comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ctunt. Inter eos autem qui fruendũ deo aquo
et nos et omĩa fc̃a sunt. iũ atq suminũ bo¬
nuni nrm ẽẽ dicunt. apud illos eminuerunt
platoniti. qui ñõ ĩmerito ad officium slũ ꝑti¬
nere arbitrati sunt stoicis et epicureis maxlie
et prope solis omino resistero. Idem quippe acha¬
demici qui platonici. quod docet auditoꝵ ipsa
successio. Archesnas enĩ qui primus occultata
sententia nichil aliud istos qũa refellere statu¬
iti quero eui successerit polemone muemes. Q¬
ro eui poiemon renotraten muemes.. zenocra¬
ti autem discipulo. achadame iam scoiam suã
renquit plato. Quantum autem pertinet ad
cĩonem de summo hominis bono. remoue per¬
sonas hominũ atq ip̃am disceptationẽ consti¬
o profesto reppeues duos errores se aduersa
sronte collidi. inium constituentem in corpore a¬
lium constituentẽ mamino suminũ bonũ. rõm
aũ ueritats. qua sũmum bonum nrm̃ deus esse

Expanded text:
erunt. » Inter eos autem, qui fruendum deo, a quo erunt. » Inter eos autem, qui fruendum deo, a quo et nos et omnia facta sunt, unum atque summum bonum nostrum esse dicunt, apud illos eminuerunt Platonici, qui non inmerito ad officium suum pertinere arbitrati sunt Stoicis et Epicureis maxime et prope solis omnino resistere. idem quippe Academici qui Platonici, quod docet auditorum ipsa successio. Arcesilas enim, qui primus occultata sententia sua nihil aliud istos quam refellere statuit, quaere, cui successerit: Polemonem inuenies; quaere, cui Polemon: Xenocraten; Xenocrati autem discipulo Academiam, scholam suam, reliquit Plato. quantum igitur pertinet ad quaestionem de summo hominis bono, remoue personas hominum atque ipsam disceptationem constitue: profecto reperies duos errores inter se aduersa fronte conlidi, unum constituentem in corpore alium constituentem in animo summum bonum, rationem autem ueritatis, qua summum bonum nostrum deus esse
Abbreviated transcription (Latin):
non ob alud res deficere uł posse defidere. nisi cy
ex neħo fc̃e sũt. ut qd̾ meis est quod sunt et ma¬
nent. et pro defectib eciam suis ad mnu̾sitatis
ꝯplexum ordiñatur ad enis bonitatem om̃ipo¬
tentiam ꝑtineat. qui sũme est et conditor tͥl
potens est eciam ex ntħo ño solum aliquid. s
eciam magnum aliquid facere. primũ aũt pcc̃
minus em̃ gander qrt̃a a ad dei potestatem gau¬
deat que uti maior est. hoc nõ nidentes et pot̾e¬
tias intuentes annnu humani. magnamqs pul¬
oritudinem factoꝵ ateꝵ dictoꝵ eciam sii corpoee
pudint ponere summũ bonũ in ip̃o tñ animo
ponentes. insrauties posuerunt: qũa ubi sincens¬
sima rd̃ne ponendum ẽ. Inter hos quiista senti⁊¬
unt apud grecos philotophos et numero et dis¬
putandi subtilitate stoici pualuerunt qui tũ
inaturalib corporea c̃e omĩa arbitrantes: ma¬
gis a carne qũa a corpore amimũ a uertere potu¬

Expanded text:
non ob aliud res deficere uel posse deficere, nisi quod non ob aliud res deficere uel posse deficere, nisi quod ex nihilo factae sunt, ut, quod in eis est, quod sunt et manent et pro defectibus etiam suis ad uniuersitatis complexum ordinantur, ad eius bonitatem omnipotentiamque pertineat, qui summe est et conditor, qui potens est etiam ex nihilo non tantum aliquid sed etiam magnum aliquid facere; primum autem peccminus enim gaudet, quam si ad dei potestatem gaudeat, quae utique maior est. hoc non uidentes et potentias intuentes animi humani magnamque pulchritudinem factorum atque dictorum, etiam si in corpore puduit ponere summum bonum, in ipso tamen animo ponentes infra utique posuerunt, quam ubi sincerissima ratione ponendum est. inter hos, qui ita sentiunt apud Graecos philosophos, et numero et disputandi subtilitate Stoici praeualuerunt, qui tamen in naturalibus corporea omnia esse arbitrantes magis a carne quam a corpore animum auertere potu
Abbreviated transcription (Latin):
quod de stulto sapiens efficitur. sapientiamq inc̾o¬
mutabilem cernit: simul oportet cernat c̃ẽ ulam
supra suam naturã: eiusq ꝑticipatione atq sslust᷑¬
tione se uberius ex tertigaudets: qua seip̃o. Ita ces¬
sans atq detumescens a iastatione atc inflatbe
poriai mberere deo. atq ab illo inc̾omutabilirefi¬
e et reformarintitur a quo ẽe iam capit ño solũ
omnem spẽmrerum om̃ium. siue que sensu cor¬
poris. sine que intelligentia m̃tis attinginite sed
eciam ip̃am capacitatem formationis ante forma¬
tionem. cum uel informe anquid dicitur qd̃ foͣr¬
ii potest. Itaq tantomimus se ẽe stabilem sentit.
quantominꝰ herer deo qui sumine est: es illum ĩo
summe ẽe qr milla mutabditate proficit sine de¬
ficit: sͥ aũt ilłam cominitationem expedire qua
fectum ad interitum uergere quo utr̃ aliqua
ĩteritum: ut non sit quoderat. Unde colligitur

Expanded text:
quod de stulto sapiens efficitur, sapientiamque esse incomquod de stulto sapiens efficitur, sapientiamque esse incommutabilem cernit, simul oportet cernat esse illam supra suam naturam eiusque participatione atque inlustratione se uberius et certius gaudere quam se ipso. ita cessans atque detumescens a iactatione atque inflatione propria inhaerere deo atque ab illo incommutabili refici et reformari nititur, a quo esse iam capit non solum omnem speciem rerum omnium, siue quae sensu corporis siue quae intellegentia mentis adtinguntur, sed etiam ipsam capacitatem formationis ante formationem, cum uel informe aliquid dicitur, quod formari potest. itaque tanto minus se esse stabilem sentit, quanto minus haeret deo, qui summe est, et illum ideo summe esse, quia nulla mutabilitate proficit seu deficit; sibi autem illam commutationem expedire, qua fectum ad interitum uergere, quo utrum aliqua mnibus eo ducere interitum, ut non sit, quod erat. unde colligit
Abbreviated transcription (Latin):
inortalitas ent. Tam potenti .n. natura deus fecit
ãiamut ex euis plenissima beatitudine qͥ ĩ fine c̃e¬
poꝵ sc̃ĩs promittitur. redundet eciam in inferio¬
rem naturam. qd̾ ẽ corpus nõ beatitudo q̃ fruentis
et nitelligentis est xͥa sed plenitudo sanitatis idẽ ĩ cor¬
ruptibił nigor. Quod qui non iuident ut dixi. uellãt
uquietis altercationib uarie pro suo quisq captu
in corpore constituentes summũ homis bonunri
carnalium seditiosoꝵ turbas concitant. rat̾ quos
epicurei apud indoctam multitudiũo excellentiore
auctoritate inguerunt. Da it̃e qui cuo nideat ani¬
mum quoq ipm̃ non suo bono beatum e̾e cumb̾s
est: alioqium nũqua cẽt miser. et recedetur a q̃rõ¬
do utrũm amino sit summũ sllud atq ut ita dixe¬
rim beatificum bonũ. uł aliqua ꝑs enis. Namc̃
seip̃o qnasi sibi suo bono amimus gauden suꝑbꝰ ẽ.
Cũ uero se perspicit ẽe mutabilem. uł hoc imo saicẽ

