comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qͦ mͦ punũt. s ita dampnat᷑ ut bona eius
consecrent᷑ ⁊ in publico redigantͦ. Nam
supꝑlicia dicebantur supplicamenta. ⁊ suppli¬
tium dicitur de cuius dampnatione delibat᷑
aliquid deo. unde ⁊ supplicare. Nuppliciter.¬

Expanded text:
quo modo punitur, sed ita damnatur ut bona eius consecrentur et in publico redigantur. Nam supplicia dicebantur supplicamenta. Et supplicium dicitur, de cuius damnatione delibatur aliquid Deo; unde et supplicare. Oct
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ nͥ testator mortuus fu̾it. nec confirmari pͭ
nͨ sciri quicquic in eo est scriptum. qͥa inclau¬
sum et obsignatum est. et nide dictũ testamẽ¬
tum. quia nõ ualet nisi post testatoris monu
sane in scripturis sanctis nõ hoc solum dicit᷑
ꝙ ñ ualet nisi testatorib mortuis. s omne
pactum et placitum testamentum dicit᷑. T es¬
tamentum uͣiris ciuilis est quinq testiũ subscͥp¬
tione sirmatum. G est amentum bͣiris p̾torii
est Seꝑtem testium signis. s illud apud ciues
olographum dicit᷑ illud quod manu auctoris
ex hereditatis sine officio naturał pietatis.
redato nominatim. neq berede iustituto. dis¬
rumpit᷑. Suppressum uero testamentũ est
qd̃ in fraude heredum uel legatariorũ seu¬
inde libertoꝵ non ẽ palam ꝓpalatum. Quod¬
et si nõ latet. tamen si predictis personis
non ꝓferat᷑ subprimi uidetur. Testamẽ¬

Expanded text:
quia, nisi testator mortuus fuerit, nec confirmari potest nec sciri quid in eo scriptum sit, quia clausum et obsignatum est; et inde dictum testamentum, quia non valet nisi post testatoris monum' Testamentum sane in Scripturis sanctis non hoc solum dicitur, quod non valet nisi testatoribus mortuis, sed omne pactum et placitum testamentum vocabant. tamentum iuris civilis est quinque testium subscriptione firmatum. Testamentum iuris pretorii est septem testium signis signatum. Sed illud apud cives Holographum testamentum est manu auctoris exhaeredatis, sine officio naturaliredato nominatim, neque herede instituto, disrumpitur. Suppressum testamentum est quod in fraudem heredum, vel legatariorum, sive libertorum, non est palam prolatum. Quod si non latet, tamen si predictis personis non proferatur, supprimi videtur. Digesta
Abbreviated transcription (Latin):
et anuos. Nam et si aliquis corporalis
ł spũalis motus condidiõne istoꝵ luminari¬
uin ꝓrecessit. ut aliquid afutura expecta¬
tione per presens in preteritum traiceret
sine tempore esse non potuit. T empora¬
acõis temperamento. qd̾ iñuicem se huino¬
re. sictitate. calore. ⁊ frigore temperent.
uer quippe constat ex humore ⁊igne. Estas
ex igue ⁊ sictitate. Antuinus ex siccitate
et frigore. hyenis ex frigore et humore.

Expanded text:
us. nam si aliquis uel corporalis uel spiritalis motus conditionem istorum luminarium praecessit, ut aliquid a futura expectatione per praesens in praeteritum traiceret, sine tempore esse non potuit. es temperamento, quod invicem se humore, siccitate, calore, et frigore temperent. Ver quippe constat ex humore et igne, aestas ex igne et siccitate, autumnus ex siccitate et frigore, hiems ex frigore et humore.
Abbreviated transcription (Latin):
siue peditib uira ł opem tbnant. Constitu¬
ti sunt antem .xuͦ. anno post reges exactos.
Dum enim plebs a senatu et consulibus
premeretur tunc ip̾a sibi tbunos quasi
ꝓprios uidices et defensores creauit. qui
eoꝵ libertatem tuerent᷑ aduersus iniuriã
nobilitatis. unde et defensores dicti sunt.¬

Expanded text:
i vel iura vel opem tribuunt. Constituti sunt autem sexto anno post reges exactos. Dum enim plebs a senatu et consulibus premeretur, tunc ipsa sibi tribunos quasi proprios iudices et defensores creavit, qui eorum libertatem tuerentur, et eos adversus iniuriam nobilitatis defenderent. Unde et defensores dicti
Abbreviated transcription (Latin):
minarat. Sul. illis eninstat dũ no ietũ
est accidentib. Itaco geuera ⁊ sp̾es subsistũt
tantum. Neq enim accidentia geuersb sre¬
tieb ue concingunt. Iñdiudua uͦ nõ mͦ sid¬
sistunt uerum etiam substant. Nam neqp
illa iñdigent accidentib ut sint. Iuforma¬
taenim sunt iam ꝓpriis ⁊ specificis differe¬
ĩs ⁊ accidentib ut esse possuit sũtuinistrãt.

Expanded text:
mstrat; sub illis enim stat, dum subiectum est accidentibus. Itaque genera vel species subsistunt tantum; neque enim accidentia generibus speciebusue contingunt. Indiuidua uero non modo subsistunt uerum etiam substant, nam neque ipsa indigent accidentibus ut sint; informata enim sunt iam propriis et specificis differentiis et accidentibus ut esse possint ministrant,
Abbreviated transcription (Latin):
Nolis radius tulli aꝓpior. nulli łorgm̃quioꝵ.
Simiiliter et globus lune equalis est omĩb
similis solet iudis. et britannis eodentuodo
uidetur cuni oritur. nec dum nergit occa¬
sum minor apparet orientalib. et item

Expanded text:
Solis radius nulli propior, nulli longinquior est; similiter et lunae globus aequalis est omnibus. Similis sol et Indis et Britannis eodem momento videtur, cum oritur. Nec cum vergit in occasum, minor apparet Orientalibus quam
Abbreviated transcription (Latin):
.i. notitiam suturoꝵ. ⁊ sidei nostre. sine du¬
bitatione contraria sunt. ⁊ a xp̃ianis sic
tib corruerunt. ita ut supputatione nox¬
ia. c̃ mathesis dicit᷑ euentus reꝵ preciste
confusionem reꝵ potius de tali confusione

Expanded text:
est ad notitiam fatorum, et fidei nostrae sine dubitatione contraria sunt, sic tibus corruerunt, ita ut per supputationes noxias, quae mathesis dicitur, euentus rerum se confusionem rerum potius de tali persuasione
Abbreviated transcription (Latin):
tatus. hi non ex oinib quatuor elementis sunt.
s ex aere terraq gignitur. ex aere quidem
uisus. odor. auditus ex terra. tactus. saporq nastit᷑.¬
Seusus dicdi quia per eos anima subtalissime co¬
tun corpus agetat. iugore sentiendi. unde et pre¬
ensus est rei cuiusq adinuentio. memoria s̾ rei
iuuente recordatio. Ille excogitata reꝑit cħ repta

Expanded text:
t, sed non ex omnibus elementis quattuor, sed ex aere terraque gignuntur. Ex aere quidem uisus, odoratus, auditus; ex terra tactus saporque nascitSensus dicti, quia per eos anima subtilissime totum corpus agitat vigore sentiendi. Unde et praeensus est rei cuiusque adinuentio; memoria, rei inuentae recordatio. Ille excogitata repperit, haec reperta
Abbreviated transcription (Latin):
tuptio dictus autem soloecisnuis a cilitabus
qui ex urbe soloe que nunt pompeiopolis
dici tꝰ. ꝓfedii cum apud alios cõmorantes suam
et aloꝵ linguun uitiose ĩcer se quantummꝯi
ꝯ suuderent. soloecisio nomen dederunt. unde
similiter locuentes soloetisinuim facere dicuĩt᷑
Doloecissius apud poetas. scenia dicit᷑ ꝯͦtient
in uersu necesitate metri fatus m̃uenitur.
sum autem non est necessitas ꝑmanet soloe¬

