comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ullius hic fitus est uenrrabile noͫ ĩ euũ¬
Sed nichil infaneus profecit cẽde tiranuꝰ
Ingenium uiuit, eorpus mans perit
omani prmcips ppłi detus ordiuis ãpli
Alapiin orator tuus et egregius
Comuratorum uindex hoscisq maloꝵ
Proscriptus perut a t̾bus ille uiris
Tulliꝰ existeus nobilis ex hũili
Cui dedit excellens ars oratoria nõme
Uirtute ingenr ueuit in astra sui
Sed fortuna nocens misando sune Rap̃tũ
Carpfit et hoc uoluit mẽbra Iacere solo
Tullius induna cede peremt᷑ ubit
Sed terram gmupñe impleuit noĩtlaro
Indignũ ceso corpone morte cares
Diit et niyẽti pollet cũ lande ꝑ orbemi
Euiam hoc tumu lo mł̃bra sepłta Iacẽt
Nclitus h̾ticero lamie pietate sepłtꝰ¬
Qui sexaginta cõpletis et t̾ͥb ãnis
Seruicio pressam destituit patriam

Expanded text:
ullius hic situs est, uenerabile noSed nihil infandus profecit caede tyrannus: Ingenium uiuit; corpus inane peritomani princeps populi, decus ordinis ampli, Maximus orator, ciuis et egregius, Coniuratorum uindex hostisque malorum Proscriptus periit a tribus ille uiris. Tullius existens nobilis ex humili, Cui dedit excellens ars oratoria nomen, Virtute ingenii uenit in astra sui. Sed Fortuna nocens miserando funere raptum Carpsit et hoc uoluit membra iacere loco.Tullius indigna caede peremptus obit. Sed terras omnes impleuit nomine claro; Ingenium caeso corpore morte caret. Viuit et ingenti pollet cum laude per orbem, Cuius in hoc tumulo membra sepulta iacentnclitus hic Cicero est Lamiae pietate sepQui sexaginta conpletis ac tribus annis Seruitio pressam destituit patriam
Abbreviated transcription (Latin):
in me obseruancia proq nrr̃i necessitudine qͥnͥ cõmẽ¬
dationẽ meã memoria teneas tamen eciã acq eciam
tibi eundẽ. L oppiũ familiarẽ meũ pñtem et L egnaci
familiarissimi mei absentis negotia cõmendo tanta mihi
cum eo necessitudo est familiaritasq ut si meares esset
non magis laborarẽ Qua ꝓp̃t̃ gratissimũ fetis iͥ si cri

Expanded text:
in me observantia proque nostra necessitudine quin commendationem meam memoria teneas, tamen etiam atque etiam eundem tibi L. Oppium, familiarem meum, praesentem et L. Egnati, familiarissimi mei, absentis negotia commendo. tanta mihi cum eo necessitudo est familiaritasque, ut si mea res esset non magis la
Abbreviated transcription (Latin):
probitat suma ꝟtue sũma utate ihospiter bibalitas
et bbseruancia. meq pret̾ cetor̾ et colit etio ben achap
diligit eum tu nõ modo suoꝵ ciiũ uerũ pent ahaye
putipeni cognoster huc ego tm̃ modo aditut teditnã
porintionẽ patefacto et muto cogitũ ꝑte psitũ
que tua natira est dignũ tua amicitia ac̾q hospitio
iuditabir Ioeto igit᷑ a te ut hir lrũr lectit recipiur
cna in tuã fidem polliceare om̃a te facturũ inca
causa de relinquo si id quod confido fore digmũ
cnm tuã auncitia hospicioq cognoueris petout
cum complectare diligas in tuis habeas er it id
mihi maiorẽ in modũ gratum/ uale. D¬

Expanded text:
ma virtus, summa in hospites liberalitas et observantia, meque praeter ceteros et colit et observat et diligit. Eum tu non modo suorum civium verum paene Achaiae principem cognosces. huic ego tantum modo aditum ad tuam cognitionem patefacio et munio ; cognitum per te ipsum, quae tua natura est, dignum tua amicitia atque hospitio iudicabis. peto igitur a te ut his litteris lectis recipias eum in tuam fidem, polliceare omnia te facturum mea causa. de reliquo si, id quod confido fore, dignum eum tua amicitia hospitioque cognoveris, peto ut eum complectare, diligas, in tuis habeas. erit id mihi maiorem in modum gratum. vale.
Abbreviated transcription (Latin):
eluo filios dignossimos illo patri meosq necessarios:
quos ego unice diligo cõmendo tibi sicut maiore studio
nullos cõmendare possim .C auianius in syclia este
Marcus est nobiscum ut illius dignitatẽ presentis or¬
nes rem utriusq de fendas to rogo. hoc inͥ gratus ĩ ista
prouicia fatere nihil poter idq̃ ut sacias uehementer

Expanded text:
eius filios dignissimos illo patre meosque necessarios, quos ego unice diligo, commendo tibi sic, ut maiore studio nullos commendare possim. C. Avianius in Sicilia est; Marcus est nobiscum. ut illius dignitatem praesentis ornes, rem utriusque defendas te rogo. hoc mihi gratius in ista provincia facere nihil potes, idque ut facias te vehemente
Abbreviated transcription (Latin):
nec dubito qn sine mea cõmendacõe qd̾ tuũ iudiciũ este¬
de homĩb ipsius lamie causa studiose om̃ia facturus
sis quãquã erat nobis dictũ te existimare alicui qd
ni fici etiam acq etiã rogo ut omĩa laune negotia mea
putes esse. curesq ut intellegat hanc cõmendationẽ may¬
mno sibi usui fuisse hoc mn gratiꝰ faceꝰ mhil poter: mous¬

Expanded text:
nec dubito quin sine mea commendatione, quod tuum est iudicium nec dubito quin sine mea commendatione, quod tuum est iudicium de hominibus, ipsius Lamiae causa studiose omnia facturus sis. quamquam erat nobis dictum te existimare alicui s. e, mi Cornifici, etiam atque etiam rogo ut omnia Lamiae negotia mea putes esse curesque ut intellegat hanc commendationem maximo sibi usui fuisse. hoc mihi gratius facere nihil potes. cu
Abbreviated transcription (Latin):
s animi mei dolor magnꝰ est. ubi sit et quid fieri
possit. bolams te docebit. Ego si hominẽ ꝑ te recuꝑaro
suimo me a te bene ficio affectũ arbitrabor. R¬
notissima sunt E neminem in ppło ro. arbitror
esse. Qui sit ignota ea familiaritas que mihi cum .l
lamone et enin magno theatro spectata est tũc cũ est
ab a gabimio consulare legatꝰ qd libere et fortit᷑ sa¬
lutem meã de fendisset ne ex eo amor int̾ nos natꝰ estt
ded qd̾ erat uetꝰ et magnꝰ. ꝓpt̾a nillũ ꝑitulũ pro me
adire dubitauit. ad hec o fficia uel merita ponus io¬
cundissima consuetudo accedit de nullo prorsus plus
tibi uerbis cõmendẽ Causã enim tanti amoris intellegis
que uerba desideret his me om̃ib usum putato tantũ ue¬
liu existimes si negocia lamie ꝓcuratores lib̾tos familiã
quibuscũq rus opus fuerit de fenderis gͣtins m futurũ
quã si ea tua libalitas ꝑtinussem ad rem familiarẽ meã

