comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mali medicamntum. ⁊piscopo sib: latia
congrãteilante egreditur ille capiena que
Spopomtoat allemptaro . quadam die pdogit
ciõ portam caẜt elli pulsana q forda rogat
siti as A dalbcoto ad ⁊d focillandum poculum
milty quõi cum celcoetaꝵ allatum Ruissit
et cbibisssi nuncium alloguituꝵ pqmino
tuo inguit co mia parte magnan gentea
nunciato parita d hec heoba nariand
curato quod uita sospite hoc sibi poculum
dictia abiit. Captatosdemdo consilio ep:¬
ortu̾no triginta hamaa priparat in qui.¬
baa singuloa bingulia militea eleados
loricatoa / galcatoa en sibua q procinctor

Expanded text:
medicamentum. Episcopo sibi satis congratulante, egreditur ille cupiens quae spoponderat adtemptare. Quadam die pergit ad portam castelli, pulsans fores, rogat sibi ab Adelberto ad refocilandum poculum mitti; quod cum celeriter allatum fuisset et ebibisset, nuncium alloquitur: Domino tuo, ait, ex mea parte magnas gratias nunciato, pariter et haec verba narrare curato, quod vita sospite hoc sibi poculum dictis abiit. Captato deinde oportuno tempore, 30 hamas praeparat, in quibus singulis singulos milites electos loricatos et galeatos ensibusque praecinctos
Abbreviated transcription (Latin):
regumima. hic opcha a dexessoribua suia
ineopta sciliar monactanii fanctĩ ꝓetri amr¬
plisucationdm tocie: comprouin chalium mi-
quõd Cungia dicitur. obiit/ relatus ꝙ a
Trebibensibua ꝑg momas tibio fancte Boetra

Expanded text:
a a decessoribus suis incepta, scilicet monasterii sancti Petri amplificationem, perfecit, conprovincialium miliquod Tuingia vocatur obiit , relatusque a Treberensibus, in monasterio sancti Petri
Abbreviated transcription (Latin):
ecceesia sauecti Stephani gotra cas triui
Amdcnachi Forum quoq quod car oate
portam nudiam constitutum de Rrequditia
unprouintia lium fatiarcelebre Ee Rambsum
orta intre anta de negociatora gratui
simultate co .d loco ⁊ in wagasatiam
traus latum eEt de de hes Sactenuar.
cichliri as papa beatum Bonitacium
odbrina & opcoatione clatum Trebdenfi
.Remensi ieccesiae uisitatorem a spiritu¬
alium negociorum proui sorum constitunt
cum Milo ⁊ ycaunna ra utrariuligete r¬
nceot. Intaea Rarolua ecclesiarum desi¬
trucor moritur De quo nocte guãdam
⁊euilatum Rt sancto deudhaio Aourtlianctie¬
si piscopo quia issa ini infiono ingib iori
Qui accito domino Bondlacio Romancee

Expanded text:
ecclesia sancti Stephani extra castrum Andernacum. Forum quoque, quod erat ante portam Mediam constitutum et frequentia comprovincialium satis celebre et famosum, orta inter cives et negotiatores gravi simultate, ex eo loco in Wagasatiam translatum est. Et de his actenus. 25. Zacharias papa beatum Bonifacium, doctrina et operatione clarum, Treberensi et Remensi ecclesiis visitatorem et spiritualiumcum Milo tirannus res utrarumque teneret. Interea Karolus ecclesiarum destructor moritur . De quo nocte quadam revelatum est sancto Eucherio Aurelianensi episcopo, quia esset in inferno inferiori. Qui accito domno Bonifacio, Romanae
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutem coiocitari ꝓntabant ndtu mortia
negeesto. mueta pretcoca de sucoibua
atꝙ eorum motu . de mundi ac Rcbrarum
potestate deorum disputabeui i suuc̃ri:¬
tutu trad haut. Altium genua cuat
Equitum. hii cum uat sosua atq aliq uõi
bellum accidit quq̃d autẽ ubaritr aduentũ
quotamia accidce solebat uti aue iphi durnties
Infiorem aut allataa propulsarent᷑: aunea in
hillo uibsabantur ⁊ atꝙ dt̃um ut quifs cuat
giebe t cariiia amplis fimise ⁊rta plurimos

Expanded text:
virtutem exercitari putabant, metu mortis neglecto. Multa praeterea de sideribus atque eorum motu, de mundi ac terrarum potestate deorum disputabant, et juventuti tradebant.--Alterum genus erat equitum. Hii, cum erat usus, atque aliquod bellum accidit, quod ante Caesaris adventum fere quotannis accidere solebat, uti aut ipsi injurias inferrent aut illatas propulsarent, omnes in bello versabantur; atque eorum, ut quisque erat genere et copiis amplissimus, ita plurimos
Abbreviated transcription (Latin):
rum pogt se consbituit gui monas Rioium
sancti y aulini a barbaria cum predictia
uas latoribua urbia de solatum ⁊dparauit
tobi d ipse sepul tua quiescit  lui Iui :¬
cessĩ Uolusianua. ħ ia priui legium dñdu
a papa Bil uestro hui srbi per beatum

Expanded text:
rum post se constituit: qui monasterium sancti Paulini a barbaris cum praedictis urbis vastationibus desolatum reparavit; ubi et ipse sepultus requiescit . Cui successit Volusianus. Hic privilegium dudum a papa Silvestro huic urbi per be
Abbreviated transcription (Latin):
bell̃o obtintnu alhĩq grauita depopulatire¬
ꝑ.  alt mortem autem Uabent iuiafi qui
poẜt p̾codo sium cum Martiano iip uaũit¬
peoauitia fuscepit impdoim sab quo ciarta
in urbe Senator nontine Euetute qui ha-¬
buit uxorem pulchcorimam in qͣuam depibii¬
proauitua amord turpi. Simulana igitur
infirmitatem pracopit ut onutea senate a
urbiat eum uisitarent. Ueuit ince aliar
uỹor Rucii de ab to rłruprata silentiedor

Expanded text:
bello optinuit, eamque graviter depopulatus est. Post mortem autem Valentiniani, qui post Theodosium cum Martiano imperavit, Avitus suscepit imperium; sub quo civitas in urbe senator nomine Lucius, qui habuit uxorem pulcherrimam, in quam deperiit Avitus amore turpi. Simulans igitur infirmitatem, praecepit ut omnes senatrices urbis eum visitarent. Venit inter alias uxor Lu
Abbreviated transcription (Latin):
.Lii. doseipulorum domine fui Ioclua Ua¬
Dlicharium piscapum ordinatit Ualibium
rac̃onuun Mlatconum srõlraconum conseroa ᷑¬
me : Benoa statim in opua predicatiobuat
derixit/ alfiod q cumi eoa ĩdoncoluiroa
Cx muetiteni ansuctum. Matumium alias

Expanded text:
72 discipulorum Domini fuit tercius, VaEucharium episcopum ordinavit, Valerium diaconum, Maternum subdiaconum consecravit. Quos statim in opus praedicationis direxit aliosque cum eis idoneos viros, Clementem, Mansuetum, Memmium alios
Abbreviated transcription (Latin):
nuctu diuigo ruente captaceẜt ciuitaa a wanr¬
dalia. domde urbem Hres corum uix iam
in ẜarius. iqiuitatiarĩ stqin amꝑhiteatro S
quãm munidantulihenta eẜt. P ost hac
cuitas liuitateat uabliarum quuadahe

