comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
terã sequaris hoc ipsum quod scriptũ ẽ.
nisi manducaueritis carnẽ meã & bibertas
meum sanguinẽ. occidit hȩc littera. Uis
quȩ occidit.: Quinon habet gladium in qͥt.
uendat tunicã & emat gladium Cece
hȩc litt̃ã euuangłue̾: sed occidit. Si uero
spũalit̾ eam intelligas non occidit. sed
sp̃s uiuificans ẽ. in ea: & idõ siue inlege
siue in euangłiis quȩ dicuntur sp̃ualit̃
suscipe: spũalit̾ diuidica Ut ergo dixi¬
mus om̃is homo aliquẽ habet insecibũ.
ex quo qui sumpserit. siquidẽ bonus ẽ.
& de bono thesauro ꝓfert bonũ. mundũ
cẏbum p̃bet ꝓximo suo Potest enim qͥs
in nocens & rectus corde mundũ uideri
animal. & prebere audientise mundũ
cybum. tanquã ouis quȩ ẽ. animal
mundum. similit̃ uncęt̃is Et idõ omĩs
homo cum loquitur ꝓximo suo siue
ꝓdest ei exsermonib siue nocet. mundũ
ei aut immundum efficitur animal:

Expanded text:
teram sequaris hoc ipsum quod scriptum est: teram sequaris hoc ipsum quod scriptum est: Nisi manducaveritis carnem meam, et biberitis meum sanguinem: occidit haec littera. Vis am quae occidit? Qui non habet gladium, inquit, vendat tunicam suam, et emat gladium . Ecce haec littera evangelium est; sed occidit. Si vero eam spiritualiter intelligas, non occidit, sed spiritus vivificans est in ea: et ideo sive in lege, sive in evangeliis, quae dicuntur spiritualiter suscipe, spiritualiter dijudica. Ut ergo diximus, omnis homo aliquem habet in se cibum, ex quo qui sumpserit siquidem bonus est, et de bono thesauro profert bonum, mundum cibum praebet proximo suo. Potest enim quis innocens et rectus corde, mundum videri animal, et praebere audienti se mundum cibum, tanquam ovis, quae est animal mundum, similiter et in caeteris. Et ideo omnis homo cum loquitur proximo suo, sive prodest ei ex sermonibus, sive nocet, mundum ei aut immundum efficitur animal,
Abbreviated transcription (Latin):
eius uerꝰ ÷ potꝰ Carnib enim & sanguine
agni tãqtiõ cibo mundo &e potu potatur
& reficitus. omne hominum gemis Scđo
loco post illius carnẽ mundus cibus ẽ.
petrus & paulus. & om̃s apłi. tertio discipłi
eorum. & sic unusquisq ꝓmeritorũ puritate
ꝓximo mundus fit cibus Hoc qui audire
nescit. aũtit fortassis auditũ scđm eos qui
dicebant. quileum potest audire: S si filui
estis eccłȩ. si euanglicis imbuti misterus. si
ũbum caro factum habitat inuobis. agnoscite
quȩ dicimꝰ quia domini sunt: neqͥ ignorat
ignoretur: Agnoscite quia figure que in
diuinis uoluminib scriptȩ sunt: ideo tãꝗͣ
spũales ⁊ non carnales intelligite quȩ dñr
Sienim tamquã carnalia ista suscipitis.
ledunt uos ñ alunt. Est enim & in euuan¬
głiis littera. quȩ occidat: Non solũ inuet̃i
testam̃to littã occidens dep̃henditur Est
& innouo testamento littera que occidat.
eũ qui non spũalit̾ aũtit Si enim scđ̾m lit¬

Expanded text:
ejus verus. Carnibus enim, et sanguine agni tanquam cibo mundo et potu, potatur et reficitur omne hominum genus. Secundo loco post illius carnem mundus cibus est Petrus et Paulus, et omnes apostoli. Tertio discipuli eorum, et sic unusquisque pro meritorum puritate proximo mundus fit cibus. Hoc qui audire nescit, avertit forsitan auditum secundum eos qui dicebant: Quis potest eum audire? Sed si filii estis Ecclesiae, si evangelicis imbuti mysteriis, si Verbum caro factum habitat in vobis, agnoscite quae dicimus quia Domini sunt, ne qui ignorat ignoretur. Agnoscite quia figurae sunt, quae in divinis voluminibus scriptae sunt: ideo tanquam spirituales, et non carnales , intelligite quae dicuntur. Si enim tanquam carnalia ista suscipitis, laedunt vos, non alunt. Est enim et, in Evangeliis littera quae occidat . Non solum in Veteri Testamento littera occidens deprehenditur, est et in Novo Testamento littera quae occidat eum, qui non spiritualiter advertit. Si enim secundum lit
Abbreviated transcription (Latin):
ritas quã figura. corpus auctoris ꝗ manna
decȩlo. Forte dicas. aliud uideo. quomͦ du¬
michi asseris. quod corpꝰ xp̃i accipiam:
& hoc nobis adhuc suꝑ ẽ. ut ꝓbemus
Quantis igitur utimur exemplis. ut ꝓbe¬
mus hoc non eẽ. quod natura formauit.
sed hđ benedictio consecrauit. maioremq
uim eẽ. benedictionis quã naturȩ. quia
benedictione etiã ipsa natura mutatur:
Uirgam tenebat moyses: ꝓiecit eam. &e
facta ẽ. serpens Rursus app̃hendit caudã
flumina. ꝓ aquarũ meatu subito de fon¬
tium uenis sanguis cȩpit erumꝑe. non
erat potus influuiis. rursus ad propħȩ¬
preces cruor cessauit fluminum. aquarũ
natura remeauit Circũclusus undiq erat
popłs hebreorũ. hinc egyptus uallatus.
inde mari conclusus. uirgã leuauit mor¬
ses. separauit se. aqua. & inmurorũ spedẽ
congelauit. atq int̾ undas uia pedestris
apparuit Iordanis retrorsũ conũsus. contͣ

Expanded text:
ritas quam figura, corpus auctoris quam manna ritas quam figura, corpus auctoris quam manna de coelo. mihi asseris quod Christi corpus accipiam? Et hoc nobis adhuc superest ut probemus. Quantis igitur utimur exemplis! Probemus non hoc esse quod natura formavit, sed quod benedictio consecravit: majoremque vim esse benedictionis quam naturae; quia benedicVirgam tenebat Moyses, proiecit eam et facta est serpens. Rursus prendit caudam flumina puro aquarum meatu. Subito de fontium uenis sanguis cepit erumpere. Non erat potus in fluuiis. Rursus ad proppreces cruor cessavit fluminum, aquarum natura remeavit. Circumclusus erat undique populus Hebraeorum, hinc Aegyptiis vallatus, inde mari conclusus. Virgam levavit Moyses, separavit se aqua, et in murorum specie congelavit, atque inter undas via papparuit. Jordanis retrorsum conversus contra
Abbreviated transcription (Latin):
is exauctoritate aplica atq euangłica
Icomꝓbatis : uide quomodo unusqsq
uł mundus uł immundus possit osten¬
dir Omĩs homo habet inse aliqu̾e cibũ
quem accedenti ad se ꝓximo p̃beat: Non
enim fieri potest. ut cũ accesserimꝰ adinuicẽ
nos homines. & conseuerimꝰ sermonẽ.
non aliquẽ uł exinterrogatione uł ex
responsione uł exaliquo gustu. aut
capiamus aut p̃beamꝰ cibũ & siquidem
bone mentis gustu capimus. mundũ sumi¬
mus cibum. siuero unmundus ẽ. quẽ¬
de maiori sumamus exemplũ : ut inde
ad inferiora ueniamꝰ. Dñsait Nisi man¬
ducaueritis carnem meam & sanguinem
meũ biberitis ñ habebitis uitã: caro enim
mea uere ẽ. cib & sanguis mis uere ẽ. potꝰ.

