comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
riuata st̾ ꝓducunt. a. per obliquos. ut
lupanar. lupanaris. Reliqͣ corripiunt ut
er desinentia sunt añcẽdentib. ł q̃ agͤcis
ueni entia mutant. ros. ĩ er. et er. ĩ.ri.
nuitantia. faciunt genitiuũ. ut auster
stri. agros. ager. agri. pret̾ possessiua qͦ¬
ꝵ feminura ĩ is. faciunt. ut paluster.
ri. mutant. ut ater. atra. atri. Niger
nigri. ingra. Sic faber. bri. liber. bri. co¬
luber. bri. aper. apri. culter.tri. cancer
accipiunt .i. in genitiuo crescente. ut
ber pro ingenio. liberi. adulter. teri.
q̃ est in hybernia. hiber .ris. pro illa
q̃ est ultra armeniam. alter uͦ ⁊ uter ꝯ cõpo
U alterius. mag̃ corripit penultimã. quia
duab sillab̾ uincit. ꝓp̾a uͦ appellatiuis simi
uͦ oriia tercie declinat̾onis sunt. ⁊ is sũp¬
ter. teris. panter.ris. iupiter.nis. ad aliud
transit iouis. inuenit᷑ tñ iupiteris. ⁊ iu¬
ter. ⁊ mulciber. En.ir. desinentia. ac¬
bilia sunt.n.or. sumunt.is. ĩ genĩtiuo

Expanded text:
riuatiua sunt, producunt a per obliquos, ut "lupanar, lupanaris"; reliqua corripiunt, uter desinentia st antecedentibus uel que, a Grecis uenientia, mutant ros in er, er in ri mutantia faciunt genitiuum, ut "Auster, Austri", "agros, ager, agri", preter possessiua, quorum feminina in is faciunt, ut "paluster, ri mutant, ut "ater, atri, atra", "niger, nigri, nigra"; sic "faber, fabri", "liber, libri", "coluber, colubri", "aper, apri", "culter, cultri", "cancer, accipiunt i in genitiuo crescente, ut ber" pro "ingenuo" "liberi", "adulter, adulteri", que est in Hiberia, "Hiber, Hiberis" pro illa que est ultra Armeniam. 62 "Alter" uero et uero "alterius" magis corripit penultimam, quia duabus sillabis uincit. 64 Propria uero appellatiuis similuero omnia tercie sunt declinationis et is sumpter, crateris", "panter, panteris"; "Iupiter" ad aliud transit "Iouis" inuenitur tamen "Iupiteris" et" Iuter" et "Mulciber". 67 In ir desinentia acbilia sunt. 68 In or sumunt is in genitiuo,
Abbreviated transcription (Latin):
nos. nis. euan uͦ euantis .t. sampsit. Et sci¬
endũ ꝙ ĩ. in. desinentia. ⁊̃ in .is. ꝓductam sini¬
usin. eusis. In on qͦ gͤcoꝵ seruant re¬
głam penultima scd̾m eos cõr. ł ꝓd̾. uͭ sy¬
regłam latinam. ĩ .o. t̾minantiũ decli¬
ł grece declinant᷑. ut pelion. ł nuitant
on. ĩ un. ⁊ sunt scd̾e declinat̾onis. peliũ

Expanded text:
nis". 49 "Euan" uero "Euantis" t assumpsit. 50 Et sciendum quod in in desinentia etiam in is productam finiusin, Eleusis". 51 In on quoque Grecorum seruant regulam, penultima secundum eos correpta uregulam Latinam in o terminantium decliuel Grece declinantur, ut "Pelion", uel mutant on in um et sunt secunde declinationis, P
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ħ auriga .ae. Excipiunt᷑ octo feminina
res etiam ĩ .e. faciũt feminina genitiuas
tulerunt. ut ħ scema. te. Quidam eciã se¬
feminina scd̃m grecos iñ as. faciunt geniti¬
esce. Q̾dam similit̾ more greco. ut iudas. iuda
antas. auta. Q̾dam eciam in oy marsia mar¬
sioy. Nam nomina litt̾aꝵ indeclinabili a

Expanded text:
 aurigae". 26 Excipiuntur VIII feminina, res etiam in e faciunt feminina genitiuos.rotulerunt, ut "hec scema, sceme", quidam etiam sefeminina secundum Grecos in as faciunt geniti"esce"; quedam in a similiter more Greco, ut "Iudas, Iuda", "Antes, Anta"; quedam etiam in oy, "Marsya, Marsyoy". 31 Nam nomina litterarum indeclinabilia
Abbreviated transcription (Latin):
ber t̃ uł salubris salubritas facit. Sic cele¬
ber bris. celelritas. Excipuntur qͦ uetus
ut maior maiestas. honor honestas. Sunt alia
denominatiua plurũq similia a ceteris p̾mi¬
tiuoꝵ. ⁊ ꝯmiña. ut pͥmas. optimas rauennas
q̃ sdeo in fine circumflect unt᷑ ꝙ ꝑ sincopã
antiqͦs inueniuntur. hͥ ⁊̃ ħ optimatis. pͥmatis
arpinatis. et neut̾ in .e. Quecũq gͥ sincopã
patunt᷑ eiuid̃ accentũ seruant in ultima ꝙ̃
habuert̃ ĩ penultima .i. circũ flexũ . i. fumat ꝓ.
ca ĩueniunt᷑ denoi̾atiua. equiis. eques. pes.
a nõib p̾me declinat̾onis assuunt noĩati¬
uo. lis. ł le. et ꝓdncunt .a. ut curia .lis. uia¬
ri liberał. fati fatalis. capitis capitał. uͥginis¬
lis. excipit cereał. Sin a quarta ueniant. ab¬
denominatiua. q̃ extͤmam .i. genitiui. in .e.
ꝓd̾. mutantia assup̃serunt. lis. ut sidꝰ. fidi
¶ N. ilis. denõiatiua. ł in. ile. neut᷑. aqͣlibet
ꝑte .i. longam bñt. ut scrurra. scurrił.

Expanded text:
el "salubris", "salubritas" facit; sic "celeber, celebris" "celebritas". 49 Excipitur quoque "uetus, ut "maior, maiestas", "honor, honestas". 51 Sunt alia denominatiua plerumque similia accusatiuis primitiuorum et communia, ut "primas", "optimas", "Rauennas", que ideo in fine circumflectuntur, quia per sincopam antiquos inueniuntur, "hic" et "hec optimatis", "primatis", "Arpinatis", et neutra in e. 52 Quecumque igitur sincopam patiuntur, eundem accentum seruant in ultima quem habuerunt in penultima, id est circumflexum, ut "fumat" pro ca inueniuntur denominatiua, "equus, eques", "pes, a nominibus prime declinationis, assumunt nominatiuo lis uel le et producunt a, ut "curia, curialisri, liberalis" excipitur "cereadenominatiua, que extremam i genitiui in e productam mutantia assumpserunt lis, ut "fidus, fidi, 60 In ilis denominatiua uel in ile neutra, a qualibet parte, i longam habent, ut "scurra, scurrilis
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ nouit̾ a latinis inuentꝰ uetustati antiqͦꝵ
ꝯcessit. Ablatiuus ł ꝯparatiuus dictꝰ. uͭ aufe¬
ꝯ sine ꝓposit̾osine ꝓfertur ut dignꝰ gła. ex¬
cepto ĩ ꝯꝑat̾onib. ut uiro fortior est iustior
est. Quod fieri inqͥt p̾positio enim addita uł
subtͣcta uim casus nõ mutat. uͭͨ nͥ uno casu
p̃positõ̾ib subiũgit ᷑. ut ex illo de illo. coram
illo. ⁊ cr̃ oꝑat᷑. ut fortior illo. ł sic sole asite¬
cẽdente. fit dies. ł sic pulcra forma mulieni.
q̃ una termin̾atone ꝓ otũ casii sunginitur.
uoce declinatꝰ Nam aptota ẽ ꝓpͥe nͨ uoce de
accusa accusatiuo reꝑuunt᷑. Declinabilia ͦ
uoce ⁊ sigͥficato̾e̾ mutant᷑. ut pes. pedis. dipto¬
ta sunt q̃ duos tñ diuersos casus hñt. ut uere
Ergo q̃dam desiciunt uocatiuis. ił iouis. q̃ dam
uicem. uice. tabi. tabo. Sponte. laterẽ. fas.

