comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hic magnus uocabitur in regno cȩloꝵ.
Mandatum quippe soluit & docet : qua¬
ndo hoc quisq uoce prȩdicat. quod
uiuendo non implet. Sed ad regnũ
ualet : qui non uult opere imple¬
re quod docet. Quomodo ergo
in eo minimus uocatur. qui ad hoc
nullomodo intrare permittitur :
Quid itaq per hanc sententiam nisi
presens ȩccła çȩlorum regnum dicit᷑.
inqua doctor qui mandatum solue¬
rit minimus uocatur : Quia cuius
uita despicitur: restat. ut & prȩdica¬
ante conspet tum̃ tanti iudicis qui in
illo die terror erit. quando iam in
poena remedium non erit. Quȩ illa
confusio. cui reatu suo exigente con¬
tingit inconuentu om̃ium hominũ
angłorumq erubescere. Qui pa¬
uor. eum quem & tranquillum mens
humana caꝑe non ualet. etiam ira¬
tum uidere. Quem diem bene ꝓ¬
pħa. intuens ait. Dies irȩ dies illa
dies tribulationis & angustiȩ. dies
calamitatis & miserie. dies tenebrarũ
& caliginis. dies nebulȩ & turbinis.

Expanded text:
minimus vocabitur in regno coelorum . Mandatum quippe solvit, et docet, quando hoc quisque voce praedicat, quod vivendo non implet. Sed ad regnum ire, qui non vult opere implere quod docet. Quomodo ergo in eo minimus vocatur, qui ad hoc nullo modo intrare permittitur? Quid itaque per hanc sententiam nisi praesens Ecclesia coelorum regnum dicitur? in qua doctor qui mandatum solverit minimus vocatur, quia cujus vita despicitur, restat ut praedicaante conspectum tanti iudicis, qui in illo die terror erit, quando iam in poena remedium non erit! Quae illa confusio cui reatu suo exigente continget in conventu omnium hominum angelorumque erubescere! / Qui pavor eum, quem et tranquillum mens humana capere non valet, etiam iratum videre! Quem diem bene propheta intuens ait: dies irae, dies illa, dies tribulationis et angustiae, dies calamitatis et miseriae, dies tenebrarum et calig
Abbreviated transcription (Latin):
ptates edomate. Quic quid animo
exprȩsenti scło arridet. ex considera¬
tione eterni ignis amarescat. quic¬
quid inmente pueriliter hilarescit.
hoc disciplinȩ iuuenilis censura coh¬
erceat : ut dum sponte temporalia
fugitis. eterna gaudia sine labore ca-¬

Expanded text:
ptates edomate. Quidquid animo ptates edomate. Quidquid animo ex praesenti saeculo arridet, ex consideratione aeterni ignis amarescat. Quidquid in mente pueriliter hilarescit, hoc disciplinae juvenilis censura coerceat, ut dum sponte temporalia fugitis, aeterna gaudia sine labore ca
Abbreviated transcription (Latin):
nanq inuirtutis culmine animus tor¬
menta despexit. prȩmia calcauit. an¬
te armatos reges & prȩsides ducta ste¬
tit feriente robustior. uidicante sulli¬
mior. Quid uiter hȩc nos barbati &
debiles dicimus. qui ire ad regna cȩle¬
stia puellas perferrum uidemus. quos
ira superat. superbia inflat. ambitio
pertur bat. luxuria inquinat: Qui
si adipisci regna celorũ perbella ꝑse¬
cutionum non possumus: hoc ipsum
nobis turpe sit quod dm̃ nolumus sal¬
tem per pacem sequi. Ecce nulli nr̃m
hoc tempore dicit ds̃ prome morere
sed illicita tantum modo inte deside¬
ria occide. Qui ergo inpace subigere
carnis desideria nolumus. quando in
bello pro dõ ipsam carnem daremus :
dicitur. Ibi erit fletus & stridorden-¬
tium. Sed quia prȩsentia gaudia.
sequuntur perpetua lamenta: hic
flere formidatis. Nemo & enim po¬
test & hic gaudere cum scło. & illic
regnare cum dño. Temporalis itaq
lȩticie fluxa restringite carnis uolu¬

Expanded text:
namque in virtutis culmine animus tornamque in virtutis culmine animus tormenta despexit, praemia calcavit. Ante armatos reges et praesides ducta stetit, feriente robustior, judicante sublimior. Quid inter haec nos barbati et debiles dicimus, qui ire ad regna coelestia puellas per ferrum videmus, quos ira superat, superbia inflat, ambitio perturbat, luxuria inquinat? Qui si adipisci regna coelorum per bella persecutionum non possumus, hoc ipsum nobis turpe sit, quod Deum nolumus saltem per pacem sequi. Ecce nulli nostrum hoc tempore dicit Deus: Pro me morere, sed: Illicita tantummodo in te desideria occide. Qui ergo in pace subigere carnis desideria nolumus, quando in bello pro Domino ipsam carnem daremus? dicitur: Ibi erit fletus et stridor dentium. Sed quia praesentia gaudia sequuntur perpetua lamenta, hic,flere formidatis. Nemo etenim potest et hic gaudere cum saeculo, et illic regnare cum Domino. Temporalis itaque laetitiae fluxa restringite, carnis volu
Abbreviated transcription (Latin):
n prȩsenti & enim uita quasi inuia sumꝰ.
qua ad patriam pergimus. Maligni aũt
sp̃s iter nr̃m quasi quidam latunculi
obsident. Deprȩdari ergo desiderat :
qui thesaurum publice portat inuia.
Hoc autem dico. non ut proximi opera
nr̃a noti uideant. cum scriptum sit
uideant opera ur̃a bona & glorificent
patrem ur̃m qui incelis est : sed ut per
hoc quod agimus laudes exterius non
queramus. Sic autem sit opus inpublico
quatinus intentio maneat in occulto.
ut & dͤs bono opere proximis prȩ¬
beamus exemplum : & tamem per inten¬
tionem qua soli dõ placere quȩrimus.
semper optemus secretum. Fortis ẽ
re rerum corporalium. ęternȩ uitȩ
caritas occidit. Nam quem perfecte
absorbuerit : ad terrena foris deside¬
ria uelut insensibilem reddit. Heq
enim sca hȩc cuius hodie natalitia
celebramus. mori pro dõ potuisset in
corpore : si prius a terrenis desiderus
mortua non fuisset inmente. Crect

