comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
indomino salutem. Exultantib nobis &lȩtantib indõ quod
ios &congressione armauerit. & mprȩlio uictores sua dignatio.¬
anum hyppodiaconum & Ucanuas & oraxioruat & aMapiuas
a colitos misisti nobis. Quib lectis: recepimtis inuinculis laxam̃¬
tum. inpressura solatiũ. &innecessitate presidiũ. Exercitati sumꝰ
erobustius animati. adsiquid amplius fuerit pęnarum. Nam
ante passionem ate̾ sumus ad głam prouocati. qui prior nobis
ducatum ad confessionem nolinis xp̃i tribuisti. Nos uero secuti
uestigia confessionis tuȩ : parem gr̃am tecum speramus. Nam
qui prior est incursu: prior est adprȩmium. Et qui prior occu¬
pasti de quo cepisti. inde hoc nobis communicasti. demonstratio¬
paleum ferre sẽ posse. aut afrumento unuersa Namã homano
uodicuo segneare. Superba est ista obstinatio. & sacrilega prelup¬
do. quam sibi furor prauus assumit. Et dum dominum sibi sem
quedam plusquam mitis iusticia deposcit assumunt : de eccli

Expanded text:
IN DEO S. Exultantibus nobis et laetantibus in Deo quod nos et in congressionem armauerit et in proelio uictores sua dignatioanum hypodiaconum et Lucanum et Maximum et Amantium acoluthos misisti nobis: quibus lectis recepimus in uinculis laxamentum, in pressura solacium et in necessitate praesidium et excitati sumus et robustius animati ac si quid amplius fuerit poenarum. nam ante passionem a te sumus ad gloriam prouocati, qui prior nobis ducatum ad confessionem nominis Christi praebuisti. nos uero secuti uestigia confessionis tuae parem gratiam tecum speramus. nam qui prior est in cursu prior est et ad praemium, et qui prior occupasti de quo cepisti inde hoc nobis communicasti, demonstrapalam ferre posse, aut a frumento universa zizania humano judicio separare. Superba est ista obstinatio et sacrilega praesumptio quam sibi furor pravus 66 assumit; et, dum dominium sibi semper quidam plusquam mitis justitia deposcit assumunt, de Ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
an uͦ alter sit sina mons. & alter sit syon mons. Inuenimus
hȩc nomina duorũ montiũ. eẽ. hebraice latina interpreta¬
tio nominum differentiũ abinuicẽ ostendens aliud. ẽẽ.
sina mantem. & aliud. ẽẽ. montẽ sy on. hȩc est interp̾tatio
dẽ hebraca lingua inlatinã. Sina mons interp̃tat᷑ tẽptutio¬

Expanded text:
an uero alter sit Sina mons et alter sit Sion mons. inuenimus an uero alter sit Sina mons et alter sit Sion mons. inuenimus enim haec nomina duorum montium esse Hebreice: uero Latina interpretatio nominum differet ab inuicem ostendens aliud esse Sina montem et aliud montem Sion. Haec est interpretatio de Hebreica lingua in Latinam. Sina mons interpretat aet
Abbreviated transcription (Latin):
mo feceramꝰ. quando aut Satyro die pasche semel atq iterum
doctorum audientium constituimꝰ. examinantes an congrue¬
sentib uobis nouum factum est. sed quo iam pridem communi
consilio om̃ium nustrum cȩperat necessitate urgente pro¬
motum est.
nentur. quȩ inueteri testamento figuraliter scripta
sunt pronouum testamentũ sp̃ualit̃ intelligenda sunt. quȩ
sp̃ualis intellectus datus est. ipso lñu dicente. Uobis quidem
intelligere datum est sacramenta dei. aliis autẽ insimilitudi¬
nibus. Inuenimus ineuangłio cata iohannẽ scriptũ esse. Lex
per moy sen data est. gr̃a &ueritas per iħm xp̃m facta est. Quȩ
lex moysi inmonte sina data est. Uerũ iterum inuenimus
scriptum. Desyon exret lex & uerbum dñi ab ierusalem: quati¬
nus hoc intelligere debeamus. utrũ sana mons ubi adeo lex
moysi data est & sron mons uude lex exiuit. anunum sint:

Expanded text:
mos feceramus, quando aut Saturo die Paschae semel atque iterum mos feceramus, quando aut Saturo die Paschae semel atque iterum doctorum audientium constituimus, examinantes an congruesentibus uobis nouum factum est, sed quod iam pridem communi consilio omnium nostrum coeperat necessitate urguente promotum est. nentur, quae in Veteri Testamento figuraliter scripta sunt, per Novum Testamentum spiritaliter intelligenda sunt, quae iritalis intellectus datus est ipso iesu: nobis quidem datum est intellegere sacramenta, Dei, aliis autem in similitudinibus, inuenimus in euangelio cata Iohannem scriptum: lex per Moysen data est, gratia et ueritas per Iesum Christum facta est. quae lex Moysi in monte Sina data est. uerum iterum inuenimus scriptum: de Sion enim exiet lex, et uerbum Domini ab Hierusalem. quatenus hoc intellegere debemus? utrum Sina mons ubi a Deo Moysi lex data est et Sion mons unde lex exiuit an unum sint
Abbreviated transcription (Latin):
& speculatio. eo quod de ligno speculabatur ante se stantes
hionos & malos. lta inuenimus ipsum saluatorem ꝑ salomonẽ
speculũ immaculatũ patris. eẽ. dictum. eo quod sc̃s sp̃s dei
utriq sẽ uident. ideo speculũ immaculatũ. Nam & uos q̃ illi¬
credimꝰ: xp̃m innobis tanquam inspeculo uidemꝰ. ipso nos uib.¬
ente &monente inepła iohannis discipłi sui ad płm. Ita me ĩuos
iuaete. qͦmͦ qͥs ur̃m sẽ uidet inaqͣ aut speculo. & confirmauit

Expanded text:
et speculatio, eo quod de ligno speculabatur ante se stantes et speculatio, eo quod de ligno speculabatur ante se stantes bonos et malos. Ita inuenimus ipsum saluatorem per Salomonem speculum inmaculatum patris esse dictum, eo quod sanctus spiritus Dei re utrosque se in se uident: ideo speculus inmaculatus. nam et nos qui illicredimus Christum in nobis tamquam in speculo uidemus ipso nos instruente et monente in epistula Iohannis discipuli sui ad populum: ita me in nobis uidete, quomodo quis uestrum se uidet in aquam aut in speculum, et confirmauit
Abbreviated transcription (Latin):
harc ciuitatem scãm & nouam introierunt iquȩ sp̃ualis est
eecła. Eece probauimus per omium scripturarũ dificarũ
sidem. dcos montes syna interra. & syon incȩlo duorum
testamentorum portare figuram. ueteris syna & nouu syon.
Ex quib duob montibus: inde & duo testamenta his pasteriori¬
bus temporib demonstrata. & depalatos duos popuilos ueterem
&priorem udeorum. & notium & posteriorem populum xp̃ia¬
norum. iudeos terrenos qui t̾ram ꝓmissam adeo acceperunt
carnales. & xp̃ianos cȩlestes qui regna çȩlorum ad eo promissa.
accepturi sunt infuturo scło. Caro enim xp̾ianorum: spualis
&immortalis erit. Aliam probationem ueritatis inscripturis
positam ex ea ueritate celestem &spcialem facimus figura¬
tam comꝓbationẽ de huiusmadi conuersis. Dicunus enĩ mon¬
tis scĩ syon. quod lignũ regale & sacrum haberet int̾pretatio¬
nem. de hebraico ingreco uel latino. temptatio exacerbationis

