comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ad uitero serpente remaneas. Adoneus .n.
uerbũ ebreum est: et int̾preta f dñs eo mo¬
quo solus deus dicitur. sicut latria. quod u̾bum
grecum est. et int̾pretat᷑ seruitus non quecũq:
u̾m. nõ ubicũq et quomõcũq sed mistica reli¬
gione. Quod si a te queratur unde tu quoqi
ħ̾eas pret̾ hebreas litteras. uel que ex hebreo stͤ
insultatorem. et que nõdum indelligit credit
ẽẽ talia quania ñ nulla exꝑta est. que nondũ ĩ¬
tellecta sic erant. Obiciat ei quisq quod est õ¬
manuel adamauerit: irudet inscĩam illiꝰ hoĩs.
ãplectitur ueritatẽ huiꝰ nõis. Obiciat q ad ama¬
uerit messyam: repellit extinctũ ad u̾sarium.
tenet uctum magr̃m. Ita te quoq cupit sana
cerit cũ ex parte dei tui. et ex parte terre tene¬
braꝵ falsum mũdũ fabricasti in corde tuo. Ita¬
ne ille nõ est ippocentatꝰ semiferus. et semide¬
us. uere. qr nec ippocentarꝰ dicendꝰ est. Quidã

Expanded text:
adultero serpente remaneas. Adoneus enim adultero serpente remaneas. Adoneus enim uerbum hebraeum est et interpretatur domquo solus deus dicitur dominus, sicut latria, quod uerbum graecum est et interpretatur seruitus, non quaecumqu"uerum," non ubicumque et quomodocumque. sed mystica religione. quodsi a te quaeratur, unde tu quoque habeas praeter hebraeas litteras uel quae ex hebraeo suncurat inperitum insultatorem; et quae nondum intellegit, credit esse talia, qualia nonnulla experta est, quae nondum intellecta sic erant. obiciat ei quisque quod Emmanuhel adamauerit, inridet inscitiam illius hominis, amplectitur ueritatem huius nominis. obiciat quod amauerit Messiam, repellit exstinctum aduersarium, tenet unctum magistrum. ita te quoque cupit sanarcerit, cum ex parte dei tui et ex parte terrae tenebrarum falsum mundum fabricat in corde tuo. itane ille non est Hippocentaurus semiferus et semideus ? uere, quia nec Hippocentaurus dicendus est. quid autem
Abbreviated transcription (Latin):
mortem. Ergo lex semꝑ est bona. siue obsit ma¬
nib gra. suie prosit plenis gr̃a. semper est bona
Sicus sol semper est bonus. qr omis creatura dei
bona est. siue dolentib oculit noceat. siue sano̾
mulcean romide quod est otulis santas ad ii¬
dendum solem. hoc est gr̃a mentib ad ĩplẽdam
legem. Et sicut oculi sam non solis delectatõe
uoruintur. sed illis ictil asperis radioꝵ quib
reub̾ati in densiores tenebras pellebantur. sic aĩa
tua d̾r. sed illi reatui et p̾uaricationi quã lex per
luterã cũ gr̾a defuit faciebat. Itaq de illa utr̃¬
q dicitur. Eo bona est lex: si quis ea legittime
utatur. Et quod sequitur. Sciens hoc qr iusto
non est lex posita. q nõ ħt opus terrente litr̾a
quẽ delectat ip̃a iusticia ħ̾ sponsa xp̃i gaudẽs
m spe plene sauits sue et tͥ optat bonam con¬
lisationem a fabulis ad ueritatẽ. ne adoneũ
quasi ad uttͥm reformidans cũ uersutissimo

Expanded text:
mortem. ergo lex semper bona est, siue obsit inamortem. ergo lex semper bona est, siue obsit inanibus gratia, siue prosit plenis gratia, semper est bona, sicut sol semper est bonus, quia omnis creatura dei bona est, siue dolentibus oculis noceat, siue sanos mulceat. proinde quod est oculis sanitas ad uidendum solem, hoc est gratia mentibus ad inplendam legem. et sicut oculi sani non solis delectationi moriuntur, sed illis ictibus asperis radiorum, quibus reuerberati in densiores tenebras pellebantur, sic animatua dicitur, sed illi reatui et praeuaricationi, quam lex per litteram, cum gratia defuit, faciebat. itaque de illa utrumque dicitur et: bona est lex, si quis ea legitime utatur et quod sequitur: sciens hoc, quia iusto lex non est posita, quia non opus habet terrente littera, quem delectat ipsa iustitia. Haec sponsa Christi gaudens in spe plenae salutis suae et tibi optat bonam conuersionem a fabulis ad ueritatem, ne Adoneum quasi adulterum reformidans cum uersutissimo
Abbreviated transcription (Latin):
dicentem. Itaq lex quidem sõa: et mandatum
ccm̃. et iustum. et bonum. Ecce auctor boni est:
qui d̾ iudetur unus ex pͥncipib tenebraꝵ. atte.¬
de i̾tatẽ. Et ent tͥ oculus. Ecce paulus apłs
dicit. Lex quid̃ sc̃a: et mandatum scm̃. et uistum
et bonum. Ecce cuĩ auctor est: qui dẏpticeum
illud quod stulte irrides in magni sacramẽti
dispensatione p̾misir. Sadem quippe lex q̃ per
foa est: cum accessit litt̃ĩs sp̃c ut inciperet ĩple¬
ri uistĩa legio que non implera reos eciam p̾¬
uancatione faciebat. Nieq .n. illa lex est sc̃a ⁊¬
usta. et bona. et alia per qua pccm̃ mortẽ oꝑat᷑.
Cum mori nos oporteo ur simus altius qui ex
mortus resurrexit: Sed eadem ip̃a est. Etce se¬
quere legem. Sed pocĩ inquit ut appeat pocm̃
per bonuimi mͥ oꝑatum est mortem.Ut fiat suꝑ
modum pecõe. aut pccm̃ permandatũ. Surda.
ceca. audi. uide. pet bonum inquit mͥ oꝑatũ ẽ

Expanded text:
dicentem: itaque lex quidem sancta et mandatum dicentem: itaque lex quidem sancta et mandatum sanctum et iustum et bonum. ecce auctor boni est, qui tibi uidetur unus ex principibus tenebrarum. adtende ueritatem, ferit tibi oculos. ecce Paulus apostolus dicit: lex quidem sancta et mandatum sanctum et iustum et bonum. ecce, cuius auctor est, qui diptychium illud, quod stulta inrides, in magni sacramenti dispensatione praemisit. eadem quippe lex, quae pum Christum facta est, cum accessit litterae spiritus, ut inciperet inpleri iustitia legis. quae non inpleta reos etiam praeuaricatione faciebat. njusta et bona, et alia per quam peccatum mortem operatur, cui mori nos oportet, ut simus alterius qui ex mortuis resurrexit: sed eadem ipsa est. Ecce sequere, lege. Sed peccatum, inquit, ut appareat peccatum, per bonum mihi est operatum mortem, ut fiat supra modum peccator aut peccatum per mandatum. surda, caeca, audi, uide. per bonum, inquit. mihi operatum est
Abbreviated transcription (Latin):
s cimus qr scĩam om̃s habemꝰ. Eo tunc adiũx.
Scĩa infiat caritas edificat. Ut quid gͦ habe¬
bao ip̃e quos in flaretur: nisi qr cũ caritate no̾
solum non flat scĩa. sed eciam fi̾at. Ita lit̾a
cum spũ et lex cum gr̃ã. Iam non eo m̃o lut̾a
et lex appellatur. Sicut ꝑ se ipãm cum occidit
habundante delicto. Ita ergo lex et uirtꝰ pec̾i¬
ĩg dc̃a est. cum e̾uis noxiam delestationem ꝑ se¬
ueram phibitionem. nec tñ eciam sic maia ẽ.
sed pecm̾ut appareat pccm̃ per bonũ oꝑatur
mortemi. Ita qnibdam dã qiuedam st noxia:
qm̃uis non sunt mala. Nam et uos cum oculos
doletis ediam contra diñ urm̃ solem fenestras
clauditis. ħec igitur sponsa xp̃i iam mortua le
cunlex sine gr̾a iubet non uiuat. Tan ergo legi
mortua. nt sit ait̾ius qui ex mortius resurrexita
¶icceruit ista sine logis inuiria. ne sacrilegiũ
ꝯmittar ineiuis auctorem. ꝙ tu facis in eumꝙ̾
non intelligis auctorem boni. cum audias apłm

