comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dant opera sermonẽtuum :
Necũ in ec clesia loquaeris. tacitus
quilib& respondeat: quur ergo
haec quaedicis ipseñ facis: deli¬
catus magister ẽ: qͥ pleno uentre
deieiuniis disputat: Accusare
animae parentẽ suscipe: Ama re
filiorũ
timere seruorum ẽ. Si pat̃ sũ in quid
ubi est honor meus E sidominus egosũ
ubiẽ timor meus Melius ẽ Rm̃e¬
ñ babere qđ tribuas : quã in pudent᷑
p&ere qđ des: sed & genus arrogant &
ẽ clementiorẽ te uelle uideriquã pon¬
tifex xp̃i est: Nõnia possumus õnes.
Alius in eccles: a oculus ẽ alius lingua:
Aliusmanus. alius pes: Auris uenter
ficiunt. Nec rusticus &simplex fr̃
Nec peritus & eloquens lingua : ex¬
estim& sc̃itatẽ : Multoq melius ẽ
eduob in ꝑ fectis: Rusticitatẽ babe¬
re scam : quã eloquentiã pecc atricẽ:
multi aedificant pari&es. & colũnas
ecclesiae subtra unt: Mormora
nitent duro. splendent laquearia
gemmis : Altare distingitur : &

Expanded text:
dant opera sermonem tuum, dant opera sermonem tuum, ne cum in ecclesia loqueris, tacitus quilibet respondeat: Cur ergo haec quae dicis, ipse non facis? Delicatus magister est, qui pleno ventre de jejuniis disputat. Accusare animae parentem suspice. Amare, filiorum; timere, servorum est. Si pater sum, inquit, ubi est honor meus? Si Dominus ego sum, ubi timor meus n habere quod tribuas, quam impudenter petere quod des. Sed et genus arrogantiae est clementiorem te velle videri quam pontifex Christi est. Non omnia possumus omnes. Alius in Ecclesia oculus est, alius lingua, alius manus, alius pes, auris, venter ficiunt. Nec rusticus tamen et simpnec peritus et eloquens lingua aestimet sanctitatem: multoque melius est e duobus imperfectis rusticitatem habere sanctam quam eloquentiam peccatricem. Multi aedificant parietes, et columnas ecclesiae substruunt, marmora nitent, auro splendent laquearia, gemmis altare distinguitur, et
Abbreviated transcription (Latin):
nefingatur ante deuita: Crebra
munus cula & sudariola & fas¬
ciolas & uestes oriadplicitas
oblatas. ac degustatos cibos
blandasq: & dulces litteras.
scsamor ñ bab&: mel meũ lu¬
men meũ. meũq: desideriũ xp̃s ẽ¬
Natus inpaaperedomo & intugu¬
rio rusticano: Quiuix milio
aecibario pane rugientem
saciare uentrẽ poterã: nunc
simila & melle fastidio: Noui
& genera & nomina piscium
in quolitore cancalecta saT
Calleo saporib auiũ discerno ꝓum¬
cias. & ciborũ meraritas ac nouis¬
simae dana ipsa delectant: Tu qͥdẽ
diuinas scripturas sȩpiuslege
immonũquã demanib: tuis sacra
lectio deponatꝰ: Disceqđ doceas
obtine eũ qͥ secundũ doctrinã est.
fidelẽ sermonẽ ut possis exortari
in doctrinasana: & contradicentes
reuincere: ꝑmane in his quae di¬
dicisti: &creditas tibi: Sciens
aquo didiceris paratus sẽꝑ ad satis¬
factionẽ õni postentite rationẽ
deea quae inte ẽ spe: N confun¬

Expanded text:
ne fingatur, ante devita. Crebra ne fingatur, ante devita. Crebra munuscula, et sudariola, et fasciolas, et vestes ori applicitas, et oblatos ac degustatos cibos, blandasque et dulces litterulas, sanctus amor non habet. Mel meum, lumen meum, meumque desiderium. Natus in paupere domo, et in tugurio rusticano, qui vix milio et cibario pane rugientem satiare ventrem poteram, nunc similam et mella fastidio. Novi et genera et nomina piscium, in quo littore conchae lectae sint calleo, saporibus avium discerno provincias, et ciborum me raritas ac novissime damna ipsa delectant. Tu quidem divinas Scripturas saepius lege, imo nunquam de manibus tuis sacra lectio deponatur. Disce quod doceas, obtine eum, qui secundum doctrinam est, fidelem sermonem, ut possis exhortari in doctrina sana, et contradicentes revincere. Permane in his quae didicisti ac credita sunt tibi, sciens a quo didiceris, paratus semper ad satisfactionem omni poscenti te rationem de ea, quae in te est, spe. Non confun
Abbreviated transcription (Latin):
tat : & germana uł mat᷑  ꝓbata
quaelib& apudõnes fidei. qđ sihu¬
iuscemodi ñ fuerint consanguini¬
tatis castimoniaeq: ꝑsonae : mul¬
tas anus nutrit ecclesia. quae
&offitiũ p̃beant & benefitium
accipiant ministrando. ut in fir¬
mitas quoq: tua fructũ habeat.
hele mosinae: scio quo sdã con¬
ualuisse corpore : &animo egro¬
tare cepisse: Periculosa &ibi
ministrat : cui: uultũ frequent̃ ad¬
tendis: Si ꝓpt̃ officiũ clericatus : aut
uidua uisitatꝰ aut uirgo nũ quã domũ
solus itroeas. Talesq hab&lo sotios
quorũ contubnio ñ in fameris.
Silector si a colitus. sipsaltes
mib: Nectalamistro crispent
comas sed pudititiã habitu pol¬
liccantꝰ: solus cũsola. sec r&o
& absq: arbitre uł teste non sedeas
słmiliarius ẽ : aliquid loquendũ
h ab& nutricẽmaiorẽ domus uir¬
ginẽ uiduã maritatã: Non est
tã in humana ut nullũ p̃t̃te ha¬
beat cui sede beat credere.
Cau&o omnes suspitiones : & quic¬
quid ꝓbabiliter fingi potest

Expanded text:
tat et germana uel mater aut probatae quaelibet apud omnes fidei. quodsi huiusce modi non fuerint consanguinitatis castimoniaeque personae, multas anus nutrit ecclesia, quae et officium praebeant et beneficium accipiant ministrando, ut infirmitas quoque tua fructum habeat elemosynae. scio quosdam conualuisse corpore et animo aegrotare coepisse. periculose tibi ministrat, cuius uultum frequenter adtendis. si propter officium clericatus aut uidua tibi uisitatur aut uirgo, numquam domum solus introeas talesque habeto socios, quorum contubernio non infameris. si lector, si acolythus, si psaltes te moribus, nec calamistro crispent comas. sed pudicitiam habitu polliceantur. solus cum sola secreto et absque arbitre non sedeas. si familiarius est aliquid loquendum, habet nutricem, maiorem domus uirginem, uiduam, maritatam; non est tam inhumana, ut nullum praeter te habeat. cui se audeat credere. cauquid probabiliter fingi potest:
Abbreviated transcription (Latin):
quae terrenae forsitan ne¬
cessitati. congruunt ꝑ in po¬
sitione manum accipere re¬
cusat: plus ẽ quod sibi raribui
app&it cũ ultra meritũ laudari
desiderans munus ab ore quaerit:
nterduxit ꝑ omnia magnasino
no nec alicui õnino qui indero ẽ
licere sub introductã habere mu¬
lierem Nisi forte matrẽ aut so¬
rorẽ aut amitã uł eas tantum ꝑ¬
sonas quae suspitiones effugiunt:¬

