comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
preditus ad libidines adulestentulorũ excitandas accõmodatus. Qui ut sellã¬
dicus et assentatõnib in asmii consuetudinẽ penitꝰ ĩmersit oppianicus cõtinuo
sperare cepit hoc se auilio tanꝙͣ aliqua machina admota caꝑe asimi adolestẽtiã¬
et fortunas eiꝰ par̾as expugnare posse. Racõ excogitata larini est res translata
ronã. Iniri eĩ consiliũ faciliꝰ in solitudine ꝑfice᷑ eiusmod cõmodiꝰ in tuiba posse¬
arbitrati sũt/ Asimus cũ auilio romã est profectus hos uestigiis oppianicus secu

Expanded text:
praeditus ad libidines adulescentulorum excitandas accommodata. qui ut se blanpraeditus ad libidines adulescentulorum excitandas accommodata. qui ut se blanditiis et adsentationibus in Asuvi consuetudinem penitus immersit, Oppianicus continuo sperare coepit hoc se Avillio tamquam aliqua machina admota capere Asuvi adulescentiaet fortunas eius patrias expugnare posse. ratio excogitata Larini est, res translata Romam; inire enim consilium facilius in solitudine, perficere rem eius modi commodius in turba possearbit
Abbreviated transcription (Latin):
euis filiũ fuce̾t heredem eũ tutorẽ liberis  dstriꝑsit quid oppianicꝰ feterit ag¬
lieri legata erat a flio si qui natus eẽt eam p̃ntem oppianicus non debitam
mulieri soluit si hec solutõ legatoꝵ. et nõ mertes abor tõnis appellanda est. Quo
illa p̃cio accepto multisqi p̾terea munib que tũ ex tabulis oppiauici reatabant᷑.
spem illam quã in aluo cõmendatani a uio continebat ucta aualcia steleri oppiania uen¬
didit. Nichil posse iã ad hanc improbitatem addi uidet᷑ actendite exitũ que mulier
ob testatõne uiri decem illis mensibz ne domũ quidem ullam infi socius sue nosse de¬
buit hec quĩto mense post uiri mortem ip̃i oppianico nupsit que nuiptie non siutuone
fuerũt. erant enĩ non mat̾monii dignitate s steleris societate cõiuncte Quid illa ce¬
celebrata fuit auilius quidã larinas ꝑdita nequicia et sũma egestate arte quadã

Expanded text:
ius filium faceret heredem, eum tutorem liberis non adscripsit. quid Oppianicus fecerit cogius filium faceret heredem, eum tutorem liberis non adscripsit. quid Oppianicus fecerit coglieri legata erat a filio, si qui natus esset, eam praesentem Oppianicus non debitam mulieri solvit, si haec solutio legatorum et non merces abortionis appellanda est. quo illa pretio accepto multisque praeterea muneribus quae tum ex tabulis Oppianici recitabantur spem illam quam in alvo commendatam a viro continebat victa avaritia sceleri Oppianici vendidit. nihil posse iam ad hanc improbitatem addi videtur; attendite exitum. quae mulier obtestatione viri decem illis mensibus ne domum quidem ullam nisi socrus suae nosse debuit, haec quinto mense post viri mortem ipsi Oppianico nupsit. quae nuptiae non diuturnae fuerunt; erant enim non matrimoni dignitate sed sceleris societate coniunctae. quid? illa cae sermone celebrata! fuit Avillius quidam Larino perdita nequitia et summa egestate, arte quadam
Abbreviated transcription (Latin):
spem parẽtis memoriã noĩs. sussidiũ genis heredẽ famille designatĩ rer p̃.
ciũẽ suftulisset. Quãto est oppianicq̃ in eadẽ muiria marore supplitio dignus
si quide ila cũ suo coepori ũnii attulisset seipã cruciauit᷑ hic aut̃ idem illud ef¬
fecit ꝑ aliem corꝑis mortẽ atq cruciatũ. Ceteri non uĩdent᷑ in singlã hom̃ib
musta parricidia sustiꝑe posse oppianita muẽtus est qui in bno corpore p̃lures
necaret. Itaq cũ hãt eius consuetudinẽ audatiãq cognosteret auũculus illiq̃
roctauit᷑ eẽt ne pregnans. que cũ se eẽ respondisset ab ea petiuit ut se mortuo
apud dineã q̃ tũ ei mulieri socrus erat quo ad pareret hĩcaret diligentiom¬
q adhiberet ut id quod conteꝑat ẜ̾uaret. ut soluũ parere possẽt. Itaq ei testõ
legut grandem pecumã a filio si qui natus cẽt ab secundo horede nchil legat
Quid de oppianico suspitatꝰ sit uidetis quid iuditarit obsturĩ non est nã cũ¬

Expanded text:
parentis, memoriam nominis, subsidium generis, heredem familiae, designatum rei publicae civem sustulisset. quanto est Oppianicus in eadem iniuria maiore supplicio dignus! si quidem illa, cum suo corpori vim attulisset, se ipsa cruciavit, hic autem idem illud effecit per alieni corporis mortem atque cruciatum. ceteri non videntur in singulis hominibus multa parricidia suscipere posse, Oppianicus inventus est qui in uno corpore pluris necaret. itaque cum hanc eius consuetudinem audaciamque cognosset avunculus illius rrogavit essetne praegnas. quae cum se esse respondisset, ab ea petivit ut se mortuo apud Dinaeam — quae tum ei mulieri socrus erat — quoad pareret habitaret diligentiamque adhiberet ut id quod conceperat servare et salvum parere posset. itaque ei testamento legat grandem pecuniam a filio si qui natus esset; ab secundo herede nil legat. quid de Oppianico suspicatus sit videtis; quid iudicarit obscurum non est. nam cu
Abbreviated transcription (Latin):
ri ꝙ oppianĩti nõ mõ uita s eciã nomẽ añ c̾ tempus pp᷑ ignotũ fuisset
Indignissimũ porro iuderet᷑ c̾tũuentũ eẽ inuocentem pecũa hant deide
suspitõnem augeret staieni improbitas et nõ nullorũ eiꝯ sumliũ uddicũ

Expanded text:
ri — quod Oppianici non modo vita sed etiam nomen ante illud tempus populo ignotum fuisset, ri — quod Oppianici non modo vita sed etiam nomen ante illud tempus populo ignotum fuisset, indignissimum porro videretur circumventum esse innocentem pecunia, hanc deinde suspicionem augeret Staieni improbitas et non nullorum eius similium iudicum
Abbreviated transcription (Latin):
ienus accerfitus ab oppianico uenit Iam cetera nota sũĩ omiĩb ut cũ illo oppi¬
auitꝰ egerit de pecuma. ut ille se redditurũ eõ dixerit. ut corũ ẜmonẽ c̃m
audieruit dĩri bomi qui tũ consulto proꝑter in occulto steti ssent. ut res pa¬
lefacta et in forũ prolata et pecimo omĩs a scaieno extorta utq erepta sit
huia siaiem ꝑsona ppͦ ian nota. atqi ꝓspecta ab nulla turpi suspitõne
flotrebat surossam eẽ as eo pecumã quã pro aeo ꝓroniũciasset qui etãn
in contõne non intelligebant neq enĩ docebant. uersatam eẽ in iudicio mẽ
tõnem peciuẽ stiebant innocentem reũ condempnatũ audiebant stalem¬
siã condempnatũ uidebant non gratis id ab eo factum eẽ ꝙ hoĩeni no¬
rant iudicabant similis in bulbo. in gueta in aluis nõ milłis suspicio am¬
sistebat/ Ittiq confite or licet enĩ iam impune hoc p̃ẜitini in loco confite¬

