comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quid alius passus sit s quid pati et
ipse mereatur. nec euassisse se credat si
eum uicerim pena distulerit. iam cime¬
re plus debeat quem sibi dei iudicis ira
seruauit. nec sibi quo minis agant
penitentiã blandiantur. qui &r si nefan-¬
dis sacrificiis manus non contamina¬
uerunt. libellis tamen conscienciam
polluerunt. & illa ꝑfessio est dene¬
gantis contestatio est xp̃ianis quod
fuerat abnuentis. fecisse se dixic quic¬
quid a liud faciendo commisit: curaq
scriptum sit. Non potestis duob dñis
seruire. Seruiuit scłari domiro op¬
temꝑauit eius edicto. magis obautiit
humano imꝑio quam deo. uiuerit. an
minore uel de decore uel crimine
apud homines publicauerit auod am¬
missit. dominum tamen uidicem fuge¬
re & uitare non poterit. cum dicat sp̃c
sc̃s in psalmis. quod est inperfectũ meũ¬

Expanded text:
quid alius passus sit sed quid pati et quid alius passus sit sed quid pati et ipse mereatur, nec euasisse se credat, si eum interim poena distulerit, cum timere plus debeat quem sibi Dei iudicis ira seruauit. Nec sibi quo minus agant paenitentiam blandiantur qui etsi nefandis sacrificiis manus non contaminauerunt, libellis tamen conscientiam miscuerunt. et illa professio est denegantis, contestatio est christiani quod fuerat abnuentis. fecisse se dixit quidquid alius faciendo commisit, cumque scriptum sit:nonpotestis duobus dominis seruire, seruiuit saeculari domino, obtemperauit eius edicto, magis obaudiuit humano inperio quam Deo. uiderit an minore uel dedecore uel crimine aput homines publicauerit quod admisit: Deum tamen iudicem fugere et uitare non poterit, cum dicat Spiritus sanctus in psalmis
Abbreviated transcription (Latin):
nitum di non fuit nec ocultum dis¬
simulate conscientie crunen. quȩ fe¬
fellerat hominem. deum sensit ulto¬
rem. & cum quȩdam arcam suam
in qua dñ scm̃ fuit manib inquiua¬
tis cemptasset aꝑire igne inde sur¬
gente de terrica est. ne auderet attin¬
gere. alius qui & ipse maculatus. sa¬
crificio a sacerdo ͭ celebrato partem cũ
ceteris ausus est latenter acespere. sc̃m
domini edere & concrectare non po¬
tuit. cinerem ferre se apertis manib
inuenit. documento euuis oftensum
st dominum recedere cum uegat᷑.
nec in merentib ad salucem ꝑ desse qͥ
sumitur. quando gra salutaris in cine¬
rem scĩtate fugiente mutatur. Iuam
multi cotidie in mundis sp̃ib ad i
mentis excordes dementiȩ furore qua¬
ciuntur. nec necesse est ire ꝑ exitus sin¬
gulorum. rum ꝑ orbis multiformes ru¬
mas tam delictorum pęna sit uaria.
quam delinquentium multitudo nu¬
merosa. Unus quisq consider et non

Expanded text:
nitum diu non fuit nec occultum disnitum diu non fuit nec occultum dissimulatae conscientiae crimen. quae fefellerat hominem Deum sensit ultorem. et cum quaedam arcam suam in quo Domini sanctum fuit manibus inmundis temptasset aperire, igne inde surgente deterrita est ne auderet adtingere. et alius qui et ipse maculatus sacrificio a sacerdote celebrato partem cum ceteris ausus est latenter accipere, sanctum Domini edere et contrectare non potuit, cinerem ferre se apertis manibus inuenit. documento unius ostensum est Dominum recedere cum negatur nec inmerenti ad salutem prodesse quod sumitur, quando gratia salutaris in cinerem sancto fugiente mutetur. quam multi cottidie inmundis spirimentis excordes dementiae furore quatiuntur! nec necesse est ire per exitus singulorum, cum per orbis multiformes ruinas tam delictorum poena sit uaria quam delinquentium multitudo numerosa. unusquisque consideret non
Abbreviated transcription (Latin):
uinȩ maiestatis auertere. os labiis olous¬
rantib p̃mere. calicem recussare. ꝑsi¬
cit. tamen diaconus. & reluctanti licct
de sacram̃to calicis in fudit: tunc segt
singultus & uomitus in corpore. atq qe
uiolato eucharistia ꝑmanere non
pocuit: scĩficatus in dñi sangiunem
potus. de pollutis uiscerib erupit.
Canta est pocestas dñi tanta maist
secreta tenebrarum sub eius luce de¬
ticta sunt. sacerdotem dei nec occul¬
ta crimina fefellerunt. Hoc cir ca
infantem quȩ ad eloquendum alie¬
num circa se crimen nec dum ha-¬
buit ȩtatẽ: at uero ea quȩ etate pro¬
uecta & mnannis adultionib consti¬
cuta sacrificantib nobis latenter ob¬
repsit. non cibum s gladium sibi
sumens. & uelut quȩdam uenena lȩta¬
lia intra fauces & pectus a mutens.
angi & anima ex estuante concludi
post modum cepit. & pressuram non
iam ꝑsecutionis s delicti passa. sui
palpitans ⁊ tremens concidit: inpu¬

Expanded text:
uinae maiestatis auertere, os labiis obduuinae maiestatis auertere, os labiis obdurantibus premere, calicem recusare. perstitit tamen diaconus et reluctanti licet de sacramento calicis infudit. tunc sequitur singultus et uomitus. in corpore adque ore uiolato eucharistia permanere non potuit, sanctificatus in Domini sanguine potus de pollutis uisceribus erupit. tanta est potestas Domini, tanta maiestas: secreta tenebrarum sub eius luce detecta sunt, sacerdotem Dei nec occulta crimina fefellerunt. Hoc circa infantem quae ad loquendum alienum circa se crimen necdum habuit aetatem. at uero ea quae aetate prouecta et in annis adultioribus constituta sacrificantibus latenter obrepsit non cibum sed gladium sibi sumens et uelut quaedam uenena letalia intra fauces et pectus admittens angi et anima exaestuante concludi postmodum coepit et pressuram non iam persecutionis sed delicti sui passa palpitans et tremens concidit. inpu
Abbreviated transcription (Latin):
consulunt. sub nutricis alimento par¬
uulam filiam reliquerunt: relictã
nutrix detulit ad magistratꝰ illi
ei apud idolum quo populus conflu¬
ebat. quod carnem non dum posset ede¬
re ꝑ etatẽ. eum panem mero mixtum qd̃
tamen & ipsum de p̃molatione ꝑeii¬
tium suꝑerat tradiderunt recsp̃it fi¬
liam post modum mat̾. s facimis pu¬
ella commissum cam loqui & indi¬
care non potuit. quam nec intelligere
prius potuit nec arcere: Ignoracione
igitur obreptum est. ut sacrificantibꝰ
nobis eam secum mater interferret.
sed enim puella mixta cum scis. precis
nr̃e & orationis in patiens. nunc ploratu
concuti. nunc mentis ȩstu flutuabim¬
da iactari. uelut cortore cogente quib
poterat indiciis conscientiam faccun
simplicib adhuc annis rudis anuna
facebatur. Ubi uero sollempnib adim¬
pletis. calicem diaconus offerre: presen¬
cib cepit. & accipientib ceteris locꝰ eiꝰ o¬
nit. faciem suam paruula instinctu di¬

