comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uida & iusta ceruos facit. qͥa ĩ
qͣntum expedita. uelocitatẽ tri¬
buit. inqͣntũ ꝓuidautilit̾ pa¬
udum. qͥa cautum reddit. in
qͣntum ita. uitioꝵ uenena ex¬
tinguit. Multi in eo qͦd ueloci¬
ter curit̃ serpentes ñ occidt̃
Alii autẽ bonã inbonis oꝑib̃
tentionẽ hñt. et inqͣntũ ua¬
lent serpentina uicioꝵ uene¬
na mortificare student. s dũ
modũ et tempꝰ insuis studiiꝰ
tenere nesciunt indemonũ in

Expanded text:
justa cervos facit; quia in quantum expedita, velocitatem tribuit; in quantum provida, utiliter pavidum, quia cautum reddit; in quantum justa, vitiorum venena exstinguit. Multi in eo quod velociter currunt serpentes non occidunt, Alii autem bonam in bonis operibus intentionem habent, et inquantum valent serpentina vitiorum venena mortificare student, sed dum modum et tempus in suis studiis tenere nesciunt, in daemonum in
Abbreviated transcription (Latin):
dum. qͥd amandũ. Et dabit
tibi dñs latitudinẽ cordis sic̃
harenam q̃ est inlittore mariᷤ.
ut tanta sit copia cogitafõnũ
bonaꝵ qͣnta fuit priꝰ multitudo
inutiliũ et uanarũ cum ad huc
cortuum iuxta hoc mare mag¬
nũ mundi h ꝑdesidium reqͥ¬
esceret. et amore nimio nimiᷤᷤ
inheret. Dilatato autẽ corde:
cogitatõnes bonȩ et scã deside¬
ria cordis suꝑharenã maris:
multiplicabunt᷑. et occurrẽt
sponte cogitatõnes bonȩ. sic̃
priꝰ malȩ sine studio nr̃o ꝑse
oriebant᷑. et tc̃ temporiꝰ capillꝰ
decapite nr̃o ñ ꝑibit. qͥa nec
una saltem bona cogitat᷑o co¬
ram deo inobliuionẽ uenit.
Sitam̃ sit decapite. & descen¬
dat de rõne. uel ꝓcedat de rec¬
ta intentõne. Credo ã qͥa ad
hanc admirabilẽ cõmutat̃o¬
nẽ dextere excelsi admiranteᷤ
acstupescentes detetuiq simi¬
libꝰ. bc̃ dicent intergentes .m.¬

Expanded text:
dum, quid amandum, et dabit dum, quid amandum, et dabit tibi Dominus latitudinem cordis sicut arenam quae est in littore maris ut tanta sit copia cogitationum bonarum quanta fuit prius multitudo inutilium et vanarum, cum adhuc cor tuum juxta hoc mare magnum mundi hujus per desiderium requiesceret, et amore nimio nimis inhaereret. Dilatato autem corde, cogitationes bonae et sancta desideria cordis super arenam maris multiplicabuntur, et occurrent sponte cogitationes bonae, sicut prius malae sine studio nostro per se oriebantur, et tunc temporis capillus de capite vestro non peribit, quia nec una saltem bona cogitatio coram Deo in oblivionem venit, si tamen sit de capite, et descendat de ratione, vel procedat de recta intentione. Credo autem quia hanc admirabilem commutationem dexterae Excelsi admirantes, ac obstupescentes de te tuique similibus, tunc dicent inter gentes: M
Abbreviated transcription (Latin):
fide qui indiget sapĩa ab eoqͥ
dat omnib affluent̾. & ñ in¬
ꝓperat. Nolitimere pusille grex.
dñs uirtutẽ popło suo dabit.
ĩuͥ. Et si forte iamaccepisti foe¬
titudinẽ. et forte dñs p̾cinxit
se uͥtute adbellum. et induit
decori tuo uͥtutem. sed ez adhuc
sensu exiguus et minor ad in¬
tellectum iudicii et legũ. scito
qͥa adpeticionẽ tuam c̃scere te
faciet dñs m̃s sic̃ arenã mariᷤ
& dabit tͥ de rore celi et depin¬
guedine t̾re habundantiam.
ut alia capias ꝑ intelligentiã
alia erudiaris ꝑ exꝑientiã. hĩc
hauiͥetis de rore cõmplatonis.
illinc instructꝰ exassiduitate
ꝑfecti oꝑationis. et it̃ intanta
rerũ habundantia c̃scens fiaᷤ
magnꝰut pote int̾ deliciarũ
copias. incrassatꝰ. impinguatꝰ.
dilatatꝰ. Dilatab̾is autẽ ad ori¬
entẽ & ad occidentẽ. septemtri¬
onem et meridiẽ. ut plene cog¬
noscas & ꝑfecte scias. qͥd sit sꝑ¬
andum. qͥd timendũ. qͥd odien¬

Expanded text:
fide qui indiget sapientia, ab eo qui fide qui indiget sapientia, ab eo qui dat omnibus affluenter et non improperat. Noli timere, pusille grex! inus virtutem populo suo dabit, . Et si forte jam accepisti fortitudinem, et forte Dominus praecinxit te virtute ad bellum, et induit decori tuo virtutem, sed es adhuc sensu exiguus, et minor ad intellectum judicii et legum, scito quia ad petitionem tuam crescere te faciet Dominus meus sicut arenam maris, et dabit tibi de rore coeli et de pinguedine terrae abundantiam, ut alia capias per intelligentiam, alia erudiaris per experientiam; hinc hauriens de rore contemplationis, illinc instructus ex assiduitate perfectae operationis, et tunc in tanta rerum abundantia crescens, fias magnus, utpote inter deliciarum copias incrassatus, impinguatus, dilatatus. Dilataberis autem ad Orientem et ad Occidentem, Septentrionem et Meridiem, ut plene cognoscas, et perfecte scias quid sit sperandum, quid timendum, quid odien
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ corporis. formido pussilla¬
nimitatẽ cordis. Sumet enĩ in¬
firmꝰ et pusillus hõ. tener. & de¬
licatus ut pote interra suauit
licatꝰ ut pote int̾ra suauit̾ uiuẽ¬
tium educatꝰ. qͥ mollib uestiunt᷑.
et epulant᷑ cotidie splendide.I¬
firmꝰ omĩa fastidit. paruułꝰ no¬
ua semꝑ concupiscre. Cõmuni¬
onẽ itaq tenere quomͦ potero.
qͥ qͦd alii bñt semꝑ fastido. qͦd
alii hr̃e neq̃unt auide concu¬
pisco: herbarum radices. &. q̃¬
q uilissima ꝓdeliciis sũmiᷤ cõ¬
regum epulas nauseo. simecũ
om̃s incõmune participant.
& ut qͦd sollicitat m̃tẽ meã to¬
tum tibi pleniꝰ exponã cor ꝗͣ
corpꝰ magis deficit uͥtute exili.
sensuexiguo animꝰ tabescit. Ec¬
ce concedo. qͥa uirtꝰ tua exilis. uł
nulla. prudentia parua. seduox
perat de sua fortitudine. sꝑet
Qui sensu coartat᷑. ñ p̾sumat
desua prudentia. sensũ autẽ
suum adño dilatari pꝰtuset.

