comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bedientie bonũ non solum abbi
exhibendum ÷ ab om̃ib. s ⁊̃ sibi
iuicem ita obediant frẽt. scientes ꝑ
hanc obedientie uiam se ituros ad de¬
um. Premisso gͦ abbans aut p̾positoꝵ
qui ab eo constitimnitur imperio. cui
ñ ꝑmittimus pͥuata imperia p̾poni.
Decetero om̃s iuniores priorib suit
om̃i caritate ⁊ sollicitudine obediãt
Qd̾ si quis contentiosus fu̾it reꝑtꝰ
corripiatur. Si quis antem frater
pro quauis minima cansa ab abbe
modo: ẜ si leuiter senserit. animum
prioris tuiusꝯq ꝯtra se iratum uł
motum. qͣnuis uodice: mox sine mo¬
ra tam diu prostratꝰ ur t̾ra ante pe¬
des eius iaceat satiffaciens. usq dum
benedictione sanetit commotio. Qd̾¬
si quis contempserit facere: aut corpo¬
rali uindicte subiaceat: aut si cõtu¬
iuax fuerit. de monasterio expellat᷑.¬

Expanded text:
bedientiae bonum non solum abbati exhibendum est ab omnibus, sed etiam sibi invicem ita obediant fratres, scientes per hanc obedientiae viam se ituros ad Deum. Praemisso ergo abbatis, ut praepositorum, qui ab eo constituuntur, imperio, cui non permittimus privata imperia praeponi, de caetero omnes juniores prioribus suis omni charitate et sollicitudine obediant. Quod si quis contentiosus reperitur, corripiatur. Si quis autem frater pro quavis minima causa ab abbatmodo, vel si leviter senserit animos prioris cujuscunque contra se iratos vel commotos, quamvis modice, mox sine mora tandiu prostratus in terra ante pedes ejus jaceat satisfaciens, usquedum benedictione sanetur illa commotio. Quod qui contempserit facere, aut corporali vindictae subjaceat, aut, si contumax fuerit, de monasterio expellat
Abbreviated transcription (Latin):
e fide et spe que in nobis est
it petrus in epła sua parati ẽẽ
xeb̾emus cũ modestia ⁊ timore.
Itaq ut parit̾ seruent᷑ modestia ĩ ser¬
nouitates ut apłs p̾cipit intemꝰ. ⁊ in
nullam partẽ p̾cipiti assertõne decłi¬
traria. S uͥcũq possumus: auctorita
ctoritas: hus potissimum assentire stu¬
deamus: qui maxime auctoritutib ac.¬
cediuit. ⁊ non de suo sensu p̾sumentes
ridet. ꝓfunditate attentos tenet. mag¬
nos pabaitate. paruulos nutͥt affabi¬
litate. Si qua gͥ obscum nob̾ occurre¬
rint: sit nr̃i ꝓpõiti pͥmũ ad auctorita¬
tes confug̾e. dem̃ quid nr̃i tp̃is sapiẽ¬
tes inde sentiant in mediũ ꝓferre. ⁊
cur pocius hos qmͣ illos imitari pla¬
cuerit ⁊ rõne ⁊ auctoritate simul cõ
superfluũ defluat. dicente apło. Nni¬
cuiq sicut d̾s diuisit scdm m̃suram
fidei. de ea in pͥmis uidendũ ÷ quid sit

Expanded text:
e fide et spe quae in nobis est it Petrus in epistola sua, parati esse debemus cum modestia et timore . Itaque ut pariter serventur modestia in timornovitates, ut Apostolus praecipit, vitemus , et in nullam partem praecipiti assertione declitraria; sed utcunque possumus, auctoritatctoritas; his potissimum assentire studeamus, qui maxime auctoribus accedunt, et non de sensu nostro praesumentes, ridet, profunditate attentos tenet, magnos veritate, parvos instruit affabilitate. Si quae igitur obscura nobis occurrerint, sit nostri propositi ad auctoritates confugere, deinde quid nostri temporis sapientes inde sentiant, in medium conferre, et cur potius hos quam illos imitari placeat; et ratione, et auctoritate simul concsuperfluum diffluat, dicente Apostolo: « Unicuique sicut Deus divisit mensuram fidei , » de ea inprimis est videndum, quid sit
Abbreviated transcription (Latin):
ant ab alio quolib. ł c̾te a iunio¬
tim cum summa uelocitate cadens
deo exibeatur ñ homini. Et si ex corde
fuerit cito indulgentiam merebit᷑¬
Oportet oĩo ut obedientes sibi sint¬
inuicem: ⁊ ip̃ã obedientia si recto
corde ostenditur. d̾o offertur.ip̃a¬
÷ nia que ducit ad uitam. Cicius
zenim exanditur una or̃o obediẽtis
qm decem milia ꝯtempnentis. Cũ
uero sibi obuiant fratres ubi ꝯe¬
bñ dicite. Iunior sedens transeunte
senore surgat. Si semior uoluerit
ciã in corde retinere. statim corri¬
piarur s emender᷑. ⁊ qnͣtos dies
at. Et si humilit̾ se rep̾hend̾it. et¬
ueniam postulau̾it. cũ mĩa uidicet᷑.
Cum domnꝰ abbas. aut c̾te aluis ex

Expanded text:
aut ab alio quolibet, vel certe a juniotim cum summa velocitate in faciDeo exhibetur, non homini; et si ex corde fuerit, cito indulgentiam promerebitte omnia ut obedientes sibi invicem sint, et ipsa obedientia si recto corde omnino Deo offertur, ipsa est quae ducit ad vitam: citius enim exauditur una oratio obedientis, quam decem mille contemnentis. Cum vero sibi obviant fratres, ubiqBenedicite; si junior sedeat, transeunte seniore, surgat; et si senior voluerit tiam in corde retinere, statim corripiatur, ut emendetur, et quot dies at, et si humiliter responderit, poenitentiam postulaverit, cum venia judicetur. Cum autem domnus abbas, aut certe aliquis ex
Abbreviated transcription (Latin):
horam aut post horã nichił cibi aut¬
potus aiccipiant. exceptis in firmic
⁊ infantib. Qnoꝵ imbecillitas a pͥore
consideranda ÷. Nec detrahat cͥis.
nec detrahentem sentiat. Pacẽ se¬

Expanded text:
horam vel post horam, nihil cibi percipiant: exceptis infirmis et infantibus, quorum imbecillitas a priore consideranda est. Non detrahat quis, aut detrahenti consentiat. Pacem
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ͥ ãe ⁊ corporis. cet̾is it̾um horis
lectõi plenit̾ uacent. Et si fieri pͭ
uidentes coherceant ⁊ sub silentio
legant. ⁊ ne unꝰ ad aliũ ꝯiuĩgat᷑. nͥ
ut sine inquietudine alteriꝰ fuciãt
ma cautela. ⁊ sine ellicꝰ ꝑturbatõe
aut legat aut dormiat. Nullus ex
fr̃ib suum aliqͥd dicat. aut rẽ quã.¬
libet. aut m̃brũ corporis. s semꝑ
nr̃m. Hoc solũmodo oportet dicere

Expanded text:
 et corporis: caeteris autem horis, lectioni vacent: et si fieri potvidentes coarctentur, et sub silentio legant, et ne alius ad alium jungatur, nisi en sine inquietudine alterius fiat. ma cautela, et sine alterius perturbatione aut legat aut dormiat. Nullus ex fratribus suum aliquid dicat aut rem aliquam aut membrorum corporis, sed semper nostrum; hoc solum oportet dicere
Abbreviated transcription (Latin):
in cibo ⁊ potu. ł uestim̃to qͣntũ regu¬
la munstrari p̾cipit. Qui autem plus
hr̃e uoluerit. occasionem ꝯtra se oc¬
culti hostis nr̃i excitare ꝑtimescat.
Nullus ad alium aliqd̾ pret̾itum ł
turpe pcc̃m improperet. Senior si¬
studeat. scd̃m qualitatẽ neglegentis
ctura: qui uicante ligatur. Pro im¬
mundis uero ⁊ nociuit cogitationib¬

