comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ton existimem us ad mortuos ꝓquib
Icuram gerimus ꝑuenire. nisi quod
ꝙ eis siue altaris. siue orationum. siue
elemosinarum sacrificiis solennit sup-¬
plicamus: qũauis non ꝓquib fiunt

Expanded text:
Nec ęstimemus ad mortuos, pro quibus curam gerimus, peruenire: nisi quod pro eis siue altaris, siue orationum, siue eleemosynarum sacrificiis solemniter supplicamus. Quamuis non pro quibus fiunt
Abbreviated transcription (Latin):
modis om̃ib mancipandus. Iam
uͦ decreto generale ponente sȩdictũ:
siquis contra canonum interdicta
uenire conatus fuerit. ut in locis
illis ep̃m eligat fieri. ubi ep̃s ñꝙͣ
sui ordinis ꝑdat. qui non solum
antiquorũ p̾atrũ decreta. sed apłica
ausus ẽ. conuellere instituta. Ut
cilio affricano. Capitulo.lxi.
Placuit & illud. ut plebͤs quȩ ñꝗͣ
habuerunt ꝓprios epõs. nisi ex
concilio plenario unius cuiꝰq ꝓuin
decretum fuerit: minime accipiant.

Expanded text:
modis omnibus mancipandus. Jam modis omnibus mancipandus. Jam vero de caetero generale ponentes edictum, si quis contra haec canonum interdicta venire conatus fuerit, ut in loillis episcopum eligat fieri, ubi episcopus sui honoris perdat, qui non solum antiquorum Patrum decreta, sed apostolica ausus est convellere instituta. CAPcilio Africano, cap. 61 . Placuit et illud, ut plebes quae nunquam habuerunt proprios episcopos, nisi ex concilio plenario uniuscujusque provdecretum fuerit, minime accipiant.
Abbreviated transcription (Latin):
& ille qui ordinauerit auctoritatem se
in ordinationib uł inconciliis mini¬
me recenturũ. Non solum autẽ circa
memoratum ep̃m hȩc sententia preua¬
lebit. sed & oirca om̃s simili errore
deceptos. qui ordinationes huius¬
modi ꝑpetrarunt. His igͥ fortissimis
regulis. effectum pu oꝑis apponentes.
in communi diffinitione elegimꝰ
ut in loco uillule supra dictȩ aquis
deinceps sedes ep̃alis non maneat.
neq ep̃c illic ultra constituendus
existat. hic tamen coniuildus qui
contra maiorum decreta illic iudet᷑
institutus fuisse ep̃c. nulla canonũ
erit adcondempnationẽ sui sententia
ulciscendus : quia non ãbitione
s principis impulsione constitit
ordinatus Et ideo hoc illi remediũ
humanitatis concedimus : ut in
sedem aliam decidentis cuiꝰ libet
epi trans ducatur. & p̃dictus locus
sub monastica deinceps institutiõe
mansurus. non episcopali ultra
pruuilegio fretꝰ. s sub abbatis regi¬
mine sicut huc usq fuit ÷ erit᷑

Expanded text:
 ille qui ordinaverit, auctoritatem se in ordinationibus vel in conciliis minime retenturum. Non solum autem circa memoratum episcopum haec sententia praevalebit, sed et circa omnes, simili errore deceptos, qui ordinationes hujusmodi perpetrarunt. His igitur fortissimis regulis, effectum pii operis apponentes, in communi definitione elegimus, ut in loco villulae supradictae Aquis, deinceps sedes eneque episcopus illic ultra constituendus existat. Hic tamen Cuniuldus, qui contra majorum decreta illic videtur institutus fuisse episcopus, nullis canonum erit ad condemnationem sui seulciscendus, quia non ambitione, sed principis impulsione constitit ordinatus. Et ideo hoc illi remedium humanitatis concedimus, ut in sedem aliam decidentis cujuslibet episcopi traducatur, et praedictus locus sub monastica deinceps institutione mansurus, non episcopali ultra privilegio fretus, sed sub abbatis regimine, sicut huc usque fuit, erit
Abbreviated transcription (Latin):
ullus clericorũ seruum aut discipłm
suum adeccłam fugientem extrahere
audeat. uł flagellare presumat. Quod si
fecerit : donec digne peniteat aloco cui
honorem non dedit segregetur.