Expanded text:
sed animi mei dolor magnus est. Ubi sit et quid fieri sed animi mei dolor magnus est. Ubi sit et quid fieri possit Bolanus te docebit. ego si hominem per te reciperaro, summo me a te beneficio adfectum arbitrabor. notissima sunt, sed neminem in populo R. arbitror esse cui sit ignota ea familiaritas quae mihi cum L. Lamia est. etenim magno theatro spectata est tum cum est ab A. Gabinio consule relegatus quod libere et fortiter salutem meam defendisset. nec ex eo amor inter nos natus est sed, quod erat vetus et magnus, propterea nullum periculum pro me adire dubitavit. ad haec officia vel merita potius iucundissima consuetudo accedit, ut nullo prorsus plus tibi verbis commendem ; causa enim tanti amoris intellegis quae verba desideret. Iis me omnibus usum putato. tantum velim existimes, si negotia Lamiae, procuratores, libertos, familiam quibuscumque rebus opus erit defenderis, gratius mihi futurum quam si ea tua liberalitas pertinuisset ad rem familiarem meam ;
Abbreviated transcription (Latin):
tibi opus sit ne dubitẽt mihi Iure suo demĩciare Młe
olanũ uirũ bonũ et fortẽ et om̃ib rebur ornatũ rerũ¬
ꝙ ueterũq amicũ tibi magnoꝑe cõmendo ꝑ gratũ mihi
feceris sicuraris ut is intellegat. hanc cõmendationẽ
sibi magno adiumento fuisse ip̃mq uirũ optimũ g¬
tissimũq cognosces promicto tibi te ex eius amicitia
magnã uoluptatẽ esse captirrũ. Ireta te peto ĩ maiorẽ
modum pro nra amicitia et pro tuo ꝑpetuo nime studio
Ut in hac re eciã elabores Dyonisus seruus meq qui
meã bibliothecã multoꝵ nũmor tractauit cũ multos
libros surripuisset. et nec se ĩpue laturũ putaret au¬
fugit is est in prouĩcia tua. eñ et .Mr bolanꝰ frmilia¬
ris et multi alii narone uider̾ s cũ se ad me manumis¬
sum esse dicẽt credider̾ hhũc tu si m restituendũ curaris
non possum dicere qmͣ in gratũ futurũ sit Res ip̃a ꝑua

Expanded text:
tibi opus sit ne dubitent mihi iure suo denuntiare. M. tibi opus sit ne dubitent mihi iure suo denuntiare. M. Bolanum, virum bonum et fortem et omnibus rebus ornatum meumque veterem amicum, tibi mfeceris, si curaris ut is intellegat hanc commendationem sibi magno adiumento fuisse ; ipsumque virum optimum gratissimumque cognosces. promitto tibi te ex eius amicitia magnam voluptatem esse capturum. praeterea a te peto in maiorem modum pro nostra amicitia et pro tuo perpetuo in me studio ut in hac re etiam elabores : Dionysius, servus meus, qui meam bibliothecen multorum nummorum tractavit, cum multos libros surripuisset nec se impune laturum putaret, aufugit. is est in provincia tua. Eum et M. Bolanus, meus familiaris, et multi alii Naronae viderunt, sed, cum se a me manu missum esse diceret, crediderunt. hunc tu si mihi restituendum curaris, non possum dicere quam mihi gratum futurum sit. res ipsa parva,
Abbreviated transcription (Latin):
essem/ Et enim uos mihi optinii testes estis quã m ꝑsua¬
sum esset inhilesse quod a uobis impetrare nõ possem
nũ ꝙͣ me tñ grauẽ uobis esse uoluissem. Rehement̾ igit
uos etiã acq eciã rogo ut honoris mei causa qm̃ libalissie
Qualgiũ hi pianũ tractetis remq cum eo conficiatis
ut quãm ꝑossessionẽ habet in agro fregellano nob emptã
eam liberã et ĩmunẽ habere possit id siad uob̾ impet a¬
ro sumo me bñ ficio ur̃o affectũ arbitrabor.¬
non sane in senatũ uentitarem tamẽ in tuas lcãt
egi nõ existimaui me saluo iure nr̃e uet̾i̾e amicitie mul¬
torũq int̾ nos officior fatere posse ut honori tuo de esstru
Icaꝙ ad fui supplicationẽq libent᷑ decreui nec reliquo
temꝑe ullo aut rei aut existimacõi aut dignitati tue
de ero acq hoc in tui necessarii sciant hoc me animo
erga te esse ueliui facias eos ꝑ lras certiores ut si quid

Expanded text:
essem. etenim vos mihi optimi testes estis, quom mihi persuaessem. etenim vos mihi optimi testes estis, quom mihi persuasum esset nihil esse quod a vobis impetrare non possem, numquam me tamen gravem vobis esse voluisse. vehementer igitur vos etiam atque etiam rogo ut honoris mei causa quam liberalissime C. Valgium Hippianum tractetis remque cum eo conficiatis, ut quam possessionem habet in agro Fregellano a vobis emptam eam liberam et immunem habere possit. id si a vobis impetraro, summo me beneficio vestro adfectum arbitrabonon sane in senatum ventitarem, tamen, ut tuas litteras legi, non existimavi me salvo iure nostrae veteris amicitiae multorumque inter nos officiorum facere posse ut honori tuo deessem. itaque adfui supplicationemque tibi libenter decrevi nec reliquo tempore ullo aut rei aut existimationi aut dignitati tuae deero. atque hoc ut tui necessarii sciant, hoc me animo erga te esse, velim facias eos per litteras certiores, ut si quid
Abbreviated transcription (Latin):
istimo. hoc mihi g̃tius facere nihil poter᷑ idq ut ficiar
qu apud te mea cõmendatio pͥma satis ualeat tñ
obsequor hom̃ familiarissimo. e. auiano flacco cuius
cauia om̃ia cũ cupio tũ me hercule eciã debeo de quo
et pñs tecũ egi diligent᷑ cũ tu mͥ humanissime respon¬
disti et scp̃si ad te accurate antea b putat int̾esse sua
me ad te quã sepissime scribere quare uelini mͥ ignostas
si illius uoluntati obtempans minꝰ uideor menimisse cõ¬
stancie tue a te idem illud peto ut de loco quod deꝑortet
frumentũ et de tempe auiamo cõmodes quor utrũq per
cum me optinunt triẽniũ. dũ pompenis isti negocio p̃fuit
sũma est in quo in gͣtissimũ face̾ possis si curarit ut
auiauius qmi se a me amari putat me a te amari sciat
lyppio cause necessitudinis sunt ut nihil possit ẽẽ
cõniũnctius qmi nos int̾ nos sumꝰ qd̾ nisi ita esset
uterer mea con suetudine ut uobis nulla in re molestus

Expanded text:
otes, idque ut facias quin apud te mea commendatio prima satis valeat, tamen obsequor homini familiarissimo, C. Avianio Flacco, cuius causa omnia cum cupio tum me hercule etiam debeo. de quo et praesens tecum egi diligenter, cum tu mihi humanissime respondisti, et scripsi ad te accurate antea ; sed putat interesse sua me ad te quam so saepissime scribere. qua re velim mihi ignoscas, si illius voluntati obtemperans minus videbor meminisse constantiae tuae. A te idem illud peto ut de loco, quo deportet frumentum, et de tempore Avianio commodes, quorum utrumque per eundem me obtinuit triennium, dum Pompeius isti negotio praefuit. summa est, in quo mihi gratissimum facere possis, si curaris ut Avianius, quoniam se a me amari putat, me a te amari sciat. ppio causae necessitudinis sunt, ut nihil possit esse coniunctius quam nos inter nos sumus. quod nisi ita esset, uterer mea consuetudine ut vobis nulla in re molestus
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ibus aduiues oꝑamq des ut quã cõmodissime sigti
negocia conficiat I pͥmuisq quod en carissimũ estiduigi¬
tatem eius tibi tõmendo idq a te peto qd ip̃e in ꝓiũcia
fatere sum solitus nõ rogatus ut om̃ib senatorib licto¬
res daremi qd̾ idemi acceꝑam et cognonerã ⁊ siĩms ui¬
us factitatũ. hoc igit᷑ micornifici faciet det̾isꝙ rebus
om̃ibus euis dignitati reiq si me amas consuleres erit
id m gratissimũ. da oꝑani ut ualeasua nõ sil¬

