comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
teras ꝙ uohis eẽ arbitͣmini. Contanimabat o̾s¬
anum sacusegium saismaticorum annõ contani¬
nabat: g contaminabat: iam tunc periit eccle¬
sia non erat unde ꝓpagare tumi. Si autem nõ
contaminabat: quo scelere alieno posfunt ⁊ loni¬
tate contaminari inocentes: scifmatis sacrilegi¬
o hon possunt: Quare gͦ seꝑastis: Orare ẽ
seuiora que fingitis fugitis ipm̃ sacrisegũ scisma¬
tis. qd est om̃ib grauius cõmisistis An forte
iam placet fata non fuisse iam illos uł scsmaticoᷤ
lłłetitos qui ex cõmunionem ecclie uł inscisma¬
te aliquo uł i hese fuerant baptizati quiataͣ¬
seundo ad eccliam ⁊ erioris suos p̾ͥstinos anathe¬
matrando destitant eẽ qd̾ erant. Ouomodo
ergo sine baptismo non siꝑ eos remanberant
scelera eorum: En ille baptisimus ⁊pi erat¬
S eis extͣ eccł̃ie cõmunionem ꝓdeẽ non pot̾it. Cũ
aũt uenerunt ⁊ anathemato pͥf̾ito errore ĩ eccͣe

Expanded text:
teras pro uobis esse arbitramini: contaminabat Cypteras pro uobis esse arbitramini: contaminabat Cyprianum sacrilegium schismaticorum an non contaminabat? si contaminabat, iam tunc periit -ecclesia, non erat . unde propagaremini. si autem non contaminabat, quo scelere alieno possunt in unitate contaminari innocentes, si schismatis sacrilegio non possunt? quare uos ergo separastis? quare, cum leuiora quae fingitis fugitis, ipsum sacrilegium schismatis quod est omnibus grauius commisistis? an forte iam placet fateri non fuisse iam illos uel schismaticos uel haereticos, qui extra communionem ecclesiae uel in schismate - aliquo uel in haerese fuerant baptizati, quia transeundo ad ecclesiam et errores suos pristinos anathemando destiterant esse quod erant? quomodo ergo sine baptismo non super eos remanserant scelera eorum? an ille baptismus Christi eratsed eis extra ecclesiae communionem prodesse non poterat, cum autem uen-erunt et anathemato praeterito errore in ecclesiae
Abbreviated transcription (Latin):
demq de retentib maximi anistis plenarii con¬
cilii sicut dicunt ore u̾idico non dubitauerunt
tale ꝓferte indicium. ut eos pͥmis illis scifiaa¬
titis qͥuos uiuos t̾ra sorbuit comꝑarent: Qni
runt. S cum uerum dicitur cui respond̾e non
possunt.¬
Sit uolumus. Tu quis es qui iudites alienũ
seruum᷑ Suo dommo stat aut cadat. Cum
aut̃ infirma ouis in solitudme aspicitur ubi pas¬
tor qui reclamet absens iudetur: dentes exerũ¬
tur frangitur guitur inualidum. Eonus hõ
sinolicos traditor: consule anime tue: esto xp̃i¬
anus. Oimꝓbam rab̾iem. Cum xpĩano dicttur
esto xpĩanus: quid aluid dicitur nfi se deuegare
xp̃anun ⁊ Nunqruid erat aliud quod dor̾e esi¬
titerunt fc̃ sunt mr̃es. An leuiꝰ putatur quodo
gladio minante qũ quod lungua insidiante cõ¬
muititur: Ad ista respondete lupi iapaces qui
pellib dumis nidiuĩ cupientes: beati ehpani lit¬

Expanded text:
denique de recentibus Maximianistis plenarii condenique de recentibus Maximianistis plenarii concilii, sicut dicunt, ore ueridico non dubitauerunt tale proferre iudicium, ut eos primis illis schismaticis quos uiuos terra sorbuit conpararent? qurunt. sed cum uerum dicitur, cui respondere non possuntsic uolumus. tu quis es qui iudices alienum seruum? suo domino stat aut cadit. cum autem infirma ouis in solitudine aspicitur, ubi pastor qui reclamet absens uidetur, dentes exeruntur, frangitur guttur inualidum: \'bonus homo, si non esses traditor; consule animae tuae, esto christianus.\' o inprobam rabiem! cum christiano dicitur: <esto christianus us: quid aliud docetur nisi se negare christianum? numquid erat aliud quod docere ctyres facti sunt? an leuius putatur quod gladio minante, quam quod lingua insidiante committitur? Ad ista respondete, lupi rapaces, qui pellibus ouinis indui cupientes beati Cypriani lit
Abbreviated transcription (Latin):
issent utiq sceleris. qmͣ si seimia cõmitt̾ent. quia
illud mitiꝰ illud gͣuius uindicatum ẽ. non huã¬
no arbitrio s diumo uidicio. Quare gͦ uos seꝑa¬
tis: Si ullus sensus in uobis ẽ. uidetis uos c̾te
quid respond̾i possit nõ ĩuenire. Non us adõ
inquiunt omĩa defec̾unt: ut non possimus res¬
pondesi uolumus. Tu quis es qui iuidices alie¬
num seruum: Suo dnõ stat aut cadit. Quod
eis dcm̃ intelligitur: qui uolebant nõ factis ma¬
ifestis fatlis s de alienis cordibus iudicare.
⁊am quomodo ip̃e tam multa de scelersb
scismatum ⁊ hesum loquitur. aut quonꝰ cani¬
tur in psalmis. Si uere iusticiam diligitis
recta uditate filii hominum. Cur aũt ip̃e do̾
cium udicate. Si non licet de aliquo udica¬
it Postremo ip̃i deillis tͣ ditorib quib flã
uidicauerimt. cur onrĩo uidicauerint de serue
alienis: Suo domino stasant aut cadebant. Eur

Expanded text:
issent utique sceleris quam si schisma committerent, quia issent utique sceleris quam si schisma committerent, quia illud mitius, illud grauius uindicatum est non humano arbitrio, sed diuino iudicio. Quare uos ergo separastis? si ullus sensus in uobis est, uidetis uos certe quid responderi possit non inuenire. non usque adeo\', inquiunt, omnia defecerunt, ut non possimus respondere: sic uolumus. tu quis es qui iudices alienum seruum? suo domino stat aut cadit it. quod eis dictum non intellegunt, qui uolebant non de factis manifestis, sed de alienis cordibus iudicare. nam quomodo ipse tam multa de sceleribus schismatum et haeresum loquitur? aut quomodo canitur in psalmis: si uere iustitiam diligitis, recta iudicate, filii hominum? cur autem ipse domm iudicium iudicate, si non licet de aliquo iudicare? postremo ipsi de.illis traditoribus, de quibus falsa iudicauerunt, cur omnino iudicauerunt de seruis alienis? suo domino stabant aut cadebant. cur
Abbreviated transcription (Latin):
arbitrio nr̃o dicentes dicentes ħ̾ graue ħ leue ẽ.
S afferamus stateram diuinam de scͥpturis scis
tanqmͣ de thesauris dnicis. Et in illa quid fit gͣ¬
uius appendamus. S a dnõ appensa recognosca¬
mus. Temꝑe illo quo dñs pͥora delicta recentib
penarum exemplis cauenda monstrauit. ⁊ ydolum
fabricatum atq adoratum est. ⁊ ꝓpħicus fiber ira
regis contemptoris incensus. ⁊ scisma temptatũ
ẏdolatͥa gladio punita est exustio libri bellica ce¬
de ⁊ pegrina captiuitate scisma hyatu t̾re sepul¬
tis auttorib uiuis. ⁊ cet̾is celesti igne consump¬
tib. Quis iam dubitau̾it ħ ẽẽ scełeratius cõmis¬
sum. qd̾ est grauius undicatum: A tasibus
sacrilegiis uenientes sine baptismo ut dicitis.¬
si tỹpͥanum nõ cõtaminabant: quomodo uos con¬
taminare pot̾ant non conuicti s confecti tradito¬
res. qui nõ si libros incendendos tradidissent. S
eos ipĩ suis manib incendissent: minoris fu¬

