comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ita ñ cessat. siue hoc siue illo modo int̾no
iugit̾ appare conspectui querentiũ se: ut
sermo impleat᷑ qͤm dixit. Ecce ego uobiscũ
omĩb suauis ⁊ mitis. ⁊ multe miscdie. Nam
in oscł̃is. qͥd ẽ affectu osum ⁊ blandum: in oleo
autẽ ⁊ in pigm̃tis atq unguentis clem̾¬
tem. atq effluentẽ iuscerib pietatis ⁊
compassionis ⁊ porro in uia hylarẽ. affa¬
bilẽ. plenum grẽ ⁊ solatii in ostensione
uͦ diuitiarũ ac possessionũ munificum
se ac largum ꝓ regia lib̾alitate remun̾a¬
torẽ demonstrat. Ita ꝑ omem huiꝰ carmi¬
nis textum reꝑies u̾bũ istiꝰmodi similitu¬
dinib ad umbratũ. Unde ego puto id sig¬
ẽ nr̃am xp̃c dñs. in umbra eiꝰ uiuemꝰ int̾
gentes: qd̃ scilicet iudeamꝰ nc̃ ꝑ specłm ⁊
in enigiate. necdũ facie ad facie ad faciẽ
At istud sane: donec uiuimus inter genteᷤ.
Nam inter angłos alit̾: quando iam indif¬

Expanded text:
ita non cessat, sive hoc, sive illo modo interno, ita non cessat, sive hoc, sive illo modo interno, jugiter apparere conspectui quaerentium se, ut sermo impleatur, quem dixit: Ecce ego vobiscum omnibus suavis et mitis, et multae misericordiae. Nam in osculis quidem affectuosum et blandum, in oleo autem et in pigmentis atque unguentis clementem et affluentem visceribus pietatis et compassionis: porro in via hilarem, affabilem, plenum gratiae et solatii; in ostensione vero divitiarum ac possessionum munificum se ac largum pro regia liberalitate remuneratorem demonstrat. Ita per omnem hujus carminis textum reperies Verbum istiusmodi similitudinibus adumbrari. Unde ego puto id sigivemus inter gentes : quod scilicet videamus nunc per speculum et in aenigmate, et necdum facie ad faciem. At istud sane donec vivimus inter gentes: nam inter angelos aliter; quando jam indif
Abbreviated transcription (Latin):
se simul atq adolescentulis sese socians. io¬
cundissimis confabulationib suis. a labo¬
re uie omnẽ releuat comitatũ: ita ut eo diᷤ¬
cedente loqͣntur. Nonne cor nr̃m ardens e
cundus comes: qui in sermonum ⁊ moꝵ su¬
auitate suoꝵ tanquã in quadã suaue olẽ¬
tia spirantiũ unguentoꝵ: pꝰ se currere fa¬
ciat uniuersos. Unde ⁊ dicunt. In odore un¬
guentoꝵ tuoꝵ curremꝰ. Item aliqͣndo cur¬
rens qͣsi p̾diues aliquis pat̾familias qui
in domo sua habundet panib immo tanqͣm
rex magnificus ⁊ potens qui sponse pau¬
ꝑis uideatur pusillam mitatẽ erig̾e̾. ꝓuo¬
care cupiditatẽ: demonstrans illi oĩa desi-¬
derabilia głe sue. diuitias torculariũ ac
ꝓiituarioꝵ. hortoꝵ. ⁊ agroꝵ copias. demũ
etiã introducens eam in ipsa secreta cu-¬
biculi. Nimirum confidit in ea cor uiri
sui: ⁊⁊ ñ ẽ ex om̃ib qd̾ ab ipsa existimet
abscondendũ. qͣm redemit inopem ꝓba

Expanded text:
sae simul atque adolescentulis sese associans, jusae simul atque adolescentulis sese associans, jucundissimis confabulationibus suis a labore viae omnem relevat comitatum, ita ut eo discedente loquantur: Nonne cor nostrum ardenscundus comes, qui in sermonum et morum suavitate suorum, tanquam in quadam suaveolentia spirantium unguentorum, post se currere faciat universos: unde et dicunt, In odore unguentorum tuorum curremus . Item aliquando occurrens, quasi praedives aliquis paterfamilias, qui in domo sua abundet panibus; imo tanquam rex magnificus et potens, qui sponsae pauperis videatur pusillanimitatem erigere, provocare cupiditatem, demonstrans illi omnia desiderabilia gloriae suae, divitias torcularium ac promptuariorum, hortorum et agrorum copias, demum etiam introducens eam in ipsa secreta cubiculi. Nimirum confidit in ea cor viri sui, et non est ex omnibus quod ab illa existimet abscondendum, quam redemit inopem,
Abbreviated transcription (Latin):
lum dixerim apparere sicuti ẽ: qͣmuis ñ oĩ¬
no aliud hoc mͦ exhibeat qͣm qd̾ ẽ. Neq enim
uł sic continue p̾sto erit qͣmiuis deuotissimi
m̃tib: s nec uniformit̾ oĩb. Oportet nanq
ꝓ uariis aĩe desidĩis. diuine gustum p̾sen¬
tie uariari: ⁊ infusum saporem suꝑne dul¬
cedinis diu̾sa appe tentis animi. alit̾̃ atq a¬
lit̾ oblectare palatum. Deniq adũtisti in
hoc am᷑orio carmine quotiens mutau̾t uul¬
tum:⁊ inqͣnta multitudine dulcedinis sue
tos petat amplexus. i oscuł delectet᷑. nc̃ uͦ in
oleo ⁊ uinguentis medicũ exhibere appareat.
nimirum ꝓpt̾ teneras ⁊ infirmas aĩas istiꝰ¬
modi adhuc indigentes fomentis ⁊ medica¬
mentis: unde ⁊ delicato ad olescentularũ
noĩe designant᷑. Si mu sitet quis: audiet.
qr ñ ẽ opꝰ sanis medicꝰ. s male habentib. Nc̃
rursum qͣi uiator qͥspiam. itinerantib sp̃o¬

Expanded text:
lum dixerim apparere sicuti est, quamvis non omnilum dixerim apparere sicuti est, quamvis non omnino aliud hoc modo exhibeat quam quod est. Neque enim vel sic continue praesto erit, quamvis devotissimis mentibus, sed nec uniformiter omnibus. Oportet namque pro variis animae desideriis divinae gustum praesentiae variari, et infusum saporem supernae dulcedinis diversa appetentis animi aliter atque aliter oblectare palatum. Denique advertisti in hoc amatorio carmine quoties mutaverit vultum, et in quanta multitudine dulcedinis suae tos petat amplexus, et osculis delectetur; nunc vero in oleo et unguentis medicum exhibere appareat, nimirum propter teneras et infirmas animas istiusmodi adhuc indigentes fomentis et medicamentis: unde et delicato adolescentularum nomine designantur. Si mussitet quis, audiet quia non est opus sanis medicus, sed male habentibus . Nunc rursum quasi viator quispiam itinerantibus spon
Abbreviated transcription (Latin):
piscit decorẽ illiꝰ aĩe. qͣm forte adu̾terit l llit
in sp̃u ambulantẽ: ⁊ curã carnis ñ ꝑfic iditap¬
entẽ in desidĩo: p̾sertim si sui amore f lesira¬
grantẽ conspexerit. Non gͦ sic affecta. us abai¬
sic dilecta contenta erit omnino uł illa turad¬
que multis ꝑ ea que fcã sunt. uł illa qin¬
paucis ꝑ uisa ⁊ somnia facta ẽ manifestatio spõ¬
si: nͥ. ispeciali p̾rogatiua intimis illum affectib
atq ipsis medullis cordis celitus illapsum sus¬
cipiat. habeatq p̾sto quẽ desiderat. ñ figuratũ
s infusum. ũ apparentẽ s afficientẽ: nec du¬
bium quin eo iocundiorẽ quo intꝰ ñ foris. Uer¬
bum nempe ẽ ñ sonans s penetrans. ñ loquax
s efficax: ñ obstrepens aurib. s affectib blan-¬
diens. facies ẽ ñ formata. s formani. ñ ꝑstringẽs
ocłos corꝑis. s faciẽ cordis letificans: grata qͥp¬
pe amoris muñe ñ colore. Non tñ adhuc il¬

