comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
glnum. ⁊ qͥcquid t̾renum cogitationi eius occurretit
respuat: ⁊ talem se intus querat ⁊ uideat qualis est
sine istis. Conside̾t se talem qualis siso deo super corpꝰ
creata est. Deinde supra semet ip̃am sirgat ⁊ se ip̃am
deserat atq quod ammodo in oblunonem sibi ueniat
⁊ se contemplationi sin creatoris humiliter. ⁊ deuote
subiciat. Cuin enim ceperit mens per puram intel¬
ligentiam semet ip̃am excedẽ ⁊ illam incorporec.
here ⁊ ex eo intelligentiam suam condue ⁊ in sa.¬
pienciam u̾tere. in tantum in ħ mentis excessu pax
illa que cxuperat omnem sensim inuenitur atq
obtsnetur ut fiat silentium iñ celo quasi hora dimi¬
dia. ica ut contemplantis animus nulla alt̾ cãtumi
cogitatõnum tumultuatione curbetur nich̃ ĩueniens
qd̾ uel per desid̾ium petat. uel per fastidium arguat. uił
per odium accusete s intra contemplationis tranquilli¬

Expanded text:
ginum, et quidquid terrenum cogitationi ejus occurrerit, ginum, et quidquid terrenum cogitationi ejus occurrerit, respuat: et talem se intus quaerat et videat, qualis est sine istis; consideret se talem, qualis sub Deo supra corpus creata est. Deinde supra semetipsam surgat et se ipsam deserat, atque quodam modo in oblivionem sui veniat, et se contemplationi sui Creatoris humiliter et devote subjiciat. Cum enim coeperit mens per puram intelligentiam semetipsam excedere, et illam incorporeae here, et ex eo intelligentiam suam condire, et in sapientiam vertere; in tanto hoc mentis excessu, pax illa quae exsuperat omnem sensum, invenitur atque obtinetur, ut fiat silentium in coelo quasi hora dimidia; ita ut contemplantis animus nulla altercantium cogitationum tumultuatione turbetur, nihil omnino inveniens quod vel per desiderium petat, vel per fastidium arguat, vel per odium accuset: sed intra contemplationis tranquilli
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Et iuclinato capite emisit sp̃m. Quid ẽ enim
eẽ quod animam: s anima uite est animus consilũ
Unde dicunt philosophi. eciam sine animo uitam
manere. ⁊ sine mente animam durare: sicut in a¬
mentib. ad mentem enim ꝑtinere uidetur ut sciat: ad
animam ut uelit Pueri eciam in gertrias utero sñ sĩa
⁊ uoluntate uiuunt. Mens autem uocata est ꝙ emineat
in anima uel quod meminent. C xxxui.¬
Ua propter ñ anima s qd̾ excellit in ammanens
uocatur. tanqmͣ caput uel oculos unde ⁊ ip̃e hõ
secundum m̃tem ymago dĩ dñ Mens namq ex co dicta
est qd̃ emincat in anima: p̃stantior siquidem uis aĩe
est aqua procedit intelligencia. Natio est quidam ani¬
mi motus insum mentis acuens: u̾aq a falsis distĩguẽs
Nedeat ergo ad se mens rõnalis. ⁊ colligat se inse: ut sñ
ymaginib corporeis se ip̃am ⁊ ommpocentis dei ĩnisibilẽ
naturam consid̾are uilleat. Terrenae Rantasmata yma¬

Expanded text:
dicens: Et inclinato capite emisit spiritum . Quid est endicens: Et inclinato capite emisit spiritum . Quid est enesse quod animam: sed anima vitae est, animus consilii. Unde aiunt philosophi, et sine animo vitam manere, et sine mente animam durare, sicut in amentibus. Ad mentem enim pertinere videtur ut sciat; ad animum, ut velit. Pueri etiam in genitricis utero sine scientia et voluntate vivunt. Mens autem vocata est, quod emineat in anima, vel quod meminerit. Quapropter non anima, sed quod excellit in anima, mens ocatur, tanquam caput vel oculus. Unde et ipse homo secundum mentem imago Dei dicitur. Mens namque ex eo dicta est, quod emt intelligentia. Ratio siquidem est animi motus, visum mentis acuens, veraque a falsis distinguens. Redeat ergo ad se mens rationalis, et colligat se in se: ut sine imaginibus corporeis se ipsam, et omnipotentis Dei invisibilem naturam considerare valeat, terrenarum phantasmata ima
Abbreviated transcription (Latin):
prohis que sentitr unde a sentencia nomen accepit
ht̃ eciam corpus quinq sensus : qui ex eo dicti sunt
agitat iugore senciendi. Ita autem hec omnia ad¬
iuncta sunt anime ut una res sit: ꝓ efficienciis tñ
causarum diu̾sa nomina anima sortita est. In cõn
mens est unde. ⁊ inmemores am̃tes dicimus. Oĩumꝰ
rerum thesaurud ⁊ custos memoria est nͨ enarrari
potest tam grandis est eius per plexitas. ⁊ anmus est
Neo aliud significo quami ammam cum mentem
dico s ꝓpter aliuid amĩnam ⁊ ꝯpt̾ꝰ aliud m̃tem. Nã
totum qd̾ uiuit hominis anina est. Cum aũt anima
in se agit se ⁊ ex se perse. sola mens dici solet. Sensus
n̾o ad sua minist̾ia implenda consuetius anima dr̃.
Spm̃ idem esse qd̾ auimam᷑ euͣngelista pronunciat di¬
cens potestatem hẽo ponendi animam meam: et pursus
potestatem hẽo sumendi eam. De hac qͦ ip̃a dñi anima
passionis tempore memoratus euͣngelista ita ꝓtulit

Expanded text:
pro iis quae sentit: unde et sententia nomen accepit. pro iis quae sentit: unde et sententia nomen accepit. Habet etiam corpus quinque sensus, qui ex eo dicti sunt, vigore sentiendi. Ita autem haec omnia adjuncta sunt animae, ut una res sit: pro efficientiis tamen causarum, diversa nomina anima sortita est. In essenmens est; unde et immemores amentes dicimus. Omnium rerum thesaurus et custos est memoria, nec enarrari potest, tam grandis est ejus perplexitas; et animus ipsa est. Nec aliud significo quam animam, cum mentem dico: sed propter aliud animam, et propter aliud mentem. Nam totum quod vivit, hominis anima est. Cum autem anima in se agit se, et ex se et per se, sola mens dici solet. Sensus vero ad sua ministeria implenda consuetius anima dicitur. Spiritum idem esse quod animam, evangelista pronuntiat dicens: Potestatem habeo ponendi animam meam, et rursum potestatem habeo sumendi eam . De hac quoque ipsa Domini anima passionis tempore, memoratus evangelista ita protulit
Abbreviated transcription (Latin):
sicut arbores ħlus ⁊ uniuersa in terra g̾minantia.
Quedam uegetat ⁊ sensificat: sicut ommabruta ani¬
hñt. Cum itaꝙ magis sit sensifican qmͣ uegetari
tantum: constat ꝓfecto hanc uim ẽẽ subtiliorem ⁊
ubi magis subtilis esti magis sp̃o esti Mligis siquidem
incorporee nature appropinquat cum ymagina¬
tionem format. quam cum sensum p̾stat. Nichil
eẽ. potest: quam idubi post sensum. ⁊ supͣ sensum
uis ymagmandi concipitur qd̾ quidem intantũ
sublime est ut quicquid supra illud est aliud nõ
sit quam racio. C.ixxu.
nima nominatur totus homo int̾ior: quauiuu¬
ficati. regitur ⁊ continetur lucea illa massa
humettata suctis ne a refr̃a dissoluantur. Dum eego
uiuificat corpus ania esti dum uult animus est
dum scit niens esti dum recolit memoria ẽ dũ iundi¬
oat rõ esti dum spirat uel contemplatur spõ est. dũ
seutit sensus est. Nam inde animus sensus dicctur.

