comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ac si agͥcole dicat᷑. Frumentũ si ser¬
uas ꝑdi s. Si seminas renouas. Qͥs
enĩ nesciat quod frumentũ cũ in
seminib mittit᷑. perit ab oculis. in
terra deficit: S unde pucrescit
inpuluere: in de uiridescit in re¬
nouatione. Quia uͦ scã eccłia.
aliud tempꝰ habet ꝑsecutionis atq
aliud pacis: redẽptor nr̃ ipsa eiꝰ
anima. pacis autẽ cempore ea q
ampliꝰ dñari possunt. frangenda
sunt terrena desideria. Unde et
si lucret᷑ uniuersũ mũdũ se autẽ
ꝑdat. et detͥmentũ sui faciat:
Cũ ꝑsecutio ab aduersariis deest:
ualde iugilantius cor custodien¬
dũ est.iIam pacis tempore qͥa licet
iuuere: licet etiam ambire. Quȩ
ꝓfecto auaricia bene conpescit᷑. sup¬
se statꝰ amibientis sollicite considere¬
tur: Nam curinstet ad colligendũ.
quando stare non pocest ipse qͥ colli¬
git: Cursũ gͦ suũ quisq consideret:
et cognoscit sibi posse sufficere. par-¬
ua q̃ habet. S fortasse metuit.

Expanded text:
Ac si agricolae dicatur: Frumentum si servas, perdis; si seminas, renovas. Quis enim nesciat quod frumentum cum in semine mittitur, perit ab oculis, in terra deficit? Sed unde putrescit in pulvere, inde virescit in renovatione. Quia vero sancta Ecclesia aliud tempus habet persecutionis, atque aliud pacis; Redemptor noster ipsa eanima, pacis autem tempore ea quae amplius dominari possunt frangenda sunt desideria terrena. Unde et si lucretur totum mundum, se autem perdat, et detrimentum sui faciat? Cum persecutio ab adversariis deest, valde vigilantius cor custodiendum est. Nam pacis tempore quia licet vivere, libet etiam ambire. Quae profecto avaritia bene compescitur, si ipse status ambientis sollicite consideretur. Nam cur instet ad colligendum, quando stare non potest ipse qui colligit? Cursum ergo suum quisque consideret, et agnoscet sibi posse sufficere parva quae habet. Sed fortasse metuit
Abbreviated transcription (Latin):
Et tanto dei faciem. ad iusticie de¬
sionẽ negligimꝰ. quanto huma¬
as facies contͣ iusticiam uerem᷑.
S huicqͦt uulneri congruũ sub¬
iungit᷑ medicam̃tũ. cũ dñs dicit.
Quime eruburrit. et meos sermo¬
nes: hunc filiꝰ hominis erubescet.
cũ uenerit in maiestate sua. et pa

Expanded text:
em ad justitiae desionem negligimus, quanto humanas facies contra justitiam veremur. Sed huic quoque vulneri congruum subjungitur medicamentum cum Dominus dicit: Qui me erubuerit et meos sermones, 1590 hunc Filius hominis erubescet cum venerit in majestate sua, et Pa
Abbreviated transcription (Latin):
nisi abstinentes et arrogantes. Qui
ꝑ abstinentiã qͥdem carnẽ afficiunt:
s fructũ abstinentiȩ interiꝰ non reqͥ¬
runt. Crucẽ gͦ dñi in angaria᷑ sẏ moq
portat. qͥa cũ ad op̾ bonũ. ex bona
uoluntate non ducit᷑: rẽ iusti sine fruc-¬
tu pecratoroꝑat᷑. Unde iscdẽ sẏ mon
crucẽ portat. s non morit᷑. qͥa absti¬
nentes. et arrogantes. ꝑ abstinentiã
qͥdem corpꝰ afficiunt. s ꝑ desideriũ
głȩ mundo uiuunt. Conpassionẽ
uͦ animi plerũq latent̃ obsidet
pietas falsa. ut hanc non nũꝗͣ. usq
ad conde̾cendendũ uitiis ꝑtrahat. dũ
ad culpas quisq non debeat compas¬
sionẽ exercere. s zelum. Conpassio
qͥppe homini. ꝙ rectitudo uitus de¬
bet᷑: ut in uno eodemq homine.
ꝙ di ligam᷑ quod factꝰ est. ꝙ ꝑsequa¬
mͣ mala que fecit. nedũ culpas in¬
caute remittim. non iã ꝑ caritatem

Expanded text:
ui per abstinentiam quidem carnem afficiunt, sed fructum abstinentiae interius non requirunt? Crucem ergo Domini in angariam Simon portat, quia cum ad opus bonum ex bona voluntate non ducitur, rem justi sine fructi peccator operatur. Unde et idem Simon crucem portat, sed non moritur: quia abstinentes, et arrogquidem corpus afficiunt, sed per desiderium gloriae mundo vivunt. Compassionem vero animi plerumque latenter obsidet pietas falsa, ut hanc nonnunquam usque ad condescendendum vitiis pertrahat, cum ad culpas quisque non debeat compassionem exercere, sed zelum. Compassio quippe homini, et rectitudo vitiis debet diligamus bonum quod factum est, et persequamur mala quae fecit: ne dum culpas incaute remittimus, non tam per charitatem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ nouitatẽ uocam᷑. Pensemꝰ qͦ mͦ se
paulus ab negauerat: qͥ dicebat. Ui¬
uo autẽ iam non ego. Extinctus qͥppe
suerat. seuiis ille ꝑ secutor.ꝙ. uiuere
ceperat pius p̃dicator. Si enĩ ipse
esset: pius ꝓfecto non esset. S qͥ se
ui uere denegat: dicat unde est
qđ scã uerba ꝑ doctͥnã ueritatis
clamat. ꝓtinꝰ subdit. Uiiut uͦ in me
p̃c. Ac si aꝑte dicat. Ego qͥdem ame¬
mec ipso excinctus sum qͥa carnalit̃
ñ uiuo: s tam̃ essentialit̾ mortuus
non sum. qͥa in xp̃o spiritalit̃ uiuo
Oicat gͦ ueritas: dicat. Si qͥs uult pꝰ

Expanded text:
per novitatem vocamur. Pensemus quomodo se per novitatem vocamur. Pensemus quomodo se Paulus abnegaverat, qui dicebat: Vivo autem jam non ego . Exstinctus quippe fuerat saevus ille persecutor, et vivere coeperat pius praedicator. Si enim ipse esset, pius profecto non esset. Sed qui se vivere denegat, dicat unde est quod sancta verba per doctrinam veritatis clamat. Protinus subdit: Vivit vero in me ac si aperte dicat: Ego quidem a memetipso exstinctus sum, quia carnaliter non vivo, sed tamen essentialiter mortuus non sum, quia in Christo spiritaliter vivo. Dicat ergo Veritas, dicat: Si quis vult post
Abbreviated transcription (Latin):
si sedeserit: S aliud sum ꝑ pecca¬
tũ lapsi. aliud ꝑnaturamco¬
diti. Alud quod fecimꝰ: a liudq.
facti sumͦ. Relinquam nosmet ip¬
sos. quales peccando nos fẽcimꝰ: et
maneam nosmetipsi quales ꝑ gr̃ar
fac ti sum̾. Ecce et enĩ qͥ suꝑbus fuic
si conuer sus ad xp̃m humilis factus
est. semet ipsum reliquit.Si luxur¬
osus qͥsq ad continentiã. uitã mu¬
tauit: ab negauit uitiq quod fuit
Si auarus qͥsq ambire iamdesiit. et
largiri didicit ꝓpͥa. qͥ pͥus alienara¬
piebat: ꝓculdubio semet ipsũ reli¬
qͥt. Ipse qͥdem est ꝑ naturã: s non
est ipse ꝑ maliciã. Hinc enĩ scriptũ
est. Werte impios et non erunt. Con¬
uersi nãq impii non erunt. non qͥa
non erunt in essentia. s sci licett non
erunt. in impietatis culpa. Tunc gͦ
nosinet ipsos relinqͥmꝰ. tunc nosmet
ipsos abnegam. cũ uitamꝰ qđ ꝑue
custatẽ fiumꝰ. et ad hoc nitimͣ. qd

