comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
id ẽ ab eo qđ fiat nom̃ acce¬
pit: & ipse se fiducialit̾ dic̃
credẽ qͥ qđ se credere dixerit
implere oꝑib uoluerit: et
sic̃ iam dictũ ẽ ipsa ẽ tota uͥtꝰ
fidei ut credamꝰ utrumq eẽ:
Ac si uolumꝰ ut in nob̃ ꝑfec¬
ta fides maneat. et timentes
ut ñ cum incredulis et impiᷤ
et̾num cogam᷑ suppliciũ susti¬
nere: s c̃ fidelib & in bonis

Expanded text:
id est, ab eo quod fiat, nomen acceid est, ab eo quod fiat, nomen accepit, et ipse se fiducialiter dicit credere, qui quod se credere dixerit, implere operibus voluerit; et, sicut jam dictum est, ipsa est tota virtus fidei ut credamus utrumque esse, ac si volumus ut in nobis perfecta fides maneat, et timentes ut non cum incredulis et impiis aeternum cogamur supplicium sustinere; sed cum fidelibus et in bonis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑdest qd̾ fac̃ bonũ: q̃ ad inte¬
grum diuertit a malo. Hoc
idõ dixi: qͥa multi st̃ q̃ de
rapinis et fraudib uident᷑
elemosinã dare. et tam̃ acd
ipsis malis ñ uolunt desiñe.
ueritis. Et tc̃ de bonis oꝑib
ur̃is mercedẽ uob reddendã
poteritis fidelit̾ credere. qͣndo
uos cum dĩ adiutorio ceꝑitsˢ
ad integrũ a malis actib abs¬
tinere. Nam et si bona simul
et mala oꝑa fac̾e uultis: qͥd
ꝓdest ex una parte edificare
ex alia uͦ destruere: Et unũ
expoliare: alium uͦ uestire:
Istis talib clamat in eũgłio
dñs. Aut facite arbore bonã.
et fructus eiꝰ bonos: aut fa¬
cite arborẽ malã. et fructus
eiꝰ malos. Et salomon. Sic̃
canis odibilis ẽ qnͣdo redit
ad uomitũ suũ: ita et pec¬
cator qnͣdo reu̾tit᷑ ad pecca¬
tum suũ. Et̃ ꝓpħa. ue pecca¬
Et illa. Nemo potest duob
dnĩs seruire. Ergo sic̃ iã sepiꝰ
supͣ suggessimꝰ. qͥa fides a fit

Expanded text:
prodest quod facit bonum, qui ad inteprodest quod facit bonum, qui ad integrum divertit a malo. Hoc ideo dixi, quia multi sunt qui de rapinis et fraudibus videntur eleemosynam dare; et tamen ab ipsis malis non volunt desinere.veritis. Et tunc de bonis operibus vestris mercedem vobis reddendam poteritis fideliter credere, quando vos cum Dei adjutorio coeperitis ad integrum a malis actibus abstinere. Nam si et bona simul et mala opera facere vultis, quid prodest ex una parte aedificare, ex alia vero destruere; et unum exspoliare, alium vero vestire? Istis talibus clamat in Evangelio Dominus, Aut facite arborem bonam, et fructus ejus bonos; aut facite arborem malam, et fructus ejus malos : et Salomon, Sicut canis odibilis est quando redit ad vomitum suum; ita et peccator, quando revertitur ad peccatum suum : et propheta, Vae peccaet illud, Nemo potest duobus dominis servire . Ergo, sicut jam saepius supra suggessimus, quia fides a Fit,
Abbreviated transcription (Latin):
re. Et ut pleniꝰ oꝑa fidei et
uirtutẽ eiꝰ possitis agnoscere:
breuit᷑ caritati ur̃e uolo sug¬
gerere. Tota enĩ uirtus fidei:
in duab reb udet᷑ consistere.
Una sepe iam dictam ẽ: ut
certissime credamꝰ uerũ esse
qd̵ ꝓmittit ds̃: alia ut apd
nos diffinitũ sit ñ eẽ falsũ
qd minat᷑ ds̃. Si enim toto
corde et toto animo credis te
pꝰ bona oꝑa accepturũ p̾miũ
qd̃ ꝓmictit᷑ : similit̾ absq ulla
hesitacione si mala oꝑa egeris:
crede te sine sine passurum
suppliciũ. Agnoscite fide̾ inte¬
gram retinere. ea tam̃ condi¬
cione: ut qd̃ corde credis oꝑib
impleas. et sine aliqͣ mora di¬
uertas a malo et facias bonũ.
In eo qd̾ diuertis a malo: c̃dis
ẽẽ suppliciũ. In eo qd̾ facis bo¬
nũ: credis te ꝑuenturũ ad
p̾miũ. Scito tam̃ nichil tͥ ꝑ
desse si unã rem uolueris cre¬
dere: & de alia dubitare. Illi
enim ꝓdest qd̃ diu̾tit a malo:
qͥ statim fecerit bonũ. Et illi

Expanded text:
. Et ut plenius opera fidei et virtutem ejus possitis agnoscere, breviter Charitati vestrae volo suggerere. Tota enim virtus fidei in duabus rebus videtur consistere. Una saepe jam dicta est, ut certissime credamus verum esse quod promittit Deus; alia, ut apud nos diffinitum sit, non esse falsum quod minatur Deus. Si enim toto corde et toto animo credis, te post bona opera accepturum praemium quod promittitur; similiter absque ulla haesitatione, si mala opera egeris, credis te sine fine passurum esse supplicium: agnosce te fidem integram retinere; ea tamen conditione, ut quod corde credis, operibus impleas, et sine aliqua mora divertas a malo: et facias bonum. In eo quod divertis a malo, credis esse supplicium; in eo quod facis bonum, credis te perventurum ad praemium. Scito tamen nihil tibi prodesse si unam rem volueris credere, et de alia dubitare. Illi enim prodest quod divertit a malo, qui statim fecerit bonum; et illi
Abbreviated transcription (Latin):
libris antiquoꝵ patrũ: ut qͥ
se c̾mina capitalia fecisse cog¬
noscit. ad penitentie medicam̃¬
ta sine aliq̃ dissimulatiõe ꝯfugi
it̾um atq it̾um am¬
moneo et contestor: ut qͥ se
cognoscit de littore conscien¬
tie tempestate libidinis in pe¬
lago luxurie fuisse iactatum.
et castitatis incurrisse naufra¬
gium. peccatoꝵ confissionẽ ue¬
lud tabulam fracte nauis ue¬
locit̾ app̾hendat: ut ꝑ ipsam
de abysso ac ꝓfundo luxurie
possit euadere. et ad portum
penitentie ꝑuenire. ubi tucio¬
ri loco. spei anchorã fig̾e: et
salutem ꝑditam ualeat repa¬
rare. Oportet enim unicuiq
suꝑ semet ipsũ. qͣsi suꝑ mor¬
tuum conclamare: et magnoᷤᷤ
suꝑ extinctã animã dare plãstͦ
Et qͦmͦ solet mat̾ suꝑ mortuũ
unicũ filium fracto pectore
lamentare: sic oportet suꝑ
unicã animã nr̃am criminiꝰ
gladio int̾fectam totũ pcind̃
doloris effundi: si forte possit
lacrimaꝵ fom̃tis calorẽ fidei
suscitare. Ante oĩa sic̃ freqͥnt̃