Expanded text:
 scientiam habemus, et tunc adiungit: scientia inflat, caritas uero aedificat. utquid ergo habebat ipse, quo inflaretur, nisi quia cum caritate non solum non inflat scientia, sed etiam firmat? ita littera cum spiritu et lex cum gratia iam non eo modo littera et lex appellatur, sicut per se ipsam cum occidit abundante delicto. ita enim lex et uirtus peccati dicta est, cum auget eius noxiam delectationem per seueram prohibitionem. nec tamen etiam sic mala est; sed peccatum ut adpareat peccatum, per bonum operatum est mortem. ita multa quibusdam sunt noxia, quamuis non sint mala. nam et uos cum oculos doletis, etiam contra deum uestrum solem fenestras clauditis. haec igitur sponsa Christi, iam mortua legcum lex sine gratia iubet, non iuuat. tali ergo legi mortua, ut sit alterius, qui ex mortuis resurrexit, discernit ista sine legis iniuria, ne sacrilegium committat in eius auctorem: quod tu facis in eum, quem non intellegis auctorem boni, cum audias apostolum
Abbreviated transcription (Latin):
iĩ mͦ opatum est mortem. Hes ista cui tu ĩsul¬
tas intẽligit qr gemens petit. qr humnilis que¬
ut. Quia mittis pulsat. et sic uidet nõ non re¬
p̾hñdi legem cum d̾r lutera occidit sp̃c autem
mificat s icut nõ rep̾hñd̾r scĩa cum dr. Scĩaĩ¬

Expanded text:
i operatum est mortem. haec ista, cui tu insultas, intellegit, quia gemens petit, quia humilis quaerit, quia mitis pulsat; et sic uidet non reprehendi legem, cum dicitur: littera occidit, spiritus autem uiuificat, sicut non reprehenditur scientia, cum dici
Abbreviated transcription (Latin):
felix a serpente corrupta. qñ uł cogitare conaris
que sit pulcritudo filie regis intrinsecus : Ip̃a ẽ
.ni. castitas mentis: ubi tu uiciata es. ut aꝑirent᷑ tͥ
oculi ad amandũ et adorandũ solem ac lunam
ac sic ꝑ ustum iuidiciũ dei. alienareris a lingno
uite. qd̃ est eterna et interna sapĩa. ncħqs ali¬
ud uocares putaresq u̾itatem atq sapĩam: insi
lucem istam qu̾a per male aꝑtos oculos tractã
et in ĩmensũ auctam. multiplicit̾q uariatam
per ꝯmagines fabulosas impridica mente cõ¬
uolueres. Hoe sunt formcationes tue niinis ab¬
hoĩande et tñ pariãcogita cas. et reuert̾e ad me
Dicit ueritas. reu̾t̾e ad mec mũdabis. reꝑa¬
beris. si confundaris tͥ et refundaris mͥ. Hoc au¬
di. hoc dicit uera ueritas: q̃ nec fallacib formis
cum tenebraꝵ gente pugnauit. nec fallaci sã

Expanded text:
 infelix a serpente corrupta quando uel cogitare conaris, quae sit pulchritudo filiae regis intrinsecus? ipsa est enim castitas mentis, ubi tu uitiata es, ut aperirentur tibi oculi ad amandum et adorandum solem et ac sic per justum judicium Dei alienareris a ligno vitae, quod est aeterna et interna sapientia; nihilque aliud vocares putaresque veritatem atque sapientiam, nisi lucem istam, quam per male apertos oculos tractam, et in immensum auctam, multipliciterque variatam per imagines fabulosas impudica mente conuolueres. - hae sunt fornicationes tuae nimis abominandae. et tamen patienter cogita eas et. reuertere ad me,, dicit ueritas. reuertere ad me, et mundaberis, reparaberis, si confundaris tibi et refundaris mihi. hoc audi, hoc dicit uera ueritas, quae nec fallacibus formis cum tenebrarum gente pugnauit nec fallaci sa
Abbreviated transcription (Latin):
tut fat̾i: mũdius cẽ legem ꝯscͥptam in tabulis
lapideis. quã suũ thesaurũ in pellib mortici¬
nis. An forte qr in fabella sua eciã lapides di¬
cunt ossa ẽẽ pͥncipũ. nõ eis dubitant coria p̾po¬
n̾e̾ agnoꝵ: Nempe gͦ illa test̾i archa mũdus
tegebat lapideas tabulas: quã caprina pellis
codicem istoꝵ. Hec tu misericorditꝰ iride: ut eis
irridenda et fugienda ꝯmendes. Nam in illo
dipticeo lapideo iam tu nõ corde lapideo ĩtel¬

Expanded text:
in tabulis lapideis quam suum thesaurum in pellibus morticinis. an forte quia in fabella sua etiam lapides dicunt ossa esse principum, non eis dubitant coria praeponere agnorum? nempe ergo illa testamenti arca mundius tegebat lapideas tabulas quam caprina pellis codicem istorum. haec tu misericorditer inride, ut eis inridenda et fugienda commendes; nam in illo diptychio lapideo, iam tu non corde lapideo intel
Abbreviated transcription (Latin):
megnimate dũtur. Ita et nouerit aĩmꝰ qui ta¬
lib ex̾cetur ẽẽ anud qd̾ ibi querendũ et intelli¬
gendũ sit: siue corporeis sensib in u̾itate coͣr li
tale quid demonstret᷑. sicut ignis in rubo. et
de iuiga serpens. et de ẜpente uirga. et tumca
dm̃ a persecutorib ñ diuisa. et obsequio mu¬
lieris mctio pedum. aut capitis eius et fr̃odes
multitud̾is p̾cetentis et conseqñtis assellũ eius.
siue in spũ per ymagniet corpoꝵ. uł in sompno
uł inextasi figurate ostñdatur. sicut iacob sca¬
le. et dameli lapis p̾cisus sine manib et auctꝰ
in montẽ. et petro ille discus et ioħi tam mul

