comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
de aĩa. quaꝵ p̾ma est h ͨ si est intee¬
ligere sicut sentire. tuc̾ Incellc̃s pati.
ab incelligiblĩ sicut seusq. s sensus
patit᷑ sic quod ab excellenti corrũpĩ
ergo ⁊ intellcũs quod fl̾nĩ esti Itꝭ
sensus in una ui sensarã. non appre¬
hendit omnĩa eoꝙ est uissita ĩ ꝙ¬
gano sibis imirta corponꝰ orgaĩco
et non ĩimxta differunt ergo ia¬
tellectus ⁊ sensus differmit᷑ ¶ Itꝭ
Incelleus. locus est specieꝵ perl ͦ¬

Expanded text:
est intelligere sicut sentire, tunc intellectus patitur ab intelligibili sicut sensus; sed sensus patitur sic quod ab excellenti corrumpitur; ergo et intellectus, quod falsum est. Item, sensus in una vi sensitiva non apprehendit omnia , eo quod est vis sita in rgano; sed vis immixta corpori organico et non immixta differunt; ergo intellectus et sensus differunt. Item, intellectus locus est specierum per
Abbreviated transcription (Latin):
bicam. ¶ Iͥͣ rõ. est ex autoritate
antiquoꝵ. Antiqui eñ sape ⁊ seu¬
tiri. idem esse frrmabat᷑. fitem¬
pedocles dixit et racõ fua fuit
quia uolidtas ⁊ desideriũ nõ au¬
gent᷑. nsi ex aliquo. cogiito per
intllcin. ut tensĩ ⁊ ñ augẽtur.
nisi ad presens ergo pũs ẽ cogni¬
est siugu ͬ ͤ s̃. siugulare est cog̾tũ

Expanded text:
a ratio est ex auctoritate antiquorum. ‘ Antiqui enim sapere et sentire idem esse firmabant, sicut Empedocles dixit’. Et ratio sua fuit, quia voluntas et desiderium non augentur nisi ex aliquo cognito per intellectum et sensum, et non augentur nisi ad praesens; ergo praesens est cogniest singulare; ergo singulare est cognitum
Abbreviated transcription (Latin):
agentis. Tunc em̃ efficitur mac¬
tuet cũgitur incellectui possi᷑.
et micte ipadiscernitur hi ͦ quad q̃¬
rebatur. et hoc est quad dicit au¬
gustinus spem̃ latere ⁊̃ in abdrtis
chesamris esse reconditam añ stũͫ
est eciam species Incelligibilis
que est species Rei et h ͦ abstrahi᷑
a Rebus. ⁊ non semper est in ala
per hoc eciam patet solucõ ad obi ͭ¬
ta Sensus enĩ ⁊ discrecõ fimit

Expanded text:
ntis; tunc enim efficitur in actu et coniungitur intellectui possibili, et mediante ipsa discernitur hoc quod quaerebatur. Et hoc est quod dicit Augustinus speciem latere et in abditis thesauris esse reconditam ante studium. Est etiam species intelligibilis, quae est species rei, et haec abstrahitur a rebus, et non semper est in anima. Per hoc etiam patet solutio ad obiecta. Consensus enim
Abbreviated transcription (Latin):
nitꝰ c̾uimꝰ. nisi ca que passim at
indippdĩta mẽo contiẽbat. cogit̾ado
quasicallige. atq aiãdutendo curare.
ubi sparsa p̾us ⁊ ueleta. latitabãt
ides fanuiliari intentõi facile occ᷑¬

Expanded text:
nimus; nisi ea quae passim atque indisposite memoria continebat, cogitando quasi colligere, atque animadvertendo curare, ubi sparsa prius et neglecta latitabant, jam familiari intentioni facile occ
Abbreviated transcription (Latin):
uellem Sibi ergo erant et aũꝙ
si causa renicta et retrusa. qĩ itaue.¬
is dicioribus. Et ñ amouẽtibus.
aliquo. eruerent᷑. ea sortasse. cogita¬
intelligiblia. sus ĩ ala ⁊ ꝙ rensus¬

Expanded text:
vellem . Ibi ergo erant et antequam sed tam remota et retrusa, quasi in caveis abditioribus, ut nisi a movente aliquo eruerentur, ea fortasse cogitaintelligibilia sunt in anima, et qu
Abbreviated transcription (Latin):
Relatia incẽ disfinũt᷑ ad se ih.¬
nicem Et utrĩq est diffuuẽõ alt̾io
licet non sit in uno. subs. Et cun
plurib. modis non possit banari
unũ Incelligoblẽ. arles nõ tangit
de plurib ¶ Auĩtẽnã autl̃̾ distĩguit
intelliglbll ex modis intebrigl̃di
Et cũ alius sit modus intelligedi
dicit esse dũosa intelligi Sd¬

Expanded text:
iuntur ad se invicem et utrumque est diffiniens alterum, licet non sint in uno subiecto. Et cum pluribus modis non possit variari unum intelligibile, Aristoteles non agit de pluribus. Avicenna autem distinguit intelligibile ex modis intelligendi, et cum alius modus sit intelligendi dicit esse d
Abbreviated transcription (Latin):
in łus est ccͣ. que uõ est flñ¬
¶ Ncliardus uode sancto uictore
simplitorẽ actũ intlles dicit et̃
intolligẽciã in illũ quifertur.
in deũ ⁊ super celestia ¶Ad ad¬

Expanded text:
in his est circa quae non est falsum’. Richardus vero de sancto Victore simpliciorem actum intellectus dicit esse intelligentiam , ut illum qui fertur in deum et super caelestia .
Abbreviated transcription (Latin):
dicendi. ꝙ illadatur de scire pocuis
ꝙ de modie incelligibiluũ. Et p̃mq
modus est simiptꝰ penes scire. ut
ꝙ ão non statim potest dare respõ¬
sum. certus tam̃. ꝙ postea dabit
mouet᷑ ad p̾us scitũ. Et cũ mlta

Expanded text:
dicendum quod illa datur de scire potius quam de modis intelligibilium. Et primus modus est sumptus penes scire, ut m quod aliquis non statim potest dare responsum, certus tamen quod postea dabit, movetur ad prius scitum, et cum multa
Abbreviated transcription (Latin):
accipie̾do uatiua cõe in ipis. sicut
lstralir̃ Intlltus angai. ab hb anlo¬
augło ⁊ illo. Sil natinalia. licẽt
cõiũcta fuit mat̾ie. que est subiñ
metus in racõne sua di ffinitiã tnĩ
soparata filt aniã. que est ꝑticulue

Expanded text:
accipiendo naturam communem in ipsis, sicut abstrahitur intellectus angeli ab hoc angelo et illo. Similiter naturalia licet coniuncta sint materiae , quae est subiectum motus in ratione sua diffinitiva , tamen separata sunt a materia, quae est particulare
Abbreviated transcription (Latin):
apudonĩs hoios. ¶ Item glosa saꝑ.
illud Gerbũ. uolocitor cuciurnt ẜmo
eius. dicit ꝙ uelox. est sicut eque.
uol augllis. uel bentus alicubiẽ.
non bbiq ¶ Belocitas aute̾ ipaubii
est non est in parte. nisꝙ̃ artat᷑
q̃ nõ modo est in eqnis. uil iuũtis
puẽtis ubiqi e̾mp diffũdit᷑. oc
nompotest de Gelotitate hac bel illa

Expanded text:
apud omnes homines . 2 Item, glossa super illud verbum: ‘Velociter currit sermo eius’ dicit quod ‘velox est sicut equus vel angelus vel ventus, alicubi est, non ubique; velocitas autem ipsa ubique est, non est in parte, nusquam artatur’, quae non modo est in equis vel iumentis, punctis ubique terrarum diffunditur . Hoc non potest
Abbreviated transcription (Latin):
id̾ quod est res. qr ipã est h ͦ ꝑti¬
culare. den ionstratĩo. ⁊ formiasia
est forma totius ⁊ non ꝑtis. ⁊ ꝓptꝰ
cis preicat᷑. De tot̾a re. et appendicia
illius mat̾ie. sut ꝓp̾etates. et acciaͣ
contraliẽtia ⁊⁊ Idinduãtia for.¬