Expanded text:
tis'. Dictus autem soloecismus a Cilicibus, qui ex urbe Soloe, quae nunc Pompeiopolis appellatur, profecti, cum apud alios commorantes suam et illorum linguam vitiose inconsequenterque confunderent, soloecismo nomen dederunt. Unde et similiter loquentes soloecismos facere dicuntur. Soloecismus autem apud poetas schema dicitur, quotiens in versu necessitate metri factus invenitur. Cum autem non invenitur necessitas, permanet soloe
Abbreviated transcription (Latin):
sunt ubi totius eius artis utilitas et uirtus
ostenditur. Quoꝵ conclusio plurimum lecto¬
rem adiuuat ad ueritatem inuestigandam tã¬
tum ut absit ille error decipiendi aduersarsũ
ꝑ sophismata falsarum conclusionum. for¬

Expanded text:
smi, ubi totius eius artis utilitas et virtus ostenditur; quorum conclusio plurimum lectorem adiuvat ad veritatem investigandam tantum, ut absit ille error decipiendi adversarium per sophismata falsarum conclusionum. For
Abbreviated transcription (Latin):
alia succediuit. hunc quidam dicunt quiuqͣg esimũ
annum quem hebrei tet iubeleum uocant. ob hoc
et ille hebreus qui ꝓpt̾ uxorem et liberos amans
dñm suum anre ꝑtuusa sernitio subiugatꝰ ser¬
iure iubetur in scłm. hoc est usq ad qͥnquagesi

Expanded text:
alia succedunt. Hunc quidam quinquagesimum annum dicunt, quem Hebraei iubileum vocant. Ob hanc causam et ille Hebraeus, qui propter uxorem et liberos amans dominum suum aure pertusa servitio subiugatus, servire iubetur in saeculum, hoc est usque ad annum
Abbreviated transcription (Latin):
substat. unde ⁊ dicimus unam esse oycyart
et personas. Nisi enim tres mñ deo substantias
eccłiasticus usus loquendi excluderet. uid̾e̾t᷑
i deo de deo dici substantiam. non qd̃ ip̃e ceti̾s
reb quasi subiectum supꝑoneretur. S quod
idem omnib uti p̃esset ita etiam qͣi pͥncipium
subeẽt rebus dum eis omnib oycyas oay uł
subsistere subministrat. Sed ħ omnia idcirco
sunt dicta ut differentiam nature atq per
Q ͦ uero nomine unum qͣ opporteat appellari
eccłiastice sit locutionis arbitrium. ħ interim
ꝓprietas. ꝑ sona uͦ rationabilis nature ĩ diui¬
dua substentia. Substantia ĩ diuiduis. subsis¬

Expanded text:
substat enim. Unde etiam dicimus unam esse οὐσίαν tresque personas. Nisi enim tres in deo substantias ecclesiasticus loquendi usus excluderet, uideretur idcirco de deo dici substantia, non quod ipse ceteris rebus quasi subiectum supponeretur, sed quod idem omnibus uti praeesset ita etiam quasi principium subesset rebus, dum eis omnibus οὐσιῶσθαι uel subsistere subministrat. Sed haec omnia idcirco sint dicta, ut differentiam naturae atque pemus. Quo uero nomine unumquodque oporteat appellari, ecclesiasticae sit locutionis arbitrium. Hoc interiproprietas, persona uero rationabilis naturae indiuidua substantia. Hanc in
Abbreviated transcription (Latin):
sio. ł sponsio. ide ⁊ ꝓmissores stipulatores
uocant᷑. dc̾a a stipula. ueteres enimi qͦnͦ sibi ali¬
quid ꝓmittebant stipulam metentes fran¬
gebant. Quam iterum iungentes sponsio¬
nes suas agnoscebant suie qd̃ stipulũ sirm̃¬

Expanded text:
sio, vel sponsio; unde et promissores stipulatores ulatio ab stipula. Veteres enim, quando sibi aliquid promittebant, stipulam tenentes frangebant, quam iterum iungentes sponsiones suas agnoscebant sive quod stipulum i
Abbreviated transcription (Latin):
qͣsdam qͣsi umibras de ueritatis inqͥsition e tenere
conati sunt. uñ coquitũ fluuiũ currẽ ap̃ infel¬
ros putauerũt. Uidelicet designantes qd̾ hi qͥ
digna dolorib oꝑa faciunt ĩ infernũ ad luctũ
decurrunt. S nos despiciamꝰ umbram carnalis

Expanded text:
quasi umbras quasdam veritatis inquisitione tenere conati sunt. Unde Cocytum fluvium currere apud inferos putaverunt, videlicet designantes quod hi qui digna doloribus opera faciunt, in infernum ad luctum decurrunt. Sed nos despiciamus umbram carnalis
Abbreviated transcription (Latin):
quasi ex turbato sanguine uidet ᷑ esse concreta.
Iuxta eos autem qui de phisicis disputãt uo¬
liuitas enenire concupiscentie consistit ĩ ieco¬
re. affectus iracondie iñ felle. pauoris ĩ corde
tineri affirmant. Splen dictus a supplem̃to
ex contraria parte iecoris. ne uatua existeret
Quam quidam etiam risus causa fem̾ estimãt
Nam splene ridemus. felle irascimur. corde

Expanded text:
quasi ex conturbato sanguine uidentur esse concreta, iuxta eos autem qui de fisicis disputant. Voluptates ueneriae concupiscentiae consisti dicunt in iecore, affectum autem iracundiae in felle; pauoris in corde;iperent. Splen dictum a supplemento ex contraria parte iecoris, ne vacua existeret: quem quidam etiam risus causa factum existimant. Nam splene ridemus, felle irascimur, corde
Abbreviated transcription (Latin):
fuit. Seconda lybica. Tertia delfica in templo
delsi genita. q̃ troiana bella uaticinata est. Quar¬
ca chimera in italia. Quinta erichea. nomine eri¬
phila. nbabilone orta. que grecis ylion petenib
uaticinata est perituram troiam. et homerum
et cimea. ectaua ellespontia. in agro troiano nata.
que scribitur solonis et cyri fuisse temporibus.
Nona frigia. q̃ uaticinata est ancire. Decima ty¬
burtis. nomine albulnea. Quoꝵ omnium carmi¬
scripsisse manifestissine conprobantur. celabtͣior

Expanded text:
fuit. Secunda Lybiae ante Trojana bella vaticinata est; quarta Cumea, in Italia; quinta Ericphyla in Babylone orta, quae Graecis Ilium petentibus vaticinata est perituram esse Trojam, et Homerum et. Octava Hellespontia in agro Troiano nata, quae scribitur Solonis et Cyri fuisse temporibus; nona Phrygia, quae vaticinata est Ancyrae, decima Tiburtina, nomine Albunea. Quarum omnium carmientibus multa scripsisse manifestissime conprobantur. Celebrior
Abbreviated transcription (Latin):
uniuscuiusq rei. S tatꝰ apud rethores
dicit᷑ eares in qua causa consistit .i. ꝯsti¬
tutio. Greci autem statum a contentione.¬
O. e.a.c.y.N. dicunt. latini autem ñ solũ
a pugna per qͣ expugnent ꝓpositione par¬

