comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
manꝰ parisioꝵ
pontifex: terri¬
toriĩ augustidu¬
nensis indigena: patre
eleutherio. matre qq eu¬
sebia. honestis honoratiꝰq
genitrix ꝓ eo qͦd hunc
post alterũ intra breue
spatiũ concepisset inu¬
tero. pudore mota muli¬
ebri: cupiebat ante par¬
tũ infantẽ extinguere:
Et accepta potione ut
abortiuu ꝓiceret. dum
nocere ñposset incubabat
inuentre. ut pondere
prȩfocaret quẽ uenena
ertabat mat̾ cũ paruu¬
lo: renitebat᷑ infans ab
Utero.Erat ergopugna.
inter muliere & uiscera.
Lȩdehat᷑ matrona: nec no¬
cebat᷑ infantia. Oblucta¬
bat᷑ sarcina: ne genitrix
fieret parricida. Id actũ
est. ut seruatꝰ in col qͥmiᷤᷤ
ipse illesus ꝓcedẽt: &
matrẽ redderet innocen.¬
tem. Erat hinc futura
prȩnoscere: antefecisse
gerit. III.
ende cũ auallone
castro. cũ stratidio ꝓ¬
pu qͦ puer scolis excur¬
rerit: mater parentis
ut suã hereditatẽ ad qui¬
reret. de adolescentis fal¬
litura nece tri. Etauit.
Quȩ teperauit yotionẽ &¬

Expanded text:
manus Parisiorum pontifex, territorii Augustodunensis indigena, patre Eleutherio, matre quoque Eusebia, nonestis honoratisque genitrix, pro eo quod hunc post alterum intra breve spatium concepisset in utero, pudore mota muliebri cupiebat ante partum infantem exstinguere: et accepta potione ut abortivum projiceret, dum nocere non posset, incubabat in ventre, ut pondere praefocaret quem venena ertabat mater cum parvulo, renitebatur infans ab utero: erat ergo pugna inter mulierem et viscera. Laedebatur matrona, nec nocebatur infantia: obluctabatur sarcina, ne genitrix fieret parricida. Id actum est, ut servatus incolumis, ipse illaesus procederet, et matrem redderet innocentem. Erat hinc futura praenoscere, ante fecissegerit. II. Deinde cum Avallone castro cum Stratidio propinquo puer scholis excurreret, mater parentis ut ejus haereditatem acquireret, de adolescentis fallitura nece tractavit. Quae temperatam potionem i
Abbreviated transcription (Latin):
suũ erat diligeret: con¬
tinuo subiecit. Qͥa uͦ de
mundo ñ estis sed ego
elegi uos demundo: ꝓp¬¬
terea odit uos mundus.
Ergo & ipsi inde erant. &¬
unde ñ. ẽent. electi st̃:
ideo ñ meritis suis quoꝵ
nulla bona p̃cesserant
opera. ñ natura. quȩ do-¬
ta fuerat ꝑ liberũ arbi¬
triũ in ipsa radice uitia¬
ta: sed gratuita hoc .ẽ.
uera gr̃a. Qui enĩ demun¬
do mũndum ȩlegit qͦd
fecit: qͦd eligeret ñ in¬

Expanded text:
diligeret; continuo subjecit, Quia vero de mundo non estis, sed ego elegi vos de mundo, propterea odit vos mundus. Ergo et ipsi inde erant, unde ut non essent, electi sunt inde, non meritis suis, quorum nulla bona praecesserant opera; non natura, quae tota fuerat per liberum arbitrium in ipsa radice vitiata: sed gratuita, hoc est vera gratia. Qui enim de mundo mundum elegit, fecit quod eligeret, non in
Abbreviated transcription (Latin):
i de mundo inqͥt es¬
setis: mundꝰ qͦd suu̾
erat diligeret. Uniu̾se
quã plerunq etiã ipsã
mundi nomine appellat:
sicut illud ÷ D̾s erat in
xp̃o mundũ reconcilians

Expanded text:
i de mundo, inquit, essetis, mundus quod suum erat diligeret. Universae quam plerumque etiam ipsam mundi nomine appellat, sicut illud est: Deus erat in Christo mundum reconcilians
Abbreviated transcription (Latin):
Nlã neq facta st̾: si ipse
non fecent. fecit gͥ ea
prȩdestinando. & factur
operando: sic̃ discipłos qͦn¬
do elegerit. satis indicat
ȩuangłiũ. tunc utiq qͣndo
eos uocauit. Ꝙ tamen ait
apls. Elegit nos in ipso¬
ante mundi constitutio¬
nẽ: p̃destinando utiq ñ
uocando. Qͦs aut̃ p̃destina¬
uit : illos & uocauit. Ele¬
git p᷑destinando ante mun-¬
di constitutionẽ. elegit uo¬
cando. ante mundi consũ¬
mationẽ. Sic & mansiones:
prȩparauit. & prȩparat .
Nec alias. sed qͦs p̃parauit
has prȩparat : qͥ fecit quȩ
futura st̃. Quas prȩpara¬
uit p̃destinando. prȩparat

Expanded text:
 neque futura sunt, si ipse non fecerit. Fecit ergo ea praedestinando, facturus est operando. Sicut discipulos quando elegerit, satis indicat Evangelium; tunc utique quando eos vocavit : et tamen ait Apostolus, Elegit nos ante mundi constitutionem : praedestinando utique, non vocando. Quos autem praedestinavit, illos et vocavit : elegit praedestinando ante mundi constitutionem, elegit vocando ante mundi consummationem. Sic et mansiones praeparavit et praeparat; nec alias, sed quas praeparavit, has praeparat, qui fecit quae futura sunt: quas praeparavit praedestinando, praeparat
Abbreviated transcription (Latin):
caritas est ꝑ caritatẽ fiat.
ut quad habent singłi cõ¬
inune sit om̃ib: Sic enim
quisq etiã ipse habet. cũ
amat in alten qđ ipse non
habet. I lon erit itaq aliqͦ
inuidia imparis claritatis.
qm regnal it in omĩb uni¬

Expanded text:
aritas est, per charitatem fiat ut quod habent singuli, commune sit omnibus. Sic enim quisque etiam ipse habet, cum amat in altero quod ipse non habet. Non erit itaque aliqua invidia imparis claritatis, quoniam regnabit in omnibus uni
Abbreviated transcription (Latin):
quidẽ iã tunc cristianȩ re¬
ligionis fauctor ueriq dĩ
uenerator. ñ dũ tamen ut
est sollemne nr̃is initiari
signũ dñicȩ passionis acce¬
perat: Cũ igit᷑ anxiꝰ & mul¬
ta secũ de imminentis belli
necessitate ꝑ uoluens iter
ageret. atq ad cȩlũ sepius
ocłos eleuaret. & in de sibi
diuinũ p̃caret᷑ auxilium.
partẽ in caelo signũ crucis.
igneo fulgore rutilare: Cũq
tanto uisu fuisset ext̾ritꝰ
ac nouo ꝑturbaret᷑ aspectu:
adstare sibi uidet angłos
dicentes. Constantine eNͣ

Expanded text:
quidem jam tunc Christianae religionis fautor verique Dei venerator, nondum tamen, ut est solemne nostris initiari, signa Dominicae passionis acceperat. Cum igitur anxius et multa secum de imminentis belli necessitate pervolvens iter ageret, atque ad coelum saepius oculos elevaret, et inde sibi divinum precaretur auxilium, partem in coelo signum crucis igneo fulgure rutilare, cumque tanto visu fuisset exterritus, ac novo perturbaretur aspectu, astare sibi vidit angelos dicentes: Co
Abbreviated transcription (Latin):
locũ: iterũ uenio & accipiã
uos ad merpsũ. ut ul ego
sum : & uos sitis. & quo¬
locum. si iã multȩ man¬
siones st̃: Si quominus
cxisset uado parare : aut
il adhuc parandꝰ est. cur
non merito dixisset uado
parare: An iste mansiones
quominꝰ. e̾ent: dixisset
uado parare : & tamen
quia ita sc̃ ut parandȩ
sint: non eas uadit para¬
re sic̃ ft̃. Sed si abierit
& parauerit sic̾ futurȩ
sunt: iterũ ueniens ac¬
cipiet eos ad seipsum.
ut ubi est ipse : sint etiã