Expanded text:
quae terrenae forsitan nequae terrenae forsitan necessitati congruunt, pro impositione manuum accipere recusat, plus est quod sibi retribui appetit, cum ultra meritum laudari desiderans, munus ab ore quaerit. nterdixit per omnia magna synodno, nec alicui omnino qui in clero est licere subintroductam habere mulierem, nisi forte matrem, aut sororem, aut amitam, vel eas tantum personas quae suspiciones effugiunt
Abbreviated transcription (Latin):
quiex cutit manus suas ab om¬
nimunere: Nequae enimdicit
qui excutit manus suas amune¬
re : sed adiunexit ab omni:
Quia aliud ẽ munus ab obsequio.
aliud munus amanu: aliud
munus alingua: munus
ab obsequio ẽ subiectio inde¬
bite in pensa:: munus ama¬
nu pecunia Munus
alingua: fauor. Quiergo
sacros ordines tribuit: tunc
ab omni munere manus ex¬
cutit quando in diuinis re¬
bus non solum ullam pecu¬
niam sed &iam husnanam
gratiam non requinit
plerum q fit : ut quisq: eorũ
uelbona corporalia ab ho¬
minibus accipere cõntemp¬
nat: sed quia haec non acci¬
pit: maiores ab eis recipe¬
re lau des quaerit: Et for¬
tasse munus se acepisse non aes¬
timat. quibonacor poralia ac¬
cipere recusat.: sicut scriptũ
est superius: Aliquando mu¬
nus amanu : aliquando uero
abore porrigitur : Nã quinũ¬
mum tribuit . munus exmanu
dedit: Quiautẽ uerbum
laudis inpendit: munus ab
ore protulit: plerumq sa¬
cerdos & si exteriora dona

Expanded text:
'Qui excutit manus suas ab om'Qui excutit manus suas ab omni munere'. Neque enim dixit: Qui excutit manus suas a munere, sed adiunxit: 'ab omni'. quia aliud est munus ab obsequio, aliud munus a manu, aliud munus a lingua. Munus quippe ab obsequio est subiectio indebite inpensa; munus a manu pecunia; munus a lingua favor. Qui ergo sacros ordines tribuiab omni munere manus excutit, quando in divinis rebus non solum nullam pecuniam, sed etiam humanam gratiam non requirit. Plerumque fit, ut quisque eorum vel bona corporalia ab hominibus accipere contemnat: sed quia haec non accipit, majores ab eis recipere laudes quaerat; et fortasse munus se accepisse non aestimat, qui bona corporalia accipere recusat. Sicut scriptum est superius, aliquando munus a manu, aliquando vero ab ore porrigitur. Nam qui nummum tribuit, munus ex manu dedit: qui autem verbum laudis impendit, munus ab ore protulit. Plerumque sacerdos, etsi exteriora dona,
Abbreviated transcription (Latin):
quis ub manu pastoris est.
ligaritimeat iuste uł iniuste
nec pastoris sui iudiciũ teme¬
re repraehendat: Ne & si
iniuste ligatus ẽ : & ipse tu¬
midere p̃bensionis superbia
culpa quaenonerat fiat.
GRDEEPĨS QUIPRO OR¬
Non nulli ep̃orũ donum ac¬
cepti sp̃s : inusum solent ne¬
gotiationis inflectere &mi¬
raculorum signa ad auari¬
tiae obsequium declinare ::
hinc est enim quodsimon
perinpositionem manus
aedita miracula concupiscens.
lo deresticulis facto : detẽplo
turbas eiecit: cathedras uen¬
dentium colũbas euertit:
Colũbas quippe uendere ẽ:
inpositionẽmanus qua sp̃s¬
sc̃r̃ accipitur non aditae
meritũ sed ad p̃mium dari:
s unt non nulli quinũ morũ
quidẽ p̃mia ex ordinatione
non accipiunt: & tamens acros
ordines prohemana gratia
largiuntur. atq delar gitate
eandẽ laudis solũ modo reribu¬
tionẽ quaer̃: Hinimirũ qđ gide¬
tis acceptũ ẽ : gratis non tribu¬
unt: quia de inpenso offitio

Expanded text:
qui sub manu paqui sub manu paligari timeat iuste vel iniuste: nec pastoris sui iudicium temere reprehendat, ne, etsi iniuste ligatus est, ex ipsa tumidae reprehensionis superbia culpa, quae non erat, fiat.pis qui pro orNonnulli episcoporum donum accepti Spiritus in usum solent negotiationis inflectere, et miraculorum signa ad avaritiae obsequium declinare. Hinc est enim quod Simon per impositionem manus edita miracula concupiscens, lo de resticulis facto de templo turbas ejecit, cathedras vendentium columbas evertit . Columbas quippe vendere est impositionem manus, qua Spiritus accipitur, non ad vitae meritum, sed ad praemium dare. Sunt nonnulli qui nummorum quidem praemia ex ordinatione non accipiunt, et tamen sacros ordines pro humana gratia largiuntur, atque de largitate eadem laudis solummodo retributionem querunt. Hi nimirum quod gratis acceptum est gratis non tribuunt, quia de inpenso officio
Abbreviated transcription (Latin):
gratiam uisitat: illos pasto¬
ris sententia absoluat:
Tunc uera est absolutio prae¬
sidentis: cum in terni arbi¬
trium sequitur iudicis: Qd
bene quatriduani mortui re¬
suscitatio illa significat: quae
uidelic& demonstrat. quia
prius mortuum dñs uocauit
& uiuificauit dicens. Lazare
ueniforas: & postmodum
is quiuiuus egressus fuerat
adiscipulis est solutus. sicut
scriptum est: Cum que .e¬
gressus ess& quifueratligatus
institis: tunc dixit discipu¬
lis suis soluite eum &sinite
ab ire: scilic& ut pasto¬
res ecclesiae ei poenam debe¬
ant a mouere quam meruit
qui non erubuit confiteri qđ
fecit: sub magno mode¬
ramine : pastores ecclesiae
uel soluere studeant uelliga¬
re: sed utrum iuste an in¬
iuste obligat partor. pas¬
toris tamen sententia gregi
timenda est: Neis qui
subest & cum iniuste forsi¬
tanligatur. obligationissu¬
ae sententiam exalia culpa
mereatur: Pastor quisq:
uel absoluere in discr&e ti¬
meat uelligare: Is autem