Expanded text:
sicut arbores, herbas et universa in terra germinantia. sicut arbores, herbas et universa in terra germinantia. Quaedam vegetat et sensificat, sicut omnia bruta anint. Cum itaque magis sit sensificari, quam vegetari tantum; constat profecto hanc vim subtiliorem esse, et ubi magis subtilis est, magis spiritus est. Magis siquidem incorporeae naturae appropinquat, cum imaginationem format, quam cum sensum praestat. Nihilinius esse potest, quam id ubi post sensum vel supra sensum vis imaginandi concipitur, quod quidem in tantum sublime est, ut quidquid supra illud est, aliud non sit quam ratio. CAPUT Anima nominatur totus homo interior, qua vivificatur, regitur et continetur lutea illa massa, humectata succis, ne arefacta dissolvatur. Dum ergo vivificat corpus, anima est; dum vult, animus est; dum scit, mens est; dum recolit, memoria est; dum judicat, ratio est; dum spirat vel contemplatur, spiritus est; dum sentit, sensus est. Nam inde sensus anima dicitur,
Abbreviated transcription (Latin):
insteum̃ca per que egreditur ⁊ in quib format᷑¬
natum oꝑante introrsu ad cellam fantasticam us
retrahitur ⁊ reducitur atq ymaginatio efflcitur post
ca ymaginatio c̃adem ab int̾i̾ore parte capitis ad me¬
diam transiens ip̃am anime rõnalis substantiam
contingit ⁊ exaitat discretionem in tantum iam pu¬
rificata. ⁊ subtilis effecta. ut ip̃i sp̃ui immediate ꝙ¬
iungatur u̾aciter tameu naturam. corporis retinens
⁊ ꝓpͥedatem. Que quidem ỹmagniatio inbrutis ani¬
malib fantasticam cellam ñ transcendit: in rõnali¬
Est itaq ymaginatio similitudo corporis persen¬
sus quidem corporeos ex corpoꝵ contactu concepta
extͥnsecus atq per cosdem sensus introrsus ad ꝑtẽ
informans ⁊ rõualem contingens. Sp̃m corporeum
noco aerem uel porius ignem. qui p̾sui subtilitateui¬
deri ñ potest: ⁊ corpora int̾ius uegetando uiuificati
Quedam autem uegetat tantum ⁊ nõ sensificatĩ

Expanded text:
instrumenta, per quae egreditur et in quibus formatinstrumenta, per quae egreditur et in quibus formatnatura operante introrsum ad cellam phantasticam usque retrahitur et reducitur, atque imaginatio efficitur. Postea eadem imaginatio ab anteriori parte capitis ad medium transiens, ipsam animae rationalis substantiam contingit, et excitat discretionem: in tantum jam purificata et subtilis effecta, ut ipsi spiritui immediate conjungatur, veraciter tamen naturam corporis retinens et proprietatem. Quae quidem imaginatio in brutis animalibus phantasticam cellam non transcendit: in rationaliEst itaque imaginatio similitudo corporis, per sensus quidem corporeos, ex corporum contactu concepta extrinsecus, atque per eosdem sensus introrsus ad partem informans, et rationalem contingens. Spiritum corporeum voco aerem, vel potius ignem, qui prae sui subtilitate videri non potest, et corpora interius vegetando vivificat. Quaedam autem vegetat tantum et non sensificat,
Abbreviated transcription (Latin):
siquidem corpus ex quatuor elementis ꝯpoĩtumẽ
s in carne ⁊ ossib maximc t̾ra apparet pp̃ t̾renam
soliditatem. aqua in humorib. aer continetur
ĩ pulmone. ic tirro semper in motu est quia uen¬
tilabrum est cordis. ne nunio calore cor ꝯsumat᷑
⁊ dissoluatur. Sedes ignis est in corde ⁊ ido infi̾us
ẽ latum. superius acutum: qm̃ formam ignis re¬
tinet. Quedam uis ignca aere temperata a cor¬
de ad cerebruni ascendit tanquam in celum cor¬
poris nr̃i. ibiq purificata ⁊ colata. per occłos au¬
res. nares. cet̾aq instrumenta sensuum foris ꝓ¬
greditur ⁊ contattu ext̾iorum formata quinq
corporis sensus facit. uisum iidelicet. auditum.
odoratum. gustum. tattum. qui tangendi sc̃sus ab
int̾iori parte cerebri ad post̾iorem transiens ⁊ iude
per ceruicem ⁊ medullam spine descendens. per totũ
corpus diffunditur. Porro ip̃a ius ignea q̃ extius
formata sensus dicitur. dadem forma per ip̃a sensnũ

Expanded text:
siquidem corpus ex quatuor elementis compositum est; sed in carne et ossibus terra maxime apparet propter terrenam soliditatem. Aqua in humoribus, aer continetur in pulmone; idcirco semper est in motu, quia ventilabrum cordis est, ne nimio calore cor consumatur et dissolvatur. Sedes ignis est in corde; et ideo inferius est latum, et superius acutum; quoniam formam ignis retinet. Quaedam vis ignea aere temperata a corde ad cerebrum ascendit, tanquam in coelum corporis nostri: ibique purificata et colata per oculos, aures, nares, caeteraque instrumenta sensuum, foras progreditur, et ex contactu exteriorum formata quinque sensus corporis facit; visum videlicet, auditum, gustum, odoratum et tactum. Qui tangendi sensus ab anteriori parte cerebri ad posteriorem transiens, et inde per cervicem et medullam spinae descendens per totum corpus diffunditur. Porro ipsa vis ignea, quae exterius formata sensus dicitur, eadem formata per ipsa sensuum
Abbreviated transcription (Latin):
gitatione se conspiat: intelligit se ⁊ recognoscit.
Quando contemplatione ad deum ascendit ut
eum intelligat ⁊ diligat: ymago dei dicenda est
cogitando eterna uir est sicut dicit apłs. uir non
debet uelare caput suum cum sit ymago dei ⁊ gła
id est quanto magis se extenderit in id qd̾ et̾num
estr canto mag̾ inde formatur ad ỹmaginem dei
⁊ ideo ñ est cohibendaut inde se contineat ac tem¬
peret. Quando u̾o ea agit uel cogitat que sunt tẽ¬
poralia: mulier appellatur. Et tuno non est dicẽda
Ymago dei ⁊ p̃pea debet uclare caput suumꝰ nenĩ¬
mium sit eiuus progressio ad inferiora. ne cũ licita
agit illicita concupiscat. C xxxuii.

