comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iunxit domũ ad domũ & agrũ ad agrũ. ut aliquid ꝓxuni auferret. et sum mo studio
egit. nequẽ uicinũ haberet. quafi solus habitaturus eẽt suꝑ t̾rã Aliꝰ uero usuris
& multiplicationẽ fenoris t̾rã contaminauit. congregans ubi ñ sparsit. & metens
ubi ñ seminauit. excolens. ñ trã. s cupiditatẽ. Aliꝰ collectis copiosissimiᷤ fructib et
uberrima uindemia. deo qui prestitit frugũ copiam neq ex areis. neq extorcula-¬
rib pͥmicias obtulit. & ingratus siul & insipiens extitit. id ẽ. neq ꝓhis que c̃se-
rea. imno qui nec habet ubi rec̃dat. & alia destruit herrea. alia edificat. ut futuriᷤ
fructib p̃paret. nesciens qͥa fortassis ante repetent ab eo animam. & ibi reddet
tationem eorr que large suscepta. conelusit anguste. bonidei malus dispensa¬

Expanded text:
iunxit domum ad domum et agrum ad agrum, ut aliquid proximi auferret, et summo studio iunxit domum ad domum et agrum ad agrum, ut aliquid proximi auferret, et summo studio egit, ne quem uicinum haberet, quasi solus habitaturus esset super terram. alius uero usuris et multiplicatione faenoris terram contaminauit congregans ubi non sparsit et metens ubi non seminamt, excolens non terram sed cupiditatem. alius collectis copiosissimis frugibus et uberrima uindemia deo, qui prae­ stitit frugum copiam, neque ex areis neque ex torcularibus primitias obtulit et ingratus simul et insipiens extitit, id est neque pro his quibussua, immo qui nec habet ubi recondat et alia destruit horrea, alia aedificat, ut futuris fructibus praeparet, nesciens quia fortassis ante repetent ab eo animam et ibi reddet rationem eorum, quae large suscepta conclusit anguste, boni dei malus dispensa
Abbreviated transcription (Latin):
ueterum maledicta designant. cũ dicunt. Eiciet multa & introducet pauca. semina¬
uit & ñ metet. & plantauit uineã. & ñ p̃met uinũ & ubi oꝑantur decẽ uiga boũ: fa-¬
ciet amphoram unã. Unde hec malor causa: Unde uastationis occasio: Non ex-¬
pectemus ab aliis argui. ipsi nos acusemus. ipsi nos arguamꝰ. Remediũ mali est: cõ-¬
fessio erroris. E go pͥmus sicut antea anñciaui populo meo. & specculatoris opus
impleui. & ñ abscondi nec reticui frameã suꝑuenientẽ. ut & meã animã saluã
facerẽ. et eoꝵp qui me audire uoluerunt. ita nc̃ quoq enũtio & ꝓfero contẽptũ
& negligenciam populi mei. mea faciens uuluera ipsoꝵp. si forte uł hoo modo aliquid
diuie miserationis & clementie c̃sequam᷑. Igitur aliꝰ nr̃m dep̾ssit pauꝑem. & partẽ
ruris exigui rapuit iniq uel t̾minos suꝑgressus est: siue furtĩ. siue uolenter. et

Expanded text:
uete­ rum maledicta designant cum dicunt: eiciet multa et intro- ducet pauca; seminauete­ rum maledicta designant cum dicunt: eiciet multa et intro- ducet pauca; seminabit et non metet; plantabit uineam et non premet uinum, et ubi operantur decem iuga bo­ uum, faciet amphoram unam. unde haec malorum causa, unde uastationis occasio? non expectemus ab aliis argui, ipsi nos accusemus, ipsi nos arguamus. remedium mali est con-fessio erroris. ego primus, sicut antea adnuntiaui populo meo, et speculatoris opus inpleui et non abscondi nec reticui frameam superuenientem, ut et meam animam saluam facerem et eorum qui me audire uoluerunt. ita nunc quoque enuntio et profero contemptum et neglegentiam populi mei mea faciens uulnera ipsorum. si forte uel hoc modo aliquid diuinae misera­ tionis et clementiae consequamur. 18. Igitur alius nostrum depressit pauperem et partem ruris exigui rapuit inique uel terminos supergressus est, siue furtim siue uiolenter, et
Abbreviated transcription (Latin):
horrea. unde pascua gregib defecert̃. uide ablatꝰ ⁊ decor suus aeri. & quare non reple-¬
ti sunt campi ubertate. s luctus ubiq & meror. nꝰquã replete sunt conualles frumento.
nec stillauerunt montes dulcedinẽ sicut uistis. s econt̾rio uastatio ubiq & ubiq subu̾sio
& maledictũ gelbos montis ubiq suscipiunt. factisumꝰ sicut abinicio. pͥusqmͣ t̾ra ꝓduceret
om̃e fenũ uiride. Et uisitasti quidẽ dñe trã tuã & inebriasti eam. s uisitatione pessi-¬
ma. & ebrietate non ex uino conpunctionis S pectaculum crudele & horridum. oĩs
anni spes insola nobis stipula remansit. et uix aliquis inueniat collige̾ spicas: ut pri-¬
micias offerat deo Messes nr̃as iuhorrea fortasse mures recondant. manipulũ enĩ nemo
colligauit Iste sunt diuiciȩ impior. talis ẽ seges eor qui ꝑ iniusticiã seminant. Sic ꝓpħe

Expanded text:
sunthorrea. unde pascuagre. gibus defecerunt, unde ablatus est decor suus e terris et quare non replesunthorrea. unde pascuagre. gibus defecerunt, unde ablatus est decor suus e terris et quare non repleti sunt campi ubertate, sed luctus ubique et maeror. nusquam repletae sunt conualles frumento nec stillauerunt montes dulcedinem sicut iustis, sed e contrario uastatio ubi­ que et ubique subuersio, et male dictum Gelboe montes ubi- que suscipiunt. facti sumus sicut ab initio, priusquam terra produceret omne faenum uiride. et uisitasti quidem, domine, terram tuam et inebriasti eam, sed uisitatione pessima et ebrietate ex uino conpunctionis. spectaculum crudele et hor­ ridum! omnis anni spes in sola nobis stipula remansit et uix aliquis inueniat colligere spicas, ut primitias offerat domino. messes nostras in horrea fortasse mures recondant; manipulum enim nemo conligabit. istae sunt diuitiae mpiorum, talis est seges eorum qui per iniustitiam seminant. sic prophetae
Abbreviated transcription (Latin):
ta seueritate utentem. ut nec sodẽ quidẽ uindicte adu̾sum malos reliq̃ret᷑ locus. S:
& ysaun cũ audio sodomior populum & pͥncipes gomorre incusantem & dicentẽ. quid
ad huc ꝑouoiemini apponentes iniquitatem: in horresco totus. & lacrinus suffundor.
ñ ẽ inquit iam quod adici possit ad peccata ur̃a. nec potest iam exquiri aliquid ad ui¬
dictam. sic omnia inuos illata sunt. cũ semꝑ nouũi aliqd̃ uindicte in uos excogitaret᷑
genus. ut omnes plagarũ species consumeretis Non gͦ iam uulnꝰ ẽ. neq cicatrix neq
plaga cum tumore. toto corpore plag sunt. & sanitas nusꝗͣ. Non enim ẽ inquit
malagina imponẽ. neq oleum neq alligaturas S onitto communationẽ que sequi¬
tur. ne forte grauior uobis efficiar. quam ẽ ipsa presentis plage molestia. Uerun¬
tamen agnoscere debemꝰ maloꝵ causas. unde aruerunt agricolȩ. unde sunt confusa

