comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
icredibilem. huius aũt nrĩ. sed nõ possum sine dolore ac¬
cusare eum de quo angor et crucior. Tu cedem nõ sine cã
times nõ quominus quicꝗͣ cesari expediat ad diutur nitatẽ
uictorie & dnãtionis. Sed udeo quoꝵ arbitrio sit acturꝰ.
recte sit. Censeo cedendum de oppidis his. egeo cõsilii.
quod optimũ factu uidebitur facies. Cum philotimo
loquere. atq adeo Terentiã habebis idibꝰ. Ego ꝗd agã:
Qua aut terra aut mari ꝑsequar eum: qui ubi sit nescio.
& si terra quidem qui possum: mari quo tradã. Igit᷑
isti me fac posse tuto. Multi eĩ hortantur. nũ et tã hone¬
ste nullo mõ quidem a te petam consiliũ ut soleo. expli¬
cari res nõ põt. sed tũ siquid ĩ mẽtem ueĩt uelim scribas
et ipse quid sis acturus¬
mo lrãs accepi. Domitiũ ex̾citũ fumũ hr̃e. cohortes
ex piceno. lentuloq & thermo ducẽtib cum donuitii ex¬

Expanded text:
incredibilem! huius autem nostri—sed non possum sine dolore acincredibilem! huius autem nostri—sed non possum sine dolore accusare eum de quo angor et crucior. tu caedem non sine causa times, non quo minus quicquam Caesari expediat ad diuturnitatem victoriae et dominationis sed video quorum arbitrio sit acturus. †recte sit censeo cedendum de oppidis iis egeo consili†. quod optimum factu videbitur facies. cum Philotimo loquere atque adeo Terentiam habebis Idibus. ego quid agam? qua aut terra aut mari persequar eum qui ubi sit nescio? etsi terra quidem qui possum? mari quo? tradam igitur isti me? fac posse tuto multi enim hortantur, num etiam honeste? nullo modo. equidem a te petam consilium, ut soleo. explicari res non potest; sed tamen si quid in mentem venit velim scribas et ipse quid sis acturusmo litteras accepi Domitium exercitum firmum habere, cohortis ex Piceno Lentulo et Thermo ducentibus cum Domiti ex
Abbreviated transcription (Latin):
erauo afferrent. statĩ exiient urbe relicta redeant. quo
p̃sidio deinde exeant. quis sinat consulere sccipsit ut pͥ
ipe ĩ picenũ. At illud totũ erat amissum. Sciebat ne¬
mo p̃t̾ me. ex lris Dolabelle mͥ dubiuĩ nõ erat quĩ ille
iã iamq foret ĩ Apulia. GHl. nr̃ ĩ naui ego quid agam
magnũ neq mehercule mͥ quidẽ ullu
nisi omnia eẽnt acta turpissime. neq ego ulliꝰ cõsilii
ꝑticeps sed tam̃ quod me deceat ipse me cesar ad pa¬
cem hortatur. secl antiquiores ir̃e ꝗͣ ruere cepit dola¬
bella celius me illi ualde satisfacerem mira me
orquet. iuua me consilio si potes et tam̃ ista quãtũ potel
ꝓiude. Nihil habeo tanta reꝵ ꝑturbatione quod scribã
Tuas lrãs expecto.¬
nõ ĩ istius potestate sit. De pompeio scio nhil. eum¬
q nisi i nauĩ se cõtulerit exceptum iri puto. O celeritatẽ

Expanded text:
aerario auferrent, statim exirent. urbe relicta redeant; quo aerario auferrent, statim exirent. urbe relicta redeant; quo praesidio? deinde exeant; quis sinat? consul ei rescripsit ut prius ipse in Picenum. at illud totum erat amissum; sciebat nemo praeter me ex litteris Dolabellae. mihi dubium non erat quin ille iam iamque foret in Apulia, Gnaeus noster in navi. ego quid agam σκέμμα magnum—neque me hercule mihi quidem ullum, nisi omnia essent acta turpissime, neque ego ullius consili particeps—sed tamen quod me deceat. ipse me Caesar ad pacem hortatur; sed antiquiores litterae quam ruere coepit. Dolabella, Caelius me illi valde satis facere. mira me ἀπορία torquet. iuva me consilio si potes, et tamen ista quantum potes provide. nihil habeo tanta rerum perturbatione quod scribam. tuas litteras exspecto.non in istius potestate sit. de Pompeio scio nihil eumque, nisi in navim se contulerit, exceptum iri puto. o celeritatem
Abbreviated transcription (Latin):
istinc eĩ emanant. Boni aut hinc quod expectes nihil
est. Ueni capuã ad noñ. febr̃ Ita ut iusserant cõsules.
Eo die lentulus ueĩt sero. alter cõsul oiõ nõ uenerat.uii.
idus. Eo ei die ego capua discessi et mansi calibus.
Inde has iras postridie ante lucem dedi. hec capue dũ
fui cognoui nihil ĩ cõsulib nullum usqͣ delectum. nͨ
eĩ cõquisitores
audient cũ ille ad¬
se contra quẽ nr̾ dux nusquã sit. nihil agat nec noiã
dant. Deficit eĩ nõ uoluntas sed spes. Ghs. aut nĩ. orẽ
miseram et ĩcredibilem ut totus iacet. nõ aũis ẽ nõcõ¬
silium nõ copie non diligentia. mittam illa. fugam ab
Urbe turpissimã timidissimas i oppidis conciones. igno¬
rationẽ nõ solum adu̾sarii sed etiã suaꝵ copiaꝵ. hoc cuiꝰ
modi ẽ .uii. id̾ febr̃. Capuã.C. Cassius te .pl. ueit. attulit
mandata ad cons. ut romã ueuẽt. Pecimiã de sanctiore

Expanded text:
istim enim emanant. boni autem hinc quod exspectes nihil istim enim emanant. boni autem hinc quod exspectes nihil est. veni Capuam ad Nonas Febr. ita ut iusserant consules. eo die Lentulus venit sero. alter consul omnino non venerat vii Idus. eo enim die ego Capua discessi et mansi Calibus. inde has litteras postridie ante lucem dedi. haec Capuae dum fui cognovi, nihil in consulibus, nullum usquam dilectum. nec enim conquisitoresaudent cum ille adsit, contraque noster dux nusquam sit, nihil agat, nec nomina dant. deficit enim non voluntas sed spes. Gnaeus autem noster o rem miseram et incredibilem! ut totus iacet! non animus est, non consilium, non copiae, non diligentia. mittam illa, fugam ab urbe turpissimam, timidissimas in oppidis contiones, ignorationem non solum adversari sed etiam suarum copiarum; hoc cuius modi est? vii Idus Febr. Capuam C. Cassius tribunus pl. venit, adtulit mandata ad consules ut Romam venirent, pecuniam de sanctiore
Abbreviated transcription (Latin):
Caue .n. putes quicꝗͣ ẽẽ minoris his cons. quoꝵ ego spe au¬
diendi aliquid et cognoscendi nrĩ apparatus. maxĩo ymbri
capuam ueni pͥdie. non. ut exam iussus. Illi aũt nõdum
uenerant. sed erant uenturi inanes iꝑati. GN. autẽ lu¬
cerie dicebatur eẽ et adire cohortis legionũ iteneꝵ non
fumissimaꝵ. At illum ruere nũciant et iam iaq adeẽ
non ut manũ conẜat. qui cũ eĩ: sed ut fugam ĩt̾cludat.
sin extra quid ago ad manendum hyenis. lictores ypro¬
uidi et negligentes ducis ad fugam hortatur amicicia
GN. causa: bonoꝵ turpitudo cõuigendi cũ tyrano. Qui quidẽ
i certum ẽ phalaum ne an pisistratũ sit imitaturus. hec
ueli explices et me uiues consiuo et si te ipsum iã istic cale¬
re puto sed tam̃ quantũ poteris rescribes. Mulieres et ci
cerones ĩ formiano reliqui.¬
Icero Athico sal. De malis nris tu pͥus audis ꝗͣ ego.