Expanded text:
es operamque des ut quam commodissime sua negotia conficiat, in primisque, quod ei carissimum est, dignitatem eius tibi commendo idque a te peto, quod ipse in provincia facere sum solitus non rogatus, ut omnibus senatoribus lictores darem ; quod idem acceperam et id cognoveram a summis viris factitatum. hoc igitur, mi Cornifici, facies ceterisque rebus omnibus eius dignitati reique, si me amas, consules. erit id mihi gratissimum. da operam ut valeas. nos hi
Abbreviated transcription (Latin):
hec facta distic̃tio est. atq &̃ ab his quo faciliꝰ res ꝑsꝑia possit. hoc nͣlẽ
ponit᷑. Ut eĩm inꝗut̃ si hoc fungamꝰ eẽ quasi finẽ oe ultimũ. ita iac̃
talũ ut rectus assrstat qui ita talus erit iactus ut cadat rectus p̃positũ qddã
habebit ad finẽ. Qui alitex. qui cõtra. Neq tñ illa p̃positio tali ad eũ
quẽ dixi finẽ ꝑtinebit. Sic ea q̃ sũt p̃posita referũt᷑ illa quidẽ add finem
sel ad eiꝰ uim naͣmq nihil ꝑtinẽt. Sequit᷑ illa diuisio ut bonoꝵalia
sint ad illł ultimũ ꝑtinẽtia. Sic eĩ appello q̃ celica dicũt᷑. Iam hoc ipm̃

Expanded text:
est, atque etiam ab iis, quo facilius res perspici possit, hoc simile ponitur: Ut enim, inquiunt, si hoc fingamus esse quasi finem et ultimum, ita iacere talum, ut rectus adsistat, qui ita talus erit iactus, ut cadat rectus, praepositum quiddam habebit ad finem, qui aliter, contra, neque tamen illa praepositio tali ad eum, quem dixi, finem pertinebit, sic ea, quae sunt praeposita, referuntur illa quidem ad finem, sed ad eius vim naturamque nihil pertinent. Sequitur illa divisio, ut bonorum alia sint ad illud ultimum pertinentia sic enim appello, quae telika/ dicuntur; nam hoc ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad illũ a Ciro extructũ rogũ ꝓtulissor. Qđ si ita est ut neq
quisꝙͣ nisi bonus uir & omĩs bon̾ii. bti sint. quid phylosophya magis
colendũ. aut quid est uirtate diuinius:

Expanded text:
usque ad illum a Cyro extructum rogum pertulisset. quod si ita est, ut neque usque ad illum a Cyro extructum rogum pertulisset. quod si ita est, ut neque quisquam nisi bonus vir et omnes boni beati sint, quid philosophia magis colendum aut quid est virtute divinius?
Abbreviated transcription (Latin):
se nec suos rege̾ potuit. Rectius magr̃ ppłi. Is eĩm est dictator ꝙͣ dil¬
la qui triũ pestiferoꝵ iuicioꝵ luxurie. am auaritie crudelitatis fuit magrͣ
fuit. Rectius diues ꝙͣ Grassus qui nisi eguissoꝵ nũꝙ Eufraten nulla
belli causa trãsire uoluissor. Recte eiꝰ omĩa dicẽt᷑ qui scit uti solus
om̃b. Recte &ẽ pulcher appellabit᷑. Animi cĩm liniam̃ta sũt pulchr¬
ora ꝙͣ coͣporis. Recte solus liber nec cñãtioni cuiꝰꝙͣ pares̃. nec obedies̃
cupiditati. Recte inuictus cuiꝰ e coͣpus cõstrĩgat᷑ aĩo tñ uincula iniai nul¬
la possicit. Nec expectet ullũ tp̃s etatis uirtatũ. Deniq iudicet᷑ btũs. ne
fue̾i̾t cũ extremũ uite dic̃ morte cõfece̾it. Qđ ille unꝰ e septẽ sapiẽ¬
tib nõ sapienter cresũ monuit. Nã sibtũs unꝙͣ fuissoe bt̃am ita

Expanded text:
se nec suos regere potuit, rectius magister populi—is enim est dictator—quam Sulse nec suos regere potuit, rectius magister populi—is enim est dictator—quam Sulla, qui trium pestiferorum vitiorum, luxuriae, avaritiae, crudelitatis, magister fuit, rectius dives quam Crassus, qui nisi eguisset, numquam Euphraten nulla belli causa transire voluisset. recte eius omnia dicentur, qui scit uti solus omnibus, recte etiam pulcher appellabitur— animi enim liniamenta sunt pulchriora quam corporis—, recte solus liber nec dominationi cuiusquam parens nec oboediens cupiditati, recte invictus, cuius etiamsi corpus constringatur, animo tamen vincula inici nulla possint, nec expectet ullum tempus aetatis, uti tum denique iudicetur beatusne fuerit, cum extremum vitae diem morte confecerit, quod ille unus e septem sapientibus non sapienter Croesum monuit; nam si beatus umquam fuisset, beatam vitam
Abbreviated transcription (Latin):
reliquas caxitates ꝗd naͣ ualeat hec una cogitatio põt tradeͣ. Nec uoͣ
pictas acdu̾sus deo. nec ꝙͣta his grã debeãt᷑ sine explicatioẽ neͣ ĩtelli
Uerũ admirabilis cõpositio discipline. incredibłisq reꝵ traxit ordo.
Que ꝑ deos ĩmortales nõ ne mirai̾s: Quid enĩ aut. ĩ natura qͣ
nihil est aptius. nihil descriptius aut ĩ oꝑib maĩfestis manufactis
tã cõpositũ tãq cõpactũ & coaugum̃tatũ ĩueniri põt. Quid posteri
priori nõ cõuenit. Quid sequit᷑ qđ nõ respõdeat suꝑiori. Quid i nõ sic aliud¬
al udelicet alio nectit᷑ ut nõ si ullã litt̾am mot moue̾i̾s labent omĩa: Nec
tñ quicꝙͣ est quo moueri possit. Quã grauis uoͣ ꝙͣ magnifica ꝙͣ cõstanc
bonũ. semꝑ sit necesse est beatus. uereq oĩa ista noĩa possideat que urride¬
ei ab imꝑitis soleent. Rectius eĩm appellabit᷑ rex ꝙͣ Tarquinꝰ qui nec

Expanded text:
a valeat haec una cognitio potest tradere. nec vero pietas adversus deos nec quanta iis gratia debeatur sine explicatione naturae inteverum admirabilis compositio disciplinae incredibilisque rerum me traxit ordo; quem, per deos inmortales! nonne miraris? quid enim aut in natura, qua nihil est aptius, nihil descriptius, aut in operibus manu factis tam compositum tamque compactum et coagmentatum inveniri potest? quid posterius priori non convenit? quid sequitur, quod non respondeat superiori? quid non sic aliud ex alio nectitur, ut, si ullam litteram moveris, labent omnia? nec tamen quicquam est, quod moveri possit. quam gravis vero, quam magnifica, quam constans bonum, semper sit necesse est beatus vereque omnia ista nomina possideat, quae irrideri ab inperitis solent. rectius enim appellabitur rex quam Tarquinius, qui nec
Abbreviated transcription (Latin):
ab iniciis neͣ ad hec referri necesse ẽ ut recte dici possit oĩa offiã eo re¬
magis hortat᷑ ꝙͣ suꝑiora dĩa. Sed ex hoc pͥmũ error tollẽdus est/ neq
sequi existimet. ut duosint ultimna bonoꝵ. Ut eĩ. si cui ꝓpositũ sit
collimare hastã aliquo. aut. sagittã sĩcittnos ĩ bonis diximꝰ sic illi facẽ
oĩa q̃ possit ut collimet. Huic ĩ eius siłitudine oĩa sint facienda ut
ultimũ quale nos sũmũ ĩ. uitabonũ dicimꝰ. U Illd̾a̾ ut feriat quasi
seligẽdũ. nõ expetendũ. Cũ a̾ oĩa officia a pͥriciis ne̾ ꝓficistãt᷑ ab hi¬
necesse est ꝓficisci ip̃am sapĩam. Sed quẽ admo̾ sepe fit ut is qui cõmẽ¬
datus sit alicui pluris eũ faciat cui cõmendatꝰ sit. ꝙͣ illũ a quo cõmẽda¬
tus sit minime mirũ elt pͥmo nos sapiẽ cõmendai᷑ ab iniciis ne. post

