comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
est cũ ligna quȩ consumat acceperit ex¬
crescit: Et unde uidet᷑ ad momentũ flã-¬
ma conprimi : inde paulo post cernitur
dilatari. Et sepe omp̃s d̾s cũ auari m̃ti
uehem̃ter irascit᷑: prius ei ꝑmittit ad
uotũ cuncta subpetere: & post hanc ꝑul
tionẽ subtrahit. ut ꝓ eis debeat suppli¬
cia ȩt̃na tolerare. Unde & subdit᷑. Et
CUM HABUERIT OUE CONCUPIERAT
PossIDERE NON pottrit. Maioris qͥppe¬
iracundiȩ est: cũ & hoc tribuit᷑ qđ ma¬
le desideratur: atq inde repentina ultio
sequetur. quia hoc quoq optinuit. qđ
dõ irascente concupiuit. Unde & ꝑpsal-¬
mistã dr̃: cũ ȩscã carnis malus popłs
desiderare ꝑhibetur. Adhuc ȩsca eoꝵ
erat in ore eoꝵ. & ira di ascendit super
eos. & occidit plurimos eoꝵ. Solent nãq
tardius apparere diuina iuditia: cũ
pͣpediuntur ne impleri debeant mala
uota. Nã qͣnto citius malũ uotũ i¬
pleri ꝑmittit᷑: plerumq tanto celeri¬

Expanded text:
s cum ligna quae consumat acceperit, acs cum ligna quae consumat acceperit, accrescit; et unde videtur ad momentum flamma comprimi, inde paulo post cernitur dilatari. Et saepe omnipotens Deus cum avarae menti vehementer irascitur, prius ei permittit ad votum cuncta suppetere et post haec per ultionem subtrahit, ut pro his debeat supplicia ęterna tolerare. Unde et subditur: Et cum habuerit, quae concupierat, possidere non poterit. Maioris qiracundiae est cum hoc tribuitur quod male desideratur, atque inde repentina ultio sequitur, quia hoc quoque obtinuit quod Deo irascente concupivit. Unde et per Psalmistam dicitur, cum escam carnis male populus desiderasse perhibetur: Adhuc esca eorum erat in ore ipsorum, et ira Dei ascendit super eos, et occidit plurimos eorum . Solent namque tardius apparere divina judicia, cum praepediuntur, ne impleri 479 debeant mala vota. Nam quanto citius malum votum impleri permittitur, plerumque tanto celeri
Abbreviated transcription (Latin):
satiatos utnter tiys. Domũ pauꝑiͦ
confringit & nudat: qͥa eũ quẽ ꝑpotentia
conterit. ex poliare quoq ꝑ auaritiã ñ
erubescit. Rapit eã: & ñ ędificat. Ac si
aꝑte diceretur. Qui hanc ȩdificare de.¬
buit : insuꝑ rapit. Uenturus nãq in iudr¬
tio dñs: dicturꝰ est reꝓbis. E suriui: &
ñ dedistis mͥ manducare. Sitiui: & non
tera. Ex qua culpa subiungit᷑. Discedi¬
te a me maledicti inignẽ eternũ: qͥ para¬
tus est diabolo & angłis eius. Si igitur
tanta pęna multat᷑ qui ñ dedisse conum.¬
citur: qula pęna feriendus est. qͥ redargu
it᷑ abstulisse Rapuit gͦ & ñ ȩdificauit
eã : quia ñ solũ de suo nil tribuit. sed
coiam qͦđ erat alienũ tulit. Bene autẽ
subdit᷑. Non est saciatus uent̃ eiꝰ. Uent̃
qͥppe iniqui auaritia est: qͥa in ipsa colli¬
gitur. quicqđ ꝑuerso desiderio gluttit᷑.
Liquae uͦ quia auaritia desideratis rebus
ñ extinguit᷑: sed auget᷑. Nã more ignis¬

Expanded text:
satiatus venter eius. Domum pauperis confringit et nudat, quia quem per potentiam conterit, expoliare quoque per avaritiam non erubescit. Rapit eam et non aedificat. Ac si aperte diceretur: Qui hanc aedificare debuit, insuper rapit. Venturus namque in iudicio dominus dicturus est reprobis: Esurivi et non dedistis mihi manduc42. Ex qua culpa subjungitur: Discedite a me, maledicti, in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus . Si igitur tanta poena multatur, qui non dedisse sua convincitur, qua poena feriendus est, qui redarguitur aliena abstulisse? Rapuit ergo, et non aedificavit eam, quia non solum de suo nil tribuit, sed etiam quod erat alienum tulit. Bene autem subditur: Nec est satiatus venter ejus. Venter quippe iniqui avaritia est, quia in ipsa colligitur quidquid perverso desiderio glutitur. Liquet vero quia avaritia desideratis rebus non exstinguitur, sed augetur. Nam more igni
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtimescit. Incuiꝰ gͦ mentẽ uitia uitiis
succedunt: recte de eo dr̃. uadent &¬
uenient suꝑ eũ horribiles. Quia qͦt uitus
decedentibꝰ & succedentibꝰ pͣmit᷑. tot malig.¬
nis spiritib eiꝰ animus qͣsi euntibꝰ ac redeun.¬

Expanded text:
pertimescit. In cujus ergo mentem vitia vitiis pertimescit. In cujus ergo mentem vitia vitiis succedunt, recte de eo dicitur: venient super eum horribiles, quia quot vitiis decedentibus et succedentibus premitnis spiritibus ejus animus quasi euntibus ac redeun
Abbreviated transcription (Latin):
les. Qui hoc loco horribiles. nisi maligni
sp̃s appellant᷑: bonis uidelic& m̃tibꝰ pauen¬
di atq fugiendi. Et qͥa idem maligni
sp̃s certis quibꝰq uitĩs singuli obsecuti st̃
credendi: cũ ꝑuersus iste alia quidẽ uitia
ad mom̃tũ deserere uidet᷑. sed alia agere
incipit: suꝑ hunc ꝓfecto horribiles uadunt
& ueniunt: qͥa ꝑuersi m̃tẽ & si alia mala
edeserunt. alia occupant. Sȩpe nãq uideaᷤ
iniquũ interrena potestate constitutũ.
graui furore cõmoueri. quicqͥđ ira suggesse-¬
rit exequi. Et cũ furor abscesserit. max
eiꝰ mentẽ luxuria deuastat. Cũ luxuria
ad tẽpꝰ int̾mittit᷑. elatio ꝓtinꝰ qͦsi de con¬
tinentia in eiꝰ cogitatione sub rogat᷑. Atq
ut a cȩteris timeat᷑. appetit uideri terri¬
bilis. Sed cũ res exigit. ut loqui qͥđ dupli¬
citer debeat: quasi post positaͦ terrore
suꝑbiȩ. remissa locutione blandit᷑. Et
cũ suꝑbꝰ uideri desierit. duplex effici non