Expanded text:
 quam forte adverterit in spiritu ambulantem, et curam carnis non perficientem in desiderio, praesertim si sui amore flagrantem conspexerit. Non ergo sic affecta et sic dilecta, contenta erit omnino vel illa quae multis per ea quae facta sunt, vel illa qpaucis per visa et somnia facta est manifestatio sponsi, nisi et speciali praerogativa intimis illum affectibus atque ipsis medullis cordis coelitus illapsum suscipiat, habeatque praesto quem desiderat non figuratum, sed infusum; non apparentem, sed afficientem; nec dubium quin eo jucundiorem quo intus, non foris. Verbum nempe est, non sonans, sed penetrans; non loquax, sed efficax; non obstrepens auribus, sed affectibus blandiens. Facies est non formata, sed formans; non perstringens oculos corporis, sed faciem cordis laetificans: grata quippe amoris munere, non colore. 7. Non tamen adhuc il
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ uide ⁊ uisita desolatam. fidelis para¬
nimphus. qui mutui amoris conscnus.
currit medius int̾ dilectum. ⁊ dilectã:
uota offerens. referens dona. Excitat is¬
tam: placat illum. Int̾dum quoq licet
raro rep̾sentat eos parit̾ sibi: si hanc rapi¬
ens siue illum adducens. Siquidẽ domes¬
cus ẽ ⁊ notꝰ in palatio: nec ueret᷑ repulsã
⁊ cotidie uidet faciẽ patris. Uide auten
tu: ne quid nos in hac uerbi aĩẽq cõm¬
tione corꝑeũ seu imaginatoriũ sentire
existimes. Id loquimur qd̃ apłs dicit.¬

Expanded text:
et vide, et visita desolatam. Fidelis paraet vide, et visita desolatam. Fidelis paranymphus, qui mutui amoris conscius, currit medius inter dilectum et dilectam, vota offerens, referens dona. Excitat istam, placat illum. Interdum quoque, licet raro, repraesentat eos pariter sibi, sive hanc rapiens, sive illum adducens: siquidem domesticus est et notus in palatio, nec veretur repulsam, et quotidie videt faciem Patris. 6. Vide autem tu ne quid nos in hac Verbi animaeque commistione corporeum seu imaginatorium sentire existimes. Id loquimur quod Apost
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfecto ⁊ arbit̾ secrete mutueq salutatiõĩs.
is in qͣm angłs qͦmͦ tripudiat. qͦmͦ colle¬
ctat᷑. ⁊ condelectatur: ⁊ conu̾sus ad dñm
dicit. Qrãs ago tͥ dñe maiestatis. quia
desid̾ium cordis eiꝰ tribuisti ei: ⁊ uolun¬
tate labioꝵ eiꝰ ñ fraudasti eã. Ipse ẽ qui mn
omĩ loco sedulus quidã pedissequus aĩe.
ñ cessat sollicitare eã: ⁊ assidius sugges¬
tionib monere dicens. Delectare in dño:
et dabit tͥ petiones cordis tui. Et rursum. Ex¬
pecta dnm: ⁊ custodi uiam eiꝰ. Item. Si mo
tardabit. Ad dñm aut̃. Sic̾ ceruus inquit
desid̾at ad fontes aquarum: ita desiderat
aĩa mͣea ad te ds̃. Desid̾ãuit te in nocte: s
⁊ sp̃s tͥuis in p̃cordiis eiꝰ de mane uigila¬
uit ad te. Et iterum. Tota die expandit.
ad te manus suas: dimitte illam quia
clamat post te. Conuertere aliqͣntulũ:
et dep̾cabilis esto suꝑ eam. Respice de cele

Expanded text:
profecto et arbiter secretae mutuaeque salutationis; profecto et arbiter secretae mutuaeque salutationis; is, inquam, angelus quomodo tripudiat, quomodo collaetatur et condelectatur, et conversus ad Dominum dicit: Gratias ago tibi, Domine majestatis, quia desiderium cordis ejus tribuisti ei, et voluntate labiorum ejus non fraudasti cam! Ipse est qui in omni loco sedulus quidam pedisequus animae non cessat sollicitare eam, et assiduis suggestionibus monere, dicens, Delectare in Domino, et dabit tibi petitiones cordis tui: et rursum, Exspecta Dominum, et custodi viam ejus ; item, Si moret, et non tardabit . Ad Dominum autem: Sicut cervus, inquit, desiderat ad fontes aquarum, ita desiderat anima ista ad te, Deus . Desideravit te in nocte, sed et spiritus tuus in praecordiis ejus de mane vigilavit ad te . Et iterum: Tota die expandit ad te manus suas , dimitte illam quia clamat post te : convertere aliquantulum, et deprecabilis esto super eam . Respice de coelo,
Abbreviated transcription (Latin):
toto se desidio ⁊ amore deuouit. Et hoc sig¬
num istiusmodi aduentus eiꝰ sic̃ ab eo qͥ
exꝑtus ẽ edocemur. Ignis ante ip̃m p̾ce¬
det: et inflammabit in cireuitu inimios
enis. Oportet namq ut scĩ desid̃ii ardor
p̾ueniat faciẽ eiꝰ. ad omnẽ aĩam ad qͣm ẽ
ipse uentur. qui omnẽ consumat rubi¬
ginem uitioꝵ. ⁊ sic p̾paret locum dño. Et
illo igne succensam: ⁊ dix̾it cũ ꝓpħa. De
excelso misit ignem mossib meis: ⁊ erudi¬
uit me. ⁊ illud. Concaluit cor meũ intͣ
me: ⁊ in meditatione mea exardescit ig¬
nis. Tali aĩe suspiranti frequenter: immo
sine int̾missione oranti ⁊ afflictanti se p̾
desidio. cum int̾dum desid̾ãtus ille qui
ita querit᷑. miseratꝰ occurrit: puto illi de
ꝓpria exꝑientia conuenire. ut dicat cũ scõ
ieremia. Bonꝰ es dñe sꝑantib in te: aĩe q̃¬
renti te. S i angłs eiꝰ qui unꝰ e̾ de sodalib
sponsi. in hoc ipsum deputatꝰ. minister

