comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
S ⁊ dominus meumgelio.
Si crculus tiuis fui̾t simplex
totum corpus tuum lucidũ
erit. lix est.si intentio bona
fuu̾t cuncta oꝑa recta existẽt.
Hiis auctoritatib hac ratio¬
ne confidimus nos iuste ag̾e.
⁊ brati benedc̃i preceptum qui
in nullo scripturis diuinis
contrarius eẽ potest. insusci¬
piendis nouitiis optime con¬
seruare. Hiis om̃ib adium¬
gimus illud. ꝙ isto fr̾ne kari¬
tatis intuitu licet plerumq
magrĩs eccłie dei patrum ĩsti¬
tuta transgredi ⁊ ad utilitatẽ
animarum regularum pre¬
cepta moderari. Ad hoc enim
omĩum diuinarum scriptu¬
rarum coculus tendit ⁊ h̾euis
finalis causa est ut siue ar¬
guendo siu̾ obsecrando siue
increpando siue parcendo siũ
corripiendo seu quocũq mͦ
agendo salus animar ꝓuide¬
atur. ⁊ homo ad cuius datri¬
nã scripta sunt qͥcumq scͥb
sunt deo a quo disiunctus fu¬
erat iterum conĩumgatur
De hiis multa in canonibꝰ
ectsticis inuenimus a sc̃is ui¬

Expanded text:
Sed & Dominus in Euāgelio, Sed & Dominus in Euāgelio, Si oculus tuus fuerit stotum corpus tuum lucidum erit . Hoc est, si intentio bona fuerit, et cuncta opera recta existent. His auctoritatibus, hac ratione confidimus nos juste agere, et beati Benedicti praeceptum, qui in nullo Scripturis divinis contrarius esse potest, in suscipiendis novitiis optime conservare. His omnibus adjungimus illud, quod isto fraternae charitatis intuitu licet plerumque magistris Ecclesiae Dei Patrum instituta transgredi, et ad utilitatem animarum regularum praecepta moderari. Ad hoc enim omnium divinarum Scripturarum oculus tendit, et haec ejus finalis causa est, ut sive arguendo, sive obsecrando, sive increpando, sive parcendo, sive corripiendo, sive quocunque modo agendo salus animarum provideatur, et homo, ad cujus doctrinam scripta sunt quaecunque scripta sunt, Deo, a quo disjunctus fuerat, iterum conjungatur. De his multa in canonibus ecclesiasticis invenimus, a sanctis vi
Abbreviated transcription (Latin):
u̾tens post sathanã ꝯu̾tere¬
tur. Et qui ad salutẽ uene¬
rat. in ꝑuitiem laberetur:
Cunus ꝑnitiei reos nos añ
subtile examen distrieti iu¬
dicis formidamus inuenirr:
si quem saluare ꝯdescenden¬
do possumus ꝑditum iri nr̃a
austeritate ꝑ mittimus. Per¬
tractamus ⁊ hor quia sepe eti¬
am inuitis bona p̾stantur.
hir dicimus ꝙ apud nos sepe
contingẽ cͥnimus. Nõnulli
huic uigo colla sua submi¬
tentes post aliquantum tẽ¬
poris diu̾sis seu temptõnib
seu tribulacionib opp̾ssi ad
feces mundi quas dimisant
reu̾terentur nisi crgitarent
dampnatr̃e et̾na preuarica¬
rt. Qui si aliquando liox p̾ͥ¬
sumunt post modum tam̃
lec timore compulsi ad oui¬
le ꝓprium reu̾tuntur ⁊ quia
alit̾ saluari se nõ posse cognoᷤ¬
cunt uelint nolint seruãt
ꝙ uouerunt Ip̃ẽ qͦ beatus be¬
nedictus ꝙ nob̃ obicitis pro
nob̾ loquitur. Sic inquit ab¬
bas om̃ia temperet atq dis¬
ponat: ut anime saluentur.

Expanded text:
uertens post Satanam conuertereuertens post Satanam conuerteretur & qui ad salutem venerat, in perniciem laberetur. Cuius perniciei reos nos ante subtile examē districti iudicis inueniri formidamus: si quem saluare cōdescendendo possumus, perditum iri nostra austeritate permittimus. Petractamus & hoc, quia sæpe etiam inuitis bona præstantur. Hoc dicimus, quod apud nos sæpe contingere cernimus. Nonnulli huic iugo colla sua submittentes, post aliquantum temporis diuersis seu tentationibus seu tribulationibus oppressi, ad fæces mundi, quas dimiserant, reuerterentur: nisi cogitarent damnatione æterna præuaricari. Qui si aliquando hoc præsumunt, postmodum tamen hoc timore compulsi, ad ouile proprium reuertuntur: & quia aliter saluari se non posse cognoscunt, velint, nolint, seruant quod vouerunt. Ipse quoque beatus Benedictus, quem nobis obiicitis, pro nobis loquitur. Sic, inquit, Abbas omnia temperet atque disponat, vt animæ saluentur.
Abbreviated transcription (Latin):
cepimus. Suꝑ hec omĩa ma¬
tris karitatis irgulam ĩhiis
⁊ in reliquis nos sequi ꝓfite¬
mur. que hac sibi ꝓprie uẽdi¬
cat. ut quicquid scd̃m eam
fit rectum nõ distortum. e¬
qum nõ iniqum. iustum ñ
inuistum ẽẽ manifestissim̃
sit. Ut enun dominus ait.
i ip̃a uniu̾salex pendet ⁊
ꝓph̾e. Et beatus gregorius.
Ome mandatum de sola di¬
lectione est ⁊ omĩa unum
preceptum sunt. Quia qͥcqͥy
precipitur in sola caritate
solidatur At post pauca:
Precepta dnĩca ⁊ multa sũt
⁊ unum. Multa ꝑ diu̾sitatẽ
oꝑis. unum in rãdice diler¬
tionis. Hinc beatus augusti¬
nus. habe inquit caritatem
⁊ fac quicqͥ iuis. Hanc cari¬
tatis ut diximus regulam
sequentes. nouitios mox uͥ
ueniunt suscipimus. in mo
etiam scd̃m dñm ut ueniãt
⁊ qui audit dirat ueni. Nec
caritatis occulum erga sa¬
lutem ꝓrimi aꝑtum habe¬
mus ꝑpendimus quippeq
sieum ab ordine tam asꝑe
detͥreremus ad seculum re¬

Expanded text:
cepimus. Super hæc omnia macepimus. Super hæc omnia matris charitatis regulam in his, & in reliquis, nos sequi profitemur: quæ hoc sibi proprie vendicat, vt quicquid secundum eam fit, rectum, non distortum, æquum, non iniquum, iustum, non iniustum esse, manifestissimum sit. Vt enim Dominus ait, in ipsa vniuersa lex pendet & Prophetæ. Et beatus Gregorius. Omne mandatum de sola dilectione est, & omnia vnum præceptum sunt. Quia quicquid præcipitur, in sola charitate solidatur. Atque post pauca. Præcepta dominica, & multa sunt, & vnum. Multa per diuersitatem operis, vnum in radice dilectionis. Hinc beatus Augustinus. Habe, inquit, charitatem, & fac quicquid vis. Hanc charitatis, vt diximus, regulam sequentes, nouicios, mox vt veniunt, suscipimus: immo etiam secundum Dominum vt veniant & qui audit dicat veni. Nec charitatis oculum erga salutem proximi apertum habemus. Perpendimus quippe, quia si eum ab ordine nostro tam aspere deterreremus, ad seculum re
Abbreviated transcription (Latin):
pro ut cuiq opus erat. De ꝓ¬
priis qͦ idem sanctit. ꝙ petrus
apł̃s tenend̾ eẽ decreuit cum
dampnauit. Ad hant gͦ ꝯu̾¬
sationem quam siuemona¬
chicam seu apłicam dixi̾m
nil iefert. quicumq uenie¬
bat ab apostolis suscipiebat᷑.
ilico cet̾is iumgebatur. nͨ per
annum ut apud uos disfe¬
rebatur. Numqͥ nõ hus õi¬
b auctoritatib ad quiesci¬
tis: nec adhuc hominibus
ad itum ueniendi ad deũ
ieserabitis: S forte adls
ꝑstami ⁊ dicitis: Negulam
beantenedc̃i tene̾ uos uouis¬
tis. Nos econtra. Numcͥ.
iam dr̃a aprofessione exclu¬
simus: Numꝙͥ nos regulã
seruaturos uouimus ⁊ euã¬
gelia negauimus: Numqͥ
it:Nonne perrus ait. Xpr̃
passus est pro nob̾. relinq̃nꝰ
nob exemplum ut seqͣmini
uestigia eius. Certe xp̃r õibꝰ
quos uocabat. ut se sequerẽ¬
tur dicebat Recolite enͣm¬
gelia ⁊ fere ubiq sic inueĩ¬
etis. Sequi aut̃ ꝓ imitari
positum adoctorib nr̃is ac¬