Expanded text:
in cibo, et potu, vel vestimento dari, quam Regula praecipit: qui autem plus habere desiderat, occasionem contra se occulti hostis nostri excitare non pertimescit. Nullus alteri aliquid praeteritum vel turpe peccatum improperet; si senior vistudeat secundum qualitatem neglecti, ngitur, quae incaute ligatur. Pro immundis vero cogitationib
Abbreviated transcription (Latin):
uiderit aut audierit. qr płima des¬
tructio ÷. Qd̃ si quis presumpserit
uindicte regłari subiaceat. Similit̾
⁊ qui p̾sumpserit claustra monaste¬
rũ egredi: ł quoꝯq ire. ł qͥ ppiam¬
ꝙͣuis parum sine iussione abbatis

Expanded text:
viderit, aut audierit, quia plurima destructio est. Quod si quis praesumpserit, vindictae regulari subjaceat. Similiter et qui praesumpserit claustra monasterii egredi, vel quocumque ire, vel quippiammvis parum, sine iussione abbatis
Abbreviated transcription (Latin):
d portam inonast̾u ponatur se¬
nex sapiens. qui sciat accipere
eum ñ sinat uagari. Qui portarius
cellam debet habere iuxta portam:
ut aduementes semꝑ p̾sentem ĩ ue¬
niant. a quo responsum inuemant.¬
accipiant. Et mox ut aliquis pul¬
sau̾it aut pauper clamauerit deo
grãs respondeat. aut bũdicat. tum
om̃i mansuetudine timoris d̾i reddat
responsum festinanter. cum feruo¬
re caritatis. Qui portariꝰ si indige¬
at solacio: iumorem stẽm accipi¬
at. Monast̾ium autẽ si pͭ fieri ita
debet constitui. ut omia necessaria
tas monachis uagandi foras. quia
oĩo ñ expedit animab eoꝵ. H anc
autem regulam sepius uolum us
ĩ congregatõe legi. ne quis fra¬
trum se de ignorantiã excuset.
i rigendi fratres in uiã õium
fratrum ł abbatis ͤ orationib¬
se commendent. ⁊ semper ad or̃o¬
uem ultimam oꝑis d̾i: cominemora¬
tio oĩum absentiũ fiat. Et sic oretͤ¬

Expanded text:
d portam monasterii ponatur senex sapiens, qui sciat accipere eum non sinat vagari. Qui portarius cellam debet habere juxta portam, ut venientes semper praesentem inveniant, a quo responsum accipiant. Et mox ut aliquis pulsaverit, aut pauper clamaverit, Deo gratias respondeat, aut Benedic: et cum omni mansuetudine timoris Dei reddat responsum festinanter cum fervore charitatis. Qui portarius, si indiget solatio, juniorem fratrem accipiat. Monasterium autem si fieri potest ita debet constitui, ut omnia necessariatas monachis vagandi foras, quia omnino non expedit animabus eorum. Hanc autem Regulam saepius volumus incongregatione legi, ne quis fratrum se de ignorantia excuset.Dirigendi fratres in via omnium fratrum vel abbatis se orationi commendent, et semper ad orationem ultimam operis Dei commemoratio omnium absentium fiat. Revert
Abbreviated transcription (Latin):
fri suo bñdicite. ⁊ ille respõdeat. dñs.
Similit̾ faciant de potu cũ pͥmũ
biberint. De cet̾is uͦ pulm̃tariis que
tunc ĩ m̃sa st̾ ñ ÷ necesse ampłius bñ¬
dictionẽ petere. Et añꝙͣ incipiãt cibũ
sumere. petat lector bñdictoẽm. ⁊ ĩci¬
nullius uox ibi audiat᷑. nͥ solius legẽ¬
tis. nͥ c̾re pro edificione aliqͥd ex¬
inde breuit̾ dicat᷑. Postea singłi di

Expanded text:
ri, Benedicite, et respondeant: Dominus, et similiter faciant de potu, cum primum biberint. De caeteris pulmentis, quae sunt in mensa, non est necesse amplius benedictionem petere. Antequam incipiant cibum sumere, petat lector benedictionem, et incinullius ibi vox audiatur, nisi solius legentis, nisi forte pro aedificatione aliquid brevius dicatur. Postea vero qui
Abbreviated transcription (Latin):
tore aut ex narib excrescit post dor¬
sum proitiat: aut uixta latꝰ. taute
tũ ⁊ curiose: ut infirinit m̃tib nõͣ
citur pede conculcet᷑. uestimonta
pedib conculcetur. Post expletionem
actui. ł incessu. seu sono alitꝰ rei. ut li¬
cata sua cum gemitu. ⁊ suspirio. ⁊ la¬
cͥmit dño conficeri: ⁊ ueniam ł remis¬
sionẽ pro ip̃is ab om̃ipotente dño flẽ

Expanded text:
tore aut naribus excrescat, post dortore aut naribus excrescat, post dorsum projiciat, aut juxta latus, caute tamen et curiose, ut infirmis mentibus non citur pede conculcetur, ut cum ad pedibus conculcetur. Post expletionem actu, vel incessu seu sono alicujus rei, ut liine peccata sua cum gemitu et suspirio et lacrymis Domino confiteri, et veniam vel remissionem pro ipsis ab omnipotente Do
Abbreviated transcription (Latin):
octurnis horis cum ad opͣ diuinũ
de lectulo surrex̾it frat̾: pͥmum
signum sibi sc̃ẽ crucis imp̾mat per
inuocatõnem sc̃e tͥniratis. Deide di¬
tat u̾sum. dñe labia mea aꝑies. In de
ps alinm. d̾s in adintoriũ meũ intẽde
totum cum gła. Tunc prouideat sibi
corpoream necessitatem nature. ⁊ sic
ad oratorium festiner psallendo psał¬
mũ. ad re dñe leuani animã meam
cum summa reuerentia ⁊ cautela in¬
trans: ut aliis orantib ñ ip̃e impedi¬
at. Et tunc prostratus in loco ꝯgruo
effundat oĩonem ĩ conspectu dñi. ma¬
gis corde qmͣ ore. ita ꝙ illius uoꝵ ui¬
ciuior sit d̾o. qmͣ sibi. ita dicendo. Grãs õia¬
tͥ ago omp̃s pat̾. qui me dignatus es
in hac nocte custodire: deprecor clemẽ
serincio cum humilitate ⁊ discretione
in choro ꝑ ordinem: ut cum nouissi¬
mum signũ cessau̾it : cum summa
humilitate ⁊ honestate referant lau¬
des d̾o in conspectu angeloꝵ eiut. Et
si alicui thussis aut flegina ex pec¬

Expanded text:
octurnis horis cum ad opus divinum de lecto surrexit clerus, primum signum sibi sanctae crucis imprimat per invocationem sanctae Trinitatis; deinde dicat versum: Domine, labia mea aperies, et psalmum: Deus, in adjutorium meum intende , totum cum Gloria; et tunc provideat sibi corpoream necessitatem naturae, et sic ad oratorium festinet psallendo psalmum: Ad te, Domine, levavi animam meam , cum summa reverentia et cautela intrans, ut aliis orantibus non impediat; et tunc prostratus in loco congruo effundat preces in conspectu Domini, magis corde quam ore, ita ut illius vox vicinior sit Deo quam sibi, ita dicendo: Gratias tibi ago, omnipotens Pater, qui me dignatus es in hac nocte custodire, et deprecor clementservitio, cum humilitate et discretione, in choro per ordinem, ut cum novissimum signum cessaverit, cum summa humilitate et honestate referant laudes Deo, in conspectu angelorum ejus. Et si alicui frequens tussis aut phlegma ex pec
Abbreviated transcription (Latin):
ta eoꝵ uite. sed ⁊ regula sc̃i patris
nr̃i basilu: quid aliud st̃ nisi bñ
uiuentium ⁊ obedientium monacho¬
rũ instituta u̾tutum. Nobis autẽ
desidiosis ⁊ male uiuentib ate ne¬
glegentib rubor confusionis est.
Quisqͥs gͦ ad patriam celestem fe¬
stinas. hane minimã in choactõis
regrlam discriptam adiuuante
iora q̃ siipra cõmemor auimꝰ doc¬
trine uirtutum q culmna des
protegente ꝑuenies. Facientib
hec. regna patehunt eterna.

