comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
S̾ nullũ sit nefas sine exemplo ꝙͣtũ cotidie nequitia ꝓficiat
quantũ publice pͥuatĩq peccatur Intelliges satis nos sequi si
inter pessimos non simius Ego uero inquis spero me posse et
ampliotis ordinis fieri optanerim ħ nobis magis ꝙͣ pinserin
Poccupati sumus ac uirtutẽ contempnimꝰ inter uiciã districti
pudet dicere honesta tolunus ꝙͣtũ bacat atq grande p̃mnũ ex¬
spectat si occupaciones nr̃as et mala cenacissima abrũpimus
Non cupiditas nos non timor pellet Inagitati terroribus incor¬
ipti uoluptatibus net mortem horrebimus nec deos Dciemꝰ
mortẽ malũ non esse deos marores non esse Tam imbecillã qd
nocet ꝙͣ tui nocetur sptima ui noxia carent Exspeitant nos Ex
hat aliq̃n facie in illud euadimus sublime et excelsu qd est tñ¬
quillitas aĩmi et expulsis erroribus absoluta libertas Rucris q̃

Expanded text:
quam nullum sit nefas sine exemplo, quantum cotidie nequitia proficiat, quam nullum sit nefas sine exemplo, quantum cotidie nequitia proficiat, quantum publice privatimque peccetur; intelleges satis nos consequi, si inter pessimos non sumus. " Ego vero," inquis, "spero me posse et amplioris ordinis fieri." Optaverim hoc nobis magis quam promiserim; praeoccupati sumus. Ad virtutem contendimus inter vitia districti. Pudet dicere: honesta colimus, quantum vacat. At quam grande praemium expectat, si occupationes nostras et mala tenacissima abrumpimus. Non cupiditas nos, non timor pellet, Inagitati terroribus, incorrupti voluptatibus nec mortem horrebimus nec deos; sciemus mortem malum non esse, deos malo non esse. Tam inbecillum est quod nocet quam cui nocetur, optima vi noxia carent. Expectant nos, si ex hac aliquando faece in illud evadimus sublime et excelsum, tranquillitas animi et expulsis erroribus absoluta libertas. Quaeris quae
Abbreviated transcription (Latin):
assidua et uetus tisim Itaq qui płimũ ꝓfetere extra morbos
sunt affcũs adhuc senciunt pst̃o ꝓxĩmis scdm genus est coꝵ
qui et maxima aĩmni mala et afftũs deposuerũt sed ĩ ut non
sit illis securitatis sue certa possessio possunt enĩ relabi Terciũ
illud genus extra multa et magna nicia est sed non extra oĩci
Effingit auariciã sed iram adhuc sencit Iam nõ solliitatur libi¬
dine habet eciam nĩc ambicionẽ Iam non concupiscit sed adl
tnuet et in ip̃o metu ad quedam satis fuimus et quibusdã
cedit Mortem contempnit dolorẽ reformidat de hoc loco aliqd
cogitemus bene nobiscũ agetur si in hunc adunttim̃ mimerũ
Magna felicitate nature magna et assidua intencione studñ sẽ¬
cũdus occupatar gradus sed ne hic quidem contempuendus Ẽ
color optimus Cogita quantũ cirta te iudeas maloꝵ dĩspiteᷤ

Expanded text:
adsidua et vetus phthisin. Itaque qui plurimum profecere, extra morbos adsidua et vetus phthisin. Itaque qui plurimum profecere, extra morbos sunt, adfectus adhuc sentiunt perfecto proximi. Secundum genus est eorum, qui et maxima animi mala et adfectus deposuerunt, sed ita, ut non sit illis securitatis suae certa possessio. Possunt enim in eadem relabi. Tertium illud genus extra multa et magna vitia est, sed non extra omnia. Effugit avaritiam, sed iram adhuc sentit; iam non sollicitatur libidine, etiamnunc ambitione; iam non concupiscit, sed adhuc timet. Et in ipso metu ad quaedam satis firmus est, quibusdam cedit. Mortem contemnit, dolorem reformidat. De hoc loco aliquid cogitemus. Bene nobiscum agetur, si in hunc admittimur numerum. Magna felicitate naturae magnaque et adsidua intentione studii secundus occupatur gradus; sed ne hic quidem contemnendus est color tertius. Cogita, quantum circa te videas malorum, aspice,
Abbreviated transcription (Latin):
tur ut illos dicant iam effusisse morbos aĩm asfcñs nondũ et ad¬
huc in lubrico stare quia nemo sit extra ꝑiculã malicie iusĩ qui
totam eam excussit Remo antem illam excussit insi qui pro illa
sapĩam s assũpsit Qud inter morbos amim inter sit et affcũs
se iam dixi nĩc quoq te ãmonebo morbi sunt inueterata uicia
et dura ut auaricia ut ambicio minia actus hoc aĩa implicne¬
rũt et ppetua eius mala esse ceperunt ut breuittr fimam morbꝰ
est iudiciũ in prauo ꝑtinax tamꝙͣ ualde expetenda sint que lemter
cxpetenda sunt uel si maius ista fimamus Ruus ĩminẽ lemuor
petendis uel ex toto non petendis aut in magno p̃cio habere m
aliquo habenda nel in nuillo olfft̃us sunt motus aũm ĩproba¬
biles subiti et concitati qui frequentes neglecti faciũt morbũ
sicut distillacio una nec adhut in morom adducta tussim fatit

Expanded text:
tur, ut illos dicant iam effugisse morbos animi, adfectus nondum, et adtur, ut illos dicant iam effugisse morbos animi, adfectus nondum, et adhuc in lubrico stare, quia nemo sit extra periculum malitiae, nisi qui totam eam excussit. Nemo autem illam excussit, nisi qui pro illa sapientiam adsumpsit. Quid inter morbos animi intersit et adfectus, saepe iam dixi. Nunc quoque te admonebo: morbi sunt inveterata vitia et dura, ut avaritia, ut ambitio; nimio artius haec animum inplicuerunt et perpetua eius mala esse coeperunt. Ut breviter finiam, morbus est iudicium in pravo pertinax, tamquam valde expetenda sint, quae leviter expetenda sunt. Vel si mavis, ita finiamus: nimis inminere leviter petendis vel ex toto non petendis, aut in magno pretio habere in aliquo habenda vel in nullo. Adfectus sunt motus animi inprobabiles, subiti et concitati, qui frequentes neglectique fecere morbum, sicut destillatio una nec adhuc in morem adducta tussim facit,
Abbreviated transcription (Latin):
facit Qnid ergo Iufra iũ nulli gradus sunt statim a sapienta
p̃ceps est Non ut existimo ar nam qui ꝓficit in mĩo quidẽ
stutoꝵ est magno tñ internallo ab ins didicitur Inter ipos ꝙͦ
ꝑficientes sunt magna discrim̃a In tres cassos ut quibusdam
placet diuidutur prini sunt qui sapĩam nondũ habent sed iam
in uicina eius constiterũt Camen etiam qd ꝓpe est ex hora est.
Qui sut hii queris qui oes iam affrũs ac uicia posuerũt Qmi
erunt complectenda didicerũt sed illis in exꝑta adhnc fiducia est
bonũ suũ nondũ in usu habent iam tñ in illa que fugere decidẽ
non possunt Iam ibi sunt uñ non est retro lapsus sed hoc illis
nondũ de se liquet quod in quadam epła scripsisse me meum.
Scire se nescrunt Iam contigit illis bono suo fru nondũ confidere
Ruidam hoc ꝓficentiũ gemus de quo locutus sum ista complectũ¬

