comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Humdicit sustinet patientiam significat xpĩani : ut inuitatiusti futuris prae¬
umus constantianimoperseuerent: Sed in tellegumus qualisis tauirtura
qucm seruaretoties commonemur: pacientiaẽ. Siquidem quȩ gorioro
marty res facit quae fide in r̃ aebon acustodit : quae omnia uincit aduersa
nen conluortundo sed sustinendo non murmurando : sed gratias agendo hac
deceptricem luxoriam conprimit : Tram feruidam uincit: N astatricem heic¬
imanigeneris inuidiamtollit : mansuetos efficit: benignis competenter arridet
purgatos que homines adilla praemia futura compeniti psacst quefe enlitami
pem cesum dqhpatientia ura pos si debitis animas uras NSequrtustradm̃ adico nam¬
precoctor coamesti addiutor ẽ dum adeum psius gratia saffragtante conaniun
a cedereoprotiitior : dum resistimus aduersario Securus ergo sustinee dm̃ qui
tali promissione fulcitur et considera quia postomnia prraecepta pacuienecons
pot ut uimiliter cunctatoleremus : quietam magni praemu lagitioneconf

Expanded text:
um dicit, sustinet, patientiam significat Christiani, ut invitati justi futuris praemiis constanti animo perseverent. Sed intelligamus qualis ista virtus est, quam servare toties commonemur. Patientia est siquidem, quae gloriosos martyres facit, quae fidei nostrae bona custodit, quae omnia vincit adversa, non colluctando, sed sustinendo, non murmurando, sed gratias agendo. Haec deceptricem luxuriam comprimit, iram fervidam vincit, vastatricem humani generis invidiam tollit, mansuetos efficit, benignis competenter arridet, purgatosque homines ad illa praemia futura componit. Ipsa est quae faecem totius tum est enim: In patientia vestra possidebitis animas vestras . Sequiturr noster est. Adjutor est, dum ad eum ipsius gratia suffragante conamur accedere; protector, dum resistimus adversario. Securus ergo sustinet Deum, qui tali promissione fulcitur. Et considera quia post omnia praecepta patientiam ponit, ut viriliter cuncta toleremus, qui de tam magni praemii largitione conf
Abbreviated transcription (Latin):
ut cripiat a morte arimas conuetaletcosiorame:
uo ista sunt uota fidelis simi xp̃iani : ut in futuro iuditio eripiatur amor¬
teperpetua et hic spirittlibus alimonus transigatur: eripitenim amonte
animas iustorum : cum eas tollit depotesttitediaboli cumper indeugentraon
efficit liberos quos peccati dominatio fecorat es secaptiuos : Infame autemeos
alit : quando in hocmundo ubibontrum rerum in digentiae spirietli cibonũ¬
trire nondesinit quos redemit : Alimentum qui ppedictum e qua simenonu
nutrimentum : In fametutem sunt positi qui sec aelestiumrerum desideriosemꝑ
accendunt: Ofames illa multum satura: et sine penuria probabiliter semꝓ
auida : esuriunt enim beati non qui ad ominicada peieicini sunt : sed quaerer¬
doiugiter in ardescunt quia dnĩ apetitione proficiunt  sicut cuangoirra
dicit. Betiti quie suriunt et sitiunt iustitiam : qm̃ ipsi saturabuntur

Expanded text:
Ut eripiat a morte animas eorum, et alat eos in fame. Duo ista sunt vota fidelissimi Christiani, ut in futuro judicio eripiatur a morte perpetua, et hic spiritualibus alimoniis transigatur. Eripit enim a morte animas justorum, cum eas tollit de potestate diaboli, cum per indulgentiam efficit liberos, quos peccati damnatio fecerat esse captivos. In fame autem eos alit, quando in hoc mundo, ubi bonarum rerum indigentia est, spirituali cibo nutrire non desinit quos redemit. Alimentum quippe dictum est, quasi mentis nutrimentum. In fame enim sunt positi, qui se coelestium rerum desiderio semper accendunt. O fames illa multum satura, et sine penuria probabiliter semper avida! Esuriunt enim beati, non quia dominica dape jejuni sunt, sed quaerendo jugiter inardescunt, quia Domini appetitione proficiunt; sicut evangelista dicit: Beati qui esuriunt et sitiunt justiti
Abbreviated transcription (Latin):
do aliquem sola uoluntas aut absoluit aut punit : Pronuntiabo dicit publice fate¬
bor ut clios adimitationem trahat pia fidelis que confessio: Sequitur deaceusa¬
tionepropria salutareremedium quando pepercit iudex cum sibi non parcereto
reus Impicta s autem cordisfuit quia tacere decreuerat ut illi s ecrederet cae¬
latum qui antequamfiant omnia potest haberenot issima
Ede praecationis suae inquasic commendat ueniae postulationem ueetini esup
scĩs omnibus dicatesse communq̃ merito qm̃ qui nonẽ a peccatis alienus bonsupi¬
plica tronibus debet es sepermixtus : Omedicina saluturis contra morbo s omini¬
um pecatorum diuersa remedia praesitntur aegrotis: Hoc unum antdotẽpr
sipuramente sumitur : delictorum omnium uenena uincunturAddiditint ẽp̃r
oportuno Inisti scilicet mundiuita ubi conuertifas ẽ.: Namin inferna sicut

Expanded text:
do aliquem sola voluntas aut absolvit, aut punit. Pronuntiabo dicit, publice fatedo aliquem sola voluntas aut absolvit, aut punit. Pronuntiabo dicit, publice fatebor, ut alios ad imitationem trahat pia fidelisque confessio. Sequitur de accusatione propria salutare remedium, quando pepercit judex, cum sibi non parceret reus. Impietas autem cordis fuit, quia tacere decreverat; ut illi se crederet celatum, qui antequam fiant omnia, potest habere notissima.deprecationis suae, in qua sic commendat veniae postulationem, ut eam etiam sanctis omnibus dicat esse communem: merito, quoniam qui non est a peccatis alienus, in supplicationibus debet esse permistus. O medicina salutaris! Contra morbos omnium peccatorum, diversa remedia praestantur aegrotis; hoc unum antidotum, si pura mente sumitur, delictorum omnium venena vincuntur. Addidit, in tempore opportuno, in ista scilicet mundi vita, ubi converti fas est; nam in inferno, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
re ẽ autem ualde aliquid silentium tegere : aut cordis dissimulatione cȩlare
hoc faciunt stulti quiput ant dnm ignorare posse quod agunt : Contra quuillũ
nouerunt resomnes haberemunifestas ad humilem confessionem et paenitentiae
uota descendunt : neiudicem patiantur infensum qui propicium poterant ad uocatũ habes
Delictum uero quidam leueputa uerunt essepsaecatum quasi neglegentius dere¬
lictum : Iniustitiam autem inmanetliquid sȩuum que commis sum: Sed hipuri¬
tas confitentis ostenditur : ut nec illudlassus sit caelare quod credebatur forte uenia
Hic magnapietas diuinitatis ostenditur ut ad solam promissionem deuotionis
subito peccata laxauerit quando sic iudicat pium uotum quemad modum opera¬
tionis effectum : Dixitenimincor de suo dño nontacere quaegesserat : et tam quã
iam cuncta prodiderit : ita illi remissa sunt quae uoluit confiteri: Merito quan¬

