comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lore dentium hiis diebꝰ torquerer. non quidẽ
sinebar amio uoluere nisi ea que iam forte di¬
diceram adiscedendo autem penitus impediebar
ad quod mͥ tota intentione animi opus erat:
tamen mͥ uidebar si se ille mentib meis ueri¬
tatis fulgor aperiret. nonne sensurum fuisse il¬
lum dolorem. aut certe pro nichilo tollerato¬
rum. Sed qrtia et si nicħ maiis aliquando ꝑ¬
tuli. tamen sepe cogito. quanto gratuores pos¬
sint accedere. Cogor int̾dum cornelio celso assẽ¬
tui. qui ait sũmũ bonum eẽ sapientiam. sũ¬
mũ aritem malum dolorem corporis. Nec eiꝰ
ratio michi uidetur abstirda. Nam quoniam
duabus inquit partibus compoĩti sumius ex
terior corpus est: summniũ bonum est. melioris
partis optimum. summũ malum autẽ pessi¬
mũ deterioris. Est autem optimũ in animo sapi¬
entia. est in corpore pessimum dolor. Suminiũ
igitur bonum hominis sapere. sumniũ malũ

Expanded text:
diebus dentium dolore torquerer, non quidem diebus dentium dolore torquerer, non quidem sinebar animo volvere, nisi ea quae jam forte didiceram; a discendo autem penitus impediebar, ad quod mihi tota intentione animi opus erat: tamen mihi videbatur, si se ille mentibus meis veritatis fulgor aperiret, aut me non sensurum fuisse illum dolorem, aut certe pro nihilo toleraturum. Sed quia etsi nihil majus aliquando pertuli, tamen saepe cogitans quanto graviores possint accidere, cogor interdum Cornelio Celso assentiri, qui ait summum bonum esse sapientiam, summum autem malum dolorem corporis. Nec ejus ratio mihi videtur absurda. Nam quoniam duabus, inquit, partibus compositi sumus, ex terius corpus est, summum bonum est melioris partis optimum, summum autem malum pessimum deterioris: est autem optimum in animo sapientia, est in corpore pessimum dolor. Summum igitur bonum hominis sapere, summum malum
Abbreviated transcription (Latin):
sus assentior .R. Quid ipãm uitam tuam.si
tibi certum eẽt impedimento ẽẽ ad ꝯpͥhendẽ¬
dam sapientiam. uelles eam manere: A. oĩ¬
no eam fugerem .R. Quid si docereris tam te
relicto isto corpore. quam in ip̃o constitutum
posse ad sapientiam peruenire. curares utr̃.
hic an in alia uita eo quod diligis fruerens
a. Si nicħ me peius excepturũ intelligerem
quod retro ageret ab eo quo progressus sum:
non curarem.R. Nũc gͦ pp̃ea mori tunes ne
aliquo peiore malo inuoluaris. quod tͥ aufe¬
rat diuinam cognitionẽ: a. Non solum ne au¬
feratur tunco si quid forte percepi. sed etiam
ne int̾eludatur michi aditus eorũ quibus
percipiendis in hio. quamiis quod iam te¬
neo mecum mansurũ putem .R. Non igitur
et uttam istam pp̃ se ipam. seo pp̃ sapientiam
tus mauere.a. Sic est. Bolor corporis restat
qui te fortasse in sua cõmouet.a. Et ipĩi nõ
ob aliud uehementer formido insi quia me ĩ¬
pedit aquirendo. Quamꝙx enim acerrimo do

Expanded text:
sus assentior. R. Quid? ipsam vitam tuam si tibi certum esset impedimento esse ad comprehendendam sapientiam, velles eam manere? A. Omnino eam fugerem. R. Quid? si docereris, tam te relicto isto corpore, quam in ipso constitutum, posse ad sapientiam pervenire, curares utrum hic, an in alia vita eo quod diligis fruereris? A. Si nihil me pejus excepturum intelligerem, quod retroageret ab eo quo progressus sum, non curarem. R. Nunc ergo propterea mori times, ne aliquo pejore malo involvaris, quo tibi auferatur divina cognitio. A. Non solum ne auferatur timeo, si quid forte percepi, sed etiam ne intercludatur mihi aditus eorum quibus percipiendis inhio; quamvis quod jam teneo, mecum mansurum putem. R. Non igitur et vitam istam propter seipsam, sed propter sapientiam vis manere. A. Sic est. 21. R. Dolor corporis restat, qui te fortasse vi sua commovet. A. Et ipsum non ob aliud vehementer formido, nisi quia me impedit a quaerendo. Quanquam enim acerrimo his
Abbreviated transcription (Latin):
concorditer. Ita enĩ facile cui priori conting̃
inuentio: ceteros co sine labore perducit. Mrͥd
si nolunt hec illi quere. a. Persnia debo ut ue¬
lint.R. Stud si non possis. uel qd̃ se ĩuenis¬
trentur. uel quod aliaꝵ rerum curis et desie¬
rio ĩpediantur. a. Habeo eos et ipĩ me sicut pꝰ¬
sumis .R. Quid site ab inquirendo etiam mi¬
pediat cortum presentia sine laborab̾ atq op

Expanded text:
ramus. Ita enim facile cui priori contingit inventio, caeteros eo sine labore perducit. R. Quid, si nolunt haec illi quaerere? A. Persuadebo ut velint. R. Quid, si non possis, vel quod se invenistrantur, vel quod aliarum rerum curis et desiderio praepediuntur? A. Habebo eos, et ipsi me, sicut possumus. R. Quid, si te ab inquirendo etiam impediat eorum praesentia? nonne laborabis atque op
Abbreviated transcription (Latin):
qrĩatum presens tempris exposcit: ex illa simi¬
litudine sensibilium etiam de deo aliquid me
docente. Intelligibilis uempe deus est: intelli¬
gibilia etiam ista disciplinaꝵ spectamina. ti¬
men plurimum differunt. Nam et terrani¬
sibilis et lux. Sed terra nisi uice illustratam
der non potest. Ergo et illa que in disciplinis
se intelligi nisi ab alio quasi suo sole illustũ¬
tur Ergo quomoto in hoc sole tria quedam
licet animadu̾tere quod ẽ. quod fulget. qd
illuminat: itam illo sec̾etissimo deo qũe mil
intelligere tna quedã sunt. qd̾ ẽ qd̃ intelli¬
git. et quod cetera facit intelligit Hec duoid
est te ipm̃ et deum ut intelligas: docere te
auteo. Sed responde quomo hec acceperis: lit
ꝓbabilia. anut uera. a. Plane ut probabilia
In spẽ quod fatendumẽ maioꝵ surrexi: nam
p̾ter illa duo de linea et pila nich̾ abste dem̃
est: quod me scĩe audeam dicere . si. Non est
mirandum. Non enim quicquã ẽ adhuc iͣ