Expanded text:
pro vt cuique opus erat. De pro vt cuique opus erat. De riis quoque idem sancit, quod Petrus Apostolus tenendum esse decreuit: cum damnauit. Ad hanc ergo conuersationem, quam siue monachicam seu Apostolicā dixerim, nil refert, quicumque veniebat, ab Apostolis suscipiebatur: ilico cæteris iungebatur, nec per annum, vt apud vos, differebatur. Numquid his omnibus auctoritatibus non adquiescitis, nec adhuc homaditum venienti ad Deum reserabitis? Sed forte adhuc perstatis; et dicitis: Regulam beati Benedicti tenere voluistis. Nos econtra. Nunquid jam dicta a professione exclusimus? Nunquid Regulam seruaturos nos vouimus, & Euangelia negauimus? Nunquiit? Nonne Petrus ait, Christus passus est pro nobis, relinquens vobis exemplum vt sequamini vestigia eius? Certe Christus omnibus quos vocabat, vt se sequerentur dicebat. Recolite Euangelia, & fere vbique sic inuenietis. Sequi autem pro imitari positum a doctoribus nostris ac
Abbreviated transcription (Latin):
dum patrem eum prius ire
ꝑmitteret ⁊ dñs adbidiss.
sine mortuos sepelire mortu¬
os suos. tu aut̾ uent ⁊ an¬
nuntia regnum dei:surgẽs
sequtus est eum: Nonꝙͥ nõ
dicam annum s uł diem
indixit. ac nõ potius remor¬
ri etiam pietatis causa
uolentem ne moraretur co¬
git : Et certe sapientia dei
ꝑ salomonem dicit. Fili ne
tardes conu̾ti ad deum ⁊ ne
differas de die indiem nesciᷤᷤ
enum quid suꝑuentura ꝑiat
dies Et ut maiora aggredi¬
amur quosdam aploꝵ de
mari. quosdam de theloneo
alios de diu̾sis mundi ꝯmer¬
tiis uoratos cernimus. ⁊ ili¬
co apłos uidemus. Sz ne hec
magis ueneranda miracła
tis ad uitam ulam primiti¬
que apud nos seruari debet.
quis sane sapiens negare po¬
test: Que namq est uita mo¬
nachica nisi q̃ tunc dicebat᷑
apostolica: Danc sane ⁊ illa
candem eẽ ir̾ lratus signisi¬
cat. cum tractans qualiter
delrant frẽs necessaria acci¬
pere ait. Sicut scriptũ est:
Duudebatur aũt singuus

Expanded text:
ius ire permitteret, & Dominus addidisset, Sine mortuos sepelire mortuos suos, tu autem veni, & annuncia regnum Dei, surgens sequutus est eum. Nunquid non dicam annum, sed vel diem, indixit: ac non potius remorari etiam pietatis causa volentem, ne moraretur coegit? Et certe sapiētia Dei per Salomonem dicit. Fili ne tardes conuerti ad Deum; & ne differas de die in diem. Nescis enim quid superuentura pariat dies. Et vt maiora aggrediamur, quosdam Apostolorum de mari, quosdam de theloneo, alios de diuersis mundi commerciis vocatos cernimus: & ilico Apostolos videmus. Sed ne hæc magis veneranda miracula, tis: ad vitam illam primitiquæ apud nos seruari debet, quis sanum sapiens negare potest? Quæ namque est vita monachica, nisi quæ tunc dicebatur Apostolica? Hanc sane & illam eandem esse, ipse beatus significat, cum tractans qualiter debeant fratres necessaria accipere, ait, sicut scriptum est, Diuidebatur autem singulis,
Abbreviated transcription (Latin):
aliud quam deo resistereui¬
deremur: Certe nõ tantum
uenientes suscipere sed etiã
nõ uenientes ad ueniend ĩnuitare
inuenitur dicens. Uenite ad
me om̃s quilaboratis ⁊ hone¬
rati estis ⁊ ego uos refitiam:
Et de nr̃i ordinis iugofendo.
sub infert. Tollite iugum me¬
um suꝑuos:⁊ discite ame qi
mttis sum ⁊humilis corde:
Iugum enim meum suaue
est ⁊ omis meum leue. Etut
nichil fingere sed totũ auc¬
toritatib uideamur firmare.
dicite qui nõ nisi annuũ mo¬
nachum uultis. nunꝙͥ illi cͥ
saluator dicebat. siuis ꝑfcũs
eẽuade uende omĩa q̃ habes.
⁊ da pauperibz. ⁊ ueni ⁊ seq̃re
me annum remorande ꝯu̾sio¬
nis indicebat: Ner refragari
potestis totam sũmam ord̃is
tuu̾: Nam quid est aliud di¬
cere om̃ia que habes da pauꝑi¬
bus ⁊ ueni sequere me. nisi
esto monachus: Sed forte
dicetis eum hc nõ fecisse. Nõ¬
quid dicẽ potestis dñm hor ñ
monuisse: Qd si iste nõ ĩple¬

Expanded text:
aliud quā Deo resistere vialiud quā Deo resistere videremur? Certe nō tantū venientes suscipere, sed etiam non venientes ad veniendū inuitare inuenitur, dicens. Venite ad me omnes qui laboratis, & onerati estis: & ego vos reficiam. Et de nostri Ordinis iugo ferendo subinfert. Tollite iugum meum super vos, & discite a me, quia mitis sum & humilis corde. Iugum enim meum suaue est, & onus meum leue. Et vt nihil fingere, sed totū diuinis auctoritatibus videamur firmare: dicite qui nō nisi annuum monachum vultis, nunquid illi, cui Saluator dicebat, Si vis perfectus esse, vade, vende omnia quæ habes, & da me , annum remorandae conversionis indicebat? Nec refragari potestis totam summam ordinis tineri. Nam quid est aliud dicere: Omnia quae habes da pauperibus, et, veni, sequere me, nisi esto monachus? Sed forte dicetis cum hoc non fecisse. Nunquid dicere potestis Dominum hoc non monuisse? Quod si iste non imple
Abbreviated transcription (Latin):
deuia queq̃ sectari. s ꝑ oĩa
ducentis regule rectitudinẽ
sequi. Pruatis legib pr̃um
traditiones nõ subponimus.
qm̃ ⁊ ip̃e a sanctis pr̾ib inuẽ¬
te sunt quos d̾o placuisse scã
uita ⁊ multa miracula testa¬
ta sunt ⁊ testantur quibret
leruit calia mandare. ⁊ nobis
ucet talia obseruare. Plane
liciuit semperq licebit ut pas¬
tores ouibus sius que recta st̃
precipiant. ⁊ oues pastoribus
ut do obediant. Uoti nr̃iuos
nittimini ostende transgͥsso¬
res cuius nos ueros sic osten¬
dimus obseruatores. ꝓmus¬
am insuscipiendis noui¬
tiis regulam omĩmedo
seruamus. qm̃ illum sequi¬
mur qui dixit. Om̃e ꝙ dat
m̾ pater ad me ueniet. ⁊ eũ qͥ
uenit adme nõ eitiam foras
Quem nõ sequeremur. si eos
qui ad ip̃m ab ip̃o inspirati.
ueniunt eiceremus foras. Ne¬
mo enim ait. potest uenire
ad me nisi pater qui misit
me traxerit eum. Si igitur
q̃ pater trahit ⁊ filius susci¬
pit. ac spũs qui ubi uult spi¬
rat inspirat expelłemus. qͥd

