comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cerna corporis tui: ẽ. oculus tuus sed
stud candelabrũ lucernarũ in austro
conloc& : ut ad aquilonẽ respiciat
Accenso & enim lumine idest uigilanti
corde: repicere semꝑ debet adaquilo¬
nẽ. & obseriure eũ qui abaquilone

Expanded text:
enim corporis tui oculus tuus est, et istud candelabrum in austro collocet, ut ad aquilonem respiciat. Accenso enim lumine, id est vigilanti corde, semper respicere debet ad aquilonem, et observare illum qui ab aquilone
Abbreviated transcription (Latin):
orationem hostias & miscđiȩ uictimas
offerat dõ in quo continentię cultro su¬
pbiã quasi taurum immol&⁊ iracundi¬
ã quasi a rietem uigul&. luxonam om¬
nẽq libidinẽ tanꝗ hnrcos & hȩdos li¬

Expanded text:
orationum hostias et misericordiae victimas offert Deo: in qua continentiae cultro superbiam quasi taurum immolat, iracundiam quasi arietem jugulat, luxuriam omnemque libidinem tanquam hircos et haedos li
Abbreviated transcription (Latin):
su unus sarram: Siergo caro cuuis ꝑsonã gerit is¬
mahel qui scłm carnẽ nascitur. spũi blandiatur.
qui est isaiac: & in lecebrosis cũ eo deceptionib agat.
side lectionib inliciat. uoluptatib molliat: huius¬
cemodi lucdiis carnis cũ spũ. sarrã maxunc quȩ. e̾.
uirtus offenclit: & huius cemodi blandimenta
aceruis simã ꝑsecutionẽ indicat paulus. Et cuergo
quando furore gentiũ adĩmolandũ idobis cogeris:
sesi forte te uoluptas carnis inliciat. si cibi libidi¬
nis aclluclat in lecebra hȩc siuirtutis es filius.

Expanded text:
 peccati. Si ergo caro, cujus personam gerit Ismael, qui secundum carnem natus est, spiritui blandiatur, qui est Isaac, et illecebrosis cum eo deceptionibus agat, si delectationibus illiciat, voluptatibus molliat, hujuscemodi ludis carnis spiritum, Saram maxime, quae est virtus, offendit; et hujusmodi blandimenta acerbissimam persecutionem judicat Paulus. Et tu igitquando furore gentilium ad immolandum idolis cogeris; sed si forte voluptas carnis te illiciat, si tibi libidinis illudat illecebra, haec, si virtutis es
Abbreviated transcription (Latin):
uariã : Induas ergo partes populus diuisus:
as feat filias logis. It pop arnale cupide
progeniem ꝓpagari. & ures regni terrestris
numerosa posteritatꝰ muniri sopientes potrẽ.
& sominiũ ei inclucentes: ichc̃. delentes. & obru
entes eius spiritalẽ sensũ. & solã exeo carnis
intelligentiã trahunt. uide concipiunt. inde
generint filios. talesoi quos nec sentiret nec

Expanded text:
aeam. In duas ergo partes populus divisus, duas fecit filias legis. Istae carnalem cupiunt progeniem propagare, et vires regni terrestris numerosa posteritate munire, sopientes patrem, et somnum illi inducentes: id est, tegentes entes ejus spiritalem sensum, solam ex eo carnis intelligentiam trahunt, et inde concipiunt, inde generant filios tales quos nec sentit nec
Abbreviated transcription (Latin):
blancliatũr ut ꝑsonã potentis accipias & gñ eius cꝰ¬
flerus nonrectũ uidiciuĩ feras: intelligere debes.
qui a subs pecie iudiblanclã ꝑsecitionẽ ab in iustia
pateris: uerũ ꝑͤsingulas malicis species & iam
simolles & delicatẽ sint & ludo similes. ꝑ secuti¬
onẽ sp̃s dicito: quia in his om̃ib uirtus offendit᷑.¬
Duosunt ergo filii abraban U̾nis deancilla. & uꝰ.¬
nus delibera: U̾t̃q tamen filius abnibs licet ñ
uterq & libere ꝓpterea & his quide ac illa
nascit᷑ heres. quidem nonfit: cũ filio libere¬

Expanded text:
blandiatur, ut personam potentis accipias, et gratia ejus flexus non recte judicium feras, intelligere debes quia sub specie ludi blandam persecutionem ab injustitia pateris. Verum et per singulas malitiae species, etiam si molles et delicatae sint et ludo similes, persecutionum species dicito, quia in his omnibuDuo autem filii Abraham, unus de ancilla, et alter de libera: uterque tamen filius Abraham, licet non uterque liber. Propterea qui de ancilla nascitur, haeres quidem non fit cum filio liber
Abbreviated transcription (Latin):
tale aliquiel factũ: quale intẽporib audierant
noe: & ob reparanda mortaliũ posteritatẽ. solas
se ẽẽ. cũ patre reseruatas Recuperandi igitur
humani generis desideriũ sumunt: atq instau¬
randi scłi ex se se dancdũ opinant᷑ exordiũ: Et quã¬
uis grande eis crimen uideret᷑ furari concubitũ
patris: grauior tam̃ eis uidebat᷑ impietas. si hu¬
manȩ ut putabant posteritatis spe. seruata
casticate delerent. Propt̃ hoc ergo: consilium
ineunt. Minore ũt ego arbitror culpa. spetam̃.
argumentoq maiore: patris mȩstitiam uł rigo¬
rẽ uino mollunt: & resoluunt: Singulis
ingres se noctibus: singulȩ suscipiunt abignorante
hic libidinis culpas ubi iuncesti crim̃ arguit᷑: quo¬
modo dabitur uitio. quod ñ iterat᷑ infacto: uereor

Expanded text:
tale aliquid factum quale in temporibus audierant Noe, et ob reparandam mortalium posteritatem solas se esse cum parente servatas. Recuperandi igitur, humani generis desiderium sumunt, atque restaurandi saeculi ex sese dandum opinantur exordium; et quamvis grande eis crimen videretur furari concubitum patris, gravior tamen eis videbatur impietas, si humanae, ut putabant, posteritatis spem servata castitate delerent. Propter hoc ergo consilium ineunt, minori, ut arbitror, culpa,  Z., addit argumentoque majore patris moestitiam vel rigorem vino molliunt, et resolvunt, singulis ingressae noctibus, singulae suscipiunt ab ignorante hic libidinis culpa? Ubi incesti crimen arguitur? Quomodo dabitur vitio, quod non iteratur in facto? si Lot
Abbreviated transcription (Latin):
mus: Ciuitas. a conuersatione multorũ dicta est :¬
proeo quod plurimorũ inunũ concsescat & contine¬
at̃ uuitas dicta est hi ergo qui inlege conuersantur.
pusillã habent & paruã conuersationẽ: quã liu scd̃m
litterã intelligunt legẽ: Nichil enĩ grande .t̾. sab¬

Expanded text:
s autem a conversatione multorum dicitur, pro eo quod plurimorum consciscat et in unum contineat vitas. Hi autem qui in lege conversantur, parvam habent conversationem, quandiu secundum litteram intelligunt legem. Ni
Abbreviated transcription (Latin):
huius uxorẽ: illũ popłm ponimus quide egypto ꝓfectus.
& demari rubro. ac ꝑsecutione pharionis. tanquã deso¬
domiticis ignibus liberatus: rursũ carnes & ollas
Agypti & cȩpas cucumeresq desiderans. retro respex̃.
&cecidit indeserto: factus & iam ipse concupiscentiȩ
memoria inberemo Ibi ergo lex primũ illũ popłia:
tanquã lot hͣ respicientẽ ꝑdidit acreliquit uxorem.
na̾e ueniens loth habitat᷑ insegor: dequadicit:

Expanded text:
hujus uxorem illum populum ponimus, qui de Aegypto profectus, et de mari Rubro ac persecutione Pharaonis, tanquam de Sodomiticis ignibus, liberatus, rursum carnes et ollas Aegypti, et cepas cucumerosque desiderans retro respexit, et cecidit in deserto, factusque est etiam concupiscentiae memoria in eremo. Ibi ergo lex primum illum populum tanquam Lot retro respicientem perdidit, ac reliquit uxorem. Inde veniens Lot habitat in Segor, de qua dicit:
Abbreviated transcription (Latin):
herbarũ succis ł arboꝵ. ł etiã metallorũ uenis aut
anumantiũ natͣis: ꝓfut᷑a corponb medicam̃ta cãponit
S herbas istas si qͥs fuite aritequã ꝓ ratione artis cõpo¬
nant᷑ aspiciat: siqͥdẽ in agris aut montib uelut
fȩnũ uuile c̃culcat ⁊ p̃terit. Si uͦ eas intͣ medici scclã
dispositas uiderit ꝑ ordinẽ: licet odorẽ tristẽ foite
⁊ austerũ reddant᷑ . tam̃ suspicabit᷑ eas cura ł reme¬
dii aliqͥd c̃tinere: enã si ñdũ quȩ ł qualis in eis sit
sanitatis ac remedii uirtꝰ: agnouerit Hac de com

Expanded text:
cis, vel arborum, vel etiam metallorum venis, vel animantium naturis profutura corporibus medicamenta componit. Sed herbas istas si quis forte, antequam pro ratione artis componantur, aspiciat, si quidem in agris aut montibus, velut foenum vile conculcat, et praeteris: si vero eas intra medici scholam dispositas per ordinem viderit, licet odorem tristem forte et ?: au--erum  reddant: tamen suspicabitur eas curae vel remedii aliquid continere, etiamsi nondum quae vel malis sit sanitatis ac remedii virtus, agnoverit. Medicum
Abbreviated transcription (Latin):
ties artẽ rospgit sac̃dos cont dnm̃: ex alea. Post cnñia
⁊ enĩ quȩ ꝓ purificato celebrata st̃ postꝗͣ conu̾sus et
reconciliatus ÷ dõ. post immolatas hostias odinẽ serut:
ut ⁊ irtutẽ suꝑ eũ septẽplicẽ sp̃s scĩ inuitaret. scđ̃n
eũ qͥ dixerat᷑. redde mͥ leticiã slutaris tui: ⁊ spũ pͥnci
pali confirma me. Uel certe qm̃ peccatinũ corda dñs in
euanglio testat᷑ a septẽ demonib possideri cũpetenter
septies ante cdnm̃ sic̃dos m purificatione roꝑat. ut ex¬
pulsio septẽ spũum mailigrioiũ de purficato crade sẽptieᷤ
exeusso digtis oleo declaret᷑ Si gͦ com̃ĩsis a peccito purifi

Expanded text:
tem respergit sacerdos contra Dominum ex oleo: post omnia ae pro purificato celebrata sunt, postquam conversus et reconciliatus est Deo, post immolatas hostias, ordinis erat ut et virtutem super eum septemplicem sancti Spiritus invitaret, secundum eum qui dixerat: Redconfirma me. Vel certe quoniam peccatorum corda Dominus in Evangelio testatur a septem daemonibus obsideri, competenter septies ante Dominum sacerdos in purificatione respergit, ut expulsio septem spirituum malignorum de purificati corde septies excusso digitis oleo declaretur. Sic ergo conversis a p
Abbreviated transcription (Latin):
audire de excelsiorib indum̃tis eiꝰ. accipe uerba
ꝓpłnca. Amictꝰ inqͥt lumine sic̃ uestim̃to. Abyͥssus
habitꝰ quo indicat᷑ ꝓfunda scientre ⁊ sapientiȩ luce
uestitꝰ: quȩ uere scã st̃ indumͣta. Ñ inqͥt auferet de
capite suci cidarim Ia ⁊ pͥus chximuis cidarim genꝰ ẽe.
oꝑim̃ti qdđ capiti suꝑ positũ pontificis p̃stat ornatũ.
Hic gͦ magnꝰ pontifex m̃st ñꝗͣ deponit sacri capitis
ornatũ qͥd sit aut̾ caput xxp̃s. ab apło disce qͥ dicit.
patre. Et uestrita sua ñ disrũpit. Uere hic ÷ qͥ uestiñta¬

Expanded text:
audire de excelsioribus indumentis ejus, accipe verba prophetica: Amictus, inquit, lumine sicut vestimento: abyssus shabitus, quo judicatur profunda scientiae et sapientiae luce vestitus, quae vere sancta sunt indumenta. Non, inquit, auferet de capite suo cydarim. Et prius jam diximus cydarim genus esse operimenti quod capiti superpositum pontifici praestat ornatum. Hic ergo magnus pontifex meus, nunquam deponit sacri capitis ornatum. Quid sit autem caput Christi, ab Apostolo disce, qui dicit: Patre. Et vestimenta sua non disrumpet. Vere hic est
Abbreviated transcription (Latin):
piseunt speciẽ: ⁊ qr ñ posst̃ sponsi eiꝰ fieri. meretricari eu¬
prunt eũ ea. Si gͦ susceꝑis o homo in cubile anime tiue
actult᷑um chiabolũ. meretricata ÷ anima tua eũ diabolo
meretricata ÷ cũ eis anima tua Si sp̃s ire. si inindiȩ. si
suꝑbiȩ.si impuditiciȩ ingressus fuerit ad animã tuam.
⁊ receꝑis eũ ⁊ consenseris. ⁊ loquens in corde tuo delect̾atꝰ
fueris his quȩ tͥ seđm sua̾ m̃tẽ suggerit. meretricatꝰ es
cũ en. Meretrice̾ gͦ ñ accipiet sae̾dos magnꝰ.⁊ non
contamrnabit sem̃ suũ in popło suo. Qđ ÷ istud sem

Expanded text:
psius. Et quia non possunt sponsi ejus fieri, meretricari cupiunt cum ea. Si ergo susceperis, o homo, in cubili animae tuae adulterum diabolum, meretricata est anima tua cum diabolo;meretricata est cum eis anima tua. Si spiritus irae, seu invidiae, si superbiae, si impudicitiae ingressus fuerit ad animam tuam, et receneris eum, consenseris ei loquenti in corde tuo, delectatusque fueris his quae tibi secundum suam mentem suggerit, meretricatus es cum eo. Meretricem ergo non accipiet sacerdos magnus, et non contaminabit semen suum in populo su
Abbreviated transcription (Latin):
et meretric̾e ñ accipiet que ÷ anmia meretrix e
Quȩ ad so recipit amatores de qͥb cdicit ꝓpheta:
Meretricata es post amatores tuos. qui st̃ isti amatores
qͥ intrant ad animã meretricẽ. nͥ contͣriȩ potestates
⁊ demones. qͥ desid̾ium capiunt palchritudiiis erus
Pulchra nãꝙ a dõ greata ÷ anima. ⁊ satis decora. Audi
qͦniͦ ipse dr̃ dicit. faciamꝰ hominẽ ad imagine̾ ⁊ similitu¬
chine̾ urãm. Uide cuiꝰ decoris cuꝰq pulchritudinis anima¬

Expanded text:
et meretricem non accipiet. Quae est enim anima meretrix? quae ad se recipit amatores, de quibus dicit Propheta: Meretricata es, post amatores tuos. Qui sunt isti amatores, qui intrant ad animam meretricem, nisi contrariae potestates et daemones, qui desiderium capiunt pulchritudinis ejus? Pulchra namque a Deo creata est anima, et satis decora. Audi quomodo ipse Deus dicit: Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram , vide cujus decoris, cu
Abbreviated transcription (Latin):
ta ducit᷑: quȩ etiã si n ex integro coputabit per¬
cator. tam̃ hoc ipsũ qđ cogitauit. qđ uoluit. qđ¬
optauit. eu si ñ acdmisit pellutionẽ. ⁊ a magno pon¬
tifice ñ eligit᷑. Ualde emi purã. ualde niundã ⁊ fince¬
ram reqͥrit animã quã sibi iungat. qr qͥ se runxe¬
differentre percattau. ⁊ qͥ percauerit peccatuĩ ad
monte abiectꝰ sit. qͥ aut̃ ñ peccat ad moitẽ .s. infe¬
rius aliqͥd pollutꝰ sit spcinsa aut᷑ xp̃i neq abuecta
neq polluta potest e̾ẽ .s. uirgo incontaminata.