Expanded text:
hanc ciuitatem sanctam et nonam introierunt, quae spiritalis est ecclesia. Ecce probauimus per omnium scripturarum deificarum fidem duo montes Sina in terra et Sion in caelo duorum testamentorum portare figuram, ueteris Sina et noui Sion: ex quibus duobus montibus, uidelicet duobus testamentis posteriori tempore demonstratos et depalatos duos populos, ueterem et priorem Iudaeorum et nonum et posteriorem populum christianorum: Iudaeos terrenos quibus terra promissa a Deo acceperunt carnales et christianos caelestes quibus regna caelorum a Deo promissa accepturi sunt in futuro saeculo. caro enim christianorum spiritalis et inmortalis erit. Aliam probationem ueritatis scripturis positam t ex ea ueritatem caelestem spiritalem. facimus figuratam comparationem de huius mundi conuersu. diximus enim montis sancti Sion quod lignum regalem et sacrum habere interpretationem de Hebreico in Graeco uel in Latino \' temptatio exacerbationis
Abbreviated transcription (Latin):
propħa. Desyon exiet lex: & uerbũ dñi ab ierusalẽ. Lex xñ¬
anorũ: crux est scã xp̃i filii dĩ .iiiii. dicente ȩque ꝓph̃a.
Lex tua inmedio uentris mei. ꝑcusso in lateris uentre di
lancea: sanguis &aqua mixtĩ profusus effluebat. unde sib
eccłam suam fabricauit. inqua legem passionis suȩ conse¬
crauit. dicente ipso. Qui sitit: ueniat adme &bibat. sui
Eedi mine: sicut scriptũ est flumina deuertre eibsiuent
Au uiuȩ. Item mnpsalmis. &erit uelut lignũ quod planta¬
dunt est sẽcus. decursus aquarũ. quod fractũ saũ Aabit indẽ¬
ꝑare sus. fẽcce uerbum propłicum fructũ resurreccionis die
ercio spu̾aliter intelligendum: dicentis. De syo enĩ exiet
sex. hoe est deligno regali. & uerbum dm̃ abierusale quȩ
est eccła. Caro ligno confixa: misit uerbũ anĩcuia dicens.
th. sels & adimpletũ esb ꝑprophicum spuale ante dictui.
De sron exeiet lex. oeuerbũ dñ ab ierusalẽ ÷ quȩ de celo descen

Expanded text:
verbum Domini ab Hierusalem. Lex Christianorum crux est sancta Christo Filio Dei vivi, dicente aeque propheta: Lex tua in medio ventris mei. Percussus in lateris ventre de lancea, sanguis et aqua mixtus profusus fluebat, unde sibi Ecclesiam sanctam fabricavit, in qua legem passionis suae consecrabat, dicente ipso: Qui sitit, veniat et bibat. Qui credit in me, sicut scriptum est, flumina de ventre ejus fluent aquae uiuae. item in psalmis: et erit uelut lignum quod plantatum est secus decursus aquarum, quod fructum suum dabit in tempore suo. ecce uerbum propheticum fructum resurrectionis die tertio spiritaliter intellegendum dicentis: de Sion enim exiet lex, hoc est de ligno regali, et uerbum Domini ab Hierusalem, quae est ecclesia. Caro ligno confixa emisit uerbum dominicum dicens: Heli, Heli. et adinpletum est propheticum spiritale ante dictum: de Sion ex
Abbreviated transcription (Latin):
ur & quise humiliat exaltabitur. Quȩ nos fr̃s dilectiss¬
puidediuina lectione discentes. post quã cog norumts ad
rationẽ qualiter accede debeamus: cognoscamꝰ docente
uo &ẽ quid oremus. Sio inquit orate. Pater nr̃ quies mee¬

Expanded text:
abitur, et qui se humiliat exaltabitur. Quae nos, fratres dilectissabitur, et qui se humiliat exaltabitur. Quae nos, fratres dilectissimi, de diuina lectione discentes postquam cognouimus ad orationem qualiter accedere debeamus, cognoscamus docente Domino et quid oremus. s i c, inquit, orate: pater noster, qui e
Abbreviated transcription (Latin):
ignoret. quẽ adiodũ intemplo cũ phariseo publicanas ots¬
uerit non allecatis incelam impudenter oculis nec mas¬
iisolenter erectis. Pectus suum pulsaus. & percata uit uł
sa contestaus: diuinȩ miscđiȩ implorabat auxiliũ. Eude
sibi phariseus placeret sc̃ĩficari inc magis meruit qus
rogauit. qui spem salutis non infiducia innocentis. ss
posuit. cum uiuocens uemo sit: sed peccata confesias us¬
militer orauit. osecaudiuit orautem. quihumsus gus¬
Ca cuistecisset: talia apud se precabatur dicens. Pragras
bias. quia nonsum sicut cȩteri homies. iniuistis rapto
aulteri. quomͦ & publicanus iste. leuno bis in sabbato.
fanas do omniuni quȩcunq possideo. Publicanus autena
tutieat pectus suũ dicens. deus propitius esto mͥ pecca¬
nibico uobis. descendit hic iustificatus indoniũ suammaa¬
q̃ quam ille phariseus. quia omnis qui se exaltat humili¬

Expanded text:
ignoret quemadmodum in templo cum Pharisaeo Publicanus oraignoret quemadmodum in templo cum Pharisaeo Publicanus oraverit, non allevatis in coelum impudenter oculis, nec maninsolenter erectis, pectus suum pulsans et peccata intus inclusa contestans diuinae misericordiae inplorabat auxilium, et cum sibi pharisaeus placeret, sanctificari hic magis meruit qui sic rogauit, qui spem salutis non in fiducia innocentiae suae posuit, cum innocens nemo sit, sed peccata confessus humiliter orauit, et exaudiuit orantem qui humrisaeus cum stetisset, talia aput se precabatur: Deus, gratias tibi ago, quia non sum sicut ceteri homines iniusti, raptores, adulteri, quomodo et publicanus iste. ieiuno bis in sabbato, decimas do omnium quaecumque possideo. publicanus autem de cutiebat pectus suum dicens: Deus, propitius esto mihi peccatori. dico uobis, descendit hic iustificatus in domum suam magis quam ille pharisaeus: quia omnis qui se extollit humili
Abbreviated transcription (Latin):
ne cõmendandam modeste dõ. tumultuosa loquascitate iata
quia deus non uocis sed cordis auditor esti Nec admonendus
est clamorib. qui cogitationes uidet: probante dño & dicente.
Quid cogitatis nequam incordib ur̃ssͤ Et alio loco. Et scieut i
eccłȩ quia ego sum. scrutator reuis & cordis. Qciod arina ingi¬
mo regnorũ librd eccłs typũ portans custodit &seruat. q
am non csamosa petitioue. sed tatite & modeste uitra ipsas
pectoris satebras precabatur. Loqueluturꝰ occulta. precc. silte¬
nifesta fide. Loquebat᷑. ñ uoce. sed corde. quia sic dñm scielit
audire: &impetrauit efficaciter quod petut. quia fiãelus
postulauit. Declarat scriptura diuina quȩ dicit. Loquelatu
incoride suo. & labia eiꝰ non mouebantar. & nox eiꝰ non auaii¬
quoꝙ hȩc eadem sp̃s sc̃s suggerit & docet dicens. Iaseusu autĩ
tibi dehet adorari dnẽ. Adorans autẽ fr̃s dilecaissumi necille¬

