comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
epo. & karolo ReGi.
Uidam ur̃e dioces eos uir
hugo nomine uenit. qui
lacrimoso affatu nr̃o pontificio
retulit. qualit̃ frĩcidiũ antiquo
hoste cogente fecerat. & qualit̃
sub penitentiȩ iugo ꝓtanto faci.¬
nore aur̃a fuerat constitutus
beatitu dine Nos autem tantȩ
adu̾sitatis piaculum & fraterni
sanguinis audientes effusionẽ.
non paucas fundentes lacrimas
contristati sumnuis. Tam̃ quia ut
aiebat tantȩ maculȩ culpã lacri¬
marum fonte abluere. fraterna
iu bente gr̃a malit: sancimus.
ut ꝓprias possessiones quȩ ab eo
ꝓ hoc facto ablatȩ s̃ incunctant̃
recipiat. ne pauꝑtatis in opia
constrictꝰ ad peiora deducatur.
Nam &e propria legitima qͥuxor
illi ut statim reddatur satagat.¬
ne infornicationis uoraginẽ quod
nolumus inciđe uideatur In reliqͥs
uero scđm penitentiȩ modũ quã
illi instruxistis ꝑ agere maneat¬
Uonstat parridas. frĩcidas &e in¬
cestuosos de quib consuł utrũ
possint conuigio copulari peni¬

Expanded text:
po et CAROLO regi. Quidam vestrae dioeceseos vir Hugo nomine venit, qui lacrymoso affatu nostro pontificio retulit qualiter fratricidium, antiquo hoste cogente, fecerat, et qualiter sub poenitentiae jugo pro tanto facinore a vestra fuerat constitutus beatitudine. Nos autem tantae adversitatis piaculum, et fraterni sanguinis audientes effusionem non paucas fundentes lacrymas contristati sumus. Tamen quia, ut aiebat, tantae maculae culpam lacrymarum fonte abluere fraterna jubente gratia malit, sancimus ut proprias possessiones quae ab eo pro hoc facto ablatae sunt, incunctanter recipiat, ne paupertatis inopia constrictus ad pejora deducatur. Nam et propria legitimaque uxorilli ut statim reddatur satagane in fornicationis voraginem, quod noluimus, incidere videatur. In reliquis vero secundum poenitentiae modum quam illi instruxistis peragere maneatConstat parricidas, fratricidas, et incestuosos de quibus consulis utrum possint conjugio copulari, poeni
Abbreviated transcription (Latin):
lacuit nob̾ sermoquẽ nuper
estis uideos quiinter uos habitant.
ne interimerentur abillis qui contͣ
sarracenos inhispaniam ꝓficiscebant᷑:
Illi quippe stulta ignorantia. uł
forte cȩca cupiditate commoti in
eorum necem uolebant se uire qͦs
fortasse diuina pietas ad salutem
predestinauit. Sic etĩa beatꝰ gregori¬
quosdam qui ad eos dolendos exar¬
descebant prohibuit impium eẽ.
denuntians eos delere uelle qͥ dei
miscđia seruati sunt. ut patria li-¬
batateq amissa. duiturna peni-¬
antia patrum preuidicio in effu¬
sione sanguinis saluatoris dãnati.
ꝑterrarum orb plagas dispersi
iuuant: Dispar nimirũ ẽ. iudeorũ
& sarracenorum causa. In illis enim
qui xp̃ianos ꝑsequuntur. & exur-¬
bibus & ꝓpriis sedib pellunt. iuste
pugnatur Hi ubiq parati sunt ser¬
ure. Quendam etiã ep̃m sinagogã
eorum destruere uolentẽ cohibuit:
Nouerit prudentia ur̃a nobis
placuisse qđ uideos qui sub ur̃a
potestate habitant tutati estis ne

Expanded text:
lacuit nobis sermo, quem nuper estis Judaeos qui inter vos habitant, ne interimerentur ab illis qui contra Sarracenos in Hispaniam proficiscebantur. Illi quippe stulta ignorantia, vel forte caeca cupiditate commoti, in eorum necem volebant saevire, quos fortasse divina pietas ad salutem praedestinavit. Sic etiam beatus Gregoriquosdam qui ad eos delendos exardescebant prohibuit, impium esse denuntians eos delere velle qui Dei misericordia servati sunt, ut patria libertateque amissa, diuturna poenitentia Patrum praejudicio, in effusione sanguinis Salvatoris damnati, per terrarum orbis plagas dispersi vivant. Dispar nimirum est Judaeorum et Sarracenorum causa. In illis enim qui Christianos persequuntur, et ex urbibus et propriis sedibus pellunt juste pugnatur, hi ubique parati sunt servire. Quemdam etiam episcopum synagogam eorum destruere volentem cohibuit. Noverit prudentia vestra nobis placuisse quod Judaeos qui sub vestra potestate habitant, tutati estis ne
Abbreviated transcription (Latin):
nes. cap̃.xi.Fullus eorũ qui in
sacro sunt ordine aut laicus azima
iudeorum manducet. autcũ eis
habitet. aut eos infirmitatib suis
uocet. aut medicinam ab eis acci-¬
piat. aut cum eis in balneo lauet:
Siuero quisquã hoc fecerit: sicleri¬
cus ẽ deponatur: laicꝰ uͦ exc̃municet᷑.¬
Concił agatensi. Cap̃ .xi.
m̃s clerici siue laici iudeorũ
conuiuia uitent. nec eos ad conui¬
uium quisquã excipiat : quia cũ
apud xpĩanos cibis commmuibus
non utantur. indignum ẽ. atque
sacrilegum eorũ cibos axp̃ianis
sumi cum ea quȩ apło ꝑmittente
nos sumimus abillis iudicentur
immunda. ac sic inferiores inci¬
que abeis utantur. apponuntur.
Matisconense concilio tempore
Gontranni regis. Capitł .xui.
Ie iudei xp̃ianis prelus iudices
deputentur. aut telonearii eẽ. per¬
mittantur. ꝑ quod illis qđ dñs
auertat xp̃iani uideantur eẽ. sub¬
Si aliquis clericus siue fidelis
fuerit qui cum uideis cibũ sũpse¬
rit. placuit eum a communione

Expanded text:
p. 11. Nullus eorum qui in sacro sunt ordine aut laicus azyma Judaeorum manducet, aut cum eis habitet, aut eos, in infirmitatibus suis vocet, aut medicinam ab eis accipiat, aut cum eis in balneo lavet. Si vero quisquam hoc fecerit; si clericus est, deponatur; si laicus vero, excommunicetconcilio Agathensi cap. 40. Omnes clerici sive laici Judaeorum convivia vitent, nec eos ad convivium quisquam accipiat, quia, eum apud Christianos cibis communibus non utantur, indignum est atque sacrilegum eorum cibos a Christianis sumi, cum ea quae Apostolo permittente nos sumimus ab illis judicentur immunda , ac sic inferiores inciquae ab illis vitantur apponuntur, Matisconensi tempore Guntranni regis, cap. 16 . Ne Judaei Christianis praeliis judices deputentur, aut telonarii esse permittantur, per quod illis quod Deus avertat Christiani videantur esse sub aliquis clericus sive fidelis fuerit, qui cum Judaeis cibum sumpserit, placuit eum a communione
Abbreviated transcription (Latin):
rinceps constituit ut liceat meretri¬
cib honestiorẽ uitã eligere sine
nẽ exposuer̃. Hu autem qui tale
iusuirandũ exegerunt & contͣ castitatẽ
oꝑa suã deder̃. penȩ nomine x auri
ꝓ soluant hisdẽ meretricib quȩ sacra-¬
menta deder̃. pęna aut̃ x. lib̾ offitio
presidis flagitetur. Quod si p̃ses negle-¬
xerit . de suo patrimonio pęnã p̃stare
cogatur. & magistratu sibi cominisso
cadat. ⁊ non siilum mulierib s eciam
heredib & aliis successorib earũ pȩnã¬
soluat. Hoc si probatum sit qđ sacram̃tũ
ameretrice exegerit. Si aut̃ ipse sacram̃tũ
exegerit. ameretrice : teatur qͥdẽ ea pęna.

