comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ris ds̃ quasi mortuũ puerum doluit: cum
extinctos nos iniquitatis aculeo. miseratꝰ
asperit. Ꝙ quia ꝑ moysen terrorẽ legis ꝓtu¬
lit: qͣsi ꝑ puerum uirgam misit. Sed puer
cũ baculo mortuum suscitare non ualuit. qͥa
paulo adtestante nichil ad ꝑfectum adduxit
lex. Ipse autẽ ꝑsemcipsum ueniens. & suꝑ ca¬
dauer se humiliter sternens: ad exequenda
sibi mortui menbra se collegit: Quia cum
in forma d̾i ess&. non rapinam arbitratꝰ est
esse se aequalem do. sed sem&e ipsũ exmani¬
uit formam serui accipiens. insimilitudine
hominũ factus. & habitu inuentus ut homo.
Huc illucq deambulat: quia & uideã iux¬
ta. ce longe positas gentes. uocat. Suꝑ mor¬
tuũ septies oscitat  quia ꝑ aꝑtionẽ diui¬
ni muneris. gr̃ę septi formis spm inpeccati¬
morte iacentibus aspirat. Moxq uiuens
erigitur: qͥa his quem t̾roris uirga suscita¬
re non potuit ꝑ amoris spm puer ad uitã

Expanded text:
ris Deus, quasi mortuum puerum doluit, cum ris Deus, quasi mortuum puerum doluit, cum exstinctos nos iniquitatis aculeo miseratus aspexit. Et quia per Moysen terrorem legis protulit, quasi 318 per puerum virgam misit. Sed puer cum baculo mortuum suscitare non valuit, quia, Paulo attestante: Nihil ad perfectum adduxit lex . Ipse autem per semetipsum veniens, et super cadaver se humiliter sternens, ad exaequanda sibi mortui membra se collegit: Quia cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse se aequalem Deo; sed semetipsum exinanivit, forhominum factus, et habitu inventus ut homo . » Huc illucque deambulabat, quia, et Judaeam juxta et longe positas gentes vocat. Super mortuum septies spirat, quia per operationem divini muneris gratiae septiformis Spimorte jacentibus tribuit. Moxque vivens erigitur, quia is, quem terroris virga suscitare non potuit, per amoris spiritum puer ad vitam
Abbreviated transcription (Latin):
inquo clamamꝰ abba pater. Unde hic qͦq¬
otso tym. Uir &enim sc̃s qͥ humani gene¬
ris redemptorẽ uenire mitẽ conspicit: non
metũ ad dnm̃. sed affectum ad patrẽ sumit.
Et timorẽ despicit : quia ꝑ adoptionis
gram̃ ad amorem surgit. Hinc iohannee
ait. Timor non est incaritate. sed ꝑfecta
caritas smittit timore̾. Hinc zacharias di¬
cit. Ut sine timore de manu inimicoꝵ
nr̃oꝵ liberati. seruiamꝰ illi. A peccati igit᷑
morte timor nos suscitare non ualuit.
sed ad statũ uite aspirata. mansuetudinis
grã ererit. Quod bene heliseo simnamitis
filium suscitante signatur: Qui cũ bacu¬
lo puerum mittens. extincto filio uitam
minime reddidit: ꝑsema ipsum uͦ ueniens
seq suꝑ mortuũ sternens. atq ad eius
membra se colligens. huc illucq de ambrlans.
& in ore mortui septies aspirans: hunc ad
rediuiuã lucẽ ꝓtinus ꝑ ministerium compas¬
sionis animauit. Auctor qͥppe humani gene¬

Expanded text:
in quo clamamus, Abba Pater . » Seqin quo clamamus, Abba Pater . » Seqmebo eum. - Vir etenim sanctus, quia humani generis Redemptorem venire mitem conspicit, non metum a Domino, sed affectum a Patre sumit, et timorem despicit, quia per adoptionis gratiam ad amorem surgit. Hinc Joannes ait: Timor non est in charitate, sed perfecta charitas foras mittit timorem . Hinc Zacharias dicit: Ut sine timore de manu inimicorum nostrorum liberati serviamus illi . A peccati igitur morte timor nos suscitare non valuit, sed ad statum vitae aspirata mansuetudinis gratia erexit. Quod bene Elisaeo Sunamitis filium suscitante signatur , qui cum baculo puerum mittens, exstincto filio vitam minime reddidit; per semetipsum vero veniens, seque super mortuum sternens, atque ad ejus membra se colligens, huc illucque deambulans, et in ore mortui septies aspirans, hunc ad redivivam lucem protinus per ministerium compassionis animavit. Auctor quippe humani gene
Abbreviated transcription (Latin):
morti tanto quis in aliis obuiare non pote¬
rat. qͣnto hunc reatus de ꝓpͥis astringebat.
Uenit itaq nouus homo adhomines: contͣ¬
dictor ad culpã. amicus ad pęnam: mira mon¬
strauit. crudelia p̃tulit. Manum gͦ suam ĩ
ambobus posuit: quia unde reũ recta docuit.
inde iratũ iudicẽ placauit. Qui hoc qͦq
ipsis suis miraculis mirabilius prebuit
quia corda delinquentiũ mansuetudine
potius quã terrore correxit. Vnde & sub¬
legem qͥppe uirgam ds tenuerat: cũ dice¬
bat. Siquis hȩc uel illa fecerit: mor te mo¬
riatur. Sed incarnatus uirgã abstulit.
quia uias uite ꝑ mansuetudinem ostendit.
Unde & ei ꝑ psalmistam dicit᷑. Intende
ꝓspere ꝓcede & regna. ꝓpter ueritatẽ &
mansuetudine̾ & iusticiam. Timeri qͥppe
qͥsi d̾s noluit. sed qͥsi pater ut amaretur
inspirauit. Quod liquido paulus dicit.
Non enĩ accepistis spm̃ seruitutis iterũ in
timore : sed accepistis spm̃ ad optionis filioꝵ

Expanded text:
morti tanto quis in aliis obviare non potemorti tanto quis in aliis obviare non poterat, quanto hunc reatus de propriis astringebat. Venit itaque novus homo ad homines, contradictor ad culpam, amicus ad poenam; mira monstravit, crudelia pertulit. Manum ergo suam in ambobus posuit, quia unde reum recta docuit, inde iratum judicem placavit. Qui hoc quoque ipsis suis miraculis mirabilius praebuit, quia corda delinquentium mansuetudine potius quam terrore correxit. Unde et sublegem quippe virgam Deus tenuerat, cum dicebat: Si quis haec vel illa fecerit, morte moriatur. Sed incarnatus virgam abstulit, quia vias vitae per mansuetudinem ostendit. Unde ei per Psalmistam dicitur: Intende, prospere procede, et regna, propter veritatem et mansuetudinequasi Deus noluit, sed quasi Pater ut amaretur inspiravit. Quod liquido Paulus dicit: « Non enim accepistis spiritum servitutis iterum in timore, sed accepistis spiritum adoptionis filiorum,
Abbreviated transcription (Latin):
homo deliquerit. uideat quã districte con
tra hominem conditor irascatur: & media¬
torem đi & hominis đm & hominẽ. requirat.
Quẽ qͥa longe post uenturũ considerat:
deplorans dicat. Non est qͥ utrumq ualeat¬
 arguere : & ponere manũ suam in ambob.
Redemptor qͥppe humani generis media¬
tor đi & hominis ꝑ carnẽ factus. quia iustꝰ
in hominib solus apparuit : & tam̃ ad
plenã culpe &iam sine culpa puenit. &
hominẽ arguit ne delinquera & obstitit
ne ferira. Exempla innocentiȩ p̃buit:
pęnã malitiȩ suscepit. Paciendo gͦ utrũq
arguit: qͥ & culpa hominis iusticiã aspi¬
rando corripit & iram iudicis moriendo
temperauit. Atq inutrisq manũ posuit:
quia exempla hominib quȩ imitarentur
prebuit: & dõ inse oꝑa quib erga hominẽ
placaretur ostendit. Nullus qͥppe ante
hunc ertitit. qͥ sic ꝑ alienis reatib interce¬
der&: ut ppͥa non haber&. Aet̾nȩ igitur

