comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sapuisse ꝓiuĩciant. por¬
ro Iuliamis zelatus ꝑtez
passionem ꝓp̾am in cesa¬
ribꝰ enudauit. Et om̃n añ
se regnanciũ uitas car¬
pens neqz philosopho
marco popercit. Ign᷑ am¬
bo detractore fuerũt
Non opughẽo plumi uti
s momibꝰ. ego nãq ep
Utrorꝑq uerbis moro
cor conicien hec dipi¬
.Quid ãt do Iuliano gre¬
gorus nazangenns re¬
tulit audiamꝰ. au cm̃
in scdõ libro cõtra paga¬
nos hec u̾la post alia. hec
quidez detuliano aliis
ipa expimẽta tradide¬
pũt q assumpta poteslas
imperii. Michiãt olim
eus mores comꝑtisĩ. dre
hũs uirum achenis clariꝰ
agnonussem benerat em̃
Illic dum frater cug impe¬
patori bideret᷑ inimicus
suitq aduentus euis rac̃o
duplex una quidem q̃i do¬
cencor qua dicebar sobe¬
inse ut uideret helladam
atq doceret᷑. alteraberose¬
crecor et nõ nota płiis
ut immolatores demonu
ei uiros fallace inquiret
qi nondũ hẽbat impieta¬
tis suelicẽtiam tuc igit᷑
non frustra considerauiui¬

Expanded text:
ant. Porro Julianus zelatus partem, passionem propriam in Caesaribus enudavit, et omnium ante se regnantium vitas carpens, neque philosopho Marco pepercit. Igitur ambo detractores fuerunt. Non opus habeo plurimis uti sermonibus. Ego namque ex utrorumque verbis mores eorum conjiciens, haec dixi. Quid autem de Juliano Gregorius Nazianzenus retulit audiamus. Ait enim in secundo libro contra paganos haec verba post alia: « Haec equidem de Juliano aliis ipsa experimenta tradiderunt, et assumpta potestas imperii; mihi autem olim ejus mores comperti sunt, dum hunc virum in Athenis clarius agnovissem. Venerat enim illic dum frater ejus imperatori videretur inimicus. Fuitque adventus ejus ratio duplex; una quidem quasi decentior, qua dicebat se venisse ut videret Helladam atque doceretur; altera vero secretior, et non nota plurimis, ut immolatores daemonum et viros fallaces inquireret, quia nondum habebat impietatis suae licentiam. Tunc igitur non frustra consideravi vi
Abbreviated transcription (Latin):
heresis extincta est que
ubiq uidebat᷑ accensa.
her itaqz fides ꝑ om̃i ec¬
clesias legebatur atq p̃
a patribꝰ in nicea ꝓlatã
a nathematisare p̃sump¬
serũt. aliqui uo fingunt
se eam ꝓfiteri s Ipam
ueritatem negars nostũt᷑
aliter interpretãte con

Expanded text:
haeresis exstincta est, quae ubique videbatur accensa. Haec itaque fides per omnes Ecclesias legebatur atque pra Patribus in Nicaea prolatam anathematizare praesumpserunt; aliqui vero fingunt se eam profiteri, sed ipsam veritatem negare noscuntur, aliter interpretantes con
Abbreviated transcription (Latin):
quidã cuu q soctatore
crumpere ei impietate
aduersus eam Introducẽ
temptanerũt dicetes ex
non extantibꝰ et creatu¬
ram atq facturã con-¬
uertiblem esse filiũ dei
uũt Itaut etꝭ qui aliquid

Expanded text:
quidam eiusque sectatores erumpere et impietatem adversus eam introducere temptaverunt dicentes ex non extantibus et creaturam atque facturam convertibilemque esse filium Dei, runt, ita ut etiam qui
Abbreviated transcription (Latin):
ethonorem pñtem felici¬
tatem uere fidei p̃ponentes
ad sacrificõr ostelera destẽ¬
derũt. qͥuoꝵ binns fuit so¬
phista cõstantiopolita¬
nus othibolus Is em̃ mo¬
ros imꝑatoresequens sub
constancõ quidem feruen¬
sub Iuliano paganꝰ cele¬
riter est effectug. Et rursꝰ
post Iulianũ bolebat esse
emĩ semet ip̃m anto Iannas

Expanded text:
et honorem praesentem felicitati verae fidei praeponentes, ad sacrificiorum scelera descenderunt. Quorum unus fuit sophista Constantinopolitanus Eubolus. Is enim mores imperatorum sequens, sub Constantio quidem fervensub Juliano paganus celeriter est effectus; et rursus post Julianum volebat esse enim semetip
Abbreviated transcription (Latin):
Callistus aĩ qui inter ꝰ¬
familiares imꝑatoris tut
militalut. et heroicouri¬
su cuns constpsit histouã
Ait cum a demonebulhs¬
ratum fuisse dofmnictum
tulianꝰ g. q̃to cõsulatu
suo quem ediderar cum
salustio septa dis Iumi
mensis in ꝓsica regione
destructus est anno t̾rio
imꝑii sui. septimouero
ex quo cesar a cõstanco
fuerat ordinatꝰ. uite ãno
tricesimo pͥmo. ¶ plb̃n¬

Expanded text:
Callistus autem, qui inter familiares imperatoris tunc militabat, et heroico versu ejus conscripsit historiam, ait eum a daemone vulneratum, fuisse defunctum. Julianus ergo quarto consulatu suo quem ediderat cum Salustio, sexta die Junii mensis, in Persica regione defunctus est, anno tertio imperii sui, septimo vero ex quo Caesar a Constantio fuerat ordinatus, vitae anno tricesimo primo.
Abbreviated transcription (Latin):
Carra nãqz ciuitas est
hactonus impietatis Io
liquias hñt. ꝑ hant̾ ⁊ ter
pie religionis cultum
transire noluerat in tẽ¬
plum qd a pugams colit᷑
est ingressus. ubi dũ qued
cum suis consortibi sacei¬
legia celebrasses iamias
et claustra disposun et
quosd̾ ibi militg obẜua¬
re pcepit ut interius nł¬
lui accedoret donec Ipet
remcaret. cũq mortuꝰ
fuissor et impio pium
successisses imꝑiũ ingͦ¬
dientes in templum in¬
uenerũt mira pͥncipi
simulacra eum q sapia
et famosissima pro ͭ ͤ
uiderũt eni mulierem
acapillis appensam ex¬
tensas hñtem mamin
cuiq uters aperuerat ut
psarꝓ uictoriã in Iecore
cuis inspiceret. hoc g ͦ
scelus in carris iimuẽtũ
qt. uerumin antiochia
płimas arcas in palaco
humanis auit̃ capitibꝰ
plenas fuisse compertas
et inmumeta in puter
demersa corꝑa mortuors¬
In qua urbe dum eiꝰ nũ¬
oiatꝰ fuiesser Interitus
publicam cũcti habuore

