comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
supnȩ contẽplationis inuenitur. Sin
uero porta hoc loco unus quisq pre¬
dicator accipitur: lunͣ ex terius iN
porta ẽ. uita actiua: limꝰ uͦ interius.
uita contẽplatiua. ꝑ illam quippe
ambulatur infide: ꝑ hanc uero festi¬
natur ad speciẽ. Illa exterius ducit
ut unus quisq bene uiuere debeat.
ista intĩus ꝑducit. ut exbona uita
ad gaudia aet̾na ꝑtingat: haec nos
hodie tractasse sufficiat. Quia enim
transeuntes ad alia diu ꝑ excessum
locuti sumꝰ: ea que subiuncta sunt
lectioni alteri reseruemus. reparandi
ꝑsilentium. sꝑantes in uerbo qđuiuit
⁊ regnat cum patre inunitate sp̃s sci.¬

Expanded text:
supernae contemplationis invenitur. Sin supernae contemplationis invenitur. Sin vero porta hoc loco unusquisque praedicator accipitur, limen exterius in porta est vita activa, limen vero interius vita contemplativa. Per illam quippe ambulatur in fide, per hanc vero festinatur ad speciem. Illa exterius ducit, ut unusquisque bene vivere debeat; ista interius perducit, ut ex bona vita ad gaudia aeterna pertingat. Haec nos hodie tractasse sufficiat. Quia enim, transeuntes ad alia, diu per excessum locuti sumus, ea quae subjuncta sunt lectioni alteri reservemus, reparandi per silentium, sperantes in Verbo, quod vivit et regnat cum Patre in unitate Spi
Abbreviated transcription (Latin):
quã ex illoꝵ p̃dicatione concepimꝰ.
loquentiũ miracula conspiciamus:
⁊ in fide quã habeis accepimꝰ con¬
firmemur. Quid enĩ illoꝵ miracu¬
la. nisi nr̃a sunt ꝓpugnacula. qe
⁊ muniri ꝑ illa possumꝰ. & tamen
hȩc inmanu nr̃i arbitrii non te¬
nemus: nã talia facere non uale¬
mus. Clipeus uero in manuẽ.
et de fendit : quia uirtus pacien¬
tiȩ. iurtus miscđiȩ p̃cedente nos
gr̃a. et in potestate ẽ. arbicrii. ⁊ aꝑi¬
culo ꝓcegit aduersitatis. Turris
itaq nr̃a cũ ꝓpugnaculis siuis ae¬
dificata ẽ: inqua mille clipei depen¬
dent. quia inscriptura saera ⁊ sub
miraculis patrum a iaculis aduer¬
sitatis abscondimur & conuersatio¬
nis sc̃ę munimina ętiam in manu
oꝑis tenemus. Hotandũ uͦ: qđ lim̃
porte uno calamo m̃ suratur. Calamꝰ
autẽ insex cubitis ⁊ palmo tenditur:
quia uidelicet inscriptura sacra &
doctrina ꝑfecte oꝑationis. ⁊ iniciũ

Expanded text:
quam ex illorum praedicatione concepimus, quam ex illorum praedicatione concepimus, loquentium miracula conspiciamus, et in fide quam ab eis accepimus confirmamur. Quid ergo illorum miracula, nisi nostra sunt propugnacula? Quia et muniri per illa possumus, et tamen haec in manu nostri arbitrii non tenemus, nam talia facere non valemus. Clypeus vero in manu est, et defendit, quia virtus patientiae, virtus misericordiae, praecedente nos gratia, et in potestate est arbitrii, et a periculo protegit adversitatis. Turris itaque nostra cum propugnaculis suis aedificata est, in qua mille clypei dependent, quia in Scriptura sacra et sub miraculis patrum a jaculis adversitatis abscondimur, et conversationis sanctae munimina etiam in manu operis tenemus. Notandum vero quod limen portae uno calamo mensuratur. Calamus autem in sex cubitis et palmo tenditur, quia videlicet in Scriptura sacra et doctrina perfectae operationis et initium
Abbreviated transcription (Latin):
inter utraq distat: quia clipeum
ꝓ nr̃o munimine ubicũq uolumꝰ
mouemꝰ. ꝓpugnaculo autẽ defenoi
possumꝰ. s hoc mouere ñ possumus.
Clipeus inmanu ẽ: nã ꝓpugnacu¬
lũ non cenetur. Quid gͦ inter ꝓpus¬
nacula et clipeũ distat. nͥ qđ insacro
eloquio patrũ p̃cedentiũ et miraeu¬
la legimus. ⁊ uirtutes bonoꝵ opii
audimus: Ibi namq cognoscimis
quod alius potuit mare diuidere.
alius solem figere. alius mortuos
suscitare. alius paraliticum uerbo
erigere. umbra egrotos curare.
tium febrib obuiare. Qui tamen
om̃s &e pacientiȩ̨ longanimitate
mites ⁊ zelo recticudinis feruentes
fuerũt: uerbi p̃dicatione diuites
simul & miscđiae largitate. Hii itaq
quam uera de dõ dixer̃ testantur
miracula. quia talia ꝑ illum non
facerent. nisi de illo uera narrarent.
Et quã pii. quam humiles. quã be¬
nigni extiterint. eoꝵ testantur
oꝑaciones. Si gͥ de fide temptam᷑.

Expanded text:
inter utraque hoc distat, quia clypeum inter utraque hoc distat, quia clypeum pro nostro munimine ubicunque volumus movemus; propugnaculo autem defendere nos possumus, sed hoc movere non possumus. Clypeus in manu est, nam propugnaculum non tenetur. Quid ergo inter propugnacula et clypeos distat, nisi quod in sacro eloquio patrum praecedentium et miracula legimus, et virtutes bonorum operum audimus? Ibi namque cognoscimus quod alius potuit mare dividere, alius solem figere, alius mortuum suscitare, alius paralyticum verbo erigere, alius umbra aegrotos curare, tia febribus obviare . Qui tamen omnes et patientiae longanimitate mites, et zelo rectitudinis ferventes fuerunt; verbi praedicatione divites, simul et misericordiae largitate. Hi itaque quam vera de Deo dixerint testantur miracula, quia talia per illum non facerent, nisi de illo vera narrarent. Et quam pii, quam humiles, quam benigni exstiterint, eorum testantur operationes. Si igitur de fide tentamur,
Abbreviated transcription (Latin):
fortium. Sienĩ pugnare contra spalia
nequicia uolumus. in collo a eccłe
quȩ nobis sicut dauid turris erẽc¬
ta ẽ. id ẽ. in diuino eloquio. ꝓtec¬
tionis arma requiramus. ut ex
discretione p̃cepti. contra uicia
sumatur uirtus ad iuitorii. Ecce eni
contra aerias potestates festinamꝰ
fortes existere: in hac curri arma¬
turam nr̃ȩ m̃tis inuenimꝰ. ut in¬
de p̃cepta conditoris nr̃i inde su¬
mamus exempla p̃cedentium ꝑ
quę contra aduersarios nr̃os ir
expugnabilit̃ armemur. Qũ enĩ
quamlibet iuitutẽ subire appetis.
si hanc illic a patrib iam impletã
uides. ibi armaturam cuã inuenis.
ꝑ quam contra spãlia bella munia¬
ris. O ependent quippe in ea clipei:
siquis pugnare appetit. assumat
exea uirtutẽ pectus muniat. et
uerboꝵ iacula emittat. Et notan¬
dum quia aedificata cũ ꝓpugna¬
culis suis dicitur. Hoc quippe a¬
gunt ꝓpugnacula. quod clipei:
qe utraq pugnantẽ mungunt. S

