comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nominis dei: ut et religio conser-¬
uetur ꝓ famu latu.ꝙ. deuotio au-¬
geatur ꝓ affectu. Qm hec est uͥgo
que sola inter emit uniuersam
hereticam prauitatẽ: sola sit post
dm̃. quȩ nos confirmet in omni
ueritade. suisq commenclet meri¬
tis.ꝙ. precibus auxilietur: ut ꝙ.
ipsi digni inueniamur in eius
laudibus. Quod si queritur.
post ascensionem dñi. quid egerit.
unũ ꝓ certo est. quia uirgo sanc¬
ta corpore ac mente ꝑmansit.
Quam sane gabriel angelus.
ac si celestis paraninphus antac
cruce commiisit. uirgo turginẽ
seruauit. suisq deseruiuit ob¬
sequiis: non quod eximuis ille
ruerit. inter quos post resurrec¬
tionem. intransꝙ. exiens. familia¬
rius contulit de xp̃i resurrection
tanto siquidem uerius. quanto al
nẽ eclocꝰti ꝑuenerint ueritatem.
Quam sane beatam uirginẽ.ꝙ.¬
si om̃s uenerati sunt discipuli. ei¬
q fam ulabantur officio dilectio¬
nis. iohannes camem amplius ac

Expanded text:
nominis Dei: ut et religio consernominis Dei: ut et religio conservetur pro famulatu, et devotio augeatur pro affectu: quoniam haec est Virgo, quae sola interemipravitatem: sola post Deum quae nos confirmet in omni veritate, suisque commendet meritis, et precibus auxilietur, ut et ipsi digni inveniamur in ejus laudibus. Quod si quaeritur post ascensionem Domini quid egerit, unum pro certo est, quia Virgo sancta corpore ac mente permansit: quam sane angelus Gabriel, ac si coelestis paranymphus, intactcruce commisit, virgo virginem servavit, suisque ei deservivit obsequiis: non quod eximius ille ruerit eam, inter quos post resurrectionem intrans et exiens, familiarius contulit de Christi Incarnatione: tanto siquidem verius, quanto ab nem edocti pervenerint veritatem. Quam sane beatam Virginem, etsi omnes venerati sunt discipuli, eique famulabantur affectu dilectionis, Joannes tamen amplius ac
Abbreviated transcription (Latin):
completa resurrectio. Facentur
enim quod ueri cestes nonessent:
nisiꝙ. uera esset eorum resurrec¬
tio. Unde et beatus petrus di¬
xisse legitur: cum de dauid loq̃¬
retur in testimonium. Et sepul¬
crum inquid eius apud nos est:
Quasi non ausus dicere sit. qd̃
ipse aut corpus eius apud nos est.
sed tantum sepulcrũ quo condi¬
tus fuerat. Hinc aiunt. resur¬
rexisse ꝙ. ipsum. cum ceteris
scĩs: ꝙ. ideo uacuum remansisse
Rie. cernitur. Quod sane fac¬
tum. et de aliis quibus libet lociᷤ.
scripturarum firmare conantur.
quod hii iam cum xp̃o regnent.
resuscitati meterna societate.
Quod quia deo nichil est mpos¬
sibile. nec nos debeata maria
factum abnuimus: quamquã ꝓp-¬
ter cau celam. salua fide. pio magis
desiderio. opinari opporteat. quam
inconsulte definire. quod sine pe-¬
riculo nescitur. Unde de his ex qͥb
certi sumus. tantisꝑ loquamur
ad exortacionem urãm. qualicumq
sermone. ad edificationẽ & laudẽ

Expanded text:
completa resurrectio. Fatentur completa resurrectio. Fatentur enim quod veri testes non essent, nisi et vera eorum esset resurrectio. Unde et beatus Petrus dixisse legitur, cum de David loqueretur in testimonium: Et sepulcrum, inquit, ejus apud nos est : quasi non sit ausus dicere, quod ipse, aut corpus ejus apud nos est: sed tantum sepulcrum quo conditus fuerat: hinc aiunt resurrexisse et eum cum caeteris sanctis: et ideo vacuum remansisse riae cernitur. Quod sane factum, et de aliis quibuslibet locis Scripturarum affirmare conantur: quod hi jam cum Christo regnent resuscitati in aeterna societate. Quod quia Deo nihil est impossibile nec nos de beata Maria Virgine factum abnuimus, quamquam propter cautelam salva fide pio magis desiderio opinari oporteat, quam inconsulte definire, quod sine periculo nescitur. III. Unde de his ex quibus certi sumus, tantisper loquamur ad exhortationem vestram qualicumque sermone, ad aedificationem et laudem
Abbreviated transcription (Latin):
nunc uacuum esse cernenti¬
mul com corpore: an obierit
clicto corpore. Quo mͦ audem
uelquo cempore. uel a quibus
ꝑ sonis. sanctissimũ corpuscius
inde ablatum fuerit. uel ubi tran¬
csicum. utrum ue resurrexerit.
escitur: quãuis non nulli adstru¬
ere uelint. eamiam resuscitatã: ꝙ be¬
to iohanne euuange lista eius
ministro. cui uirgini axpõ uͥgo
commissa est. plurimi asseuerant:
quia in sepulero eius ut fertur.
non nisi manna inuenitur: qd̾
& scaturire cernitur. Uerũ¬
tamen quid horu̾ uerius cen-¬
seatur. ambigius : melius tam̃
deo cotum cui nichil inpossibile
est committimꝰ. quam aliuid te
gelio resurrexisse credimus: sed
utrum redierint in derrȩ puluerẽ.
certum non habemus. nisi quod
legimus. quia multa corpora
sanctorum qui dormierant sur¬
rexerunt. ac uenerunt in sanctã
ciuitatẽ scilicediherłm: ꝙ appa¬
ruerunt multis. De quibus
ꝓfecto non nulli doctorũ seuser̃t.
etiam ꝙ. insius reliquerunt scͥp-¬
tis: quod iam in illis ꝑpetua sit

Expanded text:
sed uacuum esse cernentisimul cum corpore an obierit relicto corpore. Quomodo autem uel quo tempore aut a quibus personis sanctissimum corpus eius inde ablatum fuerit uel ubi transpositum utrumue resurrexerit nescitur, quamuis nonnulli astruere uelint eam iam resuscitatam to Joanne Evangelista ejus ministro, cui virgini a Christo Virgo commissa est, plurimi asseverant: quia in sepulcro ejus ut fertur nonnisi manna invenitur: quod et scaturire cernitur. Verumtamen quid horum verius censeatur, ambigimus. Melius tamen Deo totum, cui nihil impossibile est, committimus, quam ut aliquid temteste resurrexisse credimus. Sed utrum redierint in pulverem terrae, certum non habemus, nisi quod legimus: Quia multa corpora sanctorum qui dormierant, surrexerunt, ac venerunt in sanctam civitatem, scilicet, Jerusalem, et apparuerunt multis . De quibus profecto nonnulli doctorum senserunt, et etiam in suis reliquerunt scriptis, quod jam in illis perpetua sit
Abbreviated transcription (Latin):
laudis ad eternam laudem. sine
fine mansuram: sed nemo appre¬
hendet illud. nifi ego p̃monstrã¬
uero. Proƿterea karissimȩ. quia
ter salutis nr̃e. in laudibus est salua¬
coris hortor uos ꝙ. commoneo in hac sacra
sollempnitate genitͥcis dei mariȩ noli¬
te cessare a laudibus. Quod si uͥgo
es. gaude. quia meriusti esse quod lau¬
das et tu: tantum cura ut sis quȩ dig¬
ne laudare possis. Q uod si conti-¬
nens &. casta. uenerare & lauda: qͥa
non aluinde constat ut possis esse
casta. quã ex gr̃a xp̃i. quȩ fuit ple¬
nissime inmaria quam laudas. Qd
si coniugata certe aut pecratrix. ni¬
sit speciosa laux inore peccatoris.
noli cessare: quia inde tibi ꝓmittitur
uenia. unde ꝙ. om̃ibus ut laudes. Ali¬
oquin nisi uxta modulum in genii
nr̃i. nr̃m dm̃ laudare insanctis suis
studeamꝰ. quomodo eũ scd̾m quod
canimꝰ. iuxta multitudinẽ magni-¬
cudinis eius laudare poterimꝰ: Onni¬
noꝰ quod p̾cermittendum non est:

Expanded text:
laudis ad aeternam laudem sine laudis ad aeternam laudem sine fine mansuram, sed nemo apprehendit illud, nisi ego praemonstravero. Propterea, charissimi, quia iter salutis nostrae in laudibus est Salvatoris, hortor vos et commoneo, in hac sacra solemnitate genitricis Dei Mariae nolite cessare a laudibus. Quod si virgo es, gaude quod meruisti et tu esse quod laudas: tantum cura ut sis quae digne laudari possis. Quod si continens et casta es, venerare et lauda, quia non aliunde constat ut possis esse casta, quam de gratia Christi, quae fuit plenissime in Maria quam laudas. Quod si conjugata es certe aut peccatrix, nisit speciosa laus in ore peccatoris, noli cessare a laude, quia inde tibi promittitur venia, unde et omnibus, ut laudes. Alioqui nisi juxta modulum ingenii nostri Deum laudare in Sanctis suis studeamus: quomodo eum, secundum quod canimus, juxta multitudinem magnitudinis ejus, laudare poterimus? omnino quippe praetermittendum non est,
Abbreviated transcription (Latin):
mulatus obsequii: qͥaq. si in scĩs
patrib ꝙ. ꝓphetis gr̃a fuisse credit᷑.
non tamen eatenus plena: In ma-
benedicta tu inter mulieres: idest
plus benedicta quam om̃s mul
benedictio mariȩ: insuꝑ grãm
refudit xp̃i ortus. quã non habu¬
it pͥus omnis mundus. Igitur qd
nacura non habuit. usus nesciuit
Ignorauit ratio. mens non capit liui¬
mana. pauet celum. stupet cerra. cr¬
atura omnis etiam celestis miratu::
Noc totum ẽ. quod ꝑ gabrielem.
causa.de tali cantaq loqui. me
indignum fateor: Sed ꝙ. puco quod
nemo qͥ p̃suimat. nisi qui quanta
sint quȩ panduntur. penitus igno¬
rat. Tamen &. si adhec nemo ydone¬
us inuenit᷑. uotis omnibus cessare
non debet. quimlibet eciam pecrator
a laudibus: quamuis expłere non
ualeat quod sentit. Unde sermo
diuinus. cum de peccatore ageret
inpsalmis. sacrifitium inquid
laudis honorificabit me : ꝙ illic¬
iter. quo ostendam salutare dei.
Ac si patenter dicat. Illic iter est

Expanded text:
mulatus obsequii: quia et si in sanctis mulatus obsequii: quia et si in sanctis Patribus et prophetis gratia fuisse creditur, non tamen eatenus plena. In Maribenedicta tu inter mulieres, id est, plus benedicta quam omnes mulbenedictio Mariae. Insuper et gratiam refudit Christi ortus, quam non habuit prius omnis mundus. Igitur quod natura non habuit, usus nescivit, ignoravit ratio, mens non cepit humana, pavet coelum, stupet terra, creatura omnis etiam coelestis miratur. Hoc totum est quod per Gabrielem Mcausa, de tali tantoque loqui me indignum fateor. Sed et puto quod nemo praesumat, nisi qui quanta sint quae panduntur, penitus ignorat. Tamenetsi ad haec nemo idoneus invenitur, votis tamen omnibus cessare non debet quilibet etiam peccator a laudibus, quamvis explere non queat quod sentitur. Unde sermo divinus cum de peccatore ageret in Psalmis: Sacrificium, inquit, laudis honorificabit me, protiiter quo ostendam illi salutare Dei . Ac si patenter dicat: illic iter est
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cessit niintiũ deus suum. s a
dõ non retessit. nec ceneri potuit.
locis: qͥ omnib habetur in locis.
et tociis ubiq est: sine quo nichil
tocũ. Ergo uerbũ patris nĩquã
apatre discedens. homo ꝓͥpͥe fieri
dignatus est. secreto suo misterio.
totus est: & totũ accipiens quod
dei est. omnino aliud quam deus
qͥ natꝰ est ex maria esse non potu¬
it. Scit enim ds omnia: ꝙ potest.
Propterea quia ita est: sciuit se
ac potuit in utero u̾ginis sine sui
corruptione miscere atq uniri.
dei genitrix. electa q p̾electa. iure
ab angelo grã salutatur : ꝙ p̃dicat᷑¬
plena. Ulere plena. ꝑ quã largo sc̃i
sp̃c imbre. suꝑfusa est om̃is creatura:
M ideo satis eam deuotissime pͥmũ
angelus ueneratur & salutat. Mi¬
rat᷑ itaq.&. ipse: qualis aut quan-¬
ta sit quã salutat. Non enͣ sim¬
plex fadeor uel consueta fuit ista
salutatio: sed omni admiratio¬
ne digna. Diqͥdem uenerationis
fuit delatio. oblatio miineris. fa¬

Expanded text:
praecessit nuntium suum Deus, sed a Deo non recessit: nec teneri potuit locis qui omnibus habetur in locis: et totus ubique est, sine quo nihil totum. Ergo Verbum Patris numquam a Patre discedens, homo pro nobis fieri dignatus est, secreto suo mysterio, totus est: et totum retinens quod Dei est, omnino aliud quam Deus qui natus est ex Maria esse non potuit. Scit enim Deus omnia et potest. Propterea quia ita est, scivit se ac potuit in utero Virginis sine sui corruptione miscere atque unire,Dei genitrix electa et praeelecta jure ab Angelo salutatur, et praedicatplena. Vere plena, per quam largo sancti Spiritus imbre superfusa est omnis creatura. Et ideo satis eam devotissime primum angelus veneratur et salutat. Miratur itaque et ipse qualis aut quanta sit quam salutat. Non enim simplex, fateor, vel consueta fuit illa salutatio, sed omni admiratione digna. Si quidem venerationis fuit delatio, oblatio muneris, fa
Abbreviated transcription (Latin):
nere uouistis. Per se uerate in
orationibus unani miter ui¬
uentes. quousq intrare possi¬
tis gaudia ȩternȩ uitȩ. quo
beata uirgo feliciter hodie in¬
croiuit. alternantibus hyn¬
nidicis angelorum choris. in¬
fra palcua ȩternę uiriditatis
ubi una societas omniũ suꝑno¬
gelorum: ubi post labores ꝙ.
ȩrumpnas. felix ꝙ suaiu¬

