comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cens . ouita fertur ostreola. ꝑ¬
ua suaue redalens. magnitu¬
diue humani unguis. uñ ⁊oui
dicitur. stacte. est sũmi qd̾ de
dicitui. Galbanũ uͦ succꝰ ẽ feru

Expanded text:
 » Onycha fertur esse ostreola parvula suave redolens, magnitudine humani unguis, unde, et dicitur. Stacten est gummi, quod dicitur. Galbanum vero succus est feru
Abbreviated transcription (Latin):
phi. erruit in modum nucis. et
ex fundo cuiꝰq ciphi. ꝓcedebanc
flores recurui.q. lilia. ⁊ in ipͦ fũdo
inter ciphũ ⁊ lilia. erat sꝑula. uo¬
lubilis. sic̾ in capitib colũniarsi

Expanded text:
phi in modum nucis, et ex fundo cujusque scyphi procedebant flores recurvi quasi lilia, et in ipso fundo, inter scyphum et lilia, erat sphaerula volubilis, sicut in capitibus cathedrarum
Abbreviated transcription (Latin):
se. stũui et hi mologia apoco
argento. es plũbum q dist̾nit.
alia qͦ metalla ab igne deffẽde.
⁊ cum sit nͣ eris. ferri q duris¬
sima. si absi stãno fu̾it: uricur
⁊ c̾inatur. stũaul illitum ereis
uasis saporem fucit gͣtioren.
⁊ compescit uirꝰ erugiuis. Spe¬
cula etiam ex eo temꝑantur.
Erussa quo. ex eo si ẽ ex plũbo

Expanded text:
anno. Stanni etymologia apochoargento aes plumbumque secernit. Alia quoque metalla ab igne defendit, et cum sit natura aeris ferrique durissima, si absque stanno fuerit, uritur et crematur. Stannum illitum aereis vasis saporem facit gratiorem, et compescit virus aeruginis. Specula etiam ex eo temperantur. Cerussa quoque ex eo, sicut ex plumbo,
Abbreviated transcription (Latin):
uł dicitur atito liuio. qui pͥmꝰ
ubrum siuĩ per distiuctõnes di¬
uisit. ⁊ suigulis titulũ apposuit
sic fc̃a. E que oliui in frontib
dãpuator in pͥmebatur. Uide¬

Expanded text:
 titulus a Tito Livio, qui primus librum suum per distinctionem divisit et singulis titulum apposuit;sic Q facta, que olim frontibus damnatorum imprimebatur; si
Abbreviated transcription (Latin):
rior eo p̃ciosior. ⁊ hab duoᷤ
colores ex auro. ⁊ethea cla¬
ritate maxime lucens cum
splendore solis tangitur su¬
perans ouim gẽmarum
aspͤtam siutmi. singułi. ꝓ
uocans. aspscientes quem
rius regib int̾ dicĩas. hu¬

Expanded text:
rior et pretiosior, et habet duos colores ex auro et aetherea claritate, maxime lucens cum splendore solis tangitur, superans omnium gemmarum aspectum suum singulariter provocans aspicientes, quem rius regibus inter divitias.
Abbreviated transcription (Latin):
autem appellatas. putant. ꝙ
p̾mũ de terminĩs tibiis cru¬
rib q humulor fierent. de¬
Inde ꝑ abusioueni ceptas uo¬
cari. etsaui que nou de cru¬
rib. ossib ue essent. hũie ⁊ ty¬
bicen . q. cibia canens.

Expanded text:
autem appellatas putant, quod primum de cervinis tibiis cruribusque hinnulorum fierent, deinde per abusionem ita coeptas vocari etiam quae non de cruribus ossibusque essent. Hinc et tibicen,
Abbreviated transcription (Latin):
stant. semꝑ in celo. nec
le. s igniculi. ab ethe lapsi.
qui fuint dum uentus alti¬
ora petens ethereũ ignem
secum tͣhit. qui tractu suoi¬
mitatur stellas cadentes:
Naui stelle cade non possuut

Expanded text:
stant semper in coelo, nec lae, sed igniculi ab aethere lapsi, qui sunt dum ventus altiora petens aetherium ignem secum trahit, qui tractu suo imitatur stellas cadentes. Nam stellae cadere non possunt.
Abbreviated transcription (Latin):
uł dicitur atalamone. duce
qui cum romulo ⁊ aliis sabs¬
nam qͣiidaui nobilem rap¬
uĩt ⁊ responsum est oracło
eam deberi ei. ⁊ qr felices
suerunt ille nuptie. in sticu¬
tum ẽ ut ini oĩb nupcũs ch¬
alami nomen i t̾etur aiel dĩ¬

Expanded text:
us dicitur a Talamone duce, qui cum Romulo et aliis Sabinam quandam nobilem rapuit, et responsum est oraculo eam ei deberi, et quia felices fuerunt ille nuptie, institutum est ut in omnibus nuptiis talami nomen iteretur; vel
Abbreviated transcription (Latin):
ricliuiũ cenaculũ. at̾b lec¬
tulis discumbentici. dcm̃. ap̃
uẽteres .ni. in loco uͥ quiuii ap¬
parutus. expnebat᷑: tres lectuli
siruti erant. In qͥb discũbentes
epulabantur. clinon .n. g̃ce. le

Expanded text:
riclinium est coenaculum, a tribus lectulis discumbentium dictum. Apud veteres enim in loco, ubi convivii apparatus exponebatur, tres lectuli strati erant, in quibus discumbentes epulabantur. Κλίνη enim Graece le
Abbreviated transcription (Latin):
nac ant qt. ut de reb sup¬
templa deor ampliarentur
⁊ tõ supplicia ponũcur pro
supplicutoĩb Unde suppliciã
ꝓͥe dicitur cum quis itu da¬
inpuadur. ut uana eius cõ¬
secrentur. ⁊ in publicum ad
opus templorr uł fisci. redig¬

Expanded text:
 antiquitus ut de rebus suptempla, deorum ampliarentur, et ideo supplicia ponuntur pro supplicationibus, unde et supplicium proprie dicitur cum quis ita damnatur ut bona eius consecrentur et in publicum ad opus templorum vel fisci redig
Abbreviated transcription (Latin):
n. aceto acerriuio impleto. sar¬
mentaue in eodẽ uastulo collo¬
tabis. at suꝑ sarmenta. tabulas
plũbi tenuissimas pones. Denĩde
uas diligentissime claudes. Illiue ᷤ¬
exeat pꝰ dies autẽ eͥnginta. uas¬
aꝑitui. ⁊ ey distillatõne tablar̃
ĩnata cherusa ĩuenit᷑. que abl¬
ata. ⁊ arefcã teritur. atq iter̃
acceto ãmixto. ĩ pastillis dĩditur

Expanded text:
 aceto acerrimo impleto sarmenta aminea in eodem vasculo collocabis, ac super sarmenta tabulas plumbi tenuissimas pones, deinde vas diligentissime claudes, illinesqexeat. Post dies autem aperitur, et ex distillatione tabularum innata cerussa invenitur. Quod ablatum et arefactum teritur, atque iterum aceto admixto in pastillis dividitur
Abbreviated transcription (Latin):
qr seniis ħ de uncia. hic ⁊ senus¬
sis. qr ponderis semissis ẽ. qͣsi se
mas .iiii. q̃ sunt stͣpuli .xii.
⁊ pensat solidos tres. Idem sta
totum illud instr̃m. Ita dicit

Expanded text:
a semis habet de uncia, hic et semissis quia ponderis semis est, quasi semgmas IIII, que sunt scrupuli XII, et pensat solidos tres. Item stattotum illud instrumentum. It
Abbreviated transcription (Latin):
tudiũ octaua ꝑs miliaris
est. coustans ex passib. cen¬
statuisse dicunt: illud q spacio
decr̃asse. quod ipe̾ sb̾ uno spũ
ꝯfeciss. ac ꝓinde stadiũ appel¬