Expanded text:
 dicentes: hoc graue, hoc leue est,\' sed adferamus diuinam stateram de scripturis sanctis tamquam de thensauris dominicis et in illa quid sit grauius appendamus, immo non appendamus, sed a domino appensa recognoscamus. tempore illo, quo dominus priora delicta recentibus poenarum exemplis cauenda monstrauit et idolum fabricatum adque adoratum est et propheticus liber ira regis contemptoris iucensus et schisma temptatum, idololatria gladio punita est, exustio libri bellica caede et peregrina captiuitate, schisma hiatu terrae, sepultis auctoribus uiuis et ceteris caelesti igne consumptis. quis iam dubitauerit hoc esse sceleratius commissum quod est grauius uindicatum? a talibus sacrilegis uenientes sine baptismo ut dicitis Cyprianum non contaminabant: quomodo uos contaminare poterant non conuicti sed conficti traditores? qui non si libros incendendos tradidissent, sed eos ipsi suis manibus incendissent, minoris fu
Abbreviated transcription (Latin):
no hetitorum baptismo quidq ego ei rescpserĩ:
censens scilic quod semel ates it̾m ⁊ sepe tensui¬
mus. ħeticos ad eccł̃iam uenientes eccłie baptiᷤᷤ¬
mo baptizari ⁊ sanctificari oꝑtere. Item lecte
sunt uobis ⁊ alie iubaiani bit̾e quib ꝓ sua sin¬
cera ⁊ religiosa deuotione ad epłam m̃am rese̾¬
bens. non tantum consensit. s ⁊ instructum se
quid sentianius ꝓferamus. neminem iudican¬
tes: aut a uire cõmunionis aliquem si diu̾sum

Expanded text:
no haereticorum baptismo, et quid ego ei rescripserim, no haereticorum baptismo, et quid ego ei rescripserim, censens scilicet quod semel atque iterum et saepe censuimus haereticos ad ecclesiam uenientes ecclesiae baptismo baptizari et sanctificari oportere. item lectae sunt uobis et aliae Iubaiani litterae quibus pro sua sincera et religiosa deuotione ad epistulam nosbens non tantum consensit, sed etiam instructum se quid sentiamus proferamus neminem iudicantes aut a iure communicationis aliquem si d
Abbreviated transcription (Latin):
tur. N ob̾is hinc uidicare tem̾arium ẽ. Ue¬
iumptamen si qiuisqmͣ nunc cogat cͥciuncidi ali¬
quem more uidaico. ⁊ sic baptizari: multo am¬
plius detestatur ħ gemis humanum: qmͣ si
aliquis cogatur rebaptizari. QQuaꝓpter cum
petrus illud faciens. a pauło post̾iore corrigit᷑.
⁊ pacis ac unitatis uinculo custoditus ad mͣrty¬
rium ꝓuehitur: qnͣto fatilius ⁊ fortius qd̃ ꝑ
uniu̾se eccłie statuta firmatum est. uł unius ꝓ
pͥmus ita dix̾it qd̾ ei uid̾etur: ut in pate unita¬
tis eẽ uolu̾it etiam cum eis qui de hac re diu̾sa
sentirent: Qui udicat ipsũs ipͥmus sermo:
in eisdem contilii quod abistis ꝓfertur exordio.
N Iam ita se ħt. cum in unum carthaginem cõ
te eẽnt lict̾e iubaiani ad cỹpͥanum fc̃e. Item cy¬
pͥani ad iubaianum rescͥpte de ħeticis baptizan¬
dis. qd̾q post modum cypͥano uibaianus idem
rescͥpsit: ꝙypͥanus dixit. Audistis college diłc¬

Expanded text:
tur; nobis hinc iudicare temerarium est. uetur; nobis hinc iudicare temerarium est. uerumtamen si quisquam nunc cogat circumcidi aliquem more iudaico et sic baptizari, multo amplius detestatur hoc genus humanum quam si aliquis cogatur rebaptizari. quapropter cum Petrus illud faciens a Paulo posteriore corrigitur et pacis adque unitatis uinculo custoditus ad martyrium promouetur, quanto facilius et fortius, quod per uniuersae ecclesiae statuta firmatum est, uel unius eprianus ita dixerit quid ei uideretur, ut in pace unitatis esse uoluerit etiam cum eis, qui de hac re diuersa sentirent! quod indicat ipsius primus sermo in eiusdem concilii quod ab istis profertur exordio. nam ita se habet. Cum in unum Karthaginem corltae essent litterae Iubaiani ad Cyprianum factae, item Cypriani ad Iubaianum rescriptae de haereticis baptizandis quidque postmodum Cypriano Iubaianus idem rescripserit, Cyprianus dixit: audistis, collegae dilec
Abbreviated transcription (Latin):
petio coram om̃ĩb. Si tu cum sis uideus̃ gentilr̃
⁊ non iudace uiuis: quemad̾m gentes cogitiu¬
daizare. si potuit inqmͣ petrus contͣ regulam
iuitatis qmͣ post ea tota ecclia tenuit cog̾e Be¬
ticos uł scismaticos demo baptizari᷑ Puto ꝙ
sine ulla sui contumatia cypͥanus ept̃ petro a
postolo comꝑatur qrãtum ꝑͣtinet ad mͣrii coro¬
nam. Cet̾um magis uereri debeo ne in petrũ
contulnehosus existam. ¶ Uuis enim nesc̃
illum apłatus pͥmatum cuilib epãtui p̃feren¬
cdum : S etiam si distat cathedrarum grãi
una est̾ tam̃ mrͣm głia. Et si forte se inuicem
in aliquo p̾cedunt corda confitentium. ac ꝓ ue¬
ra fide in unitate caritatis morientium: dñs
nou̾it cuius octułta ⁊ mirabili dispensatione
grãrum latro in truce pendens semel eum confi¬
tetur ⁊ die ipõ i ꝑadẏsum mititur. petrus do¬
minum sequens ter eum negat: ⁊ corona disfꝰ¬