Expanded text:
Qui hoc loco horribiles, nisi maligni spiritus appellantur, bonis videlicet mentibus pavendi atque fugiendi? Et quia iidem maligni spiritus certis quibusque vitiis singuli obsequi sunt credendi, cum perversus iste alia quidem vitia ad momentum deserere videtur, sed alia agere incipit, super hunc profecto horribiles vadunt et veniunt, quia perversi mentem, etsi alia mala deserunt, alia occupant. Saepe namque videas iniquum in terrena potestate constitutum, gravi furore commoveri, quidquid ira suggesserit exsequi; et cum furor abscesserit, mox 482 ejus mentem luxuria devastat; cum luxuria ad tempus intermittitur, elatio protinus quasi de continentia in ejus cogitatione subrogatur, atque ut a caeteris timeatur, appetit videri terribilis. Sed cum res exigit ut loqui quid dupliciter debeat, quasi postposito terrore superbiae, remissa locutione blanditur; et cum superbus videri desierit, duplex effici non
Abbreviated transcription (Latin):
cit᷑. deuorabit eũ ignis qui ñ succenditur.
Quia om̃ipotentis iusticia futuroꝵ prescia.
ab ipsa mundi origine gehenne ignẽ crea
uit : qͥ inpęna reꝓboꝵ esse semel inciperet.
sed ardorem suũ &iam sine lignis nũquã
ex anima simul & carne peccauerunt: illic
in anima parit̾ & carne cruciant᷑. Unde
ꝑpsalmistã dr̃. Pones eos ut clybanũ ignis
intempore uultꝰ tui : dñs in ira sua contur¬
babit eos. & deuorabit eos ignis. Clybanꝰ nãq
intrinsecꝰ ard&: is uͦ qͥ abigne deuoratur:
ab exteriore incipit parte concremari. Ut
gͦ sacra eloqͥa ardere & exterius & interius
rȩꝓbos demonstrarent: eos & abigne deuo¬
rari. &. sicut clybanũ poni testant᷑. Ut ꝑ
ignẽ crucient᷑ incorpore. & ꝑ dolorẽ arde¬

Expanded text:
citur: Devorabit eum ignis qui non succenditur: citur: Devorabit eum ignis qui non succenditur: quia Omnipotentis justitia futurorum praescia ab ipsa munvit, qui in poena reproborum esse semel inciperet: sed ardorem suum etiam sine lignis nunquam ex anima simul et carne peccaverunt, illic in anima pariter et carne cruciantur. Unde per Psalmistam dicitur: Pones eos ut clibanum ignis, in tempore vultus tui; Dominus in ira sua conturbabit eos et devorabit eos ignis . Clibanus namque intrinsecus ardet; is vero qui ab igne devoratur, ab exergo sacra eloquia ardere et exterius et interius reprobos demonstrarent, eos et ab igne devorari, et sicut clibanum poni testantur, ut per ignem crucientur in corpore, et per dolorem arde
Abbreviated transcription (Latin):
hẏpocrita actiones bonas insuꝑfitiȩ ostendat.
quȩdã tam̃ in eo maloꝵ oꝑm tenebrȩ appa¬
rent. Sed tamen minꝰ ꝓdit inoꝑe. quã in
eiꝰ lat& cogitatione. Nam qͥ cuncta simul
in effectu ñ expl&. cuncta quȩ noceant in
mente tacitꝰ ten&. Om̃s gͦ tenebrȩ in occultiᷤᷤ
eiꝰ abscondite dicunt᷑. quia & si inse mala om̃ia
ñ ostendit. omĩa tam̃ inferre ꝓximis appe
ferienda subiungat. Sequit᷑. DEUORABIT¬
Miro ualde mͦ paucis uerbis: expressus est
ignis gehennȩ. Ignis nãq corporeus ut esse
ignis ualeat: corporeis indig& fomentis. qͥ
cũ necesse est ut seruet᷑. ꝑ congesta ligna
ꝓcul dubio nutrit᷑. Nec ual& nisi succensuᷤ.
esse: & nisi refotꝰ subsistere. At contͣ gehennȩ
ignis cũ sit incorporeus. & in se missos reꝓboᷤ
corporalit̾ exurat. nec studio humano suc¬
cendit᷑. nec lignis nutrit᷑. Sed creatꝰ semel
durat in extinguibilis. & succensione ñ ĩdig&.
& ardore ñ car&. Bene gͦ de hoc iniquo di¬

Expanded text:
hypocrita actiones bonas in superficie ostendat, quaedam tamen in eo malorum operum tenebrae apparent; sed tamen minus prodit in opere quam in ejus latet cogitatione. Nam qui cuncta simul in effectu non explet, cuncta quae noceant in mente tacitus tenet. Omnes ergo tenebrae in occultis ejus absconditae dicuntur, quia etsi in se mala omnia non ostendit, omnia tamen inferre proximis appetferienda subjungat. Sequitur: CAMiro valde modo paucis verbis expressus est ignis gehennae. Ignis namque corporeus, ut esse ignis valeat, corporeis indiget fomentis. Qui cum necesse est ut servetur, per congesta ligna procul dubio nutritur: nec valet nisi succensus esse, et nisi refectus subsistere. At contra gehennae ignis, cum sit incorporeus, et in se missos reprobos corporaliter exurat, nec studio humano succinditur, nec lignis nutritur; sed creatus semel durat inexstinguibilis, et succensione non indiget, et ardore non caret. Bene ergo de hoc iniquo di
Abbreviated transcription (Latin):
uiuant. Sed solis ut dictũ est uisibilibꝰ inten¬
ti: labore postulationis rennuunt inuisibilia
mercari: Qui si suꝑna quererent. iã fructu
laborẽ exhiberent: qͥa eũ mens inp̃cibꝰ
ad auctoris sui speciem anhelat. diuinis
desideriis inflãmata suꝑnis coniungit᷑. ab
inferioribꝰ separat᷑. Amore feruoris sui se
aperit ut capiat. & capiens inflãmat: & su¬
ꝑiora amare. iam sursũ ire est. Dũq mag¬
no desiderio adcȩlestia inhiat: miro mͦ hoc
ipsũ qđ accipere quęxit. degustat. Sequit᷑.¬

Expanded text:
vivant; sed solis, ut dictum est, visibilibus intenvivant; sed solis, ut dictum est, visibilibus intenti, labore postulationis rennuunt invimercari. 490 Qui si superna quaererent, jam cum fructu laborem exhiberent: quia cum mens in precibus ad auctoris sui speciem anhelat, divinis desideriis inflammata, supernis conjungitur, ab inferioribus separatur, amore fervoris sui se aperit ut capiat, et capiens inflammat; et superiora amare jam sursum ire est; dumque magno desiderio ad coelestia inhiat, miro modo hoc ipsum quod accipere quaerit degustat. Sequit
Abbreviated transcription (Latin):
citius animꝰ inoratione lassatur. Quia cũ illa
qͥsq postulat. quȩ fortasse urta occultũ iu-¬
diciũ đs tribuere recusat: ipse quoq uenit
infastidio. qui non uult dare qđ amat᷑. Sed
se magis dñs quã ea quȩ̨ condidit uult ama¬
ri: et̃na potius quã terrena postulari: sicut
scriptũ est. Querite regnũ di: & hȩc om̃ia adi¬
cient᷑ uobis. Qui enĩ ñ ait dabunt᷑ sed adici¬
ent᷑. ꝑfecto indicat aliud esse qͦđ principalit̃
datur. aliud qͦđ suꝑ addit᷑. Quia enĩ nobis
ĩintentione aet̾nitas. in usu uͦ temporalitas esse
deb&: & illud dat᷑. & hoc nimirũ ex habundan¬
ti suꝑ addit̾᷑: Ꝙ tam̃ sepe homines dum
bona temporalia postulant. ȩt̃na uͦ p̃mia ñ
requirunt: petunt qđ adicit᷑: & illud ñ desi¬
derant ubi adiciat᷑. Nec lucrũ suȩ esse pę¬
titionis deputant. si hinc sint tẽporalit̾ pau¬
peres: ut illic beatitudine diuites in ęt̾nũ