Expanded text:
tadium octava pars milliaris est, constans passibus censtatuisse dicunt, eumque eo spatio determinasse, quod ipse sub uno spiritu confecisset ac proinde stadium appel
Abbreviated transcription (Latin):
Suta ẽ que stut. gutu. stilla que
Inde fit diminutiũ. ut dicutur
stilla. Num & stat. aut pend de
tectis aut de arborib q. glucĩosa
ꝯuta ẽ. dum cerid̾it.stilla ẽ.⁊

Expanded text:
Gutta est quae stat, stilla, quae inde fit diminutivum, ut dicamus stilla: dum autem stat, aut pendet de tectis vel arboribus, quasi glutinosa gutta est; dum ceciderit, stilla est.
Abbreviated transcription (Latin):
puriꝰ ẽ qui de mr̃e nobili. ⁊¬
de patre ignobili nastitur.¬
tus. uelud trã spurii filiꝰ. qr mu¬
liebͤm nat᷑ͣm ueteres sputuan
patͥs noĩe. eosdeni ⁊ fauonios
appellabant: qr quedam alla fa¬
uonio spũ hasto ꝯcipe estimã¬
tur: uñ ⁊ hii qui nõ sunt de legi¬
timo mr̃io mat᷑m pociꝰ amͣ pa¬
trem segũtur: latine aĩ spurii
qͣi eytra puritatem .I. ĩmũdi¬

Expanded text:
purius, qui de matre nobili et patre ignobili nascitur.tus, velut tantum spurii filius; quia muliebrem naturam veteres spurium patris nomine. Eosdem et Favonios appellabant, quia quaedam animalia Favonio spiritu hausto concipere existimantur. Unde et hi, qui non sunt de legitimo matrimonio, matrem potius quam patrem sequuntur. Latine autem spurii quasi extra puritatem, id
Abbreviated transcription (Latin):
ner pr̃is mei. Iõ ftũs es. uͣ esse ᷤ
iͥ .i. carui mee. ĩ filio ad
sanguinem .I. ad mortẽ. uel
sanguis meus effutꝰ ẽ. ad ꝑlac¬
andũ angelun. qui tibi mor¬
deui minabatur: ⁊ dimisit
angelus moysem. qd ĩ heb̾o

Expanded text:
ner patris mei ideo factus es, ut esses mihi, id est carni meae in filio ad sanguinem, id est ad mortem. Vel sanguis meus effusus est, ad placandum angelum, qui tibi mortem minabatur. « Et dimisit angelus Moysen, » quod in Hebraeo
Abbreviated transcription (Latin):
Nam aute usum tabellatum
mr̃ĩmonii tautõnes sibi ĩui¬
cem inittebant. In quib ĩuicẽ
spandebant. se ĩuicem ꝯsenti¬
re. Iuiura mrĩmonii. ⁊ fide¬
iussores dabant. uñ adiissiẽ
est ut sponsum dicamꝰ. uinẽ
a spandendo. ⁊ sponsam simlr

Expanded text:
Nam ante usum tabellarum matrimonii cautiones sibi invicem emittebant, in quibus spondebant se invicem consentire in iura matrimonii, et fideiussores dabant. Unde admissum est ut sponsum dicamus virum, ab spondendo, et sponsam simili
Abbreviated transcription (Latin):
ter eus. quas pytugoras lau¬
dau̾at herbas. assitur p̾iam
laudem ⁊ͥbusse sinapi. Qicusei
ꝯidꝰ ẽ. ĩui. sicca calida q. lx¬
trahit humores uiscosos. exte¬
uuatq: Coniburit ꝙ cutẽ.
uis ẽ sibi tantu taloris. Maior
uis eius In semine dicit᷑ esse
Sensꝰ exacuit. cib eiꝰ ꝯmou
aliui. Comfringit lapides.
urinam ⁊ menstrua purgat

Expanded text:
ter eas, quas Pythagoras laudaverat herbas, asseritur primam laudem tribuisse sinapi; quartus ei gradus est in vi sicca calidaque. Extrahit humores viscosos extenuatque, comburitque cutem, vis est sibi tanta caloris, major vis ejus in semine dicitur esse. Sensus exacuit cibus ejus, commovet alvum, confringit lapides, urinam et menstrua purgat
Abbreviated transcription (Latin):
ora ꝯstendit. uer temꝑat. ulis
autem ad sũmitatem celi ue¬
nerit. estiuos accend̾it calores.
cir̃culum. ex glaciali ꝯpage celi
rigorẽ nob̾ hib̾ui frigoris. delĩqͥt¬

Expanded text:
ora conscenderit, ver temperat: ubi autem ad summum coelum venerit, aestivos accendit calores. redierit circulum, ex glaciali compage coeli rigorem nobis hiberni frigoris derelinq
Abbreviated transcription (Latin):
ta. qͣdrata ⁊ oblũga. tͥb¬
tb cdausa pietib. aqͥlonari.
meridionali. occidentali. lib̾ pa¬
cebit intͦitus. ab oriente. ut
sole oriente radũs eius illus¬

Expanded text:
ta quadrata, et oblonga, tribus clausa parietibus, aquilonari, meridiano, occidentali; liber patebat introitus ab oriente, ut sole oriente radiis ejus illus
Abbreviated transcription (Latin):
alt̾a tybũs. tertia libra ca¬
nebat. que illectos nauigã¬
tes sub cantu in nanstugia
trahebant. sad̾ uͥtutẽ autem
gestatem hũs ficte sunt nã¬
coluerant s post dasꝑsi sũc
tex hac disꝑsione erat mlt
ista. ex siris ⁊ phenicib orta.
quidam tũ dicunt cirophe¬
nissam . qr sic̃ phenissa erut

Expanded text:
altera tibiis, tertia lyra canebat; quae illectos navigantes sub cantu in naufragia trahebant. Secundum veritatem autem gestatem, his fictae sunt infecoluerant, sed post dispersi sunt. Ex hac dispersione erat mulier ista ex Syris et Phoenicibus orta. Quidam tamen dicunt Tyrophoenissa, quia sic Phoenissa erat
Abbreviated transcription (Latin):
sis narib. uñ ⁊ simias
dicimꝰ. ꝙ suip̃ssis narib sit
⁊ facie feda. rugis turpit̾
no s̾mone uocatas arbituͣ¬
tui: eo ꝙ multa in eis sui
⁊ caua tͥstant᷑ fetꝰ quos
amant aute se gestant
neglecti ccͣ matrem her¬
ex quib circopetiti tuuda ᷤ
hñt. Suuia .n. cum cauda
nani spuige iulose sunt co¬
mis ⁊ mãmis ꝓminertib
fuciles ad feritatis obłioni
cinochephali ⁊ ipĩ simileᷤᷤ
simiis. s fucie ad modum
satiri facie ad modũ gͣta.
⁊ gestilatis motib inq̾eti.
Gallitͥces plene aspetu. a ce¬
teris distant. sunc .n. in
facie ꝓducta barba. ⁊ lata.

Expanded text:
sis naribus; unde et simias dicimus, quod suppressis naribus sint et facie foeda, rugis turpiter no sermone vocatos arbitrantur, eo quod multa in eis simiet cava tristantur. Fetus, quos amant, ante se gestant; neglecti circa matrem haerex quibus cercopitheci caudas habent; simia enim cum cauda cant. Sphingae villosae sunt comis, mammis prominentibus, dociles ad feritatis oblivionem. Cynocephali et ipsi similes simiis, sed facie ad modum Satyri facie admodum grata, et gesticulatis motibus inquieti. Callitriches totu paene aspectu a ceteris distant. Sunt enim facie producta barba et lata
Abbreviated transcription (Latin):
quod statuo. ut iste sistit me¬
nsa .i. statuit. accipit᷑ etiam
ꝑro firmare uł retuĩe. uł sta¬
heus tua damyna leuabit. Is
sistere dicitur. rep̃sentare. ut¬

Expanded text:
gnificat idem quod statuo, ut ‘iste sistit menia’, idest statuit; accipitur etiam pro firmare vel retinere vel staheus tua damna levabit’. Sistere etiam est presentare, u
Abbreviated transcription (Latin):
Spes iub esse ratus. ad p̾lia tend̾
nhermeni: ssollicitus aĩmis onꝰ
exinut edocꝰ artes. fetuuidi ca¬
uces. quem non fetere diser¬
tum: Camtractum quẽ non.
iũ pauꝑtate solutum:¬
picam de maturis frugi¬
huc tenues ĩmod̾ spiculi. enum¬

