comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uidi multa miracula. & quȩ ad me
prius fama ꝑtulerat. oculoꝵ iuidici¬
o comꝓbaui. Inde contendi egyptũ.
Lustraui monasteria nitriȩ. & int̾ scõꝵ
choros aspides latere ꝑspexi. ꝓtinus
concito gradu belleẽ meã reuersus sũ
ubi adoraui p̃sepe & incunabula sal.¬
uatoris. Uidi quoq famosissimũ lacũ
nec me inerti tradidi ocio. s multa
didici quȩ ante nesciebã. Quid aut̃
de me romȩ iudicatũ sit. & quid pꝰea
scriptum nolo taceas. p̃sertuncũ ha
punito iactare m̃dacio s scriptis eccłi¬
asticis arguendus sim. Uide quantũ
te timeam.Si uł paruã scedulã contͣ
me romani ep̃i. aut alterius eccłiȩ pro¬
tuleris. omĩa quȩ inte scripta sunt.
mea crimina confitebor. Hunqͥd &
ego non possem ꝓfectionẽ tuam discu¬
tere. cuius ȩtatis fueris. unde quo temꝑe
nauigaris. ubi uix̾is. quib int̾fueris:
S absit ut qͦd inte rep̾hendo faciam.
&e in eccłastica disputatione aniliũ uir¬

Expanded text:
Vidi multa miracula; et quae prius Vidi multa miracula; et quae prius ad me fama pertulerat, oculorum judicio comprobavi. Inde contendi Aegyptum, lustravi monasteria Nitriae, et inter Sanctorum choros aspides latere perspexi. Protinus concito gradu Bethleem meam reversus sum, ubi odoravi praesepe et incunabula Salvatoris. Vidi quoque famosissimum lacum, nec me inerti tradidi otio; sed multa didici, quae ante nesciebam. Quid autem de me Romae judicatum sit, et quid postea scriptum, nolo taceas, praesertim cum punito jactare mendacio, sed scriptis 552 ecclesiasticis arguendus sim. Vide quantum te timeam: Si vel parvam schedulam contra me Romani episcopi, aut alterius Ecclesiae protuleris, omnia quae in te scripta sunt, mea crimina confitebor. Numquid et ego non possem profectionem tuam discutere? Cujus aetatis fueris, unde, quo tempore navigaris? ubi vixeris? quibus interfueris? Sed absit, ut quod in te reprehendo, faciam: et in ecclesiastica disputatione, anilium jur
Abbreviated transcription (Latin):
tas.Sic amico parcis & reseruas te ad
tͥbunalia iudicũ. ut aceruũ criminũ
bo breuiter. Mlense autẽ augusto flan¬
tib ⁊efiris cum sco uincentio prb̃o &
adolescente fr̃e & aliis monachis qui
nc̃ ierosolimȩ cõmorantur. nauim in
romano portu securꝰ ascendi. maxĩa
me scõꝵ frequentia ꝓsequente. Ueni
regiũ in scilleo littore paululũ steti .u.¬
bi ueteres didici fabulas. & p̾cipitem
cantica. & insaciabilẽ caribdis uoragi¬
nẽ. Cunq mͥ accolȩ illius loci multa
narrarent darentq consiliũ ut ñ ad
ꝓthei columnas. sed ad ionȩ portũ
nauigarẽ. illũ fugientiũ & turbatoꝵ
hunc securi hominis eẽ cursum. ma¬
lui ꝑ maleas &e cycladas cyprũ ꝑgere.
ubi susceptus auenerabili ep̃o epipha¬
nio cuiꝰ tu testimonio głaris. ueni an¬
tiochiam ubi fruitus sum cõmunio¬
ne pontificis confessorisq paulim. &
deductus abeo media hieme & gra
uissimo frigore intraui hierosolimã.

Expanded text:
tas, sic amico parcis, et reservas te ad tas, sic amico parcis, et reservas te ad tribunalia judicum, ut acervum criminum bo breviter. Mense Augusto, flantibus etesiis, cum sancto Vincentio presbytero, et adolescente fratre, et aliis monachis, qui nunc Hierosolymae commorantur, navim in Romano portu securus ascendi, maxima me Sanctorum frequentia prosequente. Veni Rhegium, in Scyllaeo littore paululum steti, ubi veteres didici fabulas, et praecipitem cantica, et insatiabilem Charybdis voraginem. Cumque mihi accolae illius loci multa narrarent, darentque consilium, ut non ad Protei columnas, sed ad Jonae portum navigarem: illum enim fugientium et turbatorum, hunc securi hominis esse cursum, malui per Maleas et Cycladas Cyprum pergere. Ubi susceptus a venerabili episcopo Epiphanio, cujus tu testimonio gloriaris, veni Antiochiam, ubi fruitus sum communione pontificis confessorisque Paulini, et deductus ab eo media hyeme et frigore gravissimo, intravi Hierosolymam.
Abbreviated transcription (Latin):
quis misit in quib paꝑa anastasius tan¬
tis te ornat florib. ut cum ea legeris.
magis te uelle defendere quã nos incipi¬
as accusare: Simulq considera inimi¬
cabilem illã prudentiã tuã. & sales at¬
ticos & sc̃i eloquii uenustatẽ. Ab aliis
appeteris. alioꝵ criminatione confode¬
ris. & contͣ me furibundus iactaris &e
loqueris. Nunquid & ego non possũ
enarrare. tu quomͦ de urbe discesseris:
Quid de te inp̃senti iudicatũ sit. qͥd
pꝰea scriptũ. quid uirau̾is. ubi nauẽ
conscendis. quã sc̃e ꝑuiriũ uitaueriᷤᷤ
poterã pandere. s plura seruare statui
quã referre. hec sunt tuoꝵ ornam̃ta
uerboꝵs. & post ista siquid inte aspe¬
rũ dixero. statim mͥ inscͥptionẽ &e gladi¬
os cõminaris. Et interim homo eloqͤn¬
tissimꝰ arte ludis rethorica. & simulas
te p̃terire que dicis. ut qui obiecta ꝓ¬
bare ñ poteras. quasi p̃termissa facias
crimininosa. Hec ẽ tua tota simplici¬

Expanded text:
quis misit? In quibus papa Anastasius tanquis misit? In quibus papa Anastasius tantis te ornat floribus, ut cum ea legeris, magis te velle defendere incipias, quam nos accusare. Simulque considera illam inimitabilem prudentiam tuam, et sales Atticos, et sancti eloquii venustatem. Ab aliis appeteris, aliorum criminatione confoderis, et contra me furibundus jactaris, et loqueris, « Numquid et ego non possum enarrare, tu quomodo de Urbe discesseris? Quid de te in praesenti judicatum sit? quid postea scriptum, quid juraveris? ubi navim conscenderis? quam sancte perjurium vitaveris? Poteram pandere, sed plura servare statui, quam referre. » Haec 551 sunt tuorum ornamenta verborum. Et post ista si quid in te asperum dixero, statim mihi proscriptionem et gladios comminaris. Et interim homo eloquentissimus arte ludis rhetorica, et simulas te praeterire quae dicis, ut qui objecta probare non poteras, quasi praetermissa facias criminosa. Haec est tua tota simplici
Abbreviated transcription (Latin):
glegentes amicifuer. ut om̃iũ codices
ab eo parit᷑ falsarentur. ħ fr̃ kiñe debu
in me transmarinas maledictoꝵ tuoꝵ
sagittas dirigere. Quid enĩ uulñib
tius ꝓdest. siego fuero uulneratus: an
solacium ꝑcussi ẽ amicũ secũ uidere
morientẽ: Syricii iam indño dormi¬
entis ꝓfers epłam & uiuentis anastasu
dicta contemnis. Quid enĩ tibi ut ais
officere potest. quod te ignorante aut
scripsit aut forte ñ scripsit: & si scrip¬
sit sufficit tibi totius orb̾ testimoniũ.
qͦd nulli uerũ uidetur ut tante urbis
sacerdos uł innocenti in uiriã facere po¬
tuerit. uł absenti. Innocentẽ te uocas
ad cuiꝰ interp̃tationẽ roma contmu¬
it. Absentẽ quia accusatꝰ respondere
ñ audes & tantũ romanȩ urbis iudi¬
cium fugis. ut magis obsidionẽ barbari¬
cam. quã pacatȩ urbis uelis sententiam
sustinere. Esto. p̃teriti anm ego epłam
finxerim. Recentia ad orientẽ scripta