Expanded text:
gitatione se respicit, intelligit se et cognoscit; quando contemplatione ad Deum ascendit ut eum intelligat et diligat, imago Dei dicenda est: cogitando aeterna, vir est; sicut dicit Apostolus, Vir non debet velare caput suum, cum sit imago Dei et gloria , id est quanto magis se extendit in id quod aeternum est, tanto magis inde formatur ad imaginem Dei; et ideo non est cohibenda, ut inde se contineat ac temperet. Quando vero ea agit vel cogitat quae sunt temporalia, mulier appellatur; et tunc non est dicenda imago Dei, et propterea debet velare caput suum, ne nimia sit ejus progressio ad inferiora; ne cum licita agit, illicita concupiscat. CAPU
Abbreviated transcription (Latin):
mus: sicut cayphas pontifex ꝓpħuit. cum eius
intentio ꝓphãndi uoluntatem non hẽet. Multa
quam ex natura sp̃o de quo uel in quo fu̾int simi¬
litudines corporum. Uisa si quidem freneticoꝵ simi¬
lia sunt uisũ sompniantium. Ebturatas namq
massenciendi hñte ut uideant tsd̃ sompniantes ui¬
dent. uisa eciam sompniauteum similia sunt cogi

Expanded text:
mus: sicut Caiphas pontifex prophetavit , cum ejus mus: sicut Caiphas pontifex prophetavit , cum ejus intentio prophetandi voluntatem non haberet. Multquam ex natura spiritus, de quo vel in quo fiunt similitudines corporum. Visa siquidem phreneticorum similia sunt visis somniantium: obturatas namque vias sentiendi habent, ut videant quod somniantes vident. Visa etiam somniantium similia sunt cogi
Abbreviated transcription (Latin):
dis atq ad iniustrandis p̾sunt: ⁊ eoꝵ significati¬
uas similitudines in sp̃u ita discernunt: ⁊ dãta
potentia quodãmodo tractant ut eas ⁊̃ possint ho¬
minum spĩtib reuelando miscere. Inde est qd̾ angłs
domini apparuit ioseph in sompnis dicens. Noli tun̾e
accipere mariam coniugem tuam. Et crecum. Tol
phetam dicit. Effundam de sp̃u meo super omnem
sompniabunt. Sunt alia uũa usitata ⁊ humana
que uel ex ip̃o sp̃u nr̃o multiplicit̾ existunt nel ex
corpore spui quodãmodo suggeruntur sicut fu̾imꝰ
affecti uel carne uel animo. Non solum enim ui¬
gilautes homines curas. suas cogitando uersant
in similitudinib corpoꝵ: uerum eciam dorientes
ħ sepe sompniant quo indigent: Namq et ne¬
gotia sua gerunt ex animi cupiditate ⁊ epuł pau
nuenuit. Uigilantib eciam occulto quodam ĩstinc¬
tu ingestas eẽ cogitationes. quas diumnarent nou̾i¬

Expanded text:
dis atque ministrandis praesunt, et eorum significatidis atque ministrandis praesunt, et eorum significativas similitudines in spiritu ita discernunt, et tanta potentia quodam modo tractant, ut etiam eas possint hominum spiritibus revelando miscere. Inde est quod angelus Domini apparuit in somnis Joseph: dicens, Noli timere accipere Mariam conjugem tuam; et iterum: Tollrophetam dicit: Effundam de spiritu meo super omnem somniabunt . Sunt et alia visa usitata et humana, quae vel ex ipso spiritu nostro multipliciter existunt; vel ex corpore spiritui quodam modo suggeruntur, sicut fuerimus affecti a carne vel animo. Non enim solum vigilantes homines curas suas cogitando versant in similitudinibus corporum, verum etiam dormientes hoc saepe somniant quo indigent. Nam et negotia sua gerunt ex animi cupiditate, et epulis mierint. Vigilantibus etiam occulto quodam instinctu ingestas esse cogitationes, quas divinarent, novi
Abbreviated transcription (Latin):
remus infrattus ⁊ multa huius modi. In uisione ⁊̃
sp̃ali anima fallitur ⁊ illuditur. qm̃ ea que uidet:
asliquando uenl. aliquando falsa. aliqñ perturbata.
aliquando tranquilla sunt. Ip̃a autem uera aliqñꝰ
futuris omnino similia uel aperte dicta aliquando
obscuris significationib ⁊ quasi figuratis lociuutõ¬
nib pienuntiata. In extasi uero quando ab omĩb
coxporis sensib alienatur ⁊ au̾titur anima. ampliꝰ
quam in sompno solet. s minus quam in morte
ñ ẜallitur. s ipsa mente diuinitus adiuta uł ali¬
quo uisa ip̃a exponente. sicut in apoatipsi iõ hãn
exponebatur magna reuelatio est. Cum enim bo¬
no sp̃u assunitur anima. falli non poteste quia
sancti angeli miris modis usa sua facili quadã
ac p̾potenti uuttione uel cõmixtione nr̃a ẽc̃ fucsunt
⁊ usionem suam quodam ineffabili modo in sp̃u
nr̃o informatĩ Ip̃i siquidem his corporalib indican¬

Expanded text:
remus infractus, et multa hujusmodi. In visione etiam remus infractus, et multa hujusmodi. In visione etiam spirituali anima fallitur et illuditur, quoniam ea quae videt, aliquando vera, aliquando falsa, aliquando perturbata, aliquando tranquilla sunt. Ipsa autem vera aliquando futuris omnino similia; vel aperte dicta, aliquando obscuris significationibus vel quasi figuratis locutionibus praenuntiata. In ecstasi vero quando ab omnibus corporis sensibus alienatur et avertitur anima, amplius quam in somno solet, sed minus quam in morte, non fallitur. Sed ipsa mente divinitus adjuta, vel aliquo ipsa visa exponente, sicut in Apocalypsi Joanni exponebatur magna revelatio est. Cum enim bono spiritu assumitur anima, falli non potest; quia sancti Angeli miris modis, visa sua facili quadam ac praepotenti unitione vel commixtione nostra esse faciunt, et visionem suam quodam ineffabili modo in spiritu nostro informant. Ipsi siquidem his corporalibus judican
Abbreviated transcription (Latin):
in sp̃ali rapitut animb̾ ut uite corpoꝵ expressas
corporislium rerum similitudines in spũ uideat. In
tellectu ea que neo corpora nec corpoꝵ formas hñt
conspiat sicut est iusticia ⁊ sapiencia uẽlud ip̃a
mens ⁊ omnis anime affectio bona. Ista tria gn̾a
uisionum maifesta siuitt Primum corpoiale: quo
per corporis sensus corpora senauntur: secundum
spiritasle quo corpoꝵ similitudines spñ non mete
cermintur. Tercium intellectuale: quo ille tes que
nec corpora nec corporum formas hñt conspiciunt᷑.
Intellectuali uisione minqmͣ fallitur anima. Aut
enim intelligit ⁊ innentum est.: aut si uerum ñ ẽ.
non intelligit. In uisione autem corporali sepe fal¬
litur anima: cum in ip̃is corporib ficri putat qd̵
fit in corpons sensib. Sicut naiigantib udentur in
t̾ra moueri q̃ stant ⁊ intuentib celum sydã stare que
monentur ⁊ diuaricatis radiis occuloꝵ res una duas
formas hr̃e iudetur ⁊ unus homo duo capita ⁊ ĩ aqͣ

