comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Miror qui si fieret dum millo ñ hu¬
militatis uirtus sed fortioris uttium
roboraretur. Neq enim ignorabas
dixisse dñm quod qui se humiliat
exaltabitur. qui uero se exaltat hu¬
in iliabitur. Cundemq dycisse. uos
autẽ quertus de pusillo crescere: &¬
de honore maiores ẽẽ. Utrunq: eñi
inordinatum. utrunq prȩposte¬
rum ẽ. Et om̃is laborum fructus
aufertur. omĩs meritorũ m̃sura
uacuatur. si tantum quis has seq̃R
dignitates. quantũ adulationis
optinuit. It cupiditas eminendi
ñsolum suꝑ bientem mminuat. sed
etiam coniuentem. Si uero ut asse
pium sibimet prȩponendum. tam
huic assentatio fuit. ut illum cũ
sui dedecore poscerent honorari.
nec hoc quidem illis proprio se ui¬
dicio deicientib tribin debuit qͦd
uolebant. cui tam misert uolunta¬
ti te dignius fuerat obuiare quam
cedere. Deformis autẽ & ignaua sub¬
iectio bene sibi consciis & ñ irritã
facientib gr̃am dei preuidicare

Expanded text:
Miror qui si fieret in illo non huMiror qui si fieret in illo non humilitatis virtus, sed elationis vitium roboraretur. Neque enim ignorabas dixisse Dominum, quod qui se humiliat, exaltabitur, qui vero se exaltat, humiliabitur . Eumdemque dixisse vos autem quaeritis de pusillo crescere, de honore majores esse. Utrumque enim inordinatum, utrumque praeposterum est, et omnis laborum fructus aufertur, omnis meritorum mensura vacuatur, si tantum quis has sequitur dignitates quantum adulationis obtinuit, ut cupiditas eminendi non solum superbientem minuat, sed etiam conviventem. Si vero, ut assepium sibimet praeponendum, tam huic assentatio fuit, ut illum cum sui dedecore poscerent honorari, nec hoc quidem illis proprio se judicio dejicientibus tribui debuit quod volebant, cui tam miserae voluntati te dignius fuerat obviare, quam cedere. Deformis autem et ignava subjectio bene sibi consciis, et non irritam facientibus gratiam Dei, praejudicare
Abbreviated transcription (Latin):
sarum plebium ꝑtinere. ut sacrarũ
constitutionũ regulȩ nullis corrum¬
pantur excessib Unde mira murte
quem auctoritatũ apłice sedis obser¬
uantissimũ ẽẽ conuenerat. tam ne¬
glegenter ac potius insolenteregisse.
ut traditarum tibi legum ñcustos
sed transgressor existeres. libello & cm̃
pauli prbi ti quim subditis habecͤ
cognouimꝰ apud te nouo ambitu
tedoq collumo prb̃i ordinẽ fuisse
turbatum. ita ut unuis festina & im¬
matura prouectio: quȩdam corum
aeiectio facta sit. quos etas comĩ¬
aabat. & nulla culpa minuebat Qd
si amibientis intentio aut imꝑita fa¬
uentium studia id quod nunquam
habute consuetudo poscebant. uom
cipiens emeritis. & nouellis preferre¬
tur antiquis. tuȩ fuerat industriȩ
atq doctrinȩ. ut iniuste petentium
desideria rationabili auctoritate co¬
hiberes. nequem in sacerdotali pro¬
propere prouehebas honore: adiuri¬
am eorum quib sociabatur inuꝑet.

Expanded text:
sarum plebium pertinere, ut sanctarum sarum plebium pertinere, ut sanctarum constitutionum regulae nullis corrumpantur excessibus. Unde miramur te quem auctoritatum apostolicae Sedis observantissimum esse convenerat, tam negligenter, ac potius insolenter egisse, ut traditarum tibi legum non custos sed transgressor existeres. Libello etenim Pauli presbyteri tui qui in subditis habentur, cognovimus apud te novo ambitu, foedoque colluvio presbyterii ordinem fuisse turbatum ita ut unius, festina, et immatura provectio quaedam eorum dejectio facta sit, quod aetas commendabat, et nulla culpa minuebat. Quod si ambietis intentio, aut imperita faventium studia id quod nunquam habuit consuetudo poscebant, ut incipiens emeritis, et novellus praeferretur antiquius, tuae fuerat industriae atque doctrinae, ut injuste petentium desideria rationabili auctoritate cohiberes, ne quem in sacerdotali propere provehebas honore ad injuriam eorum quibus sociebatur inciperet.
Abbreviated transcription (Latin):
re suspectis. Promde dilȩctio ma cu¬
iii deuotione gaudemꝰ. iungat
curam suam dispositionib nr̃is. &
det oꝑam. ut circunspecte acuelo¬
citer impleantur quȩ ad totiꝰ ȩccłe
incolumitatem & laudabilit̃ sug¬
gesta sunt: & salubriter ordinata
Non autẽ dilectio tua nos siquodñ
arbitramur neglecta fuerint quȩ
ꝓ custodia canonum & profideim
tegritate decernimꝰ uehem̃tius com¬
mouendos: quia inferiorum ordi¬
num culpe ad nullos magis referen¬
a sunt quam ad desides neglegen¬
tesq rectores. qui multam sepe mi¬
triunt pestilentiam. dum necessaria
dissimulant adhibere medicinam.
Iudicium quod de te sꝑabamꝰ
dolemus ẽc. frustratum. quando ea
te cõmisisse ꝑspicimꝰ quȩ omuen
eccłasticȩ sanctionis regulam cul¬
pabili nouitate fedarent. cũ plenis¬
sime noueris quanta sollicitudine
ꝑ om̃s dñi eccł̃as pat̾norum uelimꝰ
canonum prȩcepta struare. & hanc
maxime curam ad sacerdotis uniu̾¬

Expanded text:
re suspectis. Proinde dilectio tua, cure suspectis. Proinde dilectio tua, cujus devotione gaudemus, jungat curam suam dispositionibus nostris, et det operam ut circumspecte ac velociter impleantur quae ad totius Ecclesiae incolumitatem laudabiliter suggesta sunt, et salubriter ordinata. Non autem dubitet dilectio tua, nos, si quod non arbitramur neglecta fuerint, quae pro custodia canonum, et pro fidei integritate decernimus, vehementius commovendos, quia inferiorum ordinum culpae ad nullos magis referendae sunt, quam ad desides negligentesque rectores: qui multam saepe nutriunt pestilentiam, dum necessariam dissimulant adhibere medicinam. Judicium quod de te sperabamus dolemus esse frustratum, quando ea te commisisse perspicimus quae omnem ecclesiasticae sanctionis regulam culpabili novitate foedarent, cum plenissime noveris, quanta sollicitudine per omnes Domini ecclesias paternorum velimus canonum praecepta servare, et hanc maxime curam ad sacerdotes univer
Abbreviated transcription (Latin):
enimi & sp̃uali medicinȩ utilitate ple¬
nissimum ẽ.: ut siue prb̃i. siue dia
comi. aut cuiꝰlibet ordinis cleriti qui
se correctos uideri uolunt. atq ad
catholicam fidem quamiam pridẽ
amiserant rursum reuerti ambnã
prius errores suos & ipsos auctores
errorum dampnari a sesine ambi¬
gutate fateantur. ut sensib pra¬
ius etiam ꝑ emptis. nulla sꝑandi
suꝑsit occasio nec ullum mbrum
talium possit societate uolari.
cuiri ꝑomnia illis professio propͥa
ceperit obuiare. Circa quos etiam
illam canonũ constititionẽ pre¬
cipimus custodiri: ut in magno ha¬
beant beneficio. si adempta sibiom
spe ꝓmotionis in quo iueniunt᷑¬
ordine stabilitate ꝑpetua maneas¬
sitam̃ iterata tinctione ñ fuerint
maculati. Non leuem apud deum
noram iniurrit qui detalib ad
satros promouendos ordines udi¬
carit. Quod si cum grandi exami¬
natione promotio conceditur in¬
colpatis. multomagis ñ debet lie¬