Expanded text:
it peccatum, tamen hoc ipso quod cogitavit, quod voluit, optavit, etiam si non admisit, polluta est, et a magno pontifice non eligitur, valde enim puram, valde mundam, et sinceram requirit animam, quam sibi jungat: Quia qui se junxedifferentiae peccatorum. Qui peccaverit peccatum ad mortem, abjectus sit. Qui autem non peccat ad mortem, sed inferius aliquid, pollutus sit. Sponsa autem Christi neque abjecta, neque polluta potest esse, sed virgo incontaminata,
Abbreviated transcription (Latin):
C ũ enĩ indigni fuerint effecti. ⁊ fecerint malignũ in conspa¬
tu dnĩ. auferet᷑ ab eis homo dĩ: S. dic̃ fortasse popłs nr̃
qͣndo xccłia dĩ sine iudice ẽ. etiã si pͥor decesserit. alter
adhibet᷑. Audacit̃ fonrtassis aliqͥd dicimꝰ. tam̃ qđ scriptũ
c̃. cdicimꝰ. Non sẽꝑ pͥncipes popłi ⁊ aeccłiȩ iudex per dei
arbitriũ dat᷑. s ꝓut merita nr̃a deposcunt. Si mali sc̃
actus ni ⁊.⁊ oꝑant᷑ malignũ in conspectu dĩ: dant᷑ nob
pͥncipes scđm cor nr̃m. Et hoc t de script᷑is ꝓbabo. Audi dens
qͥd dñs dicat. Fecer̾ sibi regẽ ⁊ ñ ꝑ me. ⁊ pͥncipẽ ⁊ ñ po
consiliũ meũ. Et hoc dictũ iudet᷑ de saule illo quẽ utiq
T ale gͦ aliqͥd iutelligamꝰ etiã in accłis fieri: qr ꝓ merato
popłi aut in u̾bo aut in oꝑe potens a dõ tribuit᷑ recto¬

Expanded text:
Cum enim indigni fuerint effecti, et fecerint malignum in conspeCum enim indigni fuerint effecti, et fecerint malignum in conspectu Domini, auferetur ab eis homo Dei. Sed dicit fortassis populus noster: Quando Ecclesia Dei sine judice est, etiamsi prior decesserit, alter aest dicimus. Non semper princeps populi et ecclesiae judex per Dei arbitrium datur, sed prout merita nostra deposcunt. Si mali sunt actus nostri et operamur malignum in conspectu Domini, dantur nobis principes secundum cor nostrum. Et hoc tibi nus dicat: Fecerunt sibi regem, et non per me; et principem, et non per consilium meum. Et hoc dictum videtur de Saule illo, quem utiquTale ergo aliquid intelligamus etiam in Ecclesiis fieri, quia pro meritis populi aut in verbo et opere potens a D
Abbreviated transcription (Latin):
fueris xp̃m. postea quã scło reñciasti. ⁊ his quȩ in scło sunt.
ter dica. mn aut̃ absit głari nͥ in cruce dm̃ nr̃i iłiu xp̃i por¬
que mͥ mundꝰ crucifixus ẽ. ⁊ ego mundo. hȩc tͥ dicenti
cadent a qͥextnis tius decẽ miba. ⁊ a sinistris tiuis mille: ad
allophilis ꝑcussisse seinegad: ñ m indet᷑ ociose dictũ. Qd enĩ
opꝰ erat designare etũ numeru: nͥ forte in ipsa numero
euidentiꝰ ea de qͥb suꝑiꝰ diximꝰ indicauit: Nlãq senarius
numerꝰ qͥ multiplicatus uenit in sexcentos. mundi huiꝰ
fig᷑am tenet : qͥ in sex dieb dr̃ consũmatꝰ. Sexcentos gͦ
in aratra dr̃ ꝑcussisse ille. cui ꝑ crucẽ dnĩ crucifexcus est
facere malignũ in cispectu dñi. ⁊ ahoch morturus est
Seruat᷑ ninirrũ etiã in his illa obseruatio quã in suꝑioribus
designauimꝰ: qr ꝓpeccatis popłi mort᷑ bonꝰ dux populi:

Expanded text:
fueris Christum; posteaquam saeculo renuntiasti, et his quae in saeculo sunt, fueris Christum; posteaquam saeculo renuntiasti, et his quae in saeculo sunt, nter dicas: Mihi autem absit gloria, nisi in cruce Domini nostri quem mihi mundus crucifixus est, et ego mundo . Haec tibi dicenti: Cadent a dextris tuis decem millia, et a sinistris tuis mille, ad Allophylis percussisse Samegach, non mihi videtur otiosum dictum. Quid enim opus erat designare etiam numerum, nisi fort ea de quibus superius diximus, indicavit? Namque senarius numerus, qui multiplicatus pervenit in sexcentos, mundi hujus figuram tenet, qui in sex diebus dicitur consummatus. Sexcentos ergo in aratro dicitur percussisse ille, cui per crucem Christi crucifixus est facilla observatio quam in superioribus designavimus, quia pro peccatis populi moritur bonus populi dux.
Abbreviated transcription (Latin):
Qud gͦ dr̃ de semegade Fercusit inqͥt allophilos ne
sexcentis uiris instiua. ł pede aratri. Aliud genꝰ laudis in
semegad uideo: Iste in aratro pugnat. Ahoth pugnabat
in gladio: iste in aratro. Uincit tam̃ ⁊ hic ⁊ suꝑat. ac ꝓster¬
int allophilos. Potest gͦ fieri ut aeccłiȩ iudex ñ sẽꝑ gladium
ꝓferat. id ÷ ñ sẽꝑ austeritate u̾bi ⁊ acumine correptioniᷤ uta¬
tur: s ab qͣndo etiã iitet᷑ agricolã. ⁊ uelut aratro sulcans
animȩ t̾rã. ac sepiꝰ eã dem̃ti cãmonitione rescindens: aptam
eã suscipiendis seminib paret. Int̾ficient᷑ itͦ etiã sic allophili. cum
ñ argum̃tis ⁊ acumine contͣ adusarios utim᷑ s. agresti ⁊ simp̾lci
cõmonitione de anunis auditorũ incia ⁊ peccata ꝓpellimiss.
S et tu ipse o auditor esto agricola animȩ tuȩ: utere hoc
aratro qͦ utit᷑ semegad. S cũ msseris manũ ĩnaratro. nali
repicere retro: id ÷ postea quã tuleris crucẽ tuã ⁊ secutus