Expanded text:
libris antiquorum Patrum, ut qui se crimina capitalia fecisse cognoscit, ad poenitentiae medicamenta sine aliqua dissimulatione confugiiterum atque iterum admoneo et contestor, ut qui se cognoscit de littore continentiae, tempestate libidinis, in pelagum luxuriae fuisse jactatum, et castitatis incurrisse naufragium, peccatorum confessionem, velut tabulam fractae navis velociter apprehendat: ut per ipsam de abysso ac profundo luxuriae possit evadere, et ad portum poenitentiae pervenire; ubi jam tutiori loco spei anchoram figere, et salutem perditam valeat reparare. Oportet enim unumquemque super se ipsum quasi super mortuum conclamare, et magnos super exstinctam animam dare planctus. Et quomodo solet mater super mortuum unicum filium toto pectore lamentari; sic oportet super unicam animam nostram criminis gladio interfectam, totum pondus doloris effundi: si forte possit lacrymarum fomentis calore fidei suscitari. Ante omnia, sicut frequenter
Abbreviated transcription (Latin):
dicentẽ. Si uis ꝑfectꝰ
ẽẽ. uade uende oĩa tua: et
da pauꝑibz et ueni sequere
fectum te ẽẽ pollicit᷑ es. Nã
castrasti te ꝓpt̾ regna celoꝵs:
qͥd aliud quã ꝑfectã secut᷑ es
uiam: ꝑfectus aut̃ seruus

Expanded text:
dicentem: si uis perfectus esse, uade, uende omnia tua et da pauperibus et ueni, sequere fectum te esse pollicitus es. nam castrasti te propter regnum caelorum, quid aliud quam perfectam sectatus es uitam? perfectus autem seruus
Abbreviated transcription (Latin):
fauores. Esse magis bonus.
te seducat. nec uituꝑatio
frangat. Non simules sc̃ita
tem. Qualis haberi uis: taliꝰ
esto. Pfessionẽ tuã et habi¬
tu & incessu demonstra.
Sit in ingressu tuo simpli¬
citas. in motu puritas. ĩ

Expanded text:
favoris; esse magis bonus qte seducat, nec vituperatio frangat; tem; qualis haberi vis, talis esto, professionem tuam et habitu et incessu demonstra, sit in ingressu tuo simplicitas, in motu puritas, in
Abbreviated transcription (Latin):
adriserit: ñ adtolłaris. Si
aduersitas adriserit nou
deiciaris. Si secilit᷑as eluceat:
ñ sis iactans. Si calamitas cõ¬
tigerit: pusillaminis ñ existaᷤ.
habeto temꝑam̃tũ in psꝑis.
habeto pacientiã in aduersis.

Expanded text:
arriserit, non extollaris; si adversitas acciderit, non dejiciaris; si felicitas eluceat, non sis jactans; si calamitas contigerit, pusillanimis non existas. Habeto temperamentum in prosperis, habeto patientiam in adversis.
Abbreviated transcription (Latin):
diabolicum ẽ. Erit enĩ sine
dubio conpensatio bonoꝵ
statera posita utriꝰq pars. qͦ
dimerserit. illa sͥ eoꝵ qͦ mo¬
mento uergit᷑ oꝑarrũ uindi¬
cabit. Si gͦ multitudo malor
ad gehennã. Si uͦ maiora
fueruit oꝑa bonoꝵ sũma.
ui obsistent et repugnabt̃
Ex ipso enim gehenne con¬
finio reuocabt: uerũ etiam
ñ tam ex nr̃o sensu quã di
minis scripturarũ sermonib
affirmat᷑. Sic enim scriptura
prunciac dicens. Ipse readec

Expanded text:
est dicere. Erit enim ibi sine dubio compensatio bonorum statera posita utraque pars. Quae demerserit, illa sibi eorum quo momentum vergitur, operarium vindicabit. Si ergo malorad gehennam; si enim major fuerit operum bonorum summa vi absistent et repugnabuntex ipso etiam gehennae confinio revocabunt. Verum haec non tam ex nostro sensu quam ex divinis Scripturarum sermonibus affirmantur, sic enim Scriptura pronuntiat dicens: « Ipse reddet
Abbreviated transcription (Latin):
cit. fuge rixas: uita lites:
causa contendas. Concordiã¬
contencio rumpit. Si cecidĩt
inimicꝰ tuus: noli gratular.
In ruina aduersariĩ: noli
extolli. Non leteris suꝑ mi¬
mici interitũ: ne suꝑueni¬
ant in te similia. ne forte
conuertat dñs ab eo iram
mici casu: cito inciclit in

Expanded text:
. Fuge rixas, vita lites, causa contendas, in nullacontentio rumpit. Si ceciderit inimicus tuus, noli gratulari, in ruina adversarii noli extolli; non laeteris super inimici interitu, ne superveniant in te similia, ne forte convertat Deus ab eo in temici casu, cito incidet in
Abbreviated transcription (Latin):
ad lam̃ta: qͣntũ fu̾isti ꝓmpt̾
ad culpam. Quał tͥ fu̾it ad
peccandũ intencio: talis sit
ad penitendũ deuocio. Gra
uia peccata: grandia lam̃ia
desid̾ant. Incessant᷑ in cordͤ
tuo: spes et formido consis¬
tent. Pariter sut in te timor
spes indulgentie erigat: ut
Timor expellit peccatũ: timor
repͥmit uitiũ: Timor facit
cautũ hominẽ: ac sollicitũ.
Ubi uͦ timor ñ est: ibi disso

Expanded text:
ad lamenta, quantum fuisti pronus ad culpam. Qualis tibi fuit ad peccandum intentio, talis sit ad poenitendum devotio. Gravia enim peccata grandia lamenta endat. Incessanter in corde tuo spes et formido consistant. Pariter sint in te timor spes indulgentiae erigat, ut timor expellit peccatum, timor reprimit vitium, timor cautum facit hominem atque sollicitum; ubi vero timor non e
Abbreviated transcription (Latin):
ccultam maliciã: blan¬
di sermones ornant.
Aliud ore ꝓdunt. ali¬
ud corde uolutant. Opere
in p̃senti affligim᷑: tantũ ĩ
futuro gaudebimꝰ. Si hic fla¬
gellis acterim᷑: purgati ĩ iu¬
dicio ueniemꝰ. Semꝑ ds̃ hic
uulnerat: qͦs ad salutẽ ꝑpe¬
tuam p̃parat. Non murmu
res. ñ blasphemes. ñ dicas
dic peccaui: et ut erã dignꝰ¬
ñ recepi. equalẽ uindictam
peccati mei ñ sencio. Non st̃
tanta supplicia: qͣnta extiter̃
peccata. Qui enim in flagelł
murmurat: dm̃i plus irri
enim uis purgari in penã:
te accusa: et dĩ iusticiã lau¬

Expanded text:
ccultam malitiam blandis sermonibus ornant, et aliud ore promunt, aliud corde volutant. Opere in praesenti affligimur, tantum in futuro gaudebimus. Si hic flagellis atterimur, purgati in judicio inveniemur. Semper Deus hic vulnerat quos ad salutem perpetuam praeparatres, non blasphemes, non dicas: dic: Peccavi, ut eram dignus recipio. Aequalem vindictam peccati mei non sentio, minustanta supplicia quanta exstiterunt peccata. Qui enim in flagellis murmurat, Deum enim vis purgari in poena, te accusa, et Dei justitiam lau
Abbreviated transcription (Latin):
cultor. Noli amare ma̾monã.
opes t̾renas. ne amittas celesteᷤᷤ.
Multi cupientes aliena. a suis
priuati st̃. Aliena st̃ a nobis
possessio  celoꝵ ẽ. Nͦ li appetere¬

Expanded text:
cultor. Noli amare mammona, opes terrenas, ne amittas coelestes. Multi cupientes aliena, et suis privati sunt. Alienatae sunt a nobis possessio re
Abbreviated transcription (Latin):
tibi in celestib mansionem.
cui paulo ante int̾ corꝑis tui
ospicium feceris manꝵ¬
sionem: et lecꝰ. gau¬
densqo. futuri
iudicii diem expectab̾. in
qͦ singuloꝵ anime ꝓ suis
actib recipient merita. et
penitebunt: s frustra. Nã
rapaces et auari amarissime
flebt̃ : s maloꝵ suoꝵ ueniã
ñ consequent᷑. In luctu ma¬
ximo detinebunt᷑ om̃s. qui
carnis sue uoluptates secuti
st̃. In merore et gemitu sem¬
piterno erunt. qui uitus et
passionib seruiert̃. Et c̃ hii
õs ꝓ criminib suis gehenne

