comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
exstipłatri uel prescriptis ubis ci¬
sicc̃cuolumus s sino spalit extra¬
ip̃amq stipłoẽm fccissentcidos
exhuuismodicanaccẽdat nenĩ
inhac spetic uolumus inden ext᷑¬
neũ tacitamsciplcom fecissene
qd promlicrib introduximus
hoc adiisus mulieres ꝯutaturĩ¬
mo magis in huinsmõidotibu
queabextrancis danturul pro¬
mittũturip̃a muliqr indeatur fe¬
cissetacita stipulatõemnisi exp̃s¬
simer̃nens sibidotẽ redli pactus
fiũtulstipulatus cumidonassci
mas mulicriboꝙͣ sibialiqdiuss¬
uasse extraneus nõscipłando ni¬
tacit᷑am exstipłatu actoem dõam¬
mus Ethoc exremxorie actõesimi¬
limo cxstipulatu actõi accomodõ¬
dum est si qñ ⁊ cĩ postdissolutu¬

Expanded text:
atu vel praescriptis verbis cisic esse volumus, sed si non specialiter extraipsa stipulationem fecisse, ut ei dos ex huiusmodi casu accedat. Neque enim in hac specie volumus videri extraneum tacitam stipulationem fecisse, ne, quod pro mulieribus introduximus, hoc adversus mulieres convertatur. immo magis in huiusmodi dotibus, quae ab extraneis dantur vel promittuntur, ipsa mulier videatur fecisse tacitam stipulationem, nisi expressim extraneus sibi dotem reddi pactus fuerit vel stipulatus, cum donasse magis mulieri quam sibi aliquid ius servasse extraneus non stipulando vitacitam ex stipulatu actionem donamus. Et hoc ex rei uxoriae actione simili modo ex stipulatu actioni accommodandum est. si quando etenim post solutu
Abbreviated transcription (Latin):
terat solus patersmneconsensufi¬
lic sucagere⁊sinccdumactõe mo¬
taabhclucetuãt sõtractus ⁊ si
lis ꝯtestata ẽetadfiliam qĩ ꝓprin
pa trĩmoimm dos reu̾tebatirꝙ
nõ crat in exstipłatu actõcibiemĩ
⁊solus exactomhebat. cõsensu
filic nõ expectato ⁊̃ sidecedebat ad
suos hrdes tnsmitebatur szrcu¬

Expanded text:
 pater sine consensu filiae suae agere: et si necdum actione mota ab hac luce fuerat subtractus et si lis contestata esset, ad filiam quasi proprium patrimonium dos revertebatur. Quod non erat in ex stipulatu actione: ibi enim et solus exactionem habebat consensu filiae non expectato et, si decedebat, ad suos heredes transmittebat. s
Abbreviated transcription (Latin):
tiã.s ncquid penitus dubi¬
tandum relinquatur⁊ hox
addendum cc̃censemus nt
cis tantum quos supracnu

Expanded text:
tia. Sed ne quid penitus dubitandum relinquatur, et hoc addendum esse censemus, ut eis tantum quos supra
Abbreviated transcription (Latin):
criminibz obnoxiimpossessi¬
onc degant. sculatitantdom¬
nus possessionis. si prestoc̃ aut
ꝓcuratores.sidñs abest scupri¬
mates posẜonisultro cos offe¬
rant aut siscientes hocsponte
non fecerint conueniantur aci¬
uliofficiont gadant prouĩti¬
ali iuditio cos quircquiruntũ
proutuiris ẽ subexamine iuti¬
cis arguendos ⁊ penas post docr¬
m̃ta cogruas subituros siucro
exhibere cos dominiuł pcurato¬
res aut primates posẜomis di¬
stulint tunc ad detinendos coc
arectore prouitc omiaculia
dingatur anxilia. si au̾t ppt̃ ml¬
titudinem fortecorum quum
pdio suntciile adminiculu
sufficere non posseconsticit.⁊
memoratiaudaces executori¬
bobiecerit mnanus ul alparẽ
distulint. tune uidex ꝓuintie
memor periculisii airo deuo¬
to tribunoscuprimatibo mili¬
tum qui inlocis sunt auxiliuz
postulet ut pmilitarem manũ
correptiaccusacisine dampno
atqz lesic̃e cuilib legibꝰ offerã¬
tur etconuctipenas subeant

Expanded text:
criminibus obnoxii in possessione degunt seu latitant, dominus possessionis, si praesto est, aut procuratores, si dominus abest, seu primates possessionis ultro eos offerant aut, si scientes hoc sponte non fecerint, conveniantur a civili officio, ut tradant provinciali iudicio eos qui requiruntur, prout iuris est sub examine iudicis arguendos et poenas post documenta congruas subituros. Si vero exhibere eos domini vel procuratores aut primates possessionis distulerint, tunc ad detinendos eos a rectore provinciae omnia civilia dirigantur auxilia Si autem propter multitudinem forte eorum, qui in praedio sunt, civile adminiculum sufficere non posse constiterit et memorati audaces exsecutoribus obiecerint manus vel alias parere distulerint, tunc iudex provinciae memor periculi sui a viro devoto tribuno seu primatibus militum qui in locis sunt auxilium postulet, ut per militarem manum correpti accusati sine damno atque laesione cuiuslibet legibus offerantur et convicti poenas subeant
Abbreviated transcription (Latin):
aut inclippeo litũs sanguine
suo nitilantib adnotaucrint
aut inpulucre scripserintglad
sortem derelinquunt huuisno¬
diuoluntatem ce stabilemopõ

Expanded text:
aut clypeo litteris sanguine suo rutilantibus annotaverint, aut in pulvere inscripserint gladsortem derelinquunt, hujusmodi voluntate stabilem
Abbreviated transcription (Latin):
degentes siuxores ant filios a¬
utamieos autconmilitones
suos postremo cuuisuibetgni
homines amplectiuoluerint
suppreme uouintauis affectr
quomõpossint acnelint testẽ¬
tur necuxoꝵ aut filioruz eorũ
cumuolungtem patrs xepõ¬
tau̾int meñtum ant libertas
dignitasncqueratur promd
sicuit inris ratiomibꝰlicuit ac
semplicebit siquid inuagu¬

Expanded text:
degentes, si uxores, aut filios, aut amicos, aut commilitones suos, postremo cujuslibet generis homines, amplecti voluerint supremae voluntatis affectu: quomodo possint, ac velint, testentur: nec uxorum aut filiorum eorum, cum voluntatem patris reportaverint, meritum, aut libertas dignitasve quaeratur. Proinde sicut juris rationibus licuit, ac semper licebit, si quid in vag
Abbreviated transcription (Latin):
fc̃amita habenda est qdcam
scriꝑturam secuta nonestcuz
fides reigeste⁊ ratam duuisio¬
nci satis affirmet.

