comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
t si aliquid forte noᷤ
contigit. quod ob seruatũ
scilicet peiorem uergat in
exitum. libere illud consi¬
lo salubriori mutandũ
nou̾imus. ac magis ĩstau¬
te necess ita te peierante no¬
bis quam ꝓ obseruando ꝑ¬
uirio in aliud crimen gra¬
niq uraint dauid ꝑ domi¬
num eccidere nabal iurum
stultum ⁊ impium. atq
omĩa q̃ ad illum ꝑtinerẽt
de moliri. sed ad pͥmam in¬
t̾cessionem abigail fenue
puudentis mox remisit m¬
nas. reriocauit ensem ĩ na-¬
ginani. neq aliud culpe se
tali puirio contraxisse do¬

Expanded text:
t si aliquid incautius contigerit, quod observatum scilicet pejorem vergat in exitum, libere illud consilio salubriore mutandum noverimus, ac magis instante necessitate pejerandum nobis, quam pro vitando perjurio in aliud crimen granique juravit David per Dominum occidere Nabal virum stultum et impium, atque omnia quae ad illum pertinent demoliri: sed ad primam intercessionem Abigail feminae prudentis, mox remisit minas, revocavit ensem in vaginam, neque aliquid culpae se tali perjurio contraxisse do
Abbreviated transcription (Latin):
ie natalis herodis sal¬
fauit filia herodiadis
in medio. ⁊ placuit herodi.
unde cum iuram̃to pollicit
est ei dare. quod cumiq pꝰ¬
tulass abco. Tria pariter ĩ¬
piorum scelera audiuimus.
celebratõnem natalis in¬
faustam. saltatonem pu¬
elle lasciuam. iuram̃tum
regis temerarium. qrub
singulis oportet ne talia
gerainus instuu. R¬

Expanded text:
 natalis Herodis saltavit filia Herodiadis in medio, et placuit Herodi. Unde cum juramento pollicitus est ei dare quodcunque postulasset ab eo. Tria pariter impiorum scelera audivimus: celebrationem natalis infaustam, saltationem puellae lascivam, juramentum regis temerarium, quibus singulis oportet nos, ne talia geramus, instru
Abbreviated transcription (Latin):
Sͦ presbiter monast̾ium cli¬
corim mox iustituit ⁊ cepit
iuere secundum regulan
sub sc̃is apostolis constituta ni
a̾. Sõs autem ualerius ordĩa¬
tor cius exultabit ubius houe¬
nem sibi talem datum iui¬
tus qui in doctuna sacia edifi¬
care ecc̃am eẽt ydoneus. a Eo¬

Expanded text:
 statim monasterium clericorum instituit et cepit uiuere secundum regulam sub sanctis apostolis constitutam. Sanctus autem Valerius ordinator eius exultabat uberius hominem sibi talem datum diuinitus, qui in doctrina sana edificare ecclesiam esset ydoneus. Vn
Abbreviated transcription (Latin):
instabat precando ⁊ ub̾tim
co dissereret. Tunc ille sub¬
inde inquit a me. ita uiuas.
fier non potest. ut filius la¬
camarum istarum pereat.
se ala criter ⁊ fortiter saua ñ¬
te sanoq consilio in scãm ec¬
desiam predicauit membris
omib sui corporis in columis
integro aspectu atq auditu

Expanded text:
ubertim um dissereret, ille iam subade" inquit "a me; ita uiuas, fieri non potest, ut filius istarum lacrimarum pereat."se, alacriter et fortiter, sana mente, sanoque consilio in ecclesia praedicavit. Membris omnibus sui corporis incolumis, integro aspectu atque auditu
Abbreviated transcription (Latin):
b oꝑib tuis memoraie no¬
iussima tua. ⁊ in et̾ium ñ
peccabis. S nec membra tu¬
a q̃ iam domino consecraca
sunt. lusib acq in eptis da¬
re motib decet. Dicit nai¬
qz apostolus. Nescitis qm̃c
corpora urã menbra suncr

Expanded text:
 tuis memorare novissima tua, et in aeternum non peccabis . Sed nec membra nostra quae jam Domino consecrata sunt, lusibus atque ineptis dare motibus decet. Dicit namque Apostolus: Nescitis quoniam corpora vestra membra sunt
Abbreviated transcription (Latin):
nri natalis inmemonam
renocare. nõ nullum tem¬
pus illecebris indulgere ẽr¬
nalib. s diem pocius exitus
p̃cib crebrisq p̾uenire ieui¬

Expanded text:
ri natalis in memoriam revocare, non ullum tempus illecebris indulgere carnalibus, sed diem potius exitus precibus, crebrisque praevenire je
Abbreviated transcription (Latin):
sius que causa maioris
o dii seminariũ fuit. Si¬
ricqz ad eos. Audire sõp¬
stare ur̃osq manipulqs
circũstantes adorare ma¬
nipulum meum.RDix̃¬

Expanded text:
suis, quae causa majoris odii seminarium fuit, dixitque ad eos: Audite somnstare, vestrosque manipulos circumstantes adorare manipulum meum.
Abbreviated transcription (Latin):
iat gregem cum fr̃ib suis
adhuc puer. Et erat cum
filiis uale et zelsphe uxoꝵ
pr̃is sui. Accusauitqz fr̃es
mine pessimo. Isrł aut̃

Expanded text:
bat gregem cum fratribus suis, adhuc puer, et erat cum filiis Balae et Zelphae, uxorum patris sui; accusavitque fratres mine pessimo. Isr
Abbreviated transcription (Latin):
et samuelem. Orx̃q uni¬
u̾sus ppłs ad samuelem.
Ora pro serius tuis ad do¬
minũ deũ tuum ut non
moriamur. Addidimus eĩ
uniu̾sis poc̃is nr̃is malũ
ut peteremus nobis regẽ.
lite tunere. uos fecistis u¬
niu̾sũ malũ lxc. uerũpta¬
men nolite recedere a regno
dñi et seruite dño ĩ omĩ
corde ur̃o. Et nolite decli¬
nare post uana que non

Expanded text:
et Samuelem, et dixit universus populus ad Samuelem: Ora pro servis tuis ad Dominum Deum tuum, ut non moriamur. Addidimus enim universis peccatis nostris malum, ut peteremus nobis regem. lite timere, vos fecistis universum malum hoc: verumtamen nolite recedere a tergo Domini, et servite Domino in omni corde vestro: et nolite declinare post vana, quae non
Abbreviated transcription (Latin):
ue renuit. et ad reg̾
imꝑium quod ꝑ eu¬
nuchos mandau̾at ueni¬
re ꝯtempsit. Unde iratus
rex et nuio furore succẽ¬
sus interro gauit sapiẽ¬
tes. qui ex more regiosẽ¬
ꝑ ei acerit et illoꝵ fatie

Expanded text:
e renuit, et ad regis imperium, quod per eunuchos mandaverat, venire contempsit. Unde iratus rex, et nimio furore succensus, interrogavit sapientes, qui ex more regio semper ei aderant, et illorum facie
Abbreviated transcription (Latin):
sq iniquitate manus
mee. cũ baberem mũdas ad
deum preces. Terra ne ope¬
rias sanguinem meum.
neq inuemiat locũ ĩ tela¬
tendi clamor meus. Eoce
enim in celo testis mens
et conscus meus ĩ excel¬
sis. uerbo si amici mei.
ad deum stillat oculus
meus. Itq utinam si
iudicaretur uir corã deo.
quomoco iudicatur filiꝰ¬
us hominis cũ collega
suo. Ecce enĩ breues ãni
tnͣseunt et semitã ꝑ qmͣ
non reu̾tar ambulo. Cor
plina et propt̾ea non ex¬
altabuntur. Predam pol¬
licetur sociis et oculi fili¬
oꝵ eius deficient Posu¬
gi. et exemplum suũ co¬
ram eis. Nunc autẽ deri¬
dent me iuniores tempo¬
re quor non dignabar
pr̃es ponere cum canibz
gregis mei. Caligauit
ad indigna cõm cculue
meus et menbra mea qiͣ
in nichilũ redacta sunt.
Stupebunt iusti suꝑ hoc:
et innocens etra ypochi¬
tã suscitabr̃. Et tenebitiꝰ¬
tus uiam suam et mũ¬
dus manibz habz acdec for¬
titudinem. Igitur uos ꝙ̃

