comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tum se credat. uł ab alio hoc posse
credi confidat: Regnum antẽ ꝑ¬
tinatie adeo solent iuolenta illa
seuitie uira cont̾ere atq confun¬
d̾e. ut in nullo ꝓposito. quã¬
ius recto. quã ius honesto fu¬
roris sui temꝑe mens possit ꝑse¬
u̾are. S qͥcquid tranquillitatis
temꝑemens depace. seu pacienti¬
a. etiam cũ uoto uł sac̾m̃to deli¬
berat atq disponit ꝑturbationis
sue temꝑe furor suꝑueniens dis¬
sipat. atqz dissoluit. Ca que deuisi¬
onis huiꝰ expositione huc usq iã
diximꝰ. scdm duplicẽ consid̾atio¬
nẽ uixta intelligentie nr̃e modũ
ꝑtractauimus. sert̃a autẽ q̃ secun¬
tur. qr scd̃m utramq lectionẽ in
eandẽ sententiam cõcurunt. gemi¬
nam expositionẽ ut ea que p̃mis¬
sa sunt. non requirunt. Quid em̃
est seuitia. nisi crudelitas: Sic &
inpatientia quid alud quã mi¬
seranda fragilitas. Sic sub du̾sis
lacerat᷑. cõsunditur. cũ ad corrupti¬

Expanded text:
tum se credat, vel ab alio hoc posse tum se credat, vel ab alio hoc posse credi confidat? Regnum autem pertinaciae adeo solent violenta illa saevitiae jura conterere atque confundere, ut in nullo proposito quamvis recto, quamvis honesto furoris sui tempore mens possit perseverare. Sed quidquid tranquillitatis tempore mens de pace seu patientia, etiam cum voto vel sacramento deliberat atque disponit, perturbationis suae tempore furor superveniens dissipat atque dissolvit. Ea quae de visionis hujus expositione hucusque jam diximus, secundum duplicem considerationem, juxta intelligentiae nostrae modum pertractavimus. Caetera autem quae sequuntur utramque lectionem in eamdem sententiam concurrunt, geminam expositionem ut ea quae praemissa sunt non requirunt. Quid enim est saevitia nisi crudelitas? Sic et impatientia, quid aliud quam miseranda fragilitas? Sic sub diversilaceratur, confunditur, cum ad corrupti
Abbreviated transcription (Latin):
le existat. recte ut suꝑiꝰ diximꝰ ꝑtina¬
tiam desingnat. Hentrem itaq ⁊ fe¬
mora que pudendiadiacent. quasi
erea quis tunc habet. qñ his etiã.
ꝑtinatit᷑ inheret. que c̃e erubes¬
cere deb̾et. uide gͦ quã apte uidea¬
tur huic regno congrũe. qd dicit᷑
imꝑare uniu̾se t̾re. Quomͦ enim
uniu̾se terre ñ imꝑat. qd usq ad
ignominiosa imꝑanda tiranndẽ
suam dilatat: Et qͣrtũ inquit reg¬
num. erit uelut ferrum. Quomͦ᷑
ferrum cõminuit ce domat omĩa.
sic cõminuet omĩa hec. oe conteret.
Si inferro seuiciam debemus in¬
telligere. quomͦ queso huiꝰmodi
regnum. regna cet̃a queat cõminu¬
ere atq cont̾ere: Absq dubio quã¬
tumc̃q mens inpudens sit. głam
tũ quã inse ip̃a ꝑ arrogantiam. ał
in altero ꝑ iactanciam ħre consue¬
uit. oĩo nec mirum ꝑturbat atq
confund̃. Quis enim inter tot seni¬
cie sue. tam aꝑtas insanias. uł sãc¬

Expanded text:
le existat, recte, ut superius diximus, pertinale existat, recte, ut superius diximus, pertinaciam designat. Ventrem itaque, et femora quae pudendis adjacent quasi aerea quis tunc habet, quando his etiam pertinaciter inhaeret quae etiam erubescere deberet. Vide ergo quam apte videatur huic regno congruere quod dicitur imperare universae terrae. Quomodo enim universae terrae non imperat quod usque ad ignominiosa imperanda tyrannidem suam dilatat? Et quartum, inquit, regnum erit velut ferrum. Quomodo ferrum comminuit et domat omnia, sic comminuet omnia haec, et conteret. Si in ferro saevitiam debemus intelligere, quomodo, quaeso, hujusmodi regnum regna caetera queat comminuere atque conterere? Absque dubio quantumcunque mens impudens sit, gloriam tamen quam in seipsa per arrogantiam, vel in altero per jactantiam habere consuevit omnino nec mirum perturbat atque confundit. Quis enim inter tot saevitiae suae tam apertas insanias vel sanc
Abbreviated transcription (Latin):
nonerit aliud regnũ. cum iã ceꝑit
dũari peccatum. &e tu exib̃e famu¬
latũ quã tũc erat cũ tu pot̾as pecca¬
tũ p̃mere. itaut non regͥnaret ĩ tuo
mortali corpore: Puto gͦ qr cum
te ipsũ ꝑdere. sine qͣ nicħ pot̾is fa¬
cere. puto inquam qr iam consur¬
get aliud regnum minus te Scd̃m
qd scriptum est. Tu inquit cap̃t
aureum es. ce pͦ te consurget
regnum aliud minus te. S quia
arrogans quisq głatur ĩ se ip̃o
iactantia autem infauore alieno.
recte scd̃m aliquid de aureo capite
hoc ẽ. de arrogante dici põt. qr ad¬
huc ip̃e est. eo quod se ip̃m necdũ
deseruit. qui głam suam inse ip¬
minus sit głari in sibi̾o alieni
oris ⁊ laudib falsis. quã in ꝓpriẽ
bonis ⁊ sepe ueris. ꝙͣ. uis ab alio
acceptis. Recte gͦ dr̃. Tu caput aure¬
nin es ⁊ post te consurget regnũ
aliud minus te. ⁊addit᷑. Et regnũ
aliud t̾cium ereum qd̃ imꝑabit u¬
niu̾se terre: Es eo qd ualde durabi¬

Expanded text:
um, cum jam coeperit dominari peccatum, et tu exhibere famulatum, quam tunc erat cum tu poteras peccatum premere; ita ut non regnaret in tuo mortali corpore? Puto ergo quia cum teipsum perdere, sine qua nihil poteris facere; puto, inquam, quia jam consurget aliud regnum minus te, secundum quod scriptum est: Tu, inquit, caput aureum es, et post te consurget regnum aliud minus te. Sed quia arrogans quisque gloriatur in seipso, jactantia autem in favore alieno, recte secundum aliquid de aureo capite, hoc est de arrogante, dici potest, quia adhuc ipse est, eo quod seipsum necdum deseruit, qui gloriam suam in seipminus sit gloriari in sibilo alieni oris, et laudibus falsis, quam in propriis bonis, et saepe veris, quamvis ab alio acceptis. Recte ergo dicitur: Tu caput aureum es, et post te consurget regnum aliud minus te, et additur, et regnum aliud tertium aereum quod imperabit universae terrae. Aes, eo quod valde durabi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑium. a głam dedit tͥ. ad huic in
cordis uł corporis tui motib ha¬
bes regnum: qr bonos disponere.
riam: qr potes rebelles reuincere.
llonẽ tñ unde suꝑbias: ñ est qd̾ tibi
ascribas. Ds̃ enĩ celi dedit omĩa is¬
ta tͥ. oe oĩa inquib babitant filii
hominum. &r bestias agri. uolucͤs¬
q celi dedit in manu tua. ⁊ subdi¬
cione tua uniu̾sa constituit. ꝙ
bestiis agri. ꝙ uolucrib celi p̃si¬
des. qd̵ appetitib carnis. qd̾ cogi¬
tationib m̃tis. dñari potes qd
bona oꝑari. quod utilia medita¬
ri uales non de tua uirtute. s de
diuino munere habes. Omnia
eñĩ inquib silii hominũ homi¬
nũ habitant.⁊ que rõmi. rectisq cõ¬
siliis obtemꝑant ex eiꝰ mun̾e fiũt
eius cooꝑatione mnactum ꝓdeũt.
bñ ꝓueniunt. ꝓsꝑe succedunt. Qͥc¬
quid gͦ utilit̃ potes exipso &e ꝑ ip¬
ex eiꝰ mun̾e uenit. qui subdiciõe
tua hec omĩa constituit. Tu gͦ inqͥt