Expanded text:
inmortalitas erit; tam potenti enim natura deus fecit inmortalitas erit; tam potenti enim natura deus fecit animam, ut ex eius plenissima beatitudine, quae in fine temporum sanctis promittitur, redundet etiam in inferiorem naturam, quod est corpus, non I beatitudo, quae fruentis et intellegentis est propria, sed plenitudo sanitatis, id est incorruptionis uigor —, quod qui non uident, ut dixi, bellant inquietis altercationibus uarie pro suo quisque captu in corpore constituentes summum hominis bonum et carnalium seditiosorum turbas concitant; inter quos Epicurei apud indoctam multitudinem excellentiore auctoritate uiguerunt. Da item, qui cito uideat animum quoque ipsum non suo bono beatum esse, cum beatus est, alioquin numquam esset miser, et recedetur a quaerendo, utrum in animo sit summum illud atque, ut ita dixerim, beatificum bonum uel aliqua pars eius. nam cum se ipso sibi quasi suo bono animus gaudet, superbus est. cum uero perspicit se esse mutabilem uel hoc uno saltem,
Abbreviated transcription (Latin):
siit sed sũmũ id dicitur. quo cunctareferuntur. Eo .ii.
fruendo qrusq beatus est. pp̃ quod cetera uult hr̃e. cũ uld̾
iam ño pp̃ aliud sed pp̃ scipm̃ diligitur et ĩo finis ibi dici¬
tur. q iami quo excurran et quo referatur. ño iuenit᷑.
Ibi requies appetendi. ibi fruendi securitas. ibi tnͣscpul¬
lissimũ gaudium optime noluntatis. Dagͥ qui cito
uideat nõ corpus ẽe animibonum. sed aĩni pociꝰ esse
corporis bonum. Receditur ĩa ab inquirendo utrum
sumiũ illud bonũ uł aliqua pars euis sit incorꝑe.
Quod em̃ stultissline negatur melior est anmꝰ corꝑe
Item stultissime negatur meliorem ẽe eum qui dat̾ be¬
atam uitam uel partem aliquam beate uite. quam
cum erni accipit. Non igitut accipit anmꝰ a corpore
uident. cecati sunt dulcedine carnaliũ uoluptatũ
quã ex indigentia sanitatis uenire n̾o ituentur.
Sanitas añ ꝑfecꝰta corporis. illa extrena tociꝰ hoĩs

Expanded text:
sint, sed summum id dicitur, quo cuncta referuntur; eo enim sint, sed summum id dicitur, quo cuncta referuntur; eo enim fruendo quisque beatus est, propter quod cetera uult habere, cum illud iam non propter aliud sed propter se ipsum diligatur, et ideo finis ibi dicitur, quia iam, quo excurrat et quo referatur, non inuenitur, ibi requies appetendi, ibi fruendi » securitas, ibi tranquillissimum gaudium optimae uoluntatis. : Da igitur, qui cito uideat non corpus esse animi bonum, sed animum potius esse corporis bonum; recedetur iam ab inquirendo, utrum summum illud bonum uel aliqua pars eius sit in corpore. quod enim stultissime negatur, melior est animus corpore; item stultissime negatur meliorem esse eum, qui dat beatam uitam uel partem aliquam beatae uitae, quam eum, qui accipit; non igitur accipit animus a corpore uident caecati dulcedine carnalium uoluptatum, quam ei indigentia sanitatis uenire non intuentur — sanitas autem perfecta corporis illa extrema totius hominis
Abbreviated transcription (Latin):
qu̾a medicam̃ta. medicosq conquireres. Non .n.
iillo m̃o differenda ost ista cognitio. andislic huis
a te pͥsertim ĩam hac etate uel distendi ordine ỹ¬
ferenda est. Uide aũ qũa facile posses hec ttire si uelles. od
enmquertt qua ad beatam intam petueniat nicħ alind
protesto quetit. nisi ubi sit fimis bomi hoc est ubi constitu¬
tim sit non praua opmione atq temeraria. sed certa
atep inconcussa ueritate sinimiũ hominis bonuni ques
a quolibes ubi constituatur ño inuenitur nisi ant ĩ cor¬
pore. aut m aninio. aut in deo. aut in duob aliquibus
hoꝵ. aut certe monũb. Quod si didicetis neq sũmum
bonum nec aliquã ꝑtem sũmi boni om̃io ẽe in corꝑe.
duo testabunt ammus et deus. quoꝵ in uno uł in am¬
bob sit. Si autẽ adieceris et didiceris hoc idem de aĩo ꝙ
de corpore: quid aliud ĩ a nisi deus occuret. in quo silmũ
hominis bonum constitutumsit: ño quod alia bona nõ

Expanded text:
quam medicamenta medicosque conquireres. non enim quam medicamenta medicosque conquireres. non enim ullo modo differenda est ista cognitio aut illa huic a te praesertim iam in hac aetate uel discendi ordine praeferenda est. uide autem, quam facile posses hoc scire, si uelles. qui enim quaerit, qua ad beatam uitam perueniat, nihil aliud profecto quaerit, nisi ubi sit finis boni, hoc est ubi constitutum sit non praua opinione atque temeraria sed certa atque inconcussa ueritate summum hominis bonum. quod a quolibet, ubi constituatur, non inuenitur nisi aut in corpore aut in animo aut in deo aut in duobus aliquibus horum aut certe in omnibus. quod si didiceris neque summum bonum neque aliquam partem summi boni omnino esse in corpore, duo restabunt, animus et deus, quorum uel in uno uel in ambobus sit. si autem adieceris et didiceris hoc idem de animo quod de corpore, quid aliud iam nisi deus occurret, in quo summum hominis bonum constitutum sit, non quo alia bona non
Abbreviated transcription (Latin):
coquere. cum quoꝵ dam eciam heretiquoꝵ qͥ nõie
xp̃iano głari nolu crũt. ut martianstaꝵ et sabelli¬
anoꝵ. multoꝵq p̾terea iam dissensiones q̃ onests
sileantur Tñ si opus est ut dixi ad uersantes uerita
tiagnostere aliquas et ꝑtractatas hr̃e sententias de
hereticis pocuis qui se xp̃ĩanos uocant quã de ana¬
uagora et democrito nobis cogitandũ fun. Ille añ
quisquis abste q̃sierit q̃ tu a nob queris. audiat ex
ca doctius attp prudentius nescias. Si .n. themisto¬
oes ñõ curauit qd̃ est habitus ĩ doctior. cũ canere
nerius in epuł recusasset ubi cum se nescire illa di
blicam ex parua magn̾a facere. dubitandũ tibi est
dicere te ista nestire cũ ei qui rogarit. quid nouens
respondere possis. nosse te qũo eciam sine istis ħo
possid ẽẽ beatus: Qd̃ si adhuc no tenes: tam ꝑu̾se
incebo grauareris. delicias et tenerrimas uestes p̾o