Expanded text:
tatem corporis, formido pusillatatem corporis, formido pusillanimitatem cordis. Sum etenim infirmus et pusillus homo, tener et delicatus, utpote in terra suavitlicatus, utpote in terra suaviter viventium educatus, qui mollibus vestiuntur et epulantur quotidie splendide. Infirmus omnia fastidit, parvulus nova semper concupiscit. Communionem itaque tenere quomodo potero, qui quod alii habent semper fastidio, quod alii habere nequeunt avide concupisco? Herbarum radices, et quaeque vilissima pro deliciis summis comregum epulas nauseo, si mecum omnes in communem participant, et ut quod sollicitat mentem meam totum tibi plenius exponam, cor quam corpus magis deficit, virtute exili, sensu exiguo animus tabescit. Concedo, quia virtus tua exilis, vel nulla; prudentia parva. Sed voxperat de sua fortitudine; spereQui sensu coarctatur, non praesumat de sua prudentia; sensum autem suum a Domino dilatari postulet,
Abbreviated transcription (Latin):
scito qͥa dñs maiestatis intonuit
ds maiestatis eorum corda ꝑt̾¬
ruit. Qñ quis corporis morbo. uł
rerũ dampn o compulsꝰ deser̃e
cogit᷑ uias suas prauas. agno̾ce
qͥa dñs intonuit suꝑaqͥs multã
Sigͥ sepe uidisti alios corde cõ¬
punctos. alios corpore afflictoᷤ.
lub̾cam uitã deserere. ad ordinẽ
curr̃e. religiose uiuere. ad antiq
uite luxus ñ respicẽ. qͥd ẽ qͦd ã¬
plius timeas dete. qͥ multo᷑ tui
similez te uides inuia dñi p̃ceᷤ¬
sisse: Qui suꝑ illos intonuit. qͥ
illos ꝑt̾ruit. et inbono solidaũ.
fluctuatõnes mentis tuȩ stabi¬
lire pot̾it. et repͥmere cogitatio¬
nes nichominꝰ uagaᷤ. sic̃ in eoꝵ
cordib q̃n uoluit ds̃ maiesta¬
tis intonuit suꝑaqͥs multas.
Ecce inqͥs tand̃ uix animatꝰ ũ¬
bis. uel exemplis facio qͦd oeta¬
ris. Sed si ꝓmitto corꝑis mei sta¬
bilitatẽ. oportet utiq et tenere
cõmunionẽ. sed timeo infirmi¬

Expanded text:
scito quia Dominus majestatis intonuit, scito quia Dominus majestatis intonuit, Deus majestatis eorum corda perterruit; quando quis corporis morbo, vel rerum damno compulsus deserere cogitur vias suas pravas, agnosce quia Dominus intonuit super aquas multas. Si igitur saepe vidisti alios corde compunctos, alios corpore afflictos lubricam vitam deserere, ad ordinem currere, religiose vivere, ad antiquae vitae luxus non respicere, quid est quod amplius timeas de te qui multos tui similes te vides in via Domini praecessisse? Qui super illos intonuit, qui illos perterruit, et in bono solidavit, fluctuationes mentis tuae stabilire poterit, et reprimere cogitationes nihilominus vagas, sicut in eorum cordibus quando voluit Deus majestatis intonuit super aquas multas. Ecce, inquis tandem vix animatus verbis, vel exemplis, facio quod hortaris. Sed, si promitto corporis mei stabilitatem, oportet utique et tenere communionem, sed timeo infirmi
Abbreviated transcription (Latin):
mutat̾o ad diuinȩ uocis toni¬
truũ factaẽ. ut statim deserẽ¬
tes mundũ seq̃ntes xp̃m nõ
dubitarent cum ip̃o tranffe¬
tare. stagnũ genesareph qͣm¬
uis insurgerent et seuirent
ccͣ ipõs mirabiles elationeᷤ ma¬
ris. Erat enĩ uentꝰ contratiꝰeiᷤ
flatꝰ uideł diabolice suggesti¬
onis. Sed surgens iħc imꝑauit
uentis & mari. et facta ẽ tran¬
qͥllitas magna. Ecce enĩ quomͦ
potes uidere. ñ iam nutãt. nil
iam trepidant. qͥn potiꝰ sp̃ũ fer¬
uentes. spe gaudentes. unꝰquiꝰq
eorum exultauit ut gigas ad
currendã uiã mandatoꝵ dñi
D̾s maiestatis intonuit diis
suꝑ aquas multas. Aliqñenĩ
tonat ut ds̃. aliqñ u̾o intonat
ut diis. qñ minat᷑ mala ȩt̾̃na.
intonat ut ds. qn irrogat ma¬
la temporalia tonat ut dñs.
Solus ds donare et̾na bona
uel mala pot̃.tẽporalis &̃ dñs
affligere corpora pot̃. Qñ gͦ ui¬
des qͦslibet corpore sanos. cor¬
de compũctos mundũ relin¬
q̃re habitum religioniᷤ assumere.

Expanded text:
mutatio ad divinae vocis tonitru facta est, ut statim deserentes mundum, sequentes Christum non dubitarent cum ipso transfretare stagnum Genesareth, quamvis insurgerent et saevirent contra ipsos mirabiles elationes maris. Erat enim ventus contrarius eis, flatus videlicet diabolicae suggestionis. Sed surgens Jesus imperavit ventis et mari, et facta est tranquillitas magna. Ecce enim quomodo potes videre, non jam nutant, nil jam trepidant, quin potius spiritu ferventes, spe gaudentes, unusquisque eorum exsultavit ut gigas ad currendam viam mandatorum Domini. Deus majestatis intonuit, Dominus super aquas multas. Aliquando enim tonat ut Deus aliquando vero intonat ut Dominus: quando minatur mala aeterna, intonat ut Deus; quando irrogat mala temporalia, tonat ut Dominus. Solus Deus donare aeterna bona, vel mala potest. Temporalis etiam Dominus affligere corpora potest. Quando ergo vides quoslibet corpore sanos, corde compunctos, mundum relinquere, habitum religionis assumere,
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ualde. ĩmo impossibile came¬
lum ꝑforam̃ acus transire.
cor arrogantia tumidũ obe¬
dientie ang̾tum sponte pene¬
trare. Sed que impossibilia
sibilia s̃. ĩmo facilia. omĩã enĩ
int̾ra. in .m . & ĩ o abissis. ubi
inuenit cor intelligentia lu¬
cidum ut celũ. ubi repperit m̃¬
tẽ firmã ut t̾ram. si uidit cor
amarũ et instabile ut mare
si aspexit animũ tenebrosũ
ut abissum. semꝑ et ubiq qͥdẽ
omĩa q̃cumq uoluit fec̃ ince¬
lo et int̾ra. ĩ m. et ĩ omĩb abiᷤᷤ¬
sis. & ñ solum aduocis sue to¬
nitruum. sed ad aspectũ suũ.
sepe adingressum contuit mõ¬
tes arrogantiȩ. incuruauit
colles suꝑbiȩ & qͦciens uoluit:
deposuit potentes de sede. Ad
aspectum inqͣm. qͥa aspexit
et dissoluit gentes. et contri¬
tist̃ montes scłi. ad intͦitum
sepe confractȩ st̃ elationum
cedros. et aliud ẽ confringere
cedros libani. neq enĩ inli¬
ban monte crescunt uł cres¬

Expanded text:
est valde, imo impossibile cameest valde, imo impossibile camelum per foramen acus transire, cor arrogantia tumidum obedientiae angustum sponte penetrare. Sed quae impossibilia sibilia, imo facilia sunt. Omnia enim abyssis. Ubi invenit cor intelligentia lucidum ut coelum, ubi reperit mentem firmam ut terram, si vidit cor amarum et instabile ut mare, si aspexit animum tenebrosum ut abyssum, semper et ubique quidem omnia quaecunque voluit fecit in coelo et in terra, in mari et in omnibus abyssis, et non solum ad vocis suae tonitruum, sed saepe ad aspectum suum, saepe ad ingressum contrivit montes arrogantiae, incurvavit colles superbiae, et quoties voluit, deposuit potentes de sede. Ad aspectum, inquam, quia aspexit et dissolvit gentes, et contriti sunt montes saeculi. Ad introitum saepe confractae sunt elationum cedros, et aliud est confringere cedros Libani. Neque enim in Libani monte crescunt, vel cres
Abbreviated transcription (Latin):
dicis adhuc. In ordine qͥdem
ñ solum obseruant᷑ dura. sẽd
& p̾cipiunt᷑ indigna. huc ac¬
cedit qͦd sorciunt᷑ prelatõnem
sepe ꝑsone uiles. et penitꝰ con¬
temptibiles. homines stulti et
ignobiles et int̾ra penitꝰ ñ pa-¬
rentes. Sufficeret admalũ ut
indigni saltem indigna mini¬
me p̃ciꝑent. uel qui abiecta im¬
perant. saltem illi abiecti nõ
eẽnt. Nc̃ autẽ adcumulũ ma¬
li uiles uilia cũ auctoritate p̃¬
cipiunt. & p̾cipiendo. ñ r̾onẽ.
sed beneplacitũ suum atten¬
dunt. Qñ putas ego hec pati
pot̾o. hõ ingenuus. et litt̾atus.
arte strenuus ingenio clarus:
Qnͣdo talib ad talia cor meũ
inclinabo. uł qñ inclinare po¬
tero: Gero siqͥdem cordurum
ut lignũ erectum. ut cedrũ.
animũ impiũ suꝑ exaltatũ
& eleuatũ sic̃ cedros libani.
Ad hec breuit̾ respondeo. qͥ a
uox dñi confringentiᷤ cedroᷤ.
& facile repͥmit animosela¬
toᷤ. et cito inclinare p fastus
tuos. fateor qͥdem qͥa difficile

