comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
horabit᷑ dñs Ged dicet aliquis ed
cũ malis. Illi non pereũt. ẜ uadit
quidem ut a maloro consortio t
ꝑsecutionibus liberentur. et ad
requiem tnsferantur Illi plane
moriuntur et pereunt. quos de
hoc mũdo recedentes maioris
adhuc iuditii supplitiũ expectit
et pena uocant᷑ em̃i ante tempꝰ
boni: ne diutius uexentur a no¬
pnĩs mali uero et impñ tollunt᷑
ne bonos diueius ꝑsequant᷑ Iusi
do pressuris tribulationibus et
augustiis uocantur ad requiem
Iniqui uero de luxuniis opibus
et delitiis rapiũt᷑ ad penam
Illi enĩ uadũt ut iudicent: isti
ut iudicentur Illi ut uindicent᷑
isti ut in eos uindicta celebretur
de medio iniquitatis eripe̾ eum
E iterũ Cum impnis itur ad mor¬
tem illi autem sunt in pace uides
ergo hanc solutionem corporis
uistis et dei cultoribus requiem
polutionem qui fideles sunt non
smment: nec uerentur. ẜ uenire
magis defiderant et exoptant ꝑ
quam sibi requiem intelligunt ex
cepta/. non oz nos om̃o pettare

Expanded text:
ritatem. Sed dicit aliquis, Quid cum malis? Illi non pereunt, sed evadunt, qui de malorum consortio et persecutionibus liberantur, et ad requiem transferuntur. Illi plane moriuntur et pereunt, quos de hoc mundo recedentes, majoris adhuc judicii supplicium exspectat et poena. Vocantur enim ante tempus boni, ne diutius vexentur a noxiis: mali vero et impii tolluntur, ne bonos diutius persequantur. Justi de pressuris, tribulationibus et angustiis vocantur ad requiem: impii vero de luxuriis et opibus et deliciis rapiuntur ad poenam. Illi enim vadunt ut judicent, isti ut judicentur: illi ut vindicentur, isti ut in eos vindicta celebretur,de medio iniquitatis eripere eum; et iterum, Cum impiis iter ad mortem, illi autem sunt in pace . Vides ergo hanc solutionem corporis justis et Dei cultoribus requiem solutionem qui fideles sunt nec timent, nec verentur, sed venire magis desiderant et exoptant: per quam sibi requiem intelligunt exhcepta, non oportet nos omnino peccare:
Abbreviated transcription (Latin):
asturus ꝑ quã ppło suo miẜicor
et pietatis et om̃ bonorũ exm
p̃cepta traditurus uoluit eum
prus omnes pressuras et tribu
poset tali patien miserieri et sus
epem temperare mandatis ut
putes cum bonũ fuisse agricolã
qui priusquã semen mittat diu
t̾ram aratris et rastris domat
ne quod illa redditura est semẽ
pereat Ita et deus ppłm suũ diu
ante macerat et domat qͣ eis sa-¬
lutariũ mandatorũ semen imꝑ¬
tiat deniꝙ ut ob hõc causam hͭ
eũ ꝑtulisse euidentius clareat ip¬
sius dñi intueam᷑ mandata di-¬
centis Aduenam non uexabitl
nec tribulatis eũ fiustis enim
et uos aduene in t̾ra egipti
Et iterũ leginus deus magnꝰ
qui non accipit ꝑsonam s nec
accipit nuiera faciens iudi ͫ
ꝓselito et orphano et iudue da¬
re panem et uestimentũ dali¬
ge quia ipse fuisti in t̾ra egipti
Et alibi dicit Si autem mesꝯ
fueris messem in agro tus et
obliuisteris manuũ non reu̾tere
accipẽ illã proselito et orpha-¬

Expanded text:
iturus, per quam populo suo misericordiae et pietatis omniumque bonorum operum praecepta traditurus, voluit eum prius omnes pressuras et tribulposset talia patientium misereri, et suis obtemperare mandatis. Ut putes eum bonum fuisse agricolam, qui priusquam semen mittat, diu terram aratris et rastris domat, ne quod illi crediturus est semen pereat: ita et Deus populum suum diu ante macerat et domat, quam ei salutarium mandatorum semen impartiat. Denique ut ob hanc causam haec eum pertulisse evidentius clareat, ipsius Domini intueamur mandata, dicentis, Advenam non vexabitis, nec tribulabitis eum; fuistis etenim et vos advenae in terra Aegypti . Et iterum legimus, Deus magnus, qui non accipit personam, sed nec accipit munera, faciens judicium proselyto, orphano et viduae. Dare panem et vestimentum dilige; quia et ipse fuisti in terra Aegypti . Et alibi dicit, Si autem messus fueris messem in agro tuo, et oblivisceris manuam, non reverteris accipere illam: proselyto et orpha
Abbreviated transcription (Latin):
cultior iudetur essẽ ẜ fortior et
celerius esurientem stgmachũ siti¬
at fessumꝙ cortoborat. ꝙͣ qui sili
tero explicabo. Cuiꝯ tei ctuĩ
sapientũ et fideliũ nuillis igro¬
rat unctos uers non insi stõt
uiros et satis deo dignos so
fuisse maiifestũ est net alios
ꝙͣ ꝓphetas et sacerdotes et ral
et tam magiũ ipsuis unctiouis
misteriũ: ut in iudaico ppło non

Expanded text:
cultior videtur esse, sed fortior et cultior videtur esse, sed fortior et celerius esurientem stomachum satiat, fessumque corroborat, quam qui siligtero, explicabo. Cujus rei, et unde sapientium et fidelium nullus ignorat. Unctos vero non nisi sanctos viros et satis Deo dignos semper fuisse manifestum est, nec alios quam Prophetas aut sacerdotes aut reges. Et tam magnum fuit ipsius unctionis m
Abbreviated transcription (Latin):
aliter ꝓferre conscientia ꝓhibẽte
possimus Tu tamen dum peritior
tibi aꝑpere possis et melior: rudi¬
bus admonitionibus nr̃is interim
esto contenta et caritati da ueniã
cuis est nõ considerare quid offerat
munenis spetiem ꝙͣ animi respa
uoluntatem: et diligenter aduti
quid tibi illa negare potit q̃ tos
dare potuit quod hẽbat Obtusi¬
set etiã quod non hẽbat si possẽ
que totũ potuit quod hẽbat ofi
Sitit itaq ille s parũ qui decũ¬
tis interim riui aqua non pt̃ ess
contentus donec ad fontem uben¬
orem puriorẽ q ꝑueniat Nec
illũ satis esurire credo qui cua
panes cibarios habeat: intidos
expectat et candidos Ita et ta
dilcissima soror quã ego certussi
interun mande panes donecsilia¬
ne caudentes muenias Eeigui
et turbulenti riuuili aquã pota
usq quo affluentioris haurias pe¬
riorem Nec tibi interii pauis
nr̃ ꝙͣuis rusticus indeat᷑ ese di¬
spliceat Rusticus etem̃ parib in¬