Expanded text:
enim et spiritualis medicinae utilitate pleenim et spiritualis medicinae utilitate plenissimum est, coni, aut cujuslibet ordinis clerici, qui se correctos videri volunt, atque ad catholicam fidem, jampridem admiserant, rursum reverti ambiunt, prius errores suos et ipsos auctores errorum damnatos sine ambiguitate fateantur. Ut sensibus pravis etiam peremptis nulla sperandi supersit occasio, ne ullum membrum talium possit societate violari, cum per omnia illis professio propria coeperit obviare. Circa quos etiam illam canonum constitutionem praecipimus custodiri, ut in magno habeant beneficio, si adempta sibi omni promotionis spe, in quo inveniuntur, stabilitate perpetua maneant, tamen iterata tinctione non fmaculati. Non levem apud Dominum noxam incurrit, qui de talibus ad sacros promovendos ordines judicarit, quod si cum grandi examinatione promotio conceditur inculpatis, multo magis non debet lice
Abbreviated transcription (Latin):
epłam nr̃am quã ad consultationẽ
tue frat̾nitatis einisimus: ad omnes
fis comprountiales ep̃os faues per¬
nenire ut om̃ium obseruantiȩ da¬
ta prosit auctoritas. Epła leonis pa
ensi. lectis frat̾nitatis tuę litceris ui¬
gorem fidei tuȩ quem olim noueramꝰ
agnouimꝰ: congratulantes quod ad
custodiam gregum xp̃i. pastoralem
curam ugisanter exequeris. ne lupi
qui sub specie ouium subintrarun.
bestiali seuitia simplices quosq di¬
lacerent. & ñ solum ipsi nulla cor¬
pectione proficiant. sed etiam ea q̃
sunt sana corrumpant. Quod ne ui¬
pera possit obtinere fallacia dilec¬
tonem tuam duximꝰ comonendã.
insimuantes ad annme ꝑiculum ꝑ¬
tiuere. si quisquã dehis quia nob̾
inhereticorum atq susmaticorum
sectam delapsus. & se uttunq here¬
tice communionis contagione maco¬
larit. resipiscens in cõmunione ca¬
tholica sine ꝓmotione legitimȩ sa¬
tis factionis habeatur. Salub̾rimũ

Expanded text:
epistolam nostram quam ad consultationem epistolam nostram quam ad consultationem tuae fraternitatis emisimus, ad omnes fratres comprovinciales episcopos facies pervenire, ut omnium observantiae data prosit auctoritas. LX.-- Ad Julianensi. Lectis fraternitatis tuae litteris vigorem fidei tuae, quem olim noveramus, agnovimus, congratulantes tibi quod ad custodiam gregum Christi pastoralem curam vigilanter exsequeris, ne lupi, qui sub specie ovium subintrarunt, bestiarum saevitia simplices quoque dilacerent, et non solum ipsi nulla correctione proficiant, sed etiam ea quae sunt sana corrumpant. Quod ne viperea possit obtinere fallacia, dilectionem tuam duximus commonendam, insinuantes ad animae periculum pertinere, si quisquam de his qui a nobis in haereticorum atque schismaticorum sectam delapsus, et se utcunque haereticae communionis contagio macularit, resipiscens in communione catholica sine promotione legitima satisfactionis habeatur. Saluberrimum
Abbreviated transcription (Latin):
spexeris ẽẽ. deuotos. pariter etiam
habens senilis etatis intuitũ. & ꝑi¬
tulorum quorunq aut egritudiniᷤ
respiciens necessitates in qͦuib si qͥs
ita grauiter urgeatur. ut dum adhyc
pen̾itet: de salute ipsius desperet᷑.
oportet ei ꝑ sacerdotalem sollicitu¬
dinem communionis gr̃a sub ueni¬
ri. Nam hii qui baptismũ ab hercti¬
cis acceꝑunt. cum baptizati antea ñ
fuissent. sola inuocatione sp̃c sũ per
impositionẽ maniũi confirmandi
sunt: quia formam tantũ baptismi
sine sc̃ificationis uirtute sumpser̃t̃.
ft hanc regulam ut sciatis seruanda
om̃ib eccłiis predicamꝰ. ut lauachr̃u
semel initum nulla tteratione uo¬
ictur. aicente apło. unus dñs. una
fides. unum baptisma. Cuiꝰ ablu¬
tio milla tteratione temptanda ẽ.
sed ut diximus sola sc̃ificatio sc̃i
sp̃c inuocanda ẽ: ut quod ab here¬
ticis nemo accipit. a catholicis sacer
dotib consequatur. hanc autem

Expanded text:
erspexeris esse devotos, pariter etiam erspexeris esse devotos, pariter etiam habens senilis aetatis intuitum, et periculorum quorumque aut aegritudinis respiciens necessitates, in quibus si quis ita graviter urgeatur, ut dum adhuc poenitet de salute ipsius desperetur, oportet ei per sacerdotalem sollicitudinem communionis gratia subveniri. Nam hi qui baptismum ab haereticis acceperunt cum baptizati antea non fuissent, sola invocatione Spiritus sancti per impositionem manuum confirmandi sunt, quia formam tantum basine sancti Spiritus virtute sumpserunt. Et hanc regulam, ut scitis, servandam in omnibus aeclesiis predicamus, ut lavacrum semel initum nulla iteratione violetur, dicente apostolo: 'Unus Deus, una fides, unum baptisma'. Cuius ablutio nulla iteratione temeranda est, sed, ut diximus, sola sanctificatio sancti Spiritus invocanda; ut quod ab hereticis nemo adotibus consequatur. Hanc autem
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ xp̃ianis qui intereos a quib
futrant captinati immolaticiis cib
asseruntur ẽẽ. polluti: consultatio¬
in caritatis tus hoc etiam responden¬
dum ẽẽ credidimꝰ. ut penitentie sa¬
tis factione purgentur. Que ñ tam
temporis longitudine quam cordis
compunctione pensanda ẽ. Et siue
hoc t̃ror excorserit. siue famessua¬
serit. ñ dubitetur abolendum. cũ
huiꝰmodi cibus promitu aut indi¬
gentia. ñ pro religionis utntratione¬
sit sumptus. his nero de quib dilec¬
tio tua similiter nos credidit con¬
sulendos. qui ad iterandum bap¬
tisium uł metucoacti sunt uł erro¬
re traducti. & nunc se contra catho¬
lice fidei sacram̃tum egisse cognosct̃.
ea custodienda ẽ. ratio. qua in socie¬
tatem nr̃am ñ nisi ꝑ penitentie re¬
mednum & ꝑ impositionẽ ep̃alis ma¬
nus communionis recipiant unita¬
tem: tempora penitudinis habita
moderatione tuo constituente iu¬
dicio. pro ut conuersorũ animos ꝑ¬