Expanded text:
tionem commendandam modeste Deo tumultuosa loquacitate iactare tionem commendandam modeste Deo tumultuosa loquacitate iactare quia Deus non uocis sed cordis auditor est, nec admonendus est clamoribus qui cogitationes uidet probante Domino et dicente: quid cogitatis nequam in cordi bus uestris ? et alio loco: et scient omnes ecclesiae quia ego sum scrutator renis et cordis. Quod Anna in primo Regnorum libro ecclesiae typum portans custodit et seruat, quae Deum non clamosa petitione sed tacite et modeste intra ipsas pectoris latebras precabatur. loquebatur prece occulta sed manifesta fide, loquebatur non uoce sed corde, quia sic Dominum sciebat audire, et. inpetrauit efficaciter quod petit, quia fideliter postulauit. declarat scriptura diuina quae dicit: loquebatur in corde suo et labia eius mouebantur et uox eius non audiequoque haec eadem Spiritus sanctus suggerit et docet dicens: in sensu autem tibi debet adorari, D
Abbreviated transcription (Latin):
is quos macongruit fudei. ut sciamus dm̃ ubiq. cẽ. preseutem.¬
magisteria diuna. fundam̃ta ȩdificaude spei. frau¬
menta corroborandȩ fidei. nutrimenta fouendi con de
gubernacula dirigendi itineris. presidia ebauende ualẽ
quo a ui d ociles credentium mentes interris inshenas
Adcelestia regna ꝑducunt. Multa & perpropheal ser as
uos dici ds̃ uoluit & audiri. Sed quanto maiore suont Qi
audire om̃s & uidere. & maiestatis suȩ plenitudine in abdita qͥ
& occulta penetrare : sicut scriptũ est. Ego deus appreximans.
& non deus delonginquo. Si absconditus fuerit homo in absen¬
ditis. ego noriuidebo eũ ͤ Nonne. celum & terrã ego im plebrs
Et iterum. lnomni loco occili dei. speculantur bonos & malos
Et quando inunũ cũ fratribus conuenimus. & sacrificia du
non passim uentilare preces nãs inconditis uocibis. nec peti¬

Expanded text:
ipsis, quod magis conuenit fidei, ut sciamus Deum ubique esse praesentemipsis, quod magis conuenit fidei, ut sciamus Deum ubique esse praesentemmagisteria divina, fundamenta aedificandae spei, firmamenta corroborandae fidei, nutrimenta fovendi cordis, gubernacula dirigendi itineris, praesidia obtinendae salutis; quae, dum dociles credentium mentes in terris instruunt, ad coelestia regna perducunt. Multa et per Prophetas servos suos dici Deus voluit et audiri; sed quanto majora quae Fiaudire omnes et uidere et maiestatis suae plenitudine in abdita quoque et occulta penetrare, sicut scriptum est: ego Deus adproximans et non Deus de longinquo. si absconditus fuerit homo in absconditis, ego ergo non uidebo eum? nonne caelum et terram ego inpleo? et iterum: in omni loco oculi Dei speculantur bonos et malos. et quando in unum cum fratribus conuenimus et sacrificia diumores esse debemus, non passim uentilare preces nostras inconditis uocibus nec peti
Abbreviated transcription (Latin):
ugister añs doctut. Amica &familiaris oratio est dm̃ de suo roga
ãdaures eius ascendere. xp̃i oratione. lgnoscat pater filui sui uer¬
. tum precẽ facimꝰ. Liuhabitat intus inpectore: ipse sit & inuoce.
t cum ipsum habeamꝰ apud patrẽ aduocatum propeccatis nr̃is.
undo peccatores prodelictis nr̃is petimꝰ. aduocati nr̃i uerba pro¬
unius. Ilam cũ dicat. quia quod cunq petierimꝰ apatre uinomine
us dabit nobis: quanto efficatius impetramꝰ quod petimꝰ xp̃i nomu¬
ẽ si petamꝰ ipsius oratione : Sit autẽ orantib sermo & p̃catio cũ
scaiplina. quietẽ continens & pudorẽ. Cogitemꝰ nos sub conspectu
ĩstare. Placendũ est diumis oculis. & babitu corporis. &mͦ uocis.
lam ut impudentis est clamorib strepere: ita contra congruit
erecundo. modestis precib orare. Deniq maguterio suo dominus
treto orare nos precepit. in abditis & semotis locis. incubiculis

Expanded text:
magister Deus docuit. amica et familiaris oratio est Deum de suo rogare, magister Deus docuit. amica et familiaris oratio est Deum de suo rogare, ad aures eius ascendere Christi orationem. agnoscat\'pater filii sui uerba, cum precem facimus: qui habitat intus in pectore ipse sit et in uoce, et cum ipsum habeamus aput patrem aduocatum pro peccatis nostris, quando peccatores pro delictis nostris petimus, aduocati nostri uerba promamus. nam cum dicat: quia quodcumque petierimus a patre in nomine eius dabit nobis, quanto efficacius impetramus quod petimus Christi nomine, si petamus ipsius oratione ? Sit autem orantibus sermo et precatio cum disciplina quietem continens et pudorem. cogitemus nos sub conspectu Dei stare. placendum est diuinis oculis et habitu corporis et modo uocis. nam ut inpudentis est clamoribus strepere, ita contra congruit uerecundo modestis precibus orare. denique magisterio suo Dominus secrete orare nos praecepit, in abditis et semotis locis, in cubiculis
Abbreviated transcription (Latin):
filsus loquitur. non iam maudans ut paretur ueuenti ul
Eed ipso ueinens & tuam nobis aperiens. & ostendens. ut qui uitene¬
Snirortis errantes improuidi &e cocci prius funi. Luce gie
irauati iter uitȩ duce & rectore dño denerenius. Qurunter
ura salutaria scia monita & precepta dituina quib popalo
pd conselit adsalutẽ: etiam orandi ipse formam dedit apse
Has precaremur montut &iustruxit. Suifecit iuuere. dociut
oare. benignitate ea scilicet. qua &cetera dare &conferro
sigiatus est. ut dum prece & oratione quã filius docuit apus
ditem loquimur. facilius audiamur. lam predreerat horam
quirs quando ueri adoratores adorarent patrẽ iuspũ &ue
pus patit᷑ precatio. quam quȩ afilio qui est ueritas de el ore pro¬
ita eit. ut aliter orare quam docuit. non ignorantia solasit. sed
tula. quando ipse posuerit & dixerit. reicitis mandatũ dĩ ut
taditionem ur̃am statuatis: Dremus itaq fr̃s dilectissiau. sicut