Expanded text:
civitas est hactenus impietatis ejus reliquias habens. Per hanc iter piae religionis cultum transire noluerat, in templum quod a paganis colitur est ingressus. Ubi dum quaedam cum suis consortibus sacrilegia celebrasset, januas et claustra disposuit, et quosdam ibi milites observare praecepit, ut interius nullus accederet, donec ipse remearet. Cumque mortuus fuisset, et impio pium successisset imperium, ingredientes in templum invenerunt mira principis simulacra, ejusque sapientiam et famosissimam pietatem. Viderunt enim mulierem capillis appensam, extensas habentem manus, cujus uterum aperuerat, ut Persarum victoriam in jecore ejus inspiceret. Hoc ergo scelus in Carris inventum est. Verum in Antiochia plurimas arcas in palatio humanis aiunt capitibus plenas fuisse compertas, et innumera in puteis demersa corpora mortuorIn qua urbe dum ejus nunciatus fuisset interitus, publicam cuncti habuere
Abbreviated transcription (Latin):
ilites Ig. i
mapima e¬
stuacoe bemi¬
entes obinis¬
sa oimi dilacõe altera
die Iouiniano infulas
imꝑators imponiũ.
erat enĩ uir fortis et no¬
bilis. Qllo tempore mil¬
lenarius. quo Iuliamis
electionem militibꝰ lege
ꝓposuit ut ant sacrisica¬
rent. aut milicia cedeixĩ
qui cingulũ magi ele¬
gu amictere ꝙͣ imꝑato¬
rit p̾ceptõnibꝰ impiis
obedire. hũc gͦ tũc Iulia¬
nus ꝓpter bellinecitate
Inter uiros militares
hẽbat. qui cum uiolenter
a militibꝰ ad imꝑiũ tra¬
herẽt᷑ clamaliuu dicent
non se uelle paganis hor¬
bus imꝑare cum ipse
xp̃ĩanus existerer Cũ¬
masser dicenciũ se queqs
manus de coisalute. Et
quoͦ posset de medio ho¬
stium Illesum excertitũ
liberare nec indiguit
grandi consilio. s semi¬
nibꝰ pietatis utilimum
uindennauii fructũ. Re¬
pente nãqz suam ꝓui¬
denciã deus ostendit deꝰ
ostendit. et fluctuatõem
cug ad portum trãsquilli¬
tatis adduxit. dum om̃
huiꝰ angustiã ꝑsare Rep

Expanded text:
ilites igitur maxima aestuatione venientes, omissa omni dilatione, altera die Joviano infulas imperatoris imponunt. Erat enim vir fortis, et nobilis, et illo tempore millenarius quo Julianus electionem militibus lege proposuit, ut aut sacrificarent, aut militia cederent. Qui cingulum magis elegit amittere quam imperatoris praeceptionibus impiis obedire. Hunc ergo tunc Julianus propter belli necessitatem inter viros militares habebat. Qui cum violenter a militibus ad imperium traheretur, clamabat, dicens non se velle paganis hominibus imperare, cum ipse Christianus existeret. Cummasset, dicentium se quoque ianus de communi salute, et quomodo posset de medio hostium illaesum exercitum liberare. Nec indiguit grandi consilio, sed seminibus pietatis utilissimum vindemiavit fructum. Repente namque suam providentiam Deus ostenstendit, et fluctuationem ejus ad portum tranquillitatis adduxit. Dum enim hujus angustiam Persarum rex
Abbreviated transcription (Latin):
et cophinos a stafag ha¬
buerint. Cumq sodere
tain cepissent statuto qͥdez
dis hoc młtitudo plima¬
płiia faciebat. Nloctebo
spontanes terra de ualle
crestebat. Solutis Itaqr
pͥoris ete fundamẽti reli¬
quis nona om̃ĩa p̃pabãt
cumq gipsi et calcis mł¬
ta modior milia cõẽte¬
gassent uizmagnaben¬
tor repente respirant
tempestates atq ꝓcelleꝰ
subito facte quicquid cõ¬
gregatum fuerat disper¬
serũt. Adhuc ãt uesenie¬
tibi cis et nequaꝙͣ dina
longaminitute correptis
maxnuiꝰ pͥmo terre mo¬
tus et factus. et quisquis
nõ fuerat misterins diui¬
ins imbutus uehementer
actritus est. Cumbo neqͣ¬
ꝙ̃ hoc terrerẽt Indicõ Ig

Expanded text:
et cophinos, et scaphas haet cophinos, et scaphas habuerunt. Cumque fodere jam coepissent, statuto quidem die hoc multitudo plurima faciebat: nocte vero, spontanea terra de valle crescebat. Solutis itaque prioris etiam fundamenti reliquiis, nova omnia praeparabant. Cumque gypsi et calcis multa modiorum millia praeparassent, vis magna ventorum repente respirans, tempestates atque procellae subito factae, quidquid congregatum fuerat disperserunt. Adhuc autem vesanientibus eis, et nequaquam divina longanimitate correptis, maximus primo terraemotus est factus. Et quisquis non fuerat mysteriis divinis imbutus, vehementer attritus est. Cum vero neque hoc terrerentur ind
Abbreviated transcription (Latin):
sigiñ fuisso factum ciui¬
bus dime presoncie aut ceo¬
te quĩ ritu paganohec ar¬
bor ꝓpter magͥtudinem at¬
qz pulc̾tudinem colebãt
mota est nõ ferem xp̃i
duinitatez. demonibus
quippe cõtremistentibus
cumbiderẽt rerum taliu
q demomio ꝓ testimomio
xp̃i arborem bacuam re¬
mansisse. Ig̃ apd̃ egip¬
cios ei palestinos gistoro
tostimonia cõsmuantur.
git tulianos ctiam
nos armauit. priñqz
connocans requisiuuit¬
cur eis p̃eipiẽte loge sa¬
crificare nequaq̃ inmo¬
lacõmbꝰ bterent᷑. Cumq
respondissem uno tmn
Ioco sibi offendi sacrificiũ
ꝑmissum Repente iussu
odibilis destructum resu¬
scitare templum. credens
infelix diñcum berbum se
posso destruere. cuiꝯpez
hoc beritatem magis osto¬
dit. hec Itaq uerba fudei
libenter accipiẽtes cũctis
ꝑ diuersum terrar x orbez
mandauere Iudeis. qui
undiq cõcurrete petiũas
ad edificiũ a lacriter offe
pugnans/ misitq ꝑiter
ciendum argoteas amas

Expanded text:
signum fuisse factum civisignum fuisse factum civibus divinae praesentiae: aut certe, quia ritu pagano haec arbor propter magnitudinem atque pulchritudinem colebatur, mota est, non ferens Christi divinitatem; daemonibus quippe contremiscentibus, cum viderent rerum taliumque daemonio, pro testimonio Christi arborem vacuam remansisse. Igitur apud Aegyptios et Palaestinos gestorum testimonia conservantur. gitur Julianus etiam nos armavit. Primumque convocans requisicur eis praecipiente lege sacrificare, nequaquam immolationibus uterentur. Cumque respondissent uno tantummodo loco sibi offerendi sacrificium rmissum, repente jussit Deo odibilis destructum resuscitare templum: credens infelix dominicum verbum se posse destruere; cujus per hoc veritatem magis ostendit. Haec itaque verba Judaei libenter accipientes, cunctis per diversum terrarum orbem mandavere Judaeis. Qui undique concurrentes, pecunias ad aedificium alacriter offerpugnans. Misitque pariter ciendum argenteas hamas,
Abbreviated transcription (Latin):
uictoriã nicopolim ex ad¬
uentu quippe uictoris uoca¬
uerunt. Ante hanc urbem
post resurrectõem nostit᷑
amblasse tanꝙͣ ad aliũ
uicum Iturus. fous q̃dem
est salutaris in quo pas¬
siones hoim diliuĩt᷑. Et alia
ꝑiter aĩalia diuersis de¬
tenta languoribꝰ enũ¬
dant᷑ Qd̾ ut ita contingat
tradit᷑ exquodamitinere
apparusse xp̃m ad fon¬
tenicum discipłis sun ei
Lauisso pedes exquo aq̃
facta est diuersare medi¬
cabłis passionũ. fertur
et ꝭ qd̵ inheremopolithe¬
baide arbor que buocatur
ꝑsidis mltor  languoros
subegerit si fructus aui
folium aui pan cug cor¬
ticis collo egrotanciũ liga¬
ret᷑. de hac om̃ actore fe¬
Iosoph cum xp̃o di maria
uirgine sancta fugissoꝵ
herodem uenissetq ad
heremopolim ciuitatom
mop ut ingrediebat᷑ urlẽ
non ferens hec arbor ma¬
tum Inclinata est usq ad
terram it eum suppliciter
adorauit. hec ergo de ista
arbore a mltis audient
enarraui. Reor ain hoc

