comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nõ auobis exigit᷑ ut auobis ab
ois uẽniã postuletis ne apud
eas quas apportet er̃ subiectas
dñ minia seruat᷑. hũilitas Regẽdi
frangat᷑ autoritas b taiẽ pẽtẽda
est uenia ab õium dño qui nouit
ncĩa eas quas plus Iusto forte
corripitis q̃rta beniuolẽtia diligatꝭ
nõ aut̃ carnalis s spualis int̾ uos
debet rẽ dilecto / nã q̃ faciũt pudoris
Iunueores ecĩa feminis femme
iocando turpit ⁊ ludendo nõ solũ
doidius ⁊ intactis aucillis xp̃i
In sc̃o ꝓposito ꝯstitutis s oĩo nec
ne In Illa offendat᷑. deꝰ Młtonutg̃
presbit᷑o qui oñi ur̃i cura gerit
ut ergo cũcta Ista seruẽtur ⁊ si
quid seruatũ nõ fuerit nõ negli ͭ¬
curet᷑ ad p̾positã p̾cipur ꝑtiẽt ita
ut ad presbiterũ qui uob̃ intẽdit
Referat q iuoduun uel uires
eiis excedit ip̃a uerõ se existiẽt
potestate dominãte s caritate¬
fetu seruiẽte felitẽ Honore cora

Expanded text:
non a uobis exigitur, ut ab non a uobis exigitur, ut ab eis ueniam pquas oportet esse subiectas, dum nimia seruatur humilitas, regendi frangatur auctoritas. sed tamen petenda est uenia ab omnium domino, qui nouit, etiam eas, quas plus iusto forte corripitis, quanta beniuolentia diligatis. non autem carnalis sed spiritalis inter uos debet esse dilimmemores, etiam feminis feminae, jocando turpiter et ludendo, non solum a viduis et intactis ancillis Christi in sancto proposito constitutis, sed omnino nec ne in illa offendatur Deus: multo magis presbytero qui omnium vestrum curam gerit. Ut ergo cuncta ista serventur, et si quid servatum non fuerit, non neglicuretur, ad praepositam praecipue pertinet, ita ut ad presbyterum qui vobis intendit, referat quod modum vel vires ejus excedit. Ipsa vero non se existimet potestate dominante, sed charitate serviente felicem. Honore cora
Abbreviated transcription (Latin):
henuinda est s sexu mastłino quẽ
sous ictipit Quicũq uel quĩtio
ue maledicto uel etĩa c̾mĩs obiectu
alt̾am leserit meminorit satisfactõe
mare qtotiꝰ quod fecit ⁊ Illa q̃
hsa est sine disceptatõe dĩnuite
biaũt inucẽ xleserũt inucẽ
sin debita Rolaxare debebũt ꝓpt̃
oratõnes uras quas utiq q̃zto
temuores tanto sauciores habere
debetis melior est um̃ que qͣuis
ia sepe tẽp̃tat᷑ tñ impetrare festĩat
utsibi dĩuctat cui se fecisse cogͦstit¬
⁊ ad ueniã petendã difficiliꝰ ĩtliat
que nõ uult diuuite urori nõ
nũqͣ uult pet̾e̾ ueniã aut nõ ex
aĩo petit sg̃ causa est in monastio
etĩa si nõ inde ꝓitiat᷑. ꝓuide uob
a uerbis duriorib parcite Quesi
unussa fuerĩt de ore uestro nõ
pigeat ex ip̃o ore ꝓferre medicam̃ta
ex quo facta sũt unlia̾i Quãdo ãt
uctĩtas disciplie̾ mĩorib coh̾tendis
dice uos. uerba dura cõpellit fiot
in ipis in odiũ uos excessisse sc̃titꝭ

Expanded text:
st, sed sexu masculino, quem sexus accepit. quaecumque uel conuicio uel maledicto uel etiam criminis obiectu alteram laeserit, meminerit satisfactione curare quantocius, quod fecit, et illa, quae laesa est, sine disceptatione dimittere. si autem inuicem se laeserunt, inuicem sibi debita relaxare debebunt propter orationes uestras, quas utique quanto crebriores tanto sanctiores habere debetis. melior est enim, quae quamuis ira saepe temptatur, tamen impetrare festinat, ut sibi dimittat, cui se fecisse cognosciet ad ueniam petendam difficilius inclinatur. quae non uulnumquam uult petere ueniam aut non ex animo petit, sine causa est in monasterio, etiamsi non inde proiciatur. proinde uobis a uerbis durioribus parcite; quae si emissa fuerint de ore uestro, non pigeat ex ipso ore proferre medicamenta, ex quo facta sunt uulnera. quando autem necessitas disciplinae minoribus cohercendis dicere uos uerba dura compellit. si etiam in ipsis modum uos excessisse sentitis,
Abbreviated transcription (Latin):
pauꝑẽ fieri si aĩa misera suꝑbior
uñs gͦ unanenũt ⁊ cõcordĩt uinite
tẽpla facte estis oracõnib ĩstate
horis ⁊ ti iuporib constitutis. In
oratorio nemo aliquid agat nsi
ad quod est factũ unde ⁊ nõi actepͭ
ut si alique etiã p̾ter horas cõst as
si xis uacat orare uoluerĩt nõ suit
ris impedimẽto q̃ aliguid ibi age̾
uoluerut p̃saluis ⁊ hninis cũ
oratilideũ hoc uerset᷑ In corde p
ꝓfert᷑ in uoce et uolite cãtare
nisi quod legĩstis eẽ cantandũ¬
cantet᷑ nõ tãtet᷑ ⁊ arnẽ uram̃
domate Ie Iunuis ⁊ abstiuẽtia este
aut aliqua Ieunare nõ potest
nõ tñ extͣ hor̃a prãdiĩ aliquid
aluuẽtors sumat nnisi cũ egrotat
Qñ acceditis ad mẽsã. dnec Inde
sumãt cibũ s ⁊ aures ꝑcipiãt
ꝯsuetudĩe si alit̃ traccãt᷑ In uictu
nõ debet aͬ ͭ molestũ rẽ nec
Inuistũ uideri quas fecit alia
a suetudos forcõres nec Illas putẽt

Expanded text:
pauperem fieri cum anima misera superbior pauperem fieri cum anima misera superbior go unanimiter et concorditer uiuite templa factae estis. Orationibus instate horis et temporibus constitutis. in oratorio nemo aliquid agat, nisi ad quod est factum, unde et nomen accepit, ut, si aliquae etiam praeter horas constitutas, si eis uacat, orare uoluerint, non eis sint impedimento, quae aliquid ibi agere uoluerint. psalmis et hymnis cum oratis deum, hoc uersetur in corde, quod profertur in uoce, et nolite cantare, nisi quod legitis esse cantanducantetur, non cantetur. Carnem uestram domate ieiuniis et abstinentia escae autem aliqua non potestn extra horam prandii aliquid alimentorum sumat, nisi cum aegrotat. Cum acceditis ad mensam, donec inde sumant cibum, sed et aures esuriant consuetudine, si aliter traetantur in uictu, non debet aliis molestum esse nec iniustum uideri. quas fecit alia consuetudo fortiores. nec illas putent
Abbreviated transcription (Latin):
ori hora que pecierius nõ actipiãt
sueũt indigenti uctia dare nõ
aut q̃ reler unue funatis ne ira
nesat In odiũ ⁊ brabẽ faciat de
fisuta ⁊ aiãm faciat honutidã¬

