comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nõ est humilitas nec ip̃a
irascitur nec alios irasci per¬
mittit. humilitas est si qͣndo
peccauerit inte frater tuus
anteꝙͣ illũ peccase peniteat.¬
si dimiseris illi. Unusquisq
tasem indulgenciã accepturꝰ et
adeo. qualem dederit ip̃e ĩ se
proximo suo peccanti. frustra
deũ sibi ꝓpitiari querit: qui
cito placari ꝓximo negligit.
intua infirmitate nõ te des¬
picias: sed ora deũ et curabit
te. Sepe multos deus nõ ex¬
audit ad uolũtatẽ. ut exau¬
diat ad salutem. Duob mo¬
dis or̃o impeditur. ne impe¬
trare ualeat quis postulata
hoc est enim si aut mala qͥs¬
qz ꝯmntit aut si delinquẽt ĩsi
sibi debita nõ dimittit uxuni¬
ern confessio et uera
peiitencia est. quãdo
sic peitet homine pectasse
ut crimen nõ repetat. ħ il¬
enĩ peuis est ꝙͣ cuspam agno¬
scere nec deflere. Si uideris
aliquando persecut dre
tuũ minis seuientẽ. scito qr
abascensore suo demone per¬
urgetur. Omĩs homo qͥ aliũ
in corpore persequitur prius

Expanded text:
 Humilitas nec ipsa irascitur, nec allos irasci permittit. Humilitas est, si quando peccaverit in te frater tuus, antequam illum peccasse poeniteat, dimiseris illi. Unusquisque talem indulgentiam accepturus est a Deo, qualem ipse dederit proximo suo in se peccanti. Frustra Deum propitiari sibi quaerit, qui cito placari proximo negligit. In tua infirmitate non te despicias, sed ora Deum, et curabit te. Saepe multos Deus non exaudit ad voluntatem, ut exaudiat ad salutem. Duobus modis oratio impeditur, ne impetrare quis valeat postulata hoc est, si aut mala quisque committit, aut si delinquenti in se debita non dimittit. 61. Vera confessio et vera poenitentia est, quando sic poenitet hominem peccasse, ut crimen non repetat. Nihil pejus est quam culpam cognoscere, nec deflere. Si videris aliquando persecutorem tuum nimis saevientem, scito 358 quia ascensore suo daemone perurgetur. Omnis homo qui alium in corpore persequitur, prius
Abbreviated transcription (Latin):
maifesta uisio. Plena cog¬
nicio uera dilectio. firma
ꝯiunctio. societas ĩ diuidua
similitudo ꝑfecta et uita
beata meternũ ⁊ ultra ĩ ꝑ¬
petuas et̾nitates. Sicut eĩ
corpus ĩ resurrectione sua
uitam et sensum recipiet.
sic aĩa in resurrectione sen
sũ et uitam recipiet. id est
cognicionẽ et amorem dei
Quod cognicio sit uita ip̃a
ueritas affirmat dicens.
hec est uita eterna: ut cog¬
noscat te deum uerum ⁊ quẽ
sensus est. Nam sicut exte¬
rior homo cita ista tp̃ralia
quinq partito sensu affici
tabita cirta quinq ĩ effa¬
bilia dei in effabili amore af¬
ficietu Cum enim deũ suũ
amabit quandam lucem ꝙͣ¬
dam uocem. quendã odorem
quẽdam cibum. ⁊ quẽdam
amplexum interiorẽ ama¬
bit. Ibi enĩ fulget quod nõ
capit locus. ibisonat: quod
nõ rapit tempus. ibi olet
quod nõ spargit flatus .ibi
sapit ꝙ nõ minuit edacitas.
ibi heret ꝙ nõ diuellit sacie¬
tas. Ibi si quidem deus uidetur

Expanded text:
manifesta visio, plena cogmanifesta visio, plena cognitio, vera dilectio, firma conjunctio, societas individua, similitudo perfecta, et vita beata, in aeternum et ultra in perpetuas aeternitates. Sicut enim corpus in resurrectione sua vitam et sensum recipiet; sic anima in resurrectione sua vitam et sensum recipiet, id est, cognitionem et amorem Dei. Quod autem cognitio sit vita aat dicens: Haec est vita aeterna, ut cognoscant te verum Deum, et quem sensus est. Nam sicut exterior homo circa ista temporalia quinquepartito sensu afficitta vita circa quinque ineffabilia Dei ineffabili amore afficietur. Cum enim Deum suum amabit, quamdam lucem, quamdam vocem, quemdam odorem, quemdam cibum, et quemdam amplexum interiorem amabit. Ibi enim fulget quod non capit locus. Ibi sonat quod non rapit tempus. Ibi olet quod non spargit flatus. Ibi sapit quod non minuit edacitas. Ibi haeret quod non divellit satietas. Ibi siquidem videtur Deus
Abbreviated transcription (Latin):
cia cõducit. perseuerencia
ꝑducit. deuocio introducit.
puritas uingit caritas
uint. Habet aĩa in se amo¬
rem. quo semper pt̃ stare
cũ deo. aut redire si mota
cum sius affectibus ĩmo de¬
fectibus ab eo fuerit. Solꝰ
est amor ex omnibus aĩe sẽ¬
sibus atq affectibus ĩ quo
p̃t aĩa et si non ex equo suo
ri: uel desimili mutuam re¬
pendere uicẽ. Et si minus
amat qm̃ minor est. tamen
si ex tota se diligit nichil de¬
est ubi totum est. Renunci¬
ans ergo cunctis affectioni¬
bus alis. tota soli ĩcumbat
amori: effundens se totam
in amorem illius. cui respõ¬
dere hẽt ĩ redibendo amore
Amat si quidem deus. ut a¬
metur: et cum amat nich̾
aliud uult ꝙͣ amari. sciens
ip̃o amore beatos qui se ama¬
uerint. Per amorem uenit
ad homines. uenit in hoĩes.
factus est homo et delicie
illius esse cum filuis hoĩm
Nostre uero delicie erunt
cum ad eum ueniemus et
bidebinius eũ sicuti est atq
similes erimus. Tunc erit

Expanded text:
tia conducit, perseverantia tia conducit, perseverantia perducit, devotio introducit, puritas jungit, charitas unit. Habet anima in se amorem, quo semper potest stare cum Deo, aut redire, si mota cum suis affectibus, imo defectibus, ab eo fuerit. Solus est amor ex omnibus animae affectibus atque sensibus, in quo potest anima, etsi non ex aequo, suo ri, vel de simili mutuam rependere vicem: et si minus amat, quoniam minor est; tamen si ex tota se diligat, nihil deest ubi totum est. Renuntians ergo cunctis affectionibus aliis, tota soli incumbat amori, effundens se totam in amorem illius, cui respondere habet in redhibendo amore. Amat siquidem Deus ut ametur, et cum amat, nil aliud vult quam amari, sciens ipso amore beatos qui se amaverint. Per amorem venit ad homines, venit in homines, factus est homo, et deliciae illius esse cum filiis hominum . Nostrae vero deliciae erunt cum ad eum veniemus, et videbimus eum sicuti est, atque similes ei erimus . Tunc erit
Abbreviated transcription (Latin):
est sapia et amor. Uita deᷤ¬
est. uita et aĩa est similis s
et ille hec omma est. Dispar
qm̃ ille creator est ⁊ ista cre¬
Amnia quidem que scdm̃ car¬
nem uiuit. uiuens mortua
est: et ideo bonũ erat issi nõ
uiuere ꝙͣ sic uiuere. Uita aĩa
est uiuens quidem sz non
asiunde ꝙͣ se ip̃a: et ob hoc
nõ tam uiuens ꝙͣ uita est
Inde est ꝙ infusa corpori
uiuificat illud. Ut s corpus
de uite pñcia nõ uita. sed
uiuens. Creata est anima
adeo uita auita. simplex a
simplici. ĩ mortalis ab ĩmor¬
tali. ut nõ sit longe a trea¬
tore suo cui appropiare ui¬
detur simplicitate essencie.
et ꝑpetuitate uite. licet enĩ
spũaliter nõ uiuat. ĩ morta¬
liter tamen neccesse est ut
uiuat. Creata est aĩa mag¬
na a magno recta a recto.
eo magna quo capax eter¬
noꝵ. ẽo recta quo appetens
suꝑioꝵ. eo beata. quo deo un¬
ta. Animã namq quã dei
pietas respicit. humilitas
subicit. penitencia redu¬
cit. iusticia deducit. obediẽ¬

