comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cõditore gentis carano usq ad magnũ philippũ. Ip̃ius philippi
res geste usq ad capta brbe mot̾ana additẽ in excessu illiorũ
Ccauo lolumũe cõtmẽtur. res geste philippi magni post
captã uibem mothonẽ a pͥncipio belli phocẽsis qd sacrũ uocãt us
ad finẽ etꝰ. int̾fectũq huic bello qd philippꝰ cũ calcidonũs ur¬
bib gessit/. Qͣrũ clarissimã delenit olpͥnton. ut illirici reges
ab eo uicti sĩt. et tͣcia atq thessala subacte. et rex epirodatꝰ ale¬
uander electo arybba et frustra perĩthos oppugnata: pł lib̾ ix.
Ouo uolumñe cõtmẽt᷑ hec: Ut phillippꝰ a perintho simiotꝰ
bizati origiẽs. acꝰ obsidione sũnotꝰ philippꝰ scithie belłu ĩtulit
Repetite inde scithice res ab his tprĩb ĩ qͥb illa priꝰ fuuera mꝰ
que ad philippi bellu qd cũ mathea scithie rege gessit, unde re¬

Expanded text:
conditore gentis Carano usque ad magnum Philippum: ipsius Philippi conditore gentis Carano usque ad magnum Philippum: ipsius Philippi res gestae usque ad captam urbem Mothonen. Additae in excessu Illyriorum ctavo volumine continentur res gestae Philippi magni post captam urbem Mothonen, a principio belli Phocensis, quod sacrum vocant, usque ad finem eius, interiectumque huic bellum, quod Philippus cum Chalcidicis urbibus gessit, quarum clarissimam delevit Olynthon. Vt Illyrici reges ab eo victi sunt, et Thracia atque Thessalia subactae, et rex Epiro datus Alexander eiecto Arybba, et frustra Perinthos oppugnata. PROLOGVS LIBRI IX Nono volumine continentur haec. Vt Philippus a Perintho summotus. Byzantii origines, a cuius obsidione summotus Philippus Scythiae bellum intulit. Repetitae inde Scythicae res ab his temporibus, in quibus illa prius finierant, usque ad Philippi bellum, quod cum Athea Scythiae rege gessit. Vnde re
Abbreviated transcription (Latin):
lacidemonios qd deceleicũ uocat᷑ usq ad captas athenas ut expłsi
sũt athenis tͥginta tiram. bellũ qd lacedemonii in asia cũ artha¬
uerxe gesserũt pp̃ grissũ inuictũ / Hinc repeticũ in excessi. ꝙ̾ricũ
cũ fr̃s bellũ et gͣcoit qui sub eo militanerũt. proł .ui. libri :
EErto uoluñe ꝯtiẽnt᷑ hec: Bellũ lacedemoi⁊ gestũ in
asia cũ ꝑsicis p̾fectis. ducib belli hereulide et agesilao usq ad
pͥliũ nauale factũ indoi/ Sͦ uictis illis athemẽs es repet̾o imꝑiũ
Deinde bellu chorithiacũ et bellũ boetociũ. qͦ ent᷑ x ⁊ mãtine bic¬
ti spartham amisere imꝑiũ In chessalia. de inde iasonis et post
illu alexandri epirrri caolitũ atq extnictũ impiĩ iũ socia
bellũ gestũ ad̾u̾sus athemẽses acheis et phodiis et bizancus
Trãsitus huic ad res macedonicas: proł libri .uii. cooos¬
Eptĩo uolumtĩs cõtiuẽt᷑ origines macedonige. reges q a

Expanded text:
Lacedaemonios, quod Deceleicum vocatur, usque ad captas Athenas. Vt expulsi sunt Athenis XXX tyranni. Bellum quod Lacedaemonii in Asia cum Artaxerxe gesserunt propter Cyrum adiutum. Hinc repetitum in excessu Cyri cum fratre bellum et Graecorum, qui sub eo militaverunt. PROLOGVS LIBRI VI Sexto volumine continentur haec. Bellum Lacedaemoniorum gestum in Asia cum Persicis praefectis, ducibus belli Dercylide et Agesilao, usque ad proelium navale factum Cnido: quo victis illis Athenienses repetiere imperium. Dein bellum Corinthiacum et bellum Boeotium, quo Leuctris et Mantineae victi Sctum imperium. Tum sociale bellum gestum adversus Athenienses a Chiis et Rhodiis et Byzantiis. Transitus hinc ad res Macedonicas. PROLOGVS LIBRI VII Septimo volumine continentur origines Macedonicas regesque a
Abbreviated transcription (Latin):
Quodecĩo bolumĩe ꝯtiuẽt᷑ alexãdri magm belsa bactriana
et indicatis q̃ ad ĩt̾itũ eiꝰ dc̃e q in excessu res a p̾sc̃õ eiꝰ ãtipatͦ in
grecia geste et ab archidamo rege lacedemonior molessa q que
orgines italice a ppłor lucanoiꝭ sanacũ. sabmor. et ut iopiio
iuux poute cũ excercitu perit. prolog̃ lib̾ .xiii. co cõ co¬
Erciodeciõ uolumñe cõtmẽt᷑ hec Ut mortuo aletãdis
eo lecti erãt in colomas molite. relictis illis ĩ gͣciã redire a phitho¬
ne suit deleti. bellu lauisacũ qd ãtipat᷑ in gͣciã gessit. bellũ quo
ꝑdicas regẽ ariaretẽ occidit occisus ẽ. bellũ qͦ eumenes neopto¬
lenũ ⁊ cratereon occidit/ ad dite in excessu origiẽs reges q qui

Expanded text:
Duodecimo volumine continentur Alexandri magni bella Bactriana et Indica usque ad interitum eius, dictaeque in excessu res a praefecto eius Antipatro in Graecia gestae, et ab Archidamo, rege Lacedaemoniorum, Molossoque origines Italicae, Apulorum, Lucanorum, Samnitium, Sabinorum, et ut Zopyrion in Ponto cum exercitu periit. PROLOGVS LIBRI XIII Tertio decimo volumine continentur haec. Vt mortuo Alexandro eodem lecti erant in colonias, moliti relictis illis in Graeciam redire a Pithone sint deleti. Bellum Lamiacum, quod Antipater in Graecia gessit. Bellum quo Perdiccas regem Ariarathem occidit; ut occisus est. Bellum quo Eumenes Neoptolemum et Crateron occidit. Additae in excessu origines regesque Qui
Abbreviated transcription (Latin):
¶ edͣ uerxes bellũ grecie intulit ac repetite origines thessalie ex płs¬
q gͤcia uerxe bellu ab athemẽsib translatũ in asiam usq ad
Ercio uolum̃e ꝯtiẽnt᷑ hec: Ut mortuo xeixe filius
archaxerxes pulso int̾fectore pris artabano dellu ꝯ defectore egyp¬
ti. hu̾it. pͥmo q dux eiꝰ acthemẽs uictꝰ ẽ. Iterũ ꝑ agabxũ egypto
recepta. ut gͤcis cũ rege pacificatis bella ĩter ip̃os orta sint Inde
repetite peloponnesiũ origines. ut ab herculis posteris dotico ppło
sit octupata/ Deide bella argolica ⁊ messiama coaliti q sic rome
et chorithio tirann bellũ criseũ et qd athemẽses pͦ ꝯ boeciis.
deinde ꝯ peloponuesis gesserũt./ prologꝰ libri .iiii. co coco¬
uarto uolumñẽ ꝯtiẽnt᷑ res situle ab ultima origine usq ad
uĩto bolium̃e ꝯtĩent᷑ hec: Bellu int̾ achemẽses et la

