comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Nanc qͥppe unitionẽ diuinitatis at
huma nitatis: in confusam indius¬
samq fides catholica seruat. Quã
sanͤ intelligendo cognoscit. natura¬
lis atq scđm substantiã conuentio
unitatis: ut neq conuersio in alte¬
rutrã duarũ substanciarũ partẽ
recipiatur. neq diuisio. Sic namq
crecdere. honorare ẽ. matrẽ dñi: quȩ
et dm̃ nobis genuit & hominem.
Neq hominẽ sine deo. neq sine ho¬
mine dm̃: s dm̃ &. hominẽ unũ
dei genitrix dici non posset. quod
multi hereticorũ negare conati st᷑:
nisi dm̃ uere genuisset incarnatũ.
Et ꝓpterea duas in xp̃o recte confi¬
tem᷑ natiuitates. una uide liced ex
patre sine mitio. ꝙ sine cempore
sempiternã.ꝙ coȩternã dõ pacri.¬

Expanded text:
nitatis atque humanitatis inconfusam atque indivisam fides catholica servat: quem sane intelligendo cognoscit naturalis, atque secundum substantiam conventio unitatis, ut neque conversio in alterutram duarum substantiarum partem recipiatur, nec divisio. Sic namque credere, honorare est matrem Domini quae Deum nobis genuit et hominem: neque hominem sine Deo, neque sine homine Deum, sed Deum et hominem unum Dei genitrix dici non posset, quod multi haereticorum negare conati sunt, nisi Deum vere genuisset incarnatum: et propterea duas in Christo recte confitemur nativitates. Unam videlicet de patre sine initio, et sine tempore sempiternam et coaeternam D
Abbreviated transcription (Latin):
dixerim tantisꝑ de fide inca
tamini quã amatis. amitanum be¬
& gloriosa uͥginẽ. cuiꝰ hodie sesta
terris colitis: de qua dicit᷑. Maria
autẽ conseruabat omia u̾ba hec.

Expanded text:
dixerim tantisper de fide Incarimitamini, quam amatis beatam et gloriosam Virginem, cujus hodie in terris festa colitis: de qua dicitur: Maria autem conservabat omnia verba haec
Abbreviated transcription (Latin):
nor eiꝰ aliꝰ nisi cũ ille iuire honorat᷑.
qͥ nasci dignatꝰ ẽ exea. Cecerũ rogo
quecũq estis filiȩ. quecũq matres.
cogitate attentiꝰ.ꝙ. ꝑpendite diligen
expletis om̃ib quȩ de ipso erant ab

Expanded text:
isi cum ille jure honoratur, qui nasci dignatus est ex ea. Caeterum rogo quaecumque estis filiae, quaecumque matres, cogitate attentius, et perpendite diligentexpletis omnibus quae de ipso erant ab
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ fecit ab initio᷑ xp̃s fẽcit totũ
ꝑunitatẽ sacramenti. Et ideo iam
non dubitat᷑. Alioqͥn nsi ita credi¬
deris. aut ap̃c ds̃ non erit omnino.
aut contͣ ꝓpħam ds̃ recens esse uide¬
bit᷑. Sed ne calibus pauam᷑ calũp¬
niis. scru̾ande sunt scropture. in

Expanded text:
uid Deus fecit ab initio, Christus fecit totum per unitatem sacramenti. Et ideo jam non dubitatur. Alioqui nisi ita credideris, aut Christus Deus non erit omnino, aut contra prophetam Deus recens esse videbitur. Sed ne talibus quatiamur calumniis, scrutandae sunt Scripturae, i
Abbreviated transcription (Latin):
Porro quod patrẽ honorauerit.
ipse sibi testis est: cum ad iudeos
ait. Ego głam meaͬ non quero.
est qͥ querat et uidicet: sed ho
norifico patrẽ meũ.&. uos inho¬
norastis me. Dematre uͦ ei uigłista¬
ait. Cum redirent. ueniens:
nadareth. erat sub ditus il
Sed alia est natura qua ds̃ pat

Expanded text:
Porro quod patrem honoraverit, Porro quod patrem honoraverit, ipse testis est, cum ad Judaeos ait: Ego gloriam meam non quaero: est qui quaerat et judicet: sed ego honorifico Patrem meum, et vos inhonorastis me . De matre vero Evangelista: Cum rediret veniens, ait, Nazareth, erat subditus illis . Sed alia est natura, qua Deus Pat
Abbreviated transcription (Latin):
miri odoris flagrantiam diutiꝰ
ꝑsensisse. Q uod si ad recreandã
pliꝰ cõꝓbãdatalia m. canta dignatus est exibere.
ꝑ suos celi ministros circa de-¬
functos. quantomagis hodierna¬
cũ sius agminib festiuȩ obuiã
aduenisse genitͥci dei. eamq in¬
genti lumine circũfulsisse.
ꝙ. usq ad tronũ olim sͥ etiã ante
constitutionẽ paratũ. cũ canticis¬
ꝙ laudib sꝑicalib ꝑduxisse
illã ierłm cunc exulcasse meffabili
leticia. tunc iocundadã esse mesti¬
mabili caritate. tunc q cũ om̃i
gͣtulatione iubilasse. qm̃ festiuitaᷤᷤ
hec quȩ nobis hodie reuoluitur
annua: illis omnibus facta est
contitiua. Nec minerito. Credit᷑
enĩ quod saluator omniũ. ipse
quantũ datur intelligi. ꝑ se totꝰ
festiuus occurrit:ꝙ. cũ gaudio
eam secũ in throno collocauit.
Alias aucẽ quomͦ inpleuisse credit᷑.
quod in lege ipse p̃cepit. hono¬
ra patrẽ tuũ et matrem cuam e

Expanded text:
miri odoris fragrantiam diutius miri odoris fragrantiam diutius persensisse. Quod si ad recreandam plius comprobanda, talia et tanta dignatus est exhibere per suos coeli ministros circa defunctos, quanto magis credencum suis agminibus festive obviam venisse genitrici Dei, eamque ingenti lumine circumfulsisse, et usque ad thronum olim sibi etiam ante mundi constitutionem paratum, cum laudibusJerusalem tunc exsultasse ineffabili laetitia, tunc jucundatam inaestimabili charitate, tuncque cum omni gratulatione jubilasse, quoniam festivitas haec, quae nobis hodie revolvitur annua, illis omnibus facta est continua, nec immerito. Creditur enim quod Salvator omnium ipse, quantum datur intelligi, per se totus festivus occurrit, et cum gaudio eam secum in throno collocavit. Alias autem quomodo implevisse creditur quod in lege ipse praecepit: Honora patrem tuum et matrem tuam ?
Abbreviated transcription (Latin):
lorum fulta p̃fidiis. Pulera ut
luna. immo pulcrior quã luna que
iam sine lefectu sui choruscat: ce¬
lestibus illustrata sulgoribus. Elec¬
t̾a ut sol. fulgore uirtutũ: qͥa ipse
eam ȩlegit soliusticie ut nasceret᷑
ex ea. Ad cuiꝰ ꝓ fecto exequias quan¬
cum fas est credere. famulabãtur
angłi.ꝙ. uniuersȩ celorũ congratu¬
labantur curȩ. Nec mirũ qͥaho¬
nor maternꝰ eiꝰ est. qui natus ex ea.
quẽ om̃is cȩlorum ordo uenerat᷑:
& ad orat suꝑ se eleuatũ cũpatre
in sede maiestatis dm̃i. Legim᷑
gͦ quã sepe. ad funera & ad sepul-
turas quorũlibet sanctorũ ange¬
los aduenisse. &. ad exseqͥas eorũ
ob sequia p̃stitisse. Necnon ꝙ
animas electorũ usq ad celum
cũ hẏmisꝙ. laudib detuilisse:
ubi ꝙ. utriusq sexus chori cõme¬
morant᷑ frequent̾ auditi laudes
cecinisse. Interea. ꝙ. qd ꝑspica-¬
lii mine resplenduisse. insuꝑ
& adhuc uiuentes in carne ibidẽ

