comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
eũ ptõres suscipit. Illis aũt qui m icausa eiꝰ
pugna mortiu st̾ non poc̃m agar redditum est. S
orfuit illis ne ꝓtectione diuina. in adiuti iuales¬
derent hostiu n ͨ erĩ causa agar infirmati sunt s
dei auxslio minime muniti ut dum fortit᷑ facere
neq̃unt occidentur. Nam pauci fuerunt cc młtoᷤᷤ
Unde ⁊ suꝑati noscuntur nulla gͦ ĩiusticia ĩuolũ¬
tate dei est. In potestate enĩ ħt si adutare uult. ut
si affuit museritors̃ sit si nolu̾it iustus. Nec tamẽ
talib denitor est. ur ten eatur obnoxius. Hinc ẽ
ed ih̾u naue contristatus scidit uestim̃ta sua ĩtel
Quid est ut missa mors in iacob. uen̾it mistrł.
niꝰ ppłi duo noĩa cum iacob ip̃e dictus
nũcupat hoc loco. ⁊ in hac causa carnalem sigtat
quomͦ nomina que natis apparentib ĩponintur.
S hii.r iudei pp̃ mala oꝑa ñ iscłite dc̃i st̃ quia
uactis tlucis satrificabant in sꝰamaria studio ⁊ ĩ¬
perio ierobeam regis. ¶le aut̃ ppłus qm in iereso¬

Expanded text:
eccatores suscipit, illis autem qui in pugna mortui sunt non peccatum Achar redditum est, sed obfuit illis, ne protectione diuina adiuti inualescerent hostibus. nec enim causa Achar infirmati sunt, sed dei auxilio minime muniti, ut, dum fortiter facere nequeunt, occiderentur. nam pauci fuerunt contra multos, unde et superati noscuntur. nulla ergo iniustitia in uoluntate dei est. in potestate enim habet, si adiutare uult, ut si adfuerit, misericors sit, si noluerit, iustus; nec enim talibus debitor est, ut teneatur obnoxius. hinc est enim quod Iesu Naue contristatus scidit uestimenta sua intelse. XXXVII. QVID EST UT MISSA MORS IN IACOB UENERIT IN ISRAHEL, CUM IACOB IPSE DICTUS nuncupat, hoc loco et in hac causa carnalem significat, quo modo nomina quae natis a parentibus inponuntur. propter mala opera non Israelitae dicti sunt, quia vaccis et lucis sacrificabant in Samaria, studio et imperio Jeroboam regis. Ille autem populus, qui in Jeroso
Abbreviated transcription (Latin):
ierłm quia ydolat̾am secuta est mmutata samari¬
am: ut simili modo adduc̾etur ĩ captuitatem
a nabugo donosor sicut ⁊ samaria ⁊ lalmanasar
rege assyriorum. hoc est aꝑte sm̃a data malis en¬
uenit ⁊ tonos. dum desierunt eẽ uisti. Mdissa eñ
nit etiam in eum locum quo eadem reserat quia
umdicta causami sequitur ñ disclens ꝑsonam.¬
on est sic intel. Si equs ⁊ mulus ñ habent

Expanded text:
em, quia idolatriam secuta est imitata Samariam. ut simili modo abduceretur in captiuitatem a Nabuchodonossor, sicut et Samaria a Salmanassar rege Assyriorum. hoc est aperte: sententia data malis inuenit et bonos, dum desierunt esse iusti. missa enimnit etiam in eum locum, in quo eadem reserat. quia nindicta causam sequitur, non discernens personam. XXXVIII. SI EQVUS ET MULUS NON HABENT
Abbreviated transcription (Latin):
trem̃tum facunt bonoꝵ. scͥptum ẽ enĩ in ꝓu̾biis.
pauꝑtatem ⁊ ignobilitatem aufert dissiplma. at
hii aũt qui timorem dei nõ hñt solucius uiuẽtes
⁊ egemuim despicientes situt scͥptum est. Inoꝑie ert̃
Qua dum offensio legis parit egestatem a deo
dicitur fi̾ auctore legis. Et cum aliqui trore disti¬
plmam legis custodiunt a deo auctore legis diuite
ordmis regalis. Idc̾to saul. in eadem differt ei¬
ad huc traditione positum honorificat ne nua
deo ĩ uariam fac̾e uideretur. qui hiis ordinibus
honorem decreuit. Dei eni ymagniem ht rex.
sũt adeo ordinate st̾̃. Hinc est unde gentilẽ in
potestate tanĩ positum honorificamꝰ. licet ipe in¬
dignus sit qui dei ordinem tenens grãs agit dya¬
poso potestas enĩ exegit quia m̾etur honorem: Nia
pdes pharaoni future famis sompnuĩ teuelatũ ẽ:
⁊ Latochodonosor aliis secum astantib solus filiũ
uidit incamino ignis. ñ utiq m̾ito suo qui in

Expanded text:
rementum faciunt bonorum. Scriptum est enim in Proverbiis, Paupertatem et ignobilitatem aufert disciplina . At hi qui timorem Dei non habent, solutius viventes et egenum despicientes, sicut scriptum est, in inopia erunt; quia dum offensio legis parit egestatem, a Deo fieri dicitur auctore legis; et cum aliqui terrore disciplinam legis cusordinis regalis idcirco Saul in eadem adhuc traditione positum honorificat, ne deo iniuriam facere uideretur, qui his ordinibus honorem decreuit. dei enim imaginem habet rex, sunt, a deo ordinatae sunt. hinc est unde gentilem, potestate tamen positum, honorificamus, licet ipse indignus sit, qui dei ordinem tenens gratias agit diabolo. potestas enim exigit, quia meretur honorem. nam ideo Pharaoni futurae famis somnium reuelatum est et Nabuchodonosor aliis secum adstantibus solus filium dei uidit in camino ignis non utique merito suo, qui in
Abbreviated transcription (Latin):
mala st̃ dum uindicatur de no pauꝑtas ⁊ honestas¬
feratur ꝑatienti tam̃ mala uidetur. Nam ⁊ ꝑ ꝓpbe
est quia legem dedit. que seruantib se uitam ꝓuiit¬
tit ꝯtemptorib uero uiꝰtan. S illam que scda dt᷑
dum enĩ unumquẽq adiudicat. quid mereatur ab
ipõ est sine absolutio ad uitam. siue reatus ad mortẽ
Non enĩ ĩ uentor mortis est s iudex. quia mortis
qui nescit pectare. S cum pccĩs retribuit ab ipõ dcã
eẽ mors. cum nõ ex ipõ sit. d̾ ⁊ ex loc qui p̃cauit. Ead̾
rõne pauꝑtas ⁊ diuitie a deo st̃. Quidam enĩ habẽ

Expanded text:
mala sunt, dum uindicatur de nobis. poenaferatur, patienti tamen mala uidetur. nam et per prest, quia legem dedit, quae seruantibus se uitam promittit, contemptoribus uero mortem, sed illam quae secunda dicitur. dum enim unum quemque adiudicat quid mereatur, ab ipso est siue absolutio ad uitam siue reatus ad mortem. non ergo inuentor mortis est, sed iudex, quia mortis  mortem, qui nescit peccare? sed cum peccatis retribuit, ab ipso dicta est esse mors, cum non ex ipso sit, sed ex hoc qui peccauit. Eadem ratione paupertas et diuitiae a deo sunt. quidam enim ha
Abbreviated transcription (Latin):
p̾stnit fatuus parritida: Cum ꝯstet fidem ssul¬
tam non solum minime ꝓdẽẽ s oheẽ Ia cania
itaq filie sue ip̃e mactatus est. Sonde ⁊ deus
a tali satrificio dissimulauit. Si eñ hoc ꝓhibu¬
isset aluid offerre s̾ illum uoluisse uid̾egur. Cũ
sciret ut indignũ ñ deb̾e illum oft̾r̾e. filia aũt
iᵈ lucrum fetit. quia m̃ocens in malis patris mor¬
tua pena caruit ꝑaferi. qd̾̃ du forte uiuendo adi¬
pisci nequisset. Ut aũt tͥumphis uittorie iepte
legit᷑ in supplices illo fuisse deo ut daret ei defen¬
sorem ¶ Aut nũquid ipm iepte deus misit aut
ad locutus est. S quia allophilid deos suos lau¬
dabant qͣͣ qui subiectos illis fac̾ent filios isrł ui¬
tuꝑantes d̾m abrahe. ¶dcirco pp̃ honorem noĩs
sui deus uindicauit malophilos si ñ ꝓp̃ istos uel
ppt᷑ mitum abrahe ⁊ suum culmẽ. Aut mĩquid
quia spc̃ dnĩ insiliit in sampson m̾etricantem

