comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cons criptũ ẽ. occultas eẽ. dispen¬
saciones eiꝰ agnoscimus. Nam ꝑ
incõp̃hensibile eius iuditium.
et alter intra m̃suram electoꝵ
mititur. & alter foras relinqui¬
tur: ut nullomͦ adelectoꝵ nume¬
rum ꝑtinere mereatur. Hab&
gͦ funiculũ. habet in manu cala¬
mum mensure. Qui enĩ funicu¬
lo locum metitur. alibi funicu¬
lum trahit. aliunde retrahit. et
huc ducit quem aliunde subdu¬
cit. Sic nimirum sic redemptor
nr̃. incollectionẽ hominũ facit.
dum alios asius iniquitatib edu¬
cit. alios in sua iniquitate derelin
quit. In his enĩ quos colligere dig¬
natus ẽ. occultȩ m̃sure funiculum
trax̃. &e abhis quos relinquendos
ẽẽ. iudicauit. quid aliud nisi funi¬
culũ retrax̃. ut & boni intra men¬
suram cęlestis fabrice teneantur.
⁊ mali extra fabricam. in quibus
bona quę existimantur non sũt:
quasi sub mensura remaneant.
Hunc funiculũ ⁊ m̃surȩ calamũ

Expanded text:
conscriptum est, occultas esse dispenconscriptum est, occultas esse dispensationes cognoscimus. Nam per incomprehensibile ejus judicium, et alter intra mensuram electorum mittitur, et alter foras relinquitur, ut nullo modo ad electorum numerum pertinere mereatur. Habet ergo funiculum, habet in manu calamum mensurae: Qui enim funiculo locum metitur, alibi funiculum trahit, aliunde retrahit, et huc ducit, quem aliunde subducit. Sic nimirum sic redemptor noster in collectione hominum facit, dum alios a suis iniquitatibus educit, alios in sua iniquitate derequit. In his enim quos colligere dignatus est, occultae mensurae funiculum traxit, et ab his quos relinquendos esse judicavit, quid aliud nisi funiculum retraxit? ut et boni intra mensuram coelestis fabricae teneantur, et mali extra fabricam, in quibus bona quae aestimantur non sunt, quasi sine mensura remaneant. Hunc funiculum et mensurae calamum
Abbreviated transcription (Latin):
scriptores fiant. uidelicet tamquã
calami : Alii uero uerbũ uitȩ au¬
diunt. bone spei et rectoꝵ oꝑum
uiriditatẽ tenent. s tam̃ ad scri¬
bendum ꝓficere nullatenꝰ posst̃.
Nii quid in aqua dĩ. nisi quidam
ur ita dicã unci sunt: Qui qͥdẽ
uiri discendo ꝓficiunt. s luteras
exprimere nequaquã ualent.
Redep̃tor igitur nr̃ quia uerba quȩ
dix̃ etiã ꝑ doctoꝵ studiũ scribĩ
larg̃itus ẽ: in manu calamũ te¬
nuit. Qui calamus mensure dr̃:
quia ipsa doctoꝵ studia sub qua¬
dam occulti iudicii dispensacio¬
ne retinentur. ut & aliis legen¬
tib ꝓsint. &e aliis legentib ꝓd¬
esse non possint. Unde scĩ apłi
cũ magistrũ ueritatis sibi aꝑcius
loquentẽ requirerent. cur turbis
in parabolis loqueretur: audierũt.
quia uobis datũ ẽ. nosse misteriũ
regni celorꝵ: illis autẽ non. Uel
certe calamus m̃surae ẽ: quia in ip¬
so sacro eius eloquio quod nobis

Expanded text:
scriptores fiant videlicet tanquam scriptores fiant videlicet tanquam calami, alii vero verbum vitae audiunt, bonae spei et rectorum operum veritatem tenent, sed tamen ad scribendum nullatenus possunt. Hi quid in aqua Dei nisi quidam ut ita dicam junci sunt? Qui quidem viri discendo proficiunt, sed litteras exprimere nequaquam valent. Redemptor igitur noster quia verba quae dixit etiam per doctorum studium scribi largitus est in manu calamum tenuit: qui calamus mensurae dicitur quia ipsa doctorum studia sub quadam occulti judicii dispensatione retinentur, ut et aliis legentibus prosint, et aliis legentibus prodesse non possint. Unde sancti apostoli cum magistrum veritatem sibi apertius loquentem requirerent, cur turbis in parabolis loqueretur, audierunt: Quia « vobis datum est nosse mysterium regni coelorum, illis autem non . » Vel certe calamus mensurae est, quia in ipso sacro ejus eloquio quid nobis
Abbreviated transcription (Latin):
culus ergo ẽ. lineus p̃dicatio sub¬
tilis. quȩ m̃tem audientis ligat.
ne se uel in misera cogitatione dis¬
soluat. Et notandum quod dr̃. qe
ei funiculus inmanu ẽ. idẽ. p̃dica¬
tio in oꝑatione. in se enĩ ostendit
om̃e quod docuit: sic̃ scriptum ẽ.
Quȩ cepic iħc facere et docere.
Et quia ipsa quȩ dix̃ etiam scrip¬
turȩ tradidit. ut ad posteros man¬
darentur. recte sub iungitur: et
calamꝰ m̃ surȩ in manu etus. De¬
pollicetur dicens. orietur in ea
iuror calami ⁊ iunci. Quod inalio
loco exposuisse me memini: ut
ꝑ calamũ scriptores. ꝑ iuncũ uero
debeant auditores in telligi. S qs
aohuinorem aquȩ. et iuncꝰ et
calamus nasci solet. et exuna eadẽ
aqua utraq ꝓficiunt. & ca lamꝰ
quidẽ ad scribendũ assumitur:
cum iunco uero scribi non potest.
A uid in iunco & calamo accipere¬
ritatis. quȩ multos auditores irri¬
gat: S irrigati alii adhoc usq
in uerbo dei ꝓficiunt. ut etiam

Expanded text:
culus ergo lineus praedicatio est subculus ergo lineus praedicatio est subtilis, quae mentem audientis ligat, ne se vel in misera cogitatione dissolvat. Et notandum quod dicitur, quia ei funiculus in manu est, id est praedicatio in operatione. In se enim ostendit omne quod docuit, sicut scriptum est: Quae coepit Jesus facere et docere . Et quia ipsa quae dixit etiam scripturae tradidit, ut ad posteros mandarentur, recte subjungitur: IBID.-- Et calamus mensurae in manu ejus. pollicetur, dicens: « Orietur in ea viror calami et junci , » quod in alio loco exposuisse me memini, ut per calamum scriptores, per juncum vero debeant auditores intelligi. Sed quia ad humorem aquae, et juncus et calamus nasci solent, et ex una eademque aqua utraque proficiunt, et calamus quidem ad scribendum assumitur, cum juneo vero scribi non potest. Quid in junco et calamo accipereritatis quae multos auditores irrigat? sed irrigati, alii ad hoc usque in verbo Dei proficiunt, ut etiam
Abbreviated transcription (Latin):
S quia sic̃ ꝑ interp̃tẽ nr̃m didici¬
mus. hebreoꝵ hystoria. ñ habet
cem̃tariorũ. s funiculus lineus
inmanu eius. hoc qđ apd nos
cercius habetur. ex ponere de¬
bemus. Scimꝰ aut̃ qđ funiculus
lineus: subtilior ẽ. quã funicu¬
li qui fiunt aliunde. Ec quid in
funiculo lineo. nisi subtiliorem
p̃dicationẽ. idẽ. sp̃alem debemꝰ
accipere : Censura et enĩ legis
funiculus fuit. s lineus ñ fuit:
ꝗe rudem ppłm ñ subtili p̃dica¬
tione coercuit. in quo ꝑ peniten¬
tiam non peccata cogitationis
s oꝑis resecauit. At post quam
ꝑ semet ipsum dñs ȩtiã cogita¬
tiones hominũ p̃dĩcando reli¬
gauit. & ꝑ fectum eẽ. peccatũ
ȩtiam incorde innotuit. funcu¬
lũ lineũ inmanu tenuit: ait enĩ.
Audistis quia diccum ẽ. antiqͥs:
non mechaberis. Ego autẽ dico
uobis. quia qui uidit mulierem
ad concupiscendũ eam: iam me¬
chatusẽ. eam incorde suo. Funi¬

