comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
augustini depastoribus:
ui pastorũ nonuna habere uolunt & pastoꝵ ofsicuĩ implere
oluit: ꝗd adeos ꝑ propham dicitur. sicut lectũ audiuimꝰ
recensem A udite uoscũ intentione. audiamus nosei tremore
Et factũ ẽ uerbũ dm̃ inquit hiȩ rechiel adme dicens fili hon¬
nis ꝓphetita suꝑ pastores isrł & dic ad pastores srł . h. anelec dionẽ
mbo eisegeret audiuimus. hinc cũ ur̃a sc̃itate aliquid loqui dec re¬
uinꝰ Adiuuabit ipse ut uera dicamus si non nr̃a dicamꝰ¬
nra dixerinꝰ. pastores erimꝰ pascentes nos non oues Sia
illus sunt que dicimꝰ ꝑ quẽlib&. ille nos pascit hec dicis
dñs as Opastores isrł. qui pascunt se solos Nũꝗd non oues pascunt
pastores: Idẽ nonse pasc̾t pastores: sed oues hec pͥma causa ẽ. qua¬
re arguant᷑ isti pastores: quia seipsos pasct̾ ñ oues Qui sunt qui
dñsscłmt dignationẽ suã. ñ scđm meritũ nrm̃ constituit: Habemꝰ duo

Expanded text:
toribus. Qui pastorum nomina audire volunt, et pastorum officium implere nolunt, quid ad eos per prophetam dicatur, sicut lectum audivimus, recenseamus. Audite vos cum intentione, audiamus nos cum tremore. Et factum est verbum Domini, inquit Ezechiel, ad me dicens: Fili hominis, propheta super pastores Israel, et dic ad pastores Israel . Hanc lectionem modo, cum legeretur, audivimus: hinc cum vestra sanctitate aliquid loqui decrevimus. Adjuvabit ipse ut vera dicamus, si non nostra dicamunostra dixerimus, pastores erimus pascentes nos, non oves. Si illius sunt quae dicimus, per quemlibet ipse vos pascet. Haec dicit Dominus Deus: O pastores Israel, qui pascunt se solos! Numquid non oves pascunt pastores? Id est, non se pascunt pastores, sed oves. Haec prima causa est quare arguantur pastoDominus secundum dignationem suam, non secundum meritum nostrum, constituit, habemus duo
Abbreviated transcription (Latin):
tis in domo⁊ & sit tiobis anima una &. cor unũ in dõ: ut nondicatis a¬
ualetis om̃s: sed potiꝰ unicuiq sic̃ opus cuiq suerit: sic enim legitis
in autib a postoloꝵ: quia erant illis omĩa communia: & distribueba¬
tur unicuiq sicut cuiq opus erat Qui aliquid habent in seculo: qu

Expanded text:
tis in domo et sit valetis omnes, sed potius unicuique sicut opus fuerit. Sic enim legitis in Actibus Apostolorum: Quia erant illis omnia communia, et distribuebatur unicuique sicut cuique opus erat . Qui aliquid habebant in saeculo, qu
Abbreviated transcription (Latin):
cõtuler: nȩde suis diuitis magis suꝑbiant quia eas in monallerio
partiunt᷑: quã sieaͥs in scło fruerent᷑. Alia quippe quecũq in iqͥtas
quando ingressi sunt monasteriũ: libent̾ uelint illud esse commune
Qui aut non habelitunt: non eaquerant in monasterio: que nec
foris habere poter: Sed tam̃ eoꝵ insirmnati qđ opus ẽ tͥbuat᷑.
etiã si pauꝑtas eoꝵ quado foris erant᷑ uec ipla necessaria poterat ĩ uenire:

Expanded text:
contulerunt; ne de suis divitiis magis superbiant, quia eas in monasterio partiuntur, quam si eis in saeculo fruerentur. Alia quippe quaecumque iniquitas quando ingressae sunt monasterium, libenter uelint illud esse commune: quae autem non habebant, non ea quaerant in monasterio, quae nec foris habere potuerunt, sed tamen earum infirmitati, quod opus est, tribuatur, etiam si pauperies earum, quando foris erant, nec ipsa necessaria poterat inuenire
Abbreviated transcription (Latin):
i prs orãn Apud thessalonã ciuitatẽ: nał sc̃e matrone: que cũ essa
plautille cuiusdã iudee antista .&. occulte xp̃m colens. cotidie furtiuis ora¬
tionib eccłam frequẽtar&. dep̃bensa adomina sua inscãno eitera ⁊ liguta
& pene usq adiuortẽ flagella ia:
XUII E oaatt. Rome. nalscĩ ꝯriaci mr̃ qͥ post lũ sã careceris maceratio ne
quã sub maximiano ꝑtulit cũ sihnmio condiaconosuo & s maragao ilrgo
post multa sacta miracula. inquib filiã diocletiani artemiã ipsiusrogatua¬
demomio curauit: acbaptizauit: filiã qͦq saboris regis psarũ iobiã. missus
illo adiocletiano ꝓhoc: eque liberauit a demonio ac baptizauit. cũ ipsoregi¬

Expanded text:
icam, sanctae Matronae: quae cum esset Plautillae cujusdam viduae ancilla et occulte Christum colens, quotidie furtivis orationibus ecclesiam frequentaret, deprehensa a domina sua, in scamno extenta atque ligata, et pene usque ad mortem flagellata, sancti Cyriaci, qui post longam carceris macerationem quam a Maximiano pertulit, cum Sisinnio condiacono suo, et Smaragdo, et Largo, post multa facta miracula, in quibus filiam Diocletiani Artemiadaemonio curavit, ac baptizavit; filiam quoque Saporis regis Persarum Jobiam, missus illo pro hoc Diocletiano, aeque liberavit a daemonio, ac baptizavit cum ipso reg
Abbreviated transcription (Latin):
ant inde quod eoꝵ p̃posito congruit. uod si asuo ꝓposito retror¬
sum exorbuauerĩt. honere ecclesiastico maigni tãquã reprobi
It clerici edendi uel bibendi causa: tabernas non ingrediantur.
nisi peregrinationis neceͥsuate cmupulsi:uarbu
In eodemi. ut alienus clericilsmiinine suscipigate: ab alio is
pigonius ep̃s dixit. In multis concilus hoc stauitũ est: & iã nunc
hoc cõsirmatũ ÷ a ur̃a prudentia beatissimi frẽs. ut clericũ alie¬

Expanded text:
ant inde quod eorum proposito congruit. Quod si a suo proposito retrorant inde quod eorum proposito congruit. Quod si a suo proposito retrorsum exorbitaverint, honore ecclesiastico indigni, tanquam reprobi . Ut clerici edendi vel bibendi causa tabernas non ingrediantur, nisi peregrinationis necessitate compulsi. et. Ut alienus clericus minime suscipiatur ab alio. LIV. Epigonius episcopus dixit: In multis conciliis hoc statutum est, etiam nunc hoc confirmatum est a vestra prudentia, beatissimi fratres, ut clericum cum alie
Abbreviated transcription (Latin):
Itẽ in eode cõeilio. quod minime clericũ transmigtare cõuenia
lericos inecdã ministrantes. sicut iã constitiumus in alteriꝰ ciuita¬
tis eccła statutossieri non oport&. sed contentos eẽ. in quib ab initio
ministrare meruerunt. exceptis illis qui ꝓprias amitentes ꝓuin¬
tias. ex necessitate ad aliam eccłam tͥansierunt. Item ineodẽ. qđ udu
Ton licere dericis pꝰ obitũ sui ep̃i. res ad eũ pͥhentes diripere. sicut
antiquis quoq canonib ẽ. constitutũ: Quod sihoc facere tep̾ta¬
uerint: graduũ suoꝵ ꝑiculo subiacebunt Itẽ incartaguiensi¬
derici. quinichil habentes ordinantur & tempore episcopatus
uel clericatus sui. agros. ułque cũq p̃dia nomine suo cõparaue¬
rit: tamquã rerũ dñcarum inuasionis crimine teneantur
nisi ãmoniti in eccła eadẽ ipsa contulerit Siau̾t ipsisꝓprie aliquid
liberaluate alicuius. uel succesione cognationis obuenerte: sau¬