Expanded text:
facit. " Quid ergo ? Infra illum nulli gradus sunt? Statim a sapientia facit. " Quid ergo ? Infra illum nulli gradus sunt? Statim a sapientia praeceps est?" Non, ut existimo. Nam qui proficit, in numero quidem stultorum est, magno tamen intervallo ab illis diducitur. Inter ipsos quoque proficientes sunt magna discrimina. In tres classes, ut quibusdam placet, dividuntur: primi sunt, qui sapientiam nondum habent, sed iam in vicinia eius constiterant. Tamen etiam quod prope est, extra est. Qui sint hi quaeris ? Qui omnes iam adfectus ac vitia posuerunt, quae erant complectenda, didicerunt, sed illis adhuc inexperta fiducia est. Bonum suum nondum in usu habent, iam tamen in illa, quae fugerunt, decidere non possunt. Iam ibi sunt, unde non est retro lapsus, sed hoc illis de se nondum liquet; quod in quadam epistula scripsisse me memini, " scire se nesciunt." Iam contigit illis bono suo frui, nondum confidere. Quidam hoc proficientium genus, de quo locutus sum, ita complectun
Abbreviated transcription (Latin):
dilie artes ad ingeniũ tote ꝑtinent hic ãñm negotiũ agitur Non
querit eger medicũ loquentem sed ĩ coupetit ut idem ille qui sancri
p̃t cõpte de hiis que facienda sunt dissenat bon consulet nou camẽ
crit quare gratuletur sibi qd intidert in medicũ eciam discrtũ hoc
enĩ tale est quale si ꝑitus gubcrnator eciam formosus fe est Edmd
aures meas stabis quid oblectas aliud agitur urendus secandus
abstinendus sum adħ adhibitus es Cimre debes morbũ neterem
grauẽ publicũ Tantũ negocii habes quantũ in pestilentia meditꝰ
Circa nerba occupatus es Iami dudũ gaude si sufficis rebus qñq
multa disces qñ didiceris affiges tibi ita ut didiceris ita ut excidere
non possint Qũ illa exꝑiris Non enĩ ut cetem memorie tradidisse
satis est in oꝑe temptanda sunt Non est btũs qui scit illa sed qui

Expanded text:
Aliae artes ad ingenium totae pertinent, hic animi negotium agitur. Non Aliae artes ad ingenium totae pertinent, hic animi negotium agitur. Non quaerit aeger medicum eloquentem, sed, si ita conpetit, ut idem ille, qui sanare potest, compte de iis, quae facienda sunt, disserat, boni consulet. Non tamen erit, quare gratuletur sibi, quod inciderit in medicum etiam disertum. Hoc enim tale est, quale si peritus gubernator etiam formosus est. Quid aures meas scabis ? Quid oblectas ? Aliud agitur; urendus, secandus, abstinendus sum. Ad haec adhibitus es. Curare debes morbum veterem, gravem, publicum. Tantum negotii habes, quantum in pestilentia medicus. Circa verba occupatus es? Iamdudum gaude, si sufficis rebus. Quando, quae multa disces ? Quando, quae didiceris, adfiges tibi ita, ut excidere non possint ? Quando illa experieris ? Non enim ut cetera, memoriae tradidisse satis est; in opere temptanda sunt. Non est beatus, qui scit illa, sed qui
Abbreviated transcription (Latin):
iecissem hoc unũ tibi plane approbare uellem oĩa me illa sentire q̃
duerem nec tantũ sentire sed amare dlliter hoĩes amitã diliter li¬
beros osculantur. Camẽ in hoc quoq amplexu tam sc̃o et modcra¬
to satis apparet afft̃us Non me hertule ieinua esse et arida uo¬
lo que de rebus tam magnis dicentur Neq enĩ phia ingenio
renniciat multũ tamen oꝑe impendi uerbis non oporiet hoc sit
ꝓpositi nr̃i sũma Quod sentimus loquamur quod ioquimur seu¬
ciamus Concordet sermo cũ uita Ille promissũ suũ implerut qui
et cũ indeas illũ et cũ audias idem est uidebimus qualis fit quã¬
tus sit unus sit Non delc̃ent uerba nr̃a sed. ꝓsint. Si tamẽ contin¬
gere eloquentia. non sollicito p̃t si autẽ ꝑata est aut ꝑuo constat assit
et res pulcherrimas ꝓsequatur Sit tatis ut res pocius ꝙͣ se oũdat

Expanded text:
iecissem. Hoc unum plane tibi adprobare vellem: omnia me illa sentire, quae iecissem. Hoc unum plane tibi adprobare vellem: omnia me illa sentire, quae dicerem, nec tantum sentire, sed amare. Aliter homines amicam, aliter liberos osculantur; tamen in hoc quoque amplexu tam sancto et moderato satis apparet adfectus. Non mehercules ieiuna esse et arida volo, quae de rebus tam magnis dicentur; neque enim philosophia ingenio renuntiat. Multum tamen operae inpendi verbis non oportet. Haec sit propositi nostri summa: quod sentimus loquamur, quod loquimur sentiamus; concordet sermo cum vita. Ille promissum suum inplevit, qui, et cum videas illum et cum audias, idem est. Videbimus, qualis sit, quantus sit; unus sit. Non delectent verba nostra, sed prosint. Si tamen contingere eloquentia non sollicito potest, si aut parata est aut parvo constat, adsit et res pulcherrimus prosequatur. Sit talis, ut res potius quam se ostendat.
Abbreviated transcription (Latin):
se tormento reseruare seo accersire sibi uuserias et admou̾e quas dif
bere torqueri Edutũq audierit post quĩquagesimũ ãnuĩ sibi paciẽ¬
da supplicia non ꝑturbabitur isi si mediũ spaciũ tnͣsilierit et se
n illam scło post futimam sollictudinẽ ĩmusit Eodem modo fit
u ar̃os libenter egros et captantes cansas doloris uetera atq obuta¬
ta contristent et que p̃terierũt et que futima sunt obsunt Neutra
sentiamius Non est autem michi ex eo quod sentias dolor Uale
qui uit putide loqui Qualis sermo meus esset si una sederemus
aut ambularemus illaboratus et facilis tales esse epłas meas uolo
que nichil habent acccefitũ uet fictũ Di ficri posset quid senciã õndẽ
ꝙͣ loqui mallem eciam si disputarẽ nec supploderẽ pedem net ma¬
nũ iactarẽ nec attollerem nocem Sed ista oratoribus reliquissem
contentus sersus meos adte ꝑtulisse quos nec exornassem nec ab¬

