comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tatur. Sepulcus uero est in eccłia
quam ip̃e in honore beati pauli
apłi fundauerat indeq nr̃is tem¬
ꝑib translatus est a iohanne ue¬
uerabili ep̃o dolensis ecclie et ab¬
bate loci illius. in semorem basili¬
cam: que edificata est in honore
uinifice crucis. et sc̃i audoeni pre¬
cipin confessoris xp̃i. Uigił̾. sc̃i¬

Expanded text:
. Sepultus vero est in ęcclesia, quam ipse in honore beati Pauli apostoli fundaverat, indeque nostris temporibus translatus est a Iohanne venerabili episcopo Dolensis ęcclesiae et abbate loci ipsius in seniorem basilicam, qnae edificata est in honore vivificae Crucis et sancti Audoeni praecipui confessoris Christi
Abbreviated transcription (Latin):
de uisitatu angelico depositiᷤ
impii insignib discaltiat᷑
ꝓtinꝰ linea tantũ ⁊ ona p̃cinc¬
tus trucem dñi manu sus
ad portam usq ꝓgrediens.
Mox illo humilit ꝓpinquante
duritia lapidum celeste ꝑst̃¬
sit imꝑium. statimq porta
se subrigens lib̃um intrantibꝰ
patefecit ingressum. Odorq:
suauissimꝰ. qui uolitante di
codem quo defano cosdroe
sc̃a crux fuerat eraclio baui
bat enĩ aromata omnia. there¬
bĩti naturam. uel balsama
onfestim gͥ popularis
gaudii fauor inaltũ
sublatus diuinam laudabat
potentiam. Sicq gloriosus
augustus erumpens in lau
radianti turbe uirtutum¬
qui effusus est inp̃cio nr̃e sa¬
lutis. Ocrux splendior tunctiᷤ
astris. muudo celebris. homi¬
nib multũ. amabilis. reb¬
sanctior unuiersis: que sola

Expanded text:
de visu angelico, depositisque imperii insignibus, discalceatus, protinus, lintea tantum zona praecinctus, crucem Domini manu suscad portam usque progrediens. Mox illo humiliter propinquante, duritia lapidum coeleste persensit imperium, statimque porta se subrigens liberum intrantibus patefecit ingressum. Odorque suavissimus qui, volitante diveodem quo de fano Chosroe sancta crux fuerat Graccho bajulbat enim aromata omnia terebinthi natura vel balsami onfestim igitur popularis gaudii favor in alto sublatus Dei laudabat potentiam; sicque gloriosus Augustus erumpens in laudradiante turba virtutis, effusus est in pretio nostrae salutis! O crux splendidior astris, mundo celebris, hominibus multum amabilis, sanctior universis! quae so
Abbreviated transcription (Latin):
dera. Salua p̾sentẽ cat̾uam.
intuis hodie laudib congre¬
gatam: tuoq uexillo signa¬
tam. Hec cũ dixisset p̃tiosam
partem ligni qͣm secum de-¬
tulerat. loco suo restituit. Tũc
renouant᷑ a deo antiqua mi¬
ratula. Die eodẽ mortuus rece¬
pit ꝓpͥam uitam: paralitici
quatuor ad epti sunt sanita¬
tem amissam. Leprosi decẽ
tutem receꝑunt mnundam
quindetim ceci luci sunt re¬
stituiti. Plurimi quoq a de¬
monib erepti. multiq aua¬
riis sunt infirmitatib lib̾ati.
lunic imꝑator oratione ꝑ atta.
offerens multa donaria ec¬
clesias dei reꝑare fecit ex re¬
giis sumptib: reddens pri¬
uilegia auctoritate prelata:
restituens captiuos in ꝓpͥa.¬
⁊ dans oportuna p̃sidia. Con¬
stantinopolim uero rediens
fretus diuina uirtute infide¬

Expanded text:
uit. Salva praesentem catervam, in tuis hodie laudibus congregatam, et tuo vexillo signatam. Haec cum dixisset, pretiosissimam partem ligni, quam secum detulerat, loco suo restituit. Tunc renovante Domino antiqua miracula, die eodem mortuus unus recepit propriam vitam; paralytici quatuor adepti sunt sanitatem amissam; leprosi decem cutem receperunt mundam; quindecim quoque caeci luci sunt restituti; plurimi quoque a daemonibus erepti, multique a variis sunt infirmitatibus liberati. Tunc imperator, oratione peracta, offerens multa donaria, ecclesias reparare fecit suis sumptibus, reddens privilegia auctoritate prolata, restituens captivos in propria, dans opportuna praesidia; Constantinopolim rediit, fretus divina perseveranti
Abbreviated transcription (Latin):
umiq mirarent᷑ atto¬
uiti:i nimio merore
constricti. respicientes in altũ
uiderunt signũ crucis incelo.
flãmeo fulgore resplendere.
Angelus enim dñi accipiens
illud iinanib stect suꝑ por¬
tam ⁊ ait. Quando rer celoꝵ
dñs totiꝰ mundi. passionis
satramenta ꝑhunc aditum
completurꝰ introiuit. ñ se pur¬
puratũ nec diademate niten¬
tem exhibuit. aut equi po¬
tentis uehiculũ requisiuit
s humilis a selli trga insi¬
dens cultorib siis humilita¬
tis exemplũ reliquit. his dic

Expanded text:
umque mirarentur attoniti, nimio terrore constricti, respicientes in altum, viderunt signum sanctae crucis in coelo, flammeo fulgore resplendere. Angelus enim Domini aspiciens illud in manibus, stetit super portam et ait: Quando rex coelorum Dominus totius mundi passionis sacramenta per hoc aditum completurus introiit non se purpuratum, nec diademate nitentem exhibuit, aut equi potentis vehiculum requisivit, sed humilis aselli terga insidens, cultoribus suis humilitatis exempla reliquit. Tunc
Abbreviated transcription (Latin):
euangelii uocationis ꝙ garti¬
um sit p̃nuntiator aꝑtior.
Uerumptamen ille pͥmã huĩ
lectionẽ si intelligens. totsiꝙ
talem arbitrans distulit re¬
petendum. exercitacior indo¬
munco eloquio. Inde ubi
tempꝰ aduenit. quo se nom̃
dare oporttret: reluto rure
mediolanũ remeauit. Pla¬
cuit ⁊ alypio renasci in xp̃o

Expanded text:
euangelii uocationisque gentium sit praenuntiator apertior. uerum tamen ego primam huius lectionem non intellegens totumque talem arbitrans distuli repetendum exercitatior in dominico eloquio. Inde ubi tempus aduenit, quo me nomen dare oporteret, relicto rure Mediolanium remeauimus. placuit et Alypio renasci in te
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑactis iundemialibus
ut scolastias suis mediola¬
nenses uenditorẽ u̾boꝵ aliũ
ꝓuiderent. ⁊ quod deo ip̃e
seruire iam detreuisset. Et

Expanded text:
ractis uindemialibus, ut scholasticis suis Mediolanenses uenditorem uerborum alium prouiderent, quod et tibi ego seruire delegissem et
Abbreviated transcription (Latin):
ascõ ambrosio. ⁊ fugit ab ers
sollicitudo uite p̃terite. Nec
dieb dulcedine mirabili cõ¬
siderare altitudinẽ consilii
diuim suꝑ salutẽ generis
humani. Quantũ fleuit in
hymnis ⁊ canticis suaue so¬
nantis ecclesie uocib cõmotꝰ
acrit̾. Uoces ille influebant
aurib ciꝰ. ⁊ eliquabat᷑ ueritas
incor ciꝰ ⁊ ex estuabat inde
affectꝰ pietatis ⁊ currebant lacͥ¬
niezibene illi erat cũ eis. łc.uͭi.