Expanded text:
autem Christianis qui inter eos a quibus autem Christianis qui inter eos a quibus fuerant captivati immolatitiis cibis asseruntur polluti, consultationi charitatis tuae hoc etiam respondendum esse credimus ut poenitentiae satisfactione purgentur. Quae non tam temporis longitudine quam cordis compunctione pensanda est, et sive hoc terror extorserit, sive fames suaserit, non dubitetur abolendum, cum hujusmodi cibus pro metu, aut indigentia non pro religionis venerationesit sumptus. His vero de quibus dilectio tua similiter nos credidit consulendos, qui ad iterandum baptismum vel metu coacti sunt, vel errore traducti, et nunc se contra catholicae fidei sacramentum egisse cognoscunt, ea custodienda est ratio, qua in societatem nostram non nisi per poenitentiae remedium, et per impositionem episcopalis manus, communionis recipiant unitatem, temporis poenitudinis habita moderatione tuo constituente judicio, prout conversorum animos p
Abbreviated transcription (Latin):
reformetur: Et ideo si qui post longã
captiuitat̃e reuersi ita in dilectionẽ
suarum comugum ꝑ seutrant. ut eas
cupiant in suum redire consortiũ.
omittendũ ẽ. & inculpabile indican¬
dum quod necessitas intulit: & resti¬
tuendum quod fides poscit Si autem
rum amor e sunt captȩ ut malĩ
his coherere quam in legitimũ redi¬
re consortium merito sunt notandȩ:
ita ut etiam ȩccłastica cõmunione pri¬
uentur. quia in excus abiliter conta¬
minationẽ criminis elegerunt. osten¬
dentes sibimet ꝓ sua incontinentia
platuisse. quod iusta remissio potu¬
it expiare. Redeant gͦ insuũ statum
uoluntaria redintegratione conni¬
gia. neq ullo mͦ ad obprobriũmalȩ
uoluntatis trahatur. quod conditio
necessitatis extorsit. Quia sicut hȩ mu¬
lieres quȩ reuerti ad uiros suos nolt̃
impie habendȩ sunt: ita ille quȩ in
affectum inttum ex deo redeunt. me¬
rito sunt laudandȩ ndicio. De his¬

Expanded text:
reformetur? Et ideo, si viri post longam reformetur? Et ideo, si viri post longam captivitatem reversi ita in dilectione suarum conjugum perseverant, ut eas cupiant in suum redire consortium, omittendum est, et inculpabile judicandum est quod necessitas intulit, et restituendum quod fides poscit. Et infrarum amore sunt captae, ut malint his cohaerere, quam in legitimum redire consortium, merito sunt notandae, ita ut etiam ecclesiastica communione priventur, quae de re excusabili contaminationem criminis elegerunt, ostendentes, sibimet pro sua incontinentia placuisse quod justa remissio poterat expiare. Redeant ergo in suum statum voluntaria redintegratione conjugia, neque ullo modo ad opprobrium malae voluntatis trahatur quod conditio necessitatis extorsit, quia, sicut hae mulieres, quae reverti ad viros suos nolunt, impiae habendae sunt: ita illae, quae in affectum initum ex Deo redeunt, merito sunt laudandae
Abbreviated transcription (Latin):
sunt uiris. a nob debeat ordinari
Sed quia nouimꝰ scriptum qͦd ado um¬
gitur mulier uiro. & iterum preceptũ
agnouimꝰ. ut quod deus umnxit homo
ñ separet. necesse ẽ. ut legitimarum
federa nuptiarum redintegranda
credamꝰ. & remotis malis quȩ hosti¬
litas intulte. unicuiq hoc quod le¬
giume habuit reformetur. Omniq
studio ꝓcurandum ẽ: ut recipiat u¬
nusquisq quod propniumẽ. Necta¬
men culpabilis iudicetur. & tanquã
alieni iuris ꝑuasor: qui ꝑsonam aꝰ
mariti quiiam ñ eẽ. estimabatur as
sumpsit. Sic enm multa que ad es
qui incaptiuitatem ducti sunt pti¬
nebant. in ius alienum transire po¬
tuerunt. & tam̃ plenum iusticiȩ ẽ.
ut hisdem reu̾sis propria reform̃¬
tur. Quod simmancipiis uł in agͥs
aut etiam in domib ac possessio¬
nib rite seruatur. quanto magis
in comugiorum redintegratiõne
faciendum ẽ. ut quod bellica ne¬
cessitate turbatum ẽ pacis remedio

Expanded text:
sunt viris, a nobis debeat ordinari. sunt viris, a nobis debeat ordinari. Sed quia novimus scriptum, a Deo jungitur mulier viro, et iterum praeceptum agnovimus, ut quod Deus junxit homo non separet, necesse est ut lefoedera nuptiarum redintegranda credamus, et remotis malis, quae hostilitas intulit, unicuique hoc, quod legitime habuit, reformetur, omnique studio procurandum est, ut recipiat unusquisque quod proprium est. § 1. Nec tamen culpabilis judicetur et tanquam alieni juris pervasor, qui personam ejus mariti, qui jam non esse existimabatur, as sumsit. Sic enim multa, quae ad eos, qui in captivitatem ducti sunt, pertinebant, in jus alienum transire potuerunt, et tamen plenum justitiae est, ut eisdem reversis propria reformentur. Quod si in mancipiis, vel in agris, aut etiam in domibus, ac possessionibus rite servatur, quanto magis in conjugiorum redintegratione faciendum est? ut sic quod bellica necessitate turbatum est pacis remedio
Abbreviated transcription (Latin):
nouerit denegari. Data .ui. idus oc¬
tobris. maximo uͦ & paterio uiriscla¬
rissimis consulibus. Leo niccte ep̃o¬
si memorauit. ut de his anob̾ aue¬
toritatim apłicȩ sedis acciꝑes. que
quidem magnam difficultatem di¬
iidicationis uidentur afferre. sed ꝓ
inspectione temporalium necessita¬
tum adhibenda curatio ẽ: ut uul¬
nera quȩ hostilitatis adũsitate illa¬
ta suntt. religionis maxime ratione
sanentur. Cum gͦ ꝑbellicam claden¬
& ꝑ grauissimos hostilitatis mcurs
ita quedam dicatis diuisa ẽẽ coniugi
ut abductis in captiuitatem iuris fe¬
mine corum remanserint aestitute.
que uiros proprios aut int̾emptospu
taruit. aut nunquã adñatione cre¬
diderint liberandos. & ad aliorũ con¬
iugim solitudine cogente transienq̃
cumq: nunc staturerum auxiliante
dño in meliora conũso. ñnulli eorũ
qui putabantur perisse remeauerĩ
merito caritas tua uidetur ambig̾e
quid de milierib quȩ aliis iuncte