Expanded text:
se tormento reservare, sed arcessere sibi miserias et admovere? Quas opse tormento reservare, sed arcessere sibi miserias et admovere? Quas opbere torqueri ? Quicumque audierit post quinquagesimum annum sibi patienda supplicia, non perturbatum nisi si medium spatium transiluerit et se in illam saeculo post futuram sollicitudinem inmiserit; eodem modo fit, ut animos libenter aegros et captantes causas doloris vetera atque obliterata contristent. Fit quae praeterierunt et quae futura sunt, absunt; neutra sentimus. Non est autem nisi ex eo, quod sentias, dolor. VALqui vult putide loqui ? Qualis sermo meus esset, si una sederemus aut ambularemus, inlaboratus et facilis, tales esse epistulas meas volo, quae nihil habent accersitum nec fictum. Si fieri posset, quid sentiam, ostendere am loqui mallem. Etiam si disputarem, nec supploderem pedem nec manum iactarem nec attollerem vocem, sed ista oratoribus reliquissent!, contentus sensus meos ad te pertulisse, quos nec exornassem nec ab
Abbreviated transcription (Latin):
illi ꝑsuasio eadem nichil illoꝵ inalũ esse nec dignũ ad quod mẽs
sana deficiat Bĩa que facienda erũt audaciter faciet et ꝓnite hoc enĩ
stulticie pp̃ũ quis dixerit ignaue et contunaciter facere que faciat
et alio corpis impellere alio aĩm distrhiq inter diu̾sissimos motus
Nam ꝓpter illa ip̃a quibus extollit se muaturq contempta est Et
ne illã quidem quibus gloriatur libenter facit Si n̾o aliqd̾̃ traietur
malũ eo puide dũ exspectat qͣiͣ ueniss urgetur et quidꝙͣ ne pacia¬
tur timet iam metu patitur Enemadinodũ incorꝑibus infirmis
languorẽ signa p̃currũt quedam enĩ seguicia uerius est et sine la¬
bore ullo lassitudo et ossitacio et horror mẽbra ꝑcurrens sic infir¬
mus aĩuius multo aute ꝙͣ opp̾matur malis quacitur p̃siut illa
et ante tempus cadit Quid autem dementius ꝙͣ angi futuris nec

Expanded text:
illi persuasio eadem, nihil illorum malum esse nec dignum, ad quod mens illi persuasio eadem, nihil illorum malum esse nec dignum, ad quod mens sana deficiat. Omnia, quae facienda erunt, audaciter facit et prompte. Hoc enim stultitiae proprium quis dixerit, ignave et contumaciter facere, quae faciat, et alio corpus inpellere, alio animum distrahique inter diversissimos motus. Nam propter illa ipsa, quibus extollit se miraturque, contempta est et ne illa quidem, quibus gloriatur, libenter facit. Si vero aliquod timetur malum, eo proinde, dum expectat, quasi venisset, urgetur et quicquid ne patiatur timet, iam metu patitur. Quemadmodum in corporibus insidentis languoris signa praecurrunt, quaedam enim segnitia enervis est et sine labore ullo lassitudo et oscitatio et horror membra percurrens; sic infirmus animus multo ante quam opprimatur malis quatitur. Praesumit illa et ante tempus cadit. Quid autem dementius quam angi futuris nec
Abbreviated transcription (Latin):
stabile grande tranquillũ Quod sine scĩa diuinoꝵ humaroꝵq nõ
potest effici Dequitur illud quod me responsurũ esse dicebani Rõ
affligitur sapieus liberoꝵ amissione non aunicoꝵ fodem euĩ aĩo
fert illoꝵ mortem quo exspectat suami Non magis hanc tanet
ꝙͣ illam dolet uirtus enĩ cõueniencia constat Oinina oꝑa eius
cĩ ipsa concordant et congruũt hec concordia ꝑit si am̃ius ꝙ̃ excel¬
sũ esse oportat luctu desiderioq sumittitur. Iuhouesta est oĩs ircpu¬
daciõ et sollicitudo et in ullo actu pigricia. honestũ enĩ securũ expe¬
dicũ et intentũ est in ꝓcinctu stat Quid ergo Non aliquid ꝑturbati¬
om sinule pacietur Non et color eius ĩmutabitur et uoltus agita¬
bitur et artus refiigestent et quidꝙͣ aliud non ex imꝑio aiñui sed
i consulto quodam nature impetu geritur fateor Seo manebit

Expanded text:
grande, stabile, tranquillum, quod sine scientia divinorum humanorumque non grande, stabile, tranquillum, quod sine scientia divinorum humanorumque non potest effici. Sequitur illud, quod me responsurum esse dicebam. Non adfligitur sapiens liberorum amissione, non amicorum. Eodem enim animo fert illorum mortem, quo suam expectat. Non magis hanc timet quam illam dolet. Virtus enim convenientia constat; omnia opera eius cum ipsa concordant et congruunt. Haec concordia perit, si animus, quem excelsum esse oportet, luctu aut desiderio summittitur. Inhonesta est omnis trepidatio et sollicitudo, in ullo actu pigritia. Honestum enim securum et expeditum est, interritum est, in procinctu stat. " Quid ergo? Non aliquid perturbationi simile patietur? Non et color eius mutabitur et vultus agitabitur et artus refrigescent? Et quicquid aliud non ex imperio animi, sed inconsulte quodam naturae impetu geritur." Fateor; sed manebit
Abbreviated transcription (Latin):
Ediud ni. in suo modo ꝑtinet uirũq fortuna se gessit siue illi se¬
nectus longa contigit siue citra seuectutem finitus est eadem
mensura sũmi boni est ꝙͣius etatis diu̾sa sit utrũ maiorẽ au
minorẽ cirtulũ scribas ad spatiũ eius ꝑtinet non ad formã licct
alter diu manserit alterũ statim obduxeris et in eũ quo scriptus
est puluerẽ solueris in eadem uterq forma fuit Quod rcm̃ est n ͨ
magnitudine estimatur nec numero nec tꝑe nec magis ꝓduti qͥ
corripe et in unũ diem coge eque honesta est Modo latiuis uirtus
funditur/ regna urbes ꝓm̃cias tꝑat fert leges colit amituas
intee ꝓpinquos liberosq dispensat officia modo arto fine cirtũda¬
tur pauꝑtatis exilii orbitatis non tamẽ minor est si ex alciore
magna est eciã si in se recesfsit undiq exclusa Nichilonuꝰ enim
magni sp̃s est et erecti exacte prudencie iudeclinabilis iusticie.
ergo eque bt̃a est Btm̃ enĩ illud uno loco positũ est in ipsa mẽte

