comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sedit. hanc iram nõ uoco. s motũ ami¬
mi raciom parentẽ. Illa est ira que
racionem transilit: que secũ mpit
Etgo prima illa agitatio amini
quã species miuue incussit nõ ma¬
gis ira est ꝙͣ ip̃a nniurie species.
sed ille sequens impetus qui specie
munie non tantum accepit sed
approbauit. Ia est concitatio am¬
mi ad ulcionẽ boluntatis iudicio
pgentis. Nunquid dubiũ est quĩ
timor finem habeat. Iraimpetum:
Pide ergo an putes aliquid sine as¬
sensumentis: aut petiposse. aut ca¬
uer. Et dt scias quẽ admodũ incipi¬
ant affectus aut crescant. aut
efferant. Est prinnis motus nõ
uoluntarius quasi paratio affectus
et quedam cõmutacio. Alter cũ uolũ¬
trte nõ contumaci tanꝙͣ oporteat
me uindicari cum lesus sum. aut
oporteat hunc penas dare cũ seclus
fecerit. Tertius motus ẽ iam ĩpotẽs
qui non si oportet ulasci uult: sed
utiqz qui racionem euicit P̾mum
illum ammi ictũ effugere racione

Expanded text:
sedit. Hanc iram non voco, motum anisedit. Hanc iram non voco, motum animi rationi parentem ; illa est ira, quae rationem transsilit, quae secum rapit. Ergo prima illa agitatio animi, quam species iniuriae incussit, non magis ira est quam ipsa iniuriae species ; ille sequens impetus, qui speciem iniuriae non tantum accepit sed adprobavit, ira est, concitatio animi ad ultionem voluntate et iudicio pergentis. Numquam dubium est quin timor fugam habeat, ira impetum ; vide ergo an putes aliquid sine adsensu mentis aut peti posse aut caveri. Et ut scias quemadmodum incipiant adfectus aut crescant aut efferantur, est primus motus non voluntarius, quasi praeparatio adfectus et quaedam comminatio ; alter cum voluntate non contumaci, tamquam oporteat me vindicari, cum laesus sim, aut oporteat hunc poenas dare, cum scelus fecerit ; tertius motus est iam impotens, qui non si oportet ulcisci vult, sed utique, qui rationem evicit. Primum illum animi ictum effugere ratione
Abbreviated transcription (Latin):
castrenses engit crepitus armorã
Alcxandrũ auĩt. Cenophanto taniẽ¬
te manũ ad arma misisse. Nichil
magis animus ꝙͣ faciat. Ergo af¬
fectus est: non ad oblatas rerũ spe¬
cies moueri sed ꝑmictere seillis: et
hunc fortuitum motũ psequi Nã
si quis pallorẽ. et lacrimas procidẽtis
et irritacionẽ humoris obscene
altũue suspiriũ ⁊ oculos subito acri¬
ores. Aut quid his simile iuidicium
affectus aniuiq signũ putat
fallitur nec intelligit hos corporis
esse pulsus. Itaq et fortissimꝰ ple¬
rũqz uir: dũ armatur expalluit ⁊¬
signo pugne dato: ferocissimo mili¬
ti paululũ gema t̾muer̃t. ⁊ magno
ĩpatori añꝙͣ int̾ se acies agitarẽt
cor exiluit ⁊ oratori eloquẽtissiõ dũ
ĩpetus. Nunꝙͣ autẽ ĩpetꝰ sine assẽsu
mẽtis ẽ. n cĩ fieri põt ut de ultione
et pena agatur aĩo nesciente. Puta¬
uit se aliquis lesum. Uoluit ultisci
dissuadente aliqua causa statim re¬

Expanded text:
castrenses erigit crepitus armorum. castrenses erigit crepitus armorum. Alexandrum aiunt Xenophanto canente manum ad arma misisse. Nihil emagis animus quam facit. Ergo adfectus est non ad oblatas rerum species moveri, sed permittere se illis et hunc fortuitum motum prosequi. Nam si quis pallorem et lacrimas procidentis et irritationem umeris obsceni altumve suspirium et oculos subito acriores aut quid his simile indicium adfectus animique signum putat, fallitur nec intellegit corporis hos esse pulsus. Itaque et fortissimus plerumque vir dum armatur expalluit et signo pugnae dato ferocissimo militi paulum genua tremuerunt et magne imperatori antequam inter se acies arietarent cor exsiluit et oratori eloquentissimo dum impetus ; numquam autem impetus sine adsensu mentis est, neque enim fieri potest ut de ultione et poena agatur animo nesciente. Putavit se aliquis laesum, voluit ulcisci, dissuadente aliqua causa statim re
Abbreviated transcription (Latin):
mouẽ ñurie mouet. Hic subit et iã
inter ludicra scene spectacula: et
lectiones rerũ uetustarũ: sepe clodio
Ciccronẽ expellenti: et Antonio &cci¬
denti. Uidemur irasci. Qiuis nõ con¬
tra. Mari arma et contra sylle pro¬
scriptionẽ concitatur. Quis nõ theo¬
doro ⁊ Achilli ⁊ ip̃i puero: nõ puile
auso facuius infestus est: Cantꝰ nos
nõnũꝙͣ concitata modulacio insti¬
gtat. Mairtius quoq ille tubaꝵ sonꝰ
mouet mentes: et atrox putura et
instissimorũ supliciorum tristie as
t efferuescimꝰ ad aliena certamina
que non sunt ire nõ magis ꝙ̃ t̾sticia
est que ad conspectũ ĩminci nausingi
contrahit frontẽ. Non magis ꝙͣ ti¬
mor. qui hãmbale post camias me¬
nia cutũsidente lectoris priurit aĩos
Ded omña ista motus sut aĩoꝵ mo¬
neri uolẽtiũ nec affectus. sed princi¬
pia preludencia affectib. Sic enĩ
militaris uni in media pace togati¬
iam aures tuba suscitat. Equosqr

Expanded text:
nionem iniuriae movet. Hic subit etiam nionem iniuriae movet. Hic subit etiam inter ludicra scaenae spectacula et lectiones rerum vetustarum. Saepe Clodio Ciceronem expellenti et Antonio occidenti videmur irasci; quis non contra Mari arma, contra Sullae proscriptionem concitatur ? Quis non Theodoto et Achillae et ipsi puero non puerile auso facinus infestus est ? Cantus nos nonnumquam et citata modulatio instigat Martiusque ille tubarum sonus ; movet mentes et atrox pictura et iustissimorum suppliciorum tristis adset effervescimus ad aliena certamina. Quae non sunt irae, non magis quam tristitia est, quae ad conspectum mimici naufragii contrahit frontem, non magis quam timor, qui Hannibale post Cannas moenia circumsidente lectorum percurrit animos, sed omnia ista motus sunt animorum moveri nolentium nec adfectus sed principia proludentia adfectibus. Sic enim militaris viri in media pace iam togati aures tuba suscitat equosque
Abbreviated transcription (Latin):
iungere: necledi se debuisse. et un¬
dicari debere nõ est eius ĩpetus qui
sie boluntate nrũ concitat: Ille
simplex est hic cõpositus et plura
continens. Intellexit aliquid indi¬
gnatus est: dauinauit ulciscitur
hec non possunt fieri insi animus
qui tangebatur accensus ẽ. Quor
mnus quid sit ira. Nam si ĩui tis
nobis nascitur nũꝙͣ rationi suctũ¬
bet. Oumes enĩ motus qui nõ uolũ¬
tate nr̃a fuĩt. muiti ⁊ ĩ euitabilee
sunt ut horror. frigida. asperis ad
quosdam ictus aspernatio. ad peio¬
res ñcios subriguntur pili: ⁊ rubor
ad improba uerba suffunditur. se¬
quiturq uertigo prerupta ccrnentis
Quare: quia nichil in ur̃a pt̃ate ẽ
nulla quonimuo fuĩt ratio psuadet
Ira preceptis fugatur. Est ciũ uolũ¬
tarium ami uiciũ: nõ ex his que
condicione quadã humane sortis
eucniunt. ideoq eciã sapientissimis
accidit. Inter que et primus ille ictus
anum ponendus est. qui nos post opi¬

