comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nisi causa nr̃am ille susciꝑet. sine maiesta.¬
tis suȩ dãpno. & uerꝰ homo fier&. & solus
contagiu peccati no babet. diuisit sibi opus¬
nr̃ȩ redẽptionis in miscdia trinitatis. ut pat̾
duce grã dilectissimi fidelit̾ sapient̾q nos¬
camꝰ qͥd patͥ. quid filio. qͥd sp̃ui scõ. in reꝑati¬
emꝰ ut nichil indignũ de una atq eadem
trinitatis gła sentiamꝰ. Quãuis eniꝰnulla
mens ad cogitandũ dedõ. nulla ad log̾ndũ
lingͣ sufficiat. tam̃ qͣntũcũq illud÷ quoo
sed nimis carnalit̾ caligat᷑. & ipsũ qd̃ depa-¬
tre cõgruent̾ sentiri uidebat᷑. amittitur. qr
de tota trinitate recedit᷑. si in ea unitas nõ
tenet᷑. Nulla aut̾ ratione uere ẽ. unu̾.
intendimꝰ. ꝓcul ab animo formas iusibilium
rerũ. & etates tempraliu nat᷑arũ. ꝓcul corpo.¬
ra locoꝵ. & loca corpoꝵ reppellamꝰ. Discedat
a corde qđ spatio extendit᷑. qđ̃ fine condudit᷑.
& qcqͥd nec semꝑ ubiq nec totu est. Cogita¬

Expanded text:
nisi carnem nostram ille susciperet, qui sine majestatis suae damno verus homo fieret, et solus contagium peccati non haberet. nostrae reparationis misericordia Trinitatis, ut Paterduce gratia, dilectissimi, fideliter sapienterque noscamus, quid Patemus, ut nihil indignum de una atque eadem Trinitatis gloria sentiamus. Quamvis enim nulla mens ad cogitandum de Deo, nulla ad loquendum lingua sufficiat, tamen quantumcumque illud est quod sed nimis carnaliter caligatur, et ipsum quod de Patre congruenter sentiri videbatur, amittitur: quia de tota Trinitate receditur, si in ea unitas non tenetur. Nulla autem ratione vere est unum intendimus, procul ab animo formas visibilium rerum et aetates temporalium naturarum, procul corpora locorum et loca corporum repellamus. Discedat a corde quod spatio extenditur, quod fine concluditur, et quidquid nec semper ubique, nec totum est. Cogita
Abbreviated transcription (Latin):
xissent. quia eccli̾a catholica hac fide
cilio eutices ꝓfit̾etur ex duab nat᷑is fuisse
dnm̾ nr̃m ante ad unationẽ. pꝰ adunationẽ
una natam cõfidetur. miror tam absurdam
increpatione rep̾hensam. & sermone̾ nimis
insipiente. ni misq blasphemũ itaomissũ
qͣsi nichil quod offenderet eet auditũ. cũ tã
ĩpie du arũ naturdrũ. ante incarnatione̾
unigenitꝰ dĩ filius fuisse dicat᷑. qͣm nefarie

Expanded text:
sent : quia Ecclesia catholica hac fide cilio Eutyches profiteretur ex duabus naturis fuisse Dominum nostrum ante adunationem, post adunationem vero unam naturam confiteretur; miror tam absurdam,increpatione reprehensam; et sermonem nimis insipientem, nimisque blasphemum, ita omissum, quasi nihil quod offenderet, esset auditum: cum tam impie duarum naturarum ante incarnationem Unigenitus Dei Filius fuisse dic
Abbreviated transcription (Latin):
edĩ erat u̾bũ. Homo ꝑ id qđ u̾bũ carti fac¬
tũ ÷ & habitauit in nobis. Quẽ utiq sicut
hominẽ diabolica temptauit astutia. eid̃
sicut dõ angłica famulant᷑ officia. Esu¬
rire. sitire. lassescere. atq domire. euident
humilnũ ÷ s qnq panibus quinq milia
hominũ sat̾are. & largiri samaritanȩ aqͣm
uiuam. cuius haustꝰ bibenti p̾stat ne ultͣ
iã sitiat. supͣdorsũ maris plantis nõ subsi¬
dentib ambulare. & elationes fluctu aim
increpata tẽ pestate const̾n̾e sine ambigui¬
tate diuinum ẽ. Sic̾ gͦ ut multa p̾teream
nõ eiꝰd̃ naturȩ ẽ flere. miserationis affec
excitare rediuiuuĩ. aut incruce pendere.
& in noc tẽ luce conusa. omia elem̾̃ta treme¬
facere. aut dauis cõfixum eẽ. & paradisi por¬
tam fidei latronis aꝑire. item nõ eiꝰde̾ nature ÷

Expanded text:
homo per id quod Verbum caro factum est, et habitavit in nobis . Quem utique sicut hominem diabolica tentat astutia, eidem, sicut Deo angelica famulantur obsequia. Esurire, sitire, lassescere, atque dormire, evidenter humanum est. Sed quinque panibus quinque millia hominum saturare. largiri Samaritanae aquam vivam, cujus haustus bibenti praestat ne ultra jam sitiat, et supra dorsum maris plantis non subsidentibus ambulare, et elationes fluctuum increpata tempestate consternere, sine ambiguitate divinum est. Sicut ergo ut multa praeteream non ejusdem naturae est, flere miserationis affectexcitare redivivum, aut in cruce pendere et in noctem luce conversa omnia elementa tremefacere, aut clavis transfixum esse, et paradisi portam fidei latronis aperire; ita non ejusdem naturae est,
Abbreviated transcription (Latin):
humanȩ conditionis initia tͥnscendat. siut̃
quod solus ab iniolata uirgine sine con-¬
cupiscentia ÷ coceptꝰ & natus. siue quod
ita eisceribus matrisẽ editꝰ. ut fecundi¬
tas parera & uirginitas ꝑ maneret. No alteriꝰ
tam naturȩ erat eiꝰ cato quã nr̃ę. nec alia
illi qͣm cet̾is hominib anma est inspirata
pncipio quȩ excelleret nõ disitate gen̾is.
s sublimitate uirtutis. Nichil eniꝰ carnisuȩ
habebat adusum. nec discordia desiderioꝵ
gignebat. cũ pugnantia uoluptatum.
Sens corporei uigebant sine lege peccati.
& ueritatis affectio sub moderatnine
di̾tatis & m̃tis. nec teptabat᷑ illecebris. nec
cedebat iniuriis. Uerꝰ ho uero unitꝰ : dõ
nõ scdm̃ ex istente̾ pͥus animã dede̾ctꝰ ẽ