Expanded text:
dicis adhuc. In ordine quidem non solum observantur dura, sed et praecipiuntur indigna. Huc accedit quod sortiuntur praelationem saepe personae viles et penitus contemptibiles, homines stulti et ignobiles, et in terra penitus non apparentes. Sufficeret ad malum ut indigni saltem indigna minime praeciperent, vel qui abjecta imperant, saltem illi abjecti non essent. Nunc autem ad cumulum mali viles vilia cum auctoritate praecipiunt, et praecipiendo non rationem, sed beneplacitum suum attendunt. Quando, putas, ego haec pati potero homo ingenuus, et litteratus, arte strenuus, ingenio clarus? Quando talibus ad talia cor meum inclinabo, vel quando inclinare potero? Gero siquidem cor durum ut lignum, erectum ut cedrum, animum impium superexaltatum et elevatum sicut cedros Libani. Ad haec breviter respondeo, quia: Vox Domini confringentis cedros, et facile reprimit animos elatos, et cito inclinare potest fastus tuos. Fateor quidem quia difficile
Abbreviated transcription (Latin):
tati sunt in uasa testea: filii syon illiꝰ
uidł specłatiue ciuitatis qͣm edificauit
dñs: ut uideat᷑ in gła sua. filii suꝑne
fuimꝰ inliti. ꝑdignitatẽ conditionis.
tati sumꝰ inuasa testea. in hec lutea &
fragilia corpora: nos quidẽ gen̾auimꝰ de
deo. pacem int̾ se: gaudium sibi. Sic
⁊ tu homo. noli prius raꝑe qd̾ tuum ẽ.
& iusticiã qͣm deo. ⁊ pacem quã ꝓximo
debes contẽpnere.Iusticia uirtus ẽ. qua
reddit᷑ unicuiq qd̾ suũ ẽ: Tu ñ solũ
Iusticiã. s multas ⁊ multiplices iusticiaᷤᷤ
debes creatori. Iustus enĩ dñs: & iusticiaᷤᷤ
dilexit.Iusticia dua sic̃ montes dei:i.t.a
multa. Bene sic̃ montes: quia plures
cumulos miserationũ suarũ ingessitt᷑.

Expanded text:
tati sunt in vasa testea . Filii Sion, illius tati sunt in vasa testea . Filii Sion, illius videlicet speculativae civitatis, quam aedificavit Dominus, ut videatur in gloria sua: filii supernae tra; inclyti per dignitatem conditionis, tati sumus in vasa testea, in haec lutea et fragilia corpora degeneravimus? 1124 i, justitiam Deo, pacem inter se, gaudium sibi. Sic et tu, homo, noli prius rapere quod tuum est; et justitiam quam Deo, et pacem quam proximo debes, contemnere. Justitia virtus est, qua redditur unicuique quod suum est. Tu non solum justitiam, sed multas et multiplices justitias debes Creatori. Justus enim Dominus, et justitias dilexit . Justitia tua sicut montes Dei . Bene, sicut montes, quia plures cumulos miserationum suarum ingessit
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥ posuit f .t.p: Lauda ⁊ laudes replica:
quia munitissimis uectib ⁊ in conuul¬
sibilib seris clause sunt. porte tuȩ. Hullꝰ
mimicꝰ intrat: nullus exit amicꝰ. Bñ¬
dicti filii tui in de: om̃i bñdictione sp̾ali
incelestib cum xp̃o. Iam ñ ÷ timor
infinib tuis: quia posuit fines .c.p.
Hulle ibi tẽptationes. nulla sese cogita¬
tionũ turma confundit: quia uersi pelł
ille condordor longe a muris tuis. & a
filiis tuis. ⁊ ille qui idem ẽ. oĩa in idẽ¬
titate consolidat atq coniungit. Cuiꝰ
participatio inquit in idip̾m. Hoc iã
tercio hauriunt aquas ingaudio de
fontib saluatoris: ⁊ nudis ut ita dicã
ocłis deitatis intuent᷑ eẽntiam. nulla
corporeoꝵ fantasmatũ imaginationẽ
decepti. Ecce gaudiũ infine: s sine
fine. Miseri nos. qui ab illa felici re¬
gione repulsi: in hanc descendimꝰ. ĩ mo
occidimꝰ uanitatẽ. filii syon. ait ꝓpħ̃a
incliti:⁊ amicti auro pͥmo. qͦm repu¬

Expanded text:
 pacem . Lauda, et laudes replica, quia munitissimis vectibus et inconvulsibilibus seris clausae sunt portae tuae; nullus inimicus intrat, nullus exit amicus. Benedicti filii tui in te, omni benedictione spirituali in coelestibus cum Christo. Jam non est timor in finibus tuis, quia posuit fines tuos pacem. Nullae tibi tentationes; nulla sese cogitationum turma confundit; quia versipellis ille tortor longe est a muris tuis et a filiis tuis; et ille qui idem est, omnia identitate consolidat atque conjungit, cujus participatio ejus, inquit, in idipsum . Hoc jam tertio hauriunt aquas in gaudio de fontibus Salvatoris; et nadis, ut ita dicam, oculis divinitatis intuentur essentiam, nulla corporeorum phantasmatum imaginatione decepti. Ecce gaudium in fine, sed sine fine. 4. Miseri nos, qui ab illa felici regione repulsi, in hanc descendimus, imo cecidimus vanitatem. Filii Sion, ait propheta, inclyti, et amicti auro primo, quomodo repu
Abbreviated transcription (Latin):
mento: ⁊ bibitis uinũ defecatũ. ⁊ pͥmis
unguimini unguentis. Filii hominum
ut quid diligitis uanitatẽ & ueritatem
negligitis: Pinguedo carnis delicie cor¬
poris: saturitas uentris. aut an mortẽ
uos deserent. aut uos inmorte illa re¬

Expanded text:
mento, et bibitis vinum defaecatum, et primis mento, et bibitis vinum defaecatum, et primis ungimini unguentis . Filii hominum, utquid diligitis vanitatem , et veritatem negligitis? Pinguedo carnis, deliciae corporis, saturitas ventris, aut ante mortem vos deserent, aut vos in morte illas re
Abbreviated transcription (Latin):
nitiosa delectatione comedit. cũ alium
quemlib& laudari audiens contabescit.
Mens enim dedita uanitati:⁊ arrogan¬
tia tumens: laudem alteriꝰ suã reputat
olet apłs paulꝰ in uerb̃ ẽẽ breuis:
in sententiis copiosꝰ. Non ignoraũ
hoc ille tam eloquentie qͣm sapientie
dotib approbatus. qui singła pauli
u̾ba tonitrua iudicabat. Tam signant̾
enim uniu̾sa deꝓmit. & sic intonat sp̃u
& uirtute: ut in sene ordinẽ. insensu ꝑle¬
nidudinẽ. in utroq conexionẽ mirabilit̾
extendat. Hon ⁊ inquit regnũ dei esca
& potꝰ. s iusticia:⁊ pax. ⁊ gaudium in
spu scõ. Quid adhec dicitis uos gulosi
& luxuriosi quoꝵ d̾s uent̾ ẽ. quoꝵ oĩs
usus aut inuentre. aut subuentre.qui
corda & corꝑa ur̃a: Audite audite. qͥa
esca uentri. & uender escis: d̾s autẽ &¬
hunc & has destruet. Ue uob̃ qui dor¬
mitis in lectis eburneis. ⁊ lasciuitis in le
ctis ur̃is: qui comeditis uitulũ de ar¬