Expanded text:
homo deliquerit; videat quam districte conditor homo deliquerit; videat quam districte conditor contra hominem irascatur, et mediatorem Dei et hominis, Deum et hominQuem quia longe post venturum considerat, deplorans 317 dicat: Non est qui utrumque valeat arguere, et ponere manum suam in ambobus. Redemptor quippe humani generis, mediator Dei et hominis per carnem factus, quia justus in hominibus solus apparuit, et tamen ad poenam culpae etiam sine culpa pervenit, et hominem arguit ne delinqueret, et Deo obstitit ne feriret, exempla innocentiae praebuit, poenam malitiae suscepit. Patiendo ergo utrumque arguit, qui et culpam hominis, justitiam aspirando, corripuit, et iram judicis moriendo temperavit; atque in utrisque manum posuit, quia et exempla hominibus quae imitarentur praebuit, et Deo in se opera, quibus erga homines placaretur, ostendit. Nullus quippe ante hunc exstitit, qui sic pro alienis reatibus intercederet, ut proprios non haberet. Aeternae igitur
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃. Hinc est quod moyses quia plac& ser-¬
uiens. auditur tacens: cũ silenti dicitur. qͥđ
clamas ad me  hinc est quod irascentem¬
⁊ retin&: cum audit. Dimit te me ut irascat᷑¬
⁊ furor m̃s: contra populũ istum. Hinc est qͦd
arguentem dñs non habuisse se queritur.
ne dissiparẽ enͣm : & non inueni. Hinc est
quod isaias grauiter deplorat dicens. Om̃s
Inos cecidimus quasi folium. & iniqͥtates
 nr̃e quasi uentus abstulerunt nos.: Non est¬
 qui inuoc& nomen tuum. qui consurgat &¬
⁊ teneat te. Sed possunt recti quilib& ꝑ ꝑcep¬
te innocentiȩ meritum. aliquando p̾sentis
motib anĩaduersionis obuiare  non autẽ
ualent uirtute ꝓpͥa ab humano genere
supplicia secuturȩ mortis expellere. Uir
igitur sc̃s humanũ genus consider& quo de¬
flurit. ȩternȩ mortis dampna conspiciat: cͥui
nimirum constat quia nequaquã iusticia
humana contra dicat. Uideat quã ꝑ uerse

Expanded text:
Deum . Hinc est quod Moyses, quia placet serDeum . Hinc est quod Moyses, quia placet serviens, auditur tacens, cum silenti dicitur: Quid clamas ad me ? Hinc est quod irascentem retinet, cum audit: Dimitte me, ut irascatur furor meus contra populum istum . Hinc est quod arguentem Dominus non habuisse se queritur, ne dissiparem eam, et non inveni . Hinc est quod graviter Isaias deplorat, dicens: Omnes nos cecidimus quasi folium, et iniquitates nostrae quasi ventus abstulerunt nos; non est qui invocet nomen tuum, qui consurgat et teneat te tae innocentiae meritum aliquando praesentis motibus animadversionis obviare, non autem valent virtute propria ab humano genere supplicia secuturae mortis expellere. Vir igitur sanctus humanum genus consideret quo defluxit; aeternae mortis damna conspiciat; cui nimirum constat quia nequaquam justitia humana contradicat, videat quam perverse
Abbreviated transcription (Latin):
uestimentoꝵ suoꝵ ab ominationẽ consideranꝰ:
eõ ampluis tim&. quo audire exaequo in
iuditio non ualce. Quia quo usq corrupti¬
onis suȩ pondere premitur: hoc inpęna
sua grauius tolerat: qͦd & sensum sui repre¬
hensoris ignorat. Ac si aꝑte dicat. In hoc
eraequo non audior: qͥa &e patent cuncꝰ ta
quȩ fat᷑io : & tam̃ ipse nescio ꝑ quanta re-¬
prehendor. Sequitur. Non est oui¬
UTRUMO. UALEAT ARGUERE. ET PONE
durũ non erit: si recurrit ad memoriam.
quod ipse ꝑ ysaiam ꝓpħam dicit. Quiescite
÷ arguite me. Ei nãq quẽ arguimus: ratio¬
nis auctoritate contraimus. Et quid est
uenite & arguite me. nisi quod aꝑte insinu
at: quantã bonis actib fiduciam prestat.
Ac si patent̾ dicat. Rec te agite: & animaduer-¬
sionis meȩ motib non iam ꝑdep̾cationis ge¬
mitũ. sed ꝑfiduciam auctoriatis obuiate.
Hinc & enim iohannes dicit. Si cor nostrũ
non rep̃henderit nos: fiduciã habemus ad

Expanded text:
vestimentorum suorum abominationem considerans, vestimentorum suorum abominationem considerans, eo amplius timet, quo audiri ex aequo in judicio non valet, quia quousque corruptionis suae pondere premitur, hoc in poena sua gravius tolerat, quod et sensum sui reprehensoris ignorat. Ac si aperte dicat: In hoc ex aequo non audior, quia et patent cuncta quae facio, et tamen ipse nescio per quanta reprehendor. Sequitur: CAPUT utrumque valeat arguere, et ponerd durum non erit si recurrerit ad memoriam, quod ipse per alium prophetam dicit: « Quiescite t arguite me. Ei namque quem arguimus, rationis auctoritate contraimus. Quid est ergVenite, et arguite me, nisi quod aperte insiat, quantam bonis actibus fiduciam praestat? Ac si aperte dicat: Recte agite, et animadversionis meae motibus non jam per deprecationis gemitum, sed per fiduciam auctoritatis obviate. Hinc etenim Joannes dicit: Si cor nostrum non reprehenderit nos, fiduciam habemus ad
Abbreviated transcription (Latin):
qͣntũ lib& ad sũma excõpunctione contem¬
plationis ascenderit: qͣntũ lib& in oꝑe se ꝑ
exercitiũ laboris accinxerit : indignũ tam̃
adhuc aliquid de corpore mortis sentit.
& abominabilẽ se esse considerat in multiᷤ
quȩ de pondere corruptionis portat.
Cui hoc quoq fit grauius. quod sepe neq
hoc intellegit: unde delinquit. Flagella
suscipit: sed district o iudici quid in se ma-¬
ius quid uel minus displiceat non agnoscit.
Vnde & subditur. NEQ EN IM UIRO
QUi sionlis MEI ESt RESPONDEBO NEC
qui mtcym iN iyditio ex atoyo pos¬
SIT AUDIRI. Dũ cũ quolib& iniuditio
ex aequo contendimus: & qͥd contra nos di¬
catur agnoscimꝰ  & in his quȩ dicimus audi¬
mur. E quo obiecta patenter adp̾hendimꝰ:
Audenter ad ꝓposita respondemus. Quia
ergo inuisibilis uidex quȩ facimus uid&.
qͣsi audit quȩ dicimus. Sed quia id quod ei
displic& nequaquã plene cognoscimus: qͥsi
quid ipse dicat ignoramus. Uir igitur sc̃s