Expanded text:
e constituit, ut liceat meretricibus honestam vitam transigere sine nem exposuerint. Hi autem, qui tale iusiurandum exegerunt, et contra castitatem operam suam dederunt, poenae nomine X libras auri persolvant iisdem meretricibus, quae sacramenta dederunt; poena autem X librarum officio praesidis flagitetur. Quod si praeses neglexerit, de suo patrimonio poenam praestare cogatur, et magistratu sibi commisso cadat, et non solum mulieribus, sed etiam haeredibus et aliis successoribus earum, poenasola meretrice exegerit: si autem ipse sacramentum exegerit quidem a meretrice, teneatur ex poena.
Abbreviated transcription (Latin):
iquis cummuliere consuetudinẽ
habuerit cuiꝰ nuptiȩ interdictȩ
non sunt. & libos abeo illa ꝓcreaue¬
rit. posteaq dotalia instrumenta cõ¬
posuerit ei ÷ non solũ iã nati lib̃i legi¬
timi inpotestate eiꝰ sint. s etiã postea¬
Ciquis sane dotalib instrumentis
affectio ͤ maritali uxorẽ duxerit. ñ
audeat sine causa legib cognita re¬
Siquis cum muliere lib̾a c̃ suetudinẽ
habeat. non affectione maritali
& exea lib̾os procreauerit. eosq uelit
filios legitimos. ⁊ in potestate sua hab̾e:
liceat ei cum matre eorũ instrum̃ta
dotalia componere. Nam filii qͥ ante
naturales erant pꝰ compositionẽ stru-¬
mentoꝵ dotalium sui impotestate
patris efficiuntur. siue pꝰea nati filu
uiuunt siue mortui sunt. siue omino
nullus alius ꝓcreatus ẽ. Constitutio¬

Expanded text:
quis cum muliere consuetudinem habuerit, cujus nuptiae interdictae non sunt, et liberos ab eo illa procreaverit, posteaque dotalia instrumenta composuerit ei, non solum jam nati filii legitimi Si quis sine dotalibus instrumentis, affectione maritali uxorem duxerit, non audeat sine causa legibus cognita reSi quis cum muliere libera consuetudinem habeat non affectione maritali, et ex ea liberos procreaverit, eosque velit liberos legitimos et in potestate sua habere, liceat ei cum matre eorum instrumenta dotalia componere. Nam filii qui ante naturales erant, post compositionem instrumentorum dotalium sui et in potestate patris efficiuntur, sive postea nati filii vivunt, sive mortui sunt, sive omnino nullus alius procreatus est
Abbreviated transcription (Latin):
adultã si uincta fuerit abt̃ uiro. Si
autem mortuis fuerit tur eiꝰ libata
ẽ alege uiri. ita ut non sit adultera
si fuerit cum alio uiro.
eronimus ait. In legitimo comugio
adultiũ ẽ. cauendũ. ñẽquantũ uolup¬
tas expetierit : s quantu modus
naturȩ &e causa posteritatis p̾tulaue¬
^rtt.
Et non licet illi habe alterã. pret̾ uxorẽ
suã. Sienim habuerit: nonerit licita
quȩ licita fuit. Paulusqͣ apłs ait:
Omne peccatũ quodcũq fecerit homo
extra corpus ẽ. Qui aut̃ fornicatur in
corpus suũ pecgat: hoc ẽ in coniugio
positus. quȩcũq fecerit ꝓeccata: non
infuscant u̾xorẽ propriã. Si autem
fornicatur cum aliis. maculat eã ut ñ
sit licita: s quasi adultera Idẽ ieroũ.¬

Expanded text:
adultera, si iuncta fuerit alteri uiro; si adultera, si iuncta fuerit alteri uiro; si autem mortuus fuerit uir eius, liberata est a lege uiri, ita ut non sit adultera, si fuerit cum alio uiro.eronymus. In legitimo conjugio adulterium est cavendum, non quantum voluptas expetierit, sed quantum modus naturae, et causa posteritatis postulaverit. Et non licet illi habere alteram, praeter uxorem suam. Si enim habuerit, non erit legitima quae licita fuit. Paulus quoque apostolus ait: Omne peccatum quodcunque homo fecerit, extra corpus est. Qui autem fornicatur, in corpus suum peccat , hoc est in conjugio positus, quaecunque fecerit peccata, non infuscant uxorem propriam. Si autem fornicatur cum aliis, maculat eam ut non sit licita, sed quasi adultera.
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa malit exhorrere licentiam:
sicq ad ũsetur. quasi nñꝙͣ licere
potuerit. Copulatio gͥ maris & feminȩ
quantum attinet ad g̾enꝰ humanum
qđdã seminarium ẽ. ciuitatis. Cęlestis
uͦ ciuitas opus hab&. ut noxã gene
inscripturis leguntur. Primũ legitimĩ
conuigiũ ẽ. uirgo casta inunginitate
uiro data legitime. & relique secuntur¬
hensa auiro. & illi ꝑium copulata:
siuoluerit pat̃ eiꝰ dotabit eã iste uir
quantũ iudicauerit pat̾. & dabit p̃ciũ
pudiciciȩ eiꝰ. Tertium fila predicta
dep̃hensa si non fuerit uoluntas patris
trahet eã auiro predicto: & tradet eã
alio. & dotabit eã. & legitima erit ei.
quartum legitimum conugium.
Dum mortua fuerit uxor eius licet
illi acciꝑe aliam s non repudiatã
nec desponsatam uiro s filiã. Similit̃
deb& & mulier. Unde & paulus ait
Mulier quȩ̨ sub uiro ẽ. ligata sub
lege uiri ẽ ÷ quandui uiuit uir eiꝰ.
Igitur uiuente uiro eiꝰ : uocabitur