Expanded text:
eius Xerxes bellum Graeciae intulit: ac repetitae origines Thessaliae: expulseius Xerxes bellum Graeciae intulit: ac repetitae origines Thessaliae: expulsoque Graecia Xerxe bellum ab Atheniensibus translatum in Asiam usque ad e continentur haec. Vt mortuo Xerxe filius Artaxerxes ultus interfectorem patris Artabanum bellum cum defectore Aegypti habuit, primoque dux eius Achaemenes victus est, iterum per Bagabaxum Aegyptus recepta. Vt Graecis cum rege pacificatis bella inter ipsos orta sint. Inde repetitae Peloponnensium origines: ut ab Herculis posteris Dorico populo sit occupata. Deinde bella Argolica et Messania, coalitique Sicyone et Corinthio tyranni. Bellum Crisaeum et quod Athenienses primo cum dein cum Peloponnesiis gesserunt. PROLOGVS LIBRI IV Quarto volumine continentur res Siculae, ab ultima origine usque aduinto volumine continentur haec. Bellum inter Athenienses et La
Abbreviated transcription (Latin):
lumo uolumine cõtinẽtur hec: Impiũ assinoꝵ
la muo rege usq ad sardanapallu post quẽ trasiatũ ẽ
ꝑ albactũ ad medos usq ad ultimũ rege astiagem. Is a nepute sao
cyro pulsus regno. ⁊ pse regno potiti. ut creso lidie regi bellum
tulit en̾rus. uictũ q cepit ⁊ Hic in excessu dicteoligat ũ ⁊ ionicarũ
urbiũ situs originesq lidorũ et in italia tuscorũ: Post ꝙpiũ fils
Ccãbises egytũ domuit. Brepetite origines egypti urbiũ. Exticto
cãbise dariꝰ occisis magis regnũ ꝑsicũ accepit: Captaq babilone
bella scrtica molitꝰ est: Prologus libri .ii. co co co coco¬
Dedõ uolumñe ꝯtiẽnt᷑ hec: Sꝙythice et põti sicꝰ. origines¬
q seythie usq ad bellũ quo ẽide pulsus dariꝰ Qui post hane
ugã gͤcie bellũ intulit ꝑ datim et tisafernem. qd sali athemẽses
toopere/. Hic origines achemẽsiũ repetite. ⁊ reges usq ad pisistra¬
titicanidem. qua exticta raciõe iuirre ꝑsas. ut mortuo dario filius

Expanded text:
continentur haec. Imperium Assyriorum a Nino rege usque ad Sardanapallum: post quem translatum est per Arbacem ad Medos, usque ad ultimum regem Astyagem. Is a nepote suo Cyro pulsus regno, et Persae regno potiti. Vt Croeso Lydiae regi bellum intulit Cyrus victumque cepit. Hic in excessu dicti Aeolicarum et Ionicarum urbium situs originesque Lydorum et in Italia Tuscorum. Post Cyrum filius Cambyses Aegyptum domuit. Repetitae Aegypti origines urbium. Extincto Cambyse Darius occisis magis regnum Persicum accepit captaque Babylone bella Scythica molitus est. PROLOGVS LIBRI II Secundo volumine continentur haec. Scythiae et Ponti situs originesque Scythiae usque ad bellum, quo est inde pulsus Darius: qui post hanc fugam Graeciae bellum intulit per Datim et Tisaphernem, quod soli Athenienses sustinuere. Hic origines Athenarum repetitae et reges usque ad Pisistrati tyrannidem, qua extincta Marathone vicere Persas. Vt mortuo Dario filius
Abbreviated transcription (Latin):
qͣlitas matͥ ac filio silis: Igit᷑ brachia et eruraa calciam̃tis. caput t̾r¬
ara tegit: Et ne nouo hĩtu aliqͥd occultare uide̾t᷑ eod orniatu et ip̃ħu
uestiri iubet: Quẽ morẽ uestis. exinde gens uinu̾sa tenet: Bic pͥmis
micus sexũ mtita: puer ẽẽ credita ẽ:/ Magnas deinde res gessit.
quart ãplitudine ubi muadia supata putat: que set fatet᷑. quẽ ue si¬
mulasset: ec hoc illi dignitatẽ regui ademit.s ãninacionẽ auxit. ꝙ

Expanded text:
qualitas matri ac filio similis. Igitur bracchia et crura calciamentis, caput tiqualitas matri ac filio similis. Igitur bracchia et crura calciamentis, caput tiara tegit; et ne novo habitu aliquid occultare videretur, eodem ornatu et populum vestiri iubet, quem morem vestis exinde gens universa tenet. Sic primis initiis sexum mentita puer esse credita est. Magnas deinde res gessit; quarum amplitudine ubi invidiam superatam putat, quae sit fatetur quemve simulasset. Nec hoc illi dignitatem regni ademit, sed admirationem auxit, quod
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑdonuit, Fuere qͥd tẽporib ãciqͥores inzores egiptus et saithie ip̃o
tanaus. qͦiꝭ alt̾ in põtũ. alt̾ usq egiptũ excessit: O longiqua nõ
finitima bella gerebãt: nec ĩꝑ̃iũ sibiss ppłis saus gliam q̃rebãt. cõtenti¬
q uictoria ĩpio abstinebãt/ ⁊ iuiꝰ magnitudie q̃site dnacõis : ꝯtinua pos¬
sessione firmauit: Domitis gͥ ꝑximis cũ accessione iuriũ forcior. ad
alios tͣnsiret. et ꝑxima queq uictoria ĩstrĩtũ sequẽtis eẽt: tociꝰ ori¬
entis ppłos subegit: Postromũ bellũ illi fuit ꝯ poroastre rege bactria
diligẽtissime ppectasse:/ Hoc ottiso. et ip̃e decessit: relicto ad liuc ĩpu¬
bere filio inina/ et uxore semiami: Hec neq ĩmaturo ausa tͣdere
ĩꝑii. nec ip̃a pala cͣctare. tot ac tantis gentib uix paciẽter uniuiro
nedũ fenũe parituris. simulat se ꝑ uxore mui filiũ. ꝑ femĩa puerũ
ã et statura utͥq mediocies et box parit̾ gracilis: et limauĩtorũ

Expanded text:
s Aegyptius et Scythiae rex Tanaus, quorum alter in Pontum, alter usque Aegyptum excessit. Sed longinqua, non finitima bella gerebant nec imperium sibi, sed populis suis gloriam quaerebant contentique victoria imperio abstinebant. Ninus magnitudine quaesitae dominationis continua possessione firmavit. Domitis igitur proximis, cum accessione virium fortior ad alios transiret et proxima quaeque victoria instrumentum sequentis esset, totius Orientis populos subegit. Postremum bellum illi fuit cum Zoroastre, rege Bactriamque motus diligentissime spectasse. Hoc occiso et ipse decessit, relicto adhuc impubere filio Ninia et uxore Semiramide. Haec neque inmaturo puero ausa tradere imperium nec ipsa palam tractare, tot ac tantis gentibus vix patienter Nino viro, nedum feminae parituris, simulat se pro uxore Nini filium, pro femina puerum. Nam et statura utrique mediocris et vox pariter gracilis et liniamentorum
Abbreviated transcription (Latin):
Ertio ⁊ uicesimo uoliue cõtiet᷑ siec ut agathocles domita si¬
cilia bellũ ĩ italia brucuis ĩtulit: Repetite ĩde bruciorꝵ ongies oĩb
sbactis. rexsedicione filii exheredati ac nepotis opp̾ssus ĩt̾ut/ Int̾
pegrinos deide milites eꝰ et siculos bellũ motũ q̃ causa pp̃irũ
regẽ eppͥri ĩ sicilia adduxit. bella qi prrrꝰ cũ poenis ⁊ mnamertins
ibegessit. et a sicilia reusꝰ ĩ itałia uitꝰ q plło a roͣms reu̾tit eppͥrum:¬