Expanded text:
Sed quia, ut per interpretem nostrum didiciSed quia, ut per interpretem nostrum didicimus, Hebraeorum historia non habet caementariorum, 1315 sed funiculus lineus in manu ejus, hoc quod apud nos certius habetur, exponere debemus. Scimus autem quod funiculus lineus subtilior est quam si funiculi fiant aliunde. Et quid in funiculo lineo, nisi subtiliorem praedicationem, id est spiritalem debemus accipere? Censura etenim legis funiculus fuit, sed lineus non fuit, quia rudem populum non subtili praedicatione coercuit, in quo per poenae sententiam non peccata cogitationis, sed operis resecavit. At postquam per semetipsum Dominus etiam cogitationes hominum pgavit, et perfectum esse peccatum etiam in corde innotuit, funiculum lineum in manu tenuit. Ait enim: « Audistis quia dictum est antiquis, non moechaberis. Ego autem dico vobis, quia qui viderit mulierem ad concupiscendum eam, jam moechatus est eam in corde suo . Funi
Abbreviated transcription (Latin):
aliud cem̃tarios quã scõs doctores
accipimꝰ. qui loquendo spãlia ad
celeste dedificium. uiuos lapides
idẽ. electoꝵ animas cõponunt.
Q uic quid enim antiqui patres. quic
aliud fuit. quam cõpositio lapidũ
in hac quȩ quotidie construitur
fabrica scoꝵ : In funiculo autem
cem̃tarioꝵ hoc agi solet ut cognos¬
ci ȩqualitas uł rectitudo surgentis
parietis ualeat. ⁊ si lapis intus ẽ.
foras eicitur. si exterius ꝓminet.
interius reuocatur. & certe hoc¬
quotidie agit p̃dicatio doctorũ:
ut una queq anima cui regimi¬
pedit. ętiam si foris apparere ap-¬
petat: in terius reuocetur. & rur¬
sum quȩ latere uult. ⁊ sui tantũ¬
modo curam gerere. si sibi acmul¬
tis eẽ. utiłis potest : ȩtiam cum
latere desidat. exterius ꝓducat᷑
ut appareat. Sicq fit ut scõrum
lapidum ordo teneatur: dum
sepe et uolens adhonorem uenire
repellitur: et honorem fugiens.
in sacri ordinis arce subleuatur.

Expanded text:
aliud caementarios quam sanctos doctores aliud caementarios quam sanctos doctores accipimus, qui, loquendo spiritalia, ad coeleste aedificium vivos lapides, id est electorum animas, componunt? Quidquid enim antiqui patres, quidqaliud fuit quam compositio lapidum in hac quae quotidie construitur fabrica sanctorum? In funiculo autem caementariorum hoc agi solet, ut cognosci aequalitas vel rectitudo surgentis parietis valeat; et si lapis intus est, foras ejiciatur; si exterius prominet, interius revocetur. Et certe quotidie hoc agit praedicatio doctorum, ut unaquaeque anima, cui regimipedit, etiamsi foris apparere appetat, interius revocetur; et rursum quae latere vult et sui tantummodo curam gerere, si sibi ac multis esse utilis potest, etiam cum latere desiderat, exterius producatur ut appareat. Sicque fit ut sanctorum lapidum ordo teneatur, dum saepe et volens ad honorem venire repellitur, et honorem fugiens in sacri ordinis arce sublevatur.
Abbreviated transcription (Latin):
hii ꝓ quib pati uenerat. passionis
eius participes eẽ. debebant. Qui
ꝓeo quod illo tempore nec dum cre¬
did̾ant : de ipsis in passione querit᷑.
quoꝵ uita illa passione querebatur.
ꝑ femur uͦ : ꝓpagatio carnisẽ. Quia
ergo ꝑ ꝓgationem generis humani.
luca narrantib describuntur. in hoc
mundo uenit ex uirgine. & ꝑ incar¬
nationis suȩ mysteriũ quia rex eẽt.
⁊ dñs. cunctis ubiq gentib indi¬
cauit. In uestim̃to ⁊ infemore suo¬
scriptum habuit : rex regum et dñs
dnãntium. Unde enim in mundo
innotuit: ibi de se lectionis scientiã
in fixit. Predicatio gͦ eiꝰ excarne:
quasi quidam sonitus exaere est.
Dicatur gͥ recte. Cuiꝰ species quasi
species aeris. Sequitur. Et funicu¬
lus lineus in manu eiꝰ Inseptuagin-¬
ta interp̃tib funiculus lineus non
habetur: s funiculus cemĩtarioꝵ.
Quorũ si in hoc uersu trans lationẽ
ad exponendum tenemus: quid

Expanded text:
hi pro quibus pati venerat passionis hi pro quibus pati venerat passionis ejus esse participes debebant, qui pro eo quod illo tempore necdum crediderant, de ipsis in passione queritur, quorum vita in illa passione quaerebatur. Per femur vero propagatio carnis est. Quia ergo per propagationem generis humani, Luca narrantibus describuntur, in hunc mundum venit ex virgine, et per incarnationis suae mysterium quia Rex esset et Dominus cunctis ubique gentibus indicavit, in vestimento et femore scriptum habuit: Rex regum, et Dominus dominantium . Unde enim in mundo innotuit, ibi de se lectionis scientiam infixit. Praedicatio ergo ejus ex carne, quasi quidam sonitus ex aere est. Dicatur igitur recte: Cujus species quasi species aeris. Sequitur: IBID.-- Et funiculus lineus in manu ejus. 10. In Septuaginta interpretibus funiculus lineus non habetur, sed funiculus caementariorum. Quorum si in hoc versu translationem ad exponendum tenemus, quid
Abbreviated transcription (Latin):
qđ ipsa eius incarnatio sonoꝵ metal
nib gła maiestatis sue: Et quasi
aspectum aeris habet incorpore:
quia ds̃ mundo innotuit excarne.
to et infemore suo seriptum: rex
regũ ⁊ dñs dnãntium. Quid enim
uestim̃tum eius ẽ. nͥ corpus quod
sũpsit ex uirgine. nec tam̃ aliud ues
tim̃tum ẽ: atq aliud ipse. Nã nrm
quoq uestim̃tum caro dr̃. s tam̃
ipsi nos sumꝰ caro. qua uestimur.
Hoc aut̃ uestim̃tum illuis longe
ante ysaias aspiciens. ꝑcrucẽ passio¬
nis sanguine cruentum dix̃. Qua¬
re gͦ rubrum ẽ. indum̃tum tuum.
⁊ uestim̃ta tua quasi calcantium
intorculari : Cui ipse respondit.
Torcular calcaui solus. ⁊ degentib
non ẽ. uir mecum. Solus enim
torcular in quo calcatusẽ. calcauit:
qui sua potentia eam quã ꝑculic
passionem uicit. Nam qui usq ad
mortem crucem passus ẽ: de morte
cum gła surrexit. Bene autẽ dicitur.
⁊ degentib non ẽ. uir mecũ: quia

