comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tem puenturum ⁊ si posta breco
ꝑit .x.at eo aut exostituto pocĩ
iure quam extestõ ad lib̾tatem
puenit. ut si idem ⁊ legatum sil
mortuo eo cuidare uus ẽ. idlib̾¬
tatem quid̃ ꝑueniet.non ã lega¬
tum habiturus c̃ idq ⁊ muł put

Expanded text:
tem perventurum, etiamsi postea habere co adeo autem constituto potius iure quam ex testamento ad libertatem peruenit, ut, si eidem et legatum sit, mortuo eo cui dare iussus est ad libertatem quidem perueniet, non autem et legatum habiturus est: idque et
Abbreviated transcription (Latin):
ffric̾. Mortuo h̾rde si statulib̾locu¬
pleciorem hrdĩtatem tanta peccu¬
na qñtam dare sit iusẜꝰ fecit. uel¬
uti creditorib soluendo familie a¬
baria dando statim eum adlib̾tat¬
em ẽẽ uenturum etistrunt. ¶ He¬
res cum statulib̾m . x dare iusẜit
uende̾t condicionem ꝓninciam̃t
⁊tradiciomi legem ditit ut sͥ po
quam emptori eadem .x. darent᷑
querebaturutri eoꝵ statulib̾ pec¬
cumam dando lib̾tatem consequã¬

Expanded text:
 Mortuo herede si statuliber locupletiorem hereditatem tanta pecunia, quantam dare sit iussus, fecerit, veluti creditoribus solvendo, cibaria familiae dando: statim eum ad libertatem esse venturum existimavit. Heres cum statuliberum decem dare iussum venderet, condicionem pronuntiavit et traditioni legem dixit, ut sibi potius quam emptori eadem decem darentur: quaerebatur, utri eorum statuliber pecuniam dando libertatem consequ
Abbreviated transcription (Latin):
ut ꝙͣ diu iiuat ꝑtrahatur mamii¬
missio s modicum quo pͥmum p¬
sit sine magno in ꝯmodo suo hr̃s
manimittẽ ꝙ si tp̾c adiectum fi¬
ent illud spectabitin.
fert calemis dispensator m̃s si rẽ¬
nes diligenter tractasse uidebit

Expanded text:
uamdiu vivat, protrahatur manumissio, sed modicum, quo primum possit sine magno incommodo suo heres manumittere. quod si tempus adiectum fuerit, illud spectabitur. fert: "Calenus dispensator meus, si rationes diligenter tractasse videbitur,
Abbreviated transcription (Latin):
um. ut exq̃i prĩonio suos dandi
eos nõic suo pot̾as eet. qr idma¬
isse udebatur qd̾ ꝙ si ultra quis
s. pͥmo anno .xx. optulit non ac¬
cipiente h̾rde non statim libest
q ⁊ si accepiss b̾r̾s nond̾ lib̾ eẽt¬

Expanded text:
onio suo dandi eo nomine servo potestas esset, quia id mai videbatur. quod si ultra quis sus primo anno viginti optulerit, non accipiente herede non statim liber est, quia et si accepisset heres, nondum liber esset
Abbreviated transcription (Latin):
elicta decesẜit. et exca hr̾ditar¬
ia totum ħ ꝙ prĩ meo debitu
suiss petissem. nicħ̾ me õsumps¬
ͥ isse quidam extunt. s si nẽo
uatus sit recte me ẽgisss qr ĩreꝵ
natura neꝵ fuiss me solum naͣ̃¬
hr̾dem fuisse mł. notat ⁊ n̾ius

Expanded text:
relicta decesserit et ex causa hereditaria totum hoc, quod patri meo debitum fuisset, petissem, nihil me consumpsisse quidam existimant: si nemo natus sit, recte me egisse, quia in rerum natura uerum fuisset me solum heredem
Abbreviated transcription (Latin):
expeculio suo cͥdidissant depo¬
sinfs id ei siueueniss siuema¬
numissꝰ eẽt recte solui potͣn al¬
iqua cã mt̾ced̾e̾t exqua intelli¬
gi possit minto eo cuiꝰt c ẜmis

Expanded text:
ex peculio suo credidisset aut deposuisset, id ei, siue uenisset siue manumissus esset, recte solui potest, nisi aliqua causa interciderit, ex qua intellegi possit inuito eo, cuius tum is
Abbreviated transcription (Latin):
ic̃ tabłas. ¶Siis cui ẜuus leg̃¬
tus ẽ fegatus fu̾at ut eum mã¬
nimitteret ⁊ nolit eumaccipe
pellend̾ ẽ ut actc̃es suas ei pͥsta¬
.o. lib̾tas relicta ẽ. nonͣ̃ ẽ tradendꝰ
aliuit ab eo manimuttatir⁊ fi¬
at alt̾ius lib̾tus quam ei quir¬
ogatus ẽ manimitt̾e. ¶ Samp¬
mitt̾e ⁊ si ñ manumisi ss. id̃ ẜuns
nicio legatus erit ⁊ is eque roga¬
tus erat ut eum manumitet¬
⁊ si ñ manuimisiss lib̾ ẽẽ iuissus
erat sab̾. dicit mutiłr legatum
sore ⁊ extestõ eum otinin libe¬
ecctimantis. ⁊ hrdi et legatano
renuttendam int̾dum ꝓprui ser¬
nii manumittendi necͥcͣitatem
si ułnsus eius tam necͣcius ẽet
ut eo carere ñ expediret uelu¬
ti dispensatoris pedagogi sin¬

Expanded text:
 tabulas. Si is cui seruus legatus est rogatus fuerat, ut eum manumitteret, et nolit eum accipere, compellendus est aut actiones suas ei praestaso libertas relicta est, non est tradendus alii, ut ab eo manumittatur et fiat alterius libertus, quam qui rogatus est manumittere. Campmittere et, si non manumississet, idem seruus Titio legatus erat et is aeque rogatus erat, ut eum manumitteret: si non manumississet, liber esse iussus erat. Sabinus dicit inutiliter legatum fore et ex testamento eum continuo libeexistimantis et heredi et legatario remittendam interdum proprii serui manumittendi necessitatem, si uel usus tam necessarius esset, ut eo carere non expediret, ueluti dispensatoris paedagog
Abbreviated transcription (Latin):
u quid̃qui tutores ñ hñt. unt eos
si hn data oꝑa sin potatemñ ficmn¬
nt puto pupilli ub̃tos eripi qr ⁊̃
miquum ẽ fcõtutoris qui forsitã
soluendo ñ sit pupillo dampno a

Expanded text:
i tutores non habent, aut eos si hi data opera sui potestatem non faciunt, puto pupillis libertos eripi, quia et iniquum est facto tutor‹i›s, qui forsitan soluendo non sit, pupillum damno a
Abbreviated transcription (Latin):
Wat. Slpͥus ncctũrne aques
uitus m concessa fu̾it. deinde po¬
st̃i alias cessione diume quo du¬
ctus aque concessus m fu̾it. ⁊ ꝑ
cõnstitutum tp̃c noctunna dum¬
taxat aqua nsus fu̾im amitto
ẜuitutem aque diume qr b c̃m¬

Expanded text:
us nocturnae aquae seruitus mihi cessa fuerit, deinde postea alia cessione diurnae quoque ductus aquae concessus mihi fuerit et per constitutum tempus nocturna dumtaxat aqua usus fuerim, amitto seruitutem aquae diur
Abbreviated transcription (Latin):
pduce̾ ¶Lucius ticus testẽ¬
ita canit medicos tibi dmodor
nima illum intuo nidicio erit
ut has bonos mores ub̾tos et
medicos ꝙ si ego lib̾tatem eis
dedissem ũnis sũ ꝙ sorori mec¬

