comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ficatione dr̃ menda inculpa operis uł corporis muni¬
ficus otã qũa bene ficus & maleficus muniftx aut̃ te¬
iuã opifte & artifee itaq munificus iunera lir gnte
aiu fecut̃ munere fungit᷑ morticina ñ dicuntur
utile sit inuita & morib: ut am plius quã oport& nihilomnino
faciamus ꝓsecto uerã eẽ sententiã nequid nimis fateripotuis
quã negare debemus. sed aliquando latina lingua hoc uerbo
in litteris sacris & ponamus insermonib: nr̃is nã & inpsal
gimus ñ nisi ualde & nimis diligo. si alicui carissimodicim :
ñ utiq: plus quã oport& si ualde nos diligere intellegi uolum
deniq: illa greca sententia nequid nimis ñ hab& uerbũ hoc
tã in re quã in ꝑsona. nemo in ꝑsonadr̃ ut ne homo.
Natales io ÷ nobilitates nuptiȩ nonȩ nares nundinȩ nuge
neniȩ płr tantũ & nar inuenimus Nemas ut̃ dicunt epe¬
taplia Id ÷ carmina q̃ in memoriã mortuorũ intũbis
scribunt᷑. nequã & nugas oñs generis & numerisiit

Expanded text:
ficatione dicitur, menda in culpa operis uel corporis. munificus est tamquam beneficus et maleficus; munifex autem tamquam opifex et artifex. itaque munificus munera largitur; munifex autem munere fungitur. morticincum itaque utile sit in uita et moribus ut amplius quam oportet nihil omnino faciamus, profecto ueram esse sententiam, ne quid nimis, fateri potius quam negare debemus. sed aliquando Latina lingua hoc uerbo in litteris sacris, et ponamus in sermonibus nostris; nam et in psalgimus, et nimis te diligo, si alicui carissimo dicimus non utique plus quam oportet, sed ualde nos diligere intellegi uolumus. denique illa Graeca sententia, ne quid nimis, non habet hoc uerbtam in re quam in persona; nemo in persona dicitur ut ne homo. natales id est, nobilitates, nuptiae, nonae, nares, nundinae, nugae, neniae, pluralia tantum. et nar inuenimus. nenias autem dicunt epitaphia, id est carmina quae in memoriam mortuorum in tumbis scribuntur. nequam et nugas omnis generis et numeri sunt
Abbreviated transcription (Latin):
adiquid p̃ferens sic & ante pono postpono enĩ aliudinte¬
rius iudicans: cõ pono ornandi aut eloquii aut artificii ÷
siorono separan ie sippono aliquid subtus inducens. depo
nohefigtendi ÷ uł uita &cludendi. peregrinus nom̃ sȩpe
uerbo prestosũ puppis accusatiuũ casũ. in .em. & im. nittit
tantũ plurali dicunt᷑. s aliquoties singular i intellegendȩ :
ut inpsalmo. primitias omnis laboris. Ingreco enĩ singul.

Expanded text:
aliquid praeferens; sic et antepono. postpono aliquid inferius iudicans. compono ornandi aut eloquii aut artificii est; sepono separandi. suppono aliquid subtus inducens. depono labefactandi est uel uita excedendi. peregrinus nomen saepeuerbo praesto sum. puppis accusatiuum casum in em et in im mittit,tantum plurali dicuntur, sed aliquotiens singularis intellegentiae, ut in psalmo, primitias omnis laboris Vulgata psalm. 105,37
Abbreviated transcription (Latin):
Quod iniser imploro ex poscens tuꝑfice clemei
Sit imihi reta pides & salsis obuia regr
Sit nibi p̃cipua morũ corregio prȩsens
Sinicarus humilis uerax cũ tẽpore prudens
Se eri tacitus & linguȩ fulmine cautus
Da fidũ socium da firum sẽper amicum.
dablindũ sobriũ pareũ cistumq ministrum
Non mie pauperies cruci& at langor obunca
Sit comes almasalus & sufficientia uistus
Absint diutia sstus & iurgia litis
Inuidialurus ai uentris pensio turpis.
Crimineno led ĩ quẽ quã nec crurane ledit
Siebene uelle quaã quo þaruũ posse receder
Temens desi dera linguacanat actio pri
dapater altitonans undorũ flaibur imbrem a
quonialeã lacrimisculparũ soluere moles
Daprecor auxilium possim quo uincere mundũ:
E urie tudium placido percurrere pasro
q: saqtenia dies mortis pate fecerit urnã

Expanded text:
fice clemens: sit mihi recta fides et falsis obvia sectis, sit mihi praecipue morum correctio praesens, sim carus, humilis verax, cum tempore prudens, secreti tacitus et linguae famine cautus. da fidum socium, da fixum semper amicum, da blandum sobrium parcum castumque ministrum. non me pauperies cruciet aut langor obuncet. sit comes alma salus et sufficientia victus. absint divitiae fastus et iurgia litis, invidia luxus et ventris pensio turpis. crimine nec laedam quemquam nec crimine laedar. sic bene velle queam, quo pravum posse recedat. te mens desideret, lingua canat, actio promat. da, pater altitonans, undosum fletibus imbrem, quo valeam lacrimis culparum solvere moles; da precor auxilium, possim quo vincere mundum, et vitae Stadium placido percurrere passu. cumque suprema dies mortis patefecerit urnam,
Abbreviated transcription (Latin):
eque uocat᷑ teloneũ non theloneũ id÷ ꝑ .t. simplicẽ
ñ aspiratione addita. est aut̃ grece telon. latine. uectigal
grece eio cebiapa. legimus qđ signifuius latiꝰ potest
isq: ualde int̃p̃tari: ut aduerbiu: modorẽporis. &
ignificat. postquam. modo qualitatis & significat. quẽ¬
id modũ modo optandi. & significat utinã modom¬
andi & significat oquam modo coniuntio causalis.
iolo ut ubi egosũ. & ipsi sint mecũ. uacat mibi cxosa¬
iadis genr̃ mascło uas uasis deuasculo -uis duplicẽ
rab& significationẽ & uirtutis uidelic& qͣ greca
ueruex ouis ab .u. lit tera incipiendũ ulterior &ultimus posis
uũ ñ habent uerus ad naturȩ tantũ ueritatẽ refert᷑ ucra
aut̃ ñ potest uallestria cãporũ. sicut & cãpestria dicuntur
ue datiuus & accusatiuis sequi debent ut alius ut populo
&punitus. uel ocitas pedũ & corporũ cȩleritas animinũ
sastorũ. ulcus qđ nascit᷑ uulnus qđ ꝑ aliũ fit: uultur