Expanded text:
humanae conditionis initia transcendunt, sive humanae conditionis initia transcendunt, sive quod solus ab inviolata virgine sine concupiscentia est conceptus et natus, sive quod ita visceribus matris est editus, ut fecunditas pareret, et virginitas permaneret, non alterius tamen nature erat eius caro quam nostrae, nec alio illi quam ceteris hominibus anima est inspirata principio, quae excelleret non diversitate generis, sed sublimitate virtutis. Nichil enim carnis suae habebat adversum, nec discordia desideriorum gignebat compugnantiam voluntatum; sensus corporei vigebant sine lege peccati, et veritas affectionum sub moderamine deitatis et mentis nec temptabatur illecebris nec cedebat iniuriis. Verus homo, verus unitus est Deo, nec secundum existentem prius animam deductus
Abbreviated transcription (Latin):
one aut̃ hominis no uniꝰ substantię.
in pauꝑtate. om̃ps in abiectione. inpassi¬
bilis insupplitio. in moitalis in morte.
Nec eni u̾bũ aut incarne aut in ani-¬
ma. aliqͥ sui parteconusum est. cum
simplex & in cõmutabilis nat̾a di̾tatis to¬
ficans. ut glorificata inglorificante ꝑma¬
neat. Cur aut incõueniens aut in possi¬
bile uideat᷑. ut u̾bũ & caro atq anima.
sicaro & anima quȩ dissimilium nat᷑arũ t̃
unã faciunt etia sine uerbi incarnatione
ꝑsonam cũ multo faciliꝰ sit ut hanc unitate
sui atq hominis ditatis p̾stae potestas. qͣm
ut eam in substantiis suis obtineat. solius
humanitatis infirmitas. Nec gͥ u̾bũ in car¬
ne nec in uerbum caro mutatae̾. s utrũq
in eo manet. & unꝰ inutͦq ẽ. nec diu̾sitate
ex matre. alt̾ ex patre. s idẽ alit̾ ex patre antẽ
poralit̾. quia assupti nõassum̃tis ꝓuectio ÷¬
qd̃ ÷ suꝑ om̃e nom̃. Natiuitas eniꝰ domini
scđm carnẽ quãius habeat quȩda ꝓpͥa qͥb

Expanded text:
 substantiae, in paupertate, omnipotens in abjectione, impassibilis in supplicio, immortalis in morte. Nec enim Verbum aut in carnem, aut in animam aliqua sui parte conversum est; cum simplex et incommutabilis natura Deitatis, toficans, ut glorificata in glorificante permaneat Cur autem inconveniens 881 aut impossibile videatur ut Verbum et caro atque anima si caro et anima quae dissimilium naturarum sunt, unam faciunt etiam sine Verbi incarnatione personam? cum multo facilius sit, ut hanc unitatem sui atque hominis deitati praestet potestas, quam ut eam in substantiis suis obtineat solius humanitatis infirmitas. Nec verbum igitur in carnem, nec in Verbum caro mutata est, sed utraque in uno manet, et unus in utroque est, non diversitate ex matre, sedi dem aliter ex Patre ante poraliter, quia assumpti non assumentis provectio tatis suae. Nativitas enim Domini secundum carnem quamvis habeat quedam propria, quibus
Abbreviated transcription (Latin):
seꝑer in seꝑabilit̾ diceret᷑. Bene gͥ ipsa
difficultas logͣndi cor nrm ad intelli¬
gentiã trahit. & ꝑ infirmitatẽ nr̃am. celestis
doctrina nos adiuuat. ut qͥa inditate pa¬
tris & filii & sp̃s scĩ. nec singła̾ritas est. nec
diusitas cogitanda. uera unitas. & uera
trinitas possit quidẽ simul m̾te sentiri . s
no possit simul ore ꝓferri. Fundata gͥ hac
trinitas una uirtꝰ :: una maiestas. una
substantia. in discreta oꝑatio. inseꝑabilis
dilectio. indifferens potestas. simul inplẽs
lo sese. aut minor aut maior ẽ. Quȩ sic
intrib est cõfitenda ꝑsonis. ut solitudi-¬
ne nõ recipiat trinitas. & unitate seru&¬
indispositione omiũ rerũ agit diuina
moderatio. extotiꝰ uenit ꝓuidentia tri-¬
nitatis. Una ÷ benignitas ibi miscdĩȩ
una: censura isticiȩ. Nec aliqd in actio¬
diuisũ. u bi nichile in uoluntate diu̾sum.
Quȩ gͦ illuminat pat̾. illuminat filiꝰ. illu.
alia mittentis. alia ꝓmittentis. simul nobis

Expanded text:
ergo ipsa difficultas loquendi cor nostrum 396 ad intelligentiam trahit, et per infirmitatem nostram coelestis doctrina nos adjuvat: ut quia in deitate Patris, Filii et Spiritus sancti nec singularitas est nec diversitas cogitanda, vera unitas et vera Trinitas possit quidem mente simul sentiri, sed non possit simul ore proferri. Fundata igitur,Trinitas una virtus est, una majestas, una substantia, indiscreta operatio, inseparabilis dilectio, indifferens potestas, simul implens lo esse aut minor aut major potest. Quae sic in tribus est confitenda personis, ut et solitudinem non recipiat Trinitas, et unitatem serin dispositione omnium rerum agit divina moderatio, ex totius venit providentia Trinitatis. Una est ibi benignitas misericordiae, una censura justitiae; nec aliquid est in actiodivisum, ubi nihil est in voluntate diversum. Quae ergo illuminat Pater, illuminat Filius, illumalia mittentis, alia promittentis, simul nobis
Abbreviated transcription (Latin):
filio pat᷑. nũqͣm pat̾ & filiꝰ fuerint sine sp̃u
sco. & om̃ib existentiȩ gradib exclusis.
nulla ibi ꝑsona sit anterior. nulla posteri¬
or. Huiꝰ eni beatȩ trinitatis in cõmutabi¬
lis ditas. una ÷ insubstantia: indiuisa
in oꝑe. cõsors in uolutate. par in om̃ipo¬
tentia. eqlis ingła. De qͣcũ scã scriptura
sic loqͥt᷑. ut aut infactis. aut in u̾bis aliqͥd
designet qđ singłis uideat᷑ cõuenire ꝑso¬
nis. nõ ꝑtbatur fides catholica s docet᷑.
et᷑ nob̾ ueritas trinitatis. & nõdiuidat
intellectus. qđ distinguit auditꝰ. Ob hoc
eniꝰ qdã siue sub patͥs. siue sub filii siue
sub sp̃s scĩ appellatione ꝓmunt᷑. ut con¬

Expanded text:
ine Patre, numquam Pater et Filius fuerint sine Spiritu sancto; et omnibus existentiae gradibus exclusis, nulla ibi persona sit anterior, nulla posterior. Hujus enim beatae Trinitatis incommutabilis Divinitas una est in substantia, indivisa in opere, consors in voluntate, par in omnipotentia, aequalis in gloria. De qua cum Scriptura sancta sic loquitur ut aut in factis aut in verbis aliquid designet, quid singulis videatur convenire personis, non perturbatur fides catholica, sed docetur: etur nobis veritas Trinitatis; et tamen non dividat intellectus, quod distinguit auditus. Ob hoc enim quaedam sive sub Patris, sive sub Filii, sive sub Spiritus sancti appellatione promuntur, ut con
Abbreviated transcription (Latin):
lat. s nu̾dũ apparet fructꝰ uigłarũ. Mane
Facit aut aliqͥs bene. rep̾hendit᷑. blasphemat᷑.
accusatur. laboret. t̾ret᷑. qͣsi tenebre sunt.
nũdũ est in ramis. s radix nũdũ aruit.
Simił ÷ qͥdẽ arescenti. s tẽpus uenit. Uestit᷑
honore suo.fecũdat᷑ fructib suis. Tunc
illi de qͥb dic tũ ÷ ut nõ eos zelemꝰ. qd eniᷤ

Expanded text:
lant, sed nondum apparet fructus vigiliarum: mane facit bene; reprehenditur, blasphematur, accusatur, laborat, terretur: quasi tenebrae sunt. nondum est in ramis, sed radix non aruit: similis arescenti est; sed tempus venit, vestitur honore suo, fecundatur fructibus suis. Tunc illi de quibus dictum est ut non eos zelemus: quid enim
Abbreviated transcription (Latin):
luiꝰ eoꝵ. auxiliũ de pecunia. auriliũ de ami¬
cis. auxiliũ de uircucte sua . S &cũ mortuꝰ
fuerit homo. in illa die ꝑibut om̃s cogitati¬
ones eiꝰ. Quantũ uisus ÷ głam hab̾e int̾ ho¬
mines cũ uiueret. tantũ uetustatẽ & corrup