Expanded text:
ugit a nobis sollicitudo vitae praeteritae. Nec diebus dulcedine mirabili, considerare altitudinem consilii tui super salutem generis humani. Quantum flevi in hymnis et canticis tuis, suave sonantis Ecclesiae tuae vocibus commotus acriter! Voces illae influebant auribus meis, et eliquabatur veritas in cor meum; et exaestuabat inde affectus pietatis, et currebant lacrymae, et bene mihi erat cum eis. C
Abbreviated transcription (Latin):
pios. ⁊ si erunt. Consisi nãꝙ im¬
pii ñ erunt: ñ quia omnino nõ
erunt in esscntia. s scilicet ñ erunt
inimpietatis culpa. Tunc gͦ nos¬
met ip̃os relinquimꝰ. tunc nos ip̃o
ab negam᷑. cum uitamꝰ qd̃ ꝑ uetu¬
statẽ fumii ⁊ ad hoc nitimͣ. quo
ensemꝰ quomͦ se paulus ab¬
negauerat qui dicebat. Ui¬
uo autẽ iam ñ ego. Extinct᷑ qͥppe
fuerat seuus ille ꝑsecutor: ⁊ ui¬

Expanded text:
pios, et non erunt. --Conversi namque impii non erunt, non quia omnino non erunt in essentia, sed scilicet non erunt impietatis culpa. Tunc ergo nosmetipsos relinquimus, tunc nosipsos abnegamus, cum mutamus quod per vetustatem fuimus, et ad hoc nitimur quod ensemus quomodo se Paulus abnegaverat, qui dicebat: Vivo autem jam non ego . Exstinctus quippe fuerat saevus ille persecutor, et vi
Abbreviated transcription (Latin):
dse autẽ nob̃ uenientib¬
dñs p̃cepit. ut renuntiemꝰ
nr̃is quia quiqui ad fidei ago¬
nem uenimꝰ. luctam̃ contra ma¬
lignos sp̃c sumimꝰ. Nil autẽ ma¬
ligni sp̃c in hoc mundo ꝓpͥum
possident. Nudi gͦ cum nudo
luctari debemꝰ. Namsi uestit᷑ qͥsq
cs̃i nudo luctat᷑. citꝰ ad t̾ram de¬
icit᷑ quia habet unde teneat᷑.¬
Quid enĩ sunt t̾reua om̃ia. nisi
quedã corporis indumenta: Qui
gͦ contra diabolũ ad certamen
ꝓperat. uestimenta abiciat. ne
succunibat. Nichil in hoc mundo
amando possideat. nullas rerum
labentiũ delectationes requirat.
ne unde aduotsi tegit᷑. ad casum
inde teneat᷑. Nec tam̃ sufficit nr̃a
relmiquere. nͥ relinquamꝰ ⁊ nos.
Quid ẽ qd dicimꝰ relinquamꝰ ⁊ nos ͤ
Siem̃ nos rp̃os relinquimꝰ. quo ibi¬
mꝰ extra nos: uel quis est qui ua¬
dit. si se deseruerit: S aliud sumꝰ
ꝑpeccatũ lapsi. aliud ꝑnaturam
conditi. alud qd̃ fecimꝰ. aliud qd̃
factisumꝰ. Relinquamꝰ nosmet¬

Expanded text:
se autem nobis venientibuDominus praecepit ut renuntiemus nostris, quia quicunque ad fidei agonem venimus, luctamen contra malignos spiritus sumimus. Nihil autem maligni spiritus in hoc mundo proprium possidenluctari debemus. Nam si indutus cum nudo luctetur, citius ad terram dejicitur, quia habet unde teneatrena omnia, nisi quaedam corporis indumenta? Qui ergo contra diabolum ad certamen properat, vestimenta abjiciat, ne succumbat. Nihil in hoc mundo amando possideat, nullas rerum labentium delectationes requirat, ne unde ad votum tegitur, ad casum inde teneatur. Nec tamen sufficit nostra relinquere, nisi relinquamus et nos. Quid est quod dicimus, Relinquamus et nos? Si enim nosmetipsos relinquimus, quo ibimus extra nos? Vel quis est qui vadit, si se deseruit? Sed aliud sumus per peccatum lapsi, aliud per naturam conditi; aliud quod fecimus, aliud quod facti sumus. Relinquamus nosmet
Abbreviated transcription (Latin):
caritatem: nec flumina ob¬
ruent illam. Si dederit hõ
omnem substantiam domꝰ
sue ꝓdilectione quasi nichil
despiciet eam. Soror nr̃a par
ua. ⁊ ubera ñ habet. Quid
faciemus sorori nr̃e indie
quando alloquenda est :
Si murus est. edificemus
suꝑ eum ꝓpugnacula argt̃¬
tea. Si hostium est: compĩga¬
mus illud tabulis cedrims
Ego murus ⁊ ubera mea
sicut turris: ex quo facta sũ
coram eo quasi pacem reppe¬
riens. Uinea fuit pacifico in
ea que habet populos. Tradi¬
dit eam custodib. uir affert
ꝓfructu eiꝰ mille argenteos.
uinea mea coram me est:
mille tui pauifici ⁊ ducenti
his qui custodiunt fructꝰ eiꝰ.
Que habitas inhortis. amici
ascultant: fat me auilire

Expanded text:
 nec flumina obruent illam. Si dederit homo omnem substantiam domus suae pro dilectione, quasi nil despiciet eam. Soror nostra parva est, et ubera non habet. Quid faciemus sorori nostrae in die quando alloquenda est? Si murus est, aedificemus super eum propugnacula argentea. Si ostium est, compingamus illud tabulis cedrinis ego murus et ubera mea sicut turris ex quo facta sum coram eo quasi pacem repperiens vinea fuit Pacifico in ea quae habet populos tradidit eam custodibus vir adfert pro fructu eius mille argenteos vinea mea coram me est mille tui Pacifice et ducenti his qui custodiunt fructus eius quae habitas in hortis amici auscultant fac me
Abbreviated transcription (Latin):
derate etates urãs: ne simul
pudice mori qͣm impudice
suppliciis non emendat᷑. Et
iussit ut concordia plumba¬
tis cederetur. Et cũ cederet᷑.

Expanded text:
derate aetates vestras, ne simul ino nostro pudice mori quam impudice suppliciis non emendatur. Et jussit ut beata Concordia cum plumbatis caederetur. Et cum caederetur
Abbreviated transcription (Latin):
etius cesar iracundia
plenus dixit adualeria¬
facultates eiꝰ ⁊ int̃fice eũ cru¬
deli exammnatione. Eodem¬
sita omni facultate eiꝰ. inue¬
nit indomo ypoliti omnem

Expanded text:
enire, » iracundia plenus Decius dixit Valeriafacultates ejus, et interfice eum crudeli examinatione. esita omne facultate ejus, invenit in domu Ipoliti omnem
Abbreviated transcription (Latin):
sunt fr̃s mei: Quicumq: fece¬
rit uoluntatem patris: mei
qui intelis est: ip̃e mcus fr̃ ⁊
soror ⁊ mater est. Quib nob̾
uerbis quid aliud innuit nͥ
quod obsequentes iussionib
stus multos exgentilitate col¬
ligit. ⁊ uideam cuius ex carne
est genitus non agnoscit: Un¬
de ⁊ mater eius: cum quasi ñ
agnoscitur. foris stare ꝑhibet᷑
quia uidelicet synagoga id¬
cirto ab auctore suo non. recog¬
noscitur. quia legis obserua¬
tionem tenens spiritalem in¬
tellectum ꝑdidit: ⁊ sese ad
custodiam litt̾e foris uinxit.