Expanded text:
est et amor. Vita Deuest, vita et anima est, similis, sed et ille haec omnia est; dispar, quoniam ille creator est, et ista cre. Anima quidem quae secundum carnem vivit, vivens mortua est; et ideo bonum erat illi non vivere, quam sic vivere. Vita anima est, vivens quidem, sed non aliunde quam se ipsa; et ob hoc non tam vivens, quam vita est. Inde est quod infusa corpori vivificat illud, ut sit corpus de vitae praesentia, non vita, sed vivens. Creata est anima a Deo, vita a vita, simplex a simplici, immortalis ab immortali; ut non sit longe a Creatore suo, cui appropiare videtur simplicitate essentiae et perpetuitate vitae. Licet enim spiritualiter non vivat, immortaliter tamen necesse est ut vivat. Creata est anima magna a magno, recta a recto: eo magna, quo capax aeternorum; eo recta, quo appetens supernorum; eo beata, quo Deo unita. Anima namque quam Dei pietas respicit, humilitas subjicit, poenitentia reducit, justitia deducit, obedien
Abbreviated transcription (Latin):
.Mundus ommi nobilitate᷑ cir¬
marcescet conscĩa. Subigat᷑
corpus in penã. ieumis ma¬
ceretur. uerberibus lanietur
eculeo distendatur. gladio tru¬
cide tur. crucis supplicio affi
gatur et secura erit constĩã.
Inspeculo constiencie: status
exterioris et interioris hoĩs
cognoscitur. Aĩa enĩ nõ nouit
se: que smne speculo est. spe¬
culũ enĩ mundũ clarũ et pu¬
rũ tocius religionis est con¬
sciencia. Sicut enĩ musier
que uiro suie amico suo pla¬
cere appetit. incontuitu spe¬
culi ymaginem oppositam
reddentis decorem et pulcri¬
tudinem faciei sue eponit.
sic anima in quibus abyma¬
gine ueritatis discedat. uel
in quibus uestigia creatricis
ymaginis recipiat ĩ ꝯstĩa
resegit et intelligit. Non in¬
merito constienciã speculo cõ

Expanded text:
 omni volubilitate cirmarcescet conscientia. Subigatur ergo corpus in poena, jejuniis maceretur, verberibus lanietur, equuleo distendatur, gladio trucidetur, crucis supplicio affgatur; et secura erit conscientia. 19. In speculo conscientiae status exterioris et interioris hominis cognoscitur. Anima enim novit se, quae sine speculo est. Speculum mundum, clarum et purum totius religionis, bona conscientia. Sicut enim mulier quae viro suo sive amico placere desiderat, in contuitu speculi imaginem oppositam reddentis, decorem et pulchritudinem faciei componit: sic anima in quibus ab imagine veritatis discedit, vel in quibus vestigia creatricis imaginis recipiat, in conscientia relegit et intelligit. Non immerito conscientiam speculo co
Abbreviated transcription (Latin):
onsciencia bona titu¬
lus est religioni tem¬
plum salomonis ager bene¬
dictionis. Ortus deliciarũ.
aureũ recsmatoriũ. gaudiũ
angeloꝵ. archa federis. the¬
zaurus regis aula dei. ha¬
bitaculũ spũs sancti. liber
signatus et clausus ⁊ ĩdie
uidicii aperiendus. Nichil
corpus. trahat mũdus. t̾re¬
racum aĩa coram deo pñta¬
bitur. secura cũ utrumq in
die iudicni ante terrificum
tribunal iusti iudicis statue¬
tur. future beatitudinis nõ

Expanded text:
onscientia bona, titulus est religionis, templum Salomonis, ager benedictionis, hortus deliciarum, aureum reclinatorium, gaudium Angelorum, arca foederis, thesaurus Regis, aula Dei, habitaculum Spiritus sancti, liber signatus et clausus, et in die judicii aperiendus. Nihil ecorpus, trahat mundus, terrera, cum anima coram Deo praesentabitur; secura, cum utrumque in die judicii ante tribunal terrificum justi Judicis statuetur. Futurae beatitudinis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ cogitaciones mee uane
et importune me trahunt.
et ducunt modo adforum
modo ad litigia altercanciũ
nũc ad ꝯuiuia pingiũ. nũc
ad ĩmunda libidinũ. modo
sordida titillacione caro in¬
flãmatur. nunc uero feda
cogitatione ammꝰ sordidat᷑
et cũ ꝯfusionis mee caligniẽ
declinare uolo non baleo. Sic
sic dum me diligenter ĩspi¬
cio tollerare me ip̃m nõ pos¬
sum. Non est eni hora diei
nec momentũ temporis
quo creatorem meũ in ali¬
quo nõ offendam. et yma¬
ginẽ suam in me aliquo nͦ
nõ obfuscem. uitam autẽ¬
meã cum diligenter explo¬
ro. cotidiana confessione cõ¬
fiteri non possum. pessima
uicioꝵ germina que in me
cotidie repululant. Ecte au¬
disti pater ab hommaciones
meas malas et pessimas
et adhuc scias multo peio¬
ra ⁊ miquiora mangulis
cordis mei latere: que ad
lucem uere confessiomis ue¬
nire erubesto. Berũptamẽ
si dei ꝯsiliũ hẽs: ꝯsule quid

Expanded text:
 cogitationes meae vanae et importunae me trahunt, et ducunt modo ad forum, modo ad litigia altercantium, nunc ad convivia pinquium, nunc ad immunda libidinum Modo sordida titillatione caro inflammatur; nunc vero foeda cogitatione animus sordidatur: et cum confusionis meae caliginem declinare volo, non valeo. Sic, sic dum me diligenter inspicio, tolerare me ipsum non possum. Non est enim hora diei, nec momentum temporis, quo Creatorem meum in aliquo non offendam, et imaginem suam in me aliquo modo non obfuscem. Vitam meam cum diligenter exploro, quotidiana confessione confiteri non possum pessima vitiorum germina, quae in me quotidie repullulant. Ecce audisti, pater, abominationes meas malas et pessimas; et adhuc scias multo pejora et iniquiora in angulis cordis mei latere, quae ad lucem verae confessionis venire erubesco. Verumtamen si Dei consilium habes, consule quid
Abbreviated transcription (Latin):
disponunt ut a thronis de¬
orsum pͥmũ dñaciones. de¬
inde principatus. dende po¬
testates. deinde un tutes cõ¬
stituant. Ut in hunic modũ
.ix. ordines tribus t̾nis dis¬
tingant᷑ quoꝵ primꝰ et sup¬
premꝰ seraphin cherubm ⁊
medius dñaciones princi¬
patus ⁊ potestates ꝯplecti
tutes archangelos ⁊ ange¬
los simul disponit. Sicqz ab
ymosursũ primũ angeli
numantur. deinde archange¬
si. deinde uirtutes deinde po¬
testates deinde principata
deinde dñaciones. Deinde
throm. deinde cherubin de¬
inde seraphin. Theologus
autẽ primũ angelos ponit.
deinde archangelos dennde
principatus. et hos primo
tͥnario deputat. In scdõ autẽ
primũ potestates. deinde un.¬
tutes deinde dñaciones cõ¬
stituit. In terciouero pͥmũ
thronos. postea cherubin post¬
ea seraphin ab inferiori ad
suꝑiora progressione facta
collocandos censet sz in hac
terna triplici distinctione
hoc maxime considerare oz