Expanded text:
iungere, nec laedi se debuisse et viniungere, nec laedi se debuisse et vindicari debere, non est eius impetus, qui sine voluntate nostra concitatur. Ille simplex est, hic compositus et plura continens; intellexit aliquid, indignatus est, damnavit, ulciscitur : haec non possunt fieri, nisi animus eis quibus tangebatur adsensus mus quid sit ira. Nam si invitis nobis nascitur, numquam rationi succumbet. Omnes enim motus, qui non voluntate nostra fiunt, invicti et inevitabiles sunt, ut horror frigida aspersis, ad quosdam tactus aspernatio ; ad peiores nuntios subriguntur pili et rubor ad improba verba suffunditur sequiturque vertigo praerupta cernentis. Quorum quia nihil in nostra potestate est, nulla quo minus fiant ratio persuadet. Ira praeceptis fugatur ; est enim voluntarium animi vitium, non ex his, quae condicione quadam humanae sortis eveniunt ideoque etiam sapientissimis accidunt, inter quae et primus ille ictus animi ponendus est, qui nos post opi
Abbreviated transcription (Latin):
rimus liber. Nouãte be¬
inguiorem habuit ma¬
teriam. facilis emi in pro¬
cduua uiciorum decurfus c̃. Nũc
ad eriliora ueniendum est. Querimꝰ
eñ utrum iraiudicio aut impetu
incipiat: id est utrum sua sponte
moueatur an qͣridinodũ pleraq
que intra nos insciis nobis oriũt
debet ante in hoc se dimictere dispu¬
tacio: ut ad illa quoqz altiora posset
exurgere. Nam et in corꝑe nr̃a ossa
nerui. et articuli fumamenta tociꝰ.
et ut alia numie preciosa uisu pͥus
ordinantur. Deinde hec ex quibus
omins in faciem aspectumqz de¬
cor est. Post hec om̃ia qui maxime
oculos rapit. color ultimꝰ ꝑfecto iã
corpore affunditur. Iram quĩ species
oblate ĩiurie moueat: nõ est du¬
biũ. Sed utrum speciem ipãm statĩ
sequatur. et nõ accedente aĩo excur¬
rat: an illo assenciente moueat.
querimꝰ Robis placet nichil ipãm
ple audere. sed aĩo approbante. Nam
speciẽ capere accepte ñiurie: et ultio¬
nem eius concupiscere: et utrũq cõ¬

Expanded text:
rimus liber. Novate, benigniorem habuit materiam ; facilis enim in proclivia vitiorum decursus est. Nunc ad exiliora veniendum est ; quaerimus enim ira utrum iudicio an impetu incipiat, id est utrum sua sponte moveatur an quemadmodum pleraque, quae intra nos non insciis nobis oriuntur. Debet autem in haec se demittere disputatio, ut ad illa quoque altiora possit exsurgere. Nam et in corpore nostro ossa nervique et articuli, firmamenta totius et vitalia, minime speciosa visu, prius ordinantur, deinde haec, ex quibus omnis in faciem adspectumque decor est ; post haec omnia, qui maxime oculos rapit, color ultimus perfecto iam corpore adfunditur. Iram quin species oblata iniuriae moveat non est dubium ; sed utrum speciem ipsa statim sequatur et non accedente animo excurrat, an illo adsentiente moveatur quaerimus. Nobis placet nihil illam per se audere sed animo adprobante; nam speciem capere acceptae iniuriae et ultionem eius concupiscere et utrumque con
Abbreviated transcription (Latin):
ora fu̾t ⁊ morib bonis ⁊ artib. Itaq c̃ inuitã
tũ ĩ scena ĩtelligi pot̾ edc his ft̃ib qͥ in ad elphis
s̃t. Quanto ĩ alt̾o duritas ĩ alto ꝯmitas. Sic se
res ht. Ut .N. ñ om̃e uinũ sic ñ om̃is ecas nate
uetꝰtate ꝯacessit. Scu̾itatẽ insenectute ꝓbo.: ⁊ eã¬

Expanded text:
ora fiunt et moribus bonis et artibus, idque cum in vita tum in scaena intellegi potest ex eis fratribus qui in Adelphis sunt. quanta in altero diritas, in altero comitas! Sic se res habet: ut enim non omne vinum, sic non omnis natura vetustate coacescit. severitatem in senectute pro
Abbreviated transcription (Latin):
is inittrent᷑ eũ uite pͦ atq ꝯstantia. Nec me solũ r̾o acdis¬
auctoritas. Audieba pithagora ĩ prtͥagoreosq incolas pene
ex unnu̾sa m̃te diuina debilitatoᷤ aĩos ħremꝰ. demostrabat᷑
Ao mulca: / Sic mͥ ꝑsuasi. sic sẽcio cũ etinta celeritas
aioꝵ. sit cãta memoria p̃citoꝵ. futurorq prudẽcia. tot
artes. ta̾te scientie.tos inuerta. ñ posse eũ natͥã q̃ res

Expanded text:
r, imitarentur eum vitae modo, atque constantia. Nec me solum ratio ac disilosophorum, et auctoritas. Audiebam Pythagoram, Pythagoreosque incolas pene ex universa mente divina delibaquid multa? Sic mihi persuasi, sic sentio, cum tanta celeritas animorum sit, tanta memoria praeteritorum futurorumque prudentia, tot artes, tantae scientiae, tot inventa, non posse eam naturam, quae res
Abbreviated transcription (Latin):
c̾ipiones qͥ int̾ iu pene corꝑis sui obstruere uoluer̾t.
aĩo auũ tuũ.l. paulũ qͥ mortẽ luit ꝯllege ĩ canensi ig¬
noinia tem̾itntẽ.Ñ.m. marcellũ ciuꝰ int̾itũ nee cru¬
delissimia ꝗ hostis honore sepulcͥ carere passus est: s
legiones meas ꝗͥ scripsi ĩ originibꝰ in eũ locũ ec̃ ꝓfec¬
itis alacͥ aĩo n erectt᷑is uñ se redit᷑as nũꝗͣ arbitͣtenͥ.

Expanded text:
obstruere voluerunt; non avum L Paullum, qui morte sua luit collegae in Cannensi ignominia temeritatem; non M. Marcellum, cuius interitum ne crudelissimus quidem hostis, honore sepulturae carere passus est; sed legiones nostras, quod scripsi in Originibus, in eum saepe locum profectas, alacri animo erecto, un
Abbreviated transcription (Latin):
set S red̾o ad mortẽ inpendentẽ. Qd̾ ÷ istiꝰ cͥm̃ senectu¬
as cũ id uideatis cũ adolescentia e̾t̾ ꝯmune. Sensi ego
ĩ optimo filio cũ ĩ expectati ad ãplissimã dignitatẽ
.ft̾ib scipio mortẽ om̃i ecati esse ꝯmunẽ. At sꝑat a
ad olescẽs diuse uict̾ũ qd sꝑare iđ senex ñ pot᷑. Insi¬
pient̃ sꝑat. Qd stutiꝰ ꝗ̃ ĩcta ꝓc̾ts ħre : stalsa ꝓueriᷤ

Expanded text:
sed redeo ad mortem impendentem. quod est istud crimen senectutis, cum id ei videatis cum adulescentia esse commune? sensi ego in optimo filio, tu in exspectatis ad amplissimam dignitatem fratribus, Scipio, mortem omni aetati esse communem. At sperat adulescens diu se victurum, quod sperare idem senex non potest. insipient
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓnoscatis. Omito. an iñ ipsã oiũ q̃ generant᷑ atra q̃ e fiti tã¬
tulo g̾no aut ex acrio uineaceo. aut excec̾arũ frugũ. aut
st irpiũ munitis sominibꝰ tantos cruncos tã tosq̃ ramᷤ¬
ꝓereet. Malleoli planite. sarm̃ta. uite s radices: ꝓpagi¬
nes. uũ ca effitiũt ũ ꝗͣuis cũ ãmiatione glectẽt. Uituᷤᷤ