Expanded text:
tur affectu. Quod minime clericos transmigrari conveniat. XX. Clericos in ecclesia ministrantes, sicut jam constituimus, in alterius civitatis ecclesia statutos fieri non oporministrare meruerunt, exceptis illis qui, proprias amittentes provincias, ex necessitate ad aliam Ecclesiam transierunt. Si quis on licere clericis post obitum sui episcopi, res ad eum pertinentes diripere, sicut antiquis quoque est canonibus constitutum. Quod si hoc facere tentaverint, graduum suorum periculo subjacebunt. CAPUerici, qui nihil habentes ordinantur, et tempore episcopatus vel clericatus sui agros, vel quaecunque praedia, nomine suo comparant, tanquam rerum Dominicarum invasionis crimine teneantur, nisi admoniti in ecclesia eadem ipsa contulerint. Si autem ipsis proprie aliquid liberalitate alicujus, vel successione cognationis obvenerit, faci
Abbreviated transcription (Latin):
concilio de dannatis &. ministrare temptantibus.
suerint de ministerio sacro contingere: siue ep̃s iuxta pͥcedentẽ
cõsuetudinẽ. siue prb̃r. aut diaconus. nullo mͦ liceat ei nec inalia
sy nono restitutionis spem aut locũ habere satisfationis. Sed& com¬

Expanded text:
 De dampnatis et ministrare temptantibus e De dampnatis et ministrare temptantibus efuerint aliquid de ministerio sacro contingere, sive episcopus juxta praecedentem consuetudinem, sive presbiter aut diaconus, nullo modo liceat ei nec in alia synodo restitutionis spem aut locum habere satisfactionis, sed et com
Abbreviated transcription (Latin):
e his qui transitugrant de ciuitate ad. de eiuitate ad ciutatẽ¬
uiuiate ep̃saut clerieis. placuit ut canones quide ac re A
scis pai .h. statuti sunt habeant ꝓpriam frimitatem: Iucocilio
i. cũq temere ac ꝑiculose. neq timorẽ dĩ p̃oculis habe itis.
nec agnoscentes eccle siasticã regulã discedunt ab eccła prłr
qua debent in aliã ecłam recipi. sed omnẽ necessitate̾ u ueiut
illis imponi: iti adsuas parrochias reuertantur. Qpod sinon
fecerint: oporta. eos cõmumone priuari. Si quis uĩt ad Lii¬
ꝑtinentẽ aud act inuadere . & insua eccła ordinare tẽptaue¬
rit non cõsentiente ep̃o a quo discessit is qui regule mancipat᷑.
ordinatio huiuscemo di irrita comprobetur: ltẽ uieode̾ cõcilio de¬
m̃ sunt quidã indie dñico genuflectentes. flectendo genu¬
& dindieb pente costes. ut om̃ia muniuersis locisconsonant obser¬
uentur placuit sc̃o cõcilio stentes dño uota ꝑsoluere In antiote no¬

Expanded text:
e his qui transmigrant de civitate in civitatem, episcopis aut clericis, placuit ut canones qui de hac re a sanctis Patribus statuti sunt habeant propriam firmitatem. XVII. icunque temere ac periculose, neque timorem Domini prae oculis habentes, nec agnoscentes ecclesiasticam regulam, discedunt ab Ecclesia, pquam debent in aliam Ecclesiam recipi, sed omnem necessitatem convenit illis imponi, ut ad suas parochias revertantur. Quod si non fecerint, oportet eos communione privari. CAP. XCIX.-- pertinentem audacter invadere, et in sua Ecclesia ordinare tentaverit non consentiente episcopo a quo discessit is qui regulae mancipatur, ordinatio hujuscemodi irrita comprobatur. Concil. m sunt quidam in die dominico genu flectentes, et in diebus Pentecostes: ut omnia in universis locis consonanter observentur, placuit sancto concilio stantes Domino vota persolvere. REGULAE
Abbreviated transcription (Latin):
gistris corrigatur. tit ceteris ne quid tale agere piempten.
exemplo correptionis sibi exhibite terrorẽ incutiat:¬
Inxipit cãnion ex iuceno cõheilio de subiutro duensmulierib
nterdixit ꝑ om̃ia magna synodus. non ep̃o. non prb̃o. non diaco
nec aliciu om̃ino qui udero est: licere sub intro ductã habere
mulierẽ. nisi forte matrẽ. aut sororẽ. aut amiã uel eas ta̾tũ
ꝑsonas. que sospitiones effugiunt: In eo dẽ cõcilio c.ipł. deele

Expanded text:
gistris corrigatur, ut caeteris, ne quid tale agere pertentent, gistris corrigatur, ut caeteris, ne quid tale agere pertentent, exemplo correptionis sibi exhibitae terrorem incutiaXCVI. In Nicaeno Concilio, de subintroductis mulieribus : « Interdixit per omnia magna synodus, non episcopo, non presbytero, non Diacono, nec alicui omnino qui in clero est, licere subintroductam habere mulierem, nisi forte matrem, aut sororem, aut amitam, vel eas tantum personas q
Abbreviated transcription (Latin):
minicus frat̾na cõcordit᷑ pace fruat᷑. & siquẽ lib& p̃latus. aut qͥ
eiꝰ uice sungit᷑. aut forte qͥlib& aliꝰ sr̃ spiritalis. intraclaustra
quippiã in honeste agentẽ. aut extra inbiuiis & plateis. otio
uanisq cõfabulationib uacantẽ reppererit: pͥmo secreta
ãmonitione eũ corripiat. & pꝰsi necesse suerit. corã frĩb idem
negligens acrius iuidicet᷑. ut de inceps em̃datus in me liꝰ ꝓsiciat.
eminis nãꝙ nonsolũ in ma̾sionib & claustris canonicoꝵ pran¬
dendũ aut requiescendũ non ẽ: quinpotiꝰ nec iuea intrandi
excepto in eccłam ulla tribuenda facultas. quia ualde hoc ascis
patrib legit᷑ inhibitũ: Siquid uͦ cariatis officio illis at tribuendũ
ẽ extra claustra co̾stituat᷑ locus. in quo id accipiant. Nullus
tam̃ fratrũ cũ ipsis. nisi testes corã suerint loquat᷑. Qui uͦ secus
quã p̾missũ ẽ. agere temptauerit na seuere ap̃latis& ma¬