Expanded text:
aeque uocatur. teloneum, non theloneum, id est per t simplicem, non aspiratione addita. est autem Graece telon, Latine uectigal. tGraeco ἕως σφόδρα legimus, quod significantius Latine potest usque ualde interpretari. ut, aduerbium, est modo temporis et significat postquam, modo qualitatis et significat quemadmodum; modo optandi et significat utinam, modo mirandi et significat o quam; modo coniunctio causalis: uolo ut ubi ego sum et ipsi sint mecum Vulgata Iohadimonio; uas, uasis neutri de uasculo. uis duplicem habet significationem: et uirtutis uidelicet, quae Griter. uerbex, id est ouis, ab u littera incipiendum. ulterior et ultimus positiuum gradum non habent. uerus ad naturae tantum ueritatem refertur; uerautem non potest. uallestria agrorum, sicut et campestria, dicuntur. uae datiuus et accusatiuus sequi debent, non alius, ut uae populo et punitus. uelocitas pedum et corporum; celeritas animorum et factorum. ulcus quod nascitur; uulnus quod per alium fit. uultur
Abbreviated transcription (Latin):
modo declinant᷑. hoc malu granatũ. huimalo granati.
& hac malo granata horũ malo granatorũ. his malo rra¬
iatis. & c&r̃ : & rursũ hoc malũ granatũ. hui mali
granati : & haec malagranata. horũ malorũ granatorũ.
Nisgrtus pauperẽ paccusatiuũ miscreor uñ cõritior sigi¬

Expanded text:
modo declinantur; hoc malogranatum, huius malogranati, modo declinantur; hoc malogranatum, huius malogranati, et haec malogranata, horum malogranatorum, his malogranatis, et cetera; et rursum hoc malum granatum, huius mali granati, et haec mala granata, horum malorum granatorum, miseratus pauperem per accusatiuum. misereor autem compatior sig
Abbreviated transcription (Latin):
uero ludificaui dixer̃ : labiũ superius dr̃ labrũ infe¬
rius rostrũ ñnisi qo curuũ ÷ liire & absconsũcẽ
aliquio dicimus & late pitere uiũgls asctilster
uolurtatis. unde & gratũ aliquid lepioũdocu
mento: loqui hominis est: obloqui obtreditoris
sicut obicit opponit alloqui ꝑsuadentis hort¬
ntisq ł uibentis. eloqui oratoris. laureino
celius & talia plura q̃ nominatiuũ casũ inuh
bent gen&iuũ singularẽ & nominatiuã płur
duplicẽ .i. mittunt. uocatiuũ singularẽ insini¬
plicẽ i. ut hic laurentius. celius huilaures
Dis nit ẽer to uocatiuũ in .e. ł in .i. ut hic impius. huiꝰ imnii
Dabent. liberi quando filios significant & latebre sin¬
ularẽ numerũ ñ habent. lac . liquam̃ lenticula lens
luceo & lugeo in eundẽ ꝑfectũ deueniunt. luxi. libero
gapericulo liberoꝵa molestia. lino. facit ꝑfestũ li ui.
a liniui
argarita femini generis. & margaritũ neutro ti¬
centiũ In ꝓuerbiis inaures aurea & margarnũ fulgens

Expanded text:
uero ludificaui dixerunt. labium superius dicitur, labrum inferius; rostrum nonnisi quod incuruum est. latere et absconsum esse aliquid dicimus et late patere. Virgilius: uoluptatis; unde et gratum aliquid lepidum dicimento. loqui hominis est, obloqui obtrectatoris, sicut obicit opponit; adloqui persuadentis hortantisque uel iubentis, eloqui oratoris. Laurentius Caelius et talia plura, quae nominatiuum casum in ius habent, genetiuum singularem et nominatiuum pluralem in duplicem i mittunt, uocatiuum singularem in simplicem i, ut hic Laurentius Caelius, huius Lauli. aut certe uocatiuum in ie, ut hic impius, huius impii, habent. liberi, quando filios significant, et latebrae singularem non habent. lac, liquamen, lenticula, lens, labrum. luceo et lugeo in eundem perfectum deueniunt, luxi. libero te periculo, liberor molestia. lino facit perfectum linui et liniui. {m} margarita femino genere et margaritum neutro dicendum. in prouerbiis, inauris aurea et margaritum fulgens
Abbreviated transcription (Latin):
qđ re aliqua si periore p̃mit᷑ sutus qđ demissũ altius
is tangit᷑ seruitiũ multitudo ÷ seruorũ. seruitus condi¬
dioseruiendi. Su& eres in different̃ seruitiũ & p̃seruitu
posuerunt sin api sicut & gũmi. grecũ: & plaustus
api cui gen&iuus cũ .s. ꝓfert᷑ c&cricasus simi¬
les sunt nominatiuo. sibilus dicio port&: Nã neq: me tantũ
dicas: striga aut̃ castrense uocabulũ ÷ int̃ uallũ t᷑ marũ
sonisicans in quo equi stringunt᷑. unde&iã stringosi
dicdiit᷑ corpore macilento stirps insignificatione sebolis
s qmulini generis dr̃ si cũ materiem significat masculino
do surpẽ reusũ dixer̃: tam̃ &i ã insignificatione sebolis
ulim tenoris . ut pacubius. qui stirpẽ occidit meũ.
daudo. unde seradida serui. ternennius. tutaui atq obsed
ñ sominior & somniaui n somniatussũ sanguis : dũ mana
ef fusus aer eruor ÷ sumimus ipsi aicipimus ab alio sic cũ
slamus docehdũ eecunee cũ ꝓmittimis ipsi tollere dicendũ

Expanded text:
 re aliqua superiore premitur; subtus quod demissum altius non tangitur. seruitium multitudo est seruorum, seruitus condicio seruiendi. sed ueteres indifferenter seruitium et pro seruitute posuerunt. sinapi, sicut et gummi, Graecum est; et Plautusius genetiuus cum s profertur. ceteri casus similes sunt nominatiuo. sibilus dici oportet. Virgilius: nam neqdicas; striga autem castrense uocabulum est, interuallum turmarum significans in quo equi stringuntur. unde etiam strigosi dicuntur corpore macilento. stirps in significatione subolis feminino genere dicitur; sed cum materiam significat, masculino 12,208 . dixerunt tamen etiam in significatione subolis masculino genere, ut Pacuuius: qui stirpem occidit meum Pclaudo, unde sera dicta, seraui. Terentius: tutaui atque obsernon somnior; et somniaui, non somniatus sum. sanguis est dum manet; effusus uero cruor. sumimus ipsi, accipimus ab alio. sic cui damus, dicendum accipe; cum permittimus ipsi tollere, dicendum
Abbreviated transcription (Latin):
herbertit ager. cũ herbã generait sicut ad olescit & pubescit
cũ spicȩ pximant humilis econtrarius suꝑbodicitur
qd ÷ uirtus animi & contrarius sublimi qd÷ conditions.
sod& locus humilior qui inferius iac& sola appellro
humiliatus &iã in prersuris afflictus appellatur:
ntempesta nocte. ⁊ media nox quandoquies cendum est¬
fruie uto diseta quia importunas astione uigilintiũ.