Expanded text:
ullus clericorum servum aut discipulum suum ad ecclesiam fugientem extrahere audeat vel flagellare praesumat. Quod si fecerit, donec digne poeniteat, a loco cui honorem non dedit, segregetur.
Abbreviated transcription (Latin):
uando prb̃i aut diacom ꝑ parrochias
cõstituuntur. o portet eos ꝓfessionẽ
epõ suo facere. ut caste & pure uiuant
sub dĩ timore. ut dum eos tali ꝓfessione
obligauerit. scãm disciplinant retineant:¬

Expanded text:
uando presbyteri aut diaconi per parochias constituuntur, oportet eos professionem episcopo suo facere, ut caste et pure vivant sub Dei timore, ut, dum eos talis professio alligat, vitae sanctae disciplinam retineant
Abbreviated transcription (Latin):
uero ꝓpt̃ea non debet iterare baptismũ.
qui ap̃ hereticos datus ẽ. ne iudicare
udeatur ipsorũ eẽ. quod xp̃i ẽ. aut eos
non hab̃e. quod intus cũ acciꝑent amittere
utiq foras exeundo nonpossent Item
Non autem sic̃ heresis hereticorũ e᷑. sicut
error ipsorũ ẽ: sicut sacrilegium dissenfioĩs
ipsorũ ẽ : sic etiam baptismꝰ qui xp̃i ẽ.
debae dici ipsorũ. Itẽ. Nos hereticorũ esse
baptismũ dicimꝰ uerbis euuangelicis
consecratum: commoti factis eorũ etiã
quȩ dĩ sunt eis tribuere uolumꝰ. quasi
ea contaminare potuer̃. aut ꝓpt̃ea
sua facere quȩ dĩ sunt. qr ipsi dei esse
noluerunt.

Expanded text:
vero propterea non debet iterare baptismum, vero propterea non debet iterare baptismum, qui apud haereticos datus est, ne judicare videatur ipsorum esse quod Christi est, aut eos non habere, quod intus cum acciperent amittere utique foras exeundo non possent. Item : Non autem sicut haeresis haereticorum est, sicut error ipsorum est, sicut sacrilegium dissensionis ipsorum est, sic etiam baptismus qui Christi est, debet dici ipsorum. Item Nos haereticorum esse baptismum dicimus verbis Evangelicis consecratum, commoti factis eorum etiam quae Dei sunt, eis tribuere volumus quasi ea contaminare potuerint, aut propterea sua facere quae Dei sunt, quia ipsi Dei esse noluerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
baptismum oe inbaptismo: Deinceps autẽ
continuo reus eẽ. incipit non solũ conse¬
quentium sed etiã p̃titorũ dierũ. horarũ
momentorum redeuntib om̃ib quȩ dimis
non alit̾ habent. non alit̃ agunt. quam
uera ęccła : oum ad nos ueniunt noN
emendamꝰ. sed potius approbamus: Inqͥb
enim non dissentiunt a nob̃ in eis ñ disum.¬
guntur anobis. sed tamen quia nichil eis
ꝓsunt quã du scismatici uł heretici sunt.
ꝓpt̃ alia in quib aueritate dissentiunt.
& ꝓpt̾ ipsum separationis immanissimum
scelus. siue ꝑ manseri in eis peccata siue
continuo dimissa redierint: ut ad salutẽ
pacis atq caritatis ueniant adhortamur:¬
eutiangłicis consecratꝰ. & ꝑ adultos
⁊ in adult̾is sõs ẽ. quãuis illi sint impudici
u mmundi: quia & ipsa eiꝰ sc̃itas polliui
non potest. & sacram̃to suo diuina uirtꝰ
assistit. siue ad salutẽ bene utentiu̾ siue
ad ꝑniciẽ male utentiũ Itẽ. Catholica