Expanded text:
is ex auctoritate Evangelica atque apostolica comprobatis, vide quomodo unusquisque vel mundus, vel immundus, possit ostendi. Omnis homo habet in se aliquem cibum, quem accedenti ad se proximo suo praebeat. Non enim fieri potest ut, cum accesserimus adinvicem nos homines, et conseverimus sermonem, non aliquem ex interrogatione vel ex responsione, velut ex aliquo gustu, aut capiamus, aut praebeamus cibum: et siquidem quem bonae mentis gustu capimus, mundum sumimus cibum, si vero immundus est de majori sumamus exemplum, ut inde ad inferiora veniamus. Dominus ait: Nisi manducaveritis carnem meam, et sanguinem meum biberitis, non habebitis vitam: Caro enim mea vere est ci
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ ȩt̾nitatis & scĩtatis. & addileccio¬
nem ꝓximi referri non possit. figurace
dictum uł gestum oredat. atq conetur
intelligere. ut ad illã geminã referat
sufficit prudentiorib audire. quid res
illa significoe. cum tardiorib autẽ aliꝗͣn¬
to plurib u̾bis & similitudinib agendũ ẽ.
ne contempnant qđ uident. Itẽ contra¬
faustũ: Qd enim sunt aliud quȩq sacra¬
menta corporalia. nisi quȩdã quasi uba
iusibilia sacrosc̃a quidẽ. s tam̃ mutabilia
diis alienis congruere. illi uͦ tanquã
inuisibili inuisibilia. ⁊ maiora maiori.
melioriq meliora. qualia sunt purȩ
mentis bonȩq uoluntatis officia: ꝓfecto
nesciunt hȩc ita signa eẽ. illorũ. sic̃ uerba
sonantia signa sunt rerum: Quo circa sicut
orantes atq laudantes ad eum dirigimus
significantes uoces. cui res ipsas in corde
quas significamus offerimus: ita sacrifi-¬
cantes non alt̃i uisibile sacrificiũ offerendũ

Expanded text:
atis et sanctitatis, et ad dilectionem proximi referri non possit, figurate dictum vel gestum credat, atque ita conetur intelligere, ut ad illam geminam referat sufficit prudentioribus audire, quid res illa significet, cum tardioribus autem, aliquando pluribus verbis, et similitudinibus agendum est, ne contemnant q16. Quid enim sunt aliud quaeque sacramenta corporalia, nisi quaedam quasi verba visibilia, sacrosancta quidem, verum tamen mutabilia diis alienis congruere, illi vero tanquam invisibili invisibilia, et majora majori, meliorique meliora, qualia sunt purae mentis, bonaeque voluntatis officia: profecto nesciunt haec ita signa esse illorum, sicut verba sonantia signa sunt rerum. Quocirca sicut orantes atque laudantes, ad eum dirigimus significantes voces, cui res ipsas in corde quas significamus, offerimus: ita sacrificantes, non alteri sacrificium visibile offerendum
Abbreviated transcription (Latin):
udei audientes ego & pat̾ unum sumus.
tulerunt lapides ut lapidarent eum.
Qui hoc audire non potest uideus ẽ:
qui hoc audire non potest lapidat xp̃m
ille uulnus iam sentire non possit. nunc
enim scđ̃m carnẽ iam non nouimꝰ xp̃m:
tamen arrianorũ impietate lapidatur.
qui eccłȩ pietate litatur. De hac litatione

Expanded text:
udaei audientes: Ego et Pater unum sumus, tulerunt lapides, ut lapidarent eum . Qui hoc audire non potest Judaeus est: qui hoc audire non potest lapidat Chrisille vulnus jam sentire non possit, nunc enim secundum carnem jam non novimus Christum , tamen Arianorum impietate lapidatur, qui Ecclesiae pietate litatur. De hac litatione
Abbreviated transcription (Latin):
dei sanctificari inhortis & liminib quia
ministeria ueritatis non ualent introire.
& comedunt cibos pietatis dum ñ sunt scĩ¬
& corpore ce spũ. nec comedunt carne̾ iħu¬
nec bibunt sanguinẽ eius. de quo ipse
loquitur. qui manducat carnẽ meam.
Et enim pascha nrm̃ immolatus ẽ. xp̃s. qui¬

Expanded text:
e sanctificari in hortis et in liminibus, mysteria veritatis non valent introire, et comedere cibos pietatis: quia non sunt sancti corpore et spiritu nec comedunt carnem nec bibunt sanguinem ejus, de quo ipse loquitur: Qui manducat meam carnem m . Pascha nostrum immolatus e
Abbreviated transcription (Latin):
supplicarunt sicut habetur in sub¬
ditis Quib etiam subscriptionem ꝓpͥã
comiendarunt se ab agnello diacono
graui contumeliarum genere fuisse
maceratos. ut etiam reos ꝑuirii sic̃ ipsi
dicunt se asserant inclinatos. Et idõ
diacono adur̃m iudiciũ imminente
laurentio romane eccłȩ defensore mox
deducto. ueritatis assertione discussa.
si constiterit integritas supplicantũ
aut intenta doceat diaconus. aut de eiꝰ
ꝓteruitate noueritis eẽ. uindicandũ.
quatinus de tantis excessib memoratȩ
imꝓbȩ temeritatis exclusus. ultio
digna comitetur. & qui se conuicus
triuialib implicauit. sacrȩ c̃munioĩs
arceatur accessib. SeR acG̃.¬
ut forte sic sibi existimet satis fieri
posse si uiraueris de ipsare quãputat
te cominisisse. ac fecisse te.forsitan
non fecisti. ne remaneat in eo mala
suspiciosi uiraueris. tu non sic peccas
malo erit quod iuras non atuo.
Item. Ille homo qui alium ꝓuocat

