comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tes panẽ fuuã mauturent cansus
tantorp ieh ulterũ q̃ d ra dice tio¬
sitatis euegunt uuo oꝑacõius salu¬
tari pcepto curauit ut ꝑitissumus
ni dicor cet᷑as q nalitudiet ma¬
las eod̃ a spite pullulantes scieus
sospitas custodiri siłi tt ꝯgrn¬
encia papta ꝯuendat ditens nos
añt nolite d fice benefacidntes am
nos Id est qui mao urãs sectantes

Expanded text:
tes panem suum manducent causas tantorum ulcerum, quae de radice otiositatis emergunt, uno operationis salutari praecepto curauit ut ^ peritissimus medicorum, ceteras quoque ualitudines malas eodem cespite pullulantes sciens sospitas custodiri, similiter congruentia praecepta commendat dicens: uos autem nolite deficere bene facientes. qui nos, id est ui
Abbreviated transcription (Latin):
ad d scitis nõ pt̾ nõ alieuis do¬
nio et inud in hyare qui nõ ile¬
lectatur pio quietoꝙ labore cpis
sui cotidianis inctꝰ ꝑare subffan¬
riani bidetis tot causas tã gra¬
nes ac turpes uuamen labe gua¬

Expanded text:
deretis. Non potest non alienis donis et muneribus inhiare, qui non delectatur pio quieto que labore operis sui, quotidiani victus parare substantiam. Videtis tot causas, tam graves ac turpes una otii labe genera
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfecisse ⁊p̃i eni scitis ꝙ admo¬
dum bporteat mutari nõs im¬
manẽ cumulũ rephencõnis x¬
agtrat ꝯ hoc cos asẜit nõ os¬
puare quod et memorie cors
iuhereat et adunitãdum non
solũ nbo instruente didicͤuit s¬

Expanded text:
rfecisse. Ipsi enim scitis quemadmodum oporteat imitari nos. Immanem cumulum reprehensionis exaggerat, cum hoc eos asserit non observare, quod et memoriae eorum inhaereat, et ad imitandum non solum, verbo instruente, didicerint, s
Abbreviated transcription (Latin):
la reside. agrͣ itaq infelix aĩa ta¬
lib inmcoꝵ machuns impedita do¬
net accidie spũ nelut ar ute na¬
llidissimo fatigata aut in sb̃p̃nũ dis¬
cat ꝯcidẽ aut del ⁊ꝓcussa claustrio
huꝰ iusitacõe fris ꝯsuestat acquus¬
ce hoc quo utitur aed pũs reme¬
Sio paulo post acͥuo iufu manda f¬

Expanded text:
acedia. Agitur itaque infelix anima talibus inimicorum machinis impedita, donec acediae spiritu, velut ariete validissimo fatigata, aut in somnum discat concidere, aut excussa claustris hujus visitatione fratris consuescat acquirere, hoc quo utitur ad praesens remedio, paulo post acrius infirmanda. F
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ nobis ut euĩ illa fierent que su¬
er xp̃ssit nullus eiũ pt nelui¬
quietꝰ ẽẽ nel aliena cuiarene¬
gocia nsi qui oꝑi manuũ suarp nõ
adqui escit insiste Quartũ qͦ intu¬
lit mor bum qui t hocipo ocio nas¬
titur i ut inhoueste nõ auibulent
diceus et ut houeste ambuletis ad
eos qui foris sunt nũꝙͣ pt̾ ne apd

Expanded text:
lla fierent, quae suter expressit. Nullus enim potest vel inquietus esse, vel aliena curare negotia, nisi qui operi manuum suarum non acquiescit insistere. Quartum quoque intulit morbum, qui ex hoc ipso otio nascitur, id est, ut inhoneste non ambulent, dicens: Et ut honeste ambuletis ad eos qui foris sunt. Numquam potest, nec apud
Abbreviated transcription (Latin):
bata uesut aiũtem fee
briũ seusum franctit ar
obrem nõ mĩore ꝓspectu sispu¬
alis acronis certiomana legiti¬
ine cupimꝰ desudarr hic quo
nobis cucaoidus est morbus
sient eñ tinea nestuuẽto et u¬
mis liguo ita esticia mri noc
cordi Satis euident᷑ ac ꝓpͥe nuino¬

Expanded text:
bata uelut amentem facit ei ebrium sensum frangitque et mobrem non minore prospectu, si spiritalis agonis certamina legitime cupimus desudare, hic quoque nobis curandus est morbus. sicut enim tinea uestimento, et uermis ligno: ita tristitia uiri nocet cordi: satis euidenter ac proprie uim no
Abbreviated transcription (Latin):
uet inagnoꝑe ducent obsnantam
statim q ut peritessuꝰ n ditut
remediũ fre nõ potuit mederi spna¬
lis ferri incisione ꝑtemptat ut sub¬
trtihatis nos inquietis as q̃ prẽ am¬
bulante mordiuate ⁊ nõ stam̃ tra¬
dicõnem ꝙ accepint a nobis taq
ablus qui nacare oꝑi uolunt inbet
subtrahi ⁊ ne sut iubra ocii corrnp¬
caputdiue iesccani ne mhtie mor¬
bub nelut letale ꝯtatud ccrã souas

Expanded text:
ducerent observandam. Statimque ut peritissimus medicus remedium ferre non potuit, mederi spiritalis ferri incisione pertentat: ut subtrahatis vos, inquiens, ab omni fratre ambulante inordinate et non secundum traditionem quam acceperunt a nobis. itaque ab his, qui uacare operi nolunt, iubet subtrahi et uelut membra otii corrupta putredine desecari, ne inertiae morbus uelut letale contagium etiam sanas
Abbreviated transcription (Latin):
eciam ixtr̃e ac ꝓasse płimus nuillũ
Soitrina q luciatꝰ sit absẽtia lonce¬
s porta magificat monastia socae¬
tram illa magit ad ꝑfectũ utilia
et saluti ꝯii uencõra d st̃bit cõsor¬
ali ꝯu̾sacõne de piugcit eꝯtia nuu̾la¬

Expanded text:
imis, nullum doctrinaque lucratus sit. absentia longeque posita magnificat monasteria, loca etiam illa magis ad profectum utilia et saluti congruentiora describit, consoritali conuersatione depingit: e
Abbreviated transcription (Latin):
morantu in loco s ne ipm̃ quid
uittũ cor ꝑis absq ingenti dabore des¬
iq postuio nõ posse saluarisencos
lax durantẽ il relicta cella cũ qͣ
cibiq esuriẽ quĩta seota qr hora
taitã sustitat ut netit longnus¬

Expanded text:
m quidem uictum corporis absque ingenti labore conquiri. postremo non posse se saluari in eo loco durantem nisi relicta cella, cum qucibique osuriem quinta sextaque hora tantam suscitat, ut uelut long
Abbreviated transcription (Latin):
de quib dicitur. hic. nati sunt Ino gemini antiqũa Patrumauemoria ut de insiguil
lequar sit alter Post alternui nt posterior piantam p̾oris tener et tanta u eo ⁊ uita
fuermut moril qr dmersa tanta ĩ actibus dispilitas tanta ĩ peritũ amore dissilitiso
ut ecuã ĩmcos eos niter. s fateret ipa distancia nũquid hoc dicitur quia uno anibular¬
te lius sedebat. ⁊ alio orimente alius uigilabat/ alio loquente ta tebat alitis. quep
tinent dd illas mi̾uicias que non ꝑ ossinit ab eis cõprehendi qui coniftitetioriẽ sy¬
derũ qua quisq nastitur. stribunt. Ende mathenia ͥ consulanitur quasi diceret non¬
Unus duxit mercẽnariam. alius non serurut. unꝯ a matre diligeliturialius nrõ¬

