comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Crispus Constantini filius & Liciniꝰ unior Ponstantiȩ Constea¬
tini sororis & Licinii filius crudelissime interficiuntur: an
diȩ acta: & sequenti anno Romȩ edita.
NCUS Q

Expanded text:
ius Constantini, Licinius junior, Constantiae Constantini sororis et Licini filius, crudelissime interficiuntur. 341dia acta et sequenti anno Romae edita. Hucusq
Abbreviated transcription (Latin):
pdando regnio secure intentos iuxta & fenum inopinate agg̃si: acerrime pebellant
eueranio gladiis pempto. Siseb̾ito aũ aheni undis subm̃so: at:iuir aliqis fugit qͥnqi

Expanded text:
praedando regno secure intentos juxta Rhenum inopinate aggressi acerrime debellant; praedando regno secure intentos juxta Rhenum inopinate aggressi acerrime debellant; Everardo gladiis perempto, Gisleberto autem Rheni undis submerso. Caeterorum vix aliqui
Abbreviated transcription (Latin):
Dislebtꝰ & suerardus cum henrico frẽ imꝑatoris iuxta ehenũ contra ĩpatorẽ bellum
parantes milites ĩpatoris offend̃t̃. & multi cum paucis congressione facta int̾im ĩꝑato¬
re in alio littore aute clauos dñi lanceȩ suȩ infixos in oratione ꝓstrato uicti cͥga uete¬
runt. henrico in brachio insanabilit̾ uuluerato. Orta dissensione int̃ pͥncipes
de uarietate legis utrũ deberent aiuis suꝑstitib filii filioꝵ pꝰ patres defunctos heredita¬
ir. an exheretatis fratruelib deberet hereditas ad patruos redire: ex regis Ottonis om¬
niũq pͥncipum sententia cognitio ueritatis cõmissa ẽ gladiatorio iudicio: cessitq
berti tenebat. in qua obsidione suasu fiederici Maguntini ep̃i qͥ aĩo ĩa ab ĩꝑatore defe¬
cerat. multi ab ĩꝑatore defecert̃: eaq re alii t̾ritis. solus rex int̾ritꝰ manet Interi fideleᷤᷤ
regis Udo uidelicet & sonradꝰ frat̃ hermanni Sueuoꝵ ducis. fuerardum & bislebtum

Expanded text:
s et Everardus cum Henrico fratre imperatoris juxta Rhenum contra Othonem bellum parantes, milites Othonis offendunt. Et multi cum paucis congressione facta, Othone interim in alio Rheni littore ante clavos Domini lanceae infixos in oratione prostrato, victi terga dederunt, Henrico in brachio insanabiliter vulnerato. Orta dissensione inter principes de varietate legis, utrum deberent, avis superstitibus filii filiorum post patres defunctos haereditare, an exhaereditatis fratruelibus, deberet haereditas ad patruos redire ex regis Othonis omniumque principum sententia, cognitio veritatis gladiatorio judicio commissa rardi tenebat: in qua obsidione suasu Frederici Maguntini episcopi, qui jam animo ab Othone defecerat, multi ab eodem Othone defecerunt, eaque re, aliis territis solus rex interritus mansit. Interim fideles regis, Udo scilicet et Conradus frater Hermanni Suevorum ducis, Everardum et Gislebertum
Abbreviated transcription (Latin):
Oiegori papa osuminatam nouȩ urbis fabricam sollennt᷑ dedicauit. eamq urbem
Lonianam appelauit: uel aLeone tercio huiꝰ nominis papa qͥ huiꝰ opis fundamenta
xxui uĩ  iecerat uel a se ipso. qͥa & ipse Leo quartus dictus est id a ne
Horhianni Sallias grauit̾ infestant. Dorestatum uastant. Andouerpum oppidũ
& Wulant emporium situm uixta ostium mosȩ incendunt: afrisonib tributum
aocipiunt. Oiegoriꝰ papa plures Italiȩ urbes aut uetustate. aut hostilitate dirutqͣ
noius fabricis aut muris restaurat. Sarracenis ad dep̃dandum usq ad portum
Romanũ uenientib. Romani instantia beonis papȩ. auxiliantib sͥ etiam Neopoli-¬
tanis eos bello errcipiunt & cooꝑante sͥ diuinitꝰ graui turbine uentoꝵ usq ad intermi¬

Expanded text:
egorius papa consummatam novae urbis fabricam solemniter dedicavit, eamque urbem Leonianam appellavit, vel a Leone tertio hujus nominis papa, qui hujus operis fundamenta olim jecerat, vel a se ipso, quia et ipse Leo quartus dictus est. 837. 23. 7. Northmanni Gallias graviter infestant, Dorestatum vastant; Andoverpum oppidum et Witlant emporium situm juxta ostium Mosae incendunt, a Fresonibus tributum accipiunt. Gregorius papa plures Italiae urbes aut vetustate aut hostilitate dirutas novis fabricis aut muris restaurat. Saracenis ad depredandum usque ad portum Romanum venientibus, Romani instantia Leonis papae, auxiliantibus sibi etiam Neapolitanis, eos bello excipiunt, et cooperante sibi divinitus gravi turbine ventorum, usque ad inter
Abbreviated transcription (Latin):
rophetia Agabi q̃ in actib apłoꝵ famẽ in toto orbe futurã dix̾at: sub Claudio ex
Uagrppa Claudius de Britannis tͥumphauit. & orcades in Ixxui.¬
qui postea Nerone regnante. ex cibi habundantia in cena moritur.
lodius auirinalis rethor Arelatensis Romȩ insignissime docet.
Inter Therasiam & Theram orta est insula. habens stadia: xx̃xiiͦ
uITracia hucusq regnata: in ꝓunciam redigitur.
ub ꝓcuratore iudeȩ Cumano in dieb Atimorum tanta est ierosolimis orta se-¬

Expanded text:
rophetia Agabi, quae in Actibus Apostolorum famem in toto orbe futuram dixerat sub Claudio exur. Claudius de Britannis triumphavit, et Orchadas inqui postea, Nerone regnante, ex cibi redundantia in coena moritur. Claudus Quirinalis Rhetor Arelatensis Romae insignissime docet. inter Theram et Therasiam exorta est insula habens stadia XXX. 46 pThracia hucusque regnata in ub procuratore Judeae Cumano, in diebus azymorum, tanta est Hierusolimis orta se
Abbreviated transcription (Latin):
Nomerus secuindum quoꝵdam opinionem bis fuisse temporib indicatur. Quanta
autem de eo apud ueteres dissonantia fuerit: manifestum esse poterit ex seqͣntibꝰ
Quidam eum ex quib Erates: ante descensum Eracledarum ponunt. E ratho¬
stenes: post centum annos t̃roianȩ captiuitatis. Aristarchus: Ionicȩ migratio¬
ne: siue post annos centum. P hylochorus: emigrationis Ionicȩ tempore sub
tequam olimpiades inciꝑent. idest auadringentis retro annis a Troiana capti¬
uitate eum fuisse putant: licet archilogus uicesimam tc̃iam sumpiadem. &
auĩgentesimum T̃roianȩ euersionis annum supputet. Latinoꝵ quartus.¬
ł neas siluius: annis .xxxi. In alia historia repꝑimus auartum. Latinũ Siluium
regnasse Lauiniȩ & melampodis filium. Uterinum fratrem Posthumi: & Qͥntum.