Expanded text:
ium, et gloriam dedit tibi. Adhuc in ium, et gloriam dedit tibi. Adhuc in cordis vel corporis tui motibus habes regnum, quia bonos disponere; riam, quia potes rebelles revincere. Non est tamen unde superbias, non est quod tibi ascribas: Deus enim coeli dedit omnia ista tibi, et omnia in quibus habitant filii hominum, et bestias agri, volucresque coeli dedit in manu tua, et sub ditione tua universa constituit. Quod bestiis agri, quod volucribus coeli praesides, quod appetitibus carnis, quod cogitationibus mentis dominari potes, quod bona operari, quod utilia meditari vales non de tua virtute, sed de divino munere habes. Omnia enim in quibus filii hominum habitant, et quae rationi rectisque consiliis obtemperant, ex ejus munere fiunt, ejus cooperatione in actum prodeunt, bene proveniunt, prospere succedunt. Quidquid ergo utiliter potes, ex ipso, et per ipex ejus munere venit, qui sub ditione tua haec omnia constituit. Tu ergo, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ cum tumida mens nr̃a cõtra
dm̃ suꝑbit. ñ statum nos districta
aĩadũsione ꝑcutit. nec grãm suã
illico subtrahit. d priꝰ nos pia ad¬
monitione conuenit modo int¬
ius modo ext̾ius. Intus ꝑ diuinã¬
reuelationen. ext̃uis ꝑ humanam
exhortationem. itꝰ ꝑ int̾nam aspi¬
rationem. ext̾ius ꝑ humanã rõnẽ.
sic̃ hic pͥus in occulto ꝑ sompnium.
pꝰea in manifesto ꝑ u̾bum. Tuinqͥt
rex regum es. qr fortib fortiorib qr
fortior fortissimis dñari potes qr
ad huc grãm ad iutricem habes.
Penitentiam gͦ age dum potes.
dũ grãm adhric cooꝑantẽ habes.
Adhuc rex regum es. &r pͥncipalib
etiã uiciis adbuc pͥncipari passio¬
nibq tuis adbuc dñari potes.
Quia grãm licet deserens. ñdum
ab illa desertus es. Noli inquit
suꝑbire. noli altum saꝑe. cordis tu¬
i arrogantiã cicus depͥone ⁊ qd̃ de
dei muñe potes noli tͥ ascrib̾e. ds̃ N
celi regnum. ce fortitudinẽ ⁊m

Expanded text:
quod cum tumida mens nostra contra quod cum tumida mens nostra contra Deum superbit, non statim nos districta animadversione percutit, nec gratiam suam illico subtrahit. Sed prius nos pia admonitione convenit, modo interius, modo exterius; intus per divinarevelationem, exterius per humanam exhortationem. Intus, per internam aspirationem, exterius per humanam rationem, sicut hic prius in occulto per somnium, postea in manifesto per verbum. Tu, inquit, rex regum es, quia fortibus fortioribusque fortior, fortissimus dominari potes, quia adhuc gratiam adjutricem habes, poenitentiam ergo age, dum potes, dum gratiam adhuc cooperantem habes. Adhuc rex regum es et principaliter etiam vitiis adhuc principari, passionibusque tuis adhuc dominari potes. Quia gratiam licet deserens, nondum ab illa desertus es. Noli, inquit, superbire, noli altum sapere, cordis tui arrogantiam citius depone, et quod de Dei munere potes, noli tibi ascribere: Deus enim coeli, regnum et fortitudinem
Abbreviated transcription (Latin):
item paululum ad suꝑio¬
ra redire. ce qͦmͦ hec interp̃tatio alie
lectioni etiam conueniat ostend̾e.
Scd̃m autẽ eam lectionẽ. pͥmũ reg¬
nũ ẽ arrogantie. Scd̃m ẽ iactantie
tercium ꝑtinatie. Quartum seinti¬
e. arrogantia siqͥd̃ ꝑtinet ad opꝰ au¬
reum iactantia ad opꝰ argẽteũ ꝑti¬
natia ad opus ereũ seuitia ad fer¬
reũ. uideamꝰ quid int̃pres nr̃ de au¬
reo capite dicat. quid ue sentiat ł
quom᷑ illud ͤ conueniat. Tu inquit
rex regum es ⁊ ds̃ celi regnum. ⁊ for¬
titudinẽ. ⁊ imꝑiũ. &e głam dedit tͥ¬
ce oĩa inqͥb habitant silii homi¬
num. ⁊ bestias agri. uolucresq ce¬
li dedit unmanũ tua. ⁊ subdiciõe
tua uniu̾sa constituit. Sepe cum
talem tantãq grãm accipiꝰ. qua¬
lem hic descͥptam uł suꝑiꝰ expositã
audinꝰ. fit ut iñ contͣ dm̃ sr̃bia¬
miꝰ. unde deuociores uł mag̃ obno¬
xii deo eẽ. debuimꝰ. S illud q̃so qͣm
piũ. qnͣtaue ẽ. admiratione digñ

Expanded text:
item paululum ad superiora redire, et quomodo haec interpretatio aliae lectioni etiam conveniat ostendere. Secundum autem eam lectionem, primum regnum est arrogantiae, secundum est jactantiae, tertium pertinaciae, quartum saevitiae. Arrogantia siquidem pertinet ad opus aureum, jactantia ad opus argenteum, pertinacia ad opus aereum, saevitia ad ferreum. Videamus quid interpres noster de aureo capite dicat, quidve sentiat, vel quomodo illud ei conveniat: Tu, inquit, rex regum es: et Deus coeli, regnum et fortitudinem et imperium et gloriam dedit thominum, et bestias agri volucresque coeli dedit in manu tua, et sub ditione tua universa constituit. Saepe cum talem tantamque gratiam accipimus qualem hic descriptam, vel superius expositam audivimus, fit ut inde contra Deum superbiamus, unde devotiores vel magis obnoxii Deo esse debuimus. Sed illud, quaeso, quam pium quantave admiratione dignum,
Abbreviated transcription (Latin):
reris. sotidie euis aduitorim
queruus. cũ ei in cotidians
orationib ꝓclamamꝰ. Adiu¬
ua nos ds̃ salutaris rir̃. Patet
gͦ quia hoc opus a duobus¬
perficitur. inquo creature
sue creator cooꝑatur. Opus
itaq est in hoc oꝑe ꝓpͥa indu¬
stria. ce diuina gr̃ã. frustra. it
quispiam libero arbitrio ui¬
nititur. nͥ diuno adiutorio
fulciat᷑. ꝑficitur autẽ iustifica¬
tio nr̃a ex deliberatone ꝓpͥa. ⁊
inspiratione diuina. Sola em̃
iusta uelle. est iam iustum eẽ.
Ex sola siquidem uoluntate
recte iusti. uł iniusti dicimur.
qmͣuis ex oꝑe inutrinq adiu¬
uemͣ. Duob autẽ modis nob̃
cooꝑatur ds̃. interiꝰ uidelicet
et exteriꝰ. Interius ꝑ occultam
aspirationẽ. exteriꝰ ꝑ manife¬
stam oꝑum suoꝵ administ᷑ͣ¬
tionẽ s nil ad hoc contẽpla¬
tionis genus illa cooꝑatioq̃
ext̾ius fit. eo qd̃ ꝓpiciatorium
nr̃m de auro puro fieri opor¬
teat. ⁊ hec speculatio inpura
intelligentia subsistere debeat.