Expanded text:
consulunt, sub nutricis alimento parconsulunt, sub nutricis alimento paruulam filiam reliquerunt. relictam nutrix detulit ad magistratus. illic ei aput idolum quo populus confluebat, quod carnem necdum posset edere per aetatem, panem mero mixtum, quod tamen et ipsum de immolatione pereuntium supererat, tradiderunt. recepit filiam postmodum mater. sed facinus puella commissum tam loqui et indicare non potuit quam nec intellegere prius potuit nec arcere. ignoratione igitur obreptum est, ut sacrificantibus nobis eam secum mater inferret. sed enim puella mixta cum sanctis precis nostrae et orationis inpatiens nunc ploratu concuti, nunc mentis aestu fluctuabunda iactari, uelut tortore cogente quibus poterat indiciis conscientiam facti in simplicibus adhuc annis rudis anima fatebatur. ubi uero sollemnibus adinpletis calicem diaconus offerre praesentibus coepit et accipientibus ceteris locus eius aduenit, faciem suam paruula instinctu di
Abbreviated transcription (Latin):
tristes exitus flemus. nec hic ẽẽ sine
pena possunt. Iuamius nec dum
dies uenerit pene ꝓlectũt᷑. interior
quidam quo cȩteri dirigantur.
exempla sunt omnium cormenta
paucorum. Unus ex his qui sponce¬
ad capitolium negaturus ascendit.
post quam xp̃m negauit obmutuit
poena inde cepit unde cepit & crum̃.
ut nec rogare iam posset qui uerba
ad precum miscdiam non haberet.
Alia in balneis constituta hoc enim
crimini eius & malis deerat. ut ce ad
balnea statim pergeret quae lauacri
uitalis grãm ꝑdidisset illic ab inmũ¬
do sp̃u unmunda correpta lanauit
dentib linguam. quȩ fuerat uel pas¬
ta impiȩ uel locuta: post quam scele¬
ratus cib sumptus est in ꝑniciẽ suã
rabies oris armata est. ipsa sui car¬
nifex excicit. nec diu suꝑ ẽẽ post mo¬
dum potuit. dolorib uentris & iusce¬
rum cruciata defecit. Presente ac tes¬
Et meipso accipite quid euencrit. parẽ¬
tes forte fugientes dum tȩpidi minꝰ

Expanded text:
tristes exitus flemus! nec hic esse sine tristes exitus flemus! nec hic esse sine poena possunt, quamuis necdum poenae dies uenerit. plectuntur interim quidam, quo ceteri dirigantur. exempla sunt omnium tormenta paucorum. Vnus ex his qui sponte Capitolium negaturus ascendit postquam Christum negauit obmutuit. poena inde coepit unde coepit et crimen, ut nec rogare iam posset qui uerba ad precum misericordiam non haberet. alia in balneis constituta – hoc enim crimini eius et malis deerat, ut et ad balneas statim pergeret quae lauacri uitalis gratiam perdidisset – sed illic ab inmundo spiritu inmunda correpta laniauit dentibus linguam quae fuerat uel pasta inpie uel locuta. postquam sceleratus cibus sumptus est, in perniciem suam rabies oris armata est. ipsa sui carnifex extitit nec diu superesse postmodum potuit, dolore uentris et uiscerum cruciata defecit. Praesente ac teste me ipso accipite quid euenerit. parentes forte fugientes dum trepidi minus
Abbreviated transcription (Latin):
inquinatis manibus accipiot aut
ore polluto domini sanguinem bi¬
bat. sacerdotib sacͥlegus irascatur.
Ati o tuam niniam furiose de¬
mentiam. irasceris ei qui abste re
uocare iram dei nititur ei minaris
qui ꝑ te dñi miscdiam deprecat᷑.
qui uulnus tuum sentit quod
ipse non sentis. qui ꝓte lacrimas
fundit quas forsitan ipse nonfun¬
dis: Oneras adhuc crimen & cu¬
mulas. & cum sis ipse in placabilis
ad antistites & sacerdotes dei putas
circa te deum posse placari. Accipe
pocius & ait mitte quȩ loquumur.
Iurd surdȩ aures salutaria precep.¬
ta non audiunt quȩ monemuis qͥt
ceci occuli penitentiȩ iter non ui¬
dent quod ostendimus: quid ꝑrr¬
culsa & alienata menᷤ remedia ui¬
talia non ꝑeppit quȩ descripturis
cȩlestib & discimus & docemus aut
si incredulis quib dam minor fides
est futurorum. uel presentib terre¬
ancur. Ecce eorum qui negauer̃
quȩ supplicia conspicimus. quos coꝵ

Expanded text:
inquinatis manibus accipiat aut inquinatis manibus accipiat aut ore polluto Domini sanguinem bibat, sacerdotibus sacrilegus irascitur. adque — o tuam nimiam, furiose, dementiam! — irasceris ei qui abs te iram Dei auertere nititur, ei minaris qui pro te Domini misericordiam deprecatur, qui uulnus tuum sentit quod ipse non sentis, qui pro te lacrimas fundit quas ipse forsitan non fundis. oneras adhuc crimen et cumulas et cum ipse sis inplacabilis ad antistites et sacerdotes Dei, putas circa te Dominum posse placari? ,. Accipe potius et admitte quae loquimur. quid surdae aures salutaria praecepta non audiunt quae monemus? quid caeci oculi paenitentiae iter non uident quod obtendimus? quid praeclusa et alienata mens remedia uitalia non conspicit quae de scripturis caelestibus et discimus et docemus ? aut si incredulis quibusdam minor fides est futurorum, uel praesentibus terreantur. ecce eorum qui negauerunt quae supplicia conspicimus, quos eorum
Abbreviated transcription (Latin):
deus cui peccauerunt᷑ er nolebat
in uiis eius ambulare. neq audi¬
re legem eius & suꝑduxit suꝑ eos
iram animationis suȩ. & alibites¬
tatur ac dicit. nunquid non ualet
manus dei ut saluos faciat aut
grauauit aurem ut non exaudiat:
s peccata ur̃a inter uos & deum se¬
parant. & ꝑpter delicta ur̃a auertit
faciem a uobis ne misereatur. De¬
licta potius nr̃a repucemus. actus
nr̃o & animi secreta uoluentes con¬
scientia & merita ponderemus: re¬
deat in cor nr̃m non ambulasse nos
in uiis domini abiecisse legem d̃i
& p̃cepta eius & monita salutaria
nunquam seruare uoluisse quid
deeo boni sentias. quem timorem
fuisse apud eum. quam fidem cre¬
das. quem corrigere nec metus po¬
fuit. quem ꝑsecutio ipsa non re¬
formauit: Alta & ereta ceriuir
nec quia cecidit inflexa est. tu¬
mens a nimus & suꝑbus nec quia
uictus est. fractuᷤᷤ est. iacens stantib.
& integris uulneratus minatur.
& quod ñ statiorin domini corpus

