comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uerbis mens nr̃a dequaq re atq inuoluta rei notitia definien¬
do aꝑienda ẽ. Si quidem ẽ definitio or̃o quę ꝗd sit id de quo
igitur ostendit q breussime. Tum ut scis explicato gn̾e cuiusq rei
uꝰdendũ est quo sint eius gn̾is siue forma siue ꝑtes ut meas tribu¬
atur omis or̃o. Erit igitur hec facultas in eum quẽ uolumus esse
eloquentẽ ut definire rẽ possit. nec id faciat ean tã presse &
anguste q in ulis eruditissimis disputatiõĩbꝰ fiei̾ sol&. sed tũ ex¬
planatius tũ etiã uberius & ad comune uidiciũ popularẽq intel¬
ligentiã accomoclatius. Id cuiq etiã cũ res postulabit genus uni¬
uersum in speties certas ut nulla neq preter mictatur neq
perludet partietur ac cdiuicdet. Qñ autẽ id faciat aut quomͦ :
nihil acl hoc tempus qm̃ ut supra dixi uidicẽ eẽ me nõ doctorẽ
uolo. Hec uo a clialetics motdo sit instructus & habeat omẽs

Expanded text:
verbis mens nostra de quaque re atque involuta rei notitia definienverbis mens nostra de quaque re atque involuta rei notitia definiendo aperienda est, si quidem est definitio oratio, quae quid sit id de quo agitur ostendit quam brevissime; tum, ut scis, explicato genere cuiusque rei videndum est quae sint eius generis sive formae sive partes, ut in eas tribuatur omnis oratio. erit igitur haec facultas in eo quem volumus esse eloquentem, ut definire rem possit nec id faciat tam presse et anguste quam in illis eruditissimis disputationibus fieri solet, sed cum explanatius tum etiam uberius et ad commune iudicium popularemque intellegentiam accommodatius; idemque etiam, cum res postulabit, genus universum in species certas, ut nulla neque praetermittatur neque redundet, partietur ac dividet. Quando autem id faciat aut quo modo, nihil ad hoc tempus, quoniam, ut supra dixi, iudicem esse me, non doctorem volo. nec vero a dialecticis modo sit instructus et habeat omnis
Abbreviated transcription (Latin):
tur spinosiora multa peꝑerũt. Ego eũ censeo qui el oquentie lau¬
de ducat᷑ nõ eẽ eaꝵ reꝵ oĩo rudem. S uł illa antiqua uł hac
Crisippi disciplina institutꝰ nouerit primũ uim naturã gn̾a uer¬
boꝵ & simpliciũ & copulatoꝵ. deinde quot modis ꝗdq clicatur qua
ratiõe falsum uerũ ne sit iudicet᷑. quid efficiatur e quoq ꝗd cuiq
consequens sit quid ue cõtrariũ. Cũq ambigue multa clicant᷑ quo
modo quicq eoꝵ cliuidi explanariq oporteat. Hec tenenda sunt
oratori sepe enim occurrũt. Sed quia sua sponte squalidiora sunt
acihibedus erit in his explicandis quidam or̃onis nitor. Et q̃m ĩ dibꝰ
que ratior dotent᷑ & uia primũ constituẽdũ ẽ ꝗd ꝗeq sit nisi enĩ
inter eos ꝗ disceptãt cõuenit quid sit illud qđ ambigit᷑ nec recte
disseres umq nec ad exitum ꝑuenire potes. Explicanda ẽ sepe

Expanded text:
tur spinosiora multa pepererunt. ego eum censeo qui eloquentiae lautur spinosiora multa pepererunt. ego eum censeo qui eloquentiae laude ducatur non esse earum rerum omnino rudem, sed vel illa antiqua vel hac Chrysippi disciplina institutum. Noverit primum vim, naturam, genera verborum et simplicium et copulatorum; deinde quot modis quidque dicatur; qua ratione verum falsumne sit iudicetur; quid efficiatur e quoque, quid cuique consequens sit quidve contrarium; cumque ambigue multa dicantur, quo modo quidque eorum dividi explanarique oporteat. Haec tenenda sunt oratori—saepe enim occurrunt—, sed quia sua sponte squalidiora sunt, adhibendus erit in his explicandis quidam orationis nitor. et quoniam in omnibus quae ratione docentur et via primum constituendum est quid quidque sit—nisi enim inter eos qui disceptant convenit quid sit illud quod ambigitur, nec recte disseri umquam nec ad exitum perveniri potest—, explicanda est saepe
Abbreviated transcription (Latin):
iddem loqui ẽẽ qđ dicere. At tñ utrũq in disserendo ẽ disputã¬
di ratio & eloquendi cdyaleticoꝵ sit oratoꝵ enim dicendi &
ornandi. Ceno quilem ille a quo isciplina stoytoꝵ ẽ manu de¬
monstrare solebat ꝗel inter has artes interesset. Nam cũ cõpresserat
digitos pugnũq fẽterat dialeticã aiebat eius moĩ eẽ. Cũ aũt dedu¬
xerat &t manũ dilatauerat palme illius similẽ eloquentiã ẽẽ dicebat.
Atq etiam ante hũc Aristotiles principio artis rethoricȩ dicit illã
artem qĩ ex altera ꝑte respondere cdialetioe ut hoc uidelic dif¬
ferant inter se ꝙ hȩc ratio dicendi latior sit illa eloquendi contracti¬
or. Uolo igitur huic sũmo omẽmb̃ ad clicendũ trahi possit loquẽ¬
di ronem ẽẽ notam. Quȩ ꝗdem res quȩ te his artib eruclitũ mi¬
nime fallit duplicem ht̃ docencli uiam. Nam & ip̃e Aristotiles
tradidit p̃cepta plurima disserendi. & postea ꝗ dieletici dicũ¬

Expanded text:
disserendo est: disputandi ratio et loquendi dialecticorum sit, oratorum autem dicendi et ornandi. Zeno quidem ille, a quo disciplina Stoicorum est, manu demonstrare solebat quid inter has artis interesset; nam cum compresserat digitos pugnumque fecerat, dialecticam aiebat eius modi esse; cum autem deduxerat et manum dilataverat; palmae illius similem eloquentiam esse dicebat. atartem quasi ex altera parte respondere dialecticae, ut hoc videlicet differant inter se quod haec ratio dicendi latior sit, illa loquendi contractior. Volo igitur huic summo omnem quae ad dicendum trahi possit loquendi rationem esse notam; quae quidem res, quod te his artibus eruditum minime fallit, duplicem habuit docendi viam. Nam et ipse Aristoteles tradidit praecepta plurima disserendi et postea qui dialectici dicun
Abbreviated transcription (Latin):
Et si poeticis ꝗs eoꝵ sit aut quid nam. Quare aliis unus modꝰ
aliis plures aliis omẽs id ẽẽ uident᷑. ceinde quicũq sũt siue unꝰ
siue plures cõmunes nesint om̃i gn̾is or̃oni. quoniam aliud ge¬
nus est narrandi aliud ꝑsuadendi aliud docendi a dẽꝑes nu¬
meri cuiq or̃onis generi accomodent᷑. Si omĩs ꝗ sint si dispa¬
res ꝗd intersit &cur nõ eque in or̃one atq in uersu numerus
appareat. deinde qđ dicit᷑ in or̃one numerosum id utrũ nume¬
rum solum efficiatur an etiã uł cõpositioẽ quadã uł gnͣe uerboꝵ
an est suũ cq ut numerus interualł compositio uotib genus ip̃m
uerboꝵ qiͣ quedam forma & lum̃ or̃onis appareat. sitq oĩum fons
cõpsitio : ex eaq numerus efficiat᷑: & ea que dicunt᷑ or̃onis qrͣ for¬
mȩ & lumina que ut dixi greci uotant sthemata. An nõ ẽ unũ¬