Expanded text:
e disparibus. Nati sunt duo gemini antiqua patrum memoria ut de insignibus loquar sic alter post alterum, ut posterior plantam prioris teneret. Tanta in eorum uita fuerunt moribusque diuersa, tanta in actibus disparilitas, tanta in parentum amore dissimilitudo, ut etiam inimicos eos inter se faceret ipsa distantia. Numquid hoc dicitur, quia uno ambulante alius sedebat, et alio dormiente alius uigilabat, et alio loquente tacebat alius; quae pertinent ad illas minutias, quae non possunt ab eis conprehendi, qui constitutionem siderum, qua quisque nascitur, scribunt, unde mathematici consulantur? Unus duxit Unus duxit mercenariam servitutem, alius non servivit; unus a matre diligebatur, alius no
Abbreviated transcription (Latin):
gallis iterum liberauit qr non hatrbãt pocioreu ebi posset uiuere gliosts cur. extollatur
nestit qmnde aliqrid fecent qui forte in ecclia ab ĩunieis car grauissima ex honenito
passus nuuriam nõ se ad eius hostes heticos traustalit ant ali nam contra illam iꝑ se.
heresem condidit e eam pocrus ꝙtum uolrut al ħetitorum ꝓnicios cimua prauitate defr t
cum abia non sis nõ ubi uiuatur in homniu gtia b ub̾i ita acqrratur etua ssi mucius

Expanded text:
Gallis iterum liberauit, quia non habebat potiorem, ubi posset uiuere gloriosius: quur extollatur, uelut grande aliquid fecerit, qui forte in ecclesia ab inimicis carnalibus grauissimam exhonorationis passus iniuriam non se ad eius hostes haereticos transtulit aut aliquam contra illam ipse haeresem condidit, sed eam potius quantum ualuit ab haereticorum perniciosissima prauitate defendit, cum alia non sit, non ubi ui
Abbreviated transcription (Latin):
de figuliieta hd rũdisse ferut ingͣidiñ hac q̃stione tui ua e diĩ
⁊ figulus appellatus est dũ i iotaru figuil qptã potuit mͣtor sipret
currente illa bis numero de attͣmuento ꝙ uno euis leto sũma celeritate ꝑcussit dem̃
inuenta sunt signa q̃ fix̾at desiffete mõtu nõ ꝑuo inter uallo ĩ rote allũs extcerm¬
tate distanciã sit in quit ĩ tarta rapacitate celi ⁊ si alter post alterur tauta crᷝ¬

Expanded text:
de figuli rota, quod respondisse ferunt Nigidium hac quaestione turbatum, unde et Figulus appellatus est. Dum enim rotam figuli ui quanta potuit intor?isset, currente illa bis numero de atramento tamquam uno eius loco summa celeritate percussit; deinde inuenta sunt signa, quae fixerat, desistente motu, non paruo interuallo in rotae illius extremitate distantia. <Sic, inquit, in tanta rapacitate caeli, etiamsi alter post alterum tanta cel
Abbreviated transcription (Latin):
pibus ⁊ flagicõsis honorib suppõito uano figmiento ꝙ̃ pocius blaffemarent
sart fatrirno dicitur suppoĩtꝰ lapis ꝙ̃ pas filio deuoraret. ꝙͣ istũ deũ diq̾
et tonãtem ⁊ adult̾antem ⁊ totũ. mũdũ rotentẽ ⁊ per tot scupra diffluẽ¬
tem ⁊ naturarũ om̃ ͫ naturabiũq rerũ calisas sũmas habẽtem ⁊ suas cãs
tonas nõ haberitem deuide. hic comꝑat iouẽ ad ianũ ꝙͣtũ ad eus sbam̃ ⁊¬

Expanded text:
pibus et flagitiosis honoribus, subposito uano figmento quod potius blasphemarent sicut Saturno dicitur subpositus lapis, quem pro filio deuoraret, quam istum deum dicere et tonantem et adulterantem, et totum mundum regentem et per tot stupra diffluentem, et naturarum omnium naturalium rerum causas summas habentem et suas causas bonas non habentem
Abbreviated transcription (Latin):
duo railia ꝯtmetat. ⁊ ꝯtristabat nun̾ius s consolad̾atur modꝰ nec qr tot eaditat tantũ
eiat meroris ꝙͣ letitie qma cet̾i non trnebant S in quibusdam eoꝵ qui mori iussi erant. et
ip̃a licet cricdelis ceteroꝵ securitas genera. mnortũ ex quisita ꝯgenuit ꝙͣdam .n. sine ferio lauiã¬
cĩ marine̾ diruꝑuermt anamus onnẽs hoĩem uiuũ ꝙͣ bestie solent disserpe caidaei : ab¬
iectũ alius occidis effossis ⁊ ꝑticulatim membris amputatis ĩ tanas cruciatibus diu ubiere
si posset feriret pax aut̃ non qui enaserat umet s ut moriens non repugnant quera¬

Expanded text:
 modus; nec quia tot cadebant tantum erat maeroris, quantum laetitiae quia ceteri non timebant. Sed in quibusdam eorum, qui mori iussi erant, etiam ipsa licet crudelis ceterorum securitas genera mortium exquisita congemuit. Quendam enim sine ferro laniantium manus diripuerunt, inmanius homines • hominem uiuum, quam bestiae solent discerpere cadauer abiectum. Alius oculis effossis et particulatim membris amputatis in tantis cruciatibus diu uiuere t qui feriebatur, si posset, feriret; pax autem, non ut qui euaserat uiueret, sed ut moriens non repugnar
Abbreviated transcription (Latin):
equitatẽ nõ insmistꝵ nos ignorancia trahat non
fauor ĩ flectat nõ acceptõ munera uel ꝑrone cor¬
rumpat s nĩge nos tibi efficatiter soliuis te
gr̃e dono ut simus ĩ te onũ ⁊ ĩ ullo deuenionꝰ
aucro quatenꝰ in noĩe tuo collecti sic ĩ cũctis te¬
ncamq cũ moderamĩe pietatis iusticiã ut hic a
te non dissenciat siña nr̃a ⁊ in futuro ꝑbene¬

Expanded text:
inistrum nos non ignorantia trahat, non favor inflectat, non acceptio muneris vel personae corrumpat, sed junge nos tibi efficaciter solius tuae gratiae dono, ut simus in te unum, et in nullo deviemus a vero: quatenus in nomine tuo collecti, sic in cunctis teneamus cum moderamine pietatis justitiam, ut et hic a te in nullo dissentiat sententia n
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ dñe Saiecte spũs assumꝰ pectati quidẽ laq̃¬
is detenti s in noĩe tuo spẽaliter congregati ueni
adnos ⁊ esto nobistũ et dignae illabi cardibus ues¬
bris et doce nos quid agaonꝰ quo gradiam᷑ ⁊ oũde
quid effico debeamus ut te auxiliate tibi moi¬
bus conplate ualcamius Esto tu polus suggestor af
fectiuũ ⁊ iudicioꝵ nostroꝵ erui solꝯ tũ deo patre