Expanded text:
disponunt, ut a thronis dedisponunt, ut a thronis deorsum primum dominationes, deinde principatus, deinde potestates, deinde virtutes constituant, ut in hunc modum novem ordines tribus ternariis distinguantur: quorum primus, et suet Seraphin, Cherubin, dominaciones, principatus, potestates. tutes, archangeli, los simul disponit. Sicque ab imo sursum primum angeli numerantur; deinde archangeli, deinde virtutes, deinde potestates, deinde principatus, deinde dominationes, deinde throni, deinde cherubim, deinde seraphim. Theologus autem primum angelos ponit, deinde archangelos, deinde principatus, et hos primo ternario deputat. In secundo autem primum potestates, deinde virtutes, deinde dominationes constituit. In tertio vero primum thronos, postea cherubim, postea seraphim ab inferiori ad superiora progressione facta collocandos censet. Sed in hac terna triplici distinctione hoc maxime considerare oportet
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ uimi discrecionis ad diu̾sa
se ꝯͣria qz respic̾e probat. uñ
excessencior cognoĩacio ab
ip̃a sapĩa sumenda erat per
quã ordo excellencior desig¬
nandus erat qui licet et sa¬
pienciã ⁊ iudiciũ ut potesus¬
luior et ꝑfectior et plemꝰ
ordinis iudiciũ cognoĩa cõi
relinqueret. Scdm̃ hanc ita¬
qz consideracionẽ quisquis
angeloro cognicõnes inter
pretari uolu̾it. nͨ fortassio
inconuementie erit si oĩa
untutũ dona suꝑiores ordi¬
nes perfectius possident et
tamen inferiores ordines
ex quibusdam spãliter domis
ꝓprias cognoĩa cões habent
De ip̃is autem ordinibus an¬
gelor ĩ primis quidem ⁊ul.¬
timis eadem om̃i sentencia
constat. Nam seraphim loco
suppremo possitos et post il¬
los cherubin ac deinde tronos
nulli qui sanctaꝵ scripturaꝵ
testimonia nouit ignotũ
esse potest. inferiorib quoq
abymo sursum ascendenti¬
bus primũ angelos atqz ar¬
changelos collocan mani¬
festũ est. Sequentes .iiiiͦ.
ordines quidam hoc modo

Expanded text:
 vim discretionis ad diversa se, contrariaque respicere probat. Unde excellentior cognominatio ab ipsa sapientia sumenda erat, per quam ordo excellentior designandus erat: qui licet et sapientiam, et judicium utpote sublimior et perfectior plenius ordinis judicium cognominationis relinqueret. Secundum hanc itaque considerationem quisquis angelorum copretari voluerit, nihil fortassis inconvenientiae erit, si omnia virtutum dona superiores ordines perfectius possident, et tamen inferiores ordines ex quibusdam specialiter donis proprias cognominationes habent. De ipsis autem ordinibus angelorum in primis quidem, et ultimis eadem omnium sententia constat. Nam seraphim, loco supremo positos, et post illos cherubim, ac deinde thronos nulli, qui sanctarum Scripturarum testimonia novit, ignotum esse potest. Inferioribus quoque ab imo sursum ascendentibus primum angelos atque archangelos collocari manifestum est. Sequentes quatuor ordines quidam hoc modo
Abbreviated transcription (Latin):
disposicionũ hoc est subiectoꝵ
ordinũ. s ultimi .i. ĩferiores
⁊ ĩ ordine sequentes nõ sũt
participantes om̃es sub au¬
ditur illuminacõnes ⁊ uir.¬
tutes excellenciũ se .i. eorũ
qui ip̃is sunt excellencõres
illuminacõnes ĩtelligimꝰ
ĩ cognicõne ueritatis. Uututes¬
te autẽ in amore bonitatis
⁊ perfectõne oꝑis. Sequit᷑
Ergo sanctissimos excellẽ¬
tissimaꝵ essenciaꝵ ordines
angelos bocant theologi. et¬
enĩ sunt manifestatores
et ipĩ diuine illuminacõis¬
Quia ait supiores ordines
ommes ꝓprietates habent
inferioꝵ gͦ theologi sanctis¬
simos ordines excellentissi¬
tissimoꝵ sp̃nũ uocant an¬
tatem participant in eo ꝙ
sicet ad exteriora nuncian¬
da nõ exeant tñ eis qui post
se secũtur ordimbus diuinã
illuminacionẽ quã desuper
accipu̾t tranffundendo et
Ordinẽ uero extremu aĩoꝵ
celestiũ nõ habent rõnem
archas aut thronos aut se¬

Expanded text:
ispositionum, » hoc est subjectorum ordinum. Sed ultimi, id est inferiores, et in ordine sequentes non sunt participantes, omnes subauditur illuminationes et virtutes excellentium se, id est eorum qui ipsis sunt excellentiores. Illuminationes intelligimus in cognitione veritatis; virtutes autem in amore bonitatis et perfectione operis. Sequitur: « Ergo sanctissimos excellentissimarum essentiarum ordines et angelos vocant theologi; etenim sunt manifestatores et ipsi thearchicae illumina» Quia ait superiores ordines omnes proprietates habent inferiorum: ergo theologi sanctissimos ordines excellentissitissimorum spirituum, vocant antatem participant, in eo quod, licet ad exteriora nuntianda non exeant, tamen eis, qui post se sequuntur ordinibus divinam illuminationem, quam de se accipiunt transfundendo, et Ordinem vero extremum animorum caelestium non habent rationem archas aut thronos, aut se
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ip̃is. s ex ip̃is. quia sicut
ip̃e eos qui in hoĩbus ad di¬
uinã cognicionem reducũt᷑
issuminando et erudiendo
reducit sic et ab hiis qui añ
ip̃m sunt uirtutibus diuinã
ipse illuminacionẽ ꝑcipit.
hoc est quod ait. Sicut ip̃e
uidelz angelicus ordo mõs
diuinos sũmos sacerdotes .i.
sanctos uiros qui sacra diui¬
na abangelis ĩmediate ꝑ¬
ceperũt et nobis tradiderũt
reducit ad cognitos ei diui¬
nitatis fulgores .i. diuinam
cognicionẽ quã ip̃e ꝑcepit
et perceptã tribuit. sic ip̃m ⁊̃
reducũt uirtutes eẽnciaꝵ
que sunt ante se .i. ante