Expanded text:
Deus cui peccauerunt et noluerunt Deus cui peccauerunt et noluerunt in uiis eius ambulare neque audire legem eius? et superduxit super eos iram animationis suae. et alibi testatur ac dicit: numquid non ualet manus Dei ut saluos faciat aut grauauit aurem ut non exaudiat? sed peccata uestra inter uos et Deum separant et propter peccata uestra auertit faciem a uobis ne misereatur. delicta nostra reputemus, actus nostri et animi secreta uoluentes conscientiae merita ponderemus. redeat in cor nostrum non ambulasse nos in uiis Domini, abiecisse legem Dei, praecepta eius et monita salutaria numquam seruare uoluisse. Quid de eo boni sentias, quem timorem fuisse aput eum, quam fidem credas, quem corrigere nec metus potuit, quem persecutio ipsa non reformauit? alta et recta ceruix nec quia cecidit inflexa est: tumens animus et superbus nec quia uictus est fractus est. iacens stantibus et integris uulneratus minatur et quod non statim Domini corpus
Abbreviated transcription (Latin):
mium uirtutis accipiunt. Porrosi
fides quȩ uicerit coronatur ne¬
cesse est & uicta ꝑfidia puniatur
Iam mr̃es nichil possunt si ȩuan¬
gelium non potest solui. aut si
contra euangłm facere non posst̃
qui de euangelio martyres fũt.
Nemo fr̃s dilectissimi. nemo in¬
famet martyrum dignitatẽ. nem
eorum głas distruat & coronas. ma¬
net incorruptae fidei robor incolu.¬
me. nec dicere aliquid aut facere
tum dei fiac. auccoresẽe non possũt
qui ip̾i dei mandata fecerunt. an
quisquam maior deo aut diiura
bonitate clementior. qui aut infec¬
tum uelit quod passus est deus fi¬
eri. aut quasi illi minus pocestatis
ad ꝓtegendam ȩccłam suam fu¬
erit. auxilio nos suo pudet posse
seruari. nisi si hȩc ignaro deo grti
sunt. aut non ꝑmitente illo omne
ista uenerunt: doceat in dociles et
ammoneat im memores scriptura
diuina. quȩ loquitur dicens. Qs
dedit in direptionem ia cob ⁊ isrł
is qui depredabantur illum nõne

Expanded text:
mium uirtutis accipiunt. porro si mium uirtutis accipiunt. porro si fides quae uicerit coronatur, necesse est et uicta perfidia puniatur. ita martyres aut nihil possunt, si euangelium solui potest, aut si contra euangelium facere non possunt qui de euangelio martyres fiunt. nemo, fratres dilectissimi, nemo infamet martyrum dignitatem, nemo eorum glorias destruat et coronas. manet incorruptae fidei robur incolume, nec dicere aliquid aut facere tum Dei fiat, auctores esse non possunt qui ipsi Dei mandata fecerunt. an quisquam maior Deo aut diuina bonitate clementior qui aut infectum uelit quod passus est Deus fieri aut quasi illi minus potestatis ad protegendam ecclesiam suam fuerit, auxilio nos suo putet posse seruari ? Nisi si haec Deo ignorante gesta sunt aut non permittente ipso omnia ista uenerunt: doceat indocibiles et admoneat inmemores scriptura diuina quae loquitur dicens: quis dedit in direptionem Iacob et Israhel eis qui praedabantur illum? nonne
Abbreviated transcription (Latin):
tius in temptationib fortius. in do¬
lore patientius. in timore suminis¬
sius. in fide ueruis. nec his tamen
si rogarent concessurum se deus di¬
xit. cum ꝓpheta ez echiel ꝓ delicto
populi deprecaretur. Terra inquit
panis & mutam in eam famen &e au¬
feram ab ea hominem & pecora & si
fuerint tres uiri. hii in medio eius
noe. & damel. & iob. non liberabunt
filios neq filias ipsi soli salui erunt.
Adeo non omne quod petitur in p̃¬
uiditio petentis est. s in dantis ar¬
bitrio. nec quicquam sibi usurpat
& ustidicat humana sententia nisi
annuat censura diuina. In euange¬
lio dominus loquitur dicens qui
confessus me fuerit coram hominib.
& ego conficebor eum coram patre
meo qui in celis est. qui autem me
negauerit & ego negabo eum co¬
negat. nec confitentem conficet᷑.
non poteft ęuangelium in parte
consistere & in parte nutare. aut
ueritatis amutat si negantes rei cri¬
minis non erunt. conficentes nec p̃¬

Expanded text:
tius, in temptationibus fortius, in dotius, in temptationibus fortius, in dolore patientius, in timore summissius, in fide uerius? nec hi tamen si rogarent, concessurum se Deus dixit. cum propheta Ezechiel pro delicto populi deprecaretur, terra, inquitpanis et inmittam in eam famem et auferam ab ea hominem et pecora. et si fuerint tres uiri hi in medio eius Noe et Danihel et Iob, non liberabunt filios neque filias, ipsi soli salui erunt. adeo non omne quod petitur in praeiudicio petentis sed in dantis arbitrio est, nec quicquam sibi usurpat et uindicat humana sententia, nisi adnuat et censura diuina. In euangelio Dominus loquitur dicens: qui confessus me fuerit coram hominibus, et ego confitebor eum coram patre meo qui est in caelis: qui autem me negauerit, et ego negabo eunegat, nec confitentem confitetur. non potest euangelium in parte consistere et in parte nutare. aut  uim amittat amittat. si negantes rei criminis non erunt, nec confitentes prae
Abbreviated transcription (Latin):
dixit dominus ad moysen. si quis
deliquerit ante me deleam e um
de libro meo. Ille amicus dei. ille fa¬
tie ad faciem locutus sepe cum deo:
quod petit impetrare non potuit.
nec dei indignantis offensam sua
deprecatione placauit. Hieremiã
deus collaudat & predicat dicets.
Prius quam te formarem in utero
noui te. & priusquam exires de uuil¬
ua scĩficaui te. & ꝓpłiam in gentib
posui ce. Huic eidem ꝑ peccatis po¬
puli deprecanti frequent̃ & oranti
noli ait orare ꝑpopulo hoc. & noli pos.¬
tulare ꝑ eis inp̾ace & oratione quia
non exaudiam in tempore quo inuoca¬
b̃t me intempore afflictionis suȩ.
uid uero iustius noe qui cum re¬
pleta esset terra peccatis. solus inuen¬
tus est iustus in cerris. Q a gloriosiꝰ¬
est damele. qͥił ad facienda martiria
in fidei firmitate robustius. in dei
dignatione felitius. qui cotiens cum
confligeret. uicit & cum iunce̾t
suꝑauit. Quid iob in oꝑibus ꝓmp¬