Expanded text:
quod ipsa ejus incarnatio sonoro metalquod ipsa ejus incarnatio sonoro metalnibus gloria majestatis suae? Et quasi aspectum aeris habet in corpore, quia Deus mundo innotuit ex carne. nto, et in femore suo scriptum: Rex regum, et Dominus dominantium . » Quid enim est vestimentum ejus, nisi corpus quod accepit ex Virgine? Nec tamen aliud est vestimentum ejus, et aliud ipse. Nam nostrum quoque vestimentum caro dicitur, sed tamen ipsi nos sumus caro, qua vestimur. Hoc autem vestimentum illius longe antea Isaias aspiciens per crucem passionis sanguine cruentum, dixit: « Quare rubrum est indumentum tuum, et vestimenta tua sicut calcantium in torculari? . » Cui ipse resTorcular calcavi solus, et de gentibus non est vir mecum . Solus enim torcular in quo calcatus est calcavit, qui sua potentia eam quam pertulit passionem vicit. Nam qui usque ad mortem crucis passus est, de morte cum gloria surrexit. Bene autem dicitur: Et de gentibus non est vir mecum , quia
Abbreviated transcription (Latin):
iudicando disponit. ⁊ ipse eandẽ
scam aeccłiam portat. ⁊ portan¬
do adcȩlestia subleuat. Sic in sco
quoq euangłio idem redẽptor nr̃
loquitur dicens. Qui intrat ꝑ ostiũ:
pastor ẽ. ouiũ. & paulo post. Egosũ
pastor ꝑostiũ. cur ñ hoc in loco. et
ipse mons. & ipse uir intelligitur.
qui aedificiũ metitur in monte:S
querendum nobis ẽ. cur de hoc uiro
dr̃. cuius species erat. quasi specie̾
aeris. Cuncti autẽ nouimꝰ fr̃s me¬
tallum aeris ualde eẽ. durabile.
atq omĩmodo sonoꝵ. Quid ẽ. ergo
quod aspectus mediatoris dĩ et ho¬
minum speciei cõparatur aeris. nͥ
hoc quod aꝑte nouimus. quia uni¬
genitus filius formã serui accipienᷤ.
fragilitatẽ carnis humane ꝑresur¬
rectionis suȩ głam uertit in aeter¬
nitatẽ.: Quia in eo caro facta ẽ. iam
sine fine durabilis. Nam surgens
amortius iam non moritur: & mors
ei ultra non dñabitur. Quid ẽ. autẽ

Expanded text:
judicando disponit, et ipse eamdem judicando disponit, et ipse eamdem sanctam Ecclesiam portat, et portando ad coelestia sublevat. Sic in sancto quoque Evangelio idem Redemptor noster loquitur, dicens: Qui intrat per ostium, pastor est ovium . Et paulo post: Ego sumpastor per ostium, cur non hoc loco et ipse mons, et ipse vir intelligitur, qui aedificium metitur in monte? 9. Sed quaerendum nobis est cur de hoc viro dicitur, Cujus species erat quasi species aeris. Cuncti autem novimus, fratres, metallum aeris valde esse durabile, atque omnimodo sonorum. Quid est ergo quod aspectus Mediatoris Dei et hominum speciei comparatur aeris, nisi hoc quod aperte novimus, quia unigenitus Filius, formam servi accipiens, fragilitatem carnis humanae per resurrectionis suae gloriam vertit in aeternitatem, quia in eo caro facta est jam sine fine durabilis? Nam surgens a mortuis jam non moritur, mors ei ultra non dominabitur . Quid est autem,
Abbreviated transcription (Latin):
ria ministrat. & qui ꝓpt̾ se ad cȩles¬
te desidium iam ꝑcontẽplationẽ
e uolat. adhuc tamen ꝓꝓfectu et
utilitate ꝓ ximoꝵ in reb tẽporalib
de sudat. Quis qͥs gͦ in scã aeccłia
considare sollicite studet. ut aut
in bonoꝵ conuigatoꝵ uita. aut
inarce continentiũ. et omĩa quȩ st̃
huiꝰ mundi derelinquentium. aut
aetiã inp̃dicatoꝵ sũmitate ꝓficiat.
iã ciuitatis in monte positȩ aedi¬
ficiũ intrauit. Nam qui considare
meliorũ uitã ut ꝓficiat negligit.
adhuc extra fabricã stat. Et si ho¬
norem quẽ iam sc̃ã aeccłia. in mun¬
do habet admiratur. quasi aedifi¬
cium foris conspicit. et obstupescit.
Et quia exteriorib solis intentus ẽ.
intus ingressus ñ ẽ. Sequitur. & ec¬
ce uir cuiꝰ erat species: quasi spe¬
cies aeris. Ipse signatur in iuiro:¬
qui figuratur in monte. Uir autẽ
iste metiri aedificiũ dr̃. Et recte
quia ⁊ ipse omĩa intra scãm aeccłiã

Expanded text:
ria ministrat. Et qui propter se ad coelesria ministrat. Et qui propter se ad coeleste desiderium jam per contemplationem evolat, adhuc tamen pro provectu et utilitate proximorum in rebus temporalibus desudat. Quisquis ergo in sancta Ecclesia considerare sollicite studet, ut aut in bonorum conjugatorum vita, aut in arce continentium et omnia quae sunt hujus mundi derelinetiam in praedicatorum summitate proficiat, jam civitatis in montem positae aedificium intravit. Nam qui considerare meliorum vitam ut proficiat negligit, adhuc extra fabricam stat: et si honorem quem jam sancta Ecclesia in mundo habet admiratur quasi aedificium foris conspicit et obstupescit: et quia exterioribus solis intentus est, intus ingressus non est. « Et ecce vir cujus erat species quasi species aeris. qui figuratur in monte. Vir autem iste metiri aedificium dicitur. Et requia et ipse omnia intra sanctam Ecclesiam
Abbreviated transcription (Latin):
suo quic quid p̃ualet indigentib
largitur. peccata sine quib coti¬
diana uita aconiugatis duci ñ
potest. flere ñ negligit. Pro eo enĩ
quod ipsa familiaris cura animũ
conturbat: sese ad lacrimas excitat.
lle uͦ iam cuncta quę sunt mundi
de seruit. nichil euis hab̾e appetit.
solius contẽplationis exercitatio¬
ne pascitur. spe p̾mioꝵ cȩlestium
cum fletib letatur. transcendit
ipsa ȩtiam quȩ haberi concessa st̃.
quotidianũ cũ dño hab̾e secretum
querit. Nulla eius animũ p̃tere¬
untis mundi cura ꝑturbat. m̃tem
semꝑ inexpectatione cęlestium
gaudiorũ dilatat. Alius uͦ iam
mens incontẽplatione cȩlestiũ sub¬
leuatur. s tam̃ ꝓaedificatione mul¬
toꝵ locũ regiminis tenens qui re¬
b p̃cereuntib ex desid̾io ñ subcũ¬
bit. ad eas aliquando ꝓpt̾ cõpassio
arum cura indigentib misereat᷑.
Uerbum uite auditorib p̾dicat.
animab simul ⁊ corporib necessa¬