Expanded text:
sque iniquitate manus sque iniquitate manus meae, cum haberem mundas ad Deum preces. Terra, ne operias sanguinem meum, neque inveniat locum in te latendi locum clamor meus. Ecce enim in coelo testis meus, et conscius meus in excelsis. Verbosi amici mei; ad Deum stillat oculus meus. Atque utinam sic judicaretur vir cum Deo, quomodo judicatur filius hominis cum collega suo! Ecce enim breves anni transeunt, et semitas per quas non revertar ambulo. Aut plina, et propterea non exaltabuntur. Praedam pollicetur sociis, et oculi filiorum ejus deficient. Posugi, et exemplum sum cor nunc autem derident me iuniores tempore quorum non dignabar patres ponere cum canibus ram eis caligavit ab indignatione oculus meus et membra mea quasi in nihili redacta sunt stupebunt iusti super hoc et innocens contra hypocritam suscitabitur et tenebit iustus viam suam et mundis manibus addet fortitudinem igitur vos omnes
Abbreviated transcription (Latin):
cens uob̾. S quidagl̃
Si locutus fu̾o non qui¬
escet dolor meus et si fa¬
cuero non recedz a me-
Aunc autẽ oppressit me
dolor meus. et ĩ nichilũ
redacti sunt om̃s artus
mer. uge mee testimo¬
niũ dicũt contra me: et
suscitatur falsiloquus
adu̾sus faciem meam ⁊¬
tradicens mͥ. Collegit fu-¬
iorem suũ in me: et com¬
minãs mͥ infremuit cõ¬
tra me dentibz suis. Ho¬
stis mens t̾ribłib cculis
me intuitus est. A ꝑue¬
runt suꝑ me ora sua. ex¬
probrantes ꝑcusserũt.
maxillam meã: saciati
sunt penis meis. Conclu¬
sit me deus apd̾ ũquũ. ⁊
manibz ĩpioꝵ me tradi¬
dit. Ego ille quondam
opulentus. repente con¬
tntus sum. Tenuit serui¬
cem meam ⁊fregit me :¬
et posiit me sibi qiͣ insig¬
num. Drcũcedit me la̾¬
ceis suis. cõnulnerauit
lũlrs meos non peꝑcit.¬
me qiͣ gygas. Saccũ cõ¬
cinere carnem mean. fa¬
cies mea ĩtunuit a fletu
et palpebre mee caligaue¬
runt. Hec passus sum ab¬

Expanded text:
cens vobis sed quid agam cens vobis sed quid agam si locutus fuero non quiescet dolor meus et si tacuero non recedet a me nunc autem oppressit me dolor meus et in nihili redacti sunt omnes artus mei rugae meae testimonium dicunt contra me et suscitatur falsiloquus adversus faciem meam contradicens mihi collegit furorem suum in me et comminans mihi infremuit contra me dentibus suis hostis meus terribilibus oculis me intuitus est aperuerunt super me ora sua exprobrantes percusserunt maxillam meam satiati sunt poenis meis conclusit me Deus apud iniquum et manibus impiorum me tradidit ego ille quondam opulentus repente contritus sum tenuit cervicem meam confregit me et posuit sibi quasi in signum circumdedit me lanceis suis convulneravit lumbos meos non peme quasi gigas. Saccum concinere carnem meam. Facies mea intumuit a fletu, et palpebrae meae caligaverunt. Haec passus sum ab
Abbreviated transcription (Latin):
abitabit in cuu¬
tatib desolatis et ĩ
domibz desertis que in cu¬
mulos sunt redacte. Nõ
ditabr̃ neq ꝑseuerabit
substancia eius nec mit¬
cec ĩ terra radicem suã:
non recedz de tenebris.
Ramos eus arefatiet
flãma. et auferetur sp̃u
oris sui. Non credat fru¬
stra errore deceptus qd̾
aliquo precio redimen¬
dus sit. Anteꝙ̃ dies eĩ
impleantur ꝑibit et ma¬
nus eius arescent. Lccetꝰ
qiͣ uinea in primo flore
botrus eius. et qiͣ oliua
proiciens aorem suun
Congregatõ enĩ. ỹpoccie
sterilis et ignis deuora¬
uit tab̾nacula eoꝵ qui
munera libent̾ accipiunt.
Concepit dolorẽ et pepent
iniquitatem et uter̾ eus
p̾parat dolos. Rndens aĩ
iob dixit. Audiui freꝙ̃t
talia. Consolatores onero¬
si om̃s uos estis. Numꝙ
rabebunt finem u̾ba uen¬
tosa aut aliquid tibi mos¬
stum est si loqͣris: Pote¬
ram et ego si milia ur̃
loqui atq utinam esse
aĩa ur̃a pro aĩma mea.
Consolaret et ego nes
sermonib. et mouerẽ a
borarem nos ore meo e

Expanded text:
abitavit in civtatibus desolatis et in domibus desertis quae in tumulos sunt redactae non ditabitur nec perseverabit substantia eius nec mittet in terra radicem suam non recedet de tenebris ramos eius arefaciet flamma et auferetur spiritu oris sui non credat frustra errore deceptus quod aliquo pretio redimendus sit antequam dies eius impleantur peribit et manus eius arescet laedetur quasi vinea in primo flore botrus eius et quasi oliva proiciens florem suum congregatio enim hypocritae sterilis et ignis devorabit tabernacula eorum qui munera libenter accipiunt concepit dolorem et peperit iniquitatem et uterus eius praeparat dolos respondens autem Iob dixit audivi frequenter talia consolatores onerosi omnes vos estis numquid habebunt finem verba ventosa aut aliquid tibi molestum est si loquaris poteram et ego similia vestri loqui atque utinam esset anima vestra pro anima mea consolarer et ego vos sermonibus et moveborarem vos ore meo et
Abbreviated transcription (Latin):
Intellige prius et sic lo¬
quamur. Quare repu¬
tati sumus ut iumen¬
ta et sorduimus corã te:
quid ꝑdis aĩam tuã
in furore tuo: Nũquid
propt̾ te delinquecur t̾¬
ra et cnͣfferentur rupes
de loco suo. Donne lux
impii extinguetur. na
splendebit flãma igne
eius. Lux obtenebrescer
in ta b̾naculo illus. et
lucerna que suꝑ eũ est
extinguetur. Artabuntꝰ
gressus urtutis eius. ⁊
precipitabit eũ ⁊silum
suum. Immisit eĩ in re¬
te pedes suos. et ĩ. macul
eus ambulat Ceneũ

Expanded text:
intelligite prius, et sic loquamur: Quare reputati sumus ut jumenta, et sorduimus coram vobis? Qui perdis animam tuam in furore tuo, numquid propter te derelinquetur terra, et transferentur rupes de loco suo? Nonne lux impii exstinguetur, nec splendebit flamma ignis ejus? Lux obtenebrescet in tabernaculo illius, et lucerna, quae super eum est, exstinguetur. Arctabuntur gressus virtutis ejus, et praecipitabit eum consilium suum. Immisit enim in rete pedes suos, et in maculis ejus ambulat. Tene
Abbreviated transcription (Latin):
cione diuini sermonis edoc¬
i enienciun uanita tes de¬
clinate penitus et horrere ad
onis non me piguit usita¬
tum ufis aurib inferce
sermonem si cut ait uĩssi¬
mus apłs paulus. fr̃es ea¬
dem nob̾ scribere mͥ quidẽ
non pigrũ: nobis autẽ
n ecessariũ .iz. hedie. lc. n.