Expanded text:
latus, aut qui ejus vice fungitur, aut forte quilibet alius spiritalis frater, intra claustra quempiam inhoneste agentem, aut extra in biviis et plateis otio vanisque confabulationibus vacantem, repererit, primo secreta admonitione eum corripiat, et post, si necesse fuerit, coram fratribus idem negligens acrius judicetur, ut deinceps emendatus in melius proficiat. Feminis namque non solum in mansionibus et claustris canonicorum prandendum aut requiescendum non est, quin potius nec in ea intrandi, excepto in ecclesiam, ulla tribuenda facultas, quia valde hoc a sanctis patribus legitur inhibitum. Si quid vero charitatis officio illis attribuendum est, extra claustra constituatur locus, in quo id accipiant: nullus tamen fratrum cum ipsis, nisi testes coram fuerint, loquatur. Qui vero secus, quam praemissum est, agere tentaverit, ita severiter a praelatis et ma
Abbreviated transcription (Latin):
eũ siue ab eccłusquib p̃suit. siue a quolib& homine defensari: int̾¬
posita pena dãni pecume. atq honor quo nec etatẽ. nec sexum ex
głe cupiditatẽ. hoc aut facientes: reuocari debere ad suã eccł̃am
inqua pͥmitus ordinati sunt. & ibi tantũ modo ministrare. Sui
iam qui trans latus : exalia inaliam eccłam. prioris eccłe uel marts¬
rioꝵ que sub ea sunt aut pthotioꝵ. aut. xenodocioꝵ rebussin nul¬
locãmunic& ẜos uͦ qui ausi fuerint pꝰ difinitionẽ magne &uar¬
niuersalis huiꝰ sy nodi quicquã ex hisque sunt ꝓhibita ꝑpetrare.
decreuit scã synodus aproprio huiusce modi gradu recederez
cõmendatias literas sui epĩ. nusquã penitus ministrare debere:¬

Expanded text:
uit, sive a quolibet homine defensari, interposita poena damni pecuniae atque honoris, quo nec aetatem, nec sexum excgloriae cupiditatem. Haec autem faciens revocari debet ad suam ecclesiam in qua primitus ordinati sunt, et ibi tantummodo ministrare. Si vero quis jam translatus est ex alia in aliam ecclesiam, prioris ecclesiae, vel martyriorum, quae sub ea sunt, aut ptochiorum, aut xenodochiorum rebus in nulautem, qui ausi fuerint post diffinitionem magnae et universalis huius synodi quicquam ex his quae sunt prohibita perpetrare, decrevit sancta synodus a proprio gradu recedere. commendatitias litteras sui episcopi, nusquam penitus ministrare debere
Abbreviated transcription (Latin):
absit apposito exhorbitauerit: regnodĩ indignifiant. Quãquã
eñi canonicis. quia insacris canonib illis ꝓhibitũ non legitur. lice¬
iustitutionẽ. artiorẽ ducunt uitã penitus inhibitũ ẽ. ñ tam᷑
incauendis uitiis &. amplectendis uirtutib. eoꝵ amonachoꝵ dista¬
re deb&. uita or onachi nãꝙ qui euangelicu p̃ceptũ sequentes.
distractis atꝙ renũtiatis patrimonuis sua xp̃o dedere. merito
de facultatib eccłe subsidiũ accipiunt tẽporale̾ ẜ t quiꝰ tuto
m̃tis desiderio celeste accipiunt. sic in hac peregrinationis ua
sũptib dominicis sustententur. quatenꝰ adeaque con tẽse¬
runt minune redire qualib& necessitatis causa cõpellent᷑:
Et quia nichil sibi ꝓpͥũ relinquerunt manifestũ ẽ illis copiosi¬
orib eccłe sũptib: quã canonicis quisuis & eccłe licite utunt᷑

Expanded text:
absit a proposito exorbitaverint, regno Dei indigni fiant. Quanquam absit a proposito exorbitaverint, regno Dei indigni fiant. Quanquam enim canonicis, quia in sacris canonibus illis prohibitum non legitur, liceinstitutionem arctiorem ducunt vitam, penitus inhibitum est, non tamen in cavendis vitiis et amplectendis virtutibus, eorum a monachorum distare debet vita. Monachi namque, qui evangelicum praeceptum sequentes, distractis atque renuntiatis patrimoniis, sua Christo dedere, merito de facultatibus Ecclesiae subsidium accipiunt temporale: ut quia toto mentis desiderio coelestia appetunt, sic in hac peregrinationis via sumptibus Dominicis sustententur, quatenus ad ea quae contempserunt minime redire qualibet necessitatis causa compellantur. Et quia nihil sibi proprium reliquerunt, manifestum est illos copiosioribus Ecclesiae sumptibus quam canonicos, qui suis et Ecclesiae licite utuntur
Abbreviated transcription (Latin):
tur:. Non ꝑcussorẽ. non enĩ pugilẽ describit apłs: sed qui
conscientias ñ ꝑcutiat singuloꝵ s̾ it modestus. non infletͣ.
non inebrietur. sue domuibene p̃sit: ꝑ quã erit hoͬribile
si domui cleriei detrabatur Led& sacerdotis opinionẽ inp¬
lebe. quãdo de proximis eiꝰ male loquitur populus. Suꝑ
re. ut bonor operũ testisicatio. casto confilnetur affectũ¬
quos canonica institutio. euangelica & apłiea autoritate sul¬
ta: ee teris suꝑ emineat institutionibus:
uia euidenti autoritate liqu& canonicã institutionẽ
ceteris p̾stare institutionibus: debent necesse est qui
huis professionis censentur nomine. ꝓcurare: qualit̾ inse¬
m&. ipsis eandẽ institutionẽ uita & morib exornent. potius
quã de honestent. qm qui tante autoritatis institutione. pol¬
lent & se alusimitabiles p̃bere debem: uerendũ ẽ. ne si qđ

Expanded text:
itur: Non percussorem. Non enim pugilem describit Apostolus, sed qui itur: Non percussorem. Non enim pugilem describit Apostolus, sed qui conscientias non percutiat singulorum. Sit modestus, non infletur, non inebrietur, suae domui bene praesit: perquam erit horribile, si domui clerici detrahatur. Laedit sacerdotis opinionem in plebe, quando de proximis ejus male loquitur populus. Supere, ut bonorum operum testificatio casto confirmetur affectututio, evangelica et apostolica auctoritate fulta, caeteris superemineat institutionibus. Quia evidenti auctoritate liquet canonicam institutionem caeteris praestare institutionibus, debent, necesse est, qui hujus professionis censentur nomine, procurare, qualiter in semetipsis eamdem institutionem vita et moribus exornent potius quam dehonestent. Quoniam qui tantae auctoritatis institutione pollent, et se aliis imitabiles praebere debent, verendum est ne si quod
Abbreviated transcription (Latin):
nures qqua p̃m scdin sino dalẽ regulã conueniatur & pre¬
cepta patrũ in nicea defunta ei legantur. Iamuꝰ. si cõuentꝰ
ydictos sugerit & reliquerit: consecuti sum̃ marimũ lucrũ
adioquin talis ab eccła. anatͥematirandus sit Germinaur
eintto nucrone ꝑcutiunt. ꝓ rauesas: dolor ẽ. dicere. sed pte¬
riri uondecet. Sp̾o iste nouerunt nubere: non dericis
elerieu solitudo facit. ñ publicũ Lege quia talis dec&. eẽ
solitarius: qualẽ hienuas descripsit Sedebit soluariꝰ. & ta¬
cebit ft quia iħe relictis apłis. solus iba orare: orariã: in
penetrabilib angłs solã inuenit. non cũ agapeta loquẽte
oillais uirilẽ introitũ trepidauit. hospitalẽ p̃cipit aplsele
ricũ ordinandũ. ħ oe p̾cepto: p̃ter abraham & loth. angłossus¬
ceperunt quia hospites dilexerunt Sic & onesisorus paulũ
doctrine fontem. suscepit. he imitationes sint ur̃e. &. ne sin¬
ds incolã p̃terire. qui apud uos non comederit panẽ Seqͥ¬

