comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cełi est e dũ ad eam sol ascend̾it ꝯuũcta cũ sole
duplicat᷑ alor ip̃ias ⁊ dissoluñt᷑ corꝑa ⁊ naporant᷑ᷤ
uñ ⁊ ex ip̃as stella dies cilnicłar es dicũt᷑ͫ qñ ⁊ moleste
sũt p᷑gacõnes. Canis antẽ nocat᷑ ꝓpt̃ hoc qd ceꝑd
sit ut p̾ cat̾is incere inideat ᷑. Itaq qno magis eãtu
cogͦscent syrion appłłanerũt. ¶ sometes stella dcã¬
ẽ eo qd comas lnm̾s ex se fandat. qd genꝰ sideris

Expanded text:
caeli est: et dum sol ad eam ascenderit, coniuncta cum sole duplicatur calor ipsius, et dissolvuntur corpora et vaporantur. Unde et ex ipsa stella dies caniculares dicuntur, quando et molestae sunt purgationes. Canis autem vocatur propter quod sit, ut prae caeteris lucere videatur. Itaque quo magis eam cognoscerent, Syrion appellarunt. Cometes stella est dicta, eo quod comas luminis ex se fundat, quod genus sideris
Abbreviated transcription (Latin):
int̃ oĩa sidera plus lucem ferat. Est autẽ unꝰ ex
dat. Sed ⁊ splendor solis ⁊ lune et stellarũ iabar
Chesꝑos stella ocadñtalis quiã cogmoĩqtam ꝑhibent
a hesꝑo hispanie rege. est antẽ tina ey qͥnq stellis
stella oriens laciferũ occidñs uesperũ facit. E¬

Expanded text:
inter omnia sidera plus lucem ferat, est autem unus exdat. Sed et splendor solis ac lunae et stellarum jubar erus stella Occidentalis, quam cognominatam perhibent a Vespero Spaniae Rege. Est autem et ipsa ex quinque stellis stella Oriens Luciferum, Occidens Vesperum facit.
Abbreviated transcription (Latin):
biq nat᷑a sb̾am mistͥt᷑ ꝑtui cͤando ut ex ut̾ͥusq car¬
ne ꝓcedat que solũ ĩ unius carne formãda est
caro. tamẽ hoc uettigal qd̾ nat᷑a qͣ debitũ qddã
ex insticuto cͤatoris ad fab̾cam hñam corꝑis ab sol¬
uendam ipendit: ita ꝓrsus sine ulla necãtate
aut coactõne ab ea reqͥrit᷑ ut nͥ sola dilectõe ⁊ ut¬

Expanded text:
bstantiam ministrat partui creando, ut ex utriusque carne procedat, quae solum in unius carne formanda est caro. Tamen hoc vectigal quod natura quasi debitum quoddam ex instituto Creatoris ad fabricam humani corporis absolvendam impendit ita prorsus sine ulla necessitate aut coactione ab ea requiritur, ut non nisi sola
Abbreviated transcription (Latin):
temꝑa id̾ ip̃e semꝑ deus fait. hoc ẽ dutẽ ẽ¬
taram esse aliqͥd de iłlo esse. hoc ẽ esse ad et
faisse n. siõ autẽ oĩs qui aͥd esse incipit i do
incipit qr aliqͥd esse incipit ficut qͥ ad esse desi¬
nit nõ id̾o esse desint qr ad esse desiit. nõ¬
enĩ ad ita esse desinit ut nł sit sed solũ ut id
qd esse desunt iam nõ sit. sic nõ semp qͥ aͥd eẽ¬
incipit ita ad esse iap᷑ qiͣ esse incipiat ħ̃ ad
sit sed ut aliqͥd ꝯd̾ plus nõ fait esse ncipiat
nt iam sic . Ita xpũs qñ hõ esse inrepit ad eẽ

Expanded text:
tempora idem ipse semper Deus fuit. Hoc est autem creaturam esse, aliquid de nihilo esse, hoc est esse aliquid et fuisse nihil. Non autem omnis qui aliquid esse incipit, ideo esse incipit quia aliquid esse incipit; sicut qui aliquid esse desinit, non ideo esse desinit, quia aliita aliquid esse desinit ut nihil sit, sed solum ut id quod esse desinit, jam non sit. Sicut non semper, qui aliquid esse incipit, quasi esse incipiat, ut aliquid sit, sed ut aliquid quod prius non fuit esse incipiat ut jam sit. Ita Christus quando esse incoepit, nec
Abbreviated transcription (Latin):
añꝙͣ homo esset. pn̾i estis ⁊ adhut ĩ nolum̃tis
infancie expediri nõ potinstis. ñdũ ĩ nobis
ex̾ctati sensus cͤnerũt qui lacte opus nõ hñc
sed solido cibo. qͥd emĩ fat̃ n̾boꝵ ĩnolncrã p̃
quedã ĩnolum̃ta intlłigñcie qbus yͣdta seasus

Expanded text:
am homo esset. Pueri estis et adhuc involumentis infantiae expediri non potuistis. Nondum in vobis exercitati sensus creverunt, qui lacte opus non habent, sed solido cibo. Quid enim sunt verborum involucra nisi quaedam involumenta intelligentiae, quibus quandiu sensus
Abbreviated transcription (Latin):
fusset qr nobũtati patͥs hoc nolens nõ ꝯd ixisset
fuit q uolenti uolens ꝯsensit ita ꝓcul dubio obe¬
diens faisset si uolenti hec patͥ idem ⁊ ip̃e nolens
ꝯsensisset. Itaq semꝑ ebediens fuisset eciã si past
nõ fuisset neq nñto eis qͥqͣm mimere᷑. ec am si
ad passionẽ quã nõ ex debito sed ex dignacõoe
suscepit nõ hñiaret᷑. unũ est tam̃ inqͥnnt ꝗd¬

Expanded text:
fuisset, quia voluntati Patris hoc nolens non contradixisfuisset, quia voluntati Patris hoc nolens non contradixisfuit quia volenti volens consensit, ita procul dubio obediens fuisset, si nolenti hoc Patri idem et ipse nolens consensisset. Itaque semper obediens fuisset, etiam si passus non fuisset, neque merito ejus quidquam minneretur, etiam si ad passionem quam non ex debito, sed ex dignatione suscepit non humiliaretur. Unum tamen, inquiunt
Abbreviated transcription (Latin):
int̃ hoĩer. ꝯn̾sando scdm̃ dispñ sacõnẽ saluti hũane
ꝯ gruam ꝑ tempoꝵ int̾ aalla qd̾ m se semł erat aꝑuit
et qd ipẽ ab inicio plemĩ ⁊ ꝑfcm̃ habebat hũdne cgͥ¬
cõm ꝑ qͦsdam ꝓfectas renelacõnis se hab̾e mag̃ ac
magis ꝓnt oportebat astñdit. Sed dicũt. si ĩ ꝓp̃o
hoĩe ab inicio ex obedĩa sosepiende passo̾ns m̾itã
fuit. in hoc ip̃o iam constat qr si passurus nõ finsset
ab inicio mĩtũ obediẽ paciendi hab̾e nõ potuisset
si enĩ passio futa nõ fisset ebedĩa pacendi ulła
fuisset. si obedĩa nõ funsset mi̾tũ obediẽ nõ fuisset.
sic itaq ad obtinendam głiam incorrupcõtus ĩ duc̾e
conant᷑ neccĩtatẽ passo̾nis. Sed minꝰ ꝯsid̾ant. qr
eadẽ boĩtate qua se ad obedĩam passo̾nis spõtane ã
exibuit qua pati uoluit istus ⁊ bomis ⁊ głia dignus
finisset enam si pati noluisset. si enĩ pati nolusset
ad paciend̾ ob ediens nõ fuasset nõ tam̃ mabedi eas