Expanded text:
baptismum et in baptismo. Deinceps autem baptismum et in baptismo. Deinceps autem continuo reus esse incipit, non solum consequentium, sed etiam praeteritorum dierum, horarum, momentorum, redeuntibus omnibus quae dimissnon aliter habent, non aliter agunt, quam vera Ecclesia, cum ad nos veniunt non emendamus, sed potius approbamus. In quibus enim non dissentiunt a nobis, in eis non disjunguntur a nobis. Sed tamen quia nihil eis prosunt. quamdiu schismatici et haeretici sunt, propter alia in quibus a ueritate dissentiunt et propter ipsum separationis immanissimum scelus, siue permanserint in eis peccata siue continuo dimissa redierint, ut ad salutem pacis atque caritatis ueniant adhortamureuangelicis consecratus et per adulteros et in adulteris sanctus est, quamuis illi sint inpudici et inmundi, quia ipsa eius sanctitas pollui non potest et sacramento suo diuina uirtus adsistit siue ad salutem bad perniciem male utentium. Item . Catholica
Abbreviated transcription (Latin):
elegerint. sufficit nobis Si dimissa
dixerint : quomodo ergo sp̃sses̃ discipli
sionem oꝑatus ẽ. peccatorum : Si dixe¬
rint non eẽ. dimissa : quero sipost eam
fictionem suam corde concusso & uero
dolore fateretur. denuo baptrzandus
iudicaretur Qd̃ sidementissimũ est
dicere fateantur uͦ baptissno xpisti
baptizari posse bominem. & tam̃ cor
euis inmalitia uł sacrilegio ꝑseueran
peccatorũ abolitionẽ non sinere fieri
atq ita intelligant in communicati¬
onib aliȩccła separatis posse homine
baptizari : ubi xp̃i baptismꝰ eadem sa¬
cramenti celebratione datur &e sunitͥ
qui tamen tunc ꝓsit ad remissionem¬
peccatorum. cum quisq reconciliatus
unitati sacrilegio dissensionis exutt.
quo eius peccata tenebantur & dimit
baptismi gr̃a quo minꝰ om̃ia peccata
dimittat. etiam si odium fr̃nũ in eis
cui dimittuntur animo ꝑ seuerat
Soluitur etiam ipsa hora momentũq ante

Expanded text:
elegerint, sufficiet nobis. Si dimissa elegerint, sufficiet nobis. Si dimissa dixerint, quosionem operatus est peccatorum? si dixerint non esse dimissa, quaero si postea fictionem suam corde concusso et vero dolore fateretur, denuo baptizandus judicaretur? Quod si dementissimum est dicere, fateantur vero baptismo Christi baptizari posse bominem, et tamen cor ejus in malitia, vel sacrilegio perseverans, peccatorum abolitionem non sinere fieri, atque ita intelligant, in communionibus ab Ecclesia separatis, posse homines baptizari ubi Christi baptismus eadem sacramenti celebratione datur et sumitur, qui tamen tunc peccatorum, cum quisque reconciliatus unitati sacrilegio dissensionis exuitur, quo ejus peccata tenebantur, et dimitti baptismi gratia, quominus omnia peccata dimittat, etiam si odium fraternum in ejus cui dimittuntur, animo perseverat. uperest, solvitur etiam ipsa hora momentumque ante
Abbreviated transcription (Latin):
rebaptizare conantur orb̃ unitatẽ.
& nos recte facere. qui dei sacramenta
imꝓbare nec in ipso scismate audemus.
In quo enim nobis consentiunt. in eo
etiam nobiscum sunt: In eo autem ãnob̃
reces ser̃ : in quo anobis dissentiunt:
Itẽ. Sacramentum baptismi ẽ. qͦd habet
qui baptizatur. & sacramentũ dandi
baptismi ẽ. quod hab&e qui ordinatur
Sicut enim baptizatꝰ sic abunitate
recesserit. sacramentũ baptismi ñ amit
sic etiam ordinatus si abunitate recesse¬
rit. sacramentum dandi baptismi non
amittit. Nulli enim sacramento iniuria
facienda ẽ Si discedit amalis. utrumq
discedit: Si ꝑmanet in malis. utrumq
ꝑmanet: Si ergo acceptatur baptismus
quẽ non potuit amittere qui ab uni¬
tate discesserat : sic acceptandus ẽ. bap. b¬
tismꝰ quẽ dedit ille qui sacramentum
Si ad baptismũ fictus accessit dimissa
sunt ei peccata an non sunt dimissa:
Eligant quod uolunt. utrũ libet