Expanded text:
mine; sancte Spiritus, adsumus, peccati quidem immanitate detenti, sed in nomine tuo spiritualiter aggregati. Veni ad nos, esto nobiscum, et dignare illabi cordibus nostris. Doce nos quid agamus, quo gradiamur, et ostende quid efficere debeamus ut, te auxiliante, tibi in omnibus placere valeamus. Esto salus, et suggestor, et effector judiciorum nostrorum qui so
Abbreviated transcription (Latin):
me misisti in mũdum et ego ꝓeis sanctifico me ipsum
ut suit et ipsi sanctificati in rĩtate non pro eis sancti
fica me ip̃m auten rogo tm̃ sad et pro eis qui creditini
sunt ꝑ uerbum eord in me et om̃es unũ sint sicut tu
pr̃ in me et ego in te ut et ip̃i in nõb su̾it unũ et mũdꝰ

Expanded text:
 misi eos in mundum. Et pro eis ego sanctifico meipsum: ut sint et ipsi sanctificati in veritate. Non pro eis  Mss. his autem rogo tantum, sed et pro eis, qui credituri sunt per verbum eorum in me: ut omnes unum sint, sicut tu, Pater, in me, et ego in te, ut et i
Abbreviated transcription (Latin):
repiam fiis enĩ pcepti est
caritas de torde puro et
constientia bona et fide non
alia sic lege. sic dixte. ut memi¬
noris uerissime dictũ Scientia
aut̃ non emulat᷑ non inflatur
Sic itaq adhibiat᷑ tiã tamꝙͣ
machina quedã ꝑ quã structura
caritatis assurgat q̃ manet
met̾nũ Etiã cũ stientia deste᷑
q̃ ad fmne̾ caritatis adhibita
multũ est utilis ꝑ se aut̃ ip̃a
fine tali sie non modo suꝑflua
umbraculo alarũ dñi dei nostri
Sed ideo hec et s⁊ breuit̾ monui
quomã noui eandem ipãm cari¬
tatem tuam q̃ non enulat᷑ hãc
epistolam multis daturã atq
lecturam

Expanded text:
reperiam: Finis enim praecepti est charitas de corde puro, et conscientia bona et fide non alia, sic lege, sic disce, ut memineris uerissime dictum: Scientia em non aemulatur, non inflatur. sic itaque adhibeatur scientia tamquam machina quaedam, per quam structura caritatis adsurgat, quae manet in aeternum, etiam cum scientia destruetur, quae ad finem caritatis adhibita multum est utilis, per se autem ipsa sine tali fine non modo superfluumbraculo alarum domini dei nostri. sed ideo haec etsi breuiter monui, quoniam noui eandem ipsam caritatem tuam, quae non aemulatur, hanc epistulam multis daturam atque lecturam
Abbreviated transcription (Latin):
Quadra genarius aũt ꝓtibus
suis computatus addit ip̃m dena¬
piũ et fuunt quĩ quaginta tamꝙͣ
inces laboris et continencie nez
tra et in hac uita cũ discipũl
p̾uersatus est postquã astendͭ
in celum decem diebus inter¬
positis ꝓmissũ misit spiritũ
stũ completo die penticostes
gai dieb quĩ quagenarius h
tũ quod ẽ octauus qui est et¬

Expanded text:
quadragenarius autem partibus suis computatus addit ipsum denarium, et fiunt quinquaginta, tamquam merces laboris et continentiae. neterra et in hac uita cum discipulis conuersatus est et, posteaquam ascendit in caelum, decem diebus interpositis promissum misit spiritum sanctum completo die pentecostes: qui dies quinquagenarius habtium, quod est octauus, qui et
Abbreviated transcription (Latin):
carnem uixeritis morieñ si aũe
spũ ftã carns mortificaueritis
unetis Huic etiã de serpõ dicit
Mundus michi crucifixus et ego
mũdo Et alio loco scientes inqut
quia uetus homo nr̃ simul confix
est cruti cum illo ut euacuetur
corpus pcc̃i ut ultra nõ ẜuiama
pcc̃o cxͣdĩ ergo id aguĩ oꝑa
est crucis Ihec sunt etrã uona oꝑa
quidem tamẽ ad huc laboriosa quo¬
rum mertes est requies S ideo
dicit᷑ spe gaudentes ut cegitantes
requiem futurã cũ hilaritate ii.
laboribus oꝑenr᷑ Hant hilaritate
significat crucis latitudo in tũsi̾¬
so ligno ubi signñ manua por
manus enĩ eꝑa intelligimꝰ per
latitudinẽ hilaritatem oꝑantis
quia tristitia facit anguscias per
altitudine̾ aũĩ cui iapũt adiũgit᷑
expectacio retributiõnis de sl¬
lum iuiscitia dei qui reddet uiiaus
telerantiã bom eꝑis gloriã
houorem et incorruptionẽ q̃re¬
tibus uitam et̾nam Itaq ctiam¬
est secrctũ sacramẽti presigurit

Expanded text:
carnem uixeritis, moriemini; si autem spiritu facta carnis mortificaueritis, uiuetis. hinc etiam de ipso dicit: Mundus mihi crucifixus est et ego mundo, et alio loco: Scientes, inquit, quia uetus homo noster simul crucifixus est cruci cum illo, ut euacuetur corpus peccati, ut ultra non seruiamus peccato. quam diu ergo id agunt opera est crucis. Haec sunt etiam bona opera quidem tamen adrum merces requies est. Ideoque dicitur spe gaudentes, ut cogitantes scilicet requiem futuram, cum hilaritate et laboribus operemur. Hanc hilaritatem significat crucis latitudo in transverso ligno, ubi figuntur manus; per manus enim opus intelligitur; per latitudinem, hilaritas operantis, quia tristaltitudinem autem, cui caput adjungitur, exspectatio retributionis de sublimi justitia Dei qui reddet unicuiqtolerantiam boni operis, gloriam et honorem, et incorruptionem quaerentibus vitam aeternam. Itaqest, secretum sacramenti praefigurat
Abbreviated transcription (Latin):
edendis ut immũdas arbitren
aꝑtissime contra fidem sanãꝙ do¬
disputane uoluero pt̾ putari
a nõnillis obsture huit aplus
re duixit sic detestatus est here¬
ticoꝵ impiã opinionem ut di
piritus autem manfeste dicit qr
nouissimis tꝑibus recedent
dam a fide attendentes spiriti¬

Expanded text:
edendis, ut immundas arbitrentur, edendis, ut immundas arbitrentur, apertissime contra fidem sanamque dodisputare voluero, potest putari a nonnullis obscure hinc Apostolum quae de hac re dixit, sic detestatus est haereticorum impiam opinionem, ut diceret: Spiritus autem manifeste dicit quia in novissimis temporibus recedent quidam a fide, attendentes spiriti
Abbreviated transcription (Latin):
multis presumptionibus sic ple¬
na sunt omma ut grauias
corripiat᷑ qui ꝑ octauas terrans
suam nudo pede tetigerit ꝙͣ qͥ
mentem umulentia sepe polluer
Omnã itaq talia que neq santa¬
rũ scripturarũ auctoritatibus qͥ¬
tinentur nec conciliis ep̃oꝵ sta¬
tuta mueniũt᷑ nec consuetudine
uniu̾se eccl̃ie roborata sunt sed
diuersoro locor diu̾sis moribus
ĩm̾abilit̾ uariant᷑. ita ut uixa
õmo nũquã ĩuemri possint causi¬
quas in eis inscituendis homne
se cuti sunt ubi facultas tribut̾
sine ulla dubitacõr resecanda q¬
uenira possit quomodo contͣ sde
sit ipam̃ tñ religionẽ quẽa
assimis et mamfestissimis celco¬
tionr̃ sacramẽtis maẜicordia de
sse liberam uollut ẜuilibas
neribus p̃mũt ut tollerabilior
conditio uideorũ qui etiã si tenꝑ
libertatis non agnoueriũ legal¬
multã paleam multaq zizana
constituta multa tolexat et tan
q̃ sut contua fidem ud bonã uti