Expanded text:
ione divini sermonis edocervenientium vanitates declinare penitus et horrere: ad  argumentum non me piguit usitatum vestris auribus inferre sermonem, sicut ait beatissimus Paulus: Fratres, eadem vobis scribere mihi quidem non pigrum, vobis autem necessari
Abbreviated transcription (Latin):
bat iam tunc sitibundo doc¬
trine fluenta pectore q̃ post
congruenti mellito gut¬
ture eructuaret.

Expanded text:
 jam tunc sitibundo doctrinae fluenta pectore, quae post congruenti tempore mellito gutture eructaret.
Abbreviated transcription (Latin):
fuit mecũ in uia ista qua ego
ambulo et custodierit me et de¬
dent mͥ panẽ ad edendũ et ues¬
aimentũ quo operiar et reuo¬
caisit me cũ salute. Erit mͥ doꝰ
in deum iapis iste insignum

Expanded text:
fuerit mecum in via ista qua ego ambulo, et custodierit me, et dederit mihi panem ad edendum et vestimentum quo operiar, et revocaverit me cum salute. Erit mihi in refugium et lapis iste in signum.
Abbreviated transcription (Latin):
stensurus gł̾am suã
discipulis dñs ĩ mõ¬
tẽ illes ducit excelsũ. ut
doceat om̃s qui hãc uidere
desiderant non ĩ infimus
ia cere uoluptatib ñ ille¬
cebris seruire carnalib ñ
cupiditacib adheresc̾e t̾re¬
nis: s et̾noꝵ amore ad su

Expanded text:
stensurus gloriam suam discipulis, in montem eos ducit excelsum, ut doceat omnes qui hanc videre desiderant, non in infimis jacere voluptatibus, non illecebris servire carnalibus, non cupiditatibus adhaerescere terrenis
Abbreviated transcription (Latin):
Ic est petrus cui xp̃as
censurus ad pr̃em.
pascendas ouiculas sualis
nosq comniendat ut qus
ille pietatis miseratõne re¬
demerat. hic fidei sue uirtu¬
te seruaret. Et recte sane ei
arbiter occultorum dei filiꝰ
pascendas oues suas tuas¬
tuendasq ꝯmisit. cui noue¬
rat in nutriendo grege diñ¬
co nec studium deesse nec si¬
dem. Hic est petrus qui dũ
ad crucem taniquam cruci¬
fixi discipulus duceretur u
uerso se poscens corpore crucs¬
figi. passioncm non renuit
sed equa litatem crucis dñ

Expanded text:
ic est Petrus, cui Christus ascensurus ad Patrem, pascendas oviculas suas agnosque commendat: ut quos ille pietatis miseratione redemerat, hic fidei suae virtute servaret. Et recte sane ei arbiter occultorum Dei Filius pascendas oves suas tuendasque commisit, cui noverat in nutriendo grege dominico nec studium deesse nec fidem. Hic est Petrus, qui dum ad crucem tanquam crucifixi discipulus duceretur, verso se poscens corpore crucifigi, passionem non renuit, sed aequalitatem cruci
Abbreviated transcription (Latin):
arbiter occultorum dei filiꝰ
pascendas oues suas tuas¬
tuendasq ꝯmisir.cui noue¬
uat in nutriendo grege dĩ¬
co nec studium deesse necfi¬
demi. Hic est petrus qui du̾
ad crucem tanquam crucl¬
fixi discipulus duceretur. u̾¬
uerso se poscens corpore crucl¬
figi. passionem non renuit.
sed equa litatem crucis dm̃¬
ce declinauit. ut ostendert
uniũsis ad mirande se hu¬
militarisi uirtutem. noui

Expanded text:
ter occultorum Dei Filius pascendas oves suas tuendasque commisit, cui noverat in nutriendo grege dominico nec studium deesse nec fidem. Hic est Petrus, qui dum ad crucem tanquam crucifixi discipulus duceretur, verso se poscens corpore crucifigi, passionem non renuit, sed aequalitatem crucis dominicae declinavit; ut ostenderet universis admirandae scilicet humilitatis vi
Abbreviated transcription (Latin):
magnam nobis fidei ꝑfec¬
tõnem conmendat. mag¬
nim eiusdem ꝑfecte fidei &
omĩa temptamenta robͤ
eque demonstrat. Si enim
scire uolumus quomodo ĩ
xp̃m crecli oporteat. quid
lucidius eo quod ait ad eũ
Int quesus liaudie celes¬

Expanded text:
is fidei perfectionem commendat, magnum ejusdem perfectae fidei contra omnia tentamenta robur aeque demonstrat. Si enim scire volumus quomodo in Christum credi oporteat, quid lucidius eo quod ait ad eum ? Rursus si audire dele
Abbreviated transcription (Latin):
etrum itaq fundam̃¬
tum ecc̃e dominus nomĩa
ut ⁊ ideo digne hee funda¬
mentum ecclesia colit sup̃¬
quod ecclesiastici edi ficii al¬
titudo consurgit. Unde cor¬
ueniret psalmus qui lect̃
est dicit. Exaltent eum i
quia dignũ est ut funda¬
mentum bec in ecc̃a honore¬
tur. ꝓ quod ad celum ascẽ¬
ditur. Quod natalis cathe¬
die hoche colitur. sacerdota¬
le honoratur officium. sibi
sacerdotale officium plus bo
sa obseruatõ introdux̾it.
miror cur apud quosdam
infideles hodie tam ꝑ nitõ¬
sus cior increuit ut super
tumulos defunctorum cilos
et uina conferant quasi e¬
gresse e corporib aiuie car¬
re aliquis caris sus dicit qd̃
ip̃e deuorat. quod prestat nẽ¬
tti imputat pietati. Quid¬

Expanded text:
etrum itaque fundamentum Ecclesiae Dominus nominavit: et ideo digne fundamentum hoc Ecclesia colit, supquod ecclesiastici aedificii altitudo consurgit. Unde convenienter Psalmus qui lectus est, dicit, Exaltent eum inquia dignum est ut fundamentum hoc in Ecclesia honoretur, per quod ad coelum conscenditur. Quod natalis ergo cathedrae hodie colitur, sacerdotale honoratur officium. Sibi sacerdotale officium plus honsa observatio introduxerit, miror cur apud quosdam infideles hodie tam perniciosus error increverit, ut super tumulos defunctorum cibos et vina conferant; quasi egressae de corporibus animae carre aliquis suis charis dicit, quod ipse devorat; quod praestat ventri, imputat pietati.
Abbreviated transcription (Latin):
ue impossibilia bede p̃.¬
sunt apd̾ homĩes. pos¬
sibilia sunt apd̾ dm̃. Ecce cĩ
camelus depoĩta gibbi sarci¬
na ꝑ foramen acus tͣnsit. ħ ẽ
diues ⁊ publicanus relicto o¬
ne diuiciarum. contempto cen¬
su frandium. angustam por¬
tam. artaniq uiam q̃ ad uitã
ducit ascendit. Qui mira deuo¬
tõne ad uidendum saluatorera
quod natura minus habuerat
ascensu supplet arboris. atq i
Uistice autem⁊ acheris qͥ ĩt̾¬
p̾tatur iustificatus. cre¬
dentem ex gentib ppłm signifi¬
cat qui quanto curis secula¬
rib occupacior. tanto flagiciis
depͥmentib erat fc̃s humilior.
S ablutus est. sed scĩficatus ẽ.
sed iustificatus est in nomme

