dei
deuotione fec̾unt. ut formã daret dm̃ ex toto corde
suꝑ om̃ia ad diligend̾. Qnͣta gͦ dignꝰ ẽ glia qui
añ segem yuauit ut lex q̃ futura erat quõ custodi
ad ꝓbõnẽ iuri iusti nͥ aliud adu̾sus eũ machinaret᷑
qd̾ sciret ab hoĩe fr̾i ñ posse. petit it̾m ut ilũ ipm̃ se¬
uo uuln̾e ꝑcut̾et a capite us ad ungues. ⁊ tũ hoc
audiret ĩ eum quẽ rõnis uire suꝑare ñ pot̾at. Ac¬
cepta ig᷑ potestate recrudescente in se trudelitatis
seuitia ꝑcussit uirũ iustũ plaga magna nimis ut
nemo hoĩm tolerare posse solus iob qui uinc̾e potuit
⁊ istum ⁊ mulierem deciꝑe. qr facile quis detipit᷑ ꝑ do¬
mesticũ Et hiis om̃ib nichil ꝓficiens ĩmo detͥmen¬
tũ faciens Imꝑrudentissimꝰ sachanas ñ solũ ĩmo¬

Expanded text:
deuotionis, his omnibus non uinceretur, certe uel affectu carita sed quia ante legem editam legem in corde suo scriptam habebat, nulla damna neque orbitates minorem illum in dei deuotione fecerunt, ut formam daret deum ex toto corde super omnia diligendum. quanta ergo dignus est gloria, qui ante legead probationem uiri iusti, nisi aliud aduersus eum machinaretur, quod sciret ab homine ferri non posse, petit iterum, ut illum ipsum saeuo uulnere percuteret a capite usque ad ungues. et cum hoc auderet in eum, quem rationis jure superare non poterat. Accepta igitur potestate, recrudescente in se crudelitatis saevitia, percussit virum justum plaga magna nimis, ut nemo hominum tolerare posset, nisi solus Job, qui vincere potuit et istum per mulierem decipere; quia facilius quis decipitur per domesticum. Et in his omnibus nihil proficiens, imo detrimentum faciens impudentissimus satanas, non solum immo
Abbreviated transcription (Latin):
u̾bum qd̾ ap̃ dm̃ erat ñ aliunde s de dõ eẽ sigͥ¬
ficatũ intiłigatur. ⁊ quia de deo est ñ absurde
uoluntatis. Si enĩ nos hoĩes cũ uniꝰ sumꝰ na¬
ture diu̾se tñ sumꝰ uolũtatis. qnͣtomag̃ uͥ di¬
ulsa ẽ ⁊ uatura. ⁊ nͨ deus ap̃ dm̃ eẽ dice̾tur. Deꝰ¬

Expanded text:
uod apud deum erat, non aliunde, sed de deo esse significatum intellegatur et, quia de deo est, non absurde uoluntatis. si enim nos homines, cum unius sumus naturae, diuersae tamen sumus uoluntatis, quanto magis, ubi diuersa est et natura
Abbreviated transcription (Latin):
dine pͥmꝰ fit. qi ip̃e mitio factus alios cepit posse
hr̃e que post illũ st̃ facti. Sic̃ legimꝰ. qi ĩ pͥnciͦ
fecit deus celum ⁊ t̾ram. ⁊ Ion dixit in pͥncil erat
celũ ⁊ t̾ra. qi tum ñ eeñt ⁊ dispon̾et deus fac̾et
mũdum. Nn pͥntiꝰ hoc est uit̾ cet̾a que ad m̃di fa¬
bricam ꝓfec̾unt. pͥmũ fecit celũ ⁊ t̾ram qꝑ ꝯͥnt ͫ¬

Expanded text:
s coepit post se habere, qui post illum sunt facti, sicut legimus, quia in principio fecit deus caelum et terram. non dixit: in principio erat caelum et terra\', quia, cum non essent et disponeret deus facere mundum, <in principio\', hoc est inter cetera, quae ad mundi fabricam profecerunt, primum fecit caelum et terram
Abbreviated transcription (Latin):
de d. si deo qui de dõ deꝰ ẽ¶Om̃iz enĩ lingua
celestum ⁊ trestnũ fatet᷑ uniũ dm̃ies en sacra¬
m̃to. uniꝰ dei turbatꝰ. Qrepidat enĩ audien uẽr
dici ubũ dei corpalib em̃ modis pulsat qe uer¬
bũ hoĩs homo diti nõ pot̾ cũ iraico de nat̾a sit

Expanded text:
est. omnia enim lingua caelestium et terrestrium fatetur unum deum, sed in sacramento unius dei turbatur. trepidat enim audiens deum' dici uerbum dei; corporalibus enim modis pulsatur, quia uerbum hominis homo dici non potest. cum utique deus natura sit
Abbreviated transcription (Latin):
confusionẽ prudentiũ mũdi in celos subsata celes¬
tia. trestria ⁊ inf̾na uniꝰ dei ⁊ dm̃ demonstrata ¶ta
q frẽs Rmĩ huric diem festum colere at uen̾ari de¬
bemꝰ deuoti deo. cũ modestia uite ⁊ aĩ letitia. Curpia
⁊ ĩhonesta uitantes ut ad fructum pasche uenire

Expanded text:
confusionem prudentium mundi in caelos sublata, caelesconfusionem prudentium mundi in caelos sublata, caelestia terrestria et inferna unius dei et domini demonstrata!. Itarissimi, hunc diem festum colere ac uenerari debemus deuoti deo cum modestia uitae et animi laetitia turpia et inhonesta uitantes, ut ad fructum paschae uenire