Expanded text:
multis praesumptionibus sic plemultis praesumptionibus sic plena sunt omnia, ut grauius corripiatur, qui per octauas suas terram nudo pede tetigerit, quam qui mentem uinolentia sepeliuerit. omnia itaque talia. quae neque sanctarum scripturarum auctoritatibus continentur nec conciliis episcoporum statuta inueniuntur nec consuetudine uniuersae ecclesiae roborata sunt, sed diuersorum locorum diuersis motibus innumerabiliter uariantur, ita ut uix aut omnino numquam inueniri possint causquas in eis instituendis homines secuti sunt, ubi facultas tribuitur, sine ulla dubitatione resecanda einueniri possit, quo modo contra fidem sint, ipsam tamen religionem, quam paucissimis et manifestissimis celebrationum sacramentis misericordia dei esse liberam uoluit, seruilibus oneribus premunt, ut tolerabilior sit condicio Iudaeorum, qui, etiam si tempus libertatis non  paleam multaque zizania constituta, multa tolerat, et tamen quae sunt contra fidem vel bonam vitam
Abbreviated transcription (Latin):
de stripturis sacris defendi pt̾
sicut de himpuis et psalimis
ad mouendũ pie añ et accẽdẽ¬
consuetudeiest et plerag in affri¬
ca ecclie̾ membra pigriora sunt
ita ut donatiste nos repñdant Pͦ
sobrie psallimus in eccłiã dina
cantica ꝓphetarũ cũ ip̃i ebrieta¬
tes suas ad cantũ psalmor hũa¬
no ingemo compositors quasi ad
tubas exhortacionis inflãment
Quando aũt non est tꝑus cũ
in eccliã fres congregant̾ scã
cantandi nisi cũ legit᷑ aut dis¬
putat᷑ aut autistites clara uoce
deprecantur aut coĩs oratio uo¬
gregatis xͥanis quid fiat quid
utilius quid sanctius. om̃o nõ
uideo Quod aut instituit᷑ p̃t
consuetudinem ut q̃ĩ obẜuaͦ. sacĩ
multa hmõi ꝓpt̾ nõnullarum ie
sauctarũ ue turbulentarũ ꝑsona¬
rum standala deuitanda libeiꝯ
inꝓbare non audeo S hoc in¬
mis doleo quia multa q̃ in di¬
nis libris. salubrime precepta
sunt mims curantur. et tam

Expanded text:
de Scripturis defendi potest; de Scripturis defendi potest; sicut de hymnis et psalmis ad movendum pie animum, et accendenconsuetudo est, et pleraque in Africa Ecclesiae membra pigriora sunt: ita ut Donatistae nos reprehendant, quod sobrie psallimus in ecclesia divina cantica Prophetarum, cum ipsi ebrietates suas ad canticum psalmorum humano ingenio compositorum, quasi ad tubas exhortationis inflamment. Quando autem non est tempus, cum in ecclesia fratres congregantur, sancta cantandi, nisi cum legitur aut disputatur, aut antistes clara voce deprecatur, aut communis oratio vogregatis Christianis fiat, quid utilius, quid sanctius omnino non video. Quod autem instituitur praeter consuetudinem, ut quasi observatio us modi propter nonnullarum uel sanctarum uel turbulentarum personarum scandala deuitanda liberius inprobare non audeo. sed hoc nimis doleo, quam multa, quae in diuinis libris saluberrime praecepta sunt, minus curantur; et tam
Abbreviated transcription (Latin):
datio religiosius inheret Sed
reciꝑe noluerũt Nõnulli etiã
de confue ͥ ͤ aufre non dubitaue¬
runt aliqui aut̃ ut hoc sacra
tiore tꝑe ꝯmendarent et a bap¬
tisim sacramento distinguerẽt
uel diem t̾tiũ octauarũ quia ter¬
narius mĩs in multis sacramẽtis
maxime excellit uel etiã ipsum
octauũ ut hoc facen̾s clegerũt
Miror sane quid ita uoluer ibut
de hiis q̃ uarie ꝑ diuersa loca
obfuantur tibi aliqua striberẽ
cum et non sit nccĩ et una in
hns salubrima regula retmẽda
sit ut que non sunt cont᷑ fidem
neq contra bonos mores et hñt
aliquid ad exhortacõm uite me¬
loris ubicũq institui iudemus
uel istituta cognoscnuꝰ non
solũ non imꝑꝓbonius ẜ etrã lau¬
daudo et ymitando sectemur
si aliquorũ infirmitas nõ ita
impedit ut amplius det̾mentũ
fit Si enĩ comodo impediat
ut maiora studiosoꝵ lucra spã¬
metuenda. sine dubitaciõs facien¬
dum est maxne id quod etiã

Expanded text:
datio religiosius inhaereret. seddatio religiosius inhaereret. sedrecipere noluerunt. nonnulli etiam de consuetudine auferre non dubitauerunt. aliqui autem, ut hoc stiore tempore commendarent, et a Baptismi sacramento distinguerent, vel diem tertium octavarum, quia et ternarius numerus in multis sacramentis maxime excellit, vel etiam ipsum octavum ut hoc facerent elegerunt. 34. Miror sane quid ita volueris, ut de iis quae varie per diversa loca observantur, tibi aliqua scriberem, cum et non sit necessarium, et una in his saluberrima regula retinenda sit, ut quae non sunt contra fidem, neque contra bonos mores, et habent aliquid ad exhortationem vitae melioris, ubicumque justini videmus, vel instituta cognoscimus, non solum non improbemus, sed etiam laudando et imitando sectemur, si aliquorum infirmitas non ita impedit, ut amplius detrimentum sit. Si enim eo modo impediat ut majora studiosorum lucra speranmetuenda, sine dubitatione faciendum est, maxime id quod etiam
Abbreviated transcription (Latin):
i sũmã complet Ab uuo itaq
qs ad decem et septem sargẽs¬
omẽs medios adde et inuenies
Ad unid scil adde duo fuã utiq
tria aldde tria fuit sex adde
quatuor fuit decem adde quãq¬
adde itas ceteros et ip̃m septiͫ
Deci ͫ fuit . ilz. Net de striptu¬
ris firmissime tenent᷑ id est
ecclesie corsensio roborauit Sic
etiã ut octo dies neofitor Di¬
stinguant᷑ a ceteris .i. ut octauꝰ
primo concinat ut autẽ allelu¬
ya ꝑ illos solos dies quĩquagĩta
cantetur non usq quaq obẜuat᷑.
Nam et in aliis diebus uarie can¬
tatur alibi atq alibi ipsis tamẽ
diebus ubiq ut aut̃ stantes et
alis diebus et oĩtus dincl oreꝰ
utrũ ubiq ẜuetur ignoro tamen
quid in eo sequat᷑ ecclesia dixi ut
potui et arbitror esse maiifestũ
docendã uenerat ꝯmendauerat
sicut illo com̃r exposuit quesitũ
esse quonam tempore positũ res
tanta etiã facta Doce̾t᷑ et illud
tempis occͣrit quo ip̃a ꝯmen¬