Expanded text:
gratiam visitat, illos pastogratiam visitat, illos pastoris sententia absolvat. Tunc vera est absolutio praesidentis, cum interni arbitrium sequitur judicis. Quod bene quatriduani mortui resuscitatio illa significat, quae videlicet demonstrat quia prius mortuum Dominus vocavit et vivificavit dicens: Lazare, veni foras ; et postmodum is qui vivens egressus fuerat a discipulis est solutus, sicut scriptum est: Cumque egressus esset, qui fuerat ligatus institis, tunc dixit Jesus discipulis suis: Solvite eum et sinite abire . Scilicet ut pastores Ecclesiae ei poenam debeant amovere quam meruit qui non erubuit confiteri quod fecit. Sub magno moderamine pastores Ecclesiae vel solvere studeant vel ligare. Sed utrum juste an injuste obliget pastor, pastoris tamen sententia gregi timenda est: ne is qui subest, et cum injuste forsitan ligatur, obligationis suae sententiam ex alia culpa mereatur. Pastor quisque vel absolvere indiscrete timeat, vel ligare. Is autem
Abbreviated transcription (Latin):
tur: & uiuificabantanimas
que nonuiuunt
Non morientem quippe mortifi¬
cat: quiius tum damnat.:
& non uicturum uiuificare ni¬
titur: qui reum a supplicio
absoluere conatur: Ds̃ omp̃s
ut nos a praecipitante senten¬
tiae prolatione conpescer&
cumomnia nuda & aperta
sunt oculis eius: mala tamen
sodomae. noluit audita iudi¬
care. quiait: Descendam
& uidebo utrum clamorem
quiuenit ad me opere con¬
pleuerint : annon: est ita
batione quasidubitat nisi
ut grauitatis nobis exemplũ
proponat nemala hominũ
ante praesumamus credere.
quam probare : quid hoc ex¬
emplo nisinos ad monemur
ne ad proferendam senten¬
tiam umquam praecipites
essedebeamus. ne temere
in discussa iudicemus. Neqi:¬
lib& mala audita nosmoueant
ne pas sim dicta sine probatione
credamus caus e uidelic&
pensande sunt: & tuncligan¬
di atq: soluendi potestas exer¬
cenda:: Videndum quae cul¬
pa. aut qaesit paenitentia se¬
cuta postcul pam: Ut quos
omnips dr̃ per conpugtion ef

Expanded text:
tur, et vivificabant animas tur, et vivificabant animas quae non vivunt . Non morientem quippe mortificat qui justum damnat, et non victurum vivificare nititur qui reum a supplicio absolvere conatur. Deus omnipotens, ut nos a praecipitatae sententiae prolatione compesceret, cum omnia nuda et aperta sint oculis ejus, mala tamen Sodomae noluit audita judicare, qui ait: Descendam et videbo, utrum clamorem qui venit ad me opere compleverint, an non est ita,bationem quasi dubitat, nisi ut gravitatis exemplum nobis proponat, ne mala hominum ante praesumamus credere quam probare? Quid hoc exemplo nisi nos admonemur, ne ad proferendam sententiam unquam praecipites esse debeamus, ne temere indiscussa judicemus, ne quaelibet mala audita nos moveant, ne passim dicta sine probatione credamus? Causae videlicet pensandae sunt, et tunc ligandi atque solvendi potestas exercenda. Videndum quae culpa, aut quae sit poenitentia secuta post culpam, ut quos omnipotens Deus per compunctionis
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ iuditium in&uunt: animarũ
iudices fiunt: Et alios dam¬
nant & liberant. quisem &ip¬
sos damnarime tuebant:
Horum profecto nunc in ec cle¬
sia ep̃i locum tenent: soluen¬
diatqueligandi auctoritatẽ
suscipiunt quigradum regi¬
minis sortiuntur.: Erandis
honor pontificalis: sed graue
pondus istius est honoris.:
Durum quippe est. ut quinescit
tenere moderamina uitaesu&e:
iudex uitae fiat aliaenae :
Plerumq: contingit ut ipse
iuditu locum teneat: cui adlo¬
cum it minime concordat:
Et sȩpe agitur ut uel damn&
in meritos uel alios ipse liga¬
tus soluat:
Saepe in soluen¬
dis acligandis subditis suae
uoluptatis motus: non autẽ
causarum merita sequitur
Vndefit ut ipsa &ligan di
ac soluendi potestate se priu&
ritis exerc& : saepefit
ut ergaquem lib& proximũ.
odio uel gratia moueatur
pastor: Iudicare autem
digne desubditis nequeunt
qui insubditorum causis sua
uel odia uel gratia secuntur:
Vn derecte perproph&am
dicitur: Mortificabant
animas quae non moriun¬

Expanded text:
Dei judicium metuunt, animarum judices fiunt: et alios damnant et liberant, qui semetipsos damnari metuebant. Horum profecto nunc in ecclesia episcopi locum tenent: solvendi atque ligandi auctoritatem suscipiunt, qui gradum regiminis sortiuntur. Grandis honor pontificalis, sed grave pondus istius est honoris. Durum quippe est, ut qui nescit tenere moderamina vitae suae, judex vitae fiat alienae. Plerumque contingit, ut ipse judicii locum teneat, cui ad locum vita minime concordat. e saepe agitur, ut vel damnet immeritos, vel alios ipse ligatus solvat. Saepe in solvendis ac ligandis subditis suae voluntatis motus, non autem caussarum merita sequitur. Unde fit, ut ipsa et ligandi et solvendi potestate se privet, ritis, exercet. Saepe fit, ut erga quemlibet proximum odio vel gratia moveatur pastor. Judicare autem digne de subditis nequeunt, qui in suvel odia vel gratiam sequuntur. Unde recte per prophetam dicitur: Mortificabant animas quae non moriun
Abbreviated transcription (Latin):
iudicari formidat: Nã sicut
scriptum ẽ : In qua men sura
mensi fueritis remici&ur uobis
Cotidienamq: omnes delinqui
labimur.: Quienim in nr̃is
delictis clementes sumus
in alieno peccato rigorem te¬
nere ne quaquam debemus
multi aliorum uitia cornunt.
sua non aspiciunt: & cũ ipsi
maximis criminibus ob¬
noxii teneantur minora
peccata fratribus non di¬
mittunt : Hepocrite
trabem in oculosuo consis¬
tentem nonsentiunt. & he¬
rentem festucam in lumine
fratris intendunt .⁊. facili¬
us repraehendimus uitia
aliena: quam nos tra.
Nam saepe quae peruersa
in aliis iudicamus in nobis
nocibilia eẽ minus sentimus:¬
et qđ in aliis reprae hendimus.
agere ipsi non erubes cimus
Facilius uitia unius cuius ꝙ
quam uirtutes intendimus:
Nec quid boni quisq gesserit
agnoscere: sed quid malegerit
perscrutamur:¬

Expanded text:
judicari formidat. Nam sicut judicari formidat. Nam sicut scriptum est, in qua mensura mensi fueritis, remetietur vobis . Quotidie namque omnes delinquimlabimur. Qui enim in nostris delictis clementes sumus, in alieno peccato rigorem tenere nequaquam debemus. Multi aliorum vitia cernunt, sua non aspiciunt, et cum ipsi maximis criminibus obnoxii teneantur, minora peccata fratribus non dimittunt. Hypocritae trabem in oculo suo consistentem non sentiunt, et haerentem festucam in lumine fratris intendunt. Facilius reprehendimus vitia aliena quam nostra. Nam saepe quae perversa in aliis judicamus, in nobis nocibilia esse minus sentimus:et quod in aliis reprehendimus, agere ipsi non erubescimus. Facilius vitia uniuscujusque, quam virtutes, intendimus: nec quid boni quisque gesserit cupimus agnoscere, sed quid mali egerit, perscrutamur
Abbreviated transcription (Latin):
Manifesta peccata: non sunt
oculta correctionepur ganda :
palam enimsunt arguendi
quipalam nocent: ut dumaper¬
ta obiurgatione sanantur:
hi qui eos imitando de¬
liquerant corrigantur
Dum unus corripitur
plurimi emen dantur
nec esse est enim
ut promultorum saluatio¬
neunus condamn&ur: quam
prounius licentia multi
periclitentur: Itaerga de¬
linquentem sermo ẽ proferen¬
dus: sicut eius qui corripitur
expostulat salus: Quodsi o pꝰ
ẽ aliquam me dicamenti.
salutem uerbo increpationis
aspergere : Ienitatem tamen
corde opus est r&inere.:
Doctores nonnum quam. du¬
ris feriunt increpationibus
subditos qui tamen a carita¬
te eorum quos corripiunt
non recedunt: sepe ecclesiae
censura : arrogantihus uide¬
tur esse superbia: Et quod
abonis piae fit: crudeliter
fieri putatur a prauis quia
non discernunt recto ocu¬
lo quod ab onis recto fitani¬
mo.⁊ Notandum ab õnipon¬
tifice uehementer ut tan¬
to cautius erga commis sos
agat: quanto durius axpo