Expanded text:
oram quae petiverint non accipiant. fuerint indigenti necessaria, dare non aut quam celerrime finiatis, ne ira crescat in odium, et trabem faciat de festuca, et animam faciat ho
Abbreviated transcription (Latin):
isi positũ aut si ꝓpt̾ Iliũ q̃ritis
uabr̃e uestrã sit Rebellatis tur
is potiꝰ hoc petistis ut ip̃e uõb
uitet᷑ Si aut̃ hot exhorretis
uebal ut mag̃ uelit uos ip̃e
isciere cistã ex uob̃ famã et
paudĩa sustut̾ ut ditat᷑ nõ aliaui
s pualeat opus druboli s pax
ehiustis erubescẽdo curratis. In
morti s pociꝰ pẽitendo Resuãtis
yntute nec habeatis penitẽtiã
pli traditoris s pociꝰ lac̾mas petri¬
pistoris / hec sũt q̃ ut obhuetis
sapinꝰ In moasterio constitute/
pͥmũ pptꝰ quod estis In unũ cõggate
u unanimes habitetis in domo ⁊
st uobis cor uñũ ⁊ aĩa una indeũ
⁊ nõ ditatis aliquid ꝓpͥũ s sunt uob

Expanded text:
pter illum quaeritis matrem vestram sic rebellastis, cur non potius id petistis, ut ipse vobis mutetur? Si autem hoc exhorretis;turbantur, ut magis uelit uos ipse deserere, quam istam ex nobis famam et inuidiam sustinere, ut dicatur non aliam uobis praeualeat opus diaboli, sed pax debuistis, erubescendo curratis in mortem, sed potius paenitendo resumatis uirtutem nec habeatis paenitentiam Iudae traditoris sed potius lacpastoris. 5. Haec sunt quae ut observetis praecipimus in monasterio constitutae. Primum propter quod estis in unum congregatae, ut unanimes habitetis in domo, et sit vobis cor unum et anima una in Deo. Et non dicatis aliquid proprium, sed sint vob
Abbreviated transcription (Latin):
uestra. ⁊ largiorẽ gram dei que
data est uoł ut nõ solũ caruales
iuptias cõtẽpne̾tis uerũ eciuã
In domo societatẽ elige̾tis ħitandi
unanimes ut sit uob aĩa una ⁊
cor unui In deũ hoc In uob̾ bona
hoc dei dona consid̾ans iñt młtas
tẽpestates quib ex aluis malis
quatit᷑ tormoũ solet uttũp
Reqͥestẽ Currebatꝭ bene qu
uol festinauit/ suasio Illa nõi
ex deo qui uocauit uos mola
fermẽti nolo dice quod sequi
hoc eñi mag̃ cupio ⁊ oro ⁊h¬

Expanded text:
tram et largiorem gratiam dei, quae data est uobis, ut non solum carnales nuptias contemneretis, uerum etiam in domo societatem eligeretis habitandi unanimes, ut sit uobis anima una et cor unum in deum. Haec in nobis bona, haec dei dona considerans inter multas tempestates, quibus ex aliis malis quatitur, cor meum solet utcumque requiescere. currebatis bene. quis uos fascinauit? suasio illa non est ex deo, qui uocauit nos. modicum fermenti — nolo dicere, quod sequitur; hoc enim magis cupio et oro
Abbreviated transcription (Latin):
dicẽs trstẽ dĩn facio suꝑ aiam̃
mẽa quia parces uobis nõdũ
ueui coruithũ nõ qr dñam᷑ fidei
uestre s corpatores simiꝰ gaudii
uestri hoc etia dico uobis quia
parces uobis nõ ad uos ueni Peꝑti
rcĩa michi ne tristicia suꝑ tristicia
habt̾m ⁊ elegi nõ ut exhib̾en facĩe
mẽa uobis s effierẽ cor meũ
deo ꝓ uobis ⁊ causã magͥ uestri

Expanded text:
 animam meam, quia parcens uobis nondum ueni Corinthum, non quia dominamur fidei uestrae, sed cooperatores sumus gaudii uestri, hoc ego etiam dico uobis, quia parcens uobis non ad uos ueni. peperci etiam mihi, ne tristitiam super tristitiam haberem, et elegi, non ut exhiberem faciem meam uobis, sed effunderem cor meum deo pro uobi
Abbreviated transcription (Latin):
dñicũ in uobis ut spmas istas
metamiꝰ ex uobis Si aũt adhia
ur̃a tumultuat᷑ infirmitas ore
cõturbãt uos si adhut cõtuarbã
uos insi coruexerunt portabũ
iudiciũ quecũ̃t Ille fuerint
Cogitate quid mali sit ut tũ
de deo natis in unnitate gaudeat
int̾na scisiuata in monastio lugi
Perseuerate in bouo ꝓposito
nõ desiderabitis nuitare pͥpost
qua in monast̾ro Illo ꝑtã młtos
ãnos ꝑseuerãte ⁊ numero ⁊ et
creiustis. que uos mat̾ nõ utee
s aĩo suscrpit Sumes eñ qui¬
sorori mer seriur̃tẽ placẽtẽ
aut etia ipam p̾positĩe que uod
suscepit inueĩstis sub Illa esis
erudite sub Illa uelate sabill
multiplicate ⁊ sic tumultuars
ut uob rã muitetis cũ lug̾ẽ deli
si cã uob̃ autate uellemꝰ ꝓp

Expanded text:
nicum in uobis, ut spinas istas metamus ex uobis. si autem adhuc uestra tumultuatur infirmitas, orate, conturbant uos, si adhuc conturbant uos, nisi se correxerint, portabunt indicium, quaecumque illae fuerint. Cogitate, quid mali sit, ut, cum de deo natis in unitate gaudeamus, interna schismata in monasterio lugeamus. perseuerate in bono proposito et non desiderabitis mutare praepositam, qua in monasterio illo per tam multos annos perseuerante et numero et aetate creuistis, quae uos mater non utero sed animo suscsorori meae seruientem, placentem aut etiam ipsam praepositam, quae uos suscepit, inuenistis; sub illa estis eruditae, sub illa uelatae, sub illa multiplicatae; et sic tumultuamini, ut uobis eam mutetis, cum lugere deberetis, si eam uobis mutare uell
Abbreviated transcription (Latin):
Icut parata est rueritas
pcta q̃ iuuenerit uindicare
Ita nõ uult caritas qͣs uindicet
Inuenere hoc causa fecit ut nõ
uenirẽ ad uos cũ mẽa p̾senciã
q̃reretis nõ ad paris uestre gaudiũ
s ad dissencõnis uestre augĩtũ
Uelinquerẽ sic ⁊ me pñte tantus
uest̾ tuułtꝰ existẽt ꝙͣtꝰ me absente
⁊ si oculos meos la tuit Iñ aures
meas uris uocibz auerauit Nam
fartassis eña maior oẽt ur̃a sedicõ
In p̾tencia mea ꝙͣ nccẽ eẽt uobis

Expanded text:
icut parata est seueritas peccata, quae iuuenerit, uindicare, ita non uult caritas, quod uindicet, inuenire. haec causa fecit, ut non uenirem ad uos, cum meam praesentiam quaereretis non ad pacis uestrae gaudium sed ad dissensionis uestrae augmentum. relinquerem, si et me praesente tantus uester tumultus existeret, quantus me absente etsi oculos meos latuit, tamen aures meas uestris uocibus uerberauit? nam fortassis etiam maior esset uestra seditio in praesentia mea, quam necesse esset uobis
Abbreviated transcription (Latin):
debet et̃ Iurato Multo enĩ tuciꝰ
ut dixi q̃tũ ad nos actiuet nũq
iuramꝰ ut sit in ore nr̃o est est
nõ. nõ. sicut dñsi monet nõ qr
grauissimũ pectatũ est falsũ
Iurare quo ticiꝰ cadit qͥ cõ lieuit
quã docere ⁊ tu magnũ ꝯforres
beneficiũ si ea q̃ Illic a sanctis
fratrib aduersa Istoꝵ uamiloqͥa
disserũt᷑ nõ me facias igrare
In dño Recte ⁊ fidelit̾ uiuas
dilectissime fili.