Expanded text:
facta irrita habenda est , quod eam scriptura secuta non est, cum fides rei gestae ratam divisionem satis adfirmet.
Abbreviated transcription (Latin):
capionis prerogatia
ul diuturinsilentii pre¬
scriptio em̾ptorem pos¬
sessionis ꝙ̃acobrdibus
patrũitui distractã sugge
rẽmactio incolonis pscũat
aut sireceptumuis sccuritatẽ
empcoriprestitit. est arbitri¬
umtibiliberum conuoniẽdi
cos quiꝓ portõe tuasatis illici
ppriumpruulium uendidit
ecenimniafisco fẽa est uendito
fidem cus in fringi minme
rõmis ẽsiero cosretes solli

Expanded text:
capionis praerogativa vel diuturni silentii praescriptio emptorem possessionis, quam a coheredibus patrui tui distractam suggeris, rem actio incolumis perseverat: aut si receptum ius securitatem emptori praestitit, est arbitrium tibi liberum conveniendi eos, qui pro portione satis illicitproprium privilegium vendidit. etenim si a fisco facta est venditio, fidem eius infringi minime rationis est. si vero coheredes soli
Abbreviated transcription (Latin):
ditatem uendiderunt lemptõ
abhiis delegatus partem p̾ciifi¬
sco solint alteramq incanto
deduxit tnportom tuc cauent¬
tio nonpotobsistere.
cominis p̾dii portoem pindi¬
uiso anꝙ̃ comłini didũdo
iuditiumdictetur .tinsocio ñ
militantis alienare frattuus
suo solutotibi resticrapostu¬
lare nec militar  granitaticõ¬

Expanded text:
ditatem vendiderunt, licet emptor ab his delegatus partem pretii fisco solverit alteramque in cautionem deduxit, tamen portioni tuae ea venditio non potest obsistere. communis praedii portionem pro indiviso, antequam communi dividundo iudicium dictetur, tantum socio, non militantis alienare frater tuus tio soluto tibi restitui postulare nec militari gravitati co
Abbreviated transcription (Latin):
dem S imanumissoritũ
omi audatiam obiccistici
quitt benefitio suo ceserut¬
teliberando ut aduersanum
cebret fecitpreses prouintie
quatenus cohercere cuismõi
teincranamlniam debeat exti¬
mabit.sinamsiquatibi peciũ¬
adebebatursiuede rebadũsuᷤ
pronum disceptatio fuerat
nõprotinus  adlitigãdum c̃¬
rere debueras. maxime aũt si
hoc facereauderes sineatrocit¬
te certe uerborum cquitatem
petitionis tueomdare idici
potuistiom̃nhonore patroro
debito reseruato.

Expanded text:
 Si manumissori tuo vim et audaciam obiecisti ei, qui te beneficio suo ex servitute liberando, ut adversarium haberet, fecit, praeses provinciae, quatenus coercere eiusmodi temerariam licentiam debeat, aestimabit. Nam si qua tibi pecunia debebatur sive de rebus adversus patronum disceptatio fuerat, non protinus ad litigandum currere debueras: maxime autem si hoc facere auderes, sine atrocitate certe verborum aequitatem petitionis tuae commendare iudici potuisti, omni honore patrono debito reservato.
Abbreviated transcription (Latin):
passus fuerit uł morte ab hac
luce fuerit exemptus usumfr̃.
pcrue s apirdfilium remanẽ
ctim sihr̃s apatre non relin¬
quatur. usumfrr.oump cum

Expanded text:
passus fuerit vel morte ab hac luce fuerit exemptus, usum fructum perire, sed apud filium remanere, etiamsi heres a patre non relinquatur. Usum fructum
Abbreviated transcription (Latin):
per sculp prociuratorem poscc̃
et sumptus exfructibꝰ pigre
facere et ligem in ferentib resiste¬
reatq ita omniaagere tanꝙͣ¬
solidum solidum perfectum

Expanded text:
per procuratorem poscere et sumptus ex fructibus impigre facere et litem inferentibus resistere atque ita omnia agere, tamquam solidum perfectum
Abbreviated transcription (Latin):
Siquas petitoes ad¬
usus pupillos tuos hẽc
dingerecas potes assi¬
stencib cãmq defendẽti
alios tutores nõbrẽnt ad
hocgenus litis  defendende cu¬
ratores accipere debent.
¶Mp̃r. Incibiptis fũdipat̃¬
inuẽdicatio ꝯpetatis cuius
decare notõ c̃extimabit respi¬
cere aut debes offm̃ inquo te
cẽ tutorẽdicis neobeuismõi
petitõepi cuictõt secuta ultra p̾¬
ciiquantitatem auctoris here¬
dem pupillum tuumoneres
quisalidatus ꝑtedefendi debe
siqd hẽs impediatur ad camrẽ
defendendam que adusus teu
uedicantem agendaerit. cura¬
dores pupillo petunt.¬
torsiuecuzator datus ꝯuenin
nõ põt admistratõis periculo
cumsola suscepti negocii tute¬
la mandata est.simooꝰigituruc
allegas pret̾ negocium gessisti

Expanded text:
Si quas petitiones adversus pupillos tuos habes, dirigere eas potes, adsistentibus causamque defendentibus alios tutores non haberent, ad hoc genus litis defendendae curatores accipere deberent.. An tibi partis fundi paterni vindicatio competat, is cuius de ea re notio est aestimabit. Respicere autem debes officium, in quo te esse tutorem dicis, ne ob eiusmodi petitionem evictione secuta ultra pretii quantitatem auctoris heredem pupillum tuum oneres, qui laudatus per te defendi debeasi quod habes, impediatur, ad eam rem defendendam, quae adversus te vindicantem agenda erit, curatores pupillo petunttor sive curator datus conveniri non potest administrationis periculo, cum sola suscepti negotii tutela mandata est. Si nihil igitur, ut adlegas, praeter negotium gessisti
Abbreviated transcription (Latin):
mpr. D ccrimineqd̃ publico¬
rmfĩt iuditiorum muliora
acc̃are non pmititur nisi cortis
exacta subscripticcundeaditus
preses prouinticmnprimis cxaĩ¬
nabit antale sitcrimen cums ac¬
cusa tõem mulier subire nõp̾hi
crimenac nõ leuefratur otra fr̃ez

Expanded text:
. De crimine, quod publicorum fuerit judiciorum, mulieri accusare non permittitur, nisi certis exacta subscriptione. Unde aditus praeses provinciae in primis examinabit, an tale sit crimen, cujus accusationem mulier subire non prohcrimen ac non leve frater contra fr
Abbreviated transcription (Latin):
sentancus quienm hc tẽfur¬
tiactõem aduisus dñm ipeali¬
is tenenfurtiactoc nõ põt. et
sicextpreombꝰ discretis ue¬
tustissima dubitatio nio fe

Expanded text:
sentaneus: qui enim habet tunc furti actionem adversus dominum, ipse aliis teneri furti actione non potest. Sic ex tempore omnibus discretis vetustissima dubitatio no
Abbreviated transcription (Latin):
dem. I nuendentis ulem̃tis
uolunta te collata conditio cõ¬
pandiqr nõad stringit ncc̃itae
cchentes obligationulla estid¬
libet alius distrahere nõ ꝯpelli
ꝯsortibq cõcessumͣcrat utext̃¬
neos abemptõe remou̾ent neq
hoĩes suoarbitrio uendenda di¬
straherẽt s quiagrauis hec uide¬