Expanded text:
cave enim putes quicquam esse minoris his consulibus; quorum ego spe aucave enim putes quicquam esse minoris his consulibus; quorum ego spe audiendi aliquid et cognoscendi nostri apparatus maximo imbri Capuam veni pridie Nonas, ut eram iussus. illi autem nondum venerant sed erant venturi inanes, imparati. Gnaeus autem Luceriae dicebatur esse et adire cohortis legionum Appianarum non firmissimarum. at illum ruere nuntiant et iam iamque adesse, non ut manum conserat quicum enim? sed ut fugam intercludat.ν—nec te id consulo; sin extra, quid ago? ad manendum hiems, lictores, improvidi et neglegentes duces, ad fugam hortatur amicitia Gnaei, causa bonorum, turpitudo coniungendi cum tyranno; qui quidem incertum est Phalarimne an Pisistratum sit imitaturus. haec velim explices et me iuves consilio; etsi te ipsum istic iam calere puto, sed tamen quantum cerones in Formiano reliqui. de malis nostris tu prius audis quam ego.
Abbreviated transcription (Latin):
cum se neget habere idemq debitoribꝰ suis denu̾ciarit
ut eodem fenore uterentur. atq hoc idem etiã.L. ligus
aut exire ab egnatio aut uersiuã usꝗͣ facere possit. mirat᷑
et nõ habuisse rationẽ huiꝰ publice difficultatis. Ego at̃
nulli querela mouebar hoc quicꝗd ẽ te scire uolui.¬
etiã eam epłam quã eram elucubratus ad te nõ dedi.
Erat eĩ plena spei bone ꝙ et concionis uolutatẽ audieram et
illum conditionib usuꝵ putabam p̾sertim suis ecce tͥ .iiii.
.non. febr̃. mane accepi lrãs tuas philotimi furni curionis
ad furniũ quibꝰ irudet. L. cesaris legationẽ plane opp̃ssi
uidemur. nec quid consilii capiã scio. nec mehercule de me
laboro. de pueris quid agam nõ habeo. Capuã tam̃ ꝓfi¬
ciscebar hec scribens quo faciliꝰ de Rompeii reb cognoscerẽ.
facit. facem eĩ desꝑaui. bellum nrĩ nullum administrãt.

Expanded text:
cum se neget habere idemque debitoribus suis denuntiarit cum se neget habere idemque debitoribus suis denuntiarit ut eodem faenore uterentur, atque hoc idem etiam L. Ligus us habeat aut exigere ab Egnatio aut versuram usquam facere possit, miratur te non habuisse rationem huius publicae difficultatis. ego auteillius querela movebar. hoc quicquid est te scire volui.etiam eam epistulam quam eram elucubratus ad te non dederim. erat enim plena spei bonae, quod et contionis voluntatem audieram et illum condicionibus usurum putabam, praesertim suis. ecce tibi iii Nonas Febr. inane accepi litteras tuas, Philotimi, Furni, Curionis ad Furnium, quibus inridet L. Caesaris legationem. plane oppressi videmur nec quid consili capiam scio. nec me hercule de me laboro, de pueris quid agam non habeo. Capuam tamen proficiscebar haec scribens quo facilius de Pompei rebus cognoscerem. facit. pacem enim desperavi, bellum nostri nullum administrant.
Abbreviated transcription (Latin):
auit aceerime delectũ habere. loca occupare. uintii p̾sidis.
O ꝑditum latronem uix ullo ocio compensandã hanc reip.
turpitudiem. Sed stomachari desinamꝰ. Tpri pareamus.
Cum Pompeio i hispaniã eamꝰ. hec opto ĩ malis quoniam il¬
lius alteꝵ cõsulatum a .r.p. ne data quidem occasione re¬
pulimꝰ. Sed hec hactenus. De Dyonisio fugit me ad te aña
scubere. Sed ita cõstitui expectare responsa cesaris ut si
ad urbem rediremꝰ ibi nõ expectaret. sin tardius id fieret
tum cum arcesseremꝰ. Diõ quid ille facere debuerit i nrã
illa fuga. quid docto hoie et amico dignũ fuerit cũ pre¬
ẜtim rogatus eẽm. sed hec non minus ex quito a grecis.
tu tam̃ uidebis si erit quod nolim arcessendꝰ ne molestis
uat. ne egnatio uolutas deest. nec paꝵ locuplex est. Sed
cum tale tempꝰ sit ut.q. Ticiniꝰ. multũ eĩ ẽ nobis cũ uiati¬

Expanded text:
aiunt acerrime dilectum habere, loca occupare, vincire praesidiis. aiunt acerrime dilectum habere, loca occupare, vincire praesidiis. o perditum latronem! o vix ullo otio compensandam hanc rei publicae turpitudinem! sed stomachari desinamus, tempori pareamus, cum Pompeio in Hispaniam eamus. haec optima in malis, quoniam illius alterum consulatum a re publica ne data quidem occasione reppulimus. sed haec hactenus. de Dionysio fugit me ad te antea scribere; sed ita constitui, exspectare responsa Caesaris, ut, si ad urbem rediremus, ibi nos exspectaret, sin tardius id fieret, tum eum arcesseremus. omnino quid ille facere debuerit in nostra illa fuga, quid docto homine et amico dignum fuerit, cum praesertim rogatus esset, scio, sed haec non nimis exquiro a Graecis. tu tamen videbis, si erit, quod nolim, arcessendus, ne molesti svat; nec Egnatio voluntas deest nec parum locuples est, sed cum tale tempus sit ut Q. Titinius multum enim est nobiscum viati
Abbreviated transcription (Latin):
Q uib quidem scripẜam tuis lris admonitus ut rome
huc erit a Pompeio allatum statĩ ad te scribam. Tuasq
de istis rebꝰ lrãs expectabo .iiii. noñ. Febr. mulieres me
formias uenerut. Tuaq erga se officia plena tui suauissimi
studii attulerũt. Cãs ego quoad scuemꝰ utrum turpe pa¬
ce nob̾ a miẜe bello eẽt utendum i fumiano ẽẽ uolui et
una cicerones. ip̃e cum fratre capuã ad cons. noñ. enĩ ad¬
esse iussi sumꝰ .iii. noñ. ꝓfectus sum cum has lrãs dedi.
Rnsa Pompei grata populo et probata concioni ẽẽ dicũtur.
Ita putarã que quidẽ ille repudiarit tacebit si acceꝑit.
U trum gͥ ĩquies mauis responderẽ si quẽ admõm parati ẽẽm
scuem. Cassiu erat hic auditum expulsum Ancona eaq
urbem a nobis teneri si bellum futuꝵ ẽ negociũ utile.
Cesarem quidem. L. Cesare cum mandatis de pace misso tñ

