comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
apud fontẽ uite ⁊ ĩ lumine eĩ uid̾e
lum̃. ⁊ ꝑfici ⁊ illustrari. ⁊ beari. Et¬
ce apparet mͥ ĩenigmate triuitas ꝙ
est tua sapĩa de tenata. equal tͥ et
coet̾na .i. ĩ filio tuo fecisti celũ ⁊ t̾¬
ram: ⁊ multa diximus de celo celi.
et de t̾ra ĩuisibili ⁊ ĩ cõposita. ⁊ de
abisso tenebrosa scd̃m sp̃alis infor¬
mitatis uagabũda deliquia nisi
conu̾teret᷑ ad eũ a quo erat qͣliscũ¬
q ut uite illuminatõe fieret speci-¬
osa uita ⁊ ẽẽt celum celi eiꝰ. qd̃ int̾
aqͣm ⁊ aqͣm postea fc̃m est. Et tene
cut tẽdebam. q̃ rebam ĩel oquiis scĩs
eĩ. Et ecce sp̃c tuus suꝑferebat᷑ suꝑ a
quas. Ecce tͥnitas deus meus p̃r ⁊ fi
i̾udicum. tͥ admoueo cor meũ. ne
me uana doceat. discute tenebras e¬
uis. Et dic mͥ obsecro te ꝑ matrem
caritatẽ. obsecro te dic in que causa
fuerat. ut post noĩatũ celũ ⁊ t̾rã
ĩuisibilẽ. ⁊ ĩ compositã. ⁊ tenebras

Expanded text:
apud fontem uitae et in lumine eius uidere apud fontem uitae et in lumine eius uidere lumen et perfici et inlustrari et beari. Ecce apparet mihi in aenigmate trinitas, qest tua sapientia de te nata, aequalis tibi et coaeterna, id est in filio tuo, fecisti caelumetterram. et multa diximus de caelo caeli et de terra inuisibili et inconposita et de abysso tenebrosa secundum spiritalis informitatis uagabunda deliquia, nisi conuerteretur ad eum, a quo erat qualiscumque uita, et inluminatione fieret speciosa uita et esset caelum caeli eius, quod inter aquam et aquam postea factum est. et tenebcut credebam, quaerebam in eloquiis sanctis eius, et ecce spiritus tuus superferebatur quas. Ecce Trinitas Deus meus, Pater etveridicum! tibi admoveo cor meum; ne me vana doceat, discute tenebras ejus, et dic mihi, obsecro te per matrem charitatem; obsecro te, dic mihi quae causa fuerat, ut post nominatum coelum, et terram invisibilem et incompositam, et tenebras
Abbreviated transcription (Latin):
tuendo illuminantẽ lucẽ: eiq cohe¬
ate niuit. non deberet nisi gr̃e tue.
conu̾sa ꝑ dmutatõem meliorẽ ad
id qd̾ neq ĩ melius neq ĩdet̾ius mu¬
tari potest. qd̃ tu solus es: qr solus
simplicit̾ es. cui ñ est aluid uuu̾e.
aliud bñuiu̾e. quia tua beatitu-
ient. uel ĩ formia remanerẽt. que
ñ ĩdigentia fecisti. s ex plenitu¬
dĩe bonitatis cus cohibens atq cõ
tione ꝑficiendus sis. Sp̃c .N. tuus
bonus suꝑferebat᷑ suꝑ aquas. Nõ
ferebat᷑ abeis tãqͣm ineis requies¬
centz ĩ quib .ii. requiesc̾e dr̃ sp̃c
tuus. hos ĩ se requiesc̾e fac̾: s suꝑ¬
ferebatur ĩcoruptibił ⁊ in ꝯmuta-¬
bilis uolũtas tua. ip̃a inse sibi suf¬
ficiens suꝑ eam qͣm feteras uitam.
cui ñ hoc est uiu̾e qd̃ beate uiuete.
quia uiuit etiã fluitans ĩ obscu-¬
ritate sua. cui restat cõuerti ad eũ a
quo fc̃a est: ⁊ mag̃ magisq uiuere

Expanded text:
tuendo illuminantem lucem eique cohaetuendo illuminantem lucem eique cohaebeate vivit, non deberet nisi gratiae tuae, conversa per commutationem meliorem ad id quod neque in melius neque in deterius mutari potest; quod tu solus es, quia solus simpliciter es, cui non est aliud vivere, aliud beate vivere, quia tua beatitudsent, vel informia remanerent, quae non ex indigentia fecisti, sed ex plenitudine bonitatis tuae, cohibens atque contione perficiendus sis. Spiritus enim tuus bonus superferebatur super aquas ; non ferebatur ab eis tanquam in eis requiesceret. In quibus enim requiescere dictuus, hos in se requiescere facit. sed superferebatur incorruptibilis et inconmutabilis uoluntas tua, ipsa in se sibi sufficiens, super eam quam feceras uitam; cui non hoc est uiuere, quod beate uiuere, quia uiuit etiam fluitans in obscuritate sua; cui restat conuerti ad eum, a quo facta est, et magis magisque uiuere
Abbreviated transcription (Latin):
nata lux fieret. qͣmius non eqͣliter.
tam̃ ꝯformis forme eqͣli tͥ ͦ Sicut
eñi corpori ñ hoc est ẽẽ qd̵ pulchrũ es¬
se: alioquin de forme eẽ ñ posset.i
pient̾ uiu̾e. Alioqͥn ĩ cõmutabilit̾
saꝑet. Bonum aũ illi est herẽ tͥ semꝑ
ne qd̃ adeptus est cõu̾sione: au̾siõe
lum̃ amittat. ⁊ telabat᷑ ĩ uitam. tene¬
brose abissosimilẽ Nam ⁊ nos qui
scd̾m aĩam creatura sp̃ał sumus aũ¬
si a te nr̃o lumine ĩ ea uita fuimꝰ
aliq̃n tenebrosa abissus: ⁊ ĩ teliquiis
dicia tua fuimꝰ sic̃ multa abissus. Oꝑ
aũ in pͥmis cõditõib dixisti fiat lix̃.
et fc̃a est lix. ñ in ꝯgnuent̾ hoc ĩtelli
go ĩ c̾atura sp̃ali qi erat iam qͣliscũ¬
q uita qͣm illuminares. s sic̃ ñ te
ꝓmetuerat ut eẽt talis uita q̃ illu¬
minari posset: ita nec cũ iam es-¬
set ꝓmeruit te ut illuminaretur
Neq emĩ eirs ĩ formitas placeret
tͥ. si ñ lix fieret non existendo sedĩ¬

Expanded text:
nata lux fieret, quamuis non aequaliter, tamen conformis formae aequali tibi? sicut enim corpori non hoc est esse, quod pulchrum esse — alioquin deforme esse non posset — sapienter uiuere: alioquin inconmutabiliter saperet. bonum autem illi est adhaerere tibi semper, ne quod adetenebrosae abysso similem. nam et nos, qui secundum animam creatura spiritalis sumus, auersi a te, nostro lumine, in ea uita fuimus aliquando tenebrae et in reliquiis dicia tua fuimus sicut multa abyssus. Quod autem in primis conditionibus dixisti: fiat lux, et facta est lux, non incongruengo in creatura spirituali; quia erat jam qualiscumque vita quam illuminares. Sed sicut non te promeruerat, ut esset talis vita quae illuminari posset; ita nec cum jam esset, promeruit te ut illuminaretur. Neque enim ejus informitas placeret tibi, si non lux fieret, non existendo, sed in
Abbreviated transcription (Latin):
u̾adam die dum frẽs habita¬
cula eiusdem celle construerent. la¬
pĩs in medium iacebat: quẽ in edi¬
ficium leuare decreu̾nt. Cumq
eum duo uel tres morere ñ pos¬
sent. plures adiuncti sunt. Sed
ita immobilis mansit. acsi radici¬
tus in terra teneretur: ut palain
daretur intelligi. qd̾ suꝑ eum ip̃e
ꝑ se antiquus hostis sederet: quẽ
tantoꝵ uiroꝵ manus mouere nõ
possent. Difficultate igitur facta.
ad uirum dĩ missum est. ut ueni¬
ret. orando hostem repelleret: ut la¬
pidem leuare potuissẽt. Qui mox
uenit. orationem faciens benedic¬
tionem dedit. et tanta lapis cele¬
ritate leuatus est: ac si nullũ pri¬
us pondus habuisset. De fan¬