Expanded text:
victoriam, Nicopolim ex evictoriam, Nicopolim ex eventu quippe victoriae vocaverunt. Ante hanc urbem post resurrectionem noscitur ambulasse, tanquam ad alium vicum iturus, fons quidam est salutaris, in quo passiones hominum diluuntur, et alia pariter animalia diversis detenta languoribus emundantur. Quod ut ita contingat, traditur ex quodam itinere apparuisse Christum ad fontem cum discipulis suis, et lavisse pedes, ex quo aqua facta diversarum medicabilis passionum. Fertur etiam quod in Hermopoli Thebaides, arbor quae vocatur Perseidis, multorum languores subegerit, si fructus, aut folium, aut pars ejus corticis collo aegrotantium ligaretur. De hac enim arbore feJoseph cum Christo et Maria Virgine sancta fugisset Herodem, venissetque ad Hermopolim civitatem; mox ut ingrediebatur urbem, non ferens haec arbor matum, inclinata est usque ad terram, et eum suppliciter adoravit. Haec ego de ista arbore a multis audiens narravi. Reor autem hoc
Abbreviated transcription (Latin):
re non sileo. fuit em̃i sugᵐ
quidem birtutis xp̃i. or
indiciũ cõtra pͥncipẽ ina¬
cundie dei. Cum eni agno¬
uisser incesarea philippi
ciuitate phenicea quam
paneam uocabãt. Insigne
Ibi statuam collocauit. q̃
uiolento Igus do celocadẽ¬
te circa cuis poctus diu¬
sa est. et caput cũ ceruice
una ꝑte deiectum atq in
terra fixum. reliqua bero
pars hactonꝰ restitis et ful¬
minii indiciũ refnaur
pagani trahentes cõfrege¬
runt. posteabero xpĩani
colligentes meclam recõ¬
diderũt quo hactenꝰ ues¬
refert eusebuy omi pas¬
sionũ et egtudinũ nostit᷑
esse medicamẽtũ. In pta
qd̵ quedam herba germmĩaͭ
cuiꝰ spẽm nullus terre
nr̃e medicus licet exꝑtꝰ
agnouit Michi nãq ui¬
nullum miracłmm nullũ¬
q beneficĩ putari deber
traditast habencia ueri¬
tatem qd̵ repente mostru¬
bo. Est Itaq cinitas pale¬
stins nicopolis noĩe. hãc
enimaũ sacer cuuãge¬
lior liber appellat. quã
comani post bastacõem

Expanded text:
re non silebo. Fuit enim signum quidem virtutis Christi, et indicium contra principem iracundiae Dei. Cum enim agnovisset in Caesarea Philippi, civitate Phoeniciae, quam Paneam vocant, insigne ibi statuam collocavit. Quae violento igne de coelo cadente, circa ejus pectus divisa est, et caput cum cervice una parte dejectum atque in terra fixum: reliqua vero pars hactenus restitit, et fulminis indicium reservavit. pagani trahentes confregerunt. Postea vero Christiani colligentes, in ecclesiam recondiderurefert Eusebius, omnium passionum et aegritudinum noscitur esse medicamentum, juxta quod quaedam herba germinat, cujus speciem nullus nostrae terrae medicus licet expertus agnovit, mihi namque vinullum miraculum, nullumque beneficium putari debet tradita sunt, habentia veritatem; quod repente monstrabo. Est itaque civitas Palaestinae Nicopolis nomine; hanc, Emaus sacer Evangeliorum liber appellat. Quam Romani post vastationem
Abbreviated transcription (Latin):
issetq alacritate ꝯpletꝰ
et eius uultꝰ exhilaratus
hanc aĩ ꝑmutatõem eiꝰ
mistri respiciõtes roga¬
uerũt ut eius cãm repen¬
tini gaudii patefacerer
Tunc ille dixit ferus
sacre uinee deuastator
penas exactus est basta¬
cronis sue.Iacetq mor¬
tuu terroubꝰ minisq
frustratꝰ. hec agnostentg
exultaueriũ om̃s. deoq
hympnos gratificos obti¬
Lerũt. postea uo a nũcus
est comꝑtum eandem fu¬
isse diem siił et horam
necis tuliami. quã ille
sacratissimꝰ senior coꝵ¬
nouit atqz predixit.

Expanded text:
issetque alacritate completus, issetque alacritate completus, et ejus vultus exhilaratus. Hanc animi permutationem ejus ministri respicientes, rogaverunt eum ut eis causam repentini gaudii patefaceret. Tunc ille dixit: Ferus sacrae vineae devastator poenas exactus est vastationis suae, jacetque mous, terroribus minisqfrustratus. Haec agnoscentes omnes exsultaverunt. Deoque hymnos gratificos obtulerunt. Postea vero a nuntiis est compertum eumdem fuisse diem simul et horam necis Juliani, quam ille sacratissimus senior cognovit atque praedixit.
Abbreviated transcription (Latin):
qz illic famosissimꝯsophi¬
sta libamꝰ Impiut expec¬
tans qz tuliam bictoriã
habens p̃ocłis eiupminas
Ergo hniteriogauit peda¬
fabri filius quid putas
agit. At ille qd post pau¬
lulum cõtigit. completꝰ
grã diuina p̃dixit Re¬
spondit enũ osophista.
Creator on quem tu
fabri filiũ nonñasti lo¬
cellum sepulture tulia¬
no compoint. post pau¬
cos cm̃i dies mors Illuis
miciat᷑ erroner et in lo¬
cello positus est aduectus
minar oq tumore bacuatꝰ et¬
ligiosissimꝰ tulianꝰ
cognomento saba qui an¬
geloꝵ incorpaliũ uita cor¬
porali comisacõe bidebai᷑
scͥpsimꝰ ꝓlipiorg offere¬
bat deo p̃̾tes cum Illigam¬
pii minas audisser. ea
hora qua Ille ꝓcussus est
orans mortem cin iste
cognouit licet plus q̃ ui¬
gnnti mutatõge ab eo lo¬
cobsq ad aus exercitum
esse uiderẽt᷑. auit eni ꝙ
dum cõtinus Ingemiste̾t
et clementi dño supplica¬
ret subito lacrimarum
eius fluuiꝰ restitisser fu¬

Expanded text:
que illic famosissimus sophique illic famosissimus sophista Libanius, impius, exspectansque Juliani victoriam, habens prae oculis ejus minas. Ergo interrogafabri filius quid putas agit? At ille quod post paululum contigit, impletus gratia divina, praedixit. Respondit enim: O sophista, creator omnium, quem tu fabri filium nominasti, locellum sepulturae Juliano componit. Post paucos enim dies mors illius nuntiatur erronei, et in locello positus, est advectus, minarumque timor evacuatus eligiosissimus cognomento Saba, cum  incorporalium vitam corporali conversatione videbatur scripsimus, prolixiores offerebat Deo preces, cum illius impii minas audisset. Et ea hora qua ille percussus est, orans, mortem ejus iste cognovit, licet plusquam viginti mutationes ab eo loco usque ad ejus exercitum esse viderentur. Aiunt enim quia dum continue ingemisceret, et clementi Domino supplicaret, subito lacrymarum ejus fluvius restitisset, fu
Abbreviated transcription (Latin):
patrem. cũq benisser in
berceam nobles et hono¬
ratos conuiocauit ad prã¬
dium frter quos erat et
huiꝰ pater. quem cum
filio in suo prandetetus¬
sit accubitu. tum citca
medias epłas dixit ad pa¬
trem. Non michibidet
Iustum uim facere uolũ¬
tati ad aliud declinãdi
et añi ad alia mutare
que non uuli. Noli Itaq
esse uiolentus filio. sequi
tua doginata respuente
neq cm̃ ego tibibim fa¬
cio mea sequi licet coge
ualdo possim. Ille causa
diuine religiois mẽte
ꝑciꝑient. de isto inquit
oimꝑator erriaieo dicis
et deo odibłi etueritati
p̃ponenti mendacir. tũ
Ille rursus mansuetu¬
dinis Induenbultum. ces¬
sa inquit detruhere. et
declinãs ab cobultum a¬
dolescenti dixit. ego tui
possum. hoc Itaq nõ fru¬
stra retuli. s uolens osten¬
dere nõ selum Illus mi¬
rablis uiri fiduciam.
s qui contempta tulia¬
nn apłimis sit potestas
quidam optimꝰ pedagogꝰ
adolestenciũ hĩtabut crat¬

