comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ꝓpter se s ꝓpter illum qui desꝑato la¬
borat in cõmodo. & dicit hunc unũ ex
fratrib sic laborare. sic affici. ut faciat
mͥ inuiriã. Qui si agnoseeret: me hono¬
raret utiq certe ñ lederet. Quid enun le¬
sus ẽ meo facto: ut habeat ledentis affec¬
tum: Cu gͦ ñ suppecit causa ledentis:
ñ potest culpa ẽẽ ꝓpositi. Ergo si iustus sum
afficior ꝓpter caritatẽ. ꝓpter dilectionem:
ꝓpter eceliȩ dampnũ: ꝓpt̾ corporis detri¬
mentum. Possum etiã illico dolere. etiã
si ego ledentẽ ñ leserim. & ñ su mͥ consesꝰ
quod eum ui me aliquibꝰ inuirisᷤᷤ exettaue¬
rim: tamen causa fuerun illi lapsus eus.
qđ in nocentẽ ledendo delinquat: quod
factus sum ei materia peccati. Hoe gͦ dolet
clauid: & ideo dolet. qr eũ unũ menbrũ
pattiur: & cetera menbra compatiuntur.
Ideo forte & illud positum ẽ. Iustus in exor¬
dio sermonis accusator ẽ sui. Nam et si

Expanded text:
non propter se, sed propter illum qui desperato lanon propter se, sed propter illum qui desperato laborat incommodo: et dicit hunc unum ex fratribus sic laborare, sic affici, ut faciat mihi injuriam; qui si agnosceret me, honoraret utique, certe non laederet. Quid enim laesus est meo facto, ut habeat laedentis affectum? Ergo cum non suppetit causa laedendi, non potest culpa esse propositi. Ergo si justus sum, afficior propter charitatem, propter dilectionem, propter Ecclesiae damnum, propter corporis detrimentum. Possum etiam illud dolere, quod etiam si ego laedentem non laeserim et non sim mihi conscius, quod eum in me aliquibus iniuriis excitauerim, tamen causa illi fuerim lapsus eius, quod innocentem laedendo delinquat, quod factus sim ei materia peccati. Hoc ergo dolet Dauid et ideo dolet, quia, cum unum membrum patitur, et cetera membra conpatiuntur. ideo forte et illud positum est: iustus in exordio sermonis accusator est sui. nam etsi
Abbreviated transcription (Latin):
s qr ꝑ furorẽ quid faciat eger ignorat:
ita uir bonus cũ uidet peccatorẽ ñ reue¬
reri. ñ honorar ꝑetiã canos senis. quo p̃sen¬
te aliquid faciat inlignũ: ñ agnoscere
quadam pecciti in sania quã indecora et̃
i honesta cõmittat: quasi moriturum
dolet: quasi desꝑatum a medicis ingemis
eit & ut bonus medicus pͥmo monet: de¬
inde etiã si grauia patiatur tam̃ tamquã
ille egrum & si cedatur suftinent: & si ma¬
ledicatur ñ cderelinquit: & quicquid potest
nedicinȩ adhibere ñ denegat: nec tamꝗͣ¬
Cõtumacẽ deserit. s tamquã bene de se
meritũ omni studio sanare contendit:
exercens ũ solum artis ꝑiciam. s etiã m̃tis
benignitatẽ. Ita gͦ etiam iustus & cũ con¬
tẽpnitur a peccatore ñ au̾titur: et eum
leditur. furoris illud putat eẽ ñ imꝓbita¬
tatis: magisq uulneris eius medicinã
afferre desiderat & cum patitur & dolet

Expanded text:
sed quia per furorem quid faciat aeger ignorat, sed quia per furorem quid faciat aeger ignorat, ita uir bonus, cum uidet peccatorem non reuereri, non honorare etiam canos; senioris, quo praesente aliquid faciat indignum, non agnoscere quadam peccandi insania, quam indecora et inhonesta committat, quasi moriturum dolet, quasi desperatum a medicis ingemescit et ut bonus medicus primo monet, deinde, etiamsi grauia patiatur, tamen, tamquam ille aegrum, etsi caedatur, sustinet, etsi maledicatur, non relinquit t\'t quicquid potest medicinae adhiberecontumacem deserit, sed tamquam bene de se meritum omni studio sanare contendit, exercens non solum artis peritiam, sed etiam mentis benignitatem. 20. Ita ergo etiam justus et cum contemnitur a peccatore, non avertitur: et cum laeditur, furoris illud putat esse, non improbitatis, magisque vulneri ejus medicinam afferre desiderat, et compatitur, et dolet
Abbreviated transcription (Latin):
usq penttentiã lapsos: ñ usq ad mestiq¬
am ꝓfundiorẽ: tantũ ut eoꝵs qui argu¬
ebantur mesticia. gaudiũ fieret argu¬
enti. Unde ait. Si enĩ ego contristo
uos: & quis ẽ qui me letificet: nisi qui
contristatur ex me :. Arguit itaq ut
alleuet diuturnitatẽ mesticie: quo pe¬
nitentia fier et in salutem. Bampnat ut
absoluat: exeludit ut recipiat: ñ ignos¬
cit ut liberet. Ideo talis paulus: q bent
ꝑitus in lege cognouerat p̃ceptum di¬
centis. Pusillanimitas degnuit me. a
peccatorib dereliquentib legem tuam.
Dolebat dauid ñ q contẽpnebatur. ñ qr
appetelatur ipse: s qr lex dłĩ relinquebat᷑.
& eorum qui hoc faciebant clampnũ dole¬
bat qđ ꝑirent dõ. Sicut bonus pater
in frenesi constituti filii. cũ ab eo male¬
dicatur. uerberet᷑ afficiatur inuiriis.
ñ suã s egroti deflet erumpnã. & con¬
tumeliam dolet: ñ quo sibi sit irrogata.

Expanded text:
usque ad paenitentiam lapsos, non usque ad maestitusque ad paenitentiam lapsos, non usque ad maestitiam profundiorem, tantum ut eorum qui arguebantur maestitia gaudium fieret arguenti. unde ait: si enim ego c-ontristo uos, quis est qui me laetificet nisi qui contristatur ex me? arguit itaque, ut alleuet diuturnitatem maestitiae, quo paenitentia fieret in salutem; damnat ut absoluat, excludit ut recipiat, non ignoscit ut liberet. ideo talis Paulus, qui bene peritus in lege cognouerat praeceptum dicentis: pusil- lanimitas detinuit me a peccatoribus derelinquentibus legem tuam. Dolebat Dauid, non quia contemnebatur, non quia adpetebatur ipse, sed quia lex dei relinquebatur, et eorum qui hoc faciebant damnum dolebat, quod perirent deo. sicut bonus pater in frenesi constituti filii, cum ab eo maledicatur, uerberetur, adficiatur iniuriis, non suam, sed aegroti deflet aerumnam et contumeliam dolet, non quo sibi sit inrogata,
Abbreviated transcription (Latin):
nunc quod sit aluid ꝓposctum uiri seĩ:
& ex sequentib estimemus. Fusillani
mitas inquit detinuit me: a peccatori¬
b derelinquentib legẽ tuã. Non ẽ hoc
cõmune eum multis. Nam plurimos ẽ
contristari. si quã ab aliquo patiantur
inuiriã: si lesi. si appetiti. si de colorati
sint. Nr̃a enĩ causa: nos infirmiores
fraudi nobis aliquos dolemus fuisse.
At uero qui fortior ẽ ñ ꝓpriam contume¬
liam dolet. s aliena peceata :ͥ & in sua in¬
uiria. lapsum alterius ingemiseit: et
causam se fuisse deplorat ledentis errors.
Exemplũ accipe apłicum. Paulus enun
in peccato flebat alieno: sicut ait ipse.
Ham ex multa tribulatione & angustia
cordis . scͥpũ uobis: ꝑ multas lacrimas
Et cũ ipse contristaret᷑: eos ipsos quos
arguebait contristare nolebat. Deniq
addidit. Hm ut contristemini: s ut
sciatis quã caritatẽ habeo in uobis ha¬
bundantius. Contristari enĩ uolebat