Expanded text:
debet esse iuratio. multo enim tutius, ut dixi, quantum ad nos adtinet, numquam iuramus, ut sit in ore nostro: Est, est; non, non, sicut dominus monet, non quia grauissimum peccatum est falsum iurare, quo citius cadit, qui consueuit quam docere et tu magnum conferes beneficium, si ea, quae illic a sanctis fratribus aduersus istorum uaniloquia disseruntur, non me facias ignorare. in domino recte et feliciter uiuas, dilectissime fili.
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ consorte habeo quib hot
ꝑ nĩeu ministeriũ ꝑsuasũ est
sit tñ ut p̾cipue sana doit᷑ra
teneat᷑ nec eos qui ista nõ
fatiũt uana tõfumatia Iudita
dicentes ris. Nichuil prodesse qus
pudice qͣnus ꝯuigalit uiuant
ꝙ donios suas ⁊ familias dr̃¬
ceporũt Responderũt eos talis
dispurari nolle qm̃ uitũd suas

Expanded text:
 consortes, quibus hoc per meum ministerium persuasum est sic tamen, ut praecipue sana doctrina teneatur nec eos. qui ista non faciunt, uana contumacia iudicemus dicentes eis nihil prodesse, quod pudice quamuis coniugaliter uiuunt, quod domos suas et familias ceperunt, respondent eos ideo talia disputari nolle, quoniam uitiis suis
Abbreviated transcription (Latin):
de bona ꝯu̾satõe flagrãtes nõ
sicut ancille sub lege s sicut
libere sub gr̃a cõstitute ut aũt
In hoc libello tauꝙͣ inspeclõ
uos possitis Inspite̾ ne ꝑobliuone
aliquid negligatꝭ semel In
septĩana uob legat᷑ ⁊ ubi uos
Iuueneritis ea q̃ scripta sũt
fagientes lagite grãs d dno
bonoꝵ omii largitori Ubi aũt
Ĩcũq uestrũ uidet sibi de ẽe ad
orãs ut ⁊ debitũ dĩnuitat᷑ et
In tẽptacõnẽ nõ indutat᷑¬
nõ bratissiõ ac uen̾abila

Expanded text:
onuersatione fraglantes non sicut ancillae sub lege sed sicut liberae sub gratia constitutae. ut autem in hoc libello tamquam in speculo uos possitis inspicere, ne per obliuionem aliquid neglegatis, semel in septimana uobis legatur et, ubi uos inueneritis ea, quae scripta sunt, facientes, agite gratias domino bonorum omnium largitori; ubi autem quaecumque uestrum uidet sibi deesse aliorans, ut et debitum dimittatur et in temptationem non inducatINO BEATISSIATO
Abbreviated transcription (Latin):
ex pressii aliquid dicẽ tñ ip̃o redẽptõis
nõĩe nõ parũ sibi p̾st̾psit Unde eĩ
Redimẽdi ẽsseñt nisi adyaboli p̃tãte
In qua r̃ẽ nõ possent nisi origĩalis
obligatõe pctĩ aut quo p̾cio reddiniũt᷑.¬

Expanded text:
expressius dicere, tamen ipso redemptionis nomine non parum sibi praescripsit. Unde enim redimendi essent, nisi a diaboli potestate, in qua esse non possent, nisi originalis obligatione peccati? aut quo pretio redimunt
Abbreviated transcription (Latin):
Inxp̃o om̃s unuficabũt᷑ utiq
Resirrrectonẽ dicit Instoꝵ ubi est
uita et̾ua nõ Resurrettõnẽ ñquoꝵ
ubi mors erit et̾na ideo ait
uiuificabũt: qr Illi dãpnabũt ⁊
huic ⁊ pndẽtib sacramentꝭ cͥrũcisio
pariuileꝵ octauo die fieri p̾repta
expoliãtõ quã sigͣt tircũtisio die
dĩcõ rẽsuroexit qui post sept̃iau
sabbati octauꝰ est hec gͦ fides et ꝭ
autiguoꝵ Iustoꝵ fuit / unde ⁊ ap̃łs

Expanded text:
utique resurrectionem dicit iustorum, ubi est uita aeterna, non resurrectionem iniquorum, ubi mors aeterna erit; ideo ait uiuificabuntur\', quia illi damnabuntur. hinc et in ueteribus sacramentis circumcisio paruulorum octauo die fieri praeceptexpoliatio, quam significat circumcisio, die dominico resurrexit, qui post septimum sabbati octauus est. haec ergo fides etiam antiquorum iustorum fuit. unde et apos
Abbreviated transcription (Latin):
tp̃alit ualet forma mortꝭ exadã
In et̾nũ autẽ ualebit uite forͣ
nocuerat ille generatis Et nõ
sicut ꝑ unũ poctatũ ita ⁊ donũ
nã iudiciũ quid̃ ex unõ Incõ¬

Expanded text:
temporaliter ualet forma mortis ex Adam, in aeternum autem ualebit uitae formnocuerat ille generatis. et non sicut per unum peccantem ita est et donum; nam iudicium quidem ex uno in con
Abbreviated transcription (Latin):
transigũt᷑ s Recte uiuẽdo et
Rette docendo mag̃is dicere di
nos uobis spualia seminauimꝰ
magnũ est si uestra carualia
netam᷑ multo quippe mĩõri
imprudẽtia seru doi qui mãnũ
suaꝵ honestis operib uenditis
unuĩt/ dãpuãt Istos a quib nuicht
accipiũt ꝙ̃ isti qui pt̾ aliqui
corporis Infinitatẽ nõ ual̃¬

Expanded text:
transiguntur, sed recte uiuendo et recte docendo magis eis dicere: Si nos uobis spiritalia seminauimus, magnum est, si uestra carnalia metamus? multo quippe minore inpudentia serui dei, qui manuum suarum honestis operibus uenditis uiuunt, damnant istos, a quibus nihil accipiunt, quam isti, qui propter aliquam corporis infirmitatem non ual
Abbreviated transcription (Latin):
desmãt contͣ st̾pturas loqui ⁊n
sius exhortãtonib ad maiora
sit excitent ut minora nõ dũpuẽt
Nõ rñi ⁊ scam̃ uirg̃ĩtatẽ aliter
exhortãdo ꝑsuade  nõ possũt insi
cõigalia unicula dãpnauerĩt
cũ docente apło unusquisa donũ
ꝓpͥũ habeat᷑ adeo alius. sit /alius
aut̃ sit ambulẽt itaq ꝑfectoĩs
uiã uenditis suis om̃ib Rebus
⁊ mihicordit erogatꝭ s spoere
colligũt inf̾nuora eiꝰ mẽbra
quare puiant anteꝙ̃ sedes
Indiciarias acceꝑuit ui eñĩ tles
erũt qualib dñs dicit sedebitis
super sedes duodeci Indicantes
duodeci trib Istael ⁊ de qualib¬
ait ap̃łs nestitis q̃m̃ angłos iudicabꝰ
preparent se poriꝰ nõ t̾moios sed
Religiosos diuites Reciꝑe ĩtab̾natła
mãmona Iniquitatis Puto eñi
ꝙ quid̃ eo qui hec̾ Impudent atq
Imprudent garoiũt adiuitib xͥanis
⁊ pĩs in suis net̃itatib sustentant᷑
habet rñ ecc̃la quodͥ mõ suod

Expanded text:
desinant contra Scripturas loqui, et in suis exhortationibus ad majora sic excitent, ut minora non damnent. Non enim et sanctam virginitatem aliter exhortando persuadere possunt, nisi coniugalia uincula damnauerint, cum docente apostolo unusquisque donum proprium habeat a deo alius sic alius autem sic. ambulent itaque perfectionis uiam uenditis suis omnibus rebus et misericorditer erogatis; sed si uere colligunt, infirmiora ejus membra quare puniunt antequam sedes judiciarias acceperint? Si enim tales erunt, qualibus Dominus dicit, Sedebitis super duodecim sedes, judicantes duodecim tribus Israel ; et de qualibit, Nescitis quoniam Angelos judicabimus ; praeparent se potius non criminosos, sed religiosos divites recipere in tabernacula mammona iniquitatis . Puto enim quod quidam eorum qui haec impudenter atque imprudenter garriunt, a divitibus christianis et piis in suis necessitatibus sustentantur. Habet enim Ecclesia quodammodo suos
Abbreviated transcription (Latin):
de hũs nõ ait quitũq uendiderit
ppt me quetũq licitũ est uende̾ sed
quicũq diuserit. fieri uiñ potest
urdicat᷑ xp̃iano ab aliqua p̃tate aut
xpĩanꝰ nõ eris aut si in hõc ꝑmant̾
uolu̾is domũ possessiones q no
habebis ⁊nt̃ uero ecĩa Illi diuites
qui In suis diuicuis sic statuerãt