Expanded text:
cum ipsis, sed ex ipsis; quia, sicut cum ipsis, sed ex ipsis; quia, sicut ipse eos, qui in hominibus ad divinam cognitionem reducuntur, illuminando, et erudiendo reducit; sic et ab iis, qui ante ipsum sunt, virtutibus divinam ipse illuminationem percipit. Hoc est, quod ait: « Sicut ipse, » videlicet angelicus ordo, « nostros divinos summos sacerdotes, » id est sanctos viros, qui sacra divina ab angelis immediate perceperunt, et nobis tradiderunt, « reducit ad cognitos ei divinitatis fulgores, » id est divinam cognitionem quam ipse percepit, et perceptam tribuit, « sic ipsum etiam reducunt virtutes essentiarum quae sunt ante se, » id est ante
Abbreviated transcription (Latin):
nõĩb ad futurã narracionẽ
nccia pͬlibanda esse puta¬
iumꝰ ut semeldicta lector
ad singula queqz ꝓut racõ
ꝓposcerit ⁊ causa in sequẽ¬
tibus ꝯmemoranda suꝑhus
et fortassis sine hus obscu¬
ra dicenda assuniat. nũc
ad ip̃ius textus seriem ex¬
psanandam reuertamur.
suꝑius dixit quia nõ hent
racionẽ theosogi noĩandi
angelicũ ordinem archas
aut thronos aut seraphui
quia ip̃e uidelz angelicus
ordo nõ est in participacõe
illaꝵ excelsissimaꝵ uutu¬
tũ ut ip̃is participet ĩ noĩe
quibus nõ participat ĩ no¬
minis ꝓprietate. Nunc ĩd¬
ip̃m sequentib ꝓbat uerbis.
quia uidelz angelicus ordo
excelsissimie birtutibus nõ
participat. Non inqͥt ꝑti¬
cipat cum ip̃is s ꝙ partici¬
pat participat ex ip̃is. Aliud
quippe est in plenitudine
participare atq asiud ex
plenitudmne participacionẽ
accipere. Sic itaqz angelicꝰ
ordo excelsissimis uirtutib
subiectus est ut nõ ꝑticipet

Expanded text:
nibus ad futuram narrationem necessaria praelibanda esse putavimus, ut semel dicta lector ad singula quaeque, prout ratio poposcerit, et causa, in sequentibus commemoranda, super his, et fortassis sine his obscura dicenda assumat. Nunc ad ipsius textus seriem explanandam revertamur. Superius dixit, quod non habent rationem theologi nominandi angelicum ordinem archas, aut thronos, aut seraphim; quia ipse videlicet angelicus ordo non est in participatione illarum excelsissimarum virtutum, ut ipsis participet in nomine, quibus non participat in nominis proprietate. Nunc idipsum sequentibus probat verbis, quod videlicet angelicus ordo excelsissimis virtutibus non participat. Non, inquit, participat cum ipsis; sed quod participat, participat ex ipsis. Aliud quippe est in plenitudine participare, atque aliud ex plenitudine participationem accipere. Sic itaque angelicus ordo excelsissimis virtutibus subjectus est, ut non participet
Abbreviated transcription (Latin):
modo infra ip̃m fuit. hinc
enĩscriptũ est eaque sub
ip̃o erant repsebant tempͥ
Qui a om̃e quod mens hũa¬
na inhac uita de cognicõne
illius caꝑe pt̃. ĩ effabili ma¬
iestati eius equari nõ potest
tñ diuina scriptura manife¬
stacõnes illas quibus deus
mentibus hũans se reue¬
lat. theo plamias .i. diuias
apparicõnes uocare consue¬
uit. qm̃ et si natura deus
statur. hoc est quod sequitu.
Ip̃a igr̃ sapientissima theolo¬
gia uisionẽ illam que ĩ ip̃a
est desc̾pun ta reuelauit di

Expanded text:
modo infra ipsum fuit. Hinc modo infra ipsum fuit. Hinc enim scriptum est: « Ea, quae sub ipso erant, replebant templum : » quia omne quod mens humana in hac vita de cognitione illius capere potest, ineffabili majestati ejus aequari non potest. Tamen divina Scriptura manifestationes illas, quibus Deus mentibus humanis se revelat, theopbanias, id est divinas apparitiones vocare consuevit; quoniam, etsi natura Deus statur. Hoc est, quod sequitur: « Ipsa igitur sapientissima theologia visionem illam, quae in ipsa est
Abbreviated transcription (Latin):
accederet sz facte sunt scdm̃
quasdã sacras manifestacõ¬
nes sue uisibiliũ formarũ
extriisecus sensiu adhibitas
sibilia intͥnsecus aĩo ingestas
siue alio o qualicũq modo
alciori ⁊ excellenciori spiri¬
tasiter hũane rõm impssas
tasi ꝯueniencia coaptatas
ut ⁊ ip̃m deũ de quo facte erãt
dõcent ⁊ ip̃is quib fiebãt
uidentib sedm̃ ꝓporcionẽ u¬
niuscuiusq et capacitatem
ꝯgruerent. hoc est quod dicit
sanctis faite sunt theopha¬
nie scdm̃ quasdam sacras ma¬
infestaciones decentes deũ
et ꝑ manifestacõnes uisio¬
nũ ꝓporcionaliũ uidentibus
que scil ita ꝓporcõnaliter
ꝯtemꝑate erant possibilita¬
tibidenciũ ut imꝑfectiores
quidẽ inferiori ⁊ ĩꝑfectio¬
ri genere uisionis celestiũ
ueritatẽ ꝑciꝑent. excessen¬
ciores autẽ sublimiori modo
secreta diuina cognosc̾ent
Et tamen suie ĩ istis siue ĩ
illis quicquid de deo ad hu¬
manã cognicionẽ uenire
potuit minꝰ ip̃o et quodã¬

Expanded text:
eret; sed factae sunt secundum quasdam sacras manifestationes, sive visibilium formarum extrinsecus sensui adhibitas, sibilia intrinsecus animo ingestas, sive alio qualicunque modo altiori et excellentiori spiritaliter humanae rationi impressas, tali convenientia coaptatas, ut et ipsum Deum, de quo factae erant, decerent, et ipsis, quibus fiebant videntibus secundum proportionem uniuscujusque, et capacitatem congruerent. Hoc est, quod dicit: Sanctis factae sunt theophaniae secundum quasdam sacras manifestationes decentes Deum, et per manifestationes visionum proportionalium videntibus. Quae scilicet ita proportionaliter contemperatae erant possibilitati videntium, ut imperfectiores quidem inferiori et imperfectiori genere visionis coelestium veritatem perciperent; excellentiores autem sublimiori modo secreta divina cognoscerent. Et tamen sive in istis, sive in illis quidquid de Deo ad humanam cognitionem venire potuit, minus ipso, et quodam
Abbreviated transcription (Latin):
quis etiam hoc dix̾it om̃s
forme et ex deo datũ perci¬
ut quẽ admodũ una gracia
ad oĩmi participacionem
se diffundit. sicut una om̃i¬
bus cognoĩacio racionabi¬
liter tribui possit. s ut ma
gis a nobis rõ diuidicata
sit ꝯsiderabimꝰ sacre ĩelo¬
quus expressas et decoras
ꝓprietates uniuscuiusq
delestis disposicõnis ut ma¬
gis possimꝰ inquit iudica¬
re hanc rõnem utrũ bidel
cognoĩaciones angesite
cõmunes esse debeant an
nõ ꝯsiderabimꝰ scãs et de¬
coras ꝓprietates unuiscuiͦ¬
q celestis disposicioĩs sa¬
cre expressas ĩeloquiis. Ex
ꝓprietatib enĩ uniuscuiꝰq
diligẽter ꝯsideratis fortas¬
sis poterit agnosti. Utrũ
coĩcacio noĩationis eadem
esse possit quibz et si gr̃a
una infunditur. una tamẽ
mensura ac ꝓportione no
datur. Titusus .ui. capituli