Expanded text:
fortium . Si enim pugnare contra spiritalia fortium . Si enim pugnare contra spiritalia nequitiae volumus, in collo Ecclesiae, quae nobis sicut David turris erecta est, id est in divino eloquio protectionis arma requiramus, ut ex discretione praecepti, contra vitia sumatur virtus adjutorii. Ecce enim contra aereas potestates festinamus fortes existere? In hac turri armaturam nostrae mentis invenimus, ut inde praecepta conditoris, inde sumamus exempla praecedentium, per quae contra adversarios nostros 1340 inexpugnabiliter armemur. Dum enim quamlibet virtutem subire appetis, et hanc illic a patribus jam impletam vides, ibi armaturam tuam invenis, per quam contra spiritalia bella muniaris. Dependent in ea quippe mille clypei: si quis pugnare appetit, assumat, et ex ea virtute pectus muniat, et verborum jacula emittat. 23. Et notandum quia aedificata cum propugnaculis suis dicitur. Hoc quippe agunt propugnacula, quod clypei, quia utraque pugnantem muniunt. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
bonũ quod ipse debuisset facere.
non autẽ malũ qđ ille merebatꝰ
pati dicens. Absit ame: ut mutã
emptus. eum quẽ ꝑsecutorẽ dum
uiueret ꝑtulit: fleuit occisum.
Errantibꝰ huiꝰ mundi potentibꝰ libe
loqui decernimꝰ. ioħis auetoritas
ad animũ reducatur. qui herodis
nequiciã rep̃hendens. ꝓ uerbi
rectitudine occidi non timuit. et
festinamꝰ : petrus ad m̃tẽ ueniat.
qui int̾ flagella gaudet. qui cesus
principibꝰ resistit. qui uitã suam
ꝓuta despicit. Cũ mortis appeti¬
tu disponimus. ad uersa contemp¬
nere: paulũ ante oculos deducamꝰ.
qͥ non solũ alligari. s et mori paratꝰ
ꝓxp̃o. non facit p̃ciosiorẽ animam
suam quã se Succendi cor nr̃m igni
caritatis querimꝰ. ioħis uerba pen¬
semus. qui in om̃e qđ loquitur. cari¬
tatis igne uaporatur. Quia gͦ iti
uoce sacri eloquii cuiꝰ libet querimꝰ
munimen uututis ⁊ inuenimꝰ. mille
clipei pendent exea. omĩs armatura

Expanded text:
bonum quod ipse deberet facere, bonum quod ipse deberet facere, non autem malum quod ille merebatur pati, dicens: Absit a me ut mittamemptus, eum, quem persecutorem dum viveret pertulit, flevit occisum . Errantibus hujus mundi potentibus libere loqui decernimus? Joannis auctoritas ad animum reducatur, qui, Herodis nequitiam reprehendens, pro verbi rectitudine occidi non timuit . Et festinamus? Petrus ad mentem veniat , qui inter flagella gaudet, qui caesus principibus resistit, qui vitam suam pro vita despicit. Cum mortis appetitu disponimus adversa contemnere? Paulum ante oculos deducamus, qui non solum alligari, sed et mori paratus pro Christo, non facit pretiosiorem animam suam quam se . Succendi cor nostrum igne charitatis quaerimus? Joannis verba pensemus, cujus omne quod loquitur charitatis igne vaporatur . 22. Quia ergo in voce sacri eloquii cujuslibet dum quaerimus munimen virtutis invenimus, mille clypei pendent ex ea, omnis armatura
Abbreviated transcription (Latin):
cupimus. in benignitatẽ animũ
dilatare. samuhel incogitatione
deducatur. qui de pͥncipatu deiectꝰ
apopło. cũ isdẽ popłs peteret. ut
dicens. Ab sit ame hoc peccatum
u dño : ut cessem orare ꝓ uobis.
Culpam quippe uir sc̃s ꝑpetra¬
re se credidit. si eis quos aduer¬
sarios ꝑtulerat. usq ad deiectionẽ:
benignitatẽ grãe ñ reddidisset
in p̃cẽ. Qui rursũ cũ iubente
dño muteretur : ut daiud unge¬
ret in regẽ: respondit. Quomodo
uadam.: Inueniet enĩ me saul:
& occidet me. Et cam̃ quia iratũ
dm̃ eidẽ cognouerat saul: intan¬
to se luctu afflixerat: ut ei dñs
illũ flebat a quo timebat occioi.
Cauere aucẽ uolumꝰ: quẽ cimemꝰ.
Sollicita nobis m̃te pensandũ ẽ.
ne si locũ fortasse reperimꝰ: malũ
ꝓ malo reddamꝰ. ipsi quẽ fugimꝰ.
D auid gͦ ad memoriam redeat. qui
ꝑ sequentẽ se regẽ inuenit ut po¬
tuisset occidere. et tam̃ in ipsa fe¬
riendi pocestate positus. elegit

Expanded text:
cupimus in benignitate animum cupimus in benignitate animum dilatare? Samuel in cogitationem deducatur , qui, de principatu dejectus a populo, cum idem populus peteret ut pdicens: Absit a me hoc peccatum in Domino, ut cessem orare pro vobis . Culpam quippe vir sanctus perpetrare se credidit, si eis quos adversarios pertulerat usque ad dejectionem, benignitatem gratiae non reddidisset in prece. Qui rursus, cum, jubente Domino, mitteretur ut David ungeret in regem, respondit: Quomodo vadam? Inveniet enim me Saul, et occidet me . Et tamen quia iratum Deum eidem Sauli cognoverat, in tanto se luctu afflixerat, ut ei per se , qui et illum flebat a quo timebat occidi. Cavere autem volumus quem timemus? Sollicita nobis mente pensandum est, ne si locum fortasse reperimus, malum pro malo reddamus ipsi quem fugimus. David ergo ad memoriam redeat, qui persequentem se regem et invenit ut potuisset occidere, et tamen, in ipsa feriendi potestate positus, elegit
Abbreviated transcription (Latin):
sciuit fortit̾ seruire homini. adeã
quoq uirtutẽ ꝑductus ẽ. ut ñ po¬
tuisset aluctante angło suꝑari.
onamur carnis illecebras uincere.
ioseph ad memoriam redeat. qui
teptante se domina. studuit car¬
nis continentiã ȩtiã cũ uitȩ ꝑicu¬
lo custodire. Unde factũ ẽ. ut qe
membra sua bene nouerat rege-¬
ie: regendo quoq om̃i aegypto
p̃ esset. Mansuetudinẽ atq paci¬
entiam obtinere querimꝰ: mor¬
sen ante oculos deducamus: qui
exceptis paruulis acmulierib
sexcenta milia armatoꝵ iuroꝵ
regens. mitis fuisse de scribitur:
suꝑ om̃s homines qui habitabãt
suꝑ faciẽ orbis terrȩ. Rectitudi¬
nis zelo contra uicia accendimꝰ.
fineẽs ante oculos deducatur. qͥ
coeuntes gladio transfigens. cas¬
citati ppłm reddidit. ⁊ iram dĩ
iratus placauit. Despe onuĩpoten¬
tis dĩ p̃sumere indubiis querimꝰ.
ad uictoriã sine dubietate ꝑuenit.
Iam m̃tis inmicitias puire

