comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
greg̃. Aam uite p̾sentis fluctus trabit
quem lenat. et ualde demens est qui in
unda ĩ uoluitur. et plantam figere cona¬
ri. greg. sanctus uir. noc aurum robur
nec sibi eẽ obrizum .s. rudem auri mol¬
iem fiduciam credidit. quia spem atq
dileccõm suam insolus grã conditoris.
figens. neq de qnͣticate auri neq de sp̃e¬

Expanded text:
. Vitae praesentis fluctus trahit quem levat. Valde autem demens est qui in unda volvitur et plantam figere conade aurum. Sanctus ergo vir nec aurum robur, nec sibi esse obryzum, id est rudis auri molem fiduciam credidit, quia spem atque delectationem suam in solius gratia conditoris figens, neque de quantitate auri, neque de spe
Abbreviated transcription (Latin):
quiexe modi sinit conilsoꝵ incyoacio
medietas atq ꝑfectõ. m in choacionẽ
autem inueniunt blandim̃ta duł¬
punt que consolentur postmodũ ama¬
atq sublimia que confirment. et ħ sig¬

Expanded text:
quippe modi sunt conversorum. Inchoatio, medietas, atque perfectio. In inchoatione autem veniunt blandimenta dulpiunt quae consolentur; postmodum amaatque sublimia quae confirment.
Abbreviated transcription (Latin):
expugnare contendit. illos enĩ pulsa¬
re nogligit. quos quieto iure possidere
gondes temptacõnum ctimulos mitti¬
gat. impugnantesq cogitacõnũ mo¬
nus int̾na pace tranquillat .i. coꝵ .i. fi¬

Expanded text:
expugnare contendit. Eos namque pulsare negligit, quos quieto jure possidere gentes tentationis stimulos mitigat, impugnantesque se cogitationum motus interna pace tranquillat. Moxque
Abbreviated transcription (Latin):
anxietas qnͣdo hĩc sp̃o nocat. hinc caro
reuocat. hinic amor noue comi̾isacois
inuitat. huc usus rocusto ꝑu̾sitatis im¬
ꝑugnat. huc desid̾io ad celeitem prĩam
flagratur. et hinc inscip̃o carualem
concupiscenciam colłat que eum aliq ᷑
modo ĩiicim delectat. rocte ergo delir

Expanded text:
ando hinc spiritus vocat, hinc caro revocat, huc amor novae conversationis invitat, huc usus vetustae perversitatis impugnat, hinc desiderio ad spiritualem patriam flagrat, et hinc in seipso carnalem concupiscentiam tolerat, quae eum aliquo modo etiam invitum delectat? Sed
Abbreviated transcription (Latin):
uñ dicit greg̃. quia enim ab ĩinsibilib
ad iusibilia cecidimus. dignũ est. ut ad ĩ¬
insibilia ipĩus rursum iusibilib inuitam᷑.
ut quo casu anima uenit ad infinia eo
gradu reu̾tatur ad sũma atq eisd̾ quib
torruit passib surgat sicut dcm̃ est illa
nos ad deum bñ consid̾ata. reuocant que
nos ab eo male electa diuiserinit. Noca qͥ¬

Expanded text:
do jacebamus. Quia enim ab invisibilibus per visibilia cecidimus, dignum est ut ad invisibilia ipsis rursum invisibilibus innitamur, ut quo casu anima venit ad infima eo gradu revertatur ad summa: atque eisdem quibus corruit passibus surgat, dum, sicut dictum est, ita nos ad Deum bene considerata revocent, quae nos ab eo male electa diviserunt. CA
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ in pñam duran psccularia negotia instabilcm ⁊ labori¬
osam. magnam ꝑsuꝑbiam ⁊ nunc in mundo ẽẽ clatam argu
it ⁊ finito cursu temꝑis in inferuales amantudiuos mittõ
cm predicit R ꝓbi namq qui mado in gła scħ̾ prescntis ex¬
tolluntur: in fine scłi̾ ad una dem̃gentur: tollute italtum

Expanded text:
 duram per saecularia negotia, instabilem et laboriosam, magnam per superbiam, et nunc in mundo elatam esse arguit, et finito cursu temporis in infernales amaritudines mittendam esse praedicit. Reprobi namque qui modo in gloria saeculi praesentis extol
Abbreviated transcription (Latin):
uacabat. uñ audita illius ei mngłtcais di consciã: a domitia¬
illesiis exiss: in pachinos infulam q̃ in mari syrito iusita
d̾ cun ecilio telegauit᷑ ⁊ dum ibi tetieretur ꝑ negligea¬
tiam pastorum in ecc̃ris asie quedam uicra ⁊ hereses pũllu¬
lanint de quorum emenda fõne ⁊ de presenti ac futura

Expanded text:
tiaillaesus exisset, in Patmos insulam quae in mari Syrico sita est, eum in exsilium relegavit. Et dum ibi detineretur, per negligentiam pastorum in Ecclesiis Asiae quaedam vitia pullulaverunt, de quorum emendatione, et de praesenti ac futuro
Abbreviated transcription (Latin):
mus offert᷑ primo fatigato: tiltimꝰ suiscedit canib in¬
sequentib ꝑdumeta cornib dorso inpositis illesi euadt̃
cangantib ocuł serpentes comeditnt ⁊ pausto seipen¬
te nusum recuꝑant ⁊ tuuientutẽ. deponũt suptlua s̃¬
scĩamore d̾i renuntiant t̾renis alt̾ alt̾ius honera por¬
nunt dumurgent᷑ ab impue ⁊ sic transduntulesi dia¬

Expanded text:
mus tantum fertur, primo fatigato, ultimus succedit, canibus insequentibus per dumeta cornibus dorso impositis illaesi evadunt. Caligantibus oculis serpentem comedunt, et hausto fonte visum recuant terrenis: alter alterius onera suppornunt, dum urgentur ab impiis, et sic transeunt illaesi; dia
Abbreviated transcription (Latin):
stupore non dolet corpus. sis nec in in mortate s
nn stupore non dol qr non sentit iu in mortaliti¬
te. qr plene firnatum. sauitas u̾o si molestatur
sunt affecciones auime .s. prouida cautela
stuita arroganera. gła secura stulta arrogan¬
cia sinł ẽ stupori q̃n quis de se p̾sineus. nec

Expanded text:
in immortalitate. Sed in stupore non dolet, quia non sentit; in immortalitate, quia plene firmatum est. Sanitas vero, si molestatur,sunt affectiones animae, scilicet provida cautela, stulta arrogantia, gloria secura. Stulta arrogantia similis est stupori. Quando quis de se praesumens, nec
Abbreviated transcription (Latin):
.i. ho .me. nemo offert s. acͥficiũ. et malus÷
qr nẽo laudat nisibonus. qr si laudat bñ
uiuit. Non .n. laudat ꝯi bñ dicit. et male
uiuit. Nec qui bñ uinit. et si sibi dat. uł si
offert sacri. laudis. et alic .i. in sacrificio
ad laudẽ d̾itatis. et descen. ad laudem

Expanded text:
it me. Nemo offert hoc sacrificium et malus est, quia nemo laudat nisi bonus, quia si laudat, et bene vivit. Nemo enim laudat, si bene dicit et male vivit; nec qui bene vivit, si sibi dat, vel si offerat sacrificium laudis, et illic, id est in sacrificio ad laudem divinitatis, et descendunt ad laud
Abbreviated transcription (Latin):
te. qui ht̃ arma. et scu. armis hostes ꝑcu¬
tit. seuto ros prtegit. scutum ẽ protoctio
borx uoluntatis eins. arma d̾i nos simiꝰ. quia
ut nos ab eꝯ. ita ip̃e armatur. de nobrs qui¬
qͣ hostes debellauit. q̃ nicħ̾ agit. nisi d̾s pug¬