Expanded text:
gligentes amici fuerunt, ut omnium codices gligentes amici fuerunt, ut omnium codices ab eo pariter falsarentur. Haec, frater charin me transmarinas maledictorum tuorum sagittas dirigere. Quid enim vulneribus tuis prodest, si ego fuero vulneratus? An solatium percussi est, amicum secum videre morientem? 21. Siricii jam in Domino dormientis profers epistolam, et viventis Anastasii dicta contemnis. Quid enim tibi, ut ais, officere potest, quod te ignorante, aut scripsit, aut forte non scripsit? Et si scripsit, sufficit tibi totius orbis testimonium, quod nulli verum videtur, ut tantae urbis sacerdos, vel innocenti injuriam facere potuerit, vel absenti. Innocentem te vocas, ad cujus interpretationem Roma contremuit. Absentem, qui accusatus respondere non audes. Et tantum Romanae urbis judcium fugis, ut magis obsidionem barbaricam, quam pacatae urbis velis sententiam sustinere. Esto, praeteriti anni ego epistolam finxerim. Recentia ad orientem scripta
Abbreviated transcription (Latin):
sens apud eum expostula. cur tibi &
absenti & innocenti fecerit contume¬
liã. Primũ ut nisi receꝑit expositio¬
nem fidei tuȩ quã omĩs ut scribis ita¬
lia comꝓbauit & baculo tuarũ uti
noluerit litterarũ contra canes tuõ.
deĩn ut epłas contra te adorientẽ mit.¬
teret. & cauteriũ tibi hereseos dum
nescis inureret. diceretq libros orige.¬
simplici romanȩ eccłiȩ plebitraditos
ut fidei ueritatẽ quã ab apło didice¬
rant ꝑte ꝑderent. & quo tͥ maiorẽ fa¬
ceret inuidiã ausus sit criminari hoᷤᷤ
ipsos p̾fationis tuȩ testimonio robo¬
ratos. Non ẽ leue quod tͥ impingit tan¬
tȩ urbis pontifex. uł ab alio obiectũ te.¬
mere suscepit. Uociferare &e clamita ꝑ
cõpita ꝑ plateas. ñ ẽ. nonẽ. m̃s liber
&x si m̃s ẽ scedulas in em̃datas eusebiꝰ
furto abstulit. Aliter ego edidi ĩmo
nec edidi. Uni eas dedi aut certe pau¬
cis. & tam sceleratus mimicus tam ne¬

Expanded text:
sens apud eum expostula, cur tibi et sens apud eum expostula, cur tibi et absenti et innocenti fecerit contumeliam. Primum, ut non reciperet expositionem fidei tuae, quam omnis, ut scribis, Italia comprobavit, et baculo tuarum uti noluerit litterarum contra canes tuos. Deinde, ut epistolas contra te ad Orientem mitteret et cauterium tibi haereseos, dum nescis inureret, diceretque libros Origesimplici Romanae Ecclesiae traditos, ut fidei veritatem quam ab Apostolo didicerant, per te perderent, et quo tibi majorem faceret invidiam, ausus sit criminari hos ipsos, Praefationis tuae testimonio roboratos. Non est leve quod 550 tibi impingit tantae urbis pontifex, vel ab alio objectum temere suscepit. Vociferare et clamita per compita, per plateas: Non est meus liber; et si meus est, schedulas inemendatas Eusebius furto abstulit. Aliter ego edidi, immo nec edidi. Nulli eas dedi, aut certe paucis; et tam sceleratus inimicus, tam ne
Abbreviated transcription (Latin):
gere & confiteri. ꝑ illius uecordiam
tius calumniis fuisse responsũ. Inepła
turbatus in quo figas gradum ñ re¬
peris. Modo enĩ dicis ame eẽ composi¬
tam. nẽ habeo ad te debuisse transmit¬
ti cui missa ẽ. Rursum iniusticiã scͥ¬
bentis argues. Etiam si scripta sit ab
illo siue non scripta. ad te nicħ ꝑtine¬
re testaris qui p̾cessoris eius habeas testi¬
moniũ & rogantẽ romã ut eã illustra.¬
res p̾sentia tua. opiduli tui amore cõ¬
tempseris. Si ame fictam epłam suspi.¬
caris. cur eam in romanȩ eccłiȩ cartha¬
rio ñ requiris. ut cum dep̾henderis
ab ep̃o non datam. manifessime cri¬
minis reũ teneas. & nequaquã aranea¬
rũ mͥ opponas cassiculos. s fortissimo
me &e solidissimo constringas reti: Si
autẽ romani ep̃i ẽ stulte facis abeo ex
qui miserit. &e de oriente expectare te¬
stimoniũ cuius auctorẽ & testẽ habe¬
as inuicino. Uade potius romã & pre¬

Expanded text:
gere et confiteri, per illius vecordiam, gere et confiteri, per illius vecordiam, tuis calumniis fuisse responsum. 20. Epiturbatus, in quo figas gradum non reperis. Modo enim dicis a me esse compositam, nunc ab eo ad te debuisse transmitti, cui missa est. Rursum injustitiam scribentis arguis; etiam si scripta sit ab illo, sive non scripta, ad te nihil pertinere testaris, qui praecessoris ejus habeas testimonium, et rogantem Romam, ut eam illustrares praesentia tua, oppiduli tui amore contempseris. Si a me fictam epistolam suspicaris, cur eam in Romanae Ecclesiae chartario non requiri? ut quum deprehenderis ab episcopo non datam, manifestissime criminis reum teneas: et nequaquam aranearum mihi opponas cassiculos, sed fortissimo me et solidissimo constringas reti. Si autem Romani episcopi est, stulte facis ab eo exequi miserit, de oriente exspectare testimonium; cujus auctorem et testem habeas in vicino. Vade potius Romam, et prae
Abbreviated transcription (Latin):
tor te putet mͥ parcere. qui menticis
nec tuȩ animȩ peꝑcisti. Quod ẽ illud
testimoniũ descripturis. qͦd de tuo
illo pudentissimo ore non exeat aut
quis inscĩs libris potest turpe memo¬
rari: Sierubescis loqui. saltem scribe.
ut nos ꝓcacitatis ꝓpriꝰ sermo conum¬
cat. Ut cȩtera sileam ex boc uno capi¬
tulo comꝓbabo. ferreã te frontem pos¬
sidere fallaciȩ. uide quantũ timeã cri¬
minationẽ tuam. Si ꝓtuleris qͦd mi¬
naris mea ert̃ uniu̾sa quȩ tua sunt.
Ego iniugilantio tibi respondi. Cade
enĩ acciisabat quȩ tu pꝰea & amicus
laudas & inmicus accusas. Scio aqͥ
illiꝰ contra me rabies concitata sit. no¬
ui cumulos tuos. simplicitatẽ quã
om̃s predicant. ñ ignoro. ꝑ illius stul.¬
ticiam tua in me malicia debaccata
ẽ. Quẽ ego si epła mea reppuli. ne solꝰ
habere uidearis baculũ litterarũ. nõ
debes turpitudinẽ simulare uerbors.
quã nusqͣm omnino legisti. s intelli¬