Expanded text:
si se deseruit? Sed aliud sumus per peccasi se deseruit? Sed aliud sumus per peccatum lapsi, aliud per naturam conditi; aliud quod fecimus, aliud quod facti sumus. Relinquamus nosmetipsos quales peccando nos fecimus, et maneamus nosmetipsi quales per gratiam facti sumus. Ecce etenim qui superbus fuit, si conversus ad Christum humilis factest, semetipsum reliquit. Si luxuriosus quisque ad continentiam vitam mutavit, abnegavit utique quod fuit. Si avarus quisque ambire jam desiit, et largiri didicit propria qui prius aliena rapiebat, procul dubio semetipsum reliquit. Ipse quidem est per naturam, sed non est ipse per malitiam. Hinc enim scriptum est: Verte impios, et non erunt . Conversi namque impii non erunt, non quia non erunt omnino in essentia, sed scilicet non erunt in impietatis culpa. Tunc ergo nosmetipsos relinquimus, tunc nos ipsos abnegamus, cum vitamus quod per vetustatem fuimus, et ad hoc nitimur quod
Abbreviated transcription (Latin):
et sequat᷑ me. Ibi dicit᷑ ut abnegemꝰ
nr̃a: hic dicit᷑ ut abnegemꝰ nõs. Et
fortasse laboriosum non est homini
relinquere sua: s ualde laboriosũ.ẽ.
relinquere semet ipsum. Oinꝰ qͥppe
est ab negare quod habet: ualde enĩ
multũ est abnegare quod est. Ad se
nos spirit᷑ sumimꝰ. Nichil aut̃ ma-¬
ligni sp̃s: in hoc mundo ꝓpͥũ possi¬
dent. Nudigͦ cũ nudo luctaride¬
bemꝰ. Nam si uestitꝰ qͥsq cũ nu-¬
do luctat᷑. ciciꝰ ad terrã deicitur:
quia habet unde teneat᷑. Quid eiũ
sunt terrena omĩa. nͥ quedam corꝑiꝰᷤ
indumenta: Qui gͦ contͣ diabo¬
lum ad certam̃ ꝓperat: uestimen-¬
ta abiciat. ne succumbat. Nichil
in hoc mundo amando possideat.
nullasrerũ labentiũ delectaciones
reqͥrat: ne unde ad uotũ tegit᷑. ad
casũ inde ceneat᷑ Nec cam̃ sufficit
nr̃a relinquere: nͥ relinquam et noᷤ.
Quid est quod dicimꝰ. nͥ relinquamꝰ
et nos: Ei enĩ nos ipsos relinqmꝰ. quo
ibimꝰ extͣ nos : Uel quis est qͥuadit.

Expanded text:
et semetipsum. Ibi dicitur ut abnegemus nostra, hic dicitur ut abnegemus nos. Et fortasse laboriosum non est homini relinquere sua, sed valde laboriosum est relinquere semetipsum. Minus quippe est abnegare quod habet, valde autem multum est abnegare quod est. 1587 2nos spiritus sumimus. Nihil autem maligni spiritus in hoc mundo proprium possident. Nudi ergo cum nudis luctari debemus. Nam si vestitus quisquam cum nudo luctatur, citius ad terram dejicitur, quia habet unde teneatur. Quid enim sunt terrena omnia, nisi quaedam corporis indumenta? Qui ergo contra diabolum ad certamen properat, vestimenta abjiciat, ne succumbat. Nihil in hoc mundo amando possideat, nullas rerum labentium delectationes requirat, ne unde ad votum tegitur, ad casum inde teneatur. Nec tamen sufficit nostra relinquere, nisi relinquamus et nos. Quid est quod dicimus, Relinquamus et nos? Si enim nosmetipsos relinquimus, quo ibimus extra nos? Vel quis est qui vadit,
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ dicebat. Castigo corpꝰ meũ et in ser¬
uitucẽ rẽdigo: ne fortealiis p̃di-¬
cans. ipse repbus efficiar. Ecce in afflic¬
cionc corꝑis. audiuimꝰ crucẽ carnis:¬
audi am̃ nunc in compassione ꝓximi
ego non infirmor: Quis scandalidat᷑.
et ego non uror: ꝑfectus qͥppe p̃dica¬
tor. ut exemplũ daret abstinentiȩ:
crucẽ portabat in corpore. Et qͥa inse
tͣ hebat dampna infirmitatis aliene:
crucẽ portabat incorde. S quia ipsis
uͥtutib. q̃dam uitia iuxta sunt: di¬
cendũ nobis .ẽ. qd uitiũ abstinentiã
carnis. et qđ obsideat compassionẽ
m̃tis. E uicino namq abstinentiam
carnis: nunnũꝗͣ uana gla obsidet.
Quia dũ teniutas in corꝑe. dũ pallor
in uultu respicit᷑: uirtꝰ patefacta lau-¬
dat᷑. Et tamto sceleriꝰ foras fundit:
quanto ad humanos oculos ꝑ osten¬
sũ pallorẽ exit. Et plerumq fit. ut
quod causa dei agi credit᷑ ꝓ solis hu¬
manis fauorib agat᷑. Quod bene sy¬

Expanded text:
qui dicebat: Castigo corpus meum, et in servitutem reaigo, ne forte aliis praedicans ipse reprobus efficiar . Ecce in afflictione corporis audivimus crucem carnis; nunc in compassione proximego non infirmor? Quis scandalizatur, et ego non uror ? Perfectus quippe praedicator, ut exemplum daret abstinentiae, crucem portabat in corpore. Et quia in se trahebat damna infirmitatis alienae, crucem portabat in corde. 3. Sed quia ipsis virtutibus quaedam vitia juxta sunt, dicendum nobis est quod vitium abstinentiam carnis et quod obsideat compassionem mentis. E vicino namque abstinentiam carnis nonnunquam vana gloria obsidet, quia dum tenuitas in corpore, dum pallor in vultu respicitur, virtus patefacta laudatur; et tanto se celerius foras fundit, quanto ad humanos oculos per ostensum pallorem exit. Et plerumque fit ut hoc quod causa Dei agi creditur pro solis humanis favoribus agatur. Quod bene Si
Abbreviated transcription (Latin):
ipse homo qͥ irascit᷑. discordanti eͥ
reconciliari appetit. s ire ad satis¬
faciendũ pͥor erubescit. Pensem
sũmi capitis sum. imitari eũ cui
conectimͣ debem᷑. Quid nãq ad
nr̃ȩ eruditionis exemplũ. paulus
egregiꝰ p̃dicator dicit: Pro xp̃o¬