Expanded text:
ate dicuntur. ita ut nouerit animus, qui talibus exercetur. esse aliud, quod ibi quaerendum et intellegendum sit, siue corporeis sensibus in ueritate corporali tale quid demonstretur, sicut ignis in rubo et de uirga serpens. de serpente uirga et tunica domini a persecutoribus non diuisa et obsequio mulieris unctio pedum aut capitis eius et frondes multitudinis praecedentis et consequentis asellum eius: siue in spiritu per imagines corporum uel in somnio uel in extasi figurate ostendantur, sicut Iacob scalae et Daniheli lapis praecisus sine manibus et auctus in montem et Pe
Abbreviated transcription (Latin):
gerum dextra hastam tenentẽ. et sinist᷑ clie¬
um eo alterũ głosim regem tres rotas ĩpel¬
lentem. ignis. aque. et uenti. et maximum
athlantẽ mũdum ferentem humeris. et eũ
genu flexo brachiis utrũq secus fulcientem:
hec et aua mille portenta tu facie ad faciem
idisti: An hec tibi doctͥna demonioꝵ mẽdaci¬
loquoꝵ ꝑ ora deceptoꝵ cantar et nestis. ¶ue tͥ
infelix. Ecce quib fantasmatib constupra¬
tis: ecce qnas uanitates pro uitate lambis. ẽt¬
serpentinis potulis ebria. dyꝑticeo lapideo audes ĩ¬
sultare matronali uerecundie cõuigis unici filis
dei: qr illa iam non sb̾ pedagogo legis. sed sb̾ magi¬
n stio gr̃e. neo supba oꝑib. nec fracta terrorib uiu
ex fide. et spe. ed caritate. fẽa isrł in quo dolus ñõ
est: Et audiens qd̃ ibi scͥptum est. dñs deus tuus
deus unus est: Quod tunõ audiens: nam młtos
fictos teos formcationẽ tuã diffudisti. Qũo nõ
sint tibi mimice ille tabule in quib scd̾m p̾cep¬

Expanded text:
xtra hastam tenentem et sinistra clipeum; et alterum gloriosum regem tres rotas inpellentem, ignis, aquae et uenti; et maximum Atlantem mundum ferentem humeris, et eum genu flexo brachiis utrimque secus fulcientem? haec et alia mille portenta tu facie ad faciem uidisti, an haec tibi doctrina daemoniorum mendaciloquorum per ora deceptorum cantat et nescis? uae tibi, infelix! ecce, quibus phantasmatis constupraris, ecce, quas uanitates pro ueritate lambis eserpentinis poculis ebria de diptychio lapideo audes insultare matronali uerecundiae coniugis unici filii dei, quia illa iam non sub paedagogio legis, sed sub magisterio gratiae nec superba operibus nec fracta terroribus uiuit ex fide et spe et caritate, facta Israhel, in quo dolus non est, et audiens, quod ibi scriptum est: dominus deus tuus, deus unus est: quod tu non audiens in tam multos. fictos deos fornicationem tuam diffudisti. Quomodo non sint tibi inimicae illae tabulae, in quibus secundum praecep
Abbreviated transcription (Latin):
tur. sicut cantica canticoꝵ. et cũ in exͣgelio fe¬
cit p̃rfamilias nuptias filio suo. et homo quidã
duos filios hiuĩt frugi. et luxuriosum. et homo
quidam nouellauit uneam. et locauit agͥcoł.
uenerir ut figutis autiquoꝵ aꝑtis et sius uar¬
rationib ac disputationib eiudenti luce ꝓlatis.
nuillo se occuttaret euiginate. addis eciam pre

Expanded text:
ica canticorum et quod in euangelio fecit pater familias nuptias filio suo et homo quidam duos filios habuit, frugi et luxuriosum, et homo quidam nouellauit uineam et locauit agricoliuenerit, ut et figuris antiquorum apertis et suis narrationibus ac disputationibus euidenti luce prolatis n
Abbreviated transcription (Latin):
es pinittentẽ saturitatẽ uent̾s. et terram cha¬
naneoꝵ. Intelligis in ipis eciam ꝓmissionib
toiam tunc figuratam et ꝓpħatam p̾scientiã
parturisse sc̃oꝵ. slec lapideo dipticeo misabili di¬
cacitate rep̾ hñso mouearis: qi nõ ħes lapideum
gaudent: putantes apłin reprehũdisse dispensati¬
onem illi tpr̃i. congruam uet̾is testam̃ti. non ĩ¬
telligentes hoc eum ex ꝓph̾a dixisse. Hec .ii. u̾ba
que imꝑite amplectuntr᷑ longe anteqũa per
apłos dic̾entur et implerentur a ꝓpħie quos res¬
puunt prenunciata sunt. Propheta eni dix̾at.
auferamꝰ eͤis cor lapideum: et dabo eis cor car¬
neum. uideant si non hoc est: non in tabulis
lapideis. sed in tabulis cordis carnalibus. Nam
neq ibi quod dictum est cor carneum. neq e
hic tabule carnales: hoc uolunt ut carnaliter
capiamus. Sed quia in comparatione lapidis
telligens. et per carius senstalitate̾ ng̃catũ ẽ.¬

Expanded text:
es, promittentem saturitatem uentris et terram Chaes, promittentem saturitatem uentris et terram Chananaeorum. intellegis quippe in ipsis etiam promissionibus te iam tunc figuratam et prophetatam praescientiam parturisse sanctorum. nec lapideo diptychio miserabili dicacitate reprehenso mouearis, quia non habes lapideum gaudent putantes apostolum reprehendisse dispensationem illi tempori congruam ueteris testamenti, non intellegentes hoc eum ex propheta dixisse. haec enim uerba. quae inperite amplectuntur, longe antequam per apostolos dicerentur et inplerentur, a prophetis, quos respuunt, praenuntiata sunt. propheta enim dixerat: auferam eis cor lapideum et dabo eis cor carneum. uideant, si non hoc est: non in tabulis lapideis, sed in tabulis cordis carnalibus. nam neque ibi quod dictum est cor carneum, neque hic tabulae carnales hoc usapiamus, sed quia in comparatione lapidis, telligens, et per carnalem sensibilitatem significatum e
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃a nõ est. Et in tius quidem gnͣdib secura es: Q
appello in te ꝑuilos tuos. frẽs. filios. dños meos
quos nel tanꝙͣ oua sollicitis alis foues: uelran¬
ꝙ infantes iacte mitris. sine corruptione fecim¬
da nigo mr̃. hos in te appello teneros fetꝰ tuos
ne garrula cumositate seducant᷑ auste: sed pociꝰ
anathement. si quis eis enũgeliz auerit pret̾ id
qd̾ acceperunt inte: Nec relinqst nerũ uera¬
cemq xpm̃ in quo suno om̃s thesanti sapĩe et
scĩe absconditi. et magnam multitudinẽ dulce¬
dinis eius es abscondio metuentib se. ꝑfecit aũ
spantib in se. Ibi uero quõ possunt ee uerba ue.¬
racis in p̾dicatore xp̃i fallacis: Contempne insu¬
ltationes eoꝵ: qr bñ es tibi conscia ꝓmissionem
uite eterne te adamasse in mumerib sponsitui
a. ipm̃ sponsimituũ. qr ip̃e est uita eterna Non
aũt sicut illi desipiunt ad alienũ dm̃ seducta