Expanded text:
piam vos ad me ipsum, ut ubi ego sum et vos sitis. Quolocum, si jam multae mansiones sunt? Si quo minus, dixisset, Vado parare. Aut si adhuc parandus est, cur non merito dixisset, Vado parare? An istae mansiones quo minus enim essent, dixisset, Vado parare. Et tamen quia ita sunt ut parandae sint, non eas vadit parare sicut sunt: sed si abierit et paraverit sicut futurae sunt, iterum veniens accipiet suos ad seipsum, ut ubi est ipse, sint etiam
Abbreviated transcription (Latin):
det᷑ illo inferior eui simi¬
liter decȩlo dictũ ÷ saule
saule quid me ꝑsequeris.
Ego sũ ui̾c nazarenꝰ. nisi
quia hic ñ ad huc ꝑseqͦns.
sed iã conseqͦns inuitat᷑:
Ex insignũ qđ in caelo
sibi fuerat demonstratum.
inmilitaria uexilla trans¬
format. aclabarũ quem
dicunt inspecie crucis do¬
minicȩ exaptat . Etita
Iarmis uexillisq religionis
Iinstructꝰ. aduersũ impioꝵ
ed & indextera sua
manu. signũ nichil¬
lominꝰ crucis ex auro fabre¬
factũ habuisse ꝑhibetur.

Expanded text:
lo inferior, cui similiter de coelo dictum est: Saule, Saule, quid me persequeris? ego sum Jesus Nazarenus , nisi quia hic non adhuc persequens, sed etiam exconsequens invitatur. Exin signum, quod in coelo sibi fuerat demonstratum, in militaria vexilla transformat, ac Labarum, quem dicunt, in speciem crucis Dominicae exaptat, et ita armis vexillisque religionis instructus, adversum impiorum n dextra sua manu signum nihilominus crucis ex auro fabrefactum habuisse perhibetur.
Abbreviated transcription (Latin):
petio cuictũ. ẽẽt. fidendiori
atq ꝓmytiori. ñ cantabit
gallus donec me der neges.e
Tanqͣm er.. eẽnt. ab illo
perituri merito turbabant᷑.
sed cũ audiunt in domo
patris mei mansiones mul¬
tȩ st̃. si qͦminꝰ dixissẽ uob̾
quia uado parare uob̾ lo-¬
cũ. a ꝑturbatione recre-¬
antur: certi ac fidentes
etiam post ꝑicła tempta¬
tionũ. se apud dm̃ cũ xp̃o
esse mansuros. Quia & si
aliꝰ est auo fortior. aliꝰ alio

Expanded text:
etro dictum esset, fidentiori atque promptiori: Non cantabit gallus, donec ter me neges? Tanquam ergo essent ab illo perituri, merito turbabantur. Sed cum audiunt: In domo Patris mei mansiones multae sunt, Si quominus dixissem vobis quia vado parare vobis locum, a perturbatione recreantur, certi ac fidentes etiam post pericula tentationum se apud Deum cum Christo esse mansuros: quia et si alius alio fortior, alius alio
Abbreviated transcription (Latin):
Messis qͥdẽ multa: oꝑarii autẽ pau¬
ci. Rogate gͦ dñm messis: ut mittat
oꝑarios in messẽ suam:. Tc .xii.¬
d messem multã oꝑarii paucist̃:
sumus. qͥa ⁊ si sunt qͥ bona audiant.
desunt qͥl dicant. Ecce mundꝰ sac̾doti
ualde inuenit᷑ oꝑator. qͥa officiũ qͥdẽ
sacerdotale suscepimꝰ. s opus officii ñ
dicit᷑: rogate dnm messis: ut mittat
oꝑarios in messẽ suã. Uos ꝓ nob̾ petite.
ut digne in uob̃ oꝑari ualeamꝰ : ne
ab exhortatione lingͣ torpeat. ne post¬
quã p̃dicationis locũ suscepimꝰ. apud
iustũ iudicẽ nr̃a nos tacit᷑nitas addi¬
cat. Sepe enĩ ꝓ sua neqͥtia p̃dicantiũ
restringitur lingua: sepe uero exsub¬
iectoꝵ culpa agitur: ut his qͥ pre¬
sunt predicationis sermo subtraha¬
tur:.

Expanded text:
dem multa, operarii autem pauci. Rogate ergo dominum messis, ut mittat operarios in messem suam. Ad messem multam operarii pauci sunt, sumus, quia etsi sunt qui bona audiant, desunt qui dicant. Ecce mundus sacerdotibvalde invenitur operator, quia officium quidem sacerdotale suscepimus, sed opus officii non dicitur: Rogate dominum messis, ut mittat operarios in messem suam. Vos pro nobis petite, ut digna vobis operari valeamus, ne ab exhortatione lingua torpeat, ne postquam praedicationis locum suscepimus apud justum judicem nostra nos taciturnitas addicat. Saepe enim pro sua nequitia praedicantium lingua restringitur: saepe vero ex subjectorum culpa agitur ut eis qui praesunt, praedicationis sermo subtrahatur.
Abbreviated transcription (Latin):
germanꝰ
rensis oppidi
indigena fuit. parentib
splendidissimis ꝓcreatꝰ.
& abipsis infantiȩ ru-¬
dimentis studiis liberali-¬
b institutꝰ. In quo doc¬
trinȩ co latio cũ inge-¬
nii ubertate consentieis.
eruditissimũ duplicato
hono. id. ẽ. nature &
industriȩ reddixunt :
Atq ut in eũ ꝑfectio lit¬
terarũ plena conflue¬
ret post auditoria. gal¬
licana intra urhẽ romã
uiris scientiam plenitu
ctionis adiecit
oride tribu¬
naua prȩfecturę
ꝑfessione adusca.¬
tionis ꝯrnauit: In quo
actu dum multip.
laudis luce respienderet.
sub limemgenere duui-¬
tus morib sorritur u¬
xorem. Quẽ quidẽ to¬
gę prȩconiis p̃minentẽ
ntinꝰ res puolica adho¬
norũ presĩpsit insiggna.
ducatꝰ cunien & regi¬
men ꝑ ꝓiuncias confe¬
rendo. Erudiebatur
ulto iudicio nequid
ꝑfecti de esset aposto¬
lico pontifici mox fu¬
turo. Parabat᷑ eloqͥn¬
tia prȩdicationib ii¬
ris doctrina iusticię
uxoris societas adte¬
stimoniũ castitatus:

Expanded text:
Germanus rensis oppidi indigena fuit, parentibus splendidissimis procreatus et ab ipsis infantiae rudimentis studiis liberalibus institutus; in quo doctrinae conlatio cum ingenii ubertate consentiens, eruditissimum duplicato bono, id est naturae et industriae, reddiderunt. Atque ut in eum terarum plena conflueret, post auditoria Gallicana intra urbem Romam uris scientiam plenitudini perfectionis adiecit. Deinde tribunalia praefecturae professione advocationis ornavit. In quo actu dum multiplici laudis luce resplendet, sublimem genere, divitiis, moribus sortitur uxorem. Quem quidem togae praeconiis praeminentem protinus res publica ad honorum praesumpsit insignia ducatus culmen et regimen per provincias conferendo. Erudiebatur tatis iudicio, ne quid perfectionis deesset apostolico pontifici mox futuro. Parabatur eloquentia praedicationibus, iuris doctrina iustitiae, uxoris societas ad testimonium castitatis. 2.
Abbreviated transcription (Latin):
actib publice prȩdicant᷑.
ait prȩdicabit᷑ inte¬
ctis: iuxta morẽ ꝓuinciȩ
palestinȩ loqͥt᷑. ubi solent
intectis residere. Nonenĩ
tecta nr̃o more culminib
sublimata. sed plano scẽ¬
mate faciunt ȩqualia.
Unde lex p̃cȩpit: ut qͥ nouã
domũ edificaret murum
tecti poneret ingyro. ne
fund̾etur ibi sanguis in¬
noxiꝰ labante aliqͦ & in
prȩceps ruente. Et intem¬
pli constructione legimꝰ.
Texit qͦq domũ laquea¬
rib cȩdrinis. & edificauit
tabulatũ suꝑ omne̾ do¬
mũ qͥnq cubitis altitu¬

