comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
auferet dñs ornamentum
calciamentoꝵ:⁊ lunulas ⁊
torques ⁊monilia.⁊ armil¬
las. ⁊ mitras discriminalia:
et perichelidas.⁊ murenulaᷤ.
⁊ olfactoriola. ⁊ maures et
anulos. ⁊gẽmas infronte
pendentẽs: ⁊ mutatoria.⁊
pallia. ⁊ linteamina. ⁊ acus
⁊ specula. ⁊ sindones. ⁊uittas.
et theristra. Et erit ꝓsuaui o¬
dore fetor: et ꝓzona funiculuᷤ.
Et ꝓcrispanti crne caluitium:
et ꝓfascia pectorali cilicium.
Pulcherrimi quoq uiri tui
gladio cadent: et fortes tui ĩ
prelio. Et merebunt atq lu¬
gebunt porte eius: et desola

Expanded text:
auferet Dominus ornamentum calciamentorum et lunulas et torques et monilia et armillas et mitras et discriminalia et periscelides et murenulas et olfactoria, et inaures, et annulos, et gemmas in fronte pendentes, et mutatoria, pallia, linteamina, et acus, et specula, et sindones, et vittas, et theristra; et erit pro suavi odore fetor et pro zona funiculus et pro crispanti crine calvitium et pro fascia pectorali cilicium pulcherrimi quoque viri tui gladio cadent et fortes tui in proelio et maerebunt atque lugebunt portae eius et desola
Abbreviated transcription (Latin):
possit ⁊ aliter intelligi: tñ
apertius ex eoꝵ persona ac¬
cipitur. quos dixit mania
meditatos. Ut hoc sit: Si¬
rumpanius uincula eoꝵ ⁊
abiciamus a nobis iugũ
ip̃oꝵ. Demus operam: ut
nõ nos alliget neq impo¬
natur nobis xp̃iana reli¬
nabit eos. Repecita est sen

Expanded text:
possit aliter intelligi, tamen aptius ex eorum persona accipitur, quos dixit inania meditatos; ut hoc sit, Disrumpamus vincula eorum, et abjiciamus a nobis jugum ipsorum, demus operam ut non nos alliget, neque imponatur nobis christiana relidebit eos,
Abbreviated transcription (Latin):
cendit de Clis deus uerus
apatre gent tus in tro¬
iuit inuterum iuirginis
nobis ut appareret iusi¬
bi lis in dutus carne hu¬
mana prothoparentis edi¬
Ta Et exunt per clau

Expanded text:
cendit de coelis Deus verus a Patre genitus, introivit in uterum Virginis, nobis ut appareret visibilis, indutus carne humana protoparentis Adae, et exivit per clau
Abbreviated transcription (Latin):
audisset: in sertas digitis ma¬
nus super mensam posuit et
caput in manib omnipotẽ¬
tem dominum rogatura de¬

Expanded text:
audisset, insertas digitis manus super mensam posuit, et caput in manibus omnipotentem Dominum rogatura de
Abbreviated transcription (Latin):
mereamur. Qui enmidicit se
in ipso manere debet sicut ille
ambulauit: et ip̃e ambulare.
Quicquid nobis impeticie no¬
centis in esse deprehenderimus
crebra uerbi illius audicione
tergamus. Quicquid iutii tẽp

Expanded text:
ui enim dicit, se in Christo manere, debet sicut ille ambulavit et ipse ambulare. Quidquid in nobis imperitiae nocentis inesse deprehenderimus, crebra verbi illius auditione tergamus, et quidquid vitii te
Abbreviated transcription (Latin):
cere. Ds enĩ pr eqͣlem sibi ge¬
nuit filium. ⁊ qui cogitat. atq
ĩ fide sua sentit. ⁊ ruminat eqͣlẽ
ẽẽ pat̾ eum ĩ ꝙ̃ credidit: ipͣm tra¬
hit pater adfilium. Rx. R̾

Expanded text:
eum. Deus enim Pater aequalem sibi genuit Filium, et qui cogitat atque in fide sua sentit et ruminat aequalem esse Patri eum in quem credidit, ipsum trahit Pater ad Filium. Qui enim
Abbreviated transcription (Latin):
dulcedinis iusticie perceper̃t.
Qui enim perit dema iustici¬
e: tum magna miseria per in
umndicta uenerit: que ĩpiis
et peccatorib prepatatur. si
solum eos nõ atunget qui
confidunt in domino:sed
etiam ad regnum illius in¬
struendum et sublimandũ
proficiciet. Non enim dixit
cum exarserit inbrem ira eiꝰ.
securi omnes qui confidũt
meo: tanquam. hoc solum
inde habeant qd̃ non puni¬
antur. sed beati dixit ubi ẽ
bonoꝵ omnium sũma et
tumulus. Quod autem po¬
situm est inbreui. Hoc signi¬
ficare arbitror. qr repentinũ
aliquid erit. dũ hoc remotũ
⁊ longe futurum peccatores
existima bñt.

Expanded text:
dulcedinis justitiae perceperunt; qui enim perit de via justitiae, cum magna miseria per viavindicta venerit, quae impiis et peccatoribus praeparatur, non solum eos non attinget qui confidunt in Domino, sed etiam ad regnum illis instruendum et sublimandum proficiet. Non enim dixit: Cum exarserit in brevi ira ejus, securi omnes qui confidunt in eo, tanquam hoc solum inde habeant, quod non puniantur; sed beati dixit, ubi est bonorum omnium summa et cumulus. Quod autem positum est, in brevi, hoc significare arbitror, quia repentinum aliquid erit, dum hoc remotum et longe futurum peccatores existimabunt.
Abbreviated transcription (Latin):
uel qid̃ in monte discipulis
apparuit. in monte et enm
apparuit. ut significaret qr
corpus qd̃ de cõmuni hũa¬
ni generis t̾ra nascendo sus¬
ceperat: resurgendo iam su¬
per terrena omnia subleua¬
tum celesti uirtute inouerit.

Expanded text:
el quod in monte discipulis apparuit. In monte etenim apparuit, ut significaret quia corpus, quod de communi generis terra nascendo susceperat, resurgendo jam super terrena omnia sublevatum coelesti virtute induerit.
Abbreviated transcription (Latin):
uir xp̃ianissimus mediola-¬
nensium partium eruditus.
cuns uero narbonensium
xinmano imperatoribus ita
carus erat: ut principatum
ei prime cohortis traderent.
et suo eum conspectui iube-¬
rent semper astare.Tu au¬

Expanded text:
christianissimus Mediolanensium partibus eruditus civis vero Narbonensis, ximiano imperatoribus ita charus erat, ut principatum ei primae cohortis traderent, et suo eum conspectui juberent semper astare.
Abbreviated transcription (Latin):
nocentes pro xpristo in¬
fantes crcisi sunt abiniquo
rege lactentes interfecti sunt
ip̃m setuntur agnum sine
macula et dicunt semper glo¬
ria tibi domine .i. amen.U̾.