Expanded text:
et, si e poeticis, quis eorum sit aut qui; namque aliis unus modo et, si e poeticis, quis eorum sit aut qui; namque aliis unus modo aliis plures aliis omnes idem videntur. Deinde, quicumque sunt sive unus sive plures, communesne sint omni generi orationis—quoniam aliud genus est narrandi aliud persuadendi aliud docendi—an dispares numeri cuique orationis generi accommodentur; si communes, qui sint; si dispares, quid intersit, et cur non aeque in oratione atque in versu numerus appareat. deinde, quod dicitur in oratione numerosum, id utrum numero solum efficiatur, an etiam vel compositione quadam vel genere verborum; an sit suum cuiusque, ut numerus intervallis, compositio vocibus, genus ipsum verborum quasi quadam forma et lumine orationis appareat, sitque omnium fons compositio ex eaque et numerus efficiatur et ea quae dicuntur orationis quasi formae et lumina, quae, ut dixi, Graeci vocant sxh/mata. at non est unu
Abbreviated transcription (Latin):
natura ad monente ẽẽ quosdam certos cursus conclusionesq
uerboꝵ. Qm̃igitur causam quoq ostendimus naturã nunc¬
iel enĩ erat tertium si placet explicemus. Quȩ disputatio nõ
huius ẜmoĩs ẽ s artis intime. queri enĩ põt qui sit orationis
numerus & ubi sit positus & natus. Ex quo & ils inus ne sit
an duo an plures quaq or̃one componatur & ad quã rẽ &
qñ & quo loto & quẽ ad modũ adhibitus aliꝗd uoluptatibus
afferat. Sed ut inplerisq rebus sic in hac duplex ẽ cõsiderandi
uia. quaꝵ altera est longior breuior altera & eadem etiã plani¬
or. Est enĩ longioris prima illa quȩstio: Sit ne or̃o nulla nume¬
rosa or̃o. Quibdã enĩ nõ uidet᷑ qui a nihil insit in ea certo ut
queant reddere. deinde si sit numerus in orõne qualis sit
aut qualis est: & poeticis ne numeris an ex alio gnͣe quoddã.

Expanded text:
natura admonente, esse quosdam certos cursus conclusionesque natura admonente, esse quosdam certos cursus conclusionesque verborum. quoniam igitur causam quoque ostendimus, naturam nunc—id enim erat tertium—si placet explicemus; quae disputatio non huius instituti sermonis est, sed artis intimae. Quaeri enim potest, qui sit orationis numerus et ubi sit positus et natus ex quo, et is unusne sit an duo an plures quaque ratione componatur et ad quam rem et quando et quo loco et quem ad modum adhibitus aliquid voluptatis adferat. sed ut in plerisque rebus sic in hac duplex est considerandi via quarum altera est longior, brevior altera, eadem etiam planior. est autem longioris prima illa quaestio sitne omnino ulla numerosa oratio; quibusdam enim non videtur, quia nihil insit in ea certi ut queant reddere. Deinde, si sit numerus in oratione, qualis sit aut quales, et e poeticisne numeris an ex alio genere quodam
Abbreviated transcription (Latin):
tionis eos pͥncipes auctoresq quos diximus. origo inuenta est
causa q̃ratur. q̃ sit aꝑta ẽ ut mirer ueteres nõ eẽ cõuictos. p̃sertĩ
cum ut fit fortuito sepe aliquid cõcluse apteq licerent. quod
cum aĩos hoĩum auresq pepuliss& ut intelligi poss&ꝵ sed id
qd casus effudiss& cetidiss& iotunde notandũ certe genus atꝙ
ip̃i sibi imitandi fuerũt.Ip̃e enĩ uel animus auriũ
naturam quãdam in se cõtin& uocũ oium mensione. Itaq &
longiora & breuiora udicat & ꝑfecta ac motlerata semꝑ ex¬
pectat. Multa sentit quȩdam qiͣ & decurata ꝗb tãqͣ dlebito
fraudet᷑ offendit᷑ ꝑ ductiora aliqua & qiͣ moderatius cõcurren¬
tia q̃ magis etiam asꝑnant aures. cũ inplerisq tũ offend
poetȩ uersus inuentus terminatioẽ auriũ obseruatione pruden¬
tiũ si in or̃one aĩaduersum ẽ multo illud ꝗdẽ serius sed eadẽ

Expanded text:
tionis eos principes auctoresque quos diximus et origo inventa est, tionis eos principes auctoresque quos diximus et origo inventa est, causa quaeratur. Quae sic aperta est, ut mirer veteres non esse com- motos, praesertim cum, ut fit, fortuito saepe aliquid concluse apteque dicerent. Quod cum animos hominum aurisque pepulisset, ut intellegi posset id quod casus effudisset cecidisse iucunde, notandum certe genus atque ipsi sibi imitandi fuerunt. Ipsae enim aures vel animus aurium nuntio naturalem quandam in se continet vocum omnium mensionem. itaque et longiora et breviora iudicat et perfecta ac moderata semper exspectat; mutila sentit quaedam et quasi decurtata, quibus tamquam debito fraudetur offenditur, productiora alia et quasi immoderatius excurrentia, quae magis etiam aspernantur aures; quod cum in plerisque tum in hoc poeticae versus inventus est terminatione aurium, observatione prudentium, sic in oratione animadversum est, multo illud quidem serius, sed eadem
Abbreviated transcription (Latin):
ut ante dictum est ex trib ꝑtib collocatioĩs alteꝵ.hoꝵ uterq
ysocratẽ &tate preturrit ut eos ille moderatioẽ nõ inuentiõe
uice̾ris. Est enĩ ut in transferẽtlis faciendisq uerbis tranquillior
sic in ip̃is numeris sedatior. G orgias enĩ auidior ẽ gn̾is eius &
his festiuitatib. sic enim ip̃e censet. insolentius ab utitur. Quas
ysocrates tam̃ cũ audiuiss& adolescens in thessalia senẽ iam gor¬
giam motleratius temꝑauit. Quin etiã se ip̃e tantũ qͣtum &eta¬
te p̃cedebat prope im iam centũ cõfetit annos. relaxar&
animia necessitate numeroꝵ. Quod declarat in eo libro quẽ
ad philippũ in acedonẽ scripsit cũ iam ad modũ esset senex. In
quo dicit se minus iam seruire numeris q solitꝰ ẽẽt. ita nõ modo
suꝑiores s etiã se ip̃e correxerat. Quoniã ig̾ ħemus apte ora¬