Expanded text:
lenus, accessitus ab Oppianico, venit, Iam cetera nota sunt omnibus: ut cum illo Oppianicus egerit de pecunia: ut ille se redditurum esse dixerit: ut eorum sermonem omnem audierint viri boni, qui tum consulto protefacta et in forum prolata et pecunia omnis Staieno extorta atque erepta sit. huius Staieni persona populo iam nota atque perspecta ab nulla turpi suspicione abhorrebat; suppressam esse ab eo pecuniam quam pro reo pronuntiasset qui erant in contione non intelltionem pecuniae sentiebant. Innocentem reum condemnatum esseaudiebant: Staletia condemnatum videbant; non gratiis id ab eo factum esse, quod hominem norant, iudicabant. Similis in Bulbo, in Gutta, in aliis non nullis suspicio consistebat. itaque confiteor — licet enim iam impune hoc praesertim in loco confite
Abbreviated transcription (Latin):
liberes ne mat̾ni quidẽ corꝑis custodia tegere potuissẽt chenoria teneo mile¬
siam quãdam msie̾m cũ essem in asia qd ab heredib suia acce pta peciuma par¬
tũ sibi ipã medicanẽtis abecisset capitalio cẽ dompnatã neq mingiaraux¬

Expanded text:
liberos ne materni quidem corporis custodiae tegere potuissent. memoria teneo Mileliberos ne materni quidem corporis custodiae tegere potuissent. memoria teneo Milesiam quandam mulierem, cum essem in Asia, quod ab heredibus secundis accepta pecunia partum sibi ipsa medicamentis abegisset, rei capitalis esse damnatam; nec in
Abbreviated transcription (Latin):
aisliqͥ nioetue copore fuerũt Eodẽq ueneno .c. oppiancũ foe̾m necauit. neqi estihor
satis tam et si in ip̃o fiat̾no parricidio nullũ feclus p̃cerim ssũ tĩdetur. taniẽ ut
ad hoc nefuriũ faciꝰ accedẽt aditũ sibi alus stelid ante mumuit nã cũ eet
grauida uiria fr̃s hxor et iam appinquare partus bideret᷑ mulie rẽ beneno nt̃¬
fecit ũt buacũ illa qd euit ex fritoe conceptli necaretur / Post foenĩ adcroe ssus
est qui fero iam exhausto illo poculo mortis cũ et de suo et de heoris interitu
camaret et testin mnutare cuꝑet in ip̃a significatõne huiq uoluntatis mortuus
Ita mulierem ne partu e̾ius ab hereditate frat̾ua eocluderet necauit frio
aut̃ siberas p̾us bĩta p̾uauit ꝙ illi hat̃ a natura ꝓpͥam sutem actiꝑe potueuũt
ut onĩs inte lligerẽt nichil ei clausũ niclus sanccli eẽ posse cuiq audaoti frõ

Expanded text:
in illius mortuae corpore fuerunt. eodemque veneno C.Gaium Oppianicum fratrem necavit. neque est hoc in illius mortuae corpore fuerunt. eodemque veneno C.Gaium Oppianicum fratrem necavit. neque est hoc satis; tametsi in ipso fraterno parricidio nullum scelus praetermissum videtur, tamen ut ad hoc nefarium facinus accederet aditum sibi aliis sceleribus ante munivit. nam cum esset gravida Auria, fratris uxor, et iam appropinquare partus putaretur, mulierem veneno interfecit ut una illud quod erat ex fratre conceptum necaretur. post fratrem adgressus est; qui sero iam exhausto illo poculo mortis, cum et de suo et de uxoris interitu clamaret testamentumque mutare cuperet, in ipsa significatione huius voluntatis est mortuus. ita mulierem ne partu eius ab hereditate fraterna excluderetur necavit; fratris autem liberos prius vita privavit quam illi hanc a natura lucem accipere potuerunt; ut omnes intellegerent nihil ei clausum, nihil sanctum esse posse a cuius audacia fratris
Abbreviated transcription (Latin):
berba mulcor testili. audiebãt cũ unaquaq de ue a .p. camnncio hoĩo eloquẽtis¬
simo grauũt et dui dice̾tur. et est quisꝙͣ qui cũ hec cognouit suspicari possit op¬
pianicũ iudicio oppssũ et ccũuentũ esse innocentem: Aceruatĩ iam ueliqua iudi¬
ces dicani. ut ad ea q̃ ꝓpͥora hiiꝰ cause et adiu̾̃ctiora sũt ꝑueniã uos queso me¬
moria teneatis non michi hoc eẽ ꝓpofitum ut accusem oppianicũ mortuum
si cũ hec ꝑsuadere uobis belimi iudiciũ ab hoc nõ eõ ceruptũ hoc uti mito
ac fandamẽto defenfionis oppianicũ hoĩei steleratissimũ et nocentissimũ
eẽ dampnatũ qui uxori sue cluenciẽ que anuita huiꝰ habiti fuit cũ ipẽ pociiclĩ de dqs¬
ẜ subito illa in media potõne exclaniauit se maxino ciꝰ dolore m̃ori nec diuciꝙ
uixit ꝙͣ locuta est. nã in ip̃o ẜmone hoc et bõciferatõne mortua est et ad hl̃t mone̾¬
tam iepentinã socesqi morientis oĩa p̃terea que solent cẽ indicia et bestigia berem

Expanded text:
multorum testium, audiebant cum una quaque de re a P.Publio Cannutio, homine eloquentissimo, graviter et diu diceretur. et est quisquam qui, cum haec cognoverit, suspicari possit Oppianicum iudicio oppressum et circumventum esse innocentem? acervatim reliqua iam, iudices, dicam ut ad ea quae propiora huiusce causae et adiunctiora sunt perveniam. vos, quaeso, memoria teneatis non mihi hoc esse propositum ut accusem Oppianicum mortuum sed, cum hoc persuadere vobis velim, iudicium ab hoc non esse corruptum, hoc uti initio ac fundamento defensionis, Oppianicum, hominem sceleratissimum et nocentissimum, esse damnatum. qui uxori suae Cluentiae, quae amita huius habiti fuit, cum ipse poculum dedisset, subito illa in media potione exclamavit se maximo cum dolore emori nec diutius vixit quam locuta est; nam in ipso sermone hoc et vociferatione mortua est. et ad hanc mortem repentinam vocemque morientis omnia praeterea quae solent esse indicia et vestigia veneni
Abbreviated transcription (Latin):
causa reluquat᷑. uersatã eẽ in iudicio pecumã constat. et querit᷑ unde
profecta sit ab accusatore: an ab ueo: Actusator dicit hec. p̾mũ grauissĩs
cͥmĩb accusa bam ut nichis opus eẽt peciuã. deide condempnatum dd¬
ducebam/ ut ue eripi quidem pecumia posset. postremo etiã si absolutus
reus: pinnũ ipam iuultitudinem et acrocitatem c̾minũ ꝑtimeste bam
Denĩ fabricus ꝓpt̾ conscienciã mei steleris condempnatis. ne ẽc̃ condems