Expanded text:
etur; in suo modo permanet, utcumque fortuna se gessit. Sive illi senectus longa contigit sive citra senectutem finitus est, eadem mensura summi boni est, quamvis aetatis diversa sit. Utrum maiorem an minorem circulum scribas, ad spatium eius pertinet, non ad formam. Licet alter diu manserit, alterum statim obduxeris et in eum in quo scriptus est pulverem sol veris, in eadem uterque forma fuit. Quod rectum est, nec magnitudine aestimatur nec numero nec tempore; non magis produci quam corripe et in unum diem coge; aeque honesta est. Modo latius virtus funditur, regna urbes provincias temperat, fert leges, colit amicitias, inter propinquos liberosque dispensat officia, modo arto fine concluditur paupertatis exilii orbitatis. Non tamen minor est, si ex altiore magna est, etiam si in se recessit undique exclusa. Nihilominus enim magni spiritus est et erecti, exactae prudentiae, indeclinabilis iustitiae. Ergo aeque beata est. Beatum enim illud uno loco positum est, in ipsa mente,
Abbreviated transcription (Latin):
sic aĩo sapientis ubi p̾aria bñficiis merita sunt desmet quidẽ debere
seo non desmet uelle debere et hoc facit qđ qui post tabulas noitas
soluũt Nemo autẽ gratus esse p̃t nnisi cõtempserit ista ꝓpter que uolgus
insanit Si referre nis graciam et in exiliũ eũdñ est et effundeudus sã¬
gnis et suscipienda egestas et ra ip̃a ĩnocencia sepe maculãda indig¬
pinius Erueris quid sit qd oblinionẽ nobis acceꝑtoꝵ faciat Cupiditas
accipiendoꝵ Cogitamus non quid ĩpetiatũ sed quid pecendũ sit dlbit̃ra¬
hunt a recto diuicie honores potentia et retcui. que opiõne nr̃a cam
sunt p̃cio suo uilia Nescimius estimare res de quibus nõ cũ fama sed
cũ rerũ narum deliberandũ est Richil habent ista magnificũ quo
quia concupistenda sunt laudantur sed concupistianir quia landatã

Expanded text:
sic animus sapientis, ubi paria maleficiis merita sunt, desinet quidem debere, sic animus sapientis, ubi paria maleficiis merita sunt, desinet quidem debere, sed non desinit velle debere et hoc facit, quod qui post tabulas novas solvunt. Nemo autem gratus esse potest, nisi contempsit ista, propter quae vulgus insanit; si referre vis gratiam, et in exilium eundum est et effundendus sanguis et suscipienda egestas et ipsa innocentia saepe maculanda indigpimus. Quaeris quid sit, quod oblivionem nobis acceptorum faciat ? Cupiditas accipiendorum. Cogitamus non quid inpetratum, sed quid petendum sit. Abstrahunt a recto divitiae, honores, potentia et cetera, quae opinione nostra cara sunt, pretio suo vilia. Nescimus aestimare res, de quibus non cum fama, sed cum rerum natura deliberandum est; nihil habent ista magnificum, quo quia concupiscen
Abbreviated transcription (Latin):
manet ac ꝑhẽne non est illud acciꝑe sed accepisse delc̃at quod ĩmortale
est et assidnnĩ Illa contẽpint quibus iesus est nec oblinistitur ꝑ negli¬
genciã sed uolens Non uertit oĩa in peius nec querit cui ĩputet casũ
et pcc̃a hõim ad fortuã pocius refert Non calũpniatur uerba nec
uoltus Qiudꝙͣ accidit benigne interp̃tando leuat nec offerise pocius
ꝙͣ bñficii meminit Rñtũ potest in pore ac meliore se memoria detinet
nec mutat aii adusus bñ meritos nͥ multũ malefc̃a p̃cedũt et maĩ-¬
festũ etiã contuenti discrimẽ est Tunc quoq in hoc dũcaxat ut talis sit
post maiorẽ ĩiuriam qualis ante bñficiũ Nam cũ bñficio par est ĩm¬
ria aliꝙ in aĩo beniolẽtie remanet Quc̃admodũ reus sententiis pari-¬
bus absoluitur/ et semꝑ quidꝙͣ dubiũ est hũanitas incliat in melius

Expanded text:
manet ac perenne. Non enim illum accipere, sed accepisse delectat, quod inmortale manet ac perenne. Non enim illum accipere, sed accepisse delectat, quod inmortale est et adsiduum. Illa contemnit, quibus laesus est, nec obliviscitur per neglegentiam, sed volens. Non vertit omnia in peius nec quaerit, cui inputet casum, et peccata hominum ad fortunam potius refert. Non calumniatur verba nec vultus; quicquid accidit, benigne interpretando levat. Non offensae potius quam officii meminit. Quantum potest, in priore ac meliore se memoria detinet nec mutat animum adversus bene meritos, nisi multum male facta praecedunt et manifestum etiam coniventi discrimen est; tunc quoque in hoc dumtaxat, ut talis sit post maiorem iniuriam qualis ante beneficium. Nam cum beneficio par est iniuria, aliquid in animo benivolentiae remanet. Quemadmodum reus sententiis paribus absolvitur et semper quicquid dubium est humanitas inclinat in melius,
Abbreviated transcription (Latin):
ĩfencitas urget Nemo sibi gratus est miser erit Non differo illum
statim miser est Itaq ingrati esse uitemus non aliena cansa sed nr̃a
Mimiũ ex nequicia leuissimũq in alios redũdat quod pessimũ ex illa
est et ut ita dicã spurcissimũ domi remanet et p̃mt habentẽ Quẽad¬
modũ attalus noster dicere solebat malicia ip̃a maximã ꝑtẽ ueneni
sui bibit Illud uenenũ quod serpentes in alienã ꝑniciẽ ꝓferũt sine sua
continent Non est huic simule hoc habentibus pessimũ est Torquet
ingratus se et macerat oditq accepta quia reddicurus est et extenuat
Inuirias uero dilatat atq auget Quid autẽ eo miserius cui uñficia ex¬
cidũt herent iniurie dit contra sapĩa exornat om̃e bñficiũ ac si ipsa
cõmendat et se assidua eius cõmemoracione delcãt malis una uoluptas
est et hec breiis dũ accipũt bñficia ex quibus sapienti longũ gaaidiũ

Expanded text:
infelicitas urget; nemo si ingratus est, miser erit. Non differo illum, infelicitas urget; nemo si ingratus est, miser erit. Non differo illum, statim miser est. Itaque ingrati esse vitemus, non aliena causa, sed nostra. Minimum ex nequitia levissimumque ad alios redundat. Quod pessimum ex illa est et, ut ita dicam, spississimum, domi remanet et premit habentem, quemadmodum Attalus noster dicere solebat: "malitia ipsa maximam partem veneni sui bibit." Illud venenum, quod serpentes in alienam perniciem proferunt, sine sua continent, non est huic simile; hoc habentibus pessimum est. Torquet ingratus se et macerat; odit, quae accepit, quia redditurus est, et extenuat, iniurias vero dilatat atque auget. Quid autem eo miserius, cui beneficia excidunt haerent iniuriae ? At contra sapientia exornat omne beneficium ac sibi ipsa commendat et se adsidua eius commemoratione delectat. Malis una voluptas est et haec brevis, dum accipiunt beneficia, ex quibus sapienti longum gaudium
Abbreviated transcription (Latin):
sid prinũ Recte ft̃i fecisse merces est Gratus sum non ut alius nuai
libentiuis p̃stet pori utitatus exemplo sed ut rem iocũdisimia at pmi¬
cherrimã faciam Bratus sũ non quia expedit sed quia iiuat hoc ut
suas ita esse si grãtũ esse non licebit n idear ingratus si reddere bũ
tuĩ ꝑ mediã infarnam tendam Nemo m udetur płis estiare utu¬
tẽ nemo magis illi esse deuotus ꝙͣ qui bom iuri famã ꝑdidit ne
conscĩam ꝓderet Itaq ut dixi maiore tuo ꝙͣ alterius bono gratus es
Iui enĩ roĩgnns et condiana res contigit reciꝑe qd̾ dederat tibi mag̾¬
na et ex beatissimo aĩi statu ꝓfecta gratũ fuisse Pram si malicia
miseros facit uirtus btõs gratũ esse autem utus est rem usitatã reddi¬
disti In estimabilem consecutus es conscĩam grati qui nusi in aĩm di¬
uinũ fortimatũq non ꝑuenit In contrariũ autẽ huic affc̃m sũma