Expanded text:
quibus quidem scripseram tuis litteris admonitus ut Romaequibus quidem scripseram tuis litteris admonitus ut Romaehuc erit a Pompeio adlatum, statim ad te scribam tuasque de istis rebus litteras exspectabo. IIII Non. Febr. mulieres nostrae Formias venerunt tuaque erga se officia plena tui suavissimi studi ad me pertulerunt. eas ego, quoad sciremus utrum turpi pace nobis an misero bello esset utendum, in Formiano esse volui et una Cicerones. ipse cum fratre Capuam ad consules Nonis enim adesse iussi sumus iii Nonas profectus sum, cum has litteras dedi. responsa Pompei grata populo et probata contioni esse dicuntur. ita putaram. quae quidem ille si repudiarit, iacebit; si acceperit—. utrum igitur inquies mavis? responderem, si quem ad modum parati essemus scirem. Cassium erat hic auditum expulsum Ancona eamque urbem a nobis teneri. si bellum futurum est, negotium utile. Caesarem quidem L. Caesare cum mandatis de pace misso tamen
Abbreviated transcription (Latin):
esar audisset: laborare eum cepisse ne omnes abeẽmꝰ.
Itaq non dubito quin ad pisonẽ: quin ad ẜuium scupẜit.
I llud admiror nõ ip̃m ad me scripsisse. nõ ꝑ dolabella
nõ ꝑ celium egisse. Quãquã non asꝑno Trebatiilitteras
a quo me unice diligi scio. Rescripsi ad Trebatiũ. nam
ad ip̃m cesarẽ qui mihi nihil scupsisset nolui ꝗͣ illud hoc
tp̃re eẽt difficile. me tam̃ ĩ p̾diis meis eẽ neq delectũ
illum neq negociũ suscepisse. In quo qͥdem manebo
dum spes pacis erit. Sin bellum geretur nõ deero offo
excitatũ partim ex iprobis partim ex ĩuidis ciub. Sed h
paucis dieb ex illuis ad mã responsa responsis ĩtel¬
ligentur. quorsum euasura sint. Tum ad te scubã plura
si eut bellum. Sin aũt etiam inducie teip̃m ut spo
uidebo. Ego .iiii. noñ. Febr̃. quo die has litteras de¬
di ĩ formiano quo capua redieram/ młieres expectabã

Expanded text:
Caesar audisset, laborare eum coepisse ne omnes abessemus. Caesar audisset, laborare eum coepisse ne omnes abessemus. itaque non dubito quin ad Pisonem, quin ad Servium scripserit; illud admiror non ipsum ad me scripsisse, non per Dolabellam, non per Caelium egisse. quamquam non aspernor Trebati litteras, a quo me unice diligi scio. rescripsi ad Trebatium nam ad ipsum Caesarem qui mihi nihil scripsisset nolui quam illud hoc tempore esset difficile; me tamen in praediis meis esse neque dilectum ullum neque negotium suscepisse. in quo quidem manebo dum spes pacis erit; sin bellum geretur, non deero offiexcitatum partim ex improbis, partim ex invidis civibus. sed haec paucis diebus ex illius ad nostra responsa responsis intellegentur quorsum evasura sint. tum ad te scribam plura, si erit bellum; sin †autem† etiam indutiae, te ipsum, ut spero, videbo. ego iiii Nonas Febr., quo die has litteras dedi, in Formiano, quo Capua redieram, mulieres exspectabam.
Abbreviated transcription (Latin):
Qui cum scriptor luculentus ẽẽt tantas res atq eas q̃
ĩ oũm manus uentire ẽẽnt sextio mõ scribendas dedeut
I taq nihil unquã legi scriptum.
et cumulate que postulet dari. que ille am̃tissimus fuerit
nisi acceꝑit p̾sertim cum ĩpudentissime postulau̾it. Quis
eĩ tu es qui dicas si ĩ hispania ꝓfectus erit si p̾sidia di¬
miserit tamen conceditur: minus honeste nuc̃ quidem
uiolata iam ab illo .r. p. illatoq bello ꝗͣ si olim de ratioẽ
habenda ĩpetrasset. & tñ uereor ut iis ip̃is contentus
sit. Nam cum ista mandata dedisset.L. Cesar debuit
ẽẽ paulo quietior dum responsa referrentur. Dicitur
aũt tumc ẽẽ acerrimus. Trebatiꝰ quidẽ scribit se ab il¬
lo .uiii. kł. febr̃ rogatum eẽ ut scriberet ad me ut ẽẽz
ad ubem. nihil ei me gratiꝰ facere posse. Hec uerbis plu¬
rimis itellexi ex dieꝵ ratione ut pͥmũ de discessu nrõ

Expanded text:
qui, cum scriptor luculentus esset, tantas res atque eas quae qui, cum scriptor luculentus esset, tantas res atque eas quae in omnium manus venturae essent Sestio nostro scribendas dederit. itaque nihil umquam legi scriptum Σei cumulate quae postulet dari. quae ille amentissimus fuerit nisi acceperit, praesertim cum impudentissime postulaverit. quis enim tu es qui dicas, si in Hispaniam profectus erit, si praesidia dimiserit? tamen conceditur: minus honeste nunc quidem violata iam ab illo re publica illatoque bello quam si olim de ratione habenda impetrasset. et tamen vereor ut his ipsis contentus sit. nam cum ista mandata dedisset L. Caesari, debuit esse paulo quietior dum responsa referrentur; dicitur autem nunc esse acerrimus. Trebatius quidem scribit se ab illo viiii Kal. Febr. rogatum esse ut scriberet ad me ut essem ad urbem; nihil ei me gratius facere posse. haec verbis plurimis. intellexi ex dierum ratione, ut primum de discessu nostro
Abbreviated transcription (Latin):
pua ꝓfectus sum formias ad .iii. Rł. eo die cũ calib tuas
lrãs hora fere nona accepissem has statim dedi. de Terentia
et Tullia tͥ assentior ad quas scripserã ad te ut referrent.
i nondum ꝓfecte sunt nihil ẽ ꝙ se moueant quoad ꝑspici¬
mus: quo loci sit res tue littere mͥ grate iocundeq sũt.
De pueris ĩ greciã transportandis tum cogitabam cũ fu¬
ga ex italia queri uidebatur. Nos ei hispaniã peteremꝰ.
Iilis hoc eque cõmodũ nõ erat. Tu ip̃e cum sexto etiã nc̃
mͥ uderis Rome recte ẽẽ posse. Et eĩ minime amici pom¬
peio nrõ ẽẽ debetis. Nemo eĩ unquã tantũ de urbanis p̾si¬
diis detraxit. Uides ne me etiã iocari. Scire iã te opor¬
tet. L. Cesar que responsa referat a Pompeio quas ab
eodem ad cesarẽ ferat lrãs. Scapte eĩ et date ita sũt ut
pponerentur ĩ publico ĩ quo accusaui mecũ ip̃e Pompeuĩ