Expanded text:
quantum praesens tempus exposcit, ex illa similitudine sensibilium etiam de Deo aliquid nunc me docente. Intelligibilis nempe Deus est, intelligibilia etiam illa disciplinarum spectamina; tamen plurimum differunt. Nam et terra visibilis, et lux; sed terra, nisi luce illustrata, videri non potest. Ergo et illa quae in disciplinis se intelligi, nisi ab alio quasi suo sole illustrentur. Ergo quomodo in hoc sole tria quaedam licet animadvertere; quod est, quod fulget, quod illuminat: ita in illo secretissimo Deo quem vis intelligere, tria quaedam sunt; quod est, quod intelligitur, et quod caetera facit intelligi. Haec duo, id est, teipsum et Deum, ut intelligas, docere te audeo. Sed responde quomodo haec acceperis; ut probabilia, an ut vera? A. Plane ut probabilia; et in spem, quod fatendum est, majorem surrexi: nam praeter illa duo de linea et pila, nihil abs te dictum est quod me scire audeam dicere. R. Non est mirandum: non enim quidquam est adhuc ita
Abbreviated transcription (Latin):
uerum scire uoluisti. Dens pater uentatis.
pater sapientie. pater tiere sũmeq nite. pat̃
beatitudins. Pater boni et pulchri. pater intel¬
ligibilis lucis. pater enigilationis atq illumi¬
uationis nre. Pater pignoris quo ammonem᷑
redue ad te: te ĩnoco. Seus ueritas. in quo es
entia in quo et aquo et per quem sapitiit q̃
saptunt omĩa. Setis uera et stĩma uita ĩ quo
et a quo et per quem uiuunt q uere sñme

Expanded text:
verum scire noluisti. Deus pater veritatis, verum scire noluisti. Deus pater veritatis, pater sapientiae, pater verae summaeque vitae, pater beatitudinis, pater boni et pulchri, pater intelligibilis lucis, pater evigilationis atque illuminationis nostrae, pater pignoris quo admonemur redire ad te. 3. Te invoco, Deus veritas, in quo et entia, in quo et a quo et per quem sapiunt, quae sapiunt omnia. Deus vera et summa vita, in quo et a quo et per quem vivunt, quae vere summe
Abbreviated transcription (Latin):
res inuitationẽ turbe legentium. Paucis ista
sat erunt ciuibus tuis. Ita faciam. oratõ¬
ers uniu̾sitatis conditor pr̃a mͥ pͥmũ
ut te bene togem. deinde uit me agam
dignum quẽ exaudias. postremo ut
liberes. Oeus qui per omia que per se nõ eẽnt
tenduint esse. Deris qui ne id quidem qd̾ se ĩ¬
nncem prodit penre iermiitis. Deus qui de nͦo
mundũ istrem creasti qũe omĩum oculi sen¬
trunt pulcherrimũ. Dens qui malũ non fa¬
cis et facis ẽẽ ne pessimũ fiat. Seus qͥ paucis
ad id quod uere est refugientib ostendis ma¬
lum nicħ eẽ. Setis qui per quẽ uniu̾sitas en¬
ãcum sinistra parte peifectaest. Seus aquo
dissonantia ustp ĩ extremum nulla ẽ. cũ denͥ¬
ora meliorib concinunt. Deus quẽ amat om̃e
quod potest amare. siue sciens siue nesciens.
Seus in quo sunt omĩa. crn tamen uniuerse
cteature nec turpnuito turpis est. nec malicia
nocet. nec error errat. Seus qui nisi mundos

Expanded text:
res invitationem turbae legentium; paucis ista res invitationem turbae legentium; paucis ista sat erunt civibus tuis. A. Ita faciam. 2. Deus universitatis conditor, praesta mihi primum ut bene te rogem, deinde ut me agam dignum quem exaudias, postremo ut liberes. Deus per quem omnia, quae per se non essent, tendunt esse. Deus qui ne id quidem quod se invicem perimit, perire permittis. Deus qui de nihilo mundum istum creasti, quem omnium oculi sentiunt pulcherrimum. Deus qui malum non facis, et facis esse ne pessimum flat. Deus qui paucis ad id quod vere est refugientibus, ostendis malum nihil esse. Deus per quem universitas etiam cum sinistra parte perfecta est. Deus a quo dissonantia usque in extremum nulla est, cum deteriora melioribus concinunt. Deus quem amat omne quod potest amare, sive sciens, sive nesciens. Deus in quo sunt omnia, cui tamen universae creaturae nec turpitudo turpis est, nec malitia nocet, nec error errat. Deus qui nisi mundos
Abbreviated transcription (Latin):
casio: in libto duodecimo de trinitate disser¬
ni. Hoc optis sic incipit. Uolenti michi mul¬
ta ac uaria mecũ diu.
blenti mͥ multa ac uana
mecũ diti. ac per muitoo di¬
es sedulo querenti memet p¬
sum ac bonum meum. quid̃¬
ue mali euitandũ eẽt ait m
subito sine ego ĩe. siue aliꝰ
quis extrinsecus. siue nitͥnse¬
cus nestio. Nam hoc ip̃m est
quod magnopere scire molior
tata conmẽdabis ut pergas ad alia : a. Alemorie
scilicet .R. Tanta ne est illa ut excogitata illa oĩa
bene seruet: a. Oifficile est. Inimo non potest. R
Ergo scribendum ẽ. Sed quid agis quod ualitu¬
to tua scribendi laborem recusat. uec ista dictar
debent. Nam solitudinẽ meram desiderant. a.
Uerum dicis. Itaq prorsus nescio quid agam.
R. Era salutem et auxilium. quo ad cõcupita
pernenias. et hoc ipm̃ litteris manda: ut pro salu¬
te tua fias animosior. Dem̃ quod inuenis pau¬
cis conclusũctilis breuit̾ collige. nec modocu¬

Expanded text:
casio, in libro duodecimo de trinitate dissercasio, in libro duodecimo de trinitate disserui. Hoc opus sic incipit: Volucnii mild multa ac uaria mecum. enti mihi multa ac varia mecum diu, ac per multos dies sedulo quaerenti memetipsum ac bonum meum, quidve mali evitandum esset; ait mihi subito, sive ego ipse, sive alius quis extrinsecus, sive intrinsecus, nescio: nam hoc ipsum est quod magnopere scire molior: commendabis, ut pergas ad alia? A. Memoriae scilicet. R. Tantane illa est ut excogitata omnia bene servet? A. Difficile est, imo non potest. R. Ergo scribendum est. Sed quid agis, quod valetudo tua scribendi laborem recusat? Nec ista dictari debent; nam solitudinem meram desiderant. A. Verum dicis. Itaque prorsus nescio quid agam. R. Ora salutem et auxilium quo ad concupita pervenias, et hoc ipsum litteris manda, ut prole tua fias animosior. Deinde quod invenis paucis conclusiunculis breviter collige. Nec modo cu
Abbreviated transcription (Latin):
ligiosaꝵ: quamuns sit alia ua uniu̾salis.
alie autẽ me de quibus et in ꝑspalmo dici¬
doce me. Et in eo quod ibi dictum est peuitus¬
eẽ ista sensibilia fugienda: cauendum finit
ne putaremur illa in porphirii falsi fulosophi
tenete sententiam qua dixit onne corpus
eẽ fugiendum. nõ aũ dixi. om̃ia sensibilia.
sed ista. hoc est corruptibilia sed hoc pocius
dicendram fuit. Non autem talia sensibilia
futum sunt ĩ futuri seculi celo nouo et t̾ri
noria. Item quodam loco dixi quod disciplinis
liberalib eruditi sine dubio inse illa oblimi¬
one obrtitas eruntit discendo et quodam mͦ
refodiunt. S quoq improbo. ¶redibilius ẽ
rogantur quia presens est eis quantum id
capere possunt lumen rationis eterne uͥ hec
ĩmutabilia nera conspiciunt. Nonquia ea no¬
uerant aliquando et obliti sunt: quod platõi
nel talibus iustim est. Contra quorum opini¬
onem quanta prostispecto opere dabatur oc¬