Expanded text:
nere vovistis: perseverate in nere vovistis: perseverate in orationibus unanimiter viventes, donec intrare possitis gaudia aeternae vitae, quo beata Virgo feliciter hodie introivit, alternantibus hymnidicis angelorum choris intra pascua aeternae viriditatis: ubi una societas civium supernogelorum, ubi post labores et aerumnas felix et sua
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ. fratribus eiꝰ. Eoce iħu ascenden¬
ce.cum quibus uirgo uacat in sco¬
la uͥtutũ. & mediat᷑ in lege man-¬
dadorum dei: ut &. ipsa sit forma
discipline ap̃i.&. exemplũ ꝑfectio¬
nis uirginib. Conuersadur autẽ
cum testibus sanctȩ resurrectionis:
ꝙ ipsa testis. Conuersatur cũ sena¬
toribus celi. infra curiam paradisi
sub sp̃s scĩ disciplina: ꝙ magiste
regis cohortes. quorum uita iam
nonerat de terris: in quibus
xp̃s p̃liabatur. sed de celis. Hinc
ascendisse leguntur in cenaculũ:
quo pascha dignissime celebrat᷑.
Ibi quippe manebant cũ maria
matre ihe su. unanimiter aspi¬
rati in caritate: ꝑ seuerantes
in oracione.clonec induerent᷑
uircute ex alto. Ceperant enĩ
iam orare. quid dudũ cũdño
conuersantes: uͥtutibus q. mi¬
raculis pascebantur. Et bene
ꝑ seuerandes in oratione. nichil
hesicantes: donec acciperent.
munera sp̃s sancti que posce¬
bant. Quos ꝙ uos ofiliȩ imi¬
tamini: quȩ in scola xp̃i ꝑma-¬

Expanded text:
Ecce Jesu ascendente cum quibus Virgo vacat in schola virtutum, et meditatur in lege mandatorum Dei, ut et ipsa sit forma disciplinae Christi, et exemplum perfectionis virginibus. Conversatur autem cum testibus sanctae resurrectionis et ipsa testis. Conversatur cum senatoribus coeli intra curiam paradisi sub Spiritus sancti disciplina et magisterregis cohortes, quorum vita jam non erat de terris, in quibus Christus praeliabatur, sed de coelis. Hinc ascendisse leguntur in coenaculum, in quo pascha dignissime celebrabatur: ibi quippe manebant cum Maria matre Jesu unanimiter aspirati in charitate, perseverantes in oratione, donec induerentur virtute ex alto. Coeperant enim jam orare qui dudum cum Domino conversantes virtutibus et miraculis pascebantur. Et bene perseverabant in oratione nihil haesitantes, donec acciperent munera Spiritus sancti quae poscebant. Quos et vos, o filiae imitamini, quae in schola Christi perma
Abbreviated transcription (Latin):
ud fonant euuangelia. nisi nascen¬
dem dñm exmaria ugine.ꝙ. om ĩa
eiꝰ incrementa quotisq fuit in mun¬
do dumtaxat. diuinis efferunt pre¬
coniis: Porro ab exordio sancti e¬
uuangłii. gabrielem archangelũ
colloquentẽ mariȩ audistis: ꝙ.
de inceps reliqua omnia plenius
legistis. Ad presepe quoq õpau¬
la ce deste nato puero mulcicudinẽ¬
partus. & quȩrelas nescii ploratꝰ.

Expanded text:
ud sonant Evangelia, nisi Dominum nascenud sonant Evangelia, nisi Dominum nascentem ex Maria virgine? et omnia ejus incrementa, quousque fuit in mundo dumtaxat, divinis efferunt praeconiis. Porro ab exordio sancti Evangelii Gabrielem archangelum colloquentem Mariae didicistis, et deinceps reliqua omnia plenius legistis. Ad praesepe quoque, o Paula, te teste, nato puero ipa
Abbreviated transcription (Latin):
la &. eugthochiũ. in mo
caritas xp̃i compellit. qui
uobis dudum tractatibus loqui
consueueram: ut nouo boquendi
genere. sanctis q̃ uobi̾cũ degunt
uirginibus. latino utens eloquio.
exortacionis grã. sermonẽ faciam
de assumptione beate & glorio se
semꝑ uginis marie. more eorum
Qͥ dec lamatoriȩ in ecclesus solent
loqui ad populum: quod uitiq ge¬
nus docendi. nec dum attigeram.
Sed qͥa negare nẽ queo quia iud
miungitis. nimia ura de uinctus
dilectione. experiar quȩ hortami¬
ni: affectu infantiumorebolbu.¬
tientium. qui quecumq audierint
fari gestiunt. cum nec dum ad ple
num possint uerba formare: ma¬
xime quia propt̃ simplitiores quas¬
q. id me deꝓmere compellitis. ut
se occupent laudibus ex eadem
die. quibus ue diuinis uacent lec¬
tionibus: presertim cum ꝙ. eadem
in mulcis festiuitatibus multorũ
sanctorum patrum studia miro cũ¬
derint eloquio. que de hac qui daͤm
uberius ubiq inscripturis diuinis
pͣdicata leguntur. Quid enĩ ali¬

Expanded text:
la et Eustochium, imo charitas Christi me compellit, qui vobis dudum tractatibus loqui consueveram, ut novo loquendi genere, sanctis quae vobiscum degunt virginibus, Latino utens eloquio, exhortationis gratia, sermonem faciam de Assumptione beatae et gloriosae semper Virginis Mariae, more eorum qui declamatorie in Ecclesiis solent loqui ad populum: quod utique genus docendi, necdum attigeram. Sed quia negare nequeo quidquid injungitis, nimia vestra devictus dilectione, experiar quae hortamini affectu infantium, more balbutientium, qui quaecumque audierint, fari gestiunt, cum necdum possint ad plenum verba formare: maxime, quia propter simpliciores quasque id me depromere compellitis, ut se occupet laudibus eadem die, quibusve divinis vacet lectionibus: praesertim cum et eadem in multis festivitatibus, multorum sanctorum Patrum studia, miro cuderint eloquio, quae de hac quidem uberius ubique in Scripturis divinis praedicata leguntur. Quid enim ali
Abbreviated transcription (Latin):
itaq cum sit de corꝑe. nescit corꝑis
passionẽ. Sic ꝙ uͥginitas cum sit
lestis plane imber: uirgineum
uellus. placido se infiidit elap¬
su: Et tota diuinitatis unda se
contulit in carne. quando uerbũ
caro factũ. ac deinde ꝑ crucis pati¬
bulum expressum. terris omni-¬
bus pluuiam salutis effudit: &.
stillicidia gr̾e humanis p̃sticit

Expanded text:
itaque cum sit de corpore, nescit corporis itaque cum sit de corpore, nescit corporis passionem. Sic et virginitas cum sit lestis plane imber in virgineum vellus, placido se infudit illapsu: tota divinitatis unda se contulit in carnem, quando Verbum caro factum est: ac deinde per crucis patibulum expressum, terris omnibus salutis pluviam effudit, et stillicidia gratiae humanis praestitit
Abbreviated transcription (Latin):
monstrata: ab angelo uenerabilit̃
acq officiosissime salutata. Prece¬
rea qualis ꝙ. quanta esset: ab eodẽ
diuinitus declaratur cum ait. Aue
Maria gr̃a plena dñs tecum: be¬
nedictatu inmulieribus. Talibus
namq decebat uirginẽ oppignera¬
re muneribus: ut esset grã plena.
que dedit celis głam. terris dm. pa-
cemq refudit. Fidem gentibus. fi¬
nẽ uiciis: uite ordinem. moribus
disciplinam. Bene angelus ad uir¬
ginem mittitur: quia semꝑ est an-¬
gelis cognata uͥginitas. P rofecto¬
in carne p̃ter carnem uiuere. non
terrẽna uita est. sed celestis. Un¬
de incarne. angelicã głam adqͥrere:
maius est meriti. quã habere. Esse
enim angłm felicitatis est: esse uͦ
gelus habet ex natura. Utrũq
tam̃ & esse uͥginẽ uel angłm. diui¬
ni muneris est officium non hu-¬
manũ Aue inquit grã plena. Et
fuidit plenicudo gr̃e. Hoc quippe
est: quod dauid canit. Descendit
sicut pluiua in uellus. Uellus