Expanded text:
ituali rapitur anima, ut vice corporum expressas corporalium rerum similitudines in spiritu videat. Sed intellectu ea quae nec corpora nec corporum formas habent conspicit, sicut est justitia et sapientia, vel ipsa mens et omnis animae affectio bona. Ista tria genera visionum manifesta sunt. Primum corporale, quo per corporis sensus corpora sentiuntur. Secundum spirituale, quo corporum similitudines spiritu, non mente cernuntur. Tertium intellectuale, quo illae res quae nec corpora nec corporum formas habent conspiciuntur. In intellectuali visione nunquam fallitur anima: aut enim intelligit, et verum est; aut si verum non est, non intelligit. In visione autem corporali saepe fallitur anima, cum in ipsis corporibus fieri putat, quod fit in corporis sensibus. Sicut navigantibus videntur in terra moveri, quae stant; et intuentibus coelum, sidera stare, quae moventur: et divaricatis oculorum radiis res una duas formas habere videtur, et unus homo duo capita, et in aqua
Abbreviated transcription (Latin):
nia est substantta spiritalis simplex et in¬
dissolubilis. ininsibilis.⁊ incorporea. passibił
atq mutabilis carens ponde̾ figum ⁊ colore. Non est
credenda pars s creatura dei. nec eciam de substancia dĩ
uel de qualib elem̃torum mat̾ia: s ex nichilo esse¬
creata. Si enim ex semet ip̃o eam deus fecisset. neqͣꝙͣ
cum sit sp̃alis nature nicħ habet mixtum. conccetũq
t̾renum nl humidum aerum ueligneum: nulum
ht̃ colorem. nullo loco continetur nullis membris
cirruiscribitur nullo spacio finiture sed ita est co¬
gitanda ⁊ intelligenda sicut sapiencia. iustica et
cetere uirtutes aõ omnipotente create. Natura aĩe
innisibilis est. ⁊ ideo inisibilit̾ in corpoie maner. ⁊
de corpoie inuisibilit̾ egreditiu Per corpus corpora
uidete sicut celum ⁊ t̾r̾am ⁊ que in eis couspicua sũt

Expanded text:
nima est substantia spiritualis, simplex et indissolubilis, invisibilis et incorporea, passibilis atque mutabilis, carens pondere, figura et colore. Non est credenda pars, sed creatura Dei, nec etiam de substantia Dei, vel de qualibet elementorum materia, sed ex nihilo creata. Si enim ex semetipso eam Deus fecisset, nequaquam cum sit spiritualis naturae, nihil habet mixtum concretumque terrenum, nihil humidum, aereum vel igneum; nullum habet colorem, nullo loco continetur, nullis membris circumscribitur, nullo spatio finitur: sed ita est cogitanda et intelligenda, sicut sapientia, justitia, et caeterae virtutes ab Omnipotente creatae. Natura animae invisibilis est, ideo invisibiliter in corpore manet, et de corpore invisibiliter egreditur. Per corpus corpora videt, sicut coelum et terram, et quae in eis conspicua sunt
Abbreviated transcription (Latin):
quia merito dale uocabulum sortita sunt. q̃ sola
sic a falsitatis contagione aliena inueniuntiur.
ut nichil ueritati contrarium continere proben¬
tur. Ocripture diuine sunt quas a catholice fidei
cultorib editas. auttoritas uiuu̾salis ecclesie ad
eiusdem fidei corroborationem in numero diui¬
norum libroꝵ computandas recepit ⁊ legẽdas
retinuit. Sunt preterea alia quam plurinia o¬
puscula a religiosis uiris et sapientib diuersis
temporib conscripta. que licet auctoritate. uni¬
uersalis ecclesie probata non sint. tamen quia
a fide catho lica non discrepant. Et non nulla ⁊̃ uti¬
lia docent. in ter diuina computantur eloquia. Qi
fortasse enumerando melius quam diffimendo o¬

Expanded text:
quod merito tale vocabulum sortita sunt, quae sola quod merito tale vocabulum sortita sunt, quae sola sic a falsitatis contagione aliena inveniunt, ut nihil veritati contrarium continere probentur. « Scripturae divinae sunt, quas a catholicae fidei cultoribus editas, auctoritas universalis Ecclesiae ad ejusdem fidei corroborationem in numero divinorum computandas recepit, et legendas retinuit. Sunt praeterea alia quam plurima opuscula a religiosis viris et sapientibus diversis temporibus conscripta, quae licet auctoritate universalis Ecclesiae probata non sint, tamen quia a fide catholica non discrepant, et nonnulla etiam utilia docent, inter divina computantur eloquia, quae fortasse enumerando melius quam definiendo o
Abbreviated transcription (Latin):
nec sole diuine appellã¬
de sunt. In libris genti¬
lium multa de eterni¬
tͤate dei. et anĩmarum inmortalitate. de uirtucũ
premiis sempiterius penisq maloꝵ satis proba¬
bili ratione scripta inuenimus. quos tali uoca¬
bulo indignos esse nemo dubitat. Rursus uete¬
ris. et noui test amenti seriem percurrentes. totã
pene de p̾sentis uite statu et reb in tempore ges¬
tis contextam cernimus. Raro aliqua de dulce¬
dine eternoꝵ bonoꝵ et celestis uite gaudiis
manifeste depronui Tamen has scripturas diui¬
nas appellare fides catholica solet. Philosophoꝵ
scripture quasi luteus paries dealbatus mntore
eloqui foris pollent. que si quando ueritatis pre¬
tendunt speciem falsa admiscendo. quasi quodã
colore superducto lutum erroris operiunt. Contra
diuina eloquia aptissime fauo comꝑantur que
et propter simplicitatem sermonis arida aꝑpa¬
rent. et nitus dulcedine plena sunt. Unde cõstat