Expanded text:
ligiosarum, quamuis alia sit illa uniuersalis ligiosarum, quamuis alia sit illa uniuersalis uia, aliae autem uiae, de quibus et in Psalmo caniitas tuas doce me. in eo, quod ibi dictum est, pmitus ista sensibilia fugienda, cauendum fuit, ne putaremur illam Porfyri falsi philosophi tenere sententiam, qua dixit omne corpus esse fugiendum. non autem dixi ego: omnia sensibilia, sed: . ista, hoc est corruptibilia; sed hoc potius dicendum fuit, non autem talia sensibilia sensibilia futura sunt in futuri saeculi caelo nouo et terra noua. Item quodam loco dixi, quod disciplinis liberalibus crudili sine dubio in se illas obliuione obrutas eruunt discendo et quodam modo refodiunt. sed hoc quoque inprobo. crelibilius est rogantur, quia praesens est eis, quando id capere possunt, lumen rationis aeternae, ubi haec inmutabilia uera conspiciunt. non quia ea nouerant aliquando et obliti sunt, quod Platoni uel talibus uisum est. contra quorum opinionem, quantum pro suscepto opere dabatur oc
Abbreviated transcription (Latin):
intelligendus est addenda fũint uerba. ut
dicerenr. quem mortalis corporis sensus ig¬
norat. Si autem mundꝰ dictus est. quem sen¬
sus ignorat: ille recte intelligitur qui futur᷑
est celo nouo. et terra noua. Sed etiam hic ad¬
denda erant. illa: ut diceretur mortalis corpo¬
ris sensus. Sed illo more adhuc loquar quo
sensus ꝓprie corporis appellatui. Nec assidr¬
e reretendũ ẽ quod et siperius inde iam di¬
xi. sed hoc tecolendum ubicumq ista locutõ
ĩ meis lutteris inuenitur. Et ubi dixi de pr̃e
et filio qui gignit et quẽ gignit unũ est dicẽ:¬
dum fuit unrm sant. sicut aperte ip̃a ne¬
titas loquitur dicens. ego et pr̃ inum simi
Nec illud mͥ placet qd̾ in ista tuta teo intel¬
lecto iam beatam eẽ animã dixi. nisi forte sie.
Item quod dixi a sapientie coniunctoẽm nõ
tma ma perueniri non bene sonat quasi ali¬
a ma sit preter xpm̃ qui dixit ego sum uua.
Uitanda ergo erat hec offensio aurium re¬

Expanded text:
intellegendus est, addenda fuerant uerba, ut intellegendus est, addenda fuerant uerba, ut diceretur: quem mortalis corporis sensus ignorat. si autem mundus dictus est, quem sensus ignorat, ille recte intellegitur, qui futurus est caelo nouo et terra noua; sed etiam hic addenda erant illa, ut diceretur: mortalis corporis sensus. sed illo more adhuc loquebar, quo sensus proprie corporis appellatur, nec adsidue repetendum est, quod et superius inde iam dixi, sed hoc recolendum, ubicumque ista locutio in meis litteris inuenitur Et ubi dixi de patre et filio: qui gignit et quem gignit. unum est, dicendum fuit: unum sunt, sicut aperte ipsa ueritas loquitur dicens: ego et pater unum sumus. nec illud mihi placet, quod in ista uita deo intellecto iam beatam esse, animam dixi, nisi forte spe. item quod dixi: ad sapientiae coniunctionem non una uia perueniri non bene sonat; quasi alia uia sit praeter Christum, qui dixit: ego sum uia. uitanda ergo erat haec offensio aurium re
Abbreviated transcription (Latin):
scripsi etiam drio uolumi¬
na scd̾m studium meum.
et amorem ratiouẽ indagã¬
de uentatis de hũs rebus
que maxne scire cupie¬
bam. me introgans mͥq respondens. tanqm
duo eẽmus ratio et ego cum solus eem̃. Uñ
hoc opus soliloquia nominaui. S imꝑftm̃
remansit. Ita tamen ut in primo libro q̃r̾et᷑
et uirum appareret quał ẽẽ debeat qui ult
percipere sapiãm: que utiq nõ sensu corporis
sed mente ꝑcipitur. Et quadam rõcinatõne
in libri fine colligitur. ea que uere sunt in¬
mortalia eẽ. In secundo aritem de iimorta¬
litate anime duu res agitur et non peragit᷑
In hiis sane libris ⁊ĩ approbo qd̾ in orõne di¬
xi. Seus qui nisi mundos uerum scire no¬
liusti. responderi enim potest multos etiam
nõ mũdos multa scire uera. Neq enim defi¬
nitum est hic quid sit uerum quod nisi mũ¬
di scire nõ possint et quio sit scire. Et illuo
quod ibi põitum est. Deus craitis est regnũ
totus muidus quem sensus ignorat: si deus

Expanded text:
scripsi etiam duo volumina secundum studium meum et amorem, ratione indagandae veritatis, de his rebus quas maxime scire cupiebam, me interrogans, mihique respondens, tanquam duo essemus, ratio et ego, cum solus essem; unde hoc opus Soliloquia nominavi, sed imperfectum remansit: ita tamen ut in primo libro quaereretur, et utcumque appareret, qualis esse debeat qui vult percipere sapientiam, quae utique non sensu corporis, sed mente percipitur; et quadam ratiocinatione in libri fine colligitur, ea quae vere sunt immortalia esse. In secundo autem, de immortalitate animae diu res agitur, et non peragitur. 2. In his sane libris non approbo quod in oratione dixi: Deus, qui nisi mundos verum scire noluisti . Responderi enim potest, multos etiam non mundos multa scire vera: neque enim definitum est hic quid sit verum, quod nisi mundi scire non possint; et quid sit scire. Et illud quod ibi positum est: detis, cuius regnum est totus mundus, quem sensus ignorat, si deus
Abbreviated transcription (Latin):
ue negabit ne quispiam uerctatem ipam ẽẽ. ⁊er
quam omnes uere sunt discipline: A. Prope
csto omĩno ut assentiar. S illud me mouet qd
eciam rationem disputandi inter eas demdis¬
ciplinas numeramus. Qua re illã pocius esse¬