Expanded text:
ipsa malit exhorrere licentiam, ipsa malit exhorrere licentiam, sicque aversetur, quasi nunquam licere potuerit. Copulatio ergo maris et feminae, quantum attinet ad genus humanum, quoddam seminarium est civitatis. Coelestis vero civitas opus habet ut noxam generin Scripturis lconjugium est, virgo casta in virginitate viro data legitime. Secunduhensa a viro, et illi per vim copulatasi voluerit pater ejus, dotabit eam iste vir, quantum judicaverit pater, et dabit pretium pudicitiae ejus. Tertium, filia praedicta deprehensa, si non fuerit voluntas patris, trahet eam a viro praedicto, et tradet eam alii et dotabit eam, et legitima erit ei. quartum legitimum conjugium. Dum mortua fuerit uxor ejus, licet illi accipere aliam, sed non repudiatam, nec desponsatam viro, sed filiam. Similiter debet et mulier. Unde PMulier quae sub viro est, ligata sub lege viri est, quandiu vivit vir ejus. igitur uiuente uiro uocabitur
Abbreviated transcription (Latin):
los. ac sic ad socialẽ uitã diligentius
plurimȩ plurimos obtinerent. Pater
quippe & socer. duarũ sunt necessitu¬
dinum nomina. Ut ergo aliũ qͥsque
habeat patrem aliũ socerũ: numero¬
stus se caritas porrigat. Utrũq aut̃
unus adam eẽ cogebatur. & filus &
filiab siuis. quando fratres sororesq¬
coniugio iungebantur. Sic &e ȩua
uxor eiꝰ utriq sexu filiorũ fuit &¬
socrus &e mat̾. Quȩ si duę femine
fuissent mat̃ altã. & socrus altera:
copiosius se socialis dilectio colliga¬
ret. S hoc unde fieret tunc ñ erat.
quando nͥ fr̃s & sorores ex illis duob
primis nulli homines erant. fieri gͦ
debuit quando potuit. ut existente
copia. inde ducerentur uxores quȩ
non erant iã sorores. ut non solum
illud ut fieret nulla necessitas esset.
impios dõꝵ multorum falsorumq cub¬
tores sic obseruari cernimꝰ. ut etiam¬
si ꝑu̾sis legib ꝑmittantur frat̃na
comugia: melior tam̃ consuetudo

Expanded text:
los, ac si ad socialem vitam diligentius los, ac si ad socialem vitam diligentius plurimae plurimos obtinerent. Pater quippe, et socer duarum sunt necessitudinum nomina. Ut ergo alium quisque habeat patrem, alium socerum, numerosius se charitas porrigat. Utrumque autem unus Adam esse cogebatur et filiis, et filiabusconjugio jungebantur. Sic et Eva uxor ejus utrique sexui filiorum fuit socrus et mater. Quae si duae feminae fuissent, mater altera, et socrus altera, copiosius se socialis dilectio colligeret. Sed hoc unde fieret non erat, quando nisi fratres et sorores ex illis duobus primis nulli homdebuit, quando potuit, ut existente copia inde ducerentur uxores, quae non erant jam sorores, et non solum istud ut fieret nulla necessitas esset, impios deorum multorum falsorumque cultores sic observari cernimus, ut etiamsi perversis legibus permittantur fraterna conjugia, melior tamen con
Abbreviated transcription (Latin):
uerterit ad pudiciciã. s potiꝰ laudandꝰ
quoo exmala bonã fecerit. Non enim
qui bonus ꝑmanet ipse pollintur si
societur malo. s qui malus ÷ in bonũ
ũtitur. siboni exempla sectetur.
Ex quo intelligimꝰ non ꝓpħam ꝑdi¬
disse pudiciciã fornicarię copulatũ.
s fornicariã assumpsisse pudicitiam
quã antea non habebat. Auã in lib¬
um gͥ genus humanũ pꝰ primam
copulã uiri facti expuluere &
conuigis eius ex iuri latere. marum
feminarũq coniunctione opꝰ hab̃et.
ugignendo multiplicarent. nec eẽnt
ulli homines nisi qui ex illis duob
nati fuissent: uiri conuges sorores
suas acceper̃. Qd ꝓfecto quanto est
antiquius compellente necessitate:
tanto pꝰea factum ẽ. damnabilius
religione prohibente. Habita ẽ. enĩ
ratio rectissima caritatis. ut homines
quib eẽt. utilis atq honesta c̃cordia.
diu̾sarum necessitudinũ uinculis
necterentur. Nec unus in uno multas
hab̾et. sed singulȩ spargerent᷑ in singu¬

Expanded text:
erterit ad pudicitiam, sed potius laudandus quod ex mala bonam fecerit. Non enim qui bonus permanet, ipse polluitur, si societur malo; sed qui malus est, in bonum vertitur, si boni exempla sectetur. Ex quo intelligimus non prophetam perdidisse pudicitiam fornicariae copulatum; sed fornicariam assumpsisse pudicitiam quam antea non habebat: praesertiur genus humanum post primam copulam viri facti ex pulvere, et conjugis ejus ex viri latere, marium, feminarumque conjunctione opus haberet, ut gignendo multiplicarent, nec essent ulli homines, nisi qui ex illis duobus nati fuissent, viri conjuges sorores suas acceperunt. Quod profecto quanto est antiquius compellente necessitate, tanto postea factum est damnabilius religione prohibente. Habita est enim ratio rectissima charitatis, ut homines quibus esset utilis atque honesta concordia diversarum necessitudinum vinculis necterentur. Nec unus in uno multas haberet, sed singulae spargerentur in singu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcedente etiã nuptialia instrumenta
cum ea fecerit. filiosq lił filias habu¬
erit. non solum eos liħos qui pꝰ dotẽ
editi sunt iustos ⁊ mpocestade eẽ. patris.
s etiã anteriores: quia & his qui pꝰea
nati sunt occasionẽ legitimi nominis
prestiterit obtinere censuimꝰ. etiã siñ
p genͥti fuerint. pꝰ dotale instrum̃tũ
confectum. lib̾i uel etiã nati ab hac luce
subtracti fuerint. ita demũ tam̃ nepos
neptis ue uł ꝓnepos ꝓneptis sue suoꝵ
heredum numero sunt. Auig̃. luiii confessioñ

Expanded text:
procedente etiam nuptialia instrumenta procedente etiam nuptialia instrumenta cum ea fecerit filiosque vel filias habuerit: non solum eos liberos qui post dotem editi sunt iustos et in potestate esse patribus, sed etiam anteriores, qui et his qui postea nati sunt occasionem legitimi nominis praestiterunt: quod optinere censuimus, etiamsi non progeniti fuerint post dotale instrumentum confectum liberi, vel etiam nati ab hac luce subtracti fuerint. 2b. Ita demum tamen nepos neptisve et pronepos proneptisve suorum heredum numero sunt, si praec
Abbreviated transcription (Latin):
qui non habet originis ꝓͥuilegium:
Cur inquã queritur contubnium.
de quo nati filii ñ matrimonii s testes
adulterii: Cur huiꝰ modi fuscipiunt᷑
adultini qui patripudori sunt non
honori: Dicit scriptura. adult̾oꝵ
sitalib morib p̃dita ẽ: ut mereatur
consortiũ. mereatur ⁊ nom̃ uxoris. Prã
concubine tuȩ lib̾tatẽ & nom̃ uxoris.
ne tu adult̃ sis potius quã maritus:¬
sine uxore constitutꝰ ancillã suam
nomme habeat concubine. & in ead
usq ad mortẽ consuetudine ꝑman¬
serit. & forsitan ex ea libossusceꝑit:
sancimꝰ om̃ino ñ concedi heredibus
defuncti eandẽ uł lib̾os eus si eciã
libos habuerit. inseruitutẽ deducere.
sed pꝰ mortẽ dñi eripiatur inlib̾tatẽ
una cum sobole sua. Sc̃arũ institutio¬
insuo contubnio copulauerit non
abinicio affectione maritali eatam̃
cim qua potuerit hab̾e coniugiũ.
&e ex ea lib̾os sustulerit. pꝰ eauͦ affectiõe