Expanded text:
ntumlibet ad summa ex contemplationis compunctione ascenderit, quantumlibet in opere se per exercitium laboris accinxerit, indignum tamen adhuc aliquid de corpore mortis sentit, et abominabilem se esse considerat, in multis quae de pondere corruptionis portat. Cui hoc quoque fit gravius, quod saepe neque hoc intelligit, unde delinquit. Flagella suscipit, sed districto judici quid in se majus, quidve minus displiceat, non agnoscit. Unde et subditur: « Neque enim viro qui similis mei est, respondebo; nec qui mecum in judicio ex aequo possit audiri . » Dum cum quolibet in judicio ex aequo contendimus, et quid contra nos dicatur agnoscimus, et in his quae dicimus audimur, et quo objecta patenter apprehendimus, eo audacter ad proposita respondemus. Quia ergo invisibilis judex quae facimus videt, quasi audit quae dicimus. Sed quia id quod ei displicet nequaquam plene cognoscimus; quasi quid ipse dicit ignoramus. Vir igitur sanctus
Abbreviated transcription (Latin):
desideriis accensi ꝓsꝑa fugiunt. aduersa
paciuntur: cruciatus ꝑsequentium tolerant.
seq ipsi ꝑ lamenta castigant: tanto sublimi¬
orẽ tunc sospitatem recipiunt: quanto nc̃¬
a cunctis mundi gaudiis deuote moriunt᷑.
Hinc est enim qͦd ꝑsalomonẽ dicit᷑. Cor
qͦd nouit a maritudinẽ animȩ suȩ: ingaudio
& enim mens animȩ suȩ amaritudinẽ scit.
cũ ȩternȩ patriȩ desideriis accensa. pere¬
grinationis suȩ pęnã flendo cognoscit. Sed in
eius gaudio extraneus non miscetur: quia
qui nunc amerore compunctionis alienus
est. tunc particeps ad leciciam consolatio.¬
nis non est. Hinc est qͦd ineuuangłio ueri¬
Stas dicit. Amen am̃ dico uobis. qͥa plorabi¬
tis & flebitis uos. mundus autẽ gaudebit.
uos autem contristabimin. sed tristicia ur̃a

Expanded text:
desideriis accensi, prospera fugiunt, adversa desideriis accensi, prospera fugiunt, adversa patiuntur, cruciatus persequentium tolerant, seque ipsi per lamenta castigant, tanto sublimiorem tunc sospitatem recipiunt, quanto nunc cunctis mundi gaudiis devote moriuntur. Hinc est enim quod per Salomonem dicitur: Cor quod novit amaritudinem animae suae, in gauenim mens animae suae amaritudinem scit, cum aeternae patriae desideriis accensa, peregrinationis suae poenam flendo cognoscit. Sed in ejus gaudio extraneus non miscebitur, quia qui nunc a moerore compunctionis aest, tunc particeps ad laetitiam consolationis non est. Hinc est quod in Evangelio Veritas dicit: Amen amen dico vobis, quid plorabitis et flebitis vos, mundus autem gaudebit; vos autem contristabimin
Abbreviated transcription (Latin):
omẽ delectamentũ. atq om̃is saporis in
se suauitatem habuit. qͦd uidelic& in ore
spualiũ iuxta uoluntatẽ edentium saporẽ
dedit: qͥa diuinus sermo & om̃ibꝰ congruens.
& a sem& ipso non discrepans. q̃ualitati au-¬
dientium condescendit. Quem dũ electus
quisq utiliter iuxta modum suum intelleͥ.¬
git. qͣsi acceptum manna inuoluntariũ sa¬
porem uertit. & qͥa laborẽ bom oꝑis gła
sequit᷑ retributionis: post aquarũ in riga¬
tionẽ recte subiungitur. Qui ponit humi¬
les insublimi: & merentes erigit sospitate.
Insublimi humiles ponuntur: quia hi qͥ nunc
pro di amore despecti sunt. tunc cũ dõ iu-
dices ueniunt: sicut hoc quod paulo ante
iam diximus. eisdem humilibus ueritas polli-¬
cetur dicens. Uos qui secuti estis me. inrege-¬
neratione cum sederit filius hominis in sede
iudicantes duodecim tribus isrł. Tunc me-¬
rentes dñs sospitate erigit. quia hi qui eius

Expanded text:
omne delectamentum atque omnis saporis in omne delectamentum atque omnis saporis in se suavitatem habuit, quod videlicet in ore spiritalium, juxta voluntatem edentium, saporem dedit, quia divinus sermo et omnibus congruens, et a semetipso non discrepans, qualitati audientium condescendit; quem dum electus quisque utiliter juxta modum suum intelligit, quasi acceptum manna in voluntarium saporem vertit. Et quia laborem boni operis gloria sequitur retributionis, post aquarum rigationem recte subjungitur: Qui ponit humiles in sublimi, et moerentes erigit so- In sublime humiles ponuntur, quia ii qui nunc pro Dei amore despectdices veniunt, sicut hoc quod paulo ante jam diximus, eisdem humilibus Veritas pollicetur, dicens: Vos qui secuti estis me, in regeneratione cum sederit Filius hominiicantes duodecim tribus Israel . Tunc moerentes Dominus sospitate erigit, quia hi qui, ejus
Abbreviated transcription (Latin):
Possunt autẽ uniuersoꝵ nomine: ipsȩ
moꝵ dissimilitudines designari. Alius
namq elatione erigitur: alius pondere
timoris inclinatur. Alius libidine aes-¬
tuat: alius auaricia anhelat. Alius remis¬
sione se deicit. alius ira feruescit. Sed
ꝑdoctrinã sacri eloquii dum suꝑbo humi¬
litas tribuit᷑: timido confidentia pͣbetur.
lururiosus ꝑ castitatis studiũ ab inmun-¬
dicia tergitur: auarus ꝑ continenciam
ab ambitionis aestu temperat᷑. remissus
teli rectitudine erigit᷑. iracundus a p̃ci¬
pitationis suȩ excitatione refrenatur
Uniuersa ds̃ aquis inrigat: quia uim
sui sermonis in singulis iuxta morũ dr¬
uersitatẽ format. ut hoc in eius eloquio
quisq inueniat. ꝑ qͦd uirtutis necessariȩ
germen ferat. Unde ꝑ quendã sapien-¬
tem: de mannȩ dulcedine dicitur. Para¬
tũ panẽ de celo prestitisti illis sine la-¬
bore. om̃e delectamentũ. in se habentẽ:
& om̃is saporis suairitatẽ. Manna qͥppe¬