Expanded text:
rebaptizare conantur orbis unitatem, rebaptizare conantur orbis unitatem, et nos recte facere, qui Dei sacramenta improbare nec in ipso schismate audemus. In quo enim nobis consentiunt, in eo etiam nobiscum sunt. In eo autem a nobis recesserunt, in quo a nobis dissentiunt. Item ibidem. Sacramentum baptismi est, quod habet qui baptizatur; et sacramentum dandi baptismi est, quod habet qui ordinatur. Sicut enim baptizatus si ab unitarecesserit, sacramentum baptismi non amittit: sic etiam ordinatus, si ab unitate recesserit, sacramentum dandi baptismi non amittit. Nulli enim sacramento injuria facienda est. Si discedit a malis, utrumque discedit; si permanet in malis, utrumque permanet. Sicut ergo acceptatur baptismus, quem non potuit amittere qui ab unitate discesserat: sic acceptandus est baptismus, quem dedit ille, qui sacramentum eodem lib. c. 12: § 2. Si ad baptismum fictus accessit, dimissa sunt ei peccata, an non sunt dimissa? Eligant quod volunt: utrumlibet
Abbreviated transcription (Latin):
dum ea dictarem nequaqũã dubitarẽ
habere baptismum eos qui ubiq &
aquib cũq illud u̾bis euuanglicis
consecratũ. sine sua simulatione & cũ
aliqua fide accepissent. quaꝙ eis ad
salutem spualẽ non ꝓdesset si caritate
caruissent quo catholicȩ inseruntur
eccłȩ: Si enim habeam inquit fidẽ ut
montes transferam. caritatẽ ñ habeã:
nichil sum Sicut iam preteritis mai-¬
orum statutis non dubito etiam illos
habere baptismum. qui quãuis fallacit̃
id accipiant in eccła tam̃ accipiunt
uł ubi putatur eẽ. eccła ab eis inquorũ
societate io accipitur de qͥb dictũ ẽ.
ex nob exier̃ Ubi autẽ neq societas
approbandus eẽt. baptismꝰ qui sic
daretur diuinum iudiciũ ꝑ alicuius
reuelationis oraculũ concordi oratione
gemitib implorandũ eẽ. censerem.
ita sane ut pꝰ me dicturos sententias.
ne quid iã exploratum & cognitum
stenditur illos impie facere. qui

Expanded text:
cum ea dictarem, nequaquam dubitarem cum ea dictarem, nequaquam dubitarem habere baptismum eos, qui ubicumque et a quibuscumque illud uerbis euangelicis consecratum sine sua simulatione et cum aliqua fide accepissent, quamquam eis ad salutem spiritalem non prodesset, si caritate caruissent, qua catholicae insererentur ecclesiae; si enim habeam, inquit, fidem ut montes transferam, caritatem autem non habeam, nihil sum; sicut iam praeteritis maiorum statutis non dubito etiam illos habere baptismum, qui, quamuis fallaciter id accipiant, in ecclesia tamen accipiunt uel ubi esse putatur ecclesia ab eis in quorum societate id accipitur, de quibus dictum est: ex nobis exierunt. ubi autem neque societas approbandus esset baptismus qui sic daretur, divinum judicium per alicujus revelationis oraculum concordi oratione gemitibus implorandum esse censerem Ita sane ut post me dicturos sententias, si quid jam exploratum et cognitum , cap. 1. Ostenditur illos impie facere, qui
Abbreviated transcription (Latin):
attinet plurimũ distet. int̾ credentẽ
in mimo. & in eccła irridentẽ Adipsiꝰ
autẽ sacramenti integritatẽ nichil int̃
in ipsa catholica. utrũ id aliqͥd fallacit̃
an ueracit̃ agant. cũ t̾n hoc idẽ utriq
agant cur extra intersit non uideo qͥndo
ille qui accipit non simulatione palliatꝰ
sed religione mutatus ẽ. Ampluis ad
confirmandum sacramentũ alii ueraces
int̾ quos agitur. quã ad frustrandum
illi fallaces aquib agiturꝰ. & inqͥb agitur
& tamen si pꝰea ꝓbatur nemo repetit
sed aut excommunicando punit᷑ illa
simulatio: aut puniendo sanatur:
Sed nobis tutũ ẽ. mea non ꝓ gredialiqͣ
temeritate sententiȩ quȩ nullo in ca-¬
tholico religionari concił cepta. nullo
plenario terminata sunt Id autẽ fidu-
si quis me forte in eo concilio constitutũ
ubi talium rerũ questio uersaretur.
mallẽ urgeret ut dicerem quid ipse
sentirẽ. si eo modo affectus eẽm. qͦ erã