Expanded text:
n praesenti etenim vita quasi in via sumus, n praesenti etenim vita quasi in via sumus, qua ad patriam pergimus. Maligni autem spiritus iter nostrum quasi quidam latrunculi obsident. Depraedari ergo desiderat, qui thesaurum publice portat in via. Hoc autem dico, non ut proximi opera nostra bona non videant, cum scriptum sit: Videant opera vestra bona, et glorificent Patrem vestrum qui in coelis est , sed ut per hoc quod agimus laudes exterius non quaeramus. Sic autem sit opus in publico quatenus intentio maneat in occulto, ut et de bono opere proximis praebeamus exemplum, et tamen per intentionem, qua Deo soli placere quaerimus, semper optemus secretum. Thesaurus re rerum corporalium aeternae vitae charitas occidit. Nam quem perfecte absorbuerit, ad terrena foris desideria velut insensibilem reddit. 3. Nec enim sancta haec, cujus hodie natalitia celebramus, mori pro Deo potuisset in corpore, si prius a terrenis desideriis mortua non fuisset in mente. Erectus
Abbreviated transcription (Latin):
quid faciamus. Regio quippe nr̃a
paradisus est: ad quam iħu cognito
redire peruiam qua uenimus prohibe¬
mur. Aregione & enim nr̃a superbien¬
do. in oboediendo uisibilia sequendo.
cibum uetitum comedendo discessimꝰ.
sed ad eam ne cesse est ut flendo. oboe¬
diendo. uisibilia contemnendo atq
appetitum carnis refrenando redeamꝰ.¬
Ergo per aliam uiam ad regionem nr̃am
regredimur. qm̃ qui a paradisi gaudio
per delectamenta discessimus. ad hoc
per lamenta reuocamur. Unde necesse
q suspecti ponamus ante oculos cordis.
hitic culpas operis : illinc iudicium ex¬
treme districtionis. Pensemus quam
districtus iudex ueniat. qui udiciũ
minatur & latet terrores peccatorib
intentat & tamen sustinet. & iccirco
uenire citius differt : ut minus inue¬
niat quos condeminet. Tuniamus culpas
nulla uana lȩticia seducat. In proximo
nanq est uidex qui dixit. Ue uobis
qur ridetis nunc: quia lugebitis & flebi¬

Expanded text:
quid faciamus. Regio quippe nostra quid faciamus. Regio quippe nostra paradisus est, ad quam, Jesu cognito, redire per viam qua venimus prohibemur. A regione etenim nostra superbiendo, inobediendo, visibilia sequendo, cibum vetitum gustando, discessimus; sed ad eam necesse est, ut flendo, obediendo, visibilia contemnendo, atque appetitum carnis refrenando, redeamus. Per aliam ergo viam ad regionem nostram regredimur, quoniam qui a paradisi gaudiis per delectamenta discessimus, ad haec per lamenta revocamur. Unde necesse erque suspecti ponamus ante oculos cordis hinc culpas operis, illinc judicium extremae districtionis. Pensemus quam districtus judex veniat, qui judicium minatur et latet; terrores peccatoribus intentat, et tamen adhuc sustinet; et idcirco venire citius differt, ut minus inveniat quos condemnet. Puniamus nulla vana laetitia seducat. In proximo namque est judex qui dixit: Vae vobis qui ridetis nunc, quia lugebitis et flebi
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃. mirra mortalem. Nato ergo regi aurũ
offerimus: si inconspet tu illius. claritate
supernȩ sapientiȩ resplendemus. Thus
offerimus: si cogitationes carnis ꝑscã oratio¬
num stucdia inara cordis incendimus. ut
suaue aliquid dõ per celeste desiderium
redolere ualeamus. Mirram offerimus.
si carnis uitia perabstinentiam mortificamꝰ
Per mirram nanq ut diximus agitur: ne
mortua caro putre fiat. Mortuam uero
carnem putrescere est: hoc mortale corpꝰ
fluxus luxurie deseruire. sicut dequib¬
dam perpħam dicitur. Com putruerunt
iuinenta instercore suo. Iumenta quippe
instertore suo putrescere est : carnales
homines infoetore luxuriȩ uitam fiure:
Mirram ergo dõ offerimus: quando hoc mor¬
tale corpus aluxurie putredine per com¬
dimentum continentiȩ custodimus:
Magnum uero nobis aliquid magi innuunt:
quod in regionem suam per uiam aliã
reuertuntur. In eo nanq quod ad mo¬
niti faciunt : nobis profecto insinuant

Expanded text:
Deum, myrrha mortaleDeum, myrrha mortaleofferimus, si in conspectu illius claritate supernae sapientiae resplendemus. Thus offerimus, si cogitationes carnis per sancta orationum studia in ara cordis incendimus, ut suave aliquid Deo per coeleste desiderium redolere valeamus. Myrrham offerimus, si carnis vitia per abstinentiam mortificamus. Per myrrham namque, ut diximus, agitur 1471 ne mortua caro putrefiat. Mortuam vero carnem putrescere, est hoc mortale corpus fluxui luxuriae deservire, sicut de quibusdam per prophetam dicitur: Computruerunt jumenta in stercore suo . Jumenta quippe in stercore suo putrescere est carnales homines in fetore luxuriae vitam finire. Myrrham ergo Deo offerimus, quando hoc mortale corpus a luxuriae putredine per condimentum continentiae custodimus. Magnum vero nobis aliquid magi innuunt, quod in regionem suam per aliam viam revertuntur. In eo namque quod admoniti faciunt, nobis profecto insinuant
Abbreviated transcription (Latin):
non puer ad stellam sed stella ad puerũ
cucurrit. si dici liceat non stella fatum
pueri : sed fatum stellȩ is qui apparuit
pe. hominum solus hanc conditor qui
creauit administrat. Heq enun propt̃
stellas homo. sed stellȩ propter hominẽ
factȩ sunt. Et si stella fatum hominis
dicitur : ipsis siuis ministeriis sub esse ho¬
mo perhibetur. Certe cum iacob de utero
egrediens prioris frĩs plantam ianu tene
ret : prior perfecte nequaquam egrecdi
potuit. nisi & sub sequens inchoasset. Et
tamen cum uno tempore eodemq mom̃to
utrumq mater fuderit: non una utrius¬
q: uitȩ ȩtualitas fuit. hȩc de stella breui¬
ter dixiius: ne mathematicorum stulti¬
ciam indiscussam prȩterisse uideamur:
agi uero. aurum. thus & mirram deferunt.
Aurum quippe regi congruit. Ihus uero
inclĩ sacrificio ponebatur. Mirra autem
mortuorum corpora condiuntur. Sum
ergo magi quem adorant. etiam nusticis
muneribus prȩxdicant. Nuro regen. thure

Expanded text:
non puer ad stellam, sed stella ad puerum non puer ad stellam, sed stella ad puerum cucurrit, si dici liceat, non stella fatum pueri, sed fatum stellae is qui apparuit pe hominum solus hanc conditor qui creavit administrat. Neque enim propter stellas homo, sed stellae propter hominem factae sunt. Et si stella fatum hominis dicitur, ipsis suis ministeriis subesse homo perhibetur. Certe cum Jacob, de utero egrediens, prioris fratris plantam teneret manu , prior perfecte nequaquam egredi potuit, nisi et subsequens inchoasset; et tamen cum uno tempore, eodemque momento utrumque mater fuderit, non una utriusque vitae qualitas fuit. ter diximus, ne Mathematicorum stultitiam indiscussam praeterisse videamur. 6. Magi vero aurum, thus et myrrham deferunt. Aurum quippe regi congruit, thus vero in Dei sacrificium ponebatur, myrrha autem mortuorum corpora condiuntur. Eum ergo magi quem adorant etiam mysticis muneribus praedicant, auro regem, thure
Abbreviated transcription (Latin):
irigite uiani dm̃: sicut dixit isaias propħa.
Uia dñi ad cor dirigitur : cum ueritatis
sermo humiliter auditur. Uia dñi ad cor
dirigitur: cum ad preceptum uita prȩp¬
aratur. Unde scriptum est. Si quis dili
git me sermonẽ meum seruabit. Et pat̾
meus diliget eum : & ad eum ueniemus. &
mansionem apud eum faciemus. Quis qͥs
ergo insuperbiam mentem eleuat. quis¬
quis auariciȩ estibus anhelat. quis quis
se luxuriȩ inquinationibus polluit: cor¬
dis b̾stium contra ueritatem claudit.
& ne ad se dñs ueniat. claustra animi
seris uitiorum damnat: In decima ome¬
Sed inter hȩc sciendum est:La¬
quod priscilliinste heretici nasci unum¬
quenq hominem sub constitutionibus
stellarum putant. Et hoc inaduitoriũ¬
sui erroris assumunt: quod noua stella
exiit cum dñs in carne apparuit. cuius fu¬
isse fatum eandem quȩ apparuit stellã
putant. Sed si euangelis uerba pensamus
quibus de eadem stella dicitur. usq dũ
ueniens staret supra ubi erat puer: dũ