Expanded text:
toto se desiderio et amore devovit. Et hoc sigtoto se desiderio et amore devovit. Et hoc signum istiusmodi adventus ejus, sicut ab eo qui expertus est edocemur: Ignis ante ipsum praecedet, et inflammabit in circuitu inimicos ejus . Oportet namque ut sancti desiderii ardor praeveniat faciem ejus ad omnem animam, ad quam est ipse venturus, qui omnem consumat rubiginem vitiorum, et sic praeparet locum Domino. Et illo igne succensam, et dixerit cum propheta, De excelso misit ignem in ossibus meis, et erudivit me : et illud, Concaluit cor meum intra me, et in meditatione mea exardescet ignis . 5. Tali animae suspiranti frequenter, imo sine intermissione oranti, et afflictanti se prae desiderio, cum interdum desideratus ille, qui ita quaeritur, miseratus occurrit; puto illi de propria experientia convenire ut dicat cum sancto Jeremia: Bonus es, Domine, sperantibus in te, animae quaerenti te . Sed et angelus ejus, qui unus est de sodalibus sponsi, in hoc ipsum deputatus, minister
Abbreviated transcription (Latin):
se ẽ. Porro iam p̾sentib ñ aliud ẽẽ uid̾e
sicuti ẽ qͣm eẽ sicuti ẽ: ⁊ aliqua dissimili¬
tudine ñ confundi. S id tunc: ut dixi. In¬
terim uͦ tanta hec formarũ uarietas. atq
numerositas specierũ in reb conditis ⁊ qͥd
nͥ qͥdilam sunt radii deitatis. monstranteᷤᷤ
s ñ ipsum. Cum aut̃ de eo quẽ ñ uides. ce¬
tera uides. scis indubitant̾ existẽ. quẽ opor¬
tet inquirere. ut inquirentẽ ñ fraudet
grã: negligentẽ ignorantia ñ excuset. Ue¬
tu enĩ ẽ iuxta apłm omi utenti ratione. in¬
uisibilia dĩ: ꝑ ea q̃ fc̃a sunt intellecta con¬
spicere. Alius ꝓculdubio ille modus: qͦ qͦn¬
dam patrib crebra illa atq ambitiosa di¬
uine p̾sentie familiaritas dignant̾ indul¬
ris facta ẽ: nimirum exhibita ꝑ mmagines ex¬
trinsecus apparentes seu uoce sonantes. S
ẽ diuina inspectio eo differentior ab his. qͦ
int̾ior. cũ ꝑ seipsum dignatur in serere
ds̃ aiãm querentẽ se: que tam̃ ad querendũ

Expanded text:
sentibus non aliud est videre sicuti est, quam esse sicuti est, et aliqua dissimilitudine non confundi. Sed 1381 id tunc, ut dixi. Interim vero tanta haec formarum varietas, atque numerositas specierum in rebus conditis, quid nisi quidam sunt radii Deitatis, monstrantes qes, sed non ipsum. Cum autem de eo, quem non vides, caetera vides, scis indubitanter existere quem oportet inquirere, ut inquirentem non fraudet gratia, negligentem ignorantia non excuset. Veptu enim est, juxta Apostolum, omni utenti ratione, invisibilia Dei, per ea quae facta sunt, intellecta conspicere . 4. Alius procul dubio ille modus, quo quondam Patribus crebra illa atque ambitiosa divinae praesentiae familiaritas dignanter indulris facta est, nimirum exhibita per imagines extrinsecus apparentes, seu voces sonantes. Sed est divina inspectio, eo differentior ab his quo interior, cum per se ipsum dignatur invisere Deus animam quaerentem se, quae tamen ad quaerendum
Abbreviated transcription (Latin):
templi tui: cũ in medio ũbre mortis exo¬
tus matutini luxorta ẽ nob̃: ⁊ mane ui¬
debimꝰ głam dĩi. Quanti reges ⁊ ꝓpħe uo
luert̾ uidere ⁊ ñ uiderunt. Quare nͥ qͥa
nox erat. ⁊ necdum uenerat illud expec¬
tatum mane. cũ fuerat reꝓmissa mr̃a as

Expanded text:
templi tui , cum in medio umbrae mortis exortus matutini lux orta est nobis, et mane vidimus gloriam Domini. Quanti reges et prophetae voluerunt videre, et non viderunt? Quare? nisi quia nox erat, et necdum venerat illud exspectatum mane, cui fuerat repromissa mis
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ. ñ qd̾ sufficientes inquit simus cogi
mala incorde u̾samus. nra cogitatio est
si bona: dei sermo ẽ. Illa cor nr̃m dic̃. ħ
audit. Audiam quid loquat᷑ in me dũs¬
dz̃: qm̃ loquetur pacẽ in plebẽ suã. Ita um¬
q pacẽ. pietatẽ. iusticiã. ds̃ in nobis lo ntaub¬
quitur: nec talia nos cogitamꝰ ex nobis. dĩ¬
s in nobis audimꝰ. Ceterum homicidi ulnuat
adult̾ia. furta. blasfemie: ⁊ similia hĩ
de corde exeunt. nec audiuimꝰ ea: s dici¬
mꝰ. Deniq dixit insipiens in corde suo:

Expanded text:
simus cogitala in corde versamus, nostra cogitatio est; si bona, Dei sermo est. Illa cor nostrum dicit, haec audit. Audiam, ait, quid loquatur in me Dm loquetur pacem in plebem suam . Itaque pacem, pietatem, justitiam Deus in nobis loquitur; nec talia nos cogitamus ex nobis, sed in nobis audimus. Caeterum homicidia, adulteria, furta, blasphemiae, et his similia, de corde exeunt : nec audimus ea, sed dicimus. D
Abbreviated transcription (Latin):
cet de bibendo uino modico qd̾ ille adiu¬
xit ñ p̃termitas. Et de hoc satis. S reu̾te¬
mur ad sponsã. ⁊ discamus ab ea uinea
ꝓpͥas se utilit̾ ñ custodire: p̾sertim nos
qui udemur deputati custodes in un

Expanded text:
cet de bibendo vino, modico, quod ille adjucet de bibendo vino, modico, quod ille adjunxit, non praetermittas. Et de hoc satis. Sed revertamur ad sponsam, et discamus ab ea vineas proprias se utiliter non custodire, praesertim nos qui videmur deputati custodes in vineis
Abbreviated transcription (Latin):
duricia: qͣm forte putat illiꝰ qui tͥ habet
ꝓuidere. Scandalitatur in qͣm in tua sin-¬
głaritate fr̃. iudicans te suꝑsticiosũ tãꝗͣ
suꝑflua queritantẽ aut certe me du-¬
rum causans: qͥ ñ ꝑ quirã uictui tuo ne-¬
cessaria. Frustra sͥ qͥdam blandiunt᷑ de ex¬
emplo pauli hortantis discipłm ñ bib̾e aꝙͣ
s modico uti uino ꝓpt̾ stomacũ:i freqñtes
dere: s nec discipłm eque exposcere s.
Derñ ñ monacho hoc intimari. s ep̃o: cuiꝰ
uita tenere. ⁊ adhuc nascenti eccłie ꝑ neceᷤ¬
saria eẽt. T i motheus hic erat. Da mͥ alte¬
rum timotheum: ⁊ ego cibo eũ si uis ĩ
auro: ⁊ poto balsamo. Ceterũ tu tibi nri¬
ipsi dispensas: misertꝰ tui. Suspecta ẽ
mͥ fateor tua ipsiꝰ in te dispensatio: ⁊ ue¬
reor tͥ illudi. sub tegmine ⁊ noĩe discre¬
tionis. a carnis prudentia. Id te saltun ãmo
nitũ uolo eẽ: ut si ita tͥ auctoritas apłi p¬

Expanded text:
duritia, quam forte putat illius, qui tibi habet duritia, quam forte putat illius, qui tibi habet providere. Scandalizatur, inquam, in tua singularitate frater judicans te superstitiosum, tanquam superflua quaeritantem; aut certe me durum causans, qui non perquiram victui tuo necessaria. Frustra sibi quidam blandiuntur de exemplo Pauli, hortantis discipulum non bibere aquam, sed modico uti vino propter stomachum et frequentes dere, sed nec discipulum aeque exposcere sibi. Deinde non monacho hoc intimari, sed episcopo, cujus vita tenerae adhuc et nascenti Ecclesiae pernecessaria esset. Timotheus hic erat. Da mihi alterum Timotheum; et ego cibo eum, si vis, etiam auro, et poto balsamo. Caeterum tu tibimetipsi dispensas, misertus tui. Suspecta est mihi, fateor, tua ipsius in te dispensatio; et vereor tibi illudi sub tegmine et nomine discretionis a carnis prudentia. Id te saltem volo admonitum esse, ut si tibi ita auctoritas Apostoli pla
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ra suauit̾ uiuentiũ. Qui aut̃ inuenit di¬
temꝑare a uoluptatib ⁊ inuestigandis di¬
uersitatib complexionũ. ciboꝵq uarieta¬
tib exquirendis. cotidianã expend̾e curã :¬
grauat. lac capiti nocet. potum aque
ñ sustinet pectus. caules nutriunt me¬
lancoliam. coleram porri accendunt:
pisces destagno aut de lutosa aqua mee
penitꝰ complexioni ñ congruunt. Qua¬
le ẽ. hoc ut in totis fluuiis. agris. hortiᷤ.
cellariis ue reperi uix possit qd̃ comedã:
Puta te queso monachum eẽ ñ medicũ.
ne de complexione iudicandũ s de ꝓfeᷤ¬
sione. Parce obsecro pͥmum quidẽ quie¬
ti tue ⁊ parce deinde labori ministrantiũ:
parce grauamini domꝰ. parce conscientie.
Conscientie dico ñ tue. s alteriꝰ: illiꝰ qui uide¬
licet quiꝓsedens ⁊ edens qd̃ sibi apponitur.
detu singłari ieiunio. murmurat. Scan-¬
dalo qͥppe ẽ ei aut tua odiosa suꝑsticio aut