Expanded text:
. In vendentis vel ementis voluntatem collata condicione comparandi, quia non adstringit necessitate contrahentes, obligatio nulla est. idlibet alius distrahere non compellnsortibusque concessum erat, ut extraneos ab emptione removerent neque homines suo arbitratu vendenda distraherent. sed quia gravis haec vide
Abbreviated transcription (Latin):
libetconfecta smis ułquolibilo¬
quendigñc formata insticutio
luntatis incentio. necnec̃ia sint
mom̃taũborum queforte semi¬
nẽcis et balbutiens lingua pro¬
fundit ⁊ in postremis crgo int¬
tus ordiñadis ammotacrit so¬
lempnium sermonum nc̃citaᷤ
utqui sacultates pprias cupirt
orduare in quacumq instium̾¬
ti matonia conscribere quibuscq
ubis utiliberam habeant facui¬

Expanded text:
libet confecta sententiis, quolibet loquendi genere formata institutio luntatis intentio, nec necessaria sint momenta verborum, quae forte seminecis et balbutiens lingua profudit. Et in postremis ergo iudiciis ordinandis amota erit sollemnium sermonum necessitas, ut, qui facultates proprias cupiunt ordinare, in quacumque instrumenti materia conscribere et quibuscumque verbis uti liberam habeant facu
Abbreviated transcription (Latin):
ita qualibet dignitate uł pote¬
state decoratis  uinis tam herco¬
tatem ꝙ legatum scu froci cõmi¬
sum rclinquiposse. ¶illud ⁊al¬
itiendum est ut qui extesto uel
ab intescatohrs ertitit et siu̾olũ¬
tas defuncri cucalegata seufid¬
iut implendieam nc̃citatem

Expanded text:
qualibet dignitate vel potestate decoratis viris tam hereditatem quam legatum seu fideicommissum relinqui posse. Illud adiciendum est, ut, qui ex testamento vel ab intestato heres extiterit, etsi voluntas defuncti circa legata seu fidverit, implendi eam necessitatem
Abbreviated transcription (Latin):
Mpr ¶ Talterius circum
licia suppleat etatẽrestitutio¬
cõis auxilium camsacris costi¬
tutõib qua rescriptoru auc̃te
dencganstatutum est. ¶ qd̾¬
non aduersari boc fuerit fem
durabit benctitium quomio¬
nbo cacognita subuenin soli
¶aditus itaq preses prouĩ¬
ticprobationis etatis exami¬
nata ca situumdolum non
reperit in terccssisse actemino¬
rem quidem tsinc fuisse ꝓba¬
ueris. cã cognita mn integrum
restitin prouidebit. ¶N tni
strumento ꝑsacram̃tireligio
nemreligionem maioremte
ccasseucrasti nonignorarede¬
bes erclusum tibicisemintes
restitutionis benefitium iusi
palafiet cudenter exinstroru

Expanded text:
 alterius circumvlitia suppleat aetatem, restitutionis auxilium tam sacris constitutionibus quam rescriptorum auctoritae denegari statutum est. Quodnem adversarii hoc fuerit factum, durat beneficium, quo minoribus causa cognita subveniri solet. Aditus itaque praeses provinciae probationis aetatis examinata causa, si tuum dolum non reppererit intercessisse, ac te minorem tunc fuisse probaveris, causa cognita in integrum restitui providebit. Si tamen in instrumento per sacramenti religionem maiorem te esse adseverasti, non ignorare debes exclusum tibi esse in integrum restitutionis beneficium, nisi palam et evidenter ex instru
Abbreviated transcription (Latin):
no patre meo et quȩ ameRe¬
scripta sunt. cumiuris ⁊ cͥqͣt¬
tis rationib congruunt. n
crum diusasunt uel discrepã¬
tia quod multum inter sit n
trum exꝑte cius qui aliquid
petit quiqdoli exccptione
summoui ab in tentiõe peti¬
tionis sue põt rocs promi
ieus desidcret. quib posse ĩ¬

Expanded text:
no patre et quae a me rescripta sunt, cum iuris et aequitatis rationibus congruunt. nec enim diversa sunt vel discrepantia, quod multum intersit, ex parte eius, qui aliquid petit quique doli exceptione submoveri ab intentione petitionis suae potest, rationes promi reus desideret, quibus
Abbreviated transcription (Latin):
dem. Siscc̃ero filietue dotez
delistil meius positus p̾tatẽ
genertuus seb humanis erẽ¬
p̾tus sit tũno depeculio szinso¬
lidum ateconsentiente filias
uentumcum satis oportet fa¬
sorteconsumptus dos queda¬
ta fuĩt.ut promissa exenis uxo¬
res faculta fibꝰ ad eamiruertat
nichq sibierhoc defunctiberes
audcat uendicareqd ad mulie¬
rem recurere fecitobitus mari¬

Expanded text:
. Si socero filiae tuae dotem dedisti, licet in eius positus potestate gener tuus rebus humanis exemptus sit, tamen non de peculio, sed in solidum a te consentiente filia conventum eum satis oportet fasorte consumptus, dos, quae data dicitur vel promissa ex eius uxoris facultatibus, ad feminam revertatur nihilque sibi ex hoc defuncti heres audeat vindicare, quod ad mulierem recurrere fecit obitus mari
Abbreviated transcription (Latin):
dem. Eos quos debitores
tuos cẽcontendis apudrecto¬
rem conuoiproninticquis
sinc confessi debitum siuc igꝰ¬
rantes etconiucti fucriꝑt con¬
dempnatinec instrastaturu
spatiu solucionis satisfecint
cumlatesiucpignoribꝰ ⁊̃ captĩ

Expanded text:
. Eos, quos debitores tuos esse contendis, apud rectorem conveni provinciae, qui, sive confessi debitum sive negantes et convicti fuerint condemnati nec intra statutum spatium solutioni satisfecerint, c
Abbreviated transcription (Latin):
cc̃proninams tunc tibi iure
debita restitui uibeat cupphocĩ¬
cortum estunu ne tͥ libero co¬
stituto andomino tuo siscruñ

Expanded text:
pronuntiatus, tunc tibi iure debita restitui iubeat, cum hoc incerto, utrumne tibi libero constituto an domino tuo, si servum
Abbreviated transcription (Latin):
moinettecebitauelle pc̃tcre ꝯ¬
icõres ordinanum est prius
sollẽpnibus intpoitis sihocũ
ad̾miserit racio camlibalom a¬
pudpresidem prouintie decid
ut si uber fucris ulseruus non

Expanded text:
i et te debita velle petere commemores, ordinarium est prius sollemnibus interpositis, si hoc iuris admiserit ratio, causam liberalem apud praesidem provinciae decidi, ut, si liber fueris vel servus non
Abbreviated transcription (Latin):
teobiointposuisse dicis qd cũ
decuno noiatus ec̃sad duum¬
iratimuocatus es manifest
est pretuditiũ futinre notiom
memoratorum iudicum ficĩ
non potiisse
tiasse pponas non uidcturappl¬
laindineccitas  fuissecum sma¬

Expanded text:
te ob id interposuisse dicis, quod decurio nominatus esses, ad duumviratum vocatus es, manifestum est praeiudicium futurae notioni memoratorum iudicum fieri non potuisse.ntiasse proponas, non videtur appellandi necessitas fuisse, cum s
Abbreviated transcription (Latin):
camcogendaillaucro quesi¬
plicemtinmodo donauoncz
merut.ad collocm cius mini¬
me cortandasiquid huuisõ¬
diaccidit ul accident iubomr
adsimilicudinom cius qui ã¬
te nuptias donacoemul dote
confent cogitur⁊̃ illamꝑsõaz