Expanded text:
nae, negabitne quispiam, veritatem ipsam esse per nae, negabitne quispiam, veritatem ipsam esse per quam omnes verae sunt disciplinae? A. Prope est omnino ut assentiar: sed illud me movet, quod etiam rationem disputandi inter easdem disciplinas numeramus. Quare illam potius
Abbreviated transcription (Latin):
ca defuitumẽẽt nicħ ĩ gnã et partes distribut̃
telligo quid dicas. nec ulla occurut m cuius¬
et ratiocinationes dum quid qrudq sit te¬
clartur. dum sine confusione sua particu
iq redduntur dum nicħ p̃t̾imttitur ꝓpriũ.
nich̾ aunumeretur alienum totum hoc ipm̃ qui
disciplina dicitur egerint.s. Ergo et totum ipm̃
quo nera dicitam a. uiteo consequi. R. Responde
ninic que disciplina contincat diffinitionum
driisionum partitionumq rõnes. a. Iam su¬
perius dcm̃ est hec dispittandi regui contine¬
ri.s. Gr̃amatita igitur eadem arte creata est.
ut disciplina uera ẽet qua adu̾sum me abste
suenus a faisitate tefensa. Quod non de uua
gramatica nicħ̾ licet concludere s prorsũ de
om̃ib disciplinis. Nam dixisti uereq dixisti
nullam disciplinam tͥ occuriere ĩ quia nõ diffim¬
endi ins atq distribuendi id ipm̃ ut disciplina
sit fecerit ¶At si couere sunt quo sunt discipli¬

Expanded text:
ea definitum esset, et nihil in genera et partes distributumea definitum esset, et nihil in genera et partes distributumtelligo quid dicas; nec ulla mihi occurrit cujuset ratiocinationes, dum quid quidque sit declaratur, dum sine confusione partium sua cuique redduntur, dum nihil praetermittitur proprium, nihil annumeratur alienum, totum hoc ipsum quo disciplina dicitur egerint. R. Ergo et totum ipsum quo vera dicitur. A. Video consequi. 21. R. Responde nunc quae disciplina contineat definitionum, divisionum, partitionumque rationes. A. Jam superius dictum est haec disputandi regulis contineri. R. Grammatica igitur eadem arte creata est, ut disciplina, et ut vera esset, quae est abs te superius a falsitate defensa. Quod non de una grammatica mihi licet concludere, sed prorsus de omnibus disciplinis. Nam dixisti, vereque dixisti, nullam disciplinam tibi occurrere, in qua non definiendi jus atque distribuendi idipsum, ut disciplina sit, fecerit. At, si eo verae sunt quo sunt discipli
Abbreviated transcription (Latin):
liquando institit ut dedalum uolasse crederemꝰ
a. Hoc quidem nunquam sed plaue nͥ teneremꝰ
fabulam iux nos posse aliquid manib tenere
faciebat. s. Cu ergo negas uerũ eẽ. quod ita fa¬
bula sit. et quod ita sit dedalus diffamatus. A.
Hoc non nego ueruim eẽ .R. Non negas gͦ te ne¬
rum didicisse cũ ista didiceris. Nam si uolas¬
se dedalum uerum eẽt. et hoc pueri proficta fa¬
bula acciperent atq redcerent: co ip̃o falsare¬
tinerent quo uera eeñt illa que redderent. Hĩc
enim existit illud quod superius mirabamur
te uolatu cedali uere fabulam eẽ nõ potuisse.
uisi dedalum uolasse falsumeẽt.a. Iam tene
ꝯillud. sed quid ex eo ꝓficiamus expecto. R̾¶Ded
nͥ non ẽe falsam illam rationem qua collegnn
disciplinam nisi uera doceat. disciplmã ẽẽ nõ
posse: a. Et hoc quid ad rem: R. Quia uolo di¬
cas mͥ unte sit disciplina gramatita. Inde emĩ
uera est: ude disciplina est . a. Nescio quid tͥ
respondeam. si. Nonne tibiuidetur si nitħ in

Expanded text:
liquando institit ut Daedalum volasse crederemus? A. Hoc quidem nunquam. Sed plane nisi teneremus fabulam, vix nos posse aliquid manibus tenere faciebat. R. Tu ergo negas verum esse quod ista fabula sit, et quod ita sit Daedalus diffamatus? A. Hoc non nego verum esse. R. Non negas ergo te didicisse verum, cum ista didiceris. Nam si volasse Daedalum verum est, et hoc pueri pro ficta fabula acciperent atque redderent, eo ipso falsa retinerent, quo vera essent illa quae redderent. Hinc enim exstitit illud quod superius mirabamur, de volatu Daedali veram fabulam esse non potuisse, nisi Daedalum volasse falsum esset. A. Jam teneo istud; sed quid ex eo proficiamus exspecto. R. Quid, nisi non esse falsam illam rationem, qua collegimus disciplinam, nisi vera doceat, disciplinam esse non posse? A. Et hoc quid ad rem? R. Quia volo dicas mihi unde sit disciplina grammatica: inde enim vera est, unde disciplina est. A. Nescio quid tibi respondeam. R. Nonne tibi videtur, si nihil in
Abbreviated transcription (Latin):
nec eam iam tamen tudentib. magiti optimi
fatitait. Nam ordine quodam ad eam perue¬
nite bone discipline officium est. Sine ordĩe
antem nix credibilis felicitagtis. Sed hodie at
prto satis scripsimus. partendum est ualiude.¬

Expanded text:
nec acute, jam tamen videntibus, magistri optimi nec acute, jam tamen videntibus, magistri optimi faciunt. Nam ordine quodam ad eam pervenire bonae disciplinae officium est, sine ordine autem vix credibilis felicitatis. Sed hodie satis, ut puto, scripsimus; parcendum est vale
Abbreviated transcription (Latin):
gent sed sola fortasse ãmonitione. Hiis cred̾e.
amare. serare satis est. Alii uero ip̃o quem in¬
et eo non iuso sepe in tenebras cum delectat̃ce
redeunt. Quib peritulosum. quamuis iam
talib ut sane recte dici possint uelle ostent̾e
quod adhuc intere non ualent. Ergo ex̾tẽ¬
di sunt prius. et eortim amor utiliter diffe¬
rendus atq nutriendus. Primo enĩ quedam
illis demonstranda sunt qrie non per se lricẽt
sed per lucem endeni possunt. ut uestis aut pa¬
nes. aut aliquid horum. Deinde quod per
diatum ut oculos ledat. Tunc fortasse t̾renꝰ
iste ignis modeste temonstrandꝰ. Seinte side¬
ra. deinde lima. deinde aurore fulgor. et albes¬
centis celi nitor. In quib sen citius seu tardiꝰ.
scu ꝑ totum ordinem. sitre qnibdam contẽp¬
tis pro sua quisꝙ uautudine assuestens: sine
crepidatione et cum magna uoluptate solem
nitebit. Tale aliquid sapientie stridrosissimꝰ