Expanded text:
pua profectus sum Formias a. d. iii Kal. eo die cum Calibus tuas pua profectus sum Formias a. d. iii Kal. eo die cum Calibus tuas litteras hora fere nona accepissem, has statim dedi. de Terentia et Tullia tibi adsentior. ad quas scripseram ad te ut referrent. si nondum profectae sunt, nihil est quod se moveant, quoad perspiciamus quo loci sit res. tuae litterae mihi gratae iucundaeque sunt. de pueris in Graeciam transportandis tum cogitabam cum fuga ex Italia quaeri videbatur. nos enim Hispaniam peteremus; illis hoc aeque commodum non erat. tu ipse cum Sexto etiam nunc mihi videris Romae recte esse posse; etenim minime amici Pompeio nostro esse debetis. nemo enim umquam tantum de urbanis praediis detraxit. videsne me etiam iocari? scire iam te oportet L. Caesar quae responsa referat a Pompeio, quas ab eodem ad Caesarem ferat litteras. scriptae enim et datae ita sunt ut proponerentur in publico. in quo accusavi mecum ipse Pompeium
Abbreviated transcription (Latin):
de his reb expecto. formias me cõtinuo reciꝑe cogitabũ.¬
Icero Athico sal. Omnis arbitror mͥ tuas lrãs reddi¬
tas eẽ sed pͥmas p̾postere reliquas ordie quo sunt ꝑ
ꝑ terentiam misse de mandatis cesari aduentuq labiens et
responsis consulum ad pompeiũ. scripsi ad te lr̃as is quas
ad .u. Rł. capue decli. pluraq p̾terea ĩ eandem epłam cõ¬
ieci. Nunc has expectationes hẽmus duas unã quid cesa
acturus sit cum acceꝑit ea que referenda ad illũ data st̃
.L. Cesari. Alteram quid pompeius agat. qui quide ad me
scripsit paucis diebus se fumũ ex̾citum hituꝵ spemq af¬
fert si ĩ picenũ agrum ipe uenerit nos Romã reditiuos
ẽẽ. labienũ secum habet nõ dubitãtem de ĩbecillitate cesa¬
ris copiaꝵ cuius aduẽtu. Għ. noster multo aĩ plus hẽt.
Nos a consulib capuã ueke uissi sumꝰ ad nonas febr̃. Ca¬

Expanded text:
de his rebus exspecto. Formias me continuo recipere cogitabde his rebus exspecto. Formias me continuo recipere cogitabam. omnis arbitror mihi tuas litteras redditas esse sed primas praepostere, reliquas ordine quo sunt missae per Terentiam. de mandatis Caesaris adventuque Labieni et responsis consulum ac Pompei scripsi ad te litteris iis quas a. d. v Kal. Capua dedi pluraque praeterea in eandem epistulam conleci. nunc has exspectationes habemus duas, unam quid Caesar acturus sit cum acceperit ea quae referenda ad illum data sunt L. Caesari, alteram quid Pompeius agat. qui quidem ad me scribit paucis diebus se firmum exercitum habiturum spemque adfert, si in Picenum agrum ipse venerit, nos Romam redituros esse. Labienum secum habet non dubitantem de imbecillitate Caesaris copiarum; cuius adventu Gnaeus noster multo animi plus habet. nos a consulibus Capuam venire iussi sumus ad Nonas Febr. Ca
Abbreviated transcription (Latin):
ẜuire ꝗͣ pugnare mauult sed tam ait ĩ senatu se adesse uel¬
le cum de conditionib agatur si cesar adductus sit ut p̾si¬
dia deducat. Ita quod maxie opꝰ ẽ i siciliam ue nõ curat.
N egat se sine Catone ituꝵ et suã ĩ senatu oꝑam auctorita¬
temq quã magni extimat. Ita res ad fannui ꝑueit. Iscũ
imꝑio ĩ siciliã p̾mittit᷑. in disputationibꝰ nrie suma u̾itas
est. pleriq negant cesarẽ i conditione mansuꝵ. Postulata¬
q hec ab eo it̾posita ẽẽ quominus quod opꝰ ẽẽt ad bellũ a
scelere uicerit ꝗͣ quo igiessus ẽ. Sed accipienda plaga est.
Sumus eĩ flagitiose iꝑati cum a militib tum a pecunia. qͣ
quidẽ oẽm nõ modo pͥuatam que ĩ ube ẽ sed etiã publi¬
cam que ĩ erario ẽ illa reliquimꝰ. fompeiꝰ ad legiones
actianas ẽ ꝓfectus labienũ cum se ht̃. ego tuas opinioẽs

Expanded text:
servire quam pugnare mavult; sed tamen ait in senatu se adesse velservire quam pugnare mavult; sed tamen ait in senatu se adesse velle cum de condicionibus agatur, si Caesar adductus sit ut praesidia deducat. ita, quod maxime opus est, in Siciliam ire non curat; negat se sine Catone iturum et suam in senatu operam auctoritatemque quam magni aestimat. ita res ad Fannium pervenit. is cum imperio in Siciliam praemittitur. in disputationibus nostris summa varietas est. plerique negant Caesarem in condicione mansurum postulataque haec ab eo interposita esse quo minus quod opus esset ad bellum a scelere vicerit quam quo ingressus est. sed accipienda plaga est. sumus enim flagitiose imparati cum a militibus tum a pecunia; quam quidem omnem non modo privatam quae in urbe est sed etiam publicam quae in in aerario est illi reliquimus. Pompeius ad legiones Appianas est profectus; Labienum secum habet. ego tuas opiniones
Abbreviated transcription (Latin):
me ẽẽ cum ceteri ulla dignitate discesserit. hoc scupsi ad
eas et ad te ipsum antea uelim eas cohortere ut exeant p̾¬
ẜtim cum ea p̾siclia in ora maritima habeamꝰ cui ego p̾¬
sum ut ĩ his pro re rata non ĩcõmode possint eẽ. nã si ꝗd
offendimus i gnͣo nr̃o quod quidem ego p̾stare nõ debeo¬
sed id fit mauis ꝙ mulieres nr̃e p̾t̾ ceteras Rome remã¬
ẜunt. tu ip̃e cum sexto scure ueli quid cogites de exeud
de totaq re quid existimes. pacem quidem hortari non
desio que ł Iniusta utilior ẽ ꝗͣ iustissimũ bellum i cuub.¬
sed hec ut fors tulerit.¬
Icero Attico sal. ut ab urbe discessi nullum adhuc it̾¬
mͥ cum corã id nõ liceret nihil est iocundiꝰ. Capua cũ ueis¬
nũ ordinis. õi cupiebant cesarem abductis p̾sidiis stare con¬
clitionibꝰ iss quas tulisset. uni fauonio leges ab illo nobis
ĩponi nõ placebat. sed is auditus ĩ consilio. Cato eĩ ip̃e iam