Expanded text:
referri, ut recte dici possit omnia officia eo remagis hortatur quam superiora omnia. Sed ex hoc primum error tollendus est, ne quis sequi existimet, ut duo sint ultima bonorum. etenim, si cui propositum sit conliniare hastam aliquo aut sagittam, sicut nos ultimum in bonis dicimus, sic illi facere omnia, quae possit, ut conliniet huic in eius modi similitudine omnia sint facienda, ut ultimum, quale nos summum in vita bonum dicimus, illud autem, ut feriat, quasi seligendum, non expetendum. Cum autem omnia officia a principiis naturae necesse est proficisci ipsam sapientiam. sed quem ad modum saepe fit, ut is, qui commendatus sit alicui, pluris eum faciat, cui commendatus sit, quam illum, a quo, sic minime mirum est primo nos sapientiae commendari ab initiis naturae, post
Abbreviated transcription (Latin):
matioẽ dignũ pluris sit ꝙͣ saꝑe ip̃m separatĩ. Nã qui ualitudinẽ esti¬
matioẽ aliqua dignã uideamꝰ. neq tñ eã ĩbonis ponimꝰ. Idem cẽsemꝰ
nullã ẽẽ tãtam estimatione̾ ut eã uixtuti anteponat᷑. Qđ idem ꝑipate¬
tici nõ tenẽt. Quib clicẽdũ ⁊ quẽ honesta actio sit ee sine dolore eã
magis ẽẽ expetẽdã. ꝙͣ si eẽt cadẽ actio cũ dolore. Noliͥs aliter uidet᷑. Re¬
te Secusne. poltea. Sed pot ne ueꝵ eẽ maior dissensio: Ut eĩ obscura¬
tur & offũdit᷑ luce solis lum̃ lucerne. & interit magnitudiẽ magis ege
stilla maris. & ut ĩ diuicuis Cresi terruntii accessio & gradꝰ imꝰ ĩn

Expanded text:
sapere ipsum separatim. nam qui valitudinem aestimatione aliqua dignam iudicamus neque eam tamen in bonis ponimus, idem censemus nullam esse tantam aestimationem, ut ea virtuti anteponatur. quod idem Peripatetici non tenent, quibus dicendum est, quae et honesta actio sit et sine dolore, eam magis esse expetendam, quam si esset eadem actio cum dolore. nobis aliter videtur, recte secusne, postea; sed potestne rerum maior esse dissensio? Ut enim obscuratur et offunditur luce solis lumen lucernae, et ut interit in magnitudine maris Aegaei stilla mellis, et ut in divitiis Croesi teruncii accessi
Abbreviated transcription (Latin):
orõnis uitia posursse cõtraia. Qđ eĩ iutuꝑable̾ est ꝑ se ip̃m. ideo ipso
uicio noĩatũ puto. uł &e a uicio dictũ uituꝑati. Sin catiam malitiã
dixisses ad aliud nos unũ certũ uiciũ cõsuctudo latina traduce̾t. Hoc
omii u̾tuti uiciũ cõtrario noiẽ opponit᷑. Tũ ille. His igit᷑ ĩta positis
inꝗt seꝗt᷑ magna cõtentio. quã tractata a ꝑipateticis mollius. ẽ cĩm
des tuus egrecia quadã ex̾citatłoẽ ĩ dialeticis sũmaq eloquẽtia
cõtro u̾siã sed noĩum. Nihi a̾ nihiltã ꝑspicuũ iidet᷑ ꝙͣ has senten
stoicos & ꝑipateticos reꝵ aĩo discrepãtiã ꝙͣ u̾boꝵ. Auippe cũ ꝑipate¬
tici oĩa q̃ ip̃i bona appellãt ꝑtine̾ dicãt ad btẽ uiuẽdũ. nr̃i nõ ꝙ exi¬

Expanded text:
e est per se ipsum, id eo ipso vitium nominatum puto, vel etiam a vitio dictum vituperari. sin kaki/an malitiam dixisses, ad aliud nos unum certum vitium consuetudo Latina traduceret. nunc omni virtuti vitium contrario nomine opponitur. Tum ille: His igitur ita positis, inquit, sequitur magna contentio, quam tractatam a Peripateticis mollius—est enim des tuus egregia quadam exercitatione in dialecticis summaque eloquentia controversiam, sed nominum. mihi autem nihil tam perspicuum videtur, quam has sententStoicos et Peripateticos rerum esse aio discrepantiam quam verborum, quippe cum Peripatetici omnia, quae ipsi bona appellant, pertinere dicant ad beate vivendum, nostri non ex
Abbreviated transcription (Latin):
es uelle ex ea libeos. ne amores ꝗdẽ sc̃os a sapiẽte alienos ẽẽ arbitr̃¬
tur. Cynicoꝵ a ratiõem atquitã alii cadere ĩ sapiẽtem dicũt. si ꝗs
eiulmodi forte casus incide̾i̾t ut id faciẽdũ sit. alii nlło mͦ. Ut er¬
go cõẜuet᷑ oĩs hoĩ erga hoĩem societas cõiũctio. caritas. & emolumẽta

Expanded text:
et velle ex ea liberos. ne amores quidem sanctos a sapiente alienos esse arbitraet velle ex ea liberos. ne amores quidem sanctos a sapiente alienos esse arbitrantur. Cynicorum autem rationem atque vitam alii cadere in sapientem dicunt, si qui eius modi forte casus inciderit, ut id faciendum sit, alii nullo modo. Ut vero conservetur omnis homini erga hominem societas, coniunctio, caritas, e
Abbreviated transcription (Latin):
maximũ cũq eũdẽ salutarẽ. hospitalẽ. statorẽ. Hoc intelligi uolumꝰ
salutẽ hoĩum ĩ eiꝰ ẽẽ tutela. Minime a̾ cõueĩt cũ ip̃i int̾ nos abiec¬
ti neglectiq sumꝰ postulare ut diis ĩmoxtalib cari simꝰ & ab his dili¬
gamur. Quẽ admodũ igit᷑ m̃bris utan᷑ prius ꝙͣ didicimꝰ cuiꝰ ea u
filitatis causa habeamꝰ : sic int̾ nos naͣ ad cuulẽ coĩtatẽ cõuĩti ce. cõ¬
sociati sumꝰ. O d̾ ita se habe̾ͣt nec iustiẽ ullus eẽt nec bonitatis locus &e
&e cũ gne humano qiͣ auile ius int̾cede̾t. qui id cõseruae̾t eũ iustum
qui mĩgraret ĩ iustũ fore. Sed quẽ admoͫꝰ theatrũ cũ coẽ sit recte tñ
dia potest eiꝰ ẽẽ eũ locũ quẽ quisq occuparit. sic ĩ urbe mũdoue coĩ
nõ adu̾sat᷑ ius quo minꝰ suũꝗłq cuiꝰq sit. Cũ ã ad tuẽdos cõseruã¬
dosq hoĩes hoiẽm natũ eẽ iudeamꝰ cõsentaneũ est huic neͣ: ut sa