Expanded text:
ta seueritate utentem, ut ne secundae quidem uindictae aduer- sum malos relinqueretur locus. sed ta seueritate utentem, ut ne secundae quidem uindictae aduer- sum malos relinqueretur locus. sed et Esaiam cum audio Sodomorum populum et principes Gomorrae incusantem et dicentem: quid adhuc percutiemini adponentes ini­ quitatem? inhorresco totus et lacrimis suffundor. non est, inquit, iam quod adici possit ad peccata uestra, nec potest iam exquiri aliquid ad uindictam. sic omnia in uos inlata sunt, cum semper nouum aliquod uindictae in uos excogitaretur genus, ut omnes plagarum species consumeretis. non est ergo iam uulnus neque cicatrix neque plaga cum tumore: toto corpore plagae sunt et sanitas nusquam. non enim est, inquit, malagma inponere neque oleum neque alliga­ turas. sed omitto comminationem quae sequitur, ne forte grauior uobis efficiar quam est ipsa praesentis plagae molestia. 17. Uerumtamen agnoscere debemus malorum causas, unde aruerunt agriculturae, unde confusa
Abbreviated transcription (Latin):
quidã ꝓpħari deisrł. Domine flagellasti eos & ñ doluerunt. corripuisti eos & noluert̃
accipere disciplinã Et iterum & populus ñ ÷ conu̾sus donec ꝑcuteretur. et quid.
quod au̾sus ẽ populus meus au̾sione pessima: E.xqua usq ad nouissimũ conteretur
et ext̾minabitur: S & illud t̾ribile est incidere inmanus dĩ uiuentis. & quod dictũ:
Uultus autẽ dũi suꝑ facientes inala: ut perdat de t̾ra iemoriã eoꝵ Neq enĩ latet ali¬
quid auditũ dĩ. quippe qui ꝙ̃ uocem sanguinis abel audit Ubi enim quis adeo late¬
at cũ deus omnia repleat. et ubiq sit. quo uis sugiet a facie dei : Si ad celũ qͥs fuerit
elatus: ibi erit. sun infernũ. nusqm̃ deerit: Si adouientẽ. sinꝓsundũ maris descendat. nus-¬
quã magnũ illum oculũ declinabit: Quẽ ꝑtimescit etiam uaũ ꝓpħa. cũ adu̾sus niniue
pondus u̾bi dĩ ꝓferret. & zelantẽ describeret dm̃. uindicantẽ oũ furore in adu̾sarios. & tan¬

Expanded text:
de Israhel: domine, flagellasti eos et non doluerunt; corripuisti eos et noluerunt susci­ pere disciplinam, et rursum: et populus non est con­ uersus, donec percuteretur, et: quid quod auersus est populus meus auersione pessima? ex qua usque ad nouissimum conteretur et exterminabitur. 16. Sed et illud terribile est incidere in manus dei uiuentis, et quod dictum est: uultus autem domini super facientes mala, utperdat de terra memoriam eorum. neque enim latet aliquid auditum dei, quippe qui etiam uocem sanguinis Abel audiuit. ubi enim quis a deo lateat, cum deus omnia repleat et ubique sit? quo quis fugiet a facie dei? si ad caelum quis pennis fuerit elatus, ibi erit; si in infernum, nusquam deerit; si ad orientem, si in pro­ fundum maris descendat, nusquam magnum illum oculum declinabit. quem pertimescit etiam Naum propheta, cum aduersum Nineue pondus uerbi dei proferret et zelantem descri­ beret deum, uindicantem cum furore in aduersarios et tan
Abbreviated transcription (Latin):
omnib in maculatum. ac suꝑnis oiib dignũ. ubi est habitatio letantium
insplendorib scõr : ut intemplo eiꝰ om̃s dicamꝰ głam grex simul & pastores :
inxp̃o iħu domino nostro. cui gła insecula seculorum a m e

Expanded text:
omnibus inmaculatum ac supernis ouilibus dignum, ubi est habitatio laetantium omnibus inmaculatum ac supernis ouilibus dignum, ubi est habitatio laetantium in splendoribus sanc- torum, ut in templo eius omnes dicamus gloriam, grex simul et pastores, in Christo Iesu domino nostro, cui gloria in saecula saeculorum. amen. LIBER
Abbreviated transcription (Latin):
que in celis est assoripta. tranfferri parit̾ mereamui. Nostra quidẽ bec est satis-¬
factio apud uos. & sermonis nr̃i istud exordiũ. Deus autẽ pacis. qui facit utraq
unum & nos inuicem reddidit nobis: qui sedere facit potentes insedib & qui
eleuat deterra inopem. & de stercore erigit pauꝑen: qui elegit daiud seruum
suum et assumpsit eũ de gregib ouium cum ultimus eẽt & uinior infiliis iesse:
quidat uerbum euangelirantib uirtute multa: ad ꝑfectionem p̃dicationis sue
tenens manũ dexteram nrãm in uoluntate sua dirigat nos : & cum gła assumat
nos Ipse regat regentes ÷ ipse dirigat dirigentes: ut possimus pascerẽ gregem eiꝰ
cum disciplina. et non inuasis pastoris imperiti. Ipse p̾stet uirtutem et fortitu¬
dinem populo suo ÷ et exibeat ipse sibi mundum et candidum gregem. atq iui-

Expanded text:
quae in caelis adscripta est, trans­ ferri pariter mereamur. 117. Nostra quidem haec est satisquae in caelis adscripta est, trans­ ferri pariter mereamur. 117. Nostra quidem haec est satisfactio apud uos et ser­ monis nostri istud exodium. deus autem pacis, qui fecit utra­ que unum et nos inuicem reddidit nobis, qui sedere facit potentes in sedibus etqui eleuat de terra inopemetde stercore erigit pauperem; qui elegit Dauid seruum suum et adsumpsit eum de gregibus ouium, cum ulti­ mus esset et iunior in filiis lesse; qui dat uerbum euan­ gelizantibus uirtute multa ad perfectionem praedicationis suae, tenens manum dexteram nostram in uoluntate sua dirigat nos et cum gloria adsumat nos. ipse regat regentes, ipse dirigat dirigentes, ut possimus pascere gregem eius cum disciplina et non in uasis pastoris inperiti; ipse praestet uirtutem et forti­ tudinem populo suo et exhibeat ipse sibi mundum et candidum gregem atque in
Abbreviated transcription (Latin):
parum aliquid temꝑis. ut me ipsum discuterem ac uisitarem: et inaliquantulum
tristicie mee consolatio nasceretur. N unc uͦ ueni ineccłiis exaltare dnm : et inca¬
thedra seniorum collaudare eum. Si illud culpam habuit: ueniã hoc meretur Sed
quid adhuo uerbis ꝓlixiorib opus est: Habetis iam nos o pastores: et compastores:
optines nos õ sc̃issime & dignissime grex xp̃iꝰ oꝑtines nos pater inomnib uictos. &
cedentes inom̃ĩbus: magis tͥ subiectos xp̃i legib quam nature E oce iam habes nos¬
tram subiectionem ÷ reode tuam benedictionem. dirige uos orationib. uerbo in-¬
strueꝰ spũ confirma: benedictio enĩ patris confiriat domos filior: & confir¬
mer tam ego qm spiricalis hec domus inqua requies mea inscłm scłi: inqua
habitabo qm̃ elegi eam : ut ab hac eccłia et ab hac domo ad eccłiam̃ pͥmitiuorum