Expanded text:
citius animus in oratione lassatur, quia cum illa citius animus in oratione lassatur, quia cum illa quisque postulat quae fortasse juxta occultum judicium Deus retribuere recusat, ipse quoque venit in fastidio, qui non vult dare, quod amatur. Sed se magis dominus quam ea, quae condidit, vult amari, aeterna potius quam terrena postulari, sicut scriptum est: Quaerite regnum dei, et haec omnia adicientur vobis! Qui enim non ait 'dabuntur', sed ' adicientur', profecto indicat aliud esse, quod principaliter datur, aliud, quod superadditur. Quia enim nobis in intentione aeternitas, in usu vero temporalitas esse debet, et illud datur, et hoc nimirum ex abundanti superadditur. Et tamen sępe homines, dum bona temporalia postulant, aeterna vero praemia non requirunt: Petunt, quod adicitur, et illud non desiderant, ubi adiciatur. Nec lucrum suae esse petitionis deputant, si hic sint temporaliter pauperes et illic beatitudine divites in aeternum
Abbreviated transcription (Latin):
corpore uisibili. subsistunt. Sed si hoc ab eis qͦđ
ñ uidet᷑ abstrahit᷑: ilico corruit qđ uidet᷑. &¬
patent quidẽ carnis oculi : sed uidere quicquã
uł sentire ñ possunt. Sensus enĩ uisionis pe¬
riit: qua habitator recessit. & domus carnis re
ꝑ eiꝰ respicere fenestras solebat. Quia gͦ rebꝰ
uisibilibꝰ inuisibilia prestantiora st̃. carnales
quiq ex semaipsis pensare debuerunt: atq
ꝑ hanc ut ita dixerĩ scalam considerationis
tendere in dm̃: qͥa eo est. quo inuisibilis ꝑma¬
n&: & eo sũmus ꝑman&e. qͦ cõprehendi nequa¬
quã potest. St̃ uͦ ñ nulli. qui dm̃ & esse &
incõprehensibilẽ esse ñ ambigunt: qui tamen
ab eo ñ ipsum sed dona exteriora quęrunt.
Quȩ cũ ei seruientibꝰ deesse conspiciunt: ipsi
seruire contempnunt. De quoꝵ adhuc uerbis
adiungit᷑. Et OUID NOBIS PRODEST: Si ora¬
ueriors illyma Cũ ds in oratione ñ querit᷑.

Expanded text:
corpore visibili subsistunt; sed si hoc ab eis quod corpore visibili subsistunt; sed si hoc ab eis quod non videtur, abstrahitur, illico corruit quod videtur. Et patent quidem carnis oculi; sed videre quidquam vel sentire non possunt. Sensus enim visionis periit, quia habitator recessit; et domus carnis rems, qui per ejus respicere fenestras solebat. Quia ergo rebus visibilibus invisibilia praestantiora sunt, carnales quique ex semetipsis pensare debuerunt, atque per hanc, ut ita dixerim, scalam considerationis tendere in Deum: quia eo est, quo invisibilis permanet, et eo summus permanet quo comprehendi nequaquam potest. Sunt vero nonnulli qui Deum et esse et incomprehensibilem esse non ambigunt; qui tamen ab eo non ipsum, sed dona exteriora quaerunt. Quae cum ei servientibus deesse conspiciunt, ipsi servire contemnunt. De quorum adhucSequitur: Et quid nobis prodest, si oraverimus eum? - Cum Deus in oratione non quaeritur,
Abbreviated transcription (Latin):
corporeis sparsa est: ut neq ad sema ipsã intꝰ
redeat. neq eũ qͥ est inuisibilis cogitare
sufficiat. Unde carnales uiri iussa spũalia
contempnentes : dm̃ quia corporalit̃ ñ uident.
qͣndoq adhu̾c ꝑueniunt. ut &iam ñ esse
suspicent̃. Unde scriptũ est. Dixit insipiens
incorde suo: ñ est ds. Unde nunc quoq dr̃.
Quid est om̃ps. ut seruiamus ei. Plerumq
enĩ plus appetunt homines seruire hominibꝰ¬
qͦs corporalit̃ uident. quã seruire dõ qũe non
uident. Per ome enĩ qͦđ faciunt. ad finẽ oculoꝵ
tendunt: Ꝙ quia in dõ oculos corporis tendere
ñ possunt. ei obsequia p̃bere uel despiciunt. uł
si cȩperint fatigant᷑. Esse enĩ sicut dictũ est ñ
credunt: quẽ corporalit̃ ñ intuent᷑. Qui si aue¬
torẽ om̃iũ dm̃ humilit̾ quererent: id qđ non
uidet᷑. ei rei quȩ uidet᷑ esse melius. insemaip¬
sis inuenirent. Ipsi qͥppe : exanima inuisibili. &

Expanded text:
corporeis sparsa est, ut neque ad semetipsam intus corporeis sparsa est, ut neque ad semetipsam intus redeat, neque eum, qui est invisibilis, cogitare sufficiat. Unde carnales viri jussa spiritualia contemnentes, Deum quia corporaliter non vident, quandoque ad hoc perveniunt, ut etiam non esse suspicentur. Unde scriptum in corde suo: Non est Deus . Unde nunc quoque dicitur: Quis est Omnipotens, ut serviamus ei? Plerumque enim plus appetunt homines servire hominibus corporaliter vident, quam servire Deo, quem non vident. Per omne enim quod faciunt, ad finem oculorum tendunt; et quia in Deum oculos corporis tendere non possunt, ei obsequia praebere vel despiciunt, vel si coeperint, fatigantur. Esse enim, sicut dictum est, non credunt, quem corporaliter non intuentur. Qui si auctorem omnium Deum humiliter quaererent, id quod non videtur, ei rei quae videtur, esse melius, in semetipsis invenirent. Ipsi quippe ex anima invisibili et
Abbreviated transcription (Latin):
digna. uãpulauit paucis: & seruus sciens uo¬
luntatẽ dni sui. & ñ faciens uixta eã. uapula¬
uit multis. nolunt scire qͦđ faciant: & quasi
minꝰ se uapulaturos eristimant. si nesciant qͦđ
oꝑareͥ debuerunt. Sed aliud est nescisse: aliud
scire noluisse. Mescit nãq qͥ adp̃hendere uol&e.
& ñ ual&. Qui autem ut nesciat. aurẽ a uoce
ueritatis auertit: iste ñ nesciens. sed contẽptor
despiciunt: dicunt. Scientiã uiarũ tuarũ nolu¬
smus. Dum enĩ inp̃senti uita suꝑbiunt. dum
honoribꝰ inflant᷑. dũ & iã si ñ habent appetunt:
uias dĩ in sua cogitatione contempnunt. Quia
enĩ uia dĩ in hac uita humilitas fuit: ipse hic
nimit̾ ꝑtulit: ꝓsꝑa fortit̃ uitauit: ut & ꝓsꝑa
docer& ȩternȩ uitȩ appeti: & aduersa p̾sentis
uitȩ ñ formidari. Sed qͥa iniqui głam uitae de¬
p̾sentis appetunt. ignominiã fugiunt: dicere
tuarũ nolumus. Scire qͥppe nolunt: qđ facere
contẽpnunt. Quoꝵ adhuc uerba subdunt᷑: cum

Expanded text:
is, vapulabit paucis; et servus sciens voluntatem domini sui, et non faciens juxta eam, vapulabit multis ; nolunt scire quod faciant, et quasi minus se vapulaturos existimant, si nesciant quod operari debuerunt. Sed aliud est nescisse, aliud scire noluisse. Nescit namque qui apprehendere vult, et non valet. Qui autem ut nesciat aurem a voce veritatis avertit, iste non nesciens, sed contemptor despiciunt, dicunt: Scientiam viarum tuarum nolumus. Dum enim in praesenti vita superbiunt, dum honoribus inflantur, dum etiam si non habent appetunt, vias Dei in sua cogitatione contemnunt. Quia enim via Dei in hac vita humilitas fuit, ipse hic nidoceret aeternae vitae appeti, et adversa praesentis vitae non formidari. Sed quia iniqui gloriam vitae praesentis appetunt, ignominiam fugiunt, dicere tuarum nolumus. Scire quippe nolunt quod facere contemnunt. 489 Quorum adhuc verba subduntur, cum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑnet᷑ & dicat : consiliũ eoꝵ longe sit amẽ.
ȩt̃nȩ ultionis supplicia tolerare. Sed neq
in hac uita hi qui inea ꝓsꝑare appetunt.
continue ꝓsperant᷑: Nam plerũq ẽoꝵ gau¬
dia. sub orti gemitꝰ interrũpunt. Unde
subtrahit᷑. lucerna impii quȩ uidebatur
extincta est. Sepe impius presentis hono¬
ris głam lucernã putat: sed dũ sublata dig¬
nitate deicit᷑. lucerna extincta est: quȩ
ei iurta desideriũ. lucebat. Sepe impius
opes terrenȩ substantię ad esse sibi. quasi
magnã luminis lucernã putat. Sed cum
inruente dãpno diuitias qͣs plꝰ se amat ꝑdi¬
derit: Quid iste aliud quã lucernam ĩ
cui limine gradiebat᷑ amisit Quigͦ gau¬
dere de ȩt̃nis ñ appetit: neq hic ubi soli¬