Expanded text:
attinet plurimum distat inter credentem attinet plurimum distat inter credentem in mimo et in Ecclesia irridentem, ad ipsius autem sacramenti integritatem nihil intersin ipsa catholica, utrum id aliqui fallaciter an veraciter agant: cum tamen hoc idem utrique agant, cur extra intersit non video, quando ille qui ased religione mutatus est. an plus ualent ad confirmandum sacramentum alii ueraces inter quos agitur, quam ad frustrandum illi fallaces a quibus agitur et in quibus agitur? et tamen, si postea prodatur, nemo repetit, sed aut excommunicando punitur illa simulatio aut paeniSed nobis tutum est in ea non progredi aliqua temeritate sententiae, quae nullo in catholico regionali concilio coepta, nullo plenario terminata sunt. Id autem fiducisi quis me forte in illo concilio constitutum, ubi talium rerum quaestio versaretur, mallem, urgeret ut dicerem, quid ipse sentirem, si eo modo affectus essem, quo eram,
Abbreviated transcription (Latin):
inter sit quo animo accipiat ille cui
datur. cũisimulatione an sine simula¬
tione: Si cum simulatione: utrũ falleis
sicut in ȩccła uł in ea quȩ putat᷑ ȩcđa
an iocans sicut inmimo. Q quid sit
sceleratiꝰ in ecła fallacit̃ acciꝑe. an in
heresi. uł scismate sine fallacia. id̃. am¬
mo ñsimulato. & utrum inheresi falla-¬
cit̃ anmimo cũfide: Siquisquã int̃
agendũ repentina pietate moueatur.
quãqͣm talem si etiã illi conferamꝰ qui
in ipsa catholica fallacit᷑ accipit. mirũ¬
sidum diu dubitatur quis oui p̃ferendꝰ
sit. quid enim ꝓsit animꝰ ueracit̃ dantis
fallacit̾ accipienti non uideo: S arbitre¬
mur aliquẽ etiam fallicit᷑ dantẽ. cũ &
tradens &e accipiens fallacit̾ agitant
in ipsa unitate catholica. utrum hoc
magis baptisma sit acceptandũ. an
illud quod inmimo datur. Si quis
existat qui fidelit̃ subito commotus
accipiat. anqͥntũ ad ipsos qđ homines

Expanded text:
intersit, quo animo accipiat ille, cui intersit, quo animo accipiat ille, cui datur cum simulatione, an sine simulatione. Si cum simulatione, utrum fallens, sicut in Ecclesia, vel in ea quae putatur Ecclesia, an jocans sicut in mimo. Et quid sit sceleratius in Ecclesia fallaciter accipere, an in haeresi vel schismate sine fallacia, id est animo non simulato. Et utrum in haeresi fallaciter, an in mimo cum fide, si quisquam inter agendum repentina pietate moveatur. Quanquam talem, si etiam illi conferamus, qui in ipsa catholica fallaciter accipit, mirum si dubitatur quis cui praeferendus sit. Quid enim prosit animus veraciter dantis fallaciter accipienti, non video. Sed arbitremur aliquem etiam fallaciter dantem: cum et tradens et accipiens, fallaciter agant in ipsa unitate catholica, utrum hoc magis baptisma sit acceptandum, an illud quod in mimo datur: si quis existat fideliter, subito commotus accipiens, an quantum ad ipsos quidem homines
Abbreviated transcription (Latin):
in nomine trinitatis trina eciã mersiõe¬
scm baptisma unicuiq tribuere. dicen¬
te domino nr̃o discipłis suis. ite baptizate
om̃s gentes in nomine patris &e filu& sp̃s
scĩ Si reuera hi de p̃fatis hereticis qͥ ilocis
dilectioni tuȩ uicinis commorari dñr.
solum modo se innomine dñi baptizatos
fuisse forsitan confitentur. sine cuiꝰdam
dubitationis ambiguo eos ad catholicã
fidẽ uenientes. scẽ trinitatis nomine
baptizabis: Sin uͦ ap̃ dilectionẽ tuam
corũ qui conũti uolunt manifesta con-¬
fessione claruerit quod intrinitatis fu-¬
erint nomine baptizati sola reconcilia-¬
tionis gr̃a impensa. catholicȩ reconciliare
fidĩ maturab̾. ut tali dispositione seruata
nichil aliter quã qd̾ euuangłica iuboe
auctoritas temeritatis cuiꝰdã spũ uideat᷑
olet etiã queri utrũ apꝓbandũ sit
baptisma quod ab eo qui ñ accepit
accipitur. si forte hoc curiositate aliqua

