comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Nominas dñ. ⁊ duas silłas formas: te totũ dix¬
isse putas qd̾ est: Quid cogitasti: Quod em̃
cogitasti: hoc dixisti. Cogitaui in quis ad̾ supͣ
omĩa est. Hoc quid esti  Si cogitare potee qͥd
este hoc potes dicere. Sĩ autẽ cogitare nõ potes
dicere nõ potest. qr nõ potest cogitati. nõ pot̾
dici. Dixisti d̾s. Et quid est deus: Quid cogi¬
tas. aut aͣle cogitas cum dias deus: Quis eliũ
souat hoc est ĩspicions ut currens siue tumor
ut qd̾lib aliud estiauens ut potes de ip̃o. Er¬
go cum dicis d̾̃s. inspicientẽ dicis. ⁊ cõtemplau¬
tẽ. ⁊ cõsid̾antẽ omiã. Et quid est hoc: Quo¬
modo iuspicit deus. ⁊ quomͦ uidet: Quod est
uid̾e eiꝰ uisi ẽẽ eiꝰ: Et hoc qͣle est: ss autem cͣ¬
reutẽ intelligis. qr penetͣt omĩa. ⁊ apprehendit¬
⁊ continet om̃e qd̾ est curere illi hoc stare est. ⁊ hoc
quis capiat: Sĩ nero timorẽ int̾p̃tans ⁊ ipm̃ sb̾
hoc nounne cogitandũ asseras : cum dicit᷑ d̾s qui ᷤ

Expanded text:
Nominas Deum, et duas syllabas formas; et totum dixisse putas quod est. Quid cogitasti? Quod enim cogitasti, hoc dixisti. Cogitavi, inquis, quod supra omnia est: hoc quid est? Si cogitare potes quid est, hoc dicere potes. Si autem cogitare non potes, dicere non potes; quia, quod non potest cogitari, non potest dici. Dixisti Deus: et quid est Deus? Quid cogitas, aut quale cogitas cum dicis Deus? Quod enim sonat, hoc est inspiciens vel currens, sive timor, vel quodlibet aliud existimaveris ut potes de ipso. Ergo cum dicis Deus, inspicientem dicis et contemplantem, et considerantem omnia. Et quid est hoc? Quomodo inspicit Deus, et quomodo videt? Quid est videre ejus, nisi esse ejus? Et hoc quale est? Si autem currentem intelligis, quia penetrat omnia, et apprehendit, et continet omne quod est, currere illi hoc stare est. Et hoc quis capiat? Si vero timorem interpretaris; et ipsum sub hoc nomine cogitandum asseris cum dicitur Deus: quis
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ confusus est: ut ut alit̃ dicatur imꝑmixtuᷤ
⁊ purꝰ: iccirco dosiderium eoꝵ ad diu̾sa nõ scĩ¬
ditur. ⁊ qr ĩmutabilis est ab eodem nõ flecti¬
tur: ⁊ qr uniu̾salit̾ reuocantur ⁊ colliguntur
in id qd̃ uere est appetendum: nulla exteriori ui¬
olencia turbantur. Si enim toto desid̾io ad uenta¬
tem aniand̾a nõ reuocarentur nec colligerent᷑: ꝓł
dubio ledi. ⁊ affligi possent. uͥ mutabilib ⁊ tͣnssi¬
toruł mente ĩhererent. Nunc autẽ qũ toti il¬
lic suit ubi omĩa iminutabilit̾ consistiuit: fit
ut ip̃i quoq ꝑ cohesionẽ dilectionis ⁊ affectiouis
irrationabilitatẽ ⁊ ĩ sensualitat̾e quidem irratõnabi¬
lib aminalib animalib aut ĩ animatis matenis
defectũ rationis ⁊ sonsus proprie uocamꝰ: ĩ iniate

Expanded text:
ut aliter dicatur, impermistus et purus; idcirco desiderium eorum ad diversa non scinditur. Et quia immutabilis est, ab eodem non flectitur. Et quia universaliter revocantur, et colliguntur in id quod vere est appetendum, nulla exteriori violentia turbatur. Si enim toto desiderio ad veritatem amandam non revocarentur, nec colligerentur, procul dubio laedi et affligi possent, ubi mutabilibus, et transitoriis mente inhaererent. Nunc autem, quia toti illic sunt, ubi omnia immutabiliter consistunt; fit ut ipsi quoque per cohaesionem dilectionis, afflictionis irrationabilitatem et insensualitatem in quidem irrationabilibus animalibus, aut inanimatis materiis, defectum rationis et sensus proprie vocamus:
Abbreviated transcription (Latin):
autem qui amat possidet: ⁊e̾e̾ scipit qui habe¬
re diligit. Talem ergo amorem ⁊ tale desid̾uim
⁊̃ concupiscencia spũalium ac diuinoꝵ ĩtelligere
oportet. Seqͣr. Et ueliti potenciam suscipit quitem

Expanded text:
autem qui amat, possidet, et esse incipit qui habeautem qui amat, possidet, et esse incipit qui habere diligit. Talem ergo amorem, et tale desiderium inconcupiscentia spiritualium ac divinorum intelligere oportet. Sequitur: « Et veluti pote
Abbreviated transcription (Latin):
corporalitatis ⁊ duuinitatis suꝑ rationem ⁊
intellectũ existens: qm̃ plus amari porest qmͣ
inuestigari ut intelligi ⁊ ĩflexibile qm̃ ad unsi
somꝑ est: ⁊ nõ indigens qm̃ ad amatur p̾sens ẽ
tesid̾ium dico cõtemplationis suꝑ essencialit̾ om
nomi filicet caste ⁊ inpassibilis hoc est es rei qm
contemplam᷑ suꝑeffencialit̾ omnẽ silicet essen¬
ciam ⁊ uat᷑am ammo tͣnseuntes cui rei amor
⁊ castus est qũi corrupcionẽ amanti nõ iuge¬
iit. ⁊ ĩ passibilis am̃ suauĩt̃ reficiens desio̾antẽ
nõ affligitꝰ ⁊ oportet ⁊̃ intelligere ipẜam cõcu¬
pifocnciã desid̾ium ee̾ tendens ad illam puram
⁊ subliinissimam cantatẽ ⁊ admuisibilem ⁊ for¬
intficã puleritudin̾ẽ et̾ne ⁊ uere. ⁊ ĩ iusibilis locie¬
tatis que udelic pulcritudo formifica dr̃. qm̃ s
pulcritudinẽ ueram non sicut ĩ carue ⁊ scõm
caruẽ ubi amor pulcͥtuduus turpis ẽẽ potest
⁊ pulcrituduus possessor nõ bouꝰ ĩueniri. Illic