Expanded text:
ernetur, et dicat: Consilium eorum longe sit a me. ernetur, et dicat: Consilium eorum longe sit a me. aeternae ultionis supplicia tolerare. Sed neque in hac vita hi qui in ea prosperari appetunt, continue prosperantur. Nam plerumque eorum gaudia, suborti gemitus interrumpunt. Unde subtrahitur, lucerna impii, quae videbatur, exstincta est. Saepe impius praesentis honoris gloriam lucernam putat; sed dum, sublata dignitate, dejicitur, lucerna exstincta est, quae ei juxta desiderium lucebat. Saepe impius opes terrenae substantiae adesse sibi, quasi magnam luminis lucernam putat; sed cum, irruente damno, divitias, quas plus se amabat, perdiderit, quid iste aliud quam lucernam, in cujus lumine gaudebat, amisit? Qui ergo gaudere de aeternis non appetit, neq
Abbreviated transcription (Latin):
Gt sit aot. Bona in manu hab&: qͥ despi¬
ciendo temporalia sub dominio mentis p̃mit.
Nã qͥ ñse magis qͣm bona diligit: se magis illis
quã sibi ipsa supponit. Multi & enĩ iustoꝵ
in hoc mundo diuites fuerunt: reb & ho¬
noribꝰ fulti habere multa uidebant᷑. Quoꝵ
mentẽ quia eoꝵ quȩ aderant delectatio nimia
ñ possidebat. bona illoꝵ inmanu erant: qͥa
potestate animi subiecta tenebant᷑. At
contra iniqͥ ita se totis desideriis in exteri¬
orũ rerũ appetitionibꝰ fundunt: ut non
magis ip̃si habita teneant. sed ab his quȩ
habent captiua mente teneant᷑. Quia igit᷑
ñ st̃ in manu eoꝵ bona sua : recte subiungit᷑.
consiliũ eoꝵ longe sit ame. Qͦđ nãq est ini-¬
quoꝵ consiliũ. nisi terrenã głam quęrere:
et̾nam neglegere salutemia Temporalẽ
cũ dampno interiori appetere: & dolores
transitorios ad ȩt̾nos gemitꝰ cõmutare uir
igit᷑ sc̃s̃ has iniquoꝵ cogitationes intuens as.¬

Expanded text:
i. --Bona in manu habet, qui despiciendo temporalia sub dominio mentis premit. Nam quisquis ea nimie diligit, se magis illis quam sibi ipsa supponit. Multi etenim justorum in hoc mundo divites fuerunt, rebus et honoribus fulti habere multa videbantur, quorum mentem quia eorum quae aderant delectatio nimia non possidebat, bona illorum in manu erant: quia potestati animi subjecta tenebantur. At contra iniqui ita se totis desideriis in exteriorum rerum appetitionibus fundunt, ut non magis ipsi habita teneant, sed ab his quae habent, captiva mente teneantur. Quia igitur non sunt in manu eorum bona sua, recte subjungitur: Consilium eorum longe sit a me. Quid namque est iniquorum consilium nisi terrenam gloriam quaerere, aeternam negligere, salutem temporalem cum damno interiori appetere, et dolores transitorios ad aeternos gemitus commutare? Vir igitur sanctus has iniquorum cogitationes intuens asp
Abbreviated transcription (Latin):
at. Panis eiꝰ inutero illius in fel aspidũ ĩtrin¬
secꝰ uertit᷑: quia dũ de sacrȩ legis scientia
głat᷑. uite potũ conuertit sibi inueneni
poculũ. Et inde reꝓbꝰ morit᷑: unde ad ui¬
tã erudiri uidebat᷑. Neq hoc autẽ in con¬
uenient̃ accipit᷑. qͦđ ñ nuͣqu̾a hypocrita dũ
doctrinȩ uerbo ad ostensionẽ stud&: di¬
uino iuditio cȩcatꝰ. hoc ipsum uerbũ pͣuȩ
intelligit. qđ male querit: Cũ in errorẽ
heres eos labit᷑. contingit ei ut sicut de
felle aspidũ. sic infelir de pane moriat᷑.
Et indoctrina sua mortẽ inuenit: quia
in uerbis uitȩ uitã minimȩ quesiuit. Se¬
pe uͦ euenit: ut diuinȩ ammonitionis elo¬
quia. &iamsi recte hypocrita intellegat.
qͥa inoꝑe nequaquã seruat: hȩc &iam pri¬
usquã presentis uitȩ cursũ finiat amittat:
ut ꝑdat scire. qͦđ sciendo noluit agere. Un.¬

Expanded text:
at; panis ejus utero illius in fel aspidum intrinat; panis ejus utero illius in fel aspidum intrinsecus vertetur, quia dum de sacrae legis scientia gloriatur, vitae potum convertit sibi in veneni poculum; et inde reprobus moritur, unde ad vitam erudiri videbatur. Neque hoc autem inconveniestudet, divino judicio caecatus, hoc ipsum verbum prave intelligit quod male quaerit. Cum vero in errorem haereseos labitur, contingit ei ut sicut de felle aspidum, sic infelix de pane moriatur; et in doctrina sua mortem invenit, quia in verbis vitae vitam minime quaesivit. Saepe vero evenit ut divinae admonitionis eloquia, etiamsi recte hypocrita intelligat, quia in opere nequaquam servat, haec etiam prius quam praesentis vitae cursum finiat amittat, ut perdat scire quod sciendo noluit agere. Un
Abbreviated transcription (Latin):
IITAINSEus. Qđ panis inutero hoc sacie¬
tas temporalis delectationis inmente. Saci¬
et᷑ gͦ nunc hẏpocrita in lata laude: delectet᷑
honoribꝰ. Panis eiꝰ inutero illius uertit᷑ in
fel aspidũ intrinsecꝰ. qͥa sacietas transitoriae
delectationis in retributionis fine. ad amari¬
głȩ esse credebat᷑. Tunc & enĩ iniqui uident
qđ antiqui serpentis ueneno infecti sunt:
dũ flãmis ultricib traditi. cũ eodẽ suo
ꝑ suasore cruciant᷑. Panis itaq iste aliud
in ore sapit. sed aliud inutero: quia transsi¬
toriȩ delectationis lȩticia dulcis est. cum
hic qͣsi mandendo agit᷑. Sed amarescit in
utero. quia ꝑ acta lȩticia de gluttit᷑ ad pęnã.
gentia. ñ inconuenient̾ accipitur: quȩ mentẽ
reficit. eiq boni oꝑis uires preb&. Et ple¬
rumq hẏpocrita &iam sacri eloquii erudi¬
ri mysteriis stud&: ñ tam̃ ut ex eisdẽ uiuat.
sed ut cȩteris hominibꝰ quã sit doctꝰ appare¬

Expanded text:
uod panis in utero, hoc est satietas temporalis delectationis in mente. Satietur ergo nunc hypocrita illata laude, delectetur honoribus; panis ejus in utero illius vertetur in fel aspidum intrinsecus, quia satietas transitoriae delectationis in retributionis fine ad amarigloriae esse credebatur. Tunc enim iniqui vident quod antiqui serpentis veneno infecti sunt, dum, flammis ultricibus traditi, cum eodem suo persuasore cruciantur. Panis itaque iste aliud in ore sapit, sed aliud in utero, quia transitoriae delectationis laetitia dulcis est, cum hic quasi mandendo agitur; sed amarescit in utero, quia peracta laetitia deglutitur ad poenam. gentia non inconvenienter accipitur, quae mentem reficit eique boni operis vires praebet, et plerumque hypocrita etiam sacri eloquii erudiri mysteriis studet; non tamen ut ex eisdem vivat, sed ut caeteris hominibus quam sit doctus appare
Abbreviated transcription (Latin):
mentẽ max ut surgit int̾ficit. longa uͦ tẽp¬
tatio quia praua diutius ꝑsuadendo sugge¬
rit: uelut ex lingua uipera occidit. Et
qͥa om̃is hypocrita inmundoꝵ suggestione
rat. dũ intentionẽ cordis in exterioribꝰ fauo¬
ribꝰ diuulgat. recte subiungit᷑. NoN uioe.