Expanded text:
dixit Dominus ad Moysen: si qui dixit Dominus ad Moysen: si qui deliquit ante me, deleam eum de libro meo. ille amicus Dei, ille facie ad faciem locutus saepe cum Domino quod petit inpetrare non potuit nec Dei indignantis offensam sua deprecatione placauit. Hieremiam Deus laudat et praedicat dicens: priusquam te formarem in utero, noui te, et priusquam exires de uulua, sanctificaui te et prophetam in gentes posui te, et eidem pro peccatis populi deprecanti frequenter et oranti noli, inquit, orare pro populo hoc et noli postulare pro eis in prece et oratione, quia non exaudiam in tempore quo inuocabunt me, in tempore adflictationis suae. quid uero iustius Noe, qui cum repleta esset terra peccatis, solus inuentus est iustus in terris? quid gloriosius Danihele ? quid ad facienda martyria in fidei firmitate robustius, in Dei dignatione felicius, qui totiens et cum confligeret uicit et cum uinceret superuixit? quid Iob in operibus promp
Abbreviated transcription (Latin):
habitant. & requiescere ac patientiã
cenere ad huc iubent᷑. &. quem quã
posse aliquis existimat remictendis
passim donandisq peccatis bonũ
fieri contͣ uidicem uelle. aut prius
quam iundicetur ipse alios posse
defendere. Mandant aliquid mrẽs
fieri. si iusta.si licita. si non contra
ipsum dm̃ a dei sacerdotȩ st̃ facien¬
da sit optemꝑantis facilis & prona
consensio. si petentisfueritreligiosa
moderatio. Maridant aliquio mr̃es
fieri ss seͥpta non sunt in domini le¬
ge que maudant ante est ut scia¬
mus illos de deo impetrasset quod
postulant. tunc facere quod mas¬
ilint: neq enim statim uideri pot̃
diuina maiestate concessum. quod
fuerit humana pollicitatione pro¬
missum. Nam & moyses ꝑ peccatis
populi petit. nec tamen peccantib
ueniam cumpetisset accepit. Pre¬
cor ait domine del iquit populus
hic delictum grande. & nunc si di¬
mitis eis delictum dimite. sin aut̃
dele me de libro quem scripsisti. &

Expanded text:
habitant? et requiescere ac patientiam habitant? et requiescere ac patientiam tenere adhuc iubentur. et quemquam posse aliquis existimat remittendis passim donandisque peccatis bonum fieri contra iudicem uelle aut prius quam uindicetur ipse alios posse defendere? mandant aliquid martyres fieri: si iusta, si licita, si non contra ipsum Dominum a Dei sacerdote facienda: sit obtemperantis facilis et prona consensio, si petentis fuerit religiosa moderatio. mandant aliquid martyres fieri: si scripta non sunt in Domini lege quae mandant, ante est ut sciamus illos de Domino inpetrasse quod postulant, tunc facere quod mandant. neque enim statim uideri potest diuina maiestate concessum quod fuerit humana pollicitatione promissum. Nam et Moyses pro peccatis populi petit nec tamen peccantibus ueniam cum petisset accepit. precor, ait, Domine, deliquit populus hic delictum grande: et nunc si dimittis eis delictum, dimitte: sin autem, dele me de libro quem scripsisti. et
Abbreviated transcription (Latin):
adhuc lapso & hoc accidat. ad crim̃
si nesciat ẽẽ predictum malecdietus
homo qui spem habet in hominem.
Dominus orandis est dominus nr̃a
satisfactione placandus est qui ni¬
gantem negare se dixit. qui omne
urditium de patre solus accepit. Ert¬
dimus quidem posse apud udicem
plurimum martẏrum merita & oꝑa
iustorum & cum iudicii dies uenc¬
rit. cum post occassum seculi huiꝰ
& mundsante tribunal xp̃i populus
eius astiterit. Ceterum siquis prey¬
pera festinatione temerarius. r emis¬
sionem peccatorum dare seputat
posse. aut audet domini precepta
rescindere. non tantum nichil ꝑdẽ
s obest lapsis ꝑ uocasse iram&: non
seruasse sententiam. nec misecdłiam pꝰ
domini deprecandam putare s
contempto domino de sua facilitate
presumere. sub ara dei animae occi¬
sorum martyrum clamant magna
uoce dicentes. Quousq domine sẽs
& uerus non iudicas & iundicas san¬
guinem nr̃m de his qui in terris in¬

Expanded text:
adhuc lapso et hoc accedat ad crimen, adhuc lapso et hoc accedat ad crimen, si nesciat esse praedictum: maledictus homo qui spem habet in hominem. Dominus orandus est, Dominus nostra satisfactione placandus est qui negantem negare se dixit, qui omne iudicium de patre solus accepit. credimus quidem posse aput iudicem plurimum martyrum merita et opera iustorum, sed cum iudicii dies uenerit, cum post occasum saeculi huius et mundi ante tribunal Christi populus eius adstiterit. Ceterum si quis praepropera festinatione temerarius remissionem peccatorum dare se cunctis putat posse aut audet Domini praecepta rescindere, non tantum nihil prodest sed et obest lapsis. prouocasse est iram non seruasse sententiam nec misericordiam prius Domini deprecandam putare, sed contempto Domino de sua facilitate praesumere. sub ara Dei animae occisorum martyrum clamant magna uoce dicentes: quousque, Domine sanctus et uerus, non iudicas et uindicas sanguinem nostrum de his qui in terris in
Abbreviated transcription (Latin):
polis ne in portum perueniat illi¬
dunt: non concedit pacem faci¬
litas ista s tollit. nec communica¬
tionem tribuit. s impedit ad salu¬
tem. ꝑ secutio est hȩc alia & alia
temptatio. ꝑ quam subtilis inimi¬
cus impugnandis ad huc lapsis oe¬
culta populatione cͣssat᷑. u lamentatio cos¬
quiescat. ut dolor sileat. ut delicti
memoria uanescat. conprimatur
pectorum gemitus. statuatur fle¬
cus oculorum. nec dm̃ grauiter of¬
fensum longa & plena penitentia
deprecetur cum scriptum sit. me¬
mento unde cecideris & age peniten¬
tiam. Iam nemo se fallat. nemo se di¬
cipiat. solus dominus misereri pot̾
ueniam peccatis quȩ in ipsum cõmis¬
sa sunt solus potest ille largiri qui
peccata nr̃a portauit. qui ꝑ nobis do¬
luit quem deus tradidit ꝑ peccatis
nr̃is. homo deo ẽẽ non potest maior.
nec remittere nec donare indulgen
tia sua seruus potest quod indño
delicto grauior ⁊ commissum est ne