Expanded text:
orum fulta praesidiis: pulchra ut orum fulta praesidiis: pulchra ut luna, immo pulchrior quam luna, quia jam sine defectu sui coruscat, coelestibus illustrata fulgoribus. Electa ut sol, fulgore virtutum, quia ipse elegit eam sol justitiae, ut nasceretur ex ea. Ad cujus profecto exsequias quantum fas est credere famulabantur angeli, et universae coelorum congratulabantur curiae. Nec mirum, quia honor maternus ejus est, qui est natus ex ea: quem omnis coelorum ordo veneratur et adorat super se elevatum cum Patre in sede majestatis Domini. Legimus enim quam saepe ad funera et ad septuras quorumlibet sanctorum angelos advenisse, et ad exsequias eorum obsequia praestitisse, nec non et animas electorum usque ad coelos cum hymnis et laudibus detulisse, ubi et utriusque sexus chori commemorantur frequenter auditi, laudesque cecinisse, interea et quod perspicaine eosdem resplenduisse, insuper et adhuc viventes in carne, ibidem
Abbreviated transcription (Latin):
&. delicata. qͥa diuinis extenua-
disciplinis: ꝙ enĩ concremata m¬
s in holocaustũ incendio pii amo¬
ris .a. desiderio caritatis. Ut uͥgula
inqͥd fumi ex aromatibus. Nimi¬
rum qͥa mulcis replẽta erat uͥtutũ
odoribus : manans ex ea flagrabat
suauissimꝰ odor. etiã sꝑitib angłiciᷤᷤ.
Iscendebat autẽ de deserto p̃sentis
scłi. uga de raclice iesse olim exor¬
ta. sed mirabantur electoru̾anme
re gaudio: que nam esset que etiã
meritorũ uͥtutib angelorũ uince¬
ret dignitatẽ. De qua rursus idẽ
ẽ ista quȩ ascendit inquit quasi
aurora consurgens. pulera ut luna.
electa ut sol. terribilis ut castroꝵ.
aties ordinata : Ad mirat᷑ autẽ sp̃s
admirantes facit. qd̾ quasi noui
diluculi aurora rutilans ascensu suo
resplendeat. multis freta & uallata
sanctorum agminib : unde dicit᷑.
Terribilis ut castrorũ aties ordina¬
ta. Siqͥdem cerribilis suis facta uir¬
tutibus. ut castrorum aties ad mo¬
dũ ordiuata: hinc inde scorũ ange¬

Expanded text:
et delicata, quia divinis extenuata disciplinis, et concremata intus in holocaustum incendio pii amoris et desiderio charitatis. Ut virgula, inquit, fumi ex aromatibus; nimirum quia multis erat repleta virtutum odoribus; manans ex ea fragrabat suavissimus odor etiam spiritibus angelicis. i genitrix de deserto praesentis saeculi, virga de radice Jesse olim exorta: sed mirabantur electorum animae prae gaudio, quaenam esset quae etiam meritorum virtutibus angelorum vinceret dignitatem. De qua rursus idem est ista quae ascendit, inquit, quasi aurora consurgens, pulchra ut luna, electa ut sol, terribilis ut castrorum acies ordinata ? Admiratur autem Spiriadmirantes facit, quod quasi novi diluculi aurora rutilans, ascensu suo resplendeat, multis freta et vallata sanctorum agminibus. Unde dicitur, terribilis ut castrorum acies ordinata. Siquidem terribilis suis facta virtutibus, ut castrorum acies admodum ordinata: hinc inde angelorum sanct
Abbreviated transcription (Latin):
asꝑitali oꝑe cerrena cura impediat:
ne si interra talentũ absconeditur.
talenti dñs ad iracundiam ꝓuocetur.
Piger et enĩ seruus. cum iam iudex cul¬
pas examinat. talentũ de terra leuat.
quia sunt plerĩq qͥ tunc se a terrenis
desideriis uel oꝑib subtrahunt: quan¬
do iam ꝑ animaduersionẽ iudicis ad ȩter¬
nũ suppliciũ trahunt᷑. Ante gͦ de ta¬
lenti nr̃i ponenda ratione uigilemꝰ.
ut cũ iam ad feriendũ inminet. lucrũ
qͣuod fecimꝰ exciiset: quod ipse p̃stare

Expanded text:
a spiritali opere terrena cura impediat, a spiritali opere terrena cura impediat, ne si in terra talentum absconditur, talenti dominus ad iracundiam provocetur. Piger etenim servus, cum jam culpas judex examinat, talentum de terra levat, quia sunt plerique qui tunc se a terrenis desideriis vel operibus subtrahunt, quando jam per animadversionem judicis ad aeternum supplicium trahuntur. Ante ergo de talenti nostri ponenda ratione vigilemus, ut cum jam judex ad feriendum imminet, lucrum nos quod fecimus excuset. Quod praeste
Abbreviated transcription (Latin):
no ne caceat. Nabens rerũ affluentiã :¬
uigilet ne a miscd̃iȩ largitate corpes¬
cat. H abens artẽ qua regit᷑. magnoꝑẽ
studeat. ut usum atq utilicatẽ illiꝰ cum
ꝓximo parciat᷑. Nabens loquendi locũ
apud diuitẽ. dampnationẽ ꝓretenco talen¬
to timeat: si cum ualet. non apud eum ꝓ
pauꝑib intercedat. Tamtũ quippe
ab unoquoq nr̃m. uenturus uider. exi¬
get: quantũ dedit. Ut gͦ de talenti
sui rationib redeunte dño. quisq seui¬
rus sit:. cũ cremore pensec cotidie quid
accepit. Ecce namq iam iusta est. ut ille
qͥ ꝑegre ꝓfectus est. redeat. Quasi ꝑegire
quippe abiit: qͥ de hac terra. in qua natꝰ
est longe discessit. Sed ꝓfec to reuertitur.
ut de talentis rationẽ ponat:. qͥa si a
bona actione corpescimꝰ. de ipsis do¬
nis que conculit. nos listrictiꝰ iudicat.
Consideremꝰ gͦ que accepimꝰ: atq in
eoꝵ erogatione uigilemꝰ. Nulla nos