Expanded text:
nunc, quod sit aliud propositum uiri sancti; nunc, quod sit aliud propositum uiri sancti; et ex sequentibus aestimemus. pu- sillan i m i tas, inquit, d detinuit me a peccatoribus der elinquentibus l legem tuam. non est hoc commune cum multis. nam plurimorum est contristari, si quam ab aliquo patiantur iniuriam, si laesi, si adpetiti, si decolorati sint; nostra enim causa nos infirmiores, fraudi nobis aliquos dolemus fuisse. at uero qui fortior est, non propriam contumeliam dolet, sed aliena peccata et in sua iniuria lapsum alterius ingemescit et causam se fuisse deplorat laedentis erroris. exemplum accipe apostolicum. Paulus enim in peccato flebat alieno, sicut ait ipse: nam ex multa tribulatione et angustia cordis scripsi uobis per multas lacrimas, et cum ipse contristaretur, eos ipsos quos arguebat contristari nolebat. denique addidit: non ut contristemini, sed ut sciatis quam caritatem habeo in uobis abundantius. contristari enim uolebat
Abbreviated transcription (Latin):
cia diuna: negligenti aĩt ea amara eẽ
ñ dubiumẽ: qi adu̾tit in ohpbrio. u tur¬
pitudine peecatoꝵ ꝓpositum sibi diunȩ
euentum ẽẽ sententiȩ. Qui aũt bene
sibi conseuis ẽ. ñ turbatur utiq dicens.
Heredes sumus dĩ : coheredes aũt xp̃i:
si tamen compatiamur. ut et simul
glificemur. Si quis nr̃m huius modi¬
ẽ. ut se diuinoꝵ uidicioꝵ serie consolet᷑:
t̃ribilia sunt peccatorib etiã humana
nidicia: quantomagis diuina formidi¬
ni sunt. Deniq ut hoc illa quȩ uere¬
et̾na sunt colligamus exẽplo: uidemus
in hoc sclo inuocentes letos ad uidiciũ
festinare: odisse moras: celeritatẽ affeo¬
tare iudicii: reos aũt fugere & pauere:
differre. uttare. inestisicari. Deniq cum
diem iudicii audierint constitictũ: bea¬
tus itaq ille. qui illud cȩleste uidiciũ
letus expecc̾at: scit enĩ sibi regnũ cȩloꝵs
angłors consoreium. coronã quoq bono¬
rum repositã ẽẽ meritoꝵ. Consideremꝰ

Expanded text:
dicia: negligenti autem ea amara esse non dubium est; quia advertit in opprobrii turpitudine peccatorum propositum sibi divinae eventum esse sententiae. Qui autem bene sibi conscius est, non turbatur utique, dicens: Heredes sumus Dei, cohaeredes autem Christi; si tamen compatiamur, ut et simul glorificemur. Sed quis nostrum huiusmodi, ut se diuinorum iudiciorum serie consoletur ? terribilia sunt peccatoribus etiam humana iudicia; quanto magis diuina formidini sunt! denique ut hoc illa quae aeterna sunt colligamus exemplo, uidemus in hoc saeculo innocentes laetos ad iudicium festinare, odisse moras, celeritatem affectare iudicii, reos autem refugere et pauere, differre, uitare, maestificari denique, cum diem iudicii audierint constitutum. beatus itaque ille qui illud caeleste iudicium laetus expectat; scit enim sibi regnum caelorum, angelorum consortium, coronam quoque bonorum repositam esse meritorum. Consideremus
Abbreviated transcription (Latin):
uultũ tuum dñe in toto corde meo: mi¬
serere mei sccłm eloquiũ tuũ. Legimus in
ueteri testam̃to. qđ dep̃catus sit moy ses
ut uultum di uideret: & responsum ẽ ei.
Nemo uidebit faciem meã: & uiuet. Alisti¬
ce hoc pͥmũ uttelligamus. Moy ses legis fi¬
guram accepit. Lex ꝑ occulta misteria nun¬
tiat xp̃m: ñ facie ad faciem demonstrat.
sicut euuangłium demonstrauit. In ipso
enĩ facie ad faciem loquelat᷑. licet in eiuuan¬
gelio homo natus ex uirgine apparuerit:
uerbum aũt se ꝑ oꝑa demonstrauerit. Et
fortasse hoc declaratũ sit moysi quod ppls
uideoꝵs moriturus ẽẽt: cum facie ad faci¬
em xp̃m uidisset & ñ eredidisset. Quod si
omni eredenti. Et mortua ẽ legis inter¬

Expanded text:
tuum, domine, in toto corde meo, m miserere mei secundum eloquium tuum. legimus in ueteri testamento, quod deprecatus sit Moyses, ut uultum dei uideret, et responsum sit ei: nemo uidebit faciem meam et uiuet. mystice hoc primum intellegamus. Moyses legis figuram accepit. lex per occulta mysteria nuntiat Christum, non facie ad faciem demonssicut Evangelium demonstravit. In ipso enim facie ad faciem loquebatur; licet in Evangelio homo natus ex Virgine apparuerit, Verbum autem se per opera demonstraverit. Et fortasse hoc declaratum sit Moysi, quod populus Judaeorum moriturus esset, et quod facie ad faciem Christum vidisset, et non credidisset. Quod si cundum Legem omni credenti . Et mortua est Legis inter
Abbreviated transcription (Latin):
psalmoꝵ liber. hunc u̾sum doeuit nos
octaue litere copulandum. De unide ordo
ipse & numerus uersuũ ita conuenit. ut
ab eo incipiat octaua littera. Fortio in quit
mea dñs. Quã rarus in t̾ris: qui possit
dicẽ. portio mea dñs. Quã alienus a uicus.
qui nichil habeat cõmune cũ scło. nichil
sibi mundi huiꝰ uindicet: ñ sit corporali¬
um possessio cupiditatũ: quẽ ñ inflam

Expanded text:
Psalmorum liber hunc uersum docuit nos Psalmorum liber hunc uersum docuit nos octauae litterae copulandum. deinde ordo ipse et numerus uersuum ita conuenit, ut ab eo incipiat octaua littera. inquit, inquit, mea dominus. quam rarus in terris, qui possit dicere: portio mea dominus, quam alienus qui nihil habeat commune cum saeculo, nihil mundi huius sibi uindicet, non sit corporalium possessio cupiditatum, quem non inflam
Abbreviated transcription (Latin):
mentis exercens: ut assiduttate fiat nob̾
cursus iste sollempnis: ut dnm̃ iħm etiã
in noctib toto uenerͤmur affectu: eui est
gloria. laus perpetuitas a seculis: et
nunc et semper: & in omnia secula
terp̃tatione dicitur pauor. Scõrum pauor
eẽ consueuit. Deniq pauor cedicdit in
abraham: cũ sacrificiũ offerret plenum
misterii spãlis. Ipse quoq dauid ait.
Ego dixi in pauore meo: omnis homo mẽ¬
dax. N eligionis gͦ reuerentiã significat.
magis quã infirmitatẽ tunoris. Licet
dm̃ sapientes. Qui aũt sapientes beati.
Beatus quẽ erudieris dñe: & de lege tui
doeueris eum. Hi quoq qui timent dñm
beati sunt. sicut exempli existit auctori
ra: statim sequitur ꝑsona iusti dicens.
ortio o ea
domine: dixi custodire legem
tuã. Pleriq eodiees hunc uersi¬
culum qui pͥmus ẽ litterȩ octaus.
ultimo loco littere habent septime: s
scdm hebreos emendatus apud grecos