Expanded text:
uadam die dum fratres habitacula ejusdem cellae construerent, lapis in medio jacebat quem in aedificium levare decreverant. Cumque eum duo vel tres movere non possent, plures adjuncti sunt, sed ita immobilis mansit, ac si radicitus in terra teneretur: ut palam daretur intelligi, quod super eum ipse per se antiquus hostis sederet, quem tantorum virorum manus movere non possent. Difficultate igitur facta, ad virum Dei missum est ut veniret, et orando hostem repelleret ut lapidem levare possent. Qui mox venit, et orationem faciens benedictionem dedit, et tanta lapis celeritate levatus est, ac si nullum prius pondus habuisset. CA
Abbreviated transcription (Latin):
hodie resurrectionis dñice pascha¬
lis dies est: abstine tibi minime
congruit. quia et ego ad hoc mislꝰ
sum. ut dona om̃ipotentis dñi pa¬
riter sumamus. Benedicentes gͥ
d̃m. sumpserunt cibum. Expleta
itaq refectione ⁊ colloquio. ad
eccłiam p̾sbit̾ recessit. Eodem qͦq
tempore. hunc inspecu latitantem
etiam pastores inuenerunt. Quẽ
dum uestitum pellibĩt frutecta
cernerent: aliquã bestiam ẽẽ credi¬
derunt. S cognoscentes dei famu¬
lum. eorum multi ad pietatis gra¬
tiam. a bestialim̃te mutati sunt.
loca cunctis innotuit: fcm̃q ẽ. ut
ex illo iam tempore. a multis freq̃n¬

Expanded text:
hodie Resurrectionis Dominicae Paschahodie Resurrectionis Dominicae Paschalis dies est; abstinere tibi minime congruit, quia et ego ad hoc missus sum, ut omnipotentis dona Dei pariter sumamus. Benedicentes igitur Dominum sumpserunt cibum. Expleta itaque refectione et colloquio, ad ecclesiam presbyter recessit. Eodem quoque tempore hunc in specu latitantem etiam pastores invenerunt: quem dum vestitum pellibus inter fruteta cernerent, aliquam bestiam esse crediderunt: sed cognoscentes Dei famulum, eorum multi ad pietatis gratiam a bestiali mente mutati sunt. loca cunctis innotuit, factumque est ut ex illo tempore a multis frequen
Abbreviated transcription (Latin):
ami
in exemplum hominib demonstra¬
re. ut posita super candelabrum lu¬
cerna claresceret. quatinus om̃ib
qͥ ĩ domo dei sunt luceret. cuidam
p̾sbitero longius manenti. qui re¬
fectionem sibi in paschali festiui¬
tate parauerat. ꝑ uisum dñs ap¬
parere dignatus est. dicens. Tu tͥ
delicias preparas: et seruus meus
illo in loco fame cruciatur. Qui
ꝓtinus surrexit: atq in ipsa sol¬
lempnitate paschali. cum alim̃tiᷤᷤ
que sibi parauerat. ad locum tetẽ¬
dit: et uirum dĩ ꝑ abrupta monci¬
um. ꝑ concaua uallium ꝑ defossa
terrarum quesiuit: eumq latere
inspe tu repperit. Cumq oratione
consedissent. post dulcia uite collo¬
quia. is qui aduenerat prb̃t. dix̃.
Surge et sumamus cibum: quia
hodie pascha est. Cui uir cdĩ respõ¬
dit. dicens. Scio qd̃ pascha est:
quia uidere te merui. Longe qͥp¬
pe ab hominib positus. quia die
eodem paschalis ẽẽt sollempnitaᷤ.
ignorabat. Hen̾abilis aut̃ prb̃t.
rursus asseruit. dicens. Ueraciter

Expanded text:
am in exemplum hominibus demonstrare, ut posita supra candelabrum lucerna claresceret, quatenus omnibus qui in domo Dei sunt luceret, cuidam presbytero longius manenti, qui refectionem sibi in Paschali festivitate paraverat, per visum Dominus apparere dignatus est, dicens: Tu tibi delicias praeparas, et servus meus illo in loco fame cruciatur. Qui protinus surrexit, atque in ipsa solemnitate Paschali cum alimentis quae sibi paraverat, ad locum tetendit, et virum Dei per abrupta montium, per concava vallium, per defossa terrarum quaesivit, eumque latere in specu reperit. Cumque oratione consedissent, post dulcia vitae colloquia, is qui advenerat presbyter dixit: Surge, sumamus cibum, quia hodie Pascha est. Cui vir Dei respondit, dicens: Scio quia Pascha est, quia videre te merui. Longe quippe ab hominibus positus, quia die eodem Paschalis solemnitas esset ignorabat. Venerabilis autem presbyter rursus asseruit, dicens: Veraciter
Abbreviated transcription (Latin):
eminebat: sed ex eadem rupe. in lon¬
gissimo fune religatum. romanuᷤ
depone panem consueuerat. In quo
etiam. resti pariuilum tintinabu¬
lum inseruit: ut ad sonum tinti¬
nabuli uir dei cognosceret. qndo si¬
bi romanus panem preberet: quem
exiens acciperet. Sed antiquus
hostis unius caritati inuidens. al
terius refectioni. cum quadam die
submitti panem conspiceret. lacta¬
uit lapidem: et tintinabulum fre¬
git. Romanus tam̃ modis congru¬
entib ministrare ñ desiit. ¶um u̾o
iam om̃pc d̃s. et romanum uellet
a labore quiescere. ⁊ benedicti uitã

Expanded text:
eminebat; sed ex eadem rupe in loneminebat; sed ex eadem rupe in longissimo fune religatum Romanus deponere panem consueverat; in qua etiam resti parvum tintinnabulum inseruit, ut ad sonum tintinnabuli vir Dei cognosceret quando sibi Romanus panem praeberet, quem exiens acciperet. Sed antiquus hostis unius charitati invidens, et alterius refectioni, cum quadam die submitti panem conspiceret, jactavit lapidem, et tintinnabulum fregit. Romanus tamen modis congruentibus ministrare non desiit. Cum vero jam Deus omnipotens et Romanum vellet a labore quiescere, et Benedicti vitam
Abbreviated transcription (Latin):
a romana urbe qͣdraginta fere mi¬
lib distans. frigidas atq ꝑspicua ᷤ
emanat aquas. Que illic uidelic⁊
aquaꝵ hũndantia. in extenso priꝰ
lacu colligitur: ad postremum u̾o
in amne deriuatur. Quo dum fu¬
giens ꝑgeret. monachus quidam.
romanus nõie. hunc euntem reppe¬
rit: quo tend̾et requisiuit. Cuius
cum desiderium cognouisset. ⁊ secre¬
tum tenuit. & adiutorium ĩpendit:
eiq sc̃ẽ conu̾sationis habitum trra¬
didit: et in qͣntum licuit ministra¬
uit. Nir aũt dei ad eundem locum ꝑ¬
ueniens. in artissimo specu setra-¬
didit: tribq annis. excepto roma¬
no monacho. hominib incognitus
mansit. Qui iudelicet romanus.
ñ longe in monasterio sub deodati
patris regula degebat: sed pie eius¬
dem patris sui oculis furabatur
horas: et quem sibi ad manducan¬
dum subriꝑe pot̾at. dieb certis be¬
nedicto panem ferebat. Ad eũdem
uero specum. a romani cella iter
ñ erat. quia ex cella desuꝑ rupes