Expanded text:
erniciosa delectatione comedit, cum alium erniciosa delectatione comedit, cum alium quemlibet laudari audiens invidia contabescit. Mens enim dedita vanitati, et arrogantia tumens, laudem alterius, suam reputat Solet apostolus Paulus in verbis esse brevis, in sententiis copiosus. Non ignoravit hoc ille tam eloquentiae, quam sapientiae dotibus approbatus, 1123 qui singula Pauli verba tonitrua judicabat. Tam signanter enim universa depromit, et sic intonat spiritu et virtute, ut in serie ordinem, in sensu plenitudinem, in utroque connexionem mirabiliter ostendat. Non est, inquit, regnum Dei esca et potus; sed justitia, et pax, et gaudium in Spiritu sancto. Quid ad haec dicitis vos, gulosi et luxuriosi, quorum Deus venter est, quorum omnis usus aut in ventre, aut sub ventre estcorda et corpora vestra? Audite, audite; Quia esca ventri, et venter escis; Deus autem hunc et has destruet . Vae vobis qui dormitis in lratis vestris; qui comeditis vitulum de ar
Abbreviated transcription (Latin):
el inuenisti. noli mulcũ comedẽ:
ne forte satiatꝰ euomas illd̾. Potest
ñ incongrue hoc loco melł noĩe fauor
humane laudis indelligi: merito qͥa
ñ ab om̃i. sed ab immod̾ato melł huiꝰ
edulio ꝓhibem᷑. Est enĩ cum utilit̾ hu¬
parcitate seruata. melł huiꝰ modata co¬
mestio ñ nocebit. Si quid uͦ amplius ẽ
a malo ẽ: & in ꝑnidiem conu̾tetur. In¬
uento enim melle ĩmodatiꝰ uescitur:
quisqͥs apponens om̃ino cor fuũ fauore
humane laudis inflat᷑. in crassat᷑ im¬
pinguat᷑. A quo se ꝓpħa sc̃s custodiri
dep̾cat᷑ a dño: ñ quidem melł. s olei
satis uicina appellatione ip̃m quem
p̃diximꝰ fauorem expͥmens. uͥ ait. Oleũ
qñ ẽuomat immocłatꝰ epulo melł edu¬
lium. qd̃ usq ad sacietatẽ sumens modum
parcitatis excessit: Tunc sine dubio lau¬
des qͥb satiebat᷑. non alium fructũ q̃rens
s fauore ipso contentꝰ humano: tunc inꝗͤ
multa cum anxietate euomit. qd̾ cum ꝑ¬

Expanded text:
el invenisti? noli multum comedere, ne forte satiatus evomas illud . Potest non incongrue hoc loco mellis nomine favor humanae laudis intelligi: meritoque non ab omni, sed immoderato mellis hujus edulio prohibemur. Est enim cum utiliter huparcitate servata, mellis hujus moderata comestio non nocebit. Si quid vero amplius est, a malo est, et in perniciem convertetur. Invento enim melle immoderatius vescitur, quisquis apponens omnino cor suum, favore humanae laudis inflatur, incrassatur, impinguatur: a quo se Propheta sanctus custodiri deprecatur a Domino, non quidem mellis, sed olei satis 1205 vicina appellatione ipsum quem praediximus favorem exprimensquando evomat immoderatus epulator mellis edulium, quod usque ad satietatem sumens, modum parcitatis excessit? Tunc sine dubio laudes, quibus satiabatur, non alium fructum quaerens, sed favore ipso contentus humano; tunc, inquam, multa cum anxietate evomit, quod cum p
Abbreviated transcription (Latin):
incuriã ⁊ negligentiã nrãm in alt̾um
genꝰ cogitationum u̾tatur. qd̃ codidie
exꝑimur. Dum enĩ ociosa tanꝙͣ mini¬
ma sꝑnimꝰ: ad t᷑pia ⁊ in honesta dilabim̃.
Scd̾m uͦ cogitationũ genꝰ. ut ñ lutũ sim¬
plex. s ut iam diximus uiscosum atq
limosum ẽ. Nam t̾cium qͥdem sic cauen

Expanded text:
incuriam ac negligentiam nostram in alterum genus cogitationum vertatur: quod quotidie experimur. Dum enim otiosa tanquam minima spernimus, ad turpia atque inhonesta dilabimur. Secundum vero cogitationum genus, non lutum simplex, sed, ut jam diximus, viscosum ac limosum est. Na
Abbreviated transcription (Latin):
mere quẽ extinguere ñ possum appeti¬
tum: ut qͣm cito cubile nr̃m ingredit᷑.
crescere eum nullatenꝰ patiam᷑: s sub
nob̾ sit quẽadmodũ dic̃ scͥptura:⁊ nos
dñem᷑ ipsi. Iam uͦ t̾cium cogitationum
genꝰ immundũ nimis ac fetidũ ẽ. qd̾ nec
amitt̾e qͥdem ulla rõne debemꝰ. s a lon¬
ge p̾sentire fetorẽ: ⁊ tota uirtute refelłe
toto animo ꝓpulsare. conu̾si statĩ ad ge¬
mitꝰ lacͥmisq ac suspiriis inuocantes
sp̃m qui adiuuet in firmitatẽ nr̃am.
Sic nimirũ confus abscedens. ñ tam
facile deinceps simile aliqͥd uirilit̾ resis¬
tentib nob̃ malignꝰ hostis aut offerre.
aut afferre p̃sumet. Dico aũt cogitatios
illas immundas penitꝰ ac fetidas. quȩ ad
nent: cet̾aq uicia detestanda. Oportet
enim si mundas conseruare uolumus
aĩas nr̃as. adhuc longe agentib cogita¬
tionib huiꝰ temodi multa cũ indignatiõe
occurrere. ⁊ ex sufflare ã nob̾. ut nullꝰ eis

Expanded text:
mere, quem exstinguere non possumus appetimere, quem exstinguere non possumus appetitum: ut quam cito cubile nostrum ingreditur, crescere cum nullatenus patiamur, sed sub nobis sit, quemadmodum dicit Scriptura: S 3. Jam vero tertium cogitationum genus immundum nimis ac fetidum est, quod nec admittere quidem ulla ratione debemus, sed a longe praesentire fetorem, et tota virtute repellere, toto animo propulsare, et conversi statim ad gemitus, lacrymis atque suspiriis invocantes Spiritum, qui adjuvet infirmitatem nostram. Sic nimirum confusus abscedens, non tam facile deinceps simile aliquid viriliter resistentibus nobis malignus hostis offerre, vel afferre praesumet. Dico autem cogitationes illas immundas penitus ac fetidas, quae ad nent, caeteraque vitia detestanda. Oportet enim, si mundas conservare volumus animas nostras, adhuc longe agentibus cogitationibus hujuscemodi multa cum indignatione occurrere, et exsufflare a nobis, ut nullus eis
Abbreviated transcription (Latin):
& ipsa limosa ⁊ uiscosa. qͦdãm᷑ limosam
nichilominꝰ & glutinosam inuen̾it t̾ram.
Non sine causa enim dictũ ⁊ hominẽ plas¬
matũ ñ de t̾ra qualib&e s delimo. Uide
enim qͣm limosum sit corpꝰ. qd̾ ip̃i qͦq
spũi tam fortit̾ ⁊ pene in dissolubiliter
inheret. ut uix cum multa afflictione
possit aliq̃n separari. Quid gͦ agendũ.
cum limosa illa cogitatio mentẽ subierit:
Plane exclamandum nob̾ cũ sc̃o iacob
atq dicendũ. Ruben pͥmogenitꝰ mͣs
ñ crescas: ascendisti enim cubile patͥs.
Rubea enĩ ⁊ carnał atq sangͥnea huiꝰ¬
cemodi concupiscentia ẽ. quȩ cubile nr̃m
ascendit: cũ non solum memoria tangit
cogitationẽ. s ⁊ ip̃m uoluntatis stratum
nalis. qui abipso nimirum initio uide
nr̃e in nob̃ pullulat. cũ cet̾a uicia ꝓces¬
su tẽꝑis ex malitia mundi huiꝰ. uariisq
occasionib contrahunt᷑. Oportet gͦ reꝑri¬