Expanded text:
scivit fortiter servire homini, ad eam scivit fortiter servire homini, ad eam quoque virtutem perductus est, ut non potuisset a luctante angelo superari . Conamur carnis illecebram vincere? Joseph ad memoriam redeat, qui, tentante se domina, studuit carnis continentiam etiam cum vitae periculo custodire . Unde factum est ut quia membra sua bene noverat regere, regendae quoque omni Aegypto praeficeretur. Mansuetudinem atque patientiam obtinere quaerimus? Moysen ante oculos deducamus , qui, exceptis parvulis ac mulieribus, sexcenta millia armatorum regens, mitis fuisse describitur super omnes homines qui habitabant super faciem orbis terrae. Rectitudinis zelo contra vitia accendimur? Phinees ante oculos deducatur , qui coeuntes gladio 1339 transfigens, castitati populum reddidit, et iram Dei iratus placavit. De spe omnipotentis Dei praesumere in dubiis quaerimus? ad victoriam sine dubietate pervenit. Jam mentis inimicitias ponere
Abbreviated transcription (Latin):
luctatus. Mentis mũdicia etiã
in conuigali copula eligitur.
enoch debet imitari. qui ⁊ incõ¬
iugio positus ambulauit cũ dõ.
⁊ non inueniebatur ꝗe transtulit
eum deus. Precepta dei festina¬
mus p̃sentiȩ nr̃e utilit̾ p̃pone¬
re: noe ante oculos ueniat quia
curando mistica post posita uo
tis dñi. ꝑcentum annos ad archȩ
fabricã iuxit occupatus. Subire
obȩdientiae uirtutẽ nitimur. as¬
picere abraham debemus. qui
relicta domo. cognatione. patria.
oboediuit exire in locũ quẽ accep¬
turus erat inhereditatẽ. & exiit
nesciens quo iret. qui paratus ex¬
titit. ut ꝓ aet̾na hereditate dilec¬
E. t quia unicũ deo offerre ñ distu¬
lit: uniuersam multitudinem
gentiũ insemine accepit. Morum
simplicitas placet. ysaach adm̃tẽ
ueniat. quẽ in onĩpotentis dei
oculis uite suȩ tranquillitas or¬
nauit. Laboriosa fortitudo ut ob¬
tineri debeat queritur. ia cob ad
memoriã deducatur. qui postquã

Expanded text:
luctatus. Mentis munditia etiam luctatus. Mentis munditia etiam in conjugali copula eligitur? Enoch debet imitari, qui et in conjugio positus ambulavit cum Deo, et non inveniebatur, quia transtulit lum Deus . Praecepta Dei festinamus praesenti nostrae utilitati praeponere? Noe ante oculos veniat, qui, cura domestica postposita, tis Domini, per centum annos ad arcae fabricam vixit occupatus . Subire obedientiae virtutem nitimur? Aspicere Abraham debemus , qui, relicta domo, cognatione, patria, obedivit exire in locum quem accepturus erat in haereditatem, et exiit nesciens quo iret ; qui paratus exstitit ut pro aeterna haereditate dilecEt quia unicum Domino offerre non distulit, universam multitudinem gentium in semine accepit . Morum simplicitas placet? Isaac ad mentem veniat, quem in omnipotentis Dei oculis vitae suae tranquillitas ornavit . Laboriosa fortitudo, ut obtineri debeat, quaeritur? Jacob ad memoriam deducatur , qui postquam
Abbreviated transcription (Latin):
illic scriptũ ẽ. Nemo potest duob
dñis seruire. Alius ñ ad necessita¬
tem stipendii. s ad uoluptatem
de sidii possessa retinẽt: audiat
qđ illie dr̃. Qui ñ renunciauerit
om̃ib quȩ possidet: non potest eẽ.
meus discipłs. Quidam enĩ relin¬
quunt om̃a: multi autẽ ȩtiam
possidendo renunciant: quia sic
adusum possessa retinent: uteis
ex desi̾io non succũbant. Torporẽ
quisq appetit. ⁊ laborẽ subire
ꝓ dño. ętiam cũ p̃ualet re fugit:
audiat quod illic scriptum est.
Qͥ mecũ non colligit: spargit. In
collo gͦ aeccłiae. idẽ. insacri eloqͥ
p̃dicatione. quȩ ꝓ sua munitione
⁊ altitudine turris dđ similis dr̃.
nille clipei de pendent. quia¬
quot quot illic p̾cepta sunt: tot
ȩtiam pectoris nr̃i munimina.
Ad seruandam itaq innocentiã
etiam lesi aꝓximo ꝑdurare in
humilitate festinamus: abel an¬
te oculos ueniat. qui ⁊ occisus
a frẽ seribitur. ⁊ non legitur ie¬

Expanded text:
illic scriptum est: Nemo potest duobus illic scriptum est: Nemo potest duobus dominis servire . Alius non ad necessitatem stipendii, sed ad voluntatem desiderii possessa retinet? Audiat quod illic dicitur: Qui non renuntiaverit omnibus quae possidet, non potest esse meus discipulus . Quidam enim relinquunt omnia, multi autem etiam possidendo renuntiant, quia sic ad usum possessa retinent, ut eis ex desiderio non succumbant. Torpere quisquam appetit, et laborem subire pro Domino etiam cum praevalet refugit? Audiat quod illic scriptum est: Qui mecum non colligit, spargit . In collo ergo Ecclesiae, id est in sacri eloquii praedicatione, quod pro sua munitione et altitudine turri David simile dicitur, mille clypei dependent, quia quot illic praecepta sunt, tot etiam pectoris nostri munimina. 21. Ad servandam itaque innocentiam etiam laesi a proximo perdurare in humilitate festinamus? Abel ante oculos veniat , qui et occisus a fratre scribitur, et non legitur re
Abbreviated transcription (Latin):
fortasse labitur. ꝓxximi: Audiat qđ
dicitur. Diliges ꝓrimũ tuũ : sicut
te ipsum. Res aliena concupiscitur:
audiat quod illic scriptum ẽ. Non
concupisces rem ꝓximi tui. De in¬
uiria quae a ꝓximi ore uł facta¬
uł illata ẽ. ad iram mens accenditur:
audiat qđ dicitur. Non queras ul¬
cionẽ: nec memor eris in uiriȩ ciuiũ
cuorũ. Incarnis concupiscentia male¬
sauciata mens accenditur. ne sequat᷑
oculus m̃tem: audiat quod paulo
suꝑius dictũ ẽ. Qui uidit mulierẽ
adconcupiscendũ eã: iã mechatus ẽ.
eã incorde suo. Contra inimicũ for¬
sitan quisq animũ suũ relaxare
disponit inodiũ. audiat quod illic
scriptũ ẽ. Diligite inimicos uestros:
bene facite his qui odunt uos.S
his qui aliena iam non rapit. ad¬
huc forsitan sua in ordinate retinet:
audiat quod illic dr̃. Uendite quȩ
possidetis: etdate elemosinã. In¬
firmantis animus ꝑ frui deside¬
rat dõ simul et scło: audiat quod