Expanded text:
ad praemium; recte facti fecisse merces est. Gratus sum, non ut alius mihi ad praemium; recte facti fecisse merces est. Gratus sum, non ut alius mihi libentius praestet priore inritatus exemplo, sed ut rem iucundissimam ac pulcherrimam faciam; gratus sum, non quia expedit, sed quia iuvat. Hoc ut scias ita esse, si gratum esse non licebit, nisi ut videar ingratus, si reddere benelium per mediam infamiam tendam. Nemo mihi videtur pluris aestimare virtutem, nemo illi magis esse devotus quam qui boni viri famam perdidit, ne conscientiam perderet. Itaque, ut dixi, maiori tuo quam alterius bono gratus es. Illi enim vulgaris et cottidiana res contigit, recipere, quod dederat, tibi magna et ex beatissimo animi statu profecta, gratum fuisse. Nam si malitia miseros facit, virtus beatos, gratum autem esse virtus est, rem usitatam reddidisti, inaestimabilem consecutus es, conscientiam grati, quae nisi in animum divinum fortunatumque non pervenit. Contrarium autem huic adfectum summa
Abbreviated transcription (Latin):
cn. ceonerat ꝙ qui maxime obligatur ꝯram in hoc quoq fullũtur in¬
qatiꝙ. trratori quidẽ p̃ter sortem extra ordinẽ miant bñficioꝵ autẽ
usum esse gratuitũ putant et illa crescũt mora tantoq plus soluendũ
est qñto tardius Iugratus est qui bñficiũ reddit siue nsura Itaq hui
quoq rei habenda iãcio enit sũ rescrũtar accepta et cxpensa Bĩa fanoi
da sunit ut d̃ gratissum simus Nr̃m enĩ hoc bonũ est Ruemadinodũ
iustigia non est ut ulgo creditur ad alios ꝑtinens magua pars eius ĩ
se redi nano nõ cũ alteri ꝓdest sibi ꝓfuit Non eo noĩe dico quo ua¬
les fidumare ad uitus ꝓtegere defensus Quod bonũ exemplũ cututu
ao faceentẽ ren̾titur situt mala exempla readñt in auctores Eet in¬
la inseratio contingat hus qui pacuĩtur ĩurias quas faciendo possẽ
fieri donierũt sed ꝙ urtatũ oĩm p̃ciũ in ip̃is est xzon enĩ excentur

Expanded text:
ci exonerat, quam qui cum maxime obligatur. Nam in hoc quoque falluntur inci exonerat, quam qui cum maxime obligatur. Nam in hoc quoque falluntur ingrati, quod creditori quidem praeter sortem extra ordinem numerant, beneficiorum autem usum esse gratuitum putant. Et illa crescunt mora tantoque plus solvendum est, quanto tardius. Ingratus est, qui beneficium reddit sine usura. Itaque huius quoque reinda sunt, ut quam gratissimi simus. Nostrum enim hoc bonum est, quemadmodum iustitia non est, ut vulgo creditur, ad alios pertinens; magna pars eius in se redit. Nemo non, cum alteri prodest, sibi profuit, non eo nomine dico, quod volet adiuvare adiutus, protegere defensus, quod bonum exemplum circuitu ad facientem revertitur, sicut mala exempla reddunt in auctores nec ulla miseratiendo docuerunt, sed quod virtutum omnium pretium in ipsis est. Non enim exercentur
Abbreviated transcription (Latin):
in hat cõpatione bñficii et ĩuine uir bonus iudicabit quidem qoͫ
equissimm erit sed bñficio faucbit In hanc erit ꝑtẽ ꝓcliuio płimũ
auiẽ inomenti psona solet afferre in rebus eismodi Sedist mn bñsi¬
nũ in seruo iũtiã feristi in patre Seruasti michi filiũ sco natri abs¬
trlisti dilia dcinceps ꝑ qͥuc ꝓcedit oĩs collacio prosequitur et sĩ pusillii
ent qd inters̃t porsimulabit etiã si multũ fuit sed si io donati salua
pietate ac fide potent remittet Id et si ad ip̃m tota ꝑtincbit nutidi.
Puna rahet est facilis erit in cõmutando Pacietur plus ĩputara sibi
Inuittus oñficiũ ꝑ compensacionẽ ĩume soluet In hant ꝑtẽ inclinabit
but uerget ut cupiat debere gratiã cupiat refcree Errat euĩ quisqͥs
unsinũ act ipu lbencius ꝙͣ reddit Anto holarior est qui soluit ꝙ qui
mutrratre tanto lecior esse debet qui se maxĩo acre alicuo accepti hũsi¬

Expanded text:
In hac conparatione beneficii et iniuriae vir bonus iudicabit quidem quod erit aequissimum, sed beneficio favebit; in hanc erit partem proclivior. Plurimum autem momenti persona solet adferre in rebus eiusmodi: " Dedisti mihi beneficium in servo, iniuriam fecisti in patre. Servasti mihi filium, sed patrem abstulisti." Alia deinceps, per quae procedit omnis conlatio, prosequitur et, si pusillum erit, quod intersit, dissimulabit. Etiam si multum fuerit, sed si id donari salva pietate ac fide poterit, remittet; id est, si ad ipsum tota pertinebit iniuria. Summa rei haec est: facilis erit in conmutando. Patietur plus inputari sibi. Invitus beneficium per conpensationem iniuriae solvet. In hanc partem inclinabit, huc verget, ut cupiat debere gratiam, cupiat referre. Errat enim, si quis beneficium accipit libentius quam reddit. Quanto hilarior est, qui solvit quam qui mutuatur, tanto debet laetior esse, qui se maximo aere alieno accepti benefi
Abbreviated transcription (Latin):
atus ꝙta mala ꝑtuli Nemo me surrecturũ putauit ⁊uocien n
a meis quotiens a medicis relictus In etuleũ impositi non sic detra¬
hũtur Etiam si sunt uera ista transierũt Quid iuuat p̃teritos doło¬
res retractare et miserũ esse quia fueris Quid ꝙ nemo non multũ
malis sius adicit et sibi ip̃e mentitur Semnde quod accrbũ fuit retu¬
lisse iocũdũ est Naturale est mali sui sinẽ gaudere Cutãcidenda ergo
duo sunit et futuri timor et ueteris ĩcõmodi memoria Hot ad me iã
non ꝑtiriet illud nondũ In ip̃is positus difficultatibus dicat forsan
et hoc olim meminisse iuabit Toto contra illũ pugnet aĩo bnite¬
tur si cesserit unicet si se contra dolorẽ suũ intenderit Pũt hoc płiꝙ
facĩt dittrahũt in se rumã tui obstandũ est Istud qd p̃nut quod
ĩpendit qd urget si subducere te ceperis sequetur et granius incũbet