Expanded text:
mentis exercens, ut adsiduitate fiat nobis mentis exercens, ut adsiduitate fiat nobis cursus iste sollemnis, ut dominum Iesum etiam in noctibus toto ueneremur affectu, cui est gloria, laus, perpetuitas a saeculis et nunc et semper et in omnia saecula terpretatione Latina dicitur \'pauor\'. sanctorum pauor esse consueuit. denique pauor cecidit in Abraham, cum sacrificium offerret plenum mysterii spiritalis. ipse quoque Dauid ait: ego dixi in pauore meo: omnis homo mendax. religionis enim reuerentiam significat magis quam infirmitatem timoris, licet deum, sapientes, qui autem sapientes, beati; beatus enim quem tu erudieris, domine, et de lege tua docueris eum. hi quoque, qui timent deum, beati sunt, sicut exempli extat auctoritasra statim sequitur persona iusti dicens: p or tio m ea, domine; dixi custodire legem tuam. plerique codices hunc uersiculum, qui primus est litterae octauae, ultimo loco litterae habent septimae; sed secundum Hebraeos emendatus apud Graecos
Abbreviated transcription (Latin):
Icdeo ñ multũ utt̃ualli fuit. cum transiit
ab his. & inuenit iħm. Quomͦ gͦ infra
tulerunt pallium: nisi faete qr ꝓcessu op¬
p̃sse fidei eccłia dum nudatur. dñs plus
amatur: Expolians se ueterẽ hominẽ ut
nouũ induat: quẽ ñ oꝑiunt indum̃ta.
s mentis secreta elarificant. Aut qr amic¬
tum sapientiȩ scłaris: ad xp̃m uentura
deposuit. Et noe exutus ẽ pallium: postea¬
postea quã cepit ẽẽ ꝑfectior. Simus ergo
menores iustificationũ cȩlestiũ: ut dũ
eas secrero mentis & uoce cantamus: me¬
mores simus innocte nomuus dĩ: & dica¬
mus ut scͥptum ẽ .uiii. Hȩc facta ẽ michi:
qm̃ iustificationes tuas exquisiuit. hoc ẽ.
Hȩc memocia facta ẽ mͥ ut memor essem
& in nocte nominis tui: ñ ebrietate sopi¬
tus: ñ epulis resolutus in somnũ: ñ eu¬
ris scłarib occupatus. ut obliuia mͥ tuȩ
uenerationis irreꝑent: s cotidiana medi¬
tatione m̃bra castigans. & intentionem

Expanded text:
ideo non multum interualli fuit, cum transiuit ideo non multum interualli fuit, cum transiuit ab his et inuenit Iesum. quomodo ergo infra tulerunt pallium, nisi forte quia processu operosae fidei ecclesia dum nudatur, a domino plus amatur, expolians se ueterem hominem, ut nouum induat, quem non operiunt indumenta, sed mentis secreta clarificant, aut quia amictum sapientiae saecularis ad Christum uentura deposuit? et Noe exutus est pallium, posteaquam coepit esse perfectior. Simus ergo memores iustificationum caelestium, ut, dum t\'as secreta mentis uoce cantamus, memores simus in nocte nominis domini et dicamus, ut scriptum est: haec facta est mihi, quoniamiustificationes tuas exquisiui, hoc est: haec memoria facta est mihi, ut memor essem et in nocte nominis tui, non ebrietate sopitus, non epulis resolutus in somnum, non curis saecularibus occupatus, ut obliuia mihi tuae uenerationis inreperent, sed cotidiana meditatione membra castigans et intentionem
Abbreviated transcription (Latin):
quã in forum. Et post quesiuit in plate¬
is: de quib hi qui ad patrisfamilias euuã¬
gelici praudiũ conuenirent colligeban
tur: exeusandum ab huiꝰmodi epulis
ñ putarunt. Postea quã in foro inquã et¬
in plateis quesuit : incidit in eos qui cir¬
cumeunt cuitatẽ. & tunc demũ potuit
inuenire qđ quesiuit: fortasse quod in
tribulatione & metu posita magis inue¬
nit grãm. Deniq in posteriorib ait.
Inuenerunt me qui circueunt ciuitatẽ.
tulerunt mͥ palliũ. Habuit gͦ certamen:
s qua ratione supra ñ tulerunt palliũ.¬
Num qͥd quẽ dilexit anima mea. uidistis:
Que xp̃m loquebat᷑: nec exuta ẽ pallio:
et quẽ querebat inuenit. Disce quẽ admo¬
dum xp̃s querat᷑ ab his. Utiq qui ñ ꝑfunc¬
torie queruiit. iuolent̾ retinent: sic̃ ista
quȩ act. Tenui eũ. & ñ dimisi eum. fide
inuenit: meditatione constrinxit. Si bo¬
nos eustodes accipius: utq angłi sunt.
Qui gͦ angłos transit: uerbum inuenit.

Expanded text:
quam, in foro et post quaesiuit in plateis — de quibus hi, qui ad patris familias euangelici prandium conuenirent, colligebantur, qui uocati excusandum ab huiusmodi epulis non putarunt —, posteaquam in foro, inquam, et plateis quaesiuit, inc-idit in eos, qui circumeunt ciuitatem, et tunc demum potuit inuenire quod quaesiuit, fortasse quod in tribulatione et metu posita magis inuenit gratiam. denique in posterioribus ait: inuenerunt me qui circumeunt ciuitatem, tulerunt mihi pallium. habuit ergo certamen; sed qua ratione supra non tulerint palliunumquid quem dilexit anima mea uidistis? quae Christum loquebatur, nec exuta est pallio et quem quaerebat inuenit. Disce, quemadmodum Christus quaeratur ab his utique, qui non perfunctorie quaerunt, uiolenter retinent, sicut ista, quae ait: tenui eum et non dimisi eum, fide inuenit, meditatione constrinxit. si bonos custodes accipimus, utique angeli sunt. qui ergo angelos transit, uerbum inuenit.
Abbreviated transcription (Latin):
ante hȩc cognoseere. s nesciebat: & ideo
anxius flueluanti amino laborat. Uncde at
Et estimabam me scire: hoc labor ẽ aittemni.
donec ingrediar in sc̃uariũ dĩ. & uttelli¬
gam in nouissimis. In quib ꝑ ro qđ extu¬