Expanded text:
omerus secundum quorumdam opinionem his fuisse temporibus judicatur. Quanta autem de eo apud veteres dissonantia fuerit, manifestum esse poterit ex sequentibus. Quidam eum, ex quibus Crates, ante descensum Heraclstenes autem post centum annos Trojanae captivitatis; Aristarchus vero Ionica migratione, sive post annos centum. Philochorus emigrationis Ionicae tempore, sub tequam olympiades inciperent, id est 400 retro annis Trojanae captivitatis eum fuisse putant, licet Archilogus post decimam tertiam olympiadem, et quingentesimum Trojanae eversionis annum, eum esse putavit. QuAENEAS SYLVIUS, an. 31. 1 In alia historia reperimus quartum Latinum Sylvium regnasse Laviniae et Melampodis filium, uterinum fratrem Posthumi, et quintum,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑempto hunos gͣuit̃ afflix̃. sicq recepta lib̾tate gentis suȩ & t̾ris eoꝵ inuasis. cet̾is gcibp
exẽplũ dedit repetendȩ lib̃tatis. ortuo martiano: succedens Leo regnaũ annis.xui
Hic suꝑ synodo Calcedonensi singl̃oꝵ patrũ singl̃as sententias reqͥsiuuit. & qͥa omniũ¬

Expanded text:
perempto, Hunos graviter afflixit; sicque recepta libertate gentis suae, et terris eorum invasis, caeteris gentibus perempto, Hunos graviter afflixit; sicque recepta libertate gentis suae, et terris eorum invasis, caeteris gentibus exemplum dedit repetendae libertatis. Mortuo Martiano succedens Leo regnavit annis 17. Hic super synodo Calcedonense singulorum patrum singulas sententias requisivit, et quia omniu
Abbreviated transcription (Latin):
enouefa uirgo Parisiensis multa scĩtate claret ꝑ Gallias. Uaximꝰ tyrannidẽ arripit.
sudoxiã relictam ualentiniani ui rapit. Illa Gensericũ inuitat ex Africa: ut se al
maximo eripiat. Gensericꝰ Lomã capit. oĩa diripit. ut tam̃ ab igne. cede. & sup¬
Gensericꝰ sudoxiã cum duab filiab & multo ppło captiuat. & campaniȩ urbes
omni uastationis genere ext̾minat. Int̾ hȩc Paulinꝰ N Iolanꝰ ep̃c dũ ꝓ captiuo filio
uiduȩ se uicariũ inseruitutẽ barbari subicit. õs captiuos suȩ urbis recipit.
heodicꝰ rex Wisigothoꝵ sueuos in hispania uincit. & regno eoꝵ destructo regnũ sui
eousq extendit. His Martiani tp̃rib Ioh̃em baptistã caput suũ duob monachs
reuelasse qͥdam dicunt. Nidarico regi Gepidaꝵ qͥ pͥmꝰ a seruitio hunoꝵ resiluit:
hernac filiꝰ attilȩ bellum indixit. cum qͦ Aularicꝰ ꝯflixit. eoq cũ .xxx. milib hunoꝑ

Expanded text:
enovefa virgo Parisiensis multa sanctitate claret per Gallias. Maximus tyrannidem arripit; Eudoxiam, relictam Valentiniani, vi rapit. Illa Gensericum ex Africa invitat, ut se a Maximo eripiat. Gensericus Romam capit, omnia diripit; ut tamen ab igne, caede et supGensericus Eudoxiam cum duabus filiabus et multo populo captivat, et Campaniae urbes omni vastationis genere exterminat. Inter haec Paulinus Nolanus, dum pro captivo filio viduae se vicarium in servitutem barbari subjicit, omnes captivos suae urbis recipit. Theodericus rex Wisigotharum Suevos in Hispania vincit, et regno eorum destructo, regnum suum eo usque extendit. His Martiani temporibus Johannem baptistam caput suum duobus monachis revelasse quidam scribunt. Ardarico regi Gepidarum, qui primus a servitio Hunorum resiluit, Hellac filius Attilae bellum indixit. Cum quo Ardaricus conflixit, eoque cum triginta milibus Hunorum
Abbreviated transcription (Latin):
iiii iudoricus. udouico francoꝵ rege mortuo. francis  regñ infrancia annos.¬
regnũ tͣnsferre uolentib ad karolũ ducẽ frẽm Lotharii regis. dũ ille rẽ ad consilium
defert: regnũ francoꝵ usurpat hugo filius hugonis Parisiensis ex haxide soroie
tuOInII aiolꝰ dux regnũ francoꝵ & ex pat̾na & auita successione sͥ debi¬
tum contͣ hugonẽ ilgẽ nepotẽ suũ repetit: eũq bello ꝑurgens laudunũ urbẽ capta.
Hugo autẽ rer Rarolũ in Lauduno obsidet. s scdo obsidionis m̃se. obsessi ꝓsilientes
castra obsiqͥentiũ incend̾unt. & ipse rex hugo płimis suoꝵ ꝑemptis tͣpit̃ fugiens uix

Expanded text:
rancorum rege mortuo, Francis regnum transferre volentibus ad Karolum ducem, fratrem Lotharii regis, dum ille rem ad consilium differt, rem Francorum usurpat Hugo, filius Hugonis Parisiensis ex Hathuide sorore unt. Karolus dux regnum Francorum, ex paterna et avita successione sibi debitum, contra Hugonem regem suum nepotem repetit, eumque bello perurgens, Laudunum urbem capit. Hugo rex Karolum in Lauduno obsidet, sed secundo obsidionis mense obsessi prosilientes, castra obsidentium incenderunt, et ipse rex Hugo, plurimis suorum peremptis, turpiter fugiens vix
Abbreviated transcription (Latin):
Interim Wandalis iterũ Gallias incursantib. og̾ssi franci modigisilum regem
cũ .xxͣ. milib Wandaloꝵ extingt̃. & sup̃ma forte int̾nicio Wandaloꝵ fuisset.
nͥ reliqͥis eoꝵ rex Alanoꝵ Resplendial subsidio uenisset. Britannoꝵ uires hac
tempestate nuimiss hostiũ irruptionib nimis erant attenuatȩ. & qͥa a Romanis

Expanded text:
Interim Wandalis iterum Gallias incursantibus congressi Franci, Modigisilum regem, Interim Wandalis iterum Gallias incursantibus congressi Franci, Modigisilum regem, cum 20 milibus Wandalorum extinguunt: et suprema forte internecio Wandalorum fuisset, nisi reliquis eorum rex Alanorum Resplendial subsidio venisset. Britannorum vires hac tempestate nimiis hostium irruptionibus nimis erant attenuate; et quia a Romanis
Abbreviated transcription (Latin):
andali Gallias qͣs ꝑ tot aunbs lacerau̾ant relinqñtes timore Gothoꝵ cum Alanis
& dueuis hispanias occupant: ibiq fere .xxx. annis habitauert. laricꝰ facto
federe cũ honorio. cũ ad Gallias sͥ datas tend̾et: Stilico ipso scõ die paschȩ ex iii¬
ꝓuso suꝑ eũ irruit. & pͥmo ĩpetu uictor. pꝰea a Gothis tͣpit̃ uincit᷑. honoriꝰ cogi¬
nito Stiliconẽ eẽ tantoꝵ maloꝵ incentorẽ. & uitȩ suȩ insidiatorẽ: eũ cũ filio
eiꝰ Eucherio occidit. laricꝰ rupto federe Italiam repetit. ipsam Nomã capit.
re otendens naufragiũ patit᷑. & ñ multo pꝰ apd̃ Consentiã urbẽ subita morte
defungit᷑. Capta ẽ autẽ Roma : uiiͦii. kł s eptẽbͥs: anno. mͦ. cͦ. łxiiii. ꝯditionis sue
Iis dieb apd africã in uticensi litore dens gigantis iniuentꝰ ẽ tam unigens. ut sĩ
minutatĩ in modulos nroꝵ dentiũ ꝯcideret᷑: centũ dentes inde fieri possent.