Expanded text:
re est autem valde aliquid silentio tegere, aut cordis dissimulatione celare. re est autem valde aliquid silentio tegere, aut cordis dissimulatione celare. Hoc faciunt stulti, qui putant Deum ignorare posse quod agunt. Contra, qui illum noverunt res omnes habere manifestas, ad humilem confessionem et poenitentiae vota descendunt, ne judicem patiantur infensum, qui propitium habere poterant advocatum. Delictum vero quidam leve putaverunt esse peccatum, quasi negligentius derelictum; injustitiam autem immane aliquid saevumque commissum. Sed hic puritas confitentis ostenditur, ut nec illud passus sit celare, quod credebatur fore veniaHic magna pietas Divinitatis ostenditur, ut ad solam promissionem devotionis subito peccata laxaverit, quando sic judicat pium votum, quemadmodum operationis effectum. Dixit enim in corde suo, Domino non tacere quae gesserat; et tanquam jam cuncta prodiderit, ita illi remissa sunt quae voluit confiteri; merito quan
Abbreviated transcription (Latin):
spes rediit : qm̃ in suis operibus mortifera facta cognouit: Spina ẽ enim : quae
totum corpus erigit atquere continet : Haec pro superbia merito est᷑ quae
confracta non deicit ad interitum sederigit potius ad salutem : Hoc argum̃¬
tum dicitur a necessi tate quando caus &grauissimȩ praemit tuntur ut adc¬
fessionem profigucm correctus animus adducatur
delictumeucoomitutin peci. eT INIuStitIãmeã pͦpeRui
Sicut superius dixit undefuerat uulneratus : ita nunc ueniens ad secundo
partem refert undecuram dño largientem perceperat : õ ingeniosasim¬
plicitas et mille tergiuersatoribus cautior puritas: Illidicitur delictum
fuis semcinifes tatum : cuinihil occultum ẽ: adquem plus clamat causaquam
lingua : Qui et si ab homine non audiat : Certius omnia nouit : quc̃illequi
facit : Sed hoc ẽ cognitum facere in confessionem delicta perducere : Operi¬

Expanded text:
spes rediit, quoniam in suis operibus mortifera facta cognovit. Spina est enim quae spes rediit, quoniam in suis operibus mortifera facta cognovit. Spina est enim quae totum corpus erigit atque recontinet. Haec pro superbia merito posita est, quae confracta non dejicit ad interitum, sed erigit potius ad salutem. 104 Hoc argumentum dicitur a necessitate, quando causae gravissimae praemittuntur, ut ad confessionem proficuam correctus animus adducaturDelictum meum cognitum tibi feci, et injustitiam meam non operui. Sicut superius dixerat, unde fuerat vulneratus, ita nunc veniens ad secundam partem, refert unde curam, Domino largiente, perceperit. O ingeniosa simplicitas, et mille tergiversatoribus cautior puritas! Illi dicitur delictum fuisse manifestatum, cui nihil occultum est, ad quem plus clamat causa quam lingua; qui etsi ab homine non audiat, certius omnia novit quam ille qui facit. Sed hoc est cognitum facere, in confessionem delicta perducere. Operi
Abbreviated transcription (Latin):
psalmi contrahoc execrabi lehum anigeneris uitium probatur opposita :
nequis dnõ putet: ab sconditum quod in conscentiaesuae penetra. ilibus re¬
Peccatorigrauis manus ẽ quae flagellat : et ponderosaquaeuindicat: Dieacnote
continuum tempus signi ficat : ut merito sensa fuerit grauis: qua ea casti¬
si eum manus diuinitatis in primeret : Manus enim pertropi.ologiam. opera¬
tionem significat : quia hominum usus ẽ munibus operari. Diuinitas enim non ma¬
nibus aliquid agit : sed uoluntatis suae uirtut eomniadis ponit et perficit
CONUENSUS SUINENŨNADUMCORFUITUR MIHI SPINA
Nocẽ quod superius dixit : grauata ẽ super memanus tua : Aerum nosuse nĩ
dicitur ualderui nosus : Ruina qui ppecippellata ẽ : quasi repetensima : Con¬
uersus ergo fuerat in aerumna qui caeciderat desuperbia: ut qui ante clamc¬
uit perelationem : nunc confiterȩtur dño perhumilitatem : cui ideo salutis

Expanded text:
psalmi contra hoc exsecrabile humani generis vitium probatur opposita: psalmi contra hoc exsecrabile humani generis vitium probatur opposita: ne quis Domino putet absconditum, quod in conscientiae suae penetralibus rePeccatori gravis manus est quae flagellat, et ponderosa quae vindicat. Die ac nocte continuum tempus significat; ut merito sensa fuerit gravis, quae a castiisi eum manus Divinitatis imprimeret. Manus enim per tropologiam, operationem significat: quia hominum usus est manibus operari. Divinitas enim non manibus aliquid agit, sed voluntatis suae virtute omnia disponit et perficitConversus sum in aerumna, dum confringitur mihi spina. Hoc est quod superius dixit: Gravata est super me manus tua. Aerumnosus enim dicitur valde ruinosus. Ruina quippe appellata est, quasi repetens ima. Conversus ergo fuerat in aerumna, qui ceciderat de superbia; ut qui ante clamavit per elationem, nunc confiteretur Domino per humilitatem; cui ideo salutis
Abbreviated transcription (Latin):
cacisarumesse dixerunt. Qm̃por ipsas agnoscitur quic quid in negotiorum ui¬
ribus medullitus continetur : Dicit enim qm̃ non sumtibi confessus delictũ omnis
firmitas me& infirmitate consenuit more uulneris corporalis quod si non
aperitur adcuram : in putredinem seruatur occultam Ossa enim sicut
sae pedimus : significant animi firmitatem quȩ merito inueteras sedicunt᷑:
ꝗm̃ulcus non fuerat salutarime dico publicatum : sequitur autem dumcla¬
murem totadie cum superius set acuis sedicat : hic iterum secla masse profite¬
tur : sed tacuit diuinitati cuiiugiter supplicare debuisset : Clamauit quiꝑ
spatia longi temporis desuaiũstificatione locutus ẽ : Tacui tergo quodloqui
fas fuit. Locutus ẽ : quod taceredebuis set : sic factum ẽ utrumque culptile :
quam uis uidecitur esse diuersum : Memen to ciutem quod to tauirtus huius