Expanded text:
Petro coram omnibus, Si tu cum sis Judaeus gentiliter Petro coram omnibus, Si tu cum sis Judaeus gentiliter et non judaice vivis; quemadmodum Gentes cogis judaizare ? Si potuit, inquam, Petrus contra veritatis reticos vel schismaticos denuo baptizari? Puto quod sine postolo comparatur, quantum attinet ad martyrii coronam. Caeterum magis vereri debeo, ne in Petrum contumeliosus existam. quis enim nescit illum apostolatus principatum cuilibet episcopatui praeferendum? sed etiamsi distat cathedrarum gratia, una est tamen martyrum gloria, et si forte se inuicem in aliquo praecedunt corda confitentium ac pro uera fide in unitate caritatis morientium, dominus nouerit, cuius occulta et mirabili dispensatione gratiarum latro in cruce pendens semel eum confitetur et die ipso in paradisum mittitur, Petrus dominum sequens ter eum negat et a corona differ
Abbreviated transcription (Latin):
nobis ⁊ concordie ⁊ spacientie tͥbuens ut non ꝑ¬
tmacit̾ nr̃a amemus. S que aliqnͣdo a fr̃ibus
⁊ collegis nr̃is utilit̾ ⁊ salubrit᷑ suggeruntur.
si fuit uera ⁊ legittima: ipã pocius nr̃a dicamus
Ette ubi cõmemorat cẏ̃panus quod etiam no
in scpturis sanctis didicimis apłm petrum in qᷤ
pͥmatus apłorum tam extellenti grã p̾minet. a¬
lit̾ qmͣ u̾itas postulabat. de cͥtumcisione ag̾e so¬
litume a postiore apło paulo ẽẽ correctum. Si
gͦ potuit petrus non recte in aliquo ingredi ad
u̾itatem euuͣgłii. ita ut gentes cog̾et iudaua¬
ie. quod paulus in ea scͥpsit apłus in qua deum
testatus est non se mentiri: ait enim. que autẽ
scribo uobis. ecce coram deo qi nõ mentior. ⁊ pt᷑
hanc tani sanctam atis t̾ribilem attestationem d̾i
narrauit ħ omĩa. in quib ait cum iudissem quia
non recte ingredunt᷑ ad u̾itatem eungłii. dixit.

Expanded text:
nobis et concordiae et patientiae tribuens, ut non pnobis et concordiae et patientiae tribuens, ut non pertinaciter nostra amemus, sed quae aliquando a fratribus et coilegis nostris utiliter et salubriter suggeruntursi sint vera et legitima, ipsa potius nostra ducamus . Ecce ubi commemorat Cyprianus, quod etiam nos in Scripturis sanctis didicimus, apostolum Petrum in quo primatus Apostolorum tam excellenti gratia praeeminet, aliter quam veritas postulabat de circumcisione agere solitum, a posteriore apostolo Paulo esse correctum. Si ergo potuit Petrus non recte in aliquo ingredi ad veritatem Evangelii, ita ut Gentes cogeret judaizare, quod Paulus in ea scribit Epistola, in qua Deum testatus est non se mentiri: ait enim, Quae autem scribo vobis, ecce coram Deo, quia non mentior : et post hanc tam sanctam atque terribilem attestationem Dei, narravit haec omnia, in quibus dixit, Cum vidissem quia non recte ingrediuntur ad veritatem Evangelii, dixi
Abbreviated transcription (Latin):
hñti: qmͣ differre nõ hñtem. Quid gͦ isti di¬
cunt cum u̾itatis u̾ib p̾focantur: cui consentue
nolunt: ¶ Cypanus iaquiunt cuiꝰ tantum
n̾tum nouimus tantamq doctuam: cũ młtis
hie. ⁊ ideo quisquis ab eis baptizatus ad eccłiã
uenerit esse in ecclesia haptirandum. ¶Nõ
ine t̾ret auctoritas cypͥani. quia reficit humilitas
cẏpriani. ¶ Nagnum quidem m̾itum nouimꝰ
epła ad quintum ita loquitur. Nam nͨ petrus
inquĩt quem p̾ͥmuri dñs elegit. ⁊ suꝑquem e¬
difitauit eccłiam suam cum secum paulus decͥ.¬
cumcisione post modum disceptaret indicauit
sͥ aliquid in solent̾ aut arrogant̾ assumpsit.
ut dice̾t se pͥmatum ten̾e. ⁊ obtemꝑari a nouel¬
lis ⁊ post̾is. sͥ pocius oport̾e. NIec r̾espexit paulũ
quod eccłie pͥus ꝑsecutor fuiss. S confilium ue¬
ritatis admisit. ⁊ rationi legitime qmͣ pailus
iuindicabat fatise consensit. documentum scilic

Expanded text:
habenti quam differre non habentem. Quid ergo isti dihabenti quam differre non habentem. Quid ergo isti dicunt cum ueritatis uiribus praefocantur, cui consentire nolunt? \'Cyprianus\', inquiunt, \'cuius tantum meritum nouimus tantamque doctrinam, cum multis habere, et ideo quisquis ab eis baptizatus ad ecclesiam uenerit esse in ecclesia baptizandum.\' non me terret auctoritas Cypriani, quia reficit humilitas Cypriani. magnum quidem meritum nouimus epistula ad Quintum ita loquitur: nam nec Petrus, inquit, quem primum dominus elegit et super quem aedificauit ecclesiam suam, cum secum Paulus de circumcisione possibi aliquid insolenter aut adroganter adsumpsit, ut diceret se primatum tenere et obtemperari a nouellis et posteris sibi potius oportere, nec despexit Paulum quod ecclesiae prius persecutor fuisset, sed consilium ueritatis admisit et rationi legitimae quam Paulus uindicabat facile consensit, documentum scilicet
Abbreviated transcription (Latin):
ea que tanqmͣ ex auctorita Incipit
te b̾i ꝙypͥani adu̾sus nos a .iiꝰ.¬
ꝑte donati ꝓferuntur ⁊ qnͣtum
sint adu̾sus eos a quib ꝓferuntur: adiuuant e
¶ dño demonstrare ꝓposui. Si qͣ ergo me respondẽ
memorare corg̾it. qmͣqmͣ id modice faciarr hus
qui iami illa leg̾unt ⁊ tenent. onerosum ẽ̃ non
debet. ¶Lmia ⁊ ea que istructioni sunt nccͣria.
sepuis oꝑtet insinuare taidiorib. ⁊ cum eadem
multiplicit᷑ uarieq ilsantur atq tractant᷑: ipõs
quo capaciore intelligentia p̾ditos adiuuant. ⁊
ad facsllitatem sciendi: ⁊ ad copiam disserendi¬
¶ Ioui etam quemadmodũ soleat contristare¬
sectorem cum ab eo loco quem g̾it in manib qũ
in asiquem noduni questionis incid̾it. in alium
mittitur. U eus solutionema requirat. qusẽ forte
non habet. Quaꝓpt̾ quetumq in aliis libris
iam diximus. Si nc̃citas p̾sentium questionum
breuit it̾are compulert: ignostant scientes. ne
offendantur nescientes. Satiꝰ est enim offerre

Expanded text:
ea quae tamquam ex auctoritate beati Cypriani aduersus nos a parte Donati proferuntur, et quantum sint aduersus eos a quibus proferuntur, adiuuante domino demonstrare proposui. si qua ergo me respondendmemorare coegerit, quamquam id modice faciam, his qui iam illa legerunt et tenent onerosum esse non debet, quia et ea quae instructioni sunt necessaria saepius oportet insinuare tardioribus, et cum eadem multipliciter uarieque uersantur adque tractantur, ipsos quoque capaciore intellegentia praeditos adiuuant et ad facilitatem sciendi et ad copiam disserendi. noui etiam quemadmodum soleat contristareectorem, cum ab eo libro quem gerit in manibus, quando in aliquem nodum quaestionis inciderit, in alium mittitur ubi eius solutionem requirat, quem forte non habet. quapropter quaecumque in aliis libris iam diximus si necessitas praesentium quaestionum breuiter iterare conpulerit, ignoscant scientes, ne offendantur nescientes. satius est enim offerre
Abbreviated transcription (Latin):
dicib eccliastitis pocuis qmͣ uictis litigatorib
tredidit. Si aut̃ nolustis ag̾e causam ur̃am ĩno¬
cens sest orbis t̾rarum qui dampnare nõ potuit
mauditos. ¶uare ergo uos ab mnocentib se¬
pastis: Satrilegium scismatis urĩ defend̾e non
ualetis. S b omitto. ħ dico. Si ues possent con¬
taminare traditores qui non sũt a uobis conuic¬
ti ⁊ aquib uos estis uicti: multo mag̃ possent
sacrisegia scismaticorum ⁊ heticorum sine bapͤ
Non se tam̃ ille seꝑauit. Et quia ꝑmanebat ec¬
desia maiifestum est esd̾ cortaminari nõ potuit.
Quare ergo uos non dico ab mnocentib qd̾ ꝓba¬
tur. S ab ipĩs quod non ꝓbatur. traditoribus
seꝑastis: An ut dit̾e ceꝑam grauiori funt tri¬
mina traditorum. qmͣ scismaticorũ: ⁊ ħ e ficorum

