comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
neris reꝓmissũ semꝑenĩ ncde erat or¬
tũ eius i inferis poutos expectare. quẽ
ubi in sp̃u natũ eẽ uidit: gauisus est
certus ꝙ in breui de inferno ereptus
induc̾etur in celos. Quõ ergo de xp̃ianis
nasci deberent xp̃iani. qñ qui nõ credide¬
rit. aut nõ fu̾it baptiratus. nõ erit xp̃i

Expanded text:
semper enim necesse erat ortum ejus in inferis positos exspectare; quem ubi in spiritu natum esse vidit, gavisus est, certus quod in brevi de inferno ereptus induceretur in coelos. Quomodo ergo de Christianis nasci deberent Christiani, quando qui non crediderit, aut non fuerit baptizatus, non erit Chri
Abbreviated transcription (Latin):
uł t̾ributi exactio inelłigitur non
predioꝵ. quod nunc pannosum aurũ
appellatur.qr ⁊ pauꝑes exiguntur. Nec
ent̃ saluator aliquid possidebat in m̃do
cum sit dñs in indo. ⁊ mortuus alienis
impendiis sepelitur. ⁊ nos quib m̃dus
extraneus est: facultates auge̾ cupimus
nt morientes mundũ a nob iuasũ nõ
tm̃ noce. s ⁊ lict̾is ꝯtestemur. ut ꝓfessio¬
ne nr̃a: ab eo cuius m̃dus est: ꝯdomꝑne¬
mur. huic dñs. qui nõ inquit reliquerit
discipłs ẽẽ. Didragma igitur ab his ex¬
genda est. qui aliquio negotii gerunt
me animos occupauit. ⁊ ut eis facent
uoluntatem. ⁊ accedentes ad petrum qui
pͥmus int̾ discipłos erat: solui debe ab
eoꝵ magrõ dice̾nt didragma qui ab hiis
on̾̃ib lib̾ati erant Nich enĩ agebant in
humilitate suffragii quer̾et a quo sol
csos aꝑire ⁊ illic inuenire modum ex
ixactorib. neq humiliaretur reqͥsito
istutia sua dẏabłs torq̃retur. Dicunt
ego exactores didragine ad petrs̃ apłm¬

Expanded text:
 capitum exactio intelligitur, non praediorum, quod nunc pannosum aurum appellatur, quia et pauperes exiguntur: nec enim Salvator aliquid possidebat in mundo, cum sit dominus mundi. Mortuus enim alienis impendiis sepelitur: et nos a quibus mundus extraneus est, facultates augere cupimus, ut morientes mundum a nobis invasum, non tantum voce, sed et litteris contestemur, ut professione nostra ab eo, cujus mundus est, condemnemur. Hinc Dominus, Qui non, inquit, reliquerit m., Didragma igitur ab his exigenda erat, qui aliquid negotii gerebanmae animos occupauit, ut eius facerent uoluntatem, ut accedentes ad Petrum, qui primus inter apostolos erat, solui debere ab eorum magistro dicerent didragmam, qui ab his oneribus liberi erant — nihil enim agebant in humilitate suffragii quaereret a quo solucis os aperire et illic inuenire modum exaexactoribus neque inclinaretur requisito astutia sua diabolus torqueretur. dicunt ergo exactores didragmae ad Petrum ap
Abbreviated transcription (Latin):
tit: sic ⁊ antma de tali corpore deforma¬
ta est in eius uigore. despecta erat in pe¬
na cum carne in qua se uitus maculauͭ
ut nlłs ꝓfectus sit carni ꝑ aĩam. s int̾i¬
tum hẽat anima ꝑ carnem. qr nõ corpꝰ
gub̾nauit spiritalit̾. cũ regia data sit
carni. s ip̃a ducit oꝑa carnalia. Talem

Expanded text:
tit —, sic et anima de tali corpore deformatit —, sic et anima de tali corpore deformata est, cuius uigore despecta erat in poena cum carne, in qua se uitiis maculauit, ut nullus profectus sit carni per animam, sed interitum habeat anima per carnem, quia non corpus gubernauit spiritaliter, cum regina data sit carni, sed ipsa docet opera carnalia. Talem
Abbreviated transcription (Latin):
ret iudeam. nec enĩ. udei insist̾ent nisi
possent imꝓbare gentilib. nec hr̃e faci¬
le de his scandalsi qui nõ eẽnt de gen̾e
isrł. Non ergo siłatõne hoc fecit. s uiolẽ¬
cia. Supͣdcã enĩ causa siłatõm hũit nõ
minimam. Nam młti rep̾hensi sunt in
hac causa. ita ut aliqui iudeoꝵ ⁊ barna¬
hoĩem sathane: in interitũ carnis ⁊c̾
Interitus carnis est cum quis ⁊ c̃ lxi.¬
b ⁊ desid̾iis carnalib deditus: gehennã
sibi ꝓcurat. Int̾itũ enĩ ex oꝑe carnisi
acquirit. Ex hiis enĩ totus fit carnalis
qr sicut scd̃ legem uiuens totus homo
spiritalis efficitur. ut etiam caro hoc di¬
tatur quod anima. ita si scd̾ desid̾iũ m̃di
⁊ uoluptates libidinũ uinat: totus hõ
fit caro. ꝑficiens in int̾itũ carnis .i. tit
sicut caro pp̃ea ꝙ fluxa ⁊ corruptibilis
⁊ mortalis est amissa anima deforma¬
tur caruit figura defluit in interitũ.
Int̾it enĩ cũ uigorem õim m̃broꝵ amit¬

Expanded text:
ret Iudaeam. nec enim Iudaei insisterent, nisi possent inprobare gentilibus nec habere facile de his scandalum, qui non essent de genere Israhel. non ergo simulatione hoc fecit, sed uiolentia; supra dicta enim causa simulationem habuit non minimam. nam multi reprehensi sunt in hac causa, ita ut aliqui Iudaeorum et BarnaMODI HOMINEM SATANAE IN INTERITUM CARNIS? Interitus carnis est, cum quis uoludesideriis carnalibus deditus gehennam sibi procurat; interitum enim ex opere carnis adquirit. ex his enim totus fit carnalis, quia, sicut secundum legem uiuens totus homo spiritalis efficitur, ut etiam caro hoc dicatur quod anima, ita, si secundum desideria mundi et uoluptates libidinum uiuat, totus homo fit caro proficiens in interitum carnis; id est, ut sicut caro, propterea quod fluxa et corruptibilis et mortalis est, amissa anima deformatur — carens figura defluit in interitum; interit enim, cum uigorem omnium membrorum amit
Abbreviated transcription (Latin):
minare. Si enĩ in carnem que ex se est
peccat: bis utiq se ip̃m adult̾at. Si qͥs
aut̃ qõnem hanc tnͣsfigurare se putat
ut aut ad eccłam. aut ad corpus xp̃i. dcm̃
hoc aptet: nõ stabit. imꝓpͥe enĩ dicetur.
ut fornicatio hoc sit quod sacrilegium
nt talis in xp̃m dicatur pecare sicut
⁊ nõ euadit. Si enĩ qui fornicatur ĩ cor¬
pus xp̃i peccat: oetera pcc̃a. nõ eruntĩ
xp̃m admissa. ut si xp̃ianus frẽm occi¬
dat. aut sacrificet ydolis. uł aliud genue
pcc̃ĩ admittat. qr omne pcc̃m nõ est extͣ
titur. Qui furatur. aut ꝑiurat. ⁊ qui
m̃titur. ant qui ꝑcutit frẽm. aut aliui

