comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bona eterna secuti sunt. per tormenta transi¬
erunt. Conuenianus nunc cor nr̃m ⁊ uideamꝰ
si ad quiescat nobis omnia que huius mundt
sunt relinquere. non gloriam non honorem ñ
duicias amare. non arridere prosperis non con¬
delectari blandis non congratulari letis. domi¬
ne imperfectum meum uiderunt oculi tui qmͣ
longe ab hac nõ dicam perfectione. sed perfectio¬
nis in choatione me uideo. et certe parum ħ erat
amicis dei ut pro amore eternoꝵ ista sꝑn̾e̾nt
ista calcarent. Sed abiectis his omnib alacͥcer
ad uotum currentes nec ninis tem̾ poterant.
nec tormentis trahebat eos caritas ⁊ ideo nͦ re¬
trahebat cupiditas. nec deterrebat adu̾sitas. Eͣ¬
rebart ergo. mundum post se relinquerant. de¬
um ante se habelant. Sed interposita sunt tor¬
menta ut interrogarentur uel quo desid̾i̾o hũc
quererent uel qua constantia illum desperissẽt
Interrogata est u̾itas probata caritas ꝗ fuca

Expanded text:
bona aeterna secuti sunt, per tormenta transibona aeterna secuti sunt, per tormenta transierunt? Conveniamus nunc cor nostrum, et videamus si acquiescat nobis omnia quae hujus mundi sunt, relinquere, non gloriam, non honorem, non divitias amare, non arridere, prosperis non condelectari blandis, non congratulari laetis. Domine, imperfectum meum viderunt oculi tui . Quam longe ab hac non dicam perfectione, sed perfectionis inchoatione me video! Et certe parum hoc erat amicis Dei, ut pro amore aeternorum ista spernerent, ista calcarent, sed abjectis his omnibus alacriter ad votum currentes, nec minis teneri poterant, nec tormentis. Trahebat eos charitas, et ideo nec retrahebat cupiditas, nec terrebat adversitas. Currebant ergo, mundum post se reliquerant, Deum ante se habebant. Sed interposita sunt tormenta ut interrogarentur, vel quo desiderio hunc quaererent, vel qua constantia illum despexissent. Interrogata est veritas, probata charitas, confusa
Abbreviated transcription (Latin):
sus in cantias canticoꝵ sponsam de uirtute di-¬
lectionis admonet dicens. pone me in signacu¬
lum super cor tuum pone me ut signaculum
super brachium tuum quia fortis est ut mors
dilectio dura sicut inferus emulatio. mors ⁊ enĩ
iuuentes extinginit inferus autem nͦ mortius
parat. dilectio ergo ut mors fortis est. qr sicꝰ
illa sensum carnis. sic ista affectum concupis¬
centis carnalis ꝑunit. dura est siait inferꝰ emu¬
n latio quia hii quos intus trahit desiderium
eternoꝵ non solum foris blanda respuere. sed
⁊ aduersa queq ⁊ aspera pro eo quod diligũt
adipiscendo cogit tolerare. Consideremus qd̃
uim martyres per tormenta ad regnũ celoꝵ
transierint. Qualem ergo in eis uim amo¬
ris arsisse credumus quos propter deum nec
sibi pepertisse uidemus: Consideremus quid
dimiserint. quid secuti sint qua tͣnsiuerint.
Quid dimiserunit uidemus. quid sint non
uidemus sed credimus. qua transiuerunt au¬
diuimus. bona ista temporalia dimiserunt

Expanded text:
sus in Canticis canticorum sponsam de virtute dilectionis admonet, dicens: Pone me ut signaculum super cor tuum, pone me ut signaculum super brachium tuum, quia fortis est ut mors dilectio, dura sicut infernus aemulatio . Mors etenim viventes exstinguit, infernus autem nec mortuis parcit. Dilectio autem ut mors fortis est, quia sicut illa sensum carnis, sic ista affectum concupiscentiae carnalis perimit. Dura est sicut infernus aemulatio, quia eos, quos intus trahit desiderium aeternorum, non solum foris blanda respuere, sed et adversa quaeque et aspera pro eo quod diligunt adipiscendo, cogit tolerare. Consideremus quot jam martyres per tormenta ad regnum coelorum transierunt. Qualem ergo in eis vim amoris arsisse credimus, quos propter Deum nec sibi pepercisse videmus! Consideremus quid dimiserint, quid secuti sint, qua transierint. Quid dimiserint videmus, quid secuti sint non videmus sed credimus, qua transierint audivimus. Bona ista temporalia dimiserunt,
Abbreviated transcription (Latin):
domuni quib hec collata sunt uõbis. loqͥmi¬
ni uͥ collisi sunt currus et hostium est suffoca¬
tus exercitus. Pernitentes asinos significat
głam. Per sessionem in udicio potestatem ꝑ
deambulationem in uia pacem. Ibi ergo natrẽ¬
tur iusticie domini qnͣtum ad suffocationem ho¬
stium et clementia in fortes isrł. quantum ad
liberationem suoꝵ. Tunc descendit populus do¬
mni ad portas. qui prius timore hostiũ egre¬
di non audebat. prostratis hostĩb non solum e¬
grediebatur sed etiam dominabatur. Inde leti¬
cra et gratulatio que sequitur. Surge surge
siue ut quidam rectius ex hebreo interp̾ta¬
tri putant et post te in beniamin in popłos
tuos o amalech. Sensus hic est ad augm̃tum
leticie presentis preterita et futura dei mira¬
bĩia instantib adnumerat. Dominus in for¬
tib dimicauis ex effraim. In fortib ex effraim
dimicauit dominus et per illos deleuit eos

Expanded text:
Domini quibus haec collata sunt nobis. LoquimiDomini quibus haec collata sunt nobis. Loquimini ubi collisi sunt currus, et hostium suffocatus est exercitus. Per nitentes asinos significat gloriam; per sessionem in judicio, potestatem; per deambulationem in via, pacem. Ibi ergo narrentur, justitiae Domini, quantum ad suffocationem hostium; et clementia in fortes Israel, quantum ad liberationem suorum; Tunc descendit populus Domini ad portas, qui prius timore hostium egredi non audebat, prostratis hostibus non solum egrediebatur, sed etiam dominabatur. Inde laetitia, et gratulatio quae sequitur: Surge, surge ec, et post eum; sive ut quidam rectius ex Hebraeo interpretari putant et post te in Benjamin in populos tuos, o Amalec. Sensus hic est ad augmentum laetitiae praesentis, praeterita et futura Dei mirabilia instantibus annumerat Dominus in fortibus dimicans ex Ephraim. In fortibus ex Ephraim dimicavit Dominus; et per illos delevit eos
Abbreviated transcription (Latin):
est quod sequitur: Cessauerunt fortes in isrł
et quieuerunt. scilicet non ualentes resistere
inimicis. donec surgeret debbora. surg̾et Dico
mater in isbł. Ideo noua bella elegit dominus
per infirma forcia destruens. per feminam su¬
perbos hostes prosternens. Et ut maius sit m¬
raculum dei hoc non solum duce femina sed
⁊ parua manu pugnante factum esti Clipeꝰ¬
⁊ hasta si apparuerunt in quadraginta mi¬
lib ismel. NIon erat iu tot nulib qui clipe¬
um isbael aut hustum leuauerit contra mi¬
micos exceptis paucis id est decem milibus qͥ
pro salute płi sui periculo se dederunt: de
quib subditz cor meum diligit punapes isuł
ad quos rursum. Qui propria uoluntate ob¬
culistis uos discrimini benedicite domino. Qui
ascenditis super nitentes asinos et sedetis in iu¬
dicio et auibulatis in uia. uos qui modo prostra¬
tis hostib auxlio dei et in gloria estis ⁊ potesta¬
tem hubecis et pacem. nolite õbluusci operum