Expanded text:
saluti humanae congruum per temporum intervalla quod in se simul erat aperuit, et quod ipse ab initio plenum et perfectum habebat humanae cognitioni per quosdam profectus revelationis se habere, magis ac magis prout oportebat ostendit. Sed dicunt: Si in Christo homine ab initio ex obedientia suscipiendae passionis meritum fuit, in hoc ipso jam constat quod, si passurus non fuisset ab initio, meritum obedientiae patiendi habere non potuisset. Si enim futura passio non fuisset, obedientia patiendi nulla fuisset. Si obedientia non fuisset, meritum obedientiae non fuisset. Sic itaque ad obtinendam gloriam incorruptionis, inducere conantur necessitatem passionis. Sed minus considerant quia eadem bonitate qua se ad obedientiam passionis spontaneum exhibuit; quia pati voluit, justus et bonus et gloria dignus fuisset, etiam si paad patiendum obediens non fuisset, non tamen inobediens
Abbreviated transcription (Latin):
clarificabo. dndisti filiũ postalantẽ pat᷑m ãmuentem
patas q p̾cibus obtimerit qd̾ nõ obcinnisset si p̾ces
talacõ ꝓpt̾ me fc̃a est sicat ego respõsionẽ patris
nẽ accpio ut me exauditũ inclligam sic ñ p̾ces pa¬
tͥ sirndo ut qd nõ possũ abtineam. Ego enĩ cocati
pisũ tocã qd pat̾ potest ego passũ qͥ filius sũ patͥs
onã ẽ que pat᷑ facit hoc ⁊ filias faat simłr̾. Eo qͥ
em̃ ut filius dei pacͥs esem hõ accepi totũ qd d̾s pat᷑

Expanded text:
 Filium postulantem. Patrem annuentem. Putas quod precibus obtinuerit quod non obtinuisset si preces tulatio propter me facta est. Sicut ergo responsionem Patris non accipio, ut me exauditum intelligam, sic nec preces Patri fundo, ut quod non possum obtineam. Ego enim totum possum. Totum quod Pater potest ego possum qui Filius sum Patris. Omnia enim quae Pater facit, haec et Filius facit similiter . Ex quo enim ut Filius Dei Patris, essem homo accepi, totum quod Deus Pater
Abbreviated transcription (Latin):
Iaͥd passus ẽ hõ nõ p̃ dici nõ passus deus qr e̾s
erat. hoiẽm assumens sed nõ e mucatus in
hoiẽm. uidete adhuc quis fuit ille qui dixit.
añqͣm habraham fieret ego siai. nõne homo
qͥs funt ille qui dixit pat̾ clarifica me patet¬
claricace quã habui pͥusꝙͣ mmĩdus esset aͥpud

Expanded text:
id passus est homo, non potest dici non passus Deus; quia Deus erat hominem assumens, sed non est mutatus in hominem. Videte adhuc. Quis fuit ille qui dixit: Antequam Abraham fieret ego sum? Nonne homo? Quis fuit ille qui dixit: Pater, clarifica me clarita
Abbreviated transcription (Latin):
qr hõ assũp̃tas ex quo dens esse cepit nõ alia ꝑꝰ esse
cepit ꝙͣ illa que eñ suscepit. qͥ gͦ horem alsãptũ
negat ꝑ sonã esse negat hoiem ĩ ꝑsonã assup̃tũ
eẽ. si enĩ illud ñqͣm fut᷑us esset frust᷑ ad uld̾ ab qñ
assup̃tas esset. Nũc gͥ hõ assũp̃tas ꝑͦ est. ⁊ nõ aba

Expanded text:
eus esse coepit, non alia persona esse coepit, quam illa quae eum suscepit. Qui ergo hominem assumptum negat personam esse, negat hominem in personam assumptum esse. Si enim illud nunquam futurus esset, frustra ad illud aliquando assumptus esset. Nunc igitur homo assumptus persona est, et non alia;
Abbreviated transcription (Latin):
tem. Pd̾e qui ĩ celo erat in t̾ra erat ꝑ hnãitatẽ
rũ ẽ. hõ i celo dñabat᷑ ⁊ dens in cruce morie¬
bat᷑. si pocunt hõ mn t̾ra poĩtos ꝑ huaĩtatẽ ĩ celo
esse ꝑ d̾i̾nitatem pocanit ⁊ deas in celo regnans
ꝑ d̾mitatẽ in t̾ra mori ꝑ huaĩtatẽ. Sed dias qͥmͦ
deus mori potuit. dens qͥ ĩmortalis ẽ qͣmͦ marta¬
us est: hoc egco saebam qr eeñt qͥ hoc dice̾nt. deus
mori nõ pͭ. homo mortuns est deas mortans non
ẽ. qr̃ gͦ negatis d̾m mortañ esse  qr inqͥut̃ d̾imi¬
tas mori nõ pͭ. sed ꝓpt̃ea deas mortans nõ ẽ quo a

Expanded text:
nitatem rum est. Homo in coelo dominabatur; et Deus in cruce moriebatur. Si potuit homo in terra positus per humanitatem, in coelo esse per divinitatem, potuit et Deus in coelo regnans per divinitatem, in terra mori per humanitatem. Sed dicis. Quomodo Deus mori potuit? Deus qui immortalis est, quomodo mortuus est? Hoc ego sciebam, quia essent qui hoc dicerent. Deus mori non potuit: homo mortuus est, Deus mortuus non est. Quare ergo negatis Deum mortuum esse? Quia, inquiunt, divinitas
Abbreviated transcription (Latin):
ficem qni nõ passit cõpati infhatatibꝰ nr̃is tẽp¬
tatũ dutẽ ꝑ om̃ia asserũt bñanũ affectũ ĩ ꝓp̃o
motus eciam uicioꝵ sensisse absq ꝯsensu tant̃
rõnis scdm̃ eam ꝯcapiscendi infarmitatẽ qua
nos qͥ pectõres sumꝰ ex illa originali corrupcõne
qͣm portamꝰ illicitos appetitus ⁊ motus ꝯcapisc̃cie
surgtenris ⁊ nicii tẽp̃tantis delectacõnẽ eciam
ĩniti sentire solemꝰ: hos antẽ motus idco xpmn
ĩ carne sua nobãtarie sastumisse ut ꝙͣ ilłis tẽp¬
tantibus resistãdo inctor existeret. qͣtmꝰ ⁊ sibi
tẽptacõnẽ uicioꝵ suꝑando pͥmiũ insticie acqͥre¬
ret ⁊̃ nob in rep̃tacõne poĩtis resistendi ⁊ iñcẽ¬
di in semet ipõ exemplã formaret. Sed absit
a sensa xͥ ano ut ullam ĩ illa sacͦ scã carne agni
ĩmacłati ĩ ordinate deletacõins ⁊ ꝯcapiscñae
illicite ticillacõnẽ abiqͦ mͦ finsse aut dicat aat

Expanded text:
ati infirmitatibus nostris; tentatum autem per omnia ; asserunt humanum affectum in Christo; motus etiam vitiorum sensisse, absque consensu tamen rationis, secundum eam concupiscendi infirmitatem qua nos qui peccatores sumus ex illa originali corruptione quam portamus, illicitos appetitus, et motus concupiscentiae surgentis, et vitii tentantis delectationem etiam inviti sentire solemus. Hos autem motus idcirco Christum in carne sua voluntarie sustinuisse, ut quasi illis tentantibus resistendonem vitiorum superando praemium justitiae acquireret, et nobis in tentatione positis resistendi et vincendi in semetipso exemplum formaret. Sed absit a sensu Christiano ut ullam in illa carne sacrosancta agni immaculati inordinatae delectationis et concupiscentiae illicitae titillation
Abbreviated transcription (Latin):
nature usu didicimꝰ qd̾ cũ młier a uiro ꝯcepisse
ꝑ carnis coitũ suscepisse memorat ᷑. Et ħ qͥd̾ car¬
nis sb̃a de carne uiri ꝑ ipm̃ carnis coitũ tͣnsfasa
cũ carne młieris una caro efficit᷑ ut id qd nasci
ꝑ istã eciam ab ista gnẽt᷑. Ergo młier a uiro cõ¬
cipit cũ a carne uiri ꝑ coitũ carnis semẽ suscpͭ
d gn̾andam carnẽ. nͨ alind cõcipit ꝙͣ ille ẽ a quo
qd̾ conceptũ ẽ ⁊ caro fuit qd natũ est: qͥd dicemꝰ.
na ꝯsid̾acõne indigent. ne forte mn re difficili
⁊ ualde obscura sensas hũamis ad̾d ampliꝰ sua possi¬
błitate p̾sumat. Net id̾o de hiis dubitand̾ est
sũt. Qiamꝰ gͦ qͥd concepit maria. aut carnẽ
nõ ꝯcepit ⁊ carnẽ nõ genuit ant si carnẽ genu¬
it carnem ꝯcepit. qd̾ enĩ ꝯcepit hoc eenuit. S
qͦmͦ carnem mĩstͣre potuit nõ caro aut nõ car¬
nem gnign̾e caro : ssta ꝑꝑlexa inqͥsicio siue q̃rẽ