Expanded text:
est hoc particulare demonstratum , et forma sua est forma totius et non partis, et propter hoc praedicatur de tota re; et appendicia illius materiae sunt proprietates et accidentia contrahentia et individuantia for
Abbreviated transcription (Latin):
Et idõ post perfectõne᷑ illã nichil
adcisciq qr nullã aptitiadinẽ acq̃rima
acquerẽdo aptitudinẽ quã nõ hemq
Si contra illa intelligibilia q̃ nonꝰ
emanat̾ ab Intellia. agente aut suc̃
abstracta a fantasinatib aus sẽꝑ
trũ. opportet ꝙ in aliquo recipidtr

Expanded text:
illam nihil addiscimus, quia nullam aptitudinem acquirimus acquirendo aptitudinem quam non habemus. Sed contra: Illa intelligibilia quae emanant ab intelligentia agente, aut sunt abstracta a phantasmatibus, aut sunt tunc oportet quod in aliquo
Abbreviated transcription (Latin):
Et hͦ dico de luis que ꝑftã sliti
natura sicut subẽ seusiblẽs. ⁊ se¬
parote. Licet igit. seꝑata suit sĩ¬
plicia modo quodã. tam̃ sut̾ ꝯpolta
modo alie qui ambo modi sup̃er-
põĩtifut̾. et ddõ. ab ip̃ĩs pot̾ fieri
resolucõ. ¶Iad aluid dicend̾ ꝙ ĩ ue¬
rtate hͦ uerũ d̃ ꝙ nullo he̾mus

Expanded text:
Et hoc dico de his quae perfecta sunt in natura, sicut substantiae sensibiles et separatae; licet igitur separata sint simplicia modo quodam, tamen sunt composita modo alio, qui ambo modi supra expositi sunt, et ideo ab ipsis potest fieri resolutio. 8 Ad aliud dicendum quod in veritate h
Abbreviated transcription (Latin):
sum expellendo. Alle est de nã
iguis ¶ D calorqui est pr̾ͬ uiifi¬
cablitatis. in ꝑte cibi que ĩcorporã
ꝓprie calor celestis est/ et p̾cipue
qui est alilie solis. ¶Calor uero

Expanded text:
sum, expellendo, ille est de natura ignis. Sed calor qui est principium vivificabilitatis in parte cibi, quae incorporatur, proprie calor caelestis est, et praecipue qui est a lumine solis. Calor vero
Abbreviated transcription (Latin):
gen̾ata componile orgaua q̃ sut
duo minĩa tenet sead srt̃. Et illa
que sic formalia sũt. dicũt᷑. Gas Et
ideo abscisa nõ recrescuẽ̾ qr deest
uas in quo p̾parari debet. debunt¬
iñ fescauraõ. nist forteĩ quibusd̃¬

Expanded text:
generata componunt organa, quae sunt anomiomera, tenent se ad speciem. Et illa quae sic formalia sunt, dicuntur vas; et ideo abscisa non recrescunt, quia deest vas, in quo praeparari debuit materia restaurans, nisi forte in quibusd
Abbreviated transcription (Latin):
est ¶d̃ siconcedat᷑. est cbieccõ
granifsiã in ꝯtrarud Illa enii mẽ¬
bra. fadicalia compoĩta sũt ex ꝯͣnis
ad̾iucem Repugũtib ⁊ cũ in om̃i tali
fiat depdico. ucc̃ẽ est fieri ꝯtimuiã
deꝑdicõnez in iblio ¶ Ite calor uã¬
doꝑdicõ. go facit depdicõne̾ ĩ om̃i
eo. ĩ quod agit go cũ silr̃ agat qn
partes Radicales sic̃. in alias. ehlr
faciet deꝑdicõne in illis sic̾. in alua¬
¶ Et ad hoc dix̾uns quid̃ qd uirtꝰ
et nõ dig̾it ip̃m ĩ me̾bra sredica

Expanded text:
d si concedatur, est obiectio gravissima in contrarium . Illa enim mebra radicalia composita sunt ex contrariis ad invicem pugnantibus, et cum in omni tali fiat deperditio, necesse est fieri continuam deperditionem in illis. Item, calor natditio; ergo facit deperditionem in omni eo in quod agit; ergo cum similiter agat in partes radicales sicut in alias, aequaliter faciet deperditionem in illis sicut in aliis. Et ad hoc dixerunt quidam quod virtus et non dirigit ipsum in membra radica
Abbreviated transcription (Latin):
est intelligẽdo. sicut illa ope rãdo
Cid igitur om̃ia que sũt. intelligiia
diabũtiir abaliqua forua una q̃
uniu̾sal⁊̃ est agens ad omĩa ¶ Ged
di forma noii ptist esse nisi fer̃a

Expanded text:
est intelligendo sicut illa operando. Cum igitur omnia quae sunt intelligibilia, diabuntur ab aliqua forma una quae universaliter est agens ad omnia; sed haec forma non potest esse nisi forma
Abbreviated transcription (Latin):
fut᷑ ille q̃ pome̾. in intl̃tũ agente.
ett iterũ intllt̃s agens ñe intel¬
licgẽtia separata. que sit pdeua for
in intlltm possiblẽ sidm foriuas
illas aus uoi semper. Isemper
cũ ĩ fua accõne semꝑ ip̃ͭ foĩs¬

Expanded text:
e ponuntur in intellectu agente; et sic iterum intellectus agens non erit intelligentia separata quae sit plena formin intellectum possibilem secundum formas illas, aut non semper. Si semper, cum in sua actione sem
Abbreviated transcription (Latin):
cũ Intellad agcute ¶ntellecto
om̃ ageus est ut ars ⁊ efficio
formale ¶ Incoeligibilia autez
sue . fiart forma artificiati ⁊ possi łis
Intoretũs est ut mat̾ia artificiati-
bi tam̃ aro est qp̃tus ⁊ intaltũs a¬

Expanded text:
cum intellectu agente. Intellectus enim agens est ut ars et efficiens formale , intelligibilia autem sunt sicut forma artificiati, et possibilis intellectus est ut materia artificiati. Sed tamen ars est habitus, et intellectus a
Abbreviated transcription (Latin):
hũs formã ut dicut plũ.aut eas¬
dem quas lni. ponit ĩ ĩtetũ possi li
aut alias. Si eastem. tnt spes
que fut᷑ ĩ alia. ñ abstrahũte a reb
extra Et casensib. in millo inuar

Expanded text:
s formas , ut dicunt, aut easdem quas habet, ponit in intellectu possibili, | aut alias. Si easdem, tunc species quae sunt in anima, non abstrahuntur a rebus extra, et sic a sensibus in nullo iuvatur
Abbreviated transcription (Latin):
habitĩo enude̾ non accipit a fantas¬
mate. qr sic haberet bis eiuidẽ̾ in¬
tellectus agens h hĩtũ forme
ergo in agendo. nichil recipͭ afrĩ¬
tasmate eigo siue fantilsiate oͭ
in eadeꝰ accõne. Et sic sequeret᷑

Expanded text:
habitum non accipit a phantasmate, quia sic haberet bis eundem; intellectus agens habet habitum formae; ergo in agendo nihil recipit a phantasmate ; ergo sine phantasmate erit in eadem actione, et sic sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓtedit ad moue̾dũ intellcm̃ in
ompnio aute̾nõ est talis pro¬
tessus. fruitasmacio. si potius a
fautasia proce᷑. ad reusũ ꝑ distõ¬
cuã. ab Intellcũ . Gnde ĩtelliũs
manet ĩmobłis eo ꝙ ũ sit mouẽs