Expanded text:
ruens, capta est civitas a Wandalis. Deinde urbem Trebirorum, vix jam in harena civitatis, id est in amphiteatro, quam munierant, liberata est. Post haec cunctas civitates
Abbreviated transcription (Latin):
Aiusum. priuignoa suoa mĩ su ad hallia¬
aũ rebellantea pacandor⁊ Este estt libaoiur
gui post. dugustum. imp eauit. hia dogo
cum droͣso ad Renum un loco qui dicitur
binga contra oillorr dimicauit in quo con:¬
Fligie d enfua occisua est. Libaoiua post
magnam druseane ⁊ urbatua stragem taño
couentiffime uigat ecidioun in eo prelio
omnea ecõpios Tribiborum: Galli usqme ad
intritionem deleti Iccdr. dru sua Magone¬
Hiam iclatua est ibig seputtua. Igs tare

Expanded text:
usum privignos suos misit ad Gallias rebellantes pacandas. Iste est Tiberius, qui post Augustum imperavit. Hic ergo cum Druso ad Renum in loco qui dicitur Bingis contra Gallos dimicavit. In quo conflictu Drusus occisus est. Tiberius post magnam Drusiani exercitus stragem tandem cruentissime vicit. Ceciderunt in eo praelio omnes copiae Trebirorum; Galli usque ad internitionem deleti sunt. Drusus Mogonciam relatus est, ibique sepultus. Igitur
Abbreviated transcription (Latin):
ad reddecdum dominꝰ fauiulatum insit
assistcoe ⁊ beatum ycoo Gallum ndquaquam
passus dt a se separari e Di Functo hocoo apor¬
noculo episcopo ⁊congregati Tabiiti elebici
ad rdoicum ⁊tgrrn sanctum. dallum pr¬
Iobatit episcorum. Quibuia ille ait. It
R aliu roguirrt. Gallum enim diatonum
alibi habeo destinatum id lune cligentaꝵ
sanctum Nicetiam ⁊ piscõpum statuiount
abbatem yrbia ⁊ emonicina Qui Iuccolitt
Magis ina dis cipulua quadem niceti
usiga temporibua in parrochia tiebboꝵ

Expanded text:
ad reddendum Domino famulatum jussit assistere. Beatum vero Gallum nequaquam passus est a se separari. Defuncto vero Aponoculo episcopo, congregati clerici Treberici ad Theodericum regem, sanctum Gallum petebant episcopum. Quibus ille ait: Ite et alium requirite, Gallum enim diaconum alibi habeo destinatum. Tunc eligentes sanctum Nicetium episcopum statuerunt, abbatem urbis Lemovicinae .--Cui successit Magnericus , discipulus ejusdem Nicetii. Cujus temporibus in parrochia
Abbreviated transcription (Latin):
dopessicet propinqui quat conueiuebant
& de morte ĩ si rede in suspitiontim nenĩt
ra coaur pͬroi cuet u G allorum magnifica L
sumptuosa. Oum̃a qua umia cord. fuissa
arbitrabantur infobant etiam animalia.
ie iupra h que mimoriam scoui de clienten.
q uot ab hra dilidtoa esꝑe constatat. ostia
consetia una co nabantur. ħ as. bami¬

Expanded text:
s propinqui conveniebant, et de morte si res in suspitionem venit, ra erant pro cultu Gallorum magnifica et sumptuosa; omnia quae vivis cordi fuisse arbitrabantur inferebant, etiam animalia; ac paulo supra hanc memoriam servi clientes, quos ab his dilectos esse constabat, justis con
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ Qui mox apũ dnodegalensem synõdur
condemunatue Trbeuim ad mnaxinium Impe¬
ratorem confugit ubi urore suo propalato
iussu Maximi ab Quodio prdfeto pretorii
gladio addictua est cum Eutrochia piofidi
rectoria coninge/ Ratroma felicissimo de
In liand multia galiiaibroria sui cõlortibur
Ad hanc hebesim dauinandam : concilium

Expanded text:
. Qui mox apud Burdegallensem synodum condempnatus, Treberim ad Maximum imperatorem confugit. Ubi errore suo propalato, jussu Maximi ab Evodio praefecto praetorii gladio addictus est , cum Eutrochia Delfidi rectoris conjuge et Latroniano, Felicissimo et Juliano multisque aliis erroris sui consortibus. Ad
Abbreviated transcription (Latin):
principta Trib cotum ppliquit. dps demĩs
a Chcodosio iiy dtalia ppdo emptua dt filiua
quõqs eiuol gladio in gratiani Es codosiy oc¬
cisua est edam nuine aliquli de fancto ẜe¬
bice dicanua. huc fecit bafilicam grandem in
honorem dei greuitricia in campo Maristio
ocod pedum longitudinia e ed la titypua
ninqua cotpora martyrum a Rictiouaro
passotum uehg ad sua tempora dihiota ⁊
in comꝑosita gonorifice Iumit banire. Corpur
quoꝵ sancti Paul mi qñod suo tempori¬
toto regno adunatias de łrigia detulaat
facta copta in codem monartiio medio coip¬
te cum farcia cath mia suspendet. Aple

Expanded text:
principes Trebirorum reliquit. Ipse deinde a Theodosio in Italia peremptus est, filius quoque ejus gladio in gratiam Theodosii occisus est.--Jam nunc aliquid de sancto Felice dicamus. Hic fecit basilicam grandem in honore Dei genitricis in campo Martio 410 pedum longitudinis, 120 latitudinis, in qua corpora martirum a Rictiovaro passorum, ad usque sua tempora disjecta et incomposita, honorifice tumulavit. Corpus quoque sancti Paulini, quod suo tempototo regno adunatis de Frigia detulerat, facta cripta in eodem monasterio, medio criptae cum ferreis catenis suspendit. Ipse
Abbreviated transcription (Latin):
magni gdoinit nobilitate larua uir
nomine Aotgadus. Quño dominice iurar:¬
natiomia dece li cathidram Hetti Tubgau¬
dũa eltinuit. hic simplix fedictua est a
othario impiratore adultto ⁊ Gunthio.
olouiensi archidpiscopo de consentir in de¬
iectione Tubbegae uxoria iug̃dem Lotharii
taeso accusata. Iimo di Finiuir in lynodo
quod fcilicer ipha fuitler confesla semetip¬
lam gamani fratria incdẜtuoso pollutan
Fuissa concubitu: hante enim falsam infa:¬
miam Lotharina cun hia piscopia
compo suibat / cupiena hoc mõdt reginam
quam ipse adoldseene concubinam habuiuat

Expanded text:
magne in germinis nobilitate clarus, nomine Ruotgaudus . 26. Anno dominicae incarnationis 851 847 cathedram Hetti Tietgaudus obtinuit. Hic simplex seductus est a Lothario imperatore et adultero et Guntero Coloniensi archiepiscopo, et consensit in dejectione Tietbergae uxoris ejusdem Lotharii falso accusatae ; immo definivit in sinodo, quod scilicet ipsa fuisset confessa semetipsam fratris germani incestuoso pollutam fuisse concubitu. Hanc enim falsam infamiam Lotharius cum his episcopis composuerat, cupiens hoc modo reginam s episcopi, quam ipse adolescens concubinam habuerat,
Abbreviated transcription (Latin):
qualita ria orta es sa uoluntas atq fortu¬
na d prtubum n eit mocesti esseu. Tune
opount fltoe de pio illia congratulati sum
⁊ diumemanibnt se orationi bua eorum
reutosi lunt ad palatium. Illi auctem man:¬
lioune in codem loço. habibant antem ambo
sponsar que posttaguam hoq̃ audubunt
tiam ipla uirginitatem suam deo dicarunt
Qaxuua imparator de Erebibr cum mar¬
filium infantili etate imꝑtatorem cõstitũt