Expanded text:
sionem, cui nos paulo ante intra corporis nostri hospitium feceramus mansionem: et laeti gaudentesque futuri judicii diem exspectabimus, in quo singulorum animae pro suis actibus recipient merita. CAPpoenitebunt: sed frustra. Rapaces et avari, supeflebunt: sed malorum suorum veniam non consequentur. In luctu maximo detinebuntur omnes, qui carnis suae voluptates secuti sunt: in moerore et gemitu sempiterno erunt, qui vitiis et passionibus servierunt. Et cum hi omnes pro criminibus suis et sce
Abbreviated transcription (Latin):
piscis cum auidis faucib ꝓfe¬
rat ut deuoret escã. repente
hamum intͣ fauces repperit:
ita et ebriosꝰ intra uinũ suscip̃
inimicũ. Qui intͣ eũ morans
impellit ad omne opꝰ nefan¬
dissimũ : et homo rationabił
ut irrationabile animal capi¬
tur. Tu aut̃ in omnib de exi
be sobrium: ut te sobrietas ĩ
oĩb castum exhibeat. S hoc¬
cia erigaris in suꝑbiam. et in¬
fleris aduersꝰ eos qͥ ieiunii tui
Neqͣnda uidearis escis carna¬
lib ieuinare: et uiciis pectus
tuum replere. Grandis nãq
ẽ confusio anime. qͤ cum sͥ¬
sit subiecta. Quid ꝓdest uen¬
trem ab escis necare. et animã¬

Expanded text:
piscis cum avidis faucibus properat ut glutiat escam, repente hamum intra fauces reperit: ita et ebriosus intra se vinum suscipit inimicum, quod intra eum, mox impellit ad omne opus nefandissimum; ut irrationabile animal capitur. Tu autem in omnibus exhibe te sobrium, ut te sobrietas in omnibus castum exhibeat. tiam mergaris in superbiam, et ne infleris adversus eos qui jejunii tui ne quando videaris escis carnalibus abstinere, et vitiis pectus tuum replere. Grandis namque est confusio animae quae cum ssit subjecta vitiis. Quid prodest ventrem ab escis resecare, et anima
Abbreviated transcription (Latin):
stomachi uires. necnon abun¬
danciam sanguinis et colerũ
et plurimas egritudines escaꝵ
et corpori sunt ista contraria:
ita medela ẽ utrisq temꝑan¬
mus fili. delicias mundi et ci¬
borũ opulenciam fugiamus.
lum refrigeriũ consequam᷑.¬
fugiamꝰ ebrietatẽ. ne in crim̃
luxurie incurramꝰ. Uinũ enĩ
nob̾ dñs ad leticiam cordis. ñ
ad ebrietatem donauit. Non
qͣnͣtum gula exigit: s qͣntũ
nature inbecillitas postulat.
Nam et apłs timotheo modico
tributum ẽ ad ꝑniciẽ depu¬
temus. Plurimi naiq hõĩe¬
corꝑis contraxer̃t. nec potue¬
runt consequi firmitatẽ pͥs

Expanded text:
stomachi fortitudo, necnon et abundantia sanguinis et cholerum et plurimae aegritudines escarum animae et corpori sunt ista contraria, ita medela est utrisque temperanmus delicias mundi, et ciborum affluentiam fugiamus, lum refrigerium consequamFugiamus ebrietatem, ne in retia luxuriae incurramus. Vinum enim nobis Dominus ad laetitiam cordis, non ad ebrietatem creavit; non quantum gula exigit, sed quantum naturae imbecillitas postulat. Et Apostolus Timotheo modico tributum est, ad perniciem deputemus. Plurimi namque maximam contraxerunt, nec potuerunt consequi pris
Abbreviated transcription (Latin):
entie res caduce molliant:
s time potiꝰ dampnũ si a ꝓpo¬
sito tuo retardaueris: & qnͣdo
te peccati obnoxiũ senseris
ad penitentiã conuerti ñ con¬
fundaris. Qui enĩ penituerit¬
hic: in nouissuno ñ peniteb̾.
Clement̾ enĩ dñs ad peniten¬
ciam confugienti: ignoseit.¬

Expanded text:
eculi caducae molliant. Sed time potius Deum, si a proposito tuo retardaveris: et qte peccatis obnoxium senseris, ad poenitentiam cito converti ne confundaris; qui enim hic poenituerit, in novissimo non poenitebit, clementer enim Dominus ad poenitentiam confugientes
Abbreviated transcription (Latin):
uerit circa cogitationes tͣpes
uel ad gerendũ contrarium
aliquid. uel facinꝰ ꝑpetrandũ¬
uigilias: ut possis effici sc̃s.
cere alteri. In omni oꝑe qd̃
tas: diligent̾ examina. Et si
ẽ rectum coram dõ: ꝑfice il¬
lud. Si uͦ adu̾sum fuerit re¬
ꝑtum: amputa illud ab aĩa
tua. Cotidie actꝰ tuos curiosiꝰ¬
discute. et si te peccati obnoxi¬
um senseris. ad penitenciam
cito confuge. Noli ꝓtrahere
peccatum de die in diem. et
siqͥd cogitaueris neqm de eo
penitentiã age. et uelocit᷑ de

Expanded text:
uis circa cogitationes turpissimas, vel ad gerendum contrarium aliquid, vel ad perpetranduvigiliis, ut possis effici sanctucere alteri. In omne opus quod tas diligenter examina; et si est rectum coram Deo, perfice illud, si vero adversum fuerit repertum, amputa illud ab anima tua. Quotidie actus tuos discute curiosius; et si te peccatis obnoxium senseris, ad poenitentiam cito confuge. Nolo ut protrahas peccatum tuum de die in diem; sed si quid cogitaveris male, in Deo poenitentiam age, et velociter d
Abbreviated transcription (Latin):
qua die moriturus sis. Nemo
emm hominũ: nouit diem
exitus sui. uide qm̃ non om̃s
in senectute moriunt᷑. sed iͦ
diuersis etatib de hoc mun¬
do migrant. Et in qͥb actib
no conficebit᷑ dño: ideo non¬
cuncteris ad penitenciã con¬
uerti. Semꝑ ante ocłos tuo ᷤ:
uersetur ultimꝰ dies. Cũ di¬
luculo surrexeris: ne ad ue¬
sꝑam confidas ꝑuenire. Et
bra posueris. de lucis ñ con¬
fidas aduentu: et facillime
celestia meditet᷑. ut ipsa te
ad iurtutis iuani ꝓuocent.
Esto mnc talis inͣ oꝑib bo¬
nis. qualem te uis futurum
postinodũ. Omnia t̾rena qͣ
siones transfer.
fruaris boñis. In celestib

Expanded text:
qua die morituri simus. Nemo enim hominum novit diem exitus sui. Non omnes in senectute moriuntur; sed in diversis aetatibus de hoc mundo migrant. Et in quibus actibus no confitebitur tibi . Ideo festinemus ad poenitentiam converti. Semper ante oculos nostros versetur ultimus dies: et cum diluculo surrexerimus, ne ad vesperam nos confidamus pervenire; et mbra deposuerimus, de lucis non confidamus adventu. Sic et facillime elestia meditetur, ut ipsa te ad virtutis viam provocent. Esto nunc talis in operibus bonis qualem te vis futurum postmodum. Omnia terrena quae siones transfer, fruaris bonis coelestibus.
Abbreviated transcription (Latin):
segregat xp̃i: s ut figura qͣdã
int̾ homines u̾sare uidet᷑: ce
celestib intelligit᷑. Mors illi
tra suum portauerat templũ.
Uide gͦ qnͣtum lucrum afferaĩ
pparet risꝰ ac iocꝰ. Qui enĩ ridẽ
delectat᷑ : pꝰmodũ flebit ama¬
riter. Qui aut̃ hic flere uolue¬
rit: gaudebit in posterum.
Nam et saluator nr̃: beatos
appellat lugentes. et qui nc̃
letant᷑. flere eos dicit in no¬
uissimo. Ne gͦ te oblectet pue¬
rilis iocꝰ uł risꝰ. s lectionum
spiritaliũ cant᷑. Non te soluañ
in risum uerba mania: s