Expanded text:
naturae usu didicimus, quod cum mulier a viro concepisse per carnis coitum suscepisse memoratur. Et haec quidem carnis substantia de carne viri per ipsum carnis coitum transfusa, cum carne mulieris una caro efficitur, ut id quod naper istam etiam ab ista generetur. Ergo mulier a viro concipit, cum a carne viri per coitum carnis semen suscipit, ad generandam carnem. Nec aliud concipit quam ille est a quo quod conceptum est; et caro fuit quod natum est. Quid dicemus? na consideratione indigent, ne forte in re difficili et valde obscura sensus humanus aliquid amplius sua possibilitate praesumat. Nec ideo de his dubitandum est, sunt. Quaeramus ergo quid concepit Maria. Aut enim carnem non concepit, et carnem non genuit; aut si carnem genuit, carnem concepit. Quod enim concepit, hoc genuit? Sed quomodo carnem ministrare potuit non caro, aut non carnem gign
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfectũ fait. Ex quo dens cepit esse homo ⁊ hõ cepͤ
esse dens. dens cepit eẽ homo sb̾iectus ⁊ hõ cepͣ eẽ
dens ꝑfectus. si dens hũibatus est qͣntũ potuit in
hoĩe hõ sb̾limatꝰ est qͣntũ potint ĩ deo. si d̾s in eo
qd̾ hõ esse cepit ẽẽ cepit passiblis ⁊ mortalis eẽ ce¬
pit ⁊ hõ in eo qd̃ dens esse cepit instus ⁊ bonus
⁊ ꝑfectas esse cepit. ficut enĩ d̾s añ hõ esse cepit

Expanded text:
x quo Deus coepit esse homo, et homo coepit esse Deus. Deus coepit esse homo subjectus, et homo coepit esse Deus perfectus. Si Deus humiliatus est quantum potuit in homine, homo sublimatus non est quantum potuit in Deo? si Deus in eo quod homo esse coepit, passibilis et mortalis esse coepit, et homo in eo quod Deus esse coepit, justus et bonus et perfectus esse coepit. Sicu
Abbreviated transcription (Latin):
int̾rogeint. dici uoluit s dicẽ noliit. ne nõ xita¬
tem doce̾ sed głiam q̃rere ind̾et᷑. Creditis i deñ
⁊ ĩ me credite. Consid̾a qͦmͦ modeste se adm̃git
qr sciebat extͣ intlłigñciã hõĩs esse ut hõ deus cͤ de¬
retur ꝓpt̃ea hñane intlłigencie adhuc sb̾tus erat
homo neq in fide hõĩs adhuc ut deas cd̾et᷑ ascen¬
derat. so̾o dubitanti ⁊ amãti dixit. noli me tan¬
gere ñ dũ enĩ ascendi ad patͣm meũ. ꝓpt̃ hoc gͦ
qr sciebat in ꝯscĩa hũatia se sb̾tus esse. ⁊ tic eqͣlis

Expanded text:
i voluit, sed dicere noluit, ne non veritatem docere, sed gloriam quaerere videretur. Creditis in Deum et in me credite . Considera quomodo modeste se adjungit, quia sciebat extra intelligentiam hominis esse ut homo Deus crederetur. Propterea humanae intelligentiae adhuc subtus erat homo, neque in fide hominis adhuc ut Deus crederetur, ascenderat. Ideo dubitanti et amanti dixit: Noli me tangere, nondum enim ascendi ad Patrem meum . Propter hoc ergo quia sciebat in conscientia humana se subtus es
Abbreviated transcription (Latin):
ant motũ ꝯcupiscendi mordĩatũ m illa fiusse
antẽ uciñ m̃daret si ucm̃ portaret : motas
lixe inordinatꝰ eo inf̾ͥmitace ꝯcapiscãdi fargãs
cũ ip̃a corruptõne de qua oritͦ ͦ nõ solũ pena ẽ
sed culpa. q̃ tam̃ ĩ baptizatis ad dãpnacõnẽ nõ

Expanded text:
ordinatum in illa fuisse autem vitium mundaret, si vitium portaret? Motus quippe inordinatus ex infirmitate concupiscendi, surgens cum ipsa tantum corruptione de qua oritur non solum poena est, sed culpa; quae tamen in baptizatis ad damnationem non
Abbreviated transcription (Latin):
ĩt̾mitatem passibłicatis ⁊ mortalitatis ĩ carne as¬
sup̃ta retiuit pͣtate sustinnit uolũtate. nõ paisꝰ
T̃ netãtate. De sensu autẽ passionis in carne ⁊ͥ
Pdam male sensisse ĩneĩat᷑ alsentes cdinẽ uiã
ĩ cĩbus hiis mie in ea ⁊ ccͣ eam exibita sũt passi¬
oms gr̃a simłicadinẽ qͥd̾ passo̾us ⁊ doloris susce¬
pisse s ulłm oĩo dolorem ant passionẽ sastaamisse¬
⁊ ed nõ attendũt qñta absur ditas eismoi asser¬
stuera passio nõ fint : Emn̾ sabit qd dict posca¬

Expanded text:
ssibilitatis et mortalitatis in carne assumpta retinuit potestate, sustinuit voluntate, non passus est necessitate. De sensu autem passionis in carne Christi, quidam male sensisse inveniuntur. Asserentes carnem illam omnibus his quae in ea et circa eam exhibita sunt passionis genera, similitudinem quidem passionis et doloris suscepisse, sed nullum omnino dolorem aut passionem sustinuisse. Sed non attendunt quanta absurditas ejusmodi assersi vera passio non fuit? Quomodo stabit quod dicit p
Abbreviated transcription (Latin):
manitatem factus est obediens. scdm̃ d̾intatẽ sb̾eẽ
nõ potuit in qua patͥ equalis fait. Alia scͥptar a
dicit. didicit ex hiis que passas est obedĩam. didicit
qr nescunt. qd̾ nescunt obediãm. sb̾esse nescunt
didatit qd̾ nesciuit. qr id qd̾ in excellencia d̾itatis
exꝑtus est nõ fait ꝑ infi̾orem nat᷑am in usu̾ assũp¬
sit. fcñs ẽ obediens. Ex quo fcñs ẽ homo fcñs est
obediens. Ex quo hõ esse cepit sb̾iectus eẽ cepit. in
qͣntũ hõ digͥtate in qͣntũ bomis nolãtate. hic est

Expanded text:
nitatem factus est obediens, secundum divinitatem subesse non potuit in qua aequalis fuit. Alia Scriptura dicit: Didicit ex his quae passus est, obedientiam . Didicit quod nescivit. Quid nescivit? Obedientiam. Subesse nescivit; didicit quod nescivit, quia id quod in excellentiam Deitatis expertus non fuit, per inferiorem naturam in usum assumpsit. Factus est obediens. Ex quo factus est homo, factus est obediens. Ex quo homo esse coepit, subjectus esse coepit. In quantum homo dignitate, in quantum bonus voluntate. Hic est
Abbreviated transcription (Latin):
aĩa rõnali e quibus mñ ẽ ut ͣ uidelic eqͣlem cũ
ditate scĩam habuit. de qua qͦne in alio opuiscło
qd̃ de aĩa xp̃i inticulatũ est ꝓlixuis disputaui
hic uͦ hoc solũ ꝯmemorare sufficit qd ead̾ aĩa sicut¬
plenã ⁊ ꝑfectam dei sapiãm mnitam habuit ita
plene ⁊ ꝑfecte ex ip̃a ⁊ ꝑ ip̃am sapĩam sapiẽs fuit
uec tam̃ ip̃i sapĩe nat᷑a equalis fuit. qr longe
huãitas accepit ꝑ gr̃am totũ qd̾ d̾mitas habint
ꝑ naturam. ita ut sedm̃ illã in effabłem tinionẽ
⁊ d̾i esset in huãitate sua totũ qd̾ huãitatis erat
et hois esset in d̾iitate saa totũ qd d̾initatis
cepcõne sua ex ineffabili uinone d̾untatis ple¬
nam ⁊ ꝑfectam sapĩam et potñciam ⁊ iltut em
⁊ boĩtatem accepisse edimꝰ. et ipãm sicͥ ĩ unio¬
ne d̾itatis inseꝑabłr̾ sic in ip̃a que ex umone¬