Expanded text:
ducere. Lucius Titius ita testamento cauit: 'medicos tibi commendo illum et illum: in tuo iudicio erit, ut habeas bonos libertos et medicos. quod si ego libertatem eis dedissem, ueritus sum, quod sorori me
Abbreviated transcription (Latin):
tro ad pͥncipem fce̾ suntomis¬
sis hus ad quos debi̾nt si. ex
inõ orͣdine adp̾sides remitti.
ap̃side ꝓuincie quis accepat
non recte᷑ imꝑatorem appeu¬
sidem debe. ¶ Si magr̃atus
pc̾atus appellauũt colegame
eius uttiusq offm sussĩe de¬
be. ¶ Si ut̾q appellam̃t. alĩ
int̾im inlocum eoꝵcreand̾.
⁊ eum qui non iuste appella

Expanded text:
to ad principem factae sunt omissis his, ad quos debuerunt fieri ex imo ordine, ad praesides remitti. a praeside provinciae quis acceperat, non recte imperatorem appelaesidem debere. Si magistratus creatus appellaverit, collegaim utriusque officium sustinere debere: si uterque appellauerit, alium interim in locum eorum creandum: et eum, qui non iuste appellau
Abbreviated transcription (Latin):
fecĩt. ⁊ qui non tẽrec̃pienda tu¬
tela excusatõem agitalieno
nõie ag̾e intelligendis ẽ ¶ Id
u̾o qii inrem suam ꝓcurator
datus ẽintra biduum appella¬
re d qr suãm cãm agit. ¶oi¬
litib appellandi tempora non

Expanded text:
tutela excusationem agitat, alieno nomine agere intellegendus est. Is vero qui in rem suam procurator datus est, intra biduum appellare debet, quia suam causam agit. Militibus appellandi tempora non
Abbreviated transcription (Latin):
exnanfragio clauosuł uin
exhiis abscułit. oĩm reꝵ nõie
.cauetur eos quoꝵ fraude añ
osilionaufrigi supp̾ssi ꝑuim
que desictariis lata epenis a¬
fficiendos seos aũt qui quid
exmiẜima naufragoꝵ sortu¬
na rapuissent. ¶Lucrati fin¬
ssent dolom. inqnͣtum edcõ
p̾toris actio daretur. tm̃afi

Expanded text:
ex naufragio clauos uel unum ex his abstulerit, omnium rerum nomine cauetur eos, quorum fraude aut consilio naufragi suppress‹i› per uim quae de sicariis lata est, poenis adficiendos: eos autem, qui quid ex miserrima naufra‹g›orum fortuna rapuissent lucratiue fuissent dolo malo, in quantum edicto praetoris actio daretur, ta
Abbreviated transcription (Latin):
ulamurabaliquo nouandi cã.
ꝙ nobis absens d ⁊ ita acceꝓ¬
to lib̾amus eum aquostiplati
sumus ⁊ sic fiet ut ab sens non¬
atione p̾sens pacceptilatõem
lib̾etur hr̾s quo lib̾are ⁊ lib̾aria¬
ccepto pot. ⁊ honorani success¬
ores sexpłib reis scipłandi sin
nus acceptum feret lib̾acio cõ¬

Expanded text:
ulamur ab aliquo id nouandi causa, quod nobis absens debet, et ita accepto liberamus, a quo stipulati sumus: ita fiet, ut absens nouatione, praesens acceptilatione liberetur. Heres quoque et liberare et liberari accepto potest et honorarii successores. Ex pluribus reis stipuland‹i› si unus acceptum fecerit, liberatio co
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ c̾det acceptum fecit fideiiss¬
orireus non lib̾abr sed qñ¬
cum ei c̾ditum fũit teneturn
am ⁊ si fideussorem non añ lib̾a¬
tum ẽe c̾dimus qm̃cum fuit cre¬
ditum reo. non tñ reus antiqui¬
oreacceptilatõe qmͣ obligõ emꝰ
ẽ lib̾ari potuit. ¶Tutor ⁊ cur¬
ator c̾didit fimosi acceptum
ferre non p̾sunt. nec ꝓcurator
quid̾ pot̾ fac̾e acceptu. s hu
om̃s debent nouare pꝰsunt em̃
⁊ sic acceptũ facẽ. nec biis ꝗd̾
accepto sĩ pot᷑. s nouatõe fcã
pot̾unt libari ꝑacceptilatõe.¬

Expanded text:
et, acceptum fecit fideiussori, reus non liberabitur, sed quandoque ei creditum fuerit, tenetur: nam et si fideiussorem non ante liberatum esse credimus, quam cum fuerit creditum reo, non tamen reus antiquiore acceptilatione, quam obligatio eius est, liberari potuit. Tutor, curator furiosi acceptum ferre non potuit, nec procurator quidem potest facere acceptum: sed hi omnes debent nouare possunt enim et sic accepto facere. ne his quidem accepto fieri potest, sed nouatione facta poterunt libera
Abbreviated transcription (Latin):
mod̾. ⁊ notando ⁊ disputando
bñ ⁊ optuna rõe decreuit na
decapaeticos. aꝓti tributa er¬
igentes. ⁊ corporale minist̾iu
scalia detrm̃ita resarcuntut
m̾ito int̾mixtã ħ munꝰ mumie¬
rari debeat. s ea que supͣ ꝑ sõa¬
lia ẽẽ diximꝰ. s hii qui fungũt̾¬

Expanded text:
 notando et disputando bene et optima ratione decreuit: nam decaproti et icosaproti tributa exigentes et corporale ministerium scalia detrimenta resarciunt, ut merito inter mixta hoc munus numerari debeat.Sed ea, quae supra personalia esse dixim
Abbreviated transcription (Latin):
ue qui pͥmlio aliquo subiuxꝰ¬
ẽ. n p̃ontifex excusatur. ¶p¬
t̾ea hñt quedam auitates p̃r¬
ogatiuam ut hii qui int̾rito¬
nto caꝵ possident c̾tum quid fr¬
um̃ti ꝓmensura agri ꝑsing¬
ulos annos p̾beant ꝙ genus
collocacionis muꝰ posẜonis

Expanded text:
ue, qui priuilegio aliquo subnixus, nec pontifex excusatur.Praeterea habent quaedam ciuitates praerogatiuam, ut hi, qui in territorio earum possident, certum quid frumenti pro mensura agri per singulos annos praebeant: quod genus collationis munus possessionis
Abbreviated transcription (Latin):
onem sufferre. cum debitam libł.¬
tem reodid̾it s ⁊ si subꝯdicione s¬
uolib̾tas ⁊ ꝑfideromissum deturae
mp̾senti die dãretur non ałr trdere
euim cegetur ꝙ̃ ut caneaturexistẽ¬
te condicione lib̾tati eum restitu¬
tunum in. nam inomnnb fere cui¬
sis fideiomissanas lib̾tites ꝓdir¬
ecto datas hñdas ẽ s offilins. nẽb

Expanded text:
erre, cum debitam libertatem reddiderit. Sed et cum sub condicione seruo libertas per fideicommissum detur et ipse praesenti die daretur, non aliter tradere eum cogetur, quam ut caueatur existente condicione libertati eum restitutum iri: nam in omnibus fere causis fideicommissas libertates pro directo datis habendas. sed Ofili
Abbreviated transcription (Latin):
ẜit litum illiris lib̾tum c̃e nolo
⁊ ẜuus ub̾tatem petere pot̾. ⁊ il¬
te dantur fidei omissarie ⁊ abuit¬
estato ⁊ codicilł testo ofimatis

Expanded text:
'illum illius libertum esse uolo', et seruus libertatem petere potest et ilte dantur, fideicommissae et ab intestato et codicillis non confirmatis
Abbreviated transcription (Latin):
mel secitum fui̾t duo reiscip¬
ulandi enint oplaceat dño¬
cum ẜuo dar scipulari posse¬
¶Sicuti imi nõiatim stipłan¬
do ei soli acquintur ita plac
et ⁊ sirem emat noĩeumus g
dñis ei soli ẜuum acquirere.
item si credat peccinam ittu
expriment uni ex dñis resti¬