Expanded text:
igura quaedam inter homines versari videtur, et coelestibus intelligitur. Mors illi tra suum portaverat templum. Vide ergo quantum lucrum afferant praebeat risus ac jocus. Qui enim ridere hic delectatur, postmodum flebit amare; qui autem hic legere voluerit, gaudebit in posterum . Nam et Salvator noster beatos appellat lugentes; et qui nunc laetantur, flere eos dicit in novissimo. Non te ergo delectet puerilis jocus vel risus, sed lectionum spiritualium cantus. Non te solvant in risum verba inania, sed
Abbreviated transcription (Latin):
micidia ppetrauert. nec ipsã
mort̾e recusauert᷑. Alii ꝑ uinũ
a demone capti sunt. Nec est
aliua ebrietas qmͣ manifestissim᷑
demon. Ebrios putat se aliqd̃
optimũ gerere. cum fuerit in
p̃cipicia deuolutꝰ. ꝑ inuolentiã

Expanded text:
iones perpetraverunt, nec ipsam mortem recusaverunt, alii per vinum a daemonibus capti sunt. Nec est aliud ebrietas, quam manifestissimus daemon. Ebriosus putat se aliquid optimum gerere, cum fuerit ad praecipitia devolutus. Per vinolentiam
Abbreviated transcription (Latin):
nem. Non detrahit cito de¬
ꝑximo: nec libent̾ audit de¬
trahentẽ. Cupit semꝑ declina¬
re a uiciis: et ad uirtutẽ aĩe
semet ipsum instigat. Talem
cere ieiumũ. Et cum te a cib̃¬
abstinueris: abstine et linguã
tuam ab illitis uerb̃. Omnẽ
blasphemiã longe fac a te:
ne suꝑflue sermones ꝓcedãt
ex ore tuo. Quia et ꝓ otiosis
cas lingͣm tuã: que ãd bene¬
dicendũ et laudandũ dm̃ crea¬
ta ẽ. De quib ignoras reb in
conuentu noli ꝓferre sermonẽ:
s oportuna u̾ba ꝓcedant ex ore¬
tuo: cum oportunũ tempꝰ inue¬
neris ut te audientib cunctis
temꝑa linguã tuã: neqñdo
audientes horrescentes obturẽt
aures suas. et sit tͥ confusio
coram hominib. De qͥb mo¬
lestiã ñ pateris: noli contendẽ
acriter. Non consuescas consue¬
et confirmata. ñ cũ par̃uo labo¬
re uetatur. Noli dissolutis la
biis risum ꝓferre. Amentia
namq ẽ cum strepitu ridere.
s subridendo tantũ mentis
leticiam indica : nec in modũ

Expanded text:
 non detrahit cito proximo, nec libenter audit detrahentem; cupit semper declinare a vitiis, et ad virtutes animae semetipsum instigat. CAPUT cere jejunium, et cum te abstinueris, abstine et linguam tuam ab illicitis verbis. Omnem blasphemiam longe fac a te, nec superflui sermones procedant de ore tuo, quia et pro otiosicas linguam tuam, quae ad benedicendum et ad laudandum Dominum creata est. De quibus ignoras rebus in conventu noli proferre sermonem; sed opportuna verba procedant a te cum opportunum tempus inveneris, ut te audientibus cunctis tempera linguam tuam; ne quando qui audiunt horrescentes obturent aures suas, et sit tibi confusio coram omnibus. De quibus molestiam non pateris, noli contendere acriter, nec insuescas consueet confirmata, non cum parvo labore vitatur biis risum proferre: amentia namque est cum strepitu ridere, sed subridendo tantummodo mentis laetitiam indica. Nec in modum
Abbreviated transcription (Latin):
luit de cordib phariseoꝵ pe¬
cuniaꝵ amorẽ excludẽ. s qͥa
erant cupidissimi salutaria
eiꝰ monita deridebant. Nam
et illum diuitẽ qm dñs ad
regna celoꝵ ꝓuocauit. amor
pecunaꝵ eum intͣre ñ ꝑmi¬
sit. Sed et uide pectꝰ auaritie
flanima exarsit. ut dnm
enim qnͣtoscũq deuorauerit.
thesauri confluxint in aua¬
rum : ñ saciabitur. Alienꝰ gͥ
esto fili ab hoc uicio. et uolũ¬
tariam pauꝑtatẽ libenter
ra manib tuis ut habeaᷤ umͣ¬
rige. Tantum enim expetit᷑
a te: qnͣtum tͥ fuerit creditũ.
Nemo enĩ exigit a te. qd ipse
iniquitate adqͥsita. ⁊abho¬
minatio ẽ coram xp̃o: sed
acceptum ẽ qd̾ fuerit
fidelit̾ adquisitũ. fili auari¬

Expanded text:
luit de cordibus Pharisaeorum pecuniarum amorem excludere: sed quia erant cupidissimi, salutaria Domini verba deridebant. Nam et illum divitem quem Dominus ad regna coelorum provocavit, amor pecuniarum eum intrare non permisit . Sed et Judae pectus avaritiae flamma exarsit, ut Domienim quantoscumque devoraverit, thesauri terrae confluxerint in avarum, non satiabitur. Alienum te facito, fili, ab hoc vitio, et voluntariam paupertatem libenter ra manibus tuis, ut habeas rige: tantum enim expetitur a te quantum tibi fuerit creditum. Nemo enim exigit a te quod ipse iniquitate acquisita abominatio est coram Christo, sed acceptum est illi quod fuerit fideliter acquisitum. Fili
Abbreviated transcription (Latin):
etas. si fueriᷤᷤ m̃te ꝑfectꝰ. Hec
senilis ꝓdĩt etas. si fueri̾t par¬
uulus sensu. Nam et dauid
cum puer eẽt et ꝑfectũ cor
habẽt. a dño in regẽ electus
ẽ. et saul cũ senili eẽt etate
ꝓuectus. qͥa in se malignam¬
de culmine regali expulsꝰ ẽ.
uetusti iam erant et p̃sbiten
qui susannã uiolare conabant᷑.
qͦs daniel adhuc paruulus de¬
cedo eoꝵ scelere condempnaũ.
mã a paruulis conlaudatur.
Si aut̃ nouella fuerit et fer¬
tilis. colit᷑ ut magis amplio¬
aut̃ uiroꝵ consortio fruere:
et in contubermis abstinen¬
tium delectet᷑ anima tua. et
his qui ea libent̾ adtendunt.
Sic̾ enim sol oriens effugat
caliginẽ. ita scoꝵ doctrina a
sensib tuis expellit tenebras.
consortia. ut scõꝵ monitionib
possis despice. et uirͣtutes aĩe
hauriant sensꝰ tui. Euita
uiros qͦs erga mandata dez
uideris negligentes. qͥ mor¬
tui sunt uirtutib qͥ letant᷑¬