Expanded text:
mentem, mox ut surgit, intmentem, mox ut surgit, inttatio, quia prava diutius persuadendo suggerit, velut ex lingua vipera occidit. Et quia omnis hypocrita, immundorum suggestione rat, dum intentionem cordis in exterioribus favoribus divulgat, recte subjungitur: CAPUT XVI
Abbreviated transcription (Latin):
plenã iniquitatem nutrit᷑. Regulus namq
consilia recipit. membrũ iniqui capitis fac¬
tus: in corpꝰ antixpͣi ad crescit. De hoc itaq
hypocrita dicit᷑. Caput aspidũ surgit. &
occidit eũ lingua uiperȩ.Quia cũ iniquã
suggestionẽ antiqui hostis libent̃ suscipit.
uiolentis se post modũ eiꝰ temptationib de¬
uictꝰ tradit. Unde inparadyso quoq stanti
homini. uerba blandȩ ꝑsuasionis intulit. Sed
quẽ semel rapuit ad consensũ. iã nunc &iã
renitentẽ trahit : & corruptionis sue delec¬
tationib deuictũ. pene iuolent̃ interficit.
Sed fortasse hȩc ipsa intelleͥgere: &iam ꝑ
contrariã interpretationẽ ualemus. Nã qͥa
ueneno suo aspis concite. uipera autẽ tar
dius occidit: ꝑ aspidũ uiolenta & subita:
ꝑ uiperã lenis & diuturna tẽptatio desig¬
nat᷑. Unde & illi mors in resurrectione ca¬
pitis. uiperȩ autẽ in lingua esse ꝑhibetur.:
Quia repentina temptatio sepe inopinatã nde¬

Expanded text:
plenam iniquitatem nutritur. Regulus namqueconsilia recipit, membrum iniqui capitis factus in corpus Antichristi accrescit. De hoc itaque hypocrita dicitur: Caput aspidum suget, et occidet eum lingua viperae, quia cum iniquam suggestionem antiqui hostis libenter suscipit, violentis se postmodum ejus tentationibus devictus tradit. Unde et in paradiso quoque, stanti homini verba blandae persuasionis intulit ; sed quem semel rapuit ad consensum, jam nunc etiam renitentem trahit, et corruptionis suae delectationibus devictum pene violenter interficit. Sed fortasse haec ipsa intelligere etiam per contrariam interpretationem valemus. Nam quia veneno suo aspis concite, vipera autem tardius occidit; per aspidem violenta et subita, per viperam lenis et diuturna tentatio designatur. Unde illi mors insurrectione capitis, viperae autem in lingua esse perhibetur, quia repentina tentatio saepe inopinatam
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ xp̃i sp̃s mentẽ quã repleuerit. & diui-¬
nitatis eiꝰ dulcedine & incarnationis fide
lȩtificat: isti riuuli torrentis fluminis. mel¬
lis simul & butyri esse memorant᷑. Quia
& de cognitione dĩ alta mentẽ suauitate
reficiunt: & de incarnationis gr̃a chrisma¬
tis hanc mysteriã ꝑungunt. Sed iste hy¬
pocrita. qͥa inexterioribꝰ fauorib fusus. hȩc
int̾na dona ñ ꝑcipit: ad ꝗͣ post supplicia

Expanded text:
 Christi mentem quam repleverit, et divinitatis ejus dulcedine, et incarnationis fide laetificat, isti rivuli torrentis fluminis mellis simul et butyri esse memorantur, quia et de cognitione Dei alta mentem suavitate reficiunt, et de incarnationis gratia charismatis hanc mysterio perungunt. Sed iste hypocrita quia, in exterioribus favoribus fusus, haec interna dona non percipit, ad quae post supplicia
Abbreviated transcription (Latin):
iussa est: sed tantũmͦ laudata. Nã si illa
iuberet᷑: nimirũ iã coniugiũ culpa crede¬
ret᷑. Et tam̃ multi uirtute uirginitatis
pollent: ut uidelic& plus impendant obse.¬
quio. quã acceperunt p̾cepto. Sic plerũq
ꝑuersi quiq in prauis actibꝰ exercent᷑: ut
plus inueniant inꝑuersa oꝑatione qͦđ fa¬
ciant: quã exusu reꝓboꝵ iniquitatis accipe¬
re exempla potuerunt. Unde & amplioris
retributionis torm̃to feriunt᷑. qͥa & ipsi
exsemaipsis amplius actiones prauae
de quibꝰ ferire debeant inuenerunt. Be.¬

Expanded text:
jussa est, sed tantummodo laudata; nam si illa jussa est, sed tantummodo laudata; nam si illa juberetur, nimirum conjugium jam culpa crederetur, et tamen multi virtute virginitatis pollent, ut videlicet plus impendant obsequio quam acceperunt praecepto, sic plerumque perversi quique in pravis actibus exercentur, ut plus inveniant in perversa operatione quod faciant, quam ex usu reproborum iniquitatis accipere exempla 478 potuerunt. Unde et amplioris retributionis tormento feriuntur, quia et ipsi ex semetipsis amplius actiones pravas, de quibus feriri debeant, invenerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
traditꝰ semꝑ morit᷑. qͥa semꝑ in morte
seruat᷑. Non enĩ inmorte consumit᷑. qͥa
consumeret᷑ uita morientis. si cũ uita & ĩã
pęna finiretur. Sed ut sine fine cruciet᷑.
uiuere sine fine in pęna compellit᷑: Ut
cuiꝰ uita mortua hic fuit inculpa illic
eiꝰ mors uiuat inpęna. Dicat gͦ. luet quȩ
fecit omĩa. nec tam̃ consumet᷑ : quia cru¬
ciat᷑ & ñ extinguit᷑. morit᷑ & uiuit. De¬
ficit & subsistit: finit᷑ semꝑ. & sine fine
est. Hȩc solo auditu ualde sunt terribilia:
qͣntomagis passione. Sed quia multitu¬
do iniquitatis eius exigit. ut carere sup-¬
pliciĩs nũquã possit: apte subiungitur.¬
IUXTΑ MΥLTITUDINt̃ ADINUENTIONUM
SyARUM. SiC ET SyStINesit. Qui enĩ
multa inuenit ad culpã: nouis inuentionibꝰ
potuit: hoc illic ultioni traditꝰ sentit. Sic
enĩ exercitati in bonis oꝑibꝰ electi. ñ nũquã
plus student agere: quã eis dignatꝰ est dñs¬
iubere. Carnis enĩ uirginitas nequaquã