Expanded text:
supplicarunt, sicut habetur in subsupplicarunt, sicut habetur in subditis, quibus etiam subscriptionem propriam commodarunt, se ab Agnello diacono gravi contumeliarum genere fuisse maceratos, ut etiam res perjurii sicut ipsi dicunt se asserant inclinatos; et ideo,diacono ad vestrum judicium, imminente Laurentio Romanae Ecclesiae defensore, mox deducto, veritatis assertione discussa, si constiterit integritas supplicantium, aut intenta doceat diaconus, aut de ejus protervitate noveritis esse vindicandum, quatenus de tantis excessibus memoratae improbae temeritatis exclusus ultio digna comitetur, et qui se conviciis trivialibus implicavit, sacrae communionis arceatur accessibus. GELAut forte sic sibi existimet satisfieri posse: si juraveris de ipsa re quam putat te commisisse ac fecisse, et forsitan non fecisti, ne remaneat in eo mala suspicio, si juraveris, tu non sic peccas malo erit quod juras, non a tuo. Item, ibidem. Ille homo qui alium provoca
Abbreviated transcription (Latin):
filio edixisse. atq monitu impie
suasionis innuere. asserentes inse
ꝑ iurii reatum susciꝑe. ut non adulu¬
balde regi s. potiꝰ ariopalto trranno
respuit suasionib inclinari. s magis
adulubaldi p̃stiterat firmit̾ custodire.
& quia tantum facimus dõ & pus men¬
tib ẽ. inimicum. ut ii qui hoc ab alus
ꝓ hibere debuerant ne fiuisset cõmissy
ipsi potius ut fieret hortati sunt.
cum nutu suꝑnę uirtutis uob̃̾ labo¬
rantib p̃fatus adulubaldus in suũ
regnum fuerit restitutꝰ p̃fatos epõs¬
in has romanas partes adiuuante uos
dõ destinare dignamini. quia huius¬
modi scelus nulla patiemur ratione
Siquis conuictus fuerit alios ad
falsa testimonia uł ꝑ iuria attraxis¬
se. aut quacumq corruptione sollici¬
tasse : ipse quidem usq ad exitum ñ
commnunicet. Hi uero qui ei in ꝑiurio
consensisse ꝓbantur. pꝰtea ab omĩ testi.¬
monio sunt remouendi & scđmlegẽ
infamia notabuntur: Gł rufino¬

Expanded text:
filio edixisse, atque monitu impiae filio edixisse, atque monitu impiae suasionis innuere: asserentes in se perjurii reatum suscipere, ut non Adulubaldo regi, sed potius Ariopalto tyranno respuit suasionibus inclinari, sed magis Adulubaldi praestiterat, firmiter custodire. Et quia tantum facinus Deo et piis mentibus est inimicum, ut hi qui hoc ab aliis prohibere debuerant ne fuisset commissum, ipsi potius ut fieret hortati sunt. Cum nutu supernae virtutis vobis laborantibus praefatus Adulubaldus in suum regnum fuerit restitutus, praefatos episcin has Romanas partes adjuvante vos Deo, destinare dignamini: quia hujusmodi scelus nulla patiemur ratione Si quis convictus fuerit alios ad falsa testimonia vel perjuria attraxisse, vel quacunque corruptione sollicitasse, ipse quidem usque ad exitum vitae non communicet; ii vero, qui ei in perjurio consensisse probantur, postea ab omni testimonio sunt removendi, et secundum legem infamia notabuntur. I
Abbreviated transcription (Latin):
iurare falsum. ut ꝓpt̾ reatũ falsȩ
urationis dominus ꝓ hibuerit omnẽ
peccatum ẽ. falsum iuirare. longe
ẽ. apeccato falsum nirandiqui õi¬
no non urat. ꝓpinquat falsȩ¬
iurationi qui uel uerum uirat: Itẽ
Nequaquam putemꝰ leuia eẽ.
peccata ꝑuirium. & mercedẽ non
reddere laboranti. & calumni ari
uidiam & pupillum. & oppͥmere
alienigenã &e peregrinum. que ma-¬
leficio & ueneficuis & adultĩo cõpa-¬
hos habeat comites ueritatẽ.
uidicium. atq iustitiam: Si ista de-¬
fecerint. nequaquã uiramentũ erit.
Paruuli qui sine rationabili ȩtate
sunt non cogantur iurare. & qui
semel ꝑ uiratus fuerit: nec testis
sit pꝰ hȩc. nec ad sacramentũ accedet.
nec in sua causa uł alt̾iꝰ iurator
ossumus in ꝑiurio aliquo crimine
lapsis miscđiȩ manum porrigere.
sed non debemus ad future ꝑditioĩs
Quorundã scriptis didicimꝰ quosdã
epos intranspadanis partib quȩdã
u̾ba ep̃ali actui inmica petro pauli

Expanded text:
jurare falsum, ut propter reatum falsae jurationis Dominus prohibuerit omnem peccatum est falsum jurare, longe est a peccato falsum jurandi, qui omnino non jurat; propinquat falsurationi qui vel verum jurat. Item Nequaquam putemus levia esse peccata perjurium, et mercedem non reddere laboranti, et calumniari viduam et pupillum, et opprimere alienigenam et peregrinum, quae maleficio, et veneficiis, et adulterio compahos habeat comites: veritatem, judicium, atque justitiam. Si ista defecerint, nequaquam juramentum erit, parvuli, qui sine rationabili aetate sunt, non cogantur iurare. Et qui semel periuratus fuerit, nec testis sit post haec, nec ad sacramentum accedat, nec in sua causa vel alterius iurator Possumus in perjurio aliquo crimine lapsis misericordiae manum porrigere, sed non debemus ad futurae perditionQuorumdam scriptis didicimus quosdam episcopos in transpadanis partibus quaedam verba episcopali actui inimica Petro Pauli
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ quicquid petitus ẽẽt. darec
filiȩ herodiadis. necem ioħis pie¬
ftauit ne ꝓmissum negaret
Sermo augustini indecollatione
scĩ ioħis qui sic incipit.
Uum scm̃ euangłm legeretur.
Uideo dauid pium hominem
scm̃ inuirationẽ temerariã cecidisse.
& maluisse non facere qđ iu rauerat.
quam uirationem suam fuso hoĩs
iurationem maiori pietate: Ecce
dauid sc̃s non quidem iratus san-¬
guinem hominis fudit. sed eũ
falsum iurasse negare qͥs poterit :
De duob peccatis elegit minimũ
sed minus fuit illud in comꝑati
appensum. magnum malum ẽ.
rescinde fidem. inturpe uotum
muta decretum. Quod incaute
uousti. non facias: Impia est
ꝓmissio quȩ scelere adimpletur.

Expanded text:
quoniam quidquid petitura esset daret quoniam quidquid petitura esset daret filiae Herodiadis necem Joannis praestavit, ne promissum negaretserm. August. in decollatione sancti Joannis, qui sic incipit: Cum sanctum Evangelium legeretur. Video David pium hominem et sanctum in jurationem temerariam cecidisse, et maluisse non facere quod juraverat, quam jurationem suam fuso hominis jurationem majori pietate. Ecce David sanctus non quidem iratus sanguinem hominis fudit, sed eum falsum jurasse negare quis poterit? De duobus peccatis elegit minimum, sed minus fuit illud in comparatappensum magnum malum est rescinde fidem, in turpi voto muta decretum. Quod incaute vovisti non facias. Impia est promissio quae scelere adimpletur.
Abbreviated transcription (Latin):
i peccatum eẽt. iuratio. nec
inuetĩ lege diceretur non
ꝑurabis: Reddes aut̃ dño iusiui¬
dicimꝰ : mentimur. Quantum
adme ꝑtinet iuro. s quantum
michi uidetur magna necessi¬
tate compulsus cum uidero nͥ
faciam mͥnon credi. & ei qui
michi non credit non expedire
quod non credit. Hac ꝑpensa
ratione & consideratione libra¬
ta cum magno timore dico
coram dõ. aut testis ẽ. ds̃. aut
mo meo: Et uideo quia plus ẽ.
non non. S hoc quod amplius
ẽ. amalo ẽ. Et si non amalo iu-¬
rantis. amalo ẽ. non credentis:¬
i publicis sacramentorũ gestis¬
quod ds̃ auertat aquib liboe
illicita uł non bona extitissce
conditio allegata. quȩ aut iugu¬
lare animam patris. aut agere
compelleret stuprum sacratissime
uirginis. nũquid non tolerabiliꝰ
eẽt. stulte ꝓmissionis reicere
uota. qua ꝑ mutilium ꝓ missorũ
custodiam. ex horrendã criminũ
implere mensuram :
ñ quã ꝓmissum soluere sa¬
cramentum. ut herodes qͥ iurauit

