comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ut q̃ramus quõ possit eẽ alt̾itas ꝑsonar̃ sine
altitate subarum. In disc̾nendis itaq ꝑsonis opͣ
est ut arbitror gemina consid̾atõe ut iciamꝰ ui¬
delic ⁊ quale quid sit. ⁊ unde hãt eẽ Una istar̃
consid̾atõnũ ũsat᷑ in disc̾nenda rei qualitate.
alia uͦ ũsatur in inuestiganda rei origine. ad
illam ꝑtinet diligent̾ q̃uere quid sibisit. cum
quib ꝯmũe. quid gn̾ale quid speciale. quid
deniq ꝓprium assignate nature. Ad istam ꝯsi¬
d̾atõem ꝑtinet subtilit̃ indagare hoc ip̃m quod
est: unde habeat esse a semet ip̃o. an aliunde. ⁊ si
existendi mͦ. Illic itaq q̃rit᷑ re ip̃ius diffinitio. uł
qualiscũꝙ descriptio. ꝓprietatisq assignatio.
essendi. ista uͦ ũsatur cura modũ optinendi.
Illa circa rõem essentie. ista ut sic dicam cura
rõem obtinentie. ut taceam de cet̃is. scio qd̃ op¬
tinentia minus digned̾r de di̾nis. S neminem
scandalizet si ubis quib ualeo explico: qd̾ de

Expanded text:
ut quaeramus quomodo possit esse alietas personarum sine alietate substantiarum. In discernendis itaque personis opus est, ut arbitror, gemina consideratione, ut sciamus videlicet et quale quid sit, et unde habeat esse. Una istarum considerationum versatur in discernenda rei qualitate; alia vero versatur in investiganda rei origine. Ad illam pertinet diligenter quaerere quid sibi sit, et cum quibus commune, quid generale, quid speciale, quid denique proprium assignatae naturae. Ad istam considerationem pertinet subtiliter indagare hoc ipsum quod est unde habeat esse, an a semetipso, vel aliunde; et si existendi modo. Illic itaque quaeritur rei ipsius definitio, vel qualiscunque descriptio, proprietatisque assignatio. essendi, ista vero versatur circa modum obtinendi. Illa circa rationem essentiae, ista, ut sic dicam, circa rationem obtinentiae. Ut taceam de caeteris, scio quod obtinentia minus digne dicitur de divinis. Sed neminem scandalizet, si verbis quibus valeo explico quod de
Abbreviated transcription (Latin):
tionem optinentie. tam illam ui quam in quã
querit᷑ quale quid sic de quol existente: qmͣ
illam in qua q̃rit᷑ unde hãt esse. ¶ Nom̃ existẽ¬
tie trahit᷑ a ubo qd̾ est existe̾. In ũbo sisterẽ no¬
minari potest qd̃ ꝑtuiet ad consid̾atõem unã.¬
ad alt̃am. ꝑ id qd̾ dicit᷑ aliquid sistere: p̾mũ re¬
mouent᷑ ea qiue nõ tam hñt in se esse: qͣm alicui
inesse non tam sistere: ut sic dicam: qm insiste̾
hoc estalicui subiecto inherere. Quod aũt sist̾e d̾t
ad utrumq se hr̃e uidet᷑. ⁊ ad id qd̾ aliquo modo
⁊ ad id qd̃ ulło modo ht̃ sũbsist̾e. tam ad id uideł
qd̾ oportet: qmͣad id qd̾ omĩo nõ oport subiectũeẽ.
Unum enĩ est treate. alt̾m increate nature. Nam
qd̃ increatum est sic consistit in se ip̃o: ut nĩchil
ei insit uẽlut in subiesto. Quod gͥ dr᷑ sist̾e tam seht̃¬

Expanded text:
tionem obtinentiae. Tam illam, inquam, in qua quaeritur quale quid sit de quolibet, antequam illam in qua quaeritur unde habeat esse. Nomen existentiae trahitur a verbo quod est existere. In verbo sistere notari potest quod pertinet ad considerationem unaad aliam. Per id quod dicitur aliquid sistere, primum removentur ea quae non tam habent in se esse quam alicui inesse, non tam sistere, ut sic dicam, quam insistere, hoc est alicui subjecto inhaerere. Quod autem sistere dicitur, ad utrumque se habere videtur, et ad id quod aliquo modo, et ad id quod nullo modo habet subsim ad id quod omnino non oportet subjectum esse. Unum enim est creatae, alterum increatae naturae. Nam quod increatum est, sic consistit in seipso, ut nihil ei insit velut in subjecto. Quod igitur dicitur sist
Abbreviated transcription (Latin):
ab utroꝙ. ⁊ quilĩbet eorum ꝑ sesolus: sita cetis
duob ꝓpeia distinctione. ⁊ diffinita ꝓpͥetate diꝰ¬
aliquid sit alt̾a. ⁊ aliud aliquid ab eis sit ũlla que
est ab eis t̾c̾ia. Nam sin nlło a se inuicẽ differrẽt:
utiq płes ẽẽ nõpossent. Siquid̾ ubi nlła diffrã¬
est. płalitas esse nõ potest. Inuenimꝰ aũt suꝑuis
qd̃ in illa sũma trinitate sit om̃ib in cõmune
sũmum ⁊ sũme simplex ẽẽ. Nec aliud aliquid
sit quilibet unus qͣm quillbet alius ⁊ iccuto ĩ
illa trintate tres sub̾as esse negamꝰ. Nam ĩ ir̃a¬
li natura eẽ aliud ⁊ aliud facit diusttas sub̾aꝵ.¬

Expanded text:
libet eorum per se sit a caeteris duobus propria distinctione et distincta proprietate disaliquid sit alia, et aliquid aliud ab eis sit illa quae est ab eis tertia. Nam, si in nullo a se invicem differrent utique plures esse non possent. Siquidem ubi diffest, pluralitas esse non potest. Invenimus autem superius quod in illa summa Trinitate, sit omnibus in commune summum et summe simplex esse, nec aliud aliquid sit quilibet, quam quilibet alius, et idcirco in illa Trinitate tres substantias esse negamus. Nam in rationali natura esse aliud et aliud facit diversitas sub
Abbreviated transcription (Latin):
natura uariat᷑ sułarum płalitas scom sõlam
origĩem. In augłica aũt natura scd̾m solam qͣli¬
tatem. In hũana uero natura tam scdm qͣlitatẽ
qmͣ scd̾m origĩem.¶ Ecce iam inuenimꝰ qd su¬
perius cĩrere ꝓposuimꝰ quõ uidelic possit eẽ alt̃

Expanded text:
atur existentiarum pluralitas secundum solam originem, in angelica autem natura secundum solam qualitatem, in humana vero natura tam secundum qualitatem quam secundum originem. Ecce jam invenimus quod superius quaerere proposuimus, quomodo videlicet p
Abbreviated transcription (Latin):
est alius. Uidemus itaq ut dcm̃ est in hũanis ꝑsoniᷤᷤ¬
subarũ existentiarũ ꝓprietatẽ uariari quid̾ tã sco̾
solum ⁊ indifferens pͥncipium. Unũ siquid̾ pͥnci¬
pium hũt om̃s. solum creatorem ⁊ singłi. ⁊ simł
oñis scd̃m sõlam creatõem. Sunt aũt in angłi¬
eas qualitate differre. Nam si nulla tͣlitate dif¬
scd̃m solam qualitatẽ. In hũana uͦ ittuam dc̃m
est tam scd̾m qualitatẽ qmͣ scd̾m origĩem. Quos di