Expanded text:
noscatis. omitto enim vim ipsam omnium quae generantur e terra, quae ex fici tantulo grano aut ex acini vinaceo aut ex ceterarum frugum aut stirpium minutissimis seminibus tantos truncos ramosque procreet; malleoli plantae sarmenta viviradices propagines nonne efficiunt ut quemvis cum admiratione delectent? vitis
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ. tũ ꝯcenationẽ uocãt. ut qd̾ ĩ eo gn̾e minumũ
delectacionẽ. tẽpestiu̾iᷤᷤ qͦq ꝯunis d̾lector. nec cũ
Qd̾ si q̃ ereiã ita slectant᷑: ne om̃o bellũ dixisse un¬
sensu senectutẽ. Ale uͦ ⁊ magisteria delectat
a maiorbꝰ instituta: ⁊is sermo qͥ moremai¬
orũ a sũmo adhibet᷑ magistro: ĩ pocło ⁊

Expanded text:
nem, tum concoenationem vocant: ut, quod in eo genere minimum delectationem, tempestivis quoque conviviis delector, nec cum quod si quem etiam ista delectant, ne omnino bellum indixisse visensu senectutem. me vero et magisteria delectant a maioribus instituta et is sermo, qui more maiorum a summo adhibetur in poculo, et
Abbreviated transcription (Latin):
asule. S t̾nũuos ud̾tis ñ plane eneruauit. nõ
afflirxit senectꝰ. Nõ curia uires m̃as d̾sid̾at ñras¬
tra. ñ ainici. ñclientes. ñ hospites. nec.ai. u̾ꝗͣ
sũ assensus. uet̾i illi laudatoq ꝓu̾bio. qd̾ mons
mature fieri senẽ si dui uelit eẽ senex. Egouͦ
me minꝰ du senẽ ẽẽ mallẽ. ꝗͣ esse senẽ añ quꝰ
essẽ.ytaq nemo aduc quenire me uoluit ai

Expanded text:
tis, non plane me enervavit, non afflixit senectus: non curia viris meas desiderat, non rostra, non amici, non clientes, non hospites. nec enim umquam sum assensus veteri illi laudatoque proverbio, quod monet mature fieri senem, si diu velis senex esse. ego vero me minus diu senem esse mallem quam esse senem ante quam essem. itaque ne
Abbreviated transcription (Latin):
tutt̃ negãt. Similesq st̃ ut si qͥ naui gatorẽ ĩ
uaingado ag̾e ncħ dicãt. eũ alii malos scali¬
dãt. alii ꝑforõ cursitẽt. alii sentinã exau¬
riãt. ille aũ clauũ tenẽs. qͥetꝰ sedeat ĩpuꝑi.i
ñifaciat ea q̃ uiuerie̾. At uͦ multo maiora

Expanded text:
tutem negant, similesque sunt ut si qui gubernatorem in navigando nihil agere dicant, cum alii malos scandant, alii per foros cursent, alii sentinam exhauriant, ille clavum tenens quietus sedeat in puppi; non faciat ea, quae iuvenes; at vero multo m
Abbreviated transcription (Latin):
̃ qs ego magtio qͦndã c̃ asenssu oĩũ doci miserã eẽ sene¬
tut̃. qͥ se orone defendae :ñ cani nec ruge repẽte auelo¬
rutt̃ arriꝑe posst̃. s honeste acta supior etas. fruet᷑ ea¬
rut auctoratis atremos. ł lec ti. ipsa st̃ honorabilia:
q̃ uidnt᷑ leina atq cõminia. salutari. appetudcedi.
assurgi. deduci reduci.ꝯsuli. q̃ nͦ apnoseiĩ aliis cua¬
tatib ũ q̃q obtime morata ẽ ita diligentasime obserua¬

Expanded text:
 ego magno quondam cum assensu omnium dixi, miseram esse senectutem quae se oratione defenderet. non cani nec rugae repente auctoritatem arripere possunt, sed honeste acta superior actas fructus capit auctoritatis extremos. haec enim ipsa sunt honorabilia, quae videntur levia atque communia—salutari appeti decedi assurgi deduci reduci consuli, quae et apud nos et in aliis civitatibus, ut quaeque optime morata est, ita diligentissime observa
Abbreviated transcription (Latin):
portes tec̃ c̃ aducans: unũ id sat ÷ qd diu uiu̾ndo mul¬
ta q̃ ñ uult uidae.⁊ multa fortasse q̃ uult. Atq
ĩca q̃ ñ uult sepe &̃e adolescẽtia incurrit. Ilł u̾ id̾
miserrimũ sentire ca etate se ẽẽ odiosũ aͥteri.
ocundũ pociꝰ ꝗͣ hodiosũ. Ut .N. ad olescẽtuł bona
indola p̃ditiᷤᷤ. sapiẽtes senes ulectant᷑. lõgiorq senec¬
tuᷤ: con qͥ ainertute colunt᷑. ⁊ diligunt᷑: sic
ad olescẽtes senũ p̃ceptis gaudẽt qͥb ad uirtutũ
studia ducunt᷑. Nec minꝰ intelligo me uob̾ qͣ mͥ
uoᷤᷤ ẽẽ iocimdos. S iud̾tis ut senectꝰ ñ mͦ langur¬
Uc ego feci qͥlicterã greccas senede didici. quas qͥdem
sic ainde arripui. qͣsi diut᷑nã sit̃i edepellere cupiẽs .ui
ea ipsa mͥ nota eẽnt qͥb n̾c me excepliᷤ uti uid̾cis. ad̾

Expanded text:
portes tecum, cum advenis, unum id sat est, quod diu vivendo multa quae non volt videt. Et multa fortasse quae volt, atque in ea, quae non volt, saepe etiam adulescentia incurrit. illud vero idem miserrimum, sentire ea aetate eumpse esse odiosum alteri. iucundum potius quam odiosum! ut enim adulescentibus bona indole praeditis sapientes senes delectantur, leviorque fit senectus eorum qui a iuventute coluntur et diliguntur, sic adulescentes senum praeceptis gaudent, quibus ad virtutum studia ducuntur; nec minus intellego me vobis quam mihi vos esse iucundos. sed videtis, ut senectus non modo langui ego feci, qui litteras Graecas senex didici, quas quidem sic avide arripui quasi diuturnam sitim explere cupiens, ut ea ipsa mihi nota essent, quibus me nunc exemplis uti videtis.
Abbreviated transcription (Latin):
nicħ tã esse mimicũ: ꝗ uoluptatẽ Hicħ enĩ libidine
donante tẽꝑancie locũ ẽẽ neq oĩo in uoluptatis
regno: uirtutẽ posse ꝯsistere.⁊d̾ qͦ magi int elligi
poss firig̾e aĩa iubebat. tanta iciatũ aliqͣ uolup¬
tate corꝑis: gͣta ꝑcipi poss maxima. Nemiru cẽsabã
fore dubiũ qͥn tũdu ita gaudoe: nicd̃ agitarem̃te

Expanded text:
tam inimicum, quam voluptatem: nec enim libidine dominante. temperantiae locumesse, nec omnino in voluptatis regno virtutem posse consistere. Quod, quo magis intelligi posset, fingere animo iubebat, tanta incitatum aliquem voluptate corporis, quanta posset maxima. Nemini censebat fore dubium, quin tamdiu, dum ita gauderet, nihil agitare me
Abbreviated transcription (Latin):
tiua. qͣsi uietũ. ⁊ caducu̾ qd ferendũ ÷ mollit̾
sapiẽti. Quid ÷ .N. aliud. gigantũ mͦ bellare
cũ diis. nͥ nat᷑e repugniare:eliꝰ atqui
multo an̾ ace didicerimꝰ. qͥb facillime
ronibꝰ: ĩgͣuasceritẽ ȩcatẽ ferre possimus.