Expanded text:
et ipsa limosa et viscosa quodam modo, limosam et ipsa limosa et viscosa quodam modo, limosam nihilominus et glutinosam invenerit terram. Non sine causa enim dictum est hominem plasmatum non de terra qualibet, sed de limo . Vide enim quam limosum sit corpus, quod ipsi quoque spiritui tam fortiter et pene indissolubiliter inhaeret, ut vix cum multa afflictione possit aliquando separari. Quid ergo agendum, cum limosa illa cogitatio mentem subierit? Plane exclamandum nobis est cum sancto Jacob, atque dicendum: Ruben, primogenitus meus, non crescas: ascendisti enim cubile patris tui . Rubea enim et carnalis atque sanguinea hujusmodi concupiscentia est: quae tunc cubile nostrum ascendit, eum non solum memoriam tangit cogitatione, sed et ipsum voluntatis stratum titus ille carnalis, qui ab ipso nimirum initio vitae nostrae in nobis pullulat, cum caetera vitia processu temporis ex militia mundi hujus, variisque occasionibus contrahantur. Oportet ergo repri
Abbreviated transcription (Latin):
inmonet nos beatꝰ bñdictꝰ fr̃s sol¬
licitos ẽẽ circa cogitationes nr̃as.
sapientis utiq consilium sequens. qui
om̃i custodia cor custodire suadet: qm̃
ex ipso uita ꝓcedit. Tria gͥ occurrunt
mͥ genera cogitationũ. a quib multa
sollicitudine necesse sit cauere eos qui
conu̾tunt᷑ ad cor: & dignũ deo insema
ipsis exemplũ exhibere festinant. Suss
enim ñ nulle int̾dum cogitationes pe¬
nitꝰ ociose. ⁊ ad rem ñ ꝑtinentes. quas
anima. dũ mͦ sit secum habitans in
corde suo. assistens dñatori uniu̾sȩ t̾rȩ.
Sunt ⁊ alie cogitationes uiolente ma¬
gis. ⁊ fortiꝰ adherentes. quȩ uidł ad
necessitates nature ꝑtinent. & quasi
ex eodem assumpte limo. de qͦ ⁊ nos
facti sumꝰ. si paululum in sederint.
auelli nequeant sine lesione ⁊ diffi¬
cultate. Sepe enim sic afficit nos cogi¬
tatio carnał de cibo. de potu. siue ue¬
stim̃to. ut uix eradicari queat ã cor¬
dib nr̃is: qͦd ñ aliunde est nisi qd̾

Expanded text:
Admonet nos beatus Benedictus, fratres, sollicitos esse circa cogitationes nostras , Sapientis utique consilium sequens, qui omni custodia cor custodire suadet, quoniam ex ipso vita procedit . Tria igitur occurrunt mihi genera cogitationum, a quibus multa sollicitudine cavere necesse sit eos qui convertuntur ad cor, et dignum Deo in seemplum exhibere 1148 festinant. Sunt enim nonnullae interdum cogitationes penitus otiosae, et ad rem non pertinentes: quas anima, dummodo sit secum habitans in corde, et assistens dominatori universae terrae. 2. Sunt et aliae cogitationes violentae magis et fortius adhaerentes, quae videlicet ad necessitates naturae pertinent, et quasi ex eodem assumptae limo, de quo et nos facti sumus; si paululum insederint, avelli nequeunt sine laesione et difficultate. Saepe enim sic afficit nos cogitatio carnalis de cibo, de potu, sive vestimento, ut vix eradicari queat de cordibus nostris: quod non aliunde est, nisi quod
Abbreviated transcription (Latin):
ñ sic: s priꝰ ÷ iusticiã fac̾e. inquirere
ꝑacẽ ⁊ ꝑsequi eã. ⁊ sic demũ app̾hen¬
dere gaudium. immo a gaudio comp̃¬
hendi. Sic angl̃icus ille conuentꝰ. priꝰ
iusticiam fecit cum stetit in ueritate.
& ueritatis deseruit desertorem. Post hec
illa pace firmati sunt. que exuꝑat om¬
nem sensum: quia cũ diu̾sis honorib pͥ¬
matib ambiant᷑. nullus qui murmuret.
qui inuideat nullꝰ. Lauda tu ierłm dñm.¬

Expanded text:
non sic. Prius est justitiam facere, inquirere non sic. Prius est justitiam facere, inquirere pacem, et persequi eam: et sic demum apprehendere gaudium, imo a gaudio comprehendi. Sic angelicus ille conventus prius justitiam fecit, cum stetit in veritate, et veritatis deseruit desertorem. Post haec, illa pace firmati sunt quae exsuperat omnem sensum; quia cum diversis honorum primatibus ambiantur, nullus qui murmuret, qui invideat nullus. 3. Lauda tu, Jerusalem
Abbreviated transcription (Latin):
bene sicut oues: quia de tracto uellere
mundialiũ diuitiaꝵ dure pͬesseq de¬
tonsi: sempit̾nis nudi deputabunt᷑ in¬
cendiis. Mors depascet eos: qr semꝑ
Ergo hic caro u̾mib. illic aĩa ignib
deputat᷑: donec rursus infelici collegio
colligati dorm̃tis penalib socient᷑. qui
socii fuerunt inuiciis. Odelicate qui
deliciis ⁊ diuiciis circũfusꝰ atq confusꝰ.
confusionẽ expectas ⁊ mortẽ. Non est
regnũ dei esca ⁊ potꝰ. non purpura⁊
bissus: quia diues ille utroq circum¬
fluus. in puncto adinferna descendit.
Quid gͦ: S iusticia ⁊ pax. ⁊ gaudium
in sp̃u scõ. Attendis ⁊ intendis. qr gau¬
dium infine ẽ: Sic fatui filii adam &
p̾cipiti saltu iusticiã transilientes ⁊ pacẽ.
rem finalem in pͥncipiũ conu̾te ⁊ per¬
uerte̾ uultis: hemo enim ẽ qui gau¬
dere ñ uelit. Non stabit ⁊ ñ erit istud:
quia sic̃ non ⁊ pax impiis. sic nec gau¬
dere impiis dicit dñs. Non sic impii

Expanded text:
bene, sicut oves; quia detracto vellere mundialium divitiarum dure presseque detonsi, sempiternis nudi deputabuntur incendiis. Mors depascet eos; quia semErgo hic caro vermibus, illic anima ignibus deputatur, donec rursus infelici collegio colligati, tormentis poenalibus socientur, qui socii fuerunt in vitiis. 2. O delicate, qui deliciis et divitiis circumfusus atque confusus, confusionem exspectas et mortem; non est regnum Dei esca et potus, non purpura et byssus; quia dives ille utroque circumfluus, in puncto ad inferna descendit . Quid ergo? Sed justitia, et pax, et gaudium in Spiritu sancto. Attendis et intendis quia gaudium in fine est? Sic fatui filii Adam, et praecipiti saltu justitiam transilientes et pacem, rem finalem in principium convertere et pervertere vultis? Nemo enim est qui gaudere non velit. Non stabit et non erit istud; quia sicut non est pax impiis, sic nec gaudere impiis, dicit Dominus . Non sic impii,
Abbreviated transcription (Latin):
ĩpꝰ.l. m. Uere in pͥncipio leticie: qr finis
illic repositꝰ ẽ. Quando & conscindes
timus: stilla ẽ giutula est. de flumine
in ipso diuinitatis fonte ꝓfundiꝰ im¬
mergat᷑. ubi undã sine intercapedine
& int̾polatione continuet: Qñ ueniã