Expanded text:
minare ! si enim in carnem, quae ex se est, minare ! si enim in carnem, quae ex se est, peccat, bis utique se ipsum adulterat. Si quis autem quaestionem hanc transfigurare se putat. ut aut ad ecclesiam aut ad corpus Christi dictum hoc aptet. non stabit. inproprie enim dicetur isti sunt, ut fornicatio hoc sit quod sacrilegium, ut talis in Christum dicatur peccare, sicut et non euadit. si enim qui fornicatur in corpus Christi peccat, cetera peccata non erunt in Christum admissa, ut si Christianus fratrem occidat aut sacrificet idolis uel aliud. genus peccati admittat, quia omne peccatum extra titur, qui. furatur aut qui periurat . et qui mentitur, qui percutit fratrem aut.aliud
Abbreviated transcription (Latin):
finit. est qui ferrũ in se mniecit. qͣre apł
Omne inquit poc̾m quodcũꝙ fecit hõ
extra corpus est. qui aut̃ fornicatur:⁊
nari desid̾as. Nam apłs corpus dicens
nõ sigłarem hoĩem significauit. s simł
ꝯp̾hendit ⁊ feminam qr portio uiri est
mulier. Nam omnia supͣdicta facinora
que uolent in se imusquisq admittit.
nõ totũ maculat corpus. singłaris enĩ
peccat. ac ꝑ hoc solus fiet reus. In forn¬
catõne enĩ totũ polluitur corpus. qr
ꝯsensus ꝯtaminatõnis ⁊ uirũ tenet ⁊¬
feminam. iõ graue delictũ eẽ fornicatõ¬
nem. Pessime enĩ peccatur cum quis
facinori suo sociũ querit ad ꝑditõnem
si enĩ ut bene uiuens etiam ꝑ eo pre¬
miũ accipiet quem lucrũ fecit ⁊ malus
nõ tm̃ in se. s ⁊ in illo fit reuis quem ꝑ¬
ticipem noluit hr̃e dampnatõnis. qnͣ¬
tomagis qui fornicatur quem constat
imo delicto se ip̃m bis quodãmõdo cõta¬

Expanded text:
finivit, est qui ferrum in se injecit: quare Apostolus, finivit, est qui ferrum in se injecit: quare Apostolus, Omne, inquit, peccatum quodcumque fecerit homo, extra corpus est; qui autem fornicatnari desideras? nam apostolus corpus dicens non singularem hominem significauit, sed simul conprehendit et feminam. quia portio uiri est mulier. nam omnia supra dicta facinora. quae uiolenter in se unus quisque admittit, non totum maculant corpus; singularis enim peccat ac per hoc solus fit reus. in fornicatione enim totum polluitur corpus, quia consensus contaminationis et uirum tenet et feminam: ideo graue delictum esse fornicationem. pessime enim peccatur, cum quis facinori suo socium quaerit ad perditionem. si enim, ut bene uiuens etiam pro eo praemium accipiet, quem lucrum fecit. et malus non tantum in se, sed et in illo fit reus, quem participem uoluit habere damnationis, quanto magis qui fornicatur, quem constat uno delicto se ipsum bis quodam modo conta
Abbreviated transcription (Latin):
ea sequi ceꝑant galathe. Ab eungelio
ent̃ xp̃i adducti in ndaisiũ fuant at¬
mabant. unde sublegitur. sicut uobis
traditum: quod ip̃i dicebant sicut conti¬
netur in actib apłoꝵ. Quia nisi circũci¬
damini more moysi: nõ pot̾itis salui
ẽẽ. hinc apłs dolore eu̾sionis illoꝵ ꝯmo¬
tus. scribit ad eos dicens. miror ꝙ sic
tam cito tnsferimin ab eo qui nocauit
uos in gr̃a in aliud eungłm quod nõ
est aliud. miratur ergo qr post rem le
dedisse uideretur. dicentib aliud ẽẽ qd̃
acceꝑat galathe. qm u̾itatis ht tradi¬
quod ab apło uccati erant euͣngeliũ
qͣm quod sequi ceꝑunt impulsu pseu
nosc̾e̾nt. ⁊ solam fidem ĩeq̃rentur ꝓfi¬
tribuendam ꝑ quem fu̾ant remislionem
poc̃oꝵ a depti. nõ ꝑ legem. qr nõ sine lege
grã dei donat delicta. Cum młta pcc̃a in
corpus ad mitti uideantur. onnies enr̃
qui sibi ex quacũq ꝑte corporis iums
tulerit in corpus utiq suũ peccat. Est
enĩ qui se abscidit est qui laqueo uitã

Expanded text:
ea sequi coeperant Galatae. Ab Evangelio enim Christi abducti, in Judaismum fuerant atmabant. Unde sublegitur, Sicut vobis traditum, quod ipsi docebant, sicut continetur in Actibus Apostolorum, Quia nisi circumcidamini more Moysi, non poteritis salvi esse . Hinc Apostolus dolore eversionis illorum commotus, scribit ad eos, dicens: Miror quod sic tam cito transferimini ab eo qui vocavit vos in gratiam, in aliud Evangelium, quod non est aliud. Miratur ergo, quia post rem dedisse videretur, dicentibus aliud esse quod acceperant Galatae quam veritatis habet tradiquod ab Apostolo vocati erant Evangelium, quam quod sequi coeperant impulsu pseudnoscerent, et solam fidem sequerentur, profitribuendam, per quem fuerant remissionem peccatorum adepti, non per legem, quia sine lege gratia dei donat delicta. LVIII. CUM MULTA PECCATA IN CORPUS ADMITTI UIDEANTUR — OMNIS ENIM QVI SIBI EX QVACUMQVE PARTE CORPORIS UIM INTULERIT, IN CORPUS UTIQVE SUUM enim qui se abscidit, est qui laqueo vitam
Abbreviated transcription (Latin):
ut auctoritatem illius firmaret. nõ
q añ nõ erat. cũ legamus umdicatũ
cẽ añ moysen. s ut expon̾et romanis ñ
debere uu̾e iam sub lege quos ib̾ lege
ag̾e expediebat. Nec alit̾ enĩ posset ser¬
uari institia. Deniq dicit ad eos. Uis ñ
timere potestatem. Bonũ fac Et qui
ꝯtempnunt ip̃i sibi dampnatõm
acquirunt. spiritalem ergo hanc le¬
gem dicit: quam ⁊ scãm ⁊ iustam ⁊ bo¬
nam ostendit. Hec est quam naturalẽ
diximus. que ꝓhibet peccare dux est
enĩ bone uite huic addita lege fidei:
ꝑfectũ hoĩem facit. Nam qr ꝯmunti
noĩe nuncupatur. lex hec quam na
hanc mantre iudetur sine qua uita
hec gub̾nari nõ pt̃ dicit. Scimus qr
lex spiritalis est. ut illam quam in¬
anit: lex sabbati ⁊ circũcisionis ⁊ es¬
caꝵ ⁊ neomeniaꝵ: sciretur. Ina enim
iocirco spiritalis dr̃. qr omnia ponit¬
pcc̃a. Si pp̃ difficentiam ⁊ detractõnes
dum acceꝑant iudei mandata qr pecca¬

