comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bulũ ⁊ impleuiss illud de tgne altaris.
ignis ille mittebat᷑: uñ ⁊ apparuerunt
apłis disꝑtitȩ linguę tanqm ignis ille
inqͣm ignis miterbat᷑ ĩ terrã. quo angłs ille.¬
angłs magni ꝯsilii dudũ impleuerat
aureũ thuribulũ ĩmaculati corporis

Expanded text:
lud de igne altaris, ignis ille mittebatur, unde et apparuerunt apostolis dispartitae linguae tanquam ignis, ille, inquam, ignis mittebatur in terram quo Angelus ille magni consilii, dudum impleverat aureum thuribulu
Abbreviated transcription (Latin):
.in .d. Magnitudinẽ tante bñdictioĩs
hͥ introitus innuit. Cibauit eos exadi
tãꝙͣ homiẽs rõnales ꝑcipiuĩt medullã.
cũ uidei carnales t̾m ext̾iorẽ ut irronabi¬
lia peccora sectent᷑ palcã. Sermo nãq di¬
uinꝰ frum̃tũ ẽ. ĩ qͦ litt̾e fuꝑficies palea:

Expanded text:
. Magnitudinem tantae benedictionis hic introitus innuit: Cibavit eos ex aditanquam homines rationales, percipiunt medullam, cum Judaei carnales tantum exteriorem, ut irrationalia pecora, sectentur paleam. Sermo namque divinus frumentum est, in quo litterae superficies palea;
Abbreviated transcription (Latin):
qͣbant. Uenit gͦ moyses ⁊ narrauit ple¬
b omĩa u̾ba dñi ac uidicia. ac deĩceps.
Et mane inqͥt ꝯsurgens edificauit al¬
tare ad radices montis. Et pꝰ pauca. Di¬
xit aut̃ dñs ad moysen. ascende ad mein
montẽ. ⁊ esto ib. daboq tͥ duas tabulas
lapideas ac legem ⁊ mandata q̃ scripsr¬
data ẽ. Gͣ diem date legis ab ĩmolatiõe
ẽ. a scĩs doctorib. Sciendũ ꝙͦ ẽ qd̾ ex

Expanded text:
 Venit ergo Moses et narravit plebi omnia verba Domini atque judicia . » Ac deinceps: « Et mane, inquit, consurgens aedificavit altare ad radices montis . » Et post pauca: « Dixit autem Dominus ad Mosen: Ascende ad me in montem, et esto ibi, daboque tibi duas tabulas lapideas, et legem data est. Igitur diem datae legis ab immolatione est a sanctis doctoribus. Sciendum quoque est quod ex
Abbreviated transcription (Latin):
legẽ ac mandata scͥpsit intabuł lapi¬
deis sic̃ moyses ĩoeutõnomio ait. ded̾q
mͥ duas tabulas lapideas scͥptaᷤᷤ digi¬
sebit carnalib. Sollennẽq agamꝰ diẽ
missy ad antiqm reũtem᷑ possessionẽ.
quã ꝑdidimꝰ sub pecc̃o uenũdati. Nã¬
sic pꝰmundi circuitũ in qͦ nc̃ laboramꝰ:
ille dies et̃nalit̾ festuꝰ effulgebat. qͦ
iã ñ laborabimꝰ. s felici ocio cõpositi. so¬
lem uerum festo diademate coronatũ

Expanded text:
legem ac mandata scripsit in tabulis lapideis, sicut Moses in Deuteronomio ait: « Deditque mihi duas tabulas lapideas scriptas digiscripsit carnalibus . Solemnemque agamus diem missi, ad antiquam revertemur possessionem, quam perdidimus sub peccato venundati . Nasic post mundi circuitum, in quo nunc laboramus, ille dies aeternaliter festivus effulgebit, quo jam non laborabimus, sed felici otio compositi solem verum festo diademate coronatum
Abbreviated transcription (Latin):
ym uͦ id̾ sp̃c humani cordis cir¬
cuit ꝓfundũ. nemo qͥd̾ scit nͥ
ip̃e qui accipit. flumina aut̃ aq̃ uiue
oseq̃nt̃ de uentre eiꝰ fluentia qui bibt̃.
de sapore magnitudinẽ infusimun̾is
entia salutaris doctrine. q̃ de uentre
fluit in xp̃m credentis: uox ẽ sp̃c uͥ
uult spirantis qͥcũq spirauit circui¬
ens m̃tis uterũ. fontẽ aque uiue .i. sẽ
sum u̾itatis efficit. riuũq eiꝰ ados di¬
rigens corꝑea uoce induit.⁊ ĩ aures tu¬
as emittit. ꝑq aures ad asam ꝑfert.
cui bibenti saporis qualitas uerũ ꝑ
ri gr̃am multis ꝓ futurã in electo ua-¬
se cõponit. Siquid̾ nͨ ipẽ qͥ accipit scit
uñ ueniat aut quo uadat. licet sciat ⁊
sentiat qñ uenit aut qͦ uadit ꝑactaui¬
sitatiõe sensibili. Quasi enĩ sibilũ au¬
re tenuis ut ait oõ. subito ꝑcipit. atq
ħ ẽ qd̾ de incõp̃hñsibili sub̃a et̾nitatis
ospicit. Uerũ ꝑ illũ in helya sibilum
aure tenuẽ freq̃ñtior qͦ uisitatio sig¬

Expanded text:
vero idem spiritus humani cordis circuit profundum, nemo quidem scit, nisi ipse qui accipit. Flumina autem aquae vivae consequenter de ventre ejus fluentia , qui bibunt, de sapore magnitudinem infusi munerientia salutaris doctrinae, quae de ventre fluit in Christum credentis, vox est Spiritus ubi vult spirantis, qui ubicunque spiraverit circuiens mentis uterum, fontem aquae vivae, id est sensum veritatis efficit, rivumque ejus ad os dirigens, corporea voce induit, et in aures tuas emittit, perque aures ad animam perfert, cui bibenti saporis qualitas verum peri, gratiam multis profuturam in electo vase componit. Siquidem nec ipse qui accipit, scit unde veniat aut quo vadat, licet sciat et sentiat quando venit et quando vadit, peracta visitatione sensibili. « Quasi enim sibilum aurae tenuis, ut ait Gregorius, subito percipit, atque hoc est quod de incomprehensibili substantia aeternitatis conspicit. » Verum per illum in Helia sibilum aurae tenuem frequentior visitatio desig
Abbreviated transcription (Latin):
dita ꝑ eunt̾ bñdictũ qͥ uenit ĩnoĩe
dñrredempta ẽ. hac enĩ maxime bñ-¬
ficioꝵ eiꝰ ꝯmemoratione uultui crea¬
toris sui occurrit. ⁊ tãqm luna uero
soli faciẽ cordis obicto sicq spũ scĩfi¬
cationis ⁊ in uł qͥ forte nͦdũ acceꝑunt
iniciat᷑. ⁊ in ilł qͥ iã acceꝑunt ꝑ adiec

Expanded text:
 eumdem benedictum qui venit in nomine Domini, redempta est. Hac enim maxime beneficiorum ejus commemoratione vultui Creatoris sui occurrit, et tanquam luna, vero soli faciem cordis objicit, sicque spiritu sanctificationis, et in illis qui forte necdum acceperunt, initiatur, et in illi
Abbreviated transcription (Latin):
ad qd̾ aĩam illã p̃ꝑat exurgens ũbi
grã. si h intendit ut sic̃ dictum ẽ. de
uentre eiꝰ fluant aque iuiue .i. largio¬
ra dogmata uite. exurgens inquã
cirtuit aĩe uterũ. ⁊circuendodilatat
breuẽ pri ⁊ angustũ mirabili suoꝵ inoͤ
mnundans. ac si unũ de paradysi flumi¬
nib ꝑdilatatũ eiꝰd̾ aĩe fluat alueũ.
Int̾ea mirat᷑ ipã siumet amplitudinẽ.
uastũq sinꝰ sui deambulatoriũ. uere
ter quat̾q beata que sic̃ scͥptũ ẽ qͥa di¬
lexit cordis mundiciã: ꝓpt̾ grãm labio¬
rum suoꝵ ht̃ amicũ regẽ uidł xp̃m:¬