Expanded text:
ipsa non est. et in tuis quidem grandibus secura es; sed ipsa non est. et in tuis quidem grandibus secura es; sed appello in te paruulos tuos. fratres, filios, dominos meos, quos uel tamquam oua sollicitis alis foues uel tamquam infantes lacte nutris, sine corruptione fecunda uirgo mater. hos in te appello teneros fetus tuos, ne garrula curiositate seducantur abs te, sed potius anathement, si quis eis euangelizauerit praeter id, quod acceperunt in te, nec relinquant uerum ueracemque Christum, in quo sunt omnes thesauri sapientiae et scientiae absconditi, et magnam multitudinem dulcedinis eius, quam abscondit metuentibus se, perfecit autem sperantibus in se. ibi uero quomodo possunt esse uerba ueracis in praedicatore Christi fallacis? contemne insultationes eorum, quia bene tibi es conscia promissionem uitae aeternae te adamasse in muneribus sponsi tui, id est ipsum sponsum tuum, quia ipse est uita aeterna. Non autem, sicut illi desipiunt, ad alienum deum seducta
Abbreviated transcription (Latin):
giem castam exibere xp̃o: T̃ieo aũ ne sicut ser¬
pens euam fefellit astucia sua. sic et ur̃e mentes
corrumpantur a castitate que est in xp̃o: Quid .n.
agio isti eitĩgelizantes nob̾ pret̾ quod accepi¬
enda siti aut om̃is nouitas appetenda: cum et
mandatũ uetus in laude ponat apłs iohannes.
et ꝓphanas uerboꝵ nouitates eintari iubeat apꝰ
filius ex seruus tuus ꝯmoneã positͦ inte dispen¬
sare aibaria conẜius meis. Naue semꝑ ut caues
manicheoꝵ impiam uanitatẽ: iamtuoꝵ ꝑiculo
ex ꝑtam eo lib̾atione ꝯiuistam. Ille me quõda¬
de gremis tuo ercusserat eiror. Eꝑtus fugi. quod ex¬
frã est es. in uero sunguine suo temissionẽ pcc̃orũ
posusset absorbuisse me uorago fallaciei et t̾rã
fcm̃ serpens irreparabilit᷑ deuorasseo soli decipi
nomine ueritatis. Hanc solã tu habes: et in laste
tuo ed in pane tuo. hoc autẽ tm̃ nomen eius est:

Expanded text:
ginem castam exhibere Christo. timeo autem, ne sicut serginem castam exhibere Christo. timeo autem, ne sicut serpens Euam fefellit astutia sua, sic et uestrae mentes corrumpantur a castitate, quae est in Christo? quid enim agunt isti euangelizantes nobis praeter quod accepinis nouitas adpetenda, cum et mandatum uetus in laude ponat apostolus Iohannes et profanas uerborum nouitates euitari iubeat aposfilius et seruus tuus positus in te dispensare cibaria conseruis meis: caue semper, ut caues, Manichaeorum inpiam uanitatem iam tuorum periculo expertam et liberatione conuictam. ille me qude gremio tuo error excusserat; expertus fugi, quod exfacta es, in uero sanguine suo remissionem peccatorum posuisset, absorbuisset me uorago fallaciae et terram factum serpens inreparabiliter deuorasset. noli decipi nomine ueritatis; hanc sola tu habes, et in lacte tuo et in pane tuo; in hac autem tantum nomen eius est,
Abbreviated transcription (Latin):
uire. Quod exposuit dicens. Non potestis deo
seruire et mamone. Uetus aũ testm̃: recte m¬
telligentib ꝓphecia est noui test̾i. Itaq eo in
illo primo populo sc̃ prĩarche et ꝓpħe qui intel¬
ligebant quod agebant. uł quod per eos ageba¬
tur: in nouo testam̃to habebant: qr iam spem sa¬
lutis eterne. ad illud .n. pertinebat ꝙ intellige¬
bant et diligebant qr er si nõdũ reuelabatur:
iam tñ figurabatut. Ad uetus aũ illi pertinebãt:
qui nõ illic amplus quã ꝑmiida tpãlia cogitar
ꝯcupiscebant. in quib et̾na figurata et ꝓpħ̾ata
ñõ intelligebant. S ed hec iam sat̾ superq pͥo¬
tib responsionib nrĩs dicta ¶Ila uero est mirabił
impudicttia: cum manicheoꝵ caculega eo ĩmũda
societas eciam castam sponsam xp̃i se iactare ño
bra quid pficto niai ut uenat in mentem adu̾sus
tales apłica ad monitio. aptam uos uni uiro uir¬

Expanded text:
uire, quod exposuit dicens: non potestis deo uire, quod exposuit dicens: non potestis deo seruire et mammonae. uetus autem testamentum recte intellegentibus prophetia est noui testamenti. itaque et in illo primo populo sancti patriarchae et prophetae, qui intellegebant, quod agebant uel quod per eos agebatur, in nouo testamento habebant istam spem salutis aeternae; ad illud enim pertinebant, quod intellegebant et diligebant, quia etsi nondum reuelabatur, iam tamen figurabatur; ad uetus autem illi pertinebant, qui non illic amplius quam promissa temporalia cogitata concupiscebant, in quibus aeterna figurata et prophetata non intellegebant. sed haec iam satis superque prioribus responsionibus nostris dicta. Illa uero est mirabilis inpudentia, cum Manichaeorum sacrilega et inmunda societas etiam castam sponsam Christi se iactare non bra quid proficit, nisi ut ueniat in mentem aduersus tales apostolica illa admonitio: aptaui uos uni uiro uir
Abbreviated transcription (Latin):
scͥpturis scĩs de filio suo qui fcus est ex semine
daud scd̾m carnem: ex acero uet̾e. Quis hoc
sustieret audire nisi nos consolaret᷑ idemdi¬
cens. oporter et hereses ẽẽ ut ꝓbati manifestifi¬
auo in uobis: Sed quid opus est eadem iam suꝑi
satis dicta repetere: Nam pannũ nouum et uesti¬
mentũ uetus. et uinũ nouũ et utres uet̾es: nõ duo
testam̃ta sig̾care. sed duas uitas. et spes duas. ad
duo uero testam̃ta ĩ telligenda illam datam ẽe a
dño siłitudinem: ppẽa scriba eruditus in regnod̾i
ciłis est pr̃ifamilias ꝑfe̾nti de thesauro suo noua
et uetera. ex hiis qͥ ante diximꝰ recordet᷑ qui potu¬
ett uel certe recenseat qui uoli̾t. Quas enim
spes si quis pñdas purauerit. ut etͣ pp̃ felicitatẽ
t̾renam. en pp regnũ celoꝵ deo seriuar: hec illã
nõ capit. et cum hec aliqua trbiuatione fu̾it
perturbata: deficiet homo amitter eciã illam.
Inde est ex illud. Nemo potest duob dñis ser¬

Expanded text:
scripturis sanctis de filio suo, qui factus est ei ex semine Dauid secundum carnem, ex aceto uetere. quis hoc sustineret audire, nisi nos consolaretur idem dicens: oportet qu haereses esse, ut probati manifesti fiant in uobis? sed quid opus est eadem iam superius satis dicta repetere? nam pannum nouum et uestimentum uetus et uinum nouum et utres ueteres non duo testamenta significare, sed duas uitas et spes duas, ad duo uero testamenta intellegenda illam datam esse a domino similitudinem: propterea scriba eruditus in regno dei similis est patrifamilias proferenti de thesauro suo noua et uetera, ex his, quae ante diximus recordetur, qui potuerit, uel certe recenseat, qui uoluerit. duas enim spes si quis habendas putauerit, ut et propter felicitatem terrenam et propter regnum caelorum deo seruiat, haec illam non capit, et cum haec aliqua tribulatione fuerit perturbata, deficiens homo amittet etiam illam. inde est et illud: nemo potest duobus dominis ser
Abbreviated transcription (Latin):
filios tuos inte. Clausis portis nullus intrabit: nul¬
lus exibit Quod eciã ip̃e sponsuc in ewͣgelio dicit
osius ub̾iusq describit᷑. Non credat huic ꝓpħice
ꝓmissioni uirgo casta: si non iam tener qd̾ ei per
eand̾ ꝓpħiam hoc tp̃r futurũ ꝓmissũ est. audifi¬
lia et uide et melma autẽ tuã. et oblinisde po¬
pulum tuum et domũ pr̃is tuiꝰ Qm̃ concupiu̾
rex speciem tuam. qi ip̃e est deus tuus. et adorab̾t