Expanded text:
no ne taccat, habens rerum affluentiam vno ne taccat, habens rerum affluentiam vigilet ne a misericordiae largitate torpescat, habens artem qua regitur magnopere studeat ut usum atque utilitatem illius cum proximo partiatur, habens loquendi locum apud divitem damnationem pro retento talento timeat, si, cum valet, non apud eum pro pauperibus intercedit. Tantum quippe ab unoquoque nostrum venturus judex exiget quantum dedit. Ut ergo de talenti sui rationibus, redeunte Domino, quisque securus sit, cum tremore penset quotidie quid accepit. Ecce namque jam juxta est ut ille qui peregre profectus est redeat. Quasi quippe peregre abiit qui de hac terra in qua natus est longe discessit; sed profecto revertitur, ut de talentis rationes ponat, quia si a bona actione torpescimus, de ipsis donis quae contulit nos districtius judicat. Consideremus ergo quae accepimus, atque in eorum erogatione vigilemus. Nulla nos
Abbreviated transcription (Latin):
inexceriores quippe tenebras mittit᷑. Q
qui ꝑculpam suam sponte in inte¬
riores cenebras cecidit. et illic coactꝰ
pacit᷑ cenebras ultionis : qui hic li¬
benter sustinuit tenebras uolupca¬
tis. Sciendum uͦ est: quod nullus pi¬
ger ab hac calenti acceptione securꝰ
est. Nullus namq est: qui ueracit̃
dicat. Talentũminime accepi: nou
est unde rationẽ ponere cogar. Talenti
nomine enĩ cuilibet pauꝑi etiam hoc
ipsum reputabit᷑: quod uel minimũ
accepit. Alus namq accẽpit intelli¬
gentiam. predicationis nusterium
debet ex talento. Aluis terrenam
sustantiam accepit: erogationẽ talenci
debet ex rebus. Alius nec internorũ
intelligentiam nec rerũ affluentiam
accẽpit. s tam̃ didicit artẽ qua pascit᷑.
ipsa ars. ei intalenti acceptione reputa
diuitẽ meruit: talentũ ꝓfecto familia¬
ritatis accẽpit. Si gͦ nichil ei ꝓ indigen¬
tib loquit᷑: ꝓ calenti retencione damp¬
natur. Habens gͥ intellectũ: curet om̃i¬

Expanded text:
in exteriores tenebras cadit, qui per culpam suam sponte in interiores tenebras cecidit; et illic coactus patitur tenebras ultionis, qui hic libenter sustinuit tenebras voluptatis. 7. Sciendum vero est quod nullus piger ab hac talenti acceptione securus est. Nullus namque est qui veraciter dicat: Talentum minime accepi, non est unde rationes ponere cogar. Talenti enim nomine cuilibet pauperi etiam hoc ipsum reputabitur, quod vel minimum accepit. Alius namque 1487 accepit intelligentiam, praedicationis ministerium debet ex talento. Alius terrenam substantiam accepit, erogationem talenti debet ex rebus. Alius nec internorum intelligentiam, nec rerum affluentiam accepit, sed tamen didicit artem qua pascitur, ipsa ars ei in talenti acceptione reputativitem meruit, talentum profecto familiaritatis accepit. Si ergo nihil ei pro indigentibus loquitur, pro talenti retentione damnatur. Habens ergo intellectum curet omni
Abbreviated transcription (Latin):
qui ascensurus in celũ ꝓmitcit di¬
cens. ecce ego uobiscũ sum om̃ĩb
dieb usq ad consumationẽ scłi:
s̾ uerbum incarnatũ: manet
et recedit. R. eredic corꝑe: manet
testate p̃erat: corporaliiã uisione
recedebat. Paraclitꝰ autẽ spẽ sc̃ẽ.
quẽ mittet pat̾ in nomine meo:
ille uoi docebit omĩa. et sugge¬
ret uobis omĩa q̃cumq dixero uobiᷤ.
Nostis plurimi fr̃s mei: quod gre¬
ca locutione ꝑacdit᷑. latina ad uo¬
catꝰ dicit᷑ uel consolator. Qui ic cir¬
co ad uocat᷑ dicit᷑: qͥa ꝓerrore de¬
linquentiũ apud iusticiã patͥe
indercedit. Qui uniꝰ substantiȩ

Expanded text:
it, dicens: Ecce ego vobiscum sum omnibus diebus usque ad consummationem saeculi ? Sed Verbum incarnatum et manet et recedit: recedit corpore, manet testate praesens erat, corporali jam visione recedebat. 3. Paraclitus autem Spiritus sanctus, quem mittet Pater in nomine meo, ille vos docebit omnia, et suggeret vobis omnia quaecunque dixero vobis. Nostis plurimi, fratres mei, quod Graeca locutione paraclitus Latina advocatus dicitur, vel consolator. Qui idcirco advocatus dicitur, quia pro errore delinquentium apud justitiam Patris intervenit. Qui unius
Abbreviated transcription (Latin):
corda uenit. et mansionẽ ñ facit:
qͥa ꝑ cõpunctionẽ qͥdẽ dei respectũ
ꝑcipiunt. s dẽp̃ tationis cempore
hoc ipsũ quod cõpuncti fuerant:
obliuiscunt᷑. Sicq ad ꝑpecranda.
peccata redeunt: ac si hec minime
planxissent. Qui gͦ dm̃ diligit uere
qͥ eiꝰ mandata custodit. meiꝰ corde.
et dñs uenit. et mansionẽ facit.
qͥa sic eũ diuinitatis amor pene¬
crat : ut ab hoc amore tẽp̃tationiᷤᷤ
tempore ñ recedat. Ille uere amat:
cuiꝰ iuidelicetmentẽ delectacio
pͣua er consensu non superat
Nam tanto qͥsq asuꝑno amo¬
disiungit᷑. quando inferiꝰ delecꝰ¬
tat᷑. Unde. et adhuc subditur.
Qui non diligit me: sermones
uere amatis exquirite. Nec cam̃
sibi aliqͥs credat: qͥcqͥd sibi animꝰ
sine oꝑis acte statione responderit.
De dilectione conditoris : Lingua.
mens. et uita reqͥrat᷑. Numꝗͣ est
amordei ociosus. Operatͣ ẽcenĩ
magna. si est : si uͦ oꝑari renuit.
amor non est. Et sermonẽ quẽ

Expanded text:
enit, et mansionem non facit, quia per compunctionem quidem Dei respectum percipiunt, sed tentationis tempore hoc ipsum quod compuncti fuerant obliviscuntur; sicque ad perpetranda peccata redeunt, ac si haec minime planxissent. Qui ergo Deum vere diligit, qui ejus mandata custodit, in ejus corde Dominus et venit et mansionem facit, quia sic eum divinitatis amor penetrat, ut ab hoc amore tentationis tempore non recedat. Ille ergo vere amat, cujus videlicet mentem delectatio prava ex consensu non superat. Nam tanto quisque a superno amodisjungitur, quanto inferius delectatur. Unde et adhuc subditur: Qui non diligit me, sermones vere amatis, exquirite; nec tamen sibi aliquis credat, quidquid sibi animus sine operis attestatione responderit. De dilectione conditoris, lingua, meus, et vita requiratur. Nunquam est Dei amor otiosus. Operatur etenim magna, si est; si vero operari renuit, amor non est. Et sermonem quem
Abbreviated transcription (Latin):
sate fr̃s rm̃i. quanta sit ista sollẽp̃¬
nitas. habere incordis hospitio
aduentũ dei. Certe si domũ ur̃am
qͥsquã diues ac p̃potens amic᷑ intͣret:
omĩ festinantia  domͦ toca munda¬
ret᷑. ne qͥd fortasse esset. quod oculoᷤ
amici intrantis offenderet. Tergat
gͦ sordes pͣui oꝑis: qͥ dõ p̃parat do¬
mũ mentis. S uidẽte qͥdueritas¬
dicat dicat. Ueniem᷑ et mansionẽ

Expanded text:
harissimi, quanta sit ista solemnitas, habere in cordis hospitio adventum Dei. Certe si domum vestram quisquam dives ac praepotens amicus intraret, omni festinantia domus tota mundaretur, ne quid fortasse esset quod oculos amici intrantis offenderet. Tergat ergo sordes pravi operis, qui Deo praeparat domum mentis. Sed videte quid Veritas dicat: Veniemus, et
Abbreviated transcription (Latin):
licet ꝑsecutorũ non sensissent gla-¬
dium. tamen ꝑuite meritũ. deo
digni. martyrio non pͥuantur:
quia martiriu. non solum san-¬
guinis effusione. sed abstinentia
peccatorum. et erercitatione dei-
remi loca. in speluncisꝙ. exigius
cellarum cuguriis uniti. mõdico
contempti pabulo demorantur
bestiis sociati: multia auibus sub¬
ministrati. ciborum sꝑnentes de-¬
litias. luxus scl̃i calcantes: laudẽ
temꝑalem non amantes. uisus ho¬
minum fugientes: angelorum
assueti loquelis. plurimis uirtu¬
tum effulsere signis. Cecis uisũ¬