Expanded text:
--Possunt autem universorum nomine ipsae morum dissimilitudines designari. Alius namque elatione erigitur, alius pondere timoris inclinatur, alius libidine aestuat, alius avaritia anhelat, alius remissione se dejicit, alius ira fervescit. Sed per doctrinam sacri eloquii, dum superbo humilitas tribuitur, timido confidentia praebetur, luxuriosus per castitatis studium ab immunditia tergitur, avarus per continentiam ab ambitionis aestu temperatur, remissus zeli rectitudine erigitur, 191 iracundus a praecipitationis suae excitatione refrenatur, universa Deus aquis irrigat; quia vim sui sermonis in singulis juxta morum diversitatem format, ut hoc in ejus eloquio quisque inveniat, per quod virtutis necessariae germen ferat. Unde per quemdam sapientem de mannae dulcedine dicitur: Paratum panem de coelo praestitisti illis sine labore, omne delectamentum in se habentem, atque omnis saporis suavitatem . Manna q
Abbreviated transcription (Latin):
In eo nãq uim sue rectitudinis amittunt.
quoꝰ auditori non congruunt: quia & medi¬
camina uires ꝑdunt. cum sanis menbris
ad ponuntur. In om̃i gͦ qͦd dicitur. necesse
est ut causa. tempis. & ꝑ sona pensetur. si
uerba sententiȩ ueritas robor&e. si hanc
tempꝰ congruum postulat: si & ueritatem
sentenciȩ & congruentiam temporis ꝑsonȩ
qualitas non impugnat. Ille enĩ laudabi¬
liter spicula emittit. qui prius hostem
quem feriat conspicit. Male namq arcꝰ
ualidi cornua subigit: qui sagittam forti¬
ter dirigens ciuem ferit.

Expanded text:
In eo namque vim suae rectitudinis amittunt, In eo namque vim suae rectitudinis amittunt, quod auditori non congruunt; quia et medicamina vires perdunt, cum sanis membris apponuntur. In omni ergo quod dicitur, necesse est ut causa, tempus et persona pensetur; si verba sententiae veritas roborat, si hanc tempus congruum postulat, si et veritatem sententiae, et congruentiam temporis personae qualitas non impugnat. Ille enim laudabiliter spicula emittit, qui prius hostem quem feriat conspicit. Male namque arcus validi cornua subigit, qui sagittam fortiter dirigens civem ferit.
Abbreviated transcription (Latin):
Unde & quibusdam adhuc infidelibus.
Sueritas dicit. Tempꝰ meũ non dũ uenit:¬
S tepꝰ autẽ urm̃ semꝑ est paratum. Et rur-¬
sum. Hȩc est hora ur̃a : & potestas tene¬
brarum. Sepulchrũ gͦ intempore suo
sicut frumenti aceruus ingreditur: qͥa
ille ȩternam requiem ꝑcipit. qui prius
hic ut ab exurendis paleis liber sit. dis¬
ciplinȩ pressuras sentit. Heliphar uͦ quia
& in locutionis suȩ serie tabernaculum. la¬
pides. bestias. semen. herbas. sepulcrũq
nominauit: quod non hȩc iuxta litter̃a
dixerit ipse innuit. qui post cuncta ilico
oros ita Est. Liqu&e ꝓfecto qͦd inhis nil
ab eo uxta suꝑficiem dicitur: quia nimirũ
ante faciem non iac&e quod inuestigatur.
Qui gͦ hȩc inuestigasse se indicat: quia
in uerbis exterioribꝰ interiora quęsierit de-¬
impericia est. uelle docere meliorem. Un¬
de & ea quȩ ab amicis recte prolata sunt.
ab interno arbitrio non recte iudicantur.

Expanded text:
unde et quibusdam adhuc infidelibus unde et quibusdam adhuc infidelibus Veritas dicit: Tempus meum nondum venit, tempus autem vestrum semper est paratum . Et rursum: Haec est hora vestra, et potestas tenebrarum . Sepulcrum ergo in tempore suo sicut frumenti acervus ingreditur, quia ille aeternam requiem 212 percipit, qui prius hic, ut ab exurendis paleis liber sit, disciplinae pressuras sentit. Eliphaz vero, quia et in locutionis suae serie tabernaculum, lapides, bestias, semen, herbas, sepulcrumque nominavit, quod non haec juxta litteram dixerit, ipse innuit, qui post cuncta illico mus ita est. - Liquet profecto quod in his nil ab eo juxta superficiem dicitur, quia nimirum ante faciem non jacet quod investigatur. Qui ergo haec investigare se indicat, quia in verbis exterioribus interiora quaesierit deimperitia est velle docere meliorem. Unde et ea quae ab amicis recte prolata sunt, ab interno arbitro non recta judicantur.
Abbreviated transcription (Latin):
infertur aceruus intempore suo. Frum̃tũ
uita humana anima respectu suꝑni lumi¬
nis in lustratur. Pluuias ꝑcipit: quia ueri¬
tatis eloquio pinguescit. Clentis concutit᷑.
qͥa temptationib exercetur. Et secũ cres-¬
centes paleas portat. quia nequiorem contͣ
se cotidie uitam peccantium tolerat. Atq
quia mens nr̃a cęlesti discipline subposita.
dum correctionis flagella ꝑcipit. a socie¬
tate carnalium mundior recedit. Et re¬
lictis paleis adhorreum ducitur: quia fo¬
ris remanentibus reprobis. electa anima
ad suꝑnȩ mansionis gaudia ȩcerna sub-¬
leuatur. Bene gͦ dicitur. Ingredieris in
habundantia sepulchrũ. sicut infertur a¬
ceruus intempore suo: Quia dum post
afflictionem iusti premia patriȩ cęlestis
inueniunt: quasi post pressuram adhor¬
reum grana deferuntur Q in alieno qui¬
dem tempore ꝑcussiones sentiunt: sed
in suo aꝑcussione requiescunt. Electis
quippe tempus alienum est: uita pͣsens.

Expanded text:
infertur acervus tritici in tempore suo. Frumentum infertur acervus tritici in tempore suo. Frumentum vita humana, anima respectu superni luminis illustratur. Pluvias percipit, quia veritatis eloquio pinguescit. Ventis concutitur, quia tempestatibus exercetur; et secum crescentes paleas portat, quia nequiorem contra se quotidie vitam peccantium tolerat; atqueQuia mens nostra coelesti disciplinae supposita, dum correctionis flagella percipit, a societate carnalium mundior recedit, et relictis paleis, ad horreum ducitur: quia foris remanentibus reprobis, electa anima ad supernae mansionis gaudia aeterna sublevatur. Bene ergo dicitur: Ingredieris in abundantia sepulcrum, sicut infertur acervus tritici in tempore suo; quia dum post afflictionem justi praemia patriae coelestis inveniunt, quasi post pressuras ad horreum grana deferuntur; et in alieno quidem tempore percussiones sentiunt, sed in suo a percussione requiescunt. Electis quippe tempus alienum est vita praesens,
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Similitudo manꝰ hominis: supͥtus
pennas eoꝵ erant. Quid enĩ ꝑ pennas ani¬
malium. nisi contemplationes possumus
sentire scõꝵ: qͥb ad sũma transuolant. &
terrena deserentes se se incȩlestib librant:
Quid ꝑ manus : nisi oꝑationes accipimus.
Quia cũ inꝑocimi amore se dilatant. bona
quȩ preualent &iam corporaliter adminis:¬
trant. Sed manus eoꝵ sub pennis sunt: quia
actionis suȩ oꝑa uirtute contemplationis
in hac uita nr̃a contemplatio. sed quies ȩter¬
nȩ & intimȩ retributionis intellegi. Inqua
tanto uerius quiescitur. quanto in nobis cor¬
ruptionis uita ꝑfectius necit᷑. In habunda¬
cia gͦ sepulchrũ ingreditur: qͥ post congesta
uitȩ presentis oꝑa mutabilitatis suȩ. plene
mortuus. in secreto ueri luminis occultatur.
Unde & ꝑpsalmistã dicit᷑. Abscondes eos
in abscondito uultus tui: a conturbatione
hominũ. Quod bene &iam comparatio
adiuncta commendat. cum subditur. Sicut