Expanded text:
s iubet esse ratas, ad prelia tradit inermes. Sollicitis animis onus eximit, addocet artes. Fecundi calices quem non fecere disertum, Contracta quem non in paupertate solutumpicea. De maturis frugihuc tenues in modum spiculi emin
Abbreviated transcription (Latin):
labrun fi ex auro purissimo du¬
ctile. tñ posephus fusile dicit. Cu¬
iuĩs hastile basi infixum erat. fer¬
reuur: suꝑ uestitum calanus au¬
reis. quenz geiiculatis. ad mo¬

Expanded text:
labrum fieri ex auro purissimo ductile. Josephus tamen fusile dicit, cujus hastile basi infixum erat, et ferreum, supervestitum calamis aureis quinque geniculatis ad mo
Abbreviated transcription (Latin):
rupte. siliquam uocant.Iõ
a grecis tale nonĩ accepit
eo ꝙ ligni eius fructus sit dul¬
cis xilon qͥꝓpe dicunt lignu di
siliꝗͣ fructus arboꝵ sonũ faci¬
ens duui comeditur. Est autẽ
genus leguniiuiᷤ sotioris folli¬
culis. ⁊ uacuis quod magis o¬
nerat qmͣ reficlat.

Expanded text:
rupte siliquam vocant, ideo a Graecis tale nomen accepit, eo quod ligni eius fructus sit dulcis. Χύλον quippe dicunt lignum, m, fructus arboris sonum faciens cum comeditur. Est autem genus leguminis sonoris frondibus et vacuis, quod magis onerat quam reficit.
Abbreviated transcription (Latin):
latõis temꝑamentum exgui
⁊ acuto comcordantib sonis
siue ĩuoce.siue in flatu. sie
in pulsu. ꝑ hane quippe uoter
acutiores. grauioresq com¬
credant Ita ut qͥsquis ab ea
dissonuerit. senssĩ auditꝰ offẽ¬

Expanded text:
ntum ex gravi et acuto concordantibus sonis, sive in voce, sive in flatu, sive in pulsu. Per hanc quippe voces acutiores gravioresque concordant, ita ut quisquis ab ea dissonuerit, sensum auditus offen
Abbreviated transcription (Latin):
cupatur. qr pagani ibi ydola
constituebant. Sunt autem
nemora arbores maiores
ũbrose frondib. lucꝰ est den¬
sitas arbor solo lumine de¬

Expanded text:
cupatum, quia pagani ibi idola constituebant: sunt enim nemora arbores maiores, umbrosae frondibus. Lucus est densitas arborum solo lucem de
Abbreviated transcription (Latin):
seraphim multitudo ẽ ange¬
lorum. qui ex hebreo ⁊̃ latriisi
ardentes. uł incendentes ĩter¬
p̃tantur. qui idct ardentes uo¬
cantur. qr In t̾ eus. ⁊ eũ nulli
gis claritate dini luminis in¬

Expanded text:
ter multitudo est angelorum, qui ex Hebraeo in Latinum ardentes vel incendentes interpretantur. Qui idcirco ardentes vocantur, quod inter eos et Deum nulli gis claritate divini luminis in
Abbreviated transcription (Latin):
nullũ tungiuit. uñ uenena eor.
plus die amͣ nocte nocent. corpẽt
.ni. uoctis algore. ⁊ m̾ito qr frigi¬
di sunt nocturno uore. In se enĩ
adducunt uaporem corꝑi. gelide
pestes. ⁊ natͣ frigide. uñ ⁊hyeme
siudos torpent. estate soluũtur.

Expanded text:
nullum tangunt. Unde et venena eorum plus die quam nocte nocent, torpent enim noctis algore, et merito, quia frigidi sunt nocturno rore. In se enim adducunt vaporem torporis gelidae pestis et natura frigidae. Unde et hieme in nodos torquentur, aestate solvu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ noctib donet pellis in eo
relaxetur. ⁊ auerit petram
infissura angustam. ⁊ Inde
se uelement᷑ coartat. atty
tͥbuto corꝑe deponit. senectu¬

Expanded text:
 noctibus donec pellis ejus in eo laxetur, et quaerit petram in fissura angustam, et inde se vehementer coarctat, atque contribulato corpore deponit senectu
Abbreviated transcription (Latin):
iatino smone siclus coriupte
appellatur. heb̾um nonĩ ẽ ha¬
uens a puo eos unde pondus.
apud latinos autẽ ⁊ g̾cos. ÷¬
ꝙͣrta ꝑs uncie. ⁊ stateris. me¬
dietas. pragnias appendens.
dicas. Uñ ciumi ĩ lit̾is A̾mis leg¬
itursidus: uncia ẽ. Eum uͦ¬
iñlit̾is gentiliũ qͣrta ꝑs un¬
cie. unicia autemi d̾ca. ꝙuni

Expanded text:
latino sermone siclus corrupte appellatur, hebraeum nomen est, habens apud eos unciae pondus. Apud Latinos autem et Graecos quarta pars unciae est, et stateris medietas, drachmas appendens duas. Unde cum in litteris divinis legitur siclus, uncia est; cum vero in gentilium, quarta pars unci
Abbreviated transcription (Latin):
natus. uł natu. qr ĩ illa di¬
gnitate eligebant᷑ senes.
natu. uł nascebant᷑ in ea
.I. eligebantur. senes saltem
prudencia uł senatꝰ dicitur
a suiendo. qr senatores facul¬
tatem eligendi dabant. Nã
siuelicentia eoꝵ. nulli lice¬

Expanded text:
natus vel natu, quia in illa dignitate eligebantur senes natu, vel nascebantur in ea, idest eligebantur, senes, saltem prudentia; vel senatus dicitur a sinendo, quia senatores facultatem agendi dabant, nam sine eorum licentia nulli
Abbreviated transcription (Latin):
extariꝰ duaꝵ librarũ est
qui bis assumptꝰ. uocat᷑
bilibris. assũptꝰ qͣter fit g̾co
qͥnarẽ su gomor fucit adice
ꝯgius sex metit᷑ sextariẽs. a

Expanded text:
extarius duarum librarum est, qui, bis assumptus, dicitur bilibris, assumptus quater fit, greco quinarem sive gomor facit; adice congius sex metitur sextariis, et
Abbreviated transcription (Latin):
ron .i. arboris humor. ardentis.
cuiꝰ folia ad cip̃ssi siuulitudinẽ.
respondent. lignũ uͦ iocũdi odo¬
ris ẽ. diu duraus. nec atiñea ũ¬
qmͣ extĩatur. uñ ⁊ in tẽplis pp̃
durabłitatẽ ex ħ ligno. lacundia
fuuit. hꝰ ligui resina cedria di .
ut ꝑliniti ex ea. nec tiueas pa¬
patiant᷑. nec demꝑe ꝯse nestãt

Expanded text:
 arboris humor ardentis, cujus folia ad cypressi similitudinem respondent. Lignum vero jucundi odoris est, et diu duraquam exterminatur, unde et in templis propter diuturnitatem ex hoc ligno lacunaria fiunt. Hujus ligni resina cedria dicittilis, ut perliniti ex ea nec tineas patiantur, nec tempore consenescant
Abbreviated transcription (Latin):
fugit seqͥtur ꝑs magna senatus
ad ꝓfugum collecta ducem. ꝑuiᷤ¬
q. cõfessus. In exed̾s sedebant as
uant᷑ exedre .q. assessus. licet ex¬
edra ꝓpͥe legat᷑ pro thalamo.