Expanded text:
edit ad movendum intellectum. In somnio autem non est talis processus phantasmatis, sed potius a phantasia procedit ad sensum per distantiam ab intellectu. Unde intellectus manet immobilis, eo quod non sit movens
Abbreviated transcription (Latin):
p̃me. Et nulli ece a cõsentimus
uitĩo. Gel ppetiã accicłtale̾ aliquã.
sius slt̃ ĩuata ut notitia pͬ. cauii.
diue acguĩsitat ꝑ appłrẽ sionẽ fuie
abstractõnẽ a matia. ¶ Ad p̾mũ
ergo dicendũ ꝙ p. apͦͥͦ duplep¬

Expanded text:
primae. Et nulli eorum consentimus bitum vel speciem accidentalem aliquam, sive sit innata ut notitia primae causae, sive acquisita per apprehensionem et abstractionem a materia. | 1 Ad primum ergo dicendum
Abbreviated transcription (Latin):
scai. qr Intllos ages ĩpassibilis
res .s. clexand̾. ⁊ themistiꝰ et
aidoỹs. s nre exposicõi concotdat
auiceñ. in liͤ de naturałib. Et
duo cequẽtes uestigia eis.s

Expanded text:
a intellectus agens impassibilis res, scilicet Alexander , Themistius et Averroes, sed nostrae expositioni concordat Avicenna in vi de naturalibus et duo sequentes vestigia eius
Abbreviated transcription (Latin):
et iguoras̃. quod est impo ͭ ͤ. Si iẽ¬
qualit᷑. sontra possibłis semper
est in poteñ. ⁊ accenie semps̃ un
actu ⁊ nicħhẽ mediũ int̾ eos qd
impediat agentes ab accõne sua
uel passiblemĩ. apassione g̾ incllcõ
ageus sempor aget in possibebĩ ⁊
põssibls somꝑ Recipit ⁊s intee¬
eoctus possiblis semꝑ e . sciens.
et mdp̃ ignorane. ¶ Soluco ddmn

Expanded text:
et ignorans, quod est impossibile . Si inaequaliter, contra: Possibilis semper est in potentia, et agens semper est actu, et nihil est medium inter eos quod impediat agentem ab actione sua vel possibilem a passione; ergo intellectus agens semper aget in possibilem et possibilis semper recipit; et sic intellectus possibilis semper erit sciens et numquam ignorans . Solu
Abbreviated transcription (Latin):
et magistro pistoro qͥuor unus
aute̾ .s. pistor. magĩster in caui¬
stris fagine ⁊ omĩbus generb
ꝑanũ. q̃ fuit̾. artepistoria. E
uͦ est moues. ex ꝑte cor s trnc¬

Expanded text:
et magistro pistorum, quorum unautem, scilicet pistorum magister , in canistris farinae et omnibus generibus panum, quae fiunt arte pistoria. Si vero est movens ex parte corpor
Abbreviated transcription (Latin):
cũ extreme suit apphensie̾. ficut
p̾me ⁊ medie debent pomi Gmlosa-¬
litꝰ agens: Hiis Racõnib possũt
niti quidam negantes intellem̃
ageutẽ ed̃ in aia. Et quetlo addu¬
cĩtur a siłi Asicut enĩ ĩ intlltũ
practico bidemus ꝙ ipẽ suscipͭ
speñ boni operablis ⁊ disceruit

Expanded text:
extremae sint apprehensivae sicut primae et mediae, debet poni universaliter agens. His rationibus possunt inniti quidam negantes intellectum agentem esse in anima. 7 Et quaedam adducitur a simili: Sicut enim in intellectu practico videmus quod ipse suscipit speciem boni operabilis et discernit
Abbreviated transcription (Latin):
de liñs circaque ẽ magis sollicitꝰ
et actendes̃ sicut dese ⁊⁊ desuis. Et
de sua ciuitate solicitudo aũt ⁊ attõ¬
cio cause sũt maions ĩpressionis
Non glea apparerat. que debiliꝯ mu¬
pressa sũt. Si eade quib ĩuigilia¬

Expanded text:
de his circa quae est magis sollicitus et attendens, sicut de se et de suis et de sua civitate; sollicitudo autem et attentio causae sunt maioris impressionis; non ergo ea apparent quae debilius impressa sunt. Si
Abbreviated transcription (Latin):
quod ueridest ⁊ hͦ. srlũ ilnortale
ppetiũo est. nõ renũscuĩt᷑. autem
ꝑ li ͦ quiũ possible̾. sit passimus
aute itllcue cor ꝓp tislis est / et sñ
liͦ mclul incebligit. Ac si dicat intel¬
Cectus agens qui sepatus est. est.¬

Expanded text:
quod verum est, et hoc solum immortale et perpetuum est; non reminiscimur autem quod hoc quidem impassibile sit. Passivus autem intellectus corruptibilis est, et sine hoc nihil intelligit’. Ac si dicat: Intellectus agens qui separatus est, est
Abbreviated transcription (Latin):
lutõrẽ. incipit p̾diãti calor fagidi¬
tati c̾ebri ⁊ soait feusꝰ a uigilia
et tdeo tales euigilaut q aup̃. inci¬
piaut sompniare completa digõte
¶As aliud dicendi ꝙ euaꝑatõ nõ est
ita ꝯtiuua spissa qn in fre. ĩcipiat
subulian ⁊ separi sauguis purris¬

Expanded text:
liationem, incipit praedominari calor frigiditati cerebri et solvit sensus a vigilia, et ideo tales evigilant antequam incipiant somniare completa digestione. 2 Ad aliud dicendum quod evaporatio non est ita continua spissa, quin in fine incipiat subtiliari et separ
Abbreviated transcription (Latin):
Masud sicend̾ ꝙ eciã ilła opiõ
falsa est ¶ As cacõnẽ uero dicend̃
est ꝙ om̃ĩs forma Inducta ꝑ icio
matyre ordinat᷑. d metorẽ p̃nu̾o.
ut ad cani Intelligibilia ubnai
possũt. ordinari ad forricã unã ñ
que est foriua eutis et liͦ patet¬
ꝑ Incelligibilia em̃ silt̃. p Resolu¬
in spem̃ cause. pͥme nonabstralir̃.
acatio. licet ꝑ cata inferat᷑. Intel¬
eectus autĩ agens in quol ułi

Expanded text:
etiam illa opinio falsa est. 3 Ad rationem autem dicendum  omnis forma inducta per motum naturae ordinatur ad motorem primum ut ad causam. Intelligibilia vero non possunt ordinari ad formam unam nisi quae est forma entis. Et hoc patet; intelligibilia enim sunt per resoluia species causae primae non abstrahitur a causatis , licet per causata inferatur. Intellectus autem agens in quoli
Abbreviated transcription (Latin):
et Imperfectẽ Intedecs. intalcus¬
cuĩ possibilis ꝑfoctor est in ox qd
nem Requirit ad agces sicut ꝑ in.
⁊ sũcis corporib plũra mouẽt. ad
corpus organitio ꝙͣ ad corpus n ud
uel simplex / n ͨ cam̃ recipis orgaui¬
cũ. imꝑfecaus ẽ corpore mixtonẽ
simplici. si pocius ꝑfectius ⁊ nobe¬
lius ¶ Ad aliud dicend ꝙ esͦ nichiẽ

Expanded text:
et imperfectio intellectus. Intelleenim possibilis perfectior est in eo quod nem requirit aliud agens, sicut etiam in physicis corporibus plura movent ad corpus organicum quam ad corpus mixtum vel simplex, nec tamen corpus organicum imperfectius est corpore mixto vel simplici, sed potius perfectius et nobilius. 4 Ad aliud dicendum quod hoc nihil
Abbreviated transcription (Latin):
potest fe ipañ face̾ in suscipicte
multomagf illa q̃ plus tr̃neit
si forma sensibeiõ est forna/. per
excellẽciaõ sus corrũpens ⁊ tam̃
se ipam̃ faciẽs. insensu ¶ Forma
be̾ro intelligiblio ꝑ excelle̾tiã
seipñ faciet in ĩtatio ¶ Atem¬