Expanded text:
utorium quaerimus, cum ei in quotidianis orationibus proclamamus: Adjuva nos, Deus, salutaris noster . Patet ergo quia hoc opus a duobusperficitur, in quo creaturae suae Creator cooperatur. Opus itaque est in hoc opere propria industria, et divina gratia. Frustra enim quispiam libero arbitrio innititur, nisi divino adjutorio fulciatur. Perficitur autem justificatio nostra ex deliberatione propria, et inspiratione divina. Sola enim justa velle, est jam justum esse. Ex sola siquidem voluntate recte justi, vel injusti dicimur, quamvis ex opere in utrumque adjuvemur. Duobus autem modis nobis cooperatur Deus interius videlicet et exterius. Interius per occultam aspirationem, exterius per manifestam operum suorum administrationem. Sed nil ad hoc contemplationis genus illa cooperatio, quae exterius fit, eo quod propitiatorium nostrum de auro puro fieri oporteat, et haec speculatio in pura intelligentia subsistere debeat.
Abbreviated transcription (Latin):
gitudinem ea q̃ sunt ad in¬
choationẽ. Bonum autem
nr̃m qd̾ ab oꝑe creationis in¬
choat iustificatio dilatat. ꝙ
se ex hoc ad latitudinẽ ꝑtiñe
demonstrat. Hoc autẽ opus
sine duob non consũmatur
Numqͣm enĩ ꝑficitur sicre¬
ature sue creator ñ coo petur
Et posset quidẽ si uellet sine
creature oꝑa totum creator
ꝑ se ipsum explere. sic̃ potuit
cum uoluit tot or tanta dem
chilo creare. Nos si sine enis
aduitorio nitentes de nr̃is ni¬
ribus p̃sumimꝰ frustra labo¬
ramꝰ. sestat hoc qui in euan¬
gelio suo loquitur. Siue me
nichil potestis facere eo qd ip¬
se sit qui opat᷑ in nob̃ uelle ⁊
ꝑficere ꝓ bona uoluntate. siõ
est erum uolentis neq cuit̃¬
tis s miserentis dei. Quid .it.

Expanded text:
ut diximus, ea quae sunt ad inchoationem. Bonum autem nostrum, quod ab opere creationis inchoat, justificatio dilatat, et se ex hoc ad latitudinem pertinere demonstrat. Hoc autem opus sine duobus non consummatur. Nunquam enim perficitur, si creaturae suae Creator non cooperetur. Et posset quidem, si vellet, sine creaturae opera totum Creator per seipsum explere, sicut potuit cum voluit tot et tanta de nihilo creare. Nos, si sine ejus adjutorio nitentes de nostris viribus praesumimus, frustra laboramus. Testatur hoc qui in Evangelio suo loquitur: Sine me nihil potestis facere , eo quod ipse sit qui operatur in nobis velle, et perficere pro bona voluntate . Non est enim volentis, neque currentis, sed miserentis
Abbreviated transcription (Latin):
audisset me. uł si in uiis me¬
is ambulasset. Inichilo forsi¬
tam uiunicos eoꝵ humilias¬
sem ⁊ tribulantes eos misissẽ
manum meam. si enĩ nos
in huiꝰmodi oꝑe om̃ino inch̃
facimus frustra eiꝰ aduitori¬
um imploramꝰ falsoq eũ ad¬
iutorem uocanius. aliud est
enĩ fac̾e atq alud adiuiuare.
Quid enĩ ẽ auxiliari. nͥ oꝑan

Expanded text:
in viis meis ambulasset, pro nihilo forsitan inimicos eorum humiliassem, et super tribulantes eos misissem manum meam . Si enim nos in hujusmodi opere omnino nihil facimus, frustra ejus adjutorium imploramus, falsoque eum adjutorem vocamus. Aliud est enim facere, atque aliud adjuvare. Quid enim est auxiliari
Abbreviated transcription (Latin):
cunt. Uelud gͥ inmodũ damelis mens
iusti sub iniusta captiuuitate apud babi¬
lonẽ tenet᷑ qũ falsa suspicione laborãs
iniuste confusionis opprobrio tam impn¬
deñt. quam irreuerent᷑ affugit᷑. Nomne
sub babilonica ut sic dicã af fuctione geme¬
bat qͥdicebat: Tota die uereciundia mea cõ¬
tra me ẽ. & cõfusio faciei meȩ coopuit me.
sogita tam̃ illã confusionis sue captinita

Expanded text:
cunt. Velut igitur in modum Danielis mens cunt. Velut igitur in modum Danielis mens justi sub injusta captivitate apud Babylonem tenetur, quando falsa suspicione laborans, injustae confusionis opprobrio tam impudenter quam irreverenter affligitur. Nonne sub Babylonica, ut sic dicam, afflictione gemebat, qui dicebat: Tota die verecundia mea contra me est, et confusio faciei meae cooperuit me . Cogita tamen illam confusionis
Abbreviated transcription (Latin):
is. Recte gͦ de siliis tnͣsigͣtionis uide
dr̃. qui etiam int̃ merite opp̃ssionis fia¬
gella dño hummilit̃ confitet᷑. nam ⁊ uidas
confitens int̾ptatur. Hide gͦ quam recte
duinitꝰ głificari mełuit. qui diuinam
głiam ñ ꝓpriam intanta ⁊ tali affuctiõe
uiuendo ⁊ confitendo quesunt. Quam
multi ñ tam ꝓpͥa culpa quã aliena ma¬
licia notam suspitionis incurĩt & qͣsi
de ierłm ad babilonem. ⁊ ueluti de loco
pacis ⁊ quietis ad locum cõfufionis ⁊ cap¬
tuitatis transeunt. Ierłm namq uisio
pacis. babilon confusio intp̃tat᷑. Quid
itaq est de ierłm inbabilonẽ in inste
captiuũ tnͣsire nͥ subsinistra. s tñ falsa
suspitione laborare: Prauoꝵ est semꝑ
bonoꝵ uitam lac̾are. & uera ñ possũt.
falsa tam̃ criminatione impetere. ⁊ cũ
ad oꝑum infamationẽ defeciunt. simp¬
licem illum intentionis eoꝵ oculũ no¬
ta si possunt sunstre suspicionis obdui¬