Expanded text:
qui non habet originis privilegium. qui non habet originis privilegium. Cur, inquam, quaeritur tale contubernium, de quo nati non filii sint matrimonii, sed testes sint adulterii? Cur autem hujusmodi suscipiuntur adulterini, qui patri pudori sint, non honori? Dicit scsi talibus moribus praedita est, ut mereatur consortium, mereatur et nomen uxoris: praesta concubinae tuae libertatem et nomen uxoris; ne tu adulter sis potius, quam maritussine uxore constitutus ancillam suam nomine habeat concubinam, et in eadem usque ad suam mortem consuetudine permanserit, et forsitan ex ea liberos susceperit, sancimus omnimodo non concedi haeredibus defuncti, eamdem vel liberos ejus. si etiam liberos habuerit, in servitutem deducere, sed post mortem domini eripiatur in libertatem una cum sobole sua. CAP. LIIin suo contubernio copulaverit non ab initio affectione maritali, eam tamen cum qua poterat habere coniugium, et ex ea liberos sustulerit, postea vero affectione
Abbreviated transcription (Latin):
uiris cum om̃i subtilitate ueritatem
curabis ad discere. & si ita reppereris.
eã quã stuprauit aut uxorẽ factis
nuptialib instrumentis accipiat:
aut corporalit̾ castigatum. in mona-¬
sterium eum priuatũ communione.
tuus euuangłi diaconi tui filiam
stupro deceꝑit. Quod siuerũ ẽ: ꝯnuis
graui ẽẽt delege pena puniendus.
id÷ ut aut quã stuprauit uxorẽ
habeat. aut certe si renuendũ puta¬
uerit districtꝰ aut corporalit̃ castigatꝰ
ex commnunicatꝰq in monasterium
ubi penitentiã ꝑ agat retrudatur
icat aliquis. uxorẽ ñ habeo. idõmͥ
ancillam associaui. Audi qͥd dicat
scriptura ad abraham Cice anoillã &
filium euis. nonenim heres erit filius
ancille: cum filio lib̾e Si igͥ ancille¬
filius heres ñ ẽ: ergo nec filius est
Cur aut̃ queritur tale coniugium
de quo susceptꝰ filus nec successionis
possit heres eẽ. nec sanguinis: Nec
enim hab̾e potest hereditatisc̾sortir

Expanded text:
viris, cum omni subtilitate veritatem viris, cum omni subtilitate veritatem curabis addiscere, et si ita repereris, eam quam stupravit, aut uxorem factis nuptialibus instrumentis accipiat, aut corporaliter castigatum, in monasterium eum, privatum communione, tuus Evangeli diaconi tui filiam stupro deceperit. Quod si verum est, quamvis gravi esset de lege poena puniendus id est, ut aut quam stupravit uxorem habeat, aut certe si renuendum putaverit, districtus, aut corporaliter castigatus, excommunicatusque in monasterium ubi poenitentiam peragat retrudatur. icit aliquis: Uxorem non habeo, et ideo mihi ancillulam sociavi. Audi quid dicat Scriptura ad Abraham: Ejice ancillam, et filium ejus; non enim haeres erit filius ancillae cum filio libefilius heres non est, ergo nec filius est. Cur autem quaeritur tale conjugium, de quo susceptus filius nec successionis possit heres esse nec sanguinis? Nec enim habere potest hereditatis consortium
Abbreviated transcription (Latin):
Paptus ꝓpͥe ẽ. illicitus coitus a cor¬
rumpendo dictus: unde & qui
rapto potit᷑. stupro fruitur. Capitula¬
publica penitentie̾ multa multetur.
Raptã uero sisponsus reciꝑe noluerit¬
& ipsa eidẽ crimini consentiens ñ fuit.
licentia nubendi alii non negetur.
Quod & si psa consensit ÷ simili senten
tiȩ subiaceat. Quod si ipsi post hȩc
se comungere p̃sumpserit: utrique
anatematizentur. lib tui ep̃
patri eiꝰ aut ei qui legib eiꝰ defensor
eẽ. debet: cũ sua lege eam reddet.
& quicqͥd cũ ea abstulerit unãqͣmq
rẽ scđm legẽ reddat. Iꝑal potentio de
fensort Pacrem puelle eccłȩ ur̃e famu¬
lum. auũ uͦ libis ortũ constat esse
natalib & idõ aui magis electione de
coniunctione neptis quã patris cuiꝰ
ecctȩ diaconꝰ filiã suã afelice
quod dici nefas ẽ. fuisse stupratam:
ꝓ qua re huiꝰ p̃cepti suffultũ auctoritate
ad sepontinã ciuitatẽ te ꝓficisci neces¬
se ẽ : & adhibitis tibi sapientib illic

Expanded text:
aptus, proprie est illicitus coitus, a corrumpendo dictus, unde et qui rapto potitur, stupro fruitur. Item. Capitulapublica poenitentia multetur. Raptam et ipsa eidem crimini consentiens non fuit, licentia nubendi alii non negetur. Quod stiae subjaceat. Quod si ipsi post haec se conjungere praesumpserit, utrique anathematizentur. Libro IV cappatri ejus, aut ei qui legibus ejus defensor esse debet, cum sua lege eam reddet, et quidquid cum ea abstulerit, unamquamque rem secundum legem reddat. CAPfensori. Patrem puellae Ecclesiae nostrae famulum, avum vero liberis ortum constat esse natalibus; et ideo avi magis electione de conjunctione neptis, quam patris, cujus Ecclesiae diaconus, filiam suam a Felice quod dici nefas est fuisse stupratam. Pro qua re hujus praecepti suffultum auctoritate ad Sipontinam civitatem te proficisci necesse est, et adhibitis tibi sapientibus illic
Abbreviated transcription (Latin):
legem seruituti subici debeat. Iu¬
dicatũ ẽ. uxorẽ minime deb̾e dimitti.
non tam̃ obxpi legem mulierem
inseruitutẽ redigi: dum ille non
exconsenso coniuigis se seruum fecit.
quem liberum ipsa maritũ accepit:
e francia nobilis quidã homo.

Expanded text:
legem servituti subjici debeat. Julegem servituti subjici debeat. Judicatum est, uxorem minime debere dimitti; non tamen ob Christi legem mulierem in servitutem redigi, dum ille non ex consensu conjugis se servum fecerit, quem liberum ipsa maritum accepit. Francia nobilis qui
Abbreviated transcription (Latin):
sepuis repetierit: siuitã ei obtinere
possit. ꝑquirat & reddat. S in aut̃:
om̃ino non reddat. Maritus uero
iuuente eo fornicatus fuerit. Excł
ap̃ altheũ habito p̃sente conradorege &p̃s
llud uͦ communi decreto scđm canonõ
instituta definimꝰ & p̃udicamꝰ. ut
siquis cum uxore alt̾ius uiuente eo
fornicatꝰ fuerit. moriente marito sẏno¬
dali iudicio aditus ei claudat᷑ illicitꝰ
ne ultenus ei coniuingatur matri-¬
monio. quã prius polluit adult̾io.
Nolumus enim. nec xp̃ianȩ religioni
conuenit : ut ullus ducat in coniu¬
gium. quã prius polluit ꝑ adultiũ:¬
deingenuo sungenuã acceꝑitͥ uxorem
&e pꝰea se seruum eẽ. ꝓfitetur. Ex concł
Perlatum ẽ. ad sdm sẏnodum.
quod quidã ingenuus in genrã
acceꝑit uxorẽ. & post filiorũ ꝓcre¬
ationẽ occasione deuorcii cuiusdã
seruum se fecerit. utrũ necessario
mulierem tenere debeat. & si tenue¬
rit : utrum illa quoq scđm scłarẽ