Expanded text:
corporalitatis, et divinitatis super rationem, et intellectum existens; quoniam plus amari potest quam investigari vel intelligi; et inflexibile, quoniam ad unum semper est; et non indigens, quoniam quod amatur praesens est. Desiderium dico contemplationis supererei, quam contemplantur superessentialiter, omnem scilicet essentiam, et naturam animo transeuntes, cujus rei amor et castus est, quoniam corruptionem amanti non ingerit, et impassibilis quoniam suaviter reficiens desiderantem non affligit. « Et oportet etiam intelligere ipsam concupiscentiam desiderium esse, tendens ad iisibilem, et formificam pulchritudinem aeternae, verae, et invisibilis societatis, » quae videlicet pulchritudo formifica dicitur, qupulchritudinem veram, non sicut in carne, et secundum carnem, ubi amator pulchritudinis turpi esse potest; et pulchritudinis possessor non bonus inveniri; illic
Abbreviated transcription (Latin):
aut cousuetudiue ĩnutabilib ĩcontinent̃ in¬
geuitã passibilitatẽ ⁊ irrationabilẽ corporalis
uoluptatis continuitatẽ simul orãe amial cõ¬
pelleutis ĩ scd̃m sensum concupiscibile. Postꝙͣ
corporaliũ quide̾ cõcupiscenciã diffiens esse
passibilitatẽ qͣndam siue passionẽ idest dominã¬
tem affectionẽ ł consultaui quidem qr batioue
nõ fert᷑ s t̾hitur temerario appetitu ĩ ea quoꝵ
dilectatione afficit᷑: ⁊ mat̾ialem idest ex carne
⁊ ex sensu caruali surgentẽ. ⁊ carnalia ⁊ sensi¬
bilia appetrutẽ : passibilitatẽ dico ingenitamꝰ e x
naturali motu quando silicet scd̾m uaturã ẽ
aꝑpetitꝰ eł aut exconsuetudine ⁊̃ ipsis mutabi¬
ubuł est i̾contiueut̾ habita: qũ extͣ nat᷑am uel
contͣ fertur desid̾ium illuis. ⁊ irrationabilẽ corpora

Expanded text:
ut consuetudine in mutabilibus incontinenter ingenitam passibilitatem, et irrationabilem corporalis voluptatis continuitatem, simul omne animal compellentis in secundum sensum concupiscibile. Cum Corporalium quidem concupiscentium definiens esse passibilitatem quamdam, sive passionem, id est dominantem affectionem, inconsultam quidem, quia ratione non fertur, sed trahitur temerario appetitu in ea, quorum delectatione afficitur; et materialem, id est ex carne et ex sensu carnali surgentem, et carnalia, et sensibilia apparentem, passibilitatem dico ingenitam aut ex naturali motu, quando scilicet secundum naturam est appetitus ejus; aut ex consuetudine in ipsis mutabilibus incontinenter habita, quando extra naturam, vel contra fertur desiderium illius: et irrationabilem
Abbreviated transcription (Latin):
nõ potest iuutelligi. Sequit᷑. Hoc enĩ ut estimo potẽ¬
cuis est ĩ ipã hoc iudelicet ex quo nunquid est: s qͥd
nõ est significatur potencius id est efficatiꝰ. ⁊ magis ꝓ¬
priũ ⁊ exp̃ssum ĩ ipã: qm̃ qui dicit qd̃ uõ est dicit qd̾
aliquo modo potest intelligi: qui autẽ dicit qd̾ est di

Expanded text:
uod potest intelligi. Sequitur: « Hoc enim, ut existimo, potentius est in ipsa. » Hoc videlicet, ex quo non quid est, sed quid non est significatur, potentius est, id est efficacius, et magis proprium, et expressum in ipsa; quoniam, qui dicit quod non est, dicit quod aliq
Abbreviated transcription (Latin):
bus : ea filicet que sensibilib alit̾ distributa ss̃¬
Sequit᷑. Et enĩ furor in irrationabilib quidem
ex passibili motum este ⁊ omĩs irrationabilitati ᷤ¬
est repletus furibundꝰ eoꝵ motus. Modo quib¬
d̾a exemplis ꝓpositis ꝓbat qm̃ ea que de uisibi¬
lium natura ad ĩnisibilia referunt᷑ alit̾ hic atq
alit̾ ubi subsistunt: ꝙ̃admodum furor ⁊ concupi ᷤᷤ¬
cencia ⁊ cetera que de uisibilib ad ĩ insibilia ꝑ
similroudinẽ refenunt᷑. Ac si diceret. Ea que de

Expanded text:
bus habentibus, quae sensibilibus aliter distributa sunt. Etenim furor irrationabilibus quidem ex passibili motu inest, et omni irrationabilitate est repletus furibundus eosdam exemplis propositis probat quod ea, quae de visibilium natura ad invisibilia referuntur aliter hic atque aliter ibi subsistunt; quemadmodum furor, et concupiscentia, et caetera, quae de visibilibus ad invisibilia per similitudinem referuntur; ac si d
Abbreviated transcription (Latin):
telligitur. hac tatione it̃ dissimilia ⁊ contͣna con¬
sid̾ata qd̾ sicut ĩ his furor impetu ⁊ uehemencia
suꝑuementem molestiam ꝓpellere nititur: ita
alic aiee immobilis ꝑsistens uulla cõcusfione
fuꝑueniente turbatur: pp̃ hoc ip̃am quieten
ĩmanẽ nocat. id est fortem ⁊ robustam. ⁊ ĩ ꝑtur¬
babilem omẽm motum sine motu repellentẽ
somue molenciam sine cõcussione ⁊ conturbatõe
sui cõprimentẽ. Que tñ qui es nõ ex ipĩs est sed¬

Expanded text:
telligitur. Hac ratione inter dissimilia, et contraria contelligitur. Hac ratione inter dissimilia, et contraria considerata, quod sicut in his furor impetu, et vehementia supervenientem molestiam propellere nititur; ita illic quies immobilis persistens nulla concussione superveniente turbatur, propter hoc ipsam quietem immanem vocat, id est fortem, et robustum, et imperturbabilem; omnem motum sine motu repellentem, et omnem violentiam sine concussione, et conturbatione sui comprimentem; quae tamen quies non ex ip
Abbreviated transcription (Latin):
sibilib atq alit̾ĩ ĩ insibilib habere credenda sunt
sicnt ĩ hiis aue subsequiuitur aꝑte potest ĩ tel¬
ligi. Furor enĩ ĩ irrationabilib idest irrationa¬
bilit̾ incedentib ⁊ agentibus siue ea rõnem ñ
habeant: sine rõnem habencia scdm rõne̾ non
ĩcedant. his quidem furor in est ex passibili mo¬
tu idest impetuoło ⁊ feruenti: ⁊ scom paslionẽ
dominãtẽ nato. Et omnis irrationabilitatis
tepletꝰ est furibundꝰ eoꝵ motus. Ille namq mo¬
tus furor nominatur: qui omnino extͣ rõnem
feruens solo impetu fertur passionis. S intel¬
lectualib altero modo oportet irrascibile intelli¬
gere: hoc modo uidelicet ut ip̃mi irrascibile in
illis intelligatur declaraus eoꝵ uirilem rationa¬
bilitatem. ⁊ mumanẽ quietem ⁊ diuius ⁊ in¬
mutabilib fundamentis. Cum enĩ furor ĩ spĩ¬
tali celesti ꝙ natura nouunatur: nõ impetii ᷤ¬
ut motꝰ nominat᷑: s quies ⁊ ĩnuttabilitas ĩ¬

Expanded text:
libus, atque aliter in invisibilibus habere credenda sunt; sicut in iis, quae subsequuntur, aperte potest intelligi. « Furor » enim « in irrationabilibus, » id est irrationabiliter incedentibus et agentibus, sive ea rationem non habeant, sive rationem habentia secundum rationem non incedant. His quidem furor inest ex passibili motu, id est impetuoso, et ferventi, et secundum passionem dominantem nato; et omnis irrationabilitatis repletus est furibundus eorum motus. Ille namque motus furor nominatur, qui omnino extra rationem fervens solo impetu fertur passionis. « Sed in intellectualibus altero modo oportet irascibile intelligere; » hoc modo videlicet, ut ipsum irascibile in illis intelligatur, declarans eorum virilem rationabilitatem, et immanem quietem in divinis, et immutabilibus fundamentis. Cum enim furor in spiritali, coelestique natura nominatur, non impetus, vel motus nominatur, sed quies, et immutabilitas in
Abbreviated transcription (Latin):
re oporcet: s ⁊ hoc ⁊̃ intelligere oportet: uichil eoꝵ
que sunt uniu̾salit̾ ẽẽ boni ꝑticipatione priuatũ
Quia sicut eloquioꝵ ueritas ait. id est uera elo¬
quia aiuntiꝰ omĩa bona ualde. Sic enĩ sc̃ptum
est ingeuesi. Hidit d̾s cuncta que fecerat: rerãt
ualde bona. Sĩ ergo omia bona erant ĩotũb boñ
erat: ⁊ omĩa bono ꝑticipabant. ⁊ ex bouo omĩa ha¬
bebant aliquid simile cum bono: ex quo bonum tp
ligere bonas speculationes ⁊ ĩ uisibilib ⁊ ĩtel¬
lectualib formare siue aptare similitudines dis¬