Expanded text:
Quae impossibilia sunt apud homines, possibilia sunt apud Deum. Ecce enim camelus, deposita gibbi sarcina, per foramen acus transit , hoc est, dives et Publicanus, relicto ore divitiarum, contempto censu fraudium, angustam portam arctamque viam, quae ad vitam ducit, ascendit. Qui mira devotione fidei ad videndum Salvatorem, quod natura minus habuerat, ascensu supplet arboris; atque iystice autem Zacchaeus, qui interpretatur justificatus, credentem ex gentibus populum significat. Qui quanto curis saecularibus occupatior, tanto flagitiis deprimentibus erat factus humilior. Sed ablutus est, sed sanctificatus, sed justificatus in nom
Abbreviated transcription (Latin):
atcendite. Si ad mensã
cuiuscumq potentis homĩs ne¬
mo p̾sumit cum uestib ꝯscissi ͤ¬
⁊ ĩquinatis accedere. qnto mag̃
a conuiuio et̾ni regis id ẽ ab al¬
tari dm̃i deber se imusquisq ĩ¬
iracundie furore repletus. cũ

Expanded text:
attendite: si ad mensam cujuscunque potentis hominis nemo praesumit cum vestibus conscissis et inquinatis accedere, quanto magis a convivio aeterni Regis, id est ab altari Domini debet se unusquisque iniracundiae furore repletus
Abbreviated transcription (Latin):
quod dicit. Oeus suꝑbis
resistit humilib autem
dat gr̃am. Subditi igit᷑
estote deo. resistite autẽ di¬
abolo et fugiet a uobis:
appropinqlte dño. et ap¬

Expanded text:
quod dicitur: Deus superbis resistit, humilibus autem dat gratiam. Subditi igitur estote Deo, resistite autem diabolo et fugiet a vobis. Appropinquate Domino et ap
Abbreviated transcription (Latin):
p̾sb̾ri turuca: suscitacus
uir in ordine suo pͥ¬
marius nomine marci¬
alis euo iani grauis et
multũ ab horrens a religi¬
one xp̃iana. Habebat sane
ficelem filiã et geuerum
eodem auno baptiratum
qui cũ eũ egrotantem mł¬
tis et magius lacrimis ro¬
garent ut fieret xͥanus ꝓr¬
sus abnuit: eosqz a se tur¬
bida indignatõne submo¬
gen̾o eus ut iret ad

Expanded text:
ri tunica, suscitatus uir in ordine suo primarius, nomine Martialis, aeuo iam grauis et multum abhorrens a religione Christiana. Habebat sane fidelem filiam et generum eodem anno baptizatum. Qui cum eum aegrotantem multis et magnis lacrimis rogarent, ut fieret Christianus, prorsus abnuit eosque a se turbida indignatione submogenero eius, ut iret ad
Abbreviated transcription (Latin):
aplorum chorus. Te
orbem terrarum: sc̃a cõ¬
fitetur ecc̃ a rem ĩ me¬
se maiestatis Ten̾and̃
tuum u̾um: ⁊ unicũ fili

Expanded text:
apostolorum chorus. Te orbem terrarum sancta confitetur Ecclesia. Patrem immensae majestatis. Venerandum tuum verum unicum Fili
Abbreviated transcription (Latin):
xit ei angelus. Noli tim̾e
dare istam illi qm̃ huic
timenti deum deletur⁊
uux filia tua: ꝓpt̾ea a¬
luis non potuit habere e¬
am. Tune dixit raguel
Non dubito quod ds̃ pre

Expanded text:
xit ei angelus: Noli timere dare eam isti, quoniam huic timenti Deum debetur conjux filia tua: propterea alius non potuit habere illam. Tunc dixit Raguel: Non dubito quod Deus pre
Abbreviated transcription (Latin):
t ille surgens seque¬
latur eum. Et cum uemis¬
set ad portam ferream cũ
angło. statini ab se eadem
poita apta est eis. Nec mi¬
ium sane si scõ petro porta
farrea sponte apta est. qui
portas inferorum iam ĩ po¬
destate accepat. dicente do¬
mino ad eum. Tu es pecrꝰ.
⁊ sr̃ hanc petrain edificabo
ectãm meam. ⁊ porte in fe¬
ri non p̾ualebunt ei. Et
quecumq ligau̾is sr̃ terrã
erunt ligata ⁊ incelo ⁊ que¬
cumq solueris sr̃ t̾ram eĩt
soluta et incelo. Ille ergo
scõ petro portam ferream a¬
puit. qui portas in feri pate¬
fecit. ille de morte petrum
eripuit. qui mortem ip̃ã

Expanded text:
t ille surgens sequebatur eum. Et cum venisset ad portam ferream cum angelo, statim ab se eadem porta aperta est eis. Nec mirum sane, si sancto Petro porta ferrea sponte aperta est: qui portas jam infernorum in potestate acceperat, dicente Domino ad eum: Tu es Petrus et super hanc petram aedificabo Ecclesiam meam, et portae inferorum non praevalebunt ei. Et quaecunque ligaveris super terram, erunt ligata et in coelo, et quaecunque solveris super terram erunt ta et in coelo . Ille ergo sancto Petro portam ferream aperuit, qui portas inferni patefecit. Ille de morte Petrum eripuit, qui mortem ipsam
Abbreviated transcription (Latin):
ierłm occupare ea m, et
muni tõm in bechsura
munierunt Et nisi pre¬
ueneritꝰ eos uelociuis
maiora qmͣ hec faciunt.
nec poteris eos obtinere.
Et iratus est rex ut au¬
durit, et ꝯuccauit om̃s
amices suos et principes
exercitus sui: et ees qui
suꝑ equites erant S etl
et de regnis aliis. et de in¬
sulis et maritimis uene¬
runt ad eum ex̾citus ꝯ¬
ducticius. Et erat nume¬
rus exercitus centũ mi¬
lia pedicũ. et iuginti
milia equitũ. et elephã¬
ti triginta duo docti ad
prelium. Et uenert̃ per
ydumeam et applicuert̃
ad bethsuram, et pug¬
nauer̃t dies multos.¬

Expanded text:
em occupare eam et munitionem in Bethsuram munierunt et nisi praeveneris eos velocius maiora quam haec facient nec poteris obtinere eos et iratus est rex ut audivit et convocavit omnes amicos suos et principes exercitus sui et eos qui super equites erant sed et de regnis aliis et insulis et maritimis venerunt ad eum exercitus conducticius et erat numerus exercitus centum milia peditum et viginti milia equitum et elefanti triginta duo docti ad proelium et venerunt per Idumeam et adplicuerunt ad Bethsuram et pugnaverunt dies multos
Abbreviated transcription (Latin):
icit sermo diuinus
e laudes hommẽ
inuita sua. Famqm̃ si di¬
cẽt. Lauda post mortem.
magnifica post consum¬
mac̾dem. Duplici enim cã¬
hoc utile est hominũ ma¬
gis meniorie laudem dare
quͣi uite. ut illo potissim̃
tempore nũta sc̃itatis ex¬
collas. quando nec laudã¬
tem adulatõ noceat nec
laudatum temptet elatõ.