Expanded text:
uero nouiter a Latinis inuentus uetustati reliquorum concessit; ablatiuus uel comparatiuus dictus, ut "aufecum sine prepositione profertur, ut "dignus gloria", excepto in comparationibus, ut "uir uiro iustior est"; quod fieri nequit: prepositio enim addita uel subtracta uim casus non mutat, nec nisi uno casu prepositionibus subiungitur, ut "ex illo", "de illo", "coramo comparatur, ut "fortior illo", uel sic: "sole ascendente dies fit", uel sic: "pulchra forma mulier" id est que una terminatione pro omni casu funguntur, uoce declinantur. 18 Nam aptota sunt proprie accusatiuo reperiuntur. 19 Declinabilia uero uoce et significatione mutantur, ut "pes, pedis". 20 Diptota sunt que duos tantum diuersos casus habent, ut "ueru" Ergo quedam deficiunt uocatiuo, ut "Iouis", quedam "uicem, uice", "tabi, tabo", "sponte", "laterem", "fas",
Abbreviated transcription (Latin):
gil. le. li. Non tamen pauꝑ. deneger. u¬
puppi. ⁊ q̃ terminant nominatiuũ. ĩ
uis. guis. etif. ĩ nis. gnis. ⁊ fere omĩa in
is precedentib duab ꝯsonantib. ut auis.
ab. aue.ł aui. sic. nauis. uectis. ignis
neris licet sint similia his faciunt tñ
T̃ .e. ut uiuelale. rude. pro uirga. In ix.
uerbalia. uictrix. ultrix. tam in .i. ꝙͣ ũ e.
tertie declinat̾onis noĩa ĩ. e cor faciũt
ablatiuũ. ut patre.Si qͣ uͦ ĩ .i. ĩueniant᷑
actoritati aschat᷑. ut dassi uetꝰ ꝓ clarre:¬
tertie declinatonit qͥ mag̾ est datũuis grecꝰ
ꝓ ablatiuo. ut achate.aristotile. ⁊ uno la¬
tiuo fame qd̃ fuit quinte delinatonis au¬
tiq̃. ¶ Iominatuꝰ płalis sit a genitiuo sin¬
głari. is in es ꝓd̾. mutata ĩ mascłino. fe

Expanded text:
gili". 71 Non tamen "pauper","degener", "upupi", et que terminant nominatiuum in uis, guits, ctis, mnis, gnis et fere omnia in is precedentibus duabus consonantibus, ut "auis, ab aue" uel "aui"; sic "nauis", "uectis", "ignis", neris, licet sint similia his, faciunt tamen in e, ut "Iuuenale", "rude" pro "uirga". 74 In ix uerbalia, "uictrix", "ultrix", tam in i quam in e tercie declinationis nomina in e correptam faciunt ablatiuum, ut "patre"; si qua uero in i inueniantur, auctoritati ascribatur, ut "classi uectercie declinationis, qui magis est datiuus Grecus pro ablatiuo, ut "Achate", "Aristotile" et uno Latino "fame", quod fuit quinte declinationis antique. 77 Nominatiuus pluralis fit a genitiuo singulari, is in es productam mutata, in masculino,
Abbreviated transcription (Latin):
coactus. collatꝰ. Reliqͣ sunt ł simplicia. ut
dict̾onum ĩflexio. Nominatiuus tm̃ a¬
pellat᷑ casus ł ideo qr agn̾ali uoĩe ĩ sp̾ali ca¬
dat. licet rectus ł abusiue drͦ casus. qͥa ex ip̾o
nascunt᷑ omnes alii casus. ł qr cadens a sua
terminatone. ĩ alias facit obliquos. Noĩatiiuis
autem dicit᷑ qr per ip̾m sit nominatio. ut no¬
minet᷑ iste iohannes. unde uerb̃ iñtͣnsitiue
rali posit̾one. ⁊ ab eo fc̾a flexione obliqͥ nas

Expanded text:
"coactus", "collatus". 16 Reliqua sunt uel simplicia, ut "coactus", "collatus". 16 Reliqua sunt uel simplicia, ut dictionum inflexio. 2 Nominatiuus tamen appellatur casus uel ideo quia a generali nomine in specialia cadat, licet rectus; uel abusiue dicitur casus quod ex ipso nascuntur omnes alii casus; uel quod cadens a sua terminatione in alia facit obliquos. 3 Nominatiuus autem dicitur quia per ipsum fit nominatio, ut "nominetur iste Iohannes"; unde uerbis intransitiue rali positione et ab eo facta flexione obliqui nas
Abbreviated transcription (Latin):
accentꝰ dederis. ł ꝯiũctionem int̾posueris. ut
ppłsq romanꝰ. Et stiendũ est qd̃ si ex duob
obliquis ꝯponũt᷑ indeclinabilia st̾ ex utͣq ꝑte.
Si uͦ ex recto ⁊ obliquo. ł ꝯtra ex parte decli¬
natur tm̃ recto. Cum uͦ ex duob nominati¬
uis ꝯponit᷑ ex utͣq ꝑte declinat᷑. ut res pu¬
blica rei publice. ubi sicut greci dicunt nõ
coherent debeat inmobilis esse. S possumꝰ
dice̾ per singłos casus ea ꝯponi. Solũ autẽ¬
alterutrũ ex duob noĩatiuis ꝯpositũ non
ex utͣq parte est declinatum. alt̾utͥus. quia
om̾ia ĩ ius gi̾ni terminantia hc tͥũ gu̾ de
illa. illud. illiꝰ. NNon solũ autem nomina
s ⁊ om̃es ꝑtes orõnis hñt ꝯposita absq in¬
teriectõib q̃ sunt semꝑ simplices. ⁊ absq par¬
ticipiis nͥ solũmꝰ illa q̃ uerboꝵ sui temporis .i.
preteriti. s participioꝵ simplicioꝵ regłam¬
ñ seruant. ut ꝯtigi. ꝯtact᷑. a simplici. tactꝰ

Expanded text:
accentus dederis uel coniunctionem interposueris, ut "populusque Romanus". 12 Et sciendum quod si ex duobus obliquis componantur, indeclinabilia sunt ex utraque  tantum declinantur. 13 Cum uero ex duobus nominatiuis componitur, ex utraque parte declinatur, ut "res publica, rei publice", ubi, sicut Greci dicunt, non compago qua coherent debeat immobilis esse, sed possumus dicere per singulos casus ea componi qua"alteruter" ex duobus nominatiuis compositum, non tamen ex utraque parte est declinatum, "alterutrius", quia omnia in ius genitiuum terminantia hunc trium geilla, illud" "illius". 15 Non solum autem nomina, sed et omnes partes orationis habent composita, absque interiectionibus, que sunt semper simplices, et absque participiis, nisi solummodo illa que non uerborum sui temporis, id est preteriti, sed participiorum simplicium regulam seruant, ut "contigi, contactus" a simplici "tactus",
Abbreviated transcription (Latin):
peculi. tuguri ꝓ peculii tugurii. In er. uͦ
illa qͥ dem pares hñt que tam̃.e.abiect a
er. copulant ꝯ precedente ꝯsonante. ut
geo genitimis est.Datiuus uͦ ⁊ ablati¬
co datiuo utuntur. ut orphi .o. Accusatuiꝰ
auctores. ut tidi̾. ĩ neutͥs similis est nomi¬
natiuo accusatiuus. ut pelagꝰ. is ocati¬
uus similis est noĩatuo t̾minantiũ in
In.us. uͦ sint ꝓpͥa .i. ante us hũtia abiecta
us. faciunt genitiuũ. uͭ o uͥgili ponpei.
Dissillabum qd̾ ꝑ abscisionem . e. fem̃. ÷ pro uͥ¬
seruat᷑ in hiis. ut mercurii. Penultima .n.

