comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tibꝰ in uolutĩ. Scd̾m apłi nãq sẽ¬
tentiã. aqͥ qͥs suꝑat᷑. eiꝰ t seruus
ẽ: nͥ qͦd in hoc isti desꝑatiꝰ egro¬
tant qd̃ cũ sint eorũ mancipi¬
a. nec inpugnari se abipsis. nec
lit̾ uł infirmitatibꝰ magnis. etiã
uiros scõs nouimꝰ ꝓ leuissimeᷤ
qͥbꝰq delictis. cũ nllis ne tenuissi¬
mũ quidẽ neuũ. aut maculã.
in illo iudicũ die patit᷑ inue¬
nire diui clem̃tia. omnẽ
sordis eorũ scoriã scd̃m ꝓphetȩ
ĩmo qͥei sententiã excoquẽs ĩp̃¬
senti: ut eos taquã aurũ ł argẽ.¬
tũ ignitũ. ad illã ꝑ petiitatẽ nul¬
la ingentes penali purgatione
tr̃asmittat. Et excoquã inquit ad
purũ scoriã tuã. ⁊ auserã om̃e
stagnũ tuũ. Et post hec uocabe¬
ris ciuitas iꝰtici urbs fidelis łt

Expanded text:
tibus inuoluti. secundum apostoli namque sententiam a quo quis superatur, eius et seruus est. nisi quod in hoc isti desperatius aegrotant, quod, cum sint eorum mancipia, nec inpugnari se ab illis nec l infirmitatibus magnis etiam uiros sanctos nouimus pro leuissimis quibusque delictis, cum in illis ne tenuissimum quidem naeuum aut maculam in illo iudicii die patitur inueniri diuina clementia, omnem sordis eorum scoriam secundum prophetae, immo dei sententiam excoquens in praesenti, ut eos tamquam aeram uel argentum ignitum ad illam perpetuitatem nulla indigentes poenali purgatione transmittat. et excoquam, inquit, ad purum scoriam tuam, et auferam omne stagnum tuum. et post haec uocaberis ciuitas iusti, urbs fidelis, et
Abbreviated transcription (Latin):
ñ orare docebumꝰ ꝓ inimicis nr̃is
nec diligere illos: s etiã detestari
eos ĩplacubili odio ꝓuocabimͣ᷑⁊
maledicere eis atq orationẽ ad¬
lestũ ẽ. ac ꝓfanũ. Quibꝰ ante ad.¬

Expanded text:
n orare pro inimicis nostris nec diligere illos, sed etiam detestari eos inplacabili odio prouocabimur et maledicere eis atque orationem adlestum est ac profanum, quibus ante ad
Abbreviated transcription (Latin):
icet multo illo grauiꝰ constet
uehemtiꝰq uexari. qͥ cũ corꝑalit
ab ipsis suppleri minime uide̾nt᷑.
animo tñ ꝑniciosiꝰ possident᷑ e.
orũ scilicet uitũs ac uoluptar.¬

Expanded text:
icet multo illos grauius constet uehementiusque ueiari, qui cum corporaliter ab ipsis suppleri minime uideantur, animo tamen perniciosius possidentur, eorum scilicet uitiis ac uolupta
Abbreviated transcription (Latin):
certam̃. s iniqua q̃dã ⁊ inratior¬
bilis oppugnationis ĩ p̃ssio. s s¬
ne laborant ⁊ ipsi ñ minꝰ impi¬
nantes humanũ genꝰ. ⁊ desudes
ut p̃ualeant deuno qͦ illãs
qucupiunt obtinere uictore
Et retorquet᷑ ĩeos illa confuls
q̃ nos manebat. si ab ipsis fuis¬
mꝰ elisi. scd̃m illud. Caput s¬
itꝰ eorũ. labor labiorũ ipsori
ꝑiet eos. Et conuertet᷑ dolor
ĩcaput eiꝰ. Et iterũ. ueniat
laqueus quẽ ignorat. et captio ꝗͣ
abscondit app̃hendat eũ. ⁊ in la¬
queũ cadat. ĩipsũ scilicet quẽ su.¬
ꝑ hominũ deceptione molit᷑. Do¬
lent gͥ etiã ipsi ñ minꝰ. Et quẽad¬
modũ nos elidunt. ipsi qͦq simili¬
t̃ elidunt᷑. nec uicti. sine consusi¬
one discedt̃. Quas iter: ruinas
atq conflictus ille qui sanos ĩ¬
tenoris hominis ocłos possidebat
cotidie cernẽs. uidensq eos suꝑ¬
gaudere riums ⁊ casibꝰ singłoꝵ.
ac tunens ne de se qͦq eueniret
eis ista letitia dñm dep̃cat᷑: illu¬

Expanded text:
 sed iniqua quaedam et irrationabilis oppugnationis oppressio. Sed plane laborant et ipsi non minus impugnantes humanum genus, et desudant ut praevaleant de unoquoque illam quam cupiunt obtinere victoriam, et retorquetur in eos illa confus nos manebat, si ab ipsis fuissemus elisi, secundum illud: caput circuitus eorum: labor labiorum ipsorum operiet eos, et: conuertetur dolor eius in caput eius, et iterum: ueniat illi laqueus, quem ignorat: et captio quam abscondit adprehendat eum: et in laqueo cadat in ipso, scilicet quem super hominum deceptione molitur. dolent igitur etiam ipsi non minus, et quemadmodum nos elidunt, ipsi quoque similiter eliduntur nec uicti sine confusione discedunt. quas eorum ruinas atque conflictus ille, qui sanos interioris hominis oculos possidebat, cotidie cernens uidensque eos supergaudere ruinis et casibus singulorum ac timens ne de se quoque eueniret eis ista laetitia, dominum deprecatur inlu
Abbreviated transcription (Latin):
Bonũ agonẽ certaui. Ubi eñ
gon dr̃. ⁊ certam̃ et pugnã m¬
cesse ẽ. ut utrũq sudor ⁊ labo
ac sollicitudo subeat᷑: ⁊ equalit̃ s¬
los uł suꝑ deiectione maneat oi¬
lor ⁊ ꝯfusio uł deuictoria gau¬
ũ conseqͣt᷑. Ibi uͦ alio cũ sudor

Expanded text:
bonum agonem certaui. ubi enim agon dicitur et certamen et pugna, necesse est ut utrimque sudor et labor ac sollicitudo subeatur et aequaliter illos uel super deiectione maneat dolor atque confusio uel de uictoria gaudium consequatur. ubi
Abbreviated transcription (Latin):
subditis ⁊ extinctis uniu̾sis passi¬
onibꝰ uicerimꝰ. merebim̃ illã bea¬
titudinis uoce conseq̾̃nt᷑ audire.
Exaltet᷑ manꝰ tua suꝑ hostes tuos.
et om̃s inunici tui int̾ibt̃. Hȩc
gͥ omĩa ⁊ his similia sacris insex¬
ta uoluminibꝰ legentes suie can¬
neqͥtias sp̃ales. quȩ nobis insidiã

Expanded text:
subditis et extinctis uniuersis passionibus uicerimus, merebimur illam benedictionis uocem consequenter audire: exaltetur manus tua super hostes tuos, et omnes inimici tui interibunt. haec igitur omnia et his similia sacris inserta uoluminibus legentes siue cannequitias spiritales, quae nobis
Abbreviated transcription (Latin):
laris ⁊ ĩꝯꝑabilis uir eẽt. obrep̃he¬
sionẽ uniꝰ sermonis. quẽ ꝯtra abl¬
tẽ machariũ disputans paulo
duriꝰ ꝓtulit. quadã scilice
opinione p̃uentꝰ. tã diro c̃¬
festĩ ẽ traditꝰ demoni. ut
humanas egestiones. ori suo a
eo supletꝰ in ger̃et. Quod fla¬
gellũ purgationis gr̃a se dñs
itulisse. ne scilicet ĩ eo ł mom̃ita¬
nei delicti macula resideret: ue¬
locitate curationis eiꝰ atq acto¬
re remedũ demonstrauit. Nã cõ¬
tinuo abbade machario inora¬
tione submisso: dicto citiꝰ ab eo¬

