comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
num alld̾ est ad qdꝰ ducit diuina scriptura. siue in alle¬
goria. siue in tropologia. quoꝵ alt̾m qd̃ in allegoria¬
est rectam fidem altm̃ quod in tropoloia est informat
bonam oꝑationem. in quib constat cognitio u̾itatis ⁊
amor uututis. ⁊ hec est uera reꝑatio hominis.De nu¬

Expanded text:
num illud est ad quod ducit divina Scriptura sive in allegoria, sive in tropologia: quorum alterum quod in allegorest rectam fidem, alterum quod in tropologia est informat bonam operationem: in quibus constat cognitio veritatis et amor virtutis: et haec est vera reparatio hominis.
Abbreviated transcription (Latin):
agẏographi. In ordine agyographoꝵ nouem lumina con¬
tinent᷑. Primũ iob. scd̾m liber psalmoꝵ. t̃cium ꝓu̾bia sa¬
lomonis. que grece ꝑabole. hebraice masloch dñr. Quart̃
eccłiastes. qui hebraice celeth. latine concionator int̾pre¬
tat᷑. Qͥntum syrasyrim .i cantica canticoꝵ. Sextũ daniel
Septimũ: paralipomenon. quod latine sonat uba dierũ.
hebraice dabrelamim d̾r. Octauũ hesdras. nonum hester.
tidem libris erudiat᷑ uita iustoꝵ ad salutẽ quot lrie
textus uł in rõne auctoritatis ñ scribunt᷑. ut est lber
tobie ⁊ uidith. ⁊ machabeoꝵ. ⁊ qui inscͥbet᷑ lib calo

Expanded text:
agiographi. In ordine hagiographorum novem volumina continentur. Primum Job; secundum liber Psalmorum; tertium Proverbia Salomonis quae Graece parabolae, Hebraice , masloth, dicuntur; quartum Ecclesiastes, qui Hebraice , coeleth, Latine concionator interpretatur; quintum , syra syrim, id est Cantica canticorum; sextum Daniel; septimum Paralipomenon, quod Latine sonat verba dierum, Hebraice , dabreniamin, dicitur; octavum Esdras; nonum Esther. tidem libris erudiatur vita justorum ad salutem, quot litteris textus vel in canone auctoritatis non scribuntur. Ut est liber Tobiae et Jud
Abbreviated transcription (Latin):
diligentia errare potuisse. Ind̾ magis credid̾im sub as
dcã sc̃õꝵ pie int̃p̃tari uoluerint. ut nec falsacredendo
in errorem incid̾em. nec uera rẽp̃hendendo in elatõnẽ.
Nos gͦ in mlłam ꝑtem p̃cipiti assertõne declinantes
arbituant᷑. quod oĩpotentie creatoris indignũ indeat᷑.¬
ad hanc humane ĩbecillitatis simlitudĩem suũ opus

Expanded text:
latis, errare potuisse. Illud magis crediderim, sub asdicta sanctorum pie interpretari voluerint, nec falsa credendo in errorem incidunt, nec vera reprehendendo elationem. Nos ergo in neutram partem praecipiti assertione declinantes,arbitrantur, quod omnipotentiae Creatoris indignum videatur ad humanae imbecillita
Abbreviated transcription (Latin):
tĩdam scripturaꝵ loca quodam mͦ idem asserentia ĩue¬
niunt᷑ ut est ilid̾. Qui uiuit in ec̾nũ creauit oĩa simt.
Ip̃a cͦs geneseos scuptura unde pͥma ad nos huius nei:
manauit agnitio: sic ambigue de oꝑatõe sex dierũ lo¬
quit᷑. ut septenario nu̾o omĩa potuis simł facta fuisse ꝓba¬
re uideat᷑. ꝓp̃t hasgͥ. ⁊ huiꝰcemodi iõnes aiunt credẽdã¬
esse mysticam illam in genesi sex clierũ tlistribut̃cem. rei
aũt u̾itate oẽm creat᷑am ab ip̃o temporis exordio quo
esse cepit: tale cepisse taliq forma. qualẽ nunc uidet᷑¬
habere. qnͣtum ad uniu̾sitatis dispositõem ꝑtinet. Rat̃o

Expanded text:
em asserentia inveniuntur. Ut est illud: Qui vivit in aeternum, creavit omnia simul . Ipsa quoque Geneseos scriptura unde prima ad nos hujus rei manavit agnitio sic ambigue de operatione sex dierum loquitur, ut saepenumero omnia potius simul facta fuisse probare videatur. Pesse mysticam illam in Genesi sex dierum distributionem, rei autem veritate omnem creaturam ab ipso temporis exordio quo esse coepit, talem coepisse talique forma, qualem nunc videthabere, quantum id ad universitatis dispositionem pertinet. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
treatum est de nichilo sc̃m est.Nlam qd̾ de aliqͦ fcm̃ est
ftm̃ est. s creatũ non est. qi de nͥlo fcm ñ est. fecit gͥ deus
celum ⁊ t̾ram. neo solum fecit. s ⁊̃ creauit. Hoe est de ñlo
fecit. Phulosophi gentiliũ tria q̃dam rerũ pͥncipia sũ
semꝑ erat. ẜ ⁊ ꝑ ip̃m solũ fc̃m est ut ẽet: qd̾ aliqnͣdo¬
aliud p̃t̾ se hr̃e coet̃num. quo in faciendo iuuaret᷑. ita
sibi cum uoluit suberat. ut qd̾ uoluto qͣndo ⁊ qͣntũ
uoluit de nichilo crearet᷑. Omĩa gͦ q̃ fc̃a sunt. deue ñ so¬
lum ex mat̾ia fecit. s mat̾iam oĩum de nichilo feciti¬

Expanded text:
ribus viginti duobus Veteris Testamenti, triginta complent, m est sed creatum non est; quia de nihilo factum non est. Fecit ergo Deus coelum et terram; nec solum fecit sed creavit, hoc est de nihilo fecit. Philosophi gentilium tria quaedam rerum principia sine non solum restringendo ad comaliud praeter se habere coaeternum, quo in faciendo juvaretur; ita ipsi cum voluit suberat, ut quod voluit et quando et quantum voluit de nihilo crearetur. Omnia ergo quae facta sunt, Deus non solum ex materia fecit, sed materiam omnium ipse de nihilo c
Abbreviated transcription (Latin):
q̃sit mat̾ia diumarũ scripturaꝵ eloquii ap¬
⁊ qualit̃ de subiecta sͥ mat̾ia tractant in triplici sensu
hystorie. allegorie tropologie nunc ostend̾e conuenit ĩ
quib libris ea que iure diuinttatis nomine censetur
scriptura consistat. Duo sunt testam̃ta que om̃e diui¬
narũ scripturaꝵ corpus concludunt uetus scilicet ⁊ no¬
uũ. Utrunq trib ordinib distinguit᷑. uetus testam̃tũ
continet legem ⁊ ꝓpħas. ⁊ agiogͣphos. qd̃ int̃pretatũ so¬
nat sc̃os scriptores. uł sc̃a scribentes. In lege continent᷑ qͥn
Gẽnesis aũt a gn̾atione dicit᷑. exodus ab ocitu. leuiticꝰ a iem¬
tis liber numeri qi in eo nu̾ant᷑ filii istł deut̾onomiũ sa
lex hebraice aũt bresith. heslesmoth. uaiecra. uaieasber.
addabarun. In ordine ꝓpħarum octo sunt uoli̾ua pͥmus¬
est liber iosue qui ⁊ sx naue.⁊ iosue bennũ. idẽ filius
int̾pretat᷑ regum. qui est t̾cus ⁊ quartus regum. Quintas