Expanded text:
e praedicantur. ait, Praedicabitur in tectis, juxta morem provinciae Palestinae loquitur, ubi solent in tectis residere. Non enim tecta nostro more culminibus sublimata, sed plano schemate faciunt aequalia. Unde lex praecepit ut qui novam domum aedificaret, murum tecti poneret in gyro, ne funderetur ibi sanguis innoxius, labente aliquo et in praeceps ruente. Et in templi constructione legimus: Texit quoque domum laquearibus cedrinis, et aedificavit tabulatum super omnem domu
Abbreviated transcription (Latin):
Quoꝵ bene petrꝰ adhuc
ininfirmitate positꝰ spe¬
ciẽ tenet: cũ uiso mira¬
cło pisciũ dix̃. Exi anie
dñe : qͥa homo peccator
sum. Immo si de peccatorẽ
consid̾as: oportet ut ate
dñm ñ repellas. Sed qui
iccirco melioris habitus
uias & rectioris uitȩ ap¬
prehend̾e arcẽ nolunt
qͥa infirmos se. ee. con¬
spiciunt. qͣsi peccatores
se fatentur. & dñm repel¬
lunt: eũq inqͦ scĩficari
debuerant fugiunt. &
uelut inꝑturbatione con¬
siliũ ñ habent dũ mori¬
unt᷑ & uitã timent. Un¬

Expanded text:
huc in infirmitate positus speciem tenet, cum viso miraculo piscium dixit: Exi a me, Domine, quia homo peccator sum . Imo si te peccatorem consideras, oportet ut a te Dominum non repellas. Sed qui idcirco melioris habitus vias et rectioris vitae apprehendere arcem nolunt, quia infirmos se esse conspiciunt, quasi et peccatores se fatentur, et Domino repellunt, eumque in quo sanctificari debuerant, fugiunt, et velut in turbatione consilium non habent, dum moriuntur et vitam timent.
Abbreviated transcription (Latin):
rit usq ad cȩlũ suꝑbia eius
& caput eiꝰ nubes tetigerit:
quasi sterqͥlinũ infine ꝑdet᷑.
ꝑdet᷑. q̃ inpͥncipio florere ui¬
debat᷑. Est gͦ sensus. Atten¬
dite ne emulemini simula¬
tores. qͥa ueniet ꝓfecto tẽpꝰ¬

Expanded text:
a ejus, et caput ejus nubes tetigerit, quasi sterquilinium in fine perdetur . rdetur, qui in principio florere videbatur. Est ergo sensus: Attendite ne aemulemini simulatores, quia veniet profecto temp
Abbreviated transcription (Latin):
qđ seqͥt᷑ qm̃ quȩ intenebris
dixistis in lumine dicentur.
& qđ in aure locuti estis in
cubilib p̾dicabit᷑ intectis.
non solũ infuturo qnͣdo
cuncta cordiũ abscondita
ꝓfer int᷑ ad lucẽ. sed & in
presenti tempore potest
congruent̃ accipi. qm qͥ¬

Expanded text:
m quae in tenebris dixistis, in lumine dicentur, et quod in aure locuti estis in cubiculis, praedicabitur in tectis, non solum in futuro, quando cuncta cordium abscondita proferentur ad lucem, sed et in praesenti tempore potest congruenter accipi. Q
Abbreviated transcription (Latin):
tatis. Nã sic̃ modicũ ferm̃tũ
dotã farmȩ cui inicit᷑ massã
corrũpit. uniu̾sãq mox con¬
sꝑsionẽ suo sapore cõmacu¬
lat: sic nimirũ simulatio
cuiꝰ semel animũ imbuerit
tota uirtutũ sinceritatȩ &
ueritate fraudabit
reuelet᷑. neq absconditũ

Expanded text:
. Nam sicut modicum fermentum totam farinae qui injicitur massam corrumpit, universamque mox conspersionem suo sapore commaculat, sic nimirum simulatio cujus semel animum imbuerit, tota virtutum sinceritate et veritate fraudabit. reveletur, neque absconditum
Abbreviated transcription (Latin):
aut̾̃ dñs ministrat: qͥa
lucis suȩ illuminatione nos
satiat. Transit uͦ dictũ est:
cũ de iudicio adregnũ redit
Uel certe nob̾ dñs post iu¬
diciũ transit: quia abhuma¬
nitatis forma indiuinitatis
suȩ contẽplationẽ nos eleuat.
Et transire eiꝰ ÷. inclarita¬
tis suȩ speculationẽ nos du

Expanded text:
autem Dominus ministrat, quia lucis suae illustratione nos satiat. Transire vero dictum est, cum de judicio ad regnum redit. Vel certe Dominus nobis post judicium transit, quia ab humanitatis forma in divinitatis suae contemplationem nos elevat. Et transire ejus est in claritatis s
Abbreviated transcription (Latin):
tractatu sp̃ualiũ.yste¬
rioꝵ gr̃a ñ potuerit re¬
fulgere lupi me priꝰ
uidise credant᷑. & so¬
lemnis uocis extorsis¬
se suffrac uni. Nonne
lupis ist heretic: cõ¬
parandi :unt. qui irisi¬
munt circa caulas no¬
cturno magis tempore
quã diurno: Semper
ersantur¬
ergo circa caulas.
stabula tamen xp̃i
intrare non audent. &
oñ sanantur: qui
instabu ũ suũ ĩ uult

Expanded text:
tractatu spiritalium mystetractatu spiritalium mysteriorum gratia non potuerit refulgere, lupi me prius vidisse credantur, et solemne vocis extorsisse suffragium. 49. Nonne lupis istis haeretici comparandi sunt, qui insimunt circa 1422 caulas nocturno magis tempore quam diurno? Semper Versantergo circa caulas; stabula tamen Christi intrare non audent. Et ideo non sanantur, quia in stabulum suum non vult
Abbreviated transcription (Latin):
cce ego
mitto uos : sicut¬
agnos inter lupoᷤ
Tontraria sunt ifta sibi
anualia: ut alia aba¬
liis deuorent᷑: Sed bonꝰ
pastor lupos gregi suo
timere non nouit. idõq:
isti discipłi ñ inprȩdam
sed ad grãm dirigunt᷑:
Sollicitudo enĩ pastoris¬
boni efficit. ut lupi in
agnos audere nichil pos¬
sint.l l¬
upi quid significare
uidentur : debemꝰ
ad uertere. Bestiȩ nems¬
pe sunt quȩ iniidiantꝰ
ouilib circa pastoraleᷤᷤ
uersantur casas.habi¬
tacula domoꝵ intrare
nen audent. Conũ ca¬
num absentiam aut
desidiam pastoris ex¬
plorant. Quiũ guttur
inuadunt. ut cito stran¬
guleat. Feri. rapaces.
ĩdemq natura corpo¬
ris rigidiores : ut se fa-¬
cile non possint inflec¬
tere. Impetu quodã suõ
ferunt᷑ : & ideo sepe lu¬
um prȩterea siquẽ
prioreĩ hominem
uiderint. uocẽ eiꝰ
quadã naturȩ ui ferun-¬
tur eripere. Si autẽ
homo priꝰ eos uiderit:
exagitari memorant᷑.
Et ideo cauendum in
est: ne si inhodierno