Expanded text:
i peccatum esset juratio, nec in veteri lege diceretur: Non perjurabis, reddes autem Domino jusjudicimus, mentimur. Quantum ad me pertinet, juro, sed quantum mihi videtur, magna necessitate compulsus. Cum videro nisi faciam mihi non credi, et ei qui mihi non credit non expquod non credit. Hac perpensa ratione et consideratione librata cum magno timore dico: Coram Deo, aut, testis est Deus, aut, mo meo, et video, quia plus est, non non. Sed quod amplius est a malo est, etsi non a malo jurantis, a malo est non credentisi publicis sacramentonum gestisquod Deus avertat, a quibuslibet illicita vel non bona exstitisset conditio alligata, quae aut jugulare animam patris aut agere cogeret stuprum sanctissimae virginis, nunquid non tolerabilius esset stultae promissionis rejicere vota, quam per inutilium promissorum custodiam, exhorrendam criminum implere mensuram. Cnunquam, promissum solvere sacramentum, ut Herodes qui juravit,
Abbreviated transcription (Latin):
qui saltatrici premium turpiter
ꝓmisit. crudeliter soluit. Turpe
quod regnum ꝓsaltatione ꝓmittit᷑.
to tolerabiluis tale fuisset ꝑ iuriũ
sacramento. si tam̃ ꝑ uiriũ posset
dici. quod ebriꝰ int̃ uina iurauerat.
qđ eiuratꝰ int̾ saltantium choros
ꝓmiserat: Infertur disco ꝓpħe
caput. & hoc estimatũ ẽ: fidei esse
quod amicitie fuit: Item. Nori
semꝑ ꝓmissa omĩa soluenda sunt.
Deniq ipse dñs frequent̃ suã mutat
sententiã. sic̃ scriptura indicat.:¬
Sẏnodus aurelianensis. tempore ohil¬
e ꝑurio uͦ id censuimꝰ obseruan¬
dum ut siquis clericus in causis
quȩ suo uirando finiendȩ sunt p̃bu¬
erit iuramenta. & pꝰ reb euidentib
detegitur ꝑ iurasse : biennii tempore
a communione pellatur:¬
uotquot hab&e eccłia ꝑ iuros.
fraudatores. maleficos. ueneficos.
inquisitores nugarĩ. adult̾os. ebriosos.
fȩneratores. magntines. & o mĩa quȩ
numerare non possumus. si contraria

Expanded text:
qui saltatrici praemium turpiter qui saltatrici praemium turpiter promisit, crudeliter solvit. Turpe, quod regnum pro saltatione promittitur; to tolerabilius tali fuisset perjurium sacramento? Si tamen perjurium possit dici quod ebrius inter vina juraverat, quod eviratus inter saltantium choros miserat. Infertur disco prophetae caput, et hoc aestimatum est fidei esse, quod amicitiae fuit. Item. Non semper promissa omnia solvenda sunt. Denique ipse Dominus frequenter suam mutat sententiam, sicut Scriptura indicatSynodus Aurelianensis III tempore Chilerjurio vero id censuimus observandum, ut si quis clericus in causis quae sub jurejurando finiendae sunt, praebuerit juramenta, et post rebus evidentibus detegitur perjurasse, biennii tempore a communione pellaturQuotquot habet Ecclesia perjuros, fraudatores, maleficos, veneficos, inquisitores nugarum, adulteros, ebriosos, feneratores, mangones, et omnia quae enumerare non possumus, si contraria
Abbreviated transcription (Latin):
Quo mala licet omnino sint cautis¬
sime precauenda. tam̃ si ꝑiculi neces¬
sitas ex his unum temperare c̃pulerit :
id debemus Resoluere quod minori
nexu noscitur obligari: Quid autẽ
rationis acumine uestigemꝰ. Et enĩ
dum ꝑiurare compellimur: creatorẽ
quidem offendimus. s nos tantũmͦ
maculamus Cum uͦ noxia ꝓmissa
complennus : & dei iuissa suꝑbe con¬
tempnimus. & proximis impia cra¬
dulitate nocemus. & nos ipsos crude
liori mortis gladio trucidamus.
Illic enim duplici culparũ delo peri¬
muur. hic turpiter iugulamur.
Ambrosius de officiis. lib̾.iiixxii. ꝙim
nusquisq simplicem sermonem
proferat. uas suum insc̃ificatione
in honestum. ac si ꝓmiserit tolerabiliᷤᷤ
ẽ promissum non facere. qđ facere
quod turpe sit. Sepe pleriq c̃strin¬
gunt se uirisiurandi sacramento.
& cum ipsi cognouerint ꝓmitten¬
dum non fuisse: sacramenti tam̃
contemplatione faciunt qđ spopon¬
derunt. sic̃ de herode supͣ scripsimꝰ.

Expanded text:
uo mala licet sint omnino cautisime praecavenda, tamen si periculi necessitas ex his unum temperare compulerit, id debemus resolvere, quod minori nexu noscitur obligari; quid autem tatis acumine vestigemus. Etenim dum perjurare compellimur, creatorem quidem offendimus, sed nos tantummodo maculamus. Cum vero noxia promissa complemus, et Dei jussa superbe contemnimus, et proximis impia crudelitate nocemus, liori mortis gladio trucidamus: illic enim duplici culparum telo percutimur, hic tripliciter jugulamur.Ambrosius de officiis lib. III, c. 12. Unusquisque simplicem sermonem proferat; vas suum in sanctificatione inhonestum, aut, si promiserit, tolerabilius est promissum non facere, quam facere quod turpe sit. Saepe plerique constringunt se ipsos jurisjurandi sacramento, et quum ipsi cognoverint promittendum non fuisse, sacramenti tamen contemplatione faciunt quod spoponderunt, sicut de Herode supra scripsimus,
Abbreviated transcription (Latin):
si eam fidei uolatricem uł ipse adult̃
sedium dixit. Significat sermo patris
nr̃i sophronii quod melius sit iurantẽ
ꝑiurare. quã conseruare sacram̃tũ
in confractione scãrum imaginum.
Hoc autem dicimus quia quidã se
sacramento excusant: Lar patriar¬
cha dix̃: Quia pater sophronius
nouerat bonitatem der. propt̃ea
transgredi uoluit impium iuram̃tũ
obseruauit sacramentum & periit.
Petrus uero negauit cum uiramento.
& conũsus fleuit & saluatus est:
Omne enim peccatum bonus deus
indulget si quis extoto corde peniteat.
Sc̃a sẏnodus dixit. Sic docet nos sc̃a
scriptura Item. Leontius ꝓ pothiȩ
ep̃s dixit. Scriptum ẽ. iuramentũ
mendax ne diligatis: Qua de causa
nr̃m uiramentum mendax dissoluit᷑.
quasi nullam habens uirtutem:¬