Expanded text:
ularis et inconparabilis uir esset, ob reprehensionem unius sermonis, quem contra abbatem Macarium disputans paulo durius protulit quadam scilicet opinione praeuentus, tam diro confestim est traditus daemoni, ut humanas egestiones ori suo ab eo suppletus ingereret. quod flagellum purgationis gratia se dominus intulisse, ne scilicet in eo uel momentanei delicti macula resideret, uelocitate curationis eius atque auctore remedii demonstrauit. nam continuo abbate Macario in oratione submisso dicto citiu
Abbreviated transcription (Latin):
nitũ filiũ suũ daret. Et desi
rat᷑. Oblatꝰ ẽ qͥa ipse uo luit
Et ita patͥs ac filii uoluntaᷤᷤ un
ꝑoĩa designat᷑. ut etiã ĩ ipso
surrectionis dñicȩ sacram̃to
ꝑatio ñ dissona fuisse doceat᷑
Nã sic̃ resurrectionẽ corꝑis ei
patrẽ oꝑatũ beatꝰ apłs p̃dica
dicens. ⁊ deũ patrẽ qͥ suscita¬
uit illũ amortius: ita filiꝰ
scitaturũ se tẽplũ su corꝑis
testat᷑. Goluite inquiens tẽpli
hoc: et ego intͥbꝰ dĩbꝰ suscital
illud Et idcͥco his q̃ p̃diximꝰ
emplis dñicis eruditi. cuncti
obsecrationes nr̃as simili ne¬

Expanded text:
lium suum daret, et de fiarratur: oblatus est quia ipse uoluit. et ita patris ac filii uoluntas una per omnia designatur, ut etiam in ipso resurrectionis dominicae sacramento operatio non dissona fuisse doceatur. nam sicut resurrectionem corporis eius patrem operatum beatus apostolus praedicat dicens: et deum patrem qui suscitauit eum a mortuis, ita filius suscitaturum se templum sui corporis protestatur soluite, inquiens, templum hoc, et ego in tribus diebus suscitabo illud. et idcirco his quae praediximus exemplis dominicis eruditi cunctas obsecrationes nostras simili n
Abbreviated transcription (Latin):
tia corporali. Siqͥdẽ ad retundos ho-¬
rũ stimulos. ñ sufficiet sola mentis
intentio. ut ñ nũquã solet aduersũ
nã seu tͥsticiã. ceterasq passiones. qͦs
etiã sine ulla carnis afflictione. sola
nouit expugnare m̃tis industria:
i ⁊̃ castigatio corporalis accesserit.
quȩ ieiuniis. iugiliis. & oꝑis contri¬
tione ꝑficit᷑. hisq fuerit remotio.
ocalis adiũcta. Quia sic̃ amborũ¬
uicio id ẽ animȩ. ⁊ corporiᷤ gene¬
rant᷑. ita suꝑari. nͥ utriusq labore
ñ poter̃t. Et licet beatꝰ apłs. omĩa
uitia generalit̾ ꝓnuntiauerit esse
carnalia. siquidẽ inimicitias ⁊ iras
atq hereses int̾ cet̾a carnis oꝑa nu.¬
merauit: nos tñ ad illorũ curatio
nes atq naturas diligentiꝰ colligendaᷤ.
duplici eas diuisione distingumꝰ.
Nã ex his quedã dicimꝰ ẽẽ carnalia.
q̃dã uero spiritalia. Et illa quidẽ
carnalia. q̃ specialit̃ ad motũ sẽsũq

Expanded text:
tia corporali, siquidem ad retundendos hotia corporali, siquidem ad retundendos horum stimulos non sufficiat sola mentis intentio ut nonnumquam solet aduersus iram seu tristitiam ceterasque fieri passiones, quas etiam sine ulla carnis adflictione sola nouit expugnare mentis industria, nisi etiam castigatio corpoquae jejuniis, vigiliis et operis contritione perficitur, hisque fuerit remotio localis adjuncta, quia sicut amboruuitio, id est animae et corporis generantur, ita superari nisi utriusque labore non poterunt. et licet beatus apostolus omnia uitia generaliter pronuntiauerit esse carnalia, siquidem inimicitias et iras atque haereses inter cetera carnis opera numerauerit, nos tamen ad illorum curatioolligendas duplici ea diuisione distinguimus. nam ex his quaedam dicimus esse carnalia, quaedam uero spiritalia. et illa quidem carnalia, quae specialiter ad fotum sensumque
Abbreviated transcription (Latin):
qͣntũ possumꝰ breui. s etiã sci¬
turaꝵ testimoniis. manifestiora
damꝰ. castrimargia et fornicatio
naturalit̾ nobis insint : ñ nũquꝰ
lius instigatione ac pruritu can
rali actione ꝑueniunt. Unusos
eiĩ tẽptat᷑ a ꝓpͥa concupiscentia.De in¬
de concupiscentia. cl̃ fuent concepta:
pant peccatũ. Peccatũ uͦ cũ fuerit
consũmatũ: generat mort̾e. Nã nec
pͥmꝰ adã ꝑ castrimargiã decipi potuit:
nͥescȩ materiã hñs inꝓptu. abusus
ca fiusset in licite. Nec scd̃s adã sine
cuiꝰdã materiȩ inlicitatione tẽptat᷑.
cũ dicit᷑ ei. Si filiꝰ dei es dic ut lapi¬
des isti panes fiant. Fornicatio qͦq qd̃
ñ nisi ꝑcorpus ꝑficiat᷑. omnibꝰ patet:
itade hoc sp̃u dicente deo ad beatũ
iob. Et uircus eiꝰ in lũbis s ee  potestã
eiꝰ suꝑ umbilicũ uentris. Ideoq hȩc
specialit̃ duo. quȩ ministerio carniᷤ
crplent᷑: extra illã spiritalẽ animȩ
curã. egent peculiariꝰ etiã continẽ-¬

Expanded text:
 breui, sed etiam scripturarum testimoniis manifestiora reddamus, gastrimargia et fornicatio, cum naturaliter nobis insint nam nonnumquam lius instigatione ac pruritu carnrali actione perueniunt. unusquisque enim temptaturi a propria concupiscentia. deinde concupiscentia cum fuerit concepta parit peccatum, peccatum uero cum fuerit consummatum generat mortem. nam nec primus Adam per gastrimargiam decipi potuit, nisi escae materiam habens in promptu abusus ea fuisset inlicite, nec secundus sine cuiusdam materiae inlicitatione temptatur, cum dicitur ei: si filius dei es, dic ut lapides isti panes fiant. fornicatio quoque quod non nisi per corpus perficiatur, omnibus patet, ita de hoc spiritu dicente deo ad beatum Iob: et uirtus eius in lumbis, et potestas eius super umbilicum uentris. ideoque haec specialiter duo, quae ministerio carnis explentur, extra illam spiritalem animae curam egent peculiarius etiam continen
Abbreviated transcription (Latin):
eã uł cogitatione cõcipiat. at¬
tentior meditacio scͥpturarũ. ⁊
sollicitudo ꝑuigil. ac remotio
solitudins utilit̾ apponenda. In
ceteris aũ uitiis. humana cõsor¬
cia nichil obsunt. Quin immo
etiã plurimũ confert̃. his qͥ care¬
re eis ĩueritate desiderãt: quia
freq̃ntia hominũ magis arguũt᷑.
Ec dũ lacessita crebriꝰ manifestãt᷑.
celeri medicina ꝑueniũt ad salutẽ.
Qmͦ dñs nr̃ solus absq peccato sit tq̃

