comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
& quos nuille die uictor sub tartara misi
Inclusus muris. hostiliq aggere septus.
Nulla salus bello. capiti cane talia demens
Dardanio. rebusq tuis. ꝓ inde om̃ia magno
Ne cessa turbare metu. atq extollere iuires
Gents bis uicte. contra p̾mere arma latini.
Lunc ⁊ mirmidonum ꝓceres frigia arma tremesct̃.
Lunc ⁊ titides et lacri̾seus achilles.
A mnis et hadriacas retro fugit ausidus undas.
Uͥ el cum se pauidũ contra mea uirgia fingit
Artificis scelus. ⁊ formidine crim̃ aceruat.
Numquã animam talem dextra hac ab siste mou̾i
A mittes. habitet tecũ. et sit pectore inisto.
Nunc adte et tua magͦne pat̾ consulta reuertor.
Si nullam nr̃is ultra spem ponis in armis.
Sitam deserti sumus. et semel agmine uerso
Funditus occidimus. neq habet fortuna regressum.
Oremus pacem ⁊ dextras tendamus in hertes.
Q uamqͣm o si solite quicꝗͣ uirtutis ad eẽt.
Ille mͥ ante alios fortuatusq laboꝵ.

Expanded text:
et quos mille die victor sub Tartara misi, et quos mille die victor sub Tartara misi, inclusus muris hostilique aggere saeptus. Nulla salus bello. Capiti cane talia, demens, Dardanio rebusque tuis. Proinde omnia magno ne cessa turbare metu atque extollere vires gentis bis victae, contra premere arma Latini. Nunc et Myrmidonum proceres Phrygia arma tremescunt, nunc et Tydides et Larissaeus Achilles, amnis et Hadriacas retro fugit Aufidus undas. Vel cum se pavidum contra mea iurgia fingit artificis scelus et formidine crimen acerbat. Numquam animam talem dextra hac, absiste moveri, amittes: habitet tecum et sit pectore in isto. Nunc ad te et tua magna, pater, consulta revertor. Si nullam nostris ultra spem ponis in armis, si tam deserti sumus et semel agmine verso funditus occidimus neque habet Fortuna regressum? oremus pacem et dextras tendamus inertis. Quamquam O, si solitae quicquam virtutis adesset! Ille mihi ante alios fortunatusque laborum
Abbreviated transcription (Latin):
Nos anune uiles in humata in fletaq turba
Sternemur campis : etiã tu si qͣ tibi ius.
Si patru quid martis habes. illum aspice contra
Dat gemitum. rumpit q has imo pectore uoces.
Tum cum bella manus posc̃t. patribq uocatis
Primus ades. s nõ replenda est curia uerbis
Q uẽ tuto tͥ magna uolant. dum detinet hostem
Agger muroꝵ. nec mnundant: sangͥne fosse.
P inde tona eloquio solito tibi. meq timoris
Argue tu drance. quando tot straiͦs aceruos
Insignis agros. quid posrit inuioa uirtus
Ex ꝑiare licet. nec longe scilicet hostes
Q uerendi nobis. circum stant undiq muros.
Imus in aduersos qͥd cessas :an tͥ mauors
Uentosa in lingua pedibq fugacib istis sẽꝑ erit:
Pulsus ego aud qͥsqͣm m̾ito foe̾dissime pulsum
Arguet. iliaco tumidum qui crescere tibrim
Sanguine ⁊ euanori totã cum stirpe uidebit
P cubuisse domũ. atq exutos arcadas armis.
Naud ita me ex ꝑti bitias ⁊ pandarus ingens.

Expanded text:
nos animae viles, inhumata infletaque turba, nos animae viles, inhumata infletaque turba, sternamur campis. Etiam tu, siqua tibi vis, si patrii quid Martis habes, illum aspice contra,dat gemitum rumpitque has imo pectore voces tum, cum bella manus poscunt, patribusque vocatis primus ades. Sed non replenda est curia verbis, quae tuto tibi magna volant, dum distinet hostem agger murorum nec inundant sanguine fossae. Proinde tona eloquio, solitum tibi, meque timoris argue tu, Drance, quando tot stragis acervos insignis agros. Possit quid vivida virtus, experiare licet; nec longe scilicet hostes quaerendi nobis: circumstant undique muros. Imus in adversos: quid cessas? An tibi Mavors ventosa in lingua pedibusque fugacibus istis semper erit? Pulsus ego? Aut quisquam merito, foedissime, pulsum arguet, Iliaco tumidum qui crescere Thybrim sanguine et Evandri totam cum stirpe videbit procubuisse domum atque exutos Arcadas armis? Haud ita me experti Bitias et Pandarus ingens
Abbreviated transcription (Latin):
Unum etiã do nis istis que plurima mitti
Dardanis duciq iubes unum optime regum
Adicitias. nec te ulluis uolentia uincat.
Qͥ n natã egregio genero dignisq huneneis
Des paͦter.⁊ pacẽ hanc et̃no foedere iuingas.
Q uod si tantus habet mentes ⁊ pectora t̾ror.
Ipͣsum obtestemur. ueniamq oremꝰ abiso
Cedat᷑ iuis ꝓpͥum regi. patriq remattar.
Qͥ d miseros totiens in aꝑta ꝑicula ciues
P icis: olatio cãput hoꝵ ⁊ causa maloꝵ
Nulla salus bello pacem te poscimus omnes
Tũrne. simul pacis solum inuotabile pignus.
Primus ego uiuisum quẽ tu tͥ fingis ⁊ esse
⁊ il moror. en suplex umo. miserere tuoꝵ.
Pone animos. et pulsus abi. sat funera fu̾si
Uidumus. ingentes ⁊ desolauimus agros.
Aut si fama mouet: si tantum pectora robur
Concipis.: ⁊ adeo dotalis regia cordi est.
Aude. atq aduersum fidens fer pectus in hostẽ.
Scilicet ut turno contingat regia conunx.

Expanded text:
Unum etiam donis istis, quae plurima mitti Unum etiam donis istis, quae plurima mitti Dardanidis dicique iubes, unum, optime regum, adicias nec te ullius violentia vincat, quin natam egregio genero dignisque hymenaeis des, pater, et pacem hanc aeterno foedere iungas. Quod si tantus habet mentes et pectora terror, ipsum obtestemur veniamque oremus ab ipso: cedat, ius proprium regi patriaeque remittat. Quid miseros totiens in aperta pericula cives proicis, O Latio caput horum et causa malorum? Nulla salus bello: pacem te poscimus omnes, Turne, simul pacis solum inviolabile pignus. Primus ego, invisum quem tu tibi fingis, et esse nil moror, en supplex venio. Miserere tuorum, pone animos et pulsus abi. Sat funera fusi vidimus ingentis et desolavimus agros. Aut si fama movet, si tantum pectore robur concipis et si adeo dotalis regia cordi est, aude atque adversum fidens fer pectus in hostem. Scilicet ut Turno contingat regia coniunx,
Abbreviated transcription (Latin):
Centum oratores pͥma degente latini
Ire placet. pacisq manu pretendere ramos.
Munera portantes. auriq eborisq talenta.
Et sellam regni. trabeamq. insignia nr̃i.
Consulite inmedium. ⁊ reb succurrite fessis.
Tum drances idẽ infensus quẽ gła turni
Obliqua iniudia. stimulisq agitabat amaris.
Largus opum. & lingua melior. s frigioa bello
Dextra consilus habitus non futilis auctor.
Seditione potens. genus huic mat̾na suꝑbum
Lobilitas dabat. uicertum de patre ferebat.
Surgit etͥis onerat dictis atq aggerat iras.
Rem nulli obscurã nr̃e nec uocis egentem
Consulis o bone rex. cͥuncti sese scire fatentur
Qͥd fortuna petat ppłi. seo dicere musant.
Det libertatem fandi flatusq remittat:
Cuius ob auspitium infaustum moresq sinistros
Dicam equidẽ licet arma mͥ mortẽq minetur.:
Lumina tot cecidisse ducum totamq uidemus
Consedisse urbem luctu. dum troia temptat
Castra fuge fidens. et celum t̾ritat armis.