Expanded text:
um eorum? Auxilium de pecunia, auxilium de amicis, auxilium de virtute sua. Sed cum mortuus fuerit homo, in illa die peribunt omnes cogitationes ejus . Quantam visus est gloriam habere inter homines, cum viveret, tantam vet
Abbreviated transcription (Latin):
Nã mͦ no est mane. Tumeant mͦ suꝑbi & di¬
uites. huiꝰ scłi. Impii bonis exultent. infi¬
deles fidelib. & dicant. Qͥd uob̃ ꝓdest qͥa cre-¬
Noxest. ñdũ uidet᷑. qđ detinemꝰ. Nlo qͥescant
manꝰ inbonis oꝑibus laborare. Utide alibidr.
Indie tribulationis meȩ dm̃ ȩxqͥsiui manib
meis. nocte corã eo. & nõ su deceptꝰ. Apparebit
labor nr̃ mane. & erit fructus mane. ut
se iactant. & suꝑbi sunt: pꝰ ea subitiantur.

Expanded text:
Nam modo non est mane. Tumeant modo superbi et divites hujus saeculi, impii bonis insultent, infideles fidelibus, et dicant: Quid vobis prodest quia creNox est, nondum videtur quod tenemus. Non quiescant manus in bonis operibus. Unde alibi dicitur: In die tribulationis meae Deum exquisivi manibus meis nocte coram eo, et non sum deceptus . Apparebit labor noster mane, et erit fructus mane: ut se jactant et superbiunt, postea subjiciantur.
Abbreviated transcription (Latin):
te. expecta mane. desidera mane. ne putes
qͥa nox hab& uitã & mane nõ hab&e uitã.
Ergo qͥ dormit uiuit. & qͥ surgit nõ uiuit.
Nonne qͥdormit morti similis ẽ : Et qͥ sunt
quidormiunt : Quos excitat apostolus. si¬

Expanded text:
tes quia nox habet vitam, et mane non habet vitam. Ergo qui dormit vivit, et qui surgit non vivit? Nonne qui dormit morti similior est? Et qui sunt qui dormiunt? Quos excitat apostolus
Abbreviated transcription (Latin):
uideris de corde hominis expulsũ demoni¬
um. & habitare in eis.xp̃m. nedicas quid
insaniret qndo loqͣ̃bat᷑ u̾ba q̃ illi nõ capie¬
dicentes. Hõ sunt ista u̾ba demoniu haben-¬
tis. Sic & mͦ fr̃s mei quãdiu ista u̾ba audi¬
unt gentes & qͥ habitant orbẽ. & t̾rigenȩ
filii hominũ. diues & pauꝑ. id ÷ qͥ pertinent¬
ad adam. & ꝑtinent ad xp̃m. alii dicunt de-¬
moniũ habes. alii dicunt ñ sunt ista uerba
qđ dictũẽ. Auribus ꝑcipite qͥ habitatis or¬
bem. & cũ agunt ista. incertꝰ: fructꝰ. S qͥa
mala agunt. & uia sclieligunt. mors pastor ẽ.
eis. qͥ aut eligunt uiã dnĩ. uita pastor ẽ eis
Ueniet ipsa uita iudicatura & dãpnatura

Expanded text:
videris de corde hominis expulsum diabolum, et inhabitare Christum, et dicis, Quid insaniret, quando loquebatur verba quae illi non capedicebant, Non sunt ista verba daemonium habentis . Sic et modo, fratres, quamdiu ista verba audiunt et gentes, et qui inhabitant orbem, et terrigenae, et filii hominu qui pertinent ad Christum, alii dicunt, Daemonium habet; alii dicunt, Non sunt ista verba quod dictum est, Auribus percipite qui habitatis orbem. Et cum agunt ista, incertus est fructus. Sed qui male agunt, et viam saeculi eligunt, mors pastor est eis: qui autem eligunt viam Dei, vita pastor est eis. Veniet ipsa vita judicatura, et damnatura
Abbreviated transcription (Latin):
& qͥd aliud nisi adignẽ talis hȩc t̾ra p̃para¬
bit᷑. His gͦ ut diximꝰ diaconis cura sit ut de
eis qͥ secundũ carnẽ egrotant sollicite ꝑ¬
qͥrant & plebi si forte ignorant indecent
de eis ut & ipsi uisitent & que necessaria st̃
p̾beant eis. cũ ꝯscientia eiꝰ qͥ p̃ est qd tam̃ etiã¬
siclã fecerint ñ peccabt. S & de pegrinis
diaconis curasit qͥ cathecizant. hoc ÷ qͥ uerbũ
ĩstruunt. Incipientes pͥmũ oportet ut instructi
& ĩ struet aĩas rudes. ẽẽ. talẽ ut ꝓingenio dil¬
ientiũ semet ipsũ possit aptare & uerbi ordinẽ
p audienteᷤᷤ capacitate dirigite. debet S ipse
pͥmo ẽẽ erudit᷑ edoctus. ĩ rep̃hensibilis. Matur.
pauidꝰ. sic̃ ipsi ꝓbabitiꝰfore clem̃tẽ hc̃ pꝰ me. Mul¬
tr̃ taut̃ siego nc̃ de singłis q̃ unꝰ qͥsq hab̾e debe¬

Expanded text:
Et quid aliud, nisi ad ignem talis haec terra praeparaEt quid aliud, nisi ad ignem talis haec terra praeparabitur? De his ergo, ut diximus, diaconis cura sit. Sed et eos qui secundum carnem aegrotant, sollicite perquirant, et plebi si forte plebs ignorat indicent de his, ut et ipsi visitent eos, et quae necessaria sunt praebeant eis cum conscientia ejus qui praeest. Quod tamen etiamsi clam fecerint, non peccabunt. Sed et de peregrinis diaconis curae sint. Qui catechizant, id est, qui verbo instruunt incipientes, primo oportet ut ipsi instructi et instruit animas rudes, esse talem ut pro ingenio discentium semetipsum possit aptare, et verbi ordinem pro audientis capacitate dirigere. Debet ergo ipse apprime esse eruditus et doctus, irreprehensibilis, maturus, impavidus, sicut ipsi probabitis fore Clementem hunc post me. Multum est autem, si ego nunc de singulis quae
Abbreviated transcription (Latin):
Diaconi uͦ ȩccłȩ tanꝗͣ. oculi sint ep̾i.
eberrantes & circũ lustrantes cũ uere cundia ac
uideant uicinũ fieri prȩcipitio & ꝓx imũ esse
peccatũ ut referant hȩc ad ep̾m. & comonere abeo
positis qͥ in p̃cipio lapsurus ÷. ut reuocet᷑ & ñ corruat
in peccato. Hegligentioresq qͦq & eosqͥ rariꝰ ad
audiendũ uerbũ di accedunt nec sollicite ad ep̃i
tractatũ conueniunt ipsi cõmoneant & hortent᷑
sic eñi assidui sunt ad audiendo ñ solũ uitȩ et̃ne ex
salubri cõmonitione capient lucra. Herũ & q̃cũq
illa sunt tristitiȩ uel merores quȩ exprȩ sentis ui¬
ce ne cessitatib & cladib temporũ ueniunt. queq
maloꝵ ser monib incorde suo uelud iacula de¬
fixa circũ ferunt abicient᷑ omĩa p̾dicatione ueri¬
tatis & uitȩ ȩt̃nȩ doctrinȩ eruditione purga¬
ta alioquin si multo tẽpore auditum sub tra¬
hant uerbo dei & remaneant inculti uitiorũ
sine dubio dimiserunt. hac sentib occupati.