Expanded text:
causarum esse dixerunt, quoniam per ipsas agnoscitur quidquid in negotiorum vicausarum esse dixerunt, quoniam per ipsas agnoscitur quidquid in negotiorum viribus medullitus continetur. Dicit enim: Quoniam non sum tibi confessus delictum, omnis firmitas mea in infirmitate consenuit, more vulneris corporalis, quod si non aperitur ad curam, in putredinem servatur occultum. Ossa enim, sicut saepe diximus, significant animi firmitatem, quae merito inveterasse dicuntur, quoniam ulcus non fuerat salutari medico publicatum. Sequitur autem, dum clamarem tota die. Cum superius se dicat tacuisse, hic iterum se clamasse profitetur. Sed tacuit Divinitati, cui jugiter supplicare debuisset. Clamavit qui per spatia longi temporis de sua justificatione locutus est. Tacuit ergo quod loqui fas fuit; locutus est quod tacere debuisset. Sic factum est utrumque culpabile, quamvis videatur esse diversum. Memento autem quod tota virtus hujus
Abbreviated transcription (Latin):
in nobis non est : sequitur autem cui non in putauit peccatum scilicet incuius ore
dolus non ẽ . Idẽ quinulla sibi remissione placuerit : et cum sit peccator ipse sep̃¬
dicit essescĩssimum quom orbomaximel aborat humanitas sed sua potius delicta
cognoscens inhumilitate satis factionis iugiter perseuerat : Ipse enim dño placet
qui sibi displicet : quia dum nosculpamus : uerilo quinũs. cum nos uolumus lou¬
dare : mendacium ẽ actenus fuere principia in quibus misericor diam bonuu¬
dicis perhum ilita tem nimiam desiderauit adquirere : Sed nos in parteista
diuisionem nom ponimus qm̃diabpsalmata sequimur : quaesilentio sp̃s scĩ noscun¬
turessed iuisa dumet illa serua renon possumus etistaminime praeterimus.
Peracto igitur breuiter ut conpetebat exordio : Nunc penitens iste ad narratio¬
nem compendiosissimam uenit quambene quidamcor : quida manimam

Expanded text:
in nobis non est . Sequitur autem, cui non imputavit Dominus peccatum; scilicet in cujus ore in nobis non est . Sequitur autem, cui non imputavit Dominus peccatum; scilicet in cujus ore dolus non est; id est qui nulla sibi remissione placuerit; et cum sit peccator, ipse se praedicet esse sanctissimum quo morbo maxime laborat humanitas, sed sua potius delicta cognoscens, in humilitate satisfactionis jugiter perseverat. Ipse enim Domino placet qui sibi displicet; quia dum nos culpamus, veriloquium; cum nos volumus laudare, mendacium est. Hactenus fuere principia, in quibus misericordiam boni Judicis per humilitatem nimiam desideravit acquirere. Sed nos in parte ista divisionem non ponimus, quia diapsalmata sequimur, quae silentio Spiritus sancti noscuntur esse divisa; dum et illa servare possumus, et ista minime praeterimus. Peracto igitur breviter, ut competebat, exordio, nunc poenitens iste ad narrationem compendiosissimam venit, quam bene quidam cor, quidam animam
Abbreviated transcription (Latin):
tates dicensq̃ ante suscȩptamfidem sue perignorantiã siue ꝑscientiam commi¬
tuntur : Peccata uero haec eẽ difines q̃ post cognitionem fidei uel gratiam
sed scire debemus alio sesse quibus peccatareputtntur ut paulo dictum est
Sauler saule quid meper sequiris ut adulteremulieri ineucingelio ait uade
etum plius Nolipeccare. Alia s automesse maenifestame. quibus pieccara nobi
repurai utiobde quodictum ẽ Numquid considerastiseruum meumiob
quod non sit eisimilis interra. uiriustus et simplex ettimens dm̃ et nata naei
daquo ant  ec ceuiris rahelita in quedolus non est : Qua propter illã partẽ
urtissuis edegit in quanulla sollicitudine mordecitur : Omnesta en pergra¬
tiam diui nãe miseri cordiae adhaecdon aperueniunt sicut ioħs apostolus
diciti Si dixerimus quia percatum non habemus nos ipsosseduci mus etueritas

Expanded text:
tates dicens quae ante susceptam fidem, sive per ignorantiam sive per scientiam commitates dicens quae ante susceptam fidem, sive per ignorantiam sive per scientiam committuntur; peccata vero haec esse definiens quae post cognitionem fidei vel gratiam Sed scire debemus alios esse quibus peccata reputantur, ut Paulo dictum est: Saule, Saule, quid me persequeris ? Et adulterae mulieri in Evangelio: Vade, et amplius noli peccare . Alios autem esse manifestum est quibus peccata non reputat, ut Job, de quo dictum est: Nunquid considerasti servum meum Job, quod non sit ei similis in terra, vir justus, et simplex, et timens Deum ? Et Nathanael, de quo ait: Ecce vere Israelita, in quo dolus non est . Quapropter illam partem suis votis elegit, in qua nulla sollicitudine mordeatur. Omnes tamen per gratiam divinae misericordiae ad haec dona perveniunt, sicut Joannes apostolus dicit: Si dixerimus quia peccatum non habemus, nosipsos seducimus, et veritas
Abbreviated transcription (Latin):
et penitentis istius uerba finiuntur Quarta dñs xp̃s ad eius uerba res pon¬
dens sperantes in secircumda remiseri cordia pollicetur nesupplicantis inte¬
gritas neglegi aliquadissimulatione putaretur quaequattuor partes
inter iectis di ab psalmatibus diuiduntur quas in diui sionibus sequi nr̃i cons¬
Denitensisto propria facta cognoscensad nutectadurt pitadum
exemplar illius publicani qui tonsopectore occulos non leuabat ad caelum
totis uiribus humiliato corde suspirans: Nec inuoca rema iestatem presumꝑsu
sed becitos diciteos qubus remisse sunt iniquitates: Hic ab solutionẽ desiderans
peccatorum neciam̃ audens similia postulare : Merito ergouocat illos
ru : beato siquidem peccata contraria sunt: Et qm̃ hicdicit remissa competent̃
sub hac formala definitionis beatumuirum constat expressum: Iniquitates
uero et peccata : sc̃s hieronimus in hocpsalmo hanc diferentiam̃ facit Iniqui¬