Expanded text:
licet persecutorum non sensissent glalicet persecutorum non sensissent gladium, tamen per vitae meritum Deo digni martyrio non privantur, quia martyrium non sola sanguinis effusione, sed abstinentia peccatorum, et exercitatione Dei remi loca in speluncis et exiguis cellarum tuguriis modico contenti pabulo demorabantur. Alii bestiis sociati, alii avibus subministrati, ciborum spernentes delicias, luxus saeculi calcantes, laudem temporalem non amantes, visum hominum fugientes, angelorum assueti loquelis, plurimis virtutum effulsere signis « circui
Abbreviated transcription (Latin):
tauit illos.q. inuenit eos dignos
se. Tamquã aurũ infornace.
ꝓbauit illos: & quasi holocausti
hostia accẽpit illos. Nunc gͦ mar¬
tirũ xp̃i certamina atq uictori¬
as audiuimꝰ. eis nimirũ hunc di¬
em taito credimꝰ sanctificatum:
quanto insemetipsis ut sanctifi¬
caretur. laborare ꝑ cormenta
non cessauere.¬
p̃i uero sacerdotib. atq
doctoribus. siue confeso¬
S.huiꝰ festiuitatem diei. non
imesse credimꝰ: qdu corda fi-¬
m spiritaliter. quasi imbrib
int celestibus: ut feliciter ꝓ
in marcescibilem bonorũ ope-
possint fructum. Qui talen
s credita non solum reddere. ue¬
m eciam cum usura sine fraude
gendo didicere. non sibimet tam
tum. arguendo. obsecrando. incre-¬
pando. curamq faciendo. inserere
nitebantur. Quorũ mens lucidis¬
sima manus uͦ plenȩ sunt munditia:
eo quod in mensa altaris. sacro
netralibus. hostiam uiuam deoq
placentem. idest semet ipsos sine
macula. atq ammixtione praui
operis: offerre non desistant. Et

Expanded text:
os, et invenit illos dignos se. Tanquam aurum in fornace probavit illos, et quasi holocausta hostiam accepit illos. » Nunc ergo martyrum Christi certamina atque victorias audivimus, eis nimirum hunc diem tantum credimus sanctificatum, quantum in semetipsis ut sanctificaretur laborare per tormenta non cessaveresti vero sacerdotibus atque doctoribus, sive confessoribus, hujus festivitatem diei non ignotam esse credimus, qui corda fidelium spiritaliter quasi imbribus irrigant coelestibus, ut feliciter proferre immarcescibilem bonorum operum possint fructum, qui talenta sibi credita non solum reddere, verum etiam cum usura sine fraude gendo didicere, non sibimet tanttum, arguendo, obsecrando, increpando, curamque faciendo, inserere nitebantur. Quorum mens lucidissima, manus vero plenae sunt munditia, eo quod in mensa altaris sacrosanetralibus hostiam vivam Deoque placentem, id est, semetipsos sine macula atque admistione pravi operis offerre non desistant; et
Abbreviated transcription (Latin):
intentione queramꝰ: ut ꝑ cempo¬
ralia festa quȩ agimꝰ. eoꝵ meritis
intercedentibus. ad ȩterna ꝑueni¬
re ualeamꝰ. Transeunt cuncta:
quȩ temporaliter festiua celebran-¬
tur. Curate qͥ his sollempnitati¬
bus interestis: ne ab eterna sol
lempnitate separemini. Quid ꝓ¬
dest interesse festis hominũ. si dees¬
se concingat festis angelorum: No¬
lite gͦ pensare muobis transitoria
que possidetis : sed considerate
quid estis. Ecce mundus quidili¬
gitur fugit. Sancti isti quoꝵ.
hodie mentionem facimꝰ. florencẽ
mundum mentis despectu calca¬
uerunt. Tunc enim erat uica
longa. salus continua: opulen¬
tia in rebus fecunditas in ꝓpagi¬
ne. tranquillitas in diuturna ꝑace.
&. tamen cum inseipso floreret.
iam in eoꝵ. cordibus mundus
aruerat. Ecce iam inseipso mun¬
dus aruit : & adhuc in nr̃is cor¬
dibus florescit. Ubiq est luc¬
ꝑcutimur: iindiq amaritulini-¬
bus replemur. & tamenceca mente
carnalis concupiscentie. ipsaf enis

Expanded text:
amus, ut per temporalia festa quae gerimus, eorum meritis intercedentibus, ad aeterna pervenire valeamus. Transeunt cuncta quae temporaliter festa celebrantideo curate, qui his solemnitatibus interestis, ne ab aeterna solsolemnitate separemini. Quid prodest interesse festis hominum, si deesse contingat festis angelorum? Nolite ergo pensare in vobis transitoria, quae possidetis, sed considerate quid estis. Ecce mundus, qui diligitur, fugit. Sancti isti, quorum hodie mentionem facimus, florentem mundum mentis despectu calcaverunt. Tunc enim erat vita longa, salus continua, opulentia in rebus, fecunditas in propagine, tranquillitas in diuturna pace; et tamen cum in seipso floreret, jam in eorum cordibus mundus aruerat. Ecce jam in seipso mundus aruit, et adhuc in nostris cordibus florescit. Ubique percutimur, undique amaritudinibus replemur, et tamen caeca mente carnales concupiscentias, ipsas ejus
Abbreviated transcription (Latin):
nescit quid faciat dominꝰ eiꝰ.
Cos autem dixi amicos. quia
omnia quecumq audiui apatre
meo:. nota feci uobis. Et quodcũq
ligare uoluissent suꝑ terram.
ligatum esse incelis : ꝙ. qd̾ cumq
soluerent suꝑ terrã. solutũ in ce-¬
lis esse ꝓmisit. Et iterũ cũ ue

Expanded text:
quid faciat dominus ejus; vos autem dixi amicos, quia omnia quaecunque audivi a Patre meo nota feci vobis. Et quodcunque ligare voluissent super terram, ligatum esse et in coelis; et quodcunque solverent super terram, solutum esse in coelis promisit. Et iterum, cum ve
Abbreviated transcription (Latin):
expositione cuiuslam euua
de istius modi bellatoribus
moniam fatiendo. Ecce inqui
ti dei carnẽ domant. spm rol¬
rant. demonibus inperant.
tutibus coruscant. Presentia do¬
pitiunt. eternã patriam uocib
moribusq p̾dicant. eam etiam
riendo diligunt : atq ad illan
ꝑ cormenta ꝑtingunt. Occidi po¬
sunt:ꝙ. flecti nequeunt. Et si
coram hominibus cormenta passi