Expanded text:
ipse homo qui irascitur discordanti sibi ipse homo qui irascitur discordanti sibi reconciliari appetit, sed ire ad satisfaciendum prior erubescit. Pensemu membra summi capitis sumus, imitari eum cui connectimur debemus. Quid namque ad nostrae eruditionis exemplum Paulus egregius p
Abbreviated transcription (Latin):
apud se homines dicunt. Nos iam
dnm et sermones eiꝰ non erubescimꝰ:
qͥa aꝑta eũ uoce ꝓfitem᷑. Quib ego
respondeo. quod in hac plebe xp̃i-¬
ana sunt nonnulli. qͥ xp̃m ideo con¬
fitent᷑: qͥa cunctos xp̃ianos esse cons¬
pitiunt. N Iam si nom̃ xp̃i intan¬
ca hodie gła non esset: tot ꝓfesso¬
gͦ ad ꝓbationẽ fidei uox sufficit
ꝓfessionis: quã defendit auerecun-¬
dia ꝓfessio generalitatis. Est tam̃
uͥ se quisq in terroget. ut incon¬
fessione xp̃i se ueracit᷑ ꝓbet. si non
iã nom̃ eiꝰ erubescit. si plene uͥtute
mentis humanũ pudorẽ subdidit.
Certe ꝑsecutionis cempore erubes-¬
cere poterant fideles substantiis
a nr̃is ꝑsecutionibꝰ desunt: est aliud
ubi ostendamur nobis. Ueremͣ
sepe aꝓximis despici: dedignam᷑
iniurias uerbi dolerare. Si contin¬
gat iurgiũ fortasse cũ ꝓximo: eru¬
bescimͦ pͥores satis facere. Cor qͥipe
carnale dum huiꝰ uicȩ głam que¬
rit: humilitatẽ respuit. Et plerũq

Expanded text:
omines dicunt: Nos jam Dominum et sermones ejus non erubescimus: quia aperta eum voce profitemur. Quibus ego respondeo quod in hac plebe Christiana sunt nonnulli qui Christum ideo confitentur, quia cunctos Christianos esse conspiciunt. Nam si nomen Christi in tanta hodie gloria non esset, tot professoox sufficit professionis, quam defendit a verecundia professio generalitatis. Est tamen ubi se quisque interroget, ut in confessione Christi se veraciter probet, si non jam nomen ejus erubescit, si plena virtute mentis humanum pudorem subdidit. Certe enim persecutionis tempore erubescere poterant fideles, substantiis a nostris persecutionibus desunt, est aliud ubi ostendamur nobis. Veremur saepe a proximis despici, dedignamur injurias verbi tolerare; si contingat jurgium fortasse cum proximo, erubescimus priores satisfacere. Cor quippe carnale dum hujus vitae gloriam quaerit, humilitatem respuit. Et plerumque
Abbreviated transcription (Latin):
it nouitatis sue. Quid enĩ uetꝰ qͥd
carnalis homo nouerat. nͥ sua reti¬
nere. aliena rapere sipossit. concu¬
piscere sinonposset: S celestis
medicus. singulis qͥbq uiriis ob¬
uiantia adhibet medicamenta.
Nam sicut arte medicinȩ calida
frigidig. frigida calidis curantur :
ita dñs nr̃. contraria opposuit pec¬

Expanded text:
is suae. Quid enim vetus, quid carnalis homo noverat, nisi sua retinere, aliena rapere, si posset; concupiscere, si non posset? Sed coelestis medicus singulis quibusque vitiis obviantia adhibet medicamenta. Nam sicut arte medicinae calida frigidis, frigida calidis curantur, ita Dominus noster contraria opposuit p
Abbreviated transcription (Latin):
ipsum est non appropinquat. Nec ua¬
let app̃hendere quod supͣ ipsũ est: si
plante transponunt᷑ ut ꝓficiant: atq
ut ita dixerĩ eradicant᷑ ut crescant.
Sic rerũ semina. in terre admixtione
deficiunt: et in reꝑaracione sui gene¬
ris uberiꝰ assurgunt. Unde enĩ uiden¬
t᷑ ꝑdidisse qd̾ erant: inde accipiunł
hoc apparere quod nonerant .S̾ i aqͥ
se auitus abnegat: exqͥrende ei uͥtuteᷤᷤ
sunt inqͥb crescat. Nam cũ dictũ .ẽ.

Expanded text:
uat; nec valet apprehendere quod ultra ipsum est, si plantae transponuntur ut proficiant, atque, ut ita dixerim, eradicantur ut crescant. Sic rerum semina in terrae admistione deficiunt, ut in reparatione sui generis uberius assurgant. Unde enim videntur perdidisse quod erant, inde accipiunt hoc apparere quod non erant. 3. Sed qui jam se a vitiis abnegat, exquirendae ei virtutes sunt in quibus crescat. Nam cum dictum e
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓueritate suscipiunt: illic dul¬
cedine uera saciant᷑. Notandũ
cũ septẽ discipulis habuisse des¬
cribit᷑. Pecrus namq et thomas.
nathanael. filii rebedei. et alii
ex discipulis eiꝰ duo. ineo fuisse
memorant᷑. Cur cũ septẽ disci¬
pulis ultimũ conuiuiũ cele-
futuros secũ in et̃̾na refectione
denuntiat: Septẽ qͦ dieb omẽ
hoc tempꝰ euoluit᷑: et sepe septe
nunc ꝑfectionis studio terrena
transcendunt. qͦs mundi huiꝰ
amor non ligat. Quib et si ut¬
cũq ꝑ tẽp̃tamenta obstrepit cep¬
ta tam̃ eorũ desideria non re¬
tundit. Ne hoc ex tremo conui¬
uio. alias ꝑ ioħem dicit᷑. Beati
qͥ ad cenã nuptiarum agni uo¬
cati sunt. Idcirco em¬

Expanded text:
veritate suscipiunt, illic dulveritate suscipiunt, illic dulcedine vera satiantur. 6. Notandum cum septem discipulis habuisse describitur; Petrus namque et Thomas, Nathanael, filii Zebedaei, et alii ex discipulis ejus duo, in eo fuisse memorantur. Cur cum septem discipulis ultimum convivium celebrleni sunt futuros secum in aeterna refectione denuntiat? Septem quoque diebus omne hoc tempus evolvitur, et saepe septennunc perfectionis studio terrena transcendunt, quos mundi hujus amor non ligat, quibus etsi utcunque per tentamenta obstrepit, coepta tamen eorum desideria non retundit. De hoc extremo convivio alias per Joannem dicitur: Beati qui ad coenam nuptiarum Agni vocati sunt . Idcirco e
Abbreviated transcription (Latin):
pe mel incera est: mel uͦ incera. est
diuinitas inhumanicate. Quod
ab hac qͦ laectione non discrepat:
Nam piscẽ comedit et panẽ. Qui
enĩ assari ut piscis potuit ex hu¬
manitate : pane nos refi cit ex
diuinitate. qͥait. Ego sũ panis ui¬
uus: qͥ de celo descendi. Assum
gͦ piscẽ comedit et panẽ: ut ex ipso
cibo nobis ostenderet. qͥa et passi¬
onẽ. ex ur̃a huinanitate ꝑtulit:
et nrãm refectionẽ. ex sua diuini¬
cate ꝓcurauit. Quod si iugilant̃¬
inspicimꝰ nobis qͦ qualit̃ ad imi¬
tandũ. congruat uidemꝰ Sic enĩ
sua redemptor indicat: ut imi¬
tacionis uiã nobis sequentib
sternat. Ecce in cibo suo dñs nr̃.
pisci asso conuingere fauũ uoluit.
qͥa uidelicot illos in suo corꝑe
adec̾nam qͥotẽ suscipit: qͥ cũ hic
tͥbulationes ꝓ deo sentiunt. ab
amore interne dulcedinis non
recedunt. Cũ assopisce fauus as¬
sumit᷑. qͥa qͥ hic afflictionẽ corꝑis