Expanded text:
 . Vere in principio laetitiae, quia finis illic repositus est. 7. Quando conscindes timus, stilla est, guttula est de flumine in ipso divinitatis fonte profundius immergamur, ubi unda undam sine intercapedine et interpolatione continuet? Quando veniam
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ delata nos & spatiosa uia que ducit
ad mortẽ. digito suo traxit. & posuirt
nos inconsilio iustoꝵ ⁊ congregatione.
Quid ultra debuit fac̾e ⁊ ñ fecit: Cuiꝰ
uel saxeum pectus tanta ⁊ tał. a tanto
Quicqͥd gͥ es: quicqͥd potes. debes creãti.
redim̃ti uocanti. S cũ iusticiam feceris.¬
fac & pacem. Quandiu enim sumꝰ in hoc
uase testeo & fragilitate cõꝑlexiõĩs huma¬
ne. ñ possumꝰ inueniri scandaloꝵ ꝓrsus
immunes. Si gͥ recordatꝰ fueris qd̾ fr̾ tuuᷤ
ht̃ aliqͥd adu̾sum de: sis humił adueniã
petendam. Si tu habes adu̾sum illum.
sis facił addandam: & oĩa m̃bra ert̾ in
pace. Sic enĩ ad duoista. caritatẽ ⁊ humi P¬
litatem paratissimi: ñ pot̾imꝰ dissensio¬
nem sentire. Discite inquit ame.quia
mitis sum ⁊ humił corde: Mitis qd̾ ꝑ¬
tinet ad caritatẽ. quia caritas patiens ẽ
benigna ẽ: humił qd̾ ad ipsam uerbi
spectat ꝓpͥetatẽ. Sic ꝓẽdentib erit gau¬

Expanded text:
quod de lata nos et spatiosa via, quae ducit ad mortem, digito suo traxit, et posuit in concilio justorum et congregatione. Quid ultra debuit facere, et non fecit? Cujus vel saxeum pectus tanta et talis, a tanQuidquid igitur es, quidquid potes, debes creanti, redimenti, vocanti. 6. Sed cum justitiam feceris,t pacem. Quandiu enim sumus in hoc vase testeo et fragilitate complexionis humanae, non possumus inveniri scandalorum prorsus immunes. Si igitur recordatus fueris, quod frater tuus habet aliquid adversum te, sis humilis ad veniam petendam: si tu habes adversus illum, sis facilis ad dandam; et omnia membra erunt in pace. Sic enim ad duo ista, charitatem et humilitatem, paratissimi, non poterimus dissensionem sentire, Discite, inquit, a me, quia mitis sum et humilis corde : mitis, quod pertinet ad charitatem, quia charitas patiens est, benigna est; humilis, quod ad ipsam verbi spectat proprietatem. Sic procedentibus erit gau
Abbreviated transcription (Latin):
dicit᷑. Non turbet᷑ cor ur̃m neq
formidet. dec̾cia et qͣrta in iob
legit᷑. Et bestiȩ terrȩ pacifice e¬
ce dominꝰ benedicet pͦp suo in
pace. Sed quȩ ẽ ista benedictio
putamꝰ quã dñs ppło suoda¬
bit. nͥ forte illa sit qͣm ut no¬
uimꝰ ppło suo dare dñs consu¬
euit: Crescite inqͥt et multipli¬
camini. Bona sanebenedic¬
tio multũq expetenda qͥ fit
ut bona queq uoluntas effi¬
ciat᷑ cotidie se ip̃a maior & lͥi-¬
tutũ numerꝰ fiat de die ĩ diem
copiosior. Crescere ppłm qei ꝓm̃¬

Expanded text:
dicitur: Non turbetur cor vestrum, neque formidet . De tertia et quarta in Job legitur: Et bestiae terrae pacificae ece, Dominus benedicet populo suo in pace. Sed quae est ista benedictio putamus, quam Dominus populo suo dabit, nisi forte illa sit, quam, ut novimus, populo suo dare Dominus consuevit? Crescite, inquit, et multiplicamini . Bona sane benedictio, multumque expetenda, qua fit ut bona quaeque voluntas efficiatur quotidie seipsa major, et virtutum numerus fiat de die in diem copiosior. Crescere proinde
Abbreviated transcription (Latin):
eit̃ in tota ẜ̾ regis milicia. si eiꝰ
currui t̃m pugnatoꝵ assistunt
tot milia: Oqͣnti tc̃ er̃t cum iã
ceꝑint multiplicari int̾ra ꝓpͥa.
sitot eẽ potuert̃ utiiam dictõ
ẽ cum ad huc degerent int̾ra
aliena. uel laborarent inuiaͤ
puto quia suꝑ arenã maris
multiplicabunt᷑. ut iam tot
sint qui deinceps. aut uix aut
omĩo dinumerari non posft̃.
Maxime tam̃ multiplicabunt᷑
cum ceꝑit edificari ienłm. illa q̃
obdormuĩt et reqͥescunt. digni
sane qui debeant benedictionẽ
acciꝑe abeo qͥ dare solet bene¬
dictionem ppło suo inpace. Noᷤᷤ¬
tis satis qͦd ierłm sonat uisio pa¬
cis. Intali ciuitate libent̾ morat᷑
rex et dominꝰ ppłi huiꝰ. qͥa factꝰ
ẽ inpace locꝰ eius. Ad hanc ꝓcui
dubio ciuitatẽ ascenderunt. qͥ

Expanded text:
Regis militia, si ejus currui tantum pugnatorum assistant tot millia? O quanti tunc erunt, cum jam coeperint multiplicari in terra propria, si tot esse potuerunt, uti jam dictum est, cum adhuc degerent in terra aliena, vel laborarent in via! Puto quia super arenam maris multiplicabuntur, ut jam tot sint, qui deinceps, aut vix aut omnino dinumerari non possint. Maxime tamen multiplicabuntur cum coeperit aedificari Hierusalem illa, quae obdormiunt, et requiescunt, digni sane qui debeant benedictionem accipere ab eo qui dare solet benedictionem populo suo in pace. Nostis satis quod Hierusalem sonat visio pacis. In tali civitate libenter moratur Rex et Dominus populi hujus, quia factus est in pace locus ejus. Ad hanc procul dubio
Abbreviated transcription (Latin):
nulla p̾locuti sumꝰ. Alia tñ est
illa ierłm celestis q̃ edificat᷑ in
cȩlis. atq alia ista q̃edificat᷑ ut
ciuitas. sed int̾ris. Illam deniq
ñ edificat nͥ dominꝰ sol. istã aũ
ñ tam sine eiꝰ adiutorio edificat
popłs eiꝰ. Nescio enum quo pac¬
to pax illa dei que exsuꝑat õem
sensum possit fundari ꝑhũanũ
intellectum. cuiꝰ portas ing̃dit᷑
nemo omniũ hũanarum co¬
gitat᷑onũ. ꝓfecto ista ierłm. ñ
edificat᷑ nisi supra celum. Des¬
cendit tam̃ decelo adt̾ram. ꝓpt̃
eos qui digni inuentist̃ intra¬
re. uel ad modicũ in ip̃am. nec
tñ possunt ascendere ad eã qͥ
ñ dumidonei st̃ ascend̾e usq
ad celos. et descend̾e usq ad ab¬
yssos. uidi inqͥt ierłm nouam
descendentẽ decelo. In hac ierłm
exꝑiunt᷑ intrantes qͣm magna.
sit multitudo dulcediniꝰ tuȩ
dñe. Intrantes siqͥdem ingau¬
dium dñi sui inebriant᷑ abu