Expanded text:
potest seipsam facere in suscipiente, multo magis illa quae plus convenit; sed forma sensibilis est forma per excellentiam sui corrumpens et tamen seipsam faciens in sensu; forma vero intelligibilis per excellentiam seipsam faciet in int
Abbreviated transcription (Latin):
gitur temper suit in ip̃o aut aliĩ
et nulla acquisita ⁊ hoc ess incide̾
in errore̾. placonis qui posuit nos
nichil addistere. s Recordari omi
Et soc Infra destruet᷑. G. ulalĩ¬

Expanded text:
gitur semper fuit in ipso, aut aliquando et nulla acquisita, et hoc esset incidere in errorem Platonis, qui posuit nos nihil addiscere, sed recordari omnium, et hoc infra destruetur. Si
Abbreviated transcription (Latin):
compdexionati quoꝵ loquax est
natura ¶ Dilĩ gregoꝰ asseguat
diuifionẽ in causis sompnioꝵ q̃p
milla attrib÷ euentui. dicͭ. em̃ fit
in liͦ dialog̃. ¶ ui. modis. tãgũt.
aiãi ymaginacoẽs gompnioꝵ xaliĩ¬

Expanded text:
complexionati, quorum ‘loquax est natura’. Similiter Gregorius assignat divisionem in causis somniorum, quarum nulla attribuitur eventui. Dicit enim sic in libris dialogorum: ‘Sex modis tangunt animum imagin
Abbreviated transcription (Latin):
rus ꝙ ea que fucura sũt. nõ de ue¬
cessitate futura sut. sigua eĩ cole¬
stia que siũ siguna uentoꝵ uel
pliniiaꝵs fucurar nͣ. prohibet
Impediri silr̃ consillã huanade
futuris n ͤ prolubet ñ euenire eo
signis p̾cedentib ⁊ consilus gͦ
asili. fompnia nõ euemẽt de
nccitate ¶Golucõ consencũto¬

Expanded text:
on de necessitate futura sunt. Signa enim caelestia, quae sunt signa ventorum vel pluviarum futurarum, nihil prohibet impediri. Similiter consilia humana de futuris nihil prohibet non evenire, eo signis praecedentibus et consiliis; ergo a simili somnia non evenient de necessitate. Solutio: Consent
Abbreviated transcription (Latin):
qd apparet in compnio uideat᷑
albio ⁊ ngr̃ ⁊ uiride ⁊ tales colo¬
res non appareaut. fuuĩe actu lucidi
qd̾ sit illud. lucidũ intu̾secꝰ quis
facit spẽs ielos coloꝵ actu apparẽ

Expanded text:
quod apparet in somnio videatur album et nigrum et viride, et tales colores non apparent sine actu lucidi, quod sit illud lucidum intrinsecus quod facit species colorum illorum actu apparere,
Abbreviated transcription (Latin):
cause ni sigud̃. liẽ ad res aliquas
dit ĩ medi ͭ ͤ de forti sticdio uenẽ¬
ti addormitõnẽ. qui sompiat id
quos studuio ⁊ talia etiã sompnia
ut freque̾t᷑. consueueruẽ durare

Expanded text:
causae nec signi habent ad res aliquas dit immediate de forti studio venienti ad dormitionem, qui somniat idem quod studuit, et talia etiam somnia ut frequenter consueverunt durare
Abbreviated transcription (Latin):
ex ꝑte aiẽ. sicia ł na futura forte
fuit mẽs ᷑. ĩurie uel aliciꝰ debliõ
astensus c̾nũs ad cor ⁊ ĩpositõne
friłsi cmĩs. forte p̾cessit suspicio.
asiqua ue l aliquod factũ susptũi.
cmiꝰ motus signũ fuit futuri.
¶õicaio autẽ fiue ĩcursus ẽ de
lins que procul sut temꝑe uel
loco. Et guor ngticia suꝑ nostrã¬

Expanded text:
e fuit memoria iniuriae, vel aliquis debilis ascensus sanguinis ad cor, et in impositione falsi criminis forte praecessit suspicio aliqua, vel | aliquod factum suspectum, cuius motus signum facit futuri. Accidens autem sive incursus est ‘de his quae procul sunt’ tempore vel loco et quorum noti
Abbreviated transcription (Latin):
lissimã eeceptõ ic᷑ exc̾ior. Et idtco
init̾iora efficudt᷑. Cbitius monẽtia
et fertissiõ motu descendũt. ad sẜn
coem̃ ⁊ uidẽtur esse sensata Et pp̃
malitiã complexionis frequẽter.
apparent herribilia. unde cid fortõ¬
res sut in ris motus. int̾iores / excis¬
ribus int̾lores excludũt ext̾idro
et uidet᷑. eis ꝙ uideant demiones
et loquãtur eis. qd̾ autẽ disꝗtim¬
aut locutõnes cã est. ꝙ fugidũ et
siccĩ. difficult̾ mo ͬ ͤ est nõ ullõ¬

Expanded text:
lissimam receptionem exteriorum, et idcirco interiora efficiuntur fortius moventia et fortissimo motu descendunt ad sensum communem et videntur esse sensata , et propter malitiam complexionis frequenter apparent horribilia. Unde cum fortiores sint in eis motus interiores exterioribus, interiores excludunt exteriores, et videtur eis quod videant daemones et loquantur eis. Quod autem discontinuant locutiones, causa est quod frigidum et siccum difficulter mobile est
Abbreviated transcription (Latin):
intllcũ po ͥ tuẽ intelles possi l ͥᷤ
est ⁊actu g̾ incolles a gous non
actu Et hoc est absui dũ. omis
esĩ agend agit ad hᵒ. ut poteñ.
actu ¶ Item frat argu ⁊ au uoys¬

Expanded text:
 intellectus possibilis est in actu; ergo intellectus agens non actu, et hoc est absurdum. Omnis enim agens agit ad hoc, ut potentia actu. Item, fiat argumentu
Abbreviated transcription (Latin):
ad uislo. uel auditĩo stati. uidobitur
illud.. unde aspicientes ad inctu¬
rabliuear. uil in piete uel in c̾ta
ꝓpt modicto sildtudinẽ cũ uestus
putant esse bestias. uel adlqua cẽ¬

Expanded text:
ad visum vel auditum, statim videbitur illud. Unde aspicientes ad iuncturas linearum in pariete vel in terra, propter modicam similitudinem cum bestiis putant esse bestias vel aliqu
Abbreviated transcription (Latin):
motus. ille corꝑis est. quod e̾ fom̃
et uehiclñi illaꝵ formar. Et hic
est spñs alĩs qui descendit ab ẜ̃ma¬
ginatiã ad sensũ coeñ. et afensu
coĩ qui Reu̾citur ad ipam cũ formis
sensiblibus ¶ Ad aluã dicẽdid ꝙ mo
tus uertigio Reffert᷑. ad duplitem
Et si refferat᷑ ad natinã. tuc̾ ent
semꝑ uiolentus. licet enĩ natura
pñcipiũ sit motus nõ tañ moue¬
uio ad duos oppõitos t̃mĩos. ficut
natura leuis cũ moues sursũ et
drorsũ. pulsus enĩ ẽ mocus ab ĩ¬
pollente Et tractus ẽ mocqad ip̃̃.
qued tralit ut sucem ses pellens
et trahens tuc̃ pulsus ⁊ tractus
erut motus ad duos op ͭ ͤ ᷤᷤ t̾mĩto