Expanded text:
si eam fidei uiolatricem uel ipse adulter si eam fidei uiolatricem uel ipse adulter sedium dixit: « Significat sermo Patris nostri Sophronii, quod melius sit jurantem perjurare, quam conservare sacramentum in confractione sanctarum imaginum. Hoc autem dicimus, quia quidam se sacramento excusant. » Tharasius patriarcha dixit: « Quia Pater Sophronius noverat bonitatem Dei, propterea transgredi voluit impium juramentumservavit juramentum, et periit: Petrus vero negavit cum juramento, et conversus flevit et salvatus est . Omne enim peccatum Deus indulget, si quis ex toto corde poeniteat. » Sancta synodus dixit: « Sic docet nos sancta Scriptura. » Item Leontius Phociae episcopus dixit: « Scriptum est: Juramentum mendax ne diligatis . Qua de causa nostrum juramentum mendax dissolvatur, quasi nullam habens virtutem
Abbreviated transcription (Latin):
appellatur Ueruntam̃ qualiscũq
sit. si &e contra ipsam fit peius sit.
nisi cum ꝓpt̾ea deseritur ut ad
fidem ueram legitimãq redeatur .i.
ut peccatum emendetur. uolunta.¬
tis prauitate correcta: tãquã qͥsq
cum hominem solus expoliare
non possit. inueniat socium ini¬
quitatis & cum eo paciscatur. uł
simul id faciant spoliumq parti¬
antur. quo facinore commisso totũ
solus auferat. dolet quidem ille.
& fidem sibi seruatã non eẽ c̃quent᷑.
Uerum in ipsa sua querela cogitare
debae. potius in bona uita ipsi hu-¬
manȩ societati fuisse seruandum.
ne preda iniqua ex homine fieret.
sisentit quã iniquę sibi inpeccati
societate seruata non fuerit. Ille
quippe utrobiq ꝑ fidus. ꝓfecto
sceleratior iudicandus ẽ. Iteo.
fidem seruet adult̃o. utiq mala ẽ
sinec adult̃o peior. ẽ. Porro si eam
flagitu peniteat. & ad castitatem
rediens coniugalẽ pactã ac placitã
aduterinam rẽ scindat. miror¬

Expanded text:
appellatur; verumtamen qualiscunque appellatur; verumtamen qualiscunque sit, si et contra ipsam fit, pejus fit, nisi cum propterea deseritur, ut ad fidem veram legitimamque redeatur, id est ut peccatum emendetur voluntatis pravitate correcta, tanquam si quis cum hominem solus exspoliare non possit, inveniat socium iniquitatis, et cum eo paciscatur ut simul id faciant, spoliumque partiantur: quo facinore commisso totum solus auferat; dolet quidem ille, et fidem sibi servatam non esse conqueritur, verum in ipsa sua querela cogitare debet, potius in bona vita ipsi humanae societati fidem fuisse servandam ne praeda iniqua ex homine fieret, si sentit quam inique sibi in peccati societate servata non fuerit: ille quippe utrobique perfidus profecto sceleratior judicandus est. Item,fidem semet adultero, utique mala est; sed si nec adultero, peior est. porro si eam flagitii paeniteat et ad castitatem rediens coniugalem pacta ac placita adulterina rescindat, miror
Abbreviated transcription (Latin):
Si aliquid forte nos incautius
iuirare contigerit. quod obseruatũ
peiorem uergat in exitum: libe
illud consilio salubriori mutandũ
nouerimus. ac magis instante ne¬
cessitate peierandum nobis. quã
prouitando ꝑiurio in aliud crimen
grauius eẽ. diuertendum:. Deniq
uirauit dauid ꝑdñm occide nabal
iurum stultum & impium. atq oĩa
quȩ ad illum ꝑtinerent demoliri. s
ad primam intercessionẽ abigail fe¬
mine prudentis. mox remisit minas.
reuocauit ensem inuaginã. neq
aliquid culpȩ setali ꝑuirio c̃traxisse
doluut. Item. Non soluminiurando
s in omne quod agimꝰ hȩc ẽ. mode¬
ratio sollertius obseruanda. ut si
in talem forte lapsum uersuti ho¬
stis inciderimus insidiis. ex quo
sine aliquo peccati contagio surgere
non possimus: illum potiꝰ euaden¬
di aditum petamus. in quo minꝰ
ꝑicłi nos ꝑpessuros eẽ. cernimus:¬
AUGUStINUS DEBOΝO conioali.
i ad peccatum ad mittendum
adhibetur fides : mirũ si fides¬

Expanded text:
Si aliquid forte nos incautius jurasse contigerit, quod observatum pejorem vergat in exitum, libere illud consilio salubriore mutandum noverimus, ac magis instante necessitate pejerandum nobis, quam pro vitando perjurio in aliud crimen gravius esse divertendum. Denique juravit David per Dominum occidere Nabal virum stultum et impium, atque omnia que ad eum pertinebant demolire, sed ad primam intercessionem Abigail femine prudentis mox remisit minas, revocavit ensem in vaginam, neque aliquid culpe se pro tali periurio contraxisse doluit. Item: Non solum in iurando, sed in omni quod agimus, hec est moderatio solicitius observanda, ut si in talem forte lapsum versuti hostis inciderimus insidiis, ex quo sine aliquo peccati contagio surgere non possumus, illum potius evadendi aditum petamus, in quo minus periculi nos perpessuros esse cernimusAugustinus De bono conjugali : « Si ad peccatum admittendum adhibetur fides mirum
Abbreviated transcription (Latin):
nachis coniurantib ł conspirantib
iqui ergo clerici uł monachi
reꝑti fuerint conuirantes. aut
conspirantes. aut in sidiasponen¬
tes ep̃is. aut clericis: gradu ꝓprio
penitus abiciantur: Deꝰ eadẽ¬
gitur siclerici aut monachi inuen¬
ti fuerint coniurati. aut ꝑconui¬
rationem calumpniã machinan¬
tes ep̃is uł clericis ꝓpriũ amittant

Expanded text:
nachis conjurantibus vel conspirantibus i qui ergo cleric vel monachi perti fuerint conjurantes aut conspirantes, aut insidias ponentes episcopis, aut clericis, gradu proprio poenitus abjiciantur. CAgitur si clerici aut monachi inventi fuerint conjurati, aut per conjurationem calumniam machinantes episcopis vel clericis, proprium amittant
Abbreviated transcription (Latin):
prohibita Et iccirco huiꝰ criminis
reos non solum eccłiasticȩ: sed ẽ
scłi dampnant leges. & non solũ
conspirantes. sed & consentientes eis:
Antecessores uero nr̃i. cum plurima
turba ep̃oꝵ. quicumq eorum in
sacerdotali ordine sunt constituti
aut existunt clerici. honore
quo utuntur carere p̃ceperunt.
cetos uͦ cominunione priuari. & ab
eccłia extorres fieri uisserunt. &
non solum facientes: s eisꝯsenti¬