Expanded text:
praestitit fatuus parricidam, cum constet fidem stulpraestitit fatuus parricidam, cum constet fidem stultam non solum minime prodesse, sed obesse. in casu itaque filiae suae ipse mactatus est, unde et deus a tali sacrificio dissimulauit. si enim hoc prohibuisset, aliud offerre sibi illum uoluisse uideretur, cum sciret ut indignum non debere illum offerre. filia autem eius lucrum fecit, quia innocens in malis patris mortua poena caruit inferi, quod diu forte uiuendo adipisci nequisset. Ut autem triumphus uictoriae Iepthae legitur supplices illos fuisse deo, ut daret eis defensorem. aut numquid ipsum Iepthae deus misit aut adlocutus est? sed quia allofili deos suos laudabant, quasi qui subiectos illis facerent filios Israhel, uituperantes deum Abrahae, idcirco propter honorem nominis sui deus uindicauit in allofilos, si non propter istos, uel propter meritum Abrahae et suum culmen. aut numquid, quia spiritus domini insiluit in Sampson meretricantem,
Abbreviated transcription (Latin):
hoc fcõ auctor fieret. Diligentes aut̃ se aligͥo
pati uult ut iuste illos ꝓmou̾i indeatur. Nam
iepte homo facmorosus ⁊ inꝓuidus stulta deuõ¬
ne munꝰ deo ꝓmisit dicens. Quicquid mͥ re¬
deunti a cede occurrerit aute hostia donius mee.
Hot offeram nũquid ecactus deuouit. aut nun¬
quid intellexit quomiꝰ deb̾et uotum fac̾e᷑ Qto
enĩ canis isli aut asinus octurriss qd̾ deus offri
ꝓhibuit. aut si filius alieuus aut si uxor ut m
dolore alieno exultans redd̾et uotum. Iocto in¬
ꝓuide menti qd̃ in alienam ꝑniciem deuou̾at.
ĩ illum ipñi uidicio diuino retorttmẽ ⁊ usq
adeomsensatus fuit iepte ut nͨ postea stilte se dẽ¬
uouisse cognosc̾et ut error euis qui ab ipo cepe¬
rat ꝑ ip̃m em̃daretur. Intlłig̾e̾ enĩ debuit dĩ
ñ tali satrificio delectari ⁊ rogare ꝓ stulticia sua
⁊ aliud offerre qͥd̾ ctͣ legem nõ eẽt. s fidelem se

Expanded text:
hoc facto auctior fieret. diligentes enim se aliquid hoc facto auctior fieret. diligentes enim se aliquid pati uult, ut iuste illos promouere uideatur Nam Iepthae homo facinerosus et inprouidus stulta deuotione munus deo promisit dicens: quicquid mihi redeunti a caede occurrerit ante ostia domus meae, hoc offeram deo. numquid coactus deuouit aut numquid intellexit quo modo deberet uotum facere? quid enim si canis illi aut asinus occurrisset, quod deus offerri prohibuit. aut si filius alienus, aut si uxor, ut in dolore alieno: exultans redderet uotum? idcirco inprouidae mepii quod in alienam perniciem deuouerat, in illum ipsum iudicio diuino retortum est. et usque adeo insensatus fuit Iepthae, ut nec postea stulte se deuouisse cognosceret, ut error eius, qui ab ipso coeperat, per ipsum et emendaretur. intellegere enim debuit deum non tali sacrificio delectari et rogare pro stultitia sua et aliud offerre quod contra legem non esset. sed fidelem se
Abbreviated transcription (Latin):
pcc̃ores. NIam quia ⁊ pcc̃a ñ sunt de natura.
S ex actidenti rubi .i. spinarũ mat̾ia ñ ht̃ ra¬
dicem. spinis armatam. rõne gͦ fcm̃ ẽ. ut ita
dñs appareret moysi. Cum scianus abraham
ꝓhibutum a deo ne filium suũ ĩmolaret qͣre
Ieꝑte cum filiam suam libaret nõ est ꝓhibitꝰ.¬
Iepte uero spuruis erat em̃ filius metricir. De¬
inde abraham ꝯu̾satõis optime. Iepte aũt pͥn¬
ceps latronũ. abraham uir iustus ⁊ in tempta¬
tõne ꝓbatus. In iepthe em̃ nlłm iusticie testĩõ¬
nium. Abrahe itaq ꝑ̾ceptum ẽ ut filirm suũ
deo offerret. ut ostend̾et hominib qnͣtum deo cre¬
deret abraham. Qui nͨ filium suũ iubente eo
dubitauit cecid̾e. Qui em̃ contͣ m̃di spem nasci
eũ potuit fac̾e de st̾ili ⁊ anicula nõ fuit ambigu
mortius. Hoc facto cumusatus est iusticia abͣ¬
ham. Ostendit enĩ deus quia nõ sanguinẽ pu¬
eri poposcerat. S ut famulus suus abraham

Expanded text:
peccatores. nam quia et peccata non sunt de natura, peccatores. nam quia et peccata non sunt de natura, sed ex accidenti, rubi, id est spinarum materia non habet radicem spinis armatam. ratione ergo factum est, ut ita dominus appareret Moysi. XLIII. CUM SCIAMUS ABRAHAM PROHIBITUM A DEO NE FILIUM SUUM IMMOLARET, QVARE IEPTHAE, CUM FILIAM SUAM LIBARET, NON EST PROHIBITspurius; erat enim filius meretricis. deinde Abraham conuersationis optimae, Iepthae autem princeps latronum. Abraham uir iustus et in temptatione probatus; in Iepthae enim nullum iustitiae testimonium. Abrahae itaque praeceptum est, ut filium suum deo offerret et ut ostenderet hominibus quantum deo crederet Abraham, qui nec filium suum iubente eo dubitauit occidere. qui enim contra mundi spem nasci eum potuit facere de sterili et anicula, non fuit ambiguumortuis. hoc facto cumulatus est iustitia Abraham. ostendit enim deus, quia non sanguinem pueri poposcerat, sed ut famulus suus Abraham
Abbreviated transcription (Latin):
turam ẽẽ tradat ratio. Et que supͣ hẽat potiorem
alt̾am creaturam. quia creatura a treatura differt¬
a claritate. Quitqiũd emĩ ꝓpe sedem dei accidit᷑
clariora sunt ministeria. Unde dicit raphaes an¬
gelus int̾ cet̾a. Ego sum inquit unus ex septẽ
augles senfrs qui astamuis ⁊ quitanur ante
maiestatem dei.
ret in loco qui uicimis est celo. Et moysen in¬
quia ignis semꝑ suꝑiora appetit sur igne ⁊ in¬
sum crescendo ad celum in eo debuit. rubo ap¬
celorum dñs appare. qui de humo ad sr̾ paruit¬
na contendit. In rubo uero causa fecit ĩ mon¬
ut appareret ilelictorum. Quia em̃ pct̃oꝵ te
causa legem descenderat dare spine autẽ. xlii.¬
in pcc̃is sigͣcantur. qui a sustinuit in quit ut
fac̾et uuam fecit aũt spinas. Et lex nõ statim
uindicare uenerat. s priꝰ ostend̾e. Id̾o ignis ru¬
bum conbussit .i. data lex nõ fent reos de p̾f̾ito