Expanded text:
Manifesta peccata non sunt Manifesta peccata non sunt occulta correctione purganda. Palam enim sunt arguendi, qui palam nocent, ut dum aperta objurgatione sanantur, hi qui eos imitando deliquerant, corrigantur. Dum unus corripitur, plurimi emendantur. Necesse est enim, ut pro multorum salvatione unus condemnetur, quam pro unius licentia multi periclitentur. Ita erga delinquentem sermo est proferendus, sicut ejus qui corripitur expostulat salus. Quod si opus est aliquam medicamenti salutem verbo increpationis aspergere, lenitatem tamen corde opus est retinere. Doctores nonnunquam duris feriunt increpationibus subditos, qui tamen a charitate eorum quos corripiunt, non recedunt. Saepe ecclesiae censura arrogantibus videtur esse superbia superba: et quod a bonis pie fit, crudeliter fieri putatur a pravis: quia non discernunt recto oculo, quod a bonis recto fit animo. Notandum ab omni pontifice vehementer, ut tanto cautius erga commissos agat, quanto durius a Christo
Abbreviated transcription (Latin):
uiueredebeant ad melius &or¬
tando ñ uisitãd: quib: congruae
increpans sermo diuinꝰ cõmina¬
tur fastores qui pascunt populũ
meũ uos disꝑsistis gregẽ meũ
eiecistis & ñuisi tastiseos Ecce
ego uisitabo suꝑuos maliciã stu
cerdotũ : multa diligencia &iã
parua plebiũ facta ꝑquirũns :
Vt dũ inminimis subditoꝵ pec¬
catis sea cerrimos prestanT:
maio resmalos cautossibi sub¬
ditos q̃ ac sollicitos faciant:
sicut medicimorbos inminen¬
tescurandos suscipiunt futu¬
rosuero ne in ripiañ medicine
abiectu quadampraesencia
antecedun: ita & doctores bonisicea
q̃male actas̃ resecant ut ea q̃ amit¬
tiposs̃ nec ꝑ p&rentur doctrina
suc currente p̾uenian: quiblando
uerbo castigatus ñ corrigituraerius
necesseẽ arguatur : cum dolore
enim abscidenda sunt quae
liniter sanario. non possunt
qui ammonitus secr&im cor
licearguendus est ut uulnusquđ̃
oculta sanarinescit
manifoste debeatemendari :

Expanded text:
vivere debeant, ad melius exhorvivere debeant, ad melius exhortando non visitant. Quibus congrue increpans sermo divinus comminatur: Pastores qui pascunt populum meum, vos dispersistis gregem meum: ejecistis, et non visitastis eos. Ecce ego visitabo super vos malitiam scerdotum multa diligentia etiam parva plebis facta perquirunt, ut dum in minimis subditorum peccatis se acerrimos praestant, de majoribus malis cautos sibi, subjectosque, ac sollicitos faciant. 335 10. Sicut medici morbos imminentes curandos suscipiunt, futuros vero, ne irrepant, medicinae objecto quadam praescientia antecedunt, ita et doctores boni, sic ea quae male acta sunt resecant, ut ea quae admitti possunt, ne perpetrentur, doctrina succurrente praeveniant. 11. Qui blando sermone castigatus non corrigitur, acrius necesse est ut arguatur. Cum dolore enim abscindenda sunt quae leniter sanari non possunt. 12. Qui admonitus secrete de pce arguendus est, ut vulnus, quod occulte sanari nescit, manifes
Abbreviated transcription (Latin):
a trocit̃ iterũ arguũdus q̃ui pec¬
cantẽ ñ recipiuñ sed dispiciunt
& sꝑnun : Nec alterius delictũ :
tãquã obꝓbriũ ingemescunt
d& alib ꝑ isa iã dñs comminans
dicit: qui dicuntrecodeame¬
& ñ ad ꝓpinquas mihi quia in¬
mundus es isti fumꝰ er̃ in furore
meo ignis ardens tota die : In¬
de ẽ qđ & a postolus omnib: om¬
nia factus ẽ : ñ immitatione
error is: sed conpassionis mise¬
ratione : scilic&ut i tauit᷑a alie¬
nafler& quẽ ad modũ sitali&
ipse implicar&r errore boni
pastores : populidebea delicta
deflere & totosseplanctib:
tradere : Immitantes hieremi ã
ꝓph& ã dicen ẽ ⁊ quis dabit capiti
meo aquã auto culis meis fonẽ
lacrimarũ & plorabo die ac noc¬
te int̃fectos populi mei tã quã
ꝓpria igitur delictaplebispoc¬
cata sccerdos flere deb&ꝰ sedaf¬
fectu compaciendi ñ actione cõ¬
missi : ñ nullipsules gregisquos¬
dã ꝓpeccato a cõmunione eici¬
unt ut penite an sed quadi sorte

Expanded text:
. Atrociter iterum arguuntur, qui peccantem non recipiunt, sed despiciunt et spernunt, nec alterius delictum, tanquam proprium, ingemiscunt. De talibus per Isaiam Dominus comminans, dicit: Qui dicunt, Recede a me: non appropinques mihi, quia immundus es, isti fumus erunt in furore meo, ignis ardens tota die . Inde est quod et Apostolus omnibus omnia factus est , non imitatione erroris, sed compassionis miseratione, scilicet ut ita vitia aliena fleret, quemadmodum si tali et ipse implicaretur errore. Boni pastores populi debent delicta deflere, et totos se planctibus tradere, imitantes Jeremiam prophetam dicentem: Quis dabit capiti meo aquam, et oculis meis fontem lacrymarum, et plorabo die ac nocte interfectos populi mei ? Tanquam propria igitur delicta, plebis peccata sacerdos flere debet: sed affectu compatiendi, non actione commissi. Nonnulli praesules gregis, quosdam pro peccato a communione ejiciunt, ut poeniteant: sed quali sorte
Abbreviated transcription (Latin):
factis euidentib: clamant pos¬
se & debere fieri qđ fecerunt :
quiutiq homines tã saeccilariũ
quã diuinarũ litterarũ sineã¬
biguitate doctissimii ssscirent:
res ec desiae debere contẽninũ¬
quã eas haberent qui omnia sua
reliquerant Vnde datur intellegi
qđ tanti actales uiri qui uolentes
fieri xpĩ discipuli renunciauer
omnib: quae habebant: nonut posser¬
sores sed ꝓcuratores facultates ecdesiae
porsidebant: &idcrco scientes nihil
aliud ẽẽ resecclesiae nisiuota fideliũ
p̃tia peccatorũ & patrimonia paupesũ :
ñ eas umdicauer̃ in usus suos ut ꝓprias
sed ut cõmendatas pauperib: diuiser̃:
hoc ẽ possidendo contẽnere : ñsibi s ed aluis
possidere Nec habendi cupiditatẽ ecclesiae
facultates ãbire. sed eas pi&ate sub¬
uemendi suscipere: qđ hab& ecclesia:
cũ omnib: nihil habentib: hab& com¬
mune: Nec aliquid inde eis qui sibidẽ suo
sufficiunt erogare : Quando nibil aliud