Expanded text:
herbescit ager cum herbam generat, sicut adolescit et pubescit cum spicae proximant. humilis et contrarius superbo dicitur, quod est uirtutis animi, et contrarius sublimi, quod est condicionis. sed et locus humilior, qui inferius iacet, solet appellari. humiliatus etiam in pressuris afflictus appellatur. {i} intempesta nox est media nox, quando quiescendum est, hinc utique dicta, quia inoportuna est actioni uigilantium;
Abbreviated transcription (Latin):
curo pupillo & curo pupillũ potior fructus & fructũ dr̃
apud antiquos potior hancrẽ prȩda uicti spolia rapina
subitouenit Pax singularit̃ solũ effert᷑ salustius paces
q̃ grece uocat᷑ untunia singulari tantũ numero gau¬
d&. pelagus similit̃. pugillares ꝓceres primores posteri
płra tantũ s nr̃ aucoret pugillarẽ singularit̃ dixer:
neutro p̃cordia palaria cũ milites ad palos & ercentur:
Pro castria q̃ ante cas sunt porrũ singu lariter neu¬
trale per hi porri. ꝓuerbiũ latine ΠAΡΛΙΟ ΛΛgΕ¬
lomonis. pius & piissimus cõparatiuũ gradũ ñ reci¬
& maxime magis pprius maxime ꝓprius sic econ¬
trario minus & minime paueo & pasco incundẽ
concurrunt ꝑfestũ. paui. pendeo. pendes pependi
s in aut̃ habuerit p̃positionẽ ñ sic declinat᷑ s sus¬
pendeo suspendes suspendi ñ sus pependi o
passim ubiq: sigificat . & uno enĩ greco

Expanded text:
curo pupillo et curo pupillum. potior fructus et fructu dicitur; curo pupillo et curo pupillum. potior fructus et fructu dicitur; apud antiquos potior hanc rem. praeda uictos spoliat; rapina subito uenit. pax singulariter solum effertur. Sallustius paces quae Graece uocatur εὐγένεια, singulari tantum numero gaudet. pelagus similiter. pugillares, proceres, primores, posteri pluralia tantum, sed nostri auctores pugillarem singulariter dixerunt. neutro praecordia, palaria cum milites ad palos exercentur, procastria quae ante castra sunt. porrum singulariter neutrale; pluraliter hi porri. prouerbium Latine, Glomonis. pius et piissimus comparatiuum gradum non reci magis et maxime, magis proprius, maxime proprius. sic et e contrario minus et minime. paueo et pasco in eundem concurrunt perfectum paui. pendeo, pendes, pependi. sin autem habuerit praepositionem non sic declinatur, sed suspendo, suspendis, suspendi. passim ubique significat; ex uno enim Graeco
Abbreviated transcription (Latin):
ni eeutro & uelũ nauis & maba& in płr numero oruona
obiurgo increpo corripio &uno greco transfert estitiaecu
Omelia grecũ:. latine sermo ł colloquit otiũ & silentiũ¬
modo dixer̃. ostrea femini generis ñ ostreũ neutrali.
ꝯciũ. consu&udo neutralit᷑ dicit s melius macer ant
rẽ & ingredior & incipio & uno grecouent qõ ÷ apximai.
Onus. ium̃torũ sarcina ÷ hominũ . opimaces qui grece
tam̃ & hoc mododixer̃. oliua arbor ÷. olea fo&us oleũ
liquor. odi odisti odit odimus odistis oderunt & p̃senti
lingua eandẽ inuicte fid ei significantiã apara deriuatã contin&
platea similit̃ inutraq lingua unũ idẽq significat: siut & himolo¬
giȩ ratio ꝓbat agreca origine nom̃ trasũ atq alititudine deri
ante ut soli ꝓportis mesa pus & aceratinas sustentant acie. po
patiens sũ laboris ꝑtesũ ÷ me. iniuriȩ : plenus sũ bonorũ &
bonis preeo illi palpo & palpor equo p̃curro p̃tori pro¬

Expanded text:
 uelum nauis, et habet in plurali numero origona. obiurgo, increpo, corripio, ex uno Graeco transferuntur ἐπιπλήσσω. omelia Graecum est; Latine sermo uel colloquium. otium et silentiumodo dixerunt. ostrea feminino genere, non ostreum neutrali. ocimum consuetudo neutraliter dicit; sed Aemilius Macer ait: rem, et ingredior, et incipio ex uno Graeco uenit, quod est ἄρχομαι. onus iumentorum, sarcina est hominum. optumatetamen et hoc modo dixerunt. oliua arbor est, olea fetus, oleum liquor. odi, odisti, odit, odimus, odistis, oderunt: et praeslingua eandem inuictae fidei significantiam a petra deriuatam continet. platea similiter in utraque lingua unum idemque significat; sed ut etymologiae ratio probat, a Graeca origine nomen tractum atque a latitudine deriuante, ut: soli pro portis Messapus et acer Atinas / sustentant aciem Verpatiens sum laboris; pertaesum est me iniuriae; plenus sum bonorum et bonis. praeeo illi; palpo et palpor equo; praecurro praetori. pro
Abbreviated transcription (Latin):
I mapaunt quos xp̃s alit sinelabere sur guntir
xius. Qumq ochine populum sese inoesertasecutum:
utte picus morseruerusq propbaa uider&
Antiquam sentire samem maioribus astist
Antiquam monstrauit opem tunc alite multor

Expanded text:
Ima petunt; quos Christus alit, sine labe resurgunt. Cumque dehinc populum sese in deserta secutum, Ut typicus Moyses, verusque propheta, videret Antiquam sentire famem, majoribus actis Antiquam monstravit opem; tunc alite multo
Abbreviated transcription (Latin):
aut uentura sorem quoniam transire nequiuit.
Infeeum quod xp̃s ait seu pronsus aderse
I osius ersocur semel acbisterq negauit
Et gallus cecinit compl& a est saneio xp̃i.
Eͦ nene nores ieros parimemor illemalorum
Linone moitis gauin auit opus gemitudo sequente
Eulra sugn cepunt leeetimis delista prceauer
Et oulcem ueniam plaus generaistis amars.
Hamncrdies us ernt nodurna mestior umnbra:
Dandebat populis iuo eȩ crimina gentr.
eorigitur dñmpilati ad moenia duci
Unibus astristum iunas ut uinit iniquus.
Tiriguit scelerisqi sin commercia rinaen
Incossum facti praium non facta reliquit:
Quio namn & enim prodest illic trepioare timor
ulli s ubitimor est : aut quȩ confersiotaro
Que& in infor nocumiam demersa secur
rboris infinte radicibus exitialeim
Que renerit frustum seralia grminauertat.
Centini q trucis correprus mante fuorir
Sut tura uocis iter cunctiq̃ uendere mundi
nsa redemptorem notatis fuicibur ang is