Expanded text:
fuerit, duo rei stipulandi erunt, cum placeat dominum seruo dari stipulari posse.Sicuti uni nominatim stipulando ei soli adquirit, ita placet et si rem emat nomine unius ex dominis, ei soli seruum adquirere. item si credat pecuniam, ut uexprimere, ut uni ex dominis resti
Abbreviated transcription (Latin):
npsit solui aut finctuano pꝰ¬
se. q. quol adiecto. ¶ Si suns
cõis exreunius stipłatus ent
mag̾ p̃lacet utriq adqum s
eum cuiꝰ exre fcã ẽ stipło osccõ

Expanded text:
psit, solui autem fructuario posse, quasi quolibet adiecto.Si seruus communis ex re unius stipulatus erit, magis placuit utrique adquiri, sed eum, cuius ex re facta est stipulatio,
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑib pu ꝓcurat debebit id dep̃õ¬
ne aut si ñ obstet salanum eñpo¬
nere. uectigal eĩ ħ sic appellati sa¬
sacroꝵ diu̾sa ca s̃ mlcto eĩ sacro¬
us fit fiat ueto. ¶ Siam .pu. do¬

Expanded text:
t id deponere, aut si non obstet, solarium ei imponere: uectigal enim hoc sic appellatur sosacrorum diuersa causa est: in locous sit fiat, ueto'.Uiam pu
Abbreviated transcription (Latin):
ti si cõmunem fimdum abeo cm
dampnum in eopupillus ded̾it¬
nam iudicio cõmimidiuidundoo¬
Rait ee queras ntirim alius oblige¬
turan aliquis uiberetu ubi deobl¬
gando quentm ꝓpnsiores ẽẽ dẽbere
nos si habemius ccc̾ionem ad deies¬
andiiubi delibandum exdiueno
Int faciliores adliberacionem.

Expanded text:
ti si communem fundum habeo cum damnum in eo pupillus dedenam iudicio communi diuidundoesse, quaeras, utrum aliquis obligetur an aliquis liberetur: ubi de obligando quaeritur, propensiores esse debere nos, si habeamus occasionem, ad negandum: ubi de liberando, ex diuerso, ut facilior sis ad liberationem.
Abbreviated transcription (Latin):
etres int̾rogacionen intercedit
sencientis s maliꝙ̃ rem exconsensu
obligan necũo exnoluntatenrã
udemur. ¶Lege obligãmur cumi
obtempantes legĩb aliquid ẜ p̃ce
ptum legis aut contra facimus in¬
re bonerano obligamur exhiis q̃ e
dicto p̃petuo uel magr̾atu fi̾ p̃cipi¬
untur uel fieri ꝓhibenti necũitate
obligantur quib non lnec alud¬

Expanded text:
et res interrogationi intercedit, consentientes in aliquam rem. Ex consensu obligari necessario ex uoluntate nostra uidemur. Lege obligamur, cum obtemperantes legibus aliquid secundum praeceptum legis aut contra facimus. Iure honorario obligamur ex his, quae edicto perpetuo uel magistratu fieri praecipiuntur uel fieri prohibentur. Necessitate obligantur, quibus non licet aliud
Abbreviated transcription (Latin):
testatis. compos mentis pubes pũ¬
ꝑillus sinetutoris anctoritate no
obligatur nire cuuili /ẜuus au̾t ex
contractibus non obligatur.
⁊e ant condicio aut modus auta¬
ctessio arca diem duplex infpectõ
c̃ nam uel exdie incipit obligatio
spondes. ¶ placet autem adtem¬
pͥus obligacionem constiturnõ
posse non magis ꝙͣ lẽgatuminam
q alicui debere cepitꝰ quis. cerns
modis desinit deber s plane p̾tem¬
.pus scipulator uel pacti comueno
ouel dolimali exceptione subino¬
a uen potest sic ⁊ int̾radendo siquidd
dixent se solum suꝑficiei tradere n
nichil ꝓficit quominus ⁊ suꝑficies
transe̾at q̃ natura solo cołcet. ¶Eo¬
Diad uon efficax ẽ que inconsttue¬
sentur.naͣm post ꝑfectam eampo¬
nitur ueluti. ẽ dare spondes nisi ex
asiauenerit. s ħ casu existente con¬
dicionelcus erit exceptione locͦ¬
doli malig nodus obligacionis est
cum sciplamu.x aut hominemna

Expanded text:
compos mentis: pupillus sine tutoris auctoritate non obligatur iure ciuili: seruus autem ex contractibus non obligatur. est aut condicio aut modus aut accessio. Circa diem duplex inspectio est: nam uel ex die incipit obligatio spondes?' placet autem ad tempus obligationem constitui non posse non magis quam legatum: nam quod alicui deberi coepit, certis modis desin‹i›t deber‹i›. plane post tempus stipulator uel pacti conuenti uel doli mali exceptione summoueri poterit. sic et in tradendo si quis dixerit se solum sine superficie tradere, nihil proficit, quo minus et superficies transeat, quae natura solo cohaeret. Condicio uero efficax est, quae in constitueon quae post perfectam eam ponitur, ueluti 'centum dare spondes, nisi nauis ex Asia uenerit?' sed hoc casu existente condicione locus erit exceptiodoli mali. Modus obligationis est, cum stipulamur decem aut ho
Abbreviated transcription (Latin):
sonam rei ꝓsequende gr̃a. obsigꝰ¬
Uanlꝰ. ¶ͫ cioticio cum ecc̃a iudicati
n debitori aliam peccumam crede¬
retzĩ cau tc̃e peccume cͥdite non ad
utͣq lucio ticio peticiones paulus
consecutus ẽ reddidisse dr̃ mobli

Expanded text:
sonam rei persequendae gratiati debitori aliam pecuniam crederet, in cautione pecuniae creditae non adiue Lucio Titio petitiones. Paulus consecutus est, redisse di
Abbreviated transcription (Latin):
dem. CUi ẜuum aliemim iniu¬
riose u̾b̾at. eximo fc̃o icidit ⁊ ma
quiliam ⁊ mactionem mumiarn.
iniuna enim exaffectu fit damp¬
num exculpa. ⁊ ideo p̾sut utq cõ¬
pete s quidam alt̾a elc̾a. alt̾ã cõnsu¬
mi alii ꝑlegis acquilie actionem.
imuniaꝵ consumi quĩ desut bonu
eum qui estimacionẽ p̾stitit s si añ

Expanded text:
. Qui seruum alienum iniuriose uerberat, ex uno facto incidit et in Aquiliam et in actionem iniuriarum: iniuria enim ex affectu fit, damnum ex culpa et ideo possunt utraeque competere. sed quidam altera electa alteram consumi. alii per legis Aquiliae actionem iniuriarum consumi, quoniam desiit bonum eum, q
Abbreviated transcription (Latin):
expͥmũt litere obligamin q̃temis
placuit non minus uale ꝙ script᷑a.
gatur ⁊ õbid agi cum eo tamqm̃c
cum pattefamilias poͣtͣert
duil. ¶Ereditariaꝵ actõm loco ha¬
bentur legata. quamuis ab hrde ce
igõem introducit. nisi cau̾it nõi
atmuit sola ea actione utamur ⁊̃
ueteres eo nomine actiones com¬
pet̾e. ¶ Si exeodem scõ duẽ compe¬
tant actiones ꝓ̾eã uidicis ꝑtes p̃¬
sunt ẽe.ut qd̾ plꝰ s ͭ ĩreliqua actione.
idactor ferat. si tm̾̃dem aut mimuiᷤ.¬