Expanded text:
aeparat, exsurgens, verbi gratia, si hoc intendit, ut, sicut dictum est, de ventre ejus fluant aquae vivae, id est largiora dogmata vitae, exsurgens, inquam, circuit animae uterum, et circumeundo dilatat, brevem prius et angustum mirabili suorum incquam magnitudine inundans, ac si unum de paradisi fluminibus per dilatatum ejusdem animae fluat alveum. Interea miratur ipsa suimet amplitudinem, vastumque sinus sui deambulatorium, vere ter quaterque beata, quae sicut scriptum est, « quia dilexit cordis munditiam, propter gratiam labiorum suorum, habet amicum regem ,
Abbreviated transcription (Latin):
credatur. Ut̃q enĩ creatꝰ ẽ neut̃ ab
alt̾o adeo subtilior ut alt̃ alti capa¬
bilis. alt̾iꝰ ue capax sit. S ita plenꝰ de
corpꝰ accipit᷑. qr uenas neruosq ł om̃s
gͥssa febris aut ebrictas habitantem
illic in suis sedil fatigat aĩam. G spõ¬

Expanded text:
credatur. Uterque enim creatus est, neuter altero adeo subtilior, ut alter alteri capabilis, alteriusque capax sit: sed ita plenus daemcorpus accipitur, quia venas nervosque vel omnes substantiam ingressa febris aut ebrietas, habitantem illic in suis sedibus fatigat animam.
Abbreviated transcription (Latin):
de spũ scõ ap̃ uosmanebit. ⁊ in uobis
erit. longe differentẽ modũ mansio¬
nis rõ cogit accipi. ab eo qͦ in unigeni¬
to dĩ filio idem sp̃c mansit de quo dic¬
tum ẽ. Suꝑ quẽ uid̾is spm̃ descenden¬
tẽ sic̃ colũbam ⁊ manentẽ in eo bic ẽ.
qui baptirat. Que manendi diffe¬
rentia si rite anĩadũ sa fu̾it. simul
⁊ illud clarebit: cur cũ tota tͥnitas
creatura sua duob modis accipimꝰ
Unꝰ quid̾ modꝰ ẽ manendi. cũ illa crea¬
trix sub̾a ꝑ seipãm creature replẽs
sub̾am semꝑ in habitat qd̃ de beatis
cũ dõ sut̃ carne soluti. ñ ẽ dubitandũ.
De his cuit̃ qͥ ad huc in carne mortali
sunt ñ id̾ ẽ arbitnͣdũ. qi qmdiu corpꝰ¬

Expanded text:
de Spiritu sancto, apud vos manebit et in vobis erit , longe differentem modum mansionis, ratio cogit accipi ab eo quod in unigenito Dei Filio idem Spiritus mansit, de quo dictum est: « Super quem videris Spiritum descendentem sicut columbam, et manentem in eo, hic est qui baptizat . » Quae manendi differentia si recte animadversa fuerit, simul et illud clarebit; cur cum tota Trinitastum in creatura sua, duobus modis accipimus. Unus quidem modus est manendi, cum illa creatrix substantia, per seipsam creaturae replens substantiam, semper inhabitat, quod de beatis cum Deo sunt, carne soluti, non est dubitandum. De his autem, qui adhuc in carne mortali sunt, non idem est arbitrandum, quia, quandiu « corp
Abbreviated transcription (Latin):
nouisse uidisse ẽ: ꝯtinuo subiecit. ⁊ iu
distis eũ. Pret̾itũ ponens ꝓ fut᷑o quod
mundo. Qd̾ sicui ñ placet ostñdat. qͦmͦ
alit̾ qm ꝑ amorẽ suũ dñs ueracit̾ uł u¬
tilit̾ cognosci pot̾. aut quomͦ iã uide

Expanded text:
novisse vidisse est, continuo subjecit: « Et vidistis eum , » praeteritum ponens pro futuro, quod mundo . « Quod si cui non placet, ostendat quomodo aliter quam per amorem suum Deus veraciter vel utiliter cognosci potest, aut quomodo jam vide
Abbreviated transcription (Latin):
scĩ sp̃c diuinitatẽ in his qͦ agnosci¬
mus. de qͣ ñqͣm aliqͥd arriꝰ. ⁊ inaniᷤ bi¬
bit macedoniꝰ om̃sq alii qͥcũq blas¬
rei ꝯuincunt᷑. ꝙ ut manifestiꝰ fiat pͥ¬
mo ponendũ ẽ illud de qͦ nemo dubi
ore s corde. ñ palato. s rõne discerni.
Qd̾ aut̃ bibit᷑ ꝓfecto bibentis int̾iora
penetrat suaq subtilitate capabil
crassiora atq idõ sui capacia ꝯpletre

Expanded text:
itus divinitatem in his quoque agnoscimus, de qua nunquam aliquid aridus et inanis bibit Macedonius, omnesque alii quicunque blasrei convincuntur. Quod ut manifestum fiat, primo ponendum est illud, de quo nemo dubiore, sed corde, non palato, sed ratione discerni. Quod autem bibitur, profecto bibentis interiora penetrat, suaque subtilitate capabile, crassiora atque ideo sui capacia complet re
Abbreviated transcription (Latin):
sumunt᷑. ligna. fenũ. stipula. s quẽ¬
admodũ aurũ ⁊ argentũ ħigne liq̃s¬
cunt neq constumunt̃ s ꝑsistuito:
puriora st. sic illo igne. illo ut ait ysaias
camino qui ẽ in ierłm beata zrõnabił
creatura mosup̃tibilit̾ liquescit. ĩ m¬
cendio huiꝰ amoris. intorrente huiꝰ
uoluptatis semꝑ pura semꝑ liguida.
semꝑ aulens amore. semꝑ fruens deo
amatore. desidando ñ indigens fruen-
inigne apparuisse eoqõ h deus
ñrignis ꝯsumens sit: querit ⁊illud cͣ
sic in igne apparuerit. ut ex eod̾ igne
linguas formare dignatꝰ sit. S⁊ b
signo magnifice nob̃ et̾õ sp̃c scĩ ꝯm̃¬

Expanded text:
stipula, sed quemadmodum aurum et argentum hoc igne liquescunt, neque consumuntur, sed persistunt et puriora sunt, sic illo igne, illo, ut ait Isaias, camino, qui est in Hierusalem . Beata rationalis creatura, inconsumptibiliter liquescit in incendio hujus amoris, in torrente hujus voluptatis semper pura, semper liquida, semper ardens amore, semper fruens Deo amatore, desiderando non indigens, fruendigne apparuisse , eo quod hic Deus noster ignis consumens sit , quaeritur et illud, cur sic in igne apparuerit, ut ex eodem igne linguas formare dignatus sit. Sed et hoc signo magnifice nobis ejusdem Spi
Abbreviated transcription (Latin):
cationis signũ ut in ore eoꝵ om̃ium
gena nascerent᷑ linguaꝵ. Nouũ inꝙͣ
Ita uͦ signũ fuit. ut causa qͦ efficiens
pͥncipiũq eẽt future rei. Nã qͦm gen¬
tium magistri fierent. nͥ ꝑ sciãm lin¬
guaꝵ copiã hũissent ꝯferendi cũ eis
sermonẽ: Quomͦ in qm saltẽ respon¬
dissemꝰ am̃ suꝑ bñdictionẽ illorũ. cũ¬

Expanded text:
num, ut in ore eorum omnium genera nascerentur linguarum. Novum, inquam, Ita vero signum fuit, ut causa quoque efficiens, principiumque esset futurae rei. Nam quomodo gentium magistri fierent nisi per scientiam linguarum copiam habuissent conferendi cum eis sermonem: Quomodo, inquam, saltem respondissem
Abbreviated transcription (Latin):
tuus affectus uoluntarĩq puelle exi¬
git᷑ assensꝰ. ⁊tũ demũ ꝑ ꝯuentũ amo¬
ris is qui in sius placuerat. totꝰ inseip̃o
cognoscit᷑. ita creator nr̃ priꝰ aĩarum
nr̃aꝵ in se excitat affectũ suoꝵ offn̾sio