Expanded text:
 et hoc etiam intelligere oportet, nihil eorum, quae sunt universaliter, esse boni participatione privatum. Quia « sicut eloquiorum veritas ait, » id est vera eloquia aiunt, « omnia bona valde. » Sic enim scriptum est in Genesi: « Vidit Deus cuncta, quae fecerat, et erant valde bona . » Si ergo omnia bona erant, in omnibus bonum erat, et omnia bona participabant, et ex bono omnia habebant aliquid simile cum bono; ex quo bonum ipsligere bonas speculationes; et invisibilibus, et intellectualibus formare
Abbreviated transcription (Latin):
it : ostenlens qm̃ ꝑ rõnẽ illuminantẽ. mala
que desceriut᷑ uirilit̾ respuunt. ⁊ ꝑ amorem
dẜficientem ĩ bonis que senciunt quieti funt:
ut ⁊ quies ꝑ rõnem muat᷑ ne affectũ ma¬
loꝵ suscipiat ⁊ tatio ꝑ quietem custodiatur.
tatis tͣnscendat. Hanc gͦ iuirilera rõnem ⁊ m¬
manẽ quietam liberã ⁊ absolutã nullamq ꝑ¬
turbationẽ suscipientẽ furor diuinꝰ aptatus sig¬
nficate qr sicut dixiuuis quem ad modum hic
furor ingruentẽ molestiam ꝑ ĩsaniã repellit. ica
illic rationabilis. ⁊ uoluntaria quies ꝑ mimuta¬
bilitatẽ cõcussionẽ nõ rescipit. Sequit᷑. Eotem
muͦ ꝯcupiscencid ẽẽ dicimꝰ ĩ irrationabilib ĩ cõsul

Expanded text:
nantem, mala quae discernunt, viriliter respuunt, et per amorem afficientem in bonis, quae sentiunt, quieti sunt, ut quies per rationem muniatur, ne affectum malorum suscipiat; et ratio per quietem custodiatur, minos transcendat. Hanc ergo virilem rationem, et immanem quietem, liberam et absolutam, nullamque perturbationem suscipientem furor divinis aptatus significat; quia, sicut diximus, quemadmodum hic furor ingruentem molestiam per insaniam repellit, ita illic rationabilis, et voluntaria quies per immutabilitatem concussionem non recipit. Sequitur: « Eodem modo concupiscentiam esse dicimus in irrat
Abbreviated transcription (Latin):
tutiua mirabilit descendit ad ĩdecoras similitu¬
dines itest st̾o sc̃i theologi Qł ꝑ sapienciã suã
iestituent̾e ⁊ reformantem uoł ad cognitionẽ
ueritatis diuina nobis eloquia tͣdiderunt mi¬
rabili consid̾atione descend̾unt adͭ decoras si¬
mlitudines afsumendas. ut eał diuinis ⁊ cele ᷤᷤ¬
tib nat᷑is aptarent: ⁊ ꝑ ipãs alia quoq qͣ illis
magnifice ⁊ decore dici uident᷑ ad sumlitudiaẽ
⁊ nõ ad ꝓprietatẽ referenda ostendent. Hoc gͦ
tenale nrm̃ ĩ turpib imaginib reuianens qui¬
escere: purgans uero sursum ferens amime ⁊
suggerens te formitate cõpositionũ tanqͣm neq
usto. neq uero ꝓbante e̾e̾ neq ualde materiali

Expanded text:
descendit ad indecoras similitudines, » id est ideo sancti theologi, qui per sapientiam suam restituentem, et reformantem nos ad cognitionem veritatis divina nobis eloquia tradiderunt, mirabili consideratione descenderunt ad indecoras similitudines assumendas, ut eas divinis et coelestibus naturis aptarent; et per ipsas alia quoque quae de illis magnifice, et decore dici videntur, ad similitudinem, et non ad proprietatem referenda ostenderent. Hoc ergo teriale nostrum in turpibus imaginibus manens requiescere; purgans vero sursum versus animam, et suggerens deformitate compositionum, tanquam neque justo neque vero probant
Abbreviated transcription (Latin):
salit̾ bemi ꝑticipatione priuatũ: siqui deui ut e¬
loquioꝵ uentas ait̃. Omĩa bona ualte. Suꝑuis
demonstͣuit dissimiles rep̾sentationes propterea
ad diuinoꝵ manifestationẽ cõuenient̃ adduci:
ut ex eis que euitent̃ dissuilia apparent illa
quoq que similia indebantur extͣ proprietatẽ
ẽe̾ agnoscat᷑. numc uero demonstrat quia pp̃¬

Expanded text:
ticipatione privatum. Siquidem, ut eloquiorum veritas ait, omnia bona valde. » Superius demonstravit dissimiles repraesentationes propterea ad divinorum manifestationem convenienter adduci, ut ex eis, quae evidenter dissimilia apparent, illa quoque, quae similia videbantur, extra proprietatem esse agnoscantur. Nunc vero demonstrat, quod p
Abbreviated transcription (Latin):
ligit. ꝓpc̃ea qui illum solum diligite qd̃ aufer¬
ni uõ potest ledit omnino nõ poteste qr nec
extͣ illud aliuo appetit ĩ illo sufficienciam
habens: nec de illiꝰ amissione sollicitat᷑ illudĩ
cõuuitabilit̾ optiuens. Quia ergo sufficiens est
nõ pacit᷑ ĩ digenciã: ⁊ qr ĩflexibile est sustinere nõ
potest molenciam. Et hoc quitem ei confortur ꝑ ĩ¬
confusum ⁊ ĩmutabilem diuine pulcrituditus

Expanded text:
d auferri non potest, laedi omnino non potest, quia nec extra illud aliud appetit, in illo sufficientiam habens, nec de illius amissione sollicitatur, illud immutabiliter obtinens. Quia ergo sufficiens est, non patitur indigentiam; et quia inflexibile est, sustinere non potest violentiam. Et hoc quidem ei confertur per inconfusum, et immutabilem divinae pulchritudi
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃e restitutioni ꝓuidit uõ concedens silicet ma¬
tenale nm̃ idest carnalem sensũ nostrũ ⁊ ma¬
tenalib ĩherentem quiescere materiale dico re¬
manens inturpib nagnub idest qͣntũ ĩ se
est remauere uolens ut hec sola cogitet ⁊ sola
hec qͣi uera accipiat. si ĩ eis quiescere ꝑmit¬
teretur. ⁊ nõ ipãꝵ turpitudine imaginum
ad alia pulcra ⁊ uera querenda exire cõpellere¬
tur: ut nõ concetens materiale nt̃m quiescere
remanens. utͥ turpib imaginib idost nõ ꝯcedens