Expanded text:
est alius. Videmus itaque, ut dictum est, in humanis personis existentiarum proprietatem variari quidem, tam secsolum indifferensque principium. Unum siquidem principium habent omnes solum Creatorem, et singuli etiam simul omnes secundum solam creationem. Sunt autem in angelieas qualitate differre. Nam, si nulla qualitate difsecundum solam qualitatem; in humana vero, ut jam dictum est, tam secundum qualitatem quam secundum ori
Abbreviated transcription (Latin):
le esse. s sine cieatõe ⁊ inchoatõe. ¶ Existentia
u̾o alia płib cõmunis alia aũt omĩo inꝯmuu̾ica¬
bilis. Nam ut de illis taceam q̃ nõ cõmu̾icant
nom̃ ꝑsone cõmune est d̾ine simul ⁊ angłice
⁊ hũane nature hĩe rõale esse. S tam angłice
qmͣ ꝓprie hu̾ane ꝓprium est: nõ eẽ ex se s aliim̃.
Solus aũt dĩne nature nõ aliunde s ex seipsa
esse. Existentia u̾o inꝯmiũcabit est que ñi nisi¬
uni alicui ꝑsone cõuenire potest. S ut de cẽtis
taceamꝰ in durina ꝓcul dubio natur est existẽ¬
tia que est płib ꝯmiũs. ⁊ est ĩbi existentia que
onio est inꝯmũicabit. ¶ Existentia demonstͣ¬
tum est suꝑuis sb̾am significare. nõ tam̃ simpͣ.¬
at ad ꝯsid̾atõem originalis cause ad ꝯsidatio¬
nem uͦ originał cause ꝑtinet nõ solum quer̾e
⁊ inuenire origiem eẽ ubi est. ĩmoetiã q̃rere
⁊ ĩuenire eam nõ eẽ: ũbi nõ est. D̾ine ĩꝙ etu¬

Expanded text:
tiale esse, sed sine creatione et inchoatione. Existentia vero alia pluribus communis, alia autem omnino incommunicabilis. Nam, ut de illis taceam quae non communicant nomen personae, et commune est divinae simul, et angelicae et humanae naturae habere rationale esse, sed tam angelicae quam humanae proprium est non esse ex se, sed aliunde; solius autem divinae naturae non aliunde, sed ex seipsa esse. Existentia vero incommunicabilis est, quae nonnisi alicui personae convenire potest. Sed, ut de caeteris taceamus, in divina procul dubio natura est existentia, quae est pluribus communis, et est ibi existentia, quae omnino est incommunicabilis. Existentiam demonstratum est superius substantiam significare, non tamat ad considerationem originalis causae. Ad considerationem vero originalis causae pertinet non solum quaerere et invenire originem esse ubi est, imo etiam quaerere et invenire eam non esse ubi non est. Divinae itaque exi
Abbreviated transcription (Latin):
monstrauimꝰ qd̾ in illa dĩnarũ ꝑsonaꝵ᷑ płalite
sto sũma similłitudo. ⁊ sũma equalitas. In hũane:
tudo. ⁊ magna inequalitas. Quidg mirũ sim illa
tanta ꝑsonar̃ equalitate maneat uera unitas
te inuenit᷑ idem unitas idẽptitasq ꝑsone. In hu¬
mana namq natura una eademq ꝑsona ex uno
corꝑea. ex alio incorpea. ex uno uisibilis ex alio ĩ¬
Płalitas itaq sub̾arum nõ facitalium ⁊ alium
in hũana natura nec płalitas ꝑsonar̃ facit ali¬
ud ⁊ aliud in natura dina. addamꝰ aũt ⁊ id quod
conseqñs est. qm̃ nec płãlitas sũb̾arum ibi dĩdit¬

Expanded text:
monstravimus, quod in illa divinarum personarum pluralitate sit summa similitudo, et summa aequalitas, in humanae tudo et magna inaequalitas. Quid ergo mirum si in illa tanta personarum aequalitate maneat vera unitas te invenitur unitas identitasque personae? In humana namque natura una eadem persona ex uno corporea, et ex alio incorporea, ex uno visibilis, et ex alio inPluralitas itaque substantiarum non facit alium et alium in humana natura, nec pluralitas personarum facit aliud et aliud in natura divina. Addamus autem et id quod consequens est. Quon
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ idem sicut ꝑ spicua ratio ꝓlauit sũmesim¬
plex esse: nullo modo possunt aliqua qͣlitatis dis¬
ferentia ab inuicem distare. Quigͦ nllatemispos¬
sunt iuxtaaliqm q̃litatis ꝓprietatẽ alt̾natim dif¬
ferre: relinquit ut credant᷑ iuxta modum origi¬
nis aliqͣm diffrãm hr̃e. Nam ubi nulla diffc̃a
nulla onĩo płalitas ẽẽ potest. Pluralitas ita¬

Expanded text:
m et sicut perspicua ratio probavit summe simplex esse, nullo modo possunt aliqua qualitatis differentia ab invicem distare. Qui igitur nullatenus possunt juxta aliquam qualitatis proprietatem alternatim differre, relinquitur ut credantur juxta modum originis aliquam differentiam habere. Nam ubi nulla differentia est, nulla omnino pluralitas esse potest. Pluralitas ita
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc est exaliquo hãt ẽẽ hoc enimintlłi. dat᷑ ex u̾bo
ꝯposito ex adiuncta sibi p̃positoe Quid est enim
existere: nisi ex aliquo sist̾e. hoc est ex aliqͦ sub̾alit̃¬
dẽ : In uno itaq hoc u̾bo exist̾euł sub uno nomine
existentie: datur subintłłigi posse ⁊ illam ꝯsid̾ati¬
onem que ꝑtin ad rei qualitatẽ. ⁊ illam q̃ ꝑtun
nariari uariari namq pot. aut scd̾m solã rei qͣli¬
tatem. aut scd̾m solam rei origĩem. aut scd̃m utq
concursionẽ. Scdm illam rei qualitatẽ riauat᷑ ex¬
omũa. Singłis tam̃ singłaris ꝓpriaq sub̾a. Plures
qualitatẽ nichil uarietatis hñs scd̾m originem
Scd̾m solam u̾o originem est illa uarietas existẽ
esse. Inuenit᷑ tam̃ scd̾m onginem mutuã adin¬
uicem diffr̃am hab̾e. Scd̾m originẽ u̾o differ̃t
si unus originẽ ht̃: alt̃ origine caret. uł si origuũ
hñtium: origo unuis differc ab origine alt̾ius.
Huiusmodi g existentia uariat᷑ scd̃m origĩem

Expanded text:
hoc est ex aliquo habeat esse. Hoc enim intelligi datur in verbo composito ex adjuncta sibi praepositione. Quid est enim existere nisi ex aliquo sistere, hoc est subste? In uno itaque hoc verbo existere, vel sub uno nomine existentiae, datur subintelligi posse, et illam considerationem quae pertinet ad rei qualitatem et illam quae pertinet variari. Variari namque potest, aut secundum solam rei qualitatem, aut secundum solam rei originem, aut secundum utriusque concursionem. Secundum solam rei qualitatem variatur eomnia, singulis tamen singularis propriaque substantia. Plures qualitatem, nihil varietatis habens secundum originem. Secundum vero solam rei originem est illa varietas existentesse, inveniuntur tamen secundum originem mutuam adinvicem differentiam habere. Secundum originem vero differunt, si unus originem habet, alter origine caret, vel si originem habentium, origo unius differt ab origine alterius. Hujusmodi ergo existentia variatur secundum originem
Abbreviated transcription (Latin):
⁊aqle inde ꝓcedentis. Que duo ideo in calice emiͤ¬
centi qrua in xp̃i sanguine sumus redempti ⁊ aqͣ
nsasmatis a pec̾eis abluti. Hoc offc̃m se hab̾e
Ins in eungłio testat᷑ dicens. Ego sum lux m̃di.¬