Expanded text:
tuus affectus, voluntariusque puellae exigitur assensus et demum per conventum amoris, is, qui in suis placuerat, totus in seipso cognoscitur. Ita, Creator noster, prius animarum nostrarum in se excitat affectum, suorum ostensio
Abbreviated transcription (Latin):
dit eis eosq in desidia cordis ip̃oꝵ. in
inmundiciã in passioneᷤ̾ ignominie.
ditos derelinqͥt. at uͦ quoꝵ intuitũ
diabolice ñ cecauit telũ inudentie.
cognoscentes ex oꝑib mundi arti¬
ficem uenerant᷑ illũ.⁊ beniuole sa¬
pĩam eiꝰ laudant in qualitate oꝑm.
mag̾ aut̃ incarnatũ ⁊ passũ ꝓ oĩb
audientes dĩ uirtutẽ ⁊ dĩ sapientiã.
xp̃m diligunt: apꝓbant. amplectũ¬
tur honorant. Uñ ẽ illud incanticis.
Oleũ effusũ nom̃ tuũ. iõ adolescẽtu¬
le dilexert̃ te. Itaq q̃ admod inspon¬
salib pͥmũ sponse ostñdit᷑ spons. lau

Expanded text:
ia cordis ipsorum, in immunditiam, in passiones ignominiae, ditos derelinquit . At vero quorum intuitum diabolicae non caecavit telum invidentiae, cognoscentes ex operibus mundi Artificem, venerantur illum, et benevole sapientiam ejus laudant in aequitate operum, magis autem incarnatum et passum pro omnibus audientes, Dei virtutem et Dei sapientiam Christum , diligunt, approbant, amplectuntur, honorant. Unde est illud in Canticis: « Oleum effusum nomen tuum, ideo adolescentulae dilexerunt te . » Itaque quemadmodum in sponsalibus, primum sponsae os
Abbreviated transcription (Latin):
nauit: S st̃ homiẽs ingrati. qͥ sic̃ in
oꝑib mundi nulla beniuolentia lau¬
dant dm̃ artificẽ. quos apłs ꝑcutit
dicens. qͥ cum cognouissent dm̃. ñ sic̃
dĩ głificauer̾t. aut gr̃aᷤ egert̃. ita cũ p̃¬
dicat᷑ eĩ tanta caritaᷤ dĩ ꝙ ꝓ nob̾ filiũ suũ
tͣdidit. ñ uen̾ant᷑ magnitudinẽ b̃nfi¬
cii. s irrident ut stulticiã ũbũ crucis
odibiles ingratitudine nunia: legẽ p̃¬

Expanded text:
navit? Sed sunt homines ingrati, qui sicut in operibus mundi nulla benevolentia laudant Deum artificem, quos Apostolus percutit dicens: « Qui cum cognovissent Deum, non sicut Deum glorificaverunt, aut grdicatur eis tanta charitas Dei, quod pro nobis Filium suum tradidit, non venerantur magnitudinem beneficii, sed irrident ut stultitiam verbum crucis odibiles, ingratitudine nimia legem
Abbreviated transcription (Latin):
olamorẽ inuitantis audimꝰ insiti cur¬
rimꝰ. bibimꝰ. qr sic nob̾ benigna diui¬
cedens dictus sit. Ordo necc̃ius ħ ẽ. ut
pͥus in creatura rõnali bona uolũtas
excitet᷑ gͣ creatorẽ ꝯsid̾atione bñficiorũ

Expanded text:
clamorem invitantis audimus, in siti curclamorem invitantis audimus, in siti currimus, bibimus, quia sic nobis benigna divirocedens dictus sit. Ordo necessarius hic est, ut prius in creatura rationali bona voluntas excitetur erga Creatorem, consideratione beneficior
Abbreviated transcription (Latin):
tore digni. ñ solũ qd̾ dix̾at. s ⁊ quali
beniuol dociles ⁊ attenti. Dies festus
erat uideoꝵ scenophegia. Quid sit sce
gerunt. Fãtiebant die festo tab̃nacła.
ad similitudinẽ tab̃nacloꝵ in deserto.¬
Iste erat dies festus magna sollenni¬
tas. Celebrabant ħ uidei uelut remi¬
mo die stabat ih̃c ⁊ clamabat. inui¬
tans ad bibendũ. ñ qualescũq s qͦsq
sicientes. Bñ. Int̾ea dũ reminiscerent᷑
ut dictũ ẽ bñficioꝵ dĩ. dirigebat᷑ ad
eos clamor inuitantis ad poculũ sp̃c
scĩ. Nos autem educti de egipto infi¬
delitatis lib̾ati a captiuitate ⁊ ser¬
uitio spũał pharaonis. ⁊ traducti
ꝑ mare bapm̃i. nc̃ in ħemo uite p̃¬
sentis ꝑegrinantes habitamꝰ in ta
reditatis ꝑueniamꝰ. Si gͦ memores
bñficiorũ d̾i. festa celebramꝰ amalis
oꝑeb uacantes ⁊ in ꝯtẽplatione diui¬
ne bonitatis exultantes. q ꝑ passio¬
nẽ unici filii. salutẽ nrãm oꝑatꝰ est:

Expanded text:
gni, non solum quid dixerit, sed et quali benevoli, dociles et attenti. Dies festus erat Judaeorum Scenopegia. « Quid sit Scengerunt. Faciebant die festo tabernacula, ad similitudinem tabernaculorum, Iste erat dies festus, magna solemnitas. Celebrabant hoc Judaei, velut remimo die stabat Jesus et clamabat, invitans ad bibendum non qualescunque, sed quosque sitientes. Bene. Interea dum reminiscerentur, ut dictum est, beneficiorum Dei, dirigebatur ad eos clamor invitantis ad populum Spiritus sancti. Nos autem educti de Aegypto infidelitatis, liberati a captivitate et servitio spiritualis Pharaonis, et traducti per mare baptismi, nunc in eremo vitae praesentis peregrinantes habitamus in tareditatis perveniamus. Si ergo memores beneficiorum Dei festa celebramus, a malis operibus vacantes, et in contemplatione divinae bonitatis exsultantes, quia per passionem unici Filii salutem nostram operatus est,
Abbreviated transcription (Latin):
sententia saluatoris. quã ñ sola om̃dat
dignitas sensꝰ sui. s reuenda auctori¬
tas dicentis. maxime qi cũ clamore
ut attentos fac̾e̾t: dix̃. Sic enĩ scͥptũ
ẽ. In nouissimo aut̃ die magne festuui¬
tatis stabat iħc ⁊ clamabat dicens. si

Expanded text:
sententia Salvatoris, quam non sola commendat dignitas sensus sui, sed et reverenda auctoritas dicentis, maxime quia cum clamore, ut attentos faceret, edixit. Sic enim scriptum est: « In novissimo autem die magnae festivitatis stabat Jesus, et clamabat, dic
Abbreviated transcription (Latin):
simul cũ ip̃a sub̾a odite sunt. at uͦ bñ ẽẽ
scẽ uiu̾e. recte sentire. prudent̃ discernꝰe.
uł sapient̃ intellig̾e. accidentales qua¬
uideat᷑ sic dictũ ẽ. has qͣutates acciden¬
tales eẽ. cũ ipe sp̃c sc̃s cuiꝰ ħ dona sc̃ suba¬

Expanded text:
simul cum ipsa substantia conditae sunt. At vero bene esse, sancte vivere, recte sentire, prudenter discernere, vel sapienter intelligere, accidentales quavideatur, sic dictum est has qualitates accidentales esse, cum ipse Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
tam eẽ. cũ sem̃ quo ĩp̃gnata ẽ. uł ilłd de
quo. ł ꝑ qd̾ sem̃ in eam tnsfusũ ẽ sub̾a sit.
S ut ad ꝓposita redeã. nimiã patiunt᷑
penuriã. qͥ soliꝰ creatͥcis pot̃ntie bñfi¬
ciĩ assecuti solis nat᷑e sue bonis uten¬
tes q̃ ꝑ ũbũ creata ft̃ nͦdum meruert̃
suꝑiorib ornar quõ a patre ⁊ filio dan¬