Expanded text:
fortuna, et petierunt ne eis molesti essent. Tunc coeperunt flere, et pie illis congratulati sunt, et commendaverunt se orationibus eorum, et reversi sunt in palacium; illi autem manserunt in eodem loco. Habebant enim ambo sponsas, quae, posteaquam hoc audierunt, etiam ipsae virginitatem suam Deo dicarunt. 22. Maximus imperator de Treberi cum main infantili aeta
Abbreviated transcription (Latin):
lacu astana suprãdicta non hasentia aquan
ipsa qua cũl. um comprchendendum cum iudctia¬
bũa uemibatur ꝑost annol huigrauit ai
alium locum. Igitur beatua Maximinus
ibiq domino se uocant᷑ qui uit in pacd.

Expanded text:
ntis aquam ipsa qua ad eum comprehendendum cum judicibus veniebatur, post tot annos emigravit ad alium locum. Igitur beatus Maximinus ibique Domino se vocante quievit in
Abbreviated transcription (Latin):
Cui succoffir beatdi Maximinua iscipulur
ipliua qui effratam Colonieusem harticus
deposuit  Semuinum in loco qua subror¬
gauite Hanasium Arixandrinum ipiscopum
ꝑdosecutionem onstantii impatoria fugi¬
entem honori fice suscepit a intidpĩdue
Mam autea toto profuguit oioe uagabatuo / nd
ullua ci ad latendum supidat locue. Tabum

Expanded text:
Cui successit beatus Maximinus, discipulus ipsius, qui Eufratan Coloniensem hereticum deposuit, et Severinum in loco ejus subrogavit. Athanasium Alexandrinum episcopum, persecutionem Constantii imperatoris fugientem , honorifice suscepit et intrepidus. Nam antea toto orbe profugus vagabatur, nec ullus ad latendum ei
Abbreviated transcription (Latin):
ueucanduii nforot / a quae bello: oldepilla
in Bnum Locum cotibibant. NMulti&ui
consereatia lociayolip de adhlla consipicari
licebat. Manq sepẽ accidit ut neglecta
quispiam religione. aut capta octualtard aut
aum ibi horum delictorim um contiatu
cond̃fitutum .uat. Dabii sa sicur &¬
omnca Galle abdito. pata prog. hiusato.
piedicabant dg . Dlioptbua prõditus dictbãt

Expanded text:
dimicandum foret, ea quae bello cepissent in unum locum conferebant. Multis in consecratis locis olim et adhuc conspicari licebat. Neque saepe accidit, ut neglecta quispiam religione, aut capta occultare aut ium ibi horum delictorum cum cruciatu constitutum erat. Treberi se sicut omnes Galli ab Dite patre progeneratos praedi
Abbreviated transcription (Latin):
minatum Iul tandem ciue le bellum mobist
Constaitii primo besariat drhine Augnste
rdparatiie imꝑioium. hic multa al ciuentia
coga hominca y coga deu uaro adl igiont
maxima stibatur / iꝙ piorum sainguiue
regnum suum macul auit  neq ora tionin
domoa deẜtruxit sos des cultorer d inuatior¬
ni habuit E honori. hic non mõdo quiabi.¬
Lit scd itiam uenuabi lia Tribiibua fuit
ꝑrecippe quõd Dio letiani suspectam prũdeã᷑¬
tiam & M axiunani Rictionari q sangui¬
ꝑyia Alemannoa qui iam a temporibur
Ualiiauu Impiratoria l rdbiorum confima
deuastabant in iplia finibua Crebtuorum
aggies sua magna strage del cuit birca
Lingonat die una aduibsam de secundam
fortunam ippcotua Et. NamIcum ⁊dpenti
barbatia in gruentibua intra cirtatehissa

Expanded text:
minatum tandem civile nobis Constantii, primo caesaris dehinc augusti, reparatur imperium. Hic multa clementia erga homines, erga Deum vero religione maxima utebatur, neque piorum sanguine regnum suum maculavit, neque orationum domos destruxit, set Dei cultores venerationi habuit et honori. Hic non modo amabilis set venerabilis etiam Treberibus fuit, praecipue quod Diocletiani suspectam prudentiam et Maximiani Rictiovarique sanguiHic Alamannos, qui jam a temporibus Valeriani imperatoris Trebirorum confinia devastabant, in ipsis finibus Trebirorum aggressus, magna strage delevit. Circa Lingonas die una adversam et secundam fortunam expertus est. Nam cum repente, barbaris ingruentibus, intra c
Abbreviated transcription (Latin):
hic eo Nlẽna Crebtuorum nobilis simã
fonsfantimun filium prococauit / impdato :¬
rem q ualliarum ⁊eliquit qui tiam totia
regui monarchiam par maxima bela obti.¬
nuir Beatissima udo mati eiua tlilena
cũm magno ixcbcitu Ihuosoliniam ꝓcorixit
ibiqs cum dai adiutorio lignum sance ducir
iuenie. qua inuentione alibrata papar
Sxludẜtrum adiir / magnia procibua depos¬

Expanded text:
issima Constantinum filium procreatum imperatorem Galliarum reliquit, qui etiam totius Romani regni monarchiam per bella maxima solus obtinuit. Beatissima vero mater ejus Helena cum magno exercitu Jerosolimam perrexit, ibique cum Dei adjutorio lignum sanctae crucis invenit. Qua inventione celebrata, papam Silvestrum adiit, magnis precibus depos
Abbreviated transcription (Latin):
Marie. ubi  congrdopitionem unginu
ngtituit quarum matraa s̾nbunt ¶r.¬
mina dl modesta filras Sagobibti: At i
aliam in. palatio antiquosin ssubiribio
sito congregatioyem uirginam noctituit
quibua matrem Basilisiam profeait. i
ooclesiam sancti Martini in pago megine
Iam conitruxit eoclesiam sanati Sirpẽ¬
riaui ad littua Mosille ibiꝙ congregadem
uriginum instituit quarum matrem sororen¬

Expanded text:
it; ubi et congregationem virginum instituit, quarum matres fuerunt Irmina et Modesta, filiae Dagoberti. Itemque aliam in palacio antiquo in suburbio sito congregationem constituit, quibus matrem Basilissam praefecit; et ecclesiam sancti Martini in pago Megine . Item construxit ecclesiam sancti Simphoriani ad litus Mosellae, ibique congregationem virginum constituit
Abbreviated transcription (Latin):
Lin cunitoio saucti rucharii sepeliuit. Be¬
atua ueoo ⁊ Rubentina pir reuilationem do¬
mini uieuir in uGumnaniam/ ibi ꝙ super flu¬
ntrun qui Logana dicituo ecldsiam dificauit
en qua d ioguiescit Poiesul ⁊ co de mait¬
hristi paulinua a Constaitio impacrtore
uaa fũci causa in frigiam goul ditinatur
ibiq pro nomine Christi dicollatur ac sepe.
tonina de quo in tripartita historia lagitur
Britonium Roma Ruisse cum Damasco papa
qui iple Mara gentilit& appellatur. in
nofitro scomone souat urrg̾inem dulcem horus
temporibua ureci cum magna manu Tul̃aim
inuascoe d cãdibua R rapinia de incendia
grauitor a ttrinibe. Auno dominice intarnar¬
tionia coce ui Maxinua stremina quĩdem
Augusto dignua nisil cdirtra saconmleita
in Britannia inuitua impiator co calia