Expanded text:
parum aliquid temporis, ut me ipsum discu­ terem ac uisitarem et in quantum parum aliquid temporis, ut me ipsum discu­ terem ac uisitarem et in quantum tristitiae meae conso­ latio nasceretur. nunc uero ueni in ecclesiis exaltare domi­ num et in cathedra seniorum conlaudare eum. si illud culpam habuit, ueniam hoc meretur. 116. Sed quid adhuc uerbis prolixioribus opus est? habetis iam nos, o pastores et conpastores; obtines nos, o sanctissime et dignissime grex Christi; obtines nos, pater, in omnibus uictos et cedentes in omnibus, magis tibi subiectos Christi legibus quam naturae. ecce iam habes nostram subiectionem, redde tuam benedictionem. dirige nos orationibus, uerbo instrue, spiritu confirma; benedictio enim patris confirmat domos iliorum. et confirmer tam ego quam spiritalis haec domus, in qua requies mea in saeculum saeculi, in qua habitabo, quoniam elegi eam, ut ab hac ecclesia et ab hac domo ad ecclesiam primitiuorum,
Abbreviated transcription (Latin):
hieremiias uiuenilem formidabat etatem: nec pͥus ꝓphetiȩ ministerium suscepit.
quam a deo pollicitationẽ uirtutis ac stabilitatis acciperet. His gͦ rursũ cogitationib
reꝑatus sum: et huiꝰcemodi consiliis assidua colluctatione mollitus: ao uelut ferrũ
inoiidib suꝑ positum. malleoꝵ quib dam ictib mitigatus sum et edomitus Acces¬
sit nichilominus ad maturitatem consilii: etiam cuncta mitigans & decoquens cem¬
pus. S upra omĩa uͦ illud quod scriptum est. consilia mea iustificationes tue sunt.
quib ego omnem uitã meã credidi. Propter quod ñ resisto. neq contradico ł ut dñs meus
quinon ad pͥncipatum populi uocabatur: s ut oiuis ad occisionem ducebatur. Prosterno
Sac ꝓcido et subdo me potentissime manui dei: et ueniam peto p̃teriti temporis. otii &e
dilationis: siquid mͥ forte ex hoc criminis nascitur Tacui: s non semꝑ tacebo: Secessi

Expanded text:
iuuenilem Hieremias formidabat aetatem nec prius prophe- tiae ministerium suscepit iuuenilem Hieremias formidabat aetatem nec prius prophe- tiae ministerium suscepit quam a deo pollicitationem uirtutis ac stabilitatis acciperet. 115. His ego rursum cogitationibus reparatus sum et huiuscemodi consiliis adsidua conluctatione mitigatus ac uelut ferrum incudibus superpositum malleorum quibusdam ictibus mollitus sum et edomitus. accessit nihilo minus ad maturi­ tatem consilii etiam cuncta mitigans et decoquens tempus. supra omnia uero illud quod scriptum est: consilia mea iustificationes tuae sunt, quibus ego omnem uitam meam credidi. propter quod non resisto neque contra­ dico, ait dominus meus, qui non ad principatum populi uocabatur, sed utouisadoccisionemadducebatur. pro­ sterno ergo me et procido ac subdo me potentissimae manui dei et ueniam peto praeteriti temporis otii et dilationis, si quid mihi forte ex hoc criminis nascitur. tacui, sed non semper tacebo. secessi
Abbreviated transcription (Latin):
acidat nobis a iusto uidice talia audire responsa: neq ueniat ad nos uox ista abeo: oui
quamuis miscd̃iam cantemꝰ ÷ s et udicium simul cantabimꝰ. S iterũ ad antiquoꝵ bis¬
torias. et ueterum nobiliũ gesta reuoluimur: ẽquib uidemus quodam quidem cũ adre¬
gendos populos subrogarentur. uel ad officium ꝓpheticum ꝑ dei grãm uocarentur.
pnfissime cessisse inuitatos: alios uͦ aliquandiu inuitantis grãm distulisse⁊ nec tam̃
alt̾os uidemꝰ ex his esse culpatos. nec reprehensan ẽẽ aut in his obeditiae ꝓnicam celeri-¬
tatem. aut uullis timoris circonspectam cunctationẽ: qñiquidem illi magnitudinem
uerebantur ministerii : istis fides fiduciam dabat. certis quod om̃ia possibilia sunt cre¬
denti. Paratus erat aaron: s moyseͥs restiterat: Y saias ꝓułtus obtemperabat: s

Expanded text:
accidat nobis a iusto iudice talia audire responsa neque ueniat ad nos uox ista ab eo, cui accidat nobis a iusto iudice talia audire responsa neque ueniat ad nos uox ista ab eo, cui quamuis misericordiam cantemus, sed et iudicium simul cantabimus. 114. Sed iterum ad antiquorum historias et ueterum nobi­ lium gesta reuoluimur. e quibus uidemus quosdam quidem, cum ad regendos populos subrogarentur uel ad officium prophe­ ticum per dei gratiam uocarentur, promptissime cessisse inui­ tatos, alios uero aliquamdiu inuitantis gratiam distulisse. nec tamen alteros ex eis uidemus esse culpatos nec reprehensam esse aut in his oboedientiae promptam celeritatem aut in illis timoris circumspectam cunctationem, quoniam quidem illi magni­ tudinem ministerii uerebantur, istis fides fiduciam dabat certis quod omnia possibilia sunt credenti. paratus erat Aaron, sed Moyses multum restiterat, Esaias promptus obtemperat, sed
Abbreviated transcription (Latin):
entie fides ⁊ etimpleatur id quod deest. dum integre creditur id quod est: & efficiat
fides ꝑfectum. quen metus habuit imꝑfectum. Scriptum enĩ leginius. qm̃ qui tunec
non est ꝑfectus incaritate: ꝑfecta autem dilectio foras mitait timorem. E contra uero ui¬
debam. quod inobeditie & incredulitatis ꝑ icło auxilia nulla succurrunt: nec ali¬
quid inuenio quod fidutiam tribuat diffidenti. Qumimmo uereor. ne et ꝓhis qͥ
nobis crediti sunt. illud audire necceẽ sit: animam ipsorum requirã de manib
ur̃is Et sicut sp̃iustis me ne essetis duces et pͥncipes populi mei: itaego sꝑnam
uos ne efficiatur aliquis ex uobis in regem Et sicut non exaudistis uocem meam.
s. dedistis dorsum durum. & iobedientes extitistis ÷ ita erit. quando & uos inuoca¬
bitis me: ego autem non respiciam suꝑ orationẽ ur̃am. neq exaudiam uos: Non