Expanded text:
andali Gallias, quas per tot annos laceraverant, relinquentes timore Gothorum, cum Alanis et Suevis Hispanias occupant. Ibique fere 30 annis habitaverunt. Alaricus facto foedere cum Honorio, cum ad Gallias sibi datas tenderet, Stilico ipso sancto die paschae ex improviso super eum irruit; et primo impetu victor, postea a Gothis turpiter vincitur. Honorius cognito Stiliconem esse tantorum malorum incentorem et vitae suae insidiatorem, eum cum filio ejus Euchario occidit. Alaricus rupto foedere Italiam repetit, ipsam Romam capit, re contendens naufragium patitur, et non multo post apud Consentiam urbem subita morte defungitur. Capta est autem Roma 9 Kalendas Septembr. anno 1164 conditionis suae. His diebus apud Africam in Uticensi litore dens gygantis inventus est tam ingens, ut si minutatim in modulos nostrorum dentium concideretur, centum dentes inde fieri possent.
Abbreviated transcription (Latin):
omȩ Alexis nobilissimi Romanoꝵ uita mirabilis declarata ẽ: qͥ pͥma nuptiaꝵ nos¬
fugit. & ad portũ Romanũ non sponte appulsus apatre suo ut pauꝑ excipiture
ibiq nulli cognitꝰ.xuͭii. annos agens: tenore uitȩ suȩ in carta descripto obiit.
& duuina uoce manifestatꝰ. totã Romã stupore & gaudio affecit. Loħ̃s Chriso¬
stomꝰ sudoxiã uxorẽ Archadii ĩꝑatoris. multosq sacerdotũ infestos habens: ep̃a¬
tu pellit᷑ & exiliat᷑. s popło ꝓhoc tumultuante reuocat᷑ sc̃do exiliat᷑: s terre¬
motu regiam urbem grauiter concutiente a ciuibus reuocatur

Expanded text:
omanorum nobilissimi vita mirabilis declarata est, qui prima nuptiarum nocfugit, et ad portum Romanum non sponte appulsus, a patre suo ut pauper excipitur Ibique nulli cognitus sedecim annos agens, tenore vitae suae in carta descripto, obiit, et divina voce manifestatus, totam Romam stupore et gaudio affecit. Johannes Crisostomus Eudoxiam, uxorem Archadii imperatoris, multosque sacerdotum infestos habens, episcopatu pellitur et exiliatur. Sed populo pro hoc tumultuante, revocatur. Secundo exsiliatur, sed terremotu regiam urbem graviter concutiente, a civibus revocatur
Abbreviated transcription (Latin):
ab ȩccłia. siue ꝓ infidelib siuie ꝓ fidelibꝰ. Hunc. & Celestiũ & Iulianũ cõplices eius.
Innocentiꝰ papa dãpnauit. Ieronimꝰ qͦq & Augtinꝰ & alii. eos ut fidei hostes armis
ũitatis ĩpugnabant. Orientales etiã gͣuit exagitat mota de deo q̃stione. utrũ ds
sit corpꝰ & humanũ scema babeat. ansit incorpore. & ab humano sceuinate. oĩno
alienꝰ simpliciorib dm̃ copporeũ. & sub humano scemate eẽ astruentib. aliis hde¬

Expanded text:
. Hunc et Caelestium et Julianum complices ejus Innocentius papa damnavit. Hieronimus quoque, Augustinus et alii eos ut fidei hostes armis veritatis impugnabant. Orientales etiam graviter exagitat mota de Deo questio, utrum Deus sit corpus et humanum scema habeat, an sit incorporeus et ab humano scemate omnino alienus; simplicioribus Deum corporeum et sub humano scemate esse astruentibus, aliis h
Abbreviated transcription (Latin):
lum ad missas dari. sabbato: ieiuniũ celebrari. oleo ad usus infirmoꝵ ab ep̃o ꝯsecto
licere uti. ñ solum prb̃ris s etiã omnib xp̃ianis in suã suoꝵq necessitatẽ ungendo
n Britannia Pelagiꝰ execrabili doctͥna ȩccłiam xp̃i maculare uitit᷑ dicens hoĩem
sine grã dei posse saluari suis m̃itis. unũquẽq ad iꝰticiã ꝓpͥa uoluntate regi infan-¬
ssine peccato originali nasci. s tam insontes ẽẽ quã in sons fuit Adam
ricationẽ. nec ideo baptitandos ẽẽ ut a peccõ soluant᷑. s ut ꝑ adoptionẽ in regnũ
dei admittant᷑. qͥ& si ñ baptizent᷑ eẽ tam̃ eis extͣ regnũ dei ȩc̃nã & beatam uitã:

Expanded text:
lum ad missas dari, sabbato jejunium celebrari, oleo ad usus infirmorum ab episcopo consecrato licere uti non solum presbiteris, sed omnibus etiam christianis, in suam suorumque necessitatem unguendo. In Britannia Pelagius execrabili doctrina aecclesiam Christi maculare nititur, dicens, hominem sine gratia Dei posse salvari suis meritis: unumquenque ad justitiam propria voluntate regi; infantes sine peccato originali nasci, sed tam insontes esse, quam insons fuit Adam ante prevaricationem; nec ideo baptizandos esse, ut a peccato solvantur, sed ut per adoptionem in regnum Dei ammittantur; qui etsi non baptizent
Abbreviated transcription (Latin):
Ibraham cum septuaginta quinq esset annoꝵe. diuino dignꝰ habet᷑ alloquio:
& ea repmissione quȩ ad eum facta ẽ. Primꝰ annꝰ repmissionis dei ad abrabam:
confirmatum a deo. quȩ post quadringentos & triginta annos facta ẽ lex: non
infirmat ad euacuandam ꝓmissionem. Ip̃se quoq in exodo moyses his con-¬
gruens loquit᷑. Habitatio autẽ filiorum isrł qua habitauerunt in egypto. &
in terra chanaan ipsi & patres eoꝵs: anni quadringenti triginta.¬

Expanded text:
braham cum 75 esset annorum divino dignus habetur alloquio, et ea repromissione quae ad eum facta est. Primus annus Repromissionis Dei ad Abraham, confirmatum a Deo, quae post 430 annos facta est lex, non infirmat ad destruendam repromissionem. Ipse quoque in Exodo Moses his congruens loquitur: Habitatio autem filiorum Israel, qua habitaverunt in Aegypto, et in terra Chanaam ipsi et patres eo
Abbreviated transcription (Latin):
se ꝯtulit. & eoꝵ auxilio Xp̃oforũ inuasorem capiens. & in carcerẽ trudens. latent̃ Romã in-¬
gressus papatum inuasit. & Romanos minis & t̾rorib perpulit. ut õs ordinationes formo
tas haberent. & in ultionẽ suȩ repulsȩ qd̃ dictu nefas ẽ formosum sepul
in sedem pontificatꝰ sacerdotalit̃ indutũ decollari p̃cepit. & insuꝑ trib digitis abscisis in
Tyberim iactari fecit. & õs qͦs ille ordinau̾at iniuste exordinauit. & inustiꝰ reordinauit.
Quem apiscatorib inuentum. & in basilica apłoꝵ pͥncipis loculo deportatũ: q̃dam scõꝵ ima¬
gines adorasse. & uenerabilit̃ salutasse palam omnib uisȩ sunt. Apud Grecos Romanꝰ paf
basileos factꝰ. ut securiꝰ ageret matrẽ Constantini ĩꝑatoris uxorẽ durit: suã uͦ filiã ipsi Con