Expanded text:
suo quidquid praevalet indigentibus suo quidquid praevalet indigentibus largitur, peccata sine quibus quotidiana vita a conjugatis duci non potest flere non negligit. Pro eo enim quod ipsa familiaris cura animum conturbat, sese ad lacrymas excitat. Ille vero jam cuncta quae sunt mundi deseruit, nil ejus habere appetit, solius contemplationis exercitatione pascitur, spe praemiorum coelestium cum fletibus laetatur, transcendit ipsa etiam quae haberi concessa sunt, quotidianum cum Domino habere secretum quaerit, nulla ejus animum praetereuntis mundi cura perturbat, mentem semper in exspectatione coelestium gaudiorum dilatat. Alius vero jam mens in contemplationem coelestium sublevatur; sed tamen pro aedificatione multorum, locum regiminis tenens, qui rebus praetereuntibus ex desiderio non succumbit, ad eas aliquando propter proximoarum cura indigentibus misereatur; verbum vitae auditoribus praedicat, animabus simul et corporibus necessa
Abbreviated transcription (Latin):
plabatur: exulcare se in dño.
&e delectari suꝑ iħu ꝑhibuit.
quia inde gaudium in mente
concepat. unde ꝑamorẽ fortit̾
arcdebat. Pensemus itaq sim̃tes
spalium patrũ in illo. delȩctate sc̃.
qui necdum uenerat s p̃uidebat᷑.
cuius reatus sit eius uias. eiꝰ
exempla. eius monita. post quã
uenit et redemptionẽ exhibuit
ñ amare. Hac ergo ciuitas ad¬
austrum uergere dr̃. acsi aꝑte
diceretur. qđ pͥor illa ciuitas sci¬
licet sẏnagoga in infidelib suis
ad aquilonem stetit. quȩ infrigo¬
re ꝑfidie durauit. Scã uero aec¬
clesia quia caritatem fidei conce¬
pit ꝑcalorem ad austrum uergit.¬
ec quasi calido uento innititur.
quia non insui fiducia. s indo no
spalis gr̃e letatur. Sequitur.
in scã aeccłia bonoꝵ uias imitan
do considat. Intrare quippe est
aedificiũ. suꝑ electos sc̃ę aeccłię
qualit̾ in dño ꝓficiunt᷑ amando
considare. Iste enim uitã conui
gio ligatam ducit. ꝓpriis rebus
contentus ẽ. aliena non diripit de

Expanded text:
plabatur, exsultare se in Domino et delectari super Jesu perhibet, quia inde gaudium in mente conceperat unde per amorem fortiter ardebat. Pensemus itaque si mentes spiritalium patrum in illo delectatae sunt qui necdum venerat, sed praevidebatur, cujus reatus sit ejus vias, ejus exempla, ejus monita, postquam venit et redemptionem exhibuit, non amare. Haec ergo ciaustrum vergere dicitur, ac si aperte diceretur. Quod prior illa civitas synagoga in infidelibus suis ad aquilonem stetit, quae in frigore perfidiae duravit. Sancta vero Ecclesia quae charitatem fidei concepit et quasi calido vento innititur, quia non in sui fiducia, sed in dono spiritalis gratiae laetatur. Sequitur: in sancta Ecclesia bonorudo considerat: Intrare quippe est aedificium super electos sanctae Ecclesiae qualiter in Domino proficiunt amando considgio ligatam ducit, 1313 propriis rebus contentus est, aliena non diripit, de
Abbreviated transcription (Latin):
omĩis qui ad dñm conuertitur. con¬
cemplatiuam uitam desid̾at. quietẽ
aet̾nȩ patriȩ appetit. s prius ne¬
cesse ẽ. ut innocte uitȩ p̃sentis oꝑe¬
tur bona quȩ potest. de sudet in labo¬
re. idẽ. lian accipiat. ut post adui¬
R achel pulchra ⁊ infecunda : quia
contẽplatiua uica speciosa ẽ. in ani
mo. s dum quiescere insilencio ap¬
petit. filios ñ generat exp̃dicatio
ne. Uidet ⁊ ñ parit: quia quietis
sue studium minus se inaliorum
collections succendit. Et quantum
iutrorsus conspicit: aꝑire aliis p̾̃di¬
cando ñ sufficit. Lia uͦ lippa & fe¬

Expanded text:
omnis qui ad Dominum convertitur, conomnis qui ad Dominum convertitur, contemplativam vitam desiderat, quietem aeternae patriae appetit; sed prius necesse est ut in nocte vitae praesentis operetur bona quae potest, desudet in labore, id est Liam accipiat, ut post ad viRachel pulchra et infecunda, quia contemplativa vita speciosa in animo est, sed dum quiescere in silentio appetit, filios ne: videt, et non parit, quia quietis suae studio intenta minus se in aliorum collectione succendit. Et quantum introrsum conspicit, aperire aliis praedicando non sufficit. Lia uxor
Abbreviated transcription (Latin):
in aet̾na pacria panẽ esurienti por¬
rigat. ubi nemo esurit.: Quispo¬
tum cribuat sicienti. ubi nemo
sitit.: Quis mortuum sepeliat. ubi
nemo moritur. Cum p̾senti ergo
scło: uita aufertur actiua. Contẽ¬
platiua autẽ hic incipitur. ut in
cȩlesti patria ꝑficiatur: qe amor
ignis qui hic ardere in choat. cũ
ipsum quẽ amat uidit. in amore
amplius ignescit. Contemplaciua
gͦ uita minime aufertur: qe sub¬
tracta ap̾sentis scłi luce ꝑficitur.
Has utrasq uitas sic̃ & ante nos
dictum ẽ. duȩ beati iacob mulieres
signauerunt. lia uidelicet ⁊ rachel.
Lia qͥppe interp̃tatur laboriosa.
rachel uero ouis. uł uisũ pͥncipiũ.
Acciua autẽ uita laboriosa ẽ. quia
de sudat in oꝑe: contẽplaciua uero
simplex. ad solum uidendum pͥncipi¬
um anhelat: uidelicet ipsũ qui ait.
Ego sum principium ꝓpter quod
et loquor uobis. Beatus aut̃ iacob
rachel quidem concũpierat: s in
nocte accepit liam: quia uidelicet

Expanded text:
in aeterna patria panem esurienti porin aeterna patria panem esurienti porrigat, ubi nemo esurit? Quis potum tribuat sitienti, ubi nemo sitit? Quis mortuum sepeliat, ubi nemo moritur? Cum praesenti ergo saeculo vita aufertur activa, contemplativa autem hic incipitur, ut in coelesti patria perficiatur, quia amoris ignis qui hic ardere inchoat, cum ipsum quem amat viderit, in amore ipsius amplius ignescet. Contemplativa ergo vita minime aufertur, quia subtracta praesentis saeculi luce perficitur. 10. Has utrasque vitas, sicut et ante nos dictum est , duae beati Jacob mulieres signaverunt, Lia videlicet et Rachel . Lia quippe interpretatur laboriosa, Rachel vero ovis, vel visum principium. Activa autem vita laboriosa est, quia desudat in opere; contemplativa vero simplex ad solum videndum principium anhelat, videlicet ipsum qui ait: Ego principium, propter quod et loquor vobis . Beatus autem Jacob Rachel quidem concupierat, sed in nocte accepit Liam, quia videlicet
Abbreviated transcription (Latin):
inhac uita positi contemplationis
intimȩ sola inicia degustamꝰ. Acti¬
ua enim uita. quia ꝑ fecte ceneri
potest. ⁊ sexto die homo ẽ. conditꝰ.
qui bona debet oꝑari: sexcubitos
calamus habet. Bene has utrasq
uitas duȩ illȩ mulieres signaue¬
runt. marcha uidelicet & maria.
Q uarum una satagebat circa frequens
nunisteriũ. alia uero sedebat ad pedeᷤᷤ
diũ. et audiebat uerba deore eiꝰ. Cũq
contra sororẽ martha quereretur.
qđ se ad iuuare negligeret: respondit
dñs dicens. Al archa occuparis. et
satagis circa multa. Porro unum ẽ.
necessarium. Maria autẽ obtimam
partem elegit quȩ ñ auferetur abea.
Ecce pars marchȩ ñ rep̃henditur. s
marie laudatur. Neq enĩ bonam
partẽ elegise maria dicit s obtimã:
ut ȩtiam pars marche indicaretur
bona. Quare autẽ pars mariȩ sic
obtima. subinfertur cum dicitur.
quȩ ñ auferetur ab ea. Actiua et enĩ
uita : cum corpore deficit. Quis enĩ