Expanded text:
coquere, cum quorundam etiam haereticorum, qui nomine coquere, cum quorundam etiam haereticorum, qui nomine Christiano gloriari noluerunt, ut Marcionistarum et Sabellianorum multorumque praeterea iam dissensiones quaestionesque sileantur? tamen si opus est, ut dixi, ueritati aduersantes praenoscere aliquas et pertractatas habere sententias, de haereticis potius, qui se Christianos uocant, quam de Anaxagora et Democrito nobis cogitandum fuit. Ille autem, quisquis abs te quaesierit, quae tu a nobis quaeris, audiat, quod ea doctius et prudentius nescias. si enim Themistocles non curauit, quod est habitus indoctior, cum canere neruis in epulis recusasset, ubi cum se nescire illa dixblicam ex parua magnam facere\', dubitandum tibi est dicere te ista nescire, cum ei, qui rogarit, quid noueris, respondere possis nosse te, quo modo etiam sine istis homo esse possit beatus? quod si adhuc non tenes, tam peruerse uloso morbo grauareris, deliciosas et tenerrimas uestes potius
Abbreviated transcription (Latin):
ta prnis eranti et diu̾idicare et sbu̾tere ydonea ẽ sed
ut non solum aperta feriantur feriantur. sed eciam
abscondita eruantur si alienos opus ẽ cognost̾e erro¬
res erige aures oculosq oro te. et uide arq auscul¬
ta. utrũ aliquis adu̾sus nos de anaximene et de a
multo recentioꝵ multumq loquatiũ stoicorũ
aut epicureoꝵ cinores caleant. Unde aliquid con¬
tra fidem xp̃ian̾a scintilla excitetur: sed circuli
atq conuenti cula partim fugatia. partim eciã
audacter prompta. uel donatistarum uel maximi¬
anensiu. uł manicheoꝵ. uel eciam ad quoꝵ gre¬
ges turbam q uenturus est arrianoꝵ ennomiano¬
rum. macedonianoꝵ. catha frigaꝵ. ceteraꝵ q pestiũ
ĩnumerabiliter ꝑstrepant quoꝵ om̃ium errores
si cognosc̾e piget. quid nob̾ est pp defensionem
xp̃iane religionis querere quid senserit a naxi¬
menes. et olim sopitas lites inani curiositate re¬

Expanded text:
inaudita erant, et diiudicare et subuertere idonea est, — sed, inaudita erant, et diiudicare et subuertere idonea est, — sed, ut non solum aperta feriantur, sed etiam abscondita eruantur, si alienos opus est cognoscere errores, erige oculos auresque, oro te, et uide atque ausculta, utrum aliquis aduersus nos de Anaximene et de Anidem multo recentiorum multumque loquacium Stoicorum aut Epicureorum cineres caleant, unde aliqua contra fidem Christianam scintilla excitetur. sed circuli atque conuenticula partim fugacia partim etiam audaciter prompta uel Donatistarum uel Maximianensium uel Manichaeorum uel etiam, ad quorum greges turbamque uenturus es, Arrianorum, Eunomianorum, Macedonianorum, Cataphrygarum ceterarumque pestium innumerabiliter perstrepant. quorum omnium errores si cognoscere piget, quid nobis est propter defensionem Christianae religionis quaerere, quid senserit Anaximenes, et olim sopitas lites inani curiositate re
Abbreviated transcription (Latin):
sparaueris et dum occupaueris ut discas mid̾e fa¬
cias intentos: nolle discere quod infundatur int̾e¬
tis. Sed si hoc te scire iam dicis. idq ipm̃ xp̃ianam
doctrinam ẽe respondes qũa ce om̃ib p̃ponere no¬
uimus et iñ ea solaẽe p̾sumere spem salutis et̾ue
non opus est ei cognitione dialogoꝵ ciceronis et cog¬
intione em̾dicataꝵ discordantium sententiaꝵ alie¬
ratum procurari. auditores norib tius intentifiant
quia abste tale aliquid accepturi sunt. Nolo prius
anquid doceas quod cedistendum est: ut uera doceaᷤ.
Nlamsi alienaꝵ sententiaꝵ dissidentium et repus¬
nantium cognitio aliquid adiuuat insiuatorem
xp̃iane ueritatis. ut nouerit qũo aduetsantes de¬
struat falsitates: ad hoc dum taxat uequis contra
disserens ño nisi in refellendis tuis figat oculum.
sua uero sedulo occultet. nam cognitio ueritatis
om̃ia faisa si modo ꝑferantur. ca eciam que maudi

Expanded text:
rflua praeparaueris, et, dum occuparis, ut discas, unde farflua praeparaueris, et, dum occuparis, ut discas, unde facias intentos, nolle discere, quod infundatur intentis. sed si hoc te scire iam dicis idque ipsum Christianam doctrinam esse respondes, quam te omnibus praeponere nouimus et in ea sola esse praesumere spem salutis aeternae, non opus est ei cognitione dialogorum Ciceronis et collectione emendicatarum discordantium sententiarum alienarum procurari auditores. moribus tuis intenti fiant, qui abs te aliquid tale accepturi sunt. nolo prius aliquid doceas, quod dediscendum est, ut uera doceas. Nam si alienarum sententiarum dissidentium et repugnantium cognitio aliquid adiuuat insinuatorem Christianae ueritatis, ut nouerit, quo modo aduersantes destruat falsitates ad hoc dum taxat, ne quis contra disserens nonnisi in refellendis tuis figat oculum, sua uero sedulo occultet, nam cognitio ueritatis omnia falsa, si modo proferantur, etiam quae prius
Abbreviated transcription (Latin):
latinis ignorare aliqua. q̃ qũa multi latini docti
tecum nesciant uel hoc ip̃o sentis. qd̃ te nob̾ mag¬
ua necessitate dicis onerosum ĩ tanta doctoꝵ mł¬
titudine apud carthagniem ꝯstitutꝰ: Postremo
facte de om̃ib q̃ a nobis q̃ris int̾rogatũ te resp̾o¬
dere potuisse. Etce ĩa doctissimus et acutissimiꝰ
diceris. ecce ĩa laudib incelum te gretulus fla¬
tus attossit. Tu tũ memento grauitatis tue et il¬
lam mereri laudem quo fine uobaeris. ut s. cos
leuiter leuia ista nratos et begniuo lentissime
atq aiuidisime in tua ora suspensos. granissim̃
aliquid et salubrimũ doceas. Id ipm̃ quicquidẽ
grauisimũ aliquid et salubrimũ utrum teneaᷤ
et recte tradere noueris: uelle cognostere. Ridicu¬
lum est enĩ cum ꝓpterea suꝑflua multa didicetis.
ut tibi aures homintũ ad necessaria p̃parẽtur. ipsa
necessaria ñõ tenere. quib excipiendis eas suꝑflua