Expanded text:
motus ille corporis est, quod est subiectum et vehiculum illarum formarum, et hoc est spiritus animalis qui descendit ab imaginativa ad sensum communem et a sensu communi revertitur ad ipsam cum formis sensibilibrefertur ad duplicem Et si referatur ad naturam, tunc erit semper violentus, licet enim natura principium sit motus, non tamen movebit ad duos oppositos terminos, sicut natura levis non movet sursum et deorsum; pulsus enim est motus ab impellente , et tractus est motus ad ipsum quod trahit; unde si idem sit pellens et trahens, tunc pulsus et tractus erunt motus ad duos termino
Abbreviated transcription (Latin):
silãtios in ip̃o esi ficut mot̾ꝰ Ra¬
mũculor liquefacti salis ĩ aqͣ
calida cũ autẽ in aqͣ calida liq̃¬
fit sal fubtile elenct᷑. sursũ ex
calido. moue̾te ⁊ lnũdo liq̃ facite
sicut Ramusculꝰ albus. ⁊ postea
iterid residet ex natura granis
que ẽ in t̾restreitate. falis. sic̾ fodẽ¬

Expanded text:
lacrorum in ipso est sicut motus ramunculorum liquefacti salis in aqua calida. Cum enim in aqua calida liquefit sal, subtilis elevatur sursum ex calido movente et humido liquante sicut ramunculus albus, et postea iterum residet ex natura gravis, quae est in terrestritate salis. Similite
Abbreviated transcription (Latin):
ib̃i motus uertigis̃ ubi Incipiat
motus ille. Et uidet᷑. ꝙ a loco fa¬
tastito motus eñi incipit nb̃i ĩ¬
cipit fluxus filaeroꝵ/ flupus
autẽ silatroꝵ. incipit a loco ui
cõmanẽs simulacia et ille e loca
uertigis incip ͭ. aloco ubi cõmanet.¬

Expanded text:
ibi motus vertiginis, ubi incipiat motus ille. Et videtur quod a loco phantastico. Motus enim incipit, ubi incipit fluxus simulacrorum ; fluxus autem simulacrorum incipit a loco, ubi ‘commanent simulacra’, et ille est locus vertiginis incipit a loco
Abbreviated transcription (Latin):
bo actidente. et eomodo sũe sõp ͣ
sequõtia naturas infirmitatũ
Ato autẽ in sompinis forcõr ec¬
curuit motus ꝙͣ sit. hoc ꝯtĩgit ꝓp̃
duas causas quarꝓ uua est. quia
aiã tuc quieta est : tota fertur ad
motu cotus  pnit᷑. Et idõ motus

Expanded text:
ex accidente; et eodem modo sunt somnia sequentia naturas infirmitatum. Quod autem in somnio fortior occurrit motus quam sit, hoc contingit propter duas causas. Quarum una est, quia anima tunc quieta est et tota fertur ad motu totus imprimitur, et ideo motus
Abbreviated transcription (Latin):
I. inqñtũ uapores calidi fespũs
gubtiles resdem̾itur ab organio
et inficule queda bicina sibi ĩdi¬
sullacõne eñi sangũs meustiui
decurut sanguis ab om̃ib̃us Genio
Et cũ uene saugiũs flt̃ in oculo ⁊
spũs ⁊ uapores qui egredũtur
ab oculo inficudt᷑ illo sauguine
minatĩo. Et illa corpora uicina
inficiue̾. licet infectõ non ita appa

Expanded text:
in quantum vapores calidi et spiritus subtiles resolvuntur ab organis et inficiunt quaedam vicina sibi. In distillatione enim sanguinis menstrui decurrit sanguis ab omnibus venis, et cum venae sanguinis sint in oculo, spiritus et vapores, qui egrediuntur ab oculo, inficiuntur illo sanguine rminatum, et alia corpora vicina inficiunt,
Abbreviated transcription (Latin):
dicadid ꝙ nõ mau corpus nͥ poteñ ⁊⁊
efficit᷑ accu qñ accipit corporeitatoin
eius quad auget᷑ idem aũt ꝙ est paccñ.
corpus non aute̾ actubñ potest esse.
ꝑs constitutiã corꝑis m̃lis¶didea

Expanded text:
d non manet corpus nisi potentia, et efficitur actu quando accipit corporeitatem eius quod augetur. Idem autem quod est potentia corpus , non autem actu, bene potest esse pars constitutiva corporis materia
Abbreviated transcription (Latin):
nonanito qũtĩ Mi aut̃ ẽ corporeddi
auts et est poteħ̃ tũ bel actu Si poͣ.¬
sqruta. quos flm̃ est Si aũt est
cote̾actu aut recipr̃ m si ͦ toto. cre¬
scoteaut inꝑte cuscẽtis Si in toto
nccẽ orit duocors eẽ in eodẽ loco.¬
¶ Si in parte. tue̾ non fieret augͭ ͫ.¬

Expanded text:
non-quanto quantum. Si autem est corporeum, aut hoc est potentia tantum, aut actu. Si poforma, quod falsum est. Si autem est corporeum actu, aut recipitur in toto crescente, aut in parte crescentis. Si in toto, necesse erit duo corpora esse in eodem loco; si in parte, tunc non fieret aug
Abbreviated transcription (Latin):
cialis que diuisa sua iͣ manz in qͣ¬
libet sui parte sicut fer lapcas in
Lapide ⁊ forma calidi in calido. Cũ
autez non sic diidat᷑ ad diuisiãs
sui subiecti. ipa nõ erit fonua nc̃e¬

Expanded text:
tialis, quae divisa materia sua manet in qualibet parte, sicut forma | lapidis in lapide et forma calidi in calido. Cum autem anima non sic dividatur ad divisionem sui subiecti , ipsa non erit forma mate
Abbreviated transcription (Latin):
sicus est caro ⁊ m̾us sensibilis pe¬
getacõnez ⁊ sensiol in spurtib uero
Fita corpora pro diu̾sitate eoꝵ diu̾sr¬
mcd̾e oꝑatur ¶ quibd em̃ tartu
cõicat calorem quibd calo re
et liniĩ. Et quibd calorẽ et luͫ
et spem̃ sua ¶ Isti etiã utibã tui
Racione tal. ¶ Distiuctõ ẽ ml᷑ for

Expanded text:
sicut est caro et nervus sensibilis, vegetationem et sensum; in spiritibus vero sita corpora pro diversitate eorum diversimode operatur; quibusdam enim tantum communicat calorem, quibusdam calorem et lumen, et quibusdam calorem et lumen et speciem suam. 3 Isti etiam nitebantur ratione tali:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ sicut se h aiã ad totid corpus
ita ꝑtes ip̃is se luit ad ꝑtes cor¬
poris ¶ unde sicut ipra ẽ causa
bite in toto. ita por ꝑtes influit
uitam partib corpõris ꝓp̃ quã¬

Expanded text:
 sicut se habet anima ad totum corpus, ita partes ipsius se habent ad partes corporis . Unde sicut ipsa est causa vitae in toto, ita per partes influit vitam partibus corporis.
Abbreviated transcription (Latin):
ddr p dcm̃ cõmetators intellige᷑
de liuo qui cõnẽĩut̃ ut mixta in
cõmxtione sicut mel ⁊ aqͣ. ĩ p̃bro¬
melle omda eiũ miscilita se¬
parata actu fut. auꝙ̃ misceãt᷑
s nõ intelligit᷑ de lnis q̃ cõuẽi¬
huit. ut essencialia sicut actuo

Expanded text:
dictum Commentatoris intelligitur de his quae conveniunt ut mixta in mixtione, sicut mel et aqua in hydromelle; omnia enim miscibilia separata actu sunt antequam misceantur,  non intelligitur de his quae conveniunt ut essentialia sicut actus
Abbreviated transcription (Latin):
et illa Reducta ad demonstrri
solis. sic eclipsis solis ẽ defftẽ
liũs ĩ Itsole sic eñ dicẽdo dicit᷑
ꝙ est eclipsis. s non det̾mdatui.
tausa inesse ¶ Aliud est exb̃plid
sic tetragonismus est qͣdratum