Expanded text:
centum oratores prima de gente Latinos centum oratores prima de gente Latinos ire placet pacisque manu praetendere ramos, munera portantis aurique eborisque talenta et sellam regni trabeamque insignia nostri. Consulite in medium et rebus succurrite fessis. Tum Drances idem infensus, quem gloria Turni obliqua invidia stimulisque agitabat amaris, largus opum et lingua melior, sed frigida bello dextera, consiliis habitus non futilis auctor, seditione potens genus huic materna superbum nobilitas dabat, incertum de patre ferebat, surgit et his onerat dictis atque aggerat iras: Rem nulli obscuram nostrae nec vocis egentem consulis, O bone rex: cuncti se scire fatentur, quid fortuna ferat populi, sed dicere mussant. Det libertatem fandi flatusque remittat cuius ob auspicium infaustum moresque sinistros dicam equidem, licet arma mihi mortemque minetur lumina tot cecidisse ducum totamque videmus consedisse urbem luctu, dum Troia temptat castra fugae fidens et caelum territat armis.
Abbreviated transcription (Latin):
Cẽta qͣua rerum iaceant ꝑculsa riuna.
Ante oculos. int̾q manuᷤᷤ sunt om̃ia ur̃as.
Lec quemqͣm incuso. potuit que plurima uirt
Esse fuit. toto certatum est corꝑe regni.
Nunc adeo que sit dubie sententia menti
E xpediam. paucis animos adhibete docebo.
Est antiquus ager tusco mͥ ꝓxunus amni.
Longus in occasum fines suꝑ usq sicanos.
Arunci rutuliq serunt. ⁊ uomere duros
Excent colles. atq hoꝵ asꝑrimna pascunt:
N ec om̃is regio. ⁊ celsi plaga pinea montis
Cedat amiticie teucroꝵ. foederis equas
Dicamꝰ leges. sotiosq in regna uocemus.
Considãt. si cantus amor. et moenia condant.
Sin alios fines aliam ue capessere gentem
Est animus: possuntq solo decedere nr̃o.
Bis denas italo teramꝰ robore naues.
Seu plures complere ualent: iacet om̃is inundã
Materies. ipsi numerũq modumq carinis
Pcipiant. nos aera. manus. naualia demius.
Pret̾ea qui dicta ferant et foedera firm̃t

Expanded text:
cetera qua rerum iaceant perculsa ruina, cetera qua rerum iaceant perculsa ruina, ante oculos interque manus sunt omnia vestras. Nec quemquam incuso: potuit quae plurima virtus esse, fuit; toto certatum est corpore regni. Nunc adeo quae sit dubiae sententia menti expediam et paucis, animos adhibete, docebo. Est antiquus ager Tusco mihi proximus amni, longus in occasum, finis super usque Sicanos; Aurunci Rutulique serunt et vomere duros exercent colles atque horum asperrima pascunt. Haec omnis regio et celsi plaga pinea montis cedat amicitiae Teucrorum, et foederis aequas dicamus leges sociosque in regna vocemus. Considant, si tantus amor, et moenia condant. Sin alios finis aliamque capessere gentem est animus possuntque solo decedere nostro: bis denas Italo texamus robore navis seu pluris complere valent, iacet omnis ad undam materies, ipsi numerumque modumque carinis praecipiant, nos aera manus navalia demus. Praeterea qui dicta ferant et foedera firment
Abbreviated transcription (Latin):
Hesit. ⁊ indecunum uestigia retulit annum.
Ambo animiᷤ ambo insignes p̃fitãtib armis.
Bͥ pietate prior. coeant infedera destre.
Q uad datur. ast armis concurrant aͣrma cauete.
ꝙ responsa simul que sut rex opͦtue regis
Audisti. ⁊ que sit magno sententia bello.
U iͣxea legati. uariusq ꝑora cucurrit
Ausonidum turbata fremor. ceu saxa morant᷑
Cum rapidos amnes. fit clauso gurgite murm̃.
Uicineq fremunt ripe creptantib undis.
Ut primum placati animi:⁊ trepida ora qͥerũt.
Prefatus diuos solio rex infit ab alto.
Ante equidem summa de re statuisse latini
E uellem. ⁊ fuerat melius. nõ tͣpre tali
Congere concilium: cum muros ab sidet hostis.
Bellum inportunum c̾uies cum gente deoꝵ
Inuictisq uiris gerumꝰ. quos nulla fatigant
Proeba. nec uicti possunt absistere ferro.
Sp̃e si quã aiccitis aebcolũ babrustis inarmis.
P onite. spes sͥ quisq. s ħ quã angusta uidetis.

Expanded text:
haesit et in decimum vestigia rettulit annum. haesit et in decimum vestigia rettulit annum. Ambo animis, ambo insignes praestantibus armis hic pietate prior. Coeant in foedera dextrae, qua datur; ast armis concurrant arma cavete. Et responsa simul quae sint, rex optime, regis audisti et quae sit magno sententia bello. Vix ea legati, variusque per ora cucurrit Ausonidum turbata fremor: ceu saxa morantur cum rapidos amnis, fit clauso gurgite murmur vicinaeque fremunt ripae crepitantibus undis. Ut primum placati animi et trepida ora quierunt, praefatus divos solio rex infit ab alto: Ante equidem summa de re statuisse, Latini, et vellem et fuerat melius, non tempore tali cogere concilium. cum muros adsidet hostis. Bellum importunum, cives, cum gente deorum invictisque viris gerimus, quos nulla fatigant proelia: nec victi possunt absistere ferro. Spem siquam adscitis Aetolum habuistis in armis, ponite. Spes sibi quisque, sed haec quam angusta videtis;
Abbreviated transcription (Latin):
Coniugis infande prima intra limina dextra¬
Oppetut. deuicta asia subsedit aduit᷑.
Qunc etiã orribili uisu portenta secuntur.
Et socu amissi pecierunt. a ethera pennis.
Fluminib uagantur aues. hendraᷤ meoꝵ
Supplicia. ⁊ scopulos lacͥmcsis uocib implent.
Hȩc adeo ex illo mͥ tam sꝑanda fuerunt
Tpre: cum ferro celestia corꝑa demens
Appetii. et ueneris uiolaui uulnere dextrã.
Le uero ne me adtales pellite pugnas.
Nec mͥ cum teueris ullum post eruta bellum est¬
Egama mnec ueterum memim letorue maloꝵ.
M unera que patrus ad poͬrtat᷑is aboris
Uertite adcenean. stetimꝰ tela aspera coͣntra.
Contulimusq manus. ex ꝑto credite quantus
Inclipeum ad surgat. quo turbine torqͣueat astã.
Si duo pret̾ea tales ioeã tulissent
Terra uiros. ultro inachias uenisset adurbes
Dardanus.⁊ uersis lugeret gretia fatis.
Quicqͥd apuo dure cessatum estͥ moenia troie.
Nectoris aeneeq manu. uictoria grauim