Expanded text:
causa relinquatur? versatam esse in iudicio pecuniam constat; ea quaeritur unde causa relinquatur? versatam esse in iudicio pecuniam constat; ea quaeritur unde profecta sit, ab accusatore an ab reo. dicit accusator haec: 'primum gravissimis criminibus accusabam, ut nihil opus esset pecunia; deinde condemnatum adducebam, ut ne eripi quidem pecunia posset; postremo, etiam si absolutusreus? 'primum ipsam multitudinem criminum et atrocitatem pertimescebam; deinde Fabriciis propter conscientiam mei
Abbreviated transcription (Latin):
hom̃i constitutum non disteptatõne distedi s clamore hominũ de fõro
inquitas at inuidia recessit ut qd̃ in tempore mali fuit nchil obsit quãd
in aiusa boni fuit prosit. Itaq nũc quẽ admodum audiar sentio nõ mõ
ab hia quorũ iudiciũ ac ꝓtãs est s eciã ab illis quorlĩ tñi est existimatõ
at tũ si dicerem non audirer non ꝙ alia res effet nũo eadem s tempꝯ
alud id adeo sit cognostite. Quis tũ auderet dice̾ nocentem condemp¬
natũ eẽ oppianicũ: Quis nũt id audet negare. Quis tũ posset arguere
ab oppianico iudiciũ temptatũ e̾ẽ peciuiã: Quis id hoc tempore inficiari pt̃.
cui tum liceret doce̾ oppianitũ reũ factũ ẽẽ tũ demq cũ duob ꝓroxunis
p̃iudicus condempnatꝰ eẽt: Quie est qui hoc tempore infirmare coner
Quare inudia remota quã dies mitigauit oratã mea deptata est urã fi¬
des acqi equitas a beritatis disceptatõne reiecit: quid est p̃terea quod in

Expanded text:
minum de foro ainiquitas atque invidia recessit, ut quod in tempore mali fuit nihil obsit, quod in causa boni fuit prosit. itaque nunc quem ad modum audiar sentio, non modo ab eis quorum iudicium ac potestas est sed etiam ab illis quorum tantum est existimatio. at tum si dicerem, non audirer, non quod alia res esset, immo eadem, sed tempus aliud. id adeo sic cognoscite. quis tum auderet dicere nocentem condemnatum esse Oppianicum? quis nunc audet negare? quis tum posset arguere ab Oppianico temptatum esse iudicium pecunia? quis id hoc tempore infitiari potest? cui tum liceret docere Oppianicum reum factum esse tum denique cum duobus proximis praeiudiciis condemnatus esset? quis est qui id hoc tempore infirmare conetur? qua re invidia remota quam dies mitigavit, oratio mea deprecata est, vestra fides atque aequitas a veritatis disceptatione reiecit, quid est praeterea quod in
Abbreviated transcription (Latin):
sũt grauia behement. eũ corrupisse qui in ꝑiculo fuerit. oũ qui metuerit. eũ
qui stem salutis in alia ratõne non habuerit eũ qui semꝑ singlãri fuerit
audacia. multa sũt eiusiodi berũ cũ hẽam rem non dubiam s aꝑtam acq
manifestam enumeratõ singłor argumẽtorũ non est ucciͣa. dĩc celio stagne

Expanded text:
sunt gravia vehementer, eum corrupisse qui in periculo fuerit, eum qui metuerit, eum sunt gravia vehementer, eum corrupisse qui in periculo fuerit, eum qui metuerit, eum qui spem salutis in alia ratione non habuerit, eum qui semper singulari fuerit audacia. multa sunt eius modi; verum cum habeam rem non dubiam sed apertam atque manifestam, enumeratio singulorum argumentorum non est necessaria. dico C.Gaio Ae
Abbreviated transcription (Latin):
nã si a uobis sic audior ut nũꝙͣ beiiguiꝰ neq actenciq̃ quẽ ꝙͣ auditũ putem.
taniẽ bocat me alio iã dudã tacita ueffra expectatõ que in obloqui uidetur
Quid ergo. negas ne illud iudiciũ ẽẽ cormptũ. non nego. s ab hoc corruptũ
non ẽẽ confirmo. a quo ig̾ est corruptũ: opnior primũ si nc̃tũ fuisset qui suã
exitus illiq uidicii futuꝰ esset: uecisumliq tñ eẽt eũ pociꝰ corrupisse qui me
cuisset ne ip̃e condempnaret᷑. ꝙͣ ille qui ueritꝰ ẽẽt ne alt̃ absoluẽtur deinde
cũ eẽt nemini dubiũ ꝙ iudicaĩ necesse esset eũ certe pociꝰ qui sibi aliqua ra
bis his cau sain probauisset unũ quidẽ certe ne mo erit tam miquus eluentio
qui michi non concedat si constet corruptũ illud ẽẽ iudiciũ. aut ab habito
ratõueni nullã huic corrumpendi fuisse: ex quo iitelligit᷑ ab oppiauico es̃
corruptũ tñ de illo ip̃o soparatĩ cognostite/ Atq ego illa non argum̃cabor q̃

Expanded text:
nam etsi a vobis sic audior ut numquam benignius neque attentius quemquam auditum putem, tamen vocat me alio iam dudum tacita vestra exspectatio quae mihi obloqui videtur: 'quid ergo? negasne illud iudicium esse corruptum?' non nego, sed ab hoc corruptum non esse confirmo. 'A quo igitur est corruptum?' opinor, primum, si incertum fuisset quisnam exitus illius iudici futurus esset, verimnaretur quam illum qui veritus esset ne alter absolveretur; deinde, cum esset non dubium quid iudicari necesse esset, eum certe potius qui sibi aliqua ratbis causam probavisset. Vnum quidem certe nemo erit tam inimicus Cluentio qui mihi non concedat, si constet corruptum illud esse iudicium, aut ab habito rationem nullam huic corrumpendi iudici fuisse, ex quo intellegitur ab Oppianico esse corruptum, tamen de illo ipso separatim cognoscite. atque ego illa non argumentabor quae
Abbreviated transcription (Latin):
diftiplua qui neq assosue̾ hoiẽm nocentissimũ possent neq eũ de quo eẽt
orta sustitõ peciuã oppugnatũ re illa iucogiita pͥmo condempnare uellent
non liquere dixerũt nõ uulli aut̃ feueri hoies hoc statuerũ quo quesq
aiõ quid fucet̾ spettari opoetere et si asni pecunia accepta terũ iudicabant tñ
mchilonũꝰ se supiorib sius iudicib constare putabant oportere. itts domp¬
uarũ. quũq om̃o fuerut qui islũ ur̃m innocentem oppiauicũ siue impiudẽcia
to oppianico statuii.s qͥntius homo maxme pplãris qui onñs toud et
contõnum uentos collutẽ consuesset oblatam sii facultatem putauit ut
ex ĩuidia senatoria posset crestere qᵈ eius ordinis iudicia mina iam probari
populo arbitiadat᷑ habet᷑ uña altera contio behemẽs et grauis accep isse r
fortuuas om̃i dicebat nulla ẽẽ iudicia. qui pecumosũ imitũ haberet
nicolumẽ eẽ neminem posse homines tocia ignari negocñ qui oppianicũ