Expanded text:
ab Romana urbe quadraginta fere miab Romana urbe quadraginta fere millibus distans, frigidas atque perspicuas emanat aquas. Quae illic videlicet aquarum abundantia in extenso prius lacu colligitur, ad postremum vero in amnem derivatur. Quo dum fugiens pergeret, monachus quidam Romanus nomine, hunc euntem reperit, quo tenderet requisivit. Cujus cum desiderium cognovisset, et secretum tenuit, et adjutorium impendit, eique sanctae conversationis habitum tradidit, et in quantum licuit, ministravit. Vir autem Dei ad eumdem locum perveniens, in arctissimum specum se tradidit, et tribus annis, excepto Romano monacho, hominibus incognitus mansit: qui videlicet Romanus non longe in monasterio sub Adeodati patris regula degebat. Sed pie ejusdem Patris sui oculis furabatur horas, et quem sibi ad manducandum subripere poterat, diebus certis Benedicto panem ferebat. Ad eumdem vero specum a Romani cella iter non erat, quia excelsa desuper rupes
Abbreviated transcription (Latin):
flere conspiceret. eius dolori compaᷤ¬
sus. ablatis secum utrisq fracti ca¬
pisterii partib. sese cum lacrimis in
orationem dedit. Nui ab oratione
surgens. ita iuxta se uas sanum rep
nutricem suam blande consola¬
tus. ei sanum capisterium reddi-¬
dit. qd̃ fractum tulerat. Quereᷤᷤ
in loco eodem a cunctis est agnita.
atq intanta ammiratione habi-¬
ta. ut hoc ip̃m capisterium. eius
loci incole. in eccłie ingressu suspẽ¬
derent: quatinus et presentes ⁊se¬
cuturi om̃s agnoscerent. benedic¬
tus puer conuersationis gr̃a. qnͣ¬
ta ꝑfectione cepisset. Qd̃ annis
multis illic ante ocłos om̃ium fuit:
et usq ad hec longobardoꝵ tempora.
suꝑ fores eccl̾ie pependit. Sed bene¬
dictus plus appetens mala mun¬
di ꝑpeti quã laudes. et ꝓ deo labori¬
bus fatigari qͣm uite huius fauo¬
rib extolli. nutricem suam occulte
fugiens. deserti loci secessum peciit.
cui sublacus uocabulum est: qͥ

Expanded text:
flere conspiceret, ejus dolori compasflere conspiceret, ejus dolori compassus, ablatis secum utrisque fracti capisterii partibus, sese cum lacrymis in orationem dedit: qui ab oratione surgens, ita juxta se vas sanum repericem suam blande consolatus, et sanum capisterium reddidit, quod fractum tulerat Quae res in eodem loco a cunctis est agnita, atque in tanta admiratione habita, ut hoc ipsum capisterium ejus loci incolae in ecclesiae ingressu suspenderent: quatenus praesentes et secuturi omnes agnoscerent, Benedictus puer conversationis gratiam a quanta perfectione coepisset, quod annis multis illic ante omnium oculos fuit, et usque ad haec Langobardorum tempora super fores ecclesiae pependit. Sed Benedictus plus appetens mala mundi perpeti quam laudes, et plus pro Deo laboribus fatigari quam vitae hujus favoribus extolli, nutricem suam occulte fugiens, deserti loci secessum petiit cui Sublacus vocabulum est, qui
Abbreviated transcription (Latin):
qui ei in monasterii regimine suc¬
cessit. ualẽtiniano quoq qui annᷤᷤ
multis lat̾anensi monasterio p̾fu¬
it simplicio. qui congregationẽ
illius post eum tercius rexit: hono¬
rato etiam. qui nunc adhuc celle
eius. in qua prius fuerat. preest.¬
Hic itaq cum iam relictis litt̾arũ
studiis. petere deserta decreuisset.
nutrixque hunc artius amabat.
sola secuta est. Cumq ad locum
uenissent qui enfide dicitur. ml¬
tisq honestiorib uiris caritate se
illic detinentib. in beati petri eccle-¬
sia demorarentur. predicta nutͥc
illius. ad purgandum triticum.
a uicinis mulierib prestari sibi ca¬
pisterium peciit. Nd̃ suꝑm̃sam ĩ¬
caute derelictum. casu accidente
fractum est: sicq ut in duab par¬
tib inueniretur diuisum. Qd̃ mox¬
ut rediens nutrix illius inuenit.
uehem̃tissime flere cepit: quia uas
qd̃ prestitum acceperat. fractum
uidebat. Benedictus aut̃ religiosꝰ
et pius puer. cum nutͥcem suã

Expanded text:
qui ei in monasterii regimine sucqui ei in monasterii regimine successit; Valentiniano quoque, qui annis multis Lateranensi monasterio praefuit; Symplicio, qui congregationem illius post eum tertius rexit; Honorato etiam, qui nunc adhuc cellae ejus, in qua prius conversatus fueratm jam relictis litterarum studiis petere deserta decrevisset, nutrix quae hunc arctius amabat, sola secuta est. Cumque ad locum venisset qui Enfide dicitur, multisque honestioribus viris charitate se illic detinentibus, in beati Petri apostoli ecclesia demorarentur, praedicta nutrix illius ad purgandum triticum a vicinis mulieribus praestari sibi capisterium petiit, quod super mensam incaute de relictum, casu accidente fractum est, sic ut in duabus partibus inveniretur divisum. Quod mox rediens nutrix illius, ut ita invenit, vehementissime flere coepit, quia vas quod praestitum acceperat, fractum vi debat. Benedictus autem religiosus et pius puer cum nutricem suam
Abbreviated transcription (Latin):
uit uir
uite uenerabilis. gͣ¬
tia benedictus. et no¬
mine: ab ip̃o pueri¬
tie sue tempore. cor gerens senile.
Etatem quippe morib tͣnͣsiens.
nulli animum uoluptati dedit:
sed dum in hac t̾ra adhuc ẽẽt. qͦ
tẽporalit libere uti potuisset. des¬
pexit iam quasi aridum mundõ
cum flore. Qui liberiori genere
ex prouintia nursie exortus. rome
lib̾alib litt̾arum studiis traditꝰ
fuerat. Sed cum multos ire perab¬
rupta uitiorum cerneret. eum quẽ
quasi in ingressu mundi posuerat
retraxit pedem: ne si quid descientia
eius attingeret. ip̃e quoq postiodõ.
in immane precipitium. totus inet.
Despectis itaq litt̾arum studiis. re¬
licta domo rebq patris. soli deopla¬
cere desiderans: sc̃e conũsationis habi¬
tum quesiuit. Eecessit igitur. sci¬
enter nescius: ⁊ sapienter indoctꝰ.
Huius ego om̃ia gesta ñ didici, sed
pauca que narro. quatuor discipuliᷤˢ
illius referentib agnoui: constanti¬
no scilicet reuerentissimo ualdeuiro.