Expanded text:
utioni providit, non concedens materiale nostrum, id est carnalem sensum nostrum, et materialibus inhaerentem, quiescere materiale dico remanens in turpibus imaginibus, id est quantum in se est remanere volens, ut haec sola cogitet, et sola haec quasi vera accipiat, si in eis quiescere permitteretur, et non ipsarum turpitudine imaginum ad alia pulchra, et vera quaerenda exire compelleretur; vel non concedens materiale nostrum quiescere remanens in turpibus imaginibus, id est non
Abbreviated transcription (Latin):
lestib formas ⁊ ex iulib matenie ꝑtib: qm̃ ⁊ ipsa
ex uere bona subsistenciam pssitens ꝑ omnẽ sui
matenalem dispositionẽ imagines qͣsoam ĩtellec¬
tualis pulc̾tudius hã ⁊ possibile est ꝑ eas reduci
ad immatenales primas formas dissimlit̃ ut
dcm est siulrouomib acceptis ut eisdem nõ si¬
milit̾ cõpacte autẽ ⁊ pulchre: in iutelletualibus¬

Expanded text:
ipsa ex vere bono subsistentiam possidens, per omnem sui materialem dispositionem resonantias quasdam intellectualis pulchritudinis habet, et possibile est per eas reduci ad immateriales primas formas dissimiliter, ut dictum est, similitudinibus acceptis, et eisdem non similiter, compacte autem et pulchre intelle
Abbreviated transcription (Latin):
capere nõ possumꝰ. donoc tͣuseat figura ⁊ ue¬
ritas manifestetur suꝑ om̃e hoc ⁊ extͣ omne
hoc : nude ⁊ aꝑte ut est ip̃a. Nunc gͦ usq ad¬
hoc manent figure. ⁊ ex ipĩs quedam longe st̃
si nichil alciꝰ fuetit ad ipãn: concedit hoc ue¬
ritas nobis. & non reputat ĩpossibilitatẽ. Si a
ꝓpinq fueruit ⁊ consimiles: ꝓxime tũ nõ fue¬
rint ⁊ appareat aliud sublimius ad ueritatem
manifestandam. nõ patit᷑ ueritas ad ip̃as de¬
duci scd̃m ꝓprietatẽ qm̃ ĩ altero ꝑfectiꝰ setemõ¬
trat: in quo ꝓbat se hic ẽe̾ tm̃ ꝑ similitudi¬
nẽ. In illo uero suppeemo quo alcius nichil est
ad ipãm : nõ apparet altetum quo figura ꝓbe¬
tur. ⁊ iocnro ip̃m sic acciꝑe oportet ut este qmĩ
aliud nõ dat᷑ doneo ueniat qd ꝑfc̃m est. Omĩs
engo figura tanto enitenciꝰ ueritatẽ demon¬

Expanded text:
capere non possumus, donec transeat figura, et vecapere non possumus, donec transeat figura, et veritas manifestetur, super omne hoc, et extra omne hoc, nude et aperte ut est ipsa. Nunc ergo usque adhuc manent figurae, et ex ipsis quaedam longe sunt, et asi nihil altius fuerit ad ipsam, concedit haec veritas nobis, et non reputat impossibilitatem. Si autem propinquae fuerint et consimiles, proximae tamen non fuerint, et appareat aliud sublimius ad veritatem manifestandam; non patitur veritas ad ipsas deduci secundum proprietatem, quoniam in altero perfectius se demonstrat, in quo probat se hic esse tantum per similitudinem. In illo vero supremo, quo altius nihil est, ad ipsam non apparet alterum, quo figura probetur; et idcirco ipsum sic accipere oportet ut est, quoniam aliud non datur, donec veniat quod perfectum est. Omnis ergo figura tanto evidentius veritatem demon
Abbreviated transcription (Latin):
animã nouimꝰ: ⁊ angłm nouimꝰ. ⁊ ꝑ animã ange¬
lũ noiumꝰ. quantũ nosmet ipõs uouimus: qͣmuis
⁊ hoc modicum sit ⁊ uix dici possit cognitõ. Cui
angłm. ⁊ estimamꝰ similitudinẽ. qm̃ tale aliqͥd
t̾s est. qͣlis auima est. ⁊ auimꝰ angłs qr anima¬
rangłs sp̃c est: ⁊ uescimꝰ qͣm longe hoc est aue¬
titate ĩcõp̾hensibilis excellencie. Qui enimdi
henderetur: ⁊ ueritati contͣnus iudicaret᷑. Et
nenio illum falsitatis arguit. cum tñ magis
Illic antẽ unũ quid est ec̃nũ est aliud tempo¬
rale: unũ inmensum. aliuo cõprehensibile
unũ semꝑ idem manens. aliud mutabile: uñ
sub sciencia cadens.. aluid ĩcogitabile. Et tũ
qr alud dici nõ potest hoc dicitur. ne nichil di¬
cature ubi aliquid dicendum est ⁊ dici nõ potest
qd̃ est : uł si dici potest. intelligi nõ potest. Hoc
gͦ dicitur ⁊ tolerat hoc uetitas de se: ⁊ cõmeudat
hoc nobis ꝓ ueritate qͥ ipãm adhuc uenitatem

Expanded text:
animam novimus, et angelum novimus; et per animam angelum novimus, quantum nosmetipsos novimus; quamvis et hoc modicum, et vix dici possit cognitio. Cum angelum, et existimamus similitudinem, quoniam tale aliquid Deus est qualis anima est, et angritus est. Et nescimus quam longe hoc est a veritate incomprehensibilis excellentiae. Qui enim diehenderetur; et veritati contrarius judicaretur, et Nemo illum falsitatis arguit, cum tamen magiIllic autem unum quidem aeternum est, alterum temporale; unum immensum, alterum comprehensibile; unum semper idem manens, alterum mutabile; unum sub scientiam cadens, alterum incogitabile. Et tamen, quia aliud dici non potest, hoc dicitur; ne nihil dicatur, ubi aliud dicendum est, et dici non potest quod est; vel si dici potest, intelligi non potest. Hoc ergo dicitur, et tolerat hoc veritas de se, et commendat hoc nobis pro veritate, qui ipsam adhuc veritatem
Abbreviated transcription (Latin):
simlitudines magis nr̃m animũ. ad uenitatem re¬
ducunt : qr quidem consequens est ꝑ p̾ciosiores sacras
formationes seduci idest consequi ut ꝓuenire. uel
contĩgere potest facile. ut ꝑ illas sacͣrum retum
formationes que p̾̃ciofiores rep̾sentantur in
sacro eloquio seducantur cogitationes bomi¬
nuni estimantes qͣsdam celestes essencias esse
autiformes sicut inquibdam locis scͥpturarunt p̃̾
similitudinẽ rep̾sentantur. ⁊ estimantes ⁊̃ ĩ celo
eẽ quosdam fulgoreos iuros decora indutos
uestimenta quẽ admodũ angli apparuisse legũ¬
ture splendidis uestib ⁊ uultib fulgorib cã¬
didũ ⁊ igneũ ĩnocue resꝑgentes idest enitentes
ut funnitentes datitatem i lumen candidum qui¬
dem qͣntũ ad uestimenta ⁊ igneum qͣntũ ad uul¬
tus flameos ⁊ ardentes. i nocue idest sine le¬
sione coutestante ĩ hoc ipo diuino miraculo:
qr . ĩ diuinis ⁊ celestib nat᷑is que hic de monstͣn¬