Expanded text:
pe mel in cera est, mel vero in cera est pe mel in cera est, mel vero in cera est divinitas in humanitate. Quod ab hac quoque lectione non discrepat, nam piscem comedit et panem. Qui enim assari ut piscis potuit ex humanitate, pane nos reficit ex divinitate, qui ait: Ego sum panis vivus qui de coelo descendi . Assum ergo piscem comedit et panem, ut ipso suo cibo nobis ostenderet quia et passionem ex nostra humanitate pertulit, et refectionem nostram ex sua divinitate inspicimus, nobis quoque qualiter ad imitandum congruat videmus. Sic enim sua Redemptor indicat, ut imitationis viam nobis sequentibus sternat. Ecce in cibo suo Dominus noster pisci asso conjungere favum voluit, a videlicet illos in suo corpore ad aeternam quietem suscipit, qui cum hic tribulationes pro Domino sentiunt, ab amore internae dulcedinis non recedunt. Cum asso pisce favus sumitur, quia qui hic afflictionem pro
Abbreviated transcription (Latin):
qͥnqͣginta et cͥum pisciũ nimerũ
cenemꝰ. Post resurectionẽ gͦ dñi
missũ rete. dignũ fuit ut cot
pisces caperet: quot solũ mͦ elecꝰ¬
cos ciues suꝑnę patͥe designa¬
rent. Int̾ hec uͦ et hesterna scĩ euũ¬
głii lectio. et hodierna nos ad-¬
monet. ut iugilant̾ debeam inspi-¬
cere: cur dñs et redẽptor nr̃ pꝰ re¬
surrectionẽ suam piscẽ assũ legit᷑
comedisse. Non enĩ uacat amy ste¬
rio: qđicerat᷑ in facto. In hac etenĩ
lectione. panẽ. et assum piscẽ: in
illa uͦ. q̃ hesterno clie lecta est. cũ¬
asso pice. eciã fauũ mellis comedit
diguatꝰ est in aqͥs gnĩs humani.
capi uoluit laqueo mortis nr̃e:
et qͣsi tͥbulatione assatꝰ est cempo¬
re passionis sue S qͥ piscis assus
fieri dignatꝰ est inpassione: fauus
mellis nobis exticit in resurrectio¬
ne. An qͥ inpisce asso figurariuo¬
luit. tͥbulationẽ passionis suȩ.
in fauo mellis. uerãq naturã expͥ¬
nere uoluit ꝑsonȩ suęᷤ. Fauus qͥp¬

Expanded text:
quinquaginta trium piscium numerum tenemus. Post resurrectionem ergo Domini missum rete dignum fuit ut tot pisces caperet, quot solummodo electos cives supernae patriae designarent. 5. Inter haec vero et hesterna sancti Evangelii lectio et hodierna nos admonet, ut vigilanter debeamus inspicere cur Dominus et Redemptor noster post resurrectionem suam piscem assum legitur comedisse. Non enim vacat a mysterio quod iteratur in facto. In hac etenim lectione panem et assum piscem, in illa vero quae hesterno die lecta est asso pisce etiam favum mellis comedit.dignatus est in aquis generis humani, capi voluit, laqueo mortis nostrae, et quasi tribulatione assatus est tempore passionis suae. Sed qui piscis assus fieri dignatus est in passione, favus mellis nobis exstitit in resurrectione. An qui in pisce asso figurare voluit tribulationem passionis suae, in favo mellis utramque naturam exprimere voluit personae suae? Favus quip
Abbreviated transcription (Latin):
aconcupiscentiis frenari. Si gͦ uul¬
tis ius agnoscere possessionis
dei: ꝑ sonã ꝑpendite possessoris
ur̃i. Eoce enĩ quod diximus uo¬
bis: uoce ueridica paulus clamat.
nunc dõ inhabitante non regit᷑.
de diuinȩ pꝰmodũ daritatis spe¬
hec quȩ dicta sunt infirmam.
nec dum culm̃ ꝑfectionis attin¬
gimꝰ. inuia dei cotidie scĩ desi¬
deriĩ gressus ponamꝰ. Consolat᷑
nos ueritas: quȩ ꝑ psal mistam
dicit. In ꝑfectũ meum uiderũt
scͥbent᷑. Non omnino erit nobis
noxia nr̃a inꝑfectio. si in dei
itinere consticiiti. et ad transacta
non respicim̾ꝰ: et ad ea quȩ restant
transire festinamꝰ. Nam qͥ in ꝑ¬
fectorũ desideria dignant inflã¬
mat. hec quandoq ad ꝑfectionẽ

Expanded text:
a concupiscentiis frenari. Si ergo vula concupiscentiis frenari. Si ergo vultis cognoscere jus possessionis Dei, personam perpendite possessoris vestri. Ecce enim quod diximus, voce veridica Paulus clamat: nunc Deo inhabitante non regitur de divinae claritatis spehaec quae dicta sunt infirmamur, necdum culmen perfectionis attingimus, in via Dei quotidie sancti desiderii gressus ponamus. Consolatur nos Veritas quae per Psalmistam dicit: Imperfectum meum viderunt scribentur . Non omnino erit nobis noxia nostra imperfectio, si in Dei itinere constituti, et ad transacta non respicimus, et ad ea quae restant transire festinamus. Nam qui imperfectorum desideria dignanter inflammat, haec quodammodo ad perfectionem
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa nimirũ in fine diei. conuiui.
cena est. Qui gͦ finito p̃sentis
uitȩ cemꝑe. ad refectionẽ suꝑnę
contemplationis ueniunt: non
ad agni prandiũ. sed ad cenã uo¬
cant᷑. Que uidelicet cena hoc ulti¬
mo conuiuio expͥmit᷑. cui leptem
discipuli adesse memorant᷑: qͥa ut
reparat. qͥ pleni nunc septiformi
grã. in amore spũs anhelant. Hec
gͦ uobiscũ fr̃s agite. huiꝰ sp̃s replẽ¬
ri p̃sentia desiderate : qͥd uos seqͥ
in futurũ possit exp̃senti ꝑpendite.
Pensate.si hoc spũ ꝑleni estis: et¬
nostis si illud ad conuiuiũ ꝑue¬
nire ualeatis. Quisquis namq¬
est ille. quẽ nunc sp̃s iste non
reparat: ꝓfecto ab illa eterni cõ¬
uiuii refectione ieiunat. Mem̃¬
cote qͥd de codem spũ paulus
inflat. irausq ad diuisionẽ ieu¬
ntis exasperat. a uaritia cruciat.
luxuria eneruat: pensate qͥd
cos et inimicos diligi Terrena
despici: ꝓ celestib estuari. Car¬
nẽ ꝓpter uitia conteri: mentem

Expanded text:
iei convivium coena est. Qui ergo, finito praesentis vitae tempore, ad refectionem supernae contemplationis veniunt, non ad Agni prandium, sed ad coenam vocantur. Quae videlicet coena hoc ultimo convivio exprimitur, cui septem discipuli adesse memorantur, quia ireparat, qui pleni nunc septiformi gratia in amore Spiritus anbelant. Haec ergo vobiscum, fratres, agite, hujus spiritus repleri praesentia desiderate. Quid vos sequi in futurum possit ex praesenti perpendite. Pensate si hoc spiritu pleni estis, nostis si ad illud convivium pervenire valeatis. Quisquis namque ille est quem nunc spiritus iste non reparat, profecto ab illa aeterni convivii refectione jejunat. Mementote quid de eodem spiritu Paulus inflat, ira usque ad divisionem mentis exasperat, avaritia cruciat, luxuria enervat? Pensate quiscos et inimicos diligi, terrena despici, pro coelestibus aestuari, carnem propter vitia conteri, mentem
Abbreviated transcription (Latin):
legit᷑. qͥa dñs iussit. ut ad pis¬
cand retia mitterent᷑: ante passio¬
nẽ uidelicet. & post resurrectio¬
nẽ. Sed pͥusquã redẽp̃cornr pate¬
ad piscandũ iubet. sed utrũ in dex¬
tera. aninsinistra muti debuisset
nͥ iubet: pꝰ resurrectionẽ uͦ discipłis
apparenꝰ. mitti rete in dexterã iubet.
In illa enĩ pi̾catione tanti capti st̃. ut
retia rũꝑent᷑: in ista aut̃ & multi cap
tist̃. & retia rupta ñ st̃. Quiꝰ uͦ nesciat
bono̾ dextera. ꝙ maloᷤᷤ sinistra figura¬
ri : Illa gͦ piꝰcatio in qua specialit in quã
partẽ initti debeat non iubet᷑.
p̃sentẽ eccłiam designauit: quȩ
bonos simul ac maloscolligit.
Nec eligit quos tͣhat : qͥa et qͦs
eligere possit igniorat. hec aut̃
piscatio. post dñi resurrectionẽ
facta. in solam dexcerã missa est:
qͥa aduidendã claritatis eiꝰ głam.
sola electoꝵ eccłia ꝑcingit. que
desinistrodꝑe nichil habebit. In