Expanded text:
quis etiam hoc dixerit, omnes quis etiam hoc dixerit, omnes forme, et ex Deo datum perciut quemadmodum una gratia ad omnium participationem se diffundit, sic una omnibus cognominatio rationabiliter tribui possit. « gis a nobis ratio dijudicata sit, considerabimus sacre in eloquiis expressas sanctas et decoras proprietates uniuscujusque caelestis disposigis possimus, inquit, judicare hanc rationem, utrum videlicet cognominationes angelicae communes esse debeant an non, considerabimus sanctas et decoras proprietates uniuscujusque coelestis dispositionis sacrae expressas in eloquiis. Ex proprietatibus enim uniuscujusque diligenter consideratis fortassis poterit agnosci, utrum communicatio nominationis eadem esse possit: quibus et si gratia una infunditur, una tamen mensura, ac proportione non datur. TITULUS CAPITULI
Abbreviated transcription (Latin):
angelicas ierarchias .i. dispo¬
sicioni que ꝑficiͭ. uel ꝑfcãs
ꝯtinet siue tͬminet angelicas
ierarchias hoc est uidelicet
ultima disposicio in qua et
ordo angelicus ĩ eo ꝙ ꝑfecta
est ꝯsũmatur et ineo ꝙ ul¬
tima est omnũ spirituũ ie¬
rarchie t̾minantur. Gane
hic execrabilis int̾p̾tis error
cauendus est qui celestes uir¬
tutes ĩmundas diciestima
tauit. Se quitur. Nisi quidẽ
quis ⁊ hoc dixerit cõmunes
esse omnes angelicas noĩa¬
ciones scdm̃ om̃iũ celestiũ
uirtutũ in dei forme et ex
deo datũ lumen subiectionẽ
et super eminentẽ coĩcacio¬
nem. Non possunt inquit
inferiores ordines suꝑiorũ
nominaassumere. quia ĩea¬
dem excellencia uirtutũ cũ
eis nõ participant. nisi qͥs
augeloꝵ omnes comuines
debere esse ꝙ onmes pariter¬
ad unũ lumen a deo datum
subiecti ꝑcipui̾t et ex ipso
lumine percepto omes dõ
ꝯformes fauit ⁊ unius suꝑ¬
eiuinẽtis coĩcacõnis ĩ uno
liũe ꝑticipes ex istũt. Nisi ait

Expanded text:
archias, » id est dispositioni, quae perficit, vel perfectas continet sive terminat angelicas hierarchias; hoc est, videlicet ultima dispositio, in qua et ordo angelicus in eo quod perfecta est, consummatur, et in eo quod ultima est, omnium spirituum hierarchiae terminantur. Sane hic exsecrabilis interpretis error cavendus est, qui coelestes virtutes immundas dici existitavit. Sequitur: « Nisi quidem quis et hoc dixerit communes esse omnes angelicas nominationutum in deiforme, et ex Deo datum lumen subjectionem, et supereminentem communicationem. » Non possunt, inquit, inferiores ordines superiorum nomina assumere, quia in eadem excellentia virtutum cum eis non participant, nisi quis angelorum omnes communes esse debere, quod omnes pariter unum lumen a Deo datum subjecti percipiunt, et ex ipso lumine percepto omnes Deo conformes fiunt, et unius supereminentis communicationis in uno lumine participes existunt. Nisi, ait,
Abbreviated transcription (Latin):
tur ꝓpter eos qui heredita¬
tẽ capiũt salutis magna
nobis ambiguitatis diffi¬
cultas oboritur et quid pocꝰ
hinic asserendũ sit nõ facile
muenitur. auctor hanc que¬
stionẽ in hunc modũ soluit
nomen angelor inferion¬
bus tĩ ordimbus et qui ex
officio ꝓprie exteriora nũ¬
ciare hẽnt ꝯuenire testat᷑
s quia diuina secreta que
ab ip̃is inferioribus ext̾ius
ad hominũ cognicionẽ defer¬
rũtur eisdem a suꝑioribus
nũciãtur. Nomen quoq ã¬
cabile qui licet ad extiora
nũcianda nõ exeant. ea ta¬
men que ext̾ius nũcianda
sunt de suꝑ ip̃i accipiẽdo
scom̃ legem diuine ordina¬
ciouis ad infi̾ores et post se
subsequẽtes ordines nunci¬
ando transportant. Ouinẽ¬
tatẽ inferioꝵ suꝑiores ꝑa¬
cipare ꝓpt̾ea que eciã cog¬

Expanded text:
tur, propter eos, qui haereditatur, propter eos, qui haereditatem capiunt salutis : magna nobis ambiguitatis difficultas oboritur, et quid potius hinc asserendum sit non facile invenitur. Auctor hanc quaestionem in hunc modum solvit. Nomen angelorum inferioribus tantum ordinibus, et qui ex officio proprie exteriora nuntiare habent, convenire testatur. Sed quia divina secreta, quae ab ipsis inferioribus exterius ad hominum cognitionem deferuntur, eisdem a superioribus nuntiantur: nomen quoque ancabile: qui licet ad exteriora nuntianda non exeant, ea tamen, quae exterius nuntianda sunt, desuper ipsi accipiendo secundum legem divinae ordinationis ad inferiores, et post se subsequentes ordines nuntiando transportans, omnetatem inferiorum superiores participare: proptereaque e
Abbreviated transcription (Latin):
huiqz significati esse uidẽtiu:
qui ad exteriora nõ exeũt
ꝑ ministrantes uero hn qͥ
ad ext̾iora exeundo semper¬
nõ assistunt ꝓpter quos qr
inferiores simul ⁊ postreni
ordines ad exteriores exeũt
Suꝑiores tantũ ⁊ excellen¬
ciores diuine ꝯtemplaciom
sine intermissione assistũt
pauciores assistentes plures
uero ministrantes esse phi¬
bentur. Nam cũ nouẽ sint
sui distribucõne mitti hñt
ex re ip̃a cognoĩacionem
susceperunt angeli uidelz
nũcii archangeli uero prin¬
cipales nũcii dicti qm̃ ⁊illi
minora. isti uero maiora qͣi¬
cũq ex ininisterii dignita¬
te adnunciant. Ez quia rui.¬
sum inscripta sacͣ quosdam
de suꝑioribue ordimbus mis¬
sos leginiꝰ sicut ĩ ysa. unꝰ
de seraphui uolasse ad ꝓphe¬
tam atq labra eiꝰ cartone
quẽ forcipe de altari tule¬
rat tetigisse memoratur
et ĩepistola ad hebreos apoꝰ
omnes ad ministratores sps̃
et ĩministeriũ missos testa¬