Expanded text:
ait: Et similitudo manus hominis subtus ait: Et similitudo manus hominis subtus pennas eorum erat . Quid enim per pennas animalium, nisi contemplationes possumus sentire sanctorum, quibus ad summa transvolant, et terrena deserentes, sese in coelestibus librant? Quid per manus, nisi operationes accipimus? Quia cum in proximi amore se dilatant, bona quae praevalent etiam corporaliter administrant. Sed manus eorum sub pennis sunt, quia actionis suae opera virtute contemplationis in hac vita nostra contemplatio, sed requies aeternae et intimae retributionis intelligi; in qua tanto verius quiescitur, quanto in nobis corruptionis vita perfectius necatur. In abundantia ergo sepulcrum 211 ingreditur, qui post congesta vitae praesentis opera, mutabilitati suae plene mortuus, in secreto veri luminis occultatur. Unde et per Psalmistam dicitur: Abscondes eos in abdito vultus tui, a conturbatione hominum . Quod bene etiam comparatio adjuncta commendat, cum subditur: Sicut
Abbreviated transcription (Latin):
duȩ mulieres diuersa egisse referuntur.
Maria qͥppe redemptoris nrͣi uerba audi¬
ens ad pedes illius residebat: martha autẽ
corporalibus ministeriis insistebat. Cũq
contra mariȩ ocium martha quereretur.
audiuit. Martha martha sollita es. & turba¬
Fris erga plurima: porro unum est necessari¬
:um. Maria optimã partem elegit: quȩ . ñ.
auferetur ab ea. Quid enim ꝑ mariã quȩ
uerba dñi residens audiebat.: nisi contem¬
platiua uita erprimitur. Quid ꝑ martha
exterioribꝰ obsequiis occupatam. nisi acti
ua signatur. Sed marthȩ cura non rȩp̃¬
henditur . mariȩ uͦ &iamꝰ laudatur. Ca
magna sunt actiuȩ uitȩ merita : sed con-¬
templatiue potiora. Unde nec auferri
umquã mariȩ pars dicitur : qͥa ac tiuȩ uitȩ
oꝑa cũ corpore transeunt. contemplatiuȩ
autẽ gaudia. melius ex fine conualescunt.
Quod bene ac breuiter hie⁊ echiel ꝓpħa
exprimit. cum uolancia animalia contẽplatꝰ

Expanded text:
duae mulieres diversa egisse referuntur. duae mulieres diversa egisse referuntur. Maria quippe Redemptoris nostri verba audiens, ad pedes illius residebat; Martha autem corporalibus ministeriis insistebat. Cumque contra Mariae otium Martha quereretur, audivit: Martha, Martha, sollicita es, et turbaris erga plurima. Porro unum est necessarium. Maria optimam partem elegit, quae non auferetur ab ea . Quid enim per Mariam, quae verba Domini residens audiebat, nisi contemplativa vita exprimitur? Quid per Martham exterioribus obsequiis occupatam, nisi activa vita signatur? Sed Marthae cura non reprehenditur, Mariae vero etiam laudatur, quia magna sunt activae vitae merita, sed contemplativae potiora. Unde nec auferri unquam Mariae pars dicitur, quia activae vitae opera cum corpore transeunt, contemplativae autem gaudia melius ex fine convalescunt. Quod bene ac breviter Ezechiel propheta exprimit, cum volantia animalia contemplatus
Abbreviated transcription (Latin):
accipit. eiq diciturꝰ. Non est consuetudinis
in terra nr̃a. ut minores ante tradamus
ad nuptias quam maiores. Rachel namq
uisũ principiũ: lia autem laboriosa dicit᷑.
& quid ꝑ rachelem: nisi contemplatiua
uita Quid ꝑliam. nissactiua uita sig.¬
natur.  In contemplatione qͥppe principi¬
um qͦd deus est querit᷑. inoꝑatione autẽ
sub graui necessitatum fasce laboratur. Un¬
de & rachel pulchra sed sterilis. lia autẽ
lippa est sed fecunda: Quia nimirũ mens
quȩ contemplandi ocia appetit. plus uid&:
sed minus dõ filios generat. Cum uͦ ad la-¬
borem se pͣdicationis dirigit. minus uide
sed amplius parit. Post liȩ gͦ complexus
ad rachel iacob ꝑuenit. quia ꝑfectus qͥsq
ante actiuȩ uitȩ ad fecunditatẽ iungit᷑:¬
& post contemplatiuȩ ad requiem copula¬
tur. Quia enĩ contemplatiua minor qͥdẽ
tempore. sed merito maior est quã actiua:
sacris euuangelii uerbis ostenditur. in quo

Expanded text:
accipit, eique dicitur Non est consuetudinis accipit, eique dicitur Non est consuetudinis in terra nostra ut minores ante tradamus ad nuptias quam majores . Rachel namque, visum principium; Lia autem laboriosa dicitur. Et quid per Rachelem, nisi contemplativa; quid per Liam, nisi activa vita designatur? In contemplatione quippe principium, quod Deus est, quaeritur; in operatione autem sub gravi necessitatum fasce laboratur. Unde et Rachel pulchra, sed sterilis; Lia autem lippa est, sed fecunda, quia nimirum mens cum contemplandi otia appetit, plus videt, sed minus Deo filios generat; cum vero ad laborem se praedicationis dirigit, minus videt, sed amplius parit. Post Liae ergo complexus ad Rachelem Jacob pervenit, quia perfectus quisque ante activae vitae ad fecunditatem jungitur, et post contemplativae ad requiem copulatur. Quia enim contemplativa vita minor quidem tempore, sed merito major est quam activa, sacri Evangelii verbis ostenditur, in quo
Abbreviated transcription (Latin):
ceruus intempore suo. Actionis namq
tempꝰ pͥmũ est: contemplationis extremũ.
Unde necesse est ut ꝑfectus quisq pͥus
uirtutib mentem exerceat.: atq hanc post¬
modũ in horreum quietis condat. Hinc
est enim qͦd is quem legio dȩmonũ dño
iubente dereliquit. ad saluatoris sui pedes
resid&. Uerba doctrinae ꝑcipit.: & de re-¬
gione sua simul discedere cum salutis auc-¬
tore concupiscit. Sed tamen ei ipsa quȩ¬
re pͥmum indomũ tuã: & narra quanta
tibi fecerit dñs. Cum enĩ quamlib& parũ
de diuina cognitione ꝑcipimus. redĩre
adhumana iam nolumꝰ.: & ꝓrimoꝵ neces-¬
sitatib onerari recusamus. Quietẽ con-¬
tẽplationis quęrimus: nilq aliud nisi hoc
quod sine labore reficit amamꝰ. Sed sana¬
tos nos ueritas ad domũ mit tit. narrare
quȩ nobiscũ acta sunt precipit: ut iude¬
lic& prius mens exsud& inoꝑe. & post mo¬
dũ refici debeat per contemplacionem.
Hinc est qͦd iacob ꝓrachel seruit.: & liã