Expanded text:
se contulit, et eorum auxilio Christophorum invasorem capiens, et in carcerem trudens, latenter Romam ingressus papatum invasit, et Romanos minis et terroribus perpulit, ut omnes ordinationes Formosi irritas haberent, et in ultionem suae repulsae, quod dictu quoque nefas est, Formosum sepulin sedem pontificatus sacerdotaliter indutum decollari precepit, et insuper tribus digitis abscisis in Tiberim jactari fecit, et omnes quos ille ordinavit, injuste exordinavit, et injustius reordinavit. Quem a piscatoribus inventum et in basilica apostolorum principis loculo deportatum, quaedam sanctorum imagines adorasse et venerabiliter salutasse palam omnibus visae sunt. Apud Grecos Romanus pater Basileos factus, ut securius ageret, matrem Constantini imperatoris uxorem duxit suam vero filiam ipsi Con
Abbreviated transcription (Latin):
on uir fortis. ex suo uocabulo¬
Iones uocauit.¬
Dyonisius qͥ & lib̃pat̃ aduersum
Indos dimicans. iuxta Indum flum̃.¬
Amphion Thebis regnauit. quẽ fert¬
cantu cytharȩ sara mouisse. fuert̃¬
ita dicã. saxei quidam xxii. Lam¬
Scđ̾m qͦsdam: t̃hebis regnaũ eathmnꝰ.
Europa a cretensib rapta ẽ naui.
cuius fuit insigne taurus.

Expanded text:
on vir fortis ex suo vocabulIones vocavit.Dionysus, qui et Liber pater, adversus Indos dimicans, Nysam urbem juxta Indum flumAmphion Thebis regnavit, quem fercantu citharae saxa movisse. Fuerita dicam, saxei quidam dum quosdam Thebis regnavit Cadmus. 24 Europa a Cretensibus rapta est navi, cujus fuit insigne Taurus.
Abbreviated transcription (Latin):
Odo ex monacho Cluniacensi ep̃econfirmata est.
Ostiensis. contra imꝑatorem & G̃uib̾tum fit papa. clxiiiꝰ. & Urbanus nominatua.
xxxiii. xxuiiii xxiii Annꝰ pestilens maxime in occidentali parte Dotharin¬
gie. ubi multi sacro igne interiora ꝯsumentẽ cõputrescentes. exesis m̃bͥs instar carbo¬
num nigrescentib. aut miserabilit̃ moriunt᷑: aut manib aut pedib putrefactis

Expanded text:
Odo ex monacho Cluniacensi episcopus Ostiensis, contra imperatorem et Guicbertum fit papa, et Urbanus nominatur.Lotharingiae. Annus pestilens, maxime in occidentali parte Lotharingiae; ubi multinum nigrescentibus miserabilibus moriuntur, vel manibus et pedibus putrefactis
Abbreviated transcription (Latin):
Senatlis decreuit ut omnia quȩ Domitianus statuerat in irritum ducerent᷑.
Itaq multi quos iniuste eiecerat de exilio reuersi: nonnulli bona ꝓpͥa recepunt.
Aiunt & apł̃m Iohannem hoc tempore exilio resolutum. Ẽphesum secessisse:
in qua urbe & hospitiolum. & amicos amantissimos babebat.
Iustus a ũyberiade iudeoꝵ scͥptor agnoscit᷑.Ttasset in filium.
morbo ꝑiit in hortis Salustianis. anno etatis. lxxii. cũ iã T̃raianũ a

Expanded text:
Senatus decrevit, ut omnia quae Domitianus statuerat, in irritum deducerentur. Itaque multi, quos injuste ejecerat, de exsilio reversi: nonnulli bona propria receperunt. Aiunt et apostolum Joannem hoc tempore exsilio solutum, Ephesum secessisse, in qua urbe et hospitiolum, et amicos amantissimos sui habebat. Justus a Tiberiade Judaeorum scriptor agnoscitur. Nerva morbo periit in hort
Abbreviated transcription (Latin):
xxuiiii Chumeid ãmireꝰ missus ab Aarop̃
ad excindendam licbiam. cum lienisset Mirream: nisus scĩ Nicholai ꝯterere archã ꝓ
ea ꝯtriuit aliam: & ꝓ temeritate incurrens iundictã: subsequente ineuitabilite.¬
norat. Rarolꝰ ĩꝑator ꝑmanũ ẜauli diaconi sui decerpens optima quȩq de scͥptis chas¬
tholicoꝵ patrũ lectiones unicuiq festiuitati ouenientes. ꝑ circłm anni legendas in ȩccła

Expanded text:
 Chumeyd amyreus missus ab Aaron ad excindendam Lyciam, cum venisset Myream, nisus sancti Nicolai conterere archam, pro ea contrivit aliam, et pro temeritate incurrens Dei vindictam, subsequente inevitabili te. Karolus imperator per manum Pauli diaconi sui decerpens optima quequae de scriptis catholicorum patrum, lectiones unicuique festivitati convenientes, per circulum anni in aecclesia legendas
Abbreviated transcription (Latin):
stulerant. Ra rlꝰ eis restituit. regno uͦ Langobardoꝵ destructo. totam Italiam sub
ure regni francoꝵ redigit. Taliter Langobardi uicti: regnare destiter̃t pꝰanuos du-
centos qͣtuor ex quo in Italia regnare ceꝑunt.

Expanded text:
stulerant, Carolus eis restituit. Regno vero Longobardorum destructo, totam Italiam sub stulerant, Carolus eis restituit. Regno vero Longobardorum destructo, totam Italiam sub jure regni Francorum redigit. Taliter Langobardi victi regnare destiterunt post annos 204, ex quo in Italia regnare coeperunt.
Abbreviated transcription (Latin):
quã sc̃s bonefaciꝰ benedirit. eamq ñquã cremandam predirit. H arlꝰ rex Saroniã
repetens triꝑtito ex̾citu ocurrit Saxonib. eiq uictoria ꝓuenit in omnibus s
puro fonte quã de turbato riuo bibere: duos cłicos iomam misit. ut autentieum
cantũ a aomanis discerent. & Gallos docerent. & ꝑhos pͥmo mectensis ȩccłia & ꝑ il¬
lam oĩs ẜallia ad auctoritatẽ Romani cantꝰ reuocata est. Inter obsidendum rex
larolꝰ diuiso multas urbes ultra Padum cõprehendit. int̾ quas ueronã capit. in qͣ
Authariꝰ francꝰ cum uxore Rarlomanni & filio eiꝰ satens se cum eis regi dedit. Adelgi¬
sus uͦ Desiderii regis filius qui illuc fugerat inde elapsus: sonstantinopolim fugit.
Obsidiouẽ sapiensium pestilentia mortalitatis aggrauante ciuitas regi Ramolo aꝑit᷑.
Desidius tex cum uxore & filia & cunctis pͥncipib capit᷑. & ꝑpetuo exilio ad Gallias a
Silfiedo Laodicensium ep̃o dirigit᷑. Q uioqͥd ꝑ multa tp̃ra Langobardi Romanis ab¬