Expanded text:
est quod sequitur. Cessaverunt fortes Israel, est quod sequitur. Cessaverunt fortes Israel, et quieverunt, scilicet non valentes resistere inimicis. Donec surgeret Debbora: surgeret dico mater in Israel. Ideo nova bella elegit Dominus, per infirma fortia destruens, per feminam superbos hostes prosternens. Et ut majus sit miraculum Dei, hoc non solum duce femina, sed et parva manu pugnante factum est. quadraginta millibus Israel. Non erat in tot millibus, qui clypeum Israel aut hastam levaverit contra inimicos, exceptis paucis, id est decem millibus, qui pro salute populi sui periculo se dederunt, de quibus subdit: Cor meum diligit principes Israel; ad quos rursum: Qui propria voluntate obtulistis vos discrimini, benedicite Domino. Qui ascenditis super nitentes asinos, et sedetis in judicio, et ambulatis in via. Vos qui modo prostratis hostibus auxilio Dei, et in gloria estis, et potestatem habetis et pacem, nolite oblivisci operum
Abbreviated transcription (Latin):
tum intelligi potest quasi uinuo terrore liq̃fatti.
Si ⁊ hoc quod ait terra mota este ad perturbatio¬
nem hominum hĩtantium in terra conuenien¬
ter referri potest qui auditis tantis mirabilibus
moti sunt atq turbati. Sequitur. In dieb sangar
filis anath in dub iahel quieuerunt semite ⁊ qui
ingrediebantur per eas ambislauerunt per calles
deuios. Post antiqua mirabilia. ad noua miracła
narranda accedit. Significat autem quod filii
istł ante tempora sua in tantum cirrum quaq
hostium terrore artabantur ut semite qͥescerent
nemine ambulante per eas. ⁊ si qui forte ꝑ eas
incedere cogelantur non publica uia s ꝑ cillles
deuios latitudo assultus hostium. declinarẽt. Et
hoc etiam in dieb sangar factum est qui licet
tante forticudinis ẽẽt ut sexcentos uno uom̾e
sterneret damen eo usq non potuit ut tantã
ao deslem pacem in terra poneret qualem mo¬
do deus per hanc uictoriam populo suo dedit. Hoo

Expanded text:
tum intelligi potest, quasi nimio terrore liquefacti. tum intelligi potest, quasi nimio terrore liquefacti. Sed et quod ait, terra mota est, ad perturbationem hominum habitantium in terra convenienter referri potest: qui auditis tantis mirabilibus moti sunt atque turbati. Sequitur. In diebus Sumgar filii Anath, in diebus Jahel quieverunt semitae: et qui ingrediebantur per eas ambulaverunt per calles devios. Post antiqua mirabilia ad nova miracula narranda accedit. Significat autem, quod filii Israel ante tempora sua in tantum circumquaque hostium terrorem arctabantur, ut semitae quiescerent nemine ambulante per eas: et si qui forte per eas incedere cogebantur, non publica via, sed per calles devios latenter eundo assultus hostium declinarent. Et hoc etiam in diebus Samgar factum est; qui licet tantae fortitudinis esset, ut sexcentos uno vomere sterneret, tamen eousque non potuit ut tantam ac talem pacem in terra poneret, qualem modo Deus per hanc victoriam populo suo dedit. Hic
Abbreviated transcription (Latin):
tuit. In exodo legimus quomodo mons syna descendẽ¬
te in ipsum domino totus fumauit eratꝙ mons
omnis terribilis et ascendit ex eo quasi fumus de
fornace et nubes desissima montem operuit. Illio
ergo ex presentia creatoris terra mota fumigauit. il¬
lic celi in ube densissima aquis distillant pauorem et
reuerentiam quasi quodam suo sudore testati mon¬
tesq ip̃a nubium obumbratione tecti fluxerunt ĩ
fluttuatione nubium uolitantium et descensu aqͣ¬
rum. Synai a facie dei israel. Hac una clausula oĩa
precedentia comprehendit. Syna motus est a facie
domini. Syna stillauit aquis. Syna a facie domini
defluxit. Quod enim quasi generaliter propt̾ mi¬
raculi excellentiam premiserat terra mota est celi
ac nubes stallquerunt montes fluxerunt ubi hoc
totum ad implecum sit specialiter subiungens
determinat dicens. Sy nai a facie domini. Quod
autem ait montes fluxerunt per yperbolen dic¬

Expanded text:
tuit. In Exodo legimus , quomodo mons Sina descendentuit. In Exodo legimus , quomodo mons Sina descendente in ipsum Domino totus fumavit: eratque mons omnis terribilis, et ascendit ex eo quasi fumus de fornace, et nubes densissima montem operuit. Illic ergo ex praesentia Creatoris terra mota fumigavit: illic coeli in nube densissima aquis distillans pavorem, et reverentiam quodam suo sudore testati, montesque ipsa nubium obumbratione tecti fluxerunt in fluctuatione nubium volitantium, et descensu aquarum. Sinai a facie Dei Israel, hac una clausula omnia praecedentia comprehendit. Sina motus est a facie Domini. Sina stillavit aquis. Sina a facie Domini defluxit. Quod enim quasi generaliter propter miraculi excellentiam praemiserat: terra mota est, coeli ac nubes stillaverunt aquis, montes fluxerunt; ubi hoc totum adimpletum sit specialiter subjungens determinat dicens: Sinai a facie Domini. Quod autem ait: Montes fluxerunt, per hyperbolen dic
Abbreviated transcription (Latin):
uxor ⁊ahel sisaram interfecit. Ce cneruntq de¬
bborra ⁊ barach filius abinoen in die illo dñces.
Qui sponce obculistis de isbł animas nr̃as ad pe¬
riculum benediate dominum. Hoo canticũ post
uittoriam in laudem dei cecinerunt debbora
⁊ barach. Domine cum exires de seir et transi¬
.res per regiones edom terra mota est celiq ac
nubes stillauerunt aquis. Montes fluxerunt
a facie domini. ⁊ sỹnai a facie domini dei istael.
Pretenita dei mirabilia in augnientum presen¬
tium ad memoriam reuocat᷑. Significat autẽ
quod olim au popislum suum de egẏpto eduo¬
tum deus precederet. ducatum prebens per de¬
sertum quod coniictum est terre edom atq
seir presentiam creatoris etiam muta elem̃ta
senserunt. et quasi uiana maiestate territa
atq curbata motu ipso presenti numini deitatis re¬
uerentiam prebuerunt. Terra mota est. Erre signum
presentis deitatis. Qui fundauit solus mouere po¬