Expanded text:
 cum semen, quo impregnata est, vel illud de quo et per quod semen in ea transfusum est, substantia sit. Sed ut ad proposita redeam, nimiam patiuntur penuriam, qui, solius creatricis potentiae beneficium assecuti, solis naturae bonis utentes, quae per Verbum creata sunt, necdum meruerunt superioribus ornari, quae a Patre et Filio dan
Abbreviated transcription (Latin):
tio ẽ. recte aliꝰ paraclitꝰ dictꝰ ẽ. sequit᷑
ant᷑ homines noui. I sic renouat᷑ fa¬
cies t̾re nr̃e: q̃ maledicta ẽ. in pecc̃o
ade. ⁊ dãpnata spinas ⁊ tͥbulos pullu¬
lante carnis luxuña germinare. reno¬

Expanded text:
t, recte alius Paracletus dictus est. Sequiturque antur homines novi, et sic renovatur facies terrae nostrae, quae maledicta est in peccato Adae et damnata spinas et tribulos, pullulante carnis luxuria, germinat , reno
Abbreviated transcription (Latin):
solationẽ respuert̃. qr memores fuer̃
nius ⁊ altiꝰ bonũ. ⁊ ħ intelligentes de¬
lectati sunt. De hac patͥs isui cognitio
qua cognitiõe dix̃. nͥ de exꝑim̃to amo¬
ris : Siquid̃ ꝓ exꝑim̃to copule nat᷑ał
in sacra scͥptura tam honeste qmͣ ꝓpͥe
dici ꝯsueuit. uir uxorem. uł uxor cog¬
nouisse uirũ. Qua similitudine qr cog¬
noscent erat ds̃ abeccłia ꝑ passionẽ fi

Expanded text:
unt, quia memores fuerunt nius et altius bonum, et hoc intelligentes delectati sunt . De hac Patris et sui cognitionqua cognitione dixit, nisi de experimento amoris? Siquidem pro experimento copulae naturalis, in sacra Scriptura, tam honeste quam proprie dici consuevit, virum uxorem, vel uxorem cognovisse virum. Qua similitudine, quia cognoscendus erat
Abbreviated transcription (Latin):
ħ ꝙ ait: cognitio patͥs in cognitione
filii: cognitio filii in cognitiõe patͥs ẽ.
Que utrĩq cognitio ꝑ spm̃ sc̃m fit.¬
ĩmo gratant̃. ꝙ eos mũtꝰ odit. expbrat.
eicit. ꝑ sequitur. flagellat. occidit.
tam in ꝓsꝑis qm̃ iadũsis orante ꝓ ut¬

Expanded text:
 ait: Cognitio 120 Patris in cognitione Filii, cognitio Filii in cognitione Patris est. Quae utriusque cognitio per Spirit, imo gratanter, quod eos mundus odit, exprobrat, ejicit, persequitur, flagellat, occidit, et tam in prosperis quam in adversis, orante
Abbreviated transcription (Latin):
& amplectenda sc̃e matͥ
ecctie filiisq eiꝰ uniũsis
tus. atq ĩm̃s: ut pote creatͥcis t̃cia ꝑsõa
tͥnitatis. cuiꝰ absq grã nulla in ordine
celoꝵ ꝯsistit creatura rationat. a quo re¬
cedens angls diabolꝰ factus ẽ. adqmͣ ac¬
cedens hõ dõ simił redditꝰ ẽ. Causa aut̃

Expanded text:
t amplectenda sanctae matri Ecclesiae filiisque ejus universis tus atque immensus, utpote creatricis tertia persona Trinitatis, cujus absque gratia, nulla in ordine coelorum consistit creatura rationalis; a quo recedens angelus, diabolus factus est; ad quem accedens homo, Deo similis redditus est. Cau
Abbreviated transcription (Latin):
dit. Et sic̃ lune corpꝰ integrũ semel in
celo formatũ ẽ semꝑ aũ bñficio solis
mine ꝓͥo ñ lucet. sic̃ eccłia hũc scã
semel in bap̃mo nata ẽ. s sẽꝑ int̾
p̃sentis uite defectus uariosq labores
ꝓpt̃ uultui duunitatis assist̾e satag̾.
dũ cotidie creatori suo ꝓ bñficiis etꝰ
grãs agit. ũbi grã. dũ in ꝯsid̾atione
eucharistie dignũ ⁊ uistũ eẽ ꝯficetur.¬

Expanded text:
 Et sicut lunae corpus integrum semel in coelo formatum est, semper autem beneficio solis, mine proprio non lucet; sic Ecclesia sancta semel in baptismo nata est, sed semper inter praesentis vitae defectus variosque labores propter vultui divinitatis assistere satagit, dum quotidie Creatori suo pro beneficiis ejus gratias agit, verbi gratia, dum in consecratione eucharistiae dignum et justum e
Abbreviated transcription (Latin):
b̾nacła faciebant ut sup̃dictũ ẽ adsi¬
militudinẽ tab̾nacłoꝵ in qͥb habita¬
uerant ꝑ desertũ: qñ de egipto educ¬
ti sunt. festiuitas inqͣm magna sol¬
lennitatis eiꝰ typꝰ erat. q̃ nris in men¬
tib splende debet. ⁊tẽplantib bnfi¬
cia dĩ. que ꝑ filiũ suũ redemptorem
nr̃m. magͥnifice nob̾cũ egit ⁊ obħ si¬
cientib illũ in seipõ otueri. quẽ in tan¬
tis suis exꝑte sunt bñficiis. In his ni¬
mirũ clamor ille diũ ñ surdas aures
inuenit dicentis. Siquis sitit ueniat
ibibat. Et exponẽs qm sitim q̃rat.
qd bibend̾ offerat. adiungit. Qui cre-
dit in me idem ẽ ac si dixiss. qͥ sitit me.
plus qͥppe ẽ multo credẽ in xp̃m quã¬

Expanded text:
bant, ut supra dictum est, ad similitudinem tabernaculorum, in quibus habitaverunt per desertum, quando de Aegypto educti sunt, festivitas, inquam, magna, solemnitatis ejus typus erat, quae nostris in mentibus splendere debet, contemplantibus beneficia Dei, quae per Filium suum Redemptorem nostrum magnifice nobiscum egit, et ob hoc sitientibus illum in seipso contueri, quem in tantis suis experti sunt beneficiis. In his nimirum clamor ille Domini non surdas aures invenit, dicentis: « Si quis sitit, veniat et bibat. » Et exponens quam sitim quaerat, quid bibendum offerat, adjungit: « Qui credit in me, idem est ac si dixisset: Qui sitit me. Plus quippe multo est credere in Christu
Abbreviated transcription (Latin):
suã uehem̃t̃ magnificentiã. Que bene¬
dictio uł grãꝵ actio. si t̾m labiisfiat.
adulatio ẽ ap̃ dm̃. si aut̃ corde diligẽ¬
te illã qm laudat magnificentiã be¬
niuolentia p̃mio dignaiudicat᷑ apud

Expanded text:
suam vehementem magnificentiam. Quae benedictio vel gratiarum actio, si tantum labiis fiat, adulatio est apud Deum; si autem corde diligente illam, quam laudat magnificentiam, benevolentia praemio digna judicatur apud
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯuenturꝰ ad ꝯiuuiũ suũ clericos expec̃¬
taret in loco mari uicino iudet eminꝰ
pueroꝵ suꝑ horã maris ludũ imitan¬
tiũ ut fieri solet epm̃ atq ea que in
eccłiisgeri mosẽ. S cũ intentꝰ diuti¬
no pueros inspectaret. uidet ab hisge¬
riquedã ⁊̃ secretiora ⁊ mistica. Etur¬
beitꝰ ilico uocari ad secłicos iubet atq