Expanded text:
quam sanctus Bonifacius benedixit, eamque nunquam cremandam praedixit. Igitur Carolus Saxoniam repetens, tripertito exercitu concurrit Saxonibus, eique victoria provenit in omnibus. puro fonte, quam de turbato rivo bibere, duos clericos Romam misit, ut autenticum cantum a Romanis discerent et Gallos docerent. Et per hos primo Mettensis aecclesia, et per illam omnis Gallia ad auctoritatem so exercitu, Carolus multas urbes ultra Padum comprehendit, inter quas Veronam. In qua Autharius Francus cum uxore Carlomanni et filio ejus latens, se cum eis regi dedidit. Adelgisus vero Desiderii regis filius, qui illuc fugerat, inde elapsus, Constantinopolim fugit. Obsidionem Papiensium pestilentia mortalitatis aggravante, civitas regi Carolo aperitur. Desiderius cum uxore et filia, et cunctis principibus capitur, et perpetuo exsilio ad Gallias a Gilcredo Leodiensi episcopo dirigitur. Quidquid per multa tempora Longobardi Romanis ab
Abbreviated transcription (Latin):
rum fuisse scribit. nr̃a quoq supputatio hisdem temporib eam exhibuit. Scribit
autem Affricanus ut uerba eius ponam ad hunc modum. E schilus Aga mestoris
filius. apud Athenienses obtinuit principatum: annis uiginti tribus. Qua ȩtate:
quennale certamen. quatuor annis in medio expletis: in quib principes consti¬
tuuntur. Quam Olimpiadem Isitus filius fraxonidis filii ẽ imonis primus con¬
stituit. Ab hoc tempore: greca de temporib historia uera creditur. Nam ante
hoc: ut cuiq uisum est diuersas sententias ꝓtulerunt. Porro & nos in pͥma Olimi¬

Expanded text:
rum fuisse scribit. Nostra quoque supputatio iisdem temporibus eam exhibuit. Scribit autem Africanus, ut verba ejus ponam, ad hunc modum: Aeschylus Agamestoris filius apud Athenienses obtinuit principatum annis 28: qua aetate quennale certamen, quatuor annis in medio expletis, in quibus principes annui constituuntur quatuor; quam olympiadem Iphitus filius Praxonidis, sive Haemonis, primus constituit. Ab hoc tempore Graeca de temporibus historia vera creditur: nam ante hoc, ut cuique visum est, diversas sententias protulerunt. Medor. Maced. Heb.
Abbreviated transcription (Latin):
S sarracenoꝵ auxilio ĩꝑatori in salabria bello congrediunt᷑. inqͥ
bello õs Romanoꝵ copiȩ usq ad int̾nicionem pene deletȩ sunt IImꝑator natando
nitens euadẽ: a nautis ignorantib eũ capit᷑. & a qͦdam eoꝵ qͥ negociator Sclauoꝵ erat
agnitꝰ nec ꝓditꝰ. ꝑ illum re delata ad ĩꝑatricẽ & Deod̾icũ mettensiũ ep̃m qͥ in ciuitate
Ahosan rei euentũ p̃stolabant᷑. difficult̾ ꝑ sclauũ & ep̃m lib̾at᷑. Nautis qrpe ad pecus¬
nio reipubliȩ aĩo consternatis: sola ĩꝑatrix feminea & sieca leuitate insultabat eis
quod ab ei̾citu suȩ nationis uicti essent Romani. ac ꝑ hoc cepit pͥmatib exosa habem.
iiOtto ĩꝑator tedio & angore animi deficiens Romȩ morit᷑. & de
ĩꝑatore substituendo int̃ pͥmates dissentit᷑. aliis filio ipsiꝰ ditoni ĩꝑium deb̃i certan¬
qͥ fuit frat̃ pͥmi Ottonis. Hic henricꝰ psum Ditonẽ puerũ factiose raptũ in custodiam

Expanded text:
labria bello congrediuntur. In quo bello omnes Romanorum copiae pene usque ad internecionem deletae sunt. Imperator natando nitens evadere, a nautis ignorantibus eum, capitur; a quodam eorum, qui negotiator Sclavorum erat, agnitus, nec proditus, per illum re delata ad imperatricem, et Deodoricum Metensem episcopum, qui in civitate Rosan rei eventum praestolabantur, difficultnio reipublicae animo consternatis, sola imperatrix feminea et Graeca levitate insultabat eis, quod ab exercitu nationis suae victi essent Romani; ac per hoc coepit primatibus exosa haberi. 983. Otho imperator taedio et angore animi deficiens Romae moritur, et de imperatore substituendo inter primates dissentitur: aliis filio ipsius Othoni imperium deberi certanqui fuit pater primi Ottonis. Hic Heinricus ipsum Ottonem puerum factiose raptum in custodia
Abbreviated transcription (Latin):
iħm & idola simul colebant cũ sopone elerico in ꝯuiuio alt̾cantib suꝑ cultura dei
Ropone econtͣ affirmante ih̃m xp̃m solum uerũ dm̃ eẽ. unũ in substantia. trinũ in ꝑ¬
sonis: rex Danoꝵ Araldꝰ ꝯdixit cłico ut fidem ꝓpositã a se ꝓbaret testimonio u̾itatis
Quo annitente clico: ingentis ponderis ferrum ualde ignitũ manib illiꝰ ferendum¬
ĩponit᷑. Auod cũ cłicꝰ usq ad placitũ oĩum tulisset absq ulla lesione: rex penitꝰ abie¬
cta idolatͥa. se suosq ad colendũ u̾m dm̃ solum conu̾tit. clicus uͦ ad ep̃atũ ꝓmotꝰ est.

Expanded text:
istum Jesum et idola simul colebant, cum Popone clerico in convivio altercantibus super cultura Dei s illo esse, Popone econtra affirmante, Jesum Christum solum verum Deum esse, unum in substantia, trinum in sonis; rex Danorum Alradus condidit clerico, ut fidem propositam a se probaret testimonio veritatis. Quo annuente, ingentis ponderis ferrum imponitur; quod cum clericus usque ad placitum omnium tulisset absque ulla lesione, rex penitus abjecta idolatria, se suosque ad colendum verum solum Deum convertit; clericus vero ad episcopatum promotus est.
Abbreviated transcription (Latin):
filii Symeonis setrꝰ & Baianꝰ. qͦꝵ Baianꝰ in arte magica adeo ualebat: ut qͦtiens ueller¬
arxxi  xiii uii lupus uel quęlibet fera fieri uidebatur.
Otto iunior a patre euocatꝰ Romã. aIoh̃e papa in ĩꝑatorẽ bñdicit᷑ Otto ĩꝑator bene¬
uentanos duces potentia sua ad subiectionẽ sui inflexit. Otto imꝑator in terra darp-
nica uenas auri & argenti pͥmꝰ industria sua aꝑuit.

Expanded text:
filii Simeonis Petrus et Bajanus, quorum Bajanus in arte magica adeo valebat, ut quoties vellet, lupus, vel quaelibet fera fieri videretur. 968. Otho junior a patre evocatus Romam, a papa Joanne in imperatorem benedicitur. Otho pater Beneventanos duces potentia sua ad subjectionem nica venas auri et argenti primus industria sua aperuit.
Abbreviated transcription (Latin):
Romȩ duob de papatu contendentibꝰ. mantuȩ
synodꝰ colligit᷑. & mediante Annone Coloniense archiep̃o: Alexander se iuireiuran
do de symonia expurgans in sede apłica subrogat᷑. C adelo uͦ ut symoniacꝰ repudi
xii uiii Deodericꝰ comes Treueroꝵ de martyrirato  at᷑¬
Conone apud dm̃ & hoĩes reus: exiliat᷑ ab imꝑatore. & suscepta ꝑegͥnatione ibero¬
solimam eundi: quid de eo & de omnib qͥ in comitatu eius ꝑgebant actum sit
adhuc nescitur. Hinc francis. hinc s cotis Angliam incursantib. Angli fame

Expanded text:
Romae duobus de papatu contendentibus Mantuae synodus colligitur, et mediante Annone Coloniensi archiedo de symonia expurgans, in sede apostolica subrogatur, Cadelo vero ut symoniacus repudi 2. Deodericus comes Trevirorum, de martyrizato Conone apud Deum et homines reus, exiliatur ab imperatore; et suscepta peregrinatione Hierosolimam eundi, quid de eo et de omnibus, qui in comitatu ejus pergebant, actum sit, adhuc nescitur. Hinc Francis, hinc Scottis Angliam infestantibus, Angli fame
Abbreviated transcription (Latin):
ritio ĩꝑatore ꝓ expellendis ab Italia longobardis pecliniã accepit. s id frustra fuit. qͥꝗ¬
nc̃ ꝯfederatꝰ eis rediit. ñc eis og̾ssus inferior eis cessit. nc̃ & si suꝑior eis fuit: ab expulsione¬
ewigildꝰ rȩx wisig̃ Erminigildũ filiũ suũ qͥa Arrianȩ cõmuni t¬
oni particppare noluit: nocte scã saschȩ incarr̾e securi occidit.¬
Childeb̾tꝰ Lotharii ext̃
Iuniȩ pluuiȩ inundant. ut om̃s dicerent qͥa aquȩ diliuii suꝑinundarent. & tanta
clades fuit. ut nullus grauiorẽ a scło fuisse meminerit. Magnꝰ etiã draco in modũ
ualide trabis cum innumabili serpentiũ multitudine ꝑ tyberim in mare descendit.
a qͥb suffocatȩ bestiȩ maris. & ꝗd litus ꝓiectȩ putredine aerem corruperunt.