Expanded text:
terra suaviter viventium . Qui autem invenit, diterra suaviter viventium . Qui autem invenit, ditemperare a voluptatibus, et investigandis diversitatibus complexionum, ciborumque varietatibus inquirendis, quotidianam expendere curamgravat, lac capiti nocet, potum aquae non sustinet pectus, caules nutriunt melancholiam, choleram porri accendunt, pisces de stagno aut de lutosa aqua meae penitus complexioni non congruunt. Quale est hoc, ut in totis fluviis, agris, hortis, cellariisve reperiri vix possit quod comedas? 12. Puta te, quaeso, monachum esse, non medicum; nec de complexione judicandum, sed de professione. Parce, obsecro, primum quidem quieti tuae, parce deinde labori ministrantium, parce gravamini domus, parce conscientiae. Conscientiae dico, non tuae, sed alterius; illius videlicet, qui prope sedens, et edens quod sibi apponitur, de tuo singulari jejunio murmurat. Scandalo quippe est ei aut tua odiosa superstitio, aut
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ. alt̾ bonam habitudinẽ p̃fert: meus
magister utriꝰq rei contẽptũ p̾dicat. Aĩe in
corꝑe uitã. qͣm sũmo studio iste unde sus¬
tentet. ille unde ⁊ delectet inquirit. atq
inquirere docet: saluator monet ⁊ ꝑdere.
Quid enim tͥ aliud de xp̃i aduitorio sonu¬
it : cum pauloante clamatũ ẽ. qͥ amat aĩã
suã ꝑdet eã : Perdet eã dixit. siue ponen¬
do ut martir: siue affiglido ut penitens.
Qmqͣm genꝰ martirii ẽ. sp̃u fc̃a carnis mor¬
tificare: illo nimirum quo menbra cedun¬
tur ferro. horrore quidẽ mitiꝰ. s diuturni¬
tate molestius. Uidesne hac sententia ma-¬
gistri mei. carnis sapĩam condẽpnari. ꝑ ꝗͣ
utrimq aut in luxum uoluptatis defliu¬
tur⁊ aut ipsa qͦq bona ualitudo corꝑis ultͣ
qͣm oportet appetitur: Deniq qd̾ u̾a sapi¬
entia in uoluntates ñ effluat. audisti ꝓfe-¬
cto a sapiente: nec inueniri qͥdem hanc in

Expanded text:
tatem, alter bonam habitudinem praefert; meus tatem, alter bonam habitudinem praefert; meus Magister utriusque rei contemptum praedicat. Animae in corpore vitam, quam summo studio iste 1379 unde sustentet, ille unde et delectet, inquirit atque inquirere docet, Salvator monet et perdere. 11. Quid enim tibi aliud de Christi auditorio sonuit, cum paulo ante clamatum est: Qui amat animam suam, perdet eam? Perdet eam dixit, sive ponendo ut martyr, sive affligendo ut poenitens. Quanquam genus martyrii est, spiritu facta carnis mortificare; illo nimirum, quo membra caeduntur ferro, horrore quidem mitius, sed diuturnitate molestius. Videsne hac sententia Magistri mei carnis sapientiam condemnari, per quam utique aut in luxum voluptatis diffluitur, aut ipsa quoque bona valetudo corporis ultra quam oporteat appetitur? Denique quod vera sapientia in voluptates non effluat, audisti profecto a Sapiente, ne inveniri quidem hanc in
Abbreviated transcription (Latin):
liscipłm.etiã illam ꝑdendo salubrit̾. Eĩ qͥ¬
ẽ prudentiꝰ eã ꝑdis. ut custodias: qͣm cus¬
odis ut ꝑdas. Nam qui uolu̾ĩt aĩam suã
saluã fac̾e ꝑdet eam. Quid hic uos dicitis
obseruatores ciboꝵ ⁊ moꝵ neglectores: hy¬
pocras. ⁊ equaces eiꝰ docent aĩas saluas fa¬
cere in hoc mundo: xp̃c ⁊ eiꝰ discipłi ꝑde¬
re. Quẽ nam uos eduob sequi magistrũ
eligitis: At manifestũ sefacit qͥ sic dis¬
putat: hoc ocłis: ⁊ hoc capiti. illud pec¬
tori uł stomaco nocet. Profecto unusqͥs¬
q quod a suo magistro didicit: hoc in me¬
dium ꝓfert. Nunc in euangłio legisti. haꝰ
differentias aut in ꝓpħis. aut in litteris
sentiant. Sapĩa inquiunt carnis: mors ẽ.
Item.Sapĩa carnis. inimica ẽ deo. Non hy¬
pocratis seu galiem sententia aut certe de
scola epicurei debui ꝓponere uob̾: xp̃i
sum discipłs: xp̃i discipłis loquor. Ego
si ꝑegrinũ dogina induxero: ipse peccaui.
Epicurus atq hẏpocras. corꝑis alter uolup¬

Expanded text:
iscipulum, etiam illam perdendo salubriter. Et quidem prudentius eam perdis ut custodias, quam custodis ut perdas. Nam qui voluerit animam suam salvam facere, perdet eam . Quid hic vos dicitis, observatores ciborum, morum neglectores? Hippocrates et sequaces ejus docent animas salvas facere in hoc mundo; Chrire. Quemnam vos e duobus sequi magistrum eligitis? At manifestum se facit qui sic disputat: hoc oculis, hoc capiti, et illud pectori vel stomacho nocet. Profecto unusquisque quod a suo magistro didicit, hoc in medium profert. Num in Evangelio legisti has differentias, aut in prophetis, aut in litteris sentiant. Sapientia, inquiunt, carnis mors est; item: Sapientia carnis inimica est Deo . Num Hippocratis seu Galeni sententiam, aut certe de schola Epicuri debui proponere vobis? Christi sum discipulus; Christi discipulis loquor: ego si peregrinum dogma induxero, ipse peccavi. Epicurus atque Hippocrates corporis alter volup
Abbreviated transcription (Latin):
mundum uidere in hoc mundo siẽ illu¬
minat illuminatus potest. tanquam iam
in aliquo similis: sicuti ẽ omĩno ñ potest.
tanquam nondum ꝑfecte similis. Propt̾ea
dicit. Accedite ad eum ⁊ illuminamini: i .f.¬