Expanded text:
filios tuos in te. clausis portis nullus intrabit. nulfilios tuos in te. clausis portis nullus intrabit. nullus exibit. quod et ipse sponsus in euangelio dicit osius uberiusque describitur. non credat huic propheticae promissioni uirgo casta, si non iam tenet, quod ei per eandem prophetiam hoc tempore futurum promissum est: audi filia et uide et inclina aurem tuam et obliuiscere populum' tuum et domum patris tui, quoniam concupiuit rex s
Abbreviated transcription (Latin):
cognouerũt ueritatẽ: qr omĩs creatura dei bona
est. et ncħ abiciendũ qd̾ cũ gr̾aꝵ actione pera¬
pitur. Hec ꝙ̃ ad modũ in uob̾ ĩpleta suit. et lu¬
ce clarius om̃iũ qui uos nouerunt ocłos tan¬
git eciã supͣ pro tp̃e ostñdimus ¶Istam aũt qũa
doctͥna apłica iurginem castam uni iiro exibẽs
xp̃o a fallacia ẜpentis qua tu corruptas es mo¬
ciũ tanta ꝓmissa complera iam tenet. Nec quis ꝙͣ
dicit ad presens tempus ei confictos eẽ ꝓpħ̾as: quos
in uideoꝵ codicib asserit. Quid .n. dicit incredibi¬
lius ꝓmittebatur qũa id qd̾ abrahe dcm̃ est. in se¬
mine tuo bñdicentur om̃s gentes: et quid ceraꝰ
iam tenemus exibitum: Illa certe est ultima eiꝰ
ꝓmissio: qu̾a ꝓpheta breuit̃ ita ꝯmemorat. bea¬
ti qui sitant in domo tua dñe: in scła scłoꝵ lau¬
dabunt te. finita quippe om̃i indigentia. et
nouissima inimnca morte destructa: ꝑpetua
dei laus erit ociosoꝵ negociũ. quo ĩa nemo ac¬

Expanded text:
ei bona est, et nihil abiciendum, quod cum gratiarum actione percipitur. haec quemadmodum in uobis inpleta sint, et luce clarius omnium, qui uos nouerunt, oculos tangit et supra pro tempore ostendimus. Ista autem, quam doctrina apostolica uirginem castam uni uiro exhibens Christo, a fallacia serpentis, qua tu corrupta es, mocuius tanta promissa conpleta iam tenet, nec quisquam dicit ad praesens tempus ei confictos esse prophetas, - quos in Iudaeorum codicibus adserit. quid enim incredibilius promittebatur quam id, quod Abrahae dictum est: in semine tuo benedicentur omnes gentes? et quid certius iam tenemus exhibitum? illa certe est ultima eius promissio, quam propheta breuiter ita commemorat: beati, qui habitant in domo tua; in saecula saeculorum laudabunt te. finita quippe omni indigentia et nouissima inimica morte destructa perpetua dei laus erit otiosorum negotium: quo iam nemo ac
Abbreviated transcription (Latin):
cingitur. quẽ qũo ĩmensũ faciatis. que sic cir¬
cũdatũ dicitis nũqu̾a inuenire potustis adm̃¬
gis eciam ĩnumerabiles regnicolas. et d̾oꝵ ag¬
mina. et angłoꝵ cohortes: q̃ om̃ia nõ condidisse
dicis dm̃: sed de sua iba genuisse. Ita ꝯuinceris
ĩnumerabiles d̾os colere: non ferendo sanã doc¬
trmam. qua docetur unꝰ de imo d̾o natus filius

Expanded text:
sic circumdatum dicitis, numquam inuenire potuistis. adiungis etiam innumerabiles regnicolas et deorum agmina et angelorum cohortes: quae omnia non condidisse dicis deum, sed de sua substantia genuisse. Ita conuinceris innumerabiles deos colere, non ferendo sanam doctrinam, qua docetur unus de uno deo natus filius
Abbreviated transcription (Latin):
per ꝙ̃ cuncta manifestarent᷑. iste aũ qui sciret
post se neminem affuturũ: snĩas suas nullis al¬
legoricis ambagib texeret. Quid gͦ facit affec¬
tus tuus desidiis carnaub sordidꝰ in campis et
montib nemorosis et coronis floreis. et scaten¬
tib aromatib : Si nõ sunt enigniata rõnis: fã¬

Expanded text:
uem cuncta manifestarentur, iste autem, qui sciret post se neminem adfuturum, sententias suas nullis allegoricis ambagibus texeret. quid ergo facit adfectus tuus desideriis carnalibus sordidus in campis et montibus nemorosis et coronis floreis et scatentibus aromatis?
Abbreviated transcription (Latin):
bulas ꝯu̾tuntur. Qiso gͦ sanam doct̾nam fer¬
res illaꝵ tabuiaꝵ ribi primũ p̾ceptũ est Audiis¬
rael. Oñs deus tuus. deus unus est: cum tot doꝵ
nõib delestata turpissimi cordis formcatõne
uolittens: An nõ recordaus a matoriũ canticũ
tuũ ubi describis maximũ regnantũ regem
sceptͥgerũ ꝑhennẽ floreis coronis cinctũ. et
facie rumantẽ: Quem si solũ amares: eru¬

Expanded text:
o sanam doctrinam ferres illarum tabularum, ubi primum praeceptum est: audi, Israhel, dominus deus tuus deus unus est. cum tota deorum nominibus delectata turpissimi cordis fornicatione uoluteris? annon recordaris amatorium canticum tuum, ubi describis maximum regnantem regem, sceptrigerum perennem, floreis coronis cinctum et facie rutilantem? quem si solum
Abbreviated transcription (Latin):
atiam uero corporalẽ ociã demonstrat̾õ singu¬
loꝵ. Hec tu nõ intelligis: nõ capis. Noui plena
es. inebriata es: in gͣgitata es fabuloso sacͥlegio.
Digeras aliqñ ꝙ exalas. eo te iam obruere tali¬
b desinas. Iam int̾mi canta. ꝙ cantas et in spi¬
ce si potes dedecus formcationis tue. Inuitainit

Expanded text:
aturam uero corporalem etiam demonstratio singulorum. haec tu non intellegis, non capis: noui, plena es, inebriata es, ingurgitata es fabuloso sacrilegio. digeras aliquando quod exhalas, et te iam obruere talibus desinas; interim canta, quod cantas, et inspice, si potes, de
Abbreviated transcription (Latin):
pudorio femina discrepauit que post ui̾ ma¬
riti obitum duob npserit Augustimis.
dete si tosatis. nͥ q ip̃e est ur̃a pacientia¬
tũm uetꝰ. Et paulus aceto uet̾e plenus effud̾
dimidiũ quo caperet infusum mel nouum
non seruandum sed corrũpendũ. Uides .n. qd̾ ait
apłs. Paulus seruus xpĩihũ uocatus apłs segͣ¬

Expanded text:
pudoris a femina discrepauit, quae post unius mariti obitum duobus nupserit. AUGUSTINUS dete, si toleratis, nisi quia ipse est uestra patientiatum uetus et Paulus aceto uetere plenus effudit dimidium, quo caperet infusum mel nouum, non seruandum, sed corrumpendum. uides enim, quod ait apostolus Paulus: seruus Christi Iesu, uocatus apos
Abbreviated transcription (Latin):
tancp pro te eciã neruos luos extũturꝰ in lingno:
ut de pcc̃o dampnaret pccm carne. et iustĩa legoꝰ
impleret᷑ in te. O dypticeũ co̾iugale. quod non
sine causa odit adulteram. Iam .n. mͥ ad te ẽ ser¬
mo. manichea congregatio fanax: et fallaciis ĩ¬
uoluta. Ita ne multinuba tot elem̃tis. uel pociꝰ
merehͥx ꝓsticuta demonis. et sacrilegis uanita