Expanded text:
sit materia divinarum Scripturarum et qualiter de subjecta sibi materia tractent in triplici sensu, historiae, allegoriae, tropologiae, nunc ostendere convenit in quibus libris ea quae jure divinitatis nomine censetur, scriptura consistat. Duo sunt Testamenta quae omne divinarum Scripturarum corpus concludunt: Vetus scilicet et Novum. Utrumque tribus ordinibus distinguitur. Vetus Testamentum continet legem, prophetas, hagiographos, quod interpretatum sonat sanctos scriptores vel sancta scribentes. In lege continentur quinuteronomium. Genesis autem a generatione dicitur; Exodus ab exitu; Leviticus a levitis. Liber numeri, quia in eo numerantur filii Israel. Deuteronomium secunda lex, Hebraice autem , bresith, hellesmoth, vagetra, vegedaber, adabarim: In ordine prophetarum octo sunt volumina. Primus liber Josue, qui et Jesu Nave, et Josue Bennun, id est filius interpretatur regum, qui est tertius et quartus Regum; quintus
Abbreviated transcription (Latin):
diuina scriptura ceteris omnib res sigͣre hũt¬
scripturis ñ solum in mat̾ĩa sua. s etiam in modo tra¬
ctandi. subtilitate ⁊ ꝓfunditate p̃cellit. cum in cet̾is
quidẽ scripturis sole uoces significare inueniant᷑. In
hac aũt ñ solum uoces. s etiam res significatiuẽ st̃
Sicut gͦ in eo sensu qui int̾ uoces ⁊ res u̾sat᷑ ncͣcia est
uccum in duob consid̾at᷑. in ꝓnuntiatõe uidelicet
⁊ significat᷑oe. ad solam ꝓnũtiatõem ꝑtinet grama¬
tica. ad solam significatõem ꝑtinet dyaletica ad ꝓ¬
nũtiatõem simul. ⁊ ad significatõem ꝑtinet recho¬
rica. Cognitio uerum circa duo u̾sat᷑. id est formã ⁊
nat᷑am. forma est in exc̃iori dispositĩe. nat᷑a in int̃io¬
ri qualitate. Forma rerum aut in nu̾o consid̾at᷑ ad
quem ꝑtinet arimechita aut in ꝓportione ad quam
pͣtinet musica. aut in dim̃sione̾ ad quã ꝑtinet geo¬
metria. aut in motu ad quẽ ꝑtinet astronomia. ad

Expanded text:
divina Scriptura caeteris omnibus scripturis non solum in materia sua, sed etiam in modo tractandi, subtilitate et profunditate praecellat; cum in caeteris quidem scripturis solae voces significare inveniantur; in hac autem non solum voces, sed etiam res significativae sint. Sicut igitur in eo sensu qui inter voces et res versatur necessaria est vocum in duobus consideratur; in pronuntiatione videlicet et significatione. Ad solam pronuntiationem pertinet grammatica, ad solam significationem pertinet dialectica; ad pronuntiationem simul et significationem pertinet rhetorica. Cognitio rerum circa duo versatur, id est formam et naturam. Forma est in exteriori dispositione; natura in interiori qualitate. Forma rerum aut in numero consideratur ad quem pertinet arithmetica; aut in proportione ad quam pertinet musica; aut in dimensione ad quam pertinet geometria; aut in motu ad quem pertinet astronomia. Ad
Abbreviated transcription (Latin):
diuine scripture siit oꝑa restauratõis: tam̃ ut cõpe tois¬
tentius ad ea trastanda accedat. p̾mũ in ip̃o capite
narratõnis sue breuit̾ scd̾m fidem rerum gestarũ
exordiũ ⁊ constitutionẽ narrat oꝑum conditõis. Non
enĩ conuenient̾ ostend̾e posset. qualit̾ homo reꝑatꝰ
sit. nisi prius demonstraret qualit̃ sit lapsus: neto uͦ
lapsum eius conuẽient᷑ ostenderet nisi pͥus qualit̾
a deo institutꝰ su̾it explicaret. Ad ostendendã aũt pri¬
mam institutõem hominis oportuit. ut etiam tociꝰ mũ¬
di conditio ac creatio pand̾et᷑ q ꝓpt̾ hoĩem factus est¬

Expanded text:
divinae Scripturae sint opera restaurationis; tamen, ut competentius ad ea tractanda accedat, primum in ipso capite narrationis suae breviter secundum fidem rerum gestarum exordium et constitutionem narrat operum conditionis. Non enim convenienter ostendere posset qualiter homo reparatus sit, nisi prius demonstraret qualiter sit lapsus; neque vero lapsum ejus convenienter ostendere, nisi prius qualiter a Deo institutus fuerit explicaret. Ad ostendendam autem primam institutionem hominis oportuit, ut totius mundi conditio ac creatio panderetur; quia propter homine
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s artes naturales diuine: uine sapientie
scientie famulant᷑. ⁊ inferior sapĩa recte ordinata ad
suꝑiorem conducit. Sub eo gͥ sensu qui est in signifi¬
catione uocũ ad res: continet᷑ hystoria: cui famulãt᷑¬
iste tres artes sicut dc̃m est .i. gramatica. dialetica.

Expanded text:
omnes artes naturales divinae scientiae famulantur; et inferior sapientia recte ordinata ad superiorem conducit. Sub eo igitur sensu qui est in significatione vocum ad res, continetur historia; cui famulantur tres scientiae sicut dictum est, id est grammatica, dialectica,
Abbreviated transcription (Latin):
tractatioq ñsat. Nam oꝑa restauratõnis ualde dig¬
niora sunt oꝑib conditionis. q illa ad seruitẽ fc̃a
sunt. ut stanti homini subessent. ista ad salutem
ut lapsum eng̾ent. ꝓꝓt̃ea illa quasi modicũ alicͥo
pleri possunt. Tam̃ sex contra sex ediu̾so ponunt᷑. ut
idẽ reꝑator qui creator demonstraret᷑. Quomͦ d̾ma

Expanded text:
tractatio quae versatur. Nam opera restaurationis multo digtractatio quae versatur. Nam opera restaurationis multo digniora sunt operibus conditionis; quia illa ad servitutem facta sunt, ut stanti homini subessent; haec ad salutem, ut lapsum erigerent. Propterea illa quasi modicum aliquid pleri possunt. Tamen sex contra sex e diverso ponuntur, ut idem reparator qui creator demonstretur. CA
Abbreviated transcription (Latin):
natũ rex nr̃ est. qui in hunc mundũ uenit cum dy¬
abolo pugnaturus. ⁊ om̃s sancti qui ante aduen
mundi: milites sẜ regem suum sub seq̃ntes. ⁊ ip̃e rex
medius est in ex̃citu suo hinc inde uallat᷑ incedens ⁊
stipatꝰ agminib suis. Et licet in hao tanta multitu¬
dine diuse armoꝵ species in sacram̃tis ⁊ obseruati¬
onib ẜcedentiũ ⁊ sb̃seq̃ntium ppłoꝵ appareant. ões
tam̃ uni regi militare. ⁊ unũ uexillum seqͥ ꝓbant᷑.¬
⁊ hostem unũ ꝑ sequi. ⁊ una uictoria coronari. In hiis
omuib oꝑa restaurationis consid̾ant᷑. in quib di¬
uinarũ scupturarũ tota u̾sat᷑ intentio. Mundane
siue scłares scripture mat̾iam hñt oꝑa conditionis.
diuina scriptura mat̾iam  oꝑa restaurat̃õis. ꝓpt̃ea
tanto excellentior omnib scuptuuis uite coeditur
qͣnto dignior est ⁊ sb̾limior mat̾ia in qua eł ꝯsid̾atõ