Expanded text:
Beatus vero Lubentius per revelationem Domini venit in Germaniam, ibique super fluvium qui Longana dicitur ecclesiam aedificavit; in qua et requiescit. Praesul vero et martChristi Paulinus a Constantio imperatore verae fidei causa in Frigiam exul destinatur , ibique pro nomine Christi decollatur et sepeliinde Brittonius, de quo in tripertita historia legitur Brittonius Romae fuisse cum Damaso papa: qui ipse Mars gentiliter appellatur, in nostro sermone sonat virginem dulcem. Horum temporibus Greci cum magna manu Treberim invasere et caedibus et rapinis et incendiis graviter attrivere. 20. Anno dominicae incarnationiAugusto dignus nisi contra sacramenti in Britannia inuitus propemodum a
Abbreviated transcription (Latin):
Uex de ixitiu infelicnt conguchitur filice
qula uoo confilut est in dourino orar¬
Rioui tota nocta incumbit. dem̃de missia¬
in on picella digitia nequam spiatum a
corpore abegit obsetso. L cõd auraculam
impaator cibuena immensoa aurri War.¬
egenti fannulos sacoos odđot saccõdoti Ruos¬

Expanded text:
ex de exitu infelicis conqueritur filiae. Ille vero confisus in Domino, orationi tota nocte incumbit, deinde missiin os puellae digitis, nequam spiritum a corpore abegit obsesso. Quod miraculum imperator cernens, immensos auri argentique cumulos sacro offert sacerdoti
Abbreviated transcription (Latin):
resutrectionia a Impd fndunt. Sanctus das
Qucharina posequam in Rlegia / multoa ad
Fiden lhristi mbuit / Iansad alia loca
migrare dispolitnat balos dixir in detian
factua est tandemꝙ pastead itrudit Euber¬

Expanded text:
resurrectionis inposuerunt. Sanctus vero Eucharius postquam in Elegia multos ad fidem Christi inbuit, jam ad alia loca migrare disponens, valedixit in Elegia fectus est; tandemque perfecto it
Abbreviated transcription (Latin):
& nomen acquirie : que alii adifictuibunt
cuncta deẜtrur⁊ de popullum. guem supibad
iñta fice. Nam n̾ec ãdificia indliora ac prdcio:¬
siora facira p̃otea : noq plua rem magnam
prs guam nomih tuum el euea Qui eds Renum
apiud Moguntiam pdute ingnioso tran siena
plimum ipsam̃ ciuitatem cum populo ciua de¬

Expanded text:
et nomen adquirere, quae alii aedificaverunt cuncta destrue, et populum quem superas interfice. Nam nec aedificia meliora ac preciosiora facere potes, neque plus rem magnam, per quam nomen tuum eleves. Qui Renum apud Mogonciam ponte ingenioso transiens, primum ipsam civitatem cum populo ejus de
Abbreviated transcription (Latin):
uat omñia Gallorum adeo didita roligioni.¬
bua/ atq os cam causam qua cuant alfocti
grauoribua morbia / quõd i peuieulit
prdliia ꝙ u çosabantur aur prq dictimio
dibua utibantuo quõd pro uita homimia
habebant sacoitiçia. Alii magnitudine
Iumani᷑ simulachra habebant querum con¬
Iecta uiminibua membra uiuia hominibur
complebant qui bua Iuccoslia corcumuenti
flamina puribantur hominea. Supplicia
corum quiin turto aut la trocinio aut
aliqua nopa foreur comprchensi gradiora
diia inmortalibua esse arbitrabantur
sd cuui equa gnbia copia de ficibiti
Tiam ad innoceutium siuplicia de scendi haut
bam Alurima sunu lachra Ihunt omnium atri

Expanded text:
ionibus, atque ob eam causam, quo erant affecti gravioribus morbis, quodque in periculis praeliisque versabantur, aut pro victimis dibus utebantur, quod pro vita hominis,uta sacrificia. Alii magnitudine immani simulacra, quorum contexta viminibus membra vivis hominibus complebant, quibus succensis circumventi flamma exanimabantur homines. Supplicia eorum qui in furto aut latrocinio aut aliqua noxa forent comprehensi gratiora diis immortalibus esse arbitrabantur. Set cum ejus generis copia deficeret, etiam ad innocentium supplicia descendebant. erant plurima simulacra. Hunc o
Abbreviated transcription (Latin):
st Cunc quĩdam e militantibuat ppalatio
nõmind Pontianua asih allioe roibua contu¬
benalibua suia xint deambulatum iortor
muro contiguoa. Illie forte uno orum Iub
sistenti al iia duo ueinbune ar̃ cillam sancti
Eucharii. ubi habitabane scom det paupda
qͥualium ẜt regnum cclorum de inuenidum coc
dicem in quo scripta dat uita Antomii Sudi
uuna eorum cepit legtoe ⁊ imitari

Expanded text:
nc quidam ex militantibus palacio, nomine Pontianus, cum aliis tribus contubernalibus suis exivit deambulatum in hortos muri contiguos. Illic forte uno eorum secum subsistente, alii duo venerunt ad cellam sancti Eucharii, ubi habitabant servi Dei pauperes, qualium est regnum coelorum, et invenerunt ibi codicem, in quo scripta erat vita Antonii. Quam unus eorum coepit legere et mirari
Abbreviated transcription (Latin):
buruar: Ioluctari grauita dominua A
hoc cum ndquagitam esse tacturum as seuti¬
uaut. aridem lyoc pacto incm di diba
citeluiui: ut si die constituta sconua quõd
ꝓtomi soat minria impletla ã. domino
capite płectdoetar: si uioo ffectum demõ:¬
attassa ⁊ porimodo dominua a scouo punirde¬
tue Aotuimairibat sibuum ad hoc facinos
Ripor domini sui que mentiea fue maritor¬