Expanded text:
prohibita. Et idcirco hujus criminis prohibita. Et idcirco hujus criminis reos non solum ecclesiasticae, sed etiam saeculi damnant leges, et non solum conspirantes, sed et consentientes eis. Antecessores vero nostri quam plurima turba episcoporum, quicunque eorum in sacerdotali ordine sunt constituti aut existunt clerici, honore quo utuntur cadere praeceperunt, caeteros vero communione privari et ab Ecclesia extorres fieri jusserunt, et non solum facientes, sed eis consenti
Abbreviated transcription (Latin):
auetoritatis otacula. quã p̃ceden¬
tium patrum hiuuc rarationi cura¬
iumus ninectenda: Sic enim per
ieremiam dixit: Repente loquar
aduersus gentem: & ad u̾sus regnũ
ut eradicem & disꝑdam illud
Si pęnitentiam egerit gens illa
amalo suo quod locutussum adu̾sos
eam: agam & ego pęnitentiam
suꝑ malo quod cogitaui ut facerẽ
iusto quod uita uiuat: & confisus
iniustitia sua fecerit iniquitatẽ.
om̃s iustitie eis obluuoni tra¬
dentur. & in iniquitate sua quã
dixero impio morieris & egerit
penitentiã : uita uiuet & ñmoriet᷑.
Si ergo nr̃a conũsio sic diuinam
mutat sententiã: cur miserorum
tantȩ lacrimȩ uł pressura tam
crudã non temperent ex miseratione
ons pirationum uero crimina
urĩs in partib uigere auduu¬
mus. & plebes contra ep̃os suos cons¬
pirare nobis mandatũ ẽ. Cuius
criminis astutia. non solum int̾
xp̃ianos ab hominabilis ẽ: s etiã
int̃ ethiicos & abexteri s lege

Expanded text:
auctoritatis oracula, quam praecedenauctoritatis oracula, quam praecedentium Patrum huic narrationi curavimus innectenda. Sic enim per eremiam dixit: « Repente loquar adversus gentem, adversus regnum, ut eradicem et disperdam illud. Si poenitentiam egerit gens illa a malo suo quod locutus sum adversus eam, agam et ego poenitentiam super malo quod cogitavi, ut facerem iusto quod uita uiuat, et confisus in iustitia sua fecerit iniquitatem: omnes iustitiae eius obliuioni tradentur, et in iniquitate, quam dixero impio: Morieris, et egerit poenitentiam, vita vivet et non morietur . Si ergo nostra conversio sic divinam mutat sententiam, cur miserorum tantae lacrymae vel pressurae tam crudam non temperent ex miseratione Conspirationum vero crimina vestris in partibus vigere audivimus, et plebes contra episcopos suos conspirare nobis mandatum est: cujus criminis astutia non solum inter Christianos abominabilis est, sed etiam inter ethnicos, et ab exteris lege
Abbreviated transcription (Latin):
quam sacrificia ueneranda dicente
ipso. miscđiam uolo & non sacrifici
hac indulgentiȩ concessa licentia
miserationis ipsius opꝰ ingłosi prin¬
cipis potestatem redigimus. ut quia
d̃s illi miserandi aditum patefecit.
remedia pietatis ipse quoq ñdene¬
get. Que ita principali discretione
moderata ꝑsistant : ut & illis ita
sit miscdia contributa. ut & nusꝙͣ
gens aut patria: ꝑeosdẽ aut
ꝑicłm quodcũq ꝑferat. aut iacturã.
hec miserationis obtentu temꝑasse
sufficiat: ceterumq iuramenta
ꝓregie potestatis salutẽ uł consti¬
tutione gentis & patriȩ quȩ hactenꝰ
sunt exacta uel deinceps extiterint
exigenda: omĩ custodia omniq
uigilantia indissolubilit̾ decernimꝰ
obseruanda membrorum truncatio¬
ne mortisq sententia religione
penitus absoluta Sed ne prauarũ
mentium uersuta nequitia. nosmor
ad ꝑiurii aliquando ꝓuocet culpã.
nec ascãe fidei regula banc asserat
uenire sententiã: tam diuine

Expanded text:
quam sacrificia veneranda, dicente quam sacrificia veneranda, dicente ipso: Misericordiam volo, et non sacrificium. Hac indulgentiae concessa licentia, miserationis ipsius opus in gloriosi principis potestatem redigimus: ut, quia Deus illi miserandi aditum patefecit, remedia pietatis ipse quoque non deneget. Quae ita principali discretione moderata persistant, ut et illis ita sit misericordia contributa, ut nusquam gens, aut patria, per eosdem, aut periculum quodcunque perferat, aut jacturam. Haec miserationis obtentu temperasse sufficiat, caeterumque juramenta pro regiae potestatis salute, vel constitutione gentis et patriae, vel hactenus sunt exacta, vel deinceps exstiterunt exigenda, omni custodia omnique vigilantia indissolubiliter decernimus observanda, membrorum truncatione mortisque sententia, religione penitus absoluta. Sed ne pravarum mentium versuta nequitia nosmet ad perjurii aliquando provocet culpam, neve a sanctae fidei regula hanc asserat venire sententiam, tam divinae
Abbreviated transcription (Latin):
i puella sita inpuerili etate in
domo patris. illo nesciente se
iuramento constrinxerit. & si pater
statim ut audierit contradixerit
uota eius & iuramenta irrita erunt.
&e facilius emendabitur De eadẽ
patre & uota monachi nesciente
abbate. & iuramenta pueri: irrita
Noli fili negare grãm dĩ ne incur
ras ꝓbono inmalum: ꝓhumilitate
imendacium Cauendũ nãq ẽ.
omnib modis mendacium. siue ꝓ
malo siue etiam ꝓmalo bono ꝓferri
uideatur : quia omne mendaciũ
non ẽ. ex dõ: s sicut saluator dicit
t enim dum peiurare cõpellim᷑.
creatorem quidem offendimꝰ.
s nos tantum modo maculamus:
Cum uero noxia ꝓmissa complemꝰ
& dei uissa suꝑbe contempnimus.
ut ꝓximis impia crudelitate no¬
ceamus : & nos ipsos crudeliore
mortis gladio trucidamus Illic
enim duplici culparum telo ꝑcutim᷑.
hic triplicit̃ iugulamu: Restat
ergo ut eo nr̃a ꝑgat sententia: quo
miscđie patuerit uia Que ita dño
ꝓbatur accepta ut plus eã cupiat.

Expanded text:
i puella sita in puerili aetate in domo patris, illo nesciente, se juramento constrinxerit, et si pater statim ut audierit contradixerit, vota ejus et juramenta irrita erunt, et facilius emendabitur. CAP. 82. patre, et vota monachi nesciente abbate, et juramenta pueri irrita s« Noli, fili, negare gratiam Dras pro bono in malum, pro humilitate in mendacium. Cavendum namque est omnibus modis mendacium, sive pro malo, sive etiam pro bono proferri videatur: quia omne mendacium non est ex Deo, sed, sicut Salvator dicit, Etenim dum pejerare compellimur, creatorem quidem offendimus, sed nos tantummodo maculamus, cum vero noxia promissa complemus, et Dei jussa superbe contemnimus, ut proximis impia crudelitate noceamus, et nosipsos crudeliore mortis gladio trucidamus. Illic enim duplici culparum telo percutimur, hic tripliciter jugulamur. Restat ergo, ut eo nostra pergat sententia, quo misericordiae patuerit via. Quae ita Domino probatur accepta, ut plus eam cupiat
Abbreviated transcription (Latin):
cum aliud nichil sit errare quã uerũ¬
putare quod falsum ẽ. falsum qđ
in animo deforme atq indecens quã
pulchrum atq decorum eẽ. sentimꝰ
uł in loquendo uel inassentiendo.
ẽ. ẽ. non. non. profecto obhoc
ipsum ẽ. uita misera ista quam
iuuimus. quod ei non nũquam
ut non admittatur error .ẽ. neces¬
mentor extirpentur. Ex concilio
t multiplex iuramentoꝵ &
ꝑiuriorum confusio ꝑ quã multe
fidelium animȩ in toto hoc regno
ꝑditȩ eẽ. noscuntur : quã sit detes¬
tanda &e dõ odibilis. attentius
Nonnulli habent ueritatẽ
tãquã si aliqͥs dolose osten¬
dat uiã sciens in ea esse
latrones ⁊ dicat. si hac ieris
gat ut uere ibi ñ inueniant᷑
latrones : uerũ ille locutꝰ :
s ñ in corde suo. Aliud enum
putabat: ⁊ nesciens uerũ dix̃.
Ergo parũ .c̃. uerũ loqui:
nisi etiã in corde ita sit.
omĩb annuntietur: Tantũ namque
hoc malum ẽ: ut ad sanctuaria mar¬
tẏrum ubi diu̾sorum egritudines