Expanded text:
uxor Sisaram interfecit. Cecineruntque Deuxor Sisaram interfecit. Cecineruntque Debbora, et Barac filius Abinoem in illo die, dicentes: Qui sponte obtulistis de Israel animas vestras ad periculum, benedicite Dominum. Hoc canticum post victoriam in laudem Dei cecinerunt Debbora et Barac. Domine, cum exires de Seir, et transires per reginubes stillaverunt aquis. Montes fluxerunt a facie Domini, et Sinai a facie Domini Dei Israel.Praeterita Dei mirabilia in augmentum praesentium ad memoriam revocat. Significat autem, quod olim cum populum suum de Aegypto educturus Deus precederet ducatum praebens per desertum, quod conjunctum est terrae Edom atque Seir: praesentiam Creatoris etiam muta elementa senserunt et quasi vicina majestate territa atque turbata motu ipso praesenti numini Deitatis praebuerunt. Terra mota est. Ecce signum praesentis Deitatis. Qui fundavit solus movere po
Abbreviated transcription (Latin):
nomen unam interpretationem hr̃e inuenitiu.
Barach gͥ ipse est laphidoch maritus eius ꝙ̃ ut¬
pote uirum mulier ad prelium itura uocat. Aber
autem cineus recesserat quondam a ceteris cine¬
is fratrib suis filiĩs obab cognati moys. Legimꝰ
in exodo quomodo ietro socer moysi in deserto
ad eum uenit ad ducens illi sepħoram uxoren
suam et fĩlios suos. deinde cum rediret ip̃e iecro
in terram suam. moyses filium eius obab cog¬
natum suum frẽm scilicet uxoris sue secum de¬
tinuittut pariter cum filiis israel ad terram ꝓ¬
missionis proficisceretur. De cuius iudelicet olisb
progenie iste aber descendens a ceteris fratrib
sius filiĩs õbab inter filios israel hĩtantib sic̾
superius in hoc eodem libro legimus ꝙ filii ciner
ascenderunt de auitate palmarum cum filiis iu¬
da in desercum sortis eius et habitauerunt cũ
eis: discedens ad alium locum tamen regioni
id est ad uallem sennim habitauit in ea. auius

Expanded text:
nomen unam interpretationem habere invenitur. nomen unam interpretationem habere invenitur. Barach igitur ipse est Lapidoth, maritus ejus, quem utpote virum mulier ad praelium itura vocat. Aber autem Cineus recesserat quondam a caeteris Cineis fratribus suis, filiis Obab, cognati Moysi. Legimus in Exodo quomodo Jethro, socer Moysi, in deserto ad eum venit, adducens illi Sephoram uxorem suam, et filios suos; deinde cum rediret ipse Jethro in terram suam, Moyses filium ejus Obab cognatum suum fratrem, scilicet uxoris suae, secum detinuit, ut pariter cum filiis Israel ad terram promissionis proficisceretur. De cujus videlicet Obab progenie iste Aber descendens a caeteris fratribus suis filiis, Obab inter filios Israel habitantibus, sicut superius in hoc Judicum libro legimus, quod filii Cinei ascenderunt de civitate Palmarum cum filiis Juda in desertum sortis, et habitaverunt cum eis; discedens ad alium locum illius tamen regionis, id est ad vallem Sennim, habitavit in ea; cujus
Abbreviated transcription (Latin):
uocare cepit. Sio ad superiora referendum qd̾
ait dimisit eigo iosue populum. Qui suscica¬
uit eis saluatorem uocabulo aocħ filium iera
filii ienuni. Ieminus ipse beniami. Nam ben¬
ianim filius dextere interprecatur. Sublato gͥ
ben quod filius interpretatur. quod relinquitur
tamim ieminum faciti id est dextrarium uł der¬
tralem uel dexcrum siue alio quolibet modo for¬
metur a dextria nuncupatus Aonde gonilnus
non ꝑ .g. scribendum est sicut geiumum qd̵
significat duplum. s ꝑ .i. ⁊ e. ut sit geminus
aienum uł a iamin dictus uelut a dextoa dext᷑.
Hino fili remini dñr filii beniamuin. Ip̃e autem
hubitauit in arͣoseth gentium. Hec regio ictirco
gentium dicitur quod non uno populo solum s
a multis gentib habitabatur. Que misit et uoca¬
uit barach filium abinoen. Hic barach idem ip̃e
esse putatur qui et laphidoch. hano autem esti¬
mationem. exiñ natura credimus quod utrun

Expanded text:
vocare coepit. Sic ad superiora referendum, quod vocare coepit. Sic ad superiora referendum, quod ait: Dimisit ergo Josue populum. Qui suscitat eis salvatorem Aioth, filium Gera, filii Jemini. Jeminus ipse est Benjamin. Nam Benjamin filius dexterae interpretatur. Sublato igitur ben, quod filius interpretatur, quod relinquitur jamini jeminum facit, id est dextrarium, vel dextralem, vel dextrum, sine alio quolibet modo formetur a dextra nuncupatus: unde Jeminus non g, scribendum est, sicut geminus, quod significat duplum; sed per j et e, ut sit, jeminus a jemin vel jamin dictus velut a dextera dexter. Hinc filii Jemini dicuntur filii Benjamin. Ipse autem habitavit in Haroseth gentium. Haec regio idcirco gentium dicitur, quod non ab uno populo solum, sed a multis gentibus habitabatur. Quae misit, et vocavit Barach filium Abinoem. Hic Barach idem ipse esse putatur, qui et Lapidoth; hanc autem existimationem exinde natam credimus, quod utrumque
Abbreviated transcription (Latin):
ad sortem filioꝵ uida reuorata est ⁊ auitas dauid
appellata. Ascendit ꝙ angelus domini de galgisl
ad locum flentium. per anticipationem nino lo¬
cus flentium appellatui Nam post ea nom̃
iuditum est. Dimuisit ergo iosue populum. Quo¬
modo aum iam iosue mortuum ẽẽ dixerit ⁊ post
eius mortem iudam ad prelium coram filiis
israel ascendisse et õ que usq huc dicta sunt
nuc subsequenter iosue populum dimisisse a¬
memorat: S narratio ad superiora reu̾titur.
Ao si drẽt. In eo quod post mortem iosue filiz is¬
rael gentes illas quas dominus deleri prece¬
perat seruauerunt. patet post quam iosue eos
dunisit. qualiter sibi relicti precepta dei serua¬
re contempserunt. Nam post quam iosue
dimisit populum ⁊ mortuus est atq alii senio¬
res qui legem dei nouerant de cesserunt. subse¬
quens geueratio ailtu dei derelicto ydolis ser¬
iure et ĩram dei aduersum se prauis oꝑib pro¬