Expanded text:
tiva quasi vietum et caducum, quod ferendum est molliter sapienti. quid est enim aliud gigantum modo bellare cum dis nisi naturae repugnare? LAELIUS. Atqui,multo ante a te didicerimus quibus facillime rationibus ingravescentem aetatem ferre possimus.
Abbreviated transcription (Latin):
dsenimis p̃dicãs ind̾et᷑. aut ĩ solẽs. aut locax.
& .N. ũ ait homerꝰ. ed ciꝰ linga melle dultior fluebat
or̃o. ꝗͣ ad suauitatẽ nulliᷤ egebat corꝑis uiribꝰ ⁊
t̾n dux ille gr̾e. nu̾ꝗ optat u̾aiaciᷤ simileᷤᷤ hãt .x.¬
ac seac ũ nestoris. Qd sibi accidit. ñ dubitat qͥnbre

Expanded text:
se nimis videretur aut insolens aut loquax. etenim, ut ait Homerus, ex eius lingua melle dulcior fluebat oratio; quam ad suavitatem nullis egebat corporis viribus. et tamen dux ille Graeciae nusquam optat ut Aiacis similis habeat decem, sed ut Nestoris, quod si sibi acciderit, non dubitat quin bre
Abbreviated transcription (Latin):
redeo moituoꝵ. Nec uͦ quẽꝗͣ senũ audiui oblitũ qͦ locode¬
Saurũ obruiss. Om̃ia q̃ curãt meminer̃t. uadimorua
ꝯstituta. qͥ sͥ ⁊ cui ipsi debeãt. Qd uiriᷤᷤ ꝯsulti. qͥd potif¬
ces: qͥd augures. qͣd philosophi. Series ꝗ multa
meminert. Manẽt ingłnia senibꝰ.mͦ ꝑmaneat su¬
diũ. ⁊ industria. neq ea solũ ĩ clariᷤᷤ & honeratis uinꝰ
s ĩ uita &̾ pͥuata hac qͥeta. Sophocleᷤᷤ ad sũmã senei¬

Expanded text:
 audivi oblitum, quo loco thesaurum obruisset. omnia quae curant meminerunt, vadimonia constituta, quis sibi, cui ipsi debeant. quid iuris consulti, quid pontifices, quid augures, quid philosophi senes? quam multa meminerunt! manent ingenia senibus, modo permaneat studium et industria, neque ea solum claris et honoratis viris, sed in vita etiam privata et quieta. Sophocles ad summam sene
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmꝰ classe d̾uic̾at. red̾untẽ a cena senẽ. sepe iudbã puer
slectabat᷑ crebro funali. ⁊ tibicine.q̃ st̃ nullo exẽplo.
pͥuatꝰ sũpserat. Tantũ licentie dabat gła. S qd̾ ego alioͤ
Adme ipsũ iã teu̾ttir. Pnũ hau̾i sẽꝑ sodales. Sodali tiaᷤᷤ
aũ me q̃store ꝯstitute st̃. sacͥs ides. magne matͥs acceptᷤ.
Cpulabar ͥ c̃sodalibꝰ om̃o modice.S erat qͥdã feruoi¬

Expanded text:
a cena senem saepe videbam puer, delectabatur cereo funali et tibicine: quae sibi nullo exemplo privatus sumpserat, tantum licentiae dabat gloria. Sed quid ego alios? ad me ipsum revertor. Primum habui semper sodales. Sodalitates autem me quaestore constiturae sunt, sacris Idaeis Magnae Matris acceptis, epulabarigitur cum sodalibus om
Abbreviated transcription (Latin):
libidinẽ.Ille .N. c̃ e̾e̾t ꝯsul: ĩ gallia ecortatꝰ ĩ ꝯmino
ascortor ũ securi falriras aliquẽ eoiũ qͥmiĩcłis ee̾nt
dãpnati rei capitaliᷤ. Hic .t. fr̃e suo censore qͥ poemiꝰ
an̾ me fuerat: elapsusẽ. mͥ uͦ. ⁊ flacco: neutꝗͣ ꝓbari
potuit tã flagiosissosima ⁊ tã ꝑdita libido. qͥ ꝓbro
rari solitũ.G. fubriciũ. qd cũ apd̃ regẽ. pirrũlega¬

Expanded text:
sul in Gallia exoratus in convivio a scorto est ut securi feriret aliquem eorum qui in vinculis essent, damnati rei capitalis. hic Tito fratre suo censore, qui proximus ante me fuerat, elapsus est, mihi vero et Flacco neutiquam probari potuit tam flagitiosa et tam perdita libido, quae cumrari solitum C. Fabricium quod, cum apud regem Pyrrhum lega
Abbreviated transcription (Latin):
sũ ẽẽ milo dr᷑. cũ humeriᷤ sustiñ & bouẽ uiuui
utr gͥ has copis. an pictagore tͥmalis uires in¬
genii dari: Deniq isto bono utare dũ adsit.
cũ absit ne reqͥras. nͥ forte ad olescẽtes pueritiã. pau¬
lu ectite ꝓgressi ad olescẽtiã. dbẽt reqͥrere. Cursꝰ
rocitas iuuenũ. ⁊ gͣuitas ia ꝯstãtis etatis: Sic senee

Expanded text:
sus esse Milo dicitur, cum humeris sustineret. utrum igitur has corporis, an Pythagorae tibi malis vires ingenii dari? denique isto bono utare, dum adsit; cum absit, ne requiras. Nisi forte adolescentes pueritiam, paullulum aetate progressi adolescentiam debent requirere. Cursus rocitas iuvenum, gravitas iam constantis aetatis: sic senect
Abbreviated transcription (Latin):
nemiui mancipata est. si usq ad ultimũ sp̃m d¬
minat᷑ ĩ suoᷤ. Ut ai. ad olescẽtẽ in qͦ senile aliqͥs
corꝑe senex ẽẽ pot̾it. aĩo nuꝗͣ erit. Sepamus lib̾ mͥ
ouginũ ÷ in manibꝰ om̃ia antiqͥtatis. munum̃titi
colligo.causar̾ illust̾ũ quasẽq dferidi: ñc ꝗͣ ma¬
xime. ꝯfitio oi̾ones. Ius augurũ. põtificũ. auile tͣcto
multũ grecis lit̾is utor.pytagoꝵ more. exereed̾ memo

Expanded text:
nulli mancipata est, si usque ad extremum spiritum dominatur in suos. Ut enim adolescentem, in quo senile aliquid, enex esse poterit, animo numquam erit. septimus mihi liber Originum est in manibus; omnia antiquitatis monumenta colligo; causarum illustrium, quascunque defendi, nunc cum maxime conficio orationes; ius augurium pontificium civile tracto; multum etiam Graecis litteris utor; Pythagoriorumque mo
Abbreviated transcription (Latin):
ad carẽtũ q̃stor deu̾ edił. qͣdrientio pꝰ. fac¬
tus sũ p̃tor. ꝗͣ magistratũ gessi: ꝯsulibꝰ tu¬
ditano ⁊ cethego. cũ qͥdẽ ille admodũ senea
suasorlegis cindie de douis.⁊ demunerib
fuit. ħ ⁊ bella gerebat ut adolescẽs. cũ pla¬
ne gͣndiᷤᷤ eẽt.⁊ anmbalẽ iuuenilit̃ exultũtẽ
patiencia sua molliebat. s̾ qͦ p̃lare famibariꝰ¬