Expanded text:
anima rationali, e quibus unum est utrum videlicet aequalem cum anima rationali, e quibus unum est utrum videlicet aequalem cum divinitate scientiam habuerit; de qua quaestione in alio opusculo, quod De anima Christi intitulatur, prolixius disputavi. Hic vero hoc solum commemorare sufficit, plenam et perfectam Dei sapientiam unitam habuit, ita plene et perfecte ex ipsa, et per ipsam sapientiam sapiens fuit: nec tamen ipsi sapientiae natura aequalis fuit. Quia longe humanitas accepit per gratiam totum, quod divinitas habuit per naturam: ita ut secundum illam ineffabilem unionem, et Dei esset in humanitate sua totum quod humanitatis erat, et hominis esset in divinitate sua totum quod divinitatis ceptione sua ex ineffabili unione divinitatis plenam, et perfectam sapientiam, et potentiam, et virtutem, et bonitatem accepisse credimus; et ipsam, sicut in unione divinitatis insepa
Abbreviated transcription (Latin):
.I. ãnos nõ credebant mlc̾omagis ꝗt amplius
erat nõ ꝯcedebant. qͥd gͦ  qnͣdo t̾ngĩta q̃nas
enã głista noĩabat nͨ nob̾ certũ decĩare uolu
amplis habuit in eo qd hoc habuit. qr̃ enã¬
glista ampliꝰ nõ dixit : sed nõ amplias ꝑabuit
ĩ eo qd hoc hu̾it. eͥngĩta aimoꝵ erat ihus. hõ
tͥugĩta ãnoꝵ erat qr ecas hoĩs. xxpͣͫ q̃noꝵ erat

Expanded text:
lius erat non concedebant. Quid ergo? Quando triginta annos evangelista nominabat, nihil nobis certum determinare voluiamplius habuit in eo quod hoc habuit, quare evangelista amplius non dixit? sed non amplius habuit in eo quod hoc habuit. Triginta annorum erat Jesus, homo triginta annorum erat, quia aetas h
Abbreviated transcription (Latin):
uerũ dicebant: panlo auce en ãglista dix̾ at
qr ip̃e ihũs incipiens erat qiͣ annoꝵ tͥngnita
p uca temꝑa ab illo flux̾ant usq ad hoc. ñdũ
ãnoꝵ illũ esse dicebat qr hoc erat et nõ nerũ
dicebant qui eñ ñdã .I. amos ħ ab̾ e dicebant

Expanded text:
ec dicebant? Paulo ante Evangelista dixerat quia ipse Jesus incipiens erat quasi annorum triginta . Pauca tempora ab illo fluxerant usque ad hoc. Nondum annorum illum esse dicebat; quia hoc erat, et non verum dicebant qui eum n
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ sic merint qi digaꝰ nõ fusset etiã si oꝑatus
tiõ fisset. pat̾ famlias laborat ĩ iuea sua et
postea cũ ad refectõnẽ uenit postulat cibũ. bñ
se mn̾isse dicit qd accepturꝰ ẽ. sed abt̃ m̾cẽtia¬
r ins me̾t᷑ alit̃ dñs. m̾cẽnaruis m̾et᷑ qr ei nõ de¬

Expanded text:
tamen sic meruit quasi dignus non fuisset, etiam si operatus non fuisset. Paterfamilias laborat in vinea sua, et post cum ad refectionem venit postulat cibum, bene se meruisse dicit quod accepturus est. Sed aliter mercenarius meretur, aliter dominus. Mercenarius me
Abbreviated transcription (Latin):
caro moriebat᷑. In eo antẽ qd̾ d̾iuitati ũgedꝰ
ĩ societace d̾inicatis plenũ ⁊ ꝑfcm̃ gandiũ semp
possedit. ubi enĩ ꝑfecte iñgebat᷑ plene ⁊ ꝑfer
b̾atificabat᷑. ubi autẽ ad tempꝰ minꝰ habuit y
pensacõne post ea suppletũ est in głificacõne. ii

Expanded text:
caro moriebatur. In eo autem quod divinitati jungebatur, in societate Deitatis plenum et perfectum gaudium semper possedit. Ubi enim perfecte jungebatur, plene et perfecte beatificabatur. Ubi autem ad tempus minus habuit ex dispensatione, poste
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ dispensacõnẽ salutis hñane scdm̃ meffabilem
ordmacõnẽ soam cõpleret. ꝗͣ ꝓpt̃ id qd̾ dicit
nõ ita accipit᷑ ᷑ ꝙr sem et ip̃o mebior ftãs sit sed
qr hoĩbns quã ipẽ ħ̾ebat s latebat sapĩam ⁊
ac magis aꝑuit. Ita apd̾ hoĩes ip̃e ꝓficiebat qñ
hoĩes ip̃i in enis cogͥcõne ꝓfecernt. apd̾ dm̃ ant̃

Expanded text:
, dispensationem salutis humanae secundum ineffabilem ordinationem suam compleret. Quapropter id quod dicit non ita accipitur quasi in semetipse melior factus, sed quia hominibus quam ipse habebat sed latebat sapientiamac magis aperuit. Ita apud homines ipse proficiebat, quando homines ipsi in ejus cognitione profecerunt. Ap
Abbreviated transcription (Latin):
tuimꝰ. nos uolumꝰ nõ possumꝰ ip̃e potuit sed no¬
g ꝓpm̃ ĩ passione aliqͥd ninisse asserit ĩ tit ead̾
passione bonũ aͦd ad ꝯmod̾ uł utilicatẽ uł głiã
suam eũ obtruisse contendat qd̃ iste habere
nõ potrasset si passus nõ fuisset: xpm̃ plane ĩ
netãitatẽ passionis deducit. ⁊ ꝑit̾ redep̃cõnis gͣ

Expanded text:
t, sed noum in passione aliquid meruisse asserit, ita ut eadem passione bonum aliquod ad commodum vel utilitatem vel gloriam suam eum obtinuisse contendat, quod juste habere non potuisset, si passus non fuisset, Christum plane in necessitatem passionis ducit, et pariter redemption
Abbreviated transcription (Latin):
apd̾ dnĩ nlłius uͥcutis ant p̾cii fuisse dice̾ ma¬
ant᷑. Dñ cad̾e timent p̾cipitant se assentes ꝓ
illam nͨ hab̾e potnisset uec debuisset. Si enĩde
insticie eam nõ fecisse si antẽ dicimꝰ qr int
statĩ infu̾nt aliqͥd eũ pͥus nõ debitũ sibi eꝑand

Expanded text:
apud Deum nullius virtutis aut pretii fuisse dicere videantur, dum cadere timent, praecipitant se asserentes illam nec habere potuisset nec debuisset. Si enim dijustitiae eum non fecisse. Si autem dicimus quod meruit, statim inferunt aliquid eum prius non deb
Abbreviated transcription (Latin):
talitatis ꝑuenire nõ potnsset tͥ pͥus ꝑ ꝑassio¬
nem mendo mortẽ sastimisset. Non enĩ atten¬
dñt hiĩ qr qd deus homo mortalis fuit nõ ne¬
cessitatis erat sed nolãtatis. Nam si pͥmꝰ homo
sine morte ad ĩmortalicatẽ ꝑuenire potuisset
si se ab mobedĩe calpa custodire uoluisset qnͣto
magis ꝓpñs hõ qui nõ sobã sine peccato hõ uistꝰ
sed supͣ᷑ hoiẽm᷑ fuit carm sue quã ad ꝯsorcũ d̾ini¬

Expanded text:
is pervenire non potuisset, nisi prius per passionem merendo mortem sustinuisset. Non enim attendunt hi quia quod Deus homo mortalis fuit, non necessitatis erat; sed voluntatis. Nam si primus homo sine morte ad immortalitatem pervenire potuisset; si se ab inobedientiae culpa custodire voluisset, quanto magis Christus homo qui non solum sine peccato homo justus, sed supra hominem Deus fuit, car
Abbreviated transcription (Latin):
na que corrupte uulgo salma dic᷑ a stͣtͣa
sagoꝵ ñ cupat᷑. uñ ⁊ caballus saginariꝰ ⁊
mula saginaria dic᷑