Expanded text:
ad sortem filiorum Juda vocata est, et civitas David ad sortem filiorum Juda vocata est, et civitas David appellata est. Ascenditque angelus Domini de Galgale ad locum flentium: per anticipationem nunc locus flentium appellatur. Nam postea nomen inditum est. Dimisit ergo Josue populum. Quomodo cum jam Josue mortuum esse dixerit, et post ejus mortem Judam ad praelium coram filiis Israel ascendisse, et caetera quae usque huc dicta sunt: nunc subsequenter Josue populum dimisisse commemorat? Sed narratio ad superiora revertitur ac si diceret: in eo quod post mortem Josue, filii Israel gentes illas quas Dominus deleri praeceperat, servaverunt, patet postquam Josue eos dimisit, qualiter sibi relicti praecepta Dei servare contempserunt. Nam postquam Josue dimisit populum, et mortuus est; atque alii seniores qui legem Dei noverant, decesserunt, subsequens generatio, cultu Dei derelicto, idolis servire et iram Dei adversum se pravis operibus pro
Abbreviated transcription (Latin):
autem habitatorem iherłm non deleuerũt filii
beniami. Habitauitq iebusens cum filiis ben¬
iamin in ierłm usq in presentem diem. Cum su¬
perius filii iuda ierłm oppugnasse et cepisso cũc¬
tamq ciitatem incendio tradidisse legantur
quomodo in hoc loco filios beniamin iebuseum
habitatorem ierłm̃ non deleuisse p̃otius s ip¬
sum iebuseum cum filiis beniamin in iebłm
usq in presentem diem habitasse memorat᷑᷑
Iutelligitur ergo quod filii beniamin quorũ
possessio tribui iuda iuntta erat et ierłm con¬
tingebat post quam filii uida auitatem cepe¬
rant atq uastauerant in eadem habitare cepes¬
runt ipsumq iebuseum habitatorem loa a fili¬
is iuda subattum secum habitare passi st̃ atq
in hunc modum ierłm usq ad tempora dauid ie¬
buseoꝵ pariter et filioꝵ israel habitatio fuit donͦ
tandem ab ipso dauid iebuseo plene eiecto ierłm

Expanded text:
autem habitatorem Hierusalem non deleverunt filii autem habitatorem Hierusalem non deleverunt filii Benjamin: habitavitque Jebusaeus cum filiis Benjamin in Hierusalem usque in praesentem diem. Cum superius filii Juda Hierusalem oppugnasse et cepisse cunctamque civitatem incendio tradidisse legantur: quomodo in hoc loco filios Benjamin in Jebusaeum habitatorem Hierusalem non delevisse, sed potius ipsum Jebusaeum cum filiis Benjamin in Hierusalem usque in praesentem diem habitasse memoratur? Intelligitur ergo, quod filii Benjamin, quorum possessio tribui Juda cuncta erat, et Hierusalem contingebat: postquam filii Juda civitatem ceperant atque vastaverant, in eadem habitare coeperunt, ipsumque Jebusaeum habitatorem loci a filiis Juda subactum secum habitare passi sunt, atque in hunc modum Hierusalem usque ad tempora David Jebusaeorum pariter et filiorum Israel habitatio fuit: donec tandem ab ipso David, Jebusaeo plene ejecto, Hierusalem
Abbreviated transcription (Latin):
Quidam de hebraica ueritate magis proprie ĩ¬
terpretari putauerunt cesis pollicib eo quod
truncato pollice ad ferenda arma deuiceps hõ
p̾doneus non sit. AAdduxeruntq eum in ierlm̃.
Cum uscs ad tempora dauid iebusei ierłm̃ teni¬
isse legantur quomodo hic filiĩ isrł ad onibe¬
pech in ierłm̃ addirxisse dicuntur quasi iii suã
questionem soluit. Sic enim incelligendum est qd̃
primum urbem ceperunt. deinde ad urbem captam
et ditioni sue subiectam captum regem addux̾iuit.
Dedit ergo ei chaleb irregnum superius et irrigu¬
uni inferius. Per superius et inferius montana
campestria intelligimus. Filii autem cinei cogna¬
ti moysi ascenderunt de ciuitate palmarum cumn
filiis iuda. in desertum sortis eius quod est a m̾i¬
die arad et habitauerunt cum eo. Cineus ipse
est iechro et raguel pater sephore uxoris moy¬
si i quo cinei dicti sunt. qui hic ad filios iuda
ascendisse et cum eis habitasse dnĩr. Iebuseum

Expanded text:
Quidam de Hebraica veritate magis proprie inQuidam de Hebraica veritate magis proprie interpretari putaverunt: caesis pollicibus, eo quod truncato pollice ad ferenda arma deinceps homo idoneus non sit. Adduxerunt eum in Hierusalem. Cum usque ad tempora David Jebusei Hierusalem tenuisse legantur, quomodo filii Israel Adonibezec in Hierusalem adduxisse dicuntur, quasi in suam quaestionem solvit. Sic enim intelligendum est, quod primum urbem coeperunt, deinde ad urbem captam et ditioni suae subjectam captum regem adduxerunt. Dedit ergo ei Caleb irriguum superius, et irriguum inferius. Per superius et inferius montana et campestria intelligimus. Filii autem Cinei cognati Moysi ascenderunt de civitate Palmarum cum filiis Juda in desertum sortis ejus, quod est ad meridiem Arad, et habitaverunt cum eo. Cineus ipse est Jetro, et Raguel pater Sephorae, uxoris Moysi, a quo Cinei dicti sunt, qui hic ad filios Juda ascendisse, et cum eis habitasse dicuntur. Jebusaeum
Abbreviated transcription (Latin):
matizatio. quia ista a communi hominũ usu
remouelutur. quicquid hoc modo sacrabatus do¬
mino quod nulla redemptione poterat reu̾ti
ad hominem etiam si pater consecrass filium:
prius moreretur quam redimeretur. ⁊ hoc est
morte morietur. Solummodo mascilos ĩ pͥ¬
mogenitis egypti interfecit dominus. et idro
solos masculos tam in hominib quam in a
nimalib precepit redum. ⁊ si puus uasceretur
femina quicumq filii post eam nascerentur.
iber iudicum qui hebraice sophchimdĩ:
septimus ordinatur. Hic tempora iu¬
dicum describit qui post iosue usq ad hely sa¬
cerdotem populum isrł iudicarunt. Hic insuꝑ¬
ficie littere aꝑtior reliquis apparet. Iudas ascẽ¬
det. Per iudam in hoc loco non personam s po¬
pulum. tribum iudelicet inda intellig̾e̾ debemꝰ.
iuda contra chananeos pugnatura in auxi¬
lium uocat. Quem secuti compre hendeoũt
cesis simitatib manuum eius ac pedum.