Expanded text:
ab Italia Langobardis pecuniam accepit. Sed id frustra fuit, qnc confoederatus eis rediit, nunc eis congressus inferior eis cessit, nunc etsi superior eis fuit, ab expulsioneevigildus rex Wisigothorum Erminigildum filium suum, quia Arrianae comoni participare noluit, nocte sancta paschae in carcere securi occidit.Childebertus Lotharii exercNimiae pluviae inundant, ut omnes dicerent, quia aquae diluvii superinundarent; et tanta clades fuit, ut nullus graviorem a seculo fuisse meminerit. Magnus etiam draco in modum validae trabis cum innumerabili serpentium multitudine per Tiberim in mare descendit: a quibus suffocatae bestiae maris et ad litus projectae, putredine aerem corruperunt.
Abbreviated transcription (Latin):
sđ̃m fidem sõnii. thesquros magnos inuenit. eosq acceptos: scẽ eccłiȩ usib delegauit.

Expanded text:
secundum fidem somnii, thesauros magnos invenit, eosque acceptos sanctae aecclesiae usibus delegasecundum fidem somnii, thesauros magnos invenit, eosque acceptos sanctae aecclesiae usibus delega
Abbreviated transcription (Latin):
Non poteras ohomo dei cum uł̃o Symeone hans urbem saluare ne subuertereture
& hoc dicto: sudarium qͦd in manu tenebat excussit suꝑ unam medietatẽ urbis.
statimq ipsa medietas cum habitaculis & babitatorib subuersa ẽ. Et uolens adhuc
excutere sudariũ suꝑ aliam medietatẽ urbis: uix ab illis duob sociis suis multa p̃ce
flexus ẽ ut parceret residuȩ urbis medietati. dicq uirum qͥ hȩc aspiciebat attonitũ
osolatus ex saluatione domꝰ suȩ: discessit. & ultra non cõparuit. Guntrannꝰ rex
francoꝵ in uenando fessus dum in gremio armigeri sui dormiret iuxta riuum
aquȩ: uidit armiger de ore regis paruũ animal exire. cui uolenti riuũ tͣnsire.
nec ualenti: armiger gladio trans riuum posito. uiam ei eundi & redeundi parauit.
qͦ iterum in os eius intrante: rex exꝑrectus ẽ. & stupefactus. dixit se ꝑ somniũ ꝑpon¬
tem ferreũ transisse. & sub monte quodam multos thesauros uidisse. Ubi cũ ꝑrexiss

Expanded text:
Non poteras, o homo Dei, cum vestro Symeone hanc urbem salvare, ne subverteretur? Et hoc dicto, sudarium, quod in manu tenebat, excussit super unam medietatem urbis; statimque ipsa medietas cum habitaculis et habitatoribus subversa est. Et volens adhuc excutere sudarium super aliam medietatem urbis, vix ab illis duobus sociis suis multa prece flexus est, ut parceret residuae urbis medietati. Sicque virum, qui haec aspiciebat, attonitum consolatus ex salvatione suae domus, discessit, et ultra non comparuit. Guntramnus Francorum rex in venando fessus, dum in gremio armigeri sui dormiret juxta rivum aquae, vidit armiger de ore regis parvum animal exire; cui volenti rivum transire nec valenti, armiger, gladio trans rivum posito, viam ei eundi et redeundi paravit. Quo iterum in os ejus intrante, rex experrectus et stupefactus dixit, se per somnium per pontem ferreum transisse, et sub monte quodam multos thesauros vidisse. Ubi cum perrexisset
Abbreviated transcription (Latin):
arolꝰ rex Albiam fluuiũ transgredit᷑. ibiq in eiꝰ grãm Bardogauenses & Norduitȩ bap¬
titant᷑. Chassilo dux baioarie ꝯtra karolum regem rebellat. hortatu uxoris suȩ
quȩ filia erat Desiderii regis: & exilium patris sui ꝑ maritũ suũ iundicare tẽptabat
p̃ciosos lapides: adamauit magnã ȩccłiȩ coronã. & accipiens portauit eam. & exiert̃
carbunculi in capite eiꝰ. & captꝰ a febie mnortuꝰ ẽ. Post quẽ: uxor eiꝰ hyrene cũ filio
suo Constantino ĩꝑat annis.x.ady ãmiras multos ꝓ xp̃o martyrizat.
arolꝰ rex orationis causa uadit Romã ibiq filii eiꝰ mungunt᷑ in reges. Pipinꝰ supers
Italiam. ludouicꝰ suꝑ Aqͥtaniq̃. Thassiło dux baioariȩ ab Adriano papa Raro

Expanded text:
 ibique in ejus gratiam Bardogavenses et Nortliutae baptizantur. Tassilo dux Bajoariae contra Karolum regem rebellat, hortatu uxoris suae, quae filia erat Desiderii regis, et exilium patris sui per maritum suum vindicare temptabatiosos lapides, adamavit magnae aecclesiae coronam, et accipiens portavit eam; et exierunt carbunculi in capite ejus, et captus a febre mortuus est. Post quem uxor ejus Hyrene cum filio suo Constantino imperat anKarolus rex orationis causa vadit Romam, ibique filii ejus unguntur in reges: Pipinus super Italiam, Ludowicus super Aquitaniam. Tassilo dux Bajoariae ab Adriano papa Karo
Abbreviated transcription (Latin):
ut se & patͥam ei dedant: & datis obsidib se xp̃ianos futuros spondeant.
fugit.Saxones baptizati paciscunt᷑ ut ingenuitatẽ suam & oĩa sua ꝑdant. si unquã
a fidelitate. xp̃i & regis desistant. Rarolꝰ in hispania Cesaraugustam uastando de¬
let. Pͥampolanã obsidet. eiꝰq captȩ muris destructis. Wascones duosq Sarracenoꝵ
regulos sibi subigit. aliquasq urbes in deditionẽ accipit. Saxones suasu Witicbin¬
di franciã attert̃. s a karolo uicti fuga sͥ osulunt. Thelericꝰ bulgar ad Leonẽ ĩꝑatorẽ
fugit. quẽ baptiratũ. ĩꝑator patͥciũ facit.