Expanded text:
Christum, secundum synodalem regulam conveniatur, et praecepta Patrum in Nicaea definita ei legantur. Jam vero si conventus praedicta fugerit et reliquerit, consecuti sumus maximum lucrum. Alioquin talis ab Ecclesia anathematizandus est. Germinant acuto mucrone percutiunt. Proh nefas! dolor est dicere, sed praeterire non decet. Christo istae noverunt nubere, non clericis. Clericum solitudo facit, non publicum. Lege quia talis debet esse solitarius qualem Jeremias descripsit: Sedebit solitarius, et tacebit . Et quia Jesus, relictis apostolis, solus ibat orare . Mariam in penetralibus angelus solam invenit, non cum agapeta loquentem, et illa virilem introitum trepidavit. Hospitalem praecepit Apostolus clericum ordinandum . Hoc praecepto pater Abraham et Loth angelos susceperunt, quia hospites dilexerunt ; sic et Onesiphorus Paulum doctrinae fontem suscepit. Haec imitationes sint vestrae, et ne sinatis incolam praeterire, qui apud vos non comederit panem. Sequ
Abbreviated transcription (Latin):
elata libertas: or ulti eni inueniuntur dõ libere seruientes.
sub dĩis constituti flagitiosis. qui & si subiecti sunt illis corpo¬
non sunt ꝓmouendi adregim̃ eccłe: qui ad huc uitus sub¬
iacent. Hinc ẽ: quod p̃ceptũ ẽ dauid. non edisicare uisi¬
bile templũ. quia uir sanguinũ belli srequẽtia esset. Qua
sigura illi spetialit᷑ cõmonentur: qui ad huc corruptionist
dediti netemplũ edificent: hoc ẽ eccłam docere. psuman t
dona ebet honoris ducatũ suscipere. quiueset subiecitis
tianite uite melioris pͥire. Neq eiũ quisq adhoe p̾sieitur

Expanded text:
elata libertas. Multi enim inveniuntur Deo libere servientes elata libertas. Multi enim inveniuntur Deo libere servientes sub dominis constituti flagitiosis, qui, etsi subjecti sunt illis corpoomovendi ad regimen ecclesiae, qui adhuc vitiis subjacent. Hinc est quod praeceptum est David non aedificare visibile templum, quia sanguinum vir belli frequentia esset. Qua figura illi spiritaliter admonentur, qui vitiorum adhuc corruptioni sunt dediti, ne templum aedificent, hoc est, ecclesiam docere praesumant. Non debet honorem ducatus suscipere, qui nescit subjectis tramite vitae m
Abbreviated transcription (Latin):
ne bona laudent .&. agere recusent. Prauius quippe extrema
ultione feriendi sunt: quib placuit. qđ unitari noluerunt¬
ano generi pena diͥnitus illata ẽ. seruitutis: ita ut quib aspicit
non congruere libertatẽ. his misericordius irrog&. seruitutẽ.
hominũ titiã. aliosseruos constituens. alios dũos: ut licentia m¬
ale agendi seruoꝵ. potestate dominantũ restringatur. Nas
siom̃s sine nietu fuissent: quisess& quiamalis quẽ piã ꝓbibera¬
Unde & ingentib reges principesq electi sunt: ut terrore
suo populos amalo cohercerent. atq ad recte iiuendũ legi¬
bus sudderent Quantũ artinet ad rationẽ. non ẽ ꝑsonarũ
acceptio apua dm̃. qui niundi elegit ignobilia & cõtemptibi¬
lia & que non sunt: ut ea que sunt destruer&. ne gloriet
om̃is caro. hoc ẽ carnalis potentia corã illo: U nusem̃ dñs. equa
lit fert consultũ dñis & serius: Melior ẽ subiecta seruitus. quã

Expanded text:
ne bona laudent, et agere recusent, gravius quippe extrema ne bona laudent, et agere recusent, gravius quippe extrema ultione feriendi sunt quibus placuit quod imitari nolueruntgeneri poena divinitus illata est servitutis, ita ut quibus aspicit non congruere libertatem, his misericorditer irroget servitutem;hominibus vitam, alios servos constituens, alios dominos, ut licentia male agendi servorum, potestate dominorum restringatur. Nam si omnes sine metu essent, quis essInde et in gentibus principes regesque electi sunt, ut terrore suo populos a malo coercerent, atque ad recte vivendum legibus subderent. Quantum pertinet ad rationem, non est personarum acceptio apud Deum , qui mundi elegit ignobilia, et contemptibilia et ea quae non sunt, ut ea quae sunt destrueret, ne glorietur omnis caro , hoc est, carnalis potentia coram illo. Unus enim Dominus aequaliter et dominis fert consultum et servis. Melior est subjecta servitus quam
Abbreviated transcription (Latin):
ad certam̃ alinenũ deuoti fautores. sed prigri expectatore sassist¬
ant. & iã post certam̃ sine brauio remaneant. quo nunc incerta¬
mine non laborant: Et tunc eoꝵ palmas asfucti respiciant. in
quoꝵ nunc laborib otiosi ꝑdurant. Ualde peccamꝰ sialiena
bene gesta nondiligimus: sed nil mercedis agimus. siea que di¬
ligimus inquãtũ possumus non imitamur Dicen dũ ẽ. beniuoł
subditis. quia sumutari bona minime festinant. que laudantesa¬
pprobant. sic eis uirtutũ scĩtas. sicut stultis expectatorib ludicra¬
rũ artiuĩ uanitas plac& Illinãq aurigarũ acstrionũ gesta fauorib
efferunt: nec tam̃ tales eẽ. desiderant. quales illos conspiciunt ẽẽ.
quos laudant: orirantur eos placita egisse. sed tam̃ si milit̾ deui¬
tant placere Dicendũ ẽ. beniuolis subditis. ut cũ ꝓxinioꝵ facta
conspiunt. ad suũ cor redeant. & alienis actib non p̾sumant

Expanded text:
ad certamen alienum devoti fautores, sed pigri exspectatores assistad certamen alienum devoti fautores, sed pigri exspectatores assistant, eo post certamen sine bravio remaneant, quo nunc in certamine non laborant; et tunc eorum palmas afflicti respiciant in quorum nunc laboribus otiosi perdurant. Valde peccamus, si aliena bene gesta non diligimus. Sed nil mercedis agimus, si ea quae diligimus, in quantum possumus, non imitamur. Dicendum est benevolis subditis, quia si imitari bona minime festinant quae laudantes approbant, sic eis virtutum sanctitas, sicut stultis exspectatoribus ludicrarum artium vanitas placet. Illi namque aurigarum ac histrionum gesta favoribus efferunt, nec tamen tales esse desiderant quales illos conspiciunt esse quos laudant. Mirantur eos placita egisse, sed tamen similiter devitant placere. Dicendum est benevolis subditis, ut cum proximorum facta conspiciunt, ad suum cor redeant, et de alienis actibus non praesumant,
Abbreviated transcription (Latin):
uois sient incidunt: Que uidelic& dũ plate diguaie sa serant¬
notie es latent dero gant: quasi regis suꝑse positi uestẽ serant
Seotam̃ ad sema ipsos redeunt. seq uehem̃ tissimne uel de tenio¬
issuma uerbi laceratione rep̃hendunt Unde bene & illic se¬
riptiũẽ ꝑ ost hec dauid ꝑcussit cor suũ. eo quod abscidisse oram
minimis lingua labitur. necesse ẽ ut ꝑafflitione penitẽtie
cor p̃mam̃ir. quatinꝰ adsem& ipsũ redeat. & tũ p̾posite pote¬
stati deliquerit. eiꝰ contrase iudiciũ aquo sibi prelatus est
ꝑhorrescat. Nam cũ p̃positis delinquinꝰ eiꝰ ordinationi. qui
eos nob p̾tulit obuiamꝰ. Unde moyses. cũ contra se & aaron.
cõqueri populũ connouiss&: ait Nos em̃ ꝗd sumus: nec
beniuoli subditi. ut sic alienis bonis cõgruant: quatinꝰ &
habere ꝓpria cõcupiscant. s ic ꝓximoꝵ facta diligendo laude¬
nt. ut & iã imitando multiplicent: Ne si in hoc p̾sentis uite stadio