Expanded text:
factis evidentibus clamant, posfactis evidentibus clamant, posse et debere fieri quod fecerunt. Qui utique homines tam saecularium, quam divinarum litterarum sine ambiguitate doctissimi, si scirent res ecclesiae debere contemni, nunquam eas haberent qui omnia sua reliquerant. Unde datur intelligi, quod tales ac tanti viri, qui volentes fieri Christi discipuli, renuntiaverunt omnibus quae habebant, non ut possessores, sed ut procuratores, facultates ecclesiae possidebant. Et idcirco scientes nihil aliud esse res ecclesiae, nisi vota fidelium, pretia peccatorum, et patrimonia pauperum, non eas vendicaverunt in usus suos, ut proprias; sed ut commendatas, pauperibus diviserunt. Hoc est enim possidendo contemnere, non sibi, sed aliis possidere, nec habendi cupiditate ecclesiae facultates ambire, sed eas pietate subveniendi suscipere. Quod habet ecclesia, cum omnibus nihil habentibus habet commune. Nec aliquid inde eis, qui sibi de suo sufficiunt, erogat: quando nihil aliud
Abbreviated transcription (Latin):
Expedit facultates etclesiae
Uporsideri & ꝓprias ꝑfecti¬
ones amore contẽ ni: Non enĩ
ꝓpriae sunt sed cõmunes etcle¬
siae facultates: & ideo quisquis.
omnib: quae habuit dimissis. aut
uinditis sit reisuae. contẽptor :¬
cũ praepositus suerit factus
Deniq sc̃s paulinus ut ipsime¬
lius nostis : ingentia prae¬
dia quae fuer̃ suauendita.¬
factus eẽt ep̃r non contẽpsit ec de¬
siae facultates sed si delissime
dispensauit: quo facto satis osten¬
dit & ꝓpria debere ex ꝑfectione
contẽpmi & sine inpedim̃to ꝑfec¬
tionis posse ecclesiae. faculta¬
tes quaes profecto cõmunia
possidere : quid scs̃ hilarius &¬
nonne & ipse omnia sua. aut pa¬
rentib reliquid aut uendita pau¬
perib: erogauit istam̃ cũ meri¬
to ꝑfectionis suaefier& ecclesia
Arela tensis ep̃s: qđ illa tunc ha¬
beat ecclesia ñ solũ possedit sed
&iã acceptis fideliũ numero sis
hereditatib: ãpliciuit : Istiergo
tã sc̃i quãq ꝑfecte pontifices

Expanded text:
Expedit facultates ecclesiae possideri, et proprias perfectionis amore contemni. Non enim propriae sunt, sed communes ecclesiae facultates, et ideo quisquis omnibus, quae habuit, dimissis aut venditis fit rei suae contemtor, quum praepositus fuerit factus Denique S. Paulinus, ut ipsi melius nostis, ingentia praedia, quae fuerunt sua, venditafactus esset episcopus, non comtempsit ecclesie facultates, sed fidelissime dispensavit. Quo facto satis ostenditur et propria debere propter perfectionem contemni et sine impedimento perfectionis posse ecclesie facultates que sunt profecto communia possideri. 206 Quid SNonne et ipse omnia sua, aut parentibus reliquit, aut vendita pauperibus erogavit? Is tamen, cum merito perfectionis suae fieret ecclesiae Arelatensis episcopus, quod illa tunc habebat ecclesia non solum possedit, sed etiam acceptis fidelium numerosis haereditatibus ampliavit. Isti ergo tam sancti, tamque perfecti pontifices,
Abbreviated transcription (Latin):
Declericis usuras accipientib
auaritiam & turpia lucra sec¬
tantur obliti que diuine scrip¬
turae dicentis. qui pecuniam suã
non deditadusuram.: mutuũ
dantes: centesimos exigunt:
luste censuit scã & magna sino¬
dus. ut siquis inuentus fuerit
posthanc diffinitionem usuras
accipiens autad ex inuentione:
aliqua uel quolib& modo nego¬
tium transigens aut hemi¬
olia. id est se scupla exigens
uł aliquid tale prorsus exco¬
gitans turpis lucri gratia.
deiciatur aclero &alienus
existat a regula.

Expanded text:
De clericis usuras accipientibusavaritiam et turpia lucra sectantur, oblitique divinae Scripturae, dicentis: Qui pecuniam suam non dedit ad usuram, mutuum dantes centesimas exigunt: juste censuit sancta et magna synodus, ut si quis inventus fuerit, post hanc definitionem, usuras accipiens, aut ex adinventione aliqua, vel quolibet modo negotium transigens, aut hemiolia, id est sescupla, exigens; vel aliquid tale prorsus excogitans turpis ludejiciatur a clero, et alienus existat a regula.
Abbreviated transcription (Latin):
DE DIS CI¬
PLINA SACERDO TUM
XXXI INHis qui dolinquuni
Cacer dotespopulorũ iniquitate
dãnantur sieos aut ignorantes non
erudiant autpeccantes ñ arguant Tes¬
taNse dño ad ꝓph&ã: speculatorem
dedice domui isrhł: si ñ fuerislo¬
cutus ut secus todiat impius aui¬
a sua. ille in imquitate sua mori&̃
Sanguinem uero eiꝰ demanutuare¬
quiram: sic enĩ helisac erdosp
filiorũ iniquitate damnatus ẽ:¬
& lic& eos delin uentes ad monu¬
it sed tamen ñ õpor tebat redar¬
guit: sicerdo tes exqui rere debent
peccatapopulorũ & sagacisollici¬
tudine unũ quemq: ꝓbare iuxta
testimoniũ dñi adhiere miã loque¬
tis: ꝓbatorẽ inquid dedite in po¬
pulo meo robustũ & scies & ꝓbabis
uiaseorũ ⁊ sacerdo tesstũ diocor¬
rigendi facta ꝑscrutarideben
subiectorũ. Vt emendatos lucri¬
facere possint: sicut aut̃ peccato¬
sũ conuenitargui itaiustũ ñ e&ul¬
cerari: Saces dotescurã deben
dargutione aut corrigantur a pec¬