Expanded text:
 in morte servatur. Non enim in morte consumitur, quia si consumeretur vita morientis, cum vita etiam poena finiretur. Sed ut sine fine crucietur, vivere sine fine in poena compellitur, ut cujus vita hic mortua fuit in culpa, illic ejus mors vivat in poena. Dicat ergo: Luet quae fecit omnia, nec tamen consumetur, quia cruciatur, et non exstinguitur; moritur, et vivit; deficit, et subsistit; finitur semper, et sine fine est. Haec solo auditu valde sunt terribilia, quanto magis passione! Sed quia multitudo iniquitatis ejus exigit ut carere suppliciis nunquam possit, apte subjungiturJuxta multitudinem adinventionum suarum, sic et sustinebit. - Qui enim multa invenit ad culpam, novis cruciatur invpotuit, hoc illic ultionibus traditus sentit. Sicut enim exercitati in bonis operibus electi nonnunquam plus student agere quam eis dignatus est Domjubere carnis enim virginitas nequaquam
Abbreviated transcription (Latin):
cũ senuerit ñ reced& ab ea. Quȩ nimi¬
rũ ossa cũ eo inpuluere dormient: qͥa
eo usq in illo iniq consue tudines ꝑdu¬
rant. quo hunc ad mortis puluerẽ ꝑtra¬
hunt. Cũ eo enĩ inpuluere ossa uł uitia
dormire est. usq ad puluerẽ eũ ñ desere.¬
re: id est usq ad mortẽ ab iniquitate mi¬
nime cessare. Tenent igit᷑ illũ prauȩ con-¬
suetudines quȩ semel cȩperunt: atq coti¬
die duriores eristunt. o cũ illo inpul¬
uere dormiunt: qͥa ñ nisi cũ eiꝰ uita fini¬
unt᷑. Sed hȩc intelligi & alit̃ possunt.

Expanded text:
cum senuerit, non recedet ab ea . Quae nimirum ossa cum eo in pulvere dormient, quia eousque in illo iniquae consuetudines perdurant, quo hunc ad mortis pulverem pertrahant. Cum eo enim in pulvere ossa vel vitia dormire est usque ad pulverem eum non deserere, id est usque ad mortem ab iniquitate minime cessare. Tenent igitur illum pravae consuetudines, quae semel coeperunt, atque quotidie duriores existunt. Et cum illo in pulvere dormiunt, quia non nisi cum ejus vita finiuntur. Sed haec intell
Abbreviated transcription (Latin):
post modũ uͦ &eiam uiolent̃ trahit. Capud
itaq aspidũ surgit: quia iniciũ suggesti¬
onis occulte paruũ prius incorde nascit᷑:
Sed occidit eũ lingua uiperȩ. qͥa post mo-¬
dũ capta mens ueneno iuiolentȩ temptati¬
onis. necat᷑. Primũ subtilibꝰ consiliis ad
cor hominis inmundi sp̃s loquunt᷑: qui
dũ lȩnit̃ ꝑsuadent. qͣsi uenenũ aspidum
fundunt. Unde scriptũ est. Qua aspidũ

Expanded text:
postmodum vero etiam violenter trahit. Caput postmodum vero etiam violenter trahit. Caput itaque aspidum sugit, quia initium suggestionis occultae parvum prius in corde nascitur, sed occidit eum lingua viperae, quia postmodum capta mens veneno violentae tentationis necatur. Primum subtilibus consiliis ad cor hominis immundi spiritus loquuntur, qui dum leniter persuadent, quasi venenum aspidum 476 fundunt. Unde scriptum
Abbreviated transcription (Latin):
est. iudicabit᷑. Hypocrita igit᷑ quia scđm
uerba legis quȩ nouit uiuere contempnit.
& de doctrina fauores quęrit. fur iudicabit᷑:
quia ꝑ hoc qͦđ iusta loquit᷑. laudẽ sibi uitȩ
iustoꝵ rapit. De quo adhuc bene subditur.
lin eya uietrt. Aspis pariuis est serpens:
uipera uͦ ꝓlixioris est corporis. Et aspide
oua gignunt : atq ex ouis eoꝵ filiĩ ꝓcreant᷑.
Uiperȩ autẽ cũ conceperint. filii earũ in
uentre seuuint: qͥ ruptis lateribꝰ matrũ.
ex earum uentribꝰ ꝓcedunt. Unde & uper
eoqđ ui pariat nominat᷑. Uipera itaq
sic nascit᷑. ut uiolent̃ exeat : & cũ matris
suȩ extinctione ꝓducat᷑. Quid gͦ ꝑ aspides
paruos. nisi latentes suggestiones inmundoꝵ
spirituũ figurant᷑: qͥ cordib hominũ parua
prius ꝑsuasione subripiunt Quid uͦ ꝑ
linguã uiperȩ: nisi uiolenta diaboli tẽpta¬
tio designat᷑. Prius enĩ latent̃ subripit

Expanded text:
est, judicabitur. Hypocrita igitur, quia secundum est, judicabitur. Hypocrita igitur, quia secundum verba legis quae novit vivere contemnit, et de doctrina favores quaerit, fur judicabitur, quia per hoc quod justa loquitur, laudem sibi vitae justorum rapit. De quo adhuc bene subditur: lenter trahit. --Aspis parvus est serpens, vipera vero prolixioris est corporis; et aspides ova gignunt, atque ex ovis eorum filii procreantur, viperae autem cum conceperint, filii earum in ventre saeviunt, qui ruptis lateribus matrum ex earum ventribus procedunt. Unde et vipera, eo quod vi pariat, nominatur. Vipera itaque sic nascitur ut violenter exeat, et cum matris suae exstinctione producatur. Quid ergo per aspides parvos nisi latentes suggestiones immundorum spirituum figurantur, qui cordibus hominum parva prius persuasione subripiunt? Quid vero per linguam viperae, nisi violenta diaboli tentatio designatur? Prius enim leniter subripit,
Abbreviated transcription (Latin):
dit᷑ suꝑ faciem uniuersȩ t̾rȩ: quia om̃is
fur sicut ibi scriptum est. iudicabit᷑. Quid
nãq est uolumen uolans: nisi scriptura sa¬
cra  Quȩ dũ de cęlestibꝰ loquit᷑. ad supe¬
riora mentis nr̃ȩ intentionẽ leuat. quia
dũ illã suꝑ nos esse aspicimus. ima adten:¬
nobis mentis requies. & illic gaudia ȩterna
numerꝰ decim plicatꝰ denario: fit ꝑfectus.
Hic itaq centuplũ recipit : quĩ & si nichil
habuerit. ipsa tam̃ ꝑfectione mentis. iã
in hoc scło habere nil quęrit. Quia gͦ ꝑ
hanc duplũ nobis ꝓ simplo. reddit᷑: recte
hoc uolumen ꝑuignti cubitos in longum
tendit᷑. qͦđ ꝑ decem dilatat᷑. Sed qͥa hȩc ip¬
sa sacra eloquia ad ȩternã dampnationẽ
sunt eis qͥ illa uł scire nolunt. uł certe sci¬
endo contẽpnunt: recte de hoc uolumine
dr̃. hȩc est maledittio quȩ egrediet᷑ suꝑ fa¬
ciem uniuersȩ tͣrȩ. Et cur maledictio dicat᷑
adiungit. Quia om̃is fur sicut ibi scriptũ