Expanded text:
turam esse tradat ratio, et quae super se habeat potiorem turam esse tradat ratio, et quae super se habeat potiorem alteram creaturam, quia creatura a creatura differt claritate. quicquid enim prope sedem dei acceditur, clariora sunt ministeria. unde dicit Raphahel angelus inter cetera: ego sum, inquit, unus ex septem angelis sanctis, qui adstamus et conuersamur ante maiestatem dei. ret, in loco qui uicinus est caelo. et quia ignis semper superiora adpetit sursum crescendo ad caelum, in eo debuit caelorum dominus adparere, qui de humo ad superna contendit. in rubo uero causa fecit ut appareret delictorum. quia enim peccatorum causa legem descenderat dare, spinae autem in peccatis significantur — quia sustinui, inquit, ut faceret uuam, fecit autem spinas-et lex non statim uindicare uenerat, sed prius ostendere, ideo ignis rubum non conbussit, id est data lex non fecit reos de praeterito
Abbreviated transcription (Latin):
dam. ⁊Iam hiis u̾bis freqñt̾ aliud ĩuenimus
significatum. in lege. Int̾ cet̾a enĩ ait dñs deus.
ũ ꝑmane bit spẽ meus in hominib istis. quia st̃
taro ⁊ in subtis. S deleam inquit om̃ia ali hoĩe
us ad petus. ꝓt̾ea quia diluuiũ facturus erat suꝑ
t̾ram. Nũquid hic sp̃c̃ sanctus pot̾ intlłigiᷤ. Nõ¬
mortua est om̃is caro maqua. inaqua erat sp̃c uite.
Et in erechiel ꝓph̾a sic dcm̃ ẽ. dum de reformatõe
tis. Nũquid de santto spũ locutus est ⁊ non de
anima: Cña quidem celestia sp̃c st̃. S differt̃
ab ĩuicem. ⁊ deus sp̃c est. s longe alit̾. Omĩs itaq
spc̃ dei est. nõ tam̃ deus est nͥ sp̃c qui de ipõ est. Cuiꝰ
sigc̃atio hec est ut sanctus dicatur. Nam ⁊ homi¬
uallum est. quia hic uerus est illi adoptilui. Sic
⁊ rat̾ spm̃ dei diu̾sitas est. Spc̃ em̃ sanctus de dõ
est ꝯsubstantuis ei Reliqui uero spc̃ dei eẽ dũr.

Expanded text:
dam. nam his uerbis frequenter aliud inuenimus dam. nam his uerbis frequenter aliud inuenimus significatum in lege; inter cetera enim ait dominus deus: non permanebit spiritus meus in hominibus istis, quia sunt caro. et in subiectis: sed deleam, inquit, omnia ab homine usque ad pecus, propterea quia diluuium facturus erat super terram. numquid hic spiritus sanctus potest intellegi? nonmortua est omnis caro in aqua, in qua erat spiritus uitae et in Ezechiel profeta sic dictum est, dum de reformationetis. numquid de sancto spiritu locutus est et non de anima? Omnia quidem caelestia spiritus sunt, sed differunt ab inuicem, et deus spiritus est, sed longe aliter. omnis ittamen deus est, nisi spiritus qui de ipso est, cuius significatio haec est ut \'sanctus\' dicatur. nam et homi sed interuallum est, quia hic uerus est, illi adoptiui. sic et inter spiritum dei diuersitas est. spiritus enim sanctus de deo est, consubstantiuus ei; reliqui uero spiritus dei esse
Abbreviated transcription (Latin):
ap̃ianos. Q fidem spiritalit᷑ qmͣ ideo desertam dic̃
qiua tpã ẽ uita qrͣ deseruit adam pͥmius ⁊ setut ẽ
mortem. Cum regen̾antur gͦ homines reu̾tuntur
ad eam qmͣ deseruerant uitam. Hec uita xp̃t est.
quia ip̃e dixit. ego sum uita est ⁊ deus̃ pat̾ uita.
quia ait dñs. Sicut ħt pat̾ uitam ita dedit filio
uitam. Sine dubio ⁊ sp̃c̃ sanitus uita ẽ. dicente do¬
mino. quia de meo inquit accipiet. De uita itaq
qui accipit uita est. tres gͦ st una uita. Hec est
uita ꝑ cuiꝰ fidem regen̾amur. Ipã est mat̾ nr̃a. Si¬
cut ⁊ in genesi leginius. quia ip̃a est mid ẽ uita
mat᷑ omium uiuorum. qui st̃ qui uiuũt nͥ qui cre¬
dunt. An sp̃c̃ qui suꝑ aquas ferebatur sp̃t̃ sanitꝰ
aquibdam spũs sanctus putatur. quia dei sp̃t esse
legitur. In ualida ⁊ manis assertio est. Non so¬
lum enĩ ordo ħ non patitur ⁊ ratio abnuet.s ⁊ u̾¬
ba ipã infirma ꝓbantur ad causam istam astruen¬

Expanded text:
ianos per fidem spiritaliter, quam ideo desertam dicit, quia ipsa est uita, quam deseruit Adam primus et secutus est mortem. cum regenerantur ergo homines, reuertuntur ad eam, quam deseruerant, uitam. haec uita Christus est, quia ipse dixit: ego sum uita. est et deus pater uquia ait Dominus, Sicut habet Pater vitam, ita dedit Filio vitam . Sine dubio et Spiritus sanctus vita est, dicente Domino. Quia de meo, inquit, accipiet . De vita utique qui accipit, vita est. Tres ergo sunt una vita. Haec est vita, per cujus fidem regeneramur. Ipsa est mater nostra, sicut in Genesi legimus, quia ipsa, id est, Vita, est mater omnium vivorum . Qui sunt qui vivunt, nisi qui creduquibusdam sanctus spiritus putatur, quia dei sphitus esse legitur, inualida et inanis adsertio est. non solum enim ordo hoc non patitur et ratio abnuet, sed et uerba ipsa infirma probantur ad causam istam adstruen
Abbreviated transcription (Latin):
modo etiam aũt tutiano ꝯputatum ĩueuitur. in
lidro quem scͥpsit adu̾sus iuideos. qd̃ ne ad ĩuriã
Impudentis gͦ est post tantura supadditum nu¬
ut tum oĩa signa ꝓmissi xp̃i uideret insaluatorẽ.
Ne temꝑe tanĩ ambigere se dice̾t. ut ꝑfidiam suã
celaret. Post aũt tum suꝑ ꝓmissum numeꝵ suꝑ¬
cresc̾e̾ multi annii ceꝑunt que ĩpudencia est. nega¬
re uenisse. qid̾ etiam ⁊ signis ⁊ temꝑib ad implet
scitur. Nam qnͣdo aliquid plenum est ⁊ ñ supha¬
bindat pot̾ ꝯtentiosus aliquis dic̾e nõ eẽ plenũ
Nani suꝑhabundan dauditur os ꝯtentiosor
ta ⁊ uidei temꝑe saluatoris. potuerunt dide licet
ꝑ fallaciam ño bñ ꝯputatum a darii temꝑe us e
Faslimꝰ em̃ mannis ⁊ ĩ mensib ⁊ dieb ĩpatorm
⁊ ad łiquidũ nõ collegimꝰ. Ubi aũt creuerũt tem