Expanded text:
"peculli", "tugurii". 25 In er uero, illa quidem pares habent que, e abiecta, r copulant cum precedente consonante, ut geo" genitiuus est. 26 Datiuus uero et ablatico datiuo utuntur, ut "Orphi" pro "Orpheo". auctores, ut "Tydea". 30 In neutris similis est nominatiuo accusatiuus, ut "pelagus". 31 Vocatiuus similis est nominatiuo terminantium in uero si sint propria i ante us habentia, abiecta us faciunt uocatiuum, ut "o Virgili", "Pompei" dissillabum; quod per abscisionem e factum est, pro "Vseruatur, ut "Mercuri"; penu
Abbreviated transcription (Latin):
cret̾o qnͣtitatis in sigͥficat̾one. Est autẽ sm¬
głaris. ł płalis. singłaris finitꝰ. płalis infinit᷑.
ẽ. Cumi enim dico ħ certum est de uno dic̾e̾
Cũ uͦ homines ħ certum est deqͦt. Ad ꝙ decer¬
minand̾ certi inuenti st̾ mimeri. ut duotͤs.
centum. Singłaris gͥ abusiue dicit᷑ nnmerus
uͥ qr cet̾i ex eo ꝯponunt᷑. ⁊ in ip̃m soliuntur.
Numeros autem he hñt dictõnes q̃ ⁊ ꝑso¬
nas hẽit sinitas.ł infinitas. id̾ nomina u̾ba
participia ꝓnomina. unde si deficiat uerbũ
ꝑsona. deficit ⁊ inimero. qͣlia sunt infinita
inꝑsonalia. gerundia. ł supina. Sciendũ uͦ
q̃dam nomina semꝑ esse singłaria. ł natura
nsu. Natura ut ꝓpͥa. hector. sicilia. sol.
usu. q̃ sic utunt᷑  poete. ut sanguis. puluis.
q̃ tamen .iiiiͬ. modis transeunt in płia. e¬
uentu. ut duo catones. Opinĩone ut płes
sdles. Partipione ut iiͦ. gallie. Actoritate

Expanded text:
cretio quantitatis in significatione. 2 Est autem singularis et pluralis; singularis finitus, pluralis infinitus est; cum enim dico "homo", certum est de uno dicere; cum uero "homines", incertum est de quot; ad quod determinandum certi inuenti sunt numeri, ut "duo", "tres", "centum". 3 Singularis igitur abusiue dicitur numerus, nisi quia ceteri ex eo componuntur et in ipsum soluuntur. 4 Numeros autem he habent dictiones, que et personas habent finitas uel infinitas, id est nomina, uerba, participia, pronomina. 5 Vnde si deficiat uerbum persona, deficit et numero, qualia sunt infinita, impersonalia, gerundia, uel supina. 6 Sciendum uero quedam nomina semper esse singularia, uel natura, uel usu: natura, ut propria: "Hector", "Sicilia", "sol"; usu, quibus sic utuntur poete, ut "sanguis", "puluis". 7 Que tamen IV modis transeunt in pluralia: euentu, ut "duo Catones"; opinione, ut "plures soles"; particione, ut "due Gallie"; auctoritate,
Abbreviated transcription (Latin):
pͥamides. ⁊ unũ appellatiuũ ħ uerres. et
In. is adiectiua ł ad utrũq sexũ ꝑtinen¬
tia ꝯmumĩa sunt. ut dulcis bipennis. exa¬
⁊ si tam ad hoĩes quã ad alias res dici possũt
ante.is. hñtia. et q̃ t̾minant penultimã
ĩ unam ex liqͥdis. ⁊ q̃ crescunt ĩ genitiuo.
patͦnomica. ut eneis q̃ onu̾a st̾ femiuina.
nina st̾. ut auis. clasis. strigilis.uis. ⁊ excipi¬
t᷑ molaris ꝓ dente .ł lapide. qd̾ eciã adiectiuũ
coꝵ seruant gn̾a. ut ħ adois. symois. tibe¬
ris. ⁊ħ erinis. clamis. aspis. displois. pa¬
raxis. orexis. pixis. elis. aulis. n.is.u¬
t̾q sexuii ꝯuenientia ꝯmunia sunt. ut dul¬
ris. peluis. pellis. cuspis. cassil. lis. classis.

Expanded text:
"Priamides", et unum appellatiuum "hic uerres" et 66 In is adiectiua uel ad utrumque sexum pertinentia communia sunt, ut "dulcis", "bipennis", "exaet si tam ad homines quam ad alias res dici possunt,ante is habentia, et que terminant penultimam in unam ex liquidis, et que crescunt in genitiuo, patronomica ut "Eneis", que omnia sunt feminina. nina sunt, ut "auis", "classis", "strigilis", "uis". 70 Excipitur "molaris" pro dente uel lapide, quod etiam adiectiuum corum seruant regulam, ut "hic Adonis", "Simois", "Tiberis", et "hec Erinis", "clamis", "aspis", "diplois", "parapsis", "orexis", "pixis", "elis", "aulis". 72 In is utrique sexui conuenientia, communia sunt, ut "dulris", "peluis", "pellis", "cuspis", "cassis", "lis", "classis",
Abbreviated transcription (Latin):
res ꝑtinent mascłina. et q̃ ad feminas fentĩ.
st̾. ut hio rex. et hec pelex. Cetera feminina
st̾ ut pax carex. salix. nox. crus. Similit̾ uer¬
balia iñ trix. ut uictrix. quoꝵ tamen obliqͥ.
etram ꝯ neutͦ iungunt᷑. Excipiunt᷑ hñtia .e. am̃
.x. supͣ sillabam. ut ueͣter. senex. cimex. a¬
pex. culex q̃ sunt mascła. De quub tñ extͣ¬
gula ad huc excipiunt᷑ ħ grex. calix. uarix.
corter silex. Greta uͦ sine nota eadem ser
adiectiua om̾is sunt generis. ut ħͥ ⁊ħ ⁊ hoc.
neutris iungi possunt. ut singłi. et gentilra.
ut ħͥ ⁊ hec arabs. tiburꝰ. Alia uͦ sisunt mono¬
sillaba feminina st̾. it. ars. fors. gens. stips..
piunt᷑ mons. fons. pons. deus. mars. ultra silla¬
bam mascł st̾ ut qͣdrans. tͥens. dodrans. ufens.
aruns. manceps. calips. adeps. forceps. q̃ duo
feminina suit antiq̃. Excipiunit᷑ yemps cohors.
eus greca sunt. ut tydeus. Omnia nomina

Expanded text:
res pertinent, masculina, et que ad feminas, feminina sunt, ut "hic rex", "hec pelex"; cetera feminina sunt, ut "pax", "carex", "salix", "nox", "crux". 84 Similiter uerbalia in trix, ut "uictrix", quorum tamen obliqui etiam cum neutro iunguntur. 85 Excipiuntur habentia e ante x supra sillabam, ut "uertex", "senex", "cimex", "apex", "culex", que sunt masculina, de quibus tamen extrgula adhuc excipiuntur: "hic grex", "calix", "uarix", cortex", "silex". 87 Greca uero, siue notha, eadem seruadiectiua, omnis sunt generis, ut "hic" et "hecneutris iungi possunt in singulari, et gentilia, "hic" et "hec Arabs", "Tiburs". 89 Alia uero, si sunt monosillaba feminina sunt, ut "ars", "fors", "gens", "stips", piuntur "mons", "fons", "pons", "dens", "Mars". 90 Vltra sillabam, masculina sunt, ut "quadrans", "triens", "dodrans", "Vfens", "Aruns", "manceps", "calibs", "adeps", "forceps" que duo et feminina sunt antique; excipitur "hiems", "cohors". eus Greca sunt, ut "Tideus". 94 Omnia nomina
Abbreviated transcription (Latin):
ueniẽntia ꝯmumã st̃ ut hebes. miles diues.
mininis nõ hñt mascłina st̃. ut gurges. sti
pes. aries. Excipiiit᷑ seges. teges: ueges.
abies. conpes. q̃ st̾ feminina.n es. uͦ pro¬
ducunt similit̾ si ad utrũq sexũ ꝑtinent
ꝯmunia sunt. ut heres. locuples. Alia uͦ
feminiira stͥ. ut cedes. quies. ceres. spe̾s. di