Expanded text:
patrem. Cumque venisset in patrem. Cumque venisset in Beroeam, nobiles et honoratos convocavit ad prandium: inter quos erat et hujus pater, quem cum filio in suo prandere jussit accubitu. Tunc circa medias epulas dixit ad patrem: Non mihi videtur justum vim facere voluntati ad aliud declinandi, et animum ad alia mutare quae non vult. Noli itaque esse filio violentus, sequi tua dogmata respuenti. Neque enim ego tibi vim facio mea sequi, licet cogere valde possim. Ille causam divinae religionis mente percipiens: De isto, inquit, o imperator, erroneo dicis, et Deo odibili, et veritati praeponente mendacium. Tum ille rursus mansuetudinis induens vultum: Cessa, inquit, detrahere. Et declinans ab eo vultum, adolescenti dixit: Ego tui possum. Haec itaque non frustra retuli, sed volens ostendere non solum illius mirabilis viri fiduciam; sed quoniam contempta Juliani a plurimis sit potestas.quidam optimus, paedagogus adolescentium, habitabat. Erat
Abbreviated transcription (Latin):
arua discurrens sinũ do¬
scendeng in persicum. per
hec gͦ. responsa deceptꝰ in
Inferre p̃parabat sic et̃
uocabat xpianos cõtume¬
liam nomñs so eis inferre
putans cum magis debu¬
isset coꝵ considetare bip¬
tutem Non em̃i socratg li¬
cet etitias fuerit appella¬
tus et pitagors phalaris
Eꝓ mutacõe nom̃is qual
st̾ peste ꝑticipati. neq ne¬
ueui tersiti uocatꝰ natu¬
ualem pulcritudins quã
gerebat amisit. horpni
chil mente ꝑcipient ep
hac appellacõe aliquid no¬
stri se nobis putauu in¬
ferre. fallaci responsocit¬
ab unobiro in beroea de¬
bellatꝰ est. Is cm̃ nobilis
erat cui qz ciuitati cu¬
rie presidebas. quem ze¬
lus xp̃i reddidi clatio¬
rem. uident nãq filiũ
in impietatem que tunt
uigebat fuisse demersum
expulu sua domo et co¬
ram om̃obꝰ abdicauit. qͥ
in uicine cuuitatii stinete
aggressus imꝑatorem sũã
uoluntatem et abdicata
patristimotuit. At ille
quiesters Iuuenom mpe¬
rauit placcandũ ꝓmictẽs

Expanded text:
arva discurrens, sinum descendit in Persicum. Per haec ergo responsa deceptus ininferre praeparabat; sic enim vocabat Christianos: contumeliam nominis se eis inferre putans, cum magis debuisset eorum considerare tutem. Non enim Socrates, licet Critias fuerit appellatus, et Pythagoras Phalaris, ex mutatione nominis qualibet sunt peste participati; neque Nereus Thersites vocatus, naturalem pulchritudinem quam gerebat amisit. Horum nihil mente percipiens, ex hac appellatione aliquid monstri se nobis putavit inferre. Et fallaci responso creab uno viro in Beroea debellatus est. Is enim nobilis erat, ejusque civitatis curiae praesidebat, quem zelus Christi reddidit clariorem. Videns namque filium in impietatem quae tunc vigebat, fuisse demersum, expulit eum sua domo, et coram omnibus abdicavit. Qui in vicinae civitatis itinere aggressus imperatorem, suam voluntatem et abdicationem patris innotuit. At ille quiescere juvenem imperavit, placandum promittens
Abbreviated transcription (Latin):
isser cibos militibꝰ con¬
quegare, neq deꝓpins
cia iussit aliquid depra¬
dari. Relinquens g ͦ habi¬
tabłem biam ꝑgebat per
solitudimu loca. ubi et
cibr et potu miletes defrau¬
dati ei duces itineri nõ
hũtes s crrãte in deẜta
ꝓuincia. sapientis sum
qz detinens tam etiam
ciuitates capiebat. Cũ¬
qz uenisset otisifontem ci¬
uitatem Intin obsedit regẽ
ut crebris legacõnibꝰ bt̾et᷑
offerens dare sut patrie
ꝑtem si solutus bello disce¬
deret. qd̵ ille noluit neq
supplicãtibꝰ est misertus
neq mente ꝑcepit ꝙ uin¬
cere quidem boiũ est suꝑ¬
uncere nimis imudiostĩ
credens p̃cipus magitig
artibꝰ quas ei maxinut
pħs exhibebat. et arbitia¬
tꝰ alexandri macedomii se
glam ꝑcepturũ aut certe
pictagoream platoisqz

Expanded text:
 congregare, neque de propriis ntia jussit aliquid depraedari. Relinquens ergo habitabilem viam, pergebat per solitudinis loca: ubi et cibo et potu milites defraudati, et duces itineris non habentes, sed errantes in deserta provincia, sapientissimi aque detinens, jam etiam civitates capiebat. Cumque venisset Ctesiphontem civitatem, intantum obsedit regem, ut crebris legationibus uteretur: offerens dare suae patriae partem, si solutus bello discederet. Quod ille noluit, neque supplicantibus est miseratus; neque mente percepit, quod vincere quidem bonum est, supervincere nimis invidiosum: credens praecipue magicis artibus, quas ei Maximus philosophus exhibebat, et arbitratus Alexandri Macedonis se gloriam percepturum, aut certe Pythagoraeam Plato
Abbreviated transcription (Latin):
supsticõins sue causa tau¬
pum ydolis frequecius im¬
molabar. aram et taurs
in suo solido formari p̃co¬
pit. Ob quã rem lacerã¬
tes eum dicebami Iste
taurus euereit mũdum
his iniuriis ꝓuocatꝰ
ad iracundiam interimi¬
natꝰ est se anthiochenã
affligere ciuitatem. ꝙͣ¬
obiem ad tharsum cilicie
reuertibolens iussit noc¬
cessaria pp̃ari. Ex qua
Intencõe eum sophista
ꝓ antiochemis Intercos¬
siomt librum. et rursu
ad antiochenos de pͥncipis
Iracundia. quos tñ libros
non edidit. uer imꝑator
respuens se oꝑibii uindica¬
re rcaprocis iniuriis. frã
sueindignatõms amouu
librũ enĩ aduersig antio¬
chenos fecit lepidum er
satis brbanũ quem antio¬
contra xpianos mlta ma¬