Expanded text:
deuia quæque sectari, sed per omnia ducentis regulæ rectitudinem sequi. Priuatis legibus Patrum traditiones non supponimus, quoniam & ipsæ a sanctis Patribus inuentvita et multa miracula testata sunt et testantur, quibus et licuit talia mandare et nobis licet talia observare. Plane licuit, semperq; licebit, vt pastores ouibus suis quæ recta sunt præcipiant: & oues pastoribus vt Deo obediant. Voti nostri nos nitimini ostendere transgressores, cuius nos veros sic ostendimus obseruatores. Nam in suscipiendis nouiciis regulam omnium seruamus, quoniam illum sequimur qui dixit. Omne quod dat mihi Pater ad me veniet: & eum qui venit ad me non eiiciam foras. Quem nō sequeremur, si eos, qui ad ipsum ab ipso inspirati veniunt, eiiceremus foras. Nemo enim, ait, potest venire ad me, nisi Pater, qui misit me, traxerit eum. Si igitur quem Pater trahit, & Filius suscipit, ac Spiritus, qui vbi vult spirat, inspirat, expelleremus: quid
Abbreviated transcription (Latin):
ex ratione respondere indea¬
mur. hiis quibz uos iuste mi¬
pet̾e possemus ad p̾sens omi¬
sis. ad ea que obiecistis talit̾
respondemus.Et ut eo ordĩe
qͦ auobis posita sunt obiecta
diluamus dicimus nos ĩ ob¬
seruatione regule neqͣquã¬

Expanded text:
ex ratione respondere videaex ratione respondere videamur: his quibus vos iuste impetere possemus ad præsens omissis, ad ea quæ obiecistis taliter respondemus. Et vt eo ordine quo a vobis posita sunt obiecta diluamus: dicimus nos in obseruatione regulæ, nequa
Abbreviated transcription (Latin):
tis causa a patrib inuenta.
cum auob̾ eicitur. meliores
uos ip̃is candorem inusita¬
tum prefe̾ndo iudicatis: De
magno tam̾ illo ⁊ admira¬
bili uereq monacho marti¬
no non legitur ꝙ albo ⁊ cur¬
to. sq nigro ⁊ pendulo par¬
lio processerit. Inde quoq et
regulam cuius deffensores.
magis quam obseruatores
uideri uultis. ualde transgre¬
dimini. qua iubente didicis¬
tis. ut de uestium colore aut
grossitudine nõ causentur
monachi. Cuius manifestissi¬
mi preuacatores eẽ ꝯuinci¬
mini. qui colorem humili¬
tati ⁊ abiectioni magis cõ¬
petentem abicitis. ⁊ illum qͦ
etiam inscripturis gaudi
assumitis. Cumq inualle la¬
crimarum positos quib pre¬
cipitur ut semꝑ luctui nũqͣ
letitie intendãt deceant uesti¬
menta luctum ⁊ penitentiã
designantia. uos econtra in
miserus felicitatem. in mero¬
re gaudium. inluctum letut¬
am uestium candore mõstͣ¬
tis. S ne magis iniurrasu̾¬
borum u̾bis ulcisci ꝙͣ obiͨtis

Expanded text:
tis causa a Patribus inuēta, cum a vobis reiicitur, meliores vos ipsis candorem inusitatum præferendo iudicatis. De magno tamen illo & admirabili, vereque monacho Martino non legitur, quod albo & curto, sed quod nigro & pendulo pallio processerit. Inde quoque & regulam, cuius defensores magis quam obseruatores videri vultis, valde transgredimini: qua iubente didicistis, vt de vestium colore aut grossitudine nō causentur monachi. Cuius manifestissimi præuaricatores esse conuincimini, qui colorem humilitati & abiectioni magis competentem abiicitis: & illum, quo etiam in scripturis gaudiuassumitis. Cumque in valle lachrymarum positos, quibus præcipitur, vt semper luctui, numquam lætitiæ intendant, deceant vestimenta luctum & pœnitentiam designantia: vos ecōtra in miseriis felicitatem, in mœrore gaudium, in luctu lætitiam, vestium candore monstratis. Sed ne magis iniurias verborum verbis vlcisci, quam obiectis
Abbreviated transcription (Latin):
cum illum nõ feratis laborẽ
cur. laboris suscipitis m̾ce¬
dem: Sed ⁊ de secularibus
possessionibus auob more
secularium possessis quid
respondebitis cum in nullo
inbac parte ab ip̃is uideamim
ticos seruos ⁊ antillas.⁊ ꝙ
det̾ius est thelonearia lucͣ.
⁊ fere cuncta huiusmodi e¬
molumenta indiffenter
suscipitis. nõ legitime tene¬
tis: contra infestantes mo¬
dis omib deffenditis. Unde
contra monastici ordinis in¬
stuuta: cansas seculares re¬
ligiositractant monachi
causidici effitiuntur. accu¬
sant ⁊ accusantur. testes
fiunt. contra apłm iudui¬
is int̾sunt atꝙ sub p̾textu
iuris ꝓprii tuenli cordibus
inegyptum reu̾tuntur. in¬
cendium scdome asodomis
iam egressi respituant. ma¬
num mutentes in arater̃e
retio respitiunt ⁊ idcircoies¬
no celorum apti ẽẽ nõ p̾sũt
In hiis om̃ib professionis:
uoti ur̃i trangressores uos
ẽ aꝑcissime ostendimus. Si
aum constat reginam hec
precepisse ⁊uos lanc serua¬
re uouisse. cum constet uos

Expanded text:
cum illum non feratis laborem, cur laboris suscipitis mercedem? Sed & de secularibus possessionibus a vobis more secularium possessis, quid respondebitis: cum in nullo in hac parte ab ipsis discreparticos, seruos & ancillas, &, quod deterius est, thelonearia lucra, & fere cuncta huiusmodi emolumēta indifferenter suscipitis: non legitime tenetis, contra infestantes modis omnibus defenditis. Vnde contra monastici Ordinis instituta, causas seculares religiosi tractant, monachi causidici efficiuntur, accusant & accusantur, testes fiunt, contra Apostolum iudiciis intersunt, atque sub prætextu iuris proprij tuendi, cordibus in Ægyptum reuertuntur: incendium Sodomæ a Sodomis iam egressi respiciunt, manum mittentes in aratrum, retro respiciunt, & idcirco regno cœlorum apti esse non possunt. In his omnibus professionis & voti vestri transgressores vos esse, apertissime ostendimus. Si enim constat regulam hæc præcepisse, & vos hanc seruare vouisse: cum constet hoc vos
Abbreviated transcription (Latin):
głii ihu xͥ filii dei sicut scͥptumẽ
in ysaia ꝓpħa. ⁊ reliqͣ. Causa
hꝰ instituti fuit q ignotum ex
tiuitatẽ suam mundo primo
aparuit. ꝑtinens ⁊ magis pas¬
sionisipĩs ꝙͣ incarnatõis uł
natiuitatis p̃cursioni ꝯgruẽs
ħ est Cum appinqͣssẽt irłimis ⁊¬