Expanded text:
in hac vita positi contemplationis in hac vita positi contemplationis intimae sola initia degustamus. Activa enim vita quia perfecte teneri potest, et sexto die homo est conditus , qui bona debet operari, sex cubitos calamus habet. 9. Bene has utrasque vitas duae illae mulieres signaverunt, Martha videlicet et Maria : quarum una satagebat circa frequens ministerium, alia vero sedebat ad pedes Domini, et audiebat verba de ore ejus. Cumque contra sororem Martha quereretur quod se adjuvare negligeret, respondit Dominus, dicens: Martha, occuparis et satagis circa multa; porro unum est necessarium. Maria autem optimam partem elegit, quae non auferetur ab ea . Ecce pars Marthae non reprehenditur, sed Mariae laudatur. Neque enim bonam partem elegisse Mariam dicit, sed optimam, ut etiam pars Marthae indicaretur bona. Quare autem pars Mariae sit optima, subinfertur cum dicitur: Quae non auferetur ab ea. Activa etenim vita cum corpore deficit. Quis enim
Abbreviated transcription (Latin):
mente retinere. et ab exteriore ac¬
tione quiescere. soli desicdio condi-¬
coris inherere. ut nil agere libeat.
s calcatis curis om̃ib ad uiden¬
dam faciẽ sui creatoris animus
in ardescat. ita utiam no uerit
carnis corruptibilis pondus cũ
merore portare totisq desidiis
appetere illic hẏmnidicis angłoꝵ
choris inter eẽ. admiscere cȩlestib¬
ciuib. de aet̃na in conspectui dei in¬
corruptione gaudere. Inpalmo itaq
manus ⁊ digiti tenduntur. s parũ
quidẽ quid dem̃sura cubiti ꝑpal¬
mũ contĩgitur. qx quantũ libet in¬
amore animꝰ arleat. quanta libet
uirtute se indm̃ cogicatione ceten¬
dit. ñ iam quod amat ꝑfecte uidet.
s adhuc inchoat uid̾e quod amet.
quia sicut fortissimꝰ p̾dicator dic̃.
uidemus nũc ꝑspeculum inenig¬
mate. tũc autẽ facie ad faciẽ. ⁊ ncͣ¬
cognosco ex parte. cunc autẽ cognos¬
cam sicut ⁊ cognitussum. De septimo
gͦ cubito palmum cangimꝰ. qui

Expanded text:
mente retinere, sed ab exteriori acmente retinere, sed ab exteriori actione quiescere, soli desiderio Conditoris inhaerere, ut nil jam agere libeat, sed, calcatis curis omnibus, ad videndam faciem sui Creatoris animus inardescat, ita ut jam noverit carnis corruptibilis pondus cum moerore portare, totisque desideriis appetere illis hymnidicis angelorum choris interesse, admisceri ccivibus, de aeterna in conspectu Dei incorruptione gaudere. In palmo itaque manus et digiti tenduntur, sed parum quidem quid de mensura cubiti per palmum contingitur, quia quantolibet amore animus ardeat, quantalibet virtute se in Deum et cogitatione tetenderit, non jam quod amat perfecte videt, sed adhuc inchoat videre quod amet: quia sicut fortissimus praedicator dicit: « Videmus nunc per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faciem . cognosco ex parte, tunc autem cognoscam sicut et cognitus sum . De septimo ergo cubito palmum tangimus, quia
Abbreviated transcription (Latin):
ri cẽ. dr̃. siue quia sacrum eloqͥũ
inpotestate ẽ. mediatoris dĩ ⁊ ho¬
nunum. hominis xp̃i iħu: seu
ceite quia hoc qđ scribi uoluit.
oꝑando cõpleuit. Isdẽ uͦ calamus:
dit. actiua uidelicet et contemplati¬
ua. Et ꝑ sex cubicos. quid aliud
quam actiua expͥmitur. qr sexto
die ꝑfecit om̃ia oꝑa sua᷑. Palmus
uero qui suꝑ sex cubitos eẽ. dicitur.
iam de septimo ẽ : s tam̃ cubitus
non ẽ. Acciua gͦ uita signatur per
sex cubitos. et contẽplacua ꝑpal
inum. quia illam oꝑe ꝑficimus.¬
De ista uero ȩtiam cũ contendimus
uix parum aliquid actingere ua-¬
lemꝰ. Acciua enim uita ẽ. panem
esurienti cribuere. uerbũ sapientie
nescientem docere. errantem corri¬
gere. adhumilitatis uiã suꝑbien-¬
tem ꝓximu̾ reuocare. infirmantis
curam gerere. quȩ singulis quibq
ex pediant dispensare. & cõmissi
nobis qualiter sub sistere ualeant
caritatem quidẽ dei ⁊ ꝓximi tota

Expanded text:
ri esse dicitur, sive quia sacrum eloquium ri esse dicitur, sive quia sacrum eloquium in potestate est Mediatoris Dei et hominum, hominis Christi Jesu, seu certe quia hoc quod scribi voluit operando complevit. Idem vero calamus sdit, activa videlicet et contemplativa. Et per sex cubitos quid aliud quam activa vita exprimitur? quia sexto die perfecit Deus omnia opera sua . Palmus vero, qui super sex cubitos esse dicitur, jam de septimo est, sed tamen cubitus non est. Activa ergo vita sisex cubitos, et contemplativa per palmum, quia illam opede ista vero etiam cum contendimus, vix parum aliquid attingere valemus. 8. Activa enim vita est, panem esurienti tribuere, verbum sapientiae nescientem docere, errantem corrigere, ad humilitatis viam superbientem proximum revocare, infirmantis curam gerere, quae singulis quibusque expediant dispensare, et commissis nobis qualiter subsistere valeantcharitatem quidem Dei et proximi tota
Abbreviated transcription (Latin):
sent rapere. ⁊ regẽ consticuere
statim fugit. Quid nobis aliud
his exemplis insinuans. nisi ut
debeamus huius mundi ⁊ aduer¬
sa non metuere. et ꝓsꝑa uitare.
Quia plus plerumq eius bona
occupant animum: quam mala
ꝑturbant. Ante passionẽ uero
suã contumelias audiuit: nec
tam̃ contumelias reddidit. T̃ra¬
ditorem suũ diu tacitus ꝑtulit:
ei ficte salutanti. dare osculum
non recusauit. Suscepit mortem:
ne mori timeremus. Ostendit re¬
surrectionẽ: ut nos resurgere
posse crederemus. Post passionem
quoq suam de his qui se crucifi¬
xerant ad fidei grãm uocauit.
donum ꝓiniquitate reddidit.
Aui gͦ nos exemplo suo de omĩb
instruxit: murus nobis ꝑcireui¬
sex cubitorũ et palmo. P reterita
timur. ut scilicet uideamꝰ uel
quantũ ꝓficimus. uł quantum
sepe aliquid agentes iam cuiꝰdã
meriti eẽ. nos credinius. s cum
aduerba dĩ recurrimus p̃cepta
ditoꝵ. Qui calamus in manu ui¬