Expanded text:
expositione cujusdam Evangelii, de istiusmodi bellatoribus querimoniam faciendo: « Ecce, inquit, electi Dei carnem domant, spiritum roborant, daemonibus imperant, virtutibus coruscant; praesentia despiciunt, aeternam patriam cum vocibus moribusque praedicant: eam etiam moriendo diligunt, atque ad illam per tormenta pertingunt. Occidi possunt, et flecti nequeunt; et si co
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ. secum iudicaturos orbem terrę
p̃dixeiat. Talibus ut credimꝰ
patronis: hec dies subiecta de-¬
claraturꝰ.¬
Is subiectum est triumpha¬
le martyrum nomen: qͥ
ꝑ diuersa tormentorũ genera.
xp̃i passionem non lassescentib
p̃cordiorum mentibus. imitaban-¬
tur. Alii ferro ꝑempti. alii flã¬
mis exusti. alũ flagris uerberati.
alii uectibus ꝑforati. aliĩ uincu¬
ti. alii lapidibus obruti. alũ fri¬
gore afflicti. alii fame cruciati:
alii uͦ truncatis manibus siue
ceteris menbris: spectaculum con¬
tunieliȩ in populis. nudi ꝓpter
nomen dñi portaere. Nii sunt
criumphatores & amici dei. qui
contempnentes sceleratorũ iussa
pͥncipum. mͦ coronantur .&. acci¬
piunt palmas laborũ: quia fun-¬
dati erant supra firmam petrã
tus: ingemiscens ait. Scĩ ludi¬
bria ꝙ. uerbera exꝑti. insuꝑ ꝙ.
uincula & carceres. lapidati sunt.
secti sunt temptati sunt: in occi-

Expanded text:
et secum judicaturos orbem terrae praedixerat. Talibus, ut credimus, patronis haec dies subjecta declaratur.is subjectum est triumphale martyrum nomen, qui per diversa tormentorum genera Christi passionem non lacessantibus praecordiorum mentibus imitabantur. Alii ferro perempti, alii flammis exusti, alii flagris verberati, alii vectibus perforati, alii cti, alii lapidibus obruti, alii frigore afflicti, alii fame cruciati; alii vero, truncatis manibus, sive caeteris caesis membris, spectaculum contumeliae in populis nudi propter nomen Domini portantes. Hi sunt triumphatores et amici Dei, qui, contemnentes sceleratorum jussa principum, modo coronantur et accipiunt palmas laborum, qui fundati erant supra firmam petram,tus, ingemiscens ait: Sancti ludibria et verbera experti, insuper et vincula et carceres. Lapidati sunt, secti sunt, tentati s
Abbreviated transcription (Latin):
uenturũ ꝓphetauit:ꝙ. ad redẽp¬
cionẽ animarũ ad inferos des¬
cendentẽ. gloriosa precucurit
passione¬
u ie adlethȩ dei electo.
concordat duodents
apostolorum numerus :
quos a pͥmis miraculorũ uirtu¬
tibus. ad conponendum nouȩ
sidei fundamentũ. erigendumq
adhuc tenerȩ statũ eccłiȩ. ꝓ iui
dencia diuina ex omnibus quos
capiebat mundus elegit. ut in
omnẽ terram sonus eorum pre-¬
dicationis exiret: & in fines orbis
uere uitti. id est xp̃o. tamquam
palmices adherentes: quorum
fructus insempiternũ ꝑmanens
non marcescet: Quibus ipse do¬
minus locuitus est dicens. Uos
estis lux mundi. Et non pocest
ciuitas abscondi supra montem

Expanded text:
redemptionem animarum ad inferos descendentem gloriosa praecucurrit passionec athletae Dei electo concordat duodenus apostolorum numerus, quos a primis miraculorum virtutibus, ad componendum novae fidei fundamentum, erigendumque adhuc tenerae statum Ecclesiae divina Providentia, ex omnibus quos capiebat mundus, elegit, ut in omnem terram sonus eorum praedicationis exiret, et in fines orbis verae viti, id est, Christo tanquam palmites adhaerentes, quorum fructus in sempiternum permanens non marcescit: quibus ipse Dominus locutus est dicens: Vos estis lux mundi. Non potest civitas abscondi
Abbreviated transcription (Latin):
rũ mẽmoriam. p̃cedentium pa-¬
trũ. quos ante legem.ꝙ. sub lege
scriptura scã demonstrante cog¬
nouimꝰ: ad hoc tamtũm ꝓferimꝰ. ut
faciliꝰ intelligere ualeatiᷤᷤ. quanta uel
qͣlis sit huiꝰ sacͣtissime p̾sentia diei:
cũ omnib his de qͥb loqͥmur. si¬
ne fine constet honesta. Nunc uꝰ
uertamur ad eos quos unda bap¬
asmatis.ꝙ effusio sanguinis xp̃i.
ab errore paterni delicti ab squa-¬
lore uetuste gentilitatis. in nouo
cestamenco. ꝑ grãm sp̃s sancti.
abluendo purgauit: quorũ ocu¬
li beati. qͥ xp̃m in carne uenientẽ
sionis. ioħ̃es baptista. qui eodẽ
angło quo xp̃s denunciante con¬
ceptus est. in exordio p̾dicationis
atq baptismatis. primatũ te-¬
nebat : qͥ iħm peccata mundi
tollentem. uidendo agnouit. ac
digito demonstrauit: quo inter
natos mulierũ non surrecxit
rico p̃cursor dñi. preco iudicis.

Expanded text:
rum memoriam praecedentium Patrum, quos ante legem et sub lege, Scriptura sancta demonstrante, cognovimus, ad hoc tantummodo proferimus, ut facilius intelligere valeatis quanta vel qualis sit hujus sacratissimae praesentia diei, quae cum omnibus his de quibus loquimur sine fine constat honesta. Nunc vero revertamur ad eos quos unda baptismatis, et effusio sanguinis Christi, ab errore paterni delicti, a squalore vetustae gentilitatis, in novo testamento, per gratiam Spiritus sancti, abluendo purgavit; quorum oculi beati, qui Christum in carne venientem sionis Joannes Baptista, qui eodem angelo, quo Christus denuntiante conceptus est, in exordio praedicationis atque baptismatis primatum tenebat, qui Jesum peccata mundi tollentem, videndo agnovit, ac digito demonstravit, quo inter natos mulierum non surrexit rito praecursor Domini, praeco judicis,
Abbreviated transcription (Latin):
ne. clelectatione. consensu. Et nos
cum temptam᷑. plerumq in delecta¬
tionẽ. aut etiam inconsensũ labi¬
mͣ : quia ex carnis peccato ꝓpagati.
in nobis ipsis etiam gerimꝰ. unde
certamina toleramꝰ. Deus uͦ qui
in utero uͥginis incarnatꝰ. in mun¬
dũ sine peccato uenerat: nil con-¬
tradictionis. insemecipso tolera¬
bat. Temptari gͦ ꝑ suggestionẽ
potuit. s eiꝰ mentẽ peccati delectatio
non momordit: atq ideo om̃is il¬
la diabo lica temptatio sinis non
intusfuit. Sed supsum ordinem
temptationis eiꝰ aspicimꝰ. pensem
quantamagnitudine nos atemp¬
tatione liberam᷑. Antiquus hostis.
cont᷑ pͥmũ hominẽ. parentẽ nrm̃
intͥb se cemptacionib erexit: qͥa
hunc udelicet. gula. uana gloria.
et auaritia temptauit. sed temptando
subdidit. Exgula quippe temp¬
tauit. cum cẏbũ ligni uedi¬
tum ostendit: acq ad comedendũ
suasit. Ex uana autẽ gła tempta