Expanded text:
conventuros ad convivium suos clericos expecconventuros ad convivium suos clericos expectaret, in loco mari vicino videt eminus puerorum super ora maris ludum imitantium, ut fieri solet, episcopum atque ea quae in aecclesiis geri mos est. Sed cum intentu diutino pueros inspectaret, vidit ab his geri quaedam etiam secretiora et mystica. Perturbatus illico vocari ad se clericos iubet atque
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ suã ⁊ ñ añ discipłis suis cõtradidit.
Que tante uirtutis atq auctoritatis
ẽ: ut qͣntacũq dicat qͥͥ int̾ aque m̃¬
sionẽ si cuncta ex ordine .iiii. eungłia
ꝑcurrat. totãq fidĩ catholice decan¬
tet expositionẽ orthodoxã. hac aũ solã
omittat regłam. ũbũ abbreuiatũ qͥd̾.
opꝰ bapĩi atq iõ frustratꝰ qui sic ĩtĩc¬
tus ẽ. nicħominꝰ baptizari indiget.
sit ille ũbi ⁊ aque minist᷑. quic̃q bap¬
tizet suie colũba. siue coruus .i. siue cas
tus. siue adult̃ aut ebrios. siue catho¬
licus. siue ħeticus. siue ⁊̃ ludo qͥs for¬
te baptizet: nullatenꝰ baptismũ licet
iterari. ne tanti noĩs inuocatio uidea¬
tur ãnullar. Uñ licet fere nemo dubi¬
tet asbet tam̃ quiddã adħ ꝑtinens inse¬
rere. qd̾ eccłiastica de athanasũ pͥnci¬
pis ħ mͦ refert historia. Tempore qͦ ap
alexandriã pet̾ martyris diẽ alexan¬
der ep̃c agebat. cũ pꝰ expleta sollennia

Expanded text:
s contradidit. Quae tantae virtutis atque auctoritatis est ut quantacunque dicat quis inter mersionem, si cuncta ex ordine quatuor Evangelia percurrat, totamque fidei catholicae decantet expositionem orthodoxam, hanc autem solam omittat regulam, verbum abbreviatum quidem, opus baptismi, atque ideo frustratus, qui sic intinctus est, nihilominus baptizari indiget. sit ille verbi et aquae minister, quicunque baptizet, sive coltus, sive adulter aut ebriosus, sive Catholicus, sive haereticus, sive etiam ludo quis forte baptizet, nullatenus baptismum licet iterari, ne tanti nominis invocatio videatur annullari. Unde licet fere nemo dubitet, libet tamen quiddam ad hoc pertinens inserere, quod ecclesiastica de Athanasii principiis refert historia. Tempore quo apud Alexandriam Petri martyris diem Alexander episcopus agebat, cum post expleta sollemnia
Abbreviated transcription (Latin):
lecti. qͥ tot oscuł amicã alliciebat. qͦt
doctrinis uł miracuł eccł̃iam in pau-¬
cis discipuł adhiic pariilã ad fidẽ in¬
uitabat. S sic̃ solo nũqͣm amioa ocip̃
oscło. sic aĩẽ illoꝵ ĩp̾gnari ñ pot̾ant uir¬

Expanded text:
lecti, qui tot osculis amicam alliciebat, quot doctrinis vel miraculis Ecclesiam in paucis discipulis adhuc parvulam ad fidem invitabat. Sed sicut solo nunquam amica concipit osculo, sic animae illo
Abbreviated transcription (Latin):
In qͣ ꝑpositiõe p̾cedẽs atq osequẽs dis¬
cipuli ñ coherere arbit᷑bant᷑. Uñ act
philippꝰ. Dne ostñde nob̾ patrẽ ⁊ suf¬
tende. At ip̃ẽ hũc illoꝵ ñ approbãs
sensũ. qr nicħ suꝑ eẽ putabant defi¬
lio. ꝙ ñ uidissent. cum ⁊ ip̃e sit ds̃ qui
eque ut pat̃ corde udet᷑. sic̃ alibidyẽ.

Expanded text:
In qua propositione praecedens atque consequens, discipuli non cohaerere arbitrantur. Unde ait Philippus: « Domine, ostende nobis Patrem et suftende. At ipse hunc illorum non approbans sensum, quia nihil superesse putabant de Filio quod non vidissent, cum et ipse sit Deus, qui aeque ut Pater corde videtur, sicut alibi dixit: «
Abbreviated transcription (Latin):
qua tenerã nascentis eccłe cũ tanta dul¬
cedine lactabat infantiã. ut imponen¬
tib manꝰ aptis log̃rent᷑ linguis fideles
⁊ ꝓpħ̃arent. S hodierna .i. sabdi lectio.
in eo qd̃ paulũ discipłos qͥ baptizati fue¬
rant in ioħ̃is baptismate rebaptizasse.
ĩmo qr baptizati ñ fuerant innoĩe dni
iħu baptizasse ꝯmemorat. Causa aũ

Expanded text:
qua teneram nascentis Ecclesiae cum tanta dulcedine lactabat infantiam, ut imponentibus manus apostolis, loquerentur linguis fideles et prophetarent. Sed hodierna, id est Sabbati lectio, in eo quod Paulum discipulos, qui baptizati fuerant in Joannis baptismate, rebaptizasse, imo quia baptizati non fuerant in nomine Domini Jesu, baptizasse commemorat. Causa autem
Abbreviated transcription (Latin):
cebat eis. rogabo patrẽ meũ ⁊ alium
paraclitũ dabit uob̾ ut maneat uob̃̾¬
dixerat osculet̃ me osculo oris sui di
cat int̾ oscula amici os ꝑpanetẽ stan-¬
tis ꝑ fenestiã respicientis. Diruam pa¬
rietẽ hc̃ qͥ oscula nrã uix ꝑ fenestras
admittit. diuidens int̾ te uentrẽq
meũ eburneũ. distinctũ saphiris. ⁊
mox erimꝰ duo in carne una. fietq ꝑ
infusoriũ seminis: ut sterit ultͣ ñ sis.
Qum enĩ hañ passionẽ suã log̃ret᷑
dñs adhuc stabat paries in imiciciaꝵ

Expanded text:
rem meum, et alium Paracletum dabit vobis, ut maneat vobisdixerat: « Osculetur me osculo oris sui , » dicat inter oscula os amici post parietem stantis, per fenestram respicientis : Diruam parietem hunc, qui oscula nostra vix per fenestras admittit, dividens inter te ventremque meum eburneum, distinctum sapphiris, et mox erimus duo in carne una, fietque per infusorium seminis, ut ultra sterilis non sis. Cum enim haec ante passionem suam loqueretur Dominus, adhuc s
Abbreviated transcription (Latin):
ut de plenitudiẽ eiꝰ nos om̃s acciꝑemꝰ.
Tractꝰ hãc eand̾ lectionẽ iccirco nullꝰ
facto nullũ cecinisse scribit᷑ qͥppe quib
ł cũ quib caniet ñ habebat. uñ ⁊ pene
Ncunctis sacro scẽ sollennitatis huiꝰ offi¬
tis deactib apłoꝵ clarũ ẽ: in quib̾dã tam̃

Expanded text:
nos omnes acciperemus. Tractus hanc lectionem idcirco nullus facto nullum cecinisse scribitur, quippe quibus vel cum quibus caneret non habebat, unus et pene In cunctis sacrosanctae solemnitatis hujus offitis de Actibus apostolorum clarum est, in quibusdam tamen
Abbreviated transcription (Latin):
cutꝰ cũ ꝯcilio cłicoꝵ statͣisse tradit᷑ ilt
quib integͥs int̾rogationib ⁊ respõ¬
sionib aqua fu̾at infusa it̾ari bap¬
tismũ ñ deb̾e. s adimpleri ea quea sa
iohis longe imparis fuisse uirtutis
a bap̃mo xp̃i. neq ulla q̃stiõe opꝰ est