Expanded text:
Latinis ignorare aliqua, quae quam multi Latini docti Latinis ignorare aliqua, quae quam multi Latini docti tecum nesciant, uel hoc ipso sentis, quod te nobis magna necessitate dicis onerosum in tanta doctorum multitudine apud Carthaginem constitutus? Postremo fac te de omnibus, quae a nobis quaeris, interrogatum respondere potuisse. ecce iam doctissimus atque acutissimus diceris, ecce iam te laudibus in caelum Graeculus flatus adtollit; tu tantum memento grauitatis tuae et illam mereri laudem quo fine uolueris, ut scilicet eos leuiter leuia ista miratos et beniuolentissime atque auidissime iam in tua ora suspensos grauissimum aliquid et saluberrimum doceas. id ipsum, quicquid est grauissimum et saluberrimum, utrum teneas et recte tradere noueris, uellem cognoscere. ridiculum est enim, cum propterea superflua multa didiceris, ut tibi aures hominum ad necessaria praeparentur, ipsa necessaria non tenere, quibus excipiendis eas per supe
Abbreviated transcription (Latin):
quid responsurus es: Potuis te ista in latinoꝵ aue¬
toꝵ libris quam ini grecoꝵ nosse uoluisse. Quare¬
sponsione primo grecie facies muiriam. et nosti
qũa illi homines hoc non fecerant. deide iam
exuicerati et irati qũa cito te qd̃ niiis non ius
et hebetem iudicabunt. qui grecoꝵ philosophoꝵ
dogmata. uel pocuus dogiarum particuias quas¬
dam discerptas atq disꝑsas in latinis dẏalogis
qũa in ip̃oꝵ auctoꝵ libris grecis tom atq cõtexta
discere maliusti. et indoctum: qui cum tam młta
in tua lingua nestias carum rerum frustra m ali¬
ena colligere ambisti. An forte sslud respondebis
ñõ te grecos de his reb libros contempsisse. s pus
latinos curasse cognostero nũc aũt uelle te ĩ la¬
tinis doctum grete ia q̃rere. Si hoc nõ pudet hoĩ¬
nem grecum latina pucrũ didicisse. nunc uelle
disc̾e greca barbaratũ: pudebit ne tandem ĩ ip̃is

Expanded text:
quid responsurus es? potius te ista in Latinorum aucquid responsurus es? potius te ista in Latinorum auctorum libris quam in Graecorum nosse uoluisse? qua responsione primo Graeciae facies iniuriam et nosti, quam illi homines hoc non ferant; deinde iam exulcerati et irati quam cito te, quod nimis non uis, et hebetem iudicabunt, qui Graecorum philosophorum dogmata uel potius dogmatum particulas quasdam discerptas atque dispersas in Latinis dialogis quam in ipsorum auctorum libris Graecis tota atque contexta discere maluisti, et indoctum, qui cum tam multa in tua lingua nescias, earum rerum frusta in aliena colligere ambisti! an forte illud respondebis, non te Graecos de his rebus libros contempsisse sed prius Latinos curasse cognoscere, nunc autem uelle te in Latinis doctum Graeca iam quaerere? si hoc non pudet, hominem Graecum Latina puerum didicisse, nunc uelle discere Graeca barbatum, pudebitne tandem in ipsis
Abbreviated transcription (Latin):
te uolo ẽẽ ad hue puerum: et me iam ẽẽ puenlium
rerum sicut ño uenditorem ita nec largitorẽ decet.
Que cum itã sintr idest cum due tante ur bes latinaꝵ
licteraꝵ artifices roma atq carthago nec tedio tͥ
sint ut a te ip̾a ꝑ quirant. nec tedia tua curent ut
te issa ꝑquitentem exaudiant miror tñi quatumdi¬
ci non potest uereri tͤam bom ingeni uiuenem ne ĩ
grecis atq orientasib urbib quemquã de his rebus
molestum intertogarem feras. Facilius quippe corm¬
culas in affrica audieris. qũa i illis ꝑtib hoc genus
uotis. Demde si falloret quisquã ibi forte hiu modi
qõnum tanto utiq odiosior quanto millis locis in¬
eptior ꝑcunctator extiterit. nonnie mag̾ caues ne
multo facilus oxistant: qͥ te greci homines in gre¬
cia constitutum et greca ĩbutum pͥmitus lingua
de ipĩs philosophoꝵ libris aliqua iterrogent que
cicero in suis libris non posuit: Quod si acciderit

Expanded text:
te uolo esse adhuc puerum et me iam esse puerilium te uolo esse adhuc puerum et me iam esse puerilium rerum sicut non uenditorem ita nec largitorem decet. quae cum ita sint, id est cum duae tantae urbes Latinarum litterarum artifices, Roma atque Carthago, nec taedio tibi sint, ut a te ista perquirant, nec taedia tua curent, ut te ista perquirentem exaudiant, miror tantum, quantum dici non potest, uereri te, tam boni ingenii iuuenem, ne in Graecis atque orientalibus urbibus quemquam de his rebus molestum interrogatorem feras. facilius quippe corniculas in Africa audieris quam in illis partibus hoc genus uocis. Deinde si fallor et quisquam ibi forte huius modi quaestionum tanto utique odiosior quanto in illis locis ineptior percontator extiterit, nonne magis caues, ne multo facilius existant, qui te Graeci homines in Graecia constitutum et Graeca inbutum primitus lingua de ipsis philosophorum libris aliqua interrogent, quae Cicero in suis litteris non posuit? quod si acciderit,
Abbreviated transcription (Latin):
manerent ño eciam ip̃a obliuone sepelire mallẽt
recordata qũa meptia respondere quesita. cũ in ip̃a
eciã scolari leuitate et rethoricis cathedris ita obnui¬
tinsse atq obtorpuisse uideantur ut a carthagine
ipponem quo exponi possent mittenda existiment᷑
uuitam insolita atq om̃io peregrina sunt. ut siuel¬
lem respondendi cura inspicere. aliquid uolens id̾e
quom̃o ad siñam que mͥ exponenda ẽẽt desupet ne¬
matum aut ab ea deniceps q̃ contexeretur or̃o: codi¬
cem prorsus muemre ño possem. Illi aũ carchagniẽ¬
ses rechores. si huic tuo studio defuerunt nõ m̃o a me
ño rep̾hendentur. sed eciam approbabuntur. si forte
recolunt nõ romanoꝵ foroꝵ. sed grecoꝵ gymuasioꝵ
ista solere ẽe certamina. Tu uero cũ et ingymnasia
cogitationẽ nuiecisti. et ea quoq ip̃a iuenisti talib
reb nuda atq frigida. ubi bas curas tuas deponeres.