Expanded text:
et aquae inde procedentis. Quae duo ideo in calice commiset aquae inde procedentis. Quae duo ideo in calice commiscentur, quia Christi sanguine sumus redempti, et aqua baptismatis a peccatis abluti. Hoc officium se habere Dominus in Evangelio testatur, dicens: Ego sum lux mundi
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ est adaꝑire. Hoc exemplo nos docens sp̃ualiter
aꝑire debere aures p̃cordiortim hõium ad intel¬
buit: qñ de maria magdalene septem demonia
uarto loco succedunt acoliti qui latine di¬
cunt᷑ ceroferarii. quia atcensos cereos defe¬
runt dũm legit᷑ eũgłm. uł dum offert᷑ sacrificiũ.
ñ ut tenebras hiuius aeris illumĩent. s ob ħo ut
sicut uisibłe lum̃ manib gestant. ⁊ta oꝑa lucis
ꝓximis ostendant. ⁊ more lucis errantib uiam
in tenebris palpantib ducatum p̃beant. Hii cum
odinant᷑ postqmͣ edocti fuerint ab ep̃o qualit̃ ĩ
officio suo agere debeant: accipiunt ab archiac¬
acono ceroferarium ꝓ candelabrũ cum cereo. uͭ
saant se ad accenda lumĩaria mancipati. Act¬
piunt ⁊ uiceolum nacuũ ad infundend̾ uinũ
ui calicem quo consecrandꝰ est sanguis xp̃i. ubi
st cõmemoratio sanguinis de xp̃i lat̾e ꝓfluẽtis.

Expanded text:
quod est adaperire ; hoc exemplo nos docens spiritualiter quod est adaperire ; hoc exemplo nos docens spiritualiter aperire debere aures praecordiorum hominum, ad intelbuit, quando de Maria Magdalena septem daemonia uarto loco accedunt acolyti, qui Latine dicuntur ceroferarii, quia cereos accensos deferunt dum legitur Evangelium, vel dum offertur sacrificium, non ut tenebras hujus aeris illuminent, sed ob hoc ut sicut visibile lumen manibus gestant, ita opera lucis proximis ostendant, et more lucis errantibus viam in teneordinantur postquam edocti fuerint ab episcopo qualiter in officio suo agere debeant, accipiunt ab archidiacono ceroferarium, id est candelabrum cum cereo, ut sciant se ad accedenda luminaria mancipari. Accipiunt et urceolum vacuum ad infundendum vinum in calicem, quo consecrandus est sanguis Christi, ut sit commemoratio sanguinis de Christi latere profluentis,
Abbreviated transcription (Latin):
uo eccłe constituti sunt scd̾m officia que intemplosq¬
lomonis erant disposita. queq posfius sunt ab esdra
disꝑtita. Legunt᷑ enim sub esdra fuisse actores tẽpii
filii seruorum salomionis. qui actim templi totiꝰ
suħ cura sua hr̃ent. aut sacris obłonib deseruirent.
Et cum fuissent ex ordine. ⁊ minisfio templi: lon¬
ge tñ fuerunt ab officio altaris dei. n enim psalmi¬
scs i cantorib nec ostiariis nec sacroꝵ seriuisat.¬
ting̾e licebat ad mun̾a altatis: nisi tm̃ mͦ leuitis.
Quasi gͦ auctores quidam sputtales tẽpli dei exor¬
ciste sunt in ppło dei. qui de sub̾a domini suis ĩ do¬
nis spiitalib tradita. in spiritalib officiis dilap¬
sarestituãt. ⁊ reꝑent dissipata. Exorcistas sigͣt apo¬
stolus cum dicit. Nunquid om̃s donatces hñt sana¬
tionum: Hoc officio usus est dñs qñ saliua sua te¬
tigit aures ⁊ linguam surdi ⁊ muti. dicens effeca

Expanded text:
rio Ecclesiae constituti sunt secundum officia quae in templo Sario Ecclesiae constituti sunt secundum officia quae in templo Salomonis erant disposita. Quae posterius sunt ab Esdra dispertita. Leguntur enim sub Esdra fuisse actores templi filii servorum Salomonis, qui actum templi totius sub cura sua haberent; aut sacris oblationibus deservirent. Et cum fuissent ex ordine in ministerio templi, longe tamen fuerunt ab officio altaris Dei. Neque enim psalmistis, id est cantoribus, nec ostiariis, nec sacrarum servis attingere licebat ad munera altaris, nisi tantummodo levitis. Quasi ergo actores quidam spirituales templi Dei exorcistae sunt in populo Dei, qui de substantia Domini sui sibi in donis spiritualibus tradita, in spiritualibus aedificiis dilapsa restituant, et reparent dissipata. Exorcistas significat Apostolus cum dicit: Nunquid omnes donationes habent sanationum? Hoc officio usus est Deus quando saliva sua tetigit aures et linguam surdi et muti, dicens: Ephpheta,
Abbreviated transcription (Latin):
tes ad irrisionem ꝓuocant. Uox lectoris autib
⁊ cordi consulere debet: ñ ocu̾tis. ne motu ł ge¬
stu in disciplinato: spec̃tatores magis ex se tp̃o fa¬
ciat: qmͣ auditores. eque effractum ⁊ femineum
qmͣ agrestem ⁊ rusticum sonum deuitans. ledo
quo lecorib urtlłigi dat᷑ quia gr̃atia sp̃ali clarere
ordo exorcistarũ qui suꝑ cathecuminos facũt
saciam̃tum aꝑtionis. ⁊ hñt sp̃uale imꝑium suꝑ¬
sp̃c ĩmundos. ut eos de corporib obsessis eiciant.
Debet aũt hr̃e sp̃m mundũ qui sp̃ib ĩmundis.
inpertat ut uita ab officio nõ discordet. ⁊ malignũ
quem ꝑ acceptum osfc̃m expellit de corpore alieno: ꝑ
mundiciam uite expellat de corde suo. Hii cum or¬
dinant᷑ accipiunt de manu ep̃i librum exorcismo¬
rum. ⁊ dicit᷑ eis. Accipite ⁊ memorie cõmendate.⁊
haletote potestatem imponendi manꝰ suꝑ energumi¬
nos. siue cathecuminos. Exorciste in ordine ⁊ ministe¬

Expanded text:
tes ad irrisionem provocant. Vox lectoris auribus tes ad irrisionem provocant. Vox lectoris auribus et cordi consulere debet, non oculis, ne motu vel gestu indisciplinato spectatores magis ex seipso faciat, quam auditores, aeque effractum et femineum quam agrestem et rusticum sonum devitans. Lectoquo lectoribus intelligi datur, quod gratia spirituali clarere exorcistarum, qui super catechumenos faciunt sacramentum apertionis, et habent sps immundos, ut eos de corporibus obsessis ejiciant. Debet autem habere spiritum mundum qui spiritibus immundis imperat, ut vita ab officio non discordet, et malignum quem per acceptum officium expellit de corpore alieno, per munditiam vitae expellat de corde suo. Hi cum ordinantur accipiunt de manu episcopi librum exorcismorum, et dicitur eis: Accipite et memoriae commendate, et habetote potestatem imponendi manus super energumenos, sive catechumenos. Exorcistae in ordine et ministe
Abbreviated transcription (Latin):
Ecundꝰ gradꝰ est lectoꝵ qui formam ⁊ inicumi
a ꝓpħis accepit. Sunt enim lectores qui u̾bum
dei anuntiant. quib dicit᷑. Clama ne cesses. quasi tu¬
ba exalta uocem tuam. Hii cum ordinant᷑. pͥmum
de uita ip̃oꝵ. ⁊ fide ⁊ ingenio ep̃c ad ppłm u̾bum fac̃.¬
lectionum ⁊ dicit᷑ eis. Accipite ⁊ estote u̾bi dei re¬
latores. ħituri si fidelit᷑ ⁊ utilit̾ impleu̾itis offc̃m.
ꝑcem cum hiis qui u̾bum dei ministrauer̃t. Ex hincgͦ¬
lectiones recitandi. Hii quidem qui ad hunc gradũ
ꝓmouent᷑. litt̾arum scĩa debent ẽẽ instructi. ut eoꝵ
que leguntĩsensum intelligant. in ꝓnũtiatione uĩ
accentuũ agnoscant. distincte legant ne confusio¬
ne ꝓnuntiatõnis intellectum auditorib tollant.
Consid̾e̾nt quid sit uidicatiue legend̾. quid subĩ¬
t̾rogatõne ꝓñtiand̾. ubi sit in rõne distinctio. ⁊ u
dia distinctio facienda. quia ⁊ hec male seruatim¬
tellectum ꝑturbant. ⁊ gramaticoꝵ typum ger¬