Expanded text:
statur non iam mandans ut paretur uenienti uia sed ipse ueniens et uiam nobis aperiens et ostendens, ut qui in tenebris mortis errantes inprouidi et caeci prius fuimus luce gratiae luminati iter uitae duce et rectore Domino teneremus. Qui inter cetera salutaria sua monita et praecepta diuina quibus populo suo consulit ad salutem etiam orandi ipse formam dedit, ipse quid precaremur monuit et instruxit. qui fecit uiuere docuit et orare, benignitate ea scilicet qua et cetera dare et conferre dignatus est, ut dum prece et oratione quam filius docuit aput patrem loquimur, facilius audiamur. iam praedixerat horam uenire, quando ueri adoratores adorarent patrem in spiritu ae uera aput patrem precatio quam quae a filio qui est ueritas de eius ore prolata est? ut aliter orare quam docuit non ignorantia sola sit sed et culpa,; quando ipse posuerit et dixerit: reicitis mandatum Dei, ut traditionem uestram statuatis. Oremus itaque, fratres dilectissimi, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
htare. Nec sit degener actus ũr ab sp̃u. ut qui sp̾uales & cȩlestes. eẽ.
cpmus: non nisi sp̃ualia &cȩlestia cogitemꝰ &agamꝰ. quia & ipse
lis ds̃ nr̃ dixit. Eos qui clarificant me clarificabo. & qui me spernit¬

Expanded text:
bitare. nec sit degener actus noster ab spiritu, ut qui spiritales et caelestes esse bitare. nec sit degener actus noster ab spiritu, ut qui spiritales et caelestes esse coepimus non nisi spiritalia et caelestia cogitemus et agamus, quia et ipse Dominus Deus dixit: eos qui clarificant me clarificabo: et qui me spern
Abbreviated transcription (Latin):
pmionem xp̃iam quando oramus. ꝓat̾ nr̃ dicimꝰ. quia nr. eẽ. cepit.
andeorũ qui eum reliquerunt. eẽ. de siuit. Ilec peccator popłs.
perelł. eẽ. filius. sed quib remissi peccatorũ dat᷑. eis filiorum
rmen ascribittir. eis ȩternitas repromittit᷑. dño ipso dicente.
imnis qui facit peccatũ. seruus est. Seuus autẽ non manet in
lmno inȩternũ. filius manet inȩtnum. Quanta autẽ dñi indul¬
gentia. quanta circa nos dignationis eius & bonitatis ubertas.
ut sio nos uoluerit orationẽ celebrare in conspectu dĩ. ut dm̃ pa¬
tem uocenius. & ut est xp̃s dei filius. sic & nos dei fil ios concupe¬
mus luod nom̃. nemo nr̃m inoratione auderet attingere. uisi
ĩse nobis sic permissiset orare. Meminisse itaq fr̃s dilectissimi
debemus. quia quando patrẽ dm̃n dicimus. quasi filu dei agere de¬
benus. ut quomͦ nos nobis placemꝰ de dõ patre: sic sibi placeat &ille
lenobis. Conuersemur quasi dei templa. ut dm̃ iinobis coustet ha¬

Expanded text:
ionem Christiani quando oramus, PATER NOSTER dicimus, quia noster esse coepit et Judaeorum, qui eum relinquerunt, esse desiit. Nec peccator populus potest esse filius, sed quibus remissa peccatorum datur, eis filiorum nomen adscribitur, et eis aeternitas repromittur, Domnis qui facit peccatum seruus est. seruus autem non manet in domo in aeternum, filius manet in aeternum. Quanta autem Domini indulgentia, quanta circa nos dignationis eius et bonitatis ubertas, ut sic nos uoluerit orationem celebrare in conspectu Dei, ut Dominum patrem uocemus et ut est Christus Dei filius sic et nos Dei filii nuncupemur: quod nomen nemo nostrum in oratione auderet adtingere, nisi ipse nobis sic permisisset orare. meminisse itaque, fratres dilectissimi, et scire debemus quia quando patrem Deum dicimus quasi filii Dei agere debemus, ut quomodo nos nobis placemus de Deo patre, sic sibi placeat et ille de nobis. conuersemur quasi Dei templa, ut Dominum in nobis constet ha
Abbreviated transcription (Latin):
censcra. hoc autem totũ podest fieri. si ea quȩ auobis petunt᷑.
religiosa contẽplatione moderemini. intelligentes & com¬
prim̃tes casꝙ personas accipientes inbeneficus uois. at aut̃
gratificentur: aut illicitȩ cogitationes nundinas ancupent᷑.
Dehoc adclerum & adplebem litteras feci. quas utrasq uobis
legi mandaui. Sed & illud addiligentiã ur̃am redigere &em̃¬
dare debetis: ut nominatun designetis eos quib pacẽ dari
desideratis. Audio enim quibusdam sic libellos fieri. ut dicatur.
communicet ille cum suis. quod nunquam om̃ino a martyrib:
factum est. ut incerta & certa petitio: inuidiam nobis pꝰmodum
cumulet. Late enim padet quando dr̃ ille cum suis & possunt
nobis &iugeni & trigeni & amplius offerri. qui propinqui. & affi¬
nes & liberti ac domestici. ẽe. asseuerentur eius qui accepit li¬
tentiam satis factioni proximam conspicitis. designetis nomi¬

Expanded text:
censura. hoc autem totum potest fieri, si ea quae a uobis petuntur censura. hoc autem totum potest fieri, si ea quae a uobis petuntur religiosa contemplatione moderemini, intellegentes et conprimentes eos qui personas accipientes in beneficiis uestris aut gratificantur aut inlicitae negotiationis nundinas aucupantur. De hoc et ad clerum et ad plebem litteras feci, quas utrasque uobis legi mandaui. sed et illud ad diligentiam uestram redigere et emendare debetis, ut nominatim designetis eos quibus pacem dari desideratis. audio enim quibusdam sic libellos fieri ut dicatur communicet ille cum suis quod numquam; omnino a martyribus factum est, ut incerta et caeca petitio inuidiam nobis postmodum cumulet. late enim patet quando dicitur ille cum suis et possunt nobis et uiceni et triceni et amplius offerri qui propinqui et adfines et liberti ac domestici esse adseuerentur eius qui accepit liorum paenitentiam satisfactioni proximam conspicitis, designetis nomi
Abbreviated transcription (Latin):
nes & desideria ur̃a ep̃o seruent. ad pacem uobis petentibus
pacẽ mater prior sumat. tunc scđm ur̃a desideria defiliorũ
pace tractetur. Et quoniam audio fortissimi & clarissimi
fratres impudentia uos quorundam premi. &ueretandiã
uram uim pati: oro uos quib possum p̾cib. ut euangelii n¬
mores & considerantes quȩ & qualia inprȩt̾itum antecessores
iudicaturi inspiciatis &actũ & opera & merita singulorum.
ipsorũ quoq delictorum genera & qualitates cogitetis. ne si
quid abrupte & indigne uel auobis prȩmissam uel anobis fac¬
tum fuerit: apud gentiles quoq ipsos eccła nr̃a erubescere
incipiat. Uisitamur enum & castigamur frequenter. &ut do¬
nuni mandata incorrupta & muiolata permaneant: ałmo¬
nemur. Luod quidem illic apud uos cessare cognosco qͦminus
plarimos quoq exuobis instruat adeccłȩ disciplinam diuina