Expanded text:
saepius repetierit, si vitam ei obtinere saepius repetierit, si vitam ei obtinere possit, perquirat et reddat. Sin autem, omnino non reddat. Maritus vero vivente eo, fornicatus fuerit. Ex concilio apud Altheum habito, praesente Conrado rege, cap. 5. Illud vero communi decreto secundum canonum instituta definimus, et praejudicamus ut, si quis cum uxore alterius, vivente eo, fornicatus fuerit, moriente marito, synodali judicio aditus ei claudatur illicitus, ne ulterius ei conjungatur matrimonio, quam prius polluit adulterio. Nolumus enim, nec Christianae religioni convenit, ut ullus ducat in conjugium quam prius polluit per adultDe ingenuo, si ingenuam acceperit uxorem, et postea se servum esse profitetur. Ex concilio Perlatum est ad sanctam synodum, quod quidam ingenuus ingenuam acceperit uxorem, et post filiorum procreationem occasione divortii cujusdam servum se fecerit, utrum necessario mulierem tenere debeat, et si tenuerit, utrum illa quoque secundum saecularem
Abbreviated transcription (Latin):
icuius uxor constuprata fuerit
& propterea maritꝰ capitalisen¬
tentia. delere illam machinauerit.
ipsa uͦ urgente mortis ꝑiculo adepm̃
confugerit. & auxilium quesierit:
operosiori tam̃ si potest epc̃ labore
desudet neoccidatur. si uero ñ potest:
nullo modo liceat ei requirenti et ã
redđe adoccidendũ quȩ sei ei obtulit
addefendendum: S sollerti cura
transmittat eã ad locũ quem ipsa
delegerit. ut secura possit iuuere.
Siuero int̃dum maritus eã inuene¬
rit. & repetierit: scđm scłm potesta¬
tẽ habebit quid ei agere uelit. Sed
audiat scm̃ augustinũ dicentem:
Cum enim uir auirtute nom̃ acceꝑit¬
& mulier amollicia id ÷ fragilitate.
quare contra crudelissimã libidinis
ẽẽ. uictricẽ. cũ ipse ad primũ libidins
ictum uictus cadat : Nã quicquid
contra fidẽ catholicã non licet muli¬
eribus : nec uiris licebit. Si autem
eadẽ mulier timore ꝑterrita: aloco¬
ubi eã epc̃ destinauit aufugerit.
& uir eius ab epõ semel aut bis. uł

Expanded text:
cujus uxor constuprata fuerat, et propterea maritus capitali sententia delere illam machinaverit; ipsa vero urgente mortis periculo ad episcopum confugerit, et auxilium quaesierit, operosius tamen si potest episcopus laborare desudet ne occidatur. Si vero non potest, nullo modo liceat ei requirenti eam reddere ad occidendum, quae se ei obtulit ad defendendum, sed solerti cura transmittat eam ad locum quem ipsa delegerit ut secura possit vivere. Si vero interdum maritus eam invenerit et repetierit, secundum saeculi potestatem habebit, quidquid ei agere velit. Sed audiat Augustinum dicentem: « Cum enim vir a virtute nomen acceperit, et mulier a mollitia, id est fragilitate, quare contra crudelissimam bestiam libidinis esse victricem, cum ipse ad primum libidinis ictum victus cadat? Nam quidquid contra fidem Catholicam non licet mulieribus, nec viris licebit. Si autem eadem mulier timore ubi eam episcopus destinavit aufugerit, et vir ejus ab episcopo semel aut bis vel
Abbreviated transcription (Latin):
uodsuir non habens uxorem
cũ alterius uxore adulteriũ
ꝑpetrauit. aut si qua mulier. non
habens uirum cum alt̾ius iuiro: ille
qui fedus iuolauit coniugii. uii.
an nos ut supͣdictũ ẽ. pęnit᷑. Ille qui
lege conuigii non tenetur u. annos
penit̃. Neq enim ȩqualis pęnitentia
danda ẽ: his quib sufficere pocerat
ad explendã libidinem suã coniugũ
amplexus. & illis qui coniuige carentes.
ardore libidinis impellente̾ . inforni¬
aliqua certare discidium fecerint.
ut innupti maneant: Ex dictis auẽ.¬

Expanded text:
uod si vir non habens uxorem cum alterius uxore adulterium perpetraverit; aut si qua mulier non habens virum cum alterius viro, ille qui foedus violavit conjugii, 7 annos, ut supradictum est poeniteat. Ille qui lege conjugii non tenetur, 5 annos poeniteat. Neque enim aequalis poenitentia danda est his, quibus sufficere poterat ad explendam libidinem suam conjugum amplexus, et illis qui conjuge carentes, ardore libidinis impellente, in fornialiqua certa re discidium fecerint, ut innupti maneant. Ex dictis Au
Abbreviated transcription (Latin):
possunt adult̃ĩ non uidi. intantũ
ut hȩ etiam ꝑsonȩ quib tales con¬
iuncti sunt : etiã ipse adult̃ium cõ¬
misissȩ uideantur. scđm illud qđ
leginus in euuangłio. Qui dimise¬
chatur. Et i dõ om̃s a cominunione
fidelium abstinendos. De parentib
aut̃ aut ꝓpinquis eorũ nichil tale
statui potest: nisi si incentores illici¬
ti consorcu fuisse uideantur. Si cuiꝰ¬

Expanded text:
possunt adulteri non videri, intantum possunt adulteri non videri, intantum ut haec etiam personae quibus tales conjuncti sunt, etiam ipsae adulterium commisisse videantur, secundum illud quod legimus in Evangelio: Qui dimisechatur , et ideo omnes a communione fidelium abstinendos. De parentibus autem aut propinquis eorum, nihil tale statui potest, nisi si incentores illiciti consortii fuisse detegantur. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
uxorem auiro non disceđe. Qđ si disces¬
serit: manere innptã aut iuiro suo
reconciliari. Potest enim fieri ut dis¬
cedat ea causa. qua dñs ꝑmisit: Aut
si feminȩ licet uirum dimittere eciã
ꝓpt̃ causã fornicationis qͥd respon¬
debimus de hoc quod dic̃ posterius.
& uir uxorẽ non dimittat: Quare
non addidit. excepta causa fornica.¬
similẽ formã uult̾ intelligi. ut si
dimiserit quod causa fornicationis
ꝑmittititur. maneat sine uxore.
aut reconcilietur uxori : Et pꝰpauca.
Dñs aut̃ ꝑmisit causa fornicationis
uxorẽ dimitti. s quia ꝑmisit: non
iussit: De ilł qui int̾ueniente repu¬
dio aliis se inmatrimonio copulaue¬
rint. Ex decretis innocentii pp̃. Cp̃.xxui.
ehis aut̃ requisiuit dilectio tua
qui int̃ueniente repudio aliis
se matrimonio copulauer̃ : quos
inutraq parte adult̾os eẽ. manifestũ
ẽ. Qui uero uł uxore uiuente quauis
dissociatum eẽ. iudeatur comugiũ.
ad aliam copulã festinarunt. neq