Expanded text:
ancti Patris nostri Basilii quid amplius sunt, nisi bene viventium et obedientium monachorum instrumenta virtutum? Nobis autem desidiosis et male viventibus, aut negligentibus, rubor confusionis est. Quisque ergo ad patriam coelestem festinas, hanc minimam inchoationis regulam descriptam adjuvante jora, quae supra commemoravimus, doctrinae virtutumque culmina, Deo protegente, pervenies. Facientibus haec regna patebunt superna.
Abbreviated transcription (Latin):
prant ꝯpleta. Expleto eodẽ officio:
sũmũ silentium custodiatur. ⁊ ore ⁊
corde fiant orões secrete. recordatio
ñ noceat. Tunc it̾um agant gr̃at do¬
transire. qualit̾ mane surgens gratũ
in seriiciũm ex solu̾e possim t erat¬

Expanded text:
piant completorium. Expleto vero officio, summum silentium teneant: et ore et corde fiant orationes secretae, et recordationes lus noceat. Tunc agat gratertransire, qualiter, mane surgens, gratum tibi servitium exsolvere possim, per
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a fragilitate procedit. Prouidend̾
magnoꝑe ÷ ut iussio domni abbatis
qr ħ eadem obedientia si recto corde¬
ꝑficitur. ñ illi ministrat᷑ qͥ ꝑcipit.
ad psallendũ statis. consõna ⁊ ꝯcor.
qui pre cet̾is utilius possũt. ut ad
fectõis post ex plẽtõem officũ ex pe¬
tes. Cñm aũcẽ audierint. cym balũ¬
citon ⁊ ordinatei fine. ullo. strepitu
festinent lotis manib introire ĩ¬
refretoriũ: salitantes criicem u̾sis

Expanded text:
ra fragilitate est. Providendum magnopere est ut jussum domini abbatis , quia haec eadem obedientia, si recte perficitur, non illi ministratur qui praecipit, ad psallendum stant, consona voce qui prae caeteris utilius possint, ut ad fectionis post expletionem exspetes in choro; cum audierint cymbalum, ordinate et sine ullo strepitu, festinent lotis manibus introire refectorium, salutantes crucem, versis
Abbreviated transcription (Latin):
uentissimo amore exerceant moua¬
chi .i. ut honore se inuicem p̾uemãt
Infirmitates suas siue corpoꝵ sine
moꝵ paciẽtissime tolerent. obediẽtiã
sibi c̾tatim impendant. Nullus esd̾
sibi utile iudicat sequatur. s qd̾ ma¬
gis alio. Caritatem frat̾nitatis casto
impendant amore. Dm̃ timeant. ab¬
batẽ suum sĩcera ⁊ humili caritate
diligant. xp̃o oĩo nichil preponant.
uatio iii hac sit regła constitute.
egulam autem hane discripsi¬
nis. ut hanc obseruantes in
monasteriis auquatemis ł houestatẽ
inorum. aut mnĩtuim ꝯu̾satõis nos
demonstremus hr̃e. Ceterum ad per¬
fectionem conuersatõis qui festinat
st̃ doctrine scõꝵ patrum: quoꝵ
obseruatõ ꝑducit hõiem ad celsi¬
tudinẽ ꝑfectionis. Que enĩ pagina
aut quis sermo dunne auctorita¬
tis ueteris ac noui testam̃ti nõ ÷
rectissima norma uite humane.
Nut quis liber scõꝵ. catholicorum¬

Expanded text:
ventissimo amore exerceant sochi. Id est, ut honore se invicem praeveniant, infirmitates suas, sive corporum, sive morum, patientissime tolerent: obedientiam sibi certatim impendant. Nullus quod sib utile judicaverit, sequatur, sed quod magis alio; charitatem fraternitatis casto impendant amore: Deum timeant: abbatem suum sincera et humili charitate diligant: Christo omnino nihil praeponant, titiae in hac sit Regula constituta. Regulam autem hanc descripsimus, ut hanc observantes in monasteriis aliquatenus, vel honestatem morum, aut initium conversationis nos demonstremus habere. Caeterum ad perfectionem conversationis qui festinant, sunt doctrinae sanctorum Patrum: quarum observatio perducit hominem ad celsitudinem perfectionis: quae enim pagina, aut quis sermo divinae auctoritatis, veteris ac novi Testamenti, non est rectissima norma vitae humanae? aut quis liber s
Abbreviated transcription (Latin):
etetur in monast̾io om̃is p̾supti¬
onis occasio. Ordinamꝰ atq ꝯsti
nͥ cui potestas ab abbate data fu̾it
Peccantes autem coram oĩb arguã¬
tur. ut cet̾i metum habeant. Infanti
cum om̃i m̃sura ⁊ ratione Nã ĩ for¬
tiore etate qui p̾sumpserit aliqͣtenꝰ
sine p̾cepto abbatis ł in ip̃is uifanti

Expanded text:
etetur in monasterio omnis pronis occasio. Ordinamus atque connisi cui potestas ab abbate data fuerit. Peccantes autem coram omnibus arguantur, ut caeteri metum habeant. Infantumcum omni mensura et ratione. Nam in fortiori aetate, qui praesumpserit aliquatenus sine praecepto ab
Abbreviated transcription (Latin):
siture. ⁊ alius qui dignus ÷ in locum
eius subrogetur. Q d̾ si postea ĩ ꝯgre¬
gatõe fr̃m quietus ⁊ obediens ñ fu̾it
etiam de monast̾io expellat᷑. Cogitet
tũ abbas se de omib udiciis suis d̾o
reddere rationem. ne forte ⁊ eli aut¬
in uidie flanma urat animam

Expanded text:
dignus est, loco ejus subrogetur. Quod si et postea in congregatione quietus et obediens non fuerit, etiam de monasterio expellatur. Cogitet vero abbas se de omnibus judiciis suis Deo reddere rationem, ne forte invidiaeaut zeli flamma urat animam
Abbreviated transcription (Latin):
tes dicat pͥor. adiutoriũ nr̃m in noĩe
dñi. respondentib aliis. qui fecit celum
⁊ t̾ram. Tunc uadant aut simul aut
separatim eid opus d̾i iniũctũ custodi¬
entes silentium. decantent psalmos¬
singłi. iuxta qd̾ congruũ ÷. Nichil a¬
liud loq̃ntes nisi forte de ip̃a arte ne¬

Expanded text:
prior: Adjutorium nostrum in nomine Domini. Et respondentibus omnibus: Qui fecit coelum et terram, vadant omnes simul aut separatim ad opus injunctum sibi, custodientes silentium, decantent psalmosinguli, juxta id quod congruum est, nihil aliud loquentes: nisi forte de ipsa arte ne
Abbreviated transcription (Latin):
uius expedire pp̃ pacis caritatis q
custodiã: ui abbatis pendere arbi¬
trio ordinationẽ monast̾ii sui. Et si pͥ
fi̾ ꝑ decanos ordiuetur ut ante dis¬
posuimꝰ om̃is utilitas monast̾ii. ꝓut
abbas disposuerit: ut dum płib cõ¬
iittit᷑ unus ñ suꝑbiat. Qd̾ si aut ło¬
ciis expetat. aut congregatõ petie¬
rit rationabilit̾ cum humilitaͭͤ ⁊ ab¬
bas iudicau̾it expedire quẽꝯq elig̾it
abbas cum ꝯsilio frm timentiũ dni
ordinet ip̃e sibi p̾positũ. Q ui tñ p̾po¬
situs illa algat cum reuerentia q̃ ab