Expanded text:
eam vel cogitatione concipiat, ateam vel cogitatione concipiat, attentior meditatio Scripturarum et sollicitudo pervigil ac remotio solitudinis utiliter apponenda. In caeteris autem vitiis humana consortia nihil obsunt; quinimmo etiam plurimum conferunt his qui carere eis in veritate desiderant, quia frequentia hominum magis arguuntur; et dum lacessita crebrius manifestantur, celeri medicina perveniunt ad salutem. nus noster solus absque peccato t
Abbreviated transcription (Latin):
riis carnis nr̃x. facientes uolupta-¬
tes carnis ⁊ cogitationũ: et eramꝰ
natura filii irȩ. sic̃ et ceteri. Spiri¬
talia dicunt᷑. quȩ instinctu ammȩ
soliꝰ orta. ñ solũ nichil uolupta¬
tis confert carni: s etiã grauissi¬
mis eã languoribꝰ afficientia. miserri.
me iocunditatis pastu. animã tã-¬
tũ nucriunt egrotatẽ. Et idcirco
Hȩc quidẽ simplici cordis indigent
medicina. Quȩ autẽ carnalia st̃
ñ nͥ duplici quẽ admodũ diximꝰad.
sanitatẽ curatione ꝑueniunt Unde
puritati studentibꝰ. plurimũ con-¬
fert. ut harũ carnaliũ passionũ
materias ipsas sibi pͥmitꝰ subtra¬
hant: quibꝰ potest uł occasiouł
recordatio earu̾dẽ passionũ egro.¬
tanti adhuc animȩ generari. Ne.¬
cesse ẽ enĩ: ut morbo duplici.
duplex adhibeat᷑ curatio. Nam
corporis ne concupiscentia ĩ effec¬
tũ cẽptet ꝓrũꝑe: necessario effi¬
gies. ⁊ materia illiciens subtrahẽ¬
da ẽ. Et animȩ nichilominꝰ. ne

Expanded text:
riis carnis nostrae, facientes uoluntatem carnis et cogitationum, et eramus natura filii irae sicut et ceteri. spiritalia uero dicimus, quae instinctu animae solius orta non solum nihil uoluptatis conferunt carni, sed etiam grauissimis eam languoribus adficieae jucunditatis pastu animam tantum nutriunt aegrotantem, et idcirco haec quidem simplici cordis indigent medicina; quae autem carnalia sunt, non nisi duplici, quemadmodum diximus, ad sanitatem curatione perveniunt. Unde puritati studentibus plurimum confert ut harum carnalium passionum ipsas materias sibi primitus subtrahant, quibus potest vel occasio vel recordatio earumdem passionum aegrotanti adhuc animae generari. Necesse est enim ut morbo duplici duplex adhibeatur curatio. Nam corpori ne concupiscentia in effectum tentet prorumpere, necessario effigies et materia illiciens subtrahenda est; et animae nihilominus, ne
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ diei sollepnitas exigebat. ⁊ ȩc¬
clȩ ꝯgregatione dimissa. reusi
adcellã senis refecti pͥmũ lautis¬
⁊ sime sumꝰ Nã ꝓmuria q̃ suꝑ ieda
olei gutta cotidianȩ refectione s¬
lebat apponi. modicũ liqͣmi nis
miscuit. ⁊ olei qͥddã solito ꝓpenseꝰ
suꝑfudit. Nã illã olei guttã ob
hoc unꝰ qͥsq cotidie refectus ĩstil¬
lat ñ ut eiꝰ ex hoc gustu quãdã
ficiat suauitatẽ. qͥppe cuiꝰ tantꝰ ẽ
modꝰ. ut uix ipsiꝰ gutturis. ac si
q̃ ꝓ abstinentia distr iore blande
solet ac latent̃ in repere. ⁊ stin¬
los elationis obtundat. Quia
qͣnto abstinentia illa occultis
exercet᷑. nulloq hominũ teste

Expanded text:
quae diei sollemnitas exigebat et ecclesiae congregatione dimissa reuersi ad cellam senis refecti primum lautissime sumus. nam pro muria, quae superiecta olei gutta cotidianae refectioni solebat adponi, modicum liquaminis miscuit et olei quiddam solito propensius superfudit. nam illam olei guttam ob hoc unusquisque cotidie refecturus instillat, non ut eius ex hoc gustu quandam percipiat suauitatem quippe cuius tantus est modus, ut uix ipsius gutturis ac faucquae pro abstinentia districtiore blande solet ac latenter inrepere, et stimulos elationis obtundat, quia quanto abstinentia ipsa occultius exercetur nulloque hominum teste
Abbreviated transcription (Latin):
solutio ꝓpositȩ q̃stionis cũ ceꝑit ĩ¬
dagari. in qͦddã amplissimũ ac ꝓ¬
sundissimũ nos educet pelagꝰ q̃sti¬
onũ qd̾ p̃sentis hore breuitas ñsi.¬
nit tͣnsmeari. cõmodiꝰ reor ut eã fu¬
t̾ȩ noctis indagini reseriemꝰ. qͦ ⁊
mͥ sub huiꝰ q̃stionis occasione deur̃os
ꝓpensiore colloqͥo leticia spiritał
ac fructꝰ uberior cõferat᷑. ⁊ ꝓposi¬
taꝵ q̃stionũ sunꝰ p̃bente nobis
degustantes. discutiamꝰ ob repẽtẽ o¬
culis nr̃is uitina iã luce torporẽ.
sollẽpnitas cõmonet. reu̾si post
sinaxm. ea q̃ dñs ad instrrictiorẽ
cõmunẽ ꝓ desiderio. ur̃o largttoᷤ

Expanded text:
solutio propositae quaestionis cum coeperit indagari, in quoddam amplissimum ac profundissimum nos educet pelagus quaestionum, quod praesentis horae brevitas non sinit transmeari: commodius reor ut eam futurae noctis indagini reseruemus, quo et mihi sub huius quaestionis occasione de uestro propensiore conloquio laetitia spiritalis ac fructus uberior conferatur, et propositarum quaestionum sinus praebente nobis degustantes discutiamus obrepentem oculis nostris uicina iam luce torporem, sollemnitas commonet, reuersi post synaxin ea, quae dominus ad instructionem communem pro desiderio uestro larg
Abbreviated transcription (Latin):
saluta nersic uli huiꝰ portũ cõ¬
fugiens. totis uiribꝰ exclamabo.
ds in adiutoriũ meũm intende
dñe ad adiuuandũ me festina
Rursũ cũ fuero cõsolatione dñi
reparatꝰ. ⁊ ipsius animnatꝰ adũe¬
tu. uelut ĩnum̃is angłoꝵ mi¬
lihꝰ sensero me cͥcũ septũ. ita ut
eoꝵ qͦs morte grauiꝰ antea tre¬
mescebã. ⁊ quorũ pͥus tactũ ĩmo
uicinuiã horrore m̃tis ⁊ corporis
sentiebã. repente congressus ex¬
petere audeã. ac ꝓuocare con¬
flictus: ut in me constantiȩ huiꝰ
uigor. ꝑ dei grãm diutiꝰ ĩmoret᷑.
ĩ adiutoriũ meũ intende. dñe
adadiuuandũ me festina. huiꝰ
gͥ uersiculi oratio. inaduersis
ut eruamͬ. ĩꝓsperis ut sernem̃
ne excollam᷑. ĩcessabili iugita¬
te fundenda ẽ. Huiꝰ inquã uer¬
siculi meditatio intuo pectore
ĩdisrupta uoluat᷑. hc̃ inoꝑe qͦ¬
libet seu ministerio ł initin̾e
Hũc et dormiens ⁊ reficiens ⁊ mnul