Expanded text:
uit vir itae venerabilis, gratia Benedictus et nomine, ab ipso suae pueritiae tempore cor gerens senile. Aetatem quippe moribus transiens, nulli animum voluptati dedit: sed dum in hac terra adhuc esset, quo temporaliter libere uti potuisset, despexit jam quasi aridum mundum cum flore. Qui liberiori genere ex provincia Nursiae exortus, Romae liberalibus litterarum studiis traditus fuerat. Sed cum in eis multos ire per abrupta vitiorum cequasi ingressum mundi posuerat, retraxit pedem, ne si quid de scientia eius attingeret, ipse quoque in immane prDespectis itaque litterarum studiis, relicta domo rebusque patris, soli Deo placere desiderans, sanctae conversationis habitum quaesivit. Recessit igitur scienter nescius, et sapienter indoctus. Hujus ego omnia gesta non didici, sed pauca quae narro, quatuor discipulis illius referentibus agnovi: Constantino scilicet reverentissimo valde viro,
Abbreviated transcription (Latin):
cisti me: ⁊ oblitũ tuiũ oblitꝰ es In¬
uoco te inaĩam meã. qͣm p̾paras
adcapiendũ te. ex desid̾io qd̾ ĩspi¬
ras ei. Nunc ĩuocantẽ te ñ deseras.
qui pͥusqͣm ĩuocatẽ p̾uenisti: et
ĩstitisti crebrefcẽs młtimodis uo¬
cibrut audirẽ de lõginquo ⁊ con¬
u̾terer. ⁊ uocãtem me ĩuocatẽ te.
mea. ne retribueres manibz meis ĩ
quibz a te defeci: ⁊ p̾uenisti oĩa bõa
m̾ita mea. ut retͥbuetes manibꝰ tius
ui¬
istͥd

Expanded text:
cisti 15 me et oblitum tui non oblitus es. inuoco te in animam meam, quam praeparas ad capiendum te ex desiderio, quod inspirasti: nunc inuocantem te ne deseras, qui priusquam inuocarem praeuenisti et institisti crebrescens multimodis uocibus, ut audirem de longinquo et conuerterer et uocantem me inuocarem te. mea, ne retribueres manibus meis in quibus a te defeci; et praevenisti omnia bona merita mea, ut retribueres manibus tuis uiisti:
Abbreviated transcription (Latin):
Au̾te faciem tuã a peccatis miᷤ.
S unde mereris. ut faciẽ ille
au̾tat a peccis tuis. si tu ip̃e a¬
u̾tas faciem a peccatis tuis:
Ip̃a enim uox dicit ĩ psalmo.
Qm̃ iniquitatẽ meam ego cog¬
nosco: ⁊ pecẽm meũ coram me
est semꝑ.Tu agnosce: et ille ig¬
noscet. Allocuti sumus eã que
ht adhuc timorem. ñ ꝑmanen¬
caritas excludit. ⁊ foras mittit.
Alloquamꝰ et illam. q̃ h̃t iam ti¬
morem castũ. ꝑmanentẽ ĩ scłm
scłi. Putamꝰ. inuenimꝰ eam. ut
alloqͣmurillã: Putas ẽ in hoc

Expanded text:
Averte faciem tuam a peccatis meis. Averte faciem tuam a peccatis meis. Sed unde mereris ut ille faciem suam avertat a peccatis tuis? Si tu non avertas faciem tuam a peccatis tuis. Ipsa enim vox dicit in Psalmo: Quoniam iniquitatem meam ego agnosco, et peccatum meum coram me est semper . Tu agnosce, et ille ignoscit. 8. Allocuti sumus eam quae habet adhuc timorem non permanencharitas excludit et foras mittit; alloquamur et illam quae habet jam timorem castum, permanentem in saeculum saeculi. Putamus, invenimus illam, ut alloquamur illam? putas, est in hoc
Abbreviated transcription (Latin):
talem uis habere. Et qͥd dicimꝰ
frẽs: Illa mulier q̃ ideo timet de¬
uirum ne dãpnetur a uiro. For¬
te ñ fac̃ adult̾ium. ne aliquo
mͦ ꝑueniat aduirum: et tolla
illi lucem temporalem. Potest
aũuir ille ⁊ falli. Homo ẽ enĩ. sic̃
et illa q̃ potest fallere. Tunet illa
eũ extͣcuius ocłos potest ẽẽ: tu ñ
times semꝑ faciẽ supra te.uiri tui:
Dultus aut̃ dñi suꝑ facientes
mala. Captat illa absentiã
uiri siu. ⁊ incitatur forte dies¬
tione adult̾ii: ⁊ dicit sibi. Tam̃
ñ faciam. Absens ẽ quidã ille:
s dificile ẽ. ut ñ ad illũ qͦ qͦ mͦ ꝑ
ueniat. Temꝑat se ne ꝑueniat
ad hoĩem qui põt ⁊ nescire. qui
potest ⁊falli. qui potest bonam
suspicari et iam malam, qͥ põt
etiã suspicari castam. q̃ adulte¬
ra est: tu ñ times ocłos eius. ꝙ̃
fallere nemo potest:Tu ñ timeᷤ
eius p̾sentiam: qͥ au̾ti a te nõ
potest: Roga d̾m ut intueat᷑te:
⁊au̾tat faciem a peccatis tius.

Expanded text:
talem vis habere. Et quid dicimus, talem vis habere. Et quid dicimus, fratres? Illa mulier quae ideo timet virum, ne damnetur a viro, forte non facit adulterium, ne aliquo modo perveniat ad virum, et tollat illi lucem istam temporalem. Potest autem vir ille et falli; homo est enim, sicut et illa quae potest fallere. Timet illa eum, extra cujus oculos potest esse: tu non times semper faciem supra te viri tui? Vultus autem Domini super facientes mala . Captat illa absentiam viri sui, et incitatur forte delectatione adulterii; et dicit sibi tamen, Non faciam: absens est quidem ille, sed difficile est ut non ad illum quoquo modo perveniat. Temperat se ne perveniat ad hominem, qui potest et nescire, qui potest et falli, qui potest et bonam suspicari etiam malam, qui potest et castam suspicari quae adultera est: tu non times oculos ejus quem fallere nemo potest? tu non times ejus praesentiam, qui averti a te non potest? Roga Deum ut intueatur te, et avertat faciem a peccatis tuis:
Abbreviated transcription (Latin):
unum tibi respondent.Times¬
uirũ: Timeo ᷤ. Una uox est:sed
diuersus animꝰ. Iam gͦ int̾ro¬
gentur qͣre. Illa dicit. timeo
uirum ne ueniat. Illa dic̃. ti¬
meo uirum ne discedat. Illa di¬
cit timeo ne dãpner. Illa dicit.
timeo ne deserar. Pone hoc ĩ ani
moxp̃ianoꝵ. et inuenis timo¬
rem. quẽ foras mittit caritas:
et alium timorem castum ꝑma
illa mulier. qͣm delectat neqͥtia.
Timet enĩ uirum ne dãpnet illã.
Talib pͥmo loqͣmur. O anima q̃
sic times dm̃. ne dãpnet te ds̃. qͦmͦ
timet. mulier qm delectat neqͥ¬
tia. timet uirum ne dãpnetur
a uiro: quomꝰ displicet tibi illa
mulier. displice et tu tibi. Si for¬
tes habes uxorem. nũqͥd uis ut sic te¬
timeat uxor tua ne dãpneturabs¬
ste. ut delectet illam neqͥtia: S
pondere timoris tui repͥmatur:
ñ dãpnatione iniquitatis. Cas¬
tam eam uis ut te diligat: nõ
ut timeat. Exhibe te talem deo.
qualem uis habere uxorem. Et
si nundũ habes. ⁊ habereuis.