Expanded text:
emus expedire propter pacis charitatisque emus expedire propter pacis charitatisque custodiam in abbatis pendere arbitrio ordinationem monasterii sui: Et, si potest fieri, per decanos ordinetur, ut ante disposuimus, omnis utilitas monasterii, prout abbas disposuerit: ut, dum pluribus committitur, unus non superbiat. Quod si aut locus expetit, aut congregatio petierit rationabiliter cum humilitate, et abbas judicaverit expedire, quemcunque elegerit abbas cum consilio fratrum timentium Deum, ordinet ipse sibi praepositum. Qui tamen praepositus agat cum reverent
Abbreviated transcription (Latin):
epuis quidem ꝯtingit ut ꝑ diui¬
nationem prepositi scandala gͣuia
in monast̾iis orientur. dum sint aliqui
maligno spũ suꝑbie inflati. ⁊ existi¬
mantes se scd̾os abbates ẽẽ. assum̃tes
sibi tyrãnidem scandala nutͥunt. et
dissentõet ui congregatõe faciũt ⁊ iatͤ
in illis locis ubi ab eodem sac̾dote
ł ab eis abbatib qui abbatem ordi¬
nant. ab ip̃is ⁊̃ ⁊ p̾positꝰ ordinatur.
Qd̃ qmͣ sit absurdum facile a du̾tit᷑
qr ab ip̃o micio ordinatõis mat̾ia ei da¬
tur suꝑbiendi. dum ei suggeritur a
natus. aquib ⁊ abbas. Hinc siis citã¬
tur inuidie.rixe. detractões. emulati¬
ones. dissentiones. exordinatões. ⁊ dũ
contraria sibi abbas p̾positꝰq sẽtiũt:
⁊ ip̃oꝵ necesse ÷ sub hac dissensione
aĩas ꝑaclitare. ⁊ hũ qui sub ip̃is st̃
dum adolant᷑ partib eunt in ꝑditi¬
onem. Cuius ꝑiculi malum illis respi¬
cit in capite. qui talib in ordinatione
se fecerunt auctores. Ideo nos p̾uidi¬

Expanded text:
epius quidem contingit ut per ordinationem praepositi scandala gravia in monasteriis oriantur, dum sint aliqui maligno spiritu superbiae inflati, et aestimantes se secundos esse abbates, assumentes sibi tyrannidem scandala nutriunt, et dissensiones in congregatione faciunt, et maxime in illis locis ubi ab eodem sacerdote vel ab eis abbatibus qui abbatem ordinant, ab ipsis etiam et praepositus ordinatur. Quod quam sit absurdum facile advertitur, quia ab ipso initio ordinationis materia ei datur superbiendi, dum ei suggeritur a natus a quibus et abbas. Hinc suscitantur invidiae, rixae, detractiones, aemulationes, dissensiones, exordinationes; et dum contraria sibi abbas praepositusque sentiunt, et ipsorum necesse est sub hanc dissensionem animas periclitari; et hi qui sub ipsis sunt, duma dulantur partibus, eunt in perditionem. Cujus periculi malum illos respicit in capite qui talibus in ordinatione se fecerunt auctores. Ideo nos vid
Abbreviated transcription (Latin):
i emi frĩ aliqua forte grauia aut
impossibilia iniungant᷑. suscipiat
quidem iubentis imꝑaũ. cum oĩ man¬
suetudine ⁊ obedientia. Aut si oĩo ui¬
rium suaꝵ in ensuram iud̾it pondus
honeris excedere. impossibilitatis cãs
ei qui sibi p̾est pacient̾ ⁊ oportune
suggerat. ñ suꝑbiendo aut resisten¬
do ł contradicendo. Qd̾ si post sugge¬
stiouem suam ĩ sua sententia pͥoris
imꝑaum ꝑdurau̾it. sciat iunior ita
sibi expedire. ⁊ caritate ꝯfideus de
adiutorio d̾i obediat. Ut ĩ mona¬

Expanded text:
i fratri aliqua forte gravia aut impossibilia injunguntur, suscipiat quidem jubentis imperium cum omni mansuetudine et obedientia. Quod si omnino virium suarum mensuram viderit pondus oneris excedere, impossibilitatis suae causas ei qui sibi praeest, patienter et opportune suggerat, non superbiendo aut resistendo vel contradicendo. Quod si post suggestionem suam, in sua sententia prioris imperium perduraverit, sciat junior ita sibi expedire, et ex charitate confidens de adjutorio Dei obediat. § I
Abbreviated transcription (Latin):
a: ut te protectore ⁊ te p̾duce per
iusticie semitas sine. offensione gra¬
de uia frẽs ip̃o die quo redeunt ꝑ
om̃s canonicas horas dum expletur
opus d̾i. prostrati solo oratorii ĩ loco¬
propt̾ excessus. ne forte quid surri¬
puerit ĩ uia uisus aut auditꝰ ma¬
le rei : aut ociosi sermonis. Et hiis

Expanded text:
a, ut te protectore, te duce, per justitiae semitas sine offensione grade via fratres, ipso die quo redeunt, per omnes canonicas horas, dum expletur opus Dei, prostrati solo oratorii ab omnipropter excessus, ne qui forte subripuerint in via visus aut auditus malae rei, aut otiosi sermonis. Nec quis
Abbreviated transcription (Latin):
auendum÷. ne qualiꝯer occasio¬
ne p̾sumat alt̾ alt̾um defendere
monachũ in monast̾i̾o. aut qi tueri.
⁊̾ si quauis ꝯsanguinitatis ꝓpĩqͥtate
iũgatur. Nec quolibet modo id mona¬
chis psumat᷑: qr exinde grauissima
occasio scandaloꝵ oriri potest. Qd̾ si qͥs

Expanded text:
avendum est, ne quavis occasione praesumat alter alterum defendere monachum in monasterio, aut quasi tueri: etiamsi quavis consanguinitatis propinquitate jungantur. Nec quolibet modo id a monachis praesumatur: quia exinde gravissima occasio scandalorum oriri potest. Quod si quis
Abbreviated transcription (Latin):
icut scriptũ ÷. diuidebat᷑ singłis
prout cuiq opus erat. ubi ñ dici¬
nius ut psonarũ qd̾ absit acceptõ sit
s infirmitatũ ꝯsid̾atõ. Ubi qui minꝰ
indiget agat d̾o gr̃as. ⁊ nõ ꝯtristet᷑.
qui uͦ plus indiget: humiliet᷑ ꝓ ĩfir
murmuratõis malũ pro qͣlicũq cã. ⁊̃
auqͦ qͣlicũq u̾bo ł significatõe appa¬
reat. Qd̾ si dep̾hensus fu̾it: districtio

Expanded text:
 Scriptum est: Dividebatur singulis prout cuique opus erat ; ubi non dicimus ut personarum, quod absit, acceptio sit, sed infirmarum consideratio, ut quae minus indiget, agat Deo gratias et non contristetur; quae vero plus indiget, humilietur pro infmurmurationis malum pro qualicunque causa in aliquo qualicunque verbo vel significatione appareat; quod si deprehens
Abbreviated transcription (Latin):
tet eum sollicitꝰ obseruare p̾cepta re¬
gule. Qui p̾positus si reꝑtus fuerit
uiciosus. aut elatõe deceptꝰ suꝑbie.
aut contemptor sc̃e regule fuerit
comprobatus. admoneatur sibis usq
qͣter. si ñ em̃dau̾t ad hibeat᷑ ei cor¬
rectõ discipline regularis. Qd̾ si neq fͤ¬