Expanded text:
ne, delectatione et consensu. Et nos ne, delectatione et consensu. Et nos cum tentamur, plerumque in delectationem, aut etiam in consensum labimur, quia de carnis peccato propagati, in nobisicertamina toleramus. Deus vero, qui in utero virginis incarnatus, in mundum sine peccato venerat, nihil contradictionis in semetipso tolerabat, tentari ergo per suggestionem potuit, sed ejus mentem peccati delectatio non momordit. Atque ideo omnis diabolica illa tentatio feris non intus fuit; sed si ipsum ordinem tentationis ejus aspicimus, pensemus, quanta magnitudine nos a tentatione liberamur. Antiquus hostis contra primum hominem parentem nostrum, in tribus se tentationibus erexit, quia hunc, videlicet gula, et vana gloria, et avaritia tentavit, sed tentando subdidit. Ex gula quippe tentavit, cum cibum ligni vetiti ostendit, atque ad comedendum suasit. Ex vana gloria tenta
Abbreviated transcription (Latin):
de. s uere et absq ulla questa¬
one conuenient̃ accipit᷑. ut ascõ spũ
indesertũ ductus creclatur: ut
illic eum suus sp̃s duceret: ubi
hunc ad temptandũ sp̃s malignꝰ.
inueniret. Sed ecce cũ dicit᷑ ds̃. homo.¬
inscam̃ cuutatẽ a diabo  assumptꝰ.
mens refugit. humane hoc audire
aures expauescunt. Cin camen non
esse incredibilia ista cognoscimꝰ:
si m illo et alia factap ensamus.
Certe iniqͦrũ om̃iũ diabolus. capud est:
et huiꝰ capitis menbra om̃s miqͥ
fuit pilatꝰ : Annon diaboli men¬
bra iud ei ꝑ sequentes. et militos
crucifigentes fuerunt: Quid gͦ mirũ
si se ab illo ꝑmisit in montẽ duci.
qͥ se ꝑculit etiam amenbris illiꝰ
crucifigi: Non est gͦ melignũ redep̃¬
cori nr̃o. qd̾ cemptari uoluit:
qͥ uenerat occidi. Iustũ qͥppe erat.
ut sic cẽptationes nras suis cempta¬
tionibus uinceret: sicut mortẽ nrãm
uenerat sua morte suꝑare. Sed sci¬
endum nobis est: quia tribus mõ¬
dis temptatio agitur. Suggestio¬

Expanded text:
. Sed vere et absque ulla quaestione convenienter accipitur, ut a sancto Spiritu in desertum ductus credatur, ut illic eum suus Spiritus duceret, ubi hunc ad tentandum spiritus malignus inveniret, sed ecce cum dicitur: Deus homonctam civitatem a diabolo assumptus, mens refugit humana, hoc audire aures expavescunt. Qui tamen non esse incredibilia ista agnoscimus, si in illo et alia facta pensamus. Certe iniquorum omnium diabolus est caput, et hujus capitis membra sunt omnes membrum Pilatus? an non diaboli membra Judaei persequentes, et milites crucifigentes fuerunt? Quid ergo mirum, si se ab illo permisit in montem duci, qui se pertulit etiam a membris illius crucifigi? Non est ergo indignum Redemptori nostro, quod tentari voluit, qui venerat occidi. Justum quippe erat ut sic tentationes nostras suis tentationibus vinceret, sicut mortem nostram venerat sua morte superare. Sed sciendum nobis est quia tribus modis tentatio agitur, suggestio
Abbreviated transcription (Latin):
re quippe ieiuniũ est: adiunctis
bonis alus. dignã dõ abstinentiã
carnis ostendere. Cesset ira: sopiant᷑
uirgia. Incassum enim caro atterit᷑
die ieiunii urĩ: inuenit᷑ uoluntas ur̃a.
et ꝑcucitis pugno impie: et om̃s debito¬
res urõs repetitis. Neq enim qͥ adebi¬
core suo. hoc quod dedit repetit: ali¬
quid in iustum facit. Sed dignum
est. ut quisquis se inpenitentia ma¬
cerat: etiam hoc sͥ quod iuste conpe¬
tit interdicat. Sic sic nobis afflictis.
et penitentib a deo dimittit᷑. quod
iniuste egimꝰ. si ꝓ amore illiꝰ. etiã hoc
quod nobis iuste competit relaxemꝰ.¬

Expanded text:
um quippe sanctificare est, adjunctis bonis aliis, dignam Deo abstinentiam carnis ostendere. Cesset ira, sopiantur jurgia. Incassum enim caro atteriturdie jejunii vestri invenitur voluntas vestra. et percutitis pugno impie, et omnes debitores vestros repetitis . Neque enim qui a debitore suo hoc quod dedit repetit aliquid injustum facit, sed dignum est ut quisquis se in poenitentia macerat etiam hoc quod sibi juste competit interdicat. Sic sic nobis afflictis et poenitentibus a Deo dimittitur quod injuste egimus, si pro amore illius et hoc quod nobis juste competit relaxem
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ quod tͥ subtralis. alteri largire:
ut unde cua caro affligit᷑. inde egen¬
tis ꝓximi caro reparet᷑. Hinc et enim¬
ꝑ propħam dñs dicit. Cum iei unare¬
tis et plangeretis. numquid ieui¬
nium ieirinastis mͥ: Et cũ comedis¬
tis et bibistis. numquid non uobis co
dit et bibit: qͥ alimenta corꝑis que
sunt cõmunia dona conditoris. sine
indigentib ꝑ cipit. Et sͥ quisq ie¬

Expanded text:
ergo quod tibi subtrahis, alteri largire, ergo quod tibi subtrahis, alteri largire, ut unde tua caro affligitur, inde egentis per prophetam Dominus dicit: Cum jejunaretis et plangeretis, nunquid jejunium jejunastis mihi? Et cum comedistis et bibistis, nunquid non vobis comdit et bibit, qui alimenta corporis, quae sunt communia dona Conditoris, sine indigentibus percipit. Et sibi quisque je
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ maceret. eiꝰ q desideria affligat.
concupiscentias turpes interfitiat:
ut iuxca paul i uocem. hostia uiua
fiat. Hostia qppe inmolatur
et uiuaest. quando et abhac uita ho¬
mo non deficit. et tam̃ se carnalib
desideria occidit. Caro nos leta tra¬
xit ad culpam: afflicta rediicat ad ue¬
niam. Auctor et enĩ mortiᷤ nr̃e. ꝑ fruc¬
tum ligni uetiti. uitȩ p̃cepta crans¬
gressus est. Quia gͦ aꝑadisi gauduĩs
possumꝰ ꝑ abstinentiam resurgamꝰ.
Sed nemo sͥ hane ean dẽ abstinetiã solã
credat posse sufficere: cumꝑ propham
dñs dicat Nonne hooc magis ieui¬
niũ quod elegi: Subitiens frange
esurienti panẽ cuũ. et egenos uagos¬
q induc in domũ tuã. Cum iuderis
nudũ oꝑi eũ : et caruẽ tuam ne despe¬
xeris. Illud gͦ ieiuniũ ds̃ approbat:
quod ad eiꝰ oculos. manꝰ elemo sinarũ
leuat. Q uod cũ ꝓximi dilectione
agit᷑ : quod expietate conditur. Hoc