Expanded text:
cce ego mitto vos sicutagnos inter lupos . 46. Contraria sunt ista sibi animalia, ut alia ab aliis devorentur. Sed bonus pastor lupos gregi suo timere non novit: ideoque isti discipuli non in praedam, sed ad gratiam diriguntur; sollicitudo enim boni pastoris efficit, ut lupi in agnos audere nihil possint. upi quid significare videantur debemus advertere. 48. Bestiae nempe sunt quae insidiantur ovilibus, circa pastorales versantur casas, habitacula domorum intrare non audent, somnum canum, absentiam aut desidiam pastoris explorant, ovium guttur invadunt, ut cito strangulent: feri, rapaces, iidemque natura corporis rigidiores; ut se facile non possint inflectere, impetu quodam suo feruntur, et ideo saepe luum praeterea si quem priores hominem viderint, vocem ejus quadam naturae feruntur vi eripere: si autem homo prius eos viderit, exagitari memorantur. Et ideo cavendum mihi est ne si in hodierno
Abbreviated transcription (Latin):
suũ samaritanꝰ ille dux̃
instabulum: & sanandũ
stabulario dereliquit.
Non accipiunt ergo
medicinã: qui medicũ
non requirunt. Si enĩ
requirerent: ñ deroga

Expanded text:
suum Samaritanus ille duxit in stabulum, et sanandum stabulario dereliquit . Non accipiunt ergo medicinam, qui medicum non requirunt; si enim requirerent, non deroga
Abbreviated transcription (Latin):
inea dñs quod dudũ
prȩdirerat. Obȩdien¬
tiam malo quã sa¬
crisicium. & scientiã
dei plusquã holo cau¬
sta.
Hec fuit uere obedien¬
tia om̃i sacrificio gra¬
tior. hec uoluntas cun¬
ctis hostiis acceptior.
Hinc ꝓmeruit głam.
qua ipsa postmodum
plausit. Ecce ait ex
hoc beatã me dicent
om̃s generationes. O¬
beatã maria quis dig¬
ne tibi ualeat iura
gr̃arũ & laudũ prȩco¬
nia impendere. que
singulari tuo assensu
mundo succurristiꝑ
dito: Quas tibi lau¬
des fragilitas humani
geͣris ꝑsoluat. quȩ so¬
so tuo cõmercio recu¬
perandi aditũ inuenit:
accipe itaq quascunq¬
meritis tui impares grã¬
rũ actiones. & cũ sus¬
ceperis uota. culpas
nr̃as orando excusa.
intra sacrarium erau¬
ditionis. & reporta nob̾
antidotũ reconciliatio¬
nis. Sit ꝑte excusabile
quod ꝑte ingerimꝰ. sit
impetrabile quod fida
mente poscimꝰ. Accipe
quod offerimꝰ. redona
qued rogamꝰ. excusa qd̃¬
du iemus. Sc̃a MaRia

Expanded text:
in ea Dominus, quod dudum in ea Dominus, quod dudum praedixerat: Obedientiam malo quam sacrificium, et scientiam Dei plus quam holocausta . Haec fuit vera obedientia omni sacrificio gratior, haec voluntas cunctis hostiis acceptior; hinc promeruit gloriam, quam ipsa postmodum plausit: Ecce, ait, ex hoc beatam me dicent omnes generationes. beata Maria, quis tibi digne valeat jura gratiarum ac laudum praeconia impendere, quae singulari tuo assensu mundo succurristi perdito? Quas tibi laudes fragilitas humani generis persolvat, quae solo tuo commercio recuperandi aditum invenit? Accipe itaque quascunqmeritis tuis impares gratiarum actiones: et cum susceperis vota, culpas nostras orando excusa. intra sacrarium exauditionis, reporta nobis antidotum reconciliationis. Sit per te excusabile quod per te ingerimus: fiat impetrabile quod fida mente poscimus. Accipe quod offerimus, redona quod rogamus; excusa quod timemus. Sancta Maria,
Abbreviated transcription (Latin):
Ne tuneas maria. in¬
uenisti enim grãm a¬
pud dm̃. Ne inquit
a conspectu meo ma¬
ter dñ mei terreariꝰ.
Ego conceptionis tuȩ
minister aduenl. ñ ut
uirginitatẽ amitte¬
res interueni. Ipse me
misit adte. qui est
nasciturꝰ exte. Conci¬
pies enim & paries fi¬
lium. non ciuuslibet
meriti hominẽ. sed
totiꝰ scłi saluatorem.
Recole maria in libro
isaiȩ ꝓphe uirginem
quam parituram le¬
gisti. & gaude atq
exulta. quia tu. ẽẽ.
meruisti. Tu ibi prȩ¬
figurata es uirgo.
tũ ecce concipies in
utero ñ deuiro sed
eris. & incorrupta ma¬
nebis. Paries quidẽ
filium. & uirginita¬
tis non patieris detri¬
mentũ. E fficieris gra¬
uida. & eris mater
semper intacta. Sen¬
ties pondera uentris.
& pudorem ñ perdeᷤᷤ
castitatis. In cumes¬
cent ubera tua. & in¬
tacta manebunt uis¬
cera tua. At illa di¬
xit. Ecce ancilla dñi.
fiat mͥ scd̃m uerbũ
felix obedien-¬
tia o insignis
gr̃a. quȩ dum
porauit. Impleuit

Expanded text:
Ne timeas, Maria; inNe timeas, Maria; invenisti enim gratiam apud Dominum. Ne, inquit, a conspectu meo, Mater Domini mei, terrearis: ego conceptionis tuae minister adveni, non ut virginitatem amitteres interveni; ipse me misit ad te, qui est nasciturus ex te. Concipies enim et paries filium; non cujuslibet meriti hominem, sed totius saeculi Salvatorem. Recole, Maria, in libro Isaiae prophetae, virginem quam parituram legisti ; et gaude atque exsulta, quia tu esse meruisti. Tu ibi praefigurata es Virgo, tu ecce concipies in utero, non de viro, sed eris, et incorrupta permanebis. Paries quidem filium, et virginitatis non patieris detrimentum. Efficieris gravida, et eris mater semper intacta. Senties pondera ventris, et pudorem non perdes castitatis. Intumescent ubera tua, et intacta manent genitalia tua. At illa dixit: Ecce ancilla Domini: fiat mihi secundum verbum felix obedientia, o insignis gratia, quae dum poravit! Implevit
Abbreviated transcription (Latin):
nupta terretur. sed
quia genuerit cum
exultatione mirat̾.
audeamꝰ
ergo & nos fr̃s
indie tante uir¬
ginis. quȩ dũ despon-¬
saretur fabro cȩ̨li nup¬
sit architecto. Nmit¬
titur enĩ ei filiꝰ. ꝑ ui¬
sitationẽ scĩ sp̃s. Eł ee
illa audiens gaudẽt.
cupitq efficĩ mater.
Quid igitur mirum.
si sine corruptione
nascitur qui de scĩfi¬
catione concipitur.
Nl on enim decebat .¬
ut ille qui nob̾ affere¬
bat salutem. matri ab¬
riperet integritatis dig¬
terra. mariq non capit᷑.
intra uniꝰ corpusculi
membra suscipit᷑. Hȩc
est illa nouitas. hiere¬
prȩnuntiata. Faciet
inquit dñs nouũ suꝑ
terram. mulier cireum¬
dabit uirum. O femi¬
na suꝑ feminas bene¬
dicta. quȩ uirum om¬
nino non nouit. & ui¬
rum suo utero circun¬
dedit. Circundal uirũ
maria angło fidem
dando. quia eua ui¬
consentiendo.L Ui.
lutationis igna¬
ram: terretur uirgo
nouitate uerborũm.
Ad quã angłs quodsu¬
periꝰ preculimꝰ dixit.