Expanded text:
aliter proferre conscientia prohibente aliter proferre conscientia prohibente possimus. Tu tamen dum peritior tibi apparere possit et melior, rudibus admonitionibus nostris interim esto contenta, et charitati da veniam; cujus est non considerare quid offerat,muneris speciem, quam animi respice voluntatem, et diligenter adverte quid tibi illa negare poterit, quae totum dare potuit quod habebat. Obtulisset etiam quod non habebat si posset, quae totum potuit quod habebat offerre. Sitit itaque ille, sed parum, qui decurrentis interim rivi aqua non potest esse contentus, donec ad fontem uberiorem purioremque perveniat. Nec illum satis esurire credo, qui cum panes cibarios habeat, nitidos exspectat et candidos. Ita et tu, dilectissima soror, quam ego certus suinterim mande panes, donec siligine candentes invenias: exigui et turbulenti rivuli aquam pota, usquequo affluentioris haurias puriorem. Nec tibi interim panis noster, quamvis rusticus videatur esse, displiceat. Rusticus enim panis in
Abbreviated transcription (Latin):
Tego pectator et ultimꝰ
insppientior ceteris et im¬
peritior uniuersis ut san¬
ctitatis et iustitie uiam pergas
crebrioribus audeam litteris ad¬
monere: non mee ꝓprie iusticie fi¬
dutia. non sapientie peritia non
scientis gloria ẜ sola quã secũdum
deũ aĩo ac mente concepi carita¬
tis tue causa compellit: que me p᷑¬
catorem et ignarũ ad dicendũ
ita hortatar et ꝓuocat ut cũ loqͥ
nesciam tacere non possin Uellem
itaq ac libenter optarem te eoꝵ
habere notitiam quorũ et sapiẽͣ
affluentior est et facundia maior
et scientia uberior et conscientia ab
õni peccatorũ contagio liberior¬
qui suis te uerbis instruerent et
exemplis Nos eñ pret̾ quod
mentem miãm ita insipientie et
ignorantie caligo cecauit ut dinũ
aliquid neq̃at sentire nel ditere
Adhuc insuꝑ et om̃i redarguit cõ¬
sciã pcc̃orũ ut etiã si quid lumĩs
ut p̃terꝙͣ quod dice̾ nõ habemꝰ
hoc etiam quod hẽmus non fiduti¬

Expanded text:
ego peccator et ultimus, insipientior caeteris, et imperitior universis, te ut sanctitatis et justitiae viam pergas, crebrioribus audeam litteris admonere, non me propriae justitiae fiducia, non sapientiae peritia, non scientiae gloria, sed sola quam secundum Deum animo ac mente concepi, charitatis tuae causa compellit: quae me peccatorem et ignarum, ad dicendum ita hortatur et provocat, ut cum loqui nesciam, tacere non possim. Vellem itaque et libenter optarem, te eorum habere notitiam quorum et sapientia affluentior est, et facundia major, et scientia uberior, et conscientia ab omni peccatorum contagione liberior, qui te verbis juste instruerent et exemplis. Nos enim praeterquam quod mentem nostram ita insipientiae et ignorantiae caligo caecavit, ut divinum aliquid nequeat sentire vel dicere; adhuc insuper et omnium redarguit conscientia peccatorum, ut etiam si quid luminis ut praeterquam quod dicere non habemus, hoc etiam quod habemus, non fiduci
Abbreviated transcription (Latin):
non sine tausa nec smne dei ꝓui¬
dentra factũ est dicit᷑. Sod hãe
ꝓpłm suũ elegerat misericordia
pietate iustitia ceteris q bonis
oꝑibus cupiens erudire uoluis
facilius postmodũ misereri
pe̾grmantibus et laborantibus
nosset si ip̃e aute peregniinate
miserias didicisset Nemo em̃
nis exitus nouit Nemo sic ho¬
spitem et sine tecto suo introducͭ
hospitio : nisi ut qui aute indi¬
guit alieno Nemo ita esuriẽ¬
tem cibat nemo sic sitientem po¬
tat: nisi ut qui sitim esuriemꝙ
ꝓpessus est Nemo tam facile
nudũ suis oꝑit uestimentis¬
nisi ꝙͣ qui nuditatis et frigore
nouit iniuriam Nemo sit
hibulanti et misero et laboranti sut¬
currit nisi ut qui tribulationũ et
inseriarũ causas exꝑtus est me

Expanded text:
e causa, nec sine Dei providentia factum esse reor. Sed hanc populum suum elegerat, misericordiae, pietatis, justitiae, caeterisque bonis operibus cupiens erudire, voluit facilius postmodum misereri peregrinantibus et laborantibus nosset, si ipse ante peregrinationis miserias didicisset. Nemo eninis exitus novit. Nemo sic hospitem et sine tecto, suo introducit hospitio, nisi ut qui ante indiguit alieno. Nemo ita esurientem cibat, nemo sic sitientem potat, nisi ut qui sitim esuriemque perpessus est. Nemo tam facile nudum suis operit vestimentis, quam qui nuditatis et frigoris novit injuriam. Nemo sic tribulanti et misero et laboranti succurrit, nisi ut qui tribulationum et miseriarum casus expertus est e
Abbreviated transcription (Latin):
toto mũdo dampnato olbrahã
quid ꝑ fidei et iusticre merita
consecutꝰ sit scriptura testat᷑
ut illo in gie solus amicus dei
esset in t̾ris qui solus iustus
fuerat inuentus Loth uero
ut pereuntibus cunctis deso¬
domitanor liberare᷑ incẽdio
quid aliud ꝙ iunstitie meritũ
fuit longũ est nob̃ ire per fugi¬
los et oñ merita recensere pb
semiue abraham pre ceteris gen¬
tibus ꝑtinere optauit quomodo
erudierit. quid eũ ut sibi plact
facere quid obẜuare p̃ceꝑit suri
nos cõuenit porimo in loco qoͥ
deligta regione in qua hĩtareꝑ
optauerat prĩa ꝙ deserta ma¬

Expanded text:
undo damnato . Abraham quid per fidei et justitiae meritum consecutus sit, Scriptura testatur; ut illo in tempore solus amicus Dei esset in terris, qui solus fuerat justus inventus . Loth vero ut pereuntibus cunctis de Sodomitarum liberaretur incendio, quid aliud quam justitiae meritum fuit ? Longum est nos ire per singulos, et omnium merita recensere. semine Abraham prae caeteris gentibus pertinere optavit, quomodo erudierit, quid eum, ut sibi placeret, facere, quid observare praeceperit, scire nos convenit. Primo in loco quod derelicta regione in qua habitare semper optaverat, patriaque deserta
Abbreviated transcription (Latin):
uberat: ẜ ut nel seno cõu̾tat᷑
et uiuãt patienter expectat
Sicbtũs petrus apostolus dicͭ
non tardat dñs ꝓmissis sed
patient᷑ agit ꝓpter nos: nolẽs
aliquos perire s om̃s ad ꝑe¬
intentiam neuerti Ille em̃ te
quasi pis. benignus et clemẽs
lico idcirco non ꝑcutit ut tu
quanta illius erga tuã salutẽ
pietas. quãta clementia sit
recognoscas: qui te pecatorẽ
et impiũ expectare mauult
et seruare cõuersum ꝙͣ pu¬
nire pecantem Sic ꝑ ꝓphe¬
tam ip̃e dñs loquitur et ꝙtũ