Expanded text:
uenientia communia sunt, ut "hebes", "miles", "diues", mininis non habent masculina sunt, ut "gurges", "stipes", "aries", "paries"; excipiuntur "seges", "teges", "ueges", "abies", "compes", que sunt feminina. 62 In es uero productam similiter si ad utrumque sexum pertinent communia sunt, ut "heres", "locuples". 63 Alia uero feminina sunt, ut "cedes", "quies", "Ceres", "speci
Abbreviated transcription (Latin):
gadir. ⁊ ar. neut᷑. martyr uͦ scd̾m quosdã
ꝯmime est. ¶ n .or. mascłina sũt uͭ odor
core ⁊ corpore ꝯposita. ut ꝯcolor indecor. dedecor.
stꝰ q̃ neutͦ qͦ iũgunt᷑. s sigurate. Et auctor
tiñ auctoritatem sigt᷑ cõmune est qͣtuor oĩs
appellatiua aunan ut turtur. uultur fursur.
q̃ st̃ mascłina. Uerbalia uͦ et q̃ ho̾ib utriusq
sexus inponi possunt ꝯmimia sunt uͭ augur.
facit.  n as feminina st̾ ut ciuitas. excipi¬
t᷑ pat̾a. ut rauenias. arpinas q̃ ideo circun¬

Expanded text:
"Gaddir" et "ir", neutra; "martyr" uero secundum quosdam commune est. 56 In or masculina sunt, ut "odor"core" et "corpore" composita ut "concolor", "indecor" uel "dedecor", sunt, que neutro quoque iunguntur, sed figurate; et "auctor", quando" auctoritatem significat, commune est; "quatuor" omnis appellatiua auium ut "turtur", "uultur", "furfur", que sunt masculina; uerbalia uero et que hominibus utriusque sexus imponi possunt, communia sunt, ut "augur", facit. 59 In as feminina sunt, ut "ciuitas"; excipiuntur patria, ut "Rauennas", "Arpinas", que ideo circum
Abbreviated transcription (Latin):
us. amita. auincłs. matertera. Sunt alia
uoce ñ ⁊̃ naturali sigͥficat᷑one. ut lucifer.
ue de luna siue de t̾ra siue de agroloqͦ mil¬
la est distretio natnł in reb ip̃is s in sola uo¬
ce. Sunt ⁊ alia qiͣ mobilia q̃ ñ a mascłinis. s
a se ipĩs nastunt᷑. ut helenus. helena. liber. libe¬
ta.fiber. fibra. danaus. danaa. unũ ꝙ q euim
ttͥam ⁊ admotam sigͥficatom habet ab alio.
Runt ⁊ alia q̃ differentie causa mutant ge¬
nera. ut ħ pyrus. h pirum. ħ malus. ħ malũ.
Et hoc in płisq iuueniẽs arboꝵ nõib. ĩ qͥb
arbores feminino genere. fructus ł ligna neutͦ

Expanded text:
uus, amita", "auunculus, matertera"; sunt alia uus, amita", "auunculus, matertera"; sunt alia uoce, non etiam naturali significatione, ut "lucifer, ue de "luna", seu de "terra", siue de "agro" loquar, nulla est discretio naturalis in rebus ipsis, sed in sola uoce. 9 Sunt alia quasi mobilia, que non a masculinis, sed a seipsis nascuntur, ut "Helenus, Helena", "liber, libra","fiber, fibra", "Danaus, Danaa"; unumquodque enim propriam et amotam significationem habet ab alto. 10 Sunt alia que differentie causa mutant genera, ut "hec pirus, hoc pirum", "hec malus, hoc malum". 11 Et hoc in plerisque inuenies arborum nominibus, in quibus arbores feminino genere, fructus uel ligna neutro
Abbreviated transcription (Latin):
Tuia uͦ artificilia .i. scd̾m artem ĩuenta sunt
notis qͣlitate qnͣ natura dinoscunt᷑. Sunt.
uͦ alia duo sub his tñ ꝓmiscuũ et incertum.
Mascłinum est cui p̃ponit᷑ in declinatõne ar¬
ticłs hic. femmninũ cui hec. Neutrũ cui h.
Conmuednũ genoꝵ cui p̃ponit᷑ hͥ ⁊ hec qd̃
epichenon dr᷑ illud est qd̾ sub imna litt̾atura¬
⁊ sub uno articło feminini. scil ł feminini
mascłini sigͥficat utrũq sexum. ut aquila.
passer. mustela. ꝙ maxime ꝯtingit ĩ par¬
uis animalib. ⁊ in quib nõ cito dinoscitur
sexus. Dubii autem uł incerti generis st̃
illa q̃ nulla rõne cogente auctoritas ueteꝵ
diuerso genere ꝓtulit. ut ħ sinis. et ħ sinis.
cortex. silex. margo. grus. bubo. pantera. dã¬
ita. Sciendũ uͦ est qd̾ q̃dam st̾ mobilia uo¬
ce ⁊ naturali sigͥficatione. ꝑiii. ut bonꝰ.a.
Sunt alia naturali sigͥficatione mobilia ñ
etiam uoce. ut pater. mater. fr̃. foror. patͦ¬

Expanded text:
ia id est secundum artem inuenta sunt: uocis qualitate quam natura dinoscuntur. 2 Sunt uero alia duo sub his tamen, promiscuum et incertum. 3 Masculinum est, cui preponitur in declinatione articulus "hic", femininum, cui "hec", neutrum, cui "hoc"; commune duum generum, cui preponitur "hic" epichenon dicitur, illud est, quod sub una litteratura et uno articulo - feminini scilicet uel masculini - significat utrumque sexum, ut "aquila", "passer", "mustela"; quod maxime contingit in paruis animalibus, et in quibus non cito dinoscitur sexus. 5 Dubii autem, uel incerti, generis sunt illa que, nulla ratione cogente, auctoritas ueterum diuerso genere protulit, ut "hic finis" et "hec finis", "cortex", "silex", "margo", "grus", "bubo", "pantera", "damma". 6 Sciendum uero quod sunt quedam mobilia uoce et naturali significatione per tria genera, Sunt alia naturali significatione mobilia, non etiam uoce, ut "pater, mater", "frater, soror", "patr
Abbreviated transcription (Latin):
Suꝑlatiuũ est qd̃ uł ad płes sui generis
intellectum ht̃ positiui cũ ualde aduerbio.
cos. et plato doctissimꝰ fuit .i. ualde doctus. fi¬
unt uͦ ex eisdem terminat̾ob suꝑlatina ex
quib ꝯꝑatiua. Et hñt .uiii. formas. Rimus
Remꝰ. fimꝰ. nimꝰ. in qͣs panca ⁊ onu̾a sint
mobilia. ĩ use .a. si. Et q̃cunq fuĩt a no̾ib
formant᷑ a genitiuo ꝰ adͭ ditulimꝰ. felicissimꝰ¬
Sic qͦ uniũ anormalũ facit᷑ pẽssimꝰ. Inue¬
nitur etiã pene penissime. penitꝰ penitissimꝰ.
Excipiunt illa q̃ desimint ĩ er. q̃ accepta ri¬
mus fatiunt suꝑlatinũ. ut tenerrimꝰ. panꝑ¬

Expanded text:
latiuum est quod uel ad plures sui generis intellectum habet positiui cum ualde aduerbio, r omnes Grecos", et "Plato doctissimus fuit", id est "ualde doctus". 2 Fiunt uero ex eisdem terminationibus superlatiua, ex quibus comparatiua, et habent VIII formas, rimus remus, fimus, nimus in quas pauca, et omnia sunt mobilia in us a um. 3 Et quecumque fiunt a nominibus, formantur a genitiuo addito ssimSic quoque unum anomalum facit, "pessimus". 5 Inuenitur etiam "pene, penissime", "penitus, penitissimus". 6 Excipiuntur illa que desinunt in er, que accepta rimus faciunt superlatiuum, ut "tener, ten
Abbreviated transcription (Latin):
enoc lamec. Il n .d. nent᷑ sunt duo quid r
cłimum est. barbara uͦ mascłina st̃ ut hãni¬
chael. nisi sint ꝓpͥa mulieꝵ ut rachel. n il
duo masculina. pugil mngil. dno feminina.
tanaquil abigail. ꝯnuine. uigil. ⁊ peruigil.
⁊ neut᷑ nichil. ⁊ iil. et indeclinabilia per
apocopam. a nichilũ. barbara uͦ ext᷑ notẽt᷑
In ol. unum᷑ ascuł. ut sol. et barbarũ
barbara sunt mascł. suthul. muthul. u¬
am. peni. sicuł chaldei. hebrei. ł sirii. genus
nequam. barbara uͦ mascłini sunt. ut adam
ꝑ adiectionem stint extra. ut quiddam qͥdam.
om̃is generis. undecim. duodecim. barbara
uͦ sunt mascłina. ut ioachim. ⁊n om mas¬
clinũ. edom. .ñ. umi. neutra sunt ut
templum. pret̾ figurata mulieꝵ noĩa femi¬
cłos hẽant femininos decdinatom̃ tamien et
⁊ pret̾ flamen pro sacerdote. ⁊ pecten. ⁊ p̾s̾