Expanded text:
sent rapere, et regem constituere, sent rapere, et regem constituere, statim fugit; quid nobis aliud his exemplis innuens, nisi ut debeamus hujus mundi et adversa non metuere, et prospera vitare? Quia plus plerumque ejus bona occupant animum, quam mala perturbant. Ante passionem vero suam contumelias audivit, nec tamen contumelias reddidit, traditorem suum diu tacitus pertulit, et ficte salutanti dare osculum non recusavit. Suscene mori timeremus; ostendit resurrectionem, ut nos resurgere posse crederemus. Post passionem quoque suam de his qui se crucifixerant ad fidei gratiam vocavit, donum pro iniquitate reddidit. Qui ergo nos exemplo suo de omnibus instruxit, murus nobis per circuisex cubitorum et palmo. 7. Praeterita timur, ut scilicet videamus vel quantum proficimus, vel quantum saepe aliquid agentes, jam cujusdam meriti esse nos credimus; sed cum ad verba Dei recurrimus, praecepta ditorum. Qui calamus in manu vi
Abbreviated transcription (Latin):
murus positus dicitur. incireui¬
tu domus undiq. Domꝰ quippe
dei ñ solũ scĩ angłi dequib psal¬
mista ait. dñe dilexi decorem do¬
mus cuȩ. ⁊ locũ tab̃naculi głiȩ¬
tuȩ : s etiam nos sumꝰ. quorum
mentib in habitare dignatur. Et
murus undiq iste incircuitu do¬
mus ẽ: quia unigenitus patris
qui sursum ẽ. firmitas angłorũ
ipse deorsum factus ẽ. redẽpcio
hominum. Illis fortitudo ne ca¬
dant: nob̃ ad iutoriũ ut surgamꝰ
post casum. Si uͦ ꝑ domũ dei hoc
loco sola redẽptorum hominum
multitudo signatur: undiq nob̾
ut nos ꝑ fecte custodiret. om̃a quȩ
docuit ostendit: sic̃ scriptum ẽ.
Quae cepit iħs facere ⁊ docere.
Quia enim uocare nos adcȩlestẽ
patriam uenit. nimirum despicere¬
nos bona transitoria docuit. ⁊ mala
temporalia ñtimere. Unde et obꝓ¬
bria despexit. in iurias ꝑtulit
mortẽ ñtimuit. erucis patibulũ
ñ refugit. & cum hunc uoluis¬

Expanded text:
murus positus dicitur in circuimurus positus dicitur in circuitu domus undique. Domus quippe Dei non solum angeli sancti, de quibus Psalmista ait: Domine, dilexi decorem domus tuae, et locum tabernaculi gtuae, sed etiam nos sumus, quorum mentes inhabitare dignatur. Et murus undique in circuitu domus est, quia unigenitus Patris qui sursum est, firmitas angelorum, ipse deorsum factus est redemptio hominum Illis fortitudo ne cadant, nobis adjutorium ut surgamus post casum. Si vero per domum Dei hoc loco sola redemptorum hominum multitudo signatur, undique nobiut nos perfecte custodiret, omnia quae docuit ostendit. Sicut scriptum est: « Quae coepit Jesus facere et docere . » Quia enim vocare nos ad coelestem patriam venit, nimirum nos despicere bona transitoria docuit, et mala temporalia non timere. Unde et opprobria despexit, injurias pertulit, mortem non timuit, crucis patibulum n refugit. Et cum hunc voluis
Abbreviated transcription (Latin):
pͥus murus ⁊ post ante murale po¬
nitur: quia uocati exgentib nisi
prius dñm cognosceremꝰ. ꝓpħarũ
illius dicta minime suscepissemus.
& notandũ quod iste murus spalis
aedificii eẽ. forinsecus dr̃. Murus
quippe qui ad municionẽ aedificii
construitur. ñ interius s ex terius
poni solet. Quid gͦ necessariũ fuit.
ut diceretur forinsecus. dum nũquã
poni murus intrinsecꝰ soleat. quia
necesse ẽ. ut exterius positus. ea
quȩ intus sunt de fendat. S in hoc
uerbo quid aꝑte nisi dominica
incarnacio demonstratur: Murus
eium nobis intus ẽ. ds̃: murus
uͦ foris ẽ. ds̃ homo. Unde ei ⁊ ꝑquen¬
dam ꝓpħam dicitur. existi insa¬
lutem popłi tui: ut saluos facias
xpõs tuos. Iste enim murus in¬
carnatus. uidelicet dñs murus
nobis ñ eẽt. si formsecus ñ fuisset.
quia intus nos non ꝓtegeret. si
exceriꝰ ñ apparet. S neq hoc
negligenter p̃tereundũ ẽ: qđ isdẽ

Expanded text:
prius murus, et post antemurale poprius murus, et post antemurale ponitur, quia vocati ex gentibus, nisi prius Dominum cognosceremus, prophetarum illius dicta minime suscepissemus. Et notandum quod iste murus spiritalis aedificii esse forinsecus dicitur. Murus quippe qui ad munitionem aedificii construitur, non interius, sed exterius poni solet. Quid ergo necessarium fuit ut diceretur forinsecus, cum nunquam poni murus intrinsecus soleat? quia necesse est ut exterius positus ea quae intus sunt defendat. Sed in hoc verbo quid aperte nisi ipsa dominica incarnatio demonstratur? Murus enim nobis intus est Deus, murus vero foris est Deus homo. Unde ei per quemdam prophetam dicitur: Existi in salutem populi tui, ut salvos facias christos tuos . Iste etenim murus incarnatus, videlicet Dominus, murus nobis non esset, si forinsecus non fuisset, quia intus nos non protegeret, si exterius non appareret. Sed neque hoc negligenter praetereundum est, quod idem
Abbreviated transcription (Latin):
festinatione marcescͥant. Et petrus
nos apłs festinare ammonet dicens.
in hereditatẽ incorruptibilem. in con¬
taminatam. et in marrescibilẽ. Quȩ
gͣ iam in ortis habitat. oportet
ut sponsum suum uocem suam
audire faciat. idẽ. quantum bonȩ
p̃dicationis emittat. in qua ille de¬
lectetur quẽ de sid̾at. quia a nuci
auscultant uidelicet om̃s electi qͥ
ut adcelestem patriã reuiuiscant.
uerba uitȩ audire desid̾ant. S iã
incircuitu domus undiq. Plerũq
in sacro eloquio exꝓtectionis suȩ
munimine murus dici ipse incar¬
natus dñs solet: sicut de sc̃ã aeccła
rus ẽ: qui nos undiq custodiendo
circumdat. Ante murale autẽ mu¬
ri nr̃i ꝓpħae om̃s fuerunt: qͥ prius¬
quã dñs appareret incarne. ad cons¬
truendam fidem ꝓpħando missi st̃.
et ꝓpħae eiꝰ antemurale sunt positi:
quia adnos quos ipse ꝑfecte ꝓtegit.
ȩciam ꝓpħarum uerba infidei cons¬
tructione uenerunt. Unde ⁊ berle