Expanded text:
ut vel sero convertatur et vivat, patienter exspectat: sicut beatus Petrus apostolus ait, Non tardat Dominus promissis; sed patienter agit propter vos, nolens aliquos perire, sed omnes ad poenitentiam converti . Ille enim te quasi pius, benignus, et clemens, illico idcirco non percutit, ut tu quanta illius erga te sit pietas, quanta clementia sit recognoscas, qui te peccatorem et impium exspectare mavult, et servare conversum, quam punire peccantem: sicut per prophetam ipse D
Abbreviated transcription (Latin):
deus oleo letitie id ĩ spiritu sancto
pre ceteris consortibus suis unxit
Exquo temꝑe credentes illi et bap¬
tismatis ip̃suis sanctificatione put¬
Nas non aliquanti sicut sub lege pͥus
fuerant.ẜ omnes in ꝓphetis et sa¬
cerdotibus unguntus et regibus
Cuiꝯ unctionis quales esse debea¬
nus admonenus exemplo: ut
quibus tam sancta est unctio sit no
uocabulũ destendit et nomen Erd
nomen ille frustra sortit᷑. qui xp̃m
m̃ine inritat᷑ Quid emĩ tibi ꝓdest
em̃ sed si xͥamũ te esse delectet
que yͥ sunt gere. et merito tibi ya¬
ñ nomen assume at forsitan nõ
esse ẜ uocari desideras hoc satis
fidũ et miserũ est: te uelle uocari
quod non sis Nemo enĩ ita transit

Expanded text:
Deus oleo laetitiae, id est, Spiritu sancto, prae caeteris consortibus suis unxit . Ex quo tempore credentes illi et baptismatis illius sanctificatione purgati, non aliquanti, sicut sub lege prius fuerat, sed omnes in Prophetis et sacerdotibus unguntur et regibus. Cujus unctionis quales esse debeamus admonemur exemplo; ut in quibus tam sancta est unctio, sit novocabulum descendit et nomen; quod nomen ille frustra sortitur, qui Christum minime imitatur. Quid enim tibi potest enum? Sed si christianum te esse delectat, quae Christi sunt gere, et merito tibi christiani nomen assume. Aut forsitan non esse, sed vocari desideras? Hoc satis foedum et miserum est, te velle vocari quod non sis. Nemo enim ita transit
Abbreviated transcription (Latin):
tardius prout pcc̃orũ suorũ mo¬
dũ expleuerit iudicetut eiuden¬
tissime demonstrat᷑ qñ de sodo¬
morũ et gomorreorũ interitu
atq incendio qui sua iã pcc̃a uit
re pleuerant ad abraham deus lo¬
quitur dicens Elamor sodomoꝵ
et gomorreor nepletus est et
pccã eorũ mag̃na uehementer
repleta sunt De amorreis uero
quid dicit qui sua nondũ pccã
funerant. quos post multos ã¬
nos ꝙͣ supradicte ciuitates cre¬
matẽ sunt constat esse deletos
gulos scdm̃ pcc̃orũ suor plenitu¬
dinem consũmata et tamdiu ut
cõuertantur sustineri ꝙͣ du cuma¬
lũ suor non habueruit delictor
Nemo se umꝙͣ fallat. nemo se decipi
paces. crudeles et impios. s amat
bonos. uistos. pios. hũdles. innocen¬
tes. et mites Sicut scriptũ ẽ suo¬
mã non deus uolens miquitatẽ tu-
es Non habitabit iuxta te malign
neq ꝑmanebũt diusti añ oculos
tuos odisti omnes qui oꝑan᷑. ini¬

Expanded text:
tardius, prout peccatorum suorum motardius, prout peccatorum suorum modum expleverit, judicetur, evidentissime demonstratur, quando de Sodomorum et Gomorrhaeorum interitu atque incendio, qui sua jam peccata repleverant, ad Abraham Deus loquitur, dicens: Clamor Sodomorum et Gomorrhaeorum repletus est, et peccata eorum magna vehementer repleta sunt . De Amorrhaeis vero quid dicit, qui sua nondum peccata finierant, quos post multos annos quam supra dictae civitates crematae sunt, constat esse deletos?gulos secundum peccatorum suorum plenitudinem consummari, et tamdiu ut convertantur sustineri, quam diu cumulum suorum non habuerint delictorum. Nemo se, inquam, fallat, nemo se decipiapaces, crudeles, impios; sed amat bonos, justos, pios, humiles, innocentes, mites: sicut scriptum est, Quoniam non Deus volens iniquitatem tu es. Non habitabit juxta te malignus, neque permanebunt injusti ante oculos tuos. Odisti omnes qui operantur ini
Abbreviated transcription (Latin):
filii uri orphani o dignum
nephas. o sceleste facinus: o ni¬
mia et non ferenda crudelitas
Duo seuissima et atrocissima uno
impetrant᷑ in tempore Homicidi¬
um fit. ut rapina succedat Occi¬
dunt᷑ marici occidũt᷑ et patres
quo facilius iudue spolient᷑ et or¬
phani Et ita quisq in alterius
morte congaudet quasi nõ sit et¬
ipse qñq moriturus merito gͦ
Deus hmoi crudelitatibus et m-¬
pietatibus cõmouet᷑: merito iu¬
ditiũ suũ in quibusdam et ante
tempus oñdit: merito uta talibꝰ
nec presens nec futura concedit᷑
Ciuorũ nos ne sceleratos et impi¬
os in pñti etiã dei iuditiũ eua¬
de̾ posse existimemus admone
sentire nos cẽuenit taidui unũ¬
quenq dei patiẽn sastentari
compleuerit quo consũmato eũ
ilico ꝑtuti nec illi iam ullam ue¬
nam ẜuari Esse aut̃ certũ pes¬
catorum medũ atq mensurã aei
ipsius testimonio declanat᷑: et
quod unusquisq uel celeruis uel

Expanded text:
filii vestri orphani ? O indignum filii vestri orphani ? O indignum nefas! o scelestum facinus! o nimia et non ferenda crudelitas! Duo saevissima et atrocissima uno perpetrantur in tempore; homicidium fit, ut rapina succedat: occiduntur mariti, occiduntur et patres, quo facilius viduae spolientur et orphani: et ita quisque in alterius morte congaudet, quasi non sit ipse quandoque moriturus. Merito ergo Deus hujusmodi crudelitatibus et impietatibus commovetur. Merito judicium suum in quibusdam etiam ante tempus ostendit. Merito vita talibus nec praesens nec futura conceditur. Quorum nos, ne sceleratos et impios in praesenti etiam Dei judicium evadere posse existimemus, admonesentire nos convenit, tamdiu unumquemque Dei patientia sustentarirepleverit: quo consummato eum illico percuti, nec illi jam veniam ullam reservari. Esse autem certum peccatorum modum atque mensuram, Dei ipsius testimonio declaratur. Et quod unusquisque vel celerius vel
Abbreviated transcription (Latin):
in delinquendo iuditiũ. deun
udicem sentiant et ultorẽ Eqͥbꝰ
alni qui insontiũ aĩarũ saug ᷝ ͥ ͤ
siequente effuderant ita dei¬
iram iuditiũq senserunt et ppõt
dei indignatione ꝓsorati sunt
ut insepulti iacerenti et esta
feris. et celi uolucribus fierẽt
ali autem qui imnĩabilem ho¬
ninũ multitudinẽ inuiste pe¬
remerãt. membratim ꝑticr¬
latimue concisi: ut nõ miõr
fuerit concisura membrorũ
quos interm fecerant nuõ
punitorũ Et quorũ iuditro
quibus preter orbitatem. men¬
dicitas inferebatur et midi-¬
tas: nam addebant impie¬
tati et crudelitati quod deerat
ut eorũ quos fecisseit occidi
spoliatent et liberes Nũc ue¬
no ipsorũ cõiuges iudue et fi¬
tidie panibus Nonne tibi¬
sis esse completũ cõminant e
dei et dicentis iuduã et or¬
phanos non uexabetis quod
si uexabitis et uociferanter
clamauerint ad me: ex audiã
uociferationẽ eorũ et irascar
et erũt cõiges ur̃e iuidue et