Expanded text:
unum tibi respondent: iunum tibi respondent: i Timeo. Una vox est, sed diversus animus. Jam ergo interrogentur, Quare? Illa dicit, Timeo virum ne veniat: illa dicit, Timeo virum ne discedat. Illa dicit, Timeo ne damner: illa dicit, Timeo ne deserar. Pone hoc in animo Christianorum, et invenis timorem quem foras mittit charitas, et alium timorem castum permilla mulier quam delectat nequitia; timet enim virum ne damnet illam: talibus primo loquamur. O anima quae sic times Deum, ne damnet te Deus, quomodo timet mulier quam delectat nequitia; timet virum, ne damnetur a viro: quomodo tibi displicet illa mulier, displice et tu tibi. Si forte habes uxorem, numquid vis ut sic tameat te uxor tua, ne damnetur abs te; ut delectet illam nequitia, sed pondere timoris tui reprimatur, non damnatione iniquitatis? Castam eam vis, ut te diligat, non ut te timeat. Exhibe te talem Deo, qualem vis habere uxorem. Et si nondum habes, et habere vis;
Abbreviated transcription (Latin):
le timor qͦ times ne ĩ ignẽ et̾num
mittaris cũ dyabolo. ñdum est
castus. Non enim uenit ex a¬
more dei:. sed ex timore pene. Cũ
auttimes deum. ne deserat te
presentia eius. amplecteris eũ:
ip̃o frui desideras. Nõ potest me¬
lius explanari qͥd int̾ sit int̾
duos istoᷤᷤ timores. unum quẽ
foras mittit caritas. alt̾m cas
ponas duas mulieres marita¬
tas qͣrum unam ita ꝯstitua ͤ.
uolentem facere adult̾ium. de¬
lectari nequitia: s tim̾̃e ne dã¬
pnetur a marito. Limet ma¬
ritum. S qr adhuc amat ne¬
quitiam: ideo timet maritum.
huic ñ grata. s on̾osa est mari¬
ti p̾sentia. Et si forte uiuit ne¬
quit̾. timet maritum ne ueni¬
at. Lales sunt qui timent ne
ueniat dies iudicii. Fac alt̾am
amare uirum. debere illi castoᷤ
amplexus: nulla se adult̾ina
ĩmunditia macłare. Optat
p̾sentiã uiri. Et quom discer¬
nunt᷑ duo isti timores: Tim&
illa: timet et illa. In t̾roga qͣsi

Expanded text:
le timor quo times ne in gehennam le timor quo times ne in gehennam mittaris cum diabolo, nondum est castus; non enim venit ex amore Dei, sed ex timore poenae: cum autem times Deum, ne deserat te praesentia ejus; amplecteris eum, ipso frui desideras. 6. Non potest melius explanari quid intersit inter duos istos timores, unum quem foras mittit charitas, alterum castuli, nisi ponas duas mulieres maritatas, quarum unam ita constituas volentem facere adulterium, delectari nequitia, sed timere ne damnetur a marito. Timet maritum, sed quia adhuc amat nequitiam, ideo timet maritum: huic non grata, sed onerosa est mariti praesentia; et si forte vivit nequiter, timet maritum ne veniat. Tales sunt qui timent ne veniat dies judicii. Fac alteram amare virum, debere illi castos amplexus, nulla se adulterii immunditia maculare; optat praesentiam viri. Et quomodo discernuntur duo isti timores? timet illa, timet et illa. Interroga; quasi
Abbreviated transcription (Latin):
uimꝰ ex alia. Timor dñi castus.
ꝑmanens in seculum scl̃i. Qͥ d
est hoc: Quasi dissonant: Non.
Excute aures: intende melodi¬
am. Nõ sine causa hic addidit
castus. illic ñ adlidit. nisi qr ẽ.
timor alius. qͥ dicit᷑ castus. ẽ
aũt alius timor qͥ ñ dicit᷑ castꝰ.
Discernamꝰ istos diios timores:
⁊ intelligimus consonantiam
modo discernimꝰ: Atrendat ca¬
ritas ur̃a. Sũt hoĩes qui ꝓpt̾ea
timent dm̃. ne mittantur in
gehennam: ne forte ardeant c̃
dyabolo. in ignem et̾num. Ip̃e
est timor ille. qui introducit
caritatem. S sic uenit ut exe¬
at. Si enĩ adhic ꝓpt̾ penas ti¬
mes dm̃: nũdum amas quẽ sͤ
times. Non bona desideras: sed
mala caues. S ex eo qr mala
caues. corrigis te: oe incipis bo¬
na desiderare. Cum bona deside¬
rare ceperis: erit in te castus ti
amittas ip̃a bona. Intenclite.
Aliud est timĩe dm̃. ne mittat
te in gehẽnam cũ dyabolo: aliud
est tinie d̃m ne recedat a te. Il¬

Expanded text:
vimus ex alia, « Timor Domini castus, vimus ex alia, « Timor Domini castus, permanens in saeculum saeculi. » Quid est hoc? quasi dissonant? Non: excute aures, intende melodiam. Non sine causa hic addidit, castus, illic non addidit: nisi quia est timor alius qui dicitur castus, est autem alius qui non dicitur castus. Discernamus istos duos timores, et intellomodo discernimus? Attendat Charitas vestra. Sunt homines qui propterea timent Deum, ne mittantur in gehennam, ne forte ardeant cum diabolo in igne aeterno. Ipse est timor ille qui introducit charitatem: sed sic venit ut exeat. Si enim adhuc propter poenas times Deum, nondum amas quem sic times. Non bona desideras, sed mala caves. Sed ex eo quod mala caves, corrigis te, et incipis bona desiderare. Cum bona desiderare coeperis, erit in te timor castamittas ipsa bona. Intendite. Aliud est timere Deum, ne mittat te in gehennam cum diabolo; aliud est timere Deum, ne recedat a te. Il
Abbreviated transcription (Latin):
enim quodã loco in psalmo. Ti¬
mor clñt castus ꝑmanens in se¬
culum scł̃i. E t̾num qͦndã timo¬
rem nobis ostendit. sed castum.
Quod sit ille et̾num timorem¬
nob̃ ostendit. nũqͥd contra dic̃⁊
illi forte. ista epła q̃ dicit timor
ñ est in caritate. s ꝑfecta cari¬
tas foras mittit timorem: In¬
t̾rogemus ambo eloquia dei.
Sp̃c unus ẽ. ⁊ si codices duo ⁊¬
si ora duo. ⁊ si lingue due. Hoc
enim dictum est. ꝑ ioh̾em il¬
lud dc̃m est ꝑ dauid. S nolite
putare aliũs eẽ sp̃m. Si unuᷤ
flatus inflat duas tibias. nõ
potest unus sp̃c implere duo cor¬
da. agitare duas linguas: S
si sp̃u uno. id est uno inflatir
Implete due tibie ꝯsonantz im¬
plete due lingue sp̃u d̃ĩ disso
derat. Ecce inspirauit ⁊ imple¬
uit duo corda. duo ora. mouit
duas linguas sp̃c deiz et audi¬
uinius ex iina lingua. Timor
ñ est in caritate: s ꝑfecta cari¬
tas. foras mittit timorẽ. Audi¬