Expanded text:
et poenitentis istius verba finiuntur. Quarta Dominus Christus ad ejus verba responet poenitentis istius verba finiuntur. Quarta Dominus Christus ad ejus verba respondens, sperantes in se circumdare misericordia pollicetur: ne supplicantis integritas negligi aliqua dissimulatione putaretur. Quae quatuor partes interjectis diapsalmatibus dividuntur, quas in divisionibus sequi, nostri consoenitens iste propria facta cognoscens, et ad exempla illius publicani qui tunso pectore oculos non levabat ad coelum , totis viribus humiliato corde suspirans, nec invocare majestatem praesumpsit, sed beatos dicit eos quibus remissae sunt iniquitates; hic absolutionem desiderans peccatorum, nec tamen audens similia postulare. Merito ergo vocat illos contrarii. Beato siquidem peccata contraria sunt. Et quoniam hic dicit remissa, competenter sub hac formula definitionis beatum virum constat expressum. Inter iniquitates vero et peccata sanctus Hieronymus in hoc psalmo hanc differentiam facit, iniqui
Abbreviated transcription (Latin):
turiiudicu pertinet timorem : Iste uero merito talisẽ titulo praenotatur quise
deterio ra tumtardius intellexit. quia peccata quae confestim prodidebue¬
rant dño sed iutius tacuis seconfessus ẽ : status autem principalis huius causae
concessio ẽ quicunctis penitentibus datur: congessio: est enim ubiaduersarus
omnia conceduntur: et persolas lacrintas supplices defenditur reus diuisiops
In prima parte psalmipenitens loquitur peccatum suum euidenteragnoscens
poenam sibi merito districtionis indicens qm̃ noxia facinora crediditꝰ occulen¬
da ubibreuitor principium et narratio continecur : Insecunda partesola
correctioe : nam cumsepropria confessionedam nauerit : ad nõsibi creditesse
parcen dumꝰ : Tertia parte penitudinis bona commendans etiam scõs in hoc
mundo asserit dno supplicare inquosibi merito testatur essere fugium: ubi

Expanded text:
turi judicii pertinet timorem. Iste vero merito tali est titulo praenotatus, qui se turi judicii pertinet timorem. Iste vero merito tali est titulo praenotatus, qui se deterioratum tardius intellexit, quia peccata quae confestim prodi debuerant Domino, se diutius tacuisse confessus est. Status autem principalis hujus causae 103 concessio est, quae cunctis poenitentibus datur. Concessio est enim, ubi adversariis omnia conceduntur, et per solas lacrymas supplices defenditur reus. Divisio psalmi. In prima parte psalmi poenitens loquitur, peccatum suum evidenter agnoscens, poenam sibi merito districtionis indicens, quoniam noxia facinora credidit occulenda, ubi breviter principium et narratio continetur. In secunda parte sola correctio est; nam cum se propria confessione damnaverit, a Domino sibi creparcendum. Tertia parte poenitudinis bona commendans, etiam sanctos in hoc mundo asserit Domino sup
Abbreviated transcription (Latin):
curin hoctitulo posuerit dauid intellectus : Primomeminit dauid propter dnm
x pͥm̃iqm̃ ad ipsum respicit quicquid poenitens istedicturus ẽ : De inde in tellectus
ideo sequitur : Quia nisi miseri cordia dñi suffraganto peccata nr̃a intellexerimus
ad penitentiae studium uenire non possumus. In alio quippepsal modictũ ẽ: Delic
quis intellegit: Hoc ẽ enim q uod dicit intellectus ut cum nos intelligere diuinitas
praestiterit peccata nr̃a : proeis diluendis studi osissime supplicemus Nonenim
proillo erro requi supplicat quem prorsus ignorat nam ettum dñs xp̃s inquartu
parte locuturus sit : primouersusicinchoat : Intellectum dabo tibi :ut istius pac¬
nitentis merito intellectus intitulo praemissussit : Cuietiam diuina uoce promit¬
titur: sed licet sint et alii paenitentium psalmitamen propter subtilitatem
distantiae diuersatitulorum significatione notati sunt : Primus enim quim

Expanded text:
in hoc titulo posuerit David intellectus? Primo meminit David, propter Domin hoc titulo posuerit David intellectus? Primo meminit David, propter Dominum Christum, quoniam ad ipsum respicit quidquid poenitens iste dicturus est. Deinde intellectus ideo sequitur, quia nisi misericordia Domini suffragante peccata nostra intellexerimus, ad poenitentiae studium venire non possumus. In alio quippe psalmo dictum est: Delicta quis intelligit ? hoc est enim quod dicit intellectus; ut cum nos intelligere Divinitas praestiterit peccata nostra, pro eis diluendis studiosissime supplicemus. Nam pro illo errore quis supplicat, quem prorsus ignorat? Nam et cum Dominus Christus in quarta parte locuturus sit, primo versu sic inchoat: Intellectum dabo tibi; ut istius poenitentis merito, intellectus in titulo praemissus sit, cui etiam divina voce promittitur. Sed licet sint et alii poenitentium psalmi, tamen propter subtilitatem distantiae diversa titulorum significatione notati sunt. Primus enim qui in
Abbreviated transcription (Latin):
Peractaẽ tam magnipsalmi salubris et decora contexio : ubiet inbecillitas
łhumanitatis ex primitur et beneficia diuina monstrantur ut considerans
fragilitatem suam nemosu perbiat : Respicien s autem miseri cordiam diui¬
nam̃ : nulla tenus ex pauescat : numerus quoque psalmi erecte supputationes
culmenostendit : Praemia quoque fideli conuigio campromitut ut cumse
anima huic praedicatione beata conuersatione s ociaberit: Tricenaria re¬
muneratione ditescat : Huic etiam numero et alia sacra menta conueniunt
trigintasi quidem annorum io seph dñs legitur in aegypto constitutus: tri¬
gi nta etiam annorum saluator nr̃t uit a lebaptisma in tinctus aquisiorda¬
nicis consecrauit: est quoque in hisdecadibus scã trinitas quarefidei nostrae
inui olabilem regulam tribuit et salutem INTellec tus dauidꝰ poł
agnos ceret neui cend regula signa orrot᷑: merito qua erendum uidetur