Expanded text:
Enoc", "Lamec". 31 In d neutra sunt duo, "quid"Enoc", "Lamec". 31 In d neutra sunt duo, "quid"culinum est; barbara uero masculina sunt, ut "Hannichael", nisi sint propria mulierum, ut "Rachel". 35 In il duo masculina "pugil", "mugil", duo feminina "Tanaquil", "Abigail", commune "uigil" et "peruigil", et neutra "nichil" et "nil" indeclinabilia, per apocopam a "nichilum"; barbara uero extra notentur. 36 In ol unum masculinum "sol", et barbarum barbara sunt masculina, "Suthul", "Muthul"; nam Peni, sicut Chaldei, Hebrei uel Syrii, genus "nequam"; barbara uero masculina sunt, ut "Adam"; per adiectionem sunt extra, ut "quidam", "quiddam". ris "undecim", "duodecim"; barbara uero masculina sunt, ut "Ioachim". 41 In om masculinum "Edom". 42 In um neutra sunt, ut "templum", preter figurata mulierum nomina, femiculos habeant femininos, declinationem tamen et et preter "flamen" pro "sacerdote" et "pecten" et preter
Abbreviated transcription (Latin):
tia ĩ nominatiuo feminina sunt. ut terra
cua. non solum femiina. s eciam mascłma. ut
talpa. dama. Excipiunt᷑ uerbalia ⁊ ut̾q sexui
tercie declinat̾onis. ut poema. baptistna. ⁊
barbara. alleluya. pascha. sce. manua. ne.
pret̾ inclinabilia nõia numeroꝵ. ut tͥngĩta
qͣdraginta q̃ sunt om̃is generis. In .e. desi
ut gũmi pret̾ ꝯmunia tͥum geneꝵ. ut
hꝰmodi. frugi. nichili. mancipi. nauci. quiq
magis sunt obliqui casus figurate om̃ibus
casib iuncti. ⁊ uinginti. qd̾ est omu̾is generis.¬
ppłi fagi. celi. extra sunt sicut in ceteris
regłis. similiter greca ł barbara. Nñ .o. des¬
nentia uerbalia. seu participialia. ut oratio. actõ
legio. et que. 6. ł. d. precedentib mutant .o.
positis suis. et latro ꝯ pomilio. Nam leo ⁊
caupo. leno. draco. strabo q̃ feminita ĩ a. fa¬
cuint magis sunt mascł. Et pret̾ bubo incer
om̃is generis. et mimeri. et pondo indeclina

Expanded text:
tia in nominatiuo, feminina sunt, ut "terra", cua, non solum feminina, sed etiam masculina, ut "talpa", "damma". 19 Excipiuntur uerbalia et utrique sexui tercie declinationis, ut "poema", "baptisma", et barbara, "alleluia", "Pascha, Pasche", "manna, manne", preter indeclinabilia nomina numerorum, ut "triginta", "quadraginta", que sunt omnis generis. 21 In eut "gummi", preter communia trium generum, ut "huiusmodi", "frugi", "nichili", "mancipi", "nauci", qui magis sunt obliqui casus, figurate omnibus casibus iuncti, et "uiginti", quod est omnis generis"populi", "fagi", "celi", extra sunt, sicut in ceteris regulis; similiter Greca uel barbara. 26 In o desinentia uerbalia seu participialia, ut "oratio", "actio", "legio", et que, g uel d precedentibus, mutant o compositis suis, et "latro" et "pomilio" nam "leno", "caupo", "leo", "draco" et "strabo", que feminina in a faciunt, magis sunt masculini, et preter "bubo" inceomnis generis et numeri et "pondo" indeclinab
Abbreviated transcription (Latin):
paganꝰ. de colurno. ⁊ fagino dcm̃ est. Quod uͦ
a taurominio tanrominitanꝰ. dicienꝰ. grecoꝵ
sequim᷑. Gentilia enim apud grecos in ono.
desiuentia. apud nos mutata es. in .a. accipiũt
Sic a gadib gaditanꝰ. ⁊ similia. Añ gnꝰ. qͦ.
gna. gnũ. longa uocał hẽtur. ut a regno.
lignus. abiegnus. pͥuignꝰ. pelignꝰ. In supͣdictis tñ
regłis q̃dam auctorrtate ł eufonĩe cã muta¬

Expanded text:
paganus". 51 De "colurno" et "fagino" dictum est. 52 Quod uero a "Taurominio" "Taurominitanus" dicimus, Grecos sequimur. 53 Gentilia enim apud Grecos in -THC desinentia, apud nos mutata es in a accipiunt sic a "Gadibus" "Gaditanus", et similia. 54 Ante gnus quoque gna gnum longa uocalis habetur, ut a "regno" lignus", "abiegnus", "priuignus", "Pelignus". 55 In supradictis tamen regulis quedam auctoritate uel euphonie causa muta
Abbreviated transcription (Latin):
añ uocalem. ĩ ulus. ꝯuertunt. ut credo.
credulus. bibo bibulus. pateo patulus. Ex¬
cipitur annicłs diffr̾e cansa. Nam annulꝰ
beret facere.In nis desinentia a noĩe
us assumũt. a u̾bo .u̾o. rus. ⁊ ꝓducunt
dinat̾onis. et res incorporales sigt̃. uͭ usꝰ.
Et mutentia extͤmam litteram genitiui.
uł sillabam si supͣ pura est. in .o. ꝓd̾. assimĩt
sus. ut saxi saxosus. curie curiosus. sceleris
scelerosus. Notandũ meticłosus. formidolosꝰ.
portuosus. clamosus. In tus similiter uel
ĩ corporalia sunt ⁊ sixa ⁊ quarte declinat̾o¬
nis. ut motꝰ tumultꝰ. uł mobilia ⁊̃ scd̾e et¬

Expanded text:
ante uocalem - in ulus conuertunt, ut "credo, ante uocalem - in ulus conuertunt, ut "credo, credulus", "bibo, bibulus", "pateo, patulus"; excipitur "anniculus", differentie causa nam "annuluberet facere. 92 In rus desinentia, a nomine us assumunt, a uerbo uero rus, et producunt clinationis et res incorporales significant utet mutantia extremam litteram genitiui uel sillabam, si pura est in o productam, assumunt sus, ut "saxi, saxosus", "curie, curiosus", "sceleris, scelerosus". 94 Notandum "meticulosus", "formidolosus", "portuosus", "clamosus". 95 In tus similiter uel incorporalia sunt et fixa et quarte declinationis, ut "motus", "tumultus", uel mobilia et se
Abbreviated transcription (Latin):
gus. longinqꝰ. antiqꝰ. assũpsit .n. eufonĩe cã.
n bus . ł ĩcus. desinentia a uerb̾ funt q̃
tulcus. In dus .iii. sunt forme. pͥma ĩ idꝰ
q̃ pͥmitiuoꝵ seruata ꝯsonante ultime silłe
ł añ penuł. si nocał est ante uocalem ce¬
teras litteras nuitat. ĩ .i. corr̃. et assumit
dus. ut herba herbidꝰ. rabies. rabidus. uoleo
ualidꝰ. Excipit pondo pondꝰ alternit̾atis cã.
q̃ tñ in om̃ib non ualet. Et hec omnia no¬
mina in se hr̃e demonstrant. ea ex qͥb deri¬
ma similitudinem hr̃e sigt̃. ut errabundꝰ
ab aliis .i. correptam. ut uito. tas. uitabũdꝰ
causor. aris. causabundꝰ. ludo. dis. ludibundꝰ
⁊ sigͣt dignũ esse aliquen eo qd̃ demotis¬
trat᷑. ut laudabundꝰ. dignus laude. legẽdꝰ
dignus legi. oriundus ꝯtinetꝰ ħ dignus ortu
loquendꝰ dignus de quo loquatur. Inlus
desiuentia similiter diminutima extͤmã
ꝑtem silłe finalis. uł silłaꝵ si uocalis est