Expanded text:
exprimunt litterae, obligamur, quatenus placuit non minus ualere, quod scrigatur et ob id agi cum eo tamquam cum patre familias potestum. Hereditariarum actionum loco habentur et legata, quamuis ab herede cionem introducit, nisi si nominatim cauerit, ut sola ea actione utamur, etiam ueteres eo nomine actiones competere. Si ex eodem facto duae competant actiones, postea iudicis potius partes esse, ut quo plus sit in reliqua actione, id actor ferat, si tantundem aut minu
Abbreviated transcription (Latin):
ia re płes admittunt ictiones. set
non posse omnib uti ꝓbatum̃ẽ na
si exima obligõe płes actiones na¬
scantur ua tnim̃onon omnib
utendum est. ¶ Cum g̾eneralit᷑
õbtineant cum fides fẽi simũlatur
consentit ꝑduci ad effectum idꝙ¬

Expanded text:
na re plures admittunt actiones, sed non posse omnibus uti probatum est: nam si ex una obligatione plures actiones nascantur, una tantummodo, non omnibus utendum est. Cum generaliter optinent, cum fides facti simulatur nconsentit, perduci ad effectum i
Abbreviated transcription (Latin):
ut cum agimus cumbonoꝵ posẜore
debitoris ñi. ¶ Item publiciana que
ad exemplum uendicatõis datur.
d cumrecisa  usucapione reddi
dictõnb quauis exfamosis causis
tinent ut dampni infectilegatoꝵ.
⁊ sique simules sunt mt̾dc̃a quo acti¬
oñes u̾bo continentins mixte sunt
actiones ex inquib ntq actor ẽnt¬

Expanded text:
ut cum agimus cum bonorum possessore debitoris nostri, item Publiciana, quae ad exemplum vindicationis datur. sed cum rescissa usucapione redditdictionibus, quamvis ex famosis causis tinent, ut damni infecti, legatorum et si quae similes sunt. interdicta quoque actionis verbo continentur. Mixtae sunt actiones, in quibus ut
Abbreviated transcription (Latin):
ge acquilia competit agatur rãcio¬
nabilius itaq ẽ cam admitti sentẽ¬
ciamut liceat quã am nolu̾it actõ¬
nẽ prius ex̾tͣere ꝙ aũt amplius ĩ
decolono yesums̃ si aliꝗd exsundo
subtraxit teneri eum condicione.
⁊ finti quin ⁊̃ exlccato/ ⁊ pena quide
fuiti franon confunditu. ille antẽ
int̾ semiscẽntu ⁊ ħmlegis acquĩlie

Expanded text:
ge Aquilia competit, agatur. rationabilius itaque tiam, ut liceat ei quam uoluerit actionem prius exercere, quod autem amplius in de colono responsum est, si aliquid ex fundo subtraxerit, teneri eum condictione et furti, quin etiam ex locato: et poena quidem furti non confunditur, illae autem inter se miscent
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ̃ficiscatur. ognoscet ⁊ si opuᷤ
ꝑficẽ ab eo debẽ ꝯstituer̃t obed¬
ire eumreipu. obbanc cãmi
uibebunt aut ꝓhibebunt di¬
strahi frñid̾. q̃m int̾itorio ga

Expanded text:
ficiscatur, cognoscent et, si opus perfic‹i› ab eo debere constituerint, oboedire eum rei publicae ob hanc causam iubebunt, aut prohibebunt distrahi fundum, quem in territorio Ga
Abbreviated transcription (Latin):
nent ꝙuidr h̾re medĩam it̃e
cet̾mut mea fert opinio ꝓr¬
sus eos ñ debuisse post̾a quã
semel dampnati st̃ aud̾i quic¬
quid allegent. Qius eu̾
dubitat eludende pene cã ad
ħ eos decurrere mag̾q eẽpu¬
iactant nec enim debeant t̾a
magnamrem tamdu recicẽ
Si quos omitumuł legati si
reos posul muemit utrum
punire eos debeat an fucce¬
ssori ẜuare queri pot̾. d mul¬
ta extant exempla que ñtã¬
tum officialium sũoꝵ nel sb̃
se agencium. ueꝵ suos quo
ĩo faciend̾ ẽ. ut exemplo detĩ¬
ti imu̾delinqnͣt. ¶ Nunc gn̾a
penaꝵ nobis emim̾anda fũt
quib p̾sides afficere quẽ pꝰ¬
sunt ⁊ sunt pene que autin¬
tam adi mantaut ẜuitute
mugant aut citatem
aufant aut exilium autco¬
hcionem corporis otineat¬

Expanded text:
detur habere mediam rationem. ceterum, ut mea fert opinio, prorsus eos non debuisse, posteaquam semel damnati sunt, audiri, quidquid allegent. quis enim dubitat eludendae poenae causa ad haec eos decurrere magisque esse puiactant? nec enim debebant tam magnam rem tam diu reticere. Si quos comitum vel legati sui reos proconsul invenerit, utrum punire eos debeat an successori servare, quaeri potest. sed multa exstant exempla, quae non tantum officialium suorum nec sub se agentium, verum suos quoque quidem faciendum est, ut exemplo det. Nunc genera poenarum nobis enumeranda sunt, quibus praesides adficere quemque possint. et sunt poenae, quae aut vitam adimant aut servitutem iniungant aut civitatem auferant aut exilium aut coercitionem corporis continea
Abbreviated transcription (Latin):
uem Squis fortene suppli¬
cio afficiatur dicat se h̾re ꝙy pͥr¬
cipirefãt salutis ipsius cã.an
nam̃ sustineant nec quicqm
ãudeant alũ oĩo nonpaciunt̃

Expanded text:
 quis forte, ne supplicio adficiatur, dicat se habere quod principi referat salutis ipsius causa, an nam sustineant nec quicquam audiant: alii omnino non patiuntur
Abbreviated transcription (Latin):
uxilium dimplorare non denegͣ
¶Sutor pupillo datus. si puccet
int̾im pupillo curator d̾atinis
situtoris auctoritas fui̾t necc¬
ia ueluti adeundam h̾r̾ditate.
tutor ei necͣcio dab̾r qm̃ curato¬

Expanded text:
uxilium sibi implorare non denegamTutor pupillo datus si prouocet, interim pupillo curator dabitur. sed si tutoris auctoritas ‹fuerit› necessaria, ueluti ad adeundam hereditatem, tutor ei necessario dabitur, quo
Abbreviated transcription (Latin):
iundex iudendũ ẽ. ⁊ duus pius
ꝑ collusionem ĩnecem legatan¬
oꝵ ⁊ lib̾tatumactum. appellare cĩ
pmisit ⁊ hodie h̾iuireutimur. ut
possint appellare s ⁊ ag̾e camap̃
ip̃m iudicem qui detestõ cogno¬
scit. si suspicanti non exfide h̾r¬

Expanded text:
iudex, videndum. et divus Pius, per collusionem in necem legatariorum et libertatium actum, appellare eis permisit. et hodie hoc iure utimur, ut possint appellare: sed et agere causam apud ipsum iudicem, qui de testamento cognoscit, si suspicantur non ex fide her
Abbreviated transcription (Latin):
ccnuititademum ꝓbandim
ẽ. oiuna. eatem c̃a fuit defen¬
sioms cet̾m.si diu̾se alia cã ẽ.
ut induob tutorib ꝓcedit.
sialt̾ tutelam gesit. alt̾ no
attig̾at. ⁊ is qui non gesfat ꝓ¬
uccauit miqum ẽ enim eum
qui idcrto agnou̾at sn̾am qm̃
quem gessisse se scit p̃p applłoe¬

Expanded text:
c ita demum probandum est, si una eademque causa fuit defensionis: ceterum si diuersae, alia causa est. ut in duobus tutoribus procedit, si a‹lt›er tutelam gesserat, alter non attigerat et is qui non gesserat prouocauit: iniquum est enim, qui idcirco adgnouerat sententiam, quoniam gessisse se scit, pro
Abbreviated transcription (Latin):
semel ꝓ̾sid̾e cepit exuoluntate.
ut int̾dcm opetet. ei qui uoluit
ñ opet̾e palam e ¶Ox aitp̾tor
nͥ satisdatum sĩt accipe debemꝰ siꝑ
tario nł ipso uire ad quisita sit ydo¬
nea cancio. uł pmandati actõema¬
quin possit ⁊ tt̃ int̾ic̃o locum fore