Expanded text:
superstitionis suae causa taurum idolis frequentius immolabat, aram vel taurum in solido suo formari praecepit. Ob quam rem lacerantes eum dicebant: Iste taurus evertet mundum. His injuriis provocatus ad iracundiam, interminatus est se Antiochiam affligere civitatem. Quamobrem ad Tarsum Ciliciae reverti volens, jussit necessaria praeparari. Ex qua intentione eum sophista pro Antiochenis intercessionis librum, et rursus ad Antiochenos de principis iracundia; quos tamen libros non edidit. Verum imperator respuens se operibus vindicareciprocis injuciis iram suae indignationis amovit. Librum enim adversus Antiochenos fecit lepidum et satis urbanum, quem Antiocontra Christianos multa ma
Abbreviated transcription (Latin):
git imꝑator pugna¬
turus contra ꝑsaz be¬
int in antiochiam Cũqz
ppłs quererẽt᷑ ꝙ uenalia
quidem hñdarent. s ca¬
run uenderẽt. uolent magͥ¬
tudinem sue largitatii
ostendere m̃iora ꝙͣ debut
precia in foro rerũ bena

Expanded text:
gitur imperator pugnaturus contra Persas venit in Antiochiam. Cumque populus quereretur, quia venalia quidem abundarent, sed carius venderentur: volens magnitudinem suae largitatis ostendere, minora quam debuit pre
Abbreviated transcription (Latin):
decreuissent. focit etꝭ nõ
Ienorablem ad ip̃m imꝑa¬
torem. siue cõtia paganos
pħos librum cui titulum
posun ꝓberitate. In quo de
sacrg testimoniis tacong
ꝓlauit Illos quidez fuisse
deceptos. se ai suꝑe bera
de deo. Hec eni considert
Imꝑator clari tũc epit
stuipsu legi es reprehendi
Cui rescapseriũ. etsi logi¬
sti f nõ agnouisti. si tũi
cognouisset ne quaꝙͣ repie¬
hendisses. Quidam dicũt
capadocens fuisse basilii
qd̵ incrediblẽ nõ est sue
at᷑ eius sus su alteriꝰᷤ tustũ
est uir ͭ . slaudare doctrinã¬

Expanded text:
decrevissent. Fecit etiam non decrevissent. Fecit etiam non ignobilem ad ipsum imperatorem, sive contra paganos philosophos librum, cui titulum posuit, Pro veritate. In quo de sacris testimoniis tacens, probavit illos quidem fuisse deceptos, se autem sapere vera de Deo. Haec autem considerans imperator, claris tunc episcopis scripsit: Legi, et reprehendi. Cui rescripserunt: Etsi legisti, sed non agnovisti: si enim cognovisses, nequaquam reprehendisses. Quidam dicunt Cappadocenae fuisse Basilii, quod incredibile non est. Sive autem ejus, sive sit alterius, justum est virtutis laudare doctrina
Abbreviated transcription (Latin):
Sontristabat Ig eum
nõ mediocriter arpol¬
lmaris sirus oĩ stiencia
nimis instructus simul¬
ꝓ basiliuis ei gregorius
capadoces illui temporis
płini eloquentesuiri. qͦo
alii quidem zelatist uerã
glam. alii arrians heresis
habutre uesamam Quãos¬
rem arbitratꝰ huic arma¬
ri xp̃ianos ꝓhibuit eos
grecoꝵ doctrimis imbiu
ei corploctiomibꝰ erudiri
Tunt appolliaris cum
esse doctus et sumł ingenio¬
sut ꝓ homeri poemats uer¬
sibꝰ heroicis hebraica con¬
scripsit antiquitatembsqz
libris opus om̃e diuuisit.
unicuiq libro nomen lre᷑
medie similitudine com¬
paratat. Imitatꝰ etꝭeu¬
ripidis tragedias. et lirã
pindari. et absolute dicẽs¬
exdiuinis scriptis argu¬
menta sument oint c̾nei¬
daslectione tempe puo
composuit numero uir ͭ ͤ
moribii costpcõe caractere¬
et difpositõe grecorbaldo
pares. et nisi qr uetustate
homĩo honorabani et que
st in usu grata credoban
Nam ut egoreor oquaba¬
teribꝰ appollinatis opuscła

Expanded text:
ontristabat igitur eum non mediocriter Apollinaris Syrus, omni scientia nimis instructus, simulque Basilius et Gregorius Cappadoces, illius temporis plurimi eloquentes viri. Quorum alii quidem zelati sunt veram gloriam, alii Arianae haeresis habuere vesaniam. Quamobrem arbitratus hinc armari Christianos, prohibuit eos Graecorum doctrinis imbui et eorum lectionibus erudiri. Tunc Apollinaris, cum esset doctus et simul ingeniosus, pro Homeri poemate versibus heroicis Hebraicam conscripsit antiquitatem usqunti quatuor libris opus omne divisit, uique libro nomen littemoediae similitudine comparatas: imitatus enim Euripidis tragoedias et lyram Pindari. Et, ut absolute dicendum, divinis Scripturis argumenta sumens, omnes encyclias lectiones tempore parvo composuit, numero, virtute, moribus, conscriptione, charactet dispositione Graecorum valde pares. Et nisi quia vetustatem homines honorabant, et quae sunt in usu grata credebant, nam ut ego reor, aequa veteribus Apollinaris opuscula
Abbreviated transcription (Latin):
Enmiles illis fiant qui
faciũt ea etom̃s qui con¬
fidũt in eis. hec audiens
iulianus et uehementer
accensus. eas cũ trãsiret
tacers p̾cepit. que eius
legem ꝑuipendẽtes chore
maiori ordine cõpleuer̃t
Rursusq Illo trãseunte
psallebant Exsurgai
deus et dissipent inimi¬
ci cus. Tunt Illo semõs
magram chori p̃cepit
adduci. quã cum uidecet
seneceute maceratam nec
corꝑis caniciem miẜatus
est net aĩ studiut honora¬
re uirtutem. sz quibusdam
spatarior tussit ut cam
alapis cederent. Que be¬
luti sũmũ honorem cõtu¬
melias illas excipions do¬
mi reuersa est. eũq con¬
suete melodiis fpĩtalibꝰ
denotabat. sicut cõsc̾ptor
illuis catici malignũ sp̃m
effugauerat a saul. Nam
es iulianus erroueos de¬
mong sibuuer applicans
contra dom̃i pietatis in¬
saniebat ¶ Sozomenus

Expanded text:
imiles illis fiant qui faciunt ea, et omnes qui confidunt in eis . Haec audiens Julianus, et vehementer accensus, eas cum transiret tacere praecepit. Quae ejus legem parvipendentes, chorum majori ordine compleverunt. Rursusque illo transeunte psallebant: Exsurgat Deus, et dissipentur inimici ejus . Tunc ille saeviens, magistram chori praecepit adduci. Quam cum videret senectute maceratam, nec corporis canitiem miseratus est, nec animi studuit honorare virtutem; sed quibusdam spatariorum jussit ut eam alapis caederent. 296 Quae, veluti summum honorem contumelias illas excipiens, domum reversa est, eumque solitis melodiis spiritalibus denotabat, sicut conscriptor illius cantici malignum spiritum effugaverat a Saul. Nam et Julianus erroneus daemones sibimet applicans, contra donum pietatis insaniebat. THEODORETUS
Abbreviated transcription (Latin):
conuersacõem dignabir¬
gintate ẜuãciũ. sempor
cum eis laudabat factorẽ
suluatoremqz deum.¬
tanseunte bõimꝑa¬
tore clarius in cõe
psallebãt cõtemptiblez et
deridendũ iudicãtes erro¬
neum. Illaq maxime
cantica resonãtes que
ydolorbident᷑ pompate