Expanded text:
fugit: sequitur pars magna senatus Ad profugum collecta ducem: quasi consessus. In exedris autem sedebant assbantur exedrae, quasi assessus, licet exedra saepius ponatur pro thalamo.
Abbreviated transcription (Latin):
cus eius conos. qr tocũditas eiuꝰ
calis ÷ ut conos unitetui. unde
conifere cyp̃ssi dicintur. hiꝰ lig¬
nũ cedro pene proxiniã hab
tiqui cyp̾ssi ramios ꝓpe rogum
coustituere solebant ut odorẽ
cadauerum dũ uxrent᷑. opͥme¬
rent iocilditate sui odoris Ica¬

Expanded text:
us conus, quia rotunditas ejus talis est ut conum imitetur, unde et coniferae cyparissi dicuntur. Hujusmodi lignum cedro pene proximam habet tiqui cypressi ramos prope rogum constituere solebant, ut odorem cadaverum dum urerentur, opprimerent jucunditate odoris i
Abbreviated transcription (Latin):
ar qͣdiupes in t̾ra ⁊ in aqͥs.
ualens longitudle płm uigĩ¬
ti cubitoꝵ. dentiũ. ⁊ unguiũ
ĩmanitate armatũ. tauta¬
um. ictus lapidũ t̾go repcu¬

Expanded text:
al quadrupes in terra, et in aquis valens, longitudine plerumque viginti cubitorum, dentium et unguium immanitate armatum, tantaum ictus lapidum tergo rep
Abbreviated transcription (Latin):
monie apud latñios diqtur
oĩa sacͣ. que apud gretos or¬
est doctorib a carendo appel¬
lari. cerimoĩas. qͣi caremo¬
uias. eo ꝙ eis que in sacͥs di¬
uius offerut᷑ in suo usu

Expanded text:
moniae apud Latinos dicuntur sacra omnia, quae apud Graecos orest doctoribus a carendo appellari cerimonias, quasi carimonias, eo quod ea, quae in sacris divinis offeruntur, in suo usu id
Abbreviated transcription (Latin):
esarũ nom̃ a ulio dcepit
qui bello ciuili ꝯmoto. pͥmui
romauũ singłarẽ obtinuit pͥn¬
eo ꝙ comati essent. Qͥ .ii. ex¬
secto matͥs utero ex ĩmebantur
cesones. uel cesares appellabã¬
tur. Iulius autẽ dẽs. eo ꝙ a
iulo enee filio originẽ dux̾.¬

Expanded text:
esarum nomen a Iulio cepit, qui bello civili commoto primus romanum singularem obtinuit prineo quod comati essent. Qui enim execto utero eximebantur, Caesones et Caesares appellabantur. Iulius autem dictus, quia ab Iulo Aeneae filio originem dux
Abbreviated transcription (Latin):
cunt᷑ hẽre. s harum. est p̃ci¬
osa magis que plus sb̃cie
hẽtur ⁊ que plus mord
nuyta dulcedine liugͣm
humores stomaci siccat.
corroliorat iẜm łe facit ac¬
ceptas ut digerat ocius ertas
sũtum curat epar. lociũ et
menstrua purgat. Reptili¬
un morsꝰ curat si uĩgi᷑ illis.
Qͥ curant oculos humores si¬
ccat a quosos. Si bñ ꝯe̾ctu
forti mistet᷑ aceto. lib̾at ap¬
por̃tum tetra lentigine uul¬

Expanded text:
cuntur habere, sed harum est pretiosa magis, quae plus subtilis habetur et quae plus mordet mixta dulcedine linguam. Humores stomachi siccat, corroborat ipsum, et facit acceptas ut digerat ocius escas; sumptum curat hepar lotiumque et menstrua purgat, humium morsus curat; si jungitur illis, quae curant uculos, humores siccat aquosos; si bene contritum forti miscetur aceto liberat appositum tetra lentigine vul
Abbreviated transcription (Latin):
nĩ arabia. uirga robti cor¬
ticis. ⁊ purpureis foliis. ut pi¬
ꝑis. est autẽ uͥtutis cinanio¬
mi siłis. s pocencia ĩ ferior
duplex eius pondꝰ ĩ medicuuͤ

Expanded text:
in Arabia, virga robusti corticis, et purpureis foliis ut piperis. Est autem virtutis cinnamomi similis, sed potentia inferior; duplex eius pondus in medicamentis
Abbreviated transcription (Latin):
quidẽ plumis. s grauisper¬
detenta pig̾cia ⁊ ni sepul
ꝯmorans in caũnis. de qua
finem. feda q fit uolucriᷤ
uenturi nũcsa luctꝰ. Igua¬
uus bubo. dirũ mortalib onĩe
deniz apud augures malum
portende iudetur.nã cũ ĩur¬
ue uisa fuerit. sollicitudinẽ

Expanded text:
quidem plumis, sed gravi sedetenta pigritia: in sepulcmper commorans in cavernis. De qua 549: Foedaque fit volucris venturi nuntia luctus, ignavus bubo dirum mortalibus omen. Denique apud augures malum portendere fertur: nam cum in urbe visa fuerit, solitudinem
Abbreviated transcription (Latin):
capiras acarpendis uũgł¬
tis quidam dixerunt. alis eo¬
crepitu crurum. uñ easca
preas uocatas. q̃ sunt agres¬
tes capre. quas g̾ci eo ꝙ a¬

Expanded text:
capras a carpendis virgultis quidam dixerunt. Alii quocrepitu crurum, unde eas crepas vocitatas; quae sunt agrestes caprae, quas Graeci
Abbreviated transcription (Latin):
re. uec in spe: ner ext̃ius. net
uit̾ius. sicut cãna uana. et ua
calamitas. a calaniis .I. stipulis. cũ
uncui. Inde orit᷑ faines. ⁊ misia¬
⁊ tunc est cillamitas. Uñ ⁊ q̃dũ
dicunt ꝙ calamitas dicit᷑ a cado¬
cudis.q. cadamitas .d. mutata ĩ.l.

Expanded text:
spe nec in re nec exterius nec interius, sicut canna vana est et icitur calamitas a calamis stipulis: cum untur et inde oritur fames et miseria, tunc est calamitas, unde et quidam dicunt quod calamitas dicitur quasi cadamitas a cado, d mutata in l,
Abbreviated transcription (Latin):
anbꝰ dic̾ hoc nouĩ pascha q ͤ¬
cum ense. ⁊ sonare passionẽ.
nomĩ uͦ heb̾um. phase simare
transitum: augustinꝰ uͦ dic̃ he¬
bumi esse non grecum. ⁊ soua¬
re transicum. oportune tñ
ꝯcurrere ĩ ħ noĩe ꝯgentiã¬

Expanded text:
 dicit hoc nomen Pascha Graecum esse, et sonare passionem. Nomen vero Hebraeum Phase sonare transitum. Augustinus vero dicit Hebraeum esse, non Graecum, et sonare transitum, opportune tamen concurrere in hoc nomine con
Abbreviated transcription (Latin):
longani hñt penulttinã. uł
officina. medicꝰ medicina.
rex regis. regina. leo. leera.
trina. coqus coqͥna uł cu¬
liua cantꝰ. cantilena. far
lucina. lateo. latͥna. Nam.
mutiua sagina pagĩna. nõ
uidentur esse diriuata. Sa¬
gaua .n. ⁊ saga idem si gnͣt¬

Expanded text:
longam habent penultimam, vel officina; medicus, medicina; rex regis, regina; leo leaena; cina; cocus, cocina et culina; cantus, cantilena; far, īna, lateo latērna. nam Mutĭna, sagăna, pagĭna non uidentur esse deriuatiua sagana enim et saga idem sign
Abbreviated transcription (Latin):
uib ⁊ eminenti nãfragio
deponunt᷑ in mare. ad suliue¬
nsend̾ nauib. qr hũis nauis ac¬
aiñgitur. ⁊ ꝓciñctu tempes¬
tatĩs armatur.