Expanded text:
am cogenda, illa vero, quae simplicem tantummodo donationem meruit, ad collationem eius minime coartanda: si quid huiusmodi accidit vel acciderit, iubemus ad similitudinem eius, qui ante nuptias donationem vel dotem conferre cogitur, etiam
Abbreviated transcription (Latin):
mpr Eannquã frrtuus ĩ m¬
stituerat sincq̃ita sienonq̃¬
sita hereditate decesserit. cum
pcanis testo facto nonnullos
bet fidcicommissum petiuel
quiboamn testatitenenttunc
cum locumh̃t. qd regulanter
tradicurcaque ĩtestamentore¬
lin quungarsiortestamentoñ

Expanded text:
 Ea, quam frater tuus instituerat, sive quaesita sive non quaesita hereditate decesserit, cum precativis testamento facto nonnullos bet fideicommissum peti vel qui bona intestati tenent. Tunc enim locum habet, quod regulariter traditur ea quae in testamento relinquuntur, si ex testamento
Abbreviated transcription (Latin):
dem. ¶axĩmuim uitiuman¬
tique subtilitatis presentilege
testato similcius utriq sexin
soruauerit et asisnerbis exhe¬
xdpi debere filium sanxerunt
alus  filianctinter nepotes ex¬
hercdandos aliaciliaura ali
pretitus fucrat filius ucliponi¬

Expanded text:
. Maximum vitium antiquae subtilitatis praesenti lege testato simile ius utrique sexui servaverunt, et aliis verbis exheredari debere filium sanxerunt, aliis filiam, et inter nepotes exheredandos alia iura civiliapraeteritus fuerat filius, vel ipso i
Abbreviated transcription (Latin):
eius filii psoã quicum sin
uins cẽt mutuam pecr¬
niam acccpit pater cuis
sinon fidom suam obstri
est neqz contrasenatus consrl¬
tummacedoniaum mutua¬
pecumadata est.ampliusduz¬
taxat de peculio actionem sb̾¬
stincrecogitur quappt pater
quoqtuus si cipeçimia acred¬
torefratris tuiectorta estob
quam itadendam nontencba¬
turpresidis proumtie anc̃te
cam ircũpabit.

Expanded text:
eius filii persona, qui, cum sui iuris esset, mutuam pecuniam accepit, pater eius, si non fidem suam obstrinest neque contra senatus consultum Macedonianum mutua data est, amplius dumtaxat de peculio actionem sustinere cogitur. Quapropter pater quoque tuus, si ei pecunia a creditore fratris tui extorta est, ob quam reddendam non tenebatur, praesidis provinciae auctoritate eam recuperabit.
Abbreviated transcription (Latin):
iudicandi faculcas quid en¬
cnim obstaculi est hominib
militares mãgr̃atusctomĩs
tales hoies pusum cotidiañ
iamcẽ aꝓꝓbatos ut̃ audiant
et legis scientia huuismodi
altrationib finem impoant
siuc ab augusta fortuna siue
auidicialiculmine maliqua
prouintia ubi incusatus de¬
git  datus sit ⁊ unapars diẽ¬

Expanded text:
iudicandi facultas. Quid enim obstaculi est homines, militares magistratus et omnes tales homines per usum cottidianum iam esse approbatos, ut et audiant et legis scientia huiusmodi altercationibus fines imponantsive ab augusta fortuna sive ab iudiciali culmine in aliqua provincia, ubi incusatus degit, datus sit et una pars
Abbreviated transcription (Latin):
qui caconanturentore siqdrt
scrptum si qualee forte pretẽ¬
ditur abrepte huiusmoicar¬
tcercorum manib adnram
sciam refcrantur

Expanded text:
qui ea conantur evertere, si quod rescriptum, si qua lex forte praetenditur: abreptae huiusmodi chartae ex eorum manibus ad nostram scientiam referantur
Abbreviated transcription (Latin):
dem. ꝑ crom̃s regioes inqb
fera et pcrculi sin noscia latronr
ferũet insama pro batissumqq
et deistrictissumi defensores ad¬
sint discipline et cotidiams ac¬
tibꝰ presintquinonsinantori¬
mina impunitaqͦ alescere. Nc¬
icis et ingilium scelerosis imp̃¬
ciendo maturan scelera fecerint.

Expanded text:
er omnes regiones, in quibus fera et periculi sui nescia latronum fervet insania, probatissimi quique atque districtissimi defensores adsint disciplinae et cotidianis actibus praesint, qui non sinant crimina inpunitate coalescere. Rereis et auxilium scelerosis inpertiendo maturari scelera fecerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
nits ctnitatis copreceptifie
ꝯcsildimnus ut remissioemuc¬
nic criunanisisemel omissa
ñhant. nec incos libalitatis. ar¬
guste referatur huanitas qri
impunitate uctis. admissi ñ
enm̃donationipocius ꝙ̃ cõ¬
suctudidcputauint.

Expanded text:
nostrae serenitatis eo praecepti fine concludimus, ut remissionem veniae crimina nisi semel commissa non habeant, ne in eos liberalitatis Augustae referatur humanitas, qui inpunitatem veteris admissi non emendationi potius quam consuetudini deputarunt.
Abbreviated transcription (Latin):
diores fortassis affatus nr̃t
per̃nitatis expectet excquã
iudices qd̃ indulgere ꝯsue¬
nimus ubiprimus dies
scauis exticit nulluintencat
carterinclusum ompamur
cula dissoluanturs. abhis sẽ¬
pocius gandialetitiamq cõ¬
muncm sidimittantur.uad¬
utimus quis cumsacrilcgo
dicbꝰscis indulgeat quis ĩd¬
ulteni uł strupriuel incestuto
tprecastitatis ignoseat quis
non raptorem urginis insu¬
maquicte ⁊ gaudia comuni
psequatur instantius nullã
accipiat requiom iunculorũ
quiquiescere scpultos quadã
paciãtur cormenta ueneficur:
maleficus. aAdultor iuolatõq
monete homicida ⁊ panicida

Expanded text:
diores fortassis adfatus nostrae perennitatis expectet: exsequantur iudices, quod indulgere consuevimus. Ubi primum dies paschalis extiterit, nullum teneat carcer inclusum, omnium vincula solvantur. Sed ab his secpotius gaudia laetitiamque communvertimus. Quis enim sacrilego diebus sanctis indulgeat? quis adultero vel stupri vel incesti reo tempore castitatis ignoscat? quis non raptorem virginis in summa quiete et gaudio communi persequatur instantius? Nullam accipiat requiem vinculorum, qui quiescere sepultos quadam sceleris patiatur tormenta veneficus, maleficus, adulterator violatorque monet
Abbreviated transcription (Latin):
dem AAmpliorem prouidẽ¬
tiam subiẽctis conferentes qrã
forsitã ip̃nugilantes inuenirt
antiꝙ̃ obseruatoem em̃damus
cuminappellatõum audicoruꝰ¬