Expanded text:
in delinquendo judicium, Deum in delinquendo judicium, Deum judicem sentiant et ultorem. Ex quibus alii qui insontium animarum sanguinem frequenter effuderant, ita iram Dei judiciumque sensere, ut ipsi Dei indignatione prostrati sunt, ut insepulti jacerent, et esca feris et coeli volucribus fierent. Alii autem qui innumerabilem hominum multitudinem injuste peremerant, membratim particulatimve concisi, ut non minor fuerit concisura membrorum quam quos interimi fecerant numerus punitorum. Et quorum judicio quibus praeter orbitatem mendicitas inferebatur et nuditas nam addebant impietati et crudelitati quod deerat, ut eorum quos fecissent occidi spoliarent et liberos, nunc vero ipsorum conjuges viduae et fiegent panibus. Nonne videsis esse completum comminantis Dei et dicentis, Viduam et orphanos non vexabitis. Quod utem uexabitis eos et uociferantes exclamauerint ad me, exaudiam exclamationes eorum et irascar et erunt conjuges vestrae viduae, et
Abbreviated transcription (Latin):
ligit nemo cognoscit nec quisꝙ
aduersa sustinens malis sus esti¬
nat irrogari fẽd si quis ꝑtulerͭ
rnsuetudinis potius putat eẽ
ꝙͣ t̾minis Et idcirco deus ĩ
pñti non uidetur puinre ꝑet¬
antes: quia cum puuit nõ ag¬
nostitur Multi em̃ sunt quos
nemo intelligit qui ob multitu¬
dinem pccõrũ iam ante uidi¬
ardiem in pm̃ti etiã iudicant᷑
aut dicat quis si quis sacnulegũ
anguinamiũ rapatem falsarĩ
homicidam furem fraudulentũ
adulterũ etenorũq criminũ¬
ue ꝓbare suffiçimus sceleratos
timpios pcc̃orũ suorũ fine com-¬
pleto et hoc iam goẽ iudicari.
⁊ pñtem eis uitam negari non
mimis ꝙ̃ futuram Sed hoc ille
ctauit interitũ Quorũ quo
ptãs rublimior est: eo est ad pes¬
candum magis maior audatia.
que totũ credit sibi licere qued
potest et dũ alterius iuditiũ
non timent qui alios udicant¬
ita ad peccandũ p̃cipites sut᷑
ita fit ut qui hom̃ĩs nõ tumẽt

Expanded text:
ligit, nemo cognoscit, nec quisque ligit, nemo cognoscit, nec quisque adversa sustinens malis suis aestimat irrogari, sed quod pertulerit consuetudinis potius putat esse quam criminis. Et idcirco Deus in praesenti non videtur punire peccantes, quia cum punit non cognoscitur. Multi sunt enim quos nemo intelligit, qui ob multitudinem peccatorum jam ante judicii diem in praesenti etiam judicantur. Aut dicat quis si quem sacrilegum, sanguinarium, rapacem, falsarium, homicidam, furem, fraudulentum, adulterum, caeterorumque criminuprobare sufficimus sceleratos et impios, peccatorum suorum fine completo, et hoc etiam tempore judicari, et praesentem eis vitam negari non minus quam futuram. Sed hoc ille ctavit interitum. Quorum quo potestas sublimior est, eo ad peccandum major audacia, quae totum sibi licere credit quod potest, et dum alterius judicium non timent qui alios judicant ad peccandum praecipites sunt. Ita fit ut qui hominis non timent
Abbreviated transcription (Latin):
amplus ꝙ tuipse te diligit qͥ te
non cupientem uuit uiuere Nolo
tũ̃ reuertantur et uiuant Tu igͥ
mori uolicsti pectando: ille te uut
uiue cõuertendo O stuite iryeue¬
rens et ingirate qui nec in hoc do
quo tibi uũt misereri consentis
qui te mauult sua puetate saluare
ta et uana suspitione decipiat
nemo idcirco securus delinquat
et liber quia super pccõres con-¬
festim dei ira iuditrũ ꝙ nõ ue¬
niat ut ex hoc epinetur se impu¬
ne peccasse quod non ilico peri¬
matur ẜ hoc magis diffre deũ
ꝙ̃ dissimiulare cognostat et iramn
eius peccatoribus ꝙͣ ueniã subiti
et repente uenturam Sicut st pͥl
est Ne dixi̾s pectaui et quidat¬
cidit michi triste Est enĩ altissins
redditor patiens Et alibi Ne cor¬
des cõuerti ad dmn ne diffetis
de die ini diem subito ueniet ira
eius Quod in plerisꝙ impletur
quibus ob nimia peccata et in
pñti dei ira suꝑꝑuenit ctinsi¬
turo seruatur Sed hoc nemo inll¬

Expanded text:
amplius quam tu ipse te diligit, qui te amplius quam tu ipse te diligit, qui te mori cupientem vult vivere? Nolo, ut convertantur et vivant . Tu ergo mori voluisti peccando, ille te vivere vult convertendo. O stulte, o irreverens et ingrate, qui nec in hoc Deo qui tibi vult misereri consentis, qui te mavult sua pietate salvare ta et vana suspicione decipiat, nemo idcirco securus delinquat et liber, quod super peccatores confestim Dei ira judiciumque non veniat, ut ex hoc opinetur se impune peccasse, quod non illico perimatur; sed hoc magis differre Deum quam dissimulare cognoscat, et iram ejus peccatoribus quam veniam subito et repente venturam, sicut scriptum est: Ne dixeris, Peccavi, et quid accidit mihi triste? est enim Altissimus redditor patiens . Et alibi: Ne tardes converti ad Dominum, neque differas de die in diem; subito enim veniet ira ejus . Quod in plerisque impletur, quibus ob nimia peccata, et in praesenti Dei ira supervenit, et in futuro servatur. Sed hoc nemo intel
Abbreviated transcription (Latin):
impius si cõuertat se ab oibꝰ
iniquitatibus suis quas fecit
et custodiat õma mandata
tiam et misericordiam: uita
uiuet et nõ moriet᷑ Omnia
delicta eius quecumꝙ fecit nõ
erunt in memoria in sua iustiꝰ
uoluntate uolo mortẽ iusti ditͭ
adonay dñs ꝙͣ ut auertat
se a uia sua mala et uiuere
eũ fatiat Et alibi Iniquitas
miqui non nocebit eum in ꝯ¬
cumq die auenterit se a sua
iniquitate Et iterũ Cõuer-¬
tuis uel sero cõuersus saluꝯ
ẽẽ possis mouet et ꝓuocat:
ecce qualiter iam morti obno¬
xiũ ut uiuat hortatur ꝙͣ le¬
niter ꝙͣ clementer muitat
ut etiam peccatoribus patris
non neget pietatem et adhuc
filios appellat qui prem̃ dec̃
pecrando ꝑdiderunt: Sicut
et ipse ꝑ d̃disse pectatores
alio nn loto cum uoce flebili et mist¬
nabili quadã lamentatrone testas
Dicens Sine filiis factus sum: ꝑ¬
didi połm meũ ꝓpter pctã corim
Ex hoc ergo coguoste qualiter te
tu eũ contempnis et despicis qui