Expanded text:
gent, sed sola fortasse admonitione. His credere, gent, sed sola fortasse admonitione. His credere, sperare, amare satis est. Alii vero ipso quem viet eo non viso saepe in tenebras cum delectatione redeunt. Quibus periculosum est, quamvis jam talibus ut sani recte dici possint, velle ostendere quod adhuc videre non valent. Ergo isti exercendi sunt prius, et eorum amor utiliter differendus atque nutriendus est. Primo enim quaedam illis demonstranda sunt quae non per se lucent, sed per lucem videri possint, ut vestis, aut paries, aut aliquid horum. Deinde quod non per diatum ut oculos laedat. Tunc fortasse terrenus iste ignis modeste demonstrandus est, deinde sidera, deinde luna, deinde aurorae fulgor, et albescentis coeli nitor. In quibus seu citius seu tardius, sive per totum ordinem, sive quibusdam contemptis, pro sua quisque valetudine assuescens, sine trepidatione et cum magna voluptate solem videbit. Tale aliquid sapientiae studiosissimis,
Abbreviated transcription (Latin):
i amatut non amat᷑. Ego autẽ solam per se
iosapientiam: cetera uero ueladẽe miebi
tolo uel teesse timeo pp̃ ipam̃ uitam. geetẽ
amicos. E uemadmodũ autem podest. dr̃e n
sus puchritudinis amor. iñquanõ solum
non muuideo ceteris sed etiam plarimos qre
to mmetum appetent mecum ihiene nue¬
cum teneant mecumq perfruantur. tanto
magis amicitiores futuri: quanto erit nob̾
amata cõminuor.R. Prorsus tales eẽ ama¬
tores sapientie tocet. taies querit illa craira
tiete casta est. et sine ulla contaminatione
ꝯrnitio Eed non ad eam ima tuaperne¬
nitur. Qippe prosuaquisq sanitate ac fus¬
mitate comphendit illud singulare ac ueris.¬
simum bonum. lux est quedam ineffabił et
in comp̃hensibił mentum. lux ista uulgaris
nos doceat quantũ potest. qͦmodo se illud ba¬
beat. Nam sunt non milli oculi tam sani et
rigidi: qui se mox ut aꝑci fu̾int ĩ ipm̃ solem
sine ulla trepidatione conuertant. Hiis quo¬
dam modo ip̃a lux sanitas est nec doctore indi¬

Expanded text:
 amatur, non amatur. Ego autem solam propter se amo sapientiam, caetera vero vel adesse mihi volo, vel deesse timeo propter ipsam; vitam, quietem, amicos. Quem modum autem potest habere illius pulchritudinis amor, in qua non solum non invideo caeteris, sed etiam plurimos quaero qui mecum appetant, mecum inhient, mecum teneant, mecumque perfruantur; tanto mihi amiciores futuri, quanto erit nobis amata communior. 23. R. Prorsus tales esse amatores sapientiae decet. Tales quaerit illa cujus vere casta est, et sine ulla contaminatione conjunctio. Sed non ad eam una via pervenitur. Quippe pro sua quisque sanitate ac firmitate comprehendit illud singulare ac verissimum bonum. Lux est quaedam ineffabilis et incomprehensibilis mentium. Lux ista vulgaris nos doceat quantum potest, quomodo se illud habeat. Nam sunt nonnulli oculi tam sani et vegeti, qui se, mox ut aperti fuerint, in ipsum solem sine ulla trepidatione convertant. His quodammodo ipsa lux sanitas est, nec doctore indi
Abbreviated transcription (Latin):
omĩa prorsus asperior. Sed si ad illa q̃ cupio
nõ nisi per hec mͥtransitus datur: nõ ample¬
ctenda appeto. sed sẜ eo toleranda. R. Optime
ommo. Nec ego illaꝵ rerum uocandam pu¬
to cupiditatem: que pp̃ aliud requiruntur

Expanded text:
omnia prorsus aspernor: sed si ad illa quae cupio omnia prorsus aspernor: sed si ad illa quae cupio non nisi per haec mihi transitus datur, non amplectenda appeto, sed subeo toleranda. R. Optime omnino: nam nec ego ullarum rerum vocandam puto cupiditatem, quae propter aliud requiruntur
Abbreviated transcription (Latin):
a. Quanto ergo istuc sperare audeam: N. Ista
istuc dicis. quasi ego nunc requiram quidsie¬
res. Non quero quid negatum non delect:
sed quid delectet oblatum. Aluid est enim ex¬
hausta pestis. aliud cõsopita. ad hoc emin ua¬
let quod a quibusdam doctis iuris dcm̃ ẽ.
ita omnes stultos insanos ẽẽ: ut malere ole¬
re ommem cenum. quod non semper: sed dũ
ꝯmones sentias. Multum interest utrum
animi desperatione obruatur cupiditas: au
sanitate pellatur. a. Quam ꝙͣ tibi respond̾e
non possum. nunꝙͣ tamen mͥ persuadebis eiͨ
hac affectione mentis quia nunc me ẽẽ sen¬
tio: nicħ me ꝓfecisse arbitrer. R. Credo ꝓpẽa
tͥ hoc uideri: quia quamius ista optare possis.
non tamen pp̃ seipã sed pp̃ aliud expetenda i¬
terentur. a. Hoc est quod dicete cupiebam.
tem modo me perdomuisse respondi. eorũ nes¬
cio quo nitore delectatus uolebam. nich q
istorum erat in me uera cupiditas. Nunc ea

Expanded text:
A. Quando ego istud sperare audeam? 19. R. Ita A. Quando ego istud sperare audeam? 19. R. Ita istud dicis, quasi ego nunc requiram quid speres. Non quaero quid negatum non delectet, sed qui delectet oblatum. Aliud est enim exhausta pestis, aliud consopita. Ad hoc enim valet quod a quibusdam doctis viris dictum est, ita omnes stultos insanos esse, ut male olere omne coenum, quod non semper, sed dum commoves, sentias. Multum interest utrum animi desperatione obruatur cupiditas, an sanitate pellatur. A. Quanquam tibi respondere non possum, nunquam tamen mihi persuadebis ut hac affectione mentis, qua nunc me esse sentio, nihil me profecisse arbitrer. R. Credo propterea tibi hoc videri, quia quamvis ista optare posses, non tamen propter seipsa, sed propter aliud expetenda viderentur. A. Hoc est quod dicere cupiebam: tem modo me perdomuisse respondi, eorum nescio quo nitore delectatus volebam; nihilque erat istorum in me vera cupiditas; nunc ea
Abbreviated transcription (Latin):
me desiderabilis diuitias et optab̾.a. assẽ¬
tior.s. Quid si etiam illud appareat et mul¬
tis te ꝑsuasurum cẽ sapientiam sit̾ de ho¬
nore austoritas creuerit. cos q ip̃os familia¬
res tuos non posse cupiditatibus siuis mo¬
dum imponere. seq totos conu̾tere ad querẽ
dum uisi et ip̃i fueruit honorati. ⁊dq uisi ꝑ
tuos honores diguitateq fieri non posse. nõ¬
ne ista etiam desideranda ertunit. et ut proue¬
niant magnopere instandrm.a. Ita est ut di¬
cis .R. Iam de uxore nicħ disputo. Cortasse
enim non potest ut ducatur exift̾e tal noces¬
sitas: quamquam si enis amplo patrimoni¬
o certum sit sustentan posse ommes. quos
tecum uo in loco runere ocio se cuipts. ip̃a
etiam concorditer id smente p̾sertim si gene¬
ris nobilitate tanta polleat. ⁊it honores quos
ẽẽ posse necessario. Si autem dedisti. pere¬
am facile ad ipisci possis: uestio utrum per¬
tincat ad officium ista tuum contempnere.