Expanded text:
Tertio et vicensimo volumine continentur haec. Vt Agathocles domita SiTertio et vicensimo volumine continentur haec. Vt Agathocles domita Sicilia bellum in Italia Bruttiis intulit. Repetitae inde Bruttiorum origines. Omnibus subactis rex seditione filii exheredati ac nepotis oppressus interiit. Inter peregrinos deinde milites eius et Siculos bellum motum, quae causa Pyrrum, regem Epiri, in Siciliam adduxit. Bella quae Pyrrus cum Poenis et Mamertinis ibi gessit et a Sicilia reversus in Italiam victusque proelio a Romanis revertit Epirum
Abbreviated transcription (Latin):
Icelimo uoluũe ꝯtiẽnt᷑ res geste dionisi siculi prĩs ut płsus
pẽnĩs italica bella sit molitꝰ Inde repetite origiẽs uenetorꝭ ⁊ gͦcorꝭ
et gallors qͥ italia ĩcolunt deductis q dionisie reb ad int̾itũ eiꝰ dicte
qͣs auno magnꝰ in affrica gessit: coo co co coco ꝓlog̃ lib̾.xxi.
Ano ⁊ uicelr̃o uolunñe ꝯciẽnt᷑ hec Ut in sicilia dionisis file
sit libata sicilia. mortuo q pisistrato itm fc̃a sedicione arcessiti ꝙͣ
a bello car thagniẽses obsederũt siracusas qͥ bello agathocles nactus
nactꝰ ĩpiũ bellu ꝯ ip̃is gessit. pͥmũ ĩ siciliã. dehĩc uictꝰ traiecit ĩ asfr̃¬
cã ubi possessa ꝓnĩcia. opellã recẽ cyrenarũ int̾fecit. Ut rui sus ĩ
siciliã reu̾sus occupata tociꝰ ĩsule dommadõe cũ ren̾tiss ĩ affricam
auussis copus solꝰ ĩde ꝓfugit ĩ siciłia. bello q ibi repetitꝰ et cũ poe¬
ius pacẽ ꝯposuit. ⁊ dissidẽtes a se siculos subiecit: proł lib̾. xxiii.

Expanded text:
icensimo volumine continentur res gestae Dionysii Siculi patris. Vt pulsis Poenis Italica bella sit molitus. Inde repetitae origines Venetorum et Graecorum et Gallorum, qui Italiam incolunt. Deductisque Dionysii rebus ad interitum eius dictae quas Anno magnus in Africa gessit. PROLOGVS LIBRI XXI Vno et vicensimo volumine continentur haec. Vt in Sicilia Dionysius filius sit liberata Sicilia mortuoque Sosistratus iterum facta seditione arcessitique a bello Carthaginenses obsederunt Syracusas. Quo bello Agathocles nanctusnanctus imperium bellum cum ipsis gessit, primum in Sicilia; dehinc victus traiecit in Africam, ubi possessa provincia Ophellam regem Cyrenarum interfecit. Vt rursus in Siciliam reversus, occupata totius insulae dominatione, cum revertisset in Africam, amissis copiis solus inde profugit in Siciliam, belloque ibi repetitus et cum Poenis pacem conposuit et dissidentes a se Siculos subiecit. PROLOGVS LIBRI XXIII
Abbreviated transcription (Latin):
lar in regnũ refugit: Crꝰ qͦ pꝰ uitoriã ꝯpositis in babilonia reb
dellã tuͣsfert in lyͣbiã: Ibi fortima pͥoris p̾lii ꝑcussũ iã cresi ex̾citũ
ulło negocio fundit. cresus ip̃e capit̾ S ꝙͣto bellũ mĩnoris ꝑiculi
tanto et iinitior. creso et uita ⁊ ꝑatͥmonii parte fuit. urde ei ꝯcessa
ii ꝯͣ et si nõ regia uitã ꝑxiniã tñ maiestati regie degerrt Mee ele¬

Expanded text:
onia rebus bellum transfert in Lydiam. Ibi fortuna prioris proelii perculsum iam Croesi exercitum nullo negotio fundit; Croesus ipse capitur. Sed quanto bellum minoris periculi, tanto et mitior victoria. Croeso et vita et patrimonii partes et urbs Beroe concessa, in qua etsi non regiam vitam, proxi
Abbreviated transcription (Latin):
mos et selenci isserdictꝰ q pluratis successit rex auitridates cog¬
nomine magiꝰ qui armenus bellu intulit/ Inde repetite origines
armemorꝭ et situs ue uaria ꝯpluriũ regũ in parthis successione
ĩꝑuĩ accepit orodes qͥ grassũ dele uit. et ẜuria ꝑ filiũ pacorũ occu¬
pauit / Ili successit prates qͥ et ꝯ ãtomo bellu hũit. et ꝯtindate.

Expanded text:
nios et Seleucenses saeviit: utque Phrati successit rex Mithridates cognomine magnus, qui Armeniis bellum intulit. Inde repetitae origines Armeniorum et situs. Vt varia conplurium regum in Parthis successione imperium accepit Orodes, qui Crassum delevit et Syriam per filium Pacorum occupavit. Illi successit Phrates, qui et cum Antonio bel
Abbreviated transcription (Latin):
Illud at pietati nr̃e inde
satis placuisse cognoste. ꝙ
scimoĩa tua de eccłiaꝵ aut
populi ꝑ t̾batõe sollicita ẽ
q̃ ne aliqua rõe possit eue¬
ire sat clemẽtia urã e̾didͭ
ẽẽ prouisũ Demq p̾dicante
ut̃ituͬ ͤ tua id ad cũctoꝵ cli̾coꝵ¬

Expanded text:
illud autem pietati nostrae satis placuisse cognosce. quod sanctimonia tua de ecclesiarum aut populi perturbatione sollicita est, quae ne aliqua ratione possit euenire, satis clementia nostra credidit esse prouisum. denique praedicante beatitudine tua id ad cunctorum clerico
Abbreviated transcription (Latin):
sõ ões ĩ uniu̾so orbe t̾raꝵ dei
eccĩas ⁊ pontifex qui pro temꝑe
ipũs sacrosancte rõne ecclesie
excit̾it altior ⁊ p̾nceps cunctis
sacdotib tociꝰ muͬdi existat et
eꝰ iudicio queq ad cultũ dĩ uel

Expanded text:
omnes universo orbe terrarum Dei ecclesias. Et pontifex qui pro tempore ipsius sacrosanctae Romanae ecclesiae extiterit, celsior et princeps cunctis sacerdotibus totius mundi existat, et ejus judicio quaeque ad cultum Dei et
Abbreviated transcription (Latin):
ectĩe anathematiz acio hãt peͣm
illis qui digne ꝓcellũt ĩfligit
quia dĩ gr̃a ⁊ protectio illis ãpliꝰ
substrahit᷑ ac sibi ipis reliuqt᷑
ut sit eis liberũ Rue ⁊ merere
ĩ intitũ pccĩ in quos ⁊̃ dyabolo

Expanded text:
esiae anathematizatio; hanc poenam illis qui digne percelluntur, infligit, quia gratia Dei et protectio illius amplius subtrahitur, ac sibi ipsis relinquuntur, ut sit eis liberum ruere in interitum peccati, in quos etiam
Abbreviated transcription (Latin):
boni uł mali nõ st timori boĩ oꝑis
sed mali .i. nõ st̃ ad timorẽ hnis
qui bñ oꝑãt̃ sz huis qui male. si
eĩ bonꝰ ẽ pͥnceps bñ oꝑãtẽ non
punit s diligit Si u̾o mala non
ut mala puĩant pͥncipes dicit
illos qui ꝓpt̃ corrigẽdã uitã et

Expanded text:
boni vel mali non sunt, timori boni operis, sed mali, id est non sunt ad timorem his qui bene operantur, sed his qui male. Si enim bonus est princeps bene operantem non punit, sed diligit. Si vero malus est non ut mala puniant. Principes dicit illos quia propter corrigendam vitam, et
Abbreviated transcription (Latin):
maioris corone. Siãt iusta ẽ ꝑo¬
testas hẽbis laudẽ ex illa et ip̃a
laudãte si iniqua ẽ hebis laudẽ
ex illa. nõ ip̃a laudãte s ipã tibi
laudis occõem p̾bente. si bera ex il¬
la laudẽ habebis, di ẽĩ mĩster est