Expanded text:
dicibus ecclesiasticis potius quam uictis litigatoribus dicibus ecclesiasticis potius quam uictis litigatoribus credidit. si autem noluistis agere causam uestram, innocens est orbis terrarum, qui damnare non potuit inauditos. quare ergo uos ab innocentibus separastis? sacrilegium schismatis uestri defendere non ualetis. sed haec omitto, hoc dico: si uos possent contaminare traditores, qui non sunt a uobis conuicti et a quibus uos estis uicti, multo magis possent sacrilegia schismaticorum et haereticorum sine baptinon se tamen ille separauit, et quia permanebat ecclesia manifestum est quod contaminari non pQuare ergo vos, non dico ab innocentibus, quod probatur; sed ab ipsis, quod non probatur, traditoribus separastis? An, ut dicere coeperam, graviora sunt crimina traditorum quam schismaticorum? Non afferam
Abbreviated transcription (Latin):
qui ab ħeticis uł scismaticis uenerint agnito
in eis baptismo xp̃i non aud̾e it̾m baptizare.
Pos om̃s catholica unitas mat̾no sinu cõ¬
plectitur inuicem honera sua portantes ⁊ stu¬
dentes seruare unitatem spt̃ in uinculo pacis
donͨ alt̾is eorum si quid alit̾ sapiebant. ab illis
non contaminabantur: Si uera illi sentiebãt
ab istis non contaminabantur: Q uod uolue¬
ritis eligite. Si contammabant᷑. lam tunt nõ
erat eccł̃ia. Respondete. Unde huc existis
Si aũt ꝑmanebat eccł̃ia: nullo boni a malis
tali cõmunione contaminant᷑. Respondete. Qͣ¬
re uinculum dirupistis: An forte scismatici
quidem fuisse traditores manifestissima rerũ
gesta testantur. Et si tunc in illos quos argu¬
ebatis uera dic̾etis: cansam ur̃am unitati orb̃
t̾rarum ꝑsuasissetis. ut uobis retentis illi ex¬
cluderentur. Quod si conati estis fac̾e ⁊ non
obtimustis: mnoceus ⁊ orbis t̾tarum. qui iu¬

Expanded text:
qui ab haereticis uel schismaticis uenerint, agnito qui ab haereticis uel schismaticis uenerint, agnito in eis baptismo Christi non audere iterum baptizare. hos omnes catholica unitas materno sinu conplectitur inuicem dentes servare unitatem spiritus in vinculo pacis, donec alteris eorum, si quid aliter sapnon contaminabantur an contaminabantur? si uera illi sentiebant, ab istis non contaminabantur an contaminabantur? quod uolueritis eligite. si contaminabantur, iam tunc non erat ecclesia. respondete: unde huc existis? si autem permanebat ecclesia, nullo modo boni a malis tali communione contaminantur. respondete: quare uinculum dirrupistis? An forte schismatici quidem fuisse traditores manifestissima rerum gesta testantur. et si tunc in illos quos arguebatis uera diceretis, causam uestram unitati orbis terrarum persuasissetis, ut uobis retentis illi excluderentur. quod si conati estis facere et non optinuistis, innocens est orbis terrarum, qui iu
Abbreviated transcription (Latin):
hr̃e sine: sine baptismo tamen receptis cum
pcc̃a eorum tam ĩmania tamq satrisega suꝑ
ẽẽ cred̾ent: eis taiũ cõmunicare qmͣ seꝑari ab
unitate maluerunt. dicente cypͥano. neminẽ
uidicantes. aut a iure cõmunionis aliquem
si diu̾sum senserit amouentes. Si gͦ tali cõ¬
munione maloꝵ ꝑeurit uisti iam eccl̃ia tem¬
ꝑib cẏpͥani ꝑierat. Unde ergo extitit ori¬
go donati: Ubi ergo cathenatus est. Ubi bap¬
tizatus. ubi ordinatꝰ. qnͣ iam eccł̃iam contagio
cõiminionis extinx̾at.: Si aũt erat eccłia: nͥl
obeẽ mali bonis in una cõmunione potuerunt.
Quare nos sepastis: Ecce in unitate uideo cypͥ¬
anum ⁊ collegas eius qui fc̃õ concilio censuerũt
om̃s qui exͣ ext ecclie cõmunionem fiu̾nt bapti¬
zati baptismum non hr̃e. ⁊ idõ eis dandumeẽ
cum ueniunt. S ecce rursus in eadem ciuita¬
te uideo quosd̃am de hac re alit̾ sentire ⁊ eos

Expanded text:
habere, sine Baptismo tamen receptis, cum habere, sine Baptismo tamen receptis, cum peccata eorum tam immania tamque sacrilega super eos esse crederent, eis tamen communicare, quam separari ab unitate maluerunt, dicente Cypriano, Neminem neminem aut a iure communionis aliquem si diuersum senserit amouentes. Si ergo tali communione malorum pereunt iusti, iam ecclesia temporibus Cypriani perierat. unde igitur extitit origo Donati? ubi catechizatus est, ubi baptizatus, ubi ordinatus, quando iam ecclesiam contagio communionis extinxerat? si autem erat ecclesia, nihil obesse mali bonis in una communione potuerunt. quare uos separastis? ecce in unitate uideo Cyprianum et alios collegas eius, qui facto concilio censuerunt omnes, qui extra ecclesiae communionem fuerint baptizati non habere et ideo eis dandum esse cum ueniunt. sed ecce rursus in eadem unitate uideo quosdam de hac re diuersa sentire et eos,
Abbreviated transcription (Latin):
peret. quod cunalit̾ saꝑet sententiam dipise
opmionis uintulo non pposut unttatio:uyꝰ
ttac donatiste. cuuid ad y dictis. Si nr̃a sen¬
tentia de uaptismo uera est: om̃s qui alit̾ sa¬
piebant᷑. cypͥani temꝑib non sunt ab unitate
ccełie seꝑati don illud qd̾ alit̾ sapent deus a¬
lis reuesarent. Uos gͦ quare seꝑatione sacͥle
ga patis uinculum dirupistis: Si aũt ur̃a
fentencia de baptismo uera est: typͥantis ⁊ ce¬
t̾᷑ cum quib eum tale concilium celebrasse ꝑbi¬
betis cum eis qui alit̾ sapieb̾ant in unitate mã¬
serunt. Quare uos pacis uniculum dirupi¬
Quare uos seꝑastis. quare contͣ orbem t̾raꝵ
altare erexistis:Quare non cõmunicatis
legitis ⁊ scd̾m ipas uos uiuere dicitis: Bes¬
pondete qrͣuos seꝑastis: ꝓꝓt̾ea c̾te: ne malo¬
rum cõmunione ꝑiretis. Quomodo gͦ non
ꝑierunt cỹpͥams ⁊ tot college ipũis. qui cum
cred̾ent b̾eticos ⁊ scismaticos laptismum ñ