Expanded text:
causarum . Status apud Rhetores dicitur ea res, in qua causa consistit, id est constitutio. Graeci autem statum a contentione στάσιν dicunt. Latini autem non solum a pugna, per quam expugnent propositione
Abbreviated transcription (Latin):
pit qr occultis accessib serpit. nõ apertis
passib s sciamaꝵ mimitissimis nisib repit
Illa autem q̃ qͣtuor pedib nituntur sicut
lacerti ⁊ stelliones. non serpentes. s reptilia
dicuntur. S erpentes autẽ reptilia sunt
que uentre et corpore reptant. quoꝵ tot
uenena quot genera. tot ꝑnities. quot sp̾es
tot dolores qd colores habentur. Oumes autẽ¬

Expanded text:
pit, quia occultis accessibus serpit; non enim apertis passibus, sed squammarum minutissimis nisibus repit. Illa autem quae quatuor pedibus nituntur, sicut lacerti, et stelliones, non serpentes, sed reptilia nominantur. Serpentes autem reptilia sunt, quia ventre, et pectore reptant; quorum tot venena, quot genera; tot pernicies, quot species; tot dolores, quot colores habentur. 64
Abbreviated transcription (Latin):
motu subruta bale pͥmumn. post salsa dicta est.¬
Sic cum cetere urbes starent adhnc ista sepe sũb¬
uersa est quantornagis nunc in ꝯmimi ruina ñ
poterit liberari. et hanc occasionem iua delitatis
etiam in a filiarum coitus dedisse pͥncipiũm. qui

Expanded text:
motu subruta, Bale primum, et postea Salissa Si cum caeterae adhuc urbes starent, ista saepe subversa est: quanto magis nunc in communi ruina non poterit liberari? et hanc occasionem infidelitatis, etiam in filias coitus dedisse principium. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
tionis. Dalmatica uero ad oruatum magis quam ad
sigͥficatioriem ꝑtinere uidet᷑. Que etiam post alia indu
ui dalmaticis a sinistro litere pendent huiꝰ uit e
inpedimenta. suꝑfluitates et sollicitudines sigͥficare
posunt. Que qm̃ in altera uita uon sunt. uͨ fĩmbrie¬

Expanded text:
tica. Dalmatica vero magis ad ornatum quam ad significationem pertinere videtur, quae et post alia indum tamen, quae in dalmaticis a sinistro latere pendent, hujus vitae impedimenta, superfluitates et sollicitudines significare possunt; quae, quoniam in altera vita non sunt, meri
Abbreviated transcription (Latin):
penas exꝑtus. S ciens est ꝑitus stientia et reb Sci¬
nem. S cientia enim temporalib bene utitur atq
in eũtandis malis seu intelligendis. uł appetandis
bonis uersatur. Sapientia autem tm̃modo eterna ꝯ¬
templatur. Item non nilli sapientiam in diuinis pͥ¬
de illis laudem non querere. que deus precpit fa¬
cere. et seruum mutilem ante occulos dei estimare.

Expanded text:
et sciolum. Sciens est peritus scientia et rebus; scintia. Scientia enim temporalia bene utitur, atque in euitandis malis, seu intellegendis uel adpetendis bonis uersatur: sapientia autem tantummodo aeterna contemplatur. Item nonnulli uiri inter sapde illis laudem terrenam non quaerere quae Deus praecepit facere, et servum inutilem ante oculos Dei se existimare.
Abbreviated transcription (Latin):
uel multi iades. ut iuges pliades Pignum autẽ
ex animantis est ymagine formatũ ut taurus
acies. fulgoresq eaꝵ qnib rebus status celi
futurus ostenditur. s et omnes homines ea ĩ¬
tendunt ad preuidendas aeris qualitates per
suo certis stationib tempoꝵ qualitates sig¬
sydera sint in signa et tempora. Neq enimilla
dicit que obseruare uanitatis est sed utiq
utilia et usib uite huius sunt necessarias̾ y¬

Expanded text:
uel multiuges, ut Iadas, Pliades; signum uero quo animantis imago formata est, ut Taurus, aciem fulgoremque eorum, quibus rebus status coeli futurus ostenditur. Sed et omnes homines ea intendunt ad praevidendas aeris qualitates per suo certis stationibus temporum qualitates sigs: et sint in signa? neque enim illa dicit, quae obseruare uanitatis est, sed utique utilia et huius uitae usibus necessaria,
Abbreviated transcription (Latin):
nis signũ uł inditium posuerunt. concinet
antem confessionem trinitatis et unitat em
Dinibolũ .g. indicium dici potest. et collatio.
quod plures iñ unũ ꝯferunt. Id enim fecert̃
apse uũ bis sermonib ⁊̃ unũ conferendo unusqͥsꝵ
u senst. Iuditiũm autem ł signũ ideo dicitur

Expanded text:
nis signum vel indicium posuerunt. Continet autem confessionem Trinitatis et Unitatis, Graece et indicium dici potest et collatio, hoc est quod plures in unum conferunt. Id enim fecerunt Apostoli in his sermonibus, in unum conferendo unusquisque quod sensit. Indicium autem, vel signum idcirco dicitur,
Abbreviated transcription (Latin):
ese feruntur. S cithia sicut ⁊ goscia. a magog
filio iafet fertur cognominata cuius terra ołim
meotides int̾ danubium et occeatumi usq ad g̾¬
manse anes porrigebatur. N citbia ẜma europe¬
I8O

Expanded text:
es pedes. Scythia sicut et Gothia a Magog filio Iaphet fertur cognominata. Cuius terra olim Maeotides inter Danubium et Oceanum usque ad Germaniae fines porrigebatur. Postea vero mino
Abbreviated transcription (Latin):
plens sint omnis facondia. siue a saturitate ⁊ copia.
nerib ad templa gentilium solebat deferri. aut
rem suscitat. Eadem extorsis dicicur. ꝙ radix enĩs
in modimi testicłoꝵ sit quod greci orci uocant.
Item et leporsua quod caulem mollem emittat. ħ¬

Expanded text:
pleni sint omni facundia, sive a saturitate, et copia, neribus ad templa gentilium solebat deferri, aut enim suscitat. Eadem et orchis, quod radix ejus in modum testiculorum sit, quos Graeci ὄρχεις vocant. Item et leporina, propter quod caulem mollem emittat.
Abbreviated transcription (Latin):
nomen habent a picto corpore eo quod aculeis
ferreis cumi atramento uariarum signrarũ
stimate adnotentur. Ecocia eadem iberuia ꝓ¬
xima britannie spatio terraꝵ angustior. sed
et cantabricum occeanum intendunt. unde
et bybernia dicta. Scotia autem appellat a¬
quod a scotorum gentib colitur. illit nulla¬

Expanded text:
nomen habent a picto corpore, eo quod aculeis ferreis cum atramento variarum figurarum im coluntur. 6. Scotia, eadem et Hibernia proxima Britanniae insula, spatio terrarum angustior, sed et Cantabricum oceanum intendunt. Unde et Hibernia dicta. Scotia autem, quod a Scotorum gentibus colitur, appell
Abbreviated transcription (Latin):
ioqueret᷑. hic uxta numerum uocabuloꝵ suoꝵ
tͥa uolumina edidit. quoꝵ pͥmus est masloth quẽ
greci parabolas. latinuĩ ꝓuerbia uocant. ł nominãt
eo qd in ip̃o sib ꝯꝑatiua similitudine siguras uerboꝵ
et ymagines ueritatis ostendit. Ipãm autẽ ueritatẽ
ad iñtelligendum legentib seruauit. Secundum li
unũ sicut iñ ꝓu̾bũs. s ad uniuersos generaliter
dirigat᷑. docens oumiã q̃ in tnundo cernimꝰ caduca¬

Expanded text:
is Israel juxta numerum vocabulorum suorum tria volumina edidit. Quorum primus est Masloth quem Graeci Parabolas, Latini Proverbia nominant: eo quod in ipso sub comparativa similitudine figuras verborum et imagines veritatis ostenderit; ipsam autem veritatem ad intelligendum legentibus reservavit. Secundum libunum, sicut in Proverbiis, sed ad universos generaliter dirigatur, docens omnia, quae in mundo cernim
Abbreviated transcription (Latin):
et ephoth ⁊ cetera indimienta sacerdot alia que
pre ceteris candida sunt frequentiusq ab liũt᷑¬
Et amictus quidem predicandus quo collũ stringi¬
tur. pectus tegitur. interioris hominis castitatẽ¬
⁊ mundiciam designat. Te gi enmi cor ue cogitet
uanit̾ates. stringi̾ collum ne inde ad linguam
transeat mendatium debet. Phas enim duob .i.
cogitationib et mendatio corrũpitur ansia.
his amittit castitatem et incipit fornicari.