Expanded text:
isti filij Dei, sicut scriptum est in Isaia propheta, & reliqua. Causa huius instituti fuit, quod ignotum ex tiuitatem suam mundo primo apparuit, pertinens, & magis passionis ipsius, quam Incarnationis, vel Natiuitatis præcursioni congruens, hoc est, Cum appropinquasset Hi
Abbreviated transcription (Latin):
cum aut ista omitti noc̃e ẽ aut
illa: ista potius omittenda st̾
ꝙͣ illa. Quanto enim sp̃c corꝑe
melior est. tanto spũał qͣm cor¬
porał excitatio fructuosior Tu
gͦ cum de hoꝵ obseruatõe ela¬
tus aliis ead obseruantibus
derogas. nonne te magis tͣns¬
gͥssorem regule iudicas. cuius
licet minima quedam tenẽs
meliora deuitas: Dequibus
paulus Emulamini ait caris

Expanded text:
cum aut ista omitti necesse est, aut cum aut ista omitti necesse est, aut illa; ista potius omittenda sunt, quam illa. Quanto enim spiritus corpore melior est, tanto spiritualis quam corporalis exercitatio fructuosior. Tu ergo cum de horum observatione elatus, aliis eadem non observantibus derogas, nonne te magis transgressorem Regulae indicas, cujus licet minima quaedam tenens, meliora devitas, de quibus Paulus: Aemulamini, ait, charis
Abbreviated transcription (Latin):
u̾o helyas carnemco
med̾it. abraham angłos cͣrnu¬
gratissime pauit. ⁊ de ip̃is suas
sacͥfitia deus preceꝑit. S ⁊̃ sati
est modico uino itti pp̃ infirmi¬
tatem ꝙͣ multa aqua ingurg¬
tari ꝑaiuditatem. qr ⁊ paulus
thimotheo modico utend̃ osu
cramenta sui sanguinis ꝯdidie
potare timuerit. uiriq illi gede¬
onis qui preauiditate toto coꝵꝑ
ꝓstrato de fluminebiberunt dig¬
ni ad prelium ire nõ fu̾nt Iam
uõ de labore manuum quid głi¬
animi cũ ⁊ martha laborans in¬
crepata ⁊ marra quiestens lau¬
data sit ⁊ paulus. aꝑte dicat labor
copoꝵ. ad modicum ual pietaᷤᷤ
aut̃ ad omĩa Optimus laborde
quo pph̃a dicebat Laboraui inge¬
mitu meo Et alibi. Memort
dei ⁊ delectatus sum ⁊ ex̾citatꝰ
sum Ac ne corporale intlłigaᷤ
excitium: ⁊ defecit inquit spũs
meus. Uñ aut̃ nõncorpꝰ s sp̃t¬
quis: Siccine illa spũalia per
hẽmus corporalia dampnes :
slequaqͣm. s illa oportetagere.
⁊ ista nõ omittere. Alioquim

Expanded text:
o : et rursus, Regnum Dei non est in sermone, sed in virtute . De corporat de ipsis sua fieri sacrificia Deus praeceperit . Sed et satius est modico vino uti propter infirmitatem, quam multa aqua ingurgitari per aviditatem: quia et Paulus Timotheo modico utendum vincramenta sui sanguinis condidipotare timuerit ; virique illi Gedeonis, qui prae aviditate toto corpore prostrato de flumine biberunt, digni ad praelium ire non fuerint , Jam vero de labore manuum quid gloriamini, cum et Martha laborans increpata, et Maria quiescens laudata sit ; et Paulus aperte dicat: Labor corporis ad modicum valet, pietas autem ad omnia? Optimus labor, de quo propheta dicebat: Laboravi in gemitu meo : et de quo alibi, Memor fui Dei, et delectatus sum, et exercitatus sum. Ac ne corporale intelligas exercitium, Et defecit, inquit, spiritus meus . Ubi autem non corpus, sed spirquis? Siccine illa spiritualia pershabemus, corporalia damnes? Nequaquam: sed illa oportet agere, et ista non omittere. Alioquin
Abbreviated transcription (Latin):
na q̃ inpsalmolegitur circum¬
amicta uariet atib. nulla pax
nlła prorsus concordia eẽ puita¬
bitur Que ⁊ eium secura qͥ es
quis tutus mea status inue¬
nietur. siunus quilz hõ unũ
ꝙͥlib ordinem elegens alios. a¬
lr uiuentes:. aut ipẽ asꝑnetur
aut se ab ip̃is sꝑni suspicetur p̾¬
sertim cũ ten̾e impossibile sit
ł uuum hominem om̃s ordines
ł unum ordinem om̃s homine ᷤ
Non sum tam ebes ut nõ agnoᷤᷤ¬
cam tunicam ioseph. ñ illiꝰ qui
liberauit egyptum s quisalua¬
uit mundumr ⁊ ħ nõ a fame cor¬
poris. s amorte si mul anime ⁊
corporis Notissima quippe est qr
poliunta. id ⁊ pułchruma uarie¬
tate distincta. s ⁊ sanguine appa¬
ret intincta. nõ quid̃ edi qͥ pecca¬
tũ sigͣt s agni qui designat ĩno¬
centiam: h suo ipius ñ alieno
Ipe profrõ est agnus mansuens¬
mus. qui coram nõ quid̾ tonden¬
te s occidente se obmutuit qui
poc̾m nõ fecit s abstulit poran
di. Misu̾nt ait qui drẽt ad iaci

Expanded text:
na quae in Psalmo legitur circumamicta varietatibus , nulla pax, nulla prorsus concordia esse putabitur. Quae etenim secura quies, quis tutus in ea status invenietur, si unus quilibet homo unum quemlibet Ordinem eligens, alios aliter viventes aut ipse aspernetur, aut se ab ipsis sperni suspicetur, praesertim cum tenere impossibile sit vel unum hominem omnes Ordines, vel unum Ordinem omnes homines? Non sum tam hebes, ut non agnoscam tunicam Joseph, non illius qui liberavit Aegyptum, sed qui salvavit mundum, et hoc non a fame corporis, sed a morte simul animae et corporis. Notissima quippe est, quia polymita, id est pulcherrima varietate distincta; sed et sanguine apparet intincta, non quidem haedi, qui peccatum significat, sed agui, qui designat innocentiam, hoc est suo ipsius, non alieno. Ipse est profecto Agnus mansuetissimus, qui coram non quidem tondente, sed occidente se obmutuit; qui peccatum non fecit, sed abstulit peccata mundi. Miserunt autem qui dicerent ad Jacob.
Abbreviated transcription (Latin):
nissime trabem portans de festucis
enum̾es istam taces: Sip nlła
l minima hẽs audi apłm Neq
maledici ait regnum d̾i possi deb̃t̃
.Audi ⁊ deum inpsalmo ꝯminan¬
tem. Arguam te inquit ⁊ statuã
qͣ fatiem tiam. Qd qi detractori
lo quitur c̾tum ẽ ex p̾cedentibus
Et quid iuste ad se retorqndꝰ ⁊ com
se ꝯpellendus ẽ intueri. qͥ au̾tens
faciem suam ase aliena potius
mala qm sua solz curiosuus ꝑscru¬
nent qui pellitiis indiuintur:
sani carnibr seu carnium pĩgue¬
dine uescuntur. tͥił qͣtuor pul¬
mentaria unadie ꝙ regula pro¬
hibet admittunt. opꝰ manuum
ꝙ iub nõ fatiunt multa deniq
pro libitu suo ł mutant ł augent
ł miniuint. Recte ñ possunt hec
negari. S attendite in regulam
d̾i cui utiq nõ dissonat institutõ
sc̃ĩbͥndc̾i. Regnum inquit d̾i in¬
trauos ẽ hoc est ño ext̾ius in ues¬
timentis aut alimentis corꝑis
s in uirtutib int̾i̾oris bominis