Expanded text:
nes et desideria uestra episcopo seruent, ad pacem uobis petentibus nes et desideria uestra episcopo seruent, ad pacem uobis petentibus t a Domino pacem mater prior sumat, tunc secundum uestra desideria de filiorum pace tractetur. Et quoniam audio, fortissimi et carissimi fratres, inpudentia uos quorundam premi et uerecundiam uestram uim pati, oro uos quibus possum precibus ut euangelii memores et considerantes quae et qualia in praeteritum antecessores iudicaturi inspiciatis et actum et opera et merita singulorum, ipsorum quoque delictorum genera et qualitates cogitetis, ne si quid abrupte et indigne uel a uobis promissum uel a nobis factum fuerit, apud gentiles quoque ipsos ecclesia nostra erubescere incipiat. uisitamur enim et castigamur frequenter et ut Domini mandata incorrupta et inuiolata permaneant admonemur. quod quidem nec illic apud uos cessare cognosco quo minus plurimos quoque ex uobis instruat ad ecclesiae disciplinam diuina
Abbreviated transcription (Latin):
gitantes cum uos ad me litteras direxeritis. quibus examinari
desideria ur̃a & quibusdam lapsis pacem dari postulastis. cũ perse-¬
cutione finita ronuemre inunum cum clero & recolligi cȩpe¬
delicti factam. aute mauũ ab ep̃o &clero inpęnitentiam
impositam. offerre pro illis & eucharistiã dare. id est. sc̃m
dñi corpus prophanare audeant. cum scriptũ sit qͥ ederit
panem aut biberit calicem dũi indigne: reus erit corpors
& sanguinis. dñi. Et lapsis quidẽ podest inhoc uenia conce¬
di. uus nõn mortuus uiuificari properet: Quis non ad
salutẽ suã uenire festinent: Sed prepositorum est: p̃cep¬
tum teuere. & uel properantes uel ignorantes instruere.
nẽ qui ouium pastores. ee. debȩnt: lanĩ fiant. Ea enim
concede quȩ inperniciẽ uertant : decipere est. Nec erigitur
sic lapsus: sed perdĩ offensam magis impellitar ad runam.
Uel exnobis itaq discant quando docere debuerant. petitio¬

Expanded text:
cogitantes, cum uos ad me litteras direxeritis, quibus examinari cogitantes, cum uos ad me litteras direxeritis, quibus examinari desideria uestra et quibusdam lapsis pacem dari postulastis, cum persecutione finita conuenire in unum cum clero et recolligi coepedelicti factam, ante manum ab episcopo et clero in paenitentiam inpositam, offerre pro illis et eucharistiam dare id est sanctum Domini corpus profanare audeant, cum scriptum sit: qui ederit panem aut biberit calicem Domini indigne reus erit corporis et sanguinis Domini. Et lapsis quidem potest in hoc uenia concedi. quis non mortuus uiuificari properet? quis non ad salutem suam uenire festinet ? sed praepositorum est praeceptum tenere et uel properantes uel ignorantes instruere, ne qui ouium pastores esse debent lanii fiant. ea enim concedere quae in perniciem uertant decipere est: nec erigitur sic lapsus, sed per Dei offensam magis inpellitur ad ruinam. uel ex uobis itaque discant, quando docere debuerant. petitio
Abbreviated transcription (Latin):
loci nr̃i &timor dei compellit fortissim ac beatissimi mar-¬
tyres admonere uos litteris nr̃is. ut aquib deuote & fortit̃
seruatur fides dñi : ab hisdem lex & disciplina dñi reseruetur.
Nam cum om̃s milites xp̃i custodire oporteat precepta imꝑa-¬
toris sui: tunc uos magis preceptis eius obtemperare plus con¬
uenit. qui exemplum cȩteris facti estis. & uirtutis. & timoris dĩ.
&ut credideram quod presbiteros &diaconos qui illic presentes
sunt mouere &instruere uos plenissime circa euangeliũ legis
sicut inpreseritis semper sub andecessonb nr̃is factũ est. ut diaco¬
na adcarcerem commeantes martyrũ desideria consiliis suis
&scripturarũ preceptis gubernarent. Sed nunc cum maximo
animi dolore cognosco nontantum illi uon suggeri diuina prȩ¬
cepta. sed adhuc potius impediri. ut ea quȩ anobis ipsis & circa
dm̃ caute. & circa sacerdotẽ dĩ honorifice fiunt. aquibusdam
prebiteris resoluantur. qui nec timorẽ dĩ uec honorem ep̃i co-

Expanded text:
loci nostri et timor Dei conpellit, fortissimi ac beatissimi martyres, admonere uos litteris nostris ut a quibus tam deuote et fortiter seruatur fides Domini ab isdem lex quoque et disciplina Domini reseruetur. nam cum omnes milites Christi custodire oporteat praecepta imperatoris sui, tunc uos magis praeceptis eius obtemperare plus conuenit, qui exemplum ceteris facti estis et uirtutis et timoris Dei. et credideram quidem presbyteros et diaconos qui illic praesentes sunt monere uos et instruere plenissime circa euangelii legem, sicut in praeteritis semper sub antecessoribus nostris factum est, ut diaconi ad carcerem commeantes martyrum desideria consiliis suis et scripturarum praeceptis gubernarent. sed nunc cum maximo animi dolore cognosco non tantum illic non suggeri diuina praecepta, sed adhuc potius impediri, ut ea quae a uobis ipsis et circa Deum caute et circa sacerdotem Dei honorifice fiunt a quibusdam presbyteris resoluantur, qui nec timorem Dei nec episcopi honorem
Abbreviated transcription (Latin):
desitas sic utiq gubernetur. si auobis instructi. rerũ gerendarũ
consilium inuarẽ possimus. Qm̃ tamen cudeo facultatẽ ueniendi
idaos non dum. ẽe. & iam estatem cȩpisse. quod tempus in infirmi¬
tatibus assiduis & grauib infestat: occurrendum pudo fr̃ibus
Aliquo aut infirmitatis periculo occupati fuerint: non expecterł
prȩsentiȩ nr̃ȩ apud presbiterũ quẽcunq presentem. uel si pres-¬
biter repertus non fuerit. & urgere exitus cȩperit: apud dia¬
conum quoq ex homologesin facere delicti sui possint. ut ma¬
nu eis pęnitentiȩ inposita: ueniant addnm cum pace. quam
dari martyres litteris ad nos factis desiderauerunt. Cȩterã
quoq partem leuis quȩ lapsa est prȩsentia ur̃i fouete. & ut afi
deserentur ab ope & auxilio dñi : qui mites inbonis opinioni
hus perseuerauerint. quo minus illis quoq diuino remedio con¬
sulatur. Audientib etiam si qui fuerint ꝑicuło prȩuenti. & inexi¬