Expanded text:
salutarem versiculi hujus portum confugiens totis viribus exclamabo: Deus, in adjutorium meum intende; Domine, ad adjuvandum me festina. Rursus cum fuero consolatione Domini reparatus, et ipsius animatus adventu uelut innumeris angelorum milibus me sensero circumsaeptum, ita ut eorum, quos morte grauius antea tremescebam et quorum tactum, immo uiciniam horrore mentis et corporis sentiebam, repente congressus expetere audeam ac prouocare conflictus: ut in me constantiae huins nigor per dei gratiam diutius iamoretur, in adjutorium meum intende; Domine, ad adjuvandum me festina. Hujus igitur versiculi oratio, in adversis ut eruamur, in prosperis ut servemur ne extollamur, incessabili jugitate fundenda est. Hujus, inquam, versiculi meditatio in tuo pectore indirupta volvatur. Hunc in opere quolibet, seu ministerio, vel in itinere Hunc et dormiens, et reficiens, et in ul
Abbreviated transcription (Latin):
mĩs amaritudo. et ira. ⁊ ĩdignatio
t clamor. ⁊ blasphemia. tollat᷑
auob̾ cũ om̃i malicia. Aliaq
plura his similia. q̃ cũ sĩt multo
naioris numeri quã uirtutes. de¬
uetis tñ illis octo pͥncipalibꝰ uitũs
cũ his int̾ necione delent᷑. De castri¬
margia nãq nascunt᷑ comesationeᷤ¬
⁊ ebrietateᷤ. de forncatiõe. t̾piloqͥa.
scurrilitas. ludicra. ac stultiloqͥa.
falsa destimonia. uiolentiȩ. ĩ huma¬
nitas ac rapacitas. De ira. homi¬
cidia. clamor. ⁊ ĩdignatio. detͥsticia. rancor
paisillanimitas amaritudo. desꝑa¬
tio. De accidia. osiositas. sõnolẽtia.
ĩportunitas. ĩqͥetudo. ꝑuagatio in¬
stabilitas m̃tis ⁊ corporis. ũbositaᷤ.
curiositas. De cenodoxia. c̃tẽptiões
hereses. iactandia. ac p̃sũptio no¬
uitatũ. De suꝑbia. c̃tẽptꝰ. inuidia
inobedientia. blasphemia. mm̾a-¬
tio. detractio. Quod aũ he pesteᷤ
⁊̃ robustiores sint. manifestȩ nat᷑ȩ
ipsiꝰ ĩpugnatione sentimꝰ Forcior

Expanded text:
is amaritudo, et ira, et indignatio, et clamor, et blasphemia tollatur a vobis, cum omni malitia ; aliaque complura his similia. Quae cum sint multo majoris numeri quam virtutes, devictis tamen illis octo principalibus vitiis, cum his internecione delentur. De gastrimargia namque nascuntur comessationes, ebrietates; de fornicatione, turpiloquia, scurrilitas, ludicra, ac stultiloquia;falsa testimonia, violentia, inhumanitas ac rapacitas; de ira, homicidium, clamor et indignatio; de tristitia, rancor, pusillanimitas, amaritudo, desperatio; de acedia, otiositas, somnolentia, importunitas, inquietudo, pervagatio, instabilitas mentis et corporis, verbositas, curiositas; de cenodoxia, contentiones, haereses, jactantia, ac praesumptio novitatum; de superbia, contemptus, invidia, inobedientia, blasphemia, murmuratio, detractio. Quod autem hae pestes etiam robustiores sint, manifeste naturae ipsius impugnatione sentimus. Fortior
Abbreviated transcription (Latin):
eas dñs dc̃ cuus ĩ cõspectu tuo. ꝓpter
iustitiã meã introdux̃ me dñs. ut t̾rã
hãc possiderẽ. Nõne his qͥ oculoᷤ a¬
nimȩ reseratos hñt. et aures adau.¬
diendũ. euident̃ expressit: cũ tͥ ꝓspe
uitiorũ carnaliũ bella successerint.
et uideris te de ipsorũ cȩno. ⁊ cõuer¬
satione mũdi istiꝰ lib̾atũ. ñ id tuȩ
uurtuti nec sapientie. ꝓuentu pu-¬
gnȩ atꝙ uictorie. inflatꝰ asscͥbas:
credens te ꝓpt̃ laboraes et studiũ
tuũ. ⁊ arbitrii lib̃tatẽ. despiritali¬
bꝰ neqͥcũs uł carna libꝰ uitiis ob.¬
tinuisse uictoriã: Quibꝰ ꝓcul du¬
bio ĩnullo penitꝰ p̃ualere potus¬
ses. nͥ te dni cõmunisset ⁊ ꝓtexiss¬
auxiliũ. De sig̾catiõe septẽ gentiũ
qͣrũ isrł accepit t̾ras. ⁊ quare alibi
septẽ. alibi multe genteᷤᷤ ee̾. dicãt᷑.
eȩ septẽ sunt geutes quarũ
t̾ras egressis exegipto filiis isrł datu¬
rũ se dñs reꝓmittit. Quȩ omniag

Expanded text:
ctu tuo: propter justitiam meam introduxit me Dominus, ut terram hanc possiderem. Nonne his qui oculos animae reseratos et aures habent ad audiendum evidenter expressit? Cum tibi prospere vitiorum carnalium bella successerint, et videris te de ipsorum coeno et conversatione mundi istius liberatum, non tuae id virtuti nec sapientiae, proventu pugnae atque victoriae inflatus, ascribas, credens te propter labores et studium tuum, et arbitrii libertatem, de spiritalibus nequitiis vel carnalibus vitiis obtinuisse victoriam. Quibus proculdubio in nullo penitus praevalere potuisses, nisi te Domini communisset autXVI. De significatione septem gentium quarum Israel accepit terras, et quare alibi septem et alibi multae gentes esse dicantur. Hae sunt septem gentes quarum terras egressis ex Aegypto filiis Israel daturum se Dominus repromittit. Quae omnia
Abbreviated transcription (Latin):
is tuus inmedio tui ẽ. Ds̃ magnꝰ
t t̃rbilis. ipse consumet nationes
us ĩ conspectu tuo paulatĩ atq ꝑ par¬
tes: Non poteris delere eas parit̾. ne
ersus uitia sine auxilio dĩ. nec deb̾e
ios in eoꝵ extolli uicToRa.
ed neq debere nos ineoꝵ excolli
Iuictoriã similit̾ monet. ne postqͣ¬
omederis ĩqͥt ⁊ saciatus fueris. domoꝰ
ulcras edificaũis ⁊ abitaueris in eis
abuerisq arm̃ta & ouiũ greges. ar¬
enti ⁊ auri cũctaꝵ q reꝵ copiã.e¬
euet᷑ cor tuũ: ⁊ ñ reminiscaris dñi

Expanded text:
Deus tuus in medio tui est. Deus magnus Deus tuus in medio tui est. Deus magnus et terribilis, ipse consumet nationes has in conspectu tuo paulatim atque per partes. Non poteris delere eas pariter, neversum vitia sine auxilio Dei, nec debere nos in eorum extolli victoria. Sed neque debere nos in eorum extolli victoria, similitcomederis, inquit, et satiatus domus pulchras aedificaueris, et habitaueris in eis, habuerisque armenta et ouium greges, argenti et auri, cunctarumque rerum copiam, eleuetur cor tuum, et non remin
Abbreviated transcription (Latin):
putandũ qd̃ pͥncipalit̃ qͥs contia
unũ dimicãs uitiũ. ⁊ uelut in cas¬
tiꝰ aliorũ dela ꝓspiciens ĩopinato
ictu ualeat faciliꝰ sauciari. Quos
nequaꝗͣ fiet. Impossibile nãq ẽ eũ
qͥ ꝓ cordis sui emũdatione sollictꝰ
gͣ ĩpugnationẽ uitii cuiꝰlibet. inq̃¬
tionẽ suȩ m̃tis. armauerat: ad u̾si
oȩt̾a qͦq uitiq. generasẽ quẽ dan
horrorẽ et custodiã similẽ nͣ hab
Quo eni mͦ uł de illa qͣ absoluis
siderat passione. merebit᷑ obtin
uictoriã: qͥ se indignũ purgatio
p̃mio. alioꝵ facit contagio uitior
S cũ pͥncipał nr̃i cordis intenll
uelut sp̃alẽ cͥ pugnã aduersu is
exceꝑit passionẽ. ꝓ ipsa orabita¬
centiꝰ peculiari sollicitudine acstu¬
dio supplicans ut eã diligentiꝰ obser-¬
obtinere. Hunc nãq nos ordinẽ p̃lioꝵ
exercere debere nec tñ denr̃a uircu¬
fute confiqere. etiã legis lator hisoo¬
cet uerbis. Non timebis eos qͥa dñs