Expanded text:
ut ante dictum est, ex tribus partibus conlocationis alterum. horum uterque ut ante dictum est, ex tribus partibus conlocationis alterum. horum uterque Isocratem aetate praecurrit, ut eos ille moderatione, non inventione vicerit. Est enim, ut in transferendis faciendisque verbis tranquillior sic in ipsis numeris sedatior. Gorgias autem avidior est generis eius et his festivitatibus—sic enim ipse censet—insolentius abutitur; quas Isocrates tamen, cum audivisset adulescens in Thessalia senem iam Gorgiam, moderatius temperavit. Quin etiam se ipse tantum quantum aetate procedebat—prope enim centum confecit annos—relaxabat a nimia necessitate numerorum, quod declarat in eo libro quem ad Philippum Macedonem scripsit, cum iam admodum esset senex; in quo dicit sese minus iam servire numeris quam solitus esset. Ita non modo superiores sed etiam se ipse correxerat. quoniam igitur habemus aptae ora
Abbreviated transcription (Latin):
natura tum ad extremũ usus ip̃e exp̾licet᷑ or̃onis apte atq
numerose. Nam ꝗ ysocratem maxime mirant᷑ hoc ĩ omĩb
sũmis laudib ferunt ꝙ uerbis solutis numeros pͥnũ ad iunxerit.
Cum enĩ uider& oratores cũ seueritate autlixi portas aũt cũ uo¬
luptate tum dicit᷑ numeros setutus : quib etiã in or̃one uteretur.
tum iotũcditatis causa tum ut uaretatis octurreret satietati. qđ
ab his uere quadam ex ꝑte nõ totũ dicit᷑. Nam neminẽ ĩ eo gnͣe
scientius uersatũ ysocrate cõficiendũ ẽ. Sed pͥnceps inueniendi
fuit trahsimatus cuius omĩa nimis etiam extant scripta nume¬
rose. Nam ut paulo ante dixi paria parib adiuncta & simili¬
ter definita. Itemq contrariis relata contraria : quȩ sua sponte
etiam si id non agas caclunt plerumq numerose. Gorgias pͥmũ¬
pͥmũ inuenit. sed his est usus in temperantius. Id enĩ est genue

Expanded text:
natura, tum ad extremum usus ipse explicetur orationis aptae atque natura, tum ad extremum usus ipse explicetur orationis aptae atque numerosae. nam qui Isocratem maxime mirantur, hoc in eius summis laudibus ferunt, quod verbis solutis numeros primum adiunxerit. Cum enim videret oratores cum severitate audiri, poetas autem cum voluptate, tum dicitur numeros secutus, quibus etiam in oratione uteretur, cum iucunditatis causa tum ut varietas occurreret satietati. quod ab eis vere quadam ex parte, non totum dicitur. Nam neminem in eo genere scientius versatum Isocrate confitendum est, sed princeps inveniendi fuit Thrasymachus, cuius omnia nimis etiam exstant scripta numerose. Nam, ut paulo ante dixi, paria paribus adiuncta et similiter definita itemque contrariis relata contraria, quae sua sponte, etiam si id non agas, cadunt plerumque numerose, Gorgias primum invenit, sed eis est usus intemperatius. Id autem est genus,
Abbreviated transcription (Latin):
ab his precepta nesciat. qđ si ita ẽ nec uõ aliter existimo ꝗcl ip̃i
suis sensib nõ mouent᷑ : nihil his in ane uidetur nihil incredi¬
tum nihil incultũ. nihil claudicans nihil recdundans. In uersu
ꝗdem tota theatra exclamãt si fuerit una sillaba aut breuior
aut longior. Net uõ multitudo pedes nouit: nec ullos nume¬
ros ten& : nec illud cur offendat intelligit: aut curat in quo
ostendit intelligat. Et tam̃ oĩum longituclinũ & breuitatum
in sonis sic̃ acutaꝵ grauiũq uocũ iudiciũ ip̃a nã in aurib nr̃is
collotauit. Uis ne igitur brute totũ hunc locum accuratius
etiã explicemus q illi ip̃i ꝗ & hec & alia nob̾ tradiderũt: An
his cõtenti eẽ que ab illis dicta sunt possumus : Sed quid
quero uelisne cũ litteris tuis eruditissime scriptis id uł ma¬
xime uł ꝓspeserim. Primũ ergo origo: deinde causa: post

Expanded text:
ab eis praecepta nesciunt. quod si ita est—nec vero aliter existimo— quid, ipsi ab eis praecepta nesciunt. quod si ita est—nec vero aliter existimo— quid, ipsi suis sensibus non moventur? nihilne eis inane videtur, nihil inconditum, nihil curtum, nihil claudicans, nihil redundans? in versu quidem theatra tota exclamant, si fuit una syllaba aut brevior aut longior; nec vero multitudo pedes novit nec ullos numeros tenet nec illud quod offendit aut curat aut in quo offendit intellegit; et tamen omnium longitudinum et brevitatum in sonis sicut acutarum graviumque vocum iudicium ipsa natura in auribus nostris conlocavit. visne igitur, Brute, totum hunc locum accuratius etiam explicemus quam illi ipsi, qui et haec et alia nobis tradiderunt, an his contenti esse quae ab illis dicta sunt possumus? sed quid quaero velisne, cum litteris tuis eruditissime scriptis te id vel maxime velle perspexerim? primum ergo origo, deinde causa, post
Abbreviated transcription (Latin):
lauclari etiam uolũt. Ego enĩ illos ip̃os laudo idq inito. qr̃
se isti imitatores eẽ dicunt. & sun his aliquid desidero hos
uõ minime. Qui nihil illoꝵ nisi uitiũ secuntur cũ a nob̾ ab¬
sint longissime. Q si aures tam inhumanas tamq agrestes
habent ne doctissimoꝵ quidem uiroꝵ eos mouerit auctori¬
tas. O micto ysocratem cliscipulosq eius ephorũ & naucratem:
qͣ q orationis faciende & ornande auctores locupletissimi sũ¬
mi ip̃i oratores ẽẽ debabant. Sed quis oium doctior in rebus
crati est aduersatus impensius: ilsigitur uersum in oratione ue¬
tat ẽẽ numerũ iub&. Eius auditor Ttheudectes in pͥmis ut ari¬
stotiles sepe significat politus scriptor atq artifex. hoc idem sen¬
tit & precipit. Tn eophrastus uo̾ hisdem cde rebꝰ etiã accuratius.
Quis ergo istos ferat: ꝗ hos auctores nõ prob & : nisi oĩo nõ eẽ

Expanded text:
laudari etiam volunt. Ego autem illos ipsos laudo idque merito, quorum laudari etiam volunt. Ego autem illos ipsos laudo idque merito, quorum se isti imitatores esse dicunt, etsi in eis aliquid desidero, hos vero minime, qui nihil illorum nisi vitium sequuntur, cum a bonis absint longissime. quod si auris tam inhumanas tamque agrestis habent, ne doctissimorum quidem virorum eos movebit auctoritas? omitto Isocratem discipulosque eius Ephorum et Naucratem, quamquam orationis faciendae et ornandae auctores locupletissimi summi ipsi oratores esse debebant. Sed quis omnium doctior, quis acucrati est adversatus infensius? is igitur versum in oratione vetat esse, numerum iubet. Eius auditor Theodectes in primis, ut Aristoteles saepe significat, politus scriptor atque artifex hoc idem et sentit et praecipit; Theophrastus vero eisdem de rebus etiam accuratius. Quis ergo istos ferat, qui hos auctores non probent? nisi omnino haec esse
Abbreviated transcription (Latin):
ta pronuntiãt. Si in anib uerbis leuibusq sentẽtiis iure sunt pro¬
bȩ res lecta uerba quid ẽ cur claudẽ aut insistem or̃onẽ malint
q̃ cum sentẽtia pariter excurrere : hic enim inuidiosus numeruȩ
nihil affert aliued nisi ut sit apte uerbis cõprehensa sententia
qtł fit etiam ab antiquis. s plerũq casu sepe natura. & que ual¬
de lauclant᷑ apud illos ea fere quia sunt cõclusa laudant᷑. Et
apud grecos quidem iam anni prope quadringẽti sunt cũ hoc
probatur. nos nuꝑ agnouimus. Ergo emnio licuit uetera con¬
tẽpnenti clicere uersus quos olimꝰ fauni uatesq canebant. Mi¬
hi cle antiquis eo moclo nõ licebit : presertim cum licturus nõ
sim ante hũc ut ille nec quȩ secunf᷑. uos ausim reserare. Legi
enĩ aucliuiq nõ nullos quoꝵ prope modum absolute cõclu¬
cleret᷑ oratio. ꝗ qđ nõ possunt nõ est his satis nõ cõtempni