Expanded text:
noverit denegari. Datum VI Idus Ocnoverit denegari. Datum VI Idus Octobris, Maximo II et Paterio viris clarissimis consulibus. LXV EPISTOse memoravit, ut de his a nobis auctoritatem apostolicae sedis acciperes, quae quidem magnam difficultatem dijudicationis videntur afferre. Sed pro inspectione temporalium necessitatum adhibenda curatio est, ut vulnera quae hostilitatis adversitate illata sunt, religionis maxime ratione sanentur. CAP. et per gravissimos hostilitatis incursus ita quaedam dicatis divisa esse conjugia, ut abductis in captivitatem viris feminae eorum remanserint destitutae, quae viros proprios aut intetarent, aut nunquam dominatione crederent liberandos, et in aliorum conjugium sollicitudine cogente transierint: cumque statui rerum, auxiliante Domino, in meliora converso, nonnulli eorum qui putabantur perisse, remearint: merito charitas tua videtur ambigere, quid de mulieribus quae aliis junctae
Abbreviated transcription (Latin):
duximꝰ p̃monendum. ut sicut ñ
suo. ita nec alieno nomine aliquis
dericorum exercendum fenus attem¬
ptet. Indecens enim ẽ. crim̃ sirũ com¬
modis alienis impendere. fenus aũ
hoc solum aspicere & exercere aebemꝰ:
ut quod hic miscditer tribumiꝰ. adño
tipliciter & imꝑpetuum m̃suram re¬
tibuet. recipere ualeamus.u.
Ioc itaq admonitio nr̃a denuntiat.
quod siquis fr̃m contra hȩc constituta
uenerit uł uenire temptauerit. & ꝓ¬
bibita fuerit ausus admittere. asuo
se nouerit officio submouendũ. nec
communionis nr̃e futurũ ẽẽ consor¬
tem. qui socius ẽẽ. noluit discipline.
Ne quid uero sit quod prȩc̃missum
a nob forte credatur. omĩa decritalia
constituta tam beatȩ recordationis
innocentii quam om̃ium decessoꝵ
nr̃orum quȩ de ȩcd̃ asticis ordinatĩ¬
onib canonum ordinata sunt dis¬
ciplinis: ita ur̃am dilectionem custo¬
dire debere mandamꝰ. ut si quis illa
contempsent: ueniam sibi deniceps

Expanded text:
diximus praemonendum, ut sicut non diximus praemonendum, ut sicut non suo, ita nec alieno nomine aliquis clericorum exercendum fenus attentet. Indecens enim est crimen suum commodis alienis impendere. Fenus autem hoc solum aspicere, et exercere debemus, ut quod hic misericorditer tribuimus, tipliciter, et in perpetuum mensura retribuet, recipere valeamus. V. Hoc itaque admonitio nostra denuntiat, quod si quis fratrum contra haec constituta venerit, vel venire tentaverit, et prohibita fuerit ausus admittere, a suo se noverit officio submovendum, nec communionis nostrae futurum esse consortem qui socius esse noluit disciplinae. Ne quid vero sit quod praetermissum a nobis forte credatur, omnia decretalia constituta tam beatae recordationis Innocentii quam omnium decessorum nostrorum quae de ecclesiasticis ordinationibus canonum ordinata sunt disciplinis, ita vestram dilectionem custodire debere mandamus, ut scontempserit, veniam sibi deinceps
Abbreviated transcription (Latin):
hoc quod illis obstiterat ñ fuerun
huius discussionis curam nob spe¬
cialiter uindicantes. ut si qua forsi¬
tan de his commissa sunt. corri-¬
gantur neliceat ultra cominita.
& ne exuisatio de ignoratione nas¬
catur. quanquã ignorare nunq̃.
licuerit sacerdotem. quid canonũ
regulis fuerit definitum. Hec gad
proumtias ur̃as ꝑ innocentium
le pullulasse noscuntur. radicitꝰ
euellantur: & messem dñicam ⁊¬
dania nulla corrumpant. Ita eñi
fructum uberem quȩ sunt sincera
prestabunt. si ea quȩ natam segetẽ
enecare consuerunt. diligentius
pretereundũ duximus quos dam
lutri turpis cupiditate captos.u
surariam exercere pecuniam: &
fenore uelle ditescere. Quod uos
ñ dicam meos qui sunt in elerica¬
li officio constituti. sed in laicos ca¬
dere qui xp̃ianos se dici cupiunt
condolemꝰ. Quod undicari acrius
in eos qui fuerint comprobati de¬
cernimꝰ ut om̃is peccandi oportu¬
uitas adimaturam. Illud etiam

Expanded text:
hoc quod illis obstiterat non fuerunt. hoc quod illis obstiterat non fuerunt. Hujus discussionis curam nobis specialiter vindicantes, ut si qua forsitan de his commissa sunt, corrigantur, nec liceat ultra committi, et ne qua excusatio de ignoratione nascatur: quanquam ignorare nunquam licuerit sacerregulis fuerit definitum. Haec ergo ad provincias vestras per Innocentium, le pullulasse noscuntur, radicitus evellantur, et messem dominicam zizania nulla corrumpant. Ita enim fructum uberem, quae sunt sincera, praestabunt, si ea, quae natam segetem enecare consueverunt, diligentius praetereundum esse duximus, quosdam, lucri turpis cupiditsurariam exercere pecuniam, et fenore velle ditescere. Quod nos non dicam in eos qui sunt in clericali officio constituti, sed in laicos cadere, qui Christianos se dici cupiunt, condolemus, quod vindicari acrius in eos qui fuerint comprobati decernimus, ut omnis peccandi opportunitas adimatur. IV. Illud etiam
Abbreviated transcription (Latin):
gregandus: ut a castris dñius quib
nom̃ enis ascribitur. nullis necessita¬
tis uinculis abstrahatur.n.
tertt natalium honestas & morum
ẽẽ. debeat sacri altaris ministerio
sociandus & apło nos docente &
adiuina prȩceptione didicimꝰ. & ca-¬
nonum regulis: aquib plerosq
fr̃m decliasse & peniius deuiasse
reꝑimus. Nam constat ad sacerdo¬
tium ꝑuenisse iuduarum marito.
quosdam etiam quib fuerint
numerosa comugia. & ad omñe
licentiam uta liberior: ad sacrum
ordinem passim patefactis aditib
finsse ꝑmissos. contra illam beati
apłi uocem qua talib exclamat
dicens. unius uxoris uirum. & con¬
tra illud antiquȩ legis preceptum
quo dicitur & canetur. sacerdos
uirgmem accipiat. ipcorem. non
uiduam. ñ repudiatam. hos ergo
quicunq tales admissi sunt. ab ec¬
cłasticis officiis & a sacerdotali no¬
mine apłicȩ sedis auctoritate iu¬
bemus arceri. Nec hoc enim sibi po¬
terunt uindicare. cuius capaces ꝑ