Expanded text:
ma que corrupte vulgo salma dicitur, a stratu sagorum vocatur. Unde et caballus sagmarius et mula sagmaria.
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ si deest effectus suffiat affectasa est
fortaisis ꝓpt̃ hũc affectũ ostũdñdũ moyses
Se libꝰ seͥpto deleri pecũt. et paulꝰ ꝓ fracͥb.
hoieñi ꝑd̾e uellent sed qr dm̃ si fi̾ poss sũ¬
fid̾e nollent. affeccos enĩ loq̃bat᷑ ⁊ qiͣ de di¬
lectõne securas amato ⁊ amãci ĩ dulcedine
optabat: In eo autẽ qd. ꝑxim bonĩ dupidi¬
N primo bonũ amat honũ sañ amat ⁊ sibi
lians posfidet᷑. Sed dios. qd̾ maiꝰ bomĩ est
magis diligñdũ est. maiꝰ aute̾ bonũ ẽ du¬
os saloari ꝙͣ nnũ. qͣppt̃ si optio date fine
qo malim eg̃d ebigere debeo ut młti sal¬
nent᷑. ꝙ ego solus. Hic gͦ nõ aitendis qr
maiꝰ bonũ t est ut salmis fiam ego solas

Expanded text:
enim si deest effectus, sufficit affectus. Et fortassis propter hunc affectum ostendendum, Moyses de libro scripto deleri petiit, et Paulus pro fratribus hominem perdere vellent; sed quia Deum, si fieri posssidere vellent. Affectus enim loquebatur, et quasi de dilectione securus amato et amanti in dulcedine optabat. In eo autem quod proximi bonum amat et proximo bonum amat, bonum suum amat et sibi amlicius possidetur. Sed dicis: Quod majus bonum est, magis diligendum est; majus autem bonum est duos salvari quam unum: quapropter si optio data fuerit quod malim, ego eligere debeo ut multi salventur quam ego solus. Hic ergo non attendis quod majus bonum mihi est, ut salvus fiam ego solus et
Abbreviated transcription (Latin):
te scia. Qui hoc dicũt dcutẽ dileccõns cõ
intlłigãt. qͥd enĩ ipm̃ dilige̾ nͥ ipm̃ uelle
þab̾e : Nõ aliud ab ip̃o s ipm hoc ẽ gͣtis.
nõ amares si nõ desid̾ares. Sed aliud ẽ ꝓ
ipõ alind in ip̃o. si ꝓ ip̃o ad amas m̾cẽnarius¬
es. si in ipõ amas ⁊ ipm̃ amas filius es. goã

Expanded text:
te sua. Qui hoc dicunt virtutem dilectionis non te sua. Qui hoc dicunt virtutem dilectionis non intelligunt. Quid est enim diligere nisi ipsum velle habere? Non aliud ab inon amares si non desiderares. Sed aliud est pro ipso, aliud in ipso. Si pro ipso aliquid amas, mercenarius; si in ipso amas et ipsum amas, filius es; etiam
Abbreviated transcription (Latin):
ed forte mcẽnarnis
eris si diligis dm̃ ⁊ seruis ei ut p̾miũ
so illo accipias. Dicũt hoc stalti qͥaam ⁊ cam
stialti at se ip̃os nõ intsł̾gant. diligimꝰ dm̃
riĩ simꝰ. eciam ipm̃ nõ q̃rimiꝰ dabig si uo i.¬
lu̾it sed uos nõ q̃rimꝰ in cantũ etũ eecu nõ¬
timꝰ manus ab oĩ num̾e ut eciã ipm̃ nõ oñ¬
q̃ramꝰ quẽ diligimꝰ. pura etũ ⁊ gtãta  ꝑ
⁊ filiali dilectõne diligimꝰ. nͥ q̃rimꝰ. ip̃e co¬
gitet si quid dare nolu̾it. nos nͦ reqͥrimꝰ
q̃rimꝰ quẽ dibigimꝰ. andice hoiẽt sapientes
e dic̾e̾ daligimiꝰ ipm̃ s nõ caramꝰ de pp̃o. Exo
homo sic diligi nollem a nob̾. si me sic di¬
bge̾tis ut de me nõ cararetis ego de nr̃a
dileccõne nõ curarem uos uid̾itis si dignũ est
ut deo offeratis qd homo respueret ꝗͥ mͦ¬
diligimꝰ ut p̾mnũ ab eo accipiamꝰ  sion ẽ
hoc gͥt̃is amare neq amor iste filialis sed
m̾cẽnarii ⁊ serui qui p̾ciũ querit ꝓ seruta¬

Expanded text:
ed forte mercenarius eris si diligis Deum et servis ei, ut praemium ab illo accipias. Dicunt hoc stulti quidam, et tam stulti ut seipsos non intelligant. Diligimus Deum rii simus; etiam ipsum non quaerimus. Dabit si voluerit, sed nos non quaerimus. In tantum enim excutimus manus ab omni munere, ut etiam ipsum non quaeramus quem diligimus. Pura enim et gratuita et filiali dilectione diligimus, nihil quaerimus. Ipse cogitet si quid dare voluerit, nos nihil requirimus. entes. est dicere diligimus ipsum, sed non curamus de ipso. Ego homo sic diligi nollem a vobis. Si me sic diligeretis ut de me non curaretis, ego de vestra dilectione non curarem. Vos videritis si dignum est ut Deo offeratis, quod homo digne respueret. Quomodiligimus ut praemium ab eo accipiamus. Non est gratis hoc amare, neque amor iste filialis; sed mercenarii et servi, qui pretium quaerit pro servitu
Abbreviated transcription (Latin):
ligit distinxit scͥptura hũane menti sod̾¬
ea scdmã ea que ĩ hũanis diuisa abiqͦoẽs ĩue¬
se putaret. pͥm̃ gcͦ dixit ut dm̃ dilge̾t. ⁊ ĩ
eo ip̃o dixit ut sibi dilige̾t qr oñs qͥ bonũ
sũ diligit sibi diligit. qr uͦ nõ oĩs qͥ boñ
alt̾ius diligit illi diligit ciꝰ bomĩ diligͭ
post dileccõniẽ di statĩ sb̾m̃xit dilectoem̃ ꝓ¬
ximi. ut hoc hõ ꝓximo stio cuꝑet diligñdo
illũ qd sĩbi diligendo dm̃. Nemo gͥ existim

Expanded text:
humanae menti, secundum ea quae in humanis divisa, aliquoties invese putarent. Primum ergo dixit ut Deum diligeret, et in eo ipse dixit ut sibi diligeret, quia omnis qui bonum suum diligit, sibi diligit. Quia non omnis qui bonum alterius diligit, illi diligit cujus bonum diligit; post dilectionem Dei statim subjunxit dilectionem proximi, ut hoc homo proximo suo cuperet diligendo illum, quod sibi diligendo Deum. Quod m
Abbreviated transcription (Latin):
uere amat qr uerũ bonũ amat. ꝓpt̾ga
scͥptara nõ dixit tibi ut diligas ⁊e ipm̃ ne
et occasionẽ sumes a scͥptara ut solam
caarnẽ tnam foneres ⁊ dĩam tnã negli¬
D geres ꝓpt̃ hoc nõ dixit tͥ ut te ap̃n di¬
Q ligas ne forte inclħge̾s ubi magis dele¬
Egeres i hoc neglig̾es ubi ꝑicłosins depe¬
it rires. slon gͦ tͥ dixit ut te ip̃m dili¬
gas ntam̃ oĩo tãcint cũ dixit ut dm̃ tmũ
diligas ñ enũ diligis dm̃ cuñ diligis bonũ
t ur ⁊ melius bonũ ⁊ młioris bonũ. Et cũ di¬
ligis bontũ crm̃ diligis te ip̃ma¬