Expanded text:
monstrata: ab angelo venerabiliter monstrata: ab angelo venerabiliter atque officiosissime salutata. Praeterea qualis et quanta esset, ab eodem divinitus declaratur, cum dicitur: Ave, gratia plena, Dominus tecum: benedicta tu in mulieribus. Talibus namque decebat Virginem oppignerari muneribus, ut esset gratia plena, quae dedit coelis gloriam, terris Dominum, pacemque refudit, fidem gentibus, finem vitiis, vitae odisciplinam. Et bene angelus ad virginem mittitur, quia semper est angelis cognata in carne, praeter carnem vivere, non terrena vita est, sed coelestis: Unde in carne angelicam vitam acquirere, majus est meritum, quam habere. Esse enim angelum, felicitatis est: esse vergelus ex natura. Utrumque tamen et esse virginem et angelum, divini muneris est officium, non humani: Ave, inquit, gratia plena ; et fudit plenitudo gratiae. Hoc quippe est quod David canit: Descendet sicut pluvia in vellus . Vellus
Abbreviated transcription (Latin):
ineffabiliter sublimata.c
mundi. hodie de terris.ꝙ. cl
senti scło nequam eripicur:
rum dico gaudete: quia secu
de sua in mar cescibiligła. ad.
orbis: quiahodie nobis omnib
eiꝰ interuenientibus meritis salus
acta est. Uobis quoq diligentib
eam. honoret uircus. una cum
reliquis uirginibus sacris: amph¬
or prestatur et gr̃a. Id circo cdilec¬
tissime uirgines. letaminiꝙ. lau¬
date. quia si dm̃ ore ꝓphetico in
sanctis suis laudare iubemur.
multomagis eum in hac celebri
honorare muneribus. Nulli du
ci suȩ inpensum fuerit. ac solli
s. ita et ut indignus lauda
ueniar: ꝓfecto cum nec sancti
el facundia suppedicet. ut bea
gloriosam uͥginem digne lau-
queam: qm̃ ut uerum facear. quic
humanis potest dici uerbis. minꝰ ẽ.
ude celi qua diuints est. ꝙ an¬
lis excellentius p̃dicata & laudata
ꝑ̃coniis. apphetis quidem p̃nuncia¬
ta. apatͥarchis. figuris&. enigmatib
p̃signata. ab euugelistis exibita et

Expanded text:
ineffabiliter sublimata, cum mundi hodie de terris et de praesenti saeculo nequam eripitur. Iterum dico, gaudete, quia secura de sua immarcescibili gloria, orbis, quia hodie nobis omnibus, ejus intervenientibus meritis, salus aucta est. Vobis quoque diligentibus eam honor et virtus una cum reliquis virginibus sacris amplior praestatur et gratia. Idcirco, dilectissimi, laetamini et laudate, quia si Deum ore prophetico in sanctis suis laudare jubemur, multo magis eum in hac celebrithonorare muneribus. Nulli dubrici suae impensum fuerit, ac solemnimprobus, ita et indignus laudator inveniar, profecto cum nec sanctitas vel facundia suppetat, ut beatam et gloriosam virginem digne laudare queam; quoniam, ut verum fatear, quidquid humanis dici potest verbis, minus est a laude coeli: quia divinis est et angelicis excellentius praedicata et laudata praeconiis. A prophetis quidem praenuntiata: a patriarchis figuris et aenigmatibus praesignata: ab evangelistis exhibita et
Abbreviated transcription (Latin):
cum accessit sp̃s sc̃s. quasi ipsa
eadẽq lana cum inficitur sangui¬
ne conchilii. uel muricis. uertit᷑ in
purpurã: uersa ẽ. & ipsa sine coitu
in matrẽ. ut non sit iam ad modũ
qd̾ fuerat. s purpura mundissima.
ad indumentũ ꝙ. głam sũmi regis
diuinitꝰ aptissime dedicata ut nulli
deiceps ea uti ulu femineo licue¬
rit nisi deo: quippe ut ita loquar.
beataꝙ. gloriosa ugooaria. eo mͦ
quanuis dudu̾ in comꝑabilis es¬
set uniuersis. que sub celo sunt
uginibus. ut decenter posset in
suscipere diuinitatis ad¬
mix¬
tionẽ. salua utraq na-¬
tura: tam̃ cũ grã replet᷑. cũ spũ¬
ꝑ fuñdit᷑. cũ uͥtute altissimi obun-¬
brat᷑. fit p̃ciosior meritis. celsis sub¬
limior fastigiis. pulcͥor sanctita¬

Expanded text:
cum accessit Spiritus sanctus, quasi ipsa cum accessit Spiritus sanctus, quasi ipsa eademque lana, cum inficitur sanguine conchylii, vel muricis, vertitur in purpuram, versa est et ipsa sine coitu in matrem, ut non sit jam admodum quod fuerat, sed purpura veracissima ad indumentum et gloriam summi Regis divinitus aptissime dedicata, ut nulli deinceps ea uti urit nisi Deo. Quippe ut ita loquar beata et gloriosa virgo Maria eo modo, quamvis dudum incomparabilis esset universis quae sub coelo sunt virginibus, ut decenter posset in se suscipere divinitatis admixtionem, salva utraque natura: tamen cum gratia repletur, cum Spfunditur, cum virtute Altissimi obumbratur, fit pretiosior meritis, celsis sublimior fastigiis, pulchrior sanctita
Abbreviated transcription (Latin):
dies. in qua usq ad celsitudinem¬
throni inte meradamader ꝙ uirgo
ꝓcessit: atq in regni solio sublima¬
ta. post xp̃m gloriosa resedit. Dic
itaq ubiq confidenter. sancꝰta dei
canit ecclesia: quod de nullo alio
sanctorum fas est credere. ut ultra
angłorũ uel archangłorũ merita
transcenderit : quia ꝙ. si simili-¬
tudo repmittitur sanctis. ueritas
non negatur. Noc qͥppe pͥiulegiũ
non naturȩ ẽ. sed gr̃e. beate uͥginis
marie: de qua natus est. ipse ds̃
ꝙ homo. Ie circo & ipsa plus
est meritis &. non natura: quam
uͥgo & homo. Unde .&. sicẽtere
uͥgines imitantur illam usq ad
conceptũ partus.ꝙ. gabriȩlis nouȩ
salutationis obsequiũ. deinceps
tocum est diuinum quod oꝑat᷑ in
ip̃sum sane. uterus uirginis quã¬
uis mundus. quamuis mpollutus.
& alienꝰ incontagione peccati. quã-¬
uis sanctus. tamen adhuc uilitate
humanitatis induiitur: ut ita di¬
cam. ac si lana candidissima. suiq
coloris dealbata. Ad quam sane