Expanded text:
Quae uentura forent quoniam transire nequiuit Infectum quod Christus ait, se prorsus adesse Ipsius ex sociis semel ac bis terque negauit. Et gallus cecinit; conpleta est sanctio Christi, Et sensus rediere Petri: memor ille malorum Inmemoris damnauit opus, gemituque sequente Culpa fugit, cedunt lacrimis delicta profusis, Et dulcem ueniam, fletus, generastis, amari. Iamque dies aderat, nocturna mestior umbra, Pandebat populis Iudaeae crimina gentis. Mox igitur Dominum Pilati ad moenia duci. Nexibus adstrictum ludas ut uidit iniquus, Deriguit scelerisque sui commorcia reddens Incassum, facti pretium, non facta reliquit. Quidnam etenim prodeest, illic trepidare timore, Nullus ubi timor est? aut quae confessio tetro Lucet in inferno, cum iam demersa securis Arboris infandae radicibus, exitialem Quae peperit fructum, feralia germina uertat ? Continuoque trucis correptus mente furoris , ipsaque dirae Guttura uocis iter, cuncti quae uendere mundi Ausa redemptorem, nodatis faucibus angens
Abbreviated transcription (Latin):
suaudientis pocest neo ẽẽ sinibil son& ñ enĩ quad
utrũbabeant illȩ auresium ꝑcipiendi siquilquãs¬
ẽnibil a surdis differunt sed quaero utrũ ipsos
meroshabeant &iã sinihil son& si quide aliudẽ b¬
renumeros aliud posse sentire nu moro sũ soñist ueo ultne porrigitur n& in fut coib& quã ẽ mensu
renumeros aliud posse sentire numero sũ sonĩ
lib& s eoticurtactu : illo numerus & cũ sontł ÷̃ aribacho ꝓductior in productiore iãbocorreptior in¬

Expanded text:
su audientis? potestne esse si nihil sonet? Non enim quaero utrum habeant illae aures vim percipiendi si quidquam sonulentium est, nihil a surdis differunt; sed quaero utrum ipsos numeros habeant, etiamsi nihil sonet. Siquidem aliud est habere numeros, aliud posse sentirere numeros, aliud posse sentire numerosum sonum. Nam titur tactu ille numerus: et cum s
Abbreviated transcription (Latin):
nos ipsiati modũ fortes ambulare maluimus quã mi¬
nus pennatos ꝑ liberiores auras praecipitare. ita nos
quantũ arbitror aut nihil aut ñ multũ peccassciudicas
sit am̃ denu mero spiritaliũ uirorũ iste fueritnã tba
c&era descholis linguarũ tumultuantiũ & ad plauden¬
tiũ strepitũ uulgari leuitate l&antiũ si forte in ruerit in
halitteras aut contenꝰn&e om̃s aut illos quinq: lib ros fuffi¬
cere sibi arbitrabit astũ uero in quosructus illorũ ẽ u

Expanded text:
nos ipsi admodum fortes ambulare maluimus, quam minus pennatos per liberiores auras praecipitare. Ita nos, quantum arbitror, aut nihil aut non multum peccasse judicabit, si tamen de numero spiritualium virorum iste fuerit. Nam turba caetera de scholis linguarum tumultuantium, et ad plaudentium strepitum vulgari levitate laetantium, si forte irruerit in has litteras, aut contemnet omnes, aut illos quinque libros sufficere sibi arbitrabitur: istum vero in quo fructus illoru
Abbreviated transcription (Latin):
cus cũ modo iambico uel trochaico ñ cõncinitꝰ quia ill¬
pedes ad tantumdem hiadduplũ partiunt᷑: fiunt ergo a mbitus
aut omnib m&ris ñ conuersib: ut illis dequib: in superiore sprmo¬
nodisputatũ ẽ : Cũ de ipsis m&ris a geremus auttantũ uerpb: ut
hido ꝗb ñcdictũ ẽ aut & uersib: & aliis m&ris temperant᷑ quale
lladẽ diffugereniuesredeuntia grãmina cãpis arborib: q
comae quoaũ ordine locent᷑ uel uersus cũ aliis maeris uel maio
nmẽbra cũminorib: nllint̃ est adauriũ uoluptatẽ dũ mo
Hn & breuior quãbi mẽbris ne camplior quã qua drimẽ¬
ubi ab om̃e corpore alienaẽ quanta uãlemus sagacitate uenium:¬

Expanded text:
icus cum modo iambico vel trochaico non concinit, quia ilicus cum modo iambico vel trochaico non concinit, quia ilpedes ad tantumdem, hi ad duplum partiuntur. Fiunt ergo ambitus aut omnibus metris non cum versibus, ut illi sunt de quibus in superiori sermone disputatum est, cum de ipsis metris ag nunc dictum est; aut ut et versibus, et aliis metris temperentur, quale illud est: Diffugere nives, redeunt jam gramina campis, Arboribusque comae. Quo autem ordine locentur vel versus cum aliis metris, vel majora membra cum minoribus, nihil interest ad aurium voluptatem, dummodo non brevior quam bimembris, non amplior quam quadrimemubi ab omni corpore aliena est, quanta valemus sagacitate veniam
Abbreviated transcription (Latin):
cub negotio t̃minariaũ nisi ñ pleno ꝓrsus ñ potest sed
isti non pleni pedes siue integros semipedes habeants̃
ci inillo cboriãbi coduae ultimȩ breues maecena sataui
edite regib: si ueplus quã dimidiũ ut ineius capita eduȩ ps¬
mȩ longȩ autinfine alterius choriã bicibacchius buiu
xẽplũ est tedomus euandria tecelsa sedes latiniom̃
ergo isti ñ plenipedes semipedes nuncupantꝰ. iam uero
ñ solũ talia poemata uersib: fiunt ut in hr unũ genuste¬
neatꝰ qualia epicorum po& arũs̃ : uel &iam comicorũ so
illos quoq ãbitus quos periodos greciuocant ñ tantũ ill
m&risquȩ lege uersuum nontenent᷑ r ricipo&ȩ facium
sed &iam uersib: nã ille flaccis ox erat & celo fulgebai
luna serena int̃minonesidera bimẽbris abitus ẽ ue
sib: conscans quiduo uersus sibim& conuenire ñ possu
nisiut̃q: ad senũ temporũ referatꝰ pedes nã modusbo¬

Expanded text:
rocul negotio: terminari autem nisi non pleno prorsus non potest. Sed isti non pleni pedes, sive integros semipedes habeant, sut in illo choriambico duae ultimae breves, Maecenas atavis edite regibus; sive plus quam dimidium, ut in ejus capite duae primae longae, aut in fine alterius choriambici bacchius, cujus exemplum est, Te domus Evandri, te sedes celsa Latini. Omnes ergo isti non pleni pedes semipedes nuncupantur. 28. Jam vero non solum talia poemata versibus fiunt, ut in his unum genus teneatur, qualia Epicorum poetarum sunt, vel etiam Comicorum; sed illos quoque ambitus quos περιόδους Graeci vocant, non tantum illis metris quae lege versuum non tenentur, Lyrici poetae faciunt, sed etiam versibus. Nam ille Flacci, Nox erat, et coelo fulgebat luna sereno Inter minora sidera. bimembris ambitus est, et versibus constans. Qui duo versus sibimet convenire non possunt, nisi uterque ad senorum temporum referatur pedes. Nam modus hero
Abbreviated transcription (Latin):
dum ẽe iudic& quis quis iudicat certius eũ quã c&eno m&ra
ec̃ siniendũ eũq finẽ breuiorem tẽporenotandũ et̃ manifes¬
tũ sit. Si quidem tẽporis longitudi nẽ coerc& & frenat qđ amodo
quȩcũ ita sint qui potestposterius eius mẽbrũ nisi ñ plenot̃¬
minari pedeprioris aũ mẽbri& ordium aut plenũ pedẽ eẽ
ut in illo trochaico roma macerne quanta sit đmbenigni¬