Expanded text:
vibus et imminente naufragio deponuntur in mare ad subveniendum navi, quia his navis accingitur, et in procinctu tempestatis armatur.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ tenendo noĩata.Nam sectaᷤ
dacimꝰ hĩtus aĩor. ac instituta
nendo sequntur. longe alia ĩ
religionis cultu. opin audes. ꝙͣx
ceceri:¬

Expanded text:
et tenendo nominata. Nam sectas dicimus habitus animorum, ac instituta nendo sequuntur, longe alia in religionis cultu opinantes quam ceteri
Abbreviated transcription (Latin):
uino. sũpta tepenti. ħq iiͦ
tardas. s extͣhit ħ̾ba seꝯdas
ħ nomen qr non notũ tͣhit¬
reor esse qͥbdam. Exponam ta¬
li quia nõie significet᷑. ut
nond̾ natꝰ testu cĩrꝯdatur
oui. pullus sic infans matͥs

Expanded text:
iuo sumpta tepenti, hocque modo tardas haec extrahit herba secundas. Hoc nomen, quod non notum reor esse quibusdam, exponam tali quid nomine significetur: ut nondum oatus testa circumdatur ovi pullus, sic infans matris
Abbreviated transcription (Latin):
cula de una tm̃ arbore ꝯta¬
uata. ub dicit᷑ modica naui
uĩminea crudo corio cecta.
cusꝰmodi utiuit᷑ pirate. et di¬
citur a staphon quod ẽ spet

Expanded text:
cula, de una tantum arbore concavata. Vel dicitur modica navis viminea, crudo corio tecta cujusmodi utuntur piratae. Et dicitur a scaphon, quod int
Abbreviated transcription (Latin):
cilicĩa fiunt.u ⁊illa suga
ciliciña dc̃a sunt. que ꝓ asꝑi¬
tate saga dicebantur Uĩ
llut agallicis ĩuentum. qr
no. ꝯtra aeris intemꝑiẽ.
⁊ potuit dici sagum.

Expanded text:
cilicia fiunt. Unde, et illa saga cilicina dicta sunt, quae pro asperitate saga dicebantur. Unde, llium a Gallis inventum, quia no contra aeris intemperiem, et potuit dici sagum.
Abbreviated transcription (Latin):
uertꝰ.c. cui. arbor ẽ mulcum
ãnosa. et dicit᷑ a quero. q̃ris. eo¬
ꝙ era soliti erant dii gentũ q̃ ien
tib responsa p̃cinere. sic̾ ait̃ ysid̾.
ethũñ.xuii. uł dicit᷑ aq̃iendo. qͥ a
antiqͥtꝰ hoĩes q̃rebant ibi glandes.

Expanded text:
lant; secunda intempestum, in qua adolescentes; tertia gallicinium, in qua viri; quarta antelucanum, in qua senes. Has Dominus aliis nominibus vocavit sero, an media nocte, an galli cantu, an mane .
Abbreviated transcription (Latin):
dic̾ magr̃ in hẏstoriis. utensi¬
lia altaris enei. fecit̃ iram
ex ere le betas ad suscipiendoᷤᷤ
cĩneres. ⁊ pͣnas altaris. ollas
⁊ caldarsas ad coqñdas carneᷤᷤ
⁊ haniulas .I. fucinulas. ad
extͣhendas carnes. uł disponẽ¬
das. ⁊ arpagiones .I. furcasi
ad ꝯponendum i gnẽ. ⁊ men¬
ad calefaciend̾. Iosephꝰ addit¬
⁊ trullas. foite ad ꝯgregandoᷤᷤ
ciueres. uł erudiendos. uł ad
uerrend̾ pauimentũ¬

Expanded text:
is altaris. Utensilia vero altaris aenei fecit Hiram ex aere lebetes ad suscipiendos cineres et prunas altaris, ollas quoque et caldarias ad coquendas carnes, et hamulas, id est fuscinulas ad extrahendas carnes vel disponendas, et arpagiones, id est furcas ad componendum ignem, et memad calefaciendum . Josephus addit et trullas forte ad congregandos cineres, vel eruendos, vel ad vertendum pavimentu
Abbreviated transcription (Latin):
sellam. ⁊ dicitur sic. a stratu
sagor .I. sellarum. uł qr selle
sago solent sterni. Item pa¬
rrupte salma dicitur uulgo
astratu sagor nũcupatur.
uꝰ ⁊ caballus saginarius. di
mula sagmaria

Expanded text:
et dicitur sic a stratu sagorum, idest sellarum, vel quia selle sago solent strui; unde rrupte vulgo salma dicitur, a stratu sagorum vocatur. Unde et caballus sagmarius et mula sagmaria
Abbreviated transcription (Latin):
usid̾. ethim̃ .xx. sartago astrepi¬
⁊ poĩtur pro gurtulitate tͣcta
methaphora ascrepitu. eiꝰ ad
⁊ iu ea a rescunt oĩa sie ⁊ lo q̃la
quordam arida ẽ. ⁊ sine huore¬

Expanded text:
repiet ponitur pro garrulitate, tracta metaphora a strepitu eius ad et in ea arescunt omnia; sic et loquela quorundam arida est et sine su
Abbreviated transcription (Latin):
balia. lor. ligna caldeor uotant᷑
ccura hõisi. ⁊ tybie uñ ⁊ brace
qͥb ħ tegunt᷑ diꝯtur sara balla .q.
sar aballa eoꝵ diqtur non sunt ĩ¬
mutata. Saraballa eoꝵ eiꝰ dixe¬
runt. iͥ aqͥla. ⁊ theodocio ñ ut

Expanded text:
balla -lorum lingua Caldeorum vocantur crura hominum et tibie; unde brace quibus hec teguntur dicuntur saraballa, quasi saraballa eorum non sunt immutata ’. Saraballa enim ibi dixerunt Aquila et Theodotion: non, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ex duoꝵ noĩnũ societate nocuta¬
ẽ. est enim ex ꝯnitis tandore. et
sardio. constrit autẽ tͥb colarib
st̾ius nigͦ. medio candido. suꝑiꝰ
niueo. ħ sola ⁊̃ signando nł cere

Expanded text:
ex duorum nominum societate vocata; est enim ex onychis candore et sardo. Constat autem tribus coloribus; subterius nigro, medio candido, superius mineo. Haec sola in signando nihil cerae
Abbreviated transcription (Latin):
ubi agit de scͥs edificiis. sacra
sunt loca dinis cultib institu¬
ta. ut pute ea. in quib altaria
litantib demore pontificibus
exciora templi sunt Sc̃a aũ
stõꝵ. locus templi secretior. ad
quem nulli erat accessus. nisi

Expanded text:
ur. § 4 De aedificiis sacris. Sacra sunt loca divinis cultibus instituta, utpote ea in quibus altaria litantibus de more pontificibus exteriora templi sunt. Sancta autem sanctorum locus templi secretior, ad quem nulli erat accessus nisi t
Abbreviated transcription (Latin):
uideaniꝰ corꝑa nauticor. aln
etiam pecudes. armenta. et
iunĩta sale maxime nũcupã¬
tum largiores lacte. multoq
gratiores casei dote. Gorꝑa
⁊̃ sal astringit siccat ⁊ allis¬
at De fuucta etiam a putres¬
cendi labe uindicat ut ubdurẽt

Expanded text:
videmus corpora nauticorum. Quin etiam pecudes, armenta et iumenta sale maxime plto largiores lacte multoque gratiores casei dote. Corpora etiam sal adstringit, siccat et alligat. Defuncta etiam a putrescendi labe vindicat ut durent
Abbreviated transcription (Latin):
ait sic. Amedicis rute uis
taustita dicit᷑ esse. siccaq
fertur in hus ꝯͣdꝰ illi t̃ciꝰ
esse. Utilis ẽ sepe stomaco
si sepe bibatur. expellit¬
partum. potu uenem q
cocuis hanc in aqtͣ cui ui¬
nũ mist̾is acre. Compescit
talis decoctio tormĩa uen¬
tris. pulmones iuuat ⁊ p̾tꝰ
morbo q medet᷑. Castarum
quem pleuresim uocat at¬

Expanded text:
A. A medicis rutae vis fervida dicitur esse siccaque, fertur in his gradus illi tertius esse. Utilis est valde stomacho, si saepe bibatur, expellpartum potu veneremque coquis hanc in aqua, cui vinum junxeris acre, compescit talis decoctio tormina ventris, pulmones juvat et pectus, morboque medetur costarum, quem pleuresim vocat at
Abbreviated transcription (Latin):
ppło uł qr die ꝓpiciatõis diceb¬
aut głi̾am dnĩ semꝑ ibi des¬
cende. ex utͣq uͦ ꝑte oraculi
s. iñ duob angulis aut̾iorib
poĩti sunt duo chubym auiei