Expanded text:
namque tempus primum est, contemplationis extremum. Unde necesse est ut perfectus quisque prius virtutibus mentem exerceat, atque hanc postmodum in horreum quietis condat . Hinc est enim quod is quem legio daemonum Domino jubente dereliquit, ad Salvatoris sui pedes residet, verba doctrinae percipit, et de regione sua simul discedere cum salutis auctore concupiscit; sed tamen ei ipsa qumum in domum 210 tuam, et narra quanta tibi fecerit Dominus. Cum enim quamlibet parum de divina cognitione percipimus, redire ad humana jam nolumus, et proximorum necessitatibus onerari recusamus; quietem contemplationis quaerimus, nihilque aliud, nisi hoc quod sine labore reficit, amamus. Sed sanatos nos Veritas ad domum mittit, narrare quae nobiscum acta sunt praecipit, ut videlicet prius mens exsudet in opere, et postmodum refici debeat per contemplationem.Hinc est quod Jacob pro Rachel servit, et Liam
Abbreviated transcription (Latin):
sem& ipsos tradentes humiliant: frum̃ta
&iam ad semen reportant. Frugẽ qͥppe
ad esum &iam liberi accipimꝰ: cũ & sacro
eloquio pascimur. & tam̃ ad quȩdã quȩ
in hoc mundo appetimꝰ in nr̃is uolupta¬
tib uagam᷑. Sed serui facti & ad semen
frumenta ꝑcipimus: qͥd dum plene dõ sub¬
dimur. &iam uerbo p̃dicationis replemͣ.¬
Ꝙ̾ qm̃ magna ꝓles fidelium sequit᷑ cũ
scã p̃dicatio prerogat᷑. post multiplicitatẽ
seminis recte subiungit᷑. & ꝓgenies tua
sicut herba terrȩ. Iusti ꝓgenies herba t̾rȩ
cõparatur: qͥa qui de eiꝰ imitatione nascitur.
in ȩterna uiridescit. Uel certe iusti ꝓgeni¬
es sicut herba oritur: qͥa dum uiuendo mon¬
strat qͦd p̃dicando asserit. multitudo sequen¬
tium innumerabilis exfurgit. Sed qͥsqͥs iam
t̃rena desideria despicit. qͥsqͥs se ꝑ actiuae
uitȩ oꝑa extendit: nequaqu̾a ei sufficit mag¬
na exterius agere. nisi &iam ꝑ contemplatio¬

Expanded text:
semetipsos tradentes humiliant, frumenta semetipsos tradentes humiliant, frumenta etiam ad semen reportant. Frugem quippe ad esum etiam liberi accipimus, cum et sacro eloquio pascimur, et tamen ad quaedam quae in hoc mundo appetimus, in nostris voluptatibus vacamus. Sed servi facti et ad semen frumenta percipimus, quia dum plene Deo subdimur, etiam verbo praedicationis replemm magna proles fidelium sequitur, cum sancta praedicatio praerogatur, post multiplicitatem seminis recte subjungitur: Et progenies tua sicut herba terrae. Justi progenies herbae terrae comparatur, quia qui de ejus imitatione nascitur, in aeterna viridescit. Vel certe justi progenies sicut herba oritur, quia dum vivendo monstrat quod praedicando asserit, multitudo sequentium innumerabilis exsurgit. Sed quisquis jam terrena desideria despicit, quisquis se per activae vitae opera extendit, nequaquam ei sufficit magna exterius agere, nisi etiam per contemplatio
Abbreviated transcription (Latin):
peccabis: Quia tunc peccatũ plene uincit᷑.
cũ ex sua similitudine unusquisq ꝑpendit.
quoni in parimi dilectione dilatetur. Cũ
uͦ auitus caro restringit᷑. cũ mens uirtu¬
tib exercetur : restat ut loquendo quisq
git: qui semina bonȩ oꝑationis p̾mit tit
Unde post pacem tabernaculi. & speciei
nr̃e uisitationẽ: recte subiungit᷑. Et sci¬
ts ayoniam ooultielex FRit
qͥppe tabernaculi. post speciei nr̃ȩ uisita¬
tionẽ semen iustoͥ multiplex surgit: qͥa
nimirũ post membroꝵ macerationẽ ac
moꝵ magnitudinẽ. tanto ei fecundius pͣ¬
dicationis uerbũ tribuit᷑. qͣnto hoc ĩ eius
pectore ꝑfecti oꝑis ex aratione pͣuenit᷑.
Ille namq bene loquendi fecundiam ac-¬
cipit. qͥ sinum cordis ꝑrecte uiuendi stu¬
dia extendit. Hec loquentẽ conscientia
prepedit : cum uita linguã ante cedit.
Hinc est qͦd aegyptii seruitio publico io¬
seph dispensante subiecti: cum iuri regis¬

Expanded text:
peccabis, quia tunc peccatum plene vincitur, peccabis, quia tunc peccatum plene vincitur, cum ex sua similitudine unusquisque perpendit, quomodo in proximi dilectione dilatetur. Cum vero a vitiis caro restringitur, cum mens virtutibus exercetur, restat ut loquendo quisque git, qui semina bonae operationis praemittit. Unde post pacem tabernaculi, et speciei nostrae visitationem, recte subjungitur: Cs quoniam multiplex erit quippe tabernaculi, post speciei nostrae visitationem, semen justi multiplex surgit, quia nimirum post membrorum macerationem, ac morum magnitudinem, tanto ei fecundius praedicationis verbum tribuitur, quanto hoc in ejus pectore perfecti operis exaratione praevenitur. Ille namque bene loquendi facundiam accipit, qui sinum cordis per recte vivendi studia extendit. Nec loquentem conscientia praepedit, cum vita linguam antecedit. Hinc est quod Aegypti, servitio publico, Joseph dispensante, subjecti ; cum
Abbreviated transcription (Latin):
paulus ait. Factus sum iudȩis tamquã
Siudeus: ut iudeos lucrarer. Et his qͥ
sub lege sunt qͣsi sub lege essem. cũ ipse
non essem sub lege: ut eos qͥ sub lege
erant lucri facerem. Et his qui sine le¬
Ege sunt quasi sine lege essem. cũ sine
Lege di non essem. sed in lege essem xp̃i.
Ꝙ paulo post. Om̃ib om̃ia factus su:
ut om̃s faccerem saluos. Neq enĩ egregiuᷤ
pit. neq ut quasi sub lege ess&e ad carnale
sacrificiũ rediit: neq ut om̃ib om̃ia fier&
simplicitatem mentis merroris uarietatẽ
cõmutauit: sed condescendendo ad ꝓpinqͣ.¬
uit. infidelib non cadendo: ut uidelic&
singulos in se suscipiens.: & se insingulis
transfigurans compaciendo colliger&. si ita
ipse ut illi ess&. quid impendi sibi ab aliis
recte uoluiss&. Et tanto uerius unicuiq¬
erranti concurrer&: qͣnto salutis eius mo-¬
dũ ex propria consideratione didiciss&. Be.
ne gͦ dicitur. & uisitans speciem tuã non