Expanded text:
ut auctoritatem illius firmaret, non ut auctoritatem illius firmaret, non quia ante non erat, cum legamus vindicatum esse ante Moysen; sed ut exponeret Romanis non debere uiuere iam sub lege, quos sub lege agere expediebat; non aliter enim possent seruare iustitiam. denique dicit ad eos: uis non timere potestatem? bonum fac et: qui contemnunt, ipsi sibi damnationem adquirunt. Spiritalem ergo hanc legem dicit, quam et sanctam et iustam et bonam ostendit. haec est, quam naturalem diximus, quae prohibet peccari; dux est enim bonae uitae. huic addita lex fidei perfectum hominem facit. nam quia communi nomine nuncupatur lex haec, quam nahanc inanire uideretur, sine qua uita haec gubernari non potest, dicit: scimus quia lex spiritalis est, ut illam, quam inanit. legem sabbati et circumcisionis et escarum et neomeniarum sciretur. illa enim idcirco spiritalis dicitur, quia omnipter diffidentiam et detractiones dura acceperant Judaei mandata; quid pecca
Abbreviated transcription (Latin):
sabbm obseruatent. ncomenias discer¬
nent escas. circa mundanda uasa eent
solliciti. ⁊ cet̾aque ꝯtinentur in lege
hiꝰ Hanc ergo legem dicit iram opari
Pp̃ea enĩ irato deo addita sunt hec. uit i¬
oneri ẽẽnt ꝑfidie uideoꝵ. de tantis enĩ
nocẽ est ut aliquid p̾ceat. Unde apłs pe¬
tonis. quid inquit imponitis iugũ¬
potiumus portare eniq diat ds̃ per
yereniam ꝓpbam. dedi illis p̾cepta nõ
bona. Post enĩ offensiones młtas ⁊ tẽp¬
tatones in dm̃ ⁊ ꝯtinnclias fcas moysi
⁊ detractõnes de deo. hec data sunt que
obseruarent tit p̾metur dura cerux
hac ilos lege tosleret apłos. ubi ait
nõ est ͥ łiec ꝓuaricatõ. ut securi ꝑ com¬
pendiũ possint deo seruire sꝑtritalit̃
qr inquit legem uideoꝵ seruantos:i
ncc̃e est ut p̾uaricetis. Tanta enĩ sũt
p̾cepta que impleri impossabile est.
am quõ de ista lege diceret que na¬
turalis est: Ram moyses iõ scripsit

Expanded text:
sabbatum observarent et neomenias, discersabbatum observarent et neomenias, discernerent escas, circa mundanda vasa essent solliciti, et caetera quae continentur in Lege hujusmodi. Hanc ergo Legem dicit iram operari: propterea enim irato Deo addita sunt haec, ut oneri essent perfidiae Judaeorum. De tantis enim necesse est ut aliquid praetereat. Unde apostolus Petrus: Quid, inquit, imponitis jugupotuimus portare ? Denique dicit Deus per Jeremiam prophetam: Dedi illis praecepta non bona . Post enim offensiones multas et tentationes in Deum et contumelias factas Moysi et detractiones de Deo, haec data sunt, quae observarent, ut premeretur dura cervixhac illos Lege tolleret Apostolus, Ubi, ait, non est Lex, nec praevaricatio: ut securi per compendium possint Deo servire spiritualiter. Quia, inquit, legem Judaeorum servantes, necesse est ut praevaricetis. Tanta enim sunt praecepta, quae impleri impossibile est. Nam quomodo de ista lege diceret, quae naturalis est? Nam Moyses ideo scripsit,
Abbreviated transcription (Latin):
opatur. ⁊ ubi nõ est lex: nec puarica¬
tio. Sine eni hiis ẽẽ: securitas est. hoxo¬
psa dicta ꝯferens: satis tibi debueras
fac̾e. Nam sic solent dubi face qõnes.i
ut uiuus dicta. ⁊ quem fas nõ est rep¬
bend̾e: pugnantia ⁊ mumica querant
ot enr̃ apłs legem scãm ⁊ iustam et
bonam ⁊ spiritalem uocat. iur ominii
laude p̾cipuus. ⁊ undiq u̾itate muni¬
tus. sufficeret hoc ad fidem. ⁊ de hoc quod
uedetur in u̾bis ꝯtrarua: sine obstinato¬
ne ⁊ inudentia q̃rend̾ euit. ꝓpositõ ent
hec: impunitatem peccandi ilt. Ram
apłs utiꝙ cũ legem fidei ꝓ tpr̃is mito
⁊ grã p̾ferret apud romaños. qui sub
fide xbi in legeni fuant inducti. in legẽ
dico nõ eam que naturalis est. Nam uci
i legem erant romani quam utiq de
athenis decem uiri missi. ⁊ post alii duio
actulerunt que in duab tabulis scripta
ess que in capitolio obrute sunt. s eã
que fc̃oꝵ appllatur. ut circũcidentiti.i

Expanded text:
operatur; et, Ubi non est Lex, nec praevaricaoperatur; et, Ubi non est Lex, nec praevaricatio . Sine enim his esse, securitas est. Ipse dicta conferens, satis tibi debueras facere. Nam sic solent dubii facere quaestiones, ut unius dicta, quae fas non est reprehendere, pugnantia et inimica quaerantolus legem sanctam et iustam et bonam et spiritalem uocat, uir omni laude praecipuus et undique ueiitate munitus, suffividetur in verbis contrarium, sine obstinatione et invidentia quaerendum erat. Propositio enim haec impunitatem peccandi vult. Nam Apostolus utique cum legem fidei pro temporis merito et gratia praeferret apud Romanos, qui sub fide Christi in Legem fuerant inducti. In legem dico, non eam quae naturalis est: nam utique in legem erant Romani, quam de Athenis decemviri missi, et post alii duo attulerunt, quae in duabus tabulis scripta est, quae in Capitolio obrutae sunt; sed eam quae factorum appellatur, ut circumciderentur,
Abbreviated transcription (Latin):
q̃o ut dilucidari possit: ad originem
ergo hec memoraret.⁊ quid pp̃ ista mala
passi sunt ao t̾rorem incutiend̃ exponet
uit ip̃o nos exemplo malitie uł tempta¬
tõne que in dño fit reuocaret. diuina
itaq temptatio ẽ si sublege dei agens
ex alia ꝑte aut ab ydolis auciliũ petat
diffidens de deo: sõ hoc apłs cauend mo¬
net ut aut̃ humana temptatõ nos te¬
neat: exhortatur. qr humana tempta¬
tio est in dei causa desꝑare de hose: et
pmptũ ẽẽ in fide dei. temptatõ enĩ hec
diffidentia intlłigitur. ut de ꝓmisłis¬
⁊ speb dei nõ diffidant de humanis.
qr in omni errore seductõnis hũana
temptatõ est que infesta imm̃dis rõ¬
nib. dei logi subsistet. desꝑans de reꝑ¬
aissis eurs. Heo eigo manestati que
lit in dm̃ temptato. ⁊ que est humanatẽp¬
tatio quam fastidire nõ debemus. si fidei
ꝑticipes stimus. Apłs legem datam a¬
mosse ⁊ scãm ⁊ iustam. ⁊ bonam ⁊ spiri¬
talem appellat. Alibi dicit. Lex enĩ irã

Expanded text:
o ut dilucidari possit, ad originem ergo haec memoraret, et quid propter ista mala passi sunt, ad terrorem incutiendum exponeret, ut ipso nos exemplo malitiae vel tentationis quae in Domino fit revocaret divina namque tentatio est, si sub lege Dei agens, ex alia parte aut ab idolis auxilium petat, diffidens de Deo, ideo hoc Apostolus cavendum monet. Ut autem humana tentatio nos teneat, exhortatur: quia humana tentatio est, in Dei causa desperare de homine, et promptum esse in fide Dei. Tentatio enim haec diffidentia intelligitur, ut de promissis Dei non diffidant. De humanis, quia in omni errore seductionis humana tentatio est, quae infesta mundanis rationibus Dei legi obsistit, desperans de promissis ejus. Habes ergo manifestatum quae sit in Deum tentatio, et quae est humana tentatio, quam fastidire non debemus, si fidei Dei participes sumus. Moyse, et sanctam, et justam, et bonam, et spiritualem appellat . Alibi dicit, Lex enim iram
Abbreviated transcription (Latin):
dubiũ uocari nõ posse. Iocuro ⁊ saliator
qͣi ioħ̾i respondit. ut int̾ ioħ̾em int̾ro¬
gantem ⁊ saluatorem respondentem
nesciebat pccm ꝓ nob̾ fecit. lui.¬
uantũ ad ꝓposita ptinet nõ solũ
uebba discrepant. s ⁊ ꝑsone dulse sũt¬