Expanded text:
nec solae divinae appellannec solae divinae appellandae sunt. In libris siquidem gentilium multa de aeternitate Dei, animarum immortalitate et de virtutum praemiis sempiternis, poenisque malorum, satis probabili ratione scripta invenimus, quos tali vocabulo indignos esse nemo dubitat. Rursus Veteris et Novi Testamenti seriem percurrentes, rotam pene de praesentis vitae statu et rebus in tempore gestis contextam cernimus, raro aliqua de dulcedine aeternorum bonorum et coelestis vitae gaudiis manifeste deprimi. Tamen has scripturas divinas appellare fides catholica solet. Philosophorum scripturae, quasi luteus paries dealbatus, nitore eloquii foris pollent. Quae si quando veritatis praetendunt speciem, falsa admiscendo, quasi quodam colore superducto lutum erroris operiunt. Contra, divina eloquia aptissime favo comparantur, quae et propter simplicitatem sermonis arida apparent, et intus dulcedine plena sunt; unde constat
Abbreviated transcription (Latin):
nites uideri liborant. Nec iam quid didicetit
ostremo terra alieua posita est que et¶
ip̃a quoq hominem exercet. Ouinis iimi¬
dũs philo sophantib exilium est. quia tamen
ut ait quidam nescio qua natale solum dulce¬
diue cunctos ducit. et inmemores non sunt eẽ
sui. magnum uirtutis principium est. ut discat
paulatim exercitatus animus iusibilia heo ⁊ tͣn¬
sicoria primum comntare ut post modum pꝰ¬
sit eciam derelinquere. Delicatus ille est ad huc au
patrra dulcis est. Fortis autem iam. cqui omne iso¬
lum patria est. Perfectus uero. cui mundus to¬
cus exilium est. Ille mundo aniorem fixit. sste oꝑ¬
sit. hic extiuxit. Ego a puero exulaui. et scio quo
merore. animus arcum aliquando pauperis tu¬
guriĩ fudum deserat. qua libertate postea may¬
moreos lares. et tecta laqueata despiciat
Liber quartus de stu
dio diuinarum scrip¬
turarum.¶
cripture que uel de deo
suie de bouis inuisibili¬
b loquuntur. nec om̃s

Expanded text:
vites videri laborant. Nec jam quid didicerit vites videri laborant. Nec jam quid didicerit Postremo terra aliena posita est, quae et ipsa quoque hominem exercet. Omnis mundus philosophantibus exsilium est. Quia tamen, ut ait quidam: Nescio qua natale solum dulcedine cunctos Ducit, et immemores non sinit esse sui. Magnum virtutis principium est, ut discat paulatim exercitatus animus visibilia haec et transitoria primum commutare, ut postmodum possit etiam derelinquere. Delicatus ille est adhuc cui patria dulcis est. Fortis autem jam cui omne solum patria est, perfectus vero cui mundus totus exsilium est. Ille mundo amorem fixit, iste sparsit, hic exstinxit. Ego a puero exsulavi, et scio quo moerore animus arctum aliquando pauperis tugurii fundum deserat, qua libertate postea marmoreos lares et tecta laqueata despiciat. LIBER QUARTUS Cudio divinarum Scripturarum. Scripturae quae vel de Deo vel de bonis invisibilibus loquuntur, nec omnes,
Abbreviated transcription (Latin):
cura est ut prouideas. in iugilia ut attendas.
Isti sunt quatuor pedissequi. qui portant lecli¬
cam philologie. quia mentem exerrent cui sapi¬
entia presidet. Cathedra quippe philologie sedesẽ
sapientie. que his suppositis gestari dicitur. qm̃
in his se exerrendo promouetur. Unde pulchre iu¬
uenes propter robur a fronte lecticam ten̾e di
bor. quia foris opuo peragunt a posteriori puelle.
pariunt. Sunt qui putant per cathediam phi¬
lologie humanum corpus significari aui aninra
rõnalis presidet. quod ministri quatuor ꝑtant
id est quatuor elementa componunt. e quib duo
superiora. id est ignis et aer actii et nomine mas
it. id est superflua non sectari. quod maxi¬
me ad disciplinam spectat. Pingius enim uenter
ut dicitur tenuem non gignit sensum. Sed quid
Dãd hec Scolares nr̃i temporis respondere poterũt.
qui non solum in studiis suis fbugalitatem seqͥ
contempnunt. sed eciam supra id quod sunt. di¬

Expanded text:
cura est, ut provideas; in vigilia, ut attendas. cura est, ut provideas; in vigilia, ut attendas. Isti sunt quatuor pedissequi qui portant lecticam philologiae, quia mentem exercent, cui sapientia praesidet. Cathedra quippe philologiae sedes est sapientiae, quae his suppositis gestari dicitur, quoniam in his se exercendo promovetur. Unde pulchre juvenes propter robur a fronte lecticam tenere dibor, quia foris opus peragunt, a posteriori puellae,pariunt. Sunt quidam qui putant per cathedram philologiae humanum corpus significari, cui anima rationalis praesidet, quod ministri quatuor portant, id est, quatuor elementa componunt. De quibus duo superiora, id est ignis et aer, actu et nomine masc volunt, id est superflua non sectari, quod maxime ad disciplinam spectat. Pinguis enim venter, ut dicitur, sensum non gignit acutum. Sed quid ad hoc scholastici nostri temporis respondere poterunt, qui non solum in studiis suis frugalitatem sequi contemnunt, sed etiam supra id quod sunt di
Abbreviated transcription (Latin):
nib diuini sermonis tomtruum commorari. Uerbũ
namq super fluum in hoc loco plenitudinem. nou
rediuidantiam significat. Porro sumanutis in lin¬
g̾na nr̃a coccinea dicitur. quod satis conuenient̾
feruorem sapientie significare potest de quatuor
sic alternatim disposita sunt. ut alterum
semper ad disciplinam alterum ad exercicium
spectet. De quiete.
ite quies siue interior ut mens per illicita
desideria non discurrat siue exterior. ut cri¬
uni et oportunitas. honestis et utilib studiis sup¬
tio. ad exercicium spectat. uidetur autem
scutinium sub studio querendi contineri. quod
si uerum est superfluo repetitur. cum in superio¬
ri parte annumeratum sit. Sed sciendum est hnͣc
inter hec duo esse differentiam. quod studium
querendi instantiam significat operis scrutim¬
um uero diligentiam meditationis. Opꝰ ꝑagũt
labor et amor. Confilium pariunt cura ⁊̃ uigłia.
In labore est ut agas. in amore ut perficias. In