Expanded text:
pulis, ne in portum perveniat, illipulis, ne in portum perveniat, illidunt. Non concedit pacem facilitas ista sed tollit, nec communicationem tribuit, sed impedit ad salutem. Persecutio est haec alia et alia tentatio, per quam subtilis inimicus impugnandis adhuc lapsis occulta populatione grassatur, ut lamentatio conquiescat, ut dolor sileat, ut delicti memoria evanescat, ut comprimatur pectorum gemitus, statuatur fletus oculorum, nec Dominum, graviter offensum, longa et plena poenitentia deprecetur, cum scriptum sit: Memento unde cecideris, et age poenitentiam . XVII. Nemo se fallat, nemo se decipiat. Solus Dominus misereri potest. 187 Veniam peccatis quae in ipsum commissa sunt, solus potest ille largiri qui peccata nostra portavit, qui pro nobis doluit, quem Deus tradidit pro peccatis nostris. Homo Deo esse non potest major; nec remittere aut donare indulgetia sua seruus potest quod in Dominum delicto grauiore commissum est, ne
Abbreviated transcription (Latin):
domini. Ex pletis his omnib acq
contemptis ante expiata delicta añ
exomologesin faccã criminis ante
purgatam conscientiam sacrificio
de manu sacerdotis ante offensam
placatam quȩ indignantis dñi &
minantis. uis infertur corpori eius
& sanguni. & plus modo in deum
manib atq ore delinquunt. quam
cum dm̃ negauerunt. pacem pu¬
tantes se quam quidam uerbis fal¬
lacibus uenditant. non est pax illa
s bellum. nec eccłȩ iungitur. qui
ab euangłio separatur. Q ud iniu¬
riam beneficium. quid impietatẽ
uocabulo pietatis appellant. quid
eis qui flere uigiter et rogare dm̃n
siuun debent. interceptȩ peniten¬
dȩ lamentatione communicare se
simulant:  ħ sunt eius modi lapsis.
quod grado frugibus. quod tur¬
bidum sidus arboribus. quod ar¬
mentis pestilens uastitas. quod
nauigii seua tempestas solatium
spei adimunt. a radice subuer¬
tunt. sermone morbido ad lȩdale
contagium serpunt. nauem sco¬

Expanded text:
Domini . XVI. Spretis his omnibus atque Domini . XVI. Spretis his omnibus atque contemptis, ante expiata delicta, ante exomologesin factam criminis, ante purgatam conscientiam sacrificio et manu sacerdotis, ante offensam placatam indignantis Domini et minantis, vis infertur corpori ejus et sanguini, et plus modo in Dominum manibus atque ore delinquunt, quam cum Dominum negaverunt. Pacem putant esse quam quidam verbis fallacibus venditant. Non est pax illa, sed bellum; nec Ecclesiae jungitur qui ab Evangelio separatur. Quid injuriam beneficium vocant? quid impietatem vocabulo pietatis appellant? Quid eis qui flere jugiter et rogare Dominum suum debent, intercepta poenitentiae lamentatione, communicare se simulant? Hoc sunt ejusmodi lapsis quod grando frugibus, quod turbidum sidus arboribus, quod armentis pestilens vastitas, quod navigiis saeva tempestas. Solatium aeternae spei adimunt, arborem a radice subvertunt, sermone morbido ad lethale contagium serpunt, navem sco
Abbreviated transcription (Latin):
leti memoria sublata est. oꝑunt᷑
mortis uulnera & plaga lȩtalis al¬
tis & ꝑfundis iuscerib infixa. dis¬
simulato dolore contegitur: a di¬
aboli aris reuertentes ad sc̃m dñi
sordidis & infectis nidorẽ manibus
accedunt. mortiferos idolorum ciboꝰ
adhuc pene ͤ ructuantes. exalantibꝰ
itiam nunc scelus suum faucib
& concagia funesta redolentib dñi
corpus inuadunt. quando occurrat
scriptura diuina & clamat & dicat.
Omnis mundus manducab it car¬
nem & anima quȩcumq mandu¬
cauerit ex carne sacrificii salutaris
quod est domini. & inmunditia eiꝰ
suꝑ ipsum est. ꝑibit anima illa de
populo suo. Apłs iterum testetur
& dicat. Non pocestis calicem dñi bi¬
bere. & calicem demoniorum. non po¬
testis mens x domini communicare
& mensae demoniorum. Idem contu¬
macib & ꝑuicacib comminetur&
denuntiet dicens. Iuicumq ederit
panem aut biberit calicem domini
indigne reus erit corꝑis & sangiunis

Expanded text:
licti memoria sublata est. Operiuntur licti memoria sublata est. Operiuntur morientium vulnera, et plaga lethalis altis et profundis visceribus infixa, dissimulato dolore, contegitur. A diaboli aris revertentes, ad sanctum Domini sordidis et infectis nidore manibus accedunt. Mortiferos idolorum cibos adhuc pene ructantes, exhalantibus etiam nunc scelus suum faucibus et contagia funesta redolentibus, Domini corpus invadunt, quando occurrat Scriptura divina, et clamet et dicat: Omnis mundus manducabit carnem, et anima quaecumque manducaverit ex carne sacrificii salutaris quod est Domini, et immunditia ipsius super ipsum est, peribit anima illa de populo suo . Apostolus item testetur et dicat: Non potestis calicem Domini bibere et calicem daemoniorum, non potestis mensae Domini communicare et mensae daemoniorum . Idem contumacibus et pervicacibus comminatur et denuntiat dicens: Quicumque ederit panem aut biberit calicem Domini indigne, reus erit corporis et sanguinis
Abbreviated transcription (Latin):
decipientib fallere s remediis sa¬
lutarib ꝑuidere inꝑitus est medi¬
cus qui cumentes uulnerum sinꝰ
manu parente contrectat. & in al¬
tis recessib uiscerum uirus inclu.¬
sum dum seruat exagerat. Api¬
indum uulnus est & secandum. &
putraminib amputatis mede la for-¬
tiore curandum: uociferet᷑ clamet
sicet & conqueratur eger impaci¬
ensꝑ dolorem. gr̃as aget post mo¬
dum cum senserit sanitatem. Cm̃
sit enim fr̃s dilectissimi nouum
genus cladis. & quasi parum perse¬
cutionis ꝓcella seui erit accessit ad
cumulum. Sub miscdiȩ titulo ma¬
lum fallens & blanda ꝑnities. contͣ
euangłii ugorem. contra domini
ac dei legem. temeritate quorum¬
dam laxatur in cautis communi¬
catio irrita & falsa pax.ꝑiculosa dã¬
cib & nichil accipientib ꝑ futura.
Non querunt sanitatis patientiã.
nec ueram de satisfactione medici¬
nam: penitentia de pectoribis excũ¬
si est. grauissimi extremiq de¬