Expanded text:
nocentes pro Christo infantes occisi sunt. Ab iniquo Rege lactantes interfecti sunt. Ipsum laudantes agnum sine macula, et dicunt semper: Gloria tibi, Domine. Ant. Hi
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Nic te ex tenebris scli
tortore uicto et iudice euexit ad
celum dies xpristoq ouantem
unc angeloꝵ par¬
ticeps colluces insig¬
redidit. ni stola quam testis
indomabilis riuis cruoris la

Expanded text:
tur. hic te ex tenebris saeculi tortore victo et iudice evexit ad caelum dies Christoque ovantem nunc angelorum particeps conlucis insigni stola, quam testis indomabilis rivis cruoris la
Abbreviated transcription (Latin):
ce iam die ad uesperum.
procidit subito inpaiumen¬
to et fixis genibz ante dei
uulcum prouolutus. orabat
suppliciter gemens atq sus¬
pirans ut sua benignissima
pietate prouideat pastorem.
qui regat modeste suam ple¬
bem. Ne fiat inquit eterne
pastoi hec plebs: sicut oues
quib non est pastor. Cõmen¬
do tibi oues quas michi credi¬
disti. ⁊ familiam omnem ꝙͣ
per ministeriũ officii mei tu¬
o scõ seruitio mancipasti.
Tuo queso xp̃e semper prote¬
gantur auxilio. tuo guber¬
nentur nutur: et tuo dirigã
do cura neglecta: alioꝵ sicut
semper consueuerat gerebat
Am uero mnextremis posit᷑.
cum modicus calor teperet
inpeccore.nec precer sensum
quicquam uiui hominis sr̃¬
eẽt: nocatis ad se discipulis
⁊ sodalib dum in mutuos
miscentur amplexus persin¬
gulos plorans:omnb ua¬
ledicebat dicens. Iam non
ultra loquar nobiscum et
faciem mear amplius nõ
uidebitis. ideoq ualete ĩ pace
Et meiam de cetero sinite qͥ¬
escere pariter qz materiam

Expanded text:
e jam die ad vesperam, procidit subito in pavimento, et fixis genibus ante Dei vultum provolutus, orat suppliciter gemens, atque suspirans, ut sua benignissima pietate provideat pastorem, qui regat modeste suam plebem: Ne fiat, inquit, aeterne Pastor, haec plebs sicut oves quibus non est pastor; commendo tibi oves, quas mihi credidisti, et familiam omnem, quam per ministerium officii mei tuo sancto servitio mancipasti; tuo, quaeso, Christe, semper protegantur auxilio, tuo gubernentur nutu, et tuo dirigantdo cura neglecta, aliorum, sicut semper consueverat, gerebat am vero in extremis positus, cum modicus calor teperet in pectore, nec praeter sensum quidquam vivi hominis superesset, vocatis ad se discipulis et sodalibus, dum se in mutuos miscent amplexus, per singulos plorans, omnibus vale dicebat, dicens: Jam non ultra loquar vobiscum, et faciem meam amplius jam non videbitis, ideoque valete in pace, et me jam de caetero sinite quiescere, parentemque materiam
Abbreviated transcription (Latin):
dictum est ut quid: ac si di¬
ceretur. frustra. Non enĩ mi¬
pleuerunt qd̃ uoluerunt:
ut xp̃c extingueretur. Dicit᷑
hec depersecutorib dñi qui

Expanded text:
dictum est utquid, ac si diceretur, frustra: non enim impleverunt quod voluerunt, ut Christus exstingueretur; dicitur hoc enim de persecutoribus Domini
Abbreviated transcription (Latin):
nobis lectionib fres ka¬
rissum per dictatum loqui cõ¬
sueui. sed quia lassescente sto¬
maco ea que dictauero legere
ipse non possumn: quosdam
uestrum minus libenter au¬
dientes intueor. Unde nunc a
memiet ipso exigere contra mo¬
rem uolo. ut inter missarum
sollempnia sacra: lectionẽ sc̃ĩ e¬
uangelii nõ dictando sedcollo¬
quendo edisseram. Sicq excipi¬
antur ut loquimur quia collo¬
cutionis uox corda torpentia plus
ꝙͣ sermo lectionis ercitat: ⁊ qͣi¬
quadam manu sollicitudi¬
nis ut euigilent pulsat. Et q̃¬
dem ad hoc opus me sufficere

Expanded text:
obis lectionibus, fratres charissimi, per dictatum loqui consuevi; sed quia, lassescente stomacho, ea quae dictavero legere ipse non possum, quosdam vestrum minus libenter audientes intueor. Unde nunc a memetipso exigere contra morem volo ut inter sacra missarum solemnia lectionem sancti Evangelii non dictando, sed colloquendo edisseram. Sicque excipiatur ut loquimur, quia collocutionis vox corda torpentia plus quam sermo lectionis excitat, et quaquadam manu sollicitudinis ut evigilent pulsat. Et quidem ad hoc opus me sufficere
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpter ea cũ eis uolui am
ꝑatores in mee libidinis passionẽ¬
cõpellas me ampliꝰ dice̾ meam cõ¬
fusionẽ. Contremisco enim. nouit
isti sermones mei. Tosimas autẽ
dit ad eam. Bic ꝓpter dm̃ o ma¬
ter mea dic: et ne ꝑmittas seq̃n¬
tia tam salutifere narratõis. Illa
autẽ subiungens pͥori narratõi¬
hec addidit. Ille uero adolescens

Expanded text:
tem cum eis volui ambperatores in meae libidinis passionecompellas me meam dicere confusionem. Contremisco enim, novit isti sermones mei. Zosimas autem dit ad eam: Dic propter Deum, o mater mea, dic, et ne praetermittas sequentia tam salutiferae narrationis. Illa autem adjungens priori narrationi, addidit haec: Ille autem adolescens
Abbreviated transcription (Latin):
Dixit autẽ michi. In iherosolim̃a
om̃es ascendũt: ob scẽ crucis exal¬
tatõnem. que post aliqͦt dies solito
ip̃is: Et ille dixit. Si habueris
naulũ: nullus te ꝓhibebit. Sixi
ei. Uere frater. naulum uel sũp¬
tum nõ habeo. Uadam autem.
et ascendam in unam nauim qũa
ut corpus meũ in potestate ha

Expanded text:
Dixit autem mihi: In Jerosolymam omnes ascendunt ob sanctae crucis exaltationem, quae post aliquot dies solito ipsis? Et ille dixit: Si habes naulum, nullus te prohibebit. Dixi ei: Vere, frater, naulum vel sumptum non habeo. Vadam autem et ascendam in unam navim, quam ; corpus enim meum in potest
Abbreviated transcription (French):
et apostolorum nomina et
ag ni super e am scripta
Et super muros e us
angelorum custodi am
ille lu ya.
U̾ idi sanctam cuutatem
ierusalem descendentem de ce

Expanded text:
et apostolorum nomina et Agni super eam scripta; et super muros ejus angelorum custodia, alleluia. Vidi sanctam civitatem Jerusalem descendentem de c
Abbreviated transcription (Latin):
Ui enim corpori suouir¬
ginis preparaint ute¬
tum: ip̃e martui suo aperire
animam stephani latitudo
susciperet celi. Necessarium¬
brarmis precuictus stephañ
seuitiam indeoꝵ potuit supera¬
re: ut ita merusset feliciter
triumphare. Neq enum par¬
ipendenda sunt. talis uirtus
talisq triumphus. Haut ue¬
ro uilib armis potuit premu¬
niri: qͥ amultis non potuit
supera¬

Expanded text:
ui enim corpori suo virginis praeparavit uterum, ipse martyri suo aperire animam Stephani latitudo susciperet coeli. 2. Necessariumibus armis praecinctus Stephanus saevitiam Judaeorum potuit superare, ut ita meruisset feliciter triumphare. Neque enim parvipendenda sunt talis virtus, talisque triumphus. Haud vero vilibus armis potuit praemuniri, qui a multis non potuit supera
Abbreviated transcription (Latin):
extremi designat exami¬
nis. quando impotestate et ma¬
iestate ueniet iudicaturus de
mundo: qui quondã in humi¬
litate et abiectione uenerat
idicandus amundo. qͣndo
cum iudiciaria districtione q̃¬