Expanded text:
fortasse labitur proximi? Audiat quod fortasse labitur proximi? Audiat quod dicitur: Diliges proximum tuum, sicut te ipsum . Res alienas concupiscit? Audiat quod illic scriptum est: Non concupisces rem juria quae proximi ore vel facto illata est, ad iram mens accenditur? Audiat quod dicitur: Non quaeres ultionem nec memor eris injuriae civium tuorum . In carnis concupiscentiam malis agitata mens ascenditur? Ne sequatur oculus mentem, audiat quod paulo superius dictum est: Qui viderit mulierem ad concupiscendam eam, jam maechatus est eam in corde suo . Contra inimicum forsitan quisquam animum suum relaxare disponit in odium? Audiat quod illic scriptum est: Diligite inimicos vestros, benefacite his qui oderunt vos . Sed is qui aliena jam non rapit, adhuc forsitan sua inordinate retinet? Audiat quod illic dicitur: Vendite quae possidetis, et date eleemosynam . Infirmantis animus perfrui desiderat Deo simul et saeculo? Audiat quod
Abbreviated transcription (Latin):
despicere scripta nr̃i redẽptoris.
que ad nos missa sunt. Multũ ual¬
de ẽ. quod ꝑ ea animꝰ refricatur ad
calorẽ: ne iniquitatis suȩ frigore
corpescat. Cũ inilla p̃cedences iustos
fortit̾ egisse cognoscimus. & ipsi
ad fortitudinẽ bonȩ oꝑationis accin¬
gimur. scõꝵ exemploꝵ flamina
animꝰ legentis in cenditur. Uidet
quȩ forcia abeis facta sunt: ⁊ ualde
indignatur sibi. quia talia ñ iita¬
tur. Unde recte sponsi uoce adspon¬
sam dicitur. in canticis canticorum.
Sicut turris dđ collum tuu̾ quȩ ae¬
dificata ẽ. cum ꝓpugnaculis sius:
nulle clipei pendent exea omĩs ar
dependere memorantur: ꝑ hunc ꝑ¬
fectũ numerũ numerus unuiersus
ostenditur. quia uniuersa nr̃a mu¬
nicio in sacro eloquio continet᷑. Ibi
quippe sunt p̾cepta dĩ : ibi exẽpla
iustoꝵ. Si enĩ corpet animus acon¬
ditoris sui desiderio: audiat quod
dicitur. Diliges dnm̃ dm̃ tuũ exto¬
&e extota fortitudine tua. In odio

Expanded text:
despicere scripta nostri Redemptoris, despicere scripta nostri Redemptoris, quae ad nos missa sunt. Multum valde est quod per ea animus refricatur ad calorem, ne iniquitatis suae frigore torpescat. 19. Cum illa praecedentes justos fortiter egisse cognoscimus, et ipsi ad fortitudinem bonae operationis accingimur, sanctorum exemplorum flamma animus legentis incenditur. Videt quae fortia ab eis facta sunt, et valde indignatur sibi, quia talia non imitatur. Unde recte sponsi voce ad sponsam dicitur in Canticis canticorum: Sicut turris David collum tuum, quae aedificata est cum propugnaculis suis. Mille clypei pendent ex ea, omnis ardependere memorantur, per hunc perfectum numerum numerus universus ostenditur, quia universa nostra munitio in sacro eloquio continetur. Ibi quippe sunt praecepta Dei, ibi exempla justorum. Si enim torpet animus a conditoris sui desiderio, audiat quod dicitur: Diliges Dominum Deum tuum ex totota virtute tua . In odio
Abbreviated transcription (Latin):
interiꝰ de signatur. Sin uͦ portam
scripturam sacram hoc loco acci¬
pimus. ipsa quoq duo limina ha¬
bet. et exterius & interiꝰ: quia in
lictera diuiditur et allegoria. Lim̃
quippe scripturȩ sacrȩ exterius
lictera: lim̃ uͦ eius incũs allego¬
ria. Quia enim ꝑ literã ad allegoriã
tendimꝰ: quasi alimine quodẽ. ex¬
terius. ad hoc quod ẽ. interius ue¬
nimus. Et sunt inea ꝑ multa quę
ita iuxta licterã mentẽ aedificant.
ut ꝑ hoc quod exteriꝰ agitur. audi¬
entis mens interius trahatur.
Ibi quippe inuenimus p̃dicam̃ta
oꝑis : et exempla uircutis. Ibi¬
quippe iubetur quid agere ȩtiam
corporalit̾ debeamus: ibi hoc qđ
ad oꝑandum p̾cipitur. in scõꝵ uiro¬
rũ ac fortium actione monstratur:
ut post quam nos aꝑtiora p̾cepta
atq exempla iustoꝵ adbonã oꝑa¬
tionẽ instruunt. tunc ad lim̃ intũis
idẽ. ad intellectũ misticũ in cime
contẽplationis tendamus si possumꝰ

Expanded text:
interius designatur. 18. Si vero portam interius designatur. 18. Si vero portam Scripturam sacram hoc in loco accipimus, ipsa quoque duo limina habet, exterius et interius, quia in litteram dividitur et allegoriam. Limen quippe Scripturae sacrae exterius, littera; limen vero ejus interius, allegoria. Quia enim per litteram ad allegoriam tendimus, quasi a limine quod est exterius, ad hoc quod est interius venimus. Et sunt in ea permulta, quae ita juxta litteram mentem aedificant, ut per hoc quod exterius agitur audientis mens interius trahatur. Ibi quippe invenimus praedicamenta operis ex exempla virtutis; ibi jubetur quid agere etiam corporaliter debemus; ibi hoc quod ad operandum praecipitur in sanctorum virorum ac fortium actione monstratur, ut postquam nos apertiora praecepta atque exempla justorum ad bonam operationem instruunt, tunc ad limen interius, id est ad intellectum mysticum intimae contemplationis, tendamus, si possumu
Abbreviated transcription (Latin):
obscuritatib ꝑ manet. Unde etiã
ꝑ psalmistam. de eisdẽ dictis ꝓpħa¬
rum dr̃. Tcenebrosa aqua innu¬
bib aeris: quia uidelicet occulta÷
sciencia in ꝓpħis. Nec in merito
colũne argenteae paxilli uͦ aerei
facti sunt: quia qđ clare iã apłi
p̾dicant. hoc ꝓpħae sub intellectu
mystico obscure locutisunt. Recte
gͦ ꝑ aeris metallũ signati sunt: qui
clari insuis p̃dicationib ñ fuerũt.
Scĩ uero apłi quia deredẽptoris nr̃i
musterio lucẽ p̃dicationis habuer̃:
argenteis columnis exp̃ssisunt.
Et notandũ quod argentum sonat et
lucet: aes uero sonat ⁊ non lucet.
quia p̃dicatores noui testam̃ti aꝑte
locuti sunt. quȩ ȩtiam monstrare
potuerunt. P redicatores uͦ testam̃ti
ueteris quia ꝑallegoriarũ umbras
decȩlesti misterio obscura dicta ꝓtu¬
lerunt. quasi sine luce sonitũ ded̾unt.
Quos gͦ illic ꝑpaxillos ⁊ columinas:
hoc hic ꝑlimen exterius. et limen

Expanded text:
obscuritatibus permanet. Unde etiam obscuritatibus permanet. Unde etiam per Psalmistam de eisdem dictis pur: Tenebrosa aqua in nubibus aeris , quia videlicet occulta est scientia in prophetis. Nec immerito columnae argenteae, paxilli vero aerei facti sunt, quia quod clare jam apostoli praedicant, hoc prophetae sub intellectu mystico obscure locuti sunt. Recte ergo per aeris metallum signati sunt, qui clari in suis praedicationibus non fuerunt. Sancti vero apostoli, quia de Redemptoris nostri mysterio lucem praedicationis habuerunt, argenteis columnis expressi sunt. Et notandum, 1339 quod argentum sonat et lucet, aes vero sonat et non lucet, quia praedicatores Novi Testamenti aperte locuti sunt quae etiam monstrare potuerunt. Praedicatores vero Testamenti Veteris quia per allegoriarum umbras de coelesti mysterio obscura dicta protulerunt, quasi sine luce sonitum dederunt. Quod ergo illic per paxillos et columnas, hoc hic per limen exterius et limen
Abbreviated transcription (Latin):
tate stringerent. atq hoc dĩ habi¬
taculũ instatu fidei ligarent. Extra
gͦ paxilli sunt: quia ante tempus
huius scae aeccłae fuerunt. s tam̃
eos ligant qui in ipsa sunt: quia
dum cęlestia misteria uentura
p̃dicant. haec postquã ostensa st̃
credibilia omĩb fecerunt. Ut gͦ
intus columnȩ immobiles stent.
foris paxilli funes continent. qe
dominicȩ misteriũ crederent. illoꝵ
p̃dicatio obtinuit. qui hoc prius¬
quam fieret. et uidere et p̃dicere
potuerunt. Unde recte quoq ipse
primus apłs magna scilicet colũ¬
na ueri tab̃naculi : loquitur dicens.
Habemus firmiorẽ ꝓpħicũ sermonẽ
cui bene facitis intendentes quasi
lucerne lucenti incaliginoso loco.
Inquib uerbis indicat. quã uis
ad alta surrexit exculmine: ubi
religata ꝑsistat infide. Quȩ cam̃
lucerna ꝓpħici sermonis. iã qͥdẽ
incelligentib lucet. s ad huc ñ in¬
telligentib cooꝑta allegoriarum