Expanded text:
nupta, terretur; sed nupta, terretur; sed quia genuerit, cum exsultatione miratur. Gaudeamus ergo et nos, fratres, in die tantae Virginis, quae dum desponsaretur fabro, coeli nupsit architecto. Promittitur enim ei filius per visitationem sancti Spiritus. Haec illa audiens gaudet, cupitque effici mater. Quid igitur mirum, si sine corruptione nascitur, qui de sanctificatione concipitur: non enim decebat ut ille qui nobis afferebat salutem, matri praeriperet integritatis digterra, mari coeloque non capitur, intra unius corpusculi membra suscipitur. Haec est illa novitas Jerepraenuntiata: Faciet, inquit, Dominus novum super terram; femina circumdabit virum . O femina super feminas benedicta, quae virum omnino non novit, et virum suo utero circumdedit! Circumdat virum Maria angelo fidem dando; quia Eva peconsentiendo. 4. Anlutationis ignaram; terretur Virgo novitate verborum. Ad quam angelus, ut superius protulimus, dixit:
Abbreviated transcription (Latin):
inte: & uirtꝰ altissimi
obumbrabit tͥ. id eoq¬
& quod nascet᷑ exte
scm̃ uocabitur
filiꝰ dei. Iã audisti quo¬
modo fiet hoc. respon
&e uirginitatem nona
& post partum inçor¬
rupta ꝑ maneas.ł
om̃e copuuum
tuũ dep̃cat᷑ assensũ.
fidĩ obsidem fecit.
Noli morari uirgo.
nuntio festinanter
responde uerbum.
& suscipe filium.
Da fidem . & senti
uirtutẽ. Ecce inqͣt
ancilla dñi. fiat mi¬
chi scd̃m uerbũ tusi.
Nec mora reuertitur
nuntiꝰ. & uirginalẽ
thalamũ ingredit᷑
xp̃e. Efficitur sub¬
dypo pregnans bea
ta gentrix. & cun¬
cta ꝑ scła prȩdicat᷑
hec felix. Concipit
max ad credulitatẽ
uerbi. uirilis igna¬
ra consortii: imple¬
tur uterꝰ. nullo hu¬
mano pollutꝰ am¬
plexu. Exultat itaq
uirgo eũ concipit.
uirgo grauida. uirgo
cum parit. & uirgo
post partum. Prȩ¬
clara ergo uirginitas.
& gloriosa fecũnditaᷤ.
Exultat maria. &
matrẽ se lexami mi¬
ratur: ac de sp̃u scõ
se ꝓtulisse gauder.
I ec quia peperit in¬

Expanded text:
 Altissimi obumbrabit tibi; ideoque quod nascetur ex te Sanctum, vocabitur Filius Dei. Jam audisti quomodo fiet hoc, respondet virginitatem non et post partum incorrupta permaneas. O omne captivum tuum deprecatur assensum: fidei obsidem fecit. Noli morari, Virgo: nuntio festinanter responde verbum, et suscipe filium; da fidem, et senti virtutem. Ecce, inquit, ancilla Domini: fiat mihi secundum verbum tuum. Nec mora, revertitur nuntius, et virginalem thalamum ingreditur Christus. Efficitur subito praegnans beata Dei genitrix, et cuncta per saecula praedicatur hinc felix. Concepit mox ad credulitatem verbi, virilis ignara consortii: impletur uterus nullo humano pollutus amplexu. Exstat itaque virgo cum concipit, virgo gravida, virgo cum parit, et virgo post partum. Praeclara ergo illa virginitas, et gloriosa fecunditas. Exsultat Maria, et matrem se laeta miratur, et de Spiritu sancto se peperisse gaudet: nec quia peperit in
Abbreviated transcription (Latin):
odisse ꝓximum.
qui sic euꝰ odit sicut
semetipsũ. Tunc &e¬
nim bene nrãm ani¬
mam odimꝰ. cũ eiꝰ car¬
nalib desideriis non
ad quiescimꝰ. cũ eiꝰ
appetitum frangimꝰ.¬
& eiꝰ uoluptatib relu¬
ctamur. Quȩ ergo
contempta ad meliꝰ
ducit᷑ : quasi ꝑ odiũ
amatͬ. dic sic Nimi¬
rum ex hib̾e ꝓocimis.
nrĩs odii discretionẽ
debemꝰ ut meis &
diligamꝰ quod sunt.
& habeamꝰ odio quod
inob̾ itinere obsistu¬
erte

Expanded text:
odisse proximum, odisse proximum, qui sic eum odit sicut semetipsum. Tunc etenim bene nostram animam odimus, cum ejus carnalibus desideriis non acquiescimus, cum ejus appetitum frangimus, ejus voluptatibus reluctamur. Quae ergo contempta ad melius ducitur, quasi per odium amatur. Sic sic nimirum exhibere proximis nostris odii discretionem debemus, ut in eis et diligamus quod sunt, et habeamus odio quod in Dei nobis itinere obsistuCerte
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃s & sorores . ad huc
autem & anmnã suã.
non potest m̃s. eẽ. dis¬
ed ꝑcunctari libet
quomꝰ parentes & car¬
naliter ꝓpinqͦs prȩ-¬
cipimur odisse: qui iu¬
bemur & inimicos di¬
ligere. Et certe de u
rem diligendã
prȩdicat. cum
magister dicat. qui
ux orem non odit
non potest m̃s. ẽe. diᷤ¬
cipłs. Nunqͥd aliud
udexͣ nuntiat. aliud
prȩco clamat: An si¬
mul & odisse possu¬
mꝰ & diligere Sed
si uim prȩcepti per¬
pendimꝰ. utrunq a¬
gere ꝑ discretionem
ualemꝰ. ut eos qui
nobis carnis cogna¬
tione comuncti sunt
& quos paimos nouimꝰ
diligamꝰ. & qͦs aduer¬
sariõs inuia dei patimͣ
odiendo & fugiendo nes¬
ciamꝰ.
uasi enim ꝑ odiũ
diligitur. qui car¬
naliter sapiens.
dum praua nobis inge¬
rit non audit᷑. Ut au¬
tem dñs demonstraret
hoc erga ꝓimos odiũ
non affectione ꝓced̾e
sed decaritate ad didit
dicens. Ad huc aut̃
& anunã suã. O disse
itaq prȩcipimur pro¬
ximos. odisse &e am
onstat ergo qͥa
amando debei

Expanded text:
res et sorores, adhuc autem et animam suam, non potest meus esse disSed percontari libet quomodo parentes et carnaliter propinquos praecipimur odisse, qui jubemur et inimicos diligere? Et certe Veritrem diligendam praedicat, cum magister dicat: Qui uxorem non odit, non potest meus esse discipulus. Nunquid aliud judex nuntiat, aliud praeco clamat? An simul et odisse possumus, et diligere? Sed si vim praecepti perpendimus, utrumque agere per discretionem valemus, ut eos qui nobis carnis cognatione conjuncti sunt, et quos proximos novimus, diligamus, et quos adversarios in via Dei patimur odiendo et fugiendo nesciamus. Quasi enim per odium diligitur qui carnaliter sapiens, dum prava nobis ingerit, non auditur. Ut autem Dominus demonstraret hoc erga proximos odium non de inaffectione procedere, sed de charitate, addiditdicens: Adhuc autem et animam suam. Odisse itaque praecipimur proximos, odisse et Constat ergo quia amando debet
Abbreviated transcription (Latin):
Si luxuriosꝰ quisq ad
continentiã inta mu¬
tauit: ab negauit utiq¬
quod fuit. Si auarꝰ
quisq: ambire iam
desiit. & largiridi¬
dicit ꝓpria q̃ui priꝰ
aliena rapiebat: ꝓ¬
culdubio semetipsũ
reliquit. Ipse quidẽ
est ꝑnaturã: sed ñ
est ipse ꝑmalitiam.
Hinc enim scriptum¬
est. Uerte impios &
non erunt.Conuersi
nanq impii ñ erun.
non quia omĩno ñ
erunt in essentia. sed
scilicet ñ erunt in¬
impietatis culpa.
Tunc ergo nosmet¬
ipsos relinqͥmꝰ. tunc
no ᷤ ipsos abnegamꝰ.
cũuitamꝰ quod ꝑ¬
u ecustatẽ fuimꝰ.
& ad hoc nitim᷑
quod ꝑ nouitatẽ
uocamur. P ensem
quomodo se paulꝰ
abnegauerat. qui
dicebat. uiuo autẽ
lam non ego. Extin¬
ctus quippe fuerat
seuus ille ꝑsecudor:
& iuuere cȩperat pre¬
dicator pius. Sienim
ipse. ẽẽt: piꝰ ꝓfecto
non. ẽet. Sed qui se
uiuere denegat. dicat
unde est. quod sc̃a uer¬
ba ꝑ doctrinã ueri¬
tatis clamat. ꝑtinꝰ
subdit. Uiuit uero