Expanded text:
Diaconi vero Ecclesiae tanquam oculi sint episcopi, oberrantes et circumlustrantes cum verecundia actvideant vicinum fieri praecipitio, et proximum esse peccato, ut referant haec ad episcopum, et commoneri ab eo possit his qui in praecipitium lapsurus est, uti revocetur et non corruat in peccatum. Negligentiores quoque et eos qui rarius ad audiendum verbum Dei accedunt, nec sollicite ad episcopi tractatum conveniunt ipsi commoneant et hortentur. Si enim assidui sunt ad audiendum, non solum vitae aeternae ex salubri commonitione capiunt lucra, verum et quaecunque illae sunt tristitiae, vel moerores quae ex praesentis vitae necessitatibus et cladibus temporum veniunt, quaeque malorum sermonibus in corde suo velut jacula defixa circumferunt, abjiciuntur omnia praedicatione veritatis, et vitae aeternae doctrina, et eruditione purgata. Alioquin si multo tempore auditum subtrahant a verbo Dei, et remaneant in cultu vitiorum, sine dubio spinis erunt ac sentibus occupati.
Abbreviated transcription (Latin):
quas res gestȩ sunt profere. enormitaᷤ libri legen¬
tibus fastidiũ aitulisset. Nos tam̃ in hoc opere
propterea sagͣdotibus & leuitis uituꝑationum
simul & ammonitionis initium facimꝰ. nec ab hac
inuectione ꝗͣ cunctos huic uitio deditos de
dñica correctione contudimus. immunes
facere sorte clericos aut dĩ ministros uiderem᷑
diu̾sis culpis abstinere docent. ne inaliqd̃
uitium aut culpam cadant. cuncta obseria¬
tione ꝓcurent. & eos iusta increpatione ob
iurget dicens. Estimas aut̃ hoc ohomo qui
iudicas eos qui talia agunt & facis ea. qm̾ tu
effugies iuditium dĩ: Item. Quialiũ doces
ce ipsum nõdoces: Qui abhominaris idola.
sacrilegium facis: Et cet̾a guibus arguit
cos qui auitis quibus ꝓbibent & ipsi se
non abstinent. & in quo alium iudican.
se ipsos condempnant. Quare om̃ib cleri.¬
modi dignitatib constitutis. hunc lbel¬
lum frequentius lectitandum suademus.

Expanded text:
quas res gestae sunt, proferre, enormitas libri legenquas res gestae sunt, proferre, enormitas libri legentibus fastidium afferret. Nos tamen in hoc opere propterea sacerdotibus et levitis vituperationem simul et admonitionis initium fecimus, ne ab hac infectione, qua cunctos huic vitio deditos de dominica correptione confundimus, immunes forte clericos aut Dei ministros facere vidiversis culpis abstinere docent, ne in aliquod vitium aut culpam cadant, cauta observatione procurent, et eos justa increpatione Apostolus objurget dicens, Aestimas autem, o homo, qui judicas eos qui talia agunt, et facis ea, quoniam tu effugies judicium Dei? Item: Qui alium doces, te ipsum non doces; qui abominaris idola, sacrilegium facis : et caetera, quibus arguit eos qui a vitiis, quibus prohibent, ipsi se non abstinent; et in quo alios judicant, se ipsos condemnant. Quare omnibus clerimodi dignitatibus constitutis hunc libellum frequentius lectitandum suademus:
Abbreviated transcription (Latin):
concubitu filios genuerunt. Per iinolentiã
enim plurimi plurimȩq a scõ pioq proposito
erciderunt. sui obliti amissis honorib ignobiles
remanserunt. & sedibus patribus ꝓfugi. uitam
non ubi sensert̾ finierunt. ꝑ noc eni uinũ fortes
ab infirmis elisi sunt. & in morte quam plures
ictu muliebri ꝓstrati. & inuicti ȩxercitus uino
domante extincti sunt. & seruitutis iugo subae¬
ti. Innumerabiles iugum dominationis diu
recusantes. uinolentia in alienum redegit arbi
consũpti. Quam plures uini ĩmoderato exces¬
su exdiuitib pauꝑes redditi sunt & egeni.
Infiniti numero uino impellente iniusta un¬
piaq homicidia cõmiserłnt. Quam plurunȩ
urbes diu obsessȩ nec captȩ custodibus uino
somnoq sepultis: ab hostib patefactȩ sunt. &
incendiis concrematȩ. &alia multa nefanda
& innumera quib ꝑ ebrietatis uitia mundus
bris uellem ad singła exempla ꝑsonasq per¬

Expanded text:
concubitus sibi filios genuerunt. Per vinolentiam concubitus sibi filios genuerunt. Per vinolentiam enim plurimi plurimaeque a sancto pioque proposito exciderunt et sui obliti amissis honoribus ignobiles remanserunt: et sedibus patriis profugi, vitam non ubi sumpserunt finierunt. Per hoc quippe vinum fortes ab infirmis elisi sunt, et in mortem quamplures ictu muliebri prostrati: et invicti exercitus vino dominante exstincti sunt, et servitutis jugo subacti. Innumerabiles jugum dominationis diu recusantes, vinolentia in alienum redegit arbitue dente consumpti. Quamplures vini immoderatus excessus ex divitibus pauperes reddidit et egenos. Infiniti numero, vino impellente, injusta impiaque homicidia commiserunt. Quamplurimae urbes diu obsessae, nec captae; custodibus somno vinoque sepultis, ab hostibus patefactae sunt et incendiis concrematae. Sunt quoque alia multa nefanda et innumera, quibus per ebrietatis vitia mundus bris vellem ad singula exempla personasque,
Abbreviated transcription (Latin):
cataplasmata g̾rit. Hȩc quandiu uigilauit.
bibet. aut si dormierit: sitis ei somni u̾ abrũ¬
pit. S adhuc quid imoror: Si ebrietatis
uoluero cuncta uicia narrare. ante me tẽpus
deficit. cũ potiora in ȩcdiastico salomonis lam&e
sexu multos aut̃ ext̾minauit uinum. Et iterꝰ.¬
y rudentiam absorbet ebrietas. Et it̾m. Uinũ
multum potatum. irritationes & iras. & rui¬
nas multas facit. Et iterũ. amaritudo animȩ:
uinũ multũ potatum. Quare ut librifinem
faciam. sumatim fineM ꝑstringam. Per
rimȩ acorruptoribus curbȩ deceptȩ sunt.¬
Multȩ uirgines st̃ etia pellente uino thori
genitalis oblitȩ. pudiciciam suam adult̾is tͣdi-¬
derunt. & mechis demorte pactȩ sunt mari¬
torum. Quam plures impellente uino p̾cipi-¬
tes indecentibus se conuentibus. polluert̃. &¬
de genitoribus aut de genitricibus. de filuis
aut filiabus. de fratribus aut sororibus
de generis aut nurib. nefando ut dictu est