Expanded text:
ut se et patriam ei dedant, et datis obsidibus se Christianos futuros spondeant. ut se et patriam ei dedant, et datis obsidibus se Christianos futuros spondeant. fugit. Saxones baptizati paciscuntur, ut ingenuitatem suam, et omnia sua perdant, si unquam a fidelitate Christi et regis desistant. Carolus in Hispania Caesar-Augustam vastando delet, Papiloniam obsidet, ejusque captae muris destructis, Wascones, duosque Saracenorum regulos sibi subigit, aliquasque urbes in deditionem accipit. Saxones suasu Witichindi Franciam atterunt; sed a Carolo victi, fuga sibi consulunt. Thelicus Bulgar ad Leonem imperatorem fugit: quem baptizatum Leo patricium facit.
Abbreviated transcription (Latin):
Constantinꝰ imꝑator otra bulgares uãdit.
s par int̃ cos ouenit. Non multo pꝰ autem rupto abulgarib pacto: imꝑator eos ex ĩp¬
iuso aggressus: nobilit̃ de eis triũphauit. Harolꝰ rex Sigibuirh castrũ saronũ cap̃¬
abuc uitus igm sum mertinguibili traditꝰ. miserabilit᷑ morit᷑. pꝰ quẽ filiꝰ eĩ leo
regnat &̧ ĩꝑat aunis. U. Habdallas etiã ãmiras morit᷑ pꝰ quẽ mady Sarracenis pͥn
cipatur. ainis. uiiii. In Italia qͥb dam rebellionẽ meditantib Italiam repetit po¬
teus rex Katolꝰ. urbem forũsulii capit. & ducẽ eiꝰ Rotgandum rebellionis incento¬
irem decollari p̃cipit. captaq Tarnisio urbe: cet̾is maiestate sui noĩs t̾rorẽ incutit.
Daronib boeresbureb castrum obsidentib. gła dei suꝑ excłiam apparuit omnibꝰ.
duob scilicet scutis sangͥneo colore flammantib qͦsdam motꝰ ut in bello ꝑ aera dantib¬
arolꝰ saromã uelut tempestas ꝓterit. munitiones irrumpit. & ad hoc eos impellit:

Expanded text:
Constantinus contra Bulgares vadit; sed pax inter eos convenit. Non multo post rupto a Bulgaribus pacto, Constantinus eos ex improviso aggressus, nobiliter de eis triumphavit. Carolus Sigidrach castrum Saxonum capdhuc vivus: Igni sum inextinguibili traditus, miserabiliter moritur. Post quem filius ejus Leo annis 5 imperat. Habdallas etiam amiras moritur, post quem Mady annis 9 Saracenis principatur. In Italia quibusdam rebellionem meditantibus, Italiam repetit Karolus; urbem Forum Julii capit, et ducem ejus Rothgandum rebellionis incentorem decollari praecipit; capta quoque Tarvisio urbe, caeteris majestate sui nominis terrorem incutit. Saxonibus Heresburch castrum obsidentibus, gloria Dei super aecclesiam apparuit omnibus, duobus scilicet scutis sangCarolus Saxoniam velut tempestas proterit, munitiones irrumpit, et ad hoc eos impetit,
Abbreviated transcription (Latin):
Leo papa ad karolũ ĩꝑatorem in
Dodefridꝰ dux Sanoꝵ multa otͣ uicinas gr̃s abutens insolentia: pacẽ ab ĩꝑatore Rarolo expecit.
uares qͥ & huni longo otͣ francos bello ꝑdomiti. adeo a fortitudine sua & potentia st̃ di¬
muiiti: ut qͥ alios solebant ultro lacessere. iam nec se ab aliis ualeant tueri. qͥa in h̃bello
oĩs eoꝵ gła & nobilitas ꝑiit: & qͥcqͥd pecuniȩ & thesauri ꝑ tot scł̃a orbem t̾raꝵ uincendo ᷤ
ogesserant: totũ mͦ uictoriȩ francoꝵ cessit: & nullo inꝗͣ bello tam multa spolioꝵ qͣn¬

Expanded text:
Leo papa ad Karolum imperatorem iGodefridus rex Danorum multa contra vicinas gentes abutens insolentia, pacem ab imperatore Karolo expetit. Avares, qui et Huni, longo contra Francos bello perdomiti, adeo a fortitudine sua et potentia sunt diminuti, ut qui alios ultro solebant lacessere, jam nec se ab aliis valeant tueri; quia in hoc bello omnis eorum gloria et nobilitas periit, et quidquid pecuniae et thesauri per tot saecula orbem terrarum vincendo sibi congesserant, totum modo victoriae Francorum cessit, et nullo unquam bello tam multa spolio
Abbreviated transcription (Latin):
NItalia brite trib dieb ac noctib sanguis de cȩlo pluisse narrat᷑. Northinanni a regno
ludouici Germanoꝵ regis tributum exigentes: ab exercitu illius grauit̃ cesi uincuntur
ocuste Galliam depopulant᷑ innum̾abiles ceteris locustis maiores. sena alarũ remigia
sex pedes. duos dentes lapide duriores hñtes. ut castroꝵ acies tͤmatim uolantes. duces cũ
paucis itinere uniꝰ diei p̃mittentes ad metanda loca uent᷑ę multitudini. cura horã nonã
ad locum p̃uisum uenientes. ibiq solis ortum expectantes. ꝑ spaciũ uniꝰ diei aerem uelabas.
ipsum solis splendorem obnubilantes: ore lato. extenso intestino. oĩa uiridia in herbis &
arborib uastabant. spacium diurni itineris qͣtuor aut qͥnq milib extendentes. Hoc mi¬
serabili spectaculo usq ad mare Britannicũ ꝑuenientes. tandem flatu uentoꝵ in ꝓfun-
dumn maris demerse sunt: s estu occeani ad litus reiecte ex putredine sua aere carrup¬

Expanded text:
ur. 874. R. 19. F. 30. C. 5. In Italia Brixae tribus diebus ac noctibus sanguis de caelo pluisse narratur. Northmanni etiam a regno Ludowici Germanorum regis tributum exigentes, ab exercitu illius graviter cesi vincuntur. Locustae Galliam depopulantur innumerabiles, caeteris locustis majores, sena alarum remigia, sex pedes, duos dentes lapide duriores habentes, ut castrorum acies turmatim volantes, duces cum paucis itinere unius diei mittentes ad metanda loca venturae multitudini, circa horam nonam ad locum praevisum venientes, ibique solis ortum exspectantes per spatium unius dietae aerem velabant, ipsum solis sparboribus vastabant, spatium diurni itineris quatuor aut quinque milibus extendentes. Hoc miserdum maris demersae sunt; sed aestu Oceani ad littus rejectae, putredine sua aere corrup
Abbreviated transcription (Latin):
tuo patre suo sundebaudo: regnat in Burgundia. Gibrianꝰ seotꝰ cũ frĩb & soro¬
rib in Galliã ꝑegͥnatꝰ: urbem Remensem. & uita & morte sua illustrat.
austꝰ scĩ Benedicti discipłs. & ab eo cũ m auro in Gallias hoc anno tͣnsmissꝰ scribit
in uita ipsius Mauri scm̃ benedictum claruisse tpr̃ib Iustini senioris & hildĩꝙ
Wandaloꝵ regis: addens qd̾ eo tp̃re rex Theod̾icꝰ syminachũ patriciũ & Iohem pa¬
pam occid̾it. Scribit qͦq eundem Benedictum hoc eode anno qͦ maurꝰ ad Gallias
ens pͥmum ẜascha fuisse demonstrat. Se qͦq dicit in Gallias uenisse tempores
regis Teodeberti nepotis Clodouei regis. Quia gͦ ille scripsit q̃ uid̾at: qͦmͦ boc
ꝯsequentiȩ historiarum copueniat qͥ ualet adu̾tat. & qͥ adu̾terit. exponat.