Expanded text:
II summam complet. ab uno utique II summam complet. ab uno utique usque ad decem septem surgens medios adde et inuenies; ad unum scilicet adde duo, fiunt utique tria; adde tria, fiunt sex; adde quattuor, fiunt decem; adde quinqadde ita ceteros et ipsum septimum decimum, fiunt CLIII. Haec de scripturis firmisEcclesiae consuetudo roboravit; sic etiam ut octo dies Neophytorum distinguantur a caeteris, id est, ut octavus primo concinat. Ut autem Alleluia per illos solos dies quinquaginta in Ecclesia cantetur, non usquequaque observatur: nam et aliis diebus varie cantatur alibi atque alibi; ipsis autem diebus ubique. Ut autem stantes in illis diebus et omnibus dominicis oremus, utrum ubique servetur ignoro: tamen quid in eo sequatur Ecclesia, dixi ut potui, et arbitror esse manifestum.docendam uenerat, commendauerit, sicut ipse consequenter exposuit, quaesitum est, quonam tempore potissimum res tanta etiam facto doceretur, et in illud tempus occurrit, quo ipsa commen
Abbreviated transcription (Latin):
hereticor in quietudo non erit tic̃
homo ꝑftũs et quietus purgati
in aĩa et corꝑe ꝑ elequia dm̃
casta argentũ igne exaũtũ
t̾re purgatũ septuiplũ ãccipit
mercedem denariũ ut fuit decẽ
exͥigentibus sacramẽtũ mirabil
reꝑit᷑ Nec mimerito ctiã psabus
septimus decimus in regnorũ l ͦ
solus integer legit᷑ quia regnu
illud significat ubi ad ĩ sarium
non hẽbnuꝰ Tytulus emĩ cis est
in die qua eruit eũ dñs de ma¬
ni om̃i ĩnnicor eius et de ma¬
In saul Quud enĩ figurat᷑ in dd̾
oinsi ille qui ueuit scd̾m carnẽ ex
snne̾ dauid qui utiq in corpore
sio quod est ecclesia adħuc patitͣ
mimicos unde illi ꝑsecutori quem
uoce mactauit et in suũ corpus tra¬
tiens quodãmoedo mãducauit so¬
mũt de celo saule saule quid me
ꝓsequeris Quando aũt̃ eruetur
hos corpus eius de manu om̃i ñ¬
micoꝵ eius insi cũ et illa nouis¬
smna iimica destruet᷑ mors Ad

Expanded text:
haereticorum inquietudo non erit. tunc haereticorum inquietudo non erit. tunc homo perfectus et quietus. purgatus in anima et corpore per eloquia domini casta, argentum igne examinatum terrae, purgatum septuplum accipiet mercedem denarium, ut sint decem exhibentibus sacramentum mirabile reperitur. nec inmerito etiam psalmus septimus decimus in regnorum libris solus integer legitur, quia regnum illud significat, ubi aduersarium non habebimus. titulus enim eius est: In die qua eruit eum dominus de manu omnium inimicorum eius et de manu Saul. quis enim figuratur in Dauid nisi ille, qui uenit secundum carnem ex semine Dauid? qui utique in corpore suo, quod est ecclesia, adhuc patitur inimicos. unde illi persecutori. quem uoce mactauit et in suum corpus traiciens quodam modo manducauit, sonuit de caelo: Saule, Saule, quid me persequeris? qhoc corpus eius de manu omnium inimicorum eius, nisi cum et illa nouissima inimica destruetur mors ? -
Abbreviated transcription (Latin):
ubi pastha çelebrat᷑. telebrauert̃
post quot dies data sit lex lo
mensis et iude quid dicat int̾
cetera descende inquit testare
pło et purifica illos hodiẽ et
cras et lauent uestmẽta sua et
fuit ꝑati in diem t̾tiũ Tertia
eni die destendet dñs in mõte
syna coro oi ꝓpło Tuẽ data
estiex t̾rio scilicet die t̾tiinẽ
muemes decem et septem p̾mi
mensis triguita secundi tres tni
sur rexionem nõb requies futiu̾i
spũ caritas inspirat᷑. d̃pus̃ aut̃
nondũ erat datus cũ ihus nõdũ
esset clarificatus unde ꝓphetiasͦ
nuc̃ ut amenius et deside̾mꝰ pi¬
gnus accepimus Uocant᷑ aute̾
ad requiẽ alt̾ius uite quo ab ista
transit᷑. quod pascha significat
merus ter multeplicatus addito
ad eminentiã sacrĩ ipso t̾naru
in illis magnis pistibus ĩent᷑
quos dũs iain post resurrexioz
nouã uitã demonstrans a Rexta
ꝑte leuari petiit imperauit nec
retia disrupta sunt Quia tũc

Expanded text:
ubi pascha celebrauerunt, ubi pascha celebrauerunt, post quot dies data sit lex. lomensis et uide, quid dicat inter cetera: Descende, inquit, testare populo et purifica illos hodie et cras et lauent uestimenta sua et sint parati in diem tertium. tertia enim die descendet dominus in montem Sina coram omni popuest Lex tertio scilicet die tertii meet invenies decem et septem dies primi mensis, triginta secundi, tres teresurrectionem nobis requies futura sancto charitas inspiratur. Spiritus autem nondum erat datus, quia Iesus nondum erat clarificatus. inde prophetia illa nunc ut amemus et desideremus, pignus accepimus. uocantur autem ad requiem alterius uitae, quo ab ista uita transitur, quod pascha significat,merus ter multiplicatus addito ad eminentiam sacramenti ipso ternario in illis magnis piscibus inuenitur, quos dominus iam post resurrectionem nouam uitam demonstrans a dextera parte leuari imperauit; nec retia rupta sunt, quia tunc
Abbreviated transcription (Latin):
Diebus dat᷑ ad taritatem
spũs sanctus qui est digitus
dei contrarius oĩbus sua q̃¬
rentibus et io iugũ asꝑum
et sarcinã grauem portantibꝰ
nec iuementibus requĩe aĩabi
sius quia caritas nõ q̃nt q̃ sua
hereticor sꝑ inquieta ẽ quos
magor pharaonis hr̃e conatũ
declarat a postolus dicens Sicut
em̃ iambres et mambres restite¬
runt moysi sic et isti ueritati hoĩẽs
mente corrupti reꝓbi cͣ fidem
Sultra non ꝓficient Dementia
erit õmbus ficut et illoꝵ fuit
Quia enĩ ꝑ ipam corrupcõm.
mentis inquietissimi fuerĩt In
sigus tertio defecerũt fatentes
moyse Nain deficientes dixerũt
digitus dei est hoc Sicũt aũt
conciliatus et placatus spũs st̃s
requiem prestat mitibus et hũi¬
libus corde ita contͣrius et adũ¬
sus inmnites ac suꝑbos inquietu¬
dine exagitat Quam inquietudi¬
nem muste ille breuissime siguisi¬
cauerũt sub quibus magi phara¬
oms defecerũt dicentes digitꝰ
dei est hoc Exodũ lege et iude