Expanded text:
dum esse judicet quisquis judicat certius eum quam caetera metra dum esse judicet quisquis judicat certius eum quam caetera metra esse finiendum, eumque finem in breviore tempore notandum esse manifestum sit; siquidem temporis longitudinem coercet et frenat quodammodoQuae cum ita sint, qui potest posterius ejus membrum nisi non pleno terminari pede? Prioris autem membri exordium aut plenum pedem esse, ut in illo trochaico, Roma, Roma, cerne quanta sit deum benigni
Abbreviated transcription (Latin):
nediscernit᷑ neq nunc a nobis primũ inuentaẽ sed multo ẽ
hac inu&enita consu&udine antiquus animaduersa quare
si cos legant qui ue lin greca uel in latina lingua disciplinac
huius doctissmi fuer ñ mirabunt᷑ nimis qui forte hocaudier
quã quã pud& in becillitatis cũ rationi roborande hominũ
auctoritas quaerit᷑ cũ ipsius rationis atq uertatis auctor¬
tate que ꝓfecto ẽ omnihomine meliornihil deber& ẽẽ pro¬
stantius ñ enĩ at producenda corripienda uesi llaba ñ nisio
quibus nos quoq: loquimur ita& nos ut amur quia in huius cemodi
re : & nullã obseruationẽ sequidesidiat & nouã instituerelicen¬
tiae ita in m&iendo uersu inudenta uoluntas hominum
acña&̃ narerũ ratio cogitandaẽ cũ & modenctã his longitudi¬
nẽ prius naturalit̃ auressentiamus deinde apꝓbemus ratio¬
nabili confideratione numerorũ & eũ insigni fine clauden¬

Expanded text:
ne discernitur: neque nunc a nobis primum inventa est, sed multo est ne discernitur: neque nunc a nobis primum inventa est, sed multo est hac inveterata consuetudine antiquius animadversa. Quare si eos legant qui vel in graeca vel in latina lingua disciplinae hujus doctissimi fuerunt, non mirabuntur nimis qui forte hoc audierint: quanquam pudet imbecillitatis, cum rationi roborandae hominum auctoritas quaeritur, cum ipsius rationis ac veritatis auctoritate, quae profecto est omni homine melior, nihil deberet esse praestantius. Non enim ut in producenda corripiendave syllaba non nisi  verbis quibus nos quoque loquimur, ita et nos utamur; quia in hujuscemodi re et nullam observationem sequi desidiae est, et novam instituere licentiae: ita in metiendo versu inveterata voluntas hominum, ac non aeterna rerum ratio cogitanda est, cum et moderatam ejus longitudinem prius naturaliter aure sentiamus, deinde approbemus rationabili consideratione numerorum, et eum insigni fine clauden
Abbreviated transcription (Latin):
cerepossitbancergo ꝑ uulgatissimã consu&udine nuncs se¬
quiuo luero l&̧ illat̃ miniẽ ab roganda praccedens em̃lic& mẽ¬
brum semipede claud&ut posterius aũ pleno pede qđcontr
ẽẽ debuit. sod quia illã legem iniquissimũ ẽ tollere& innu
ñ hic dacerlũ cũ spondio sedanapostũ locariiudicemur ut in¬
cipiat uersus a longa una fyllaba de indeduo pedes uelspon¬
dił uel anapesti uel alt̃nimẽ brum superius t̃minent sun
nib: & in fine una syllaba quauersus legitim ȩt̃minat᷑¬
ꝓbas mihi & idego quoq: rectissimũ ẽẽ iudico sed ñ facile po
pulo ista ꝑsuadent᷑ tanta eñ ẽ uis consu& udinis ut ea inue¬
teratasi falsao pinio negenitaẽ .iihlsit inimitius ueritat
nãq: ad faciendum uersũ nihil inteẽ intellegis ut rum
in hocgenere anapestus cũ spondeo andactrlus conloc&
ad m&iendum tam̃ necionabilit̃ qđ nonaurium sed

Expanded text:
cere possit. Hanc ergo pervulgatissimam consuetudinem, nunc si secere possit. Hanc ergo pervulgatissimam consuetudinem, nunc si sequi voluero, lex illa termini est abroganda; praecedens enim membrum semipede clauderetur, posterius autem pleno pede; quod contra esse debuit. Sed quia illam legem iniquissimum est tollere, et inon hic dactylum cum spondeo, sed anapaestum locari judicemus; ut incipiat versus a longa una syllaba, deinde duo pedes vel spondei vel anapaesti vel alterni membrum superius terminent; tum nibus, et in fine una syllaba, qua versus legitime terminatEgo quoque rectissimum esse judico, sed non facile ista populo persuadentur. Tanta enim est vis consuetudinis, ut ea inveterata, si falsa opinione genita est, nihil sit inimicius veritati. Namque ad faciendum versum nihil interesse intelligis, utrum in hoc genere anapaestus cum spondeo, an dactylus collocetur: ad metiendum tamen rationabiliter, quod non aurium sed
Abbreviated transcription (Latin):
uideo duod&am ẽẽ semi pedes & quia ꝓpt̃ illã conuersionẽ
uitandã senossemipedes habere mẽbrx ñ possineq a se
longeo port& discedere ut sint tres & nouem aut nouẽ &tres
neq paris numeri semi pedes posteriori mẽbro dandis
quius sibi a cedunt mẽ bn quã inquat᷑ nario& octo nari¬
onumeris acederent qđ ut firmissimũ teneã uideo par¬
tẽ orationis inquinto semi pede semp aut paene sẽꝑ t̃mi¬
nari ut in primo uergiliiẽ uersuarma uirũq: cano & in
secundo italiã facto & int̃tio litore multũ ille& inquarto
t̃ uisuperũ saeuȩ atq: ita deinceps intoto paene carmine:
Aus: uerũ dicis seduidendũ tibnẽ quos pedes m& iaris ut
hł superiorũ legum iã in concusse constitutarũ uiola re
solamus in hoc genere nisi spondeũ pedẽ & dactilũ scandere
qd nemosercẽ tã in doctis quiñ audierit & iã siminus id fa¬