Expanded text:
idis silenter incidunt; quia videlicet dum praelatae dignitati saltim innoxie, et latenter derogant, quasi regis superpositi vestem secant: sed tamen ad semetipsos redeunt, seque vehementissime, vel de tenuissima verbi laceratione reprehendunt. Unde bene, et illic scriptum est: Post haec David percussit cor suum, eo quod abscidisset oram necesse est ut per afflictionem poenitentiae cor prematur, quatenus ad semetipsum redeat, et cum praepositae potestati deliquerit, ejus contra se judicium a quo sibi praelata est, perhorrescat. Nam cum praepositis delinquimus, ejus ordinationi, qui eos nobis praetulit, obviamus. Unde Moyses quoque cum contra se et Aaron conqueri populum cognovisset, ait: Nos enim quid sumus? nec benevoli subditi, ut sic alienis bonis congaudeant, quatenus habere et propria concupiscant. Sic proximorum facta diligendo laudent, ut etiam imitando multiplicent, ne si in hoc praesentis vitae stadio
Abbreviated transcription (Latin):
etis ame nepotiane km̃e literis transmarinis. & crebro
petis: ut tibi breui uolumine digerã p̾cepta uiuendi.
rectũ xp̃i tramitẽ teneat: ne ad diuersa uitioꝵ diuerticula
rapiatur: Scio quidẽ ab auunculo tuo beato heliodoro. qui nunc
pontifex xp̃i ẽ. te & didicisse que scã sunt. & cotidie discere: nor¬
mã q te eius exemplo habere uirtutũ: S ed & nr̃a qualiacũq st̃
suscipe. & libellũ hunc: libello illius copulato. ut cũ ille te mona¬
cͥũ erudierit: hic clericũ doceat eẽ. ꝑfectũ. Igitur clericus
dissiuitione plata: intatur eẽ. quod dicitur: s ren̾t eleros grece.
latine sors appellatur: ꝓpterea uocantur eleriei. quia desor¬
te sunt dñi. uel quia dñs ipse sors. idẽ. pars elericor est shrenua
d&. dñm cu ꝙ pheta dicit. pars mea dñs. uebil exgtra dlumi
habere porest: e uod si quippiã aliud habuerer pite si pbles¬

Expanded text:
etis a me, Nepotiane charissime, litteris transmarinis, et crebro petis, ut tibi brevi volumine digeram praecepta bene vivendi; rectum Christi tramitem teneat, ne ad diversa vitiorum diverticula rapiatur. Scio quidem ab avunculo tuo B. Heliodoro, qui nunc pontifex Christi est, te et didicisse quae sancta sunt, et quotidie discere, normamque vitae ejus exemplum habere virtutum. Sed et nostra, qualiacunque sunt, suscipe; et libellum hunc libello illius copulato, ut cum ille te monachum erudierit, hic clericum doceat esse perfectum. Idefinitione praelata nitatur esse quod dicitur. Si enim cleros grece, latine sors appellatur, propterea vocantur clerici, quia de sorte sunt Domini, vel quia ipse Dominus sors, id est pars clericorum est. Et quia det, et cum Propheta dicit, Pars mea Dominus, nihil extra Dominum habere potest. Quod si quippiam aliud habuerit prae
Abbreviated transcription (Latin):
oulit lesos amcratre phensibibis ouni altari bosit sacer¬
dol. palese derenquo apłi testimonis quãtũ dñs donat ue¬
posiꝓanassiciant superiores cause que diete sisse erũue
asiquis minꝰ intelligens ad ep̃os fentiat apłm suisse ldes ad̃t
quad de diaconib adtimotheũ p̃ceptũ ẽ quiade prbiedot¬

Expanded text:
ibilis divini altaris non sit sacerdos, pauca de reliquis Apostoli testimoniis, quantum Dominus donat, exponam. Sufficiant superiores causae, quae dictae sunt. Verum ne aliquis minus intelligens ad episcopos sentiat Apostolum fuisse locutum, quid de diaconibus ad Timotheum praeceptum est, quid de pre
Abbreviated transcription (Latin):
solita at defomis: Q uia inutroꝙ illoꝵ. aut electionis. aut
certe simulationis noxia patesc&. Inter utrũꝙenue urt̃
discretionis moderatissime tenenda ẽ que plenissin etiseia
caltiamta. uel lec tualia: exmoderato & copetenti habitis eli¬
rana nee nitida nimiiũ. nec abiecta plurimũ Eauabis ple

Expanded text:
solita atque deformis: quia in utroque illorum, aut elationis, aut solita atque deformis: quia in utroque illorum, aut elationis, aut certe simulationis noxa patescet. Inter utrumque enim virtus discretionis moderatissime tenenda est. Quae plenissime in Vita calciamenta et lectualia eius ex moderato et competenti habitu erant nec nitida nimium nec abiecta plurimum, quia: «Pler
Abbreviated transcription (Latin):
curauit pastor eccłe & feminas ꝓhibere. Quapt oport&
canonicosscãrũ scripturarũ autoritati parere sioi ꝙ patrũ
documta uigilãter ꝑpendere: ut humilitarẽ quã corde ges¬
tant actui habitu. in cessu. ipsa etiã equitatione relgiosif¬
sue demonstrent: plus eni uelint sc̃a cõuersatione exinu
isꝙ morib quã ornatu uestiũ sulgeree. siem̃ riore cõuiga¬
tor uise ornadis nitore uestiũ. faleris equoꝵ ceteris ꝙhil¬
mane uanitatis rebus abusi fueruit: silicorut se sumils¬
b arte aebere cõtendant. in quo eoꝵ conuersatio alticoꝵ dis¬
tare iudebitur Deca porro. ut eortalissit uestiũ cubt̃
qui occasione uanitatis careat & nichil uanitatis richil sapi¬
fluitatis redoleat nichilq rep̃hensionis aut detras tiorus
habeat: N dñ enĩ spetialit psumi deb& ab aliquo. qd ñ gene¬
ralit teneat᷑ ab om̃ib idẽ nec plus iusto cultior uestis. necit¬