Expanded text:
manerent, non etiam ipsa obliuione sepelire mallent manerent, non etiam ipsa obliuione sepelire mallent recordata quam ineptia respondere quaesita, cum in ipsa etiam scholari leuitate et rhetoricis cathedris ita obmutuisse atque obtorpuisse uideantur, ut a Carthagine Hipponem, quo exponi possint, mittenda existimentur, ubi tam insolita atque omnino peregrina sunt, ut, si uellem respondendi cura inspicere aliquid uolens uidere, quo modo ad sententiam, quae mihi exponenda esset, desuper ueniatur aut ab ea deinceps quae contexeretur oratio, codicem prorsus inuenire non possem. illi autem Carthaginienses rhetores si huic tuo studio defuerunt, non modo a me non reprehenduntur, sed etiam adprobantur, si forte iam recolunt non Romanorum fororum sed Graecorum gymnasiorum ista solere esse certamina.\' tu uero cum et in gymnasia cogitationem iniecisti et ea quoque ipsa inuenisti talibus rebus nuda atque frigida, ubi has curas tuas deponeres,
Abbreviated transcription (Latin):
arbitrentur. Quod non ita est mithi crede. Primũ
qi aliquos ẽẽ in illis terris. ubi imperitus minimees
acutus uderi times. qui te de istis qdnib quicquam
interrogarent omĩo nõ uideo qñ quid̾ hic quo ad ea
discenda uenisti. et rome exꝑtus es. qua negligenter
habeantur et ob hoc neq doceantur neq discantur.
et maffrica de his usq adeo ĩterrogatorẽ pateris ne¬
miñe. ut nec teipm̃ qui paciatur inuenias: eaq m¬
opia ep̃is exponenda ea mitere cogaris. Quasi uero
isti ep̃i eciam si adolescentes eodem quo tu raperis
amini ardore. uł pocis errore quasi aliquid magñ
ħ discere curarunt. usq ad canos ep̃ales. et usq ad
tathedras ecc̃asticas eas ĩ memoria durare pateren¬
tur: aut su p̃iuellent ño ea eciam de muitoꝵ cordi¬
b cure maiores grauiores q secluderent. aut si ali¬
qua ex illis maminis coꝵ minia consuetudine re¬

Expanded text:
arbitrentur. Quod non ita est — mihi crede —, primum arbitrentur. Quod non ita est — mihi crede —, primum quia esse aliquos in illis terris, ubi inperitus minimeque acutus uideri times, qui te de istis quaestionibus quicquam interrogent, omnino non uideo, quando quidem hic, quo ad ea discenda uenisti, et Romae expertus es, quam neglegenter habeantur et ob hoc neque doceantur neque discantur; et in Africa usque adeo de his interrogatorem pateris neminem, ut nec te ipsum quis patiatur inuenias eaque inopia episcopis exponenda ea mittere cogaris, quasi uero isti episcopi, etiam si adulescentes eodem, quo tu raperis, animi ardore uel potius errore quasi aliquid magnum haec discere curarunt, usque ad canos episcopales et usque ad cathedras ecclesiasticas ea sibi in memoria durare paterentur aut, si ipsi uellent, non illa etiam de inuitorum cordibus curae maiores grauioresque secluderent aut, si aliqua ex eis in animis eorum nimia consuetudine re
Abbreviated transcription (Latin):
betem uidices. sed iplus pocus ueritatis. ut quis¬
quis de his reb scripsit uł scripserit aut ea sint q̃
iam certus tenes. aut si faisa sunt. securus ignores
neq de oruersitate cognostenda siiaꝵ alienarũ.¬
ne quasi idoctus ei hebes remancas mam sollicituid̾ie
matereris. cum ergo hec ita sint. eciam illud si placet
uideamus. utrum alioꝵ falsa existimatio qui sunt
ut scribis ad intuꝑandum ꝑolines. ita ut site ista ig¬
norare persenserint: in doctum atq hebetem falso
quidem. sed tñ putent: sic te mouere debeat ut e¬
ciam ab ep̃is pͥ hec exponi incongruent̾ petas: qũ
quidem eo finc iam te ista cupere crediniꝰ. quo ilł
consulas ad ꝑsuadend am ueritatem uitãq eorũ
corrigendam qui te si in illis ciceronis libris nido¬
ctum hebetemq putauerint. in dignũ habebũt.
a quo aliquid utił salubrisq scĩe sͥ accipiendũ ẽe

Expanded text:
betem iudices sed ipsius potius ueritatis, ut, quisbetem iudices sed ipsius potius ueritatis, ut, quisquis de his rebus scripsit uel scripserit, aut ea sint, quae iam certus tenes, aut, si falsa sunt, securus ignores neque de diuersitate cognoscenda sententiarum alienarum, quasi ne indoctus et hebes remaneas, inani sollicitudine macereris, — cum ergo haec ita sint, etiam. illud, si placet, uideamus, utrum aliorum falsa existimatio, qui sunt, ut scribis, ad uituperandum procliues, ita ut, si te ista ignorare persenserint, indoctum atque hebetem falso quidem sed tamen putent, sic te mouere debeat\' ut etiam ab episcopis tibi haec exponi non incongruenter petas, quando quidem eo fine iam te ista cupere credimus, quo illis consulas ad persuadendam ueritatem uitamque eorum corrigendam, qui te, si in illis Ciceronis libris indoctum hebetemque putauerint, indignum habebunt, a quo aliquid utilis salubrisque scientiae sibi accipiendum esse
Abbreviated transcription (Latin):
tentissimam uł pacientissimã prebeant. suie ad re¬
ste faciendũ queqũa exhorteris. sine malitiam at¬
ꝙ nequitiam peccantis obuuges. Hunc tu finem
dis cogitasti. nos tẽ te male meruimꝰ. quib i epsamu
a no id potius quo moueremur posiusti. ut aut liben¬
ter daremꝰ quod petebas. aut ĩo ño daremꝰ q oausa q̃¬
deret. Qũato .n. meliꝰ ace salubrus q̃so te ip̃as ue¬
ritatis regulas. multo certiꝰ et breuiꝰ pet se ip̃as acci¬
pis. quib falsa om̃ia possis ip̃e refellere ne qd faisũ
et pudendum ẽ.si multoꝵ annosas et decrepitas
salstiates studio iactantiore. qũa prudentiore didi¬
ceris. doctum atq ĩtelligentem te ẽe arbitreris: ꝙ
iam ño existimo uideri tibi. Non. n frustra ta tan
dui tam uera dioscoro diximus. ex quo in hac epła
gradimur. Qua p̃piam illud uldeamus. cum te
istaꝵ rerũ ignorantia nequaquã ĩ doctum atip he¬

Expanded text:
tentissimam uel patientissimam praebeant, siue ad retentissimam uel patientissimam praebeant, siue ad recte facta quemquam exhorteris siue malitiam atque nequitiam peccantis obiurges? hunc tu finem stionibus cogitasti, nos de te male meruimus, quibus in epistula tua non id potius, quo moueremur, posuisti, ut aut libenter daremus, quod petebas, aut ideo non daremus, quia causa quderet. quanto enim melius atque salubrius, quaeso te, ipsas ueritatis regulas multo certius et breuius per se ipsas accipis, quibus falsa omnia possis ipse refellere, ne, quod falsum et pudendum est, si multorum annosas et decrepitas falsitates studio iactantiore quam prudentiore didiceris, doctum atque intellegentem te esse arbitreris! quod iam non existimo uideri tibi; non enim frustra tam diu tam uera Dioscoro diximus, ex quo in hac epistula gradimur. Quapropter iam illud uideamus, cum te istarum rerum ignorantia nequaquam indoctum atque he
Abbreviated transcription (Latin):
incħominꝰ si temporali lapsu p̾ter flut: ita est quasi flu¬
uius ducat in fluuiũ ut uõ sit finis miserie. qu̾adiu
gͥ firmo atq incomutabili bono te figere uolumus
constantissime intentionis domũ et securissima reqͥ¬
em om̃is bone atq honeste actionis tue. An forte istã
ip̃am terrenã felicitatẽ quã comnemoraui si ꝓspe¬
ri rumoris aura. aut eciam flatib uela pandendo ad
eam potueris ꝑuenire: hano eciam cogitas referre in
aliud uerum et certum et plenũ bonũ: At mͥno ui¬
deturates om̃io ip̃a ueritas negati uel tantis ad se ã¬
frastib que tam pxima est uł tantis sumptibus
que tam gratuita est perueniri. an ip̃a humana laude
tanqũa instrum̃to utendum existimas ut aditũ per
hanc prepares ad animos hominum. ꝑsuadendi ue¬
ia atq salubria et caues no de cũ indoc̾tum et hebetẽ
putauerint. indignũ arbitrentur. cui aurem uel ĩ¬