Expanded text:
Quid ergo dicitur de Samegach: Percussit, inquit, Allophylos in sexcentis viris in stiva et pede aratri? Aliud genus laudis in Samegach video. Iste in aratro pugnat, Aoth pugnabat in gladio. Iste in aratro vincit, tamen et hic superat et prosternit Allophylos. Potest ergo fieri ut Ecclesiae judex non semper gladium proferat, id est, non semper auctoritate verbi et acumine correptionis utatur, sed aliquando etiam imitetur agricolam, et velut aratro sulcans animae terram, ac saepius eam clementi commonitione rescindens, aptam eam suscipiendis seminibus paret. Interficientur ergo etiam sic Allophyli, cum non argumentis et acumine contra adversarios utimur, sed agresti et simplici commonitione de animis auditorum vitia et peccata propellimus. Sed et ipse, o auditor, esto agricola animae tuae, utere hoc aratro quo utitur Semegach. Sed cum miseris manum tuam in aratrum, noli retro respicere, id est, posteaquam tuleris crucem tuam, et secutus
Abbreviated transcription (Latin):
Disce hec ⁊tu o auditor qͥsqͥs ille es qͥ ÷ consciꝰ es alicinꝰ erroris. Sed
qͣnto tẽpore errasse te nostiͥ. qͣnto tẽpore deliqͥsti: tanto nichilo¬
mins tẽpore hummilia te ipsũ dõ. ⁊ satisfacito ei in confessione
penitentiȩ. Non expoctes ut humiliet te cusarsaton. ⁊ inuito
necessitaᷤ extorquert pęnitentiã. s ipse p̃ueni tortoris istiꝰ manus
qr si te ipse em̃daueris. si te ipse couxxeris. pius ẽ. ds̃ i misericors
qͥ uindictã tẽꝑet ab eo qͥ illã pęnitent᷑o p̃uent. S illud considi¬
delictis. ⁊ ñ clamauerint ad ddnm̃: nemo suscitatꝰ ẽ. qͥ saluare
nͥi tẽpus dĩ: fer hunc gͦ gothomiel pͥor ille popłs de seruitute
humilitatis ereptꝰ ẽ: ⁊ reddita ẽ. popło pax quã suꝑbia dudim
⁊ chu̾sa plebis facinora fugariere Uerũ qm̃ diximus spualem
quenda intelligi posse cusarsaton regẽ ⁊ unũ de aduersaris

Expanded text:
Disce et hoc, o tu auditor, quisquis ille es, qui tibi conscius es alicujus erroris, et quanto tempore errasse te nosti, quanto tempore deliquisti, tanto nihilominus tempore humilia te ipsum Deo, et sapoenitentiae. Non exspectes ut humiliet te Chusan Rasathaim, et invito necessitas extorqueat poenitentiam, sed ipse praeveni tortoris istius manus; quia si te ipse emendaveris, si te ipse correxeris, pius est Deus et misericors, qui vindictam temperet ab eo qui illam poenitendo praevenit . Sed et illud considedelictis suis, et non clamaverunt ad Dominum, nemo suscitatus est, qui salvare nis. Per hunc Othoniel prior ille populus de servitute humilitatis ereptus est, et reddita est pax populo, quam superbia dudum et diversa plebis facinora fugavere. Verum quoniam diximus spiritualem quemdam posse intelligi Chusan Rasathaim regem, et unum de adversariis
Abbreviated transcription (Latin):
ualent. Hic balahã famcifisfrmꝰ erat marte magica
⁊ in carminib noxiis pͣpotens Nͣ emĩ habebat patestatẽ
ł arte u̾boru ad benedicendũ. s. habebat ad maledicen¬
dum. Demones aut̃ ad miltcheendũ imutant᷑. ñ ad
benedicendũ.⁊ idẽ qͥs exꝑtꝰ in talib. in opmione erat
om̃ib qͥ erant in oriente. Nlsi enĩ exꝑrm̃ta eiꝰ plurma
p̃cessĩtent q̾ frequent᷑ nuledictis hostem uertisset
armatũ ñ utiq pͥsupͣsisset rex hoc posse fieri serme¬
nib qđ ferra iacie uix passit impleri. Certus gͦ bala¬
hac at hac ⁊ frequent᷑ exꝑtꝰ: mmnis om̃ib instrimtis
⁊ auxiliis bellicis. mittit ad eñ lecatos ddicens. Eoce popłs¬

Expanded text:
agica, et in carminibus noxiis praepotens. Non enim habebat potestatem vel artem verborum ad benedicendum; sed habebat ad maledicendum. Daemones enim ad maledicendum invitantur, non ad benedicendum. Et ideo quasi expertus in talibus, in opinione erat omnibus qui erant in Oriente. Nisi enim experimenta ejus plurima praecessissent, quod frequenter maledictis hostem vertisset armatum, non utique praesumpsisset rex hoc posse fieri sermonibus, quod ferro et acie vix posset impleri. Certus ergo Balac de hoc, et frequenter expertus, omissis omnibus instrumentis et auxiliis bellicis, mittit ad eum legatos, dicens: Ve
Abbreviated transcription (Latin):
dsra luldũ atq inuocare demones
lib̾tati: rursus ire ꝑnittit. Uerbũ tamen sim̃ imecit
in os eiꝰ: ꝓhibens maledictionẽ fieri ꝑ demones ut
benedictionib locũ daret. ⁊ ꝓ maledis ꝓferre
fecit balahã benedictiones ac ꝓpłnas quȩ posserit
adificare ñ sobũ isrłs ⁊ reliquad gͣs. si em̃ ꝓphia

Expanded text:
dire Balaam, atque invocare daemones libertate rursus ire permittit; verbum tamen suum injicit in os ejus, prohibens maledictionem fieri per daemones, ut benedictionibus locum daret, et pro maledictis proferre faciat Balaam benedictiones ac prophetias, quae possint aedif
Abbreviated transcription (Latin):
Si em̃ demonib xifferat᷑ libtas arbitrit. nillꝰ altra
npugnabit athletaᷤ ap̃i. Palla aut̃ obpugnante.
nec certamen aliqͥd erit ⁊ fublato certamine. mil¬
lñ ert p̾mnĩ milla iuctoria. Iecireo t tali ua
uttur ds̃ uti popłs adhuic rudis ⁊ qͥ nus absta¬

Expanded text:
Si enim daemonibus auferatur libertas arbitrii, nullus ultra impugnabit athletas Christi. Nullo autem oppugnante, nec certamen aliquod erit; et sublato certamine, nullum erit praemium, nulla victoria. Idcirco igitur tali via utitur Deus, ut
Abbreviated transcription (Latin):
in regno turpitudinis ⁊ dedecaris uient̾e̾ s decet
frlicicam uirtutẽ excidẽ ⁊ secare t᷑paa. ⁊ piaqueq
in anima reedificarẽ. acq honesta ac religiasa
plantare. de regno sem ñ÷ scriptũ ut nultus
inirus relinquat᷑: nec de regna moab. forte enĩ
ex illis ops hibemꝰ abquib. ⁊ ñnullis ecu pra
utȩ huiꝰ aganb ⁊ exercituis mdigemus Aboqum¬
trebuissemꝰ de hac mundo exisse. De basan tamen
hoc t de tͣpitudine nilla penitꝰ indigem᷑. nichil
ex ea relinquamꝰ. Eaxcidenda om̃ia. omia fubuer¬
tenda st̃ cꝑa tͣpitudinis: In nullo em̃ potest ho¬

Expanded text:
entem; sed decet Israeliticam virtutem excidere et resecare turpia, et pia quaeque in animo reaedificare atque honesta ac religiosa plantare. De regno Sehon non est scriptum ut nullus vivus relinquatur, nec de regno Moab. Forte enim ex illis opus habemus aliquibus, et nonnullis eorum pro vitae hujus agonibus et exercitibus indigemus. Alioqudebuissemus ex hoc mundo exisse. De Basan tamen, hoc est de turpitudine, nullo penitus indigemus, nihil ex eo relinquamus. Excidenda omnia, omnia subvertenda sunt opera turpitudinis. In nullo enim potest ho
Abbreviated transcription (Latin):
S. qĩ screbat rex agẏpti qđ possint hec arte qͥ¬
quadã fieri u̾borũ que habaxt᷑ int̾ ħomines.
putauit ⁊ incꝙ̾sen nͣ hȩc dĩ uirtute s magica
arte fecisse.⁊ qđ humana arte fecerat. id dei
factũ uirtute simularet. Comincat cantina¬
e xgẏptiorũ in cantatores ⁊ migas. ⁊ int̾ enͣ
qͥ uirtute dĩ oꝑalut᷑. ⁊ eos qͥ demones iruoca