Expanded text:
ii significati esse videntur, ii significati esse videntur, qui ad exteriora non exeunt; per ministrantes vero ii qui ad exteriora exeundo non semper assistunt. Propter quod quia inferiores simul, et postremi ordines ad exteriora exeunt, superiores tantum, et excellentiores divinae contemplationi sine intermissione assistunt; pauciores assistentes, plures vero ministrantes esse perhibentur. Nam cum novem sint sui distributione mitti habent, ex re ipsa cognominationem susceperunt. Angeli videlicet nuntii, archangeli vero principales nuntii dicti; quoniam et illi minora, isti vero majora quasi ex ministerii dignitate annuntiant. Sed quia rursum in Scriptura sacra quosdam de superioribus ordinibus missos legimus, sicut in Isaia unus de seraphim volasse ad prophetam, atque labia ejus carbone, quem forcipe de altari tulerat, tetigisse memoratur ; et in Epistola ad Hebraeos Apostolus omnes administratorios spiritus, et in ministerium missos testa
Abbreviated transcription (Latin):
quo eciam dignitas angeli¬
ca manifeste oñ ditur:. quod
⁊ ip̃e saluator ad nos man¬
data patris deferens ange¬
lus cognoĩatur. Nam cum
sũma nr̃e salutis per redemp
lutem pertinent angelica
admĩstracõne dispensantu.
et hec quidẽ de angelica cog¬
noĩatione dicta sunt. Sequit᷑
celestes essencie angeli cog¬
noĩantur. hec questio ex eo
orta uidetur. quod ĩsacio elo¬
quio celestiũ spirituũ qͥdã
deo semper assistere faciẽq
eius semper uidere ꝑhibent᷑.
quidã ueroforas adextiora
mistia. complenda mitti
dicũtur. hinc namq conse¬
quens esse uidetur ꝙ hi qui
semper uultui diuino assistũt
ad exteriora nũcianda non
exeant. hii autẽ qui foras
mittũtur diuino conspectui
ĩ mobiliter siue ĩmutab iliter
nõ assistant scriptũ quippe
est ĩ libro damelis ꝓphete
milia miliũ ministrabant
ei et decies milies centena
milia assistebant ei. inqua
distinctõne passistentes qͥdẽ

Expanded text:
quo etiam dignitas angeliquo etiam dignitas angelica manifeste ostenditur, quod et ipse Salvator ad nos mandata Patris deferens angelus cognominatur. Nam, cum summa nostrae salutis per redemptlutem pertinent, angelica, administratione dispensantur. Et haec quidem de angelica cognominatione dicta sunt. TITULUS oelestes essentiae angeli cognominantur. Haec autem quaestio ex eo orta videtur, quod in sacro eloquio coelestium spirituum quidam Deo sempe assistere, faciemque ejus semper videre perhibentur; quidam vero foras ad exteriora ministeria complenda mitti dicuntur. Hinc namque consequens esse videtur quod ii, qui semper vultui divino assistunt, ad exteriora nuntianda non exeant; ii autem, qui foras mittuntur, divino conspectui immobiliter, sive immutabiliter non assistant. Scriptum quippe est in libro Danielis prophetae: « Millia millium ministrabant ei, et decies millies centena millia assistebant ei . » In qua distinctione per assistentes quidem
Abbreviated transcription (Latin):
xiliũ s formans exemplũ
Nonhẽns ncc̃itatem et tñ
monstrans condicionẽ ꝓpt̾ea
hoc insto tibi dic̾e. quia ipse
neficam et manifestatori.¬
am. ueniens ordinacionẽ. an¬
gelus magni consilii appella¬
tur hoc est ꝙ ipẽ ihũs appella¬
tur magni consilu angelus
natura que ordinacio salu¬
taris erat et benefica ⁊ ma¬
infestatoria salutaris ĩre¬
dempcione bene fica in gr̃e
largicõe manifestatoria
in glorificacione salutaris.
quia a morte redemit. bene¬
fica quia redemptis ad iu¬
stificacionẽ. dona gr̃aꝵ ꝯtu¬
lit manifestatoria quia
pͥmũ iustificandis deum in
humanitate uisibiliter uidẽ¬
dũ ꝓposuit et postea iusti¬
ficatos ꝑ uisionẽ humam¬
tatis ad contemplacionem
diunitatis ꝑducit. scdm̃
hanc gͦ mainifestatoriam or¬
dinacionem ueniens ih ũs
angelus magni ꝯsi lu appel¬
latur quia ut ip̃e angelus
bis aniũciat et interna bo¬
na per spm̃ suũ nr̃is men¬
tibus aspirando reuelat. In

Expanded text:
xilium, sed formans exemplum; xilium, sed formans exemplum; non habens necessitatem, et tamen monstrans conditionem. Proptehoc « insto » tibi « dicere, quod ipse neficam, et manifestatoriam veniens ordinationem, angelus magni consilii appellatur. » Hoc est quod ipse Jesus appellatur « magni consilii angelus, natura: quae ordinatio salutaris erat, et benefica, et manifestatoria. Salutaris in redemptione, benefica in gratiae largitione, manifestatoria in glorificatione. Salutaris, quia a morte redemit; benefica, quia redemptis ad justificationem dona gratiarum contulit; manifestatoria, quia primum justificandis Deum in humanitate visibiliter videndum proposuit, et postea justificatos per visionem humanitatis ad contemplationem divinitatis perducit. Secundum hanc ergo « manifestatoriam ordinationem veniens Jesus angelus magni consilii appellatur. » Quia, « ut ipse angelus bis annuntiat, et interna bona per Spiritum suum nostris mentibus aspirando revelat. In
Abbreviated transcription (Latin):
proferre nõ possum quod credo
tuus essem dic̾e ommo nõ
presunierẽ Insto dice ꝙ tam
magnũ est ut a parius scia
comphendi non possit tam
mirabile ut aparius fide
nõ possit credi de angelo
ip̃m ꝯfortante. Insto dicere
ꝙsi a me dictũ putaretur
nõ crederetur. Nibi autem
scienti que expressa sũt .i. ma
infeste prolata a mĩs tra¬
dicõĩbus sacerdotalibus ⁊ sa
cra ministrantibus ac sanc¬
tificatis uiris tibi audacter
insto dic̾e ui̾tatem n ͤ hesitãs
de tua fide que firma est et
scandalũ nõ recipit habens
discrecionẽ quid fc̃m quid dic¬
tũ sit estibi gͦ ochimothee
fili ue scienti nr̃i sacerdotali¬
bus tradicõibus expressa tibi
fiducialiter insto dic̾e et de
angelo ip̃m ihm̃ confortante
ut in hocsine dubitacione
patestat qnͣtũ humanitas
ẜm diuinã ordinacionẽ ange¬
lice dispensacioni subiectasit
que ĩ hoĩe de tempore passio¬
nis abangelo confortari do¬
suit. nõ tamen quereus au¬

Expanded text:
proferre non possum, quod credo proferre non possum, quod credo turus essem, dicere omnino non praesumerem. Insto dicere, quod tam magnum est, ut a parvis scientia comprehendi non possit; tam mirabile, ut a parvis fide non possit credi, de angelo ipsum confortante. Insto dicere, quod si a me dictum putaretur, non crederetur. Tibi autem scienti quae expressa sunt, id est manifeste prolata a nostris traditionibus sacerdotalibus, id cra ministrantibus ac sanctificatis viris, tibi audacter insto dicere veritatem, nihil haesitans de tua fide, quae firma est, et scandalum non recipit, habens discretionem quid factum, quid dictum sit. Tibi ergo, o Timothee fili, ut scienti nostris sacerdotalibus traditionibus expressa, tibi fiducialiter « insto dicere et de angelo Jesum confortante, » ut in hoc sine dubitatione patescat, quantum humanitas secundum divinam ordinationem angelicae dispensationi subjecta sit quae in homine de tempore passionis ab angelo confortari voluit; non tamen quaerens au
Abbreviated transcription (Latin):
egipto transductio siue re¬
ductio s et ip̃m ĩquit uide¬
nius ꝑ angelos sub pat̾ns
legislaciomibus ordinatũ
.ip̃m uidemꝰ ordinatũ per
angelos. hoc est dispositũ
sub paternis legislacõibus
.i. submandatis legalibus
que mandata hn quos ẜm
carnẽ patres habuit ⁊ ante¬
cessores acceꝑant obẜuanda
Sub hiis itaq mandatis le¬
galib ordinatus est per an
precepta et cirũcisus est
presentatus legẽ ꝑ anglos
datam obẜuans dũs ange¬
loꝵ. Sequitur insto. eĩ dice
ut scienti nr̃ĩ sacerdotalibue
tradicõnibus expressa et de
paꝵ est inquit quod dico qr
ihũs in humanitate ab an¬
gelis sub paternis legibus
ordinatus est qui ĩ eadem
humanitate ab angelo n¬
passioni ꝓpuiquans eciam
est confortatus. Insto dicere
ꝙ fortasse si prius dictũ nõ
esset credibile oĩo non esset
iusto dicere et de angelo ip̃z
ihm̃ confortante. Insto dic̾e
ꝙ et ip̃e egosine admirõne