Expanded text:
aetas, si fuerit mente perfectus: nec senilis proderit aetas, si fuerit parvulus sensu. Nam et David cum puer esset et perfectus, corin regem electus est; et Saul cum senili aetate esset perfectus, quia in se malitiamde culmine regali expulsus est. Vetustissimi jam erant presbyteri qui Susannam violare conati sunt, quos Daniel adhuc parvulus detecto eorum scelere condemnavit: mam a parvulis collaudatur. si autem novella fuerit fertilis, colitur ut magis pvero virorum consortio fruere, et contubernio abstinentium delectetur anima tua, et iis qui ea libenter attendunt. Sicut enim sol oriens effugat caliginem, ita sanctorum doctrina a sensibus tuis expellit tenebras. vites consortia; ut eorum monitionibus possis despicere, et virtutes animae hauriant sensus tui. Devita viros quos erga mandata Dei vides negligentes, qui mortui sunt virtutibus et
Abbreviated transcription (Latin):
utrisq substanciis homo cõ¬
stare uidet᷑. Nulla enĩ ꝑfecho
ẽ in una parte eẽ sublimem.¬
et in alia eẽ ꝓstratũ. In una
parte fugere. et in alia uicioꝵ
caligine occupari. Qui enĩ castꝰ
cupit eẽ corpore: castus debet
ꝑseuerare et spũ. qͥa nichil ꝓdest
castum ẽẽ corꝑe. et m̃te corrup¬
tum. Ciuitas si fuerit in una
parte munita. ex alia uͦ des-
nauis si fuerit fortit̾ cõpagini¬
b solidata. et unã habuerit

Expanded text:
is homo constare videtur. Nulla est enim perfectio in una parte esse sublimem, in alia esse prostratum; in una parte fulgere, et in alia vitiorum caligine occupari. Qui enim castus cupit esse corpore, castus debet perseverare et spiritu, quia nihil proderit castum esse corpore, et mente corruptum. Civitas si fuerit in una parte munita, ex alia vero desbit. Et navis si fuerit forti compage solidata, et unam in se habuerit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfecti aut̃ uiri lug̃e. S pͣsens
luctus: seticiam generat sem¬
pit̾nam. Locꝰ aut̃ remissiorem
efficit animã et negligentem
erga di p̾̃cepta: nec delicta
sua potest ad memoriã reuo¬
care: & obliuiscens ea non se
instigat ad penitentiã. et ita
paulatim ab omnib bonis
sum cordis compunctio: ubi
fuerit immod̾at᷑ risꝰ et iocus.
Ubi aut̃ fuerint lacrime. ibi
spiritał ignis accendit᷑. qui
secreta mentis illuminat. Tc̃

Expanded text:
fecti vero viri lugere; sed praesens luctus laetitiam generat sempiternam; jocus autem remissiorem efficit animam, et negligentem erga Dei praecepta, nec delicta sua potest ad memoriam revocare; sed obliviscens ea non se instigat ad poenitentiam, et ita paulatim ab omnibus bonissum cordis compunctio, ubi fuerit immoderatus risus ac jocus. Ubi vero fuerint lacrymae, ibi spiritalis ignis accenditur, qui secreta mentis illuminat et
Abbreviated transcription (Latin):
nem faciliꝰ possis effugere. Si
enim cogitationes sordide tͣ¬
bauerint cor tuũ. et cogites
lentur ab anima tua. Oratio
anime. ꝑorationes puriss¬
mas omnia nob̾ utilia tri¬
psalmoꝵ. Sapienter psalle fili:
et spiritales cantꝰ uigilanter
cane coram dño: ut uirtutẽ
psalmoꝵ faciliꝰ possis auertere.
Omnis auaricia cordis. eoꝵ dul¬
cedine molliat᷑. Tunc dulces
habeb̾ fauces. gaudensq can¬
tab̃. Quã dulcia faucib meis
eloquia tua une : suꝑ mel et
pot̾ĩs sentire hanc dulcedinẽ.
nisi cum summa uigilantia
ac sapientia cantaueris. fauceᷤᷤ
gustabunt. sensꝰ aut̃ uerba
discernunt. Sicut enĩ ex car¬
nalib escis alitur homo. ita
ex diuinis eloquiis interior

Expanded text:
nem facilius effugere possis. Si enim cogitationes sordidae conturbaverint cor tuum, et si te colantur ab anima tua. Oratio animae. Per orationes purissimas omnia nobis quae sunt utilia tripsalmodiae sapienter psalle, fili, et spiritales cantus vigilanter cane coram Domino, ut virtutem psalmorum facilius possis advertere. Omnis namque duritia cordis eorum dulcedine mollietur; tunc dulces habebis fauces, gaudensque cantabis: Quam dulcia faucibus meis eloquia tua, Domine, super mel et poteris sentire hanc dulcedinem, nisi cum summa vigilantia ac sapientia cantaveris. Fauces gustabunt, sensus autem verba discernit. Sicut enim ex carnalibus escis alitur caro, ita et divinis eloquiis interior
Abbreviated transcription (Latin):
mox in occursum tuũ an¬
geloꝵ chorus occurret. om¬
miscentur amplexꝰ et ad orã¬
dum uerũ iudicẽ ꝑducent.
ma securitas. nec timebis
ultra diaboli ignita lacula:
ñ tͥ timorẽ ñ errorẽ incutiet
barbaroꝵ inimanitas nec
formidab̾ hostes serocissimoᷤ.
qͥ cup̃iunt animas iugulare.
Non ferrum ñ ignẽ ñ falce̾
truculentã tortoris. ñ fam̃.
ñ sitim. non ullã carnis
egritudine̾. ñ ultͣ au̾sabit᷑
caro sp̃ui. nec ullũ timebis
periculũ. s cum carnis abie

Expanded text:
mox in occursum nostrum angelorum chorus occurret, ommiscentur amplexus, et ad adorandum verum judicem perducent.ma securitas, nec timebis ultra jacula ignita diaboli. Non tibi terrorem incutiet barbarorum immanitas, nec formidabis hostes ferocissimos,  cupit animas nostras jaculare; non ferrum, non ignem, non faciem truculentam tortoris, non famem, non sitim, non ullam carnis aegritudinem. Non ultra adversabitur caro spiritui, nec ullum timebimus periculum: sed cum carnis ab
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ om̃s actus suos. Humilis
eminens coram deo apparet.
Et cum omnia fecerit : dicit.
Seruꝰ inutilis sum. et uichil
se fecisse testat᷑: et celat anime¬
ipsiꝰ. et ꝓfert. in mediũ. mirifi¬
facit eum. et in temꝑe p̾cum
suarum qđ postulat impetrat.
p̾candum dnm: ꝓsterne te
humilit̾ in conspectu eiꝰ. ne
postules qͥcqͣm q̃ͣsi ex gr̃ã me¬
multiplicit̾ tͥ restituat᷑ a dũo.
Peccata uͦ tua cito ꝓduc in me
exeas condemp¬
natus. Memento publicani:¬
et ita ora ut ille: ut ueniam
delictoꝵ tuoꝵ inuenias. Non¬
in clamore uocis. oraueris eũ
qui ẽ occultoꝵ cognitor. s cla¬
mor cordis tui pulset aures
eiꝰ. nec longitudine̾ u̾boꝵ ꝓ
placabitur ds̃. In temꝑe orato¬
nis omnẽ maliciam cordis
ꝓice abs te: et remute siqͥd
habes aduersꝰ ꝓximũ tuum.
pentis. cum ceꝑit ire ad bi¬
bendum aqͣm anteqͣm ueni¬
at ad fonte̾ euomit omne
uenenũ. Imitare et tu hunc
serpentẽ in hac parte et ome

Expanded text:
omnes actus suos. Humilis ens, coram Deo eminens apparet: et cum omnia fecerit, dicit, Servus inutilis sum, et nihil se fecisse testatur. Et Deipsius, et profert in medium, mirififacit eum, et in tempore precum suarum quoprecandum Dominum, prosterne te humiliter in conspectu ejus. Ne postules quidquam, quasi ex gratia memultipliciter restituatur a Deo; et peccata tua cito produc in medexeas condemnatus. Memento publicaniveniam peccatorum tuorum invenias. Non clamore vocis orabis eum qui occultorum est cognitor, sed clamor cordis tui pulset aures ejus. Ne longitudinem verborum ssima placabitur Dominus. In tempore orationis omnem malitiam cordis projice abs te, et remitte si quid habes adversus proximum tuum. pentis, quod cum coeperit ire ad bibendum aquam, antequam veniat ad fontem, evomit omne venenum. Imitare et tu hunc serpentem in hac parte, se
Abbreviated transcription (Latin):
et remitte seruo tuo centum
esto ipse conseruo tuo. Qd̃c̃q
opꝰ incoaueris face̾: pͥmũ
Et cũ consũmaueris illud:
similiter fac. Inuoca dm̃
ex toto corde: ce iuenies eũ¬
Et cum inueneris ne dimit¬
tua. Memento enim te sub
mentiũ nouit. Uigilanter gͥ
adsiste in conspectu dĩ. In tẽ¬
pore orationis uel psalmoꝵ
non te oppͥmat somnꝰ. et ne¬
a somno dissonus sit uocis¬