Expanded text:
icit sermo divinus: Ne laudaveris hominem in vita sua. Tanquam si diceret: Lauda post vitam, magnifica post consummationem. Duplici enim ex causa, utilius est hominum magis memoriae laudem dare quam vitae, ut illo potissimum tempore, merita sanctitatis extollas, quando nec laudantem adulatio nocet, nec laudatum tentet elatio.
Abbreviated transcription (Latin):
debo illiͤ Nũꝙͥ non ĩ nc̃o
fecit me qui et illũ oꝑa¬
tus est et formauit me¬
in nulua unus: Si ne¬
gaui quod uolebant pau¬
perib. et cculos uidue
expectare feci. Si come¬
di uucellam meã solus
et non comedit pupillus
ex ea. qr ab infantia me¬
a creuit mecũ miseratõ
et de nc̃o matris mee eg̾s¬
sa est mecũ. Si despexi p̾
rit indumentũ. et abs
oꝑimento pauꝑem. Si
non bñdixerunt mͥ late¬
ra eius et de uelleribz o¬
uium meaix calefc̃s est
Si leuaui super pupillũ
manum meam eciam
cum uiderẽ me ĩ portam
suꝑiorem humerus me¬
us a iunctura sua cadat
et brachium meũ cũ su¬
is ossib conteratur.
Semꝑ eum qiͣ tumen

Expanded text:
debo illi numquid non in utero debo illi numquid non in utero fecit me qui et illum operatus est et formavit in vulva unus si negavi quod volebant pauperibus et oculos viduae expectare feci si comedi buccellam meam solus et non comedit pupillus ex ea quia ab infantia mea crevit mecum miseratio et de utero matris meae egressa esrit uestimentum, et absque operimento pauperem. si non benedixerunt mihi latera eius, et de uelleribus ouium mearum calefactus est. si leuaumanum meam, cum viderem me in porta superiorem, humerus meus a junctura sua cadat, et brachium meum cum ossibus conteratur. Semper enim quasi tumen
Abbreviated transcription (Latin):
urgine. Qmͣ enĩ ꝑtem
halerec deus ĩ me desuꝑ ⁊
hereditatẽ omp̃ẽ de excelsor̃
Numquid non ꝑditõ est
muquo. et alienatõ opã¬
tib ĩ iusticiams Nonne
ir̃e considerat uias meas
et cunctos g̾ssus meos di¬
numerat:Si ambula¬
ui in uanisate. aut festi¬
nauit in dolo pes meus
appendat me ĩ statera ui¬
sta et sciat deus simplici¬
tacem meam. Si declina¬
uit g̾ssus meus de ia et
si secutus est oeulus ms̃
cor meũ. et in manibz me¬
is adhesit macula:seram
et alius comedat. et proge¬
nies mea eradicetur.
Ei deceptum est cor meũ
suy mulierem. et si ad os¬
tium amici mei insidia¬
tus sum. scortũ sit alt̾ur
unr mea et suꝑ illam
incuruentur alii. Hoc eĩ
nefas est. et iniquitas.
maxima. ignis est usq
ad ꝑdicionem deuorans
et omĩa eradicans geni¬
mina. Si ꝯtempsi subi¬
re iudiciũ cũ seruo meo
et aucilla mea cũ discep¬
tarent adu̾sum me. Qͥo
enun faciam cum surre¬
xerit ds̃ ad iudicandũ. et
cum quesierit quid ixn¬

Expanded text:
. Quam enim partem haberet Deus in me desuper, et haereditatem omnipotens de excelsis? Numquid non perditio est iniquo, et alienatio operantibus injustitiam? Nonne ipse considerat vias meas, et cunctos gressus meos dinumerat? Et si ambulavi in vanitate, et festinavit in dolo pes meus; appendat me in statera justa, et sciat Deus simplicitatem meam. Et si declinavit gressus meus de via ejus; et si secutus est oculus meus cor meum, et in manibus meis adhaesit macula. Seram, et alius comedat, et progenies mea eradicetur. Si deceptum est cor meum super mulierem, et si ad ostium inimici mei insidiatus sum; scortum sit alterius uxor mea, et super illam incurventur alii. Hoc enim nefas est et iniquitas maxima. ignis est usque ad perditionem deuorans et omnia eradicans genimina. si contempsi subire iudicium cum seruo meo et ancilla mea, cum disceptarent adversum me quid enim faciam cum surrexerit ad iudicandum Deus et cum quaesierit quid respon
Abbreviated transcription (Latin):
anos ad se nuutantes or¬
dinau̾imt de omnib qͣ
relinquere pot̾ant. ac per
totos decem dies incessan¬
ter die noctuq elemosis
in sistentes. dit uero unde¬
cima sunt constricti me¬

Expanded text:
anos ad se invitantes, ordinaverunt de omnibus quae relinquere poterant, per totos decem dies incessanter die noctuque eleemosynis insistentes. Die vero undecima sunt constricti
Abbreviated transcription (Latin):
loquendi amisit. donec ꝓ¬
missione completa. natus
noui hominis preco pr̃ne
lingue uincula relaxaret
Os em̃ quod angelus dau¬
serat. promissus abangelo
filius reserauit. Namcũ
de nuncupatone ꝑiuili ꝯg¬
natorum uicinorumq he¬
sitaret arbitrium. ꝓpueta
citus expectabat nati uoca¬
bulum loqueretur et agn¬
oscẽt anxius senex ꝑeuni
se sibi redditum. quem de
se non crediderat nascitur.
nec dubitaret ultra celitus
ulum uel promissum fui¬
se uel natuni. cuius cau¬
sa ⁊amisisse le probabat⁊
recepisse sermoneni. Iohan¬

Expanded text:
loquentis amisit, donec, ploquentis amisit, donec, promissione completa, natus novi hominis praeco paternae linguae vincula relaxaret. Os enim quod angelus clauserat, promissus ab angelo filius reseravit. Nam cum de nuncupatione parvuli cognatorum, vicinorumque haesitaret arbitrium, propriecitus exspectabat, nati vocabulum loqueretur, et agnosceret anxius senex, per eum se sibi redditum, quem de se non crediderat nasciturum. Nec dubitaret ultra coelitus illum vel promissum fuisse, vel natum, cujus causa, et amisisse probabat, et recepisse sermonem.
Abbreviated transcription (Latin):
tue in aurib meis. exulta¬
uit ingaudio infans in
utõ meo. Quid hec est mi¬
raculi fẽs. que tantorun
nouitas gaudiorum. ut hr̃e
se inuto elizabech testaret᷑
infantem. qui necduni se¬
ip̃m senciens dominicum
iani sentiret aduentum:
uere hic oĩm beatissimus
ꝑuulorum. qui intra uis¬
cera ad huc mr̃na conclu¬
sus ad ẽẽ saluatorem mun¬
di qr necdum sermone po¬
t̾at. ꝓphetico gaudio reue¬
lauit. Nuilus ignorat frẽs¬
no abut̃o ꝓdeuntem. in ter
ip̃a lucis exordia mestis cõ¬
crepare uagitib. solus bap¬
tista domini ultra legeni
nascencium natinitatem
suam leticie exultatõne.
pͥuenit. Et qm̃ decuit fres
ut de mr̃e st̾ili nasceretur.
qui fecunditatem iuirgĩs
renelabat. quatinus mi¬
tabilem partum. mirabi¬
łr natus ostend̾et. Itlud ⁊̃
quam scupendun qmͣq
magnificum quod za¬
charias sacerdos pater fu¬
turus ꝓpħx. quia hoc ip̃m
quod gerebatur angelo lo¬
quenti non credidit. usũ