Expanded text:
extremi designat examinis, quando in potestate magna et majestate veniet judicaturus de mundo, qui quondam in humilitate et abjectione venerat judicandus a mundo, quando cum judiciaria districtione qu
Abbreviated transcription (Latin):
erat: nondum a solis ortu
usq ad occasum laudabant
pueri nomen dñi. Hoc autẽ
quia per euͣngelium xp̃i fcm̃
est. ut per filium pater ĩ notes¬
ceret gentib profecto patrem
danficauit et filius. le. inͣ

Expanded text:
erat : et nondum a solis ortu usque ad occasum laudabant pueri nomen Domini . Hoc autem quia per Evangelium Christi factum est, ut per Filium Pater innotesceret gentibus, profecto Patrem clarificavit et Filium. Si
Abbreviated transcription (Latin):
ni quia uirtutem
sancte crucis ag noui.
ULues magister me¬
us xpriste quem dilexi quem
cognoui quem confessus sum¬
tantum modo in ista uo ce

Expanded text:
ni, quia virtutem sanctae crucis agnovi. Vers. Tu es magister meus, Christe, quem dilexi, quem cognovi, quem confessus sumtantummodo in ista voce
Abbreviated transcription (Latin):
mundi redemptorẽ dubitet:
sed querit ut sciat si is qui ꝑ
se ĩ mundum uenerat. per le
etiam ad infermi claustra
descendat. Quem enim pre
rat: hunc moriendo ⁊ ad in¬
feros precurrebat.E

Expanded text:
dubitat, sed requirit, ut sciat si is qui per se in mundum venerat, per se etiam ad inferna claustra descendat. Quem enim praenuntiaverat, hunc moriendo ad inferos praecurrebat.
Abbreviated transcription (Latin):
nis desideria ꝯteri. mundi glo¬
peci. propria largiri. Penset gͦ
sit agnoscit. Nam sunt non¬
nulli: qui precepra dei nec au¬
re corporis percipere dignan¬
tur. Et sunt non nulli qui

Expanded text:
nis desideria conteri, mundi glopetere, propria largiri. Penset ergo sit agnoscit. Nam sunt nonnulli qui praecepta Dei nec aure corporis percipere dignantur. Et sunt nonnulli qui
Abbreviated transcription (Latin):
tib rationale a nmal idẽ
angelus predicare debint gẽ¬
tiles uero qr utiratione nes¬
ciebant ad cognoscendum do¬
minũ non peruocem s persig¬
na perducuntur. qr ⁊ illis ꝓ¬
phetie canꝙͣ fidelib nõ ĩfideli¬
b: et istis signa tanꝙͣ in fide¬
lib non fidelib data sunt.

Expanded text:
tibus rationale animal, id est angelus praedicare debuit: gentiles vero, quia uti ratione nesciebant, ad cognoscendum Dominum non per vocem sed per signa perducuntur; quoniam illis prophetiae tanquam fidelibus, non infidelibus, et istis signa tanquam infidelibus, non fidelibus data sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
gnus in funde. ut peccata
nostra castigatione uolun¬
taria cobiberites. temporalit̾
potius maceremur. quam sup¬
pliciis deputemur ecernis: Ar.

Expanded text:
gnus infunde, ut, peccata nostra castigatione voluntaria cohibentes, temporaliter potius maceremur quam suppliciis deputemur aeternis. Per.
Abbreviated transcription (Latin):
ret archanum. Neq enim
frustra in cena supra pect᷑
dm̃i sh̃u recubuisse ꝑhibet᷑.
sed per hoc typice docetur:
qr celestis haustum sap̃ie
ceteris excellentius de scissi¬
mo euisdem pectoris fonte
potauerit. Unde et merito
in figura quatuor amma¬
lium aquile uolanti com¬
paratur. Cunctis auib acͥ
amantib clarius solis ra¬
diis infigere consueuit ob¬
niius. Et ceteri eunͣgeliste
quasi interra ambulant cũ
dño qui temporalem eius
generationem pariter ⁊tẽ¬
poralia facta sufficienter
exponentes:pauca de duu¬
nitate dixerunt. Hic autẽ
quasi ad celum uolat cum
dño. qui per pauta de tem¬
poralib eis actis edisserẽs:
eternam diuinitatis eius po¬
tentiam. per quam omĩa
fr̃a sunt. sublimius mente
uolando.⁊ limpidius spe¬
culando cognouit: ac nobi
cognoscendam scribendo con¬
tradidit. Ergo alii eungelis¬
te xp̃m ex tempore natum

Expanded text:
ret arcanum. Neque enim frustra in coena supra pectus Domini Jesu recubuisse perhibetur, sed per hoc typice docetur quia coelestis haustum sapientiae caeteris excellentius de sanctissimo ejusdem pectoris fonte potaverit. Unde et merito in figura quatuor animalium aquilae volanti comparatur. Cunctis quippe avianimantibus clarius solis radiis infigere consuevit obtutus. Et caeteri evangelistae quasi in terra ambulant cum Domino, qui temporalem ejus generationem pariter et temporalia facta sufficienter exponentes, pauca de divinitate dixerunt: hic autem quasi ad coelum volat cum Domino, qui perpauca de temporalibus ejus actis edisserens, aeternam divinitatis ejus potentiam, per quam omnia facta sunt, sublimius mente volando, et limpidius speculando cognovit, ac nobis cognoscenda scribendo contradidit. Ergo alii evangelistae Christum ex tempore natum
Abbreviated transcription (Latin):
ille ipsum apud deum fu
isse semꝑde clarat dicens.
Et uerbum erat apud deu̾̃.
Alii eum uerum hominemr:
Ille uerum confirmat esse
deum dicens. Et deus erat u̾¬
bum. Alii hominem eum
apud homines temporalit̾
conuersatum. ille deum apd̃
deum in principio manentẽ
ostendit dicens. hoc erat in

Expanded text:
ille ipsum apud Deum semper fuisse declarat, dicens: Et Verbum erat apud Deum. Alii eum verum hominem, ille verum confirmat esse Deum, dicens: Et Deus erat Verbum. Alii hominem eum apud homines temporaliter conversatum, ille Deum apud Deum in principio manentem ostendit, dicens: Hoc erat in
Abbreviated transcription (Latin):
actum est autem łs .uiͥi.¬
post quatuor dies. iussit
eam. iterum quintianus añ
luum tribunal astare cui et
dixit. Quousq furis contra
decreta principum inuictorum:
Immola diis. Sin autem scito
te acriorib tormentis aptan¬
dam. Sc̃ã agatha respondit.
Omnia uerba tua uacua et
uana et iniqua precepta tu¬
a aerem ipsum maculant. ⁊
sine sensu est et sine intellec¬
tu. qui uult ad auxilium su
rum. qui me dignatus est
abomni plaga qͣm mine ex¬
ertiusti ita curare: ut etiam
mammillam meam integer¬
rimam sanam corpori meo