Expanded text:
natum rex noster est, qui in hunc mundum venit cum dinatum rex noster est, qui in hunc mundum venit cum diabolo pugnaturus; et omnes sancti qui ante ejus usque ad finem mundi milites sunt regem suum subsequentes. Et ipse rex medius est in exercitu suo; hinc inde vallatus incedens et stipatus agminibus suis. Et licet in hac tanta multitudine diversae armorum species in sacramentis et observationibus praecedentium et subsequentium populorum appareant, omnes tamen uni regi militare et unum vexillum sequi probantur, et hostem unum persequi et una victoria coronari. In his omnibus opera restaurationis considerantur; in quibus divinarum Scripturarum tota vertatur intentio. Mundanae sive saeculares scripturae materiam habent opera conditionis. Divina Scriptura materiam habet opera restaurationis. Propterea tanto excellentior omnibus scripturis jure creditur, quanto dignior est et sublimior materia in qua ejus consideratio
Abbreviated transcription (Latin):
Que sunt dicenda ante principiun occoo¬
uisquis ad diuinaiũ script᷑arũ
lestionem erudiendꝰ accesserit.
pͥmum consid̾are debet q̃ sit ma¬
t̾ia circa quam u̾sat᷑ earũ tra¬
statio. quia si rerũ illarũ de qͥb
scuptura facta est noticiam ha¬
buent. fatilis postinodũ dictoꝵ
Ieuis u̾itatem siue ꝓfunditatem ꝓspiciet. Que sit ma¬
scripturarũ om̃ium sunt oꝑa restaurat̃ois hu¬
mane. Duo enim sunt oꝑa in quib uniu̾sa continẽt᷑
q̃ stã st̃. Primũ est opus conditionis. Scdm est op̾ ꝯditi
restauratõnis. Opus conditionis est. quo fcm̃ est ut
eẽnt q̃ non erant. Opus restauratõnis quo fc̃m est: ut
smelius eẽnt q̃ ꝑierant. Eͦ opus condit᷑onis est creatio
mundi. cum omnib elem̃tis siuis. Opus restaurati¬
onis est incarnatio u̾bi cum omnib sacram̃tis siuꝰ.
siue hiis que p̃cesserunt ab iitio secili. sine hiis que
subsecunt᷑ usq ad finem mundi. uerbum enĩ incar¬

Expanded text:
Quae sint discenda a principio. Quisquis ad divinarum Scripturarum lectionem erudiendus accedit, rimum considerare debet quae sit materia, circa quam versatur earum tractatio; quia, si rerum illarum de quibus scriptura facta est notitiam habuerit, facilius postmodum dictorum ejus veritatem sive profunditatem perspiciet. CAP. II. Scripturarum omnium, sunt opera restaurationis humanae. Duo enim sunt opera in quibus universa continentur quae facta sunt. Primum est opus conditionis. Secundum est opus restaurationis. Opus conditionis est quo factum est, ut essent quae non erant. Opus restaurationis est quo factum est ut melius essent quae perierant. Ergo opus conditionis est creatio mundi cum omnibus elementis suis. Opus restaurationis est incarnatio Verbi cum omnibus sacramentis suis; sive iis quae praecesserunt ab initio saeculi, sive iis quae subsequuntur usque ad finem mundi. Verbum enim incar
Abbreviated transcription (Latin):
corpus humanũ ut sp̃c deo sb̾iceret᷑. sp̃ui corpꝰ. corpori
mundꝰ. hoc gͦ ordine scriptuta sacra. pͥmũ creatõnem
mundi describit. qui ꝓpt̃ hoĩem factus est. deinde ⁊me¬
morat qualit̃ homo factus in uia iusticie ⁊ discipline
disposit̾ est. postea qualit̃ homo lapsus est nonissime quẽ¬
ad̾m est reꝑatus. pͥmũ gͦ descubit mat̾iam nn eo qd̃ factus
est ⁊ dispositꝰ. deinde miseriam in culpa ⁊ pena. deinde re¬
ꝑationem ⁊ miscd̃iam in cognitõnis u̾itatis ⁊ amore b¬
tutis. demide patͥam ⁊ gaudiũ beatitudinis. Quod tri

Expanded text:
corpus humanum, ut spiritus Deo subjiceretur, spiritui corpus et corpori mundus. Hoc igitur ordine Scriptura sacra primum creationem mundi describit, qui propter hominem factus est; deinde commemorat qualiter homo factus in via justitiae et disciplinae dispositus est; postea, qualiter homo lapsus est; novissime quemadmodum est reparatus. Primum ergo describit materiam in eo quod factus est et dispositus; deinde miseriam in culpa et poena; deinde reparationem et misericordiam in cognitione veritatis et amore virtutis; demum patriam et gaudium beatitudinis. CAP. I
Abbreviated transcription (Latin):
codeilus mandutans inflorem molam ñ mouet ⁊ quo
spinas. ⁊ docuit eũ ut se pomis turbine discussit ĩ nom¬
a quo de inscĩb siuis laqueos fitit ut p̃dam capiat
isti st̃ testes sapse dei. ¶ Est adhut aliud u̾m tenidẽs
dĩne sapiẽ argumentũ. quod omẽ gñs siłe sibi procteat.
porem. nõ leo ułpem. s in sibi simile ꝓpagĩem suam¬
dinem. uide foliũ quõ serratis dentib ꝑgitũ distĩgui¬
tur. quõ intrinsetꝰ productis costulis huc illuc q in¬
rexitur. Num̾a unũ. num̾a aliud. Qmẽ quod est unꝰ
dentes in alio. tot costulas in uno quot costulas in au¬
o talem formã in uno qualem formam in alo. talem
colorem in uno qualem colorem inalio. Ecce qõ mari
quõ fraga quibdam granulis adinucẽ ꝯpactis cͥtũqͣ¬
s distinguitur taie unũ quale unũ quale alt̾m. ⁊ oĩs
natura qł tuldam intrinsetꝰ dictantis preceptũ acce¬
ꝑit nusqͣm terminos suos excede presumit. hoc auoq

Expanded text:
codilus manducans inferiorem molam non movet? et quomodo spinas, et docuit eum, ut se pomis turbine discussis involvam quae de visceribus suis laqueos nectit unde praedam capiat? isti sunt testes sapientiae Dei. Est adhuc aliud verum et evidens divinae sapientiae argumentum, quod omne genus simile sibi procreat, porem, non leo vulpem, sed in sibi simile propaginem suadinem. Vide folium quomodo ferratis dentibus per gyrum distinguitur, quomodo intrinsecus productis costulis huc illucque intexitur. Numera unum, numera aliud. Omne quod est unius dentes in alio, tot costulas in uno quot costulas in alio, talem formam in uno qualem formam in alio, talem colorem in uno qualem colorem in alio. Ecce quomodo mora, quomodo fraga, quibusdam granulis ad invicem compactis circumquaque distinguuntur; tale unumquodque quale alterum, et omnis natura quasi cujusdam intrinsecus dictantis praeceptum acceperit, nusquam terminos suos excedere praesumit. Hoc quoque
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ qd̾ a semet ip̃a ht̃ totũ qd̾ ht̃. s si ab ip̃s sunt
omĩa. gͦ ⁊ diuinitas ip̃a Si uͦ illam alti dedit
itaꝙ illam sibi retinuisse simul ⁊ hr̃e. Deus aũt
est: quideitatem ht̃ ⁊ hoc ip̃m qd̾ deus est: ex dĩ¬
tate habet. s si sũma sub̾a hoc ip̃mqd̾ deus est ht
ex deitate sua ciue nicħ ht̃ nisi ab semetip̃a. ꝓfe¬
cto ip̃ deitas non aliud aliquid est qͣm sũma
ut deitatem hr̃et s ut ip̃a deitas eẽt Alioan
qd̾ impossibłe est ee: parem hr̃ec Hmcs clti