Expanded text:
ecundus gradus est lectorum, qui formam et initium a prophetis accepit. Sunt enim lectores qui Verbum Dei annuntiant, quibus dicitur: Clama ne cesses, quasi tuba exalta vocem tuam . Hi cum ordinantur primum de vita ipsorum, et fide, et ingenio, episcopus ad populum lectionum et dicitur eis: Accipite et estote verbi dei relatores, habituri, si fideliter adimpleveritis officium, partem cum hiis, qui bene verbum dei ministraverint. Et lectiones recitandi. Hi quidem qui ad hunc gradum promoventur litterarum scientia debent esse instructi ut eorum quae legunt sensum intelligant; in pronuntiatione vim accentuum agnoscant, distincte legant, ne confusione pronuntiationis intellectum auditoribus tollant. Considerant quid sit indicative legendum, quid sub interrogatione pronuntiandum, ubi sit in oratione distinctio, vel media distinctio facienda, quia et haec male servata intellectum perturbant, et grammaticorum typum geren
Abbreviated transcription (Latin):
cia ep̃is assenstm dantib. Cum uͦ ordinat᷑ duo
cp̃i ponunt. ⁊ tenent euͣngłioꝵ codicem suꝑ cap̃t
⁊ suꝑ u̾̃ticem etus. ⁊ uno suꝑ eum fundent᷑e bñ¬
diatem: reliqui omnes epi qui assunt manib
sius caput eius tangunt. Ungit᷑ aũt sacra uncti¬
one caput eius. quia om̃ĩs scificatio constat in
sp̃u sco. cuius uutus inuisibłis in ip̃a crismatis sc̃¬
cinctione ⁊ significat᷑. ⁊ confert᷑. Ordinando aũt
pontifex manum imponit̃. euͣngłicam uͦ lectionẽ
diaconus legit. consirmat̃onis aũt epłam nota¬
rius scribit. Deniq ⁊ ordinator. ⁊ ordinatꝰ ĩ ip̃a
ordinatõne ut̾q mussam celebuare debet. Et hec

Expanded text:
um vero ordinatur, duo episcopi ponunt et tenent Evangeliorum codicem super caput, et super verticem ejus, et uno super eum fundente benedictionem, reliqui omnes episcopi qui adsunt manibus suis caput ejus tangunt. Ungitur autem sacra unctione caput ejus, quia omnis sanctificatio constat in Spiritu sancto, cujus virtus invisibilis in ipsa chrismatis sancti unctione, et significatur, et confertur. Ordinando autem pontifex manum imponit. Evangelicam vero lectionem diaconus legit; confirmationis autem epistolam notarius scribit. Denique et ordinator et ordinatus in ipsa ordinatione uterque missam celebrare debet. Et haec
Abbreviated transcription (Latin):
magna utilitate uł necc̃ttate cogente. Et ħ qͥdem ñ
ꝑ ip̃os fieri oporcet. s consilio. ⁊ inuitat̃one coep̃oꝵ
atq auctoritate romani pontificis. Mutatio simłr
cłicoꝵ siue pibrorũ ñ sine magna discretõne fieri
deber᷑ cum consilio. ⁊ anctoritate eporum slorum
sicum etiam in ecdesqs duaram cunttatum as¬
cubi sacri canones uetant. Prb̃os qͦ relicta cura
eccłarum suarum ꝓfecto̾em susciꝑe. siue ad or̃ones
siue quolib inconsulto ep̃o ñ oport̾e testant᷑. Det̃

Expanded text:
magna utilitate vel necessitate cogente. Et hoc quidem non magna utilitate vel necessitate cogente. Et hoc quidem non per ipsos fieri oportet, sed consilio et invitatione coepiscoporum, atque auctoritate Romani ponsive presbyterorum non sine magna discretione fieri debet, cum consilio et auctoritate episcoporum suorum. Clericum etiam in Ecclesiis duarum civitatum ascribi sacri canones vetant. Presbyteros quoque relicta cura Ecclesiarum suarum profectionem suscipere, sive ad orationes sive quolibet, inconsulto episcopo non oportere testantur.
Abbreviated transcription (Latin):
testatem reseruauerint: hos in clerum assumi pꝰ¬
se sñ cunct̾one sanxerunt. Publice uͦ penitẽtes.
tͥminosos. illit̾atos. digamos. Repudiatarũ ma¬
ritos. ex ad ult̾io natos. ab heretis baptizatos.
⁊ qui se ip̃os absciderunt a sacris ordinib airendos
pbrorum ad sacros ordines ñ admittendos: iuĩ
quod uł hitus religionis. uł sp̃ualis uite hor¬
stas comendat. Penitentes si necessitas exeget
int̃ ostiarios deputari. uł int̃ lectores: ita ute
int subdia̾nes hr̃i concedunt. ita cñ ut manũ nõ
imponant: aut sacra contingant. Penitentes autẽ
dm̃s eos qui post bapt̃m ꝓ homicidio. aut ꝓ dru̾sis
criminib. aut grauissimis peccis publicam g̾enteᷤᷤ
penitentiam sũb cilicio: diuino fuerint altauore¬
conciliati. Oimssr tͣnsmarinos ⁊ incognttos homĩes
siue cłicos aliarũ eccłarrm: neq ordinari: neq &di¬
natos recipi concedunt: sine cõmendaticiis lut̾is
locis ad alia loca ulła rõne debet fieri nisi pro

Expanded text:
ne crimine vixerint, hos in clerum assumi posse sine contradictione sanxerunt. Publice vero poenitentes, criminosos, illiteratos, bigamos, repudiatarum maritos, ex adulterio natos, ab haereticis baptizatos, et qui seipsos absciderunt, a sacris ordinibus arcendos, ilios presbyterorum ad sacros ordines non admittendos, nisi quos vel habitus religionis, vel spiritualis vitae honestas commendat. Poenitentes vero si necessitas exegerit inter ostiarios deputari, vel inter lectores, ita ut Einter subdiaconos haberi concedunt, ita ut manum non imponant, nec sacra contidicimus eos qui post baptismum pro homicidio, aut pro diversis criminibus, aut gravissimis peccatis, publicam gerentes poenitentiam sub cilicio, divino fuerint altario reconciliati. Similiter transmarinos et incognitos homines, sive clericos aliarum ecclesiarum, neque ordinari neque ordinatos recipi concedunt, sine commendatitiis litteris locis ad alia loca nulla ratione debet fieri, nisi pro
Abbreviated transcription (Latin):
sac̾dotes cum deo: pacem hĩe ꝑ eminentiam scĩta¬
tis. ⁊ cum ꝓximis concordiam seruare delent ꝑ
asfc̃m compassionis. Quales ergo debeant esse
rei gr̃a reliqui te crete ut constituas ꝑ ciuitates