Expanded text:
ta pronuntiant; si inanibus verbis levibusque sententiis, iure; sin prota pronuntiant; si inanibus verbis levibusque sententiis, iure; sin probae res, lecta verba, quid est cur claudere aut insistere orationem malint quam cum sententia pariter excurrere? hic enim invidiosus numerus nihil adfert aliud nisi ut sit apte verbis comprehensa sententia; quod fit etiam ab antiquis, sed plerumque casu saepe natura; et quae valde laudantur apud illos, ea fere quia sunt conclusa laudantur. et apud Graecos quidem iam anni prope quadringenti sunt cum hoc probatur; nos nuper agnovimus. Ergo Ennio licuit vetera contemnenti dicere: versibus, quos olim Fauni vatesque canebant, mihi de antiquis eodem modo non licebit? praesertim cum dicturus non sim ante hunc, ut ille, nec quae sequuntur: Nos ausi reserare;—egi enim audivique non nullos, quorum prope modum absolute concluderetur oratio. Quod qui non possunt, non est eis satis non contemni,
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Fabet autẽ ut in xtatib auctoritatẽ senectus sic in exemplis
antiꝗtas: que ꝗdem apud me ip̃m ual& plurimũ. Nec ego iel qđ
ẽ antiꝗtatis flagito potius qͣ laudo. qđ ẽ p̃sertim cũ maiora u¬
dicem quȩ sunt ꝗͣ illa quȩ desunt. plus est enim in uerbis &ł in
sententiis boni ꝗb illi excellunt qͣ in cõclusione sentẽtiaꝵ quã
nõ habent.post enĩ inuenta cõclusio ẽ. qua uõ usuros ueteres
illos fuisse sua nota atq usurpata re essent. Qua inuenta omẽs
usos magnos oratores uidemus. Sed hab& nom̃ inuidiã cũ in ora¬
tione iudiciali & forensi numerus latine grete rithmos in esse
dicif᷑. Nimis enim insidiaꝵ ad capiendas aures adhiberi uidet᷑:¬
tum si etiam indicendo numeri ab oratore querunt᷑. hoc freti isti &
ipsi in fracta & amputata loquunt᷑: & eos uituꝑant qui apta & fini¬

Expanded text:
tur. Habet autem ut in aetatibus auctoritatem senectus, sic in exemplis tur. Habet autem ut in aetatibus auctoritatem senectus, sic in exemplis antiquitas, quae quidem apud me ipsum valet plurimum. Nec ego id quod deest antiquitati flagito potius quam laudo quod est; praesertim cum ea maiora iudicem quae sunt quam illa quae desunt. Plus est enim in verbis et in sententiis boni, quibus illi excellunt, quam in conclusione sententiarum, quam non habent. post inventa conclusio est, qua credo usuros veteres illos fuisse, si iam nota atque usurpata res esset; qua inventa omnis usos magnos oratores videmus. sed habet nomen invidiam, cum in oratione iudiciali et forensi numerus Latine, Graece ruqmo/s inesse dicitur. Nimis enim insidiarum ad capiendas auris adhiberi videtur, si etiam in dicendo numeri ab oratore quaeruntur. Hoc freti isti et ipsi infracta et amputata loquuntur et eos vituperant qui apta et fini
Abbreviated transcription (Latin):
pit conclitas ab hoc qui cõstitutas accepit. Captas dicetis syracusas.
ergo & hi numeri sint cogniti. Qenus illud tertiũ explicet quales
sunt nũose & apte orationes. qđ qui nõ sentiũt quas aures ha-¬
beant aut ꝗd in his hõib simile sit nescio. Mee quidẽ & ꝑfecto
cõpletoq uerboꝵ ambitu gauelent & cur
ut nec amant redũdantia. quȩ dico. Meas cõtiones sepe exclama¬
re uidi cum apte uerba cetidissent. id enĩ expectant aures ut uer¬
bis colliget᷑ sentẽtia. nõ erat hoc apud antiquos & qđ nihil ali¬
ud fere nõ erat. Nam & uerba effingebant. & sententias graues
& suaues reꝑiebant : sed eas aut uinciebant aut explebant. Pa¬
rum hoc me ip̃m delectat inquiunt. Quid si antiꝗssima illa pic¬
tura paucoꝵ coloꝵ magis q hec iam ꝑfecta delectet. illa nob̾
sit cretlo repetenda hec scilic repudi anda: nõib ueteꝵ gloriã¬

Expanded text:
pit conditas, ab hoc qui constitutas accepit captas dicetis Syracusas. pit conditas, ab hoc qui constitutas accepit captas dicetis Syracusas. ergo et hi numeri sint cogniti et genus illud tertium explicetur quale sit, numerosae et aptae orationis. Quod qui non sentiunt, quas auris habeant aut quid in his hominis simile sit nescio. Meae quidem et perfecto completoque verborum ambitu gaudent et curta sentiunt nec amant redundantia. Quid dico meas? contiones saepe exclamare vidi, cum apte verba cecidissent. Id enim exspectant aures, ut verbis conligetur sententia. 'non erat hoc apud antiquos.' Et quidem nihil aliud fere non erat; nam et verba eligebant et sententias gravis et suavis reperiebant, sed eas aut vinciebant aut explebant parum. 'hoc me ipsum delectat' inquiunt. Quid si antiquissima illa pictura paucorum colorum magis quam haec iam perfecta delectet, illa nobis sit credo repetenda, haec scilicet repudianda! nominibus veterum glorian
Abbreviated transcription (Latin):
accusas dampnas cõdempnas dixiss&t qui uersum effugere uoluis¬
set. bene quam meritã ẽẽ autumas dicis male mereri. ia qđ scis ꝓ¬
dest nihil id qđ nescis ob est. Uersum efficit illa relatio cõtrarioꝵ
idest ẽẽ in or̃one numerosum. qđ scis nihil prolest qł nescis nihii
obest. Semꝑ hec que greti anatheta noĩant. cum cõtrariis oppti¬
nunt contraria numerũ oratoriũ necessitate ip̃a efficiũt. etĩa sine
industria. hoc genere antiqui iam ante sotratem delectabantur
& maxime gorgias: cui in or̃one plerũq efficit numerum ip̃a cõ¬
cĩnitas. Nos etiã in hoc gñẽ frequentes ut illa sunt in quarto ac-¬
cusatioĩs. Conferte hanc pacem cũ illo bello: huius p̃toris aduen¬
tum cũ illius imꝑatoris uictoria: huius cohortẽ impurã cũ illius
exercitu inuicto: huius libidines cũ illius cõtinentia: ab illo quica¬