Expanded text:
mundum, videre in hoc mundo, sicut illumundum, videre in hoc mundo, sicut illuminat, illuminatus potest, tanquam jam in aliquo similis; sicuti est, omnino non potest, tanquam nondum perfecte similis. Propterea dicit: Accedite ad eum et illuminamini, et f
Abbreviated transcription (Latin):
quia cum apparuerit similes eierimꝰ. qr
uidebimꝰ eũ sicuti ẽ. Et nunc quidẽ appa¬
ret quib ullt: s sicuti uult. ñ sicuti est.
cuti ẽ potest aut potuit in corꝑe hoc mor¬
tali: pot̾it aut̃ in immortali qui dignus
tum quẽ cotidie uides. uidisti tñ aliqͣndo si¬
cuti ẽ: s tantum sic̃ illuminat. u̾bi causa. ae¬
rem. montẽ. parietẽ. Qd̾ ne ipsũ quidẽ ali¬
quatenꝰ posses: si ñ aliqua ex parte ipsum
lumen corꝑis tui ꝓ sui ingenita serenitate.
⁊ ꝓspicuitate celesti lumini simile eẽt.
Non deniq alt̾um menbrũ corꝑis capax ẽ
luminis: ob multã utiq dissimilitudinẽ.
S nec ipse ocłs cum turbatꝰ fu̾it. lumini ꝓ¬
pinquabit: iumuirũ ob amissam similitudi¬
nẽ. Qui gͦ turbatis nullatenus serenũ solẽ
pari ꝓrsus puritate uigeret uideret õino
in offensa acie eũ sicuti ẽ. ꝓpt̾ omin modã
similitudinẽ. Ita ⁊ solem iusticie. illũ qͥ illu¬
minat omnẽ hominem uenientẽ in hũc

Expanded text:
imiles ei erimus, quia videbimus eum sicuti est . Et nunc quidem apparet quibus vult; sed sicuti vult, non sicuti est. cuti est, potest, aut potuit in corpore hoc mortali; poterit autem in immortali; qui dignus tum, quem quotidie vides vidisti tamen aliquando sicuti est, sed tantum sicut illuminat, verbi causa aerem, montem, parietem. Quod nec ipsum quidem aliquatenus posses, si non aliqua ex parte ipsum lumen corporis tui, pro sui ingenita serenitate et perspicuitate, coelesti lumini simile esset. Non denique alterum membrum corporis capax est luminis, ob multam utique dissimilitudinem. Sed nec ipse oculus, cum turbatus fuerit, lumini propinquabit, nimirum ob amissam similitudinem. Qui ergo turbatus, nullatenus serenum solem pari prorsus puritate vigeret, videret omnino inoffensa acie eum sicuti est, propter omnimodam similitudinem. Ita et solem justitiae illum, qui illuminat omnem hominem venientem in hunc
Abbreviated transcription (Latin):
adñi sp̃u. E rgo accedendum ad eum ñ
irruendum: ne irreuerens scrutator ma¬
iestatis. opprimatur agła. Nec locis sane
accedendum. s claritatib. ipsisq ñ corpͤis
s sꝑitalib: tanquã adnĩ sp̃u. A dñi plane¬

Expanded text:
mini Spiritu . 3. Ergo accedendum ad eum, non irruendum, ne irreverens scrutator majestatis opprimatur a gloria . Nec locis sane accedendum, sed claritatibus; ipsisque non corporeis, sed spiritualibus, tanquam a Domini Spiritu. A Domini plane
Abbreviated transcription (Latin):
aĩa. tota uirtute dilig̾et: ⁊ eẽt gr̃a plena.
Aut certe ꝑtransiuit eam ut ueniret us¬
q ad nos: ⁊ de plenitudine illa omnes ni¬
acciꝑemus. ⁊ fieret mater caritatis. cuiu
pater ẽ caritas deus. parturiens.⁊ in sol
ponens tab̃nacłm eius: ut scͥptura im¬
pleretur que dic̃. Dedi te in lucem geni¬
um ut sis salus mea usq ad extremum

Expanded text:
anima, tota virtute diligeret, et esset gratia plena. anima, tota virtute diligeret, et esset gratia plena. Aut certe pertransivit eam, ut veniret usque ad nos, et de plenitudine illa omnes acciperemus, et fieret mater charitatis, cujus pater est charitas Deus, parturiens et in sole ponens tabernaculum ejus, ut Scriptura impleretur, quae dicit: Dedi te in lucem gentium, ut
Abbreviated transcription (Latin):
uou̾is carnis fortitudinem. debilitatẽ sp̃c
oꝑari. ⁊ qͥd mirum. si hoste debilitato. tu
fortior efficeris: Nisi forte illã tͥ insanissi¬
me ducas amicam: que ñ cessat concupis¬
cere adu̾sus sp̃m. Uide gͦ si ñ prudent̾ sa¬
gittari.⁊ impugnari. salubrit̾ postulat
sc̃s: cum dicit in oratione. Confige timore
tuo carnes meas. Optima timor iste sagit¬
ta. qui configit ⁊ int̾ficit carnis desid̾ia:
ut sp̃s saluus sit. S ⁊qͥ castigat corpꝰ suũ
I inseruitutẽ redigit. nonne is tͥ uidet᷑ ⁊̃
manũ contra se pugnantis ipse uiuare:
Est ⁊ sagita sermo dei uiuus ⁊ efficax. et
penetrabilior om̃ĩ gladio ancipiti. de qͦ
saluator. ñ ueni inquit pacẽ mittẽ s gladi¬
um. E st etiã sagitta electa amor xp̃i. que
masie aĩam ñ mͦ confixit. s etiam ꝑtͣnsiui
ut nullam in pectore uirginali particulã
uacuã amore relinqueret. s toto corde. tot

Expanded text:
noveris carnis fortitudinem debilitatem spiritus noveris carnis fortitudinem debilitatem spiritus operari. Et quid mirum, si hoste debilitato, tu fortior efficeris? Nisi forte illam tibi insanissime ducas amicam, quae non cessat concupiscere adversus spiritum . Vide ergo, si non prudenter sagittari et impugnari salubriter postulat sanctus, cum dicit in oratione: Confige timore tuo carnes meas . Optima timor iste sagitta, qui configit et interficit carnis desideria, ut spiritus salvus sit. Sed et qui castigat corpus suum, et in servitutem redigit, nonne is tibi videtur etiam manum contra se pugnantis ipse juvare? 8. Est et sagitta sermo Dei vivus et efficax, et penetrabilior omni gladio ancipiti , de quo Salvator: Non veni, inquit, pacem mittere, sed gladium . Est etiam sagitta electa amor Christi, quae Mariae animam non modo confixit, sed etiam pertransivit, ut nullam in pectore virginali particulam vacuam amore relinqueret, sed toto corde, tota
Abbreviated transcription (Latin):
cũ parit tristiciam habet. S absit ut iam
meminerĩ pressure tenens fructũ dolo¬
ris mei. dum ꝑinde uideã xp̃m. format̃
in sobole. Nescio aut̃ qͦmͦ etiam teneriꝰ mͥ
astricti sunt. qui post increpatoria: ⁊ ꝑ i
crepatoria tandem conualuerunt de in-¬
firmitate: quã qui fortes abinitio ꝑman¬
serunt. ñ indigentes istiꝰmodi medicam̃to
Ergo in hunc sensum pot̾ĩt eccłia seu aĩa
diligens dm̃ dicẽ qͦd decolorauit eam sol.
mittendo scilicet ⁊ armando de filiis ma¬
tris eiꝰ qui eam salubrit̾ expugnarent .⁊
captiui duc̾ent ad fidem amorẽq ipsius.
multis utiq confixam sagutis: illis de qͥb
scͥptum ẽ. Sagnte potentis acute. ⁊item.Sa¬
gite tue infixe st̃ mͥ. Ideoq sequit᷑: iait.
qm̃ ñ ẽ sanitas in carne mea: ut scđd̾m aĩa
samor ꝑ iñ fortiorq fẽs dicat. Sp̃s quidem
des quia carnis infirmitas robur sp̃m au
geat: ⁊ subministret uires. Ita e contrario