Expanded text:
curavit pastor ecclesiae et feminas prohibere. Quapropter oportet curavit pastor ecclesiae et feminas prohibere. Quapropter oportet canonicos sanctarum Scripturarum auctoritati parere, sanctorumque Patrum documenta vigilanter perpendere, ut humilitate, quam corde gestant, actu, habitu, incessu, ipsa etiam equitatione, religiosissime demonstrent, plusque velint sancta conversisque moribus, quam ornatu vestium fulgere. Si enim more conjugatorum in se ordinandis, nitore vestium, phaleris equorum, caeterisque humanae vanitatis rebus abusi fuerint, scilicet ut se similibus uti debere contendant, in quo eorum conversatio a laicorum distare videbitur? Decet porro ut eorum talis sit vestium cultus, qui occasione vanitatis careat, et nihil novitatis, nihil superfluitatis redoleat, nihilque reprehensionis, aut detractionis habeat. Non enim specialiter praesumi debet ab aliquo, quod non generaliter teneatur ab omnibus, id est, nec plus justo cultior vestis, nec in
Abbreviated transcription (Latin):
ueture scẽ pat& indicus: ꝓ roinde canonicis totisiurib
elaborandũ ẽ. ut & indum̃ta uirtutũ habeant interiꝰ. & ꝑimo¬
deratũ cultũ caueant dehonestare religionis dignitate exteriꝰ
Quantũ etiã asuꝑfluo & inmoderato cultu uestiũ se cõpescere
debeant: multis scoꝵ patrũ docum̃tis ꝑ doceri potest. diar
em̃ beat᷑ hieronimꝰ inepła ad eustochiũ. s unt quidã mei ordi¬
nis : quib om̃iscura ẽ. deuestib sibene oleant. sipes laxa pelle non
solleat crines calamistri uestigio rotant᷑: digiti de anulis radiant¬
& ne plantas humidior uia spargat. uox in pͥmunt suma uestigia
Tales inquit cũ uideris: sponsos magis estimato quã dericos st
beat gregoriꝰ ⁊emo inquit estima. inslutu uestiũ atꝗ sudro p
eccatũ de esse. ouia sihoc culpa non ess& nullomo iohanne snl
neq uopescoret dicens po inueste pͥciosa ꝑ ensandũ nobis sumope ẽ
de cului uestiũ. que culpa sit hoc etiã iurosapperere. aqͦ

Expanded text:
otis viribus elaborandum est, ut et indumenta virtutum habeant interius, et per immoderatum cultum caveant debonestare religionis dignitatem exterius. Quantum etiam a superfluo et immoderato cultu vestium se compescere debeant, multis sanctorum Patrum documentis perdoceri potest. Dicit enim beatus Hieronymus in epistola ad Eustochium: Sunt quidam mei ordinis quibus omnis cura est de vestibus, si bene oleant, si pes laxa pelle non folleat: crines calamistri vestigio rotantur, digiti de annulis radiant, et ne plantas humidior via spargat, vix imprimunt summa vestigia: tales, inquit, cum videris, sponsos magis aestimato, quam clericos. Et beatus Gregorius : Nemo, inquit, aestimet in luxu atque in studio peccatum deesse: quia si hoc culpa non esset, nullo modo Joannem Dominus titu compesceret, dicens: Non in veste pretiosa . Pensandum nobis summopere est de cultu vestium, quae culpa sit, hoc etiam viros appetere, a quo
Abbreviated transcription (Latin):
hunc cultũ ꝑtineat oblatio sacrisicii. ũde idolatre dicunt᷑. qui hoc e¬
tiã idolis exibent: Nulloniodo talequid offerimꝰ. aut offerendũ p̾cimꝰ.¬
ułcuiquã martirũ. uł cuiquã sce̾ animer ułcuiq angelo. Et qͥquis
in hunc errorem delabit᷑: corripit᷑ ꝑsanaͬ doctrinã: siue ut corriga
hiberi sibi nolunt qđ unidõ deberi norunt: Apparuit hoc in paulo bar¬
naba: cũ cõmoti miraculis que ꝑ eos facta st̃: licaonu tãqua̾ dus imniolare
ueluerunt Concissis enĩ uestimentis suis: consit̾tes & ꝑsuadentes se dõs
nonesse ista sibi fieri uetuerunt Apparuit & in angelis: sicut in apo¬
calipsi legimꝰ augelũ se adorari ꝓhibentẽ. atq dicentẽ adoratori suo

Expanded text:
hunc cultum pertineat oblatio sacrificii unde idololatrae dicuntur, qui hoc ehunc cultum pertineat oblatio sacrificii unde idololatrae dicuntur, qui hoc etiam idolis exhibent nullo modo tale aliquid offerimus aut offerendum pruel cuiquam martyri uel cuiquam sanctae animae uel cuiquam angelo; et quisquis in hunc errorem delabitur, corripitur per sanam doctrinam, siue ut corrigathiberi sibi nolunt, quod uni deo deberi norunt. adparuit hoc in Paulo et Barnaba, cum conmoti miraculis, quae per eos facta sunt, Lycaonii tamquam diis immolare uoluerunt — conscissis enim uestimentis suis confitentes et persuadentes se deos non esse ista sibi fieri uetuerunt —: adparuit et in angelis sicut in apocalypsi legimus angelum se adorari prohibentem ac dicentem adoratori suo:
Abbreviated transcription (Latin):
ad excitandũ imitationẽ Sut meritis eoꝵᷤ sotient᷑. atq oratioiubus
aduiuent: Ita tamen ut nulli martyrums sed ipsi dõ martyrũ sacrisic&.
quãuis inmemoriis martyrũ constituanus altaria Quis en̾iantistitũ
Linlocis scoꝵ corporũ assistens altari. aliquãdo dixit offeruiiꝰ tibi petre.¬
aut paule. aut mypriane: Sed quod offert᷑: offertur dõ qͥ martyres
coronauit. apud memorias eoꝵ quos coronauit: Colinuis ergo marty¬
res. eo cultũ dilectionis& societatis: quia & in hac utta coliuit᷑ scĩ honu
nes: quorscor. ad tale̾ ꝓ euangelica ueritate passionem paratum esse
sentimꝰ. S illos tanto deuotiꝰ: quãto securius: post incerta onũa superata.
Quos etiã sidentiori laude p̾dicamus iãinuita felitiori uictores: quani
inista adhucusq pugnantes At uero. illo cultu qͥ grece latria dicit᷑.
latine uno itebo dici non potest. cu̾sit ꝓpria quedã diuinitatidebita

Expanded text:
ad excitandam imitationem, vel ut meritis eorum consociemur, atque orationibus adjuvemur . Ita tamen ut nulli martyrum, sed ipsi Deo martyrum sacrificemus, quamvis in memoriis martyrum constituamus altaria. Nemo enim in locis sanctorum corporum assistens altari aliquaaut Paule aut Cypriane, sed quod offertur, offertur deo, qui martyres coronauit, apud memorias eorum quos coronauit, ut ex ietatis, quo et in hac vita coluntur sancti homines Dei, quorum cor ad talem pro evangelica veritate passionem paratum esse sentimus; sed illos tanto devotius, quanto securius post incerta omnia superata; quanto etiam fidentiori laude praedicamus jam in vita feliciori victores, quam in ista adhuc usque pugnantes. At illo cultu, qui Graece λατρεία dicitur, Latine uno verbo dici non potest, cum sit quaedam proprie divinitati debita
Abbreviated transcription (Latin):
no qͥ ꝑse cutione diocletiam & maximnasi. ad trocleas extenti:  suslibus
cesi pͥquã digiti eor subulis transsoci st̃.: & dedorso eoꝵ lore. pcsa. adal teus¬
u slaouos trncidati: coronã marterũ consecuti st̃. fodẽ die. petragor iuas