Expanded text:
sunt fratres mei? Quicunque enim fecerit voluntatem Patris mei qui in coelis est, ipse meus frater, et soror, et mater est. Quibus nobis verbis quid aliud innuit, nisi quod obsequentes jussionibus suis multos ex gentilitate colligit, et Judaeam, ex cujus carne est genitus, non agnoscit? Unde et mater ejus cum quasi non agnoscitur, foris stare perhibetur, quia videlicet Synagoga idcirco ab auctore suo non recognoscitur, quia, legis observationem tenens, spiritalem intellectum perdidit, et sese ad custodiam litterae foris fixit. 2.
Abbreviated transcription (Latin):
germanoꝵ ⁊ nobilitate polle¬
bat: quia erat salubris arre.
iocunda flumine. fecunda
t̃ris. arborib nemorosa. ⁊ ui¬
neis uberrima: constipata ppłis
referta cõmerciis. ac uariis cõ¬
meatib. uuda fluminis crr¬
cumfluente. Que siquidem
int̃ multimoda cõmoditatsi
genera. etiam alueo suo mag¬
nam piscium copiã ciuib
dei famulus elegit expetendũ.
Adquẽ cum pͥmo fide armat᷑
⁊ confessionis constantia ro¬
boratus atcessisset in trepidus.¬

Expanded text:
Germanorum, et nobilitate polleGermanorum, et nobilitate pollebat: quia erat salubris aere, jucunda flumine, fecunda terris, arboribus nemorosa, et vineis uberrima, constipata populis, referta commerciis ac variis commeatibus, unda fluminis circumfluente. Quae siquidem inter multimoda commoditatum genera, etiam alveo suo magnam piscium copiam civibusDei famulus elegit expetendum. Ad quem cum primo fide armatus et confessionis constantia roboratus accessisset intrepidus
Abbreviated transcription (Latin):
dente sibi beato clemente pet̾¬
apłi successore sibi diuini semi¬
na gallicis gentib eroganda
susceꝑat. beatissimi pͥncipis a¬
płoꝵ. ⁊ magistri sui informat᷑
exemplo. qui romane trudeli¬
tatis se ꝓpt̾ iħ̾u xp̃i i nomen
inmetserant. quo ampliuis a¬
put gallias gentilitatis ferũe
cognouit errorẽ. illuc intrepidꝰ.
⁊ calore fidei armat᷑ accessit. ad
lutetiam parisioꝵ dño ducen¬
miraculis choruscans. ⁊ uirtu¬
tum signis que athemensiũ
magister paulo docente didi¬
cerat. gallis ministrauit: ñ
ueritus incredule gentis expe¬
tere feritatẽ: quia uirtutem
suam p̃teritaꝵ penaꝵ. recorda¬
tio roborabat. Tormentis exꝑtꝰ
multis mort. tandẽ adsitu¬
turum se uitam. tota nichilo¬
nimus intentione desiderans:
ut qui iam erat. xp̃i nominis
int̃ multa tormentoꝵ flagella
ꝑfectus confessor. fieri mortis
mulctatione mereret᷑ ⁊ martir.
iinc memorata pa lc.iii.¬
risioꝵ cuuitas ut sedes
regia ⁊ conuentu galloꝵ ac

Expanded text:
dente sibi beato Clemente Petoli successore, verbi divini semina gentibus Gallicis eroganda susceperat, beatissimi principis apostolorum et Magistri sui informatus exemplo, qui Romanae crudelitati se propter Jesu Christi nomen immerserant, quo amplius apud Gallias gentilitatis fervere cognovit errorem, illuc intrepidus et calore fidei armatus accessit, ac Lutetiam Parisiorum, Domino ducenmiraculis coruscans, et virtutum signis, quae Atheniensium magister Paulo docente didicerat, Galliis ministravit: non veritus incredulae gentis expetere feritatem, quia virtutem suam praeteritarum poenarum recordatio roborabat, tormentis expertus multis, morte tandem assecuturum se vitam: tota nihilominus intentione desiderans, ut qui jam erat Christi nominis inter multa tormentorum flagella perfectus confessor, fieri mortis mulctatione mereretur et martyr. Tunc memorata Parisiorum civitas, ut sedes regia, et conventu Gallorum ac
Abbreviated transcription (Latin):
deptus: quendã lisbiũ uirũ
honoratissimũ cruitatis pari
dicens. uir illustrissime qͥa
incredulitate ⁊ confessione
sui scĩ nominis benedictione
baptismatis consecratur. ⁊ co¬
tidie fidelium numerꝰ augm̃¬
tatur. uisũ ẽ michi agrum¬
secretarii tui p̃cio atua frat̃¬
nitate susciꝑe. ⁊ domũ bap¬
tismans ibi construere ac con

Expanded text:
trepidus, quemdam Lisbium, virum honoratissimum civitatis Parisdicens: Vir illustrissime, quiin credulitate et confessione sui sancti nominis, benedictione baptismatis consecratur, et quotidie fidelium numerus augmentatur, visum est mihi secretarii tui agrum pretio a tua fraternitate suscipere, et domum baptismatis ibi construere, et
Abbreviated transcription (Latin):
uerunt ubi diuitem senserint
uenam. ibi quicquid possunt ar
tificium laboris impendunt. Et
nos fr̃s quia in scõ zacharia ce¬
lestem uidemus latere thesau
occupamus: quatinus cõmune
lucrum sit. quod fuerit cominu
ne requisitum. Fuit inquit in
dieb herodis regis iudȩȩ sacer¬
dos quidam nomine zacharias
et uxor eius nomine elysabeth:
de filiab aaron. Et erant inquit
ambo usti ante dm̃. incecdentes
in om̃ib mandatis et iustificati¬
onib dm̃. sine q̃rela. sc .ii.¬
ene igit᷑ fr̃o quos in secło
isto aliqua culpa non ꝑcutit. nul¬
tangeret nec querela. Incedentes
inquit in om̃ib mandatis et uis¬
tificationib dñi. sine querela. Si
puericia. si adolescentia. si iuuentꝰ
eorum extiterit sine querela. ubi
tota maxime solet sȩ querela. qͣl
õẽ potuit eoꝵ senectus: Si tale fu¬
it initium. qualis eẽ potuit finis:
quod cẽt elysabeth sterilis. Non
dixit. non erant illis filii. s non
erat illis filius: quia singłaris

Expanded text:
erunt, ubi divitem senserunt venam, ibi quidquid est artis, quidquid laboris est, impendunt. Et nos, fratres, quia in sancto Zacharia coelestem videmus latere thesauroccupemus; quatenus commune lucrum sit, quod fuerit communi labore acquisitum. Fuit, inquit, in diebus Herodis regis Judaeae, sacerdos quidam nomine Zacharias, et uxor ejus nomine Elisabeth de filiabus Aaron. Et erant, inquit, ambo justi ante Deum, incedentes in omnibus mandatis et justificationibus Domini sine querela. Beati igitur, fratres, quos in saeculo isto aliqua culpa non percutit, nultangere querela. Incedentes, inquit, in omnibus mandatis et justificationibus Domini sine querela. Si pueritia, si adolescentia, si juventus eorum exstitit sine querela, ubi totum maxime solet esse querela; qualis esse potuit eorum senectus? Si tale fuit initium, qualis esse potuit finis? quod esset Elisabeth sterilis . Non dixit, Non erant illis filii; sed, Non erat illis filius: quia singularis
Abbreviated transcription (Latin):
deficiat. ad esi qui suꝑ ip̃m est. nĩ
appropinquat. Nec ualet app̃hend̾e
qd̾ ultra ip̃m est. sinescit mactare
qd̾ est. Sic olerũ plante transpo¬
nunt᷑ ut ꝓficiant: atq ut ita dixe¬
rim eradicant᷑ ut crescant. Sic
rerum semmna int̃re amixtione de¬
ficrunt. ⁊ inreꝑatione sui genetis
uberiꝰ assurgunt. Unde enĩ uiden¬
tur ꝑdidisse qd erant. inde acci¬