Expanded text:
decipientibus fallere, sed remediis sadecipientibus fallere, sed remediis salutaribus providere. Imperitus est medicus qui tumentes vulnerum sinus manu parcente contrectat, et in altis recessibus viscerum virus inclusum dum servat exaggerat. Aperiendum vulnus est et secandum, et, putraminibus amputatis, medela fortiore curandum. Vociferetur et clamet licet et conqueratur aeger impatiens per dolorem, gratias aget postmodum cum senserit sanitatem. XV. Emersit enim, fratres dilectissimi, novum genus cladis; et, quasi parum persecutionis procella saevierit, accessit ad cumulum sub misericordiae titulo malum fallens et blanda pernicies. Contra Evangelii vigorem, contra Domini ac Dei legem temeritate quorumdam laxatur incautis communicatio, irrita et falsa pax, periculosa dantibus et nihil accipientibus profutura. Non quaerunt sanitatis patientiam, nec veram de satisfactione medicinam. Poenitentia de pectoribus excussa est, gravissimi extremique de
Abbreviated transcription (Latin):
precabantur illi non lacrimarum
miseratione s uulnerum. nec sola
lam̃tabili uoce s laceratione cor ꝑis
et dolore. manabat ꝑflecibus sangiis
& ꝑ lacrinis cruor semiustulatis
uiscerib defluebat. Nunc uero que
uulnera ostendere uicti possunt qͣs
brorum. ubi non fides congressa ceci¬
dit. s congressionem ꝑfidia p̃uenit.
nec excussat oppressum necessitas cri¬
minis ubi crimen est uoluntatis. he
hoc eo dico ut fr̃m causaᷤ onerem is
ut magis fr̃s ad precem satisfactio¬
nis instigem. nam cum scriptum
sit. Qͥ uos felices dicunt. in errorẽ
uos mittunt. & semitaᷤ pedum ur̃o¬
rum conturbant. Iui peccantem¬
blandimentis ad ulantib palpat
peccandi fomicem subministrat. nec
comprimit delicta ille s nucrit. at
qͥ consiliis forciorib redarguit simul
atq instruit. frẽm ꝑmouet ad salu.¬
tem. Nos diligo inquit dominus
redarguo & castigo. sic oportet et
domini sacerdotem non obsequiis

Expanded text:
precabantur illi non lacrimarum precabantur illi non lacrimarum miseratione sed uulnerum, nec sola lamentabili uoce sed laceratione corporis et dolore: manabat pro fletibus sanguis et pro lacrimis cruor semiustulatis uisceribus defluebat. Nunc uero quae uulnera ostendere uicti possunt, quabrorum, ubi non fides congressa cecidit, sed congressionem perfidia praeuenit? nec excusat oppressum necessitas criminis, ubi crimen est uoluntatis. nec hoc eo dico, ut fratrum causas onerem, sed ut magis fratres ad precem satisfactionis instigem. nam cum scriptum sit: qui nos felices dicunt in errorem uos mittunt et semitam pedum uestrorum turbant, blandimentis adulantibus palpat, peccandi fomitem subministrat; nec comprimit delicta ille, sed nutrit. At qui consiliis fortioribus redarguit simul atque instruit fratrem, promovet ad salutem. Quos diligo, inquit Dominus, redarguo et castigo . Sic oportet et 186 Dei sacerdotem non obsequiis
Abbreviated transcription (Latin):
nem doloris obtend̾e pot̾ qui iuctusẽ
in dolore. Potest rogare talis & di¬
cere certare quid̾e forqit̾ uolui. & sacͣ¬
menti mei memor. deuotioins ac fi¬
dei aͬma suscepi. sed me in congres¬
sione pugnantem me eum cormen¬
ta uaria & supplitia longa uicerunt:
stecit mens stabilis & fides fortis et
cum corquentib penis immobilis
dui anima luctata est s cum duris¬
simi udicis recrudescente se¬
uitia iam fatigatum. nunc flagella
adhuc scuiderent. nune contunderẽt
torreret. caro me incolluetatione dese.¬
ruit. infirmitas uiscerum cessit. nec
antus s corpus in dolore defecit.
Potest cito ꝑficere ad ueniam causa
talis. potest hiuus modi excussatio
eẽ miserabilis. sic casto & emilio aliq̃ndo
dominus ignouit: sic in prima con¬
gressione deuictos. iuetores in secũdo
prelio reddidit. ut fortiores ignibus
fierent qui ignib ante cessissent.: ẽt
unde suꝑati ẽent inde suꝑarent. De¬

Expanded text:
nem doloris obtendere qui uictus est nem doloris obtendere qui uictus est in dolore. potest rogare talis et dicere: certare quidem fortiter uolui et sacramenti mei memor deuotionis ac fidei arma suscepi, sed me in congressione pugnantem cruciamenta uaria et supplicia longa uicerunt. stetit mens stabilis et fides fortis et cum torquentibus poenis inmobilis diu anima luctata est. sed cum durissimi iudicis recrudescente saeuitia iam fatigatum nunc flagella adhuc scinderent, nunc contunderent torreret, caro me in conluctatione deseruit, infirmitas uiscerum cessit, nec animus sed corpus in dolore defecit/ potest cito proficere ad ueniam causa talis, potest eiusmodi excusatio esse miserabilis. sic hic Casto et Aemilio aliquando Dominus ignouit, sic in prima congressione deuictos uictores in secundo proelio reddidit, ut fortiores ignibus fierent qui ignibus ante cessissent et unde superati essent inde superarent. de
Abbreviated transcription (Latin):
cupidicas. quam quidam appeten¬
tes errauerunt a fide & inseruerurs
se dolorib multis. Dominus audem
quib nos premis ad concemptum
reifamiliaris inuitat. parua hȩc & exi¬
gua huius temporis dampna quibus
mercedib pensat. Nemo est inquit
qui relinquat domum aut agrum
aut parentes aut fr̃s. aut uxorem
aut filios: ꝓpter regnum dei E non
ꝑcipiat septies cantum in isto temꝑe.
in seculo uenturo uitam ȩternã.
Qͥb cognitis & de domini pollicentis
ueritate compertis. non tantum tim̃¬
da est non eius modi s optanda iaccu¬
ra est. ipso denuo domino predicãte
& monente. D eati ericis cum ꝑsecuti
uos fuerint & separauerint uos et
expulerint & maledixerint nomini
ur̃o. ut nequam ꝑpt̾ filium hominis:
gaudete in illa die & exultate. ecce
enim merces ur̃a in cęlis est. S cor¬
menta post modum uenerant & cru¬
tiatus graues in luctationib immine¬
bant queri decormentis potest qui
ꝑ tormenta superatus est. excusatiõ¬