Expanded text:
nihilo minus si temporali lapsu praeterfluit, ita est, quasi flunihilo minus si temporali lapsu praeterfluit, ita est, quasi fluuius ducat in fluuium, ut non sit finis miseriae, quam diigitur firmo atque incommutabili bono te figere uolumus constantissimae intentionis domum et securissimam requiem omnia bonae atque honestae actionis tuae. an forte istam ipsam terrenam felicitatem, quam commemoraui, si prosperi rumoris aura aut etiam flatibus uela pandendo ad eam potueris peruenire, hanc etiam cogitas referre in aliud uerum et certum et plenum bonum? at mihi non uidetur atque omnino ipsa ueritas negat uel tantis ad se anfractibus, quae tam proxima est, uel tantis sumptibus, quae tam gratuita est, perueniri. 10 An ipsa humana laude tamquam instrumento utendum existimas, ut aditum per hanc praepares ad animos hominum persuadendi uera atque salubria, et caues, ne te, cum indoctum atque hebetem putauerint, indignum arbitrentur, cui aurem uel in
Abbreviated transcription (Latin):
ñõ iuuenio. Non eñi uides cam. aut ullo modo qũadi¬
u linguis humanis ruinosa gaudia construis. potes
eam udere. Si autem non ibi finis est haꝵ act̾onũ
atq intentidnis tue. sed pp̃ aliud anquid indoctus
et hebes ño us putari. q̃iro quid illud. S s ꝓpterea
ne angustior tibi aditus ad acquirendas temporales diii¬
tias. uxorem impetrandam. honores capessendos. et cetera
hĩ pcipiti fluxu transcurrentia atq in se lapsos munũra¬
pientia. neq ad hio finem tibi seruire nos decet. ĩo
decet ectam te hinic amonere. Non enĩ sic te prohibemꝰ
in incerto famo finem ponere ut tanqu̾a de mitio ĩ
cridianũ emigres. quo te ip̃e fortasso miitius eciam ñ
enugrantem ĩpnigeret. Cum .n. ũo saciaucrit arid̾
spm̃ uanitas laudis humane. qi nicħ ad cibandũ af¬
fero nisi mane et inflatum. cogitur eciam ip̃a auiditã
referre m aliud: quasi uberus atq frustuosius. Quod

Expanded text:
non inuenio. non enim uides eam aut ullo modo, quam dinon inuenio. non enim uides eam aut ullo modo, quam diu linguis humanis ruinosa gaudia construis, potes eam uidere. Si autem noh ibi finis est harum actionum atque intentionis tuae, sed propter aliud aliquid indoctus et hebes non uis putari, quaero, quid illud sit. si propterea, ne angustior tibi aditus ad adquirendas temporales diuitias, uxorem impetrandam, honores capessendos et cetera huius modi praecipiti fluxu transcurrentia atque in se lapsos in imum rapientia, neque ad hunc finem tibi seruire nos decet, immo decet etiam hinc te amouere. non enim sic te prohibemus in incerto famae finem ponere, ut tamquam de Mincio in Eridanum emigres, quo te ipse fortasse Mincius etiam non emigrantem impingeret. cum enim non satiauerit auidum spiritum uanitas laudis humanae, quia nihil ad cibandum adfert nisi inane et inflatum, cogitur eam ipsa auiditas referre in aliud quasi uberius atque fructuosius; quod
Abbreviated transcription (Latin):
cine totum sit cur a nob̾ ista desideres an eciam ĩ doctꝰ
et hebes putari pp̃ aliud aliquid nobis. Si hoc totũ est
cerus ut arbitror hunc ẽẽ finem tã uehem̾tis inten¬
tionis tue qua nob̾ quoq oneri es ut fateris. Quidã
a discoro uobis potest ẽe oneri nisi quod ipm̃ discorũ
etiam nescientem onerat: Quod nõ sentiet nisi qũa¬
do surgere uoluerit. Atq utinã ũo sic alligentur hec
ouera ut frustra eciã humeros conetur excutere. Qd̃
ũo ĩo dico. qr iste discũtur q̃ ones. sed qi tali fine dis¬
cuntur. Huncai finem iam certe sentis ẽe nugato¬
rumi. manem uentosum. Habet et tumorem. sb̃quo
eciam tales gignitur. et pupilla m̃tis ad nõ uiden¬
dam opislentiam ueritatis offenditur. Ctede sic est
in discore: ita te fruar in ip̃a uolumtate et in ip̃a cuiꝰ
unibra anexteris dignitate uertiatis. Unde eñi tibi
nisi uł hoc modo de hac te ueritatis. fidem habeam

Expanded text:
cine totum sit, cur a nobis ista desideres, an etiam indoctus cine totum sit, cur a nobis ista desideres, an etiam indoctus et hebes putari propter aliud aliquid nolis. si hoc totum est, cernis, ut arbitror, hunc esse finem tam uehementis intentionis tuae, qua nobis quoque oneri es, ut fateris. quid autem a Dioscoro potest nobis esse oneri, nisi quod ipsum Dioscorum etiam nescientem onerat? quod non sentiet, nisi cum surgere uoluerit; atque utinam non sic alligentur haec onera, ut frustra etiam humeros conetur excutere! quod non ideo dico, quia istae discuntur quaestiones, sed quia tali fine discuntur. hunc enim finem certe iam sentis esse nugatorium, inanem, uentosum; habet et tumorem, sub quo etiam tabes gignitur, et pupulae mentis ad non uidendam opulentiam ueritatis offunditur. crede, sic est, mi Dioscore, ita te fruar in ipsa uoluntate et in ipsa. cuius umbra auerteris, dignitate ueritatis. unde enim tibi nisi uel hoc modo de hac re fidem faciam,
Abbreviated transcription (Latin):
ceronis libris aliquid. cuuis sensũ fortasse legentes
indagare non possunt: sed de ip̃a epła tua. et senten¬
tia uerboꝵ tuoꝵ. Quero .n. cur non dixeris qui non re¬
sponderit indoctus et hebes deputabitur. uel mani¬
festabitur. sed pocuis dixeris indoctus et hebos puta¬
bitur. nisi qr satis ip̃e eciam intelligis eum qui talia
non respondertiũo ẽẽ indoctum et hebetem. sed pu¬
tari: d ego te ãmoneo eum qui taliũ putatorum
lingus tanqũa faicib concidi timet lignum ẽe
atidum. et ĩo ño putari tantũ indoctum et hebete.
seduere eẽ ate conuici. fortasse dixeris. Sed cum
hebes ammo nonsim: et p̾cipue nõ ẽe studeam. no¬
lo hebes aĩo uel puitari. Recte. Sed quo fine nolis
id quero. Quod .n. in illis q̃onib aperiendis tibi et
expłicandis ne nob̾ oneri ẽẽ dubitasti: banc causã
et huno finem ẽẽ dixisti. et tam necessarium ut cam
cliuib indoctus et hebes puteris. Ego au quero hoc¬