Expanded text:
legitur, quia Dominus jussit ut ad pislegitur, quia Dominus jussit ut ad piscandum retia mitterentur, ante passionem videlicet, et post resurrectionem. Sed priusquam Redemptor noster pated utrum in dextram, an in sinistram mitti debuisset, non jubet: post resurrectionem vero discipulis apparens, mitti rete in dexteram navigii jubet. In illa piscatione tanti capti sunt, ut retia rumperentur: in ista autem et multi capti sunt, et retia rupta non sunt. Quis vero nesciat bonos in dextera, et malos in sinistra figurari? Illa ergo piscatio, in qua specialiter in quam partem mitti rete debeat non jubetur, praesentem Ecclesiam designavit quae bonos simul ac malos colligit; nec eligit quos trahat, quia et quos eligere possit ignorat: haec autem piscatio post Domini resurrectionem facta, in solam dexteram missa est, quia ad videndam claritatis ejus gloriam sola electorum Ecclesia pertinget quae de sinistro opere nihil habebit. In
Abbreviated transcription (Latin):
rat. pꝰ resurrectionẽ suã in lictore
stabat : ac si ipsum resurrectio¬
nis suȩ mysteriũ. rebus discipu¬
lis loqueret᷑. dicens. Iam uobis
in mari non appareo: qͥa uobis¬
cũ in ꝑturbationis fluctib
non sum. Ninc est quod alio in
loco pꝰ resurrectionẽ suã eisdem
discipulis suis dicit. Hec sunt
uerba que locutꝰ sum ad uos.
cũ adhuc essem uobiscũ. Neq
enĩ cũ ipsis nonerat qͥb p̃sens
corꝑalit̾ apparebat. s tam̃ iam se
esse cũ ipsis denegat. aquorum
mortali corpore. carnis in morta li¬
tate distabat. Quod illic cũ ipsis
positꝰ. fatet᷑ non se esse cũ ipsis.
hoc qͦ situ corporis hic indicat:
cũ ad huc nauigantib. esse se
in lictore iam demonstrat. facta
est discipulis piscationis mag¬
na difficultas: ut magistro ue-¬
niente.fieret ad mirationis mag¬
na sublimitas. Qui ꝑtinꝰ dixit.
Mittite indexterã nauigii rece:
et inueniecis. Bis in scõ euũgłio

Expanded text:
rat, post resurrectionem suam in littore rat, post resurrectionem suam in littore stabat. Ac si ipsum resurrectionis suae mysterium rebus discipulis loqueretur, dicens: Jam vobis in mari non appareo, quia vobiscum in perturbationis fluctibus non sum. Hinc est quod alio in loco post resurrectionem suam eisdem discipulis dicit: Haec sunt verba quae locutus sum ad vos cum adhuc essem vobiscum . Neque enim cum ipsis non erat quibus praesens corporaliter apparebat, sed tamen jam se esse cum ipsis denegat, a quorum mortali corpore carnis immortalitate distabat. Quod illic cum ipsis positus, fatetur non se esse cum ipsis, hoc quoque hic situ corporis indicat, cum, adhuc eis navigantibus, esse se jam in littore demonstrat. 3. Facta est autem discipulis piscationis magna difficultas, ut magistro veniente fieret admirationis magna sublimitas. Qui protinus dixit: Mittite in dexteram navigii rete, et invenietis. Bis in sancto Evangelio
Abbreviated transcription (Latin):
matheũ uͦ theloneariũ scimꝰ. et
pꝰ conuersionẽ suã adpiscationẽ
petrus rediit. matheus uͦ ad thelonei
negotiũ non resedit qͥa et aliud est
uictũ ꝑ piscationẽ querere: aliud
thelonei lucris peccunias augẽre.
Sunt enĩ pleraq uegotia. quȩ
sine peccatis exiberi. aut iuix.
aut nullatenꝰ possunt. Que gͦ
ad peccatũ inplicant: ad hec
necesse est. ut post conuersionẽ
animꝰ non recurrat. Queri etiã
pocest. cur discipulis in mari
laboratib. pꝰ resurrectionẽ suã¬
dñs in liccorestetit: qͥ ante re¬
surrectionẽ suam coram disci-¬
pulis in fluctibus maris ambu¬
lauit. Cuiꝰ rei ratio festine cog¬
noscit᷑: si ipsa quȩ tc̃erat causa penset᷑.
multib et undis uite corrup¬
tibil is illidit: Quidꝑ soliditatẽ
lictoris. nisi illa ꝑpetiitas
qͥetis eternȩ figuratur: Quia
gͥ discipuli adhuc fluctib moꝵ¬
talis uitȩ inerant: in mari labo¬
borabãt. Quia aut̃ redẽptor nr̃
iam corruptionẽ carnis excesse¬

Expanded text:
aeum vero telonarium scimus. Et post conversionem suam ad piscationem Petrus rediit, Matthaeus vero ad telonei negotium non rediit. Quia et aliud est victum per piscationem quaerere, aliud telonei lucris pecunias augere. Sunt enim ploraquesine peccatis exhibere aut vix aut nullatenus possunt. Que ergo ad peccatum implicant; ad hec necesse eanimus non recurrat. 2. Quaeri etiam potest cur, disclaborantibus post resurrectionem Dominus in littore stetit, qui ante resurrectionem suam coram discipulis in fluctibus maris ambulavit? Cujus rei ratio festine cognoscitur, si ipsa quae tunc inerat causa pensetur.multu et undis vitae corruptibilis illidit. Quid per soliditatem littoris, nisi illa perpetuitas quietis aeternae figuratur? Quia igitur discipuli adhuc fluctibus mortalis vitae inerant, in mari laborabant; quia vero Redemptor noster jam corruptionem carnis excesse
Abbreviated transcription (Latin):
trib. Amagno mysterio nu¬
merus non uacat: s indendos
tanci mysterii uos ꝑfunditas
expectat. Neq̃ et enĩ quantita¬
tis sũmã sollert̃ euũgłista expͥme
ret: nͥ hanc sacram̃to plenã esse
indixisfet. Scitis namq quod in
testamento ueteri. omĩs oꝑ atio
ꝑ decalogi mandata p̃cipit᷑. in
nouo autẽ. ei usdẽ oꝑationis uir¬
cus. ꝑ septiformẽ grãm sc̃i sp̃s
multiplicatis fidelib dat᷑. Quẽ

Expanded text:
tribus. A magno mysterio nutribus. A magno mysterio numerus non vacat, sed intentos vos tanti mysterii profunditas xspectat. Neque enim quantitatret, nisi hanc sacramento plenam esse judicasset. Scitis namque quod in Testamento Veteri omnis operatio per decalogi mandata praecipitur. In Novo autem ejusdem operationis virtus per septiformem gratiam sancti Spiritus multiplicatis fi
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ cam magnis ꝑiscib: ascen¬
dit sy monpetrus. et tracxit rete
in cerrã. Iam credo quod lrã ca¬
ritas aduertit: qͥd est qđ petrus
rete ad terrã crahit. Ipͥsi qͥppe scã
ȩccłia est cõmissa: ipsi specialit̃¬
dicit᷑: simon ioħis amas mel
Pasceioues meas. Quod gͦ nunc¬
pͥmodũ aꝑit in uoce: hoc nunc
signatur inoꝑe. Quia gͣpͣdi¬
cator ȩcellȩ. nos amundi huius
fluctib seꝑat: ni mirũ necesse est
ut receplenũ piscibus. petrus ad
terram ducat. Ipse enĩ pisces
ad soliditatẽ lictoris ꝑtrahit:
qͥa sc̃e p̃dicationis uoce. stabili¬
tatẽ ȩterne patͥe fidelib osten¬
dit. Hoc egit uerbis. hoc episto¬
lis: hoc egit cotidie miraculo¬
rũ signis. Quotiens ꝑ eũ ad
amorẽ qͥetis ȩternȩ conuertimͣ.
quotiens a terrenarũ rerũ tumul¬
tib seꝑamͣ. qͥd aliud quã missi
intͣ rete fidei. pisces ad litꝰ trahi¬
mur. S cũ rete magnis piscib
plenũ dicitur: addit᷑ et quan¬
tscilicet. centũ qͥnquaginta