Expanded text:
is is dicitur, qui etiam inter immeritae oppressionis flagella Domino humiliter confitetur. Nam et Judas confitens interpretatur. Vide ergo quam recte divinitus glorificari meruit qui divinam gloriam non propriam in tanta, et tali afflictione vivendo, et confitendo quaesivit. Quam multi non tam propria culpa, quam aliena malitia notam suspicionis incurrunt, et quasi de Hierusalem ad Babylonem, et veluti de loco pacis et quietis ad locum confusionis et captivitatis transeunt. Hierusalem namque visio pacis, Babylon confusio interpretatur. Quid itaque est de Jerusalem in Babylonem injuste captivum transire, nisi sub sinistra, sed tamen falsa, suspicione laborare? Pravorum est semper bonorum vitam lacerare, et cum vera non possunt, falsa tamen criminatione impetere, et cum ad operum infamationem deficiunt, simplicem illum intentionis eorum oculum nota, si possunt, sinistrae suspicionis obdu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯmeritũ accidit suis m̾itis ascribit:
Nuemi inquit arioch hominẽ de filiis
transinigrationis iude. qui solutionẽ
regi ãnuntiet. Ab arioch inuenit᷑ qd̃ eqͥ¬
tatis uidicio iustũ ⁊ rectum eẽ dep̃hen¬
ditiur. Inuenit itaq arioch damelem
idoneum &e dignum qui tantã accipet
grãm. qui nustĩoꝵ reuelationẽ duunit᷑¬
ꝑciꝑet qui solutionẽ regi anmintiaret.
Et forte qd̃ desiliis tnͣsinigrationis uide
fuit. quod longam captiuitatẽ pacient
sustinuit. damelis m̾itur in id ipsum
adauut ⁊ eũ ad tante gr̃e susceptionem¬
aptiorem exibuut. Iste damel utiq de
ierłm inbabilonem captiuatus fuerat
⁊ fortassis nicħ tale cõmiserat uñ ei iͦi
captiuitatẽ incͣreret nisi eũ cõmunis
casus inuolueret. ⁊ aliena malitia in¬
uste opprimeret. Niciħominꝰ tñ m̃itis
suis asscribebat. captiuitatẽ quam sũ
culpa sustinebat Peccauimus inquit
iniqͥtatẽ fecimus ĩpie egimus ⁊ recessmꝰ
⁊ declinauimꝰ amandatis tuis aciuidici¬

Expanded text:
meritum accidit, suis meritis ascribit. Inveni, inquit Arioch, hominem de filiis transmigrationis Judae, qui solutionem regi annuntiet. Ab Arioch invenitur, quod aequitatis judicio justum et rectum esse deprehenditur. Invenit itaque Arioch Danielem idoneum, et dignum qui tantam acciperet gratiam, qui mysteriorum revelationem dret, qui solutionem regi annuntiaret. Et forte quod de filiis transmigrationis Judae fuit, quam longam captivitatem patienter sustinuit, Danielis meritum in idipsum adjuvit, et eum ad tantae gratiae susceptionemaptiorem exhibuit. Iste Daniel utique de Jerusalem in Babylonem captivatus fuerat, et fortassis nihil tale commiserat unde ejusmodi captivitatem incurreret, nisi eum communis casus involveret, et aliena malitia injuste opprimeret. Nihilominus tamen meritis suis ascribebat captivitatem quam sine culpa sustinebat. Peccavimus, inquit, iniquitatem fecimus, impie egimus, et recessimus, et declinavimus a mandatis tuis ac judici
Abbreviated transcription (Latin):
opprobrium ⁊ quicqͥd sibi etiam p̃t̃ me¬
ritum accidit sius m̾itis ascribit qui in
om̃i afflictione sua dũn głificat. ⁊ semet¬
ipsum in omib sine simultate accusat.
Quam recte ille deuotionis feruor int̃
silios tnͣsinigͣtionis uide deputat᷑ aui ĩt
cuielibet iniuiste exꝓbationis ignomino
sa semꝑ dño bumulit̃ confitetur. Sepe autem
qui se ipsos ingłios uident ⁊ uideri ñ refugi¬
unt. supͣ cẽtos grãm duunitꝰ ꝑciꝑiunt. Inue¬
n inquit hominẽ de filiis tnͣsungratiois.
qui solutionẽ regi annuntiet.

Expanded text:
opprobrium, et quidquid sibi etiam praeter meopprobrium, et quidquid sibi etiam praeter meritum accidit, suis meritis ascribit, qui in omni afflictione sua Dominum glorificat, et semetipsum in omnibus sine simultate accusat. Quam recte ille devotionis fervor inter filios transmigrationis Judae deputatur, qui inter quaelibet injustae exprobrationis i Saepe autem qui scipsos inglorios vident, et videri non refugiunt, supra caeteros gratiam divinitus percipiunt. Inveni, inquit, hominem de filiis transmigrationis, qui solutionem regi annuntiet.
Abbreviated transcription (Latin):
cere potuit. hec omĩa uener̃t suꝑ me nos.
nec obliti sumus te ⁊ ĩiq̃ ñ egimꝰ intestam̃¬
to tuo. s cũ int instantia flagella p̾sentẽ
in nobis culpam muume dep̃hendimꝰ.
nͨ tc̃ quidẽ securi ẽẽ debemꝰ. ad hoc nos suo
exemplo eritoiut qui ait Nicħ mͥ consciꝰ
sum. sin hoc iustificat᷑ꝰ sũ. Sepe ⁊ eñ ꝓ p̃ce¬
denti. sepe ꝓp̃senti s latenti culpa ꝑcuti¬
mur. ⁊ ꝓtali quid̃ quam omĩno nullam
uł forte satisfactione deletã credebamꝰ. Et
qͥõ qd̃ omĩno fatendũ ẽ ñ sẽꝑ ad correpti¬
nẽ seu ad p᷑gationẽ ꝑcutim᷑. s mͦ ad erudi¬
tionẽ. modo ad ꝓbationẽ seu alio qͦslibet
mͦ flagellamͣ. s uere ⁊ ꝑfecte deuotionis
est penã quã patit᷑ suis sẽꝑ m̃itis ascrib̾e.
oꝵ culpã quã inse minime dep̃hendit ex
occulto tunere. Ille itaq deuotionis fer¬
uor qͣsi sũmũ ꝑfectionis culm̃ iam aiti¬
git cii quãlibet ininstum confusionuis

Expanded text:
Haec omnia venerunt super nos, nec obliti sumus te, et inique non egimus in testamento tuo Sed cum inter instantia flagella praesentem in nobis culpam minime deprehendimus, nec tunc quidem securi esse debemus. Ad hoc nos suo exemplo erudivit, qui ait: Nihil mihi conscius sum, sed non in hoc justificatus sum . Saepe etenim pro praecedenti, saepe pro praesenti, sed latenti, culpa percutimur, et pro tali quidem quam omnino nullam, vel forte satisfactione deletam credebamus. Et quidem, quod omnino fatendum est, non semper ad correptionem, seu ad purgationem percutimur. Sed modo ad eruditionem, modo ad probationem, sellamur. Sed verae et perfectae devotionis est poenam quam patitur suis semper meritis ascribere, et culpam quam in se minime deprehendit, ex occulto timere. Ille itaque devotionis fervor quasi summum perfectionis culmen jam attigit, qui quodlibet injustum confusionis
Abbreviated transcription (Latin):
et p̾ciosis sigͥficatĩe siłitudĩes in sacro eloqͥo
pon̾ent᷑ leuiter seducẽtur aĩmus hũanus.
Illorũ aĩmus maxĩe qui nitħ aliciꝰ uisibi¬
libus bonis intelligñt. et scd̃m eũdem the¬
ologũ dyonisiũ estimaremꝰ forsitã in cele ᷤ¬
tib esse quasdã auri formes eeñcias. et qͦs¬
dam iuiros fulgoreos decora ĩdutos uesti¬
menta et cet̾a talia quibcũq satͣ theolo¬
gia nusticos uelat intelłtus. Aliqñ u̾o su-¬