Expanded text:
entiae fides et inpleatur id quod deest, dum integre creditur id quod est, ut efficiat entiae fides et inpleatur id quod deest, dum integre creditur id quod est, ut efficiat fides perfectum quem metus habuit inperfectum. scriptum enim legimus quoniam qui timet non est perfectus in caritate; perfecta autem dilectio foras mittit timo- rem. e contra uero uidebam quod inoboedientiae et incredulitatis periculo auxilia nulla succurrunt. nec aliquid inuenio quod fidu­ ciam tribuat diffidenti, quin immo uereor, ne et pro his qui nobis crediti sunt illud audire necesse sit: animam ipsorum exquiram de manibus uestris, et: sicut spreuistis me, ne essetis duces ac principes populi mei, ita et ego spernam uos, ne efficiatur aliquis ex uobis in regem, et: sicut non exaudistis uocem meam, sed dedistis dorsum durum et inoboedientes ex­ titistis, ita erit quando uos inuocaueritis me, ego autem non respiciam super orationem uestram neque exaudiam uos. non
Abbreviated transcription (Latin):
uelut uentis impellentib uergens: ad ultimum cessi huic qui amplius p̃ponderabat
obedienti timori : quiq depulso illo alio ut pote ualidior ac uehementior totũ me sibi
uendicauit et tenuit. Considerate gͦ si recte & iuste nosmet ipsos iuter hos medios libra¬
mꝰ timores : dũneq assuminius inconcessos honores. neq eos qui delati sunt resutamꝰ:
quia inalio impudentia. inalio inobedientia condempnatur. Utrumq autẽ imꝑi¬
tiȩ uitiũ ẽ. Medii gͦ quidam incedere cupimꝰ. int̾ iumiũ timidos. & nimiũ teme¬
rarios: ut simus uerecundiores his qui ad indebitos honores feda ambitione uitunt᷑:
et paulo confidentiores his qui futuri iudicii metu etiani bonoꝵ auctuũ cͣncta re-¬
fuguint. Ita gͦ intalib cuncta deliberans. ꝙ unũ quodq suis ponderib metiens. addi¬
di etiam hoc ad animi confidentiam quod mereatur aliquid retributionis a deo. obedi¬

Expanded text:
uelut uentis inpellentibus uergens ad ultimum cessi huic qui amplius praeponderabat uelut uentis inpellentibus uergens ad ultimum cessi huic qui amplius praeponderabat inoboedientiae timori, quique depulso illo alio utpote ualidior ac uehementior totum me sibi uindicauit et tenuit. considerate ergo si recte et iuste nosmet ipsos inter hos medios libramus timores, dum neque adsumimus incon­ cessos honores neque eos qui delati sunt refutamus, quia in alio inpudentia, in alio inoboedientia condemnatur, utrumque autem inperitiae uitium est. medii ergo quidam incedere cupimus inter nimium timidos et nimium temerarios, ut simus quidem uerecundiores his qui ad indebitos honores foeda ambitione nituntur et paulo confidentiores his qui futuri iudicii metu etiam bonorum actuum cuncta refugiunt. 113. Ita ergo in talibus ego deliberans et unumquodque suis ponderibus metiens addidi etiam hoc ad animi confiden­ tiam, quod mereatur aliquid retributionis a deo oboedi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpheticum. Michi uͦ que excusatio susficiet. que causa subueniet. qͥs relinquetur satiffaci¬
endi locus ulterius reluctanti : Et nescio utrum graue aut leue dicam sacerdotii quoquo
mͦ impositũ iugũ ꝑtinatus recasanti. Sienĩ hoc quod solum iuter om̃s exxusationes
fortius habemus concedatur nobis. quod longe inferiores sumus quam sufficiat ad sac̃¬
dotium ꝑfungendum : s quid faciemus quod ex alia parte ꝑnitiosius inobedientie
crimen incurrimus. et erit nobis fortasse grauus excontemptu. qmͣ putamꝰ e̾ẽ ex demeri¬
tate discrim̃. qm̃iquidẽ delinquenti in hanc partem nullus emendandi ultra aut corri¬
gendi suꝑ est locus: Medius gͦ uiter duos istos timores accedendi. ac discedendi positus.
et memet ipsum huic atq illinc equalance ꝑpendens. et nunc unillam nc̃ inistam partem

Expanded text:
prophe­ ticum; mihi uero quae excusatio sufficiet, quae causa subue­ niet, qui relinquetur satis faciprophe­ ticum; mihi uero quae excusatio sufficiet, quae causa subue­ niet, qui relinquetur satis faciendi locus ulterius reluctanti? et nescio utrum graue aut lene dicam sacerdotii quoquo modo inpositum iugum pertinacius recusanti. 111. Si enim hoc, quod solum inter omnes excusationes fortius habemus, concedatur nobis, quod longe inferiores sumus quam sufficiat ad sacerdotium perfungendum, sed quid facie­ mus quod ex alia parte perniciosius inoboedientiae crimen incurrimus? et erit nobis fortasse grauius ex contemptu quam putamus esse ex temeritate discrimen, quoniam quidem delin­ quenti in hanc partem nullus emendandi ultra aut corrigendi superest locus. 112. Medius ergo inter duos istos timores ascendendi ac descendendi positus et memet ipsum hinc atque hinc aequa lance perpendens et nunc in illam nunc in istam partem
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃to ꝙ abiecto populo suo isrł. donum ꝓphetice gr̃e trafferretur ad gentes: ꝓpterea
subtͣfuigit p̃dicationis officiũ: ne patrie gentis abiciende triste p̃beret obsequium:
Inde deniq relicto loco qui est contemplatio leticiȩ ÷ ita enĩ hebreoꝵ lingua ioppe int̾¬
pretatur: derelicta gͦ contemplatione leticiȩ magnificentiȩ scilicet illius dignitatiᷤ
antiquȩ. inpelagus se meroris ac tristicie dedit Inde tempestas: inde soninus: inde nau¬
fragium: inde excitatur & insortem mitcitur. et confitetur fugam. & p̃cipitatur. ꝙ a ceto
resurgit inxp̃o. U erum de his nos sermo paulisꝑ expectet: et post modũ sideus dederit. latius c
diligentius explanetur: Nunc autẽ id inquo sermo nobis directus fuerat ꝓsequamur.
qm̃quidem illi fortasse et uenia fuit ꝓpt̾ hanc quam diximus causan. officium differre