Expanded text:
cum parit, tristitiam habet . Sed absit ut jam cum parit, tristitiam habet . Sed absit ut jam meminerim pressurae, tenens fructum doloris mei, dum perinde videam Christum formatum in sobole. Nescio autem quomodo etiam tenerius mihi astricti sunt, qui post increpatoria et per increpatoria tandem convaluerunt de infirmitate, quam qui fortes ab initio permanerunt, non indigentes istius modi medicamento. 1374 7. Ergo in hunc sensum poterit Ecclesia, seu anima diligens Deum, dicere quod decoloravit eam sol, mittendo scilicet et armando de filiis matris ejus qui eam salubriter expugnarent, et captivam ducerent ad fidem amoremque ipsius, multis utique confixam sagittis illis, de quibus scriptum est: Sagittae potentis acutae ; et item: Sagittae tuae infixae sunt mihi. Ideoque sequitas in carne mea ; ut secundum animam sanior proinde fortiorque factus dicat: Spiritus quidem des quia carnis infirmitas robur spiritui augeat, et subministret vires? Ita econtrario
Abbreviated transcription (Latin):
i angłis eiꝰ dictum: qͥ cum fuerint ⁊ ip¬
si filii ierłm illiꝰ que sursum ẽ mater nr̃a
ex quo lapsi sumꝰ. ñ cessant eccłiam so¬
rorem suam impugnare. S neq conten¬
do siquis usurpet hoc etiã in bonam sig
eccłia adu̾sus carnales fres suos dimicãt
tes eos ad salutẽ: atq ad sp̃ualia istiꝰmo¬
di impugnationib ꝓuehentes. Utinam
corripiat me iustus in mĩa. ⁊ increpet
me ꝑcutiens.⁊ sanans. occidens ⁊ iuui¬
ficans: quo audeam ⁊ ego dicere. iuiuo
inquit consentiens adu̾sario tuo. dũ es
cum eo inuia. ne tradat te iudici. ⁊ udex
tortori. Bonꝰ aduersariꝰ. cui si consentiens
ero. ñ erit unde aut udex me calumpui¬
eturaut tortor. Ego ꝓfecto si quos ur̃m
aliquando ꝓhuiꝰmodi contristaui: ñ me
piget. Contristati sunt enĩ ad salutẽ. Et qͥ¬
dem nescio me idunquã fecisse. absq mea
quoq magna tristicia: scđm illud. mulier

Expanded text:
et angelis ejus dictum, qui, cum fuerint et ipet angelis ejus dictum, qui, cum fuerint et ipsi filii Jerusalem illius quae sursum est mater nostra, ex quo lapsi sunt, non cessant sororem suam Ecclesiam impugnare. Sed neque contendo, si quis usurpet hoc etiam in bonam signEcclesia, adversus carnales fratres suos dimicant tes eos ad salutem, atque ad spiritualia istiusmodi impugnationibus provehentes? Utinam corripiat me justus in misericordia, et increpet me, percutiens et sanans, occidens et vivificans, quo audeam et ego dicere: Vivo inquit, consentiens adversario tuo, dum es cum eo in via, ne tradat te judici, et judex tortori . Bonus adversarius, cui si consentiens ero, non erit unde aut judex me calumnietur, aut tortor. Ego profecto, si quos vestrum aliquando pro hujusmodi contristavi, non me poenitet; contristati enim sunt ad salutem. Et quidem nescio id me fecisse unquam absque mea quoque magna tristitia, secundum illud: Mulier
Abbreviated transcription (Latin):
uel hoc ipsum obuoxium ẽẽ. iudicio. ex
ore ipsius acceꝑis iudicis. Quid enim:
Tu ne leue dix̾is. in quo offendit᷑ xp̃c. un
de ad dei iudicium ꝑtrabi habes. cum
horrendum fit incidere in manꝰ dei ui-¬
uentis: Tu gͦ accepta forte iniuria qd̾ in
terdum ñ accidere in his conuentib dif¬
ficile ẽ ñ continuo more scłaris obliqua re¬
ferire fre̾m responsione festines. s neq sub
spẽ quasi corripiendi uerbo acuto ⁊ uren¬
ti transfigere audeas ullatenus animam
ꝓ qua xp̃c affigi cruci dignatus ẽ. ñ grun¬
nire quasi increpando. ñ labiis musitare
quasi in murmurando. ñ narem contrahe¬
re aut cachinnare quasi subsanando. ñ
frontẽ rugare qͣi in uehendo aut cõminã¬
do. Sane commotio tua ibi moriatur uͥ
oritur: nec ꝑmittat᷑ exire que mortem
portat ne ꝑimat. ut dicere possis. ⁊ tu cũ
ꝓpħa. turbatꝰ sum ⁊ ñ sum locutꝰ. Quosdã
altiꝰ intellexi sentire istud qi de diabolo

Expanded text:
vel hoc ipsum obnoxium esse judicio ex vel hoc ipsum obnoxium esse judicio ex ore ipsius acceperis judicis. Quid enim? Tune leve dixeris, in quo offenditur Christus, unde ad Dei judicium pertrahi habes, cum horrendum sit incidere in manus Dei viventis? Tu ergo accepta forte injuria quod quidem interdum non accidere in his conventibus difficile est, non continuo more saecularis, obliqua referire fratrem responsione festines, sed neque, sub specie quasi corripiendi, verbo acuto et urenti transfigere audeas ullatenus animam, pro qua Christus affigi cruci dignatus est, non grunnire quasi increpando, non labiis mussitare quasi murmurando, non narem contrahere aut cachinare quasi subsannando, non frontem rugare quasi invehendo aut comminando. Sane commotio tua ibi moriatur ubi oritur, nec permittatur exire quae mortem portat, ne perimat; ut dicere possis et tu cum Propheta: Turbatus sum, et non sum locutus . 6. Quosdam altius intellexi sentire istud, quasi de diabolo
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Ita uritur ille.et morit᷑ clauso ⁊le¬
tali uulnere intra semetipsum gemens.
dum totus in ira ⁊ disceptatione positꝰ.
nil aliud silens u̾sare in mente possit. nͥ
iniuriã qͣm accepit. Non potest orare. ñ
potest legere. ñ scm̃ aut sp̃uale aliquid
meditari. ⁊ ita int̾cepto sp̃u uitali dum
sius destituta alimentis uadit ad mortẽ
aĩa ꝓ qua xp̃c mortuus ẽ: qͥd tu interĩ
queso anun habes: Quid or̃o tua aut o¬
pus qd̃cumq interim feceris sapit tͥ. con-¬
tra quẽ mninirum xp̃c anxie clamat de
pectore fr̃is tui quẽ contristasti. filiꝰ inqͥens
matris mee pugnat contra me ⁊ qͥ simul¬
mecũ dulces capiebat cibos. repleuit me¬
amaritudine: Qđ sidix̾is illũ ñ tam gͣuit̾
ꝓ tam leui causa debuisse turbari. respon¬
deo. qͣnto leuior ẽ. tanto a te leuiꝰ potuit ñ
cõmitti. Qͣmqͣm nescio qͦmͦ leue dicas ut
iam dixi. qͥequid ampliꝰ ẽ quã irasci: cum