Expanded text:
nsibus divini sermonis tonitruum commorari. Verbum nsibus divini sermonis tonitruum commorari. Verbum namque superfluum in hoc loco plenitudinem non redundantiam significat. Porro Sunamitis in lingua nostra coccinea dicitur, quod satis convenienter fervorem sapientiae significare potest. CAP. sic alternatim disposita sunt, ut alterum semper ad disciplinam, alterum ad exercitium CAP. XVII. De quiete. Vitae quies, sive interior, ut mens per illicita desideria non discurrat; sive exterior, ut otium et opportunitas honestis et utilibus studiis suptio; ad exercitium, spectat. Videtur autem scrutinium sub studio quaerendi contineri. Quod si verum est superfluo repetitur, cum in superiori parte annumeratum sit. Sed sciendum est hanc inter haec duo esse differentiam, quod studium quaerendi instantiam significat operis, scrutinium vero diligentiam meditationis. Opus peragunt labor et amor, consilium pariunt cura et vigilia. In labore est ut agas; in amore ut perficias; in
Abbreviated transcription (Latin):
nescio quid et solico dulcius uicina morte cecine¬
runt. Sophodes cum post nimiam senectutem.
et rei familiaris negligentiam a filiis accusare¬
tur amentie. edippi fubulam quam nuper scͥp¬
serat recitauit iudici. et tantum sapientie ine¬
tate iam fracta specunen dedit. ut seu̾it atem
ni generis disertissimus. iam senex grecas lit¬
teras discere nec erubuerit. nec desperauerit. Cer¬
te homerus refert quod de lingua nestoris ulni
uetuli et pene decrepiti dultior melle oratõ flu
xerit. Animaduerte igitur quantum amaue¬
rint sapientiam quos nec decrepita etas ab
eius inquisitione potuit reuocare. Iste igitur
dantus amor sapientie. tanta in senib ꝑiuden¬
tie habundantia. congrue eciam ex ipsuis sup̃¬
ditti nominis interpietatione colligitur. In¬
terpretatur enim ab ysaac pater meus suꝑ¬
fliuis. uel prĩs mei rugitus ex quo ostũdĩt¬
habundantissimum et ultra humanamuocem in se¬

Expanded text:
nescio quid, et solito dulcius, vicina morte, cecinenescio quid, et solito dulcius, vicina morte, cecinerunt. Sophocles cum propter nimiam senectutem et rei familiaris negligentiam, a filiis accusaretur amentiae, Oedipi 257 fabulam, quam nuper scripserat, recitavit judicibus; et tantum sapientiae in aetate jam fracta specimen dedit, ut severitatem ni generis disertissimus jam et senex, Graecas litteras discere, nec erubuerit, nec desperaverit. Certe Homerus refert, quod de lingua Nestoris, jam vetuli et pene decrepiti, dulcior melle oratxerit. Animadverte igitur quantum amaverint sapientiam, quos nec decrepita aetas ab ejus inquisitione revocare. Iste igitur tantus amor sapientiae, tanta in senibus abundantia congrue etiam ex ipsius supradicti nominis interpretatione colligitur. Interpretatur enim Abisag pater meus superfluus vel patris mei rugitus, ex quo ostenditabundantissimum, et ultra humanam vocem in se
Abbreviated transcription (Latin):
lem ut numquam in eis senesceret sapientia.
Sola ab ycaas sunamitis. Senem dauid oalefecit
quia amor sapiencie eciam marcescente corpore di¬
lectorem suum non deserit. Omnes pene uirtuteᷤ
corporis mutantur in senib. et crescente sola sil¬
pientia decrescunt cetera. Seriectus enim illorũ
qui adolestentiam suam honestib attib iustruxe
runt. etate fit dottior. nsu tristior processu tem
poris sapientior. et ueterum studioꝵ dulassĩos
fructus metit. Unde et sapiens ille uir grecie the¬
mos decles. cum expletis centum septem ãnis
se mori cerueret. dyxisse fertur se dolere qd̃ egre¬
deretur de uita quando supere cepisset. Plato.
annos indocendi scribendiꝙ labore doloreq ꝯple¬
uit. Tareo ceteres philosophos. Pytagoram. de¬
mocritum. Senocultem. Renonem. ⁊ heleantem.
qui iam etate longeua in sapientie studiis flo¬
tuerunt. Ad poetas uenio. homerum. esyodum.
Symonidem. tersicoꝵ. qui grandes natu cigneũ

Expanded text:
lem, ut nunquam in eis senesceret sapientia. lem, ut nunquam in eis senesceret sapientia. Sola Abisag Sunamitis senem David calefecit , quia amor sapientiae etiam marcescente corpore dilectorem sui non deserit. Omnes pene virtutes corporis mutantur in senibus, et crescente sola sapientia decrescunt caetera. Senectus enim illorum qui adolescentiam suam honestis artibus  al. actibus instruxerint, aetate fit doctior, usu tritior, processu tporis sapientior, et veterum studiorum dulcissimos fructus metit . Unde et sapiens ille vir Graeciae Themistocles, cum expletis centum et septem annis, se mori cerneret, dixisse fertur, se dolere, quod tunc egrederetur e vita, quando sapere coepisset. Plato oaginta novem annos in docendi scribendique labore complevit. Taceo caeteros Philosophos, Pythagoram, Democritum, Xenocratem, Zenonem, et Cleantem, qui jam aetate longaeva in sapientiae studiis floruerunt. Ad Poetas venio, Homerum, Hesiodum, Simonidem, Stesichorum, qui grandes natu, cygneum
Abbreviated transcription (Latin):
oam meditandi curam in monte caucaĩo nulturi
expositus memortut. Quia enim sciebant uerũ
bonum non in estimatione hominum. sed in pirra
consciencia esse absconditum. ⁊ eos iam non hoies
esse qui reb perituris inherentes bonum suumũ
aiguosderent. ideo quautum mente ⁊ ĩcelligentul¬
a ceteris differrent. ipsa lacorumi distantia demõ¬
strabant ne una teneret habitatio quoo non ea¬
dem sociebat intentio. Quidam philosopho refe¬
rebat dicens. Nunquid non uides quia te deui¬
dent homines: Et ille. Ipsi me inquit derident.¬
⁊ eos asini. Cogita si potes quanti estimauerit
laudari ab his a quib nec uituperari tinuit:
De alio rursum legitur. quod post omnia disci¬
plinarum studia. et artium acumina. ad opus
figuli descenderit ⁊ alt̾ius cuiusdam discipuli cũ
laudib magistrum suum efferrent inter cetera
nec sutorie pericia eum carere gloriati sunt. Hnͣc
igitur diligentiam in nostris lectorib esse uel¬