Expanded text:
nem maceret, ejusque desideria affligat, nem maceret, ejusque desideria affligat, concupiscentias turpes interficiat, ut, juxta Pauli vocem, hostia viva fiat. Hostia quippe et immolatur et viva est, quando et ab hac vita homo non deficit, et tamen se a carnalibus desideriis occidit. Caro nos laeta traxit ad culpam, afflicta reducat ad veniam. Auctor etenim mortis nostrae, per fructum ligni vetiti vitae praecepta transgressus est. Qui ergo a paradisi gaudiis possumus, per abstinentiam resurgamus. 6. Sed nemo sibi eamdem abstinentiam solam credat posse sufficere, cum per prophetam Dominus dicat: Nonne hoc est magis jejunium quod elegi? subjiciens: Frange esurienti panem tuum, et egenos vagosque induc in domum tuam; cum videris nudum, operi eum, et carnem tuam ne despexeris . Illud ergo jejunium Deus approbat, quod ad ejus oculos manus eleemosynarum levat, quod cum proximi dilectione agitur, quod ex pietate conditur. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
Precepta autẽ dominica: ꝑ decalo¬
gũ sunt accepta. Qui gͦ ꝑ carnis
desideria lecalogi mandata contẽp¬
simꝰ: dignũ est. ut ean dem carnẽ
quater decies affligamꝰ: quãnis de
hoc quadragesime tempore. est ad¬
huc aliud quod possit indelligi.
Apresentienĩ die usq ad pascalis
sollẽpnicatis gaudia. sex ebdoma¬
de ueniunt: quarũ uidelicet dies
quadraginta et duo fiunt. Ex qͥb
dum sex dies dominici ab abstinen¬
cia subtrahunt᷑: non plus in absti-¬
nentia. quã tͥginta et sex clies rema¬
nent. Dum uͦ ꝑ trecentos et sexagin
ginta dies annꝰ ducit᷑. nos autẽ ꝑ
tͥgintaet sex dies affligim᷑. quasi
anni nr̃i decimas dõ damꝰ. ut qui
nobismetipsis ꝑ acceptũ annũ uixi¬
mͦ : auctori nr̃o nos in eius decimiᷤ.
per abstinentiam mortificemur.
mini. decimas rerũ: ita ei offerre
concendite decimas dierũ. Unus¬
qͥsq in quantũ uͥtus suppecit: car¬

Expanded text:
Praecepta autem Dominica per DecaloPraecepta autem Dominica per Decalogum sunt accepta. Quia ergo per carnis desideria, Decalogi mandata contempsimus, dignum est ut eamdem carnem quaterdecies affligamus. Quamvis de hoc Quadragesimae tempore est adhuc aliud quod possit intelligi. A praesenti etenim die usque ad Paschalis solemnitatis gaudia sex hebdomadae veniunt, quarum videlicet dies quadraginta duo fiunt. Ex quibus dum sex dies Dominici ab abstinentia subtrahuntur, non plus in abstinentia quam triginta et sex dies 1495 remanent. Dum vero per trecentos et sexaginta quinque dies annus ducitur, nos autem per triginta et sex dies affligimur, quasi anni nnobismetipsis per acceptum annum viximus, auctori nostro nos in ejus decimis per abstinentiam mortificemur. mini decimas rerum, ita ei offerre contendite et decimas dierum. Unusquisque in quantum virtus suppetit, car
Abbreviated transcription (Latin):
nistrarent. Sed quia his diebus lec¬
tio congruit. nan quadraginta die¬
rũ abstinentiam nr̃i redemptoris
audiuimꝰ: qͥ quadragesime cempus
inchoamͦ cliscutiendum nobis est.
cur hec ipsa abstinentia. ꝑ quadra¬
ginta dierũ numerũ custodit᷑. Moy¬
ses enĩ ut legẽ acciperet secundo: qua¬
inquadraginta diebus. nullũ omnimͦ
cybũ sumpsit. Nos qͦ in quantum
possumꝰ. annuo quadragesimȩ tempo¬
re. carnẽ nram ꝑ ab stinentiam affli-¬
gere conem᷑. Curgͦ mabstinentia qua¬
dragenariꝰ numeriis custodit᷑. nisi
quia uͥtus decalogi ꝑ libros quatu¬
or scĩ euñgłii in pletur᷑. Denarius
et enĩ quat̃ ductus. in quadragena¬
rium surgit: qͥ a cunc decalogi man¬
data ꝑficimꝰ. cum ꝑ fecte quatuor
libros scĩ ȩuũgł ñ custodimꝰ. Ex
qua re: senciri et aliud potest. In
hoc enim mortali corꝑe. ex quacuoꝵ
elementis subsistimꝰ: et ꝑuoluptates
eiꝰdem corꝑis. p̃ceptis dnĩcis contͣimꝰ.¬

Expanded text:
nistrarent. 5. Sed quia his diebus lecnistrarent. 5. Sed quia his diebus lectio congruit, nam quadraginta dierum abstinentiam nostri Redemptoris audivimus, qui Quadragesimae tempus inchoamus, discutiendum nobis est cur haec ipsa abstinentia per quadraginta dierum numerum custoditur. Moyses enim ut legem acciperet secundo diebus quain quadraginta diebus nullum omnimodo cibum sumpsit. Nos quoque, in quantum possumus, annuo Quadragesimae tempore carnem nostram per abstinentiam affligere conemur. Cum ergo in abstinentia quadragenarius numerus custoditur, quid nisi quia virtus Decalogi per libros quatuor sancti Evangelii impletur? Denarius etenim quater ductus, in quadragenarium surgit: quia tunc Decalogi mandata perficimus, cum profecto quatuor libros sancti Evangelii custodimus. Ex qua re sentiri et aliud potest. In hoc enim mortali corpore ex quatuor elementis subsistimus, et per voluptates ejusdem corporis praeceptis Dominicis contraim
Abbreviated transcription (Latin):
entiȩ preberet exemplũ: ut quotieus
a prauis hominibus aliquid patuͣ.
ad doctrinã excitem᷑. potiꝰ quam ad
uindictam. Pensate quanta est pa-¬
tientia dei : quanta in patientia nr̃a.
Nos si iiuriis aut aliqua aut ali¬
aut quantũ possumꝰ. nosmec ipsos
ulciscim᷑ : aut quod non possumꝰ facere.
minam᷑. Ecte aduersitatẽ diaboli
dñs ꝑtulit: et nichil ei nͥ mansuetudiniᷤᷤ
uerba respondit. Portat quẽ punire
poterat. ut hoc in laude eiꝰ altiꝰ cres¬
ceret: si hostem suũ non extinguendo
s interim patiendo superaret. No
tandũ uͦ qđ subdit᷑: qͥa recedente di-¬
abolo angeli ministrabant ei. Ex qua
re quid aliud̃ quã uniꝰ ꝑsone utraq
natura ostendit᷑. Quia et homo
est quẽ diabolus temptat: et isdẽ
deus est cui ab angelis ministrat᷑.
Cognoscamꝰ gͥ in eo naturam nram:
qͥa nisi hunc diabolus hominẽ ude¬
ret. non cemptaret. Uenerem᷑ in illo
diuinitatẽ suam: qͥa nisi suꝑ om̃ia
deus existeret. ei nullomͦ angłi mi¬