Expanded text:
cum concilio clericorum, statuisse traditur illis, quibus integris interrogationibus et responsionibus aqua fuerat infusa, iterari baptismum non debere, sed adimpleri ea quae a stur baptismum Joannis longe imparis fuisse virtutis a baptismo Christi, neque ulla quaestione opus est,
Abbreviated transcription (Latin):
bens aduniũsos epõs ꝑsiciliã ostitutos
cũ de sabb̃o scõ pasche quod tũc bapti¬
zandũ sitidixiss adiecit. Addit᷑ sane
pendet articło. ⁊ cũ ad alios dies ceta
festa ꝑtineant. ħ semꝑ ad eũ diẽ quide
resurrectiõe diũ insignis ẽ occurrit. por¬
rigens qͦdã mͦ auxiliantis grẽ manũ
⁊ eos quosa die pasche aut molestia in¬
firmitatis aut longinqͥtas itin̾is. aut
nauigatioĩs difficultas int̾clusit. in¬
uitans. ut quibꝰlib necessitatib impe¬
diti. desiderii sui effectũ dono sp̃c scĩ¬
ꝑsuasioẽ defendimꝰ. s ex apłica auctori¬
tate satis idoneo ꝓbamꝰ exẽplo seq̃ntes

Expanded text:
 Siciliam constitutos, cum de Sabbato sancto Paschae, quo baptizandum sit, dixisset, adjecit: « Additur sane pendet articulo, et cum ad alios dies caetera festa pertineant, haec semper ad eum diem, quae resurrectione Domini est insignis, occurrit, porrigens quodammodo auxiliantis gratiae manum, et eos quos a die Paschae, aut molestia infirmitatis, aut longinquitas itineris, aut navigationis difficultas interclusit, invitans, ut quibuslibet necessitatibus impediti, desiderii sui effectum dono Spipersuasione defendimus, sed apostolica auctoritate satis idoneo probamus exemplo, sequentes
Abbreviated transcription (Latin):
.i. xp̃i ⁊c̃. Digna sane ⁊ iusta tanti dĩ re¬
uerentia. qm̃ equitas parib in reb
paria uira desid̾at. ut qi filiꝰ ñ nͥ in
digito d̾i fortẽ armatũ resurgendo
deuicit. ⁊uasa eiꝰ diripuit atq mun¬
aduenienti. sic̃ ⁊ filio resurgenti. suũ
rep̃sentet᷑ opꝰ .i. sacͥ baptisiatiᷤ effectꝰ macime

Expanded text:
i, » etc. Digna sane et justa tanti Domini reverentia, quoniam aequitas paribus in rebus paria jura desiderat, ut quia filius non nisi in digito Dei fortem armatum resurgendo devicit, et vasa ejus diripuit atque muntui sancto advenienti, sicut et Filio resurgenti suum repraesentetur opus, id est sacri baptismatis effectus, maxime
Abbreviated transcription (Latin):
eungłica seu apłlca pensando dictaq̃
m his gesta sunt officiis organistã anti-¬
quũ suis ex uocib ñ recentẽ agnosca¬
tius int̾dũ cõꝓbet᷑. int̾iore fidelit̾ pon¬
d̾ato sensu: ut ẽillo. Cibauit nos ex

Expanded text:
evangelica seu apostolica pensando dicta, quae in his congesta sunt officiis, organistam antiquum suis ex vocibus, non recentem agnoscatius interdum comprobetur, interiore fideliter ponderato sensu, ut est illud: « Cibavit eos ex
Abbreviated transcription (Latin):
rant qui hereditatẽ eiꝰ nimiũ uellẽt
angustare. aut ⁊̃ annullare. ut iudeiqͥ
in sua t̾m sinagoga ut donatꝰ qͥ in sola
gata insidiantibꝰ malignis spĩtibꝰ. tu¬
torẽ hc̃ fidissimũ ad eẽ oportebat. qui
apls sic̃ oportet nescimꝰ. s ip̃e sp̃c̃ postu

Expanded text:
rant qui haereditatem ejus nimium vellent angustare, aut etiam annullare, ut Judaei, qui in sua tantum Synagoga, ut Donatus, qui in sola gata, insidiantibus malignis spiritibus, tutorem hunc fidissimum adesse oportebat, qui Apostolus, sicut oportet nescimus, sed ipse spiritu
Abbreviated transcription (Latin):
eis xp̃c. cum estimatioĩ eiꝰ ħ mani¬
tib emittes ad montẽ filie syon. Nã
ꝑ petram deserti designat᷑ ruth mo¬
abitis que stans firmit̾ in petra soli¬
de fid̾i patrios deos populũq suũ obli¬
ta uenit cũ noemi luncta uiro boor
bethleemite genuit obeth auũ regis
dd̾. in quo facta ẽ ⁊ parens saluatoris.
patres ꝓgeniti tanꝙͣ duob scale late¬
tinent egressũ a sũmo celi om̃sq angłi
scĩ descendunt ⁊ ascendunt ꝑ eam.i. õs
electi prius ad suscipiendã eiꝰ incarna-¬
tionis fidẽ humiliant᷑. ⁊ pꝰmodũ ad ui¬
dendam diuinitatis eius głam suble-¬

Expanded text:
istus, cui aestimationi ejus hoc mani de gentibus emittes ad montem filiae Sion. Nam per petram deserti designatur Ruth Moabitis, quae, stans firmiter in petra solidae fidei, patrios deos populumque suum oblita, venit cum Noemi, juncta viro Booz Bethleemitae genuit Obed avum regis David , in quo facta est et parens Salvatoris. patres progeniti, tanquam duobus scalae latetinent, egressum a summo coeli, omnesque angeli sancti descendunt et ascendunt per eam, et omnes electi prius ad suscipiendam incarnationis ejus fidem humiliantur, ut postmodum ad videndum divinitatis ejus gloriam suble
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ium ita fuit creditũ. ut apud illũ
ꝓpria statione hoc assignari debeat
officiũ. Pinde. uacat. ñ quod ut ñ nulł
iudetur minꝰ sit autenticũ. s qd̾ de
ordinatissima stationũ dispositione
rationabilit̾ sit exceptũ. ut pote ma¬
teriam hñs totiꝰ salutis ⁊ sc̃ĩtatis ef¬
fectricem. s nulli scõꝵ inuestigabilẽ
om̃ib impensam: s ꝑ solũ spm̃ scm̃¬
ãminstratã. qui intͥclinio uirgina¬
lis uteri solus medius. solꝰ ꝯscius. ⁊ unꝰ
celestium fuit architriclinꝰ nuptiarũ.
octumnalia
studio uitande plixitatis p̃timꝰ
officia maxime qr ꝑse satis patent
qd̃ adiurnalib ñ discrepent. Notan¬
dum uͦ qd̃ antiqua ⁊ scẽ uniũsali con¬

Expanded text:
ium ita fuit creditum, ut apud illum propria statione hoc assignari debeat officium. Proinde vacat, non quod ut nonnullis videtur minus sit authenticum, sed quod de ordinatissima stationum dispositione, rationabiliter sit exceptum, utpote materiam habens totius salutis et sanctitatis effectricem, sed nulli sanctorum investigabilem; omnibus impensam, sed per solum Spiritumadministratam, qui in triclinio Virginalis uteri solus medius, solus conscius, et unus coelestium fuit architriclinus nuptiarum . Nocturnalia, studio vitandae prolixitatis, praeterimus officia, maxime quia per se satis patent, quod a diurnalibus non discrepent. Notandum vero quod antiqua et universali san
Abbreviated transcription (Latin):
dine ⁊ mistica scẽ eccłe traditum ẽ.
institutione. Eoce enĩ u̾e diuini stru¬
ctores ordinis ꝑ huiꝰ seriem lectioĩs
scalam illam nob̾ rep̃sentant. pro¬
fundo noctis tempore quã nocte dor¬
miens iacob uidit. cui sũmitate sua
celos tangenti diis ĩnixꝰ eid̾ iacobap¬
paruit. ac semini eiꝰ t̾ram ħeditatis
reꝓmisit: qñ ꝓ eiusd̃ ꝓpagatione se
minis ibat iussu patris sui ut acci¬
ꝑet uxorem de domo ⁊ cognatione
patris ac matris. Nam ut de mora¬