Expanded text:
es nostrum animum ad veritatem reducunt. Siquidem « consequens est, per pretiosio res sacras formationes seduci, » id est consequi, vel provenire, vel contingere potest facile, ut per illas sacrarum rerum formationes, quae pretiosiores repraesentantur in sacro eloquio, seducantur cogitationes hominum « existimantes quasdam coelestes essentias esse auriformes, » sicut in quibusdam locis Scripturarum per similitudinem repraesentantur; et existimantes etiam in coelo esse quosdam fulgureos viros decora indutos vestimenta, quemadmodum angeli apparuisse leguntur splendidis vestibus et vultibus fulgoreis, « candidum, et igneum innocue respergentes, » id est emittentes, vel fundentes claritatem, et lumen; candidum quidem quantum ad vestimenta, et igneum quantum ad vultus flammeos et ardentes; innocue, id est sine laesione, constante in hoc ipso divino miraculo, quia in divinis et coelestibus naturis, quae hic demonstran
Abbreviated transcription (Latin):
dicit᷑: aliud est. Si scb̃m aliquio hoꝵ dicit᷑ alit̃
est. Quid ergo dicendũ est qd d̾s̾ est:. Si celum
dicit᷑ aliud esti si terra dicit᷑ aliud est. Et quid
in celo est ⁊ in terra est non est. Ergo aliud est
hoc qd̾ deus est. Et hoc quid est: Solum hoc dici
pocest. qr aliud est: ⁊ quid est dici nõ potest habe¬
mꝰ gͦ qd̾ dicamꝰ. nõ est hoc d̾s. s nõ habemꝰ qd̾ di¬
camꝰ. hoc est d̾s: qr om̃e qd̾ habemꝰ: nõ est hoc dn:
⁊ nõ habemꝰ : ĩ hiłs om̃ib neq ĩuenimꝰ. qd̾ ẽ deus
Ome enĩ hor aliid est a do̾ qr nõ est d̾. omẽ qd̾ fcm̃
est a dõ: ⁊ nõ uidet occulus. neq mens capit nisihoc
ut scdm̃ hoc qr̾ nõ est deus. s adeo. Homo enĩ sen¬
sum hominis ht̃. ⁊ sentit scd̃m fonsimmi hominis ut

Expanded text:
m aliquid horum dicitur, aliter est. Quid ergo dicendum est quod Deus est? Si coelum dicitur, aliud est. Si terra dicitur, aliud est; et quidquid in coelo est, et in terra est, non est hoc quod Deus est. Ergo aliud est hoc quod Deus est. Et hoc quid est? Solum hoc dici potest, quod aliud est, et quid est, dici non potest. Habemus ergo quod dicamus, non est hoc Deus; sed non habemus quod dicamus, hoc est Deus; quia omne quod habemus, hoc eus. Omne enim hoc aliud est a Deo; quia non est Deus omne quod factum est a Deo, et non videt oculus, neque mens capit, nisi hoc, vel secundum hoc quod non est Deus, sed a Deo. Homo enim sensum hominis habet, et sentit secundum sensum hominis, vel
Abbreviated transcription (Latin):
tib. subandiatur. hie consequens est seduci esti¬
mantes celestes essencias ⁊ sua natura tales
existere. Quod quidera ne paterentur qui
nichil iusibilib bonis altius intelliguntẽ
idest ne hoc existimarent hu qui alia bone¬

Expanded text:
ribus subauditur hic consequens est seduci existimantes coelestes essentias in sua natura tales existere. « Quod quidem ne paterentur, qui nihil visibilibus bonis altius intelligunt, » id est hoc existimarent
Abbreviated transcription (Latin):
enigniata ac parabole ⁊ fig᷑e ĩ mistico eloquio
scͥpturaꝵ apponũtur: ne ueritas spũaliũ termu
carualib ⁊ ĩnuindis spiritib parescat ut ⁊ siml
studiosos ⁊ deuotos ipã sua ꝓ funditate exerceat
quam tñ causam hic auctor hec suꝑ habund̾a¬
ti cõmemorare iudicauit. Id̃o gͥ tecta sunt ue
omĩb pateant diuina sacͣmenta: quia omneᷤᷤ

Expanded text:
o Scripturarum apponuntur, ne veritas spiritualium rerum carnalibus et immundis spiritibus patescat, et ut simul studiosos et devotos ipsa sua profunditate exerceat. Quam tamen causam hic auctor ex superabundanti commemorare judicat. Ideo igitur tecta sunt ne omnibus pateant divina sacrame
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ ea q̃foris ꝑ sensum ꝯcipit ⁊ ea que uitͦ pex
ꝑienciã sentit: ⁊ omẽ qd capit. uł ĩ istis capit ut
scom̃ ista conicit. Quod autem nec ĩ istis est nec
scom ista est: cor huianum capere nõ potest.
Qd̃ autẽ d̾s est: nec hoꝵ aliquid est. qr creatura
nõ est: nõ scdm ista est. qr creator est Quod gͦ
teus est: nec in istis inueniri potest qd̃ est. uͨ¬
scd̾m ista intelligi quale est. Si enĩ intellige¬
retur scdr̃ ista ĩ eat̾e sulitudinẽ doduceret᷑
ad ista: ⁊ eẽt hoc ĩ istis qd̾ ĩ illo est. Quecum q
autem ĩ creatunis sunt: magis sibi uicina sł
⁊ coguata. qr fcã sunti qͣm opꝰ altifici ⁊ factara
plasmatori. Omine enĩ tempꝰ a der̾uitatom
cõꝑatũ. ⁊ omẽ spaciũ ad inmensitatẽ cõposit̾
mus inuenit᷑. hñs qͣm quelib ꝓlixitas tempori ᷤᷤ
ad momientum conducta. ut qͣntitatis extensio
qͣntũ uis excrescens ad achonii ꝓporcionẽ rela¬

Expanded text:
ipit, et ea quae intus per experientiam sentit; et omne quod capit, vel in istis capit, vel secundum ista conjicit. Quod autem nec in istis, nec secundum ista est, cor humanum capere non potest. Quod autem Deus est, nec horum aliquid est, quia creatura non est; nec secundum ista est, quia Creator est. Quod ergo Deus est, nec in istis inveniri potest, nec secundum ista intelligi quale est. Si enim intelligeretur secundum ista, in eadem similitudine deduceretur ad ista, et esset hoc in istis, quod in illo est. Quaecunque autem in creaturis sunt, magis sibi vicina sunt et cognata, quia facta sunt; quam opus artifici, et factura plasmatori. Omne enim tempus ad aeternitatem comparatum, et omne spatium ad immensitatem compositum, minus invenitur habens, quam quaelibet prolixitas temporis ad momentum collata, vel quantitatis extensio quantumvis excrescens, ad atomi proportionem rela
Abbreviated transcription (Latin):
is manifestantes ⁊ ꝑ has ostendentes materia¬
lib sunul omĩb suꝑ mundaliũ excellencias.
Et nc̃ itaq qũ quidem dissimiles figuratõnes ĩ
duunis magis ꝓprie constant scd̃m eũ modum
quo de d̾o ex om̃ib que sunt nichil ꝓprie nomi¬
nat᷑: scõm hunc itaq modum nõ replent idẽ
nõ repletos asserunt celestes ornatꝰ. idest celeste ᷤᷤ
ẽ deformes q̃ ĩ sacro eloquio ꝓponuntur forma¬
tõnes maifest antes eos. silicet ornatꝰ dissimilib
factunis. idest cõpositionib formarum dissimilib ⁊
alienis ab eoꝵ excellencia ⁊ ꝑ has facturas ostonden¬
tes suꝑ mundaliũ. io est celestiũ: ⁊ ĩ uisibilium ex¬
cellencias simul omĩb matenialib hoc est excel¬
lencias ad onnã mat̾ialia : idest ostendentes qd̾ ip¬
sa suꝑ mundalia ⁊ spũalia om̃ib mat̾ialib excel¬
lunt. In hoc enĩ qd̾ ei dissmules figuras attribuũt