Expanded text:
gus, longinquus" ante quus assumpsit n euphonie causa. 82 In bus uel in cus desinentia a uerbis fiunt, que tulcus". 84 In dus, tres sunt forme: prima in idus, que primitiuorum seruata consonante ultime sillabe - et penultime, si uocalis est ante uocalem - ceteras litteras mutat in i correptam et assumit dus, ut "herba, herbidus", "rabies, rabidus", "ualeo, ualidus". 85 Excipitur "pondo, pondus", alternitatis causa, que tamen in omnibus non ualet. 86 Et hec omnia nomina in se habere demonstrant ea ex quibus derima similitudinem habere significat, ut "errabundus" ab aliis, i correptam, ut "uito, uitas, uitabundus", "causor, causaris, causabundus", "ludo, ludis, ludibunduset significat dignum esse aliquem eo quod demonstratur, ut "laudandus" "dignus laude", "legendus" "dignus legi", "oriundus" continetur "hic dignus ortu", "loquendus" "dignus de quo loquatur". 91 In lus desinentia similia diminutiuis extremam partem sillabe finalis - uel sillabarum, si uocalis est
Abbreviated transcription (Latin):
in mentũ q̃ a uerb̾ pleꝵq ueniut. ut uestis
uestimentũ. ornas ornamentũ. ortaris ortamẽ¬
tum. alo.is. alimentum. monit᷑ momuentũ.
ꝓ ut sunt penultime silłe preteriti temporis.
ex quib q̃runt ut ornaui. ł ornatꝰ. ornamentũ.
monui monitꝰ monimentũ. munũi.tꝰ. muni

Expanded text:
in mentum, que a uerbis plerumque ueniunt, ut "uestis, uestimentum", "ornas, ornamentum", "hortaris, hortamentum", "alo, alis, alimentum", "monitus, monimentum". prout sunt penultime sillabe preteriti temporis ex quibus deriuantur, ut "ornaui" uel "ornatus, ornamentum", "monui, monitus, monimentum", "muniui, muni
Abbreviated transcription (Latin):
cortipunt. ut doceo dotibił. utor utibił. sen¬
tio. sensibił. Et sciendũ qd̾ q̃dari nascunt᷑ ex p̾¬
senti. habeo habił. uoluo. nolubił. q̃dam ex p̾t̾ito
plausi plansibił. q̃dam ex suturo fiebo flebilis.
q̃dam a participio. uisus uissbił.
N. aris desinentia sic siniũt. mutãt extͤtuita¬
tem siłłe post .l. ł aliam ꝯsonantẽ. ł si a uocali
ĩcipiat ip̾am silłam totam ĩ. a. ⁊ assumũt.ris.
ut scola. le. scolaris. familia .e. familiaris. mo
In ensis. desinentia si sint a pͥme uł scd̾c decli¬
nat̾onis nõib mutãt excͤmam ꝑtem ĩ. en. et
assumunt sis. ut oliua oliuiensis. papia papi
suit t̾cie declinat̾onis abitiunt .s. genitiui. ⁊
assimũt ensis. ut pistor. pistoris pistoriensis.
bitiunt extͤmam litterã. ⁊ assumũt bris. ut
salus salubris. muliebris. Agenitiuo uͦ muta¬
ta eiꝰ extͤia parte ĩ .e. ⁊ assupta stis. uł bris.

Expanded text:
corripiunt, ut "doceo, docibilis", "utor, utibilis", "sentio, sensibilis". 66 Et sciendum quod quedam nascuntur ex presenti, "habeo, habilis", "uoluo, uolubilis"; quedam ex preterito, "plausi, plausibilis"; quedam ex futuro, "flebo, flebilis"; quedam a participio, "uisus, uisibilis". 67 In aris desinentia sic fiunt: mutant extremitatem sillabe post l uel aliam consonantem uel si a uocali incipiat ipsam sillabam totam in a, et assumunt ris, ut "scola, scole, scolaris", "familia, familie, familiaris", "mIn ensis desinentia, si sint a prime uel secunde declinationis nominibus, mutant extremam partem in en et assumunt sis, ut "oliua, oliuensis", "Papia, Papiesint tercie declinationis, abiciunt s genitiui, et assumunt ensis, ut "pistor, pistoris, Pistoriensis"biciunt extremam litteram et assumunt bris, ut "salus, salubris", "mulier, muliebris"; a genitiuo uero mutata extrema eius parte in e et assumpta stis, uel stris,
Abbreviated transcription (Latin):
femur. ris. ⁊ iecur. in as latina ablata .s.
⁊ addita tis. faciunt genitiuũ. ciuitas. ciuita¬
gas. indeclinabilia. Greca uͦ q̃ in oy. ł ĩ a.
genitiuũ faciunt p̾me sunt declinatbnis.
ut lysias. lysioy. lysie. antas. auta. ante.
Cuiꝰ modi nominatiuũ romani solent sã
s. proferre. Q̾ autem ĩ os terminant ge¬
nitiuũ. grecũ .o. ĩ .i. nutant apud nos. ut

Expanded text:
femur" et "iecur". 72 In as Latina, ablata s et addita tis faciunt genitiuum, ut "ciuitas, ciuitagas" indeclinabilia. 74 Greca uero, que in oy uel in a genitiuum Grecum faciunt, prime sunt declinationis, ut "Lysias, Lysioy, Lysie", "Antes, Anta, Ante"; cuiusmodi nominatiuum Romani solent sine s proferre. 75 Que autem in os terminant genitiuum Grecum, o in i mutant apud nos, ut
Abbreviated transcription (Latin):
tiburtis. ꝓ tiburs. laurentis ꝓ laurens. quiritis
tustos.do. dos. An us diuerse st̾ forme ex
quib in possessiuis multa iam diximꝰ nunc
de reliquis dicamꝰ.An ius desinentia pri¬
mitiuoꝵ ꝯsonantes seruant. seruãt añ ius.
nultime cũ uocał est añ uocalem. uirgula.
uirgiliꝰ. silua siluiꝰ. agellus.li. agelliꝰ. mars.¬

Expanded text:
"Tiburtis" pro "Tiburs", "Laurentis" pro "Laurens", "Quiritis" custos", "do, dos". 75 In us diuerse sunt forme, ex quibus in possessiuis multas iam diximus; nunc de reliquis dicamus. 76 In ius desinentia, primitiuorum consonantes seruant ante ius nultime, cum uocalis est ante uocalem, ut "uirgula, Virgilius", "silua, Siluius", "agellus, agelli, A
Abbreviated transcription (Latin):
te momatmoniũ. Sunt alia in um. ꝑticipi¬
is similia. ut fcm. dcm uisum. Alia a uerbis
.0. in .ũ. ꝯuertunt. ut regno regnum. stag¬
no stagnũ. uelo uelum. n .n. diuata .it
añcedente pene omn̾a uerbalia sunt ⁊ uentra
Et si sint a pͥma ꝯiugatõe .a. longam hñt peulł
ut solaris solamen. curuans curuamen. ligas
uerbũ. ut acuo. acumen. Eluo flumen. nuo
molior. ris. molimen. pauca uͦ inueniuntur
mascłini gñis. ut a pectendo pecten. a filo si¬
lamen. et ꝑ sincopam flam̃. ⁊ a cauendo ꝯpo