Expanded text:
nosceret, quod cum aliter saperet sententiam diuersae nosceret, quod cum aliter saperet sententiam diuersae opinionis uinculo non praeposuit unitatis. Uos itaque, Donatistae, quid ad haec dicitis? si nostra sententia de baptismo uera est, omnes qui aliter sapiebant Cypriani temporibus non sunt ab unitate ecclesiae separati, donec illud quod aliter saperent deus illis reuelaret. uos ergo quare separatione sacrilega pacis vinculum disrupistis? Si autem vestra sententia de Baptismo vera est, Cyprianus et caeteri cum quibus eum tale concilium celebrasse perhibetis, cum eis qui aliter sapiebant, in unitate manserunt: quare vos pacis vinculum disrupiquare vos separastis? Quare contra orbem terrarum altare erexistis? Quare non communicatis legitis, et secundum ipsas vos vivere dicitis? Respondete, quare vos separastis? Propterea certe, ne malorum communione periretis. Quomodo ergo non perierunt Cyprianus et tot collegae ipsius? Qui cum crederent haereticos et schismaticos Baptismum non
Abbreviated transcription (Latin):
humana. Humanum est gͦ aliquid alit̾ eħ¬
leris ħt sape. pp̾ea dicit alio loco. Quotauot
e ꝑfeti hͣ sapiamus. Et si quid aliquid alit¬
sapitis ⁊ quo deus nobis reuelabit. Quib
autem reuelat cum uolu̾it sue hac uita siue
post hanc uitam nisi ambulantib iniua paci
ꝑm nullam p̃cisionem deuiantib nõ quales
istisunt qui iuam pacis non cognouerunt noc
ꝓ aliud unitatis iunculum diruꝑunt. tq do¬
qs aplũs cum dixisset. ⁊ si quid alit̾ sapitis hec
quo uobis deus reuelabit: ne putarent. ẜeer
uiain patis ceͫ alig̾ sapieb̾ant sͥ posse reuelen
continuo addidit. Uerumptam̃ in quod ꝑueni¬
mus: in eo ambusemus. In quo ambułans oye¬
pͥanus ꝑseu̾antissima tolerantia: fuso sangiĩe
S mauntate fuso. quia si tradet corpus siunt
ut ardet. ⁊ non hr̃et cantatem nichil ei ꝑdesset
ꝑ martyrii confessionem uenit ad anglicar
futem. ut si non antea ibi cͥte reuelatum sa¬

Expanded text:
rehendat nisi humana. humanum est ergo aliquid alitrehendat nisi humana. humanum est ergo aliquid aliter sapere. propterea dicit alio loco: quotquot ergo perfecti, hoc sapiamus. et si quid aliter sapitis, hoc quoque uobis deus reuelabit. quibus autem reuelat cum uoluerit siue in hac uita siue post hanc uitam nisi ambulantibus in uia pacis et in nullam praecisionem deuiantibus, non quales isti sunt, qui uiam pacis non agnouerunt nec propter aliud unitatis uinculum dirruperunt?ideoque apostolus cum dixisset: et si quid aliter sapitis, hoc quoque uobis deus reuelabit, ne putarent praeter uiam pacis quod aliter sapiebant sibi posse reuelari, continuo addidit: uerumtamen in quod peruenimus in eo ambulemus. in quo ambulans Cyprianus perseuerantissima tolerantia non fuso sanguine sed in unitate fuso, quia si traderet corpus suum ut arderet et non haberet caritatem nihil ei prodesset, per martyrii confessionem peruenit ad angelicam lucem, ut si non antea, ibi certe reuelatum ag
Abbreviated transcription (Latin):
nem inditantes aut a iure cõmunionis aliqm
si diu̾sum senserit amnouentes. Alfum aũt
id quomodo acciꝑe potu̾it u̾itatem contͣ id
qd̾ sentiebat iuentam: ⁊ si litt̾e tacent m̾ita
clamant. Si epła non inuenitur: corona testa¬
tur. Si coucilium non indicat ep̃brim: conc¬
sortium indicat angłorum. Non enĩ ꝑuũ do¬
cumentum est pectatissime anime in ea unita¬
te mrium meruisse. Unde se diu̾sum sentiens
noluit seꝑare. Homines enim sumus. Uñ
asiquid alit saꝑe cimͣ res se ht̃: humana temp¬
tatio est. Numis aũt amando sententiam su¬
am uł iniudendo meliorib usq ad p̾cidende cõ¬
munionis ⁊ condendi scismatis uł hesis sacri¬
legum ꝑuenire:. dyasbolica p̾sumptio est. In
nuslo autem alit̾ saꝑe qmͣ seͥres habet. anglica
ꝑfectio est. Qluia itaq homines sumus. Qs
spe angłi sumus guib equales in reurbedtiõe
futur sumus: qm̃ diu non ẜemus ꝑfechonep

Expanded text:
nem judicantes, aut a jure communionis aliquem, nem judicantes, aut a jure communionis aliquem, si diversum senserit, amoventes. » Alterum aut quomodo accipere potuerit ueritatem contra id quod sentiebat inuentam, etsi litterae tacent, merita clamant. si epistula non inuenitur, corona testatur; si concilium non indicat episcoporsortium indicat angelorum. non enim paruum documentum est pacatissimae animae in ea unitate martyrium meruisse, unde se diuersum sentiens noluit separare. homines enim sumus, unde aliquid aliter sapere quam se res habet humana temptatio est. nimis autem amando sententiam suam uel inuidendo melioribus usque ad praecidendae communionis et condendi schismatis uel haeresis sacrilegium peruenire diabolica praesumptio est. in nullo autem aliter sapere quam se res habet angelica perfectio est. quia itaque homines sumus, sed spe angeli dei sumus, quibus aequales in resurrectione futuri sumus, quamdiu non habemus perfectionem
Abbreviated transcription (Latin):
santa amima. tam pacata. Et fortasse fem̃ ẽ:
Sari potuerunt. aut omĩa que mandata sunt.
nontius. Quomodo enim potuit ista ros tã¬
tis alttationum nebusis inuoluta. ad plenari¬
⁊ concisi lutusentam illustrationem confrra¬
tionent ꝓduci. iͥ primo diutius ꝑ orbio triꝑ
facit sanitas patis ut tum diutius abã obscuri¬
ora queriuntur ⁊ pp̃ inueniendi difficustatem di¬
usas paruunt in frat᷑na disceptatione sentenci¬
as don ad uerum liquidum ꝑuematur. uieu¬
lum ꝑmaneat unitatis. ne in ꝑte pcisa rema
rum patiens ⁊ humilis canitas in aͣ fructus ma¬
ior est comꝓbetur uł quomodo teneant in qua¬
umnitatem cum in reb obscuriorib. diu̾sa senti¬
unt ie quomodo accipiant u̾tatem. sum cont
uts sentiebant declaratam eẽ cognoscunt Qͦ¬
rum diuim manifestatum tenemus unũ mi
b̃o eypͥano. idꝵ quomodo tenu̾it unitatem cui
eis a quib diu̾sum sentiebat. Ait eñ. Nemi¬