Expanded text:
dubium uocari non posse. idcirco et saluator dubium uocari non posse. idcirco et saluator quasi Iohanni respondit, ut inter Iohannem interroganesciebat, peccatum pro nobis fecit? Quantum ad propositum pertinet, non solum verba discrepant, sed et personae divers
Abbreviated transcription (Latin):
dico uob̾ qm̃ plusqͣm ꝓphãm. Hic est
de quo scriptũ est. Ectce ego mitto ange¬
uiam tuam tunc piblicant laudauũt
dm̃ baptitati baptismo ioħis. Qñta a
laus data iohi est ut plus dicetur eẽ ꝙͣ
scandaliratur in enm. Quõ laudatur
ioẜes qui dubitando scandaliratus est
S nõ ntiq dubitauit. Laus enĩ bratũ
ilum ꝓbat qr nõ est scaudaliratus. Nã
⁊ saluator idcirco ip̃o tp̃re in laudem io¬
hannis ꝓrupit at ostendẽt sensit iohes
liberũ adiscipłoꝵ eius dubitatõe. Ioħes
enĩ uolens nitrantes disciplos suios i¬
corroborare m fide saluatoris. sciẽs eti¬
tutm sibi iinine ea que de ip̃o dicebat
ore euis uoluit ꝯfirmari. iõ ut testis
uerus sit: testimoniũ potõris implo¬
rat. tit eoꝵ ꝯcordia. omnis ambigu¬
tas auferetur hoc ꝯm̃tũ ioħis est. ut
duibios suis qi sibis mitt̾et. ut ead̾ au¬
dientes a saluatore que andieranta io¬
hanne. firmarentur. scientes ydonet ꝑ¬
curatoris ⁊ dñi celestis testimoniũ mͣ

Expanded text:
plus quam prophetam. hic est de quo scriptum est: ecce mitto angeuiam tuam. tunc et publicani laudauerunt deum baptizati baptismo Iohannis. Quanta autem laus data Iohanni est, ut plus diceretur esse scandalizatur in eum: quo modo laudabatur Iohannes si dubitando scandalizatus est? sed non utique dubitauit. laus enim beatum illum probat, quia non est scandalizatus. nam et saluator . idcirco ipso tempore in laudem Iohannis prorupit, ut ostenderet sensum Iohannis liberum a discipulorum eius dubitatione. Iohannes enim uolens nutantes discipulos suos corroborare in fide saluatoris, sciens exitum sibi imminere, ea, quae de ipso dicebat, ore eius uoluit confirmari. ideo ut testis uerus sit, testimonium potioris implorat, ut eorum concordia omnis ambiguitas auferretur. hoc commentum Iohannis est, ut dubio suis quasi uerbis mitteret, ut eadem audientes a saluatore, quae audierant a Iohanne, firmarentur scientes idonei procuratoris et domini caelestis testimonium in
Abbreviated transcription (Latin):
trahunt saluatori. aut ent̃ illi recte
asserũnt dubitasse. aut certe imꝑitie
argnunt saluatorem. qr sicut putãt.
male de se sentientem laudauit. S quis
falli saluatorem impossibile est: recte
laudatus ab eo ioħes est. si recte lauda
tur: nõ dubitanit. Ipẽ enĩ tpr̃e quio mi¬
sit ad iħm iołes detarõe discipros suos
dicens. tu es qui uenturus est. an aliũ
expectamus. tunc ib̾c respondit discipu¬
lio eius dicene. Ite dicite ioh̾i que inde¬
tis ⁊ auditis. Ceci uident. sudi audiũt.
lepsi mundantur. claudi ambulant.
mortui restirgunt. ⁊ beatus me qui nõ
iit standaliratus me abeuntib aut̃
mintiis ioħis. cepit iħo dic̾e ad turbas
de ioħe bapã. Quid existis in desertum
ide̾: Warundinem uento mon̾i dut
hoĩem mollib uestio indutũ: Etce qͥ
mollib uesturatur in domib regum¬

Expanded text:
trahunt saluatori. aut enim recte illum asserunt dubitasse aut certe inperitiae arguunt saluatorem, quia, sicut putant, male de se sentientem laudauit. sed quia falli saluatorem inpossibile est, recte audatus ab eo Iohannes est. si recte laudatus est, non dubitauit ipso enim tempore quo misit ad Iesum Iohannes de carcere discipulos suos dicens: tu es, qui uenturus es, an alium expectamus? tunc Iesus respondit discipulis eius dicens: ite, dicite Iohanni quae uidistis et audistis. caeci uident, surdileprosi mundantur, claudi ambulant, mortui resurgunt, et beatus ille qui non fuerit scandalizatus in me. Abeuntibus autem nuntiis Joannis, coepit Jesus dicere ad turbas de Joanne Baptista: Quid existis in desertum videre? arundinem vento moveri, aut hominem mollibus vestibus indutum? Ecce qui mollib
Abbreviated transcription (Latin):
dicantib hec magis defendebant: que
carnalit̾ data fu̾ant. hec apłs memorar
ut obfuscet udeos. qui obtrectantes le
ma ostend̾et: etiam int̾posita ꝑsona hoc
denotat qui utiq eoꝵ emulus fũat uere¬

Expanded text:
dicantibus haec, magis defendebant quae carnaliter data fuerant. Haec Apostolus memorat ut obfuscet Judaeos, qui obtrectantes Legma ostenderet, etiam interposita persona hoc denotat, qui utique eorum aemulus fuerat vehe
Abbreviated transcription (Latin):
riptũ est. ego sum qui sum ⁊ nõ sum mu¬
atus. filius sane in forma dei constitut᷑
am ut ip̃e ꝓtulisti formam serui accepit
ꝑimus inuisibilis. inus etiam incaubi¬
roatq mm̃sus. Oro ⁊ opto discipls eb de¬
unaꝵ scripturaꝵ. Nam ⁊ suꝑius credo ret¬
nte religionem tuam ꝙ sic dedi resm̃sũ
utem. unam marestatem. unam głam
ieffirmaius de diuinis scripturro. si ałi¬
bi lectom scriptam lectõm ꝓtuleris:
i dmminaꝵ sccipturaꝵ optamus iue¬
i discipulo¬
orem dei. utrũ qui obedient᷑ audit.
n dicentem. audi isrł. dñs ds turs ds̃¬
lit̾ p̾dicamus. an ille qui hosic ande
nõnult. ut duos dños deos ẽẽ contẽdat
dstendat se nõ tu̾e unũ dñm dm̃ di¬

Expanded text:
scriptum est, Ego sum qui sum, et non sum mutatus . Filius sane in forma Dei constitutus jam, ut ipse protulisti, formam servi accepit,  invisibilis, unus etiam incapabilis atque immensus. Oro et opto discipulus esse divinarum Scripturarum: nam et superius credo retinere Religionem tuam, quod sic dedi responsumtatem, unam majestatem, unam gloriam; si affirmaveris de divinis Scripturis, si alicubi scriptam lectionem protuleris, nos divinarum Scripturarum optamus inveniri discipultimorem Dei; utrum qui obedienter audit Dominum dicentem, Audi, Israel; Dominus Deus tuus, Doliter praedicamus: an ille qui hoc sic audire non vult, ut duos dominos duos deos esse contendat; ostendat se non timere unum Dominum Deum di
Abbreviated transcription (Latin):
dicenda ã nob̾ dicantur. quod quid n
arbirio erit legentiũ ꝓbare. Neo eñ
sut loquimur ut a tis saudem conle¬
nur. s studro colligendo frat̾uitatis q̃
nobcũ est. aut ob quam forte ⁊ ip̃e ꝓuoi¬
re nõs dignatus es ut responsub dem
uo in nob̾ illi denotati so cus consonti
rem dei dee tibi responsũ Siquio no
tm̃ u̾bis ine nudare conatus es adisoꝑ¬
latu eoꝵ um etiam ⁊ tractatũ tuũ dedi¬
sti ad quod ncc̃e est me respond̾e̾ ea qued¬