Expanded text:
semel possideri coepit ex uoluntate.Serdictum competet: ei, qui uoluit, non competere palam est.Quod ait praetor 'nisi satisdatum sit', accipere debemus 'si atario vel ipso iure adquisita sit idonea cautio vel per mandati actionem adquiri possit,
Abbreviated transcription (Latin):
Emił. DEmilitib ita suat̾
ut adeum remittantur. siquid
deliq̃runt. sub quomilitabant
is ant qui excitimi accepit ⁊̃
ius aiadũtendi ĩmilites cãli

Expanded text:
is De militibus ita servatur, ut ad eum remittantur, si quid deliquerint, sub quo militabunt: is autem, qui exercitum accipit, etiam ius animadvertendi in milites cali
Abbreviated transcription (Latin):
non indr p̾sente eo fecisse n
is intelligat. itaq si furiof
aut dormiatz non mdr coraz
eo fecisse. dcre ã. non ⁊ uelle is
xd. nam ⁊ iminto eo recte fitꝙ

Expanded text:
non videtur praesente eo fecisse, nisi is intellegat: itaque si furiosus t dormiat, non videtur coram eo fecisse. scire autem, non etiam velle is debet: nam et invito eo recte fit
Abbreviated transcription (Latin):
Aquẽ ꝑ .ar. nonͥ eum ten qui ĩsuo¬
um opus facĩat receptum ẽ co
iure utini quare siquis in publ¬
ico opus facĩat s ħactio cessat
sq imputare d is qui dampn
infecti cantõe dͥ non ꝓspex̾it sitũ
inpͥnato opus fc̾n sit ⁊ ꝓublic̾

Expanded text:
ae non nisi eum teneri, qui in suo opus faciat, receptum est eoque iure utimur. quare si quis in publico opus faciat, haec actio cessat, sibique imputare debet is, qui damni infecti cautione sibi non prospexit. si tamen in privato o
Abbreviated transcription (Latin):
is ei niimos ticio dediss eos reꝑete
hr̾dem ñ posse labeo exstimat qrti
cius eos aẜuo suo accepit. ñ abhr¬
mucius galł ⁊ ipse labeo putant.
ẜuiꝰ ⁊ offiliꝰ ñ ẽe supiorem si̾am ꝓ¬
ñ legatami sit ut pote cum legatũ
sttu lib̾tate tollatur. ¶Stichꝰ li
quam c̾ditores peccumamaut sa¬
tis accepissent alio ue quoquom̾e
s̾ canissent labeo ⁊ offili r̾nd̾imt¬
ssi hrs ẜuo pecciiam adnegctĩat
dediss ⁊ statu lib̃m eam ip̃am nim̃¬
ando lib̾im extestõ ñ posse labeor¬

Expanded text:
 nummos Attio dedisset, eos repetere heredem non posse Labeo existimat, quia Attius eos a seruo suo acceperit, non ab herMucius, Gallus et ipse Labeo putant: Seruius, Ofilius non esse. superiorem snon legatarii sit, utpote cum legatum statulibertate tollatur. 'Stichus liquam creditores pecuniam aut satis accepissent alioue quo modo sibi cauissent, Labeo Ofilius responderunt.Si heres seruo pecuniam ad negotiandum dedisset, statuliberum eam ipsam numerando lib
Abbreviated transcription (Latin):
non habebit adu̾sus enmnil¬
lam exceptõem.ut quatemiᷤ
facere pot̾ cõndempnetunã
adũsus me tali defensione m¬
entoutebatur qr donatum
abeo petebam creditor aũt de

Expanded text:
non habebit aduersus eum illam exceptionem, ut quatenus facere potest condemnetur: nam aduersus me tali defensione merito utebatur, quia donatum ab eo petebam, creditor aute
Abbreviated transcription (Latin):
sr̃m subea tñ dẽminciatõe. ut is
suus qui mħ̾ otend̾it nec imp¬
leu̾it. mopꝰ metalli detur. nͥ for¬
te dñs reddi eum sͥ malu̾it nti¬
Q non maiorem exea pena c̾a¬

Expanded text:
rum, sub ea tamen denuntiatione, ut is seruus, qui hoc intenderit nec inpleuerit, in opus metalli detur, nisi forte dominus reddi eum sibi maluerit, utique non maiorem ex ea ca
Abbreviated transcription (Latin):
Er̾ Squis exbonis euio pof
quem putabat mortu cũ
eum furtumñ face. ¶Di gu
quo suo noie funrti actum ẽ et
si sui noie dealiarẽ adu̾sus eñ¬

Expanded text:
 quis ex bonis eius, quem putabat mortuum, qui eum furtum non facere.Ei, cum quo suo nomine furti actum est, si serui nomine de alia re aduersus e
Abbreviated transcription (Latin):
nunt ei tp̃ra cede̾b ĩmaritis
⁊ prĩb dicta st̃ exͣneis aũt qui
acc̃isare p̾sunt accusandi fic¬
ultas p̾maritum ⁊ pr̃em oce
¶ Si añt ex̃neus institĩt accu¬
sationem ansupuemiente ma¬
rito ꝑimitaturaccusacio qͣr ⁊¬

Expanded text:
aritis et patribus dicta sunt. Extraneis autem, qui accusare possunt, accusandi facultas post maritum et patrem conced Si ante extraneus instituerit accusationem, an supervenienti marito permittatur accusatio,
Abbreviated transcription (Latin):
adult̾io cognoscit statũe i
maritum oblenocimum po¬
ssit ⁊ puto posse nam claudi
gorgus uir clarssimꝰnxorez
accusans cum detectus eẽt
uxorem inadult̾io dep̃hensã
nequaquam lenccñ obici¬
ens. post̾a quam reus fc̃s est.
sereleuãbit uemaritum pe¬
ne subiciet ¶si simuil adaccus¬
ationemueniant maritusi
pr mulieris. quam p̃ferri op¬
p̃seratur.nam ⁊ ꝓpensiore iure.
⁊ maiore dolore executumm
los inscriptionum deposiũt.
marito nonegligente necre¬
tardante s accusatõem p̃pan¬
te ⁊ ꝓ̃bationib insistente at¬
⁊ pr̾em accusare p̃ossumntada
ccusand̾ ꝓsiluit lege exp̃ssu

Expanded text:
adulterio cognoscit, statuere in maritum ob lenocinium possit? et puto posse. nam Claudius Gorgus vir clarissimus uxorem accusans cum detectus est uxorem in adulterio deprehensam  nequaquam lenocinium obiciens, posteaquam reus factus est, se releuabit, nec maritum poenae subiciet. Si simul ad accusationem ueniant maritus et pater mulieris, quem praeferri oppraeferatur: nam et propensiore ira et maiore dolore executurumlos inscriptionum deposuerit, marito non neglegente nec retardante, sed accusationem parante et probationibus instituente atet patrem accusare possunt, ad accusandum prosiliunt, lege expressum
Abbreviated transcription (Latin):
adułtuream postulari posse
uidua sit dec nius adult̾io agẽ.
accusator lib̾m arbitͥum hãb
adult̾um an adult̾am pͥus acc¬
usare malit si u̾onupta fitnt

Expanded text:
ream postulari posse uidua sit, de cuius adulterio agetur, ut accusator liberum arbitrium habeat, adulterum an adulteram prius accusare malit: si uero nupta sit
Abbreviated transcription (Latin):
ls Iãcolono scipłatus sid¬
eissorem accepituna scipło ẽ
płium pensionum ⁊ ĩo mim
ĩsis pensionib fidenissorem.
accepitenetur. ¶Cuͣm st̃o sũ
oreus pͥncipalem obligõemꝑ¬

Expanded text:
 a colono stipulatus fideiussorem accepi, una stipulatio est plurium pensionum, et ideo in universis pensionibus fideiussor tenetur. Cum facto suo reus principalis oblig
Abbreviated transcription (Latin):
dem. Pꝰlulus .R̾. fidẽ̾uissore
inquem pignora. aͦfidenssori¬
b dãta translatã st̾. non emp¬
toris loco substitutumindiͦ
s eius qui pignora afideuisso¬

Expanded text:
m Paulus respondit fideiussorem, in quem pignora a confideiussoribus data translata sunt, non emptoris loco substitutum videri, sed eius qui pignora accepi
Abbreviated transcription (Latin):
consenẜunt ut silia gau sc
silio ticie desponsaretur ⁊ int̾¬
positum ẽ instrum̃tum ⁊ adi¬
quero angau sen br̃tes tene
mores int̾posita sit. igenti ex¬
ceptõem doli.m. obstaturam.