Expanded text:
actum est autem post quattuor dies . iussit eam| iterum quintianus ante suum tribunal adstare . cui . et| dixit quousque furiaris contra decreta principum in| uictorum. Immola diis. Sin autem. scito te acrioribus| tormentis aptandam. Sancta . agathe . respondit om| nia uerba tua . uacua et uana+ . et iniqua praecepta| tua aerem ipsum maculant et sine sinsu est . et sine in| tellectu qui uult ad auxilium suurum qui me dignatus est ab omni| plaga quam in me+ exercuisti ita curare . ut etiam| mammillam meam integerrimam sanam meo corpori|
Abbreviated transcription (Latin):
agri anteqͣm oriretur in t̾ra:
omnemq herbam regionis
prius ꝙͣ germinaret. Non e¬
nun pluerat dñs deus suꝑ
terram: et homo nõ erat
qui operaretur terram. s
fons ascendebat e terra: irri¬
gans uniuersam superfici¬
dns deus hominem
de limo t̾re et inspirant in

Expanded text:
m oriretur in terra, omnemque herbam regionis priusquam germinaret: non enim pluerat Dominus Deus super terram, et homo non erat qui operaretur terram; sed fons ascendebat e terra, irrigans universam superficinus Deus hominem de limo terrae, et inspira
Abbreviated transcription (Latin):
i cuncta mei corporis mi¬
bra uerterentur ĩ linguã
et omnes aitus humana uo¬
ce resonarẽt: nichil dignum
sc̃e ac uenerabilis paule uir¬
tutibr dicerem. Nobilis gene¬
re. sed multo nobilior scitate.
dotens quondam diuitiis sed
nunc xp̃i paupertate insigni¬
or. Gracorum stirps: soboles sci¬
pionum. pauli heres. cuius uo¬
cabulum trahit. metie. papi-¬
ryte matris affricani uera et
germana progenies. ni¬
ome pretulit bethiem:
et aurocecta fulgentia in for¬
mis luti uilitatẽ mutauit. Nõ
meremus qd̃ talem amisimus.
s granas agunus. qd̃ habui¬
mus ĩmo habemus. Deo enim
uiuunt omnia. Et quicqͥdre¬
uercitur ad dñm in familie
numero cõputatur. ꝙꝙͣ amis¬
sio illuis celestis donius habita¬
tio sit. Et que quam diu incor¬
pore fuit peregrinata est a dño:
et uoce semper flebili quereba
tur dicens. heu michi q pere¬
egrinatio mea pro longata ẽ.
habitani cum habitantib ce¬
dat: multum per egrinata ẽ

Expanded text:
i cuncta mei corporis membra uerterentur in linguas et omnes artus humana uoce resonarent, nihil dignum sanctae ac uenerabilis Paulae uirtutibus dicerem. nobilis genere, sed multo nobilior sanctitate, potens quondam diuitiis, sed nunc Christi paupertate insignior, Gracchorum stirps, suboles Scipionum, Pauli heres, cuius uocabulum trahit, Maeciae Papiriae, matris Africani, uera et germana progenies, Romae praetulit Bethlem et auro tecta fulgentia informis luti uilitate mutauit. non maeremus, quod talem amisimus, sed gratias agimus, quod habuimus, immo habemus — deo enim uiuunt omnia et, quidquid refertur ad dominum, in familiae numero conputatur, quamquam amissio illius caelestis domus habitatio sit —, quae, quamdiu in corpore fuit, peregrinata est a domino et uoce semper flebili de satur dicens: heu mihi, quia peregrinatio mea prolongata est, habitaui cum habitantibus Cedar, multum peregrmataest
Abbreviated transcription (Latin):
.
He su nostra redemptio amorh.
et desiderium deus creator om¬
nium homo in fine temporum.
ue te uicit clementia ut
ferres nostra crmina crude¬
lem mortẽ paciens ut nos a
morte tolleres. Inferni
claustra penetrans tuos cap¬
tiuos redimens uictor trium¬
pho nobili ad dextram patiꝰ

Expanded text:
. Jesu, nostra redemptio, Amor et desiderium, Deus creator omnium, Homo in fine temporum. Quae te vicit clementia Ut ferres nostra crimina, Crudelem mortem patiens Ut nos a morte tolleres. Inferni claustra penetrans, Tuos captivos redimens, Victor triumpho nobili Ad dexteram Pat
Abbreviated transcription (Latin):
die b et ciadraginta
noctib Ut legera do mi ni
mereretur ac cipe re.d.
Ascendit moyses mmon¬
em synai. Ut legem. le uiͣi. ẜ¬

Expanded text:
diebus et quadraginta noctibus, ut legem Domini mereretur accipere. Vers. Ascendit Moyses in montem Sinai. Ut legem. Resp.
Abbreviated transcription (Latin):
Offeramus benignitatem.
sobrietatem et miscricordi¬
et sunt enim placita de¬
odona. hec grata mu¬
neca. que illi quidem offe¬
runtur: sed offerentibus ꝓ¬
sunt. Nulla enim re ille nł¬
lo munere eget. s hoc illi mu¬
nus optimũ est. ut causas
habeat remunerandi. nich
amplius exigit. nichil am¬
plius perit nisi salutem
nr̃am. Omĩa enim sibi a
nobis prestari putat: si ita
nos egerimus ut nobis ab
illo cuncta prestentur. sed
abillo huius rei nobis peten¬
da est efficaria. ut misericor¬
dia eius nos preueniat ⁊ mis¬
sericordia eius subsequatur
nos omnib diebus nite nr̃e.
ut inhabitemus indomo do¬
mini ĩ longitudinẽ dierum
Quod ip̃e p̾stare dignetur. qͥ
uiuit et regnat inscła scłoꝵ

Expanded text:
Offeramus benignitatem, sobrietatem et misericordiec sunt enim placita Deo dona, haec grata munera, quae illi quidem offeruntur, sed offerentibus prosunt: nulla enim re ille, nullo munere eget; sed hoc illi munus optimum est ut causas habeat remunerandi. Nihil a nobis amplius exigit, nihil amplius petit, nisi salutem nostram: omnia enim sibi a nobis praestari putat, si ita nos egerimus ut nobis ab illo cuncta praestentur. Sed ab illo hujus rei nobis petenda est efficacia, ut misericordia ejus nos praeveniat, et misericordia ejus subsequatur nos omnibus diebus vitae nostrae, ut inhabitemus in domo Domini in longitudinem dierum: quod ipse praestare dignetur qui vivit et regnat in saecula
Abbreviated transcription (Latin):
liat exaltabitur. Udñs quii
soria hominis pp̃ hnines ĩ¬
struendos humilis apixiat:
mox adeo patre qnͣtunurer
ad eum huiusmodi amagnif.¬
ca gloria. Hic est dilectus meꝰ
filius: in quo michi cõplacui.
t fidelissimus atq li. unͣ
humillimus seruis. ille
p̃ceteris mortalib uidere pro¬
meruit. Uerum qr breuiter
ista prelibauimus latius iã
cuncta. expositun ipsum sacre
lestionis uideamus exordiũ.
Tunc uenit inquit ihesus ad
baptizari ab homine non an¬
ria necessitate abluendi ali¬
tuius sui peccati. qui peccatum
non fec̃ ullum. nec inuentꝰ
est dolus inoie eius: sedpia
dispensatione abluendi oĩs