Expanded text:
. 2.-- Arma et scutum Armis hostes percutit, scuto nos protegit. Scutum alibi dicit: bonae voluntatis; arma nos sumus, quia ut nos ab eo, ita ipse armatur de nobiae hostes debellavit, quae nihil agit nisi D
Abbreviated transcription (Latin):
uiri prmtipes erant᷑ in ex̾citu ysboseeb. et mor¬
tuo aoner ut tradunt hebrei confsuatist
cum miphibosech. ut ysbosech int̾fic̾ent ex
ip̃m regem consutũent. S inifibosech con¬
sĩu ꝓdidit. idd̾ sic inducit᷑ erat aũt ionathe

Expanded text:
viri principes erant in exercitu Isboseth, et mortuo Abner, sicut tradunt Hebraei, consiliati sunt cum Miphiboseth ut Isboseth interficerent, et ipsum regem constituerent. Sed Miphiboseth consilium prodidit; ideo sic ind
Abbreviated transcription (Latin):
.ii. ꝑał .x. dririssimũ .G. qũo hoc um̃ ẽ. cũ
suꝑiꝰ dictum sit qd̾ rex. non constrtuit q̃ qͣ serui¬
re de filiis nrł utiq non fecit eos siure magͥ¬
crutura. uł alio seruili oꝑe. um̃ pͥncipes ex eisd̾
constituit ꝑ singulas tͥb qui reddebant regi
suꝑus referuntur cid̾ modo iugum durissimũ¬

Expanded text:
it autem. Durissimum. Quomodo hoc verum est, cum superius dictum sit, quod Salomon non constituit quemquam servire de filiis Israel? Utique non fecit eos servire in agricultura vel alio servili opere. Verum principes ex eis constituit per singulas tribus, qui reddebant regi superius referuntur, quod modo durissimu
Abbreviated transcription (Latin):
ph̾a princeꝑs erat sacdotum. et ualde a rege cole¬
batur. tanꝙͣ diuinꝰ. timens au̾t ne ꝑ sermonem
uiri d̾i rex aculnura ydoloꝵ reced̾et. et se tanqͣm
maleficum int̾fic̾e̾t. excogitauit ut uir d̾i deciꝑet
satis astute agens. ut dum transg̾d̾et᷑ p̾ccptum
d̾i illus ⁊ram incnr̾et sicut pestea fecit drum ⁊¬
magis hõi ꝙͣ d̾e credidit. ac ꝑ hoc monstraret᷑¬
ẽẽ fła q̃ dix̾at. sic qr regi ꝑsuad̾e poss sicut fec̾
audiens .ii. rex euentum pucauit irrita q̃ uir
misera succedũt. qͣ inre. quid colliginius. insi
qd̃ aprit se p̃p magnalia głatꝰ ab int̾na mox so¬
uditate ẽ qͣssatꝰ et inde ei in oꝑe culpa surrep̃¬

Expanded text:
opheta princeps erat sacerdotum, et valde a rege colebatur tanquam divinus; timens autem ne per sermonem viri Dei rex a cultura idolorum recederet, et se tanquam maleficum interficeret, excogitavit ut virum Dei deciperet, satis astute agens, ut dum transgrederetur praeceptum Dei, illius iram incurreret, sicut postea fecit, cum magis homini quam Deo credidit. Ac e praedixit, sicque regi persuadere possent, sicut fecit. Audiens autem rex eventum, putavit irrita quae vir misera succedunt: qua in re quid colligimus? nisi quod apud se propter magnalia gloriatus ab interna mox soliditate est quassatus, et inde ei in opere culpa subrep
Abbreviated transcription (Latin):
nabantur asconsore eor prim̃ decora iuuen¬
tute florentes hr̃tes magnam proximitat̃e
diffuradentes in equor festionc cornam pur¬
pum circonadineti. eini armati existentes
cirea rogem archꝰq fe̾ntes ceuntabñt ante cũ
quad iocũ auqũe dẽbebant exire. decoa insu

Expanded text:
nabantur ascensores eorum, primum decora juventute florentes, habentes magnam proceritatem, diffundentes in equorum sessione comam, purpura circumamicti, qui armati existentes circa regem arcusque ferentes equitabant ante eum, quando ad locum aliquem debebat exire. CAPU
Abbreviated transcription (Latin):
entes uncciorrẽ p̾mi impedirent. s et hnͣc turm̃ã
de ing̾ssuris diuisit iutres ꝑtes pͥcipiens ut una:
obseruaret excubias regis.i. porticũ domꝰ tegie
alia obseruaret portam seyr. ꝑ ꝙͣ ascendebatur
de tinitate ad domũ regiam. t̾cia ꝑs obseruaret

Expanded text:
ea, unctionem regis impedirent. Sed hanc turmam divisit in tres partes, praecipiens ut una observaret excubias regis, id est porticus domus regiae; alia pars observaret portam Seir, per quam ascendebatur de civitate in domum regiam,
Abbreviated transcription (Latin):
p̾stet aduentꝰ xp̃i. sic̾ .ii. uix surgũ gelit. et ĩ uua de¬
icit. Sic refrigescente caritate decidit humana nͣ
et pigro corpore inuoluta nix fca ẽ. S in hac in¬
ca xp̃i. sñ macła. et ruga. uñ m̾ito uestis xp̃i. in:
monte refulsit sic̾ iiix. mat .xuii. quia de hac nue

Expanded text:
praestet adventus Christi. Sicut enim nix sursum gelat, et in ima decidit, sic refrigescente charitate decidit humana natura in terras, et pigro corpore involuta, ut nix facta est. Sed in hac niica Christi sine macula et ruga. Unde merito vestis Christi in monte refulsit sicut nix, quia de hac nive
Abbreviated transcription (Latin):
difficultate curiosior.qͣnto .1i. qsq̃ res obti obs¬
tusiores ut giusas. tanto est mirabilior. uel
restimonia dei dioit p̾cepta q̃ sunt testimo¬
hscrutari quia cumi bouis boua p̾cipit tñ
eis dedit quos nou possunt uiuificare emos
ex boua lege ⁊ ulla ẽẽt iusticia. et scrutans ei

Expanded text:
difficultate curiosior. Quanto enim quaeque res obstrusiores causas habet, tanto est mirabilior. Vel, testimonia Dei dicit, praecepta ejus, et estscrutari, quia cum bonus bona praecepit, eis tamen dedit, quos non possunt vivificare, quibus ex bona lege nulla esset justitia. VERS. 2
Abbreviated transcription (Latin):
tatem. multa hic inculcantur que pẽcores
t̾rere possunt. rectura .n. iudicium. iusticia¬
testimorua q uistum se probat. maudando
rusticiam est. et ħ iusticia u̾itas. quia fit
ut d̾s talib testimoriis uinoteste ⁊nno¬

Expanded text:
tas tua. Multa hic inculcantur quae peccatores terrere possunt. Rectum enim judicium, justitiatestimonia Dei, quia justum se probat mandando justitiam. Est etiam haec justitia veritas, quia fit ut Deus talibus testimoniis innotes
Abbreviated transcription (Latin):
ta. et uocum cordium q ꝯcordia. tẏmpanũ¬
enim fit de corio extenso in ligno chorus u̾o
est temꝑata uocum celleccio. laudate eum
in cordis et organo. cordas ponit pro omi
ui strumento musico. quod cordarum torisiõe
sonit. organum ẽ. qͣi turris fistua diutrsis fabri¬