Expanded text:
eret exemplum, ut quoties a pravis hominibus aliquid patimur, ad doctrinam excitemur potius quam ad vindictam. Pensate quanta est patientia Dei, et quanta impatientia nostra. Nos si injuriis, aut aliqua laut quantum possumus nosmetipsos ulciscimur, aut quod non possumus facere minamur. Ecce adversitatem diaboli Dominus pertulit, et nihil ei nisi mansuetudinis verba respondit. Portat quem punire poterat, ut hoc in laudem ejus altius cresceret, si hostem suum non exstinguendo, sed interim patiendo superaret. 4. Notandum vero quod subditur, quia, recedente diabolo, angeli ministrabant ei. Ex qua re quid aliud quam unius personae utraque natura ostenditur? Quia et homo est quem diabolus tentat, et idem ipse Deus est cui ab angelis ministratur. Cognoscamus igitur in eo naturam nostram, quia nisi hunc diabolus hominem cerneret, non tentaret. Veneremur in illo divinitatem suam, quia nisi super omnia Deus existeret, ei nullo modo angeli mi
Abbreviated transcription (Latin):
animũ fr̃s̃. recolescat fides in id qd
credidit: in ardescant ad suꝑna. nra cle¬
sideria. Et sic amare: ian tre est. Ab
internȩ sollempnitatis gaudio.
nulla nos ad uersitas reuocet. quia et
siquis ad locum ꝓpositum ire de-¬
siderat. eiꝰ desideriũ. quȩ libec uiȩ
aspericas non inmuce̾t. Nulla nos
ꝓsperitas blandiens sediicat: quia stul¬
tus uiator est. qͥ in itinere amena pͣca
conspitienz. obliuiscit᷑ quo cende¬
bat. Toto gͦ desiderio: ad suꝑnam
patͥam animꝰ anhelec. Nil in hoc
mundo appetat. quod constat qͥa
citius relinquat: ut sicelestis pastoris
ueraciter oues sumꝰ. quia in uiȩ de¬
lectatione non figimur. eternis pas¬

Expanded text:
animum, fratres, recalescat fides in id quod animum, fratres, recalescat fides in id quod credidit, inardescant ad superna nostra desideria, et sic amare jam ire est. Ab internae solemnitatis gaudio 1488 nulla nos adversitas revocet, quia et si quis ad locum propositum ire desiderat, ejus desiderium quaelibet viae asperitas non immutat. Nulla nos prosperitas blandiens seducat, quia stultus viator est, qui in itinere amoena prata conspiciens, obliviscitur ire quo tendebat. Toto ergo desiderio ad supernam patriam animus anhelet, nil in hoc mundo appetat, quod constat quia citius relinquat, ut si coelestis Pastoris veraciter oves sumus, quia in viae delectatione non figimur aeternis pas
Abbreviated transcription (Latin):
constantia. p̃mii sui ꝑceptione conso¬
lata: ibi fideles uiri quosaiurilitatis
suȩ robore. uoluptas scł̃i emollire ñ
potuit. Ibi scẽ mulieres: que cum
scło. et sexum uicerunt. Ibi pueri:
qui hic annos suos moribus trans¬
cenderunq bi senes. quos hic etas de
inqͥbus cum tantoꝵ cuuũ sollempni¬
tate gaudeamꝰ: ipsa nos letantiũ festi¬
uitas inuitet. Certe sicubi populus
nuidinas celebraret. si ad aliciuꝰ eccłȩ̃
dedicationẽ. denuntiata sollempnita¬
te concurreret: festinaremꝰ om̃s simul
inueniri. et interesse unusquisq sata¬
geret. Graui se dampno afflictũ crede¬
ret: si sollempnitatẽ cõmunis leticiȩ.
non uideret. Ecce incelestib electoꝵ
ciuiũ leticia agit᷑. uicissim de se om̃s
in suo conuentu gratulant᷑: et cam̃
nos ab amore ȩt̾nicatis tepidi. nullo
desiderio ardemꝰ: inderesse cantȩ sol¬
lempnitati non querimꝰ. Priuamͣ
gaudiis: ec leti sumꝰ. Accendamꝰ gͦ

Expanded text:
constantia, praemii sui perceptione consoconstantia, praemii sui perceptione consolata; ibi fideles viri quos a virilitatis suae robore voluptas saeculi emollire non potuit; ibi sanctae mulieres quae cum saeculo et sexum vicerunt; ibi pueri qui hic annos suos moribus transcenderunt; ibi senes quos hic et aetas debin quibus cum tantorum civium solemnitate gaudeamus. Ipsa nos laetantium festivitas invitet. Certe sicubi populus nundinas celebraret, si ad alicujus Ecclesiae dedicationem denuntiata solemnitate concurreret, festinaremus omnes simul inveniri, et interesse unusquisque satageret, gravi se damno afflictum crederet si solemnitatem communis laetitiae non videret. Ecce in coelestibus electorum civium laetitia agitur, vicissim de se omnes in suo conventu gratulantur, et tamen nos, ab amore aeternitatis tepidi, nullo desiderio ardemus, interesse tantae solemnitati non quaerimus, privamur gaudiis, et laeti sumus. Accendamus ergo
Abbreviated transcription (Latin):
erit saluabit᷑. et ingrediet᷑ et egre¬
clietur. et pascua inueniet. Ingre¬
diet᷑ quippe ad sidem. egredietur
uͦ a fide ad spẽm. acredulitate ad cõ¬
templationẽ. Pascua alicem inue¬
niet: in ȩterna refectione. Ques
gͦ eiꝰ pascua inuenient. quia quis¬
quis illum simplici corde sequit᷑:
ȩternȩ uiriditatis pabulonutͥtur.
Quȩ autẽ sunt istarũ ouiũ pascua.
nͥ interna gaudia sempiterne uirẽ¬
dttatis ꝑ adisi: Pascua namq elec¬
corum sunt: uultus presens dei.
Qui dum sine defectu conspicitur:
sine fine mens cibo ude saciatur.
In istis pascuis. de eternitatis sacie¬
tate letatisunt: quiq iam laqueos
uoluptuose temporalitatis euase¬
runt. Ibi hymiidici angłoꝵ chori.
ibi societas suꝑ norũ ciuiũ ibi dul¬
cis sollempnitas: aꝑegͥnationis huiꝰ
cristi labore redeuntiũ. Ibi prouidi
numerꝰ. ibi innumerabiliũ mar¬
tirũ uictor exercit᷑: tanto illic lecior.
quanto hic duriꝰ afflictus. Ibi confessoꝵ

Expanded text:
redietur, et egredietur, et pascua inveniet. Ingredietur quippe ad fidem; egredietur vero a fide ad speciem, a credulitate ad contemplationem; pascua autem inveniet in aeterna refectione. Oves ergo ejus pascua invenient, quia quisquis illum corde simplici sequitur, aeternae viriditatis pabulo nutritur. Quae autem sunt istarum ovium pascua, nisi aeterna gaudia sempiterne virentis paradisi? Pascua namque electorum sunt, vultus praesens Dei, qui dum sine desine fine mens vitae cibo satiatur. In istis pascuis de aeternitatis satietate laetati sunt qui jam laqueos voluptuosae temporalitatis evaserunt. Ibi hymnidici angelorum chori, ibi societas supernorum civium. Ibi dulcis solemnitas a peregrinationis hujus tristi labore redeuntium. Ibi providi numerus, ibi innumerabilium martyrum victor exercitus, tanto illic laetior, quanto hic durius afflictus; ibi confessorum
Abbreviated transcription (Latin):
uidetis. Hodie quasi ex duobus
gregib unũ ouile efficit: qͥ aui¬
daicũ et gentilem popłm. in sua
side coniungit. paulo attestante
qͥ ait. Ip se est pax nr̃a : qͥ fecit utͣq
unũ. Dum enĩ ad eternam uitam
ex utraq natione supplices eligit :
ad ouile ꝓpriũ oues ducit. De qͥ¬
b ꝓfecto oiub. rur sum ait. Oues
mȩȩ uocẽ meam audient: et ego cog

Expanded text:
videtis. Quasi enim ex duobus videtis. Quasi enim ex duobus gregibus unum ovile efficit, quia Judaicum et gentilem populum in sua fide conjungit, Paulo attestante, qui ait: Ipse est pax nostra, qui fecit utraque unum . Dum enim ad aeternam vitam ex utraque natione simplices eligit, ad ovile proprium oves deducit. 3. De quibus profecto ovibus rursum dicit: Oves meae vocem meam audiunt, et e