Expanded text:
et ephod, et caetera indumenta sacerdotalia, quae ae quia prae caeteris candida sunt et frequentius abluuntEt amictus quidem, quo et collum stringitur et pectus tegitur, interioris hominis castitatem designat; tegit enim cor, ne cogitet vanitates; stringit collum, ne inde ad linguam transeat mendacium. His enim duobus, id est cogitationibus et mendacio corrumpitur anima; his amittit castitatem et incipit fornicari.
Abbreviated transcription (Latin):
glidiatoris occisi Retiariꝰ. ab armatura ⁊ genẽ
gladiatoris ludi. et̃ enĩ pugnãtem feriebat oc¬
culte rete qd̾ iaculũ appellat᷑ adu̾sariũ cuspide
inseqũete oꝑiret. implicitũq uirib suꝑaret q̃
armat᷑a tridñtis causa fuit. Retica: genꝰ ui

Expanded text:
iariis . Retiarius ab armaturae genere. In gladiatorio ludo contra alterum pugnantem ferebat occulte rete, quod iaculum appellatur, ut adversarium cuspide insistente operiret, inplicitumque viribus superaret. Quae armatura
Abbreviated transcription (Latin):
panis unicuiq substantiam exteriorem nutrit
mebrians corpus. ita uerbum dei qui est panis
uiuus ꝑticipatione sui sidelium recrent mentem.
seu malos ministros intra dei eccłiam dispensantur.
tamen quia sp̃o sanctꝰ mistice illa uiiuficat. nec
bonoꝵ meritis dispensatoꝵ amplisicat᷑. ħ dona nͦ
maloꝵ attenuantur. qr neq qui plantat est aliqͥd
neq qui rigat sed qui increnientum dat deus. uñ
⁊ erece mysterium dicitur ꝙ secretam ⁊ rocondi¬

Expanded text:
panis et vini substantia exteriorem nutrit et inebriat hominem, ita Verbum Dei, qui est panis vivus, participatione sui fidelium recreat mentes.seu per malos intra Dei aecclesiam dispensentur, tamen quia Spiritus sanctus mistice illa vivificat, nec bonorum meritis dispensatorum amplificantur, nec malorum attenuantur, quia neque qui plantat est aliquid, neque qui rigat, sed qui incrementum dat Deus; unde et Graece mysterium dicitur quod secretam et recondi
Abbreviated transcription (Latin):
est quam greci feniceam uocant. nos coctinum re¬
perta a lacedemoniis. ad celandum colorem. simi¬
litudine sangninis quotiens quis uulneraretur.
ne ꝯtemplanti ad uersario animus augesteret.
Hanc sũb ꝯsulib romani usi sunt milites. unde.
etiam rusanti uotant᷑. Solebat eciam i̾poni dimican¬

Expanded text:
 quam Graeci phoeniceam vocant, nos coccineam, reperta a Lacedaemoniis ad celandum coloris similitudine sanguinem, quoties quis in acie vulneraretur, ne contemplanti adversario animus augesceret. Hac sub consulibus Romani usi sunt milites, unde etiam russati vocabantur. Solebant etiam pridi
Abbreviated transcription (Latin):
terfecit eus cognatus. Sicilia a si tano rege
sicania dc̃a est deinde a siculo itali sreltre si cilia.
tͥ qdra dicitur. quasi intres quadras diuisa. hec
ab italia exiguo mari discreta est affricũ mare
tisq et sulfure plena. uude etͥhne montis ibi ex¬
eunt incendia. In cuius freto silla et caribdis
canb nauigia aut absorbentur aut collidunt᷑.
bium syracusis ht̃. fontem aretusam. hanc sa

Expanded text:
ta sunt. Sicilia a Sicano rege Sicania cognominata est: deinde a Siculo, Itali fratre, Sicilia. triquetra dicitur, quasi in tres quadras divisa. Haec ab Italia exiguo freto discreta, Africum mare tisque, et sulphure plena. Unde et ibi Aetnae montis exstant incendia: in cujus freto Scylla est, et Charybdis, quibus navigia aut absorbentur, aut colliduntur.bium Syracusas habet: fontem Arethusam, et A
Abbreviated transcription (Latin):
signat. quia enim suꝑ utrũq pontisicis humerũ
iacet suꝑerhumerale dicitur. qr uͦ inde descendẽs
in ip̃o pontisicis pͤcore iungit᷑ rationale uocatur.
Habebat enim aaron suꝑhumerale et rationale
que cathenulis simul iungebantur aureis. Suꝑ¬
humerale quid ab hunero ust ad humerum extẽ¬
debatur. Rationale uero qͣdrangulum erat ⁊ duplex
gͥ pallium eandent significationem suꝑhumerali

Expanded text:
gimus. Quia enim super utrumque pontificis humerum jacet, superhumerale dicitur. Quia vero inde descendens in ipso pontificis pectore jungitur, rationale vocatur. Habebat enim Aaron superhumerale et rationale, quae catenulis aureis simul jungebantur; et superhumerale quidem ab humero usque 605 ad humerum extendebatur. Rationale vero quadrangulum erat et duplex, igitur pallium eamdem cum superhumerali
Abbreviated transcription (Latin):
Semminon latine aiguuscare potest honestorimmi
conuenticulum. in quo sedentes honesta ł cauta
uite inysteria celebrant. P enimon honesto ꝵ¬
Nempit̾nitas ad dm̃ ꝑpetuitas. ad angłos et ad
anĩmas ꝑtinet. pͥmum enim semper fuit nec
uꝙͣ esse desinit. alterum esse cepit. s esse perpe¬

Expanded text:
Semnion autem significare potest honestorum conventiculum, in quod secedentes honesta et casta vitae mysteria celebrant. Nihil sempiternitas ad Deum, perpetuitas ad angelos uel ad animam pertinet. Primum enim semper fuit nec umquam esse desinit, alterum esse coepit sed esse perpe
Abbreviated transcription (Latin):
pus mons macedonie tante altitudinis ut ĩ eius ca¬
cumine nec uentꝰ sentiat᷑. nͨ nubes se colligant. quia
excedit istũ aerem huinidũ in quo aues celi uolant.
notas in pulue̾ scͥbebant quas alio anno integͣr
iuueniebant. qd̾ fieri nõ ꝓoiset si uentis aut plu¬
uia locus ille peteretur. dem̃ tanta ẽ tenuitas
uñ gͣssiorem ⁊ consuetũ sp̃m̃ ducerent. hũ gͣ indi¬
canerunt .ł. ulłam auem in eo loco se ali qñ uidis

Expanded text:
s est Macedonie tante altitudinis, ut in eius cacumine nec ventus senciatur, nec nubes se colligant, quia excedit istum aerem humidum in quo aves celi volant. notas in pulvere scribere, quas alio anno integras inveniebant: quod fieri non posset, si ventum aut pluviam locus ille pateretur. Deinde quia tenuitas unde crassiorem et consuetum spiritum ducerent: hi ergo indicaverunt se etiam nullam avem in eo l
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ retꝰ se pro. Aian seꝑatiua est. ut secu¬
bo. ł abnegatiua ut secutꝰ. am eciã nepi
sigͥficat. ut amplector. ambio. ad dito .bo.
ꝯ loco p̃posit̾onis cum accipitur cocror.