Expanded text:
conversatione digna virginitatem servantium, semper cum eis laudabat factorem salvatoremque Deum.ranseunte vero imperatore, clarius in commune psallebant, contemptibilem et deridendum judicantes erroneum, illaque maxime cantica resonantes quae idolorum videntur pompare
Abbreviated transcription (Latin):
annalibꝰ honorãt᷑. s ꝙ
płimni nobiliũ et digni¬
tate fulgenciũ btentes
tali fiducia coromis eq̃¬
manꝰ etꝭ qui post pau¬
Lulum sumpsit imꝑiũ
millenarius erat circa
palacia cõstitutꝰ dux lã¬
giariors. Is zelum quẽ
ꝓ pretate habuit nõ celaᵗ.
aspersione sicut ipi dice¬
bant purgaliũ ingre¬
dientes ualentiniams
p̃cedent pͥncipem aspes¬
sionis guctam suam uidis
inclamndem. et indig̃tus
pugno ꝑcussu templi
ministrũ dicẽs se macła¬
tum pocius ꝙ̃ purgatũ
qd respiciens imꝑator ius¬
sit eum incustodiam tũc
redigi et adheroiũ desti¬
nari. SzIlle cũ annꝰ¬
pauci trãsissom mensos
ꝓ mercede ꝯfessiong rets

Expanded text:
annalibus honorantur. Sed et annalibus honorantur. Sed et plurimi nobilium et dignitate fulgentium utentes tali fiducia, coronas aeqnianus etiam, qui post paululum sumpsit imperium, tunc millenarius erat circa palatia constitutus dux lanceariorum. Is zelum quem pro pietate habuit non celavitaspersione, sicut ipsi dicebant, purgarent ingredientes, Valentinianus praecedens principem, aspersionis guttam sua vidit in chlamyde. Et indignatus, pugno percussit templi ministrum: dicens se maculatum potius quam purgatum. Quod respiciens imperator, jussit eum in custodiam tunc redigi et ad eremum destinari. Sed ille cum annpauci transissent menses, pro mercede confessionis r
Abbreviated transcription (Latin):
tori. qui repente Illos
ad so fortissimos uurrs ad¬
ducens requirebat quid
locuti fuissent. At illi
occasionem fiducie inter¬
rogacõe sumẽtes imꝑato¬
ris laudablemqz sui fir¬
mantes zelum. dixerũt
ta c insandis sacrificns
cibos potus qz uiolari. hec
et domi defleuimꝰ et te
nꝰ. hoc emi in tuo displi¬
cet nobit imꝑio. hec au¬
diens ille mitis atq phi¬
Losophus a suis similibus
nomĩatꝰ. mansuotudiris
quidem exhibuit uultum
e impietatis faciemꝓ
tinꝰ enudauit. p̃cipios
amarissimas en plagas
Inferri. quos ete luce pri¬
uerius Illum temporis in¬
folicitate liberaunt uic¬
trices q eis coronas ꝓui¬
dit offerri. fingelut ei
se in eis qͣi causam de¬
fendero imꝑialis Iniu¬
pis. d hec diuulgare
iussit. inuidont decerta¬
torili uoritatis in appel¬
Lacõem martirii ꝑitet
et honoris Nomĩa fuert
quos antrochena cuutas
tamp pietatii ꝓpugna¬
tores uenerata p̃cioso
monumẽto recondidit
et usq ad diemhũc festi

Expanded text:
tori; qui repente illos tori; qui repente illos ad se fortissimos adducens, requirebat quid locuti fuissent. At illi occasionem fiduciae interrogatione sumentes imperatoris, laudabilemque sui firmantes zelum, dixerunt ta, et nefandis sacrificiis cibos potusque violari. Haec et domi deflevimus, et te mus; hoc enim in tuo displicet nobis imperio. Haec audiens ille mitis atque philosophus a sui similibus nominatus, mansuetudinis quidem exhibuit vultum, et impietatis faciem protinus enudavit, praecipiens amarissimas eis plagas inferri. Quos etiam luce priverius est, illius temporis infelicitate liberavit, victricesque eis coronas providit offerri. Fingebat enim se in eis quasi causam defendere imperialis injuriae, et haec divulgari jussit: invidens decertatoribus veritatis in appellatione martyrii pariter et honoris. Nomina fuerunt quos Antiochena civitas, tanquam pietatis propugnatores venerata, pretioso monumento recondidit; et usque ad diem hunc festis
Abbreviated transcription (Latin):
ntereafulianꝰ cõtia
fidei pietatem Im¬
pudencius armabatur
et uultu quidem sosimu¬
labat mtem. porto la¬
queos instruebat quiba
deciꝑos innocente. d
p̾mũ quidem fonter bibis
atq dafneos sa crificit
uiolabat ut unusquisq
aquam bibenciũ eiu
horrore potirẽt᷑ Cumq
ets in publico uenales ci¬
bos Illo scelere compleniss
panes et carnes et poma
simił et oleta es cũcta que
cõmedunt. hoc uidentes
qui nomen salutare ꝑce¬
perãt ingemiscebamt
quidem atq nngubõt
uidentes ab honnaioẽm
tantam. uerũtamen cõ¬
medebant. legi obediẽtes
apłi. Omnĩa Inquit qne
in macello bendũi cõmedite
nichil diuidicãtes ꝓpter
conscĩam. uerum duo qͥs
milicia clari erãt emm
spatarii pͥncipis in qͦ&
cõiuuio. hoo hortore fer¬
uencuis st accensi atqz
mirabiliũ adulcoro in
babilons fplendencium
ẜmonibꝰ bsi si dicentes
Eradidisti emĩ nos regi
Iniquo qui recessit a te
ultia oiñs gentes que st
in terra. hec quida con¬

Expanded text:
nterea Julianus contra fidei pietatem impudentius armabatur, et vultu quidem se simulabat mitem: porro laqueos instruebat quibus deciperet innocentes. Et primum quidem fontes urbis, aquas Daphneos sacrificiis violavit, ut unusquisque aquam bibentium ejus horrore potiretur. Cumque etiam in publico venales cibos illo scelere complevissetx eis, et panes, et carnes, et poma simul, et olera, et cuncta quae comeduntur, haec videntes qui nomen salutare perceperant, ingemiscebant quidem atque mugiebant videntes abominationem tantam. Verumtamen comedebant, legi obedientes Apostoli: Omnia, inquit , quae in macello venduntur comedite, nihil dijudicantes propter conscientiam. Verum duo quidam militia clari, erant enim scutarii principis, in quodam convivio, hoc horrore ferventius sunt accensi, atque mirabilium adultorum in Babylone splendentium sermonibus usi sunt, dicentes: Tradidisti enim nos regi iniquo, qui recessit a te ultra omnes gentes quae sunt in terra. Haec quidam con
Abbreviated transcription (Latin):
rthemiu bo qui te¬
ꝓoribꝰ constancui
dux fuit egipti. qm̃ illiꝰ
tempore ꝓdola mlta con¬
fregerat. nõ solũ faculta¬
te nuidum reddidit s etꝭ
capitis sections in łtant
hec et hiõi gessit Ille mã¬
suetus et ab iracũdia Re¬
motus sicut ab impris uo¬
cabatur. Adiciam suꝑ
hec etꝭ miracłmn femime
que zelo diuino cõtomp¬
sit impietatem. publia
quedam fuit Illo tempore
nomĩatissima ei p̾cõsi
uirentibꝰ exornata. hec
cum nupcials Iugum ad
tempus paululum suste¬
pisset fructum dignissimn¬
obtulit ereatori. Iohãnes
em̃ antiochie pbr młto
temporo constitutꝰ. et sepe