Expanded text:
quod a semetipsa habet totum quod habet. Sed si ab ipsa sunt omnia, ergo et divinitas ipsa. Si vero illam alteri dedit, itaque illam sibi retinuisse, simul et habere. Deus autem est qui Deitatem habet, et hoc ipsum quod Deus est, ex Deitate habet. Sed si summa substantia hoc ipsum quod Deus est habet ex divinitate sua, quae nihil habet nisi a semetipsa, profecto ipsa Deitas non aliud aliquid est quam summaut Deitatem haberet, sed ut ipsa Deitas esset Alioqui quod impossibile est esse parem haberet. Hi
Abbreviated transcription (Latin):
la que ñ est aliud qmͣ diuinitas ip̃a. s sułn una
non potest esse cõmunis plĩb sũbstanciis. Alio
dĩ ẽẽ cõmunis płib ꝑsonis uxta id qd̾ dcm̃ est.
erit eis utiq cõmunis ⁊ suba illa: que non est
aliud qͣm diuinitas ip̃a. Iuxta hoc utiq erunt ĩ
dĩnitateuna płes ꝑsone. s nõ nsi una subã¬
sub̃a dicant᷑ esse in una diuinit̾ate: nicħilo¬
minis non erit deus nsi sub̾alit̃ rimis. Solus
itaq ⁊ unusdeus est a semet ipo ⁊ eo ip̃o ab et̃¬
ip̃o ht̃ totum qd̾ ht̃. ⁊ ip̃eidem ip̃m est. qd̃ ipsa

Expanded text:
la, quae non est aliud quam divinitas ipsa. Sed substantia una non potest esse communis pluribus substantiis; alioqdicitur esse communis pluribus personis, juxta id quod dictum est, erit eis itaque communis, et substantia illa quae non est aliud quam divinitas ipsa. Juxta hoc utique erunt in divinitate una plures personae, sed nonnisi una sube dicantur esse in una divinitate, nihilominus non erit Deus nisi substantialiter unus. Solus itaque et unus Deus est a semetipso, et eo ipso ab aetetipso habet totum quod habet, et ipse idipsum est quod ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
ntiquus hostis mox ut ociosam m̃tem ĩue¬
nerit ad eam sb̾ qͥbdam occasionib locuturꝰ
uenit. ⁊ q̃dam ei de gestis p̃t̾itis ad memoriã reducͭ.
dum turpit̾ acta sunt: eoꝵ spẽm cordis oculis appo¬
nit. ⁊ qͣm de p̃sentib ñ ualet inqͥnare. de malis tnͣs¬
actis iuolat ⁊ deceptam m̃tem se in delectatõnẽ
reꝑat. uñ iamdui se ꝑ penitentiã afflixit. ita ut u̾e
cum psalmista dicat. Computruer̃t ⁊ det̾iorate
ctatõem suĩ animũ concutit. Sepe qd̾ ñqmͣ fecim̃
ꝑ hostis callidi insidias cordis ocicus uidemꝰ. Cũq
insensibilit̾ in hoc delect̾o sb̾rupit. qͣmuis iã plan¬
gariid̃ fecerat. tedet tñ infelicem aĩm q̃dam ñ fe¬
cisse q̃ plangat Hec sunt cordis nr̃i tenebre. quas
in hac uita uolentes. nolentes q sustinemꝰ. Quid
contͣ hec q̃rendũ est nisi aduitor in oportunitatib

Expanded text:
ntiquus vero hostis mox ut otiosam mentem 966 invenerit, ad eam sub quibusdam occasionibus locuturus accedit, et quaedam ei de gestis praeteritis ad memoriam reducit, dum turpiter acta sunt, eorum speciem oculis cordis opponit, ut quem de praesentibus non valet inquinare, de malis transactis violet. Et deceptam mentem saepe in delectationem reparat, unde diu jam se per poenitentiam afflixit; ita ut vere cum Psalmista dicat: Computruerunt et deterioratae ctationem sui animum concutit. Saepe quod nunquam fecimus, per hostis callidi insidias cordis oculis videmus. Cumque insensibiliter in hoc delectatio subripit, quamvis jam plangat quae fecerat, taedet tamen infelicem animum quaedam non fecisse quae plangat. Hae sunt cordis nostri tenebrae, quas in hac vita volentes nolentesque sustinemus. Quis contra haec quaerendus est, nisi ad
Abbreviated transcription (Latin):
sunt ista. Oꝓuientia. platio. gła. ad opu¬
lentiam. referut᷑. predia. clientule. petulium.
thesaurꝰ. ornatus. In p̃diis edificia. ⁊ agri nuant᷑.
tullius. Cauendũ est̾ ałit si ip̃e edifices ne extra mod̾
sumpt᷑ ꝓdeas. Obseruanda aũt in edificiis medi¬
ocritas. Auream nͥsquis medioc̾tatẽ oiligit tutus ca¬
ret obsoleti sordib tecti. caret mindenda sobrius
comus si mea est solitudo: dedecori est dño maxĩe
si alio domino sex solita est freq̃ntari. Odiosum
nimio delectau̾e scd̾e: Mutate quatient. si quid
mirabile pones: Inuitus. fuge magna. licet sub
panꝑe tecto. Reges ⁊ regum uita p̃currere annos.
legit᷑. Idem. huic epule uicisse famem magni¬
q penates. Submouisse hyemẽ tecto. laudabit a¬

Expanded text:
sunt opulentia, praelatio, gloria. Ad opulentiam referuntur praedia, clientelae, peculium, thesaurus, ornatus. In praediis vero aedificia et agri numerantur. TULLIUS: « Cavendum est autem ne, si aedifices, extra modum sumpt. auream quisquis mediocritatem diligit, tutus caret obsoleti sordibus tecti, caret invidenda sobrius ea est solitudo, dedecori est domino, maxime si ab alio posita est domino frequentari. Odiosum nimio delectavere secundae, Mutatae quatient: si quid mirabere, pones Invitus: fuge magna: licet sub paupere tecto Reges et regum vita praecurrere amicos. redere mundo. Huic epule vicisse famem, magnique penates Submovisse hyeme tecto. DE
Abbreviated transcription (Latin):
instrum̃tum tangendi eque uł uidendi ꝑspicax
ẽẽt: eque tactus uł uisus eminꝰ constituta ꝑciꝑet.
Quid gͦ Ubi instrum̃toꝵ diu̾sitas ulła eri̾t. qͣr¬
ñ omnis sensus equat erit ut uidt̃ idem sit illic
uidere qd tang̾e. tang̾e qd̾ dolere : Hoc tñ ñ nisi
de illis itlłigend̾ est qui idcirco a torm̃tis afficip̃¬
sunt: quia hinc exeuntes in corruptione uiciorũ
secum passibłitatem ferunti Nec tñ quia sensum
anime eminus affici dicimꝰ: idcudo int̃ penas cor¬
ꝑales ⁊ ip̃am aĩam quasi aliqua locoꝵ sꝑatia coi¬
locamus. quia ip̃a que in sui natura mulla dim̃si¬
one tendit᷑. ubic̃q p̃sens est sensu ꝑ sem ip̃am etiã
p̃sens esse ꝓbat᷑. Quia enĩ in ip̃a ñ est locus int̾ ip¬
sam. ⁊ locum nlłs est locus. Hec tñ omĩa quiant