Expanded text:
Paulus ait: Factus sum Judaeis tanquam Paulus ait: Factus sum Judaeis tanquam Judaeus, ut Judaeos lucrarer; et his qui sub lege sunt, quasi sub lege essem, cum ipse non essem sub lege, ut eos qui sub lege erant lucrifacerem; et his qui sine lege sunt quasi sine lege essem, cum sine lege Dei non essem, sed in lege essem Christi. . Et paulo post: Omnibus omnia factus sum, ut omnes facerem salvos . Neque enim egregius pit, neque ut quasi sub lege esset ad carnale sacrificium rediit, neque ut omnibus omnia fieret simplicitatem mentis in erroris varietatem commutavit, sed condescendendo appropinquavit infidelibus, non cadendo; ut videlicet singulos in se suscipiens, et se in singulos transfigurans, compatiendo colligeret, si ita ipse ut illi esset quod impendi ab aliis sibi recte voluisset, et tanto verius unicuiqerranti concurreret, quanto salutis ejus modum ex propria consideratione didicisset. Bene ergo dicitur: Et visitans speciem tuam non
Abbreviated transcription (Latin):
sibi similẽ ꝑ naturam conspicit. passibus
amoris tendit: ut in altero sua conside¬
rans. ex se ipso colligat. qualit infirmanti
alteri condescendat. Speciem suã uisitat:
qui ut in se alterum reficiat. se in alterũ
pensat. Hinc namq ꝑ moysen ueritas
cũ gesta describer&: gerenda signabat di¬
cens. Protulit terra herbam uirentem:
& ad ferentẽ semen iuxta genus suũ. Lig¬
nũq faciens fructũ: & habens unũ qͦdq
sementem. scđm speciem suam. Lignum
qͥppe scđ̾m suam speciem semen ꝓducit:
cum mens nr̃a ex se considerationẽ in alte¬
rũ colligit. & recti oꝑis germen parit.
Hinc qͥdam sapiens dicit. Qͦd tibi non
uis fieri: alio ne feceris. Hinc in euuan¬
głio dñs dicit. Quȩ uultis ut faciant
uobis homines . & uos eadẽ facite illis.
Ac si aꝑte dicer&. Speciem urãm in altero
uisitate : atq ex uobis maipsis agnoscite.
quid uos oporteat aliis exhibere. Hinc

Expanded text:
sibi similem per naturam conspicit, passibus sibi similem per naturam conspicit, passibus amoris tendit; ut in altero sua considerans, ex se ipso colligat, qualiter infirmanti alteri condescendat. Speciem suam visitat, qui ut in se alterum reficiat, se in altero pensat. Hinc namque per Moysen Veritas cum gesta describeret, gerenda signabat, dicens: Protulit terra herbam virentem et afferentem semen juxta genus suum, lignumque faciens fructum, et habens unumquodque sementem secundum speciem suam . Lignum quippe secundum speciem suam semen producit, cum mens nostra ex se considerationem in alterum colligit, et recti operis germen parit. Hinc quidam sapiens dicit: Quod tibi non vis fieri, alteri ne feceris . Hinc in Evangelio Dominus dicit: Quae vultis ut faciant vobis homines, et vos eadem facite illis . Ac si aperte diceret: Speciem vestram in altero visitate, atque ex vobismetipsis cognoscite, quid vos oporteat aliis exhibere. Hinc
Abbreviated transcription (Latin):
uisione ꝑficitur. Plena qͥppe tunc erit:
cũ mens nr̃a nec ignorantia cȩcat᷑. nec
carnis sue impugnatione concutitur.
Sed qͥa eiꝰ exordia tangimus. cũ uel men¬
tẽ dõ. uel carnẽ mentib subiugamꝰ: ta¬
bernaculũ iusti habere pacẽ dicit᷑: quia
uidelic& eiꝰ corpꝰ qͦd mente inhabitat.
a ꝑuersis desiderioꝵ motibus sub iusticiȩ
dispositione refrenat᷑. Sed quid ꝓdest ꝑ
continentiam carnẽ restringere: si mens
se ꝑ compassionẽ nesciat in ꝑximi amo¬
re dilatare. Nulla namq est castitas
carnis: quã non cõmendat suauitas men¬
tis. Unde post pacẽ tabernaculi: apte
TUAM NON ꝑECCABIS. Species qͥppe
hominis est.. alter homo. Rec te enu
species nr̃a dicit᷑ proximꝰ mrͣ: qͥa in illo
cernimus quid ip̃si simus. Corporali enĩ
uisitatione ad ꝓximũ gressuũ accessimus.
spũali uͦ non gressu sed affec tu ducimur.
Speciem gͦ suã uisitat. qͥsqͥs ad eũ quem

Expanded text:
visione perficitur. Plena quippe tunc erit, visione perficitur. Plena quippe tunc erit, cum mens nostra nec ignorantia caecatur, nec carnis suae impugnatione concutitur. Sed quia ejus exordia tangimus, cum vel mentem Deo, vel carnem menti subjugamus, tabernaculum justi habere pacem dicitur, quia videlicet ejus corpus, quod mente inhabitat, a perversis desideriorum motibus sub justitiae dispositione refrenatur. Sed quid prodest per continentiam carnem restringere, si mens se per compassionem nesciat in proximi amore dilatare? Nulla namque est castitas carnis quam non commendat suavitas mentis. Unde post pacem tabernaculi apte  non cadendo. -- Species quippe hominis est alter homo. Recte enim species nostra dicitur proximus noster, quia in illo cernimus quid ipsi sumus. Corporali enim visitatione ad proximum gressuum accessu imus; spiritali vero, non gressu, sed affectu ducimur. Speciem ergo suam visitat, quisquis ad eum, quem
Abbreviated transcription (Latin):
reuoc& : & carnis suȩ in lecebras fugiens.
Ad illam pleno amore suspir&. Considera¬
re enĩ ex temptatione qͥsq compellit᷑. unde.¬
e quo cȩcidit: Qui post quã pacẽ dĩ deser¬
uit. ruam sibi contͣ se exsurgere. sem&¬
ipsũ sentit. Et tunc uerius uid& secu¬
ra di delectatione quid ꝑdidit: qͥ ad se
delapsus suã se contumeliã inuenit. Ea¬
cẽ gͦ nobis terrȩ bestiȩ faciunt: qͥa motꝰ
carnis dũ nos temptando lacess unt.
ad amorẽ quietis intimȩ impellunt.
Bene autẽ subditur. Et seits Qđ¬
TyUM. Inscriptura sacra aliter pax
plena dicit᷑: atq aliter inchoata. Inchoa-¬
tã qͥppe ueritas discipulis dederat: cũ
dicebat. Pacẽ relinquo uobis. pacẽ meã
do uobis. Et plenã sẏmeon desidera¬
uerat: cũ exorar&e dicens. Nunc di¬
mittis seruũ tuũ dñe. scdm uerbũ tu¬
ũ in pace. Pax enĩ nr̃a ex desiderio con.¬
ditoris in choatur : ex manifesta autẽ