Expanded text:
accusas damnas— condemnas dixisset qui versum effugere vellaccusas damnas— condemnas dixisset qui versum effugere vellet—, bene quam meritam esse autumas dicis male merere? id quod scis prodest nihil; id quod nescis obest? versum efficit ipsa relatio contrariorum. Idem esset in oratione numerosum: quod scis nihil prodest; quod nescis multum obest. semper haec, quae Graeci anti/qeta nominant, cum contrariis opponuntur contraria, numerum oratorium necessitate ipsa efficiunt etiam sine industria. hoc genere antiqui iam ante Isocratem delectabantur et maxime Gorgias, cuius in oratione plerumque efficit numerum ipsa concinnitas. Nos etiam in hoc genere frequentes, ut illa sunt in quarto accusationis: Conferte hanc pacem cum illo bello, huius praetoris adventum cum illius imperatoris victoria, huius cohortem impuram cum illius exercitu invicto, huius libidines cum illius continentia: ab illo qui ce
Abbreviated transcription (Latin):
quoniã id iudicium ẽẽ aurium alterum dicimus & finiant᷑ aut
ipsa cõpositioẽ & qiͣ sua sponte ut quedam gnͣa uerboꝵ quib ip̃is
concinitas in est que siue casus hñt in exitu similes siue paribꝰ
paria retddunt᷑ siue opponunt᷑. contraria suapte natura. nume¬
rosa sunt etiam si nihil ẽ factũ de industria. In huiͦ cõcinitatis
cõsectatione Gorgiam fuisse principẽ accepimus. Quode ge¬
nere illa nr̃a sunt miloniana. Est enĩ iudices hec nõ scripta
sed nata lex quã nõ didicimus accepimus legimus. uerũ ex nã
ip̃am arripuimus hausimus expressimus ad quã nõ docti s ed
facti nõ instructi sed instituti sumus. Hec enĩ & alia sũt ut ꝗa
referunt᷑ ea quȩ debent referri intelligamus nõ quȩsitũ ẽẽ nume¬
rũ sed secutum. qł fit etiã in cõtrariis referendis: ut illa sũt ꝗbus
nõ modo numerosa oratio sed etiam uersus efficit᷑. Ea nũq nihil

Expanded text:
quoniam id iudicium esse alterum aurium diximus. Et finiuntur aut quoniam id iudicium esse alterum aurium diximus. Et finiuntur aut ipsa compositione et quanitas inest; quae sive casus habent in exitu similis sive paribus paria redduntur sive opponuntur contraria, suapte natura numerosa sunt, etiam si nihil est factum de industria. in huius concinnitatis consectatione Gorgiam fuisse principem accepimus; quo de genere illa nostra sunt in Miloniana: Est enim, iudices, haec non scripta. sed nata lex, quam non didicimus, accepimus, legimus, verum ex natura ipsa arripuimus, hausimus, expressimus, ad quam non docti, sed facti, non instituti, sed imbuti sumus. Haec enim talia sunt, ut, quia referuntur eo quo debent referri, intellegamus non quaesitum esse numerum, sed secutum. quod fit item in contrariis referendis, ut illa sunt quibus non modo numerosa oratio sed etiam versus efficitur: eam quam nihil
Abbreviated transcription (Latin):
ces eo ꝙ illa acdintelligentiã referunt᷑ hec ad uoluptatẽ in illis ratio
inuenit in his sensus artem. Aut enim negligenda fuit nob̾ uo¬
luptas eoꝵ quib probari uidebamur ut ars eius cõciliandȩ re¬
ꝑiencla. Oue sunt igitur res q̃ ꝑmulceant aures sonus & nume¬
rus. de numero mox: nũc de sono querimus. Uerba ut supra
cliximus legenda sunt potissimum bene sonantia. sel ea nõ ut poe¬
te ex quisita ad sonum sed sumpta de medio. Ꝙ pontus helles suꝑ¬
at modum ad auricos lotoꝵ splendidis noĩb illuminatus ẽ uersus.
sed proximus inquinatꝰ insuauissima littera finitus frugifera &
ferta arua asixten&. Quare bonitate potius nr̃oꝵ uerboꝵ uta¬
mur ꝙͣ splendore gretoꝵ nisi forte sic loqui penit& qua tem
tatemq fugiamus. habeo ego ista terricrepam fidẽ uersutilo quas
malitias. Hec solum componãt᷑ uerba ratione sed etiam finiantur.

Expanded text:
ces, et quod illa ad intellegentiam referuntur, haec ad voluptatem, in illis ratio ces, et quod illa ad intellegentiam referuntur, haec ad voluptatem, in illis ratio invenit, in his sensus artem. Aut enim neglegenda fuit nobis voluntas aurium, quibus probari nitebamur, aut ars eius conciliandae reperienda. duae sunt igitur res quae permulceant auris, sonus et numerus. De numero mox, nunc de sono quaerimus. Verba, ut supra diximus, legenda sunt potissimum bene sonantia, sed ea non ut poetae exquisita ad sonum, sed sumpta de medio. qua pontus Helles, †supera Tmolum ac Tauricos†: locorum splendidis nominibus inluminatus est versus, sed proximus inquinatus insuavissima littera: finis frugifera et efferta arva Asiae tenet. qua re bonitate potius nostrorum verborum utamur quam splendore Graecorum, nisi forte sic loqui paenitet: qua temptatemque fugiamus: habeo istanc ego perterricrepam itemque: versutiloquas malitias. nec solum componentur verba ratione, sed etiam finientur,
Abbreviated transcription (Latin):
ram adhibere aut recto casu solum grece loqui. tam̃ & phryges &
phygum auriũ causa diciius. Quin etiã qđ iam subrustitum uide¬
batur olim enim polititis eoix uerboꝵ quoꝵ eadem erant postre¬
me duȩ littere q̃ sunt inoptumus postremam litteram detrahebant
nisi uocalis in sequebatur. Ita nõ erat ea offensio inuersib quã nũc
fugiunt poetȩ noui. Sic enĩ loquebamur ꝗ ẽ omĩb princeps nõ oĩbꝰ
princeps. & uita illa digni locoq nõ dignurs. quid si indocta consue¬
tudo tam est artifex suauitatis quid ab ip̃a tandem arte & doctri¬
na postulari putamus : Hoc dixi breuius qͣ si hac de re una postu¬
lata disputarẽ. Est enĩ locus hic late patens de natura usuq uer¬
boꝵ. longius enĩ q instituta ratio postulabat. Sed quia reꝵ uerboꝵq
uidicium prudentia etiã uocũ autem & numeroꝵ aures sũt iudi¬