Expanded text:
liat, exaltabitur, et Dominus qui in forma hominis propter homines instruendos humilis apparuit, mox a Deo Patre quantum super ad eum hujusmodi a magnifica gloria: Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi complacui. Et fidelissimus atque humillimus servus ille Jprae caeteris mortalibus videre promeruit. Verum quia breviter ista praelibavimus, latius jam cuncta exposituri ipsum sacrae lectionis videamus exordium. Tunc venit, inquit, Jesus a baptizari ab homine, non anxia necessitate abluendi alicujus sui peccati, qui peccatum non fecit ullum, nec inventus est dolus in ore ejus, sed pia dispensatione abluendi omnes
Abbreviated transcription (Latin):
scĩ euͣngelii qmͣ modo
tres audiuimus. Mlagnũ¬
in nobis et indño ⁊ in seruo
dat perfecte humilitatis ex¬
emplũ. In dño quidem quia
cum sit dñs deus. ñ solum ab
homine seruo baptizari. sed
etiam ip̃e adhunc daptizan¬
dus uenire dignatus est. in
seruo autem. q comscrret p̾¬
cursorẽ se ac baptistam sui¬
redemptoris esse destinatũ:
memor tñ propre fragilita¬
tis. iniundem sibi humilit̾
excusauit odm dicens. Ego¬

Expanded text:
i Evangelii, quam modo, fratres, audivimus, magnum nobis et in Domino et in servo dat perfectae humilitatis exemplum. In Domino quidem, quia cum sit Dominus non solum ab homine servo baptizari, sed etiam ipse ad hunc baptizandus venire dignatus est. In servo autem, quia cum sciret praecursorem se ac baptistam Salvatoris sui esse destinatum, memor tamen propriae fragilitatis injunctum sibi humiliter excusa
Abbreviated transcription (French):
X Disciplinam ⁊ sapientiam
docebat e os
dominus alle lu ya firmaint
In IL lis gratiam spiritus
sui et intellectu adimple

Expanded text:
 Disciplinam et sapientiam docebit eos Dominus, allel.; firmavit in illis gratiam Spiritus sui, et intellectus imple
Abbreviated transcription (Latin):
Am non dicam uos seruos sed
amicos me os quia omma
cognouistis que operatus sum
inmedio ne stri allelu ya¬
Accipi te spiritum sanctum
ipse est quem pater mittet
rum remiserras peccata re¬
nttuntur so. Accipite

Expanded text:
am non dicam vos servos, sed amicos meos, quia omnia cognovistis quae operatus sum in medio vestri, allel. Accipite Spiritum sanctum ille est quem Pater mittet rum remiseritis peccata, remittuntur eis. Accipite
Abbreviated transcription (Latin):
cit. Multum namq est quod
carnales affectus intentionẽ
menus diuerberant: eiusq ati¬
em obscurant. Quos tñ neqͣꝙͣ
noxios patimur: si eos premen¬
do teneamus.Amandi ergo
sunt proximi impendenda cati¬
tas omnibz et propinquis et
extraneis: nec tñ pro eadem ca¬
ritate a dei amore flectendum.
Scimus autem quia cum de
terra. philistiim archa dei ad
terram isrłitarum rediret
plaustro super imposita est
et uacce plaustro subuincte
st̾ que fece fuisse memoran¬
tur: quarum filios ulauser̃t
domi. Et scriptum est. Itant
indirectum uacce per iuam
que ducit bethsamis. Yno
itinere gradiebantur pergẽ¬
tes et mugientes ⁊non decli¬
nabant neqz ad dexteram ne¬
q ad simstram. Qui. gitur
uacte nisi fideles quosq̃ in
ecca designanit: qui dum sa

Expanded text:
cit. Multum namque est quod cit. Multum namque est quod carnales affectus intentionem mentis diverberant, ejusque aciem obscurant; quos tamen nequaquam noxios patimur, si eos premendo teneamus. Amandi ergo sunt proximi, impendenda est charitas omnibus et propinquis et extraneis, nec tamen pro eadem charitate a Dei amore flectendum. 4. Scimus autem quia cum de terra Philisthiim 1629 arca Domini ad terram Israelitarum rediret, plaustro superimposita est, et vaccae plaustro subjunctae sunt, quae fetae fuisse memorantur, quarum filios clauserunt domi. Et scriptum est: Ibant autem in directum vaccae per viam quae ducit Bethsames, et uno itinere gradiebantur, pergentes et mugientes, et non declinabant neque ad dexteram, neque ad sinistram . Quid ergo vaccae nisi fideles quosque in Ecclesia designant, qui dum sa
Abbreviated transcription (Latin):
amis odio qd̃ in dei nobis iti¬
nere obsistunt. Certe dum pau¬
lus ierosolumam pergeret pro¬
pheta agab zonam illius app̾¬
hendit siusq pedib alligauit
dicens. Uirum cuius hec zona
est: sic alligabunt in ierłm. sed
his qui animã suã perfc̃e ode¬
rat quid dicebat: Ego non solu̾
alligari. seo et mori in ierłm pa¬
ratus sum pro nomine dñi¬
nostri ihesu xp̃i: nec facio ani¬
mam meam preciosiorem ꝙͣ
me. Ecce quomodo animai
suam amando oderat immo
odiens ama bat. qmͣ
cupiebat pro ihesu morti trade¬
re ut hanc adiutam de pc̃ci mor¬
te suscitaret. Abhac ergo dis¬
cretione odii nr̃i: trahamus
formam adodium proximi. A¬
metur quilibet in hoc mundo
aduersarius sed inuia dei con¬
trarius non ametur etiara pro¬
pinquus. Quisquis enumiam
eterna concupistit in ea qm̃
aggreditur causa der extra pa¬
trem. extra matrem ex tra ipro¬
rem. extra filios extta cognati
extra semet ip̃m fieri debet ut
eo uerius cognoscat deum. qͦi
eius causa neminem recegnos¬

Expanded text:
amus odio quod in Dei nobis itinere obsistunt. 3. Certe cum Paulus Jerosolymam pergeret, propheta Agabus zonam illius apprehendit, suisque pedibus alligavit, dicens: Virum cujus haec zona est sic alligabunt in Jerusalem . Sed is qui animam suam perfecte oderat quid dicebat? Ego non solum alligari, sed et mori in Jerusalem paratus sum pro nomine Domini Jesu Christi , nec facio animam meam pretiosiorem quam me . Ecce quomodo animam suam amando oderat, imo odiens amabat, quam cupiebat pro Jesu morti tradere, ut hanc ad vitam de peccati morte suscitaret. Ab hac ergo discretione odii nostri trahamus formam ad odium proximi. Ametur quilibet in hoc mundo etiam adversarius, sed in via Dei contrarius non ametur etiam propinquus. Quisquis enim jam aeterna concupiscit, in ea quam aggreditur, causa Dei, extra patrem, extra matrem, extra uxorem, extra filios, extra cognatos, extra semetipsum fieri debet, ut eo verius cognoscat Deum, quo in ejus causa neminem recognos
Abbreviated transcription (Latin):
gunt. et tamen abinuicẽ
non separantur. sic et filus
suscepit carnem: ⁊ non de¬
seruit patrẽ: nec se diuisit a
nem inproprietate:tamen
et pater et sp̃c sc̃s non defuit
maiestate. In duunitate eqͣ