Expanded text:
Si luxuriosus quisque ad Si luxuriosus quisque ad continentiam vitam mutavit, abnegavit utiqquod fuit. Si avarus quisque ambire jam desiit, et largiri didicit propria qui prius aliena rapiebat, procul dubio semetipsum reliquit. Ipse quidem est per naturam, sed non est ipse per malitiam. Hinc enim scriptumest: Verte impios, et non erunt. --Conversi namque impii non erunt, non quia omnino non erunt in essentia, sed scilicet non erunt impietatis culpa. Tunc ergo nosmetipsos relinquimus, tunc nosipsos abnegamus, cum mutamus quod per vetustatem fuimus, et ad hoc nitimur quo vocamur. Pensemus quo modo se Paulus abnegaverat, qui dicebat: Vivo autem jam, non ego . Exstinctus quippe fuerat saevus ille persecutor, et vivere coeperat praedicator pius. Si enim ipse esset, pius profecto non esset. Sed qui se vivere denegat, dicat unde est quod sancta verba per doctrinam veritatis clamat. Protinus subdit: Vivit vero
Abbreviated transcription (Latin):
cũ nudo luctari debemꝰ.
Nam si uestitꝰ quisq
cũ nudo luctatur
citiꝰ ad terram deicit᷑.
quia habet unde te¬
neat᷑. Quid enĩ sunt
derrena omĩa. nisi
quedã corporis indu¬
menta: qui ergo con¬
tra diabolũ ad certa¬
men ꝓperat uestimen¬
ta abiciat. ne subcũ¬
bat. Nichil in hoc
mundo amando pos¬
sideat. nullas rerum
labentium delecta¬
tiones requirat. ne
unde aduotũ tegit᷑
ad casum inde teneat᷑.
Nec tamen sufficit nr̃a
relinquere: nisi relin¬
quamꝰ & nos. Quid est
quod dicimꝰ relinqͣmꝰ
& nos : Sienim nosip¬
sos relinquimꝰ. quo ibi¬
mus extra nos Uel
quis est qͥ uadit. sse de¬
serit: Sed aliud sumꝰ
ꝑpeccatum lapsi: aliud
pernaturã conditi. A¬
luid quod fecimꝰ: aliud
uod facti sumꝰ.
elinquamꝰ nosmet¬
ipsos quales peccan¬
do nos fecimꝰ & ma¬
neamꝰ nosmetipsi qualeᷤᷤ
pergram facti su mus.
Ecce & enĩ qui su  ꝑb
fuit. si conuersꝰ ad
est semecipsũ reliqͥ t.

Expanded text:
cum nudis luctari debemus. cum nudis luctari debemus. Nam si vestitus quisquam cum nudo luctatur, citius ad terram dejicitur, quia habet unde teneatur. Quid enim sunt terrena omnia, nisi quaedam corporis indumenta? Qui ergo contra diabolum ad certamen properat, vestimenta abjiciat, ne succumbat. Nihil in hoc mundo amando possideat, nullas rerum labentium delectationes requirat, ne unde ad votum tegitur, ad casum inde teneatur. Nec tamen sufficit nostra relinquere, nisi relinquamus et nos. Quid est quod dicimus, Relinquamus et nos? Si enim nosmetipsos relinquimus, quo ibimus extra nos? Vel quis est qui vadit, si se deseruit? Sed aliud sumus per peccatum lapsi, aliud per naturam conditi; aliud quod fecimus, aliud quod facti sumus. Relinquamus nosmetipsos quales peccando nos fecimus, et maneamus nosmetipsi quales per gratiam facti sumus. Ecce etenim qui superbus fuit, si conversus ad est, semetipsum relinquit.
Abbreviated transcription (Latin):
arte medicinȩ calida
frigidis frigida cali¬
dis curantur : ita dñs
nr᷑ contraria opposuit
prȩdicamenta pecca¬
tis. ut lubricis conti¬
nentiam. tenacibus
largitatẽ. iracundis
mansuetudinẽ: ela¬
D prȩciperet humi¬
er de cũ se seqͥn¬
tib noua man¬
data ꝓponeret dixit.
Nisi quis renuntiauerit
om̃ib quȩ possidet.
non pocest m̃s. ẽẽ. dis¬
cipłs. Ac si aꝑte dicat.
Qui peruitã ueterẽ ali¬
ena concupiscitis: per
nouȩ conuersationis
studiũ & ur̃a largimi¬
ni. Quid uͦ in hac lec¬
tione dicat: audiamꝰ.
qui uult post me ue¬
nire. abneget seipsũ.
Ibi dicit᷑ ut ab negemꝰ
nr̃a: hic dicit᷑ ut ab¬
negemꝰ nos. Et fortas¬
se laboriosũ non est
homini relaquere
sua. sed ualde laborio¬
sum est relinquere se¬
metipsũ. Minꝰ qͥppe
est abnegare quod ha
nuntiemꝰ nr̃is. quia qͥ¬
qui adfidei agonem
uenimꝰ. luctam contͣ
malignos sp̃s sumimꝰ.
Nichil aut̃ maligni sp̃s
in hoc mundo ꝓpriũ
possident. Iudi ergo

Expanded text:
arte medicinae calida frigidis, frigida calidis curantur, ita Dominus noster contraria opposuit praedicamenta peccatis, ut lubricis continentiam, tenacibus largitatem, iracundis mansuetudinem, elatis praeciperet humierte cum se sequentibus nova mandata proponeret, dixit: Nisi quis renuntiaverit omnibus quae possidet, non potest meus esse discipulus . Ac si aperte dicat: Qui per vitam veterem aliena concupiscitis, per novae conversationis studium et vestra largimini. Quid vero in hac lectione dicat, audiamus: Qui vult post me venire, abneget semetipsum. Ibi dicitur ut abnegemus nostra, hic dicitur ut abnegemus nos. Et fortasse laboriosum non est homini relinquere sua, sed valde laboriosum est relinquere semetipsum. Minus quippe est abnegare quod habnuntiemus nostris, quia quicunque ad fidei agonem venimus, luctamen contra malignos spiritus sumimus. Nihil autem maligniin hoc mundo proprium possident. Nudi ergo
Abbreviated transcription (Latin):
memorans.quos ꝑdu-¬
cit ad ioseph uirũ ma¬
riȩ. dequa natꝰ est
strat qm degentilita¬
tis caligine quasi de
egiptia seruitu ꝑ qua¬
draginta duos uiros
ac si eiꝰ cdem numeri
mansiones aduirginẽ
gurgite fluentem.
ac si indelligibilẽ ior¬
danem duce dño it̾u¬
nun uentũ sit: ipsũq
qui uelut hamꝰ inre¬
tis capite. sic infine
genealogiȩ positꝰ &
in mare hiuꝰ mani
apatre ns cortu¬
osum draco.
catũ occisus occidit:
atq humani generis
mortẽ mortuus morti¬
ficauit. E tideo uelut
fune duplicato iterato
scilicet uniꝰ cuiꝰq nomi¬
ne inrecis similitudine
genealogie ordo contexit᷑.
donee abhuiꝰ pͥncipio hoc
est ab abraham ad ha
quid aduncahis leuia¬
tan hamo tuo. aut ar¬
milla ꝑforabis maxilla
carnationis xp̃i iste cap¬
tus est. quia dũ in illo
appetit aescam corpo¬
ris tnͣsfixꝰ ÷ aculeo di¬
uinitatis.
quanta st̃ que
incȩlis: uilescunt ani¬
mo omĩa quȩ habent᷑
interris.Terrena nanq
substantia suꝑnȩ feli¬