Expanded text:
atus, quanta mala pertuli! Nemo me surrecturum putavit. Quotiens atus, quanta mala pertuli! Nemo me surrecturum putavit. Quotiens deploratus sum a meis, quotiens a medicis relictus ! In eculeum inpositi non sic distrahuntur. " Etiam si sunt vera ista, transierunt. Quid iuvat praeteritos dolores retractare et miserum esse, quia fueris ? Quid, quod nemo non multum malis suis adicit et sibi ipse mentitur ? Deinde quod acerbum fuit ferre, tulisse iucundum est; naturale est mali sui fine gaudere. Circumcidenda ergo duo sunt, et futuri timor et veteris incommodi memoria; hoc ad me iam non pertinet, illud nondum. In ipsis positus difficultatibus dicat: Forsan et haec olim meminisse iuvabit. Toto contra ille pugnet animo; vincetur, si cesserit, vincet, si se contra dolorem suum intenderit. Nunc hoc plerique faciunt, ad trahunt in se ruinam, cui obstandum est. Istud quod premit, quod inpendet, quod urget, si subducere te coeperis, sequetur et gravius incumbet;
Abbreviated transcription (Latin):
stomachus In quibus fuit auiditas cibi odiũ est Desideria ip̃a mori¬
utur Non est accrbũ carcre eo qd cuꝑe desieris didire mĩc ꝙ nullus
nisi intermittitur dolor aut certe remttitur dĩdice ꝙ licẽt᷑ cauere uen¬
turũ et obsistere ĩminenti remediis Nullus enĩ nõ signa p̃miteit uti¬
q qui ex solito reuertitur Tollerabilis est morbi pacieatia si cõtẽpse¬
ris id quod extremũ minatur Ezoli mala tua facere tibi ꝙ̃ grauior a
et te querelis ouerare Ieius qst dolor si nichil illi opmo adicttri. sonta
si exhortari te ceꝑis ac dicere nichil est aut certe exiguũ est duremus
iam desmet lenem illũ dñ putas facios Oĩa ex opimone suspensa sũt
Non ambicio tm̃ ad illam respicit et luxiria et auaricia. ad opmio¬
nẽ dolemus Cam miser quisq est ꝙͣ credidit Detrahendas p̃teritoꝵ
doloꝵ cõquestioẽs puto et abia uerba Nusli ũꝙ fuit penis quos trati¬

Expanded text:
stomachus, inde cuius fuit aviditas cibi, odium est. Desideria ipsa moristomachus, inde cuius fuit aviditas cibi, odium est. Desideria ipsa moriuntur. Non est autem acerbum carere eo, quod cupere desieris. Adice, quod nullus non intermittitur dolor aut certe remittitur. Adice, quod licet cavere venturum et obsistere inminenti remediis. Nullus enim non signa praemittit, utique qui ex solito revertitur. Tolerabilis est morbi patientia, si contempseris id quod extremum minatur. Noli mala tua facere tibi ipse graviora et te querellis onerare. Levis est dolor, si nihil illi opinio adiecerit; contra, si exhortari te coeperis ac dicere: " Nihil est aut certe exiguum est. Duremus; iam desinet"; levem illum, dum putas, facies. Omnia ex opinione suspensa sunt; non ambitio tantum ad illam respicit et luxuria et avaritia. Ad opinionem dolemus. Tam miser est quisque quam credidit. Detrahendas praeteritorum dolorum conquestiones puto et illa verba: " Nulli umquam fuit peius. Quos cruci
Abbreviated transcription (Latin):
tus cursu et mutatus in perus uim suam qua uiget ãmonetq nos
ꝑdit sine quia corruptus humor cũ desiit here quo constuat ip̃e se eli¬
dit et hus que niis impleuit excutit sensum Sit podegra et tirogra
et finis dolendi est obtorpuisse Denciũ oculoꝵ et auriũ dolor ob hoc
ip̃m acutissimus est qd inter angusta corꝑis nascitur Non minus me¬
hertule ꝙͣ capitis ip̃ius Sed si incitacior est in alienationẽ soporẽq con¬
uertitur. hoc itaq solaciũ uasti doloris est quod ncc̃e est desmas illũ
sentire si nimis serseris Illud autẽ est quod imꝑitos in uexatione cor¬
poris male habet Noñ assuencrũt aĩo esse contenti multũ illis cũ cor¬
pore fuit Ideo uir magnus ac prudens am̃i deducit a corpe et multũ
cũ meliore ac diuina ꝑte uersatur cũ hac querula et fragili ꝙͣtũ nc̃ce
gnescit ip̃is ꝑ se que cupimus fatigatis ac deficientibus Inde morosus

Expanded text:
tus cursu et mutatus in peius vim suam, qua viget admonetque nos, tus cursu et mutatus in peius vim suam, qua viget admonetque nos, perdit, sive quia corruptus umor, cum desiit habere, quo confluat, ipse se elidit et iis, quae nimis implevit, excutit sensum. Sic podagra et cheragra et finis dolendi est optorpuisse. Dentium, oculorum, aurium dolor ob hoc ipsum acutissimus est, quod inter angusta corporis nascitur, non minus, mehercule, quam capitis ipsius; sed si incitatior est, in alienationem soporemque convertitur. Hoc itaque solacium vasti doloris est, quod necesse est desinas illum sentire, si nimis senseris. Illud autem est, quod imperitos in vexatione corporis male habet: non adsueverunt animo esse contenti. Multum illis cum corpore fuit. Ideo vir magnus ac prudens animum diducit a corpore et multum cum meliore ac divina parte versatur, cum hac querula et fragili quantum neceguescit ipsis per quae cupimus fatigatis ac deficientibus; inde morosus est
Abbreviated transcription (Latin):
sunt mecus mortis dolor corꝑis interiissio uoluptatũ. De morte
satis dcm̃ est hoc unũ dicam non morbi habet esse sed nature metũ
multoꝵ mortem distulit morbus et saluti illis fuit iudeci ꝑur morie¬
ris non quia egrotas sed quia niuis Ista te res et sanatũ manet Cũ
cõualucris nõ mortẽ sed ualitudinẽ effugies sid iꝰ nũt ꝓp̃ũ incõmo¬
dũ reuertamur magnos cruciatus habet morbus sed hos tollerabiles
interualla faciũt Ram sũmi doloris intencio inuerat finẽ ꝓdemo pt̃
ualde dolere et dui Sic nos amantissima nr̃i natura disposuit ut
dolorẽ ant tollerabilem aut breuẽ faceret maxii doloris consistunt
in macerrimis corꝑibus ꝑtibus Perui articuliq et quidꝙ aliud exile
acerrime seuit cũ in arco uicia concepit Sed cito hee ꝑtes obstupestũt
et ip̃o dolore sensimm doloris amictũt Siue quia sp̃s naturali ꝓhibi¬