Expanded text:
ceronis » libris aliquid, cuius sensum fortasse legentes ceronis » libris aliquid, cuius sensum fortasse legentes indagare non possunt, sed de ipsa epistula tua et de sententia uerborum tuorum; quaero enim, cur non dixeris: \'Qui non responderit, indoctus et hebes manifestabitur\', sed potius dixeris: \'Indoctus et hebes putabitur\', nisi quia satis etiam ipse intellegis eum, qui talia non responderit, non esse indoctum et hebetem sed putari. at ego te admoneo eum, qui talium putatorum linguis s tamquam falcibus concidi timet, lignum esse aridum et ideo non putari tantum indoctum atque hebetem sed uere esse atque conuinci. Fortasse dixeris: \'Sed cum hebes animo non sim et praecipue non esse studeam, nolo hebes animo uel putari\'. recte; sed quo fine nolis, id quaero. quod enim in illis quaestionibus aperiendis tibi et explicandis nec nobis oneri esse dubitasti, hanc causam et hunc finem esse dixisti et tam necessarium, ut eam cliuibus indoctus et hebes puteris. ego autem quaero, ho
Abbreviated transcription (Latin):
procdiues ad uituꝑandũ. ne interrogatꝰ ab eis
si ño responderis indoctus et hẽbes puteris. O
rem dignam iugiliis et lugubrationib ep̃oꝵ
Non michi uideris aluiide dies nostesq cogi¬
tare. inisi ut instudiis tuis atq doctrina laude¬
ris ab hominib. Quod et si semꝑ ad certa et
resta tendentib periculosum ẽe iudicaui. ñc
tã in te maxime experior. Non .n. a aliunde
qũa ex eadem ꝑnicie nonuidisti qua tand̾e
re possemnus moueri. ut cibi quod petebas
daremus. Quam .n. ꝑuerse tu ip̃e non ob aliud ad est
talib causis allegatis moueri. Et utinam nos possemus
efficere ut tu quoq tam mani atc fallaci humane la¬
udis bono nuime mouereris. cum tibi nos iudicare¬
mus. non ad prestandum tibi quod petis. qm̃ hec de te
soribis. sad ad te corrigendũ moueri. Mores hommũ
inquis procliues sunt ad uituꝑandũ. Quid demde:¬
et hebes putabitur. Ecde ego te nnterrogo non de ci¬

Expanded text:
procliues ad uituperandum, ne interrogatus ab eis, procliues ad uituperandum, ne interrogatus ab eis, si non responderis, indoctus et hebes puteris! o rem dignam uigiliis et lucubrationibus episcoporum! Non mihi uideris aliunde dies noctesque cogitare, nisi ut in studiis tuis atque doctrina lauderis ab hominibus. quod etsi semper ad certa et recta tendentibus periculosum esse. iudicaui, nunc tamen in te maxime experior. non enim aliunde quam ex eadem pernicie non uidisti, qua tandem re possemus moueri, ut tibi, quod petebas, daremus. quam enim peruerse tu ipse non ob aliud ad ea talibus causis allegatis moueri. et utinam possemus efficere, ut tu quoque tam inani atque fallaci humanae laudis bono minime mouereris, cum tibi m nos indicaremus non ad praestandum tibi, quod petis, quoniam haec de te scribis, sed ad te corrigendum moueri! \'mores hominum\', inquis, \'procliues sunt ad uituperandum\'. quid deet hebes putabitur\'. ecce ego te interrogo non de Ci
Abbreviated transcription (Latin):
respondererit. indoctus et hebes putabitur. hoc¬
loto uere exarsi ad rescribendũ tibi. Hoc .n. lan¬
gore aninu tui penetrasti mͥ pectus et irrupi¬
sti m curas meas et dissimulare nõ possem qͣn¬
tum me deus adiuuaret mederi tͥ ñ ut de tu¬
is questionib enodandis explicandis q cogi¬
tarem. sed ut felicitatem tuam pendent̾e ex
linguis hominũ atq nutantẽ. a tã infelioi
retinaculo abrumperẽ et cuidam sedi om̃io
in cõcusse stabiliq religarẽ. Tu ne o dioscore
nec ꝑsium tuium respicis insultantem tͥ cõtor¬
to u̾isiculo. Sed plano puerile caput si sensus
assit ydoneo colapho conter contũdentem
atq cohertentem. scirc tuu̾icħ est insi te scire
hoc sciat alter: Tot ut suꝑuis dixi legi ds alogo
tot philosophoꝵ altercationib ãunũ inserui
stituerit in fama uulgi. aut in lingua homi¬
num uł bonoꝵ atq sapientiũ: Tu aũ et quod
exponant ciceronem. nisi qr times homines

Expanded text:
responderitresponderitloco vero exarsi ad rescribendum tibi: hoc enim languore animi tui penetrasti mihi pectus, et irrupisti in curas meas, ut dissimulare non possem, qtum me deus adiuuaret, mederi tibi, non ut de tuis quaestionibus enodandis explicandisque cogitarem, sed ut felicitatem tuam pendentem ex linguis hominum atque nutantem a tam infelici retinaculo abrumperem et cuidam sedi. omnino inconcussae stabilique religarem. tune, o Dioscore, nec Persium tuum respicis insultantem tibi contorto uersiculo sed plane puerile caput, si sensus adsit, idoneo colapho contundentem atque cohercentem: Scire tuum nihil est, nisi te scire hoc sciat alter? tot, ut superius dixi, legisti dialogos, tot philosophorum altercationibus cor inseruisstituerit in fama uulgi aut in lingua hominum uel bonorum atque sapientium. tu autem et, quod exponant Ciceronem, nisi quia times homines
Abbreviated transcription (Latin):
em̃ aluidͥ dicat. q̃uod cum dircisdes shac io pe
penitus nicħ ẽe dedecoris: siatim ad muxisti. tñ q d̾ cũ¬
q est peto prestes nauigaturo: Hoc .n. sonat. uiden
tibi quidem nicħ in hac ẽẽ re dedecoris. tam̃ qd̾ cũ¬
q est dedecoris petere te ut prestem naiugaturo
Sed quid est queso te quod addidisti nauigaturo:
An ego nisi nauigaturus eẽs prestare tibi aliquid
dedecoris non deberem: Nimirum putas quod
a qua marina dedecus abluatur: Quod si ita es¬
ser: meũ certe qui nauigatutꝰ non sum inexpia¬
tum remanerer. Scribis eciam nosse me quam
tͥ molestissimũ sit oneri ẽẽ cuipiam et attesta¬
ris solum dm̃ nosse quod nimia necessitate c̾o¬
pulsus hoo feceris. Hic sane cum epłam tuam
legerem. satis aduerti animum cognoscere ne¬
cessitatem tuam: cũ ecce mͥ affers et dicis. Mo¬
res hominũ non ignoratis qui ꝑcliues sũt ad
uituꝑandum et quã si int̾rogatus quis non