Expanded text:
a Tertulliano conputatum inuenitur in Iibro, quem scripsit aduersus Iudaeos, quod ne ad iniuriam inpudentis ergo. est post tantum superadditum nuut, cum omnia signa promissi Christi uideret in saluatorem, de tempore tamen ambigere se diceret, ut perfidiam suam celaret. post autem, cum super promissum numerum supercrescere multi anni coeperunt, quae inpudentia est negare uenisse, quod etiam et signis et temporibus adinpletum scitur! nam quando aliquid plenum est et non superabundat, potest contentiosus aliquis dicere non esse plenum; nam si superabundet, clauditur os contentioso. Ita et Iudaei tempore saluatoris potuerunt dicere, licet per fallaciam, non bene conputatum a Darii tempore usqufallimur enim in annis et mensibus et diebus imperatorum et ad liquidum non collegimus. adubi autem creuerunt tem
Abbreviated transcription (Latin):
gem sicut supͣdictum est quomꝰ hoc ꝓpħa dicelat
futurum nisi quia aliud sig̃cauit qd̾ sceptum erat
pͥus ⁊ Nonenĩ posset dice de re que cotidie fiebit
quia futura erat. Unde manifestum est istud ad ue
mpiet ⁊ au̾tat impietatem ab iacob t hec ulis ame
testamentum. Igͣ hoc testam̃tum abolitio pecorum
am dicentem. Ecce uenit dies dicit dũs ⁊ ꝯsumabo

Expanded text:
gem, sicut supra dictum est, quo modo hoc profeta dicebat gem, sicut supra dictum est, quo modo hoc profeta dicebat futurum, nisi quia aliud significauit quam praeceptum erat prius? non enim posset dicere de re quae cottidie fiebat. quia futura erat. unde manifestum est istud ad necripiet et auertat impietatem ab Iacob; et hoc illis a me testamentum. igitur hoc testamentum abolitio peccatoram dicentem: ecce uenient dies. dicit dominus. et
Abbreviated transcription (Latin):
apħe pot̾it uidere quia ex quatumꝙ gente quis
nemens nõ est ꝓhibitus adiung̾e se legi abeor¬
dio uidaissimo. nichil nouũ a ꝓpha dictum pote¬
rat estiari Ĩmo suꝑflue si semꝑ ad missi st̃ ser¬
uire gentiles deo abrahe nec alignͣdo ꝓhibiti ĩ¬
ueniutur ⁊ u̾m est quia subitientẽs se legi
niĩqm̃ se suscepti ꝓbantur. Su igitur ħita st
sufiue iuidetur ã mouisse ꝓpħa. ad̾ semel tͣdit
custoditum est semꝑ. Et si aligius tam habes po¬
t̾it ĩ ueniri qui dicat tantum ꝓpham rem suꝑflu¬
am ⁊ manem socutum. Nestio cui totum sit uel
tus utiq ppłs pp̃ pcc̃a que mn dm̃ delinq̃bant ab
ydolis suffragia requirentes. a ꝓpħis sepe correp¬
ti pñie iter ingredi nollent. ut reu̾fentur ad dm̃n.
ad exꝑbrationẽ iliorum. domũ suam deus aꝑtu¬
rum se om̃ib gentib adorandum sis̃t auit. Ut ab¬
dicitis indeis alios in soco illorum positurum se ꝯl¬
tendet ⁊Iam si semꝑ admisse sunt gentes ad le¬

Expanded text:
ae poterit uideri, quia ex quacumque gente quis ueniens non est prohibitus adiungere se legi ab exordio Iudaismi. nihil nouum a profeta dictum poterit aestimari; immo snperflue. si semper admissi sunt seruire gentiles deo Abrahae nec aliquando prohibiti inueniuntur. et uerum est, quia subicientes se legi numquam non suscepti probantur. si igitur haec itflue uidetur admonuisse profeta, quod semel traditum custoditum est semper. Et aliquis tam hebes poterit inueniri. qui dicat tantum profetam rem superfluam et inanem locutum? nescio cui hoc tutum sit uel us propter peccata, quae in dominum delinquebant ab idolis suffragia requirentes, a profetis saepe correpti paenitentiae iter ingredi nollent, ut reuerterentur ad deum, ad exprobrationem illorum domum suam deus arum se omnibus gentibus ad orandum significauit, ut abdicatis Iudaeis alios in loco illorum positurum se ostenderet. nam si semper admissae sunt gentes ad le
Abbreviated transcription (Latin):
qrnͣ in apostata uuit niteuigi. ꝑ id qd̾ siabietit dicẽs.
Melior est canis leone mortuo. quia situt leo om̃ib
feris fortior est. Ita ⁊ xp̃ianitas om̃ib sedis. Egras
g᷑ ab hac destit̾it amutit salutem. ita ut defior geri¬
file sit. Pot enĩ fieri ut rredat gentilis. ⁊ acquirat
se saliitera qui nõ hũisse. Canem aũt gentilem sigͥ¬
ficaitum saluator ostendit dicens. Non licet actiꝑe
panem filiorũ ⁊ mitt̾e tanib. Quid est ed ditit

Expanded text:
quam in apostata, uult intellegi per id quod subiecit dicens: melior est canis leone mortuo, quia sicut leo omnibus feris fortior est, ita et Christianitas omnibus sectis. si quis ergo ab hac destiterit, amittit salutem, ita ut deterior gentili sit. potest enim fieri ut credat gentilis et adquirat se salutem, quam non habuisse. \'canem\' autem \'gentilem\' significatum saluator ostendit dicens: non licet accipere panem filiorum et mittere canibus. XL. QVID EST QVOD
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcc̃ors qmͣ dñs oblatõne holacausti sui quod
in uet̾e sac̾docio figurabatur impleuit. Et
holocausti eus ymaginẽ ad menoriã passi¬
onis sue in eccͣa celebnͣdam. dedit ut eẽt sa¬
cdos inet̾nũ. ñ scd̾m ordinẽ a aron. s scd̾m
ordinẽ melchisedech ¶Cuiꝰ rei sacͣm̃tũ dili¬
¶entiꝰ adhut considari pot̾. S ꝓpt̾ duos.
pisces in quib duas pͣs. regiam sacͥdo talem
figuratas eẽ diximꝰ. hactenꝰ hinc tͣrtatũ esse
susficiat. ¶dd̾ aũt suꝑ fenũ turbailla dis¬
cubuit sigt eos qui testam̃tum uetꝰ accepe¬
ꝓmittebatur. in spe carnali collocatos fuisse
Om̃is caro fenimi. ⁊ claritas hoĩs sis flos
feni ¶es aũt reliquiis fragm̃toꝵ duodecĩ
cophimi buccellarũ repleti st̃. sigͣt de ipuis¬

Expanded text:
ominus oblatione holocausti sui, quod in veteri sacerdotio figurabatur, implevit: et holocausti ejus imaginem ad memoriam passionis suae in Ecclesia celebrandam dedit, ut esset sacerdos in aeternum, non secundum ordinem Aaron, sed secundum ordinem Melchisedech . Cujus rei sacramentum diligentius adhuc considerari potest. Sed propter duos pisces, in quibus duas personas, regiam et sacerdotalem figuratas esse diximus, hactenus hinc tractatum esse sufficiat. 3. Quod autem super fenum turba illa discubuit, significat eos qui Testamentum Vetus accepetemporalis promittebatur, in spe carnali collocatos fuisse. Omnis enim caro fenum, et claritas hominis ut flos feni . Quod autem de reliquiis fragmentorum duodecim cophini buccellarum repleti sunt, signifi
Abbreviated transcription (Latin):
sillis istis .i. ex hũilib istis quales uult
eẽ discipulos suos. ñ obtemꝑando uł eriam
contͣdicendo. sicut de alixandro erario aplo
dicit. expedit ei ut mola asmaria suspenda¬
tur collo eis ⁊ p̾cipitet᷑ in ꝓfund̾ maris .i.
congruit eisꝰ ut cupiditas rr tẽꝑaliũ cui
stulti ⁊ ceri colligantur eum deuinctũ ponde̾