Expanded text:
tur. Ita uritur ille, et moritur clauso et letur. Ita uritur ille, et moritur clauso et lethali vulnere, intra semetipsum gemens, dum totus in ira et disceptatione positus, nil aliud silens versare in mente possit, nisi injuriam quam accepit. Non potest orare, non potest legere, non sanctum aut spirituale aliquid meditari: et ita intercepto vitali spiritu, dum suis destituta alimentis vadit ad mortem anima pro qua Christus mortuus est, quid tu interim, quaeso, animi habes? Quid oratio tua, aut opus, quodcunque interim feceris, sapit tibi, contra quem nimirum Christus anxie clamat de pectore fratris tui quem contristasti: Filius, inquiens, matris meae pugnat contra me, et qumecum dulces capiebat cibos, replevit mamaritudine? 5. Quod si dixeris illum non tam graviter pro tam levi causa debuisse turbari, respondeo: Quanto levior est, tanto a te levius potuit non committi. Quanquam nescio quomodo leve dicas, ut jam dixi, quidquid amplius est quam irasci, cum
Abbreviated transcription (Latin):
gat. filii matris mee pugnauerunt
tra me. Sic enĩ peccantes in frem ix
tantũ offensis: u̾bi gr̾a ab aꝑto conuit
u maledicto. a clandestino quoq i ii.¬
nato susuriͥo. Non in qͣm sufficit os ci¬
dire abhis et similib: cauenda sunt i le¬
uia. si tam̃ leue debeat dici. quodcumq ĩ
fr̾em p̃sumpseris uoluntate ledendi. cum
hoc solo si irasceris illi. diuini reus iudi¬
cii tenearis. Merito quidem. Nam quod
tu leue putas. ⁊ ob hoc leuiꝰ p̾cipitas. ple¬
rumq aliꝰ alit̾ accipit. tanquã hõ uidens
in facie ⁊ scd̾m faciẽ iudicans. paratꝰ festu¬
cã trabẽ suspicari ⁊ scintillam putare for¬
nacẽ. Nonenim omniũ ẽ caritas. illa q̃
omnia credit. Proni sunt aut̃ sensus ho¬
minis. ⁊ cogitationes ad malum potiꝰ sus¬
picandum qͣm ad bonum credendum:
p̾sertim uͥ disciplina silentii. nec te qui
in causa es excusare ꝑmittit: nec illum
uulnꝰ suspicionis aꝑire qd̾̃ patit᷑ ut curre¬

Expanded text:
gat: Filii matris meae pugnaverunt gat: Filii matris meae pugnaverunt contra me. Sic enim peccantes in fratrem,tantum offensis, verbi gratia, ab aperto convicio seu maledicto, sed a clandestino quoquo et venenato susurrio. Non, inquam, sufficit os custodire ab his et his similibus; cavenda sunt et levia: si tamen leve debeat dici quodcunque in fratrem praesumpseris voluntate laedendi; cum hoc solo, si irasceris illi, divini reus judicii tenearis . Merito quidem: nam quod 1373 tu leve putas, et ob hoc levius praecipias, plerumque alius aliter accipit, tanquam homo videns in facie, et secundum faciem judicans, paratus festucam trabem suspicari, et scintillam putare fornacem. Non enim est omnium charitas illa, quae omnia credit . Proni sunt autem sensus hominis et cogitationes ad malum potius suspicandum, quam ad bonum credendum: praesertim ubi disciplina silentii nec te, qui in causa es, excusare permittit, nec illum vulnus suspicionis aperire quod patitur, ut cure
Abbreviated transcription (Latin):
ponit. siue cũ fide ⁊ spe dic̃ eam ẽẽ maio¬
rem. ⁊ suꝑemunentẽ scientie: siue cun
ennineratis plurib aut mirabilib su¬
ꝑne grẽ donis: tandẽ ad suꝑexcellen¬
tiorem uiam nos mittit. Haut aliam
fecto illam quam caritatẽ diffimens.
niq quidnam huic comꝑandũ putarͥ
q̃ ipsi p̃fertur martirio. ac fidei trai¬
ferenti montes: hoc gͥ ẽ quod dico. pa
uob̾ a uobis sit: ⁊ omne qd̾ extrinsecu
minari udetur. ñ t̾ret qr non nocet. N
e contrario qͥcqͥd foris blandiri appar
nulla ẽ ꝓfecto consolatio: si intus quoc
absit. seminarium discordie germin¬
uerit. Proinde dilectissimi pacẽ habeiti þue ba¬
ad uos: ⁊ nolite ledere inuicẽ. ñ facto. iaardre¬
uerbo. ñ signo qualicũq: ne quis forl aunt
exacerbatꝰ. ⁊ p̾ocupatus a pusillanm Idetut¬
te sp̃s ⁊ tempestate. dm̃ int̾pellare oohats sm  a¬
tur aduersus eos qͥ se leserint aut contael¬

Expanded text:
ponit, sive cum fide et spe dicit eam esse majoponit, sive cum fide et spe dicit eam esse majorem et supereminentem scientiae; sive cum enumeratis pluribus ae mirabilibus supernae gratiae donis, tandem ad superexcellentiorem viam nos mittit; haud aliam profecto illam, quam charitatem definiens. Denique quidnam huic comparandum putemus, quae ipsi praefertur martyrio ac fidei transferenti montes . Hoc igitur est quod dico: Pax vobis a vobis sit; et omne quod extrinsecus minari videtur, non terret, quia non nocet. Nam econtrario quidquid foris blandiri appareat, nulla est profecto consolatio, si intus, quod absit! seminarium discordiae germinaverit. 4. Proinde, dilectissimi, pacem habete ad vos, et nolite laedere invicem, non facto, non verbo, non signo qualicunque: et ne quis forte exacerbatus et praeoccupatus a pusillanimitate spiritus et tempestate, Deum interpellare cogatur adversus eos qui se laeserint aut contris
Abbreviated transcription (Latin):
in uob̃ quempiã iuste clamitantẽ. filii
matris mee pugnauerunt contra me. Non¬
ne p̾sentis congregationis tanquã uniꝰ ma-¬
tris filii om̃s uos estis: singłi alt̾utrũ fr̃s:
Qͥa gͦ aforis uos conturbare aut contrista¬
ri possit: si intꝰ bene estis. ⁊ frat̾na pace
gauaetis: Deniq quis nob̾ nocere pot̾it:
obrem emulamini carismata meliora: ut
bonos uosꝓbetis emulatores. Carisma per¬
optimũ. caritas ẽ. Plane in comꝑabile. ꝙ
noue sponse celestis sponsus totiens in¬
culcare curabat: nunc quidẽ dicensin
hoc omnes cognoscent quia mei estis dis¬
cipłi. si dilectionẽ habueritis adiincem
nunc uͦ mandatum nouũ do uobis ut di¬
ligatis inuicem. ⁊ hoc ẽ p̃ceptum meum
ut diligatis inuicẽ. itemq orans unum e¬
os fore sic̃ ipse ⁊ pat̾ unum sunt. Et uide
si ñ ipse paulus qui te acarismata me¬
liora inuitat. int̾ cet̾a caritatẽ in sũmo

Expanded text:
in vobis quempiam juste clamitantem: Filii in vobis quempiam juste clamitantem: Filii matris meae pugnaverunt contra me. Nonne praesentis congregationis tanquam unius matris filii omnes vos estis, singuli alterutrum fratres? Quid ergo a foris vos conturbare, aut contristare possit, si intus bene estis, et fraterna pace gaudetis? Denique quis vobis nocere poterit, obrem aemulamini charismata meliora , ut bonos vos probetis aemulatores. Charisma peroptimum charitas est; plane incomparabile, quod novae sponsae coelestis sponsus toties inculcare curabat, nunc quidem dicens: In hoc cognoscent omnes quia mei estis discipuli, si dilectionem habueritis adMandatum novum do vobis, ut diligatis invicem ; et: Hoc est praeceptum meum ut diligatis invicem ; itemque orans unum eos fore, sicut ipse et Pater unum sunt . Et vide si non ipse Paulus, qui te ad charismata meliora invitat, inter caetera charitatem in summo
Abbreviated transcription (Latin):
tus fuisset: abscondissem me forsitan ab eo.
Tu uͦ homo unaminis. dux meus ⁊ notꝰ
meus. qui simul mecum dulces capiebas ci¬
bos. hoc ẽ. Qd̾ a te patior conuiua. ⁊ contab̾¬
nali meo. id molestnis sentio: fero egrius Sci¬
tis hec querimonia cuiꝰ. ⁊ de quo sit: Agnos¬
cite gͦ ⁊ sponsam. eodem de filiis matris
sue conquerentẽ affectu: quia in eodem
sp̃u. cumait. filii matris mee pugnauer̃t
contra me. Unde i alibi loquitur. Amici
mei ⁊ ꝓximi mei. adu̾sum me appropin-¬
quauerunt ⁊ steterunt. Longe queso a
uob̾ facite semꝑ hoc tam abhonorabile
⁊ detestabile malum. uos qui exꝑti estiꝰ.
⁊ cotidie exꝑimini. qͣm bonum sit ⁊ qͣ
iocundum sit habitare fr̃s inunum.si
tñ in unum. ⁊ ñ in scandalum. Alioquin
nec iocundum plane nec bonum: s pessi¬
mum ac molestissimũ. Ue aut̃ homini
illi: ꝑ quẽ unitatis uinculũ iocundum t᷑¬
batur. Iudicium ꝓfecto portabit quicũq
ẽ ille. Ante mͥ contingat mori: qͣm audire