Expanded text:
pp. Ampliorem providentiam subiectis conferentes, quam forsitan ipsi vigilantes non inveniunt, antiquam observationem emendamus, cum in appellationum auditor
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r. ¶onͣsensulicita mĩna
posse contrahicc̃ta nõ nisimis¬
sorepudiodissolui pcipimus
solucõem ⁊ crum miui diffĩcili¬
orcindeberecẽ fauor imꝑat libe¬
rorum cãs autcpudiihac salu

Expanded text:
pp. Consensu licita matrimonia posse contrahi, contracta non nisi misso repudio dissolvi pSolutionem etenim matrimonii difficiliorem debere esse favor imperat liberorum Causas autem repudii hac salu
Abbreviated transcription (Latin):
opr Siauiefrãt corumde
quorum succ̃oe agitur uelut
ex testo adut hereditatemqͦs
quos intestatos  decessissc ac
falsum testin prolatumaꝯten¬
disab intestato nonpetitabo¬
norum possonc iutafuñcͥtu
est ac rulicet quinto graduo¬
stitutus exsucc̃orio capite pe¬
tistibonorum posẜonom uel
necdumexclusus petas coꝵ
suçcõem potes uendicare na
sus quemquarto gradu cor¬
sticutum non ambigiturere
dicto pẽtut nec hec tesatuit fir

Expanded text:
 Si aviae frater eorum, de quorum successione agitur, velut ex testamento adiit hereditatem, quos intestatos decessisse ac falsum testamentum prolatum contendis, et ab intestato non petita bonorum possessione vita functus est, ac tu licet quinto gradu constitutus ex successorio capite petisti bonorum possessionem vel necdum exclusus petas, eorum successionem potes vindicare. Nam si is, quem quarto gradu constitutum non ambigitur, ex edicto petiit nec hoc te latuit, fr
Abbreviated transcription (Latin):
quicumq testisomiũsnum nõ
iꝯ petentint dõm est loco ułindi¬
tio prebuerint ictnarũlibrarĩt
animulcta et aliagraussimai¬

Expanded text:
cumque testimonium suum non in competenti ut dictum est loco vel iudicio praebuerint, vicenarum librarum auri multa et alia gravissima i
Abbreviated transcription (Latin):
dem. Pidcpossessicẽ sertu¬
tis emptionis instris subtras¬
tis inlibertatem ꝓclamatcuthi¬
chia cum petitoripbonisonus
incumbat incentõc defectasna
hus uiuan minime potnam
si in scruitutem petaturadomp¬
tiomis probatõcm nonest uid¬
tusalus opus s instrum̃torũ
furtum monstrare sufficit.¬

Expanded text:
de possessione servitutis emptionis instrumentis subtractis in libertatem proclamat eutychia, cum petitori probationis onus incumbat, intentione sua defecta his iuvari minime potest. Nam si in servitutem petatur, ad emptionis probationem non est indiciis aliis opus, sed instrumentorum furtum monstrare sufficit
Abbreviated transcription (Latin):
aduorsepartis presosptis pre¬
sidem prouintic impleta sol¬
otuotius lifcis ucl unopro
omnib pomptorio edc̃out p̃¬
sentiam sui faceretomone

Expanded text:
rsae praescriptis praesidem provinciae impleta iuris soltuo trinis litteris vel uno pro omnibus peremptorio edicto, ut praesentiam sui faceret, commone
Abbreviated transcription (Latin):
sultius uidetur intcrmlicetai
plenius non fuisser affectus pꝰ¬
scssigm pertraditõcm cẽquesita
aliequinsicutium consultissi¬
mipapiniani responso contic¬
tur ncequidem ꝑ tutorem pos¬
sessionitanti potentacquin.¬

Expanded text:
sultius videtur interim, licet animi plenus non fuisset adfectus, possessionem per traditionem esse quaesitam: alioquin, sicuti viri consultissimi Papiniani responso continetur, ne quidem per tutorem possessio infanti poterit adqui
Abbreviated transcription (Latin):
titate can̾isacram̃to fugienti
manifestãda ⁊ om̃scautela.
quam suꝑlite reus exposut
reddenda queet siremanscrit

Expanded text:
titate earum sacramento fugientis manifestanda et omni cautela, quam super lite reus exposuit, reddenda: quae et si remanserit,
Abbreviated transcription (Latin):
dem Excẽptõc dolirecre cũ
submonebisquemabancto¬
retuo fidcuissorem acccpistisi
cius nomine otpoucrsia refert
quasipuxorem suam anteqn
tuemeres compauit quiuen¬
dicioniad coconsesisum dedit
ut sccriamprocuictionẽobls¬
uerit.
mpr. Sũse mlibertateme¬
uictus est seruus quemm̾cat
es siuccum comparares conue¬
nitutsiquaquestio cius noĩe
relataeetetsinecdumcictus
cẽtut tuprecium rccupares pre¬
ses prouintie quodtibi prestan¬
dum animaduortent restitui
iubebit.

Expanded text:
 Exceptione doli recte eum submovebis, quem ab auctore tuo fideiussorem accepisti, si eius nomine controversiam refert, quasi per uxorem suam, antequam tu emeres, comparaverit, qui vendenti adeo consensum dedit, ut se etiam pro evictione obligaverit.. Sive in libertatem evictus est servus quem mercatus es, sive cum comparares convenit, si qua quaestio eius nomine relata esset, etsi necdum evictus esset, ut pretium recuperares, praeses provinciae, quod tibi praestandum animadverterit, restitui iubebit.
Abbreviated transcription (Latin):
tio pulsatis deberet aluabonĩ
contradictõe repelli nob̾ pietre
sugerẽte indetur ẽẽhuanum i¬

Expanded text:
io pulsatis debent et alii ab omni contradictione repelli: Nobis pietate suggerente videtur esse humanum
Abbreviated transcription (Latin):
dem. Mcminimus. in diu¬
nam ꝓmulgasse constitutoc
perquam. aduestigia legis xii.
tabulanm totamꝓgenicmer
legittima sobole descendentem
sue masculinam siue feminia
limouire brditatem. adipisci sci¬
musut quemadmodum ip̃is
apersonis limis succcditurata
et ip̃e legitim arum persõarum
amplectantur successionem. ĩ
quaconstitutoc unum gradu
excognatis in ius legittimum
recensemus cum cr inins ĩsti¬

Expanded text:
. Meminimus antea divinam promulgasse constitutionem, per quam ad vestigia legis duodecim tabularum totam progeniem ex legitima subole descendentem sive masculinam sive femininam legitimo iure hereditatem adipisci sanximus, ut, quemadmodum ipsis a legitimis succeditur, ita et ipsae legitimarum personarum amplectantur successionem. In qua constitutione unum gradum ex cognatis in ius legitimum re censemus, cum et in
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑqõem quͦoq seruorum suie
ancillarum crimonadmissum
probare uolentis adcanmtã¬
tuz psoarum seruos cireicxhi
tris cuis nonaturalis s iusti
dumtaxat quos in trascrage¬
simumdiom erdisso lutõc na¬
trimonii numandum manu¬
mitriul distrahiprohibet ⁊ q¬
rum doniinis careri p̾cepit.si
defuncti fuint iquestioe ucl
fc̃ide tenores sccu̾taabsolutix¬