Expanded text:
illis istis, id est, ex humilibus, quales vult esse discipulos suos, non obtemperando, vel etiam contraveniendo, sicut de Alexandro aerario Apostolus dicit ; expedit ei ut mola asinaria suspendatur collo ejus, et praecipitetur in profundum maris: id est, congruit ei cupiditas rerum temporalium, cui stulti et caeci col
Abbreviated transcription (Latin):
sioms xp̃i. ¶n pͥmo aduentu indulgenͣ pccõꝵ
datur. ¶ Et mane hodie tempestas rubet .Rt.
uenturus ẽ ¶Faciem gͦ celi indicare nostis.
signa aũ tp̃rm ũ potestis. signa aũ temꝑm
dixit. de aduentu suo uł passione cui simle̾
ẽ roseũ celum uesꝑe. ⁊ itẽ de tribulatõe añ ad¬
uentum suũ futura. cui simile est celũ ro¬
seũ tum tristicia celum.

Expanded text:
sionis Christi in primo adventu indulgentia peccatorum datur. Et mane: Hodie tempestas, rubet enim venturus est. Faciem ergo coeli judicare nostis; signa autem temporum non potestis? Signa temporum dixit de adventu suo vel passione, cui simile est roseum coelum vespere: et item de tribulatione ante adventum suum futura, cui simile est mane roseum cum tristitia coelum.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Ex qͣ tribu nemo intendit altari ¶dõ ⁊ filiꝰ
dauid maxime dicit᷑ ẜm carnem. quia ⁊ lucaᷤᷤ
ascendens ⁊ matheꝰ descendẽs in dauid sͥ ob¬
uiam fcĩ sũt ¶Oportebat ut euacuat᷑us satri

Expanded text:
 ex qua tribu nemo intendit altari. Ideo et filius  ex qua tribu nemo intendit altari. Ideo et filius David maxime dicitur secundum carnem, quia et Lucas ascendens, et Matthaeus descendens, in David sibi obviam facti sunt. Oporteba
Abbreviated transcription (Latin):
figurauit. incipit ꝑentum eius originem
gͣdatim ꝑsequi. in deorsum u̾sus. sicut ille
qui cum ꝑ assumptõem pctõꝵ tanqmͣ descẽ¬
tentem insinuabat. nͨ eos ꝑentes quos ille
noĩat. Alia enĩ erat origo sac̾dotalis q̃ ꝑ unũ
rie scribitur. erat de tribu sac̾dotali. Sic̃
aut matħs qui tanqmͣ descendentem ad sus
salõnem a dd̾ descendit. qr salõn de illa in qͣ
dauid peccau̾at natus est ¶ Ita lucas qͥ tan¬
qmͣ ascendentem ꝑ abolitõem pcc̃oꝵs sac̾dotẽ
pñitendo impetͣuit. Itaq postea qmͣ tͣnsit
lucas ꝑm dauid. ñ dissonat a matħo in oĩ¬
bus gn̾ationib ¶Nam eas nõiat ascẽdens
a dauid us ad abraham. quas ille descẽdens
ab abraham us ad dd̾. ¶A dauid em̃ in duas
familias regia ⁊ sac̾dolis origo illa distͥbu¬
ta est Quaꝵ duaꝵ familiarũ sicut dem̃ ⁊
regiam descendens matħs. sac̾dotalem ascẽ¬
s sẽt de tribu uida. hoc ẽ de tribu uida. dauid.¬

Expanded text:
aefiguravit, incipit parentum ejus originem gradatim prosequi; neque deorsum versus, sicut ille qui eum ad susceptionem peccatorum tanquam descendentnominans . Alia enim erat origo sacerdotalis, quae per unum riae scribitur, erat de tribu sacerdotali . Sicut autem Matthaeus, qui tanquam descendentem ad suscSalomonem a David descendit; quia Salomon de illa in qua David peccaverat, natus est: ita Lucas, qui tanquam ascendentem post abolitionem peccatorum sacerdotem poenitendo impetravit . Itaque posteaquam transiit Lucas personam David, non dissonat a Matthaeo in nominibus generatorum. Nam eos nominat ascendens a David usque ad Abraham, quos ille descendens ab Abraham usque ad David. A David enim in duas familias, regiam et sacerdotalem, origo illa distributa est, quarum duarum familiarum, sicut dictum est, regiam descendens Matthaeus, sacerdotalem ascensed esset de tribu Juda, hoc est, de tribu David,
Abbreviated transcription (Latin):
quã. ignem ad iram qd̾ alta petat. aꝙͣ
ad uoluptates carms ¶ t̾ qd̾ ditũt discipuli.
qͣr nõ potumꝰ eic̾e eum. ne illis miracu¬
lis fãtiendis extolłentur in suꝑbiam. am¬
moti st̃ ꝑocuis ꝑ huilitatem fidei qi ꝑ sy¬
napis gͣnum elatõem t̾renam q̃ montis¬

Expanded text:
quam: ignem ad iram, quod alta petat: aquam ad voluptates carnis. Item quod dicunt discipuli, Quare nos non potuimus ejicere eum? ne illis miraculis faciendis extollerentur in superbiam, admoniti sunt potius per humilitatem fidei, quasi per sinapis granum, elationem terrenam,
Abbreviated transcription (Latin):
qiͣ paucoꝵ pisciũ sapore ꝯuincto. Hec
gͦ dispensatio quid aliud agit. nisi ut ad
palmã suꝑne uocationis sine defcũ uiri
tro st̃ oblitus. in ea q̃ aũ st̾ extentꝰ. scd̾m in¬
tentõemi sequor inquit ad palmã suꝑne uo¬
cationis. ¶Umptñ in qd̾ ꝑuenimꝰ in eo am¬
niri. ad comedendi finẽ ñ potuit. s relcẽ

Expanded text:
si paucorum piscium sapore conjuncto: haec ergo dispensatio quid aliud agit, nisi ut ad palmam supernae vocationis sine defectu viritro sunt oblitus, in ea quae ante sunt extentus, secundum intentionem sequor, inquit, ad palmam supernae vocationis. Verumtamen in quod pervenimus, in eo amniri ad comedendi finem non potuit, sed relictae
Abbreviated transcription (Latin):
legem. Exd̾m sub lege ¶Q ciũ sub gr̃a.¬
¶ Et qm̃ qrͣtũ adhuc restat quo ad pleuis¬
simã pacem ierłm celestis uenturi sumꝰ.
quo tendit quis recte credit in xxpm̃ Opt̾¬
ea se dic̃ turlum illam refic̾e dñs ne defici¬
ant in uia ¶sta enĩ dispensatio qͣ nob̾s doꝰ
temꝑalit̾ ⁊ uisibiłr in hoĩe applłare digna

Expanded text:
Legem, secundum sub Lege, tertium sub Gratia. Et quoniam quartum adhuc restat, quo ad plenissimam pacem Jerusalem coelestis venturi sumus, quo tendit quisquis recte credit in Christum; propterea se dicit turbam illam reficere Dominus, ne deficiant in via. Ista enim dispensatio, qua nobis Dominus temporaliter et visibiliter in homine appa
Abbreviated transcription (Latin):
ħic ꝓpt̃ ipm̃ xpm̃ qui assidue in scͥpturis
mons applłatur. ꝯgrent᷑ in monte utq po¬
pulus pascetur: hic tũ ñ in feno discũbitur
⁊ ierłm t̾reuam caruali spe ⁊ desid̾io tegit᷑.
Hic aũt remota oĩ cupiditate carnali cõui¬
ia noui testam̃ti spei ꝑmanentis firmam̃¬
tũ tangmͣ ip̃ius montis solidatas nullo fe¬
no int̾posito ꝯtinebat.  Et qm̃ recissime