Expanded text:
turus. Reluctari graviter dominus, et turus. Reluctari graviter dominus, et hoc eum nequaquam esse facturum asseverare. Tandem hoc pacto finem dedere certamini, ut si die constituta servus quod promiserat minus inplesset, a domino capite plecteretur, si vero effectum demonstrasset, pari modo dominus a servo puniretur. Animaverat servum ad hoc facinus uxor domini sui, quae mentita fide marit
Abbreviated transcription (Latin):
quem nulla uetustaa labetactardiꝙ nulli
Ilnctua possiput dissoluido. Fecibiui quog
per diniosa brbia loca Iurrca franage¬
⁊ al taa icapitolia palatia. Teuipla stato:¬
am th comadd . Bauachra teathra: sub
tcora etiam infra hipem de extra e⁊ in omni
sua potestate. ignorantibua quũdam beitati᷑
in cordibilia miracula maltii faibati A qͥaa:¬
rum quog abandantiam habros corputnta
sus mpontq iurano Intiõduxdoe ⁊ rasi ditu¬
Iua in partea uix dimidia aciuitael ad̃ usub
⁊in̾ulum qui Rinora uocatur marmoregabant¬
ducititeal bnimosa ciuitatia platetiar
dum plim alobuet aquis adautta curictas¬
hunc autem ⁊ opuilum postibiuar noninatum
Intrõqucendum simul de aenphiteatium com¬
Atruendum latholdua princspa sorte accoptar
Qui dugy hasitari quomõdo illum tam
louga pa tos montea & uallost cireum̃dur¬
etbar. scormia domosticua sumpta fiducia
Spondi Rirmifsime oatia sibi Impensie
dam sc in uorbem prosentaturum quotumgud
die dominue aighitratrum forai prosoe¬

Expanded text:
 nulli fluctus possunt dissolvere. Fecerunt quoque per diversa urbis loca turres firmas et altas, capitolia, palatia, templa, statuas, thermas, lavacra, theatra. Sub terra etiam intra urbem et extra et in omni sua potestate ignorantibus quidem veritatem incredibilia miracula multa fecere. Aquarum quoque habundantiam habere cupientes, sub monte Jurano introduxere; qui divirivulum qui Ruovora vocatur marmore habunducentes, universae civitatis plateas dum pluvialibuHunc autem rivulum posterius nominatum introducendum simul et amphiteatrum construendum Catholdus princeps sorte acceperat. Qui dum hesitaret, quomodo illum tam longe per tot montes et valles circumduceret, servus domesticus sumpta fidutia spondet firmissime, sibi datis inpensis, eum se in urbem praesentaturum, quocumque die dominus amphiteatrum foret perfec
Abbreviated transcription (Latin):
Tres coi nith ilominur solatia contuldo
orata fuir uallia hat belli amministratio
didelicer gandentibut ad Romam bellum
⁊dfibri a gua sibi diũum pc̃o sesarem
płli illatłmͭ. Qua multitĩind fidtua
Se sar ꝓrompcium & Benatum Aoma copi:¬
Lit̃ poplta ad mortomn coẽgit ¶ Romanuih
impebium soluat Iobtinuui : post aliquantor
antoat are natori bua occisua itdoiit
hus sucedslir Otadianua qua qo soiori¬

Expanded text:
i nichilominus solacia contulere. Grata fuit Gallis haec belli administratio, videlicet gaudentibus, ad Romam bellum referri, a qua sibi dudum per Caesarem fuit illatum. Qua multitudine fretus Caesar Pompeium et senatum Roma expulit, postea ad mortem coegit, Romanum regnum solus obtinuit, post aliquot annos a senatoribus occisus interiit. Huic succes
Abbreviated transcription (Latin):
dignitatem ui tr̃ participem Raciort. Quam
moiguna ꝑto Patriarcham Ant̾roceium
tria domina Nolina augustae metropolir
Iuzdem nũigent guãm ipsa felix pdo apos¬
tolum Mathiam de Iudca translatum cum
tunica ⁊ clauo domini ⁊dente sancti
e tri d samaliia sancti dnoida apestoli¬
mone dirimantur quoniam anathemate mar¬
culantur. Amio dominice incaruarid ccͦe¬
sul ellicituo. Ih ic populum as corord antiquo

Expanded text:
dignitatem, ut te participem faceret. Quem indignus per patriarcham Anthiocenum patriae domnae Helenae augustae, metropolis ejusdem indigenae, quam ipsa felix per apostolum Mathiam Judea translatum cum tunica et clavo Domini et dente sancti Petri et scandaliiione dirimantur, quoniam anathemate maculantur. 19. Anno dominicae incarnationsul effi
Abbreviated transcription (Latin):
Sacta: si de haorditate si de Iuibure
controuis sia iat idem dectuuẽbant  pramia
penas q cons tituebant. Bi qui aut priuati
aut populua corum dedoeto non obedidbant
intdoidicebant aditum. Hir pena apiud coa
ad itum eorum ibmonemq diffugid bant nẽ
quũ ex cõminuiubnt commõdi accipdoen nẽg
hĩa petentibue iuc rõdo ebatipo nes honoa
ullue communicabatur : his autem ommbur
diudibua prerbat unua qui summam antir
da habebat auctoritatem. hoc mortus
si quier ex riliquit ecolluit dignitat ei sue¬
cestir aut si cant sarda plirrot suftia:¬
gio drudum allogebantur. Nonnuiguam
ctiam armia de principatu ceytendebant
Hii cacta empored anm in Rmibua amotũ
qua regio Iotina uallie ndia hab tur
consũ ebaut in loco consecoato. huc omma
uñdia qui contro uissiar. habebanta contu:¬

Expanded text:
i de hereditate, de finibus controversia erat, idem decernebant, praemia poenasque constituebant. Si qui aut privati aut populus eorum decreto non obediebat, interdicebant. Haec poena apud eos aditum eorum sermonemque diffugiebant, ne quid ex communione incommodi acciperent. Neque his petentibus jus reddebatur, neque honos ullus communicabatur. Hiis autem omnibus driuidibus praeerat unus, qui summam inter eos habebat auctoritatem. Hoc mortuo, si quis ex reliquis excelluit dignitate, successit, aut si erant pares plures, suffragio driuidum allegebatur. Nonnumquam etiam armis de principatu contendebant. Hii certo tempore anni in finibus Carnotum, quae regio totius Galliae media habetur, considebant in loco consecrato. Huc omnes undique qui controversias habebant conve
Abbreviated transcription (Latin):
luoet habdoent auctoritatenz. hat cadm
ratio eẜt in summa totiũs S allice Maiq
hec cuitar ideo det riminĩtum sustuquit quĩa
altcoma fattionia doat dnduciomarua al:¬
Iooua singetor . Intioca sicur & in omini
uallia dium hominum qui in aliquo nimibo¬
Thõuere censentur gemba candno. Nam
pliba pert saouorum habebatur loco que pa
se nihil dudicbat nulli adhib. batuo consilio
Pecuiꝙͣ cum ibe aleno aue̾ magnitiũine
tabitorum. aut inͣiubia potentiorum premd¬
ban̾tus in sconitut engise dic̾abatu nobilibũ¬
In omnibuae hoa omnia Tura que domini.
blica ac priuata ꝑ locurabant/ ⁊d ligionem
utdo prdtabantur. Ad hoce inagnua ado:¬
lestentium inumibna dis cipłinte causa cõ¬
honore Mam fdoa de ominbua contios¬
mosiia publicia priuatis ꝙ constitud bant