Expanded text:
c arte quadam fieri verborum, quae habentur inter homines, putavit et Moysen non haec Dei virtute, sed magica arte fecisse, et quod humana arte fecerit, id Dei factum virtute simulare. Convocat continuo Aegyptiorum incantatores et magos, inter eum qui virtute D
Abbreviated transcription (Latin):
clinem cunt̾ iericho. Et ut uidit balahat filrus
seffor. ⁊ reliqua amia: Iam quȩ de balaham et
asma eiꝰ seribunt᷑. lustoria plenat negotiis. inte¬
rior uͦ intellectꝰ multo negotiosior. Et nescio si
facile sit . ł ipsas tant̾ii historiȩ explanare sententias .
dõ tam̃ domante hreuit᷑ que possumꝰ ꝑstringamꝰ.¬

Expanded text:
ho, et vidit Balac filius Sephor, et reliqua omnia quae de Balaam et asino scribit historia plena negotiis . Interior vero intellectus multo negotiosior: et nescio si facile sit vel ipsas tantum historicas explanare sententias: Deo tamen donante, breviter quae possumus perstringem
Abbreviated transcription (Latin):
Postea em̃ qua obtimuer̾ sib isrł ciuitates amorreceũ.
ascender̃ etiã iram quȩ ducit in basan: ubi erat og̾
rex basan. S ad hunc neq legatos mittere dignant᷑
neq petere ab eo ut ꝓ t̾ram eiꝰ transeant. s cantinuo
rito gͦ nec legati mitunt᷑ ad istam gent̾e. nec transitꝰ
accessus ad turpitudie̾.s ab micio statim exprignanda.
⁊ om̃imodis cauenda ẽ. Og aut̃ qͥ rex ẽe. dr̃ basn.
interclusia intpͣtat᷑. ⁊ potest hnc figura̾ tenere om̃i

Expanded text:
Postea enim quam obtinuerunt filii Israel civitates Amorrhaeorum, ascenderunt etiam viam, quae ducit in Basan, ubi erat Og rex Basan. Sed ad hunc neque legatos mittere dignantur, neque petere ab eo, ut per terram ejus transeant; sed continuo rito ergo nec legati mittuntur ad istam gentem, nec transitusaccessus ad turpitudinem, sed ab initio statim expugnanda, et omnimodis cavenda est. Og autem, qui rex esse dicitur Basan, interclu
Abbreviated transcription (Latin):
saluator. Ignẽ ueni mittere in t̾ram. ⁊ quẽ uolo
ut accendat᷑. Post pauca aut̾ refert᷑ de ipsa critate:
ut aedificet᷑ ⁊ canstruat᷑ ciuitad seon: qn ignis ꝓcessit¬

Expanded text:
Salvator: Ignem veni mittere in terram, et quam volo, Salvator: Ignem veni mittere in terram, et quam volo, ut accendatur . Post pauca autem refertur de civitate. ut aedificetur
Abbreviated transcription (Latin):
qͥm op̃o nrłt. qͥ ñ in carne isrłita. nec in manifest
nideus ÷. ipse habitat in om̃ib enntatib amorreorũ
Regnabat em̃i in nob stulticia. suꝑbia. impnetas. et
oim̃a que st̃er parte diabob s. ubi expugnat᷑ :¬
⁊ deinctis : fortis ⁊ uasa eiꝰ chrepta st̃. effecti sumꝰ
ciiitates isrł i hereditaᷤ sc̾co. si tamen penitus
excisi : arhor infructuosa. ⁊ deiectus: rexelatis :¬
⁊ sumꝰ sub ͤ rege qͥ dicit: discite a me: qr mitis sum
⁊ humilis corde. P ost hȩc sigillatĩ ia cimitates suꝑbi
de regno sean nommauit esebone Esehan int̾p̃¬
tatur rogitationes. Merita tͦt pars maxima regni
diabolici ⁊ potestaᷤ eiꝰ plurima. in cogitationib
regnat. Sic enĩ dixit ⁊ dñs. qr de cinde ꝓcedunt
cogitationes malȩ. homicidu. adultia. furta. falsa
testimonia. blasphemiȩ: ⁊ ista st̃ quȩ cornquinant
hominẽ. Et idõ necessario mcenditur ista eruitas:
⁊ igni exurit᷑. Quo igne : Illo ꝓfecto: de quo dicit

Expanded text:
ael est, qui non in carne Israel, nec in manifesto Judaeus est, ipse habitat in omnibus civitatibus Amorrhaeorum, Regnabat enim in nobis stultitia, superbia, impietas, et omnia quae sunt ex parte diaboli; sed ubi expugnatur et devictus est fortis, et vasa ejus direpta sunt, effecti sumus civitates Israel, et haereditas sanctorum, si tamen penitus ejectus est rex elatus, et sumus sub eo rege, qui dicit: Discite a me, quia mitis sum et humilis corde . Et post haec sigillatim jam civitates superbi de regno Seon nominavit Hesebon? Hesebon interpretatur cogitationes. Merito ergo pars maxima regni diabolici, et potestas ejus plurima, in cogitationibus regnat. Sic enim dixit et Dominus: Quia de corde procedunt cogitationes malae, homicidia, adulteria, furta, falsa testimonia, blasphemiae: et ista sunt, quae inquinant hominem . Et ideo necessario incenditur ista civitas et igni exuritur. Quo igni? illo profecto quo dicit
Abbreviated transcription (Latin):
gentiliũ dogmata: Ñ em̃ chsciplina fibis irł des¬
tructas relinquere quad destruxer̃ ciuitates s. cũ
subruerint ⁊ ꝑuerterint in homine mila co¬
gitationes ⁊ impios sensus. reedifiraburnt rursus
in corde eiꝰ que destruxer̃ bonas cagitationes. pas
sensus. doctrmã u̾itatis. inserent religionis ritum.
tradent ordinẽ uruendĩ. docebunt honestatẽ mo¬
rũ. obseriuntiȩ statita monstrabunt : ⁊ tic uere
dicent isti enigmatiste ad semet ipsos niuic̾e. Uenite¬

Expanded text:
gentilium dogmata. Non enim disciplina est filiis Israel desgentilium dogmata. Non enim disciplina est filiis Israel destructas relinquere, quas destruxerunt civitates, sed cum subruerint et everterint in homine malas cogitationes et impios sensus, reaedificant rursus in corde ejus, quam destruxerant bonas cogitationes, pios sensus, doctrinam veritatis inserent, religionis ritum tradent, ordinem vivendi docebunt, honestatem morum, observantiam statim monstrabunt, et tunc vere dicent isti aenigmatistae ad semetipsos
Abbreviated transcription (Latin):
eñi qͦmͦ dauid dicit: Aꝑiam in parabiobis os meu̾:
laquar ꝓpofitiones ab inicio. S.⁊ istiaᷤ quȩ eing¬
mata sint quȩ scripsit: hoc modo declarat. Et erims
inqͥt u̾ba libri huniꝰ sic̃ u̾ba libri signati: quem si
dederrnit in mauꝰ hominis nescientis lit tera. ⁊ chxe¬
tib iruabatꝰ Dicunt gͥ isti emgmatiste. Uenite in¬
immo sub uersa ⁊ incensa. rcadificandi ÷ alia. Sed
qͦmͦ hoc fiat. acdũpto ostendamꝰ exẽplo. Si uideas
gentilẽ in deerie uce positũ. ac religioniserrore.
ñ dubuites de eo cdicere qđ sit hic esebon cruitas
in regno regisseon Regnat enĩ in cogitationib
eiꝰ rex infructuosus ⁊ elatus Aelhrax si accedat usrł:¬
gat cont᷑ eũ gladiũ sp̃s. ⁊ destruat in eo om̃s
miitiones gentibr̾i dogmatũ. ⁊ elationes
argum̃torã eꝰ igne ĩntatis exniat. dicito de hoc
qr̾ subuersa: esẽbon cruitaᷤ serm: s ñ contrmuio
desertus ⁊ destitutꝰ rebinqͥt᷑ iste in que subnersa surs