Expanded text:
iquus si conuertat se ab omnibus iniquitatibus suis, quas fecit, et custodierit omnia mandata tiam et misericordiam, uita uiuet et non morietur: et omnia delicta, quaecumque fecit, non erunt in memoria: in sua iustitia, voluntate volo mortem injusti, dicit Adonai Dominus, quam ut avertat se a via sua mala, et vivere eum faciam ? Et alibi: Iniquitas iniqui non nocebit eum, in quacumque die averterit se a sua iniquitate . Et iterum; Convertuis vel sero convertaris et salvus esse possis, monet et provocat. Ecce qualiter jam morti obnoxium ut vivat hortatur, quam leniter, quam clementer invitat, ut etiam peccatoribus patris non neget pietatem: et adhuc filios appellat, qui patrem Deum peccando perdiderunt; sicut et ipse se perdidisse peccatores alio in loco cum voce flebili et miserabili quadam lamentatione testatur, dicens: Sine filiis factus sum, perdidi populum meum propter peccata eorum . Ex hoc ergo cognosce qualiter te tu eum contemnis et despicis, qui
Abbreviated transcription (Latin):
deũ profitetur Et uere h si ei
in õmbus obse quatur et seruiat Si
quominus xpĩ ille non famulus si
subsannator et innisor est: qui
euis se seruũ dicit cui seruire dissi¬
mulat Huit ergo geminũ iuditiũ
seruatur et pro dei subsannatione
quem sine causa dñm appellauit et
ꝑfidos inẜicordis dei longa pa¬
tientia pectare facit intre¬
pidos: ut ex hoc pegatoꝵ
suorũ deũ non arbituentur
ultorem quia non statim uel ͭ
punire peccantes miseri
et ingrati sue salutis inꝑpui¬
di quod hoc etiã deo impu¬
tant quod eorũ differatut
interitus: ignorantes hoc¬
dei ꝓuidentia duplicatiomi
ẜuari: ut et humauo gn᷑i
longa patientia consobetur
et ne ille iuidice᷑ inpatiens si
nico uoluerit condempnare
peccantes Nain si tam pati¬
ens non effet iamdiu huma¬
ni gn̾is origo desisset. net
uistos de pccõribus habe̾mꝰ
si confestii deus uellet pou¬
nre qui pectant Nõnullos
enĩ scimꝰ et legimꝰ qui aute
aut ignorantie cecitate aut tã

Expanded text:
um profitetur. Et vere habet, si ei in omnibus obsequatur et serviat. Si quominus, Christi ille non famulus, sed subsannator est et derisor, qui ejus se servum dicit, cui servire dissimulat. Huic ergo judicium geminum servatur; et pro Dei subsannatione, quem sine causa Dominum appellavit, et perfidos misericordis Dei longa patientia peccare facit intrepidos; ut ex hoc peccatorum suorum Deum non arbitrentur ultorem, quod non statim velit punire peccantes. Miseri et ingrati, suae salutis improvidi, quia hoc etiam Deo imputant, quod eorum differatur interitus: ignorantes Dei providentia duplici ratione servari, ut et humano generi longa ejus patientia consulatur; et ne ille judicetur impatiens, si illico voluerit damnare peccantes. Nam si tam patiens non esset, jam diu humani generis origo desiisset: nec justos de peccatoribus haberemus, si confestim Deus vellet punire qui peccant. Nonnullos enim scimus et legimus, qui antea aut ignorantiae caecitate, aut causa
Abbreviated transcription (Latin):
cum iseł ꝑꝑessus erat dũ inde
iezabel ꝑsecutrix ꝓphetarie
et totius uiudicte et facmoris
causa sodomorũ regis silia pa¬
terna origie ducebat Cer te
etiã hos signo nõ noua a duõ
ẜ condita natura ĩmodica nõ
modica sonã gubnatur quomõ
de caltiamentis iseł tuestibus
p̾dictũ memoratur Nam in eetis
p̃dictis õnibus mirabilibus ml
nature nacionẽ resugit sicut
ipse rerũ euentus frequent̾

Expanded text:
sa erat; dum inde Jezabel persecutrix prophetarum, et totius vindictae et facinoris causa, Sidoniorum regis filia, paternam originem ducebat. Certe etiam hoc signo non nova a Domino, sed condita natura immodica non modica substantia gubernatur, quomodo de calceamentis et Israel vestibus praedictum memoratur. Nam in caeteris praedictis omnibus miraculis nil naturae rationem refugit, sicut ipse rerum eventus frequenter
Abbreviated transcription (Latin):
tam ut ibi pastẽt᷑ pire he¬
liã deus iubet que cũ cũ
ni domo sua motu quotidians
satiaret familiarit᷑ receptũ
lochitus olei et farme yda
in quibus uiuꝰ diei restiõz
in aduentu suo iuuenerat
non minuta facti donec
Et hoc accrdit nõ ꝙ ĩualida
mauus dñi esset ut postꝙͣ
etiã torrentis unda defeass
aquã illi cũ panibus aliũde
ttarne donaret d idcco
ad sarriptã sydomoꝵ salu¬
randus ꝓpha mittit᷑ ut ꝑ illũ
bona at fidelis iuidua pasteret᷑¬

Expanded text:
tam, ut ibi pasceretur, exire Eliam Deus jubet. Quae cum eum in domo sua victu quotidiano satiaret, familiariter receptum, lecythus olei, et farinae hydria, in quibus unius diei refectionem in adventu suo invenerat, non minuta sunt, donec Et hoc accidit, non quod invalida manus Domini esset, ut etiam postquam torrentis unda defecisset, aquam illi cum panibus aliunde et carne donaret; sed idcirco ad Sareptam Sidoniorum saturandus Propheta mittitur, ut per illum bona et fidelis vidua pasceret
Abbreviated transcription (Latin):
nde int̾ͥuallo quodã tois
te sedente quĩquagenariũ pn̾¬
cipem cũ hus qui sub eo erãt
ut eũ ad se ducerent rex mi
inflatus ammo dixit homo
dei ut ad illũ nobistũ eeas
rex ochozias idest silius achab
iuissit cui helias ut inquis
si homo dei ego sũ respõdit¬
ꝓpħã in te nũc et in cos qui
tocũ sunt celestis flãma arde¬
bit Caio facto et alur̃ eiusdẽ
orduus iurũ cũ tot comitibꝰ
ad euudem rex ire p̃cepit
Caiẽ consona p̾ori ꝓfentẽ
sili sinã eadem uindicta
lũ quĩquagenarius cũ suis
corã dñi ꝓpheta simpliciter
gonu flexit et ꝑ uerba pre¬
catoria illũ regis adire con¬
spam rogauit S huicrissi¬
tiare helie angelus dñi dix
qui cito surgens et gressũ
sotians suꝑhis interemptis
cum hũiliato et simplice ad
regoin ꝑrexit Ignis aut̃¬
et in hoc loco sicut in p̃dicto
holocausto dei dicto ꝑ ꝓphe̾
uerbũ obediens qd̾ iubebat᷑
ipleuit et in huis grauioris
soersitan aute cõmissi t̾ͥmõ pac̃ĩ