Expanded text:
gregandus ; ut a castris dominicis quibus gregandus ; ut a castris dominicis quibus nomen ejus ascribitur, nullis necessitatis vinculis abstrahatur. terit natalium honestas et morum esse debeat sacri altaris ministerio sociandus, et Apostolo nos docente, et divina praeceptione didicimus, et canonum regulis, a quibus plerosque fratrum declinasse, et penitus deviasse reperimus. Nam constat ad sacerdotium pervenisse viduarum maritos, quosdam etiam quibus fuerint numerosa conjugia, et ad omnem licentiam vita liberior, ad sacrum ordinem passim patefactis aditibus fuisse permissos; contra illam beati Apostoli vocem, qua talibus exclamat dicens: Unius uxoris virum; et contra illud antiquae legis praeceptum quo dicitur et cavetur: Sacerdos virginem uxorem accipiat, non viduam, non repudiatam. Hos ergo, quicunque tales admissi sunt, ab ecclesiasticis officiis et sacerdotali nomine apostolicae sedis auctoritate jubemus arceri; nec hoc enim sibi poterunt vindicare cujus capaces per
Abbreviated transcription (Latin):
di asticam disciplinam psumpta
uił coniissa cognoscimꝰ quȩ siũqua
debemꝰ uigilamia resccemꝰ ilsi quino
speculatores ẽẽ uoluit excusapemn
possumꝰ. ꝑmittentes sincerum coꝵͣ
cecle quod ab om̃ipurum macula
custo dire debemus ambientiũ m¬
proba contagione fedari: cum ipsa
sibi m̃brorum ꝑ dissiniulationu
compago ñ congruat. Admittunt᷑¬
passim ad ordinem sairum quib
nulla natalium nulla morũ dig¬
nitas fuffragatur. Et qui a dñissiuᷤ
libertatem consequi minime po¬
tuerunt. ad fastigium sacerdotis
posse creditur. qui dño suo necdũ
probare se potuit. Duplex itaq in
hac parte reatus ẽ: quod & sacrũ
mysterium talis consortii uilitate
ꝑtinet. uira soluuntur. Ab his itaq
his sed ab illis etiam qui originali
aut alicui conditioni obligati sut̃
uolumꝰ temperari. nisi forte eorum
petitio aut uoluntas accesserit. &ͥ
aliquid sibi meis uindicant potes¬
tatis. Debet enim inimunis ẽẽ. ab
aliis. qui diuinȩ milicie fueritag¬

Expanded text:
sumpta vel commissa cognoscimus; quae si non quali debemus vigilantia resecemus, illi qui nos speculatores esse voluit, excusare non possumus, permittentes sincerum corpus Ecclesiae, quod ab omni purum macula custodire debemus, ambientum improba contagione foedari, cum ipsa sibi membrorum per dissimulationem compago non congruat. Admittuntpassim ad ordinem sacrum, quibus nulla natalium, nulla morum dignitas suffragatur; et qui a dominis suis libertatem consequi minime potuerunt, ad fastigium sacerdotii,posse creditur, qui domino suo necdum probare se potuit. Duplex itaque in hac parte reatus est, quod et sacrum ministerium talis consortii vilitate pertinet, jura solvuntur. Ab his itaquehis, sed ab aliis etiam qui originali aut alicui conditioni obligati sunt volumus temperari: nisi forte eorum petitio aut voluntas accesserit, qui aliquid sibi in eos vindicant potestatis. Debet enim esse immunis ab aliis, qui divinae militiae fuerit ag
Abbreviated transcription (Latin):
supest fr̃s ut concordi obȩdientia
salubres suscipiatis hortatus. &
nichil ꝑ contentionem agentes. sed
ad omne studium deuotionis una¬
nimes diuinis & apłicis constitutio¬
nib pareatis. & in nullo patiani¬
ni pia canonum decreta uiolari Qe
enim nunc certarũ remisimꝰ consi¬
deratione causarum antiquis de¬
inceps custodienda sunt regulis ne
quod ad tempus pialenttate conces¬
simus. iusta posthȩc ultione plecta¬

Expanded text:
Superest, fratres, ut concordi obedienSuperest, fratres, ut concordi obediensalubres suscipiatis hortatus, et nihil per concertationem agentes, sed ad omne studium devotionis unanimes divinis et apostolicis constitutionibus serviatis, et in nullo patiamini pia canonum decreta violari. Quae enim nunc certarum remisimus consideratione causarum, antiquis deinceps custodienda sunt regulis, ne quod ad tempus pia lenitate concessimus, justa posthac ultione plecta
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. n res ellimꝰ dignitate. ita ut & ip¬
se libello ad nos edito catholicum
se ẽẽ. manifestit. de aggaro & thi¬
benano quorum acȩteris qui ex
laiuis ordinati in hoc causa diu̾sa
ẽ quod eorum ordinationi atro¬
cestumultus. & seue seditiones me¬
morantur ẽe. famulatȩ. ur̃o iudi¬
cio cuncta commisimꝰ: ut relata ha¬
biti apud uos exammis fide. quid
de supradictis statuendum sit scire
possemus. Ille autẽ famule dei quȩ
integritatem pudoris oppressione
barbarica ꝑdiderunt. laudabili¬
ores erunt in humilitate acuere¬
cundia. si se incontaminatis non
audeant comparare uirginibus.
Quanuis enim om̃e peccatum ex
uoluntate nascatur. & potuerit
corruptone carnis mens inuita
ñ pollui: minus tam̃nimis obe¬
rit si quod potuerint animo ñ
amttere. doleant se uł corpore
ꝑdidisse. Cum itaq de om̃ib fere
quȩ fr̃is nr̃i potentii relatio con-¬
tinebat plenissime dilectionem
batis&e morib uideatis instrutã

Expanded text:
est non repellamus dignitate, ita ut et ipest non repellamus dignitate, ita ut et ipse libello ad nos edito catholicum se esse manifestet. De Aggaro et Tyberiano, quorum a caeteris qui ex laicis ordinati sunt in hoc causa diversa est, quod eorum ordinationi atroces tumultus, et saevae seditiones memorantur esse famulatae, vestro judicio cuncta commisimus, ut relata habiti apud vos examinis fide quid de supradictis statuendum sit, scire possimus. Ille autem famulae Dei quae integritatem pudoris oppressione barbarica perdidere, laudabiliores erunt in humilitate ac verecundia si se incontaminatis non audeant comparare virginibus. Quamvis enim omne peccatum ex voluntate nascatur, et potuerit corruptione carnis mens invita non pollui, minus tamen eisdem oberit, si quod potuerint animo non amittere doleant se vel corpore perdidisse. Cum itaque de omnibus fere quae fratris nostri Potentii relatio continebat plenissime dilectionem batus, et moribus videatis instructam.
Abbreviated transcription (Latin):
tis. quib salubriter statutum ẽe.
ne primĩt uł scđ̾m aut tercium
in eccła gradum quisquam laicoꝵ
quib libet suffragiis fultus ascendat
priusquam ad hoc meritũ ꝑ legrt¬
ma augm̃ta ꝑueniat. Quod enim
nunc utumq patimur ẽe. ueniale.
multũ post modũ ẽe. ñ poterit. si
quisquam om̃ino id quo int̃dici¬
mus ufurpare prȩsumpserit. qͥa
remissio peccati non dat licentiã
delinquendi: nec quod potuit
aliqua ratione concedi. fas erit¬
ampliꝰ impune cõmitai.: Donatũ
autẽ salaunensem ex Nouacia¬
no cum sua ut comꝑimus plebecos¬
uersum. ita dm̃co uolumꝰ gregi prẽ¬
sidere. ut libellum fideisuȩ ad nos me¬
minerit dirigendum. quo & nona¬
nani dogiatis dampnet errorem:
& plenissime confiteatur catholi¬
cam ueritatem. Maximũ quoq
ex laico licet rep̃hensibiliter ordi¬
natum. tam̃ si donatista iam ñ est
& a sp̃u scismaticȩ prauitatis alienꝰ.
ab ep̃ali quam quo quo mͦ ad eptus