Expanded text:
irigite viam Domini, sicut dixit Isaias propheta. Via Domini ad cor dirigitur, cum veritatis sermo humiliter auditur. Via Domini ad cor dirigitur, cum ad praeceptum vita praeparatur. Unde scriptum est: Si quigit me, sermonem meum servabit, et Pater meus diliget eum, et ad eum veniemus, et mansionem apud eum faciemus . Quisquis ergo in superbiam mentem elevat, quisquis avaritiae aestibus anhelat, quisquis se luxuriae inquinationibus polluit, cordis ostium contra veritatem claudit; et ne ad se Dominus veniat, claustra animi seris vitiorum damnat. 3. Sed Sed inter haec sciendum quod Priscillianistae haeretici nasci unumquemque hominem sub constitutionibus stellarum putant; et hoc in adjutoriusui erroris assumunt, quod nova stella exiit cum Dominus in carne apparuit, cujus fuisse fatum eamdem quae apparuit stellam putant. Sed si Evangelii verba pensamus, quibus de eadem stella dicitur: Usque dum veniens staret supra ubi erat puer, dum
Abbreviated transcription (Latin):
tum reniti linguȩ prȩualemus. inuentũ
uerba non defluant : cum iudex dicat.
Om̃e uerbu otiosum quod locuti fueri¬
nt homines: reddent de eo rationem in
die iudicii. Otiosum quippe uerbũ
est quod aut utilitate rectitudinis. aut
ratione iustȩ necessitatis caret. Otiosa
ergo colloquia adȩdificationis studiũ
uertite. quam celerrime huus uitȩ fugi¬
ant tempora considerate. quam districtue
ueniat iudex attendite. Hunc ante.
oculos ur̃i cordis ponite. hunc proximoꝵ
ur̃orum mentibus intimate ut inquan¬
tum uires suppetunt. si annunciare eũ
non neglegitis: uocari abeo angłi cum
iohe ualeatis. quod ipse prestare digne t᷑.

Expanded text:
tum reniti linguae praevalemus, in ventum tum reniti linguae praevalemus, in ventum verba non defluant, cum judex dicat: Omne 1457 verbum otiosum quod locuti fuerint homines, reddent de eo rationem in die judicii . Otiosum quippe verbum est, quod aut utilitate rectitudinis, aut ratione justae necessitatis caret. Otiosa ergo colloquia ad aedificationis studium vertite: quam celerrime hujus vitae tempora fugiant, considerate: quam districtus veniat judex attendite. Hunc ante oculos vestri cordis ponite: hunc proximorum vestrorum mentibus intimate; ut inquantum vires suppetunt, si annuntiare eum non negligitis, vocari ab eo Angeli cum Joanne valeatis; quod ipse praestare dignetur
Abbreviated transcription (Latin):
peccatum de esse. quia
si hoc culpa non esset.
nullomodo iołim dñs de
uestitus sui aꝑitate lau¬
dasset. Si hoc culpa non esset: nequa¬
quam petrus apłs per epłam feminas
aprȩxiosarum uestium appetitu compe¬
sceret dicens. Hon inueste preciosa.
Pensate ergo quȩ culpa sit hoc etiam
uiros appetere. aquo curauit pastor
ȩccłȩ &feminas prohibere. Quan
uis hoc quod iołis non esse uestitus mol¬
libus dicitur : per significationem in¬
celligi & aliter potest. Mollibus em̃
uestitus non fuit : quia uitam peccanti¬
um non blandunentis fouit. sed rigore
aspere inuectionis increpauit. dicens.
Genimina uiperarun. quis uobis demon¬
strauit fugere auentura ira: Unde per
salomonem dicitur. Uerba sapientium
quasi stimuli. & sicut claui in altum de¬
fixi. Claiuis quippe atq stimulis uerba¬
sapientium comparantur : quia culpas
delinquentium nesciunt palpare sed
tum uos admoneo. abocioso sermone par¬
camus. inutiliter loqui declimus. Inquan¬

Expanded text:
peccatum deesse, quia si hoc culpa non esset, nullo modo Joannem Dominus de vestimenti sui asperitate laudasset. Si hoc culpa non esset, nequaquam Petrus apostolus per epistolam feminas a pretiosarum vestium appetitu compesceret, dicens: Non in veste pretiosa . Pensate ergo quae culpa sit hoc etiam viros appetere, a quo curavit pastor Ecclesiae et feminas prohibere. 1455 4. Quamvis hoc quod Joannes non esse vestitus mollibus dicitur, per significationem intelligi et aliter potest. Mollibus enim vestitus non fuit, quia vitam peccantium non blandimentis fovit, sed vigore asperae invectionis increpavit, dicens: Genimina viperarum, quis vobis demonstravit fugere a ventura ira? Unde et per Salomonem dicitur: Verba sapientium quasi stimuli, et sicut clavi in altum defixi . Clavis quippe atque stimulis sapientum verba comparantur, quia culpas delinquentium nesciunt palpare, sed cum vos admoneo, ut ab otioso sermone parcamus, inutiliter loqui declinemus. Inquan
Abbreviated transcription (Latin):
quod uiuendo ostenditur: etiam loquen¬
do propagetur. Ad extremum uero suꝑ¬
est. ut perferta quȩq opera considera-¬
tio propriȩ infirmitatis deprimat : ne
hec ante occulti arbitri oculos tumor
elationis extinguat. Sed quia sunt ple-¬
riq michi imperitia similes. qui dum
metiri se nesciunt. quȩ non didicerunt
docere concupiscunt. qui pondus magi¬
sterii tanto leuius estimant. quanto
ium magnitudinis illius ignorant : ab
ipso libri huius reprȩhendantur exordio:
Ut quia indocti ac prȩcipites doc trinȩ
arcem tenere appetuiit : aprȩxipitationuis
suȩ ausibus in ipsa locutionis nr̃ȩ ianua
repellantur.