Expanded text:
et pretiosis significativae similitudines in sacro eloquio et pretiosis significativae similitudines in sacro eloquio ponerentur, leviter seduceretur animus humanus, illorum animus maxime qui nihil altius visibilibus bonis intelligunt, et secundum eumdem theologum Dionysium aestimaremus forsitan in coelestibus esse quasdam auriformes essentias, et quosdam viros fulgureos decora indutos vestimenta, et caetera talia quibuscunque sacra theologia mysticos velat intellectus. Aliquando
Abbreviated transcription (Latin):
de maria. Ueriis ergo qui uilior omĩm
dicit᷑. mag̃ .i. cõuẽĩentius sigͥficare uidetur:
quia omĩs figura tanto eudẽcius ueritatem
demõstrat: qnͣto per dissiłem similitudiñe
figurat᷑ se esse et nõ u̾itatem ꝓbat: atq no¬
strũ animũ in hoc mag̃ dissile̾s siłitudĩes
ad ueritatẽ reducũt quo ip̃m in sola solitu¬
dine manere nõ ꝑmittũt. ¶ Unde sacra
scriptura num ꝓuidẽtia ad deformiũ defor¬
mes rerũ qualitates descrudit. et ex ĩmat̾¬
ialiũ. et inuisibiliũ sigͥficacõne sũt: que nõ
sinant nr̃m aũm in se quiescere: Sed ad
mat̾ialia. ab om̃i mat̾ialiũ siłitudine lõ¬
ge remota: sua deformitate cogãt ꝑtran¬
sire. iusto et nõ probãte tam de formib et
sic temꝑalib rerũ qualitatib dĩna ⁊ sp̃i¬
talia siłia nõ esse illis. nec quicqͣm de istis
iuesse posse. Nain si semꝑ ex lucidis claris

Expanded text:
de Maria. Vermis ergo qui vilior omnium de Maria. Vermis ergo qui vilior omnium dicitur, magis, id est convenientius, significare videtur. Quia omnis figura tanto evidentius veritatem demonstrat, quanto per dissimilem similitudinem figurat se esse et non veritatem probat atque nostrum animum in hoc magis dissimiles similitudines ad veritatem reducunt, quo ipsum in sola similitudine manere non permittunt. Unde sacra Scriptura mira providentia ad deformium deformes rerum qualitates descendit, et ex immaterialium et invisibilium significatione sunt quae non sinant nostrum animum in se quiescere, sed ad immaterialia ab omni materialium similitudine longe remota sua deformitate cogant pertransire justo et non probante tam deformibus, et sic temporalibus rerum qualitatibus divina et spiritualia similia non esse illis, nec quidquam de istis inesse posse. Nam, si semper ex lucidis, claris
Abbreviated transcription (Latin):
sibilẽ. uidel sapiẽciã ex luminib p̾ciosis
laudant ut solem iusticie. ut stellã matuti¬
nam. ut aĩmũ sc̃e orientẽ: ut lum̃e incircũ¬
uolute et ĩuisibilit̾ resplẽdẽs. Aliqͣndo uõ ex
mediis ut ignẽ ĩuocue splẽdẽtem ut aqm
uitalis plenitudinis datric̃e. et symbolice di¬
na q redũdantẽ: ĩmensurabilr̃ refluẽcia. Ali
qͣndo autẽ ex nouissĩs. id ẽ infimis. ut ungñe¬
tum suaue. ut lapidẽ angularẽ. ¶Sed et
bestialẽ ip̃i formã circũponũt et leonis ei
et pantere sp̃alitatẽ coaptãt. et pardalẽ
eam esse dñt. ut ursã seuiẽtem. ¶Addã in¬
quit et qd̃ oĩm uiliꝰ est esse et mag̃ sigͥfica¬
re nisũ est. quia et u̾mis spẽm ip̃am se ip̃m
circũ formãte dm̃ia sapiẽtes .i. ip̃i theologi
est hoc magis uisũ significare. u̾mis uidelz
u̾mis: Sicut eñi uermis sino coitu nasut᷑
de t̾r: sic xp̃s sine uirili semie natus est

Expanded text:
sibilem videlicet sapientiam ex luminibus pretiossibilem videlicet sapientiam ex luminibus pretiosatutinam, in animum sancte orientem, et ut lumen incircumvelate et intellectualiter resplendens: aliquando vero ex mediis, ut ignem innocue splendentem, ut aquam vitalis plenitudinis datricem, et symbolice dinaque redundantem, immensurabiliter reflquando autem ex novissimis id est infimis ut unguentum suave, ut lapidem angularem. Sed et bestialem ipsi formam circumponunt, et leonis ei et pantherae specialitatem coaptant, et pardalem eam esse dicunt ut ursam saevientem. Addam, inquit, et quod omnium vilius est, esse et magis significare visum est, quia et vermis speciem ipsam seipsum circumformantem divina sapientes id est ipsi theologiest, hoc magis visum est significare, vermis videlicet  Ego sum vermis . Sicut enim vermis sine coitu nascitur de terra, sic Christus sine virili semine natus est
Abbreviated transcription (Latin):
cõne mat̾iali. rierũ cõrliũ siłitudine. que se¬
cũdum ipsum est .i. qmͣ nouit ad ĩmat̾ialem
mĩme posset ascẽdere cõtemplacõm. ideo tam
tam młtiformes in sacris reuelac̃onib repre¬
sentãtur uisibiliũ ymagines: ut meus nr̃a
per assucta ad occłta discat penetre bona. que
uidere nõ consueuit. Nec solũ excellẽtissiarũ
rerũ insibiliũ predaris et lucidis siłitudĩb
que inuisibilia sũt figͣant᷑. sed mediaꝵx et infi¬
marũ rerũ qualitatib multociẽs et cõueĩen
tissime designãtur. Nam quia uithil eorũ
que sũt est unusałt boni participacõne pͥ¬
uatũ: quia teste script᷑a: uidit deus tuncta
que fecerat. et ualde bona erant. Possũt
eciã quel infima et mĩma et que respectu ali¬
or̃ uident᷑ deformia: nõ inconueĩenter ĩui¬
sibilia figurare. et de hiis predcũs theologꝰ
sit ait. ¶Aliqͣndo inquit theologi illi .i. qui
de scripturis dĩnis loqũtur. sp̃am inuisi¬

Expanded text:
est rerum corporalium similitudine, quae secundum ipsum est, id est, quam novit, ad immaterialem minime posset ascendere contemplationem. Ideo tam multiformes in sacris revelationibus repraesentantur visibilium imagines, ut mens nostra per assueta ad occulta discat penetrare bona quae videre consuevit. Nec solum excellentissimarum rerum visibilium praeclaris et lucidis similitudinibus, quae invisibilia sunt figurantur, sed mediarum et infirmarum rerum qualitatibus multotiestissime designantur. Nam quia nihil eorum quae sunt, est universaliter boni participatione privatum, quia teste Scriptura: Vidit Deus cuncta quae fecerat, et valde bona erant . Possunt etiam quaelibet infima et minima, et quae respectu aliorum videntur deformia non inconvenienter invisibilia figurare, et de his praedictus theologus sic ait: « Aliquando, inquit, theologi illi id est, qui de Scripturis divinis loquuntur ipsam invi
Abbreviated transcription (Latin):
timẽti. quia idẽ sp̃s sc̃s tribuet᷑ eciã illis
qui futuri sunt in fine mũdi. Possumꝰ eciã
per barbam suꝑiores quosq et ꝑfectos ac
bñdicit. Ista ego ergo duo noĩa redẽptoriͤ