Expanded text:
 sumus. Alia tamen est illa Hierusalem coelestis quae aedificatur in coelis, atque alia est ista quae aedificatur ut civitas, sed in terris. Illam denique non aedificat Dominus solus, istam autem non tamen sine ejus adjutorio aedificat populus ejus. Nescio enim quo pacto pax illa Dei quae exsuperat omnem sensum, possit fundari per sensuintellectum, cujus portas ingreditur nemo omnium humanarum cogitationum. Profecto ista Hierusalem non aedificatur, nisi supra coelum. Descendit tamen de coelo ad terram propter eos, qui digni inventi sunt intrare, vel ad modicum in ipsam, nec tamen possunt ascendere ad eam qui nondum idonei sunt ascendere usque ad coelos, et descendere usque ad abyssos: Vidi, inquit, Hierusalem novam descendentem de coelo . In hac Hierusalem experiuntur intrantes quam magna sit multitudo dulcedinis tuae, Domine. Intrantes siquidem in gaudium Domini sui, inebriantu
Abbreviated transcription (Latin):
ta credenda ẽ ẽẽ multitudo di¬
uinȩ plebis. qͣm dñs uirtutũ
possidet inꝑfecti. ineis uidel
qui iam fundati st̃ inconũsa¬
tione ꝑfectionis: Qurrꝰ inqͥt
usq ad mille. sed etiam usq ad
decẽmilia numerꝰ extenditur.
sed qͣnta tẽ erit cumiã decem
milib multiplicat᷑: Currꝰ dei

Expanded text:
a credenda est esse multitudo divinae plebis, quam Dominus virtutum possidet in perfectis, in eis videlicet qui jam fundati sunt in conversatione perfectionis? Currus, inquit,usque ad mille, sed etiam usque ad decem millia numerus extenditur. Sed quanta tunc erit cum jam decem millibus multiplicatur? Currus Dei
Abbreviated transcription (Latin):
d.ĩm. Multiplicari inse opta¬
bat. uel potius sꝑabat plebẽ
illam quȩ dño admodũ pla¬
cet cum diceret. Muttiplica¬
bis in animamea irtutẽ. Legi¬
mꝰ certe sexcenta milia fuisse
& eo ampliꝰ eorũ qui ascendert̃
de egipto quos dñs eiecit deer¬
gastulo egiptiorũ in manupo¬
tenti et brachio excelso. Sigͥ
tanta ppłi dei. potuit ẽẽ mul¬
nerint int̾ram ꝓmissionis. &
ceperint possid̾e ꝓmissã hedi¬
tatẽ. liberi abonũ seruitute a¬
liene dñat̃onis: Sitot sc̃a desi¬
deria dñs suscitat. si tot bonas
uoluntateᷤ inspirat. simũda¬
narũ utiliumq cogitatonũ
numerũ in quibꝰdam tm̃ mul¬
tiplicat. &̃. ininitio consisioniᷤ¬

Expanded text:
ia . Multiplicare in se optabat, vel potius sperabat plebem illam, quae Domino admodum placet, cum diceret: Multiplicabis in anima mea virtutem . Legimus certe sexcenta millia fuisse, et eo amplius eorum qui ascenderunt de Aegypto, quos Dominus ejecit de ergastulo Aegyptiorum in manu potenti et brachio excelso . Si igitur tanta populi Dei potuit esse mulnerit in terram promissionis, et coeperint possidere promissam haereditatem, liberi ab omni servitute alienae dominationis. Si tot sancta desideria Dominus suscitat, si tot bonas voluntates inspirat, si mundarum utiliumque cogitationum numerum in quibusdam tantum multiplicat, etiam in initio conversioni
Abbreviated transcription (Latin):
quid dormierũt qui relicto eo fuge¬
runt: Nunqͥd dormiuit adolescens
qñ tenuerunt eum. et ille reiecta
sindone nudus ꝓfugit: Et camen
frigus erat. quia stabat petrus et
calefaciebat se. Magnitudo amore:
saltẽ timore. Cogita saltem cruciatũ.
quẽ iãiam passura eiꝰ in morte. Cer¬
te nulla crux durior ẽ qͣm mors.
Mors inqͣm ipsa ẽ durissima crux
que tͥ paratur. ad quã conidie tu fe¬
stinas. et ñ attendis. Uide qͦmͦ te mors
crucifigit. Corpꝰ rigescit. crura disten¬
duntur manus et brachia decidunt.
Pectus anhelat. ceruix languescit.
Labia spumant. ocłi stupescunt.
facies exudat uultus horrescit et
uelut testa pallescit. Ista crux ma¬
net te. Nescio utrum in lectulo mol¬
li. an in cruce rigida suauiꝰ moriatur
nͥ qd̾ crux cinus dolorem abscidit.
Que uidemꝰ et sentimꝰ leuia sunt.
ad ea que intus aĩa iã p̃gustat. llã
sensus a corꝑe cito recedit animã sua

Expanded text:
quid dormierunt qui relicto eo fugequid dormierunt qui relicto eo fugerunt? Nunquid dormivit adolescens quando tenuerunt eum, et ille, rejecta sindone, nudus profugit? Et tamen frigus erat, quia stabat Petrus et calefaciebat se : magnitudo saltem timore. Cogita saltem cruciatum, quem jam passura es in morte. Certe nulla crux durior est quam mors. Mors, inquam, ipsa est durissima crux, quae tibi paratur; ad quam quotidie tu festinas, et non attendis. Vide quomodo te mors crucifigit. Corpus rigescit, crura distenduntur, manus et brachia decidunt, pectus anhelat, cervix languescit, labia spumant, oculi stupescunt, facies exsudat, vultus horrescit, et velut testa pallescit: ista crux manet te. Nescio utrum in lectulo molli, an in cruce rigida suavius moriatur, nisi quod crux citius dolorem abscidit. Quae videmus et sentimus levia sunt ad ea quae intus anima jam praegustat. Nam sensus a corpore cito recedit: animam sua
Abbreviated transcription (Latin):
tatur. Tristis ẽ inquid aĩa mea us¬
q ad mortẽ. Anima tristis ẽ. que
expectat mortis tͥbulationẽ. Quis
enim sciat utrum ad sinistram an
ad dexterã eat: quis sciat qͦmͦ res¬
pondeat ad arguentem se. quando
udex sic̃ parturiens loquitur: Idõ
tristis aĩa simił fiat pellicano soli¬
tudinis. que odit ciuitatẽ et conuc̃¬
ticła eoꝵ de sanguinib et macie so¬
litudinis pallet. ut sic̃ niticorax in
parietinis scͥpture querat sibi escam
tota nocte. et euolet in passerẽ suꝑ
tectum uigilantẽ et cauentẽ qn̾ ue¬
niat fur. Uł iudã ñ uidetis qͦmͦ nõ
dormit. qͣm ꝑuigiles habet ocłos a¬
uaricia. qͦmͦ circuit orbẽ t̾re. ñ ces¬
sat manus eiꝰ. ñ cessat pes. et coacer¬
uat sͥ iram in die ire. et tam̃ dormit.
symon dormit iacob ⁊ ioħes. Qua¬
re: Quia ñ attendunt quid post
paululum futurum sit. Periculi
magnitudo somnum fugat. Nun¬
quid dormiuit petrus in atrio: llũ¬