Expanded text:
majoris coronae. Si autem justa est potestas, habebis laudem ex illa, etiam ipsa laudante. Si iniqua est, habebis laudem ex illa, non ipsa laudante, sed ipsa tibi laudis occasionem praebente. Vere ex illa laudem habebis. Dei enim minister est
Abbreviated transcription (Latin):
bonꝰ fu̾it qͥ tͥ p̾ẽ nuttor tuus ẽ
Malus si fu̾it tẽptator tuꝰ e ⁊ nu¬
⁊ ĩ temptatõe probare ¶ Esto gͦ
aurũ uir ⁊ attende mũdũ istũ qi
fornatẽ aurificis Sit gͥ oĩs ala
subdita ꝑtãtib sublimĩorib .a. ĩ¬

Expanded text:
tuus est; malus si fuerit, tentator tuus est. Et nut in tentatione approbare. Esto ergo aurum, et attende mundum istum, quasi fornacem aurificis. Sit ergo omnis anima subdita potestatibus sublimioribus, i
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsilio adira ͤ factũ p̾ncipis
nõ puto reticend̃ ⁊ eĩ cũ ex
omib pene locis epĩ ꝯuẽĩssẽt
et ut fieri solet diu̾sis ex
caĩs int̾ se q̃d̃ iurgia ꝯtulis¬
sent int̾pellebat᷑ fre quent̾
a sui. offerebãt᷑ libelli culpe
ad illud ꝓ quo uentũ fu̾at aĩos
dabãt. At ille bidẽs ꝙ ꝑ hꝯ

Expanded text:
ilio admirabile factum Principis non puto reticendum. Etenim cum ex omnibus pene locis Episcopi convenissent, et ut fieri solet diversis ex caussis inter se quaedam jurgia detulissent, interpellabatur frequenter a singulis: offerebantur libelli, culpae ad id, pro quo ventum fuerat, animos dabant. At ille videns quod
Abbreviated transcription (Latin):
tu denuo usuopare glaͫ tep¬
tes quẽ semel iussꝰ es repo¬
nere ĩ uagniã quẽ tñ qͣ tuũ
negat non satis mͥ bidet᷑ at¬
tende uerbũ dñi dñtis sic cõ¬
uerte gladiũ tuuõ ĩ uaginã
tuã tuus g̾. r ipẽ forsitã tuo¬
nutu ⁊ si nõ tua manu enagi¬
nãdus Alioq̃n si ulłõ mõ ad
te ꝑtiu̾et ⁊ huis dicẽtib apłie¬
ecce gladii duo hic nõ rũdiss¬
doꝰ satis ẽ. s nimis ẽ bt̾qĩ

Expanded text:
tu denuo usurpare gladium tentes, quem semel jussus es reponere in vaginam? Quem tamen qui tuum negat, non satis mihi videtur attendere verbum Domini dicentis sic: Converte gladium tuum in vaginam . Tuus ergo etu denuo usurpare gladium tentes, quem semel jussus es reponere in vaginam? Quem tamen qui tuum negat, non satis mihi videtur attendere verbum Domini dicentis sic: Converte gladium tuum in vaginam
Abbreviated transcription (Latin):
tu denuo usuopare glaͫ tep¬
tes quẽ semel iussꝰ es repo¬
nere ĩ uagniã quẽ tñ qͣ tuũ
negat non satis mͥ bidet᷑ at¬
tende uerbũ dñi dñtis sic cõ¬
uerte gladiũ tuuõ ĩ uaginã¬
tuã tuus g̾. r ipẽ forsitã tuo¬
nutu ⁊ si nõ tua manu enagi¬
nãdus Alioq̃n si ulłõ mõ ad
te ꝑtiu̾et ⁊ huis dicẽtib apłie¬
ecce gladii duo hic nõ rũdiss¬
doꝰ satis ẽ. s nimis ẽ bt̾qĩ¬

Expanded text:
tu denuo usurpare gladium temptes, quem semel iussus es reponere in vaginam? Quem tamen, qui tuum negat, non satis michi videtur attendere verbum domini dicentis sic: Converte gladium tuum in vaginam! Tuus ergo etu denuo usurpare gladium temptes, quem semel iussus es reponere in vaginam? Quem tamen, qui tuum negat, non satis michi videtur attendere verbum domini dicentis sic: Converte gladium tuum in vagina
Abbreviated transcription (Latin):
quo iudicũdi. Et iõ nos a
bobis rette iudicami᷑ bos ãt nõ
potestis ab homĩb iudicari
ꝓpt̃ quod di soliꝰ int̾ uos ex¬
pectate iudiciũ ⁊ br̃a iurgia
queq st̃ ad illud dñiũ reser¬

Expanded text:
 nos a vobis recte iudicamur; vos autem non potestis ab hominibus iudicari, propter quod Dei solius inter vos expectate iuditium, ut vestra iurgia quaecumque sunt, ad illud divinum reser
Abbreviated transcription (Latin):
ueꝯdemĩ ⁊ debetis erubest̾e qr
tos statuatis iudices ⁊ hnitñ
pociꝰ statuendi st̃ ꝙͣ ad infide¬
les iudices eatis si desint sa¬
pientes sic inꝙͣ nõ ẽ sapiẽs¬

Expanded text:
undemini, et debetis erubescere, qtos statuatis judices. Et hi tamen potius statuendi sunt, quam ad infideles judices catur, si desunt sapientes; sic, in
Abbreviated transcription (Latin):
et uꝰ filiꝰ dĩ biui. ac si petoꝰ
ab hac petra appellatꝰ ꝑsonã
eccĩe figuraret ⁊ q̃ suꝑ hac
petrã edificat᷑ nõ eĩ dtũ ẽ
illi/ tu es petra. sod tu es pe¬
trus petra ãt erat uꝰ quẽ ꝯfes¬

Expanded text:
tus, Filius Dei vivi; ac si Petrus, ab hac petra appellatus, personam Ecclesiae figuraret, cum super hanc petram aedificaretur. Non enim dictum est illi: Tu es petra, sed tu es Petrus; petra autem erat Chris
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsilio adira ͤ factũ p̾ncipis
nõ puto reticend̃ ⁊ eĩ cũ ex
omib pene locis epĩ ꝯuẽĩssẽt
et ut fieri solet diu̾sis ex
caĩs int̾ se q̃d̃ iurgia ꝯtulis¬
sent int̾pellebat᷑ fre quent̾
a sui. offerebãt᷑ libelli culpe
dabãt. At ille bidẽs ꝙ ꝑ hꝯ

Expanded text:
ncilio admirabile factum principis non puto reticendum. Etenim cum ex omnibus pene locis episcopi convenissent, et, ut fieri solet, diversis ex causis inter se quaedam jurgia detulissent, interpellabatur frequenter a singulis, offerebantur libelli, culpae dabant. At ille, videns quod
Abbreviated transcription (Latin):
utilitas genciũ eustoditur hͨ
est enim bonarũ arciũ decora
mater. hec mortaliũ genus
reꝑabili successione mulciplicãt
facultates protendit et tã
qui eam mĩme quesisse sentĩ¬

Expanded text:
utilitas gentium custoditur. Haec est enim bonarum artium decora mater: haec mortalium genus reparabili successione multiplicans, facultates protendit, mores qui eam minime quaesisse senti
Abbreviated transcription (Latin):
ba mea ⁊ ꝯsilia mea ⁊ erit doꝰ
tecũ Esto ĩpopulo ĩ hiis q̃
ad dñi ꝑtinent ut referas
q̃ dicũt᷑ ad eũ Ostẽdas qr po¬
pulo cerimonias ⁊ ritũ colẽdi
uiamq ꝑ quã ing̾di debeat᷑¬