Expanded text:
spreto et abiecto populo suo Israhel donum propheticae gratiae transferretur ad gentes, propterea spreto et abiecto populo suo Israhel donum propheticae gratiae transferretur ad gentes, propterea subter­ fugit praedicationis officium, ne patriae gentis abiciendae triste praeberet obsequium. inde denique derelicto loco, qui est contemplatio laetitiae — ita enim Hebraeorum lingua Ioppe interpretatur —, derelicata ergo \'contemplatione laeti­ tiae\', magnificentiae scilicet illius et dignitatis antiquae, in pelagus se maeroris ac tristitiae dedit. inde tempestas, inde somnus, inde naufragium, inde excitatur et in sortem mittitur et confitetur fugam et praecipitatur et a ceto tertium diem resurgit in Christo. uerum de his nos sermo paulisper expectet, ut postmodum, si deus dederit, latius et diligentius explanetur. 110. Nunc autem id quo nobis sermo directus fuerat prosequamur, quoniam quidem illi fortassis et uenia fuit propter hanc quam diximus causam officium differre
Abbreviated transcription (Latin):
et rationen huiꝰ historie que quasi absurda uidetur. ita reddentem.
quo ne hanc quidem causam fuge poneret beati ionẽ. ut in iopem des¬
aenderet. et exiope fugeret incarsis : quasi uero inquiens ignorare
crederet deum quod agebat . aut hoc esset fugere a facie dei. mari se &
fluctib dare. Non dicam hoc ꝓphetice scientie. cui etiam ꝓfunda in no¬
tescunt. et ob̾cura illuminattur: s ne cuiusquam quidem hominis
quamuis ignari et imꝑiti esse arbitror. Quin inmo et econtrario quicunq ille in¬
gressus fuerit mare: tunc uero maxime salutẽ suã inmanꝰ dĩ cã misisse se dicit. Non
gͦ ignorabat ionas ad ẽẽ et inmari. & ubiq p̾sto esse ualidissimã dei mauũ. qmͣ etiam alis
predicaturus mittebatur: neq se effugere usquam diuinitatis potentiam p̃sumebat:
Non hoc credendum ẽ: S qm̃ preuidebat id suo hoc misterio ab spũ p̾figurari. quod

Expanded text:
et rationem huius historiae, quae quasi absurda uidetur, ita reddentem, et rationem huius historiae, quae quasi absurda uidetur, ita reddentem, quo ne hanc quidem causam fugae poneret beati Ionae, ut in Ioppen descenderet et ex Ioppe fugeret in Tharsis, quasi uero inquiens ignorare deum crederet quod agebat, aut hoc esset fugere a facie dei, mari se et fluctibus dare. non dicam hoc propheticae scientiae, cui etiam profunda innotescunt et obscura inluminantur, sed ne cuiusquam quidem hominis quamuis ignari et inperiti esse arbitror, quin immo et e contrario, quicumque ille ingressus fuerit mare, tunc uero maxime salutem suam in manus dei commisisse se dicit. non ergo ignorabat Ionas adesse et in mari et ubique praesto esse ualidissimam dei manum, quam etiam aliis praedicaturus mittebatur, neque effugere se usquam diuinitatis potentiam praesumebat — non hoc credendum est —, sed quoniam praeuidebat id suo hoc ministerio ab spiritu praefigurari, quod
Abbreviated transcription (Latin):
datus sum. et unde michi occasio consilii huiꝰ exorta est. dicam ego breuiter⁊
& uos patient̃ audite Fugiebat aliquando ionas a facie dei : immo potius fugere
seputabat: s conprehendebatur ab insec tatione maris. a tempestate.ã sorte. auen-¬
tre cetiꝰ trium dierum ac noctium sepultura. formam fucuri nusterii p̾siguran-¬
te Et ille quidem fugiebat. ne uel tristis nunoii niniuitis minister existeret:
uel post modũ mendax inueniretur. siꝑ penitentiam ciuitas saluaretur: Neq
enim saluti eorum inuidebat:⁊ s mendatii ministerium declinabat. dignitati ꝓ¬
phecice inomnib deferens. quam utiq inse uelut deformari uidebat. si in¬
firmaretur macula falsitatis: dũ uulgiis ignarum & imꝑitum. intelligẽ
ac ꝓspicere non pot̃ ꝓsundam future dispensationis scientiam. Ego au¬
temaudiui prudentissimum quenidam uirum de his exponentem.

Expanded text:
datus sum et unde mihi occasio consilii huius exorta est? dicam ego breuiter datus sum et unde mihi occasio consilii huius exorta est? dicam ego breuiter et uos patienter audite. fugiebat aliquando Ionas a facie dei, immo potius fugere se putabat. sed conprehendebatur ab insecta­ tione maris, a tempestate, a sorte, a uentre ceti et trium dierum ac noctium sepultura formam futuri mysterii praesa­ gante. et ille quidem fugiebat, ne uel tristis nuntii Niniuitis minister existeret uel postmodum mendax inueniretur, si per paenitentiam ciuitas saluaretur; neque enim saluti eorum inui­ debat, sed mendacii ministerium declinabat dignitati prophe­ ticae in omnibus deferens, quam utique in se uelut deformari uidebat, si infamaretur macula falsitatis, dum uulgus ignarum et inperitum intellegere ac prospicere non potest profundam futurae dispensationis scientiam. 107-109. Ego autem audiui sapientissimum quendam uirum de his exponentem
Abbreviated transcription (Latin):
dies antiquos: et intantis rebus tam difficilib tamq ardis ñ fui ausus satis
credere consiliis meis: s gerendi sententiam exscõr uiroꝵ auctoritate que¬
siui: et exempla ueterum reb p̃sentib regulam posui Neq enim suꝑ flue
hec nobis scripta sunt: neq ut grecorum more ex his erudiremur. aut
delectaremur in uerbis. quod infabulis eoꝵ uel historiis fieri solet ut
compositi carminis suauitas. & dulcedo ipsa narrandi. illiceat ani mos
& delectet auditum Nostre littere inquib iota unum uel apex ocio¬
sus non est. omnia que uel gesta referunt uel gerenda p̾cipiunt. uite
nr̃e instituta ac regulas ponunt: ut si quando forte dubiis in reb deli¬
berandi nos necessitas inuenit. ad maiorum exem pla redeuntes. inde dis¬
camus quid nobis eligendum sit. quid cauendum: Cuius gͦ historie recor¬