Expanded text:
dicimus cumque eundem Salutarem, Hospitalem, Statorem, hoc intellegi volumus, salutem hominum in eius esse tutela. minime autem convenit, cum ipsi inter nos viles neglectique simus, postulare ut diis inmortalibus cari simus et ab iis diligamur. Quem ad modum igitur membris utimur prius, quam didicimus, cuius ea causa utilitatis habeamus, sic inter nos natura ad civilem communitatem coniuncti et consociati sumus. quod ni ita se haberet, nec iustitiae ullus esset nec bonitati locus. ei cum genere humano quasi civile ius intercederet, qui id conservaret, eum iustum, qui migraret, iniustum fore. sed quem ad modum, theatrum cum commune sit, recte tamen dici potest eius esse eum locum, quem quisque occuparit, sic in urbe mundove communi non adversatur ius, quo minus suum quidque cuiusque sit. Cum autem ad tuendos conservando
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtinere a̾ ad tẽ arbitrãt intelligi na᷑ fieri. ut liberi a parẽtib ament.
Aquo inicio ꝓfectã cõẽm humani gn̾i̾s societatẽ ꝑseꝗm᷑. qđ pͥmũ in¬

Expanded text:
Pertinere autem ad rem arbitrantur intellegi natura fieri ut liberi a parentibus amentur. Pertinere autem ad rem arbitrantur intellegi natura fieri ut liberi a parentibus amentur. a quo initio profectam communem humani generis societatem persequi
Abbreviated transcription (Latin):
ma & illa neͣ siue secũda siue cõtrai̾a sb̾ iudiciũ sapiẽtis & deletum
cacdũt. estq illa sb̾iecta qrͣ mat̾ia sapiẽ. Itaq & manẽdi ĩ iuta te mi¬
grandi ratio omib his reb quas supͣdixi metiẽda. Nam neq u̾tute
retinet᷑ ĩ uita nec his que sinc u̾tute sũt mosͣ est oppetẽda ut sepe
offm̃ est sapiẽtis descisce̾ a uita. cũ sit ꝑ bt̾i̾ssimꝰ. si id opportune facẽ̾
possit. qđ ẽ cõueniẽter neͣ uiue̾. Sic eĩm censent oportunitatis bt̾e ui
ue̾. Itaq a sapĩa p̃cipit᷑ se ip̃am si iussei̾t sapiẽs ut relĩquat. Quã o
rem cũ ucioꝵ ista ius nõ sit ut causã afferãt moͬtis uolũtarie. ꝑspi¬
cuũ ẽ & stultoꝵ qui idem miseri sint offm̃ cẽ mane̾ ĩ uita si sin
& manes . eque miser ẽ. nec diuturnitas magis ei uitã fugiẽdã facit.
nõ sine causa de his qui plurib natalib frui possint eẽ ĩ uita manẽdũ.

Expanded text:
cium sapientis et dilectum cadunt, estque illa subiecta quasi materia sapientiae. itaque et manendi in vita et migrandi ratio omnis iis rebus, quas supra dixi, metienda. nam neque virtute retinetur ille in vita, nec iis, qui sine virtute sunt, mors est oppetenda. et saepe officium est sapientis desciscere a vita, cum sit beatissimus, si id oportune facere possit, quod est convenienter naturae. sic enim censent, oportunitatis esse beate vivere. itaque a sapientia praecipitur se ipsam, si usus sit, sapiens ut relinquat. quam ob rem cum vitiorum ista vis non sit, ut causam afferant mortis voluntariae, perspicuum est etiam stultorum, qui idem miseri sint, officium esse manere in vita, si sint et manens aeque miser est nec diuturnitas magis ei vitam fugiendam facit, non sine causa dicitur iis, qui pluribus naturalibus frui possint, esse in vita manendum.
Abbreviated transcription (Latin):
bonus & sapiẽs & legibus parẽs d ciuilis officii nõ ignarꝰ ufilitati hoĩum
plus ꝙͣ uniꝰ aliauꝰ aut suc cõsulit. Nec magis uituꝑandus ẽ ꝓditor prĩe
ꝙͣ coĩs utilitatis aut salutis ciesextor ꝑꝑ suã utilitatẽ aut falutẽ. Ex qͤ
fit ut laudãdus sit is qui mortẽ oppẽtat ꝓ re publica qđ doceat cariorẽ
ducit᷑ eoꝵ qui negat se recusare quominꝰ ipis mortius t̾raꝵ oĩum defi¬
gratio cõsequat᷑ qđ uulgari quodã u̾su greco ꝓnũciari solor Certe

Expanded text:
bonus et sapiens et legibus parens et civilis officii non ignarus utilitati omnium bonus et sapiens et legibus parens et civilis officii non ignarus utilitati omnium plus quam unius alicuius aut suae consulit. nec magis est vituperandus proditor patriae quam communis utilitatis aut salutis desertor propter suam utilitatem aut salutem. ex quo fit, ut laudandus is sit, qui mortem oppetat pro re publica, quod deceat cariorem ducitur eorum, qui negant se recusare quo minus ipsis mortuis terrarum omnium deflagratio consequatur—quod vulgari quodam versu Graeco pronuntiari solet—, cert
Abbreviated transcription (Latin):
nos a dolore abhorere. Sic apparet a na ip̃a ut eos quos genueimꝰ ame¬
mꝰ impelli. Ex hoc nascit᷑ ut &̃ẽ coĩs hoĩum int̾ hoĩes cõm naturalis
lit cõmendatio ut opoͣteat hoĩem ab horẽ ob id ip̃m qđ hõ sit nõ alienũ
udei᷑. Ut eĩ ĩ mẽbris alia sint tãꝙͣ sibi nata. ut oculi ut aures a¬
liqua &ẽ cetoꝵ mẽbroꝵ ułũ adiuuãt. ut crura ut manꝰ. Sic ĩmanes
q̃dã bestic sibi ral solũ nate sũt. At illa q̃ ĩ concha patulapina dicit᷑
isq qui enate concha. qui qđ cã custodit. pinoteres uocat᷑ ĩ eãq cũ
se recipit. includit᷑ ut iudeat᷑ monuisse ut caueret. Itẽq formice. apes
ciconie alioꝵ &̃ causa q̃dã faciũt. Multo hec cõiũctio est hoĩs. Etaq
na sumꝰ apti ad cetus concilia. ciuitates. Nũdũ a̾ censet regi numin
nrum eiꝰ mũdi eẽ partẽ. Ex quo illd̾ naͣ cõsequi ut coẽm utitilitatẽ nẽ
anteponamꝰ. Ut eĩ leges oĩum salutẽ singuloꝵ saluti anteponũt: sic uix