Expanded text:
matizatio; quia ista a communi hominum usu matizatio; quia ista a communi hominum usu removebantur. Quidquid hoc modo sacrabatur Domino, nulla redemptione poterat reverti ad hominem, etiam si pater consecrasset filiam, prius moreretur quam redimeretur; et hoc est morte morietur. Solummodo masculos in primogenitis Aegypti interfecit Dominus, et ideo solos masculos, tam in hominibus quam aliis in animalibus praecepit redimi, etsi prius nasceretur femina, quandocunque filii post eam nascerentur, Liber Judicum, qui Hebraice Sopthim dicitseptimus ordinatur. Hic tempora judicum describit, qui post Josue usque ad Heli sacerdotem populum Israel judicarunt. Hic in superficie litterae apertior reliquis apparet. Judas ascendet. Per Judam in hoc loco non personam, sed populum, tribum videlicet Juda intelligere debemus, quam tribus Juda contra Chananeos pugnatura in auxilium vocat. Quem secuti comprehenderunt, caesis summitatibus manuum ejus ac pedum.
Abbreviated transcription (Latin):
exaderet alias tabulas. Super quas et ip̃e dñs
iterum se scripturum decem precepta. ꝓmittit
in deuteronomio. Quod cum fecisset moyses. et
item altero die post descensum ascenderet: ieiu¬
nauit tercio. In ultimo. die terrie quadragene
cum deberet descendere moyses: indixit ei dñs
festum expiationis insignum et memoriã re¬
nussionis pcc̃orum. quami dominus fecit tunc
populo precib moysi. Aquinta decima die. Post
ominem collectionem fruttuum oportebat fieri
hoc festum. propterea quo de omnib fruttibi
oportebat domino offerri. Ideo autem quinto
decimo die mensis fit. quia quinto decimo die
mensis licet non huius. S primi: in taberna¬
culis nubium habitare ceperunt filii isrł Nu¬
bes .uii. circuibant ex omni parte tab̾nacłm.
li agit quod immolari posset domino si care¬
ret macula. Quod si dare uoluerit. et c̃. Om̃e
quod domino consecratur siue homo. sine ani¬
mal. Ista consecratio in hebreo dicitur anathe¬

Expanded text:
excideret alias tabulas super quas, et ipse Dominus excideret alias tabulas super quas, et ipse Dominus iterum se scripturum decem praecepta promittit in Deuteronomio. Quod cum fecisset Moyses, et item altero die post descensum ascenderet, jejunavit tertio; et in ultimo die tertiae quadragenae cum deberet descendere Moyses, indixit ei Dominus festum expiationis in signum, et memoriam remissionis peccatorum quam Dominus fecit tunc populo precibus Moysi. A quinto decimo die post omnem collectionem fructuum oportebat fieri hoc festum, propterea quod de omnibus fructibus oportebat Domino offerri. Ideo autem quinto decimo die mensis fit? quia quinto decimo die mensis, licet non hujus, sed primi: in tabernaculis nubium habitare coeperant filii Israel. Nubes septem circuibant ex omni parte tabernaculum, li agit, quod immolari posset Domino si careret macula. Quod si dare voluerit, etc. Omne quod Domino consecratur, sive homo, sive animal. Ista consecratio in Hebraeo dicitur anathe
Abbreviated transcription (Latin):
ficabo illum. i. xui. luna in quo die secalatur. ⁊
peuis eleuabatur coram domino. et post ea corre¬
lutur igni. et terẽbatur in farinam. et fiebat
inde sacrificium. et ab isto die computa bantur
Uiĩ. septimane. et dies primus post eas erat pẽ¬
tecostes qui dies semper est sextus t̾cii mensis
sicut in donatione legit contigit. Sciendum aũt
quod et hic mamipulus et omnia sacoificia fe¬
stoꝵe sicut et cotidianum holooaustum cõmuni¬
ter ab omni isrł accipiebantur. et diues ñ plus
quam pper ponelut in collecta. que ad arbitͥ¬
um sumii sacerdotis seruabatur. Mense sep¬
timo: prima die mensis. Hoc die descendit mo¬
yses de monte cransattis trib quadragenis qui¬
b ⁊ ieumauit. finita enim prima: descẽdit mo¬
pses: quia popislus pecrauerat de intulo con¬
aatili. et facta uindicta. et frattis tabulis
altero die ascendit in montemi et ieiunauit
item alia quadragena ut imꝑetret ueniani.
Qua finita: dixt ei dominus ut descend̾et. et

Expanded text:
cima sexta luna. In quo die consecrabatur, et prius elevabatur coram Domino, et postea torrebatur igni, et terebatur in farinam, et fiebat inde sacrificium. Et ab isto die computabantur septem septimanae; et dies primus post eas erat Pentecoste, qui dies semper est sextus tertii mensis, sicut et in donatione legis contigit. Sciendum autem quod et hic manipulus, et omnia sacrificia festorum, sicut et quotidianum holocaustum, communiter ab omni Israel accipiebantur; et dives non plus quam pauper ponebat in collecta, quae ad arbitrium summi sacerdotis servabatur. Mense septimo, prima die mensis. Hoc die descendit Moyses de monte transactis tribus quadragenis, quibus, et jejunavit. Finita enim prima descendit Moyses; quia populus peccaverat in vitulo conflatili, et facta vindicta et fractis tabulis, altero die ascendit in montem, et jejunavit item alia quadragena, ut impetraret veniam Qua finita, dixit ei Dominus, ut descenderet et
Abbreviated transcription (Latin):
tum est ħ preter rem dixisse uideor s forte non pret̾
utilitatem michi ⁊ his qui mecum senciunt qd̾

Expanded text:
tum est. Haec praeter rem dixisse videor, sed forte non praeter utilitatem mihi, et iis qui mecum sentiunt q
Abbreviated transcription (Latin):
in potestate non hñt corporis ỹmaginis exp̾ssionẽ
quid caro naturalitimouetur ⁊ sequitur qd̾ eumꝰ
tnotum sequi solet ⁊ qd̾ sine pcc̾o auigilantib fi̾
non potest. Sio in sp̃u ⁊ corporialium rerum ỹma¬
gines apparent ⁊ multa pro arbitrio finguntiut uł
pret̾ arbitͥum. demonstrantur. Ip̃a namq anima q̃
motu ꝓpͥo semꝑ in motu est quia per corpus nõ sinicͣi
uel non plene sinitur corporalia sentire uel ad corꝑa¬
lia uim sue intentionis dirige̾ corpore sopoto spiritu

Expanded text:
in potestate non habent imaginis corporalis expressionem, in potestate non habent imaginis corporalis expressionem, qua caro naturaliter movetur; et sequitur quod eum motum sequi solet, et quod sine peccato a vigilantibus fieri non potest. Sic in spiritu et corporalium rerum imagines apparent, et multa pro arbitrio finguntur, vel praeter arbitrium demonstrantur. Ipsa namque anima quae motu proprio semper in motu est, quia per corpus non sinitur, vel non plene sinitur corporalia sentire, vel ad corporalia vim suae intentionis dirigere, corpore sopito, spiritu
Abbreviated transcription (Latin):
sumus. Aliquo ecam sp̃u rapiente tollitur anima in
huius modi uidenda. seu bona seu mala. Nimia qͦ
intentione. cogitatione uel aliqua ui morbi. ut frr¬
um retum ymagines in sp̃u expͥmuntur tanqmͣͣ
corpora ip̃is corporis sensib presenrentur ut ab sen¬
tia uideantur adẽẽ tanquam p̾sentia ⁊̃ q̃ non sunt
tanqmͣ pre octulis assunt. Adormientib eciam młta
uidentur: uel nichil uel aliꝙͥ significanciua. uñ sepe
ymagines rerum corporalium tanta expressione il¬
lis presentantur in sompnis quanta ip̃a corpora p̃¬
seutantur uigilantib ut int̾ uisionem dormiẽtiũ
⁊ ueram ꝯmixtionem iugilantium ñ discernatur¬
s continus eis caro moc. eacur ⁊ contra propositum
suum uel contra licitos mores concubere uideantuir
et quod naturaliter collectum est per genitales ui¬
as emiitatur. hunc motum casti uigilantes cehibẽt
⁊ refrenant. dormientes autem ideo si possunt. quia