Expanded text:
Peracta est tam magni psalmi salubris et decora contextio, ubi et imbecillitas Peracta est tam magni psalmi salubris et decora contextio, ubi et imbecillitas humanitatis exprimitur, et beneficia divina monstrantur, ut considerans fragilitatem suam nemo superbiat; respiciens autem misericordiam divinam nullatenus expavescat. Numerus quoque psalmi erectae supputationis culmen ostendit, praemia quoque fideli conjugio compromittit; ut cum se anima huic praedicationi beata conversatione sociaverit, trigenaria remuneratione ditescat. Huic etiam numero et alia sacramenta conveniunt. Triginta siquidem annorum Joseph dominus legitur in Aegypto constitutus. Triginta etiam annorum Salvator noster vitale baptisma intinctus, aquis Jordanicis consecravit. Est quoque in his decadibus sancta Trinitas, quae fidei nostrae inviolabilem regulam tribuit et salutem. EXPOSITIO IN PSALMUM XXXagnosceret, ne vivendi regulas ignoraret, merito quaerendum videtur
Abbreviated transcription (Latin):
corda roborarent quam sciebant admundimedecinam salutariter introdu¬
tam Haec figura dicitur epiphonema id ẽ ad clamatio quaepost narratas
res breuiter cum exclamatione prorumpit : Qua propter exortatioistabo¬
norum ẽ nesearecto proposito carnis inbecillitate subducant : uiriliter
agito Idẽ in bonis operib: constantis sima perdurate nec feminea mol¬
litiae deficiatis quicor dauñad nõ constanter offortis : Si cenim sustinentiũ
pectora roborantur : si spemsuam in dñi uirtutem confirment: Hoc autẽ
pracceptum uiris feminisque commune ẽ : Viriliter enim omnis sexus agit
quinescit mollissimis facilitatibus immutari : Etrespice quemad modum
partes illas passionis suae in toto psalmo serua uerit : Prius dixit orationẽ
inde secuta passio ẽ: ad postremum laetitiam fidelium constantiamque cõ¬
monuit netalimunere suscepto ulterius inimica fidei possit praeualero
cunctatio.i cops clusro atters

Expanded text:
corda roborarent, quam sciebant ad mundi medicinam salutariter introduccorda roborarent, quam sciebant ad mundi medicinam salutariter introductam. Haec figura dicitur epiphonema, id est acclamatio, quae post narratas res, breviter cum exclamatione prorumpit. Quapropter exhortatio ista bonorum est, ne se a bono proposito carnis imbecillitate subducant. Viriliter agite, id est in bonis operibus constantissime perdurate, nec feminea mollitie deficiatis, qui corda vestra Domino constanter offertis. Sic enim sustinentium pectora roborantur, si spem suam in Domini virtute confirment. Hoc autem praeceptum viris feminisque commune est, viriliter enim omnis sexus agit, qui nescit mollissimis facilitatibus immutari. Et respice quemadmodum partes illas passionis suae in toto psalmo servaverit. Prius dixit orationem, inde secuta passio est; ad postremum laetitiam fidelium constantiamque commonuit: ne tali munere suscepto, ulterius inimica fidei possit praevalere cunctatio. Conclusio psalmi.
Abbreviated transcription (Latin):
Neputa retur dehereticorum blas phemias dñi posse nec glegere dicit ueri¬
tatem requirit dñs quam illinesciunt falsis erroribus inligati Sequitur
et retribuet his quihabundanter faciunt superbiam : Ideo enim discutit ut
uindicet ideorequirit utpuniat : Et benead didit abundanter quia illis non re¬
tribuet qui sec  eriemendatione conuertuntur : Illi scutem superbis qui copio¬
sedelinint et praecepta dñi iniqua prae sumptione despiciunt : in ipsis ẽsi ne
dubitatione resecandum: sed hic superbiam non unum uitium debemus accipere
qm̃ exsuperbia nascitur quicquid morum prauite prdicatur : Scriptum ẽ enĩ
in positum qui a nonsolum in arrogantes uindicat sed etiam in omnes qui regu
set diligited nm̃ scĩ eius qui capitiuro eicrucifixione contulit : etgloriare¬
surrectionis ad tribuit. Ad postremum perde finitiuam senten tiam dicit:
dictis passionibus terrerentur : sed adimitationem gloriosam fidelium se

Expanded text:
Ne putaretur haereticorum blasphemias Dominum posse negligere, dicit: Veritatem requiret Dominus, quam illi nesciunt falsis erroribus illigati. Sequitur, et retribuet his qui abundanter faciunt superbiam. Ideo enim discutit ut vindicet, ideo requirit ut puniat. Et bene addidit, abundanter: quia illis non retribuet qui se celeri emendatione convertunt: illis autem superbis qui copiose delinquunt, et praecepta Domini iniqua praesumptione despiciunt, in ipsis est sine dubitatione resecandum. Sed hic superbiam, non unum vitium debemus accipere, quoniam ex superbia nascitur quidquid morum pravitate peccatur. Scriptum est enime nomen constat impositum, quia non solum in arrogantes vindicat, sed etiam in omnes qui regulset: Diligite Dominum, sancti ejus, qui capiti vestro et crucifixionem contulit, et gloriam resurrectionis attribuit, ad postremum per definitivam sententiam dicit: Vscilicet ne praedictis passionibus terrerentur, sed ad imitationem gloriosam fidelium se
Abbreviated transcription (Latin):
tapit srnum accipianti et flagella patiantur donec rectotramite euamoicam peu nom¬
suescant oa dotitem uerborum talisẽ Malta flagella snt peccatonum quinon
proximant adte : Seddicendo quino proximant: Ostendit ꝗ uoslamoepractibu
dño propinquare : quilicet delinquant in becillitate carnis a punpame pra scibus
tamtuolentes irepersemitas rectas. multa flagella sustinent utquo el noro scuiunt
sponte plagis adhibitis coganturimplere : Sed ista flagella sunt quaenoscaele¬
ptcer sanant quaenos uelociter liberant et inuiamueritatis adducunt :¬

Expanded text:
ta frenum accipiant et flagella patiantur, donec recto tramite viam carpere conta frenum accipiant et flagella patiantur, donec recto tramite viam carpere consuescant. Ordo autem verborum talis est: Multa flagella sunt peccatorum, qui non proximant ad te. Sed dicendo: Qui non proximant, ostendit quosdam peccatores Domino propinquare, qui licet delinquant imbecillitate carnis, a piis tamen precibus s objecta, nec volentes ire per semitas rectas, multa flagella sustinent; ut quod non faciunt sponte, plagis adhibitis cogantur implere. Sed ista flagella sunt quae nos celeriter sanant, quae nos velociter liberant, et in viam veritatis adducunt
Abbreviated transcription (Latin):
inuitas : nam quod ait in freno ada equum pertinet : frenumenim aferore¬
tinendo dictum ẽ : ferum quippe antiqui caballum dixerunt : Inchammo ad
mulum respicit: ergo haecduo animalia supra dictacuohibentistaretinacu
la ad arbitrium iũbentis incedant : nesuisuoluntatibus efferantur : Maxillȩ
uero au minicula sunt animalium quibus escamanditur ut corporisuita
procuretur ⁊ipsa sergomaxillas perfiguram allegoricam dicit : in oboedie¬
tibus debere constringi : Id ẽ copias uictuales parciusdari: ut ieiuniorum
neces sitate condusi crectoris subdantur imperio : Allegoria ẽ enim sicut
sepeiam dictumẽ. quando alud dicitur et aliud significatur et qm̃ diximcs
in hac parte dniñ xp̃m loqui constringe diait patri quia scãe trinitatis unamuelle ara
snpradictis adhu comparationibus perseuerat. Necesseestenim utanim alu pereron¬