Expanded text:
stantes; et per has ostendentes materialibus simul omnibus super mundalium excellentias. Et nunc itaque » quandoquidem dissimiles figurationes in divinis magis proprie constant secundum eum modum, quo de Deo ex omnibus, quae sunt, nihil proprie nominatur; secundum hunc itaque modum non replent, id est repletos asserunt, coelestes ornatus, id est coelestes est deformes, quae in sacro eloquio proponuntur formationes; manifestantes eos scilicet ornatus, dissimilibus facturis, id est compositionibus formarum dissimilibus, et alienis ab eorum excellentia; et per has facturas ostendentes supermundalium, id est coelestium et invisibilium excellentias simul omnibus materialibus; hoc est excellentias ad omnia materialia; id est ostendentes, quod ipsa supermundalia, et spiritualia omnibus materialibus excellunt. In hoc enim, quod eis dissimiles figuras attribuunt,
Abbreviated transcription (Latin):
id est ĩhis que de dõ dicuntur. ⁊ dõ aitubiuntur: ne¬
ganones uenas et̃ id est ꝓprias affirmationes in
compactas idest improprias ⁊ ĩchoerentes. quĩ
dissimilia uingere ⁊ coaptare conant᷑ scõm illũ
modũ dicendi quo de eo formaii nõ potest alis
humana locutio. Si autem negotiationes in
duunis uere sunt: idest ꝓprie affirmationes
ĩ cõpacte. idẽ inꝓꝓprie manifestũ est qm̃ obsciutta

Expanded text:
t iis quae de Deo dicuntur, et Deo attribuuntur, negationes veras esse, id est proprias; affirmationes vero incompactas, id est improprias et non cohaerentes, quoniam dissimilia jungere et coaptare conantur secundum illum modum dicendi, quo de Deo formari non potest aliter humana locutio. Si autem negationes in divinis verae sunt, id est propriae, et affirmationes incompactae, id est impropriae, mani
Abbreviated transcription (Latin):
escere funuunt. Auti magnum sacͣmentũ. Quos
est r̾s suꝑ om̃e est. Et cum quenit᷑ qͥs Est hoc: di¬
ci nõ potest qr cogitari nõ potest. Quod enĩ cogi¬
tari podest: ascendit ĩ cor hommis. ⁊ capit᷑ a corde
hominis ut ĩ hus que iudent᷑ scom spẽm uł scd̾nt

Expanded text:
escere sinunt. Audi magnum sacramentum. Quod Deus est, super omne est; et cum quaeritur quid est, hoc dici non potest, quia cogitari non potest. Quod enim cogitari potest, ascendit in cor hominis, et capitur a corde hominis, vel in his quae videntur
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ium nõ eẽ hoc id est tale aliquid scd̃m quid ue¬
re dicimꝰ e̾ẽ eã id est diuinã nat᷑am qr nulla re¬
tũ creaturaꝵ spes ita eiꝰ similitudini approxi¬
mat: ut id qd̾ nere ĩ ipã est ex p̾sse ⁊ scd̃mꝓ
prietatem ostendat. uel ita. Didicimꝰ nõ ẽẽ eã
uere qd̃ clicimꝰ eã eẽ scdm̃ quid hoc est scõui
aliquis eoꝵ q̃ funt. Quod enĩ uere est scd̃m a¬
liquid eoꝵ que sunt totum dici nõ potest: ⁊ idõ cã
eam scd̃m illa ã sunt aliquid ẽẽ dicimꝰ. nõ dum qd̾
uere est ꝑ expressionẽ in anifestamꝰ Ignoramus ã
suꝑ essencialem iprꝰ ⁊ ĩ nisibile̾. ⁊ ĩ effabilem ĩ¬
finalitatem. Quid eñ infinitũ est ab huma¬
ua sciencia estimari nõ poteste s qr ieffabile
est nõ dicitur. ⁊ qr ĩuisibile est: nõ cognoscitur
⁊ qr suꝑessenciale est: nõ cõp̾henditur. De ipõ gͥ
mens humana aliquid caꝑe potest: ipm̃ nõ pot̃¬
⁊ lingua humana de ip̃o aliquid dicere potest. ipm̾

Expanded text:
id secundum quod vere dicimus esse eam, id est divinam naturam, quia nulla rerum creatarum species ita ejus similitudini approximat, ut id, quod vere in ipsa est, expresse et secundum proprietatem ostendat. Vel ita didicimus non esse eam vere quod dicimus eam esse secundum quid, hoc est secundum aliquid eorum quae sunt: quod enim vere est secundum aliquid eorum, quae sunt, totum dici non potest: et ideo cum eam secundum illa, quae sunt, aliquid esse dicimus, nondum quod vere est per expressioneffabilem infinalitatem. Quod enim infinitum est ab humana scientia existimari non potest: quod, quia ineffabile est, non dicitur; et quia invisibile est, non cognoscitur; et quia superessentiale est, non comprehenditur. De ipso igitur mens humana aliquid capere potest, ipsum non potest; et lingua humana de ipso aliquid dicere potest, ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
ut ꝑ istas humiles figuratõnes ueq dininis in¬
uiriam faceret. ueq nm̃ auinum ad uibes
cogitationes ut estunatõnes falsas informaret
Et quidem primũ quare diums ⁊ ĩ insibilib
manifestandis corporales ⁊ iusibiles figure ⁊
forme apposite sunt uecessatia ⁊ conueniens cã
demonstͣtur. qͣm fortassis aliquis nõ uuani di¬
ceret ẽe̾ s duplicẽ ioest nõ solũ idõ qr illa nsi
ꝑ ista animo nostro maifestan non poterãt
S etiam iteo quia in figuns ⁊ eingratibus
misticarum descͥpcionum ab in piis menti¬
b. ⁊ amaliuot diuina secreta tegenda fuerant¬
⁊ celanda. Itaq inquit nusticatum descͥptio¬
num causam aliquis dicet. qd̾ cum ⁊ ip̃e udubi¬
tant̾ ⁊ ueracit̾ dicere potuisset modeste alteri
attͥbuit: ne forte suam auctoritatem cõmẽda¬
re carentium figiis. nõ unam causam diceret

Expanded text:
miles figurationes, neque divinis inmiles figurationes, neque divinis injuriam faceret, neque nostrum animum ad viles cogitationes vel existimationes falsas informaret. Et quidem primum quare divinis et invisibilibus manifestandis corporales et visibiles figurae et formae appositae sunt, necessaria et conveniens causa demonstratur, quam fortassis aliquis non unam diceret esse, sed duplicem, id est non solum ideo quia illa nisi per ista animo nostro manifestari non poterant, sed etiam ideo, quia in figuris et aenigmatibus mysticarum descriptionum ab impuris mentibus, et a malevolis divina secreta tegenda fuerant, et celanda. Ita, inquit, mysticarum descriptionum causam aliquis dicet: quod cum et ipse indubitanter et veraciter dicere potuisset, modeste alteri attribuit, ne forte suam auctoritatem commendamae et figurae carentium figuris, non unam causam diceret
Abbreviated transcription (Latin):
Et hec quitem omĩa estimabunt᷑. dum deseubunt᷑
similitudines maifestatiuoꝵ eloquioꝵ qͣs ad
manifestationẽ eloquia ꝓponunt clare. idest ma¬
uifeste deformes. Sicui gͦ hoc totum tuteatur ut
das: s tñ siquis ueritatẽ diligent̃ inquirat eura
agnoscere : qr sapiencia diuiuoꝵ eloquioꝵ utͣsq con¬
uenient̃ apposuit. Hoc est qd̃ sequit᷑. S uentatis
ut estimo inquisitio ostendit eloquioꝵ sacͣtissimã
sapienciam ĩ auinoꝵ siue spũum celestium for¬
mationẽ utnmq ualde ꝓindisse: ita ut neq ĩ
diuinas si forsitan diceret quis iniuriam face¬
idẽ spintib qui diuini sunt ⁊ sacti ⁊ ĩ corpo¬
rei qd̃ tñ fortassis aliquis iniuriã dueret: E
dicendam putaret cum tũ ut uina nõ sit: neq
nos ꝑ easdem figͣationes infigeret passibiliter
muiles humilitates imagiũ. idest ĩuilitatem
humiliũ siue ĩntilitatẽ mliũ imagiũ utͣm¬
qr enĩ sapiencia diuini eloquii ꝓudit ⁊: cuauit̃