Expanded text:
erit Dominus tecum. Esto tu populo in his quae ad Deum pertinent, ut referas quae dicuntur ad eum: ostendasque populo cerimonias et ritum colendi, viamque per quam ingredi debeant, et
Abbreviated transcription (Latin):
nescit᷑ processisse aliqñ uł gẽ¬
mis ornatꝰ serias nec tectus
auro nec uectꝰ equo albo, nͭ fa¬
patꝰ milite n᷑ ccũstrepẽtib septꝰ
re. si amas me pasce oues me¬
sed ꝯstãtino pͥncipãtuũ d offii

Expanded text:
nescitur processisse aliquando vel gemmis ornatus, vel sericis; non tectus auro, non vectus equo albo, nec stipatus milite, nec circumstrepentibus septus um: Si amas me, pasce oves mesed Constantino. Con
Abbreviated transcription (Latin):
sac̾dotum ⁊ antiquoꝵ iordiue
fratrũ ꝯsilio ⁊ asserisu prefat᷑
Clemẽs iudicio dux̾it reluquend̾.
an sit multũ credibile ex iã exꝑtis
ꝙ trẽs ip̃i abs granariis ⁊ cella¬
riis nõ possĩt uite ncc̃ia inueĩre
quo casu grauaria ⁊ cellaria cõ¬

Expanded text:
sacerdotum et antiquorum in ordine sacerdotum et antiquorum in ordine fratrum consilio et assensu praefatus Clemens iudicio duxerit relinquendum, an sit multum credibile ex iam expertistres ipsi absque granariis et cellariis non possint vitae necessaria invenire quo casu granaria et cellaria, con
Abbreviated transcription (Latin):
qon eĩ ꝑticłarum õim certa p̃t
dari scientia neq eoꝵ cũ infiurta
sint ꝯtingit fieri discipliuaui.
Nonars nõ regula sircustanci¬
as singulas accidentiaq cũcta
cõplectitur. hñt in illis uũores
dubiis ⁊ incercis possũt artibus
quibz olediant possũt reglis¬
singulis quib obtẽpent disci¬
plinis ut illaꝵ fiuis egregius
debitis obsequentũl ministeriis
subsequatur. sic disat iudicans
cuncta rimat᷑ ⁊ discutit leges ca¬
sib applicat canonũ decreta secer¬
uit sic morib aggͣuans medicũ
sic uirtus constans inmedio sapiẽ¬
temprudentẽq deposcit ne si quis
regatur ut appetit ꝯfestĩcorruat
relegetur sũie nãq uariantur ut
capita ⁊ crescit ĩstolidis opiõib
fantasia. ¶ Eodẽ modo eisq quo¬
dãmodo roib inutati cũ prefatoꝵ
nũstroꝵ ⁊ custodũ sub c̾ta forma
sił scilicet ⁊ seꝑatĩ insus admĩs¬
tratõib ⁊ custodiis cũ gardiau
⁊ duoꝵ de cõuentu loci discretoꝵ

Expanded text:
Non enim particularium omnium certa potest dari scientia, neque horum, cum infinita sint, contingit fieri disciplinam; non ars, non regula circumstantias singulas accidentiaque cuncta complectitur: habent in illis minores dubiis et incertis praesunt artibus, quibus obediant, praesunt regulis, quibus obtemperent, disciplinis, ut illarum finis egregius debitis subsequentium ministeriis subsequatur. Sic iudicans cuncta rimatur et discutit, leges applicat casibus, canonum decreta secernit; sic morbus aggravans medicum, sic virtus constans in medio sapientem prudentemque deposcit: ne, si quisque regatur, ut appetit, confestim corruat,relegetur; sententiae namque variantur ut capita, et crescit in stolidis opinionibus phantasia. Eodem modo, eisdem quodammodo rationibus invitati, cum praefatorum ministrorum et custodum sub certa forma simul scilicet et separatim in suis administrationibus et custodiis cum guardiani et duorum de conventu loci discretorum
Abbreviated transcription (Latin):
anus longitudĩs ⁊ latituomis
grossiciei ⁊ subtilitatis forme sũ
figure atq siłium acadentium ẽẽ
debeant tambitus ipõꝵ q caputia
qͣm int̾iores tuce quib fres ẽs
ac nisuꝑ cuius qͣnteq iulitatis
indui eos ip̃is nestimentis oꝑteat
⁊ declaratõnes eoꝵdempredecessoꝵ
reluceat aspitas iulicas ⁊ paup¬
tas utrũ ue qͣnͣtum ad colorem
preciũ sulitatem pauptatem qͦ
ac cetera accidẽtia supradõ frẽs
uestimentis mouantur ut debẽt
todum ⁊ gardianoꝵ conscĩas¬

Expanded text:
us longitudinis, latitudinis, grossitiei et subtilitatis, formae sive figurae atque similium accidentium esse debeant tam habitus ipsorum quam caputia quam interiores tunicae, quibus fratres ac insuper, cuius quantaeque vilitatis indui eos ipsis vestimentis oporteat, et declarationes praedecessorum reluceat asperitas, vilitas et paupertas, utrumve quantum ad colorem, pretium, vilitatem, paupertatem quoque ac cetera accidentia supradicta fratres vestimentis induantur, ut debent; todum et guardiano
Abbreviated transcription (Latin):
rũ dicat᷑ regula uł declaratõib
antedcĩs quante longitudĩs qͣn¬
teq latitudĩs quante grossicier
uł subtilicatis qualis forme q̃¬
lis ue figure hiꝰ debeant ẽe ues¬
tes sicut nec qualis qͣnteq uili¬
tatis eas esse oꝑtear exprimitur

Expanded text:
ula vel declarationibus antedictis, quantae longitudinis quantaeque latitudinis, quantae grossitiei vel subtilitatis, qualis formae qualisve figurae huiusmodi debeant esse vestes, sicut nec qualis quantaeque vilitatis eas esse oporteat, exprimitur
Abbreviated transcription (Latin):
is fiẽs ip̃i querere debeant cor¬
euare siue repone etiam si uero¬
ueuda sint in predc̃s grauariis ⁊
cellariis ꝯẜuanda. statuẽtes ⁊ dis¬
tricte precipiendo maudãtes qd̃
in prectĩs ⁊ hiis silib eoꝵdem ar¬
bitriũ decerminatõm siue id̃m

Expanded text:
is fratres ipsi quaerere debeant, conservare, sive reponere, etiamsi reponenda sint in praedictis granariis et cellariis conservanda; statuentes et districte praecipientes mandamus, quod in praedictis et his similibus eorundem arbitrium, determinat
Abbreviated transcription (Latin):
uł cordis ꝯtrĩtõe ⁊ huiliatõe puris¬
sima ascensiones incorde suo dispo¬
suit ut non solũ in uictutẽ de uir¬
tutem ꝓficiat s in eisdem untutib
ꝑmanẽs quasi quibusdã haꝵ ad¬

Expanded text:
vel cordis contritione et humiliatione purissima « ascensiones in corde suo disposuit », ut non solum de virtute in virtutem proficiat, sed et in eisdem virtutibus permanens, quasi quibusdam ala
Abbreviated transcription (Latin):
pastoralis cure solicicuornẽ nos au¬
git pat̾ne cogit ꝓuidentie cebiti
ac int̾ue caritatis delus accendit
quiera pace gaudeat scõ ꝓficiat
augeatur blandeq insuꝑ redeu¬
tum filioꝵ sue scilt ꝓfessionis iu
at oscuia mactet uitulũ eoꝵq lile¬
us a sedula corauat mnampleus.