Expanded text:
 David dicit: Aperiam in parabola os meum, loquar propositiones ab initio . Sed et Isaias, quia aenigmata sint quae scripsit, hoc modo declarat. Erunt, inquit, verba libri, sicut verba libri signati: quem si dederint in manus hominis nescientis litteras et dixetibus involutus. Dicunt ergo istiimo subversa est et incensa, reaedificanda est alia. Sed quomodo hoc fiat, assumpto ostendamus exemplo. Sed videamus gentilem in dedecore vitae positum, ac religionis errore, non dubites de eo dicere, quod sit haec Hesebon civitas in regno regis Seon. Regnat enim in cogitationibus ejus, rex infructuosus et elatus. Ad hunc, si accedat Isrngat contra eum gladium spiritus, et destruat in eo omnes munitiones gentilium dogmatum, et elationes argumentorum ejus, igne veritatis exurat, dicito de hoc, quia subversa est Hesebon civitas Seon. Sed non continuo desertus et destitutus relinquitur iste in quo subversa sunt
Abbreviated transcription (Latin):
ledictiones earũ. Iniciũ gͦ regni seon hunꝰ elati et
infructuosi maledictiones st̃. fines uͦ eiꝰ iaboch. qđ
int̃p̃tat᷑ luctamen. Nlecese : enͣi ut om̃is qͥ uult exire
de regno chaboli. ⁊ fines eiꝰ euade. hictamen in ue¬
mat: ⁊ certamina ei a ninistris etꝰi satellitib susci¬
tent᷑. S sĩ luctatus fuerit ⁊ incerit: iã ñ erit iabochi
crntad seon. s erit cinta s isrł. Hac ÷ nmiru qđ legimꝰ
⁊ de patͥarcha aeob qr cũ uenisset ad locũ quendĩ

Expanded text:
ledictiones eorum. Initium ergo regni Seon, hujus elati et infructuosi maledictiones sunt; fines vero est Jaboc, quod interpretatur luctamen. Necesse est enim ut omnis qui vult exire de regno diaboli et fines ejus evadere, luctamen inveniat, et certamina ei a ministris ejus et satellitibus suscitentur. Sed si luctatus fuerit et vicerit, jam non erit Jacob civitas Seon, sed erit civitas Israel . Hoc est nimirum quod legimus et de pa
Abbreviated transcription (Latin):
sequaris legẽ dĩ moysen. obui& aut̃ tibi mare. &
contradicentiũ fluctꝰ occurrat: ꝑ cute & tu obluctan¬
tes uncdlas uirga moysi. id ẽ. uerbo legis. & uigilan¬
tia scripturarũ. it̃ tibi ipse disputando ꝑacdu̾sarios
pande Cedunt undȩ continuo. & superati fluctus:
locũ inctorib dabunt Mirantibq & ad tonitis. ac
stupore defixis his qui paulo ante adu̾sabantur:
legitunis tu disputationũ lineis rectũ sidĩ it̃ seca.¬
quos inurga legis erudisti: ipsi iã contra agypti¬
os uelut fluctꝰ maris insurgant: Honsolũ ut in¬
puguen eos. sed & superent & extinguant: Ex

Expanded text:
sequaris legem Dei Moysen, obviet autem tibi mare, et sequaris legem Dei Moysen, obviet autem tibi mare, et contradicentium fluctus occurrat, percute tu obluctantes undas virga Moysi, id est, verbo legis et vigilantia Scripturarum; iter tibi ipsi disputando per adversarios pande, cedent undae continuo et superati fluctus locum victoribus, mirantibus et attonitis ac stupore defixis his qui paulo ante adversabantur. Legitimis tu disputationum lineis rectum fidei iter secaquos in virga legis erudisti, ipsi jam contra Aegyptios velut fluctus maris insurgant, et non solum impugnent eos, sed et superent et exstinguant. Ex
Abbreviated transcription (Latin):
unicuiq tribui ꝓprus enumerari uidet᷑ ingressus
Hȩc amaiorib obseruata inserituris liuinis: religiosũ
cliximus: qui sit inhis apłi sensus Baptis mũ hoc nomi¬
nat in moysen consummatũ innube & in mari Et tu
quibaptizaris in xp̃o inaqua & spũ sc̃õ: scias insertari¬
quidẽ posttẽ egyptios. & uellete reuocare adseruiti¬
ũ suũ Rectores scilicet huiis mundi. & spirituales
nequitias. quib antea deseriusti. quȩ conant᷑ quidẽ
in sequi tẽ: sed tu descendis inaqu̾a. & euacdis in colo¬
mis atq ablutꝰ sordib peccatorũ: homͦ nouus as¬
cendis ⁊ paratꝰ ad cantanclũ canticũ nouũ degiptu
uͦ pꝰte insequentes. demergunt᷑ inabyssũ: etiã siui¬
dent̾ rogare iħm. ne eos interĩ mittat in abyssũ
Seclaliũ ex his: accipere possumus intellectũ: Sie¬
ꝙyptũ fugias. sugnorantiȩ tenebras relinquas. &

Expanded text:
unicuique tribui proprius enumerari videtur ingressus. unicuique tribui proprius enumerari videtur ingressus. Haec a majoribus observata in Scripturis divinis, religiosum  superius diximus, qui sit in his Apostoli sensus? Baptismum hoc nominat in Moysen consummatum in nube et in mari, ut et tu qui baptizaris in Christo in aqua et Spiritu sancto scias insectari postea Aegyptios, et velle te revocare ad servitium suum: rectores scilicet hujus mundi et spirituales nequitias, quibus ante deservisti, quae conantur quidem insequi, sed tu descendis in aquam, et evadis incolumis, atque ablutis sordibus peccatorum, homo novus ascendis, paratus ad cantandum canticum novum. Aegyptii vero post te insequentes demergentur in abyssum, etiamsi videntur rogare Jesum, ne eos interim mittat in abyssum. Sed et alium ex his accipere possumus intellectum. Si Aegyptum fugias, si ignorantiae tenebras relinquas, et
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsilentiũ scõrũ el amor audit̾. Et quidꝰ post hoc  iuibetur
moyses uirga ꝑcutere mare: ut ingredient̾e popło del.
ciehiscat. & cec̾at. ac uoluntati diuinȩ elem̃torũ famu¬
lent᷑ ob sequia: E taquȩ quȩ timebant᷑ dexta leuaque
fanuilis clĩ murus efsecte.⁊ nonsolũ ꝑnciem nesciant:
pit liquor. & nensolũ maris. arescit inpuluerẽ. Bonita¬
tẽ di ereatoris intellige. Siuoluntati enis obtemperes.
silegẽ eius sequaris. ip̃s stibi elem̃ta: etiã contra sui
qđ ista digressione maris: singulis quibq tribubus
filiorũ psrł: singulȩ aquarũ diuisiones factes int.
& ꝓpria unicuiq tribui inmari aꝑta sit uia ldq
ostendi ex hoc. qđ inpsalmis scriptũ. ẽ qui diuisit
mare rubrũ induisiones ꝑ qđ pluris liuisiones do¬
cent factȩ: non una Sed& ꝑ hoc qđ dicit᷑ ibi: Ben.¬
iamin unior instupore: principes uida duces eo¬
rũ. principes ⁊ abulon: principes neptalĩ: nbilominꝰ

Expanded text:
silentium sanctorum clamor auditur. Et quid post hoc? Jubetur Moyses virga percutere mare, ut ingredienti populo Dei dehiscat et cedat, ac voluntati divinae elementorum famulentur obsequia, et aquae quae timebantur, dextra laevaque famulis Dei murus effectae, non solum perniciem nesciant, pit liquor et solum maris arescit in pulverem: bonitatem Dei creatoris intellige, si voluntati ejus obtemperes, si legem ejus sequaris, ipsa tibi elementa etiam contra sui in ista digressione maris singulis quibusque tribubus Israel singulae aquarum divisiones factae sint, et propria unicuique tribui in mari aperta sit via, idque ostendi ex eo quod in psalmis scriptum est: Qui divisit mare Rubrum in divisiones , per quod plures divisiones docentur factae, non una. Sed et per hoc quod dicitur, Ibi Benjamin juvenior in stupore. Principes Juda, duces eorum: principes Zabulon, principes Nephthalim , nihilominus
Abbreviated transcription (Latin):
osuntes scutũ fideit ut pol sunis onia nalig
mi sacula iguita extinguere: hoc gͦ mocdo postũ.
nus etiã hodie ogyptios uidere morciuos &sIa¬
oentes s ellĩtus submere qua drigas eori & equos:
feanta fide uiuamus. ut ds conterat satiia sub.