Expanded text:
dicenda a nobis dicantur, quod quidem in arbitrio erit legentium probare. Nec enim sic loquimur, ut alicujus laudem consequamur; sed studio colligendae fraternitatis, quae nobiscum est: aut ob quam forte et ipse provocare nos dignatus es, ut responsum demus, ut in nobis illi denotati sic tuae consentirem Dei dare tibi responsum. Siquidem non tantum verbis me nudare conatus es a discipulatu eorum; verum etiam et tractatum tuum dedisti, ad quod necesse est me respondere ea qu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ facitis duos dños deos cont᷑ clarissr¬
mam uocem dei dicentis. dñs ds tuus
post collatõm nr̃am qua p̾sentes ałtͣ¬
nr̃as añ ccłos eoꝵ qui legere nolint
qͣnͣta pot̾o ꝓspicuitate constituam ⁊

Expanded text:
quo facitis duos dominos deos, contra clarissiquo facitis duos dominos deos, contra clarissimam vocem Domini Dei dicentis, Dominus Deus tuuspost Collationem nostram, qua praesentes alternostras ante oculos eorum qui legere voluerint, quanta potero perspicuitate constituam, et
Abbreviated transcription (Latin):
dũs ds̃ tuus ds̃ unus est. s contͣ me qla¬
matis dñi dii nr̃i dii duo sunt: Nũquis
hoc facetis si isł eẽ uelletis: Cum eigol
nom̃ int̾p̃tetur homo uidens dm̃ niro te
da ueniam. si tu nõ uis ego noloẽe nrłi
uolo quippe in eoꝵ consortio computari
quib donatur iudere dñi. Et gras illinp¬
mus qr fecit nos uidere nunc ꝑ speculã
in enigmate. tunc aut̃ facie ad faciem.
sicut dicit apls. Uidemus ttaq donantẽ
ip̃o ⁊ si adhuc ꝑ speculũ in enigiate tñ
uidemus quõ int̾ se nõ sint duo ista con¬
si hoc uidere ad huc forsitan nõ potos cre¬
dere ⁊ idebis. Intlligendo enĩ indentur
ista nõ ocłis carnis intuendo. Et scis ista¬
ntiq dixisse ꝓphetam. Nsi credid̾itis nõ
trem ⁊ filium. Et cum audis. nescitis q
ergo coede istos cros ⁊ in suis singnis p¬
ti ipẽ dñs intlłam ut io quod credis etũ
diligent̾ omnta que plica diputatõẽ
dixisti ⁊ indebis ex hoc errore descendere

Expanded text:
tuus, Dominus unus est; sed contra me clamatis, Domini dii nostri domini duo sunt? Numquid hoc faceretis, si Israel esse velletis? Cum hoc ergo nomen interpretetur, Homo videns Deum; rogo te, da veniam, si tu non vis, ego volo esse Israel. Volo quippe in eorum consortio computari, quibus donatur videre Deum. Et gratias illi agimus, quia facit nos videre nunc per speculum in aenigmate, tunc autit . Videmus itaque donante ipso, etsi adhuc per speculum in aenigmate, tamen videmus, quomodo inter se non sint duo ista conuisti. Sed si hoc videre adhuc forsitan non potes, crede et videbis. Intelligendo enim videntur ista non oculis carnis intuendo. Et scis utique dixisse prophetam, Nisi credideritis, non Patrem et Filium. Et cum audis, Nescitis quis crede istos tres, et in suis singulis pernti ipse Dominus intellectum, ut id quod credis, etiadiligenter omnia, quae prolixa disputatione dixisti, et videbis ex hoc errore descendere,
Abbreviated transcription (Latin):
est ut sit bonus. ⁊ omnis creatura der bo¬
na ꝑ rõm accepit ut sit bona. O sine sit¬
filius sine qui ꝑ filiũ sunt fc̃i de illo uno
conte bonitatis nuisquisq scd m̃suram
fidei sue assumpserunt ut eẽnt boni
at aut̾ unus ꝙ est bonus a nemine ac¬
cepit. Et iõ ait xp̃c. Nemo est bonus nisii
unus. Sic ergo unus est ds̃. qr unus est
incompabilis. qr imus est mim̃sus ut iã
sumus ꝑsecuti.
aton donegamus ꝙ filius diligat pr̃em
cum qñ ⁊ scriptũ legimus uosciat ħ¬

Expanded text:
 omnis creatura Dei bona, per Christum accepit ut esset bona. Sed sive Filius, sive qui per illum sunt facti, de illo uno fonte bonitatis unusquisque secundum mensuram fidei suae assumpserunt ut essent boni. Pater autem unus, quod est bonus, a nemine accepit. Et ideo ait Christus, Nemo est bonus, nisi unus. Sic ergo unus est Deus, quia unus est incomparabilis, quia unus est immensus, ut jam sumus prosecuti. 24. Non denegamus quod Filius diligat Patrem, cum q
Abbreviated transcription (Latin):
up̃ exultauit ut uide̾t diom meũ idi
⁊ gauisus est. Hic enĩ filius ⁊ racob in¬
iuonitur Unde ⁊ racob dicebat. r
minũ facis ad faciem ⁊ falua fc̃a esteñ
moa. Et loci ip̃ius uocabulũ nꝰ¬

Expanded text:
 exsultavit ut videret diem meum, et vidit, et gavisus est . Hic etiam Filius a Jacob viinvenitur. Unde et Jacob dicebat: Vidi Dominum facie ad faciem, et salva facta est anima mea. Et loci ipsius vocabulum n
Abbreviated transcription (Latin):
unũ sumus. Nam in eo ꝙ dicit. qui me
uides uidet ⁊ pr̃em. certa fide credend̾ est
qr qui uedes filiũ ꝑ filiũ uidet ⁊ intlłigit
ꝑtẽm pp̃ formam serui maiorem pr̃em
pfessus es. quod m ninuiũ stultũ iudecͤ¬
eẽ. Scimus enĩ ꝙ ⁊ ip̃e ptulisti. In forma
serui etiam angłis minor est fc̃s. Rec enĩ
satis in głam dei ꝑfusus es qui ad for¬
mam serui maiorem eẽ pr̃em ꝑfiteris.
filio qui magnus ds̃ est. Nos enĩ głifica¬
ns pr̃em ut magno deo maiorem illũ
pateamur. ut alto soliorem amuin¬
tiemus. Sinu̾o iste est debitus honor deo
qui est inuilibilis. ut si dicamus pr̾em
uisũ suusse apłm reddamus m̃dacem qui
ais quem iudit hoĩm nemo neq uidere
ño. ⁊ nõ solũ inuenimius nouo resistere
testam̃to im etiam ⁊ ueti pari modocõ¬
trari mueniur demꝙ sic ait moyses

Expanded text:
sumus . Nam in eo quod dicit, Qui me vidit, vidit et Patrem ; certa fide credendum est quia qui videt Filium, per Filium videt et intelligitter formam servi, majorem Patrem professus es: quod mihi nimium stultum esse videtur. Scimus enim, quod et ipse protulisti, in forma servi etiam eum Angelis minorem factum. Nec enim satis in gloriam Dei profusus es, qui ad formam servi majorem Patrem profiteris. Filio qui magnus est Deus. Nos enim sic glorificamus Patrem, ut magno Deo majorem illum profiteamur, ut alto sublimiorem annuntiemus. An vero iste est debitus honor Dei,qui invisibilis est: ne si dicamus Patrem visum fuisse, Apostolum reddamus mendacem, qui ait, Quem vidit hominum nemo, neque videre potest . Et non solum invenimur Novo resistere Testamento, verum etiam et Veteri pari modo contrarii invenimur. Denique sic ait Moyses
Abbreviated transcription (Latin):
moyles descripsit in geneseos libro qe ali
illo pͥmo hoĩe adam iuq ad ip̃am incarna¬
tõm semꝑ filius iusus est. Nam si testinom¬
que queris utiq ħes positũ ptem ad auꝰ
dicentem. faciamus hoĩem ad ꝯmaginem
⁊ siłitudinem nr̃am. Sequitur. Et fcx
hoĩem. Quis utiq ds̃ nisi filius. lxx unx
⁊ tu in eius tractatib exposuisti Istee
audiu ambulantis in ꝑadỹso ⁊ abscõd
me qr nudus eram. Hẽs utiq quid den
dixit ei Et quis tibi indicauit qr nudus
eras. nisi de ligno de quto p̾ceꝑam tibin
manducares. ex eo manducasti: Hicd