Expanded text:
ta, et vocum cordiumque concordia. Tympanum fit de corio extenso in ligno. Chorus vero est temperata vocum collectio. Laudate eum in chordis et organo. Chordas ponit pro omni instrumento musico, quod chordarum tensione sonat. Organum est quasi turris fistulis diversis fabri
Abbreviated transcription (Latin):
scripturarum que fecit deus ut te ex̾ceat. n di¬
cas. Sic melius diceretur. gic .n. dictum est ut
dici debrut. Non cornigat eg̾ medicauenta q̃
medicꝰ temꝑat crede gͦ ita debuisse dici ut
dictum est et hec pietas facit te capacem. si

Expanded text:
Scripturarum accuses quae fecit Deus, ut te exerceat, neque dicas: Sic diceretur melius. Sic enim dictum est ut dici debuit. Non corrigat aeger medicdices, crede ita debuisse dici, ut dictum est. Et haec pietas facit te capacem. Si
Abbreviated transcription (Latin):
.ii. in scͥpturis sc̃is profunda nust̾ia q̃ ad hoc
absaduntur ne uilescant ad hoc querintur ut
ex̾ceant. ad hoc aꝑuit᷑ ut pascant. scͥpt᷑a. n sa¬
cra Si ĩiꝗͣ aꝑta eẽt. nõ te pasc̾et. Si nusꝗͣ occul¬
ta non te exc̾et hic tñ non. alia dñr ꝗͣ in alus psi̾s¬

Expanded text:
enim in Scripturis sanctis profunda mysteria, quae ad hoc absconduntur, ne vilescant; ad hoc quaeruntur, ut exerceant; ad hoc aperiuntur, ut pascant. Scriptura enim sacra si nusquam aperta esset, non te pasceret; si nusquam occulta, non te exerceret. Hic tamen non alia dicuntur quam in aliis ps
Abbreviated transcription (Latin):
q modo possum quia noxtẽ illmasti renes
ab ore. est gͦ q̃dam firmitas int̾ior. q̃ ẽ abs¬
dita hõib S tu qui fecisti eara uides q̃ fran¬
gi non possunt põt. occidi .n. possunt sc̾i ⁊
flecti neq̃uut. uñ hõib quid tͥstes cxͣ uident᷑¬

Expanded text:
sed modo possum, quia noctem illuminasti, renes ab ore. Est ergo quaedam firmitas interior, quae est abscondita hominibus; sed tu qui fecisti eam, vides quae frangi non potest. Occidi enim possunt sancti, sed flecti nequeunt. Unde hominibus t
Abbreviated transcription (Latin):
cio non fit nisi clausis portis. ꝑ hoc gͦ uotat cla¬
usam ẽe ianuam admissis prudentib et exclu¬
sis fatus uirgnub ut nemo iam exeat. uł iities¬
quia nemo exit. Uñ ierłui illa doleat. nemo mͣt
q̃ tuncat. quia uou exit inde amicus. non in¬
trat illuc alienus sic̃ modo fit. uñ et sunt scan
extͣ est gehenia. et in pace nuest seturitas. et nulla
est. tũc aut udebinuis sic̾ ẽ. et illa erit ꝑfecta sa¬

Expanded text:
tio non fit nisi clausis portis. Per hoc ergo notat clausam esse januam, admissis prudentibus, et exclusis fatuis virginibus ut nemo jam exeat vel intrequia nemo exit unde doleat. Nemo intrat quem timeat, quia non exit inde amicus, nec intrat illuc alienus, sicut modo fit. Unde et sunt scandExtra est gehenna, et in pace illa est saturitas, et nulla us. Tunc autem videbimus, sicut est, et erit illa perfecta sa
Abbreviated transcription (Latin):
uł nuscp. uen. ueuantes sunt ꝑseqntes ȩscas
cipula ponunt. cum ꝑ hꝰ uite dulcedinem in
sicut aliquo fatiente strepitũ inaguũ. passer
uoiat de nuscipula uenantium. sic aĩa nr̃
que cuite uite dultedine tenebatur do faci¬
ente maximũ strepitum gehennar̾ eruta ẽ

Expanded text:
ur occisio. Venantes sunt, persequentes; esca cipula ponitur, cum per hujus vitae dulcedinem, insicut aliquo faciente strepitum magnum passer volat de muscipula venantium, sic anima nostra, quae ante vitae dulcedine tenebatur, Domino faciente maximum strepitum gehennarum, eruta est
Abbreviated transcription (Latin):
sciencia diuine laudis in hoc psalmo docetur
.s. ut denm spiritualit̾ land onna laudent ni
hiis tocins musice ꝑfeccro est. est .n. flatus. in tu¬
ba prilsus incythara. et in combał. uox inchoro.
ciuibus musicis instrmãtis significantur spiri¬
tuał armonia q̃ non aurib s pura mente ad

Expanded text:
de modo divinae laudis in hoc psalmo docetur, scilicet ut Deum spiritualiter omnia laudent. Aug. In his totius musicae perfectio est. Etenim flatus in tuba pulsus in cithara; et in cymbalis, vox in choro. Quibus musicis instrumentis significatur spiritu
Abbreviated transcription (Latin):
flnctib int̾ioris. et ext̾ioris miserie att̾itur. ymi¬
go dei gemiit et clamat. donec eam ub̾et d̾s. Ita
ut reuouetur et reꝑetur a do. qui illam imp̾ssit
et ip̃e clamor non eum sinit multum inimo
ẽẽ. ualde .ii. in profundo sunt qui nec clamant
cum uid̾int se cotidianis pc̃cis obrutos. S pocius¬

Expanded text:
fluctibus interioris et exterioris miseriae atteritur, imago Dei gemit, clamat donec eam liberet Deus, ita ut renovetur et reparetur a Deo, qui illam impressitet ipse clamor non eum sinit multum in imo esse. Valde enim in profundo sunt qui nec clamant cum viderint se quotidianis peccatis obrutos, et ac
Abbreviated transcription (Latin):
absorbentur qui ꝑ putant malũ faciend̾ qd̾ fa
S i sccutõne suꝑati in societatem transeunt
Nullum .n. manducat .i. ncmbris inserit uisi mrac¬
tatum .i. reñciantem dyaͦ. mactatur gͦ in malo
S uiuificatur in bouo. qui manducat᷑ a petro
eꝯͣ accidit illi ꝗ̃ deglutit dẏaꝰ.cum iras. fu .e. in¬

Expanded text:
absorbentur, qui putant malum faciendum quod fsed persecutione superati in societatem transeunt Nullum enim manducat, id est, membris inserit, nisi mactatum, id est, renuntiantem diabolo. Mactatur ergo in malo, sed vivificatur in bono, qui manducatur a Petro. E contra accidit illi quem deglutit diabolus. VERS.
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝑͣ ppͥ captiui. qui .q. laudib stancium. indo¬
mo excitatꝰ sum ẽ. lam̃tacõni hauc pro fundit
hic amantur et transeunt. q̃ atrendentes
sc̃i non se eis amore unscent. S suͣ sedent
ꝯ tẽpuendo. et fient. uł eos qui rapiuntur. ꝓ

Expanded text:
in persona captivi qui quasi laudibus stantium in domo excitatus est, lamentationem hanc profundit hic amantur et transeunt. Quae attendentes sancti, non se eis amore immiscent, sed supra sedent, ea contemnendo, et flent pro eis qui rapiuntur, et pro
Abbreviated transcription (Latin):
dormitat.Modo .n. retͣhitur a t̾reius modo illo¬
reuoluit trebro iucliuat cap̃. qͣi. qui dormitat
a requie tempoꝵ sõpnus uenit ad oculos. quia
Iam gͣuantur tͥ tp̃ra. S nõ des te nu dełetat̃oni
et sompnus non ueuit ad oculos ista cogitacio