Expanded text:
scondissem me forsitan ab eo. Tu vero homo unanimis, dux meus, et notus meus, qui simul mecum dulces capiebas cibos , hoc est: Quod a te patior convivo et contubernali meo, id molestius sentio, fero aegrius. Scitis haec quaerimonia cujus, et de quo sit. 3. Agnoscite ergo et sponsam eodem de filiis matris suae conquerentem affectu, quoniam in eodem spiritu, cum ait: Filii matris meae pugnaverunt contra me. Unde et alibi loquitur: Amici mei et proximi mei adversum me appropinquaverunt, et steterunt . Longe, quaeso, a vobis facite semper hoc tam abominabile et detestabile malum, vos qui experti estis, et quotidie experimini, quam bonum sit et quam jucundum habitare fratres in unum , si tamen in unum, et non in scandalum. Alioquin nec jucundum plane, nec bonum, sed pessimum ac molestissimum. Vae autem homini illi, per quem unitatis vinculum jucundum turbatur! Judicium profecto portabit quicunque est ille. Ante mihi contingat mori, quam audire
Abbreviated transcription (Latin):
atq carnale appellatione sui homo sp̃i ¶ q sudi¬
lis indignũ iudicans. int̾ sua magis cens ailid pt¬
it deputandũ: qͣm se ꝑsonalit̾ expͥm̃ dĩdinspe¬
illud. Cum me dico inquit excellentius
erius accipite quod carm ammande uides
ccõmodatũ. etiã ⁊ iunctum in concupiscẽ¬
ia. Id me fiusse quidẽ s iam ñ eẽ agnosco:
uia ñ scd̾m carnẽ adhuc ambulo. s scd̾̃m¬

Expanded text:
atque carnale appellatione sui homo spirituaatque carnale appellatione sui homo spiritualis indignum judicans, inter sua magis censuit deputandum, quam se personaliter exprimendum peillud. Cum me dico, inquit, excellentiusferius accipe, quod carni animandae vides accommodatum, etiam et junctum in concupiscentia. Id me fuisse quidem, sed jam non esse agnosco, quia non secundum carnem adhuc ambulo, sed
Abbreviated transcription (Latin):
lo inter gentes tam ingens silua credit
ẽ uinearum. qd ii ipse inssua custodia ui¬
nee minime curiosus inuentus sit: ita ui
p̾̃tiosiorẽ quã me. Optimꝰ estimator rerũ
qui nil suoꝵ sibi p̾ferendũ existimet. Qͣrͣ
multi saluti ꝓpͥe modicã uilissimamq pͥ¬
cuniã p̾tulerunt. Paulus nec aĩam. Nor
inqͥt facio eam p̾tiosiorẽ qͣm me. E rgo t mna¬
differentiã facis int̾ te ⁊ aĩam tuam: Lenu qbe¬
denter quidẽ tutͥ pluris es qͣm quid u
tuũ. s qͦmͦ ñ tua aĩa tu: Arbitror qd̾ qrisel pabis i¬
paulus iam tunc in sp̃u ambularet.iubt
te consentiret legi deiqm̃ bona ẽ: idcirt
hanc ipsam m̃tẽ suã tanqͣm pͥncipale a
supremũ quiddam sui dignũ duxerit. si¬
met potiꝰ qͣm sue cuiꝰpiã rei noĩe designa
Reliquũ uͦ qd̾ constat nat᷑e ẽẽ inferioris
herere. ñ mͦ officio uniuficandis: ⁊ fone
di nuitriendiq desidio. hoc inꝗͣ sensual

Expanded text:
lo inter gentes tam ingens 1378 silva credita lo inter gentes tam ingens 1378 silva credita est vinearum, quod et ipse in suae custodia vineae minime curiosus inventus sit; ita ut pretiosiorem quam me . Optimus aestimator rerum, qui nihil suorum sibi praeferendum existimet. 9. Quam multi saluti propriae modicam vilissimamque pecuniam praetulerunt! Paulus nec animam. Non, inquit, facio eam pretiosiorem quam me. Ergo differentiam facis inter te, et animam tuam? Prudenter quidem tu tibi pluris es, quam quidvis tuum. Sed quomodo non tua anima tu? Arbitror quod quia Paulus jam tunc in spiritu ambularet, et mente consentiret legi Dei quoniam bona est ; idcirco hanc ipsam mentem suam, tanquam principale ac supremum quiddam sui, dignum duxerit suimet potius, quam suae cujuspiam rei nomine designare; reliquum vero, quod constat naturae esso inferioris, nhaerere; non modo officio vivificdi nutriendique desiderio: hoc, inquam, sensuale
Abbreviated transcription (Latin):
ficio. ustio contriti cordis mei te teste absu-¬
mit: Sit obsecro sacͥficiũ tͥ contͥbulatꝰ sp̃s:¬
cor contͥtum ⁊ humiliatũ ds̃ ñ despicias.:⁊
ego quidẽ sic ꝓ in ꝑfecto meo traho ad me
capłin p̾sens. Perfectus aut̃ omnis erit.: qͥ
alias dic̾e pot̾i̾t. uineã meã ñ custodiui.
illo uidelicet sensu. qͦ saluator loquitur
in euangłio. Qui ꝑdid̃it aĩam suam ꝓp¬
ter me: inueniet eam. Idoneus plane
et dignus qui ponatur custos in uineis. q̃
ꝓpͥe cura uinee a cõmissarũ diligentia et
sollicitudine ñ impedit aut retardat: dũ
ñ queraͥt que sua sunt. neq qd sibi utile ẽ s
quod multis. ꝓpterea sane petro cura credi¬
ta ẽ. in tam multis uineis que erant de cir¬
cumcisione: quia homo paratꝰ erat ⁊ in ca¬
cerem ⁊ in mortẽ ire: usq idõ sue uinee .i.¬
sue aĩe ñ decinebat᷑ amore. quo minus cu¬
re intenderet creditarum. Merito ⁊ pau¬

Expanded text:
ficio ustio contriti cordis mei te teste absuficio ustio contriti cordis mei te teste absumit? Sit, obsecro, sacrificium tibi spcor contritum et humiliatum, Deus, ne despicias . 8. Et ego quidem sic pro imperfecto meo traho ad me capitulum praesens. Perfectus autem omnis erit qui alias dicere poterit: Vineam meam non custodivi; illo videlicet sensu, quo Salvator loquitur in Evangelio, Qui perdiderit animam suam propter me, inveniet eam . Idoneus plane et dignus qui ponatur custos in vineis, quem propriae cura vineae a commissarum diligentia et sollicitudine non impedit aut retardat; dum non quaerit quae sua sunt, neque quod sibi utile est, sed quod multis. Propterea sane Petro cura ista credita est in tam multis vineis, quae erant de circumcisione, quia homo paratus erat, et in carcerem, et in mortem ire , usque adeo suae vineae, isuae animae, non detinebatur amore, quominus curae intenderet creditarum. Merito et Pau