Expanded text:
sunt: metus mortis, dolor corporis, intermissio voluptatum. De morte sunt: metus mortis, dolor corporis, intermissio voluptatum. De morte satis dictum est; hoc unum dicam, non morbi hunc esse sed naturae metum Multorum mortem distulit morbus et saluti illis fuit videri perire. Morieris, non quia aegrotas, sed quia vivis. Ista te res et sanatum manet; cum convalueris, non mortem, sed valetudinem effugies. Ad illud nunc proprium incommodum revertamur: magnos cruciatus habet morbus. Sed hos tolerabiles intervalla faciunt. Nam summi doloris intentio invenit finem. Nemo potest valde dolere et diu; sic nos amantissima nostri natura disposuit, ut dolorem aut tolerabilem aut brevem faceret. Maximi dolores consistunt in macerrimis corporis partibus; nervi articulique et quicquid aliud exile est, acerrime saevit, eum in arto vitia concepit. Sed cito hae partes obstupescunt et ipso dolore sensum doloris amittunt, sive quia spiritus naturali prohibi
Abbreviated transcription (Latin):
tacionẽ mortis ac inetũ subripit Non idicabam metũ illos sꝑsti¬
tes relinquere mori putabam me inꝙͣ ucturũ nec cũ illis seo ꝑ illos
Nor effuudere m spm̃ iuidebar sed trahere hec inͥ dederũt noluntatẽ
uuandi me et paciendi om̃e tormentũ dilioqͥn miseriiũ est cũ ãmi
moriendi ꝓieceris non habere inuendi dd hec ergo remedia ce confer
Medicus tibi quantũ ambules quantũ exercaris monstrabit Ne i-¬
dulgras ocio ad quod nergit incrs ualitudo ut legas carius et spm¬
cuius iter ac receptaculũ laborat ex̾ceas ut uauigos et uistera mol¬
li iactatione concucias. quibus cibis utaris uniũ qñ uiriũ causa qd¬
uoces qñ intermittes ne irritet et ex asperet tussim Ego tibi illud p̃cimo
ꝙ non tm̃ huius morbi sed tocius uite remediũ est Contempne mortẽ
ꝓdichil triste est cũ huiꝰ metũ effugñins Tria hec in õi morbo grama

Expanded text:
tationem mortis ac metum subripit. Non iudicabam me, cum illos superstitationem mortis ac metum subripit. Non iudicabam me, cum illos superstites relinquerent mori. Putabam, inquam, me victurum non cum illis, sed per illos. Non effundere mihi spiritum videbar, sed tradere. Haec mihi dederunt voluntatem adiuvandi me et patiendi omne tormentum; alioqui miserrimum est, cum animum moriendi proieceris, non habere vivendi. Ad haec ergo remedia te confer. Medicus tibi quantum ambules, quantum exercearis, monstrabit; ne indulgeas otio, ad quod vergit iners valetudo; ut legas clarius et spicuius iter ac receptaculum laborat, exerceas; ut naviges et viscera molli iactatione concutias; quibus cibis utaris, vinum quando virium causa advoces, quando intermittas, ne inritet et exasperet tussim. Ego tibi illud praecipio, quod non tantum huius morbi, sed totius vitae remedium est: contemne mortem. Nihil triste est, cum huius metum effugimus. Tria haec in omni morbo gravia
Abbreviated transcription (Latin):
inter inicia contẽpsi poterat adhuc adolescencia ĩuinas fene et se
adu̾sus morbos concumaciter gerar Demde succubni et eo ꝑductus
sum ut ip̃e destillarẽ ad sũmani macerie deductus DSepe impetũ cepi
ac rũꝑẽ uite pr̃as me indulgentissime senectus recinit Cogitami enĩ
non ꝙͣ forcior ego mori possem sed ꝙͣ ille fortutr desiderare non posset
Itaq imꝑaui mͣ ut iuarẽ aliqũ enĩ et nu̾e fortiter faccre est Quem̃
tunc fuennt solacio dicam si pͥus hec dixeris hec ip̃a quibus acqui¬
escebam medicine uim habuisse In rennediũ cedũt honesta solacia et
quidꝙͣ ãmi ͤ roxit eciam corꝑi ꝓdest Dtudia michi nr̃a saluti fuerunt
Philosophie acceptũ fero ꝙ surroxi ꝙ cõnalui illi uitã debeo et nchil
illi unimnis debeo Multũ michi contalerũt ad bonã ualitudinẽ amici
optime egrũ reficit atq adiuuat ꝙͣ amicoꝵ affcus nichil eque exspet¬

Expanded text:
inter initia contempsi; poterat adhuc adulescentia iniurias ferre et se inter initia contempsi; poterat adhuc adulescentia iniurias ferre et se adversus morbos contumaciter gerere. Deinde succubui et eo perductus sum, ut ipse destillarem ad summam maciem deductus. Saepe impetum cepi abrumpendae vitae; patris me indulgentissimi senectus retinuit. Cogitavi enim non quam fortiter ego mori possem, sed quam ille fortiter desiderare non posset. Itaque imperavi mihi, ut viverem. Aliquando enim et vivere fortiter facere est. Quae mihi tunc fuerint solacio dicam, si prius hoc dixero, haec ipsa, quibus adquiescebam, medicinae vim habuisse. In remedium cedunt honesta solacia, et quicquid animum erexit, etiam corpori prodest. Studia mihi nostra saluti fuerunt. Philosophiae acceptum fero, quod surrexi, quod convalui. Illi vitam debeo et nihil illi minus debeo. Multum mihi contulerunt ad bonam valetudinem amici, optime, aegrum reficit atque adiuvat quam amicorum adfectus; nihil aeque expec
Abbreviated transcription (Latin):
dia custodiarũ agmine demissa niq in pectus uetore barba rogaret
mortem nũc enĩ inquit uiuis hoc istis respondendũ est quibus suc¬
cuesura mors est mor times mĩt enĩ uiuis Sed ego inquit uiu̾e nolo qͥ
multa honeste facio Inuitus reluiquo officia ute quibus fideliter et ĩ¬
dustrie fungor Quid iu uestis unũ esse ex iite officiis mori Pullũ of¬
siciũ relinquis Non est certus numerus quẽ debeas explere finitur ꝓrul¬
la uita est nisi brcius Nam si ad naturã rerũ respexenis eciam uastoris
et sacie breius est que inscribi momimento suo iussit ans se nonagĩ¬
ta et nouem iuxisse uides aliquem gloriari senectute longa Qdus il¬
lam ferre potuisset si contigisset centesimũ ĩplere Qño fabula sic uita
Non ꝙͣ du sed ꝙͣ bñ acta sit refert Nichil ad rem ꝑtinet quo loco de
lis que longas distillaciones et in consuetudines ad ductas sequũ¬
tur Eo molestius inichi est quia exptus sũ hoc genus ualitudinis qd̾