Expanded text:
Video duodecim esse semipedes; et quia propter illam conversionem Video duodecim esse semipedes; et quia propter illam conversionem vitandam senos semipedes habere membra non possunt; neque a se longe oportet discedere ut sint tres et novem, aut novem et tres; neque paris numeri semipedes posteriori membro dandi sunt quius sibi accedunt membra quam in quaternario et octonario numeris accederent. Quod ut firmissimum teneam, video partem orationis in quinto semipede semper aut pene semper terminari, ut est in primo Virgilii versu, Arma virumque cano: et in secundo, Italiam fato: et in tertio, Littora multum ille et: in quarto item, Vi superum saevae: atque ita deinceps in toto pene carmine. M. Verum dicis: sed videndum tibi est, quos pedes metiaris, ut nihil superiorum legum jam inconcusse constitutarum violare a conturbor. Non enim solemus in hoc genere nisi spondeum pedem et dactylum scandere, quod nemo fere est tam indoctus quin audierit, etiamsi minus id fa
Abbreviated transcription (Latin):
ma romacerne quanta in postoriore aũtressemissit dn
bengntas ancontnodicere aliꝗd paras : Uiq̃ nihilomnin
& libent̃ assentior : Aũs teneamus igit has leges in con¬
cusas siplac& ut neq: membrorũ duorum tendens ad ae¬
qualitatem parcitio uersui desit sicut huic deẽ : Cornua
uelatarum obuertimus antẽ narũ neq: ipsa equalitas
mẽbrorũ conuersibilem ut itadicã faciat partiuonĩ
ut in hoc facit cornua uelatarum uertimus antẽ narũ
neq: cũ istautatꝰ conuersionimis a semẽ bur discedant
sed quã poss ꝓpimis numeris ꝓpeali qu&nt᷑ nedi camus hos
ita possediuidi ut octo semi pedes p̃cedant cornua uelata¬
rũ uertimus & quaituor subsequantur idẽ antẽ narũ nec ma¬
brũ posterius paris numeri semi pedes habeat sicutiẽ¬
t ibi deũ benignitas neplenopede uersur finitus ñ habeatit̃ n¬
nũbreui orexempore notatũ liq habeo iãista & mando men¬

Expanded text:
ma, Roma cerne quanta; in posteriore autem tres semis, sit deum ma, Roma cerne quanta; in posteriore autem tres semis, sit deum benignitas. An contradicere aliquid paras? D. Nihil omnino, et libenter assentior. 8. M. Teneamus igitur has leges inconcussas, si placet, ut neque membrorum duorum tendens ad aequalitatem partitio versui desit, sicuti huic deest, Cornua velatarum obvertimus antennarum. Neque ipsa aequalitas membrorum conversibilem, ut ita dicam, faciat partitionem, ut in hoc facit, Cornua velatarum vertimus antennarum. Neque cum ista vitatur conversio, nimis a se membra discedant, sed quantum possunt proximis numeris prope aequentur, ne dicamus haec ita posse dividi, ut octo semipedes praecedant, Cornua velatarum vertimus; et quatuor subsequantur, id est, antennarum. Nec membrum posterius paris numeri semipedes habeat, sicuti est, tibi deum benignitas, ne pleno pede versus finitus non habeat terminum breviore tempore notatum. D. Habeo jam ista, et mando mem
Abbreviated transcription (Latin):
minus potuerit obtineri uicinita seius querendae ne abealonge
aberremus Itaq: cũ hic uersus om̃s quin d&im semipedes
b abeat ñ potuit & nui us quã inocto & septem diuidi eadẽ ẽ in
septẽ & octo uicinitas sed ita ñ seruar&ur nota finis intẽporebre¬
uiore atlũ seruandã ratio pra&eͥpit : Nã sitalisuersus et̃ i ma
cerne quanta sit tibi Am benignita s utincipent imẽbrũ in his semi¬
pedib: septẽ romacerne quanta sit& hirato alterũ t̃ minar& tibi
deũ benignitas nonposr& uersum semipedes claudere occo enĩ
semi pedes quattuor in tegros pedes faciunt simul inciderdalia.
desormitas ut ñ eosdem pedes in membnꝰ ꝙ̧ remoquo sin primo
tres trocher semis romacerne. quanta sit In ho quattuoriã¬
bis canderentꝰ tibi deũ bengntas nunc uen & trcheos in
utisq mẽbibs Pandimus & semipede uersus claudit ut a¬
tubreuioris notã t̃minus ten& nãs̃ in priore quattuor ro¬

Expanded text:
minus potuerit obtineri, vicinitas ejus quaerenda est, ne ab ea longius minus potuerit obtineri, vicinitas ejus quaerenda est, ne ab ea longius aberremus. Itaque cum hic versus omnes quindecim semipedes habeat, non potuit aequius quam in octo et septem dividi: naur nota finis in tempore breviore, ut eam servandam ratio ipsa praecipit: nam si talis versus esset, Roma cerne quanta sit tibi deum benignitas, ut inciperet membrum in his semipedibus septem, Roma cerne quanta sit, et in his octo alterum terminaretur, tibi deum benignitas; non posset versum semipes claudere: octo enim semipedes quatuor integros pedes faciunt. Simul incideret alia deformitas, ut non eosdem pedes in membro extremo quos in primo tres trochaei semis, Roma cerne quanta sit: in hoc quatuor iambi scanderentur, tibi deum benignitas. Nunc vero et trochaeos in utroque membro scandimus, et semipede versus clauditur, ut spatii brevioris notam terminus teneat. Nam sunt in priore quatuor, Ro
Abbreviated transcription (Latin):
autess&em poris nega saut in spatio potius breiuore uellon¬
gioreꝰ acñ instigoris calorisq cõnstituis uel umoris & siccitatis
& si ꝗd talealiud : uiq Iã intellego & hanc quã q̃ : rimus t̃mini
nottm a temporis breuitate ducendã eẽ consentio: Auq:
Adtende igitꝰ hunc uersum roma roma cerne quanti
benignitas quitr ochaias dicit᷑ & m&ire illum atq: responde
qđ in ueneris demẽbris eius & numero pedũ : ĩq depedib: ꝗ¬
dem facile responderim liqu& ciũ eosseptem semis esse demẽ¬
bris aũ non satisaꝑta resẽ: multis enĩ locis partem orttionis
fieri uideo uerũ tam̃ opinor ẽe istam partitionẽ i noctauo
semipede ut p̃cedens mẽbrũ sit romacernequanta subse¬
quens aũ sit drbenignitas : Auç quot semipedesbab&.¬
uiq̃. septem, auẽ ipsaratio tedux̃ omnino cumenim n hisit
asiualitate melius esimq: in diuidendo appatere o porteat si

Expanded text:
aut esse temporis negas, aut in spatio potius breviore vel lonaut esse temporis negas, aut in spatio potius breviore vel longiore, ac non in vi frigoris calorisque constituis, vel humoris et siccitatis, et si quid tale aliud? D. Jam intelligo, et hanc quam quaerimus termini notam, a temporis brevitate ducendam esse consentio. 7. M. Attende igitur hunc versum, Roma, Roma, cerne quanta sit deum benignitas, qui trochaicus dicitur, et metire illum, atque responde quod inveneris de membris ejus et numero pedum. D. De pedibus quidem facile responderim: liquet enim eos septem et semis esse. De membris autem non satis aperta res est; multis enim locis partem orationis finiri video: verumtamen opinor esse istam partitionem in octavo semipede, ut praecedens membrum sit, Roma, Roma, cerne quanta; subsequens autem, sit deum benignitas. M. Quot semipedes habet? D. Septem. M. Ipsa ratio te duxit omnino. Cum enim nihil sit aequalitate melius, eamque in dividendo appetere oporteat; si
Abbreviated transcription (Latin):
in uerbis est t alinu mero sitate formatũ & gneuissimia¬
tores eo quo peritis simimullum sine in signi fine uersum
putandũ ẽe censuer : Liq lierũ dicis quare aliã t̃mini
ius notam quaerendã eẽ autumo ñ hancquȩ in spondio p¬
aut in pedis eẽ aut in tẽporis differentia autin utroq: uio
qui alit̃ potest : aũc quidtandem horũ triũ ꝓbas Tiq e¬
enĩ qm̃ id ipsum sini reuersum nelongius quã oport& eco¬
rat ñ ꝑtin& nisi ad temporis modũ : ñ arbitror¬
ñ arbitros
aliun de istam notã debere sumi quã &x tempore: antib:
aliud plac&. As̃ immoassentior: At̃ y uides no&iã illi
cũ tempus hic differentiã habere ñ possit nis qđ aliua
longius aliud breuis quiacũ uersus finitꝰ id agit᷑ nepg
uideo quidem : sed quo ꝑtin& qđ ad ditum ẽ hic : auc Eos¬
lic& q̃đ ñ ubiq temporis differentiã in sola breuitate a
longitudine accipimus: antu. aestatis & hiemis differens¬