Expanded text:
uendiderit propter me, quae utique licitum est uendere, sed: Quicumque dimiserit. fieri enim potest, ut dicatur Christiano ab aliqua potestate: Aut Christianus non eris aut, si in hoc permanere uolueris. domum possessionesque non habebis. tum uero etiam illi diuites, qui in suis diuitiis sic statuerant
Abbreviated transcription (Latin):
Suis talia disputare qualia Isti
disputan nõ sit nulitare sod
petellare nõsu plantare unrẽã
s eradicare nõ sit pastendos
conggare s pdendos agrege sers
ad suas necessitates inchilacipiũt
iisi ab eis qui Res suas uendũt

Expanded text:
uis talia disputare, qualia isti disputant, non sit militare sed rebellare, non sit plantare uineam sed eradicare, non sit pascendos congregare sed perdendos a grege separare. tur — neque enim ad suas necessitates nihil accipiunt nisi ab eis, qui res suas uendunt
Abbreviated transcription (Latin):
neq sꝑare in Incerto diuitiaꝵ Ista
superbia diuitẽ Illũ qui Iacẽtẽ aute
Iamã sũa cõtẽpnebat pauperẽ
iustũ ⁊ Ista spes In incerto diuiciaꝵ
qua se ppt̃ purpurã ⁊ byssũ ⁊ epulas
splendidas beatũ putabat nõ ipe
diuicie ꝑduxerũt ad infermi torm̃ta
an forte quia dñs adiuxit ⁊ dixũ
Amen dito uobis difficile aiuesz
intrabit in Regnũ celoꝵ ⁊ iteꝵ
dico uobis faciliꝰ Intͣbit camelus
ꝑ foramen acꝯ qͣ diues In Regnũ
celoꝵ Ideo putãt Isti diuitẽ ecĩa si
faciat ista que aiuitib p̾cipienili
stĩt st̾psit apłs In Regnũ celorũ
apło contͣ dñiũ loquit᷑ An isti
nesciant quũ loquant᷑ Qud hoꝵ
credat eligat xpĩanꝰ Puto nos
meliꝰ crede̾ istos nestire quid loqͥ
ħ paulũ cont᷑ dñi loqui deinde cur
nõ in tõseq̃ñtib etia ip̃m dñmi audiuat
dicentẽ distipłis ꝓ nuseria hus
fieret qued difficile uidebat᷑ m
manẽtes in diuitũs sius p̾ceptã

Expanded text:
neque sperare in incerto diuitiarum. ista superbia diuitem illum, qui iacentem ante ianuam suam contemnebat pauperem iustum, et ista spes in incerto diuitiarum, qua se propter purpuram et byssum et epulas splendidas beatum putabat, non ipsae diuitiae perduxerunt ad inferna tormenta. An forte, quia dominus adiunxit et dixit: Amen diintrabit in regnum coelorum: et iterum dico vobis, Facilius intrabit camelus per foramen acus, quam dives in regnum coelorum; ideo putant isti divitem, etiamsi faciat ista quae divitibus praecipienda sit apostolus, in regnum caelorum apostolus contra dominum loquitur, an isti nesciunt, quid loquitur? quid horum credat, eligat Christianus. puto melius nos credere istos nescire, quid loqui, quam Paulum contra dominum loqui. deinde cur non in consequentibus etiam ipsum dominum audiunt dicentem discipulis pro miseria diuitum fieret, quod difficile uidebatur, non ut manentes in diuitiis suis praecepta
Abbreviated transcription (Latin):
contraria nsi quia occurrit aqñ
neccessitatꝭ articls uͥ aut uxor
diuuttat᷑ aut xp̃s ut alia amittã
si ip̃i uxori maritꝰ displicuerit
diuortiũ autͤ a xp̃o luc Ille quid
eligat nisi xp̃m ⁊ dimittat uxore
diuuctat uxore excepta forncatõis¬
causa ubi aut̾ q̃libet ex eis ꝑsona¬
est infidelis consiliũ apłi actẽdat᷑
ut si infidelis consentit habitare
fideli hic agnoscat fidelis suam
libertatẽ ne ita se subiectũ deputet
seruituti ut ipam dimctat fidẽ
ne quige auctat infidelẽ hoc
⁊ de filu̾s atq parentib hoc ⁊ de

Expanded text:
isi quia occurrit aliquando necessitatis articulus, ubi aut uxor dimittatur, aut Christus: ut alia omittam, si ipsi uxori maritus displicuerit divortium, aut a Christo? Hic ille quid eligat nisi Christum, et dimittat uxorem dimittat uxorem, excepta causa fornicationis. Ubi autem quaelibet ex eis persona infidelis est, consilium Apostoli attendatur: Ut si infidelis consentit habitare fideli, hic agnoscat fidelis suam libertatem, ne ita se subiectum deputet seruituti, ut ipsam dimittat fidem, ne coniugem amittat infidelem. Hoc et de filiis atque parentibus, hoc et de
Abbreviated transcription (Latin):
q̃rẽs pacẽ id est nũdũ affligenti
s adhuc mimmente et minãte
tẽp̃tatõe ut hnis nõ careat que
qui rcia pritãt abi adangendis
opes suas ⁊ multiplicanda frens¬

Expanded text:
rens pacem; id est, nondum affligente, sed adhuc imminente ac minante tentatione, ut iis non careat, quae plus qui etiam putant sibi ad augendas opes suas, et multiplicanda de
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃õ ⁊ aiãs suas uendendas cas
habent aut Illatis sibi manbz
umãt xp̃m negano sic et
duncias ad quas uendendas parati
nõ fuerũt mouẽte xp̃o ad ꝑdẽdas¬
ras debent parati ẽẽ ꝓxp̃o ne¬
huit utruisq sexꝰ diuntes cla̾issiãs
s ꝑsonas martirñ gloria sub¬
lmuatas ita multi quos Rerũ
suaꝵ uendicõne prgguerat ante
Repente perfecti ⁊ qui nõnlłam
Infirmitatẽ caris ⁊ sangĩus
suis dĩcu̾s ꝑfecerũt subito adusq
pccũi pro fide usq ad sang̾nem
rertauerũt Quib aut̾ nõ ꝓueĩt
corona martirii noq Illiꝰ ꝑfectoia
de uendendis Reb suis consiliũ tã

Expanded text:
o et animas suas, uendendas eas habent aut inlatis sibi manibuuiuant Christum negando. sic et diuitias, ad quas uendendas parati non fuerunt monente Christo, ad perdendas debent parati esse pro hinc utriusque sexus divites clarissimasque personas martyrii gloria sublimatas. Ita multi quos rerum suarum venditione piguerat ante repente perfecti; et qui nonnullam infirmitate carnis et sanguinis suis diuitiis pepercerunt, subito aduersus peccatum pro fide usque ad sanguinem certauerunt. quibus autem non prouenit corona martyrii neque illius perfectionis de uendendis rebus suis consilium tam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfecto Renũciat eciã diuitus
suis si quas habet aut ficut ee
oĩo nõ diligẽs totas distribuat
Iudigẽtib ⁊ suꝑfluit᷑ exoueret᷑
sarciuis aut sicut plꝰ diligens
xp̃m spem ab eis trã ferat irip̃