Expanded text:
timenti, quia idem Spiritus sanctus tribuetur etiam illis timenti, quia idem Spiritus sanctus tribuetur etiam illis qui futuri sunt in fine mundi. Possumus etiam per barbam superiores quosque et perfectos accbenedixit. Ista ergo duo nomina Redemptori
Abbreviated transcription (Latin):
pretaco sermonũ. Hec est unccio in capi¬
te: que descendit in barbam. et in orain
uestimẽti. Caput sigͥficat xp̃m: qui est
caput omĩm fideliũ. Barba que capiti
inheret et. est signũ uirilitatis. apłõs
designat. qui xp̃o dum in mũdo conuer¬
satus est ad heserũt. et adherẽdo cum eo
comederũt et biberũt. et eius salutiferã
doctrinã audieiũt: et miratula uiderũt.
Et post ascensionẽ eius accepto plemꝰ
sp̃u sancto confortati uirilit̾ egerũt. quia
fidem ip̃ius per regna mũdi confidenter
p̾dicau̾ũt. ꝓpter noms̃ eius in consiliis tra¬
diti. In sinagogis flagellati. aute reges
et presides ducti: et in hiis omib uirilit᷑
uicerunt eiuites a conspectu concilii gaudẽ¬
tes: qnͣdo digni hĩti sunt pro nouñe eius cõ¬
tumeliã pati. Ora uestimẽti ultĩos sig᷑at
dit scd̃m participacõnẽ qͣndo illis ait.
suã illis eunde sp̃m misit. et gr̃am ligua¬
rum distribuit. Descẽdit quoq in orã ues¬

Expanded text:
etc. Haec est unctio in capite, quae descendit in barbam, et in oram vestimenti . Caput signat Christum qui est caput omnium fidelium. Barba quae capiti inhaeret, et est signum virilitatis, apostolos designat qui Christo, dum in mundo conversatus est adhaeserunt, et adhaerendo cum eo comederunt, et biberunt, etiam ejus salutiferam doctrinam audierunt, et miracula viderunt, et post ascensionem ejus, accepto plenius Spiritu sancto, confortati viriliter egerunt, quia fidem ipsius per regna mundi confidenter praedicaverunt, propter nomen ejus in consiliis traditi, in synagogis flagellati, ante reges et praesides ducti. Et in his omnibus viriliter vicerunt, euntes a conspectu concilii gaudentes, quando digni habiti sunt pro nomine ejus contumeliam pati. Ora vestimenti ultimos figurat dit secundum participationem quando illis ait: suam illis eumdem Spiritum misit, et gratiam linguarum distribuit. Descendit quoque in oram ves
Abbreviated transcription (Latin):
turis. ut racionẽ et intelłc̾tũ et eenciã di¬
uinã rõnalitatẽ et intlłctũ et sapĩam eiꝰ
declarãtes. et uere ꝓpriã esse existentẽ sub¬
sistẽciã. et uerã cãm subsistẽcie eorũ que sũt
eam esse demoscrãtes. et qͣsi lum̃e eam foͣr¬
tum et uitã uocant. Et qmͣuuis ista mat̾¬
iales forciones suꝑare quo quo mõ ꝓbent᷑
et castiorẽ uideant᷑ habere sigͥficacõm ad
illam ineffabilẽ et incoprehnsibilẽ et int̾¬
ad u̾itate sic̃ est exprimẽdam. Et em̃ su
per eenciã et uitã nullo luĩne ip̃am carac¬
t̾izante. om̃i q̃ rac̃one et intelłctu: ab ip̃nꝰ
silitudine incõꝑabilit᷑ derelictis et longe re¬
motis. Qmͣuis nãq creatura rõnalis ad
ymaginẽ et silitudiñe sui facta sit creato¬
ris: magna em̃ differẽcia est int̾ creturã ⁊

Expanded text:
ntellectum, et essentiam divinam, rationalitatem et intellectum, et sapientiam ejus declarantes, et vere ipsam esse existentem subsistentiam, et veram causam subsistentiae eorum quae sunt eam esse demonstrantes, et quasi lumen eam formam, et vitam vocant. Et quamvis ista materiales formationes superare quoque modo probentur, et castiorem videantur habere significationem ad illam ineffabilem et incomprehensibilem et intead veritatem, siclo lumine ipsam caracterizantem, omnique ratione et intellectu ab ipsius similitudine incomparabiliter derelictis et longe remotis. Quamvis namque creatura rationalis ad imaginem et similitudinem sui facta sit Creatoris, magna enim differentia est inter creaturam et
Abbreviated transcription (Latin):
contẽplata. ¶Ex hiis uero duob gñib uisio¬
nũ. duo quoq descͥpcionũ gen̾a in sacro eloqui¬
o sunt forta. unũ quo fornis et figuris et siłi¬
tudiuib rerũ occłtarũ ueritas obũbratur: aliud
quo iude et pure sicut est absq integuniẽto ex¬
pruuit᷑. Cum itaq fomus et signis et siłitudi¬
cudinb maĩfestat᷑ qd̾ occułtũ est. uł quod maĩ¬
festum est describit᷑: simbolica demõstra co est.
cũ uero pura et nuda reuelacõne ostendit᷑ uel
plana et aꝑta racõne docet᷑ anagogica ¶ Cũ
uero scdm ea que dc̃a sunt. q̃ͣtuor sint uisionũ
foris corꝑalit̾ fũit: eam mĩme uiderit: cũ ipse
eam in sp̃u se uidisse testat᷑ dicens. Ego iohẽs
fuit uester et ꝓticeps in tribulõne. et regno et
paciẽcia in ihũ. fui in ĩsula que appłłatur ꝑ¬

Expanded text:
contemplata. Ex his vero duobus generibus visiocontemplata. Ex his vero duobus generibus visionum duo quoque descriptionum genera in sacro eloquio sunt formata. Unum quo formis, et figuris, et similitudinibus rerum occultarum veritas obumbratur. Aliud quo nude et pure sicut est absque integumento exprimitur. Cum itaque formis, et signis, et similitudinibus manifestatur quod occultum est, vel quod manifestum est describitur, symbolica demonstratio est; cum vero pura et nuda revelatione ostenditur, vel plana et aperta ratione docetur, anagogica. Cum vero secundum ea quae dicta sunt quatuor sint visionum foris corporaliter fiunt eam minime viderit, cum ipse eam in spiritu se vidisse testatur, dicens: Ego Joannes frater vester, et particeps in tribulatione, et regno, et patie
Abbreviated transcription (Latin):
auit tactus ulłis mediãtib rerũ iuisibiliũ fi¬
guns siue qualitatib spũalitꝰ erigit᷑ ad celeᷤ¬
tiũ contẽplacõm. ¶De istis duob modis
uisionũ qui nõ corporalr sed spũalitꝰ fiunt:
sic initulit bt̃s dyonisiꝰ ariopagita in libro ie¬
rarchie dicẽs. In sacͣtissimoꝵ eloqͥorũ p̾traditaᷤᷤ
illiunacõnes qͣñtũ possibile est respitiemꝰ sim¬
bolice nobis et anagogite manifestatas. cele ᷤ
derabimꝰ. Simbolũ est collecc̃o formaliũ uisi¬
biliũ ad inuisibiliũ demõstracõm. Anago &
ostensio siune eleuacio mẽtis: ad suꝑua con¬
tẽplanda. Notat aut̾ẽ hic duplicẽ modũ re¬
uelacõnis diuiue. que theologoꝵ. et ꝓph̃arũ
uiẽtibz infusa est per uisiones et demõstracio¬
nes quas greci uocãt theophenas .i. dĩnas ap¬
penciones. que aliqͣndo per signa sensibilib
silia: ĩuisibilia demõstrata sunt. Aliqͣndo ꝑ
solam anagoge .i. mẽtis ascensũ in suꝑua pe