Expanded text:
igno, ut de peccato damnaret peccatum in carne et iustitia legis inpleretur in te. o diptychium coniugale, quod non sine causa odit adultera! Iam enim mihi ad te est sermo, Manichaea congregatio fallax, et fallaciis inuoluta. itane multinuba tot elementis uel potius meretrix prostituta daemoniis et sacrilegis uanit
Abbreviated transcription (Latin):
comquinari. et nec totam postea liberati pꝰ:
hereditas: accipio si non est: nõ accipi¬
o. Imꝑbitas .n. hec quid̾ nimia ẽ: u¬
surpare tabulas que restentur exheredatum
An ignoras testamentũ uetus chananeoꝵ ter¬
ses appellat salbatnobseruantib et arimorũ
sollempnitatẽ. ac reliqua huiꝰ modi que eiꝰ ip̃e
testator eis obseruanda mandauit. Que quia
xpĩa noꝵ placuere nemini. neq .n. quisquam
urm̃ ea custodit dignum est ut cum refusa he¬
ditate reddamus et tabulas. Hec ergo prima
causa est. cur ego testamentũ uetus abicien¬
dum puto. inisi tu me prudentius aliquid do
ceas. Scd̾a uero causa est. quod tam eciam mi¬
sera eius et corporał ao longe ab amme con¬
modis hereditas est ut post b̾am ullam noui
testamenti pollicitationẽ que celoꝵ mͥ reg

Expanded text:
coinquinari, et nec totam postea liberari posscoinquinari, et nec totam postea liberari posshaereditas, accipio; si non est, non accipio. Improbitas enim haec quidem nimia est, usurpare tabulas quae testentur exhaeredatum. An ignoras Testamentum Vetus Chananaeorum terses appellat, sabbata observantibus, et azymorum solemnitatem, ac reliqua hujusmodi, quae ejus ipse testator eis observanda mandavit ? Quae quia Christianorum placuere nemini; neque enim quisquam nostrorum ea custodit; dignum est ut cum refusa haereditate reddamus et tabulas. Haec ergo prima causa est cur ego Testamento Vetus abjiciendum puto: nisi tu me prudentius alceas. secunda uero causa est, quod tam etiam misera eius et corporalis ac longe ab animae commodis hereditas est, ut post beatam illam noui testamenti pollicitationem, quae caelorum
Abbreviated transcription (Latin):
uerus scd̾m carnem. non eo quod est suꝑ omĩa
deus benedictus n soła ex fenima natus est. s
ex illa infirmitate quã suscepit ex nob̾. ut ea
moreretur pro nob̾. et eam sanaret in nob̾. Nõ
ex femina dei in qua cum eẽt non rapmã arbi¬
tratus est cẽ equas deo natus ex femina est. sod
ex forma serui qmͣ accipiendo scmer ipm̃ exi¬
naniuit. Neq enĩ ob aliud exinanisse dcũs ẽ:
nisi accipiendo formam serui. non amnitendo
nente. suscepit mutabilem nr̃am per quã de
uirgine nasc̾etur. Uos aũt cum carnem ⁊pĩ
uirgniali urero ꝯmittere horretis: ip̃am diui¬
nitatem dei non tm̃ hoĩm. sed et oanũ pecoꝵq
uteris cõmisistis. Semel conceptam in utero
uirgis xpi carnem non uultis. mn qua non co¬
lum non ligatus. sed nec mutatus est deus. et
ip̃am dci ꝑtem. diuinamq naturam mõim
hõim ac bestiaꝵ. mastulinis seminib et femi¬
ninis uteris. i omnib conceptib ꝑ om̃s t̾ras
et ꝑ om̃s aquas. eo ꝑ om̃s horas lig̾ati. oppͥmi.

Expanded text:
uerus secundum carnem, non ex eo, quod est super omnia deus benedictus in saecula ex femina natus est, sed ex illa infirmitate, quam suscepit ex nobis, ut in ea moreretur pro nobis et eam sanaret in nobis; non ex forma dei, in qua cum esset, non rapinam arbitratus est esse aequalis deo, natus ex femina est. sed ex forma serui, quam accipiendo semet ipsum exinan uit. neque enim ob aliud exinanisse se dictus est nisi accipiendo formam serui, non amittendo nente suscepit mutabilem nostram, per quam de uirgine nasceretur. uos autem, cum carnem Christi uirginali utero nitatem Dei, non tantum hominum, sed et canum porcorumque uteris commisistis! semel conceptam in utero virginis Christi carnem non vultis credere, in quo non solum non ligatus, sed nec mutatus est Deus; et ipsam Dei partem, divinamque naturam, in omnium hominum, ac bestiarum masculinis seminibus et femininis uteris, in omnibus conceptibus, per omnes terras, et per omnes aquas, et per omnes horas ligari, opprimi,
Abbreviated transcription (Latin):
aut aluis aliter. et alius aliter uera tam̃ omẽs
dicunt. nec dͥ ullo modo contrana: si puis lector
accedat. si mittis legati si non heretico aĩo unten
xetur. sed fideli corde unde edificetur inquirat.
dam ergo qm̃ singłoꝵ patrim gn̾ãtiones quos
ut umus homo duos łeea non est ab humano
genere alienum. singulos eusigelatas narran¬
das suscepisse credimus: non est a ueritate ña
fides aliena. Quo circa inter se iam euugłistis
ꝯuenientib ͭ sicut faustus promiat ut cumiq
succumbite. an et illud quos adunxit uos mno¬
net adhuc: Qmͣuis nec sic quidem inquit dig¬
num erit et ex ut̾o credere dm̃. eo dm̃ xpĩanorii.
Quasi nos ipam diumam naturã ex feminen
t̾o extitisse credłinus: Nonne modo cominonro¬
raui apłicum testimoniũ usbi ait de uideis. qͦꝵ

Expanded text:
aut alius aliter et alius aliter: uera tamen omnes aut alius aliter et alius aliter: uera tamen omnes dicunt nec sibi ullo modo contraria, si pius lector accedat. si mitis legat, si non haeretico animo, unde rixetur, sed fideli corde, unde aedificetur, inquirat. iam ergo quoniam singulorum patrum generationes, quos ut unus homo duos haberet. non est ab humano genere alienum, singulos euangelistas narrandas suscepisse credidimus, non est a ueritate nostra fides aliena. quocirca inter se iam euangelistis conuenientibus, sicut Faustus promisit, utcumque succumbite. An illud, quod adiunxit, uos mouet adhuc? quamuis nec sic quidem. inquit. dignum erit et ex utero natum credere deum et deum christianorum. quasi nos ipsam diuinam naturam ex feminae utero extitisse credamus. nonne modo commemoraui apostoli testimoniu
Abbreviated transcription (Latin):
rit ascendens ꝓͣnq ad iosepb abraham sed usq
ad dñi qui fecio hominem. et dato p̾cepto pore¬
statem dedit. ut credens fuius doi fiereti et cur
ille in capite libri. gn̾ationes ip̃as enm̾auit
ille aũt cum dñs srluator a ioħe baptizatꝰ fuis¬
remissionem. ꝯmendat dicens. Nontantum
sepcies: sed eciam septuagies sepcies: nisllo pat¬
to indagare possetis. nisi aut ab aliquo catholi¬
rore correcti pietate catholica peteretis ut acci¬
peretis. quereretis ut inueniretis pulsaretis: ur
b intelligendis hic nodus etat intellecta na¬
tura et adoptione solutũ est: frustra se uolu¬
it ad duos ensigelistas conferre. et aliis duob
auferre. magis offensurus ad quos se contu¬
lisset. quã eos a quib ab stulisset. Non em̃ a¬
mant scĩ suos electores: s suoꝵ socioꝵ eos in¬
uenetint desertores. unitate.n. gaudeo et in
xp̃o umũ sunt. Et si aliuts alud. eo aluis aliuo