Expanded text:
ntes scutum fidei, in quo possimus omnia tela maligni ignita exstinguere. . Hoc ergo modo possumus hodie etiam Aegyptios videre mortuos et jacentes ad littus, submergi quadrigas eorum et equos. si tanta fide vivamus, ut Deus pacis conterat sa
Abbreviated transcription (Latin):
Et ideo indie t̃tia ds̃ antecedebat eos ꝑdiẽ in colũnã
nub: ꝑ noctẽ aut̃ incolũna ignis ꝗł si seđm ea quȩ
suꝑuis diximꝰ in his u̾bis. recte nos apłs docet & bap.¬
tismi mysteria contineri: necessariũ. ẽ. ut qui bap.¬
ti tant᷑ inxp̃o. in morte ipsiuꝰ bapti ⁊ ent᷑. & pͣsi con¬
sepeliant᷑. & cũ ipso die t̃tia resurgant amortuis
simulq fec̃ sedere incȩlestibus. Cũ gͦ cibit᷑tu diei¬

Expanded text:
Et ideo in die tertia Deus antecedebat eos per fidem in columna Et ideo in die tertia Deus antecedebat eos per fidem in columna nubis, per noctem autem in columna ignis. Quod si secundum ea quae superius diximus, in his verbis recte nos Apostolus docet baptismi mysteria contineri, necessarium est ut qui baptizantur in Christo, in morte ipsius baptizentur, et ipsi consepeliantur, et cum ipso die tertia resurgant a mortuis. simulque fecit sedere in coelestibus. Cum
Abbreviated transcription (Latin):
rito: hic enĩ audies dici : qui a ds̃ ante cẽcdebat
eos ꝑdiem in columna nubis: & ꝑ noctem in
columna i gnis: Non hoc inuenis factum
apud rames se. nec apud socot h. quȩ sccda ꝓfieiscen.¬
tib castra dicunt᷑: Sedt̃tia castã sunt: inquib
fiunt signa dliuina Recordare quȩ superius lec¬
tas: cũ dice bat moyses adpharaonẽ. lt̃ triũ die¬
rũ ibimus in deserto :⁊ & inmolabimus dĩo dõ nr̃o.
oc ergo erat triduũ : ad qł festinabat moyses & con.¬
tradicebat pharao Ille eñĩ dice bat ñ eatis longuis.
Nꝑmittebat pharao acllocũ signorũ ꝑ ueuire filios
isrł. non ꝑ mittebat eos intantũ ꝓsiceᷤre: ut pos¬
sunt t̃tu diei mysteriis ꝑfrui Audi enĩ ꝓpam
quid dic̃: Resus citabit nos dĩ post biduũ: & indie
t̃tia resurgemus. & uiuemus inconspectu ei pͥma
cdies nob̾ passio saluatoris. ẽ. Et scd̾a: quadescen¬
dit uinfernũ: Ttia aut̃: resurrectionis. ẽ. dies

Expanded text:
rito. Hic enim audis dici, quia Deus antecedebat eos per diem in columna nubis, et per noctem in columna ignis. Non hoc invenis factum apud Ramesse, nec apud Socoth, quae secunda proficiscentibus castra dicuntur; sed tertia castra sunt, in quibus fiunt signa divina. Recordare quae superius lecta sunt cum dicebat Moyses ad Pharaonem: Iter trium dierum ibimus in deserto, et immolabimus Domino Deo nostro. Hoc ergo erat triduum, ad quod festinabat Moyses: et contradicebat Pharao. Illi enim dicebat. Non eatis longius. Non permittebat Pharao ad locum signorum pervenire filios Israel; non permittebat eos interim proficisci, ut possint tertii diei mysteriis perfrui. Audi enim propheta quid dicit: Resuscitabit Deus nos post biduum, et in die tertia resurgemus, et vivemus in conspectu ejus . Prima dies nobis passio Salvatoris est; secunda qua descendit in infernum; tertia autem resurrectionis est dies.
Abbreviated transcription (Latin):
to meluis.ẽ. me inhoc tanere uł mori suta necesse. e̾:
quã uit᷑ &r gͥptios ꝑmanontẽ necari: Et falsis atq amaris
fluctb obruii Sedinterim clamat moyses acldm̃ Quo¬
molo clamats null a euis uox clamoris audit᷑: Et tamen
dieit adeũ ds̃ Quid clamas adme: uelim scire quomoclo

Expanded text:
to melius est, ne in hoc itinere vel mori, si ita necesse est, to melius est, ne in hoc itinere vel mori, si ita necesse est, quam inter Aegyptios permanentem necari, et falsis atque amaris fluctibus obrui. modo clamat? Nulla ejus vox clamoris auditur, et tamen dicit ad eum Deus: Quid clamas ad me? Velim scire quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
animi u̾ba s̃: Sedquis ita abiectꝰ. ẽ. qui sic tẽptationũ
ponclus. expecdat. ut nulla m̃tis eius cogitatio ambigui¬
quia dicunt melius fuerat nos seruire agyptus. quã mo¬
riui heremo: tẽptationis & fragilitatis hȩc u̾ba s Alio¬
qum falsũ. ẽ: Longe enĩ melius. e. inheremo mori: quã
seruirt & gyptiis quieñ inheremo morit᷑: hoc ipso qđ
separatus ab egoptiis & disces sit arec̃torib tenebrarũ.
& de potestate satanȩ. habuit aliquẽ ꝓfectũ. & iã siad in¬
tegrũ ꝑuenire non potuit Meluis enĩ. ẽ. ꝑfectã uitam
quȩrenti initinere mori: quã nec ꝓficiscenti quidẽ ad
ꝑ fectionẽ querendã: Unde & eorũ falsa uidet᷑ opinio.
quidũ nimis arduũ it̃ uirtutis exponunt: dũq multas
eius difficul tates. multaq pericula. & lapsus. enumerant:
nemeuncdĩ quidẽ id aut incipiendũ iudicant: Sedmul¬