Expanded text:
uia die propitiationis dicebant gloriam Domini semper ibi descendere. Ex utraque vero parte oraculi, scilicet in duobus angulis anterioribus, positi sunt duo cherubim aurei,
Abbreviated transcription (Latin):
fiscina a fisco. an fistꝰ an fis¬
cina an neutrum a nentro
dubiũ ẽ. nani nͨ fustina a fu¬
sto. nec pagĩna apago. nec
ntina anuto. nec ari¬
minũ. ab armo. ditsuata.
cum sint diriuata. penulti¬
mam corripuerunt. Gũ gͥ rũ¬

Expanded text:
em a fisco, an fiscus a fiscina, an neutrum a neutro, dubium est. nam nec fuscĭna a fusco nec pagĭna a pago nec Mutĭna a muto nec Arimĭnum ab Arimo deriuata, cum sint primitiua, paenultimam corripuerunt. sin au
Abbreviated transcription (Latin):
na inspiratõne. qr illi qͥ aut
demonũ instinctu. aut aliis
modis latencia dicunt. licet
prophe dici possuit. tã int̾
dĩnar sc̾pturarum nõ nu¬
merantur auctores. latenci¬

Expanded text:
na inspiratione? M. Quia illi qui aut daemonum instinctu, aut aliis modis latentia dicunt, licet prophetae dici possunt, tamen inter divinarum Scripturarum non numerantur auctores. D. In
Abbreviated transcription (Latin):
ob qmͣ displicebat ei mulier
ne queniret. ⁊ trudebat li¬
uellum in quo st̾pta erant
n̾ mulieri ut coram sacdoti¬
lus legẽtur: ⁊ cum uirassi
ũm esse quod st̃pserat lice¬
bat. utͥq alii copidlari. qd si
ingred̾etur mulier ad alt̾m
qui it̃m daret ei libellim. re¬
pudũ. p̃ori uiro non licebat
eam fet̾at coram dnõ. Usu ᷤ

Expanded text:
ob quam displicebat ei mulier, ne conveniret, et tradebat libellum, in quo scripta erant haec mulieri, ut coram sacerdotibus legeretur. Et cum jurasset verum esse, quod scripserat, licebat utrique alii copulari. Quod si ingrederetur mulier ad alterum, qui iterum daret ei libellum repudii, viro priori non licebat em fe
Abbreviated transcription (Latin):
en ꝙ cordis Nabellũ sit. in quo
agitatur ⁊ mouet᷑. Uͫ ⁊ pulio¬
nes uocati sunt. Nam g̃ce pu
cipit. aquo inouentur pulmo¬
nes ⁊ palpitant. ⁊ apiendo se
ut flatum crpiant. ⁊ nͣ stre¬

Expanded text:
 cordis flabellum sit, in quo agitatur et movetur, unde et pulmones vocati sunt. Nam Graece pcipit, a quo moventur pulmones et palpitant, et aperiunt se ut flatum capiant, et stri
Abbreviated transcription (Latin):
psalt̾iũ iõ cum melodia canti¬
lenarum suauium ab eccͣ freq̃¬
tatur. qͦd faciliꝰ aĩ ad ꝯpũctõm
fa ceret resonare psallentẽ. ita
ut ꝓnũcianti uitĩnior esset. ꝙͣ
canenti. pp carnales & ĩ ecc̃ia.

Expanded text:
psalterium idcirco cum melodia cantilenarum suavium ab Ecclesia frequentatur, quo facilius animi ad compunctionem faceret resonare psallentem, ita ut pronuntianti vicinior esset quam canenti. Propter carnales autem in Ecclesia,
Abbreviated transcription (Latin):
ciunt excubantes. in custͥs. p̃ma
dicitur. ꝯtic̃iniũ. ⁊ qua onĩs iugi¬
lant. Scdda uͦ intempestum. Iu
qua adolescentes. t̃cia gallicsui¬
um. in qͣ uĩri. quarta aũlucañ
inqua senes. has dr̃is aliis nõibus
noĩauit. sero aũ media nocte
aut gullicantu. au mane. M.
xii.G. iude supͣ il expoĩtur c̾pus¬

Expanded text:
ciunt excubantes in castris. Prima dicitur conticinium, in qua omnes simul vigilant; secunda intempestum, in qua adolescentes; tertia gallicinium, in qua viri; quarta antelucanum, in qua senes. Has Dominus aliis nominibus vocavit sero, an media nocte, an galli cantu, an mane ciunt excubantes in castris. Prima dicitur conticinium, in qua omnes simul vigi
Abbreviated transcription (Latin):
menta ĩ firmior aumnꝰ ad affe¬
ctum pietatis exsurgat. Nam
ip̃is sc̃is dc̃is religiosiꝰ. ⁊ ardenciꝰ
mouent᷑ aũ nri. ad flãmã pieta¬
tĩs. cum cantat᷑. qmi si nõ can¬

Expanded text:
m, infirmior animus ad affectum pietatis exsurgat. Nam in ipsis sanctis dictis religiosius et ardentius moventur animi nostri ad flammam pietatis, cum cantatur, quam si non can
Abbreviated transcription (Latin):
Qrunt uana. colũt uina
uenena uoniũt. lilitas nõ
ubios relegiuit. parent q
monetis. Non moĩtis p̃cio
uon p̃ce q̃q iuuant. Non
alleluia ructare. s alle̾a uo¬
runt. plus in spalmone. ꝙͣ
salomone legunt. Scd̾ hoc¬

Expanded text:
runt vana, colunt vina, venena spuunt. Libras, non libros relegunt; parentque monetis, Non monitis; pretio non prece quemque juvant. Non alleluia ructare, sed allia norunt: Plus in Solmone quam Salomone legunt.
Abbreviated transcription (Latin):
inoceron agretis uocut᷑
latiue In t̾p̃tat᷑ ĩ uarecor¬
nu. Idẽ ⁊ monoceroᷤ .i. iuu
cornis. eo ꝙ uñ coenu ĩmedia
cutum ⁊ ualidum. ut qͥdqͥd si

Expanded text:
inoceron a Graecis vocatus. Latine interpretatur in nare cornu. Idem et monoceron, id est unicornus, eo quod unum cornu in media cutum et vali
Abbreviated transcription (Latin):
at repungo. repupugi. ⁊ repũxi
uͭ caẜꝰ iudet᷑ cum ei qui nos pup¬
ugit̃ talionẽ .I. uitẽ a nos red¬
dicam. ostendiuiꝰ repupugi. diciꝰ.
rio loquini᷑ repũxi dicimꝰ.¬

Expanded text:
at repungo repupugi et repunxi, ut Capro uidetur. cum ei, qui nos pupugit, talionem, id est uicem a nobis redditam ostendimus, repupugi dicimus, rio loquimur, repunxi dicim
Abbreviated transcription (Latin):
parue ymagineᷤᷤ nob̾ uidentur
p̃terea pupille appellantur. nã
parituli pupilli dicunt᷑. hanc
płiz pupillam uocant uocatur
autem pupilla. eo ꝙ sit pura
atq ĩpolluta ut sunt puelle. fisi¬
ci dñt easdem pupillas. qͣsuideꝰ
in oculis morituros añ tͥduum.
non hͨre. quib ñ uisis. cuta ẽ
gredine corona dicitur. qr rotũ¬
ditute sui ornet ãbitũ pupille
uoluos autẽ quidam appellant.
ip̃os ñtices oculor. a siłicudine