Expanded text:
dine et mystica sanctae Ecclesiae traditum est institutione. Ecce enim vere divini structores ordinis, per hujus seriem lectionis, scalam illam nobis repraesentant profundo noctis tempore, quam nocte dormiens Jacob vidit, cui summitate sua coelos tangenti Dominus innixus, eidem Jacob apparuit, et semini ejus terram haereditariam repromisitminis ibat jussu Patris sui, ut acciperet uxorem de domo et cognatione patris et matris. Nam, ut de morta
Abbreviated transcription (Latin):
ratio quasi longa linea piscatoris se¬
cul hꝰ fluctib miecta ẽ insũmo ha¬
mũ ferreum hñs in esca .i. uerũ dm̃
incarne uera ad capiendũ leuiathã
serpentẽ magnũ humanas uelut
pisces exiguos deuorantẽ animas.
Constat uero qr ñ carni s ferro li¬
nea piscatoris innexa ẽ. In ħ gͥ simi¬
litudinis pulcͥtudo ꝑfecta ẽ qd̾ se¬
pi dicta saluatoris ꝓsapia ñ scd̾m
carnalem geniturã ad mariã deduc
pat̾ s fidĩ. ⁊ supͣdicte ꝓmissionis penul¬
timꝰ heres qi ñ carni s hamo ferreo
dnĩca nocte xp̃m natũ fuisse
uidł ut qua die dix̃ ds. fiat lux ⁊fc̾a
ẽ lux: ead̾ die u̾e nob̃ lux intenebris
exoriretur. Addere nunc libet ⁊ illud
qd̃ hidẽ mirabił plastes nr̃ qui ut dic¬
tum ẽ dnĩca nocte natꝰ ẽ feria .uiͣ. con¬
ceptus ẽ. Namꝰ suꝑiꝰ scͥptos illiꝰ anni .u. ꝯ
currentes uni aprit regłari adicias.
tiationẽ habemꝰ. Igit᷑ piũ atq pul¬
chrũ ordinẽ ꝓuidãq dispositionem

Expanded text:
piscatoris, saeculi hujus fluctibus injecta est, in summo hamum ferreum habens in esca, id est verum Deum in carne vera ad capiendum Leviathan, serpentem magnum, humanas, velut pisces exiguos, devorantem animas . Constat vero quia non carni, sed ferro linea piscatoris innexa est. In hoc igitur similitudinis pulchritudo perfecta est, quod saepe dicta Salvatoris prosapia, non secundum carnalem genituram ad Mariam deductpater, sed fidei et supradictae promissionis penultimus haeres, quasi non carni, sed hamo ferreo nica nocte Christum natum fuisse, videlicet, ut qua die dixit Deus: « Fiat lux, et facta est lux , » eadem die vera nobis lux in tenebris exoriretur. Addere nunc libet et illud, quod hic idem mirabilis Plastes noster, qui, ut dictum est, Dominica nocte natus est, feria sexta conceptus est. Nam si superius scriptos illius anni quinque concurrentes uni Aprilis regulari adjicias, tiationem habemus. Igitur pium atque pulchrum ordinem, providamque dispositionem
Abbreviated transcription (Latin):
⁊c̃. Igit᷑ illã obcausã gn̾ationẽ huiꝰ¬
modi ꝯtexuit. qi ꝑ illos aut ad illos
huiꝰ incarnationis ꝓmissio facta ẽ.
Nec uͦ dubiũ qͥn illoꝵ omĩũ pͥmꝰ abra¬
ham ultimꝰ beatus ioseph extit̾it ad
quem tunc id̾ sermo factus ẽdĩ. qñ illi
Qũgͦ sint tres primi. tres nomina¬
tissimi abrahã. dd̾. pseph. nominati
inqͣm int̾ omĩs ad quos repmissio fac¬
taẽ: querendũ sũmoꝑe eꝰ. quo eunge¬
lista intendit ut istos excellentius
nominaret. Nimirũ reꝑmissionis in¬
atq d̾s diũsis temporibꝰ istis tribꝰ reꝑ¬
missus ẽ. Nam xp̃m q̃ ad abrahã reꝑ¬
missio facta ẽ. hominẽ uerũ ꝓtestata ẽ.

Expanded text:
c. Igitur illam ob causam generationem hujusmodi contexuit, quia per illos, aut ad illos hujus incarnationis promissio facta est. Nec vero dubium quin illorum omnium primus Abraham, ultimus beatus Joseph exstiterit; ad quem tunc idem sermo factus est Dei, quando illi go sint tres primi, tres nominatissimi, Abraham, David, Joseph; nominati, inquam, inter omnes, ad quos repromissio facta est, quarendum summopere est quo evangelista intendit, ut istos excellentius carnis, sed affectu et officio, pater Domini non miatque Deus, diversis temporibus istis, tribus repromissus est. Nam Christum, quae ad Abraham repromissio facta est, hom
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰmodũ misticis muneribꝰ testati sũt.
ead̾ cuncta subito addiceret᷑ bruta
quondã ⁊ indocta gentilitas. Gͥ bñ &
quomꝰ celestiũ misterioꝵ inspectorem
decuit sic sacra xp̃i generatio ꝯtexta
ẽ ut deduceret᷑ ad ioseph adquẽ ut dic¬
tum ẽ ultima quid̃ s optima reꝑmis¬
sio ẽ. facta: que sic finitur. ipẽ .it. sal¬

Expanded text:
postmodum mysticis muneribus testati sunt, eadem cuncta subito addisceret bruta quondam et indocta gentilitas. Igitur bene et quomodo coelestium mysteriorum inspectatorem decuit, sic sacra Christi generatio contexta est, ut deduceretur ad Joseph, ad quem, ut dictum est, ultima quidem, sed optima repromissio facta est, quae sic finitur: « Ipse enim sal
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtotũ declamari mundũ. Siqͥdem
multi ⁊ carnalit̃ eiꝰ ꝓpinqͥ ⁊ mali ẽẽ
am texeret deorũ de quib psalmista
ad eos sermodĩ factus ẽ. Constat uͦ
sermonẽ dĩqui ad illos factus ẽ. non

Expanded text:
um declamari. Siquidem multi et carnaliter ejus propinqui et mali esse am texeret deorum, de quibus Psalmista:ad eos sermo Dei factus est . Constat vero sermonem Dei, qui ad illos factus est, non
Abbreviated transcription (Latin):
attolłe debemꝰ sũmis laudib lapidẽ
sũmũ angłarẽ p̃ciosũ quẽ suppo¬
sumꝰ capiti .i. cordi nr̃o ut stabile
Bñ gͦ statim missarũ sollempnia cele¬
bramꝰ ⁊ sic̃ uisi sunt angłi ascenden¬
tes ⁊ descendentes: nos qͦ ascendimꝰ ꝑ
fidem pͥmã missã ut dictũ ẽ. in lau¬
dem diuine natiuitatis sccłam can¬
tantes in confessione ⁊ honore huma¬
ne quã ꝓpt̃ nos subiit generationis.
nunc forte aliquis cur euan¬
głista cum poss ad abrahã uł dd̾ illã
ten̾e lineam gn̾ationis qua carnalẽ
beate uirginis patrẽ ⁊ ipsam uirgi¬
nẽ matrẽ filiũq ꝯting̾et. ex ea nascẽ¬
tẽ cur ita ꝯtexere maluit. ut ad io¬
seph descendet: qͥ sñ dubio carnalis
sic recte fieri debuiss si ħ eungłista
intendiss: quos ł quales ꝑ patreᷤ car¬
nalẽ dd̾ ł abrahe generationẽ caro

Expanded text:
attollere debemus summis laudibus lapidem summum, angularem, pretiosum , quem supposuimus capiti, id est cordi nostro, ut stabile Bene ergo statim missarum solemnia celebramus, et sicut visi sunt angeli ascendentes, et descendentes, nos quoque ascendimus per fidem, primam missam, ut dictum est, in laudem divinae nativitatis, secundam cantantes in confessione et honore humanae quam propter nos subiit generationis. nunc forte aliquis cur evangelista, cum possit ab Abraham vel David illam tenere lineam generationis, qua carnalem beatae Virginis patrem, et ipsam Virginem matrem, filiumque contingeret ex ea nascentem, cur ita contexere maluit, ut ad Joseph descenderet, qui sine dubio carnalis sic recte fieri debuisset, si hoc evangelista intendisset, quos vel quales per patres carnalem David vel Abrahae generationem caro
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ dũ uagit in cunis: inuitat nos ut
humiliem᷑ exemplo sue humilitatis.
baptizatꝰ aut̃ dum celestibꝰ incipit
choruscaremiracuł. humiles suscitat
ad intelligendã głam sue diuinita
p̃dicta gn̾atione xp̃i ꝓtinꝰ laudẽ deo
sollempnẽ chorus eccłie xcrepando suc