Expanded text:
in verbis est tali numerositate formatum: et gravissimi auctores eo quo peritissimi, nullum sine insigni fine versum putandum esse censuerunt. 6. D. Verum dicis. Quare aliam termini hujus notam quaerendam esse autumo, non hanc quae in spondeo paut in pedis esse, aut in temporis differentia, aut in utroque? D. Qualiter potest? M. Quid tandem horum trium probas? Ego enim, quoniam idipsum finire versum ne longius quam oportet excurrat, non pertinet nisi ad temporis modum; non arbitror aliunde istam notam debere sumi quam ex tempore. An tibi aliud placet? D. Imo assentior. M. Videsne etiam illud, cum tempus hic differentiam habere non possit, nisi quod aliud est longius, aliud brevius; quia cum versus finitur, id agitur ne additum est, Hic? M. Eo scilicet quod non ubique temporis differentiam in sola brevitate ac longitudine accipimus. An tu aestatis ac hiemis different
Abbreviated transcription (Latin):
pican dũ sit quare sib eo quattuor genera itatibi appa¬
dit̃ lituulle aliud uidoas quod allrua manifestũ set
Discernamus ea siplac& ab inuicem : & ui deamus ut
singula ẽẽ sinc inuicem possint nã credo ñte ẽõneg¬
rum fierposse: Llitͥaliquoloco aliquis sonus ex isto
iuscemo dimorulis & dimensionib: uorberansac
uelstͥlicidio uel aliquo aliopulsu corporum ubin
assit auditor qđ cũ sit nũ p̃t̃ lluo primũ genus cũ is¬

Expanded text:
 quare si haec quatuor genera ita tibi apparent, ut nullum aliud videas quod aeque manifestum sit, discernamus ea, si placet, ab invicem, et videamus utrum singula esse sine invicem possint. Nam credo non te esse negaturum fieri posse, ut in aliquo loco aliquis sonus existat hujuscemodi morulis et dimensionibus verberans aerem vel stillicidio vel aliquo alio pulsu corporum, ubi nullus adsit auditor. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
hic laborare coeperint d& ar ditatesua conquie nin
ignorantes itinenr difficilia & molesta pedibus suis
uolando seposse &iã ignorata transire siaũ hilegunt qui
& inficmir autie ercitatis gresib hacambula re ñpost̃
& nulla spi&atis alos habent quib ista neglecta pra& uolent
nseinsorent in conuenienti ne gotio sed prae ceptis salu¬
berimȩ religionis & nido fidei cbristia nȩ pennas nutri¬
at quib subuecti labo remacpuluerem hu ius taneris
dant magis ipsius patriae quã uiarum fleuosarum
o refla grant᷑his enĩbȩc scripturtos̃ quilateris socularibus
elta magnis implicant ernorib: &bona ingenia in nugise
is locus quã obrem tucũ quomihi ñc̃ratio ẽ familiaris
eus utacor portis ad incor porea trans eamus responde
ibuid&̃ quum istum uersũ ꝓnuntiamus ds̃ crrator omni¬
um istos quattuor iãbos quib: constat & tẽpontxii ubi nam

Expanded text:
aborare coeperint, de tarditate sua conquerantur, ignorantes itinera difficilia et molesta pedibus suis, volando se posse etiam ignorata transire. Si autem ii legunt qui et infirmis aut inexercitatis gressibus hac ambulare non possunt, et nullas pietatis alas habent, quibus ista neglecta praetervolent, non se inserant inconvenienti negotio; sed praeceptis saluberrimae religionis, et nido fidei Christianae pennas nutriant, quibus subvecti laborem ac pulverem hujus itineris evadant, magis ipsius patriae quam viarum flexuosarum amore flagrantes. His enim haec scripta sunt, qui litteris saecularibus dediti, magnis implicantur erroribus, et bona ingenia in nugis cis. 2. M. Quamobrem tu cum quo mihi nunc ratio est, familiaris meus, ut a corporeis ad incorporea transeamus, responde, si videtur, cum istum versum pronuntiamus, Deus creator omnium, istos quatuor iambos quibus constat, et tempora duodecim
Abbreviated transcription (Latin):
ille sednumerus similit̃ quȩ rit : l. iq. nõn facileo
rimcarere sensum numeristalib: in seconstitutis
&iã antequã aliꝗłs son& ñ enĩ alit̃ aut mulcer & us¬
rum concinitate : aut absurditate offondentur:
Id ipsũ ergo ꝗd ꝗdẽ quo aut annuimusaut ab horre
ñ natione sed natura quũ aliꝗd sona ipsius sensus

Expanded text:
ille, sed numerus, similiter quaeritur. D. Non facile dixerim, carere sensum numeris talibus in se constitutis, etiam antequam aliquid sonet: non enim aliter aut eorum mulceretur concinnitate, aut absurditate offenderetur. Idipsum ergo quidquid est, quo aut annuimus aut abhorremus, non ratione sed natura, cum aliquid sonat, ipsius sensus
Abbreviated transcription (Latin):
quantã soliex omnib: habere meruer̃ ut uideas ñ in iuria eos
cẽ p̃latos sed qui aipsa trectatio aliquanto ẽ longior quãuis
omnino iucundior restare nõb deb& & trema ut cũ dec&e¬
ris quantũ satis uidebit disputa uerimus iã omnicura liberati
dhorũ serutanda pen&nrlia ueniamus Lĩq i huero plac&
sodiã uellẽ ut istaq priora suscipimis ꝙplicata essent ũtiã illuo
audirẽ : aũȩ at ꝗ cõmodius istorũ cõparationequa antedis¬
serimusfiuntilladulciora quȩ & pectas nuncitaq: considera
iterũ in duob: mẽbris quorũ primũ& habeat semi pedes alterũ
septẽ reperiat᷑ ea aequalitas ut rite ẽẽ uersus queat: nãpꝰ quinq
& septem semi pedes hunc c̃ẽ discutiendum uides huius
autem & ẽplũ ẽ roma roma cernequanta sit deũbeni est rama romacorne quanta sit deũ benignitas uel bo¬