Expanded text:
tate stringerent, atque hoc Dei habitate stringerent, atque hoc Dei habitaculum in statu fidei ligarent. Extra ergo paxilli sunt, qui ante tempus hujus sanctae Ecclesiae fuerunt. Sed tamen eos ligant qui in ipsa sunt, quia dum coelestia mysteria ventura praedicant, haec postquam ostensa sunt, credibilia omnibus fecerunt. Ut ergo intus columnae immobiles stent, foris paxilli funes continent, quidominicae mysterium crederent, illorum praedicatio obtinuit, qui hoc priusquam fieret, et videre et praedicere potuerunt. Unde recte quoque ipse primus apostolorum, magna scilicet columna veri tabernaculi, loquitu« Habemus firmiorem propheticum sermonem: cui, bene facitis, attendentes, quasi lucernae ardenti in caliginoso loco . » In quibus verbis indicat quamvis ad alta surrexit ex culmine, ubi religata persistat in fide. Quae tamen lucerna prophetici sermonis jam quidem intelligentibus lucet, sed adhuc non intelligentibus cooperta allegoriarum
Abbreviated transcription (Latin):
m̃te. oꝑe. p̃dicatione. ista iã fidei
sacram̃ta tenuerũt. istã sc̃ẽ aeccłe
celsitudinẽ conspexerũt:. quã nos
non ad huc p̃stolando. s iã haben¬
do conspicimus. Sic̃ enim nos
in p̃terita passione redẽptoris nr̃i:
ita illi ꝑfidẽ in eadẽ uentura salua¬
ci sunt. Illi gͦ foris: ñ extra miste¬
riũ s extra tempꝰ. Unde ⁊ incons¬
truetione tabnaculi. ut colũnȩ ar¬
genteȩ interius starent: paxilli
aerei figi ꝑcircuitũ exterius ussi
sunt: in quib religatum tab̃nacu¬
lum teneretur. Columnȩ itaq ar¬
genteȩ interius: paxilli uͦ aerei
incircuitu figuntur. atq in ipsis
funes ligatisunt. ut tab̾naculum
fixum maneret. quia uidelicet
ut scĩ apłi in luce sermonis sui soli¬
di starent. ut totum tab̃naculum
id ẽ. scã a eccłia in fidei integritate
consisteret. tã quã paxilli aerei pa¬
tres testam̃ti uetĩs. ac ꝓpħae ex¬
terius fixi sunt. qui uerboꝵ suoꝵ
funib p̃dicatoꝵ m̃tes insolidi¬

Expanded text:
dicatione, ista jam fidei sacramenta tennerunt. Istam sanctae Ecclesiae celsitudinem conspexerunt, quam nos non adhuc praestolando, sed jam habendo conspicimus: sicut enim nos in praeterita passione Redemptoris nostri, ita illi per fidem in eadem ventura salvasalvati. Illi ergo foris non extra mysterium, sed extra tempus. 17. Unde et in constructione tabernaculi, ut columnae argenteae interius starent, paxilli aerei figi per circuitum exterius jussi sunt, in quibus religatum tabernaculum teneretur. Columnae itaque argenteae interius, paxilli vero aerei exterius figuntur, atque in ipsis funes ligati sunt, ut tabernaculum fixum maneret, quia videlicet ut sancti apostoli in luce sermonis sui solidi starent, ut totum tabernaculum, id est sancta Ecclesia in fidei integritate consisteret, tanquam paxilli aerei patres Testamenti Veteris ac prophetae exterius fixi sunt, qui verborum suorum funibus praedicatorum mentes in solidi
Abbreviated transcription (Latin):
uenit ad
portam.
que respi¬
ciebat ad
uiam orientalem. Quis uͦ aliꝰ portȩ
huius appellatione signatur. nisi
ipse dñs ac redẽptor nr̃. qui nobis
ianua factus ẽ. regni cęlestis. sicut
ipse ait. nemo uenit ad patrẽ nisi

Expanded text:
enit ad portam quae respiciebat ad viam Orientalem. Quis vero alius portae hujus appellatione signatur, nisi ipse Dominus ac Redemptor noster, qui nobis janua factus est regni coelestis? Sicut ipse ait: Nemo venit ad
Abbreviated transcription (Latin):
et indelib̾atione cordis ostenditur.
lli quippe a flagiciis. acrudelitatib
a rapinis : auditoꝵ animas ꝓhib̾e
curauerunt. isti uͦ dũ non solum
ꝑ uersa oꝑa. s etiam illicita cogita¬
tionũ resecant. quid nobis aliud.

Expanded text:
et in deliberatione cordis ostenditur. et in deliberatione cordis ostenditur. Illi quippe a flagitiis, a crudelitatibus, a rapinis auditorum animas prohibere curaverunt: isti vero dum non solum perversa opera, sed etiam illicita cogitationum re
Abbreviated transcription (Latin):
de scriptum ẽ. ex trinsecꝰ fuit. S
si porta ẽ. dñs : qđ sit lim̃ porte in¬
trinsecꝰ et extrin secꝰ requiramus.
Per lim̃ et enĩ portȩ: unus quisq
in greditur. & quȩ sunt duo haec
limina nisi pacres cestam̃ti ueteris.
et patres testam̃ci noui. Non solũ
quippe hii dequib dñs in carnari
dignatus ẽ. s om̃s testam̃ti ueteriᷤᷤ
patres portȩ huiꝰ lim̃ fuerunt.
quia hii qui eũ p̃dicare. & in eo
sꝑare meruerunt. cunctis ad eũ¬
uenientib aꝑuerunt ad itũ fider:
dm̃ quasi iam portã huiꝰ liminis
intret. S cur ante lim̃ exteriꝰ. et
post limen interius dr̃. nisi quia
prius testamenti uetĩs patres. et¬
post modũ noui testam̃ti ueteris
doctores fuerunt: Recte autẽ lim̃
exteriꝰ testam̃ti uetĩs patres desig¬
nat: quia ꝑeoꝵ p̃dicationẽ oꝑa
ꝑ uersa punita sunt. Per dicta uͦ
nouoꝵ patrũ. uniꝰ cuiꝰq animus
ȩtiam abillicitis cogitationibus
cohercetur. dũ reatus eẽ. ꝑfectus