Expanded text:
nissime, trabem portans, de festucis nissime, trabem portans, de festucis enumeres, istam taces? Si pro nulla vel minima habes, audi Apostolum: Neque maledici, ait, regnum Dei possidebunt . Audi et Deum in Psalmo comminantem: Arguam te, inquit, et statuam contra faciem tuam . Quod quia detractori loquatur, certum est ex praecedentibus. Et quidem juste ad se retorquendus, et se compellendus est intueri, qui avertens faciem suam a se, aliena potius mala, quam sua solet curiosius perscrunent, qui pelliciis induuntur; sani carnibus, seu carnium pinguedine vescuntur; tria vel quatuor pulmentaria una die quod Regula prohibet admittunt; opus manuum, quod jubet , non faciunt: multa denique pro libitu suo vel mutant, vel augent, vel minuunt? Recte. Non possunt haec negari. Sed attendite in regulam Dei, cui utique non dissonat institutio sancti Benedicti. Regnum Dei, inquit, intra vos est , hoc est, non exterius in vestimentis aut alimentis corporis, sed in virtutibus interioris hominis
Abbreviated transcription (Latin):
hiꝰ sunt nͨ nr̃i nec cuiꝰpiam eẽ u¬
dinis uĩus dixĩm. Quippe qui et¬
si ordinate iuuentes siꝑbe tam̃
loq̃ntes ciues se fatiunt babiloi
id⁊ ꝯfusionis inmo filios teneb
ipĩusq gehenne ubi nullus ord
s sempit̾nus horror inhĩtat U¬
ditam illam dñi de pħiseo ⁊ pu¬
iustos aut om̃ib sc̾iores. solosu
monachoꝵ regularit̾ uiu̾e. &¬
tos u̾o regłe potuis exist̾e tͣnsgia¬
sores. Primo qui ad uos de alie¬
nis u̾uis: deo dito stant au
cadunt. Quis uos ꝯstituit uidi¬
it añquã de suo quisq trabem
atiat infrm occuł tam curiose
aistucas ꝑquiratis: Qui in regła
glamini cur ꝯͣ regłam detͣhitis:
An regula nõ ꝯcordat euigłio uel
apło. aliquim regula iam nõ est
trabem de occulo tuo ⁊ sic uidebis
eic̾e festucam de occulo fr̃is cui.
Queris qͣm trabem: An nõ gͣnͣdis
⁊ grossa trabes ⁊ suꝑbia qua te pu¬
tans ẽẽ aliquid c̃ nich sis insanissĩe
tͥ tanqͣ sanus exultans ⁊ aliis ua¬

Expanded text:
i sunt nec nostri, nec cujuspiam esse Ordinis verius dixerim; quippe qui etsi ordinate viventes, superbe tamen loquentes, cives se faciunt Babylonis, id est confusionis; imo filios tenebrarum, ipsiusque gehennae, ubi nullus ordo, sed sempiternus horror inhabitat ditam illam Domini de Pharisaeo et Pujustos, aut omnibus sanctiores; solos vos monachorum regulariter os vero Regulae potius existere transgressores. 11. Primo quid ad vos de alienis servis? Suo domino stant, aut cadunt. Quis vos constituit judiut antequam de suo quisque trabem ejiciat, in fratrum oculis tam curiose festucas perquirat? Qui in Regula gloriamini, cur contra Regulam detrahitis? An Regula non concordat Evangelio vel Apostolo? alioquin Regula jam non est trabem de oculo tuo, et sic videbis ejicere festucam de oculo fratris tui . Quaeris quam trabem? annon grandis et grossa trabes est superbia, qua te putans esse aliquid, cum nihil sis, insanissime tibi tanquam sanus exsultas, et aliis va
Abbreviated transcription (Latin):
mata meliora. Detrahendo
quippe fr̃ib in quo temet ip̃m
extollis ꝑdis humilitatẽ in ͦ
alios deprimis caritatem q̃ st̃
proculdubio carismata meli¬
ora. Tu tuum corpus mltis
⁊ nimiis laborib atti̾s ac re¬
gularib asꝑitatib mortifi¬
cas menbra tua q̃ sunt suꝑ
t̾ram bñfacis. S quid sulle
quem siłr nõ laborantem di¬
iudicas. modicumheat de
hac que ad modicum utił¬
est corporali uidelicet ex̾cita¬
tione ampluis aut̾ ꝙͣ tu de
illa que ad om̃ia ualet id ÷
pietate: Quis queso ur̃m
regulam melius tenet:An¬
nõ melius qui melior: Quis
u̾o melior. humilior an fa¬
tigatior. Annõ is qui ad nõ
didicit mitis ẽẽ ⁊ humnilis cor¬
de qui ⁊ cum maria optimã
ꝑtemelegit q̃ nõ auferetur
abeo Qd si regułam ab õib
qui eam professi sunt. sic ad
litteram tenendam censes
tit nlłam om̃io dispensatio¬
nem admitti patiaris: Au

Expanded text:
mata meliora? Detrahendo quippe fratribus, in quo temetipsum extollis, perdis humilitatem; in quo alios deprimis, charitatem: quae sunt procul dubio charismata meliora. Tu tuum corpus multis et nimiis laboribus atteris, ac regularibus asperitatibus mortificas membra tua quae sunt super terram. Bene facis. Sed quid si ille quem similiter non laborantem dijudicas, modicum quidem habeat de hac, quae ad modicum est utilis, corporali videlicet exercitatione; amplius autem quam tu de illa, quae ad omnia valet, id est pietate? Quis, quaeso, vestrum Regulam melius tenet? Annon melius qui melior? Quis vero melior, humilior an fatigatior? Annon is qui a Domino didicit mitis esse et humilis corde , qui et cum Maria optimam partem elegit, quae non auferetur ab eo? 14. Quod si Regulam ab omnibus qui eam professi sunt, sic ad litteram tenendam censes, ut nullam omnino dispensationem admitti patiaris, au
Abbreviated transcription (Latin):
ecc̃a ꝙ ⁊ de illa scͥptũ est. Astitit
regina adextris tius in uestitu
deaurauto arcumdata uarie¬
tate. Itaq dusi diu̾sa accipiẽ¬
tes dona alius quid sicaluis u̾o
sic. siũ dimiacenses siue cister¬
cienses siue cłici regulares siũ
⁊ laici fideles om̾is deniq ordo.
om̃is lingua. om̃is sexus. om̃is
etas om̃is ꝯditõ inom̃i loco per
om̃e tp̃c aprimo homine usq.
ad nouissimum nã ⁊ p̃p hoc ta¬
laris dc̃a ÷ ꝙ ad finem usq ꝑtin¬
gat dicente ꝓph̾a ⁊ nõ est qui se
abscondat a calore eius. nimir
congruens et cui ⁊ fr̃a est. qui
ꝑbibente uidel alia scriptira

Expanded text:
quia et de illa scriptum est: Astitit regina a dextris tuis in vestitu deaurato, circumdata varietate . Itaque diversi diversa accipientes dona, alius quidem sic, alius vero sic; sive Cluniacenses, sive Cistercienses, sive clerici regulares, sive etiam laici fideles, omnis denique Ordo, omnis lingua, omnis sexus, omnis aetas, omnis conditio, in omni loco, per omne tempus, a primo homine usque ad novissimum. Nam et propter hoc talaris dicta est, quod ad finem usque pertingat, dicente propheta, Non est qui se abscondat a calore ejus : nimirum congruens ei cui et facta est, qui, perhibente
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ d̾s p̾tiosissimi purpurã sangu¬
nis quo asꝑsa est. Recognoscez
inpurpura prelarum insigne
aut uictoriosissimum iuditiurm
obedĩe. Quare gͦ inquit rubꝵ est
uestimentum tuum. Torculas
crucis ꝙ utiq solus calcauit sol
quippe brachium suum auxili¬
qtum est ei uixͣ illd̾ in alio loco
igularit̾ sum ego donec tͣn¬
dm. Iam gͦ exalta eum deus
da ei nom̃ ꝙ est sr̃ om̃e nom̃
ut in nomine ihu om̃e genu
aectatur celestrum t̾restͥium
 int̾noꝵ. Ascendat in altum:
captiuam ducat captiuitatẽ
donet dona hominib Q dona:
Relinqͣt uidelicet sponse sue ec¬
de pignus hrditatis ipãm tu¬
nicam suam. tunicam .s. poli
qui in ea sunt multimodam
distinctõem. inꝯsutilem uero
p indissolubił caritatis indi¬
lius ille inquit seꝑabit acarita