Expanded text:
Deus, dum vagit in cunis, invitat nos, ut humiliemur exemplo suae humilitatis, baptizatus autem dum coelestibus incipit coruscare miraculis, humiles suscitat ad intelligendam gloriam suae divinitatis. aedicta generatione Christi protinus laudem Deo s
Abbreviated transcription (Latin):
ioseph sũmo scale gradui dñs paruu¬
lus ĩnixus ẽ. Anñilli beato ĩnixius
nali patre natus solatio eius cum
puerꝑa matre sustentari dignatꝰ ẽ:
Et ut cet̾a taceam ñne tunc uł ma¬
xime illi ĩnixꝰ ẽ. qñ ne abĩmicis
herode ł cet̾is inueniret᷑ qui q̃situri
erant animã eiꝰ in egiptũ. ab eod̾ nu¬
tͥcio suo deportatꝰ ẽ. iterũq defuncto
tionis xp̃i audimꝰ. ñ sompno corꝑeo
s suꝑnorum ꝯtemplatione dormien¬
tes iuxta qd̃ sponsa dic̃ in canticis. E
scalam ñ tam sõpniamꝰ. qm uigilan
git. ꝑ portã inqm̃ celi .i. ꝑbeatam uir

Expanded text:
Joseph, supremo scalae 36 gradui Dominus parvulus innixus est. An non illi beato innixus enali patre natus, solatio ejus cum puerpera matre sustentari dignatus est? Et, ut caetera taceam, nonne tunc vel maxime illi innixus est, quando ne ab inimicis Herode vel caeteris inveniretur, qui quaesituri erant animam ejus, in Aegyptum ab eodem nutritio suo deportatus est, iterumque defuncto tionis Christi audimus, non somno corporeo, sed supernorum contemplatione dormientes, juxta quod sponsa dicit in Canticis: « scalam non tam somniamus, quam vigilantgit; per portam, inquam, coeli, id est per
Abbreviated transcription (Latin):
gitur quẽ admodũ in speculo paret
sub̃te similitudĩs. clarissimꝰ ⁊ ab omi
qid̃ rep̃hñsione uł nota stulticie ut
gentib uisum ẽ. dignũ sit purissi¬
mus iusticie sol indispensatione sue
incarnationis incedit. quia modo¬
rum om̃iũ quibꝰ omp̃s dñs mali¬
tiam diaboli ꝑũtere uł causare
potuisse uł debuisse asserit᷑ a mũ¬
di huiꝰ sapiã quã stultã fec̃ d̾s õĩũ¬
cõplacitꝰ ẽ: ut diabolus ad sue dap̃¬
nationis cumulũ. hominẽ deciꝑe
ꝑmitteret᷑: ⁊ sue fraudis effectu po¬
titus tum demũ ꝑ hominẽ ad iudi¬
cium traħetur. ⁊ sedens in suꝑbie pͥn-
retur. quod in die iudicii futurũ est:
qñ mirabil ⁊pulcherrima ordina¬
tione hic d̾s ⁊ homo puniet qd̃ indm̃¬

Expanded text:
Igitur quemadmodum in speculo patet, Igitur quemadmodum in speculo patet, subjectae similitudinis clarissimus, et ab omni, quod reprehensione vel nota stultitiae, ut gentibus visum est , dignum sit, purissimus justitiae Sol, in dispensatione suae incarnationis incedit, quia modorum omnium, quibus omnipotens malitiam diaboli pervertere, vel cassare potuisse, vel debuisse asseritur, a mundi hujus sapientia, quam stultam fecit Deus; ocomplacitus est, ut diabolus ad suae damnationis cumulum hominem decipere permitteretur, et suae fraudis effectu potitus tum demum per hominem ad judicium traheretur. Et sedens in superbiae prretur, quod in die judicii futurum est, quando mirabili et pulcherrima ordinatione hic Deus et homo puniet, e
Abbreviated transcription (Latin):
minꝰ ẽ quẽ sig̃cabat pane angłoꝵ.
factum. Sigiud̃ illud manna uerbi
huiꝰ incarnati fuisse signũ ñ solus
in eungłio testat᷑ dñs uͥ ait. Ego sũ
panis uiuꝰ qui de celo descendi: sed ⁊
moyses indeuteronomio p̃scribit.
Qd̃ cum dixisset ⁊ dedit tͥ cybũ man¬
na qͦm ignorabas tu ⁊ patres tui:
statim addidit ut oftndet tͥ quia ñ
insolo pane uiuit homo. s in om̃i
ũbo qd̾ eg̃ditur de ore dĩ. Et ut supͣ¬
dictam diuin ocł simplicitatẽ .i. in
tentionis puritatẽ utrobiq planiꝰ
ꝑpendas ꝓmptumł̃. ꝑspicuis ꝓbare
testimoniis qd̃ ad erudiendam creatu¬
ram ñ solum humanã s ⁊ angłicã ħ
uł illa fieri oportuerit. Nam de man¬
na cum dixiss moyses quod supͣ po
suũ. sic dñs ds̃ tuus erudiue te. Desa¬
cram̃to autem ũbi incarnati paulus
ad ephesios scribens ut innotescat in¬
quit pͥncipib ⁊ potestatib incelesti¬
b ꝑ eccłiam multiformis sapientiaᷤᷤ

Expanded text:
isto, quem significabat, pane angelorum, factum. Siquidem illud manna, Verbi hujus incarnati fuisse signum, non solus in Evangelio testatur Dominus, ubi ait: « Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi , » sed et Moyses in Deuteronomio praescribit. Qui cum dixisset: « Et dedit tibi cibum manna, quem ignorabas tu et patres tui, » statim addidit, « ut ostenderet tibi quia non in solo pane vivit homo, sed in omni verbo, quod egreditur de ore Dei . » Et ut supradictam divini oculi simplicitatem, id est intentionis puritatem utrobique planius perpendas, promptum est perspicuis probare testimoniis, quo ad erudiendam creaturam, non solum humanam, sed et angelicam, haec vel illa fieri oportuit. Nam de manna cum dixisset Moyses quod supra posuum, sic Dominus Deus tuus erudivit te . » De sacramento autem Verbi incarnati, Paulus ad Ephesios scribens, « Ut innotescat, inquit, principibus et potestatibus in coelestibus per Ecclesiam multiformis sapientia Dei . »
Abbreviated transcription (Latin):
N dominica nocte natum eẽ xp̃m
cõpoti retro ꝑcurras: inuenies eius
anni quo natus ẽ ꝯcurrentes .y. Qͦs
addens regłarib decembͥs .uii. uł ut
cõpendiosiꝰ fiat regłarib ianuarii
trib. inuenies diem illũ quo decẽ¬
brem inchoamꝰ qͥntam feriã ⁊ eũ qͦ¬

Expanded text:
 Dominica nocte natum esse Chricomputi retro percurras, invenies ejus anni quo natus est, concurrentes quinque. Quos addens regularibus decembris septem vel, ut compendiosius fiat, regularibus Januarii tribus, invenies diem illum, quo decembrem inchoamus, quintam fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
sonante mirabiliũ suoꝵ ordine. ut¬
in quo die dix. fiãt lux ⁊ facta ẽ lux:
eiusd̃ diei nocte exoriret᷑ inteneb̾s lu¬
men rectis corde. ⁊ uisitaret nos ori¬
ens ex alto. illuminare. h. qͥ. ĩ.d. ⁊ ĩ¬

Expanded text:
sonante mirabilium suorum ordine, ut quo die dixit: « Fiat lux, et facta est lux , » ejusdem diei nocte exoriretur in tenebris lumen rectis corde, et visitaret nos oriens ex alto, illuminare his qui i