Expanded text:
tis quibus salubriter statutum est, tis quibus salubriter statutum est, ne primum vel secundum, aut tertium in ecclesia gradum quisquam laicorum quibuslibet suffragiis fultus ascendat, priusquam ad hoc meritum per legitima augmenta perveniat, quod enim utrumque patimur esse veniale multum postmodum esse non poterit, si quisquam omnino id quod interdicimus usurpare praesumpserit, quia remissio peccati non dat licentiam delinquendi, nec quod potuit aliqua ratione concedi, fas eritamplius impune committi. Donatum autem Salicinensem ex Novatiano cum sua ut comperimus plebe conversum, ita Dominico volumus gregi praesidere, ut libellum fidei suae ad nos meminerit dirigendum, quod et Novatiani dogmatis damnet errorem et plenissime confiteatur catholicam veritatem. Maximum quoque ex laico licet reprehensibiliter ordinatum, tamen si Donatista jam non est, et a spiritu schismaticae pravitatis alienus, ab episcopali quam quoquomodo adeptus
Abbreviated transcription (Latin):
nos hinc mansuetudo clem̃tiȩ. huc
censura iusticiȩ. Et quia uniuiersȩ
secundũ. sedis apłice pietatem ita
nr̃am temꝑare sententiam. ut tru¬
tinato pondere delictorũ quȩ con¬
stat s̃i imnius ẽẽ. m̃surȩ. quȩdam
definiamꝰ utcunq toleranda: quȩ¬
dam uero penitus amputanda.
Cos enim qui uł scdas nuptias
imerunt. uł uiduarũ se coniugio
souiarunt. nec apłica nec legalis
auctortras sacerdotium obtinere
ꝑmitait. & multo magis illum si
fuerit ur̃o iudicio confutatus qui
sicut ad nos relatum ẽ. duarum si¬
mul ẽ. maritus uxorum. uł illũ
qui aprina uxore dimissus. alte¬
ram duxisse ꝑhibetur. Cȩteros uͦ
quorum prouectio hoc tantũ rep¬
hensionis incurrit. quod ex laics
ad offiuium ep̃ale delecti sunt. ne¬
q ex hoc quod uxores habeant poᷤ¬
sunt ẽẽ. culpabiles. susceptum sa¬
cerdonum tenere ꝑmittimꝰ: ñ pre¬
iudicantes apłicȩ sc̃dis statutis nec
precessorum nr̃orum nr̃isq decre¬

Expanded text:
nos hinc mansuetudo clementiae, hinc nos hinc mansuetudo clementiae, hinc censura justitiae? Et quia « universae secundum sedis apostolicae pietatem, ita nostram temperare sententiam, ut trutinato pondere delictorum, quae constat non unius esse mensurae quaedam definiamus utcunque toleranda, quaedam vero penitus amputanda. Eos enim qui vel secundas nuptias inierunt, vel viduarum se conjugio sociarunt, nec apostolica nec legalis auctoritas sacerdotum obtinere permittit, et multo magis illum, si fuerit vestro judicio confutatus, qui, sicut ad nos relatum est, duarum simul est maritus uxorum, vel illum qui a prima uxore dimissus, alteram duxisse perhibetur. Caeteros vero quorum provectio hoc tantum reprehensionis incurrit, quod ex laicis ad officium episcopale delecti sunt, neque ex hoc quod uxores habeant, possunt esse culpabiles, susceptum sacerdotium tenere permittimus, non praejudicantes apostolicae sedis statutis, nec praecessorum nostrorum nostrisque decre
Abbreviated transcription (Latin):
inligneis & fictilib eorũ hominum
species figuratur qui nullis adhuc
uirtutib ntent: ita in aureis & ar¬
genteis hiisine dubio declarantur.
qui ꝑ longum eruditionis igñe. & ꝑ
fornacem diuturmi laboris excocti.
aurum probatum & argentũ purũ
ẽẽ. meruerunt. Quib si mertes pro
deuotione ñ redditur. om̃is eccłasti¬
ca aisciplina resoluitur. om̃is ordo
turbatur: dum in ȩccl̃a quinullũ
subierunt ministeriũ. ꝑuerso eligẽ¬
tium iudicio indebitum obtinent
principatum. Cung inter uos tan¬
tum ualuerint aut studia popula¬
rium aut ambitus suꝑborum. utt
ñ solum laicos. sed etiam scđ̃ arum
uxorum uiros aut uiduatũ mari¬
tos. ad officium cognoscamꝰ pastora¬
le prouectos ñme aꝑtissime exig̃t
cause ut eccłe in quib ista cõmis¬
sa sunt. iudicio seueriore purgent᷑
& ñ solum uitales prȩsules sed etiã
mordinatores eorum ultio compe¬
tens proferatur: Sed urcunstant

Expanded text:
in ligneis et fictilibus eorum omnium in ligneis et fictilibus eorum omnium species figuratur, qui nullis adhuc virtutibus nitent, ita in aureis et argenteis, hi sine dubio declarantur, qui per longum eruditionis ignem, et per fornacem diuturni laboris excocti, aurum probatum et argentum purum esse meruere. Quibus si merces pro devotione non redditur, omnis ecclesiastica disciplina resolvitur, omnis ordo turbatur, dum in Ecclesia, qui nullum subiere ministerium perverso eligentium judicio debitum obtinent principatum. Cum ergo inter vos tantum valuerint, aut studia popularium, aut ambitus superborum, ut non solum laicos, sed etiam secundarum uxorum viros, aut viduarum maritos ad officium cognoscamus pastorale provectos, nonne aptissime exigunt causae, ut ecclesiae in quibus ista commissa sunt, judicio severiore purgentur, et non solum in tales praesules, sed etiam in ordinatores eorum ultio competens proferatur? Sed circumstant
Abbreviated transcription (Latin):
ad honores mundi sine suffragio tẽ¬
poris. sine merito laboris indignũ
ẽ. ꝑuenire. & notari ambitꝰ solent
quos probitatis docum̃ta ñ ad iu¬
uant. quam diligens & quã prudeis
habenda ẽ. dispensatio diuinorũ
munerũ & celestium dignitatũ. ne
in aliquo apłica & canonica decre¬
ta uiolentur. & his eccła dm̃ regen¬
da credatur. qui legitimarũ insti¬
tutionum nescii. & totius humili¬
tatis ignari. ñ ab infimis sumere
incrementũ. sed a summis uolunt
habere principiũ: cũ ualde iniquũ
sit & absurdum. ut imꝑiti magistris.
noui antiquis. & rudes preferantur
emeritis: In domo quidem magna
necesse ẽ. sicut apłs ait uasa diuersa
sint. quedam aurea & argentea. que¬
dam uero lignea & fictilia. Sed horũ
ministerium pro materiȩ qualitate
discernitur. nec qui ẽ preciosorum
idem usus ẽ. uilium. Naminordina¬
ta sunt omĩa. si fictilia aureis. & lig¬
nea preferantur argentus.Sic̃ aũ