Expanded text:
 possent neque eum de quo esset orta suspicio pecunia oppugnatum re illa incognita primo condemnare vellent, non liquere dixerunt. non nulli autem severi homines qui hoc statuerunt, quo quisque animo quid faceret spectari oportere, etsi alii pecunia accepta verum iudicabant, tamen nihilo minus se superioribus suis iudiciis constare putabant oportere; itaque damnarunt. quinque omnino fuerunt qui illum vestrum innocentem Oppianicum sive imprudentia to Oppianico statim L.Lucius Quinctius, homo maxime popularis, qui omnis rumorum et contionum ventos conligere consuesset, oblatam sibi facultatem putavit ut ex invidia senatoria posset crescere, quod eius ordinis iudicia minus iam probari populo arbitrabatur. habetur una atque altera contio vehemens et gravis; accepisse pefortunas omnium dicebat; nulla esse iudicia; qui pecuniosum inimicum haberet, incolumem esse neminem posse. homines totius ignari negoti, qui Oppianicum
Abbreviated transcription (Latin):
leficii constiã pt̾ritii omĩa ut a me paulo añ dicta sũt ex ponit. asimũq ab se uõ¬
silio oppianici int̾feccũ fatet᷑. Extrahit᷑ domo latitas oppianica a mamlio index
auiliq ex altã ꝑte coram tenetũt. hic iam quid reliqua q̃ritis maniluũ pleriq
noratis non ille honorẽ a puicia non studia uirtutis nõ ullũ existimatõnis bone
fructũ imꝙͣ cogitarat. s expetulanti a tq improbo sturra in distordns ciuitatis
ad eã colũp̃nam ad quã multorũ sepe cõuitus ꝑductus erat tũ suffiagiis ppłi
ꝑuenerat itaq rem cũ oppianico transigit pecumã ab eo accipit cam̃ et sustep¬
tam et manifestam relinquit Ac tũ in oppiauia cã c̾men hoc asuuianũ cũ testi¬

Expanded text:
lefici conscientia perterritus omnia, ut a me paulo ante dicta sunt, exponit Asuviumque a sese conlefici conscientia perterritus omnia, ut a me paulo ante dicta sunt, exponit Asuviumque a sese consilio Oppianici interfectum fatetur. extrahitur domo latitans Oppianicus a Manlio; index Avillius ex altera parte coram tenetur. hic quid iam reliqua quaeritis? Manlium plerique noratis; non ille honorem a pueritia, non studia virtutis, non ullum existimationis bonae fructum umquam cogitarat, sed ex petulanti atque improbo scurra in discordiis civitatis ad eam columnam ad quam multorum saepe conviciis perductus erat tum suffragiis populi pervenerat. itaque tum cum Oppianico transigit, pecuniam ab eo accipit, causam et susceptam et tam manifestam relinquit. ac tum in Oppianici causa crimen hoc Asuvianum cum testi
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ eẽt adolestens apud muliertulã quãdam atq ibi ꝑnoctaret et ibidẽ posteꝵ
cõmoraret᷑ auiliꝰ ut erat constitutũ simulat se egrotare et testm̃̃ facẽ uelle. op¬
pianicꝰ obsignatores ad eũ qui neq asimũ neq  luũ nossent adducit. et il¬
lũ asimum appellat ip̃e. Cestõ asumi noĩe obsignato discedit᷑. auiliq illico cõua¬
lescit asmniq aut breui illo tempore quasi ĩ hortulos iret in arenariãs quasdã
extͣ portan esquilinã ꝑductus occidit᷑ qui cũ unũ iam et alteꝵ diẽ de sidera¬
retͣ neq in his locis ui ex consuetudine querebatur inueniretur et oppianicꝰ
in foro larmatiũ dictitaret nuꝑse et suos amicos testm̃ eius obsignasse. liberti a sum
et non nulli amici quod eodie quo postremũ a suqͥ uisus erat. anilui cũ eo fuisse
et a multis uisũ eẽ constabat in eũ inuadũt ot hoiẽm añ pedes quĩti manisii q
tũ erat t̾ũuir constituũt atq ille continuo nullo teste nullo indice recentis maat¬

Expanded text:
ulam quandam atque ubi pernoctarat ibi diem posterum commoraretur, Avillius, ut erat constitutum, simulat se aegrotare et testamentum facere velle. Oppianicus obsignatores ad eum qui neque Asuvium neque Avillium nossent adducit et illum Asuvium appellat ipse; testamento Asuvi nomine obsignato disceditur. Avillius ilico convalescit; Asuvius autem brevi illo tempore, quasi in hortulos iret, in harenarias quasdam extra portam Esquilinam perductus occiditur. qui cum unum iam et alterum diem desideraretur neque in eis locis ubi ex consuetudine quaerebatur inveniretur, et Oppianicus in foro Larinatium dictitaret nuper se et suos amicos testamentum eius obsignasse, liberti Asuvi et non nulli amici, quod eo die quo postremum Asuvius visus erat Avillium cum eo fuisse et a multis visum esse constabat, in eum invadunt et hominem ante pedes Q. Manli qui tum erat triumvir constituunt. atque illic continuo nullo teste, nullo indice recentis ma
Abbreviated transcription (Latin):
complensqꝙ eorũ magnũ usũ esse stiebat frequẽtes eos ad me domũ ad dipoit
qui quãꝙ de homiie sicut ncce erat existimablt tñ ꝙ erat ex eodẽ mumapio
sue digintatio eẽ arbitrabant᷑ eũ quib res possent de fendere edq ae io
illud c̾men tantũ ac tam mamfestum eẽ arbitrarer sicut nec illa quid̃ ip̃i
qui m̃ichi tũ illam causam cõmendabant arbitiabant pollicitus h̃is sum
me oiã que uellent ad facturũ. res agi cepea est citatus est stamander irus
actusabat .p. cannutiꝰ homo ĩprimis ingeniosus et indicendo exeri tatus¬
actusa sat aũt̃ ille scamandrum uerbis tͥb uenenũ esse dep̃hensum om̃a te