Expanded text:
 celsitudinem intemerata mater et virgo processit, atque in regni solio sublimata, post Christum gloriosa residet. Sic utique ubique confidenter sancta Dei canit Ecclesia, quod de nullo alio sanctorum fas est credere, ut ultra angelorum vel archangelorum merita transcenderit, quia et si similitudo repromittitur sanctis, verlegium non naturae est, sed gratiae beatae virginis Mariae, de qua natus est ipse Deus et homo. Idcirco et ipsa plus est meritis, et non natura, quam virgo et homo. Unde etsi caeterae virgines imitaconceptum partus, et Gabrielis novae salutationis obsequium, deinceps totum divinum est, quod operatur in ipsum sane uterus virginis quamvis mundus, quamvis impollutus, et alienus a contagione peccati, quamvis sanctus, tamen adhuc vilitate humanitatis induitur, ut ita dicam, ac si lana candidissima, suique coloris dealbata. Ad quam sane
Abbreviated transcription (Latin):
noĩe meoͬdet uobis. Rursum:
alibi ꝑ eumdẽ ȩ uuangłistã dicit.
Si qͥd pecieritis patrẽ in noĩe meo:
clabit uobis. Usq mͦ non pecisti
qͥcquã: in noĩe meo. Si omne
quod petimꝰ in noĩẽ filii. dat nobiꝰ
pater. qͥd est quod paulus ter
dnm̃ rogauit. et exaudiri non
meruit. sed dictũ est illi suffi¬
cit tͥ grã mea. nã utꝰ in infirmi¬
tate ꝑficit᷑. Numqͥd ille cam
egregiꝰ p̃dicator in noĩe filii ñ

Expanded text:
nomine meo, det vobis. Rursum nomine meo, det vobis. Rursum alibi per eumdem Evangelistam dicit: Si quid petieritis Patrem in nomine meo, dabit vobis. Usque modo non petistis quidquam in nomine meo . Si omne quod petimus in nomine Filii dat nobis Pater, quid ergo est quod Paulus ter Dominum rogavit, et exaudiri non meruit, sed dictum est illi: Sufficit tibi gratia mea, nam virtus in infirmitate perficitur ? Nunquid ille tam egregius praedicator in Fili
Abbreviated transcription (Latin):
lendo dixi. quia uelle aliqͥd face¬
re: iam mence ire est. Qualem
uͦ fructũ afferre debeant᷑:. subdit᷑.
Ec fructꝰ ur̃ maneat. Omne qd̃
int̾ueniens fructũ nr̃i laboris
abscilit. Quod uͦ ꝓ et̃na uita ag¬
apparere incipit: cũ laborũ car¬
naliũ fructus ceperit non uide¬
ri. Ibi gͦ alla retributio inchoat:
u ista terminat᷑. Quisqͥs gͥ iam
et̾na cognouit: apud eiꝰ animũ
cemporales fructus uilescant. Ta¬
les fiuctꝰ oꝑem᷑: qͥ maneant. Taleᷤ
fructꝰ oꝑem᷑. qͥ cũ mors cũcta m¬
terimat: ipsi exordiũ amorte su¬
mant. Nam qtđ amorte incipi¬
at fructꝰ dei: testat᷑ ꝓpħa qͥ dicit.
Cum dederit dilectis suis som¬
nũ. hec ẽ.hereditas dñi. Omĩs qͥ
dormit in morte: ꝑdit hedita¬
tẽ. S cũ dederit dilectis suis
stimnũ. hec est hereditas dni:
quia electi dei postquã uene¬
rint ad mortẽ. tunc inueniunt
meo: det uobis. Ecce hic dicit
Quodcumq pecieritis patrẽ in

Expanded text:
lendo dixi, quia velle aliquid facelendo dixi, quia velle aliquid facere, jam mente ire est. Qualem vero fructum afferre debeant subditur: Et fructus vester maneat. Omne quodinterveniens fructum nostri laboris abscidit. Quod vero pro aeterna vita agapparere incipit, cum laborum carnalium fructus coeperit non videri. Ibi ergo illa retributio inchoat, ubi ista terminatur. Quisquis ergo jam aeterna cognovit, apud ejus animum temporales fructus vilescant. Tales fructus operemur qui maneant; tales fructus operemur qui, cum mors cuncta interimat, ipsi exordium a morte sumant. Nam quod a morte incipiat fructus Dei, testatur Propheta, qui dicit: Cum dederit dilectis suis somnum, haec est haereditas Domini . Omnis qui dormit in morte perdit hereditatem; sed cum dederit dilectis suis somnum, haec est hereditas Domini, quia electi Dei, postquam pervenerint ad mortem, tunc inveniunt meo, det vobis. Ecce hic dicit: Quodcunque petieritis Patrem in
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯccidi possunt: et flecti neque¬
unt. Nimis gͦ confortatꝰ. ẽ. pͥncipatꝰ
eorũ. In ista ipsa passione. qua ce¬
ciderunt in morte carnis: udece
quantũ fuerit culm̃ m̃tis. U nde
hoc. nͥ quia confortatus : pͥn¬
cipatꝰ eorũ: S si magni. forsitan
pauci sunt: subiunxit. Dinu¬
merabo eos: et suꝑ harenam mul¬
tiplicabunt᷑. Totũ mundũ fr̃s
aspicite: martyribus plenꝰ est.
Iam pene cot qͥuideamꝰ non sumꝰ:
quot ueritatis testes habem. Deo
gͦ numerabiles: nobis suꝑ hare¬
nã multiplicatisunt: qͥa quan¬
ti sunt. anobis conp̃ hendi non
possunt. S qͥsqͥs ad hanc ꝑuenit
se se inse conspitiat: dona autẽ
q̃ percepit suꝑ se. nichit suisme¬
ritis tribuat. ne ad inimicicias
erumpat. Unde & subdit᷑. Non
uos me elegistis s ego elegiuos:
et posui uos ut eatis. ꝙ fructũ
asferatis. Posui ad grãm. Planta¬
ui. ut eatis uolendo: fructum
afferatis oꝑando. Eatis enĩ uo¬

Expanded text:
Occidi possunt, et flecti nequeOccidi possunt, et flecti nequeunt. Nimis ergo confortatus est principatus eorum. In ista ipsa passione, qua ceciderunt in morte carnis, videte quantum fuerit culmen mentis. Unde hoc, nisi quia confortatus est principatus eorum. Sed sic magni forsitan pauci sunt? Subjunxit: Dinumerabo eos, et super arenam multiplicabuntur . Totum mundum, fratres, aspicite: martyribus plenus est. Jam pene tot qui videamus non sumus quot veritatis testes habemus. Deo ergo numerabiles nobis super arenam multiplicati sunt, quia quanti sint, a nobis comprehendi non possunt. 5. Sed quisquis ad hanc pervenit sese in se conspiciat, dona autem quae percipit, super se. Nihil suis meritis tribuat, ne ad inimicitias erumpat. Unde et subditur: Non vos me elegistis, sed ego elegi vos, et posui vos, ut eatis, et fructum afferatis. Posui ad gratiam, plantavi ut eatis volendo, fructum afferatis operando. Eatis enim vo
Abbreviated transcription (Latin):
per aspirationẽ sui amoris in pͥmit:
Hum enĩ audita suꝑna cę¬
lestia amamꝰ. amata iam
nouimꝰ: qͥa amor ipse noticia est.
Omĩa gͦ eis noca fecerat: qͥ a ter¬
renis desideriis inmutati. amo¬
ris si fascibus ardebant. Istos uͦ
amicos dei aspexerat propha:
cũ dicebat. O ichi autẽ nimiᷤ
honorificati sunt amicitui ds̃.
Amicus enĩ: quasi animi custoᷤ
uocat᷑. Quia gͥ psamista ꝓspe¬
xit electos dei. amundi huius
amore seꝑatos. custodire in man¬
datis ce lestibus uoluntatẽ dei:
miratꝰ ẽ. amicos dicens. M ichi
aucẽ nimis honorificatisunt
amici tui deus. Et camquã si ab
eo ꝓtinꝰ causas tanti honoris no¬
bis insinuari quererem: ilieo
ad iunxit. nimis confortatꝰ est
pͥncipatꝰ eorũ. Ecce electi dei car¬
nẽ domant. spm roborant. de¬
monib imꝑant: uͥtutib chorus¬
cant. Presentia despiunt. eter¬
nam patͥam. cũ uoce morib p̃di¬
cant: eã etiã moriendo diligunt.
atq ad illam ꝑ tormenta ꝑtinguns.