Expanded text:
s descripsit in libro Geneseos, quod ab illo primo homine Adam usque ad ipsam incarnationem semper Filius visus est. Nam si testimonia quaeris, utique habes positum Patrem ad Filium dicentem: Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram. Sequitur: Et fecit Deus hominem . Quis utique Deus, nisi Filius? Hoc utique et tu in tuis tractatibus exposuisti. Iste audivi ambulantis in paradiso, et abscondi me, quia nudus eram. Habes utique quod Deus dixit ei, Et quis tibi indicavit quia nudus eras, nisi de ligno de quo praeceperam tibi ne manducares, ex eo manducasti ? Hic
Abbreviated transcription (Latin):
de thesauro cordis sui ꝑfert bona. Necnõ
etiam ⁊ omnis crratura dei bona ualde
Si creatum bona. si homo bonus. si sp̃c sc̃s
requirend est. qr utiq sic ait saluator Nie¬
mobonus nisi unus ds. eoꝙ ipẽ est fons
uonitatis qui ꝙ est bonus a nemine acce

Expanded text:
de thesauro cordis sui profert bona . Necnon etiam et omnis creatura Dei bona valde. Si creatura bona, si homo bonus, si Spiritus srequirendum est. Quia utique sic ait Salvator, Nemo bonus, nisi unus Deus: eo quod ipse est fons bonitatis, qui quod est
Abbreviated transcription (Latin):
niore hortaris nos ꝓfit̾i unũ dm̃ aut
ana ostenditur unus ẽẽ ds cunis s¬
lius nr est ds̃ ut dixius cam qr pr
⁊ filius nõ est unus uł paulo crede di¬
centi quod ꝑ singłas fere epłas ꝑnã¬
tiat dicens. Grã nob ⁊ pax a deonatre

Expanded text:
more hortaris nos profiteri unum Deum? An ana, ostenditur unus esse Deus, cujus filius noster est Deus, ut diximus? Nam quia Pater et Filius non est unus, vel Paulo crede dicenti, quod per singulas fere Epistolas pronuntiat, dicens: Gratia vobis et pax a Deo Patre
Abbreviated transcription (Latin):
celligamus cos eẽ sub lege. quaꝵ sp̃t
ita ꝯcupiscit adilsus caonem ut il ea
que nolunt saciant .⁊ nõ se teneanti¬
meictos in caritate iustitie. s agcipii¬
cente adilsus se capne micantur. hoc
ex illo sensu est quo sentiedam is ql

Expanded text:
gamus eos esse sub lege, quorum spiritus ita concupiscit aduersus carnem, ut non ea, quae uolunt, faciant, id est, non se teneant inuictos in caritate iustitiae, sed a concupiscente aduersus se carne uincantur, hoc ex illo sensu est, quo sentiebam id,
Abbreviated transcription (Latin):
Cur in lege etiam ip̃i aaron dcm̃ est.¬
ut p petio suris holocansta oiferreocũ
dĩcat cauit ꝑ delictis holocausta nõ po¬
stulasti ⁊ in sb̾iectis holocaustis nõ de¬
lectabis. quõ offerri p̃cepit quo ñ descat᷑¬
dam nõ hũit. Ualde enĩ multerib dełca¬
batut. ac ꝑ hoc peccabat
In thobia opa inquit dei reuelare ⁊ con¬
fiti honorificũ est. saluator aut̃ opusi
det faciens: nlłi ait dix̾ie.
Utquid circũcisio ⁊ p̃cepta data sunt
ppło que pͥus nõ erant. neq minc in
auctoritate hñtur.¬
psalmis. nãquid ꝯfitebitur tibi inqͥt
ptilius. aut annũtiabit uͥtutem tuã¬

Expanded text:
CUR IN LEGE ETIAM IPSI AARON DICTRO PECCATIS SUIS HOLOCAUSTA OFFERRET, CUM DICAT DAUID: \'PRO DELICTIS HOLOCAUSTUM NON POSTULASTI\' ET IN SUBIECTIS: \'HOLOCAUSTIS NON DELECTABERIS.\' QVO MODO OFFERRI PRAECEPIT, QVO NON DELECTNDAM NON HABUIT? UALDE ENIM MULIERIBUS DELECTABATUR AC PER HOC PECCABATa Dei revelare et confiteri honorificum est: Salvator autem opus Dei faciens, Nulli, ait, dixeris. 51.  Utquid circumcisio et praecepta data sunt populo, quae prius non erant, neque nunc in auctoritate haPsalmis, Numquid confitebitur tibi, inquit, pulvis, aut annuntiabit virtutem tua
Abbreviated transcription (Latin):
pedes. Lex aut̃ uetat m̃brũ posterius
pari numm̾io constare semipedũ ne ple¬
no pede u̾sus t̾minetur. Restat ut pe¬
des considemus senoꝵ tpr̃m ex quo fit
ut m̃brũ utrũq t̾nis semipedib cõstet
Nam ut integro pede p̾cedens m̃brũ fi¬
niatur a duab longis incipiendũ est.
Deinde totus corianib u̾isũ diuidit it
lb̃seq̃nte alio chorianibo m̃brũ post̾ius
inchoetur claudente u̾sum senipede
in duab brenib silłis. Tot enĩ tpr̃a cũ
spondeo in capite locato implent sex tẽ¬
prsus.m. Placet ergo totidem semip¬
dib constare utrũq m̃brũ: .l. Cur ni
placeat: ⁊eq enĩ metuenda est hic il
conũsio. qr posito post̾iore m̃bro in p̾ce¬
dente loco. ita ut quod est pͥmũ: scd̾m
fiat. nõ ead̾ lex manebit pedũ. Quapp̃
nlła causa est cur idem semipedũ nus
conũsionis uctio parilitas ista possit
teneri fmis etiam insignioris lege ser¬
uata cum ulsus nõ pleno pede t̾mina¬

Expanded text:
pedes: lex autem vetat membrum posterius pari numero constare semipedum, ne pleno pede versus terminetur. Restat ut pedes consideremus senorum temporum, ex quo fit ut membrum utrumque ternis semipedibus constet. Nam ut integro pede praecedens membrum finiatur, a duabus longis incipiendum est: deinde totus choriambus versum dividit, ut sequente etiam alio choriambo membrum posterius inchoetur, claudente versum semipede in duabus brevibus syllabis: tot enim tempora cum spondeo in capite locato, implent sex temhil prorsus. M. Placet ergo, totidem semipedibus constare utrumque membrum. D. Cur non placeat? Neque enim metuenda est hic illa conversio, quia posito posteriore membro in praecedentis loco, ita ut quod est primum, secundum fiat, non eadem lex manebit pedum. Quapropter nulla causa est, cur idem semipedum numeconversionis vitio parilitas ista possit teneri, finis etiam insignioris lege servata, cum versus non pleno pede termina
Abbreviated transcription (Latin):
cẽbra quid̃ hutus in qͥnꝙ ⁊ septem
semipedes uideo distributa ut pͥus sir
catelus ius post̾ius aut̾ quem nidetis
hospites. pedes u̾o iambos . m. serno
I Uerũ dicis ⁊ ubi fium: nescio. Qiuis enĩ
nõ ud̾et sicut in heroico exordiend̃ ẽẽ a se¬
mipede. quod cum in hoc gen̾e fit. nõ iam
iambis s trocheis u̾sum metimur ut
eum legitime semipes claudat .m. Ita
est ut dicis .xii.¬
ed uide quid tibi de hoc respondendĩ
putes quem asclepiadem uocant
mecenas atanis edite regib. Nam ꝑs¬