Expanded text:
quod vivendo ostenditur, etiam loquenquod vivendo ostenditur, etiam loquendo propagetur. Ad extremum vero superest ut perfecta quaeque opera consideratio propriae infirmitatis deprimat, ne haec ante occulti arbitrii oculos tumor elationis exstinguat. Sed quia sunt plerique mihi imperitia similes, qui dum metiri se nesciunt, quae non didicerint docere concupiscunt; qui pondus magisterii tanto levius aestimant, quanto vim magnitudinis illius ignorant; ab ipso libri hujus reprehendantur exordio; ut quia indocti ac prarcem tenere appetunt, a praecipitationis suae ausibus in ipsa locutionis janua repellantur
Abbreviated transcription (Latin):
ASTORALISCURE
me pondera fugere delites¬
cendo uoluisse: benigna
tione reprȩhendis. Quȩ ne quibusdã
leuia esse uideantur : presentis libri
stilo exprimo. de eorum grauedine om̃e
quod penso. Ut & hec qui uacat incaute
non expetat: & qui incaute expetut. ad¬
eptum se esse pertimescat. Quadriper¬
tita uero disputatione liber iste dist¬
inguitur : ut ad lectoris sui anunum.
ordinatis allegationibus quasi quibus¬
dam passibus gradiatur. Nam cum rerũ
necessitas exposcit : pensandum ualde est
adculmen quisq regimins qualiter ue¬
niat. atq ad hoc rite perueniens qualit̃
uuiat. & bene uiuens qualiter doceat.
& ret te docens. infirmitatem suam co-¬
tidie quanta consideratione cognoscat.
Ne aut humilitas accessum fugiat. aut per¬
uentioni uita contradicat. aut uitam
doctrina destituat: aut doctrinam prȩsũ¬
ptio extollat. Prius ergo appetitum timor
temper&. post autem magisterium quod a
non quȩrente suscipitur: uita conmendet.
Acdeuide necesse est ut pastoris bonum

Expanded text:
astoralis curae me pondera fugere delitescendo voluisse, benigna,tione reprehendis; quae ne quibusdam levia esse videantur, praesentis libri stylo exprimo de eorum gravedine omne quod penso, ut et haec qui vacat, incaute non expetat; et qui incaute expetiit, adeptum se esse pertimescat. Quadripartita vero disputatione liber iste distinguitur, ut ad lectoris sui animum ordinatis allegationibus quasi quibusdam pastibus gradiatur. Nam cum rerum necessitas exposcit, pensandum valde est ad culmen quisque regiminis qualiter veniat; atque ad hoc rite perveniens, qualiter vivat; et bene vivens, qualiter doceat; et recte docens, infirmitatem suam quotidie quanta consideratione cognoscat, ne aut humilitas accessum fugiat, aut perventioni vita contradicat; aut vitam doctrina destituat; aut doctrinam praesumptio extollat. 2 Prius ergo appetitum timor temperet: post autem magisterium quod a non quaerente suscipitur, vita commendet; ac deinde necesse est ut pastoris bonum
Abbreviated transcription (Latin):
citat : qͥ ea ipsa quȩ diligimꝰ. auferre mo¬
uat᷑. Nec curat antiquus hostis hȩx faci.¬
ens ut t̾rena tollat : sed ut caritatẽ in
nobis feriat. Nã inodiũ repente exardes¬
cunꝰ : & dũ foris inuicti eẽ cupunꝰ. intꝰ gra¬
uit̾ ferim᷑. Dũ parua foris defendimꝰ. intꝰ
amittimꝰ maxͥma : qͥa dũ rẽ diligimꝰ tẽpo¬
ralẽ. uerã amittimꝰ dilectionẽ. Om̃is

Expanded text:
citat, qui ea ipsa quae diligimus auferre moliatur. Nec curat antiquus hostis, haec faciens, ut terrena tollat, sed ut charitatem in nobis feriat. Nam in odium repente exardescimus; et dum foris invicti esse cupimus, intus graviter ferimur; dum parva foris defendimus, intus amittimus maxima, quia dum rem diligimus temporalem, veram amittimus dilectionem. Omnis
Abbreviated transcription (Latin):
fimuit: sed tam̃ martir extitit. qͥa pas¬
sionẽ quã ñ suscepit incorpore. seruauit
um̃te. Et nos gͦ hoc exẽplo sine ferro
cẽ possumꝰ martires: si patientiã ueracit᷑
t̃ tẽptam̃ta eiꝰ ad delectationẽ atq cõ:¬
sensũ ñtrahit᷑. & int̃ contumelias ꝓximi
custodit᷑ ab odio. & int̾ flagella di con¬
pescit᷑ amurmuratione. Heg hȩc agen¬
tes retribui nobis p̾sentia bona reqͥramꝰ.
H ã ꝓlabore patientiȩ bona sꝑanda st̃ seque¬
ntis uitȩ: ut tunc p̃miũ nr̃i laboris incipi

Expanded text:
d tamen martyr exstitit, quia passionem quam non suscepit in corpore servavit in mente. Et nos ergo hoc exemplo sine ferro esse possumus martyres, si patientiam veraciter ter tentamenta ejus a delectatione atque consensu, et inter contumelias proximi custoditur ab odio, et inter flagella Dei compescitur a murmuratione: nec haec agentes, retribui nobis praesentia bona requiramus. Nam pro labore patientiae bona speranda sunt sequentis vitae, ut tunc praemium nostri laboris incip
Abbreviated transcription (Latin):
b oculos m̃tis clausit. Unde ei dr̃
dita. int̾renis uoluptatib resoluta: abscon¬
dit sibi mala sequentia. qͥa p̾̃uidere futura
refugit : quȩ p̾sentẽ leticiã ꝑturbent.
Dũq inp̃sentis uitȩ delectatione se deserit
qͥd aliud quã clausis oculis adignẽ uadit:
Unde bene scriptũ ẽ. Indie bonoꝵ ne in¬
menior sis maloꝵ. Et unde ꝑpaulũ dr̃
Qui gaudent tanquã ñ gaudentes sint.
Quia &si qua ẽ p̃sentis tẽporis ita ẽ agenda
leticia : ut nunquã amaritudo sequentis
uidicii recedat amoemoria. Quatinꝰ dũ
ñs pauida extrem&e ultioris timore trans¬
figit᷑ : quantũ nunc p̃sens leticia. tantũ
post ira sub sequens tẽperet᷑ In quadra¬

Expanded text:
 oculos mentis clausit? Unde et dicidita, in terrenis voluptatibus resoluta, abscondit sibi mala sequentia, quia videre futura refugit, quae praesentem laetitiam perturbant; dumque in praesentis vitae oblectatione se deserit, quid aliud quam clausis oculis ad ignem vadit? Unde bene scriptum est: « In die bonorum ne immemor sis malorum . » Et unde per Paulum dicitur: « Qui gaudent tanquam non gaudentes sint , » quia et si qua est praesentis temporis, ita est agenda laetitia, ut nunquam amaritudo sequentis judicii recedat a memoria, quatenus dum mens pavida extremae ultionis timore transfigitur, quantum nunc praesens laetitia, tantum post ira subsequens temperetur
Abbreviated transcription (Latin):
ne punire peccatores oebeat. rogari uult
& ipse qͥ uidicat. Unde & tã longo tẽpore
cõminat᷑ irã : & tam̃ misericordit̃ expec¬
tat. Sic aut nos & miscd̃ia eiꝰ refoueat :
ut nullo mͦ neglegentes recdidat. Sic pec¬
cata nr̃a ꝑtͣbent: ut mens indesꝑationẽ
non ꝓruat. Quia & si p̃sum̃tes metuimꝰ.
& me tuentes speramꝰ : ȩt̃nũ regnũ citiꝰ