Expanded text:
rtemium vero, qui temporibus Constantii dux fuit Aegypti, quoniam illius temporis idola multa confregerat, non solum facultate nudum reddidit, sed etiam capitis sectione mulctavit. Haec et hujusmodi gessit ille mansuetus et ab iracundia remotus, sicut ab impiis vocabatur. Adjiciam super haec etiam miraculum feminae quae zelo divino hujus contempsit impietatem. Publia quaedam fuit illo tempore nominatissima et pretiosis virtutibus exornata. Haec cum nuptiale jugum ad tempus paululum suscepisset, fructum dignissimureddidit Creatori. Joannes enim Antiochiae presbyter multo tempore
Abbreviated transcription (Latin):
Ium igũ in deẜtilo¬
ca primꝰ caiptiuoꝵ
habuĩssor ducatum. posi¬
ea quidam semor subsce¬
mate ꝓditoris se ei cõpen¬
diosum Iter ostendẽ cone¬
ꝓmisit. cũq tribꝰ diebꝰ.
ambulantes ad maidre
solitudinẽ uenissent . Il¬
Lum quidem fustibꝰ occi¬
derũt. cõfitentem se hoc
fecisse ꝓ patris libertate
et libenter tormẽta oiã
substinere. Excercitu
interea ꝑsarx itinere fa¬
tigato epercitui roma ͦ ł
armatas oceurrit soqs
ad ꝯgressienem prelii
Iuerobam᷑ ei romani
de p̾ncips cus noluerit
bellum cum lucri ꝓmissio¬
ne finite. uertũ ꝑsis in¬
stantibꝰ resistebãt. Ita
ut frequenter uerterẽtur
hostes in fugam. porro
et exercitum cõfortabas
⁊nermis quidem spe feli¬
ertatis sue p̃sumens.
Contra quem lacłinre¬
pente delatum disturre
ꝑ brachiũ in eun latus
Immersum est. ex hocꝰ
uulnere suscepit termi¬
nũuite. qui uero Instissi ͫ¬
Ignorãt᷑. s alii quẽdam
Inuisibilũ hoc intulisse
ferui. alii uero unũ pasto¬

Expanded text:
Cum igitur in deserti loca primo captivorum habuisset ducatum, postea quidam senior, sub schemate proditoris, se ei compendiosum iter ostendere compromisit. Cumque tribus diebus ambulantes ad majorem solitudinem venissent, illum quidem fustibus occiderunt, confitentem hoc se fecisse pro patriae libertate, et libenter tormenta omnia sustinere. Exercitus interea Persarum, ex itinere fatigato exercitui Romanorum iratus occurrit, seque ad congressionem praelii uerebantur enim Romani de principe, cur nolucrit bellum cum lucri promissione finire. Verumtamen Persis instantibus resistebant, ita ut frequenter verterentur hostes s, exercitum confortabat, inermis quidem spe felicitatis suae praesumens, contra quem jaculum repente delatum, discurrens per brachium ejus, in latus immersum est. Ex hoc uulnere suscepit terminum uite’. Qui uero iustissiignoratur; sed alii quendam inuisibilium hoc intulisset ferunt, alii unum pasto
Abbreviated transcription (Latin):
euenu fiequenter a du̾sa
et ꝙ płini pecunis indi¬
giret adiuneni modum
ut aufferrer peciuas xpia¬
nor. Nolentilii gͦ sacrifi¬
cart petunam młtam Im¬
et imꝑator expruista col¬
lectione iuuiste fuctur y¬
doneur est ubi enĩ nõ erut
hant dirigebat ubi erat¬

Expanded text:
unt frequenter adversa, et quia plurimis pecuniis indigeret, adinvenit modum ut auferret pecunias Christianorum. Nolentibus ergo sacrificare pecuniam multam imet imperator ex injusta collectione injuste factus idoneus est. Ubi enim non erat, hanc dirigebat le
Abbreviated transcription (Latin):
mendacii ac seductionis In¬
sere nõ pigebit. Est em̃i
dei uictoriã et trophea re¬
ferentes circa fluuiũ thi¬
rem. hors ego duxbellige¬
rator mars. hore Itaq car¬
mminũ ridicłmm eos connie
diuulgare qui Racõalem
pithieũ essobocãt. ego ãi
mendaciũ seductionis eiꝰ
inuemens iugemisco. thi

Expanded text:
mendacii ac seductionis inmendacii ac seductionis inserere non pigebit; est enim dii, victoriae tropaea referentes circa fluvium Thiren. Horum ego dux ero belligerator Mars. Horum itaque carminum ridiculum cos convenit divulgare, qui rationalem Pythium vocant. Ego autem mendacium seductionis ejus inveniens ing
Abbreviated transcription (Latin):
suffodietant᷑ egredient
płios fodienciũ concre¬
mauit. aliors iñobra dis¬
soluit. Nocte qͦ plimiii
in uicina porticu dorimete¬
bus cadens subito cũ tec¬
to Ipã porticus dorimõtes
om̃sset. Alia bodie in celo
signũsplendẽs crucis salu¬
targ apparuit. Et etiam
Iudeoꝵ uestes crucis signa¬
elo st implete nõ tñsplen¬
dentes fz ingro colore sig¬
nate. hec Itaqz rebelles
dei cõsiderãtes et diuina
flagella cõtremistentes
ad ꝓp̾ast renersi. confi¬
tonte esse deui qui ab
eore ꝓgenitoribꝰ ligno ꝑ¬
batur appensus. Qd̾ au¬
dien Iulianus dum utiq
caneret ab omibꝰ tanꝙͣ
pharao Indurato corde
non timuit. ¶ plimi¬
git dum porse mor¬
tiui cognouissent
fuisse constancuĩ capta
fiducia uenerũt ad teꝵ¬
minos romanore deiũ¬
ciantes bellum. Ob quã
rem collecto exercitu In¬
liams misit in delfos et
delumatq dodonem ad
ꝑcipienda responsa si ex¬
pediret ei bella suscipere
tuc uiinersi uates ei pig¬
nandi fiduciam dabarit

Expanded text:
odiebantur egrediens, plurimos fodientium concremavit, aliorum membra dissolvit; nocte quoque plurimis in vicina porticu dormientibus, cadens subito cum tecto ipsa porticus dormientes oppressit. Alia vero die in coelo signum splendens crucis apparuit, sed etiam Judaeorum vestes crucis signaculo sunt impietae; non tamen splendenti, sed nigro colore signatae. Haec itaque rebelles Dei considerantes, et divina flagella contremiscentes, ad propria sunt reversi: confitentes esse Deum qui ab eorum progenitoribus ligno probatur appensus. Quod audiens Julianus, dum utique caneretur ab omnibus, tanquam Pharao indurato corde non timuit. gitur dum Persae mortuum cognovissent fuisse Constantium, capta fiducia venerunt ad terminos Romanorum, denuntiantes bellum. Ob quam rem, collecto exercitu, Julianus misit in Delphum, et Delum, atque Dodonem, ad percipienda responsa, si expediret ei bella suscipere. Tunc universi vates et pugnandi fiduciam dabant,
Abbreviated transcription (Latin):
sapiẽtes ꝑ absenciã sese¬
pedampnabãt. et ꝑ tpã
pͥncipes ac ꝓceres eoꝵ qua
poterãt bir ͭ ͤ flectebãt. et
sibimet bnamiies facie¬
bãt ut eoꝵ cõsensu recte
colere putarent᷑. alii siqͥd
istis alii bero fauẽte illis
porro nobis difficilebal¬
de fuit ut inuemremꝰ oia
que de talibꝰ ꝓuenert
Qiia bero p̃cipua cua