Expanded text:
tatur. Tristis est, inquis, anima mea ustatur. Tristis est, inquis, anima mea usque ad mortem . Anima tristis est quae exspectat mortis tribulationem: quis enim sciat utrum ad sinistram an ad dextram eat? Quis enim sciat quomodo respondeat ad arguentem se, quando judex sicut parturiens loquitur? Ideo tristis anima, similis fiat pellicano solitudinis, qui odit civitatem, conventicula eorum de sanguinibus, et macie solitudinis pallet, et sicut nycticorax in parietinis Scripturae quaerat sibi escam tota nocte, et evolet in passerem super tectum vigilantem et caventem quando veniat fur. Vel Judam non videtis, quomodo non dormit? Quam pervigiles habet oculos avaritia! Quomodo circuit orbem terrae! Non cessat manus ejus, non cessat pes, et coacervat sibi iram in die irae. Et tamen dormit Simon, dormit Jacobus et Joannes. Quare? Quia non attendunt quid post paululum futurum sit; periculi magnitudo somnum fugat! Nunquid dormivit Petrus in atrio? Nun
Abbreviated transcription (Latin):
ne qui tecum una hora uigilet:
tiam in celo ñ ẽ factum silentium.
nͥ quasi media hora. Quantominus¬
in t̾ra una hora iugilabimus tecũ:
Quotiens et quotiens redis ad nos
et inuenis nos dormientes. et tñ
benigne suscitas nos: et iterum a¬
bis scđo et t̾cio eundem sermonem
dicens. Statim aut̃ ut recesseris. ite¬
rum somnꝰ occupat nos. nec uigi¬
lare possumꝰ nͥ quandui nob̃cũ es
et suscitas nos. Uenis in scđa et t̾cia
uigilia. s beatus ille seruus quem
tunc inuen̾is uigilantẽ. Iam pͥme
et qͣrte uigilie nulla mentio fit:
quia nec pͥmeua etas sensum reci¬
pit uigilandi. nec ultima sp̃e ꝓlixiꝰ
diens copiam dormiendi p̾stas:¬
Dormite iam inquid ⁊ reqͥescite. Nlũ¬
quid alium concedis somnũ uͥ reqͥ¬
escitur. et alium ꝓhibes in quo ocłi
grauantur: Ita ẽ. Qui enĩ uigilat
in te suauit̾ dormit. et silet et sõno
suo requiescit. qͥ aut̃ dormit a te.
sic̃ ebriꝰ nocte nesciens grauit̾ agi¬

Expanded text:
ne, qui tecum una hora vigilet? ne, qui tecum una hora vigilet? etiam non est factum silentium, nisi quasi media hora. Quanto minus una hora vigilabimus tecum; quotiens et quotiens, Domine, venis ad nos, et invenis nos dormientes, et tamen benigne suscitas nos, et iterum abis secundo et tertio eumdem sermonem dicens. Statim autem ut recesseris, iterum somnus occupat nos, nec vigilare possumus, nisi quandiu nobiscum es, et suscitas nos. Venis in secunda et tertia vigilia, sed beatus ille servus, quem tunc inveneris vigilantem. Jam primae et quartae vigiliae nulla mentio fit, quia nec primaeva aetas sensum recipit vigilandi, nec ultima spem prolixius diens copiam dormiendi pDormite jam, inquis, et requiescite . Nunquid alium concedis somnum, ubi requiescitur; et alium prohibes in quo oculi gravantur? Ita est: qui enim vigilat in te, suaviter dormit, et silet, et somno suo requiescit; qui autem dormit, a te, sicut ebrius nocte nesciens graviter agi
Abbreviated transcription (Latin):
fantasiis intentam ludificant animã.
et trahunt in cor maris. unde ñ facilꝰ
ad suꝑiora reditꝰ ẽ: nͥ tu emittas manũ
tuã de alto et lib̾es nos deaquis multꝰ.¬
Suscita nos dnẽ. ut recũ uł una hora
ugilemꝰ et oremꝰ. Quis aut̃ ẽ qͥ tecũ
una hora uigilet: Auulsus enim es al
nobis. qͣntum iactus ẽ lapidis. et ago¬
nizas ꝓlixius ita ut guita sanguinis
tui decurrat in t̾ram. Longe longe a¬
uulsus ẽ a nob̾. quia lapis abscisus ẽ
de monte sine manib. et iactus ẽ la¬
pis et ꝓcussit goliam infronte. et sta¬
tuam in pedib. Iste ẽ iactus tuuslon¬
ge a nob̾. quia etiã et usq ad interio¬
ra uelaminis p̾cursor introisti pro
nob̾: uͥ semꝑ int̾pelas patrẽ. s utinã quat
sanguinis qͥ de agone tuo sudat usꝙ
ad terram nr̃am decurrat. et aꝑiat
terra ossuum et bibat illum et cla¬
met ad te et tecum ad patrem. meliꝰ
qͣm sanguis abel. Quis aut̃ ẽ domi¬

Expanded text:
phantasiis intentam ludificant animam, phantasiis intentam ludificant animam, et trahunt in cor maris, unde non facilis ad superiora reditus est, nisi tu emittas manum tuam de alto, et libSuscita nos, Domine, ut tecum vel una hora vigilemus et oremus. Quis autem est qui tecum una hora vigilet? Avulsus enim es a nobis quantum jactus est lapidis, et agonizas prolixius, ita ut gutta sanguinis tui decurrat in terram; longe, longe avulsus es a nobis, quia lapis abscisus est a monte sine manibus, et jactus est lapis et percussit Goliam in fronte, et statuam in pedibus. Iste est jactatus tuus longe a nobis, quia etiam et usque ad interiora velaminis praecursor introisti pro nobis, ubi semper interpellas Patrem. Sed utinam gutta sanguinis qui de agone tuo sudat, usque ad terram nostram decurrat, et aperiat terra os suum, et bibat illam, et clamet ad te, et tecum ad Patrem, melius quam sanguis Abel. Quis autem est, Domi
Abbreviated transcription (Latin):
idens uidisti domine deus
afflctionẽ popłi qui ẽ in
egipto. et inclinasti celos tuos. et
descendisti liberare nos. Indulta
ẽ et mͥ dñe modica quies ab oꝑibꝰ
tenebrarum durissimis. quibꝰ m̃¬
tem meã uehem̃ter afflixit impor¬
tunus exactor pharaonis. et sab¬
bati tui prepatio iam letificauit
animã meã. Ueruntamen nũdũ
usq ad spedm̃ ꝑueni. uͥ pleniꝰ in¬
telligam postulas et neuos qͥ ma¬
culant faciem meam que ualde displi¬
cent in ocłis tuis. q̃m et si lau̾o me n¬
tro et multiplicau̾o mͥ herbam borihe
macdłata sum in iniquitate mea. Et nc̃
dñe passionis tue dies urgere nos de¬
berent. magis qͣm p̾positi pharaoĩs.
ocłi nr̃i tepore nr̃o grauati sunt Sus¬
cita nos ut iugilemus et oremus ne
incidamꝰ in temptationẽ. qm̃ tͥbula¬
tio ualde ꝓxima nobis ẽ. Quam cito
clauditur ocłs ne te uideat. collabi¬
tur pes nr̾ in hoc mare magnum et
spatiosum manib uͥ sunt reptilia qͦ¬
rum ñ ẽ numerꝰ. que somnioꝵ suorũ

Expanded text:
idens vidisti, Domine, afflictionem populi tui qui est in Aegypto, et inclinasti coelos tuos, et 502 descendisti liberare nos. Indulta est et mihi, Domine, modica quies ab operibus tenebrarum durissimis, quibus mentem meam vehementer affligebat importunus exactor Pharaonis; et sabbati tui praeparatio jam laetificavit animam meam. Verumtamen nondum usque ad speculum perveni, ubi plenius intelligam pustulas et naevos qui maculant faciem meam, quae valde displicent in oculis tuis: quoniam etsi lavero me nitro, et multiplicavero mihi herbam borith, maculata sum iniquitate mea. Et nunc, Domine, passionis tuae dies urgere nos deberent magis quam praepositi Pharaonis; oculi nostri tepore nostro gravati sunt. Suscita nos ut vigilemus, et oremus ne incidamus in tentationem, quoniam tribulatio valde nobis proxima est. Quam cito clauditur oculus ne te videat, collabitur pes noster in hoc mare magnum et spatiosum manibus, ubi sunt reptilia quorum non est numerus! quae somniorum suorum