Expanded text:
suos habent auctoritatem. Haec eadem ratio est in summa totius Galliae . Namque haec civitas ideo detrimentum sustinuit, quia alterius factionis erat Induciomarus, alterius Cingetorix. In ea sicut et in omni Gallia eorum hominum qui in aliquo numerohonore censentur genera erant duo. Nam plebes pene servorum habebatur loco, quae per se nichil audebat, nulli adhibebatur consilio. Plerique cum aere alieno aut magnitudine tributorum aut injuria potentiorum premebantur, in servitutem se dicabant nobilibus. In hos omnia jura quae domini blica ac privata procurabant, religionem interpretabantur. Ad hos magnus adolescentium numerus disciplinae causa conchonore. Nam fere de omnibus controversiis publicis privatisque constitueb
Abbreviated transcription (Latin):
⁊nod h. legio Thibca. primum iuraniten
sacoamenta diuina/. demõe en sacoamifi ta
regia. ha duo sacraminta se obfibuasse demõ.¬
gtrat. primum qued idolia imołare cõntemphi
Secundo q̃ nõd inboctutiam suam dum beni
potui armia defendtye noluit. Alioquin fi
uoluisfenl / non: solian Rationati se d nlaxir¬
miani potentis. rd̃ sisłdoe quiui sai Brd
scbuauit sacran entum suum patientdo mori:¬
endo d ciuca urbia potentilsima secum ad

Expanded text:
uravit in sacramenta divina, deinde in sacramenta regia. Haec duo sacramenta se observasse demonstrat, primum quod idolis immolare contempsit, secundum quod innocentiam suam dum bene potuit armis defendere noluit. Alioquin si voluissent, non solum Rictiovari set et Maximiani potentiae resistere quivissent. Set servavit sacramentum suum pacienter moriendo, et cives urbis potenti
Abbreviated transcription (Latin):
tua ab hie oriretur cum roliquia copiia
contra Ouenoa qui auxilia Tubibia misre¬
rama Renug transiuit. Non alitnum ui¬
detur esse de moribua Cribiuorum ẽpl
Gallorum proponiba quibua uñ licir mori¬
bua xs parte fedua st lesum quod cuy
Romanea habuibant. T Prebibia non loi¬
lum in omnibua pagia E partibua sc̃d
pene in singulia domibua Factiona earums

Expanded text:
tus oriretur, cum reliquis copiis tus oriretur, cum reliquis copiis contra Suevos, qui auxilia Treberis miserant, Renum transivit. 11. Non alienum videtur esse, de moribus Trebirorum vel Gallorum proponere, quibus videlicet moribus ex parte foedus est laesum, quod cum Romanis habuerant. In Treberis non solum in omnibus pagis et partibus, sed pene etiam in singulis domi
Abbreviated transcription (Latin):
pretossia ꝓ aulplum impedimantia atger
tumulo puodam collocatia ohortatua ndilia¬
teda simul Rigna ad Galloa conmibti acien
menta dimissia reliquoa eguitea ad latiba
disponin  Romani cel dita l amore fubla :¬
to palam in Cribdon mi ttunt.. Ie. ub.
pratil syan quoa Iugibe cordebant infestia
sigina aĩ se ire uñ coe impitum mõdo fbro
non potuiuunt/ ac primo concursu in Eugas
coniecti proximaa siluaa petuband Quos
Labunua eguitatu couscartut / magno :¬
piunubo intdofecto . compluribua captia
pancia porł licbua iuitatem rdcopit. Nam
Sibinani qui auxilio reuant . audita łre :¬
Sum hia Indatiomari propingui ꝙui de foc¬
hiomia auccorca fubane: comitati eoa ciui-¬
tata ix cofliunt nigetori / quem as Iuitio
piom uensilbi in officio demonstranimure prine¬
cipatua atq impiium. Et traditiun C. Par
nir duabua di causia Acuum transire
auxilia Taebcoit mi scrant¬
rsçeptiun iad toa habcoa/ firmo in Trebao ie
profĩdio ad pontem ⁊dlicto / ne ꝙuia subito mor¬

Expanded text:
premissis paululum impedimentis atque in tumulo quodam collocatis, cohortatus milites, simul signa ad Gallos converti aciemqmenta dimissis, reliquos equites ad latera disponit. Romani celeriter clamore sublato, pila in Trebiros mittunt. Illi ubi praeter spem quos fugere credebant infestis signis ad se ire videre, impetum modo ferre non potuerunt, ac primo concursu in fugam conjecti, proximas silvas petierunt. Quos Labienus equitatu consectatus, magno numero interfecto, compluribus captis, paucis post diebus civitatem recepit. Nam Germani qui auxilio venerant, percepta TrebCum hiis Induciomari propinqui, qui defectionis auctores fuerant, comitati eos ex civitate excesserunt. Cingetorigi, quem ab initio permansisse in officio demonstravimus, principatus atque imperium est traditum. Caesar transire auxilia Treberis miserantreceptum ad eos haberet. Firmo in Treberis praesidio ad pontem relicto, ne quis ab his subito mo
Abbreviated transcription (Latin):
Illum ffugiua nolebat. Magna proponit
hiet qui illum occidioent premia Iudmi ttur
equitibua cohortea subsidio comprebat ho¬
mima consilium fortuna. I Et cur
uado deprehensua Iuduriomarus intdofiatuo
Caput qͣua refiutiũ in castrã . deiutate
⁊ d ceguita omnoa ⁊buronum de iumorum
quae conuenbant eopia discedun. paulo d ħa-¬
bunt post id factuon ulescr ualliam qͣuid:¬
tiorrem. Enta fecto Induciomaro ad Iui
prop inguor Pribcia impibium de gibtur.
Ille fini timoa Giumanoa sollicitara de
peciuriam pollicdoi non desistum ⁊ lum a pro :¬
xunia impetrare non possent ultibiorea¬
non it eneptant Iuuentia nonnullia cie¬
uetatibua iurdiurando int̾ce se coniungunt¬
d obsiibua E pacunia, captant. Ambir¬
origem sibi socitate de fadcoe ad iunglun
ꝯuibua cognĩtia Esar consilio habito
cum reliqui prita Benonca Carnotra qz
animo in bellum Trobiborum  Aurbio:¬
rigia Incceunsua cum Denonibua arnotiag
paciscitiu accoptia corum obsidibua. Trant

Expanded text:
illum effugere nolebat; magna proponit illum effugere nolebat; magna proponit hiis qui occiderint praemia, submittit equitibus cohortes subsidio. Comprobat hominis consilium fortuna, et cum vado deprehensus Induciomarus interficitur, caputque ejus refertur in castra. Redeuntere cognita, omnes Eburonum et Nerviorum quae convenerant copiae discedunt, pauloque habuit post id factum Caesar Galliam quietiorem. 10. Interfecto Induciomaro, ad ejus propinquos ad Treberim imperium defertur. Illi finitimos Germanos sollicitare et pecuniam polliceri non desistunt. Cum ab proximis impetrare non possent, ulteriores temptant. Inventis nonnullis civitatibus iureiurando inter se confirmant obsidibusque de pecunia cavent: Ambiorigem sibi societate et foedere adjungunt. Quibus cognitis, Caesar concilio habito, cum reliqui praeter Senones et Carnotas animo in bellum Trebirorum et Ambiorigis succensus, cum Senonibus Carnotisque paciscitur, acceptis eorum obsidibus. Erant
Abbreviated transcription (Latin):
candi autiitandi causa. Eguitia ꝑleouingz
omnca Iela intra uallum conicubant Labi.¬
enus suoa intra munitionea qntinebat timnor¬
ria q opinionem quibus cumq potaãt rẽbua
angebat. Catm iliiore in dies conteup tioni
Induciomarua a ccedcot. nocta unti intro:¬
nĩssia eguitibut ountom finitimarum ci¬
uitatum quoa accafiendoc curauibat. tanta
dil igentia onmda salocacies todiia in caẜtra
contiuit ut ca rga nulla ratione emenci.¬
tcim Induciomarus ix consustudina cotidia¬
na ãd cãstia accidit / atꝙ ibi magnam diti
partin consumit: Equiteza tela coniiciunt
⁊ magna contune lia uebboriun. homanoa
ad pugnam cuocant. Nullo a Romamards¬
ponso dato. ubi toisum ifr fub so.spđ̃oe dispar¬
si ar disfipati discedant. Subito Labidnna
duabua portia omnem eguitatum emiltit
pricipit atq intaditit peotibritia hestibua
prina uuluiba quam illum intro fectunui
dibiat / quõd mora ⁊dliquorum spacium nachom