Expanded text:
cum plerisque eorum magnum usum esse sciebat, frequentis eos ad me domum adduxit. cum plerisque eorum magnum usum esse sciebat, frequentis eos ad me domum adduxit. qui quamquam de homine sic ut necesse erat existimabant, tamen quod erat ex eodem municipio, suae dignitatis esse arbitrabantur eum quibus rebus possent defendere, idque a me ut illud crimen tantum ac tam manifestum esse arbitrarer, sicut ne illi ipsi quidem qui mihi tum illam causam commendabant arbitrabantur, pollicitus eis sum me omnia quae vellent esse facturum. res agi coepta est; citatus est Scamander reus. accusabat P.Publius Cannutius, homo in primis ingeniosus et in dicendo exercitatusaccusabat autem ille quidem Scamandrum verbis tribus, venenum esse deprensum. omnia te
Abbreviated transcription (Latin):
memisse uos arbitror ei placuit ut dyogenem habitus emeret a deophãto
quo faciliqi aut comp̃hende̾cur res eiꝰ iudico. aut falsa eẽ cognosceretur.
in iudiciuĩ adductus est: Quod ingemũ que facultas dicendi que a quopͣ
excogitata deffensio huic uni c̾mimi potuit obsistere: Simul et illud quis
est qui dubitet quin hac re comꝑta mamfestõq dep̃hensa aut obeunda moes
cluencio aut suscipienda accusatõ fuerit/ Satis eẽ arbitror demonstratũ iu¬
dices his t̾mĩb accusatũ eẽ oppianitũ ut honeste absolui nullo mõ potuu̾̃
cognoscite nũc ita reũ citatũ eẽ illũ ut ie semel atq iterũ p̃iditata con¬
dempnatus in iudiciũ benerit. nam cluenciꝰ iudices pͥmũ nomen oius de¬
tusit ciuq in manib uenenũ dep̃henderat. is erat sibertus fabriaioe ũ stamãdeor
ntetrrũ consisiũ udicii eorrupti nulla suspitõ simꝑex in iudiciũ cã seᵐ cnũ
sibi usud impendere ꝑitusũ uideret quod mit cũ acetrinatis uitimtat e

Expanded text:
minisse vos arbitror. ei placuit ut Diogenem habitus emeret a Cleophanto, quo facilius aut comprehenderetur res eius indicio aut falsa esse cognosceretur. in iudicium adductus est? quod ingenium, quae facultas dicendi, quae a quoquam excogitata defensio huic uni crimini potuit obsistere? simul et illud quis est qui dubitet quin hac re comperta manifestoque deprehensa aut obeunda mors Cluentio aut suscipienda accusatio fuerit? satis esse arbitror demonstratum, iudices, eis criminibus accusatum esse Oppianicum uti honeste absolvi nullo modo potuerit. cognoscite nunc ita reum citatum esse illum ut re semel atque iterum praeiudicata condemnatus in iudicium venerit. nam Cluentius, iudices, primum nomen eius dcuius in manibus venenum deprenderat. is erat libertus Fabriciorum, Scamander. integrum consilium, iudici corrupti nulla suspicio; simplex in iudicium causa, certa sibi illud impendere periculum videret, quod mihi cum Aletrinatibus vicinitatem et
Abbreviated transcription (Latin):
ps utniciũ.C iumo iudici questionis maximũ fecit ut ne sine st̃ueno in cõsiliũ
netu Cũq id em̃ ꝑ Suitores consusto negsigenas agi fiderrtur: ipe epublico
iudicio ad piuuatum stauem iudiciũ profectuo est: et islud pro pote st̃ eꝵ  hint¬
ti uessit stauenũ ip̃e id subsellia addupit consurgit in d ps pe tas ieta gnint¬
as opbiauictus. que tũ erat potestus palam feru belte dixisset/ ut staiems sa¬
ie posset quid cuiq deberet᷑ baria iuditũ genera nũmarii ꝑaua si ome nati
ut qui attipe in campo confuerũt his candidatis queũ nũmios supp̃ssos eẽ

Expanded text:
 Iunio iudici quaestionis maximum fecit ut ne sine illo in consilium iretur; cumque id ei per viatores consulto neglegentius agi videretur, ipse e publico iudicio ad privatum Staieni iudicium profectus est et illud pro potestate dimitti iussit; Staienum ipse ad subsellia adduxit. consurgitur in consilium, cum sententias Oppianicus, quae tum erat potestas, palam ferri velle dixisset ut Staienus scire posset quid cuique deberet. Varia iudicum genera; nummarii pauci sed omnes irati. Vt qui accipere in campo consuerunt eis ca
Abbreviated transcription (Latin):
sassia nubat et id magnoꝑe concendit illa aut̾ non admirat᷑ audaciã non impudẽ¬
ciam asꝑuat᷑ non deiq illã oppianici dextrã uiri sui sanguiẽ redũdante̾ refor¬
midat. s quod hẽret tres ille filios idcto se ab his nupcus abhoriẽ respondit. Op

Expanded text:
Sassia nubat et id magno opere contendit. illa autem non admiratur audaciam, non impudenSassia nubat et id magno opere contendit. illa autem non admiratur audaciam, non impudentiam aspernatur, non denique illam Oppianici domum viri sui sanguine redundantem reformidat, sed quod haberet ille tris filios, idcirco se ab eis nuptiis abhorrere respo
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ dixu et ab eceem sibi imꝑatũ ut auriũ illũ qui sis delatõnem nols et capi¬
ne piculum ostentarat. et alterũ auriũ et eiꝰ c. filiũ et sex uirium quo scqftre
in illo udite cotrũpendo dicebat᷑ eẽ bsus prostribendos mt̃ficiendosq ciuaret. Ita¬
q illis ciude sissime mĩfertis nõ mediocri ab eo ceti prostriptõis et mortis metu
teriebant᷑ his reb in causa iudicioq pate factis. quis est qui illũ absolui potiusse
arbitiaret᷑ atq lec ꝑua sũt cognoscite reliqua ut non alñ condempnatũ esse
oppianicũ. s aliquãdui nicolumẽ fuisse mniemin. Primũ bidete hominis audaciã
sassiam in matmoniũ duce̾ habiti matrẽ illã cuiq birũ aulũ auriĩ occederat con¬
cupiuit ucrũ impudentõr hic qui postulet an cuidelior illa si nbat. difficile dic¬
tu est si tamẽ utriusq humanicate constanciãq cognostite. pecit oppianica ut sisi

Expanded text:
eodem sibi esse imperatum ut A. Aurium illum qui sibi delationem nominis et capieodem sibi esse imperatum ut A. Aurium illum qui sibi delationem nominis et capitis periculum ostentarat, et alterum A. Aurium et eius L. filium et Sex. Vibium quo sequestre in illo indice corrumpendo dicebatur esse usus, proscribendos interficiendosque curaret. itaque illis crudelissime interfectis non mediocri ab eo ceteri proscriptionis et mortis metu terrebantur. his rebus in causa iudicioque patefactis quis est qui illum absolvi potuisse arbitretur? atque haec parva sunt; cognoscite reliqua ut non aliquando condemnatum esse Oppianicum sed aliquam diu incolumem fuisse miremini. primum videte hominis audaciam. Sassiam in matrimonium ducere, habiti matrem — illam cuius virum A. Aurium occiderat — concupivit. Vtrum impudentior hic qui postulet, an crudelior illa, si nubat, difficile dictu est; sed tamen utriusque humanitatem constantiamque cognoscite. petit Oppianicus ut sibi
Abbreviated transcription (Latin):
sicnti nuistis et redi repietio singilari stecere et audacia ꝑ quẽdam gallitamũ fam¬
ciare m suũ pmũ islũ iudicem ꝑeciuã corrupit. Seuide ip̃m aurisi non magnaiat¬
dura farta tollendũ int̾fitie ndũ ꝙ curauit Illi aut᷑ qui erant ad ꝓpinquũ inuestaran¬
dum et recupandũ profecti bãs larmũ ad aurios illis adosestentis ꝓpiquos suos
biuã tempo e ili qui erant in agrũ gallitũ profeci lariũ reu̾tunt᷑ nt̾ fectlĩ esse.
e. auriũ renũciant aĩ non solũ ꝓiqueũ s etiã ommũ larmatiũ odio oppiania
et ilis adiestentis imẜicordia commouent᷑. Itaq cũ aulꝰ auriq qui antea denũ¬
ciarat cla more hominem ac minis insequi cepisset larmo profugit et se in castra
ilam s spcte dimi urs uictoriam̃ larmũ in sũmo timore om̃i cũ acmatis aduolauit
Quatuor unre quos municipes feceraũt sustulit. se a solla et alios tres ip̃tea fator