Expanded text:
uxorem a viro non discedere: quod si discesserit, manere innuptam, aut viro suo reconciliari . Potest enim fieri ut discedat ea causa qua Dominus permisit. Aut si feminae licet virum dimittere etiam propter causam fornicationis, quid respondebimus de hoc quod dicit posterius: Et vir uxorem non dimittat? Quare non addidit excepta causa fornicasimilem formam vult intelligere, ut si dimiserit, quod causa fornicationis permittitur, maneat sine uxore, aut reconcilietur uxori. Et post pauca: Dominus autem permisit causa fornicationis uxorem dimitti. Sed quia permisit, non jussit. De dio, aliis se in matrimonio copulaverint. Ex decretis Innocentii papae, cap. 26 . De his etiam requisivit dilectio tua qui, interveniente repudio, aliis se matrimonio copulaverunt: quos in utraque parte adulteros esse manifestum est. Qui vero vel uxore vivente, quamvis dissociatum esse videatur conjugium, ad aliam copulam festinarunt, neque
Abbreviated transcription (Latin):
ibi ꝑagere possit:¬
Ut singuli prbi singulas habeant ȩccłas.¬
ceccłiis ergo parrochianis unde
ipłicam sedem consulere uoliusti.
qualiter sint custodiendȩ ac ꝓuidendȩ
sacerdotib. nichil tuȩ caritati meliꝰ nob̾
uidetur intimare. quã ut sequaris qd nos
in romana ȩccła nuꝑ egisse cognoscitur.
Eccłias uͦ singulas singulis prb̃is dedimꝰ.
& unicuiq uis ꝓprium hab̃e statuimus.
ita uidelicae ut nullus alterius parrochiȩ
terminos aut ius inuadat. s unusquisq
suis terminis sit contem pͥtus. Et taliter
eccłam & plebem sibi comiissam custodiat.
ut ante tribunal ęterni iudicis exom̃ib
sibi commissis. rationem reddat. ut non
udicium s głam pro suis actib accipiat:
sequi conuenit. & quod tibi scribitur.
om̃ib quib cũq potueris notũ facias.
ut non specialis s generalis fiat ista p̃ceptio:¬
nusquisq prb̃r ȩccła una adquã
ordinatus ẽ. cont̾entis sit. & nullus

Expanded text:
ibi peragere possitibi peragere possitUt singuli presbyteri singulas habeant Ecclesclesiis ergo parochianis, unde apostolicam sedem consulere voluisti, qualiter sint custodiendae ac dividendae sacerdotibus, nihil tuae charitati melius nobis videtur intimare, quam ut sequaris quod nos in Romana Ecclesia nuper egisse cognoscitur: Ecclesias vero singulas singulis presbyteris dedimus, et unicuique jus proprium ita videlicet ut nullus alterius parochiae terminos aut jus invadat, sed unusquisque suis terminis sit contentus, et taliter Ecclesiam et plebem sibi commissam custodiat, ut ante tribunal aeterni judicis ex omnibus sibi commissis rationem reddat, et non judicium, sed gloriam pro suis actibus accipiat. sequi convenit, et quod tibi scribitur, omnibus quibuscunque potueris notum facias, ut non specialis, sed generalis fiat ista praeceptionusquisque presbyter Ecclesia una ad quam ordinatus est
Abbreviated transcription (Latin):
e ȩccłus quȩ int̾ coheredes s̃ diuisȩ
considerandũ ẽ. quatinꝰ si scđ̾m pro¬
uidentiã & ammonitionẽ ep̃i. ipsi cohe-¬
redes eas uoluerint tenere & honorare:
faciant. Sin autem hoc contradixerint:
inepĩ potestate maneat. utrũ eas ita
confistere ꝑmittat. aut reliquias inde
heredes ȩcclȩ in reb propͥis c̃stitutȩ
duidantur. & tãnta ꝑ eandẽ diuisionẽ
simultas oriatur. ut de uno altari .iiiͦͬ.
partes fiant. & singule partes. singulos
habeant prb̃os. Qd sine discordia. &
simultate nullomodo fieri potest:. Unde
nob̵ usum ẽ. quod huiuscemodi eccłȩ
int̾ heredes diuidi non debeant. & si
incontentionẽ uenerint. & si multates
int̾ eos surrexerint. ꝑ quas sacerdos suo
ibi offitio canonice fungi non possit.
precipiatur ab ep̃o ciuitatis. ut nullomͦ
ibi missarum solennia celebrentur. donec
illi ad concordiã redeant. & pari uoto
atq consilio ȩccła illa sacerdotẽ canonice
habeat. qui libere suum ministeriũ

Expanded text:
s quae inter coheredes divisae sunt, consideratum est, quatenus si secundum providentiam et admonitionem episcopi, ipsi coheredes eas voluerint tenere, et honorare faciant. Sin autem hoc contrin episcopi potestate maneat, utrum eas ita consistere permittat, aut reliquias inde heredes ecclesiae in rebus propriis constitutae dividantur, et tanta per eandem divisionem simultas oriatur, ut unius altaris quattuor partes fiant, et singulae partes singulos habeant presbiteros; quod sine discordia et simultate nullo modo geri potest. Unde nobis visum est, quod huiuscemodi ecclesiae inter heredes dividi non debeant. Et si in contentionem venerint, et simultates inter eos surrexerint, per quas sacerdos suo ibi officipraecipiatur ab episcopo civitatis, ut nullo modo ibi missarum solemnia celebrentur, donec illi ad concordiam redeant ex pari voto, atque consilio ecclesia illa sacerdotem canonice habeat, qui libere suum ministerium
Abbreviated transcription (Latin):
igna ȩccłȩ dedicatȩ non debent ad aliud
opus iungi nisi ad aliam ȩccłam. uł igni
comburenda. uł ad ꝑfectum in monasteriũ
ima condenderint ȩccła. Ex concilio¬
i plures heredes contenderint de com¬
muni ȩccła. auferri iubeat epc̃
reliqui as saeras. & ȩccłam claudi. donec
cominuni consensu &e consilio ep̃i. statuant

Expanded text:
Ligna ecclesiae dedicatae non debent ad aliud Ligna ecclesiae dedicatae non debent ad aliud opus jungi, nisi ad aliam ecclesiam, vel igni comburenda, vel ad profectum in monasterium una contenderint ecclesia. Ex conSi plures haeredes contenderint de communi ecclesia, auferri jubeat episcopus reliquias sacras et ecclesiam claudi, donec communi consensu et consilio episcopi statuant
Abbreviated transcription (Latin):
munus aliquod requirat: Ex concilio
lacuit ut quotiens ab aliquo fideliũ
ad consecrandas eccłas ep̃s inuitatur.
non quasi exdebito munus aliqͦd afun-¬
datore requirat. sed supse quidẽ aliqͥd
ex suo uoto obtulerit. non respuatur.
At tam̃ unusquisq epẽ meminerit
ut non prius dedic & eccłam. nͥ antea
dotẽ basilice & obsequium ipsius per
donationẽ cartulȩ confirmatũ accipiat.
Nam non leuius ẽ. ista temeritas. si sine
lummarib uł sine substantiali susten¬
tatione eorum qui ibidem seruituris̃.
quã si domus priuata consecretur eccłã¬
Ut eccłam in qua cadauera ꝰ fi deluim
sepulta sunt sanctificare non liceat.
Aeccłam in qua mortuorũ cadauera
infidelium sepeliuntur. sc̃ificare nonlicet.
sed si apta uidetur ad consecrandum. inde
euulsis corporib & rasis parietib uł lignis
eius loci reȩdificetur Si hec consecrata
prius fuit: missas mea celebrare licet. si tam̃
fideles fuer̃. qui in ea sepulti sunt: De¬