Expanded text:
uendi aut territandi causa Equites plerumque uendi aut territandi causa Equites plerumque omnes tela intra vallum conjiciebant. Labenus suos intra munitiones continebat, timorisque opinionem quibuscumque poterat rebus augebat. Cum majore in dies contemptione Induciomarus accederet, nocte una intromissis equitibus omnium finitimarum civitatum quos accersiendos curaverat, tanta diligentia omnes suos custodiis intra castra continuit, ut ea res nulla ratione enuncierim Induciomarus ex consuetudine cottidiana ad castra accedit, atque ibi magnam partem diei consumit. Equites tela conjiciunt et magna contumelia verborum Romanos ad pugnam evocant. Nullo a Romanis responso dato, ubi visum est, sub vesperum dispersi ac dissipati discedunt. Subito Labienus duabus portis omnem equitatum emittit, praecipit atque interdicit, perterritis hostibus prius vulneret, quam illum interfectum videret; quod mora reliquorum spacium nactum
Abbreviated transcription (Latin):
nouis sunuge dintar in cotspectu murtitũdi :¬
mia ommbua coueatibua afflitua uecatur
Inid confilio lingetoram altibimnet principis
Bactionia g nour suum quem supra demo:¬
stranimua  haria fud em sccutum ab ex non
eisse. hostem iudicandum curat. bona
qua pullicat:. hia rebua confectia in cone¬
filio pronpnçiat acciositum se ab omnibua
priusquam io faciat castra  abuui op¬
pugnaturum qua fubi uclit precepit. Lar¬
bienua cum de loci natura ⁊ manu munis¬
tissumier castria le so tentoẽt d huo ac
Legionia pooiculo nichil tiibat. nr quam
occasionem ⁊di bene gdenda. dnittdote cor¬
gitabat. Itaq a Cingetoro quiq propin:¬
quia oratione Induciomari cognita quami
in confilio habuit / circummittir iũ finiti¬
mas ciuitatea equitea q Rondique uocat
Hia dotum dicu conuiniendi dicit Intibun
prope cotĩdie cum omni equitatu Iuducioma:¬
rua sub castria iua uagabatur /. alias
ut fitian castrorum cognosciuer alias collo:¬

Expanded text:
novissimus venit, in conspectu multitudinovissimus venit, in conspectu multitudinis omnibus cruciatibus afflictus necatur. In eo concilio Cingetorigem, alterius principem factionis, generum suum, quem supra demonstravimus Caesaris fidem secutum ab eo non cessisse, hostem judicandum curat, bona ejus publicat. His rebus confectis, in concilio pronunciat, accersitum se a Senonibus priusquam id faciat, castra Labieni oppugnaturum. Quae fieri velit praecipit. Labienus, cum et loci natura et manu munitissumis castris sese teneret, dlegionis periculo nichil timebat; ne quam occasionem rei bene gerendae dimitteret, cogitabat. Itaque a Cingetorige atque ejus propinquis oratione Induciomari cognita quam in concilio habuit, circummittit ad finitimas civitates equitesque undique evocat; his certum diem conveniendi dicit. Interim prope cottidie cum omni equitatu Induciomarus sub castris ejus vagabatur, alias ut situm castrorum cognosceret, alias colloq
Abbreviated transcription (Latin):
suia castrie consedilla. esar mura tele¬
biorigia Picibonem legatum cum legione
secum̃a deldoe nũditantea Ambioriga
ria uelocissimum nuncium L abieno mihit
lac fania cũ Tribiot pdelata duduçio:¬
marua qui postioa dis castia Dabieiu
copiaa in Crebdoos riduxit. deind̃e totiua
tea sollicitarint ħ pocumaa podaitarientur/
magiea parte Romani copatua inteofocta
ulli ciuitati G comanorum suprosuadibi potuit
Induciomarue ntchilominua copiat ducai
y cocibe ia finitimia equoa pararo culta
dampnatoa q fota callia magnie pie¬
miia ad̃ se alliciba espit / ac tantam sibi
concurraent grat᷑iam atq amicitiam publi¬
ed priuatimꝙ pit coeut. Ubi Intellapit
ustro aĩ se ueurre altia ex parte Geno:¬
attuaticoa ꝙ bellum Romania parare
nõq sibi uoluntariorum copiaa di fore si g
⁊mnibua progred edpibet / armatum pnci¬
lium nũicit. hoc more Sallorum est tudicur
bell quõd communi lege omnta pubisia
armati comiturre eoguntur Que o hia

Expanded text:
suis castris consedisse. Caesar mira celebiorigis, Ciceronem legatum cum legione secunda delere meditantes, Ambiorige ria velocissimum nuncium Labieno misit. Hac fama ad Trebiros perlata, Induciomarus, qui postero die castra Labieni copias in Trebiros reduxit. Deinde totius stes sollicitarent, pecunias pollicitarentur, magna parte exercitus Romani interfecta, ulli civitati Germanorum, persuaderi potuit Indutiomarus nihilo minus copias cogere, exercere, a finitimis equos parare, exules damnatosque tota Gallia magnis praemiis ad se allicere coepit. Ac tantam sibi urrerent, gratiam atque amicitiam publice privatimque peterent. Vbi intellexit ultro ad se veniri, altera ex parte SenoAttuaticosque bellum Romanis parare, neque sibi voluntariorum copias defore, si ex finibus suis progredi coepisset, armatum concilium indicit. Hoc more Gallorum est inicium belli, quod communi lege omnes puberes armati convenire coguntur; qui ex his
Abbreviated transcription (Latin):
legionibua expiditia ꝗ uinque in Ienapioa
proficiscitur . Illi nulla coactasmanu loci
presidio treti/ in siluaa palud.d ꝗ confugi:¬
unt sua q cõdem confiouu  sar partitio
Crasso questore celautar Atectiar pontibur
adite tri partico aditicia uico ẜs Incendi
magno peceria atq hominu nuimibo potitur
Quibua rebua dacti Mencipi legatoar adi
cum pacia ꝑetenda causa mittuur. Iaa obfa¬
aut orum legatoa finibua suia accopissin¬
cum omui aquitatu cus todee in loco menapia
peditatua quittitua ꝗ copiia Rabienum cũ
legfione una quo In corum Finibua hitiua:¬
bat adoriri parauant Iang ab to noy lone¬
giuar uia bedui abtant cum duaa uenisse
legionda millu esaria cognoscunt Positia
a slru ae milibua passuum du. auxilia
ues mariorilmn xpectara cous Rituunt Cabis