Expanded text:
dacia, per quendam Gallicanum, familiarem suum, primum illum indicem pecunia corrupit, deinde ipsum M. Aurium non magna iactura facta tollendum interficiendumque curavit. illi autem qui erant ad propinquum investigandum et reciperandum profecti litteras Larinum ad Aurios, illius adulescentis suosque brevi tempore illi qui erant in agrum Gallicum profecti Larinum revertuntur; interfectum esse M.Marcum Aurium nuntiant. animi non solum propinquorum sed etiam omnium Larinatium odio Oppianici et illius adulescentis misericordia commoventur. itaque cum A.Aulus Aurius is qui antea denuntiarat clamore hominem ac minis insequi coepisset, Larino profugit et se in castra .Lucii Sullae vim atque victoriam Larinum in summo timore omnium cum armatis advolavit; quattuorviros quos municipes fecerant sustulit; se a Sulla et alios praeterea tr
Abbreviated transcription (Latin):
solent esse. ille ppt̃ pecumã liberos amicte̾ iocundũ eẽ duxit᷑. Senco udices uos
pro uĩa huãnitate his tantis scelerib hreuĩt a me demonstratis uehement ẽẽ dõ¬
motos quo tandem g anmo fuisse illos arbitramini. quib his de reb nõ mõ
audiendũ fuit ueui eciã iudicandũ. uos auditis de eo in quẽ iudices nõ eftis.
de eo quẽ non bidetis. de eo quẽ odisse non potestis. De eo qui et nature ⁊ legib
satiffecit. quẽ leges exilio natura morte muictauit. auditis nõ ab mimico au¬
ditis sine testib auditis cũ ea que appiosissime dici possũt breuĩt a me strictiq
dicunt᷑. Illi audiebãt de eo de quo iurati sentencias ferre de bebãt. de eo cuiq
p̃ntis nefariũ et consteleratũ uultũ intuebant᷑. de eo quẽ oderat ppt̃ audaciã¬

Expanded text:
solent esse, ille propter pecuniam liberos amittere iucundum esse duxit. Sentio, iudices, vos solent esse, ille propter pecuniam liberos amittere iucundum esse duxit. Sentio, iudices, vos pro vestra humanitate his tantis sceleribus breviter a me demonstratis vehementer esse commotos. quo tandem igitur animo fuisse illos arbitramini quibus his de rebus non modo audiendum fuit verum etiam iudicandum? vos auditis de eo in quem iudices non estis, de eo quem non videtis, de eo quem odisse iam non potestis, de eo qui et naturae et legibus satis fecit, quem leges exsilio, natura morte multavit, auditis non ab inimico, auditis sine testibus, auditis cum ea quae copiosissime dici possunt breviter strictimque dicuntur. illi audiebant de eo de quo iurati sententias ferre debebant, de eo cuius praesentis nefarium et consceleratum voltum intuebantur, de eo quem omnes odera
Abbreviated transcription (Latin):
uit ad eã moram que nupcuis affecebatur nam cũ hẽret ex nomine ante filium.
alt̃ aut̃ eiꝰ filiq papia natus tean apuli quod abest alarmo decẽ et occomilia pas¬
suũ apud matiem educaret᷑ aĩtessit subito sine cã puerũ teano qd face̾ insi ludis
publicis aut festis dieb antea non solebat. mater nichil mali mi sera suspitãs mit¬
cit ille se carentũ proficisti cũ simulasset eo ip̃o die puercũ hora undeciã in publico
ualens uisus eẽt ante noctẽ mortuꝰ ⁊ pos t̾die añꝙͣ luceret combustus est. Atq hũ
tantũ merorẽ matri priq homi rumor ꝙͣ quisꝙͣ ex oppianici familia nũciauit illa
cũ uno tempore audisset sibi non solũ filiũ s eciã exequiaꝵ munus ereptũ larmũ
confestin exanmata uenit. et ibi de integro funq iam sepulto filio fecit dies nõdũ
decõ init̾tesserat cũ ille alt̃ filiq infãs necatur. Itaq nubit oppianico continuo sas¬

Expanded text:
it ad eam moram quae nuptiis adferebatur. nam cum haberet ex Novia infantem filium, alter autem eius filius Papia natus Teani, quod abest ab Larino xviii milia passuum, apud matrem educaretur, arcessit subito sine causa puerum Teano, quod facere nisi ludis publicis aut festis diebus antea non solebat. mater misera nihil mali suspicans mittit. ille se Tarentum proficisci cum simulasset, eo ipso die puer, cum hora undecima in publico valens visus esset, ante noctem mortuus et postridie ante quam luceret combustus est. atque hunc tantum maerorem matri prius hominum rumor quam quisquam ex Oppianici familia nuntiavit. illa cum uno tempore audisset sibi non solum filium sed etiam exsequiarum munus ereptum, Larinum confestim exanimata venit et ibi de integro funus iam sepulto filio fecit. dies nondum decem intercesserant cum ille alter filius infans necatur. itaque nubit Oppianico continuo Sas
Abbreviated transcription (Latin):
quis negat: te appello oppianite te tite atti quoꝵ alt̃ eloquẽtia dampnatõnẽ
illani alt̃ tacra pietate deplorat audete nerare ab oppianico scuieno iudici
pecuniam datã negate negate inꝙͣ in eoloco quid reticetis: At negare non po¬
tostis quod repetistis. quod confessi estis. quod abstulistis quo caudẽ igit᷑ ore¬
mentõnem corrupti iudicii facctia / cũ ab ista ꝑte iuditi pecumam ante iud

Expanded text:
ice, appello, te, T.Tite Atti, quorum alter eloquentia damnationem illam, alter tacita pietate deplorat; audete negare ab Oppianico Staieno iudici pecuniam datam, negate, negate, inquam, meo loco. quid tacetis? an negare non potestis quod repetistis, quod confessi estis, quod abstulistis? quo tandem igitur orementionem corrupti iudici facitis, cum ab ista parte iudici pec
Abbreviated transcription (Latin):
hoieã sũt tota ex asia feugacissum fãssimii a greregin enoxiaten ed liita¬
te remoti sstum ptts fanulias suo contenti. oratores iusticami. agros hũt
⁊ naturo ꝑ souos ⁊ di sigenitia custuraq miesior eel eniqsce auatu hu
sectabunt huc alicubi in crustrmiuo aut in upenati paruisses. ucrũ qt
cnto no est dictum pedis oompensari pxetunũ songe oiõ a tyberi aud cantũ.
qito in seoto eciã actanẽnon cl̃ exertitu eriusset isi dutem tesephum muenis¬
set . st co ncedo id quoqi ꝓsatuit id oppidum regio dolectatut emusstar muent
est ge honore existnatõne pecuma pͥncepo iliꝯ c̃tatis .  soc m̃
lierem imbecilli consilii satio locupletem ꝑlexit. de canus a