Expanded text:
eum qui super ipsum est non appropinquat; nec valet apprehendere quod ultra ipsum est, si nescierit mactare quod est. Sic olerum plantae transponuntur ut proficiant, atque, ut ita dixerim, eradicantur ut crescant. Sic rerum semina in terrae admistione deficiunt, ut in reparatione sui generis uberius assurgant. Unde enim videntur
Abbreviated transcription (Latin):
reꝓb efficiar. Ecce mafflictione
corꝑis audiuimꝰ crucẽ carnis:¬
audiamꝰ nunc in compassione
proximi crucẽ mentis. Ait. Quis
infirmat᷑ ⁊ ego si infirmore. Quĩ
scandalirat᷑ ⁊ ego ñ urorꝰ. ꝑfcitꝰ
quippe p̾dicator ut exemplum
daret abstinentie. trucẽ portabat
incorpore. Et quia nise trahebat

Expanded text:
ficiar. Ecce in afflictione corporis audivimus crucem carnis, nunc in compassione proximi audiamus crucem mentis, ait: Quis infirmatur et ego non infirmor? quis scandalizatur et ego non uror? Perfectus quippe praedicator ut exemplum daret abstinentiae crucem portabat in corpore, et qui in se trahebat
Abbreviated transcription (Latin):
contriuerit. numirũ in eo qd
uirginitatẽ simul ⁊ humilitatẽ
sacrificauit deo. Uirginitate
namq seruata ꝓbatur extin¬
xisse concupiscentiã carns:
humilitate que facit pauꝑẽ
sp̃u. concupiscentiã mentis.
Sicq pͥncipali suggestione
diaboli uicta uitiosũ caput
uirtutis pede contͥuit. Non
tam̃ ex hoc s ex eo qͣnt maxi¬
me triumphauit. qd̃ de sua
mundissima carne corpora¬
ta sapientia uincit. usq qͣq
malitiam aattingens a fine
usq ad fi̾nẽ fortit᷑. ac dispo¬
nens omnia suauit̃. Hec est¬

Expanded text:
irum in eo quod virginitatem simul et humilitatem Deo sacrificavit. Virginitate namque servata probatur exstinxisse concupiscentiam carnis; humilitate, quae facit pauperem spiritu, concupiscentiam mentis. Sicque principali suggestione diaboli victa, vitiosum caput virtutis pede contrivit. Non tamen hoc solo, sed eo quam maxime triumphavit, quod de sua mundissima carne corporata sapientia dicit, Usquequaque malitiam attingens a fine usque ad finem fortiter, et disponens omnia sua
Abbreviated transcription (Latin):
is ita expletis eccłesiam
illic se dei omnipotentiᷤ
semꝑ iomnib ⁊ubiq comi¬
construrit. ac offi cia deuote
dño seruicitiũ dericoꝵ. ex mo¬
re constituit. ꝓbatasq ꝑsonaᷤ
honore scd̃i ordinis amplia

Expanded text:
is ita expletis, ecclesiam illic, Dei se omnipotentis semper in omnibus et ubique comiconstruxit, ac officia devote Domino servientium clericorum ex more constituit, probatasque personas honore secundi ordinis amplia
Abbreviated transcription (Latin):
treatori. quos ademo cultu
reuocauerat creature. C inctus
gͦ fide ⁊ deuotione popłi qua
inconstructione. ⁊ reuerenti ba¬
silice frequentatione cernebat
purissimo nouerat: ⁊ corde ar¬
dentifsimo diligebat insinu¬
are gentib ñ celsabat: cunctsq
miscł̃iam eꝰ in hot temport
⁊ iudicium futurum ꝓponẽs.
paulatim sociabat deo quos
diabolo subtrahebat. Atꝙ to
ꝓdigiis satagebat. quatmꝰ quoᷤ
arripiebat mundo. dignos fa
um. ñ muꝰ miraculis quam
p̃dicationib obtineret. łc.Uͣ.

Expanded text:
quos a devio cultu revocaverat creaturae. Cinctus ergo fide et devotione populi, quam in constructione et reverenti basilicae frequentatione cernebat,purissimo noverat, et corde ardentissimo diligebat, insinuare gentibus non cessabat; cunctisque misericordiam ejus in hoc tempore, et judicium futurum proponens, paulatim sociabat Deo, quos diabolo subtrahebat, atque tognorum prodigiis satagebat, quatenus quos abripiebat mundo, dignos facum non minus miraculis quam praedicationibus obtineret.
Abbreviated transcription (Latin):
um nr̃aꝵ pulsauit auditum.
ad magnam nos sacramenti
intelligentiã uocat. Quam as¬
pirante grã dei facilius asscq̃¬
mur. si considerationẽ nr̃am
adeaque paulo suꝑuis sunt
narrata referamus. Saluator
condens eam fidem que mpi¬
Os adiusticiam. ⁊ mortuos re¬
uocat ad uitam. adhoc discipu¬
los suos doctrine monitis.:⁊
oꝑum miraculis imbuebat
unum hoꝵ sine alio non pro
ne cleo solum hominem cre¬
didisse. cum utrumq eẽt pari¬
ter confitendum: quia sicut
eo uera humanita .s. ita
homini inerat uera diui
quid ip̃i de eo crederent. quid
corporea suꝑans. ⁊ humana tͣns¬
cendens. uidit mentis oculis
filium dei uim. ⁊ confessus est
glam deitatis: quia ñ ad solã
respexit substantiam carnis ⁊
sangumis. Tantumq inhac
fidei sublimitate complatuit
ut beatitudinis felicitate do¬
natus. sacram iniolabilis
petre acciperet firmitatẽ: supͣ
quam fundata ecclesia. portis
inferni ⁊ mortis legib p̃uale¬
ret: nec in soluendis. aut inli¬

Expanded text:
um 193 pulsavit auditum, ad magni sacramenti nos intelligentiam vocat: quam aspirante gratia Dei facilius assequemur, si considerationem nostram ad ea quae paulo superius sunt narrata, referamus. Salvator condens eam fidem quae et impios ad justitiam et mortuos revocat ad vitam, ad hoc discipulos suos doctrinae monitis et operum miraculis imbuebat,unum horum sine altero non prodne Deo solum hominem credidisse, cum utrumque esset pariter confitendum: quia sicut Deo vera humanitas, ita homini inerat vera Divinquid ipsi de eo crederent, quidvcorporea superans et humana transcendens, vidit mentis oculis Filium Dei vivi, et confessus est gloriam Deitatis, quia non ad solam respexit substantiam carnis et sanguinis. Tantumque in hac fidei sublimitate complacuit, ut beatitudinis felicitate donatus sacram inviolabilis petrae acciperet firmitatem, super quam fundata Ecclesia portis inferi et mortis legibus praevaleret, nec in solvendis aut li
Abbreviated transcription (Latin):
e factus est sermo dñi ad
me. dicens. Et tu fili ho¬
miniis pone t̾ͥ dnas mas: ut ue.¬
niat gladius regis babylonis.
De terra una egcedientur ambo.
⁊ mann capiet comiecturam. In
capite ure ciuitatis coniciet. Ni¬
am pones. ut ueniat gladius ad
inbboth filioꝵ ammon: et ad
iudãra ierłm munitissimam.
Stecit enin rex babylonis in
biuio. in capite duarum uia¬
rum: diuinationem querens.
cominiscẽs sagitias. Int̾rogauit
ycola. ext a consuluit. Ad dexte¬
ram eius facta est diuinatio su¬
pra ierłm. ut ponat arietes. ut
aꝑiat os incede. ut eleuet uocẽ
in ululatu ut ponat arietes con