Expanded text:
sancta anima, tam pacata: et fortasse factum essancta anima, tam pacata: et fortasse factum esdari potuerunt, aut omnia quae mandata sunt novimus. Quomodo enim potuit ista res tantis altercationum nebulis involuta, ad plenarii concilii luculentam illustrationem confirmationemque perduci, nisi primo diutius per orbis terrarum aret? Hoc autem facit sanitas pacis, ut cum diutius aliqua obscuriora quaeruntur, et propter inveniendi difficultatem, diversas pariunt in fraterna disceptatione sententias, donec ad verum liquidum perveniatur, vinculum permaneat unitatis, ne in parte praecisa remanrum patiens et humilis charitas, in qua fructus major est, comprobetur, vel quomodo teneant unitatem, cum in rebus obscurioribus diversa sentiunt; vel quomodo accipiant veritatem, cum contra id quod sentiebant, declaratam esse cognoscunt. Quorum duorum manifestatum tenemus unum in beato Cypriano, id est, quomodo tenuerit unitatem cum eis a quibus diversum sentiebat. Ait enim: « Nemi
Abbreviated transcription (Latin):
patientie tͥbuens. ut nõ ꝑtinatitꝰ nr̃a amemus.
S que aliqnͣdo a fr̃ibus ⁊ tollegis nr̃is utiliter
⁊ salubritꝰ sugg̾untur. si sunit uera ⁊ legntĩma
ipã pocius nr̃a dicamus: satis ostendit facili¬
me se correctum fuisse sñam suam. Sieius
ei demonstraret Raptisinum xp̃i sic dari p̾se
ab eis qui foras exierunt quemadmod amit¬
ti non potuit cum foras exirent. Unde multa
iam dixfmus./Hec nos ip̃ĩ tale aliguid au¬
deremus asserere nisi uniu̾se eccl̃ie concordis¬
suna auctoritate fumati. Qu ⁊ se sine dubis
cederet. Suiam ab illo temꝑe questioris huius
ultas eliqͣta ⁊ decłarata ꝑ psenarium conciliũ
solidareturs. Si enim petrum laudat ⁊ ẜdicat.
ab uno postiore collega picient̾ concorditerꝙ
correttum: qͣto ip̃e cicuis tum concilio ꝓuincie
cue umisi orbis austoritati patefã u̾itate ces
sisset / Eaia ꝓfecto ⁊ um uerum dicentit
demonstranti poset fatillime consentrre tam

Expanded text:
patientiae tribuens, ut non pertinaciter nostra amemus, patientiae tribuens, ut non pertinaciter nostra amemus, sed quae et salubriter suggeruntur, si sint uera et legitima, ipsa potius nostra dicamus, satis ostendit facillime se correcturum fuisse sententiam suam, si quis ei demonstraret baptismum Christi sic dari posse ab eis qui foras exierunt, quemadmodum amitti non potuit cum foras exirent, unde multa iam diximus. nec nos ipsi tale aliquid auderemus adserere nisi uniuersae ecclesiae concordissima auctoritate firmati, cui et, ipse sine dubio cederet, si iam illo tempore quaestionis huius ueritas eliquata et declarata per plenarium concilium solidaretur. si enim Petrum laudat et praedicat ab uno posteriore collega patienter concorditerque correctum, quanto ipse citius cum concilio prouinciae suae uniuersi orbis auctsisset? quia profecto et uni verum dicenti et demonstranti posset facillime consentire tam
Abbreviated transcription (Latin):
illa omio dubitari ⁊ disceptari non possit utrũ
uerum rectum sit quitquid in ea scͥptum ẽẽ con¬
stit̾it. epõꝵ aut̃ litt̾as que post confirmatum cano¬
nem uł scͥpte sunt uł scͥbiratur ⁊ ꝑ sermonẽ for¬
⁊ ꝑ concilia rep̾hendi si quid in eis forte deuiatũ
cias fiunt. plenariorum conciliorum auctoritate
que fiunt ex uniu̾so orbe xpĩano. sine ullis am¬
bagib ced̾e ipã q plenaria sepe pͥora post̾ioribus
emendari: cum aliquo exꝑimento rerum aꝑitur ꝙꝓ
clausum erat. ⁊ cognoscitur qd̾ latebat sine ullo ty¬
po sacrilege suꝑbie sine ulla inflata c̾uice arrogã¬
tie. sine ulla contentione liuide inuidie. cum scã
humilitate cum pace catholita cum caritate xp̃ĩa-¬
nae Quappt̾ sanctas cypͥanus. tanto excelsior
qnͣto humilior. qui documentum petri sic amauĩt
ut dic̾et decumentum scil nobis ⁊ concordie ⁊

Expanded text:
illa omnino dubitari et disceptari non possit, utrumilla omnino dubitari et disceptari non possit, utrum uerum uel utrum rectum sit quidquid in ea scriptum esse constiterit, episcoporum autem litteras, quae post confirmatum canonem uel scriptae sunt uel scribuntur, et per sermonem forper concilia licere reprehendi, si quid in eis forte a ueritategiones uel prouincias fiunt, plenariorum conciliorum auctoritati, quae fiunt ex uniuerso orbe christiano, sine ullis ambagibus cedere ipsaque plenaria saepe priora a posterioribus emendari, cum aliquo experimento rerum aperitur quod clausum erat et cognoscitur quod latebat, sine ullo tyfo sacrilegae superbiae, sine ulla inflata ceruice arrogantiae, sine ulla contentione liuidae inuidiae, -cum sancta humilitate, cum pace catholica, cum caritate christiana? Quapropter sanctus Cyprianus, tanto excelsior quanto humilior, qui documentum Petri sic amauit ut diceret: documentum scilicet nobis et concordiae et
Abbreviated transcription (Latin):
qnͣdo h̃t om̃is ep̃c ꝓ licentia lib̾tatis ⁊ potestatiᷤᷤ
sue arbitͥum ꝓpͥum tamq iudicari ab alio non
possit: qmͣ nec ip̃e potest alt̾um iudicare. Sed
expectemus uniu̾si iudicium dnĩ nr̃i ihũ xp̃i qͥ¬
unus est solus hñs potestatem ⁊ ppͥonendi nos
in eccłie sue gub̾natione. ⁊ de actu nr̃o udican¬
di. Nunc se si audent su ꝑbe ⁊ timide c̾uices
ħeticorum adu̾sus scam̃ humilitatem sermoĩs
huiꝰ extollant. Insani onatiste quos ad pacem
atq unitatem sancte eccłie remeare. atq in ea sa¬
nari cupimus ⁊ optamus: quid ad ħ dicitis: n¬
Hos c̾te nobis obic̾e soletis cypͥam litt̾as. cyp̾ani
sentenciam. ꝙ̇priani concilium. Cum auitoritatẽ
cẏpͥani ꝓ ur̃o scismate assumitis. ⁊ euis exemplũ
ꝓ eccł̃ie pace respuitis: QQuis autem nesciat
scam̃ scͥpturam catholicam canonicam tam uet̾is
qmͣ noui testamenti c̾as sius t̾minis contim̾ eã¬
q omib post̾iorib ep̃orum litt̾is ita p̃poni: ut de