Expanded text:
onem quoque servorum sive ancillarum crimen admissum probari volentis ad earum tantum personarum servos ei rei exhibtris eius, non naturalis, sed iusti dumtaxat, quos intra sexagesimum diem ex dissolutione matrimonii numerandum manumitti vel distrahi prohibet et quorum dominis caveri praecipit, si defuncti fuerint in quaestione vel facti deteriores, secuta absoluti
Abbreviated transcription (Latin):
sum inifec̃it si cius conditois
fuit ut ꝑlegemiuliam impnẽ
cccidi pot᷑uerit qd lime fr̃m est
nullam penam increturidemq̃
filus cps qui patri parcrũt
prestandum cod silegis au¬
lctoritatecessante mosuito doᷤ¬
Lorcadultium int̾emit quauĩ
homicidium ꝑpctratum sit. tñ
quiaet noxdoloriuistus fc̃mcĩ
relenat põt inctilium dari
dem.Adulter postquinqre¬
numquamcomissumadul¬
terium dicitur qd̃ continuum
numcratur acc̃arinonpõtcasq
prescriptoes  legibꝰ reis datas

Expanded text:
sum interfecerit, si eius condicionis fuit, ut per legem Iuliam impune occidi potuerit, quod legitime factum est, nullam poenam meretur: idemque filiis eius qui patri paruerunt praestandum est. Sed si legis auctoritate cessante inconsulto dolore adulterum interemit, quamvis homicidium perpetratum sit, tamen quia et nox et dolor iustus factum eius relevat, potest in exilium dariAdulter post quinquennium, quam commissum adulterium dicitur, quod continuum numeratur, accusari non potest: easque praescriptiones legibus reis datas
Abbreviated transcription (Latin):
uinsdictio tñtempanda c̃. Ido¬
quenoiatim cipignori obliga¬
tasũt utnũsum redigere dchi¬
tumcaque postra crhis denboᷤ¬
nis pignoriaccepistunttrim
non auffempreses uibebit
dem. ¶rroitores quinred¬
ditasibipecuĩa conuentionis
legẽingssi possessiocm excent i

Expanded text:
isdictio tamen temperanda est. Ideoquae nominatim ei pignori obligata sunt, universum redigere debitum, ea, quae postea ex isdem bonis pignori accepisti, interim non auferri praeses iubebit. Creditores, qui non reddita sibi pecunia conventionis legem ingressi possessionem exercent,
Abbreviated transcription (Latin):
mpr Poͣst uenditoemhe
ditatis act fẽam sic̃ditores
otraemptores actioes suas
mo uisse pro bare potuens
c̃osq cas spontanca suscep̾¬
sc noluntatẽ exceptõe taciti
pacti nõ mutilit defendens¬

Expanded text:
 Post venditionem ditatis a te factam, si creditores contra emptores actiones suas movisse probare potueris eosque eas spontanea suscepisse voluntate, exceptione taciti pacti non inutiliter defende
Abbreviated transcription (Latin):
ciatur. ¶illo pculdubio obse¬
uando ut ñ audeat tutorulcuã¬
torres pupillares uładulti alit
accingere ulullam sibicoĩoem
audeat uẽdicare nͥprius iieta

Expanded text:
iatur. Illo procul dubio observando, ut non audeat tutor vel curator res pupillares vel adulti aliter attingere vel ullam sibi communionem ad eas vindicare, nisi prius inventa
Abbreviated transcription (Latin):
dem. Ucrbi im p̃cib in scrtu
pocins uerccundiam oncrareq̃
ullam cristimationis macula
uidcturaspgere ⁊ enimcũno ca
cognitadictumest sycobhatie
s ad postulatum pagonu nter¬
locutionc iudicis responsum
sit nequaquam hocinfamiam
urogat.

Expanded text:
 insertum potius verecundiam onerare quam ullam existimationis maculam videtur adspergere. Etenim cum non causa cognita dictum est sukophanteis , sed ad postulatum patroni interlocutione iudicis responsum sit, nequaquam hoc infamiam inrogat.
Abbreviated transcription (Latin):
dem.Siquodamuxortua
antequam crimine adulccu
facis transmitti unt depo scit
sanccum ꝑ occupatõcs milita¬
res nonlicierntaccarecami
sollempniter potis ncconim

Expanded text:
Si quondam uxor tua, antequam crimine adulterifacis transmitti iure deposcitur. Sane cum per occupationes militares licuerit, accusare eam sollemniter poteris: nec enim
Abbreviated transcription (Latin):
usus accipientem s ⁊ adu̾sus
dantem accandicuncts taq̃
crimenpublicum cõcedipni
facultatem quadruplipenai
coquiconnictus fucrit moi
omnib feriendo. de cme

Expanded text:
sus accipientem, sed etiam adversus dantem accusandi cunctis tamquam crimen publicum concedimus facultatem, quadrupli poena eo qui convictus fuerit modis omnibus feriendo. D. VI
Abbreviated transcription (Latin):
Mp̃r. Inlegatis qdẽ
et fidcicommissisctiã
iodus ascriptus pros
nonstatquominus uo¬
luntatitestoris parcas s¬
s percum cuinubere uissac
quominus id qd tibirclictũ
est retincas nonobent.¬
tuat. licet. ant̾caneq legati m

Expanded text:
. In legatis quidem et fideicommissis etiam modus adscriptus pro cnon stat, quominus voluntati testatoris pareas, sed per eum , cui nubere iussa es, quominus id quod tibi relictum est retineas, non obertuat", licet antea neque legati
Abbreviated transcription (Latin):
milites memores adhiuusmo¬
disordida. uideant uonire mir¬
stĩaetrelictis studiis publicis⁊
signisq uictricib. adconductõe

Expanded text:
milites memores ad huiusmodi sordida audeant venire ministeria et relictis studiis publicis signisque victricibus ad conductione
Abbreviated transcription (Latin):
dio ⁊ccident poͬterat sibi acqui¬
rtrt int̾caantem pro crastinati¬
one ꝓptornecis uindictam hi¬
ta boc minimeadcos pucrat
et postea inlibertatem deducti

Expanded text:
dio accidit, poterant sibi adquirere, interea autem procrastinatione propter necis vindictam habita hoc minime ad eos pervenit et postea in libertatem deducti
Abbreviated transcription (Latin):
dinabat sancm̃tis fuĩt nec poste¬
a alicuius scełens conscia obste¬
ctus est. s antmpatigns coloris.
ant aliqua furoris rabie const̃¬
ctus seprccipitem dedit ciusq
innocentialiquidis probatoib̃.
commñdanpot ate.ac scite mor¬
tis obtentu postromumcius in¬
ditium con uellinondeb: q̃uid
sifuture penemetuuoluntana
morte supplitiumanuenent.
ratamuoluntatem eius conẜ¬

Expanded text:
dinavit, sanae mentis fuerit nec postea alicuius sceleris conscientia obstrictus, sed aut impatiens doloris aut aliqua furoris rabie constrictus se praecipitem dedit, eiusque innocentia liquidis probationibus commendari potest a te, adscitae mortis obtentu postremum eius iudicium convelli non debet. Quod si futurae poenae metu voluntaria morte supplicium antevenit, ratam voluntatem eius cons
Abbreviated transcription (Latin):
tuus Itemq fratereius¬
cominus impleret testõ
suo potuit sibi hertomin¬
sticuere quemuellet Iter nõ
idcirco minus is testifactõem
cumsorore suadicatur hũisse.