Expanded text:
faciem universae terrae, quia omnis fur, sicut ibi scriptum est, judicabitur . Quid namque est volumen volans, nisi Scriptura sacra? Quae dum de coelestibus loquitur, ad superiora mentis nostrae levat intentionem, quia dum illam super nos esse aspicimus, ima attennobis mentis requies, et illic gaudia aeterna numerus decemplicato denario fit perfectus. Hic itaque centuplum recipit, qui etsi nihil habuerit, ipsa tamen perfectione mentis jam in hoc saeculo habere nihil quaerit. Quia ergo per hanc duplum nobis pro simplo redditur, recte hoc volumen per viginti cubitos in longum tenditur, quod per decem dilatatur. Sed quia haec ipsa sacra eloquia ad aeternam damnationem sunt eis qui illa vel scire nolunt, vel certe sciendo contemnunt, recte de hoc volumine dicitur: Haec est maledictio, quae egredietur super faciem universae terrae . Et cur maledictio dicatur, adjungit: Quia omnis fur sicut ibi scriptum
Abbreviated transcription (Latin):
saturari minimȩ merent᷑. Filũ itaq huiꝰ
hẏpocrite atterentur egestate: qͥa hi qui¬
inhypocrisin ex eiꝰ imitatione nascuntur :
dũ ueritatis soliditatẽ ñ tenent. in cordis
egestate deficiunt. Sequit᷑. Et manue il¬
lirs Rtobent illi dolontor syym. Qͥđ
ꝑ manꝰ: nisi oꝑa Edesignant᷑ Manus
itaq illius ei dolorem reddent: qͥa damp¬
nationẽ iustã ex iniqua recipi& oꝑatione.
Bene autẽ ñ dabunt sed reddent dicitur:
qͥa ꝑuersȩ eiꝰ actiones. ȩternũ ei sup¬
pliciũ qͦsi quoddã debitum soluent. Sed
priusquã ad et̾na supplicia ueniat: qualẽ
se hic exhibeat plenius adiungat. Sequit᷑.¬

Expanded text:
satiari minime merentur. Filii itaque hujus satiari minime merentur. Filii itaque hujus hypocritae atteruntur egestate, qin hypocrisim ex ejus imitatione nascuntur, dum veritatis soliditatem non tenent, in cordis egestate deficiunt. Sequitur: Et manus illius reddent illi dolorem suum. - Quid per manus nisi opera designantur? Manus itaque illius ei dolorem reddent, quia damnationem justam ex iniqua recipietBene autem non dabunt, sed reddent, dicitur, quia perversae ejus actiones aeternum ei supplicium quasi quoddam debitum solvent. Sed priusquam ad aeterna supplicia perveniat, qualem se hic exhibeat plenius adjungat. Sequit
Abbreviated transcription (Latin):
est locꝰ hẏpocrite: nisi cor adulantium:
lbi qppe requiescit: ubi fauores inuenerit.
Oculus gͦ qͥ eũ uiderat ñ uidebit: quia sub¬
tractꝰ in morte stultis amatoribꝰ suis abscon.¬
det᷑. qͥ eũ consueuerant ammirando con¬
spicere.Mec ultra eũ locꝰ suus intuebit᷑:
quia linguȩ adulantiũ hunc ad iudiciũ
fauoribꝰ ñ secunt᷑. Sed tam̃ quo usq uiuit.
ea quȩ ipse agit. &iam sequaces suos doce¬
re ñ desinit: & ꝑ erroris sui prauitatem
alios quoq ad eã quã exhib& generat
simulationẽ. De quibꝰ hic apte subditur.¬
Filu tirs atteueatra eotstatt Serip¬
tũ est. inmaliuolã animã ñ introibit sapi¬
entia. & ꝑ psalmistã dr̃. Diuites eguerunt.
& esurierunt. Si enĩ de erteriori fame
egestas eoꝵ esuries diceret᷑: ꝓfecto diuites
ñ essent. qͥ pane corporis indigerent. Sed
qͥa dũ exterius multiplicant᷑. interius ina¬
nes fiunt: & diuites parit̾ & egentes esse
memorant᷑.: quia uidelic&e pane sapientiȩ

Expanded text:
est locus hypocritae, nisi cor adulantium? Ibi quippe requiescit, ubi favores invenerit. Oculus ergo qui eum viderat, non videbit, quia, subtractus morte, stultis amatoribus suis absconditur, qui eum consueverant admirando conspicere. Nec ultra eum locus suus intuebitur, quia linguae adulantium hunc ad judicium favoribus non sequuntur. Sed tamen quousque vivit, ea quae ipse agit etiam sequaces suos docere non desinit, et per erroris sui pravitatem alios quoque ad eam quam exhibet generat simulationem. De quibus hic apte subditurriptum est: In malevolam animam non introibit sapientia . Et per Psalmistam dicitur: Divites eguerunt, et esurierunt . Si enim de exteriori fame egestas eorum et esuries diceretur, profecto divites non essent, qui pane corporis indigerent. Sed quia dum exterius multiplicantur, interius inanes fiunt, et divites pariter et egentes esse memorantur, quia videlicet pane sapientiae
Abbreviated transcription (Latin):
glista subiungit dicens. Hoc autẽ dixit.
de spũ: quẽ accepturi erant credentes in
eũ. Riuuli gͦ st̃ fluminis: dona sp̃s scĩ.
Riulus est fluminis caritas. riuulus est¬
fluminis fides : riuulus est fluminis spẽs.
Sed qm̃ om̃is hypocrita nec dm̃ nec ꝓximũ
diligit. cũ transitoriã mundi głam quer it.
riuulos fluminis ñ uid&. qͥa inrigatione
ñ infundit᷑ caritatis. Hypocrita dũ pͣsentia
lucra quęrit. munera futura despicit: &
fidem ñ habens. riuulos fluminis mente
ñ uid&r. Quia fides. est rerum argumentũ
ñ apparentũ. Et dũ retin& hẏpocrita quae
uident᷑: spẽ neggligit eoꝵ quȩ ñ uidentur.

Expanded text:
ta subjungit, dicens: Hoc autem dixit de spiritu quem accepturi erant credentes in eum. Rivuli ergo sunt fluminis dona Spiritus sancti. Rivulus est fluminis charitas, rivulus fluminis fides, rivulus fluminis spes. Sed quoniam omnis hypocrita nec Deum, nec proximum diligit, cum transitoriam mundi gloriam quaerit, rivulos fluminis non videt, quia irrigatione non infunditur charitatis. Hypocrita, dum praesentia lucra quaerit, munera futura despicit, et fidem non habens, rivulum fluminis mente non videt, quia est fides rerum argumentum non apparentium . Et dum retinet hypocrita quae videntur, sp
Abbreviated transcription (Latin):
dormitNt. Origo prauȩ inchoationis:
causas culpe &iam pͣsumendo multiplicat.
Dũ enĩ male ag̾e qͥsq cȩperit: usu iam dete¬
rius in hoc qͦđ inchoauerit excrescit. Qͥđ
itaq adolescentia huiꝰ hẏpocritȩ : nisi ĩ¬
choatio prauitatis est.In adolescentia qͥp¬
pe iam libido feruescere inchoat: & tc̃
adolescentiã hypocrita hab&: cũ appetere
& amplecti libidinẽ głȩ cȩperit. Quã ĩ
eo dũ adulantiũ blanda fomenta multi.¬
plicant : robustiorẽ reddunt. & quasi in
ossa conuertunt. Hoc enĩ qđ male cępit :
peius cotidie ꝑ consuetudinẽ roborat.
Dicat᷑ itaq ossa eiꝰ implebunt᷑ uitiis ad.