Expanded text:
dormitat. Modo enim retrahitur a terrenis, modo revolvitur, illo crebro inclinat caput tanquam qui dormitat. A requie temporum somnus venit ad oculos, quia jam gravantur tibi tempora; sed ne des te illi delectationi, et somnus non venit ad o
Abbreviated transcription (Latin):
int̾pẽ caput uł primatus qo intelugi¬
tur rõnabił sensus qui regit onũã iutm¬
bra. sicut caput totum corpus dirigit
et serisib implet unde qui turpit᷑ agit
et bestialit̾. capite dampnatur. ut forma hõi

Expanded text:
tur caput vel primatus, quo intelligitur rationabilis sensus qui regit omnia membra, sicut caput totum corpus dirigit, et sensibus implet: unde qui turpiter et bestialiter agit, capite damnatur, ut forma hominis
Abbreviated transcription (Latin):
uudat. Ionus est iste cimo et util. ꝑ ciuem
fit paulatuu ꝯsuctudo iustitie. et sucte dit
iuicir timor qũ incipit qd̾ dur̾ ẽ amari. ⁊
sponsus tardet. ne discedat. ne offendamꝰ
ue eo carcamus. tumoe iste de amore uerut

Expanded text:
uem fit paulatim consuetudo justitiae, et succedit initialis timor, quando incipit quod durum erat amari, et sponsus tardet, ne discedat, ne offendamus, ne eo careamus. Timor iste de amore venit
Abbreviated transcription (Latin):
exͦ auos. accendit ut uiuant. hui
bũ post sagutas apponiuitur. quia ⁊¬
postͥ ex hortat̃om u̾boꝵ exemplis agẽ¬
dum ẽi. ut qd̾ u̾b̾ acccepit quis e̾dat
se posse.cum multi delicati ⁊̃ femi
peccauerunt. ut paulus. et maria eo ampluis
torii qr uastande ad deslatõni ducunt carna¬
les cogitatõnes. et scłires amores qͥ maie frõ¬
duerant. ut sit purus locꝰ edificio dei. uł sũt
uͥba tp̃us iusti. qui more uiiuis cogitantis he¬
sitat. et q̃rit remediũ dicxus. quid detur et c¬

Expanded text:
xemplo alios accendunt ut vivant. Hi bene post sagittas exponuntur, quia post exhortationem verborum exemplis agendum est, ut quod verbis accepit quis, credat se posse, cum multi delicati, etiam fpeccaverunt, ut Paulus et Maria, eo ampliustorii, quia vastando ad desolationem ducunt carnales cogitationes, et saeculares amores, qui male fronduerant, ut ita sit locus purus aedificio Dei. Et estusti sunt, qui more nimis cogitantis haesitat, et quaerit remedium, dicens: Quid detur,
Abbreviated transcription (Latin):
dicit . de prostrepentib qui contencio
data ex̾cent. S a scrutandis auocant
modo ꝑsoq̃ndo. uł litigando. modo ho¬
uerando nos. ut tempora q̃ legi dei
debemus t̾rems eoꝵ negocus. iuuandis
tedic et logi d̾i desid̾io clamat iste. de
poterat. et uota qd supͣ dixerat. susce¬
ptor et cͥhic dicit suscipe. qma tũ qui

Expanded text:
dicit de perstrepentibus, qui contentione data nos exercent; sed a scrutandis avocant, modo persequendo, modo litigando, vel honorando nos, ut tempora quae legi Dei debemus terrenis eorum negotiis juvandis taedio, et legis Dei desiderio, clamat iste: Decpoterat. Et nota quod supra dixerat, susceptor meus es tu: hic dicit, suscipe, ac si
Abbreviated transcription (Latin):
impetͣt. in tali petentis affeu. sue in silẽ¬
cio h̾atur siue cum uoec. si opui est p̃p̃
homines. non desꝑatur effeus. uñ exau
re ad dñi. S ⁊ iusticiã eius exquirere
oportet. et nota qd dicit requi qͣm

Expanded text:
impetrat in tali petentis affectu, sive in silentio habeatur, sive cum voce, si opus est propter homines, non desperatur effectus. Exaure ad Deum; sed et justitias ejus exquirere oportet. Et nota quod ait, requiram,
Abbreviated transcription (Latin):
tis est. inuicio errasse cor rigentis elapsi
non ẽ aũt uicu. Q profectus reñciasse er
tõ. crina plus ẽ auicio se reuocasse ꝙͣ ꝓpei
uicia ip̃a nescisse. imbutos .n. uiciis. aĩot i¬
exuere. et emendare. non solũ ꝑfc̃e iurtu¬

Expanded text:
tis in vitio; errasse corrigentis est lapsum. Non est autem vitii, sed profectus, renuntiasse ertio, quia plus est a vitio se revocasse, quam prope vitia ipsa nescisse. Imbutos enim a vitiis animos exurere atque emendare non solum perfectae virtu
Abbreviated transcription (Latin):
.ius. hꝰ gradus ẽ pet̾e diuinã defeusionem
cui nicħ posse obuiare monstratur. cui .n. de
mũdo exeunti ꝑicula octurunt. exposcere
culos. et ł orat .iͦ. qd̃ orauit affirmats
ostendens uirtutem auxilii impetͣti .i. doꝰ cͦt.

Expanded text:
us gradus petere divinam defensionem, cui nihil posse obviare monstratur. Cui enim de mundo exeunti pericula occurrunt, exposcereculos et orat. Secundo quod oravit affirmat, ostendens virtutem auxilii impetrati, ibi, Dominu
Abbreviated transcription (Latin):
es exordio sermonis se accusans qui u̾o delic¬
ta sua non respicit ĩuiste se putat grauari.
inferri.a iusto dicit. uiquo et sꝑat. sicut .n.
iustus puuit sic et sustinentem remun̾at. uñ
ueniam sibi arrogat pec̾or. et bñ dicit rectum
quicquid .n. ab eo fit. recto iudicio fit et hic
tres p̾ui fłiinas iucerunt. hac .n. Ionas iuelu

Expanded text:
 exordio sermonis seipsum accusans; qui vero delicta sua non respicit, injuste se putat gravari: inferri sibi a justo dicit, in quo et sperat. Sicut enim justus punit, sic et sustinentem remunerat. Et veniam sibi arrogaret peccator. Et bene ait, rectum. Quidquid enim ab eo sic, recto judicio fit, et haetres pueri flammas vicerunt . Hac eadem, Jonas inclu
Abbreviated transcription (Latin):
ocdo boui ut amore d̾i uł proxiiui qͣsl feram
gui diuic scĩa que ante inflaret utilis ẽ ciua
sibi honio inuotescit qua scit euud meruit et ac¬
tur. docet discipliuam temꝑando. tribulatio¬
nem eñĩdatoriam que non audiendo uł lege¬
do uł cogitando. discitur s expetendo decet
scĩam uisinuando cogũonem. ħ .n. docendo dat᷑
et fac̾e fatienda n spirando suauitatem enua

Expanded text:
lcedo boni, ut amore Dei et proximi quaslibet feram gui, tunc scientia, quae ante inflarat, utilis est: qua sibi homo innotescit, quia scit quid meruit, et actur. Docet disciplinam, temperando tribulationem emendatoriam, quae non audiendo vel legendo, vel cogitando discitur, sed experiendo docet scientiam insinuando cognitionem: haec enim docendo daturet facere facienda, inspirando suavitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
.Feci. iis .i. opus iusticie. et nota cid̾ hoc dr̃e
non est iactancia glosi. et insolentis. Sed
assertio uite innocentis ne dep̾sumpt̃one
uideatur dignus qui detur intentib. de¬
fensio gͥ est non arrogancia. qui au̾t timo
re ꝯfixus facit iuidicum. et iusticiam d orare
non timendo pati mila red cedat iminicis
ut faciat mala. quia cimi dedit uinc̾e carnẽ
Ne iroluntate tͣhatur. dat ⁊ pacĩam. Ne dolo¬