Expanded text:
dies antiquos et in tantis rebus tam difficilibus tamque arduis. non fui ausus satis dies antiquos et in tantis rebus tam difficilibus tamque arduis. non fui ausus satis cre- dere consiliis meis, sed gerendi sententiam ex sanctorum uirorum auctoritate quaesiui et exempla ueterum rebus praesen­ tibus regulam posui. neque enim superfluo haec nobis scripta sunt neque ut Graecorum more ex his erudiremur aut delecta- remur in uerbis. quod in fabulis eorum uel historiis fieri solet, ut conpositi carminis suauitas et dulcedo ipsa narrandi inliciat animos et delectet auditum; nostrae litterae, in quibus iota unum uel apex otiosus non est, omnia quae uel gesta referunt uel gerenda praecipiunt uitae nostrae instituta ac regulas ponunt, ut, si quando forte dubiis in rebus delibe- randi nos necessitas inuenit, ad maiorum exempla redeuntes inde discamus quid nobis eligendum sit, quid cauendum. 106. Cuius ergo historiae recor
Abbreviated transcription (Latin):
a contempsi. que mͥ preciosa & cara supra oñis facultatẽs affectusq ducebam:
Inquo ut uerus dicam. hoc ipsum philosophatus sum: ne philosophari uiderer.
Nongͦ tuli effundi mͥ hȩc omua & aboleri uniꝰ ocasionis obtentu: neq auferri mͥ
paternas benedictiones: quas quidam ueterum scõꝵ traditur etiam arte fu¬
ratus parenti. cibis & hirsutis pellibus falso: Hue quidem iste sunt cause quib
p̃cipue cessi: & que intentionẽ meam quani mnaxime mitigare potuerunt Et
puto quod neutra harũ uideatur indigna. cuiced̾e debu̾it ille cogitationũ tumor.
qm̃quidẽ & iunci tempus ẽ. sicut & omni rei tempus ẽ: & fortasse expedit inter¬
dum bene uinciqmͣ male uincere. Terciũ uͦ ẽ quod me maxime suꝑ omnia subie¬
cit ec subdidit: quod cum exposuero. de reliquis iam tacebo Recordatus sum

Expanded text:
a contempsi, quae mihi pretiosa et cara supra omnes facultates affectusque ducebam. a contempsi, quae mihi pretiosa et cara supra omnes facultates affectusque ducebam. in quo, ut uerius dicam, hoc ipsum philosophatus sum, ne philosophari uiderer. non ergo tuli effundi mihi haec omnia et aboleri unius occasionis obtentu neque auferri mihi paternas benedic­ tiones, quas quidam ueterum sanctorum traditur etiam arte furatus parente cibis et hirsutis pellibus falso. duae quidem istae sunt causae, quibus praecipue cessi et quae intentionem meam quam maxime mitigare potuerunt. et puto quod neutra harum uideatur indigna, cui cedere debuerit ille cogitationum tumor, quoniam quidem et uinci tempus est, sicut et omni rei tempus est. et fortassis expedit interdum bene uinci quam male uincere. 104. 105. Tertium uero est quod me maxime et supra omnia subiecit et subdidit. quod cum exposuero, de reliquis iam tacebo. recordatus sum
Abbreviated transcription (Latin):
apologia et exusatio fuge mee: et he cause sunt que me auobis o fres &
amici carissimi seꝑauerant uł abstraxerant Tales namq tunc me cogitati¬
ones ut longnis ab scederem ꝑurgebant. Reuocauit autẽ me. pͥmo qͥdem de¬
sideriũ ur̃i: & magis illud qͦd desiderabar. quam qͦd desiderabam. Nlichil eiũ tam
ualidum ad dilectionẽ. qũa si exutraq parte constet affectio Scd̃o uͦ maxima mea
cura et sollicitudo p̾cipua. scõꝵ parentum ueneranda canities. qui ꝓ me magis qͣm
ꝓipsa senectute laborant: abrahe mei capitis huiꝰ honor et angelici instar aspec¬
tus. et matris sa re que nos etiam spiritalit̾ genuit in euangelii side debita
reuerentia: quib necessarium erat baculum me senectutis existere Quor
contem platione. & ut eis debita officia pietatis ex soluerẽ: & pħilosophie studi¬

Expanded text:
 102. 103. Haec est apologia et excusatio fugae meae et hae causae sunt quae me a uobis, o fratres et  102. 103. Haec est apologia et excusatio fugae meae et hae causae sunt quae me a uobis, o fratres et amici carissimi, separa­ uerant uel abstraxerant; tales namque tunc me cogitationes ut longius abscederem perurguebant. reuocauit autem me primo quidem desiderium uestri et magis illud quod desiderabar quam quod ego desiderabam. nihil enim tam ualidum est ad dilectionem quam si ex utraque parte constet aifectio. secundo uero maxima mea cura et sollicitudo praecipua sanctorum parentum ueneranda canities, qui pro me magis quam pro ipsa senectute laborabant: Abrahamei huius capitis honor et angelici instar aspectus et matris Sarrae, quae nos etiam spiritaliter genuit in euangelii fide, debita reuerentia, quibus necessarium erat baculum me senectutis existere. quorum contemplatione et ut eis debita officia pietatis exsoluerem, etiam philosophiae studi
Abbreviated transcription (Latin):
ne xp̃i : quo modo potest audere quis accedere ad magisteriigradum. & docere
ea que insemet ipso nundum sensit impleta: Dicebam apud memet ipsum:
Nauigent alii. & ingentium lucrorum spe subeant marina discrimina: michi
gratius est suꝑ solidã t̾rã stanti. exigui cespitis sulcis herbam frumenti requirẽ.
et inegenis reb tenuem uitã ducere: quã peregrinas diuitias influctuum
ꝑiculis querere. Fotioribus quidẽ et potentiorib dampnũ est. ũofficia mi¬
nistrare maiora. neq erga plurimos exercere uirtutem. s in paruis reb eon
modicis coartari: uelut si quis ingentis luminis lampade locũ pariu con¬
clauis illuminet. & arma potencia et uirilia exiguo uelit corꝑi. & puerili¬
bus m̃bris inferre Paruis autem totiꝰ ẽ paruum onus &e ñ supra uires leua¬
re : ne uel derisui fiant. simul & ꝑiculum subeant ÷ sicut nec turrẽ qͥdem

Expanded text:
nem Christi — quomodo potest audere quis accedere ad magisterii gradum et docere nem Christi — quomodo potest audere quis accedere ad magisterii gradum et docere ea quae in semet ipso nondum sentit inpleta? 100. Dicebam apud memet ipsum: nauigent alii et ingen- tium lucrorum spe subeant marina discrimina, mihi gratius est supra solidam terram stanti exigui caespitis sulcis herbam frumenti requirere et in egenis rebus tenuem uitam ducere quam peregrinas diuitias in fluctuum periculis quaerere. 101. Fortioribus quidem et potentibus damnum est non officia administrare maiora neque erga plurimos exercere uirtu­ tem, sed in paruis rebus et modicis coartari, uelut si quis ingenti luminis lampade locum parui conclauis inluminet aut arma potentia et uirilia exiguo uelit corpori et puerilibus membris inserere; paruis autem tutius est paruum onus et non supra uires leuare, ne uel derisui fiant, simul et peri­culum subeant, sicut ne turrem quidem
Abbreviated transcription (Latin):
uapor. quod aporoia. quod splendor. quod creator est. quod rex. quod capit. qđ
lex. quod uia. quod ostium. quod fundamentum. quod petra. quod margarita. quod
pax. quod iusticia. quod scĩficatio. quod redemptio. quod homo. quod seruꝰ qd̾ pa¬
stor. quod agmis. quod sacerdos. quod hostia. quod primogenitus omnis creaturȩ
quod pͥmogenitus ex mortuis. quod resurrectio: Quis audeat anteqm̃ horum ho¬
omniũ nominunĩ re ipsa et oꝑe particeps siat: anteqm̃ in his singulis insemet
ipso ea explendo conmunicet xp̃o ac particeps ipsuis in his singulis fiat: anteqm
uacet & discat loqui sapientiam dei in misterio absconditam÷ autequam factus
iuir. destruat que sunt paruuli. et anmimeret᷑ iam innumero israhelitico atq
in exercitu dñi: antequam possit dollere crucem xp̃i. et sequi eum. ac ꝑdere
animã suam ꝓpt̾ eum. ut inueniat eam in uita eterna. & efficiatur in plenitudi¬