Expanded text:
sacerdotes cum Deo pacem habere per eminentiam sanctitasacerdotes cum Deo pacem habere per eminentiam sanctitatis, et cum proximis concordiam servare debent, per affectum compassiones. Quales ergo debeant esse rei gratia reliqui te Cretae, ut constituas per civitates
Abbreviated transcription (Latin):
qui aduitores sunt ep̃oꝵ: ruides ppłos catezi¬
z ando iniciant bapteando: unitati eccłe ĩoo¬
porant. ⁊ in omnib sacͣmentis usq ad manus
impositõem: ppło dei ministrant. Ep̃i uͦ success¬
res sunt apłorum qui ex ncc̃itate ad ad uitor¬
um ⁊ supplem̃tum sii officii in tanta mnłta¬
dine ppłorum regendoꝵ minist̾ium sibi expe¬
tunt sac̃dotum. sicut moyses in heremo. lxx.
iiros elegit prudentes quoꝵ consilio. ⁊ auxilio
młtitudiem tantam faciliuis gub̾naret. Siue
ficis: dum ppłos delinqñtes ad penitentiã uo¬
cant. ⁊ or̃onum suarum medicam̃to sanant.
boni mediatores int̃ homĩes ⁊ d̾m. ⁊ p̃cepta d̾i
ad ppłm deferant. u̾itatem p̃dicando. ⁊ p̃ces
ppłi deo offerant ꝓ pecc̃orib int̾cedendo. Medi¬
ator aũt nt ait apłs unu̾is ñ est. quia discre¬
Des ceconaliare ñ portest. qmi anttinat ocietertspi¬
ce ⁊ amicicie uinculo concors non est. Et idcirco

Expanded text:
qui adjutores sunt episcoporum, rudes populo catechiqui adjutores sunt episcoporum, rudes populo catechizando initiant, baptizando unitati Ecclesiae incorporant, et in sacramentis usque ad manus impositionem populo Dei ministrant. Episcopi vero successores sunt apostolorum, qui ex necessitate ad adjutorium et supplementum sui officii, in tanta multitudine populorum regendorum ministerium sibi expetunt sacerdotum. Sicut Moyses in eremo septuaginta viros elegit prudentes, quorum consilio et auxilio multitudinem tantam facilius gubernaret. Sive ficis, dum populos delinquentes ad poenitentiam vocant, et orationum suarum medicamento sanant. boni mediatores inter homines et Deum, et praecepta Dei ad populum deferant, veritatem praedicando, et preces populi Deo offerant pro peccatoribus intercedendo. Mediator autem, ut ait Apostolus, unius non est , quia discordes reconciliare non potest, qui utrinque societatis pace, et amicitiae vinculo concors non est; sed idcirco
Abbreviated transcription (Latin):
appłłant᷑ prbri. ⁊ qui tunc dicebant᷑ principes sac̃do¬
res. quia seniores greci p̃bros uocant. Debent enĩ
prb̾ri ẽẽ seniores in ppło dei. ñ tantũ etate corporis
qͣntum prudentiam morum. ⁊ maturitate bone rũsa.¬
tionis: sicut scriptum est. Senectus uen̾abłis est
Bistat aũt hoc tm̃ int̃ pontifices. ⁊ huius temporis
sac̾dotes quod soł pontificib addita est. cłicoꝵ ordi¬
natio. basilicarũ dedicatio. sacri crismatis ⁊ secra¬
tio. manus impositio. cõmunis suꝑ ppłm bñdict̾o.
In aliis aũ sacmentis sine sccł cate iandi. siue bap¬
tizandi. siuie missam celebeandi. ⁊ consecrandicor
supͣdicta idcuro singłarit̃ reseruata sunt: ne ead̾
ꝓrsus auctoritas potestatis ab omĩb passim uen¬
dicata: inferiores erga supͣpositas insolentes rs¬
qui p̃cedebant dñm iħm in omẽm ciuitatem
⁊ locum quo ip̃e erat uenturꝰ. Ita quippe pełei

Expanded text:
appellantur presbyteri, et qui tunc dicebantur principes sacerdoappellantur presbyteri, et qui tunc dicebantur principes sacerdotur seniores, quia seniores Graeci presbyteros vocant. Debent enim presbyteri seniores esse in populo Dei; non tantum aetate corporis, quantum prudentia morum, et maturitate bonae conversationis, sicut scriptum est: Senectus venerabilis est, Distat autem hoc tantum inter pontifices, et hujus temporis sacerdotes, quod solis pontificibus addita est clericorum ordinatio. Basilicarum dedicatio, sacri chrismatis consecratio, manus impositio, et communis super populum benedictio. In aliis autem sacramentis sive scilicet catechizandi, sive baptizandi, sive missam celebrandi, et consecrandi corsupradicta idcirco singulariter reservata sunt, ne eadem prorsus auctoritas potestatis ab omnibus passim vindicata, inferiores erga superpositos insolentes requi praecedebant Dominum Jesum in omnem civitatem et locum quo ipse erat venturus . Ita quippe presbyteri
Abbreviated transcription (Latin):
lioꝵ de manu ep̃i ꝑ quem intlłigant se esse
p̃cones euͣgłii xp̃i. Nam sicut lectorib uetꝰ te¬
stañttum ita dẏaconib nouum p̃dicare p̃cep¬
tum est p̃cipue euͣgłm qd̾ solis ip̃is in eccłia
ꝓnuntiare ucet. Ad ip̃os ꝑtinet assist̾e sac̾doti¬
b ⁊ ministrare in om̃ib que agunt᷑ in sacra¬
mentis xp̃i in baptõ. scĩlicet in crismate. in pa¬
tena ⁊ calice. obłones etiam infre⁊ disponere
in altari. Compon̾e etiam mensam dñi atq
uestire. ꝙ uoem ferre ⁊ p̃dicare euͣngłm ⁊ apłm.¬
Ad ip̃os qͦ ꝑtinet officium p̃cum. ⁊ recitat̃o no¬
minum. Ip̃i p̃monent aures ad dñm. ip̃i betãt᷑
orare. ip̃i clamant. ⁊ pacem ip̃i ãnuntiant. Hoc
osticio usus est dñs qñ post cenam ꝓpͥo ere ⁊ ppͥiᷤ.
smanib sa cram̃ta confesta dipensante. ⁊ a afo
Nam qui tunc sac̾dotes uocabant᷑. hn sunt qui nunc

Expanded text:
liorum de manu episcopi, per quem intelligant se esse liorum de manu episcopi, per quem intelligant se esse praecones Evangelii Christi. Nam sicut lectoribus Vetus Testamentum, ita diaconis novum praedicare praeceptum est; praecipue evangelium quod solis ipsis in ssistere sacerdotibus, et ministrare in omnibus quae aguntur in sacramentis Christi, in baptismo scilicet, in chrismate, in patena et calice; oblationes quoque inferre et disponere in altari, componere etiam mensam Domini atque vestire, crucem ferre, et praedicare evangeliumAd ipsos quoque pertinet officium precum, et recitatio nominum. Ipsi praemonent aures ad Dominum, ipsi hortantur orare. Ipsi clamant, et pacem ipsi annuntiant. Hoc officio usus est Dominus, quando post coenam proprio ore et manibus sacramenta confecta diNam qui tunc sacerdotes vocabantur, hi sunt qui nunc
Abbreviated transcription (Latin):
ministros qui nullo carnis corrumpant᷑ contagio
S ꝑfecta m̃tis ⁊ corporis castitate splendeant. Qͣ¬
les enim diacones ordinandi sint: apłs plenis¬
sime docet. scribens ad cimotħm. Nam cũ p̃mi¬
sisset de sac̃dotum elect̃one continuo subiũxit¬
dẏacones simiłr urep̃hensibles. hoc est sũ tͥmĩe
celesti milicia lucra t̾rena sectent᷑. Post ħ subie
cit. Hii añt ꝓbent᷑ pͥmum. ⁊ sic muustrẽt nui¬
lum cͥmen hñtes. Et hii itaq sicut ep̃i ante or¬
dinatõem ꝓbari debent. ⁊ si digni unuenti fueũt
sic demũ ad sacrũ minist̾ium admitti. Hii cum
ordinant᷑ solus ep̃c manus eis imponit. quia ad
minist̃tum ñ ad sac̃docium applicant᷑. Ponit᷑
eis orarium .i. stola supͣ sinistrũ humerũ ab
dñi quo omĩa ad sinistram .i. ad p̃sentem ui¬
tam ꝑtinentia adu̾sa fortit̾ tolerent. ⁊ diuino
timori subiciant. Accipiunt ⁊ textum eunͣge¬