Expanded text:
festinatione marcescunt; et Petrus festinatione marcescunt; et Petrus nos apostolus festinare admonet dicens, In haereditatem incorruptibilem, et incontaminatam, et immarcescibilem . Quae ergo jam in hortis habitat, oportet ut sponsum suum vocem suam audire faciat, id est canticum bonae praedicationis emittat, in qua ille delectetur quem desiderat. Quia amici auscultant, videlicet omnes electi, qui ut ad coelestem patriam reviviscant, verba vitae audire desiderant. Sed jam in circuitu domus undique. 5. Plerumque in sacro eloquio ex protectionis suae munimine murus dici ipse incarnatus Dominus solet, sicut de sancta Ecclesrus est, qui nos undique custodiendo circumdat. Antemurale autem muri nostri prophetae omnes fuerunt, qui priusquam Dominus appareret in carne, ad construendam fidem prophetando missi sunt.et prophetae ejus antemurale sunt positi, quia ad nos, quos ipse perfecte protegit, etiam prophetarum verba in fidei constructione venerunt. Unde et bene
Abbreviated transcription (Latin):
cor tuum in omĩa que ego ostendã
tibi. quia ut ostendantur tibi. ad¬
ductus es huc. Ad nuncia omnia
quȩ uides domui isrł. Pone cortuũ.
Acsi dicatur. Consid̾a quia ut osten¬
dantur tͥ adductus es huc. Et adñ¬
cia om̃a quȩ uides. idest ideo ad¬
ductus es ut uideas. et ideo uides
ut adnuncies. quia quisqͥs sp̃alia
uidendo ꝓficit. oportet ut haec lo¬
quendo ȩtiam aliis ꝓpinet. Nidet
quippe ut nuntiet : qui in eo quod
et alibi scriptum ẽ. Qui audit di-¬
cat ueni. Cui enim iam uox uocan¬
cis dĩ ꝑ ficitur incorde: necesse ẽ.
erumpat in uoce. Et id circo alium
uocet: quia iam ipse uocatus est.
Unde sponsus quoq incanticis
canticoꝵ loquitur dicens. Qui ha¬
bitas in ortis amici. ausculta. fac
me audire uocẽ cuam. Inortis enĩ¬
scã aeccłia. inortis unaqueq ani¬
ma habitat. quȩ iam uiriditate
spei ẽ. et bonorum oꝑum repleta.
Sicca quippe spesẽ. huius seculi.
quia omĩa quȩ hic amantur. cum-

Expanded text:
cor tuum in omnia quae ego ostendam cor tuum in omnia quae ego ostendam tibi, quia ut ostendantur tibi adductus es huc. Annuntia omnia quae tu vides domui Israel. 1. Pone cor tuum. Ac si dicatur: Considera. Quia ut ostendantur tibi adductus es huc, et annuntia omnia quae vides. Id est, ideo adductus es ut videas, et ideo vides ut annunties, quia quisquis spiritalia videndo proficit, oportet ut haec loquendo etiam aliis propinet. Videt quippe ut annuntiet, qui in eo quod et alibi scriptum est: Qui audit dicat: Veni . Cui enim jam vox vocantis Dei efficitur in corde, necesse est erumpat in voce; et idcirco alium vocet, quia jam ipse vocatus est. Unde et sponsus quoque in Canticis canticorum loquitur, dicens: Quae habitas in hortis, amici auscultant, fac me audire vocem ncta Ecclesia, in hortis unaquaeque anima habitat, quae jam viriditate spei et bonorum operum est repleta. Sicca quippe spes est hujus saeculi, quia omnia, quae hic amantur, cum
Abbreviated transcription (Latin):
temptationis suȩ ponde reuerbatur
ad semet ipsum : quatinus tẽptatio
aggrauet. ne concẽplatio in flet. et
item contẽplatio eleuet. ne tẽptatio
demergat. Si enim sic contẽplatio
adcolleret. ut temptatio funditus
de eẽt : insuꝑbiam animus cadet.
c si sic tẽptatio p̃meret. ut contẽpla¬
tio ñ leuaret: plene inculpam labe¬
tur. S mira dispensatione in quodã
medio anima libratur: ut neq in
bonis suꝑbiat. neq malis cadat.
quippe deo mensura appendere est.
inter ꝓsꝑa et aduersa. inter dona
et cẽptationes. inter sũma ⁊ infirma
animarum sensuum. inhumilitatẽ
custodire. Sic helias ignem decȩlo
deposuerat. aquas celo ligauerit.
ettamen pauore unius mulieris
territus perdeserta fugiebat. Appa¬
ret fugienti angłs. cibum p̃bet. qe
longum iter restat p̃dicit. et tam̃
timorem de corde ñ excutit. Quia
in ꝓpħae mente magna erat
custodia fortitudinis: illa infirmi¬
tas timoris. Sequitur. Et pone

Expanded text:
tentationis suae pondere reverberatur tentationis suae pondere reverberatur ad semetipsam, quatenus tentatio aggravet, ne contemplatio inflet; et item contemplatio elevet, ne tentatio demergat. Si enim sic contemplatio attolleret, ut tentatio funditus deesset, in superbiam animus caderet. Et si sic tentatio premeret ut contemplatio non elevaret, plene in culpam laberetur. Sed mira dispensatione, in quodam medio anima libratur, ut neque in bonis superbiat, neque in malis cadat. quippe Deo mensura appendere est inter prospera et adversa, inter dona et tentationes, inter summa et infima animarum sensum in humilitate custodire. Sic Elias ignem de coelo deposuerat, aquas coelo ligaverat, et tamen pavore unius mulieris territus, per deserta fugiebat . Apparet fugienti angelus, cibum praebet, quia longum iter restat praedicit, et tamen timorem de corde non excutit , quia in prophetae mente magna erat custodia fortitudinis, illa infirmitas timoris. Sequitur. VERS. 4.-- Pone
Abbreviated transcription (Latin):
priori autẽ locutionũ nrãrum parte
iam diximꝰ. cur ꝓpħa quociens adui¬
denda spãlia ducitur. filius hominis
appellatur. s ne hoc mente excesserit
breuiter replico. quia in hac appella¬
cione memoratur. semꝑ quid ẽ. ex in¬
firmitate: ne extollatur de contẽpla¬
tionis magnitudine. Et notandum
quia diuersa sunt ut dicatur oculis
cuis uide. et aurib cuis audi ⁊ cam̃
filius hominis uocetur. S ꝑ haec¬
uerba quid ei aliud aꝑte dicitur.
nisi spãlia spaliter aspice. et cam̃
carnales infirmitates tuas memo¬
rare.: Hinc ẽ. etiam quod plerumq
qui plus incontemplatione rapitur:
contingit ut amplius intemptatio¬
ne fatigetur. sicut quibꝰdam sepe
contingere bene ꝓficientib solet.
quoꝵ mentẽ dum aut conpunctio
afficit. aut contẽplatio suꝑ semet ip¬
sum rapit. statim ętiam tẽptatio
sequitur. nede his ad quȩ rapta ẽ.
extollatur. Nam cõpunctione uel
cõtemplatione ad dm̃ erigitur. sed