Expanded text:
ipsum Christum, qui assidue in Scripturis mons appellatur, ut congruenter in monte uterque populus pasceretur; hic tamen non in feno discumbitur, carnali spe et desiderio tegitur; hic autem, remota omni cupiditate carnali, convivas Novi Testamenti, spei permanentis firmamentum tanquam ipsius montis soliditas, nullo feno interposito, continebat. Et accipie
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ton emĩ ab aliquo euuglista dem̃ẽ. quod
isti panes ordeacei fuerũt. sit̃ de illis quĩꝙ
dixit iohes. Mec gͦ pastio de panib. Uixad¬
hic duo pisces fuisse scridunt᷑ sicut in ueteri
lege u duo soli ungebantur rex ⁊ sacerdos.
rũt. ⁊ in eiꝰ noĩe uncti st̃ ⁊ missi ad p̾dica¬
tõnem euuͣgłi. ⁊ ad sustinendum turbulẽ¬
tum mare husꝰ scłi ut ꝓ ipõ magno pisce

Expanded text:
Non enim ab aliquo evangelista dictum est quod isti panes hordeacei fuerint, sicut de illis quinque dixit Joannes. Haec ergo pastio de panibus hic duo pisces fuisse scribuntur, sicut in veteri lege, ubi duo soli ungebantur, rex et sacerdos; runt, et in ejus nomine uncti sunt, et missi ad praedicandum Evangelium, et ad sustinendum turbulentum mare hujus saeculi, ut pro ipso magno pisce
Abbreviated transcription (Latin):
c̾dos metͥnum scd̃m ordinem melchisedech.
qui se ipm̃ obtulit holocaustum ꝓ pcc̾is nr̃is
⁊ eius sacrificii similitudinẽ celebrandã. in
sue passionis memoria cõmendauit. ut illd̾
melchisedech obtulit. deo. iam ꝑ orbem t̾rars

Expanded text:
 aeternum secundum ordinem Melchisedech , qui se ipsum obtulit holocaustum pro peccatis nostris, et ejus sacrificii similitudinem celebrandam in suae passionis memoriam commendavit; ut illud quod Melchisedech obtulit Deo , jam
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a suscepit. ut nobis pugnandi ⁊ uincen¬
di demonstͣret exemplũ. eoꝵdem pctõrum sꝰ¬
abraham suscipiens. quia pat̾ ẽ ppłi fidelis.
⁊ successionẽ ꝓlis. deorsum u̾sus enum̾ans ꝑ¬
uenit ad dd̾. in quo regni stabiluñtum ma¬
nifestissimũ apparet. atq inde ꝑ salomonẽ
natũ de illa in qͣ pat̾ euis peccau̾at. stirpẽ
regiam ꝑsecutus us ad dm̃ gn̾ationẽ ꝑdu¬

Expanded text:
ra suscepit, ut nobis pugnandi et vincendi demonstraret exemplum, eorumdem peccatorum suAbraham suscipiens, qui pater est populi fidelis, et successionem prolis deorsum versus enumerans pervenit ad David, in quo regni stabilimentum manifestissimum apparet; atque inde per Salomonem, natum de illa in qua pater ejus peccaverat, stirpem regiam prosecutus usque ad g
Abbreviated transcription (Latin):
Dicit. de hiis quos qnq panib pasturus
erat nõ opus hñt ire. S dare illis mandu¬
care. Eub hiis enim u̾bis figuralit̾ tanqe
custodiendi detinentur. cum hoc admonul¬
sent discipuli. ut dimitt̾et eos Due sͥs

Expanded text:
dicit de his quos quinque panibus pasturus erat, Non opus habent ire; sed date illis vos manducare . Sub his autem verbis figuraliter tanquam custodiendi detinentur, cum hoc admonuissent discipuli, ut dimitteret eos. Hujus vero
Abbreviated transcription (Latin):
sustimut. uͦ figurate s ꝓpͥe solus impleuit.
di ⁊ uincendi demonstrauit ex ͫͫ in carne mor
pcc̃a nr̃a suscipiens. temptationib inimici.
n illecebrosis t̾ribilib cedens Postremo exu¬
ens se carne pͥncipatꝰ ⁊ potestates expoliauit.
fiducialit̾ triumphans eas in semet ipõ ¶po
itaq duce ab hon̾ib ⁊ laborib huiꝰ ꝑegri¬
nationis nr̃e tanqmͣ ab egypto lib̾amur A
ꝑseqñtia nos pcc̃a sacͣmento baptismatis
nobis euidentib obriuuit᷑ Et qmͣdu ĩ
spe sumus eius ꝓmissioiis qmͣ minidum ui¬
demus. tanqmͣ ꝑ deserta ducimur consolãte
nos in sanctis scripturis u̾bo dei sicut illos
miuma de celo ¶ Eodem tp̃o duce in ierłm
celestem. tanqmͣ i t̾ram ꝓmissionis intro¬

Expanded text:
sustinuit, et non figurate, sed proprie solus implevit. di et vincendi demonstravit exemplum; in carne mortali peccata nostra suscipiens, tentationibus inimici neque illecebrosis neque terribilibus cedens: postremo exuens se carne, principatus et potestates exspolians fiducialiter, et triumphans eas in semetipso . Itaque ipso duce ab oneribus et laboribus hujus peregrinationis nostrae tanquam ab Aegypto liberamur, et persequentia nos peccata sacramento Baptismatis nobis evadentibus obruuntur: et quamdiu in spe sumus ejus promissionis, quam nondum videmus, tanquam per deserta ducimur, consolante nos in sanctis Scripturis verbo Dei, sicut illos manna de coelo; et eodem ipso duce in Jerusalem coelestem, tanquam in terram promissionis intro
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s saluos fieri: quia ea salute que hic intelli¬
genda si est salui sunt ip̃i nichil trahentes om¬
nino peccati. Atq ita te intolerabilior sequetur
absurditas. Isto enĩ modo beniuosentiorem faciꝰ
deum omiubus impiissimis ⁊ sceleratissimis
Hominib qmͣ inocentissimis ⁊ purissimis
ab omni labe pcc̃i: qnͣdo quidem illos qua ti
uult eos omnes saluos fieri. iualt etiam ratea¬
re i regnum suum. hec enĩm est alis conseqs
si salui fu̾it. S qui nolunt ppiꝰ sibi obst̃. in¬
m̾sum uero numerum ꝑiulorum qui suar baꝵ.¬
tismate moruntur suo regno adici nõ uult.
quos neq ulla pec̃a sicut putatis impediunt.
⁊ quod nullus ambigit euis resist̾e uoluntati
contraria uoluntate non possunt. sic fit ut eẽ
xpĩanos omnes uelit quorum multi nolunt:
non omnes uelit quorum nemo est qui nolit.
Quod si ad horret a uero: nouit dominus qͥ
sunt euis ⁊ in eorum salute atq in regnũ su