Expanded text:
s mediantibus rerum visibilium figuris sive qualitatibus spiritualiter erigitur ad coelestium contemplationem. De istis duobus modis visionum qui non corporaliter, sed spiritualiter fiunt, sic intulit B. Dionysius Areopagita in libro Hierarchiae, dicens: « In sacratissimorum eloquiorum praeter radiatas illuminationes quando possibile est respiciemus symbolice nobis et anagogice manifestas coelestiumderabimus. » Symbolum est collectio formarum visibilium ad invisibilium demonstrationem. Anagoge, ascensio sive elevatio mentis ad superna contemplanda. Notat autem hic duplicem modum revelationis divinae, quae theologorum et prophetarum mentibus infusa est per visiones et demonstrationes, quas Graeci vocant theophanias, id est divinas apparitiones, quae aliquando per signa sensibilibus similia invisibilia demonstrata sunt. Aliquando per solam anagogen, id est mentis ascensum in superna pure
Abbreviated transcription (Latin):
quitatẽ: ꝓpterea uuxit te deus ds̃ nius
oleo leticie pre consortib tius. et nõ so¬
lum in se ip̃e est unctus per sp̃s plemi¬
tudinẽ sed electos suos ũgit per eiusdẽ
sp̃s participacõm. ¶ De plẽitudĩe emĩ
eius nos om̃es accepimꝰ. ascẽdens xp̃s

Expanded text:
iquitatem, propterea unxit te Deus, Deus tuus, iquitatem, propterea unxit te Deus, Deus tuus, oleo laetitiae prae consortibus tuis . Et non solum in se ipse est unctus per Spiritus plenitudinem, sed electos suos ungit per ejusdem Spiritus participationem. De plenitudine enim ejus nos omnes accepimus . Ascendens
Abbreviated transcription (Latin):
inisi fons malicie. quid per portã stercoris nͥ
fecor luxurie. Quid per murũ irłm sigu¬
ratur insi illi qui in sc̃a ecclĩa firmiores ex¬
istimant᷑. ¶Ad fontẽ traq dracõis ⁊ ad
portam stercoris murꝰ irłm dissipatꝰ demõ¬
strat᷑ cum illi qui udebãtur fortiores et
sublimiores in sc̃a eccłia per maliciã siue
per luxuriã labũtur ad inferiora. ¶ Sũt
duo ergo ista uicia maxĩa. uidel malicia
que ideo malicia potest dici: quia mala qͥ
carnaliũ uiciorũ mat̾ia uidet᷑ exutere.
saluat. quia ab inquinam̃to carnis et
sp̃s per suam gr̃m potentꝰ emũdat. Me¬
rito ergo tali uocatꝰ est noĩe: qui tam
mirabilis et tam magnificꝰ est potestate.
Epistus autẽ nõ est nomẽ ꝓprii uocabuli.¬
sed est nomẽ solũmõ sacram̃ti. xp̃i nãq
in ueteri testam̃to dicebãtur qui unccid¬
ue mat̾iali in reges uel sacerdotes unge¬
bant᷑. Sed redemptor noster nõ est unt¬

Expanded text:
nisi fons malitiae? Quid per portam stercoris nisi nisi fons malitiae? Quid per portam stercoris nisi fetor luxuriae? Quid per murum Hierusalem figuratur nisi illi qui in sancta Ecclesia firmiores existimantur? Ad fontem itaque draconis, et ad portam stercoris murus Hierusalem dissipatus demonstratur, cum illi qui videbantur fortiores et sublimiores in sancta Ecclesia, per malitiam, sive per luxuriam labuntur ad inferiora. Sunt duo ergo ista vitia maxima, videlicet malitia, quae ideo malitia potest dici, quia mala quicarnalium vitiorum materia videtur existere. salvat, quia ab omni inquinamento carnis et spiritus per suam gratiam potenter nos emundat. Merito ergo tali vocatus est nomine, qui tam mirabilis et tam magnificus est potestate. Christus autem non est nomen proprii vocabulsed est nomen solummodo sacramenti: Christi namque in Veteri Testamento dicebantur qui unctione materiali in reges, vel sacerdotes ungebantur. Sed Redemptor noster non est unc
Abbreviated transcription (Latin):
cum dñs manifestabit᷑ ad iudicãdũ: ibunt
luxͣiosi et malicõsi ip̃o increpãte in igñe
eceruũ. ¶Hec duo eciã uicia in ysinael qͥ
repioboꝵ figurã tenet. recte sigͥficant᷑. I bi
namq scͥptũ est. hic erit ferus homo. Ma¬
nus eius contͣ om̃es. et manꝰ oĩm contͣ eũ.
et e regione fratrũ suorũ figet tab̾nacula.
hic designat᷑ malicia. Ubi uero scͥptũ est: ꝙ
mater sua accipiet ei uxorẽ de tra egypti:
exprimit luxia. Quid est eñ egyptus que
intͦpretat᷑ tenebie. insi cecus ubi se nõ ui¬
deat esse cecũ. Quid est uxor egypcia: nisi
luxuria ceca: Reprobi ergo quiq fĩ sũt ⁊ ma
fratrũ suorũ figñt tab̾nacula per suꝑbiam
tordis malitiã et uxorem sorciũtur de egyp¬
to: per luxuria carns cetam. ¶ Sic et ne¬
ennas ista duo mala expͥmit. ubi se egres¬
sum aute fontẽ diaconis et portã stercoriꝰ
ad considem̃dũ murũ irłm dissipatũ descͥibit.
Quid et enĩ per fontẽ draconis sigͥficatur

Expanded text:
cum Dominus manifestabitur ad judicandum, ibunt luxuriosi et malitiosi, ipso increpante, in ignem aeternum. Haec duo etiam vitia in Ismael qui reproborum figuram tenet recte significantur. Ibi namque scriptum est: Hic erit ferus homo. Manus ejus contra omnes, et manus omnium contra eum, et e regione fratrum suorum figet tabernacula , hic designatur malitia. Ubi vero scriptum est, quod mater sua accipiet ei uxorem de terra Aegypti, exprimitur luxuria. Quid est enim Aegyptus, quae interpretatur tenebrae, nisi caecus ubi se non videat esse caecum? Quid est uxor Aegyptia, nisi luxuria caeca? Reprobi ergo quique caeci sunt, efratrum suorum figunt tabernacula per superbiam cordis malitiam et uxorem sortiuntur de Aegypto per luxuriam carnis caecam. Sic et Nehemias ista duo mala exprimit, ubi se egressum ante fontem draconis et portam stercoris ad considerandum murum Hierusalem dissipatum describit . Quid etenim per fontem draconis significatur,
Abbreviated transcription (Latin):
luxuria maclãm. m alicia fomes est uiciorũ
spiritaliũ. luxͣia uero carnaliũ. Ista duot
uicia bñ distĩguit et designat sacra script᷑a.
ubi ait. In maliuolã animã nõ introibit
sapĩa nec hĩtabit in corpore subdito pcos.
ubi enĩ ait. In maliuolã aĩam nõ introibit