Expanded text:
ne punire peccatores debeat, rogari vult et ipse qui iudicat. Unde et tam longo tempore comminatur iram, et tamen misericorditer exspectat. Sic autem nos et misericordia eius refoveat, ut nullo modo neglegentes reddat; sic peccata nostra perturbent, ut mens in desperationem non proruat; quia etsi praesumentes metuimus et metuentes speramus, aeternum regnum citius
Abbreviated transcription (Latin):
innocentiã uenditꝰ ẽ. alii uͦ ꝑmaliciã uen¬
ditores frĩs fuerunt. Duodecĩ apłi sunt
electi : sed unꝰ in his admixtꝰ ẽ qͥ ꝓbar&.
undecĩ qͥ ꝓbarent᷑. Septẽ st̃ diacones
ab apłis ordinati. sed sex infide recta ꝑ¬
manentib. unꝰ extitit auctor erroris.
In hac gͦ ȩccła. nec mali eẽ sine bonis. nec
electoꝵ sumꝰ: restat neresse ẽ ut ꝑ eoꝵ
exẽpla gradiam᷑. Bonꝰ enĩ ñ fuit : qͥ malos
tolerare recus auit. Hinc nanq ẽ qđ de
sem& ipso beatꝰ iob asserit dicens. Frat̃
fui draconũ. & sociꝰ strucioꝵ. Hinc ꝑsolo¬

Expanded text:
innocentiam venditus est, alii vero per malitiam veninnocentiam venditus est, alii vero per malitiam venditores fratris fuerunt . Duodecim apostoli sunt electi; sed unus in his admistus est qui probaret, undecim qui probarentur . Septem sunt diacones ab apostolis ordinati ; sed sex in fide recta permanentibus, unus exstitit auctor erroris . In hac ergo Ecclesia nec mali sine bonis, nec electorum sumus, restat necesse est ut per eorum exempla gradiamur. Bonus enim non fuit qui malos tolerare recusavit. Hinc namque est quod de semetipso beatus Job asserit dicens: Frater fui draconum et socius struthionum . Hinc per Salo
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ nͥ incęlo. & mali soli nusquã sunt nͥ in
inferno. Hec aũt uita que int̾ cȩlũ & in¬
fernũ sita ẽ: sicut iniedio subsistit. ita
utrarunq partiũ ciues cõmunit᷑ recipit.
Quos tam̃ scã ȩccła & nunc indiscrete sus¬
cipit: & post modũ inegressione discer¬
nit. Si igit᷑ boni estis : quã diu in hac
uita subsistitis. ȩquanimit̃ tolerate ma¬
los. Nã qͥs qͥs malos ñ tolerat: ipse sibi
ꝑintolerantia testis ẽ qͥa bonꝰ ñ ẽ
Abel enĩ eẽ renuit: quẽ cam malicia ñ exerc&
Sic intritura aree grana sub paleis p̃munt᷑.
sic flores int̾ spinas oriunt᷑. & rosaquȩ re¬
dol& crescit cũ spina quȩ pungit. Duos
qͥppe filios habuit pͥmꝰ homo. unus horũ
electꝰ ẽ alt̾ ꝓreb fuit. Tres filios noe arca
continuit : sed ex his duo eletti st̃ & unꝰ
reꝓb fuit. Duos abrahã filies habuit.
filios habuit. sed unus electꝰ ẽ alt̾ uͦ reꝓbatꝰ
Duodecr̃ filios habuit iacob: sed ex his unꝰ ꝑ

Expanded text:
nusquam sunt, nisi in inferno. Haec autem vita quae inter coelum et infernum sita est, sicut in medio subsistit, ita utrarumque partium cives communiter recipit; quos tamen sancta Ecclesia et nunc indiscrete suscipit, 1638 et postmodum in egressione discernit. Si ergo boni estis, quandiu in hac vita subsistitis, aequanimiter tolerate malos. Nam quisquis malos non tolerat, ipse sibi per intolerantiam suam testis est quia bonus non est. Abel enim esse renuit, quem Cain malitia non exercet. Sic in tritura areae grana sub paleis premuntur; sic flores inter spinas oriuntur, et rosa quae redolet crescit cum spina quae pungit. Duos quippe filios habuit primus homo; sed unus horum electus est, alter reprobus fuit . Tres filios Noe arca continuit; sed duo ex his electi sunt, et unus reprobus fuit . Duos Abraham filios habuit; filios habuit; sed unus electus est, alter reprobatus . Duodecim filios habuit Jacob; sed ex his unus per
Abbreviated transcription (Latin):
ene aũt periture anime sententia quȩ
subdit᷑ conuenit. Et qͥdẽ in hac die tua
quȩ ad pacẽ tͥ: nunc aut̃ abscondita st̃
ab oculis tuis. Suã hic diẽ hab& anima ꝑ¬
uersa : que transitorio gaud& in tẽpore.
Cui ea quȩ asst̃ ad pacẽ st̃: qͥa dũ ex reb
tẽporalib letat᷑. dũ honorib extollit᷑.
dũ incarnis uoluptate resoluit᷑. dũ nulla
uenturȩ poene formidine t̾ret᷑: pacẽ ha.¬
b& indie sua. quȩ graue dãnationis suȩ¬
scandalũ indie habebit aliena. Ibi eñi
affligenda ẽ: ubi iuste letabunt᷑. Et
cuncta quȩ mͦ ei ad pacẽ st̃: tunc inama.
incipit. cur cdãnationẽ quã patit᷑ ñ ex¬
pauit : cur aꝓspiciendis malis sequenti

Expanded text:
tia quae subditur convenit: Et quidem in hac die tua, quae ad pacem tibi, nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis. Suam hic diem habet anima perversa, quae transitorio gaudet in tempore. Cui ea quae adsunt ad pacem sunt, quia dum ex rebus temporalibus laetatur, dum honoribus extollitur dum in carnis venturae poenae formidine terretur, pacem habet in die sua, quae grave damnationis scandalum in die habebit aliena. Ibi enim acuncta quae modo ei ad pacem sunt, tunc in amarincipiet cur damnationem quam patitur non expaverit, cur a prospiciendis malis sequenti
Abbreviated transcription (Latin):
lis inusu ȩt̾na indesiderio. Sitres tẽpora¬
uis initinere: desideret᷑ ȩt̾na in ꝑuentione
Quasi ex latere respiciat᷑. qͥcqͥd in hoc mun¬
do agit᷑. Ante nos aut̃ tendant m̃tis oculi:
dũ tota intentione illa conspiciunt ad quȩ
ꝑuenimꝰ. Extrirpent᷑ funditꝰ uitia ñ solũ
ab actu oꝑis. sed etiã acogitatione cordis
euuilsa. Non nos uoliuptas carnis. ñ sollici¬
tudo curiositatis. ñ estꝰ ãbitionis ad domi¬
nicã cenã p̃pediat : sed ipsa qͦq honesta
quȩ innundo agimꝰ. quasi ex quodã m̃tis
latere tangamꝰ. ut t̾rena quelibent sic nr̃o
corpori seruiant : quatinꝰ cordi minime
obsistant. Non gͦ fr̃s audemꝰ uobis dicere
ut omĩa relinquatis: sed tam̃ si uultis. om̃ia
etiã retinendo relinqͥtis: si sic tẽporalia
geritis. tut tota m̃te ad ęt̾nitatẽ tendatis.