Expanded text:
scriptum est extrinsecus fuit. Sed si porta est Dominus, quod sit limen portae intrinsecus et extrinsecus requiramus. Per limen etenim portam unusquisque ingreditur. Et quae sunt duo haec limina, nisi patres Testamenti Veteris, et patres Testamenti Novi? Non solum quippe hi de quibus Dominus incarnari dignatus est, sed omnes Testamenti Veteris patres portae hujus limen fuerunt, quia hi qui eum praedicere et in eo sperare meruerunt, cunctis ad euvenientibus aperuerunt aditum fidei; Dominum quasi jam portam hujus liminis intraret. Sed cur ante limen exterius, et post limen interius dicitur? nisi quia prius testamenti veteris patres, postmodum novi testamenti doctores fuerunt. Recte autem limen exterius testamenti veteris patres designat: quia per eorum praedicationem opera perversa punita sunt. Praedicta vero novorum patrum uniuscujusque animus etiam ab illicitis cogitationibus coercetur, dum reatus esse perfectus,
Abbreviated transcription (Latin):
des. Qui autẽ occiderit: reus erit
iudicio. Ego autẽ dico uobis. quia
omĩs qui irascitur frĩ suo sine cau¬
sa: reus erit iudicio. Recte quoq¬
⁊ extĩus lim̃ illos patres de signat:
qui abipsa incarnatione redẽptoris
nr̃i ꝑ inter ualla tẽporũ longius
constiterũt. et quidẽ ab abel sangui¬
ne passio iam cepit aeccłae. ⁊ unaẽ.
aeccła. electoꝵ p̾cedentiũ atq se¬
quentiũ. S tam̃ quia discipłis dr̃.

Expanded text:
eus erit judicio. Ego autem dico vobis, quia omnis qui irascitur fratri suo sine causa, reus erit judicio . Recte quoque exterius limen illos patres 1338 designat, qui ab ipsa incarnatione Redemptoris nostri per intervalla temporum longius constiterunt. Et quidem ab Abel sanguine passio jam coepit Ecclesiae, et una est Ecclesia electorum praecedentium atque sequentium. Sed tamen quia disc
Abbreviated transcription (Latin):
cos simul atq inimicos in amore reci¬
pit. tanta ẽ. longitudo chalami. qͣntaẽ.
latitudo: quia quantũ lata mens
fuerit ꝑamorem. tanto erit paciens
ꝑ longanimitatẽ. Nam tantũ quisq
portat ꝓ xximũ : quantũ amat. Si enĩ
amas : portas. Si de sisti a mare: de¬
sisti ⁊ colerare. Qem enĩ minus dili¬
gimus. minus ȩtiã toleramꝰ: quia
irruente fastidio cicius facta ꝓximi
adducuntur. in grauedine ponderis:
quȩ nobis non leuigat penna cari¬
tatis. Sequitur. Et inter chalamos
quinq cubitos. Unũ supͣ chalamũ
dixerat. et post modum eẽ. quinq
cubitos inter chalamos narrat. ea
uidelicet ratione qua multi thalami
unum faciunt: sic̃ ⁊ multȩ aeccłiae
una aeccła uocatur. Unde ⁊ ioħis
a pocalipsis septem aeccłiis scribit᷑:

Expanded text:
cos simul atque inimicos in amorem recicos simul atque inimicos in amorem recipit, tanta est longitudo thalami, quanta latitudo, quia quantum lata mens fuerit per amorem, tantum erit et patiens per longanimitatem. Nam tantum quisque portat proximum quantum amat. Si enim amas, portas; si desistis amare, desistis tolerare. Quem enim minus diligimus, minus etiam toleramus, quia, irruente fastidio, citius facta proximi adducuntur in gravedinem ponderis quae nobis non levigat penna charitatis. Sequitur: IBID.-- Et inter thalamos, quinque cubitos. 12. Unum supra thalamum dixerat, et postmodum quinque cubitos esse inter thalamos narrat: ea videlicet ratione qua multi thalami unum faciunt, sicut et multae Ecclesiae una Ecclesia vocatur. Unde et in Joannis Apocalypsi septem Ecclesiis scribit
Abbreviated transcription (Latin):
diferri te conspicis. fulciri queso
florib ñ requiris. Aueris plane.
Nam sequitur. Permanere aucẽ in car¬
ne necessariũ ꝓpter uos. & ꝓficien¬
tib discipłis dicit. Quȩ est enĩ mea
spes. aut gaudium. aut corona głe.
est quod isdem chalamus uno calamo
in longo. & uno calamo in lato dicitur
mensus. Longitudo quippe ad longa¬
nimitatẽ expectationis ꝑtinet: la-¬
titudo adamplitudinẽ caritatis. Tan¬
tum gͦ unus quisq chalamꝰ habet in
longitudine. quantũ ⁊ in latitudinẽ
habe potuerit. quia mens cȩlesti desi¬
derio succensa. quantum amorem
habe̾rit ad colligendũ ꝓ.ximũ. tantũ
⁊ longanimitatẽ exhibet ad expec¬
tandũ dm̃. Et pacient̃ portat moras
longitudinis: qe se in ꝓfectũ ꝓximi
dilatat amplitudo caritatis. Pocest
ȩtiam ipsa longitudo. longanimita¬
tẽ pacientiȩ quȩ exhibetur ꝓximo
de signare. & quia latitudo caritatẽ
signat. quȩ sinũ mentis aꝑit: ⁊ ami¬

Expanded text:
differri te conspicis, fulciri quaeso differri te conspicis, fulciri quaeso floribus non requiris? Quaeris plane, nam sequitur: Permanere autem in carne necessarium propter vos . Et proficientibus discipulis dicit: Quae est enim nostra speest quod idem thalamus uno calamo in longum, et uno calamo in latum dicitur mensus. Longitudo quippe ad longanimitatem exspectationis pertinet, et latitudo ad amplitudinem charitatis. Tantum ergo unusquisque thalamus habet in longitudinem, quantum et in latitudinem habere potuerit, quia mens coelesti desiderio succensa, quantum amorem habuerit ad colligendum proximum, 1335 tantum et longanimitatem exhibet ad exspectandum Deum, et patienter portat moras longitudinis, quia se in provectu proximi dilatat amplitudo charitatis. Potest etiam ipsa longitudo longanimitatem patientiae quae exhibetur proximo designare. Et quia latitudo charitatem signat, quae sinum mentis aperit, et ami
Abbreviated transcription (Latin):
cicius uolebat. Unde rursus incan
tico sponsa dicit. Fulcite me florib
stipate me malis: quia amore lan¬
gueo. Quid namq sunt flores. insi
anime bonum iam opus inchoances.
et desid̾ium cȩleste redolentes : Qd
mala de florib. nͥ ꝑfecte iã bonorum
m̃tes quȩ ad fructũ ꝑ ueniũt boni
oꝑis. de inicio scẽ ꝓpositionis: Quȩ
gͦ amore languet. fulciri querit flo¬
rib &e stipari malis: quia si illum
quẽ desidat uide adhuc uide non
ꝑ mictitur. magna ei ẽ. consolacio
si de alioꝵ ꝓfectib letatur. Anima
gͦ scõ amore languida. florib malisq
fulcitur: ut requiescat in bonb ꝓxi
mi: quȩ adhuc contẽplari non ualet
uultum dĩ. Pensemus rogo qualis
chalamus pauli mens fuerat qui
&e mori lucrũ : omĩpotenti deo iri
quantũ se amore con unxerat. qui
sibi uitam xpm tantummͦ ⁊ mori
S ecce qui dissolui desidas: qͦamore
languebas. udeamus. Quia intĩm