Expanded text:
de quadriennio post factus sum, quem magistratum gessi consulibus Tuditano et Cethego, cum quidem ille admodum senex suasor legis Cinciae de donis et muneribus fuit. hic et bella gerebat ut adulescens, cum plane grandis esset, et Hannibalem iuveniliter exsultantem patientia sua molliebat; de q
Abbreviated transcription (Latin):
duo.F.l.emiliꝰ.⁊p. africanꝰ. ꝯmitatu nobiliũ iu¬
uenũ fortunati uidbant᷑. Hec ullibon̾ar̾ artiũ
magistͥ ñ beati putãdi. ꝗͣuis ꝯsenuer̾t uires atq
te uicũ aficit᷑ sepiꝰ ꝗͣsenectittã. Libidinosa ⁊ eñ
untẽꝑãs adolescentia offe tũ corpꝰ tͣdit senectu
ti. Cirꝰ qͥdẽ apd̾ ⁊enofontẽ eo sermone quẽ mo¬
riens habuit ẽ ad modũ senex eẽt negat se u̾¬
ꝗͣ sensisse senectutẽ. suã ĩbecilliorẽ factã: ꝗͣ ado¬
lescẽtia fuisset. Ego &iã .I. metellũ nremimi puer

Expanded text:
duo L. Aemilius et P. Africanus comitatu nobilium iuvenum fortunati videbantur, nec ulli bonarum artium magistri non beati putandi, quamvis consenuerint vires atque tie vitiis afficitur sepius quam senectutis. Libidinosa enim et intemperans adolescentia effetum corpus tradit senectuti. Cyrus quidem apud Xenophontem eo sermone, quem moriens habuit, cum admodum senex esset, negat se umquam sensisse senectutem suam imbecilliorem factam quam adulescentia fuisset. ego L. Metellum memini puer
Abbreviated transcription (Latin):
ta. qͣnta noticia antiqͥtatiᷤ. sciẽtia uiris. auguriis mul
ie & ut ĩ hoĩc romano littore. om̃a memora tene¬
bat. ñ domestica solũ: s ⁊ edct̾na bella cuiꝰ sił noĩe
ta de maximo: qr ꝓfecto iudetiᷤ nefas ẽẽ dictu: mi¬
serã finsse talẽ zenectutẽ. Nec tam̾ õs posst̃ eẽ scibi¬
ones. aut maocimii. ut urbiũ edpugnatoi eᷤᷤ. ut pe¬
destres. naualeq pugaias. ut bella ase gesta tũphoᷤᷤ
recordnt᷑. Est &̾ qͥete ipure atq elegat̾ acte eta¬
aᷤ. placida ⁊ lenis senectꝰ qͣlẽ accepimꝰ platoniᷤᷤ. qr uno

Expanded text:
ta! quanta notitia antiquitatis, scientia iuris auguri! multae etiam, ut in homine Romano, litterae: omnia memoria tenebat non domestica solum, sed etiam externa bella. cuius sermone ta de Maximo? Quia profecto videtis nefas esse dictu miseram fuisse talem senectutem. nec tamen omnes possunt esse Scipiones aut Maximi, ut urbium expugnationes, ut pedestris navalisve pugnas, ut bella a se gesta, ut triumphos recordentur. est etiam quiete et pure atque eleganter actae aetatis placida ac lenis senectus, qualem accepimus Platonis, qui uno
Abbreviated transcription (Latin):
cerit mollẽ. ⁊ iocundã ⁊ĩ Senectutẽ. Nũꝗͣ¬
cui qͥ pareat tẽpꝰ etatis sine molestia pos¬
sit degere.S de ceteriᷤ ⁊ diximꝰ mulda
⁊ sepe dicemꝰ. hũc librũ d̾ senectute misi¬
mus ad te. Omrĩe aũ sermonẽ tͥbuimꝰ nõ
tatiᷤ in fabula. s marco catoni seni qͦma¬
iorẽ auetoritatẽ habeat mea horo. Apd̃
que leliũ. ⁊ scipionẽ: facimꝰ admirantes qͥ
is tã facile senectutẽ ferat. hisq eũ respõden

Expanded text:
cerit mollem ac iucundam senectutem'. qui pareat omne tempus aetatis sine molestia possit degere. sed de ceteris et diximus multa et saepe dicemus: hunc librum ad te de senectute misimus. omnem autem sermonem tribuimus non tatis in fabula, sed M. Catoni seni, quo maiorem auctoritatem haberet oratio; apud quem Laelium et Scipionem facimus admirantis, quod is tam
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ adhuc ugilare estuuat. se. ⁊ aspicere
ui᷑ iruẽtes inise. ⁊ passim uagantes foris
discre pançes. ⁊ uarias letas ⁊ tarbulẽtas
In hoc gu̾e ẽ phialtes quẽ ꝓu ͨ ͣ ꝑsuasĩo qͥe¬
scentes oꝑ mat᷑ ĩuade̾. ⁊̃ ponde suo p̾ssor

Expanded text:
t adhuc se vigilare aestimat, aspicere videtur irruentes in se, vel passim vagantes formas discrepantes et varias, laetas vel turbulentas. In hoc genere est ephialtes, quem publica persuasio quiescentes opinatur invadere, et pondere suo pressos
Abbreviated transcription (Latin):
mũdi. corpꝰ. figas. qualitates. ordiã¬
ẽ in peccorib. uł que ⁊̃ hoc ht̃ ⁊ intel¬
ligit qualis ẽ in hõib. uł que nut̾to ͦᷤ¬
subsidio non indiget. s tñ ꝯtinet. sen¬
cit. intelligit quał ẽ in anglis. ⁊̃ hoc

Expanded text:
mundi corpus, figuras, qualitates, ordinaest in pecoribus; vel que et hoc habet et intelligit, qualis est in hominibus: vel que nutritorio subsidio non indiget, sed tamen continet, sentit, intelligit, qualis est in angelis; nisi
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃iaũt laterꝰ ħ. facientes
ħ autem fit ꝑ bemuolenciam
aut ꝑ passionem młtis autẽ
litiq est .Rł ut utiq oixinnus

Expanded text:
ipsi latemus hec facientes. Hoc autem fit per benevolentiam aut per passionem. Multi autem utique. Est enim, ut utique diximus,
Abbreviated transcription (Latin):
inina gbonͣo conferrente delec¬
tabili ⁊ trib contrariis malo no¬
ciuo tristi. circaħ quidem omĩa:
bonus directumꝰ ẽ malus añt
pectans. maxime aut̃ ccͣ delec¬

Expanded text:
in fugis, bono conferente delectabili, et tribus contrariis malo nocivo et tristi. Circa hec quidem omnia bonus directus est, malus autem peccans. Magis autem circa delec
Abbreviated transcription (Latin):
exquo fit aliquid mexistẽ
te ut̾ eis statue et argenium
fp̃aie. et horum genera. alia
genera ut euis ꝙ dẏapason.
et partes que mrõne: Amp̃¬

Expanded text:
ex quo fit aliquid cum insit, sicut es statue et argentum phiale: et horum genera. Alio genera ut eius que est dyapason, et partes que in
Abbreviated transcription (Latin):
neq multitudo. sub̾a autem
iuisibile aut magnitudo aut
multitudo. Si autem indiuiss¬
bile non infinitum. nisi sicut
uox inuisibił. S nõ sic dñt.¬

Expanded text:
a autem le namque aut magnitudo erit aut multitudo; si autem indivisibile est, non est infinitum, nisi sicut vox invisibilis. Sed neque sic n
Abbreviated transcription (Latin):
ampliꝰ uñ ⁊ nom̃ istd̾ acce¬
ip̃a sũt. tahos ã fit m̃ĩmis¬
ma ex nũmismate. q̃r ⁊ ma¬
xie p̃t̾ nat᷑am ista pecũia¬
rũ accisitõ est.¬

Expanded text:
amplius, unde et nomen istud acceipsa sunt; 'taches' autem fit numisma ex numismate, quare et maxime preter naturam ista pecuniarum acquisitio est.
Abbreviated transcription (Latin):
modum mõetmr. et exit ũtiq
bene ratõnaibile ⁊̃ gand̾e ip̃os
dptĩmo ⁊ cognatissumõ. hoc an¬
dem utiq erit ratellectus et
er recte et bene operantes