Expanded text:
trimonium". 34 Sunt alia in um, participiis similia, ut "factum", "dictum", "uisum"; alia a uerbis o in um conuertunt, ut "regno, regnum", "stagno, stagnum", "uelo, uelum". 35 In en deriuatiua m antecedente, pene omnia uerbalia sunt et neutra; et si sint a prima coniugatione, a longam habent penultimam, ut "solaris, solamen", "curuas, curuamen", "ligas, uerbum, ut "acuo, acumen", "fluo, flumen", "nuo, "molior, moliris, molimen". 36 Pauca uero inueniuntur masculini generis, ut a "pectendo" "pecten", a "filo" "filamen" et per sincopam "flamen", et a "canendo"
Abbreviated transcription (Latin):
silłas. ut catulus catellus. geminꝰ. gemellꝰ. mi¬
sera misella. Exceꝑtis hñtib aliam ꝯsonaritẽ
añ .ii. q̃ addunt unã silłam. sicut ⁊ dissillaba
ut columpna colũpnella. tignũ. tigillum.
Alia uͦ sillaba crescunt. ut agnus agnellus.
liber. libellus. paulus. paxillus. exceptis que
añ .n. ñ hñt aliam ꝯsonantem. bonꝰ bellus.
uinũ. uillũ. unus. ullus. et pannꝰ. panniełs.¬
a .ũ. in .O. ⁊ accipiunt. lus. la. lũ. ut urceꝰ.
urceolus. lanrea. laur eola. untia. untiola. pal¬
olus. Excipit antoniꝰ antoniaster. Alia uero
Seruuilus. pͥrtium pͥmtuluin. arce. artula. rubicũda.¬

Expanded text:
sillabas, ut "catulus, catellus", "geminus, gemellus", "misillabas, ut "catulus, catellus", "geminus, gemellus", "misera, misella", exceptis habentibus aliam consonantem ante n, que addunt unam sillabam, sicut et dissillaba, ut "columna, columnella", "tignum, tigillum". 28 Alia uero sillaba crescunt, ut "agnus, agnellus", "liber, libellus", "paulus, pauxillus", exceptis que ante n non habent aliam consonantem: "bonus, bellus", "uinum, uillum", "unus, ullus" et "pannus, pannia, um in o et accipiunt lus, la, lum, ut "urceus, urceolus", "laurea, laureola", "uncia, unciola", "palolus"; excipitur "Antonius, Antoniaster". 30 Alia uero "seruulus", "primum, primulum", "arca, arcula", "rubicunda
Abbreviated transcription (Latin):
.s sumũt. cula. e ꝓducta seruata. ut dies die¬
cła. res recła. nulpes uulpecła. nubes nube¬
cła. uepres ueprecła. Extipit᷑ metre. esdula.¬
apiestula. Nunc de pͥme ⁊ scd̾e declinat̾onis
nõib. In nus. na .nũ. siue hẽant aliã ꝯsonan¬
rem añ .n. sine .n. et ita qd̾ abitiant .n. ⁊ in
lus. la. lum. si ñ hñt geminatam. ł et in .erra.
.ũ. bellus. a.ũ. asinꝰ. a sellus. catena. catella. pug¬
nii. pugillus. signũ. sigillũ. agnus. agnellus.
ꝙ .n. seruat diffr̾e causa. scanniũ stamellum.
anulus. auellꝰ. oculus. ocellus. tabula. tabella.
baculus. bacillus. pugnꝰ. pugillus. tantulus . a .iĩ.¬
niunt a pͥmitiuis hñtibus penultimã natura¬
liter longam q̃ seruant eandẽ. ut unꝰ .a . ñ. ullꝰ
uexillum. mala. maxilla. talus. taxillus. palꝰ.
cłinis nͨ hñt ante .R. aliara ꝯsonantem. uͥ
ara. arula. terra. t̾ruli. Excipiunt᷑ adhuc
neutra hñtia.g. añ.t. tignum.tigillum.

Expanded text:
s sumunt cula, e producta seruata, ut "dies, diecula", "res, recula", "uulpes, uulpecula", "nubes, nubecula", "uepres, ueprecula"; excipitur "mercesis nominibus. 23 In nus, na, num, siue habeant aliam consonantem ante n siue non, et ita quod abiciant n, et in lus, la, lum si non habent geminatam l, et in er, ra,  bellum", "asinus, asellus", "catena, catella", "pugnus, pugillus", "signum, sigillum", "agnus, agnellus" quod n seruat differentie causa, "scamnum, scamellum", "anulus, anellus", "oculus, ocellus", "tabula, tabella","baculus, bacillus", "pugnus, pugillus", "tantulus, niunt a primitiuis habentibus penultimam naturaliter longam, que seruant eandem, ut "unus, una, unum, uexillum", "mala, maxilla", "talus, taxillus", "palus, culinis, nec habent ante r aliam consonantem, ut "ara, arula", "terra, terrula". 26 Excipiuntur adhuc neutra habentia g ante n, "tignum, tigillum",
Abbreviated transcription (Latin):
fidicẽ. Excipit᷑ tilicen. ꝓ tibĩcen. ꝙ per sine¬
resim duas uocales in unam ꝯũtit longam.
Sic ex duab sillabis breuib una sola longa so¬
let fieri. ut bĩuige bige. qͣdriuige. qͣdrige.
biuni bini. Et contͣ fit admetider ꝓ admĩti.
cesar. lacus lacuna. Si uͦ uocalem corripiunt
ut laq̃us laq̃ar. Nota subligar. specular cor
nominib dĩuata. płaq hñt .st. añ er. ut e¬
ques. equester. silua siluester. campꝰ campes¬
cepto paluster. uerbalia uͦ ꝯsonante. uerbo¬
rum seruant añer. ut rubeo. ruber. piger.
piget. In or .iii. finiunt a uerbis ⁊ q̃dam
abitiunt .o. ut coloro. color. laboro. labor
saturo. satur. murmuro. murm᷑. Q̾ dam
minib ł participiis.us. ĩ or mutant. uͭ se¬
natꝰ. senator. dictatꝰ. dictator touiꝰ. tonsor
In as denominatiua a greco ecd̃e declina¬
tõnis uł datiuo tertie assumunt. tas .i. penł
extͤmã mutant in .e. eufonie causa uͭ pii

Expanded text:
fidicen". 37 Excipitur "tibicen" pro "tibiicen", quod per sineresin duas uocales in unam conuertit longam: 38 sic ex duabus sillabis una longa solet fieri, ut "biiuge, bige", "quadriiuge, quadrige", "biuni, bini"; et contra fit "admittier" pro "admitti", Cesar", "lacus, lacunar"; si uero uocalem, corripiunt, ut "laqueus, laquear". 40 Nota "subligar", "specular" cornominibus deriuata pleraque habent st ante er, ut "eques, equester", "silua, siluester", "campus, campescepto "paluster". 43 Verbalia uero consonantes uerborum seruant ante er, ut "rubeo, ruber", "piget, piger". 44 In or, ur finiunt a uerbis, et quedam abiciunt o ut "coloro, color", "laboro, labor", "saturo, satur", "murmuro, murmur", quedam minibus uel participiis us in or mutant, ut "senatus, senator", "dictatus, dictator", "tonsus, tonsor". 45 In as denominatiua, a genitiuo secunde declinationis uel datiuo tercie assumunt tas, i penultiextremam mutant in e, euphonie causa, ut "pii,
Abbreviated transcription (Latin):
abiecta .s. assumñt . do. ut habitꝰ habitudo. a
tiua. ut specu pecu. testu. tonitru. corum
aĩmal. N. il. ł in ul. siuint abiectione extͤmarũ
silłaꝵ. ł uocaliũ. ut pugillus. pugil. uigilo uigil.
sto stabulũ. pasco pabulum. Notand̾ uͦ ꝙ penł¬