Expanded text:
sumus: aliquo etiam spiritu rapiente tollitur anima in sumus: aliquo etiam spiritu rapiente tollitur anima in hujusmodi videnda seu bona seu mala. Nimia quoque intentione cogitationis vel aliqua vi morbi, ut phreum rerum imagines in spiritu exprimuntur, tanquam corpora ipsius corporis sensibus praesententur, ut absentia videantur adesse tanquam praesentia, et quae non sunt tanquam prae oculis adsint. A dormientibus etiam multa videntur, vel nihil vel aliquid significantia. Unde saepe imagines rerum corporalium tanta illis expressione praesentantur in somnis, quanta ipsa corpora praesentantur vigilantibus, ut inter visionem dormientium et veram commixtionem vigilantium non discernaturd continuo eis caro moveatur, et contra propositum suum vel contra licitos mores concumbere videantur, et quod naturaliter collectum est, per genitales vias emittatur. Hunc motum casti vigilantes cohibent et refrenant: dormientes autem ideo non possunt, quia
Abbreviated transcription (Latin):
mortui sicut dormientis in ip̃a sumilitudine corpo¬
ris sui sentit seu bona seu mala. Non sunt tñ
corporalia. s corporalib similia. quib anime corpo¬
rib entite afficiuntur seu bone seu male: cum et
ipse suis corporib similes sibimet appareant sunt
tamen et uera leticia est ⁊ uera molestia fc̃a de sub¬
stancia spiritali. in substantia spãli. Certum nẽpe
est quandam spĩtalem naturam in nobu ẽẽ. ubi
corporalium rerum similitudines aut formantur
aut formate ing̾untur. siue cum p̾sencia aliquo
corporis sensto tangimus. ⁊ continuo eoꝵ simulitudo
in sp̃u formatur. ⁊ memoria reconditur: siue cũ
absentia iam nota uel que non nouimus cogita¬
mus ut inde informetur quidam sp̃alis ĩtellectꝰ
Inmum̾abilia eciam per arbitrio ⁊ opinatione fin¬
gimus que uel non sunt uel ẽẽ nesauntur. Innu¬
merabiles quoq ⁊ uarie forme rerum in anmo
nr̃o u̾santur: uelcum aliquid facimus uel fatturi

Expanded text:
mortui, sicut dormientis, in ipsa similitudine corpomortui, sicut dormientis, in ipsa similitudine corporis sui sentit, seu bona seu mala: non sunt tamen corporalia, sed corporalibus similia, quibus animae corporibus exutae afficiuntur, seu bene seu male, cum et ipsae suis corporibus similes sibimet appareant; sunt tamen et vera laetitia et vera molestia, facta de substantia spirituali in substantia spirituali. Certum nempe est quamdam spiritualem naturam esse in nobis, ubi corporalium rerum similitudines aut formantur, aut formatae ingeruntur, sive cum praesentia aliquo sensu corporis tangimus, et continuo eorum similitudo in spiritu formatur, et in memoria reconditur; sive cum absentia jam nota vel quae non novimus cogitamus, ut inde formetur quidam spiritualis intellectus. Innumerabilia etiam pro arbitrio et opinatione fingimus, quae vel non sunt, vel esse nesciuntur. Innumerabiles quoque et variae formae rerum in animo nostro versantur, vel cum aliquid facimus, vel facturi
Abbreviated transcription (Latin):
liud utiq est in nob̃̾. quo corpora sentimts. qd̾
quinq corporis sensib saciinus᷑ aliud quo nõ
corpora. s corporib simillima cernimus ubi et nos
ip̃os non alit̾ quam siniles corporib intuemur aᵈ
quo nec corpora nec corpoꝵ similitudines conspiamꝰ.
s illas res que non hñt ymagines sui similes. sicut
est deus ⁊ ip̃a mens racionalis uel intelligentia uel
rõ sicut eciam uirtates. prudentia. iusticia. castitas cari¬
das. pietas ⁊ quecumq alie sunt: quas intelligendo
uel cogitando enumeramus discernimus ⁊ diffini¬
sirmlicudo corporis corpus est. Dormi enim ⁊ in somp
s anima tua: neo uerum corpus s similitudo cor¬
poris tui. Iacebit enim coipus tuum᷑ ambłabit¬
ipsa. Tacebit lingua corporis tuiꝰ loquetur illax
Clansi erunt occuli tui: uidebit illa. Et ita in ea
tota ⁊ integra cernetur similitudo carnis tue. In
hac similitudine quasi per loca cognita uel incog¬
nita discurrit ⁊̃ sentit leta uel tristia anima eciã

Expanded text:
liud utique est in nobis, quo corpora sentimus, quod quinque corporis sensibus facimus. Aliud quo non corpora, sed corporibus similia cernimus, ubi et nos ipsos non aliter quam similes corporibus intuemur. Aliud quo nec corpora nec corporum similitudines conspicimus, sed illas res quae non habent imagines sui similes, sicut deus, sicut ipsa mens hominis uel intellegentia uel ratio, sicut uirtutes, prudentia, iustitia, castitas, caritas, pietas et quaecumque aliae sunt, quas intellegendo atque cogitando enumeramus, discernimus, definisimilitudo corporis corpus est. dormi, et uidebis; sesed anima tua, nec uerum corpus sed similitudo corporis erit. iacebit enim coilla. Tacebit lingua corporis tui, loquetur illa. Clausi erunt oculi tui, videbit illa. Et ita in ea tota et integra cernetur similitudo carnis tuae. In hac similitudine quasi per loca cognita vel incognita discurrit, et sentit laeta vel tristia. Anima etiam
Abbreviated transcription (Latin):
cum factus est in animam uiuentem. Ant̾ior quippe
pars ext̾iori mito p̃ponitur quid ista ducit ⁊ illa seqͥt᷑.
ab ista sensus ⁊ ab illa motus: sicut conailium p̾cedit
attionem. Iste uires tam corpus quam anime dici pos¬
sunt: quia ab anima in corpore fiunt nec sine utroq
N pͥma parte te̾bri ius animalis uocatur phan¬
tasticalis id est ẜmagniaria. quia meo corporalium
rerum similitudines ⁊ ymagines continentur: inde
⁊ phantasticum dr̃. In medra parte cerebri uoxatur
rõnalis: quia ibi examinat ⁊ iudicat ea que ꝑ p̃ura¬
ginatrõnem representantun In ultima parte uocat᷑
memorialis: quia ibi cõmendat memorie ratione