Expanded text:
tuae in auribus meis, exultatuae in auribus meis, exultavit in gaudio infans in utero meo . Quid hoc est miraculi, fratres; quae tantorum novitas gaudiorum, ut habere se in utero Elisabeth testaretur infantem, qui nec dum semetipsum sentiens, dominicum jam sentiret adventum? Vere hic omnium beatissimus parvulorum, qui intra viscera adhuc materna conclusus, adesse Salvatorem mundi, quia nec tum sermone poterat, prophetico gaudio revelavit. Nullus ignorat, carisrno ab utero prodeuntem, intra ipsa lucis exordia moestis concrepare vagitibus; solus Baptista Domini ultra legem nascentium nativitatem suam laetitiae exsultatione praevenit. Et quam decuit, fratres, ut de matre sterili nasceretur, qui fecunditatem virginis revelabat; quatenus mirabilem partum mirabiliter natus ostenderet. Illud etiam quam stupendum, quamque magnificum, quod Zacharias sacerdos, pater futurus prophetae; quia hoc ipsum, quod gerebatur, angelo loquenti non credidit, usum
Abbreviated transcription (Latin):
lnii iute pesentis occalius
et suscepta ab eis prp̃i noĩe
paflio consecrauit. sn ulite¬
moda namq uet̾um relati¬
one didicimus nõ nullos
mr̃m ꝓstratos glaclio. igno
alios concrematos. cũ ps
bestiauim dilac̾atos demi¬
b. ĩ nimios etiam uarii
tormentorum cruciatib at¬
fector. spreta sui corpousi
morte. xp̃iane ficei testano¬
nium reddidisse. Bs̃ uero io
a mundo gaudia st̃ai abu¬
tõ hodie natul inuerit. Et
il li quidem indubitata iã
glia regnantem confessi st̃
dei filium. hic auten ⁊ nas¬
citurum dominum ꝓphali siẽ¬
tum priuilegio giẽ singu¬
laris ostendit. In tantum
autem spãlis in eo p̾fulsit e¬
leccõ. ut ante merereturã¬
nunciare dominũ. qmͣ nai¬
cendi inicium uł linguã
q̃ enunciare poss acipet.
denq elizabeth illa uetusi
mulier ⁊ noua nir. que ante
ꝑtum suum de futuri filri su¬
iletabatur officio. uenienti
ad se beate marie in ip̃o salu¬
tatõnis occursii. ait. Ecce ex
quo fc̃ã est uox salutatõis

Expanded text:
i, vitae praesentis occasus, et suscepta ab eis pro Christi nomine passio consecravit. Multimoda namque veterum relatione didicimus nonnullos martyrum prostratos gladio, igni alios concrematos, complures bestiarum dilaceratos dentibus, innumeros et jam variis tormentorum cruciatibus affectos, spreta sui corporis morte Christianae fidei testimonium reddidisse. Beatus vero a mundo gaudia sterili ab utero hodie natus invexit. Et illi quidem indubitata jam gloria regnantem confessi sunt Dei Filium; hic autem et nasciturum Dominum prophetum privilegio gratiae singularis ostendit. In tantum autem specialis in eo praefulsit electio, ut ante mereretur annuntiare Dominum quam nascendi initium vel linguam, quam enuntiare posset, acciperet. Denique Elisabeth illa vetus mulier, et nova mater, quae ante partum suum de futuri filii laetabatur officio, venienti ad se beatae Mariae in ipso salutationis occursu, ait: Ecce, ex quo facta vox salutationis
Abbreviated transcription (Latin):
urum de t̾ra eligere qͥ
nou̾unt ubi diuitem
senserint uenam. ibi quic
frẽs quia in scõ zacharia ce¬
lestem uidemus latere chec
auditus est occupamus. qͣti¬
nus commune lucrum sit.
quod fuit commune requi¬
situm. fuit in quit in dieb
herodis regis uidee. sacerdoz
quidam nomme zacharias.
et uxor eius nomme eliz alech

Expanded text:
urum de terra legere qui noverunt, ubi divitem senserunt venam, ibi quidqfratres, quia in sancto Zacharia coelestem videmus latere thesaauditus est, occupemus; quatenus commune lucrum sit, quod fuerit communi labore acquisitum. Fuit, inquit, in diebus Herodis regis Judaeae, sacerdos quidam nomine Zacharias, et uxor ejus nomine Elisa
Abbreviated transcription (Latin):
incedentes in omĩb man¬
datis i iustificatõnib domini
ene igitur fr̃es quos
in seculo isto aliqua
culpa non ꝑcutit. nullum
tangeret nec querela. Ince¬
dentes inquit inomĩb mã¬
datis et iustificatõnib dm̃
sine que rela. Si puericice si
adolescencia. si iuuentus
eorum extitit sine querela.
ubi tota maxime solet eẽ
quecela. qualis potuit eẽ eo¬
rum senectus: Si tale fuit
inicium. qualis ẽẽ potuit fi

Expanded text:
incedentes in omnibus mandatis et justificationibus Domini ti igitur, fratres, quos in saeculo isto aliqua culpa non percutit, nullum tangere querela. Incedentes, inquit, in omnibus mandatis et justificationibus Domini sine querela. Si pueritia, si adolescentia, si juventus eorum exstitit sine querela, ubi totum maxime solet esse querela; qualis esse potuit eorum senectus? Si tale fuit initium, qualis esse potuit fi
Abbreviated transcription (Latin):
pondeatis. Ego enim dabo
uobis os ⁊ sãpĩam cui non
pot̾unt resistere et contra¬
dicere om̃s aduersarii ur̃i
Ac si apte membris suis m¬
firmitatib dicat. Nolite ter¬
reri. nolite ꝑtimescere. Nos
ad certamen acceditis. s ego
olior uos u̾ba editis. sed ego
sum qui loquor. Ait ergo¬
mribz suis. capillus de capi¬
te ur̃o non peribit. udelicet
apte dicens. Cur timetis
ne pereat quod incisum do¬
let. quando et illud muob
perire non potest qued mei¬
aulus et iobannes dire¬
deum colimus qui fecit celum
It tram Antnͣ. Panlus et io¬
hannes dixerunt ad terencia¬
nũ si tuus dñs est uilianus ha¬
beto partem cum illo. nobis
auxilum alius non ẽ nͥ dñs

Expanded text:
im dabo vobis os et sapientiam, cui non poterunt resistere et contradicere omnes adversarii vestri. Ac si aperte membris suis infirmantibus dicat: Nolite terreri, nolite pertimescere; vos ad certamen acceditis, sed ego praelior; vos verba editis, sed ego sum qui loquor. Semartyribus suis: Capillus de capite vestro non peribit, videlicet, aperte dicens: Cur timetis ne pereat quod incisum dolet, quando et illud in vobis perire non potest quod inciaulus et Joannes dixeDeum colimus, qui fecit coelum et terram. Ant. Paulus et Joannes dixerunt ad Terentianum: Si tuus Dominus est Julianus, habeto pacem cum illo. Nobis aliud alius non est nis
Abbreviated transcription (Latin):
iustorum bonis in adruto¬
rium est. malis in testĩoii
ut inde puersi sine excusa¬
cione pereant unde eleiti
exemplum caprunt ut ui¬

Expanded text:
justorum bonis in adjutorium est, malis in testimonium, ut inde perversi sine excusatione pereant, unde electi exemplum capiunt ut vi
Abbreviated transcription (Latin):
Qne terencianus ue¬
mens ꝓstrauit se i
sfaciem dlamans qd̾ nesciens
quid fac̾et homo paganssimꝰ
iissum cesaris adimpless.
Unde fr̃m est ut dato noĩe
suo ꝓximo die pasche rapet¬
sidue orans ⁊ flens ad lecum
illum in quo sc̃õrum corpora
requiescunt. a scĩs dei filius en