Expanded text:
enim quodam loco in Psalmo, Tienim quodam loco in Psalmo, Timor Domini castus, permanens in saeculum saeculi . Aeternum quemdam timorem nobis ostendit, sed castum. Quod si ille aeternum nobis timorem ostendit, numquid contradicit illi forte ista Epistola quae dicit, Timor non est in charitate, sed perfecta charitas foras mittit timorem? Interrogemus ambo eloquia Dei. Spiritus unus est, etsi codices duo, etsi ora duo, etsi linguae duae. Hoc enim dictum est per Joannem, illud dictum est per David; sed nolite putare alium esse spiritum. Si unus flatus inflat duas tibias, non potest unus Spiritus implere duo corda, agitare duas linguas? Sed si spiritu uno, id est uno flatu, impletae duae tibiae consonant; impletae duae linguae Spiritu Dei, dissonderat. Ecce inspiravit et implevit duo corda, duo ora, movit duas linguas Spiritus Dei: et audivimus ex una lingua, « Timor non est in charitate, sed perfecta charitas foras mittit timorem; » audi
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce putredo qͣndo erat ĩ corꝑe.¬
minus erat uulnus: s ꝑicu¬
losum. Accepit ferram̃tũ me¬
dici: minus dolebat illud uul¬
nus. qm dolet modo cũ secat᷑.
Plus dolet cum curatur: qͣm si
ñ curaret᷑. S ideo plus dolet
accedente medicina. ut nũꝙͣ
doleat succedente salute. Occu¬
pet gͦ cor tuum timor. induca
caritatem: succedat cicatrix f̾¬
ram̃tum medici. Talis est me¬
dicus. ut nec cicatrices appare¬
ant. Tu tm̃ subde te dexte ip̃ius.
Nam qͥ sine timore es. ñ poteris
iustificari. Sententia dc̃a est
de scͥpturis. Nam qui sine timo¬
re est. ñ poterit iustificari. Opͥ
est gͦ. ut intret timor primo:
ꝑ quẽ ueniat caritas. Timor
medicam̃tum: caritas. sanitaᷤ.
Qͥ aut̃ timet. ñ est ꝑfectus ĩ di¬
lectõne. Nre : qr timor. torm̃tũ
habet: quomͦ sectio medici. tor¬
m̃tum ht̃. Est aũ alia sentẽtia
q̃uidetur huic eẽ ꝯtraria. si nõ
habeat intellectorem. Dicitur

Expanded text:
Ecce putredo quando erat in corEcce putredo quando erat in corminus erat vulnus, sed periculosum: accedit ferramentum medici; minus dolebat illud vulnus, quam dolet modo cum secatur. Plus dolet cum curatur, quam si non curaretur; sed ideo plus dolet accedente medicina, ut nunquam doleat succedente salute. Occupet ergo cor tuum timor, ut inducat charitatem; succedat cicatrix ferramento medici. Talis est medicus, ut nec cicatrices appareant: tu tantum subde te dexterae ipsius. Nam si sine timore es, non poteris justificari. Sententia dicta est de Scripturis: Nam qui sine timore est, non poterit justificari . Opus est ergo ut intret timor primo, per quem veniat charitas. Timor medicamentum, charitas sanitas. « Qui autem timet, non est perfectus in dilectione. » Quare? « Quia timor tormentum habet, » quomodo sectio medici tormentum habet. 5. Est autem alia sententia, quae videtur huic esse contraria, si non habeat intellectorem: dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
fcã securitate in animo. quale
gaudium nobis est. uel in hoc.
uł in futuro secło: Et in hoc se¬
culo qͥs nobis nocebit. plenis
caritate: Sidete quomͦ exul¬
tet aplłs de ip̃a caritate. Quis
dixit eis. Et qͥs uobis nocere po¬
test. si boni emulatores fũitis:
Timor ñ est in dilcõne s ꝑfecta
dilectio. foras mittit timorem:
qr timor torm̃tum habet. Tor¬
quetur conscientia pecc̃oꝵ: ñ¬
dum fcã est iustificatio. Est
ibi qd̾ titillet. qd̃ pungat. Ido
in psalmo de ipsa ꝑfectione
iusticie quid dicit: Conu̾tisti
luctum meum in gaudium
michi. conscidisti saccũ meũ.
⁊cinxisti me leticia: ut cãtet
tibi głia mea.&e. ñ compũgar.
Quid est ñ compungar: Nõ
sit qd̃ stimulet conscĩam meã.
Sistimulor: timeo. S noliti¬
mere. Intrat caritas: que sa¬
nat. qd uuln̾at timor. Timor
dei sic uulñat. quomͦ medici
ferram̃tum putredinẽ tollit:
⁊ quasi uidetur uulnꝰ augere.

Expanded text:
facta securitate in animo, quale facta securitate in animo, quale gaudium nobis est vel in hoc, vel in futuro saeculo? Et in hoc saeculo quis nobis nocebit plenis charitate? Videte quomodo exsultet Apostolus de ipsa charitate. « Quis dicit: « Et quis vobis nocere potest, si boni aemulatores fueritis » ? « Timor non est in dilectione: sed perfecta dilectio foras mittit timorem; quia timor tormentum habet. » Torquet cor conscientia peccatorum, nondum facta est justificatio. Est ibi quod titillet, quod pungat. Ideo in Psalmo de ipsa perfectione justitiae quid dicit? « Convertisti luctum meum in gaudium mihi: concidisti saccum meum, et cinxisti me laetitia; ut cantet tibi gloria mea, et non compungar » . Quid est, « non compungar? » Non sit quod stimulet conscientiam meam. Stimulat timor: sed noli timere; intrat charitas quae sanat quod vulnerat timor Timor Dei sic vulnerat, quomodo medici ferramentum; putredinem tollit, et quasi videtur vulnus augere.
Abbreviated transcription (Latin):
caritas fac̾et ꝑfectam iustici-¬
am: ⁊ ñ haberet quare timet.
Immo haberet quare desidera¬
ret. ut tͣnͣseat iniquitas: et
ueniat regnum dei. Ergo ti¬
morñ est incaritate. S in qͣ
caritate: Non in inchoata. In
qua gͦ: S ꝑfecta inquit. ca¬
ritas. foras mittit timorem.
Ergo incipiat timor: qr ini¬
tium sapientie. timor dñi. Ti¬
mor quasi locum p̾parat cari¬
tati. Cum aũ ceꝑit caritas
habitare: pellitur timor qui
ei p̾parauit locum. Qͣntum
enim illa crescit. ille decrescit.
Et qͣntum illa fit int̾ioꝵ: ti¬
mor pellitur foras. Maior ca¬
ritas.minor timor. Minor ca¬
ritas. maior timor. Si autẽ
nullus timor. ñ est qua ĩtrat
caritas. Sicut uidetur per se¬
tam introducilinum. qnͣdo
aliquid suitur. Seta prius ĩ¬
trat: s nisi exeat. ñ succedit li¬
num. Sic timor. primo occu¬
pat m̃tem. Nec aut̃ ibi rema¬
net timor: quia ideo intrauit.
ut introduceret caritatem. Iã

Expanded text:
charitas faceret perfectam justiticharitas faceret perfectam justitiam, et non haberet quare timeret: imo haberet quare desideraret ut transeat iniquitas, et veniat regnum Dei. Ergo timor non est in charitate. Sed in qua charitate? Non in inchoata. In qua ergo? Sed perfecta, inquit, charitas foras mittit timorem. Ergo incipiat timor; quia initium sapientiae timor Domini. Timor quasi locum praeparat charitati. Cum autem coeperit charitas habitare, pellitur timor qui ei praeparavit locum. Quantum enim illa crescit, ille decrescit; et quantum illa fit interior, timor pellitur foras. Major charitas, minor timor; minor charitas, major timor. Si autem nullus timor, non est qua intret charitas. Sicut videmus per setam introduci linum, quando aliquid suitur; seta prius intrat, sed nisi exeat, non succedit linum: sic timor primo occupat mentem, non autem ibi remanet timor, quia ideo intravit, ut introduceret charitatem. Jam
Abbreviated transcription (Latin):
te ꝓꝑsequentib uos. Si ergo
iubet nos diligere inimicos
nr̃os. Snde nobis dat exẽplũ:
De ip̃o deo. Ait enim. Ut sitis
filii patris ur̃i qui in celis est.
Quomͦ illud facit d̾s: Diligit
inimicos suos. qͥ facit solẽ su¬
um oriri suꝑ bonos ⁊ malos:
et pluit suꝑ iustos ⁊ iniustos.¬
Si gͦ ad hanc ꝑfectionem noᷤᷤ
inuitat d̾s ut diligamꝰ inimi¬
cos nr̃os. sicut ip̃e diligit suoᷤᷤ.
ea nobis fiducia est. in die iu¬
dicii: qr sicut ille est. ⁊ nos su¬
mus in hoc mundo. Quia sic̃t
ille diligit inimicos faciendo
solem suũ oriri suꝑ bonos et
malos. ⁊ pluendo suꝑ iustos.⁊
iniustos. nos quia inimiers
nrr̃is ñ possumus p̾stare solẽ.
et pluuiam: p̾stamus lacrimaᷤᷤ
cum ꝓillis oramus. Iam gͦ de
ip̃a fiducia uidete quid dicat.
Unde intelligitur ꝑfecta caritaᷤ.
Timor ñ est in caritate. Qͥd er¬
godicimus de illo. qͥ cepit tim̾e
diem iudicii: Si ꝑfecta in illo
eẽt caritas. ñ timeret. ꝑfecta em̃¬