Expanded text:
rit utique bene racionabile et gaudere ipsos optimo et cognatissimo; hoc autem utique erit intellectus; et et recte et bene operantes
Abbreviated transcription (Latin):
bus puta si decem multa. duo
autem ꝑanta: sex media acci¬
piunt scͥdm̃ rem. equaliter
enim excedũt et excedunt᷑. hoc
autẽ mediñ est scdm̃ arismetitã

Expanded text:
s: Si decem multa, duo autem pauca, sex media accipiuntur, secundum rem equaliter enim excedunt et exceduntur, hoc autem medium secundum arismetricam
Abbreviated transcription (Latin):
existanant philosophari ⁊
sit fore studiosi simile ali¬
quid facientes laborantib
qui medicos andintit quidẽ
igirur neq illi bene habebunt
mam ita chilosophantes. ¶ Que¬

Expanded text:
existimant philosophari et sic fore studiosos et simile aliquid facientes egrotantibus, qui medicos audiunt quidem igitur nec illi bene habebunt mam, sic philosophantes. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
rõnib adulteriũ. furtuĩ. ho¬
micidium. hec om̃ia eum et
esse. sed non suꝑhabuadate
ip̃oꝵ neq defectus. slon eit
gere set semꝑ pectare. n
est bene uł non bene cirra

Expanded text:
racionibus, adulterium, furtum et homicidium. Hec enim omnia et esse, sed non superhabundancie ipsorum nec deffectus. Non est gere, sed semper peccare, nec es
Abbreviated transcription (Latin):
liter hñs operetur. pͥmũ qͥdem
si sciens. deinde si eligens. ⁊ eli¬
et si firme et in mobilit̾ habe¬
at et oꝑetur. hec autem ad a
parum. aut nichil potest. alia
autem non parum sed om̃e pꝰ¬

Expanded text:
liter habens operatur. Primum quidem si sciens, deinde si solvens, alias elitertium, si firme et immutabiliter operatur. Hec autem ad haparum aut nihil prodest; ad alia autem non parum, sed om
Abbreviated transcription (Latin):
mabile igitur de talib ⁊ ex ta¬
libus dicentes grosse et fĩgu¬
ualiter u̾itatem ostendere et
de hiis que ut̃ treq̃ntins ⁊ ex
talibus dicentes tallia ⁊ cõcu¬

Expanded text:
mabile est de talibus et ex talibus dicentes grosse et figuraliter veritatem ostendere, et de hiis que ut frequentius et ex talibus dicentes talia et conclu
Abbreviated transcription (Latin):
existentibus que cirta clecti¬
ones. et cribus que in fugas
bono. conb̾ente. delectabili. ⁊
toib ꝯtͣriis. malo nocino. tͥsti
cirta hec quidem om̃ia bonus
directimis est. malus añ pet¬

Expanded text:
existentibus que in voluntatibus et tribus que in fugis, bono conferente delectabili, et tribus contrariis malo nocivo et tristi. Circa hec quidem omnia bonus directus est, malus aut
Abbreviated transcription (Latin):
crepat. sed eos qui ꝓptep
autem et cirta mubeculita¬
tem et turpitudinẽ ⁊ orbi¬
tatem. fuullus enim utio
ĩꝓperabit ceco natura. uł
oͫ infirmitate uł ex plaga
sed magn miserbitur. Eñ

Expanded text:
crepat, sed eos qui propter liter et circa imbecillitatem et turpitudinem et ebrietatem. Nullus enim utique improperabit ceco natura vel ex infirmitate vel ex plaga, sed magis miserabitur; sed
Abbreviated transcription (Latin):
ret. Quedam autẽ fortassis
non est cogi sed mag̾ morien¬
dum: patientem durissima. Et
enim euripidis alemeona deri¬
soria nidentur cogentia uarẽm

Expanded text:
ro: Quedam autem fortassis non est cogi, sed magis moriendum patientem durissima, et enim Euripedis Almeona derisoria videtur cogentia matrem
Abbreviated transcription (Latin):
dicentes ego sum xp̃us et multos fallent et ppostea
addidit dicens ¶ uos aũt cauete ecce p̾dixi bobis oĩa¬
¶ unde aꝑꝑpet non statim suscipienda et adsinnenda q̃
Iactantur in xp̃i nõĩe sed que gerũtur in xp̃i etate¬
ille misisset ¶ nũquid creatorem pr̃em sciebant
illum quoꝙ xp̃m sc̃ire debebant/ mec sibi blandient᷑
et planderent de solo pr̃e siue filii eius agrcõe qui et
dicebat ¶ gremo uenit ad pr̃em nsi qꝑ meħ duoꝵ aũt
cognicõnũ esse que salutem id est ip̃e maifestat dicẽs

Expanded text:
dicentes. Ego sum Christus, et multos fallent, et postdicentes. Ego sum Christus, et multos fallent, et postaddidit dicens: uos autem cauete. ecce praedixi uobis omnia. unde apparet non ea statim suscipienda et adsumenda quae iactantur in Christi nomine, sed quae geruntur in Christi ueritateille misisset — nam qui Deum creatorem patrem sciebant, filium. quoque Christum scire debebant —, nec sibi blandirentur et plauderent de solo patre sine filii eius agnitione, qui et dicebat: nemo uenit ad patrem nisi per me. duorum autem cognitionem esse quae saluet ide
Abbreviated transcription (Latin):
execrani et detestari hereticoꝵ sacrilegam pͣuitate nã
ut dicũe sermones eoꝵ ut cancer serpit qui qͦm ͦ põt¬
as aure audienciũ et cum dicãt nullam ꝑticipacionẽ
ẽẽ Insticis et imquitati nullam ꝯmunicacõem lumini
et cenebris, quo m ͦ pñt aut tenebre illumĩaie aut
iniquitates iustificare ¶ Et cum dicant de dño eos nõ
diuina qui sunt hostes dei et quoꝵ pectora obsedit
spũs antixp̃i quare si relitis humane contencõnis
erroribus et ad enuãgelicam u̾itatem atq ad apłitã
tradicõem sincera et Religiosa fide uertaniur ¶ Intel¬
ligimꝰ n ͤ eis ad gr̃am eccłiasticam et salutarem licere
qui se parantes atq impugnantes eccłiam xp̃i xp̃o ip̃o
tizati grãm baptisini sut consecuti. quando et ip̃e
xp̃us lequatur et dicat ¶ Noñ omis qui dicit michi
dñe dñe introibit in Regnũ celoꝵ et iteꝵ p̾moueat
facile flagellat᷑. multi iunquit uenient in noĩe meo