Expanded text:
instrumentum tangendi aeque ut videndi perspicax instrumentum tangendi aeque ut videndi perspicax esset, aeque tactus ut visus eminus constituta perciperet. Quid ergo? Ubi instrumentorum diversitas nulla erit, qn omnis sensus aequalis erit, ut videlicet idem sit illic videre quod tangere, tangere quod dolere? Hoc tamen non nisi de illis intelligendum est qui idcirco a tormentis affici possunt, quia hinc exeuntes in corruptione vitiorum secum ferunt passibilitatem. Nec tamen quia sensum animae eminus affici dicimus, idcirco inter poenas corporales et ipsam animam quasi aliqua locorum spatia collocamus, quia ipsa quae in sui natura nulla dimensione tenditur, ubicunque praesens est sensu per semetipsam etiam praesens esse probatur. Quia enim in ipsa non est locus, inter ipsam et locum nullus es
Abbreviated transcription (Latin):
conem᷑. S cript᷑a sacra magistra fidei nr̃e: ħ no¬
bis dicit. Quid amplius q̃rimus: Suscipiamꝰ
ñ contradicamꝰ. Peatus. Gs. dicit. quia in eo ar¬
dent qd̾ se ardentes uident. Quid sͥ uult pritatiͤ
hoc qd̾ dicit. quia aĩe in eo ip̃o ardent. qd̾ ardorẽ
dorem sentiat quic̃q ignem conspicat᷑. Que ẽ
gͦ uisio illa aĩe qua sentit om̃e qd̾ uidet. uł si ñ
om̃e: hoc certe qd̾ ad penam uidet. An qr sentꝰ¬
aĩe qñ ꝑ corpus egredit᷑. ideo diu̾sis modis ꝑcip̃.
quia ꝑ diu̾sa instrum̃ta ꝑcipit. ⁊ ob hoc quedã
eminꝰ corstituta corꝑali sensu ñ ꝑcipit. quia
ad ꝑcipienda illa instrum̃tum corꝑalis sensus
ñ sufficit: Ibi enim sensus deficit: ubi amplius
instrum̃tum ñ sufficit. ꝓpt̾ea illi sensus qui ĩ¬
strum̃ta magis sufficientia hñt: maiorem in ꝑ¬
cipiendo uim hñt. Oculus longe postta uidet. i¬
tactus nͦ sentire ñ potest nisi ĩmediate riũcta Si

Expanded text:
conemur. Scriptura sacra magistra fidei nostrae hoc noconemur. Scriptura sacra magistra fidei nostrae hoc nobis dicit. Quid amplius quaerimus? Suscipiamus, non contradicamus. Beatus Gregorius dicit quod in eo ardent quod se ardentes vident. Quid sibi vult putatis hoc quod dicit, quod animae in eo ipso ardent quod ardorem dorem sentiat quicunque ignem conspicatur. Quae est ergo visio illa animae qua sentit omne quod videt, vel si non omne hoc certe quod ad poenam videt? An quia sens modis percipit; quia per diversa instrumenta percipit, et ob hoc quaedam eminus constituta, corporali sensu non percipit, quia ad percipienda illa instrumenta corporis sensus non sufficit? Ibi enim sensus deficit ubi amplius instrumentum non sufficit. Propterea illi sensus qui instrumenta magis sufficientia habent, majorem in percipiendo vim habent. Oculus longe posita videt; tactus vero sentire non potest nisi immediate conjuncta. Si
Abbreviated transcription (Latin):
bidam putant animas corꝑalib penis cruci¬
ari ñ posse: nisi ꝑ corꝑa ⁊ in corporib ma¬
uentes. Quap̃p̃ a corꝑib exutas animas nlłas
alias penas sustinere credunt: nisi eas solũ qͣs¬
monic ꝓbat᷑ corporali ⁊ mat̾iali igne. animas
etiam nunc ante suscept̃oem corꝑum cruciari.
ratus d̾e. quid mirum est si anime a corporib
exute corꝑali igne cruciant᷑ : S quomͦ ĩqͥunt
auime sine corporib a reb corporalib pati pꝰsũt:
Ecce dicamꝰ. Nescimus quomͦ hoc fi̾ possit. Nũꝙͥ
ideo u̾m ñ est quia nos nescunus quomͦ est: Ta¬
men quid mirum est si auime extͣ corpora pati¬
ant᷑ : Si ledunt᷑ dum cedunt᷑ indute. cur ñ ledã¬
tur si cedant᷑ exute: Si affici possunt qñ inter
ip̃as ⁊ illud a quo afficiunt᷑ medium est illud
magis eas affici debere. qñ illi a quo afficiunt᷑
ĩmediate coniungunt᷑. Tam̃ hoc ubiq q̃rend̾
ñ est. ut qd̾ crede̾ iubem᷑. nr̃a semꝑ rõne discut̾e¬

Expanded text:
uidam putant animas corporalibus poenis cruciari non posse, nisi per corpora et in corporibus manentes. Quapropter a corporibus exutas animas nullas alias poenas sustinere credunt, nisi eas solum qmonio, corporali et materiali igne animas etiam nunc ante susceptionem corporum cruciari. ratus dicitur, quid mirum est si animae a corporibus exutae corporali igne crucientur? Sed quomodo, inquiunt, animae sine corporibus a rebus corporalibus pati possunt? Ecce dicamus: Nescimus quomodo id fieri possit. Nunquid ideo verum non est, quia nos nescimus quomodo est? Tamen quid mirum, si animae extra corpora patiuntur? si laeduntur dum caeduntur indutae, cur non laedantur si caedantur exutae? Si affici possunt, quando inter ipsas et illud a quo afficiuntur, medium est illud magis eas affici debere, quando illi a quo afficiuntur immediate conjungantur? Tamen hoc ubique quaerendum non est, ut quod credere jubemur, nostra semper
Abbreviated transcription (Latin):
bditionis massa que facta est ꝑ hoĩem pͥ¬
inum ñ lib̾ant᷑ ꝑ unum mediatorẽ d̾i ⁊ hõiũ:
resurgent quidem etiã ip̃i unusquisq cum
sua carne. s ut cum dyabolo ⁊ angłis puniãt᷑.
Utrum sane ip̃i cum uiciis ⁊ deformitatib su¬
orum corpoꝵ resurgant. q̃cumq in eis defbꝵ¬
rare quid opus est: Neq enun fatigare nos
debet inc̾ta eorum uł ħitudo. uł pulchͥtudo.
quorum etit c̾ta ⁊ semptt̃na dampnatio. Nec
moueat quomͦ erit in eis corpus incorruptibłe.
si cołe pot̾it. aut quomͦ corruptibłe si ñ pot̾it.
Non enĩ est u̾a uita nisi ubi felicit̾ uiuit᷑. nec
u̾a incorruptio nisi ubi salus nullo dolore
corrumpit᷑. Ubi aũt infelix moriñ sinit᷑. ⁊
ut ita dicam mors ip̃a ñ morit᷑ ⁊ ubi dolor ꝑ¬
petuus ñ int̾imit. s affligit ip̃a corruptio. ⁊
ñ finit᷑. Hec in scripturis scĩs scd̃a mors d̾r. nͦ
pͥma tũ qua suũ corpus anima relinq̃re cogit᷑.¬