Expanded text:
coniugis infandae prima inter limina dextraconiugis infandae prima inter limina dextraoppetiit: devictam Asiam subsedit adulter.Nunc etiam horribili visu portenta sequuntur,  amissi petierunt aethera pennis fluminibusque vagantur aves, heu dira meorum supplicia, et scopulos lacrimosis vocibus implent. Haec adeo ex illo mihi iam speranda fuerunt tempore, cum ferro caelestia corpora demens adpetii et Veneris violavi volnere dextram. Ne vero, ne me ad talis impellite pugnas: nec mihi cum Teucris ullum post eruta bellum Pergama, nec veterum memini laetorve malorum. Munera, quae patriis ad me portatis ab oris, vertite ad Aenean. Stetimus tela aspera contra contulimusque manus: experto credite, quantus in clipeum adsurgat, quo turbine torqueat hastam. Si duo praeterea talis Idaea tulisset terra viros, ultro Inachias venisset ad urbes Dardanus, et versis lugeret Graecia fatis. Quidquid apud durae cessatum est moenia Troiae, Hectoris Aeneaeque manu victoria Graium
Abbreviated transcription (Latin):
Ille urbẽ agiripam patrie cognomine gentis
Uictor gargani condebat iapigis arius.¬
Postquã introgressi. ⁊ coram data copia fanoi.
Munera preferimus. nom̃ patriamq docemus.
Qui bellum intulerint. que causa attraxerit arpos. cuuitas es dioine dis¬
Auditis. ille hec placioo sic reddidit ore.
Ofortunate gt̃s saturnia regna.
Antiqui ausonui. que uos fortuna quietos
Sollicitat : suadetq ignota lascescere bella:
&uiciunq iliacos ferro u̾iolauiniꝰ agros.¬
Qͦ sͣ lmoys ꝑ̃emit ille uiros anfanca porbem
Supplicia ⁊ scelerum penas expentimus om̃s.
U el priamo miseranda manscit triste minerue
Sidus. ⁊ euboice cautes ultor caphareus.¬
M ilitia exilla diuersum ad litus ab acti.
A trides ꝓthei menelaus adusq columnas
Exulat. et heneos uidit ciclopas ulixes.
Regna neoptolomi referam: uersosq penates
Idomenei: libicone habitantes littore locros:
Ipse mieeneus magnoꝵ ductor achuiu

Expanded text:
Ille urbem Argyripam patriae cognomine gentis Ille urbem Argyripam patriae cognomine gentis victor Gargani condebat Iapygis agris.Postquam introgressi et coram data copia fandi, munera praeferimus, nomen patriamque docemus, qui bellum intulerint, quae causa attraxerit Arpos. Auditis ille haec placido sic reddidit ore: O fortunatae gentes, Saturnia regna, antiqui Ausonii, quae vos fortuna quietos sollicitat suadetque ignota lacessere bella? Quicumque Iliacos ferro violavimus agros Simois premat ille viros, infanda per orbem supplicia et scelerum poenas expendimus omnes, vel Priamo miseranda manus: scit triste Minervae sidus et Euboicae cautes ultorque Caphareus.Militia ex illa diversum ad litus abacti Atrides Protei Menelaus adusque columnas exsulat, Aetnaeos vidit Cyclopas Ulixes. Regna Neoptolemi referam versosque penates Idomenei? Libycone habitantis litore Locros? Ipse Mycenaeus magnorum ductor Achivom
Abbreviated transcription (Latin):
Multa uirum meritis sustentat fama tropheis.
Nos it᷑ motus. medio inflagrante tumultu.
Ecce suꝑ mesti magna diomedis aburbe
Legati responsa fert̃. nichil omnibꝰ actum
Tantoꝵ impensis operum. nil dona. neq aurum.
Lec magnas ualusse preces. alia arma latinis
Querenda. aut pacem troiano ab rege petendam.
Deficit ingenti luctu rex ipse latimis.
Fatalem eneam manifesto numine ferri
Ammonet ira dm̃. tumuliq ante ora recentes.
Ergo consilium magnũ primosq suoꝵ.
Imꝑio accitos alta initra limina cogͥit.
Olli conuenere. ruuntq ad regia plenis
Tectaiiis. sedet in medus : maximꝰ euo
E primus sceptris haud lȩta fronte latinus.
Atq hicͥ legatos ⁊ olia exurbe remissos¬
Que referant fari iubet. ⁊ responsa reposcit
Oroie cuncta suo. tum facta silentia linguis.
& uenulus dicto parens ita farier infiet.
Uidimus ociues diomedem arguiaq castra.
Atq it̃ em̃si. casus suꝑauimꝰ omnes.
Contigimusq manum qua concidit ilia tellus.

Expanded text:
multa virum meritis sustentat fama tropaeis. Hos inter motus, medio in flagrante tumultu, ecce super maesti magna Diomedis ab urbe legati responsa ferunt: nihil omnibus actum tantorum impensis operum, nil dona neque aurum nec magnas valuisse preces, alia arma Latinis quaerenda aut pacem Troiano ab rege petendum. Deficit ingenti luctu rex ipse Latinus. Fatalem Aenean manifesto numine ferri admonet ira deum tumulique ante ora recentes. Ergo concilium magnum primosque suorum imperio accitos alta intra limina cogit. olli convenere fluuntque ad regia plenis tecta viis. Sedet in mediis et maximus aevo et primus sceptris haud laeta fronte Latinus. Atque hic legatos Aetola ex urbe remissosquae referant, fari iubet et responsa reposcit ordine cuncta suo. Tum facta silentia linguis, et Venulus dicto parens ita farier infit: Vidimus, o cives, Diomedem Argivaque castra atque iter emensi casus superavimus omnis contigimusque manum, qua concidit Ilia tellus.
Abbreviated transcription (Latin):
Urnus ut infeactos adu̾so marte latinos¬
⁊ Defecisse uoet. sua nũc ꝓͥmͣ̃illa reposer.¬
Se signari occulis. ultro implacabilis ardet.
Attollitq animos. poenoꝵ qualis iarius
Sautus ille graui uenantũ uulnere pectus.