Expanded text:
ante haec cognoscere, sed nesciebaante haec cognoscere, sed nesciebaanxius fluctuanti animo laborabat. Unde ait: Et aestimabam me scire: hoc labor est ante me, donec ingrediar in sanctuarium Dei, et intelligam in novissimis . In quibus per id
Abbreviated transcription (Latin):
atq turbati sensũm mentis iuclinent
ut putent dĩ in hoc quodam errare uidi¬
cium: ñ tenentes caput ueritatis. Quo
euidentissime comp̃henditur: ñ in hoc
sclo s in futuro repositam nr̃orum remu¬
aduertẽ. Deniq in principiis dauro etiã
ipse tẽptatus ẽ : sicut habes scriptum.
Ecce ipsi peccatores & habundantes in scło:
obtinuerunt diuitias. Et dixi. Nũquid
sine causa iusticaui cormeũ. & laui int
inuocentes manus meas: & fui flagella¬
U̾bi ẽ ꝓui dentia cdi : ubi iusticia: Suꝑb
iste abuntat: arrogans iste locupletat᷑: im¬
pius iste beatus & potens ẽ: iustus aũt ille
uides quẽadmodũ iacet deiectus atq defectus:
quẽ adinoctũ ipso uictu indiget: afficitur
contumeliis ab isto impio. ab isto in solente
conculcatur excluditur. Non mectiocris
utiq ista tẽptatio ẽ : nisi ad ea quȩ sunt uẽ¬
tura ꝓspicias: iusi p̃ceptis plenius celestib
instruaris. Deniq & dauid putabat se

Expanded text:
atque turbati, sensum mentis inclinent, atque turbati, sensum mentis inclinent, ut putent Dei in hoc quodammodo errare judicium: non tenentes caput veritatis, quo evidentissime comprehenditur non in hoc saeculo, sed in futuro repositam nostrorum remuadvertere. Denique in principiis etiam David ipse tentatus est; sicut habes scriptum: Ecce ipsi peccatores et abundantes in saeculo obtinuerunt divitias, et dixi: Numquid sine causa justificavi cor meum, et lavi inter innocentes manus meas, et fui flagellaUbi est providentia Dei, ubi justitia? Superbus iste abundat, arrogans iste locupletatur, impius iste beatus et potens est: justus autem ille, uides quemadmodum iacet deiectus atque defectus, quemadmodum ipso uictu indiget; adficitur contumeliis ab isto impio, ab isto insolente conculcatur, excluditur;. non mediocris utique ista temptatio est, nisi ad ea quae sunt uentura prospicias. nisi praeceptis plenius caelestibus instruaris. Denique et Dauid putabat se
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ quanta uis mali insuꝑbia eẽt exp̃sse¬
rat. quẽ admodũ uince̾tur debuit nos
docẽ. Meritoq quasi bonus doctor de¬
monstrat remediũ: qui exaggerauit uene¬
num. Audigͦ: quomͦ exeludit uirus suꝑbiȩ.
A lege inquit tua ñ declinaui. Lex gͥ dei
sola potest suꝑbiȩ uirus hebetare: quȩ
informauit uirũ de uotioni deditũ qua¬
li se regere debeat cautione. Multi enĩ ñ
solum aliena fide. s etiam qui uidentur
ñ mediocri scͥpturarum p̃cepta gustasse.
arbitroᷤᷤ arrogantes. contẽptores fidelium.
extollentes se adu̾sus eos qui humiliant cor
suũ sedm tinorẽ dĩ. & p̃cepta cȩlestia. ha¬
bundare in hoc scło diuitiis. p̃conio. honorib¬
potestatib: eisq quo grauiora cõmiseruit.
eo affluentioris successus cõmodorum selã¬
rium secundare: contra aut̃ iustos uiros
plerũq laborare inopia. amissionib filioꝵs.
sterilitatib conuiguni: quo exagitati

Expanded text:
quoniam, quanta uis mali in superbia esset, expressequoniam, quanta uis mali in superbia esset, expresserat, quemadmodum uinceretur debuit nos docere meritoque quasi bonus doctor demonstrat remedium qui exaggerauit uenenum. audi ergo, quomodo excludas uirus superbiae: a lege, inquit, tua non declinaui. lex igitur dei sola potest superbiae uirus hebetare, quae informauit uirum deuotioni deditum, quali se regere debeat cautione. multi enim non solum alieni a fide, sed etiam qui uidentur non mediocria scripturarum praecepta gustasse, arbitros, adrogantes, contemptores fidelium, extollentes se aduersus eos, qui humiliant cor suum secundum timorem dei et praecepta caelestia, abundare in hoc saeculo diuitiis ppotestatibus; eisque quo graviora commiserint, eo affluentiores successus commodorum saecularium secundare: contra autem justos viros plerumque laborare inopia, amissionibus filiorum, sterilitatibus conjugum; quo exagitati
Abbreviated transcription (Latin):
tium sue transfunderet᷑ offensȩ. Quid
gͥ hoc peccato ẽẽ deterius potest: quod a
Ds̃ suꝑbis resistit. Tamquã suȩ contume¬
le ꝓpulsator ueluti quod dam suscipit
adũsus suꝑbiam speciale certam̃: tamꝙͣ
dicat. Ceus iste adu̾saruis ẽ qui me laces¬
eit: mͥ debetur ista congressio. Unde & apł̃s
multiplicis culpȩ materiã ẽẽ suꝑbiam decla¬
flictiones hominũ mente corruptoꝵ. &
a ueritate alienorum. existimantium
questũ eẽ pietatẽ. Quantoꝵ itaq exp̃ssit
causam. ẽẽ delictoꝵ suꝑbiam. Unde d̃
commendare uolens deuotionẽ suã nulla
suꝑborum iniquitate ad tẽptatam. ait.
Suꝑbi iniq agebant nimis. Non solum
iniquitatẽ agentiũ. s etiã nimiã iniquita¬
tem parit declarauit. quȩ cõueniret suꝑ¬
bis: quoꝵ ne aliquo temptaret᷑ contagio.
audi alibi dicentem. Suꝑbo oculo & in¬
satiabili cord̾e: cum hoc ñ edebam. Itaq

Expanded text:
tium suae transfunderet offensae. 9. Quid tium suae transfunderet offensae. 9. Quid igitur hoc peccato potest esse deterius, quod a dominus superbis resistit. tamquam suae contumeliae propulsator ueluti quoddam suscipit aduersus superbiam speciale certamen, tamquam dicat: \'meus iste aduersarius est, qui me lacessit; mihi debetur ista congressio\'. unde et apostolus multiplicis culpae materiam esse superbiam declaflictationes hominum mente corruptorum et a ueritate alienorum, existimantium quae stum esse pietatem. quantorum itaque expressit causam esse delictorum superbiam! unde Dauid commendare uolens deuotionem suam nulla superborum iniquitate adtemptatam ait: superbi inique agebant nimis. non solum iniquitatem agentium, sed etiam nimiam iniquitatem pariter declarauit, quae conueniret superbis. quorum ne aliquo temptaretur contagio, audi alibi dicentem: superbo oculo et insatiabili corde, cum hoc non edebam. Itaque
Abbreviated transcription (Latin):
facta nr̃a couueiuiant: ne a serie p̃cep¬
torum celestium actus nr̃i disccedare
ntoeanturͥ quo possimus & nos dicere
qm̃ eloquiũ tuũ uiuificauit nos. Tereus
uisus ẽ. Suꝑbi inique agebant nunis:
i lege aũt tua ñ declinaiu. Maximum
peceatũ in homine suꝑbia ẽ : quando quidẽ
ancle manauit nr̃i origo delichi. Hoc telo¬
nos primũ diabolus uulnerauit.: & ꝑ¬
culit. Nam nisi homo serpentis occasio¬
ne deceptus. sicut ds̃ ẽẽ uoluisset. & ue¬
rium falsumq cognosce̾. quod penitus dis¬
cernere humana fragilitate ñ poterat:
ideoq quid sequeretur acceꝑat. ne teme¬
raria usurpatione de illa paradisi sede
decideret: nisi in quã homo suis ñ con¬
ten tus finib interdicta temerasset:
numquã feralis culpe ad nos traisisset
hereditas. Et quid de homine dicã: Ipse
chiabolus ꝑ suꝑbiam sue nature amisit
minis digna mercede dãpnatus. hominẽ
sibi participem requisiuit: in quẽ consor¬