Expanded text:
 Remitte conservo tuo centum esto ipse erga conservum tuum. Quodcunque que inchoaveris facere, primum et cum consummaveris illud, similiter fac. Invoca Deum ex toto corde tuo, et invenies euet cum inveneris, ne dimittua. Memento enim te, filmentium novit. Vigilanter ergo assiste in conspectu Domini in tempore orationis vel psalmorum. Non te opprimat somnus animae, et ne dissonans sit
Abbreviated transcription (Latin):
somno. uigiliaꝵ fructꝰ amitti¬
mus. et maximũ detrimentũ
amme nr̃e adquirimꝰ. Uigiliiᷤ¬
cunctis anime florib uirtu¬
tisq florere possis. ut caro
tua subiecta sit anime. et sic̃
ancilla famulet᷑ dñe sue. Ne
p̾beas uires corpori tuo ut mi¬
cias bellum aduersꝰ spm̃ tuũ:
s semꝑ subiecta sit caro. ut
iussis eiꝰ obsequiis mancipetur.
Sic̃ enim equis frena sunt um¬
ponenda: ita corpora nr̃a ieui
quemadmodũ aurigam equi
si frena relaxauerit ꝑ p̾cipicia
ducunt: ita et anima cũ ipso
corpore si ei frenũ ñ imposue¬
rit ad inferni p̾cipicia dilabit᷑.

Expanded text:
somno vigiliarium fructus amittimus, et maximum detrimentum animae nostrae acquirimus. Vigiliicunctis animae virtutibus florere possis, et caro tua subjecta sit animae tuae, et ancilla tua famuletur dominae suae. Ne praebeas vires corpori tuo; ne bellum semper subjecta sit caro, ut jussis ejus et obsequiis mancipetur. Sicut enim equis frena sunt imponenda; ita corpora nostra jejquemadmodum aurigae, si frena laxaverint, per praecipitia ducuntur; ita et anima cum ipso corpore, si ei frenum non imposuerimus, ad inferni praecipitia delabitur.
Abbreviated transcription (Latin):
dari ab omnib. et uirtutib
quib alienꝰ ẽ se p̾dicari gestit.
Non se patitur cuiꝗͣ ẽẽ sub
ritis obtinere non potest:
ut nauis absq gub̃natore

Expanded text:
dari ab hominibus, et bonis quibus alienus est praedicari se vult: non se patitur cuiquam esse suritis obtinere non potest, sicut navis est absque gubernato
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcipias cibum qm alioꝵ ꝑni
cedas iter ꝑ qđ naufragium
ꝑpessi sunt plurimi: euita la¬
queos ꝑ qͦs captos plurimos
senseris. Postula tͥ a dño cor
prudens et ꝑuigilẽ sensum:
fili ñ ignores fraudes et insi¬
dias mnimici. et retia eiꝰ non
incedat pes tuus. Sapiens uix¬
ñ consid̾at corꝑis decorẽ: sed
anime. Insipiens aut̃: in car¬
nalib detinet᷑. Sapiens uir.¬
mulierẽ respuit gestuosam.
stult᷑ aut̃ concupiscens eam
ab imprudenti muliere aũtt
ocłõs suos. luxuriosꝰ aut̃ inta¬
ens eam. soluit᷑ ut cera a fagie
ciosas ac falsas pulchritudineᷤ.

Expanded text:
cipias cibum quem edi cipias cibum quem edi cedas iterum, quo naufragium perpessi sunt plurimi. Devita laqueos, per quos captos caeteros senseris. Postula tibi a Domino cor prudens et pervigilem sensum, ut non ignores fraudes et astutias inimici et in retia ejus non incidat pes tuus. Sapiens nonon considerat corporis decorem, sed animae. Insipiens autem in carnalibus se detinet. Sapiens mulierem respuit gestuosam. Stultus autem concab imprudente femina avertit oculos suos, luxuriosus autem vir intuens eam solvetur ut cera a facie ciosas ac falsas pulchritudines, quia
Abbreviated transcription (Latin):
tc̃ recognoscis qͣm uanũ eͣ
qd̃ antea mnanit̾ diligebas.
Cum uideris totuͣ corpꝰ mntu¬
mescere et in fecorẽ esse con¬
uersum : uonne claudes. na
oblectacio require si ẽ
alicubi p̾stini deco rĩs¬
aliqd̃ uestigium. Et ubi ẽ
suauitas luxurie. et conuiuio
dulces qui amaritudinẽ amã¬
tib infundebant : uͥ ẽ inmo¬
ineffrenata et inutilis leticia:
nusqͣm comparuert̃. Iste fini
amabas. Hic ẽ oblectationis
animũ tuũ ab his obscenis
amorib. et omnẽ amorẽ con¬
uerte ad splendidissimã pul¬
chritudinẽ xp̃i. ut radii ful¬
goris eiꝰ illustrent cor tuũ: ut
omnis obscuritas caliginis ex
modis amplectendꝰ ẽ: unde
nob̃ serenitas tranqͥllitatis
adquirit᷑. Cuitemꝰ ꝑnitiosas
pulchritudines: ne omnium
maloꝵ genera in nos inro
ritatis naufragauert᷑. Pleriq
ornam̃tis earũ oblectati. ꝑ ni¬
ciem animarũ suarũ ꝑpessi
st̃: et a ꝑfectionis fastigio in
ꝓfundũ inferni dĩsi sunt.
Caueto gͦ fili species. ꝑ quas

Expanded text:
nc recognosces, quia vanum est quod antea inaniter diligebas. Cum videris totum corpus intumescere, et in fetorem esse conversum, nonne claudeoblectatio? Require si est aliquod pristini decoris vestigium. Ubi est suavitas luxuriae et conviviorermones dulces, qui amaritudinem amantibus infundebant? Ubi est immot effrenata et inutilis omnis laetitia? nusquam comparuerunt. Hic amabas: hic oblectationis animum tuum ab his obscenis amoribus, et omnem amorem converte ad splendidissimam pulchritudinem Christi, ut radii fulgoris ejus illustrent cor tuum, et omnis obscuritas caliginis expmodis amplectendus est, unde nobis serenitas tranquillitatis acquiritur. Devitemus perniciosas pulchritudines, ne omnium malorum genera in nos irrogritatis via naufragaverunt. Plerique ornamentis earum oblectati, perniciem animarum suarum perpessi sunt, et a perfectionis fastigio in profundum inferni demersi sunt. Caveto ergo, fili, species per quas
Abbreviated transcription (Latin):
pax ẽ. et in pace requiesc̾e
omnib modis execrat᷑. Uir
pacificꝰ : in tͣnquillitate est
mentẽ : inuidꝰ aũ in turba
rapax : insanit immaniter.
honeste: abundanti fructu
copioso. Inuidi aut̃ opꝰ: indi¬
gentia ac miseria detinetur.
& qnͣtũ pacificꝰ gaudens in
dño delectat᷑: tantũ inuidꝰ
ex habundantia tristicie.
Pacific̾ homo dinoscit᷑ ex¬
marcido et furore pleno in¬
uidus demonstrat᷑. Pacificus
homo: consortiũ angłoꝵ me¬
rebit᷑. Inuidꝰ aut̃: particeps
demonioꝵ efficit᷑. Et sic̃ pax
secreta mentis illuminat᷑:
ita inuidia occulta cordis
obcecat. Pax enĩ effugat dis
Racionabile namq animal
creauit de ds̃ : ut possis dis¬
cern̾e int̾ bonũ et malũ
ut qͦ sunt optima eligas
et inutilia respuas: et ab¬