Expanded text:
parvae imagines nobis videntur, propterea pupillae appellantur. Nam parvuli pupilli dicuntur. Hanc plerique pupulam vocant; vocatur autem pupilla, quod sit pura, atque impolluta, ut sunt puellae. Physici dicunt easdem pupillas, quas videmus in oculis, morituros ante triduum non habere, quibus non visis certa est screta nigredine, corona dicitur, quod rotunditate sui ornent ambitum pupillae. Volvos autem quidam appellant ipsos vertices oculorum ex similitudine
Abbreviated transcription (Latin):
cuspide uĩci. Edibile autẽ ẽ acu¬
leos corone cruorẽ de capite ex¬
traxisse. quoꝵ etiam flageaẜ aͣ¬
or dorsi extractus est ⁊ sangͥneꝰ
sudor om̃s ꝑtes corꝑis tixit̃. unde
non trĩ manꝰ ⁊ pedes ⁊ latꝰ. dica¬
nius asꝑsa sangͥne. s tota ueste

Expanded text:
cuspide junci. Credibile est autem aculeos coronae cruorem de capite extraxisse. Etiam flagellis cruor dorsi extractus est, et sanguineus sudor alias partes corporis tinxit, ut non tantum manus, et pedes, et latus dicamus aspersa s
Abbreviated transcription (Latin):
te inͥ mulieren ꝑitam. illis
artis. qd cõgruit hebo ĩ quo
legitur mulierem bala doph.
bala .n. int̃p̃tat᷑ dña: oph est
nonien artis illiꝰ uide supra

Expanded text:
te mihi mulierem peritam artis illius. Quod congruit Hebraeo in quo legitur mulierem Baladoph. Balad enim interpretatur domina, oph est nomen artis illius. Muta
Abbreviated transcription (Latin):
esse non pͭ. p̃t̾ea nͨ latine dicitur.
deberz .ni. dt̾e. quem putas. maio¬
putas lb̾ uno accentu. de dcõ. Iõ
ũbum non illam ꝑtem otõis.
si s̾mouẽ. ut sit sensꝰ ũbo ĩt̾roga¬
tiuo usus ẽ euangelista .I. sinõe

Expanded text:
esse non potest; preterea nec latine dicitur . Deberet enim dici ‘quem putas maioputas’ sub uno accentu. De dicto Ieroniibi verbum non illam partem orationis sed sermonem, ut sit sensus: verbo interrogativo usus est Evangelista, ide
Abbreviated transcription (Latin):
agarrulitate uocute. eo ꝙ cͥca
genitales strepunt paludes. et
sonos uocis ĩportunuis clamori¬
l reddiuit. ex hi ĩs q̃dam a qͣtice
diciuntur. q̃dam palustres. q̃da
ꝯrandiores cunctaꝵ. alie ta¬
lamitutes uocantur. qm̃ ĩt̾
anindines. fructicesq uiuũt.
miuime oium. ⁊ uiridissime
mute ⁊ sine uoce sunt. agra

Expanded text:
a garrulitate vocatae, eo quod circa genitales strepunt paludes, et sonos vocis inportunis clamoribus reddunt. Ex his quaedam aquaticae dicuntur, quaedam palustres, quaedam grandiores cunctarum. Aliae calamitae vocantur, quoniam inter arundines fruticesque vivunt; minimae omnium, et viridissimae, mutae, et sine voce sunt. Agred
Abbreviated transcription (Latin):
inter otidles tuos ⁊ iñ manu tua
quod e suare. ⁊ thorath. quod so¬
natlegem. Isti etiam maiores ph¬
iniblas aluĩs ferentes. spinas eis alli¬
gubant. quib pũcti in deambła¬
dõne memore ᷤᷤ mandatoer dei si¬
erent hu uniũsa deo deputabãt
⁊ aarmenẽ I. sts. futo. age

Expanded text:
tuos, et in manu tua quod est servare, et thorath quod legem sonat. Isti etiam majores fimbrias aliis ferentes spinas alligabant, quibus puncti in deambulando memores mandatorum Dei fierent. Hi universa Deo deputabant, et Marmeno, id est fato. Age
Abbreviated transcription (Latin):
mos panes. ⁊ polentã eiusdẽ
ãni. est aũ polenta gͣna cocta
⁊ manib ꝯfricata. ad modũ
gͣni pilo tonsi. uꝰ dicit᷑ polẽta
q. pilenta. Qͥdam tũ tͣdunt po¬
lentam esse pultes. de purga¬
cissima furina. ft̃as. ⁊ dc̃am po
sina furina. ħ pollen. pollinis
farine. uł illa tenussima farsua.
q̃ uolat amolendino a mola. ⁊ ia¬

Expanded text:
mos panes, et polentam ejusdem anni. » Est autem polenta grana tosta, et manibus confricata ad modum grani pilo tusi. Et dicitur polenta, quasi polrenta. Quidam tamen tradunt polentam esse pultes de purgatissima farina factas. Et dictam poli. Item a polleo hec pollis -nis farine vel illa minuta farina que volat in molendino a mola;
Abbreviated transcription (Latin):
biles ueniebant. ⁊ puilib ab¬
renũciãbant. qd̾ sub pate ue¬
neris future ueñi sacͥficabant.
uñ ꝑsiuis .u. dicite pantisices ⁊
sacro quid facit aurum. Nẽpe
ħ ad̾ uen̾i donare. a irgine pupe

Expanded text:
biles veniebant et puerilibus abrenuntiabant, quasi sub potestate Veneris future Veneri sacrificabant; unde Persius ‘discite pontifices in templo quid facit aurum nempe hoc quod Veneri donate a virgine pupe’;
Abbreviated transcription (Latin):
deus letale uenenit. Neo ninꝰ
ueluo emplastrum. ponas caun
melle lubactum. Cõmixtꝰ porri
succꝰ lacti mulies. ło bilicꝰ tus
sun ferc᷑ sedare uetustam. Et
Idemi. aurĩs cumpescit. cũ cupͣ
pars e̾cia melis ⁊ sic ꝑ nares de¬
pidum fundendo ꝑͥ aures Imẽsie
capitis poterit sedare dolorem
Cum uino bibat hunc. lũboꝵ
quem dolor angit. Dicunt utiliꝰ
tali nł esse dolori. fructuras soli¬
dat. cito duricias q relaxat. ap¬
poĩtũ uulnꝰ q recens cito cum
sale claudit᷑. Si crudũ fuerit. sũ¬

Expanded text:
dens letale venenum; nec minus velut emplastrum porrum cum melle subactum. Commixtus porri succus lacti muliebri et bibitus m fertur sanare vetustam, et idem. pars tertia mellis, et sic per nares tepidum fundendo vel aures immensum poteris capitis sedare dolorem. Cum vino bibat hunc, lumborum quem dolor angit. Dicunt utilius tali nihil esse dolori. Fracturas solidat cito, duritiasque relaxat appositum, vulnusque recens cito cum sale claudit. Si crudum fuerit sum
Abbreviated transcription (Latin):
tencum ⁊ portuosum differ̾c
nam portenta sunt q̃ trans¬
sigurantur. sic̃ fert᷑ ĩ umbua
mutrtõm exempli cã cam
Isex digitis nati sunt.

Expanded text:
tentum et portentosum differt. Nam portenta sunt quae transfigurantur, sicut fertur in Umbria mutationem. 7. Exempli causa, cum ex digitis nati.
Abbreviated transcription (Latin):
simplicitatẽ. mortẽ ꝓ iꝰticia ĩ¬
mortalitute Iudicabant. meli
tas ꝓ temꝑib in corꝑari. banaᷤᷤ
exutas a corꝑe. ultͣ occeanum
degere. uͥ sit eis repoĩta ꝑ fuitã
ad orientem. malis ꝓcellat. ⁊
hyb̃na loca delegantes. łrãt
in eis qui futura p̃dicerent qͥ¬
dam ꝯuĩgib. s modate ute¬
bant᷑. Nam si oĩo abstinendũ
arbitrarentur genꝰ huinaũ¬