Expanded text:
gunt; tamen ab invicem non separantur. Sic et Filius suscepit carnem, et non deseruit Patrem, nec defuit a nem in proprietate, sed tamen et Pater et Spiritus sanctus non defuerunt majestate. In divinitate aeq
Abbreviated transcription (Latin):
pillus de capite nr̃o non per¬
bit. Uidelicet aperte dicens.
Cur timetis ne pereat qd̃ m¬
cisus dolet. qñ et illud in no¬
bis perire non potest qd̃ inci¬
sum nõ dolet. sequitur. ĩ paci¬
entia ur̃a: possidebitis aĩas
ur̃as. Iccirco possessio anime
in uirtute pacientie pointur
qr radix omniũ. custosq uir¬
tuturn pacientia est. Per pa¬
tientiam uero possidemus
aĩas nr̃as. qr dum nobis ip¬
sis dommnari discimus. hoc
ipsum incipimus possidere
qd̾ sumus. patientia uero ẽ
aliena mala equanuniter
perpeti contra eum quoq qui

Expanded text:
pillus de capite vestro non peribit, videlicet aperte dicens: Cur timetis ne pereat quod incisum dolet, quando et illud in vobis perire non potest quod incisum non dolet? Sequitur: In patientia vestra possidebitis animas vestras. Idcirco possessio animae in virtute patientiae ponitur, quia radix omnium custosque virtutum patientia est. Per patientiam vero possidemus animas nostras, quia dum nobis ipsis dominari discimus, hoc ipsum incipimus possidere quod sumus. Patientia vero est aliena mala aequanimiter perpeti, contra eum quoque qui
Abbreviated transcription (Latin):
Argentum tuũ uersum ẽ in
scoriam: iunũ tuum mixtum
est acuia. Principes tui infide¬
les: socii furum. Omnes dili¬
gunt mumera: secuntur retri¬
butiones. P̾upillo nõ iudicãt
⁊causa iudue non ingredit᷑
adeos. Propt̾ hoc ait dñs ec̾ci

Expanded text:
Argentum tuum versum est in scoriam, vinum tuum mixtum est aqua, principes tui infideles socii sunt latronum, omnes diligunt munera, secuntur retribuciones, pupillo non iudicant et causa vidue non ingreditur ad eos. P
Abbreviated transcription (Latin):
obsequentes: uiam mute¬
bulemus:ut ad patriam ue¬
nire ualeamus. uibi. sine fi¬
ne cum ip̃o dño gaudeamꝰ.
uia enim hominis est u¬
ta eius. Qui male iuit
uiam tenet erroris. Qui

Expanded text:
obsequentes, viam mutebulemus, ut ad patriam pervenire valeamus, ubi sine fine cum ipso Domino gaudeamus. Via enim hominis est vita ejus. Qui male vivit, viam tenet erroris; qui
Abbreviated transcription (Latin):
iustus atq perfectus: fuit ĩ
generationib sius. Cum de¬
õ ambulauit. et genuit tres
filios: sem. cham. ⁊ iafech. Cor¬
rupta est autem terra corã
ded:. et repleta est iniqͥtate.

Expanded text:
ustus atque perfectus fuit in generationibus suis, cum Deo ambulavit. Et genuit tres filios Sem, Cham, et Japheth: corrupta est autem terra coram Deo, et repleta est iniquitate.
Abbreviated transcription (Latin):
et omnes qui cupiebant dice¬
bant. O si hic me inueniat il¬
la natiuitas: O si cid̾ credoscͥp¬
turis dei iudeam oculis meis:
Et ut noueritis qnͣtum deside¬
rant de scripturis scĩs uirginẽ

Expanded text:
et omnes qui pie vivebant, dicebant: O si hic me inveniat illa nativitas! O si quod credo in Scripturis Dei, videam oculis meis! Et ut noveritis quantum desiderant de Scripturis Virgine
Abbreviated transcription (Latin):
Nillo tempore: Cum descẽ¬
disset ih̾c demonte: secuti
sunt eum turbe multe. Et ec¬
ce leprosus ueniens rogabat
eum dicens. Dñe siuis: potes¬
õcente inmonte donu¬
no discipuli uenerunt
ad eum sicut alacres. sicut do¬
mestici. sicut proximrꝰ sicut
amici uł frẽs. Ideo ait ⁊ dñs
ad eos. Uos estis sal t̾re. ⁊ nos
estis lux mundi. Nunc uero
descendente eo demonte:
turbe secute sunt eum. q̃
in montẽ ascendere nõ po¬
tuerunt ut pigri ppłi. ut
negligentes: ut imperfec¬
ti Ita et filii isrł primitus in
montem ascendere non ua¬
luerunt adobinandũ deo ꝑ¬
gere non potuerunt: ꝓpt̾ suã
irreligiositatem. ⁊ impietarẽ.
sed solus moyses ascendit.⁊
Ta cum dño discipuli soli
in montẽ ascenderunt. et tar¬
diores deorsum stecerunt.
Sic et modo iugilantes. ⁊
alacres et fideles amme deũ
timentes ⁊ dñm diligentes.
regna celestia desiderantis.
dñm semper sequentes. post
dñm millum celestem mon¬
tem ascendunt:audientes
apłm dicentem. Que sursũ

Expanded text:
illo tempore, cum descendisset Jesus de monte, secutae sunt eum turbae multae. Et ecce leprosus veniens rogabat eum, dicens: Domine, si vis, potesocente in monte Domino, discipuli venerunt ad eum sicut alacres, sicut domestici, sicut proximi, sicut amici vel fratres. Ideo ait et Dominus ad eos: Vos estis sal terrae, et, vos estis lux mundi . Nunc vero descendente eo de monte, turbae secutae sunt eum, quae in montem ascendere non potuerunt, ut pigri populi, ut negligentes, ut imperfecti. Ita et filii Israel primitus in montem ascendere non valuerunt, ad obviandum Deo pergere non potuerunt propter suam irreligiositatem et impietatem, sed solus Moyses ascendit, et cum Domino discipuli soli in montem ascenderunt, et tardiores deorsum steterunt. Sic et modo vigilantes et alacres et fideles animae, Deum timentes et Dominum diligentes, regna coelestia desiderantes, Dominum semper sequentes, post Dominum in illum coelestem montem ascendunt audientes Apostolum dicentem: Quae sursum
Abbreviated transcription (Latin):
celo: ⁊ tempestates hyemales
ant cur hoc loco tempestates
uenire ĩperdicionis signo pre¬
dicuntur. nisi qd̃ eas dempes¬
tates dñs uenire denuntiat q̃
neqͣꝙͣ ordinem tempoꝵ seruãt.
Que enim ordinate ueniunt
signum nõ sunt: sed tempes¬
tates insigno sunt: que ipsa
quoq tempoꝵ statuta ꝯfun¬
dunt. Qd̃ nos queq nuper ex¬
perti sumus. qui estiuum tẽ¬
pus omne ꝯuersum inplu¬
niis hyemalib iudimus. qͥa
autẽ cuncta hec. non de mins¬
titia ferientis s de meritomũ¬
di patientis sunt: facta pra¬
uoꝵ hominũ premittuntur
cum dicitur. S ante hec om¬
nia incipient uobis manus
suas micere. ⁊ persequentur. et
tradent nos insynagogis du¬
centes ad reges ⁊presides prop¬
ter nomen meum.Ac si aperte
dicat. Prius corda hominum.
ipost elementa turbãtur. ut
cum rerum ordo ꝯfunditur ex
q̃ etiam retributione ueniat de