Expanded text:
fecto renuntiat etiam divitiis suis, si quas habet, aut sic ut eas omnino non diligens, totas distribuat indigentibus, et superfluis exoneretur sarcinis; aut sic ut plus diligens Christum spem ab eis transferat in ipsum,
Abbreviated transcription (Latin):
allaũ est ⁊ uei sequere me fur
a in luis boius que facĩt de sua
tantũ uolũtate presuũt nec
uidũt dnm qut̃ sequi sedicũt
ucceputẽ ata testantẽ sine
ne nncluil potestis face̾ Si aũt
apłs ita dixit p̾cipe diuitib hꝰ
nũdi nõ suꝑbe saꝑe neq sꝑare
in incerto diuitiaꝵ ut uendant
oĩ q̃ possident ⁊ ea p̾cio distͥbuẽdo
indigentib faciãt quod sequit᷑
ficile taibuãt cõmunicẽt thesaurizẽt¬

Expanded text:
additum est: Et ueni, sequere me. cur ergo in his bonis, quae faciunt, de sua tantum uoluntate praesumunt nec audiunt dominum, quem sequi se dicunt, increpantem atque testantem: Sine me nihil potestis facere? Si autem apostolus ita dixit \'praecipe diuitibus huius mundi non superbe sapere neque sperare in incerto diuitiarum\', ut uendant omnia, quae possident, et ea pretia distribuendo indigentibus faciant, quod sequitur: Facile tribuant, communice
Abbreviated transcription (Latin):
uni uxorib filii parentib parẽtes
et agi possunt sine domo ⁊ sine
aiqua Re fanuliari An hot eos
est uendierit Nã ⁊In hũs que
diuttenda mandauit eciã uxor
ꝯmẽorata est qũã nullis hũanis
nec dũuittẽ excepta causa form

Expanded text:
ri uxoribus, filii parentibus, parentes haec agi possunt sine domo, et sine aliqua re familiari? 31. An hoc eos est vendiderit: nam et in iis quae dimittenda mandavit, etiam uxor commemorata est, quam nullis humanis nec dimitte
Abbreviated transcription (Latin):
huilib autẽ dat gram ad abũdãtiã
Iyit: delictoꝵ leo uos. docer quid uelle
debeamꝰ insi aduuet gra ut quod
⁊idiunabit aũt si nõ de nr̃is urrib
p̾sumẽtes alta sapiauiꝰ s hunulil
conseucientes e de hus q̃ sã possinuꝰ¬

Expanded text:
humilibus autem dat gratiam. ad abundantiam igitur delictorum lex nos docet, quid uelle debeamus, nisi adiuuet gratia, ut, quod adiuuabit autem, si non de nostris uiribus praesumentes alta sapiamus, sed humilibus consentientes et de his, quae iam possu
Abbreviated transcription (Latin):
Inł quil ex hac quid ͣ octasioẽ
q tamen Ia breuit dixi quid ecia
e eccła xp̃i in hoc scło sentiã
fue noccesse est portet bonos
ualos qnĩ ⁊ hoc inter tuas
questiones int̾rogasti ut ꝓlixã
quipe nec uerũ uirat. ꝙͣ ꝯsuetũdĩe

Expanded text:
Unde quia ex hac quidem occasione, sed tamen jam breviter dixi quid etiam de Ecclesia Christi in hoc saeculo sentiam, s saeculi necesse est portet bonos et malos, quoniam et hoc inter tuas quaestiones interrogasti, prolixam q
Abbreviated transcription (Latin):
lor et ꝑmoysen eã q p̾uaricãtes
lia otis: sũt chũ uero eciã euũage ͭͣ
rerepta hõ p̾uaritat᷑ uelut qͣtriduan
mortuꝰ putet nec de Illo tamen
esprandũ est ppt̾ eius gram̃ qui
ño lente dixit s magua uoce
nonant lazare ueni foras lex gᵒ
sibiitiauit ut abuudarer delictũ
sius tũ hoiẽs negligũt quod deus
nbet suie cũ de suis uirib p̾sum̃tes

Expanded text:
uaricantes littera occisi sunt. cum uero etiam euangelica praecepta homo praeuaricat, uelutquatriduanus mortuus putet; nec de illo tamen desperandum est propter eius gratiam, qui non lente dixit, sed magna uoce clamauit: Lazare, ueni foras. Lex ergo subintrauit, ut abundaret delictum, siue cum homines neglegunt, quod deus iubet, siue cum de suis ui
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ip̃os uctẽsse est usu ad
ñe portet eccła sicut Illa Rothia
esi adlictꝰ pistesi malos tolabilioes
measint quã isti qui talia
huocinado ⁊ dissemmando ita
⁊ uideri magnos uolũt quia
quanas suas uel quãtulatũq
pat̾inonia ex precepto donũn
cendidorũt ut uiꝰ hereditatẽ
q usq ad finẽ terre dilatat᷑.

Expanded text:
est usque ad finem portet ecclesia sicut illa retia usque ad litus pisces malos, tolerabiliores in ea sunt quam isti, qui talia sermocinando et disseminando ita se uideri magnos uolunt, quia diuitias suas uel quantulacumque patrimonia ex praecepto domini uendiderunt, ut eius hereditatem, quae usque ad fines terrae dila
Abbreviated transcription (Latin):
alia delicta Int̾ hoc ip̃m unũ
qua duuittũt᷑ : eod̾ mõ media sũt
qn eoillo uno ad multa uenerũts
prepiultis ad gram iustificãdi
uonirenr qũ gͦ in utroq id ẽ ⁊
pabicio ⁊ grã quod attinet ad uñuã
dicant Ist nobis quare iudiciũ
dipͥst ex uno delicto duce̾ incõdẽpnaͣ¬

Expanded text:
cta inter hoc ipsum unum qua dimittuntur, eodem modo media sunt; quoniam ex illo uno ad multa venerunt, ut ex multis ad gratiam justificandi venirent. Cum ergo in utroque, id est et judicio et gratia, quod attinet ad unum dicant isti nobis quare judicium dixerit ex uno delicto ducere in condemna
Abbreviated transcription (Latin):
ut apͦh endãt uera uitã Et si forte
poside xp̃i pecumaria dãpna
nenendã sũt oderũt dĩtias suas
aͥ suo orbitates uel sepatõnes ꝓ
estremo si de ip̃a huiꝰ corporis
uiti cũ adu̾sario pacistendũ est
ne desertꝰ deserat xp̃s Gderũt¬

Expanded text:
dant ueram uitam; et si forte pro fide Christi pecuniaria damna perpetienda sunt, oderunt diuitias suas; si suorum orbitates uel separationes postremo si de ipsa huius corporis uita cum aduersario paciscendum est, ne desertus deserat Christ
Abbreviated transcription (Latin):
facit qde de lapsis beatꝰ typͥanꝰ
ingeunt dicens. scło uerbis solis
Renũciãtes ⁊ nõ factis de hor
quippe dicit᷑. cũ ueniẽte tẽptarae̾
mãg ista metuit a nuttẽ ꝙͣ xp̃i¬

Expanded text:
facit quod de lapsis beatus Cyprianus ingemit, dicens: Saeculo verbis solis renuntiantes, et non factis. De hoc quippe dicitur, cum veniente tentatione magis ista metuit amittere,
Abbreviated transcription (Latin):
amq ne oĩo ex equo inhat
forma ead ͥ contͣria pensarẽt.
adm̃igu ⁊ dicit s nõ sitꝭ delictũ
ita ⁊ donatio si eñi ob uniꝰ
aelictũ multi mortui st młto
mag̃ grã der ⁊ donũ in grã unꝰ¬