Expanded text:
ersequentibus vos. » Si ergo jubet nos diligere inimicos nostros, unde nobis dat exemplum? De ipso Deo: ait enim, « Ut sitis filii Patris vestri qui in coelis est. » Quomodo illud facit Deus? Diligit inimicos suos, « qui facit solem suum oriri super bonos et malos, et pluit super justos et inSi ergo ad hanc perfectionem nos invitat Deus, ut diligamus inimicos nostros sicut et ipse dilexit suos; ea nobis fiducia est in die judicii, quia sicut ille est, et nos sumus in hoc mundo: quia sicut ille diligit inimicos suos, faciendo solem suum oriri super bonos et malos, et pluendo super justos et injustos; ita nos quia inimicis nostris non possumus praestare solem et pluviam, praestamus lacrymas, cum pro illis oramus. 4. Jam ergo de ipsa fiducia videte quid dicat. Unde intelligitur perfecta charitas? Timor non est in charitate. Quid ergo dicimus de illo qui coepit timere diem judicii? Si perfecta in illo esset charitas, non timeret. Perfecta en
Abbreviated transcription (Latin):
Quia diligit dilectõnem. ideo
diligit dm̃: Utiq ideo diligen¬
do dilectionem. d̃m diligit. An
oblitus es. qd̃ paulo ante dixis¬
ti. d̃s dilectio est: Si d̾s̃ dilectõ
est: qͥsqͥs diligit dilectionem.
dm diligit. Dilige gͦ frẽm: ⁊ se¬
curus esto. Nõ potes dic̃e dili¬
go frẽm. s ñ diligo dm̃. Quomͦ
m̃tiris. si dicas diligo dm qnͣdo
ñ diligis frẽm: sic falleris. si¬

Expanded text:
qui diligit dilectionem, ideo qui diligit dilectionem, ideo diligit Deum? Utique ideo. Diligendo dilectionem, Deum diligit. An oblitus es quod paulo ante dixisti, Deus dilectio est ? Si Deus dilectio, quisquis diligit dilectionem, Deum diligit. Dilige ergo fratrem, et securus esto. Non potes dicere, Diligo fratrem, sed non diligo Deum. Quomodo mentiris si dicas, Diligo Deum, quando non diligis fratrem; sic falleris,
Abbreviated transcription (Latin):
plexum pete. abillo time dis¬
cedere: ut sit in te timor castꝰ.
ꝑmanens in scłm scl̃i. Nos
diligimus: quia ip̃e dilexit
nos. Siquis dixerit. diligo de¬
um. Quem d̃m: Quare dili¬
gimus: Quia ip̃e prior dilex̃
nos:⁊donauit nobis diligere.
Pilexit impios: ut faceret pi¬
os. Dilexit iniustos: ut face̾t
iustos. Dilexit egrotos. ut fa¬
ceret sanos. Ergo ⁊ nos diligi¬
mus: quia ip̃e prior dilexit noᷤ.
Interroga unumquẽq. Dicat
tibi si diligit dm. Clamat. Cõ¬
fitetur. Diligo. Ip̃e scit. Est a¬
liud unde interrogetur. Si qͥs
dixerit inquit diligo d̃m. et
frẽm suũ oderit. m̃dax est. Uñ
ꝓbas qr m̃dax est: Audi. Qui
enĩ ñ diligit frẽm suũ quẽ ui¬
det. deũ quẽ ñ uidet. quomodo
poterit diligere: Qͥd ergo: Qͥ
diligit frẽm. diligit dm̃. Ne¬
cesse est. ut diligat d̃m necesse
est ut diligat ip̃am dilconem.
ligere dilectõnem: Necesse est
ut diligat dilectionẽ. Ed ergo:

Expanded text:
plexus pete, ab illo time displexus pete, ab illo time discedere; ut sit in te timor castus, permanens in saeculum saeculi. Nos diligamus, quia ipse prior dilexit nos. 10. Si quis dixerit, Diligo Deum. Quem Deum? Quare diligimus? Quia ipse prior dilexit nos, et donavit nobis diligere. Dilexit impios, ut faceret pios; dilexit injustos, ut faceret justos; dilexit aegrotos, ut faceret sanos. Ergo et nos diligamus, quia ipse prior dilexit nos. Interroga unumquemque, dicat tibi si diligat Deum. Clamat, confitetur, Diligo, ipse scit. Est aliud unde interrogetur. Si quis dixerit, inquit, Diligo Deum, et fratrem suum odit, mendax est. Unde probas quia mendax est? Audi: Qui enim non diligit fratrem suum quem videt, Deum quem non videt, quomodo potest diligere? Quid ergo? qui diligit fratrem, diligit et Deum? Necesse est ut diligat Deum, necesse est ut diligat ipsam dilectione et non diligere dilectionem? Necesse est ut diligat dilectionem. Quid ergo,
Abbreviated transcription (Latin):
spetiẽ. neq decorem. Uno sp̃u im¬
plentur ambe tybie: ñ dissonãt.
Noli aures au̾tere: adhibe intel¬
lectum. In t̾rogemus paulum
aplm: et exponat nobis ꝯsonan¬
tiam duaꝵ tibiaꝵ. Sonet nob̾.
Speciosus forma p̾ filiis hõĩnũ.¬
Qui cum forma cł̃i eẽt. ñ rapi¬
nam arbitratus est. ẽẽ ẽqͣlem
deo. Ecce speciosus forma pre
filiis hoĩnum. Sonet nobis
etiam. Uidimus eum ⁊ ñ ha¬
bebat speciem neq decorem.
semet ip̃m exinaniuit. For¬
mam serui accipiens: in si¬
militudinem hoĩnum fac¬
tus: ⁊ habitu inuentus ut hõ.
Non habebat spetiem. neq de¬
corem: ut tibi daret spetiẽ. ⁊
decorem. Quã spẽm. quẽ deco¬
rem: Dilectionem caritatis
Ut ames curras. Curris: A¬
mas. Pulcher es iam:sed no¬
lite. attende. ne ꝑdas qd̃ acce¬
pisti. Illum attende a quo
fõs es pulcher. Ideo sis pulch̾.
ut ille te amet. Tu aut̃ totã
intentionem tuã in illũ diri¬
ge. ad illum curre. eius am¬