Expanded text:
os perducit ad Joseph virum Mariae, de qua natus est strat quomodo, de gentilitatis caligine, quasi de Aegyptia servitute, per quadraginta duos viros, ac si ejusdem numeri mansiones, ad virginem gurgite fluentem, ac si intelligibilem Jordanem, duce DomiNun, ventum sit; ipsumque qui velut hamus in retis capite, sic in fine genealogiae positus, et in mare hujus mundi a Patre missus, tortuosum draconem aduncatum occisus occidit, atque humani generis mortem mortuus mortificavit. Et ideo velut fune duplicato, iterato videlicet uniuscujusque nomine, in retis similitudinem genealogiae ordo contexitur, donec ab hujus principio, hoc est, ab Abraham ad hamquid aduncabis Leviathan hamo tuo, aut armilla perforabis maxillas carnationis Christi iste captus est, quia dum in illo appetiit escam corporis, transfixus est aculeo divinitatis. quanta sunt quae in coelis vilescunt animo omnia quae habentur in terris. Terrena namque substantia supernae feli
Abbreviated transcription (Latin):
minꝰ & ñ penitebit eũ.
tues sacerdos in ȩternũ
scđm ordinẽ melchi¬
sedech. Lllii.¬
il iiduuid. filiabra¬
ham. Ordo prȩ¬
posterꝰ. sed necessa¬
rio permutatꝰ. Si enĩ
primum posuisset abra¬
ham & postea dauid:
rursus ei repetendꝰ fu¬
erat abraham. ut ge¬
nerationis series texe¬
retur. Ideo autẽ cȩte¬
ris pretermissis horũ
filium nuncupauit:
quia ad hos tantum
facta est de xp̃o repro¬
nissio. Ad abraham
insemine tuo inquit
benedicentur om̃s gen¬
des terre. Ad dauid uͦ
ait. Defructu uentris
tui ponam super sedẽ
tuam. Abraham ge¬
nuit isaac. Isaac aut̃
genuit iacob. E xequit᷑
ciggo humana genera¬
tionem xp̃i matheus.
abipso ꝓmissionis xp̃i

Expanded text:
non poenitebit eum, tu es Sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech . Filii David, filii Abraham. Ordo praeposterus, sed necessario commutatus. Si enim primum posuisset Abraham, et postea David, rursus ei repetendus fuerat Abraham, ut generationis series texeretur. Ideo autem, caeteris praetermissis, horum filium nuncupavit, quia ad hos tantum facta est de Christo repromissio: ad Abraham: In semine, inquit, tuo benedicentur omnes gentes terrae . Ad David vero ait: De fructu ventris tui ponam super sedem tuam . Abraham genuit Isaac, Isaac autem genuit Jacob. Exsequitur ergo humanam generationem Christi Matthaeus ab ips
Abbreviated transcription (Latin):
Uo prȩterea si quẽ
priores hominem
uiderint. uocẽ eiꝰ quadã
naturȩ ui ferunt᷑ eriꝑe.
Si aut̾ homo priꝰ eos ui¬
derit: exagitari memo¬
rant᷑. Et idõ cauendum
michi. ẽ: ne si in hodier.¬
no tractatu sp̃ualium
mysterioꝵ gr̃a ñ potu¬
erit refulgere: lupi me
priꝰ uidisse credantur.
& sollẽpnis uocis extor¬
sisse suffragiũ. Nonne
lupis istis heretici cõpa¬
randi st̃ qͥ insidiant᷑ oui¬
lib xp̃i. fremunt circa
caulas nocturno magis
tempore quã diurno. :
obducere. & qͣntũ in
ipsis ÷ fuscaresconant᷑.
ersant᷑¬

Expanded text:
um praeterea si quem priores hominem uiderint, uocem eius quadam naturae ui feruntur eripere: si autem homo prius eos uiderit, exagitare memoratur. et ideo cauendum mihi est ne, si in hodierno tractatu spiritalium mysteriorum gratia non potuerit refulgere, lupi me prius uidisse credantur et sollemne uocis extorsisse suffragium. nonne lupis istis haeretici conparandi sunt, qui insidiantur ouilibus Christi, fremunt circa caulas nocturno magis tempore quam diurno? seobducere et quantum in ipsis est fuscare conantur. uersant
Abbreviated transcription (Latin):
requisiuit. Dona stabularia.
quȩ stabulariũ ñ ignorauit.
illũ. qͥ uulnera curauit a la-¬
tronib uulnerati. Bona
stabularia. quȩ maluit ae¬
stimari stercora. ut xp̃m li
stercore leuanit ad regnũ.
scđm qđ scriptũ ÷. Quia sus¬
citat de terra inopẽ. & de
stercore erigit pauperem. R¬

Expanded text:
equisivit. Bona stabularia, quae stabularium non ignoravit illum, qui vulnera curavit a latronibus vulnerati . Bona stabularia, quae maluit aestimari stercora, 1210 ut Chrstercore levavit ad regnum, secundum quod scriptum est: Quia suscitat de terra inopem, et de stercore erigit pauperem
Abbreviated transcription (Latin):
fȩmina in cõparabiliᷤ fidẽ.
religione animi ac mag¬
nificentia singulari. cuiꝰ
uere constantinꝰ & ẽẽt fi¬
liꝰ & crederet᷑. diuinis admo¬
nitã uisionib. hierosolimã
petiit̃ : atq ibi locũ in quo
sacro scm corpꝰ xp̃i patibu¬
lo ad fixũ pependerat ab
incolis ꝑ quirit. Qui iccir¬
co adinueniendũ difficilis
erat. qđ abantiqͥs ꝑsecuto¬
rib simulachrũ in eo ue¬
neris fuerat defixũ. Ut
xp̃m adorare uoluisset.
uenerẽ uideret᷑ a dorare :
Et obhoc infrequens &
pene obliuioni datꝰ fuerat

Expanded text:
femina incomparabilis fide, religione animi ac magnificentia singulari, cujus vero Constantinus et esset filius et crederetur, divinis admonita visionibus Hierosolymam petit, atque ibi locum, in quo sacrosanctum corpus Christi patibulo affixum pependerat, ab incolis perquirit. Qui idcirco ad inveniendum difficilis erat, quod ab antiquis persecutoribus simulacrum in eo Veneris fuerat defixum, ut stum adorare voluisset, Venerem videretur adorare: et ob hoc infrequens et pene oblivioni datus fuerat
Abbreviated transcription (Latin):
subdit᷑. cũ uenerit & pul¬
sauerit. confestim aꝑiant
ei. Uenit qppe cũ adiudiciũ
ꝓperat. pulsat uero: cũ iã
ꝑ ęgritudinis molestias
.ẽẽ. mortẽ uicinã desig¬
nat: Cui confestim aꝑimꝰ.
sihunc eũ amore suscipi¬
mus. Aꝑire enĩ iudici pul-¬
santi ñ uult. qͥ exire decor¬
pore trepidat : & uidere
eum quẽ contẽpsisse se me¬
minit iudicẽ formidat.
Qui aut̃ de sua sp̃e & oꝑa¬
tione securꝰ. ẽ. pulsanti con¬
festim aꝑit. quia lȩtꝰ iudi.¬
cem sustinet: & cũ tempꝰ
ꝓpinꝗͣ mortis agnouerit:
de głia resurrectionis hi

Expanded text:
Ut cum venerit et pulsaverit, confestim aperiant ei. Venit quippe, cum ad judicium properat; pulsat vero, cum jam per aegritudinis molestias esse mortem vicinam designat. Cui confestim aperimus, si hunc cum amore suscipimus. Aperire etenim iudici pulsanti non vult, qui exire de corpore trepidat, et videre eum, quem contempsisse se meminit, iudicem formidat. Qui autem de sua spe et operatione securus est, pulsanti confestim aperit, quia lętus iudicem sustinet, et cum tempus propinquę mortis agnoverit, de gloria retributi
Abbreviated transcription (Latin):
tille post aliquan¬
diu euolantes intan¬
tant aeris altitudinẽ sub¬
leuate sunt . ut humanis
ocłis minime uiderent᷑.
Quo facto territꝰ paterait.
Siuixerit infantulus iste.
aliqͥd magni erit. Ope¬
rabat᷑ enim iã tune dñs
inseruuli sui infantia
ut impleret᷑ qͦd scriptũ
est: Fauus mellis sermo¬
nes boni. Illud enĩ ex¬
amen apr̃e scriptoꝵ ip̃¬
sius nob̾ generabat fa-¬
uos. qui cęlestia dona
adnuntiarent. & men¬
des hominũ de terrenis