Expanded text:
d hoc dicere non est jactantia gloriosi et insolentis, sed assertio vitae innocentis jure praesumpta, ne videatur dignus qui detur nocentibus. Defensio igitur est, non arrogantia. Qui autem confixus facit judicium et justitiam, debet orare ne timendo pati mala cedat inimicis, ut faciat mala, quia qui dedit vincere carnem, ne voluptate trahatur, dat etiam patientiam, ne dolo
Abbreviated transcription (Latin):
Uł suauitatem fecit. et c̃ .i. fecisti. ut bonum
delc̾tet faciendo filium qui suus fuit et est st¬
magnum d̾i donum ut bonum opus non tuno¬
re pene fiat. S amore iusticie. nou seruilt s¬
cuui lib̾to amare egisti. ciu hoĩe uoleris se a
d̾i sericitute emancipaie fou̾t ẽ male lib̾ sunt¬

Expanded text:
vel suavitatem cum servo tuo. Fecisti ut bonum delectet, faciendo filium qui servus fuit. Et est magnum Dei donum, ut bonum opus non timore poenae fiat, sed amore justitiae; non servilcum liberto amare egisti, cum homo volens se a Dei servitute emancipare, factus est liber su
Abbreviated transcription (Latin):
na q̾ oꝑamur circa nõcicrates proximoꝵ q̃
uon eruit et̾ͥna. ciuonido gͦ metͥnum
facturi sumus iustificatõnes. S ista sñ
drulcedine fc̃a ut suut iustificationes
ip̃a aũt dilecto et̾na ẽ ei. qr etͥna ꝑataẽ ei qr

Expanded text:
 operamur circa necessitates proximorum, quae non erunt aeterna. Quomodo ergo in aeternum facturi sumus justificationes? Sed ista sine dilectione facta, non sunt justificationes. Ipsa autem dilectio aeterna
Abbreviated transcription (Latin):
cem anfert. basdicus si prioe uidit octid
Si prius iudetur occiditur. quic gͦ uirtꝰ
est in ocuł rusti. qui cum fide uidetur.
qui cum sit ymago d̾i ab hominibus.
honoratur. eius utiq oculeꝵ radri uirnu¬
tem qͣdam inderntur infundere. hiis qui
fidełr̾ erimi uid̾e desid̾nt. est .n. insitum
bonis. ut uirtutes suas ui alis ament ꝑ¬
fectiorib. gͦ iusti aspectus letici est i
płisq u̾o correccionis ãmorncio ẽ. Sed

Expanded text:
cem aufert; basiliscus, si prior videt occidit; si prius videtur, occiditur. Quare ergo virtus est in oculis justi, qui cum fide videtur? qui cum sit imago Dei ab hominibus honoratur, ejus utique oculorum radii virtutem quamdam videntur infundere iis qui fideliter eum videre desiderant. Est enim insitum bonis ut virtutes suas in aliis ament. Perfectioribus ergo justi aspectus laetitia est, plerisque vero correctionis
Abbreviated transcription (Latin):
cns. ꝗͣ rarus int̾ris qui hoc dit̾e possit. incħ
.n. mũdi uł uicu amans yoc dicit. tanꝙͣ
leui cui non ẽ sors int̾ fr̃es. inquo non est
corporalium possoriũ cupiditas quem ñ
aliquoꝵ negocioꝵ scłarium cura sollicitat

Expanded text:
, quam rarus in terris, qui hoc dicere possit! Nihil enim mundi vel vitii amans. Hoc dicit tanquam Levi, cui non est sors inter fratres, in quo non est corporalium possessio cupiditatum, quem non aliqua negotiorum saecularium cura sollicitet
Abbreviated transcription (Latin):
tis est dies d p̾dicand̾. ĩmo et nocte orã¬
dum. Ne sompnolentꝰ capiatur. tunc.n. f̾¬
uet caruis mecebra. tunc temptator illu¬
dit. et ip̃e xp̃c ꝑ noctauit in or̃one ut te
ꝓprio ad penitend̾ ĩ uitaret exemplo. tũc
.iI. temptator recia Iacit quib curbare
mentem possit inprouidam. tunc sp̃uales

Expanded text:
tis est dies ad praedicandum, imo et in nocte orandum est ne somno lentus capiatur. Tunc enim fervet carnis illecebra, tunc tentator illudit, et ipse Dominus pernoctavit in oratione , ut te proprio ad precandum invitaret exemplo, tunc it, tunc retia iacit, quibus turbare mentem possit inprouidam. tunc spiritale
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfecte orat. adhuc te leq̃te. ut dicatur¬
ei. adhuc te. loq̃nte. di. ec. assum. ꝑ.ys .l.
It̃. ut ex difficultate sanatiorus. plus sibi
caueat. qd̾ .n. facile sanatur. non nult̃
cauet᷑. ex difficultate gͦ sanatõnis. fit i

Expanded text:
perfecte oratei: adhuc te loquente, dicam: Ecce adsum. Et etiam ideo, ut ex difficultate sanationis, inde magis caveat sibi. Quod enim facile sanatur, non multum cavetur. Ex difficultate autem sanationis, fit
Abbreviated transcription (Latin):
castella. e crib hoꝵ appłłone celebrant ᷑. ⁊t uno
ex hus cedar. in delerto. et diuidia alia regio. uno
thenam ad austrum. et cedema ad orientẽ. ceture¬
.S. eopuate. uñ suspianit᷑ hebeci eam ẽe agar quẽ
mertua sarra. de coneubina transierit. in yxorem
ne senge nouis arguatur nuptuis lacinisse. assuri

Expanded text:
castella et tribus horum appellatione celebrantur ab una ex eis Cedar in deserto: et Duma alia regio, et Thebaram ad Austrum, et Cedema ad Orientalesi copulatae, unde suspicantur Hebraei eam esse Agar quae, mortua Sara, de concubina transierit in uxorem, ne senex novis arguatur nuptiis lascivisse. Fi
Abbreviated transcription (Latin):
clamor. b̾ tͥb decausis auget᷑ clamor ppłi. crudã
faime coacti finos suos datorib uend̾e uolebãt
alii lib̾is ꝑcentes agͦs potius et domos. ñ nulli ꝑ¬
baut ut mutuo sum̾ent pocũam intributa
regis oppigͦontis agͥs et uineis. donec redenute
fertilitate uend̾e possent feuatorib qd̃ mutuo ⁊¬

Expanded text:
m. Tribus de causis augetur clamor populi. Quidam fame coacti filios suos ditioribus vendere volebant: alii liberis parcentes agros potius et domos. Nonnulli, pbant, ut mutuo sumerent pecuniam in tributa regis, oppignoratis agris et vineis, donec redeunte fertilitate reddere possent feneratoribus quod mutuo
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ nõ ħebant igñe de sb̾limi tͣditũq ẽ ei a
captiuitatis absꝯd̾at scipites altaris. et pru¬
nas in inf̾iorib t̾re. in ualle Iosapbath. cũq
ueniss ad locum erud̾au̾nt puteum et in¬
uen̾unt stipites et primas et aꝗͣ cͣssam. et¬
tollentes eam sr̃ struem lignoꝵ. et hostias q̃
erant sr altare proiecer̾t. et erupit ignis

Expanded text:
de sublimi. Traditumque est ei a captivitatis absconderat stipites altaris et prunas in inferioribus terrae in valle Josaphat. Cumque venissent ad locum, eruderaverunt puteum, et invenerunt stipites, et prunas, et aquam crassam, tollentes ea super struem lignorum, et hostias, quae erant super altare projecer
Abbreviated transcription (Latin):
nos pub̾tatis egssus. audita alexandri luxuri q̃
insꝑate opes. et aliene felicitatis orniam̃ta desidẽ¬
tenebant adiunantib cretensib secur̾ ac ncħ ho¬
stile metuentẽ aggd̾r anthiocenses quo uet̾em
pẽis offensam noms m̾tis cerrecturi se ei tͣdunt