Expanded text:
nde intervallo quodam temporis te sedente, quinquagenarium principem, cum iis qui sub eo erant, ut eum ad se ducerent, rex juinflatus animo dixit, Homo Dei, ut ad illum nobiscum exeas, rex Ochozias, id est filius Achab, jussit. Cui Elias: Ut inquis, si homo Dei ego sum propheta, in te nunc et in eos qui tecum sunt, coelestis flamma ardebit. Quo facto, et alium ejusdem ordinis virum cum tot comitibus ad eumdem rex ire praecipit: quem consona priori proferentem, simili sententia eadem vindicta riculum quinquagenarius cum suis coram Domini propheta suppliciter genu flexit, et per verba precatoria illum regis adire conspectum rogavit. Sed, Huic associare, Eliae angelus Domini dixit. Qui cito surgens et gressum socians, superbis interemptis, cum humiliato et supplice ad regem perrexit . Ignis autem in hoc loco, sicut et in praedicto holocausto Dei, dicto Prophetae verbo obediens, quod jubebatur implevit. Et in his gravioris forsitan ante commissi crimen
Abbreviated transcription (Latin):
pui᷑ sui ocules aꝑuit in eisdẽ
ĩtudinibus augeli manifestã
in forma hospitũ abrahe et loth
conspectibus se prebuerunt et mane
et uxor eius ꝓphali habitu loquẽtõ
ad eos augelũ iuderũt Nimirũ hoꝵ
et ista uice angelus dux magorum
efficit᷑ qui astrologis in scelle sum¬
litudinem et clarissimi fyderis fia¬
gorem tuissormat᷑ licet em̃ ymagie
rerũ q̃ Iohãni in apocalipsi sua ꝑ
uisionem dicunt᷑ huic tame intel¬
lectiu non confacit scelle septẽ eccle¬
siarũ septem angeli sunt uñ qͣnus
ciitur quid repugnat si etiã in
hoc loco stella angelus dictus esse
sentrat᷑. uer certe si neq angela
neꝙ stella firmanienti noq alius
quispiã ignis hoc stella fuisse di
fieri concedit᷑ qui sicut postuod
gentes adoratrices stelle spetie
dipit ad cunabula dñi nastẽt ꝭ
in tarne de quo ꝑ ꝑabolã baluam
astrologo loquebat᷑ orie᷑ stella
ex iacob rutilũ salcet binẽ spuã¬

Expanded text:
pueri sui oculos aperuit, in eisdem pueri sui oculos aperuit, in eisdem habitudinibus Angeli manifestantur . In forma hospitum Abrahae et Loth conspectibus se praebuerunt : et Manue et uxor ejus prophetali habitu loquentem ad eos angelum viderunt . Nimirum eorum et ista vice angelus dux Magorum efficitur, qui astrologis in stellae similitudinem et clarissimi sideris fulgorem transformatur. Licet enim in imagine rerum, quae Joanni in Apocalypsi sua per visionem dicuntur, huic tamen intellectui non contra facit, Stellae septem, Ecclesiarum septem Angeli sunt . Unde quacuntur, quid repugnat, si etiam in hoc loco stella angelus dictus esse sentiatur? Vel certe si neque angelus, neque stella firmamenti, neque alius quispiam ignis haec stella fuisse digfieri concedatur. Qui sicut postmoduGentes adoratrices, stellae specie duxit ad cunabula Domini nascentis in carne. De quo per parabolam Balaam astrologus loquebatur, Orietur stella ex Jacob , rutilum scilicet lumen spiritua
Abbreviated transcription (Latin):
fuisso dmostit᷑ Sicut libri ge¬
neseos au̾cte manifestat᷑ Si
go nni firmauento celi mauet
int̾ bethleem et ihrlm dux si
ambulantibus qualit̾ posset
et si ꝑ aera sagitte more quãtus
paululũ lentiore cursa ꝓpt̾ se¬
quentes ꝑuolaret assuetũ in
firmamento locũ et cursã intu
deserẽt ꝙ nec maioribus quidi
liuãribus accidisse scripture
destribũt᷑ ammi in sigius aut
sceterunt aut reuersa sunt
nisi forte aereus ille iguis qui
tale nũsteriũ accepit ꝓpt sili¬
tudinem sicut in multis dixis
scelle uocabulũ accepit aut
si augelus hĩtu stelle hoc
m̃steriũ fecit quid repugt
dũ se angeli q̃ñ t hõibus on¬
duunt in nultos tusformant hi¬
tus quomo et moisi in oreb
de rubo augelus iguita facre
loq̃bitur et uelut nuiles arma¬
tus Iosue filio nui extra castra
in galgalis oũdit᷑ ini t̾rũ et
equos igueos astensione he lie
augeli fuigunt᷑ et qñ heliseus

Expanded text:
fuisse dignoscitur, sicut libri Gefuisse dignoscitur, sicut libri Geneseos auctoritate manifestatur . Si ergo in firmamento coeli maneret, inter Bethlehem et Jerusalem dux fieri ambulantibus qualiter posset? Et si per aera, sagittae more, quamvis paulo lentiore cursu propter sequentes pervolaret, assuctum in firmamento locum et cursum interim desereret. Quod nec majoribus quidem luminaribus accidisse Scripturae describunt, cum in signis aut steterunt, aut reversa sunt. Nisi forte aereus ille ignis, qui tale ministerium accepit, propter similitudinem, sicut in multis diximus, stellae vocabulum accepit. Aut si angelus habitu stellae hoc ministerium fecit, quid repugnat, dum se Angeli quando se hominibus ostendunt, in multos transformant habitus? Quomodo et Moysi in Oreb de rubo angelus ignita facie loquebatur , et velut miles armatus Josue filio Nun extra castra in Galgalis ostenditur . In currum et equos igneos in ascensione Eliae Angeli finguntur . Et quando Elisaeus
Abbreviated transcription (Latin):
stella ad eũ cum nunerib
Iongo ad modũ itu̾e uenero
Cuu oblatis nuueribus
adorato ꝑ tempus ꝓuero reu̾si
sunt noñ eadem tñ ua qua ue¬
norut s ꝑ aliã ad patrie loca
remtare moniti famine curabãt
dux itiueris fuit euangeliũ
dicta exponũt ceterũ uero
qui de t̾ra sua usq mhrlm hac
ducem sui itineris habuisse ma
cellentem sideribus scellã ui¬
dentes dei esse et regis qui
uxta ꝓphetias tam ip̃oꝵ quã
ecliãsticas ex ĩsel nasteret᷑
son ex ꝓpria corũ sciã sou ã¬
gelica admonicione intelligẽ¬
tes ad f̾ram iseł ueniũt et
ad ihosolmã ubi tocius pĩ¬
tie pucipatus fuerat ueni
an spus scũs accpiat᷑ et si
catholico senfu ml repugt
cum de singulis disputatũ
fuerit arbitris maioribus
eligendi liberam uoluntatem
ingemoli nr̃i mensura con
endam esse quis maluerit a
retis scellis in hoc ducatu qͣͫ
deuiauit Quarũ na᷑ ab iuitio
condita in fina ͭ ͦ celi constituta