Expanded text:
nos a dolore abhorrere, sic apparet a natura ipsa, ut eos, quos genuerimus, amemus, inpelli. ex hoc nascitur ut etiam communis hominum inter homines naturalis sit commendatio, ut oporteat hominem ab homine ob id ipsum, quod homo sit, non alienum videri. ut enim in membris alia sunt tamquam sibi nata, ut oculi, ut aures, alia etiam ceterorum membrorum usum adiuvant, ut crura, ut manus, sic inmanes quaedam bestiae sibi solum natae sunt, at illa, quae in concha patula pina dicitur, isque, qui enat e concha, qui, quod eam custodit, pinoteres vocatur in eandemque cum se recepit includitur, ut videatur monuisse ut caveret, itemque formicae, apes, ciconiae aliorum etiam causa quaedam faciunt. multo haec coniunctius homines. itaque natura sumus apti ad coetus, concilia, civitates. mundum autem censent regi numinnostrum eius mundi esse partem; ex quo illud natura consequi, ut communem utilitatem nostrae anteponamus. ut enim leges omnium salutem singulorum saluti anteponunt, sic vir
Abbreviated transcription (Latin):
intelligit᷑ offm̃ mediũ qđ dã esse qđ neq ĩ bonis ponat᷑ neq ĩ cõtrariis.
tio postulet age̾ aliꝗel & face̾ eoꝵ. Qd ã ratioẽ actũ sit. id officiũ appel
ꝑspicuũ &̃ illđ est ĩ istis reb mediis aliꝗd age̾ sapiẽtẽ sudicat igit᷑ cũ a¬
redde̾ ĩ recte factis sit ĩ officus ponat᷑ depositũ redde Illo eĩ addito
iulte facit recte factũ. ꝑ se a̾ hoc ip̃m redde̾ ĩ offõ ponit᷑. Qm̃q nõ
dubiũ est quin ĩ his q̃ media dicimꝰ sit aliud siur̃dũ aliud reiiciẽdũ
quicꝗd ita fit aut dicit᷑ omĩ offõ cõtinet᷑. Ex quo intelligit᷑ qm̃ se ipõs¬
sine causa de ad ea referri om̃es nr̃as cogitatioes. In his & excessũ ẽ
uita & ĩ uita mãsionẽ. In quo eĩ plura st̾ q̃ ẜm naͣm sũt. Huiꝰ of¬

Expanded text:
intellegitur officium medium quiddam esse, quod neque in bonis ponatur neque in contrariis. intellegitur officium medium quiddam esse, quod neque in bonis ponatur neque in contrariis. tio postulet agere aliquid et facere eorum. quod autem ratione actum est, id officium appellperspicuum etiam illud est, in istis rebus mediis aliquid agere sapientem. iudicat igitur, cum areddere in recte factis sit, in officiis ponatur depositum reddere; illo enim addito iuste fit recte factum, per se autem hoc ipsum reddere in officio ponitur. quoniamque non dubium est quin in iis, quae media dicimus, sit aliud sumendum, aliud reiciendum, quicquid ita fit aut dicitur, omne officio continetur. ex quo intellegitur, quoniam se ipssine causa dicitur ad ea referri omnes nostras cogitationes, in his et excessum e vita et in vita mansionem. in quo enim plura sunt quae
Abbreviated transcription (Latin):
r efficiẽtem sapiẽtem uolũt eẽ. Nã qr sapi̾a est cõuenies̃ actio ẽ illo
ꝑtinẽti gneͣ qđ dixi. Q autẽ honestas actiones affert c efficit. id effi¬
ciẽs dici potest. Hec q̃ p̃posita dicimꝰ partim sũt ꝑ se ip̃a p̃posita. partĩ
ꝙ aliquid efficiuĩt. partĩ utrũq. ꝑ se ut ꝗdã habitus oris & uultus
ut status. ut motꝰ ĩ quib sũt & p̃ponẽcla q̃dã & reiiciẽda. Alia ob eã
rem p̃posita dicẽt᷑ ꝙ ex se aliꝗd efficiãt. ut pecunia. Alia a̾ ob utrãq
quidẽ & diogenes detracta utilitate ne digitũ ꝗdẽ ĩ cau̾sa porrigẽdum
ẽẽ dicebãt: q̃uib ego uehemẽter assentior. Qui a̾ post eos fuerũt cũ ca
stũ sit id solũ bonũ eẽ dicaͥmꝰ. cõsentaneũ tũ ẽ fungi offõ cũ id offm̃ nec
ĩ bonis ponamꝰ nec ĩ malis. Est oe aliqͥd ĩ hic rebus ꝓbabile & quidẽ
ita ut eiꝰ ratio reddi possit. Ergo ut &ẽ ꝓbabiłr acti ratio reddi possit.

Expanded text:
 sapientiam volunt esse. nam quia sapientia est conveniens actio, est in illo pertinenti genere, quod dixi; quod autem honestas actiones adfert et efficit, id efficiens dici potest. Haec, quae praeposita dicimus, partim sunt per se ipsa praeposita, partim quod aliquid efficiunt, partim utrumque, per se, ut quidam habitus oris et vultus, ut status, ut motus, in quibus sunt et praeponenda quaedam et reicienda; alia ob eam rem praeposita dicentur, quod ex se aliquid efficiant, ut pecunia, alia autem ob utramque iam—Chrysippus quidem et Diogenes detracta utilitate ne digitum quidem eius causa porrigendum esse dicebant; quibus ego vehementer assentior. qui autem post eos fuerunt, cum Castum sit, id solum bonum esse dicamus, consentaneum tamen est fungi officio, cum id officium nec in bonis ponamus nec in malis. est enim aliquid in his rebus probabile, et quidem ita, ut eius ratio reddi possit, ergo ut etiam probabiliter acti ratio reddi possit.
Abbreviated transcription (Latin):
rẽ. Neq eĩ illd̾ fieri poterat ullo mꝰ ut nihil relinq̃ret᷑ ĩ medus qł aut
secũdũ naturã eẽt aut cõtra. Nec cũ id relĩqueret᷑ nihil ĩ ipĩs poni qđ

Expanded text:
rem. neque enim illud fieri poterat ullo modo, ut nihil relinqueretur in mediis, quod aut rem. neque enim illud fieri poterat ullo modo, ut nihil relinqueretur in mediis, quod aut secundum naturam esset aut contra, nec, cum id relinqueretur, nihil in his p
Abbreviated transcription (Latin):
tem agnominiã .siłia hoꝵ pactim nõ. Itẽq hinc ẽẽ ill exortũ qđ zeno ꝓ¬
egmẽnon. Contraq qđ apoproegmenon noĩauit. cũ uteret ĩ lingua copiosa
factis tũ noĩb ac nous : qđ nobis in hac inopi lingua nõ cõceditur ꝙͣꝙͣ tu hai
nẽ huiꝰ u̾bi faciẽdi zenonis expone̾. Ut cĩm inꝗt nemo dicit ĩ regia regem
ip̃m quasi ꝓluctũ esse ad dignitatẽ. Idem eĩ eit ꝓegmenon. sed eos qui ĩ
aliquo honore sint. quoꝵ ordo ꝓxie accedit ut secũdus sit ad regiũ pͥnapa¬
tũ. sic ĩ uita nõ ea q̃ pͥmario loco sũt sed ea q̃ secũdũ locũ obtinẽt peg̾me¬
na. idest ꝓducta nominẽt. Que uł ita appellemꝰ. id eit u̾bũ e u̾bo uł ꝓ¬
mota ex remota. uelut dudũ diximꝰ p̃posita uł p̃cipua & illa reieta. R
uł p̃cipuũ noĩamꝰ. ⁊taq id diffinimꝰ ꝙr sit ĩ differes eũ estimatiõe medi¬
ocri. Qđ eĩm illi adiaphoran clicũt id in ita occuͣrit ut indifferẽs dice¬