Expanded text:
et factus est in animam viventem . Anterior quippe et factus est in animam viventem . Anterior quippe pars posteriori merito praeponitur: quia ista ducit, illa sequitur; ab ista sensus, ab illa motus; sicut consilium praecedit actionem. Istae vires tam animae quam corporis dici possunt; quia ab anima in corpore fiunt, nec sine utroque n prima parte cerebri vis animalis vocatur phantastica, id est imaginaria; quia in ea corporalium rerum similitudines et imagines continentur, unde et phantasticum dicitur. In media parte cerebri vocatur rationalis; quia ibi examinat et judicat ea quae per imaginationem repraesentantur. In ultima parte vocatur memorialis; quia ibi commendat memoriae
Abbreviated transcription (Latin):
per uenas pulsatiles que arterie uorantur ex qͣrũ
motu demperanciam atq distemperanciam cordis
phisici cognoscunt. ¶ .xxii.
quinq corporis sensus. iubet eciam uores edẽ
memubra moiere. Tres namq sunt uentͥculi cerebri.
Unuis ant̾ior a quo omnis sensus ꝙ alt̾ post̾ior a quo
omnis motus. Tercius int̾ utrumq medius id est rõ¬
nalis. Sensus corporis. sic fiunt. Qd̾ est in corpore sub¬
tilisslimun ⁊ ob ħ anime similius ⁊ iucinius ꝙͣ cetera.
id est lux pͥmum per occłos ip̃a diffunditur enucatq
in radiis. occłoꝵ ad insibilia contuenda deinde mixt᷑u
qͣdam pͥmo cum aere puro. secundo cum aere caligino¬
so atq nebuloso. t̾rio cum crepulentiore. humore. qͣtto
cum t̾rena trassitudine. quinq sensus cum ip̃o seniu
ccołoꝵ perfiatr ubi ip̃a sola excellit. Isti sensus quia
in sola facie prelorati sunt. ideo scriptum arbictor.
qm̃ in faciem deus insufflauit homim spimcłm uite.

Expanded text:
per venas pulsatiles, quae arteriae vocantur. Ex quarum per venas pulsatiles, quae arteriae vocantur. Ex quarum motu temperantiam vel distemperantiam cordis physici cognoscunt. CAPUT XXIquinque sensus corporis. Jubet etiam voces edere, membra movere. Tres namque sunt ventriculi cerebri. Unus anterior, a quo omnis sensus; alter posterior, a quo omnis motus; tertius inter utrumque medius, id est, rationalis. Corporis sensus sic fiunt. Quod est in corpore subtilissimum et ob hoc animae similius et vicinius quam caetera, id est, lux, primum per oculos ipsos diffunditur, emicatque in radiis oculorum ad visibilia intuenda; deinde mixtura quadam primo cum aere puro, secundo cum aere caliginoso atque nebuloso, tertio cum corpulentiore humore, quarto cum terrena crassitudine, quinque sensus cum ipso sensu oculorum perficit, ubi ipsa sola excellit. Isti sensus quia in sola facie praelocati sunt, ideo scriptum arbitror quod Deus in faciem insufflavit homini spiraculum vitae,
Abbreviated transcription (Latin):
litas eam deo subiait: puritas uingit: caridas unit. h̃t
quoq anima uires. quib corpori cõmiscetur. Etuarũ
pͥma est naturalis: secunda intalis: t̾cia animalis. Et
implet: omnia sustinet. omnia suꝑ exredit. ⁊ arcum¬
plectitur: sic anima his trib uirib per totum corpus
diffunditur. non locali distensione sed uital intentõe.
humores quos per uenas ad omnia corporis mẽbra
transmittit. ut inde augeantur ⁊ nutͥantur. uis ista
quadrifaria est Dunditurnamq in appetitiuam re¬
tentiuam. expulsinam. ⁊ distributiuam. Appetitiua
que necessaria sunt corpori appetit. Retentiua sũpta
detinet: donco ex illis utilis digestio fiat. Expulsiua
nocitura ⁊ suꝑ flua expellit. Distributiua bonos bono¬
rum ciboꝵ humores omnib membris distribuit ꝓut
norem cordis aerem hauriendo atq reddendo ui¬
tamꝰ ⁊ salutem toti corpori tribuit. Aere namq puro
sanguinem purificatum per totum corpus impellit.

Expanded text:
litas eam Deo subjicit, puritas jungit, charitas unit. Habet litas eam Deo subjicit, puritas jungit, charitas unit. Habet quoque anima vires quibus corpori commiscetur: quarum prima est naturalis; secunda, vitalis; tertia, animalis. Et implet, omnia sustinet, omnia superexcedit, omnia circumplectitur: sic anima his tribus viribus per totum corpus diffunditur, non locali distensione, sed vitali intensions quosque humores, quos per venas ad omnia corporis membra transmittit, ut inde augeantur et nutriantur. Vis ista quadrifaria est. Dividitur namque in appetitivam, retentivam, expulsivam et distributivam. Appetitiva quae sunt necessaria corpori appetit. Retentiva sumpta retinet, donec ex illis digestio utilis fiat. Expulsiva nociva et superflua expellit. Distributiva bonos bonorum ciborum humores omnibus membris distribuit, prorvorem cordis aerem hauriendo atque reddendo, vitam et salutem toti corpori tribuit. Aere namque puro sanguinem purificatum per totum corpus impellit
Abbreviated transcription (Latin):
cetur ad uircutes. Dolor namq de pcc̃is. taor de sup¬
quid debeat facere. Temꝑanciam ht̃ contra piosꝑa.
fortitudinem cont᷑ adu̾ca. Iusticram qͣscit quid cq
debeat redde̾. Prudenciꝰ est sare quid possis. fortitu¬
do: face̾ quod possis. Temperancia: non p̾sumere ꝙ
ñ possis. Insticia᷑ uelle plusquam possis. Prudẽcia.
est in eligendis. temꝑancia inutendise fortitudo unito¬
lerandis. iusticia indistͥbuendis. Prudencie est inlpeni¬
tendum appetẽ: ⁊ nichil preter iustum uelle facere.
Temꝑancie est nicħ insi turpia timere. et quicquid
agimus uel cogitamus. ad rationis normã diligere.
Forcitudiuis est: t̾renas cupiditates ñ tantũ repͥme̾.
s penitus obliuisa. Iusticie est omnem anin egita¬
tionem ad solum deum erige̾: cumq tanqmͣ nichil a¬
liud sit sola m̃tis acie intueri. ht̃ amimia sacram̃tales
coniiungiturꝰ ut est humilitas purtas alritas. himu¬