Expanded text:
luxuria maculam. Malitia fomes est vitiorum luxuria maculam. Malitia fomes est vitiorum spiritualium, luxuria vero carnalium. Ista duo vitia bene distinguit, et designat sacra Scriptura ubi ait: In malevolam animam non introibit sapientia, nec habitabit in corpore subdito peccatis . Ubi enim ait, in malevo
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Pcc̃m aliᵈ origĩale aliud actuale. Origĩale
est qd̃ nascẽdo a ꝑentib conthimꝰ. actuale qd̃
principalia: malicia. et luxia. quib qͣsi fonti¬
bus duob cet̾a mala quasi flumina sũt pro¬
fluencia. Nam licet eciã gula sit uiciũ carĩs:
luxia tamẽ mag̃ uidet᷑ esse gule. quia luxia
nõ cessat effũdere quicqͥd gula põt deglutire.
Et sic ꝓbat᷑ gula uelut famulatͥx et mĩstra
luxͣie ad luxiam pertine: Gula eiñ in uẽtrẽ
congregat unde luxia uoluptates sꝑgat. et
qͣnto luxia satagit cong̾gata dissipare: tãto
laborat ampliꝰ gula per cibos dissipata re¬
staurare. Malicia corrupcõ tocius aĩ spĩtale
est uiciũ et spĩtaliũ fons et origo uiciorũ.
Sũt ergo duo maxĩa uicia malorũ omĩi
causa: maliria et luxͣia. Intus est malicia.
fous est luxͣia. malicia in corde. luxia in car¬
ne. Malicia est inquiuam̃tũ sp̃s : luxia in¬
quinamẽtũ carius. Malicia gñat rugani.

Expanded text:
e. Originale est quod nascendo a parentibus contrahimus. Actuale, quod sse vitia principalia: malitia et luxuria, ex quibus quasi fontibus duobus caetera mala quasi flumina sunt profluentia. Nam, licet etiam gula sit vitium carnis, luxuria tamen magis videtur esse gulae, quia luxuria non cessat effundere quidquid gula potest deglutire. Et sic probatur gula velut famulatrix, et ministra luxuriae ad luxuriam pertinere. Gula enim in ventrem congregat, unde luxuria voluptates spargat; et quanto luxuria satagit congregata dissipare, tanto laborat amplius gula per cibos dissipata restaurare. Malitia corruptio totius animi spirituale est vitium, et spiritualium fons, et origo vitiorum. Sunt ergo duo maxima vitia malorum omnium causa: malitia et luxuria. Intus est malitia, foris est luxuria; malitia in corde. luxuria in carne. Malitia est inquinamentum spiritus, luxuria inquinamentum carnis. Malitia generat rugam,
Abbreviated transcription (Latin):
collecta quasi in cuiꝰdam insule stabilitate
posita diuinis per cõtemplacõm inheret.
cipalia saluatoris noĩa sepͥissĩe recitãt᷑ in
dĩna pagina. Sed iħs qͣmu̾ in se habeat
magnã significacõm. dinoscit᷑ tamẽ esse no¬
mẽ ꝓprii uocabuli: xp̃c aut̃e nom̃ tantũ sacͣ¬

Expanded text:
collecta, quasi in cujusdam insulae stabilitate collecta, quasi in cujusdam insulae stabilitate posita divinis per contemplationem inhaeret: duo principalia Salvatoris nomina saepissime recitantur in divina pagina. Sed Jesus quamvis in se habeat magnam significationem, dignoscitur tamen esse nomen proprii vocabuli. Christus autem nomen tantum sacr
Abbreviated transcription (Latin):
a temporalib ampliꝰ elongãt: canto magis
et̾nis appinqͣnͣt. Qui enĩ se negociis secula¬
rib implicãt: ab intuis et et̾nis semecip¬
sos alienãt. nec ualẽt de inuisibilib mag¬
na consid̾are: qui a insibilib cũm nesciũt re-¬
uocare. Si ergo deo ꝓpinquare uolumꝰ: ab exͦt¬
iorib ad intiora mentẽ reducamꝰ. ut sic in
secreto quieris positi possimꝰ celestia cõrẽpla¬
ri. Hinc nos ãmonet admonz sermo dĩnus
dicẽs. Uacate et iuidere qm̃ ego sum deus.
q̃si dicat. nisi a mũdi ꝑturbac̃õnib uace¬
tis: me contẽplari nõ ualebitis. Ab ext̾iori¬
bus igitur uosmet ip̃os colligite. et int̾nis
per quietẽ quis ego sum uidete. Tanto nã¬
q mens hũana sp̃ualib se intimͥorẽ facit:
qͣnto longius post se tẽporalia derelĩquit
au̾tit. Et qñui mare secłariũ ꝑ turbõnum
foris per curuitũ fluctuet: ip̃a tamẽ si per
iut̾nam aspiracõm intͣ semet ip̃am fuerit

Expanded text:
anto magis aeternis appropinquant. Qui enim se negotiis saecularibus implicant, ab internis et aeternis semetipsos alienant, nec valent de invisibilibus magna considerare, qui a visibilibus animum nesciunt revocare. Si ergo Deo propinquare volumus, ab exterioribus ad interiora mentem reducamus, ut sic in secreto quietis positi, possimus coelestia contemplari. Hinc nos admonet sermo divinus dicens: Vacate et videte quoniam ego sum Deus , quasi diceret: Nisi a mundi perturbationibus vacetis, me contemplari non valebitis. Ab exterioribus igitur vosmetipsos colligite, et interius per quietem quis ego sum videte. Tanto namque mens humana spiritualibus viciniorem facit, quanto longius post se temporalia derelinquit avertit. Et quamvis mare saecularium perturbationum foris per circuitum fluctuet, ipsa tamen si per internam aspirationem intra semetipsam fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
dem extr̃isecus uisibilit̾ apparuit: Sed tipi¬
ca significacõne plena fuit. Quid nãq acci¬
pinius per flãmam: nisi sp̃s saucti gr̃am.
Quid per iubũ arborẽ ꝑuulam: asper̃a. uiri¬
dem. floridã: usi bt̃am mariã uirginẽ: per
sui contẽptũ humilẽ. per exciciũ uirtutũ as¬
peram contͣ molliciẽ. uiridem per fidẽ. flori¬
dam per castitatẽ. Dño itaq apparẽte in ru¬
bo: flãma rubũ non lesit et filio dĩ carnem
in uirgine sumẽce obumbñte sp̃s sc̃i gracia:
pudor uirgĩalis illesus ꝑmansit. Conge igit᷑
sublimior et excellẽcior est iste uisionis modꝰ
scd̃s qͣm primꝰ. quia pͥmꝰ a nusterio penitꝰ ua¬
cat Scd̃s celestis sacraniẽti uircute redũdat.
Uude et moyses de eadẽ uisione dixit. Ua¬
dam et iudebo uisionẽ hnͣc magnã. Neue¬
ra et eñ uisio magna fuit. que et presens
tunc miraculũ exibuit. et ĩcarnacõne ubi

Expanded text:
idem extrinsecus visibiliter apparuit, sed typiidem extrinsecus visibiliter apparuit, sed typica significatione plena fuit. Quid namque accipimus per flammam, nisi Spiritus sancti gratiam? Quid per rubum arborem parvulam, asperam, viridem, floridam, nisi beatam Mariam virginem per sui contemptum humilem, per exercitium virtutum asperam contra mollitiem, viridem per fidem, floridam per castitatem. Domino itaque apparente in rubo, flamma rubum non laesit, et Filio Dei carnem in virgine sumente, obumbrante Spiritus sancti gratia, pudor virginalis illaesus permansit. Longe igitur sublimior et excellentior est iste visionis modus secundus quam primus; quia primus a mysterio penitus vacat, secundus coelestis sacramenti virtute redundat. Unde et Moyses de eadem visione dixit: Vadam, et videbo visionem hanc magnam. Revera etenim visio magna fuit quae et praesens tunc miraculum exhibuit, et incarnationem Verbi,