Expanded text:
execrari et detestari haereticorum sacrilegam pravitatem. Nam execrari et detestari haereticorum sacrilegam pravitatem. Nam cum dicant sermonem eorum ut cancer serpere , quomodo potad aures audientium? Et cum dicant nullam participationem esse justitiae et iniquitati, nullam communionem lumini et tenebris , quomodo possunt aut tenebrae illuminare aut iniquitas justificare? Et cum dicant de Deo eos non divina qui sunt hostes Dei, et quorum pectora obsederit spiritus antichristi? Quare si rejectis humanae contentionis erroribus ad evangelicam auctoritatem atque ad apostolicam traditionem sincera et religiosa fide revertamur, intelligemus nihil eis ad gratiam ecclesiasticam et salutarem licere qui spargentes atque impugnantes Ecclesiam Christi, tizati gratiam Baptismi sunt consecuti, quando ipse Christus loquatur et dicat, Non omnis qui dicit mihi, Domine, Domine, intrabit in regnum coelorum . et iterum praemoneat facile fallatur, Multi. inquit, venient in nomine meo
Abbreviated transcription (Latin):
fiatubus sue in ordinate et contra eccliãscicã disti¬
plinam ambulantibꝰ suis enuãgelicam disciplinã
de dei uirtute ambulantibꝰ et quosd ex eis cposuit
uerbũ diũ constant᷑ acꝙ inerepide locutõs quosdai
uero in inuidiam et dissencõnem uersatos. quosdem
dissencionem sed tñ omĩa pacient̾ sustinere dũmoio
siue ꝑ ueritatem sue ꝙ occasionem nomẽ xp̃i qd
paulus ꝙdicabat in plurimoꝵ noĩa loquencum¬
p̾dicacõne crebesceret. porio aliud est qui intus in¬
eccłiã suuit de moĩe yp̃i loqui / aliud est eos qui
foris sunt et contra eccl̃iam faciũt in nomĩe xp̃i baptizate
quare qui hereticis patrocinant᷑ non id ꝓphat quod paulus
de fribus pofuit/ aut ostendat si heretico aliquid conceden¬
dum putauit, aut fidem aut baptisma eoꝵ probabit aut
si ꝑsidos et blaphemos remissionem pc̃coꝵ posse extra
consideremꝰ et in ueniemꝰ eos in om̃ibus ep̃lis suis

Expanded text:
fratribus sive inordinate et contra ecclesiasticam discifratribus sive inordinate et contra ecclesiasticam disciplinam ambulantibus, sive evangelicam veritatem de Dei timore seruantibus. et quosdam ex eis posuit uerbum Domini constanter adque intrepide locutos, quosdam uero in inuidia et dissensione uersatos, quosdam dissensionem, se tamen patienter omnia sustinere, dummodo siue in ueritate siue per occasionem nomen Christi quod Paulus praedicabat ad plurimorum notitiam peruenpraedicatione crebresceret. Porro aliud est eos qui intus Ecclesia sunt de nomine Christi loqui, aliud est eos qui foris sunt et contra Ecclesiam faciunt in nomine Christi baptizare. Quare qui haereticis patrocinantur non id proferant quod Paulus de fratribus posuit, sed ostendant si haeretico aliquid concedendum putavit, aut si fidem et Baptisma eorum probavit, aut si perfidos et blasphemos remissionem peccatorum accipereconsideremus, inveniemus eos in omnibus epistolis suis
Abbreviated transcription (Latin):
eiũ põt simplicit̾ erranti sicut de se ip̃o dicit bt̃s apłs
paulꝰ qui pͦ fui inquit blaphemiꝰ et ꝑsecutor et in¬
iuriosus sed ideo mãm meriii quia ignorans feti¬
eõẽ factam qui in eo quod ebrauerat ꝑseuerat pru-
quod accepimꝰ ab apłis hoc sequim̃ qñ apłi nõ nisi
insi in eadem eccłiã sit constitutũo et neminẽ Iune¬
mamꝰ ab apłis cũ apud hereticos baptiz atꝰ esset
in eodem baptisiate admissum esse cõmunicasse. et
iudeat᷑ ab apłis baptisma heretitoꝵ probaste qd
enĩ quidam dicunt quasi ad hereticoꝵ suffiagium
ꝑtinet quod dixerit apluẽ paulus et ueptnĩ omi
modo siue ꝑ occasionẽ siue ꝑ ueritatẽ xpus adnũ¬
cietur Inuenimꝰ hoc quoq acq eoꝵ patiocimũ qͣ
neq eiũ de herẽticis aut de corp baptismate loque¬
retur in eplã sua cpaulas et aliquid quod ad hon
rom ꝑtineat pocius se ostende̾tur. loquebatur de

Expanded text:
enim potest simpliciter erranti, sicut de se ipso dicit beatus apostolus enim potest simpliciter erranti, sicut de se ipso dicit beatus apostolus Paulus: qui primo, inquit, fui blasphemus et persecutor et iniuriosus, sed I misericordiam merui, quia ignorans fecitionem factam, qui in eo quod errauerat perseuerat prudequod accepimus ab apostolis hoc sequimur, quando apostoli nisi in eadem ecclesia sit constitutum, et neminem inueniamus ab apostolis, cum apud haereticos baptizatus esset, in eodem baptismate admissum esse et communicasse, ut uideantur apostoli baptisma haereticorum probasse. Quod enim quidam diCWlt, quasi ad haereticonmi snffiragium pertineat quod dixerit apostolus Paulus: uerum tamen omni modo, siue per occasionem siue per ueritatem Christus adnuntietur, inuenimus hoc quoque ad eorum patrocinium qui Neque enim de haereticis aut de eorum baptismo loquebatur in Epistola sua Paulus, ut aliquid quod ad hanc rem pertineat posuisse ostendatur. Loquebatur de
Abbreviated transcription (Latin):
ditores ueritatis existimꝰ ¶Aqua eccliã fidelis et
salutaris et sancta corrũpi et adulteran non põt sic̃
ecclie deuoti et in eccliã conscituti sunt heretiti pos¬
suuut et baptismo eius et ceteris ac salutaribꝰ bonis
nti ¶ Si aũĩ in eccłiã non sunt pͥmo cont eccłiam
faciut quomodo baptizate baptismo eccliẽ possut
neꝙ enũ ꝑua res heretitis et modica cõcedit᷑ quãdo
a nobis baptisia eoꝵ acceptũ refertur cũ inde in¬
cipiat om̃is fidei origo acq spes uite et̾ne salutaris
ingressio et purificandis dei seruis diuina dignatõ
dei factus est quero cuiꝰ dei si creatoris nõ potuit
filii aut prĩs inimicꝰ est ꝓuide feustra quidam qui racõe
unicunt᷑ consuetudinem nobio opponiũ quasi ꝯsuetudo
maior sit uentatio aut non id sic in spuitalil sequẽ¬
dum quod in melius fu̾ue̾ a sc̃o spũ reuelatũ ¶ ignosti

Expanded text:
ditores unitatis existimus? aqua ecclesiae fidelis et ditores unitatis existimus? aqua ecclesiae fidelis et salutaris et sancta corrumpi et adulterari non potest, secclesiae deuoti et in ecclesia constituti sunt haeretici, possunt et baptismo eius et ceteris salutaribus bonis uti. si autem in ecclesia non sunt, immo et contra ecclesiam faciunt, quomodo baptizare baptismo ecclesiae possunt? Neque enim parua res haereticis et modica conceditor, quando a nobis baptisma eorum in acceptum refertur, cum inde incipiat omnis fidei origo et ad spem uitae aeternae salutaris ingressio et purificandis ac uiuificandis Dei seruis diuina dignatio. Dei factus est. Quaeso cujus Dei? Si creatoris, non potuit filii aut patris inimicus est? Proinde frustra quidam qui ratione uincuntur consuetudinem nobis opponunt, quasi consuetudo maior sit ueritate aut non id sit in spiritalibus sequendum quod in melius fuerit a sancto spiritu reuelatum. ignosci
Abbreviated transcription (Latin):
clesia non est ¶ nũquid ꝑadisi portus salucanis imꝑ¬
tiri cuiquã pot qui ꝑuerfus a semet ip̃o dãpnatꝰ et ex¬
tra ꝑadisi fontem relegatꝰ aruit et ab et̾ne sitis siccita¬
te deficit clamat dñs ut qui sitit beniat et bibat de
flilibꝰ a que uiue que de eius bentre flurerũt quo ben¬
turus est ¶ Qui sitit utrũ ne ad heretitos ubufons et
fliis a que uiue ommo non est an ad eccłiam que una
est et sux. unũ qui et claues accepit diũ uoce fundata est
¶ Net est una que tenet et possidet omem sponsi sui et
diũ potestatẽ in hac presidemꝰ et pio honore eaie atq
unitate pugnamꝰ huiꝰ et grãm porit̾ et głiam sidele
deuocõe defendimiꝰ nos diuĩno ꝑtomissu rigamꝰ sei¬
cientem dei pplm nos custoduuimꝰ t̾minos uitaliũ fon¬
ciũ si possessionis nr̃e ius tenemꝰ si sacramentũ uni¬
tatio agnostimꝰ cur prenaricatores unntatis cur pio¬