Expanded text:
embra quidem hujus in quinque et septem semipedes video distributa, ut prius sit, Phaselus ille; posterius autem, quem videtis, hospites: pedes vero iambos cernoD. Verum dicis, et ubi fuerim nescio. Quis enim non videret sicut in heroico exordiendum esse a semipede? quod cum in hoc genere fit, non jam iambis, sed trochaeis versum metimur, ut eum legitime semipes claudat. 12. M. Ita est ut dicis: sed vide quid tibi de hoc respondendum putes, quem asclepiadaeum vocant, Maecenas atavis edite regibus . Nam
Abbreviated transcription (Latin):
sint. iure illo eqͣlitatis de quo satis egi¬
mus. quod h̃t unũ cum omnib nĩtis.
ex quo fit ut ista diuisione tantũ sit
quodãmodo suꝑius m̃brũ: qnͣtũ posti
Itaq si fu̾int quatuor ⁊ qͥnꝙ semipedes
nõ ita ꝓbatur ⁊ p̃pea metrũ erit potiꝰ.
qͣm u̾sus. Quiã sunt m̃bra ieqͣlia ut
ad nlłam ineqͣlitatis legem sectionei
aliqua possit referri. Cernis quippe ut
opinor suꝑtoris m̃bri qͣtuor semipedes.
tons toma ndinos pose discaindere.
qͥnqr ac poll̾iores. cerne qͣnta sit. in duos
enĩ possunt aliquo modo tantũ ualere
qͥnq sempedes pp̃ duo ⁊ tres. qͣntũ qͣtuor
ualent. quõ inuenimus suꝑius ĩ bre¬
es assecutus ũt nõ placet. .i. Inmo u̾o
⁊mantfesta ⁊ oĩa rata sunt .xu. .m.
ge nunc qͥnq: ⁊tres semipedes consid̾e

Expanded text:
sint, jure illo aequalitatis, de quo satis egisint, jure illo aequalitatis, de quo satis egimus, quod habet unum cum omnibus numeris. Ex quo fit ut ista divisione tantum sit quodammodo superius membrum quantum posterius. Itaque ubi fuerint quatuor et quinque semipedenon ita probatur, et propterea metrum erit potius quam versus, quia ita sunt membra inaequalia ut ad nullam aequalitatis legem sectione aliqua possint referri. Cernis quippe, ut opinor, superioris membri quatuor semipedes, Roma, Roma, in binos posse discedere: inque autem posteriores, cerne quanta sit, in duos enim possunt aliquo modo tantum valere quinque semipedes propter duos et tres, quantum quatuor valent; quomodo invenimus superius in brees assecutus, aut non placet? D. Imo vero et manifesta omnia et rata sunt. 15. M. Age, nunc quinque et
Abbreviated transcription (Latin):
tñ nũm si milies duxõ: ita excedet mulle
ut duplum fiat .m. Uerũ dicis. S con¬
stitue unũ ⁊ queml deide maiorẽ nu¬
merũ. ⁊ ꝙ̃ ad mod̃ in illis faciebamts:
maiori minor eqͣbitur. nam unũ bis
duo.⁊ unũ decies decem. ⁊ unũ milies
ergo unũ cum cet̾is nũis ius quoddã
equalitatis. nõ mͦ quod quicũq nũsi
unus nũs est. s etiam quod totiens du¬
gus: tantũdem facit .i. Manifestissim̃
ge nunc refer animũ ad sempedũ¬
nũos quib in u̾su fiunt m̃bra me¬
qualiã miram quamdam eqͣlitatem:
ista quam tractauimus rõne repertes
nam ut opinor u̾sus minumus ineqͣli
semtpedũ nũo in m̃bris est duob qͣtuor
pͥmũ m̃brũ quod est hospes ille: sequari
eqͣlit̾ pt̃ in ditas ꝑtes binoꝵ semipedũ
scd̃m aut̃ quod est. quem iudes. tta di¬
uiditur ut una pars duos semipedes ⁊¬
bẽat. alia unũ quod ita est qiͣ duo ⁊ duc

Expanded text:
tamen numerum si millies duxero, ita excedet mille, tamen numerum si millies duxero, ita excedet mille, ut duplum fiat. M. Verum dicis: sed constitue unum, et quemlibet deinde majorem numerum, et quemadmodum in illis faciebamus, majori minor aequabitur. Nam unum bis, duo; et unum decies, decem; et unum millies, ergo unum cum caeteris numeris jus quoddam aequalitatis; non modo quod quicumque numerus est, sed etiam quod toties ductus tantumdem facit. D. Manifestissimum Age nunc, refer animum ad semipedunumeros, quibus in versu fiunt membra inaequalia, et miram quamdam aequalitatem ista quam tractavimus ratione reperies. Nam, ut opinor, versus minimus inaequali semipedum numero in membris est duobus, habenprimum membrum quod est, Hospes ille, secari aequaliter potest in duas partes binorum semipedum: secundum autem quod est, quem vides, ita dividitur, ut una pars duos semipedes habeat, altera unum; quod ita est, quasi duo et duo
Abbreviated transcription (Latin):
gen̾a. Unũ in quo idem nũs semi¬
pedum. aliud in quo disꝑar in mbrio
sit. Diligent̃ considemus si placet qͦ¬
nam modo imparilitas semipedũ ad
quamdam parilitatem referatur.
obscuriore aliqͣntulũ s sane sb̾tilissi¬
ma rõne nũoꝵ. nam q̃ro ex te cũ duo
⁊tria dicam: quot nũos dicam ł. Duos
icil.m. Ergo ⁊ duo unius ⁊ tria unus
est nits. ⁊ quemil aliũ dix̾imus. .l.
siquid̃ tria duo eẽ: nõ possumus dice̾. duo
aut̃ unnũ eẽ quodãmodo. ⁊ item cria non
qͣtuor unũ ẽẽ nõ falso dici p̃t .l. assentõr
Mattende aliud. dic mͥ duo ter ducta quid
faciant in sũma: .l. sex .m. Nõ sextria to¬
tidem sunt: .I. sullo modo. .m. Nim̃c tria
quat̾ ducas uelim. sũmam q respondeas
.⁊duodecim .m. uides item duodecim płes
inceps quotlib duos nu̾os constitueris.
minor ꝑ maiorem młtiplicatus est exce¬
dat: ncc̃e est. .l. Quis hoc dubitaait: Qo
enĩ tam ꝑuum in płali nũo qͣm duo. quẽ

Expanded text:
genera, unum in quo idem numerus semipedum, aliud in quo dispar in membris sit; diligenter consideremus, si placet, quonam modo ista imparilitas semipedum ad quamdam parilitatem referatur, obscuriore aliquantum, sed sane subtilissima ratione numerorum. Nam quaero ex te, cum duo et tria dicam, quot numeros dicam. D. Duos scilicet. M. Ergo et duo unus, et tria unus est numerus; et quemlibet alium dixerimus. D.  duo esse non possemus dicere; duo autem unum esse quodammodo: et item tria et quatuor unum esse, non falso dici potest. D. Assentior. M. Attende aliud: dic mihi, duo ter ducta, quid faciunt in summa? D. Sex. M. Num sex et tria totidem sunt? D. Nullo modo. M. Nunc tria quater ducas velim, summamque respondeas, D. Duodecim. M. Vides item duodecim pluredeinceps quoslibet numeros duos constitueris, minor per majorem multiplicatus, eum excedat necesse est. D. Quis hoc dubitaverit? Quid enim tam parvum in plurali numero quam duo? quem
Abbreviated transcription (Latin):
num facit. ⁊ maior suꝑioris cũ minor
postioris: item octonariũ nũm facit. ni¬
seris: apparet alia conuenientia duoꝵ
cum duob. ⁊ unius cum trib. qr unũ cũ
omnb nim̃ts. suꝑius co̾mota lege: con