Expanded text:
tor te putet mihi parcere, qui mentiens tor te putet mihi parcere, qui mentiens nec tuae animae pepercisti. Quod est illud testimonium de Scripturis, quod de tuo illo pudentissimo ore non exeat? Aut quid in sanctis Libris potest turpe memorari? Si erubescis loqui, scribe saltem, ut nos procacitatis proprius sermo convincat. Ut caetera sileam, ex hoc uno capitulo comprobabo, ferream te frontem possidere fallaciae. Vide quantum timeam criminationem tuam. Si protuleris quod minaris, mea erunt universa quae tua sunt. Ego in Vigilantio tibi respondi. Eadem enim accusabat, quae tu postea et amicus laudas, et inimicus accusas. Scio a quo illius contra me rabies concitata sit, novi cuniculos tuos. Simplicitatem 549 quam omnes praedicant, non ignoro. Per illius stultitiam tua in me malitia debacchata est; quam ego si epistola mea repuli, ne solus habere videaris baculum litterarum, non debes turpitudinem simulare verborum, quam nusquam omnino legisti; sed intelli
Abbreviated transcription (Latin):
docuerit. & tu pꝰqͣm hic ep̃c factus ẽ
alexandriȩ non fueris. & audes dice¬
re insuggillationẽ mei magistros
meos nec accuso nec muto. Quod
siuerũ ẽ suspectam mͥfacis conuersi¬
onem tuã. nec dampno ut crimina.¬
ris institutores meos s metuo illud
isaiȩ. Ue qui dicunt malũ bonum.
& bonũ malũ. qui ponunt tenebras
lucem. & lucem tenebras. qui dicunt
amarũ dulce. & dulce amarũ. Tuau¬
tẽ dum int̾ mulsũ magistroꝵ & ue¬
nena parit᷑ bibis. a magistro apło re¬
cessisti. qui docet etiam angłm &e se
o. ubienĩ eũ scͥpsi heretica apud ale¬
xandriã cõmunione maculatũ: Da
librũ. profer epłam. Nusquã omnino
repꝑies. & eadem licentia ĩmo impudẽ.¬
credituros addis. Quando testimoniũ
de scripturis in eum tam in uiriose
posiusti ut ego id repetere meo ore ñ
audeã. Non audes repetere qui tacen¬
do ampliꝰ criminaris: &e qi ñ habes qͦs
obicias. simulas uerecundiã. ut lec¬

Expanded text:
docuerit, et tu postquam hic episcopus factus est, docuerit, et tu postquam hic episcopus factus est, Alexandriae non fueris. Et audes dicere in suggillationem mei, Magistros meos, nec accuso, nec muto. Quod si verum est, suspectam mihi facis conversationem tuam. Nec enim damno, ut criminaris, institutores meos, sed metuo illud Isaiae: Vae qui dicunt malum bonum, et bonum malum: qui ponunt tenebras lucem, et lucem tenebras: qui dicunt amarum dulce, et dulce amarum . Tu autem dum inter mulsum magistrorum et venena pariter bibis, a magistro Apostolo recessisti, qui docet etiam Angelum et se, o. Ubi enim eum scripsi haeretica apud Alexandriam communione maculatum? Da librum, profer epistolam, nusquam omnino reperies, et eadem licentia, immo impudencredituros, addis: « Quando testimonium de Scripturis in cum tam injuriose posuisti, ut ego id repetere meo ore non audeam. » Non audes repetere, qui tacendo amplius criminaris. Et quia non habes quod objicias, simulas verecundiam, ut lec
Abbreviated transcription (Latin):
Meç autẽ comunionis & pape theo¬
phili nullũ aliũ testem uocabo nisi
ipsum quẽ ame lesum simulas cuiꝰ
epłas ad me semꝑ datas. etiam eo
temꝑe ñ ignoras quo mͥ eas ñ reddi
ꝓhibebas. & cotidie missis tabellariis.
inimicũ eius amicũ nr̃m & familiaris¬
simũ iactitabas. & ea quȩ nc̃ impudent᷑
scribis mentiebaris ut illiꝰ contra nos
odia concitares & iniuriȩ dolor fie¬
ret fidei oppressio. S uir prudens et
apłicȩ sapientiȩ. temꝑe ac reb ꝓba¬
uit. & nr̃m inse animũ. & ur̃as con¬
tra nos insidias. Si discipłi mei ut
scribis tibi romȩ insidias concitar̃
& in emendatas scedulas tedormi¬
ente furatis̃. quis papam theophilũ
aduersus ꝑ duelles inegypto suscita¬
uit. quis regum scita. quis orbis ĩ hac
parte consensũ: & głaris te ab adoles¬
centia theophili fuisse auditorẽ ce
discipłm. cum & ille anteqͣm ep̃c fie.¬
ret ꝓ humilitate sibi insita nunqͣm

Expanded text:
Meae autem communionis, et Papae TheoMeae autem communionis, et Papae Theophili, nullum alium testem vocabo, nisi ipsum quem a me laesum simulas, cujus epistolas ad me semper datas, etiam eo tempore non ignoras, quo mihi eas reddi prohibebas, et quotidie missis tabellariis, inimicum ejus amicum nostrum et familiarissimum jactitabas, et ea quae nunc impudenter scribis, mentiebaris, ut illius contra nos odia concitares, et injuriae dolor, fidei fieret oppressio. Sed vir prudens et Apostolicae sapientiae, tempore ac rebus probavit et nostrum in se animum, et vestras contra nos insidias. Si discipuli mei, ut scribis, tibi Romae insidias concitarunt, et inemendatas schedulas, te dormiente, furati sunt: quis papam Theophilum adversus perduelles in Aegypto suscitavit? Quis regum scita? quis orbis in hac parte consensum? Et gloriaris te ab adolescentia 548 Theophili fuisse auditorem et discipulum: cum et ille antequam episcopus fieret, pro humilitate sibi insita numquam
Abbreviated transcription (Latin):
cordare fr̃ confessionis eiꝰ & pectoris
quod flagella secuert̃. mem̃to carce.¬
ris tenebrarũ exilii. metalloꝵ. & ñ ĩ¬
dignaberis hospicio transeuntẽ esse
susceptum. An ideo tibi rebelles uide¬
mur. quia calicẽ aquȩ frigide in no¬
scire unde illum & nos plus amare. &
tu odisse plus debeas: hereticoꝵ fac¬
tio nuꝑ fugata de egypto & alexanda
se hierosolimã contulit & huic uoluit
copulari. ut quorũ eẽt unus dolor u¬
na fieret & accusatio. Quos iste reppu¬
lit. spreuit. abiecit dicens se ñ ẽẽ in¬
micũ fidei. nec contra eccłiam bella
susciꝑe. quod prius temptauit dolo.¬
ris fuisse non ꝑfidiȩ. nec alterius ap.¬
petisse innocentiam. s suã ꝓbare uo¬
luisse. Impiũ putas post sententias
sacerdotum imꝑiale rescriptum. qͦd
quale sit. nouerit ipse qui meruit.
Quid tibi iudetur de his qui damp¬
nati palatia obsident. & facto cuneo
fidem xp̃i in uno homine ꝑsecuntur:

Expanded text:
cordare, frater, confessionis ejus, et pectoris cordare, frater, confessionis ejus, et pectoris quod flagella secuerunt. Memento carceris, tenebrarum, exsilii, metallorum, et non indignaberis hospitio transeuntem esse susceptum. An ideo tibi rebelles videmur, quia calicem aquae frigidae in noscire unde illum et nos plus amare, et tu odisse plus debeas? Haereticorum factio nuper fugata de Aegypto et Alexandria, se Hierosolymam contulit, et huic voluit copulari, ut quorum unus esset dolor, una fieret et accusatio. Quos ille repulit, sprevit, abjecit, dicens se non esse inimicum fidei, nec contra Ecclesiam bella suscipere: quod prius tentavit, doloris fuisse, non perfidiae: nec alterius appetisse innocentiam, sed suam probare voluisse. Impium putas, post sententias sacerdotum imperiale rescriptum? quod quale sit, noverit ille qui meruit. Quid tibi videtur de his, qui damnati, palatia obsident, et facto cuneo, fidem Christi in uno homine persequuntur?
Abbreviated transcription (Latin):
millo ꝑsequi. & sub occasione unius
inutrunq seuire. Si papȩ theophili
sententiis delectaris & nefas putas
pontificũ decreta conuelli. quid de
cet̾is dicitas quos ipse damnauit:
Quuidde papa anastasio. de quo nulli
ut ais uerũ uidetur. ut tante urbis
sacerdos uel innocenti tibi iniuriã
facere potuerit uł absenti: Nec hoc di¬
co qͦd de ep̃oꝵ sententiis iudicẽ. aut e.¬
orum cupiã statuta rescindi. s qͦd unꝰ¬
quisq suo ꝑiculo faciat qͦd sibi uide¬
tur. & ipse nouerit quom᷑ de suo iudi¬
cio iudicandũ sit. Nob̃ in monasterio
hospitalitas cordiẽ. om̃sq adnos ue-¬
nientes leta humanitatis fronte sus¬
cipimꝰ. Ueremur enĩ ne maria cum
ioseph locũ ñ inueniat indiu̾sorio ne
nobis dicat ũc exclusus. hospes eram
& ñ suscepistis me. Solos hereticos ñ
recipimꝰ. quos uos solos recipitis. ꝓ¬
positum quippe nob̃ ẽ. pedes lauare
uemientiũ. non merita discutere. Re¬

Expanded text:
in illo persequi, et sub occasione unius in illo persequi, et sub occasione unius in utrumque saevire. Si papae Theophili sententiis delectaris, et nefas putas Pontificum decreta convelli, quid de caeteris dicis, quos ipse damnavit? Quid de papa Anastasio, de quo nulli, ut ais, verum videtur, ut tantae urbis sacerdos, vel innocenti tibi injuriam facere potuerit, vel absenti? Nec hoc dico, quod de episcoporum sententiis judicem, aut eorum cupiam statuta rescindi; sed quod unusquisque suo periculo faciat, quod sibi videtur, et ipse noverit, quomodo de suo judicio judicandum sit. Nobis in monasterio hospitalitas cordi est; omnesque ad nos venientes, laeta humanitatis fronte suscipimus. Veremur enim ne Maria cum Joseph locum non inveniat in diversorio, ne nobis Jesus dicat exclusus: Hospes eram, et non suscepistis me . Solos 547 haereticos non recipimus, quos vos solos recipitis. Propositum quippe nobis est pedes lavare venientium, non merita discutere. Re
Abbreviated transcription (Latin):
ipse respondes. tc̃ credo quando pau¬
lum quẽ ille damnauerat sũmo nisu
& omĩb studiis defendebas quando eũ
ꝑ imꝑiale scriptum reciꝑe sacerdotiũ
qͦd ep̃ali iudicio amiserat instigabas
non priꝰ ꝑ me respondebo quã de alio¬
rũ in iuriis loquar. Cuius ẽ huma¬
nitatis cuiꝰ ue clem̃tiȩ insultare ali¬
oꝵ miseriis. & uulnera cunctis alie¬
na monstrare: non ne tt docuit ille
samarites seminece ad stabulũ repor¬
tare. oleum plagis infundere. merce¬
dem stabulario polliceri: Sic reuectã
ouem. reꝑtam draginã. ꝓdigũ filium
legis eẽ susceptũ. Esto. ego te leseram.
& quibdã ut dicis stimulis ad male-¬
dictoꝵ insaniã ꝓuocarã. Q uid cõme¬
ruit homo latens ut nudares cicatͥtẽ
eius. & obductã cutẽ insꝑato dolore
rescinderes. Nonne etiam si ille dignꝰ
eẽt contumeliis. tu facere ñ deberes:
Aut ego fallor aut illud uerũ ẽ qͦd
plurimi iactitant origenistarũ hosteᷤ

Expanded text:
tibi respondes, « Tunc credo, quando Pautibi respondes, « Tunc credo, quando Paulum quem ille damnaverat, summo nisu et omnibus studiis defendebas: quando eum per imperiale scriptum recipere sacerdotium, quod episcopali judicio amiserat, instigabas. » Non prius pro me respondebo, quam de aliorum injuriis loquar. Cujus est humanitatis, cujusve clementiae, insultare aliorum miseriis, et vulnera cunctis aliena monstrare? Siccine te docuit ille Samarites, seminecem ad stabulum reportare? oleum plagis infundere? mercedem stabulario polliceri? Sic revectam ovem, repertam drachmam, prodigum filium legis esse susceptum? Esto, ego te laeseram, et quibusdam, ut dicis, stimulis ad maledictorum insaniam provocaram: quid meruit homo latens, ut nudares cicatricem ejus, et obductam cutem, insperato dolore rescinderes? Nonne etiam si ille dignus esset contumeliis, tu facere non deberes? Aut ego fallor, aut illud est verum quod plurimi jactitant, te Origenistarum hostes
Abbreviated transcription (Latin):
pretatus sum & inȩdificationẽ eccłis
legendas nr̃e linguȩ hominib dedi
Aliud oꝑum eius me nescio transtu¬
lisse. Q tam̃ tu qui pape theophili
dicis te inomĩb sententiã sequi. ca.¬
ue ne hoc magistri & condiscipuli tui
audiant & offendas quã plurimos.
qui me latronẽ te martyrẽ uocant
ne irascatur tͥ. qui contra papã epifa¬
niũ ad te epłas dirigens. ortabat᷑ ut
ꝑmaneres infidei ueritate. ut ñ mu¬
tares ullo terrore sententiã. Que epla
holografa tenetur abhis adqͦs ꝑlata
ẽ. & post hȩc more tuo loqueris & deoͦ
supͣ dixeras. ego tibi etiã furenti sa¬
tisfaciã. Nunc dicis quod tͥ uidetur
habes ne ultra aliquid qͥ neruos tus
loquacitatis intendas: & indignaris
si putide te loqui arguã. cum comedi¬
arũ turpitudines &̃ scortoꝵ armatoꝵ¬
q ludicra. eccłasticus scriptor assumas
theophili sententiam sequi cȩꝑim ei¬
q fidei cõmunione sociatus sim & tibi