Expanded text:
 "Se" pro DIA separatiua est, ut "secubo", uel abnegatiua, ut "securus". 41 "Am" etiam PERI significat, ut "amplector", "ambio", addita b. 42 "Con" loco prepositionis "cum" accipitur.
Abbreviated transcription (Latin):
uitu. ⁊ squamatione. Laepra. asꝑitas cutis sqͣ¬
mosa. lepide herbe similis. uñ ⁊ nomẽ sup̃¬
sit. Cuiꝰ color nũc in nigredinem uertitur. nc̃
in abborem. nũc in ruborem. In corꝑe hominis
ita lepra dinoscitur. si uariatũ int̾ sanas cutis
partes color dulsus appareat. aut si ita se ubiq
difundat. ut omia unius coloris qmͣuis adultĩ

Expanded text:
i squamies. Lepra vero asperitas cutis squamosa lepidae herbae similis, unde et nomen sumpsit: cuius color nunc in nigredinem vertitur, nunc in alborem, nunc in ruborem. In corpore hominis ita lepra dinoscitur: si variatim inter sanas cutis partes color diversus appareat, aut si ita se ubique diffundat, ut omnia unius coloris quamvis adult
Abbreviated transcription (Latin):
lantur. ut isto uocabulo secernantur a seruis
qr sicut serius in potestate est dñ: ita filius ĩ
potestate est patris. Iñ etiam filio sit ser¬
sicut fit seruo mamimissio. ut sit liberatus
a dno. Item liberi dicti quia ex libero sunt
matrimonio orai. Nam filĩ ex libero ⁊ ancil¬
ia seruilis conditionis sunt. Semꝑ eñ qui
uasctur detiꝰorem parentis statu sumit. qͥ n
Tbertas ꝯditi onis ẽ⁊ E iberalitas u̾o̾ bene¬
ficientie ⁊ largitatis ẽ. ut nudum uestire
captiuos redimere. pauperi uictum admi

Expanded text:
lantur, ut isto vocabulo secernantur a servis, quia sicut servus in potestate est domini, sic filius in potestate est patris. Inde etiam filio fit esicut fit servo manumissio, ut sit liberatus a domino. 18. Item liberi dicti, quia ex libero sunt matrimonio orti. Nam filii ex libero et ancilla servilis conditionis sunt. Semper enim qui nascitur deteriorem parentis statum sumit. 19. Nibertas conditionis est, liberalitas uero beneficientiae et largitatis est, ut nudum uestire, captiuos redimere, pauperi uictum admi
Abbreviated transcription (Latin):
t̾one bñ ꝓfeit᷑. ut lego. ⁊ disco. legens
mĩna enim magis t̾cie st̾ absq nocatiuo
sic ꝑticipiũ inuentũ est ut ꝙ de uerbis
I. casus ꝯpleat ꝯiuntũ nõib. Et sciend̾
ꝙ ad eũ casũ participia ꝯĩgunt᷑ qm̃ sua
cipia sine uerb̾ esse ñ possunt. Q̾ l formã
hẽant noĩa tñ st̾ dicenda ⁊ carẽt tẽporali
sigͥficato̾e. penulatꝰ. togatꝰ. Sunt tñ que

Expanded text:
tione bene profertur, ut "lego et disco = legens mina enim magis tercie sunt, absque uocatiuo -, sic participium inuentum est, ut quod deest uerbist casus, compleat coniunctum nominibus. 7 Et sciendum quod ad eum casum participia coniunguntur, quem sua cipia sine uerbis esse non possunt; que, licet formam habeant, nomina tamen sunt dicenda et carent temporali significatione, u
Abbreviated transcription (Latin):
nõĩatiuos ꝯponunt᷑. iste. hic .is. Iste ꝯ hici
aspiratõm seruant. qͦmͦ nͭ alic illac. Nam
ꝯpo̾ita seruant adhuc. abhinc.is. si ꝯ demũ¬
adu̾bio ꝯponit᷑ ⁊ fit idem. ꝙ ĩ neut᷑ geminat᷑
idẽtidem cꝰ obliqͥ defitiunt. at uͦ met. te.
tu. temet facit. te. bͤuiata. meapte ꝙͦ di¬
end̾ qd̾ met. ⁊ ꝑte. ⁊ ce discret̾onis ca̾ addũt᷑
pleꝵq uł sigͥficantie. Meme uͦ tete. sese.
actusatiuꝰ gemiatꝰ est ł ablatiuꝰ. Conpo̾ita
tũ ostendunt᷑ accentu penultimo acuto. Ce

Expanded text:
nominatiuos componuntur, "iste", "hic", "is"; "iste" cum "hic", aspirationem seruant, quomodo nec "illic", "illac"; nam composita seruant, "adhuc", "abhinc". 38 "Is" uaduerbio componitur et fit "idem", quod in neutro geminatur "identidem", cuius obliqui deficiunt. 39 At uero "met", "te", tutemet" facit, te breuiata; "meapte" quoque diendum quod "met" et "te" et "pte" discretionis causa adduntur plerumque, uel significantie; "meme" uero, "tete", "sese", accusatiuus geminatus est, uel ablatiuus; composita tamen ostenduntur accentu penultimo acuto. 41 "Ce"
Abbreviated transcription (Latin):
quis.Y qib. Onu̾s uͦ datiuus ninior ẽ una
ei monosillabũ int̾iectone est. płr simułłꝰ¬
monosillabũ. In otm̃b enim istis due es
ꝓ una longa scribũt᷑ scd̾m antiqͦs. sicut
⁊ in noĩe dii diis de suꝑiori regła excipit᷑ ͤ

Expanded text:
us". 74 Omnis uero datiuus minor est una "ei" monosillabum interiectio est ; plumonosillabum: in omnibus enim istis due ii pro una longa scribuntur secundum antiquos, sicut etiam in nomine "dii, diis"; de superiori regula excipitur
Abbreviated transcription (Latin):
sui qͦmꝰ alia q̃ noi̾atiuos hñt. ut ego loqͣr
tu loq̃ris. is loqͥt᷑. de qͦ dixi. Nominatiuus
enim ꝑ se positus tͣnsit̾onem ñ sigͥficat.
Secondus modus eoꝵ ẽ qͥ ĩ uis t̾min¬
ant genitiuos ⁊ abiecta. us facuint dati¬
uum. ut ille illiꝰ. illi. iste istiꝰ. isti. ip̾e ip̾ꝰ¬
ꝑ om̾es casus singłares. absq illis qͥ in .s.
desimint qͥb antiqͥ addebant ce. ħꝰce. hisce
datiuus declinat̾onis ħꝰ ꝯmunis ẽ t rium
geneꝵ. ut ille. illa. illud. illud illiꝰ. illi.¬
sillabis sꝑ corrip᷑ penultimã. ⁊ aliꝰ ꝙ semꝑ¬
ꝓducit᷑. nec simił est noi̾atiuo. xeliqͥ u̾ catꝰ
scd̾m regłam mobiliũ nominũ declinant᷑
illũ. illam. illud. ab illo. illa. illo. Similit̾
illas. illa. ab illis. Sic cetera hꝰ forme noĩa
ł ꝓnoĩa. Et sciendũ ꝙ mascłina ĩ e. ĩ femi¬
niuo .e. mutant ĩ a. ille. illa. ip̾e. ip̃a. iste
calem mutanit. Illud eciã atrendendum
trũ in um facit. Neut᷑ płia similia