Expanded text:
facta nostra conueniant nec a serie praecepfacta nostra conueniant nec a serie praeceptorum caelestium actus noster discordare uideatur, quo possimus et nos dicere, quoniam eloquium tuum uiuificauit nos. Tertius uersus est: superbi inique agebant n nimis, a lege e aut e m tua non de cl i n a u i. maximum peccatum in homine superbia est, quandoquidem inde manauit nostri origo delicnos primum diabolus vulneravit, et perculit. Nam nisi homo serpentis persuasione deceptus sicut Deus esse voluisset, et verum falsumque cognoscere, quod penitus discernere humana fragilitate non poterat; ideoque quod sequeretur acceperat, ne temeraria usurpatione de illa paradisi felicitate decideret: nisi, inquam, homo suis non contentus finibus interdicta temerasset, numquam feralis culpae ad nos transisset haereditas. Et quid de homine dicam? Ipse diabolus per superbiam naturae suae amisit minis digna mercede damnatus, hominem sibi participem requisivit, in quem consor
Abbreviated transcription (Latin):
borib: ut luctet᷑ r certet. congressum
contrarie exꝑiens potestatis. S in his
temptationib uiuificat᷑ alloquio dei.
Hȩc ẽ enĩ anime nr̃e uitalis substantia.
qua alitur & pascitur & gubernatur:
nec quicquã ẽ aluit qd̵ uiuere faciat ra¬
tionabilem animã quã alloquiũ dĩ. Sicut
enĩ augetur sermo dĩ in anima nr̃a dum
suscipitur. dũ uttelligitur. dũ comp̃hen¬
ditur: ita etiã uita eius augetur & quẽ¬
adinodum econtrario alloquiũ dĩ defic̃
in anima nr̃a: ita & ineurrit eius uita
defectum. Itaq ut conexio ista animȩ
corporis nr̃i spu uitali animat᷑ atq alitur.
& tenetur: ita u̾bo dĩ & spiritali gratia
anima nr̃a uiuificatur. Unde omĩ gene̾
studer⁊ debemus: ut reliqua omĩa post¬
hubentes. congregemus nobis alloquia
dĩ. & congeramus in principale nr̃m. in
sensus. in sollicitudines. considerationes.
actusq nros: ut alloquiis scͥpturarum

Expanded text:
boribus, ut luctetur et certet, congressum boribus, ut luctetur et certet, congressum contrariae experiens potestatis. sed in his temptationibus uiuificatur alloquio dei; haec est enim animae nostrae uitalis substantia, qua alitur et pascitur et gubernatur, nec quicquam est aliud quod uiuere faciat rationabilem animam quam alloquium dei. sicut enim augetur sermo dei in anima nostra, dum suscipitur, dum intellegitur, dum conprehenditur, ita etiam uita eius augetur, et quemadmodum e contrario alloquium dei deficit in anima nostra, ita et incurrit eius uita defectum. itaque ut conexio ista animae et corporis nostri spiritu uitali animatur atque alitur et tenetur, ita uerbo dei et spiritali gratia anima nostra uiuificatur. unde omni genere studere debemus, ut reliqua omnia posthabentes congregemus nobis alloquia dei et congeramus in principale nostrum, in sensus, in sollicitudines, considerationes actusque nostros, ut alloquiis scripturarum
Abbreviated transcription (Latin):
Sicut scͥptum ẽ. Quia ꝓpter te mortifica¬
mur tota die: estimati sumus. ut oues oc¬
eisionis. Et qua ratione illa patienter tole¬
rari possint. addidit. S in his omnib
suꝑamus. ꝓpter eum qui dilexit nos.
Ergo si quis uult a du̾sa tollerare: si ẽ ꝑse¬
cutio. si ẽ ꝑiculum. si mors. si egritudo
grauis. si in cursus larronũ. si facultatũ
ꝓscrptio: si quiequid eoꝵ que putantur
in isto adu̾sa scłõ: facile suꝑantur si sit
spes quȩ consoletur. Nam & si illa accider̃t
tamen grauia ẽẽ ñ possunt dicenti. Existi¬
mo enĩ quod in dignȩ suit passiones huiꝰ
temporis: ad futurã gli̾am. Quisquis enĩ
meliora sꝑat: nuniquã leuiorib frangitur.
In tempore gͥ humilitatis nr̃e spes consola¬
toria ẽ: quȩ ñ confundit. Tempus aũt tẽp¬
tationum: tempus humilitatis animȩ nr̃e
arbitror. Humiliatur enĩ ar̃a anua dum
traditur tẽptatori duris examinanda la¬

Expanded text:
sicut scriptum est, quia propter te morti trasicut scriptum est, quia propter te morti tradimur tota die; aestimati sumus ut oues occisionis. et qua ratione illa patienter tolerari possint, addidit: sed in his omnibus superamus propter eum qui nos dilexit. ergo si quis uult aduersa superare, si est persecutio, si est periculum, si mors, si aegritudo grauis, si incursus latronum, si facultatum proscriptio, si quicquid eorum quae putantur in isto aduersa saeculo, facile superantur, si sit spes quae consoletur. nam etsi illa acciderint, tamen grauia esse non possunt dicenti: existimo enim quod indignae sint passiones huius temporis ad futuram gloriam. quisquis enim meliora sperat, numquam leuioribus frangitur. In tempore igitur humilitatis nostrae spes consolatoria est quae non confundit; tempus autem temptationum tempus humilitatis animae nostrae arbitror. humiliatur enim nostra anima, dum traditur temptatori duris examinanda la
Abbreviated transcription (Latin):
missa librare: sic̃ hs̃. Date leui iuros ei: daite
leii manifestoᷤ eiꝰ. Potest ae ppłis credentibꝰ.¬
aptari: cui ꝑ typum ioseph primo in typo
euis nominis: deinde ꝑ tribum in pͥmȩ
electionis heredes transfusa ẽ chuuna pro¬
missio: dicente moyse. Primogenitus tau
tilabit simul. usq ad summitatẽ terrȩ.
Unicũ enĩ uerbum dĩ hoc ꝓpħatur oracło:
toto ꝑgentes orbe fundentum. hoc gͦ
surrecture eccli̾ȩ ꝓmissum. dauid uerecun¬
dus sui impatiens uero communis ꝓfec¬
tus morantis exigere iudetur. & addidit.
Iex me consolata ẽ in humilitate mea:
qm̃ uerbum tuum uiuificauit me. Hȩc ẽ
spes. Hȩc quȩ u̾bo tuo obuenit mͥ. consola¬
ta ẽ me ut tolerarem acerba p̾sentium: dũ
fe̾cit & fideles fut̾ros. Quomͦ nos consolet᷑
accipe. Quis nos separabit inquit a dilec¬
tione xpi: Tribulatio. an angustia. an ꝑse¬
cutio. an fames. an ꝑculum. an gladius:

Expanded text:
missa librare, sicut habes: date Leui uiros eius, date missa librare, sicut habes: date Leui uiros eius, date Leui manifestos eius; potest etiam populi credentiaptare, cui per typum Ioseph primo in tribum eius nominis, deinde per tribum in primae electionis heredes transfusa est diuina promissio, dicente Moyse: primogenitus taurtilabit simul usque ad summitatem terrae; unicum enim uerbum dei hoc prophetatur oraculo toto per gentes orbe fundendum. hoc ergo surrecturae ecclesiae promissum Dauid uerecundus sui, inpatiens uero communis profectus morantis exigere uidetur. Et addidit: haec e c me consolata est in humilitate mea, quoniam uerbum tuum uiuificauit me. haec est spes, haec, quae uerbo tuo obuenit mihi, consolata est me, ut tolerarem acerba praesentium, dum facit et fidere futuris. quomodo nos consoletur, accipe: quis nos separabit, inquit, a dilectione Christi? tribulatio an angustia an persecutio an fames an periculum an gladius?
Abbreviated transcription (Latin):
posita secutis uirtutib p̃mia bene certa¬
uerit. fructũ remunerationis expectet:
quui etiã exigat: sicut habes scriptum.
Certamen bonũ certaui: crirsum consũma¬
ui. de eetero reposita ẽ mͥ corona iusticiȩ.
hon enĩ arrogans usurpatio s: fidelis: quia
uerum deum ñ posse fallere confitetur.
Ideoq aminonet & dauro: dicens. ut memi¬
nerit dñs uerbi sui. Quo nos ad sꝑandum
ꝓuocat: ut t̾renis renuntiemus. inhereamꝰ
peto u̾bitui quod ꝓmisistimͥ. Memor esto
ꝓmissorum tuoꝵs: quȩ spoponditi seruo
tuo. Hon usurpatorie spauii: que ut sparem
ipse fecisti. Seriuis sum: expecto alimentũ
a dño. Miles sum: ex igo ab imꝑatore sti¬
penchum. Uocatus sum: ab inuitante ꝓ¬
qr oculi seruoꝵ in manib dñorum suoꝵ.
Hec ex ꝑsona dauid ꝓpria: bene ꝓnita sunt.
Ceterũ si quis informationẽ cuiusq homi¬
nis consicderat potest leuitis cõmunia ꝓ¬

Expanded text:
roposita secutis uirtutibus praemia, bene certaroposita secutis uirtutibus praemia, bene certauerit, fructum remunerationis expectet, quin etiam exigat, sicut t habes scriptum: certamen certaui, cursum consummaui; reposita est mihi corona iustitiae. non enim arrogans usurpatio, sed fidelis, quia uerum deum non posse fallere confitetur. ideoque admonet et Dauid dicens, ut meminerit dominus uerbi sui, quo nos ad sperandum prouocat, ut terrenis renuntiemus, inhaereamus peto uerbi tui quod promisisti mihi. memor esto promissorum tuorum quae spopondisti seruo tuo. non usurpatorie speraui, quae ut sperarem ipse fecisti. seruus sum, expecto alimentum a domino; miles sum, exigo ab imperatore stipendium; uocatus sum, postulo ab inuitante quia oculi seruorum in manibus dominorum suorum. haec ex persona Dauid propria bene prompta sunt. Ceterum si quis informationem cuiusque hominis considerat, potest leuitis communia pro
Abbreviated transcription (Latin):
in conspectu tuo dñe: & locittiss es ꝓ¬
domo seruitui in longinquo: Et inf̾ra ait.
Et nunc dĩe ineus. dñe tu es cłs. & uerba
tua sunt uera: & locittus es ꝑ seruo tuo
bona hȩx: & nune incipe benedicere do¬
mum serui tui. ut sim in et̃num in con¬
spectu tuo. qm̃ tu dñe meus dñe locitus
es. A benedictione tua: benedicetur domꝰ
seruitu in ec̃num. Hoe gͥ responso & aliis
uocatus dauid. sꝑare ñ desinit: & ꝓpħicȩ
fidei auetoritate conuenit dñm ut me¬
ininerit ꝓmissorũ suoꝵs: quoꝵ inimemor¬
ẽẽ ñ soleat. Sc̃s enĩ quecũq spoponderit
implere consuenit: nr̃arum immemor mi¬
quitatum: suarum ñ i unemor sponsionũ.
Deniq scͥptum ẽ. Ego sum. ego sum qui
deleo iniquitates tuas: & memor ñ ero
Tu aũt memor esto: & uidicemur. Uult
obliuisci quecũq minitatus fuerit pecca¬
torib: si uias suas aliquando conuertant.
Nult etiã conuerti: ut si quis ut sunt ꝓ¬

Expanded text:
in conspectu tuo, domine, et locutus es pin conspectu tuo, domine, et locutus es pdomo serui tui in longinquo, et infra ait: et nunc, domine meus domine, tu es deus et uerba tua sunt uera et locutus es pro seruo tuo bona haec. et nunc incipe benedicere domum serui tui, ut sim in aeternum in conspectu tuo, quoniam tu, domine meus domine, locutus es; a benedictione tua benedicetur domus serui tui in aeternum —, hoc igitur responso et aliis uocatus Dauid sperare non desinit et propheticae fidei auctoritate conuenit dominum, ut meminerit promissorum suorum quoesse non soleat. Sanctis enim quaecumque spoponderit, implere consuevit, nostrarum immemor iniquitatum, suarum non immemor sponsionum. Denique scriptum est: Ego sum, ego sum, qui deleo iniquitates tuas, et memor non ero; tu autem memor esto. et iudicemur. uult obliuisci quaecumque minitatus fuerit peccatoribus, si uias aliquando conuertant, uult etiam conueniri, ut, si quis, ut sunt p
Abbreviated transcription (Latin):
inquit᷑ uerbi tui seruo tuo:
in quo mͥ spem dedisti. Uer¬
nbum dĩ deiectos nos atq
depressos. ad celestem grãm ꝓuocauit.
ut desideremus et̃nitatem: despiciamꝰ
p̃sentia: temporaliũ incuriosi. futura
& inuisibilia requiramꝰ. Uocat gͥ nos
ad se clĩ u̾bum: sicut habes seͥptum.
Uenite ad me om̃s qui laboratis & one¬
ratiestis: & ego uos reficiam. Ideoq se¬
quamur uocantẽ dnmn iħm: ut a scłarib
ad ꝑperua transeamus: uosq ipsos rege̾
nouerimus. Ergo cdauid qm̃ sepe respon¬
sis erat inuitatus cȩlestib quib remu¬
nerationem fidei meritoꝵq sꝑaret : for¬
te sicut habes scͥptum dicente dõ ꝑ na¬
than ꝓph̃am. Accepi te de ouili & uno
grege. ut sis in principẽ in ppłm meum
isrłi et eram tecũ in omnib quib ing̾¬
chiebaris: & ext̃minaui om̃s numicos
tuos a facie tua: & infra. & requiem tibi
dabo ab omnib mimicis tuis. Qͦ responso
accepto ait dauict. Quid sum ego dñe
me in his. & memorata sunt m inima