Expanded text:
Aegypto traductio, » sive reAegypto traductio, » sive reductio. « Sed et ipsum, inquit, videmus per angelos sub paternis legislationibus ordinatum. » Ipsum videmus ordinatum per angelos, hoc est, dispositum, « sub paternis legislationibus, » id est sub mandatis legalibus, quae mandata ii, quos secundum carnem patres habuit et antecessores, acceperant observanda. Sub his itaque mandatis legalibus ordinatus est per angpraecepta et circumcisus est praesentatus, legem per angelos datam observans Dominus angelorum. Sequitur: « Insto enim diceut scienti nostris sacerdotalibus traditionibus expressa, et de » Parum est, inquit, quod dico, quod Jesus in humanitate ab angelis sub paternis legibus ordinatus est: qui in eadem humanitate ab angelo passioni propinquans etiam est confortatus. Insto dicere, quod fortasse si prius dictum non esset, credibile omnino non esset. Insto dicere et de angelo ipsum Jesum confortante. Insto dicere, quod et ipse ego sine admiratione
Abbreviated transcription (Latin):
ueniens ad id ꝙ scdm̃ nos ẽ
diminuciõne uel nuitacõne
sue diuinitatis non refilit
abhumana ordinacione hac
est abordinacõne siue lege
humanitati debita ordina¬
cione dico pͥmũ abeo ordina¬
ta qñ prius hominẽ instruxͣ
postea ab eo assumpta q̃ñ
humanitatis formã et na¬
turã suscepit. Si autẽ hu¬
manã naturã assumpsis¬
set et humanã ꝯdicionem
respueret ab humana ordi¬
nacõne resiliret. Quast
enĩ resiliare illi esset id ꝙ
ꝑ naturã assumpserat per
ꝯdicionẽ nolle tollerare
Nunc autẽ beniens ad hu¬
manã naturã ꝑ assumpcio¬
nẽ carnis abhumana ordĩa¬
cione nõ resisit ꝑ custodiã
humilitatis s obediens sus¬
auditur disposicõnbus dei
patris ꝑ angelos circa eius
humanitatẽ administratis
mediantib ip̃is angelis
annũciantur ad Iosẽph ut¬
pote pedagogo infancie
eius recessio ip̃ius filii dei
ad egiptũ apatre deo dispo¬
sita et iterũ ad iudeam ex

Expanded text:
veniens ad id quod secundum nos est, veniens ad id quod secundum nos est, diminutione, vel mutatione suae divinitatis, non resilit ab humana ordinatione, hoc est, ab ordinatione sive lege humanitati debita. Ordinatione, dico, primum ab eo ordinata, quando prius hominem instruxit: postea ab eo assumpta quando humanitatis formam et naturam suscepit. Si autem humanam naturam assumpsisset, et humanam conditionem respueret, ab humana ordinatione resiliret. Quasi enim resilire illi esset, id, quod per naturam assumpserat, per conditionem nolle tolerare. Nunc autem veniens ad humanam naturam per assumptionem carnis, ab humana ordinatione non resilit per custodiam humilitatis. « Sed obediens subditur dispositionibus Dei Patris per angelos, » circa ejus humanitatem administratis: mediantibus ipsis angelis « annuntiatur Joseph, » utpote paedagogo infantiae ejus, « recessio » ipsius « filii » Dei « ad Aegyptum » a Patre Deo disposita, « et iterum ad Judaeam ex
Abbreviated transcription (Latin):
santur. Si enĩcirta illum
hoĩem qui super hoĩes est
angelica dispensacio non
est repudiata quanto ma¬
gis ĩeis qui pcc̃o obnoxii
sunt et in tenebris igno¬
rancie ꝯstituti ꝓbatur ẽẽ
ncc̃ia. In illo gͦ homine qͥ
caput est hominũ agnoste
possumꝰ quid de aliis hoĩb
membris eius sentire de be¬
amus. uideo enĩ inquit qm̃
suꝑ essencialis essencia ad
id quod scdm̃ nos est ĩniuta¬
biliter ueniens non resilit
humana ordinacõne. Ip̃e
inquit ihesus qui scdm̃ diu¬
nitatem in suam qua uniu̾¬
sa subsistunt suꝑ celestiũ
quoq essenciaꝵ .i. angeli¬
coꝵ spicituũ qui nõ solum
terrena puritate. s eciam
celestia quoq subtilita te
transtendũt essencia est nͣ
solũ essencia quia in eo sub¬
sistunt sz suꝑ essencialis esse¬
cia quia ad eius equalitatẽ
nõ pertingunt. ip̃e ihũs cuiꝰ
ieffabilis maiestas ⁊ diui¬
nitatis potencia ip̃os quoq
angelos et portat ꝑ gr̃am
et transcendit per naturã

Expanded text:
santur. Si enim circa illum santur. Si enim circa illum hominem, qui super homines est angelica dispensatio non est repudiata, quanto magis in eis, qui peccato obnoxii sunt, et in tenebris ignorantiae constituti probatur esse necessaria. In illo ergo homine, qui caput est hominum, agnoscere possumus quid de aliis hominibus, membris ejus sentire debeamus. « Video enim, inquit, quoniam superessentialis essentia, ad id, quod secundum nos est, immutabiliter veniens, non resilit humana bona ordinatione, seinquit, Jesus, qui secundum divinitatem suam, qua universa subsistunt supercoelestium quoque essentiarum, id est angelicorum spirituum, qui non solum terrena puritate, sed et coelestia quoque subtilitate transcendunt, essentia est; nec solum essentia, quia in eo subsistunt; sed superessentialis essentia, quia ad ejus aequalitatem non pertingunt. Ipse Jesus cujus ineffabilis majestas et divinitatis potentia ipsos quoque angelos et portat per gratiam, et transcendit per naturam,
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ temꝑaliter facienda
fuerant per angelos uoluit
dispensari. In hoc ip̃o ꝯdicio¬
nem humanitatis dignan¬
ter suscipiens ꝙ om̃i ncci¬
tate carens sola dispensa¬
cione ad exemplũ humili¬
tatis et documentũ uerita¬
tis disposicionib angelicis
se inclinauit. Respiciam ĩ¬
quit eciam ad excellentis¬
simas apparicõnes eloqͥoꝵ
luminis .i. appariciones ĩp̃iͦ
ihũs quilumen est uerum
ĩ carne assumpta uisibilis
apparuit que appariciones
luminis excellentissiẽ exis¬
tũt p̃cet̾is oĩb apꝑicõĩb eloqͥoꝵ
idest ꝑrecet̾is omibus ap¬
paricõibus que ĩeloquiis
sacris referuntur quia nũꝙͣ
prius ita excessenter deus
nũdo se maiifestauit sic̃
qñ in carne assumpta ip̃e
uisibilis apparuit. Ad has
igitur. ĩquit appariciones
luminis excelsissimas oĩb
apparicõibus eloquioꝵ respi¬
ciam ut ĩeis eciam hoc pro¬
bem quiadiuina archana
ĩ hoĩes per angelos dispen¬