Expanded text:
simplicitatem, mortem pro justitia imsimplicitatem, mortem pro justitia immortalitate judicabant meliortas, pro temporibus incorporari. Bonas exutas corporibus ultra Oceanum degere, ubi sit reposita eis perfruitio ad Orientem, malis procellosa, et hibernia loca delegantes. Erant in eis qui futura praedicerent. Quidam conjugibus, sed moderate utebantur: nam si homines abstinendum arbitrarentur, vel
Abbreviated transcription (Latin):
niuuia. ꝓ ꝓbra oleum ducẽ¬
tes. sqͣlorem detꝰ pucabant.
dũ modo ĩueste canaida sẽꝑ
essent. Nulla eis e̾ta ciuitar. set
iñ singulis domicilia hẽbaut. añ
solis ortum nicħ ꝓphanie loꝙ̃¬
tes. solem ut oriatꝰ orauter.
Sꝰ us ad seytani horam opan¬
tes. loti corpꝰ a quis simul ⁊ cũ
suentio edebant. Iuram̃tumi
h̾ebant ꝑ ꝑiurio secte sue. ne¬
minem adhibentes. il sub ãue
ꝓbatõne. Recepto aliqͦ secimi
post ãnũ duob alũs ãnuĩs moreᷤᷤ
eius ꝓbabant. dephensam t̃ pe¬
coatis: a se pellebant. uͭ ħbas
more recudĩs de cerpens usq
ad obitum penitei. cã detẽ
simul sederẽt. nullꝰ nouẽ ĩ utt̃is
a deo sabb̾m obsuabant. ꝙ nͦ
eadem die alui purgabant.
dolabrum febant ligneum. qͦ
ĩ loco set̾tissimo fadiebant. ter¬
ram. ad aliũ purgandã de¬
missa ueste se diligenter com¬
tegentes. ne splendori d̾ino fa
statiui foueam reimplenteᷤ ui¬
uebant qmͣ longissime obuictꝰ

Expanded text:
mmunia, probro oleum ducentes, squalorem decus putabant, dummodo in veste candida semper essent. Nulla eis certa civitas, sed in singulis domicilia habebant, ante solis ortum nihil profanum loquentes, solem ubi oriebatur orantes, post usque ad quintam horam operantes, loti corpore aquis, simul et cum silentio edebant, juramentum habebant pro perjurio. Sectae suae neminem adhibentes, nisi sub anni probatione. Receptum autem secum, post annum, duobus aliis annis mores ejus probabant, deprehensum in peccatis a se pellebant, ut herbas more pecorum decerpens, usque ad obitum poeniteret. Cum enim decem simul sederent, nullus, novem invitis, Adeo Sabbatum observabant, quod nec ea die alvum purgabant. Dolabrum ferebant ligneum, quo in loco secretissimo fodiebant terram ad alvum purgandam, demissa veste se diligenter contegentes ne splendori diurno  statim foveam reimplentes. Vivebant quam longissime ob victus
Abbreviated transcription (Latin):
tis erat ꝯsulariᷤ. ã in dueban¬
tur ꝯsules ingredientes curi¬
am. de qua si querit᷑. unde
p aulo accid̾it. Respondeo ro¬
mauos hanc habuisse ꝯsuetu¬
diueni. qñ in onarchiam to¬
cius inundi. sibi acq̃ͥrebant

Expanded text:
tis consularis qua induebantur consules Romani ingredientes in curiam. De qua si quaeritur unde Apostolo acciderit, respondeo Romanos hanc habuisse consuetudinem quando monarchiam totius orbis sibi acquirebant,
Abbreviated transcription (Latin):
fecit quo dñs ade ⁊ uxori eiꝰ
tuuicas pelliceas .I. de pellibus
mortuoꝵ ałium. ut signũ sue
mortalitatis secum ferrent. I¬
erunt sibi ꝑizomata .I. succĩ¬
toria .q. brachas b̾ues ut cã¬
pest̾ͥa nͨ sine causa de foliis fi¬
cuũ qr de succo eoꝵ si teran¬
tur caro hoĩs inuncta sencit

Expanded text:
Fecitque Deus Adae, et uxori ejus tunicas pelliceas, id est de pellibus mortuorum animalium, ut signum suae mortalitatis secum ferret; erunt sibi perizomata , id est succinctoria, quasi bracas breves, ut campestria. Nec sine causa de foliis ficuum, quia de succo eorum si teratur, caro hominis inuncta statim
Abbreviated transcription (Latin):
sme rore sibi. Cum doceant
instar. Canidele sꝑgunt.
in sua dãpna tubar. ꝓ fluio
ħ aliĩs. soli sibi deficit isti ꝓ¬
ficiũt aliis. deficĩt q sibi.

Expanded text:
e tamen. Cum doceant instar Candelae faciunt in sua damna jubar. Proficit haec aliis, sibi soli deficit ipsi; Proficiunt aliis, deficiuntque sibi.
Abbreviated transcription (Latin):
echim̃ .xi. plante aplauicie nũcu¬
pate. qr non rotunde. ut ĩ qͣ¬
diupedib ne stare non possit¬
bi pes bipes homo. s plane atq
longiores formate sunt uͭ stabi¬
ie corpꝰ esficerent. Sunt aũplãte
anteriores ꝑtes que ⁊̾ de multiᷤ

Expanded text:
is . Plantae a planitie nuncupatae, quae non rotundae, ut in quadrupedibus, ne stare non possit bipes homo, sed planae atque longiores formatae sunt, ut stabile corpus efficerent. Sunt autem plantae anteriores partes, quae etiam de multis
Abbreviated transcription (Latin):
ira ẽ que ĩmodũ are exlis¬
nis ex construi solet uͭ arde¬
at. pir .i. ignis dicit᷑. s pira ẽ
ardet. Rogus ÷ cum ardere ce¬
perit. bustũ uͦ Iam exustum.

Expanded text:
re est que in modum are ex lignis construi solet ut ardeat; pyr enim ignis dicitur, sed pira est nondum ardet, rogus est cum ardere ceperit; bustum vero iam exustum
Abbreviated transcription (Latin):
co. aliquo acopitur. Ita dic̃
quidẽ plage sunt funes illi qͥ¬
b iecia tendunt᷑ c̃ta ĩ fiiã
ĩmantidos ambit Idẽ ĩ Aii.¬
ũsꝰ finem. illa leui uelox suꝑa¬
bat retia saltu. sũma q trã¬
sibat positarũ lĩna plagarã¬

Expanded text:
co aliquo accipitur; plaga quidem plage sunt funes illi quibus retia tenduntur circa imco aliquo accipitur; plaga quidem plage sunt funes illi quus agros. Illa levi velox superabat retia saltu summaque transibat positarum lina plagar
Abbreviated transcription (Latin):
dit. Inuensũtur in autarus me¬
tallis aqua missa galculi nigͥ
⁊ gͣues. ⁊ dum aurũ colligit᷑
cum eo remanent. pꝰ ea reso¬
luti cũflantur. ⁊ in plũbũ
ex sola uena ꝓcedit. aut cum
conflatur. hiꝰ pͥmꝰ ĩ fornacil
liquor stãnũ ẽ. Sendꝰ argẽt᷑
quid reman siꝑaddita uena
rurcꝰ q coniflata. fit ngrun

Expanded text:
. Inveniuntur et in aurariis metallis aqua missa calculi nigri et graves, et dum aurum colligitur cum eo remanent, postea separati conflantur, et in plumbum ex sua vena prodit, aut cum 295 conflatur. Hujus primus in fornacibus liquor stannum est; secundus, argentum; quod remanet superaddita vena, rursusque conflata, fit nigrum
Abbreviated transcription (Latin):
talo opido iude uͥ natꝰ fue¬
rut translatꝰ est in tarsit
ciliciam. oct᷑ eis ipẽ cum ali¬
is tarsensib ut pote nobil
exceꝑunt q eos cum pace.
tuuo romani ꝯcesserũt eis
p̃dc̃a. ibiq pr̾ pauli penulã
accepit. pꝰ cuiꝰ inortem ob eiꝰ¬
rerordatõni hauc uestẽ sibi
co. qd̃ paulus iuxͣ qͦsdam pe¬

Expanded text:
e ubi natus fuerat translatus in Tharsum Ciliciam occurrit eis ipse cum aliis Tharsensibus, utpote nobilis, exceperuntque eos cum pace. Tunc Romani concesserunt eis praedicta, ibique pater Pauli penulam accepit, post cujus mortem ob recordationem ejus hanc vestem sibi co, quod Paulus, juxta quosdam, pe