Expanded text:
nos pubertatis egressus audita Alexandri luxuria, quem insperatae opes et alienae felicitatis ornamenta vetenebant, auxiliantibus Cretensibus securum ac nihil hostile metuentem aggreditur. Antiochenses quoque, veterem patris offensam novis meritis correcturi, se ei tradunt;
Abbreviated transcription (Latin):
blndis. snunc secando asꝑis. omĩpotenti .n. me¬
dico. mulus insanabił langor occurrit. ligan¬
se nolunt hõies et secari datun pro uic̾ta sam¬
tate certum dolorem magnũ mcedem d̾s te ꝙ̃
fccit et c̾tus curat et gͣtis fer gͦ manus cius .o

Expanded text:
blandis, nunc secando asperis. Omnipotenti enim medico nullus insanabilis languor occurrit, mase volunt homines, et secari; daturi pro incerta sanitate certum dolorem, magnam mercedem. Deus te, quem fecit, et certus curat, et gratis. Ferto ergo manus ejus, o
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ de t̾ra suscepit. ħ sine upictate au̾bo d̾i
assumpta adoratur a nobis quia nemo car
S ma que est in dulia dignior ẽ.dulia .n.
ad oracio est q̃ ⁊̃ c̾ature exibet᷑ q̃ duas ħt¬
sp̾es. unam q̃ indiffent̾ om̃ib aliam q̃ soli

Expanded text:
carnem accepit. Haec sine impietate a verbo Dei assumpta adoratur a nobis, quia nemo spised illa quae in dulia dignior est. Dulia enim adoratio est, quae etiam creaturae exhibetur, quae et: unam quae indifferenter omnibus; alteram quae soli
Abbreviated transcription (Latin):
rogatiua .n. fid̾i. et iusticie est de douiim fa¬
uorc ⁊n̾cedem sꝑare. rep̾hñd̾r .n. petrꝰ qui iu¬
ꝑ fluctus ambulans. Ut homo dubitauit. nõ
fidem hr̃e et non hesitare de hiis q̃ supͣ hoĩe
solentis arrogancie ab ẽo cui suit quis mer¬
cedem pet̾e cuua desꝑare seguicie mͣ est. spe

Expanded text:
rogativa enim fidei atque justitiae est de Domini favore mercedem sperare. Reprehenditur enim Petrus, qui supra fluctus ambulans, ut homo dubitavit, non fidem habere et non haesitare de his quae supra hominem solentis arrogantiae, ab eo cui servit quis mercedem petere, quia desperare segnitiae materia e
Abbreviated transcription (Latin):
arbitͥo ꝯstitutum srãt uoliuitatem dei. et¬
si ꝯͣ eius uoluntatem faciat. si .n. nou nult ut
pecces. non tñ prohibet efficici potestate. et
salubri. et iusta p̾ceptorem siuult ꝑcere pe¬
uitenti. urat et impenitentem punre et

Expanded text:
arbitrio constitutum superat voluntatem Dei, etsi contra voluntatem ejus faciat. Si enim non vult ut pecces, non tamen prohibet efficaci potestate, etsi salubri et justa praeceptione. Si vult parcere poenitenti, vult etiam impoenitentem punire. I
Abbreviated transcription (Latin):
dax ex se. hoc iste in extasi cognouit. magñ
.ii. est sieiuis se impruoencem attendit et
dĩ. hic extasis. cum meris non pro pauore
alienatur. S aliqua inspiratõne reue laci¬
ouis sursũ assumitur. uł extasis dicit pa¬

Expanded text:
dax est ex se. Hoc iste in exstasi cognovit. Magnum enim est, si quis se imprudentem attendit. Et dicitur hic exstasis, cum mens non pavore alienatur, sed aliqua inspiratione revelationis sursum assumitur. Et cum
Abbreviated transcription (Latin):
in ecc̃a. a ciub negligens repellitur. ne tollat
locũ iuelioei. et ne sibi plus ꝯtrabat offensio¬
iuis. ip̃e est tepidris. qui nec calidus ẽ ꝑfidei f̾u
orem. nec frigidus ꝑ iafidelitatem. qui uõ
rapitur de manu dei s eicitur ut peior frigido
net. et iniustos non añ euomit ꝙͣ non deñei¬

Expanded text:
in Ecclesia, a quibus negligens repellitur, ne tollat locum meliori. Et ne sibi plus contrahat offensionis ipse est tepidus, qui nec calidus est fervore fidei, nec frigidus algore infidelitatis, qui non rapitur de manu Domini, sed ejicitur ut pejor frigido, net, et injustos non ante evomit quam denunti
Abbreviated transcription (Latin):
bus donis eorum munis caritatem. ue qͥd
eos ab ea seꝑari possit. qui. ꝑo .iu. ascen .t.
ture ꝑ p̾dicatores ascenditur. dum ꝑ eos non
iutelligentib exponitur exrensa .n. scͥptura¬
in eam ducunt. qui ab suꝑ.ꝑ .u. enua u̾q¬

Expanded text:
bus donis eorum munis charitatem, ne quid eos ab ea separare possit. VERS. 4.-- « Qui turae per praedicatores ascenditur, dum per eos non intelligentibus exponitur. Extensa est Scripturain eam ducunt. Qui ambulat super
Abbreviated transcription (Latin):
uout gͦ intenectus. secrutur tardus.xł
nulius affẽus. scimꝰ borũ. riec delectat ag̾e :
et cupimus ut delectet. sic iste de sid̾are cu¬
piebat ciue bona ẽẽ eͥnebat. cupiens eoꝵ
habere delectatõm quorum potuit uid̾e rõnis
ostendit gͦ quib quasi gradib ad eas ꝑueria¬

Expanded text:
o intellectus, sequitur tardus aut nullus effectus. Scimus bonum, nec delectat agere; et cupimus ut delectet. Sic iste olim desiderare concupiscebat, quae bona esse cernebat, cupiens eorum habere delectationem, quorum potuit videre rationem. Ostendit itaque quibus quasi gradibus ad eas pervenia
Abbreviated transcription (Latin):
ad or .e. om̃s.n. mali cuid̾ angłi uolut
ad orari. boui u̾o adorant. nec se ꝑmutũt
dea .n. prius credebat se solam uenire ad
xp̃m. S Iam de socuis gentib letatur ut
de cornelio fres gauisi sunt q̃ petrut bap¬

Expanded text:
adorant. Ipsi mali quidem angeli volunt adorari; boni vero adorant, nec se permittunt daea enim prius credebat se solam venire ad Christum, sed jam de sociis gentibus laetatur, ut de Cornelio fratres gavisi sunt, quem Petrus bap
Abbreviated transcription (Latin):
ser. fid̾i. hoc ꝯsilium dinina inspiracione post¬
delib̾itom ꝑcepit. nor humaua p̾sũptõe. et re¬
rͣi in hac etate criuuũ nescia potissimũ est iua̾
corrigere. melius est .ii. p̾ueuire uiuentẽ cerrͤ¬
tõe ꝙͣ post lapsuũ recordacionemi deflere. et

Expanded text:
m Dei inspiratione percepit, non humana praesumptione. Et revera in hac aetate criminum nescia potissimum est viam corrigere. Ambr. Melius est enim praevenire juventutem correctione, quam post lapsuum recordationem et deflere, et
Abbreviated transcription (Latin):
xlii. in medio .d. iii quo quiete hĩtat bñ conscius.
ala au̾t foras penũt᷑. qͣi a fumo. uł stillitidio. uł
mala uxore. et in nugis extͣ quiescunt. et de hris
que foris sunt cirea corpris delectantur. cuua nõ
ẽ lłł bñuntꝰ. uñ gaudeant in corscia sua. Nunc