Expanded text:
cataplasmata quaerit. Haec quamdiu vigilaverit, cataplasmata quaerit. Haec quamdiu vigilaverit, bibit: aut si obdormierit, sitis ei somnum abrumpit. Sed adhuc quid immoror? Si ebrietatis voluero cuncta vitia enarrare, ante me tempus deficiet: cum potiora in Ecclesiastico Salomonis Spiritsexu, Multos, ait, exterminat vinum. Et iterum: Prudentiam absorbet ebrietas. Et iterum: Vinum multum potatum, irritationes et iras et ruinas multas facit. Amaritudo animae vinum multum potatum . Quare ut finem libri faciam, summatim cuncta perstringam. Per rimae a corruptoribus turbae deceptae sunt. Virginum multae etiam impellente vino thori genitalis oblitae, pudicitiam suam adulteris tradiderunt, et cum moechis de morte pactae sunt maritorum. Quamplures impellente vino praecipites indecentibus se conventibus polluerunt: et de genitoribus aut genitricibus, de filiis aut filiabus, de fratribus aut sororibus, de generis aut nuribus, per nefandos, ut dictum est,
Abbreviated transcription (Latin):
alt̾m conatu dissumpat. Uinolenta iugit̾
dña substractis locorũ clauib. om̃ia temptãt᷑.
cellariorumq plenitudo. furtis cotidie serui-¬
libus ianitur. indisciplinatȩ familiȩ clamo¬
ribus om̃is domus ꝑstrepit. lanificii uͦ aut
negligens aut nulla. aut ab hominabilis ef¬
ficitur cura. Tali eniꝰ dominicȩ ancilla mag̾¬
carioͬ atq amabilior erit. quȩ capaciorem
poclm̃ porręx̾it. nõ qͣ pensu integrum ante
uesꝑm assignauerit. Coccineos eniꝰ aut uari¬
os ꝑsicosq colores in uino nõ intunicis de¬
lectatur. & nonuestium faciendarum. s ui-¬
ni q̃rit illa mensuram. non tuendȩ scastita
tis telas ad cexendĩ erigit. quȩ usum telȩ
olim dedomo ꝑebrietatẽ amisit. qua celas
ancillis ociantib subtraxit. & texendas a rane¬
is dedit. hȩc cumcibos capit. uix comedendo
semiuntiam panis attingit. & pocula deui-¬
cens abforbet. & ꝓpte̾a pulmentorum sibi

Expanded text:
alterum conatus disrumpet. Vinolentia igitur alterum conatus disrumpet. Vinolentia igitur dominae subtractis locorum clavibus, omnia tentantur: cellariorum plenitudo furtis quotidie servilibus inanitur, indisciplinataeque familiae clamoribus domus omnis perstrepit. Lanificii vero aut negligens, aut nulla, aut abominabilis efficitur cura. Tali enim dominae ancilla charior atque amabilior erit, quae capacius poculum porrexerit, quam quae pensum integrum ante vesperum assignaverit. Cathinis enim aut variis persinisque coloribus in vino, non in tunicis, delectatur: et non vestium faciendarum, sed vini quaerit allatam mensuram. Non tuendae castitatis causa telas ad texendum erigit, quae usum telae olim de domo per ebrietatem amisit: et telas quas ancillis otiantibus subtraxit, texendas araneis dedit. Haec cum cibos capit, vix comedendo semiunciam panis attingit, et pocula deinceps absorbet, et propterea pulmentorum sibi
Abbreviated transcription (Latin):
q domus in imo x ima inaltũ putat eẽ.
porrecta: & uelut sepulta somno recipitur.
lecti sternia uero quȩ ab infantib contume¬
liis deformantur. acunctis feminis ut at-¬
cillis. non iam occultis s euidentibus cachin
nis dominicȩ temulentia deridetur. Sic
itaq transeunte tempore. & ebrietatis uitio
ꝑmanente. de eius corde om̃is euolat timor.
nec correptionem nec terrorem sepe obiurgã¬
tis uiri cogitat aut uigorem. Item cotidie
neglecta domus in lapsum tempꝰ ornatu
cotidie intantũ destituitur. ut semꝑ sibi
maritus eius mortem exoptet. cuuis la-¬
bor gubernatioq subtali domina coti-¬
die minuitur. & in lapsum uenit. Non ÷
cumqua quippiam de cura domus confe¬
ratur. ut in melius aliquid disponatur.
quia speties uroris nomen tantũ ñ mores
ostendit. Nichil ea disponere maritalis cotidie
cura non sine tristitia fatigatur. qualit̾ iuinctis
uehiculo hobus siunus conari sub onere ceffit

Expanded text:
que domus in imo, et ima in altum putat esse que domus in imo, et ima in altum putat esse porrecta, et velut sepulta somno recipitur. Lectisternia vero quae ab infantibus contumeliis deformantur, a cunctis feminis vel ancillis, non jam occultis, sed videntibus cachinnis talis dominae temulentia deridetur. Sic itaque transeunte tempore, et ebrietatis vitio permanente, de ejus corde omnis evolat timor: nec corruptionem, nec terrorem saepe objurgantis viri cogitat, aut vigorem. Inde quotidie neglecta domus per illapsum tempus ornatu quotidiano in tantum destituitur, ut semper sibi maritus mortem exoptet, cujus labor gubernatioque sub tali domina quotidie minuitur, et in lapsum venit. Non est cum qua quidpiam de cura domus conferatur, ut in melius aliquid disponatur: quia scilicet uxoris nomen tantum, non mores ostendit. Nihil ea disponente, maritalis quotidiana cura non sine tristitia fatigatur: quia velut juncti in vehiculo boves, si unus conari sub onere cesset,
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ibus dissoluatur. Namꝙ̃ naturalit̾ fir¬
ma figere non potest gradiendo uestigia.
quemadmodum incere ualebit cum uini
fuerit ingnti procella ꝑcussa. lassabunda
gssu. ac imminens semꝑ cũ tortis occulis
resupina. aut inclinata ceruice famula re¬
gente pedissequa. Proinde cemulentiȩ suȩ
culpa. ibi sanitas. &cura domus nulla. uł fa¬
miliȩ gub̾natio. Lingͣ balbutiens sermonis
offitio pͥuatur. aut inuoce prorũpere uolens
nontantum non intelligitur. s etiam ab audi-¬
entib derideuir. ł st eniͣ m̾te aliena. & sui
om̃ino nescia. cui ciltꝰ capitis uergit in
partem. ⁊ seminudum monstrat uidentib
crinem. & exom̃i exparte demissus acon-¬
spicientibus erubescitur. & quid domi
geratur ignorat. Periclitatur intali sinedu
todit. temulẽtia publicatur. Quȩ cũ uinifuerit
uertigine capta. lectoq prostrata. circũcur¬
sare sibi cunc tos conspicit parietes. culmina¬