Expanded text:
De disciplina sacerdotum in his qui delinquunt. 1. Sacerdotes pro populorum iniquitate damnantur, si eos aut ignorantes non erudiant, aut peccantes non arguant, testante Domino per prophetam: Speculatorem dedi te domui Israel. Si non fueris locutus, ut se custodiat impius aa sua, ille in iniquitate sua morietur; sanguinem vero ejus de manu tua requiram . Sic enim Heli sacerdos pro filiorum iniquitate damnatus est, licet eos delinquentes admonuit, sed tamen non ut oportebat redarguit . Sacerdotes exquirere debent peccata populorum, et sagaci sollicitudine unumquemque probare juxta testimonium Domini ad Jeremiam loquentis: Probatorem, inquit, dedi te in populo meo robustum: et scies, et probabis vias eorum . Sacerdotes studio corrigendi facta perscrutari debent subjectorum, ut emendatos lucrifacere possint. Sicut autem peccatorem convenit argui, ita justum non exulcerari. Sacerdotes curam debent rdotali redargutione aut corrigantur a pec
Abbreviated transcription (Latin):
mulatur: quantũ lib& ira extelo
rectitudinis surgat : inmoderatã.
mentẽ. dilacerat rationiꝓtenus
seruire contempnit: & tanto se in¬
pudentius dilatat : quanto
inpacientiae uitiorũ uirtutũ pu¬
tat Necesse ẽ ut hoc ante omnia
qui ⁊elo rectitu dinis mou&ur.
adtendat . neira extramentis.
dominiũ transeat. sed inultione
peccatitẽpus modũ qu e con¬
siderans surgentis animi ꝑtur¬
bationẽ subtilius recractando
restringat : Animo sitatẽ . repri¬
mat & motus feruidus. sub aequa¬
litate disponat: ut eo fit iustior
ultor alienus: quo prius extitit iuc¬
tor suus: quitelo retitudinis mo¬
u&ur. Sic culpas delinquentiũ
corrigat ut ante ipse quic orri¬
git ꝑ pacientiã crescat ut fer¬
uorẽ suũ transcendendo diui¬
dic& nein tẽperanter excitatus
Ipso telo rectitudinis longe a
rectitudine oberr&.¬

Expanded text:
mulatur. Nam quantumlibet ira ex zelo mulatur. Nam quantumlibet ira ex zelo rectitudinis surgat, si immoderata mentem vicerit, rationi protinus servire contemnit. Et tanto se impudentius dilatat, quanto impatientiae vitium virtutem putat. Unde necesse est ut hoc ante omnia, qui zelo rectitudinis movetur, attendat, ne ira extra mentis dominium transeat, sed in ultione peccati tempus modumque considerans, surgentem animi perturbationem subtilius retractando restringat, animositatem reprimat, et motus fervidos sub aequitate disponat: ut eo fiat justior ultor alienus, quo prius exstitit victor suus. Qui zelo rectitudinis movetur, sic culpas delinquentium corrigat, ut ante ipse qui corrigit, per patientiam crescat, ut fervorem suum transcendendo dijudicet, ne intemperanter excitatus, ipso zelo rectitudinis longe a rectitudine aberr
Abbreviated transcription (Latin):
largius aperit . quae hic inter im.
percommotionem claudit:
&undemens turbatur. neuideat:
indepro ficit. ut aduidendũ.
uerius clarercat: sicut infirmati.
oculo cum collirium. mittitur.
lux penitus negatur: sed inde
eam post paululum ueraciter.
recipit : unde hanc ad tempus
sabriter amittit: Num quam
commotioni. contem platio
Iungitur. Nec praeual&mens
ꝑtur batacõspicere: Ad huduix
tranquilla ual& inhiare:
Quia nec solis. radius cernitur.
cum commote nuber caeli. faciem
obducunt: Nec tur batus fons
respicientis imaginem reddit quã
tranquillus pro priamu osten¬
dit Quia quo eius. undec.
palpitat : inses peciem similitu¬
dinis obscurat: Cumper telũ
animus mou&cur.curandum
sumopere est. Nehaec eadem
quae instrum̃to. uirtutis ad su¬
mitur. menti ir adomin&ur: Nec.
quasi domina praeeat: seduelut.
ancilla ad obsequiũ. parata a
rationis tergo nũquã recedat :
Tunc enĩ robustius. contrauitia
erigitur : Cũ subdita ratione fa¬

Expanded text:
largius aperit, hic interim largius aperit, hic interim per commotionem claudit: et unde mens turbatur ne videat, inde proficit, ut ad videndum verius clarescat. Sicut infirmanti oculo cum collyrium immittitur, lux penitus negatur: sed inde eam post paululum veraciter recipit, unde hanc ad tempus lubriter amittit. Nunquam vero commotioni contemplatio jungitur; nec praevalet mens perturbata conspicere, ad quod vix tranquilla valet inhiare: quia nec solis radius cernitur, cum commotae nubes coeli faciem obducunt, nec turbatus fons respicientis imaginem reddit, quam tranquillus proprie propriam ostendit, quia pro ejus unda palpitat, eo in se speciem similitudinis obscurat. Sed cum per zelum animus movetur, curandum summopere est, ne haec eadem, quae instrumento virtutis assumitur, menti ira dominetur: nec quasi domina praeeat, sed velut ancilla ad obsequium parata, a rationis tergo nunquam recedat. Tunc enim robustius contra vitia erigitur, cum subdita rationi fa
Abbreviated transcription (Latin):
ut obfirmata facias idẽ per
seueritatis custodiã. ab om¬
nispe fribulae remisnonis
obducta in constantẽ animã
terreat . atq: adelectatione
uitiorum. distictionis
uigore constringat
quod cũ ad octoreagitur s̃ẽ
ꝑ necesseẽ ut dulcedo & humi¬
litcs in corde teneatur : qua¬
tenus & multũ am& & nũquã
contra eũ ꝑ elationẽ suꝑbiat
cuitamen amorẽ suũ & hu¬
militatẽ : ꝓutilitate eius
doctor auditoris anmã cũ
in omne qđ in hac uita agitur.
temptationem laq: os ad po¬
ni posse denuntiat: Vt dum
ubiq fit mens pauida. ubiq:
circumspecta : quanto timi¬
dior. tanto uigilantior uiuat:
Ipsenãq: telus rectitudinis.
dũ in qui&udine mentem.
agitat eius mox aciem obscu¬
rat. ut altiora in cõmotione
non uideat. quae beneprius
tranquilla cernebat: sed in.¬
desubtilius ad alta reducitur
unde ad tempus uideat.
reuer beratur: Nã ipsar&ꝗ
emulatio : aeterna post
Paululum. intranquilitate.