Expanded text:
priori autem locutionum nostrarum parte priori autem locutionum nostrarum parte jam diximus cur propheta, quoties ad videnda spiritalia ducitur, filius hominis appellatur. Sed ne hoc mente excesserit, breviter replico, quia hac appellatione memoratur semper quid est ex infirmitate, ne extollatur de contemplationis magnitudine. Et notandum quia diversa sunt ut dicatur, Oculis tuis vide, auribus tuis audi, et tamen filius hominis vocetur. Sed peverba quid ei aliud aperte dicitur, nisi, spiritalia spiritaliter aspice, et tamen carnales infirmitates tuas memorare? 3. Hinc est etiam quod plerumque qui plus in contemplatione rapitur, contingit ut amplius in tentatione fatigetur; sicut quibusdam saepe contingere bene proficientibus solet, quorum mentem dum aut compunctio afficit, aut contemplatio super semetipsam rapit, statim etiam tentatio sequitur, ne de his ad quae rapta est extollatur. Nam compunctione vel contemplatione ad Deum erigitur, sed
Abbreviated transcription (Latin):
nunt. Nũc gͦ quicqͥd nos adstudiũ
bone oꝑationis aedificet in ꝓpħae
uerbis sicut cepimus exequamur.
Fili hominis uide oculis tuis. et
aurib cuis audi. Ad testimonium
spãlium rerum deducto. quidẽ. qđͣ
dicitur uide oculis et additur tuis.
et cum subditur. audi aurib adiun¬
gitur tuis: S sciendum ẽ. qui a
oculi atq aures corꝑis adsũt etiã
carnalib eis quȩ sunt inusu rerũ
quae corporalit̾ uidentur. Oculi uͦ
atq aures cordis. solum mͦ spalium
sunt: qui in uisibilia ꝑ intellectum
uident. ⁊ laudẽ dĩ sine sono audiũt.
Has omĩpotens dñs aures quere¬
bat cũ diceret. Qui habet aures au¬
diendi : audiat. Quis namq in illo
popło eẽ. tunc poterat. qui aures
corporis ñ hab̾et: S cum dicitur.
qui habet aures audiendi audiat.
aꝑte monstratur. quia illas aures
quereret. quas om̃s hab̾e non pote¬
rant. Dicatur gͦ. Fili hominis uide
oculis cuis. ⁊ aurib tus audi. It

Expanded text:
nunt. Nunc ergo quidquid nos ad studium nunt. Nunc ergo quidquid nos ad studium bonae operationis aedificet in prophetae verbis, sicut coepimus, exsequamur.« Fili hominis, vide oculis tuis et auribus tuis audi. » Ad testimonium spiritalium rerum deducto, quid est quod dicitur vide oculis, et additur tuis? et cum subditur: audi auribus, adjungitur tuis? Sed sciendum quod oculi atque aures corporis adsunt etiam carnalibus, eisque sunt in usu rerum quae corporaliter videntur. Oculi vero atque aures cordis solummodo spiritalium sunt, qui invisibilia per intellectum vident, et laudem Dei sine sono audiunt. Has omnipotens Dominus aures quaerebat, cum diceret: Qui habet aures audiendi, audiat . Quis namque in illo populo esse tunc poterat, qui aures corporis non haberet? Sed cum dicitur: Qui habet aures audiendi audiat, aperte monstratur quod illas aures quaereret quas omnes habere non poterant. Dicatur ergo: Fili hominis, vide oculis tuis, et auribus tuis audi . In
Abbreviated transcription (Latin):
melius: cum sermo dĩ secreciꝰ legitur.
atq animus culparũ suarũ conscius
dum recognoscit quod audierit. do¬
loris se iaculo ꝑcutit. et cõpunctionis
gladio trans figit. ut nichil ei nisi
flere libeat. & fluentis fletuum ma¬
culas lauare. Inter quae ȩtiam aliqͣn¬
do ad sublimiora contẽplanda rapitur.
et in eoꝵ desid̾io suaui fletu cruciat᷑.
Dolet se hic eẽ. anima. ubi adhuc ꝓstra¬
ta ꝑ infirmitatẽ iacet: atq illic ad¬
huc ñ eẽ. ubi illuminata fortiter
uigeat. et iam mentis oculũ admor¬
talitatis cenebras ñ reducat. Hinc
itaq hinc ardor nascitur inmente:
luctus oboritur exardore. & quia
in herere cȩlestib necdũ ualet: fer¬
uore suo in lacrimis fessa requiescit.
S aliud ẽ. cũ de unius ꝓ fectu res
agitur. aliud cũ de aedificatione
multorũ. Ea itaq doctrina sermone
largiente dño ꝓferenda sunt: quȩ
uitam audientium moremq cõpo¬

Expanded text:
melius cum sermo Dei secretius legitur, melius cum sermo Dei secretius legitur, atque animus, culparum suarum conscius, dum recognoscit, quod audierit, doloris se jaculo percutit, et compunctionis gladio transfigit, ut nihil ei nisi flere libeat, et fluentis fletuum maculas lavare. Inter quae etiam aliquando ad sublimiora 1322 contemplanda rapitur, et in eorum desiderio suavi fletu cruciatur. Dolet se hic esse anima, ubi adhuc prostrata per infirmitatem jacet, atque illic adhuc non esse ubi illuminata fortiter vigeat, et jam mentis oculum ad mortalitatis tenebras non reducat. Hinc itaque, hinc ardor nascitur in mente, luctus oboritur ex ardore. Et quia inhaerere coelestibus necdum valet, fervore suo in lacrymis fessa requiescit. Sed aliud est cum de unius profectu res agitur, aliud cum de aedificatione multorum. Ea itaque doctrinae sermone, largiente Deo, proferenda sunt quae vitam audientium moresque compo
Abbreviated transcription (Latin):
E QUT¬
Ss tacita
cogitatio¬
ne rep̃hen¬
dant. quod
ezechielis
pro pħȩ tã
ꝓfunda mis¬
teria a mag¬
nis expositorib interp̃tata discri¬
tere p̾sumo: qua m̃te id faciã ag¬
noscant. Non enĩ hoc temeritate
ad gredior: s humilitate. Scio enĩ
quia plerumq multa in sacro eloqͥo
quȩ solus intelligere non potui.
coram frĩb meis positus intellexi.
Ex quo intellectu et hoc quoq intelli¬
gere studui: ut scirem ex quoꝵ mͥ
merito intellectus daretur. Patet
enim quia hoc mͥ ꝓ illis datur: qͥb
mͥ p̾sentib datur. E x qua re largi¬
ente dõ agicur. ut et sensus crescat.
⁊ elacio decrescat. dum ꝓpter uos
disco. quod interuos doceo. Quia ue¬
rum fateor: plerumq uobiscũ au¬
dio quod dico. Quicqͥd gͦ in hoc ꝓpħa
minus intellexero meȩ cecitatis ẽ.
siquid uero intelligere apte potuero
exdiuino munere ur̃ȩ uenerationis.
Sepe autẽ ꝑ omĩpotentis dĩ grãm
in eiꝰ eloquio quedam intelliguntur

Expanded text:
e quise tacita cogitatione reprehendant quod Ezechielis prophetae tam profunda mysteria a magnis expositoribus intentata discutere praesumo, qua mente id faciam agnoscant. Non enim hoc temeritate aggredior, sed humilitate. Scio enim quia plerumque multa in sacro eloquio quae solus intelligere non potui coram fratribus meis positus intellexi. Ex quo intellectu et hoc quoque intelligere studui, ut scirem ex quorum mihi merito intellectus daretur. Patet enim quia hoc mihi pro illis datur quibus mihi praesentibus datur. Ex qua re, largiente Deo, agitur ut et sensus crescat, et elatio decrescat, dum propter vos disco quod inter vos doceo, quia verum fateor plerumque vobiscum audio quod dico. Quidquid ergo in hoc propheta minus intellexero, meae caecitatis est; si quid vero intelligere apte potuero, ex divino munere vestrae venerationis est. Saepe autem per omnipotentis Domini gratiam in ejus eloquio quaedam intelliguntur