Expanded text:
item. hinc est illud exortum, quod Zeno prohgme/non, contraque quod apoprohgme/non nominavit, cum uteretur in lingua copiosa factis tamen nominibus ac novis, quod nobis in hac inopi lingua non conceditur; quamquam tunem huius verbi faciendi Zenonis exponere. Ut enim, inquit, nemo dicit in regia regem ipsum quasi productum esse ad dignitatem id est enim prohgme/non, sed eos, qui in aliquo honore sunt, quorum ordo proxime accedit, ut secundus sit, ad regium principatum, sic in vita non ea, quae primo loco sunt, sed ea, quae secundum locum optinent, prohgme/na, id est producta, nominentur; quae vel ita appellemus—id erit verbum e verbo—vel promota et remota vel, ut dudum diximus, praeposita vel praecipua, et illa reiecta. re vel praecipuum nominamus. idque ita definimus; quod sit indifferens cum aestimatione mediocri; quod enim illi adia/foron dicunt, id mihi ita occurrit, ut indifferens dice
Abbreviated transcription (Latin):
qđ ẽẽt honestũ .ce id malũ solũ qđ turpe tũ hec ut illa q̃ nihil ualerẽ
ad bte misere ue uiuẽdũ. aliꝗd tñ qđ differet ẽẽ uoluerũt: ut essẽt
coꝵ alia estimabilia alia cõtra. alia neutrũ. Queq a estimãda esset. eoꝵ
ĩ aliis satis eẽ cause. Quãobrẽ quibusdã anteponerẽt᷑ ut ĩ ualitutliẽ. ĩ inte¬
gritate sensuũ. ut ĩ doloris uacuitate. ut głe. diuiciaꝵ. siłium reꝵ. Alia
ã nõ esse eiuiꝰmodi. ⁊tẽq eoꝵ que nlła estimatioe digna esset̃ partim satis¬

Expanded text:
nihil valerent ad beate misereve vivendum, aliquid tamen, quod differret, esse voluerunt, ut essent eorum alia aestimabilia, alia contra, alia neutrum. quae autem aestimanda essent, eorum in aliis satis esse causae, quam ob rem quibusdam anteponerentur, ut in valitudine, ut in integritate sensuum, ut in doloris vacuitate, ut gloriae, divitiarum, similium rerum, alia autem non esse eius modi, itemque eorum, quae nulla aestimatione digna esse
Abbreviated transcription (Latin):
tatioĩs indiget qđ idem ĩ artib nõ sit. &x ꝙ u̾tus stabilitatẽ firmita¬
tem cõltãtĩam totiꝰ uite cõplectat᷑. nec hec eadẽ in artib eẽ uideamꝰ
Deinceps explicat᷑ differẽtia reꝵ quã si nõ ullã eẽ dice̾mꝰ cõfũderetur
oĩs uita. ut ab Aristone. Neq ullũ sapĩe munꝰ aut opus ĩueĩreꝵ cũ
int̾ res eas q̃ ad uitã cdegẽdã ꝑtinerẽt. nihil oĩo int̾esset neq ullũ¬

Expanded text:
stabilitatem, firmitatem, constantiam totius vitae complectatur, nec haec eadem in artibus esse videamus. Deinceps explicatur differentia rerum, quam si non ullam esse diceremus, confunderetur omnis vita, ut ab Aristone, neque ullum sapientiae munus aut opus inveniretur, cum inter res eas, quae ad vitam degendam pertinerent, nihil o
Abbreviated transcription (Latin):
qđ turpe nõ sit. Atq iste uir altus or excelles magno aĩo. uere fortis¬
sibi debor &e sue uite & acte & cõsequẽti c& bñ de sese iudicare sta¬
tuẽs nihil mali posse inçide̾ sapiẽti. Ex quo ĩtelligit᷑ idem illđ solũ bo¬

Expanded text:
quod turpe non sit. Atque iste vir altus et excellens, magno animo, vere fortisquod turpe non sit. Atque iste vir altus et excellens, magno animo, vere fortissibi debet ac suae vitae et actae et consequenti et bene de sese iudicare statuens nihil posse mali incidere sapienti. ex quo intellegitur idem illud, solum bo
Abbreviated transcription (Latin):
sit : aut expetẽdũ qđ nõ placẽs. Aut si id nõ est diligẽdũ. Ergo & pro¬
bandũ ita & laudabile. Eda honestũ. Ita fit at qd bonũ sit id etiã ho¬
nestũ sit. Qeinde q̃ro quis aut de misera uita possit. głari. aut nõ
uita btã uita sit. Et qm̃ is cui cõtingit ut iure laudet᷑ haboe ĩsigne
quiddã ad decus oe ad głam. ut ad ea q̃ tanta sint beatus dici iurẽ pos¬
sit ÷dem de uita talis u̾i̾ri rectissiẽ dr. Eta si bt̃a uita honestate cernitus.
O  honestũ est id bonũ solũ habẽdũ est. Qđ uoͣ negari neg nullo modo
effici posse: nisi cõstitutũ sit nõ eẽ malũ dolorẽ. Ut eĩ ꝗ motẽ ĩ malis
ponit nõ pot eã timere: sic nẽõ ulla ĩ re pot̾ id qđ malũ eẽ decernit
nõ cuxa̾ẽ iclq cõtep̃rie̾. Quo posito & oĩum assensũ approbat. illd
assumit᷑. eũ qui magno sit aio atq forti. oĩa q̃ cade ĩ hoĩem possit
despice̾ & ꝓ nihilo putare. Q ue cũ ita sit̃ effectũ est nhil ẽẽ malũ

Expanded text:
probandum; ita etiam laudabile; id autem honestum. ita fit, ut, quod bonum sit, id etiam honestum sit. Deinde quaero, quis aut de misera vita possit gloriari aut de non vita beata vita sit. Et quoniam is, cui contingit ut iure laudetur, habet insigne quiddam ad decus et ad gloriam, ut ob ea, quae tanta sint, beatus dici iure possit, idem de vita talis viri rectissime dicetur. ita, si beata vita honestate cernitur, quod honestum est, id bonum solum habendum est. Quid vero? negarine ullo modo effici posse, nisi constitutum sit non esse malum dolorem? ut enim qui mortem in malis ponit non potest eam non timere, sic nemo ulla in re potest id, quod malum esse decreverit, non curare idque contemnere. quo posito et omnium adsensu adprobato illud adsumitur, eum, qui magno sit animo atque forti, omnia, quae cadere in hominem possint, despicere ac pro nihilo putare. quae cum ita sint, effectum est nihil esse malum,
Abbreviated transcription (Latin):
certe cogit uti ĩ omĩb torm̃tis cõẜuet᷑ błã uita sapiẽti. Eteĩ s dolo¬
res eosdẽ tolerabiliꝰ patiãtꝰ qui excipiũt eos ꝓ prĩa ꝙͣ qui leuiori de
causa. opinuo facit nõ naͣ uim doloiͬs aut. maiorẽ aut minorẽ. Ne
illa quidẽ est cõsentaneũ ut si cũ tria gna̾ bonoꝵ sint que sentẽta
est ꝑipateticoꝵ eo beatior ꝗsq sit quo sit corpoi̾s aut ext̾nis bonis ple¬
mor. ut hoc idem ad ꝓbãdũ sit nb̾  ut qui plura habeat ea q̃ ĩ corpoeͣ
magni estimãt᷑ sit beatior. Illi eĩ coͣpoi̾s cõmodis cõpleri uitã bt̾am pu¬
tant᷑. nr̃i nihil minꝰ. Nam cũ ita placeat / nec coꝵ ꝗdẽ bonoꝵ q̃ nos¬