Expanded text:
us idem frater eiumunus impleret, testamento suo potuit sibi heredem instituere quem vellet. Item non idcirco minus is testamenti faccum sorore sua dicatur habuisse.
Abbreviated transcription (Latin):
ctaponẽ aliislibertas impoãtũ
¶S quidemantrq̃ prior hore¬
pollicentibꝰ fieri locumcosem
sinaũtiam uebo seruo quiprim

Expanded text:
icta non est, aliis libertas imponatur. Sed si quidem, antequam prior herepollicentibus fieri locum censemus. Sin autem iam rebus servo, qui prim
Abbreviated transcription (Latin):
petens uidex campscri¬
ptionis examnabit si
domitic patronum qui
inchoireturintadecessisse osti¬
terit liber testat̾ex ꝑson mani¬
missoris no petractuab̾r.
dem. Pus qui teheredemfe¬
uit⁊ decessit pres criꝑtõilocus e¬
ritcumquen detestatu nõpos¬
sit nisidecondec̃ematris tracta¬
recur hocitasunt. siquamdin

Expanded text:
petens iudex causam praescriptionis examinabit et, si domitiae patronum, qui nchoaretur, vita decessisse constiterit, libertae status ex persona manumissori is, qui te heredem fevita decessit, praescriptioni locus erit, cum quaeri de statu non possit, nisi de condicione matris retractaretur. Haec ita, si, quamdiu
Abbreviated transcription (Latin):
uł ꝑs retractetur quecxfło in¬
strumto compoĩta ꝯuicta fuc¬
rit alus fuĩt cpitulis firmis
manentibnisi fortectiam de
coqḋ falsum dicicitur contro¬
nsiaorta deçisa sopiatił.

Expanded text:
vel pars retractetur, quae ex falso instrumento composita convicta fuerit, aliis capitulis firmis manentibus: nisi forte etiam de eo, quod falsum dicitur, controversia orta decisa sopiatur.
Abbreviated transcription (Latin):
dem. Sisiqueat matrem
tuam interuc̃tendeqonis ĩ¬
officiosic̃a patrimonium.
suum doationib mnunum
filium collatis exhausisse.
cumaducisus corum cogita¬
tres qui consilus suppmuz

Expanded text:
. Si liqueat matrem tuam intervertendae quaestionis inofficiosi causa patrimonium suum donationibus in unum filium collatis exhausisse, cum adversus eorum cogitationes, qui consiliis supremu
Abbreviated transcription (Latin):
tis qui apud tuam magnifi¬
tentiam cãs actun suntanł
tissima prefectura sollicitudo
ulla penitus iniungantu
s nccaduocatis prouintiar
uł spectabilium indicum ꝗf¬
quis cristimet aliquid mii

Expanded text:
tis, qui apud tuam magnificentiam causas acturi sunt, a tissima praefectura, sollicitudo ulla penitus iniungatur: sed nec advocatis provinciarum vel spectabilium iudicum quisquis existimet aliquid i
Abbreviated transcription (Latin):
dem. Gampnato portẽtuo¬
se ⁊ suꝑstitois anctore nestoĩ
phirio nuncupantursicubiz
pticipes nefane secte nestori¬
nestoriam uocenturut cuius
sccius sunt indeferendo dcum
unmitaricis uocabulumin¬
reuideancureẽ sortiincenõ ipi¬
os libros nefãdia sacrilii nestorii
adũsus uen̾abilem orthodoxorñ
secta dec̾taq scissimicctus antistit̾
cphesi hitiscriptos hre aut legẽant
describere  quisquaaudatquos dili¬

Expanded text:
. Damnato portentuosae superstitionis auctore Nestoriophyrio nuncupantur, sic ubique participes nefariae sectae Nestorii Simoniani vocentur, ut, cuius scelus sunt in deserendo deo imitati, eius vocabulum iure videantur esse sortiti. Nec vero impios libros nefandi et sacrilegi Nestorii adversus venerabilem orthodoxorum sectam decretaque sanctissimi coetus antistitum Ephesi habiti scriptos habere aut legere aut describere quisquam audeat: quos dili
Abbreviated transcription (Latin):
bligatos sius ordinibꝰ cuuis¬
cumq secte sint inherere cẽscr
disotumclioso ambitu imx¬
nitauis bnficium p̃stitisseqe
uolumus huius ꝯstois au¬
ctoritate dum pnan.¬

Expanded text:
bligatos, suis ordinibus, cuiuscumque sectae sint, inhaerere censemus, andis contumelioso ambitu inmunitatis beneficium praestitisse, quos volumus huius constitutionis auctoritate damna
Abbreviated transcription (Latin):
a ¶Siquiuo inquacuq ni¬
litia inuentifiũnt militanfo
soluticĩgło hoestorum hoium
⁊ Palatim comunice priuent
¶Siquiuo inhac almaurbe
natistita sacratissimo cõmit̾
tuꝙ̃ om̃p prountias metro¬
politana ciuitate pellãtur. ¶nul¬
steuł appollinanste publiceł
culos cõtrahedi⁊ de crrore here¬
tico disputãdiacpusitatẽ facio¬
ns idogmatis asscrenditribuat
facultas  llictia otrauenabilez
calcedonesem sydduliceat aliqͥ locat

Expanded text:
quacumque militia inventi fuerint militare, soluti cingulo honestorum hominum et palatii communione priventur Si qui vero in hac alma urbe nati sunt, tam sacratissimo comitatu quam omni per provincias metropolitana civitate pellantur. Nulvel Apollinaristae publice vel culos contrahendi et de errore haeretico disputandi aut perversitatem facinorosi dogmatis asserendi tribuatur facultas: nulli etiam contra venerabilem Chalcedonensem synodum liceat aliquid vel
Abbreviated transcription (Latin):
Mindomum uł in poss dem ul
inmoasterum reccperintacpa¬
sifucrint illicitas pasmnasiso¬
uc̃tusq celebrarisiuilis ⁊ abie¬
cteꝯdc̃onis sunt fustib publi¬
ce⁊ inpenasuam ⁊ in aliorum
cobxcancur exemplum. ¶Si

Expanded text:
in domum vel in possessionem vel in monasterium receperint ac passi fuerint illicitas parasynaxes conventusque celebrari, si vilis et abiectae condicionis sunt, fustibus publice et in poenam suam et in aliorum coerceantur exemplum, si
Abbreviated transcription (Latin):
mpr. EtpublicIrum nece¬
sitatum et priuatierraru depos¬
citutilitas necomodaquedo¬
minnre debentur callidis deb¬
torum artib differantur qra
obremcorum appellatõe rcicc¬
taquiaꝑte manifesteq comie¬
tisunt hocobseruar precepti
huius auc̃te censemus. utciq̃
constitent ẽẽ publicum debito¬
remappellacions bnfitium