Expanded text:
ram adhibere aut recto casu solum Graece loqui; tamen et Phryges et ram adhibere aut recto casu solum Graece loqui; tamen et Phryges et Pyrrhum aurium causa dicimus. quin etiam, quod iam subrusticum videtur, olim autem politius, eorum verborum, quorum eaedem erant postremae duae litterae, quae sunt in optimus, postremam litteram detrahebant, nisi vocalis insequebatur. Ita non erat ea offensio in versibus quam nunc fugiunt poetae novi. Sic enim loquebamur: qui est omnibu' princeps non omnibus princeps, et: vita illa dignu' locoque non dignus. Quod si indocta consuetudo tam est artifex suavitatis, quid ab ipsa tandem arte et doctrina postulari putamus? haec dixi brevius quam si hac de re una disputarem—est enim locus hic late patens de natura usuque verborum—longius autem quam instituta ratio postulabat. sed quia rerum verborumque iudicium in prudentia est, vocum autem et numerorum aures sunt iudi
Abbreviated transcription (Latin):
mus breui prima littera. in sanus producta. in sanus breui infelix
longa. Et ne multis quib in uerbis esse primȩ littere sunt ꝙ insipiẽ¬
te atq in felice procductȩ dicif᷑. Inceteris omĩb breuiter. Itemq cõ
posuit cõsueuit cõcrepuit cõsuluit cõsule ueritatẽ rep̾hend&. re¬
fert ad aures probabunt. Quere curita se dicent iuuari. Uoluptati
enim auriũ morigerari deb& oro. Quin ego ip̃e cum scirẽ ita ma¬
iores locutos. ut nũ q nisi in uotali aspiratioẽ uterent᷑ loquebar
sit ut puchros ceteros triũphos kartaginẽ clicerẽs. aliquando idq
sero conuitio auriũ cum extorta mihi ueritas eẽt usũ loquendi po¬
fecerunt phri nõ friges ipsius antiꝗ declarant libri. Nec enĩ gre¬
cam litteram adhibebant. Nũc enĩ etiã duas & cum phrygum &t phri¬
gib licendum ẽẽt absurdũ erat ut tantũ barbaris casib grecam litte¬

Expanded text:
mus brevi prima littera, insanus producta, inhumanus brevi, infelix mus brevi prima littera, insanus producta, inhumanus brevi, infelix longa. Et, ne multis, quibus in verbis eae primae litterae sunt quae in sapiente atque felice, producte dicitur, in ceteris oposuit, consuevit, concrepuit, confecit. Consule veritatem: reprehendet; refer ad auris: probabunt. Quaere cur ita sit: dicent iuvare. Voluptati autem aurium morigerari debet oratio. quin ego ipse, cum scirem ita maiores locutos esse, ut nusquam nisi in vocali aspiratione uterentur, loquebar sic, ut pulcros, Cetegos, triumpos, Cartaginem dicerem; aliquando, idque sero, convicio aurium cum extorta mihi veritas esset, usum loquendi pofecerunt Bruges, non Phryges, ipsius antiqui declarant libri. Nec enim Graecam litteram adhibebant, nunc autem etiam duas, et cum Phrygum et Phrygibus dicendum esset, absurdum erat aut etiam in barbaris casibus Graecam litte
Abbreviated transcription (Latin):
barbarũ iam uideatur. nescire dulcius ip̃m meridiȩ ẽ nõ medidie:
credo ꝙ erat insuauius. Una p̃positio ẽ ab que nũc tantũ accep¬
tis tabiilis man& eneis quidem oĩum in reliquo sermone mutata
est. Ad mouit clicimus & abierit & abstulit ut iam nescias an¬
ne uera sit anab aliis ꝗd sit etiam afugit qđ a fugit forte uisum
alio in uerbo reꝑietur. Noti erant & naui & nari quib cum in
cipiebat. in altero etiam asperitas nisi litteram sustulisses exegit.
refecit. retulit. redidit. ad iunct̃i uerbi primam litterã p̃positio
cõmutat ut subegit. Tum mutauit sustulit qł in uerbis iunctis
qͣ scite insipientẽ nõ insapientẽ iniquũ nõ in equum tricipitem
non tri capitem contisum nõ cõcesum. ex quo quidam ꝑtaeseũ
etiam uolũt qł eadem consuetudo non probauit. quid uõ hoc
elegantius qđ nõ sit natura sed qđdam instituto. in doctus dici¬

Expanded text:
barbarum iam videtur, nescire dulcius. Ipsum meridiem cur non medidiem? barbarum iam videtur, nescire dulcius. Ipsum meridiem cur non medidiem? credo, quod erat insuavius. †vna praepositio est af, quae nunc tantum in accepti tabulis manet ac ne his quidem omnium, in reliquo sermone mutata est; nam amovit dicimus et abegit et abstulit, ut iam nescias a'ne verum sit an ab an abs. Quid si etiam abfugit turpe visum alio in verbo reperietur. Noti erant et navi et nari, quibus cum IN cipiebat, in altero esset asperitas, nisi litteram sustulisses, ut exegit, edixit; refecit, rettulit, reddidit: adiuncti verbi prima littera praepositionem commutavit, ut subegit, summovit, sustulit. quid in verbis iunctis? quam scite insipientem non insapientem, iniquum non inaequum, tricipitem non tricapitem, concisum non concaesum! Ex quo quidam pertisum etiam volunt, quod eadem consuetudo non probavit. Quid vero hoc elegantius, quod non fit natura, sed quodam instituto? indoctus dici
Abbreviated transcription (Latin):
Uideo sepulchix a duoix corpoix eiedemq mulier una diui urix.
Quid ueix sit intelligo sed alias ita loquor ut cõcessum ẽ. Ut hoc
pro deum dico uł pro deoix alias ut necesse. Cum triũ uirũ non
se iubent & iudicauisse. Quasi sĩo nesci amus in hoc gñe plenũ
uerbum recte dici & inminutũ usitate. Itaq utriusq Terentius.
Eo tu cognatũ tuũ nõ noras. post idem. Stiliponẽ imq noueras. si
plenum fit siue ĩminutũ licet uitare utrumq. Ergo ibidẽ qͣ
cara sint que post carenda intelligũt ꝗͣ que attinendi magni
dominatꝰ scient. Net uo rep̃henderem scripsere alii rem q scrip¬
serunt ẽẽ uerius sentuiꝰ. sed cõsuetudine aurium indulgenti libẽ¬
ter obsequor. Idem campus hab& in quit emnius: & in templis
idem probabit. ad eisdem uerius erat nec tam̃ eisdem opimius.
Male sonabat eisdem. impetratum est a cõsuetudine ut peccare
suauitatis causa licer&: & pomeridianas quadrigas qͣ post me

Expanded text:
ideo sepulcra duo duorum corporum; idemque mulier una duum virum. quid verum sit intellego; sed alias ita loquor ut concessum est, ut hoc vel pro deum dico vel pro deorum, alias ut necesse est, cum trium virum, non se iubent et iudicavisse? quasi vero nesciamus in hoc genere et plenum verbum recte dici et imminutum usitate. Itaque utrumque Terentius: eho tu, cognatum tuom non noras? post idem Stilponem inquam noveras. Sient plenum est, sint imminutum; licet utare utroque. Ergo ibidem: quae quam sint cara post carendo intellegunt, quamque attinendi magni dominatus sient . Nec vero reprehenderim scripsere alii rem et scripserunt esse verius sentio, sed consuetudini auribus indulgenti libenter obsequor. isdem campus habet inquit Ennius; et in templis: EIDEM PROBAVIT; at isdem erat verius, nec tamen eisdem ut opimius.; male sonabat isdem: impetratum est a consuetudine ut peccare suavitatis causa liceret. Et posmeridianas quadrigas quam postmer
Abbreviated transcription (Latin):
rursus silb̾am aduinxit in sequentẽ sententiȩ. Ita factus ẽ anapestꝰ
ils qui aristophaneus noĩaf. qđ ne accidat obseruari net põt nec
necesse ẽ. sed tñ hic corrector in eo ip̃o loto quo rep̃henditur a me
animũ aduersus ẽ atudiose inquirente in eũ inmictit inpruclens ip̃e
senarium. Sit igitur hoc cognitũ in solutis etiã uerbis in esse nume¬
ros eosdemq ẽẽ oratores qui sint poetici. Sequit᷑ gͦ ut ꝗ maxime
cadant in orationẽ aptã numeri uidendũ sit. Sunt erũ ꝗ ambiguũ
putent quid sit oratioĩs simillimũ. Qua de causa potissi