Expanded text:
petentes errauerunt a fide et inseruerunt se doloribus multis. Dominus autem quibus nos praemiis ad contemptum rei familiaris inuitat? parua haec et exigua huius temporis damna quibus mercedibus pensat? nemo est, inquit, qui relinquat domum aut agrum aut parentes aut fratres aut uxorem aut filios propter regnum Dei et non recipiat septies tantum in isto tempore, in saeculo autem uenturo uitam aeternam. quibus cognitis et de Dei pollicentis ueritate conpertis non tantum timenda non est eiusmodi sed et optanda iactura est ipso denuo Domino praedicante et monente: beati eritis, cum persecuti uos fuerint et separauerint uos et expulerint et maledixerint nomini uestro ut nequam propter filium hominis. gaudete in illa die et exultate: ecce enim merces uestra multa in caelis. Sed tormenta postmodum uenerant et cruciatus graues reluctantibus inminebant. queri de tormentis potest qui per tormenta superatus est, excusatio
Abbreviated transcription (Latin):
& iccirco dñs bonorum magister.
& premonens in futurum dixit.
Si ins inquit ꝑfeccus ẽẽ uende om¬
na tria & da pauꝑib & habebische¬
saurum in cęlo & ueni sequereme.
Si hoc diuites facerent ꝑ diuitias
non ꝑient chesaurum in cęlo repo¬
nentes. hostem nunc & expugnato¬
rem domesticum non haberent. eẽt
unde uinceretur in sȩculo non ha¬
beretz sequeretur dominum. Secu¬
rus & liber. ut apłi. & sub apostolis
multi &e non nulli sepe fecerunt qͥ
& rebus suis & parentib derelictis
indiuiduis xp̃i nexib adheserunt.
S equi autem xp̃m quo modo posst̃
qui patrimonii unculo detinent᷑. s
uit quomodo cęlum petunt & ad
sublimia & alta conscendũt. quit̃.¬
renis cupiditatib degrauantur pos¬
sioere se credunt qui potius possid̃e¬
cur. census sui serui. nec ad pecuni¬
am suam dm̃. s magis pecuniȩ
mancipati. Hoc cempus. hos omnes
lunt diuites fieri incidunt incemp¬
tationem & in muscipula & desidera¬

Expanded text:
et idcirco Dominus bonorum magister et idcirco Dominus bonorum magister et praemonens in futurum, si uis, inquit, perfectus esse, uende omnia tua et da pauperibus et habebis thesaurum in caelis: et ueni, sequere me. si hoc diuites facerent, per diuitias non perirent, thesaurum in caelo reponentes hostem nunc et expugnatorem domesticum non haberent: essetunde uinceretur in saeculo non haberet. sequeretur Dominum solutus et liber, ut apostoli et sub apostolis multi et nonnulli saepe fecerunt qui et rebus suis et parentibus derelictis indiuiduis Christi nexibus adhaeserunt. Sequi autem Christum quomodo possunt qui patrimonii uinculo detinentur? aut quomodo caelum petunt et ad sublimia et alta conscendunt qui terrenis cupiditatibus degrauantur? possidere se credunt qui potius possidentur, census sui serui nec ad pecuniam domini sed magis pecuniae mancipati. hoc tempus, hos homines lunt diuites fieri incidunt in temptationem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑstringaris plagis eius qui exit &x ce¬
dit. dilicti particeps non fit. plagis
uero & ipse ꝑstringitur qui sotiuis
criminis inuenitur. & ideo dominꝰ
in ꝑsecutione secedere & fugere man¬
dauit. atq ut id fieret. & docuit
& fecit. nan corona cum de dei dig¬
natione descendat. nec possit accͥpi
nisi fuerit hora sumendi quiꝰq in
xp̃omanens interim cedit. nonfi¬
dem denegat s tempus expectat:
qui autem non secederet cecidit ne¬
gaturus remansit. Dissi mulanda
fr̃s ueritas non est. nec uul neris nr̃
materia & causa recitanda: decepit
multos patrimonii sui amor cecus
nec ad recedendum parati aut expe¬
dici eẽ potuerunt. quos facultates
suȩ uelut compedes ligauerunt: il¬
la fuerunt remanentib iuncula il¬
lȩ cathenȩ. quib uirtus retardataẽ
&e fides pressa. ⁊ mens iuncta. & am̃a
p̃clusa. uit serpenti terram scđ̃m da
sententiam deuoranti preda & cib
fierent qui cerrestibus inh̾erent.

Expanded text:
perstringaris plagis eius. qui exit et ceperstringaris plagis eius. qui exit et cedit delicti particeps non fit, plagis uero et ipse perstringitur qui socius criminis inuenitur. et ideo Dominus in persecutione secedere et fugere mandauit adque ut id fieret et docuit et fecit. nam cum corona de Dei dignatione descendat nec possit accipi nisi fuerit hora sumendi, quisque in Christo manens interim cedit non fidem denegat sed tempus expectat: qui autem cum non secederet cecidit, negaturus remansit. Dissimulanda, fratres, ueritas non est nec uulneris nostri materia et causa reticenda. decepit multos patrimonii sui amor caecus, nec ad recedendum parati aut expediti esse potuerunt quos facultates suae uelut conpedes ligauerunt. illa fuerunt remanentibus uincula, illae catenae quibus et uirtus retardata est et fides pressa et mens uincta et anima praeclusa, ut serpenti terram secundum Dei sententiam deuoranti praeda et cibus fierent qui terrestribus inhaererent.
Abbreviated transcription (Latin):
ricidas: illi nobis ecclesiam matrem il¬
li patrem deum negauerunt. ut dũ
parui &e in ꝑuidi & tanti facinoris ig¬
nariꝑ alios ad consortium criminũ
iungimur aliena morte moreremur:
nec est ꝑdolor iusta aliqua & graiuis
causa. quȩ cancum facinus excuset:
relinquenda erat patria. & patrimo¬
ni i facienda iactura. Cui enim non
nascenti atq morienti relinquenda
quandoq patria & patrimonii sui fa¬
cienda iactura est : xͦp̃e. Non relinqua¬
cur. salutis ac sedis ȩternȩ iactura ci¬
Discedite. discedite. exite inde & in mũ¬
dum nolite tangere. exite de demedio
eius. separamini que fertis uasa dñi.
& qui uasa sunt domini ac templũ
dei ne inmundum tangere & fera¬
lib cibis pollui uolariq cogantur.
non exeunt de medio nec recedunt.
Alibi quoq uex audit᷑ e cȩlo p̃mo¬
nens quid dei seruo facere conueni
at dicens. exi de ea populus meus ne
particeps sis deliccorum eius. & ne