Expanded text:
cum aliud nihil sit errare, quam verputare quod falsum est, falsumque quod in animo deforme atque indecens, quam pulchrum et decorum esse sentimus, vel in loquendo, vel in assentiendo, Est, est, Non, non : profecto et ob hoc ipsum est vita misera ista qua vivimus, quod ei nonnunquam, ut non amittatur, error est necesmonio corripiantur. Ex concilio t multiplex juramentorum et perjuriorum confusio, per quam multorum fidelium animae in toto hoc regno perditae esse noscuntur, quam sit detestanda et Deo odibilis, attentius Nonnulli habent veritatem tanquam si quis dolose ostendat viam, sciens in ea esse latrones, et dicat: Si hac ieris, securus eris gat ut vere non inveniantur latrones. Verum ille locutus est, sed non in corde suo. Aliud enim putabat, et nesciens verum dixit. Ergo parum est verum loqui, nisi etiam in corde ita sit. omnibus annuntietur. Tantum namque hoc malum est, ut ad sanctuaria martyrum ubi diversorum aegritudines
Abbreviated transcription (Latin):
ui compulsus ad ño ꝑuiuit se
sciens: utriq sunt ꝑiuri.
& dñs ⁊ miles. Oñs quia p̃cepit:
miles quia plus dñm quã animã
annos. Si seruus eius ẽ. iii. quadra¬
gesimas. & legitimas ferias peniteat:
aut mncruce consecrata. aut ñ c̃secrata.
Expenitentiali theodor
UI ꝑ uirat se inmanu epĩ aut

Expanded text:
Qui compulsus a domino perjurat se sciens, utrique sunt perjuri, et dominus et miles: dominus, quia praecepit; miles, quia plus dominum quam animam annos. Si servus est, tres quadragesimas et legitimas ferias poeniteat.aut in cruce consecrata, aut non consecrata. Ex Poenitent. Theodori. Qui perjurat se in manu ep
Abbreviated transcription (Latin):
r euitatem promisimus. & neces¬
sitate compulsi sumus latiis
disputare Mentiti sumus sed men.¬
dacium utilissimum ẽ. Utinã herodes
mentitus eẽt. & ꝑuirasset: Et nosgͥ¬
lib .ii. Laudandi sunt simplices
quod studeant numquam falsa
dicere. sed ammonendi sunt ut
nouerint non ñquã uera reticere.
Sicut enim semꝑ dicentẽ falsitas
lesit : ita non nũquã quib dam
audita uera nocuerunt Unde corã
discipłis dñs locutionem suã silentio
temꝑans ait Multa habeo uobis
dicere. sed non potestis illa portare
Aug̃ de conflictu uiciorũ atq uir¬
Codus tenendus ẽ. in loquendo
& abipsis non ñquã utilib uerbis
parcendum sicut psalmista dicit.
Humiliatus sum & silui abonis¬

Expanded text:
revitatem promisimus, et necessitate compulsi sumus latius disputare: mentiti sumus, sed mendacium utilissimum est. Utinam Herodes mentitus esset et perjurasset . Et nos ilib. III . Laudandi sunt simplices, quod studeant nunquam falsa dicere: sed admonendi sunt, ut noverint nonnunquam vera reticere. Sicut enim semper dicentem falsitas laesit, ita nonnunquam quibusdam audita vera nocuerunt. Unde coram discipulis Dominus locutionem suam silentio temperans ait: Multa habeo vobis dicere, sed nunc non potestis illa portareus, De conflictu vitiorum atque virModus tenendus est in loquendo, et ab ipsis nonnunquam utilibus verbis parcendum, sicut Psalmista dicit: Humiliatus sum, et silui a bonis
Abbreviated transcription (Latin):
sponsionis & u̾ba sac̃dotis dõ c̃secrata
templa eẽ. scripturarũ testimonus
comꝓbant᷑. & idõ iuolatores earum
rapiunt. &e ꝓgressu etiã criminis
congrus pęnitentiȩ retrudantur.
&e ad habitum religionis redire cogant᷑.
Ipse aut̃ incestuiosus sine spe uxoriȩ
copulationis ꝑ hemniter maneat
nisi nescisse se uelatã expurgare potue¬
rit: Si uͦ quod absit coniugia iterare
presumpserint: acriori sub dantur
uindicte &e amplius ꝓpellantur. Qui
si forte obedire monitis salutaribus
noluerint: anathematisentur:
cum sacris puellis loqui debeant.
ec cautela circa om̃s seruetur. ut
laici remoti apeculiaritate uirginũ.
nec usq ad uestibulũ habeant acce¬
dendi familiare ꝑmissum. nec ipseqͥ
pre ẽ. cum sola colloqui debet. sed
sub testimonio duarũ aut trium soro¬
orũ ita ut rara sit accessio. breuisq
habitum obseruent. Ex decr̾ euge¬
ni ꝑape. Cap̃. .xxui.

Expanded text:
sponsionis et verba sacerdotis, Deo consecrata sponsionis et verba sacerdotis, Deo consecrata templa esse, Scripturarum testimoniis comprobantur: et ideo violatores earum, rapiunt, et progressu etiam crcongruis poenitentiae retrudantur, et ad habitum relIpse autem incestuosus sine spe uxoriae copulationis perenniter maneat, nisi nescisse se velatam expurgare potuerit. Si vero, quod absit! conjugia iterare praesumpserint, acriori subdantur vindictae, et amplius propellantur. Qui si forte obedire monitis sanoluerint, anathematizentur. cum sacris puellis loqui debeant. ec cautela circa omnes servetur, ut laici remoti a peculiaritate virginum, nec usque ad vestibulum habeant accedendi familiare permissum. Nec ipse qui praeest cum sola colloqui debet, sed sub testimonio duarum aut trium sororum, ita ut rara sit accessio, brevisquehabitum observent. Ex decretis Eugenii papae, cap. 26.
Abbreviated transcription (Latin):
uelatis. siuo luptatib car̾nns inseruire
accus antur. Ex oł meldensi. Cap̃. i.
t ille quȩ quasi scĩmoniales subue¬
lamine religionis degere uidentur:
s potius in delicus inuentes mortuş
indiuinis ocłis computantur. ꝑ pro¬
silibidinib cęt̾isq carnis uoluptatib
inseriure accusantur. si manifeste
detegi potuer int. ep̃ali auitoritate
& regia potestate intalib loois resi¬
dere sub testimonio religioso cogan¬
tur. ubi pęnitentia sifecerint dignã.
assequantur etiam fructuosam. Si
enim manifeste detegi non ualuorint¬
ȩerga ȩccłiam suȩ opinionis malã famã
canonice purgare cogantur. & ut
religiosius detȩt̃o iuuant. & in mana¬
steriis conseruentur. ep̃ali decreto &
regia potestate coherceantur. De bis
enĩ apłs dic̃: Quȩ cũ forncatȩ fuerint:
diiuidicentur. qui se sacris feminis
miscucrint Exconcł arelatensi. Cp̃xii.
ciendũ ẽ. om̃ib qͥ dõ sacratarum