Expanded text:
urnus ut infractos adverso Marte Latinos defecisse videt, sua nunc promissa repose signari oculis, ultro implacabilis ardet attollitque animos. Poenorum qualis in arvis saucius ille gravi venantum vulnere pectus
Abbreviated transcription (Latin):
Ipsum armis ipsumq iuibent decernere ferro.
Qͥ regnum italie ⁊ primos sͥ poscit honores.
Ingrauat hȩc seuus drances. solumq uocari
Testatur. solum posci incertamina turnum.
M ulta simul ccͣ uarus sententia dictis

Expanded text:
ipsum armis ipsumque iubent decernere ferro, qui regnum Italiae et primos sibi poscat honores. ingravat haec saevus Drances solumque vocari testatur, solum posci in certamina Turnum. Multa simul contra variis sententia dictis
Abbreviated transcription (Latin):
ec quicquam cineres. animęq unibreq paterne.
Non licuit fines italos fataliaq arua
Nec tecum ausonium quicumq ⁊ querere tybrim.
D ixerat ħaditis cum lubricus anguis abimis
Septem ingens giros sẽptena uolumina traxit.
Amplexus placide tumulum. lapsusq per aras.
ceruleȩ cui terga notȩ. maculosus ⁊ auro
s quamam incendebat fulgor: ceu nubib arcus
M ille trahit uarios aduerso sole colbres.
Obstupuit uisu ȩneas. ille agͣmine longo
⁊ andem inter pateras ⁊ leuia pocula serpens
Libauitq dapes. rursusq innerius imo
Successit tumulo. & de pasta altaria liquit.
Noc magis inceptos genitori instaurat. honores
Incertus genium ne loci famulum ne parentis
s ẽ putet. cerit quinas demore bidentes.
⁊ otq sues. totidem nigrantes terga uiuencos.
Uinaq fundebat pateris. animamq uocabat
Anchisȩ magni. manesq acheronte remissos

Expanded text:
nequiquam cineres, animaeque umbraeque paternae. nequiquam cineres, animaeque umbraeque paternae. Non licuit fines Italos fataliaque arva, nec tecum Ausonium quicumque est quaerere Thybrim. Dixerat haec, adytis cum lubricus anguis ab imis septem ingens gyros, septena volumina traxit, mplexus placide tumulum lapsusque per aras, aeruleae cui terga notae, maculosus et auro squamam incendebat fulgor, ceu nubibus arcus mille iacit varios adverso sole colores. Obstipuit visu Aeneas. Ille agmine longo tandem inter pateras et levia pocula serpens libavitque dapes, rursusque innoxius imo successit tumulo, et depasta altaria liquit. Hoc magis inceptos genitori instaurat honores, incertus, geniumne loci famulumne parentis esse putet: caedit binas de more bidentes, totque sues, totidem nigrantis terga iuvencos; inaque fundebat pateris animamque vocabat Anchisae magni manesque Acheronte remissos
Abbreviated transcription (Latin):
Urbe uelit posita templis sibi ferre dicatis.
B ina boum uobis troia generatus acestes
D at numero capita innaues. ad hibere penates
Et patrios epulis.⁊ quos colit hospes acestes.
P reterea si nona diem mortalib almum
a urora extulerit. radizsq retexͤit orbem:
Pruna cĩte teueris ponam certamina classis.
Quiq pedum cursu ualet. et qui uirib autax.
Aut iaculo inceoit melior: leuibusue sagntis.
Seu crudo fioit pugnam committere cestu:
C uncti ad sint. meriteq expectent premia palmȩ.
Ore fauete omnes. ⁊ cingite tempora ramis.
S ic fatus. uelat materna tempora mirto.
Noc elimus facit. hoc eui maturus a cestes.
Noc puer ascamius. sequitur quos cetera pubes.
Ille econcilio multis cum milib ibat̾
A dtumulum. magna meoius comitante caterua.
Nic duo rite mero libans carchesia bacho
Fundit humi. duo lacte nouo. duo sanguine sacro.
Purpureosq iacit flores. actalia fatur.¬
Salue sanctȩ parens iterum. saluete recepti

Expanded text:
urbe velit posita templis sibi ferre dicatis. Bina boum vobis Troia generatus Acestes dat numero capita in naves; adhibete Penates et patrios epulis et quos colit hospes Acestes. Praeterea, si nona diem mortalibus almum Aurora extulerit radiisque retexerit orbem, prima citae Teucris ponam certamina classis; quique pedum cursu valet, et qui viribus audax aut iaculo incedit melior levibusque sagittis, seu crudo fidit pugnam committere caestu, cuncti adsint, meritaeque exspectent praemia palmae. Ore favete omnes, et cingite tempora ramis. Sic fatus, velat materna tempora myrto; hoc Elymus facit, hoc aevi maturus Acestes, hoc puer Ascanius, sequitur quos cetera pubes. Ille e concilio multis cum milibus ibat ad tumulum, magna medius comitante caterva. Hic duo rite mero libans carchesia Baccho fundit humi, duo lacte novo, duo sanguine sacro, purpureosque iacit flores, ac talia faturSalve, sancte parens: iterum salvete, recepti
Abbreviated transcription (Latin):
Immin& ida de suꝑ ꝓfugis gratinima teueris.
Hic mãgnus sedet eneas. secumq uolutat
C uentus belli uarios. pallasq sunstro
Affixus lateri. iam querit sidera o pace
N octis. iteriamq passus terraq mariq.
Panoite nunc elicona d ͤeȩ. cantusq mouete.
Que manus interea tuscis comitesur aboris

Expanded text:
imminet Ida super, profugis gratissima Teucris. imminet Ida super, profugis gratissima Teucris. Hic magnus sedet Aeneas secumque volutat eventus belli varios, Pallasque sinistro adfixus lateri iam quaerit sidera, opacae noctis iter, iam quae passus terraque marique. Pandite nunc Helicona, deae, cantusque movete, quae manus interea Tuscis comitetur ab oris
Abbreviated transcription (Latin):
Accipit. ⁊ molli sub nect̾it cuculiis auro.
Te quoq magnanime iuderunt iͦsmare gentes
Uulnera derigere.⁊ calamoi armare ueneno.
M enia generose domo. ubi pũgnͥa culta
Exercentq uiri. pactolusq irrigat auro.
Ad fuit᷑ ⁊ minesteus. quem pulsi pristina turni
Aggere muroꝵ. sub hiien gloria tollit.
.X. capis. hinc nom̃ campane ducitur urbi.
Illi uiter sese duri certaminra belli
Contulerant. media aeneas freta nocte secabat.
Namiq ut ab euandro castris ingressus etruscis.
Regem adit. ⁊ regi memorat nomenq genusq
Qui due ꝓetat. qui due ipse ferat. mezentius arma
Que s conciliet᷑ i uolentaq pectora turm
E docet. humanis que sit fidutia rebus
A dmonet. inmiscetq p̃ces. haud sit mora tarchos
Iungit opes. fedusq ferit. tum libera fatis
Classem conscendit iuissis gens lidia diuum.
E xterno commissa duci. enea pupis
Prima tenet. rostro phrigios fubiuncta leones.