Expanded text:
nis episcopus pro licentia libertatis et potestatis suae arbitrium proprium tamque iudicari ab alio non possit, quam nec ipse possit alterum iudicare. sed expectemus uniuersi iudicium\' Domini nostri unus est solus habens potestatem et praeponendi nos in ecclesiae suae gubernatione et de actu nostro iudicandi. Nunc se, si audent, superbae et tumidae ceruices haereticorum aduersus sanctam humilitatem huius sermonis extollant. insani Donatistae, quos ad pacem adque unitatem sanctae ecclesiae remeare adque in ea sanari cupimus et optamus, quid ad haec dicitis? uos certe nobis obicere soletis Cypriani litteras, Cypriani sententiam, Cypriani concilium; cur auctoritatem Cypriani pro uestro schismate adsumitis et eius exemplum pro ecclesiae pace respuitis? quis autem nesciat am scripturam canonicam tam ueteris quam noui testamenti certis suis terminis contineri eamque omnibus posterioribus episcoporum litteris ita praeponi, ut de
Abbreviated transcription (Latin):
tur. ꝓrsus qd̾ uolunt eligant. Si enĩ dimittũ¬
tur continuo redeuut. Euͣgłm loquit᷑ ueritas
clamat. Siue gͦ dumiitant᷑ fiue non dimittantur.
Necessaria est postea medicina. Nec tamẽ
si iuxit ates ad corrigendum ẽẽ didicit atq corre¬
xerit: denuo haptizatur. suie apud illos suie apud

Expanded text:
tur? prorsus quod uolunt eligant. si enim dimittuntur? prorsus quod uolunt eligant. si enim dimittuntur, continuo redeunt; euangelium loquitur, ueritas clamat. siue ergo dimittantur siue non dimittantur, necessaria est postea medicina. nec tamen si uixerit adque id corrigendum esse didicerit adque correxerit, denuo baptizatur siue aput illos
Abbreviated transcription (Latin):
Dies ⁊ quicquid supͣ est. soluit᷑ etiam irĩ hora mo¬
mentum q ante baptismum ⁊ in baptismo. De¬
inceps aũt continuo reus eẽ incipit nõ salum
consequent̾ium. S etiam p̾t̾itorum dierũ. lpra¬
rum momentoꝵ. redeuntib omĩb que dimissa
sunt pccĩs. Et sepe contingit in eccłia. NIam ple¬
rumq fit ut homo h̃ẽat inimicum quem neqͥs¬
sune cderit. quiqmͣ etiam iiquos mimicos dili¬
g̾e iubramur ⁊ orare ꝓ eis. Subito aũt ꝑicłõ
mortis incipit ꝑturbari: ⁊ poscit baptismũ. quẽ
tanta festmatione accipit. ut nccͣriam int̾rogati¬
onem pautorum u̾boꝵ iux ꝑiculi tempus admit¬
tat. qnͣto muus ẜmonem longissimum. ut illud
odium corde pellatur. etiam si ipĩ baptizanti fit cog.¬
nitum. Certe ista uon solum apud nos. S apudũ
los euenire non cessat. ¶ Laid ergõ dicimus:
Dimittiuutur ꝑcc̃a huic lxmini au non duittũ¬

Expanded text:
dies et quidquid supra est soluitur, etiam ipsa hora modies et quidquid supra est soluitur, etiam ipsa hora momentumque ante baptismum et in baptismo. deinceps autem continuo reus esse incipit non solum consequentium sed etiam praeteritorum dierum horarum momentorum, redeuntibus omnibus quae dimissa sunt. et saepe ista contingunt in ecclesia. Nam plerumque fit ut homo habeat inimicum quem sime oderit, quamquam etiam iniquos inimicos diligere iubeamur et orare pro eis. subito autem periculo mortis incipit perturbari et poscit baptismum, quem tanta festinatione accipit, ut necessariam interrogationem paucorum uerborum uix periculi tempus admittat, quanto minus sermonem longissimum, ut illud odium corde pellatur, etiamsi baptizanti sit cognitum. certe ista non solum aput nos sed etiam aput illos euenire non cessant. quid ergo dicimus? dimittuntur peccata huic homini an non dimittun
Abbreviated transcription (Latin):
suis domini u̾ba manifestius aꝑiunt. Ait enĩ.
Egressus aũt serius ille: muenit unũ de conser¬
uis suis qui debebat ei centum denarios. Non di¬
xit cui deb̾itum iam centum denarioꝵ dimiserat.
Si enim dimiserat: non ei debebat. Quia ergo
dixit debebat ei: manifestum est quod non dimi¬
serat. Et melius quidem fu̾at atq ħ pocius con¬
gruebat tanto debitori reddituro rõnem ⁊ exp̾tan
ei debebatur. ⁊ sic ad rationem reddendam uͥ mĩa
dñi imploranda erat acced̾et. Nec tam̃ illud ꝙ
nondum conseruo dimiserat impediuit dum̃ eiꝰ
quo minꝰ i illo temꝑe accipiende rationis dimit¬
teret ei omĩa que debebat. S quid ꝓfuit qͣndo qͥ¬
dem i capud eius pp̃ odiorum ꝑsern̾antiam rur¬
sus omĩa continuo replicata sunt ÷ Sic impe¬
ditut baptismi grã quo omĩa minꝰ pcc̃a dimit¬
tat: etiam si edium frat̾num in eus cui dimit¬
tautur: animo ꝑseuerat. Soluit᷑ enim hest̾nus

Expanded text:
sius domini uerba manifestius aperiunt. ait enim: sius domini uerba manifestius aperiunt. ait enim: egressus autem seruus ille inuenit unum de conseruis suis, qui debebat ei centum denarios. non dixit: "cui debitum iam centum denariorum dimiserat"; si enim dimiserat, non ei debebat. quia ergo dixit: debebat ei, manifestum est quod non dimiserat. et melius quidem fuerat atque hoc potius congruebat tanto debitori ei debebatur et sic ad rationem reddendam, ubi misericordia domini imploranda erat, accederet. nec tamen illud quod nondum conseruo dimiserat impediuit domino eius, quominus in illo tempore accipiendae rationis dimitteret ei omnia quae debebat. sed quid profuit, quandoquidem in caput eius propter odiorum perseuerantiam rursus omnia continuo replicata sunt? sic non impeditur baptismi gratia quominus omnia peccata dimittat, etiamsi odium fraternum in eius cui dimittuntur animo perseuerat. soluitur enim hesternus
Abbreviated transcription (Latin):
intransitu excusserat. NIam redire dimissa pͤ¬
hcet de illo seruo quem cum inueniss debitorẽ
zecem milium talentoꝵ: deprecanti om̃ia dimi¬
fit. Ille aũt conseruum suum. qui ei debebat cen¬
tum denarios cum miseratus non fuiss: iussit
eum dũs reddere. que ei dimiserat. Temppꝰ ergo qͦ
accipitur indulgentia nidulgencia ꝑ baptismũ
tanqmͣ tempꝰ est reddende rationis ut omĩa debi¬
ta que inuenta fuerunt. dimittant᷑. Non tñ
ille seruus postea dedit conserno suo mutuam
pecuniam. qmͣ tum ille non posset redd̾e. nõ eiꝰ
misertus est: S iam ei debebat conserius euis.
cum ipẽ rõnem domino suo reddens tanti nume¬
ri debito solu̾etur. nͨ dimiserat conseruo suo qd̃
ei debebat. ⁊ sic accesserat: ut ei dimittet dũs.
Hoc indicant u̾ba conserui dicentis. Patienti¬
am habe in me ⁊ reddam tͥ. Alioqum dic̾e̾t. Iã
michi ħ dimiseras. cur it̾m repetis: Poc ⁊ ip¬