Expanded text:
per aspirationem sui amoris imprimit? Dum enim audita supercoelestia amamus, amata jam novimus, quia amor ipse notitia est. Omnia ergo eis nota fecerat, qui, a terrenis desideriis immutati, amoris summi facibus ardebant. Istos vero amicos Dei aspexerat Propheta, cum dicebat; Mihi autem nimis honorificati sunt amici tui, Deus . Amicus enim quasi animi custos vocatur. Quia ergo Psalmista prospexit electos Dei a mundi hujus amore separatos custodire in mandatis coelestibus voluntatem Dei, miratus est amicos Dei, dicens: Mihi autem nimis honorificati sunt amici tui, Deus. Et tanquam si ab eo protinus causas honoris tanti nobis insinuari quaereremus, illico adjunxit: Nimis confortatus est principatus eorum . Ecce electi Dei carnem domant, spiritum roborant, daemonibus imperant, virtutibus coruscant, praesentia despiciunt, aeternam patcant; eam etiam moriendo diligunt, atque ad illam per tormenta pertingunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tis cempore non ꝓdeo dat cuni¬
cã suã. quando inꝑsecucione da¬
turus est animã suã. Sirtus gͦ
caritatis ut inuicta sit mpertur¬
digni non fuimꝰ: et amiciuocam᷑¬
Quanta est dignitas hominum
amicos dei. S audistis głam
Ignitatis : audite et laborem
rcaminis. Si feceritis: quȩ ego
dicat. Gaudetis deculmine: pen¬
sace qͥb laborib uenit᷑ ad cul¬
men. Cerce dum filii rebedei.
int̾uemende matre quererent ut
unꝰ adextris dei. et aliꝰ a smnistris
sedere debuissent: audierunt.
Potestis bibere calicẽ quẽ egobi¬
bitiirus sum: Iam locũ celsicu¬

Expanded text:
nicam suam, quando in persecutione daturus est animam suam? Virtus ergo charitatis ut invicta sit in perturdigni non fuimus, et angeli nomQuanta est dignitas hominum esse amicos Dei? Sed audistis gloriam dignitatis, audite et laborem certaminis. Si feceritis quae ego dicat: Gaudetis de culmine, pensate quibus laboribus pervenitur ad culmen. Certe dum filii Zebedaei, interveniente matre, quaererent ut unus a dextris Dei et alius a sinistris sedere debuissent, audierunt: Potestis bibere calicem quem ego bibiturus sum
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ceptis dñicis. ex caritate debetͣ
obedientiȩ. Hii nimirũ et ꝓximũ
di ligunt. ꝙtam̃ illa p̃mia dilectio¬
nis sublimia non assequnt᷑: qͥa amo-¬
rẽ suũ non spiritalider. s carnaliter
mpendunt. Proinde cũ dñs diceret.
hoc est p̃ceptũ meũ ut diligatis
inuicẽ: ꝓtinꝰ addidit. sicut dilexi
uos. Ac si aꝑte dicat. Ad hoc ama

Expanded text:
ex charitate debetur obedientiae. Hi nimirum et proximum diligunt, et tamen illa sublimia dilectionis praemia non assequuntur, quia amorem suum non spiritaliter, sed carnaliter impendunt. Proinde cum Dominus diceret: Hoc est praeceptum meum, ut diligatis invicem, protinus addidit: Sicut dilexi vos. A
Abbreviated transcription (Latin):
ad rerũ temporaliũ delectationẽ¬
trahit. infirmiorẽ contͣ nos ꝓximũ
excitat: qͥ ea ipsa quȩ diligimꝰ au¬
ferre moliae᷑. Neccurat antiqꝰ hos¬
tis hec fatiens. ut cerrena collat
s ut caritatẽ in nobis feriat. Nã
in odio repente exardescimꝰ. et dũ
foris inuicti e̾eᷤᷤ cupimꝰ: intꝰ gͣuit̃
ferim᷑. Dũ parua foris defendimꝰ.
intꝰ amittimꝰ maxima: qͥa dum
rẽ diligimꝰ cemꝑalẽ. uerã amitci¬
mͦ dilectionẽ. Omĩs qͥ ppe qͥ nr̃a¬

Expanded text:
um delectationetrahit, infirmiorem contra nos proximum excitat, qui ea ipsa quae diligimus auferre moliatur. Nec curat antiquus hostis, haec faciens, ut terrena tollat, sed ut charitatem in nobis feriat. Nam in odium repente exardescimus; et dum foris invicti esse cupimus, intus graviter ferimur; dum parva foris defendimus, intus amittimus maxima, quia dum rem diligimus temporalem, veram amittimus dilectionem. Omnis q
Abbreviated transcription (Latin):
uigilemꝰ. qͥ numqͣ meliꝰ iuncitur.
nisi cũ raptorerterior amat᷑. Una
qͥppe et sũma est ꝓbatio est caritatis:
si et ipse diligit᷑ qͥ aduersat᷑. Hinc
est quod ipsa ueritas. et crucẽ sus¬

Expanded text:
igilemus, qui nunquam melius vincitur, nisi cum raptor exterior amatur. Una quippe et summa est probatio charitatis, si et ipse diligitur qui adversatur. Hinc est quod ipsa Veritas et crucis
Abbreviated transcription (Latin):
uingit. Maiorẽ hac dilectionẽ
nemo habet. ut animã suã ponat
qͥs ꝓ amicis suis. Nori etiã ꝓ mi¬
micis dñs uenerat. et tam̃ p¬
rũ se animã ꝓamicis dicel
Ut ꝓfecto nobis ostenderet. qͥa
tẽ nemo ꝑsequit᷑. Unde gͦ ꝓbare
possum. an diligam inimicos: s est
quod in pace sce̾ ȩcłiȩ fieri debeat:
unde clarescat. si tempore perse¬

Expanded text:
rem hac dilectionem nemo habet quam ut animam suam ponat quis pro amicis suis. Mori etiam pro inimicis Dominus venerat, et tamen positurum se animam pro amicis dicebat, ut profecto nobis ostenderet quia tem nemo persequitur. Unde ergo probare possumus an diligamus inimicos? Sed est quod in pace sanctae Ecclesiae fieri debeat, unde clarescat si perse
Abbreviated transcription (Latin):
terrore magni clamoris dicens. Tace¬
te. Numquid nun auditis. quante
resonant laudes incelo: Cũq ad eas¬
dem laudes quas int̾ audierat. aurẽ
cordis intenderet. scã illa anima car¬
ne solutaest. Sed exeunde illa. tanta
illic sragrantia odoris asꝑsa est: ut om̃s
qͥ illic aderant mesti mabili suauitate
replerentur: ita ut ꝑ hoc patenter agnõs¬
cerent quod eam laudes incelo suscepis¬
sent. Qui rei monachus nr̃ interfuit.
qͥ nunc usq uiuit. et cũ magno fletu
accestari solet: quia qͦ usq corpꝰ eiꝰ sepul¬
ture traderent. ab eoꝵ narib odoris
illiꝰ flagrantia non recessit. Ecce quo
fine ex hac uita exiit : qͥ inhac uita fla
uocem dominicam bona derra fructũ
ꝑ paticutiã reddidit: que exarata discipli.¬
ne uomere. ad remunerationis segetẽ
quod excusationis argumentũ habi¬
turi sumꝰ nos in illo districto ruditio.
accepimꝰ. si precepta dominica. egonꝰ
et sine manibusmpleuit: Non con¬