Expanded text:
 Deus, pretiosissimi purpuram sanguinis quo aspersa est, recognoscere, et in purpura praeclarum insigne ac gloriosissimum indicium obedientiae. Quare ergo, inquit, rubrum est vestimentum tuum? Torculur,crucis, quod utique solus calcavit: solum quippe brachium suum auxiliatum est ei, juxta illud in alio loco, Singulariter sum ego, donec transeam . Jam ergo exalta eum, Deus, et da ei nomen quod est super omne nomen, ut in nomine Jesu omne genu flectatur coelestium, terrestrium et infernorum . Ascendat in altum, captivam ducat captivitatem, donet dona hominibus . Quae dona? Relinquat videlicet sponsae suae Ecclesiae pignus haereditatis, ipsam tunicam suam: tunicam scilicet qui in ea sunt, multimodam distinctionem: inconsutilem vero propter indissolubilis charitatis indQuis me, inquit, s
Abbreviated transcription (Latin):
Uid̾it aut̃ quisq qͣcumq in ce¬
dat. ne ꝓ diu̾sitate semitarum
mita ꝑuen̾it ab una domo pa¬
tris exsors nõ erit. Uerũptñ
stella ab stella disfert inclari¬
tate. sic erit ait ⁊ resur rectio
mortuoꝵ Nam ⁊ si fulgebunt
iusti sicut sol in regno prĩs eoꝵ
alii tñ aliis amplius. pro diu̾si¬
tate mĩtoꝵ. Que sane mĩta sti¬
end̾ nõ sic in ħ scło ut in illo fa¬
cile ab homine possẽt disc̾ni qͥp¬
pe cum hic tm̃ oꝑa uideantur.
illic ⁊̃ corda nicħ impediat in tue¬
ri. Siquid̃ radiante ubiq sole
iusticie tunc manifesta erunt
abscondita cordium. et sicut ñ
est nunc quise abscondat a calo¬
re euis. ita tũc nõ erit qui se oc¬
culte asplendore eius. Et de oꝑibꝰ
quid sepe incͥta ⁊ ob hoc ꝑiculosa
snĩa fertur c̾ multo ciens mninꝰ

Expanded text:
Viderit autem quisque quacumque inceViderit autem quisque quacumque incedat, ne pro diversitate semitarum mita pervenerit, ab una domo Patris exsors non erit. Verumtamen ut stella ab stella differt in claritate; sic erit, ait, et resurrectio mortuorum . Nam etsi fulgebunt justi sicut sol in regno Patris eorum: alii tamen aliis amplius, pro diversitate meritorum. Quae sane merita sciendum non sic in hoc saeculo, ut in illo, facile ab homine posse discerni: quippe cum hic tantum opera videantur, illic etiam corda nihil impediat intueri. Siquidem radiante ubique Sole justitiae, tunc manifesta erunt abscondita cordium ; et sicut non est nunc qui se abscondat a calore ejus , ita tunc non erit qui se occultet a splendore ipsius. Et de operibus quidem saepe incerta, et ob hoc periculosa sententia fertur, cum multoties min
Abbreviated transcription (Latin):
quedam huiꝰcemodi sit plurał
ut ita dixi̾m unitas atꝙ una
forte talis aliqua dispar quodã¬
mꝰ equalitas futura sit: Inde ⁊¬
enim scͥptum ẽ Indomo pr̃is mĩ
mansiones multe sunt. Sicut
itaq illic mansiones multe
iunadomo: ita hic multi st̾
tamhic ꝙͣ ibr una ꝯsistit in
multifaria diuisione. illic uͦ
inqͣdam mitoꝵ notissima s
ordinatissima distinctoe Intel¬
ligens de niq ecr̃a hanc siram
quodam mͦ discordem ꝯcordiã.
ꝯcordem ue discordiam deduxit
me inquit suꝑ semitas iustĩe
p̃p nom̃ suum. Ponens qui ppe
semitas pluralit̾ ⁊ iustĩe sin¬
głariter. nͨ diu̾sitatẽ p̾termi¬
sit oꝑonum nec unitatẽ opan¬
tium. Preuidens qͦ ⁊ illam in
futitrã deuotissime leta decan
plateas ⁊ uicos. coronas patel¬
⁊ głas diu̾sas intlłige In auro
quo uno metallo illa ciuitas
ornata describitur ⁊ muno
similium spẽrum similem
qr nec una ẽ mansio qͦ tendit᷑

Expanded text:
quaedam hujuscemodi sit pluralis, quaedam hujuscemodi sit pluralis, ut ita dixerim, unitas, unaque bit, nihilominus forte talis aliqua dispar quodammodo aequalitas futura sit? Inde etenim scriptum est: In domo Patris mei mansiones 531 multae sunt . Sicut itaque illic multae mansiones in una domo; ita hic multi orditam hic quam ibi, consistit in multifaria divisione: illic vero in quadam meritorum notissima, sed et ordinatissima distinctione. Intelligens denique Ecclesia hanc suam quodammodo discordem concordiam, concordemve discordiam: Deduxit me, inquit, super semitas justitiae propter nomen suum. . Ponens quippe semitas pluraliter, et justitiae singulariter; nec diversitatem praetermisit operationum, nec unitatem operantium. Praevidens quoque et illam in futuram, devotissime laeta decantplateas et vicos, coronas et glorias diversas intellige. In auro, quo uno metallo illa civitas ornata describitur. et in similium specierum similem quia nec una est mansio quo tenditur.
Abbreviated transcription (Latin):
tiebam cui fortior eẽt potio ne¬
cessaria. ⁊ dit̾isis morbis diu̾sa
ꝯuenunt medicamenta.⁊ for¬
tiorib fortiora. Fac duos hoĩes
febrib anxiari. quartanis unũ
alt̾m t̾cianis. ꝯm̃det aut̃ quiqͥ¬
tanis laborat. t̾ciano aqͣ pira
⁊ frigida queq sussida. cumri
ip̃e ab hiis abstineat. iunum¬
q ⁊ cet̾a calida ut potesibi cõ¬
gruentia sumat.quis rogo
hinc eum recte reprehendat:
Si diceret ille cur tu aquam
nõ bibis quam ita laudas an¬
nõ recte responderet.⁊tͥ eam
fidelit̾ tribuo ⁊ m salubriter
nes laudem om̃s nõ teneo:
Laudo enim et diligo ubic̃q
pie ⁊ iuste uiuitur inecdła
unum oꝑe teneo cet̾os caritate
fiaet ant̾ caritas fident᷑ loqͦr
ue illoꝵ quid̃ fructu frauder
instituta nõ sequor plus ad
dicam Tut̾ caute age Potest
namq fieri qi tufrustra labo¬
ianis. Ut aut̾ ego frustra dili¬
amat nich operans. Illequidẽ
smũ opus perdit. illius u̾o cari