Expanded text:
in transitu excusserat. Nam redire dimissa pein transitu excusserat. Nam redire dimissa peinus in euangelio docet de illo seruo, quem cum inuenisset debitorem decem milium talentorum deprecanti omnia dimisit, ille autem conseruum suum qui ei debebat centum denarios cum miseratus non fuisset, iussit eum dominus reddere quae ei dimiserat. tempus ergo quo accipitur indulgentia per baptismum tamquam tempus est reddendae rationis, ut omnia debita quae inuenta fuerille seruus postea dedit conseruo suo mutuam pecuniam; quam cum ille non posset reddere, non eius misertus est, sed iam ei debebat conseruus eius, cum ipse rationem domino suo reddens tanti numeri debito solueretur; nec dimiserat conseruo suo quod ei debebat et sic accesserat, ut ei dimitteret dominus. hoc indicant uerba conserui dicentis: patientiam habe in me, et reddam tibi. alioquin diceret: "iam mihi hoc dimiseras; cur iterum repetis?" hoc et ip
Abbreviated transcription (Latin):
ti Simissa quidem illi ẽẽ poc̃a in ifso temꝑis pũs¬
to: s fictionem. eius reddisse continuo: ut spũs
sanctus ⁊ affu̾t baptizato nt pcc̃a recederent ⁊ ꝑ¬
seuerantiam fictionis fugͥit ut redirent ut ⁊ als
uerum sit. quotauot in xpõ baptiati estis xpm̃
industis: ⁊ illud. sanctus enim spũs discipline
Baptismi ⁊ exuat cum xpõ ꝑnicies futionis. sic
fit tum quisq e a tenebris ꝑ lucem transit ad de¬
uebras. Cculi quidem eius ad tenebras ꝓpetuo dĩ¬
fieri qui extra eccłie cõmunionem. s tam̃ baꝑ¬
tismate eccłie baptirantur. qd̾ ubicumq fuit:
scm̃ est ꝑse ipm̃ ⁊ ideo nõ est eoꝵ qui se seꝑant.
S euis unde se seꝑant. Ualet tam̃ apud eͥorũ
hactenus ut ꝑ euis lucem transeant ad dissensio¬
nis sue tenebras. continuo redeuntib prtĩs qͥ
baptismatis sanctitas m illo temꝑis puncto di¬
miserat. tamqmͣ tedeunte obscuritate qͣm lux

Expanded text:
ti dimissa quidem illi esse peccata in ipso temporis puncti dimissa quidem illi esse peccata in ipso temporis puncto, sed per fictionem ipsius redisse continuo, ut spiritus sanctus et adfuerit baptizato ut peccata recederent et perseuerantiam fictionis fugerit ut redirent, ut et illud uerum sit: quotquot in Christo baptizati estis Christum induistis et illud: sanctus enim spiritus disciplibaptismi et exuat eum Christo pernicies fictionis, sicut fit, cum quisque a tenebris per lucem transit ad tenebras — oculi quidem eius in tenebras perpetuo difieri qui extra ecclesiae communionem, sed tamen baptismate ecclesiae baptizantur. quod ubicumque fuerit, st per se ipsum et ideo non est eorum qui se separant sed eius unde se separant, ualet tamen et aput eos hactenus, ut per eius lucem transeant ad dissensionis suae tenebras, continuo redeuntibus peccatis quae baptismatis sanctitas in illo temporis puncto dimiserat, tamquam redeunte obscuritate quam lux
Abbreviated transcription (Latin):
b ab eccłia seꝑatis posse homines baptizari
ꝑtẽorum tum quisq reconciliatus unitati sacrile¬
gio dissensionis exuitur quo euis poc̃a tene bantue.
⁊ dimitti non sinebantur. Sicut enĩ in illo qui
fistus accesserat fit ut non denuo baptizetur. S
ipã pia correttione ⁊ uera confessione purgetur.
quod non posset sine baptismo. s ut qd̾ añ datũ.
est tunc ualere nicipiat ad salutem. Cum illa fis¬
tio uerati confessione recesserit sic etiam iste qui
te accepit. quo sacrilego scesere pettata eius nõ di¬
mittebant᷑ cum se correx̾it ⁊ ad ecch̃e secietatem
unitatemq uen̾it. nõ it̾m haptizandus ẽ. quia ip¬
sa ei reconciliatione ac pate pͥstatur. ut ad remis
sionem peccatorum eus inunitate iam ꝓdesse ĩ¬
cipiat satͣmentum: quod acceptum in scismate ꝑ¬
desse non pot̾at. ¶Si autem dix̾int i illo
qui fitus accessit ꝑ sanctam uimi tanti sac̃men¬

Expanded text:
bus ab Ecclesia separatis posse homines baptizari,bus ab Ecclesia separatis posse homines baptizari,peccatorum, cum quis reconciliatus unitati, sacrilegio dissensionis exuitur, quo ejus peccata tenebantur, et dimitti non sinebantur. Sicut enim in illo qui fictus accesserat, fit ut non denuo baptizetur, sed pia ipsa correctione et veraci confessione purgetur, quod non posset sine baptismo, sed ut quod ante datum est, tunc valere incipiat ad salutem, cum illa fictio veraci confessione recesserit. Sic etiam iste, qui te accepit, quo sacrilego scelere peccata ejus non dimittebantur, cum se correxerit, et ad Ecclesiae societatem unitatemque venerit, non iterum baptizandus est quia ipsa ei reconcilsionem peccatorum eius in unitate iam prodesse incipiat sacramentum, quod acceptum in schismate prodesse non poterat. Si autem dixerint in illo qui fictus accessit per sanctam uim tanti sacramen
Abbreviated transcription (Latin):
auctoritate coguntur. Quero gͦ uttm fatean¬
tur ei dimissa pec̃a. Pfecto fatebuntur. Item
quero curei dixit. petrus non eum br̃ẽ ꝑtemĩ
sorte sanctorum. Quua inquiunt postea pecau
potunia uolens emere donum dei cuiꝰ uenditore
eẽ taplos credidit ¶ Quid si ad ipm baptismũ
fictus accesit : Onissa sunt ei pcc̃a an. nõ sũt
dimissa: Eligant qͥd uolunt. Utrumlib ele¬
gerint sufficiet nobis. Si dimissã dix̾int. quo¬
modo gͦ sꝑc̃ sanctus ditipline esfugiet fit um.
Si misto ficto remissionem oꝑatus est pat̃orum:
Si dix̾nt non eẽ dimissa: quero si postea ficti¬
onem suam corde concusso. ⁊ uero dolore fafetur.¬
denuo baptizandus uidicaretur: Quod si de¬
mentissimum ẽ dic̾e. fateantur uero baptismo
xpĩ baptizari posse hoiẽm ⁊ tam̃ cor eius in ma¬
sicia uł sacrisegio ꝑseuerans pctorum abolitionẽ
non sĩnere fieri. atq ita intelligant ĩ ꝯmunioni¬

Expanded text:
auctoritate coguntur. quaero ergo utrum fateanauctoritate coguntur. quaero ergo utrum fateantur ei dimissa peccata. profecto fatebuntur. item quaero cur ei dixerit Petrus non eum habere partem in sorte sanctorum. \'quia,\' inquiunt, postea peccauit pecunia uolens emere donum dei, cuius uenditores esse apostolos credidit.\' Quid, si ad ipsum baptismum fictus accessit, dimissa sunt ei peccata an non sunt dimissa? eligant quod uolunt; utrumlibet elegerint, sufficit nobis. si dimissa dixerint, quomodo ergo sanctus spiritus disciplinae effugiet fictum, n isto ficto remissionem operatus est peccatorum? si dixerint non esse dimissa, quaero, si postea fictionem suam corde concusso et uero dolore fadenuo baptizandus judicaretur? Quod si dementissimum est dicere; fateantur vero Baptismo Christi baptizari posse hominem, et tamen cor ejus in malitia vel sacrilegio perseverans, peccatorum abolitionem non sinere fieri: atque ita intelligant in communioni