Expanded text:
diebus datur ad caritatem spiritus sanctus, qui est digitus dei, contrarius hominibus sua quaerentibus et ideo iugum asperum et sarcinam grauem portantibus nec inuenientibus requiem animabus suis; quia caritas non. quaerit quae haereticorum semper inquieta est, quos magorum Pharaonis habere conatum declarat apostolus dicens: Sicut enim lamnes et Mambres restiterunt Moysi, sic et hi resistunt ueritati homines mente corrupti, reprobi circa fidem; sed ultra non proficient; dementia erit omnibus, sicut et illorum fuit. quia enim per ipsam corruptionem mentis inquietissimi fuerunt, in signo tertio defecerunt fatentes Moyse. nam deficientes dixerunt: Digitus dei est hic. sicut autem conciliatus et placatus spiritus sanctus requiem praestat mitibus et humilibus corde, ita contrarius et aduersus inmites ac superbos inquietudine exagitat. quam inquietudinem muscae illae breuissimae significauerunt, sub quibus magi Pharaonis defecerunt dicentes: Digitus dei est hic. Exodum lege et uide,
Abbreviated transcription (Latin):
ergo ꝑte auin congruentis ol¬
ẜuacio quadragefime conscitit̃
nisi confinis atq contigua dĩã
passiom quia ni ea significa Iet
uita laboriosa cui opus est con¬
tinentia ut ab ipsus mũdi ad¬
citia ieuinet᷑ que utiq fallant
blandiri et illecobrars fucos m¬
cũꝑꝑgeꝰ atq iactar̾ non cessat
nuõ aut̃ quad ragenario uitꝰ
istã ꝓpteã sigurari arbitror
quia denarus in quo est ꝑfea
utitudinis nostre sicut in octor¬
rio qua redit ad pͥmũ ita in i
quia creatura que septenario
sigurat᷑ adheret creatori in qͥ
declarat᷑ unitas t̾nitatꝭ ꝑ uni¬
uersũ mũdũ tꝑalit̾ ãmintiatꝰ
est Qui mũdus et .iiii ͬ uentie¬

Expanded text:
ergo parte anni congruentius obergo parte anni congruentius obseruatio quadragesimae constitueretur nisi confinis atque contigua dominicae passionis, quia in ea significatur haec uita laboriosa, cui opus est continentia, ut ab ipsius mundi amicitia ieiunetur, quae utique fallaciter blandiri et inlecebrarum fucos circumspargere atque iacere non cessat ? numero autem quadragenario uitam istam propterea figurari arbitror, quia denarius, in quo est perfectio beatitudinis nostrae — sicut in octonario, quia redit ad primum, ita in hoc, quia creatura, quae septenario figuratur, adhaeret creatori, in quo declaratur unitas trinitatis — per uniuersum mundum temporaliter annuntiatus est, quia mundus et a quat
Abbreviated transcription (Latin):
scripturarũ et uniu̾se ecclesie
que toto orbe diffundit᷑. consen¬
sione ꝑ amiu̾sariũ pastha ce¬
lebratur in magno utiq sicutiã
intelligis sacri ͭ ͦ. et in scripturis
quidẽ ueteribus ad agend̃ pas¬
cha non ẽ p̃ceptũ tꝑc̃ insi ex¬
mense nouorũ luna quartadeci¬
ma usq ad parcha uicesimã
pͥmã Ex euagelio tamẽ quia
maifescũ est quo etiã die dñs
crucifixus sit in sepultura fuit
et resurrexit adiuc̃ta est ecł
rp̃orũ dierũ obẜuacio ꝑ pr̃m
concilia et orbi ymuso xopiano
ꝑsuasu est eo mado pastha cele¬
brari oꝑtrꝰ Qruadragesma san
ieuimoꝵ h auctoritatẽ et n
ueteribus libris ex ieuuio no
et helye et ex euangelio qua
totidem diebũs dñs ieuinauit le¬
monstrans euangeliũ nõ disse¬
tine a lege et ꝓphetis In ꝑsbu
quippe moysi lex ni ꝑsona heli
ꝓphete accipiun᷑. inter quod a¬
in mente gloriosus aꝑpuit ut
eiudens emmeret quod de ilb
dicit apostolus testimonũs
bens a lege et ꝓphetis in qua

Expanded text:
cripturarum et uniuersae ecclesiae, quae toto orbe diffunditur, consensione per anniuersarium pascha celebrantur in magno utique, sicut iam intellegis, saci-amento. et in scripturis quidem ueteribus ad agendum pascha non est praeceptum tmense novorum luna quartadecima usque ad vicesimam primam. Ea Evangelio tamen, quia manifestum est, quo etiam die Dominus crucifixus sit, et in sepultura fuerit et resurrexerit, adjuncta est etiam ipsorum dierum observatioano persuasum est eo modo Pascha celebrari oportere. 28. Quadragesima sane jejuniorum habet auctoritatem, et in veteribus Libris ex jejunio Moysi et Eliae ; et ex Evangelio, quia totidem diebus Dominus jejunavit , demonstrans Evangelium non dissentire a Lege et Prophetis. In persona quippe Moysi, Lex; in persona Eliae, phetae accipiuntur, inter quos in monte gloriosus apparuit, ut euidentius emineret quod de illo dicit apostolus: testimonium habens a lege et prophetis. in qua
Abbreviated transcription (Latin):
Ite sunt eorũ Et mens et constieᷤ
iu ppe̾ lege cetera et recita qͥba
itis Non in se irritã fatrant
patiã dee quia in libertatẽ uo¬
ani sunt tm̃̃ ne libertatem in oc¬
aissonem carnis assumant et iõ
tentie causa a quibusl cibis con¬
crire quia non eis h ͦ ꝑmiltit᷑
uꝑsticiose atq infidelit̾ facere
Ii uero qui de pagnis euãgeli¬
is sortes legiut et si optanbũ
t ut hoc potius fatiant ꝙͣ ut
demoma consulenda cõcurrãt
amẽ ista etiã michi difplicet
onsuetudo ad negotia secularia
tad uite huiꝰ uanitatẽ ꝓpt̾ aliã
ntam loquentia oratula dina
ion putaueris inmis iguorar l¬
et uires et occuepationes icas
Tnĩ eñ abrũ cib eo quod puta¬
sti me ml late̾ ut nichil in exi¬
stola tua legerim tristius. qr
et aꝑtissime falsũ est et miror
quia hoc te latet quod nõ polũ
rebus multa me latent ẜ etiã
in iysis sanctis tripturis nulto
nestiam plura ꝙ̃ stiam Sed iõ
srem in noĩe xopã nou infructuo

Expanded text:
um et mens et conscientia . Tu ipse, lege caetera, et recita quibus potes, ut ne in se irritam faciant gratiam Dei, quia in libertatem vocati sunt; tantum ne libertatem in occasionem carnis assumant, et ideo scentiae causa a quibuslibet cibis temperare, quia non eis permittitur superstitiose atque infideliter facere. Hi uero, qui de paginis euangelicis sortes legunt, etsi optandum est, ut hoc potius faciant, quam ad daemonia consulenda concurrant, tamen etiam ista mihi\' displicet consuetet ad vitae hujus vanitatem, propter aliam vitam loquentia oracula divinnon putaveris, nimis ignoras et vires et occupationes meas. Tantum enim absum ab eo quod putasti nihil me latere, ut nihil in epistola tua legerim tristius, quia et apertissime falsum est; et miror quia hoc te latet, quod non solum rebus multa me latent, sed etiam in ipsis sanctis Scripturis multo nesciam plura quam sciam. Sed ideo spem in nomine Christi non i
Abbreviated transcription (Latin):
dies quinquagesiius et in sro¬
nã et ibi postea ꝙ̃ pascha
occiso agno celebrauerunt
quo lex data est ii mõte syna
famulo dei moyse digito dei st̾p¬
eitio demonĩa aluis hoc id̾
luce clarestunt non p̃ferat
etiã imuisitata felicitate pacatꝭ
nonne tamꝙͣ duo seraphm cla¬
mant Ar̃icem contuẽtiã lau¬
ds altissim Sc̃us Sc̃us̃ Sc̃ũs
Dũs dcus sabaoth ita duo te¬
stamẽta fidelit̃ ãcordãtia sa
ad timorẽ scripta digito dei