Expanded text:
est sermo Domini ad me dicens et tu fili hominis pone tibi duas vias ut veniat gladius regis Babylonis de terra una egredientur ambo et manu capiet coniecturam in capite viae civitatis coniciet viam pones ut veniat gladius ad Rabbath filiorum Ammon et ad Iudam in Hierusalem munitissimam stetit enim rex Babylonis in bivio in capite duarum viarum divinationem quaerens commiscens sagittas interrogavit idola exta consuluit ad dextram eius facta est divinatio super Hierusalem ut ponat arietes ut aperiat os in caede ut elevet vocem in ululatu ut
Abbreviated transcription (Latin):
euam. Et nunc domine tu scis
quia non lixurre cansa accipio so¬
rorem meam: s sola posteritatis
dilectione: in qua benedicat᷑ no¬
men tuum in secula scłorum. Dix̃
itaq sarra. Miserere nobis dñe mi¬
serere nobis. et consenescamus
ambo pariter sani.
t factum est circa pulloꝵ¬
cantum. accersiri iussit
ragnel seruos suos et abieruint
cum eo. ut foderent sepulchrũ.
Dicebat enum ne simili modo
eueniret ei. quod et ceteris illis
septem. qui sunt ingressi ad.
eam. Cumq parassent fossam.
reuersus. raguel ad uxorem su¬
am dixit. Mute unam ex ancil¬
lis tius. et uideat si mortuns est:
cillis sins: que iugressa cubicn¬
lum. reꝑit eos saluos et inco¬
lumes. secum pariter dormien¬
tes. Et reuersa nuntianit bo¬
num nuntium. Ic .u̾i.

Expanded text:
Evam et nunc Domine tu scis quia non luxuriae causa accipio sororem meam sed sola posteritatis dilectione in qua benedicatur nomen tuum in saecula saeculorum dixit itaque Sarra miserere nobis Domine miserere nobis et consenescamus ambo pariter sani et factum est circa pullocantum, accersiri jussit Raguel servos suos, et abierunt cum eo pariter, ut foderent sepulcrum. Dicebat enim: ne forte simili modo evenerit ei, quo et caeteris illis septem viris qui sunt ingressi ad eam. Cumque parassent fossam, reversus Raguel ad uxorem suam, dixit ei: Mitte unam ex ancillis tuis, et videat si mortuus est, cillis suis. Quae ingressa cubiculum, reperit eos salvos et incolumes, secum pariter dormientes. Et reversa, nuntiavit bonum nuntium: et
Abbreviated transcription (Latin):
nerunt in terram uida. Et as¬
cenderunt in montem syon cũ
lenqa et gandio: et obtulerunt
holocausta quod nemo exeis ce¬
cidisset: donec reu̾terentur in pace.

Expanded text:
nerunt in terram Iuda et ascenderunt in montem Sion cum laetitia et gaudio et obtulerunt holocausta quod nemo ex eis cecidisset donec reverterentur in pace
Abbreviated transcription (Latin):
docentib scribis. et legis ꝑitis.
imino et ip̃am litteram pleris¬
q in locis ꝑ suas traditiones
corrumpentib. iuxta quod eis
dominus in euangłio sepus mm¬
ꝓperare ꝓbatur: Et quid est qd̾
de ni sterili genitrice nascitur.
nisi quia lex que auxilio sacer¬
dotalis officii specialem do sobo¬
lem ginnere uissa est. neminem
ad ꝑfectum adduxit: Quia ni¬
mirum suis cultorib regni ce¬
lestis iannas aꝑire non potuit
sed factuis sub lege auctor ipse le.¬
gis. sterilitatis obꝓbrium legi
abstulit. qui hanc sp̃italit̾ intel¬
ligendam monstrauit: ut suꝑ¬
ne beatitudinis grãm que in
euangelio nunc aꝑtissima lu¬
cet. in ca iam olim prefigura¬
tam. et quasi conceptam ẽẽ do

Expanded text:
docentibus scribis et legisperitis, docentibus scribis et legisperitis, imo et ipsam litteram plerisque in locis per suas traditiones corrumpentibus, juxta quod eis Dominus in Evangelio saepius improperare probatur? Et quid quod diu sterili genitrice nascitur, nisi quia lex, quae auxilio sacerdotalis officii spiritualem Deo sobolem gignere jussa est, neminem ad perfectum adduxit, quia nimirum suis cultoribus regni coelestis januas aperire non potuit? Sed factus sub lege auctor ipse legis sterilitatis opprobrium legi abstulit, qui hanc spiritualiter intelligendam monstravit, et supernae beatitudinis gratiam, quae in Evangelio nunc apertissime lucet, in ea jam olim praefiguratam et quasi conceptam fuisse do
Abbreviated transcription (Latin):
otandum autem quod hec
eadem beati iohannis na¬
tuutas nonnullam habee simi¬
litudinem aduentus dominici
et gr̃e quam p̾dicare ueniebat.
Nam et congruum ualde est:
ut cui om̃s ꝓphe priores et patri¬
arche. uel nascendo uel moriendo
uł inuendo uel predicando testi¬
monium ꝑhibuerunt. hunc ml¬
qui plusqͣm ꝓpha extitit. non tan¬
tum in uita et passione. sed in ip¬
sa quoq sua natiutate designat.
Quid est enim quod ueteranis pa¬
rentib natus est iohannes. insi
quia illius mox secutura natu¬
tas signabatur. qui spiritalia no¬
tu testamenti ꝓferens archaria.
carnalem legis et sacerdocii ueteris
obseruantiam. iam terminandã
eẽ doceret: Quod enim antiquat᷑
et senescit. ꝓpe int̾itum est. li .iiii.¬
uid est quod muto patre
principe iudelicet tunc sa¬
cerdotum ortus est p̾cursor dñi.
iusi quia ip̃o apparente dño
lingna iam sacerdocii neteris
magna ex parte a doctrina sen¬
sus sp̃ualis obmutuerat: solam
lictere custodram curantib ac

Expanded text:
otandum autem quod haec eadem beati Joannis nativitas nonnullam habet similitudinem adventus Dominici, et gratiae quam praedicare veniebat. Nam et congruum valde est ut cui omnes prophetae priores et patriarchae, vel nascendo, vel moriendo, vel vivendo, vel praedicando testimonium perhibuerunt, hunc mulqui plus quam propheta exstitit, non tantum in vita et passione, sed in ipsa quoque sua nativitate designet. Quid est enim quod veteranis parentibus natus est Joannes, nisi quia illius mox secutura nativitas signabatur, qui spiritualia Novi Testamenti proferens arcana, carnalem legis et sacerdotii veteris observantiam jam terminandam esse doceret? Quod enim antiquatur et senescit, prope interitum est. Quid quod muto patre, principe videlicet tunc sacerdotum, ortus est praecursor Domini, nisi quia, ipso apparente Domino, lingua jam sacerdotii veteris magna ex parte a doctrina sensus spiritualis obmutuerat, solam litterae custodiam curantibus ac
Abbreviated transcription (Latin):
ab alto sanguine regum. siuꝰ
auus clodoueus regnũ frãco¬
disponens. ⁊ ordinans. cum
parisius cursu uite sue. ex¬
pleto finem uiuendi fecissit.
reliquit in regno conugem
uocabulo clotidem. cum tͥb
filiis. dotario uidelicit. chil¬
deb̾to atq clodomero. Nuib
dispositis portionib diuisit
monarchiam sui pͥncipatus.
S cdodomerꝰ genitor huius
scĩ confessoris clodoaldi. cui
sorte cesserat burgundia. ñ
multo pꝰ defunctus :⁊ ip̃e tres
reliquit filios. Quoꝵ. uuus
uocabatur theodualdus. alt̾
guntariꝰ: tercius uero dodoal¬
dus. Quos regio more ⁊ cultu
nutriebat. ⁊ instituebat eoꝵ
auia iam dicta regina. cu¬
piens eos loco filii infastigio
sublimare regni. S spe sua
frustrata ẽ÷ fraude filioꝵ
de innocintum cede tractã.