Expanded text:
lis in usu, aeterna in desiderio; sit res temporalis in usu, aeterna in desiderio; sit res temporalis in itinere, desideretur aeterna in perventione. Quasi ex latere respiciatur quidquid in hoc mundo agitur. Ante nos autem tendant mentis oculi, dum tota intentione illa conspiciunt ad quae pervenimus. Exstirpentur funditus vitia, non solum ab actu operis, sed etiam a cogitatione cordis evulsa. Non nos voluptas carnis, non sollicitudo curiositatis, non aestus ambitionis a dominica coena praepediat, sed ipsa quoque quae honesta in mundo agimus quasi ex quodam mentis latere tangamus, ut terrena quae libent sic nostro corpori serviant, quatenus cordi minime obsistant. Non ergo, fratres, audemus vobis dicere ut omnia relinquatis; sed tamen, si vultis, omnia etiam retinendo relinquitis, si sic temporalia geritis, ut tamen tota mente ad aeterna tendatis.
Abbreviated transcription (Latin):
aliquando ꝑmundi huius ꝓspera. uocat ali¬
quando ꝑadũsa. Nemo cõtẽnas. ne dũ uo¬
catꝰ excusat: cũ uoluerit intrare ñ ualeat.
Audite qͥd sapientia ꝑsalomonẽ dicat : Tunc
inuocabt̃ me & ñ exaudiã. mane consurgent
& ñinuenient me. Hinc ẽ qd̾ fatue uirgi¬
nes tarde uenientes clamant. Dnẽ. dñe.
aꝑi nobis. Sed iã tunc aditũ querentib
dicit᷑. Am̃ dico uobis : nescio uos. Quid in
t̃ hȩx fr̃s km̃i nͥ relinquere omĩa debemꝰ
curã mundi post ponere: solis desiderus
et̃nis in hiare: Sed hec paucis data st̃.
Ad monere uos uolo ut reliquatis onũa.
sed ñp̃sumo. Si gͦ cuncta mundi relin¬
quere ñ potestis: sic tenete quȩ huiꝰ mun¬
di st̃. tut tam̃ ꝑea ñ tene amini unuido
Ut trena res possideat᷑ ñ possideat: ut sub
m̃tis ur̃ȩ sit dominio qđ habetis. ne sim̃s¬
ur̃a t̾renarũ rerũ amore uincit᷑. areb
suis magis ipsa possideat᷑. Sit gͦ restẽpora¬

Expanded text:
spera, vocat aliquando per adversa: nemo contemnat, ne dum vocatus excusat, cum voluerit introire non valeat. Audite quid Sapientia per Salomonem dicat: Tunc invocabunt me, et non exaudiam: mane consurgent, et non invenient me . Hinc est quod fatuae virgines tarde venientes clamant: Domine, Domine, aperi nobis; sed jam tunc aditum quaerentibus dicitur: Amen, dico vobis, nescio vos . » Hinharissimi, nisi relinquere omnia debemus, curas mundi postponere, solis desideriis aeternis inhiare? Sed haec paucis data sunt. 11. Admonere vos volo ut relinquatis omnia, sed non praesumo. Si ergo cuncta mundi relinquere non potestis, sic tenete quae hujus mundi sunt, ut tamen per ea non teneamini in mundo; ut terrena res possideatur, non possideat; ut sub mentis vestrae sit dominio qvestra terrenarum rerum amore vincatur, a rebus suis magis ipsa possideatur. De
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sentẽ dĩ uultũ cernere. incircũ scriptũ
lum̃ uidere. nullo mortis metu affici. in¬
corruptionis ꝑpetue munere letari&
S el ad hȩc audita in ardescit animꝰ. iãq
illic cupit assistere. ubi se sperat sine fine
gaudere. Sed ad magna p̾mia ꝑueniri
ñ potẽ : ñ ꝑmagnos labores. Unde & pau-¬
lus egregnuis p̃dicator dicit. Non corona¬
bit᷑ qͥs : nͥ qͥ legitime certauerit. Delec¬

Expanded text:
rcumscriptum lumen videre, nullo mortis metu affici, incorruptionis perpetuae munere laetari? Sed ad haec audita inardescit animus, jamque illic cupit assistere, ubi se sperat sine fine gaudere. Sed ad magna praemia perveniri non potest, nisi per magnos labores. Unde et Paulus egregius praedicator dicit: Non coronabitur nisi qui legitime certaverit
Abbreviated transcription (Latin):
tenemꝰ. Duo qͥppe st̃ martirii genera
unũ im̃te. aliud inm̃tẽ simuł xacti¬
one. Itaq eẽ martires possumꝰ : etiã¬
si nullo ferro ꝑcutientiũ trucidem.
Mori qͥppe aꝑsequente . martiriũ
mapto oꝑe ẽ. Fierre u̾ contumelias
odientẽ diligere. martiriũ ẽ inocculta
cogitatione. Nã qͥa duo st̃ martirii ge¬
nera. unũ inocculto oꝑe aliud inpubli¬
co: testat᷑ ueritas quȩ ⁊ebedei filios re¬
qͥrit dicens. Potestis bibere calicẽ quẽ
ego bibiturꝰ sũ : Cui cũ ꝓtinꝰ responde:¬
rent possumꝰ: ilico dñs respondit dic¬
ens. Galicẽ qͥdẽ meũ dibetis. Quio Ñ
ꝑ calicẽ. nͥ dolorẽ passionis accipimꝰ :
De qͦ alias dicit. Pat̾. si fieri potẽ : tran¬
seat ame calix iste. Et zebedei filii

Expanded text:
tis Duo quippe sunt martyrii genera: unum in mente, aliud in mente simul et actione. Esse itaque martyres possumus, etiamsi nullo ferro percutientium trucidemur. Mors quippe a persequente, martyrium in aperto opere est: ferre vero contumelias, odientem diligere, martyrium est in occulta cogitatione. Nam quia duo sunt martyrii genera, unum in occulto opere, aliud in publico, testatur Veritas quae Zebedaei filios requirit, dicens: Potestis bibere calicem quem ego bibiturus sum Cui cum protinus respondissent: Possumens: Calicem quidem meum bibetis. Quid enim per calicem, nisi dolorem passionis accipimus, de quo alias dicit: Pater, si fieri potest, transeat a me calix iste. Et Zebedei filii
Abbreviated transcription (Latin):
paulus crucẽ suã tulerat : qͥ dicebat.¬
I Castigo corpus meũ & inseruitutẽ redi¬
in go: ne forte aliis p̃dicans. ipse ꝓreb¬
ł efficiar. Ecce inafflctione corporis
audiuimꝰ crucẽ carnis. audiamꝰ nunc in
cõpassione ꝓximi crucẽ m̃tis. Ait enĩ.
Quis infirmat᷑. & ego ñ infirmor:: Quis
scandalizat᷑ & ego ñ uror: Per fectꝰ qͥp¬
pe p̃dicator ut exẽplũ dara abstinentie.
crucẽ portabat incorpore. Et qͥa inse
portabat dãna infirmitatis aliene. c̃ru¬
cẽ portabat intorde. Sed qͥa ipsis
uirtutib quȩdã uitia iuxta sunt : di¬
cendũ nobis ẽ qđ uitiũ abstinentiã car¬
nis. & qđ obsideat cõpassionẽ m̃tis. Et
Cuicuio nanq abstinentiã carriis: ñ nun¬
quã uana gła obsidet: qͥa dũ tenutas
incorpore dũ pallor in uultu respies¬
E. urtus pate facta laudat᷑ Restucto¬
se celeriꝰ foras fundit : quanto ad hu¬
manos oculos postensũ pallore exit