Expanded text:
clesia non est? numquid paradisi potus salubres clesia non est? numquid paradisi potus salubres tire cuiquam potest qui peruersus et a semet ipso damnatus et extra paradisi fontes relegatus aruit et aeternae sitis siccitate defecit? Clamat Dominus ut qui sitit ueniat et bibat de fluminibus aquae uiuae, quae de eius uentre fluxerunt. quo uenturus est qui sitit, utrumne ad haereticos ubi fons et fluuius aquae uitalis omnino non est, an ad ecclesiam quae una est et super unum qui et claues eius accepit Domini uoce fundata est ? haec est una quae tenet et possidet omnem sponsi sui et domini potestatem. in hac praesidemus, pro honore eius adque unitate pugnamus, huius et gratiam pariter et gloriam fideli deuotione defendimus. nos diuino permissu rigamus sitientem Dei populum, nos custodimus terminos uitalium fontium. si possessionis nostrae ius tenemus, si sacramentum unitatis agnoscimus, cur praeuaricatores ueritatis, cur pro
Abbreviated transcription (Latin):
oĩone pio eis habita et manu imposita in uocaiet᷑
et infimideret᷑ suꝑ eos sp̃ũs sanctus ¶ quod nũt qͦꝙ
cis cedendum existimemꝰ et baptisina ꝙ non nisi bni
et soli ecclie datum ꝓdendũ putemꝰ boni militis est
aduersus rebelles et hostes in pr̃is sui castra defendere
gloriosi ducis est cõmissa sibi signa seruare scriptũ est
¶ Dñs deus tuus zelans est qui sp̃m dei accepimꝰ zelum
diuine fidei habere debemꝰ quo zelo sine placuit et dno
pio meritis Indignãtis ram populo ꝑemiti leuitatem
menit quia adultera et aliena et diuine uirtutis nnimi¬
ca interfecit in acceptũ referimꝰ. qui non insi bnũ xpm
et unã eius ecclesiam nouimꝰ eccłiã ꝑadisi iustar exp̾¬
fructum bonũ exurit᷑ et in ignem mittit᷑ ¶has arbores
baptismi grã salutaris et celestis in nudacõe largitur¬
¶ nãquid de eccłie fontibus rigare potest qui intũs in ec¬

Expanded text:
oratione pro eis habita et manu inposita inuocaretur oratione pro eis habita et manu inposita inuocaretur et infunderetur super eos spiritus sanctus. quod nunc quoque cis cedendum existimemus et baptisma quod non nisi uni et soli ecclesiae datum sit prodendum putemus. boni militis est aduersus rebelles et hostes imperatoris sui castra defendere. gloriosi ducis est commissa sibi signa seruare. scriptum est: Dominus Deus tuus Deus zelans est. qui spiritum Dei accepimus zelum diuinae fidei habere debemus, quo zelo Finees placuit et Deum promeritus indignantis iram populo pereunte leniuit. quid adultera et aliena et diuinae unitatis inimica in acceptum referimus, qui non nisi unum Christum et unam eius ecclesiam nouimus? ecclesia paradisi instar exprifructum bonum exciditur et in ignem mittitur. has arbores baptismi gratiam salutari et caelesti inundatione largitur. numquid de ecclesiae fontibus rigare potest qui intus in ec
Abbreviated transcription (Latin):
in conspectu statim dĩ indignatis extuiti sũt quod
suppliciũ manet eos qui alienã aquam baptismo
inferũt falso ut diuina censura ulcistat᷑ et uindicet
hic heretites contra eccliam gerere ꝙ non soli insi
eccliẽ ¶ Quod autẽ quidam dicũt eis qui ĩ samaria
bapti ati fuerãt aduenientibꝰ aplis petio et Ioh̃e tñ
suꝑ eos manũ impõĩtam esse ut acciperent spuitũ
sanctum baptizatos tñ eos non esse locũ istũ fiaceꝵ
Parissime ad pñtem eausam uidemꝰ oĩo non ꝑtin̾e̾¬
¶ Illi enĩ qui in samaria crediderant fide uera cre¬
diderant et intꝰ in eccuã que una est et eui soligĩam
baptismi daie et p̾cepta solue̾ ꝓmissũ est a philippo
diacono quem idem ap̃a miserant baptizati sunt et
idcuto quia legittimũ et eccliãscitũ baptisima conse¬
cuti fuerunt Saptizari eos ultra non oportuit sed tan¬
tũmodo quod deerat id apetio et iohẽ fc̃m est. et

Expanded text:
in conspectu statim Domini indignantis extincti sunt. quod in conspectu statim Domini indignantis extincti sunt. quod supplicium manet eos qui alienam aquam baptismo inferunt falso, ut diuina censura ulciscatur et uindicet id haereticos contra ecclesiam gerere quod non niecclesiae. Quod autem quidam dicunt eis qui in Samaria baptizati fuerant aduenientibus apostolis Petro et Iohanne tantum super eos manum inpositam esse, ut acciperent spiritum sanctum, rebaptizatos tamen eos non esse, locum istum, frater carissime, ad praesentem causam uidemus omnino non pertinere. illi enim qui in Samaria crediderant fide uera crediderant et intus in ecclesia quae una est et cui soli gratiam baptismi dare et peccata soluere permissum est, a Philippo diacono quem idem apostoli miserant baptizati erant. et idcirco qui legitimum et ecclesiasticum baptisma consecuti fuerant, baptizari eos ultra non oportebat, sed tantummodo quod deerat id a Petro et Iohanne factum est, ut
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Qram petio pͥmũ dño suꝑ quẽ edificauit occłiam
et unde entatis originem instituit et ostendit po¬
testatem dedit ut id solueretur int̾ris quod ille sol¬
uisset et post resiurectoe quoq apłis loquitui¬
pite spm sanctũ si cuꝰ remiseritis ꝑcca remiitent᷑
illi si ciuiꝰ tenuentis tenebuntur ¶ Unde intellignñ
non nisi in eccłiã qͤpositis et onuiãgelita lege ad do¬
minica ordinacõe fundatis licere laptizarẽ et Re̾mis¬
ture diuine auccoritate ꝓponimꝰ ut ditamꝰ c̾te lege
propria ordinacõe diuinitus cucta ẽẽ disposita net
posse quẽquã contra ep̃os et sacerdotes osurpare si¬
bi aliquid quod non sit sui iuris et potestatis nam
et choie et dachan et abuon contra moysem ⁊ aarõ
sacerdotem sacrifieandi sibi licenciam bendicare cona¬
cisut nec tamen ꝙ illicite ausi sũt inpuue feteruẽ
et filii caron qui alienũ ignem ab altari cposuerunt

Expanded text:
. nam Petro primum Dominus, super quem aedificauit ecclesiam . nam Petro primum Dominus, super quem aedificauit ecclesiam et unde unitatis originem instituit et ostendit, potestatem istam dedit ut id solueretur in terris quod ille soluisset. et post resurrectionem quoque ad apostpite Spiritum sanctum. Si cujus remiseritis peccata, remittentur illi; si cujus tenueritis, tenebuntur . Unde intelligimus non nisi in Ecclesia praepositis et in evangelica lege ac dominica ordinatione fundatis licere baptizare et remisturae diuinae auctoritate proponimus ut dicamus certa lege ac propria ordinatione diuinitus cuncta esse disposita nec posse quemquam contra episcopos et sacerdotes usurpare sibi aliquid quod non sit sui iuris et potestatis. nam et Core et Dathan et Abiron contra Moysen et Aaron sacerdotem sacrificandi licentiam sibi usurpare conati sunt, nec tamen quod inlicite ausi sunt inpune fecerunt. et filii Aaron qui alienum ignem altari inposuerunt