Expanded text:
ad honorem mundi sine suffragio temad honorem mundi sine suffragio temporis, sine merito laboris indignum est pervenire, et notari ambitus solent, quos probitatis documenta non adjuvant, quam diligens, et quam prudens habenda est dispensatio divinorum munerum, et coelestium dignitatum, ne in aliquo apostolica, et canonica decreta violentur, et his Ecclesia Domini regenda credatur qui legitimarum institutionum nescii, et totius humilitatis ignari non ab infimis sumere incrementum, sed a summis volunt habere principium? cum valde iniquum sit et absurdum ut imperiti magistris, novi antiquis, et rudes praeferantur emeritis. « In domo quidem magna necesse est, sicut Apostolus ait, vasa diversa sint, quaedam aurea, argentea, quaedam vero lignea et fictilia , » sed horum ministerium pro materiae qualitate discernitur, nec qui est pretiosorum, idem usus est vilium. Nam inordinata sunt omnia si fictilia aureis, et lignea praeferantur argenteis. Sicut autem
Abbreviated transcription (Latin):
se claruerit: Monente uͦ apło atq
dicente. & hi aitem probentur pn¬
mum. & sic ministrent: quid aliud
intelligendum putamꝰ. nisi ut in
his prouectionib ñ solum matri¬
moniorum priuilegia. sed ctram la¬
borum menta cogitemꝰ. ne aut abap¬
tismo rudib aut a scłari actui repen¬
te conuersis officium pastorale creda¬
tur. cum omĩs gradus miliciȩ xp̃ia¬
nȩ de increm̃tis profectuum debeat
estimari. an possint tuq maiora
cominitti: Merito sc̃orum patrum
uenerabiles sanctiones cum de sacer¬
dotum electione loquerentur. eos
demũ idoneos sacris admiistrati¬
onib censuerunt. quorũ omĩs etas
apuerilib exordiis usq ad prouec¬
tiores annos ꝑ disciplinȩ eccłastice
stipendia cucurrissent. ut unicui¬
q: testimoniũ prior uita preberet.
Nec posset de eius prouectione dubi¬
tari. cin pro laborib multis. ꝓ mo¬
rib castis. pro actib strenus. celsi¬
oris loup̃mium deberetur. si em̃

Expanded text:
se claruerit, monente vero Apostolo atque se claruerit, monente vero Apostolo atque dicente: « Et hi aut probentur primum, et sic ministrent . » Quid aliud intelligendum putemus, nisi ut in his provectionibus non solum matrimoniorum privilegia, sed etiam laborum merita cogitemus, ne aut a baptismo rudibus, aut a saeculari actu repente conversis officium pastorale credatur, cum omnis gradus militiae Christianae de incrementis profectuum debeat aestimari, an possint cuiquam majora committi? Merito sanctorum Patrum venerabiles sanctiones cum de sacerdotum electione loquerentur eos demum idoneos sacris administrationibus censuere, quorum omnis aetas a puerilibus exordiis usque ad provectiores annos per disciplinae ecclesiasticae stipendia cucurrisset, ut unicuique testimonium prior vita praeberet, nec posset de ejus provectione dubitari, cui pro laboribus multis, pro moribus castis, pro actibus strenuis celsioris loci praemium deberetur. Si enim
Abbreviated transcription (Latin):
rem. alterius uiri ẽẽt exꝑta conigi¬
um. Quis gͥ dissimulare audeat qd̵
in tanti sacram̃ti ꝑ petratur innri¬
am. cum huic magno uenerando¬
q mysterio. ne legis quidẽ statuta
defuerint. quib euident̃ ẽ. defim¬
tum ut uirginẽ sacerdos accipiat.
& alterius thorum nesciat conu¬
gis. que uxor futura ẽ. pontificis:
Iam tunc enim in sacerdotib figu
cat sponsa uerbi ñ alium uirũ nos¬
unam diligit. & aliam prȩter ip̃sam
suo consortio ñ adiungit. Si gͦetiã
in ueteri testam̃to hec sacerdotaliũ
comugiorũ forma seruata ẽ. qͣnto
magis sub reuelataiam gr̃ã consti¬
tuti. apłicis debemꝰ seruire preceptiᷤ.
ut quãlibet quis bonis moribus
prȩditus & sc̃is opetib inueniat᷑
ornatus. nequaquã tam̃ uł ad dia¬
conii gradum. uł ad prb̃ii hono¬
rem. uł ad ep̃atus culm̃ ascenddat.
si aut ipsum ñ unius uxoris uirũ.
aut uxorem eius ñ unius uiri fuis¬

Expanded text:
rem, alterius viri esset experta conjugirem, alterius viri esset experta conjugium. Quis ergo dissimulare audeat quod in tanti sacramenti perpetratur injuriam? Cum huic magno venerandoque mysterio ne legis quidem statuta defuerint, quibus evidenter est definitum, ut virginem sacerdos accipiat et alterius torum nesciat conjugis quae uxor est futura pontificis? Jam tunc enim in sacerdotibus figucat sponsa Verbi non alium virum nosunam diligit, et aliam praeter ipsam suo consortio non adjungit. Si ergo etiam in Veteri Testamento haec sacerdotalium conjugiorum forma servata est, quanto magis sub revelata jam gratia constituti apostolicis debemus servire praeceptis, ut quomodolibet quis bonis moribus praeditus, et sanctis operibus inveniatur ornatus, nequaquam tamen vel ad diaconii gradum, vel ad presbyterii honorem, vel ad episcopatus culmen ascendat, si aut ipsum non unius uxoris virum, aut uxorem ejus non unius viri fuis
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. citomanꝰ imponere. nisi ante cta¬
tem maturitatis. ante tempꝰ exa¬
minis. ante meritum laboris. an¬
te expientiam disciplinȩ. sacerdo¬
talem honorem tribuere ñ ꝓbatiͤ:
Et quid ẽ. cõiuunicare peccatis ali¬
enis. nisi talem effici ordmantem.
qualis ille ẽ. qui ñ meruit ordina¬
ri: Sicut enim boni oꝑis sibi com
parat fructum qui rectum sectat᷑
in eligendo sacerdote iudicium.
ita gram semet ipsum afficit dãp¬
no: qui ad sue dignitatis collegi¬
um sublimat indignum. Non
eniminciꝰquam persona precer¬
nintendũ ẽ. quod institutis gene¬
ralib continetur. Nec pitandus
est honor ille legitimus. qui fuerit
de p̃uaricatione collatus. Dicente e¬
ium apło ut inter electionis regłas
semꝑ habita ẽ. ista prȩceptio. ut etiã
de muliere sacerdotis eligendi eadẽ
intelligatur seruanda conditio: ne
forte illa prius quã in matrimoniũ
eiꝰ ueniret qui aliam habuisset uxo¬