Expanded text:
terrore magni clamoris, dicens: Taceterrore magni clamoris, dicens: Tacete, nunquid non auditis quantae resonant laudes in coelo? Cumque ad easdem laudes quas intus audierat aurem cordis intenderet, sancta illa anima a carne soluta est. Sed exeunte illa tanta illic fragrantia odoris aspersa est, ut omnes illi qui aderant inaestimabili suavitate replerentur, ita ut per hoc patenter agnoscerent quod eam laudes in coelo suscepissent. Cui rei monachus noster interfuit, qui nunc usque vivit, et cum magno fletu attestari solet quia quousque corpus ejus sepulturae traderetur, ab eorum naribus odoris illius fragrantia non recessit. Ecce quo fine ex hac vita exiit qui in hac vita aequcem ergo dominicam, bona terra fructum per patientiam reddidit, quae, exarata disciplinae vomere, ad remunerationis segetem quod excusationis argumentum in illo districto judicio haccepimus, si praecepta dominica egenus et sine manibus impleverit. Non con
Abbreviated transcription (Latin):
aliud declinare. Huic ad seruien¬
dum mater cum frẽ aderat: et
quicquid exelemosina pocuissec
acciꝑe: hoc eoꝵ manib pauꝑib
crogabat. Nequaquã litteras no¬
uerat. sed scripturȩ sacrȩ sibimet
codices emerat. et religiosos qͦsq
in hospitalitate suscipiens. hosco¬
ram se legere. sine int̃missione faci¬
ebat. factumq est ut quantũ ad
mensuram ꝓpͥam. plene sacram
scripturam disceret: cũ sicut dixi
litteras funditus ignoraret. Stude¬
bat indolore semꝑ grãs agere. hyn¬
nis dei et laudibus. diebus acnocti¬
b uaccare. S ed cũ iam tempꝰ esset.
uc tanta eiꝰ ꝑ acientia. remunerari
debuisset: menbroꝵ dolor ad uitalia
rediit. Cumq se iam morti ꝓximũ
agnouit. ꝑegͥnos uiros. atq in hos¬
pitalitate susceptos ad monuut ut
surgerent: et cũ eo psalmos ad expec¬
tatione exitꝰ sui decantarent. Cũq
cũ eis et ipse moriens psalleret. uoces
psallenciũ repente conpescuit. cum

Expanded text:
aliud declinare. Huic ad servienaliud declinare. Huic ad serviendum mater cum fratre aderat, et quidquid ex eleemosyna potuisset accipere, hoc eorum manibus pauperibus erogabat. Nequaquam litteras noverat, sed Scripturae sacrae sibimet Codices emerat, et religiosos quosque in hospitalitate suscipiens, hos coram se legere sine intermissione faciebat. Factumque est ut, quantum ad mensuram propriam, plene sacram Scripturam disceret, cum, sicut dixi, litteras funditus ignoraret. Studebat in dolore semper gratias agere, hymnis Deo et laudibus diebus ac noctibus vacare. Sed cum jam tempus esset ut tanta ejus patientia remunerari debuisset, membrorum dolor ad vitalia rediit. Cumque se jam morti proximum agnovit, peregrinos viros atque in hospitalitate susceptos admonuit ut surgerent, et cum eo psalmos pro exspectatione exitus sui decantarent. Cumque cum eis et ipse moriens psalleret, voces psallentium repente compescuit, cum
Abbreviated transcription (Latin):
Flagella suscipiunt. post flagella ad
requiem sublimit̾ sucipiunt᷑. Sic uua
c̃alcibus trinditur: et in uini saporẽ
liquat᷑. Sic oliua concusionibus ex¬
pressa. aniircam suam deserit: et in
olei liquore pinguescit. Sic ꝑ triturã
areẽ. a paleis grana seꝑant᷑ : et ad horre¬
um purgata ꝑueniunt. Quisqͥs gͦ
appetit plene uitia uincere. studeat
humiliter purgationis suȩ flagella
tolerare: ut canto pꝰ adiudicẽ mi¬
dior ueniat: quanto nunc eiꝰ rubigi¬
nemignis tribulationis purgat.
In ea porticu. que euntib ad eccłam
beati clementis est ꝑuia: fuit qͥ¬
dam seruulus nomine. quẽ mul¬
ti urm̃ mecũ cognouerunt. reb
pauꝑ. meritis diues. quẽ longa egͥ
cudo dissoluerat. Nam apͥmeua
etate. usq ad finẽ uite. paraliticus
iacebat. Quid dicam. quia stare
nonpoterat. qͥ a nunquam in lecto
suo surgere. uel ad sedendũ uale¬
bat: numquam manũ suam ad os
ducere. numquã p̾otuit in latꝰ

Expanded text:
flagella suscipiunt, post flagella ad flagella suscipiunt, post flagella ad requiem sublimiter suscipiuntur. Sic uva calcibus tunditur, et in vini saporem liquatur. Sic oliva contusionibus expressa amurcam suam deserit, et in olei liquorem pinguescit. Sic per trituram areae a paleis grana separantur, et ad horreum purgata perveniunt. Quisquis ergo appetit plene vitia vincere, 1491 studeat humiliter purgationis suae flagella tolerare, ut tanto post ad judicem mundior veniat, quanto nunc ejus rubiginem ignis tribulationis purgat. 5. In ea porticu quae euntibus ad ecclesiam beati Clementis est pervia fuit quidam Servulus nomine, quem multi vestrum mecum noverunt, rebus pauper, merititudo dissolverat . Nam a primaeva aetate usque ad finem vitae paralyticus jacebat. Quid dicam quia stare non poterat? Qui nunquam in lecto suo surgere vel ad sedendum valebat, nunquam manum suam ad os ducere, nunquam se potuit in latus
Abbreviated transcription (Latin):
quod duo sunt: quȩ diuitus iungit.
Sollicitudines uide licet et uolup¬
tates: quia ꝓfecto et ꝑcuram mentẽ
oppͥmunt. ec ꝑ affluentiam resoluunt.
Re enim contraria. possessores suos
et afflictos et liibricos faciunt. Sed
re cũ afflictione. alioquidem cemꝑe
ꝑ custodiȩ sue sollicitudinẽ affligunt.
atq alio ꝑ habundantiã. ad uolup¬
tates emolliunt. Terra autẽ bona.
fructũ ꝑ pacientiam reddit. quia sci¬
licet. nulla sunt bona que agim̾. si
la toleramꝰ. Quanto enĩ quisq altiꝰ
ꝓfecerit: tando in hoc mundo inue¬
nit quod duriꝰ portet. Quia cum
apresenti scło mentis nr̃e dilectio
deficit: eiusdem scłi aduersitas
crescit. Hinc est enĩ. quod plerosq
cernimꝰ et bona agere: et tam̃ sub
graui tribulationũ fosce desudare.
Terrenanamq iam desideria fugiunt:
et tam̃ flagellis durioribus fatigantur.
Sed iuxta uocem domini. fructũ per
patientiam reddunt: qͥ acũ humiliter