Expanded text:
rpretatus sum; et in aedificationem Ecclesiae, rpretatus sum; et in aedificationem Ecclesiae, legendas nostrae linguae hominibus dedi. Aliud operum ejus nescio me transtulisse. Et tamen tu qui papae Theophili dicis te in omnibus sententiam sequi, cave ne hoc magistri et condiscipuli tui audiant, et offendas quamplurimos, qui me latronem, te martyrem vocant, ne irascatur is tibi, qui contra papam Epiphanium ad te epistolas dirigens, hortabatur ut permaneres in fidei veritate, et non mutares ullo terrore sententiam. Quae epistola holographa tenetur ab his, ad quos perlata est. Et post haec more tuo loqueris, « Ut de quo supra dixeras, ego tibi etiam furenti satisfaciam: nunc dicis, Quid tibi videtur: habesne ultra aliquid, quo nervos tuae loquacitatis intendas? » Et indignaris si putide te loqui 546 arguam, cum Comoediarum turpitudines et scortorum amatorumque ludicra ecclesiasticus scriptor assumas?Theophili sententiam sequi coeperim, eique fidei communione sociatus sim, et ipse
Abbreviated transcription (Latin):
nas. sano corpori te imponere empla
ne quid sentias iam in apologia tua
didicimꝰ nullo membro amputato.
nec aliqua corꝑis parte desecta. Hȩc
ẽ tuȩ simplicitatis pura & aꝑta con¬
fessio. quã ab omĩb italiȩ ep̃is asseris
eẽ susceptam. Crederem dicenti nisi
me dubitare de te iste liber ñ panfili
faceret. & tam̃ miror quom ꝓbauerit
italia qͦd roma contempsit ep̃i susce¬
ꝑint quod sedes apłica condem nauit.
papa theophilus expositionẽ fidei nu¬
per ediderit quȩ ad uos nec dum ꝑue.¬
nit. & polliceris quod quicqͥa ille scͥp.¬
sit tu sequaris. Ego me hoc scripsisse
ñ noui nec istius modi unqͣm litteras
direxisse. S tu iccirco ad incerta consen¬
tis & his quȩ qualia futura st̃ nescis
ut certa declines & adeoꝵ ñ tenearis
assensũ. Duds sẏnodicam & paschalẽ
eius. epłas contra origenẽ illiꝰq disci¬
pulos. & alias aduersũ apollinarẽ it
eundẽ origenẽ ꝑħ ferme bienniũ int̾¬

Expanded text:
nas, sano corpori te imponere emplasnas, sano corpori te imponere emplasne quid sentias, jam in Apologia tua didicimus, « Nullo membro amputato, nec aliqua parte corporis desecta. » Haec est tuae simplicitatis pura et aperta confessio, quam ab omnibus Italiae episcopis asseris esse susceptam. Crederem dicenti, nisi me dubitare de te iste liber, non Pamphili, faceret. Et tamen miror quomodo probaverit Italia, quod Roma contempsit? Episcopi susceperint, quod sedes Apostolica condemnavit. 1papa Theophilus expositionem fidei nuper ediderit, quae ad vos necdum pervenit: et polliceris quod quidquid ille scripserit, tu sequaris. Ego me hoc scripsisse non novi, nec istiusmodi umquam litteras direxisse. Sed tu idcirco ad incerta consentis, et his quae qualia futura sint nescis, ut certa declines, et ad eorum non tenearis assensum. Duas, synodicam et paschalem, ejus epistolas contra Origenem illiusque discipulos, et alias adversum Apollinarium et eumdem Origenem, per hoc ferme biennium inte
Abbreviated transcription (Latin):
tim audias. Cur gͦ quȩ mala s̃ in pre.¬
fatione laudasti: & non illud adum.¬
xi qͥd tu callide simulas. Cur q̃ mala
erant adlatinoꝵ noticiã transtuli¬
sti: Alala enĩ ostendere int̾dum non
ñ ut sequatur errores. ut nota contẽ¬
nat que ñ nunꝗͣ ignota miracula s̃
Q audes p̾t hec dicere quod ego aue
tor scriptoꝵ taliũ sim. tu autẽ ut in¬
terpres inquib em̃dare aliquid potu.¬
eris plus egeris quã interpres. inqui¬
b non potueris solum interpres fue¬
ris. Recte ista diceres. silibri tui ꝑiar.
tranferendist  homeliis emiꝰ¬
fecit ut & bona s serił &e mala ñ in¬
terpretati s suo imputarent᷑ aucto¬
ri. Siñ dixisse ᷤ amputasse te pessima
& optima reliquisse. ut cunq deluto
euaderes. Hoc est quod destruit stro¬
phas ingenioli tui. & te hinc inde con¬
strictũ euadere ñ sinit. Nec intantũ
ab utare simplicitate lectoris & sic õs
qͥ tuã scriptura lecturi sunt brutos.
putes. ut cum uulnera putrescere si¬

Expanded text:
tim audias: Cur ergo quae mala sunt, in Praefatione laudasti? Et non illud adjunxi, quod tu callide simulas: Cur quae mala erant, ad Latinorum notitiam transtulisti? Mala enim ostendere interdum non non ut sequatur errores; ut nota contemnat, quae nonnunquam ignota miraculo sunt. Et audes post haec dicere, quod ego auctor talium scriptorum sim: tu autem ut interpres, in quibus emendare aliquid potueris, plus egeris quam interpres; in quibus non potueris, solum interpres fueris. Recte ista diceres, si libri tui περὶ transferendis ejus Homiliis fecit, ut et bona et mala non interpreti, sed suo imputarentur auctori. Si non dixisses, amputasse te pessima, et optima reliquisse, utcumque de luto evaderes. Hoc est quod destruit strophas ingenioli tui, et te hinc 545 inde constrictum evadere non sinit. Nec intantum abutare simplicitate lectoris: et sic omnes qui tuam scripturam lecturi sunt, brutos putes, ut cum vulnera putrescere si
Abbreviated transcription (Latin):
na igni. & uir maledictus ad tumul¬
tum rixȩ. Si te rogauerit inimicus
tuus parcens uoce magna ne consen¬
tias ei. septem nequitiȩ sunt in aĩa
eius. Grauis ẽ lapis & iux portabił ha-¬
delis ẽ indignatio & acũta ira. & delus
impatiens ẽ. Impius calũniatur pau¬
peres. & qui fidit incordis audacia stul
sipiens. sapiens dispensat in partes.
filius malus malos gladios dentes habet.
&e crltros molas. ut consumat infirmos
de terra. & pauꝑes ex omĩb. his gͦ doctus
exemplis. nolui mordere mordentẽ. nec
ucẽ talionis implodere. maluiq in sani¬
am excantare furibundi. & uniꝰ libri
antidotum uenenato pectoriinfim
dauiticũ cantare compellar. & hisme
sermonib consolari. Alienati sunt
peccatores auulua. errauerunt ab
utero locuti sunt falsa. Furor illis se¬
cundũ similitudinẽ serpentis. sicut
aspidis surdȩ &e opturantis aures su¬