Expanded text:
ine, uerbi tui seruo tuo, in quo mihi spem dedisti. uerbum dei deiectos nos atque depressos ad caelestem gratiam prouocauit, ut desideremus aeternitatem, despiciamus praesentia, temporalium incuriosi futura et inuisibilia requiramus. uocat igitur nos ad se dei uerbum, sicut habes scriptum: uenite ad me omnes qui laboratis et onerati estis, et ego uos reficiam.ideoquespquamur uocantem dominum Iesum. ut a saecularibus ad perpetua transeamus nosque ipsos regere nouerimus. Ergo Dauid, quoniam saepe responsis erat inuitatus caelestibus, quibus remunerationem fidei meritorumque speraret fore-sicut habes scriptum dicente deo per Nathan prophetam: accepi te de ouili ex uno grege, ut sis in princ-ipem in populum meum Israel, et eram tecum in omnibus quibus ingrediebaris et exterminaui omnes inimicos tuos a facie tua, et infra: et requiem tibi dabo ab omnibus inimicis tuis, quo responso accepto ait Dauid: quid sum ego, domime in his? et memorata sunt minima
Abbreviated transcription (Latin):
sessor naturȩ. Ero agris gͥ ipse sibi satis ẽ:
habens bonũ fructũ qui numquã possit
ꝑire. Ero domib satis ẽ sibi: ut sit habita¬
tio dĩi & dĩ templũ: quo nichil potest ẽẽ
p̃ciosius. Quid enĩ pͣciosius dõ: Aut qͥ
deest ei uiro. qui potest dicere: ñ eontin¬
gat mͥ głiari nisi in cruce dñi nr̃i iħu xp̃i.¬

Expanded text:
sessor est naturae. Pro agris igitur ipse sibi satis est, sessor est naturae. Pro agris igitur ipse sibi satis est, habens bonum fructum, qui numquam possit perire. Pro domibus satis est sibi, ut sit habitatio Domini, et templum Dei, quo nihil potest esse pretiosius. Quid enim pretiosius Deo? Aut quid deest huic viro qui potest dicere: Non contingat mihi gloriari nisi in cruce Domini nostri
Abbreviated transcription (Latin):
Sicut enĩ possessio ñ potest eẽ mea nuisi
emero eam: sic ñ potest ẽẽ leui. nisi fue¬
rit assumptus a dño. Cum enĩ assumptus
fuerit. recte dicitur ipse meus. Deniq
cum moy si dictũ eẽt. ut ppło uideorum
per trib singłas diuideret incolatu.
⁊ distribueret singłis tribub portionem:
tribum leuiticam excepit deus dicens.
Filiis leui ñ erit portio. neq sors in medio
Ego dñs portio eorum. Negatur his t̾rena
diuisio: ut ipsi dum scłarem sibi ñ uindicãt
portionem. fiant cȩlestis possessio: uel ħ
solum nouerint possid̾e. hoc ẽ fidei & de¬
uotionis obsequiũ : multo ditiores. quam
qui possessionũ suarũ spacia ampla diffun
cupiditates: expendunt tributa maiora.
quã fuictus sint. At uero iste nichil sibi¬
possidens: nulli militat nisi dõ. Supra
t̃ram eius ẽ portio: ñ eum t̾radeficit: ñ
mari clauditur: eui pottio ds ẽ totus pos¬

Expanded text:
Sicut enim possessio non potest mea esse, nisi Sicut enim possessio non potest mea esse, nisi emero eam: sic non potest esse Levi, nisi fuerit assumptus a Domino, cum enim assumptus fuerit, recte dicitur, ipse meus. Denique cum Moysi dictum esset, ut populo Judaeorum per tribus singulas divideret incolatus, et distribueret singulis tribubus portionem: tribum Leviticam excepit Deus dicens filiis Levi: Non erit ei portio, neque sors in medio Ego Dominus portio eorum . 65. Negatur his terrena divisio, ut ipsi dum saecularem sibi non vindicant portionem, fiant coelestis possessio: vel hoc solum noverint possidere, hoc est, fidei et devotionis obsequium, multo ditiores quam qui possessionum suarum spatia ampla diffundcupiditates, et pendunt tributa majora quam fructus sunt. At vero iste nihil possidens, nulli nisi Deo militat, supra terram ejus est portio, non cum terra deficit, non mari clauditur. Cujus portio Deus est, totius pos
Abbreviated transcription (Latin):
met libido: ñ stunulet auaritia: ñ lasel¬
uia effeminet: ñ luxuria decoloret: ñ
sternat ambitio: ñ maceret inuidia: ñ ali¬
qua negotiorum scłarium eura sollicttet.
Uerus minister altar isdĩ: do ñ sibi natꝰ.
Leui enĩ ut habet int̃pretatio significat¬
deo ẽ. Quomͦ Idem mͥ sacerdos & dõ
ẽ. Est mͥ aduocatus: & dñi dep̃cator:
ꝓme offerens sacrificiũ: & idem se offe
minetur leui ꝓ me ẽ: si ꝓ me offerat ꝓ
me ẽ: si ꝓ me int̃ueniat ꝓ me ẽ. Sin aũt
uocetur a dño: ipse mͥ dicit᷑. Hoc ẽ ñ alii¬
tributarius: ñ decimarius: ñ de possessi¬
oue munificus. Ipse mͥ: hoc ẽ tamquam
habundans ꝓ his omnib. Non ab hoc cleci
mas. ñ fructus. ñ dona quero: ñ munera.
Ipse mͥ ꝓ inunere ẽ: ipse ꝓ tribito. Non
in possessione sua munificus mͥ: s ipse
mͥ possessio: ipse meus mͥ fructus: ipse
meus census: assumptus mͥ. uel assũptus
a me. Non potest hoc sine duuna ẽẽ gr̃a.

Expanded text:
met libido, non stimulet avaritia, non lascivia effeminet, non luxuria decoloret, non sternat ambitio, non maceret invidia, non aliqua negotiorum saecularium cura sollicitet: verus minister altaris, Deo natus, non sibi; Levi enim, ut habet interpretatio, significat quomodo idem et mihi sacerdos et deo est, et mihi aduocatus et domini deprecator, pro me offerens sacrificium et idem se offerminetur Leui, pro me est, si pro me offerat, pro me est, si pro me interueniat, pro me est. sin autem uocetur a domino, \'ipse mitributarius, non decimarius, 1057 non de possessione munificus: ipse mihi, hoc est, tamquam abundans pro suis omnibus. Non ab hoc decimas quaero, non fructus, non dona, non munera; ipse mihi pro munere est, ipse est pro tributo. Non in possessione sua munificus mihi, sed ipse mihi possessio, ipse meus fructus, ipse meus sensus. Assumptus a me, vel assumptus mihi, non potest hoc sine divina esse gratia.
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ẽ enĩ mandatũ legis ut in nocte queras
magis: quando magis exaudia ͤ a dño:
& possis dicere. In tribulatione inuocaui
dñm: & exaudiuit me in latitudine. S
nec querere ꝑfunctorie habundat. ad grãm:
s ut in sistas ĩntendas muneri. Deniq ista
bili: quesiuit in noctib primo ñ inuenit:
qr fortasse in cubili quesuit: s postea quã
surrexit. & abiit in cuttatẽ. Uide ne in illa
ciuitate: in ꝗͣ dñs celebraturꝰ pascha discipłoᷤᷤ destinaũ
Ite in ciuitatẽ. ad quendam. Postea quam ĩ
foro ut dixi quesiuit: ubi oleum uendit᷑.
qđ expectantes sponsum emere cõsuerunt:
ubi ius.ubi leges. Si lex spãlis: & forum ẽ
utiq spãle: ubi disputant legis et̾nȩ. Qd p¬