Expanded text:
pax est, et in pace requiescere omnibus modis exsecratur. Vir pacificus in tranquillitate est mentem: invidus autem in perturbatus ut lupus rapax insanit inaniter. honesta abundans fructu copioso; invidi autem opus indigentia ac miseria detinetur: et quantum pacificus gaudens in Domino delectatur, tantum invidus Ex abundantia laetitiae pacificus homo dignoscimarcido et furore pleno invidus demonstratur. Pacificus homo consortium angelorum merebitur: invidus homo particeps daemoniorum efficietur: et sicut pax secreta mentis illuminat, ita invidia occulta cordis obcaecat. Pax enim effugat et pRationabile namque animal creavit te Deus, ut possis discernere inter bonum et malum, ut quae sint optima eligas, et inutilia respuas,
Abbreviated transcription (Latin):
abs te. Non cupias fieri locu
auariciam. quia radix om̃iũ
Pecuniaꝵ enim cupidꝰ. animã
suam uenalẽ habet. Si inue
nerit tempꝰ. ꝓ nichilo ducit¬
ꝓpetrare homicichũ. Et sicut
qui effundit aqͣm in t̾ram:
ita ẽ ei effundẽ sanguinem
ꝓximi sui. Pleriq ob auari¬
cie ardorem: in mortis peri¬
culum incid̾unt. ꝓpt̾ auariciã:
omnib lapidatꝰ ẽ. ꝓpt̾ auari

Expanded text:
dimentum. Ne cupias fieri locupo avaritiam, quia radix omnium Pecuniarum cupidus jam animam suam venalem habet: si enim invenerit tempus, pro nihilo abit homicidium; et sicut qui effundit aquam super terram, ita est ei effundere sanguinem proximi sui. Plerique per avaritiae ardorem in mortis periculum inciderunt. Propter avaritiam omnibus lapidatus est . Propter avari
Abbreviated transcription (Latin):
uidĩs in bonis actib u̾santẽ
congratulare ei : et illiꝰ gaudi¬
um tuũ dicito. Et si aliquid pa
ciat᷑ adu̾sum cõpatere ei: et
illiꝰ tristiciam tuam deputa.
Omnẽ malitiã expelle a aĩa
tua: et odioꝵ flamine ñ con¬
turbent cor tuũ. Cont᷑ impo¬
cõmouere: s tanꝙͣ membrũ

Expanded text:
videris in bonis actibus conversantem, videris in bonis actibus conversantem, congratulare ei, et illius gaudium tuum ducito: et si aliquid atiatur adversum, compatere ei, et illius tristitiam tuam deputa: omnem malitiam expelle ab anima tua, et odiorum flammae non comburent cor tuum. Contra impocommoveri; sed ta
Abbreviated transcription (Latin):
mortẽ ꝓ nob̃ sustinuit. Qui
hec om̃nia ꝑpessus ẽ: ut nob̾
uitam et̾nam donaret. Et cũ
nob̾ magna beneficia p̃stitit
nichil exegit a nob̃. nͥ ut di¬
impolluta ei seruemꝰ: ut ille¬
lat a nob̾ aurũ neq argentũ:
neq aliqͥd huiꝰmodi. Nam et
si fuerunt nob̾ ista: disꝑtiri
egentib p̃cepit. Nos ipsos qͦ¬
rit: nos desid̾ãt: in nob̃̾ re
fectum eiꝰ : oe nos ipsos ame¬
mus et ꝓximos. Qui diligit
Qui aut̃ econtrario odit: ho¬
micida ẽ. Qui dilig̃ frẽm suũ:
in tͣnqͥllitate ẽ cor eiꝰ. frat uͦ
odiens: tempestate circũdatꝰ
quuis aũ etiam paruũ uerbũ
audiens a ꝑximo: contumeliã
arbitrat᷑. Qui carit ate plenꝰ
ẽ: tranquillo animo et sere¬
nissimo uultu ꝓcedit. Uir aũ¬
odio plenꝰ: ambulat iracũdꝰ.
Tu aut̃ fili benignitati stude¬
in uita tua: et ꝓximum tuũ
habeto tanqm unũ ex m̃bris
cuiqͣm scandalũ in uita tua.
Et ñ qd̾ tͥ utile: sed illi placito.
tuo cupias euenire. Si enim

Expanded text:
mortem crucis sustinuit. Et ideo haec omnia passus, ut nobis vitam aeternam donaret. Et cum nobis immensa beneficia praestet, nihil exigit a nobis, niimpolluta ei servemus, ut selat a nobis aurum, aut argentum, vel quidquid hujusmodi; nam et si fuerint nobis ista, dispertiri egentibus praecipit: nos ipsos quaerit, nos desiderat, in nobis reqfectu ejus, et ut nos ipsos amemus et proximos. Qui diligit, qui autem e contrario odit, homicida est . Qui diligit fratrem suum, in tranquillitate est cor ejus: fratrem vero odiens, tempestate circumdatusquus autem, etiam parvum verbum audiens a proximo, contumeliam arbitratur. Qui charitate plenus est, tranquillo animo et serenissimo vultu procedit: vir odio plenus ambulat iracundus. Tu autin vita tua, et proximum tuum habeto tanquam unum ex membris cuiquam scandalum in vita; et non quod tibi utile est, sed illi, facito. tuo cupias evenire . Si eum
Abbreviated transcription (Latin):
Nolo ut sinas in te crescere
cogitationes malas: neq tan¬
qͣm minimas negligas eas.
Qui enĩ sꝑnit minima oĩa
paulatim defluet. Non sꝑnaᷤ
morsũ serpentis: ne uenenũ
eiꝰ conspargat᷑ in cor tuum.
Abscide uirgulas spinaꝵ de agͦ
cordis tui: ne defigant ã te
ałas radices. Scito qđ cor tuũ
ager ẽ dñi: excole eũ celestibꝰ
disciplinis: et ñ sinas in agro

Expanded text:
los in te crescere sinas cogitationes malas, neque tanquam minima negligas ea: Qui enim spernit minima, paulatim defluet. Noli spernere morsum serpentis, ne venenum ejus conspergatur in cor tuum. Abscinde virgulta spinarum de agro cordis tui, ne defigant in te altas radices. Scito quod cor tuum ager est Domini, excole eum coelestibus disciplinis, et non sinas in agro
Abbreviated transcription (Latin):
titur. Castũ enĩ te in
omnib conserua fili: ut ui¬
deas dñm in głam consistentẽ.
Ab omni pollutione. mundũ
sit cor tuum: et ne des ini¬
mico aditum introeundi
ad te. Ab aspectu nequam
auerte ocłõs tuos. et ne de¬
lecteris pulchrarũ uultib
feminarũ: ne ꝑ talem de¬
lectationẽ ultima ex soluas
supplicia. Memento cui dele¬
gasti membra tua: et ne cõ¬
miscearis illa meretricibus.
Reflecte amorẽ tuũ ab amo
xp̃i excludat. Noli minima
sꝑnere: ne paulatĩ diffluas.
plurimas sermocinationes:
utroꝵq mens polluatur.
Noli grauit̾ ferre sermones
meos: nec stultum arbitreriᷤᷤ¬
et gratant̃ accipe uerba mea.
serit clericꝰ aut monachus.
et uirgo pat̾it᷑ huiꝰmodi in¬
troire ad se: statĩ ĩutant
pͥstinam dignitatẽ. et qd̃ do
polliciti st̃. sua uoluntate a¬
mutunt. Nec enim poterunt
huiꝰmodi mansionẽ in se dño
p̃parare : s desolabunt᷑ ut lig¬
num aridũ. Numqͥd uirgini¬
tatẽ dñs ab aliquo extorquet