Expanded text:
et illa reducta ad demonstratisolis sic: ‘Eclipsis solis est defectus luminis in sole’. Sic enim dicendo dicitur, quid est eclipsis, sed non demonstratur causa in esse. Aliud est exemplum sic: ‘Tetragonismus est quadratum
Abbreviated transcription (Latin):
est ad ꝯtemplãdũ celestra: uilde
dĩ os hõi sublime dedit celũq
uidere. iussit ¶ Naturalẽ aut̾ ꝓpter
calorẽ in nobilon ͣomplexione¬
¶ Si eñ homo lirẽt. inclinagiõ cora
sanguis multus. subtilis flilet
ad cerebrũ ⁊ impediret birtutes
aiãles. Caloreñ licet in quibrd
aliis forcõr sit. tanĩ illa nõ sue̾.
adeo debilitate ꝯplexioĩs ut engi
possuit ¶ Ad ultim. dicend̃ sidĩ¬

Expanded text:
est ad contemplandum caelestia. Unde dicitur: ‘Os homini sublime dedit, caelumque videre iussit’. Naturaliter autem propter calorem in nobilissima complexione. Si enim homo haberet inclinatum corpus, sanguis multum subtilis flueret ad cerebrum et impediret virtutes animales. Calor enim licet in quibusdam aliis fortior sit, tamen illa non sunt adeo delicatae complexionis quod erigi poss
Abbreviated transcription (Latin):
qd ei pͥstabatur de ligno uite.
põ de constitutõne nature. ¶ ex
hoc iteꝵ accipitẽ̾ ꝙ ĩmortalitas
forurreccõnis que est non posse
mori alia est ab ĩmortalitate
Item ĩmortalitas p̾mi hõis fuit
Sagrã iuocencie ĩ mortalitas at̃
resurrectõnis a statu gliẽ g̾ nõ
fut̃ eadem ¶ Dicontra eadeni ẽ
potencia sus dispoitõne ⁊ nccͣi ͭ ͤ
posse uͦ nõ moi. ⁊ nonposse¬

Expanded text:
e ligno vitae, non de constitutione naturae’. Ex hoc iterum accipitur quod immortalitas resurrectionis , quae est non posse mori, alia est ab immortalitate Item, immortalitas primi hominis fuit a gratia innocentiae ; immortalitas autem resurrectionis a statu gloriae ; ergo non sunt eadem. Sed contra: Eadem est potentia sub dispositione et necessitate; posse vero non mo
Abbreviated transcription (Latin):
tit sup̃ta mlr̾ de costa ꝙde pede
hois ⁊ si sumpta ess de capite
crrdẽto esse dua. ⁊ nobilior¶Se
Gero de pede crederet᷑ esse uilior
et aucilła ¶ Ad aliud Dicendio¬

Expanded text:
sit sumpta mulier de costa quam de pede hominis . Et si sumpta esset de capite, crederetur esse domina et nobilior; si vero de pede, crederetur esse ancilla et vilior. 16 Ad aliud dicend
Abbreviated transcription (Latin):
In statu ĩ nocẽcie i instatu ĩnoce̾e¬
gliẽ Htem poteñ. ad mori. et ad̾
ncc̃o mon est una. q̃ ab oppositis
una eͭ poceũ. ad posse non mori.
et ad ucco non mor ¶tem libo¬
potuit ũ pcare aute ꝯfir̃coẽm¬

Expanded text:
in statu innocentiae et in statu gloriae. Item, potentia ad mori et ad necessario mori est una; ergo ab oppositis una erit potentia ad posse non mori et ad necessario non mori. Item, libepotuit non peccare ante co
Abbreviated transcription (Latin):
in cõplexione eodẽ modo in qplexͣ
adrpus aucẽ ade potuit ꝑmanere
eode mͦ unde eade̾ põ qua fuit
susceptibile iite fuit susceptiblẽ
Anortalitatio ¶ Ad liᵒ auci d obiciẽ
ꝙ om̃is hĩcus est in ãqui potentia

Expanded text:
 corpus manens eodem modo in complexione Corpus autem Adae potuit manere eodem modo, unde eadem potentia qua fuit susceptibile vitae, fuit susceptibile immortalitatis. 5 Ad hoc quod obicitur quod omnis habitus est in aliqua potentia,
Abbreviated transcription (Latin):
Crescite ⁊ mĩtiplicam̃i. posteauo
de limo ẽre formauit uirũ ⁊ de
costa mlrẽm ¶ Ad aliud dicendĩ
ꝙ causa p̾cepti non fuit ꝙ eua
sũpta fuit de corꝑe ade. si duplex
Aliacausa assiguat᷑. a sauctis qͣꝵs.
una est. ne sortes confudent᷑ si
mlr de cribu ĩ tribũ transiret et
pare sue hẽditatis eã teq̃ret᷑ scdã
est ne fieres enrdr in ꝓmisso sciẽ
ꝓmissio enĩ tribui inde fca est
que si ꝑmixt fuiss aliis tri¬
unibus non fuiss certa ueritas
in ꝓmissione ¶id aliud dicend
adam. assignataẽ demoni ⁊ genuit
ex denione illo denones qui dicũtõ
hasinodei ⁊ asiuodei filii ⁊ nepotes

Expanded text:
multiplicamini’. Postea vero de limo terrae formavit virum et de costa mulierem. 8 Ad aliud dicendum quod causa praecepti non fuit quod Eva sumpta fuit de corpore Adae, sed duplex alia causa assignatur a sanctis. Quarum una est, ne sortes confunderentur, si mulier de tribu in tribum transiret et pars suae hereditatis eam sequeretur. Secunda est, ne fieret error in promisso semine; promissio enim tribui Iudae facta est, quae si permixta fuisset aliis tribubus, non fuisset certa veritas in promissione. 9 Ad aliud dicendum Adae assignata est daemoni, et genuit ex daemone illos daemones qui dicuntur Asmodaei et Asmodaei fi
Abbreviated transcription (Latin):
appĩquat mat̾ie moue̾do ipa eet
ppter li ͦ ꝓͣdolũ nõ est in d̾ra. sicut
in potencia mͣli si in cupro. qr a
statuario motu artibeducit᷑. de cu¬
pro s nõ de era. Sier herd̾a in poͣ.
est in faba ⁊ nõ in a̾ti qr uno motu
et ᷑ de aliis. Cũ igit n semꝑ e
ducat᷑. de costa uno motore nõ po¬
cuit horuo mãti esse in costa¶ Poͣ¬

Expanded text:
appropinquat materiae movendo ipsam, et propter hoc idolum non est in terra sicut in potentia materiali, sed in cupro, quia a statuario motu artis educitur de cupro et non de terra. Similiter herba in potentia est in faba et non in terra, quia uno motu sic de aliis. Cum igitur non semper educatur homo de costa uno motore, non potuit homo materialiter esse in costa.
Abbreviated transcription (Latin):
coste ip̃ius. qr feiẽ corpus ⁊ aĩam
conformacõneq mẽbroꝵ. om̃ia
om̃s. et quidꝙ erat quo illa et
crr̃atura ⁊ liono ⁊ friã erat nõ¬
insi in illo opere. dei ftãi quodes
non per augelos si ꝑ semet ipm̃
non modo oꝑatus est ⁊ dimisit¬

Expanded text:
corpus et animam conformationemque membrorum, omnia idquid erat quo illa et creatura et homo et femina erat, nonnisi in illo opere Dei factum, quod Deus non per Angelos, sed per semetipsum, non operatus est et dimisit
Abbreviated transcription (Latin):
depotencia accina. in andũ ẽ pper¬
mutaco sicut est põ uiificandi
in aiã  si ex ꝑte suscipientis u est
ita Corpus enĩ ꝑmutat᷑. se dm̃
naturã. unde nisi affuiss grã¬
ibi prohibẽs̃ ꝑ mutacõne̾ corpis
non fuiss. susceptibile uice ppetue¬