Expanded text:
"sui" quomodo alia que nominatiuos habent, ut "ego loquor", "tu loqueris", "is loquitur", de quo dixi; nominatiuus enim per se positus transitionem non significat. 63 Secundus modus eorum est, que in ius terminant genitiuos et abiecta us faciunt datiuum, ut "ille, illius, illi", "iste, istius, isti", "ipse, ipper omnes casus singulares absque illis que in s desinunt, quibus antiqui addebant "ce", "huiusce", "hisce", nitiuus et datiuus declinationis huius communis est trium generum, ut "ille, illa, illud, illius, illisillabis, semper corripit penultimam, et "aliusducitur, ne similis sit nominatiuo. 65 Reliqui uero casus secundum regulam mobilium nominum declinantur: "illum, illam, illud, ab illo, illa, illo", similiter illas, illa, ab illis"; sic cetera huius forme nomina. 66 Et sciendum quod masculina in e, in feminino mutant e in a: "ille, illa", "ipse, ipsa", "iste,calem mutauit. 67 Illud etiam attendendum, trum in um facit. 68 Neutra pluralia similia
Abbreviated transcription (Latin):
hisce ꝓ hi int̾posita .s. Similiter illicce int̾¬
posito .c. inde illic ꝑ apocopam. illiꝰce. istiꝰce
illucce. istucce antiqui. Eccũ uͦ idem ece
eum. Eccam ecce cam. Eccos ecce eos. Ecras
ecce ͤ as. Ellũ ecce illum. ħ omĩa ꝑ obliquos

Expanded text:
"hisce" pro "hi", interposita s. 43 Similiter "illicce", interposita c unde "illic" per apocopam, "illiusce", "istiusce", "illucce", "istucce" antique, "eccum" uero id est "ecce eum", "eccam" "ecce eam", "eccos" "ecce eos", "eccas" "ecce eas", "ellum" "ecce illum"; hec omnia per obliquos
Abbreviated transcription (Latin):
nõis ũ egent ꝯ ⁊ sustantiã ꝑ se sigͥficent ⁊ qͣ¬
litatẽ ꝑ sub oculis demõstͣtionem. Ĩ t̾cia nero
pleꝵq nomen in locũ eiꝰ ponimꝰ. ut ego. tut
martinꝰ nͥ demõstͣtõe ⁊ relatõe egeat. ut ego
tu. ille ꝙͣ uides ł is de qͦ dixi. Adiũgit ᷑ ⁊̃ nomẽ¬

Expanded text:
nominis non egent, cum et substantiam per se significant et qualitatem per sub oculis demonstrationem; in tercia uero plerumque nomen in locum eius ponimus, ut "ego, tu et Martinus", nisi demonstratione uel relatione egeat, ut "ego, tu et ille quem uides" uel "is de quo dixi". 28 Adiungitur etiam nome
Abbreviated transcription (Latin):
minens facit. qͥa memini tã p̾sentis ꝙͣ pt̾i¬
supinis ⁊ ꝑticipiis ꝙͣuis qͥdam dixerunt.
puditũ. ꝑtesum. penitens. licens. licitum li¬
declinatõm hr̾e. Nota a participiis ñ nasti
diu̾sa ꝑticipia ł uerba. s ł nõia ł adn̾bia. ut
ĩdulgens. indulgentia. ĩ dulgent̾. Numer᷑
participiis accidit ut̾q. singłaris. ut cur¬
rens. płis. ut currentes. qͥb ñ. deficinnt
sicut nͨ casib. Eiguras hñt qͣs a u̾bis
accipinnt. gͦ ł simplicia sunt ut fat̾o fa¬
Si enim ꝑ se ꝯponant᷑ ꝑticipia ñ pͥus ꝯpo¬
sitis u̾bis tͣnsennt mñ um noĩatiuũ. uͭ no¬
cens ĩnocens. sapiens. insipiens. Q̾ dam tñ
sunt q̃ nõ seruant ꝯposit̾ones uerborũ
cõpaginẽ. unde apparet ea ex se ꝯposita l
u̾bo añ ꝯposito. ut effringor. effratꝰ. cõ¬
tingor. ꝯtactus ⁊ similia. Dicendꝰ qͦ de di¬
uersis ꝯsonantib añ us in pt̾ particrpio.¬

Expanded text:
minens" facit, quia "memini" tam presentis minens" facit, quia "memini" tam presentis supinis et participiis, quamuis quidam dixerunt "puditum", "pertesum", "penitens", "licens", "licitum", "lideclinationem habere. 34 Nota a participiis non nasci diuersa participia uel uerba, sed uel nomina uel aduerbia, ut "indulgens, indulgentia, indulgenter". 35 Numerus participiis accidit uterque, singularis, ut "currens", pluralis, ut "currentes"; quibus non deficiunt, sicut nec casibus. 36 Figuras habent quas a uerbis accipiunt, ergo uel simplicia sunt, ut "facio, fasi enim per se componantur participia non prius compositis uerbis, transeunt in uim nominum, ut "nocens, innocens", "sapiens, insipiens". 37 Quedam tamen sunt que non seruant compositionis uerborum compaginem, unde apparet ea ex se composita, licet uerbo ante composito, ut "effringor, effractus", "contingor, contactus" et similia. 38 Dicendum quoque de diuersis consonantibus ante us in preteriti participio
Abbreviated transcription (Latin):
Excipit᷑ mortuus. a morior. ꝯ moritꝰ debeat fa¬
p̾sentis ⁊ sut᷑i ꝑticipia ueniunt. ut amans
pium deficit. loco eiꝰ uerbo utii . ⁊insinit o
nõie. ut qͥ amauit. qͥstetit. qͦmͦ loco u̾bi ecͣc
ꝑcicipiũ ꝯ sustantino uerbo accipit᷑. ut amatꝰ¬
est. ꝓ qͦ pt̾o antiqͥ presenti utebant᷑. ut adue¬
liter uerbo ꝯ insinito uoĩe utimur. qͥ amat᷑ͦ¬
tia. ut ceno. cenatꝰ. pͣndeo. pnͣsus: placeo.
placitꝰ. nubo. nuptꝰ. pateo passus. iuro iura¬
tꝰ. titubo titubarꝰ. careo. cassus. qͥesco. qͥetus.
deo gaudens. gauisus gauisuꝰ. audeo. au¬
dens. ausus. ausurꝰ. Soleo. les. solitus soli¬
turꝰ. fiens. factꝰ. facturꝰ.fido. fidens. fisurus
secutꝰ. secuturꝰ. N nerbo a nomalo sũ nascitur
scd̾e ꝯiugat̾onis ł t̾cie in uoͣ ł luo. Rarotũ
ĩueniunt᷑ ut doleo dolitꝰ. careo caritus.
or . disco. posco. cresco. ambigo. scaudeo. niteo
uergeo. arceo. mando. is. strideo. ꝙͣnis apud