Expanded text:
scendit Simon Petrus, et traxit rete in terram. Jam credo quod vestra charitas advertat quid est quod Petrus rete ad terram trahit. Ipsi quippe sancta Ecclesia est commissa, ipsi specialitdicitur: Simon Joannis amas me? Pasce oves meas . Quod ergo postmodum aperitur in voce, hoc nunc signatur in opere. Quia ergo praedicator Ecclesiae nos a mundi hujus fluctibus separat, nimirum necesse est ut rete plenum piscibus Petrus ad terram ducat. Ipse enim pisces ad soliditatem littoris pertrahit, quia sanctae praedicationis voce stabilitatem aeternae patriae fidelibus ostendit. Hoc egit verbis, hoc Epistolis, hoc agit quotidie miraculorum signis. Quoties per eum ad amorem quietis aeternae convertimur, quoties a terrenarum rerum tumultibus separamur, quid aliud quam missi intra rete fidei pisces ad littus trahimur? Sed cum rete magnis piscibus plenum dicitur, additur et quantis, scilicet centum quinquaqinta
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ mͦ in aurib uris lecta est
fr̃s mei. questione animũ pul¬
sat. sed pulsatione sua iuim dis¬
cretionis indicat. Queri et enĩ
solet. cur petrus qͥ piscator ance
conuersionẽ fuit: post conuer

Expanded text:
 in auribus vestris lecta est, fratres mei, quaestione animum pulsat, sed pulsatione sua vim discretionis indicat. Quaeri etenim potest cur Petrus, qui piscator ante conversionem fu
Abbreviated transcription (Latin):
.ꝙ. uirgam humeri eiꝰ.ꝙ. scep¬
rum exactoris eiꝰ superasti: sicut
indie madian. Quia om̃is uio¬
lenta predatio cum cumultu. et
uestimentum mixtũ sanguine:
erit in conbustionẽ. et cibus ignis.
Paruulus enĩ natus ẽ. nobis: et¬
filius dacus est nobis. Et factus
est principatus suꝑ hiimerũ eiꝰ:¬

Expanded text:
 virgam humeri ejus et sceptrum exactoris ejus superasti; sicut in die Madian, quia omnis violenta predatio cum tumultu; et vestimentum mixtum sanguine erit in combustione et cibus ignis. Parvulus enim natus est nobis: filius datus est nobis: et factus est principatus ejus
Abbreviated transcription (Latin):
molem terre.ꝙ. librauit in pon¬
dere montes. et colles in statera:
Quis adiuuit sp̃m dñi. aut qͥs
consiliarius eiꝰ fuit. et ostendit
illi: Cum quo inũt consiliũ
et instruxit eum. et docuit eũ
semitam isticiȩ. et erudiuit
eũ scientiam. et uiam pruden¬
tiȩ ostendit illi: Ecce gentes
quasi stilla situlȩ: et quasi mo¬
mentũ statere reputate sunt.
Ecce insule quasi pulius exigu
sufficient ad holocaustũ. Om̃s
gentes quasi non sint. sic sunt
coram eo: et quasi nichilum et
inane reputatum est ei. Hec dicit.

Expanded text:
libravit in pondere montes, et colles in statera? Quis adjuvit spiritum Domini? aut quis consiliarius ejus fuit, et ostendit illi? Cum quo iniit consilium, et instruxit eum, et docuit eum semitam justitiae, et erudivit eum scientiam, et viam prudentiae ostendit illi? Ecce gentes quasi stilla situlae, et quasi momentum staterae reputatae sunt: Ecce insulae quasi pulvis exiguusufficient ad holocaustum. Omnes gentes quasi non sint, sic sunt coram eo, et quasi nihilum et inane reputatae sunt ei. Cui
Abbreviated transcription (Latin):
onsolamini consolamini
popule meus: dicit deus
uester. L.oquimini ad cor. iheru¬
salem. et aduocate eam: qm̃ con¬
pleta est malitia eiꝰ. dimissa est
iniqͥtas illius. Suscepit de ma¬
nu dñi dupplitia: ꝓ om̃nib pecca¬
tis suis. Uox clamantis in deserto.

Expanded text:
onsolamini consolamini populus meus dicit Deus vester loquimini ad cor Hierusalem et avocate eam quoniam conpleta est malitia eius dimissa est iniquitas illius suscepit de manu Domini duplicia pro omnibus peccatis su
Abbreviated transcription (Latin):
dam fidei sue brachiis. tunc di¬
mittetur ut non uideat mortẽ.
quia uiderit uitã. Hides uberẽ
in om̃i grãm dñi gene ratione
diffusam: et ꝓphetiam incredu¬
lis negatam ȩẽ non iustis. Et
ecce symeon ꝓphetat in ruinã
iniquorũq merita discernat :¬
et ꝓ nr̃orum qualitate factorũ.
uuidex uerus et iustus. aut sup¬
plitia decernat aut p̃mia. Et
tuam inquit ipsius animã: per¬
transibit gladius. Nec litcera.
nec hẏstoria docet: ex hac uita
mariam corꝑalis necis passione
migrasse. Non enĩ anima sed
corpus. materiali gladio trans¬
uerberatur. Et ideo prudentiã
mariȩ: haut ignarã misterii
celestis ostendit. Suũi enĩ
dei uerbũ. et ualidũ. et acu¬
cũ om̃i gladio acutissimo. pe¬
netrans usq ad diuisionẽ ani¬
me ꝙ. sp̃s. artuumq et medul¬
larum. cogitationes cordis. et

Expanded text:
dam fidei suae bracchiis. tunc didam fidei suae bracchiis. tunc dimittetur, ut non uideat mortem, qui uiderit uitam. uides uberem in omnes gratiam domini generatione diffusam et prophetiam incredulis negatam esse, non iustis. ec.ce . et Symeon prophetat in ruinam iniquorumque- merita discernat et pro nostrorum qualitate factorum iudex uerus et iustus aut supplicia decernat aut praemia. et tuam inquit ipsius animam pertransibit gladius. nec littera nec historia docet ex hac uita Mariam corporalis necis passione migrasse; non enim anima, sed corpus materiali gladio transuerberatur. et ideo prudentiam Mariae haut ignaram mysterii caelestis ostendit. uiuum enim uerbum dei et ualidum et acutum omni gladio acutissimo, penetrans usque ad diuisionem animae et spiritus artuumque et medullarum cogitationes cordis et s
Abbreviated transcription (Latin):
cce homo erat in iherusa¬
lem. cui nom̃ sy meon:
et homo iste iustus . ti¬
moratus. expectans consolationem
isrł. Non solum ab angelis et ꝓ¬
phecis. a pastoribꝙ. parentibus:
sed etiam a seniorib ꝙ. iustis. gene¬
ratio dñi accepit cestimoniũ. Omĩs
etas et uterq sexis : euentorũq
miracula. fidem astruunt.Wirgo
generat. sterilis parit: mutus lo¬
quit᷑. elisabeht ꝓphetat: magus ad¬
orat. litero clausus exultat. uidua
conficetur. iustus expecꝰtat. Et
bene iustus: qͥ non suam sed po¬
puli grãm reqͥrebat. cupiens ipse
corporeȩ iunculis fragilitatis ab-¬
solui. sed expectans udere ꝓmis¬
sum: sciebat enĩ quia beati oculi
qͥ uiderent. Nuc inquit dimit¬
tis seruũ cuũ. Ni dete iustum
uelud corporeẽ carcere molis in¬
clusum uelle dissolui: ut inci¬
piat ȩȩ. cũ xp̃o. Dissolui enim
qͥ uult dimiti ueniat in templũ.
ueniat in ihersm: expectet xp̃m
dñi. accipiat in manib uerbum
dei: conplectatur uelud quib¬