Expanded text:
omnibus dissolvatur. Nam quae naturaliter firomnibus dissolvatur. Nam quae naturaliter firma figere non potest gradiendo vestigia; quomodo incedere valebit, cum vini fuerit ingenti procella percussa, lapsabunda gressu ac innuens, semper contortis oculis resupina, aut inclinata cervice, famula regente pedissequa de temulentiae suae culpa? Ibi sanitas et cura domus nulla vel familiae gubernatio, lingua balbutiens sermonis officio privatur, aut in vocem prorumpere volens, non tantum non intelligitur, sed etiam ab audientibus deridetur. Est autem mente alienata, et sui omnino nescia, cui cultus capitis vergit in partem, et seminudam monstrat videntibus cervicem, et omni ex parte demissa a conspicientibus erubescitur, et quid domi geratur, ignorat. Periclitatur in tali sine dubtodit, temulentia publicat. Quae cum humi fuerit vertigine rapta lectoque prostrata, circumcursare sibi cunctos conspicit parietes: culmina
Abbreviated transcription (Latin):
supperare. In ipsis pͥmo uirginibus ebrietas
castitatis ꝓmissa complere non ꝑmittit. quia
scȩ pollicitationis inutroq sȩxu inimica sẽꝑ
existit. & idõ ebrietas pudoris comes ẽẽ non
potest. quia nec castitas fuit aliquando so-¬
cia temulentiȩ. Sobrietas infeminis ad t̾ram
deponit aspectum. ebrietas autem amisso
pudore inuerecundos erigit uultus.So.¬
brietas cũ sũma trepidatione in rephensibi
le & silentio praximum emittit u̾bum. ebri-¬
etas uͦ inpudoratũ facit feminȩ & sermonẽ
& uultum. Elicit namq atq extorquet
ebrietas infanda & inuerecunda de ha-¬
bentibus se om̃ibus uocem: & cui surripuerit
pauiditatem nimietas uini. nullũ potest ha¬
bere tacendi pudorem. ex qͣ mag̾ temulentia
mbroꝵ consequitur infirmtatẽ. Et itafit. ut
sicuti nauis quȩ inualidissima maris fluc¬
tibus scopulo illisa cõminuitur. ita feminȩ
corpus & mens gͣndi uini ꝓcella illisa m̾bris

Expanded text:
superare. Ipsis primo virginibus ebrietas superare. Ipsis primo virginibus ebrietas castitatis promissa implere non permittit; quia sanctae pollicitationi in utroque sexu inimica semper exstitit: et ideo ebrietas pudori comes esse non potest, quia nec castitas fuit aliquando socia temulentiae. Sobrietas in feminis ad terram deponit aspectum: ebrietas autem amisso pudore inverecundos erigit vultus. Sobrietas enim cum summa trepidatione irreprehensibile, et cum silentio propinquum emittit verbum: ebrietas impudoratum facit feminae et sermonem et vultum. Elicit namque atque extorquet ebrietas infandam, inverecundam de omnibus se habentibus vocem, et cui subrepserit per aviditatem nimietas vini, nullum potest habere tacendi pudorem: ex qua temulentia membrorum consequitur infirmitatem. Et ita fit, ut sicuti navis validissimi maris fluctibus scopulo illisa comminuitur; ita feminae corpus ac mens grandi vini procella illisa, membris
Abbreviated transcription (Latin):
interire. Pominica uirgo nontantũ suꝑbiam
ne litiget caueat. s etiam asuꝑbientibus ac
litigantibus. quantum potest proculabscedat.
sermonis iactantia. nec diuitiis nec generibꝰ
nobilitate se debet extollere. s in humilitate
xerit ꝑmanere. In udicio enim dĩ nõ nata.¬
singłi sicut gesserint non sicut natisunt re¬
portabunt. Oñica uirgo uigilia funebres. uł
cet̾as q̃ inpͥuatis domibus eueniunt debet
effugere. ubi p̾cipue sine discrectione sexus
cõmixti conueniunt. Dnica uirgo quȩ scdđm
proprias uires nulli porrigit. non potest dĩ
minica uirgo quȩ pudoris sui dno ꝓmissi
custodiam gerit. nec incessu notabili. nec
nutu aut auditu molli. nec ociositate u̾bi. nec
corpore nec mnte. debet om̃ino peccare. Et gm̃
quȩ mammonendis uirgibus sacris dicta it̃
credimꝰ posse sufficere. ex quibus p̾ceptis etiã
debemus ad uinolentia crimina enumeran¬
da uenire. & docere ebrietatem cuncta uitia

Expanded text:
interire. Dominica virgo non tantum ne superbiat interire. Dominica virgo non tantum ne superbiat aut litiget, caveat; sed etiam a superbientibus et litigantibus, quantum potest, procul abscedat: sermonis jactantia, nec divitiis, nec generis nobilitate se debet extollere; sed in humilitatexerit permanere. In judicio enim Dei non tali mercedem sicut gesserunt, non sicut nati sunt, reportabunt. Dominica virgo vigilias funebres vel caeteras quae in privatis domibus eveniunt, debet effugere, ubi praecipue sine discretione sexus commixti conveniunt. Dominica virgo quae secundum proprias vires nulla porrigit, non potest anciminica virgo quae pudoris sui Domino promissi custodiam gerere nititur, nec incessu notabili, nec nutu aut dicto molli, nec otiositate verbi, nec corpore, nec mente debet omnino peccare. CAPUT quae admonendis virginibus sacris dicta sunt, credamus posse sufficere, ex quibus praeceptis etiadebemus ad vinolentiae crimina enumeranda venire, et docere ebrietatem cuncta vitia
Abbreviated transcription (Latin):
eas magis aliȩ inbonis oꝑibus imitentur.
simultate loquatur. om̾e m̾datium exore
suo penitus eradicet. Loquentes emiꝰ m̃datiũ
iurare. de his quȩ eg̾it ꝓpt̾ ueritatem confir¬
mandam. iuram̃ta ꝑsoluere. Ne in toto aut
ꝑmonentem. Dn̾ica uirgo furta fraudesq
facere. aut falsa testimonia dicere. aut ea fa-¬
cientibus consentire caueat. quia ea cõmit¬
tentes beatꝰ apłs obiurgat. On̾ica uirgo
matronalibus conuiuiis quibꝰ uiri miscent̃
inter eẽ dedinet. ne concupiscentiȩ peccatũ¬
a ut sibi aut secum int̾pocula loquentibꝰ
uiris importet. Dn̾ica uirgo contͣ om̃s sonos
delectantur audita. aures tui cordis conclude.
ne diabolicum melos. x ꝑide corde cuo absci.¬
dat amorem. Onĩca uirgo motib flexibus q
sattantium. cimbalistriarũ. tmpanistriarũ.
omtumq uirilium ludicrorum quantũ po.¬
tes uultus tuos auerte. ne cuiꝰ libet eorum re¬
pentino amoris zelo ꝑcussa gͣuiter incipias

Expanded text:
eas magis aliae in bonis operibus imitentur? eas magis aliae in bonis operibus imitentur? simulate loquatur, et omne mendacium ex ore suo penitus eradicet. Loquentes enim mendacium jurare: de his quae egerit propter veritatem confirmandam juramenta persolvere. Ne in totum aut praemonentem. Dominica virgo furta fraudesque facere, aut falsa testimonia dicere, aut ea facientibus consentire caveat: quia ea committentes beatus Paulus objurgat . Dominica virgo matronalibus conviviis, quibus viri miscentur, interesse declinet: ne concupiscentiae peccatum secum inter pocula loquentibus viris importet. Dominica virgo, contra omnes sonos delectentur audire, aures et cor tuum conclude: ne diabolicum melos Christi de corde ejus abscindat amorem. Dominica virgo, motibus flexibusque saltantium, cymbalistriarum vel tympanistriarum, omniumque virilium ludicrorum, quantum potes, vultum tuum averte: ne cujuslibet eorum repentino amoris telo percussa, graviter incipias
Abbreviated transcription (Latin):
concdudam ab om̃ibus illecebris gulȩ absti.¬
nens debet eẽ. & parco uictui. ut potui.
debet et̃ contenta. & honesta tacit᷑nitate seꝑ¬
eẽ ornata. Dñicam uirginẽ dĩ beneficium ẽ
irasci nescire. nosse magis iracondiã cohibe.
cunctis benignam existere. oculis non annii.¬
ere. dolum & malignam linguam nonfa-¬
bricare. alienȩ domus secreta nec ausculta
riculpam excorde dimitt̾e. scandala nul¬
li apponere. tribulantibus consolationem
p̾bere. infirmantib ministrare. detͣhenti
alteri nõ consentire. s & adethente penit
stare debere. & nichil legis docere. audi
apłm lo quentem. Mulieres ait in ȩcclia
taceant. Turpe ẽ. eni mulierib in ȩcdi is
loqui. Item ait. Mulieres in silentio
discant. Item. alulierib docẽ nonꝑmitto
Sigͦ mulierib tpe ẽ docere aut in ȩccliis
loqui. quantomag̃ uirginib quas castita.¬
tis dõ ꝓmissȩ cura. ꝓfessioq constringit. ut