Expanded text:
dies quinquagesimus et in ScriNam et ibi posteaquam Pascha occiso agno celebraverunt,quo Lex data est in monte Sina famulo Dei Moysi, digito Dei scripejicio daemonia ; alius hoc idem luce clarescunt, non praeferat etiam inusitata felicitate pacatis? Nonne tanquam duo Seraphim clamant ad invicem concinentia laudes Altissimi: Sanctus, sanctusus Deus sabaoth ; ita duo Testamenta fideliter concordantia sacad timorem scripta digito Dei.
Abbreviated transcription (Latin):
exspectanus cuod meig̾to
cum sexe cõmemorem neiã mit̃
m ista uita nos btos fieri de¬
bere arbitremut ctab ot̃lus
Sifficultatibus liberos ac c̃
i angustis rerũ tꝑaliũ adũ¬
sus derd ore sacrilego mĩnuire¬
mis fuasi nõ xhibeat quod
tatibus ne p̾damus hallt¬
duicitur spe gaudẽtes qr eq̃t᷑
in tribulacionc patientes Noua
ergo uita in fide nunt ichoa᷑.
et spe gerit᷑ Nam tũs erit tũ

Expanded text:
expectamus. Quod memento quam saepe commemorem. neque iam nunc in ista uita nos beatos fieri debere arbitremur et ab omnibus difficultatibus liberos ac sic in angustiis rerum temporalium aduersus deum ore sacrilego murmuremus, quasi non exhibeat, quodtatibus, ne perdamus latdicitur: Spe gaudentes, quia sequitur: In tribulatione patientes. noua ergo uita in fide nunc inchoatur et spe geritur; nam tunc erit, cum
Abbreviated transcription (Latin):
situt p̃cepta suit Et si ulła figu¬
rata significacõe obẜuamꝰ nã
et yola non tolo mamfesse didi¬
tinus et non accipe̾ in uanũ noᷠ
uĩ. Sei noste ⁊ et honorane pĩg
et matrem et non mechart non
occide̾ non furari non falsũ testi¬
mouili dice non concupistẽ uxxo¬
rem ꝓpiu non conciquiste ullã
rem ꝓxii non figurate aliguid
pretendunt et nustice aluid sigm¬
ficant sed sic obẜuant᷑ ut sonant
cbpuare tñ diem fibbati non
uibem᷑ ad lram ẜm otiũ ab epeᷤ
corꝑpali situt abẜuaut uidei ẽt
ypsa coiũ obẜuacio quia p̃cepta
lem requiem segiuificet ridenda
Sofigurate precipit᷑ ubi reqes
cõmendat᷑ q̃ ubiq amat᷑ Sed
ii solo deo sancta et certa ĩbe
claratus est et ex ilo hrõ cepit
festuuitatem suã oliẽ quiꝑꝑe om̃i
santtor  ante resur rexionẽ cor
sunt quidẽ i requie dm pecoro¬
sunt agione qua corꝑa recepta
uegetant᷑ Talem quippe acciõ
signficat dies octauus qui et
primus quia non anfert illam

Expanded text:
sicut praecepta sunt, sine ulla figurata significatione observamus. Nam et idola non colere manifeste didicimus; et non accipere in vanum nomen Domini Dei nostri, et honorare patrem et matrem, et non moechari, non occidere, non furari, non falsum testimonium dicere, non concupiscere uxorem proximi, non concupiscere ullam rem proximi , non figurate aliud praetendunt, et mystice aliud significant; sed sic observantur ut sonant. Observare tamen diem sabbati none corporali, sicut obseruant Iudaei; et ipsa eorum obseruatio quia ita praecepta lem requiem significet, ridendain decalogo figurate praecipitur, ubi requies commendatur, quae ubique amatur, sed in solo deo sancta et certa inuenclaratus est et ex illo habere coepit festiuitatem suam. animae quippe omnium sanctorum ante resurrectionem corporis sunt quidem isunt actione, qua corpora recepta uegetantur. talem quippe actionem significat dies octauus. qui et primus, quia non aufert illam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑegrinamur a dño ꝑ fidem eũi
ambulanus non ꝑ spetiem ipe
hendisse confitet᷑ frẽs inquit. ego
me non arbitror appũdisse Sed
tamen quia ipã spes ex ꝓmissiõe
ueritatꝭ certa nobis est cũ dicet
consepulti gͦ sumq illi ꝑ baptis¬
nũ ĩ mortem subuĩxit et ait
gͦ in re laboris ẜ in spe quietis in
carne uetustatis ẜ in fide nouitatꝭ
dicit emĩ Corpus quide̾ mortuũ

Expanded text:
peregrinamur a domino; per fidem enim ambulamus, non per speciem. ipse hendisse confitetur: Fratres, inquit, ego me non arbitror adprehendisse. sed tamen quia ipsa spes ex promissione ueritatis certa nobis est, cum diceret: Consepulti ergo sumus illi per baptismum in morte, subiunxit et ait:ergo in re laboris sed in spe quietis, in carne uetustatis sed in fide nouitatis. dicit enim: Corpus quidem mortuum
Abbreviated transcription (Latin):
gitudo altitudo et ꝓfundũ Ea
iero q̃ necdũ uidemus et nodũ
tenemus ẜ fide et spe germius
m alio biduo figurata sant h
deit concupistẽ disolui et ẽẽ¬

Expanded text:
itudo, altitudo et profundum. ea quae nondum uidemus et nondum tenemus, sed fide et spe gerimus, in alio biduo figurata sunt. hdicit concupiscere, dissolui et e
Abbreviated transcription (Latin):
transitu uegetat᷑ et tamꝙͣ in facu¬
la ignis agitatus accendit᷑ et ar¬
dentiore delcãͦ ͤ rapit᷑ ad ꝯuietũ
Pdcoqs imnt̃ om̃ia decemn illa p̃cepta
solũ ibi quod de abbato positũ est
figurate obfuandũ ỹcipit᷑ quãfi¬
gurã nos intelligendon ⁊ nõsetuã
potiũ corpale celebrandã sustipis¬

Expanded text:
transitu uegetatur et tamquam in facula ignis agitatus accenditur et ardentiore dilectione rapitur ad quietem. Ideoque inter omnia decem illa praecepta solum ibi, quod de sabbato positum est, figurate obseruandum praecipitur. quam figuram nos intellegendam, non etiam per otium corporale celebrandam suscepi
Abbreviated transcription (Latin):
declaturus aduenerat atten¬
de igit᷑ sacratissimũ triduũ cru¬
cifixi sepulti sustitati horũ tͥũ
qued siguificat crux in pñti agiꝰ
uita Quõs aut̃ significat sepul¬
cura et refurrexio side ac spe
germius Nunt enĩ dicit᷑ homini
Tolle crucemn tuam et sequere
me Crutiat᷑ aut̃ caro cũ mor¬
suꝑ terram formcatio ĩnũdi