Expanded text:
in Hierusalem, cui nomen Symeon, et homo iste iustus et timoratus, exspectans consolationem Israhel. non solum ab angelis et prophetis, a pastoribus et parentibus, sed etiam a senioribus et iustis generatio domini accipit testimonium. omnis aetas et uterque sexus euentorumque miracula fidem adstruunt: uirgo generat, sterilis parit, mutus loquitur, Elisabet prophetat, magus adorat, utero clausus exsultat, uidua confitetur, iustus exspectat. et bene iustus, qui non suam, sed populi gratiam requirebat, cupiens ipse corporeae uinculis fragilitatis absolui, sed exspectans uidere promissum; sciebat enim quia beati oculi qui uiderent. nunc inquit dimitte seruum tuum. uide iustum uelut corporeae carcere molis inclusum uelle dissolui, ut incipiat esse cum Christo; dissolui enim qui uult dimitti ueniat in templum, ueniat in Hierusalem, exspectet Christum domini, accipiat in manibus uerbum dei et conplectatur quibus
Abbreviated transcription (Latin):
firmet illud. et corroboret in iu¬
ditio et iusticia. A modo et usq in
sempiternũ: ⁊elus dñi exercitu¬
um faciet hoc. Werbum mi¬
sit dñs in iacob: et cecidit in

Expanded text:
firmet illud et corroboret in iuditio et iustitia amodo et usque in sempiternum. Zelus Domini exercituum faciet hoc. Verbum misit Dominus in Iacob, et cecidit in
Abbreviated transcription (Latin):
ut digna plene fuisse cred.
que redemptorẽ uenisse
nuntiaret. Cuius merita
alibi descripserimꝰ. cũ iug
sit: qͥa et septẽ duo decades ei
due quadragesime sacrũ uid¬
tur numerũ designare.

Expanded text:
ut digna plane fuisse credatur, quae redemtorem uenisse omnium nuntiaret. cuius merita cum alibi descripserimus, cum uiduas essit, quia et septem duodecades et duae quadragesimae sacrum uidentur numerum designare.
Abbreviated transcription (Latin):
clamabo: Omnis caro fenũ:
et om̃is gła eiꝰ tamquã flos agri.
Ex siccatũ ẽ. fenum. et cecidit
Elos: quia sp̃s dei sufflauit in
eo.ere fenũ est populus. Ex¬
siccatum est fenũ. et cecidit
flos: uerbum autẽ dñi stabit¬

Expanded text:
ait: « Omnis caro fenum, et omnis gloria ejus quasi flos agri; exsiccatum est fenum, et cecidit flos, quia spiritus Dei sufflavit in eo. Vere fenum est populus: exsiccatum est fenum, cecidit flos; verbum autem Domini
Abbreviated transcription (Latin):
pem: sed peccati tocius expertem.
Alienum quippe ab hac natiuita-¬
te est: quod de om̃ib legidur.
Nemo mundus a sorde: nec in¬
ram. Nichil inistam singularẽ
naciuitatem de carnis concupis-¬
centia transiuit: nichil de peccati
lege manauit. U irgo regia daui¬
tice stirpis eligitur: que sacro gra¬
uida fȩcu. diuinam humanamq
ꝓlem prius conciꝑet mente quã
corpore. Et ne suꝑni ignara consi

Expanded text:
pem, sed peccati totius expertem. pem, sed peccati totius expertem. Alienum quippe ab hac nativitate est, quod de omnibus legitur: Nemo mundus a sorde, nec inram . Nihil ergo in istam singularem nativitatem de carnis concupiscentia transivit, nihil de peccati lege manavit. Virgo regi Davidicae stirpis eligitur, quae sacro grada fetu divinam humanamque prolem prius conciperet mente quam corpore. Et ne superni ignara consi
Abbreviated transcription (Latin):
aluator. nr̃ dilectissimi.
hodie natus est: gaude¬
amus. Neq enim locũ
est esse tristicie. ubi natalis ẽ.
ite: Que consumpto mortali¬
utis timore. ingerit nobis de
missa eternitate leticiam. Nemo
ib huiꝰ alacritatis participatione
secernitur: una cuncꝰtis leticie
conmunis est racio. Quia dñs
nr̃ peccati mortisq destructor.
sicut nullum a reatu liberũ reppe-¬
rit: ita ꝓ liberandis om̃ib uenit.
Exuldet sc̃s: quia appropinquat ad
palmam. G audeat peccator: quia
inuitatur ad ueniam. Animetur
gentilis: quia uocatur ad uitam.
Dei namq filius scd̃m plenitudi¬
nem temporis. quã diuini consi-¬
lii altitudo inscrutabilis disposuit.
reconciliandam auctori suo naturã
generis assũpsit humani: ut inuen-¬
tor mortis diabolus. ꝑ ipsam quã
uicerat uinceretur. In quo con-¬
flictu ꝓ nobis inito. magno et mira¬
bili eqͥtatis iure certatũ est : dum
omp̃s dñs cum seuissimo hoste. ñ
dem formam eamdemq niturã.
mortalitatis quidem nr̃e partici¬

Expanded text:
alvator noster, dilectissimi, hodie natus est, gaudeamus. Neque enim locum fas est esse tristitiae, ubi natalis est vitae, quae consumpto mortalitatis timore ingerit nobis de promissa aeternitate laetitiam. Nemo ab ejus alacritatis participatione secernitur, una cunctis laetitiae communis est ratio: quia Dominus noster peccati mortisque destrucsicut nullum a reatu liberum reperit, ita liberandis omnibus venit. Exsultet sanctus, quia propinquat ad palmam. Gaudeat peccator, quia invitatur ad veniam. Animetur gentilis, quia vocatur ad vitam. Dei namque Filius secundum plenitudinem temporis, quam divini consilii inscrutabilis altitudo disposuit, reconciliandum auctori suo naturam generis assumpsit humani, ut inventor mortis diabolus, per ipsam quam vicerat vinceretur. In quo conflictu pro nobis inito, magno et mirabili aequitatis jure certatum est: dum omnipotens Dominus cum saevissimo hoste, nondem formam eamdemque naturam, mortalitatis quidem nostrae partici
Abbreviated transcription (Latin):
tue iherłm ciuitas sancti: qͥa
non aditiet ultra ut ꝑtransea
ꝑ te incircuncisus et inmund.
Exciidere de puluere. consur.
sede iherłm: solue uincla coi
tui captiua filia syon. Quiai.
dicit dñs ds̃. Gratis uenuii