Expanded text:
ministros, qui nullo carnis corrumpantur contagio, ministros, qui nullo carnis corrumpantur contagio, sed perfecta mentis et corporis castitate splendeant. Quales enim diaconi ordinandi sint, Apostolus plenissime docet scribens ad Timothaeum . Nam cum praemisisset de sacDyaconi similiter irreprehensibiles, hoc est sine maculacelesti misterio lucra terrena sectentur. Est ecit: Hi autem probentur primum; et sic ministrent nullum crimen habentes. Et hi itaque sicut episcopi ante ordinationem probari debent; et si digni inventi fuerint, sic demum ad sacrum ministerium admitti. Hi cum ordinantur, solus episcopus manus eis imponit, quia ad ministerium non ad sacerdotium applicantur, ponitur eis orarium, id est stola super sinistrum humerum ab Domini; quo omnia ad sinistram, id est, praesentem vitam pertinentia adversa fortiter tolerent, et divino timori subjiciant. Accipiunt et textum Evange
Abbreviated transcription (Latin):
calipsi tuba canentes. hii sunt scptem candelabra au¬
rea. hii uores tonitiuoꝵ. Ip̃i enim clara uoce in mod̾
preconis ãmonent crinctos. siue ad orandum. sũi ad
flectenda genua. siue ad psallendũ suĩ ad legendũ.
⁊ audiendũ ũbum. Ip̃i eungłizant. ip̃i sacram̃ta dei
Dispensant. Sine ip̾sis sac̃dos nom̃ ħo. officium ñ ħt.
Nam sicut in sac̾dote consecratõe: ita in ministro dispẽ¬
sa sacram̃ti est. Ip̃is etiam sac̾dotib p̃p presũptõem ñ
lio calicem dñi in mensa tollere uisi traditus eis fu¬
erit a diacono. L.euite hostias suꝑ altare ponũt.
ip̃i mensam dñi componunt. Leuite oꝑiunt ar¬
cham testam̃ti. quia non om̃s uidere debent. aut
possant alta mist̾iorũ que oꝑiunt᷑ a leuitis. Ipsi
albis induti uestib assistunt altari. ut candore
uestis mundicia uite significet᷑. nitidiq ad hosti¬
as ⁊ ĩmacłati accedant. Cales enĩ dñm decet hĩe

Expanded text:
ocalypsi tuba canentes . Hi sunt septem candelabra auocalypsi tuba canentes . Hi sunt septem candelabra aurea . Hi voces tonitruorum . Ipsi enim clara voce in modum praeconis admonent cunctos, sive ad orandum, sive ad genua flectenda, sive ad psallendum, sive ad legendum, et audiendum verbum. Ipsi evangelizant, ipsi sacramenta Dei dispensant. Sine ipsis sacerdos nomen habet, officium non habet. Nam sicut in sacerdote consecratio, ita in ministro dispensatio sacramenti. Ipsis etiam sacerdotibus propter praesumptionem non licet calicem domini in mensa tollere, nisi traditus eis fuerit a diacono. Levitae hostias super altare ponunt, ipsi mensam Domini componunt. Levitae operiunt arcam testamenti, quia non omnes videre debent aut possunt alta mysteriorum quae operiuntur a levitis. Ipsi albis induti vestibus assistunt altari, ut candore vestis munditia vitae significetur, nitidique ad hostias et immaculati accedant. Tales enim Dominum decet habere
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃i cõpon̾ent. Aiuginti aũt amus ⁊ supͣ ussi
moyse institutum est qd̾ etiam in nouo testa¬
nito representat᷑ cum dẏaconib suꝑͣ sinistrum
humerum stola ponit᷑. ⁊ casula in dieb ieumii
suꝑ eundẽ hum̾ũ ⁊plicat᷑ Quia qͥcquid laloris
⁊ sustinentie in hac uita tołamꝰ. tanqmͣ ui si¬
nistra portamꝰ. donec in dextra hoo est in et̃uita¬
te requiem ħamꝰ. Hic ordo in nouo cestam̃to
ab apłis inicium sumpsit. qñ sicut legit᷑ ĩ ac¬
nos sp̃u sc̃o ad hoc officium elegerunt. ⁊ or̃oue
p̃inissa manus eis ĩposuerunt. Et ex inde apnͣ
⁊ eorum successores det̾uerunt. lit in omni
matrice eccłia septem dyacones cura aiam xp̃i¬
sicblumori gradii tanꝗͣ columneattaris assis¬
berent ñ sine aliquo seꝑtenarii ministio in qͥ
figurat᷑ ut septiforimi gre spui fuaigentes scĩ
nt corpore a ssrũ Eiu sunt Epremar sei map¬

Expanded text:
ipsi componerent. A viginti autem annis et supra jussi ipsi componerent. A viginti autem annis et supra jussi Moyse institutum est. Quod etiam in Novo Testamento repraesentatur, cum diaconis supra sinistrum humerum stola ponitur, et casula in diebus jejunii super eumdem humerum complicatur. Quia quidquid laboris et sustinentiae in hac vita toleramus, tanquam in sinistra portamus, donec in dextra, id est in aeternitate requiem habeamus. Hic ordo in Novo Testamento ab apostolis initium sumpsit, quando, sicut legitur in Acnos Spiritu sancto ad hoc officium elegerunt: et oratione praemissa manus eis imposuerunt . Et exinde apostoli et eorum successores decreverunt, ut in omni matrice Ecclesia septem diaconi circa Aaram Christi sublimiori gradu, tanquam columnae altaris assisterent, etiam non sine aliquo septenarii mysterio. In quo figuratur ut septiformis gratiae spiritu fulgentes, sancti sint corpore et spiritu. Hi sunt septem angeli in Ap
Abbreviated transcription (Latin):
ordinant᷑ sicut sac̃dotes ⁊ leuite manus impõem
ñ accipiunt. s cm̃ calicem uacuũ ⁊ patenam ua¬
tuam de manu ẽi. De manu uͦ archediacom uice¬
dare debent manus sac̃dos ⁊ leuita. tractaturidi¬
uina sacram̃ta. Hoc officio usus est dñs qñ facta
cena cum discipłis litheo se p̃cuixit. ⁊ mittens
aquam in peluim pedes discipłoꝵ lauitit lin¬
Iaconoꝵ ordo sexto sequit᷑ loco ñ sine aliquo
senatii mystero. in quo p̃p ꝑfectc̃em siu sig¬
iuficat᷑ oꝑum ꝑfectio. Hic ordo mueã testam̃to
a tribu seui ht exordium. Precepit enun dñs
moysĩ ut post ordinatõem a aror ⁊ filioꝵ euis:
rursus tribus leui ad diuini cittus ministeria
ordinaret᷑. ⁊ consecraret᷑ dño. ⁊ seruirent ꝓ iscł
coram aaron ⁊ filiis eius in tab̾naculo dei. ip̃iq
gestarent archam. ⁊ tab̾nacłm. ⁊ omia uasa eꝰ
⁊ in cuxumitu tab̾nacłi ipi castra constituerẽt.
⁊ in tͣnͣsportando tab̾naculo ip̃i depon̾ent mur