Expanded text:
rit, ascendens, non usque ad Abraham, sed usque rit, ascendens, non usque ad Abraham, sed usque ad Deum qui fecit hominem, et dato praecepto potestatem dedit ut credens filius Dei fieret: et cur ille in capite libri generationes ipsas enumeravit; ille autem, cum Dominus Salvator a Joanne baptizatus fuisremissionem commendat dicens, Non tantum septies, sed usque septuagies septies : nullo pacto indagare possetis, nisi aut ab aliquo catholirore correcti pietate catholica peteretis, ut acciperetis, quaereretis, ut inueniretis, pulsaretis, ut bus intellegendis hic nodus erat, intellecta natura et adoptione solutum est. frustra se uoluit ad duos euangelistas conferre et ab aliis duobus auferre, magis offensurus, ad quos se contulisset, quam eos, a quibus abstulisset. non enim amant sancti suos electores, si suorum sociorum eos inuenerint desertores. unitate enim gaudent et in Christo unum sunt; et si alius aliud et alius aliud,
Abbreviated transcription (Latin):
loco dixi usq adeo aũ filiũ agnosti¬
mꝰ magnũ dñi ut pr̃i dicamꝰ equa¬
uoluisti. et hiis uerb̾ meis addidi disputationẽ
in qua rõnem reddidi quare filius cũ sit prĩ eqͣ¬
lis dicat eũ tam dm̃ suũ ubi ait. ascendo ad pa
eẽt equał. ego itaꝙ ad ista respondens dixi pr̃em
et nat᷑ ex feĩa et hoc ẽẽ qd̾ dicit in psalmo. ubi

Expanded text:
loco dixi: Usque adeo autem Filium agnoscimus magnum Deum, ut Patri dicamus aequaltiloquio probare voluisti. Et his verbis meis addidi disputationem, in qua rationem reddidi, quare Filius cum sit Patri aequalis, dicat eum tamen Deum suum, ubi ait: Ascendo ad Patesset aequalis. Ego itaque tibi ad ista respondens, dixi Patrem et natus ex femina: et hoc esse quod dicit
Abbreviated transcription (Latin):
nullo mõ poteras ĩuenire. cur aũ in eo loco po¬
sueris psalim alt̾us testimoniũ ubi scriptũ
est. ẽ etum pͥncipiũ in die uirtutis tue ĩ splẽ¬
dorib sc̃oꝵ ex uto et añ luciferũ genuite: Oĩo
nõ uideo nõ .n. filii ꝑsona est dicentis ex ut̾o
tuo aut de uentre tuo deus m̃s es tr. illa ĩef¬
fabił gsĩo eciam si ex ut̾o pr̃is accipitur hoc si¬
gnatum est qr de ip̃o hoc est de sb̃a sua deus de¬
um genut. sicut ex ut̾o mris qñ natus ẽ ħo
filius. sed audi quid dicat in ꝓphecia ute filmꝰ
deuentre inquit mũs mee deus meus es tr
noli multis u̾bis ad rem nõ nccĩam conari

Expanded text:
nullo modo invenire potuisti. Cur autem in eo loco posueris psalmi alterius testimonium, ubi scriptum est, Tecum principium in die virtutis tuae, in splendoribus sanctorum, ex utero ante luciferum genui te ; omnino non video. Non enim Filii persona est dicentis, Ex utero tuo, aut, De ventre tuo, Deus meus es tu. Illa ineffabilis generatio etiam si ex utero Patris accipitur, hoc significatum est, quia de se ipso, hoc est, de substantia sua Deus Deum genuit, sicut ex utero matris quando natus est, homo ilius. Sed audi quid dicat in prophetia iste Filius: De ventre, inquit, matris meae Deus meus es tu. Noli multis verbis ad rem non necessariis conari
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ ĩ sb̾a qua deus est uideret ꝓfecto ito se illi oftẽ¬
d̾et. nõ rogaret dixietiã xp̃m esse uisibiliũ et ĩui
uisibilẽ a quo creariñ solũ insibilia uerũ etiã
inuisibilia potuerunt ad ħtu respond̾e cona¬
ẜ qm̃ multa que ad rem ño ꝑtineito dixeris. In¬
cueantur qui legunt et tñ de moyse cur sͥ dm̃
re ñ testtasti dei filiũ ĩ uissbiliũ creatorem et añꝙͣ
form serui acciperet in forma dei fuisse ĩuisibi¬
lem ꝙ̃ suꝑus ĩ forma serui uid̾i potuisse in sb̾a¬

Expanded text:
ia qua Deus est videret, profecto ut se illi ostenderet non rogaret. Dixi etiam esse Christum visia quo creari non solum visibilia, verum etiam invisibilia potuerunt. Ad haec tu respondere conatus, quam multa quae ad rem non pertinent dixeris, intueantur qui legunt: et tamen de Moyse, cur sibi Dre non destitisti, Dei Filium invisibilium creatorem, et antequam formam servi acciperet, in forma Dei fuisse visibilem; quem superius in forma servi videri potuisse, in s
Abbreviated transcription (Latin):
raui quos maiores illo ẽt ño potes dicere. Dixeras
.n. qd̾ pẽ filio ꝑ hibiut testimoniũ qd̃ aic accepit r̾a¬
qm hinc ip̃e pbare uolu̾is illo cui testimonium
ꝑ hibuit eũ e̾e maiorem. sed qm̃ postiore ꝑsecuti¬
one huic omio taciusti taciturintatẽ tuam in
loco ꝯsensionis accepi et fieri põt ut ño ꝯmemo¬
rau̾is prẽm filio ꝑ hibuisse testimoniũ ut hñc
illum ẽe aliũ istum aliũ ño ut ilłũ ꝓbares isto

Expanded text:
oravi, quos majores illo esse non potes dicere. Dixeras enim quod Pater Filio perhibuerit testimonium; quod sic accepi, tanquam hinc ipse probare volueris, illo cui testimonium perhibuit, eum esse majorem: sed quoniam posteriore prosecutione hinc omnino tacuisti, taciturnitatem tuam in locum consensionis accepi; etsi fieri potest ut ideo commemoraveris Patrem Filio perhibuisse testimonium, ut hinc illum esse alium, istum autem alium, non ut illum isto
Abbreviated transcription (Latin):
uartodecimo loco ad illud cem pris er¬
ꝙ pr̃ ẽ qui diligi et filiꝰ qui diligitut.
Rndens dixi Sic aũ dicis hunic intꝰ prẽm et fi¬
lium ẽe du̾sitatem. qi pr diligit et filiꝰ diligͣi¬
cum qd̃ negare possis quod et flliꝰ diligit pr̃em
Seinde addidi si ambo so inuicem diligunt cͦ
negatis eos um̾ ẽẽ nature qd̾ utiq ĩd dixi ne h¬
huic uiam m᷑n negaretis. amboꝵ qr illũ dilig̾e̾
hunc diligi ip̃e dixisti. ad hoc tr respondens con¬
sensistiquid̾ quod et filiꝰ diligat prẽm si c̃ crea¬