Expanded text:
numerum facit: et major superioris cum minore numerum facit: et major superioris cum minore posterioris, item octonarium: nam seris, apparet alia convenientia duorum cum duobus, et unius cum tribus, quia unum cum omnibus numeris superius commemorata lege con
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ qͣt̾ui sempedes sunt octonari numi
sũmam facio. restant̃ qͣtuor semipedes.
de pͥore tres. de post̾ĩore m̃bro. duo inde ⁊
duo hinc copulati fiunt qͣtuor. duo uir¬
sus inde residui ⁊ unũ hinc ad legem
illius conuenientie copulati. Qua unũ
reliquis pars est. quodãmodo suũtur
ꝑqͣtuor. ita tam octonarius suꝑiori octi¬
nario congruit .l. S cur huius exem¬
plum nõ audio: .m. Nuta sepede cõme¬
moratũ est. tñ ne suo loco p̾t̾missũ putes
mm est. ronia. roma cerne qnta stodm̃
benignitas. uł etiam. Optimus bs̃ ille
qui ꝓcul negõ .xx.
uare iam inspite nouem ⁊ septem
semipedũ cõnexionem cuius exem¬
pluni est uir optius b̃s ille qui ꝓcul¬
necõ. facilis est oognitu ista congruẽtia
Bupius enĩ m̃brũ in qͣtuor ⁊ qͥnq. po¬
sł̾itis in tres ⁊ qͣtuor semipedes diuidit᷑.
Mars ergo supioris minor cum ꝑte po¬
stioris maiore comuncta octonarium

Expanded text:
m quaterni semipedes sunt, octonarii numeri m quaterni semipedes sunt, octonarii numeri summam facio. Restant ergo quatuor semipedes de priore, tres de posteriore membro. Duo inde, et duo hinc copulati, fiunt quatuor. Duo rursus inde residui, et unus hinc, ad legem illius convenientiae copulati, qua unum reliquis par est, quodammodo sumuntur pro quatuor. Ita jam octonarius superiori octonario congruit. D. Sed cur hujus exemplum non audio? M. Quia saepe commemoratum est: tamen ne suo loco praetermissum putes, ipsum est, Roma, Roma, cerne quanta sit deum benignitas; vel hoc etiam, Optimus beatus ille qui procul negotio. 19. Quare jam inspice novem et septem semiped um connexionem, cujus exemplucongruentia: superius enim membrum in quatuor et quinque, posterius in tres et quatuor semipedes dividitur. Pars ergo superioris minor cum parte posterioris majore conjuncta, octonarium
Abbreviated transcription (Latin):
Ds alc̾m septem: repiatur eqͣlitas ut ri¬
te u̾sus eẽ queat. ꝑam post qͥnq ⁊ seꝑtẽ
semipedes hunc ẽẽ discutiend̾ uides. huiꝰ
aut᷑ exemplum est. roma. roma cerne qͣn¬
ta sit dm̃ benignitas .l. Uideo pͥmũ m̃¬
brum posse in ꝑtes distribui que hẽant
cnos semipedes. scd̃m. in tres et qͣtuor
Quare iinctis eqͣlib fiunt sex semipe¬
tur ulli nuo ⁊ si dno ⁊ duo in ea ꝑte ubi
binos hñs: fit sũma qͣt̾naria. Iunctis
aut̃ islis quaꝵ in una duo sunt. in alia
unũ. s etiam ista tamq̃m sint qͣtuor ac¬
ciptamus pp̃ untus cum cet̾is nĩus cõ¬
cordiam octo sił fumt. magis q excedũt
ta est ut dicis ⁊ to isto gen̾e copulatois.⁊
a lege ilsuũ seꝑato. atcende: ut ordo postu¬
dat in ea nũc mbra quoꝵ pͥmũ ht̃ octo
lemipedes: septem scd̃m. Item ũo copula¬
tio ht̃ quod querimus. nam p̾cedentis
m̃bri ꝑtem dimidiam cum ꝑte sb̃seꝙ̃tis

Expanded text:
sex, alterum septem, reperiatur ea aequalitas ut risex, alterum septem, reperiatur ea aequalitas ut rite esse versus queat. Nam post quinque et septem semipedes hunc esse discutiendum vides. Hujus autem exemplum est: Roma, cerne quanta sit deum benigniias. D. Video primum membrum posse in partes distribui, quae habeant ternos semipedes, secundum in tres et quatuor. Quare junctis aequalibus fiunt sex semipetur illi numero. Sed si duo et duo in ea parte ubi binos habent, fit summa quaternaria: junctis autem illis quarum in una duo sunt, in alia unum, si etiam ista tanquam sint quatuor accipiamus, propter unius cum caeteris numeris concordiam, octo simul fiunt, magisque excedunt ta est, ut dicis: et ideo isto genere copulationis a lege versuum separato, attende ut ordo postulat, in ea nunc membra, quorum primum habet octo semipedes, septem secundum. Ista vero copulatio habet quod quaerimus. Nam praecedentis membri partem dimidiam cum parte subsequentis
Abbreviated transcription (Latin):
tis unũ ⁊ trib qnta est in duob ⁊ duob.
b etiam młto concordiores ꝑtes ẽẽ cum
contunguntur unũ ⁊ tres pp̃illam inxꝰ
cum cet̾is omnib nũs amiciciam qmͣ
cum duo ⁊ q̃tuor copuilantur. sicuti in
ictis est an tibi aliquid obscurum est.
A. Sichil prorsus. .xuii¬
Neo nescioquõ nie offendit ꝙ isti sena¬
eu cum suit celebratiores cet̾is ge
dia minus hño qm illi fame obscurio¬
ris usus. mn. Dono animo esto. nam tͥ
tantam in hus ostendam concordiam.
dior. Restare nob̾ debent extrema. ut
cum de cet̾is qͣntũ satis indebitur dis¬
putauimus. tam omni cura liberati
ad boꝵ scrutanda penetralia ueniamits
.I. Michi no placet. s iam uellem ut ista
que pͥora suscepimus explicata eẽnt. ut
tam ulud audirem.m. atq cõmodius
sunt ula dultiora: que expectas.xuiii.¬
tine itaq considera utrũ in duob
nbris quoꝵ pͥmũ sex hẽat semipe

Expanded text:
tis uno et tribus, quanta est in duobus et duobus; tis uno et tribus, quanta est in duobus et duobus; sed etiam multo concordiores partes esse, cum junguntur unum et tria, propter illam unius cum caeteris omnibus numeris amicitiam, quam cum duo et quatuor copulantur, sicut in istis est. An tibi aliquid obscurum est? D. Nihil prorsus. Sed nescio quomodo me offendit, quod isti senarii cum sint celebratiores caeteris gdia minus habent, quam illi famae obscurioris versus. M. Bono animo esto: nam ego tibi tantam in illis ostendam concordiam, dior, restare nobis debet extrema, ut cum de caeteris, quantum satis videbitur, disputaverimus, jam omni cura liberati, ad horum scrutanda penetralia veniamus. D. Mihi vero placet: sed jam vellem ut ista quae priora suscepimus, explicata essent, ut jam illud audirem commodius. unt illa dulciora quae exspectas.Nunc itaque considera, utrum in duobus membris quorum primum exhibeat semipedes