Expanded text:
aliquod munus requirat. Ex concilio aliquod munus requirat. Ex concilio lacuit, ut quoties ab aliquo fidelium ad consecrandas ecclesias episcopus invitatur, non quasi ex debito munus aliqdatore requirat, sed si ipse quidem aliquid ex suo voto obtulerit, non respuatur. At tamen unusquisque episcopus meminerit ut non prius dedicet Ecclesiam, nisi antea dotem basilicae et obsequium ipsius per donationem chartulae confirmatum accipiat. Nam non levior est ista temeritas si sine luminaribus vel sine substantiali sustentatione est eorum qui ibidem servituri sunt, quam si domus privata consecretur Ecca cadavera infidelium sepulta sunt sanctificare non liceat. am in qua mortuorum cadavera infidelium sepeliuntur sanctificare non licet, sed apta videtur ad consecrandum, modo inde evulsis corporibus, et rasis parietibus, vel lotis lignis ejus reaedificetur. Si haec consecrata prius fuit, Missas in ea celebrare licet, si tamen fideles fuerint qui in ea sepulti sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
lacuit picturas in eccłiaͥs fieri ñ deb̾e.
ne quod colitur & ad oratur inparietibus
liuid ẽ. enim picturã ad orare. aliud ꝑ
picturȩ hystoriã quid sit ad orandũ
addiscere. Nam quod legentib scripturã.
hoc idiotis patet picturã cernentibus.
quia in ipsa ignorantes uident qđ sequi
debeant. in psa legunt qui litt̾as nesciunt
Unde &e precipue gentib ꝓlectione pictu¬
ra .ẽ. Qd magnoꝑe tu qui inter gentes
habitas. atcendere debueras: ne dũ recto
zelo incaute succenderis. ferocib animis
scandalum generares. Frangi gͦ ñ debuit.
quod non ad ad orandum in eccłiis. sed
ad instruendas solum modo mentes fuit
nescientium collocatum. Ꝙ quia in locis
uenerabilib scõrũ depingi hẏstorias. non
sine ratione uetustas admisit. si zelum
discrecione condisses. sine dubio & ea quȩ¬
incendebas salubrit᷑ obtinere. & collectũ
gregem non disꝑgere. s potius poceras
congregare. ut pastoris intemeratũ excel¬
Ut non prodebito ep̃c de consecratione

Expanded text:
lacuit picturas in ecclesiis fieri non debere, ne quod colitur et adoratur, in parietibus liud est enim picturam adorare, aliud per picturae historiam quid sit adorandum addiscere. Nam quod legentibus Scriptura, hoc idiotis praestat pictura cernentibus: quia in ipsa ignorantes vident quod sequi debeant, in ipsa legunt qui litteras nesciunt. Unde et praecipue gentibus pro lectione pictura est. Quod magnopere, tu qui inter gentes habitas, attendere debueras; ne, dum recto zelo incaute succendereris, ferocibus animis scandalum generares. Frangi ergo non debuit quod non ad adorandum in Ecclesiis, sed ad instruendas solummodo mentes fuit nescientium collocatum. Et quia in locis venerabilibus sanctorum depingi historias non sine ratione vetustas admisit, si zelum discreintendebas salubriter obtinere, et collectum gregem non dispergere, sed potius poteras congregare, ut pastoris intemeratum excelt. CAP. 42. - Ut non pro debito, episcopus de consecratione
Abbreviated transcription (Latin):
tatutum ẽ. ut una queq eccła
suum prb̃m habeat. ubi id fieri fa¬
cultas ꝓuidente ep̃o permiserit. De
eadem re exconcł nannetensi. Cap̃.uiii.
icut enim epc̃ non plus potest habe
quã unã ciuitatẽ & iuir unãuxorẽ:
ita prb̃r unã tantum modo eccłam. Itaq
nullus prb̃r presumat hab̃e duas ȩccłas.¬
side statu suo gaudere desid̾at. De eadẽ¬
Ciquis de ordine sacerdotali cõtẽptu
Ominoris ȩccłȩ ambitio se ce ĩꝓbe¬
ad potiorem aspirauerit. canonica erga eũ

Expanded text:
tatutum est ut unaquaeque ecclesia suum presbyterum habeat, ubi id fieri facultas providente episcopo permiserit. De eadem re. Ex concilio Nannetensi. CCLIV. Sicut enim episcopus non plus potest habere quam unam civitatem et vir unam uxorem, ita presbyter unam tantum 124 ecclesiam. Itaque nullus prsi de statu suo gaudere desiderat. CASi quis de ordine sacerdotali contemptu minoris Ecclesiae ambitiose et imad potiorem aspiraverit, canonica erga eum
Abbreviated transcription (Latin):
se excommunicatũ anathemati¬
zatumq conquestꝰ ẽ. Quod quã¬
obrem factum fuerit. dum aclerico
tuo qui presens erat uoluissemus
addiscere : pronulla alia causa
nisi quod te in iuriauerat factũ
afflixit. Quia si ita ẽ: nil te osten¬
dis decelestib cogitare. s terrenã¬

Expanded text:
se excommunicatum anathematise excommunicatum anathematizatumque conquestus est. Quod quamobrem factum fuerit, dum a clerico tuo qui praesens erat, voluissemus addiscere, pro nulla alia causa, nisi quod te injuriaverat, factum afflixit; quia si ita est, nil te ostendis de coelestibus cogitare, sed terrena
Abbreviated transcription (Latin):
locus regiminis desid̾antib negan¬
dus ẽ: ita fugientib offerendus.
&e sicut scriptum ẽ. necquisquam
sumit sibi honorẽ. s qui uocatur
adõ tãquã aaron. Et rursum idẽ
egreguis p̃dicator dixit. Siunꝰ ꝓ oĩb
mortuus ẽ: ergo om̃s mortui sunt:
& pro om̃ib mortiuis ẽ. xpc̃. Suꝑ
uant. sed ei qui ꝓipsis mortuus :
oues meas. Ex quib u̾bis colligitur.
quia si is qui ualet omnipotentis
dei oues renuit pascere : ostendit
pastorem summum minime amare:
Si enim unigenitus patris ꝓex plenda
utilitate om̃ium desecreto patris
egressus ẽ. adpublicũ nr̃m: nos
quid dicturi sumꝰ. si secretum
preponimꝰ utilitati ꝓximorum :
Qui ȩs itaq nob̃ &e excorde appeten¬
da ẽ : & tamen ꝓmultorũ lucro
aliquando pꝰpͬonenda: Nam sicut
toto desidio debemꝰ occupationẽ
fugere : ita si desit qui p̾dicet. oc-¬
cupationis onus libenti necesse ẽ.
sidorus afraternitate tua frustra