Expanded text:
rcetur ad virtutes. Dolor namque de peccatis, timor de suprcetur ad virtutes. Dolor namque de peccatis, timor de supquid debeat facere: temperantiam habet contra prospera, fortitudinem contra adversa, justitiam qua scit quid cuique debeat reddere. Prudentia est scire quid possit; fortitudo, facere quod possit; temperantia, non praesumere quod non possit; justitia, non velle plus quam possit. Prudentia est in eligendis; temperantia, in utendis; fortitudo, in tolerandis; justitia, in distribuendis. Prudentiae est nihil poenitendum appetere, et nihil praeter justum velle facere. Temperantiae est nihil nisi turpia timere, et quidquid agimus vel cogitamus ad rationis normam dirigere. Fortitudinis est terrenas cupiditates non solum reprimere, sed penitus oblivisci. Justitiae est omnem animi cogitationem ad solum Deum dirigere, eumque tanquam nihil aliud sit sola mentis acie intueri. Habet autem anima sacramentales conjungitur, ut est humilitas, puritas, charitas. Humi
Abbreviated transcription (Latin):
quodam mundo. interisius tamen in corde ⁊ cebro
esset coeporea eẽt. Et si corporea eẽt. partibilis eẽt ⁊ ꝑtes
hr̃et: neq tota simul in uno loco eẽ posset. Nullum
enim corpus aut simul totum tangi potest: aut si¬
mul totum tange̾ potest. Anima u̾o iñ quibq suis
motib nel attib tota simul adest: tota uidet ⁊ tota
uisoꝵ meminit: tota audit ⁊ tota sonoꝵ reminis¬
citur. tota odorat ⁊ tota odores recolit. tota per lin¬
gnam ⁊ palarum sapores sentit. ⁊̃ discernit. tota
rangit ⁊ dura uel mollia tota simul approbat uel
improbat calida uero nel frigida summo tantum
digito tota disceruit. Tota est uisus. tota auditus. tota
meminit tota est memoria. a tota uult tota esti
uoluntas. crm tora cogitat tota est cogitatio. cũ cota
diligit tota est dilectio. Potest naniqi ex parte cogita
re ex parte diligere ht̃ anima affectiones: quib exͥ¬

Expanded text:
quodam mundo suo, intensius tamen in corde et in cerebro, quodam mundo suo, intensius tamen in corde et in cerebro, esset, corporea esset. Et si corporea esset, partibilis esset, et partes haberet, neque tota simul in uno loco esse posset. Nullum enim corpus aut simul tangi totum potest, aut simul tangere totum potest. Anima vero in quibuscumque suis motibus vel actibus tota simul adest. Tota videt, et tota visorum meminit: tota audit, et tota sonorum reminiscitur: tota odorat, et tota odores recolit: tota per linguam et palatum sapores sentit et discernit: tota tangit dura vel mollia: tota simul approbat et reprobat. Calida vero vel frigida summo tantum digito tota discernit. Tota est visus, tota est auditus, tota meminit: et cum tota meminit, tota est memoria; cum tota vult, tota est voluntas; cum tota cogitat, tota est cogitatio; cum tota diligit, tota est dilectio. Potest namque ex parte cogitare, et ex parte diligere
Abbreviated transcription (Latin):
carne c lauditur. Que iccuro ⁊ esse m loco et lo¬
calis dia potest. In loco: quia hic alicbi preseus
est. localise quia qd̾ alicubi presens est. tota islibi
non est. Non ht̃ tamen corporalem duñsionem:
nec corporalem camscriptionem qm̃ corplis
quantitatis ex ꝑs est. S quia per presentiam
⁊ oꝑationem iũ loco concluditur. loralis ⁊ ip̃a
dicitir. u̾umptamen ñ siait corpus: cui scdm̃ laat̃
pͥncipium medium. ⁊ funs assignatur. Respettu in
corpus est anima qm̃ tale aliquid ñ est ip̃a. Non
more breniorem minorq sit in parte. quam ĩ tota
Per omnes si quidem corporis particulas cota simł
adest neo minor in minorib neo in maiorib maior
s aliabi intensius. alicubi remissius ⁊ in om̃ib tota
⁊ in singłis tota est. Sicut enim deusubiq est totꝰ
in toto mundo ⁊ in omni cteatura suar̾ sic anima
ubiq est tota in toto corpore suo tãquam in suo¬

Expanded text:
carne clauditur, quae idcirco et esse in loco et locarne clauditur, quae idcirco et esse in loco et localis dici potest: in loco, quia hic aut alicubi praesens est; localis, quia quod alicubi praesens est totum, alibi non est. Non habet tamen corporalem dimensionem, nec corporalem circumscriptionem; quoniam corporalis quantitatis expers est. Sed quia per praesentiam et operationem in lodicitur; verumtamen non sicut corpus, cui secundum locum principium, medium et finis assignatur. Respectu vercorporea est anima; quia tale aliquid non est ipsa: nec viore breviorem, minorque sit in parte quam in toto. Per omnes siquidem particulas corporis tota simul adest, nec minor in minoribus, nec in majoribus major. Sed alicubi intensius, alicubi remissius, et in omnibus tota et in singulis tota est. Sicut enim Deus ubique est totus in toto mundo, et in omni creatura sua: sic anima ubique tota in toto corpore suo, tanquam in
Abbreviated transcription (Latin):
rõnalis. id est sp̃o racionislis. Immortalis ẽ anima:
ne a creatous iui similitudinem discrepare iudeat᷑.
Non enim poterat ẽẽ ỹmago ⁊ similitusdo deid
Si mortis t̾mino claude̾tur. Adm̃ ꝙ̃ꝑdam modũ
potest uel melior uel denor fien: mortalis est. ⁊ sic̃
mortulis est cum beate uiu̾e perdit. licet miscre
uiuere amitt̾e non possit. sio respectu incorporei dĩ
corporea esti Nichil enim ininsibile ⁊ ĩcorporeum
natura credendum est pret̾ solum deum. id est pa¬
trem ⁊ filium. ⁊ sp̃m sanctum: qui ex eo incor¬
poreus ⁊ inuisibilis dicitur quia infinitus et in¬
cirrumscriptus est simplex ⁊ ubi ominb modis
ip̃o. inuisibilis ⁊ incorporeus ẽẽ dinoscitur. Eĩs
uero rõnalis creatura corporea est angłi ⁊ om̃s
iltutes corpore licet non carne subsistant. Ex eo
iutellectuales naturas corporeas ẽẽ dicimus. quiã
loco cirtumscribuntur sicut ⁊ anima humana q̃

Expanded text:
et rationalis, id est, spiritus rationalis. Immortalis est anima, et rationalis, id est, spiritus rationalis. Immortalis est anima, ne a Creatoris sui similitudine discrepare videatur. Non enim poterat esse imago et similitudo Dei, si mortis termino clauderetur. Secundum quemdam potest melior vel deterior fieri, mortalis est. Et sicut mortalis est cum beate vivere perdit, licet misere vivere amittere non possit, sic respectu incorporei Dei corporea est. Nihil enim invisibile et incorporeum natura credendum est praeter solum Deum, id est, Patrem et Filium et Spiritum sanctum. Qui ex eo incorporeus et invisibilis dicitur, quia infinitus et incircumscriptus, simplex et sibi omnibus modis ipso invisibilis et incorporeus esse dignoscitur. Omnis vero rationalis creatura corporea est, Angeli et omnes virtutes corporeae sunt, licet non carne subsistant. Ex eo enim intellectuales naturas corporeas esse dicimus, quia loco circumscribuntur, sicut et anima humana quae