Expanded text:
homines sunt tota ex Asia frugalissimi, sanctissimi, a Graecorum luxuria et levitate remotissimi, patres familias suo contenti, aratores, rusticani; agros habent et natura perbonos et diligentia culturaque meliores. in hisce delectabant, hic alicubi in Crustumino aut in Capenati paravisses. verum esto; Catonis est dictum 'pedibus compensari pecuniam.' longe omnino a Tiberi ad Caicum, quo in loco etiam Agamemnon cum exercitu errasset, nisi ducem Telephum invenisset. sed concedo id quoque; placuit oppidum, regio delectavit. emisses. Amyntas est genere, honore, existimatione, pecunia princeps illius civitatis. huius socrum, mulierem imbecilli consili, satis locupletem, pellexit Decianus a
Abbreviated transcription (Latin):
Cetera cũ tua recordabere et si persepe iurtuti tamẽ plerũq felicitati tue congra¬
culabere De nobis aut̃ quos in re pu ͣ tecũ saluos simul eẽ uoliusti quociẽs cogi¬
tabis totiẽs de maximis tius beneficus tociens de icredibli liberalitate tociem¬
e simglari sapiã tua cogitabis que nõ mõ sume bona sed nnmrũ audebo uel sola
dignitas ut a uirtute hec unata cetera a fortuã cõmodata esse bideant᷑ Nolĩ
igit᷑ in conẜuandis bonis biris defatigari non cupiditate aliqua p̃ft̾i aut pra¬
uitate lapsis si opinione officii stulta forcasse certe non impba et spẽ quadam
rei pu ͨ ͤ. non eñ tua ulla culpa est si te aliqui timuerũt contraq sũma laus
ꝙ mĩme timendũ fuisse senserũt. Nũc uero uenio ad grauissima q̃relam et ut᷑¬
cissimã suspitõnem tuã ħ̃ non tibi ipĩ magis ꝙͣ cũ omĩb ciuib tũ iaxime nos

Expanded text:
cetera cum tua recordabere, etsi persaepe virtuti, tamen plerumque felicitati tuae gracetera cum tua recordabere, etsi persaepe virtuti, tamen plerumque felicitati tuae gratulabere: de nobis quos in re publica tecum simul esse voluisti quotiens cogitabis, totiens de maximis tuis beneficiis, totiens de incredibili liberalitate, totiee singulari sapientia cogitabis: quae non modo summa bona sed nimirum audebo vel sola dignitas ut haec a virtute donata, cetera a fortuna commodata esse videantur. noli igitur in conservandis viris bonis defetigari, non cupiditate praesertim aliqua aut pravitate lapsis, sed opinione offici stulta fortasse, certe non improba, et specie quadam rei publicae. non enim tua ulla culpa est, si te aliqui timuerunt, contraque summa laus, quod minime timendum fuisse senserunt. nunc venio ad gravissimam querelam et atrocissimam suspicionem tuam, quae non tibi ipsi magis
Abbreviated transcription (Latin):
ciues eos uis martis ꝑculit non Ira uictorie ut dubitare debeat nemo qn ml¬
tos si fieri posset .g. c. ab inferis excitaret qͣm̃ ex eaacie confuat quos p̃t̾¬
alltius uero ꝑtis nichil ampliꝰ eo dicã ꝙͣ id quod om̃s uerebam᷑ mimis racũdã
fucurã fuisse uictoriam Quidam eĩ nõ modo armati f nũdũ eciã ocõsi mina¬
bant᷑ nec quid̃ quisq sensisset sed ubi fuisset iogitandũ ẽẽ dicebant ut michi
quidem uideant dn immortales eciã si penas a popło .r. os aliquod delictum
expetiuerũt qui cuule bellũ tantũ et tam luctuosum excitauerũt uel placati
Iam uel saciati alñ ceñ spem salutis ad clemenciam uictoris et sapiãm contulis¬
se Quare gaude isto tuo tã excellenti bono et frue̾ ã fortuã et głiã tũ etiã et¬
natura et morib tus ex quo quidem maxiniꝰ est friutus Iocũditasq sapienti

Expanded text:
cives, eos Martis vis perculit, non ira victorie, ut dubitare debeat nemo, quin mulcives, eos Martis vis perculit, non ira victorie, ut dubitare debeat nemo, quin multos, si fieri posset, Cesar ab inferis excitaret, quoniam ex eadem acie conservat, quos potealterius vero partis nihil amplius dico quam id quod omnes verebamur, nimis iracundam futuram fuisse victoriam. quidam enim non modo armatis sed interdum etiam otiosis minabantur, nec quid quisque sensisset, sed ubi fuisset cogitandum esse dicebant; ut mihi quidem videantur di immortales, etiam si poenas a populo Romano ob aliquod delictum expetiverunt, qui civile bellum tantum et tam luctuosum excitaverunt, vel placati iam vel satiati aliquando omnem spem salutis ad clementiam victoris et sapientiam contulisse. qua re gaude tuo isto tam excellenti bono et fruere cum fortuna et gloria tum etiam natura et moribus tuis; ex quo quidem maximus est fructus iucunditasque sapienti.
Abbreviated transcription (Latin):
inte gra re multa de pace dixi et in ip̃o bello eadem eciã cũ capitis mei ꝑulo
sensi ex quo nemo iã erit tã ĩustus reꝵ existimator qui dubitet que desaris
de bello uolũtas fui̾t. cũ pacis auctores confuãdoᷤ statĩ censuerit cecĩs fuĩt̾ ira¬
cõr.atq id̾ minus mirũ uideret᷑ fortasse tũ cũ esset incͣtus exitus et anceps
fortuã belli Qui uero uictor pacis auctores diligit Is profecto declarat se ma¬
luisse non dimicare ꝙͣ unic̾e atq huiꝯ quidẽ rei .m. marcello sum cestis nr̃i enĩ
sensus sꝑ ut in pate sic tũ eciã in bello congouebãt quociẽs ego eũ et quanto
cũ dolore uidi cũ insolenciã cetõꝵ hom̃i tũ eciã ip̃ius uictorie ferocitatẽ extimes¬
centẽ quo gracõr tua liberalitas g a sar nobis qui illã uidimus de bet eẽ non
exitu t̾nnãtam gladiũ uagiia uacuũ in uibe non uidimus Quos amisimus