Expanded text:
pastoralis curae sollicitudo nos angit, paternae cogit providentiae debitum, ac internae caritatis zelus accendit quieta pace congaudeat, sancto proficiat augeatur, blandeque insuper redeuntium filiorum suae sanctae professionis ruat in oscula, mactet vitulum, eorumque libens et sedulo co
Abbreviated transcription (Latin):
declaratões declaratoibo adĩga¬
inus sicq dies diei euictet ubum
⁊ nox nocti scĩam mauifestet ue
ꝑperampaucoꝵ dũ ordĩs fratrum
qd̾ absit in scia recta ñaꝵ declara¬
tõnum u̾ba ꝯutens in deuiina il¬
laq sius eis ꝓfecto ꝯtͣna accomo¬
dans sensib ingrata deo suꝑiorib
ꝯtumar prefato qrdini decraheus
odiosa confrĩb muonẽ scindens
si ualent acgraue reddtur in ꝓpses
scandalũ allatura quin pocius in
nr̃a ueheriencer flagrat intentõ
dum cum minor ues gradus hr̃et
dilectõis ⁊ deu̾ccõis femor incãduis
Nñc u̾o post susceptũ a nobis apli¬

Expanded text:
declarationibus declarationes adiungamus; sicque « dies diei eructet verbum, et nox nocti scientiam manifestet », ne perperam paucorum dicti ordinis fratrum quod absit inscitia, recta ipsarum declarationum verba convertens in devium illaque suis eis profecto contraria accommodans sensibus, ingrata Deo, superioribus contumax, praefato ordini detrahens, odiosa confratribus, unionem scindens, si valeat, ac grave credatur in populos scandalum allatura; quin potius, ut nostra vehementer flagrat intentio,dum, cum minor nos gradus haberet, dilectionis et devotionis fervor incanduit, nunc vero post susceptum a nobis ap
Abbreviated transcription (Latin):
Uoꝵdam exigit rece scrupu¬
lositatis ambiguũ ac ip̃oꝵ
quodãmodo indocta scĩa ne
dixerimus ꝙ ureligiosa hoꝵ sit nã¬
ua uł in hoc suꝑsticiosa reuitio
ut dũ siuis manult temere mb cõ¬
suẽtie uelam̃to ꝯceptib qm̃i pla

Expanded text:
umdam exigit caecae scrupolositatis ambiguum ac ipsorum quodammodo indocta scientia ne dixerimus, quod irreligiosa horum sit vana vel in hoc superstitiosa religio, ut, dum suis mavult temere sub conscientiae velamento concept
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ausu arreptando ac peculan¬
tia iuppba ausi defende publice
quo simplicẽ usũ fũ exquosiue¬
rum ess seꝗueretur usũ pp̃i fuis¬
seuon iustũ quod ꝓfecto blauec¬
nuam ꝯtinet ⁊ est catholite fidei
iunucũ cũ n de ꝑtinaci aĩositate
at erronea nõ sit dubiũ ꝓcessisse

Expanded text:
 ausu nephando ac petulancia improba ausi defendere publice quo simplicem usum facti ex quo, si verum esset, sequeretur, usum Christi fuisse non iustum, quod profecto blasmiam continet et est catholicae fidei inimicum, cum hoc de pertinaci animositate ac erronea non esset dubium processisse,
Abbreviated transcription (Latin):
diciposse iu re aliqua ⁊̃ usu nẽ
cõsumptibili ab aliquo obti
presse pretͥea si simplex usus de
cum ille usꝯ fuerit qtui ius nẽ
ꝯpetebat utendi. usus añ non

Expanded text:
dici, posse in re aliqua etiam usu non consumptibili ab aliquo obtinpresse. Praeterea, si simplex usus dencum ille usus fuerit, cui ius non competebat utendi: usus autem non
Abbreviated transcription (Latin):
predc̃am hereses. uł ip̃aꝵ alt̾amde¬
inceps scient̾ u̾bo uł scͥpto defende
uł aꝓpbare p̾sumpẜit: de fratrũ
torẽ cauonũ supradc̃am insano
ausu impugnare nisi sint sicut
fertur districtiꝰ de eoꝵ fr̃u ꝯsiuio¬

Expanded text:
predictam hereses vel ipsarum alteram deinceps scienter ‹verbo› vel scripto defendere vel approbare presumpserit, de fratrum torem canonum supradictam insano ausu et impungnare nisi sunt, sicut fertur, districcius de eoru
Abbreviated transcription (Latin):
u̾a exist̾ent fore ĩualidas ecroue¬
se fundant p̾cipue statile aliquod
cõe nec siͥ licuit ꝯͣ statuta. ggͥ. iu¬
noc̾ ⁊ alx. predcõꝵ statue aut ali¬
ht usum eaꝵ reꝑ quas licet eis
hr̃e quod ad usũ iris nccͣo est i¬
toes uis utendi heant s tm̃modo

Expanded text:
verae existerent, fore invalidas, erroneua se fundant praecipue, statuere aliquid: certe nec sibi licuit contra statuta Gndri praedictorum statuere aut alihabet usum earum rerum, quas licet eis habere, quod ad usum iuris est rt
Abbreviated transcription (Latin):
rit seu ꝙ ꝓcuratores coustitutos
ordĩs predc̃i successor reuocare nẽ
ualeat in predcĩs symbolis eiͫ
ex predtĩs ꝯclud̾e nisi fło quin ꝯtͣ
ordinata ꝑ sũmos poncifices ccͣ ta
lia successorib aliud ordiuare.
quod Nich̃s p̾fatus exp̾sse isua
declaratõe inseruit ut suꝑis ple

Expanded text:
constitutos ordinis praedicti successor revocare non valeat, in praedictis symbolis, evaex praedictis concludere nisi falso, quin contra ordinata per summos pontifices circa talia liceat successoribus aliud ordinare, quod Nicolaus III expresse in sua declaratione inseruit, ut superius ple
Abbreviated transcription (Latin):
usũ fã ꝓtco duecte ħ ad fidẽ noi
ꝑtinet cũ de b̾ articłs nõ sit alias
net sub quo ualeat cõprebend
ut p in symbolis in quib aiticlĩ
ħ̾ sacra scͥptura cõtineat quoue¬
scripturã sacrã ꝓbari redduntur
dubii ⁊ inc̾ti. ħ eĩ in scͥptura sacͣ
pauꝑtate ⁊ simplici usu fc̃ seu de
dũo eoꝵ que ip̃is offerunt᷑ ꝙ sũ
mus pontifex illud sͥ ⁊ romaue

Expanded text:
ecte hoc ad fidem non pertinet, cum de hoc articulus non sit aliquis nec sub quo valeat comprehendi, ut patet ex symbolis, in quibus articuli hoc sacra scriptura contineat, quo nescripturam sacram probari, redderentur dubii et incerti. Hoc enim in scriptura sacra paupertate ac simplici usu facti seu de dominio eorum, quae ipsis offeruntur, quod summus pontifex illud sibi et Romanae
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ q ipõꝵ religionis obẜuantia
ꝑfectoĩs emͣgelice tenet formã
ad ꝓprietatem aliqua iuxta eoꝵ
nr̃m dixisse alt̾am pauꝑtatem
eẽ hr̃e pauca ꝓpria pp̃ deum alcio¬

Expanded text:
igionis observantia perfectionis evangelicae tenet formam; ad proprietatem aliqua iuxta eorusorem nostrum dixisse: altam paupertatem esse habere pauca propria propter Deum; altio
Abbreviated transcription (Latin):
fiẽs ipĩ quantũ aũ ad usũ fcĩsim¬
plicem abs oĩ iure utẽndi actin
nlła rex pt̃ censer differentia q ͤ¬
de tali intelligi debeat qui iustꝰ
sit ⁊ ꝑ quo cõpetat ius utendi ⁊
ip̃s uidetur ꝯditor cauoĩs exeo