Expanded text:
citius volebat. Unde rursus in Cancitius volebat. Unde rursus in Cantico canticorum sponsa dicit: Fulcite me floribus, et stipate me malis, quia amore langueo . Quid namque sunt flores nisi animae bonum jam opus inchoantes et desiderium coeleste redolentes? Quid mala de floribus, nisi perfectae jam bonorum mentes, quae ad fructum perveniunt boni operis de initio sanctae propositionis? Quae ergo amore languet, fulciri quaerit floribus, et stipari malis, quia si illum quem desiderat, videre adhuc non permittitur, magna est ei consolatio si de aliorum provectibus laetetur. Anima ergo sancto amore languida, floribus malisque fulcitur, ut requiescat in bono opere proximi, quae adhuc contemplari non valet vultum Dei. 10. Pensemus, rogo, qualis thalamus Pauli mens fuerat, qui et mori lucrum ; omnipotenti Deo in quantum se amore conjunxerat, qui sibi vitam Christum tantummodo, et mori lius . Sed ecce qui dissolvi desideras quo amore langueas videamus. Quia interim
Abbreviated transcription (Latin):
diligit medullitus suspirat: feruet.
anhelat. anxiatur. uilis ei fit ipsa sa¬
lus sui corporis. quia tranfixa ẽ. uul
nere amoris. Unde ⁊ incanticis can¬
ticoꝵ dicit. Wlnerata caritate egosũ.
Mala autẽ salus ẽ. cordis: quȩ dolorem
huiꝰ uulneris nescit. Cũ uero anhela¬
re iam incȩleste desidium. ⁊ sentire
uulnus amoris coeꝑit. fit anima
salubrior ex uulnere. quȩ prius
egrocabat exsalute. Menti aut̃ sponsũ
suũ fortit̃ amanti. de mora uitȩ p̃sen¬
tis una solet eẽ. consolatio: si ꝑ hoc
quod ipsa ab eiꝰ uisione difertur alioꝵ
animȩ eius uerbo ꝓficiunt: & adcȩ¬
lestem sponsum amoris facib inar¬
dec̾unt. Meret: quia differri se conspi¬
cit. triste ẽ. ei om̃e quod aspicit. quia
illum adhuc ñ uidet. quẽ uid̾e concu¬
piscit. S est ut dixi ñ parua conso¬
lacio si cũ feruens anima differtur.
ꝑeam multȩ colliguntur. ut carde
cũ multis uideat. quẽ sola uidere

Expanded text:
diligit medullitus suspirat, fervet, diligit medullitus suspirat, fervet, anhelat, anxiatur, vilis ei fit ipsa salus sui cornere amoris; unde et in Canticis canticorum dicit: Vulnerata charitate ego sum . Mala autem salus est cordis, quae dolorem hujus vulneris nescit. Cum vero anhelare jam in coeleste desiderium et sentire vulnus amoris coeperit, fit anima salubrior ex vulnere, quae prius aegrotabat ex salute. 9. Menti autem sponsum suum fortiter amanti, de mora vitae praesentis una solet esse consolatio, si per hoc quod ipsa ab ejus visione differtur, aliorum animae ejus verbo proficiant, et ad coelestem sponsum amoris facibus inardescant. Moeret, quia differri se conspicit; triste est ei omne quod aspicit, quia illum adhuc non videt, quem videre concupiscit. Sed est, ut dixi, non parva consolatio, si cum fervens anima differtur, per eam multae colliguntur, ut tarde eum cum multis videat, quem sola videre
Abbreviated transcription (Latin):
intra uterũ uirginis incarnatus
ds̃. supra om̃a uocatur. Itaq lim̃
portȩ sunt antiqui patres. exqͥb
ille natusẽ. qui nobis aditũ caeles¬
tis regni aꝑuit. Lim̃ aut̃ portę
uno calamo m̃suratur.: quia ipsi
inꝑfectione oꝑis et palmũ in in choa¬
tione contẽplationis habuerunt. Qx̃¬
et enim eoꝵ uitam in unitate fidei
& ꝑfecta oꝑatio. ⁊ inchoata contẽpla¬
tio sublimen reddidit. muno cala¬
mo m̃sura liminis fuit. Seqͥtur.
in scã aeccła agitur colligamus. In
chalamo quippe sponsus cesponsa
fedantur: sibiq in amore uinguntur.
Q uid gͦ sunt in scã aeccłia thalami. nisi
eoꝵ corda inquib anima ꝑamorem¬
sponso inuisibili iungitur. ut eius
desid̾ium ardeat. nulla iam quae in
mundo sut concupiscat. p̾sentis uitȩ
longitudinẽ penam depucet. et exire
festinet. & amoris amplexi incęlestis
sponsi uisione requiescere.: Mens itaq
quae iam talis ẽ. nullam p̃sentis uite
consolationẽ recipit. s ad illum quem

Expanded text:
s incarnatus, Deus super omnia vocatur. Itaque limen portae sunt antiqui patres, ex quibus ille natus est qui nobis aditum regni coelestis aperuit. Limen autem portae uno calamo mensuratur, quia ipsi in perfectione operis, et palmum in inchoatione contemplationis habuerunt. Quia enim eorum vitam in unitatem fidei et perfecta operatio, et inchoata contemplatio sublimem reddidit, in uno calamo mensura liminis fuit. Sequitur:in sancta Ecclesia agitur colligamus. In thalamo quippe sponsus et sponsa foederantur, 1334 sibique in amore junguntur. Quid ergo sunt in sancta Ecclesia thalami, nisi eorum corda in quibus anima sponso invisibili jungitur, ut ejus desiderio ardeat, nullaque jam, quae in mundo sunt, concupiscat: praesentis vitae longitudinem poenam deputet, exire festinet, et amoris amplexu in coelestis sponsi visione requiescere? Mens itaque quae jam talis est, nullam praesentis vitae consolationem recipit, sed ad illum quem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓficiunt. & am̃ sura cȩlestis aedificii
se abappetitu corporaliũ sensuum
abstrahunt. ⁊ dilatato m̃tis spacio.
imitantes caritatẽ quam conspici¬
unt hinc inde adchalamos exten¬
duntur. Qđ gͦ non ꝑsex cubitos.
s ꝑ quinq descripti sunt ipsa ad¬
huc eoꝵ in ꝑfectio signatur. s tam̃
ꝑbonum desidium inm̃sura spãlis
aedificii eẽ. memorantur: quia et
uoce scãe aeccłiae ꝑpsalmistã dicit᷑.
inꝑfectũ meum uidunt oculi tui.
et in libro tuo om̃s scribentur: quia
iterum psalmista dicit. Benedixit
om̃s tuñtes se dñs pusillos cũ maio¬
rib. Hii itaq & inꝑfecti sunt &¬
gligunt oꝑari. quia & sinecdũ ad
sp̃ãlia dona ꝓficiunt. uł aꝑfecta

Expanded text:
proficiunt, et a mensura coelestis aedificii proficiunt, et a mensura coelestis aedificii se ab appetitu corporalium sensuum abstrahunt, et dilatato mentis spatio imitantur charitatem quam conspiciunt, hinc inde ad thalamos extenduntur. Quod ergo non per sex cubitos, sed per quinque descripti sunt, ipsa adhuc eorum imperfectio designatur: sed tamen per bonum desiderium in mensura spiritalis aedificii esse memorantur: quia eesiae per Psalmistam dicitur: Imperfectum meum viderunt oculi tui, et in libro tuo omnes scribuntur ; quia iterum Psalmista dicit: « Benedixit omnes timentes se Dominus pusillis cum majoribus. » Hi itaque et imperfecti sunt et gligunt operari. Quia etsi necdum ad spiritalia dona proficiunt, ut vel a
Abbreviated transcription (Latin):
mus feruenti amore dm̃ uidere
siciunt. eiq iam ꝑdesid̾ium cori¬
uinguntur. chalami uocantur: S
tam̃ sunt inea quidam qui penitra¬
re subtilia non ualentes. & quinq
ad huc corporis sensib dep̾ssi. tantũ
minus amant eum qui fecit om̃a
quantum amplius inhis quae fac¬
ta sunt illigantur. ȩtiam quidẽ exer¬
cere se incimore dñi & amore ꝓximi
tendere student. bona oꝑa corporalit̃
agere. elemosinis peccata redimere.
S quia ui amoris intimi ardere
ad cȩleste desid̾ium nesciunt: quasi
ad huc deuincii corporeis sensibus¬
de uincti tenentur. Isti ittq chalami
non sunt: s tam̃ int̾ thalamos conti¬
nentur. quia ꝑ eorũ ducatum qui
uisionem dei ꝑfecte diligunt: ⁊ ipsi
ad ꝓ fectũ m̃tis ducuntur. Int̾ tha¬
lamos gͦ quinq sunt cubiti: quia
hii qui abexteriorib quinq sensib
adhuc ad intellectum misticum non
assurgunt. dum int̾ eos sunt qui spũ
amoris feruent. uelut manentes
int̾ chalamos. in fidei constructione