Expanded text:
ab alto sanguine regum. Cujus avus Clodoveus regnum Francodisponens et ordinans, cum Parisius cursu vitae suae expleto finem vivendi fecisset, reliquit in regno conjugem vocabulo Clotildem, cum tribus filiis Clothario videlicet, Childeberto, atque Clodomero, quibus dispositis portionibus divisit monarchiam sui principatus. Sed Clodomerus genitor hujus sancti confessoris Clodoaldi, cui sorte cesserat Burgundia, non multo post defunctus, et ipse tres reliquit filios. Quorum unus vocabatur Theobaldus, alter Gontarius, tertius vero isdem Clodoaldus. Quos regio more et cultu nutriebat et instituebat eorum avia jam dicta regina, cupiens eos loco filii in fastigium sublimare regni. Sed spe sua frustrata est fraude filiorum de innocentium caede tracta
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃i. s xp̃c mercedem his qui ele¬
mosinam fecerint redditurus ẽ.
Quam tamen in sinum dare
ddicuntur: quia ꝓmerende illius

Expanded text:
istus mercedem his qui eleemosynam facere, redditurus est. Quam tamen in sinum dare dicuntur, quia promerendae illius
Abbreviated transcription (Latin):
adte me misit: ut meior spõ¬
sionis tue ad eum uenire ñ
differas: quo baptisinũ sa¬
lutis accipiens. ab omnibus
possis absolui. nexib delictoꝵ.
Is autẽ qui lumen recepit. o¬
beilicũt u̾ba iubentis imple¬
uit: ⁊ ad dionisiũ ꝓperans.
pauli ei ei ũba ꝑ ordinem nũ¬
tiauit. Dionisius uero elatio¬
nis gr̃ã iam p̾uentus. ut cecsĩ
resperit. ñ aute habitis lumi¬
nib contuentẽ ait adeum.
Es ne tu ille. quẽ cecum natũ
cuncti cognouert affines: Eui
ille respondit. Ego nempe sũ
gistri sui inuocata uirtute.
sanitatis mͥ lumen ĩ dulsit .ui.

Expanded text:
ad te me misit, ut memor sponad te me misit, ut memor sponsionis tuae, ad eum venire non differas, quo baptismum salutis accipiens, ab omnibus possis absolvi nexibus delictorum. Is autem, qui lumen recepit, obedienter verba jubentis implevit, et ad Dionysium properans, Pauli ei verba per ordinem nuntiavit. Dionysius vero, electionis gratia jam praeventus, ut caecum respexit non ante habitis luminibus contuentem, ait ad eum: esne tu ille, quem caecum natum cuncti cognoverunt affines? Cui ille respondit: Ego nempe sum, gistri sui invocata virtute, sanitatis mihi lumen indulsit, qui
Abbreviated transcription (Latin):
Qui claudit ⁊ nemo aꝑit a¬
ec ⁊ alia pluruma pau¬
lo p̃dicante ⁊ templa
singula ꝑlustrante. cõmendã¬
rum dm ẽẽ. que amica curio¬
sitate a theuienses ꝓpt̾ ip̃am
nouitatẽ officiosissime accep¬
tabant dionisius ueram doc¬
trinam ⁊ dognia salutis au¬
diens. ⁊ nicħ eẽ idola quib ser¬
uiebat. quin magis clemonia
qͣm deos ẽẽ cognoscens. sc̃m
uero sp̃m ⁊ ũba uitalia in
pauli doctrina euidentifsi-¬
me sentiens diuino lumine
cordetactus eidem paulo ces¬
sit:⁊ abeo expetiit quatinus
ꝓ illo ip̃ius dei quẽ p̃dicabat
miscłiam dep̃caretur: ut illiꝰ
cultor uerꝰ. ⁊ sius mereretur
esse discipulus. lectio .uͣ.
ostera autem die cũ pau-¬
lus ageret iter. cecus qͥ¬
dam cepit eum obserratioĩs
anatiuitate eius oculis im
posuit ceci nati. ⁊ lumen ei¬
restituit. ip̃e te poteutia sua
illuminet. Quẽ mox uidentẽ.
bis ẽ ubis aftatus. Uade in¬
quiens ad dyonisiũ. ⁊ dic ei
quia paulus seruus iħu xͥ

Expanded text:
qui claudit, et nemo aperit; aHaec et alia plura Paulo praedicante et templa singula perlustrante, commendanverum esse, quae amica curiositate Athenienses, propter ipsam novitatem officiosissime acceptabant, Dionysius veram doctrinam et dogma salutis audiens, et nihil esse idola, quibus serviebat, quin magis daemonia quam deos esse cognoscens, sanctum vero Spiritum et verba vitalia in Pauli doctrina evidentissime sentiens, divino lumine corde tactus, eidem Paulo cessit, et ab illo expetiit, quatenus pro illo ipsius Dei, quem praedicabat, misericordiam deprecaretur, ut illius cultor verus et suus mereretur esse discipulus. CAPUT VIII. Postero autem die, cum Paulus ageret iter, caecus quidam coepit eum obsecrationis a nativitate ejus oculis impposuit caeci nati, et lumen restituit ei , ipse te potentia sua illuminet. Quem mox videntem his est verbis affatus: vade, inquiens ad Dionysium, et dic ei quia Paulus servus Jesu Christi
Abbreviated transcription (Latin):
scã nobis hodie mistice festa
sollempnitatis erhibuit: q̃
annis singulis dum inrse cur¬
sus tempoꝵ uoluit᷑. nr̃is de¬
sideriis in nouatur. Hic itaq
pͥmis ortꝰ uatalib parentũ
nobilitate fulgebat. Quẽ di¬
uina pietas nõ solum pͥusꝙͣ
nasceretur. s anteqͣm conciꝑe¬
tur elegit: intantum ut mõ¬
tanus quidã monachꝰ dum
leuissimo sopore qui esceret
pulsatus. ut matri sue be¬
nedicte cilime qd masculũ
conceptura eẽt ueridica rela¬
tione p̃diceret:⁊ nomen eius
uł merita designaret. Ec̃ . ii.¬
imꝑium :i fecundissi¬
me genitrici concepture sobo¬
lis gaudia nuntiauit. Illa uͦ
sicut fidei credulitatis ñ appa¬
ruit dubia. ita suscepit in
partu quẽ p̃scierat inutero.
quod prius corde concepit.
In quo assidue uenture etatis
merita dulcis infantia de¬
signabat: ⁊ quod ante con¬
ceptũ mat̾ agnouerat. ante
tempora iam uidebat. Stu¬
debat teneros annos moꝵ
maturitate uincere: ⁊ beniuo