Expanded text:
 hominem primum, non liberantur per unum Mediatorem Dei et hominum, resurgent quidem etiam ipsi unusquisque cum sua carne, sed ut cum diabolo et ejus angelis puniantur. Utrum sane ipsi cum vitiis et deformitatibus suorum corporum resurgant, quaecumque in eis rare quid opus est? Neque enim fatigare nos debet incerta eorum vel habitudo vel pulchritudo quorum erit certa et sempiterna damnatio. Nec moveat quomodo erit in eis corpus incorruptibile, si dolere poterit, aut quomodo corruptibile si non poterit. Non enim est vera vita nisi ubi feliciter vivitur, nec vera incorruptio nisi ubi salus nullo dolore corrumpitur. Ubi autem infelix mori non sinitur, et ut ita dicam mors ipsa non moritur; et ubi dolor perpetuus non interimit, sed affligit ipsa corruptio et non finitur; haec in Scrus anima relinquere cogit
Abbreviated transcription (Latin):
est uocum quib implet᷑ cantus. hoc fiet cuiq de
mat̾ia corporis sui qd̾ hoĩem reddat angłicis ce¬
tib. ⁊ nichil incõnueniens eorum ing̾at sensib.
Indecoꝵ qͥppe aliquid ñ erit. s quicdͥo fut̾um est ħoc
decebtt̃ quia ne fut᷑um ẽ si non oecebit. E xempsn
artifex homo qmͣ ꝓp̃t aliqͣm causam deformẽ
sube s sola deformitas ꝑeat. ac si quid in illa forma
p̾ore iidecent̾ extabat. nec ꝑilitati ꝑtium congͣe¬
bat. ñ de toto unde fec̾at: amputare at seꝑare.
s ita consparg̾e uniu̾so atq misc̾e̾ ut nec fedita¬
tem faciat. nec minuat qnͣtitatem: quid de om̃i¬

Expanded text:
est vocum quest vocum qumateria corporis sui, quod et hominem reddat angelicis coetibus et nihil inconveniens eorum sensibus Indecorum quippe aliquid ibi non erit; sed quidquid futurum est, hoc decebit, quia nec futurum est, si non decebit. Exemplum artifex homo, quam propter aliquam causam deformem l substantiae, sed sola deformitas pereat: ac si quid in illa forma priore non decenter exstabat, nec parilitati pretium congruebat, nec de toto unde fecerat amputare atque separare; sed ita conspergere universo atque miscere, ut nec foeditatem faciat, nec minuat quantitatem, quod de Omni
Abbreviated transcription (Latin):
nĩa constit̾at. eam muabłi ⁊ inefabłi cełita¬
t restituet. nec aliquid attinebit ad eius reim¬
ntatem utrum capilli ad capillos redeant au
uigues ad ungues.an quiqqͥd eorum ꝑierat mu¬
t in carnem. ⁊ in ꝑtes alias corporis reuocet᷑ ai¬
aute artificis ꝓudentia. ne quid indecens fiat¬
nt illuo est conseq̃ns ut ideo dulsa statura sit re¬
uiuscentiũ singłoꝵ. quia fu̾at diũsa uiuenta¬
uum aut mac cum eadem macie aut pingues
comn eadem pinguedine reiuuscant. O sihoc
st in consilio creatoris. ut in esfigie sua ciuic̃at¬
abetas. ⁊ disc̾nibit similitudo seruet᷑. In cet̃is aũ
crpent lonis equalia cuncta reodant᷑. ita modi¬
sicabit᷑ illa in uno qͦ mat̾ies. ut nec aliqͥd exea
peat. ⁊ qd alicui de fu̾it ille suppleat qui ⁊ de
nichilo potuit qd̾ uoluit oꝑari. Si aũt ĩ cori¬
porib resuigentiũ ratõnabit ineqͣlitas ert. sicut

Expanded text:
nostra constiterat, eam mirabili et ineffabili celeritanostra constiterat, eam mirabili et ineffabili celeritate restituet; nec aliquid attinebit ad ejus redintegrationem, utrum capilli ad capillos redeant et ungues ad ungues, an quidquid eorum perierat mutetur in carnem, et in partes alias corporis revocetur, curante artificis Nec illud est consequens ut ideo diversa statura sit reviviscentium singulorum, quia fuerat diversa viventium, aut macri cum eadem macie, aut pingues cum eadem pinguedine reviviscant. Sed si hoc est in consilio Creatoris, ut in effigie sua cuetas et discernibilis similitudo servetur, in caeteris autem corporis bonis aequalia cuncta reddantur, ita modificabitur illa in unoquoque materies, ut nec aliquid ex ea pereat, et quod alicui defuerit, ille suppleat qui etiam de nihilo potuit quod voluit operari. Si autem in corporibus resurgentium rationabilis inaequalitas erit, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
utiq t̾rena mat̾ies que discedente anina fłt cada¬
uer. ñ ita resurrectione reꝑabit᷑. ut ea q̃ dilabũt᷑
⁊ in alias atq alias aliarum rerum sp̃es fresꝑ
adeasdem qͦ corporis ꝑtes ubi fuerunt redire ne.¬
cesse sit̃. Alioqͥn si capiltꝰ redit qd̾ tam crebra cõ¬
lira detraxit.si unguib qd̾ totiens dempsit
ersectio ĩmod̾ata ⁊ indecens cogitantib. ⁊ ideo re¬
siuredtionem carnis ñ credentib: occuurit ifir¬
mitas. S q̃mad̾m si statua cudib uolubilis
netalli. auit in igne liãsd̾et aut conteret᷑ ĩpul¬
u̾em. aut confund̾et᷑ in massam. ⁊ eam uelit ar¬
tifex eursus ex illtus mat̾ie qͣntitate reꝑare: ni
uit̾esset ad eius integͥtatem. que ꝑticła mat̾ie
tuq m̃bro statue redd̾et᷑ dum tam̃ totũ ex qͣ
onstituta su̾at: restituta resum̃et ita deus mi¬
rablit̾ atq ineffabłit̾ aitifex de toto quo caro

Expanded text:
itaque terrena materies quae discedente anima fit cadaitaque terrena materies quae discedente anima fit cadaver, non ita resurrectione reparabitur ut ea quae dilabuntur, et in alias atque alias aliarum rerum species formad easdem quoque corporis partes, ubi fuerunt, redire necesse sit. Alioquin si in capillis redit quod tam crebro tonsura detraxit, si unguibus quod toties dempsit exsectio, immoderata et indecens cogitantibus et ideo resurrectionem carnis nmitas. Sed, quemadmodum si statua cujuslibet volubilis metalli, aut in igne liquesceret, aut contereretur in pulverem, aut confunderetur in massam, et eam velit artifex rursus ex illius mensurae quantitate reparare, nihil interesset ad ejus integritatem quae particula materiae cui membro statuae redderetur, dum tamen totum ex quo constituta fuerat, restituta resumeret: ita Deus mirabiliter atque ineffabiliter artifex, de toto quo caro
Abbreviated transcription (Latin):
gła quiq ꝑtus ut amplius uł miuꝰ aliqͥd hñdo
quadam nimia deformitate monstra dicunt᷑:
ad humane nature figͣam resurrectione reucra¬
bunt᷑. ita ut singłe anime singła sua corpora obti¬
neant. nust coħentib eciam ãcũq coħ̾entia nata
fuerant: s seorsum sͥ singłis sua m̃bra gestan¬
tib: quib humani corporis tomplebit᷑ ii quitaᷤ.
Non ꝑit deo t̾rena mat̾ies dẽ qua mortaliũ t̾at᷑
taro. s in quemilil pulũem tinerem ue soluat᷑
in quosl alitus: auras q diffugiat: in qmͣcũq
aliorum corꝑum sub̃am. uł in ip̃a elem̃ta u̾tat᷑¬
que illam pͥmitus ut homo fieret cresceret ani¬
mauit. De modo resurrectionis. ootrco¬
embrorum oĩum reformatio ñ solũ ex t̾ra
u̾m etiam ex aliorum elem̃toꝵ secretissimo
simi. quo dil apsa cadau̾a recesserunt in temꝑi
puncto reddenda ⁊ redintegnda ꝓmittit᷑. Ipra