Expanded text:
enim aliud indicat, quod cum dixisses in hac re enim aliud indicat, quod cum dixisses in hac re penitus nihil esse dede. coris, statim adiunxisti: \'Tamen quodcumque est, peto praestes nauigaturo\'. hoc enim sonat uideri tibi quidem nihil in hac re esse dedecoris, tamen, quodcumque est dedecoris, petere te, ut praestem nauigaturo. sed quid est, quaeso te, quod addidisti \'nauigaturo\'? an ego, nisi nauigaturus esses, praestare tibi aliquid dedecoris non deberem? nimirum putas, quod aqua marina dedecus abluatur. quod si ita esset, meum certe, qui nauigaturus non sum, inexpiatum remaneret. Scribis etiam nosse me, quam tibi molestissimum sit oneri esse cuipiam, et adtestaris solum deum nosse, quod nimia necessitate inpulsus hoc feceris. hic sane, cum epistulam tuam legerem, satis aduerti animum cognoscere necessitatem tuam, cum ecce mihi adfers et dicis: Mores hominum non ignoratis, qui procliues sunt ad uituperandum, et quam, si interrogatus quis non
Abbreviated transcription (Latin):
ubi finem constitueris tocius mudi fla grantisa¬
mistudii tui. et tibi infructuosi et nobis mole¬
sti: epsa tua satis indicas. Cũ eñi de dissoluendis
qͥonib quas misistis apud meper littetas cata¬
geres: ita scripsisti. Possemte inquis plus et
ꝑ multos earos tuos exorare. sed nom aimil da¬
um qui ñõ rogari desiderat. sed omĩb presta¬
re. si tm̃ ad fio qd dedecet qd̾ i hac penitus ui¬
cħ est dedetoris. tñ quodcũꝙ est peto prestes na¬
deme existimas. quod omib prestare desid̾em
si absit quod dedecet. sed in hac re nicħ: ño mͥ
sensum meũ. cum cogito epm̃ ecc̾asticis curis dͥ¬
cimmscrepentib districtum atq distentum re¬
pente quasi obsurdescentem cobibere abhis
om̃ib et dyalogoꝵ tisslianoꝵ questinculas.
umi scolastico exponere. Quod qu̾atum dede¬
ceat quamqu̾a tuoꝵ studioꝵ raptus ardoro ꝓr¬
sus nolis atcendere.: tueciam sentis cã. Quid

Expanded text:
ubi finem constitueris totius huius flagrantissiubi finem constitueris totius huius flagrantissimi studii tui et tibi infructuosi et nobis molesti, epistula tua satis indicas. cum enim de soluendis quaestionibus, quas misisti, apud me per litteras satageres, ita scripsisti: Possem te\\ inquis, plus et per multos caros tuos exorare, sed noui animum tuum, qui non rogari desiderat sed omnibus praestarehil est dedecoris: tamen quodcumque est, peto praestes nade me existimas, quod omnibus praestare desiderem, si absit quod dedecet; sed in hac re nihil esse desensum meum, cum cogito episcopum ecclesiasticis curis circumstrepentibus districtum atque distentum, repente quasi obsurdescentem cohibere se ab his omnibus, et dialogorum Tullianorum quaestiunculas uni scholastico exponere. Quod quantum dedeceat, quanquam tuorum studiorum raptus ardore prorsus nolis attendere, tu etiam sentis tamen. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
atip atcererent ungues ineos. Ego autem te uel¬
lem abripere de medio deliciosarum inquisionũ
tuaꝵ et constipare inter curas meas. ut uł disceres
nͥd eẽd manter curiosus. uł curiositatem tuam es¬
bandam atq nutriendam imponere no auderes
dis. quoꝵ int̾ curas uł maxima cura est reprimete
ac refrenare curiosos. Quato em̃meliꝰ qũatorpi
fructuosius. si indandis ad te ulłlis litt̾is. tempus
atq opera impenditur ad hoc pocuis ĩp̃editur.
ut resdceutur uane ate fallates cupiditates tue.
q̃ quanto magis cauende sunt. qu̾ato facilius
decipuntt nescio qua unibra honestatis. et liba¬
luini studioꝵ uoĩe uelate atq palliate. qũaut
nr̃o minist̾io atq ut ita dixeum catellitio in dña¬
tum quo tambonam mentem tuam premant
uehem̃tius excitentur: Ecce .n. tor dyalogi lesti
si ad indendũ fincm et capessendũ omil actionũ
tuaaꝵ nicħ de adiuuerũt: quid ꝓ sunt. dic m̾. Nã

Expanded text:
atque attererent ungues meos. ego te autem uelatque attererent ungues meos. ego te autem uellem abripere de medio deliciosarum inquisitionum tuarum et constipare inter curas meas, ut uel disceres non esse inaniter curiosus uel curiositatem tuam cibandam atque nutriendam inponere non auderes eis, quorum inter curas uel maxima cura est reprimere ac refrenare curiosos. quanto enim melius quantoque fructuosius, si in dandis ad te ullis litteris tempus atque opera inpenditur, ad hoc potius inpenditur, ut resecentur uanae atque fallaces cupiditates tuae, quae tanto magis cauendae sunt, qstatis et liberalium studiorum nomine uelatae atque palliatae, quam ut nostro ministerio atque, ut ita dixerim, satellitio in dominatum, quo tam bonam tuam mentem premant, uehementius excitentur! Ecce enim tot dialogi lecti si ad uidendum finem et capessendum omnium actionum tuarum nihil te adiuuerunt, quid prosunt? dic niihi. nam
Abbreviated transcription (Latin):
tatusr. uides ergo. Obsecto te ad om̃ia sine cunc̾ta¬
tione responde ue me tristem dimittas. Sic uideam
parentes meos qr pp hoc solũ cerdonem intsi. et ipñi
exspecto solum. frater tenobius magr̃ memorio fc̾̃s
est et misi nob̾ euestione cum annonis. Si ego digaꝰ
ño sum ut respondeas interrogatuntulis meis meis:
saitem timeantut amione. In columen te sũma diui¬
nttas longa nob̾ tueatur etate. Papas plutium
dignationtna tuam salutat. oooco oo odeoo
circumuallandũ uł pocuis discorum
etiam si uacantem ociosumq credidisti. Oñ.n. ego
in quolibet ocio tor rerum nodos tam festinatim
et ut seribis iam pene proficiscenti possem dissol¬
nere: Numero .n. rerum ip̃aꝵ impedirer. eciam
si nodi facilos ad soluondum forent. Tanta sant
autem ꝑplexitate inuoluti et tenacitate const̾cti.
ut eciam si pauci eeñt ociosissimũ me occupantes
magua moris temporis fatigarent intentionem

Expanded text:
tabitur, uides. ergo, obsecro te, ad omnia sine cunctatabitur, uides. ergo, obsecro te, ad omnia sine cunctatione responde, ne me tristem dimittas; sic uideam parentes meos, quia propter hoc solum Cerdonem misi et ipsum expecto solum. frater Zenobius magister memoriae factus est et misit nobis euectionem cum annonis. si ego dignus non sum, ut respondeas interrogatiunculis meis, saltem timeantur annonae. incolumem te summa diuinitas longa nobis tueatur aetate. Papas plurimum dignationem tuam salutat. a CXVIII. circumuallandum uel potius etiam si uacantem otiosumque credidisti. quando enim ego in quolibet otio tot rerum nodos tam festinanti et, ut scribis, iam paene proficiscenti possem dissoluere? numero enim rerum ipsarum impedirer, etiam si nodi faciles ad soluendum forent; tanta sunt autem perplexitate inuoluti et tenacitate constricti, ut, etiam si pauci essent, otiosissimum me occupantes magna mora temporis fatigarent intentionem