Expanded text:
declaraturus aduenerat. Attendeclaraturus aduenerat. Attende igitur sacratissimum triduum crucifixi, sepulti, suscitati. horum trium quod significat crux, in praesenti agimus uita; quod autem significat sepultura et resurrectio, fide ac spe gerimus.. nunc enim dicitur homini: tolle crucem tuam et sequere me. cruciatur autem caro, cum morper terram, fornicatio, immundi
Abbreviated transcription (Latin):
Cuapter ante dñi resur re uiõz
ꝙͣnus santtos pres plenos ꝓphetrco spũ
octaui sacramentũ nequasͣ lateret qͦ
significaret᷑ resurrexio nã et pro
octauo p̃s instribitur et octauo die
circondebãt᷑ infantes et in ecclaste
tameir et octauũ et solũ relebrãd̾
sabbatũ traditũ est quia erat antra
requies mortuor  resurrexio aut̃
nulluis erat qui surgens a mortuis¬
ian non moreret᷑ et mors ei ultra
non dnaret᷑ ut postꝙͣ facta est talis
resurrexio in oꝑe dñi ut p̃iret in
capite eccl̃ie quod corpus eclesie
speraret in fine Iam etiã dies dñ¬
sus id est octauus qui et pͥmus inci¬
peret celebrari ipsa etiã tausa intel¬
ligitur cur obẜuandũ pascha ubi
ouem occide̾ et edere iuben᷑. qd ͦ
maifestissime passionem dñi psi¬
gurat non eis ita preceptũ est ut
attenderent occurre sabbatũ et
cum mense nouorã ac tertia lu¬
ne nouoꝵ ebdomada contͬre ut
eundẽ quoq diem dñs potius
sua passione signaret qui ctiam¬

Expanded text:
pter ante domini resurrectionem quamuis sanctos patres plenos prophetico spiritu octaui sacramentum nequaquam lateret, quo significaretur resurrectio — nam et pro octauo psalmus scribitur et octauo die circumcidebantur infantes et in Ecclesiastamen et occultatum et solum celebrandum sabbatum traditum est, quia erat ante requies mortuorum. resurrectio autem nullius erat, qui resurgens a mortuis non moreretur et mors ei ultra non dominaretur, ut, postquam facta est talis resurrectio in corpore domini, ut praeiret in capite ecclesiae, quod corpus ecclesiae speraret in finem, iam dies dominicus, id est octauus, qui et primus, inciperet celebrari. ipsa etiam causa intellegitur, cur obseruandum pascha, ubi ouem occidere et edere iubentur, cum manifestissime passionem domini praefigurat, non eis ita praeceptum est, ut adtenderent occurrere sabbatum et cum mense nouorum ad tertiam lunae hebdomadem concurrere, ut eundem quoque diem dominus potius sua passione signaret
Abbreviated transcription (Latin):
nõ est spes ad ixm̃ aut̾ igus̃
amoris nutriendũ et flagitud
quo dõme do quo tangͣ podre
sirsum uel intrror sum referamur
As requiẽ onnĩa ista ꝑtinent que
figurate nobis insinuant᷑ plus
em̃ mouent et accedũt amorem
ꝓͣ si nnda sine ullis satranẽtore
smilit idibus ponerent᷑.. Cuua
fentatisam difficile estedre sed
tamenita se hy ut aliquid ꝑ alleo¬
mouiat plus delectet plus honorẽ¬

Expanded text:
est spes. Ad ipsum autem ignem amoris nutriendum et flatandum quodam modo, quo tamquam pondere sursum uel introrsum referamur ad requiem, omnia ista pertinent, quae figurate nobis insinuantur; plus enim mouent et accendunt amorem. quam si nuda sine ullis sacramentorum similitudinibus ponerentur. cuius rei causam difficile est dicere: sed tamen ita se habet, ut aliquid per allegomoueat, plus delectet et plus honore
Abbreviated transcription (Latin):
mapit requies q̃ non interrũ¬
pit᷑ resurrexiõe s clarificat᷑
Qiue tñ nũc fide retinet᷑ quia
iustus ex fide uiuit An ignoratl
iniquit qͣm quicũ baptizati su¬
mus in xpo ihũ ĩ morte ip̃iq
nictipsis ingemstentibus et
adoptionẽ expectantibus re¬
demptionẽ corpis nostri depe
em̃ falui facti sumꝰ Spes at
q̃ uidet᷑ nõ est cruod em̃d iuidet

Expanded text:
incipit requies, quae non interrumpitur resurrectione, sed clarificatur; quae tamen nunc fide retinetur, quia justus ex fide vivit . An ignoratis, inquit, quoniam quicumque baptizati sumus in Christo Jesu, in mortmetipsis ingemiscentibus, et adoptionem exspectantibus, redemptionem corporis nostri: Spe enim salvi facti sumus; spes autem quae videtur, non est
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ in ista mortalitate ab illa ih
luet̃t et ẜuierũt creatiue pos
ꝙͣ creatori qui est bñdictus ii
cula Sicut euĩ non adoramus¬
pecora quãuis sit Dictias x ͦ ets
et uitulus net ferã quia dictꝰ q
leo de tribi uida net lapides

Expanded text:
 in ista mortalitate ab illa Hierusalem, coluerunt et seruierunt creaturae potius quam creatori, qui est benedictus in saecula. sicut enim pecora, quamuis dictus sit et agnus et uitulus, nec feram, quia dictus sit leo de tribu Iuda, nec lapides,
Abbreviated transcription (Latin):
oĩno cũ mõitale hoc induent
duerit incortuxtio uñ etilliꝰ
ciutatis muri q̃ iherico appel¬
latur quod ni hebreo claq̾o lnua¬
appellat᷑. int̾pretari dict᷑ Sep¬
tnuo c̾ciuacta testamẽti atcha
corruerut Quid eñ nuẽ agit
ãuudtiacio regni celorũ quã c̾i¬
actio arche significauit insi ut¬
õma mummenta mortal inte
dono septenario .ẜ s. ꝑ liberũ
arbitriũ destruat᷑ Ob hoc em̃
c̾cideunte archa non impulsu
moleuts ille mura ẜ pponte te¬

Expanded text:
ino, cum corruptibile hoc induet duet inmortalitatem. unde et illius ciuitatis muri, quae Hiericho appellatur, quod in Hebraeo eloquio luna interpretari dicitur, septimo circumacta testamenti arca corruerunt. quid enim nunc agit adnuntiatio regni caelorum, quam circumactio arcae significauitomnia munimenta mortalis uitae, dono septenarii spiritus per liberum arbitrium destruatur? ob hoc enim circumeunte arca non impulsu uiolento illi mur
Abbreviated transcription (Latin):
.sis. qui datus est nobis ideo
sanctificacio in septimo die
ꝯmiemorata est ubi requies
cõmendat᷑. Qua uero nec bñ
pit/ dono eius adiuti sicut a¬
postauo dicit deus em̃ est
qui oꝑat᷑ in nobis et uelle et
eꝑari pro bona uoluntate n ͨ
requiestẽ potimus post õma
bona oꝑa nr̃a q̃ in hac iuta
gerimꝰ insi eius dono ad et̾¬
intatrm scĩficati atqs ꝑfecti
ꝓptra de ip̃o dco dicitur
quia cũ focisset omĩa opera
bona ualde septuuo die reqͥ¬
eut ab aĩbus oꝑibus suis q̃
fecit futurã enĩ requiem si¬
gnificabats quã post boua
oꝑa daturus erat hommibꝰ
Sicut enĩ cũ bñ oꝑami᷑ ip̃e dr̃¬

Expanded text:
ctum, qui datus est nobis, ideo sanctificatio in septimo die commemorata est, ubi requies commendatur. quia uero nec bene nisi dono eius adiuti - sicut apostolus dicit: deus enim est, qui operatur in uobis et uelle et operari pro bona uoluntate, nec requiescere poterimus post omnia bona opera nostra, quae in hac uita gerimus, nisi eius dono ad aeternitatem sanctificati atque perfecti, propterea de ipso deo dicitur, quia, cum fecisset omnia opera bona ualde septimo die requieuit ab omnibus operibus suis, quae fecit. futuram enim requiem significabat, quam post bona opera daturus erat hominibus. sicut enim, cum bene operamur, ipse d