Expanded text:
uli quique partus vel amplius vel minus aliquid habendo uli quique partus vel amplius vel minus aliquid habendo quadam nimia deformitaad humanae naturae figuram resurrectione revocabuntur, ita ut singulae animae, singula sua corpora obtineant, nullis cohaerentibus etiam quaecunque cohaerentia nata fuerant; sed seorsum sibi singulis sua membra gestantibus quibus humani corporis complebitur integritas. Non perit Deo terrena materies de qua mortalium creatur caro, sed in quemlibet pulverem cineremve solvatur, in quoslibet alitus aurasque diffugiat, in quamcunque aliorum substantiam, vel in ipsa elementa vertatquae illam primitus ut homo fieret, atque cresceret animavit. CAP. XV. De modo resurrectionis. Membrorum omnium reformatio non solum ex terra verum etiam ex aliorum elementorum secretissimo sinu, quo dilapsa cadavera recesserunt in temporis puncto reddenda et redintegranda promittitur. Ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
solet. ⁊ disputari potest. qd̃ utrum ab homĩe
inueniri possit: ignoro. qñ incipit homo in
ut̃o uiuere. utrum sit q̃dam uita occulta q̃
ñdum motib uiuentis appareat. Nam negare
nixisse puerperia que ꝓpt̾ea m̃bratun execant᷑.
⁊ eiciunt᷑ ex ut̾is p̃ngnantiũ. ne mr̃em quo
si mortua ibi relinquant᷑ occidant: impuden¬
tia nimia uidet᷑. Ex quo aũt incipit ħo uiuere
ex illo utiq mori iam potest. Mortuis uͦ ribic̃q
Neq enim monstra q̃ nascunt᷑ ⁊ uiuũt ꝙͣlib
cito moriant᷑. aut resurrectura negabunt᷑. aut
uiciata resurrectura credenda sunt: ac ñ potius
correcta emĩdataq natura. Absit enim ut illũ
buñbrem qui nuꝑ natus est in oriente de qͦ
fatres dsłmi qui eum uidert̃ retulerunt. ⁊ b̾s
ut unum duplicem hoĩem. ac ñ potius duos.
homĩes qd̾ fut᷑um erat fuerat si gemini nat¬
cerent᷑: resurrecturos existimemꝰ. Ita ⁊ cet̾a q̃ siñ¬

Expanded text:
solet, et disputari potest. Quod utrum ab homine solet, et disputari potest. Quod utrum ab homine inveniri possit ignoro, quando incipit homo in utero vivere, utrum sit quaedam vita occulta, quae nondum motibus viventis appareat; nam negare vixisse puerperia, quae propterea membratim exsecantur et ejiciuntur ex uteris praegnantium, ne matrem quoque si mortua ibi relinquantur occidant, impudentia nimia videtur. Ex quo autem incipit homo vivere, ex illo utique jam mori potest. Mortuus vero ubicunque Neque enim monstra quae nascuntur et vivunt, quamlibet cito moriantur, aut resurrectura negabuntur, aut vitiata resurrectura credenda sunt; ac correcta emendataque natura. Absit enim ut illum bimembrem qui nuper natus est in oriente de quo fratres dilectissimi qui eum viderunt retulerunt; beatus inquam, ut unum duplicem hominem, ac non potius duos homines quod futurum fuerat si gemini nascerentur, resurrecturos existimemus! Ita et caetera quae sing
Abbreviated transcription (Latin):
mon̾i solent satisface: ñ inuenio. Resurrettam
tñ omt̃um carnem quic̃q nati sumꝰ. ⁊ nascunt᷑
⁊ mortui sunt ⁊ morient᷑. nullo mͦ xͥanus de¬
bet dubitare. Uñ pͥmo occurrit de abortuus
fetib questio. qui iam quidem nati sunt ĩ ut̾is
matrum. s ñdum ita nati ut iam possint re¬
nasci. Si resurrecturos eos dyx̾imus: de hiis qui
iam formati sunt: tołari potest utrũq qd̃ dict᷑.
Informes uͦ abortiuos quis ñ ꝓcliuius ꝑirear¬
bitret᷑ sicut semina q̃ concepta ñ fuerint. S¬
negare quis audeat. ⁊ si affirmare ñ audeat io
acturam resurrect̾oem. ut quicqͥd forme defuit:
impleat᷑. atq ñ desit ꝑfectio que accessura ert
tempore quẽadm ñ erunt uicia. que accessert̃
tempore. ut neq in eo qd̃ aptum ⁊ congrũ
dies allaturi fuerant: natura fraudet᷑. neqĩ
eo qd̃ adu̾sum ⁊ contͣrium dies attułit: nata
turpet᷑. s integret᷑ qd̾ ñdum erat integrum..
cut instaurabit᷑ qd̃ ñdum erat uiciatum. E¬

Expanded text:
moveri solent satisfacere non invenio. Resurrecturam tamen omnium carnem quicunque nati sumus, et nascuntur, et mortui sunt et morientur nullombet dubitare. Unde prima occurrit de abortivis fetibus quaestio, qui jam quidem nati sunt in uteris matrum, sed nondum ita nati ut jam possint renasci. Si resurjam formati sunt tolerari potest utcumque quod dicitur. Informes vero quis non proclivius perire arbitretur, sicut semina quae concepta non fuerunt? Snegare quis audeat, et si affirmare non audeat, id acturam resurrectionem, ut quidquid formae defuit impleatur, atque ita ut sit perfectio quae accessura erat tempore, quemadmodum non erit vitiata quae accesserit tempore, ut neque in eo quod aptum et incongruum dies allaturi fuerant, natura fraudetur, neque in eo quod adversum et contrarium dies attulerit natura turpetur; sed integretur quod nondum erat integrum, sicut restaurabitur, quod nondum fuerat vitiatum. S
Abbreviated transcription (Latin):
aliis gestantib onerosior sit salnus ⁊ ualidꝰ qͣuͣ
exiliret morbidꝰ: ip̃e tñ ad suũ corpus mouend̾
atq portandum agilior est cum in bona uali¬
tudine plus ht̃ molis: qmͣ cum impeste uł ĩ fa¬
me minimum Roboris. tm̃ ualet in hñdis etiã
t̃renis corꝑib. qͣmuis adhuc corruptibilibat
mortalib ñ qłititatis pondus. s temꝑatõuis
modus. Et quis u̾bis explicat qnͣtũ. distat int̾
p̃sentem quam dñis sanitatem ⁊ ĩ mortalita¬
tem fut᷑am: Non itaq redarguant nĩi fidem
philosophi de corpoꝵ pond̾ib. Sic est enĩ hinc
sursum u̾sus t̾ra pͥma. aquã scda. aer t̾cius ce¬
lum qͣrtum: ut suꝑ omĩa sit aiume nat᷑a. Nã¬

Expanded text:
aliis gestantibus onerosior sit sanus et validus quam aliis gestantibus onerosior sit sanus et validus quam exilis et morbidus: ipse tamen ad suum corpus movendum atque portandum agilior est, cum in bona valetudine plus habet molis, quam cum in peste uel fame minimum roboris. Tantum ualet in habendis etiam terrenis corporibus, quamuis adhuc corruptibilibus adque mortalibus, non quantitamodus. Et quis verbis explicet quantum distat inter praesentem quam dicimus sanitatem et immortalitatem futuram? Non itaque redarguunt nostram fidem philosophi de corporum ponderibus. Est enim sic hinc sursum versus terra prima, aqua, secunda, aer tertius, coelum quartum, ut su
Abbreviated transcription (Latin):
gistro platone didicerunt mundi duo corpor
maxuna atq postrema duob mediis aere st
⁊ aqua ẽẽ copłata atq coniũcta. Ac ꝑ horinqͥ
unt qm̃ t̾ra ab huic sursum u̾sus est pͥma. sa
aqua suꝑ t̾ram. t̾cius aer suꝑ aqm. quartũ suꝑ
aerem celum: ñ potest ẽẽ t̾renum corpꝰ in celo
Mom̃tis enim ꝓpriis ut ordinem suũ teneant
sua elem̃ta libant᷑. Ecce qualib argum̃tis om̃.¬
potentie d̾i humana contͣdicit infirmnitas quam
possidet uanita̾te Quid gͦ faciunt in aere t̾re¬
na tot corpora cum a t̾ra sit aer t̃cius: Iusifor¬
te qui ꝑ plumarum ⁊ pennarũ leuitatem do¬
nauit auium t̾renis corꝑib ut portent᷑ ĩ aere.
ĩmoitalib factis corꝑib hominũ ñ pot̾it donate
Nam cum t̾renorum corꝑm sicut onera gestando
sentire consueuimꝰ: qͣnto maior est qͣitutas tã¬
to sit maior ⁊ grauitas. tam̃ membra sue camiꝰ
leiuora portat anima cum in sanitate uosta
sunt qmͣ ui langore cum irae macra sũt. tã