Expanded text:
vere amat, quia verum bonum amat. Propterea Scriptura non dixit tibi teipsum diligas, ne et occasionem sumeres a Scriptura ut solam carnem tuam foveres et animam tuam negligeres; propter hoc non dixit tibi ut teipsum diligas, ne hoc intelligeres, ubi magis diligeres, et hoc negligeres, ubi periculosius deperires. Non ergo tibi dixit, ut teipsum diligas, nec tamen omnino tacuit, cum dixit ut Deum tuum diligas. Cum enim diligis Deum tuum, diligis bonum tuum, et melius bonum et melioris bonum. Et cum diligis bonum tuum diligis teip
Abbreviated transcription (Latin):
sus es qr tm̃ diligis ał si põ diligis. cõ
dilig̾e debes ꝓxim̃ tuũ qnͣt̃ te ip̃m. si gͦ cm̃
diligis unũ istũ qͣnt̃ te ipm ⁊ rursũ duos illos
plus dibigis ꝙͣ unũ istũ plus utiq duos illos di
mabit eiꝰmõi dilectõniẽ hũisse moysem qui
ir ascenti deo ꝓ salute ꝑxiõꝵ se opponens ait.
Si nõ dimͣcis eis hauc noyam dele me de li¬
esse cupit a xp̃o ut illi salm fiant in xp̃o. Et
fortasse hoc eciã as ad amorem dei ꝑtin̾e cre¬
dat ut eũ tm̃ dibgamꝰ ut głiam eius ĩ aliis
pocuis amplificari ꝙͣ ĩ noł coartari capiamus

Expanded text:
sus es quod tantum diligis, vel si non diligis tantum diligere debes proximum tuum, quantum teipsum. Si ergo tantum diligis unum istum quantum teipsum, et rursum duos illos plus diligis quam unum istum, plus utique duos illos dilmabit ejusmodi dilectionem habuisse Moysen, qui irascenti Deo pro salute proximorum se opponens, ait: Si non dimittis eis hanc noxam, dele me de liesse cupit a Christo , ut illi salvi fiant in Christo. Et fortasse etiam hoc aliquis ad amorem Dei pertinere credat, ut eum tantum diligamus, ut gloriam ejus in aliis potius amplificari quam in nobis coarctari cupiamus.
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃o illa ⁊ dilige ipm̃a ꝓpt̃ illa. si antẽ na¬
cuũ ĩ nem̾s bonis sins dole qr receptaclm̃
in ane ides ⁊ opta ut nemant ad eum
Iintͤat in eũ bona sua ut fiat ip̃e bomis
qr ex boĩtate bonus est. uł si bonꝰ nõ est
ut sit. qͥ bonus esse p᷑. Qͥ enĩ iam ẽẽ non
possũt boni diligendi uõ sũt nec ꝓximi
sũt sed aliem ⁊ remoti ⁊ exͣnei. sle des
in qͥt alienis honorem tuũ ⁊ ãnos tuos
deli ne forte ĩpleant᷑ exnei uiribꝰ ttus
⁊ labores tui sint in domo alieua. Isti gͦ¬
sũc alieni ⁊ gẽnei nimis remoti ⁊ longe
mones scil ⁊ hoĩes maligni cũ demõibus
dap̃nati. qͥ idcͥto a nob̾ ampliꝰ diligñdi nõ
sũt qr ab illo bono qͦ diligit᷑ oĩs qͥ bñ diligͣ

Expanded text:
ipso illa et dilige ipsum propter illa. Si autem vaipso illa et dilige ipsum propter illa. Si autem vacuum inveneris bonis suis, dole quia receptaculum inane vides, et opta ut veniant ad eum, et intrent in eum bona sua, ut fiat ipse bonus, quia ex bonitate bonus est, vel si bonus non est, ut sit qui bonus esse potest. Qui enim jam esse non possunt boni, diligendi non sunt, quia nec proximi sunt, sed alieni et remoti et extranei. « Ne des, inquit, alienis honorem tuum, et annos tuos crudeli, ne forte impleantur extranei viribus tuis et labores tui sint in domo aliesunt alieni et extranei nimis remoti et longemones scilicet et homines maligni cum daemonibus damnati. Quid idcirco a nobis amplius diligendi non sunt; quia ab illo b
Abbreviated transcription (Latin):
dibigis qr̃ dno sũt p̾cepta karitatis : Si enĩ
ntͦbiq d̾s diligit᷑ ĩ utͦq nñ implet᷑ ñ opas
fa̾at p̾ceptũ gemĩari de oꝑe nno. suffec̾at
si dixisset dilige dnm̃ dm̃ tañ. In hoc eaĩ cocũ
ẽ . qͥ enĩ dm̃ uere diligit ubiq dilg᷑. si x̾e
intꝰ⁊ foris. farsũ ⁊ deorsã longe ⁊ ape. si
mel dulce est dulcis ẽ ⁊ famis. si mel diligiᷤ
diligis ⁊ fanũ receptacłm mellis. sed cã mel
dibgit᷑ id̾o diligit᷑ qr dulcedo ip̃m ẽ. cũ uͦ fa¬
uus dilgit᷑ id̾o diligit᷑ ꝑ dłcedo ĩ ip̃o ẽ. mel
ꝓpt̃ se ipm̃ dilgit᷑. fauus autẽ ꝓpc̃ mel dili¬
dit᷑ et si forte ind̾is fanũ nõ hñtẽ mel
uides receptacula ubi mel esse debu̾at ⁊ doles
uacud esse. et nõ placet tͥ qr arida sũt et
cpis mel illic esse qd̾ diligis ⁊ si neu̾t ãpliꝰ
q receptaclm̃ ẽ dulcedinis ⁊ boĩtatis ⁊ ui¬
tatis. et si in eo ĩnem̾s qd̾ hab̾e debet dui¬
cedinẽ ⁊ boĩcatem ⁊ m̾tatem dilige in

Expanded text:
i enim utrobique Deus diligitur, in utroque unum impletur, nec opus fuerat praeceptum geminari de opere uno. Suffecerat si dixisset: Dilige Dominum Deum tuum . In hoc enim totum est. Qui enim vere Deum diligit, ubique diligit. Si vere intus et foris, et sursum et deorsum, longe et prope. Si mel dulce est, dulcis est et favus. Si mel diligis, diligis et favum receptaculum mellis. Sed cum mel diligitur, ideo diligitur quia dulce ipsum est. Cum vero favus diligitur, ideo diligitur, quia dulcedo in propter seipsum diligitur. Favus autem propter mel diligitur; et si forte videris favum non habentem mel, vides receptacula ubi mel esse debuerat, et dotes vacua esse; et non placet tibi, quia arida sunt, et cupis mel illic esse quod diligis; et si venerit, amplius quia receptaculum est dulcedinis, bonitatis et veritatis; et si in eo inveneris quod habere debet dulcedinem et bonitatem et veritatem, dilige in
Abbreviated transcription (Latin):
demõ st̃bo. ascende gͦ dñ pores mͦ tempꝰ ẽ
c̾scendi ⁊ ꝓficiendi pꝰea cũ ꝯsũmabũc᷑ om̃a
stabis in eo ad qd ꝑuen̾is. ⁊ erit hoc sãmũ
taũ ⁊̃ illo supͣ qd̾ nõ tͣnsies amplius s sũmũ
illiuis nõ erit in quo ꝓpt̾ea si stas qi nõ ĩue¬
mas ampliꝰ q̃ eͥstas. Pdcto ascende dũ poces qͣrũ
pot es ñqͣm nimis potes ubi ñqͣm cotũ poces
da aĩa tua ⁊ et cota reate tua ut ex illo totã
taũ ĩpleat᷑ eciã si a tuo totũ illius nõ capiate
totũ replet in te. ⁊ siꝑhũdat inse. si das
Nõ deficit oleñ sufficit. cor tuũ nas estiamor
d̾e nõ cessat. et postea cũ tu amplꝰ uas non
habes alle adhic ampbus alm̃ habet⁊ ꝓpt̾ea
noli ꝑcere illi cape qͣutũ potes diliite qut¬

Expanded text:
demonstro . Ascende ergo dum potes. Modo tempus est crescendi et perficiendi. Postea cum consummabuntur omnia, stabis in eo ad quod perveneris, et erit hoc summum tuum in illo supra quod non transies amplius. Sed summum illius non erit in quo propterea consistas quasi non invenias amplius quo crescas. Idcirco ascende dum potes quantum potest, nunquam nimis potes ubi nunquam potes ta anima tua, et ex tota mente tua, ut ex illo totum tuum impleatur, etiamsi a tuo totum illius non capiatur. Totum replet in te, et superabundat in se. Si vas non deficit, oleum sufficit. Cor tuum vas est, amor ndere non cessat, et postea cum tu amplius vas non habes, ille adhuc amplius oleum habet. Propterea noli parcere illi, cape quantum potes, dilige qu
Abbreviated transcription (Latin):
amas: Capio inqͥs bonũ illi. qd̾ homĩ illi capire
poces qui extͣ illũ bonũ ĩueuire nõ potes::
Deus sũmã bonũ est ⁊ in ipõ om̃e botiũ ẽ. et
totũ possidet : bono bonũ optas iustiae secsũ
cua pietate moi̾s mise̾re pocias caĩ. ille satis
þabet. Ta illũ qui optimiꝰ est młiorẽ face̾ ius:
sũ gͦ dm̃ diligis tibi diligis ⁊ bonuĩ caũ est qd
diligis ⁊ ad bonũ cnũ diligis qr bonũ tañ ip̃e
ẽ quẽ diligis. Cũ diligis insticiam cui diligis:

Expanded text:
amas? Cupio, inquis, bonum illi. Quod bonum illi cupere potes, qui extra illum bonum invenire non potes? Deus summum bonum est, et in ipso omne bonum est, et totum possidet? Bono bonum optas, justitiae cua pietate moveris. Miserere potius tui. Ille satis habet. Tu illum qui optimus est meliorem facere vis? Cum ergo Deum diligis tibi diligis, et bonum tuum est quod diligis, et ad bonum tuum diligis, quia bonum tuum ipse est quem diligis. Cum dilig
Abbreviated transcription (Latin):
deũ si tantũ dibge̾t eñ qͣntũ se ipm̃. ꝓpt̃¬
ed nõ illi dicit᷑ ut illĩm tantũ diligat
sed ut ĩ eo in quo se diligit illũ diligat.
qd̵̃ sibi cupit illi cupiat. hoc euĩ ẽ dilig̾e
siaut se. caꝑe illi ⁊ optare qd sibi optat
⁊ capit bonũ. pͥm̃ qͥd̾ sibi deinde illi. nõ
enĩ amat illũ sicut se nͥ pͥus amet se.
ec ĩ corꝑalibꝰ qͥd̾ bonis q̃ ĩ tm̃ aliqñ coar¬
tant᷑ ut qd ab uno solo possid et᷑ ad alt̾

Expanded text:
Deum, si eum tantum diligeret quantum seipsum. Propterea non illi dicitur ut illum tantum diligat, sed ut in eo in quo se diligit, illum diligat; et quod sibi cupit, illi cupiat. Hoc est enim diligere sicut seipsum, cupere illi et optare quod sibi optat, et cupit bonum, primum quidem sibi, deinde illi. Non enim amat illum sicut se, nisi prius amet se. Et in corporalibus quidem bonis quae in tantum aliquando coarctant
Abbreviated transcription (Latin):
tere ⁊ desid̾are facit p̾sidiũ. Cõn̾cit gͦ
cor ad dñ ut qͦdam mͦ de ip̃o fugiat ad
ipm̃n. hoc ẽ dñ cauet hab̾e iratũ studeat
hab̾e ꝓpiciũ. hñc seqͦ timor filialis qui
ex succedũte karitate nascit᷑ ut ipm̃
tim̾e nͥ aluid sit ꝙͣ degustatã ĩ karitate
bonũ iam nolle am̃tere. Et hic qͥd̾ timor
aliqͥd pene adm̃ctũ habet dũ ĩ ĩcerto am¬

Expanded text:
tere et desiderare facit praesidium. Convertit igitur cor ad Deum, ut quodammodo de ipso fugiat ad ipsum; hoc est, dum cavet habere iratum, studeat habere propitium. Hunc sequitur timor filialis qui ex succedente charitate nascitur, ut ipsum timere nihil aliud sit quam degustatum in charitate bonum jam nolle amittere. Et hic quidem timor aliquid poenae adjunctum habet dum in incerto am
Abbreviated transcription (Latin):
ligñdo illi banũ qd diligis tͥ. hoc ẽ enĩ illũ di¬
lig̾e boũ illi dilig̾e̾. slã bomĩ illuis dibgere
posses ecã si illi nõ diligeres. posses enĩtͥ di¬
bg̾e̾ dut alti̾ cuiłib ⁊ nõ illi. et ita illum
nõ dibg̾e ꝙͣms bonũ illius diliges qr illi
nõ dibg̾es. posses dilige̾ eqũ illus nesti¬

Expanded text:
est enim illum diligere, bonum illi diligere. Nam bonum illius diligere posses etiamsi illi non diligeres. Posses enim tibi diligere aut alteri cuilibet et non illi; et ita illum non diligeres, quamvis bonum diligeres, quia illi non diligeres. Posses diligere equum illius, vesti
Abbreviated transcription (Latin):
br̃s maadatis que sapͣ distĩcta sũt m dilectõe
dus prame int lligendũ sit̃ : Anc idem cũ ilis. qͥd
e dute dĩam diigã ñ bonũ eius amare. Sicͤ
enĩ cdsnera stiam amare dicit᷑ ꝗ bonũ illuis do¬
amaar ⁊ enmiodũ appetit ⁊ odisse qui eu qͦ adũ
ponã alius coopant᷑ ⁊ salati ꝓficĩt. qͥ dutẽ aue
amor ⁊ ta iłlam led̾e ⁊ afflig̾e non cessas et
amare te dicis: si amas illam ama bonũ ilius
Sramas ilam bñ fac illi si potes. opta si nor
potess hos est amare bñfade̾ ⁊ bonũ nelle
Qou ꝑseqͣ oditt qui fouet dibgit. Si me dilio
eis pfeme dilige. anoqu si amiços ꝑseq̃ris t¬
nsico foes malo hostem hab̾e ꝙͣ famlidr¬

Expanded text:
t in dilectione Dei et proximi intelligendum sit, aut idem cum illis. Quid est autem animam diligere, nisi bonum ejus amare; sicut enim carnem suam amare dicitur qui bonum illius amat et commodum appetit; et odisse qui ea quae bonum illius cooperantur et saluti proficiunt. Qui autem quae amor? Tu illam laedere et affligere non cessas, et amare te dicis. Si amas illam, ama bonum illius, Si amas illam benefac illi si potes, opta si non potes. Hoc est amare benefacere et bonum velle. Qui persequitur odit, qui fovet diligit. Si me diligere vis, sic me dilige; alioquin si amicos persequeris, inimicos foves, malo te hostem habere quam famil
Abbreviated transcription (Latin):
riat eneat ᷑ qͣncã illuĩaris tm̃ asficaris ut
totũ dũce sit qͥdqͥd de illo ĩ cogncõnẽ et
menoriam uecit Si recte tocũ ꝓbas cur
mo tocũ diligatͦ qͣnt̃ gͦ ĩnotescere digna¬
tur nob̃ totũ diligat᷑ a nobis. Adtũ qd cape
possinꝰ diligamiꝰ ⁊ qͣucũ possumiꝰ e. s. de m̃ła¬

Expanded text:
ria teneatur. Quantum illuminaris, tantum afficiaris, ut totum dulce sit quidquid de illo in cognitionem et memoriam venit. Si recte totum probatur, cur non totum diligatur. Quantum ergo innotescere dignatur nobis tantum diligatur a nobis. Totum quod capere possimus diligamus, et quantum possumus. De m
Abbreviated transcription (Latin):
tuũ ⁊ nõ ille sit bonũ taũ. Itaq amas illũ ad
bonũ taũ ut ip̃e qm̃ amas sit bonũ taũ. Si
enĩ illũ amare nis ad bonũ suñ qͥd illi boni
dare potes qd̾ ta habeas ⁊ ip̃e nõ habeat qͥ
totũ qd̾ habes ab ipo habes ÷ oblitꝰ ẽs uli di¬
cere d̾s meus estu qm̃ bonoꝵ meoꝵ nõ eges.
qͥd gͦ illi dabis qui totã habet qd̾ tu habes
plus habet ꝙͣ tn h abes: ta pauꝑ es ille diues
In hoc m̃do pauꝑes dant diutibus ⁊ qͥ plus ha
Dens tiuis alias duncias possidet. qd tu minꝰ ha¬
bes ille plus habet et qd̾ ad habes ille tocũ ha¬
bet. qͦ mͦ gͦ illũ dmas : qͥd illi dabis: Sed dicis
ꝙͣnis dare nõ possũ tamẽ opcare possũ. Caipio
nt illi bonũ eueniat. possibłitas qͥd med pua
⁊ exiguad ͤ ad illũ affetas aucẽ ⁊ amor diues ĩ
illũ qd face̾ nõ possã uelle gõ possũ. facerẽ