Expanded text:
putandum, quod principaliter quis contra putandum, quod principaliter quis contra unum dimicans uitium et uelut incautius aliorum tela prospiciens inopinato ictu facilius ualea.t sauciari. quod nequaquam fiet. inpossibile namque est eum qui pro cordis sui emundatione sollicitus erga inpugnationem uitii cuiuslibet intentionem suae mentis armauerit, aduersus cetera quoque uitia generalem quendam horrorem et custodiam similem non habere. quo enim modo uel de illa qua absolui desiderat passione merebitur obtinere uictoriam, qui se indignum purgationis praemio aliorum facit contagio uitiorum? sed cum principalis nostri cordis intentio uelut specialem sibi pugnam aduersus unam exceperit passionem, ttentius peculiari sollicitudine ac studio supplicans, ut eam diligentius observictoriam. Hunc namque nos ordinem praeliorum exercere debere, nec tamen de nostra virtute confidere, etiam legislator his docet verbis: Non timebis eos, quia Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑlustret: et excipiat sibi quã int̾
reliquas ꝑspex̃it dir iorẽ. atꝙ ad¬
uersus eã specialiꝰ eã oĩa sp̃c ar¬
ma cõmoueat. Et ita semꝑ uali¬
dioribꝰ suꝑatis. celerẽ deresidius
habebit facilẽq uictoriã. Quia
et mens tͥumphorũ ꝓcessu reddet᷑
fortior. ⁊ infirmorũ pugna succedẽs
ꝓmptiorẽ ei ꝓuentũ faciet p̃lioꝵ.
ut sieri solet abhis qͥ corã regibꝰ.
mũdi hꝰ omĩgenis cõgredi bestiis.
p̃mioꝵ cõtẽplatione consuer̃t Qa
spectaculi genꝰ uulgo pancarpum
nuncupat᷑. Hi inquã feras qͣscũq
fortiores robore uł feritatis rabie
ꝯspexerint diriores. aduersad eas pͥ¬
mȩ congressionis certam̃ arriput
Quibꝰ ext̾ictis. reliqͦs q̃ minꝰ t̃riba
minꝰq uehem̃tes st̃ exitu facilio
ꝓsterñt. Ita et uitiis sẽꝑ robustio¬
ribꝰ suꝑatis. atq infirmioribꝰ suc¬
cedentibꝰ. parabit᷑ nobis absq ulla
discͥmine ꝑfecta uictoria. Hec tis

Expanded text:
perlustret, et excipiat sibi quam inter perlustret, et excipiat sibi quam inter reliquas perspexerit diriorem, atque adversus eam specialius omnia spiritus arma commoveat; et ita semper validioribus superatis celerem de residuis habebit facilemque victoriam, quia et mens triumphorum processu reddetur fortior et infirmior pugna succedens promptiorem ei proventum faciet praeliorum; et fieri solet ab his qui coram regibus mundi hujus omnigenis congredi bestiis praemiorum contemplatione consuerunt, quod spectaculi genus vulgo pancarpum nuncupatur, hi, inquam, feras quascunque fortiores robore vel feritatis rabie conspexerunt diriores, adversus eas primae congressionis certamen adripiunt, quibus extinctis reliquas, quae minus terribiles minusque nebementes sunt, exitu faciliore prostemunt. ita et uitiis semper robustioribus superatis atque infirmioribus succedentibus parabitur nobis absque ullo discrimine perfecta uictoria. nec tamen
Abbreviated transcription (Latin):
Uao obrẽ ita nobis adũsus hec
arripienda st̃ p̃lia. ut unꝰqͥsq
uitiũ qͦ manine infestant᷑ explo¬
rans. aduersus illud arripiat pͥnci-¬
solicitudinẽ gͣ illiꝰ ĩpugnationẽ
obseruationẽq defigens. aduersus
illud cotidiana ieiuniorũ dirigẽs
spicula. contͣ illuo cunctiᷤᷤ mom̃¬
tis cordis suspiria crebraq gemi-¬
tuũ tela retorquens. ad uersus
illud uigiliaꝵ labores ac medita¬
tationes sui cordis. inpendẽs. inde¬
sinentes qͦq orationũ fletꝰ addm̃
sundens. et inpugnationis suȩ ex¬
tictionẽ ab il lo specialit̾ ac iu.¬
git̃ poscens. Impossibile nãq
ẽ dequalibet passione tͥũphũ quẽ¬
piã ꝓmereri. pͥusquã intellexĩt in¬
dustria uł labore ꝓpͥo uictoriã
certaminis obtinese semet ñ posse.
cũ tñ ut ualeat emũdari. necesse
sit eũ die noctuq se in om̃i cura
et sollicitudine ꝑman̾e Cũq se ab
ea senserit absolucũ rursus la¬
tebrat sui cordis sumli intentione

Expanded text:
uamobrem ita nobis adversus haec arripienda sunt praelia, ut unusquisque vitium quo maxime infestatur exploret et adversus illud arripiat princisollicitudinem erga illius impugnationem observationemque defigens, adversus illud quotidiana jejuniorum dirigens spicula, contra illud cunctis momentis cordis suspiria crebraque gemituum tela contorquens, adversus illud vigiliarum labores ac meditationes sui cordis impendens, indesinentes quoque orationum fletus ad Deum fundens et impugnationis suae exstinctionem, ab illo specialiter ac jugiter poscens: impossibile namque est de qualibet passione triumphum quempiam promereri, priusquam intellexerit industria uel labore proprio uictoriam certaminis semet obtinere non posse, cum tamen, ut ualeat emundari, necesse sit eum die noctuque in omni cura et sollicitudine permanere. cumque se ab ea senserit absolututebras sui cordis simili intentione
Abbreviated transcription (Latin):
tulari. Insupplantatione aũ eiꝰ noli
excolli: ne uideat dñs ⁊ ñ placeat
ei. ⁊ auercat irã suã abeo: id ẽ. ne ꝑ¬
spiciens elationẽ cordis tui. ab eiuᷤ
ĩpugnatione discedat. et ĩcipias dere¬
lictꝰ abeo. rurcꝰ illa quã ꝑdei gra-¬
ciã ante suꝑaueras passione uexari.
Non enĩ orasset ꝓpħa dicẽs. ne tra-¬
das dñe bestiis animã ꝯficẽtẽ tibii:
nͥ scisset ꝓpt̃ ĩflationẽ cordis qͦsdã ut
humiliarent᷑ eisdẽ rursus uitũs q̃
uicerant tradi Quã obrẽ. certoᷤ ẽẽ noᷤᷤ
conuenit. tã ipsis rer exꝑim̃tis. qͣ
ĩnumeris scͥptȩ testimoniis eruditoᷤ.
nr̃is nos uiribꝰ. nͥ dei soliꝰ auxilio ful¬
ciam̃. tãtos hostes suꝑare ñ posse: et
ad ipsũ cotidie sũmã uictoriȩ nr̃ȩ
referre debere: ita suꝑ hoc qͦ ꝑ moy¬
sen dño cõmonente. Ne dicas incorde
tuo cũ deleuerit eas dñs ds tuus ĩc̃¬
spectu tuo. ꝓpt̃ iusticiã meã intro¬
duxit me dñs ut t̾rã hãc possiderẽ:¬

Expanded text:
tulari: in subplantatione autem eius noli extolli, ne uideat dominus et non placeat ei, et auertat iram suam ab eo, id est ne perspiciens elationem cordis tui ab eius inpugnatione discedat, et incipias derelictus ab eo rursus illa quam per dei gratiam ante superaueras passione uexari. non enim orasset propheta dicens: ne tradas, domine, bestiis animam confitentem tibi, nisi scisset propter inflationem cordis quosdam, ut humilientur, eisdem rursus uitiis quae uicerant tradi. quamobrem certos esse nos conuenit tam ipsis rerum experimentis quam innumeris scripturae testimoniis eruditos, nostris . nos uiribus, nisi dei solius auxilio fulciamur, tantos hostes superare non posse et ad ipsum cotidie summam uictoriae nostrae referre debere, ita super hoc quoque per Moysen domino coamoneate: ne dicas in corde tuo, cum deleuerit eas dominus deus taas in conspectu tuo: propter iustitiam meam introduxit me d
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ de curo iusto ĩnonagesimo psal.
mo dr̃. cadẽt alatere tuo mille. ⁊
decẽ milia adextris tuis. liquido
ꝑuidebis qd̃ multo maioris sint
numeri. ⁊ ualidiores ꝗͣ nos carna¬
les scilicet atq t̾reni. Quippe c̃
illis spiritał atq aereͥa cõcessa sub.¬
ermanꝰ. Quomͦ igit᷑ octo st̃ ui¬
tia quȩ nos ĩpugnãt. cũ ꝑ moy¬
sen sẽptẽ dinum̃atȩ sint gentes
q̃ adu̾sant᷑ popło isrłi: uł quẽad.¬
modũ terras uitioꝵ cõmodũ nob̃.