Expanded text:
quantam soli ex omnibus habere meruerunt, ut videas, non injuria eos quantam soli ex omnibus habere meruerunt, ut videas, non injuria eos esse praelatos. Sed quia ipsa tractatio aliquanto est longior, quamvis omnino jucundior, restare nobis debet extrema, ut cum de caeteris, quantum satis videbitur, disputaverimus, jam omni cura liberati, ad horum scrutanda penetralia veniamus. D. Mihi vero placet: sed jam vellem ut ista quae priora suscepimus, explicata essent, ut jam illud audirem commodius. M. Istorum comparatione quae ante disseruimus, fiunt illa dulciora quae exspectas. CAutrum in duobus membris quorum primum exhibeat semipedes sex, alterum septem, reperiatur ea aequalitas ut rite esse versus queat. Nam post quinque et septem semipedes hunc esse discutiendum vides. Hujus autem exemplum est: Roma, cerne quanta sit deum benigniias.
Abbreviated transcription (Latin):
iuscemodiquasin&essitudine copulent᷑ nisi fortequis
dixerit satisee ad aliquã regulam paralitatis qđ ut tres
tresitaduo & quattuor se fiunt cuiratio nepugnandũ
hon arbitros ẽenim& hȩc aliqua adiiualitas sed illu d nollẽ
ut maiore congruentia quinq & tres quã quinq & septem
semipedesconuenirent ñ enĩ tantũ nom̃ ẽ illius uersus quan¬
tũ istorũ & uides illo ñ modo tantã sũmã inuentam conlatis
ano & tres quantaẽ in duoꝰb: & duob: sed &iã multo concor¬
inistis estantꝰ aliqui dobscurũ ẽ liq nibil ꝓorsus sed nescio quo¬
modo meoffendit qđ isti senaru cũ sintcelebratiores c&eris gene¬
rib: & principatũ quendã inuersib: baberedicant᷑ aliꝗd in mẽ biy¬
rũ concordiaminus habentquã illi famȩ obscurioris uersus : aus
Sono animo esto nãegotibi tantã inbis ostendam concordiã :

Expanded text:
juscemodi quasi necessitudine copulentur. Nisi forte quis juscemodi quasi necessitudine copulentur. Nisi forte quis dixerit satis esse ad aliquam regulam parilitatis, quod ut tres et tres, ita duo et quatuor sex fiunt. Cui rationi repugnandum non arbitror: est enim et haec aliqua aequalitas. Sed illud nollem ut majore congruentia quinque et tres quam quinque et septem semipedes convenirent. Non enim tantum nomen est illius versus quantum istorum; et vides in illo non modo tantam summam inventam collatis uno et tribus, quanta est in duobus et duobus; sed etiam multo concorin istis est. An tibi aliquid obscurum est? D. Nihil prorsus. Sed nescio quomodo me offendit, quod isti senarii cum sint celebratiores caeteris generibus, et principatum quemdam in versibus habere dicantur, aliquid in membrorum concordia minus habent, quam illi famae obscurioris versus. M. Bono animo esto: nam ego tibi tantam in illis ostendam concordiam,
Abbreviated transcription (Latin):
uno deposteriorehasorgo & sociabilit̃ iungimus quia unum¬
Cũ omnib: hab& soci& atẽ & in sũma unũ & tria quattuor
fiunt q̃đ ẽ tantũ dem quantũ duo & duo ꝑ hanc igit᷑ sacionẽ
&iã quinq: & tres semipedes ad concordiã redigunt sed
responde utrũ intellex eris: Hio. Itauero & a modũ ꝓbo¬
canotro i equi primus aboris itadiuiditꝰ ut primũ eius
mẽbrũ sitarma uirũ q: & iundũ roi a qui primurabon
quis septẽ semipodes & paselus illequẽ uid& is hospides
primũ mẽbrũ bab& faselus ille in semipedib: qunq
secundũ in septm quẽ uid& is hospites sed tanta illa no¬
bilitas in lege ista aequalitatis labonat : C̃ eñ superio¬
res quinq: semi podes in duo & tres diuiserimus posten¬
ores autẽ intres & quattuor congruent sibi quidem
paracul& a &̃ norũ semipedũ sed sidue reliq: ita conuen¬
rent ut una earũ constare uno sepi pedealiaqumq: con¬

Expanded text:
uno de posteriore. Has ergo et sociabiliter jungimus, quia unumuno de posteriore. Has ergo et sociabiliter jungimus, quia unumcum omnibus habet societatem; et in summa unum et tria, quatuor fiunt, quod est tantumdem quantum duo et duo. Per hanc igitur sectionem etiam quinque et tres semipedes ad concordiam rediguntur. Sed responde, utrum intellexeris. D. Ita vero, et admodum procano, Trojae qui primus ab oris, ita dividitur ut primum ejus membrum sit, Arma virumqut septem semipedes. Et, Phaselus ille quem videtis, hospites, primum membrum habet, Phaselus ille, in semipedibus quinque; secundum in septem, quem videtis, hospites. Sed tanta illa nobilitas in lege ista aequalitatis laborat. Cum enim superiores quinque semipedes in duos et tres diviserimus, posteriores autem septem in tres et quatuor; congruent sibi quidem particulae ternorum semipedum: sed si duae reliquae ita convenirent, ut una earum constaret uno semipede, alia quinque; con
Abbreviated transcription (Latin):
quanta sit ñ ita probat᷑ & propt̃ ea marũ erit potius quã uer¬
sus quia itas mẽbra in acqualia ut ad nullã adiualitaas legẽ
pectione aliqua possint referri : Cernis quipe ut opinor supe¬
oris mẽbriquatuior semi pedes roma roma inbinos
bsse discedere : ꝗuinq: aũ posterioris cernequanta sit in
quantũ quattuor ualent᷑ quomodo inuenimus superius
q̃uinq: & tres semiped es consideremus qualis ẽ isteuersicu¬
ius faselus ille quẽ uides & uideamuista quomodo inaequa¬
lita saliquo ad qualitatis iur &eneat᷑ nã hoc genus ñ solũ marũ
sedã iã uersum ẽẽ om̃s consentiunt: Itaq cum primũ mem¬
bib somipedes duos & trossa uoris & secundũ in duo& unum
coniungens particulas quas in utroq: partes inueneris quia
& in primo mẽbro habemus duo : & in secundo restant duae
particulae una intrib: semipedib deprioremẽ bro altera in

Expanded text:
quanta sit; non ita probatur, et propterea metrum erit potius quam verquanta sit; non ita probatur, et propterea metrum erit potius quam versus, quia ita sunt membra inaequalia ut ad nullam aequalitatis legem sectione aliqua possint referri. Cernis quippe, ut opinor, superioris membri quatuor semipedes, Roma, Roma, in binos posse discedere: quinque autem posteriores, cerne quanta sit, inquantum quatuor valent; quomodo invenimus superius quinque et tres semipedes consideremus, qualis est ille versiculus, Phaselus ille quem vides: et videamus quomodo ista inaequalitas aliquo aequalitatis jure teneatur: nam hoc genus non solum metrum, sed etiam versum esse, omnes consentiunt. Itaque cum primum membrum in semipedes duos et tres secueris, et secundum in duos et unum; conjungas particulas quas in utroque pares inveneris, quia et in primo membro habemus duo, et in secundo restant duae particulae, una in tribus semipedibus de priore membro, altera in