Expanded text:
Hoc est enim mandatum Legis, ut in nocte magis Hoc est enim mandatum Legis, ut in nocte magis quaeras, quando magis 1055 exaudiaris a Domino, et possis dicere: In tribulatione invocavi Dominum, et exaudivit me in latitudine . 35. Sed nec quaerere perfunctorie abundat ad gratiam, sed ut insistas et intendas muneri. Denique ista aesiuit in noctibus, primo non inuenit, quia fortasse in cubili quaesiuit, sed posteaquam surrexit et abiit in ciuitatem — uide ne in illam ciuitatem, in quam dominus celebraturus pascha discipulos destinauit: ite in ciuitatem ad quendam —, posteaquam in foro, ut dixi, quaesiuit, ubi oleum uenditur, quod expectantes sponsum emere consuerunt, ubi ius, ubi leges. si lex spiritalis, et forum est utique spiritale, ubi disputant periti
Abbreviated transcription (Latin):
de ꝓpħis euuangłiste paulusq posueruntt.
Unde scͥptum ẽ: qr nox nocti indicat sei¬
entiam. Quesiuit in noctib. in ꝑsecntiõib
& adu̾sis. in tribulationib & laborib du¬
ris. Nox ẽ omnib: quib ñ ẽ ꝑsecta cari¬
tas. Unde ait dñs. Henuiet uox: quan¬
do nemo potest oꝑari. Cum in hoc mun¬
dosum: lux huius inundi sum. Non gͦ
oꝑecmͣ in tenebris. Si enĩ lucent oꝑa
nr̃a. ñ oꝑamur i tenebris.s in lumine.
denegat. Non magnũ gͥ si tunc dño grãs
tat:ͥ quando aliqua ꝓcella ꝑturbat. Ami¬
sisti filiũ tiũt̃ in illo dolore: in illa nocte:
in illa destitutione: meñto chñi cłĩ tui: ne
quasi ñ exauditus ingratus sis: & in tua
p̃uariceris eruna. Pulsus es in exiliũ:
mem̃to dñi dĩ tui: ne patriȩ utt̃dictȩ tibi
caritatẽ dõ p̃feras. Alicuꝰ diuitis oppressus
potentia. amisisti ꝓprias facultates: in¬
diges sumptu. mem̃to dñi di tui: ne nox
te egestatis ab ducat a deuotionis affectu.

Expanded text:
runt. Unde scriptum est, quia nox nocti indicat scientiam . Quaesivit in noctibus, in persecutionibus et adversis, in tribulationibus et laboribus duris. Nox est omnibus quibus non est perfecta securitas; unde ait Dominus: Veniet nox, quando nemo potest operari ; cum in hoc mundo sum, lux hujus mundi sum. Non ergo operemur in tenebris. Si enim lucent opera nostra, non operamur in tenebris, sed in lumine. denegat. 34. Non magnum ergo si tunc Domino gratias tat, quando aliqua procella perturbat. Amisisti filium? In illo dolore, in illa nocte, in illa destitutione memento Domini Dei tui; ne quasi non exauditus, ingratus sis, et in tua praevariceris aerumna. Pulsus es in exsilium? Memento Domini Dei tui; ne patriae interdictae tibi, charitatem Deo praeferas. Alicujus divitis oppressus potentia amisisti proprias facultates, indiges sumptu? Memento Domini Dei tui, ne nox te egestatis abducat a devotionis affectu.
Abbreviated transcription (Latin):
declinat a lege. Qui aũt p̾terita repetii. ex¬
semet ipscolligit seriem uetustatis: cognosẽ
quod neq peccator penã suȩ impbitatis eua-¬
dat: neq iustus equitatis suȩ p̃mus defrau¬
detur. srecexit enĩ animo. qđ ab inttio adã
ꝓpter mandati cȩlestis p̃uaricationẽ. de pa¬
radisi eiectus sit incolatui: & eaim parriei¬
dalis sccleris p̃cium diuinȩ sententiȩ aue¬
toritate dampnatus ex soluerit: qd̵ enoch
ꝓpter deuotionẽ raptus ad cęlum t̃rene
maliciȩ uirus euaserit: qđ noȩ ꝓpter iu¬
sticiam diluiii uictor generis factus suꝑ¬
stes humani sit: qd abraham ꝓpter fidem
seminariũ posteritatis suę. toto orbe difu¬
derit: qd̃ isrł ꝓpter laborum tolerantiam
ppłm eredentiũ ꝓprii nominis signaculo
consẽerauerit: quod ipse dauid ꝓpt̾ man¬
suetudinẽ regali honore donatus. senio¬
rib fr̃ib ante latus sit: quod elias ꝓpt̾

Expanded text:
declinat a lege. qui autem praeterita repetit exdeclinat a lege. qui autem praeterita repetit exempla et colligit seriem uetustatis, cognoscit, quod neque peccator poenam suae improbitatis euadat neque iustus aequitatis suae praemiis defraudetur. retexit enim animo, quod ab initio Adam propter mandati caelestis praeuaricationem de paradisi eiectus sit incolatu et Cain parricidalis sceleris pretium diuinae sententiae auctoritate damnatus exsoluerit, quod Enoch propter deuotionem raptus ad caelum terrenae malitiae uirus euaserit, quod Noe propter iustitiam diluuii uictor generis factus superstes humani sit, quod Abraham propter fidem seminarium posteritatis suae toto orbe diffuderit, quod Israel propter laborum tolerantiam populum credentium proprii nominis signaculo consecrauerit, quod ipse Dauid propter mansuetudinem regali honore donatus senioribus fratribus antelatus sit, quod Helias propter
Abbreviated transcription (Latin):
euidentius loco exponttur. Frimũ enim
memor ẽẽ debet ꝓmissoꝵ cȩlestiũ: Scdõ
quȩ uiuentib merces statuta debetur.
Deinde aliut ꝓpositum uiri scĩ ẽ: ut etiã¬
si in ꝑiculis & adu̾sis positus sit. spe tam̃
quã hausit ex seriȩ sc̃pturarũ. se debeat
consolari. Teroiũ ꝓpositum: ut & si im¬
pios & sacrilegos uideat & suꝑbos mi¬
q agentes abundare diuitiis in hoc
sełõ. ñ quasi incredulus declinet a lege:
s in eiꝰ semitis ꝑseueret: & effugiat
suꝑborum contagia. Contaminatur¬
enĩ omĩs inmundus. In mundus aũt
suꝑb: cle quo scͥptum ẽ. In mundus aute
dm̃: om̃ĩs tumidi cordis. Quartũ ꝓposi¬
tum uiri scĩ. ẽ ut memor sit iudiciorum
celestium: sieut clauid asserit qui dicebat.
Memor fui uidicioꝵs tuorum quȩ a seło
sunt: & me consolatus sum. Nis̃i enĩ unus¬
quisq legis instructus & informatus exẽ¬
plis. credat semꝑ uera ẽẽ dĩ udicia: eito

Expanded text:
euidentius loco exponitur. primum enim euidentius loco exponitur. primum enim memor esse debet promissorum caelestium, secundum quae uiuentibus merces statuta debetur. deinde aliud propositum uiri sancti est, ut, etiamsi in periculis et aduersis positus sit, spe tamen, quam hausit ex serie scripturarum, se debeat consolari. tertium propositum, ut, etsi impios et sacrilegos uideat et superbos inique agentes abundare diuitiis in hoc saeculo, non quasi incredulus declinet a lege, sed in eius semitis perseueret et effugiat suenim omnis immundus: immundus autem superbus, de quo scriptum est: Immundus ante Deum omnis tumidi cordis . 15. Quartum propositum viri sancti, ut memor sit judiciorum coelestium, sicut David asserit, qui dicebat: Memor fui judiciorum tuorum quae a saeculo sunt, et me consolatus sum. Nisi enim unusquisque legis instructus et informatus exeplis credat semper uera esse dei iudicia, cito