Expanded text:
mae esse cum ceterae illa dignitate discesserint. hoc scripsi ad mae esse cum ceterae illa dignitate discesserint. hoc scripsi ad eas et ad te ipsum antea. velim eas cohortere ut exeant, praesertim cum ea praedia in ora maritima habeamus quoi ego praesum ut in iis pro re nata non incommode possint esse. nam si quid offendimus in genero nostro quod quidem ego praestare non debeo—sed id fit maius quod mulieres nostrae praeter ceteras Romae remanserunt. tu ipse cum Sexto scire velim quid cogites de exeundo de totaque re quid existimes. equidem ad paceni hortari non desino; quae vel iniusta utilior est quam iustissimum bellum cum civibussed haec ut fors tulerit. ut ab urbe discessi, nullum adhuc intermihi, cum coram id non licet, nihil est iucundius. Capuam cum venisnostri ordinis. omnes cupiebant Caesarem abductis praesidiis stare condicionibus iis quas tulisset; uni Favonio leges ab illo nobis imponi non placebat. sed †is auditus in† consilio. Cato enim ipse iam
Abbreviated transcription (Latin):
acturus ipse sis scribas. Si scriberem ip̃e longior epła fuis¬
set sed dictaui propt̾ libitudinẽ.
ficiscens cum leuiter leppirẽ has lras dedi. L. cesar
mandata cesaris detulit ad fompeiũ ad .uiii. Rł. cum is es¬
set cũ cons. Theani ꝓbata conditio ẽ sed ita ut ille de his
oppidis que extra suã ꝓuitiã occupauisset p̾sidia deduceret.
id si fecisset responsum ẽ ad urbem nos redituros eẽ et rem
lum furoris et hũc nr̃aꝵ copiaꝵ suppenitet. me Pompeu
capuã uenire uoluit et adiuuare delectũ ĩ quo paꝵ ꝓli¬
xe respondent Campani coloni gladiatores cesaris capues.
de quib ante ad te falsum ex torquati lris scupserã. Sane
cõmode pompeiꝰ distribuit binos singulis patribꝰ familiaꝵ
scutoꝵ ĩ ludo bis fuer̾t eruptionẽ facturi fuisse dicebant᷑.
tua soror queso uideas ut satis honestũ nobis sit easro¬

Expanded text:
acturus ipse sis scribas. si scriberem ipse, longior epistula fuisacturus ipse sis scribas. si scriberem ipse, longior epistula fuisset, sed dictavi propter lippitudinem. roficiscens, cum leviter lippirem, has litteras dedi. L. Caesar mandata Caesaris detulit ad Pompeium a. d. viii Kal., cum is esset cum consulibus Teani. probata condicio est, sed ita ut ille de iis oppidis quae extra suam provinciam occupavisset praesidia deduceret. id si fecisset, responsum est ad urbem nos redituros esse et remillum furoris et hunc nostrum copiarum suppaenitet. me Pompeius Capuam venire voluit et adiuvare dilectum; in quo parum prolixe respectent Campani coloni. gladiatores Caesaris qui Capuae sunt, de quibus ante ad te falsum ex A. Torquati litteris scripseram, sane commode Pompeius distribuit binos singulis patribus familiarum. scutorum in ludo IↃↃ fuerunt. eruptionem facturi fuisse dicebantur.tua soror, quaeso videas ut satis honestum nobis sit eas Ro
Abbreviated transcription (Latin):
et cum Terentie suma cõgruebant. L. Cesarem uidi min¬
turrus ad .uiii.Rł. febr̃ii mane cum absurdissimis madatis
nõ hoĩem sed scopas solutas ut id ipsum mͥ ille uideat᷑
irridendi causa fecisse qui tantis de reb huic mandata
dederit nisi forte non dedit. & hic ẜmone aliquo arre¬
pto pro mandatis abusus ẽ. Labienus uii mea sententia
magnus teanũ uenit ad .uiiii.Rł. ibi Pompeui cõsulẽq
cõuenit. qui ẜmo fuerit. et quid actum sit scribam ad te
cum certũ sciã. Pompeiꝰ a theano larinũ uersus profectꝰ
iob̾ attulisse labienus. Sed ego nondum hẽo quid ad te
ex his locis scribam. Ista magis expecto. quid illinc af¬
feratur quo pacto de labieno fecat. Quid agat domi¬
tius i maresis In guithermis.p. actius cinguli Que sit
populi urbani uoluntas: que tua coniectura de reb futuris
hec uelim crebro et quid tͥ de mulierib nris placeat et ꝗd

Expanded text:
et cum Terentiae summa congruebant. L. Caesarem vidi Menet cum Terentiae summa congruebant. L. Caesarem vidi Menturnis a. d. viii Kal. Febr. mane cum absurdissimis mandatis, non hominem sed scopas solutas, ut id ipsum mihi ille videatur inridendi causa fecisse qui tantis de rebus huic mandata dederit; nisi forte non dedit et hic sermone aliquo arrepto pro mandatis abusus est. Labienus, vir mea sententia magnus, Teanum venit a. d. viiii Kal. Ibi Pompeium consulesque convenit. qui sermo fuerit et quid actum sit scribam ad te cum certum sciam. Pompeius a Teano Larinum versus profectusnobis adtulisse Labienus. sed ego nondum habeo quod ad te ex his locis scribam; ista magis exspecto, quid illim adferatur, quo pacto de Labieno ferat, quid agat Domitius in Marsis, Iguvi Thermus, P. Attius Cinguli, quae sit populi urbani voluntas, quae tua coniectura de rebus futuris. haec velim crebro et quid tibi de mulieribus nostris placeat et quid
Abbreviated transcription (Latin):
Auter ei mͥ de illis ac de me ipso consulendum est. Deinde
ad opiniones ne rep̾hendamur ꝙ eas Rome uelimus ẽẽ ĩ coĩ
bonoꝵ fuga quĩ etiam tͥ et peduceio. Scripsisti eĩ ad me qͥ
faciatis uidendũ ẽ. Is .n. splendor est ur̾m ut eadem postu¬
lentur a uobis que ab amplissimis cuubꝰ. sed de hoc tu uidebis.
Quippe cum de ipso ac de me ista considerare uelim. Reli¬
quũ ẽ ut et quid agatur quoad poteris explores scribasq ad
me et quid ipse coniectura assequare quod etiã a te ma¬
gis expecto. nã acta omnibꝰ nũciantib a te expecto futura
Loquacitati ignosces que et me
leuat ad te quidem scribentem et elicit tuas lras. Enigma
oppioꝵ ex uelia plane nõ itellexi. Est eĩ nũo platonis ob¬
scurius. Iam itellexi tuui enygma. Oppios eĩ de uelia sac¬
cones dices ĩ eo estu aut diu quo aꝑto reliqua patebtit

Expanded text:
 πρὸσ τὸ aliter enim mihi de illis ac de me ipso consulendum est, deinde  πρὸσ τὸ aliter enim mihi de illis ac de me ipso consulendum est, deinde ad opiniones, ne reprehendamur quod eas Romae velimus esse in communi bonorum fuga. quin etiam tibi et Peducaeo scripsit enim ad me quid faciatis videndum est. is enim splendor est vestrum ut eadem postulentur a vobis quae ab amplissimis civibus. sed de hoc tu videbis, quippe cum de me ipso ac de meis te considerare velim. reliquum est ut et quid agatur quoad poteris explores scribasque ad me et quid ipse coniectura adsequare; quod etiam a te magis exspecto. nam acta omnibus nuntiantibus a te exspecto futura. μάντισ δ' loquacitati ignosces, quae et me levat ad te quidem scribentem et elicit tuas litteras. aenigma Oppiorum ex Velia plane non intellexi; est enim numero Platonis obscurius. iam intellexi tuum; Oppios enim de Velia saccones dicis. in eo aestuavi diu. quo aperto reliqua patebant
Abbreviated transcription (Latin):
sitio restet ut eĩ alia omittam decem annoꝵ pecc̃a. que con¬
ditio nõ huic fuge p̾stitit: nec uͦ nẽ quid cogitet scio ac
nõ desino ꝑ leãs sciscutiri. nihil ẽẽ timidius cõstat. nihil
ꝑturbatius. Itaq nec p̾sidium cuius parandi causa ad urbẽ
retentus ẽ. nec locum ad sedem p̾sidii ullam iudeo. Spes
omiub iͥ duab ĩuidiose retentis pene alienis legionib. nã
delectus adhuc quidẽ iuitoꝵ est et ab pugnando abhor¬
rentiũ. Conditionũ aũt amissum tp̃s ẽ. Quid futuꝵ sit nõ
uideo. Cõmissum quidem a nob̶ certe ẽ siue a nr̃o Duce ute
portu sine gubernatulis egressi tempestati nos traderemꝰ.
taq de Ciceronib mrĩs dubito quid agam. nam mͥ iterdum
emandandi uident᷑ ĩ greciã. De tullia aũt et Terentia
cum mͥ barbaroꝵ aduentus ad urbem ꝓponitur oiã timeo.
Cum aũt Dolabelle ueit i mẽtem paulum respiro. sed ueli
cõsideres. quid faciendum putes pͥmũ