Expanded text:
ut obfirmata facies, id est per ut obfirmata facies, id est per severitatis custodiam ab omni spe frivolae remissionis abducta, inconstantem animam terreat, atque a delectatione vitiorum districtionis vigore constringat. Quod cum er necesse est, ut dulcedo et humilitas in corde teneatur; quatenus et multum amet, et nunquam contra eum per elationem superbiat: cui tamen amorem suum et humilitatem pro utilitate ejus doctor auditoris animam, cum in omne quod in hac vita agitur, tentationum laqueos apponi posse denuntiat; ut dum ubique fit mens pavida, ubique circumspecta, quanto timidior, tanto vigilantior vivat. Ipse namque zelus rectitudinis, dum inquietudine mentem agitat, ejus mox aciem obscurat, ut altiora in commotione non videat, quae bene prius tranquilla cernebat. Sed inde subtilius ad alta reducitur, unde ad tempus, ne videat, reverberatur. Nam ipsa recti aemulatio, aeterna interna post paululum in tranquillitate
Abbreviated transcription (Latin):
animarũ frigitur. & nonsolũ sa¬
crificium sed &iam bolo caustum
dño eẽ deput atur : sumamus. igi¬
tur sartaginem ferream. & po¬
namus eum murum ferreũ. inter.
nos &ciuitate. Idẽ adsumamus
telum fostem ut internos & audi¬
toris nr̃i. animũ. Inueniamus.
Hanc postmodum. fortẽ muniti¬
onẽ : Tunc enim murũ ferreum.
inuenturisumus sinunc eum. for¬
titer tenemus. Videlic& docen
dosuadendo. increpando mulce¬
tate per hezechibelem recte
subditur. & obfirmabis
faciem meã. Ad eam &erit.
in obsidionem. quidẽ ob¬
firmare faciem adhies a¬
lem in latere descripta
tis pacis uisionem dobor
denuntiat. si ade huc¬
eam infirmari in suis actib
conspicit. remissior ẽ & de¬
mentiorẽ seminimeo ostendat.
scriptũ ẽ. Filiae tibi sunt
serua corpus illarũ & non
ostendas i larem. facientu¬
am. ad illas: Infirmae quip¬
pe animae. atq ad app&itũ
mundi dedite: Aliquando
melius ex seueritate seruanTt

Expanded text:
animarum frigitur: et non solum saanimarum frigitur: et non solum sacrificium, sed etiam holocaustum Domino esse deputatur. Sumamus igitur sartaginem ferream, et ponamus eam murum ferreum inter nos et civitatem, id est, assumamus zelum fortem, ut inter nos et auditoris nostri animum inveniamus hanc postmodum fortem munitionem. Tunc enim hunc murum ferreum inventuri sumus, si nunc eum fortiter tenemus, videlicet docendo, custodiendo, suadendo, increpando, mulcetate per Ezechielem recte subditur: Et observabis faciem tuam ad eam, et erit in obsidionem . Quid est, obfirmare faciem ad Jerusalem in latere descriptam, tis pacis visionem doctor denuntiat, si adeam infirmari in suis actibus conspicit, remissiorem et clementiorem se minime ostendat? Unde scriptum est: Filiae tibi sunt? serva corpus illarum, et non ostendas hilarem faciem tuam ad illas . Infirmae quippe animae atque ad appetitum mundi deditae, aliquando melius ex severitate servantur,
Abbreviated transcription (Latin):
insartagine frigitur. cum munda
mens iustiper teli scĩ ardorem
crematur. quae conspergioleo
praecipitur. Id est caritatis mise¬
ricor diae misceri. quae in cons¬
pectu omni potentis dĩ. ard& &
luc&. Conspergatur ergo oleo
mens quae insar tagine frigitꝰ
quia scĩ teli districtio necesseẽ.
ut ex misericordiae uirtute & ar¬
deat & clarescat. Amat enim eun¬
demipsũ quem in se quiui d&ur.
Vnde & calida in odorem suauisni¬
mũ dño offerri praecipitur. quia
si amorem telus non hab& eaq:
desartagine offestur. calorem
sĩmila amisit. Notandum ualde
ẽ quisimilam offerri praecipi¬
tur : uidelic& sacerdos qui patris
iure successerit : Ille enim sacer¬
dos patris iurae succedit quiesse
seomni potentis :filium morib:
demonstrat. atq: a nobilitate
in tima operum suorum. ignobi¬
litate non dis crep&: quae in al¬
tari tota cremari praecipitur
ut uidelic& holo caustum fiat.
simila it a que insartagine est.
munda mens iusti. inzelispalis.
afflictione quae ꝑsollicitudinẽ.

Expanded text:
in sartagine frigitur, cum munda mens justi per zeli sancti ardorem crematur. Quae conspergi oleo praecipitur, id est charitatis misericordia misceri, quae in conspectu omnipotentis Dei ardet et lucet. Conspergatur ergo oleo mens, quae in sartagine frigitur, quia sancti zeli districtio necesse est ut ex misericordiae virtute et ardeat et clarescat. Amat enim eumdem ipsum quem insequi videtur. Unde et calida in odorem suavissimum Domino offerri praecipitur, quia si amorem zelus non habet, ea quae de sartagine offertur, calorem simila amisit. Notandum valde est quis similam offerre praecipitur, videlicet sacerdos qui patri jure successerit. Ille enim sacerdos patri jure succedit, qui se esse omnipotentis Domini filium moribus demonstrat, atque a nobilitate intima operum suorum ignobilitate non discrepat. Quae in altari tota cremari praecipitur, ut videlicet holocaustum fiat. Simila itaque in sartagine, est munda mens justi in zeli spiritalis afflictione, quae per sollicitudinem
Abbreviated transcription (Latin):
non exigant
LXXUII
Dehonore quae
prbri diaconiqui
subipsis sunt debe¬
ant exhibere
LXXUIII
Quod subdiaconi
non debeantbene¬
dicere uel benedic¬
De exor cistis qui ñ
sunt ab ep̃is ordinati
LXXX
In ecclesia prandi
clericus proficisci ñ
Vt ad sacrarium mu¬
lieres non introeañ
chis non manentib
insuo pro posito.
Quod nonopostoat
clericos habentes ad¬
uersus inuicem nego
transmigrari conueniat
UIII Quod non liceat cleri¬
cis postmortem suiep̃i
LXXIII

Expanded text:
non exigant. LXXVII. De honore quem presbyteris diaconi, qui sub ipsis sunt, debeant exhibere. LXXVIII. Quod subdiaconi non debeant benedicere, vel benedicDe exorcistis qui non sunt ab episcopis ordinati. LXXX. In ecclesia prandiaclericus proficisci non LXXXII. Ut ad sacrarium mulieres non introeant.chis non manentibus in suo proposito. LXXXVI. Quod non oporteat clericos habentes adversus invicem negottransmigrare conveniat. LXXXVIII. Quod non liceat clericis post mortem sui episcopi LXXXI
Abbreviated transcription (Latin):
cordatus ingemui & uolui sarꝗna.
episto patus. mei. deposita elongare
fugiens & manere insolitudine & ibi ex¬
pectare dm̃ quis aluũ me facer& apu¬
silla nimitatemea. & ab ipsa intollera¬
bilium. mihi sollicitudinũ tempesta
DIS
DOCTO RI BUS

Expanded text:
cordatus ingemui, et volui, sarcina episcopatus mei deposita, elongare fugiens, et manere in solitudine, et ibi exspectare Dominum, qui salvum me faceret a pusillanimitate mea, et ab ipsa intolerabilium mihi sollicitudinum tempestatdis doctoribus
Abbreviated transcription (Latin):
peius ẽ. non nulli grauiter fatigati
depereunt : quos sedemanu nr̃ adñs
re quisiturum terribiliter commi
natur dicens : Requisam ouesme¬
as demanii pastonꝰ & cessare eos
faciam ut ultra iam non pascant
greges meos Quod quidẽ. aliud quã
pastores quisem& ipsos nongre¬
ges meos pascunt sublimi tate suȩ
dignitatis & poliem & int̃reꝓbos
qui ahonorẽ suum noluerunt cus¬
todire piciam . horum & hissimi¬
lium consideratione ꝑ territus.  psalmista