Expanded text:
la, ad eum cum muneribus longo admodum itinere venerant. Qui oblatis muneribus, et adorato per tempus puero, reversi sunt; non eadem tamen via qua venerunt, sed per aliam ad patriae loca remeare moniti divino famine curabant dux itineris fuit, Evangelii dicta exponunt. Caeterum vero qui de terra sua usque Jerusalem hanc ducem sui itineris habuisse Magcellentem sideribus stellam videntes, Dei esse et regis, qui juxta prophetias tam ipsorum quam ecclesiasticas , ex Israel nasceretur, seu ex propria eorum scientia, seu angelica admonitione intelligentes, ad terram Israel venerunt; et ad Jerosolymam, ubi totius provinciae principatus fuerat, venian Spiritus sanctus accipiatur, etsi catholico sensui nihil repugnat, cum de singulis disputatum fuerit, arbitris majoribus eligendi liberam voluntatem ingenioli nostri mensura concaccipiendam esse quis maluerit, a caeteris stellis in hoc ducatu quomodo deviavit? Quarum natura ab initio condita, in firmamento coeli constituta
Abbreviated transcription (Latin):
hiẽ nec tunt illũ pat̾ filiũ suũ pri¬
intus ꝓfessus est esse cui dixit
ex utero aute luciferũ genui te
aute iudelicet oem̃ augelicã cre¬
atcrã q̃ luciferi appellacom per
sryturã sepe teuet Neq tuuc
ali aꝑiri ceꝑat thalamꝰ celoꝵ
qui ait Celũ nichi sedes t̾ra
aut̾ srabellũ pedũ meorũ Sed
idarco het õma sancta t̾nitas
In baptismo dñi congessit ut sçi
sicri baptismatis misterio saste
eta deo patre ꝓfiteri filius
adeptionis gratia incipit et tũt
sibi regni celorũ Iauuã aꝑiri et
auen celestis patrie augelors
sanctors consors intelligi ꝙnis
uero corꝑalis spetie spũs scus¬
sꝑ dm̃ descende̾ dicit᷑ nõ tñ
de anbus sumpsisse colũbã ẜ ex
corpus assume dũ aues sibi cõ¬
nexe scatutã in nullo tugresse
suĩt legẽ nature s si in ãquo
susgrederent᷑ in hoc tanti nĩti
nõ haberent ut pote nͨ et̾na nec
rationatilis creatura ut a spũ
assumptõe carius a delicti uin¬

Expanded text:
habere. Nec tunc illum Pater Filium suum primitus professus est esse, cui dixit, Ex utero ante Luciferum genui te : ante videlicet omnem angelicam creaturam, quae Luciferi appellationem per Scripturas saepe tenet. Neque tunc illi aperiri coeperat thalamus coelorum, qui ait, Coelum mihi sedes, terra autem scabellum pedum meorum . Sed idcirco haec omnia sancta Trinitas in baptismo Domini congessit, ut scirsacri Baptismatis mysterio suscipet a Deo Patre profiteri filius adoptionis gratia incipit, et tunc sibi regni coelorum januam aperiri, et civem coelestis patriae Angelorum sanctorum consors intelligi. Quamvis vero corporalim descendere dicitur, non tamen de avibus sumpsisse columbam, sed corpus assumere, dum aves sibi connexae statutam in nullo transgressae sunt legem naturae: sed si in aliquo transgrederentur, in hoc tantum meriti non haberent, utpote nec aeterna, nec rationabilis creatura, ut a Spiritu assumptione carnis a delicti vin
Abbreviated transcription (Latin):
multa aiãntia absy ꝑntũ
coytu ꝓgigni comꝓbanq
qualit apes sie pĩbus
crescunt et omiã illiumodi
uo latilia fetus suos talit̾ cõ¬
cipuit᷑ Scd et nulte ques ab¬
sꝙ maribus oua gigns pñt
at tale conceptũ in multis
distiũ gr̃ibus esse phisiolegi
Quod gͦ in multis rebus
consueto more dñs eꝑat
quid natue̾ contraire dicẽ¬
dũ est si quãdo ipẽ uoluit
et in uirgnali uts spus stĩ¬

Expanded text:
multa animantia absque parentum multa animantia absque parentum coitu progigni comprobamus. Qualiter apes sine patribus crescunt, et omnia illius modi volatilia fetus suos taliter concipiunt. Sed et multae aves absque maribus ova gignere possunt. Et talem conceptum in multis piscium generibus esse physiologi Quod ergo in multis rebus consueto more Dominus operatur, quid, naturae contrarium dicendum est, si quando ipse voluit, ut in virginali utero Spi
Abbreviated transcription (Latin):
redentiũ nocabit᷑ altissimi
quic eñi ꝑcepto mune prĩs
sui did̾ sedem donauit et re¬
enĩ suie saccedente he̾de in
sempit̾iñ tenebit. Qubꝰ¬
uir go ac¬
pinodata fide fine ullo icre¬
dulitatis ac mobedientis ebũ
ousensit Sz mentẽ ioseph
cõuigis tumuentem uterũ
iudentis quã ipẽ nũꝙͣ cog̃¬
nouerat ista res sollicitã
ngadidit Quẽ tamẽ in hac
cogitacõe fatigaret᷑ idẽ
angelus de concepto pño
et nastituro et accipiẽda
uirgine cõmoruit Que
go postmodũ instante
temꝑe siliũ quen sie
iuyi semiẽ et carnalis
oblectamento uoliuitatis
contepit sine dconpno sue
iuyguntatis peꝑit Inqua
hõmũ conceptionis con¬
suetudiñe absq uiri seĩe
stm opus oũdit᷑ non
tñ extra naturã de nu¬
liebri ntero sumpia car¬
ex natura naͣlit̾ naturã
suscepit qui cooꝑante
spũ sancto ex mat̾ra pͣtis
sola carne uerã caruis
sbnãm humane exceptis
intiorũ passionibus inte¬
gram contulit iuã rem
creaturis dimuttanius

Expanded text:
ius vocabitur Altissimi. Huic enim praecepto munere patris sui David sedem donavit, et reperium, sine succedente haerede, in sempiternum tenebit. Qvirgo accommodata fide, sine ullo incredulitatis aut inobedientiae objectu consensit . Sed mentem Joseph conjugis tumentem uterum videntis, quam ipse nunquam cognoverat, ista res sollicitam reddidit. Quem tamen ne hac cogitatione fatigaretur, idem angelus de concepto puero et nascituro, et accipienda virgine commonuit . Quae virgo postmodum instante tempore filium, quem sine viri semine, et carnalis oblectamento voluptatis concepit, sine damno suae virginitatis peperit. In qua hominum conceptionis consuetudinem, absque viri semine factum opus ostenditur, non tamen extra naturam de muliebri utero sumpta subEx natura naturaliter naturam suscepit, qui cooperante Spiritu sancto ex materna, quamvis sola carne, veram carnis substantiam humanae, exceptis vitiorum passionibus, integram contulit. Quam rem creaturis dimittamus,
Abbreviated transcription (Latin):
uo nastente in bethlec̃
ciuuitate dd pastores
custodie gregũ destmati
ab augelis ibuũt᷑ qd̾ rep
celi i t̾ra cum hoĩbus ex
homiẽ carnem nastendi
lege assume tunt digna̾e᷑
et deinde cum huic nũ
dentes angeli redent̃ et
in hoc cõueniens ab angns
pactus ordo conspicit᷑ ut
pruis pastoribus natꝯ aguq
et gregibus pastor mĩtiare᷑
In hus duobus pueris ihu
historica raciene natintatida
do intendit᷑ ꝙ de añu unis
alt de uir gine puella gr̃ara