Expanded text:
speciem, neque decorem. Uno Spiritu imspeciem, neque decorem. Uno Spiritu implentur ambae tibiae, non dissonant. Noli aures avertere, adhibe intellectum. Interrogemus Paulum apostolum, et exponat nobis consonantiam duarum tibiarum. Sonet nobis, Speciosus forma prae filiis hominucum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo. Ecce speciosus forma prae filiis hominum. Sonet nobis etiam, Vidimus eum, et non habebat speciem neque decorem: Semetipsum exinanivit formam servi accipiens, in similitudine hominum factus, et habitu inventus ut homo . Non habebat speciem neque decorem, ut tibi daret speciem et decorem. Quam speciem? quem decorem? Dilectionem charitatis; ut amans curras, currens ames. Pulcher es jam: sed noli te attendere, ne perdas quod accepisti; illum attende, a quo factus es pulcher. Ideo sis pulcher, ut ille te amet. Tu autem totam intentionem tuam in illum dirige, ad illum curre, ejus am
Abbreviated transcription (Latin):
qr ip̃a caritas est aĩe pulcritu¬
do. Nos diligimus: quia ipse
pͥor dilexit nos. Audi apłum
pulcher ꝓfedis. Quomodo ĩueni¬
mus pulcrum ihm: Speciosꝰ
forma p̾ filiis hominũ: diffusa
est gr̃a. in labiis tuis. Unde itẽ
uidete. unde sit pulcher. Speci¬
osus forma p̾filii hominũ. qr¬
d̃s: quia in principio erat u̾bũ.
⁊ u̾bum erat apud d̃m: ⁊ deus
erat uerbũ. Quia u̾o carnem
suscepit. qͣsi feditatem uã sus¬
cepit: id est mortalitatẽ tuã. ut
aptaret se tͥ.⁊ ꝯgrueret tibi: et
excitaret te ad amandã intus
pulcritudinem. Unde gͦ inueni¬
inuenimꝰ qr pulcher or spetiosꝰ
forma p̾filiis hominũ: Unde
inuenimꝰ qr et deformis: Ysaiã
int̾roga. Et uidimꝰ eũz ⁊ ñ ha¬
bebat spetiem. neq decorem. Il¬
le sunt due tibie. quasidiu̾se
sonantes: s unus sp̃s ambas
inflat. Hac dr̃ speciosus forma
p̾filiis hominũ: hac dicit᷑ ĩ ysa¬
ia. Sidimus eum. ⁊ ñ habebat

Expanded text:
quia ipsa charitas est animae pulchrituquia ipsa charitas est animae pulchritudo. Nos diligamus, quia ipse prior dilexit nos. Audi apostolum pulcher pro foedis. Quomodo invenimus pulchrum Jesum? Speciosus forma prae filiis hominum, diffusa est gratia in labiis tuis . Unde? Item videte unde sit pulcher, Speciosus forma prae filiis hominum; quia in principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum . Quia vero carnem suscepit, quasi foeditatem tuam suscepit, id est, mortalitatem tuam, ut aptaret se tibi, et congrueret tibi, et excitaret te ad amandam intus pulchritudinem. Unde ergo inveniinvenimus quia pulchominum? Unde invenimus quia et deformis? Isaiam interroga: Et vidimus eum, et non habebat speciem, neque decorem . Illae sunt duae tibiae quasi diverse sonantes; sed unus Spiritus ambas inflat. Hac dicitur, Speciosus forma prae filiis hominum: hac dicitur in Isaia, Vidimus eum, et non habebat
Abbreviated transcription (Latin):
terit amando eẽ formosus:
Amat pulcram: ⁊ qnͣdose ĩspe¬
culo uidet. erubescit leuare fa
ciem ad illam formosam su¬
am. qm amat. Quid faciet
ut pulcher sit: Expectat ut ue¬
tandosenectus acllitur: ⁊ turpi¬
orem facit. Non est gͦ quid ag̾e.
ñ ẽ quomͦ illi des consiliũ. ni¬
siut ꝯpescat se: et ñ audeat a¬
mare. impar imparem. Aut si
forteamat ⁊ducere uxorem op¬
tat. et illa castitatem ametͥñ
carnis faciem. Anima u̾o nr̃a
frẽs mei feda est ꝑ iniquitatẽ:
amando cł̃m pulcra efficitur.
Qualis amor est qͥ reclit pul¬
cram amantẽ: D̾s aut̃ semper
pulcher ẽ. Nũqͣm deformis: nũ¬
qͣm cõmutabilis. Amauit noᷤᷤ
prior. qui semꝑ ẽ pulcher. Et qͣ¬
les amauit. nisi fedos et deformeᷤᷤ
Nõ ideo tam̃ ut sic fedos dimitte¬
ret. s ut mutaret ⁊ ex deformi ꝑ
pulchrũ fac̾et. Quomͦ erimuᷤ
pulchri:. Amando eum qͥ sẽꝑ ẽ
pulcher. Qͣntum in te crescit
amor. tm̃ crescit pulchritudo:

Expanded text:
poterit esse formosus? poterit esse formosus? Amat pulchram; et quando se in speculo videt, erubescit faciem suam levare ad illam formosam suam quam amat. Quid faciet ut pulcher sit? Exspectat ut vetando senectus additur, et turpiorem facit. Non est ergo quid agere, non est quomodo illi des consilium, nisi ut compescat se, et non audeat amare impar imparem: aut si forte amat et ducere uxorem optat, in illa castitatem amet, non carnis faciem. Anima vero nostra, fratres mei, foeda est per iniquitatem: amando Deum pulchra efficitur. Qualis amor est qui reddit pulchram amantem? Deus autem semper pulcher est, nunquam deformis, nunquam commutabilis. Amavit nos prior qui semper est pulcher; et quales amavit, nisi foedos et deformes? Non ideo tamen ut foedos dimitteret; sed ut mutaret, et ex deformibus pulchros faceret. Quomodo erimus pulchri? Amando eum qui semper est pulcher. Quantum in te crescit amor, tantum crescit pulchritudo;
Abbreviated transcription (Latin):
Qui tumet. cauet or obserua¬
bit se abiniqͥtate sua. ne it̾m
peccet. Non. ne mittat᷑ in ignẽ.
s ne ab illo deserat᷑: ⁊erit in illo.
Qͥd: Timor castꝰ ꝑmanẽs ĩ scł̃m se¬
culi. Audiuimꝰ duas tibias ꝯsonãtes.
ille de timore dic̃. Et ille de tumore dic̃.
Sed ille de timore quo timet
aĩa. ne dãpnetur: ille de timore
quotimet anima ne deseratur.
Iue est timor quẽ caritas exclu¬
dit:ille est timor ꝑmanẽs in se¬
culũ scł̃i. Nos diligimꝰ: qr ip̃e
prior dilexit nos. Nam unde
diligeremꝰ.nisi ip̃e prior dile¬
xisset nos: Diligendo a mici fq̃
sumus: s inimicos ille dilexit.
ut amici efficerem᷑. Prior dile¬
xit nos: ⁊ donauit nobis ut di¬
ligeremꝰ eum. Nũdum dilige¬
bamus: diligendo pulchri effi¬
cimur. Qͥd facit deformis. ⁊ di¬
storta facie. si amet pulchrã:
Aut quid facit femina. defor¬
mis ⁊ distorta. ⁊ nigra. si amet
pulcrum: Nũquid amando
pot̾it ẽẽ pulcra: Nũqͥd ⁊ ille po

Expanded text:
Quid timet? Cavebit, et observaQuid timet? Cavebit, et observabit se ab iniquitate sua, ne iterum peccet: non ne mittatur in ignem, sed ne ab illo deseratur. Et erit in illa, quid? Timor castus, permanens in saeculum saeculi. Audivimus duas tibias consonantes. Illa de timore dicit, et illa de timore: sed illa de timore quo timet anima ne damnetur, illa de timore quo timet anima ne deseratur. Ille est timor quem charitas excludit: ille est timor permanens in saeculum saeculi. 9. Nos diligamus, quia ipse prior nos dilexit. Nam unde diligeremus, nisi ille prior dilexisset nos? Diligendo amici facti sumus; sed inimicos ille dilexit, ut amici efficeremur. Prior dilexit nos, et donavit nobis ut diligeremus eum. Nondum diligebamus eum; diligendo pulchri efficimur. Quid facit homo deformis et distorta facie, si amet pulchram? Aut quid facit femina deformis et distorta et nigra, si amet pulchrum? Numquid amando poterit esse pulchra? Numquid et ille amando