Expanded text:
tet sollicitius observare praecepta regulae. Qui praepositus, si repertus fuerit vitiosus, aut elatione deceptus superbire, aut contemptor sanctae Regulae comprobatus, admoneatur verbis usque quater: si non emendaverit, adhibeatur correptio disciplinae regularis: quod si neq
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsentientem ꝑsonã pari ꝯsilio elig̾it.
ep̃i ꝑueniant. ad cuius diocesim ꝑti¬
net locus ip̃e. ł ad abbates. aut xpi¬
anos iuicinos claruerint prohibeant p̾
ualere consensum: ⁊ domni d̾i dignũ
ꝯstituant dispensatorem. scientes ꝓ h
se recepturos m̾cedem bonã si illud
caste ⁊ zelo d̾i faciant. sicut ediu̾so
pectatum. si neglegant. Ordiuatus
autem esbbas togitet semper quale
⁊ sit unde proferat noua ⁊ uetera.
Castum. sobrium. misericordem. ⁊ sẽꝑ
consequatur. Oderit uicia. diligat
frẽs. In ip̃a autem correptõe pruden¬
ter agat. ⁊ ne quid niis. ne dũ ni¬
uas. Sueq fragilitatis semꝑ sus pec¬
tus sit. meminerit q calamũ quas¬
satum nõ conterendũ. In quib non
dicimꝰ ut ꝑmitit nutriri uicia: sed
prudent̾ ⁊ cum caritate ea amputet.
ut ud̾it cuiq expedire. sic̃ iam dici¬
mus. ut student plus amari ꝙͣ time¬
ri. Non sit turbulentꝰ ⁊ anxius. nõ
sit nimius ⁊ obstinatꝰ. nõ sit relotipꝰ

Expanded text:
sonam pari consilio elegerit, episcopi ad cujus dioecesim pertinet locus ipse, vel ad abbates aut Christianos vicinos claruerint, prohibeant pravorum praevalere consensum, sed domui Dei dignum constituant dispensatorem: scientes pro hoc se recepturos mercedem bonam, si illud caste et zelo Dei faciant, sicut e diverso peccatum, si negligant. Ordinatus autem abbas cogitet semper quale  sit unde proferat nova et vetera; castum, sobrium, misericordem; et sempconsequatur. Oderit vitia, diligat fratres. In ipsa autem correptione prudenter agat, et ne quid nimis: ne, dum nivas. Suamque fragilitatem semper suspectus sit: memineritque calamum quassatum non esse conterendum. In quibus non dicimus ut permittat nutriri vitia, sed prudenter et cum charitate ea amputet, ut viderit cuique expedire, ut diximus. Et studeat plus amari, quam timeri. Non sit turbulentus et anxius; non sit nimius et obstinatus; non sit zelotypus
Abbreviated transcription (Latin):
assumptõe. s honore ⁊ amore xp̃i.
Ip̃e aurem cogitet. ⁊ sic se exhibe¬
at ut diguus sit tali honore. Ubiꝯq
autem sibi obuiant fr̃es iunior a
pͥore bñdictionem petat. Transeũte
maiore minor surgat. ⁊ det ei locũ
sedendi: nec p̾smat᷑ uinior ꝯsedere
nͥ ei p̾cipiat senor siuis. ut fiat qd̾
scͥptum ÷: honore inuicẽ p̾ueniẽtes.
pueri parni ł adoles centes ĩ orato¬
rio: ł ad mensas cum disciplina or di¬
nes suos ꝯseqͣntur. Foris autẽ ł ubi¬
⁊ ubi: custodiam hãnt ⁊ disciplinã
usq dũ ad intelligibile etatẽ ꝑueniãt

Expanded text:
assumptione, sed honore et amore Christi. Ipse autem cogitet, et sic se exhibeat ut dignus sit tali honore. Ubicunque autem sibi obviant fratres, junior a priore benedictionem petat: transeunte majore minor surgat, et det ei locum sedendi; nec praesumat junior consedere, nisi ei praecipiat senior suus, ut fiat quod scriptum est: Honore invicem praevenientes . Pueri, parvi, vel adolescentes, in oratorio, vel ad mensas, cum disciplina ordines suos consequantur. Foris autem, vel ubi ubi, custodiam habeant et disciplinam, usque dum ad intelligibilem aetatem perveniant
Abbreviated transcription (Latin):
periorem aliqͣntum constituere locum
tis gradib sac̾dotum ł cłicoꝵ stabilire
potest abbas in maiore quã ingredi¬
atur loco: si eus autẽ. talem ꝑspex̾it
uitam ẽẽ. Caueat autem abbas ne a¬
liqñ de alio noto mon ast̾io monachũ
Ad habitum suscipiat sine cõsensu ab¬
batis eius. aut litteris commendaticus:

Expanded text:
periore aliquantulum constituere loco: periore aliquantulum constituere loco: tis gradibus sacerdotum vel clericorum, stabilire potest abbas in majore quam ingreditur loco, si ejus talem perspexerit vitam esse. Caveat autem abbas, ne aliquando de alio noto monasterio monachum ad habitandum suscipiat sine consensu abbatis ejus, aut litteris commendatitiis:
Abbreviated transcription (Latin):
rdines suos in monast̾io ita con¬
seruent. ut ꝯu̾satõis tempꝰ. ut uite
m̾itum disc̾n̾it. ut que abbas ꝯstitu¬
erit. Qui abbas non conturbet gregẽ
sibi ꝯmissum. nec qiͣ libera utens po¬
testate ĩiiste disponat aliquid. s co¬
Ergo scd̃m ordines quos ꝯstituerit
ł quos habuerĩt ip̃i fratres. sic ac¬
ꝑsalmũ imponendũ. in choro standũ
⁊ in om̃ib oĩo locis etas ñ discer¬
nat ordines. nec p̾uidicet. qr samu¬
el ⁊ dauel pueri p̾sbiteros uidica¬
uerunt. Ergo exceptis hiis qͦs ut dixi¬
mꝰ alnore consilio abbas pretulerit
ł degradau̾it c̾tis ex causis. Reliqui
om̃s ut ꝯu̾tunt᷑ ita sint. ut u̾bi gr̃ã
qui scd̾a hora diei uenerit in mona¬
sterium: iuniorem se nou̾it illius
ẽẽ : qui pͥma hora diei cuiuslib
etatis aut dignitatis sit. Pueris ꝑ
om̃ia ab om̃ib disciplina conserue¬
tur. Iuniores gͥ pͥores suos honorẽt
priores minores suos diligant. In
ip̃a appellatõe noĩm nulli liceat

Expanded text:
Ordines suos in monasterio ita conservent, ut conversionis tempus et vitae meritum discernit atque abbas constituerit. Qui abbas non conturbet gregem sibi commissum, nec quasi libera utens potestate injuste disponat aliquid; sErgo secundum ordines quos constituerit, vel quos habuerint ipsi fratres, sic acpsalmum imponendum in choro standum. Et in omnibus omnino locis aetas non discernat ordines nec praejudicet, quia Samuel et Daniel pueri presbyteros judicaverunt. Ergo exceptis his quos, ut diximus, altiori consilio abbas praetulerit, vel degradaverit certis ex causis, reliqui omnes, ut convertuntur, ita sint: ut verbi gratia, qui secunda hora diei venerit in monasterio, juniorem se noverit illius esse qui prima hora venit diei, cujuslibet aetatis aut dignitatis sit. Pueris vero per omnia ab omnibus disciplina teneat. Juniores igitur priores suos honorent, priores minores suos in Deum diligant. In ipsorum autem appellatione nominum nulli liceat
Abbreviated transcription (Latin):
i quis abbas sibi p̾sbit̾um ł di¬
aconũ ordinari petierit: de suis
eligat qui dignus est sac̾docio fungi.
Q diuatus autẽ caueat elationẽ aut su¬
discipline regłari subditũ. nec occasis¬
ne sacerdocuꝰ obliuis cat᷑ regłe obedienti¬
am ⁊ disciplinam. s mag̃ ac magis in
dm̃ proficiat. Locum uero illũ semper
atrendat quo iugressus ÷ in monast̾ĩ.
p̾t̾ officium altaris. Et si forte electõ
ꝯgregatõis. ⁊ uoluntas asbbatis p̃p uite
mitum eum promouere uoluerit. qui
tñ regulam a decanis ł p̾positis cõsti¬
tutam seruare se sciat. Qd̃ si esliter
ꝓͥsumpserit: ñ sac̾dos s rebellio iu