Expanded text:
 testis. ut enim alia omittam decem annorum peccata, quae condicio non huic fugae praestitit? nec vero nunc quid cogitet scio ac non desino per litteras sciscitari. nihil esse timidius constat, nihil perturbatius. itaque nec praesidium cuius parandi causa ad urbem retentus est nec locum ac sedem praesidi ullam video. spes omnis in duabus insidiose retentis paene alienis legionibus. nam dilectus adhuc quidem invitorum est et a pugnando abhorrentium; condicionum autem amissum tempus est. quid futurum sit non video; commissum quidem a nobis certe est sive a nostro duce ut e portu sine gubernaculis egressi tempestati nos traderemus. itaque de Ciceronibus nostris dubito quid agam; nam mihi interdum amandandi videntur in Graeciam; de Tullia autem et Terentia, cum mihi barbarorum adventus ad urbem proponitur, quinia timeo; cum autem Dolabellae venit in mentem, paulum respiro. sed velim consideres quid faciendum putes primum
Abbreviated transcription (Latin):
cimus ut nõ solum głosis consiliis utamur sed etiã paulo
salubrib. sed nihil ꝑscribo. accurate uelĩ ꝑscribas tuã ad me
sententiã uolo etiã exquiras ꝗͣ diligẽtissime poteris. Hẽbis at̃
ꝑ quos possis quid lentulus quid Domitiꝰ agat quid acturꝰ
sit. queadmomĩ nũc se gerant. nũ quẽ accusent nũ cui suc¬
censeat. quod dico nũ cui nũ sompeio oĩo culpa a omnẽ
Pompeiꝰ i Domitiũ cõfert quod ipsius lris cognosci potest.
quaꝵ exemplum ad te mutto. hec gͥ uidebis & quod ad
te añ scripsi Demetrii magnetis librum quẽ ad te misit
de cõcordia uelim mͥ mittas.

Expanded text:
cimus, ut non solum gloriosis consiliis utamur sed etiam paulo cimus, ut non solum gloriosis consiliis utamur sed etiam paulo salubrioribus. sed nihil praescribo accurate velim perscribas tuam ad me sententiam. volo etiam exquiras quam diligentissime poteris habebis autem per quos possis quid Lentulus noster, quid Domitius agat, quid acturus sit, quem ad modum nunc se gerant, num quem accusent, num quoi suscenseant—quid dico num quoi? num Pompeio. omnino culpam omnem Pompeius in Domitium confert, quod ipsius litteris cognosci potest quarum exemplum ad te misi. haec igitur videbis et, quod ad te ante scripsi, Demetri Magnetis librum quem ad te misit de concordia velim mihi mittas.
Abbreviated transcription (Latin):
dere ꝙ mare nõ transierĩ. Id .n. etsi exat deliberationis
tam obirenõ potui. Neq eĩ suspicari debui p̾sertim cum
ex ip̃ius fompeii iris idem quod uideo te existimasse nõ
dubitorĩ quin is domitio subuenturs ẽẽt. Et plane ꝗd
rectum quid faciendũ mͥ eet diutius cogitare malui. p¬
mũ gͥ hec qualia tͥ ẽẽ iuideant᷑ et si significata sut ate.
tñ accuratiꝰ mͥ ꝑscribas ielim. Demde aliquid etiã ĩ po¬
sterum prospicias fingasq quem me eẽ deceat et ubi me
plurimũ ꝓdesse rei .p. sentias. & que pacifica ꝑsona deside¬
retur. an i bellatore sint onmia. atq ego qui oiã officio me¬
tior: recordor tñ tua consilia quib si paruissem tustitiã
illoꝵ tempoꝵ nõ subissem. memini quid mͥ tũ suaseris ꝑ
theopanẽ ꝑculleonẽ. idq sepe ingemiscens sum recordatꝰ.
Quare nuc̃ saltem ad illos calculos reuertamur quos tum abie¬

Expanded text:
dere quod mare non transierim. id enim, etsi erat deliberationis, dere quod mare non transierim. id enim, etsi erat deliberationis, tamen obire non potui. neque enim suspicari debui, praesertim cum ex ipsius Pompei litteris, idem quod video te existimasse, non dubitarim quin is Domitio subventurus esset, et plane quid rectum et quid faciendum mihi esset diutius cogitare malui. primum igitur, haec qualia tibi esse videantur, etsi significata sunt a te, tamen accuratius mihi perscribas velim, deinde aliquid etiam in posterum prospicias fingasque quem me esse deceat et ubi me plurimum prodesse rei publicae sentias, ecquae pacifica persona desideretur an in bellatore sint omnia. atque ego qui omnia officio metior recordor tamen tua consilia; quibus si paruissem, tristitiam illorum temporum non subissem. memini quid mihi tum suaseris per Theophanem, per Culleonem, idque saepe ingemiscens sum recordatus. qua re nunc saltem ad illos calculos revertamur quos tum abie
Abbreviated transcription (Latin):
dictare tñ hanc epłam malui ꝗͣ gallo tabio amãtisiõ
utriusq nr̃m nihil ad te lr̃aꝵ dare. nam p̾die quidem qͦqͦnẽ
potuerã scripsera ip̃e eas lrãs quaꝵ uaticinationẽ falsã
ẽẽ cupio. huius aũt epistole non solum ea causa ẽ ut nec
a me dies itermittatur quin dem ad te lrãs: sed etiã hec
iustior ut a te impetrarẽ ut sumeres aliquid temporis quo
ne uolo ut penitus itelligam. onnua sunt itegra nobis. ni¬
hil pͥtermissum ẽ quod nõ hẽat sapientẽ excusationẽ nõ
modo ꝓbabilem. Nam certe neq tum peccaui cum ĩparatã
iam capuã nõ solum ignauie deiectus sed etiã ꝑfidie suspi¬
cionẽ fugiens acciꝑe nolui. neq cum post conditiones pa¬
cis ꝑ .l. Cesarem et fabium allatas caui ne aiũm eiꝰ offen¬
derẽ cuius Pompeiꝰ iam armatus armato cosulatũ triũphũ¬
q deferret. Nec uͦ hec extrema quisquã potest iure rep̃hẽ¬