Expanded text:
vult salvos fieri, quia ea salute, quae hic intellivult salvos fieri, quia ea salute, quae hic intelligenda est, salvi sunt ipsi, nihil trahentes omnino peccati. Atque ita te intolerabilior sequetur absurditas. Isto enim modo benevolentiorem facis Deum omnibus impiissimis et sceleratissimis hominibus, quam innocentissimis et purissimis ab omni labe peccati: quandoquidem illos, quia vult eos omnes salvos fieri, vult etiam intrare in regnum suum: hoc est enim illis consequens, si salvi fuerint: sed qui nolunt, ipsi sibi obsunt. Immensum vero numerum parvulorum, qui sine Baptismate moriuntur, suo regno adjici non vult, quos neque ulla peccata, sicut putatis, impediunt; et, quod nullus ambigit, ejus resistere voluntati contraria voluntate non possunt. Sic fit ut esse christianos omnes velit, quorum multi nolunt; non omnes velit, quorum est nemo qui nolit: quod abhorret a vero. Novit Dominus qui sunt ejus : et in eorum salute atque in su
Abbreviated transcription (Latin):
tot milia ꝑuulorum qui ꝑcepto baptismate
morumtur non ueniunt in regnum dei ubi c̾¬
ta est agnitio u̾itatis: Nimquid aut hoĩes
non sunt ut non ꝑtineant ad id ad̾ dictum ẽ
omnes hommes. aut aliquis potest dice deꝰ
quidem uilt: S ip̃i nolunt qui nondum uel¬
le seu nolle ista nouerunt. qnͣdo uet hii qui par¬
uisli baptizantur atq moriuntur ⁊ ꝑullam gra¬
ciam ad agnitionem uitatis que ni regno dei est
ceartis sime ueniunt. i deo ueniunt ¶̃ ipĩ renoua¬
ri ⁊p̃i laptismate uoluerunt: Cum ergo n illi
ꝓptea non baptixentur quia nolunt. ũ isi ꝑotsea baptirẽt᷑
quia nolunt: cur deus qui uust om̃s hontines
saliios fieri ⁊ magnitõem in̾tatis uenire. tara mił¬
tos in regnum suum ubi est cͥta u̾itatis agnitõ.
qui tuillo ei resstunt uoluntatis arbitrio. panit
non uenires ¶Lsi forte didurus esideo ꝑuuloᷤᷤ
non in eorum numero deputandos quos deus ułt

Expanded text:
tot millia parvulorum, qui non percepto Baptismate tot millia parvulorum, qui non percepto Baptismate moriuntur, non veniunt in regnum Dei, ubi certa est agnitio veritatis? Numquid aut homines non sunt, ut non pertineant ad id quod dictum est, omnes homines? aut aliquis poterit dicere, Deus quidem vult, sed ipsi nolunt; qui nondum velle seu nolle ista noverunt, quando nec ii, qui parvuli baptizantur atque moriuntur, et per illam gratiam ad agnitionem veritatis quae in regno Dei est certissima veniunt, ideo veniunt, quia ipsi renovari Christi Baptismate voluerunt? Cum ergo nec illi propterea non baptizentur quia nolunt, nec isti propterea baptizentur quia volunt; cur Deus qui vult omnes homines salvos fieri, et in agnitionem veritatis venire, tam multos in regnum suum, ubi est certa veritatis agnitio, qui nullo ei resistunt voluntatis arbitrio, patitur non venire? 43. Nisi forte dicturus es, ideo parvulos non in eorum numero deputandos, quos Deus omnes
Abbreviated transcription (Latin):
tamen ⁊ iueniunt. ⁊ aꝑiter eis ⁊ itrant ni
tegaum deiulbi sto eis etnitas salutis ⁊ aguitõ
u̾itatis. Ponge psuribus infantibus in istam gͥ¬
ciam non adoptatis ab eo qui uult omnes homi¬
nes saluos fieri. ⁊ in agnitionem u̾itatis uemi¬
re: quibus dicere non potest. uolui. ⁊ noliustis.
quia si uołuisset: quis eorum qui nondum ha¬
bent uoluntatis sue arbit̾um uoluntati euis
onnupotentissime restitisset. Cur ergo nõ
sit accipimus qd̾ distum est. qui omnes hoĩes¬
uust saluos fieri ⁊ magnitionem u̾itatis ue¬
mie. quomodo ⁊ illud accipimus qd̃ idem dixit
apostolus. Per unuis iustificationem omnes
homines ad iustifuõnem uite: Hos enim¬
omnes homines deus uult saluos fieri ⁊ ĩ ag¬
uitionem u̾itatis uenire: in quos omnes ꝑ unuiꝰ
iustificationem gr̃a ꝑuenit ad iustifitationem
uite ⁊ Ie dicatur uobis. Si deus om̃s homies
mllt saluos fieri ⁊ magnitionem u̾itatis ueni¬
re s ideo non ueniunt quia ip̃i uolunt: Cur

Expanded text:
eniunt, et aperitur eis, et intrant in regnum Dei, ubi sit eis aeternitatis salus et agnitio veritatis; longe pluribus infantibus in istam gratiam non adoptatis ab eo, qui vult omnes homines salvos fieri et in agnitionem veritatis venire. Quibus dicere non potest, Volui, et noluistis : quia si voluisset, quis eorum qui nondum habent voluntatis suae arbitrium, voluntati ejus omnipotentissimae restitisset? Cur ergo non sic accipimus quod dictum est, Qui omnes vult homines salvos fieri, et in agnitionem veritatis venire; quomodo et illud accipimus, quod idem dixit apostolus, Per unius justificationem in omnes homines ad justificationem vitae ? hos enim omnes Deus vult salvos fieri, et in agnitionem veritatis venire, in quos omnes per unius justificationem gratia pervenit ad justificationem vitae: ne dicatur nobis, Si Deus vult omnes homines salvos fieri, et in agnitionem veritatis venire, sed ideo non veniunt, quia ipsi nolunt; cur
Abbreviated transcription (Latin):
Sicis pussantibus aꝑiri. Qui omnes ho¬
mines uult saluos fieri ⁊ magnitionem u̾ita¬
tis uenire. ne uidelicet intelligamus decentibus
nobis i deo non omnes saluos fieri ⁊ magnitio¬
ntm u̾itatis uenire: quia ip̃i nolunt pet̾e cum
sdes uesit fare. nolunt querere cumi deus uelit
ostende. nolunt pussare. cum deus uelit aꝑur.
Sed hunc sensum ur̃m infantes illi ipa lua
taciturnitate conuintunt: qui ñ petunt. nee qͥ¬
tunt. nec puasant. immo etam cum laptiant

Expanded text:
es homines vult salvos fieri, et in agnitionem veritatis venire : ut videlicet intelligamus, docentibus vobis, ideo non omnes salvos fieri, et in agnitionem veritatis venire, quia ipsi nolunt petere, cum Deus velit dare; nolunt quaerere, cum Deus velit ostendere; nolunt pulsare, cum Deus velit aperire. Sed hunc sensum vestrum infantes illi ipsa sua taciturnitate convincunt, qui nec petunt, nec quaerunt, nec pulsant; imo etiam cum baptizant
Abbreviated transcription (Latin):
iantur qui eorum in dei filios adoptantur ab
eis qui sine huius grẽ consecutione morum¬
tur caliy Calumpniaris me dice̾ nitbil stu¬
dii cepectari ab humana uoluntate debere. ꝯt
ilud euugłicum qd̾ ait dominus. Berite et
nietis. Omnis enim qui ꝑetit actupit ⁊ qui q̃
tit nuenit ⁊ pulsanti apietur. Ibi enim uosut
iudeo ponere iam cepistis mita gr̃am ẜcedentia
qd est petere. querere pussare: ut hiis debitis
nitis illa debita reddatur. Ac sic grã manit̾ nũ¬
iipetur. tanm̃ gr̃a nulla p̾cesserit ⁊ cortetigͥ ẽ
ut beatificum bonum peteretur a deo us quere¬
etur deus ut pulsaretur ad deum: fiustraq sit
nos ꝑro tuiicis nr̃is usbeat orare. si non est