Expanded text:
rursus syllabam adiunxit insequentis sententiae; ita factus est anapaestus rursus syllabam adiunxit insequentis sententiae; ita factus est anapaestus is qui Aristophaneus nominatur; quod ne accidat observari nec potest nec necesse est. Sed tamen hic corrector in eo ipso loco quo reprehendit, ut a me animum adversum est studiose inquirente in eum, immittit imprudens ipse senarium. Sit igitur hoc cognitum in solutis etiam verbis inesse numeros eosdemque esse oratorios qui sint poetici. sequitur ergo ut qui maxime cadant in orationem aptam numeri videndum sit. Sunt enim qui iambicum putent, quod sit orationis simillimus, qua d
Abbreviated transcription (Latin):
mero an quibꝰ potissimũ sit utendũ. incidere uo omĩs ĩ or̃o¬
nẽ etiam ex hoc intelligi põt ꝙ uersus sape in orone ꝑ impru¬
cdentiã dicimus. ẽ id uehem̃ter uitiosum sed nõ attendimus
neq exaudimus nos in & ip̃os. Senarios uoͣ & hiponatteon
effugere uix possumus. magnã enĩ ꝑtẽ ex iambis nostra con¬
stat or̃o. sed tam̃ eos uersus facile cognoscit aucditor. Sũt enĩ
usitatissimi. Inculcamus enĩ ꝑ imprudentiã sepe etiã minus usi¬
tatos: sed tñ uersus. uitiosum genus & longa aĩ ꝓuisioẽ fugiendũ.
Eligit ex multis ysocratis libris.xxx. fortasse uersus hyeronimus
ꝑipateticus in pͥmis nobilis plerosq senarios. sed etiam anapesti. quo
quid potest ẽẽ turpius : & si in legendo fer̾it malitiose. Prima enĩ
silb̾a dempta ex primo uerbo sententiȩ postremũ ad uerbũ pͥmam

Expanded text:
mero aut quibus potissimum sit utendum. Incidere vero omnis in oratiomero aut quibus potissimum sit utendum. Incidere vero omnis in orationem etiam ex hoc intellegi potest, quod versus saepe in oratione per imprudentiam dicimus. Est id vehementer vitiosum, sed non attendimus neque exaudimus nosmet ipsos; senarios vero et Hipponacteos effugere vix possu- mus; magnam enim partem ex iambis nostra constat oratio. Sed tamen eos versus facile agnoscit auditor; sunt enim usitatissimi; inculcamus autem per imprudentiam saepe etiam minus usitatos, sed tamen versus: vitiosum genus et longa animi provisione fugiendum. elegit ex multis Iso- crati libris triginta fortasse versus Hieronymus Peripateticus in primis nobilis, plerosque senarios, sed etiam anapaestos; quo quid potest esse turpius? Etsi in legendo fecit malitiose; prima enim syllaba dempta ex primo verbo sententiae postremum ad verbum primam
Abbreviated transcription (Latin):
orationi attulit. Ꝙ si & angusta quȩdam atq cõcessa alia ẽ di¬
latata & fusa oratio necesse est id nõ litteraꝵ acciꝑe natura
sed interualloꝵ longioꝵ & breuium uarietate & quib impli
eius moĩ ut naturam numeris continere. Nam circuitus ille
quẽ sape iam diximus incitatior numero ip̃o fertur & labitur
quoad ꝑueniat ad finẽ & instat. Ferspicuũ ẽ igitur numeris
astrictam or̃onẽ ẽẽ debere carere uersib. Sed hi numeri poe¬
tici ne sint an ex alio gnͣe qd dam deinceps ẽ uidendũ. Nul¬
lus est igitur numerus extra poeticos propterea ꝙͣ diffinita
sunt numeroꝵ gnã nam oĩs talis ut unus sit e trib. Pes enĩ
iorem. Ita fit ȩqualis daptilus duplex iambus sequens pean.
qui pedes in or̃onẽ nõ cadere ꝗ possunt: Quib ordine loca¬
tis qđ efficitur num arosũ ut sic necesse ẽ. si querit᷑ quo nu¬

Expanded text:
orationi attulit. quod si et angusta quaedam atque concisa et alia est diorationi attulit. quod si et angusta quaedam atque concisa et alia est dilatata et fusa oratio, necesse est id non litterarum accidere natura, sed intervallorum longorum et brevium varietate; quibus impliceius modi vi naturam numeri contineri. Nam circuitus ille, quem saepe iam diximus, incitatior numero ipso fertur et labitur, quoad perveniat ad finem et insistat. Perspicuum est igitur numeris astrictam orationem esse debere, carere versibus. sed hi numeri poeticine sint an ex alio genere quodam deinceps est videndum. Nullus est igitur numerus extra poeticos, propterea quod definita sunt genera numerorum. Nam omnis talis est, ut unus sit e tribus. Pes enim, iorem. Ita fit aequalis dactylus, duplex iambus, sesquiplex paean; qui pedes in orationem non cadere qui possunt? quibus ordine locatis quod efficitur numerosum sit necesse est. sed quaeritur quo nu
Abbreviated transcription (Latin):
sus intelligi possit. ꝙ est adinueniendũ difficilior in or̃one nu¬
merus q inuersibus oĩo duo sũt quȩ condant orationẽ uerboꝵ
numeroꝵq iocunditas. In uerbis in est qiͣ materia quedã. in nu¬
mero enim expolitio. Sed ut in ceteris reb necessitatis inuenta
antiquiora sunt q uoluptatis. Ita & herodotus & eadem suꝑiorq
etas numero placuit nisi quandã temere ac fortuito. Et scripto¬
res ꝑ ueteres de numero nihil oĩo de orone precepta multa no¬
bis reliquerũt. Nã ꝗ & facilius ẽ & magis necessariũ id semel
ante cgnoscitur. Itaq translata aut facta aut coniuncta uerba
facile sunt cognita quia sũma el antur consuetudine cottidianoq
sermone. Numerus aũt nõ mͦ depromebat᷑ neq habebat aliquam
necessitudinẽ ad cognationẽ cum or̃one. Itaq serius aliqͣto notatus
& cognitus quasi quelam palestra ẽ. & extrema laniamenta