Expanded text:
 ne omnino ex aequo in hac forma eadem contraria pensarentur, adjungit et dicit, Sed non sicut delictum, ita et donatio: si enim ob unius delictum multi mortui sunt, multo magis gratia Dei et donum in gratia un
Abbreviated transcription (Latin):
hoc scło centuplũ cuiꝰ nui ꝑfectõe
significant᷑ oĩa ffideli quippe hõi
hoc modo quasi nichil habentes
⁊ oĩi possidentes ⁊ In fut᷑o sclõ
possideant uĩtã et̾nã ne ppt̾ ista
diisso xp̃o in mortẽ p̾cipitẽt᷑
etua hac quippe lege ⁊ cõdĩcõne
nõ Illi tãtũ qui mẽtis excellẽtia
ꝑfectois consiliũ Receperũt ut
uendita sua pauꝑib distribuerẽt¬
⁊ humeris ab oĩ scłi huiꝰ sarcina
lib̾iorib louã xp̃i sartina ferrẽt
s ecia quisquis infirmior ⁊ Illi
dũuissurꝰ est xp̃m apprehendet
potiꝰ turõe fortitudĩs afticiẽ ĩnuiti¬

Expanded text:
entuplum, cuius numeri perfectione significantur omnia — fidelis quippe hominis hoc modo quasi nihil habentes et omnia possidentes —, et in futuro saeculo possideant uitam aeternam, ne propter ista dimisso Christo in mortem praecipitentur aeternam. Hac quippe lege et condicione non illi tantum, qui mentis excellentia perfectionis consilium receperunt, ut uendita sua pauperibus distribuerent et humeris ab omni saeculi huius sarcina liberioribus leuem Christi sarcinam ferrent, sed etiam quisquis infirmior et illi dimissurus est Christum, adprehendet potius turrem fortitudinis a facie inimici
Abbreviated transcription (Latin):
Infuntes s̃ młta delicta feaut
aboleri q̃ hor̃es male uiurdo as
Illud in quo gn̾ati sũt addiderat
Ideo seq᷑ ⁊ dicit si rĩi ob una
delictũ mors Regnauit ꝑ unũ
młto mag̾ qui abũdãtiã grẽ ur

Expanded text:
infantes, sed multa delicta facit aboleri, quae homines male vivendo, ad illud in quo generati sunt, addiderunt. Ideo sequitur et dicit: Si enim ob unius delictum mors regnavit per unum, multo magis qui
Abbreviated transcription (Latin):
multa q̃ pot̾ ea st̃pta sũt ut nos
admonerent ad implenda ea q̃ mb
Iubent᷑ ab Illo petendũ adiutoriũ
aquo Iubent᷑. cũ gͦ se homo adilłũ
extenderit ⁊ sit Ingeniuerit fiet
quod sequit᷑ ubi abũdauit delictũ
suꝑ abũdauit ⁊ gr̃a ⁊ dimittũt᷑ ei
pct̃a multa qm̃i dilexit multũ et
diffitdit᷑. In corde caritas dei unde
fiat legis plenitudo nõ ꝑ uires arbit᷑ni
legẽ qui dicebat conde. lector eĩ
legi dei scd̃m interiorẽ hor̃em̃ ⁊
nĩ adiugebat uideo aũtẽ aliã logẽ

Expanded text:
multa, quae propterea scripta sunt, ut nos admonerent, ad implenda ea quae nobis jubentur, ab illo petendum adjutorium a quo jubentur: cum ergo se homo ad illum extenderit, et sic ingemuerit, fiet quod sequitur, Ubi abundavit delictum, superabundauit gratia et: Dimittuntur ei peccata multa, quoniam dilexit multum, et diffunditur in corde caritas dei, unde fiat legis plenitudo, non per uires arbitrii, legem, qui dicebat: Condelector enim legi -dei secundum interiorem hominem, et tamen adiungebat: Video autem aliam legem
Abbreviated transcription (Latin):
cũ uẽ aiues eõt u̾acissiã ꝓnuissie
p̾dixit Et Ruis suꝑbz diues qui
Induebat᷑ purpura ⁊ bysso et
aplibat᷑ quotidit splendide mortieꝰ
pd iuferos torqueret᷑ tamen si
upis ulcerosi qui ante Ianuã es
õtemptꝰ Iacebat nuserta fuisset

Expanded text:
acissima promissione praedixit. et quamuis superbus diues, qui induebatur purpura et bysso et epulabatur cotidie splendide, mortuus apud inferos torqueretur, tamen, si pauperis ulcerosi, qui ante ianuam eius contemptus iacebat, miseratus fuisset
Abbreviated transcription (Latin):
hũs oñiib Rogo qͣntis ualeo
p̾cib sanctitatẽ tũa uh iubxas
nos aperceꝰ instrui quo nou̾mꝰ
quatuiꝰ sentire debeamꝰ dei nr̃i
missicordia sanctitatẽ tuã ĩtolune
cõseruet cm̃us Innuueris/ opto
dũt sancte Iure ac mercto
uen̾abilis ⁊ ꝑ onña colemle

Expanded text:
his omnibus, rogo quantis ualeo precibus sanctitatem tuam, ut iubeas nos apertius instrui, quo nouerimus, quatenus sentire debeamus. dei nostri misericordia sanctitatem tuam incolumem conseruet annis innumeris, opto, domine sancte, iure ac merito uenerabilis et per omnia
Abbreviated transcription (Latin):
dapnatõe eẽ liberandũ Quidest
rñi ex uno delicto Incõdẽpnacõnẽ
nisi Illo deluto quo deliquit adã Et
quid est ex młtis delictis ĩiustificaue
nisi quia xp̃i gra nõ solũ Illud
delictũ soluit quo obstringũt᷑ ĩfãtes
ex Illo uno hoĩe ꝓcreati s eciam
multa delicta q̃ ꝯcreurrĩt hoiẽs
addũt malis oꝑibz suis tamon ⁊
Illuo quo est obligata ꝓpago carnalis
q̃ ab Illo p̃mo hoĩe origiẽm ducit
suffic̾e dicit ad cõdẽp̃nacõnẽ Ideo nõ
est suꝑfluꝰ baptismꝰ paruulorũ¬

Expanded text:
damnatione esse liberandum. Quid est enim, ex uno delicto in condemnationem, nisi in illo delicto quo deliquit Adam? et quid est, ex multis delictis in justificationem, nisi quia Christi gratia non solum illud unum delictum solvit, quo obstringuntur infantes ex illo uno homine procreati, sed etiam multa delicta, quae cum creverint homines, addunt malis moribus suis? Tamen et illud unum, quo est obligata propago carnalis quae ab illo primo homine originem ducit, sufficere dicit ad condemnationem. Ideo non est superfluus baptismus parvuloru
Abbreviated transcription (Latin):
peccauanꝰ dyabolũ potiꝰ pouẽt
quia ⁊ p̾mꝰ poccauit ⁊ de quo
nulła substãtie ꝓpagie traxit
genꝰ hũanũ s eñ solã Imitãtõ
subsecuta est unde dicit᷑ pater
Impioꝵ ficꝭ noster dicit᷑ pater
abrahau ꝓpt̾ Iymitatõnt̃ fidei
nõ ꝓpt origine carnis nã Ideo
de ip̃o dyabolo dictũ est inmutãt᷑

Expanded text:
bolum potius poneret, qui et prior peccauit et de quo nullam substantiae propaginem traxit genus humanum, sed eum sola imitatio subsecuta est, unde diceretur pater impiorum, sicut noster dicitur pater Abraham propter imitationem fidei, non propter originem carnis. nam ideo de ipso
Abbreviated transcription (Latin):
possitis sustie̾. ut quid hͦ dicit dĩi fac̾e̾
si hͦ. siue ipiꝰ aduitorio In sula nr̃a est
ptãte nã ⁊ ipã lex in adiitoriũ data
est Illis qui ea legittĩe utũt᷑ ut ꝑ
Iłta stiãt uel quid iusticie Ia acceꝑĩt
uide grãs a gant uel quid adhut eis
desit qued instant̃ petat̾ Qui autẽ̾ sit
auduit quod airlex nõ cõcupisces
Ut hͦ. quia didiceruit suffice̾ sibi
arbitrẽt᷑ nec adutorio grẽ dei ad
faciendũ quod iussũ est dari sibi ututt̃
credant ⁊ petant ad hͦ. eis subutͣuit¬
lex ut abũdaret delictũ Quod dictũ
est de Iudeis Parũ est eñi quia nõ
Impiũ ⁊ suã uolentes constitur̾ tãꝙ¬