Expanded text:
Cum tempestates hiemales orum, cur hoc loco tempestates venire in perditionis signum praedicuntur, nisi quod eas tempestates Dominus venire denuntiat quae nequaquam ordinem temporum servant? Quae enim ordinate veniunt, signum non sunt; sed tempestates in signum sunt, quae ipsa quoque temporum statuta confundunt. Quod nos quoque nuper experti sumus, quia aestivum tempus omne conversum in pluvias hiemales vidimus. 2. Quia autem cuncta haec non de injustitia ferientis sunt, sed de merito mundi patientis, facta pravorum hominum praemittuntur cum dicitur: Sed ante haec omnia incipient vobis manus suas injicere, et persequentur, et tradent vos in synagogas, ducentes ad reges et praesides propter nomen meum. Ac si aperte dicat: Prius corda hominum, et post elementa turbantur, ut cum rerum ordo confunditur, ex qua jam retributione veniat de
Abbreviated transcription (Latin):
monstretur. Nam ꝙͣuis finis
mundi ex ip̃o suo ordine pende¬
at. peruersiores tñ quosq ĩue¬
niens qr digne ruinis illius
opprimantur: innotescit. Et
subditur. Ducentes ad reges et
presides propter nomẽ meum.
Contingent hec nobis intesti¬
monium. Intestimonium ui¬
delicet quoꝵ nisi eoꝵ qui aut
persequendo mortes inferunt:
aut uidendo non unitantur.
Mors quippe iustoꝵ. boms in
adiutorium est. malis intesti¬
monuim. ut inde peruersi sine
excusatione pereant. Unde elec¬
ti exemplum capuit ut uinãt.
S auditis tot terrorib turba¬
ri poterant infirmoꝵ corda: at¬
q ideo ꝯsolatio adiũgitur: cũ
protinus sub infertur. Ponite
ergo in cordib ur̃is nor. pre¬
meditari quẽadmodum res¬
pondeatis. Ego enim dabo uo¬
bis os et sapientiam cui nõ
poterunt resistere:⁊contradi¬
cere omnes aduersarii ur̃i. Ac
si aperte membris sius in firmã¬
tib dicat. Nolite terrerr: nolite
pertimescere. Uos ad certamen
acceditis: sed ego prelior. Uos

Expanded text:
monstretur. 1614 Nam quamvis finis mundi ex ipso suo ordine pendeat, perversiores tamen quosque inveniens, qui digne ruinis illius opprimantur innotescit cum subditur: Ducentes ad reges et praesides propter nomen meum. Contingent autem haec vobis in testimonium. In testimonium videlicet quorum, nisi eorum qui aut persequendo mortes inferunt, aut videndo non imitantur? Mors quippe justorum bonis in adjutorium est, malis in testimonium, ut inde perversi sine excusatione pereant, unde electi exemplum capiunt ut vivant. 3. Sed auditis tot terroribus turbari poterant infirmorum corda, atque ideo consolatio adjungitur cum protinus subinfertur: Ponite ergo in cordibus vestris non praemeditari quemadmodum respondeatis. Ego enim dabo vobis os et sapientiam, cui non poterunt resistere et contradicere omnes adversarii vestri. Ac si aperte membris suis infirmantibus dicat: Nolite terreri, nolite pertimescere; vos ad certamen acceditis, sed ego praelior; vos
Abbreviated transcription (Latin):
uenio gratias agens quia
me dignacus es domine me¬
us ihesu xpriste ad tuas epu¬
las inuitare sciens quod ex

Expanded text:
enio gratias agens, quia me dignatus es, Domine Jesu Christe, ad tuas epulas invitare: 137 Sciens quod ex
Abbreviated transcription (Latin):
uitur:si geste rei tempus et
ordo pensecur. adiordanis
enim fluenta positus: qui¬
a ipse redemptor mundi es
set asseruit. Missus uero in
mundi redemptorẽ dubitet:
sed querit ut sciat si is qui ꝑ
se ĩ mundum uenerat. per se
etiam adinferni claustra
descendat. Quem enim pre
rat: hunc moriendo ⁊ ad in¬
feros precurrebat.R

Expanded text:
itur, si gestae rei tempus et ordo pensetur. Ad Jordanis enim fluenta positus, quia ipse Redemptor mundi esset, asseruit. Missus vero in mundi Redemptorem dubitat, sed requirit, ut sciat si is qui per se in mundum venerat, per se etiam ad inferna claustra descendat. Quem enim praenuntiaverat, hunc moriendo ad inferos praecurrebat.
Abbreviated transcription (Latin):
manere: ut ad scientiam dei
ẽẽ pertineat. ad ignorantiã
nus. Ego sum qui sum: et
qui est misit me.

Expanded text:
manere: ut ad scientiam Dei esse pertineat, ad ignorantiam nus dicit: Ego sum qui sum; et: Qui est, misit me
Abbreviated transcription (Latin):
quod signum udistis
sũper natum regem
stellam magnani fuigen¬
tem cuius splentor illuminat
mundum Et nos cognoui

Expanded text:
Quod signum vidistis super natum Regem? Stellam magnam fulgentem, cujus splendor illuminat mundum; et nos cognovi
Abbreviated transcription (Latin):
nomen istud omnes quide᷑
latim dicunt: s si om̃s in¬
uenuntur nosse quod dñt.
droinde hominemut cunc¬
ti qui diem hodiernum e¬
piphaniam nuncupant.⁊
cur hoc dicatur ignorant:
sacramentum diei huius
nominis int̾pretatione

Expanded text:
nomen istud omnes quidem Latini dicunt, sed non omnes inveniuntur nosse quod dicunt. Proinde bonum est ut cuncti qui diem hodiernum Epiphaniam nuncupant, et cur hoc dicatur ignorant, sacramentum diei hujus nominis interpretatione
Abbreviated transcription (Latin):
lonis usq adxpristum gene
ti autem generatio sic erat.
Lum esset desponsata mater
ihesu matia ioseph anteꝙͣ
conuenirent muenta est in
utero habens despiritu sanc

Expanded text:
lonis usque ad Christum, geneti autem generatio sic erat: Cum esset desponsata mater ejus Maria Joseph, antequam convenirent, inventa est in ut
Abbreviated transcription (Latin):
portet fratres dilectissimi
ut flagella dei que metu¬
ere uentura debuimus saltem
presentia᷑ experta timeamus.
Conuersionis nobis aditum do¬
lor aperiat et cordis nostri du¬
ritiam ip̃a ꝙͣ patumiur pena-
dissoluat. Ut enim propheta
teste predictum est peruenit gla¬
dius usq ad animam. Ecce etem̃
cuncta plebs celestis ire mucro¬
ne percutitur. ⁊ repentina sin¬
guli cede uastantur. Nec lan¬
gor mortem preuenit. s lan¬
goris moras ut cernitis mors
ip̃a precucrit. Percussus quis
ante rapitur ꝙͣ ad lamenta
penitentie ꝯuertatur. Pensate
ergo qualis ad ꝯspectum dis¬
tricti indicis peruenit. cui nõ
uacat flere
qd̃ fecit. De¬

Expanded text:
portet, fratres dilectissimi, ut flagella Dei, quae metuere ventura debuimus, saltem praesentia et experta timeamus. Conversionis nobis aditum dolor aperiat, et cordis nostri duritiam ipsa quam patimur poena dissolvat. Ut enim propheta teste praedictum est: Pervenit gladius usque ad animam . Ecce etenim cuncta plebs, coelestis irae mucrone percutitur, et repentina singuli caede vastantur. Nec languor mortem praevenit, sed languoris moras, ut cernitis, mors ipsa praecurrit. Percussus quisque ante rapitur, quam ad lamenta poenitentiae convertatur. Pensate ergo, qualis ad conspectum districti judicis pervenit, cui non vacat flere quod fecit.
Abbreviated transcription (Latin):
itt ergo ad discipulos
eius. Quid me sequi¬
mini qui me putatis ma¬
gr̃m habere: Ecce agnus de¬
i. illum sequimini. Illum
oporcet crescere. me autem
minui. Nemo pridentium
eum qui minuitur sequit᷑.
et relinquit eum qui crescit.
Et audierunt eum duo dis
petium sunt secuti. Testi¬
monium ioh̾is: fides est dis¬