Expanded text:
consenserunt, ut filia Gaii Seii filio Titiae desponderetur, et interpositum est instrumentum et adiquaero, an Gaii Seii heredes teneamores interposita sit, agenti exceptionem doli mali obstaturam,
Abbreviated transcription (Latin):
nistrantis expediuntur. elempora¬
⁊ hospiratura. ap̾alerandrinos ꝑ¬
prĩoni munus extimatu. su¬
ceptores quo uuni ꝓpronina¬
am affricim prionii mumꝰ geni¬
nt. ¶ Patrimonioꝵ aut mu¬
n̾a duplicia st̃. nam quedam ex

Expanded text:
nistrantis expediuntur. Elemporinistrantis expediuntur. Elemporia et pratura apud Alexandrinos patrimonii munus existimatur. Susceptores quoque vini per provinciam Africam patrimonii munus gerunt. Patrimoniorum autem munera duplicia sunt. nam quaedam
Abbreviated transcription (Latin):
ricam erogent ⁊ qui faciendisi
uł reficiendis nauib ubiusus
q siłr ꝑsonale mimsꝰ ẽ namratoe
hĩta ⁊ alim̃toꝵ ⁊ cameloꝵ certa
peccuna camelaniis. dari d ut
solo corporis ministĩo obligẽt
hos exalio ordine uccantun nec
ulla excusacione lib̾ar ñ sola
lesi ⁊ imitilis corporis infumi¬
tate sp̃aliter sit exp̾ssumm lega¬
ti quo qui adsacranum pͥna¬
pis mittuntur. qr maticumꝙ
legatiuum d̾r. int̾dum solenta¬
cope. s ⁊ nichostra tegi ⁊ pist̾no¬
rum curatores ꝑsonale minniᷤᷤ¬
a syndicos appellant: ⁊ qui adcͤ¬
tam cãm agendam uł defendẽ¬
dam elĩguntur laborem ꝓsoãti
mim̃is agg̾duntur. ¶Indic¬
andi quo necͥcitas int̾minĩa ꝑ¬
cceptandis sine suscipiendis
censualib ꝓfessiomib destinã¬
tur adꝑsonał mim̾̃is sollicitud¬
mnem aĩm intendunt. Mastͥgo¬
fori quo qui annotetas inc̾tam¬
mib comitantur ⁊ scribe magr¬
ptib prĩonii ⁊ dampni.admi¬

Expanded text:
ricam erogent, et qui faciendis uel reficiendis nauibus, ubi usus personale munus est: nam ratione habita et alimentorum et camelorum certa pecunia camelariis dari debet, ut solo corporis ministerio obligentur. hos ex albi ordine uocari nec ulla excusatione liberari, nisi sola laesi et inutilis corporis et infirmitate, specialiter sit expressum.Legati quoque, qui ad sacrarium principis mittuntur, quia uiaticum, quod legatiuum dicitur, interdum solent accipere, sed et nyctostrategi et pistrinorum curatores personale munus is Graeci syndicos appellant, et qui ad certam causam agendam uel defendendam eliguntur, laborem personalis muneris adgrediuntur. Iudicandi quoque necessitas inter munera percceptandis sive suscipiendis censualibus professionibus destinantur, ad personalis muneris sollicitudinem animum intendunt. Mastigophori quoque, qui agonothetas in certaminibus comitantur, et scribae magistrptibus patrimonii et damnis admi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙsiĩmcipio ccͣ hanc lege
magrãtum aut sãcerdocui
aureos. cum infam̃ia punitur.¬
qua lege dampnatꝰ qui alium
dũicenit. ĩ integrum restituitor.
nontñ peccimniam rẽcipit.¬
¶Item is qui nouum nectigĩlĩ¬
titius⁊ siquis rẽus uł accusat¬
or domum iũdicis ing̃rediat.
em am̃bitus omitt᷑ / id ẽ aureo

Expanded text:
icipio contra hanc legem magistratum aut sacerdotium tum centum aureis cum infamia punitur.Qua lege damnatus si alium conuicerit, in integrum restituitur, non tamen pecuniam recipit.Item is, qui nouum uectigal intitur. Et si qui reus vel accusator domum iudicis ingrediatur,em ambitus committit, id est aureo
Abbreviated transcription (Latin):
omp̃E Ed ħt sũmam equitatem
ut eatemis quis nr̃o utatur q̃temi
ei tribue uelimus hospites ⁊ quigͣ
tuitam hitatõem suscipunt nonł¬
telliguntur p̾cario hitare. ¶Euar
ea que miure consistunt psumꝰ ut
ĩmifsam uł ꝓtectam. ¶ Oum qui
dere s̾ restifuenda cautum ħat ꝑ̃
carium int̾dc̃m ei competit. ¶E¬
um qui p̃cano rogau̾it ut sͥ possi¬
de liceat nansisci põem non ẽ dubi¬
um quis quo possideat quis roga¬
tus sit dubitatum ẽ. placet ant
penes utrum ẽe datum hõmine
qui p̃cano datus eẽt penes euma
roass qr possideat corpore penes
qm̃ quo quis loco p̃tario aut poss¬
ideat aut ceꝑit posside̾ nich̾ refert

Expanded text:
m. Et habet summam aequitatem, ut eatenus quisque nostro utatur, ei tribuere uelimus. Hospites et qui am habitationem accipiunt nontelleguntur precario t possumus, ut immissa uel protecta. Cum quis de re sibi restituenda cautum habet, precarium interdictum ei non competit. Eum, qui precario rogauerit, ut sibi possidere liceat, nancisci possessionem non est dubium: an is quoque possideat, qui rogatus sit, dubitatum est. placet autem penes utrumque esse eum hominem, qui precario datus esset, penes eum qui rogasset, quia posside‹a›t corpore, penes ione. Quo quis loco precario aut possideat aut coeperit possidere, nihil refert
Abbreviated transcription (Latin):
daur᷑. ¶tocm dep̾cario m̾ito intro¬
ductum e qr milla eonõie iure am¬
at precani condicio.
Somp̃Eẜnus tuus tuomandato
nus. uł fibus rogau̾it. non indis tu
p̃cario h̾re. s illi ent ãctio depeccũlio.