Expanded text:
ionem non accipiunt, sed tantum calicem vacuum et patenam vacuam de manu episcopi. De manu vero archidiaconi urcergium, quibus mundare debent manus sacerdos et levita tractaturi divina sacramenta. Hoc officio usus est Dominus, quando facta coena cum discipulis linteo se praecinxit, et mittens aquam in pelvim pedes discipulorum lavit, et linnis. Diaconorum ordo sexto sequitur loco, non sine aliquo senarii mysterio, in quo propter perfectionem sui significatur operum perfectio. Hic ordo in Veteri Testamento a tribu Levi habuit exordium. Praecepit enim Deus Moysi ut post ordinationem Aaron et filiorum ejus, rursus tribus Levi ad divini cultus ministeria ordinaretur, et consecraretur Domino, et servirent pro Israel coram Aarent arcam et tabernaculum, et omnia vasa ejus, et in circuitu tabernaculi ipsi castra constituerent, et in transportando tabernaculo ipsi deponerent, rursusque
Abbreviated transcription (Latin):
tinuos diligentꝰ examunati. Salto tandem qͥ ꝑ batin¬
uenti fuerint. ep̃o consecͣndi p̃sentent᷑. Gñdictoe
uͦ pontificum dieb tm̃ dñicis celebrandas eẽ: sacu
Cetate uͦ ordinandoꝵ qui ordinantur
non debeat: dicere quid refert cum eciam si ꝑfecti¬
lonem eccłastice discipline seq̃rem̃ alit̃ in clerum
nobis pẽes docum̃ta reliq̃iunt. Namquid a sacus
ordinib ñ impediat eos qui ꝓbate fuerint ⁊ u̾satio¬
nis: placuit diffinire. Qui a medicoꝵ incisione
forte clau̾si efficiunt᷑. uł pro egͥtudine. siue ꝑ iuõ¬
lentiam abscidunt᷑. ⁊ qui ñ sponte s casu membrũ
aliqd̾ sibi amputauert̃. si tam̃ tale fu̾it. ut ab oꝑe

Expanded text:
genter examinati, Sabbato tandem qui probati fuerint episcopo consecrandi praesententur; benedictiones vero pontificum diebus tantum Dominicis celebrandas esse sacri aetate ordinandi sunt qui ordinantur. non debeat, dicere quid refert, cum etiam si perfectionem ecclesiasticae disciplinae sequeremur aliter in clerum nobis patres documenta reliquerunt. Nam quid a sacris ordinibus non impediat eos qui probatae fuerint conversationis placuit definire. Qui a medicorum incisione forte claudi efficiuntur, vel pro aegritudine sive per violentiam absciduntur; et qui non sponte, sed casu aliquod membrum sibi amputaverunt; si tamen tale fuerit ut ab ope
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e constituit. ⁊ matricilas ip̃e disponit. Qnͣdo
aũt p̾micerius absens est ea que p̃dc̃a sunt iste
exquirit: qui ei haut longe est ꝓximꝰ. aut eru¬
basilicarũ ordinatio. incensi p̃paratio. tu-¬
ca crismatis conaiciendi. cura baptit̾ii ordinãdi.
sparatio luminatioꝵ in sacrificio ⁊ sacͥficii.

Expanded text:
ipse constituit, et matriculas ipse disponit. Quando ipse constituit, et matriculas ipse disponit. Quando autem primicerius absens est, ea quae praedicta sunt ille exquirit, qui ei aut lege est proximus, aut erubasilicarum ordinatio, incensi praeparatio, cura chrismatis conficiendi, cura baptisterii ordinandi, praeparatio luminarium in sacrificio et sacrificii
Abbreviated transcription (Latin):
pontificali in archidiaconi cura ⁊ pͥmicerii at the¬
Sollicitudo patrochiaxs̃. ⁊ o̾rdinatio ⁊ iurgia ad
eius ꝑtinent curam. Preparandis diocesianis ba¬
silicis ip̃e suggetit sacdoti. ip̃e inqͥrit ꝑrochias cũ
uissione ep̃i. ⁊ cenam̃ta uł res basilicarum. uel
parrochiatum. gesta lib̾tatum eccłasticaꝵ ep̃o id̾
refert. collectam pecuniam de ⁊munione ipse
tie minissia sub ep̃o quasi in ꝑtem cure aducra¬
tus in causis eccłasticis examinandis dispensat.¬
sollicite lectiones. bñdictiones. psalmũ. laudes.
offertorum. ⁊ responsoria quis cłicoꝵ dic̾e de¬
beat. Odo qͦ ⁊ modus psallendi in choro pro
sollẽpnitate ⁊ tempore. ordinatio qͦ ꝓlumina¬
uib deportandis. Si quid etiam nccͣm est ꝓ reꝑa
ꝑ hostiarios dirigit. cdicos quos delinq̃re cognos¬
cit. ip̃e distringit. quos uͦ em̃dare ñ ualet: eorũ
excessum ad agnitõem ep̃i defert. Hasilicarios

Expanded text:
pontificalem, in archidiaconi curam, et primicerii ac thepontificalem, in archidiaconi curam, et primicerii ac theSollicitudo parochiarum et ordinatio, et jurgia ad ejus pertinent curam. Pro reparandis dioecesanis basilicis ipse suggerit sacerdoti, ipse inquirit parochias cum jussione episcopi, et ornamenta vel res basilicarum, vel prefert, collectam pecuniam de communione ipse tiae ministeria sub episcopo quasi in partem curae advocatus, in causis ecclesiasticis examinandis dispensat.sollicite: lectiones, benedictiones, psalmos, laudes, offertorium et responsoria: quis clericorum dicere debeat. Ordo quoque et modus psallendi in choro pro solemnitate et tempore. Ordinatio quoque pro luminaribus deportandis, si quid etiam necessarium est pum parochianis per ostiarios dirigit. Clericos quos delinquere cognoscit, ipse distringit; quos vero emendare non valet, eorum excessum ad agnitionem episcopi defert. Basilicarios
Abbreviated transcription (Latin):
conũenire debent. ut ab omnib ip̃e ordinet᷑. Opoet
enim ut ip̃e qui illis omnib pesse debet: ab oĩb̾
illis eligat᷑ ⁊ ordinet᷑. Alioqu cassa uidicat᷑ ⁊seca¬
tio. Statutũ est aũt ut archiep̃s infra tͤs menses
consecintionis sue ad fidem suam exponendã. t
palliũ suscipiend̾: ad apłicam sedem mittat. qd̾
⁊ pallium portat.
uia sedes apłica cunctis in orbe t̃rarũ p̃fer¬
ur eccł̃iis atq suꝑ se metropolitanũ hab̾e
ñ potest. cardinales ep̃i ꝓcul dubio meͦpolitam
uite fungunt᷑. qui uidelic electum antitistẽ ad
apłi cuiminis apicem ꝓuehunt. Facta aũt eleai¬
one si forte casus. ist uolentia aliqͣ obstĩt. ut is
qui electus est in apłica sede uxta consuetudinẽ
intronizari ñ ualeat: electus tñ quẽad̾m statutũ
est sicut papa auctoritatẽ obtiñe debet regendi
scãm romanã ecc̃am. ⁊ difponendi facultates illuiꝰ¬
clericorum que tam̃ auctoritate sũt in clero¬