Expanded text:
i quis abbas sibi presbyterum, vel diaconum ordinari petierit, de suis eligat qui dignus sit sacerdotio fungi. Ordinatus autem cadisciplinae regulari subditum, » etcne sacerdotii obliviscatur Regulae obedientiam et disciplinam; sed magis ac magis in Deum proficiat. Locum vero illum semper attendat, quando ingressus est in monasterium, praeter officium altaris: et, si forte electio congregationis, et voluntas abbatis pro vitae merito cum promovere voluerint. Qui tamen Regulam a decanis vel praepositis constitutam sibi servare sciat. Quod si aliter praesumpserit, non sacerdos, sed rebellio ju
Abbreviated transcription (Latin):
sterii proiciat᷑. Illam tñ petitõem eius
quam desuꝑ altare abbas tulit nõ re¬
cipiat. s in monasterio reseruetur.
i quis forte de nobilib offert filiũ
suum d̾o in monast̾iũ. si ip̃e puer
minor etate ÷ͥ: parentes euis faciant
petitõem: quam supradiximꝰ. ⁊ cũ obla
in palla. altaris. ⁊ sic eum offerant.
De reb autem suis aut in p̾senti pe¬
titõe ꝑmittant sub uure iurando. qr¬

Expanded text:
sterii projiciatur. Illam tamen petitionem, sterii projiciatur. Illam tamen petitionem, quam desuper altari abbas tulit, non recipiat, sed in monasterio servetur. . Qusuum Deo in monasterio, si ipse puer minore aetate est, parentes ejus faciant petitionem, quam supra diximus, et cum oblatin palla altaris, et sic eum offerant. De rebus autem suis, aut in praesenti petitione promittant sub jurejurando, q
Abbreviated transcription (Latin):
aut c̾re si ñ scit litt̾at. alt̾ ab eo ro¬
gatus scribat. ⁊ ille nouitius signũ
faciat. ⁊ manu sua eã suꝑ altare
ponat. Quam dum posuerit: incipiat
ip̃e nouicius mox hunc u̾sum. Susci¬
pe me dñe scd̾m eloquium tuũ ⁊ uiuã.
⁊ nõ ꝯfundas me asb expectatione mea.
Quem u̾sum om̃is congregatõ t̾cio respõ¬
deat. adiungentes gła pr̃i. Tunc ip̃e fr̃
nouicius pro st̾nat᷑  singłoꝵ pedib. uit orẽt
pro eo: etiam ex illa hora in ꝯgregatõe
reputetur. Res si quas ht̃ aut eroget
pͥus pauꝑib. aut fcã sollempint̾ donatõe
conferat monast̾io. nichil sibi reseruans
ex õib. quippe qui ex illa die nec ꝓprii
corporis potestatem se hr̃e sciat. Mox gͦ
÷̃. ⁊ induanr reb monast̾ii. Illa autem
uestim̃ta quib exutꝰ ÷ reponantur ĩ uesti¬
ario couseruanda: ut si aliqñ suadẽte
dẏabło consenserit ut egrediat᷑ de mo¬
nast̾io qd̾ absit. tunc exutꝰ reb mona¬

Expanded text:
aut certe, si nescit litteras, alter ab eo roaut certe, si nescit litteras, alter ab eo rogatus scribat; et ille novitius signum faciat, et manu sua eam super altare ponat. Quam dum posuerit, incipiat ipse novitius mox hunc versum: Suscipe me, Domine, secundum eloquium tuum, et vivam: et non confundas me ab exspectatione mea. Quem versum omnis congregatio respondeat, adjungentes, Gloria Patri. Tunc ipse frater novitius prosternatur singulorum pedibus, ut orent pro eo. Et jam ex illa die in congregatione reputetur. Res si quas habet, aut eroget prius pauperibus, aut facta solemni donatione conferat monasterio, nihil sibi reservans ex omnibus: quippe qui ex illo die nec proprii corporis potestatem se habiturum sciat. Mox ergo  induatur rebus monasterii. Illa autem vestimenta quibus exutus est reponantur in vestiario conservanda, ut si aliquando suadente diabolo consenserit, ut egrediatur de monasterio quod absit tunc exutus rebus mona
Abbreviated transcription (Latin):
dc̃am cellã nouitioꝵ ⁊ it̾um probetur
ĩ om̃i pacientia: ⁊ post sex m̃sium cir¬
tuitum relegat᷑ ei regła: ut sciat ad qd̾
ingreditur. Et si adhuc stat. pꝰ qͣtuor
nĩses it̾um legat᷑ ei regła. Et si hĩta se¬
cum deliberatõe promiserit se oĩa cu¬
stodire. ⁊ cuncta sib imperata seruare:
tunc suscipiat᷑ in congregatõem. sciens
se sub lege regłe constitutũ. ⁊ ꝙ ei ex
illa die ñ liceat egredi de monast̾io. nͦ
collum excutere de sub iugo regłe. quã
sub tam morosa deliberatione licuit ex¬
cusare aut susciꝑe. Suscipiendus a̾
in oratorio. coram om̃ib promittat de
stabilitate sua: ut ꝯu̾satone moꝵ suoꝵ
⁊ obedientia cor am d̾o ⁊ sc̃ĩs eiꝰ. ut si a¬
liqñ alit̾ fec̾it adeo se dampnandum
sciat quem irridet. De qua ꝓmissione
sua faciat petitionẽ ad nom̃ scõꝵ qͦꝵ¬
reliquie ibi st̃: ⁊ abbatis p̾sentis.
Quam petitõem manu sua scribat

Expanded text:
dictam cellam novitiorum, et iterum probetur dictam cellam novitiorum, et iterum probetur in omni patientia. Et post sex mensium circulum relegatur ei Regula, ut sciat ad quid ingreditur. Et si adhuc stat, post quatuor menses iterum ei legatur eadem Regula; et si habita secum deliberatione promiserit se omnia custodire, et cuncta sibi imperata servare; tunc recipiatur in congregatione, sciens se lege Regulae constitutum, quod ex illa die non liceat egredi de monasterio, nec collum excutere de sub jugo Regulae, quam sub tam morosa deliberatione licuit ei excusare, aut suscipere. Suscipiendus autem in oratorio coram omnibus promittat de stabilitate sua et conversione morum, et obedientia coram Domino et sanctis ejus; ut si aliquando aliter fecerit, a Deo se damnandum sciat quem irridet. De qua promissione sua faciat petitionem ad nomen reliquiae ibi sunt, et abbatis praesentis. Quam petitionem manu sua scribat,
Abbreviated transcription (Latin):
De cedine suscipeudorum fratrum
nem: nõ ei facilis tribuat᷑ ingres¬
sus. s sic̃ ait apłs. probate sp̃s si ex
d̾o st̃. Ergo si ueniens ꝑsenerauerit
pulsans. ⁊ illatas sibi iurias ⁊ dif¬
ficultates ingressus post quatuor qut
qͥuq dies uisus fu̾it pacient̾ porta¬
re: ⁊ ꝑsistere in peticione sua: ãnu¬
elrur ei ingressus. ⁊ sit ui cella hospi¬
tum. pancis dieb. Postea  sit in cella
uouicioꝵ. ubi meditetur. manducet.
⁊ dorimat. ⁊ senior ei talis deputet᷑
qui aptus sit ad lucrandas aĩas. qui
suꝑ eos oĩo curiose intendat. ⁊ solliti¬
tus sit si reuera dm̃ q̃rit. si sollicitus
sit ad opus d̾i. ⁊ ad obedientiã paratꝰ¬
⁊ opprobria. Predicent᷑ ei oĩa dura ⁊
de stabilitate sua ꝑseuerantiã. Post du¬
oꝵ m̃sium circulum legatut ei ħ re¬
gula ꝑ ordinem: ⁊ dicatur ei. ecce lex
sub qua militare uis. si potes obseruare
ingredere. Si uero ñ potes liber disce¬
de. Si ad huc stet̾it. tunc dicat᷑ ut supͣ