Expanded text:
invitos. Nam quod ait, in freno, ad equum pertinet. Frenum enim a fero reinvitos. Nam quod ait, in freno, ad equum pertinet. Frenum enim a fero retinendo dictum est; ferum quippe antiqui caballum dixerunt. In camo ad mulum respicit. Ergo haec duo animalia supradicta cohibent ista retinacula, ut ad arbitrium jubentis incedant, ne suis voluntatibus efferantur. Maxillae vero adminicula sunt animalium, quibus esca manditur, ut corporis vita procuretur. Ipsas ergo maxillas per figuram allegoricam dicit inobedientibus debere constringi, id est copias victuales parcius dari, ut jejuniorum necessitate conclusi, Creatoris subdantur imperio. Allegoria est enim, sicut saepe jam dictum est, quando aliud dicitur, et aliud significatur. Et quoniam diximus in hac parte Dominum Christum loqui, constringe dicit Patri, quia sanctae Trinitatis unum velle, una praedictis adhuc comparationibus perseverat. Necesse est enim ut animalia indomi
Abbreviated transcription (Latin):
qua propter aduerttimus qua ligloria paenitentium ex altetun humilitas
ut dñĩ oculos suprasefirmatos audiant cum eis satis facere uelle festinant:
iciam generaliter humanum genus commonet : neuagis subdatur erro¬
ribus sed perscrutemur quã reistȩ conparationes sint positae : aequus
sine discretione sesoris seruit arbitrio et a quocum que fuerit ascensus excur¬
rit : Mulus autem patienter accipit sarcinas quibus fuerit honeratus : et
prohoc utique intellectum non habent qui a nec ille eligit cui oboediat :
nec istequibus honeribus ad grauetur intellegit : Prohibet ergo huius¬
cemodi homines diabolicis fraudibus insideri etuitiorum honeribus prae¬
grauari : nemale o boediendo su perbiae magis partibus addicantur
uerum ististalibus quidicit es sefaciendum : Scilicet quod animalibus in pr¬
dentibus : his enim comparationibus stultos homines ueritati subdi dicit

Expanded text:
Quapropter advertamus quali gloria poenitentium exaltetur humilitas, Quapropter advertamus quali gloria poenitentium exaltetur humilitas, ut Domini oculos supra se firmatos audiant, cum ei satisfacere velle festinant. Hic jam generaliter humanum genus commo net ne vagis subdatur erroribus. Sed perscrutemur quare istae comparat ones sint positae? Equus sine discretione sessoris servit arbitrio, et a quocunque fuerit ascensus excurrit. Mulus autem patienter accipit sarcinas quibus fuerit oneratus; et pro hoc utrique intellectum non habent, quia nec ille eligit cui obediat, nec iste quibus oneribus ingravetur intelligit. Prohibet ergo hujuscemodi homines diabolicis fraudibus insideri, et vitiorum oneribus praegravari, ne male obediendo superbiae magis partibus addicantur. Verum istis talibus quid dicit esse faciendum? Scilicet quod animalibus imprudentibus. His enim comparationibus stultos homines veritati subdidit
Abbreviated transcription (Latin):
indicauit : quem penitentibus potestas dnĩ clementer infundat : Addidit
Et instruamte : qua si nescientem docetim : quasi in hermem gladio uitȩ salutari
ac cingum Ante enim cum dño culpas taceret fuerat consilio destitutus nunc
autem instruitur quando contrase pronuntiare praestanted nõ commonetur
Opaenitenti& inaestimabilis medicina : qua e non solum a peccatis ab soluit: sed
etiam scorum praemi ab etita concedit : Via ẽ enim quam ingressus fuerat ser¬
ui red nõ : prioris actionis prauitatedam pnata. : Via qu&m non habet errorem :
nisicum abipsa receditur : uia pacis etueritatis quam beatȩ uirtutes commeant
ub in ulla facies peruersitatis accedit: sequitur : Firmabo superte oculos meos
Idẽ dirigtm in telumen intellegentia e meae : Nam qui recte sapiensẽ et man¬
data dñi sinceramente perfecerit : iuste eius oculus supersehabere perhibet᷑

Expanded text:
indicavit, quem poenitentibus potestas Domini clementer infundit. Addidit: indicavit, quem poenitentibus potestas Domini clementer infundit. Addidit: Et instruam te, quasi nescientem docebo, quasi inermem gladio vitae salutaris 105 accingam. Ante enim, cum Domino culpas taceret, fuerat consilio destitutus; nunc autem instruitur, quando contra se pronuntiare, praestante Domino, commonetur. O poenitentiae inaestimabilis medicina, quae non solum a peccatis absolvit, sed etiam sanctorum praemia beata concedit! Via est enim quam ingressus fuerat servire Domino, prioris actionis pravitate damnata; via quae non habet errorem, nisi cum ab ipsa receditur; via pacis et veritatis, quam beatae virtutes commeant, ubi nulla facies perversitatis accedit. Sequitur, firmabo super te oculos meos, id est dirigam in te lumen intelligentiae meae. Nam qui recte sapiens est, et mandata Domini sincera mente perfecerit, juste ejus oculos super se habere perhibetur.
Abbreviated transcription (Latin):
ueritatem cum susceptorum criminibus consuistis delicta ur̃a miscere: Conuertiot
ordinem saecularium iuditiorum : Orationem usuim ab epilogis incipite : per¬
uersas flebiliter narratemi serias. : Correctionem protinus ueraciter intimate
et tunc meremini guudentes concudere quodflentes feliciter inchoastis: Hinc
enim intelligitis quid differat ordo iste salut aris quandonihil potest sustinero
contrarium quod terminatur ingaudium : Nunc uidetimus in parte finitima
sideremus quam aapte quam misericorditer xp̃s introductus ẽ loquens ut ip¬
soiudice promittente spespenitentibus certior appareret : Sed quid dicit in¬
primis intellectum da botibi : uides quia peccatores non habent intellectum nisi
quando eis dñs conuersis propitiatus indulget. Intelligere est enim beneagere :
et ad mandatadĩ uota conuertere : Ipseest enim intellectus quemtituliueritas