Expanded text:
a| nobis hodie die mistice festa sollemni| tatis exhibuit . que annis singulis dum| in se cursus temporum uoluetur nostris| disideriis innouatur. Hic itaque primis ortus| natalebus parentum nobilitate fulgebat | Quem diuina pietas non solum prius quam nas| ceretur sed antequam conciperetur elegit . In| tantum ut motanus quidam monachus, dum levissimo sopore quiesceret, pulsatus, ut matri suae benedictae Ciliniae, quod masculum conceptura esset, veridica relatione praediceret, et nomen ejus et meritum designaret. Qui iimperium, et fecundissimae genitrici concepturae sobolis gaudia nuntiavit. Illa vero sicut fidei credulitatis non apparuit dubia, ita suscepit in partu, quem praescierat in utero.quod prius corpore concepit. 2. In quo assidue venturae aetatis merita dulcis infantia designabat, et quod ante conceptum mater agnoverat, ante tempora jam videbat. Studebat teneros annos morum maturitate vincere, et benevo
Abbreviated transcription (Latin):
p̃scius futuroꝵ. qui mu¬
tat tempus. ⁊ qd̃ p̃destinauit
ñ mutat consilium. qui ma¬
lum oloferis conceptum pru¬
dentia beniuolentis femine
ĩmutauit. iniquoꝵ consilia
sue dispositionis arti. industͥa
ganoꝵ adbuc errorib necessi¬
tate potius qͣm uoluntate te¬
neretur ad dicta. conũti tañt
ad fidem xp̃i ꝑ erempla mar¬
tẏrum. atq ad baptimi grãm
ꝑuenire se desiderare. ⁊ mente
demonstrabat. ⁊ oꝑe. dei mise¬
cordia inspirata. maste uirtu¬
tis consilium appetiuit: atꝙ
ad conuiuiũ uenire postulat
scõꝵ corporsi ꝑdicores. Et dũ
cis copiam oblate humanita¬
tis. gxpendit amemoria coꝵ q̃

Expanded text:
scius futurorum, qui mutat tempus, et quod praedestinavit non mutat consilium: qui malum Holophernis conceptum prudentia benevolentis feminae immutavit, iniquorum consilia suae dispositionis arti, industriaganorum adhuc erroribus necessitate potius quam voluntate, teneretur addicta, converti tamen ad fidem Christi, per exempla martyrum, atque ad baptismi gratiam pervenire se desiderare, et mente demonstrabat et opere, Dei misericordia inspirata, mactae virtutis consilium appetivit, atque ad convivium venire postulat sanctorum corporum perditores. Et dum eis copiam oblatae humanitatis expendit, a memoria eo
Abbreviated transcription (Latin):
Rat autem eodem tem¬
pore minor dotarł cũ
balthethildla maire rex regẽs
francoꝵ regnũ. Qui agnita
euis prudentia cupientes eñ
habere maula regia. petiert̃
pontisicem: ut suam daret
licentiam secum inhabitare
palatrum. Qui statim iussa
complens magnis reb dita¬
tum. ⁊ sapientie florib ad¬
ornatũ. ob temꝑans eoꝵ uo¬
luntati nisus ẽ destinare
uirũ. Quem rex atq regina
uidentes honorifice suscepũt.
⁊ inpaucis dieb dulcia uer
ba sua ⁊ bonitatem ostendit
na ⁊ pleriq pontifices ⁊ ꝓcereͤ
suꝑ omnes in amorem susci¬
ꝑent. Et quia illum uidebãt
dignum ad suscipiendum
honorem: cunctoꝵ consensu
p̃cipui francoꝵ adhonorem
pontificalem eum ẽẽ ỹdoneũ
ꝓclamauerunt. Quẽ ad hoc
omnes electum augustidunũ
que ẽ eduoꝵ ciuitas creauert̃

Expanded text:
rat enim eodem tempore minor Lotharius cum Baltechilde matre rex regens Francorum regnum. Qui agnita ejus prudentia, cupientes eum secum habere in aula regia, petierunt pontificem ut suam ei daret licentiam secum inhabitare palatium. Qconplens, magnis rebus ditatum et sapientiae floribus adornatum, obtemperans eorum voluntati, nisus est destinare virum. Quem rex adque regina videntes honorifice susciperunt, et infra paucis diebus dulcia sua verba et bonitatem ostendit na, plerique pontificis ac proceris supra omnes in amore susceperunt. Et quia eum videbant dignum suscipiendum honorem, cunctorum consensum praecipuis Francorum ad honorem pontificalem eum esse idoneum proclamaverunt. Quem ad hoc omnes electum Agustiduno, que est Aeduorum civitas, decreverunt
Abbreviated transcription (Latin):
et uiuenes euis ceciderunt in¬
gladio inuimicorũ. Qne gens ñ
hereditauit regnum ens: et op
cinit spolia eius: Om̃is com¬
positio eius ablata est. Que erat
libera facta est ancilla. Et ecce sc̃a
nr̃a. et pulcritudo nr̃a. et claritas
nr̃a desolata est: et comquinaue
runt eam gentes. Quo ergo nob̾
adhuc uinere: Et scidit macha¬
thias et filii eius uestimenta sua
et cooꝑuerunt se ciliciis. plauxe

Expanded text:
et iuvenes eius ceciderunt gladio inimicorum quae gens non hereditavit regnum eius et non obtinuit spolia eius omnis conpositio eius ablata est quae erat libera facta est ancilla et ecce sancta nostra et pulchritudo nostra et claritas nostra desolata est et coinquinarunt eam gentes. ut quid nobis adhuc uita ? et conscidit Matathias et filii eius uestimenta sua, et percooperuerunt se ciliciis e
Abbreviated transcription (Latin):
N dieb illis surrecit matha¬
chias filius iohannis. filis sy.¬
meomi sacerdos ex filiis ioanim.
ab ierłm: et consedit in monte
modin. Et habebat filios quin¬
cognominabat᷑ abaron. et uona¬
thas. qui cognominabat᷑ apphiis.
Hu uideruint mala que siebant
t dicit mathathias. Uemͥ.
Nt quid natus sum uide¬
re contritionẽ ppłi mei. et contͥ¬
tiontm cinitatis sc̃i: et sedere il¬
lic cum datur in manus mami¬
corum: Sc̃a in manis extraneqꝵ
facta sunt: templum eiꝰ sicut
homo ignobilisz uasa gle eius

Expanded text:
s diebus surrexit Matthas diebus surrexit Matthathias filius Iohannis filii Simeonis sacerdos ex filiis Ioarim ab Hierusalem et consedit in monte Modin et habebat filios quincognominabatur Abaron et Ionathas qui cognominabatur Apphus hii viderunt mala quae fiebant et dixit Matthathiast quid natus sum videre contritionem populi mei, et contritionem civitatis sanctae, et sedere illic, cum datur in manibus inimicorum? Sancta in manu extraneorum facta sunt, templum ejus sicut homo ignobilis. Vasa g
Abbreviated transcription (Latin):
cd cum edictum eẽt a regibꝰ.
ut uẽt̾anoꝵ filii ad mili¬
tiam scriberentur. ꝓdente patre
qui felitib eius accib inuide¬
bat. cum eẽt aunoꝵ qͥndecim.
raptus ⁊ cathenatus. sacramen¬
tis militarib implicatꝰ. est. Uno¬
tantum seruo comite content᷑.
cui tamen uersa uice dñs ser¬
uiebat: a deo ut plerumq ei
caluamenta detraberet. ⁊ ip̃e
dec̃gerit. Cibum una caꝑent:
um fere ante baptisma in armmiᷤ
fuit inceger tamen abhis uicuᵈ.
quib illud hominum gemus
implicari solet. Multa illi cirta
cõmilitones benignitas. mira
caritas: patientia uero atq hu¬
militas. ultra humauũ mo¬
dum. Nam frugalitatẽ in eo
laudari non est netesse. qua
ita usus est. ut iam illo temꝑe
sĩ miles s monachꝰ putaritur.
Quib reb ita sibi omnes com¬
militones suos deuinxerat. ut
cum miro affectu uenerarent᷑.
Nec dum tamen regenerat᷑ in
xp̃o agebat quẽlam bonis oꝑi¬
b baptismatis candidatum
assistere scilicet laborantib. opẽ