Expanded text:
accipit et molli subnectens circulus auro. accipit et molli subnectens circulus auro. Te quoque magnanimae viderunt, Ismare, gentes volnera dirigere et calamos armare veneno, Maeonia generose domo, ubi pinguia culta exercentque viri Pactolusque inrigat auro. Adfuit et Mnestheus, quem pulsi pristina Turni aggere moerorum sublimem gloria tollit, et Capys: hinc nomen Campanae ducitur urbi. Illi inter sese duri certamina belli contulerant: media Aeneas freta nocte secabat. Namque ut ab Euandro castris ingressus Etruscis egem adit et regi memorat nomenque genusque, quidve petat quidve ipse ferat, Mezentius arma quae sibi conciliet, violentaque pectora Turni edocet, humanis quae sit fiducia rebus admonet immiscetque preces: haud fit mora, Tarchon iungit opes foedusque ferit; tum libera fati classem conscendit iussis gens Lydia divom, externo commissa duci. Aeneia puppis prima tenet, rostro Phrygios subiuncta leones,
Abbreviated transcription (Latin):
Annuit. ⁊ totum nutu tremecit olimpum.
Surgit. celicole medium quem ad limina dĩcunt.
Enterea rutuli portis circum omnib instant¬
Sternere cede iuros. et moenia eugere flaminis.
At legio eneadum uallis obsensa tenetur.
Nec spes ulla fugię. miseri stant turrib altis
ħe quiquã. ⁊ rara muros cuisere corona.¬
I asius inbrasices. eta onuisq thunetes.
A ssiraciq dut o. ⁊ senior cum castore thibris
Primaᷤ aties. hos germani sarpedonis ambo
Et clarus etibemon litia comitantur ab alta.
Fert ingens toto conixus corꝑe saxiun
h aut partem exiguam montis larnesus agmin.
Nec clitio genitore minor. nec fr̃e mensteo.
H i ĩaculis. illi certant defentere saris
Moliriq ignem. neruoq aptare sagittas
Ipse inter medios ueneris iustim̃uma cura
Dardanius caput efse puer detectus honestum.
Qualis geniia micat. fuluũ que diuidit aurum.
Aũt collo decus. aut capiti. uel quale ꝑartem
Inclusum buxo. aut oritia tereburtho
Lucet ebur. fusos cͣui ceruix lactea crinis

Expanded text:
adnuit et totum nutu tremefecit Olympum. urgit, caelicolae medium quem ad limina ducunt. Interea Rutuli portis circum omnibus instasternere caede viros et moenia cingere flammis. At legio Aeneadum vallis obsessa tenetur, nec spes ulla fugae. Miseri stant turribus altis nequiquam et rara muros cinxere corona Asius Imbrasides Hicetaoniusque Thymoetes Assaracique duo et senior cum Castore Thymbris, prima acies; hos germani Sarpedonis ambo et Clarus et Thaemon Lycia comitantur ab alta. Fert ingens toto conixus corpore saxum, haud partem exiguam montis, Lyrnesius Acmon, nec Clytio genitore minor nec fratre Menestheo. Hi iaculis, illi certant defendere saxis molirique ignem nervoque aptare sagittas. Ipse inter medios, Veneris iustissima cura, Dardanius caput ecce puer detectus honestum, qualis gemma micat, fulvum quae dividit aurum, aut collo decus aut capiti; vel quale per artem inclusum buxo aut Oricia terebintho lucet ebur; fusos cervix cui lactea crinis
Abbreviated transcription (Latin):
Marte ruat. non clausa tegunt iam moenia teucͦs
Quin initra portas atq ipsis proelia mscent
Aggeribus muroꝵ. inundant sanguine fosse.
Aeneas ignarus ab est. nunquam ne lłuari
Obsidione sines: muris iterum unminet hostis
Lascentis troiȩ : nec non exercitus alters
Atq uerum inteucros etͥolis surgit ab ar̃pis
Tidides: equidem credo mea̾ uulnera restant.
& tua ꝓgemes mortalia demoror armas

Expanded text:
Marte ruat? Non clausa tegunt iam moenia Teucros: Marte ruat? Non clausa tegunt iam moenia Teucros: quin intra portas atque ipsis proelia miscent aggeribus moerorum et inundant sanguine fossas. Aeneas ignarus abest. Numquamne levari obsidione sines? Muris iterum imminet hostis nascentis Troiae nec non exercitus alter; atque iterum in Teucros Aetolis surgit ab Arpis Tydides. Equidem credo, mea volnera restant et tua progenies mortalia demoror arma.
Abbreviated transcription (Latin):
Ahottur interea domus onĩipotentis olypi. eueris
Conciliumq uocat diuum pater atq hõmiũ rex
Sideream inseoem. terras unde arouus omnis
C̃ astraq dardanitum aspectat. populosq latinoso
C onsigunt tectis bi patentib. incipit ipse:: alibuica a diepeio¬
C aelicole magni. quia nam sententia uobis
U ersa retros tantumq animis certatis iniquis:
Abnueram bello ttaliam concurrere teueris.
Que contra uetitum discordia: qͥs metus aut hos
Aut hos arma sequi. ferriumq lascessere suasit:
Adueniet iustum pugnę ne arcem̃te tempus.
Cum fera cartago romanis arcib oliri
Exitium magnum atq alpes uimiter aꝑtas.
Tum certare otus. tum res rapusse licebit.
Qũc sinite. ⁊ placioum leti componite feous.
Iupiter᷑ hec paueis. at non uenus aurea contra
Pauca refert
Opater hoominum diuumq eterna potestas :
I amq alius ꝗt sit ꝗ iam implorare queamus.
Cernis ut insultent rutuli. turnusq feratur
ꝑmedios insignis equis. tumidusq secundo

Expanded text:
anditur interea domus omnipotentis Olympi, conciliumque vocat divom pater atque hominum rex sideream in sedem, terras unde arduus omnis castraque Dardanidum adspectat populosque Latinos. Considunt tectis bipatentibus, incipit ipse: Caelicolae magni, quianam sententia vobis versa retro tantumque animis certatis iniquis? Abnueram bello Italiam concurrere Teucris. Quae contra vetitum discordia? Quis metus aut hos aut hos arma sequi ferrumque lacessere suasit? Adveniet iustum pugnae, ne arcessite, tempus, cum fera Karthago Romanis arcibus olim exitium magnum atque Alpes immittet apertas: tum certare odiis, tum res rapuisse licebit. Nunc sinite et placitum laeti componite foedus. Iuppiter haec paucis; at non Venus aurea contra pauca refert: O pater, O hominum rerumque aeterna potestas! Namque aliud quid sit, quod iam implorare queamus? Cernis ut insultent Rutulli Turnusque feratur per medios insignis equis tumidusque secundo
Abbreviated transcription (Latin):
I uuit.⁊ angolicos medium fugisse ꝑignes.
⁊ ot mariuᷤ. uasteq ex hausta ꝑicula terres
Dum latium teueri reciduaq ꝑ gama querunt:
Ton satuis cieres patriȩ insedisse supremos:
Atq solum qͥ troia fuit. x anthum. ⁊ simeonta
Redle oro miseris. ⁊terumq reuoluere casus
Da p̾at̃ iliacos teueris. tũ regia umo
Acta furere gram. qͥo meͣ alta silentia cogis
Rumꝑe: ⁊ obouctum uerbis uulgare dolorem
Eneam hominum quis diuumq sub ecit
B ella seꝗ  aut hostẽ regi se inferre latimno:
Italiam petut fatis auctorib esto.
Cassanore inpulsus furiis. nũ linquere castra
Orͣtͣati sumus : aut uitã cõmitere uentis :
Nũ puero summã belli: nũ creoere muros :¬
T yrrenamꝰq fidem: aut gentes agitare quietas:

Expanded text:
iuvit et Argolicos medium fugisse per ignes iuvit et Argolicos medium fugisse per ignes totque maris vastaeque exhausta pericula terrae, dum Latium Teucri recidivaque Pergama quaerunt? Non satius cineres patriae insedisse supremos atque solum, quo Troia fuit? Xanthum et Simoenta redde, oro, miseris iterumque revolvere casus da, pater, Iliacos Teucris. Tum regia Iuno acta furore gravi: Quid me alta silentia cogis rumpere et obductum verbis volgare dolorem? Aenean hominum quisquam divomque subegit bella sequi aut hostem regi se inferre Latino? Italiam petiit fatis auctoribus, esto, Cassandrae inpulsus furiis: num linquere castra hortati sumus aut vitam committere ventis? Num puero summam belli, num credere muros Tyrrhenamque fidem, aut gentis agitare quietas?
Abbreviated transcription (Latin):
Si sine pace tua atq inuito numine troes
Flectere uissa potest. aut cir noua ꝯdere fata:
Ꝙrepetam exustas ericino uilitore classes:
Q d tempestatum regem: uentosq furentes
Aeolia excetos: aut actam nubib irimꝰ to¬
Nunc & iam manes hȩc intemptata manebat¬
Soͥrs rerum mouet. ⁊ suꝑis inmssa repente
Allecto meclias italum hachata purbes¬
Dum fortima fu̾it. iuincant quos uincere mauis:
Si nulla est regio teueris quã det tua conunx
Durao ꝑeũsȩ gen̾itor fumantia troiȩ
Excidia obtestor. licͥeat dimittere ab armis
In columen ascanium. liceat suꝑ ẽẽ nepotem.
Aeneas sane ignotis iactetur in untis.
& quãcũq uiã dederit fortua seqͣuatur.
Nunc tegere ⁊ dire ualeam subducere pugnȩ
Ea mathis est celsa michi pbaphos atq cithara
Iu alieq domus. positis uniͣglorius armis
Exiget hic euũ magna ditione ĩubeto
Carthago p̃mat ausoniã. nichil urbib inde
Obstabit tirus. ꝗ pestem euadere belli

Expanded text:
Si sine pace tua atque invito numine Troes vertere iussa potest aut cur nova condere fata? Quid repetem exustas Erycino in litore classes, quid tempestatum regem ventosque furentis Aeolia excitos aut actam nubibus Irim? Nunc etiam manis, haec intemptata manebsors rerum, movet et superis immissa repente Allecto, medias Italum bacchata pedum fortuna fuit; vincant quos vincere mavis. Si nulla est regio, Teucris quam det tua coniunx dura, per eversae, genitor, fumantia Troiae exscidia obtestor, liceat dimittere ab armis incolumem Ascanium, liceat superesse nepotem. Aeneas sane ignotis iactetur in undis et, quamcumque viam dederit Fortuna, sequatur: hunc tegere et dirae valeam subducere pugnae. Est Amathus, est celsa mihi Paphus atque Cythera que domus: positis inglorius armis exigat hic aevum. Magna dicione iubeto Karthago premat Ausoniam: nihil urbibus inde obstabit Tyriis. Quid pestem evadere belli
Abbreviated transcription (Latin):
F it sonus ingenti concussa est pontere tellus.
Comlapsas artus atq arma cruenta cerebro
S ternit humi moriens. atq illi partib equis
Huc caput atq illuc humero exutroq pependit.
D iffugiunt uersi trepita formidine troes.
& si continuo uictorem ea cura subisset:
R ũꝑe daustra manu. sotiosq inmittere portis.
Ultimus ille dies bello gentiq fuisset.
S furor anͣdentem. cedisq in fanoa cupido
Agit mnaduersos.
P rincipio palarin.⁊ succiso poplite gygen
C xcipit. hinc r aptas fugientib ingerit astas
In tergum. umo uires animumq ministrat.
Addit asin comitem. ⁊ confixa phegeasarini.¬

Expanded text:
Fit sonus, ingenti concussa est pondere tellus: Fit sonus, ingenti concussa est pondere tellus: conlapsos artus atque arma cruenta cerebro sternit humi moriens, atque illi partibus aequis huc caput atque illuc umero ex utroque pependit. Diffugiunt versi trepida formidine Troes: et si continuo victorem ea cura subisset, rumpere claustra manu sociosque immittere portis, ultimus ille dies bello gentique fuisset; sed furor ardentem caedisque insana cupido egit in adversos. Principio Phalerim et succiso poplite Gygen excipit; hinc raptas fugientibus ingerit hastas in tergum, Iuno vires animumque ministrat; addit Halym comitem et confixa Phegea parma
Abbreviated transcription (Latin):
Contimio noua lux oculis efulsit. ⁊ arma¬
Orentum sonuere. tremunt inuertice criste
Sanguineȩ. clipeoq micantia fulmina mtitiro
Agnoscunt fatiam inuisam. atq inmania m̃bra
Turbati subito eneade. tum pandarus ingens
Emicat. ⁊ mortis fraterne feruidus ira
E ffatur. non hec dotalis regia ainate. feuuua᷑i
⁊ ec muris cohibit patriis media ardea tũrnum.
Castra inimica udes. nulla hinc exire potestas.
Q lli subridens sedato pectore turnus.
Incipe si qua animo uirtus. ⁊ consedere dextram.
Nic iam inuentum priamo narrabis achillem
Dixerat. ille rudem noois ⁊ cortice crudo
Intorquet summis aonixus uirib astam.
Eareꝑe aure uulnus. saturma uino
Detorsit ueniens. porteq infigitur astra.
At non telum mea qͦd ui dextera uersat
Esfugies. neq eñiꝰ is teli necꝰ uubieris auctor.
Sic ait. ⁊ sublatum alte consurgit iensem.
& mediam ferro gemina inter temꝑa frontem
Duuoit. inpubesq uimani uulnere malas.