Expanded text:
quod duo sunt quae divitiis jungit, quod duo sunt quae divitiis jungit, sollicitudines videlicet et voluptates, quia profecto et per curam mentem opprimunt, et per affluentiam resolvunt. Re enim contraria possessores suos et afflictos et lubricos faciunt. Sed est cum afflictione, alio quidem tempore per custodiae suae sollicitudinem affligunt, atque alio per abundantiam ad voluptates emolliunt. 4. Terra autem bona fructum per patientiam reddit, quia videlicet nulla sunt bona quae agimus, si la toleramus. Quanto enim quisque altius profecerit, tanto in hoc mundo invenit quod durius portet, quia cum a praesenti saeculo mentis nostrae dilectio deficit, ejusdem saeculi adversitas crescit. Hinc est enim quod plerosque cernimus et bona agere, et tamen sub gravi tribulationum fasce desudare. Terrena namque jam desideria fugiunt, et tamen flagellis durioribus fatigantur. Sed juxta vocem Domini fructum per patientiam reddunt, quia cum humiliter
Abbreviated transcription (Latin):
Et dampnanda agit. quȩ quicqiud
egisse se memunt: iam et ipsa dampna¬
uit. Sepe etiam contͣ culpas conpun¬
gimͣ:. et tamen post flecum ad culpas¬
redimꝰ. Sic balaam israhelitici populi
taber nacula contenplatus. fleuit:
cisq se similem fieri in morte. depos-¬
cit dicens. Moriat᷑ anima mea morte
iustorum : et fiant nouissima mea hoꝵ.
similia. Sed mox ut hora conpuncti-¬
onis transiit: in auaritie nequitiã
exarsit. Nani ꝓpt̃ ꝓmissa munera.
meiꝰ populi morte consiliũ dedit:
cuiꝰ morti se sieri similem optauit.
Et oblitus est quod planxerat: cũ extin¬
guere noluit quod ꝑ auaritiam ar¬
debat. Notandũ uͦ est. quod exponens
dñs dicit: quia sollicitudines. uoluip¬
cates. et diuitiȩ suffocant uerbum.
Suffocant enim: qͥa inportunis cogi¬
tacionibus sius. guctur mentis stran¬
gulant. Et dumbonũ clesiderium in¬
trare ad cornon sinunt: quasi aditũ
flatus uitalis necant. Notandũ etiã

Expanded text:
et damnanda agit, quae quidquid et damnanda agit, quae quidquid egisse se meminit jam et ipsa damnavit. Saepe etiam contra culpas compungimur, et tamen post fletum ad redimus. Sic Balaam Israelitici populi tabernacula contemplatus flevit, eisque se similem fieri in morte deposcit, dicens: Moriatur anima mea morte justorum, et fiant novissima mea horum similia ; sed mox ut hora compunctionis transiit, in avaritiae nequitiam exarsit. Nam propter promissa munera in ejus populi mortem consilium dedit, cujus morti se fieri similem optavit; et oblitus est quod planxerat, cum exstinguere noluit quod per avaritiam ardebat. 3. Notandum vero est quod exponens Dominus dicit quia sollicitudines, et voluptates, et divitiae suffocant verbum. Suffocant enim, quia importunis cogitationibus suis guttur mentis strangulant; et dum bonum desiderium intrare ad cor non sinunt, quasi aditum flatus vitalis necant. Notandum etiam
Abbreviated transcription (Latin):
diat. dicit : aures procul dubio cordis
requirit. Curate gͦ ut acceptꝰ sermo
in cordis aure remaneat: curate ne se¬
men iuxta uiam cadat. ne malignꝰ
sp̃s ueniat: et amemoria uerbũ collat.
Curatr ne petrosaterra semen excipi
bet quod audiunt: boni oꝑis mitia
ꝓponunt. Sed mox ut facigari ad¬
uersitatib ceperint: inchoata dere¬
linqunt. Petrosa gͦ cerra humorem
non habuit: qͥa hoc qd̾ germinaue¬
rat. ad fructum ꝑ seuerantiȩ minime¬
ꝑdiixit. Multinamq cum uerbũ
contͣ auaritiam audiunt. eaidem
auariciam decestantur: rerũ omniũ
contemptũ laudant. Sed mox ut ui¬
derit animꝰ quod concupiseat: obli ẽ¬
uiscit᷑ quod laudabat. Multi cũ lu¬
xuriam audiunt. pollutiones
carnis non solum perpetrare non
appetunt: s etiam ꝑpetratas crubes¬
cunt. S mox ut carnis speties eoꝵ
oculis apparet. sic mens ad desideriũ
rapitur. ac si adhuc ab ea nichilsit
contͣ hec eadem de sideria deliberatũ

Expanded text:
diat dicit, aures procul dubio cordis diat dicit, aures procul dubio cordis requirit. Curate ergo ut acceptus sermo in cordis aure remaneat. Curate ne semen juxta viam cadat, ne malignus spiritus veniat, et a memoria verbum tollat. Curate ne petrosa terra semen excipiabet quod audiunt, boni operis initia proponunt; sed mox ut fatigari adversitatibus coeperint, inchoata derelinquunt. Petrosa ergo terra humorem non habuit, quae hoc quod germinaverat ad fructum perseverantiae non perduxit. Multi namque cum verbum contra avaritiam audiunt, eamdem avaritiam detestantur, rerum omnium contemptum laudant; sed mox ut viderit animus quod concupiscat, obliviscitur quod laudabat. Multi cum verbum contra luxuriam audiunt, pollutiones carnis non solum perpetrare non appetunt, sed etiam perpetratas erubescunt; sed mox ut carnis species eorum oculis apparet, sic mens ad desideria rapitur, ac si adhuc ab ea nihil sit contra haec eadem desideria deliberatum;
Abbreviated transcription (Latin):
cunt. Si gͦ fr̃s rm̃m diuites esse cu¬
pitis : ueras diuitias aniate. Si culm̃
ueri honoris queritig: ad celeste reg¬
num tendide. Si głam dignidatum
diligitis: in illa suꝑna angłoꝵ. curia
ad scribi festinate. Uerba dei quȩ
aure ꝑcipitis: mente retinete. Cibus
enĩ mentis: est sermo dei. Et quasi
uentre memoriȩ non tenetur. Sed
quisquis alimenta non retinet᷑. huiꝰ
ꝓfecto uita desperat᷑. E dernȩ gͦ mor¬
tis ꝑ iculum formidate. si cybum qͥ¬
dem scẽ exhortationis accipitis. sed
uerba uitȩ. idest alimenta iusticiȩ. in
memoria non cenetis. Eoce transit
om̃e quod agitis: et ad extremum
iuditiũ sine ulla momenti in terpo¬
sitione. cocidie uolentes nolentesq ꝓ¬
peratis. Cur gͦ amat᷑ quod relinqͥt᷑:
Cur illud negligit᷑. quo ꝑuenitur.
Mementote quod dicitur. S̾i quis
habet aures audiendi: audiat. Om̃s
enĩ qͥ illicaderant: aures corporis ha¬
bebant. Sed qui aures cunctis haben¬
tib. si quis habet aures audiendiau¬

Expanded text:
rissimi, divites esse cupitis, veras divitias amate. Si culmen veri honoris quaeritis, ad coeleste regnum tendite. Si gloriam dignitatum diligitis, in illa superna angelorum curia ascribi festinate. 2. Verba Domini, quae aure percipitis, mente retinete. Cibus enim mentis est sermo Dei. Et quasi ventre memoriae non tenetur. Sed quisquis alimenta non retinet, hujus profecto vita desperatur. Aeternae igitur mortis periculum formidate, si cibum quidem sanctae exhortationis accipitis, sed verba vitae, id est alimenta justitiae, in memoria non tenetis. Ecce transit omne quod agitis, et ad extremum judicium sine ulla momenti interpositione quotidie volentes nolentesque properatis. Cur ergo amatur quod relinquitur? Cur illud negligitur quo pervenitur? Mementote quod dicitur: Si quis habet aures audiendi audiat. Omnes enim qui illic aderant aures corporis habebant. Sed qui cunctis aures habentibus Si quis habet aures audiendi au