Expanded text:
abiecta s assumunt do, ut "habitus, habitudo"; a abiecta s assumunt do, ut "habitus, habitudo"; a tiua, ut "specu", "pecu", "testu", "tonitru", "cornanimal"; in il uel in ul fiunt abiectione extremarum sillabarum, uel uocalium, ut "pugillus, pugil", "uigilo, uigil""sto, stabulum", "pasco, pabulum" 29 notandum ue
Abbreviated transcription (Latin):
tuã. In la desinentia . e. longam hũt aute¬
cedentem. ut tuti .ti. tutele. custos. di. custo¬
dela. suadeo. es. suadela. In na uͦ desinentia penł
medicꝰ medicina. regis regina. doctx. doctrina.
cantꝰ cantilena. leo leena. luceo lucerna. lucis lu¬
cina. Nam mutina sagana. pagina. ñ uidẽt
dc̃a sunt. Iuueniunt᷑ tanen pauca u̾balia.
mascłina ł ꝯmuna ꝯsonantes uerboꝵ seruan¬
tia. ut stribo. scriba. lego. hic collega. sugio
aduena. ꝯuenio. ꝯuena. uiuo ꝯuiua. In .e. desinẽ¬
tia diriuatina neutra sunt. ut sedile. monile
n .i. denominatiua płisq uident᷑ ⁊ ĩdeclina¬
Ana uͦ płima ĩ.i0.go .do. ⁊ omĩa pene st̾ rerum
ĩcorꝑalium. exceptis ĩ go. ĩ io. gͥ plerumq .a.
participiis fiunt ĩ genitiuis. assup̃ta .o. et
ꝯposita ł pͥmitua. penultinã ꝓduct̾. natura
ł posit̾one. ut uĩrago. ꝯpago. cartago. caligo.
.tudo. Sin a participiis. ł a participialib ĩtꝰ

Expanded text:
nia". 10 In la desinentia e longam habent antecedentem, ut "tutus, tuti, tutela", "custos, custodi, custodela", "suadeo, suades, suadela". 11 In n a uero desinentia penul"medicus, medicina", "regis, regina", "doctrix, doctrina","cantus, cantilena", "leo, leena", "luceo, lucerna", "lucis, Lucina"; nam "Mutina", "sagana", "pagina" non uidentur dicta sunt. 13 Inueniuntur tamen pauca uerbalia masculina uel communia consonantes uerborum seruantia, ut "scribo, scriba", "lego, hic collega", "fugiaduena", "conuenio, conuena", "uiuo, conuiua". 14 In e desinentia deriuatiua neutra sunt ut "sedile", "monile", n i denominatiua plerisque uidentur indeclinana uero plurima in io, go, do; et omnia pene sunt rerum incorporalium, exceptis in go. 18 In io igitur plerumque a participiis fiunt in genitiuis assumpta o et ccomposita uel primitiua, penultimam producunt natura uel positione, ut "uirago", "compago", "Cartago", "caligo", tudo"; sin a participiis uel a participialibus in tus,
Abbreviated transcription (Latin):
clinat̾one diminutiua in culus. cula. culũ. ter¬
minat. ut st̾ tulus. uersicłs. diecula. exceptis
uetulus lapillus. aculeus. mercedula. regulus
adolescentulus. capitłm. Nam ramuncłs. pani¬
nuillũ inuenit᷑ regłare in hac forma nͥ a pri¬
mitiuo hẽat .e. ut greculus. furcula. mono¬
sillaba gͥ in .s. sola et in .er. tercie declinatoĩs
⁊ in .l. ⁊ neutͥs iñ.us. in nominatiuo assu¬

Expanded text:
clinatione diminutiua in culus, cula, culum terclinatione diminutiua in culus, cula, culum terminant, ut "fraterculus", "uersiculus", "diecula", exceptis "uetulus", "lapillus", "aculeus", "mercedula", "regulus", "adolescentulus", "capitulum" nam "ranunculus", "pannullum inuenitur regulare in hac forma, nisi a primitiuo habeat c, ut "Greculus", "furcula". 10 Monosillaba igitur in s sola et in er tercie declinationis et in el et neutra in us in nominatiuo assu
Abbreviated transcription (Latin):
nõ est absolutum. ut in auiscłs. funt autẽ
diminutiua. ł causa necessitatis. ut postꝙͣ
regłi ꝯuenere. ł urbanitatis. ut fat̾tulus
gigantiũ. ł adulatõnis. ut antomast̃. Et
deriuant᷑ ab appellatiuis. pauca uͦ a ꝓpriis
q̃dam etiam a diminutiuis. Et pauca st̃ q̃
nõ seruant p̾mitinoꝵ gn̾a. ut rana ramĩ/¬
unguis nngula. anguis anguilla. nubes
nubilũ. Q tñ magis st̃̾ de nominatiua.
p̾terea panucula. glandula. ensicł̾a. betaceꝰ.
maluaceus. Fiunt gͥ q̃dam litt̾a ⁊ sigͥficatõ¬
ne ut flosculus. q̃dam tm̃ litt̾a ab abusiue
ut anguilla metellus. Diminutiuoꝵ uͦ
forme sunt .x. qͣꝵ pͥores sunt .uii. cões st̾
mascłinis. femininis. ⁊ nentͥs. tres uͦ trã¬
anicula. corpuscłm. In ullus. a .ũ. absq .c.
tulũ. In olus. a .ũ. capreolus. unciola. laure¬
olum. In ellus. a .ũ. ut agellus. capella. lu¬
cellũ. In xillus . a .ũ. ut paxillus. maxilla.

Expanded text:
non est absolutum, ut "maiusculus". 2 Fiunt autem diminutiua uel causa necessitatis, ut "postquam reguli conuenere", uel urbanitatis, ut "fraterculus gigantum", uel adulationis, ut "Antoniaster". 3 Et deriuantur ab appellatiuis, pauca uero a propriis, quedam etiam a diminutiuis. 4 Et pauca sunt que non seruant primitiuorum genera, ut "rana, ranun"unguis, ungula", "anguis, anguilla", "nubes, nubilum", que tamen magis sunt denominatiua; preterea "panucula", "glandula", "ensicula", "betaceus", "maluaceus". 5 Fiunt igitur quedam littera et significatione, ut "flosculus", quedam tantum littera abusiue, ut "anguilla", "Metellus". 6 Diminutiuorum uero forme sunt X, quarum priores VII communes sunt masculinis femininis et neutris, tres uer"anicula", "corpusculum"; in ulus, ula, ulum absque c, tulum"; in olus, ola, olum, "capreolus", "unciola", "laureolum"; in ellus, ella, ellum ut "agellus", "capella", "lucellum"; in xillus, xilla, xillum, ut "paxillus", "maxilla",
Abbreviated transcription (Latin):
sus uͦ sustula. Similit̾ uͦ fatumt positiua ĩ
muscłe. Desinentia uͦ in .is. ł ĩ .e. ł in.us.
monosilła. ł iii. is. datiuo corripientia .b as
n .o. desinentia mutant .o. ĩ. in. ⁊ sumũt
culus. a. ut latͦ latrũcłs. carbo carbũcłs. tõ¬

Expanded text:
"sus" uero "suscula". 14 Similiter faciunt positiua in musculus". 15 Desinentia uero in is, uel in e, uel in ns monosillaba, uel in rs, datiuo corripientia i assu17 In o desinentia mutant o in un et sumunt culus cula, ut "latro, latrunculus", "carbo, carbunc
Abbreviated transcription (Latin):
paxillulꝰ. a .ũ. Quedam gͥ scd̃m diuersas silłas
fatiunt. ut oꝑa operula. et opella. oculꝰ ocellus.
⁊ oculeꝰ. colũpna. colũpella. et colũpnula. catena
catella. ⁊ catenula. In tio. aster. leus. pauca in¬
mitiuoꝵ hũtia. nõ significatõm. ut tabula.
nem licet hẽat formam. Sciendũ qd̃ ħ noĩe
uerbalia. et aduerbilia seu participialia pro
ut castitas. amor .R. adiectione. exulo exul.
mutatõne. doctus. tor. Si gnificatõne. formi¬

Expanded text:
pauxillulum". 31 Quedam igitur secundum diuersas regulas faciunt, ut "opera, operula" et "opella", "oculus, ocellus" et "oculeus", "columna, columnella" et "columnula", "catena, catella" et "catenula". 32 In cio, aster, leus pauca innutiuorum habentia, non significationem, ut "tabula", nem, licet habeat formam. 2 Sciendum quod hoc nomine uerbalia et aduerbialia seu participialia pro ut "casti, castitas", "amo, amor"; abiectione, "exulo, exul"; mutatione, "doctus, doctor"; significatione, "formi