Expanded text:
runt. --Origo pravae inchoationis causas culpae etiam praesumendo multiplicat. Dum enim mala agere quisque coeperit, usu jam deterius in hoc quod inchoaverat excrescit. Quid itaque adolescentia hujus hypocritae nisi inchoatio pravitatis est? In adolescentia quippe jam libido fervescere inchoat. Et tunc adolescentiam hypocrita habet, cum appetere et amplecti libidinem gloriae coeperit. Quam in eo dum adulantium blanda fomenta multiplicant, robustiorem reddunt, et quasi in ossa convertunt. Hoc enim quod male coepit, pejus quotidie per consuetudinem roborat. Dicatur itaque: Ossa ejus implebuntur vitiis
Abbreviated transcription (Latin):
POTUFRINT¬
sophar naamathitis uerba testant᷑. qͥ de ore
extremi iudicuĩ terrorem considero: idcir¬
co cogitationũ tumultib intimore consun¬
dor. Tanto se qͥppe amplius animꝰ in cogi¬
tatione dilaniat: qͣnto illud esse terribile
quȩ agere neglerit. mͦ reprehensibilia
in quibꝰ est. mͦ recta quȩ sibi adhuc deesse
conspicit. sollicito pauore ꝑpendit. Sed¬
amici beati iob. cũ assiduitate uitȩ illius
edocti bene uiuere nouerint: pensare tam̃
subtilit̃ dĩ iudicia nescientes. mala hic us¬
toꝵ quempiã posse recipere ñ credebant.
Unde & eundẽ scm̃ uirũ iniquũ esse suspi¬
cati sunt: quẽ flagellatũ uiderunt. Atq

Expanded text:
potuerintophar Naamathitis verba testantur, qui de ore extremum judicii terrorem considero, idcirco cogitationum tumultibus in timorem confundor. Tanto quippe se animus amplius in cogitatione dilaniat, quanto illud esse terribile e agere neglexit, modo reprehensibilia in quibus est, modo recta quae sibi adhuc deesse conspicit, sollicito pavore amici beati Job cum assiduitate vitae illius edocti bene vivere noverint, pensare tamen subtiliter Dei judicia nescientes, mala hic justorum quempiam posse recipere non credebant. Unde et eumdem sanctum virum iniquum esse suspicati su
Abbreviated transcription (Latin):
te blandirẽ. Sed sinistrã ad gladiũ mittit:
qͥ latent̃ ex malitia ꝑcutit. Hinc de ipso
quoq eoꝵ capite scriptũ est. Sub lingua eiꝰ
labor & dolor. Qui enĩ ñ aꝑte mala quȩ
cogitat ostendit: laborem ac dolorẽ eoꝵ
quoꝵ mortẽ appetit. ñ in lingua exerit sed
sublingua p̃mit. Bene autẽ de hoc hypo¬

Expanded text:
te blandiri. Sed sinistram ad gladium mittit, te blandiri. Sed sinistram ad gladium mittit, i latenter ex malitia percutit. Hinc de ipso quoque eorum capite scriptum est: Sub lingua ejus labor et dolor . Qui enim non aperte mala quae cogitat ostendit, laborem ac dolorem eorum quorum mortem appetit, non in lingua exerit, sed sub lingua premit. Bene autem de hoc hypo
Abbreviated transcription (Latin):
hẏpocrita. malitiã sue prauitatis aꝑir&.
Sed sicut pleriq iustoꝵ cũ qͦsdã agere ꝑ-¬
uerse conspiciunt. qui duris st̃ increpati¬
onibꝰ feriendi. in lingua asperitatẽ sumint
sed sublingua mentis suȩ benignitatẽ con
sue dulcedinẽ aꝑire infirmis nolunt. sed
loquentes quadã eos asper itate ferunt. &
tam̃ int̾ uerba aspera qͣsi latenter quiddã
dulcedinis int̾ mittunt. hi uidelic& ñ in
lingua. sed sublingua habent dulcedinem:
quia int̾ dura quȩ ꝓferunt. emittunt
quȩdã blanda & dulcia. quibꝰ contristati
mens. possit ex benignitate refoueri. Ita qͦq¬
ꝑuersi quiq quia malũ ñ in lingua sed
sub lingua habent: sermonibꝰ dulcia p̾ten¬
dunt. & cogitationibꝰ ꝑuerse moliuntur.
Hinc est & enim qͦđ ioab amasẽ mentũ
dextra tenuit : sed sinistrã ad gladiũ laten¬
ter mittens. eius uiscera effudit. Dextra
qͥppe mentũ tenere est. qͣsi ex benignita¬

Expanded text:
hypocrita malitiam suae pravitatis aperiret. hypocrita malitiam suae pravitatis aperiret. Sed sicut plerique justorum, cum quosdam agere perverse conspiciunt, qui duris sunt increpationibus feriendi, in lingua asperitatem sumunt, sed sub lingua mentis suae benignitatem contsuae dulcedinem aperire infirmis nolunt, sed loquentes quadam eos asperitate feriunt, et tamen inter verba aspera quasi latenter quiddam dulcedinis intermittunt, hi videlicet non in lingua, sed sub lingua habent dulcedinem, quia inter dura quae proferunt emittunt quaedam blanda et dulcia, quibus contristati mens possit ex benignitate refoveri. Ita perversi quique, quia malum non in lingua, sed sub lingua habent, sermonibus dulcia praetendunt, et cogitationibus perversa moliuntur. Hinc est enim quod Joab Amasae mentum dextera tenuit, sed sinistram ad gladium latenter mittens, ejus viscera effudit . Dextera quippe mentum tenere est quasi ex benignita
Abbreviated transcription (Latin):
&iã ea quȩ hab&. Unde bene nunc dicit᷑.
Ossa eiꝰ implebunt᷑ uitiis adolescentiȩ eiꝰ.
Quia cũ leuis ac mobilis multa puerilit̃
facit: &iam in his quȩ fortia egerit inuitio
mollescit. Quȩ uidelic& eiꝰ ossa cum eo in-
puluere dormient: qͥa scilic&e sicut puluis
est om̃is simulatio illa quã agit. ita in illo¬
& siquid hab& ualidũ omni soliditate ua¬
cuat᷑: ut ꝑ uirtutis arrogantiã hoc quoq
ꝑdat. qͦđ in eo potuit esse uirtutis. Ossa
gͦ cũ eo inpuluere dormire est: cũ prauis
eiꝰ actibꝰ &iam siqua sunt bene acta de-¬
LiNGUa sya. Inore hẏpocritȩ malũ dulce
est: qͥa ei est iniquitas suauis inm̃te. Os
qͥppe cordis cogitatio est: de qua scriptũ est.
Labia dolosa: incorde & corde locuti st̃
mala. Sed hoc malũ qͦđ in ore hypocritȩ
dulce est sublingua eius abscondit᷑. quia
asperitas malitiȩ quȩ lat& inm̃te. subteg.¬
mine blandȩ locutionis oꝑit᷑. Malũ nãq
in lingua & ñ sublingua ess&: si loquens¬

Expanded text:
iam ea quae habet. Unde bene nunc dicitur: Ossa ejus implebuntur vitiis adolescentiae ejus. Quia cum levis ac mobilis multa pueriliter facit, etiam in iis quae fortia egerit in vitio mollescit. Quae videlicet ejus ossa cum eo in pulvere dormient, quia scilicet sicut pulvis est omnis simulatio illa, quam agit, ita et in illo si quid habet validum, omni soliditate vacuatur, ut per virtutis arrogantiam hoc quoque perdat, quod in eo potuit esse virtutis. Ossa ergo cum eo in pulvere dormire est cum pravis ejus actibus etiam si qua sunt bene acta delingua sua. - In ore hypocritae malum dulce est, quia ei iniquitas suavis in mente, os quippe cordis cogitatio est, de qua scriptum est: « Labia dolosa in corde et corde locuta sunt mala . » Sed hoc malum quod in ore hypocritae dulce est, sub lingua ejus absconditur, quia asperitas malitiae, quae latet in mente, sub tegmine blandae locutionis operitur. Malum namque in lingua et non sub lingua ess
Abbreviated transcription (Latin):
lo enĩ qͦđ diligit parc& qͥa ñ hoc insemoip.¬
so pęnitendo ꝑsequit᷑. Unde & addit᷑: ñ dere¬
linqu& illud. Si enĩ uell& relinquere: nequa¬
quã parcer&. quia ꝑsequeret᷑. Sed hoc celat
ingut ture.: quia sic seruat incogitatione. ut
nũquã ꝓferat inuoce. Sequit᷑. Panis ⁊ius¬

Expanded text:
o enim quod diligit, parcit, quia non hoc in semetipsum poenitendo persequitur. Unde et additur: Non derelinquet illud. Si enim vellet relinquere, nequaquam parceret, quia persequeretur. Sed hoc celat in gutture, quia sic servat in cogitatione, ut nunquam proferat in voce. Sequitur: CAPUT XI