Expanded text:
it ergo ad discipulos suos: Quid me sequimini? Quid me putatis magistrum habere? Ecce agnus Dei. Illum sequimini, illum oportet crescere, me autem minui. Nemo prudentum eum qui minuitur, sequitur, et relinquit eum qui crescit. Et audierunt eum duo discagistri imperium sunt secuti. Testimonium Joannis fides est dis
Abbreviated transcription (Latin):
x quo uerbo cuncti pene
tabefacti atq inanguo¬
rem uersi: ceperunt mutuo
tis adornatũ ecc̃e sue dñs pau¬
petumq presiduim: beatitu¬
dinem tuam hic uernare per¬
mitterat. Ad hec ille suppli¬
ces oculos celoꝵ aspestiui diti¬
gens. atq exuno pectore lon¬
ga suspiria trahens: ait. Nõ
nr̃a ex hoc: s potius dñi ĩme

Expanded text:
x quo verbo cuncti paene tabefacti atque in angorem versi, coeperunt mutuo tis ad ornatum ecclesiae suae Dominus pauperumque praesidium beatitudinem tuam bic vernare permittat'. Ad haec ille, supplices oculos caelorum aspectu dirigens atque ex imo pectore longa suspiria trahens, ait: 'Non nostra ex hoc, sed potius Domini
Abbreviated transcription (Latin):
que demonstrat. lẽ .ĩii.
ienim scire uolumus quo¬
modo in xp̃m credi oporte¬
at. quid lucidius eo qd̃ ait ad
eum petrus. tu es xp̃c filius dei
uiui: Rursus si audire delectat
qnͣtum hec fides ualeat.quid
apertius eo qd̃ ait dñs de eccl̃ia
que sem super eum edificanda
erat et porte inferi nõ preuale¬
bunt aduersus eam: sed hec

Expanded text:
que demonstrat. Si enim scire volumus quomodo in Christum credi oporteat, quid lucidius eo quod ait ad eum Petrus, Tu es Christus Filius Dei vivi? Rursus si audire delectat quantum haec fides valeat, quid apertius eo quod ait Dominus de Ecclesia, quae super eum aedificanda erat, Et portae inferi non praevalebunt adversus eam? Sed haec
Abbreviated transcription (Latin):
milias ad̾ excolendam
uineam suam mane. hora
tertia. sexta. nona ⁊ undeci¬
nia. operarios conducit. qr
amundi huius mitio usq
infinem. ad erudiendam
plebem fidelium predicatõ¬
res congregare non destitit.
Mane et enim mundi fuit.
ab adam usq ad noe. hora
uers tertia a noe: usq ad ha¬
brabam. Sexta quoq ab
abraham usq ad moysen.
Nona autẽ a moyse usq ad
aduentum dñi. Undecima
uero ab aduentu dñiusq ad
finem mundi. Inquia predi¬
catores sc̃i apłi missi sunt. qͥ

Expanded text:
milias, ad excolendum vineam suam, mane hora tertia, sexta, nona et undecima, operarios conducit, quia a mundi hujus initio usque in finem, ad erudiendam plebem fidelium, praedicatores congregare non desistit. Mane etenim mundi fuit ab Adam usque ad Noe, hora vero tertia a Noe usque ad Abraham, sexta quoque ab Abraham usque ad Moysen, nona autem a Moyse usque ad adventum Domini, undecima vero, ab adventu Domini usque ad finem mundi, in qua praedic
Abbreviated transcription (Latin):
rat autem piis menti¬
b spes firma ⁊ fiducia
in domino: qd̃ idem consecratꝰ
utruisq hommnis habitu mu

Expanded text:
rat autem piis mentibus spes firma et fiducia in Domino, quod idem consecratus, utriusque hominis habitu mu
Abbreviated transcription (Latin):
mus. Cuntes inmundũ uniũ¬
sum: predicate euͣngelium õĩ
creature. Nonquid frẽs mei sc̃m̃
eungelium uel insensatis reb
Uł brutis animalib fuerat
predicandum. ut de eo disci¬
pulis dicatiir predicate om̃i
creature: sed omnis creature
nomine: signatur homo. St̃
namq lapides. sed nec uiuũt:
nec sencuint. sunt herbe ⁊ ar¬
busta uiuunt quidem: sed nõ
sentiunt. Uinunt dico. nõper
animã: sed per iuriditatẽ. Qai¬
a et paulus dicit. Insipiens tu
qd̃ seminas nõ uiuificatur:
nisi prius moriatur. Uiuit gͦ
qd̃ moritur: ur uiuificetur
Lapides quoq sunt: sed nõ
uinunt. Arbusta antem sunt
uiuunt. sz ñ sentiunt. Bruta uͦ
aĩalia st̃. uiuũt. sentiũt. s ñ
discernũt. Angeli ⁊ enĩ sunt. ui¬
nunt. sentiũt. ⁊ discernũt. Oĩs

Expanded text:
 Euntes in mundum universum, praedicate Evangelium omni creaturae. 2. Nunquid, fratres mei, sanctum Evangelium vel insensatis rebus, vel brutis animalibus fuerat praedicandum, ut de eo discipulis dicatur: Praedicate omni creaturae? Sed omnis creaturae nomine signatur homo. Sunt namque lapides, sed nec vivunt, nec sentiunt. Sunt herbae et arbusta; vivunt quidem, sed non sentiunt. Vivunt dico, non per animam, sed per viriditatem, qs dicit: Insipiens, tu quod seminas non vivificatur, 1570 nisi prius moriatur . Vivit ergo quod moritur, ut vivificetur. Lapides itaque sunt, sed non vivunt. Arbusta autem sunt, et vivunt, sed non sentiunt. Bruta vero animalia sunt, vivunt, sentiunt, sed non discernunt. Angeli etenim sunt, vivunt, sentiunt, et dis
Abbreviated transcription (Latin):
tidie apc̃as nr̃is in sanguine
suo: cum eiisdẽ beate passio¬
nis ab altari memoria repli¬
catur: cum panis et uini cre¬
atura in sacramentũ carnis
⁊ sanguinis eius. ineffabi¬
li sp̃c sc̃ificatione transfert᷑.¬

Expanded text:
tidianis in sanguine suo, cum eiusdem beatae passionis ad altare memoria replicatur, cum panis et vini creatura in sacramentum carnis et sanguinis eius ineffabili spiritus sanctificatione transfert
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ inurta in ierłm. Si ablue¬
rit dñs sordes filiaꝵ syon.
⁊sanguinem ierłm lauerit
de medio eius: sp̃u iudicii
dñs super omnẽ locum mõ¬
tis syon. ⁊ ubi inuocatus e.
nubem perdiem et fumũ et
splendorem ignis flãmantis ĩ

Expanded text:
em. Si abluerit Dominus sordem filiarum Sion, et sanguinem Jerusalem laverit de medio ejus, spiritu judicii Dominus super omnem locum montis Sion, et ubi invocatus est, nubem per diem, et fumum et splendorem ignis flammantis i