Expanded text:
a existimabuntur, dum describuntur, similitudines manifestativorum eloquiorum: quas ad manifestationem eloquia proponunt clare, id est manifeste, deformes. Si cui ergo hoc totum videatur ut das. Sed tamen si quis veritatem diligenter inquirat, eum agnoscere, quod sapientia divinorum eloquiorum utrasque convenienter apposuit. Hoc est, quod sequitur: « Sed veritatis, ut aestimo, inquisitio ostendit, eloquiorum sacratissimam sapientiam in animorum caelestium formationibus utrumque valde providisse, ita ut neque in divinas, sic forsitan diceret quis, injuriam faceid est spiritibus, qui divini sunt et sacri et incorporei: quod tamen fortassis aliquis injuriam diceret, et dicendam putaret, cum tamen injuria non sit, « neque nos » per easdem figurationes « infigeret passibiliter in viles humilitates imaginum, » id est in vilitatem humilium, sive in humilitatem vilium imaginum. Utrumque enim sapientia divini eloqui
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ ipãni concupiscenciã irrationabileni conti¬
nuitate̾ idẽ ꝓductiouẽ uł intensione̾. it effu¬
fionẽ corporalis noluptatis hoc est de corpore
surgentis.⁊ ad corporalia tendentis. ⁊ cõpellẽ¬
tis etiam om̃e ał silicet ꝑ appetitꝰ sui uiole̾¬
ciam ĩ id qd̾ concupiscibile est secũdũ fensũ
Et ialem quidem concupiscenciam corporaliũ
ẽẽ intelliginiꝰ. Cũ uero dissimiles simulitudineᷤᷤ
nos intellectualib ⁊ spũalib cartumponentes ł

Expanded text:
centiam, irrationabilem continuitatem, id est productionem, vel intentionem, vel effusionem corporalis voluptatis, hoc est de corpore surgentis, et ad corporalia tendentis, et compellentis etiam omne animal scilicet per appetitus sui violentiam, in id quod concupiscibile est secundum sensum. Et talem quidem concupiscentiam corporalium esse intelligimus. « Cum vero dissimiles similitudines non intellectuali
Abbreviated transcription (Latin):
ciam om̃is formatõ. uł rep̾scutatõ inferior in¬
ueniatur: ad comꝑatõnem tñ aliarum forma¬
tioñ tam pulchre & tam decore formationes
excellere ꝓbantur. cum silie diuinitatis nat᷑a
ratio ⁊ intellectus ⁊ essencia: ⁊lumen ⁊ uita no¬
minatur: qͣmuis ⁊ ĩ hiis quoq formationibus
ad in effabilem ueritatem exprimendam ei¬
militudo ĩ manifestatiene deficiat. Mnde ait
deficientib ⁊ sic diuina ad ueritatem simili¬
tudine ip̃sis uidelicet oxcellenciorib similitudi¬
cia deficientib a diuma similitudine deficiẽ¬
tib silicet ad ueritatẽ: subandit᷑ exprimendã.
ͥOmmne em̃ qd̃ hic ui signo est. minꝰ est: ꝙͣ qd̾ il¬
lic ĩ ueritate est. Est enĩ silicet diuina nat᷑a
suꝑ omne essenciam ⁊ uitam nullo quidam
lumine carecterizante idest figuraute. ut ex¬
primente ⁊ est excellens om̃ ratione ⁊ ĩtellectu
ĩ comꝑabilit̾ derelictis retrorsum siue ufetius

Expanded text:
tiam omnis formatio, vel repraesentatio inferior intiam omnis formatio, vel repraesentatio inferior inveniatur, ad comparationem tamen aliarum formationum tam pulchrae, et tam decorae formationes excellere probantur. Cum scilicet divinitatis natura, ratio, et intellectus, et essentia, et lumen, et vita nominatur, quamvis et in his quoque formationibus ad ineffabilem veritatem exprimendam similitudo in manifestatione deficiat. Unde ait: « Deficientibus, et sic divina ad veritatem similitudine. » Ipsis videlicet excellentioribus similitudiina similitudine, deficientibus scilicet ad veritatem, subauditur exprimendam. Omne enim, quod hic in signo est, minus est quam quod illic in veritate est. « Est enim, « scilicet divina natura, » super omnes essentiam, et vitam nullo quidem lumine characterizante, id est figurante, vel exprimente: et est excellens omni ratione, et intellectu incomparabiliter derelictis retrorsum, sive inferius
Abbreviated transcription (Latin):
ossencialis diuinitatis aliqñ quiteni ut rõnẽ
⁊ ĩtellectum ⁊ essenciam declarantes diuinam
subsistenciam eiꝰ uere existentem ⁊ ueram cau¬
facit : ĩ eo qd̃ illam essenciam appellauit cum
ipã tñ supͣ omnem rõnem ⁊ intellectũ ⁊ essen¬
ciam ĩ sua maiestate. uec iutelligibilis. nec cõ
p̃honsibilis supͣ omĩa subsistencia subsistens
Sequit᷑. Et qͣi lumen eam formant. ⁊ uitam
uocant colendam silicet bratitudinẽ mistice
tͣditioneş cũ tñ ipã suꝑ omne lumen sit
lumen: ⁊ suꝑ omn̾e uitam uita tubsistat.
Tot gͦ ac tantis modis sacͣ eloquia diuinam ma¬
iestatem in significatõne formant: ipĩs tanti ᷤ
nurabilib formationib castiorib manẽtibus
qͣm certe q̃ ĩ congrue uidentur s ĩdigne ⁊ ĩ ipĩs
tantis mirabilib formationib ꝓbatis quo qͦ
moclo excellere ceteras materiales formano¬
nes. Ne si diceret. Quamuis ad illam excellen¬

Expanded text:
essentialis divinitatis; aliquando quidem ut rationem, essentialis divinitatis; aliquando quidem ut rationem, et intellectum, et essentiam, declarantes divinam subsistentiam ejus vere existentem, et veram caufacit, in eo quod illam essentiam appellant cum ipsa tamen supra omnem rationem, et intellectum, et essentiam in sua majestate nec intprehensibilis supra omnia subsistentia subsistat. Sequitur: « Et quasi lumen eum formant, et vitam vocant. » Colendam scilicet beatitudinem mysticae traditiones, cum tamen ipsa super omne lumen sit lumen et super omnem vitam vita subsistat. Tot ergo, ac tantis modis sacra eloquia divinam majestatem in figuratione formant. « Ipsis tantis mirabilibus formationibus castioribus manentibus, quam caeterae, quae incongruae videntur, et indignae, et ipsis tantis mirabilibus formationibus probatis quoquo modo excellere caeteras materiales formationes. » Ac si diceret: Quamvis ad illam excellen
Abbreviated transcription (Latin):
uere existentem subsistenciã ⁊ eoꝵ q̃ sunt subsistẽ¬
cie cansam tieram. Nc si diceret. Quia duplex ẽ
modꝰ manfestationis in sacro eloquio alt̾ inde¬
liceo p̾siulia signa. alt̃ ꝑ dissimilia signa for¬
matus: itaq ⁊ͥ dliuine nat᷑e maiestatẽ ipsa sa¬
cra eloquia aliqñ ꝑ similes. aliqũ ꝑ dissimiles .¬
a corporalib quemadmodũ cum eam lumen ⁊
splenlorem nominant: ⁊ cet̾a que funt adhc̃
modum. Aliqñ autẽ ꝑ dissinules formationes
similit̾ ab ĩ corporalib. uł a corporalib sumptas:
diuinam nat᷑am manifestant. Ab ĩ corporalib
quid̾e ut cum ei iran. zeluui penitenciaui at¬
mbuunt: a corporalib nero qñ illi formas uel
figuras bestiarum. uł aliarum quarumlibet re¬
nũ corporaliũ ĩ significatione apponunt. Hoc est gͦ
qd̃ dicit. Itaq mistice tͣditiones manifestatiuoꝵ
eloquioꝵ laudant colendam bratitudiue super¬