Expanded text:
cam meditandi curam in monte Caucaso vulturi cam meditandi curam in monte Caucaso vulturi expositus memoratur. Quia enim sciebant verum bonum non in aestimatione hominum sed in pura conscientia esse absconditum; et eos jam non homines esse, qui rebus perituris inhaerentes bonum suum non agnoscerent, ideo quantum mente et intelligena caeteris differrent, ipsa locorum distantia demonstrabant, ne una teneret habitatio, quos non eadem sociabat intentio. Quidam philosopho cuidam referebat dicens: « Nunquid non vides quod te derident homines. » Et ille: « Ipsi me, » inquit, « derident, et eos asini. » Cogita si potes quanti aestimaverit laudari ab eis a quibus nec vituperari timuit. De alio rursum legitur, quod post omnia disciplinarum studia et artium acumina ad opus figuli descenderit et alterius cujusdam discipuli cum laudibus magistrum suum efferrent, inter caetera nec sutoriae peritia eum carere gloriati sunt. Hanc igitur diligentiam in nostris lectoribus esse vel
Abbreviated transcription (Latin):
uituperium prorumpat. ut nichil bonum eẽ cre¬
dat. nsi quod ipse intelligere potuit. Hec est hu¬
militas discipline legentium. De studĩo querendi
tudium querendi ad exeratiũ ꝑtin. ¶.xu.
in quo exhortatione magis quam doctͥna
lector indiget. Qui enim diligenter iuspicere uo¬
luerit quid antiqui propter amorem sapientie ꝑ¬
tulerint. qutam memoranda postetis uirtutis sue
monimenta reliquerint quamlibet suam dili¬
gentiam infetiorem esse uidebit. Aliĩ calcabant
honores. aliĩ proieccerunt diuicias. aliĩ acceptis
imuriis gaudebant alii penas spreuerunt. aliĩ cõ¬
tuberns a hominum deserentes. ultimos recessus
et secreta heremi penctrantes soli se philosophie
dedicabanti. ut eo contemplationi uacarent libe¬
rius quo nullis queq iitutis iter impedire so¬
lent aipiditatib animum subiecissent. Parme¬
nides philosophus quindeam amnus in rupe egyꝑ¬
tra consedisse legitur. Et prometheus obimmodi¬

Expanded text:
vituperium prorumpat, ut nihil bonum esse crevituperium prorumpat, ut nihil bonum esse credat nisi quod ipse intelligere potuit. Haec est humilitas disciplinae legentium. CAP. XV. De studio quaerendi. Studium quaerendi ad exercitium pertinet, in quo exhortatione magis quam doctrina lector indiget. Qui enim diligenter inspicere voluerit, quid antiqui propter amorem sapientiae pertulerint, quam memoranda posteris virtutis suae monimenta reliquerint, quamlibet suam diligentiam inferiorem esse videbit. Alii calcaverunt honores, alii projecerunt divitias, alii acceptis injuriis gaudebant, alii poenas spreverunt, alii contubernia hominum deserentes et intimos recessus et secreta eremi penetrantes, soli se philosophiae dedicaverunt, ut eo contemplationi vacarent liberius, quod nullis quae virtutis iter impedire solent cupiditatibus, animum subjecissent. Parmenides philosophus quindecim annis in rupe Aegyptia consedisse legitur. Et Prometheus ob immodi
Abbreviated transcription (Latin):
nescio unde gloriantes priores patres simplicita¬
tis arguunt. et secum natam. secum morituram.
credunt sapienciam. In diuinis eloquiis ita sim¬
plicem loquendi modum esse aiunt. ut meis ma¬
gistros audire non oporteat posse satis quande ꝙi
proprio ingenio ueritatis archana penetrare. Cor¬
rugnͣt nasum et ualgium corquent in lectores
diuinitatis. et non intelligunt quod deo mniuti¬
am faciunt. cuius uerba pulchro quidem uocabu
enĩm lector humilis debet esse ⁊ mansuetus acu¬
ris inanib. et uoluptatun illecebris prorsus
alienus. diligens et sedulus ut ab omnib libũt̾
discas. nunquam de sciencia sua presumati peru̾si
dogiiatis auctores quasi uenena fugiat dui rem
perttactare antequam iudicet discat. non uideri
doctus. sed esse querat. dicta sapientum stellecta
diligat. et ea semper coram oculis quasi speolm
uultus su tenere studeat et si qua forte obscuriora
intellectum eius non admiserint. non statim in

Expanded text:
nescio unde gloriantes, priores patres simplicitanescio unde gloriantes, priores patres simplicitatis arguunt, et secum natam, secum morituram credunt sapientiam. In divinis eloquiis ita simplicem modum loquendi esse aiunt, ut in eis magistros audire non oporteat; posse satis quemque proprio ingenio veritatis arcana penetrare. Corrugant nasum, et valgium torquent in lectores divinitatis, et non intelligunt quod Deo injuriam faciunt, cujus verba pulchro quidem vocabulenim lector humilis debet esse et mansuetus, a curis inanibus et voluptatum illecebris prorsus alienus, diligens et sedulus, ut ob omnibus libenter discat, nunquam de scientia sua praesumat, perversi dogmatis auctores quasi venena fugiat, diu rem pertrectare antequam judicet discat, non videri doctus, sed esse discat vel quaerat, dicta sapientium intellecta diligat, et ea semper coram oculis quasi speculum vultus sui tenere studeat. Et si qua forte obscuriora intellectum ejus non admiserint, non statim in
Abbreviated transcription (Latin):
uenienti loco et ordine trattetur que non ad
eciam speciale habeat. quod diligens u̾bi sccu¬
tator alibi non inuentum. quanto rarius dã¬
to gratius carpat. Nichil tamen bonum ẽ qd̃
melius tollit. Si omnia legere non potes ea q̃
sunt utiliora lege. eciam si omnia leg̾e̾ potu̾is
non damen idem omnib labor impendendus ẽ
sed quedam ita legenda sunt nesint ĩcognita.
auedam uero ne sint in audita. quia aliquan¬
do pluris esse credimus quod non audiuimus ⁊
faclius. stirnatur res anus fruttus agnosat᷑.
Uidere nunc potes quam necessaria tibi sit hec
humilitas ut nullam scientiam uilipendas. ⁊
ab omnib libenter discas. Similiter tibi quoꝙ expe¬
Hoc autem tumoris uicium huic quibdam accid̾
q̃uod suam scienciam nimis diligenter inspiciunt.
et cum sibi aliquid esse iusi fuerint. alios quos non
nouerunt tales nec esse nec potuisse fieri putant.
Hino eciam ebullit quod nugigeruli nunc qͥdam