Expanded text:
uapor, quod aporroea, quod splendor, quod creator est, quod rex, quod caput, quod uapor, quod aporroea, quod splendor, quod creator est, quod rex, quod caput, quod lex, quod uia, quod ostium, quod fundamentum, quod petra, quod marga­ rita, quod pax, quod iustitia, quod sanctificatio, quod redemptio, quod homo, quod seruus, quod pastor, quod agnus, quod sacerdos, quod hostia, quod pri­ mogenitus omnis creaturae, quod primogenitus ex mortuis, quod resurrectio. quis audeat, antequam horum omnium nominum re ipsa et opere particeps fiat, antequam in his singulis in semet ipso ea explendo communicet Christo ac particeps eius in his singulis fiat, antequam uacet et discat loqui sapientiam dei in mysterio absconditam, antequam factus uir destruat quae sunt paruuli et adnumeretur iam in numero Israhelitico atque in exercitu dei, antequam possit tollere crucem Christi et sequi eum ac perdere animam suam propter eum, ut inueniat eam in uita aeterna et efficiatur in plenitudi
Abbreviated transcription (Latin):
uiciis possit etiam ceteros ipse ditare. spiritalib comparans spiritalia: antequam
contempletur sicut contemplari dignun est delectationem domini. et usitex templũ
figure & ueritatis discretionem cognitionemq cognoscat. ut possit scire diligentius
aquo debeat recedere. & quid debeat obtinere qm̃ uenitas obtinet. & unibra ꝑtranst.
et ut integer possit essugere auecustate lictere. & seriure in nouitate sp̃c. & exinte¬
gro transire ad grãm a lege que completur spiritalit̃ in destructione corporis: ante¬
qm per om̃s xp̃i appellationes uirtutesq decurrat. ꝑ oꝑam & scientiam siue eoriũ
que summa sunt. seu que ꝓpt̾ nos inferiora sunt eiꝰ & nouissima: id est scire
Qquod ds est. & qđ filus dei : scire etiam quo modo est. & quod imnago est. quod
uerbum. quod sapientia. quod ueritas. quod lux. quod uita. quod iurtus. quod

Expanded text:
uitiis possit etiam ceteros ipse ditare spiritalibus conparans spiritalia? antequam uitiis possit etiam ceteros ipse ditare spiritalibus conparans spiritalia? antequam contempletur, sicut contemplari dignum est, delecta- tionem domini et uisitet templum tequam figurae et ueritatis discretionem cognationemque cognoscat, ut possit scire diligentius, a quo debeat recedere et quid debeat obtinere, quoniam ueritas obtinet et umbra pertransit, et ut integre possit effugere a uetustate litterae et seruire in nouitate spiritus et ex integro transire ad gratiam a lege, quae conpletur spiritaliter in destructione corporis? antequam per omnes Christi appellationes uirtutesque decurrat per opera et scientiam siue eorum quae summa sunt seu quae propter nos inferiora sunt eius et nouissima? id est scire quod deus est et quod filius dei, scire etiam quomodo est, quod imago est, quod uerbum, quod sapientia, quod ueritas, quod lux, quod uita, quod uirtus, quod
Abbreviated transcription (Latin):
et repleatur exultationẽ inpsalmis & canticis domni. exurgens uelut plec¬
trum matutinum in psalterio & cythara. exurgens diluculo & damans ad do¬
minum usq quo rauce fiant fauces mee. & adhereat lingua mea faucibus
meis: pͥusquam supra petram stent pedes mei et consũmentur sicut cerui.
ue dirigantur scdm dm̃ gressus mei. ut non infirmentur. nec paulominus ef-¬
fundantur uestigia mea÷ priusquam omna inenbra inea fiant arma iusticie. te om
ins mimortalitas absorbeatur a uita. & subiecta sit caro spũi. Quis audeat adire
ad istum gradum. antequam castis et igne examinatis eloquiis dñi corde accen¬
datur. et mente. ut aꝑiat ei scripturas : antequam describat ea tripliciter in lati¬
tudine cordis fui. ita ut sensum habeat xp̃i ÷ anteqmͣ absconditos ceteris inuisi-¬
biles atq obscuros thesauros scientie ingredi mereatur. ita ut ꝑceptis inde di¬

Expanded text:
et repleatur exultatione in psalmis et canticis domini exsurgens uelut plecet repleatur exultatione in psalmis et canticis domini exsurgens uelut plectrum matutinum in psalterio et cithara, exsurgens diluculo et clamans ad dominum usque quo raucae fiant fauces meae et adhaereat lingua mea faucibus meis? priusquam supra petram stent pedes mei et consummentur sicut cerui, ut dirigantur secundum deum gressus mei, ut non infirmentur nec paulo minus effundantur uestigia mea? prius­ quam omnia membra mea fiant arma iustitiae et omnis in me mortalitas absorbeatur a uita et subiecta sit caro spiri­ tui? 96-99. Quis audeat adire ad istum gradum, antequam castis et igne examinatis eloquiis domini cor accendatur et mentem, dum adaperit ei scripturas? antequam describat ea tripliciter in latitudine cordis sui, ita ut sensum habeat Christi? ante- quam absconditos ceteris inuisibiles atque obscuros thesauros scientiae ingredi mereatur, ita ut perceptis inde di
Abbreviated transcription (Latin):
um obsequium gessit. & imolauit deo sacrisioium laudis. ꝙ sp̃m contribulatum.
quod solum sacrificium expetit deus. ot̾is omnib abiectis atq contemptis: quo¬
modo poteram audere ad sacerdocium accedere. et ad hostias offerendas et inagi¬
neni et figuram sacramentorum celestium celebrandam ÷ uł quo modo habitum
sacerdotalem nomenq suscipere. qui non prius scirem me oꝑib soĩs manus me
as consumnasse: qui nundũ oculum docuissem recte uidere creaturãdei. qui
non aurem meã prus aꝑuissem eruditioni dñi. ita ut mererer addi mͥaurem
que non grauit᷑ audiret. et esset sardium p̾ciosum inauris inaure mea. quod ẽ.
sermo sapientis inaure obedientis: qui non prus os meum aꝑui & attraxi spi-¬
ritum. uel dilataui os meum ut spũ repleretur ad ꝓloquenda misteria et
dogniata pietatis: qui non obtuli linguam meam ut soluatur intemporeᷤ.