Expanded text:
est cito manus imponere, nisi ante aetaest cito manus imponere, nisi ante aetatem maturitatis, ante tempus examinis, ante meritum laboris, ante experientiam disciplinae, sacerdotalem honorem tribuere non probatis? Et quid est communicare peccatis alienis, nisi talem effici ordinantem, qualis ille est, qui non meruit ordinari? Sicparat fructum, qui rectum sectatur in eligendo sacerdote judicium, ita gravi semetipsum afficit damno, qui ad suae dignitatis collegium sublimat indignum. 217 Non enim in cujusquam persona praetermittendum est quod institutis generalibus continetur, nec putandus est honor ille legitimus qui fuerit de praevaricatione collatus, dicente enim Apostolo: Ut inter electionis regulas, semper habita est ista praeceptio, ut etiam de muliere sacerdotis eligendi eadem intelligatur servanda conditio, ne forte illa priusquam in matrimonium ejus veniret qui aliam non habuisset uxo
Abbreviated transcription (Latin):
hoc consulere populis sed nocere: nec
prestare regimen. sed augere discrim̃.
Integritas enuim presidentium. salus
ẽ subditorum. Et ubi ẽ. incolumitas
obedientie: ibi sana ẽ. forma doctri¬
nȩ. Principatus aut̃ẽ quẽ aut seditio
extorsit. aut ambitus occupauit. e¬
tiam si morib atq actibus ñ offendit.
ipsius tam̃ mnitii sui ẽ. ꝑnitiosus ex¬
emplo. & difficile ẽ. ut bono ꝑagan¬
tur exitu: quȩ malo sunt ichoa¬
ta principio. Quod si in quib libet
eccłȩ gradib prouidenter scient̃q
curandũ ẽ. ut in dm̃i domo nichil
sit inordinatum. nichilq prȩposte¬
rum. quanto magis elaborandũ ẽ.
ut in electione eiꝰ qui suꝑ om̃s gradus
constitutur. ĩi erretur : Nam totius
familie dñi status & ordo nutabit:
si quod sequitur in corpore. ñ inue¬
in ꝑsonatimothei om̃ium sacerdo¬
tum xp̃i numerus eruditur. & per
cito nemini imposueris. neq com¬
municaneris peccatis alienis: Qid

Expanded text:
hoc consulere populo, sed nocere; nec hoc consulere populo, sed nocere; nec praestare regimen, sed augere discrimen. Integritas enim praesidentium salus est subditorum; et ubi est incolumitas obedientiae, ibi sana est forma doctrinae. Principatus autem quem aut seditio extorsit, aut ambitus occupavit, etiamsi moribus atque actibus non offendit, ipso tamen initii sui est perniciosus exemplo, et difficile est ut bono peragantur exitu quae malo sunt inchoata principio. Quod si in quibuslibet Ecclesiae gradibus providenter scienterque curandum est ut in domo Domini nihil sit inordinatum, nihilque praeposterum, quanto magis elaborandum est ut, in electione ejus qui supra omnes gradus constituitur, non erretur? Nam totius familiae Domini status et ordo nutabit, si quod requiritur in corpore, non invein persona Timothei omnium sacerdotum Christi numerus eruditur, et indcito nemini imposueris, neque communicaveris peccatis alienis . Quid
Abbreviated transcription (Latin):
na institittione dependimꝰ. rerum fi¬
dem studeremꝰ agnoscere. uicem curȩ
nr̃e proficiscenti a nob̾ fr̃i & consacer¬
doti nr̃o potentio iniungentes. Qui
scđm scripta quȩ ꝑ ipsum apud uos
aireximꝰ de ep̃is quorum culpabilis
ferebatur electio. quid ueritas habe¬
ret inquireret. nobq omĩa fideliter
indicaret. Unde quia idem plenis¬
sime noticie nr̃e cuncta reserauit.
& sub quib qualib ꝙ rectorib quȩ¬
dam xp̃i plebes in partib ꝓunitiȩ
cesariensis habeantur: sincera nob̾
relatione patefecit. necessariũ fuit
ut dolorem cordis nr̃i quo ꝓ dñicoꝵ
gregum ꝑiculis estuamus. datis ad
uos literis promeremꝰ. Mirantes tan¬
tum apud uos ꝑ occasionem temꝑis¬
impacati. aut ambientium p̃sum¬
ptionem. aut tumultũ ualuisse po¬
pularem. ut indignis quibq &
longe extra sacerdotale meritum
conititutis. pastorale fastigium &
gub̾natio eccłe crederetur. Non est

Expanded text:
na institutione dependimus, rerum fina institutione dependimus, rerum fidem studeremus agnoscere, vicem curae nostrae proficiscenti a nobis fratri et consacerdoti nostro Potentio injungentes, qui secundum scripta quae per ipsum ad vos direximus de episcopis, quorum culpabilis ferebatur electio, quod veritas haberet inquireret, nobisque omnia fideliter indicaret. Unde quia idem plenissime notitiae nostrae cuncta reseravit, et sub quibus qualibusque rectoribus quaedam Christi plebes in partibus provinciae Caesariensis habeatur, sincera nobis relatione patefecit, necessarium fuit ut dolorem cordis nostri quo pro Dominicorum gregum periculis aestuamus, datis ad vos litteris promeremus. Mirantes tantum apud vos per occasionem temimpacati, aut ambientium praesumptionem, aut tumultum valuisse popularem, ut indignis quibusque, et longe extra sacerdotale meritum constitutis, pastorale fastigium et gubernatio Ecclesiae crederetur. Non est
Abbreviated transcription (Latin):
talis inciderit sollicita primũ exaim¬
natione discutite. & longo tempore
nisi forte supremꝰ finis immineat in¬
dagate. utrum nemosit penitus qui
tesfimonio suo uirare possit ignoran¬
tiam nescientis. Et cum constiterit
hunc qui baptismatis indiget saira¬
m̃to sola mnanter suispicione ppohi¬
beri. accedat intrepidus ad consequn¬
dam grãm. cuius in se nullum seit ẽe
stiterit. erga hunc nullatenꝰ sacran¬
tum regenerationis tteretur: sed hot
tantum quod ibi defuit conferatur
ut ꝑ ep̃alem manus impositionem
om̃ium ur̃m uolumus noticiam ꝑ¬
uenire: ne dum plus iusto metun᷑.
miscđia dei saluari cupientib dene¬
consulatumartiani augusti.¬
Leo uniuersis ep̃is ꝑ affricam cos¬
stitutis in dño salutem. Cum in ordina¬
nonib sacerdotum quȩdam apud uoᷤ
illicite usurpata crebrior fama nar¬
raret. ratio pietatis exegit. ut pro solli¬
ctudine quam uniu̾se eccłȩ ex diui¬

Expanded text:
talis 1408 inciderit, sollicita primum examitalis 1408 inciderit, sollicita primum examinatione discutite, et longo tempore, nisi forte supremus finis immineat, indagate utrum nemo sit penitus qui testimonio suo juvare possit ignorantiam nescientis. Et cum constiterit hunc qui baptismatis indiget sacramento, sola inaniter suspicione prohiberi, accedat intrepidus ad consequendam gratiam, cujus in se nullum scit essestiterit, erga hunc nullatenus sacramentum regenerationis iteretur; sed hoc tantum quod ibi defuit, conferatur, ut per episcopalem manus impositionem omnium vestrum volumus notitiam pervenire, ne dum plus justo metuitur, misericordia Dei salvari cupientibus deneconsulatu MaLEO universis episcopis per Africam constitutis in Domino salutem. Cum in ordinationibus sacerdotum quaedam apud vos illicite usurpata crebrior fama narraret, ratio pietatis exegit, ut pro sollicitudine quam universae Ecclesiae ex divi