Expanded text:
DISCIPLINA SUSCIPIENDORUM FRATRUM.nem, non ei facilis tribuatur ingressus, sed, sicut ait Apostolus, Probate spiritus, si ex Deo sunt . Ergo si veniens perseveraverit pulsans, et illatas sibi injurias et difficultatem ingressus post quatuor aut quinque dies visus fuerit patienter portare et persistere petitioni suae, annuatur ei ingressus; et sit in cella hospitum paucis diebus. Postea autem sit in cella novitiorum, ubi meditetur et manducet, et dormiat. Et senior ei talis deputetur, qui aptus sit ad lucrandas animas, qui super eum curiose omnino intendat; et sollicitus, si revera Deum quaerit, si sollicitus est ad opus Dei, ad obedientiam, ad opprobria. Praedicentur ei omnia dura et de stabilitatis suae perseverantia, post duorum mensium circulum legatur ei haec Regula per ordinem. Et dicatur ei: Ecce lex sub qua militare vis, si potes observare, ingredere; si vero non potes, liber discede. Si adhuc steterit, tunc ducatur in supra
Abbreviated transcription (Latin):
cogitans discretionem sc̃i iaccbi dicẽtit
Si greges meos plus ĩ ambulando fe¬
cero laborare: inorientur cuncti ĩ una
die. Hec gͦ aliaq testimonia discreti¬
onis matris uirtutũ sumens. Sic oĩa
temꝑet. ut ⁊ fortę sit qd̾ cupiãt et
infirmi ñ refugiant. Et p̾cipue ut p̾
sentem regulam in om̃ib conseruet:
ut dum bene ministrau̾it. audiat a
dño ꝙ seruꝰ bonus qui erogauit triti¬
cum conserus suis in tp̃e suo. Am̃ di¬
co uob̾ ait. sr̃ oĩa bona sua ꝯstituet eũ.¬

Expanded text:
cogitans discretionem sancti Jacob dicentis: « Si greges meos plus in ambulando fecero laborare, morientur cuncti una die . » Haec ergo aliaque testimonia discretionis matris virtutum sumens ,sic omnino temperet, ut et fortes sit quod cupiant, et infirmi non rsentem regulam in omnibus conservet. Et dum bene ministraverit, audiat a Domino quod servus bonus, qui erogavit triticum conservis suis in tempore suo: Amen dico vobis, ait, super omnia bona sua constituet eu
Abbreviated transcription (Latin):
ullatenus liceat monacho neq ã
parentib suis. neq a quoqͣm homi¬
num nec sibi inucem litr̾as eut eiilo¬
re. sine precepto abbatis. Qd si etiam
a parentib suis ei quicqͣm directũ fu̾it
ñ p̾sumat susciꝑe illud. nͥ pͥns indica¬
tũ fu̾t abb̃i. Qd̾ si usserit suscipit ĩ
abb̃is sit potestate cui illud iubeat
dare. Et ñ contristet᷑ fr̃ cui forte di¬
rectũ fuerat: ut ñ detur occasio dyͦ.
Qui autẽ alit̾ p̾sumpserit: discipline
regulari subiaceat. Se uesti

Expanded text:
uit, liceat monacho nec a parentibus suis, nec a quoquam hominum, nec sibi invicem litteras, aut eulore sine praecepto abbatis. Qa parentibus suis ei quidquam directum fuerit, non praesumat suscipere illud nisi prius indicatum fuerit matri; quod si jusserit suscipi, in ipsius sit potdari. Et non contristetur frater, cui forte directum fuerat, ut Qui autem aliter praesumpserit, disciplinae regulari subjaceat. Certe
Abbreviated transcription (Latin):
rtifices si st̃ in monast̾io cũ om̃i
humilitate faciant ip̃as artes. si
ꝑmiserit abbas. Q d̾ si aliquit ex eig
extollitur pro scĩa artis sue: eo
qd̾ indeatur aliquid ꝯferre mona¬
sterio. hic talis segregat᷑ ab ipsa
arte: ⁊ denuo ꝑ eam ñ txanseat.
nisi forte humiliato ei it̾um abbas
iubeat. Si quid uͦ ex operib ar¬
tificum uenundandũ ÷. uideant ip̃i
ꝑ quoꝵ manus tnͣsigenda sunt: ne
aliquam fraudem presumant. Memo¬
rentur semꝑ ananie ⁊ saffire. ne for¬
te mortem quam illi in corpore ꝑtu¬
lerũt: hanc isti ł om̃s qui aliquam
fraudem de reb mouast̾ii fecerĩt
in aĩa paciantur. In ip̃is autem p̾¬
tiis non surripiat auaricie malũ

Expanded text:
rtifices si sunt in monasterio, cum omni humilitate faciant ipsas artes, si permiserit abbas. Quod si aliquis ex eis extollitur pro scientia artis suae, eo quod videatur aliquid conferre monasterio, hic talis evellatur ab ipsa arte, et denuo per eam non transeat, nisi forte humiliato ei iterum abbas jubeat. Si quid vero ex operibus artificum venundandum est, videant ipsi per quorum manus transigenda sunt, ne aliquam fraudem praesumant inferre. Memorentur semper Ananiae et Saphirae: ne forte mortem, quam illi in corpore pertulerunt, hanc isti, vel omnes qui aliquam fraudem de rebus monasterii fecerint, in anima patiantur. In ipsis autem pretiis non subripiat avaritiae malum,
Abbreviated transcription (Latin):
iaceat᷑. ⁊ ut hoc uicium peculiaris radi¬
citus amputetur: dentur ab abbate
dules. calige. bracille. cutellus. grafũ.
acus. mappula. tabule. ⁊ om̃is aufe¬
rat᷑ necessitatis excusatõ. A quo tam̃
abbate semꝑ ꝯsideretur illa sentẽtia
q opuis erat. Ita gͦ ⁊ abbas consideret ĩ¬
firmitates indigentium. ñ malã uolũ¬
tatem inuidentium. In oĩb tñ udiciic
suis dei retributionem cogitet.

Expanded text:
jaceat. Et ut hoc vitium peculiaris radijaceat. Et ut hoc vitium peculiaris radicitus amputetur, dentur ab abbate dules, caligae, bracile, cultellum, graphium, acus, mappula, tabulae, ut omnis auferatur necessitatis excusatio. A quo tamen abbate semper consideretur illa sententia que opus erat . Ita ergo abbas consideret infirmitates indigentium, non malam voluntatem invidentium. In omnibus tamen judiciis suis Dei retributionem cogitet.
Abbreviated transcription (Latin):
tũ iediocͥb locis suffic̾e credimus mo¬
nachis per singłos cucullam ⁊ tonicã.
cucullã in hieme uillosã. in estate
opera. Indum̃ta pedum pedules ⁊ ca¬
ligas. de quaꝵ rerũ õium colore aut
grossitudine ñ causentur monachi.
s quales inueniri possunt ĩ prouĩcia¬
in qua hĩtant: aut qid̃ uilius ꝯparari
potest. Abbas autem de m̃sura proui¬
deat: ut ñ sit curra ip̃a uestimenta
utentib ea. s m̃suratu. accipientes no¬
ponenda in uestiario pp̃ pauꝑes. Suffi¬
cit enim monacho duas tunicas ⁊ du¬
suꝑfluũ ÷: ⁊ amputari debet. Et pe¬
dant dum accipiant nouũ. Femora¬
lia autem hii qui in nia dirigantur
de uestiario accipiant. qui reuerten¬
tes lota ibi restituant. Et cuculle
⁊ tonice sint aliqͣnto hiis quas hr̃e¬
soliciti st̾ modice meliores. quas exeũ
⁊ lotas reu̾tentes restituant. Stra¬
m̃ta autem lectoꝵ: sufficiant: matta
Et si cui inuentum fu̾it esd̾ ab ebbate
ñ acceꝑit: grauissime discipline sub¬