Expanded text:
integra re multa de pace dixi et in ipso bello eadem etiam cum capitis mei periculo integra re multa de pace dixi et in ipso bello eadem etiam cum capitis mei periculo sensi. ex quo nemo erit tam iniustus rerum existimator qui dubitet quae Caesaris de bello voluntas fuerit, cum pacis auctores conservandos statim censuerit, ceteris fuerit iratior. atque id minus mirum fortasse tum cum esset incertus exitus et anceps fortuna belli: qui vero victor pacis auctores diligit, is profecto declarat maluisse se non dimicare quam vincere. atque huius quidem rei M. Marcello sum testis. nostri enim sensus ut in pace semper, sic tum etiam in bello congruebant. quotiens ego eum et quanto cum dolore vidi, cum insolentiam certorum hominum tum etiam ipsius victoriae ferocitatem extimescentem! quo gratior tua liberalitas, C. Caesar, nobis qui illa vidimus debet esse. non exitu terminatam, gladium vagina vacuum in urbe non vidimus. Quos amisimus
Abbreviated transcription (Latin):
nullo de p̃cante/ Reliquos amplissimos uiros et fibi ppõs et priẽ reddidit quorũ
eciã frequẽciam et dignitatẽ hoc ip̃o in consessu bidetis nõ ille induxit hostes
in curiã s iudicauit a plerisq ignoratõne pocius et falso et mani mẽtu ꝙ cupi¬
Sitate aut crudelitate bellũ oẽ susceptũ quoquidẽ in bello semꝑ de pace agend pr¬
caui semꝑq dolui nõ modo patem s eciã orõnem ciuam pacem flagitantiũ re¬
pudiati neq eĩ ego illa nẽq ulla uir ꝙͣ sũ secutus arma ciuilia semꝑq mea con¬
silia patis et toge socia non belli acq armoꝵ fuu̾t homiẽm sũ secutus p̾uato
officõ nõ ꝓu ͦ tantũq apud me tratiamini fidelis memoria ualuit ut nulla
nõ mõ cupiditate s ne spe quidẽ prudẽs et sciẽs tãꝙͣ ad inti̾tum iuerem uolũ¬
tariũ Quod quidem meũ consiliũ mĩme obsturũ fuit Nã et in hoc ordine

Expanded text:
nullo deprecante, reliquos amplissimos viros et sibi ipsos et patriae reddidit, quorum nullo deprecante, reliquos amplissimos viros et sibi ipsos et patriae reddidit, quorum et frequentiam et dignitatem hoc ipso in consessu videtis, non ille hostis induxit in curiam, sed iudicavit a plerisque ignoratione potius et falso atque inani metu quam cupiditate aut crudelitate bellum esse susceptum. quo quidem in bello semper de pace audiendum putavi semperque dolui non modo pacem sed etiam orationem civium pacem flagitantium repudiari. neque enim ego illa nec ulla umquam secutus sum arma civilia semperque mea consilia officio, non publico, tantumque apud me grati animi fidelis memoria valuit ut nulla non modo cupiditate sed ne spe quidem prudens et sciens tamquam ad interitum ruerem voluntarium. quod quidem meum consilium minime obscurum fuit. nam et in hoc ordine
Abbreviated transcription (Latin):
nitas detħet tantũ afferat laudib et ceteros quidem om̃s bictores bellor um
ciuiliũ Ian ante equitate et imsericoidia bicens hodierno tẽro dis terpm uicifti
teretrr ut hoc quod̾ ditam ꝓuide intelligi possit auditu utq ego ogitans sentõ
ip̃am sictoiam sicisse bideris cũ ea q̃ ilsa eiat adepta sictis emsista m̃ento
ipiuo burtorie conditõne iure om̃o bicti occidissemꝰ clemẽcie tue iudito cõs¬
nati suanits. Recte itit bñꝰ Inutus es a quo ecĩa ip̃ius bictorie conditõ
us deuita est atq hoc iudiciũ g. cesar pe ꝙ late pateat attendite. cm̃o¬
eñ qui ad illa arma fato sumus nestio quo rri pilͬ mi seio funestoqz compulsi et¬
si aliqua culpa tenem᷑ erroris humani stelere certe liberati sumus nã cũ.m.
maicellũ dep̃cantib uobis rei puͭ ͤ conẜuauit memet michi et item reipu ͤ

Expanded text:
urnitas detrahet, tantum adferet laudibus. et ceteros quidem omnis victores bellorum urnitas detrahet, tantum adferet laudibus. et ceteros quidem omnis victores bellorum civilium iam antea aequitate et misericordia viceras: hodierno vero die te ipse vicisti. vereor ut hoc quod dicam perinde intellegi possit auditu atque ipse cogitans sentio: ipsam victoriam vicisse videris, cum ea quae erant adempta victis remisisti. nam cum ipsius victoriae iure omnes victi occidissemus, clementiae tuae iudicio conservati sumus. recte igitur unus invictus es a quo etiam ipsius victoriae condicio visque devicta est. atque hoc C. Caesaris  qui ad illa arma fato sumus nescio quo rei publicae misero funestoque compulsi, etsi aliqua culpa tenemur erroris humani, ab scelere certe liberati sumus. nam cum M. Marcellum deprecantibus vobis rei publicae conservavit, me et mihi et item rei publicae,
Abbreviated transcription (Latin):
intuenur cuiq mentẽ sensusq et os c̾mmꝰ ut quid quĩd belli fortina telignũ
ei pute fecit̾ id̾ eẽ saluũ delis. quib laudib efferemus quib ftrsio pro¬
lor meu̾ pectus memoria effudit quib tu eciã mortius marcho martelloᷤ
contiato degentatem suã reddidisti nobilissimãq famlia iam ad pauids
red̾actam pene ab interitu uendicasti huc tu iit tiue maxnms e mu¬
merabłib gratulatoĩd uire antepones hec em̃ bmus res est ꝓp̾a .g. cesaris
retere duce te greste Magne ille quidem si tamẽ magnoq comitatu huiq aũt
ree tit edem et dix es et comes que quidem tanta est ut tropheis et momi¬
mentis tiua nulła umꝙͣ allatura finem sit etas nchil em̃ est opere et ma¬
nu factũ quod nõ ass̃ confitiat et consumat betustus at uert hectua ns¬
titia et lentas añm floreste̾t cothidie magis ita ut quãtũ oꝑib tuis diut¬

Expanded text:
intuemur, cuius mentem sensusque et os cernimus, ut, quicquid belli fortuna reliquum intuemur, cuius mentem sensusque et os cernimus, ut, quicquid belli fortuna reliquum rei publicae fecerit, id esse salvum velis, quibus laudibus efferemus, quibus studiis prolorum meum pectus memoria offudit, quibus tu etiam mortuis M. Marcello conservato dignitatem suam reddidisti nobilissimamque familiam iam ad paucos redactam paene ab interitu vindicasti. hunc tu diem tuis maximis et innumerabilibus gratulationibus iure anteponis. haec enim res unius est propria C. Caesaris; ceterae duce te gestae magnae illae quidem, sed tamen multo magnoque comitatu. huius autem rei tu idem dux es et comes: quae quidem tanta est ut tropaeis et monumentis tuis adlatura finem sit aetas—nihil est enim opere et manu factum quod non conficiat et consumat vetustas— at haec tua iustitia et lenitas florescet cotidie magis. ita quantum operibus tuis diut