Expanded text:
legionibus expeditis quinque in Menapios proficiscitur. Illi, nulla coacta manu, loci praesidio freti, in silvas paludesque confugiunt, suaque eodem conferunt. Caesar partitis Crasso quaestore, celeritadit tripertito, aedificia vicosque incendit, magno pecoris atque hominum numero potitur. Quibus rebus coacti Menapii legatos ad eum pacis petendae causa mittunt. Ille obsiaut eius legatos finibus suis recepissentem cum equitatu custodis loco in Menapiis peditatus equitatusque copiis, Labienum cum una legione, qui in eorum finibus hiemabat, adoriri parabant; jamque ab eo non longius via bidui aberant, cum duas venisse legiones missu Caesaris cognoscunt. Positis castris a milibus passuum 15, auxilia Germanorum expectare co
Abbreviated transcription (Latin):
calg e rehcoat dr antituroa euistimabat.
tur. Labienua loquituo in cõnfilio palan
quomam Siumani appropinquard dicanturꝑ
Re he suace exebeitus d fortunaa in dubium
non deuocatarum. e postod die ptrima luco
castra moturum. Calcita hac ad Labcoor
di Rcountur/ ix magno suorum equitatur
numio non nulloe galliciat rebua fambr
natura cogebat.  abienua nocte Tribuma
mellema primia ꝙ or̃imibua coactia quũ
sir fui consilii proponit. E quo faciliua
dar hostibua ⁊ imoria suspicionem maiori

Expanded text:
batur ris. Labienus loquitur in consilio palam, quoniam Germani appropinquare dicantur, sese suas exercitusque fortunas in dubium non devocaturum, et postero die prima luce castra moturum. Celeriter haec ad Trebiros deferuntur, et ex magno suorum equitatus numero nonnullos Gallicis rebus favere natura cogebat. Labienus nocte tribunis militum primisque ordinibus coactis, quid sit sui consilii proponit, et quo facilius det hostibus timoris suspitionem, majore
Abbreviated transcription (Latin):
yoluntatem i. se paspgoisfet. P. grauita¬
Fagum Iulit menciomarint suam gratiam
intir suoe minui ⁊ que iam pente inimico
animo in Aomanga Tuit‸ nultos grauina
hoc dolore exarsit. Bella Britanuino confecto
cum Erumcta uallia ꝑropteo siccitatia an¬
tae ac supdioribute aunia exeocit᷑um in hi

Expanded text:
m in se perspexisset. Id graviter tulit Induciomarus, suam gratiam inter suos minui, et qui jam ante inimico animo in Romanos fuisset , multo gravius hoc dolore exarsit. Bello Brittannico confecto, cum frumentum Galliae propter siccitates anter ac superiorib
Abbreviated transcription (Latin):
S abieno in anfinio ebdorum & Runloru
hrimaro yublit naltiam⁊ cum Citurio Ga¬
bino. & potta in bburonaa . quorum pars
maxima iet incil Aenam de Mosam sul
Impiio Ambiorigia ad hientiudum misi¬
⁊ neuciomiarut miflia nunciia impulit
Ambiorig̃ em ut Regionea cum legaatia in
fuia Iii lua hiemanteai occidibet. Quaa tũ

Expanded text:
no in confinio Trebirorum et Remorum hiemare jussit, alteram cum Titurio Sabino et Cotta in Eburonas, quorum pars maxima est inter Renum et Mosam sub imperio Ambiorigis, ad hiemandum misit. Induciomarus missis nunciis inpulit Ambiorigem, ut legiones cum legatis in suis finibus hiemantes occideret . Quas cum
Abbreviated transcription (Latin):
annoa hde quinque uibea libctat erg
propriam sibil hendicare cupientea ribella:¬
ipunt : eceufum debitum trigucta
ania continuat paloliube nolubunt sc̃
grando. de calo lo uicna cum mapimo agro¬
rum de uincarum detrimento ida populaba :¬
tuo. hme rumor ꝑ Rimor magnin
quao cuir cinibue illia putantibus hant
to consilio censum axx annorum colloctum
Tribioeusca statuam de procioso marmoid
lam aurcam duorum pedum latitiũ min
i manu tenentem. hoc uebborum ordine¬
censu guingut urbium Reni poetria dechr¬
nia denegato sõa cel esti Agũt de Rborore io=¬
toito pl acabile holocastum. Iguibua
haud mixtua adolet thiumamala discug̃.
hoc arte mechanica factum dat uł Ihu¬
tellae iniecta signe igne fumami Aorifibus
flagrana Shibcoer : net Iamien specierc apsa
in aliquo nduuita de Ricibar dn uehe Li
tem ixtem̃ Cuant / supde portam in laprd
scoiba fccibunt. huc ulq iura Ttebaoru
Lum demensibua fidua ꝑ amatiam

Expanded text:
annos hae quinque urbes libertatem sibi propriam vendicare cupientes, rebellaverunt, et censum debitum triginta annis continuis persolvere noluerunt. Set grando de coelo veniens cum maximo agrorum et vinearum detrimento eas populabatur. Hinc rumor et timor magnus increvit civibus illis, putantibus hanc to consilio censum triginta annorum collectum Treberenses statuam preciosi marmoris lam auream duorum pedum latitudinis in manu tenentem, hoc verborum ordinecensu quinque urbium Reni per tria decennia denegato, set coelesti igne et terrore extorto placabile holocaustum. Item: Ignibus haut mixtus, adolet tymiamata discus. Hoc arte mechanica factum erat, ut, thuutellae injecta, sine igne fumum odoriferum flagrans exhiberet, nec tamen species ipsa in aliquo minuta deficeret. In urbe etiam tem extenderant, super portam in lapide scribi fecerunt: Huc usque jura Trebirorum. Cum Remensibus foedus et amicitiam
Abbreviated transcription (Latin):
batuo ⁊ dĩe deliomenata ꝑcofecta auant
amꝑhit cãtium d a quãductur qui g iusti¬
tia artificia uladis dostruspia cun dulla
ad miltioet aurarum spiraminã impedita liquae
hag rc̃ scbtum mũ lur incestitosa nocte dlem
illam procedente. occultar ius lectulo in quo
ipla cum marito et lsam rdi habiuir menti:¬
oueni. Eia. In quit Maritua feuna Ille
nostie qui tam isupber gloriaflia Rt quam
de sectua de cossusua iert. Ego autom noui
qua arte çito posia dibi consuldoe. Tuye

Expanded text:
batur. Die denominata perfecta erant amphiteatrum et aquaeductus; qui ex inscitia artificis undique obstrusus, cum nulla in se admitteret aurarum spiramina, inpeditae aquae hac re servum mulier incestuosa nocte diem illam praecedente occultat sub lectulo, in quo ipsa cum marito ejusdem rei habuit mentionem. Eia, inquit maritus, servus ille noster, qui tam superbe gloriatus est, quam dejectus et confusus est! Ego autem novi, q
Abbreviated transcription (Latin):
a quaẽd uctiuh irriqupaoeraesine mora cursum
suum aqua ꝓcagibit. hoc auido aũi rtu
aguam sccum paritit urbi praesentanit.
rate uxorri funesta Imprdtatui⁊ ⁊ aptam
cam secum xiamph it atro pracipitauit

Expanded text:
aquaeductum irrumperet, sine mora cursum suum aqua perageret. Hoc avido auditu aquam secum pariter urbi praesentavit. ratae uxori funesta inprecatus, raptam eam secum ex amph