Expanded text:
cordis mei, in quo quiete habitat bene conscius: alii autem foras pelluntur, quasi a fumo, vel stillicidio, vel mala uxore, et in nugis extra quiescunt, et de his qui foris sunt, circa corpus delectantur, quia non est illis bene intus, unde gaudeant in conscientia sua. C
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitas. s ñ decebat eam dedicari. prusqͣͣm
ydonei. et portis. ac uestibuł custodes c̃ent deputa¬
instĩis. incedebant ꝑ mur̾. et esdris p̾cedebat¬
eos. Noemis u̾o et optimates cum eo suꝑ alt̾am
ꝑtem niuri naicedebant psallentes. teliqua ꝓp mt¬
titudo seq̃batur eos et sꝑ t̾ram. et ducebant. Ita¬

Expanded text:
civitas, sed non decebat eam dedicari priusquam donei, et portis ac vestibulis essent custodes deputantes incedebant per murum . Esdras vero praecedebat, Nehemias, et optimates cum eo super alteram partem muri incedebant psallentes. Reliqua vero multitudo sequebatur eos super terram, et ducebant
Abbreviated transcription (Latin):
cor redeunt. et cuapam iacrimis iuscrũt᷑. unde
catis se rcit agnoseit. Uũ helẏseus lignũ seortũ
misit. et ferrum In suꝑficre attulit. qr re¬
mptor cor pẽcoris hũidiat. et eam ꝙͣ amite¬
rat intelligenciam refermat p̾cidit igñ ad¬

Expanded text:
citer redeunt, et culpam lacrymis insequuntur, unde: ccatis se veraciter agnoscit. Unde Elisaeus lignum deorsum misit, et ferrum in superficie attulit, quia Redemptor cor peccatoris humiliat, et eam quam amiserat intelligentiam reformat. Unde in a
Abbreviated transcription (Latin):
lis bonis daret d̾s bona scłi. putaret malas pp̃ hoc
colend̾ ẽẽ dm̃. qd̾ si solum maẜ daret timeret in¬
ꝯ solctur initͣntes. dit mał ut discant bõi q̃r̾e alia
nou ꝯmuna mał. tollit ea bonis ut peobent se for¬
tes. sicut Iob. tollit ca mał. ut infirnius nõ time¬
at ꝑd̾c q̃ ꝑdit et malus cui ncħ remanet ĩtꝰ hic

Expanded text:
lis bonis Deus daret bona saeculi, putaret malus propter haec colendum esse Deum. Quod si solis malis daret, timeret inconsolentur intrantes; dat et malis, ut discant boni quaerere alia non communia malis. Tollit ea bonis, ut probent se fortes sicut Job; tollit ea malis, ut infirmus non timeat perdere quae perdit, et malus cui nihil remanet intus. Hic
Abbreviated transcription (Latin):
.R. hoꝵ nonuñ int̾ptat̃ones. non multoꝑe¬
re quirimus. nec allegorie ẜuire cogimꝰ
typus .n. in ꝑte est non in toto. si .ii. in to¬
seriem expon̾e. nec citͣ sb̾siste. nec ultra
pricd̾e ilegoricu n int̾pietem eg̃giar
ꝑtes. in spũoni sensi ꝯuenentel eligere ꝑ¬

Expanded text:
. » Horum nominum interpretationes non multo opere exquirimus, nec allegoriae servire cogimus. Typus enim in parte est, non in toto. Si enim in toseriem exponere, nec citra subsistere, nec ultra procedere: allegoricum interpretem, egregias partes, in spirituali sensu convenientes eligere
Abbreviated transcription (Latin):
iucia ꝑsecutoꝵ. non ẽ ꝯtenta seditõne int̾na. uł
⁊̃ fornisecus siis xp̃i ĩmauia excitant bella. in¬
struũt pedites. ordinant equites ꝑp̃ant elephari
trotitas. S figurałr sicut pedites et eqͣtes possũt
de sigͣre lictores et carnifices et ex Ita elephãti

Expanded text:
itia persecutorum, non contenta seditione interna, sed et forinsecus servis Christi immania excitat bella. Instituunt pedites, ordinant equites, praeparant elepatrocitas. Sed figuraliter sicut pedites et equites possunt designare lictores et carnifices, ita et elephanti
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑcius quid sit ⁊ cruare uen̾it. et quo reu̾¬
ꝯditõnem suam patefecit ostendens qd ip̃e in
patis. et in ip̃o sit. augelus redit ad dm̃ tobias
romanet aput prem. et xp̃c a fidelib suis intlłr
diuiaitate pr̃i cocqͣł. humanitate hominib con

Expanded text:
apertius quid sit et quare venerit, et quo reveroficienti conditionem suam patefecit, ostendens, quod ipse in Patre, et Pater in Filio sit. Angelus redit ad Deum, Tobias remanet apud Patrem, et Christus a fidelibus suis intelligitur divinitate Patri aequalis, humanitate ho
Abbreviated transcription (Latin):
ne rapĩa elenet ne mlłus dũ sbnͣlic̃ curit᷑ obenet ne cõsiliũ dũ rese
młcipat cõfũdat ne foiado dũ fiduciã p̾bet p̾cipiter. ne scia dũ nouit
⁊ nõ diligit inflet eue pietas dũ re exͣ Recm̃d inchunat intorque at
ne xĩor dũ plus iusto trepidat in depꝑatoĩs fouea i᷑gat
dũ gͦ ꝓ unaqͣq ꝟtute utpura esse debeat p̾ces dño fũdimꝰ quid. a ͨ
ꝙͣ inpta filiors nnͣm holo caustũ ꝑ singłos exhibemꝰ¬

Expanded text:
silium, dum se multiplicat, confundat; ne fortitudo, dum fiduciam praebet, praecipitet; ne scientia, dum novit et non diligit, inflet; ne pietas, dum se extra rectitudinem inclinat, intorqueat; ne timor, dum plus justo trepidat, in desperationis foveam mergat. Cum ergo pro unaquaque virtute ut pura esse debeat, preces Domino fundimus, quid aliud quam juxta filiorum numerum holocaustum per singulos exhibem
Abbreviated transcription (Latin):
hii qͦ filii rahuel filii erau dux naich.
dux zara. dux sẽma. dux mera. hii
duces rabuel in t̾ra edom. Isti filiĩ .i¬
ris esau. hii aũt filii colibama uporis
dux hielon. dux chore. hii duces coli¬
bama filie ana uxoris esan. ¶ħ de t̾ĩat

Expanded text:
hii quoque filii Rauhel filii Esau dux Naath dux Zara dux Semma dux Meza hii duces Rauhel in terra Edom isti filiiris Esau hii autem filii Oolibama uxoris dux Hielom dux Core hii duces Oolibama filiae Ana uxoris Esau ist
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ. ⁊ utrũq stare põt. potinit enĩ
senex hẽre uͥgam ut in hac etate fi̾
solet. ⁊ m̃ixus srꝰ eam adorauit. uł
scept ͫ qd̾ g̾ebat ioieph suscepit douͤ
iuraiset. cũq iuraiset. ĩnixus pat̾¬
rauit deũ. nõ enĩ credendũ est di