Expanded text:
ixit deum facere, si hoc sine ipsius adiutorio in sola nostra est potestate? Nam et ipsa lex in hoc adiutorium data est illis, qui ea legitime utuntur, ut per illam sciant, uel quid iustitiae iam acceperint, unde gratias agant, uel quid eis adhuc desit, quod instanter petant. qui autem sic audiunt, quod ait lex: Non concupisces, ut hoc quia didicerunt, sufficere sibi arbitrentur nec adiutorio grfaciendum quod jussum est dari sibi virtutem credant et petant; ad hoc eis lex subintravit, ut abundet delictum, quod dictum est de Iudaeis. parum est enim, quia non impium, et suam uolentes constituere ta
Abbreviated transcription (Latin):
yisto pretatẽ In Illo impietatẽ
saos exitꝰ habuisse sicũt suscepit
papiuã duntẽ crutiatꝰ Ignu̾s ut
tamen piũ pauperẽ suꝰ susciꝑet
Auitis Qui sane cũ hic diues
uuet diuicias sic habebat et
ras pro dei preceptis tã ꝑmupẽdebat
ut ip̃i etia filii Inimolatõt nollet
offentꝰ dẽn Iubentẽ quẽ suarũ¬

Expanded text:
isto pietatem, in illo impietatem suos exitus habuisse, sic suscepit impium diuitem cruciatus ignis, ut tamen pium pauperem susciperet sinus diuitis. qui sane cum hic diues uiueret, diuitias sic habebat et eas pro dei praeceptis tam parui pendebat, ut etiam ipsius immolatione nollet offendere deum iubentem, quem suaru
Abbreviated transcription (Latin):
q mĩa dei aduita e grrase ab
ris pcis abstinent que etiam
t̾mũa uocant᷑ atq Illa pcta sine
quib nõ hic uiuit᷑ ab mũdare
operib nuszicordie ⁊ pira or̃onib
nõ neglexerit me̾bit᷑ huic eone
nõnlła pita quia sit Ista nõ defu̾iat
ita ecĩa Remedia quib purgarẽ.¬

Expanded text:
se ab eis peccatis abstinuerit quae etiam crimina vocantur, atque illa peccata sine quibus non hic vivitur, mundare operibus misericordiae et piis orationibus non neglexerit, merebitur hinc exire nonnulla peccata; quia sicut ista non defuerunt, ita
Abbreviated transcription (Latin):
nõb ualet itaq lib̾ũ arbitriũ ad
oꝑa bona si dñntꝰ adiuuet᷑ qdͣ
fit hĩulũ peteno ⁊ faciẽdo asiertũ
u . dmino aduitorio qualibet stiẽtia
legis excellat. nulloͦ habebit iussiͤ
soliditatẽ si inflacõne Impie suꝑbie
⁊ exiciosũ tũorẽ docet hoc radͥ¬

Expanded text:
 arbitrium ad opera bona, si diuinitus adiuuetur, quod fit humiliter petendo et fatendo; desertum uero diuino adiutorio, qualibet scientia legis excellat, nullo modo habebit iustitiae soliditatem sed inflationem impiae superbiae et exitiosum tumorem. docet hoc ead
Abbreviated transcription (Latin):
de ip̃o origĩali pẽtõ ꝓpagata su
corpꝰ In ris Int̾mut aĩam uero
ad penã nõ trahit ubi uolur
Regñũ mortis intelligi ut aĩa
Renonãtã ꝑ gram ia nõ moriat᷑.
In gehẽna id est a uita dei non
it̾mi ad ex̾citatõnẽ fudri ⁊ agonit̃
p̾sentꝭ luctamũs In qͦ ⁊ martrred
certauerũt absumet᷑ xo ⁊ipsa¬

Expanded text:
de originali delicto propagata sit, corpus in eis interimit, animam uero ad poenas non trahit, ubi uoluit regnum mortis intellegi, ut anima renouata per gratiam iam non moriatur in gehenna, id est a uita dei non interim ad exercitationem fidei et agonem praesentis luctaminis, in quo et martyres certaueru
Abbreviated transcription (Latin):
Inmmuumes ẽẽ nõ possũt nisi ab eiꝰ
Reatu ꝑ xp̃i baptisiuũ Resolũat᷑.
usq eñi ad log̃e pcc̃m fuit ĩ mũdo
nõ quia deinceps in nemime fuit
nõ dico uolũtatis s pociꝰ uanitatꝭ
sue putaret libero legẽ potuisse
in niũdo fuit pr̃tm aũt nõ ĩputabã
cũ lex nõ esset Nõ dixit nõ erat
se nõ deputabat᷑ qr lex nõ erat
qr arguent demõstraret᷑ siẽ lex
Roĩsi In paruulo siue lex lictere In
põpło S Regͣit Inquit mors
abada usqz ad moysen qr neclex
ꝑ moy sen data potuit Rogñu more
aufferre qued sola abstulit xp̃¬
In sũtudiem̃ p̾uaritatõie ade u¬

Expanded text:
 nisi ab eius reatu per Christi baptismum resoluantur. usque enim ad legem peccatum in mundo fuit. non quia deinceps in nemine fuit,non dico uoluntatis sed potius uanitatis suae putaret libero arbitrio legem potuisse in mundo fuit; peccatum autem non deputabatur, cum lex non esset. non dixit \'non erat\', sed non deputabatur\', quia lex non erat, qua arguente demonstraretur, siue lex rationis in paruulo siue lex litterae in populo. Sed regnauit, inquit, mors ab Adam usque ad Moysen, quia nec lex per Moysen data potuit regnum mortis auferre, quod sola Christi abstulit grain similitudinem praeuaricationis Ad
Abbreviated transcription (Latin):
mõ cũ dixisset ut ꝙͣ ad modũ Regnit
pcc̃m In morte nõ ait ꝑ uñũ hoĩe
aut ꝑ p̾mũ hoĩem aut ꝑ adã qr
Ia dixerat lex subiitraut ut
abũdaret delictũ Que abũdancia
deluti nõ ꝑtiuet ad p̾mi hõiõ ꝓpgrẽ¬

Expanded text:
o cum dixisset, ut quemadmodum regnavit peccatum in morte; non ait, Per unum hominem, aut per primum hominem, aut per Adam: quia jam dixerat, Lex subintravit, ut abundaret delictum; quae abundantia delicti non pertinet ad primi hominis pr
Abbreviated transcription (Latin):
possit uit ⁊ iste cũ scirei nominẽ
dum ⁊ dep̾tata est uti uoleus adũt
uoles dep̾catꝰ est nec petisset insi rẽt
ei piest iisi ei agat grãsi ex eo ꝙ
potest aqͦ. petendũ est qd nũd̾ potest

Expanded text:
neminem dominum et deprecatus est; utique uolens adiit, uolens deprecatus est nec petisset, nisi esseei prodest, nisi illi agat gratias ex eo, quod potest, a quo petendum est, quod nondum potest?
Abbreviated transcription (Latin):
desmãt go sit insanire ⁊ adhͦ se
Intelligãt habe̾ q̃tũ possũt liberũ
arbitriũ nõ ut suꝑba uolũtate
libera tanto erit lib̾ior ꝙ̃to samor
tanto aut̃ sanior ꝙ̃tũ diẽ nũr¬

Expanded text:
ant ergo sic insanire, et ad hoc se intelligant habere, quantum possunt, liberum arbitrium, non ut superba voluntate libera tanto erit liberior quanto sanior: tanto autem sanior, quanto divin
Abbreviated transcription (Latin):
detestand Qui um̃ hꝰ asserũt ahr̃a
dei penitꝰ aliem sũt quia iglates
dei iustĩcia situt de Indeis dicit
apłs ⁊ sua nõlẽtus cõstitur̾ iustice
doi nõ sũt subiecti. plenitudo qͥppe
logis nõ est nisi caritat Et unq
caritas dei diffusa est incordilz
nris nõ ꝑ nos ipos noc uirib ꝓ̃t¬