Expanded text:
animi verba sunt. Sed quis ita beatus est qui sic tentationum animi verba sunt. Sed quis ita beatus est qui sic tentationum pondus expediat, ut nulla ejus menti cogitatio ambiguiquia dicunt, Melius fuerat nos servire Aegyptiis quam mori in eremo, tentationis et fragilitatis haec verba sunt, alioquin falsum est, longe enim melius est in eremo mori, quam servire Aegyptiis. Qui enim in eremo moritur, hoc ipso quod separatus est ab Aegyptiis et discessit a rectoribus tenebrarum et de potestate Satanae, habuit aliquem profectum, etiamsi ad integrum pervenire non potuit. Melius est enim perfectam vitam quaerenti in itinere mori, quam ne proficisci quidem ad perfectionem quaerendam. Unde et eorum falli videtur opinio qui dum nimis arduum iter virtutis exponunt, dumque multas ejus difficultates multaque pericula et lapsus enumerant, ne ineundum quidem id aut incipiendum judicant. Sed mul
Abbreviated transcription (Latin):
mos sen. icde̾. legẽ dĩ sequens. agas hoc it᷑ ar gyptiis te
quidẽ ꝑsequit᷑: & insectat᷑. secd ude quid fiat Lenauit
uquit augłs dñi qui antecedebat castra isrł. & abut p
illos. Eleuauit & columna nubis afacie eors̃: & stecit
post illose & intrauit int̾ castra aegyptiorũ: & is raholi
taxũ: hȩc columna nubis. popło quidẽ clĩ efficit᷑ murꝰ
trans fert̾ colum na ignis ad ogyptios ut uscdcant lieẽ.
sedintenebrs ꝑmancant ei quia cl lexer᷑ tenebris ma¬
gis quã lucẽ. Et tu gͦ si abegoptiis recedis. & de potesta¬
te dȩmonũ fugias: uide quanta tibi diuinitꝰ p̃parant᷑
auxiliat uide quantis adiutorib uteris. tantũ. ẽ: ut.
ꝑmaneas fortis inficle Necte aegyptiorũ equitatꝰ & qͣ¬
drigarũ fornuido ꝑt̾reat: nec reclames contra legẽ dĩ
essent sepulchra ia gẏpto: ita eduxisti nos ut inde¬
serto hoc moriam᷑ Aelius fuerat nos seruire ȩgyptus:
quã mori indeserto hos Hȩc fatiscentis intẽ ptatione:

Expanded text:
Moysen, id est legem Dei, sequens agas hoc iter, Aegyptius te quidem persequitur et insectatur. Sed vide quid fiat. Levavitinquit, angelus Domini, qui antecedebat castra Israel, et abiit post illos. Elevavit et columnam nubis a facie eorum, et stetit post illos, et intravit inter castra Aegyptiorum et Israel. Haec columna nubis populo Dei efficitur murus: transfertur columna ignis ad Aegyptios, ut videant lucem: sed in tenebris permanent, quia dilexerunt magis tenebras quam lucem. Et tu ergo, si ab Aegyptiis recedas, potestatem daemonum fugias, vide quanta tibi divinitus praeparantur auxilia, vide quantis adjutoribus uteris: tantum est ut permaneas fortis in fide, nec te Aegyptiorum equitatus et quadrigarum formido perterreat; nec reclames contra Moysen, hoessent sepulcra in Aegypto, ita eduxisti nos, ut in deserto hoc moriamur. Melius fuerat nos servire Aegyptiis quam mori in deserto hoc. Haec fatiscentis in tentatione
Abbreviated transcription (Latin):
scribit: est gͦ it̃ quo incetlunt: asconsio cortuosa
& ascensio speoulȩ. uelhabens speculã: Ascensio ad actus
ꝑtinet. spacula: ad sidẽ: Ostendit gͦ. quia & mactibus
& infide multa. ẽ. difficultas. & multus labor. Multe
enĩ nol i tẽptationes oceurrunt: multa õffendicula ĩni f:¬
uolentib agere quȩ dĩs Tũ de inde infide multa inue¬
nies tortuosa. plurimas questionesr multas obiectionis
bereticorũ. multas contradictiones infideliũ
Moc ꝗ it̃ agendũ.ẽ. sequentib dm̃: Sed & turris : in hoc
sede bit & conpucabit sũptus. si hab& unde ꝑficiat.:¬

Expanded text:
vitam. Est ergo iter quo inceditur ascensio tortuosa, et ascensio speculae vel habens speculam. Ascensio ad actus pertinet, specula ad fidem; ostenditur ergo quia et in actibus et in fide multa est difficultas, multus labor: multae enim tentationes nobis occurrunt, multa offendicula, volentibus agere quae Dei sunt. Deinde in fide multa invenies tortuosa, plurimas quaestiones, objectiones haereticorum, multas contradictiones infidelium. Hoc iter agendum est sequentibus Deum; sed est et turris in hoc sedebit et computabit sumptus, si habet unde perficiet
Abbreviated transcription (Latin):
De othon inquit conu̾si it̃ facite int̾ e paule ũ: & int̾
maglalũ. qđ . ẽ. contra beelsefon: hȩc aut̃ int̃p̃tant᷑:
pauleũ quidẽ ascensio tortuosa Magdalũ turris:
& molle: & nichil prossus habere difficultatis aut
laboris: Ascensio. ẽ: & ascensio tortuosa Non enim
ꝓcliue. it̃ ẽ. quo tendit᷑ aduirtutes: sedas cenditur.¬

Expanded text:
pauleum, et inter Magdalum, quod est contra Beelsephon. Haec autem interpretantur Epauleum quidem ascensio tortuosa: Magdalum turris. et molle, et nihil prorsus haberet difficultatis aut laboris. Ascensio est, et ascensio tortuosa: non enim proclive iter est, quo tenditur ad virtutes, sed ascenditur.
Abbreviated transcription (Latin):
pauperibus: & habebis thes aurũ incȩlo. & uenise.¬
tineas totius corruptelȩ &uitiorũ incitam̃ta reie¬
ceris: habitabis intabernaculis Nabita mus enim
intab̾naculis. ex quib nolumus ex poliari sedsuper¬
uestiri habitatio ant̃ tab naculorũ: expeditum
& absq ullis impedimentis indicat esse eũ. quifes¬
tinat addm̃ Sedne in hoc quidẽ standũ. ẽ. Urgen¬
da. ẽ ꝓfectio Mouenclasunt castra &iam deso

Expanded text:
pauperibus, et habebis thesaurum in coelo, et veni, setineas totius corruptelae, et vitiorum incitamenta rejeceris, habitabis in tabernaculis. Habitabis enim in tabernaculis, ex quibus nolumus exspoliari, sed supervestiri. Habitatio autem tabernaculorum, expeditum et absque ullis impedimentis indicat esse eum, qui festinat ad Deum. Sed nec in hoc quidem standum est: urgenda est profectio, movenda sunt c
Abbreviated transcription (Latin):
peceuu Qui aut̃ discedt aconspectu dĩ: nes¬
cit conũti & prceatũ penitendo purgare: hoc
ergo int̾ẽ. malũ corandõ facore : &s adĩ cons¬
pectu discessisse peccantem: sed uidõ: iedro¬
non frstia uenit ad iorsem. nec frustra man¬
ducabit panẽ cum seniorib popłi in conspectu
ut eligat uiros & constituat principes popti. ui
nos dm̃ colentes uiros potentes & odientes suꝑ¬
Id ÷. ut non solum ipũ absq uitiosint: sed & inaliis
oderino utia Non homines dico odisse: sed ui

Expanded text:
Peccavi. Qui autem discedit a conspectu Dei, nescit converti, et peccatum poenitendo purgare. Hoc ergo interest, malum coram Deo facere, et a Dei conspectu discessisse peccantem. C. XLVI. INon frustra venit Jethro ad Moysen, nec frustra manducavit panem cum senioribus populi in conspectu ut eligat viros, et constituat principes populi Deum colentes, potentes et odientes superest, ut non solum ipsi absque vitio sint, sed in malis oderint vitia: non homines dico, sed vi
Abbreviated transcription (Latin):
pus & umbra sunt: cglesticim &i mago fitturo¬
satiat᷑ oculus uidenda nec aurĩs anditai: Nec nos
satiari possumꝰ intuendo. & considerando quę.¬
quantis nos inftruant modis & enĩ cũꝑspicio qđ
c̃ẽ socori sini: & fecit quecũq dix̃e Non¬

Expanded text:
go futurosatiabitur oculus visu, nec auris auditu, nec nos satiari possumus considerando quae squantis nos modis instruat. Cum enim conspicio quod cem soceri sui