Expanded text:
Continuo nova lux oculis effulsit, et armaContinuo nova lux oculis effulsit, et armarrendum sonuere; tremunt in vertice cristae sanguineae, clipeoque micantia fulmina mittit: agnoscunt faciem invisam atque immania membra turbati subito Aeneadae. Tum Pandarus ingens emicat et mortis fraternae fervidus ira effatur: Non haec dotalis regia Amatae, nec muris cohibet patriis media Ardea Turnum. Castra inimica vides; nulla hinc exire potestas. Olli subridens sedato pectore Turnus: Incipe, siqua animo virtus, et consere dextram: hic etiam inventum Priamo narrabis Achillem. Dixerat. Ille rudem nodis et cortice crudo intorquet summis adnixus viribus hastam: excepere aurae volnus; Saturnia Iuno detorsit veniens, portaeque infigitur hasta. At non hoc telum, mea quod vi dextera versat, effugies; neque enim is teli nec volneris auctor. Sic ait et sublatum alte consurgit in ensem et mediam ferro gemina inter tempora frontem dividit inpubesque immani volnere malas.
Abbreviated transcription (Latin):
Q ualis ineboico. baiarum litore q̃uondam
Saxea pila cadit. magnis quam molib ante
Constructam ponto iacͣiunt. sic illa ruinam
na trabit. penitusq uadis ulisa recumbit.
Miscent se maria. ⁊ nigre attolluntur harenȩ.
Tum sonitu ꝓ̾chita alta tremit. dirumq cubile
narine iouis imꝑiis in posta tipͣheo.
Hic mars armipotens animũ uiresq latis
Addidit. ⁊ stimulos acres sub pectore uertit.
Inmisitq fugam teucris. atrumq timoremo
Undiq conueniunt: q̃m data copia pugnȩ
Bellatorq animo deus incioit.
P antarus ut fuso germanum corꝑe cernit.
ꝙ quo sit fortuna loco. qui casus agat res.
Portam imulta conuerso cardine torquet
Obnixus latis humeris. multosq suoꝵ
M enib exclusos duro incertamine linquit.
Ast alios secum includit. recipitq rͣuentis
Demens. qͣui rutulum in medio non agnune regem
U iderit in rupentem. ultroq incluserit urbio
Immanem uelutiꝰ p᷑eccora it̾ mertia tigr̃r

Expanded text:
 Talis in Euboico Baiarum litore quondam  Talis in Euboico Baiarum litore quondam saxea pila cadit, magnis quam molibus ante constructam ponto iaciunt; sic illa ruinam prona trahit penitusque vadis inlisa recumbit: miscent se maria, et nigrae attolluntur harenae; tum sonitu Prochyta alta tremit durumque cubile narime Iovis imperiis imposta Typhoeo. Hic Mars armipotens animum viresque Latinis addidit et stimulos acris sub pectore vertit immisitque Fugam Teucris atrumque Timorem. Undique conveniunt, quoniam data copia pugnae bellatorque animo deus incidit. Pandarus ut fuso germanum corpore cernit et quo sit fortuna loco, qui casus agat res, portam vi magna converso cardine torquet, obnixus latis umeris, multosque suorum moenibus exclusos duro in certamine linquit; ast alios secum includit recipitque ruentis, demens, qui Rutulum in medio non agmine regem viderit inrumpentem ultroque incluserit urbi, immanem veluti pecora inter inertia tigrim.
Abbreviated transcription (Latin):
Et conferre manum & ꝓcurrere longuis auoent.
Ductori turno diuersa in parte furenti
Turbantiq iuros ꝑ fertur nuntius hostem
Feruȩre cede noua. ⁊ portas prebere patentes.
Deserit inceptum. atq innmani concitus ira
Dardanum ruit ad portam. frẽsq suꝑbos.
Et primum antihpaten: is enim se primus agebatt.
Thebana de matre nothum sarpedonis alti
Coniecto sternit iaculo uolat itala cornus
Aerea ꝑtenerum. stomachoq infixa subaltum
Pectus abit. redlit specus atri uulneris undam
Spumantem.⁊ fixo ferrum inpulmone tepesert
Tum meropeniatq erinantha manu. tũ st̃nit alphinũ.
Tum bitiani ardentem oculis: animisq frementem
I on iaculo. neq enim iaculo uitã ille dedifset.
SEdmagnum stritens cõ torta phalaria uenit¬
p᷑ ulminis acta modo: quam nec duo taurea t̃ga.
ħ ec duplici scama lorica fidelis ⁊ auro
Sustinuit. conlapsa ruunt uimania menbra.
Dat tellus gemitum. ⁊ clipeum suꝑ intonat ingens.¬

Expanded text:
et conferre manum et procurrere longius audent. et conferre manum et procurrere longius audent. Ductori Turno diversa in parte furenti turbantique viros perfertur nuntius, hostem fervere caede nova et portas praebere patentis. Deserit inceptum atque immani concitus ira Dardaniam ruit ad portam fratresque superbos. Et primum Antiphaten, is enim se primus agebat, Thebana de matre nothum Sarpedonis alti, coniecto sternit iaculo; volat Itala cornus aëra per tenerum stomachoque infixa sub altum pectus abit: reddit specus atri volneris undam spumantem, et fixo ferrum in pulmone tepescit. Tum Meropem atque Erymanta manu, tum sternit Aphidnum, tum Bitian ardentem oculis animisque frementem non iaculo, neque enim iaculo vitam ille dedisset, sed magnum stridens contorta phalarica venit, fulminis acta modo, quam nec duo taurea terga nec duplici squama lorica fidelis et auro sustinuit: conlapsa ruunt immania membra. Dat tellus gemitum, et clipeum super intonat ingens.
Abbreviated transcription (Latin):
Quantus abocea fu
Uerberat imber humum. quam multa grandine nimbi
Inuada precipitant. cum iuppit̾ horridus austris
Torquet a quosam hiemem. ⁊ delo caua nubila rumpit.
Pandarus ⁊ bitias ideo alcanore creti.
Quos iouis eduxit luco siluͤtis iera.¬
Abietib ui̾uenes putris ⁊ montib equos.
Poctam que ducis imꝑio commissa rͣeeludunt
F reti armiscultroq inuitant moenib hostem.
Ipsi intus dextra ac leuã ꝓturrib astant¬
Armati ferro. ⁊ cristis capita alta corusci.¬
Quales aerie liq entia flumina circum
Siue padi ripis athesĩ seu ꝓpt̾ amenum
Consurgunt gemine quercus antonsaq celo
Atͣtollunt capita. ⁊ sublim uertice nutant.
Inrumpunt acitus rutuli ut uidere patentes.
Continuo querquens. ⁊ pulcber aquiculus armiss
.&. preceps animi tanarus:⁊ mauorcuis hemoi.
Agminib totis aut uersi terga dedere.
Aut ipso portȩ posuere in limite uitam.
Tum magis crescunt animis discordib irȩ.
R iam collecti troes glomerantur eodem.

Expanded text:
quantus ab occasu veniens pluvialibus Haedis verberat imber humum, quam multa grandine nimbi in vada praecipitant, cum Iuppiter horridus austris torquet aquosam hiemem et caelo cava nubila rumpit. Pandarus et Bitias, Idaeo Alcanore creti, quos Iovis eduxit luco silvestris Iaabietibus iuvenes patriis et montibus aequos, portam, quae ducis imperio commissa, recludunt, freti animis, ultroque invitant moenibus hostem. Ipsi intus dextra ac laeva pro turribus adstantarmati ferro et cristis capita alta corusciquales aëriae liquentia flumina circum, sive Padi ripis Athesim seu propter amoenum, consurgunt geminae quercus intonsaque caelo attollunt capita et sublimi vertice nutant. inrumpunt aditus Rutuli ut videre patentis continuo Quercens et pulcher Aquiculus armis et praeceps animi Tmarus et Mavortius Haemon agminibus totis: at versi terga dedere aut ipso portae posuere in limine vitam. Tum magis increscunt animis discordibus irae; et iam collecti Troes glomerantur eodem
Abbreviated transcription (Latin):
Tum pater om̃ps rerum cui sumia potestas
In fit. eo dicente. deum domus alta silescit.¬
& treme facta solo tellus. silet ardinis ether.
Tum zephiri posuere.p̃mit placioa equora pontus.
Accipite gͦ animis: atq hȩc mea figite dicta.
Qñquidem ausonios coniungi feoere teueris
Nauo licitum. nec ur̃a capit discordia finem.
Que cuiq est fortuna hodie. quã qͥsq secat spem
Tres rutulos uẽ fuat nullo discriminẽ habebo.
Seu fatis italum castra obsidione tenentur.
Siue erpore malo troie monitisq sinstris.
Nec ritulos soluo. sua cuiq exorsa laborem
s ortunamq ferent. rex iupit̃ oͣmnib idem.
Fata uiam inuenient. stigũ ꝑflumunia fr̃is
Ppice torrentis atra uoragine ripas