Expanded text:
ne desiderabis divitias et optabis? A. Assenne desiderabis divitias et optabis? A. Assentior. R. Quid, si etiam illud appareat, et multis te persuasurum esse sapientiam, si tibi de honore auctoritas creverit, eosque ipsos familiares tuos non posse cupiditatibus suis modum imponere, seque totos convertere ad quaerendum Deum, nisi et ipsi fuerint honorati, idque nisi per tuos honores dignitatemque fieri non posse? nonne ista etiam desideranda erunt, et ut proveniant magnopere instandum. A. Ita est ut dicis. R. Jam de uxore nihil disputo; fortasse enim non potest, ut ducatur, existere talis necessitas: quanquam, si ejus amplo patrimonio certum sit sustentari posse omnes quos tecum in uno loco vivere otiose cupis, ipsa etiam concorditer id sinente, praesertim si generis nobilitate tanta polleat, ut honores illos quos esse necessarios jam dedisti, per eam facile adipisci possis, nescio utrum pertineat ad officium tuum ista contemnere.
Abbreviated transcription (Latin):
bortm iocunditas quante tͥ cure est: A. Sa cĩ
statit nonecere: nicħ me ꝯmouent. Hiis que¬
amptitam delectari me p̾sentibus fateor lta
tamen ut sine ulla permotione animi uelui¬
sa uel gustata sb̃trahantur. Cum aute non
assunt prorstus non audet hec appetitio se inse¬
tete ad unedimentum cognationib meis. S
om̃ino sine de cibo et potu. sine de balneis ce¬
terac corporis noluntate nicb̃ int̾roges.⁊
Tantum ab ea peto quiantum m̃ nalituds¬
opem conferti potest. s. Multum profecisti.
ea tamen querestant ad indendam illam
lacem plurimum impediunt. ¶Sed molior
aliqud. quo michi indetur facile offendi.
arit nich edomandum. nichil remanerer anit
nich nos omino profecisse omĩumq illort̃
qte rescrata credimus: tabem manere. Nã
quero abste si tibi persuadeatur alter cum
multis carissimis tins te instudio sapĩenon
posse uiuere. nisi ampla res aligna fami¬
liatis necessitates nras sustinere possit: in¬

Expanded text:
borum jucunditas? quantae tibi curae est? A. Ea quae borum jucunditas? quantae tibi curae est? A. Ea quae statui non edere, nihil me commovent. Iis auamputavi, delectari me praesentibus fateor, ita tamen ut sine ulla permotione animi vel visa vel gustata subtrahantur. Cum autem non adsunt prorsus, non audet haec appetitio se inserere ad impedimentum cogitationibus meis. Sed omnino sive de cibo et potu, sive de balneis, caeteraque corporis voluptate nihil interroges: tantum habere appeto, quantum quam expeti. 18. R. Multum profecisti: ea tamen quae restant ad videndam illam lucem, plurimum impediunt. Sed molior aliquid quod mihi videtur facile ostendi; aut nihil edomandum nobis remanere, aut nihil nos omnino profecisse, omniumque illorum quae resecta credimus tabem manere. Nam quaero abs te, si tibi persuadeatur aliter cum multis charissimis tuis te in studio sapientiae non posse vivere, nisi ampla res aliqua familiaris necessitates vestras sustinere possit; non
Abbreviated transcription (Latin):
molestie ẽẽ passurum: a. Quantirmlibet eam¬
mosis pingere atq cumulare bonis om̃ib. ni¬
cħ nitam fugiendum quam concubitran ẽẽ
coctetm. Nich ee sentio quod magis ex arteife¬
iciat animum nirlem quam blandimenta fe¬
mĩne corporum ille contactus sme quo uixor
hrinon potest. Itaq si ad officium pertinet sa¬
ꝑientis quod nundum comperi dare operamili¬
benis: quisquis tei huius tantumgrã con¬
cabit: mundus mͥ euden potest: at uero inuitã¬
dius nullo modo. Nam temptare hoc peritu¬
losius est: quam posse felicius. Quamobrẽ
satis credo iaste atq utiliter prolibertate aĩe
cere uxorem. s. Non ego nrnc quero quid se¬
cteuens sed utrum ad huc lusteris. anuero
iami ep̃am libidinem uiteris. agitur eñ de
pernatione talia recortor. Qruid uis amplͦ
Et hoc michi bonum in dies crestir. Nameͥe¬
to angetur spes uidende illius cui nebemẽ¬
ter estuo prilchritudiuis: tantum ad illam

Expanded text:
molestiae esse passurum? A. Quantumlibet velimolestiae esse passurum? A. Quantumlibet velis eam pingere atque cumulare bonis omnibus, nihil mihi tam fugiendum quam concubitum esse decrevi: nihil esse sentio quod magis ex arce dejiciat animum virilem, quam blandimenta feminea, corporumque ille contactus, sine quo uxor haberi non potest. Itaque, si ad officium pertinet sapientis quod nondum comperi dare operam liberis, quisquis rei hujus tantum gratia concumbit, mirandus mihi videri potest, at vero imitandus nullo modo: nam tentare hoc periculosius est, quam posse felicius. Quamobrem, satis, credo, juste atque utiliter pro libertate animcere uxorem. R. Non ego nunc quaero quid decreveris, sed utrum adhuc lucteris, an vero jam ipsam libidinem viceris. Agitur enim depernatione talia recordor. Quid vis amplius? Et hoc mihi bonum in dies crescit: nam quanto augetur spes videndae illius qua vehementer aestuo pulchritudinis, tanto ad illam
Abbreviated transcription (Latin):
sere repertuti. et aueiti. att ad illa sua obscura
confugere: Eu antem quid promoueris cogi¬
tas. quid nelis iudere non cogitas. et tam̃ terũ
hoc ipm̃ discritiam: quod profecisse nos putas.
Druitias nullas cupis. a. hoc quidem non tẽ
primum. Nam crmmi triginta tres annos agam:
quatuordecim fere anni sunt. ex quo cupere de¬
stiti. Nec aliud quicquam in hiis si cuo casti
offerentur p̃ter necessariũ tuctum liberalẽ¬
q usum cogitani. Prorsus imus mͥ ciceronis
liber facillime persũasit nullo modo appetendas
cẽ diuicias. sed si prouenerint sapientissime at¬
q cautissime ãministrandas. R. Qiuid honores:
a. Fãtcor cos modo ac pene hiis dieb cupere
puilchra. pudica. morigera. litterata. uelque
abste facile possit eruditi. afferens etiamdoris
cantim quoniam contempnis dieiclas quan¬
tumetiam prorsus nicho faciat onerosum ocio
tuo p̾sertim si species ceitusq sis. nicb ex eate