Expanded text:
concludam, ab omnibus illecebris gulae absticoncludam, ab omnibus illecebris gulae abstinens esse debet, et parco victu vel potu debet esse contenta, et honesta taciturnitate semper ornata. Dominicam virginem Dei beneficium est irasci nescire, nosse magis iracundiam cohibere, cunctis benignam existere, oculis non annuere, dolo et malitia linguam non fabricare, alienae domus secreta nec auscultarri culpam ex corde dimittere, scandalum nulli apponere, tribulatis consolationem praebere, infirmantibus ministrare, detrahenti alteri non consentire, sed a detractione se stare debere, et nihil legis docere, Apostolum audi loquentem: Mulieres in ecclesia taceant: turpe est mulieribus loqui in ecclesiis. Item ait: Mulieres in silentio discant. Item: Mulieribus docere non permitto . Si ergo mulieribus turpe est docere, aut in ecclesia loqui; quanto magis virginibus quas castitatis Deo promissae cura professioque constringit, ut
Abbreviated transcription (Latin):
te ianuis sedeas. mlliq uirorum pulsanti
facile ianuam tuam pandas. ne forte insus¬
pitionẽ tͣpissimam. aut inpudoris cui naufra.¬
gium cadas. Dñica uirgo locis inquib uiri
cubitant non debet accedere. ne se ipsam ue-
lut scõꝵ. credatur suis auditoribus p̾buisse.
Onica uirgo maledicentis miserabilisq uitȩ
faminȩ. aut aliqndo sinistra opimone uera.¬
tȩ: consortiũ colloquiumq declina. qm
corrumpi bonos mores colloquus malis.
paulus apłs docet. Dominica uirgo ob
extinguendas libidines. uł om̃s lasciuiȩ flã¬
mas. ieiunus xabstinentiȩ debet operam
dare. orationibus die noctuq insistere.
dere. & ad ꝓmissa uirginita tis p̾mia ꝑue¬
nire. Dnica uirgo om̃em fre̾m quem uitan¬
dum mala fama cõmendat: nimis fuge.
& quantum potes ab eo uel ab eiꝰ conuiuio tuos
in olescere libidinis uitia. & ex inde aforni-¬
cationis uenire peccata. Dn̾ica uirgo ut cito

Expanded text:
te januis sedeas, nullique virorum pulsanti te januis sedeas, nullique virorum pulsanti facile januam tuam pandas; ne forte in suspicionem turpissimam, aut in pudoris tui naufragium cadas. Dominica virgo, in locis, in quibus viri cubant, non debet accedere; ne ipsa se velut scortum credatur suis corruptoribus praebuisse. Dominica virgo, male docentis miserabilisque vitae feminae, aut aliquando sinistra opinione vexatae, consortium colloquiumque declina: quoniam corrumpi mores bonos colloquiis malis Paulus apostolus docet . Dominica virgo, ob exstinguendas libidinis vel omnis lasciviae flammas, jejuniis et abstinentiae debet operam dare, orationibus die noctuque insistere, dere, et ad promissa virginitatis praemia pervenire. Dominica virgo, omnem fratrem, quem vitandum mala fama commendat, nimis fuge, et quantum potes, ab eo vel ab ejus conviviis tuos inolescere libidinis vitia, et exinde ad fornicationis veniri peccata. Dominica virgo, ut cito
Abbreviated transcription (Latin):
NE. sensibus tiis in mittas. quib inb̃ui
forte disꝑeas. Pominica uirgo nec ornatu
capits. nec habitu comȩ. nec oculis erectis aut
ꝓcedat. nec inseruiles inducta amores. & si
ipsa non pereat. aliis causa ꝑditionis existat.
Oc ulorum enim cupiditas quos animȩ int̾itꝰ
faciat. euuangłica uor nobis semꝑ pronũ¬
tiat. Dñica uirgo ab om̃i uerecundo sermone
uł risudebet se penitꝰ abstinere. & silentio &
disciplina omnem uitam suam ornare.
Onica uirgo quȩ uultum suũ obsplendorẽ
genarum aliquo fuco infecerit. in isaiȩ ꝓpħȩ
de filiabus sion ꝓmissam sententiam ꝑ ma-
cet. & sermone garrula. aut ioqͣcitate ubo¬
sa. uł scurrilitate suꝑflua. casta nõ potest
iudicari. immo ꝓstituta. & ad lururiam
magis accendi. Onica uirgo. nullite uiroꝵ
cuiꝰ libet ȩtatis sine gͣuissimarũ mulierum
p̾sentia. singłari habitaculo uł colloquio cre¬
das. & cũ sola intabnacłõ cõsistas. clausis suꝑ

Expanded text:
nes sensibus tuis immittas, quibus in brevi nes sensibus tuis immittas, quibus in brevi forte dispereas. Dominica virgo nec ornatu capitis, nec habitu comae, nec oculis erectis aut ocedat: ne in serviles indurata amores, etsi ipsa non pereat, aliis causa perditionis existat. Oculorum enim cupiditas quos animae interitus faciat, evangelica vox nobis pronuntiat . Dominica virgo ab omni inverecundo sermone vel risu se debet penitus abstinere, et cum silentio et disciplina omnem vitam suam ornare. Dominica virgo, quae vultum suum ob splendorem genarum aliquo fuco infecerit, in Isaia propheta de filiabus Sion promissam sententiam pertimus docet, aut sermone garrula, aut loquacitate verbosa, vel curiositate superflua, casta non potest judicari , imo prostituta ad luxuriam alios magis accendit. Dominica virgo, nulli te virorum, cujuslibet aetatis, sine gravissimarum mulierum praesentia, singulari habitaculo vel colloquio credas: et cum sola in tabernaculo consistis, clausis super
Abbreviated transcription (Latin):
ac sacerdotib ac leuitis uł ministris huiꝰ
libelli opꝰculum inchoauimus. merito con¬
uenient᷑q infeminilem sexum ammonen¬
dum adn̾icis sacrisq uirginibus sumamꝰ
ex ordium. quo generalit̾ om̃is dignitas uł
sȩxus ab hac ammonitione in excusabilis ha-¬
beatur. Dominica uirgo debet agnoscere
quibus eam p̾ceptis conueniat insistere. uł
aquantis uitiis debeat abstinere. siuult
& insclõ posita cum dõ. & cum eodem p̾
huius uitȩ resolutionem inclaritate cȩlesti
regnare. Dñica uirgo primitus publicos
debet uitare conspectus. & platearum fre.¬
quentiam declinare. atq indomo posita la-¬
nificio insistere. uł lectioni diunȩ. Dnĩca uir¬
go infeminarũ latcarum conuentu consedens
uł consistens ne u̾bis scurrilibus neq lubri¬
cis earum. aut canticis p̾sentiȩ cuȩ copia facias.
s magis facias. oculos tuos auresq concludas.
ne dĩ cimore depͣuata diabolicas cogitatio.¬