Expanded text:
de potentia activa, in qua non est permutatio, sicut est potentia vivificandi in anima. Sed ex parte suscipientis non est ita, corpus enim permutatur secundum naturam ; unde nisi affuisset gratia prohibens permutationem corporis, non fuiss
Abbreviated transcription (Latin):
unũquoaq sui gn̾is simiat ꝓgͣssrĩ
et discessũ. ee sedm̃ hoc fit ut tri¬
ticũ de tutico ⁊ faba de friba et
Et illa etas pereat ⁊ altã cõuale¬
scat. Ut autẽ lignũ epcisiꝰ decra
aridũ ⁊ ꝓpolitũ repente siue t̾raet
radice fegreat ⁊ fructĩ faciat. Et
dedit quid natiris quas creauit
utex eis hoc fieri possit. p̾moꝵ at̃
Causas condidit deus in natura si
scdoꝵ habet absconditas mͥ seipo
quas reb conditis nõ inseruit Ex
exit mĩraculosũ qd probat᷑ ⁊ ꝑ difi¬
finicõnẽ miraculi que est aidiuõ
et insolitũ ꝓpt̃ spem ⁊facultatem
admirãtis apparens ¶ Insolitũ at̃
non est ut potencia ꝓcedat in accũ
ergo formacõ mlr̃s ex costa non
erat miraclosa ¶ Si contra c̾sostoq
Distĩguit t̾ꝑlicẽ. cunrsũ .s. nature.
et uolũtatis date. ⁊ uelidtatis diẽ

Expanded text:
unumquodque sui generis sumat progressum et discessum. Et secundum hoc fit, ut triticum de tritico et faba de faba et et illa aetas pereat et altera convalescat. ‘Ut autem lignum excisum de terra, aridum et perpolitum repente sine terra et radice floreat et fructum faciat, dedit quidem naturis quas creavit, ut ex eis haec fieri possint. Primorum autem causas condidit deus in natura, sed secundorum habet absconditas in seipso, quas rebus conditis non inseruit’. Eerit miraculosum. Quod probatur per diffinitionem miraculi, quae est: ‘arduum et insolitum praeter spem et fa|cultatem admirantis apparens’. Insolitum autem non est, ut potentia procedat in actum. Ergo formatio mulieris ex costa non erat miraculosa. 14 Sed contra: Chrysostomus distinguit triplicem cursum, scilicet naturae et voluntatis creatae et voluntati
Abbreviated transcription (Latin):
ut sidiñ eam n ncc̃e. essi ex uiri la¬
tere fõia fien . Autliet tin habebat
ut fienposs. ut autẽ ita fieri nccẽ
essi nõ ita iam conditio. s in deo e¬
raat absconditũ Et soluit ꝑ louga

Expanded text:
ut secundum eam iam necesse esset ex viri latere feminam fieri, aut hoc tantum habebat, ut fieri posset, ut autem ita fieri necesse esset, non ita iam conditum , sed in deo erat absconditum’. Et solvit
Abbreviated transcription (Latin):
Otem augodͭ ꝙ in p̃mis oꝑib nõ
turis suis utat᷑. s pocius quid sed
naturã rei possit fieri ¶ Qdergo for¬
macio mlrĩs sit dep̾mis oꝑib non
dob refforri ad Imiradm si pociq as
natinã. ¶ P̃. quq̃ res ꝓcedͭ a suo

Expanded text:
t quod in primis operibus non turis suis utatur, sed potius quid secundum naturam rei possit fieri. Cum ergo formatio mulieris sit de primis operibus, non debet referri ad miraculum, sed potius ad naturam.
Abbreviated transcription (Latin):
hoc probat᷑. ex pcepto regis. ubi pci¬
pitur ꝙ quisqͥi ducat uxore de sorpe
concordauit cũ adã gante euans
nõ de corpore. adam fuis fet. Si
contra in pñ ͦ. geñ. aũ ꝙͣ a̾d dicat᷑

Expanded text:
hoc probatur ex praecepto legis, ubi praecipitur quod quisque ducat uxorem de stirpe concordavit cum Adam, quae ante Evam non de corpore Adae fuit facta. Sed contra: I
Abbreviated transcription (Latin):
dicit augustiꝰ ꝙ deus non ꝑmĩce̾t
malũ fieri. si non possi ipo tĩ ĩ bonũ¬
¶Aros ta iñ alibi disputabiꝰ de
malo ¶Ed autẽ oor de inferuo
Dicend̃ ꝙ infernq nõ h ordinem.
ad natund bene constieutã si ad nã¬
dep̾uata malicia ⁊ pcc̃o ordinat᷑ ut
Instrumentũ instĩe indicantis ¶st
elĩ cecorus fur in ꝑatibulo ⁊ sinr
Ambrosiũ Iudas sedet in inferuo
sicut marganta in auro. ¶ Certiuo
ordo uninersi est ad deĩ sieut dicit
dyonisiꝰ ꝙ deus om̃ib equali adest¬

Expanded text:
dicit quod deus non permitteret malum fieri, si non posset ipso uti in bonum. Nos tamen alibi disputabimus de malo. Quod autem obicitur de inferno, dicendum quod infernus non habet ordinem ad naturam bene constitutam , sed ad natudepravatam malitia et peccato ordinatur ut instrumentum iustitiae vindicantis; est enim decorus fur in patibulo, et secundum Ambrosium Iudas sedet in inferno sicut margarita in auro. Tertius ordo universi est ad deum, sicut dicit Dionysius quod deus omnibus aequaliter adest
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ malũ ad om̃es plenitudiẽ con¬
fereus. hoc est conferens ad plenitu
plenitudinẽ alicꝰ li ordiuẽ ad illud
et faciens tenebras ⁊ creaus malũ
et facieno bonio. g̾ malidẽ adeo.

Expanded text:
 est ad omnis plenitudinem conferens’, hoc est conferens ad plenitudplenitudinem alicuius, habet ordinem ad illud;et faciens tenebras et creans malum et faciens bonum; ergo malum est a deo.
Abbreviated transcription (Latin):
g̾ motor eius erit intñrecꝰ eͭ et si
eritala. ¶ Itr̃m om̃is motus lotas.
qui est non scdñĩ naturi. corporis
mobilis. est uiolentꝰ. uel si aie tal
motus ĩuenit᷑ in ꝑtib̃ uddĩ sic̃ diqt¬
maris ⁊ in circiduolucõne ignis g̃
uidetur ꝙ ille motus aut sit Gialeta
aut abaiã. si nõ ẽ biolentus eo qi est

Expanded text:
ergo motor eius erit intrinsecus, et sic erit anima. 3 Item, omnis motus localis qui est non secundum naturam corporis mobilis, est violentus vel animae; talis motus invenitur in partibus mundi, sicmaris et in circumvolutione ignis; ergo videtur quod ille motus aut sit violentus vel ab anima; sed non est violentus, eo quod est
Abbreviated transcription (Latin):
in 4. ¶ Quidã um̃ dicebat Infi¬
neco młos per successione̾ quoꝵ
auctor fiie. empedocles qui dicebat
ꝙꝓ completo uno mota celi scdimo 
orbis decliuus oiã reũtũto̾i p̃mã
matia ¶ Et incipie̾te p̃mo motu re

Expanded text:
. Quidam enim dicebant infinitos mundos per successionem, quorum auctor fuit Empedocles qui dicebat quod completo uno motu caeli secundum motum orbis declivis omnia revertuntur in primam materiam, et incipiente alio motu re
Abbreviated transcription (Latin):
meo. ome uisibile corporeũ q motu
Impoitiuo flnitans neq uuꝙͣ
qmiescẽs deus redegit in ordius
scieue ordiãtor fortiniã ꝯfusis̃
ordinatieq p̾stare ¶Item arͦin¬