Expanded text:
saepe repercuti et averti, atque ad illa sua obscura saepe repercuti et averti, atque ad illa sua obscura confugere? Tu autem quid promoveris cogitas, quid velis videre non cogitas: et tamen tecum hoc ipsum discutiam, quid profecisse nos putas. Divitias nullas cupis? A. Hoc quidem non nunc primum. Nam cum triginta tres annos agam, quatuordecim fere anni sunt ex quo ista cupere destiti, nec aliud quidquam in his, si quo casu offerrentur, praeter necessarium victum liberalemque usum cogitavi. Prorsus mihi unus Ciceronis liber facillime persuasit, nullo modo appetendas esse divitias, sed si provenerint, sapientissime atque cautissime administrandas. R. Quid honores? A. Fateor, eos modo, ac pene his diebus cupere pulchra, pudica, morigera, litterata, vel quae abs te facile possit erudiri, afferens etiam dotis tantum, quoniam contemnis divitias, quantum eam prorsus nihilo faciat onerosam otio tuo, praesertim si speres certusque sis nihil ex ea te
Abbreviated transcription (Latin):
Siuenituam. et uitam ipãm tuamm hoc corio
denti eni aliter amissionem horum me¬
tactes. a fateor ita est s. Modo gͦ quiod ĩ om̃s
terum sunt amititui. et quod tua ualituto
nmor ite est facit animo non nullam egritu¬
omer  ⁊am et idẽe consequens tudeo. A. Re¬
ctetudes negate non possum.si. Quid si ge
reiente santm eẽ corpore sentias et probos te¬
cume onnes ertios diligis concorditer libe¬
tali ocio frui uiteas. nomie aliquantulũ tͥ.
ctiam leticia gestiendum sit .a. Uere aliqruian¬
culum. Inmio si hec p̾sectim ut dicis derente
ꝓuenernit: quanto me capiam quando id ge¬
uns gandii nel dissimulare permittar.s. Dm̃¬
bris igiur adhric morbis anini. et ꝑturba¬
tionib agitaris. Que nam ergo talium ocu¬
loetin impndentia est uelle illum solem ui¬
tere .a. Ita conclnsisti quasi prorsus nõ senti¬
am quantum sanitas mea promouerit. aut
quuid pestium recesserit quantumq restitert¬
corporis oculos etiam sanos luce solis istits

Expanded text:
udinem tuam, et vitam tuam ipsam in hoc corpore: neque enim aliter amissionem horum metueres. A. Fateor, ita est. R. Modo ergo, quod non omnes tecum sunt amici tui, et quod tua valetudo minus integra est, facit animo nonnullam aegritudinem: nam et id esse consequens video. A. Recte vides; negare non possum. R. Quid, si te repente sano esse corpore sentias et probes, tecumque omnes quos diligis concorditer, liberali otio frui videas, nonne aliquantum tibi etiam laetitia gestiendum est? A. Vere aliquantum; imo, si haec praesertim, ut dicis, repente provenerint, quando me capiam; quando id genus gaudii vel dissimulare permittar? R. Omnibus igitur adhuc morbis animi et perturbationibus agitaris. Quaenam ergo talium oculorum impudentia est, velle illum solem videre? A. Ita conclusisti quasi prorsus non sentiam quantum sanitas mea promoverit, aut quid pestium recesserit, quantumque restitericorporis oculos etiam sanos, luce solis istius
Abbreviated transcription (Latin):
oeret et loca seuentatis de nono et hec ꝯͥ adu̾sa
ce contendet. laudans et rephentens nouũ siłi
urenret imꝑitos ec diuinax scripturarũ
iniserabilit᷑ ignatos quib ꝑsuad̾et uetus poꝰ
testamentum qriam nouũ ee recinendũ. ord̾
cemustiex alia parte faciunt. ⁊dest uetus rep̃¬
hencentes quas contrariũ norio: inmor quodĩ
coitant posse aliqñ aliquando utrumꝙ legere.
et dinope intellectum ntrumq lanidare fuau¬
cemq istorumatq maliciam uel tolere tanꝙꝑ
iominum. uel canere tanqũã hereticorũ uel
ueutere tanquam impentorũ et superborim

Expanded text:
geret et loca seueritatis de nouo, et haec sibi aduersa geret et loca seueritatis de nouo, et haec sibi aduersa esse contenderet, laudans uetus et reprehendens nouum: simiarum miserabiliter ignaros, quibus persuaderet uetus potius testamentum quam nouum esse retinendum. quod cum isti ex alia parte faciunt, id est uetus reprehendentes quasi contrarium nouo. miror, quod non cogitant posse aliquem aliquando utrumque legere et diuina ope intellectum utrumque laudare fraudemque istorum atque malitiam uel dolere tamquam hominum uel cauere tamquam haereticorum uel inridere tamquam inperitorum et superborum
Abbreviated transcription (Latin):
numerate sufficiat: Unũ tamen ponam qd̾
cotidie in eccłia cantatur. Confitemtni dnõ e
tuam bonus quoniam in seculum miseritordi
acuis. Ferce et hoc relanti deo sicut manichei
existimant. uidetur eẽ contrarium et tamẽ :
ubris ueteris testamenti cantatut. Item tex il¬
le quicum filio suo nptias faceret muenit
ut᷑ disculentes hominem non hñtẽ uestem
nuptialem. et eum primo amici nomine ap¬
pellans. manibus et pedibus colligatis mitti
ussit in tenebras ext̾iores: moleste intelligẽ¬
tib non iutetur bonus. Et si ipm̃ quisquã
capitulum enuãgelii ꝓponeret. et sicut facit a¬
dimanttis de ueter testamento ita euuͣgeliñ
calumpniose accusaret. laudans pocius uet̾is
testamentilibros uͥ scriptum est. confitemini
onõ qpm dontis qm̃ in secultm misericordia
ciis. et reprehendens ĩ nouo quoo nocatus con¬
uulia itantũ supplicium ip̃ uestem mittit᷑.
et ixe fiaudulenta ꝑu̾sitate assidue faceret nt
om̃ia ioca lenitatis de neteri testamento colli¬

Expanded text:
numerare sufficiat? Unum tamen ponam, quod quotidie in Ecclesia cantatur: Confitemini Domino, quoniam bonus, quoniam in saeculum misericordia ejus . Certe et hoc zelanti Deo, sicut Manichaei existimant, videtur esse contrarium, et tamen in libris Veteris Testamenti cantatur. Item rex ille, qui cum filio suo nuptias faceret, invenit inter discumbentes hominem non habentem vestem nuptialem; et eum primo amici nomine appellans, manibus et pedibus colligatis mitti jussit in tenebras exteriores : moleste intelligentibus non videtur bonus. Et si ipsum quisquam capitulum Evangelii proponeret, et sicut facit Adimantus de Veteri Testamento, ita Evangelium calumniose accusaret, laudans potius Veteris Testamenti libros, ubi scriptum est, Confitemini quoniam in saeculum misericordia eius, et reprehendens in nouo, quod uocatus conuiua in tantum subplicium propter - uestem mittitur, et hoc fraudulenta peruersitate adsidue faceret. ut omnia loca lenitatis de uetere testamento colli
Abbreviated transcription (Latin):
cetum. alia piscium. Et corpora celestia. et cor¬
pora terrestria. S co alia est celestiũ gloria a
la t̾restum. alia gła soł alia gloria lune. ꝙ
alia gła stellarum. Stella emm abstella ouft
tur ⁊̃ infirmitate. surget iniurtute. Seruia¬
tiu corpus animale surget corpris spũalee¬