Expanded text:
rusalem civitas sancti quia non adiciet ultra ut pertranseat per te incircumcisus et inmundus excutere de pulvere consurge sede Hierusalem solve vincula colli tui captiva filia Sion quia haec dicit
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ reficere: quã moriture carnis der¬
reno pane saciare. Nolite gͦ ꝓximis
Mecũ uos admoneo. ab otioso sermo¬
ne paream: inutiliter loqͥ declinemꝰ.
In quantũ reniti linguȩ preualem̾.
inuentũ uerba non defluant: cuni
iudex dicat. Omne uerbũ otiosũ
quod locuti fuerut homines red¬
dent de eo rationẽ in die iuditii. Otio¬
sum quippe uerbũ est: quod ant utili¬
tade rectitudinis. aut ratione caret¬
iustȩ necessitatis. Otiosa gͦ colloquia
ad edificationis studiũ uertite. quã
celerrime huiꝰ uitȩ demꝑa fugiant
considerate: quã districtus iudex ue
niat attendide. Hunc ante oculos
res suppetunt. si annũtiare eũ non
negligitis. uocari abeo angeli
cũ ioħe ualeatis: qd̾̃ ipse prestare
dignet᷑. qͥuiuit et regnat cũ deo¬

Expanded text:
tem reficere, quam ventrem moriturae carnis terreno pane satiare. Nolite ergo, fratMecum vos admoneo, ut ab otioso sermone parcamus, inutiliter loqui declinemus. Inquantum reniti linguae praevalemus, in ventum verba non defluant, cum judex dicat: Omne 1457 verbum otiosum quod locuti fuerint homines, reddent de eo rationem in die judicii . Otiosum quippe verbum est, quod aut utilitate rectitudinis, aut ratione justae necessitatis caret. Otiosa ergo colloquia ad aedificationis studium vertite: quam celerrime hujus vitae tempora fugiant, considerate: quam districtus veniat judex attendite. Hunc ante oculos res suppetunt, si annuntiare eum non negligitis, vocari ab eo Angeli cum Joanne valeatis; quod ipse praestare dignetur qui vivit et regnat De
Abbreviated transcription (Latin):
onis:. om̃e argumentũ cessat excusa¬
cionis. Quippe. quia ille soris in¬
crepat: qui testis couscientie int̾
animũ accusat. S inter hec scien¬
dum est: quia quisquis hanc uesit
u̾tutis habet. s tam̃ adhuc ꝑfecti
non habet. ad pii regis ingressum
des perare ueniam non debet:qͥa
ipse quoq spem nobis ꝑ psalmitã
ebuens dicit. In ꝑ fectũ meũ uidert̃
oculi cui: et in libro cuo om̃s scri¬
bent᷑. S quia pauca hec in conso¬
latione la bentis et infirmantis
diximꝰ: nunc ad eũ. qui hanc om̃im᷑
non habet. uerba uertam᷑ Sequit᷑.
Tunc dixit rex ministris. ligatis

Expanded text:
onis omne argumentum cessat excusaonis omne argumentum cessat excusationis, quippe quia ille foris increpat, qui testis conscientiae intus animum accusat. Sed inter haec sciendum est quia quisquis hanc vestem virtutis habet, sed tamen adhuc perfecte non habet, ad pii regis ingressum desperare veniam non debet, quia ipse quoque spem nobis per Psalmistam, tribuens, dicit: Imperfectum meum viderunt oculi tui, et in libro tuo omnes scribentur . Sed quia pauca haec in consolatione habentis et infirmantis diximus, nunc ad eum qui hanc omnimodo non habet, verba vertamus. Sequitur: 13. Tunc dixit rex ministris: Ligatis
Abbreviated transcription (Latin):
et iudit ibi hominẽ. non uestitũ
ueste nupciali. Nos sumꝰ frs̃.qͥ¬
iam fidem ieccła habemus. qͥ
scripture sacre epulis pascimur.
qͥ coniunctã deo ȩccłam esse gau¬
demꝰ. Considerate gͦ si cũ nuptia¬
li ueste. ad has nuptias uenistis
cogitationes urãs sollicita in qͥ¬
sitione discutite. de reb singulis
corda ur̃a trutinate. si iam contra
nullum odium habetis. sicontͣ
felicitatẽ alienã. nulla uos inu¬
diȩ face sucrenditis. si ꝑ occultam
maliciã nemini nocẽ refestina¬
tis. Ecce rex ad nuptias ingredit᷑.
et cordis nr̃i habitũ contẽplatur:
atq ei quẽ caritate uestitũ non
inuenit. ꝓtinꝰ iratꝰ dicit. Amice.
quomͦ huc intrasti. non habens
amicũ uocat et reꝓbat. Ac si ei
aꝑtius dicat. Amice : et non amice.
Amice ꝑ fidem: s non amice ꝑopera¬
tionem. at ille obmutuit. Quia qd̃
dici sine gemitu non podest. in
illa districtione ultimȩ increpati¬

Expanded text:
et vidit ibi hominem non vestitum et vidit ibi hominem non vestitum veste nuptiali. Nos sumusjam fidem in Ecclesia habemus, qui Scripturae sacrae epulis pascimur, qui conjunctam Deo Ecclesiam esse gaudemus. Considerate, rogo, si cum nuptiali veste ad has nuptias venistis, 1641 cogitationes vestras sollicita inquisitione discutite. De rebus singulis corda vestra trutinate, si jam contra nullum odium habetis, si contra felicitatem alienam nulla vos invidiae face succenditis, si per occultam malitiam nemini nocere festinatis. 12. Ecce rex ad nuptias ingreditur, et cordis nostri habitum contemplatur, atque ei quem charitate vestitum non invenit, protinus iratus dicit: Amice, quomodo huc intrasti non habens amicum vocat, et reprobat, ac si ei apertius dicat, Amice, et non amice; amice per fidem, sed non amice per operationem. At ille obmutuit, quia, quod dici sine gemitu non potest, in illa districtione ultimae increpati
Abbreviated transcription (Latin):
diligit. habere se ꝓtinꝰ caritatem
pucet : nisi prus ipsam ium suȩ
dilectionis examinet. Nam si qͥs quẽ¬
libet amat. s ꝓpt̃ dm̃ non amat:
caritatẽ non habet. s habere se pu¬
tat. Caritas autẽ uera est. cũ et in
deo diligit᷑ amicus : et ꝓpt̃ dm̃
diligit᷑ inimicus. Ille enĩ ꝓpcer
dm̃ diligit eos quos diligit: qͥ
iam et eos diligere aqͥbus non di¬
ligit᷑ scit. Probari enĩ caritas ꝑ
solam odii aduersitatẽ solet. Un¬
de et ꝑsemet ipsũ dñs dicit. dili¬
gite inimicos ur̃os: bene facite his
qͥuos oderunt. Ille gͦ securus amat:
quiꝓpter dm̃i et illum amat. aquo
seincelligit ñ amari. M agna
sunt hec. alca sunt hec. et mulcis
ad exibendũ difficilia: s camen
ista est uestis nuptiolis. Quisquis
hanc recinbens in nuptiis non
habet: iam sollicitꝰ metuat. ingre¬
diente rege quando mittatur foras
Ecre enĩ dicitur. Intrauit rex ad
nupcias. ut uideret discumbenteᷤᷤ:

Expanded text:
diligit, habere se protinus charitatem diligit, habere se protinus charitatem putet, nisi prius ipsam vim suae dilectionis examinet. Nam si quis quemlibet amat, sed propter Deum non amat, charitatem non habet, sed habere se putat. Charitas autem vera est cum et in Deo diligitur amicus, et propter Deum diligitur inimicus. Ille enim propter Deum diligit eos quos diligit, qui jam et eos diligere aligitur, scit. Probari autem charitas per solam odii adversitatem solet. Unde et per semetipsum Dominus dicit: Diligite inimicos vestros, benefacite his qui vos oderunt . Ille qui propter Deum illum amat a quo se intelligit non amari. Magna sunt haec, alta sunt haec, et multis ad exhibendum difficilia, sed tamen ista est vestis nuptialis. Quisquis autem hanc recumbens in nuptiis non habet, jam sollicitus metuat, ingrediente rege, quando mittatur foras. Ecce enim dicitur: Intravit rex ad nuptias ut videret discumbentes,