Expanded text:
icti. Quantum autem ad usum facti simplicem absque omni iure utendi attinet, nulla rerum potest censeri differentia quode tali intelligi debeat, qui iustus sit et pro quo competat ius utendi. Et ipse videtur conditor canonis ex eo
Abbreviated transcription (Latin):
torẽ cauonũ. supradc̃am insano
ausu impugnare nisi siit sicut
inhibemꝰ nequisꝙͣ ꝯtia diffinita
ordiuata seufc̃a ꝑ ip̃am ilbo uel
scripto scient̾ aꝓpbet aliquid uł

Expanded text:
torem canonum supradictam insano ausu et impungnare nisi sunt, sicut inhibemus, ne quisquam contra diffinita, ordinata seu facta per ipsam verbo vel scripto scienter approbet aliquid vel
Abbreviated transcription (Latin):
eius aplĩ in hiis que huste le¬
gintur tm̃ huerint abs uire ali¬
quo sruplicẽ usũ suĩ ex quosiue¬
rum ess sequeretur usũ xp̃i fius
imtũ cũ ñ de ꝑtinaci aiositate
at erronea nõ sit dubiũ ꝓcessisse

Expanded text:
in hiis, que habuisse leguntur, tantum habuerunt absque iure aliquo simplicem usum facti – ex quo, si verum esset, sequeretur usum Christi noinimicum – cum hoc de pertinaci animositate ac erronea non sit dubium processisse,
Abbreviated transcription (Latin):
penarũ suspensio in dubiũ ieuocet᷑
ip̃arũ in peña seu penas incite̾nt
andcas. Nos uolentes suꝑ ħͥ de
opcuno remedio ꝓhib̾e̾. cartas
seu m̃branas suspensionẽ ꝯtinẽ¬
ces eand̾. appendi seu affigi in
maioris eccẽ auimone ostus seu
sr̃ liminarib faciemꝰ. q̃ suspẽsis¬
nẽ predcãm suo qiͣ sonoro p̃coni¬

Expanded text:
poenarum suspensio in dubium revocari ipsarum in poenam seu poenas inciderit antedictas, nos, volentes super hoc de opportuno remedio providere, chartas seu membranas suspensionem continentes eamdem appendi seu affigi in maioris ecclesiae Avinionen. ostiis seu superliminaribus faciemus, quae suspensionem praedictam suo quasi sonoro praeconi
Abbreviated transcription (Latin):
miscrabile eius ingluuiẽ saci¬
ans nescientẽ moderaña nõ
uerent᷑. ipĩ etem̃ curpiũ incroꝵ
se fecib ĩmergentes ambitõsis
uexib ĩuoluũt᷑. dei cimorẽ dãp¬
nabili cecitate post ponũt.⁊ qiͣ
ãbulantes intenebris ñ icã
ad nr̃i apostolatꝰ audicũ mł¬
toꝵ relatõ fidedigna ꝑduxit
fabricatã sub uero signo km̃i

Expanded text:
ilem ejus ingluviem satietatis nescientem moderamina non verentur. Ipsi etenim turpium lucrorum se fecibus immergentes ambitiosis nexibus involvuntur, Dei timorem dampnabili cecitate postponunt, et quasi ambulantes in tenebris, non vitant ad nostri apostolatus auditum multorum relatio fide digna perduxit fabricatam sub vero signo cari
Abbreviated transcription (Latin):
qa ñ nũqmͣ quod carectura
ꝑfuturũ credidit subseqũs
hensibile iuoicari. si canonũ condi¬
cor canones a se ł suis p̃ detessce¬
b ecditos ł aliqua in eisd̾ ꝯtẽta

Expanded text:
a nonnunquam, quod coniectura rofuturum credidit, subsequens ehensibile iudicari, si canonum conditor canones a se vel suis praedecessoribus editos vel aliqua in eisdem contenta
Abbreviated transcription (Latin):
tia pocula uino inguentis op¬
tatis odorem. ¶ Nec formident
hii ad obedientiã ordĩs de uc¬
tore dũ redemit nã prelatos su¬
o̾ ut fuuter sperauius eis q ĩ¬
uriginius sibi benignos ⁊ inites
ineient tetͥos dulces acq pai¬
pabiles cũ sint ⁊ ẽe debeant om̃
⁊ singli fres in xp̃o ⁊ clamicent
quis michi det te frẽm meum
tõi sciluet patre bto francisco cõge¬
uutum suggͥeutem ubera nrris mee
religionis utiq ⁊ ꝑfessionis eius uł
dũ matus contẽplatõis ⁊ lectõis
suaua ⁊ dulcia pocula ut inueniã
teforis ab eiusdẽ obẜuantiis quo¬
danimodo dispem ⁊ de osculet blã¬
de udlt᷑ ⁊ intͣ caritatis iuscera te

Expanded text:
tia pocula vino, unguentis opvitatis odorem ». Nec formident hi, ad obedientiam ordinis Deo auctore dum redeunt; nam praelatos suos ut firmiter speramus eisque iniungimus sibi benignos et mites invenient, ceteros dulces atque palpabiles, cum sint et esse debeant omnes et singuli fratres in Christo; clamitent: « Quis mihi det fratrem meum communi scilicet patre beato Francisco congenitum sugentem ubera matris nostrae religionis utique et professionis eiusdem velut matris contemplationis et lectionis suavia et dulcia pocula, ut inveniam te foris ab eiusdem observantiis quodammodo disparem et deosculer blande videlicet intra caritat
Abbreviated transcription (Latin):
tum possent derogare psentib
uirib uacuamꝰ religio nanq ꝑi¬
iitur si ameritoria subditi obe¬
diẽtia subtrabatur magua qui¬
dem pauꝑtas s maior ĩtegrtns
hoꝵ est obedĩa maxĩm si custodit
ua u̾o menti donatur ⁊ aio. quos
uelut effrenes ⁊ liberes ditõi al
hanc ueliit ⁊ appetant hauc
magius desideriis concupiscant
illudq uotis sauticoꝵ ingeient
osculetur me oris sui caritatis
utiq ⁊ dilectõis religionis hiꝰ¬

Expanded text:
quantum possent derogari praesentibus, iuribus vacuamus. Religio namque perimitur, si a meritoria subditi obedientia subtrahantur. Magna quidem paupertas, sed maior integritas; bonum est obedientia maximum, si custodiatur da velut effraenos et liberos ditioni althanc velint et appetant, hanc magnis desideriis concupiscant, illudque votis canticorum ingeminent: « Osculetur me osculo oris sui », caritatis utique et dilectionis, religionis h
Abbreviated transcription (Latin):
rũ dicat᷑ regula uł declaratõib
ancedc̃s quante longitudĩs qnͣ¬
teq latitudĩs quante grosficier
uł subtilicatis qualis forme qͣ¬
lis ne figure hiꝰ debeant ẽe ues¬
tes sicuc nec qualis qͣnceq uili¬
tatis eas esse oꝑtear exprimitur

Expanded text:
gula vel declarationibus antedictis, quantae longitudinis quantaeque latitudinis, quantae grossitiei vel subtilitatis, qualis formae qualisve figurae huiusmodi debeant esse vestes, sicut nec qualis quantaeque vilitatis eas esse oporteat, exprimitur
Abbreviated transcription (Latin):
rena ꝑ aplica scripta mandãtes
quatinus ad mandatũ ip̃ius
gu̾alis deponãt quos deferunt
lis arbitrium detumatõm sũ
tur. ip̃iq gu̾ali in õib istis et