Expanded text:
tate. Castum te in omnibus serva, fili, ut videas Dominum in gloria consistentem. Ab omni pollutione mundum sit cor tuum, et ne des inimico aditum eundi ad te. Ab aspectu nefando averte oculos tuos, et ne delecteris pulchrarum vultibus feminarum, ne per talem oblectationem ultima exsolvas supplicia. Memento cui dedicasti membra tua, et ne commisceas illa meretricibus. Reflecte amorem ab amormini te amor excludat. Noli minima contemnere, ne paulatim diffluas iplurimas sermocinationes utrorumque mens polluatur. Noli, fili, graviter ferre sermones meos, nec stultum arbitreriet gratanter accipe verba mea. serit clericus vel monachus, et virgo patiatur hujusmodi introire ad se, statim immutant pristinam dignitatem, et quod Domino polliciti sunt sua voluntate amittunt. Nec enim poterunt hujusmodi mansionem in se Domino praeparare, sed desolabuntur ut lignum aridum: nunquid virginitatem Dominus extorquet
Abbreviated transcription (Latin):
tuã reuocauit nos. Et cum
mi sederet. nr̃i gra descendit
ad t̾ram: et in tantã humili¬
tatem uenit. ut seruilẽ formã
assumeret. Et qui in pugillo
continet orbem t̾rarum: pan¬
nis in p̃sepio inuolutꝰ ẽ. Et qͥ
celũ palmo metit᷑: ñ habuit
uͥ caput reclinaret. Cum eẽc
diues pauꝑ ẽ factus: ut nos
ditarem᷑ in illo. Et qͥ in nubib
mortuos: iudiciũ humanũ
ꝑtulit. Et cũ sicientibs sit fois

Expanded text:
tuam revocavit. Et cum mi sederet, nostri gratia descendit ad terras, et in tanta humilitate venit, ut servilem formam assumeret; et qui in pugillo suo continet orbem terrarum, pannis in praesepio involutus est: et qui coelum palma metitur, non habuit ubi caput reclinaret. Cum esset dives, pauper est factus, ut nos ditaremur in illo; et qui in nubibus mortuos, judicium hominis pertulit; et cum
Abbreviated transcription (Latin):
mente tua dilige dñm: ut ĩ
omnib actib tuis placeas illi.
Si enim qui coniugio copulat᷑
ñ se uult uerb̾ tantũ diligi:
s ex corde puro. et oꝑib iustiᷤ.
mandata eiꝰ ñ custodit: m̃dax
ẽ. Huiꝰmodi enim uir fallit
semet ipsum: et a semet ipso
seducit᷑. Ds̃ enĩ ñ u̾boꝵ s cor¬
dis inspector ẽ. et diligit eos
qͥ in simplicitate cordis serui¬
unt ei. Si t̾renos parentes
cum tanto affectu diligimꝰ.
nuerunt laborẽ: nonne ma¬
gis nob̾ celestis amandꝰ est:
Nam et qd̾ circa nos eoꝵ fuit

Expanded text:
mente dilige Deum, ut in omnibus actibus tuis placeas illi. Qui enim conjugio copulatur, non se vult verbis 34 tantum diligi , sed corde puro et operibus justis; mandata ejus non custodit, mendax est . Hujusmodi enim vir fallit semetipsum, et a semetipso seducitur. Deus enim non verborum sed cordis inspector, et diligit eos qui in simplicitate cordis serviunt ei. Si terrenos parentes cum tali affectu diligimus,nuerunt laborem, nonne magis nobis coelestis amandus est? Nam et circa nos, quod fuit
Abbreviated transcription (Latin):
tutes facile poteris obtin̾e: si
scłarium rerum curas neglex̾iᷤᷤ.
et caducis ac t̾renis reb celes¬
tia p̃posueris: et si uoluntas
tua in laudib dĩ occupata¬
impensiꝰ meditaueris. Eris tan
qũa lignũ qd̾ plantatũ ẽ secꝰ¬

Expanded text:
tutes facile poteris obtinere, si saecularium rerum curas neglexeris, et caducis ac terrenis rebus coelestia praeposueris: et si voluntas tua in laudibus Dei fuerit occupataimpensius meditatus eris; eris autem Tanquam lignum q
Abbreviated transcription (Latin):
di uita: ꝓpͥis armis uuln̾atur.
Et cũ diligit ꝑiculũ: incidit
in mortẽ. Tu aut̃ considera.
cui te regi ad militandũ pro¬
basti. Quanto enum suꝑior est
regi t̾reno imꝑium celeste. tanto
excellentior ẽ gradus milicie tue
t̾rena militia. Turrẽ excelsam
extruere cogitas: p̃para gͦ tibi
sumptꝰ ad extructurã. ut cep¬
tum edificium ad ꝑfectũ edu¬
cas. neqͣndo p̾tereuntib ueni¬
as iuderisum: et gratulentur
de te inimici tui. Hec turris
ñ ex lapidib construit᷑: s ex
uirtutib anime. Hec auri nec
opes. plurimũ ad edificandũ
s omni mͦ abscide a te carna¬
dat. Omne uitiũ expelle ab
anima tua: ut uirtutes aĩe
conquirere possis. Audi gͥ qͤ
sint uirtutes anime: et que
maxuna conferant ei lucra.

Expanded text:
di vir a propriis armis vulneratur, et cum diligit periculum, incidit ad mortem. Tu autem considera cui regi te ad militandum probasti; et quanto superius est rege terreno imperium coeleste, tanto praecellentior est gradus excellentiae tuae terreno milite. Turrim excelsam construere cogitas, praepara ergo tibi sumptus ad structuram, ut coeptum aedificium ad perfectum deducas; ne quando praetereuntibus venias in risum, et gratulentur de te inimici tui. Haec turris non ex lapidibus construitur, sed ex virtutibus animae: nec auri, nec opes plurimum ad aedificandum sed abscinde a te carnadat. Omne vitium expelle ab anima tua, ut virtutes animae conquirere possis. Audi igitur quae sit virtus animae, et quam maximum ei conferat lucrum.
Abbreviated transcription (Latin):
scło. sua ꝓuidentia parenteᷤᷤ
nob̾ p̃parauit: quoꝵ obseqͥo
nutrirem᷑. S et matris ubera
tunc lacte. replebunt᷑: qnͣdo
infans fuerit natꝰ. Ergo ma
nos gerunt᷑ cotidie eiꝰ benefici¬
is ascribamꝰ. Nam et parente ᷤᷤ¬
si accedere nos ad seruicium
buerint. nec sepulchra illis a
nob̃ debent᷑. Xp̃s diligendꝰ est
tes tribuunt
ea que

Expanded text:
s sua providentia antea praeparavit, quorum obsequio nutriemur. Sed et matris ubera tunc lacte replentur, quando infans fuerit natus. Ergo magnos geruntur quotidie ejus beneficiis ascribamus. Nam et parentes nosi accedere nos ad servitium bent, nec sepultura illis a nobis debetur. Christus diligendus est  tribuunt ea quae
Abbreviated transcription (Latin):
iuuate. Erunt enĩ ũ sint:
et ꝑibunt uiri qͥ contͣdicunt
uob̾. Unde et dñs ait. Qͥ uos
audit me audit. et qui uos
uit: sꝑnit eum qͥ me misit.
Et idem. Qui enim ñ ẽ adũ¬
sum uos : ꝓ uob̃ ẽ. Quisquis
enim potum dederit uobis
calicem aque frigide in no¬
mine meo. qͥa xp̃i estis. am̃
dico uob̾. ñ ꝑdet mercedem
suam. Et qui scandalirau̾it

Expanded text:
juvate. Erunt enim quasi non sint, juvate. Erunt enim quasi non sint, et peribunt viri qui contradicunt vobis; unde et Dominus ait: « Qui vos aspernit eum qui me misit . » Et item: « Qui enim non est adversum vos pro vobis est. Quisquis enim potum dederit vobis calicem aquae in nomine meo quia Christi estis, amen dico vobis, non perdet mercedem s