Expanded text:
ni, qui persecutione Diocletiani et Maximiani, ad trochleas extenti, et fustibus caesi, postquam digiti eorum subulis transfixi sunt, et de dorso eorum lora praecisa, ad ultimum gladio trucidati, coronam martyrii consecuti sunt. Eodem die Petra
Abbreviated transcription (Latin):
seru anda: quatũ hane siue aliarũ sc̃arũ seraptararũ do ct uona
sedula iuedtatione plegentes: & plan&e. sub ditabicat adue
quauocati sunt. ope diuina amminiculati in fatiga balie abra¬
lent: &. ꝓtã pussimo pͥncipe. qͥoblucrũ animarũ hoc sacrunseres ieno¬
bile conciliũ ad hane formã õgerẽdã & statuendã salutseris aioio¬
pairũ dic tis studiose excerpsit: & inunũ breuit satisq. eͦ grient
cogessit. & scimomialib canonice degentib tenendã precersusei
inqua cõtinetur quales abbatisse p̃serende sinit. qualit̃ eisdem sc̃¬
monialis nisii c laustra monasteru iiuendũ. quid aplatis Etipe
din dandũ. quib docum̃tis & uirtutũ instrum̃tis eroruãde sent.
quati ñ hac formula uiuendi inspecta: & dõ sibi adiutoriũ p̃bete.
humiliter suscepta & efficacit᷑ inpleta: cũ bonor operu̾̃lata¬
padib uenienti sponso apparare. atq eius thalamũ ingredi
merantur:¬

Expanded text:
arum sanctarum Scripturarum documenta, sedula meditatione perlegentes et praelati et subditi, vocatione qua vocati sunt, ope divina adminiculati, infatigabiliter ambulent, et pro tam piissimo principe, qui ob lucrum animarum hoc sacrum et venerabile concilium ad hanc formam congerendam et statuendam salutiferis admo sanctorum Patrum dictis studiose excerpsit, et in unum breviter satisque congruenter congessit, et sanctimonialibus canonice degentibus tenendam percensuit. In qua continetur quales eis abbatissae praeferendae sint, qualiter eisdem sanctimoniandiorum dandum, quibus documentis et virtutum instrumentis exornandae sint: quatenus hac formula vivendi inspecta, et Deo sibi adjutorium praebente, humiliter suscepta et efficaciter impleta, cum bonorum operum lampadibus venienti sponso apparere, atque ejus thalamum ingredi mereantur
Abbreviated transcription (Latin):
psalmi .iiii. lectiones .ii.
perentur fr̃samane usq ad sextã & sexta usq: ad nora uaent
lectionis & ad nonã reddant codices: Et̃ postquã refeceru iise¬
ue inorto. siue ubicũq necesse fuerit fatiant opuse usq ad hare lucer¬
acuq re aꝓlica eni uita optamꝰ uiuere .Ne mocuinur utioa¬
quio aget: ut nonsimili m̃ iuditio mur murator ꝓ ei re uerdnter
obeduan bĩ patre suu post dm̃ honorent. p̃posito suo re uerentian¬
deferant : sicut decet scõs Sedentes adm̃sam taceans: audiero edo
eetone s s iaut aliquid op suerit: p̃posit̾ sit sollieitus. Qauieroit̾ elo¬

Expanded text:
psalmi quatuor, lectiones duae. II. Operentur a mane usque ad sextam, et a sexta usque ad nonam vacent lectioni; et ad nonam reddent codices. Et postquam refecerint, sive in horto, ubicunque necesse fuerit, faciant opus usque ad horam luceracunque re: apostolica enim vita optamus vivere . Nemo cum murmure aliquid faciat, ut non simili judicio murmuratorum pereat. Fideliter obediant: patrem suum post Deum honorent; praeposito suo deferant, sicut decet sanctos. Sedentes ad mensam taceant, audientes lectionem; si autem aliquid opus fuerit, praeposit
Abbreviated transcription (Latin):
cũ in nomine scẽ &. indiuidue trinitatis. xp̃ianisimꝰ acglouosissimus
Ihuldo nuicus suꝑno munere uictor augustus: anno in car
ru sui tertio: aquis grani palatio Generalẽ scmq: uo cass&e. co̾uentũ.
& cepiss&e. scđ̾m ardentissimã erga diuinũcultũ sibi celitꝰ inspiratã
uolũtate. multa congrua &. necessaria de em̃datione sc̃e dĩ eccłe.
illus iudelice. amore. qui eã suo sco & pͥtioso redemit sanguine:
eiq seaffuturũ usq ad cõsũmationẽ pollicitꝰ ẽ scłi: sollerter ac cu¬
riose ꝑtractare : eousq inter cetera ꝑuentũ ẽ. ut eũdẽ scm̃ & ue¬
nerabilẽ dõ annuente aggraegatũ conuentũ consuler&. inimo
talitatẽ mmus  docu iusto diligebant. ꝗd facto opusee̾t Ad¬
iunxit eniã monẽdõ. ut quia canonicoꝵ uita sparsim insacris
canonib & in scoꝵ patrũ dictis erat inclita: ꝓpt̾ simplices quosq
ninꝰq capaces. aliquã exeisdẽ sacris canonib & sco̾ꝵ patrũ dic¬

Expanded text:
Cum in nomine sanctae et individuae Trinitatis Christianissimus ac gloriosissimus Ludovicus superno munere victor Augustus, anno incarnarii sui tertio, Aquisgrani palatio generalem sanctumque convocasset conventum et coepisset, secundum ardentissimam erga divinum cultum sibi coelitus inspiratam voluntatem, multa congrua et necessaria de emendatione sanctae Ecclesiae, illius videlicet amore, qui eam suo sancto et pretioso redemit sanguine, eique se adfuturum usque ad consummationem pollicitus est saeculi, solerter ac curiose pertractare: eo usque inter caetera perventum est, ut eumdem sanctum et venerabilem, Deo annuente, aggregatum conventum consuleret, imo ctalitate justo diligebant, quid facto opus esset. Adjunxit etiam monendo, ut quia canonicorum vita sparsim in sacris canonibus et in sanctorum Patrum dictis erat indita, propter simplices quosque minusque capaces, aliquam ex eisdem sacris canonibus, et sanctorum Patrum dic
Abbreviated transcription (Latin):
nore ac memoria tãtoꝵ sacram̃toꝵ his temporib ad eẽ nos
U esprĩ autẽ nominatũ ÷ asidere qđ uesꝑ uocat᷑. &. deciden¬
te sole exorit᷑ D equo ꝓpħa dicit Et uesperũ suꝑfilios ho¬
minũ ꝓducere facit De coupletis¬

Expanded text:
nore ac memoria tantorum sacramentorum his temporibus adesse nos nore ac memoria tantorum sacramentorum his temporibus adesse nos . Vesperum autem nominatur a sidere quod Vesper vocatur, et decidente sole exoritur, de quo propheta dicit: Et vesperum super filios hominum producere facit . CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
nas horas trinitatis ꝑfectio. aut laudat᷑ celebratiomnibs: out
paib mipetrat᷑: Lice & si conputet᷑ diurna celebrrtas ꝑqua
mundus : quadrisario diuisus intrinitare saluatꝰ. Siqͥdẽ
r innocte stationes uigilie militaris in quatuor partes diuise
tius horarũ spacus secernunt᷑: ut &. in ipsis nocturnismiũ¬
dialib ꝙ ossiciis ⁊ructatis misteriũ ueneret᷑: de uesꝑtuus:¬
sesptinũ diurnisinis ofsiciũ. & alt̾ne lucis occasus: cuiꝰ exue¬
Uteri testam̃to sollenpnis: celebratio: Deniq hoc tempore.
ueterũ sacrisicia offerri adoleriꝙ altario aromata &. turamos
erat. Testis: homidic̃ ille. regio acsacer dotali ꝑsunctus osfi¬
cio. dicens Dirigat᷑ oratio mea sicut incensũ inco̾spectutuo
eleuatio manuũ mearũ sacrisiciũ uesꝑtinũ. In nouo qͦq
testam̃to. eo tempore dñs ac saluator nĩt cenãtib apostolis uus¬
terui suicorporis & sangiunis ininitio tradidit. ut tempus