Expanded text:
convenire debent, ut ab omnibus ipse ordinetur. Oportet enim ut ipse qui illis omnibus praeesse debet, ab omnibus illis eligatur et ordinetur, alioquin cassa judicatur consecratio. Statutum est autem ut archiepiscopus intra tres menses consecrationis suae ad fidem suam exponendam et pallium suscipiendum ad apostolicam sedem mittat, quod pallium portat. uia sedes apostolica cunctis in orbe terrarum praefertur Ecclesiis, atque supra se metropolitanum habere non potest: cardinales episcopi procul dubio metropolitani vice funguntur, qui videlicet electum antistitem ad apostolici culminis apicem provehunt. Facta autem electone si forte casus vel violentia aliqua obstiterit, ut is qui electus est in apostolica sede juxta consuetudinem inthronizari non valeat; electus tamen quemadmodum statutum est, sicut papa, auctoritatem obtinere debet regendi sanctam Romanam Ecclesiam et disponendi facultates illiclericorum. Quae tamen in auctoritatem
Abbreviated transcription (Latin):
prbos sub ep̃oꝵ nomine taxari. Unde ⁊ ad timo¬
thm de ordinatõne ep̃i ⁊ diaconi scribit: de peeᷤ¬
br̃is tacens quos sub nomine ep̃orum intelligẽ.¬
dꝵ relinquit. Quap̃p tales etiam in eccła pres
Prbri cum ordinant᷑ ep̃o eos bũdicente. ⁊ manꝰ
suꝑ capita eorum tenente: om̃s prb̃ri qui p̃sen¬
tes sunt: manus uixta manũ ep̃i suꝑ capitae
cognoscant se h sãcͣmento gr̃am consecͣndi acciꝑe.¬

Expanded text:
ros sub episcoporum nomine taxari. Unde et ad Timotheum de ordinatione episcopi et diaconi scribit de presbyteris tacens, quos sub nomine episcoporum intelligendos reliquit. Quapropter tales etiam in Ecclesia prPresbyteri cum ordinantur; episcopo eos benedicente, et manus super capita eorum tenente, omnes presbyteri qui praesentes sunt manus juxta manum episcopi super capita ecognoscant se hoc sacramento gratiam consecrandi accipe
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s qui ad saccum ininist̾ium acced̾e̾ uolũt.
frͣ .iiii. añ ip̃am ordinatõem euocandi sũt ad
ciuitatem. una cum p̃sbrt̃s qui eos p̃sentare
debent. Tunc g ep̃t e lãtere suo elig̾e debet sa-¬
c̃dotes. ⁊ alios prudentes uiros gnaros legis
diuine. ⁊ ex̾citatos ⁊ in eccłasticł sac̃tionib. qͥ
ordinandoꝵ. ⁊ uitam ⁊ scĩam sine fauoris gr̃a.
aut mum̃is cupiditate. scd̾m u̾itatem diligẽt̾

Expanded text:
qui ad sacrum ordinem accedere volunt, feria quarta ante ipsam ordinationem evocandi sunt ad civitatem, una cum presbyteris qui eos praesentare debent. Tunc ergo episcopus e latere suo eligere debet sacerdotes, et alios prudentes viros, gnaros legis divinae, et exercitatos in ecclesiasticis sanctionibus, qui ordinandorum et vitam et scientiam sine favoris gratia, aut muneris cupiditate, s
Abbreviated transcription (Latin):
deus tiuis oleo. Hii post inuocatõem sc̃ sp̃c stolã
suꝑ utrũq humerũ accipiũt que in mod̾ sustẽ¬
tacłorum dextrũ latus munit. ⁊ sinistrũ: ut excħ.
iutlligant se ꝑ arma iusticie a dexris ⁊ a sinistris ẽẽ
munitos. ut eos nec adu̾sa frangant nec ꝓspera
extoslant. Acciptunt ⁊ calioem cum tuno ⁊ pate¬
nam cum ostiis de manu ep̃i quatenus his instui¬
m̃tis potestatem se accepisse agnoscant: placabi¬
les deo ostias offendi. Ad ip̃ostiamq ꝑtinet sacram̃¬
ũ cdꝓoris ⁊̃ sanguinis dñi inaltario dñi confi¬
ut in memoriã sue passionis idem fac̾ent: discip¬
ulos monens instituit. Hoc qͦ excellent᷑ officiũ
iplens exibuit: qñ ip̃e sac̾dos ⁊ ostia seip̃m in a¬
racricis p̃p̃ pect̾a gn̾is humani obtulit. ⁊ ꝑ ꝓpͥt̃
sanguiem sca et̾na ingrediens: celestia ⁊ t̾cena pa¬
rtoncliat᷑. Quib om̃ib de sac̃dotali officio lee¬
uit ꝑtiactatis. amonendi sunt xp̃i sac̃dotes

Expanded text:
iae . Hi post invocationem sancti Spiritus stolam super utrumque humerum accipiunt, quae in modum sustentaculorum dextrum latus munit et sinistrum, ut ex hoc intelligant se per arma justitiae a dextris et a sinistris esse munitos, ut eos nec adversa frangant, nec prospera extollant. Accipiunt et calicem cum vino, et patenam cum hostiis de manu episcopi, quatenus his instrumentis potestatem se accepisse agnoscant, placabiles Deo hostias offerendi. Ad ipsos pertinet sacramentum corporis et sanguinis Domini in altario Dut in memoriam suae passionis idem facerent discipulos moriens instituit. Hoc quoque excellenter officium implens exhibuit, quando ipse sacerdos et hostia seipsum in arca crucis propter peccata gsanguinem sancta aeterna ingrediens coelestia et terrena pareconciliatur. Quibus omnibus de sacerdotali officio breviter pertractatis admonendi sunt Christi sacerdotes,
Abbreviated transcription (Latin):
De quib qͥdem pẽib placuit. ut qui sacca mysteria
ptum est. Mundamini qui fertis uasa dñi. Hiiĩtem¬
plodomini obłones sisciꝑunta ppł̃is. Ad istora e
tiam ꝓuisionem ꝑtinet tm̃ de oblonib pon̾e ial¬
tari qͣntũ sufficẽ possit ppło dei. Similes ip̃i cor

Expanded text:
De quibus quidem placuit Patribus ut, quia sacra mysteria ptum est: Mundamini qui fertis vasa Domini . Hi in templo Domini oblationes suscipiunt a populis. Ad istorum provisionem pertinet tantum de oblationibus ponere in altari, quantum su
Abbreviated transcription (Latin):
da conscendit. Primus gradus est ostiarioꝵ. Scd̃s
lectorum. Tercuis: exorcistarum. Qiͣtus: acõlitoꝵ.
Qͥntus: subdiaconoꝵ. Sextus: dyaconoꝵ .uiiͦ. sa¬
cerdotũ. Hio gradus dispares in eodem ordine ht
dignitates. Nam post sac̾dotes: altiores sũt pͥnci
supͣillos: qui dñr pͥmates. supͣ quos quidam patͥ¬
archas constituere uolunt. alii eosdem pͥmates. ⁊
qui post gnͣdensis dictus est. nisi forte scd̾ ꝓpͥetatẽ
linguarũ idem ip̃i alibi pũarche. alibi p̾mates ap¬
plłati sunt. Post hos om̃s sequit᷑ sũmꝰ pontifex
quem papam .i. pr̃em patrũ consuetudo ecc̃estica
noĩare instituit. Hic est pͥncipalis ⁊ maximꝰ sedis
apłice in eccła romana successor ũ. ⁊ ip̃m sp̃ałr¬

Expanded text:
da conscendit. primus gradus est ostiariorum; secundus da conscendit. primus gradus est ostiariorum; secundus lectorum; tertius exorcistarum; quartus acolytharum; quintus subdiaconorum; sextus diaconorum; septimus sacerdotum. Hic gradus dispares in eodem ordine habet dignitates. Nam post sacerdotes altiores sunt principsupra illos qui dicuntur primates, supra quos quidam patriarchas constituere volunt; alii eosdem primates et qui post Grandensis dictus est, nisi forte secundum proprietatem linguarum iidem ipsi alibi patriarchae; alibi primates appellati sint. Post hos omnes sequitur summus pontifex quem papam, id est Patrem patrum consuetudo ecclesiastica nominare instituit. Hic est principalis et maximus sedis apostolicae in Ecclesia Romana successor, unde et ipsum sp