Expanded text:
r apostolica scripta mandantes, quatenus ad mandatum ipsius generalis deponant, quos deferunt, lis arbitrium, determinationem sive tur, ip
Abbreviated transcription (Latin):
troꝵ ⁊ custodũ subeadẽ forma
iuditio p̾sentium auc̃te ⁊ mitti¬
mus det̾minare uidel arb. Ai
⁊ uinrũ ꝓ uite fratrũ necessar¬
is fiẽs ip̃i querere debeant cor¬
euare siuie repone etiam si repo¬
uenda sint in predc̃s grauariis ⁊
cellariis ꝯẜuanda. statuẽtes ⁊ dis¬
tricte precipiendo maudãtes qd̃
in prectĩs ⁊ hiis silib eoꝵdem ar¬
bitriũ decerminatõm siue uidm
iustratõib ⁊ custodiis ordĩs me¬
morati ꝯmissis eisdem cũgar¬
de conuentu losi discretoꝵ sacer¬
dotũ ⁊ antiquoꝵ inordine fra
⁊ singuli sequi oĩode illis q pe
re ꝑ oĩa teneantur ac iusuꝑ qd̃
siue iudiciũ illisq pendo nec sĩt
nec dici possint net debeant neqz
ip̃i seip̃os autumẽt sue regule
uł ꝯstitutõi su ordĩs transg̾s¬
sores. ideoq om̃s ⁊ singules fĩs
antedã ordinis minoꝵ qui stric¬
tos curtos ⁊ diffories hĩtus ab
ipĩus gen̾alis mĩstri ⁊ alioꝵ de

Expanded text:
custodum sub eadem forma iudicio praesentium auctoritate committimus determinare, videlicet arbitrari et vinum pro vitae fratrum necessariis fratres ipsi quaerere debeant, conservare, sive reponere, etiamsi reponenda sint in praedictis granariis et cellariis conservanda; statuentes et districte praecipientes mandamus, quod in praedictis et his similibus eorundem arbitrium, determinatseparatim in custodiis ordinis memorati commissis eisdem, cum guarde conventu discretorum loci sacerdotum et antiquorum in ordine fret singuli sequi omnino eisque parere per omnia teneantur; ac insuper, quod seu iudicium illisque parendo non sint nec dici possint nec debeant nec ipsi seipsos autument suae regulae vel constitutionum sui ordinis transgsores. Ideoque omnes et singulos fratres antedicti ordinis Minorum qui strictos, curtos et difformes habitus ab ipsius generalis ministri et aliorum
Abbreviated transcription (Latin):
nũstroꝵ ⁊ sustodũ sub cͥta forma
sił scilicet ⁊ seꝑatĩ in sus admĩs¬
tratõib ⁊ custodiis cũ gardiau
⁊ duoꝵ de cõuentu loci discretoꝵ
sac̾dotum ⁊ antiquoꝵ mordiue
fratrũ ꝯsilio ⁊ asserisu prefat᷑
Clemẽs iudicio dux̾it reliquend̾.
an sit multũ credibile ex iã exꝑtis
ꝙ frẽs ip̃i abs granariis ⁊ cella¬
riis nõ possĩt iite ncc̃ia inueñe
quo casu granaria ⁊ cellaria cõ¬

Expanded text:
ministrorum et custodum sub certa forma ministrorum et custodum sub certa forma simul scilicet et separatim in suis administrationibus et custodiis cum guardiani et duorum de conventu loci discretorum sacerdotum et antiquorum in ordine fratrum consilio et assensu praefatus Clemens iudicio duxerit relinquendum, an sit multum credibile ex iam expertisres ipsi absque granariis et cellariis non possint vitae necessaria invenire quo casu granaria et cellaria, con
Abbreviated transcription (Latin):
delem̃tis mb̾entes uestigus pre¬
noꝵ in p̾dc̃is hoꝵq siłib fore iu¬
diciũ declarare cõpellimur illaq
eis ut predr̃ ꝯmittere inuitam᷑.
Ion eĩ ꝑtitłarium õim certa p̃t
dari scientia neq eoꝵ cũ infiurta
sunt ꝯtingit fieri discipliuaul.
Nonars nõ regula crcustanci¬
as singulas accidentiaq cũcta
cõplectitur. hñt in illis mĩores
dubiis ⁊ incercis possũt arcibus
quib olediant possũt ieglis¬
singulis quib obtẽpent disci¬
plinis ut illaꝵ fiuis egregius
debitis obsequentĩ mimsteriis
sub sequatur sic disct iudicans
cuncta rimat᷑ ⁊ discutit leges ca¬
sib applicat canonũ decreta secer¬
nit sic morib aggͣuans medicũ
sic uirtus constans in medio sapiẽ¬
temprudentẽq deposcit. ne si quisz
regatur ut appetit ꝯfestĩcorruat
relegetur siñie nãq uarianturr ut
capita ⁊ crescit ĩstolidis opiõib
fantasia. ¶ Eodẽ modo eisq quo¬
dãmodo roib inutati cũ prefatoꝵ

Expanded text:
Clementis inhaerentes vestigiis, praenorum in praedictis horumque similibus fore iudicium declarare compellimur illaque eis, ut praedicitur, committere invitamur. Non enim particularium omnium certa potest dari scientia, neque horum, cum infinita sint, contingit fieri disciplinam; non ars, non regula circumstantias singulas accidentiaque cuncta complectitur: habent in illis minores dubiis et incertis praesunt artibus, quibus obediant, praesunt regulis, quibus obtemperent, disciplinis, ut illarum finis egregius debitis subsequentium ministeriis subsequatur. Sic iudicans cuncta rimatur et discutit, leges applicat casibus, canonum decreta secernit; sic morbus aggravans medicum, sic virtus constans in medio sapientem prudentemque deposcit: ne, si quisque regatur, ut appetit, confestim corruat,relegetur; sententiae namque variantur ut capita, et crescit in stolidis opinionibus phantasia. Eodem modo, eisdem quodammodo rationibus invitati, cum praefatorum
Abbreviated transcription (Latin):
Dilecto filio.S. t̾t̾. Sancte cecilie
pbro cardinali. apłice sedis legato.
Ut eo efficatius conmissum tibi lega
te munitus. Biscretioni tue exer¬
cendi libere censuram eccłasticam in
omnes tam cathedralium ꝙͣx aliaꝵ
exemptos. in uniuersa quoq capitła
⁊ conuentꝰ. duces. marchiones. comites.
nec non barones. et quosl alios no¬
biles. in rectores etiam. Balliuos.
potestates. consiliarios. Uniuersita¬
tes. ꝓpłos. et quascumq ꝑsonas
ecclasticas. regulares. seculares.
etiam si militie templi ⁊ hospitalis
sancti iohannis ierosolimitañ. nel
sancte marie thentonicoꝵ. seu cistern̾.¬

Expanded text:
filio S. a tituli Sanctæ Cæciliæ Presbytero Cardinali Apostolicæ Sedis Legato b Ut eo efficacius commissum tibi negotte munitus; Discretioni tuæ exercendi libere censuram Ecclesiasticam d in omnes tam Cathedralium, quam aliaexemptos, in universa quoque Capitula, & Conventus, Duces, Marchiones, Comites, nec non Barones, & quoslibet alios Nobiles, in Rectores etiam, Ballivos, Potestates, Consiliarios, Universitates, Populos, & quascumque personas Ecclesiasticas, seculares, & regulares, etiamsi Militiæ Templi , aut Hospitalis S. Johannis Jerosolymitani, vel Sanctæ Mariæ Theutonicorum e
Abbreviated transcription (Latin):
ti p̾sidemꝰ sicut relrgiosa st
pia uota beniguo fauore ꝓsequit᷑
sic suꝑsticiosos conatus ĩsolentiũ
pelle gregẽ dũicũ cũ trutulẽtia lu¬
pi rapacis ĩuadat sub pietatis yma¬
gine uictus hr̃tice prauitatis obre¬
pat ⁊ sub pretextu ꝯu̾satõis auglioe
ĩcantis mentib sps̃ malignus illu¬

Expanded text:
ti praesidemus, sicut religiosa et pia vota benigno favore prosequitur, sic superstitiosos conatus insolentium pelle gregem Dominicum truculentia lupi rapacis invadat, sub pietatis imagine virus haereticae pravitatis obstrepat et sub praetextu conversationis angelicae incautis mentib