Expanded text:
aeo: ‘Omne visibile corporeumque motu importuno fluctuans neque umquam quiescens deus redegit in ordinem sciens ordinatorum fortunam confusis inordinatisque praestare’. Item, Ari
Abbreviated transcription (Latin):
etidcc. et xxu. milia ntiliarioꝵ
Cidaute̾ circulus diuidat᷑. ini t̾ceti¬
cos.lx. gradus quib qͣdio ciotuli
maiorio hebitgnͣtitate sisi dec̾iati
que tota qñtitas finita est unde pi¬
ꝙ nũddus ẽ finitꝰ. ¶ did id autẽ qd

Expanded text:
et dcc et xv milia miliariorum. Cum autem circulus dividatur in trecentos lx gradus, quilibet gradus circuli maioris habebit quantitatem sibi determinatam, quae tota quantitas finita est. Unde patet quod mundus est finitus. Ad id autem quod
Abbreviated transcription (Latin):
phõtꝭ qui dogmatizaut aliud
mũdũ futurĩ post istid in qͦ ip̃r
in aurea ierliñ exiscentes reges
genciũ lebrit. clientusos ⁊ regiae
mitrites ¶ Dicẽdo autẽ mũdideẽ

Expanded text:
 qui dogmatizant alium mundum futurum post istum, in quo ipsi in aurea Ierusalem existentes reges gentium habebunt clientulos et reginas nutrices . Dicendo autem mundum esse
Abbreviated transcription (Latin):
rõpͥmũ non esse finitid n ĩfitũ
qñtitate. mrullla enĩ qñtitatas est
infinita actu. finitũ aut̾ ũ s po¬
tentiã infinitã et sut li ͨ euio
uerba ¶Dẽtim̃atis autẽ̾ lino mad-¬
festũ est quĩ impo ͭ ͤ ẽ p̾mĩd mo-

Expanded text:
rimum non esse finitum nec infinitum quantitate. Nulla enim quantitas est infinita actu; finitum autem non habet potentiam infinitam. Et sunt haec eius verba: ‘Determinatis autem his manifestum est, q
Abbreviated transcription (Latin):
simiet᷑ in miẽ. si quis uim̃ belit
face̾ inuerbo s bñ fiuiet᷑ ad nc̃
licet enĩ contiugenciũ ũ boue
fimat᷑ in idiuisillĩ. itaꝙ siniri
dicat ultimã teni . eii. tamen
fimet᷑ uñ ad Iudiuisiblẽ. Et si
quis obiciat ꝙͣ illud iĩc.c pͥñ

Expanded text:
finietur in nunc, si quis vim velit facere in verbo, sed bene finietur ad nunc; licet enim continuum non finiatur in indivisibili, ita quod finiri dicat ultimam partem eius, tamen finitur bene ad indivisibile . Et si quis obiciat quod illud nunc est
Abbreviated transcription (Latin):
fencie uͦ s absencie inclmati /e
hoc accipitur ꝙ infinsta sit grda ͤ
et corptõ. et ꝙ tam̃ causa ĩfini¬
tatio est ppetuitas allacomo su
cancii. quã allacõnẽ ipb̃ Gotat
et ꝙ accessus e pñtia solis in illo
cessus uero. ⁊ absentia causa cor¬
rptõnis ¶tẽm ibidem semper
Inde ex libris ar ͨͥᵈ colliguitur
it quod dͬ in p̾mode uegetabilib
ꝯtra abrutallũ dicencł. ꝙ planta¬

Expanded text:
entiae inclinatio’. Ex hoc accipitur quod infinita sunt generatio et corruptio et quod causa infinitatis est perpetuitas allationis sCancri, quam allationem ipse vocat et praesentia solis in illo cessus vero et absentia causa corruptionis. Item, ibidem: ‘Semper inde ex libris Aristotelis colliguntur id quod dicit in primo de vegetabilibus contra Abrutallu
Abbreviated transcription (Latin):
p̾ma mat̾ia stare et silr̃ est ĩ esficite
et forma ⁊fine. q̃ cũ unus motꝰsit
causa al terius ꝯtigot de nccͣitate
scare iã quo p̃mo motu cãtreaco a
motu alio. gͦ ille motus n eͭ factus
et qdinon est factũ non hi pñcipnid̃¬

Expanded text:
prima materia stare; et similiter est in efficiente et forma et fine; ergo cum unus motus sit causa alterius, continget de necessitate stare in aliquo primo motu non causato a motu alio; ergo ille motus non erit factus, et quod non est factum, non habet pri
Abbreviated transcription (Latin):
agit ea ĩ qñtid operabilia suit uel
tibilia ¶ S iꝙͣtĩ. suc simplicia
demudata amat̾ia et in l ͦ q̃nit̃
operabilia ⁊ scibilia ¶ Concediq
etiã bnĩ. ꝙ intellt̃s practicꝰi p̾mo
est inpotencia ⁊ postea in actu
et est idem in fubã differeus tñ
racõne. utrũ autem idem sit cũ¬

Expanded text:
erabilia sunt vel scibilia , sed in quantum sunt simplicia denudata a materia, et in hoc conveniunt operabilia et scibilia. Concedimus etiam bene quod intellectus practicus primo est in potentia et postea in actu, et est idem in substantia differens tamen in ratione. Utrum autem idem sit cu
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Aad aluã dicend ꝙ licet Intee¬
lectus non sit actus alicꝰ. coris
practicus uititur cor ᷑ us instruͭ ᷑
ꝑ quod explet operacõnes suar
¶ Qd aliud dicend̃ ꝙ licet mocq

Expanded text:
 Ad aliud dicendum quod licet intellectus non sit actus alicuius corporis practicus utitur corpore ut instrumento, per quod explet operationes suas. 3 Ad aliud dicendum quod licet motus
Abbreviated transcription (Latin):
et qn in malũ. si deffrectendo in
pitur .s. pront ẽ natura q̃dam.
et paro racõnalis aĩe. ⁊ prout
est potenĩ intelligibliã ⁊ opera ᷝͥa
pͥmo modo accipiat᷑. tuc̾ et̾ ex se¬
ir̃o defflecti pocest in malum.
Et hos probat natura angli. cuiq
intelles reffrexus est in malid¬

Expanded text:
et quandoque in malum; sed deflectendo in pitur, scilicet prout est natura quaedam et pars rationalis animae, et prout est potentia intelligibprimo modo accipiatur, tunc etiam ex seipso deflecti potest in malum. Et hoc probat natura angeli, cuius intellectus deflexus est in mal
Abbreviated transcription (Latin):
ar ͤ ᷤᷤ ꝙ intelles de natura sica
semꝑ iubet retrahe̾ a malo. g̃
cemꝑ inclinat ad uonũ. ⁊ ĩcliuã¬
do remꝑ est Rectus ¶ Iteꝵ nicħ
quclinat in ad insi qd aguoscit
et iudicat bonio. ꝑitlles autem
non est cognostẽe ⁊ indicãs insi

Expanded text:
 intellectus de natura sua semper iubet retrahere a malo; ergo semper inclinat ad bonum et inclinando semper est rectus. Item, nihil inclinat in aliquid nisi quod cognoscit et iudicat bonum; intellectus autem non est cognoscens et iudicans ni
Abbreviated transcription (Latin):
gidtur in ꝯmagil. quoꝵ unud̃ nõ
Este eo quon est ymago. ñ alt̾ius
ymago. scdmest ab alio esse . eo ꝙ
nonest ꝓmago nisiaba ͦ ꝑ nitacõ¬
sildcudinẽ ⁊ eq̃litatẽ in natura..
Quidꝙ emi gen̾atio est ab̾ ãquo.ẜ¬

Expanded text:
quorum unum non esse, eo quod non est imago nisi alicuius imago. Secundum est ab alio esse , eo quod non est imago nisi ab alio per imitatiosimilitudinem et aequalitatem in natura. Quicquid enim generatum est ab aliquo