Expanded text:
locus regiminis desiderantibus neganlocus regiminis desiderantibus negandus est, ita fugientibus offerendus, et sicut scriptum est: Nec quisquam sumit sibi honorem, sed qui vocatur a Deo tanquam Aaron . Et rursum idem egregius praedicator dicit: Si unus pro omnibus mortuus est, ergo omnes mortui sunt, et pro omnibus mortuusal. Deo , qui pro ipsis mortuus est s me? Pasce oves meas . Ex quibus verbis colligitur, quia si is qui valet, omnipotentis Dei oves renuit pascere, ostendit Pastorem summum se minime amare. Si enim Unigenitus Patris pro explenda utilitate omnium, de secreto Patris egressus est ad publicum nostrum; nos quid dicturi sumus, si secretum praeponimus utilitati proximorum? Quies itaque nobis et ex corde appetenda est, et tamen pro multorum lucro aliquando postponenda. Nam, sicut toto desiderio debemus occupationem fugere, ita, si desit qui praedicet, occupationis onus libenti necesse est sidorus a fraternitate tua frustra
Abbreviated transcription (Latin):
ut ñ cuiꝰquã p̃sumptione circa
fuerit : aliter quã hic insertũ ẽ. fiat
ullo modo Nam nulli fas ẽ. uel uelle
uel posse transgredi apłicȩ sedis pre-¬
cepta. nec nr̃e dispositionis ministe¬
rium : quod urãm sequi oportet cari¬
tatem. S it ergo ruinȩ suȩ dolore ꝓstra¬
tus. quisq aplicis uoluerit contraire
decretis : nec locum deinceps inter
sacerdotes habeat. sed extorris asc̃o
quisquã postea curam habeat. qm̃¬
iam dampnatus ãscã & apłica eccłia.¬
tur. quia maioris excõmunicatioĩs
deiectione ẽ. ex igendus: cui sc̃ę̃ ecłȩ
commissa fuerit disciplina. qͥ ñsolũ
debuit : sed etiã alios ne p̃terirent
insinuare Sitq alienus adinis
&e pontificalib officus: qͥ noluit
preceptis obtemꝑare apłicis.:
nscripturis aut̃ ur̃is requiẽ uos
magnoꝑe quesisse narratis: s per
hoc ad pastoralẽ sollicitudinẽ ue¬
nisse congruȩ ostenditis. qr sicut

Expanded text:
ut non cujusquam praesumptione circa ut non cujusquam praesumptione circa fuerit, aliter quam hic insertum est, fiat ullo modo. Nael posse transgredi apostolicae sedis praecepta, nec ejus dispositionis ministerium, quod omnium sequi oportet caritatem. Sit ergo ruinae suae dolore prostratus, quisquis apostolicis voluerit contraire decretis; nec locum deinceps inter sacerdotes habeat, sed extorris a sancquisquam postea curam habeat, quoniam tur, quia majoris excommunicationis dejectione est exigendus cui sanctae ecclesiae commissa fuerat disciplina, qui non solum debuit, sed etiam alios ne praeterirent insinuare; sitque alienus a divinis et pontificalibus officiis, qui noluit praeceptis obtemperare apostolicis. scriptis autem vestris requiem vos magnopere quaesisse narratis. Sed per hoc ad pastoralem sollicitudinem venisse congrue ostenditis, quia sicut
Abbreviated transcription (Latin):
& ꝑ umũsas prouincias constitutis: GR
seruus seruorum dei Decreto nr̃o
mandamus. ut si aliquis qđ ñ optamꝰ
ad temptauerit: liceat illi pꝰ auditi¬
onẽ primatũ dioceseos sinecesse fuerit
nos appellare. & nr̃a auetoritate aut
ante nos aut ante legatos nrõs elatere
missos. uixta patrum decreta suas exe¬
rere atq finire actiones Nullusq illu
ante hȩc uidicet. aut iudicare pre¬
sumat: sed si quid qđ absit graue
intolerandũq ei obiectũ fuerit:
nr̃a erit expectanda censura. ut nicħ
prius de eo qui ad sinum scẽ romanȩ
confugit ȩccłȩ. eiusq implorat auxt¬
lium decernatur. quã ab eius quã ab¬
eius eccłȩ fuerit preceptũ auctoritate
quȩ uices suas ita aluis imꝑtiuit
eccłiis. ut in partem fint uocatȩ solli¬
citudinis : non inplenitudinẽ potesta.¬
tis. Proinde dilectio ur̃a quorum
deuotione gaudemꝰ. uingat curã
suam dispositionib nr̃is. & detoꝑam

Expanded text:
per universas provincias constitutis, Gregorius per universas provincias constitutis, Gregorius servus servorum Dei. Decreto nostro mandamus, ut si aliquis quod non optattentaverit, liceat illi post auditionem primatum dioeceseos si necesnos appellare, et nostra auctoritate, aut ante nos, aut ante legatos nostro ex latere missos, juxta Patrum decreta suas exercere atque finire actiones: nullusque illum ante haec judicet, aut judicare praesumat. Sed si quid, quod absit, grave intolerandumque ei objectum fuerit, nostra erit exspectanda censura, ut nihil prius de eo qui ad sinum sanctae confugit Ecclesiae, jusque implorat auxilium, decernatur, quam ab ejus Ecclesiae fuerit praeceptum auctoritate, quae vices suas ita aliis impertivit Ecclesiis ut sint in partem vocatae sollicitudinis, non in plenitudinem potestatis. Proinde dilectio vestra quorum devotione gaudemus, jungat curam suam dispositionibus nostris, et det operam
Abbreviated transcription (Latin):
e ꝑsona igitur consecrandi ep̃i. &
de cleri plebisq consensu ⁊ mo¬
tropolitanus ep̃s ad frat̾nitatẽ tuam
referat. Qđq in prouincia benepla¬
cuit scire te faciat. ut ordinationem
rice celebrandã tua quoq firmet au¬
ccoritas. quȩ rectis dispositionibus ni¬
chnil more aut difficultatis debebit affer¬
re. ne gregibus dnĩ diudesit cura pa¬
stoꝵ. Metropolitano uero defuncto. cũ
in loco eius alius fuerit subrogandus.
prouinciales epĩ ad ciuitatẽ metropoli
conuenire debebunt. ut omniũ deri¬
coꝵ atq omnium ciuiũ uoluntate
discussa : ex presbiteris eiusdẽ ȩccłȩ
uel ex diaconibus optimus eligatur.
De cuius nomine ad tuã noticiam
prouinciales referant sacerdoces. im¬
pleturi uota poscentiũ : cum qđ̃ ipsis
placuit tibi quoq placuisse cognoue¬
rint. Sicut enim iustas elecciones nul¬
lis dilationibus uolumus fatigari. ita
nichil ꝑmictunus te ignorante p̾sumi.
ꝑ galliam. europã. germaniã.

Expanded text:
ersona igitur consecrandi episcopi, et de cleri plebisque consensu, metropolitanus episcopus ad fraternitatem tuam referat, quodque in provincia bene placuit scire te rite celebrandam tua quoque firmet auctoritas, quae rectis dispositionibus nihil morae aut difficultatis debebit afferre, ne gregibus Domini diu desit cura pastorum. Metropolitano vero defuncto, cum in locum ejus alius fuerit subrogandus, provinciales episcopi ad civitatem metropolim convenire debebunt, ut omnium clericorum atque omnium civium voluntate discussa, ex presbyteris ejusdem ecclesiae vel ex diaconibus optimus eligatur, de cujus nomine ad tuam nprovinciales offerant sacerdotes impleturi vota poscentium, cum quod ipsis placuit tibi quoque placuisse cognoverint. Sicut enim iustas electiones nullis dilationibus volumus fatigari, ita nichil permittimus te ignorante presumi. per Galliam, Europam, Germaniam et