Expanded text:
crum, alia piscium, et corpora caelestia, et corcrum, alia piscium, et corpora caelestia, et corpora terrestria; sed alia est caelestium gloria et alia terrestrium; alia gloria solis et alia gloria lunae et alia gloria stellarum. stella enim ab stella differt tur in infirmitate, surget in uirtute: seminatur corpus animale, surget corpus sp
Abbreviated transcription (Latin):
bunt. etiam in lege ocm̃ ẽ. non permanebit
m istis spuritus meus. quoniam caro sunt. Et
tociens in ueteribus libris. iustorum animis p̃¬
mimi futurum promittitut. sedtaẽ apłs
uolens insintiare quare corpus iistorũ pet
in matationem in resurrectione sit futurũ:
quua non nubent. neq rixores dicent. s erũt
sicut angeli incelis. Hanc ergo m̃iutationẽ
futuraram corporum scõrum uoleus ĩsinuare
dixit apłs. Sico enĩ uob̾ frẽs qrua caro et
tangius regnum dei non possitebunt. Q uod
non una separata et ad fraudem ꝯmemorata
sententia. sed toto ip̃o epłe lcco ꝑtrastato. uł
iccius lecto. non enĩ res obscura est m̃uem̃
pocest. Sic enim dicit. Ꝙportet corruptibile
hec induere incorruptionẽ ec mortale boe
mduere ĩmortalitatem. quod eum de corpore
dre te sinenoribus manifeste ĩuenitur cũ
ait. Non omĩs cato: catem caro. Alia quiden
homunam alia autem pecoꝵ. alia caro uolu¬

Expanded text:
bunt, etiam in lege dictum est: non permanebit bunt, etiam in lege dictum est: non permanebit in istis spiritus meus, quia caro sunt. et totiens in ueteribus libris iustorum animis praemium futurum promittitur. sed tamen apostolus uolens insinuare, quale corpus iustorum per inmutationem in resurrectione futurum sit, quia neque nubent neque uxores ducent. sed erunt sicut angeli in caelis, hanc ergo inmutationem futuram corporum sanctorum uolens insinuare dixit apostolus: dico enim uobis, fratres, quia caro et sanguis regnum dei non possidebunt. quod non una separata et ad fraudem commemorata sententia, sed toto ipso epistulae loco pertractato uel potius lecto - non enim res obscura est — inueniri potest. sic enim dicit: oportet corruptibile hoc induere incorruptionem et mortale hoc induere inmortalitatem. quod eum de corpore dicere de superioribus manifeste inuenitur, cum ait: non omnis caro eadem caro: alia quidem hominum, alia autem pecorum: alia caro uolu
Abbreviated transcription (Latin):
Dan edeqto disprtate nõ teleo. sed ipõs poꝰ
deiogare q uem ignem dixent dominus sẽ
ĩtenat mittere in hunc mundum. łe eĩ
deness anetinangelio quod illi accusare nõ
dosuent nonua pm̃ bonorent sedut decipiãt
buo resontemus. et hoc aliud est. Noli metu
iucnto cum dicit ego stm ignis edaꝑ qui loci¬
mr ierimangelio quiod ignem uenent in
hunt sntmdum mittere. idest uerbum dei qd̾
ueest. Namneteres itiq scriptutas exosti¬
it iost resutestionẽ discipulo. incipiens a
morse et̃ ppħis om̃ibus qñ ipi discipiili ig¬
nin huñt actepisse confessi sunt dicentes.
nsonneco noitrum artens erat ĩ uia. cuma¬
uecarnt nobis scupturas. Ipe est ignis edux
ponsunm eni ueteremnitam driuntis amor
co nsuoriat homiinẽ. ut ex coquod deus igmis
es ĩiio taciat ut eum nos amemꝰ. ex autem ꝙ
et ies resans eit qẽ nos amet. Nolite gͦ tim̃e
denem qde teus. sed timete ignẽ qũẽ paniu̾
ienemo teuis. &tod enim adimantus eles̃

Expanded text:
dax: de quo disputare non debeo, sed ipsos potius interrogare.  quem ignem dixerit dominus se uenisse mittere in hunc mundum. hoc enim dictum est in euangelio, quod illi accusare non possunt, non ut Christum honorent, sed ut decipiant bus respondemus: et hoc aliud est: noli metueere testamento. cum dicit: ego sum ignis edax. qui loquitur in euangelio. quod ignem uenerit in hunc mundum mittere. id est uerbum dei, quod est ipse. nam ueteres utique scripturas exposuit post resurrectionem discipulis incipiens a Moyse et prophetis omnibus, quando ipsi discipuli ignem se accepisse confessi sunt dicentes: nonne cor nostrum erat ardens in uia. cum aperiret nobis scripturas? ipse est ignis edax: consumit enim ueterem uitam diuinus amor et innouat hominem, ut ex eo, quod deus ignis est edax. faciat, ut eum nos amemus, ex eo autem, quod zelans est. ipse nos amet. nolite ergo timere ignem, quod est deus, sed timete ignem, quem parauit haereticis deus. Quod enim Adimantus elegit
Abbreviated transcription (Latin):
u quidam accessit ad dominũ et ait illi. sha
mutr qrua in lege dicitur deus ignis edax
etteus relans in ermangelio autẽ bonus nͥ
liquam dei perturbationẽ cruciatũ ue signi¬
ficent. sed quia nicħ dignum de deo dicipotest.
trẽa uisq ad ista ꝑuentum est que cũ homĩes
idigua ẽẽ putauerint cegantur discere etiã
illa que ꝯuenienter de mesfabili diuia excel¬
lentia se dicere existimant. indigna eẽ maiͦta¬
te dei cuius sapientia cum descensura eẽt us¬
q ad corpus humanũ. prius usq ad humana
u̾ba descendit. Ecce dixi descendit. quod u̾¬
bum si discutere cepero ꝓpͥe me dixisse nõ ui¬
deo. Non enim õt descendere. uͥ qd̾̃ etiam de
leco ad̾ locum moueri potest. Nami qui destẽ.¬
dit lccum siperiorẽ. deser̾e et inferiorẽ pet̾e
iudetur. Pei arttem sapientia cum tota u̾q
p̃sto sit nullo pasto migrare te icco in locum
potest te qua iobannes ĩ euuangelio art¬

Expanded text:
ubi quidam accessit ad dominum et ait illi: magiubi quidam accessit ad dominum et ait illi: magimur, quia in lege dicitur: deus ignis edax. et: deus zelans, in euangelio autem: nemo liquam Dei perturbationem cruciatumve significent: sed quia nihil dignum de Deo dici potest, propterea usque ad ista perventum est, quae cum homines indigna esse putaverint, cogantur discere, etiam illa quae convenienter de ineffabili divina excellentia se dicere existimant, indigna esse majestate Dei; cujus sapientia cum descensura esset usque ad corpus humanum, prius usque ad humana verba descendit. Ecce dixi, descendit: quod verbum cum discutere coepero. proprie me dixisse non uideo: non enim potest descendere, nisi quod etiam de loco in locum moueri potest. nam qui descendit, locum superiorem deserere et inferiorem petere uidetur. dei autem sapientia cum tota ubique praesto sit, nullo pacto migrare de loco in locum potest. de qua Iohannes in euangelio