Expanded text:
nantur qui eorum in Dei filios adoptantur, ab nantur qui eorum in Dei filios adoptantur, ab eis qui sine hujus gratiae consecutione moriuntur. 41. Calumniaris me dicere, « Nihil studii exspectari ab humana voluntate debere, contra illud evangelicum quo ait Dominus: Petite, et niaerit, invenit; et pulsanti aperietur » . Ibi enim vos, ut video, ponere jam coepistis merita gratiam praecedentia, quod est petere, quaerere, pulsare; ut his meritis debita illa reddatur, ac sic gratia inaniter nuncupetur: tanquam gratia nulla praecesserit, et cor tetigerit, ut beatificum bonum peteretur a Deo, ut quaereretur Deus, ut pulsaretur ad Deum; frustraque sitnos pro inimicis nostris jubeat orare , si non est
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ iam inerat. ⁊ aliud est malum ꝑpetrare ꝙ
n̾on erat. Illud est de malo tracto ex pentibus
uoluntarium bonum fac̾e ħ uero malum a
ꝑentibus tractis alus malis iam ꝓpriis ⁊ uolũ¬
tariis augere. Sane int̾est qd̃ mamiona in¬
iquitatis cum lande indigentibus erogatur.
amasis autem concupiscencia saudabilius cõ¬
tmentie uirtute frenatur qmͣ fiustibus ĩpen¬
ditur nuptiarum. Tam magnum est enim
malum euis ut eo non uti qm̃ sit uti melt
lia demde uerba mea ꝓponis ⁊ multũ
adu̾sus ea nichil dicis replicans q̃ dam
que suꝑiore disputatione consumpta sũt. Qͤ
⁊ ego repetere uelim quis erit finis. Ant q
bonos fieri homines fatasi nccitate dicamus.
um uobis ora obstruant ⁊ linguas premant
qui Eoqui nũdum ualent. Cum enim loquatis
in palestmorum epõrum cogntione dempna¬
uit gr̃am dei scd̾m m̾ita nr̃a dari: nulla tamẽ
mita potestis asserere ꝑuułorum ꝑ que disc̾.¬

Expanded text:
quod jam inerat; et aliud est malum perpetrare, quod quod jam inerat; et aliud est malum perpetrare, quod non erat: illud enim est de malo tracto ex parentibus voluntarium bonum facere; hoc vero malum a parentibus tractum aliis malis jam propriis et voluntariis aggerare. Sane interest, quod mammona iniquitatis cum laude indigentibus erogatur; carnalis autem concupiscentia laudabilius continentiae virtute frenatur, quam fructibus impenditur nuptiarum. Tam magnum est enim malum ejus, ut eo non uti, quam bene uti sitlia deinde mea verba proponis, et multum adversus ea nihil dicis, replicans quaedam quae superiore disputatione consumpta sunt: quae si et ego repetere velim, quis erit finis? Inter quae bonos fieri homines fatali necessitate dicamus: cum vobis ora obstruant, et linguas premant, qui loqui nondum valent. Cum enim loquacissin Palaestinorum episcoporum cognitione damnavit, gratiam Dei secundum merita nostra dari; nulla tamen merita potestis asserere parvulorum, per quae discer
Abbreviated transcription (Latin):
nec tamen ut gignantur: ideo adult̾ia uł queꝙ
stupra facienda sunt. Ad qmͣ uos absurditatẽ
putas posse compelli: quia nuptias de malo li¬
bidinis bouum prolis dicimus oꝑari. S ulło
ꝑuersum falsum q conficitur. Neq enim qr
domuuis ait. Facite uobis amicos de mãmoua a¬
miquitatis: ido ad is huc addere debenius¬
miquitatem ⁊ fur: qu ta rapinasq cõmitt̾e
ut plures pauꝑes sanctos miscd̾ia largi¬
ore pascamus. sicut ergo de mammona miqͥ¬
tatis faciendi sunt amici qui retipiant inta¬
bernacula et̾na: ita coniugibus de plaga pec¬
cati originalis gignendi sunt filii qui in ui¬
tam regen̾entur et̾uam. Et quemadmodum
furta. fraudes. Dep̾dationes. adiciende nõ st̃.
ut ꝑ mniquitates flucta pecunua. plures amiti
usti mopes compentur: sic ad ult̾ia stupra fo¬
incationes malo cum quo nati sumus ad deu¬
Da non sunt. Unde filii nu̾osiore stirpre
nascantur. Aliud est qiippe malo beue uti

Expanded text:
Nec tamen ut gignantur, ideo adulteria vel quaeque Nec tamen ut gignantur, ideo adulteria vel quaeque stupra facienda sunt: ad quam nos absurditatem putas posse compelli, quia nuptias de malo libidinis bonum prolis dicimus operari. Sed nu illud perversum falsumque conficitur. Neque enim quia Dominus ait, Facite vobis amicos de mammona iniquitatis ; ideo adhuc addere iniquitatem debemus, et furta rapinasque committere, ut plures pauperes sanctos misericordia largiore pascamus. Sicut ergo de mammona iniquitatis faciendi sunt amici, qui recipiant in tabernacula aeterna: ita conjugibus de plaga peccati originalis gignendi sunt filii, qui in vitam regenerentur aeternam. Et quemadmodum furta, fraudes, depraedationes adjiciendae non sunt, ut per iniquitates aucta pecunia plures amici justi inopes comparentur: sic adulteria, stupra, fornicationes, malo cum quo nati sumus, addenda non sunt, unde filii numerosiore stirpe nascantur. Aliud quippe est malo bene uti,
Abbreviated transcription (Latin):
Non est ergo consequens ut pontib regene¬
randos. gen̾antibus ⁊ ꝓpter hoc concumbentib
demones minaciter ⁊ t̾ribiliter contadicant sic̾
tidi ip̃ẽ confingis quia ꝑiułnus a dyabolo iflic¬
tum in quo claudicat genus humanum aliquid
creante deo gignitur quod ex adam trausfatur ad
xpm̃ cum legio demonum nec portos in potesta¬
te hr̃e potuerit nisi petentibus ꝑmitteret xp̃c.
utens bene ouini geu̾e malorum ad utilitatem
bonorum. S i illis quo coniugibus qui filli¬
orum regeu̾ationem non cogitant uel etiam de¬
testantur: bonum opus est nuptiarum gfiandi
causa cõmixtio legittima sexuum. cuius oꝑis frue¬
tus est ordinata susceptio filiorum qmͣuis eo bo¬
no male utantur. ⁊ in eo pectent. quia de impia
uł ꝓpaganda uł ꝓpagata prole głantur homi¬
nes u̾o qualib pcc̃i contagione uł ꝑpetratione
polluti in qnͣtum homines sunt bonum sunt
⁊ ideo bonum est ut uascantur quia bonũ sunt.

Expanded text:
Non est ergo consequens ut parentibus regeneNon est ergo consequens ut parentibus regenerandos generantibus, et propter hoc concumbentibus, daemones minaciter et terribiliter contradicant, sicut tibi ipse confingis; quia per vulnus a diabolo inflictum, in quo claudicat genus humanum, aliquid creante Deo gignitur, quod ex Adam transferatur ad Christum cum legio daemonum nec porcos in potestate habere potuerit, nisi petentibus permitteret Chriutens bene omni genere malorum ad utilitatem bonorum. Sed in illis quoque conjugibus, qui filiorum regenerationem vel non cogitant, vel etiam detestantur, bonum opus est nuptiarum, generandi causa commixtio legitima sexuum, cujus operis fructus est ordinata susceptio filiorum: quamvis eo bono male utantur, et in eo peccent, quod de impia vel propaganda vel propagata prole gloriantur. Homines enim qualibet peccati contagione vel perpetratione polluti, in quantum homines sunt, bonum sunt: et ideo bonum est ut nascantur, quia bonum sunt. 39.