Expanded text:
sitas sic utique gubernetur, si a vobis instructi rerum gerendarum consilium limare possimus. Quoniam tamen video facultatem veniendi ad vos nondum esse et jam aestatem coepisse, quod tempus infirmitatibus assiduis et gravibus infestatur, occurrendum puto fratribus aliquo et infirmitatis periculo occupati fuerint, non expectata praesentia nostra, apud presbyterum quemcumque praesentem, vel, si presbyter repertus non fuerit, et urgere exitus coeperit, apud diaconum quoque exomologesin facere delicti sui possint, ut manu eis in poenitentiam imposita veniant ad Dominum cum pace quam dari martyres litteris ad nos factis desideraverunt. II. Caeteram quoque partem plebis quae lapsa est praesentia vestra fovete, et, ut deserentur ab ope et auxilio Dbus perseuerauerint, quo minus illis quoque diuino remedio consulatur. audientibus etiam, si qui fuerint periculo praeuenti et in exi
Abbreviated transcription (Latin):
dei & deprecatione uigilare. nisi illos quidam de preshiteris
gratificantes decepissent. Uel uos itaq singulos regite. & c̃silio
ac moderatione ur̃a scđ̃m diuina precepta lapsorum animos
temꝑate. Nemo adhuc importuno tempore acerha poma de cer¬
pat. Nemo nauem suã quassatam &perforatam fluctibus pri¬
us quã diligenter eam refecerit in altum denuo commutat.
Nemo tunicam scissam accipere & induere potest. nisi eam ab
artifice perito sartam uiderit. & afullone curatam receperit.
udiant quȩso patienter consilium meum. expectent regressi¬
onem nr̃am. ut cum aduos per dei miscđian uenerimus : con¬
tiam beatorum martȩrum litteras feci. quas utrasq legi¬

Expanded text:
Dei et deprecatione uigilarent, nisi illos quidam de presbyteris Dei et deprecatione uigilarent, nisi illos quidam de presbyteris gratificantes decepissent. Vel uos itaque singulos regite et consilio ac moderatione. uestra secundum diuina praecepta lapsorum animos temperate. nemo inportuno adhuc tempore acerba poma decerpat. nemo nauem suam quassatam et perforatam fluctibus priusquam diligenter eam refecerit in altum denuo committat. nemo tunicam scissam accipere et induere properet, nisi eam et ab artifice perito sartam uiderit et a fullone curatam receperit. audiant quaeso patienter consilium nostrum, expectent regressionem nostram, ut cum ad uos per Dei misericordiam uenerimus, contiam beatorum martyrum litteras et desideria e
Abbreviated transcription (Latin):
&iudicantibus uolis. Audio quoldam tam̃ dẽ presbiteris nec eua¬
gelii memores. nec quid adnos marty̧res scripserint cogitan.¬
tes nec ep̃i honorem sacerdotis sui & cathedix̧ reseruantes ũ
cum lapsis cominainicare cȩpisse. offerre pro illis & eucharistia
dare. quando oporteat adhȩc perordinẽ pertieniri. Iam cum
inminoribus delictis quȩ non indm̃ committuntur peniten¬
da agatur iusto tempore. & exhomologesis fiat inspecta uita
eius qui agit penitentiã. nec ad communicationẽ uenire qͥs possit.
usi prius ali ab ep̃õ & cdero manus fuerit imposita: hõc magisin
his grauissimis &extremis delictis caute om̃a &moderate scãm
disciplinam dnũ obseruari oportet. Quod quidẽ nr̃os presbiteri
& diacones mouere debuerant ut commendatas sibi oues foue¬
rent. & diuino magisterio aduam deprecandȩ salutis instͣuera
Ergo plebis nr̃e : quietem noui pariter & timorem insatis factione

Expanded text:
et iudicantibus uobis. Audio quosdam tamen de presbyteris nec euaet iudicantibus uobis. Audio quosdam tamen de presbyteris nec euangelii memores nec quid ad nos martyres scripserint cogitantes nec episcopo honorem sacerdotii sui et cathedrae reseruantes iam cum lapsis communicare coepisse et offerre pro illis et eucharistiam dare, quando oporteat ad haec per ordinem perueniri. nam cum in minoribus delictis quae non in Deum committuntur paenitentia agatur iusto tempore et exomologesis fiat inspecta uita eius qui agit paenitentiam, nec ad communicationem uenire quis possit nisi prius illi ab episcopo et clero manus fuerit inposita, quo magis in his grauissimis et extremis delictis caute omnia et moderate secundum disciplinam Domini obseruari oportet. quod quidem nostros presbyteri et diaconi monere debuerant, ut commendatas sibi oues fouerent et diuino magisterio ad uiam deprecandae salutis instruerent. ego plebis nostrae et quietem noui pariter et timorem: in satisfactione
Abbreviated transcription (Latin):
ypRianUs fratrib inplebe consistentibus salutem. Inge¬
miscere uos & dolere ruinas fr̃m nr̃orum mereor parit̃¬
& doleo. & patior. ac sentio quod beatus apłs dicit. Quis infirma-
Et iterum posuit inpła sua dicens. Si compatitur mẽbrũ unũ:
compatiuntur & cȩtera membra. Et si lȩtatur in embrum
unum: collȩtantur cȩtera membra. Compatior gͦ & condoleo
fratribus nr̃is. qui lapsi &persecutionis infestatione perstrati.
partem nr̃m uiscerum serum trahentes. parem dolorem nob̾
sius uulneribus intulerunt. Quibus potens est diuina miscđia
medelam dare. Proꝑamus. dum tamen non putem nec ĩcaute
aliquid festiuanter gerendum. ne si temere pax uftirpetur:
diunȩ indignationis offensa grauius prouocetur. Fecert̃ ad uos¬
ae quibusdam beati martyres litteras. petentes examinari de-¬
sideria scia. Cam pace nobis omnibus adño prius data. ad ȩcclãn¬
regredi ee perimus: examinabuntur singula prȩsentibus