Expanded text:
na igni, et vir maledicus ad tumulna igni, et vir maledicus ad tumultum rixae. Si te rogaverit inimicus tuus, parcens voce magna, ne consentias ei: septem enim nequitiae sunt in anima ejus. Gravis est lapis, et vix portabilis adelis est indignatio, et acuta ira et zelus impatiens est. Impius calumniatur pauperes: et qui confidit in cordis audacia Al. sipiens: sapiens dispensat in partes. Filius malus gladios dentes habet, et cultros molas, ut consumat infirmos de terra, et pauperes ex hominibus . His ergo doctus exemplis, nolui mordere mordentem, nec vicem talionis implodere: maluique insaniam excantare furibundi, et unius libri antidotum venenato pectori infunDavidicum cantare compellar, et his me sermonibus consolari: Alienati sunt peccatores a vulva, erraverunt ab utero. Locuti sunt falsa, furor illis secundum similitudinem serpentis: sicut aspidis surdae, et obturantis aures su
Abbreviated transcription (Latin):
culos suos. cogitat ꝑuersa. & ꝓuocat la
biis omĩa mala. Labia stulta ducunt
eũ in mala. & audax mortẽ inuocat.
Malignus uir multa detrim̃ta paci¬
etur. Melior ẽ pauꝑ iustus quã men¬
dax diues. Gła ẽ uiro qui auertit se
a maledictis. qui autẽ stultus ẽ talib
se obligat. Noli amare detrahere. ne e¬
radiceris. Suauis ẽ homini panis m̃¬
dacii postea implebitur os eius calcu
mortis. In aure stulti noli quicquam
dicere. ne forte irrideat sapientes ser¬
mones tuos. Claua ce gladius & sagit¬
ta ꝑniciosa sunt. Sic & uir qui contra
amicũ suũ falsum dicit testimoniũ.
Sicut aues auolant & passeres. ita
maledictum uanũ non suꝑueniet ulli
Noli respondere imprudenti ad im¬
prudentiã eius. ne similis ei fias. sed
responde stulto ad stulticiam eiꝰ ne sibi
sapiens ẽẽ uideatur. Qui insidiatur a-¬
micis suis. cũ uisus fuerit dicit. quia¬
ludens feci. Craticula carbonib &e lig¬

Expanded text:
culos suos, cogitat perversa, et provocat labiis culos suos, cogitat perversa, et provocat labiis suis omnia mala. Labia stulti ducunt eum in mala, et os audax mortem invocat. Malignus vir multa detrimenta patietur. Melior est pauper justus, quam mendax dives. Gloria est viro, qui avertit se a maledictis: qui autem stultus est, talibus se obligat. Noli amare detrahere, ne eradiceris. Suavis est homini panis mendacii; postea implebitur os ejus calculmortis. In aure stulti noli quidquam dicere, ne forte irrideant sapientes sermones tuos. Clava et gladius et sagitta perniciosa sunt; sic et vir, qui contra amicum suum falsum dicit testimonium. Sicut aves avolant, et passeres; ita maledictum vanum non superveniet illi. Noli respondere imprudenti ad imprudentiam ejus, ne similis ei fias: sed responde stulto ad stultitiam ejus, ne sibi sapiens esse videatur. Qui insidiatur amicis suis, cum visus fuerit, dicit: Ludens feci. Craticula carbonibus, et lig
Abbreviated transcription (Latin):
bioꝵ incidit in laqueũ peccator. Itine¬
ra stultoꝵ recta inconspectu suo. stultꝰ
eadẽ die ostendit irã suã. Abhomina¬
tio.ẽ. domino labia m̃dacia. Quicu¬
stodit os suũ. seruat animã. & qui te.¬
merariꝰ est labiis. terrebit semet ipsũ.
Alalus cũ contumelia agit mala. & in¬
sipiens expandit maliciam suã. Que¬
res apud nos sapientiã. & ñ inuenies.
Suis itinerib saturabitur temerariꝰ.
Sapiens tim̃do declinat malũ. stultꝰ
confidens. miscetur ei. Longanimus
uir. multus inprudentia ẽ. pusilla¬
nimꝰ ualde inprudens ẽ. Qui calũ¬
matur pauꝑem lacessit factorẽ eiꝰ.
Lingua sapientiũ bona nouit. & os
stultoꝵ ꝓnunciat malũ. Uir animosꝰ
parat rixas & immundꝰ est apud dm̃
omĩs qui exaltat corsuũ. Manꝰ manꝰ
inferens iniuste. ñ erit impunitꝰ. Qui
diligit uitã parcit ori suo. Ante contͥ¬
cionẽ p̾cedit contumelia. & ante rui¬
nam mala cogitatio. Qui offirmat o¬

Expanded text:
biorum incidit in laqueum peccator. Itinebiorum incidit in laqueum peccator. Itinera stultorum recta in conspectu suo. Stultus eadem die ostendit iram suam. Abominatio est Domino, labia mendacia. Qui custodit os suum, servat animam suam. Et qui temerarius est labiis, terrebit seipsum. Malus cum contumelia agit mala, et insipiens expandit malitiam suam. Quaeres apud malos sapientiam, et non invenies. Suis itineribus saturabitur temerarius. Sapiens timendo declinat malum. Stultus confidens miscetur ei. Longanimus vir 571 multus in prudentia est: pusillanimus valde imprudens est. Qui calumniatur pauperem, lacessit factorem ejus. Lingua sapientium bona novit, et os stultorum pronunciat malum. Vir animosus parat rixas: et immundus est apud Deum omnis qui exaltat cor suum. Manus manui inferens injuste, non erit impunitus. Qui diligit vitam, parcit ori suo. Ante contritionem praecedit contumelia, et ante ruinam mala cogitatio. Qui obfirmat o
Abbreviated transcription (Latin):
tus ero libri uniꝰ paucis testimoniis.a
opponã sapientiã stulticiȩ. ut si humi¬
na contemnis. saltẽ diuina ñ neglegda
Audi igitur quid de te & de omĩb inui¬
dis ac maledicis & contumeliosis loqua¬
tur salomon. Insipientes dũ in iuriis
cupidis. impii facti odert̃ sensũ. Ne
fabriceris in amicũ tuũ mala. & neii¬
miceris aduersum hominẽ sine cau¬
sa. Impii exaltant contumeliã. Circũ¬
cide ate prauũ os. & miqua labia lol¬
ge repelle abs te. Oculus contumeliosi.
lingua iniqui. manus effundentes san¬
guinẽ iusti. cor fabricans cogitationes
malas. & pedes festinantes ad malefa¬
ciendum. Quinititur m̃dacio pascit
uentos. & sequitur aues uolantes. dere
turȩ suȩ fecit errare. ꝑambulat aridũ
acdesertum. & congregat manib siuis
sterilitatẽ. Os ꝓcacis appropiat contri¬
tioni. & qui ꝓfert maledicta stultissi¬
mus. ẽ. Anima benedicta omĩs simplex
uir animosus in honestꝰ ẽ. ꝑdelicta la¬