Expanded text:
et utrumque stare potest. Potuit enim senex habere virgam, ut in hac aetate fieri solet, et innixus super eam adoravit, vel sceptrum, quod gerebat Joseph suscepit, donec jurasset. Cumque jurasset, innixus suadoravit Deum. Non eni
Abbreviated transcription (Latin):
deus fiat lux. et in dit dcus lucem. qr¬
est bona. Sigͦ querimꝰ quis fec̾it. deus
ẽ s ꝑ quid fec̾it. dixit. fiat ⁊ fc̃a ẽ. S
qr̃ fecit qr bona ẽ. nec anctor ẽ ex cellẽ¬
cõr deo nec ars esficacõr dei u̾bo. nec
cã melior quĩ ut bonũ c̾aret᷑ a bono. et¬

Expanded text:
est lux. Et vidit Deus lucem, quia bona est. Si ergo quaerimus quis fecerit, Deus est. Si per quid fecerit, Dixit, Fiat, et facta est. Si quare fecerit, Quia bona est. Nec auctor est excellentior Deo, nec ars efficacior Dei Verbo, nec causa melior quam ut bonum crearetur a Deo
Abbreviated transcription (Latin):
ior dampnabilior que fr̾bra. qua ⁊̃
ĩ pc̃cis maĩfestis suffugiũ excusacõis
exquintur. sicut illi primi hoĩes. quoꝵ
ilba dixit. serpens seduxit me. ⁊ ille młr¬
l isti nõ sicut caym ꝙ cõmiserũt ne¬
gent adhuc tñ srͣbia in aliũ querit
rescire ꝙ ꝑperam fecit srͣbia mulie¬
tis ĩ serꝑentẽ sr̃bia uri ĩ mulierem.

Expanded text:
jor damnabiliorque superbia, qua etiam in peccatis manifestis suffugium excusationis inquiritur: sicut illi primi homines, quorum et illa dixit, Serpens seduxit me, et mlicet isti non sicut Cain quod commiserunt negent, adhuc tamen superbia in aliud quaerit referre quod perperam fecit: superbia mulieris in serpentem, superbia uiri in mulierem.
Abbreviated transcription (Latin):
ẜm aug̃ risꝰ exultacõ ẽ gratulantis
nõ irrisio diffibitis u̾ba quoq cuiꝰ illa
ĩ aĩo suo .s. s mͥ centẽnaria nafcetur
filiꝰ. ⁊ si sara nonagenari .d. ꝑiet. ñ
sunt dubitantis. s admirantis. hoc¬

Expanded text:
 Abrahae, exsultatio est gratulantis, non irrisio diffidentis: verba quoque ejus illa in animo suo. Si mihi centenario nascetur filius, et si Sara nonagenaria pariet, non sunt dubitantis, sed admirantis.
Abbreviated transcription (Latin):
.uii. ẜ. gomes. ex quogallace .i. galli
magog: a quo arbitrant̃ scitas ⁊ go
uocatur mare Iouinũ. Tubal. a quo ỹ.¬
beri qui ⁊yspani. l quidam ex eo ⁊ ytalos¬
natos suspicent᷑ mosoth a quocapa¬

Expanded text:
ur: Gomer, ex quo Galatae, id est Galli. Magog, a quo arbitrantur Scythas et et mare Ionium. Thubal, a quo Iberi, qui et Hispani; licet quidam ex eo et Italos suspicentur. Mosoch, ex quo Cappa
Abbreviated transcription (Latin):
sans d ͭ rex rebeccam uiri sui cõiugẽ
tunc ẽẽ cognouit. qñ cum cũ ea luden¬
tem uidit ꝙ nõ oognoniss nͥ cũ cõiuge
illt sic lud̾et quõ cum ea que cõimix
nõ eẽt lud̾e nõ dec̾et. ꝙ cum scĩ cõiuga¬

Expanded text:
a Rebeccam uiri sui coniugem tunc esse cognouit, quando eum cum illa ludentem uidit: quod non cognouisset. nisi cum coniuge ille sic luderet, quomodo cum ea, quae coniux non esset, ludere non dec
Abbreviated transcription (Latin):
dent. Descendũt .n. quodãmõ ad feĩe
sexus infirmitatẽ ut aͥo blanda hil¬
laritate uł dicant uł faciant nõ enu¬
m̾antes s temꝑantes uirilem uigo.
aut fec̾it turpis ẽ. u̾m hoc quo admo¬

Expanded text:
ad feminei sexus infirmitatem. ut aliquid blanda hilaritate uel dicant uel faciant, non eneruantes, sed temperantes uirilem uigoreaut fecerit, turpis est. uerum hoc, quod ad mo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ sara mortua de concubina tnͣsierii
ĩuxorem et ur̃ ꝑ hoc decrepiti iam a¬
brahe eycusari etas. ne .s. senex post mor¬
dem uxoris sue uetule nouis arguatur
ẽ relinqñtes hoc dñis ꝙ iuxta histori

Expanded text:
 Sara mortua, de concubina transierit in uxorem. Et videtur decrepiti jam Abrahae excusari aetas, ne senex post mortem uxoris vetulae novis arguatur est relinquentes, ho
Abbreviated transcription (Latin):
post mortem sare ceturam duxit ux¬
orom nͥ ãbsit ut ĩ continontiam sus¬
picennt p̃sertim ĩ illa iam etate. et ĩlla
fidei sc̃itate an adhuc ꝓcreandi filu quebã¬
tir cumi iam dõ ꝓmiltente tanta multipli¬
cacõ filioꝵ ex ysaac ꝑstellas celi ⁊ arẽam
ere fidĩ ꝓbatissima ten̾etur. et sb̾dit qd̾¬

Expanded text:
post mortem Sarrae Cetturam duxit uxorem? Ubi absit ut incontinentiam suspicemur, praesertim in illa iam aetate et in illa fidei sanctitate. An adhuc procreandi filii quaerebantur, cum iam Deo promittente tanta multiplicatio filiorum ex Isaac per stellas caeli et harenam terrae fide probatissima teneretur? Sed
Abbreviated transcription (Latin):
aufe̾bat a sensib ctiacebat siłimꝰ mortus
ut nõ solum uellicantes ac compungẽ
dñ ullodoloris sensu nͥ postinod̾ ex nuln̾e
⁊ canqmͣ in defuncto nullus ĩ eo mucĩe¬
batur anelitus hoim cñ rioces si clariꝰ
loqu̾etur tanꝙͣ de longinquo se audisse

Expanded text:
auferebat a sensibus et iacebat simillimus mortuo, ut non solum uellicantes adque pungent admoto sine ullo doloris sensu nisi postmodum ex uulne tanquam in defuncto nullus inueniebatur anhelitus; hominum tamen voces si clarius loquerentur, tanquam de longinquo se audisse
Abbreviated transcription (Latin):
no aĩa a sensib adu̾tit᷑ ad uisa sompn¬
oꝵ in quib sepe ⁊̃ futura monstrata st̃¬
uñ oi subdit. uñ si erit ĩ ꝑadiso uicis¬
situdo nigilandi atq dormiendi ubi ñ
etat malũ concupisdi tam felicia erãt
sompnia dorentium qm uisa uigilan¬

Expanded text:
a somniorum, in quibus saepe etiam futura monstrata sunt. Unde si erat in paradiso vicissitudo vigilandi atque dormiendi, ubi non erat malum concupiscendi; tam felicia erant somnia dormientium, quam vita vigilan
Abbreviated transcription (Latin):
añ cemꝑa scłaria. Sex milia inquit. nec¬
dum mĩ temꝑis implent᷑ annoꝵ. et qnͣ¬
tas pͥus et̾nitates qñta cemꝑa qnͣtas se¬
angłi troni. dñatõnes. cet̾iq ordĩes serui¬
erunt deo ⁊ deo iubente sustitunt. Preͣ peiᷤ

Expanded text:
ne prima: « Sex milia, inquit, nedum nostri temporis implentur annorum et quantas prius eternitates, quanta tempora, quantas seAngeli, Troni, Dominationes ceterique ordines servierunt De