Expanded text:
sus intellegi possit. Quo est ad inveniendum difficilior in oratione nusus intellegi possit. Quo est ad inveniendum difficilior in oratione numerus quam in versibus. omnino duo. sunt quae condiant orationem, verborum numerorumque iucunditas. In verbis inest quasi materia quaedam, in numero autem expolitio. Sed ut ceteris in rebus necessitatis inventa antiquiora sunt quam voluptatis. itaque et Herodotus et eadem superiorque aetas numero caruit nisi quando temere ac fortuito, et scriptores perveteres de numero nihil omnino, de oratione praecepta multa nobis reliquerunt.—nam quod et facilius est et magis necessarium, id semper ante cognoscitur—ita translata aut facta aut coniuncta verba facile sunt cognita, quia sumebantur e consuetudine cotidianoque sermone. Numerus autem non domo depromebatur neque habebat aliquam necessitudinem aut cognationem cum oratione. Itaque serius aliquanto notatus et cognitus quasi quandam palaestram et extrema liniamenta
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. Compositio autem ab utroq differt quȩ nota seruit grauitati
uotum aut suauitati. Hȩt igitur fere sunt in quib rei natura q̃¬
renda sit. Esse gͦ in or̃one numerũ quendam nõ ẽ difficile cogno¬
scere. indicat enim Census in quo est iniquũ qđ accidit nõ agno¬
scere si citra id accidat reꝑire nequeamus. Neq enĩ ip̃e uersus ra¬
tiõe ẽ cognitus sed natura atq sensu: quẽ dimensuratio docuit ꝗd
actiderit. Ita notatio nature & aĩaduersio peperit artẽ. Sed in uer¬
sib res est aꝑtior q q etiam ad modum ꝗbusdam cantu spoliaue
ris nuda pene reman& oratio. Quoꝵ similia sunt quȩdam etiã
apud illos uelut illa in thyeste. Quem nam te ẽẽ dicam ꝗ talia
in senectute & quȩ secunt᷑. quȩ nisi cum tybicen accessit or̃onis
sunt solute simillima. at amicoꝵ senarii ꝓpter similitudinẽ ser¬
moĩs si sepe sunt acliecti ut nõnũqͣ uix in eis numerus & uer¬

Expanded text:
est; compositio autem ab utroque differt, quae tota servit gravitati vocum aut suavitati. Haec igitur fere sunt in quibus rei natura quaerenda sit. esse ergo in oratione numerum quendam non est difficile cognoscere. Iudicat enim sensus; in quo est iniquum quod accidit non agnoscere, si cur id accidat reperire nequeamus. Neque enim ipse versus ratione est cognitus, sed natura atque sensu, quem dimensa ratio docuit quid accideret. Ita notatio naturae et animadversio peperit artem. Sed in versibus res est apertior, quamquam etiam a modis quibusdaris, nuda paene remanet oratio. quorum similia sunt quaedam etiam apud nostros, velut illa in Thyeste: quemnam te esse dicam? qui tarda in senecta et quae sequuntur; quake, nisi cum tibicen accessit, orationis sunt solutae simillima. At comicorum senarii propter similitudinem sermonis sic saepe sunt abiecti, ut non numquam vix in eis numerus et ver
Abbreviated transcription (Latin):
pruclendes. quo qui est contentius utatur. Eloquens uõ
qui non probationes solum: sed admirationes: c lamores
plausus si liceat mouere deb& omĩb oport& ita rebus
excellat ut turpe sit quicq aut spectari aut audiri libentius.
Fabes meum de oratore brute iudicium quod aut sequere
si probabis aut tu obstabis. si aliud quidam est tuũ in quo neq
pugnabo tecũ neq hoc meum de quo tantopere hoc libro
asseueraui umꝗͣ affirmabo ẽẽ uerius ꝗͣ tuum. Post enĩ nõ
solum aliud mihi ac tibi secl mihi met ipsi aliud alias uideri.
Nec in hac moclo re que uulgi ad sensum spectet & auriũ
uoluptatem quȩ duo sunt adiudicandũ lenissima. Sed ne
in maximis quidem reb quicꝗͣ ad huc inueni firmius quod
tenerem aut quo iudicium meum clirigerẽ qͣ id qđ cũq
mihi q simillimũ ueri uideretur cum ipsum illud ueꝵ
tam̃ in occulto later&. Tu aũt uelim si tibi ea que dissi¬

Expanded text:
prudentes; quo qui est contentus utatur. Eloquens vero, prudentes; quo qui est contentus utatur. Eloquens vero, qui non approbationes solum sed admirationes, clamores, plausus, si liceat, movere debet, omnibus oportet ita rebus excellat, ut ei turpe sit quicquam aut exspectari aut audiri libentius. habes meum de oratore, Brute, indicium; quod aut sequere, si probaveris, aut tuo stabis, si aliud quoddam est tuum. In quo neque pugnabo tecum neque hoc meum, de quo tanto opere hoc libro adseveravi, umquam adfirmabo esse verius quam tuum. Potest enim non solum aliud mihi ac tibi, sed mihimet ipsi aliud alias videri. Nec in hac modo re quae ad vulgi adsensum spectet et ad aurium voluptatem, quae duo sunt ad iudicandum levissima, sed ne in maximis quidem rebus quicquam adhuc inveni firmius, quod tenerem aut quo iudicium meum derigerem, quam id quodcumque mihi quam simillimum veri videretur, cum ipsum illud verum tamen in occulto lateret. tu autem velim, si tibi ea quae dispu
Abbreviated transcription (Latin):
sequatur ea sene modo: sicud quis phydiȩꝰ clipeũ dissoluerit
collocationis uniuersam speciem sustulerit nõ singłaꝵ operũ
uenustatem. ut inthuadide orbem motlo orõnis desidero or¬
namenta comparant. Isti enĩ cum dissoluunt or̃onẽ in qua netc
res nec uerbum ullum est nisi abiectum nõ clipeũ sed ut
uicleantur aut scribant aliꝗd uł ysocrateo more uel qͦ Eschi¬
nes aut demosthenes utitur. Tunc illo existimabo nõ despe¬
ratione reformidauisse genus hoc sed iniudicio refugisse.
aut reperiam ip̃e eacdem conditione qui uti uelit aut audi¬
at aut scribat utra uoles lingua eo gnẽ quo illi uolunt. faci¬
lius est enim apta clissoluere q dissipata cõnectere. R es
sententies clicere insania est. sententiose aũt sine uerbor
& ordine & modo infantia. sed eiusmoĩ infantia: ut ea ꝗ
utantur non stulti hoĩes haberi possint etiam plerumq

Expanded text:
sequatur ea sane, modo sic ut, si quis Phidiae clipeum dissolverit, sequatur ea sane, modo sic ut, si quis Phidiae clipeum dissolverit, conlocationis universam speciem sustulerit, non singulorum operum venustatem; ut in Thucydide orbem modo orationis desidero, ornamenta comparent. isti autem cum dissolvunt orationem, in qua nec res nec verbum ullum est nisi abiectum, non clipeum, sed, ut do, contempsisse videantur, aut scribant aliquid vel Isocrateo more vel quo Aeschines aut Demo- sthenes utitur, tum illos existimabo non desperatione reformi- davisse genus hoc, sed iudicio refugisse; aut reperiam ipse eadem condicione qui uti velit, ut aut dicat aut scribat utra voles lingua eo genere quo illi volunt; facilius est enim apta dissolvere quam dissipata conectere. res ssententiis dicere insania est, sententiose autem sine verborum et ordine et modo infantia, sed eius modi tamen infantia, ut.ea qui utantur non stulti homines haberi possint, etiam plerumque