Expanded text:
veritatem, cum criminibus consuestis delicta vestra miscere. Convertite veritatem, cum criminibus consuestis delicta vestra miscere. Convertite ordinem saecularium judiciorum, orationem vestram ab epilogis incipite, perversas flebiliter narrate miserias, correctionem protinus veraciter intimate, et nunc meremini gaudentes concludere quod flentes feliciter inchoastis. Hinc enim intelligetis quid differat ordo iste salutaris, quando nihil potest sustinere contrarium, quod terminatur in gaudium. Nunc videamus in parte finitima,sideremus quam apte, quam misericorditer Christus introductus est loquens; ut ipso judice promittente, spes poenitentibus certior appareret. Sed quid dicit imprimis? Intellectum dabo tibi. Vides quia peccatores non habent intellectum, nisi quando eum Dominus conversis propitiatus indulget. Intelligere est enim, bene agere, et ad mandata Dei vota convertere. Ipse enim intellectus est, quem tituli veritas
Abbreviated transcription (Latin):
efugium ẽ ad quod confugitur ut pericula declinenturi sedintunomneidsolu¬
estudunes inuias non ad munita castrorum non ad hominis auxilia conuo lauuit
ed addm qsi circumeunte pispiritales inimicos poterat dissipcire Demndeli mudi¬
secd adum dicut dnmia quo sibi nouerat essep crcendum: name uodetit scod mel
un scnumdicuit lio uruo det n qudiberot sed dedit snguinempraetiosumĩ ticules
diuitius ullis opibus conoferendum : sed pciulo sollicitius indagemus quid nob
dierba ssetiden untient : namcum dicit exultatiomea acceptibenefiiaudetor
sace spiricadibus mmandis quinos perdere praecipit iuiel oesature uri qen
to qintis sas quin ceotiae huditoꝑ eccatorem confessomibus ab solutum Intellio¬
gite sententiam principis non salutem hominis impetere : sed potius peccata
dampnare : Ista sunt tribunalia qua e nullus redimit : Ista sententia qua enihil
subambiguitate decernit : talipotius modo causas uras defendite : qui negando

Expanded text:
efugium est ad quod confugitur, ut pericula declinentur. Sed iste non ad solitudines invias, non ad munita castrorum, non ad hominis auxilia convolavit: sed ad Deum, qui circumeuntes spirituales inimicos poterat dissipare. Deinde gaudium suum dicit Dominum, a quo sibi noverat esse parcendum. Nam quod ait, redime me, nunquid ille aurum dat ut liberet? Sed dedit sanguinem pretiosum, nullis divitiis, nullis opibus conferendum. Sed paulo sollicitius indagemus, quid nobis verba ista denuntient? Nam cum dicit, exsultatio mea, accepti beneficii videtur sive spiritibus immundis, qui nos perdere praecipiti velocitate festinant. lacrymis diluentem, audite peccatorem confessionibus absolutum, intelligite sententiam principis non salutem hominis impetere, sed potius peccata damnare. Ista sunt tribunalia, quae nullus redimit, ista sententia quae nihil sub ambiguitate decernit. Tali modo potius causas vestras defendite, qui negando
Abbreviated transcription (Latin):
dis solueebligationes aehementium commutationum: Dimit tetisflictos in remis¬
done ecorinemretributionem iniquam dis rumpe: Frange esurientipa nendo me
et pauperes sinetecto induc indomumtuam : Si uideris nũdum cooperium et dome¬
ticos sepenistui nedispicias ÷ ł uncrumpet matutinum lumeditiunue. sautates
toxtus illi mirabilis caclestimunerepollicetur: Ita magisterbonus qucdudiqule¬
tarum praedixerat libris humanatus euidentibus monstrauit exemplis addidit quoq
secretierd m ausamquȩ beneruun gelica similitudinereseraturdad eredo diuui
cisciulis suis Mstrantes autemindomum salutate tamdicentes  Paxebnedo suarit
disiqeudem fuerit domus illadigna ueniet paxura supenetun S qudutem non fuerit¬
disiqui de in furnaduos rouertitur : Talis c etista eratio quce sundił sictuors ddes
nãmdumetundatsca bulas iudaciminime susciperemerererrtupe os ueitis idet

Expanded text:
dissolve obligationes vehementium commutationum, dimitte afflictos in remisdissolve obligationes vehementium commutationum, dimitte afflictos in remissione, et omnem retributionem iniquam disrumpe; frange esurienti panem tuum, et pauperes sine tecto induc in domum tuam. Si videris nudum, cooperi, et domesticos seminis tui non despicies. Tunc erumpet matutinum lumen tuum, et sanitas textus ille mirabilis coelesti munere pollicetur. Ita Magister bonus, quod prophetarum praedixerat libris, humanitus evidentibus monstravit exemplis. Addidit quoque secretiorem causam quae bene evangelica similitudine reseratur. Dicit enim Dominus discipulis suis: Intrantes autem in domum salutate eam dicentes: Pax huic domui. Et si quidem fuerit domus illa digna, veniet pax vestra suad vos revertetur . Talis est et ista oratio quae fundebatur a Domino. Nam dum eam detestabiles Judaei minime suscipere mererentur, in sinu ejus, id est
Abbreviated transcription (Latin):
quia non merebantur agnoscere quem tali impietate tractabant: Hoc sehema
metrias mos id ẽ mediocritas dicitur quoties remmagnam hum iliuoto deicimus
quamfiguram et in hoc et in sub sequentibus uersibus diligens lector agnosciscacũ
considera uerbum caelestis patientiae : Non dicit: cum meperseq uereditapor sedue
mihi molestiessent : quod solemusdicere in leuibus causis ubi aliquid in pontune
Peiunium dñi fuit : quandonefanda obstinatione duratos non inueniebat quonsimepcilis
spiritauo ad sumeret: Haecenim fuit steri litas animaeipsius : quod etie iuniumi : Ieiumi¬
um enuim dictum e quasi inedium quod abstinentes diutius inediã usque penduceruniũ
semi mau ertoañs quia seei in credula turba subtraxerat: Potestetiam etieiuniũ
corporale dno conuenire : qm̃ quad ragintadiebus et noctibus ieiunaut anmontȩ :
sedilioperfecto ieiunio dequo isaias dicit. Solue omne uinculum ini qo tinremis