Expanded text:
 ferventi amore Deum videre sitiunt, eique jam per desiderium conjunguntur, thalami vocantur. Sed tamen sunt in ea quidam qui penetrare subtilia non valentes, et quinque adhuc corporis sensibus depressi, tanto minus amant eum qui fecit omnia, quanto amplius in his quae facta sunt illigantur: et jam quidem exercere in timore Domini et amore proximi tendere student, bona opera corporaliter agere, eleemosynis peccata redimere, sed quia in amore intimo ardere ad coeleste desiderium nesciunt, quasi adhuc devincti corporis sensibus tenentur. Isti itaque thalamus non sunt, sed tamen inter thalamos continentur, qui per eorum ducatum, qui visionem Dei perfecte diligunt, et ipsi ad profectum mentis ducuntur. Inter thalamos ergo quinque sunt cubiti: quia hi qui ab exterioribus quinque sensibus adhuc ad intellectum mysticum non assurgunt, dum inter eos sunt qui spiritu amoris fervent, velut manentes inter thalamos in fidei constructione
Abbreviated transcription (Latin):
ne in quantũ animo caꝑe p̾ualent
ñ recedunt. Unde fit ut & ipsi quoq
& si minore loco inscãe tam̃ aeccłȩ
aedificatione sint positi. quia ⁊ si
ad doctrinam. si ad ꝓpħiam. si admi¬
raculorũ grãm. si ad contẽptum mun¬
di plenius exequendũ fortasse mi¬
nores sunt tam̃ intimoris ⁊ amoris
fiuidam̃tum sunt inquo solidantur.
Qui et si igne cęlestis desidii non ar¬
dent. in ipsis exteriorib quȩ exer¬
cere sufficiunt. uapore caritatis
animantur: & inter ꝓximorum
p̃cellentium aedificia continentur.
Unde recte sponsa incanticis canticoꝵ
loquitur dicens. Ferculũ sibi fecit
rex salomon de lignis libani. colũp¬
nas eius fecit argenteas. reclinatoriũ
aureũ. ascensũ purpureũ: media

Expanded text:
 in quantum animo capere praevalent, non recedunt. Unde fit ut ipsi quoque etsi minori loco, in sanctae tamen Ecclesiae aedificatione sint positi, quia et si ad doctrinam, si ad prophetiam, si ad miraculorum gratiam, si ad contemptum mundi plenius exsequendum fortasse minores sunt, tamen in timoris et amoris fundamento sunt, in quo solidantur, quia etsi igne coelestis desiderii non ardent, in ipsis exterioribus quae exercere sufficiunt vapore charitatis animantur, et inter proximorum praecellentium aedificia continentur. Unde et recte sponsa in Canticis canticorum loquitur, dicens: Ferculum fecit sibi rex Salomon de lignis Libani, columnas ejus fecit argenteas, reclinatorium aureum,
Abbreviated transcription (Latin):
apłi minime dixissent. Auge nobis
fidẽ. Ꝙ quidam uenit addñm: qui
curare uoluit filiũ suũ. S requi¬
situs an credet: respondit. Credo
dñe ad iuua incredulitatẽ meam.
ensate rogo quod dicitur. Si crede¬
uerat. quomodo credebat. S quia
ꝑ occultã inspirationem gr̃ę meri¬
torũ suoꝵ gradib fides crescit.
uno eodeniq tẽpore is qui necdũ
ꝑ fecte credidat simul et credebat.
⁊ incredulus erat. Hos nimirum
gradus dñs sub messis nomine seri¬
bit dicens. Sic regnũ dĩ. quem ad¬
modum si iacet homo semen int̾ra.
et dor miat ⁊ exurgat nocte acdie

Expanded text:
Apostoli minime dixissent: Adauge nobis Apostoli minime dixissent: Adauge nobis fidem, Et quidam venit ad Jesum qui curari voluit filium suum; sed requisitus an crederet, respondit : Credo, Domine, adjuva incredulitatem meam. Pensate, rogo, quod dicitur. Si credeverat, quomodo credebat? Sed quia per occultam inspirationem gratiae meritorum suorum gradibus fides crescit, uno eodemque tempore is, qui necdum perfecte crediderat, simul et credebat, et incredulus erat. § 2. Hos nimirum gradus Dominus sub messis nomine describit, dicens: Sic est regnum Dei, quemadmodum si jaciat homo semen in terram, et dormiat, et exsur
Abbreviated transcription (Latin):
Dum enim scãm aeccłam dñs suscipit.
ingradib eius dinoscitur. quia eius
gła ꝑillius increm̃ta de claratur.
Quantum enim scã aeccła ascenden¬
do ꝓ fecerit tantum ds̃ hominib
ex eius uircutib innotescit. Dehis
quoq gradib beatus iob loqͥtur
dicens. Per singulos gradus meos.
ꝓ nunciabo illum. Om̃ĩpotentẽ quippe
dñm ꝑ singulos gradus suos ꝓnun¬
ciat. qui ꝑ increm̃ta iurrutũ quę
accipit. ei semꝑ laudẽ suae pietatiᷤᷤ
reddit. Si quidam gradus incordis
ascensione non eẽnt: p salmista non
diceret. ambulabunt de uircuce in
iuitutem. Nec mirũ si deuirtute
inuirtutẽ gradus sunt : quando ip¬
sa una queq uutus quasi quibꝰdã
gradib augetur. ⁊ sic ꝑ increm̃ta
meritorũ. ad summa ꝑducitur. Alia¬
namq sunt uirtutis exordia. aliud
ꝓ uectus. aliud ꝑfectio. Si enim
ae ipsa fides adꝑfectionem suã non
quibꝰdam gradib duceretur : seĩ

Expanded text:
Dum enim sanctam Ecclesiam Dominus suscipit, Dum enim sanctam Ecclesiam Dominus suscipit, in gradibus ejus dignoscitur, quia ejus gloria per illius incrementa declaratur. Quantum enim sancta Ecclesia ascendendo profecerit, tantum Deus hominibus ex ejus virtutibus 1332 innotescit. De his quoque gradibus beatus Job loquitur, dicens: Per singulos gradus meos pronuntiabo illum . Omnipotentem quippe Dominum per singulos gradus suos pronuntiat, qui per incrementa virtutum quae accipit ei semper laudem suae pietatis reddit. Si quidam gradus in cordis ascensione non essent, Psalmista non diceret: Ambulabunt de virtute in virtutem . 4. Nec mirum si de virtute in virtutem gradus sunt, quando unaquaeque virtus quasi quibusdam gradibus augetur, et sic per incrementa meritorum ad summa namque sunt virtutis exordia, aliud profectus, aliud perfectio. Si enim et ipsa fides ad perfectionem suam non quibusdam gradibus duceretur, sancti