Expanded text:
ricidas: illi nobis ecclesiam matrem, ilricidas: illi nobis ecclesiam matrem, illi patrem Deum negauerunt, ut dum parui et inprouidi et tanti facinoris ignari per alios ad consortium criminum iungimur, aliena fraude caperemur ? Nec est pro dolor iusta aliqua et grauis causa quae tantum facinus excuset. relinquenda erat patria et patrimonii facienda iactura. cui enim non nascenti adque morienti relinquenda quandoque patria et patrimonii sui facienda iactura est? Christus non relinquatur, salutis ac sedis aeternae iactura tius sanctus: discedite, discedite, exite inde et inmundum nolite tangere: exitede medio eius, separamini qui fertis uasa Domini. et qui uasa sunt Domini ac templum Dei ne inmundum tangere et feralibus cibis pollui uiolarique cogantur, non exeunt de medio nec recedunt? alibi quoque uox auditur e caelo praemonens quid Dei seruos facere oporteret et dicens: exi de ea, populus meus, ne particeps sis delictorum eius et ne
Abbreviated transcription (Latin):
ara illa quo morituriis accessit rogus
illi fuit. non diaboli altare. quod feco¬
re tetro fumaret açre dolere conspere¬
rat uelut fimus bustum uite suȩ hor¬
rere ac fugere debebat: Diiudhos¬
tiam tectim miser. quid uictimam sup¬
plicaturiis imponis: ipse ad aras hos¬
tia & uietima. ipse uenisti. immolasti
illic salutem tuam. spem cuam. fidẽ
tuam funestis ignib concremasti.
At multis ꝓprus interitus satis nõ fu¬
it. hortamentis mutuis in exitũ po¬
pulus inpulsus est. mors inuicem
lȩtali poculo ꝓpmata estz ac ne quio
de essetad criminis cumulum. infan¬
tes quoq parentum manib impo¬
siti. uel adtracti ammiserunt paru¬
uli quod in ꝑximo statim natiuita¬
tis exordio fuerunt consecuti: non ne
illi cum uidicii dies uenerit dicent.
Nos nichil mali fecirnus. nec derelicto
cibo & poculo domini ad ꝑphana con¬
tagia sponte ꝓperauimus. ꝑdidit nos
aliena ꝑfidia. parentes sensimus par¬

Expanded text:
ara illa, quo moriturus accesserat, rogus ara illa, quo moriturus accesserat, rogus illi fuit? non diaboli altare quod faetore taetro fumare ac redolere conspexerat uelut funus et bustum uitae suae horrere ac fugere debebat? quid hostiam tecum, miser, quid uictimam supplicaturus inportas? ipse ad aras hostia, uictima ipse uenisti, inmolasti illic salutem tuam, spem tuam, fidem tuam funestis illic ignibus concremasti. Ac multis proprius interitus satis non fuit: hortamentis mutuis in exitium populus inpulsus est, mors inuicem letali poculo propinata est. ac ne quid deesset ad criminis cumulum, infantes quoque parentum manibus inpositi uel adtracti amiserunt paruuli quod in primo statim natiuitatis exordio fuerant consecuti. nonne illi, cum iudicii dies uenerit, dicent: nos nihil fecimus nec derelicto cibo et poculo Domini ad profana contagia sponte properauimus: perdidit nos aliena perfidia, parentes sensimus par
Abbreviated transcription (Latin):
cesserunt non expectauerunt sal tẽ
ut ascenderent apprehensi. ut inter¬
rogati negarent. ante a tiem multi
ieti sine congressione ꝑstrati. nec
hoc sibi reliquerunt. ut sacrificare
colis iuder̃ntur Inuiti: ultro. ad fo¬
rum currere ad mortem sponte ꝓpe¬
iare. quasi hoc olim cuperent. qua¬
si amplecterẽtiir: occassionem datã
quam libenter optassẽt. quod illic
a magistratib uespera urgente dila¬
ti sunt quod nec eorum differctur in¬
teritus. rogauerunt: quam uim
potest tał ostendere. Qua crimensu¬
um purget. cum uim magis ipse fe¬
cerit ut ꝑiret᷑. Non nequando ad ca¬
pitolium sponce uentum est quãdo
ultro ad obsequium diri facinoris ac¬
cessum est. non lablut gressus. non ca¬
ligauit apectus. non tremuerunt
iuiscera. brachia non conciderunt. ñ
sensus obstupuit. lingua esit. sermo
defecitͤ stire illic potuit dei seruus.
& loqur& renuntiare xp̃o. qui iam
diabolo renuntiarat &x seculo. nonne

Expanded text:
cesserunt. non expectauerunt saltim cesserunt. non expectauerunt saltim ut ascenderent adprehensi, ut interrogati negarent. ante aciem multi uicti, sine congressione prostrati nec hoc sibi reliquerunt ut sacrificare idolis uiderentur inuiti. ultro ad forum currere, ad mortem sponte properare, quasi hoc olim cuperent, quasi amplecterentur occasionem datam quam libenter optassent. quot illic a magistratibus uespera urgente dilati sunt, quot ne eorum differretur interitus et rogauerunt! quam uim potest talis obtendere, qua crimen suum purget, cum uim magis ipse fecerit ut periret? nonne quando ad Capitolium sponte uentum est, quando ultro ad obsequium diri facinoris accessum est, labauit gressus, caligauit aspectus, tremuerunt uiscera, membra conciderunt? non sensus obstipuit, lingua haesit, sermo defecit ? stare illic potuit Dei seruus et loqui et renuntiare Christo qui iam diabolo renuntiauerat et saeculo P non
Abbreviated transcription (Latin):
incognitis atq in opinatis reb ex ertis.
xp̃i sacramentum temeritate precipi¬
Nonne iustorum presuras & gentilus
semꝑ in iurias pleni scõ sp̃u predicau¬
runt. Nonne fidem nr̃am semꝑ ar¬
mans x dei seruos celesti uoce cerebi¬
borans dicit scriptura diuina dñm
deum cuum ad orabis & soli seriues:
Nonne iram diuinȩ indignationis
oftendens. & pene metum premonẽs
denuo dic it A dorauerunt eosqͦs
fecerunt digiti eorum. & curuatus
est homo .&. humiliatus est uir. & nõ
laxabo illis.  & iterum deus loqui¬
tur dicens. S acrificans diis alienis era
nisi domino soli. In euangelio quoq
post modum dominus in uerbisdoc¬
tor& consummator in factis. docens
quid fieret. & faciens quod cumq
docuisset. Iuic quid nunc geritur.
&e geretur. non ne ante premonuit :
nonne & negantib ȩterna supplitia.
& salutaria confitentib premia an¬
a constituit. Exciderunt quib¬
lum ꝓ nefais omnix .& de memoriare¬

Expanded text:
incognitis adque inopinatis rebus exortis incognitis adque inopinatis rebus exortis Christi sacramentum temeritate praecipinonne iustorum pressuras et gentilium semper iniurias pleni sancto Spiritu praedicauerunt? nonne fidem nostram semper armans et Dei seruos caelesti uoce corroborans dicit scriptura diuina: Dominum Deum tuum adorabis et illi soli seruies? nonne iram diuinae indignationis ostendens et poenae metum praemonens denuo dicit: adorauerunt eos quos fecerunt digiti eorum, et curuatus est homo et humiliatus est uir, et non laxabo illis? et iterum Deus loquitur dicens: sacrificans diis eradicabitur nisi Domino soli. in euangelio quoque postmodum Dominus in uerbis doctor et consummator in factis docens quid fieret et faciens quodcumque docuisset, quicquid nunc geritur et geretur non ante praemonuit ? nonne et negantibus aeterna supplicia et salutaria confitentibus praemia ante constituit? Exciderunt quibusdam pro nefas omnia et de memoria re