Expanded text:
uo nascente in Bethlehem civitate David, pastores custodiae gregum destinati, ab Angelis imbuuntur, quod coeli rex in terra cum hominibus ex homine carnem nascendi lege assumere tunc dignaretur. Et deinde cum huic nuntdentes Angeli redeunt . Et in hoc conveniens ab Angelis peractus ordo conspicitur, ut prius pastoribus natus Agnus et gregibus Pastor nuntiaretur. In his duobus pueris Joanhistorica ratione nativitatis ordo intenditur, quod de anu unus, alter de virgine puella genera
Abbreviated transcription (Latin):
literea nũtius çio sponsa
ioseph mariã uguiẽ de
tirpe dd̾ alia dicta detulit
ui sine uiri cognicõe ꝑturie̾
hic inquiens natus quõ om̃i
pendent e acula ꝓphatarũ
nagnus est i conspcũ dñ¬

Expanded text:
terea nuntius ad sponsam Joseph Mariam virginem de stirpe David talia dicta detulit, cui sine viri cognitione parturire Hic, inquiens, natus, quem omnium spondent oracula Prophetarum, magnus erit in conspectu D
Abbreviated transcription (Latin):
et prs box corꝑalis de muibe ꝑ
acrem corꝑeis auribꝰ audiret᷑
pretra quoꝙ idcirco in iube
et columibe ymagine pat̾ et sp̃s̃
sauctus ad baptisiũ ueniunt

Expanded text:
et Patris vox corporalis de nube per aerem corporis auribus audiretur. Praeterea quoque idcirco in nube et columbae imagine Pater et Spiritus sanctus ad baptismum veniunt,
Abbreviated transcription (Latin):
It gͦ puer sciã p̾ibat etatẽ
donec Tricesimũ annũ a¬
gens ad iordanem uenit et a io¬
hame de quo supra diximꝰ za¬
charie filio qui tunc ppłm in eũ
crediturũ qui uenturus erat bap¬
tizabat et ip̃e baptisiũ ab agno¬
bñ conplacuit cum hois sigus
de fliĩs lauacro asrendit ad
lis pcci nullam culpã hret̃
ade deus non maledixerat
terte qua tontinebant᷑. maledai
infectas purgaret et ne quss
baptismi sacrĩ negligẽt dũ
qui sine poto fuerat baptisi
aquas miuit Et ne quisquã
ab inferiore baptisari ꝑiuda
dũ dus a fuo suo mergi bnda
baptisini appetẽt et qͣtiꝯ ad hc
a dya ᷝͦ se donet temptatio
ꝑficeret᷑ occultaret qui illũ
uelut lauacro indigentẽ into
pollutos peccam̃bus ablui
dentem uidit et uocõ prĩs se

Expanded text:
bat aetatem, donec trigesimum annum agens ad Jordanem venit, et ab Joanne, de quo supra diximus, Zachariae filio, qui tunc populum in eum crediturum qui venturus erat, baptizabat, et ipse baptismum Agnumea complacuit. Cum his signis de fluminis lavacro ascendit . Alis peccati nullam culpam haberet; Adae Deus non maledixerat, terrae qua continebantur maledicto infectas purgaret. Et ne quisquam Baptismi sacramentum negligeret, dum qui sine peccato fuerat, baptismi aquas inivit. Et ne quisquam ab inferiore baptizari paus a servo suo mergi undis baptismi appeteret. Et quatenus adhuc a diabolo, se, donec tentatio perficeretur, occultaret, qui illum velut lavacro indigentem, inter pollutos peccaminibus ablui ndentem vidit, et vocem Patris de
Abbreviated transcription (Latin):
spirita sancto in colum¬
ba super xpm et ĩ ine suꝑ
apostolos per scripturã sunt
et quando dixnnꝰ de uisioẽ
linguarũ et de uittutibus ap¬
stolorũ post acceptũ sdm̃ n¬

Expanded text:
Spiritu sancto in columba super Christum, et in igne super Apostolos perscripta sunt, et quando diximus de divisione linguarum et de virtutibus Apostolorum post acceptum
Abbreviated transcription (Latin):
tumores considerare ꝑmictũ:
ded recrdentis illiuis intelligẽ
p̾uam᷑ in nobisietipsis dĩem
hrẽ natiuitatis stiuꝰ et inẽ¬
moramut diem mortis qñ beniet
cum certe uentura sit noscimus
res etiã corporales quas uidemꝰ¬

Expanded text:
tumores considerare permittimur, tumores considerare permittimur, sed recedentis illius intelligentia privamur. In nobismetipsis diem nostrae nativitatis scimus et memoramus; diem mortis quando veniet, cum certe ventura sit, nescimus. Res etiam corporales quas videm
Abbreviated transcription (Latin):
horas consuescit habe̾ Silr̾
et ante plemlumũ tribus
diebus et xir horas incipit
et pestea totidem temporis
uel nox cursus sui tu̾n consti¬
tuit solito uolidior hac inunda¬
tione altior fieri consuescit In
inundatio quo necedit nostris
mentibus occultata est non
minorem profc̃m nestientibus
ꝑꝑat ut qui uerã sapiãm cup ͭ.
ad et̾nũ regnũ ubi nulla est
ignorantia festmare contendat
et interimi cum insigni gentiũ
magistro dicat Ee ꝑtẽ cogno¬
uimꝰ et ex ꝑte ꝓphetamus
et enĩ omnĩes res quas posside¬
mus ex ꝑte uix nouimiꝰ Tre
namq sũꝑficies in qua labora¬
mus aliuint uiuemꝰ et suste¬
tam᷑ nris apparet obtutibus
tant᷑ adhuc ignoramus Sol
in mĩsteriũ nr̃e nccͣitatis ꝑ
diem tradit᷑. s qualẽ in nõcte
profectũ exequit᷑ a nostra
scientia occultat᷑ luue xu.
diebus crestentis et totidem
tꝑe decrestentis tocius uicisti¬
cudinis causas quis intellige
sufficiet maris inundantis

Expanded text:
horas consuescit habere: similiter horas consuescit habere: similiter et ante plenilunium tribus diebus et duodecim horis incipit, et post totidem temporis vel nox cursus sui terminum consumit, solito validior ac inundatione altior fieri consuescit. Ininundatio, quo recedit, mentibus nostris occultata est: non minorem profectum nescientibusam qui veram sapientiam cupit, ad aeternum regnum ubi nulla est ignorantia, festinare contendat, et interim cum insigni gentium magistro dicat: Ex parte cognoscimus, et ex parte prophetamus . Etenim omnes res, quas possidemus, ex parte vix novimus. Terrae namque superficies in qua laboramus, alimur, vivimus et sustentamur, nostris apparet obtutibus; tatur, adhuc ignoramus. Sol in ministerium nostrae necessitatis per diem traditur, sed qualem in nocte profectum exsequitur, a nostra scientia occultatur. Lunae quindecim diebus crescentis, et totidem tempore decrescentis, totius vicissitudinis causas quis intelligere sufficiat? Maris inundantis