Expanded text:
quod de niro iusto in nonagensimo dicitur psalmo: cadent a latere tuo mille, et decem milia a dextris tuis, liquido peruidebis, quod multo maioris sint numeri et ualidiores quam nos carnales scilicet atque terreni, quippe cum illis spiritalis atque aeria concessa subERMANVS: Quomodo igitur octo sunt uitiaquaenos inpugnant, cum per Moysen septem dinumeratae sint gentes quae aduersantur populo Israheli, uel quemadmodum terras uitiorum conmodum nobis
Abbreviated transcription (Latin):
nationts. Neq enĩ ꝓpt̾ iusticias tuas
et eqͥtare cordis cui ingredens ut
possideas t̾ras eaꝵ: s qͥa illȩ egeit̃ ĩ.¬
piȩ te introeunte delete st̃. Rogo
qͥd aꝑtiꝰ potuit dici contra ꝑuicio.¬
sã opinionẽ. p̃sũptionẽq nr̃am. qͣ
totũ qͦd agimꝰ uł libero arbitrio uł
nr̃ȩ uolumꝰ ĩdustriȩ deputare: be di

Expanded text:
pter iustitias tuas et aequitatem cordis tai tu ingrederis, ut possideas terras earum: sed quia illae egerunt impie, te introeunte deletae sunt. rogo, quid apertius potuit dici contra perniciosam opinionem praesomptionemque nostram, qua totum quod agimus uel libero arbitrio uel nostrae uolu
Abbreviated transcription (Latin):
tas gentes corã te. Numerosior
lant homicid̃ia. c̃tentiones. herei
furta. falsa testimonia. blasphens
comesationes ebrietates. detͣctione
sultiloqͥa. scurrilitas. inqͥetudo. ra¬
pacitas. amaritudo. clamor. ĩdigna.¬
taq alia q̃ cõmemordre ꝑ longũẽ.
uȩ cũ a nob̃ leuia iudicent᷑. qͥd
de illis apłs senserit. uł quã suꝑ
his sententiã ꝓtulerit audiamꝰ.
Neq m muraueritis inqͥt. sic̃ qͥdã
illorũ mmurauert̃. et ꝑiert̃ ab ex¬
t̃minatore Et de tẽptatione. Neq tẽ¬
aserpentibꝰ ꝑiert̃. De detractatio¬
ne. Noli diligere detrahere. ne e¬
radiceris. Et de desꝑatione. Qui de-¬
perantes. semet ipsos. tradidert̃ im¬
pudicitiȩ. inoꝑationẽ omĩs erroriᷤ.
inmunditia. Quod uͦ clamor sic̃¬

Expanded text:
ntes multas coram te. numerosior lant homicidia, contentiones, haereses, furta, falsa testimonia, blasphemiae, comessationes, ebrietates, detractiones, stultiloquia, scurrilitas, inquietudo, rapacitas, amaritudo, clamor, indigntaque alia quae conmemorare perlongum est. quae cum a nobis leuia iudicentur, quid de illis apostolus senserit uel quam super his sententiam tulerit audiamus: neque murmuraueritis, inquit, sicut quidam illorum murmurauerunt et perierunt ab exterminatore, et de temptatione: neque tea serpentibus perierunt, de detractatione: noli diligere detrahere, ne eradiceris, et de desperatione: qui desperantes semet ipsos tradiderunt inpudicitiae in operationem omnis erroris, in
Abbreviated transcription (Latin):
cũ omne hominũ genꝰ pulsẽt.
ñ eñ uno modo impetunt cunctoᷤ.
Iñalio nãq. sp̃s fornicationis locũ
obtinet pͥncipalẽ. ĩ alio suꝑ eqͥtat
furor. In alio. cenodoxia uindicat ti¬
rãtudẽ. ĩ alio arcẽ suꝑbia tenet. Et
cũ constet om̃s ab omĩbꝰ ĩpugnari.
diu̾so tñ mͦ et ordine singłi labora

Expanded text:
cum omne hominum genus pulsent, non tamen uno modo inpetunt cunctos. in alio namque spiritus fornicationis locum obtinet principalem, in alio superequitat furor, ia alio cenodoxia uindicat tyrannidem, in alio arcem superbia tenet. et cum constet omnes ab omnibus inpugnari, diuerso tamen modo et ordine singuli labora
Abbreviated transcription (Latin):
bebant᷑. Ibi imnaginũ lapidearũ den¬
sitas. uicinos cultꝰ denseibat. qͥs cul.¬
tu miserabili rituq ꝓfano. uetu.¬
sta paganorũ dẽpora honorabant
Ibi residens iur egregiꝰ monasteri.
ũ c̃struere cepit. Ad cuiꝰ. famã ple¬
bes undiq c̃ currere ⁊ se cultiu
religionis dicare curabant. ita
ut plurimã monachorũ multi¬
tudinẽ adunatã uix uniꝰ ceno¬
nobiliũ liberi undiq c̃ curre n
tebant᷑. ut spreta faleram̃ta scłi.
⁊ p̃sentiũ pompã facultatỹ cõtẽp¬
nentes et̾na p̃mia caperent. Qd̃
beatꝰ colũbanꝰ cernens undiq ad¬
penitentiȩ medicam̃ta plebes c̃¬
c̃rere. ⁊ uniꝰ cenobii septa tant̾a
c̃uersantiũ choortẽ absq difficul.

Expanded text:
bebantur. Ibi imaginum lapidearum densitas vicina saltus densabat, quas cultu miserabili rituque profano vetusta paganorum tempora honorabant. Ium construere coepit, ad cuius famam plebes undique concurrere et cultui reliut plurima monachorum multitudo adunata vix unius coenonobilium nitebantur, ut, exspreta faleramenta saeculi et praesentium pompam facultatum temnentes, aeterna praemia caperent. Quod beatus Columbanpoenitentiae medicamenta plebes concurrere, et unius coenobii septa tantam conversantium cohortem absque difficul
Abbreviated transcription (Latin):
sibile ẽẽ m̃tẽ cogitationib ñ adi
totũ uł incursui uł illis spiritib
tribuendũ ẽ. qͥ eas nob̾ nitunt᷑ inge¬
rere. Alioqͥnꝰ ͤ  lib̾um in homine ma¬
neret arbitriũ: nec in nob̾ staret nr̃ȩ
correptionis in dustria. S ẽ in qͣm
nr̃m magna exparte. ut cogitatio¬
nũ qualitas em̃det᷑: ut uł sce ac spi¬
ritales in cordib nr̃is uł t̾rene car¬
nalesq concrescant. Ido namq fre¬
quens lectio. & iugis adhibet᷑ medi¬
tatio script᷑arũ: ut exinde nobis
circo decantatio crebra psalmoꝵ:
adhibet᷑ ut extenuata mens ñ t̃re¬
na sapiat. s celestia contemplet᷑:
Iuib rursũ neglegentia irrepen¬
te cessantib. necesse ẽ ut mens
uitioꝵ squalore concreta. incar¬
nalẽ partẽ mox inclinet᷑. ⁊ corru
incongrue molarũ simili¬
tudini cõꝑatur: qsͣ meatꝰ a quaꝵ
p̃ceps impetu rotante ꝓuoluit:
oꝑe suo. aquarũ impulsib circum¬
attȩ. In eiꝰ uero qͥ p̃est sitũ ẽ potestate:

Expanded text:
mentem cogitationibus non adiri, totum uel incursui uel illis spiritibus tribuendum est qui eas nobis nituntur ingerere. alioquin nec liberum in homine maneret arbitrium nec in nobis staret nostrae correctionis industria. sed est, inquam, nostrum magna ex parte, ut cogitationum qualitas emendetur et uel sanctae ac spiritales in cordibus nostris uel terrenae carnalesque concrescant. ideo namque frequens lectio et iugis adhibetur meditatio scripturarum, ut exinde nobis circo decantatio crebra Psalmorum, adhibetur, ut extenuata mens non terrena sapiat, sed coelestia contempletur. Quibus rursum negligentia irrepente cessantibus, necesse est ut mens vitiorum squalore concreta in carnalem partem mox inclinetur et corruincongrue molarum similitudini comparatur quas meatus aquarum praeceps impetu rotante provolvitre suo aquarum impulsibus circumactae; in ejus vero qui praeest situm est potestate,
Abbreviated transcription (Latin):
tis incursus undiq ingruentib tẽp¬
tationũ torrentib circum acta. ua¬
cua quidẽ cogitationũ estib eẽ ñ
poterit . Iuales uero uł admittere
uł parare sibi debeat. studii ac di¬
ligentiȩ suȩ ꝓuidebit industria.
Si enĩ ut diximꝰ ad sc̃arũ scriptura¬
rũ meditationẽ iugit᷑ recurramꝰ.
ac memoriã nr̃am ad recordationẽ
spiritaliũ rerũ. & desid̾iũ ꝑfectio¬
nis. spẽq futurȩ beatitudinis eri¬
gamꝰ necesse. ẽ. ut orte cogitationes
exinde spiritales. in his q̃ meditati
simꝰ m̃tẽ faciant immorari. Sin
uͦ desidia. seu neglegentia suꝑati.
iugis &e ocͦsis cõfabulationib occu¬
pem᷑. seu curis mũdanis &e suꝑflu¬
is sollicitudinib implicem᷑ cõse¬
cordi noxiã ministrabit. Et scd̾m
sententiã diĩ saluatoris. ubi fu¬
erit thesaurus oꝑm seu intentioĩs
nr̃ȩ: ibi & cor nr̃ũ necessario ꝑma

Expanded text:
tis incursus undique ingruentibus temptationum torrentibus circumacta uacua quidem cogitationum aestibus esse non poterit: quales uero uel amittere uel parare sibi debeat, studii ae diligentiae suae prouidebit industria. si enim ut diximus ad sanctarum scripturarum meditationem iugiter recurramus ac memoriam nostram ad recordationem spiritalium rerum et desiderium perfectionis spemque futurae beatitudinis erigamus, necesse est ut ortae cogitationes exinde spiritales in his quae meditati sumus mentem faciant inmorari. sin uero desidia seu neglegentia superati uitiis et otiosis confabulationibus occupemur seu curis mundanis et superfluis sollicitudinibus inpIieemur, consecordi noxiam ministrabit, et secundum sententiam domini saluatoris ubi fuerit thesaurus operum seu intentionis nostrae, ibi et cor nostrum necessario
Abbreviated transcription (Latin):
gitationes subtilit̾ ac latent̃ inre¬
pũt ut ñ solũ eas expellere. uerũ
&e iã intelligere ac dep̾hendere dif.¬
ficultatis in modice sit: Lotest gͦ
m̃s aliqͣndo abistis uacua repperi.¬
ri. & numqͣm huiꝰcemodi illusioni.
ri cogitationib impossibile ẽ. Sus.¬
ciꝑe uero eas siue respuere. omĩ stu¬

Expanded text:
gitationes subtiliter ac latenter inhaerent, ut non solum eas expellere, verum etiam intelligere ac deprehendere difficultatis immodicae sit? Potest ergo mens aliquando ab istis vacua reperiri, et numquam hujuscemodi illusioniburi, cogitationibus impossibile est; suscipere vero eas, sive respuere omni stu
Abbreviated transcription (Latin):
nus ñ liberũ arbitriũ homins
uolumꝰ submouere. s huic ad¬
ulos ac mom̃ta necessaria cõ¬
pbare. His nos sermonib eru¬
utos abba pafnutꝰ esua cella
itã alacres qmͣ cõpunctos cor¬
le ante mediũ noctis emisit.
uc nob̾ p̃cipuũ sue consolati.¬
nis conferens munere. ut cũ
brenuntiationis pͥme iei
onsũmationẽ. qm dota uirtu¬
e studebamꝰ implere. attin-¬
enda nobis ꝑfectionis culmi¬
ia crederemꝰ: inciperemꝰ agnõ¬
ere nec dũ nos cepisse mona¬
or fastigia somniare. Quippe
ui de scda abrenuntiatione
arũ qͥd incenobiss erudit t̃q¬
m inqͣ omis ꝑfectio continet᷑.
ueq illas inferiores duas
ltu quidẽ nos arItea ꝑcepis-¬
e nossemus. Explic̃ collatio
danielis. de cõcupiscentia carniᷤᷤ

Expanded text:
us non liberum arbitrium hominis uolumus submouere, sed huic adgulos dies ac momenta necessariam conprobare. His nos sermonibus eruditos abba Pafnutius e sua cella non tam alacres quam conpunctos corde ante medium noctis emisit, hoc nobis praecipuum suae conlationis conferens munere, ut cum per abrenuntiationis primae consummationem, quam tota uirtute studebamenda nobis perfectionis culmina crederemus, inciperemus agnoscere necdum nos coepisse monachorum fastigia somniare: quippe qui de secunda abrenuntiatione Patrum in coenobiis eruditi, tertiam in qua omnis perfectio continetur, quaeque illas inferiores duas itu quidem nos antea percepisse nossemus. COLLATIO Danielis. DE CONCUPISCENTIA CARNI
Abbreviated transcription (Latin):
at Nutiis. acute quidẽ
considerastis hoc qđ dr̃ si
audisset me. s neqͣqͣm qͥ sit
qui ad audientẽ uł ñ audi¬
entẽ loquat᷑ attendistis. Nec
illud qł sequit᷑ ꝓnichilo
utiq inimicos ezus humili¬
assẽ. & suꝑ tribulantes eum
ĩmuisissem manũ meã. Nemo
igit᷑ hȩc quȩ ꝓtulimus ut
nichil geri sine dõ ꝓbaremꝰ.
pͣua int̃p̃tatione detor¬
quens addefensionẽ lib̾i
arbitrii. ita conet᷑ assume.¬
re. ut ab homine grãm de
ꝓuisionẽq cotidianã tẽp¬
tet auferre. ꝑhoc qđ dr̃ &¬
disset me. isrł si inuiis me¬
S ambulasset. et cet̾a. s
respiciat qđ sicut lib̾i arbiti
facultas popłi in obedientia
demonstrat᷑. ita cotidiana
circa eũ ꝓuisiodĩ clamantis qͥt¬
mo̾o &e monentis ostendit᷑. si
enĩ dicit si popłs meus audisi
me. priorẽ utiq se locutũ eis
euident̃ ostendit. Qd̃ fieri a
domino ñ solũ ꝑ legẽ scriptaĩ
litteris. uerũ etiam cotidian
di manus meas ad popłm ñ