Expanded text:
 custodiarum agmine demissa usque in pectus vetere barba rogaret mortem: " nunc enim," inquit, " vivis ? " Hoc istis respondendum est, quibus succursura mors est: mori times; nunc enim vivis ? "Sed ego," inquit, "vivere volo, qui multa honeste facio. Invitus relinquo officia vitae, quibus fideliter et industrie fungor." Quid ? Tu nescis unum esse ex vitae officiis et mori ? Nullum officium relinquis. Non enim certus numerus, quem debeas explere, finitur. Nulla vita est non brevis. Nam si ad naturam rerum respexeris, etiam Nestoris et Sattiae brevis est, quae inscribi monumento suo iussit annis se nonaginta novem vixisse. Vides aliquem gloriari senectute longa. Quis illam ferre potuisset, si contigisset centesimum implere ? Quomodo fabula, sic vita non quam diu, sed quam bene acta sit, refert. Nihil ad rem pertinet, quo loco des longas destillationes et in consuetudinem adductas secuntur, eo molestius mihi est, quia expertus sum hoc genus valetudinis, quod
Abbreviated transcription (Latin):
nbes oc̃o enã ex barbans reniombus gens conlamabũt In ħ bonis
nuatis ꝑ cõuenet Erumt qui noluptates landent. eñt qui labores ma¬
lunt senrue qui laborẽ meximũ malũ dicant erãt qui nc usass quide
apellent. Duntias etã aliquis ad sũmũ bonũ adinitet ꝯlliuis. lliqs. dĩ¬
tet nonio uite huĩane reptas nithl esse eo locupletius au qd donet fortu¬
na uon ĩuemet In tama iuditioe ducrsitate referendam bene miefenti¬
urs gr̃am oẽs ubi um̃o qd̾ auĩt ore affirmabũt In hoc tñ disiors turba
conscntict. Cũ mterim ĩurias ꝓ uñfitus reddinnis et pͥma dasisas e stiche¬

Expanded text:
barbaris regionibus gentes conclamabunt. In hoc bonis malisque conveniet. Erunt qui voluptates laudent, erunt qui labores malint; erunt qui dolorem maximum malum dicant, erunt qui ne malum quidem appellent; divitias aliquis ad summum bonum admittet, alius illas dicet malo vitae humanae repertas, nihil esse eo locupletius, cui quod donet fortuna non invenit. In tanta iudiciorum diversitate referendam bene merentibus gratiam omnes tibi uno, quod aiunt, ore adfirmabunt. In hoc tam discors turba consentiet; cu
Abbreviated transcription (Latin):
pudicitia utraq et illa cui alieni corꝑis abstinencia est et hac
cui sui cura Si me nolueris ꝑ dema ducere facilius ad id quo
tendo ꝑueniam nã ut ait ille tragitus neritatis simplex or̃o
est idẽoq illam implicari non oportet Nec enĩ ꝙͣꝙͣ minus
cõnenit ꝙͣ subdola illa calliditas ãrm magna tonantibus. Da

Expanded text:
pudicitia utraque, et illa, cui alieni corporis abstinentia est, et hac, pudicitia utraque, et illa, cui alieni corporis abstinentia est, et hac, cui sui cura. Si me nolueris per devia ducere, facilius ad id, quo tendo, perveniam. Nam ut ait ille tragicus, Veritatis simplex oratio est. Ideoque illam inplicari non oportet; nec enim quicquam minus convenit quam subdola ista calliditas animis magna conantibus. VA
Abbreviated transcription (Latin):
mecũ sunt Non uaco ad istas ineptias Ingens negociũ in mani¬
bus est Qiud agam mors me sequitur fugit uita diduersus hi
me doce aliꝙͣ Effice ut ego mortem non effugiam uita me nõ
effugiet Exhortare adu̾sus difficilia de equaminitate aduersus
menitalia angustias tꝑis mei laxa doce non esse positũ bonĩ
nite in spacio eius. sed in usu posse ficri ỹmo se pissime ficri
ut qui dui uixit parũ iuxerit dic doriituro potes non exꝑgisa
Dic exꝑrecto potes non dormire amplius dic exeunti potes ñ
reuerti dic redemti potes non exire erras si in nanigacione tã¬
tũ existimas mimũ esse quo morte uita diducitur in oĩ loco eq̃
tenue interuallũ est Nũ ubiq se mors tam ꝓpe ostendit ubiq
tam ꝓpe est. has tenebras discute et facilius ea trades ad q̃ p̃pa¬
ꝑfici posset De iusticia mͥ de pietate disputa de frugalitate de

Expanded text:
mecum sunt. Non vaco ad istas ineptias; ingens negotium in manimecum sunt. Non vaco ad istas ineptias; ingens negotium in manibus est. Quid agam ? Mors me sequitur, fugit vita; adversus haec me doce aliquid. Effice, ut ego mortem non fugiam, vita me non effugiat. Exhortare adversus difficilia, adde aequanimitatem adversus inevitabilia. Angustias temporis mei laxa. Doce non esse positum bonum vitae in spatio eius, sed in usu, posse fieri, immo saepissime fieri, ut qui diu vixit, parum vixerit. Dic mihi dormituro: " Potes non expergisci "; dic experrecto: " Potes non dormire amplius." Dic exeunti: "Potes non reverti"; dic redeunti: "Potes non exire." Erras, si in navigatione tantum existimas minimum esse, quo a morte vita diducitur; in omni loco aeque tenue intervallum est. Non ubique se mors tam prope ostendit; ubique tam prope est. Has tenebras discute; et facilius ea trades, ad quae praeparam, sed quae perfici posset. De iustitia mihi, de pietate disputa, de frugalitate, de
Abbreviated transcription (Latin):
excitat ꝙͣꝙͣ pax ociosa collegerat Rron nacat mͥ uerba dubie cadẽ¬
cia consectari et nafriciã in illis meã exꝑira dłspice qui coeant ppłi
qui menia cdusis ferrũ acucrat portis Magno mͣ aĩo strepitus
iste uelli circũsonantis exaudiendus est Demens oĩbus merito uide¬
rer sicum saxa in munimentũ muroꝵ senes fernẽq congererent
cũ iuuentus intra portas armata signũ cruplionis exspectaret
aut posc̃et cui hostilia tela in portis iubrarent et ip̃m solum
suffossionibus et cunicłis tremerent sederẽ ociosus et huinsmodi
questiunculis ponens qd non ꝑdidisti habes cornia autem nõ
ꝑdidisti. cormua ergo habes aliaq ad exemplũ huius acute de¬
uiracionis concĩnata dłtq eque licet tibi demẽs uidear si istis ĩ¬
pendero oꝑam et nĩc obsidior Tunc tamẽ ꝑiculũ inͥ obsesso e¬
ternũ ĩmineret murus me ab hoste secerueret Nũc mortifera

Expanded text:
excutit quicquid pax otiosa collegerat. Non vacat mihi verba dubie cadenexcutit quicquid pax otiosa collegerat. Non vacat mihi verba dubie cadentia consectari et vafritiam in illis meam experiri. Adspice qui coeant populi, quae moenia clusis Ferrum acuant portis. Magno millimihi animo strepitus iste belli circumsonantis exaudiendus est. Demens omnibus merito viderer, si cum saxa in munimentum murorum senes feminaeque congererent, cum iuventus intra portas armata signum eruptionis expectaret aut posceret, cum hostilia in portis tela vibrarent et ipsum solum suffossionibus et cuniculis tremeret, sederem otiosus et eiusmodi quaestiunculas ponens: " Quod non perdidisti, habes. Cornua autem non perdidisti; cornua ergo habes " aliaque ad exemplum huius acutae delirationis concinnata. Atqui aeque licet tibi demens videar, si istis inpendero operam; et nunc obsideor. Tunc tamen periculum mihi obsesso externum inmineret, murus me ab hoste secerneret; nunc mortifera