Expanded text:
d cum edictum esset a regibus, ut ueteranorum filii ad militiam scriberentur prodente patre, qui felicibus eius actibus inuidebat, cum esset annorum quindecim, captus et catenatus sacramentis militaribtantum servo comite contentus, cui tamen versa vice dominus serviebat, adeo ut plerumque ei et calciamenta ipse detraheret et ipse detergeret; cibum una caperentum fere ante baptisma in armis fuit, integer tamen ab iis vitiis, quibus illud hominum genus implicari solet. Multa illi circa commilitones benignitas, mira caritas; patientia vero atque humilitas ultra humanum modum. Nam frugalitatem in eo laudare non est necesse, qua ita usus est, ut jam illo tempore non miles, sed monachus putaretur. Quibus rebus ita sibi omnes commilitones suos devinxerat, ut eum miro affectu venerarentur. Nec dum tamen regeneratus in Christo, agebat quemdam bonis operibus baptismatis candidatum: assistere scilicet laborantibus, opem
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Eice ex quo facta est uox salu¬
tationis tue in aurib meis. exul¬
taiit in gaudio infans in utero
meo. Quid hoc est miraculi fr̃s. q̃
tantoꝵ nouitas gaudioꝵ: ut ha¬
bere se in utero helysabeth cesta¬
retur infantem. qui necdum se¬
met ip̃m ĩentiens. dm̃cum iam
sentiret aduentum: Nere hic õi¬
um beatissimus parmiloꝵ: qui
intra uiscera ad huc materna

Expanded text:
ait: Ecce, ex quo facta vox saluait: Ecce, ex quo facta vox salutationis tuae in auribus meis, exultavit in gaudio infans in utero meo . Quid hoc est miraculi, fratres; quae tantorum novitas gaudiorum, ut habere se in utero Elisabeth testaretur infantem, qui nec dum semetipsum sentiens, dominicum jam sentiret adventum? Vere hic omnium beatissimus parvulorum, qui intra visc
Abbreviated transcription (Latin):
ollempnitates nob̾ diuerso.
uite presentis occasus. et suscepta
ab eis ꝓ xp̃i nomine passio conse¬
crauit. Multimoda namq ueterũ
relatione didicimus. nonnullos
martyrum ꝓstratos gladio. igne
alios concrematos: qͣmplures bes¬
tiarum dilaceratos dentib. innu¬
meros etiam uariis tormentorũ
crnciatib affectos. spreta sui cor¬
poris morte. xp̃iane fidei testimo¬
nium reddidisse. Beatus uero bap¬
tista iohannes. cuius nunc festui¬
tate letamur. celestia muncdo gau¬
dia sterili ab utero hodie natus
inuexit. Et illi quidem indubitata
iam gła. regnantem confessi sant
dei filium: hic autem et nascitu
gr̃e singłaris ostendit. Ie .ii.¬
Ntantum autem specialis in eo
prefulxit electio: ut ante mere¬
retur annuntiare dñm: qͣm nas¬
cendi initium uł linguam. qua
enuntiare posset acciꝑet. Deniꝙ
helysabeth illa uetus mulier: et
noua mater. que ante partum
suum de futuri filii letabatur
officio. uenienti ad se beate ma-¬
rae. in ip̃o salutationis occursu

Expanded text:
olemnitatem nobis diversorussimi, vitae praesentis occasus, et suscepta ab eis pro Christi nomine passio consecravit. Multimoda namque veterum relatione didicimus nonnullos martyrum prostratos gladio, igni alios concrematos, complures bestiarum dilaceratos dentibus, innumeros et jam variis tormentorum cruciatibus affectos, spreta sui corporis morte Christianae fidei testimonium reddidisse. Beatus vero Baptista Joannes, cujus 207 nunc festivitate laetamur, coelestia mundo gaudia sterili ab utero hodie natus invexit. Et illi quidem indubitata jam gloria regnantem confessi sunt Dei Filium; hic autem et nasciturgratiae singularis ostendit. In tantum autem specialis in eo praefulsit electio, ut ante mereretur annuntiare Dominum quam nascendi initium vel linguam, quam enuntiare posset, acciperet. Denique Elisabeth illa vetus mulier, et nova mater, quae ante partum suum de futuri filii laetabatur officio, venienti ad se beatae Mariae in ipso salutationis occursu,
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃i simphoriani sepulchrum ꝓ¬
to. languidus surgit de lecculo.
qui supplicat: ita ut portitori
redeunti puer occurreret. cui pa¬
rabantur obsequre quatinꝰ non
s̃et ambiguum. eadem hora lan¬
guidum saluti fuisse redditum:
qua uir beatissimus humo fusus
orasse comꝑitur lc .uii.

Expanded text:
sancti Synphoriani sepulchrum psancti Synphoriani sepulchrum pto, languidus surgit de lectulo, qui supplicat: ita ut portitori redeunti obviam puer occurreret cui parabantur exsequiae; ut non esset ambiguum eadem hora languidum saluti fuisse redditum, qua Vir beatissimus fusus orasse comperitur. VII.
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e confessus est. lt .uͭi.¬
ariulfus quidam francus.
filice res obstinãtus inuase¬
rat. Quem cum uir di ad redden¬
dum aliqͣtenus cõmoneret:. nec
tam̃ ꝓficeret. ad orationem secon¬
u̾tit nec fides iundictam distu¬
lit. Statim ex uicino ferus ursus
ꝓsiliens. tres illins equos inter¬
fecit nec sic idem a duricia resipis¬
cit. Sequenti uero nocte duppli¬
cauit ultor ꝑniciem sex uim̃ta
int̾emit: nec sic quoq pena suffe¬
cit. Tercia idem nocte nouem uehi¬
cula ꝓsterint triplicato cadauere:
sicꝙ labor crescebat in cladem. Post
hec ad beatum uirum tardius
dirigit puerum agrum reformat
inuasum: calamitas compescitur.
Ioꝙ accum est: ut bestia castigantẽ.
homo sensum accipet: et daret
non intelligenti belua rationẽ.
De hinc beatus agricola cabilo¬
nensis ep̃e habens cubiculari¬
um grauiter ui febrium fessũ.
qui destinato iam animo totus
pendebat in transitu. dirigit ad
sc̃m uirum intercedendi suffra¬
apicib basilice sub porticu. ad

Expanded text:
ipse confessus est. 16 Chariulfus quidam Francus silicae res obstinatus invaserat. Quem cum vir dei ad reddendum aliquatenus commoneret nec tamen proficeret, ad orationem se convertit nec fides vindictam distulit. 17 Statim ex vicino ferus ursus exsilivit, tres illius equos interfecit nec sic a duritia resipiscit. Sequenti vero nocte duplicavit ultor perniciem. Sex iumenta interemit nec sic quoque poena suffecit. Tertia idem nocte novem vehicula prosternit triplicatum cadaverem: sic labor crescebat in cladem. 18 Dehinc ad beatum virum tardius dirigit puerum, agrum reformat invasum, calamitas conpescitur. Id actum est, ut bestia castigante homo sensum acciperet et daret non intellegenti belua rationem. 19 Dehinc beatus Agricola Cabilonensis episcopus habens cubicularium graviter vi febrium fessum, qui distinato animo totus pendebat in transitu, dirigit ad sanctum virum intercedendi suffraapicibus basilicae sub porticu ad