Expanded text:
t non ille sit bonum tuum. Itaque amas illum ad bonum tuum, ut ipse quem amas sit bonum tuum. Si enim illum amare vis ad bonum suum, quid illi boni dare potes quod tu habeas et ipse non habeat, qui totum quod habes ab ipso habes? Oblitus es illi dicere: Deus meus es tu, quoniam bonorum meorum non eges . Quid ergo illi dabis qui totum habet quod tu habes, et plus habet quam tu habes? Tu pauper es, ille dives est. In hoc mundo pauperes dant diviDeus tuus alias divitias possidet. Quod tu minus habes ille plus habet, et quod aliquid habes ille totum habet. Quomodo ergo illum amas? Quid illi dabis? Sed dicis: Quamvis dare non possum, tamen optare possum. Cupio ut illi bonum eveniat. Possibilitas quidem mea parva et exigua est ad illum, affectus autem et amor dives in illum. Quod facere non possum, vel
Abbreviated transcription (Latin):
mines qͥ uł ꝑ boĩcatẽ nõ recesserũt uł ꝑ
arbitͥii lib̾tacem redire possũt̃. Nõ euĩ oĩo
longe sunt qͥ ⁊ si abierunt adhuc redire
possũt. Isti sũc ꝓxum quos dilig̾e̾ debemꝰ
uł in d̾o si nõ recesserũt uł ꝓpt̃ dm̃ si re¬
dire possãt. quos qñ diligimꝰ uł ĩ eis dm̃
diligimꝰ si boni sũt uł eis dm̃ diligimꝰ ⁊ op¬
tamꝰ cũ qd̃ nõ sant boni esse possũc ꝓpt̃¬

Expanded text:
itatem non recesserunt, vel per arbitrii libertatem redire possunt. Non enim omnino longe sunt; qui etsi abierunt, adhuc redire possunt. Isti sunt proximi, quos diligere debemus, vel in Deo si non recesserunt, vel propter Deum si redire possunt. Quos quando diligimus, vel in eis Deum diligimus quia boni sunt, vel in eis Deum diligimus et optamus cum q
Abbreviated transcription (Latin):
ritate offendit. alt̾ q timide negat qd¬
ẽ alt̾ qr ꝑu̾se simłat qd̾ nõ est. Inicialis
uͦ timor qr eam qͣm d̾s ꝯminat᷑ penã dedi¬
nare satagit neqͣꝙͣ sibi suffic̾e indet ut
ab illicita se oꝑacõne ꝯtineat qr ei q̃ cor
intnet᷑ nõ ẽ satis ad ꝓbacõnẽ si ĩnocens

Expanded text:
ritate offendit: alter, quia timide negat, qer quia perverse simulat quod non est. Initialis vero timor quia eam quam Deus comminatur poenam declinare satagit, nequaquam sibi sufficere videt, ut ab illicita se operatione contineat, quia ei qui cor intuetur non est satis ad probationem si innocens
Abbreviated transcription (Latin):
gnic. seruilem. m̃datiũ. inicialẽ fili¬
m. seruilis timor ẽ ꝓ eincanda pena ab¬
stinere a malo reçenta uolũtate mala
mãdamas timor t̃ ꝓ entanda pena absti¬
nere a bono recenta nolũtate bona. Ini¬
oalis timor ẽ ꝑ enicanda pena cũ ꝑu̾so oꝑe
etiam pͣnas cogitacõnes resecare. filialis
timor ẽ bono firmt̃ adħere qr illd̾ amt̾e
nolis. Ex hũs qͣtuor timorib duo mali st̃
⁊ flialis sermlis tunor petiã q̃ ab hoĩbꝰ ĩl¬

Expanded text:
nit: servilem, mundanum, initialem, fiilialem. Servilis timor est pro evitanda poena abstinere a malo, retenta voluntate mala. Mundanus timor est pro evitanda poena abstinere a bono, retenta voluntate bona. Initialis timor est pro evitanda poena, cum perverso opere etiam pravas cogitationes resecare. Filialis timor est bono firmiter adhaerere, quia illud amittere nolis. Ex his quatuor timoribus duo mali sunt, id et filialis. Servilis timor poenam,
Abbreviated transcription (Latin):
que ĩ mortalis ẽ. et sic dicũt᷑ ab athanates qd̃ est
ĩmortale. ab a qđ̃ ẽ sine ⁊ thanatos qd ẽ mtorta¬
le unde athanasia .i. ĩ mortalitas

Expanded text:
que immortalis est, sic dicte ab athanatos, quod est immortale, ab a quod est sine et thanatos quod est mortale, unde athanasia immortalitas
Abbreviated transcription (Latin):
usa ut denso sas. ⁊ deuseo. ses. stͥdeo stdes
⁊ stͥdo dis. ferueo fernes ⁊ feruo ferins
ceo cies ⁊ cio cis. dureo dures ⁊ duro duras¬
todes umearũ ad tegunẽ sui .q. tegu¬
ruĩ. siue. ꝓpt̾ radios ardorem solis ⁊ radi
abigant. hanc rustici cãpanã uocant qi¬

Expanded text:
usu, ut denso densas et denseo denses; strideo strides et strido stridis; ferueo ferues et feruo feruis; cieo cies, cio cis; dureo dures, unde durestodes vinearum ad tegimen sui, quasi tegurium, sive propter ardorem solis et radioabigant, Hanc rustici capannam vocant, q
Abbreviated transcription (Latin):
uocant᷑ qr conche fũt crura hñtes ũmica
ostͤis ałia. eoꝵ enĩ carmbꝰ uinũt miro ĩge¬
nio. nã qr ualidã testã aꝑire nõ possant
explorant qnͣdo ostrea clanst᷑ testarũ a pubt¬
et tñc canc̾ latent̾ lapillũ inicit atq pedi¬
ta ꝯclusione estͤe carnes corradit. ostat

Expanded text:
cantur, quia conchae sunt crura habentes, inimica ostreis animalia; eorum enim carnibus vivunt miro ingenio. Nam quia valida testa ejus aperiri non potest, explorat quando ostrea claustra testarum aperiat; tunc cancer latenter lapillum injicit, atque impedita conclusione ostreae carnes er
Abbreviated transcription (Latin):
cõchule. Concharũ młta sũt gña int̾ quas
⁊ margaritife̾ que ⁊ coclee dicũt᷑ ĩ qͣrñ car¬
ne p̾cõsus calculus solidat ᷑. De qͥbas tͣdñt hii
qͥ de aĩanciũ scͥpsere nat᷑is qd noctarno tẽꝑe
lutora appetũt ⁊ celesti rore margaritã ꝯci¬

Expanded text:
conchulae. Concharum multa genera sunt, inter quas et margaritiferae quae cochleae dicuntur, in quarum carne pretiosus calculus solidatur. De quibus tradunt hi, qui animantium scripsere naturis, eo quod nocturno tempore littora appetunt, et ex coelesti rore margaretum conci
Abbreviated transcription (Latin):
quẽpiam ed̾e licebat. qͣrto uͦ anno uĩdemiabaᷤ
dñõ. oem̃ enĩ frnctã huiꝰ ãni defe̾bat hõ ad ii¬
bem scãm cũ scd̾a decima aliarũ frugũ nͭ epu
dñs uiniee ⁊ inidennabat sibi. sexto anno ⁊
⁊ pomeria. et tanꝙͣ de ꝓpͥus saciari s extra

Expanded text:
at. Quarto anno vindemiabatur Domino. Omnem enim fructum ejus anni deferebat homo ad urbem sanctam, cum secunda decima aliarum frugum, ut epudominus vineae, et vindemiabat sibi. Sexto anno, et et pomeria, et tanquam de propriis satiari, sed extra
Abbreviated transcription (Latin):
nales ep̃i ꝓcaldubio met᷑politams ince fãgũ¬
tur: qui indel electũ antisticem ad apłici aul¬
mimis apicem ꝓuehunt. facta autẽ eleciõne
si forte castis ał molẽcia aliqua obstit̾it ac i
papa anctͣitem obtie debet regendi sc̃m
romanã eccłiam ⁊ disponẽdi facaltates ilłins

Expanded text:
dubio metropolitani vice funguntur, qui videlicet electum antistitem ad apostolici culminis apicem provehunt. Facta autem electione si forte casus vel violentia aliqua obstiterit, ut papa, auctoritatem obtinere debet regendi sanctam Romanam Ecclesiam et disponendi facultates illius