Expanded text:
tiebam, cui fortior esset potio netiebam, cui fortior esset potio necessaria. Et diversis morbis diversa conveniunt medicamenta, et fortioribus fortiora. Fac duos homines febribus anxiari, quartanis unum, alterum tertianis. Commendet autem qui quartanis laborat, tertiano aquam, pyra, et frigida quaeque sumenda: cum tamen ab his ipse abstineat, vinumque et caetera calida, utpote sibi congruentia, sumat. Quis, rogo, hinc eum recte reprehendat? Si diceret ille, Cur tu aquam non bibis, quam ita laudas? annon recte responderet: Et tibi eam fideliter tribuo, et mihi salubriter nes laudem, omnes non teneo! Laudo enim omnes et diligo, ubicunque pie et juste vivitur in Ecclesia. Unum opere teneo, caeteros charitate. Faciet autem charitas fidenter loquor ut ne illorum quidem fructu frauder, quorum instituta non sequor. Plus aliquid dicam. Tu tibi caute age. Potest namque fieri quia frustra tu laboraveris: ut autem ego frustra diliamat nihil operans. Ille quidem suum opus perdit, illius vero char
Abbreviated transcription (Latin):
tunicam.⁊ ex om̃ib constet una.
ex om̃ib inqͣm una Nam si ⁊ płi¬
b ⁊ diu̾sis una ẽ. tñ columba
mea formosa mea ꝑfc̃a mea.ali¬
oquir nec egosolus. nec tusn̾me
nec ille absꝙ utroq ẜ simul õs
sumus illa una si tñ sollicitisu
mus seruare unitatem inun
nr̃. aut solus ur ad illam ꝑtinz
uocantes inuicẽ mordeamꝰ et
ab inuicẽ ꝯsumamur ⁊ sic nõ
possit nos apł̾s uni nos illiuuro
cui ⁊ despondit uirgnẽ castam
exhibere xp̃o. Uerumptũ illa:
una dicit incanticis. Ordinate
mme caritatem. ut ⁊ si una ĩ
caritate diuisa tñ sit m ordĩa¬
tr̃e Quid gͦ: cist̾ciensis sũ Dãp¬
no gͥduniacenses: Absit. S
diligo s predico s magnifico.
Cur gͦ inquis ordinem illum
nõ tenes si sic laudas: Audi.
neat. Qd̃ si queris cur ⁊ aprin¬
cipio non elegĩm si talem scie
pediunt. Nonꝙ .s. ordo sanctus
⁊ iustus nõ sit s qr ego carnas
eram uenumdatui sb̾ pc̃co ⁊ ta
lem anime meelanguorẽ sen¬

Expanded text:
tunicam, et ex omnibus constet una. Ex omnibus, inquam, una. Nam etsi ex pluribus et diversis, una est tamen columba mea, formosa mea, perfecta mea . Alioquin nec ego solus, nec tu sine me, nec ille sine utroque: sed simul omnes sumus illa una, si tamen solliciti sumus servare unitatem spirinoster, aut solus vester, ad illam pertinet vocantes, invicem mordeamus, et ab invicem consumamur ; et sic non possit nos Apostolus uni illi viro, cui despondit, virginem castam exhibere Christo . Verumtamen illa una dicit in Canticis, Ordinavit in me charitatem : ut etsi una in charitate, divisa tamen sit ordinatione. Quid ergo? Cisterciensis sum: damno igitur Cluniacenses? Absit! sed diligo, sed praedico, sed magnifico. Cur ergo, inquis, Ordinem illum non tenes, si sic laudas? Audi. neat . Quod si quaeris, cur et a principio non elegerim, si talem sciebdo sanctus et justus non sit: sed quia ego carnalis eram, venumdatus sub peccato ; et talem animae meae languorem sen
Abbreviated transcription (Latin):
tatis int̾ioris gła nõ fraudat᷑
qui dice potest cum. dño Si
ego q̾ro głam meam gła mea
ꝓpħa. Obliuuonidatus sum tan¬
luntate. Bona obliuo site ip̃m
nescias ut proximo prosis ¶n
aut̾ mortuus es a corde si iamñ
mortuus est. Bñ mortuus esta
corde qui dicit. Uiuo aut̾ iamñ
ego. S si mortuus a se nõ tñ a
fert caritas de qͣ loquitur spon¬
sa incanticis Uulnerata carita¬
te ego sum Fortis quippe ẽ ut
mors dilectio ⁊ mortẽ in nobis
nõ uitam occidit. Uñ ⁊ audatt᷑
minatur O mors ero mors tua
tam expulerat. aĩam q resti¬
tuit innocentie. Uer̾ si nõ pre¬
ualz morti caritas ita ut illã
in ꝯg̾ssu ꝑmiere possit. ⁊ cur dr
fortis ut mors ⁊ ñ potius morte
fortior: Anforte q ⁊ ipã ẽ morᷤ
⁊ se ip̃a fortior eẽ nõ potest: bo¬
namors nõ uites mortis. Bo¬
hamors ẽ neqͣt abhorrenda.
quitam ⁊ si adimit nõ ꝑiit

Expanded text:
tatis interioris gloria non fraudatur, tatis interioris gloria non fraudatur, qui dicere potest cum Domino: Si ego quaero gloriam meam, gloria mea propheta: Oblivioni datus sum, tanopria voluntate. Bona oblivio, si te ipsum nescias, ut proximo prosis. Bene autem mortuus a corde, si jam mortuus est. Bene mortuus est a corde, qui dicit: Vivo autem jam non ego. Sed, si mortuus a se, non tameninfert charitas, de qua loquitur sponsa in Canticis: Vulnerata charitate ego sum . Fortis quippe est ut mors dilectio , et mortem in nobis, non vitam occidit. Unde et audacter minatur: O mors, ero mors tua tam expulerat; animamque restituit innocentiae. 11. Verum, si praevalet morti charitas, ita ut illam in congressu perimere possit, cur dicitur fortis ut mors, et non potius, morte fortior? An forte quia et ipsa est mors, et se ipsa fortior esse non potest? Bona mors, non vitae, sed mortis. Bona mors, et nequaquam abhorrenda, quae vitam etsi adimit, non perimit.
Abbreviated transcription (Latin):
studet indignantis furorem
nuit quid hominũ hominũ
obtendens infirmitatem. nt̃
drume magnitudinẽ pretati
Deniq siue excedat d̾o siue so¬
bona quelib ꝑ manus suas
Enseuintia siue diuma bñfita¬
ad homines sue hominũ nota
ad deum columbino intuens
occulo nicħ sibi retentat ex
om̃ib. Nec populi requirit da¬
tum s lucrum nec dei głam
ustrpat sibr. Acceptũ talentũ
nõ ligat insudario s partit᷑
nũmulariis a quib ⁊ usuras
recip̃ nõ sibi s domino Nõ ht̃
foueam ut uulpes. nõ tanqͣm
uolucres nidum nõ loculoꝰ qũo
iudas. nõ deniq sic̾ nec maria
locum indiu̾sorio. Imitatur ꝓ¬
fc̃o illum qui nõ habebat ubi in¬
clinaret caput fcũs inp̾sentia¬
culdubio futur᷑ uas inhonorẽ
⁊ ñ in contumeliam Deniq
ꝑdit animã suã inħ mundor
ut inuitã et̾na custodiat eã
Hoc tanto puritatis intime
respuerit Nec enĩ pure ualz
dĩ ł proximi q̾rere lucra. qͥ ꝓpͥa
nõ ꝯtempsĩt. Is tantũ puri¬