Expanded text:
ecariis merito intrductum est, quia nulla eo nomine iurat precarii condicio.Si seruus tuus tuo mandato uus uel filius rogauerit, non uideris tu precario habere, sed illi erit actio de peculio
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑdid̾at. eo nõie surti egͥit depõ¬
manis fuisse dr̾et: suruas ꝓtul¬
it ⁊ is cuiꝰ erat abstulit ⁊ ei quis
sares que subrepta ẽ.siuemai̾¬
festi furti. siuenec manifesti agͣ¬
tur. ¶Qui furem nouit siue
indicet eum. siueñ indicet.
furñ c̃ cum multumint̾ sit fu¬
rem quis cel. aut ñ udicet q
nouit furti ñ tenetur qui cel¬
at ħ ipso tenetur. ¶Qu exno¬
lutate dm̃ ẜumm recepit. qd̃
mamfestum ẽquis enim nol¬
dñs si uetuit ⁊ ille suscepit ⁊ si
quid̾ ñ celanͣdi aĩo ñ ẽ fun siceͣ
scepit. nec celauit. ⁊ si muitodo¬
mino. furñ ẽ ¶ Uetare aute
dñm accipimꝰ ⁊̃ eum qui ĩgͣno¬
rat ħ ẽ eum qui ñ sentit. ¶ Si
ego tibi polliend̾ uestim̃tum
lccau̾o. tu no inscio aut inuito¬
tu me omodañis ticio ⁊ ticio fur¬

Expanded text:
i egerit: de ponmaius fuisse diceret, fur uas protulit: id is cuius erat abstulit ei: qui ssa res quae subrepta est, siue manifesti furti siue nec manifesti agatur. Qui furem nouit, siue indicet eum siue non indicet, fur non est, cum multum intersit, furem quis celet an non indicet: qui nouit, furti non tenetur, qui celat, hoc ipso tenetur. Qui ex uoluntate domini seruum recepit, quin manifestum est: quis enim uolnus uetuit et ille suscepit, si quidem non celandi animo, non est fur, si celgitur suscepit nec celauit etsi inuito domino, fur non est. uetare autem dominum accipimus etiam eum qui ignorat, hoc est eum qui non consensit. Si ego tibi poliendum uestimentum locauero, tu uero inscio aut inuito me commodaueris Titio et Titio fur
Abbreviated transcription (Latin):
¶Iure mariti qui accusant calũ¬
nitus magrãtum gerit pr̃is
qũo accsatõem impediendã.
ne sumpiatur maritoius ꝙ
¶Legis uilie deadult̾us capite
.uii. ita cauetur. nequis int̾re¬
os referat eũm qui tc̃ sine detc̃

Expanded text:
Iure mariti qui accusant, caluritus magistratum gerit, patris quoque accusationem impediendam, ne praeripiatur marito ius, st.Legis Iuliae de adulteriis capite septimo ita cauetur: 'ne quis inter reos referat eum, qui tum sine ‹d›etr
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ si cas uenas madis.⁊ obid desien
adme aqua pucnire timon inde¬
ns nim fecisse. sinulla ẜuitus
m eo nõie debita fuit nec inter¬
cc̃o ꝙ mi ant clam teneris.

Expanded text:
t, si eas venas incideris et ob id desierit ad me aqua pervenire, tu non videris vi fecisse, si nulla servitus mihi eo nomine debita fuerit, nec interdicto quod vi aut clam teneris.
Abbreviated transcription (Latin):
sensus aũt litt̾aꝵ talis ẽ appel¬
illius queint̾ illos data ẽ su¬
fficit a petisseintra tem̃pus
dimissorias instanter ⁊ seꝑi
repetentis dimissorias ostõ¬
nes desidant/ cquum ẽ gͥ siꝑ¬

Expanded text:
Sensus autem literarum talis est: appelillius, quae inter illos dicta est. Sufficit autem petiisse intra tempus dimissorias instanter et saeprepetentis dimissorias constitutiones desiderant. Aequum est i
Abbreviated transcription (Latin):
otatus. n ĩuncula paciatur
n ullam aliam imuriam qmͣ
patitur. qui smn̾e non acquie¬
uerat integer enimstatus eẽ
uidr̃ ꝓuocasione int̾posita. gͦ
⁊si abstinere õrdine iussuss
ħ ostitutum. ⁊ sit iris neqd
pendente applloe nouetur.
Siquis expluribus facmo¬
rib condempnatus. pp̃ quedã

Expanded text:
otatus, neque vincula patietur neque ullam aliam iniuriam, quam patitur, qui sententiae non adquieverat: integer enim status esse videtur provocatione interposita. Ergo et si abstinere ordine iussus sconstitutum et sit iuris, ne quid pendente appellatione novetur. Si quis ex pluribus facinoribus condemn
Abbreviated transcription (Latin):
re ⁊ uexire ⁊ maxime daidararii
ẽ. tam mandatis qm ostitutio¬
narii ullius m̾cis sinb ne arͣta
abhis qui corruptas m̃ces s¬
ĩ ipp̃munt. iuit lccupletiorib

Expanded text:
et uexare uel maxime dardanarii est tam mandatis quam constitutionarii ullius mercis sint, ne aut ab his, qui coemptas merces supprimunt, aut a locupletiorib
Abbreviated transcription (Latin):
pellatores. ⁊ si effectu scełis
potinon possunt. pp̃uoluntate
ꝑniciose libidinis exordinem
pumuntur. ¶sit iniuna ccb
lind adimuriam publicam
dtanimauit. in quos gͣuiter
aiauerti sol ¶Qui puero
stupꝵ.ab̾ducto ab eouł corr¬
nipto comite ꝑsuaẜit. aũ mu¬
lierem. puellam ne int̾pellanĩt.
is ꝑͥsuade̾t ded̾it ꝑfecto flagi¬
insulam deportat᷑m cormp¬
ti comites sũmo sip̃plicio at¬

Expanded text:
tu sceleris potiri non possunt, propter uoluntatem perniciosae libidinis extra ordinem puniuntur.Fit iniuria contra aliud ad iniuriam publicam contaminauerit: in quos grauiter animaduerti solet.Qui puero stuprum abducto ab eo uel corrupto comite persuaserit aut mulierem puellamue interpellauerit id persuadeat, dederit, perfecto flagiinsulam deportatur: corrupti comites summo supplicio a
Abbreviated transcription (Latin):
tam rem h̾t pꝰse debitorem ag̃e
cum ꝓanaitore existimauit ci
iamꝰ debitor lib̾atus sitargu
panitorem h̾itura sit mlocu
mĩt condicionis int̾pomi scipi¬

Expanded text:
tam rem habet. posse debitorem agere cum procuratore existimavit, cum iam debitor liberatus sit: argprocuratorem habitura sit: in locum autem condictionis interponi stip
Abbreviated transcription (Latin):
ad̾m subiectõ aliquo qui lib̾tatis
otrou̾siam moueat int̾rmactões
exchidantur eq̃ enim ẽxeuentum
dicii. lib̾alis. auit utił. aut manis
actio eius efficiatur. ¶S siquas
adlitis contestacionem. sed fusti¬
nendum iudicium donec delibert¬
ate iudicetur. nec inderi preidi¬
cium libertati fien ant uoluntate
domini mlibertate eummoran. nã
ordinato liberali iudicio intenm
prolibero haberi et sicut ipse agͥet
ita quo cum ipso agi potest. ceter
exeuentu antutile ent iudicnz
aut nillum si contra libertatem
tim eum cãuere iudicio se sistiue
melioris condicionis sit qui dub¬
ie lib̾tatis ẽ quam qui certe set
sustinendum indicum ne p̃ind¬
icium lib̾tati fiat eque si cum po¬
sẜore hominis finrti ag̾e cepit de¬
inde hiis cuiꝰ nõie agebatur inlib̾¬
tatem ꝓclamau̾t sustinendum
iud̾m. ut si sit lib̾ ꝓminciatus i