Expanded text:
venienti loco et ordine tractetur; quae non aliquid venienti loco et ordine tractetur; quae non aliquid etiam speciale habeat quod diligens verbi scructator alibi non inventum, quanto rarius, tanto gratius carpat. Nihil tamen bonum est quod melius tollit. Si omnia legere non potes, ea quae sunt utiliora lege etiam si omnia legere potueris, non omnibus tamen idem labor impendendus est; sed quaedam ita legenda sunt ne sint incognita, quaedam vero ne sint inaudita, quia aliquando pluris esse credimus quod non audivimus, et facilius existimatur res cujus fructus agnoscitur. Videre nunc potes quam necessaria tibi sit haec humilitas, ut nullam scientiam vilipendas et ab omnibus libenter discas. Similiter tibi quoque expehoc autem tumoris vitium hinc quibusdam accidit, quod suam scientiam nimis diligenter inspiciunt, et cum sibi aliquid esse visi fuerint, alios quos non noverunt, tales nec esse nec potuisse fieri putant. Hinc etiam ebullit quod nugigeruli nunc quidam
Abbreviated transcription (Latin):
illud platonicum aiut. malo aliena uere auide
discere. quam mea impudenter iugerere. Cur
enim discere erubescis.⁊ nescire non uerecũda¬
ris: Pudor iste maior est illo. aut quid summa
effectas. cum tu iaceas inimo. Considera potius
quid iures tue ferre ualeant. Aptissime incedit.
qui incedit ordinate. Quidam dum magnũ sal¬
tum facere uolunt: preapitium incidunt. Noli
ergo nimis festinare. hoc modo citius ad sapien¬
tiam pertinges Ab omnib libenter disce ꝙ tu
nescis. quia humilitas comimune tibi facere pot̾
quod natura ouiq proprium fect. Sapientõr
ominib eris. si ab omnib discere uolueris. Qͥ
ab omnib accipiunt. omnib diciores st̃. Nul¬
lam detuq sciencram uilem teneas. qura omĩs
scientia bona est. Nullam si uacat scripturã.
uel saltem legere contempnas. Si nichil luc¬
ris. nec perdis aliquid maxime cum nulla scͥp¬
tura sit secundum meam estimationem que
aliquid expetendum non proponat. Si con¬

Expanded text:
illud Platonicum aiunt: « Malo aliena verecunde illud Platonicum aiunt: « Malo aliena verecunde discere, quam mea impudenter ingerere. » Cur discere erubescis, et nescire non verecundaris; pudor iste, major est illo. Aut quid summa affectas, cum tu jaceas in imo; considera potius quid vires tuae ferre valeant. Aptissime incedit, qui incedit ordinate. Quidam dum magnum saltum facere volunt, praecipitium incidunt. Noli ergo nimis festinare, hoc modo citius ad sapientiam pertinges. Ab omnibus libenter disce quod tu nescis; quia humilitas commune tibi facere potest, quod natura cuique proprium fecit; sapientior omnibus eris, si ab omnibus discere volueris. Qui ab omnibus accipiunt, omnibus ditiores sunt. Nullam denique scientiam vilem teneas, quia omnis scientia bona est. Nullam si vacat scripturam vel saltem legem contemnas, quia si nihil lucraris, nec perdes aliquid, maxime cum nulla scriptura sit secundum meam existimationem, quae aliquid expetendum non proponat, si con
Abbreviated transcription (Latin):
inquiunt iudimus illos. Nos ab illis legimus
Sope nobis loqui illi solebant. Illi sumimi. Illi
famosi cognouerunt nos Qed̾ utinam me nemo
aguoscat et ego cuutta nouerim. Platonem ui¬
disse non intellexisse gloriamini. Puto ĩdignum
uobis est deinceps ut me audiatis. non ego sũ
plato. nec platonem uidere merui. Suffict uo¬
bis ipsum philosophie fontem potastis. s uti¬
nam ad huc si teretis. Rex post aurea porula de
uase bibit testeo. Quid erubescitu Platone̾ au¬
distis. audiatis ⁊ crisiphum in prouerbio dicit᷑.
Quod tu non nosti fortassis nouit ofellus. Ne
nio est cui omnia scire datum sit. neq quisquaui
rursum aui ad aliquid speciale a natura accepis¬
se non contigerit. Prudens igitur lector omnes li¬
benter audit. omnia legit. non scripturam non
personam. non doctrinam speruit. Indifferent̾
ab omnib. quod sibi deesse iidet querit. nͨ qnͣ¬
tum sciat sed quantum ignoret considerat. Hinc

Expanded text:
inquiunt, vidimus illos; nos ab illis legimus. inquiunt, vidimus illos; nos ab illis legimus. Saepe nobis loqui solebant. Illi summi, illi famosi, cognoverunt nos. Sed utinam me nemo cognoscat, et ego cuncta noverim! Platonem vidisse, non intellexisse gloriamini; puto indignum vobis est deinceps ut me audiatis. Non ego sum Plato, nec Platonem videre merui; sufficit vobis ipsum, philosophiae fontem potastis, sed utinam adhuc sitiretis! Rex post aurea pocula, de vase bibit testeo. Quid erubescitis? Platonem audistis, audietis et Chrysippum. In proverbio dicitur: « Quod tu non nosti, fortassis novit asellus. » Nemo est cui omnia scire datum sit, nec quisquam rursum cui aliquid spirituale a natura accepisse non contigerit. Prudens igitur lector omnes libenter audit, omnia legit, non scripturam, non personam, non doctrinam spernit. Indifferenter ab omnibus quod sibi deesse videt, quaerit; nec quantum sciat, sed quantum ignoret considerat. Hinc
Abbreviated transcription (Latin):
studii sui rationem lector agnoscat. Illandabi¬
lis est sciencia quam uita maculat ĩmpudica
et id arro summopere cauendum ei am q̃rit
sciençiam. ut non negligat disapliliam. De
ta su̾it documenta. Hec tria precipue ad lectorẽ
pertinent. Pũmum ut nullam Scienciam nul¬
lam scripturam uilem tencat. secundum ut
a nemine discere crubescat tercium ut cum sa¬
enciam a deptus fuerit ceteros non contẽpuat.
Multos hoc decipit. quod ante tempus sapien¬
des uideti uolunt. Hino namq in quendam
elationis tumorem piorumpunt. ut ram et
simulare incipiant quod non sunt. ⁊ ꝙ sunt
et isbescere. eoq longius a sapiencia recediuit.
quo non esse sapientes. sed putari putant. Eiꝰ¬
modimultos noui qui cum primis ad huo e¬
lementis indigeant. non nisi summis iuter¬
esse dignantur et ex hoc solum modo semagi¬
nos fieri putant. Sd̾ magnoꝵ et sapientũ
uel scciptara legerint uel audierint uerba. Nos

Expanded text:
studii rationem lector agnoscat. Illaudabistudii rationem lector agnoscat. Illaudabilis est scientia, quam vita maculat impudica. Et idcirco summopere cavendum est ei qui quaerit scientiam, ut non negligat disciplinam. CAPulta sint documenta, haec tria praecipue ad lectorem pertinent. Primum ut nullam scientiam, nullam scripturam vilem teneat; secundum, ut a nemine discere erubescat; tertium, ut cum scientiam adeptus fuerit, caeteros non contemnat. Multos hoc decepit, quod ante tempus sapientes videri volunt. Hinc namque in quemdam elationis tumorem prorumpunt; ut jam et simulare incipiant quod non sunt et quod sunt erubescere; eoque longius a sapientia recedunt quod non esse sapientes, sed putari volunt. Cujusmodi multos novi, qui cum primis adhuc elementis indigeant, non nisi summis interesse dignantur, et ex hoc solummodo se magnos fieri putant, si magnorum et sapientium, vel scripta legerint, vel audierint verba. Nos,