Expanded text:
tus ero unius libri paucis testimoniis, et tus ero unius libri paucis testimoniis, et opponam sapientiam stultitiae; ut si humana contemnis, saltem divina non negligas. Audi igitur, quid de te, et de omnibus invidis, ac maledicis et contumeliosis loquatur sapiens Salomon: Insipientes dum injuriis cupidi sunt, impii facti oderunt sensum. Ne fabriceris in amicum tuum mala. Et ne inimiceris adversum hominem sine causa. Impii exaltant contumeliam. Circumcide a te os pravum, et iniqua labia longe repelle abs te: oculos contumeliosi, linguam iniqui, manus effundentes sanguinem justi, cor fabricans cogitationes malas, et pedes festinantes ad malefaciendum. Qui nititur mendacio, pascit ventos, et sequitur aves volantes. Derelturae suae fecit errare. Perambulat aridum ac desertum, et colligit manibus suis sterilitatem. Os procacis appropiat contritioni; et qui profert maledicta, stultissimus est. Anima benedicta omnis simplex vir: Animosus inhonestus est. Per delicta la
Abbreviated transcription (Latin):
nos: Aduersum impiissimos celsum at¬
q porfiriũ. quanti scripsere nr̃oꝵ. Qͥs
omissa causa insuꝑflua criminũ obie.¬
ctione uersatus ẽ: Quȩ ñ cartȩ eccłia¬
sticȩ. s libelli debent iudicũ continere.
aut quid refert sicausa cadas. & crimine
superes: non necesse ẽ ut cum ꝑ iculo tui
capitis accuses. Uno ꝑcussore conducto
satis potes facere desidio tuo. & scanda¬
lum te timere simulas. qui dudũ frẽm
nc̃ accusatum. semꝑ inimicũ es paratꝰ
occidere. Et tam̃ miror quomͦ homo pru¬
dens furore preuentꝰ. uelis mͥ beneficũ
tribuere. & educas de carcere animãm
Depone gladium & ego scutum abiciã
Inuno tibi consentire ñ potero. ut par¬
cam hereticis. ut me catholicũ ñ ꝓbem.
Si ista ẽ causa discordiȩ mori possum
tacere ñ possum. Debuerã quidẽ de oi
scriptura tuȩ insamȩ respondere & di¬
uinis uocib in modũ dauid cythari.¬
zans lenire furorẽ pectoris tui. s conten¬

Expanded text:
nos? Adversum impiissimos, Celsum atnos? Adversum impiissimos, Celsum atque Porphyrium, quanti scripsere nostrorum? Quis omissa causa, in superflua criminum objectione versatus est? Quae non chartae Ecclesiasticae, sed libelli debent judicum continere. Aut quid refert, si causa cadas, et crimine superes? Non necesse est, ut cum periculo tui capitis accuses. Uno percussore conducto, satis potes facere desiderio tuo. Et scandalum timere te simulas, qui dudum fratrem, nunc accusatum, semper inimicum, es paratus occidere. Et tamen 570 miror, quomodo homo prudens, furore praeventus, velis mihi beneficium tribuere, ut educas de carcere animam Depone gladium, et ego scutum abjiciam. In uno tibi consentire non potero, ut parcam haereticis, ut me catholicum non probem. Si ista est causa discordiae, mori possum, tacere non possum. Debueram quidem de omni Scriptura tuae insaniae respondere, et divinis vocibus in modum David citharizantis lenire furorem pectoris tui; sed conten
Abbreviated transcription (Latin):
re ñ potest seces. Hec magnoꝑe głeris.
si facias quod scorpiones possunt facere.
& tantarides fecert᷑ ħ. & fuluia incice¬
ronẽ. & herodias in ioħem. quia ueritatẽ
ñ poterant audire. & linguã ueriloquã
criminali acu confodiebant. Canes la
nẽ. ualentinũ. arriũ. & eunomiũ aqͦ
eis obiecta ẽ turpitudo: ñ ne toti in cõ¬
uincenda heresi incubuer̃: Istȩ ma¬
chinȩ hereticoꝵ. idest magistroꝵ tuoꝵ
sunt. ut conuicti de ꝑfidia ad maledi¬
cta se conferant. Sic eustachiꝰ anthioce¬
nus ep̃c. filiũ dum nescit inuenit. Sic
athanasius alexandrinȩ urb pontifex
terciã arseniiãputauit manũ. Duas i
qui prius mortuus fingebat᷑. uiuens
postea habere monstratus ẽ. Talia et
condiscipuli tui uł magistri. nc̃ deeiꝰd
eccłiȩ sacerdote confingunt. & auro id ẽ
tuis tuoꝵq uirib oppugnant fidei ue¬
ritatẽ. Quid loquar de hereticis. qui
licet foris sint tam̃ se nominant xp̃ia¬

Expanded text:
re non potest, seces? Nec magnopere glorieris, re non potest, seces? Nec magnopere glorieris, si facias quod scorpiones possunt facere et cantharides. Fecerunt haec et Fulvia in Ciceronem, et Herodias in Joannem: quia veritatem non poterant audire, et linguam veriloquam discriminali acu confoderunt. Canes latnem, Valentinum, Arium, et Eunomium. A quo eis objecta est turpitudo? Nonne toti in convincenda haeresi incubuerunt? Istae machinae haereticorum, id est, magistrorum tuorum sunt, ut convicti de perfidia, ad maledicta se conferant. Sic Eustathius Antiochenus episcopus, filios dum nescit, invenit. Sic Athanasius Alexandrinae urbis pontifex, tertiam Arsenii amputavit manum. Duas enim qui mortuus prius fingebatur, vivens postea habere monstratus est. Talia et condiscipuli tui et magistri nunc de ejusdem Ecclesiae sacerdote confingunt: et auro, id est, tuis tuorumque viribus oppugnant fidei veritatem. Quid loquar de haereticis, qui licet foris sint, tamen se nominant Christia
Abbreviated transcription (Latin):
bonitati tuȩ mansuetudini & simpli¬
citati conuenit. qui de uno pectoris
sterquilinio & odorẽ rosarũ. & fetorẽ
ꝓfers cadauerũ. & contra sententiã ꝓ¬
phetalẽ amarũ dicis eẽ quod quasi dul¬
ce laudaueras. Nec necesse ẽ ut in ec¬
clesiasticis tractatib rem tribunalẽ
nisi illud etriuio cum dixeris quod
uis. audies qđ non uis. Aut si tͥ uile ui¬
detur uulgare ꝓuerbiũ. & homo sa¬
pientissimꝰ magis philosophoꝵ ac po.¬
etarũ sententiis delectaris. lege illud ho¬
lum requiro ab eximia censura tua &¬
sc̃itate cuius tanta ẽ puritas ut ad su¬
daria & semicincia tua demones rugi.¬
ant cuius exemplũ in scribendo sequa.¬
ris. Quis unquã catholicoꝵ in dispu¬
tatione sectarũ turpitudinẽ ei aduer¬
sum quẽ disputat obiecerit. Sic te docu.¬
erunt magistri tui. talib institutus
es disciplinis. ut cui responde non potu.¬
eris caput auferas. & lingua quȩ tace.¬