Expanded text:
excipitur "mortuus", a "morior", cum "moritus" debeat fapresentis et futuri participia ueniunt, ut "amans, pium deficit, loco eius uerbo utimur et infinito nomine, ut "qui amauit", "qui stetit", quomodo loco uerbi econtra participium cum substaneterito antiqui presenti utebantur, ut "adueliter uerbo cum infinito nomine utimur, "qui amattia, ut "ceno, cenatus", "prandeo, pransus", "placeo, placitus", "nubo, nupta", "pateo, passus", "iuro, iuratus", "titubo, titubatus", "careo, cassus", "quiesco, quietus", ipia: "gaudeo, gaudens, gauisus, gauisurus", "audeo, audens, ausus, ausurus", "soleo, solens, solitus, soliturus", "fio, fiens, factus, facturus", "fido, fidens, fisus, secutus, secuturus"; a uerbo anomalo "sum" nascitur secunde coniugationis uel tercie in uo, ut "luo"; raro tamen inueniuntuor", "disco", "posco", "cresco", "ambigo", "scandeo", "niteo", "uergo", "arceo", "mando, mandis", "strideo", quamuis apud
Abbreviated transcription (Latin):
Ergo si u̾boꝵ seruaiu̾nt ꝯsecuentiã ꝑtici¬
prast̾. Sui amissis tꝑib casꝰ nominuĩ at¬
tͣhant noĩa siũt. ut amans illũ ꝑticipi¬
om̃es ꝯtinent modos. ł tempora. ut expo¬
nens doce. ł expone ⁊ doce. Ntinã expo¬
netis docisses ꝓ utinã exposuisses. ⁊ docius¬
scribas. sctib̾e me uolo. tũ leg̾e. ꝓ ꝯscͥbã.¬
leg̾e. uolo. Iccidunt & participio. sex
f. ab utͦq. Genꝰ mascłinũ ut amatꝰ. femini¬
ciũ. ut amata. neutrũ. ut amatũ. Cõmu¬

Expanded text:
 si uerborum seruauerint consequentiam, participia sunt; sin amissis temporibus casus nominum attrahant, nomina fiunt: ut "amans illum, participiomnes continent modos uel tempora, ut "exponens doce" pro "expone et doce", "utinam exponens docuisses" pro "utinam exposuisses et docuisscribam, scribere uolo, tum legeribus accidunt autem participio sex: s, figura. genus masculinum, ut amatus, femininum, ut amata, neutrum, ut amatum, commu
Abbreviated transcription (Latin):
uintata bam.ĩ .iis. ut amabam amans.
ens. exceptis ĩ eo desinentib quarte ꝯ
tͣusiut̾onem nocaliũ fc̾am ostendẽtes
antiqͥores ꝙ ĩ aliis uerb̾ solet fieri. ut po¬
neutͥs. ł deponentib fiunt ab extͤmo supino.
actuiũ ĩ rꝰ suꝑiorib simile. alterũ uͦ passiuũ

Expanded text:
t bam in ns, ut amabam amans, ns", exceptis in eo desinentibus quarte ctrasmutationem uocalium factam ostendentes: antiquiores quod in aliis uerbis sepe solet fieri, ut "poneutris uel deponentibus, fiunt ab extremo supactiuum in rus, superioribus simile, alterum uero passiuum
Abbreviated transcription (Latin):
doꝵ uñ participiũ dr᷑ qd̾ partẽ nõis partẽ¬
q capiat uerbi. ⁊ qr ex utͦq nascit᷑ sequen¬
tẽ iure exigit lotũ. Et sola ħ pars semper
est ĩderiat᷑one nullã ꝓpͥam hñis posit̾onẽ.
Ideo autẽ reꝑtũ est ꝑticipiũ qd̾ uerbũ no¬
minis not̾o adiũgitur ĩtͣnsitiue. ut lego
ego bonꝰ. Si uͦ nomen ꝑ oblicͦs flectas casus
ñ pͭ nerbũ nõi iungi ĩtͣusitiue. s loco u̾¬
Sic ĩ ceteris casib nͥ nocatiuo. qͥ simiłir
ut noĩatinus intͣnsitiue iũgit᷑. ut doctꝰ
loquens ꝓficis ⁊ docte loquens ꝓfici. ł

Expanded text:
de et participium dicitur, quod partem nominis partemque capiat uerbi. 2 Et quia ex utroque nascitur, sequentem iure exigit locum, et sola hec pars semper est in deriuatione, nullam propriam habens positionem. 3 Ideo autem repertum est minis nominatiuo adiungitur intransitiue, ut "lego ego bonus"; si uero nomen per obliquos flectas casus, non potest uerbum nomini iungi intransitiue, sed loco uerSic in ceteris casibus, nisi uocatiuo, qui similiter ut nominatiuus intransitiue iungitur, ut "doctus loquens proficis" et "docte loquens proficis"
Abbreviated transcription (Latin):
ronomen est pars or̃o¬
nis q̃ pro nõie ꝓpͥo uniꝰ¬
recipit. ꝓ appellatiuo
qͦ. ut ille qͥ scribit idem
legit. ꝓnoĩa solam sub¬
stantiam ñ ⁊̃ qͣlitatem
sigͥficant ꝙͣtum ĩ ip̾nis ꝓlat̾one nocis. ꝓ no¬
sunt due p̾mitiua ⁊ deriuatiua. pͥmitiua ꝑ¬
nomina sunt .uiii. ego tni. sui. ille. ip̾e. hic¬

Expanded text:
ronomen est pars orationis, que pro nomine proprio uniurecipit; pro appellatiuo quoque, ut "ille qui scribit, idem legit". 2 Pronomina solam substantiam, non etiam qualitatem significant, quantum in ipsius prolatione uocis. 3 Pronosunt due, primitiua et deriuatiua. 5 Primitiua pronomina sunt VIII: "ego", "tu", "sui", "ille", "ipse", "i
Abbreviated transcription (Latin):
uĩgit᷑ ꝑͤ seu t̾cie. Int̾ est autẽ int̾ demõstͣ¬
tiuũ ⁊ relatiuũ ꝙ demõstͣtͣinũ int̾ rogat̾o¬
ni redditũ pͥmã ꝯuĩt̾onem osteidit. qͥs fecͤ¬
ego ͣ Relatiuũ uͦ scd̾m cognitõm. is. de qͦ iam
dixi Demõstͣtinoꝵ alia ꝑtinent ad occłos. u̾
tiua. mͦ p̾sens demõstͣtiua. ut iste. mͦ ab sẽs
tu sui ino mͦ se hñtia ñ discernunt gn̾a
uͦ om̾ia gn̾a distingũt ⁊ eqͣlem hñt ꝑ ut q¬

Expanded text:
persone, seu tercie. 9 Interest autem inter demonstratiuum et relatiuum, quod demonstratiuum, interrogationi redditum, primam cognitionem ostendit: << Quis feciEgo >> ; relatiuum uero secundam cognitionem: "is de quo iam dixi". 10 Demonstratiuorum alia pertinent ad oculos, ut tiua, modo presens demonstratiua, ut "iste", modo absens  uno modo se habentia, non discernunt genera uero omnia genera distingunt et equalem habent
Abbreviated transcription (Latin):
mo possit.L aberintus ẽ ꝓplexis parietib edi¬
ficium qualis est apud cretam a dedalo factus
ubi fuit minotaurus inclusus. In quo si quis in¬
troierit sine glomere lini exitum inuenire nõ
ualet. Cuius edificii talis ẽ situs. ut aꝑientib fores
tonitruum initus terribile audiatur. Descendit᷑
centenis ultra gradib. Incus simulachra ⁊ effigi¬
ita ut de tenebris eius ad lucem uenire impossi¬
bile uideatur. Quatuor sunt aut̃ laberinti. Pri¬
lenno. Quartus: in italia. Om̃s ita constructi.
ut dissolue̾ eos nec scła quidem possint. E abe¬