Expanded text:
 ait, locis sufficere credimus per singulos cucullam et tunicam: Cucullam in hieme villosam, in aestate opera. Indumenta pedum pedules et caligas. De quarum rerum omnium colore et grossitudine non causentur monachi, sed quales inveniri possunt in provincia qua habitant, aut quod vilius comparari potest. Abbas autem de mensura provideat, ut non sint curta ipsa vestimenta utentibus ea, sed mensurata. Accipientes noponenda in vestiario propter pauperes. Sufficit enim monacho duas tunicas et dusuperfluum est: amputari debet. Et pedant, dum accipiunt novum. Femoralia hi qui in via diriguntur, de vestiario accipiant: quae revertentes lota ibi restituant. Et cucullae et tunicae sint aliquanto a solito quas habent modice meliores: quas exeunt revertentes restituant. Stramenta autem lectorum sufficiant, matta,Et, si cui inventum fuerit, quod ab abbate non acceperit, gravissimae disciplinae sub
Abbreviated transcription (Latin):
dñe officũs nr̃e seruitutis. qui pedeᷤ
tuoꝵ lauare dignatꝰ es discipłoꝵ
ne despicias oꝑa manuũ tuaꝵ. que
nob̾ retinenda mandasti. ⁊ sic̃ hic
ꝑtionum eura sollicite exhibeatur.
qr ĩ ip̃is mag̃ xp̃c suscipitur. nam
diuitum t̾ror ip̃e sibi exigit honorẽ.
Coqiuina abbatis ⁊ hospitũ per se
sit. ut inc̾tis horis suꝑuenienter hos¬
ꝑites qui ñ qmͣ desunt monast̾io ũ
inciuierent fr̃es. In quã coquinam
ad annũ ingrediant᷑ duo frẽs. qͥ
ip̃m offm̃ bñ impleant. quib ut ĩ¬
digent solacia ministrent᷑. ut absq
inurmuratõe seriuant. ⁊ it̾ũ qñ oceu¬
ꝑatõnẽ minorem hñt exeant ubi eit
cons id̾atõ. ut qñ indigent solacia
accomo dentͦ  eis. ⁊ iterũ qñ uacãt
obediant iinꝑanti. Itẽ ⁊ cellam hos¬

Expanded text:
e seruitutis et quia tu pedes lauare dignatus es tuis discipulis, ne despicias opera manuum tuarum, quae nobis retinenda mandasti; sed sicut his ime, cura sollicite exhibeatur, quia in ipsis magis Christus suscipitur. Nam divitum terror ipse sibi exigit honorem. Coquina abbatis et hospitum super se sit: ut incertis horis supervenientes hospites, qui nunquam desunt monasterio, non inquietent fratres. In quam coquinam ad annum ingrediantur duo fratres, qui ipsum officium bone impleant. Quibus, ut indigent, solatia administrentur, ut absque murmuratione serviant; et iterum quando occupationem minorem habent, exeant, ubi eis consideratio, ut quando indigent, solatia accommodentur eis; et iterum quando vacant, obediant imperatis. Item
Abbreviated transcription (Latin):
dragesime debeat obseruatõem hre
tamen q paucoꝵ ÷ ista uirtꝰ. id̾o suademꝰ
istis dieb quadragesime om̃i puritate
ciis temperemꝰ orõnib cum fietibus
lectionib ⁊ ꝯpunctioni cordis ate
abstinentie oꝑam demꝰ. Ergo hus die¬
b augeamus nob̾ aliqͥd aͥd solitum
pensum seruitutis nr̃e. or̃ones peculi¬
ares. ciboꝵ ⁊ potus abstinentiam. ut¬
unus quisq suꝑ m̃suram subiun ctam
aliquid propĩa uoluntate. cum gau¬
dio sc̃ĩ sp̃s offerat d̾o .i. subtrahat cor¬
pori suo de cibo. de potu. de sompno.
de locacitate. de scurilitate. ut cũ spi¬
ritalis desid̾ii gaudio scm̃ pascha ex¬
pectemus. hoc ip̃m tũ ꝙ unusquisq
offert abbati suo suggerat. ⁊ cum eius
fiat or̃one ⁊ uoluntate:qr qd̾ sine cõ¬
scientia parͥs spĩtalis fit: p̾sumptõi
Ergo cum uoluntate a bb̃is oĩa agẽda st̃.
horatorium. ⁊ abbas hoc ꝑpendit qr
ita 3. agant ibidem opus d̾i. ubi ope¬
rentur cum tremore diuino. flectentes

Expanded text:
observationem habere, tamen, quia paucorum est ista virtus, ideo suademus istis diebus Quadragesimae omni puritate tiis temperamus, orationi, fletibus, lectioni et compunctioni cordis, atque abstinentiae operam damus. Ergo his diebus augeamus nobis aliquid ad solitum pensum servitutis nostrae orationes peculiares, ciborum et potus abstinentiam: unusquisque super mensuram sibi indictam aliquid propria voluntate cum gaudio sancti Spiritus offerat Deo. Id est, subtrahat corpori suo de cibo, de potu, de somno, de loquacitate, de scurrilitate: et cum spiritalis desiderii gaudio sanctum Pascha exspectet. Hoc ipsum tamen quod unusquisque offert, abbati suo suggerat, et cum ejus fiat oratione et voluntate. Quia quod sine permissione Patris spiritalis fit, praesumptioni Ergo cum voluntate abbatis omnia agenda sunt. oratorium, et abbas hoc perpendit quia ita est, agant ibidem opus Dei ubi operantur, cum tremore divino flectentes
Abbreviated transcription (Latin):
m̃s suꝑuenieutes hospites tanꝙͣ
congriuis honor exhibeat᷑. maxime do¬
mesticis fid̾i ⁊ ꝑegrinis. ut gͦ nũtia¬
tus fu̾it hospes occurratur ei a pͥore
ł a fr̃̾ib cum om̃i officio caritatis. Et
pͥmitus orent parit̾. ⁊ sic sibi sociẽt᷑
in pace. qd̾ pacis oscłm ñ pͥus offera¬
tur uisi or̃one p̾missa. p̃p̃ illusiones di¬
abolicas. In ip̃a aũ satutatõe eĩt ei
exhibeatur humilitas. Om̃ib suꝑue¬
nientib siue discedentib hospitib
inclinato capite.ł prostrato om̃i cor¬
pore in t̾ram. xp̃s in eis adoretur qui
⁊ suscipit᷑. Suscepti autem hospites
ducantur ad or̃onem. ⁊ postea sedeat
cum eis pͥor. aut cui iusserit ip̃e. hus¬

Expanded text:
s supervenientes hospites, tanqucongruus honor exhibeatur, maxime domesticis fidei et peregrinis. Ut nuntiatus fuerit hospes, occurratur ei a Priore vel a fratribus cum omni officio charitatis; et primitus orent, et sic sibi socientur in pace. Quod pacis osculum non prius offeratur, nisi oratione praemissa, propter illusiones diabolicas. In ipsa autem salutatione omnis exhibeatur humilitas. Omnibus venientibus, sive discedentibus hospitibus inclinato capite vel prostrato omni corpore Christus in eis adoretur, qui et suscipitur. Suscepti autem hospites ducantur ad orationem; et postea sedeat cum eis Prior, aut cui jusserit ipse.