Expanded text:
tatem temporaliter facienda tatem temporaliter facienda fuerant, per angelos voluit dispensari: in hoc ipso conditionem humanitatis dignanter suscipiens, quod omni necessitate carens sola dispensatione ad exemplum humanitatis, et documentum veritatis dispositionibus angelicis se inclinavit. « Respiciam, inquit, etiam ad excellentissimas apparitiones eloquiorum luminis, » id est apparitiones ipsius Jesus, qui lumen est verum, in carne assumpta visibilis apparuit. Quae apparitiones luminis excellentissimae existuntid est prae caeteris omnibus apparitionibus quae in eloquiis sacris referuntur; quia nunquam prius ita excellenter Deus mundo se manifestavit, sicut quando in carne assumpta ipse visibilis apparuit. Ad has igitur, inquit, apparitiones luminis excelsissimas prae omnibus apparitionibus eloquiorum respiciam, ut in eis etiam hoc probem, quod divina arcana in homines per angelos dispen
Abbreviated transcription (Latin):
uel segregacõne multitudi¬
nis ⁊ tumultus ⁊strepitus
et purgatos eciai silen¬
cio .i. q̃uiete mentis ⁊ pa¬
ce interna. ut ĩ hoc ip̃o dig¬
in enuangelio ⁊ angelico
fierent alloquio ꝙseorsum
amultitudine ad semet ip̃os
redeuntes ĩsilencio et quie¬
te mentis ꝯstituti spirita¬
sis annũciacionis capaces
extiterant. unde paulatĩ
crestente grã post unius euuã¬
gelizacionẽ celestis exercitꝰ
multitudo. auditur que illa ualse¬
saudabilem doxologiam .i.
hiymnũ glorie tradebant hus
qui ĩterram sunt hominib
scil bone uoluntatis. Seqͥt᷑.¬
Respiciamq ⁊ ad excellentis¬
simas eloquiorr luminis
nõ solũ in hns que de uerbi
incarnacõne hominib ꝑ an¬
gelos nũciata sunt apparet
qm̃ diuinoꝵ cognicio ip̃is
angelis mediantib ⁊ mim¬
strantib ad homines destẽ¬
dit s in ip̃ã quoq persona
uerbi incarnati idem bideri
potest quel dĩnitatis maie¬
state angelis imꝑaret ea
tñ que cuta eius humani¬

Expanded text:
vel segregatione multitudinis, et tumultus, et strepitus; et purgatos etiam silentio, id est quiete mentis et pace interna, ut in hoc ipso digni Evangelio, et Evangelico fierent alloquio, quod seorsum a multitudine ad semetipsos redeuntes in silentio, et quiete mentis constituti spiritalis annuntiationis capaces exstiterant. Unde paulatim crescente gratia post unius evangelizationem coelestis exercitus multitudo auditur, qui illam valdeudabilem doxologiam, id est hymnum gloriae, tradebant iis qui in terra sunt hominibus scilicet bonae voluntatis. SeqRespiciamque ad excelsissimas eloquiorum luminis Non solum in iis, quae de Verbi incarnatione hominibus per angelos nuntiata sunt, apparet, quod divinorum cognitio ipsis angelis mediantibus et ministrantibus ad homines descendit; sed in ipsa quoque persona Verbi incarnati idem videri potest: quae licet divinitatis majestate angelis imperaret, ea tamen, quae circa ejus humani
Abbreviated transcription (Latin):
quia ip̃m post plenam cõ¬
templacionẽ in qua uitas
nõ queritur s habetur ad
eandem sũme ui̾tatis cogni¬
cionẽ respicit. Tercio post
duos priores ordim nomẽ
dedit. hoc tamen scdm̃ homi¬
nẽ ꝓpter quẽ noĩa spuiti¬
bus ip̃is data sunt ĩtelligi
oportet. namilliciudicium
nõ est ambiguitatis diffi¬
nicio s ueritatis discrecio
Neq ibi ubi manifesta sut
oĩa aliꝙͥ quod latet discuti
ĩ hoc quoqz iudicio scĩam uĩ¬
tis ante ponendã estimamꝰ
quĩ sapĩa simplicitatẽ ⁊bn

Expanded text:
quia ipsum post plenam conquia ipsum post plenam contemplationem, in qua veritas non quaeritur, sed habetur, ad eamden veritatis summae cognitionem respicit, tertio post duos priores ordini nomen dedit: hoc tamen secundum hominem propter quem nomina spiritibus ipsis data sunt, intelligi oportet. Nam illic judicium non est ambiguitatis definitio, sed veritatis discretio; neque ibi ubi manifesta sunt omnia, aliquid, quod latet, discutitin hoc quoque judicio scientiam veritatis anteponendam existimamus, quoniam sapientia simplicitatem et
Abbreviated transcription (Latin):
tamen si secretũ ueritatis
nulla p̾udicii temeritate
uioletur fieri nãq p̃t ũt licet
omĩa uirtutũ dona suꝑiores
dignitatis sequũtur. post se
sequentib ad denoĩationẽ
relinquant. ut pͥmus a pͥ¬
ma. scdũs a scdã. t̾cius ater¬
cia uocabulũ sorciatur. Sci¬
mus.s. teste scriptura quos
initer omĩa uirtutũ dona
Caritas excessit. Propt᷑ qd̾
consequẽs erat. ut ille ordo
qui oĩm eminentissimꝰ est.
acaritate sola singłarẽ su¬
meret in sui discrecõne aꝑ¬
dona uirtutũ excellencius
possideret a quib appellacõ¬
nem et uocabulũ sumere po¬
tuisset. Quia aute cognicõ
ueritatis post amorẽ uirtutis
proxima dignitate cogno¬
scitur. Icirco ab ip̃a digni¬
tate qui sedĩ sunt post pri¬
mos angelia spũs mĩto
cognoĩatur iudiciũ autem
discernende ueritatis quia
sentenciã ad huc quasi dubiã
habere uidetui. ⁊ suspensã
quodãmodo muiꝰ porfecta
cognicõne apparet. et idcͥco

Expanded text:
tamen, si secretum veritatis tamen, si secretum veritatis nulla praejudicii temeritate violetur. Fieri namque potest ut, licet omnia virtutum dona superioredignitatis sequuntur, post se sequentibus ad denominationem relinquant, ut primus a prima, secundus a secunda, tertius a tertia vocabulum sortiatur. Scimus scilicet, teste Scriptura, quod inter omnia virtutum dona charitas excellit propter quod consequens erat, ut ille ordo, qui omnium eminentissimus est, a charitate sola singularem sumeret in sui discretione apdona virtutum excellentius possideret, a quibus appellationem et vocabulum sumere potuisset. Quia autem cognitio veritatis, post amorem virtutis proxima dignitate cognoscitur: idcirco ab ipsa dignitate qui secundi sunt, post primos angelici spiritus merito cognominantur. Judicium autem discernendae veritatis quia sententiam adhuc quasi dubiam habere videtur, et suspensam quodammodo minus perfecta cognitione apparet: et idcirco