Expanded text:
yprianus fratribus in plebe consistentibus salutem. Ingemiscere vos et dolere ruinas fratrum nostr doleo, et patior ac sentio quod beatus Apostolus dixit: Quis infiEt iterum posuit in Epistola sua dicens: Si patitur membrum unum, compatiuntur et caetera membra; et si laetatur membrum unum, collaetantur et caetera membra . Compatior ergo et condoleo de fratribus nostris qui, lapsi et persecutionis infestatione prostrati, partem nostrorum viscerum secum trahentes, parem dolorem nobis suis vulneribus intulerunt; quibus potens est divina misericordia medelam dare. Properandum tamen non puto, nec incaute aliquid et festinanter gerendum, ne, dum temere pax usurpatur, divinae indignationis offensa gravius provocetur. Fecerunt ad nos quibusdam beati martyres litteras, petentes examinari desideria sua. Cum, pace nobis omnibus aregredi coeperimus, examinabuntur singula praesentibus
Abbreviated transcription (Latin):
diȩ. sed tocius orbus hȩc causa est: expectent ante dm̃ procecan
est. disponere om̃a consilii communi religione possimus. Cȩtur
quam irreligiosum est & ipsis quoq festinantib peruitiosum.
ut cum extorres facti & patria pulsi acbonis suis omnib spolu¬
ti non dum ad eccłam redierint quidam de lapsis. confessores
ipsos preuenire. &ante eos ad ȩctłam introire festinent: Qu
si nimium properant: habeant insua potestate quod postulas
cominissi uere & firmiter pęnitent. & fidei calor permanet
qui differri non potest. pocest coronari. Opto uos fr̃s Rem̃i¬

Expanded text:
ciae sed totius orbis haec causa est. expectent ante de Domini prociae sed totius orbis haec causa est. expectent ante de Domini proest, disponere omnia consilii communis religione possimus. ceterum quam inreligiosum est et ipsis quoque festinantibus perniciosum ut cam extorres facti et patria pulsi ac bonis suis omnibus spoliati nondum ad ecclesiam redierint, quidam de lapsis confessipsos praevenire et ante eos ad Ecclesiam introire festinent! Qui si nimium properant, habent in sua potestate quod postulantcommissi vere et firmiter poenitet et fidei calor praevalet, qui differri non potest, potest coronari. Opto vos, fratre
Abbreviated transcription (Latin):
luteras ur̃as fr̃s lcm̃i quib scripsistis salubre consilium ur̃m
non deesse fr̃ib nr̃is. ut temeraria festinatione deposita. religi¬
osam patientiam dõ prȩbeant. quando inunum pereiꝰ miscđiam
tare possimus. maxime cum scriptum sit. Memento unde ce-¬
cideris. &age pęnitentiam. Pęnitentiã autẽ ille agit: qui diui¬
ni precepti mitis & patiens & sacerdotib dei obtemperans ob¬
sequiis suis & oꝑib iustis dñm promeretur. Qm̃ tamen signifi¬
castis inhanc reformandam nobis ame dari: sciatis plene scrip
amartrib acceperunt : & auxilio eorũ adiuuari aprid dum
indelictis sus possunt. sĩ premi infirmitate aliqua & ptriculo dan¬
rint: exhomologesi facta. & mana eis aniobis inpenitentiã nups¬
ta. cum pace amartyribus sibi promissa addũm remittantur.
Cȩteri uero qui nullo libello a martẏribus accepto inuidiam
faciunt. qm̃ non paucorum nec ȩccłȩ unius aut unirs prouin¬

Expanded text:
tres carissimi, quibus scripsistis salubre consilium uestrum non deesse fratribus nostris, ut temeraria festinatione deposita religiosam patientiam Deo praebeant, ut quando in unum per eius misericordiam am tractare possimus, maxime cum scriptum sit: memento unde cecideris et age paenitentiam. paenitentiam autem ille agit qui diuini praecepti memor mitis et patiens et sacerdotibus Dei obtemperans obsequiis suis et operibus iustis Dominum promeretur. Quoniam tamen significmartyribus acceperunt et auxilio eorum adiuuari apud Dominum in delictis suis possunt, si premi infirmitate aliqua et periculo coeperint, exomologesi facta et manu eis a uobis in paenitentiam inposita cum pace a martyribus sibi promissa ad Dominum remittantur. ceteri uero qui nullo libello a martyribus accepto inuidiam faciunt, quoniam non paucorum nec ecclesiae unius ant unius prouin
Abbreviated transcription (Latin):
immerito obici deberent. Bene te ualere omnib nobis cñ uii¬
uersis quim affrica sunt ep̃is & cunctis dericis & ortini frat̾ni¬
tate uniuersi optamus. inperpetuo unanimes & unum senti¬
ontes. habeamus nobiscum etiam de longinqͦ adunatos.
rpaiano fr̃i: Maxiorus. Urbanus. Sy donius & macharius
congaudere. quod nos habito consilio utilitatib ȩccłȩ &paci
magis consulentes. om̃ib reb prȩtermissis & iudicio dei ser¬
uatis. cura cornelio ep̃o nr̃o parit᷑ & cum uniuerso clero pa¬
cem fecisse: cum gaudio etiã uniuerse ȩccłe. ꝓna etiam om¬
uiuna biaritate boc factum: his litteris nostris certissimne
scire debusti. Ua lete.¬

Expanded text:
ex merito audire deberet. Bene te valere omnibus nobis cum uniex merito audire deberet. Bene te valere omnibus nobis cum universis qui in Africa sunt episcopis et cunctis clericis et omni fraternitate universi optamus, ut perpetuo unanimes et unum sentientes habeamus nobiscum etiam de longinquo adunatos.RIANO FRATRI MAXIMVS VRBANVS SIDONIVS MACAEIVS congaudere quod nos habito consilio utilitatibus ecclesiae et paci magis consulentes, omnibus rebus praetermissis et iudicio Dei seruatis, cum Cornelio episcopo nostro pariter et cum uniuerso clero pacem fecisse. cum gaudio etiam uniuersae ecclesiae prona etiam omnium caritate hoc factum his litteris nostris certissime scire debuisti. oramus te
Abbreviated transcription (Latin):
bilis &incerta: Sed quantũ adillũ pertinet relinquamus.
exigamus potius id dequo quã maxima questio est. Qui conten¬
dunt abheretitis baptitatos sic recipi oportere tanquam le¬
gitimi baptismi grãm consecutos. anum nobis atq illis bap¬
tisma dicunt esse. & inuullo discrepare. Sed quid ait apł̃s pan
& fides una est: atiq & dñs unus. Sĩ dñs unus est: consequens
est dicere quia unus est. Si autem hȩc unitas quȩ separari
omnino & diuini non porest. etiam apud hereticos ipsa est:
quid ultra contendimus: Ut quid illos hereticos & non xp̃ia¬
nos uocamus: Porro cum nobis & hereticis nec deus unus sit.
nec dñs unus. nec una ȩccła. nec fides una. sed nec unus sp̃s nec
corpus unum: manifestũ est. baptisma nobis & hereticis cõmu¬
uersus ȩccłim patrocinium prȩstare. & propt̃ hereticos asse¬
conscius. prȩuonit ut alteri ea permendatiũ obiceret. quȩ ei ñ