Expanded text:
nc Terentianus veniens, prostravit se in faciem clamans, quod nesciens quid faceret homo paganissimus, jussionem Caesaris adimplesset. Unde factum est, ut dato nomine suo, proximo die Paschae pesidue orans et flens ad locum illum erat, in quo sanctorum corpora requiescunt, donec a sanctis Dei filius ejus
Abbreviated transcription (Latin):
rencianuis canpide¬
tor ad eos cum militib.
hora cenandi. Qni nigre¬
sus inuenit eos oiantes.
et dixit eis. Domius nr̃
niliamis statimculum
auteum iouianum ad
uos misit. utadoretis ilui
⁊ thura incendatis ei. N
si nõ fec̾i̾tis. ambos niodo
gladio fcriam. Non em̃
decet uos intra aulam nu¬
tritos. ut publice occitami¬
ni. Iohannes ⁊ peulus dit̃¬
unt Iulianus sit ũt dñs.
ur̃o. nobis autem alius do¬
minus non ẽ. insi unus de¬
le negare non tinuit. Et
qr semel a facie dei ꝓiectus
est. ruilt: ⁊ alios secum in ĩ¬
tentum deuenire. Rnsoꝵ Bi¬

Expanded text:
rentianus compiductor ad eos cum militibus hora coenandi. Qui ingressus, invenit eos orantes, et dixit eis: Dominus noster Julianus statunculum aureum Jovis ad vos misit, ut adoretis illud, et thura incendatis. Quod si non feceritis, ambo modo gladio feriemini. Non enim decet vos intra aulam nutritos, publice occidamini. Joannes et Paulus dixerunt: Julianus si tuus est Dominus, eo: nobis autem dominus alius non est, nisi unus Dele negare non timuit. Et quia semel a facie Dei projectus est, vult et alios secum in interitum devenire. Tunc
Abbreviated transcription (Latin):
au descendecet montem
arca ortum diei eccurrerũt
a exploratores assyriorũ
a tenuerunt eam dicentes
unde uenis aut quo ua¬
elle sue ut staret foras añ
cubiculum. et obseruaret.
ꝯ tetitq iudith ante lectũ
orans cum lacrimis et la¬
bioꝵ motu ĩ silentõ dicã
Confirma me dñe ds̃ isrl̃
et respice in hac hora ado¬
pera manuũ meaiz ut si

Expanded text:
cum descenderet montem, circa ortum diei, occurrerunt ei exploratores Assyriorum, et tenuerunt eam, dicentes: Unde venis? aut quo vaellae suae ut staret foras ante cubiculum et observaret. Stetitque Iudith ante lectum, orans cum lacrimis et labiorum motu in silentio dicens: “Confirma me, Domine Deus Israhel, et respice in hac hora ad opera manuum mearum ut, si
Abbreviated transcription (Latin):
frũctib terre acceptum et
p̾re unstica consecratum
recte sumimꝰ ad saluteni
cum per manus honunis
ad illam uisibilem spẽm
deducatur. no scĩficatur
ut sĩt tam magnum sacͣ¬
mentum. insi oꝑante ĩui¬
sibilit̾ spũ scõ. cum hec oĩa¬

Expanded text:
fructibus terrae acceptum et prece mystica consecratum rite sumimus ad salutem cum per manus hominum ad illam invisibilem speciem perducatur, non sanctificatur ut sit tam magnum sacramentum, nisi operante invisibiliter Spiritu Dei. Cum haec i
Abbreviated transcription (Latin):
minat quonicdo sit panis
porata. unu cum illa
effecta. nit de spũ eius.
sic uunt corpus de spũ seo¬
suo. Qui u̾o nõ est de corꝑe¬

Expanded text:
c. Quomodo sit panis porata, unum cum illo effecta, vivit de spiritu ejus, sicut vivit corpus de suo spiritu: qui vero non est de cor
Abbreviated transcription (Latin):
a se regem et ait. Hoc erisz
ius regis qui ĩꝑaturus
est uobis. filios nr̃os il¬
lec et ponz ĩ curribz suis
facietq sibi equites ai
cursores q̃drigar suar
t constituet sibi tribunos
a centuriones et aratores
agroꝵ suoꝵ et messores sege¬
tũ et fabros armoꝵ et curru¬
um suoꝵ. Filias quoq ue¬
stras facies sͥ unguentari¬
as e focarias et panificas
agros quoq ur̃os et iuine¬
as e oluiẽta optima tol¬
iet a dabit seruis suis. Sy
a segetes ur̃as et uineaiz
resditus addecimabit ut
dec eunuchis et famulis
sius. Seruos eciã ur̃cs et
ancillas et iiuenes opti¬
mos ec azmos au ferec et
ponz ĩ oꝑe suo. Greges qͦ¬
ur̃o acdecimabit. nosq
entis e serui. Et clamabi

Expanded text:
a se regem et ait hoc erit a se regem et ait hoc erit ius regis qui imperaturus est vobis filios vestros tollet et ponet in curribus suis facietque sibi equites et praecursores quadrigarum suarum et constituet sibi tribunos et centuriones et aratores agrorum suorum et messores segetum et fabros armorum et curruum suorum filias quoque vestras faciet sibi unguentarias et focarias et panificas agros quoque vestros et vineas et oliveta optima tollet et dabit servis suis sed et segetes vestras et vinearum reditus addecimabit ut det eunuchis et famulis suis servos etiam vestros et ancillas et iuvenes optimos et asinos auferet et ponet in opere suo greges vestros addecimabit vosque eritis ei servi et clamabi
Abbreviated transcription (Latin):
ibi altare dño. Hactũ ẽ
autem cũ senuiss samu¬
e posuit filios suos uidi¬
ces isrl̾. fuitq nomen fi¬
lii eius primogeniti icel.
et nom en scd̾i abia iudi¬
cũ in bersabee. Et non ã¬
bulauerunt filii illius
in uiis eius s declinaue¬
rt̃ post auariciã. accepert̃¬
q munera. et ꝑu̾terunt
iudiciũ Congregati gͦ
uniu̾si maiores natũ
isrł uenerunt ad samuel
in ramatha: dixeit̃ q ei¬
Etce tu senuisti. et filii tui
non ambulant in uiis tu¬
is. Constitue nobis regẽ
ut iudicet nos: sicut et uni¬
uerse hñt natões. Displi¬
cuit seruro ĩ cralis samu¬
elis eo ꝙ dixissent da noꝰ
regem ut iudicet nos. Et
orauit samuel ad dũm.
Dix̾ autem dñs ad samus¬
elem. Audiu coem ppłi ĩoĩ¬
b que locũtur tibi. Non
enĩ te abiecerunt s meue̾
regnẽ suꝑ eos iuxta om̃a
opera sua que fecetiuit a
die aua eduxi eos de egysf¬
to usq ad diem hanc. ꝓl¬
dus alienis si fa cuinc an¬
et predic eis ius regis qͥ