Expanded text:
ternas horas Trinitatis perfectio, aut laudatur celebritatibus, aut precibus impetratur. Licet et si computetur diurna celebritas, per  significatur, quia mundus quadrifario divisus, in Trinitate salvatus. Siquidem et in nocte stationes vigiliae militaris in quatuor partes divisae, ternis horarum spatiis secernuntur, ut et in ipsis nocturnis mundialibusque officiis Trinitatis mysterium veneretur. CAPUertinum diurni finis officium et alternae lucis occasus est. Cujus ex Veteri Testamento solemnis est celebratio. Denique hoc tempore veterum sacrificia offerri adolerique altario aromata et thura mos erat. Testis est hymnidicus ille, regio ac sacerdotali perfunctus officio, dicens: Dirigatur oratio mea, sicut incensum in conspectu tuo: elevatio manuum mearum sacrificium vespertinum . In Novo Testamento eodem tempore Dominus et Salvator noster coenantibus apostolis mysterium sui corporis et sanguinis in initio tradidit: ut tempus
Abbreviated transcription (Latin):
Ciquis prb̃r aut diaconus. & om̃ino quilib& exclero parro¬
chiã ꝓpriã deserens. ad aliã ꝓperauit. deinde om̃ino trans¬
migrans ualiam parrochiã ꝑ multa tempora nititur im¬
morari: ulterius ibide̾ non ministr& o axime: siuocãti
suo ep̃o. & regredi ad ꝓpriã parrochiã cõmonãti obedire
contepserint. Quod si inhac indisciplinatione ꝑdurant.
aministerio modis om̃ib remoueantur. ita ut nequa¬
quã locũ restitutionis inueniant. Si uͦ ꝓhac caula dãp¬
natũ alter ep̃ssusceperit: hic & ia a cõniuui coerceat᷑

Expanded text:
quis presbyter, aut diaconus, et omnino quilibet ex clero, parochiam propriam deserens, ad aliam properaverit: dein omnino demigrans, in alia parochia per multa tempora nititur immorari, ulterius ibidem non ministret: maxime, si vocanti suo episcopo, et regredi ad propriam parochiam commonenti obedire contempserit. Quod si in hac indisciplinatione perdurat, a ministerio modis omnibus removeatur: ita ut nequaquam locum restitutionis inveniat. Si vero pro hac causa damnatum alter episcopus suscipiat, hic etia
Abbreviated transcription (Latin):
contra ꝓ pheras. nemo contra euangeliũ facit sine periculo
Inde cretali pãp leonis. qđ usurã non solũ clericrexigere non
debent: sedntee laici xp̃iaui:
Iec hoc quoq p̃iereunaũ eẽ. duximus quoldã lueri trrpis cresie¬
& in laicos qui ꝓpianosse dici cupiunt cõdolemꝰ: Quod uindicari
acrius i eos quisuerint cõsutati decernimꝰ ut onũs peccandi
opartunitas adimatur: In antieeno concilio. de his esum
Ni qui inderosunt prbi &. diaconi. & acariib abslinenro ꝓ laeu¬
it eas quidẽ cõtingere. &ita siuoluerint cõtineren uod seri
tantũ sas abhominant᷑. ut nec olera que cũ eis coquuntur eristi¬
meur conedenda: tanquã non cõsentientes regule. ab ordine
iaconiseptẽ debent esse uixta regula. lic& ualde maguia sit
diutas I d ipsũ aũt : & actuum apłoꝵ liber insinuat. qusane¬

Expanded text:
contra prophetas, nemo contra Evangelia facit sine periculocontra prophetas, nemo contra Evangelia facit sine periculo3, scriptum est, quod usuram non solum clerici exigere non debeant, sed nec laici Christiani. Nec hoc quoque praetereundum esse duximus, quosdam lucri turpis cupii Christianos se dici cupiunt, condolemus. Quod vindicari acrius in eos qui fuerint confutati decernimus, ut omnis peccandi opportunitas adimatur. CAPUT LXIII. De his, qui  qui in clero sunt presbyteri et diaconi, et a carnibus abstinent, placuit eas quidem contingere, et ita si voluerint, continere. Quod si in tantum eas abominantur, ut nec olera, quae cum eis coquuntur, existiment comedenda, tanquam non consentientes regulae, ab ordine iaconi septem esse debent juxta regulam, licet et valde magna sit civitas. Idipsum autem et Actuum apostolorum liber insinuat. CA
Abbreviated transcription (Latin):
Qđ nullus ecclesiasticoꝵ intabernis comedere debeat: ud
uod non oporteat sacro ministerio deditos aprb̃isusq addiaco¬
nos. a̾ reliquu ecclesiasticũ ordine̾. id ÷ usq ad sub diaconos. lecto¬
res. cantores. exorcistas. & ostiarios. & numero continentiui
& monachoꝵ ingredi tabernas In cartagineusi cõcilio de auprina:¬
urelius ep̃s dixit. a uaritie cupiditas. quã rerũ om̃iũ maloꝵ ma¬
irẽ eẽ. nemo dubit&. ꝓinde in hibenda est. ne quis alienos sines
usurpet. aut ꝑpremiũ terminos patrũ statutos transcendãt.
nec om̃ino cuiquã clericoꝵ liceat de qualib& re fenus accipere.
quã quã nouelle sug gestiones. que uel obscure sunt. uel subge¬
nere latent: inspecte a nob̾ sormã accipient. Ceterũ dequib
aꝑtissime diuinitus scriptura sancxit: non ẽ. differenda sentẽnã¬
sed potius exequenda: Proide quod in laicis rep̾henditur. id muluo
magis deba& indericis p̃ damnari. Unuersũ cõcilũ dixra. ulemo

Expanded text:
 nullus ecclesiasticorum in tabernis comedere debeat. CXXVII. Quod non oporteat sacro ministerio deditos a presbyteris usque ad diaconos, et reliquum ecclesiasticum ordinem, id est usque ad subdiaconos, lectores, cantores, exorcistas et ostiarios, et ex numero continentium et monachorum, ingredi tabernas. urelius episcopus dixit: Avaritiae cupiditas, quam rerum omnium malarum matrem esse, nemo qui dubitet, proinde inhibenda est, ne quis alienos fines usurpet, aut per praemium terminos Patrum statutos transcendat, nec omnino cuiquam clericorum liceat de qualibet re fenus accipere. Quanquam novellae suggestiones, quae vel obscurae sunt, vel sub genere latent, inspectae a nobis, formam accipient, caeterum de quibus apertissime divina Scriptura sanxit, non esed potius exsequenda. Proinde quod in laicis reprehenditur, id multo magis debet in clericis praedamnari. Universum concilium dixit: Nemo