Expanded text:
AFNVTIVS: Acute quidem considerastis hoc quod dicitur si audisset me, sed nequaquam qui sit qui ad audientem uel non audientem loquatur adtendistis nec illud quod sequitur: pro nihilo utique inimicos eius hiimiliassem: et super tribulantes eum inmisissem manum meam. nemo igitur haec quae protulimus, ut nihil geri sine domino probaremus, praua interpretatione detorquens ad defensionem liberi arbitrii ita conetur adsumere, ut ab homine gratiam dei prouisionemque cotidianam temptet auferre per hoc quod disset me, Israel si in viis meis ambulasset, etc.; sed respiciat quod, sicut liberi arbitrii facultas populi inobedientia comprobatur, ita quotidiana circa eum provisio Dei clamantis quodammodo et monentis ostenditur. Cum enim dicit: Si populus meus audisset me, priorem utique se locutum eis euidenter ostendit. quod fieri a domino non solum per legem scriptam litteris, uerum etiam cotidianidi manus meas ad populum non
Abbreviated transcription (Latin):
examinationẽ ortꝰ. ati ũcii. exqͥ
udelicet una q̃q ꝓcessit. ⁊ son¬
sid̾atione finis. ad quẽ una q̃q
cont̾eclit. satis euident̃ ac ꝓpͥe
colligẽs. parit̃ de huiꝰ corporis
atq animȩ separatione discep¬
tans. ita disseruit. Priusꝗͣ conuer¬
tat᷑ puluis int̾ra sic fuit ⁊ sp̃c
reuertat᷑ addm̃ qͥ dedit eũ Quid
aꝑtiꝰ dici potuit. quã ut mate¬
riã carnis quã puluerẽ noĩauit.
qͥa dehoĩs semine sumnit exor¬
diũ eiꝰq iudet᷑ ministerio semi.¬
nari. uelut et̾ra sũptã. iterũ
reuerti. ꝓnuntiaret ad t̾rã. sp̃m¬
uero qͥ ñ ꝑꝯmixtionẽ sexus utri¬
usq generat᷑. s peculiarit᷑ adeo
solo tͥbuit᷑ ad auctorẽ suũ redi¬
re signaret: Qd̃ ⁊̃ ꝑ illãdei in¬
suffłationẽ qͣ adã p̾mitꝰ anima¬
uit euident̃ expͥmit᷑. Itaq hic
testimoniis manifeste colligimꝰ pa¬
trẽ sp̃uũ dici neminẽ po sͦcꝯe.¬

Expanded text:
examinatione ortus atque initii, ex quo examinatione ortus atque initii, ex quo uidelicet unaquaeque processit, et consideratione finis ad quem unaquaeque contendit satis euidenter ac proprie colligens pariterque de huius corporis atque animae separatione disceptans ita disseruit: priusquam conuertatur puluis in terram sicut fuit, et spiritus reuertatur ad deum, qui dedit eam. quid apertius dici potuit quam ut materiam carnis, quam puluerem nominauit, quia de hominis semine sumit exordium eiusque uidetur ministerio seminari, uelut e terra sumptam iterum reuerti pronuntiaret ad terram, spper conmixtionem sexus utriusque generatur, sed peculiariter a deo solo tribuitur, ad auctorem suum redire signaret? quod etiam per illam dei insuffiationem, qua Adam primitus animauit, euidenter exprimitur. itaque his testimoniis manifeste colligimus patrem spirituum dici neminem posse
Abbreviated transcription (Latin):
llud uͦ qd̾ cios de diabolo
mouerat. qr mendax ẽ. ⁊
iter eiꝰ. qͦd uidelicet tã ipse quã
iter suus mendax ꝓnuntiariui.¬
peat᷑ ad ño. satis abfurdũ ẽ. hoc
leuter opinari. Ut enĩ paulo.
ut nec anima qͥdẽ potest ani.
na ꝓcreare. licet c̃cretionẽ car¬
ns ñ dubitemꝰ humano semine
dalescere. ita de utraq substãtia
dẽ carnis ⁊ animȩ. q̃ cuiq ad scͥ.¬
at᷑ auctori apło manifestiꝰ di.¬
inguente deinde patres inqͥt
arnis nr̃e habuimꝰ eruditores
reuerebanͣ eos. Non multoma.¬
ns subiciem᷑ patri sp̃uũ ⁊ uiuemꝰ:¬
d hac diuisione clariꝰ potuit
definire. Ut carnis qͥdẽ nĩȩ pa¬
tres hõies ꝓnuntiaret. animaꝵ
Manꝰ tuȩ fecer̃t me.⁊ plasma-¬
uer̃t me. Et beatꝰ iob. bonne
sic̃ inqͥt mulsisti me. ⁊ coagu¬
lastime ut caseũ: Oslibꝰ ⁊ ner
ius cõpegisti me. Et dñs ad iere.¬
ro. noui te. Et eccłastes uͦ utriꝰq
substantiȩ naturã atq originẽ.

Expanded text:
ud uero quod uos de diabolo mouerat: quia mendax est et pater eius, quod uidelicet tam ipse quam pater suus mendax pronuntiari uideatur a domino, satis absurdum est hoc uel leuiter opinari. ut enim paulo acut ne animam quidem potest anima procreare, licet concretionem carnis non dubitemus humano semine coalescere, ita de utraque substantia, id est carnis et animae, quae cui adscribatur auctori, apostolo manifestius distinguente: deinde patres, inquit, carnis nostrae habuimus eruditores et reuerebamur: non multo magis subiciemur patri spd hac diuisione clarius potuit definire, ut carnis quidem nostrae patres homines pronuntiaret, animarumanus tuae fecerunt me, et plasmauerunt me. et beatus Iob: nonne sicut lic, inquit, mulsisti me, coagulasti me ut caseum? ossibus et is inseruisti me. et dominus ad Hiererem, noui te. Ecclesiastes uero utriusque substantiae naturam atque originem
Abbreviated transcription (Latin):
reret. earũq naturã & atrocissimã
uim qm haberent donec celaren¬
tur exponeret. ego collationis
huiꝰ uirtute cõpunctꝰ. & coscien.¬
tia redarguente ꝑt̾ritꝰ uelud qͥ
credem obhoc ea fuisse ꝓlata. qͥd
uelasset. in occultos primũ gemi¬
tꝰ excͣitꝰ. dem cordis mei conpũc.¬
tione crescente in aꝑtos singultꝰ
lacrimasq prũpens. paximatiũ
qđ consuetudine uitiosa subt᷑.¬
nu furti mei conscio ac suscepto¬
re ꝓduxi: eumq in mediũ ꝓfe¬
ren̾s. quem ad modũ cottidie la¬
tent̾ ederẽ. ꝓstratꝰ in t̾rã cũ ue-¬
nie postulatione confessus sũ:
& ubertĩ ꝑfusis lacrimis ut ab¬
solutionẽ flirissime captiuita¬
tis a dño poscerent. imploraui.
Tũ senex. Confide ait opuer:
Absoluit te abhac captiuitate
etiã tacente me cõfessio tua.
uictorẽ namq adu̾sariũ tuum
trium phasti hodie. ualidius eũ
tua confessione ꝓsternens. qͣm
ipse fueras abeo tua tacit᷑nitate

Expanded text:
reret earumque naturam et atrocissimam reret earumque naturam et atrocissimam uim, quam haberent donec celarentur, exponeret, ego conlationis huius uirtute conpunctus et conscientia redarguente perterritus, uelut qui crederem ob hoc ea fuisse prolata, quod reuelasset, in occultos primum gemitus excitatus, dein cordis mei conpunctione crescente in apertos singultus lacrimaaque prorumpens paxamatium, quod consuetudine uitiosa subtranu furti mei conscio ac susceptore produxi, eumque in medium proferens, quemadmodum cotidie latenter ederem, prostratus in terram cum ueniae postulatione confessus sum, et ubertim profusis lacrimis ut absolutionem dirissimae captiuitatis a domino poscerent inploraui. tum senex: confide, ait, o puer. absoluit te ab hac captiuitate etiam me tacente confessio tua. uictorem namque aduersarium tuum hodie triumphasti, ualidius eum tua confessione prosternens quam ipse fueras ab eo tua taciturnitate