Expanded text:
dicebat: Castigo corpus meum, et in servitutem redigo, ne forte aliis praedicans ipse reprobus efficiar . Ecce in afflictione corporis audivimus crucem carnis, audiamus nunc in compassione proximi crucem mentis. Ait enim: Quis infirmatur, et ego non infirmor? Quis scandalizatur, et ego non uror? Perfectus quippe praedicator, ut exemplum daret abstinentiae, crucem portabat in corpore. Et quia in se trahebat damna infirmitatis alienae, crucem portabat in corde. 3. Sed quia ipsis virtutibus quaedam vitia juxta sunt, dicendum nobis est quod vitium abstinentiam carnis et quod obsideat compassionem mentis. E vicino namque abstinentiam carnis nonnunquam vana gloria obsidet, quia dum in corpore, dum pallor in vultu respicitur, virtus patefacta laudatur, et tanto celerius se foris fundit, quanto ad humanos oculos per ostensum pallorem exiit.
Abbreviated transcription (Latin):
cosdĩ. Cũ hisparticipamini qd habetis
ut hoc quandoq dignent᷑ uobiscũ par¬
ticipari qđ habent. Pensate qđ ore
magistri gentiũ dr̃. In hoc tẽpore
ur̃a habundantia illoꝵ in opiã supple¬
at ut & illoꝵ abundantia ur̃e inopiȩ¬
sit supplem̃tũ. Pensate qđ ipsa ꝑse
ueritas dicit Quã diu fecistis unide
his fr̃ib meis minimis: mͥfecistis. Adtri¬
buendũ gͦ pigri cur estis. quando hoc qđ
iacenti int̾ra porrigitis. sedenti incȩlo datis:

Expanded text:
cos Dei. Cum his participamini quod habetis, cos Dei. Cum his participamini quod habetis, ut hoc quandoque dignentur vobiscum participari quod habent. Pensate quod ore magistri gentium dicitur: In hoc tempore vestra abundantia illorum inopiam suppleat, ut et illosupplementum . Pensate quod ipsa per se Veritas dicit: Quandiu fecistis uni de his fratribus meis minimis, mihi fecistis . Ad tribuendum pigri cur estis, quando hoc quod jacenti in terra porrigitis sedenti in coelo datis?
Abbreviated transcription (Latin):
scat. qͥa malũ conspiciunt qđ miseri¬
cordit᷑ euaserunt. tantoq maiores
ereptori suo grãs referant. quanto
uident inaliis qđ ipsiꝑpeti si essent re¬
licti potuerunt. Hec illã tantȩ beati¬
tudinis claritatẽ apud iustoꝵ animũ
fuscat aspecta poena reꝓboꝵ. qͥa ubi
iã cõpassio miseriȩ ñ erit. minuere
ꝓcul dubio beatoꝵ leticiã ñ ualebit.¬
Cotidie latarũ si & ñ querimꝰ cernimꝰ.
Ecce importune se pauꝑes offerunt.
rogant nos qͥ tunc ꝓnobis int̾cessores
ueniant. Certe nos rogare debuimꝰ.
& tam̃ rogam᷑. Uidete sinegare debe¬
mꝰ qtł petim᷑ : quando patroni st̃ qͥ pe¬
tunt. Holite gͦ miscd̾iȩ tẽpora ꝑdere:
nolite accepta remedia dissimulare.
Ante supplitiũ cogitate de supplicio.
Cũ qͦs lib& in hoc mundo ab iectos aspici-¬
tis : etiã siqua rep̃hensibilia eoꝵ esse
uideant᷑. nolite despicere. qͥa fortasse
qͦs morũ infirmitas uulnerat mecdi¬

Expanded text:
scat, quia mala conspiciunt, quae miseriscat, quia mala conspiciunt, quae misericorditer evaserunt. Tantoque majores ereptori suo gratias referunt, quanto vident in aliis quid ipsi perpeti, si essent relicti, potuerint. Nec illam tantae beatitudinis claritatem apud justorum animum fuscabit aspecta poena reproborum: quia ubi jam compassio miseriae non erit, minuere procul dubio beatorum laetitiam non valebit.otidie Lazarum, etsi non quaerimus, cernimus. Ecce importune se pauperes offerunt, rogant nos, qui tunc pro nobis intercessores venient. Certe nos omnino rogare debuimus, sed tamen rogamur. Videte si negare debemus quod petimur, quando patroni sunt qui petunt. Nolite ergo misericordiae tempora perdere, nolite accepta remedia dissimulare. Ante supplicium cogitate de supplicio. Cum quoslibet in hoc mundo abjectos aspicitis, etiamsi qua reprehensibilia eorum esse videantur, nolite despicere, quia fortasse quos morum infirmitas vulnerat, medi
Abbreviated transcription (Latin):
oculos minima : ut possi mꝰ digne pensare
maiora. Siqͥspiã potens ad inuitand ũ quẽ¬
lib& pauꝑem mitter&: qͥd fr̃s rogo. qͥd pau¬
ꝑ ille fetus& nͥ de eadẽ sua inuitatione
gauder&. responsũ humile redder&. ue¬
stẽ mutar&. ire quantotiꝰ festinara. ne pͥ¬
or se ad potentis conuiuiũ alt̃ occurrer&:
Homo gͦ diues inuitat & pauꝑ occurrere
festinat. ad dĩ inuitam᷑ conuiuiũ & ex cu¬
samꝰ: Sed ecce int̾ hȩc estuare possũ.
qͥd sibi corda ur̃a respondeant. Occultis
enĩ fortasse sibi cogitationib dicunt.
Excusare nolumꝰ. Ad illud eñi suꝑne re¬
fectionis conuiuiũ. & uocari & ꝑuenire
gratulam᷑. Loquentes uobis talia m̃tes
urȩ uerũ dicunt : si ñ plus t̾rena quã
cȩlestia diligunt. si ñ ãpluis reb cor

Expanded text:
ntis minima, ut possimus digne pensare majora. Si quispiam potens ad invitandum quemlibet pauperem mitteret, quid, fratres, rogo, quid pauper ille faceret, nisi de eadem sua invitatione gauderet, responsum humile redderet, vestem mutaret, ire quantocius festinaret, ne prior se ad potentis convivium alter occurreret? Homo ergo dives invitat, et pauper occurrere festinat; ad Dei invitamur convivium, et excusamus. Sed ecce inter haec aestimare possum quid sibi corda vestra respondeant. Occultis enim fortasse sibimet cogitationibus dicunt: Excusare nolumus, ad illud enim supernae refectionis convivium et vocari et pervenire gratulamur. 4. Loquentes vobis talia mentes vestrae verum dicunt, si non plus terrena quam coelestia diligunt, si
Abbreviated transcription (Latin):
patientiã. eãq cũ res exigit exercete
inoꝑatione. Hullũ ur̃m ad odiũ ꝓximi
contumeliosa uerba cõmoueant. nulla
periturarũ rerũ dãna ꝑt̾bent. Si enĩ fixa
m̃te mansura clãna ꝑtimescitis : dãna rerũ
transeuntiũ grauia ñ putatis. Si et̃ne
retributionis głam conspicitis: de tẽpora¬
li iniuria ñ doletis. Tolerate gͦ adũsarios
posse confidat : sed obtinete p̃cib ut ipse
lbent̃ exaudit.: quando hoc petit᷑ lar¬
giri qđ iub&. Cũ continue pulsat᷑ in
p̃ce : concite opitulat᷑ intẽptatione. iħs¬