Expanded text:
detestandum. qui enim hoc adserunt, a gratia dei penitus alieni sunt, quia ignorantes dei iustitiam, sicut de Iudaeis dicit apostolus, et suam uolentes constituere iustitiae dei non sunt subiecti. plenitudo quippe legis non est nisi caritas et utique caritas dei diffusa est in . cordibus nostris non per nos ipsos nec uirib
Abbreviated transcription (Latin):
interdicentes ipius prince¬
pis apostolorum auctoritate
a prssenti omnibus et in fu¬
turas gnãtiones ut nullus
audeat contra eandem uestrã
uemre ardinationem: ¶nostra
ceptione in uobis facta est
et hoc interdicentes ut nul¬
lus audeat inẜ sanctorum
cauonum traditionem ex
alio episcopatu ibidem tñsta¬
tari aut ordinare existopũ
post uram de hoc seculo euo¬
cationem insi is qui aposto¬
lice nostre sedis in illis ꝑti-¬
bus presentauerit iitem
Sed nec mius alterus ꝑ¬
rochias muade̾: aut eccle¬
sias subtrahere presuatꝭ
Nam si quod non credimus
si quis ille fuit qui contra
hanc uram p̾ceptionem te¬
merario ausu uenre tem¬
ptauerit sciat se cteruo dei
iuditio anathematis unicu¬
lo esse iuodatũ Si quis
uers a postolica seruauerit
p̃cepta et normam recte et
orthodexe fidei fuit assecu
firmet et corroboret hoc qd̾
oꝑatus est dñs in uobis:
Et caritas da gratia et pax
uera sit cum spiritu uestro
toto conamiie claborate ꝓ

Expanded text:
interdicentes, ipsius princiinterdicentes, ipsius principis apostolorum auctoritate a praesenti omnibus et in futuras generationes, ut nulaudeat contra eamdem vestram venire ordinationem; quae ceptione in vobis facta est. Et hoc interdicentes, ut nullus audeat, juxta sanctorum canonum traditionem, ex alio episcopatu ibidem translatari, aut ordinare episcopum, post vestram de hoc saeculo evocationem, nisi is qui apostolicae nostrae sedis in illis partibus praesentaverit vicem. Sed nec quisquam alterius parochias invadere, aut Ecclesias subtrahere praesumat. Nam, quod non credimus, si quis ille fuerit, qui contra hanc nostram praeceptionem temerario ausu venire tentaverit, sciat se aeterno Dei judicio anathematis vinculo esse innodatum. Si qvero apostolica servaverit praecepta, et normam rectae et orthodoxae fidei fuerit assecutfirmet et corroboret hoc quod operatus est Dominus in vobis. Et charitas Dei, gratia et pax vera sit cum spiritu vestro. toto conamine elaborate pro
Abbreviated transcription (Latin):
Ilectissimo no
dilatandã xpiãnitatis legẽ
et orthodoxe fidei trami¬
tem ad docendũ iuxta qd̾
p̃dicat sancta hec rõna
cui des auctore p̃sidemes
ecclesia: innotuit nobis
sanctissimus ac reueren
cissimus frater et coepisto¬
pus nosto bonefatius nu¬
per de creuisse t ordinasse
in g̾mame ꝑtibus episto¬
pales sedes ubi preest ue¬
stra dilectio et ꝓuintiã
ini tres diudisse prochias
ruo coginto cum magnaex¬
atitione extensis ad syderã
palmis ieliuãtori et datori
omͣ bonorũ dño deo et sal¬
utori nostro ihesu xgoristo
gratias egnnius quai sbtraq
unũ flagitauit autem a nõb
psuis sillabis iam dictus san¬
cissimus uir ꝑ apostolicam
auctoritatem ur̃as confirma¬
n sedes ꝓ quo et nos ardẽti
aĩo et diumno iiuamme au
ctrritate beati petri apostolo¬
rum prancgpis cui data est
a deo et saluatore nostroihe¬
su xpo ligandi soluendiq
pt̃as peccata hominũ in telo
etin t̾ra confirmauius ats
solidas ꝑmancre uestras
piscipales sedes sanccunꝰ

Expanded text:
ilectissimo nobdilatandam Christianitatis legem et orthodoxae fidei tramitem, ad docendum juxta quod praedicat sancta haec Romana, cui Deo auctore praesidemus, Ecclesia innotuit nobis sanctitissimus frater et coepiscopus noster Bonifacius, nuper se discrevisse et ordinasse in Germaniae partibus episcopales sedes, ubi praeest vestra dilectio, et provinciam in tres divisisse parochias. Quo cognito, cum magna exsultatione extensis ad sidera palmis, illuminatori et datori omnium bonorum Domino Deo, et Salvatori nostro Jesu Christo gratias egimus, qui facit utraque unum. Flagitavit autem a nobis per suas syllabas jam dictus sanctissimus vir, per apostolicam auctoritatem vestras confirmari sedes. Pro quo et nos ardenti animo, et divino juvamine ac auctoritate beati Petri apostolorum principis, cui data est a Deo et Salvatore nostro Jesu Christo ligandi solvendique potestas peccata hominum in coelo et in terra, confsolidas permanere vestras episcopales sedes sancimus,
Abbreviated transcription (Latin):
bonitatem unire dignatus
crisq substantiis nuis et
iꝑse iusus scdm quod scrip¬
tũ est soluite templũ hoc
et in tibus diebus sustita¬
bo illud Soluit᷑ em̃ ppus
ihesus scdmm eam substantiã
quam fustipit solutũ sustitat
ꝓpriũ templum

Expanded text:
m unire dignatus trisque substantiis unus et ipse uisus secundum quod scriptum est: soluite templum istud et in tribus diebus resuscitabo illud. soluitur enim Christus Iesus secundum meam substantiam, quam suscepit, et solutum suscitat proprium templum
Abbreviated transcription (Latin):
face credamus Nil eñi sub
sole nouũ nec ualet quisquã
dice̾ ecce hoc receres est et
ido plurmu doctores plus
imagmarie tm̃ in ẜpentis
formã aliquotiens pro signo
fuisse uersam prestun
cum ad nullos usus inisi ad signi
ostensioue nccͣia esset di ecent
uerus spens fuisset serpens sꝑ
iurga ꝑmauserat de qua mare
diuidit᷑ et petre i oreb et
gmarius ẜpens ille ꝑ signa
pũ oũditur cur coram phara¬
one ceteri magoꝵ spentes ꝑ
eum deuoren᷑ Uiu obiectiomi
facile docti respondẽt᷑ pocĩt

Expanded text:
facere credamus. Nihil enim sub sole novum. Nec valet quisquam dicere, Ecce hoc recens est : et ideo plurimi doctores plus imaginarie tantum in serpentis formam aliquoties pro signo fuisse versam, praesertim cum ad nullos usus, nisi ad signi ostensionem necessaria esset. Si enim verus serpens fuisset, serpens semper virga permanserat. De qua mare dividitur , et petrae in Oreb et ginarius serpens ille per signa tantum ostenditur, cur coram Pharaone caeteri magorum serpentes per eum devorantur ? Cui objectioni facile docti respondere pot
Abbreviated transcription (Latin):
rem nfindit᷑ in um saxgrem
et coloren mutat᷑ et tu oluiete
ligni ad excelsas sumitateba¬
stendit eadem aqua olel pm¬
quedinem facit Et cũ ab apibꝰ
in fauor cengerit᷑ mellis ullte¬
iobora digenit᷑ Sattilos ꝯigi

Expanded text:
rem infunditur, in vini saporem et colorem mutatur: et cum olivae ligni ad excelsas summitates ascendit, eadem aqua olei pinguedinem facit: et cum ab apibus in favos congeritur, mellis dulcerobora digeritur, dactylos gi