Expanded text:
uarto decimo loco ad illud quod dixerater est qui diligit, et Filius qui diligitur; respondens dixi: Sic autem dicis hinc inter Patrem et Filium esse diversitatem, quia Pater diligit, et Filius diligitur; quasi negare possis quod et Filius diligat Patrem. Deinde addidi: Si ambo se invicem diligunt, cur negatis eos unius esse naturae? Quod utique ideo dixi, ne hinc unam naturam negaretis amborum, quia illum diligere, hunc diligi ipse dixisti. Ad hoc tu respondens consensisti quidem, quod et Filius diligat Patrem, se
Abbreviated transcription (Latin):
lus prosperas habent. fastu respuunt. salubͤs
monitus et quasi anilem reputant cantileña
Qũ aũ m aduersis agunt mag̾ cogitant eua¬
dere unde ad p̾sens aguntur. qu̾a capere unde
curentur: eo unde ꝑueniant. ubi angi om̃ĩo nõ
possint. Aliqñ tñ quidam cordis aur̃e admouẽt
atq adhibent uentati: rarius inter prospera. tre¬
brius inter adu̾sa. Sed tamen pauci sunt. Ita .n.
predicti sunt. Inter quos ẽe te cupio. quiaue¬
raciter diligo. domine insignis et prestantissi¬
me ac desid̾antissime fili. Hec ammonitio tibi sit
mea resalutatio. quia et si te deinceps talia ꝑpeti
qualia ꝑtulisti nolo: plus tñ doleo. hec ip̃a te smi

Expanded text:
lut prosperas habent, fastu respuunt salubres lut prosperas habent, fastu respuunt salubres monitus, et quasi anilem reputant cantilenam; quando autem in adversis agunt, magis cogitant evadere unde ad praesens anguntur, quam capere unde curentur, et unde perveniant ubi angi omnino non possint. Aliquando tamen quidam cordis aures admovent atque adhibent veritati, rarius inter prospera, crebrius inter adversa; sed tamen pauci sunt, ita enim praedicti sunt: inter quos te esse cupio, quia veraciter diligo, domine insignis et praestantissime, ac desiderantissime fili. Haec admonitio tibi sit mea resalutatio, quia etsi te deinceps talia perpeti qualia pertulisti, nolo; plus tamen doleo haec ipsa te si
Abbreviated transcription (Latin):
desiderantissimo filio de ammoniti¬
largo: Augustinus in dño salutem. one bonoꝵ¬
accepi luteras exinuetatis tue: quibꝰ me ad te
petis ut scriberem. Quod quidem non desid̾a¬
res. nisi et hoc quod me posse scribere existima¬
sti. gratum haberes et iocondum. Id autemẽ.:
ut uana scłi huius si mexꝑta concupisti: exꝑta
contempnas. failax est enĩ in eis suauitas. et
infructuosus labor. et ꝑpetuus timor. et pericu¬
losa sb̾limitas. initium sine ꝓuidentia. et fi¬
nis cum pnĩa. Ita se hñt omĩa que in ista mor¬
dalitatis erumpna cupidius qu̾a prudentiꝰ
appetuntur. alia est .ii. spes pioꝵ. alia laboriꝰ
fructus. alia periculoꝵ merces. Nammn hoc m̃¬
do non timere. non dolere. non laborare. ñõ
piclitari. impossibile ẽ. Sed plurimũ int̾est. qͣ
causa. qua exspectatione. quo termino quisq
istã paciatur. Ego quidem cum amatores hu¬
uis sołi nntueor. nescio qñ possit ẽe ad eoꝵ aĩos
sanandos oportuna sapientia. Qñ .n. res ue¬

Expanded text:
desiderantissimo filio LARGO, AUGUSTINUS, in Domino salutem. Accepi litteras Eximietatis tuae, quibus me ad te petisti ut scriberem. Quod quidem non desiderares, nisi et hoc quod me posse scribere existimasti, gratum haberes atque jucundum. Id autem est, ut vana saeculi hujus, si inexperta concupisti, experta contemnas. Fallax est enim in eis suavitas, et infructuosus labor, et perpetuus timor, et periculosa sublimitas. Initium sine providentia, et finis cum poenitentia. Ita se habent omnia quae in ista mortalitatis aerumna cupidius quam prudentius appetuntur. Alia est autem spes piorum, alius laboris fructus, alia periculorum merces. Nam in hoc mundo non timere, non dolere, non laborare, non periclitari impossibile est: sed plurimum interest qua causa, qua exspectatione, quo termino ista quisque patiatur. Ego quidem cum amatores saeculi hujus intueor, nescio quando possit esse ad eorum animos sanandos opportuna sapientia: quando enim res ve
Abbreviated transcription (Latin):
breuitatis ut nd intelligam. Loco quuppt isto qͦ
eo nos tam longe a noetianis sabellianos con¬
meniorans. sabelliana inquit sumilia noeto do¬
ginatizantes.
ũo illo qui fere om̃ib notus ẽ. sed
alio nestio quo. De quo uł seftato¬
r̾ib euis epiphamꝰ loquens origenian ĩ quit

Expanded text:
brevitatis, ut non intelligam; loco quippe isto, quo brevitatis, ut non intelligam; loco quippe isto, quo et nos, tam longe a Noetianis Sabellianos commemorans: Sabelliani, inquit, similia Noeto dogmatizantes, non illo qui fere omnibus notus est, sed ab alio nescio quo, de quo vel sectatoribus ejus Epiphanius loquens: Origeniani, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
qͦne ꝓpria heretica docere ꝑhibentur. ooooo
ab illo noeto ꝙ̃ supra memorauimꝰ
defluxisse dicuntur. Nam et discipu
causa duas hereses epiphamꝰ ꝯputet nescio cũ
sĩ potuisse uideamꝰ ut fui̾t sabelluis ute famo¬
sior et ĩd ex illo celebruis hec heresis nom̃ acce¬
ꝑiti Noetiani .n. difficile ab aliquo scuntut
sabellian aũ sunt ĩ ore multoꝵ. Ilamet pra¬
xeanos eos a praxta quidã uocant. et hermoge¬
mani uocari ab hermogene potuerunt. Qui
praxeas et hermogenes cad̾ sentientes ex astꝰ¬
a fuisse dicunitur nes tñ iste plures seste a
sed umꝰ seste plura noĩa ex biis hom̃ib qui ĩ eã
maxime ĩ notuerunt sicitt donatiste .i. parmeni¬
aniste sicut pelagiani .i. celestiani. Uñ ergo sit
fcm̃ ut noetiam et sabelliani nõ umꝰ heresis du¬
o noĩa sed tanqmn duas hereses supradcũs ep̃t po¬
nereo liquido muemre nõ potui. Quia si quidĩ¬
t̾ se differunt tam obscure dixit studio forsitan

Expanded text:
quae propria haeretica docere perhibentur. XLI. ab illo Noeto quem supra memoravimus, defluxisse dicuntur; nam et discipulua causa duas haereses eas Epiphanius computet, nescio: cum fieri potuisse videamus, ut fuerit Sabellius iste famosior, et ideo ex illo celebrius haec haeresis nomen acceperit. Noetiani enim difficile ab aliquo sciuntur: Sabelliani autem sunt in ore multorum. Nam et Praxeanos eos a Praxea quidam vocant; et Hermogeniani vocari ab Hermogene potuerunt: qui Praxeas et Hermogenes eadem sentientes, in Africa fuisse dicuntur. Nec tamen istae plures sectae sunt; sed unius sectae plura nomina, ex his hominibus qui in ea maxime innotuerunt: sicut Donatistae, iidem Parmenianistae; sicut Pelagiani, iidem Coelestiani. Unde ergo sit factum ut Noetianos et Sabellianos, non unius haeresis duo nomina, sed tanquam duas haereses supradictus Epiphanius poneret, liquido invenire non potui: quia si quid inter se differunt, tam obscure dixit, studio forsitan