Expanded text:
m. Et publicarum necessitatum et privati aerarii poscit utilitas, ne commoda, quae domui nostrae debentur, callidis debitorum artibus differantur. Quam ob rem eorum appellatione reiecta, qui aperte manifesteque convicti sunt, hoc observari praecepti huius auctoritate censemus, ut ei, quem constiterit esse publicum debitorem, appellationis beneficium
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtiol crm contraquesupplica
exancia natum cẽ exprciicrit.
triñominicognomquoliberidr̃¬
taxat nuncupantur. adidorit q
non scruumeẽ s s eruilimacula
aspersum comprchenderit cont̾
tum siadciuiles honorcs illici¬
te atq improbeaspĩraiunt.n
un ustatus moucaturqo in¬

Expanded text:
t eum contra quem supplicas ex ancilla natum esse expresserit, tamen nomini cognomen, quo liberi dumtaxat nuncupantur, addiderit et non servum esse, sed servili macula adspersum comprehenderit, contra tum, si ad civiles honores illicite atque improbe adspiraverint. unde si status moveatur
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r Uxoris ab orturest¬
mentummantinõ solui postr¬
moncro pretento q̃uus natus
illico decessent nom restitim
ptumiuns curdcritissimi est.
mp̃r. Qngd ẽercatumesta¬
ꝑnducteres nos decidimus.
cumigituris qui in uente p̃¬
tabutur pretentus fuerat qui
si adlucem fucrat redactiis su¬
us heres patricristeret sinon
alius cumanteeederet et nascẽ¬
domꝑtum testamentum faci¬
ebat.si postumus in huncmo¬
duni quidemorbem deuolutũ
est.uoccantem noncmissa.ab
hac luce subtractus est etdubi¬
tabatur sus postumus iptũ
facere testamentum põt nete¬

Expanded text:
 Uxoris abortu testamentum mariti non solvi, postumo vero praeterito, quamvis natus ilico decesserit, non restitui ruptum iuris evidentissimi est.p. Quod certatum est apud veteres, nos decidimus. cum igitur is qui in ventre portabatur praeteritus fuerat, qui, si ad lucem fuisset redactus, suus heres patri existeret, si non alius eum antecederet et nascendo ruptum testamentum faciebat, si postumus in hunc quidem orbem devolutus est, voce autem non emissa ab hac luce subtractus est, dubitabatur, si is postumus ruptum facere testamentum potest. Vete
Abbreviated transcription (Latin):
autdispendiis affici proũtia¬
les cõcessert cõmotione scius¬
sima prouttua ccisitudo iudi¬
quiin locis suntad monitiꝑli

Expanded text:
dispendiis adfici provinciales concesserit, commotione severissima, prout tua celsitudo iudiqui in locis sunt, admoniti
Abbreviated transcription (Latin):
nbo quam tibun co quod tibi
deberetur.sicam hereditatem ỹ
adisses s  affaceret. pacticonis¬
tionisez tides seuanda c̃ que
si noniqruatur cestipulatusi
mõ pacto subiccta estactio
dabitm..

Expanded text:
 quam tibi in eo, quod tibi deberetur, si eam hereditatem non adisses, satisfaceret, pacti conuentionisque fides seruanda est. Quae si non seruatur, ex stipulatu, si modo transactio facta est, actio dabitur.
Abbreviated transcription (Latin):
dominio in hermia postea alii
patrodius uendere et ideo nor
dep̾standatibilibertate ꝙ̃ ex
constitutoe iam fuas adeptu
litigare debuistis libtatem ꝙͣ
optinueras defendere.
sium s naturalem filiumne¬
numdedit utemptorcummi¬
numitteret quamius no eẽt
manumissus excõstitutõe
diuorummarchi⁊ ꝯmodiad

Expanded text:
dominio in Hermiam postea alii Patroclius vendere : et ideo non de praestanda tibi libertate, quam ex constitutione iam fueras adeptus, litigare debuisti, sed libertatem quam obtinueras defendere. rvum, sed naturalem filium venumdedit, ut emptor eum manumitteret, quamvis non est manumissus, ex constitutione divorum Marci et Commodi ad
Abbreviated transcription (Latin):
ad optinendamꝓprictatemre¬
rum quanim usum fructum ht̃
neq succ̃ores eius ullatpris ex
diorum et mancipiorum relic¬
to tamalienatio quammann¬
missio einterdicta est sanequ
mancipia quorum testõmini¬
steriummatri relictumestcror
inhus dominium nob̾t nectra¬
dendo ciuquam nec manumnit¬
tendoad cestoris heredem ꝑ turẽ¬
dem A s comina ꝓprictatis
Euxori tucusumfructum locau
subccita annua pensiõe morte
conductͥcis cique locauit etiaz
utendi  fruendi canon est dene¬
ganda.

Expanded text:
ad obtinendam proprietatem rerum, quarum usum fructum habet, neque successores eius ulla temporis ex diorum et mancipiorum relicto tam alienatio quam manumissio interdicta est. sane mancipia, quorum testamento ministerium matri relictum est, cum in his dominium non habet, nec tradendo cuiquam nec manumittendo ad testatoris heredem pertinennus . Si domina proprietatis uxori tuae usum fructum locavit sub certa annua praestatione, morte conductricis ei quae locavit etiam utendi fruendi causa non est deneganda.
Abbreviated transcription (Latin):
sit ingonuus inseficii passu
sit ul tcm nõ detulit cxilio a
aitacustodindec̃nmus ut
nullundicumliceat delatuz
ad sccrimen minoriant nusu
cobertonimandare nisupcit
patuiclit qd̾ alus dissimula¬

Expanded text:
sit ingenuus, in se fieri passus sit, vel factum non detulerit, exilio ac a ita custodiri decernimus, ut nulli judicum liceat delatum ad se crimen minori, aut nulli coercitioni mandare, nisi ipse id pati velit, quod aliis dissimula
Abbreviated transcription (Latin):
dem. Aliltũ intorest utruz¬
ncuxoretuaꝯparante pecuni
instrĩs inscribi feceris. namsi
quidem uxor tuanoĩesuoem
emiteiqrres traditesunt nec
intequicquam dchis ꝓcessit
no nisidepcio adu̾sus camir
quantum tupauperior ⁊ illa
locupletiorfea est hẽs actoem
qdsicmistiquidem et tibitra¬
scriptum estrts gesta pociorꝙ̃
scriptura hẽtur. Siuero abiniti¬
onegeciumuporis gerens co¬
pastinomincipĩemptiactõe
nccillinec tibinec q̃sistidu ti

Expanded text:
. Multum interest, utrumne uxore tua comparante pecuniainstrumentis scribi feceris. Nam si quidem uxor tua nomine suo emit eique res traditae sunt nec in te quicquam de his processit, non nisi de pretio adversus eam, in quantum tu pauperior et illa locupletior facta est, habes actionem. Quod si emisti quidem tu et tibi trascriptum est, res gesta potior quam scriptura habetur. Sin vero ab initio negotium uxoris gerens comparasti nomine ipsius, empti actionem nec illi nec tibi adquisisti, dum tibi
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r. Lon est nonucuz
aquo petitur pecina implo
cius aquo petitur licet noie
publicis exhibitis constet
quantum subnominc suo
solũtum sit.

Expanded text:
. Non est novum eum a quo petitur pecunia implorare eius a quo petitur, licet nomine publicis exhibitis constet, quantum sub nomine suo solutum sit.