Expanded text:
certe cogit ut in omnibus tormentis conservetur beata vita sapienti. etenim si dolores eosdem tolerabilius patiuntur qui excipiunt eos pro patria quam qui leviore de causa, opinio facit, non natura, vim doloris aut maiorem aut minorem. Ne illud quidem est consentaneum, ut, si, cum tria genera bonorum sint, quae sententia est Peripateticorum, eo beatior quisque sit, quo sit corporis aut externis bonis plenior, ut hoc idem adprobandum sit nobis, ut, qui plura habeat ea, quae in corpore magni aestimantur, sit beatior. illi enim corporis commodis compleri vitam beatam putant, nostri nihil minus. nam cum ita placeat, ne eorum quidem bonorum,
Abbreviated transcription (Latin):
nec amicitie ẽẽ oĩo poterũt: niłi ip̃e ꝑ łe expetãt᷑. Ius a̾ qđ ita dici
appellariq possit id ẽẽ natuxã. alienũq ẽẽ a sapiẽte nõ modo ĩiuri¬
am cui face̾ ⁊ uerũ &e noce̾. Nec uoͣ rectũ ẽ cũ amicis aut bene x¬
meritis cõsociare aut cõiunge̾ iniuriã. grauissie̾ oe uerissiẽ defẽ¬
dit᷑ nũꝙͣ equitatẽ ab utilitãte posse seiũge̾. & ꝗcꝗd equũ iustãq
esset ia & honestũ. uicissimq quicꝗd hi eẽt honestã id iustũ dẽ atq¬
gũt & physicã. easq ambas u̾tutũ noiẽ appellãt. Alterã ꝙ habeat ra-¬
tionẽ: ne cui falso assentiam᷑ ne ue unꝙͣ captiosa ꝓbabilitate fallamur.

Expanded text:
nec amicitia esse omnino poterunt, nisi ipsae per se expetuntur. Ius autem, quod ita dici appellarique possit, id esse natura, alienumque esse a sapiente non modo iniuriam cui facere, verum etiam nocere. nec vero rectum est cum amicis aut bene meritis consociare aut coniungere iniuriam, gravissimeque et verissime defenditur numquam aequitatem ab utilitate posse seiungi, et quicquid aequum iustumque esset, id etiam honestum vicissimque, quicquid esset honestum, id iustum egunt et physicam, easque ambas virtutum nomine appellant, alteram, quod habeat rationem, ne cui falso adsentiamur neve umquam captiosa probabilitate fallamur,
Abbreviated transcription (Latin):
habes ꝓaui mei. cełoꝵq uiroꝵ fortiũ atq omĩ u̾tute p̃stãtiũ fcã dicta
cõsilia cognosces nulla aĩo afficiat᷑ uoluptate:. Quis a̾ honesta ĩ famili¬
a mstitut᷑ & inceducatꝰ ingenue nõ ip̃a turpitudiẽ dẽ si eũ lesura nõ sit

Expanded text:
habes, proavi mei, ceterorumque virorum fortium atque omni virtute praestantium facta, dicta, habes, proavi mei, ceterorumque virorum fortium atque omni virtute praestantium facta, dicta, consilia cognoscens nulla animo afficiatur voluptate? quis autem honesta in familia institutus et educatus ingenue non ipsa turpitudine, etiamsi eum laesura non s
Abbreviated transcription (Latin):
lioꝵ phõꝵ sentẽtus. Pecter eĩ tres disciplinas qui u̾tutẽ a sĩmo bono
nihil aliud ĩ bonoꝵ nuoͣ nus honestũ cẽ uolucrũt. Sedd hec ꝗdẽ ẽ ꝑta¬
cilis ce ꝑ expedita defensio. Quis ẽ eim aut ꝗsunꝙͣ fuit aut aua¬
ritia tam ardẽti. aut tam effcenatis cupiditatib ut eãde̾ illã rẽ ꝙ ꝙͣ a¬
dipisci scelere quouis uelit nõ młtis partib malit ad sese dẽ omĩ im¬
prinitate ꝓposita sine facinoe̾. ꝙͣ illo modo ꝑueĩre: Quã uoͣ utilitatem
aut quẽ fructũ petẽtes scire cupimꝰ illa q̃ occulta nob̾ st̃. quo moueãt᷑. qui¬
busq de causis ea u̾sant᷑ in celo: Quis a̾ tam agrestib institutis uiuit
aut ꝗs cõtra stuclia neͣ tam uchem̃ter obdurauit u̾t axeb cognitioẽ dignis
abhorreat. easq sinc uoluptate aut utilitate aliqua nõ reꝗrat & ꝓ niħrlo
putet: Aut quis est qui maioꝵ aut affricanoꝵ aut eiꝰ quẽ tu ĩ ore semꝑ

Expanded text:
losophorum sententiis. praeter enim tres disciplinas, quae virtutem a summo bono nihil aliud in bonorum numero nisi honestum esse voluerunt. sed haec quidem est perfacilis et perexpedita defensio. quis est enim, aut quis umquam fuit aut avaritia tam ardenti aut tam effrenatis cupiditatibus, ut eandem illam rem, quam adipisci scelere quovis velit, non multis partibus malit ad sese etiam omni inpunitate proposita sine facinore quam illo modo pervenire? quam vero utilitatem aut quem fructum petentes scire cupimus illa, quae occulta nobis sunt, quo modo moveantur quibusque de causis ea quae versantur in caelo? quis autem tam agrestibus institutis vivit, aut quis se contra studia naturae tam vehementer obduravit, ut a rebus cognitione dignis abhorreat easque sine voluptate aut utilitate aliqua non requirat et pro nihilo putet? aut quis est, qui maiorum, aut Africanorum aut eius, quem tu in ore semper
Abbreviated transcription (Latin):
turpitudiẽm ñ ip̃am ꝑ se fugiẽdã esse statueremꝰ quo minꝰ hoĩes tenebras
& solitudinẽ nacti nullo dedecore se abstincat. nisi eos ꝑ se feditate sua
turpitudo ip̃a deteͣreat: Innu̾abilia dici possũt ĩ hãc sentẽtiã. Sed nõ
necesse est. Nihil est eĩ de quo minꝰ dubitaĩ possit ꝙͣ & honesta expe¬
tẽda ꝑse. & eodẽ mͦ turpia ꝑse cẽ fugiẽda. Cõstituto a illo de quoa¬

Expanded text:
turpitudinem non ipsam per se fugiendam esse statuemus, quo minus homines tenebras et solitudinem nacti nullo dedecore se abstineant, nisi eos per se foeditate sua turpitudo ipsa deterreat? Innumerabilia dici possunt in hanc sententiam, sed non necesse est. Nihil est enim, de quo minus dubitari possit, quam et honesta expetenda per se et eodem modo turpia per se
Abbreviated transcription (Latin):
nuc̃ ꝙͣ sint p̃clare illa his q̃ iã posui cõsequẽtia. Cũ eĩm hocsit extte¬
mũ sentis eĩ credo me iã diu qđ telos grecus dicat. id dice̾ tũ extremũ¬
abłolute fortunate uiu̾e̾ nulla re ĩpediri nulla ꝓhibere. nulla egere. Qd
aͥ cõtinet nõ magis eã disciplinã de ͣ qua loquor ẜo qͣuã uitã fortunas.
q nr̃as idest ut qd̾ honestũ sit. id solũ bonũ udicemꝰ. Põt id ꝗdẽ fu¬
le e copiose & omib eletissis u̾bis grauissisq sentẽtiis & augeri && or
nari: sed cõsectari a me stoicoꝵ breuia &e acuta delectat. Cõdiuidunt

Expanded text:
nunc, quam sint praeclare illa his, quae iam posui, consequentia. cum enim hoc sit extrenunc, quam sint praeclare illa his, quae iam posui, consequentia. cum enim hoc sit extremum —sentis enim, credo, me iam diu, quod te/los Graeci dicant, id dicere tum extremuabsolute, fortunate vivere, nulla re impediri, nulla prohiberi, nulla egere. quod autem continet non magis eam disciplinam, de qua loquor, quam vitam fortunasque nostras, id est ut, quod honestum sit, id solum bonum iudicemus, potest id quidem fuse et copiose et omnibus electissimis verbis granari, sed consectaria me Stoicorum brevia et acuta delectant. concludunt