Expanded text:
 Laberintus est perplexis parietibus edificium, qualis est apud Cretam a Dedalo factus, ubi fuit Minotaurus inclusus; in quo si quis introierit sine glomere lini, exitum invenire non potest. Cuius edificii talis est situs, ut aperientibus fores tonitruum intus terribile audiatur; descenditur autem centenis ultra gradibus; intus simulacra ita ut de tenebris eius ad lucem venire impossibile videatur. Quatuor autem sunt laberinti: priLemno, quartus in Ytalya; omnes ita constructi ut dissolvere eos nec secula quidem possint.
Abbreviated transcription (Latin):
es enim sordes dicuntur. Luna dicta qs lucina
na Sumpsit autem nomen ꝑ diriuationem a sos
luce eo quod ab eo lumen accipiat acceptum q red¬
dat. ca¬
lis. sam dum sol suꝑior sit a luna et tã

Expanded text:
s sideribus. Luna dicta quasi Lucina, na. Sumpsit autem nomen per derivationem a solis luce, eo quod ab eo lumen accipiat, acceptum reddat. agnitudo solis. Nam dum sol superior sit a luna, et ta
Abbreviated transcription (Latin):
religant. egumina. a legendo dicta. quasi
electa. Ueteres etũ meliora queq legebant. siue
qd̾ manu legantur. u colligant᷑. nec sectionem
requirant. Tegunuinũ. plurima gn̾a. ex qui¬
bus faba. lenticula. pisa. faselum. cicer. lupinũ.
gratiora in usu hominũ hñtur. ¶ egunt eligt̃.¬

Expanded text:
relegant electa: veteres enim meliora quaeque legebant: sive quod manu legantur, nec sectionem requirant. Leguminum plurima genera ex quibus faba, lenticula, pisum, faselum, cicer, lupinum, gratiora in usu hominum videntur. Mysti
Abbreviated transcription (Latin):
ceꝑunt. Apud egiptũ ygis. apd̾ cretã ioiuis. apd̾
mauros uina. apd̾ latinos fainus. apd̾ roma¬
nos quiritꝰ. apd̾ athenas nimerua: apd̾ samũ
uino. a pd̾ paphouenꝰ. apd̾ lennos uulcanꝰ. apd̾
naxos liber. apd̾ delos apollo. In quoꝵ ⁊̃ laudes¬

Expanded text:
perunt ut apud Egyptum Ysis, apud Cretam Iuppiter, apud Mauros Iuba, apud Latium Faunus, apud Romanos Quirinus, apud Athenas Minerua, apud Samum Iuno, apud Paphos Venus, apud Lemnos Vulcanus, apud Naxos Liber, apud Delos Apollo, in quorum e
Abbreviated transcription (Latin):
urbiũ conditores. quib mortuis: hoĩes qui eos di¬
lexerut simulat᷑ finxerũt ut haberent aligd̾ ex
imaginũ ꝯtẽplatione solatiũ. s paulatim hic ho¬
nor ꝑsuadentib demoniis. ita in posteros irrepsit.
ut qͦs illi ꝓ sola noĩs memoria honorauert̃: suctes.¬
sores deos existimarent atq colerent. Dila pida

Expanded text:
urbium conditores, quibus mortuis homines, qui eos dilexerunt, simulacra finxerunt, ut haberent aliquod ex imaginum contemplatione solacium; sed paulatim hunc errorem persuadentibus daemonibus ita in posteris inrepsisse, ut quos illi pro sola nominis memoria honoraverunt, successores deos existimarent atque colerent. Simula
Abbreviated transcription (Latin):
ruptũ. Strepo. uͦ strepui. ⁊ obstrepo. pui¬
añ po .o. ĩ si. u̾tunt. ut carpo carpsi. ser¬
po. serpsi. sarpsi. sculpo. sculpsi. scalpo
scalpsi. repo. repsi. Supiñ eoꝵ si ĩ tum
reqͥro. reqͥsiui. sero. seui. ⁊antiqͥ. serui.
Desero tñ pro d̾elinqͦ deserui. ĩ sero. pro
ĩtinto. ĩserui. insertꝰ. Si uͦ de arbore di¬
cam ĩsero inseui. insitꝰ. duo uͦ sunt que
duplicant is. añ .i. ut gero. gessi. uro
debuit fac̾e̾. s diffr̾e ca satũ facit. roor. qͦ

Expanded text:
ruptum". 99 "Strepo" uero "strepui" et "obstrepo, ante po, o in si uertunt, ut "carpo, carpsi", "serpo, serpsi", "sarpo, sarpsi", "sculpo, sculpsi", "scalpo, scalpsi", "repo, repsi"; supina horum si in tum "requiro, requisiui", "sero, seui" et antique "serui"; "desero" tamen, pro "derelinquo", "deserui"; "insero" pro "immitto", "inserui, insertus", si uero de arbore dicam, "insero, inseui, insitus". 102 Duo uero sunt que duplicant s ante i, "gero, gessi", "urdebuit facere, sed differentie cau
Abbreviated transcription (Latin):
undo.as. ab aqͣ. aqͦr aqͣris a uespera.
uesperasto. a luce luceo. a fortuna for¬
tuno. a me̾re ł marito. marito mari¬
tas. ꝓfessionũ uͦ nõĩa pꝰ uerba om̾ia su̾t
accipienda. ut doceo. doctor. suo sutor.
scribo scͥptor. ⁊ sunt uerbalia ĩ or apud
latinos. Nam gramaticꝰ. phylosophꝰ. ar¬
chitectus. sophista poeta. greca sunt.
Ex quib etiam uerba deriuãt᷑ ut poetor
a uerbis deriuãt᷑. ut amo. amator.im¬
t̾onib uerba deriuant᷑. ut perhendie ꝑhendi
gure uerboꝵ sunt qͣtuor. Simplex. ut taceo.
Conposita. ut conticeo. decõposita .i. a ꝯposita
deriuata. ut ꝯticesto. ꝯcupisto. Sunt q̃ mu¬
tant in ꝯposit̾one ꝯiugatõm. ut doas.¬

Expanded text:
undas", ab "aqua" "aquor, aquaris", a "uespera" "uesperasco", a "luce" "luceo", a "fortuna" "fortuno", a "mare" uel "marito" "marito, maritas". 21 Professionum uero nomina post uerba omnia sunt accipienda, ut "doceo, doctor", "suo, sutor", "scribo, scriptor", et sunt uerbalia in or apud Latinos. 22 Nam "grammaticus", "philosophus", "architectus", "sophista", "poeta" Greca sunt, ex quibus etiam uerba deriuantur, ut "poeta uerbis deriuantur, ut "amo, amator", "imtionibus uerba deriuantur, ut "perhendie, perhendingure uerborum sunt tres: simplex, ut "taceo"; composita, ut "conticeo"; decomposita, id est a compositis deriuata, ut "conticesco", "concupisco". 2 Sunt que mutant in compositione coniugat
Abbreviated transcription (Latin):
ħ ab infinito qd̃ cũ ille sinito egeat u̾bo
Persona sola defiçit q̃ si addat᷑ ꝑfc̾i uice
sungit᷑. ut currit᷑ a me. ꝓ curro. Et solet
nasci a uentͥs absolutis. ł actiuã uim hñtib
nõ tñ passiuam. ut stat᷑. ambulat᷑. mise¬
ret. piget. tedet. a misero. pigeo. tedeo.
antiqͥtꝰ. ł ab actiuis. ut amat᷑. legit᷑. A pas¬

Expanded text:
hoc ab infinito, quod cum ille finito egeat uerbohoc ab infinito, quod cum ille finito egeat uerbopersona sola deficit; que si addatur, perfecti uice fungitur, ut "curritur a me", pro "curro". 14 Et solet nasci uel a neutris absolutis uel actiuam uim habentibus non tamen passiuam, ut "statur", "ambulatur", "miseret", "piget", "tedet" a "misereo", "pigeo", "tedeo", antiquitus, uel ab actiuis, ut "amatur", "legitur"; a pas