Expanded text:
Tum pater omnipotens, rerum cui prima potestas, Tum pater omnipotens, rerum cui prima potestas, infit; eo dicente deum domus alta silescitt tremefacta solo tellus, silet arduus aether, tum Zephyri posuere, premit placida aequora pontus: Accipite ergo animis atque haec mea figite dicta. Quandoquidem Ausonios coniungi foedere Teucris haud licitum, nec vestra capit discordia finem: quae cuique est fortuna hodie, quam quisque secat spem, Tros Rutulusne fuat nullo discrimine habebo. Seu fatis Italum castra obsidione tenentur sive errore malo Troiae monitisque sinistris. Nec Rutulos solvo: sua cuique exorsa laborem fortunamque ferent. Rex Iuppiter omnibus idem. Fata viam invenient. Stygii per flumina fratris, per pice to
Abbreviated transcription (Latin):
Q s deus in fraudem que dura potentia nr̃a
Egͣit: hubi hĩc uino: demisia ue̾nubib iris:
In oignum est italos troram circumoare flãmis
Iascentem. ⁊ patria turnum consistere terrrã.
⁊ u potes eneã manib sub ducere grauim.
ꝓqr iuronebulã: ⁊ uentos obtendere inanes.
x potes uttendere classem conuertere nimphas.
Tos aliqͥs rutulos contra uiuisse ne fantum est.
Eneas ignarus ab est. ignarus ⁊ absit.
Est puphos id aliumq tibi sũt alta eithera.
d grauidam bellis urbẽ ⁊ corda asꝑa temptas:
Nos ÷ͥ surais pbrigie res uertere funco ne¬
Conamur: nõi an miseros qͥ troas achiuis
Obiecit: que causa fuit consurgere inarma
a ut ego tela dedi fouiq cupidine bella. iuali tuõ¬
Tum decuit metuisse tus. nũc sera querelis
A ut iustis a̾urgiꝰ.⁊ irrita iurgia iactas.
T alib orabat iuno. cunctiq fremebant
Celicole assensu uario. ceu flamma prima
Cum dep̃ssa fremunt silus. ⁊ ceca uolutant
Murmura. uenturos nautis ꝓdentia uentos.

Expanded text:
s deus in fraudem, quae dura potentia nostra egit? Ubi hic Iuno demissave nubibus Iris? Indignum est Italos Troiam circumdare flammis nascentem et patria Turnum consistere terra, cu? Tu potes Aenean manibus subducere Graium proque viro nebulam et ventos obtendere inanis, tu potes in totidem classem convertere nymphas: nos aliquid Rutulos contra iuvisse nefandum est? Aeneas ignarus abest: ignarus et absit. Est Paphus Idaliumque tibi, sunt alta Cythera: quid gravidam bellis urbem et corda aspera temptas? Nosne tibi fluxas Phrygiae res vertere fundo conamur, nos, an miseros qui Troas Achivis obiecit? Quae causa fuit, consurgere in armaaut ego tela dedi fovive cupidine bella? Tum decuit metuisse tuis: nunc sera querelis haud iustis adsurgis et inrita iurgia iactas. Talibus orabat Iuno, cunctique fremebant caelicolae adsensu vario, ceu flamina prima cum deprensa fremunt silvis et caeca volutant murmura, venturos nautis prodentia ventos.
Abbreviated transcription (Latin):
E usmineus muesteus. tiem teto corꝑe sucor
Li quitur. ⁊ piceum nec respirare potestas
Flumen agit. fensos quatit aeger anhelitui artus
Tum demum preceps saltu sese omnib armis
Ifluinum dedit. ille suo cum gurgite flauo
Accepit uenientem. ac mollib extulit undis.
ꝙ letum socus abluta cede remuit.

Expanded text:
fulmineus Mnestheus. Tum toto corpore sudor fulmineus Mnestheus. Tum toto corpore sudor liquitur et piceum, nec respirare potestas, flumen agit; fessos quatit aeger anhelitus artus. Tum demum praeceps saltu sese omnibus armis in fluvium dedit: ille suo cum gurgite flavo accepit venientem ac mollibus extulit undis et laetum sociis abluta caede remisit.
Abbreviated transcription (Latin):
Acrius hoc teueri clamore incumbere magno.
& glomerͣare manum. censeuum turba leonem
Cum telis premit infensis. ac territus ille
Asꝑ acerba tuens retro redit. ⁊ neq terga
Ira dare aut uirtus patitur. nec tendere ꝯ̃ra
Ille quitem hoc cupiens potis est. ꝑtela iurosq
Haut aliter retro dubius uestigia turnus
Impꝑata refert. ⁊ mens exestuat ira.
Qũi & im bis tum medios inuaserat hostis.
B is con fusa fuga ꝑmuros agmina uertit.
S mans ecastris ꝓpere coit omnis inunum.
L ec contra uires audet saturma uino
Sufficere. acriam cęlo nam iupit̃ irum
Demsit germane. hauo mollia iussa ferentem.
Niturnus cedat t̾eucrorum moenib altis.
Ergo nec clipeo iuuenis subsistere tantum
Lec dextra ualet. iniectis sic undiq telis
Obruitur. strepit affiouo caua temꝑa circum
Tinnitur galea. ⁊ saxis solida nera fatiscunt:
Discussȩq iube capiti. nec fufficit umbo
Detib ingeminant hastis ⁊ troes ⁊ ipse

Expanded text:
acrius hoc Teucri clamore incumbere magno acrius hoc Teucri clamore incumbere magno et glomerare manum. Ceu saevum turba leonem cum telis premit infensis, at territus ille, asper, acerba tuens, retro redit, et neque terga ira dare aut virtus patitur, nec tendere contra ille quidem hoc cupiens potis est per tela virosque: haud aliter retro dubius vestigia Turnus improperata refert, et mens exaestuat ira. Quin etiam bis tum medios invaserat hostis, bis confusa fuga per muros agmina vertit; sed manus e castris propere coit omnis in unum, nec contra vires audet Saturnia Iuno sufficere, aëriam caelo nam Iuppiter Irim demisit germanae haud mollia iussa ferentem, ni Turnus cedat Teucrorum moenibus altis. Ergo nec clipeo iuvenis subsistere tantum nec dextra valet: iniectis sic undique telis obruitur. Strepit adsiduo cava tempora circum tinnitu galea, et saxis solida aera fatiscunt, discussaeque iubae capiti, nec sufficit umbo ictibus: ingeminant hastis et Troes et ipse