Expanded text:
um subiecto aliquo, qui libertati controuersiam moueat, interim actiones excludantur: aeque enim ex euentu iudicii liberalis aut utilis aut inanis actio eius efficietur. Sed si quas ad litis contestationem, sed sustinendum iudicium, donec de libertate iudicetur: nec uideri praeiudicium libertati fieri aut uoluntate domini in libertate eum morari: nam ordinato liberali iudicio interim pro libero habetur, et sicut ipse agere, ita cum ipso quoque agi potest. ceterum ex eueaut nullum, si contra libertatem terim eum cauere debere iudicio se sisti, ne melioris condicionis sit qui dubiae libertatis est, quam qui certae: sed sustinendum iudicium, ne praeiudicium libertati fiat. aeque si cum possessore hominis furti agi coeperit, deinde is, cuius nomine agebatur, in libertatem proclamauerit, sustinendum iudicium, ut, si
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃ Qicquid filius pec̃culian no¬
mme app̃bend̾it id statum p̾r eius p̾¬
sid quanis ignoret insua pot̾ate q
filiimiamplius ⁊̃ si fuius si abillo
debeam ⁊ ñ tradam eum tua nactũ

Expanded text:
idquid filius peculiari nomine adprehenderit, id statim pater eius possidet, quamuis ignoret in sua potestate filium. amplius etiam si filius ab alio debeam et non tradam eum, tu autem nanctus
Abbreviated transcription (Latin):
qr meo ⁊ ipsius ⁊ emptoris es¬
timacio dsentit cet̾um is qui
scit hominem lib̾um ẽẽ ꝙͣis
ille condicionem suamigno¬
rat nec p̾side quid̃ eum pot̾i¬

Expanded text:
 eo et ipsius et emptoris existimatio consentit: ceterum is, qui scit hominem liberum esse, quamvis ille condicionem suam ignoret, ne possidere quidem eum pot
Abbreviated transcription (Latin):
cum infami̾a aut dignitas al¬
qm̃ depositc̃em aut aliquiꝰac¬
tus phibicionem. ¶auitai
adimitu. ut puta si dampn¬
aturaliquis ut gladio men
aĩadũtatur s aĩadũti glad
mortis facultatem. ¶Boste
aũt. item tranffuge. hac pͤe¬
nea afficiuntur ut uiuietn¬
huiꝰ ut puta siquis ĩmetal¬
lum. uł̃ mopꝰ metalli damp¬
netur metalla aũt multan¬
um̾o sunt ⁊ quedam quid̃ ꝓ¬
uincie hñt. quedam nõ sba¬

Expanded text:
um infamia aut dignitatis aliquam depositionem aut alicuius actus prohibitionem. Uita adimitur, ut puta si damnatur aliquis, ut gladio in eum animaduertatur. sed animaduerti gladio mortis facultatem. Hostes autem, item transfugae ea poena adficiuntur, ut uiui exuhuiusmodi ut puta, si quis in metallum uel in opus metalli damnetur. metalla autem multa numero sunt et quaedam quidem prouinciae habent, quaedam non ha
Abbreviated transcription (Latin):
.xxuan ẽtatis agit. ¶ Pscriptcõeᷤᷤ
que obici solent accusantib ad¬
ult̾u. añ solent tr̃actan qmͣ quis
int̾ reos recipiatur. cet̾m postã¬
quam semel receptus ẽ ñ pot̾
pe utrum ab adulto anabad¬
ult̾a. ¶ Siquis ⁊ adult̾um⁊
adult̾am simul detułit incb̾ã
git põtit q qĩ neutum detuł¬

Expanded text:
aetatis agit. Praescriptiones, quae obici solent accusantibus adulterii, ante solent tractari, quam quis inter reos recipiatur: ceterum posteaquam semel receptus est, non popere, utrum ab adultero an ab adultera. Si quis et adulterum et adulteram simul detulit, nihil agit poteritque, quasi neutrum detul
Abbreviated transcription (Latin):
p̾scripuo õbicitur suam inun¬
amuindicanti . Sane siunem¬
u facilitate ductus uł ⁊̃ feruore
etatis accẽssus. ad accusatõe
ꝓsilut accusanti ei ñ facile cal¬
umpmie penanrogab̾. ninorẽ¬

Expanded text:
scriptio obicitur suam iniuriam uindicanti. sane si iuuenali facilitate ductus uel etiam feruore aetatis accensus ad accusationem prosilit, accusanti ei non facile calumniae poena irrogabitur. minore
Abbreviated transcription (Latin):
ntur an alius adult̾am ⁊ aliuᷤ
adult̾um põstulare possitut
ꝙͣuus abeodem am̃bo simul pos¬
tulari ñ p̾suntadiu̾sis tñ sing¬
uli p̾sunt s ñ abre ẽ ħ ꝓbare
diũsos accusatores admittip̃¬
se dum si añ deminciatõem nup¬
uincet nẽc ultra accusari pot̾
¶di odempnatus fu̾i̾t młr ñ e̾ cõ¬
tempnata s aget cam suam
fortassis ⁊ oꝑtin̾e nł grai uł ni¬
sticia. uł legis iuxilio possit. q̃d
eĩ si adulter inimiciciͥs opp̾sus
ẽ. ul fu̾s argum̾tis. testibq sõ¬
ornatis ap̃ p̃sidem gͣnatus qr
aut nõlait aut ñ potuit ꝓuo

Expanded text:
aeritur, an alius adulteram, alius adulterum postulare possit, ut, quamuis ab eodem ambo simul postulari non possint, a diuersis tamen singuli possint. sed non ab re est hoc probare diuersos accusatores admitti posse, dum, si ante denuntiationem nupper eum uincet nec ultra accusari potest: si condemnatus fuerit, mulier non est condemnata, sed aget causam suam, fortassis et optinere uel gratia uel iustitia uel legis auxilio possit. quid enim, si adulter inimicitiis oppressus est uel falsis argumentis testibusque subornatis apud praesidem grauatus, qui aut noluit aut n
Abbreviated transcription (Latin):
suum si obierit ostitutume⁊
mortuo adult̾o sine ꝓ̃scriptõe
mułrem posse actusarii s ⁊ siñ
mors s penã alĩa reum subtra
ebatur reus adult̾a m̃ĩpta ñ su¬
ent quo au̾t absoluatur impta

Expanded text:
suum obierit, constitutum est etiam mortuo adultero sine praescriptione mulierem posse accusari. Sed et si non mors, sed poena alia reum subtraxebatur reus, adultera nupta non fuit, quo autem absoluatur, nupta
Abbreviated transcription (Latin):
telectum ħ concepcio sieuma¬
liter qm̃ ut silium obẜuass nõ
ꝓspicioan ⁊ hic ẽxigius exb¬
eredationem uel emancipati¬
meptas. ¶ S ⁊ si is qui legi¬
ttime adoptauit nicħ facit᷑ õ
ũba stipulationis cumutitin

Expanded text:
ec conceptio 'si eum aliter quam ut filium obseruasset', non prospicio: an et hic exigimus exheredationem uel emancipatineptas? sed si is, qui legitime adoptauit, nihil facit contra uerba stipulationis, cum utit
Abbreviated transcription (Latin):
naturalibr̾es extitiss an mͦ¬
cto denegnnda e̾an exstipłatu
actio. s si ei quiscipłatus est
non debuit deneganiic¬
to filio. nec ip̃si deneganda gͥ
debite peccinnie executio meo
aũt quinon ad optauit qm̃ ĩ d¬

Expanded text:
naturali heres extitisset, an uicto deneganda est ex stipulatu actio? sed si ei, qui stipulatus est, non debuit denegari uicto filio, nec ipsi deneganda erit debitae pecuniae exsecutio. in eo autem, qui non adoptauit, quem
Abbreviated transcription (Latin):
euola Spupillus sine tut¬
oris auctoritate stichum ꝓm¬
utat ⁊ siccussores ded̾it ẜius
aũt p̾ moram apupillo fcãm
decedat nec fideuissor ent p̃p
pupilli moram obligatus mi¬
ua enim intelłribi morãfu̾n¬

Expanded text:
 pupillus sine tutoris auctoritate Stichum promittat et fideiussorem dedit, servus autem post moram a pupillo factam decedat, nec fideiussor erit propter pupilli moram obligatus: nulla enim intellegitur mora