Expanded text:
velatis si voluptatibus carnis inservire velatis si voluptatibus carnis inservire accusantur. Ex concilio Meldensi, cap. 2 . Ut illae quae quasi sanctimoniales sub velamine religionis degere videntur, sed potius in deliciis viventes mortuae in divinis oculis computantur, per prosi libidinibus caeterisque carnis voluptatibus inservire accusantur, si manifeste detegi potuerint, episcopali auctoritate et regia potestate, in talibus locis residere sub testimonio religioso cogantur, ubi poenitentiam si fecerint dignam, assequantur etiam fructuosam. Si enim manifeste detegi non valuerint, erga ecclesiam suae opinionis malam famam canonice purgare cogantur; et ut religiosius de caetero vivant, et in monasteriis conserventur, episcopali decreto et regia potestate coerceantur. De his enim Apostolus dicit: Quae cum fornicatae fuerint judicentur, qui se sacris feminis miscuerint. Ex concilio Arelatensi, cap. 7 . Sciendum est omnibus quod Deo sacratarum
Abbreviated transcription (Latin):
tempore demonstramꝰ. Presentia igitur
scrpta suspiciens eiula & excitatus
saltim exequere. quod p̃ssus nc̃ usq
ignauia distulisti. Instantiȩ gͦ tuȩ
sit. p̃dictã mulierem una cũ sergio
ad male contemptũ babitũ sine excu¬
satione aliqua reuocare. sed etiam
inmonastĩo ubi omino districte ualeat
custodiri detrude. & ita omnẽ circa
illam sollicitudinẽ ex hib̾e. ut quã sit
ne farium quo ⁊ cominisit. ex tua
possit districtione cognoscere. Qua inre
siquis quod non credimꝰ laicorũ. aliqͦ⁊
ingenio temptauerit obsistendũ ascĩs¬
sime eum communionis participatione
suspende. nobq renuntiare festina ⁊
ut quantum sit execrabile quod p̃sumit
postꝙͣ considatione ꝓpͥa ñ aduertit.
emendationis qualitate cognoscat. In
his aut̃ om̃ĩb ita cautũ ac stude iugi¬
lantem te ostende: ut culpã tuã non
geminare neglectꝰ⁊ s aliquantis ꝑuale¬
at & sollicitudo minuere. De uiduis

Expanded text:
tempore demonstrabimus. Praesentia igitur tempore demonstrabimus. Praesentia igitur scripta suscipiens evigila, et excitatus saltem exsequere, quod pressus usque nunc ignavia distulisti. Instantiae ergo tuae sit praedictam mulierem una cum Sergio  non solum ad male contemptum habitum sine aliqua excusatione revocare, sed etiam in monasterium, ubi omnino districte valeat custodiri, detrudere; et ita omnem circa illam sollicitudinem exhibere, ut quam sit nefarium quod commisit ex tua possit districtione cognoscere. Qua in re si quis, quod non credimus, laicorum aliquo tibi ingenio tentaverit obsistendum, a sacratissimae eum communionis participatione suspendere nobisque renuntiare festina, ut quantum sit exsecrabile quod praesumpserit, postquam consideratione propria non advertit, emendationis qualitate cognoscat. In his autem omnibus ita te cautum stude ac vigilantem ostendere, ut culpam tuam non geminare neglectus, sed aliquantisper valeat soll
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑse mutauerunt. si pꝰea contͣ instituta
patrum uł precepta canonum comugia
credidint copulanda: tã diu utriq
habeantur a comiminione suspensi quo¬
usq quod illicite ꝑpetrauer̃ emenden.
Qđ si emendare neglexerint: acom¬
munione uł om̃ium xp̃ianorũ c̃iuuio
in ꝑpetuo sint sequestrate: Qđ sc̃s osr̃
eẽ. nosses eps. filiam głose memoriȩ
tulliani magistri militie. te illic posito
nec ꝓiectis religiosis uestib ad scłarem
reũti habitum. nec ad nos licuisset
pnͣsam epłam destinare. S qr nimia
desidia atorpore depͥmeris: in tuo dede¬
core res ad p̃sens illicita impune cõmis¬
sa ẽ. Nam sicut p̃facti sumus. si sollicitꝰ
eẽs. prius ad nos ultio mulieris pͣuissime
quã culpa debuit ꝑuenire. Quia ergo
tantũ hebes. tantũq es negligens. ite
nisi tanonicã inte fueris cohertionẽ
exꝑtꝰ. in aliis districtiorẽ disciplinam
nescias custodire : qualit̃ debeas esse
sollicitꝰ. congruo tͥ si dño placuerit

Expanded text:
 mutaverint, et se postea contra instituta patrum vel praecepta canonum coniugia crediderint copulanda, tamdiu utrique habeantur a communione suspensi, quousque quod inlicite perpetraverunt, emendent. Quod si emendare neglexerint, a communione vel omnium christianorum convivio in perpetuo sint sequestrati. 339. Quod esse nosses episcopus, filiam gloriosae memoriae Tulliani magistri militiae, te illic posito, nec projectis religiosis vestibus ad saecularem reverti habitum, nec ad nos licuisset perversam epistolam destinare. Sed, quia nimia desidia ac torpore deprimeris, in tuo dedecore res ad psa est. Nam, sicut praefati sumus, si sollicitus exstitisses, prius ad nos ultio mulieris pravissimae quam culpa debuit pervenire. Quia ergo tantum hebes, tantumque es negligens, ut nisi canonicam in te fueris coerctionem expertus, in aliis districtionem et disciplinam nescias custodire, 901 qualiter debeas esse sollicitus, congruo tibi, si Domino placuerit,
Abbreviated transcription (Latin):
c̃sigitur cẏprianus dixit. Eucharistia
cotidie ad cibum salutis accipitur.
Sc̃s ambrosius dixit Si quotiens cumq
hylarius dixit. Si non tanta s̃ peccata.
ut ex comiunicetur quis. non deboe
amedicina corporis dñi seꝑari Unde
timendum ẽ. ne diu abstractus axp̃i cor¬
pore. alienus remaneat a salute. Nam
carnẽ filii hoĩs. & biberitis eiꝰ sanguinem.
non habebitis uitã inuobis Qui enĩ iã

Expanded text:
Sanctus Cyprianus dixit: Eucharistia Sanctus Cyprianus dixit: Eucharistia quotidie ad cibum salutis accipitur. Sanctus Ambrosius dixit: Si quotiescunque eHilarius dixit: Si non tanta sunt peccata, ut excommunicetur quis, non debet a medicina corporis Domini separari. Unde timendum est ne diu abstractus a Christi corpore alienus remaneat a salute. Nam carnem Filii hominis, et biberitis ejus sanguinem, non habebitis vitam in vobis. Qui enim