Expanded text:
quia non merebantur agnoscere quem tali impietate tquia non merebantur agnoscere quem tali impietate tmetriasmos, id est mediocritas dicitur, quoties rem magnam humili voto dejicimus. Quam figuram et in hoc, et in subsequentibus versibus diligens lector agnosces. Et considera verbum coelestis patientiae; non dicit, cum me persequerentur, sed cum mihi molesti essent; quod solemus dicere in levibus causis, ubi aliquid importune onvertebatur. Jejunium Domini fuit, quando nefanda obstinatione duratos non inveniebat, quos in epulas spirituales assumeret. Haec enim fuit sterilitas animae ipsius, quod et jejunium. Jejunium enim dictum est quasi inedium, quod abstinentes diutius ad inediam usque perducat. Jejunavit ergo Dominus, quia se ei incredula turba subtraxerat. Potest etiam et jejunium corporale Domino convenire, quoniam quadraginta diebus et noctibus jejunavit in monte ; sed illo perfecto jejunio de quo Isaias dicit: Solve omne vinculum iniquitatis,
Abbreviated transcription (Latin):
Nonqetrualiq uud necbreuius nec eleguintius dicibene ficia dñ actus que
quiad latoneui su grilis sunt sermonibu explics qđe mela pilobonis scilice
quiadum illeuitã c̃redentibus contuliset :istimortemi uiderpridiu is elie
quod retributionis genus malorum omnium probatur extremum : Sterflitas quoq
animae fuit quando magis terbonus in ipsis fructum fidei repperire non potuta
nec pectoraeorum credulitatis germina red diderunt. Quae saxeostupore durato
sunt sed neiudaei seleuiter aestiment ad dictos huic sterduitati et inficulnea illa
euuangelio teste maledixit : in qua fructus omninonon repperit
feruntur qm̃ etiniuditio dñi inpeccatorum parte sunt positi. efodũs ui cua
nempeccati ad sumpsit cilicium seinduisse commemorat: nam sustonities ac inpidia
nus quam usum lagis cum fuis secilicio: ergodumiuda ei percontumelias et insidias
essent molesti illẽ diuinitatem suam carnisuelamine tenebrͦismentibus occultabat:

Expanded text:
otuit aliquid nec brevius nec elegantius dici. Beneficia Domini actusque Judaeorum singulis sunt sermonibus explicata, id est mala pro bonis; scilicet quia dum ille vitam credentibus contulisset, isti mortem reddere maluerunt; quod retributionis genus malorum omnium probatur extremum. Sterilitas quoque animae fuit, quando Magister bonus in ipsis fructum fidei reperire non potuit; nec pectora eorum credulitatis germina reddiderunt, quae saxeo stupore durata sunt. Sed ne Judaei se leviter aestiment addictos huic sterilitati, et in ficulnea illa Evangelio teste maledixit, in qua fructus omnino non reperit feruntur, quoniam et in judicio Domini in peccatorum partes sunt positi . Ergo Dominus quia carnem peccati assumpsit, cilicium se induisse commemorat: nam si historice accipimus, nusquam eum legimus usum fuisse cilicio. Ergo dum Judaei per contumelias et insidias essent molesti, ille divinitatem suam carnis velamine tenebrosis mentibus occultabat;
Abbreviated transcription (Latin):
fus nomiauimam edistem maculata et solecdurior humanitatt s pelamit ud nes pes¬
llas icooponuur ⁊ tomascopie qeia niracula magna sa ciebet sicut in euangelio i pse testat̃
dicens Sicut paterhabet uitam insemetipso : sic dedit et filio habereuitam in se¬
metipso: Sequitur Probatio sentitiae superioris : A uertisti faciemtuã ame : et
factus sum conturbatus : Acsidiceret tumihi dedisti secundum carnem quȩ abeo : ut
te auerso fuerim conturbatus : Haec autem dicens : pernitio sas hominum eiationes
intercipit : nam quemad modum peccator desecudetit praesummere : cum in macula¬
tascĩstas uirtutem sibi ac decorem ad ño praestitum fuis sepatectur : hocargumen¬
tum intopicis dicitur ad consequentibus : Nam cumauertit faciem suã diuinitas. con¬
sequens erat ut carnistur baretur infirmitas: adtcone clamabo et addcn incũ¬

Expanded text:
filiis hominum . Sed ista immaculata et sole clarior humanitatis pulchritudo, copfiliis hominum . Sed ista immaculata et sole clarior humanitatis pulchritudo, copulata Verbo virtutem accepit, qua miracula magna faciebat, sicut in Evangelio ipse testatur dicens: Sicut Pater habet vitam in semetipso, sic dedit et Filio habere vitam in semetipso . Sequitur probatio sententiae superioris: Avertisti faciem tuam a me, et factus sum conturbatus. Ac si diceret: Tu mihi dedisti secundum carnem quae habeo, ut te averso fuerim conturbatus. Haec autem dicens perniciosas hominum elationes intercipit. Nam quemadmodum peccator de se audeat praesumere, cum immaculata sanctitas virtutem sibi ac decorem a Domino praestitum fuisse fateatur? Hoc argumentum in topicis dicitur a consequentibus. Nam cum avertit faciem suam Divinitas, consequens erat ut carnis turbaretur infirmitas. Vers. 8. Ad te, Domin
Abbreviated transcription (Latin):
Nost quam deresurrectionesua gratias egit et scis psalmodiã salataum eampenio¬
uit: secunda narratione redit ad passionis suaegloriosissimam causam etquaeillo
tem pore secum cogiitiuerit. Pius doctor edicit: nuncui decimus quuesitusta
habundantia : perquam senullatenus mouendumes se profitetur: Habundantio
erafilio semperuirginis mariae : quod uerbum caro factume ethabittuit in nobas
qui denins ii ꝓgratia copiasius quȩ babere meruit plenitudinem dĩtatis sncutdic̃
sub st antialiter atque perfectae : Turcergo dicebat in acternum semouere non
posse cui suamaiestas confidentiae dona praestbattuic̃ auonr igt¬
nhocuersu euidenter exponit : unde illa fuerit ab undanttaquaa ciouoeo sibi essoru¬
Iuoociisis tutim quippe sedehumai natura habuis se nondicitsed desupoer sibiasseru
contributame mdotoe emipsius probatillud exeriplum pecioso formauocope

Expanded text:
Postquam de resurrectione sua gratias egit, et sanctis psalmodiam salutariter imperavPostquam de resurrectione sua gratias egit, et sanctis psalmodiam salutariter imperavit, secunda narratione redit ad passionis suae gloriosissimam causam; et quae illo tempore secum cogitaverit, pius doctor edicit. Nunc videamus quae sit ista abundantia, per quam se nullatenus movendum esse profitetur. Abundantia erat Filio semper virginis Mariae, quod Verbum caro factum est, et habitavit in nobis . Quid enim illa gratia copiosius, quae habere meruit plenitudinem Deitatis? Sicut dicit ssime, substantialiter atque perfecte. Jure ergo dicebat, in aeternum se moveri non posse, cui sua majestas confidentiae dona praestabat. Verhoc versu evidenter exponit, unde illa fuerit abundantia, quae non potuit commoveri. Virtutem quippe se de humana natura habuisse non dicit, sed desuper sibi asserit contributam. Nam decorem ipsius probat illud exemplum: Speciosus forma prae