Expanded text:
pejus est, nonnulli graviter fatigati pejus est, nonnulli graviter fatigati depereunt, quos se de manu nostra Dominus requisiturum terribilitnatur, dicens: Requiram oves meas de manu pastorum, et cessare eos faciam, ut ultra jam non pascant greges meos. Quod quid est aliud, quam pastores qui semetipsos, non greges meos, pascunt, sublimitate suae dignitatis exspoliabo, et inter reprobos, quia honorem suum noluerunt custodire, projiciam? Horum et his similium consideratione perterritus Propheta
Abbreviated transcription (Latin):
nos significari. quis non
intellegat nisi quia futura nõ
cogitat : Greges dm̃ pascendos
pastores factisuscipim & nos
ipsos pascim quando non gregũ
utilitati prospitimus. sed qđ
foueat & augeat nrãs uolun¬
tater attendimus. Lac & la¬
nas ouium xp̃i oblationibus
quo. tidianis ac decimis fide¬
lium gaudentes accipimus.
& curam pascendorum gre¬
gum ac reficiendorum aqui¬
bus ꝑuerso ordine uolumus
pasci deponimus: Nonsanamꝰ
spiritali consilio: peccatis in¬
firmum ⁊ Non sacerdo tali
ope consolidamus aut refi¬
cimus diuersis tribulationib:
factũ ⁊ non aduiam salutis:
reuo camus erroneum ⁊ non
requirimus sollicitudine pas¬
torali : ueniae disperatione iã
perditum ⁊ Ad hoc tantum po¬
tentes effecti : ut nobis insub¬
iectos dominationem trran¬
nicam uindicemus.: Vt non ad
flictos contrauolentiã potentũ
qui in eos ferarum more seuiunt de¬
fendamus : Inde est qđ tam a poten¬
tibus huius mundi : quã a nobis quod

Expanded text:
nos significare, quis non nos significare, quis non intelligat, nisi qui futurum non cogitat? Greges Domini pascendos pastores facti suscipimus, et nos ipsi pascimur quando non gregum utilitati prospicimus, sed quid foveat et augeat nostras voluptates attendimus. Lac et lanas ovium Christi oblationibus quotidianis ac decimis fidelium gaudentes accipimus, et curam pascendorum gregum, ac reficiendorum, a quibus perverso ordine volumus pasci, deponimus. Non sanamus spiritali consilio peccatis infirmum. Non sacerdotali ope consolidamus, aut reficimus, diversis tribulationibus fractum. Non ad viam salutis revocamus erroneum. Non requirimus sollicitudine pastorali veniae desperatione jam perditum. Ad hoc tantum potentes effecti, ut nobis in subjectos dominationem tyrannicam vindicemus, non ut afflictos contra violentiam potentum, qui in eos ferarum more saeviunt, defendamus. Inde est quod tam a potentibus hujus mundi, quam a nobis, quod
Abbreviated transcription (Latin):
deuorationem omnium bes¬
tiarum agri eo qđ non eẽt
pastor neq: enĩ quaesierunt.
pastores gregẽ meum sed
pascebant pastores sem& ipsos
& gregem meũ non pasce¬
bant. Propterea pastores
audite uerbũ dñi Haec
dicit dñs ds̃. Ecce ego ipse
suꝑ pastores requirã gregẽ
meum demanu eorum
& cessare eos faciam ut
ultra non pascant gregem
Nec pascant amplius. pasto¬
res sem& ipsos quis ad haec
non intremescat. quis ista
sine tolerabilim&u. futu¬
re examinationis accipiat
nisi qui aut non intellegit
aut futura non credits
sed omnia quae ds̃ obser.¬
uare uoluit tã aꝑteposuit
&ita sui nominis auctorita¬
te firmauit. ut ea facilius
quod dictu quoq: nefas est
contemnamus quã nos non.
intellegere uł noncredore
tam aꝑta & diuina finga¬
mus quando audimus.
Haec dicit dñs qui futurũ
ẽt̃ non credat. quod dicit
dñs nisi quidõ non credits
Quod autẽ dicit. Vae pasto¬
rib istuduae ꝓmaledicto
poni & pastorũ nomina

Expanded text:
devorationem omnium besdevorationem omnium bestiarum agri, eo quod non esset pastor; neque enim quaesierunt pastores gregem meum; sed pascebant pastores semetipsos, et gregem meum non pascebant: Propterea, pastores, audite verbum Domini. Haec dicit Dominus: Ecce ego ipse super pastores; requiram gregmeum de manu eorum, et cessare eos faciam, ut ultra non pascant gregem: nec pascant amplius pastores semetipsos. Quis ad haec non intremiscat? Quis ista sine intolerabili metu futurae examinationis accipiat? nisi qui, aut non intelligit, aut futura non credit: sed omnia quae Deus observare voluit, tam aperte posuit, et ita sui nominis auctoritate firmavit, ut ea facilius, quod dictu quoque nefas est, contemnamus, quam non intelligere, vel non credere. Jam aperta et divina fingamus, quando audimus, Haec dicit Dominus. Quis futurum esse non credat quod dicit Deus, nisi qui Deo non credit? Quod autem dicit: Vae pastoribus, istud, vae, pro maledicto poni, et pastorum nomine,
Abbreviated transcription (Latin):
& ideo minatiter suꝑbiamnram
idiuinus sermo contundit sed
noster auditus nibilunde ꝓfi¬
tiamus admittit. quia prae¬
sentis uitae capti dulce dine
quae poena neglegentiae
nostraemaneat. in a&ernum
nolumus cogitare. In pasto¬
res ergoista dicuntur de quo¬
rum nobis in ani appella.¬
tione. blandimur. Haec
dicit dñs ds̃. Uae pastorib:
isrł qui pascebant sem& ipsos
Nonne greges. pastantur apas
& lanis operie bamin. quod
Crassum erat. occidebatis.
gregem autem meũ. non pas¬
cebatis. quod infirmũ fuit
non consolidastis. & quod egrocum
nonsanastis quod fractum ẽ non
alligastis. & quod abiectum non
reduxistis. Quod perierat non
quisistis sed cum austeriate
imperabitis eis & cũ potentia.
& dis per sesunt ouesme ae eo qđ
non esr& pastor. & facte sunt
indeuorationem omnium
bestiarum agri & paulo post.¬
Propterea pastores auditeuer¬
bũ dñi uiuo ego dic̃ dñs ds̃ quia
proeo quod facti sunt greges
mei in rapinã &ouesmeae in

Expanded text:
Et ideo minaciter superbiam nostram Et ideo minaciter superbiam nostram divinus sermo contundit, sed noster auditus nihil, unde proficiamus, admittit; quia praesentis vitae capti dulcedine, quae poena negligentiam: nostram maneat in aeternum, nolumus cogitare. In pastores ergo ista dicuntur, de quorum nobis inani appellatione blandimur: Haec dicit Dominus Deus: Vae pastoribus Israel, qui pascebant semetipsos. Nonne greges pascuntur a pas lanis operiebamini, et quod crassum erat occidebatis, gregem autem meum non pascebatis. Quod infirmum fuit non consolidastis, et quod aegrotum, non sanastis, quod fractum est, non alligastis, quod abjectum, non reduxistis, quod pequaesistis: sed cum austeritate imperabatis eis et cum potentia. et dispersae sunt oues meae, eo quod non esset pastor: et factae sunt in deuorationem omnium bestiarum agri Propterea, pastores, audite verbum Domini: Vivo ego, dicit Dominus Deus: quia pro eo quod facti sunt greges mei in rapinam, et oves meae in