Expanded text:
illae post aliquamdiu evolantes, in tantam aeris altitudinem sublevatae sunt, ut humanis oculis minime viderentur. Quo facto territus pater ait: Si vixerit infantulus iste, aliquid magni erit. Operabatur enim jam tunc Dominus in servuli sui infantia, ut impleretur quod dictum est: Favi mellis sermones boni ; illud enim examen apum scriptorum ipsius nobis generabat favos, qui coelestia dona annuntiarent, et mentes hominum de terrenis
Abbreviated transcription (Latin):
roma constitutꝰ cũ ma-¬
tre uidua & sorore. quȩ
uirginitatẽ iã fuerat ꝓ¬
fessa comite alia uirgine:
Cuiꝰ uirginis soror candida.
& ipsa est eiuspẽ ꝓfessi¬
onis quȩ nunc carcaci¬
ne deget iã anus: cũ ui¬
d.reĩ sacerdotũ a dome¬
stica soror. uel matris ma¬
nus osculari. ipse ludens
offerebat dexterã diceis.
& sibi id abeã fieri opor¬
tere. Si qͥdẽ ep̃m se futu¬
rũ. ẽe. memorarat. Lo¬
quebat᷑ enĩ in illo sp̃s¬
sẽs. qͥ illũ adsacerdotiũ
nutriebat. Illa uͦ ud ad¬
olescentẽ & nescientẽ
qͥd diceret respuebat. Al
liberalib disciplinis.
prȩtorii ita splendide
causas ꝑorabat : Ut eli¬
geret᷑ a uiro inlustri ꝓbo.
tunc p̃fecto p̃torii ad
consiliũ tribuendũ. Postqͣ
consularitatis suscepit
insignia ut regeret li¬
guriã emiliãq ꝓuincias.
uenit mediolanũ. Per
idem tepꝰ mortuo auxen¬
tio arrianȩ ꝑfidiȩ ep̃o.
qͥ dionisio beatȩ memo¬
riȩ confessore ad exiliũ
destinato. incubabat

Expanded text:
Roma constitutus cum matre vidua et sorore, quae virginitatem jam fuerat professa, comite alia virgine, cujus virginis soror Candida, et ipsa ejusdem professionis, quae nunc Carthagine degit jam anus; cum videret sacerdotibus a domestica, sorore, vel matre manus osculari, ipse ludens offerebat dexteram, dicens et sibi id ab ea fieri oportere, siquidem episcopum se futurum esse memorabat; loquebatur enim in illo Sp qui illum ad sacerdotium nutriebat: illa vero ut adolescentem et nescientem quid diceret, respuebat. 5. liberalibus disciplinis, praetorii, ita splendide causas peroravit; ut eligeretur a viro illustri Probo, tunc praefecto praetorii, ad consilium tribuendum. Post haec consularitatis suscepit insignia, ut regeret Liguriam, Aemiliamque provincias, venitque Mediolanum. 6. Per idem tempus, mortuo Auxentio Arianae perfidiae episcopo qui Dionysio beatae memoriae confessore ad exsilium destinato, incubabat
Abbreviated transcription (Latin):
meo stilo. Unde adie na¬
tiuitatis eiꝰ narrandi mni¬
tiũ sumã ut gr̾a uiri ab
ipsis cunabulis quȩ fuerit
agnoscat᷑.¬
gitur posito in ad ministra¬
tione prȩfecturȩ galliaꝵ
patre eiꝰ ambrosio. natꝰ
est ambrosiꝰ. Qui infans
in area prȩtorii incuna¬
bulis positꝰ cũ dormiret
aperto ore . subito examen
apum adueniens faciem
eius atq os compleuit :
bulabat. ne abigerent᷑
abancilla quȩ curã nu-¬
trien li infantis susceꝑat
ꝓhibens sollicita enim
erat ne in fanti nocere
trio affeciu. quo t̃ne illud̃
miro cłm u auderetur.

Expanded text:
otui. Unde a die nativitatis ejus narrandi initium sumam, ut gratia viri ab incunabulis quae fuerit, agnoscatgitur posito in administratione praefecturae Galliarum patre ejus Ambrosio, natus est Ambrosius. Qui infans in area praetorii in cuna positus, cum dormiret aperto ore, subito examen apum adveniens, faciem ejus atque ora complevit; ibulabat, ne abigerentur ab ancilla, quae curam nutriendi infantis susceperat, prohibens sollicita enim erat ne infanti nocerent trio affectu, quo fine illud miraculum clauderetur.
Abbreviated transcription (Latin):
ORTARIS UENERA¬
bilis pat̾ augusti¬
ne. ut sic̃ beati
iuiri athanasiꝰ ep̃s & hie-¬
ronimꝰ presbiter stilo ꝓ¬
secuti st̃ uitã sc̃oꝵ pauli
& antonii in heremo po¬¬
sitoꝵ. sic̃ etiã martini ue.¬
nerabilis ep̾i turonensis
eccłȩ. seuerꝰ seruus dei ser¬

Expanded text:
ortaris, venerabilis pater Augustine, ut sicut beati viri Athanasius episcopus et Hieronymus presbyter stylo prosecuti sunt vitas SS. Pauli et Antonii in eremo positorum, sicut etiam Martini venerabilis episcopi Turonensis ecclesiae Severus servus Dei
Abbreviated transcription (Latin):
Aue inquit gr̃a plena.
tbene plena. qͥa
cȩteris per par¬¬
tes prestatur:
marie uͦ simul se tota
infudit plenitudo grȩ.
hoc qͥppe. ẽ. qͦd dauid

Expanded text:
Ave, inquit, gratia plena. bene plena, quia caeteris per partes praestatur, Mariae vero simul se tota infudit plenitudo gratiae. Hoc quippe est quod David
Abbreviated transcription (Latin):
ubi una societas oĩũ
so lennitas angłoꝵ.
ubi post labores &
erumpnas felix &
suauis refectio ani¬
gloriosa semper
cendit: rogo gaudete:
quia ut ita fatear in¬
effabiliter sublimata
cum xp̃o regnat inȩ¬
ternum: Regina mun¬
di hodie dederris &
deprȩsenti scło nequã
eripitur. iterũ dico
gaudete : quia secura
desua immarcescibili
int palatium/
xultate
inquã & gau¬
dete. & lȩtet᷑
omis orbis : quia ho¬
die nobis omĩb eiꝰ
int̾uementib meri¬
tũ ialꝰ aucta est.
Uob̾ quoq diligen¬
tib eam. bonor &
uirtꝰ una cũ reliqͥs
uirginib sacris am¬
plior prȩstatur & gr̃a.
Iccirco dilectissimȩ leta¬
mini & laudate. quia
si dm̃ ore ꝓphetico in
scĩs suis laudare iube¬
mur: multomagis eũ
in hac cęlebritate bea¬
tȩ uirginis matris eiꝰ
oportet cũ ymnis &
canticis diligentiꝰ ex

Expanded text:
ubi una societas civium ubi una societas civium solemnitas angelorum, ubi post labores et aerumnas felix et suavis refectio anigloriosa namque semper cendit. Rogo, gaudete, quia ut ita fatear, ineffabiliter sublimata, cum Christo regnat in aeternum. Regina mundi hodie de terris et de praesenti saeculo nequam eripitur. Iterum dico, gaudete, quia secura de sua immarcescibili venit palatium. Exsultate, inquam, ac gaudete, et laetetur omnis orbis, quia hodie nobis omnibus, ejus intervenientibus meritis, salus aucta est. Vobis quoque diligentibus eam honor et virtus una cum reliquis virginibus sacris amplior praestatur et gratia. Idcirco, dilectissimi, laetamini et laudate, quia si Deum ore prophetico in sanctis suis laudare jubemur, multo magis eum in hac celebritate beatae virginis matris ejus oportet cum hymnis et canticis spiri