Expanded text:
revocet, et carnis suae illecebras fugiens, revocet, et carnis suae illecebras fugiens, ad illam pleno amore suspiret. Considerare enim ex tentatione unusquisque compellitur, unde quo cecidit, qui postquam pacem Dei deseruit, rixam sibi contra se exsurgere ex semetipso sentit, et tunc verius videt de secura Dei dilectione quid perdidit, qui ad se dilapsus, suam in se contumeliam invenit. Pacem ergo nobis terrae bestiae faciunt, quia motus carnis, dum nos tentando lacessunt, ad amorem quietis intimae impellunt. Bene autem subditur: CAPUT ta. --In Scriptura sacra aliter pax plena dicitur, atque aliter inchoata. Inchoatam quippe pacem Veritas discipulis dederat, cum dicebat: Pacem relinquo vobis, pacem meam do vobis , et plenam Simeon desideraverat, cum exoraret dicens: Nunc dimittis servum tuum, Domine, secundum verbum tuum in pace . Pax enim nostra ex desiderio conditoris inchoatur, ex manifesta autem
Abbreviated transcription (Latin):
aspicere: aliud intra cordis caueam fre¬
mentes tenere. Redactȩ namq intra
claustra continentiȩ: & si adhuc temptan¬
do rugiunt. usq ad morsum tamen ut
diximus actionis inlicitȩ non excedunt.
Pacisicȩ itaq funt terrȩ bestiȩ: qͥa motus
carnis & si ꝑ desideria palpitant. aꝑta
nos tamen contradictione oꝑis non inpig¬
nant. Quãuis ꝑ hoc ipsum qͦd pacificae
dicunt᷑: &iam id qͦd de malignis spiri-¬
tib diximus. non inconuenienter accipi¬
tur. Motus & enĩ carnis pace̾ nobis cũ
dõ faciunt: cũ temptando contra dicunt.
Nam iusti mens in eo qͦd ad suꝑna diri¬
gitur: ex corruptibili corpore. graui bel¬
lo fatigat᷑. Quȩ & si qͦndo a desideriis
cȩlestib huiꝰ mundi. quãlib& minima
delectatione tardatur : ipso bello suae
tẽptationis impellitur. ut illud toto cor¬
de diligat. qͦd contradictio nulla ꝑturbat.
Unde fit: ut quietẽ intimã ad memoriã

Expanded text:
aspicere, aliud intra cordis caveam freaspicere, aliud intra cordis caveam frementes tenere. Redactae namque intra claustra continentiae, etsi adhuc tentando rugiunt, usque ad morsum tamen, ut diximus, actionis illicitae non excedunt. Pacificae itaque sunt terrae bestiae, quia motus carnis etsi per desideria palpitant, aperta nos tamen contradictione operis non impugnant. Quamvis per hoc ipsum quod pacificae dicuntur, etiam id quod de malignis spiritibus diximus, non inconvenienter accipitur. Motus etenim carnis pacem nobis cum Deo faciunt, cum tentando contradicunt. Nam justi mens in eo quod ad superna dirigitur, ex corruptibili corpore gravi bello fatigatur. Quae si quando a desideriis coelestibus, hujus mundi quamlibet minima delectatione tardatur, ipso bello suae tentationis impellitur, ut illud toto corde diligat, quod contradictio nulla perturbat. Unde fit, ut quietem intimam ad memoriam
Abbreviated transcription (Latin):
hostiũ acriores pensat. Terrȩ gͦ bestiȩ
pacific ͤ electis fiunt: quia maligni sp̃s
cum bonoꝵ corda aduersantes deprimusf.
hȩc nolentes ad amorem dñi impellunt.
Inde gͦ cũ dõ par robustior oritur: unde
nobis ab aduersariis durior pugna ge¬
motus carnis intelligi. Qui dum mentẽ
nram inrationabilia suadendo lacessiunt.
hiccontra nos bestialiter insurgunt. Sed
cũ cor sub diuina lege deprimit᷑. &iam
carnes ĩcentiua detumescunt: ut & si
tẽptando sub murmurant. ne quaquã ta¬
men usq ad effectũ operũ. qͣsi ad aꝑti
morsus rabiem exsurgant. Quis enĩ in
hac adhuc corruptibili carne subsistens.
has terrȩ bestias plene ẽdomat. cũ ille
ad tercium cȩlũ raptus egregius pdicator
dicat: uideo aliam legem in membris
meis repugnantẽ legi mentis meȩ. &¬
⁊ captiuũ me ducentẽ in lege peccati.¬
÷ quȩ est in membris meis  Sed aliud
est has bestias in campo oꝑis seuientes

Expanded text:
hostium acriores pensat. Terrae ergo bestiae hostium acriores pensat. Terrae ergo bestiae pacificae electis fiunt, quia maligni spiritus, cum bonorum corda adversantes deprimunt, haec nolentes ad amorem Domini impellunt. Inde ergo cum Deo pax robustior oritur, unde nobis ab adversariis durior pugna gemotus carnis intelligi, qui dum mentem nostram irrationabilia suadendo lacessunt, contra nos bestialiter insurgunt. Sed cum cor sub divina lege deprimitur, etiam carnis incentiva detumescunt; ut etsi tentando submurmurant, nequaquam tamen usque ad effectum operum, quasi ad aperti morsus rabiem exsurgant. Quis enim in hac adhuc corruptibili carne subsistens, has terrae bestias plene edomat, cum ille ad tertium coelum raptus egregius praedicator dicat: Video aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in lege peccati, quae est in membris meis ? Sed alius est has bestias in campo operis saevientes
Abbreviated transcription (Latin):
mundo regiones sunt ȩccłȩ gentiũ. quȩ
in una fide positȩ : morumꝰ linguarumq
diuersitate diuidunt᷑. Quid gͦ regionũ
lapides:: nisi ȩccłarũ electos accipimus.
Quib pͥmi instructoris uoce dicit᷑. Uos¬
autẽ tamquã lapides uiui. suꝑ aedifica
lapides tuos. Qui igitur recte uiuit.
pacto se lapidibꝰ regionum iungit: quia
in eo qͦd mundi desideria superat. uitã suã
ꝓcul dubio ad scõꝵ p̃cedenciũ imitationẽ
ligat. Sed cũ mundi actione disiungit᷑.
malignoꝵ spuum impugnationes crescunt.
Quae tamen quo magis inmerore quẽqua
adterunt. eo conditori humilius subdunt.
tandũ pͥus est qͦd non ait pacatȩ sed paci¬
fice. Uidelic& non qͥa pacem habent.
sed qͥa pacem faciunt. Hostes qͥppe calli¬
di cũ insidiantur affligunt: sed afflicta
mens tantomagis ad ȩternã patriam redi¬
tũ diligit: qͣnto in hoc erumnoso exilio
laboriosius uiuit. Et uerius se grãe sui
ad iutoris humiliat: cũ contͣ se insidias

Expanded text:
mundo regiones sunt Ecclesiae gentium, quae in una fide positae, morum linguarumque diversitate dividuntur. Quid ergo regionum lapides, nisi Ecclesiarum electos accipimus? quibus primi instructoris voce dicitur: Vosautem tanquam lapides vivi superaedificamnam per ordinem lapides tuos . Qui igitur recte vivit, pacto se lapidibus 204 regionum jungit, quia in eo quod mundi desideria superat, vitam suam procul dubio ad sanctorum praecedentium imitationem ligat. Sed cum a mundi actione disjungitur, malignorum spirituum impugnationes crescunt: quae tamen quo magis in moerore quemquam atterunt, eo conditori humilius subdunt. tandum prius est quod non ait pacatae, sed pacificae, videlicet, non quia pacem habent, sed quia pacem faciunt. Hostes quippe callidi dum insidiantur, affligunt; sed afflicta mens tanto magis ad aeternam patriam reditum diligit, quanto in hoc aerumnoso exsilio laboriosius vivit; et verius se gratiae sui adjutoris humiliat, cum contra se insidias