Expanded text:
bonitati, tuaeque mansuetudini et simplibonitati, tuaeque mansuetudini et simplicitati convenit, qui de uno pectoris sterquilinio, et odorem rosarum, et fetorem profers cadaverum: et contra sententiam Prophetalem , amarum dicis esse, quod quasi dulce laudaveras. Nec necesse est, ut in ecclesiasticis tractatibus rem tribunaliumnisi illud e trivio: « Cum dixeris quod vis, audies quod non vis. » Aut si tibi vile videtur vulgare proverbium, et homo sapientissimus magis philosophorum ac poetarum sententiis delectari, lege illud Holum requiro ab eximia sanctitate et censura tua cujus tanta est puritas, ut ad sudaria et semicinctia tua daemones rugiant, cujus exemplum in scribendo sequaris? Quis umquam catholicorum in disputatione sectarum, turpitudinem ei, adversum quem disputat, objecit? Sic te docuerunt magistri tui? Talibus institutus es disciplinis, ut cui respondere non potueris, caput auferas; et linguam quae tace
Abbreviated transcription (Latin):
hereticos. nec audeã respondere accu.¬
sationi tuȩ. Si hoc fecero. fr̃ ero & colle¬
ga. & uir eloquentissimꝰ & amicus ac
sodalis & qđ his maiꝰ ẽ om̃a quȩ deo¬
rigene transtuli. catholica uidicabiᷤᷤ.
Sin autẽ mutiero. & me cõmouero. ilico¬
&e impurꝰ ero & hereticꝰ. & tua indignꝰ
necessitudine. Hȩc s̃ preconia mea sic
me hortaris ad pacem. & ne gemitum
quidẽ aclacrimas dolori liberas esse
pingere & insanire contra insamentẽ
&e dicere quicqͥd uł scio uł nescio & ead̃
licentia ĩmo furore & am̃tia. uł falsa
uł uera congerẽ ut & me loqui & te
puderet audire. & obicere tͥ quȩ aut ac¬
cusantẽ damnarent. aut accusatũ.
ut ex frontis duricia fidem lectori face¬
rem. & qͦd impudent᷑ scriberem uł re
scriberem udicaret. S ꝓcul sit a mo¬
rib xp̃ianis. ut dum alii eoꝵ petunt
sanguinẽ. suum offerant. & sine gla¬
dio uoluntate homicidȩ sint. Tuȩ ħ

Expanded text:
haereticos, nec audeam respondere accuhaereticos, nec audeam respondere accusationi tuae. Si hoc fecero, frater ero et collega, et vir eloquentissimus et amicus ac sodalis, et quod his majus est, omnia quae de Origene transtuli, catholica judicabis. Sin autem mutiero, et me commovero, illico impurus ero et haereticus, et tua indignus necessitudine. Haec sunt praeconia mea, sic me hortaris ad pacem, et ne gemitum quidem ac lacrymas dolori liberas esse pingere, et insanire contra insanientem; et dicere quidquid vel scio, vel nescio: et eadem licentia, immo furore et amentia, vel falsa, vel vera congerere, ut et me loqui, et te puderet audire: et objicere tibi, quae aut accusantem damnarent, aut accusatum; ut ex frontis duritia, fidem lectori facerem; ut quod impudenter scriberem, vere scribere judicarer. Sed procul sit a moribus Christianis, ut dum aliorum petunt sanguinem, suum offerant; et sine gladio, voluntate homicidae sint. Tuae hoc
Abbreviated transcription (Latin):
nec afilia. aliisq discipłis ꝓbata con-¬
uincerem. ñ me teneres mendacii quia
ñ libros s dogmata legisse me dixi. &
te frustra errare me tuũ ꝓtegere uoluis¬
se m̃daciũ. ut nisi ego unũ librũ pyta¬
dicta tua in quib me ad penitentiã
cohortaris. & nisi conu̾sus fuero. id est
nisi te accusante siluero. mͥ minaris in¬
teritũ. & hoc scandalum redundatu¬
rũ in caput meũ denuncias. qui te
hominẽ lenissimũ & mosaicȩ mansue¬
tudinis. responsione mea ad inscripti¬
onis insamã ꝓuocau̾im. Scire enĩ te
iactas crimina. quȩ tibi soli amcissi.¬
mo sim confessus & hec in mediũ ꝓlatu¬
rũ meisq me colorib ẽẽ pingendurm &
debere meminisse qd iacuerim ad pedes
tuos ne gladio oris tui amputares cap̃
meũ. & pꝰ multa inquib furibundus
erultas. reuocas te & dicis optare pacem
cum denunciatione dum taxat ut de¬
inceps taceam. id ẽ ut ñ scribam contra

Expanded text:
ac filia, aliisque discipulis probata conac filia, aliisque discipulis probata convincerem, me non teneres mendacii, quia non libros, sed dogmata legisse me dixi: et te frustra errare, me tuum protegere mendacium voluisse, ut nisi ego unum librum Pythadicta tua, in quibus me ad poenitentiam cohortaris; et nisi conversus fuero, id est, nisi te accusante siluero, mihi minaris interitum. Et hoc scandalum redundaturum in caput meum denuntias, qui te hominem lenissimum et Mosaicae mansuetudinis, responsione mea ad scriptionis insaniam provocaverim. Scire enim te jactas crimina, 568 quae tibi soli amicissimo sim confessus, et haec in medium prolaturum; meisque me coloribus esse pingendum, et debere meminisse, quod jacuerim ad pedes tuos, ne gladio oris tui amputares caput meum. Et post multa, in quibus furibundus exsultas, revocas te, et dicis optare pacem cum denuntiatione dumtaxat, ut deinceps taceam, id est, ut non scribam contra
Abbreviated transcription (Latin):
meo lucrensi. pytagore doctrina eru¬
ditus elegantiam & leporẽ socratis cu
huiꝰ miscuit disciplinis. q̃ om̃a nomi¬
ne cõmutato. origenes inlibros suos
ꝑ iarcon transtulisse conuincitur. In
quo igitur erraui. si adolescens dixi
me eã putasse in apłis. quȩ in pytagꝰ¬
ra &e platone &e empedocle legeram. ñ
ut tu calumpniaris & fingis. in pyta¬
gora ce platone &r empedoele libris.
s quȩ in illis fuisse legeram. & aliorũ
me scripta eos habuisse docuer̃t: &
hgenus elocutionis frequentissimũ ẽ
ut sidicam quȩ in socrate legi dogna¬
ta putaui uera. ñ quo socrates libros
illos scripserit s quȩ legi apud platonẽ
& alios socraticos illũ habuisse & rursũ
imuitari uolui gesta quȩ in alexandro
& scipione legeram ñ quo ipsi sua ge¬
sta descripserint. s quod apud alios le¬
gerem. quȩ illos gessisse mirabar. Igitur
etiam sidocere non possem ipsius pyta¬
gore extare monim̃ta nec afilio eius

Expanded text:
maeo Locrensi, Pythagorae doctrina erumaeo Locrensi, Pythagorae doctrina eruditus, elegantiam et leporem Socratis, cum hujus miscuit disciplinis, quae omnia nomine commutato, Origenes in libros suos περὶ Ἀρχῶν transtulisse convincitur. In quo igitur erravi, si adolescens dixi, me ea putasse in Apostolis, quae in Pythagora et Platone et Empedocle legeram? Non ut tu calumniaris et fingis, in Pythagorae et Platonis et Empedoclis libris, sed quae in illis fuisse legeram, et aliorum me scripta eos habuisse docuerunt. Et hoc genus elocutionis frequentissimum est: ut si dicam, quae in Socrate legi dogmata, putavi vera. Non quod Socrates libros ullos scripserit; sed quae legi apud Platonem et alios Socraticos illum habuisse. Et rursum, imitati volui gesta, quae in Alexandro et Scipione legeram. Non quod ipsa sua gesta descripserint; sed quod apud alios legerim, quae illos gessisse mirabar. Igitur etiam si docere non possem, ipsius Pythagorae exstare monumenta, nec a filio ejus