Expanded text:
ibi altare Domino factum est autem cum senuisset Samuhel posuit filios suos iudices Israhel fuitque nomen filii eius primogeniti Iohel et nomen secundi Abia iudicum in Bersabee et non ambulaverunt filii illius in viis eius sed declinaverunt post avaritiam acceperuntque munera et perverterunt iudicium congregati universi majores natu Israel, venerunt ad Samuel in Ramatha. Dixeruntque eiEcce tu senuisti, et filii tui non ambulant in viis tuis: constitue nobis regem, ut judicet nos, sicut et universae habent nationes. Displicuitque sermo in oculis Samuelis, eo quod dixissent: Da nobis regem, ut judicet nos. Et oravit Samuhel Dominum dixit autem Dominus ad Samuhel audi vocem populi in omnibus quae loquuntur tibi non enim te abiecerunt sed me ne regnem super eos iuxta omnia opera sua quae fecerunt a die qua eduxi eos de Aegypto usque ad diem hanc sidiis alienis sic faciunt etet praedic eis ius regis qui
Abbreviated transcription (Latin):
de filiis isił melior illo.
b humero et sursũ emi¬
nebat suꝑ omẽm ppłm.
perierant autẽ asine ꝙs
prĩs saul et dixitss ad
saul filiũ suũ. Tolle tec̃
unum de pueris et cõsur¬
gens uade et quere asinaͤ.
Qui cũ tnͣsissent per mõ¬
tẽ effraym et per terram
salisa et non inuenissẽt
tnͣsierũt eriam ꝑ t̾ram sa¬
lym. Et non erant s et ꝑ
s et ꝑ terram gemuni et
nunime repereunt. Qũ
autem uenissent ĩ t̾rã
suph. et non ĩuenissent:
ne forte dimiserit pr̃ ms̃
asinas et sollicitus sit ꝓ
nobis. Qui ait ei. Eoce uir
dei in cuutate hac uirno

Expanded text:
de filiis Israel melior illo. Ab humero et sursum eminebat super omnem populum. Perierant autem asinae Cis patris Saul: et dixit Cis ad Saul filium suum: Tolle tecum unum de pueris, et consurgens vade, et quaere asinas. Qui cum transissent per montem Ephraim, et per terram Salisa, et non invenissent, transierunt etiam per terram Salim, et non erant: sed et per sed et per terram Jemini, et minime repererunt. Cum autem venissent in terram Suph, et non invenissent, ne forte dimiserit pater meus asinas, et solicitus sit pro nobis. Qui ait: Ecce est vir Dei in civitate hac, vi
Abbreviated transcription (Latin):
uocẽ samuelis s dixerũt
sieqͣqmͣ. Rex enĩ erit suꝑ
nos: et etimus quoq ng
sicut om̃s gs̃. Et iudicab̾
nos rex nost̾. et egredietur
ante nos: et pugnabit rel¬
ia nĩa pro nõbis. Et audi¬
uit sa muel omĩa u̾ba ppłi
et locutus est ea ĩ aurib
dñi Dix̃ autem dñs adsa¬
iuelem. audi uocem eoꝵ
et constitue suꝑ eos regem.
Etait samuel ad iuros iscł.
uadat unus quisq ĩ ciui¬
tatẽ suã. Et erat iuir de bẽ¬
ianun noĩe fys filius abi¬

Expanded text:
amuhel sed dixerunt nequaquam rex enim erit super nos et erimus nos quoque sicut omnes gentes et iudicabit nos rex noster et egredietur ante nos et pugnabit bella nostra pro nobis et audivit Samuhel omnia verba populi et locutus est ea in auribus Domini dixit autem Dominus ad Samuhel audi vocem eorum et constitue super eos regem et ait Samuhel ad viros Israhel vadat unusquisque in civitatem suam et erat vir de Beniamin nomine
Abbreviated transcription (Latin):
uebuxerũt archã dñi et
intuleĩt eã ĩ comũ ami¬
nadab ĩ gaba. El eazaiz
autẽ filiũ eius sc̃ĩficaue¬
aint ut ut custo diret ar¬
cam dñi. Et fc̃m est ex qua
die mansit archa ĩ cariathi¬
arim multiplicati sunt
dies. Erat quippe iam ãnuᷤ
uicesimus et requienit cs̃
domus iscł post dnm. ic.u.
it autẽ samuel ad u¬
dicens. Si ĩ toto corde ur̃o re

Expanded text:
eduxerunt arcam Domini, et intulerunt eam in domum Abinadab in Gabaa: Eleazarum autem filium ejus sanctificaverunt, ut custodiret arcam Domini. Et factum est, ex qua die mansit arca in Cariath-Jarim, multiplicati sunt dies erat quippe jam annus vicesimus et requievit omnis domus Israel post Dominum. it autem Samuel ad udicens: Si in toto
Abbreviated transcription (Latin):
et astaroch: et p̾parate corda
nr̃a dño et seruite illi soli
et eruet me de manu phy¬
listiim. abstulerunt ergo
filii iscł baili et astaroch
et seruierunt dño soli. Di¬
x̃ autẽ samuel. Congrega¬
te uuu̾sũ isrł ĩ masphach.
ut orem ꝓ nou̾ ad dum.
t conuenert̃ ĩ Ic
masphach. Hauser̃¬

Expanded text:
et Astaroth: et praeparate corda vestra Domino: et servite ei soli, et eruet vos de manu Philisthiim. Abstulerunt ergo filii Israel Baalim, et Astaroth, et servierunt Domino soli. Dixit autem Samuel: Congregate universum Israel in Masphath, ut orem pro vobis ad Dominum. t convenerunt in Masphath: hauser
Abbreviated transcription (Latin):
acta sunt inquit uni.¬
enceia in ierosolunis¬
et hyemps erat. Et ambu¬
lalut ih̃e intemplo ĩ por¬
titcu salomonis. Si ergo
uoluit ambulare interr¬
plo in quo caro ⁊ sanguuᷤ
brutorum anmalium
offerebatur multo mag̾
nr̃am orons domum. ubi
sanguinis ip̃ius ac dar¬
nnis sacramenta celebran¬
tur. iusitare gaudebit.
Si pambrilare non des¬
pexit porticum. in qua rex
quondam mortalis act̾¬
ienus. quamuis potentis¬
simus ac sapientissimꝰ
ad orandum stare sole¬
bat. quantomagis penetͣ¬
lia cordium m̃orum in¬
uisere atqz lustrare desi¬
derat. si tamen ea porticũ
eẽ salomoins. hoc est si
ea timorem suum qued
est inicium sapiencie

Expanded text:
sunt, inquit, Encaenia in Hierosolymiset hiems erat, et ambulabat Jesus in templo in porticu Salomonis. Si ergo voluit ambulare in templo, in quo caro et sanguis brutorum animalium offerebatur, multo magis nostram orationis domum, ubi carnis ipsius ac sanguinis sacramenta celebrantur, visitare gaudebit. Si perambulare non despexit porticum, in qua rex quondam mortalis ac terrenus, quamvis potentissimus, ac sapientissimus ad orandum stare solebat, quanto magis penetralia cordium nostrorum invisere atque illustrare desiderat si tamen ea porticum esse Salomonis, hoc est, si ea timorem suum, quod est initium sapientiae,
Abbreviated transcription (Latin):
orbis sequentes. anuicuri de¬
dicatõnis ecc̃e nr̃e diem diui¬
nis laudibz ⁊uigiliis studui¬
mus agere sollempnem. Et
hanc nos festiuitatem eo m¬
maiore deuotione celebrare
oꝑtet quo eam redemptori
nr̃o gratissimã ẽẽ ꝯgnonimꝰ
adõ ut in ip̃a templum ipẽ ĩ¬
gedi. ⁊ sermonem facẽ ad po¬
pulum. ac diuinitatis sue sa

Expanded text:
orbis sequentes, annuam dedicationis ecclesiae nostrae diem divinis laudibus et vigiliis studuimus agere solemnem. Et hanc nos festivitatem eo majore devotione celebrare oportet, quo eam Redemptori nostro gratissimam esse cognovimus, adeo ut in illa ipse templum ingredi, et sermonem facere ad popul