Expanded text:
studet indignantis furorem: nunc quidem hominum obtendens infirmitatem, nunc divinae magnitudinem pietatis. Denique sive excedat Deo, sive sobona quaelibet per manus suas transeuntia, sive divina benefiad homines, sive hominum vota ad Deum, columbino intuens oculo, nihil sibi retentat ex omnibus. Nec populi requirit datum, sed lucrum, nec Dei gloriam usurpat sibi. Acceptum talentum non ligat in sudario, sed partitur nummulariis, a quibus et usuras recipit, non sibi, sed Domino. Non habet foveam ut vulpes, non tanquam volucres nidum, non loculos quomodo Judas; non denique, sicut nec Maria, locum in diversorio. Imitatur profecto illum qui non habebat ubi rectinaret caput; factus in praesentiarocul dubio futurum vas in honorem, et non in contumeliam. Denique perdit animam suam in hoc mundo, ut in vitam aeternam custodiat eam. Hoc tanto puritatis intimaerespuerit. Nec enim pure valet Dei vel proximi quaerere lucra, qui propria non contempserit. Is tantum puri
Abbreviated transcription (Latin):
ut aliqnos lutͥfatiat. Cũ infir¬
mantib infirmetur. urat᷑ cũ
scandalizatis. fiat ⁊̃ si oꝑteat
uideis uideus. nicħq formidet
cũ tali ꝯscientia exemplo ibȩ¬
remie ⁊ ihezichieł in egyptũ
rinchaldeam cũ tͣnsg̾ssorib
captiuari s ⁊ cum sc̃o iob frat̾

Expanded text:
ut alios lucrifaciat. Cum infirut alios lucrifaciat. Cum infirmantibus infirmetur, uratur cum scandalizatis: fiat etiam, si oporteat, Judaeis Judaeus, nihilque formidet cum tali conscientia, exemplo Jeremiae et Ezechielis, in Aegyptum vel in Chaldaeam cum transgressoribus captivari
Abbreviated transcription (Latin):
ccaritas de corde pirro. Sa
intanta obliuione sui nccẽ est
cr bñ eẽ conscium sibt. quo seĩ
lucra securius foris extendat cũ
securã itrase reliquerit ꝯstiẽ¬
tiam Quid eĩ ꝓdest homini si
uniu̾sum mund̾ lucietur aĩe
ant᷑ sue detͥmentum patiatur:¬
S. ⁊ ord̾is exig̾ rat̾o ut qͥ ad sin
m̾stiram ꝓximum uibetur di¬
lig̾e prius se rp̃m dilig̾e norit
Itaq duo sunt p̾cipie que
ꝯmissa fse ⁊ fienda ñ ꝯmittere
Hoꝵ neutrũ solum sufficit:
Nam siprius abs scdo suffic̾et
crustra ⁊ daiuid hortaretur di¬
cens Dedina amalo. Et ysai
bonam stifficit restaurare pẽi¬
ꝯsciãm sñ causa clamat peni¬
tens inpsalmo Beati quoꝵ re¬
misse sunt iniquitates ⁊ quoꝵ
cecta suint poc̃a Et illud. Uide
humilitatemeam ⁊ laborẽ me¬
et in oratione dimitte nob de¬
bita nr̃a sicut ⁊ nos dimitimꝰ
debitorib nr̃is. Utͥusq u̾ͥtutis
bñ consciuis animus secure iã
se ip̃m deserat ⁊ quodã mͦ ꝑdat

Expanded text:
Charitas de corde puro . Sane in tanta oblivione sui necesse est cor bene esse conscium sibi, quo se in lucra securius foris extendat, cum securam intra se reliquerit conscientiam. Quid enim prodest homini si universum mundum lucretur, animae autem suae detrimentum patiatur ordinis exigit ratio, ut qui ad sui mensuram proximum jubetur diligere, prius se ipsum diligere norit. Itaque duo sunt praecipue quae commissa flere, et flenda non committere . Horum neutrum solum sufficit. Nam si primum absque secundo sufficeret, frustra et David hortaretur dicens, Declina a malo : et Isaiabonam sufficit restaurare conscientiam, sine causa clamat poenitens in Psalmo: Beati, quorum remissae sunt iniquitates, et quorum tecta sunt peccata ; et illud: Vide humilitatem meam et laborem mea: Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris . Utriusque virtutis bene conscius animus secure jam se ipsum deserat, et quodammodo perdat,
Abbreviated transcription (Latin):
ant utrq Hcc enĩ agens im¬
plebit nõ solum pontificis offmm
S ⁊ ethimologiam nominis por
iste uscy ad deum ea fidutia qͣ
nõ siam s illius glam qͥrit:
Dtingit usq ad ꝓrimum illa
pietate qͣ ⁊ ip̃i nõ sibi prodee de¬
siderat offert d̾o bonus mediator
preces ⁊ uota popuioꝵ reportãs

Expanded text:
aut utrumque. Hoc enim agens implebit non solum pontificis officium, sed et etymologiam nominis, poniste usque ad Deum ea fiducia, qua non suam, sed illius gloriam quaerit. Pertingit usque ad proximum illa pietate, qua et ipsi, non sibi prodesse desiderat. Offert Deo bonus mediator preces et vota populorum: reportans
Abbreviated transcription (Latin):
pitur nec cum illa qͣml eriguũ
respintur Castitas suͥ caritate
lampas ẽ sñ oleo. Subtrahe ole¬
um lampas nõ lucet. Tolle ca¬
ritatem castitas nõ placet S
oqͣm pulchia ẽ ut sapiens cda
ritas cordis induob ꝯsistit. In
qͥrenda gła dei ⁊ utilitate ꝓximi
ut inom̃ib uidel actis rdictis

Expanded text:
pitur, nec cum illa quamlibet exiguum pitur, nec cum illa quamlibet exiguum respuitur. Castitas sine charitate, lampas est sine oleo. Subtrahe oleum, lampas non lucet. Tolle charitatem, castitas non placet. Sed o quam pulchra est, ut Sapiens clamritas cordis in duobus consistit: in quaerenda gloria Dei, et utilitate proximi; ut in omnibus videlicet actis vel dictis
Abbreviated transcription (Latin):
inqͣ neq nubunt neq nubent᷑
prebens quodammͦ t̾ris celestis
iam illius ꝯu̾sationis exꝑiem¬
am Uas intim fragileꝙ portamꝰ
inquo ⁊ crebro ꝑiclitamur ten
mi quo condita cadauera. incor¬
rupta seruantur sensus ip̃a et
dissoluantur mocciis ne corrũ¬
pantur indesid̃iis ne carnis uo¬
luptatib ꝯputrescant q̾ admo¬
d̾ legitur de quibdã q ꝯ putiue¬
runt ium̃ta inst̾rore suo Hce
itaꝙ tante pulchritudinis or¬
namentum digne dixim sacec¬
dotium honorare ꝙ dilectũ deo
⁊ hommib fatiat sacerdotem
cuius quippe memoriam non
in carins sucressione s inspũa¬
li benedictione sit reddatq si¬
ꝯidhuc regione dissimilitudimi
onstitutum. Uer qͣntalib
pemustate sui castitas emin̾e
aprtur: fides: Si net si mõtes
tsferat. scientia: S ne illa qͥ
d ͣ lingua loquitur angłoꝵ.⁊
Martorium: slec si tradido inqͥ
mipus meum ita ut ardeam:
lec absq illa cꝙlib bonĩ susci¬

Expanded text:
in qua neque nubunt, neque nubuntur: in qua neque nubunt, neque nubuntur: praebens quodammodo terris coelestis jam illius conversationis experientiam. Vas interim fragile quod portamus, in quo et crebro periclitamur, tenet mi, quocondita cadavera incorrupta servantur. Sensus ipsa et dissolvantur otiis, ne corrumpantur desideriis, ne carnis voluptatibus computrescant: quemadmodum legitur de quibusdam, quia computruerunt ut jumenta in stercore suo . Hoc itaque tantae pulchritudinis ornamentum digne dixerim sacerdotium honorare, quod dilectum Deo et hominibus faciat sacerdotem, cujus quippe memoria, non in carnis successione, sed in spirituali benedictione sit, reddatque siadhuc regione dissimilitudinis constitutum. 9. Verum quantalibet venustate sui castitas eminerecipitur? Fides? Sed nec si montes transferat. Scientia? Sed ne illa quidem quae lingua loquitur angelorum. Martyrium? Nec si tradidero, inquit, corpus meum ita ut ardeam . Nec absque illa quodlibet bonum susci