Expanded text:
entes, per absentiam se saepe damnabant; et per tempora principes ac proceres eorum, qua poterant virtute flectebant, et sibimet unanimes faciebant, ut eorum consensu recta colere putarentur. Alii siquidem istis, alii vero faventes illis,Porro nobis difficile valde fuit ut inveniremus omnia quae de talibus provenerunt. Quia vero praecipua cura
Abbreviated transcription (Latin):
et tñ ꝙͣ diunitꝰ robora¬
tũ in ꝓp̾a mãsisse uirtute
et uinu̾sas eccłas atq po¬
pulos ad suã trapissẽue¬
ritatem. Cum itaqz uellẽ
bere que ad meam bide¬
bant᷑ noticiã ꝑuenisse
de eccã in romano impe¬
rio cõsti ᷝ ͣ placuit tñ ꝙͣtꝭ
ualuero. ut ets apd̾ ꝑsas
et barbaros que st gesta
de religione cõsc̾bam. nõ
at absurdum eris ab ee
quondã patres et p̃cepͬ¬
tore fuere monachoro
aue qui post eos ꝓ succes¬
siong utilgbisi st̃ sicut
Non eĩaut nos ingrati
Illi exsortes erũt hinõi
historie qui tãte phĩe
exempla reliquerũt.
quilꝰ Utentes posteribe¬
atissĩo et folicissimo fie
pocient᷑. s hoc quidem
simo ꝓcedens bt potuerit
obẜuabit. Conu̾tar nc̃
ad napracõem rep coo¬
peratorem inuocãs deũ¬
hinc eĩ hẽbit pñs sc̃ptura¬

Expanded text:
en tanquam divinitus roboratum in propria mansisse virtute, et universas Ecclesias et populos ad suam traxisse veritatem. Cum itaque vellembere quae ad meam videbantur notitiam pervenisse de Ecclesia in Romano imperio constituta placuit tamen, quantum valuero, ut etiam apud Persas et Barbaros quae sunt gesta de religione conscribam. Non autem absurdum erit ab hisquondam patres et praeceptores fuerunt monachorum, aut qui post eos per successiones utiles visi sunt, sicut Non enim aut nos ingrati illi exsortes erunt hujus historiae qui tantae philosophiae exempla reliquerunt, quibus utentes posteri, beatissimo et felicissimo fine potientur. Sed haec quidem sermo procedens, ut potuerit observabit. Convertar nunc ad narrationem rerum, cooperatorem invocans DeuHinc enim habebit p
Abbreviated transcription (Latin):
uitates facta aut fablis
diuulgata tãto nobłi ͬͣ¬
studiout młti grecors
et plutissimi cõsẽptores
circa talia laborassent
sc̾bendi hñtes ingeniũ
me bõbim mee nõ infer
qm̃ argamẽto rei huiꝰ
tor quoqz inopmablit̾
apꝑebit. nõ mops deo
hoc opus ab opigie mũ
entissimi successices se¬
quentes apłoꝵ. affricanꝰ¬
qz cõscriptor. et eusebuis
cognoie paiphile uir in
diuinis scͥpturis et grecop
poetis atqz rethoribꝰ per¬
scrutator eruditissimꝰ.
tuc ego quecũqz in eccle¬
siis cõtingerũt post xpĩ
ascensioẽm ad celos usq ad
licimi deiectõem colligens
in duobꝰ tetigi libris. mĩt
at fauente deo que postea
ꝓuenerũt aꝑire temptabo
Quocirca nieorabo cãs
legibꝰ rositis cã religionis
et ex cõsiliis ꝑ tpã cõsti ͭ ͥs
ac nouita ꝰ factis ⁊ impe¬
rialibꝰ atq sacerdotũ epłis

Expanded text:
ias et civitates facta, aut fabulis divulgata, tanto nobilitari studio, ut multi Graecorum et probatissimi conscriptores circa talia laborassent, scribendi habentes ingenium: me vero vim meae non inferrquoniam argumento rei hujus tor quoque inopinabiliter apparebit non inops Deo. hoc opus ab origine munentissimi, successionem sequentes apostolorum, Africanusque conscriptor, et Eusebius cognomine Pamphili, vir in divinis Scripturis et Graecorum poetis atque rhetoribus perscrutator eruditissimus: tunc ego quaecunque in Ecclesiis contigerunt post Christi ascensionem ad coelos, usque ad Licinii dejectionem colligens, in duobus redegi libris: nunc autem, favente Deo, quae postea provenerunt, aperire tentabo. Quocirca memorabo causas legibus positis causa religionis, et ex conciliis per tempora constitutis, ac novitatibus factis, et imperialibus, atque sacerdotum epis
Abbreviated transcription (Latin):
utros gestas de p̃sulatu
seos explanauero nõ gͣue
aut male uolũtatis eẽ ui¬
deat᷑. pͥmo nãq sicuti
demñ est cõsc̃ptorẽ omia
decet ueri ͭ. postpone. deinde

Expanded text:
utros gestas de praesulatseos explanavero, non grave aut malae voluntatis esse videatur. Primo namque, sicut dictum est, conscriptorem omnia decet
Abbreviated transcription (Latin):
diẜtam nõ hũerint neqs
uerbis aut ꝓbacõnibꝰ phi¬
losophicibterẽt᷑ ad suadẽ¬
dum. tñnõ ob hoc mninus
studiũ fuit eis. sz exuti
substãcus ⁊ bona ꝓpria
cõtempnẽtes atq midati
ma pessimaq tormenta
suscipiẽtes ⁊ neq ciuita¬
tum ipłis submissi neq
iudicũ blandimẽtis illi¬
citi neqz terroribꝰ forte de¬
territi claꝵ fecerut̃ uniu̾¬
sis qm̃ ꝓ maximis pre¬
miis hmiõi certasm̃a sub¬
stinerent Quappt̾ neqz
suasione uerboꝵ opꝰ erat
credendũ res ip̃e cõpelle¬
rent que neqͣꝙͣ p̃mitꝰ

Expanded text:
tam non habuerint, neque verbis aut probationibus philosophicis uterentur, ad suadendum tamen non ob hoc minus studium fuit eis; sed exuti substantiis, et bona propria contemnentes atque nudati, ma pessimaque tormenta suscipientes, et neque civitatum populis submissi, neque judicum blandimentis illecti, neque terroribus forte deterriti, clarum fecerunt universis quoniam pro maximis praemiis hujusmodi certamina sustinerent. Quapropter neque suasione verborum opus erat, credendum res ipsae compellerent quae
Abbreviated transcription (Latin):
sicuti michi uidet᷑ superne
ꝓuidẽcie ut ad cõcordia fu¬
uentura cõmicterẽt᷑:s etꝰ
ex ꝑte gentilibꝰ. ueluti siqͥs
melodie compositor ꝓpter
utili ͭ pegrim soni alias
cordas plectro discurrat.
aut suꝑ eas que st adiciat
alias. Hebrer si quidẽ plibꝰ
st̃ inuẽti ꝙ̃ greci. s neq
hoc extra racõe bidebit᷑
cur ex aliis gentibꝰ tiñ
ectã cre̾diderit. pͥmũ qͥdẽ
qm̃ deo gratũ ẽ ex mira¬
culis nascimutacões in
diuinis maxĩs qz nego¬
crs. deinde qr nõ fortiu¬
tis birtutibꝰ p̃sulum eius
ab iuico despata reꝑitur¬

Expanded text:
supernae providentiae ut ad concordiam fuventura committerentur, sed etiam ex parte gentilibus, veluti si quis melodiae compositor, propter utilitatem peregrini soni alias chordas plectro discurrat, aut super eas quae sunt alias adjiciat. Hebraei siquidem pluribus sunt inventi quam Graeci. Sed neque hoc extra rationem videbitur, cur ex aliis gentibus tantum Ecclesia crediderit. Primum quidem, quoniam Deo gratum est, ex miraculis nasci mutationes in divinis maximisque negotiis; deinde quia non fortuitis virtutibus praesulum ejus ab initio desp