Expanded text:
gistro Platone didicerunt: mundi duo corpora maxima atque postrema duobus mediis: aere scilicet et aqua esse copulata atque conjuncta. Ac per hoc, ingistro Platone didicerunt: mundi duo corpora maxima atque postrema duobus mediis: aere scilicet am, tertius aer super aquam, quartum super aerem coelum, Non potest esse terrenum corpus in coelo. Momentis enim propriis ut ordinem suum teneant sua elementa librantur. Ecce qualibus argumentis omnipotentiae Dei humana contradicit infirmitas quam possidet vanitas. Quid ergo faciunt in aere tna tot corpora, cum a terra sit aer tertius? Nisi forte, qui per plumarum et pennarum leuitatem donauit auium terrenis corporibus, ut portentur in aere, inmortalibus factis corporibus hominum non poterit donare Nam cum terrenorum corporum, sicut onera gestando sentire consuevimus, quia quanto major est quantitas, tanto fit major et gravitas; tamen membra suae carnis leviora portat anima, cum in sanitate robusta sunt, quam in languore cum macra sunt, et cum
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃o mnopinato dñi aduentu cełrimum
qd̾̃ tardissimum putabat᷑. quia ip̃as conscĩas
sine sermonis ꝓlexitate conuincet. In cogitatio¬
uib enim sicut scriptum est impii int̾rogatio
erit. ⁊ apłs. Cogitationib inquit accusan¬
tib. it excusantib in die qua iudicabit deus
Etiam sic dñs futurus est testis intelligendꝰ ue¬
lox cum sine mora reuocaturꝰ est in memoriam.

Expanded text:
ipso inopinato Domini adventu celerrimum, ipso inopinato Domini adventu celerrimum, quod tardissimum putabatur; quia ipsas conscientias sine sermonis prolixitate convincet. In cogitationibus enim, sicut scriptum est, impii interrogatio erit . Et Apostolus: Cogitationibus, inquit, accusantibus sive excusantibus in die qua judicabit Deus Etiam Dominus sic futurus est testis intelligendus velox, cum sine mora revocaturus est in memoriam,
Abbreviated transcription (Latin):
sempit̾nam. ficut alio loco. Qui ñ credit inqͥt
iam iudicatus est. Sinde illi qui ad iudicium
resurrecturi sunt. ñ cõmutabunt᷑ in illam corr¬
ruptelam. que nec doloris cortupt̃oem pati po¬
test. illam namq fi delium est. atq sc̃oꝵ. Isti uͦ
ꝑpetua dampnatõe cruciabunt᷑ quia ig̾nis eoꝵ
ñ extinguet᷑. ⁊ u̾mis eorum ñ moriet᷑. Ac ꝑ ħ
incorrupti quidẽ resurgent int̾egritate m̃broꝵ.
s tam̃ corrumpendi dolore penarum cum du¬
dierunt ite in ignem et̃num qui ꝑatus est dy¬
abolo ⁊ angłis eius. A quo auditu malo iustꝰ¬
t radius ocłi nr̃i si cicius ꝑuenit ad ꝓpinqͥ¬
ora. tardius ad longinqͥora. s utͣq int̾ual¬
la parili celitate contingit: ita cum itu ocłi sit̃
apłs dicit. fit resurrectio mortuoꝵ: om̃ĩpotẽtie
dei ⁊ inesfabili mitui tam facile est ũq recẽ¬
tia qmͣduit᷑no tempore dilapsa cadau̾a suscitare.

Expanded text:
sempiternam, sicut alio loco: Qui non credit, inquit, sempiternam, sicut alio loco: Qui non credit, inquit, iam iudicatus est. proinde illi, qui ad iuresurrecturi sunt, non commutabuntur in illam incorruptelam, quae nec doloris corruptionem pati potest. Illa namque fidelium est atque sanctorum. Isti vero perpetua damnatione cremabuntur, quia ignis eorum non exstinguetur, et vermis eorum non morietur. Ac per hoc incorrupti quidem resurgent integritate membrorum, sed tamen corrumpendi dolore poenarum, cum audierint: « Ite in ignem aeternum qui praeparatus est diabolo et angelis ejus , » a quo auditu malo just radius oculi nostri non citius pervenit ad propinquiora, nec tardius ad longinquiora, sed utraque intervalla parili celeritate con sicut apostolus dicit, fit resurrectio mortuorum, omnipotentiae dei et ineffabili nutui tam facile est quaeque recentia quam diuturno te
Abbreviated transcription (Latin):
buc enim uocat eos ad regnum qd̾ eis paratũ ÷
ib uucio mundi. Sicut enim słł dicet. Ite in ig̾¬
nem et̾num: sio istis uenite bñdicti patris mei
possidete p̃paratum uob̾ regnũ. ⁊ sicut ibt̃ illi
in ambustionem et̾nam: sic usti in uitam et̾nã
pud te pͥusqmͣ mundꝰ fieret: Tunc enĩ tradet:
regnum des ⁊ patri ut intiet seruus bonus ĩgau¬
N athomo inquit apłs hoc est in puncto tꝑis
qd̾ diuidi ñ potest in ictu ocłi. hoc est in sumia
cełitate in nouissima tuba. hoo est ĩ nouissĩo
signo qd̃ dabit᷑ ut ista compleant᷑. Canet enum
in quit tuba ⁊ mortui resurgent incorrupti.⁊ nos
cõmutabit᷑. Ergo istam cõmutatõem in melius
sine dubitatõe oportet intelligi. quia om̃s ⁊
iusti ⁊ iniusti resurrecturi sunt. S sicut do¬
minꝰ in euͣngłio loquit᷑. Qui bñ fecerunt u
resurrectionẽ uite. qui male egerunt ĩ resur¬
rectionem iudicii. Iudicium appłłans penam

Expanded text:
huc enim vocat eos ad regnum quod eis paratum est huc enim vocat eos ad regnum quod eis paratum est ab initio mundi. Sicut enim illis dicet: Ite in ignem aeternum; ita istis, Venite, benedicti Patris mei, possidete paratum vobis regnum . Et sicut ibunt illi in ambustionem aeternam; sic justi in vitam aeternam. pud te, priusquam mundus fieret . Tunc enim tradet regnum Deo et Patri , ut intret servus bonus in gaun atomo, inquit, hoc est in puncto temporis, quod diuidi non potest, in ictu oculi, hoc est in summa celeritate, in nouissima tuba, hoc est in nouissimo signo, quod dabitur, ut ista compleantur; canet enim tuba, inquit. et mortui resurgent incorrupti et nos commutabimur. ergo istam commutationem in melius sine dubitatione oportet intellegi, quia omnes et iusti et iniusti resurrecturi sunt sed, sicut dominus in euangelio loquitur, qui bene fecerunt, in resurrectionem uitae, qui male egerunt. in resurrectionem iudicii, iudicium appellans poenam