Expanded text:
a sacerdotibus et levitis vel ministris hujus a sacerdotibus et levitis vel ministris hujus libelli opusculum inchoavimus, merito convenienterque in feminilem sexum admonendum a dominicis sacrisque virginibus sumamus exordium: quo generaliter omnis dignitas vel sexus ab hac admonitione inexcusabilis habeatur. Dominica virgo debet agnoscere, quibus praeceptis conveniat insistere, vel a quantis vitiis debeat abstinere, si vult et in saeculo posita cum Deo, et cum eodem post hujus vitae resolutionem in claritate coelesti regnare. Dominica virgo primitus publicos debet vitare conspectus, et platearum frequentiam declinare, atque in domo posita lanificio insistere vel lectioni divinae. Dominica virgo, in feminarum laicarum conventu sedens vel consistens, ne verbis scurrilibus neque lubricis earum aut canticis praesentiae tuae copiam facias; sed magis fugias, oculos tuos auresque concludas: ne Dei timore privata, diabolicas cogitatio
Abbreviated transcription (Latin):
cendi curpitudo det̾ior. Ex hoc enim mul-¬
torum m̾bra cibos excusant. & uino dedita
pcoqua debilitate & cruda senectute mar¬
cescunt. & adhuc etate uirides tremula
uibratione quassantur. Inde pulmones
ustione ium cotidiana putrescunt. & per-
hora ueluti mortuorũ sp̃s tetros emittunt.
In his gͦ talibus non ratio ulla. nõ ullum
gerendȩ uitȩ consilium. nõ gestorum aut
lectionum memoria. nec ulla artium aut
industriȩ prouidentia. ut pote quempͣn¬
dio accubantem solis occidentis uidet oc¬
casus. & cenam ꝑ noctantem insperatus oc¬
cupat dies. & dum iugi amentia die noc
tuq dormitat aut bibit in hac inta positus
infeminis cecͥderit. quȩ uirilem sexũ suꝑius
tantis criminum molibus onerauit. nichu
tacendum est. immo laborandum ÷ ut & quȩ
tales sunt feminȩ hȩc diuina ammonitio cor¬
rigat. & sobrietas metu correptionis ab ebri¬
etate conpescat. S: qm̃ in admonendis uiris

Expanded text:
centi est turpitudo deterior. Ex hoc enim mulcenti est turpitudo deterior. Ex hoc enim multorum membra cibos recusant, et vino dedita, praecoqua debilitate et cruda senectute marcescunt, et adhuc aetate virides tremula vibratione quassantur. Inde pulmones ustione vini quotidiana putrescunt, et per ora veluti mortuorum spiritus tetros mittunt. In his ergo talibus non ratio ulla, non ullum gerendae vitae consilium, non gestorum aut lectionum memoria, nec ulla artium aut industriae providentia: utpote quem prandio accumbentem solis occidentis videt occasus, et coena pernoctantem insperatus occupat dies, et dum jugi amentia die nocteque discumbendo dormitat aut bibit, in hac vita adhuc positus in feminis ceciderit, quae virilem sexum superius tactis criminum molibus oneravit, nihil tacendum est, imo laborandum est, ut et quae tales sunt feminae, haec divina admonitio corrigat, et sobrietas metu correptionis ab ebrietate compescat. Sed quoniam in admonendis viris,
Abbreviated transcription (Latin):
sũptum. uenenũ eẽ cognoscite. lantã gͦ qͣpi¬
tuddinem auobis abicite. & ebrietatis crimi¬
na totis uiribus dedinate. Iocunditati nõ
ebrietati creata est uini mat̾ia. ꝑcuius mo¬
derationem sitis extinguatus. nõ tam̃ usq
ad ebrietatem bibat᷑. fugite crapulam eam
loquentes aut facientes. quib sobrii non
erubescatis. Iugite crapulam. quȩ lugentib¬
solis ac consolantibus amicis. ulprerimis
inexiequii ingeritur. Doloy enĩ amissi
funeris. sine uini quamuis nimietate
temꝑare non pocest. Tu uͦ ohomo incolumis
cotidie uino cogente desideras mori. &
ditate letari. & sobrietate saturari non consi¬
deras. turpe eẽ plus sibi uelle inferre homi.¬
nem quã capit. nec stomachi sui nosse
mensuram: Non consideras edrietate de-¬
Uictum. suȩ potestatis ee̾ non posse: Ut¬
quid potando facis excessus. nisiut ꝑ ꝓuo¬
cationem uini insolescas inpeius: lascit᷑
exhac potandi infelicitate int̾ prouocatos
ꝙ. puocantes ignominiosa certatio. & uin¬

Expanded text:
cognoscitur. Tantam ergo turpitudinem a vobis abjicite, et ebrietatis crimina totis viribus declinate. Jucunditati, non ebrietati creata est vini natura , per cujus moderationem sitis exstinguatur, non tamen ut usque ad ebrietatem bibatur. Fugite crapulam, ea loquentes aut facientes, quibus sobrii non erubescant. Fugite crapulam, quae solis lugentibus a consolantibus amicis vel proximis in exsequiis ingeritur. Dolor enim amissi funeris sine vini quavis nimietate temperari non potest. Tu vero, o homo incolumis, quotidie vino cogente desideras vomere: ditate laetari, et sobrie saturari. Non consideras turpe esse, plus sibi velle inferre hominem, quam capit, nec stomachi sui nosse mensuram? Non consideras ebrietati devinctum, suae potestatis esse non posse? Utquid potando facis excessus, nisi ut per provocationem vini insolescas in pejus? Nascitur ex hac potandi infelicitate inter provocatos et provocantes ignominiosa certatio, et vin
Abbreviated transcription (Latin):
non bibet omĩs sacerdos cũ introire cȩpit in
piurimi sobrietatis p̃cepta libros plurioos edi¬
derunt. quorui assertiones contͣ ȩbrietates ui¬
tia non ꝓferimus. quia humana decet diuimis
non diuina humanis testimoniis confirmare.
Quare debet congrua obseruatione sobrie¬
tas cũ sac̾dotali affectii certare. quia qui no
sobrius accesserit ad diuinę maiestatis al
sifuerit d̃mulenti. procul non sunt uindic¬
tȩ quȩ seuiant. Ergo quisquis inmunere
diuino diuino constitutus. uinolentus ad
consequendȩ non habet dilationem. Con¬
& inqͦcũq sęxu nimietas adhibitasifuerit.
uitium facit. Quare quicquid im mode¬
ratum indiscipli natu̾q ẽ. prorimum ruinȩ
consequitur casum. quia ubi modus non :.

Expanded text:
non bibet omnis sacerdos, cum introire coeperit in non bibet omnis sacerdos, cum introire coeperit in m quamplurimi sobrietatis praecepta libris plurimis ediderunt: quorum assertiones contra ebrietatis vitia non proferimus, quia humana decet divinis, non divina humanis testimoniis confirmari. Quare debet congrua observatione sobrietas cum sacerdotali affectu certare: quia qui non sobrius accesserit ad divinae majestatis altsi fuerint temulenti, procul non sunt vindictae quae saeviant. Ergo quisquis divino munere sacerdos constitutus, vinolentus accconsequendae non habet dilationem. Conet in quocumque sexu nimietas adhibita fuerit, vitium facit. Quare quidquid immoderatum indisciplinatumque est, proximum ruinae consequitur casum; quia ubi modus non est