Expanded text:
dictare tamen hanc epistulam malui quam Gallo Fadio amantissimo dictare tamen hanc epistulam malui quam Gallo Fadio amantissimo utriusque nostrum nihil ad te litterarum dare. nam pridie quidem, quoquo modo potueram, scripseram ipse eas litteras quarum vaticinationem falsam esse cupio. huius autem epistulae non solum ea causa est ut ne quis a me dies intermittatur quin dem ad te litteras sed etiam haec iustior, ut a te impetrarem ut sumeres aliquid temporis †quone volo, ut penitus intellegam. omnia sunt integra nobis; nihil praetermissum est quod non habeat sapientem excusationem, non modo probabilem. nam certe neque tum peccavi cum imperatam iam Capuam non solum ignaviae delictum sed etiam perfidiae suspicionem fugiens accipere nolui, neque cum post condiciones pacis per L. Caesarem et L. Fabatum adlatas cavi ne animum eius offenderem cui Pompeius iam armatus armato consulatum triumphumque deferret. nec vero haec extrema quisquam potest iure reprehen
Abbreviated transcription (Latin):
i re.p. meritis supplicia miserrima et crudelissima ꝑtu¬
lissem me ẽẽ unum qui si offendissem eius aiũm cuitu
cum iam i armis essemus cõsulatus tñ alter et triũphꝰ
amplissimꝰ deferebatur subiicere eisdem p̃liis ut mea
ꝑsona semꝑ ad ĩproboꝵ ciuium ĩpetus aliquid iuderet᷑
hre populare. Atq ego hec non pͥus sum suspicatus ꝗͣ
mͥ palam denũciata sunt. Neq ea tam ꝑtimui si subeim¬
da eẽnt ꝗͣ declinanda putaui si honeste uitare possem.
ꝗͣ breuem illiꝰ tp̃ris dum ĩ spe pax fuit rationẽ nr̃a uides.
eliqui facultatem res ademit. his aut quibꝰ nõ satisfatio faci¬
ꝙ cum et illi ciues optimi sint et ego ab ista laude nõ absi
ego conditionib qd̾ idem intellexerã te uelle illi armis di¬
sceptari maluerũt que quoniã ratio misit ꝑficiã ꝓfecto ut
neq.r. p. ciuis a me aiui neq tu amiti desideres.¬

Expanded text:
maximis in rem publicam meritis supplicia miserrima et crudelissima pertumaximis in rem publicam meritis supplicia miserrima et crudelissima pertulissem, me esse unum qui, si offendissem eius animum cui tum cum iam in armis essemus consulatus tamen alter et triumphus amplissimus deferebatur, subicerer eisdem proeliis, ut mea persona semper ad improborum civium impetus aliquid videretur habere populare. neque haec non ego prius sum suspicatus quam mihi palam denuntiata sunt, neque ea tam pertimui, si subeunda essent, quam declinanda putavi, si honeste vitare possem. quam brevem illius temporis, dum in spe pax fuit, rationem nostram vides, reliqui facultatem res ademit. iis autem quibus non satis facio faciquod, cum et illi cives optimi sint et ego ab ista laude non absim, ego condicionibus, quod idem te intellexeram velle, illi armis disceptari maluerunt. quae quoniam ratio vicit, perficiam profecto ut neque res publica civis a me animum neque tu amici desideres.
Abbreviated transcription (Latin):
meaq semꝑ fuerit sententia. pͥmum de pace ł iniqua con¬
ditione retinenda. deinde de urbe. Nam de italia quidẽ
tuhil mͥ ũquã ostenderas. Meminisse te arbitror sed mͥ
nõ sumo ut meum consilium ualere debuerit secutus sũ
tuũ. neq id rei.p. causa de qua desꝑaui que et nũc af¬
flicta ẽ nec excitari sine ciuili ꝑniciosissimo bello põt.
Sed te querebam. tecum ẽẽ cupiebam. neq eiꝰ rei faculta
siqua erit p̃termuitam. Ego me ĩ hac onni causa facile
itelligebam. pugnandi cupidis hominibꝰ nõ satisfacere. pͥ¬
mum.n. p̃ me tuli me nihil malle ꝗͣ pacem nõ quin eadẽ
timerem que illi. sed ea bello cuuli leuiora ducebam.
Inde suscepto bello cum pacis conditiones ad te afferri
atq ad ea honorifice et tarde responderi uiderem. duxi
meã rationẽ quã tͥ facile me probatuꝵ pro tuo ĩ me
beneficio arbitrabar. Meminerã me ẽẽ unũ qui pro meis

Expanded text:
mea quae semper fuerit sententia primum de pace vel iniqua conmea quae semper fuerit sententia primum de pace vel iniqua condicione retinenda, deinde de urbe nam de Italia quidem nihil mihi umquam ostenderas, meminisse te arbitror. sed mihi non sumo ut meum consilium valere debuerit; secutus sum tuum neque id rei publicae causa de qua desperavi, quae et nunc adflicta est nec excitari sine civili perniciosissimo bello potest, sed te quaerebam, tecum esse cupiebam neque, eius rei facultatem, si quae erit, praetermittam. ego me in hac omni causa facile intellegebam pugnandi cupidis hominibus non satis facere. primum enim prae me tuli me nihil malle quam pacem, non quin eadem timerem quae illi sed ea bello civili leviora ducebam. deinde suscepto bello, cum pacis condiciones ad te adferri a teque ad eas honorifice et large responderi viderem, duxi meam rationem; quam tibi facile me probaturum pro tuo in me beneficio arbitrabar. memineram me esse unum qui pro meis
Abbreviated transcription (Latin):
bitamus quin tu iã brundusium ꝑuenisses nobisq it
illud oĩo ĩterclusum uidebamus neq minus nos eẽ
captos ꝗͣ qui corfini uenissent. Neq .n. eos solos ar¬
bitramur capi qui i armatoꝵ manus icidissent sed
eos nihilominus qui religionib exclusi itra p̾sidia atq
itra arma aliena uenissent. Quod cũ ita sit maxie
uellem pͥmum semꝑ tecum fuisse. quod quidẽ tͥ onde¬
ram cum me capuã reiiciebam. quod feci nõ uitan¬
di oneris causa sed ꝙ udebam teneri illam urbem si¬
ne exercitu nõ posse. Accidere aũt mͥ nolebã quod
doleo uius fortissimis accidisse. Quoniã aut tecum
ut essem non contigit. utinam tui consilii certior factus e¬
sem. Nam suspicione assequi nõ potui ꝙ omnia pͥus arbitra¬
te consistere. Neq uͦ nuc̃ consilium tuũ rep̾hendo sed for
timã uerp. lugeo. nec si ego quid tu sis secutus nõ ꝑspicio.
Idcirco minus existimo te nihil nͥ sũma ratione fecisse:

Expanded text:
bitabamus quin tu iam Brundisium pervenisses, nobisque iter bitabamus quin tu iam Brundisium pervenisses, nobisque iter illud omnino interclusum videbamus neque minus nos esse captos quam qui Corfini fuissent. neque enim eos solos arbitrabamur capi qui in armatorum manus incidissent sed eos nihilo minus qui regionibus exclusi intra praesidia atque intra arma aliena venissent. quod cum ita sit, maxime vellem primum semper tecum fuissem; quod quidem tibi ostenderam, cum a me Capuam reiciebam. quod feci non vitandi oneris causa sed quod videbam teneri illam urbem sine exercitu non posse, accidere autem mihi nolebam quod doleo viris fortissimis accidisse. quoniam autem tecum ut essem non contigit, utinam tui consili certior factus essem! nam suspicione adsequi non potui, quod omnia prius arbitrate consistere. neque vero nunc consilium tuum reprehendo sed fortunam rei publicae lugeo nec, si ego quid tu sis secutus non perspicio, idcirco minus existimo te nihil nisi summa ratione fecisse.
Abbreviated transcription (Latin):
oppidum castra hr̃et tutum iter ẽẽ nõ arbitrabar cum
res ĩ sum̃a expectatione ẽẽt utrũq sił audimꝰ et que cor¬
fini acta ẽẽnt & te iter brundusiũ fatere cepisse. cũq
nec mͥ nec fr̃i meo dubium eẽt quin brũdusium cõtẽ¬
deremꝰ a multis qui e samnio apuliaq ueniebant
aclmoniti sumꝰ ut caueremꝰ ne exciꝑemur a cesare ꝙis
ĩ eadem loca que nos putabamꝰ profectus celeriꝰ etiã
ꝗͣ nos possemꝰ eo quo ĩtenderat uenturus ẽẽt. Quod
cũ ita eẽt nec mͥ nec frĩ meo nec cuiquã amitoꝵ placu¬
it cõmittere ut temeritas mrã nõ solum nobis sed etiã
rei .p. noceret cum p̾sertim nõ dubitaremꝰ qui si etiam
tutum nobis iter fuisset te tñ iã consequi nõ possem.
nde pͥmo accepimꝰ tuas lrãs canusio ad .x. kł. Mart̃.
datas. quib nos hortaris ut celeriter Brundusiũ ueni¬
amꝰ. Quas cum accepissemus ad .iii. Kł. Mar̃t̃ nõ du¬

Expanded text:
oppidum castra haberet, tutum iter esse non arbitrabar. cum oppidum castra haberet, tutum iter esse non arbitrabar. cum res in summa exspectatione esset, utrumque simul audivimus, et quae Corfini acta essent et te iter Brundisium facere coepisse; cumque nec mihi nec fratri meo dubium esset quin Brundisium contenderemus, a multis qui e Samnio Apuliaque veniebant admoniti sumus ut caveremus ne exciperemur a Caesare, quod is in eadem loca quae nos petebamus profectus celerius etiam quam nos possemus eo quo intenderet venturus esset. quod cum ita esset, nec mihi nec fratri meo nec cuiquam amicorum placuit committere ut temeritas nostra non solum nobis sed etiam rei publicae noceret, cum praesertim non dubitaremus quin, si etiam tutum nobis iter fuisset, te tamen iam consequi non possemus. interim accepimus tuas litteras Canusio a. d. x K. Martias datas, quibus nos hortaris ut celerius Brundisium veniamus. quas cum accepissemus a. d. iii K. Martias, non du
Abbreviated transcription (Latin):
expectaui dum mͥ a te littere redderentur cõfestimq cum.q
fratre et cum liberis nris iter ad te ĩ Apuliam facere cepi
cum theanum sedicinũ uenissem.C. Missius familiaris
eo ip̃o die mansuꝵ ẽẽ esernie sane sum cõmotus. quod siita
ẽẽt nõ modo iter meum it̾clusum sed me ipsum plane exce¬
ptum putabam. Itaq tum cales ꝓcessi ut ibi potissimum
consisterem dum certum nobis ab esernia de eo quod audie¬
ram referretur. At nͥ cum calib eẽm affertur lrãꝵ tuaꝵ
exemplum quas tu ad lentulum cons. misisses. He scripte
sic erant. Litteras tͥ a. l. Domitio ad .xiii. Kł. Mart alla¬
scripseras omnis copias pͥmo quoq tp̃e i unũ Locũ cõuei¬
re et ut p̾sidio quod satis ẽẽt capue reliqueret. his ego
lris lectis: ĩ eadem opinione fui qua reliqui omnes te cũ
omnub copiis ad corfiniũ ẽẽ uentuꝵ quo mͥ cũ cesar ad

Expanded text:
exspectavi dum mihi a te litterae redderentur, confestimque cum Quinto exspectavi dum mihi a te litterae redderentur, confestimque cum Quinto fratre et cum liberis nostris iter ad te in Apuliam facere coepi. cum Teanum Sidicinum venissem, C. Messius familiaris eo ipso die mansurum esse Aeserniae. sane sum commotus quod, si ita esset, non modo iter meum interclusum sed me ipsum plane exceptum putabam. itaque tum Cales processi, ut ibi potissimum consisterem, dum certum nobis ab Aesernia de eo quod audieram referretur. at mihi, cum Calibus essem, adfertur litterarum tuarum exemplum quas tu ad Lentulum consulem misisses. hae scriptae sic erant, litteras tibi a L. Domitio a. d. xiii Kal. Martias adla publicae scripseras omnis copias primo quoque tempore in unum locum convenire et ut praesidio quod satis esset Capuae relinqueret. his ego litteris lectis in eadem opinione fui qua reliqui omnes, te cum omnibus copiis ad Corfinium esse venturum; quo mihi, cum Caesar ad
Abbreviated transcription (Latin):
ab urbe discessimus locutus sum. Ego sicui adhuc uide¬
or segnior fusse dum ne tͥ iuideor nõ laboro & tam̃ si
ut uideo bellum gerendum est confido me omnib facile
satisfactuꝵ¬
.M. Tullui
meum necessariũ ad te misi cui tu si tͥ uideretur ad me lit¬
teras dares¬
Tuas irãs libenter legi. Recognoui.n. tuã p̾stinam
u̾tutem et iã ĩ salute coĩ cons. ad eum ex̾citum quẽ apulia
habui uenerunt. magnoꝑe te hortor protuo singulari per¬
petuoq studio i.r. p. ut te ad nos cõferas ut coi ꝯsilio .x. p.
facias et celeriter Brũdusiũ uenias.
lrãs misissem que tͥ Camusii reddite sunt suspicionẽ
gna fore ut ĩ italia possemus aut cõcordiã cõstituere qua
mͥ nihil utili udebatur aut .r. p. su̾ma cũ dignitate defẽ¬
dere interĩ nondum meis lris ad te ꝑlatis ex his mandatis
que die alio ad cons. dederas certior tui consilii factus nõ

Expanded text:
ab urbe discessimus locutus sum. ego si quoi adhuc videab urbe discessimus locutus sum. ego si quoi adhuc videor segnior fuisse, dum ne tibi videar, non laboro et tamen si, ut video, bellum gerendum est, confido me omnibus facile satis facturum. M. Tullium meum necessarium ad te misi cui tu, si tibi videretur, ad me litteras dartteras. libenter legi. recognovi enim tuam pristinam virtutem etiam in salute communi. consules ad eum exercitum quem in Apulia habui venerunt. magno opere te hortor pro tuo singulari perpetuoque studio in rem publicam ut te ad nos conferas ut communi consilio rfacias et celeriter Brundisium venias. ras misissem quae tibi Canusi redditae sunt, suspicionemgna fore ut in Italia possemus aut concordiam constituere, qua mihi nihil utilius videbatur, aut rem publicam summa cum dignitate defendere. interim nondum meis litteris ad te perlatis ex iis mandatis quae D. Laelio ad consules dederas certior tui consili factus non