Expanded text:
um obsequium gessit et immolauit deo sacrifi­ cium laudis et spiritum contribulatum, um obsequium gessit et immolauit deo sacrifi­ cium laudis et spiritum contribulatum, quod solum sacrifi- cium expetit deus ceteris omnibus abiectis atque contemptis, quomodo poteram audere ad sacerdotium accedere et ad hostias offerendas et imaginem ac figuram sacramentorum caelestium celebrandam? uel quomodo habitum sacerdotalem nomenque suscipere, qui non prius scirem me operibus sanctis consummasse manus meas, qui nondum oculum docuissem recte uidere creaturam dei, qui non aurem meam prius aperuissem eruditioni domini, ita ut mererer addi mihi aurem, quae non grauiter audiret, et esset sardius pretiosus inauris in aure mea, quod est sermo sapientis in aure oboedientis? qui non prius os meum aperui et adtraxi spiritum uel dilataui os meum, ut spiritu repleretur ad proloquenda mysteria et dogmata pietatis? qui non obtuli linguam meam, ut soluatur in tempore
Abbreviated transcription (Latin):
saquoq sacrificia non passim omnib s certis quibq indulgetur insumere: et intra
certum tempus et intra p̃finitum locum. S ne composicionem quidem olei. crismatiᷤ.
inuttari cuiqm̃ fas est: nec mixturam incensi. Et quid amplius dicam : Neipsum qͥ¬
dem templum ingredi sinitur: qui non fuerit eciam inminimis quibusq anima
mundus et corpore. Et quo modo temere & inconsiderate irruimus uupsa sanc¬
ta scõr quouni soli pontifici & ipsi semel manno ingredi fas erat. cui soli accedere
ultra uiterius uelum licebat. & archam testamenti et ꝓpiciatorium et cberubin
uidere: que nc̃ sibi om̃s & uidere et contingere licitum putant: Hec qͥ ego sci-
enf&e quia nemo dignus est sum midei uel sacerdos esse uel sacrificium. qui non pͥ-¬
us semet ipsum exibuit hostiam uiuam. sanctam. placentem deo. & rationabile su¬

Expanded text:
sa quoque sacrificia non passim omnibus sed certis quibusque indulgetur insumere et intra sa quoque sacrificia non passim omnibus sed certis quibusque indulgetur insumere et intra certum tempus et intra praefinitum locum. sed ne conpositionem quidem olei chrismatis imitari cuiquam fas est neque mixturam incensi. et quid amplius dicam? ne ipsum quidem templum ingredi sinitur qui non fuerit etiam in minimis quibusque anima mundus et corpore. et quomodo temere et inconsiderate inrui- mus in ipsa sancta sanctorum, quo uni soli pontifici et ipsi semel in anno ingredi fas erat, cui soli accedere ultra interius uelum licebat et arcam testamenti ac propitiatorium et Cherubin uidere, quae nunc omnes sibi et uidere et contingere licitum putant! 95. Haec igitur ego sciens et quoniam nemo dignus est summi dei uel sacerdos esse uel sacrificium, qui non prius semet ipsum exhibuit hostiam uiuam sanctam placentem deo et rationabile su
Abbreviated transcription (Latin):
dampnatur: quod eos diuina sacrificia temerantes. minus seuera animaduersione ple-¬
ctebat Miserum me. equidem me pater meus coercuit: & quidem corripuit: s
lenitate & mansuetudine patris. non seueritate & auctoritate pontificis Quid ota
ille. qui archam destamenti dñi cum uiuenea fetus impatiens directi luits orbitam
declinasset. iamiamq lapsuram manu sedula ac sollicita sustentasset : non ne tantum
modo ꝓ eo quod scã tetigerat. a deo morte multatus estͦScio ego ne corporis quidẽ
maculas in sacer dotib pregermitti. s ꝑscrutari. & requiri om̃ia ꝑlegem. nequid cor¬
poralis uicii uel habeat hostia. uel sacerdos: que utiq figurȩ sunt ꝑfectionis eiuisq
puritatis. que esse debet incorde et inanima sacerdotis. S ne ipsaquidem indum̃¬
ta sacerdotalia. uel ministerii uasa. cuilibet contingere salti aut contrectare fas est.Ip¬

Expanded text:
damnatur, quod eos diuina sacrificia teme- rantes minus seuera animaduersione pledamnatur, quod eos diuina sacrificia teme- rantes minus seuera animaduersione plectebat. miserum me et quidem cohercuit et quidem corripuit, sed lenitate et mansuetudine patris, non seueritate et auctoritate pontificis. quid Oza ille, qui arcam testamenti domini, cum iuuenca fetus inpatiens directi limitis orbitam declinasset, iam iamque lapsuram manu sedula ac sollicita sustentasset, nonne tantum­ modo pro hoc, quod sancta tetigerat, a deo morte multatus est? 94. Scio ego ne corporis quidem maculas in sacerdotibus prae- termitti sed perscrutari et requiri omnia per legem, ne quid corpo­ ralis uitii uel hostia habeat uel sacerdos. quae utique figurae sunt perfectionis eius et puritatis, quae esse debet in corde et anima sacerdotis. sed ne ipsa quidem indumenta sacerdotalia uel ministerii uasa cuilibet contingere saltim aut contrectare fas est. ip
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑstrepebant: caligo quoq et sumus montis ardentis et metus et terror hor¬
ribilis ita ut uel bestia si montem contigisset lapidaretur: & ita ꝓrul astantib
magnum eis erat sonitum uocis audire: et hoc sanclificatis cum omni diligentia et cau¬
tela. Moy ses uͦ solus in montem ascendit & nubem ingreditur. & flagrantibus nusquam
flammis aduritur. & tabulas suscipit. ad multitudinem quidem uulgi tabulas lutere
ad eos autem qui capiunt que sunt sp̃c. tabulas inscriptas spũ dei uiuii. Nadab uero et
abui qm̃ alienũ ignem ad incensum altaris obtulerant. ꝓ hoc solo consumuntur igni
et eundem pene locum. pene et interitus. quem culpe & impietatis habuere. Et ne a¬
aron quidem idoneus ad intercedendum fuit: cũ utriq pater esset. et secundus post
moysen deo honore & sacer dotio ꝓpinquaret Heli quoq sacerdos ꝓfilior iniquitate

Expanded text:
perstrepebant, caligo quoque et fumus montis ardentis et metus ac terror horperstrepebant, caligo quoque et fumus montis ardentis et metus ac terror horribilis, ita ut uel bestia, si montem contigisset, lapidaretur — et ita procul adstantibus magnum eis erat uel sonitum uocis audire, et hoc sanctificatis cum omni diligentia et cautela —, Moyses uero solus et montem ascendit et nubem ingreditur et flagrantibus nusquam flammis aduritur et tabulas suscipit, ad multitudinem quidem uulgi tabulas litterae, ad eos autem, qui capiunt quae sunt spiritus, tabulas scriptas spiritu dei uiui. 93. Nadab uero et Abiud, quoniam alienum ignem ad incensum altaris obtulerant, pro hoc solo consumuntur igni, et eundem paene locum poenae et interitus quem culpae et inpietatis habuere. et ne Aaron quidem idoneus ad interceden­ dum fuit, cum utique pater esset et secundus post Movsen deo honore sacerdotii propinquaret. Heli quoque sacerdos pro filiorum iniquitate