Expanded text:
bilis et incerta? sed quantum ad illum pertinet, relinquamus. bilis et incerta? sed quantum ad illum pertinet, relinquamus. excutiamus potius id de quo cummaxima quaestio est. qui contendunt ab haereticis baptizatos sic recipi oportere tamquam legitimi baptismi gratiam consecutos, unum nobis atque illis baptisma dicunt esse et in nullo discrepare. sed quid ait apostolus  fides una est, utique et Dominus unus. si Dominus unus est, consequens est dicere quia t unus est. si autem haec unitas quae separari omnino et diuidi non potest etiam apud haereticos ipsa est, quid ultra contendimus? ut quid illos haereticos et non christianos uocamus? porro cum nobis et haereticis nec Deus unus sit nec Dominus unus nec una ecclesia nec fides una, sed nec unus spiritus aut corpus unum, manifestum est nec baptisma nobis et haereticis commuversus Ecclesiam patrocinium praestare et propter haereticos asseconscius praevenit, ut alteri ea per mendacium objiceret quae ipse
Abbreviated transcription (Latin):
omium. qui super om̃a &inom̃ib nobis. Hȩc apłi mandata
&monita salubria quam diligenter tephamis impleuio.
humilitatem sensus cleaitatẽ primo iuloco seruans. Quid enĩ
humilius &lenus. quam cum dot ep̃is pertetum mundura
dissensisse. pacem cum singulis uario discorliȩ genere rum¬
pentem. mͦ cum orientalib quod nec uos latere confidimus.
mͦ uobiscum qui in meridie estis. Aquib legatos ep̃os patienter
satis & leniter suscepit: ut eos nec adsermonẽ saltem colloqͥi
commnunis admiteret. adhuc insuper dilectionis &lcaritatis
menor preciperet fraternitati uniuersȩ ne quss eos indomũ
suam reciperet. at uenientib non solũ pix & cõmumio. sed
& tecũ & hospitium negarettr : hoc est seruare unitatẽ sp̃s
inconiunctionẽ pacis. abscidere sẽ acaritatis unitate. & alienũ¬
se per onĩa fratrib facere. & contra sacramentum contumacis
furore discordiȩ rebellare: Apud talem potest. ẽẽ. unũ corpꝰ

Expanded text:
omnes et per omnia et in omnibus nobis. Haec apostoli mandata et monita salntaria quam diligenter Stephanus impleuit, humilitatem sensus et lenitatem primo in loco seruans. quid enim humilius aut lenius quam cum tot episcopis per totum mundum dissensisse, pacem cum singulis uario discordiae genere rumpentem, modo cum orientalibus, quod nec uos latere confidimus, modo uobiscum qui in meridie estis, a quibus legatos episcopos patienter satis et leniter suscepit ut eos nec ad sermonem saltem colloquii communis admitteret, adhuc insuper dilectionis et caritatis memor praeciperet fraternitati uniuersae ne quis eos in domum suam reciperet, ut uenientibus non solum pax et communio sed et tectum et hospitium negaretur. hoc est seruasse unitatem spiritus in coniunctionem pacis, abscidere a caritatis unitate et alienum per omnia fratribus facere et contra sacramentum et uinculum pacis furore discordiae rebellare. apud talem potest esse unum corpus e
Abbreviated transcription (Latin):
suggerentibus admoneri deberent sicct sẽꝑ in prȩteritum fic¬
tum est. Castigare nos utiq diuina consura nec uoctibus desunt
nec diebus. prȩter nocturnas uisiones. ꝑ dies quoq impletur apcid
nos sp̃u sc̃o puerorũ innocens ȩtas. quȩ in extasi uidet inoculis. &
audit . & loquitur ea quib nos dñs monere & instruere dignat.
Et audietis om̃a quando me a duos reducẽ fecerit dñs. qui ut
sederem iussit. interim morari. Et incauti & cumidi quidam
inter uos qui hominẽ non cogitant. uel dñm timeant. scien¬
tes quoniã si ultra inhisdem perseuerauerint. uitare admo¬
nitionem quã ut dñs iubet ut interim prohibeantur offerre:
acturi &apud nos & apud confessores ipsos. &apud plebem uni¬
uersam causam suam. dño permittente cum insina matris ex¬
elesiȩ colligi experimꝰ. De hoc & admarty̧ res & confessores ipsos¬
& apud plebem litteras feci. quas legi uobis mandaui. Opto cios

Expanded text:
suggerentibus admoneri deberent, sicut semper in praeteritum facsuggerentibus admoneri deberent, sicut semper in praeteritum factum est. Castigare nos itaque diuina censura nec noctibus desinit nec diebus. praeter nocturnas uisiones per dies quoque impletur apud nos spiritu sancto puerorum innocens aetas, quae in ecstasi uidet oculis et audit et loquitur ea quibus nos Dominus monere et instruere dignatur. et audietis omnia quando me ad uos reducem fecerit Dominus, qui ut secederem iussit. interim temerarii et incauti et tumidi quidam inter uos, qui hominem non cogitant, uel Deum timeant, scientes quoniam si ultra in isdem perseuerauerint, utar ea admonitione qua me uti Dominus iubet, ut interim prohibeantur offerre, acturi et apud nos et apud confessores ipsos et apud plebem uniuersam causam suam, cum Domino permittente in sinum matris ecclesiae recolligi coeperimus. de hoc ad martyras et confessores et ad plebem litteras feci quas utrasque legi uobis mandaui. opto uos,
Abbreviated transcription (Latin):
Sed nuno illi rei non sunt: qui minus scripturȩ legẽ tenuer.
faciant om̃a cum dĩ timore. & cum data ab eo & prescripta
obseruatione. Exponunt de inuidia beatos martyres & glo¬
riosos seruos dei cum dei sacertlote committunt. ut cum illi
memores legis nr̃ȩ ad me litteras direxerint. & petierint tẽ
desideria sua examinari & pacem dari. quando ipsa ante mat̾
protectio reduces admiscđiam suam fecerit. his sublato honore
quem nobis beati martires cum confessorib seruant. contẽpta
dm̃ lege obseruatione quani idẽ martyres & confessores tenen¬
da mandata ante extinctũ persecutionis metum ante redi¬
tum nr̃m. Ante ipsum pene martẏrum excessum. cõmunicen
cum lapsis. & offerant. eucharistiam tradant. quaudo etiam nͥ
martyres percalorem głȩ minus scripturam contemplantes cͣtͣ¬
legem dni plus aliquid cuperent ãpresbiteris & diaconibus

Expanded text:
Sed nunc illi rei non sunt qui minus scripturae legem tenuerunSed nunc illi rei non sunt qui minus scripturae legem tenuerunfaciant omnia cum Dei timore et cum data ab eo et praescripta obseruatione. exponunt deinde inuidiae beatos martyras, et gloriosos seruos Dei cum Dei sacerdote committunt, ut, cum illi memores loci nostri ad me litteras direxerint et petierint tunc desideria sua examinari et pacem dari qprotectio reduces ad ecclesiam suam fecerit, hi, sublato honore quem nobis beati martyres cum confessoribus servant, contempta Domini lege et observatione quam iidem martyres et confessores tenendam mandant, ante extinctum persecutionis metum, ante reditum nostrum, ante ipsum pene martyrum excessum, communicent cum lapsis et offerant et Eucharistiam tradant, quando, etiamsi martyres per calorem glegem Domini plus aliquid cuperent, a presbyteris et diaconis