Expanded text:
patientiam, eamque, cum res exigit, exercete in operatione. Nullum vestrum ad odium proximi contumeliosa verba commoveant, nulla periturarum rerum damna perturbent. Si enim fixa mente mansura damna pertimescitis, damna rerum transeuntium gravia non putatis; 1618 si aeternae retributionis gloriam conspicitis, de temporali injuria non doletis. Tolerate ergo adversarios posse confidat, sed obtinete precibus ut ipse libenter audit, quando hoc petitur largiri quod jubet. Cum continue pulsatur in ece, concite opitulatur in tentatione,
Abbreviated transcription (Latin):
in causa ur̃i ex aminis quã cũ districto
iudice habetis. patronos facite : hos in
die tanti t̾roris illiꝰ defensores adhibe¬
te. Certe si apud quendã magnũ iudi¬
cẽ causa quȩ lib& ur̃a eẽt die crastino
uentilanoa: totꝰ hodiernꝰ dies incogita¬
tione duceret᷑. patronũ urã frat̾nitas
q̃rer&e. magnisq p̃cib ager&: ut apud
tantũ iudicẽ sibi defensor uenir&. Et
exce districtꝰ uidex iesus uenturꝰ ẽ tan¬
ti illiꝰ angłoꝵ archangłoꝵq concilii
t̾ror ad hibet᷑. in illo conuentu causã
nr̃a discutit᷑. & tam̃ nos patronos. mͦ¬
ñ q̃rimꝰ. qͦs tunc defensores habeamꝰ : Assũt
defensores nr̃i scĩ martires. Rogari uo¬
lunt: atq ut ita dixerĩ quęrunt᷑ ut quȩ

Expanded text:
in causa vestri examinis, quam cum districto judice habetis, patronos facite, hos in die tanti terroris illius defensores adhibete. Certe si apud quemdam magnum judicem causa quaelibet vestra esset die crastino ventilanda, totus hodiernus dies in cogitatione duceretur, patronum vestra fraternitas quaereret, magnis precibus ageret ut apud tantum judicem sibi defensor veniret. Ecce districtus judex Jesus venturus est, tanti illius angelorum archangelorumque concilii terror adhibetur. In illo conventu causa nostra discutitur, et tamen nos patronos mquaerimus, quos tunc defensores 1593 habeamus. Adsunt defensores nostri sancti martyres, rogari volunt, atque, ut ita dixerim, quaerunt
Abbreviated transcription (Latin):
stulat. nͥ qđ is qͥ conuiuando magis de
loquacitate peccauerat. ꝑretributio¬
nis iusticiã in linagua atrocius ardebat:
S ed cũ graui ualde ẽ pauore pensatidũ.
hoc qđ ei ꝑabrahȩ responsionẽ dicit᷑.
Fili recordare qͥa recepisti bona inuita

Expanded text:
stulat, nisi quod is qui convivando magis de stulat, nisi quod is qui convivando magis de loquacitate peccaverat per retributionis justitiam in lingua atrocius ardebat? 6. Sed cum gravi valde est pavore pensandum hoc quod ei per Abrahae responsionem dicitur: Fili, r
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ micas panis negauit. Sed notandũ
ualde ẽ: qͥd sit quod diues inigne
positꝰ linguã suã refrigerari petit. Mos
qͥppe ẽ sacri eloqͥi: ut aliquando aliud
dicat. sed ex eodẽ dicto aliud innuat.
Suꝑius aut̃ hunc suꝑbũ liuitẽ dñs ñ lo¬
quacitati uacantẽ dixerat : sed suꝑflue
conuiuantẽ. Neq hunc de loquacita¬
te narrauit : sed cũ elatione & tenatia
de etlacitate peccasse. Secl qͥa abun¬
dare in conuiuiis loquacitas sol&. is qͥ¬
hic male conuiuatꝰ dicit᷑. apud in fer¬
nũ grauius in lingua ardere ꝑhibet᷑.
Prima nanq male conuiuantib famulat᷑
culpa loquacitatis. post loquacitatẽ
citatẽ lusus sequat᷑: testat᷑ sacra scriptu¬
ra quȩ ait. Sedit popłs manducare
& bibere: & surrexerunt ludere:
Sed pͥus quã ad lusũ moueat᷑ corpꝰ: ad
iocos ac uerba inania mouet᷑ lingua.
Quid ergo ẽ qđ innuit᷑. qͥa intoriñtis
positꝰ diues linguã suã refrigerari po-¬

Expanded text:
qui micas panis negavit. Sed notandum qui micas panis negavit. Sed notandum valde est quid sit quod dives in igne positus linguam suam refrigerari petit. Mos quippe est sacri eloquii ut aliquando aliud dicat, sed ex eodem dicto aliud innuat. Superius autem hunc superbum divitem Dominus non loquacitati vacantem dixerat, sed superflue convivantem. Neque hunc de loquacitate narravit, sed eum elatione et tenacia de edacitate peccasse. Sed quia abundare in conviviis loquacitas solet, is qui male hic convivatus dicitur, apud infernum gravius in lingua ardere perhibetur. Prima namque male convivantibus famulatur culpa loquacitatis, post loquacitatem uia edacitatem lusus sequatur, testatur sacra Scriptura, quae ait: Sedit populus manducare et bibere, et surrexerunt ludere . Sed priusquam ad lusum moveatur corpus, ad jocos ac verba inania movetur lingua. Quid ergo est quod innuitur quia in tormentis positus dives linguam suam refrigerari po
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cipua nͥ ad inanẽ głam querit. uidelic& ut
honorabilior cȩteris esse udeat᷑. Nã qͥa ꝑ
sola inam gła uestim̃tũ p̾̃ciosius querit᷑.
resipsa testat᷑. qđ nemo uult ibi p̃tiosis
uestib indui ubi abalus ñ possit uideri
Quã culpã possumꝰ melius etiã exdiuerso
colligere : qͥa si abiettio uilis indum̃ti
uirtus ñ ess&. euangłista uigilant̃ de
ioħe ñ dicer& erat indutꝰ pilis cameboꝵ
O quanta ẽ subtilitas iudicioꝵ. dĩ:
O quã districte agit᷑ bonoꝵ ac tuũ maloꝵ¬
q retributio. Certe suꝑius dictũ ẽ qͥa
inhac uita lazarus cadentes micas de
mensa diuitis querebat & nemo illi da¬
hat: nunc de supplicio diuitis dr̃. qͥ a
de extremo digiti lazari distillari aquã
inore suo concupiscit. Hinc gͦ. hinc fr̃s
colligite. quanta sit districtio seueri¬
tatis dĩ. Diues enĩ iste qͥ uulnerato
pauꝑi. m̃se suȩ uł minimea dare nolu¬
it : in inferno positꝰ usq ad minima que¬
renda ꝑuenit. Nã guttã aque petit.

Expanded text:
delicet, ut honorabilior caeteris esse videatur. Nam quia pro sola inani gloria vestimentum pretiosius quaeritur res ipsa testatur, quod nemo vult ibi pretiosis vestibus indui, ubi ab aliis non possit videri. Quam culpam possumus melius etiam ex diverso colligere, quia si abjectio vilis indumenti virtus non esset, evangelista vigilanter de Joanne non diceret: Erat induO quanta est subtilitas judiciorum Dei, o quam districte agitur bonorum actuum malorumque retributio! Certe superius dictum est quia in hac vita Lazarus cadentes micas de mensa divitis quaerebat, et nemo illi dabat; nunc de supplicio divitis dicitur, quia de extremo digiti in ore suo concupiscit. Hinc ergo, hinc, fratres, colligite quanta sit districtio severitatis Dei. Dives enim iste qui vulnerato pauperi mensae suae vel minima dare noluit, in inferno positus, usque ad minima quaerenda pervenit. Nam guttam aquae petivit,