Expanded text:
tuo patre suo Gundebaudo, regnat in Burgundia. Gibrianus Scottus cum fratribus et sorotuo patre suo Gundebaudo, regnat in Burgundia. Gibrianus Scottus cum fratribus et sororibus in Gallia peregrinatus, urbem Remensem et vita et morte sua illustrat. Faustus S. Benedicti discipulus, et ab eo cum Mauro in Gallias hoc anno transmissus, scribit in Vita illius Mauri, S. Benedictum claruisse temporibus Justini senioris et Hilderici Wandalorum regis; addens, quod eo tempore rex Theodericus Simmachum patricium et Johannem papam occiderit. Scribit quoque, eundem Benedictum hoc eodem anno, quo Maurus ad Gallias ens, primum pascha fuisse demonstrat. Se quoque dicit in Gallias venisse tempore regis Theodeberti, nepotis Ludowici regis. Quia ergo ille scripsit, quae viderat, quomodo hoc consequentiae hystoriarum conveniat, qui valet advertat, et qui advertit, exponat.
Abbreviated transcription (Latin):
ormisda Romanȩ ȩccłiȩ.Lꝰ. p̃sidet. Hic clerũ cõposuit. & psalmis erudiuit. Hic re¬
spectu apłice humanitatis Grecos ꝯuictu hereticoꝵ maculatos absoluit per
lodoueꝰ rex signis diuini auxilii animatꝰ ad bellandũ. Turonis qͥppe tnsiens equũ
suũ scõ martino misit. quẽ. c. solidis redemptũ reciꝑe non potuit. missis aliis cenpõ
solidis recepit. credens illum bonũ eẽ in auxilio qͥ tam carus erat in negocio: insuꝑ
accepto uictoriȩ p̃sagio a clicis cantantib p̃cinxisti me uͥtute ad bellũ. Alarico Ni¬
sigothoꝵ regi ogredit᷑: eoq ꝑempto. qͥcqͥd Galliaꝵ Wisigothi possidebant ad partes
francoꝵ tͣnstulit. & inuadens Tolosam sedem regni Gothoꝵ. usq ad fireneos montͥs
regnũ francoꝵ dilatauit. fert᷑ autẽ muros Ẽcolesinȩ urbis ante faciẽ eiꝰ corruisse.
malricꝰ filiꝰ Alarici fugiens in hispamã: regnat ibi annis.xui. Sigismundꝰ mor¬

Expanded text:
ormisda Romanae aecclesiae 50u s presidet. Hic clerum composuit, et psalmis erudivit. Hic respectu apostolicae humanitatis Grecos convictu hereticorum maculatos absolvit per dowicus rex signis divini auxilii animatus ad bellandum--Turonis quippe transiens, equum suum Sancto Martino misit; quem centum solidis redemptum recipere non potuit, missis aliis centum solidis recepit; credens illum bonum esse in auxilio, qui tam carus erat in negotio--insuper accepto victoriae presagio a clericis cantantibus: Praecinxisti me virtute ad bellum, Alarico Wisigothorum regi congreditur, eoque perempto, quicquid Galliarum Wisigothi possidebant, ad partes Francorum transtulit; et invadens Tolosam sedem regni Gothorum, usque ad Pyrineos montes regnum Francorum dilatavit. Fertur etiam muros Ecolismae urbis ante faciem ejus corruisse. Amalricus filius Alarici fugiens in Hispaniam, regnat ibi annis 16. Sigismundus, mor
Abbreviated transcription (Latin):
Reges henricꝰ & karolꝰ apud hunnã confederant᷑ & karolꝰ reddit henrico regi  clusam.¬
ꝑmunitionẽ Galeriani montis totam Italiam laniabant: ꝑ militiã Iob̃is papȩ. & per
auxiliũ Romani Grecoꝵ ĩꝑatoris conserta cũ eis pugna ita atterunt᷑. ut ne unꝰ qͥdem
suꝑfuerit qͥ non aut trucidaret᷑. aut caꝑet᷑. multis testantib apłos dei Petrum &
Paulũ in illo bello uisos fuisse ad auriliũ xp̃ianoꝵs.¬

Expanded text:
Reges Henricus et Carolus apud Bunnam confoederantur, et Carolus reddit Henrico regi per munitionem Gareliani montis totam Italiam laniabant, per militiam Johannis papae et per auxilium Romani Grecorum imperatoris conserta cum eis pugna ita atteruntur, ut ne unus quidem superfuerit, qui non aut trucidaretur aut caperetur; multis testantibus, apostolos Dei Petrum et Paulum in illo bello visos fuisse ad auxilium chris
Abbreviated transcription (Latin):
urensib adornatis consualib ludis Sabinȩ raptȩ anno ab urbe condita tercio:
& una uirginum pulcherrima. cunctorum acclamatione rapientium Thalasso

Expanded text:
 to 3 3 Consualibus ludis Sabinae raptae anno ab Urbe condita tertio, et una virginum pulcherrima cunctorum acclamatione rapientium Thalasso
Abbreviated transcription (Latin):
in triguita annos par est ofirmata. ut Sarraceni ⁊omanis auri libras tria milia.
e uios captiuos quinquaginita. & equos nobiles qͥnquaginta annuatim soluerens.
Bodilo francus quem hild̾icus ligatum adstipitem cedi p̃ceꝑat. hildicum in uꝑ¬
natione exceptum cum blithilde urore euis pregnante interficit: & T̃heodericus
ogno restituit᷑. Leidesius filius frchonoaldi osilio leodegarii ep̃i a luxouio reuoea

Expanded text:
in triginta annos confirmata est; ita ut Sarraceni Romanis auri libras tria millia, et viros captivos quinquaginta, et equos, nobiles quinquaginta, annuatim solverent. Bodilo Francus, quem Hildnatione exceptum, cum Blithilde uxore ejus pregnante interficit. Theodericus regno restituitur. Leudesius filius Erchonoaldi, consilio Leodegarii episcopi a Luxovio revoca
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sidet Sabinianꝰ. Hoc tp̃ie paiꝑ qͥdam cum a Nautis elemosinã peteret. nec acciꝑete
dicente nauclem desiste elemosinam petere a nobis qͥ nichil hic p̃ter lapides haber¬
mus. cum subiecisset pauꝑ. oĩa gͦ uertant᷑ in lapides: qͥcqͥd manducabile in naui enit
in lapides conu̾sum est: colore & forma rerum earundem permanente.
ame Romam aggrauante: Romani Gregorio papȩ iam defuncto. derogantes
qͥd thesauros ȩccłiȩ sua nimia lib̾alitate dissipasset. cum non adeẽt ꝑsona in quam
erardescerent. memoriã nominis illius in libris eius delere uolebant: ac ꝑ hoc libros
Gregorii papȩ Romanis exurere uolentib obstitit Petrus diaconꝰ. ꝓdens se sp̃m sem̃
mans iurisiurandi sacram̃to mox moriens ex odicto fidem fecit suo testimonio.
Post & echaredum apud Wisigothos regnauit Betchericus annis seꝑtem.

Expanded text:
s presidet. Hoc tempore pauper quidam cum a nautis elemosinam peteret nec acciperet, dicente nauclero: Desiste elemosinam petere a nobis, qui nihil hic preter lapides habemus! cum subjecisset pauper: Omnia ergo vertantur in lapides; quidquid manducabile in navi erat, in lapides conversum est, colore et forma rerum eadem permanente. Fame Romam aggravante, Romani Gregorio papae jam defuncto derogantes, quod thesauros aecclesiae sua nimia liberalitate dissipasset, cum non adesset persona, in quam exarderent, memoriam nominis ejus in libris illius delere volebant. Ac per hoc libros Gregorii papae Romanis exurere volentibus obstitit Petrus diaconus, prodens se Spiriturmans jurisjurandi sacramento, mox moriens ex condicto, fidem fecit suo testimonio. Post Richaredum apud Wisigothos regnat Bettericus annis 7.