Expanded text:
vere existentem subsistentiam, et eorum, quae sunt subsistenvere existentem subsistentiam, et eorum, quae sunt subsistentiae, causam veram. » Ac si diceret: Quia duplex est modus manifestationis in sacro eloquio: alter videlicet per similia signa, alter per dissimilia signa formatus. Itaque etiam divinae naturae majestatem ipsa sacra eloquia aliquando per similes, aliquando per dissimiles a corporalibus, quemadmodum cum eam lumen et splendorem nominant, et caetera quae fiunt ad hunc modum. Aliquando autem per dissimiles formationes similiter ab incorporalibus, vel a corporalibus sumptas divinam naturam manifestant. Ab incorporalibus quidem, ut cum ei iram, zelum, poenitentiam attribuunt; a corporalibus vero, quando illi formas, vel figuras bestiarum, vel aliarum quarumlibet rerum corporalium in significatione apponunt. Hoc est ergo, quod dicit: « Itaque mysticae traditiones manifestativorum eloquiorum laudant colendam beatitudinem super
Abbreviated transcription (Latin):
idest estimationi ⁊ oppositioni eiꝰ mocli sufficren¬
ẽ respõdetuit. ĩ eo qd̾ scẽ manifestationis q̃ fit ꝑ
scͥpturas duplex modꝰ ostendit᷑ ee̾. unus quid̾e
quasi consequens. id est cõueniens ⁊ decens in
quo signa siguificatam uentatem ꝑ consimile̾
ꝓpuetatem seqͣntur: propt̾ similes magines
sacͣͥnim figurarum conuemiencum idest p̾ce¬
dentium ad faciendam manifestationẽ. uł pro¬
neniencium. idest aptarum ⁊ concordancum cũ
eo significãt. Alter nero modus est omuino¬
sformatus ⁊ ĩ consequens idest discrepaus Ñ con¬
ueniens. ⁊ indecorus propterea qd ip̃e figure ⁊
ipã signa manifestancia ueritatẽ nõ decere ui¬
facturas. Sequit᷑. Itaq ⁊ colendam suꝑ essen¬
cialis diuinitatis beatitudinẽ manifestatiuo¬
rum eloquioꝵ mistice tͣditiones aligñ quidem
ut rõnem. ⁊ ratellectum ⁊ essenciam laudant dim¬
nam rõualitatem ⁊ sapienciam eiꝰ declarantes ⁊

Expanded text:
tioni et oppositioni ejusmodi sufficienter respondetur in eo, quod sanctae manifestationis, quae fit per Scripturas, duplex modus esse ostenditur. « Unus quidem quasi consequens, » id est conveniens et decens, in quo signa signatam veritatem per consimilem proprietatem sequantur: propter similes imagines sacrarum figurarum convenientium, id est procedentium ad faciendam manifestationem, vel provenientium id est aptarum et concordantium cum eo, quod significant. « Alter vero modus est conformatus in omnino inconsequens, » id est discrepans, et inconveniens, et indecorum, propterea quod ipsae figurae et ipsa signa manifestantia veritatem non dicere viformarum facturas. » Sequitur: « Itaque colendam superessentialis divinitatis beatitudinem manifestativorum eloquiorum mysticae tem, et intellectum, et essentiam laudant, divinam rationalitatem, et sapientiam ejus declarantes, et
Abbreviated transcription (Latin):
cpeciem lauclatur. Quancdo enim ꝑ pulcras
formas laudat᷑ scd̃m spem huiꝰ mundi landat᷑:
idest dicit᷑. sod̾m aliquil qd̾ est ipm ꝑ qd̾ laudatur
Quando uero ꝑ dissinles & a se alienas formatõ¬
ues laudatur. suꝑ nuuidane laudatur: quĩ uoc
id ẽẽ cdicitur. uec scd̃m id. s supͣ id totũ aliud
ꝑ qd̃ laudatur. Propterea ergo suꝑ mundane
landat᷑ ab ipsis eloquiis formatõnib dissiumilib
doquiis dico siue ipĩs formatõnib nocantibus
cam diuinam silicet naturam ĩuisibile̾ ⁊ ĩfi¬
uitã ⁊ ĩ comp̃heusam. Primũ in futam ⁊ ses
deuite inuisibilem nobis post s comphensam a
nobis. Et alia quoq multa ipĩs eloquiis uocan¬
tib diuinã naturam que talia sunt ex quib
nunquid est s quid non est significat᷑. Cum
enĩ ĩinsibilis ⁊ ĩẜuitꝰ. ⁊ ĩ comp̾hensus dicitur
est o eñ uisibilis qr uid̾i nõ potest neq fuutu ᷤ
est qr loco uõ clauditur. nec tempore t̾minat᷑ uec

Expanded text:
speciem laudatur. Quando enim per pulchras formas laudatur, secundum speciem hujus mundi laudatur, id est dicitur secundum aliquid, quod est ipsum per quod laudatur. Quando vero per dissimiles et a se alienas formationes laudatur, supermundane laudatur; quoniam, nec idem esse dicitur, nec secundum id, sed supra id totum aliud, per quod laudatur. Propterea ergo supermundane laudatur ab ipsis eloquiis formationibus dissimilibus. Eloquiis dico sive ipsis formationibus vocantibus eam, divinam scilicet naturam, invisibilem, et infinitam, et incomprehensam: primum infinitam in se; deinde invisibilem nobis; post incomprehensam a nobis; et alia quoque multa ipsis eloquiis vocantibus divinam naturam, quae talia sunt, ex quibus non quid est, sed quid non est, significatur. Cum enim invisibilis, et infinitus, et incomprehensus diest enim visibilis, quia videri non potest, neque finitur, quia loco non clauditur, nec tempore terminatur; nec
Abbreviated transcription (Latin):
tationis modus Nunc tandem ad questionẽ
suꝑuis obiectam respõcet: in qua contineba¬
tur sactis ⁊ diuinis nõ cõuenient̾ ĩ sacro eloqͥs
uiles ⁊ abiectas formatõnes apponi dicens. Si
quis estimauent causas descͥptionis miaginũ¬
cleformes. hoc est siquis estimauent deformes
hoc est ĩ conuementes e̾ẽ causas describencli imagi¬
ues diceus ĩ houestum ẽẽ referti. idest aptari sic
turpes fornatones d̾i fornub ⁊ scĩssimis disposi¬
tionib. idest ordiuib siquis ita in quam esti

Expanded text:
tationis modus? » Nunc tandem ad quaestionem tationis modus? » Nunc tandem ad quaestionem superius objectam respondet, in qua continebatur sacris et divinis non convenienter in sacro eloquio viles et abjectas formationes apponi, dicens: « Si quis existimaverit causas descriptionis imaginudeformes, » id est si quis existimaverit deformes, id est inconvenientes esse causas describendi imagines, dicens, inhonestum esse referri, id est aptari sic turpes formationes deiformibus et sanctissimis dispositionibus, id est ordinibus. Si quis, inquam, i