Expanded text:
in nomine Trinitatis, trina etiam mersionein nomine Trinitatis, trina etiam mersione baptisma unicuique tribuere, dicente Domino nostro discipulis suis: Ite, baptizate omnes gentes in nomine Patris, et Filii, et Si . Si revera hi de praefatis haereticis, qui in locis dilectioni tuae destinatis vicinis commorari dicuntur, solummodo se in nomine Domini baptizatos fuisse forsitan confitentur, sine cujusdam dubitationis ambiguo eos ad catholicam fidem venientes, sanctae Trinitatis nomine baptizabis. Sin vero apud dilectionem tuam eorum qui converti volunt, manifesta confessione claruerit, quod in Trinitatis nomine fuerint baptizati, sola conciliationis gratia impensa, catholicae reconciliare fidei maturabis, ut tali dispositione servata nihil aliter quam quod evangelica jubet auctoritas, temeritatis cujusdam spiritu videatur olet etiam quaeri utrum approbandum sit baptisma, quod ab eo qui non accepit, accipitur: si forte hoc curiositate aliqua
Abbreviated transcription (Latin):
habent. Aug̃ contͣ cresconiũ gmaticũ. lib̾ .ii.
oc ÷ uerũ. hoc sanũ. hoc catholicũ.
qđ xp̃c mundet accipientũ consci¬
entias. siue ꝑ bonos ministros baptismi
baptizent quos damnauit ȩccła. &
respondeo sic eos baptizare. quomodo
baptizant quos damnauit ds̃ antequã
melior. non ẽ. melior baptismꝰ qui
ꝑmeliorẽ datur. nullomͦ ẽ. malus qui
etiã ꝑ malũ datur. qͣndo idẽ baptismus
datur. & idõ ꝑministros dispares dĩ munꝰ
equale ẽ: quia ñ illorum sed eius eft.
e hereticis ex quib ꝑpaulinũ filiũ
tuũ uirum clarissimum nos consulen¬
dos eẽ. duxisti. ut si quidã exeis reuerti
uolunt ad catholicam fidẽ. utrũbaptiz an¬
di sint. an tantũmͦ reconciliandi. hȩc tuã
siriniȩ & simgiduno aliaq uicina loca
istiꝰ heresis. homines multi sunt. nouimꝰ
custodiri. ut quia in nomine solũmͦ xp̃i
una etiã mersione se asserunt baptrz ari:

Expanded text:
habent. Augustinus contra Cresconium grammaticum, lib. XI. habent. Augustinus contra Cresconium grammaticum, lib. XI. Hoc est verum, hoc sanum, hoc catholicum, quod Christus mundet accipientium conscientias, sive per bonos ministros baptismi baptizent ques damnavit Ecclesia, respondeo sic eos baptizare quomodo baptizant, quos damnavit Deus, antequam melior, non est melior baptismus, qui per meliorem datur: nullo modo est malus, qui etiam per malum datur, quando idem baptismus datur; et ideo per ministros dispares Dei munus aequale est, quia non illorum, sed ejus est. De haereticis, ex quibus per Paulinum filium tuum virum clarissimum nos consulendos esse duxisti: ut si quidam ex iis reverti volunt ad catholicam fidem, utrum baptizandi sint, an tantummodo reconciliandi, haec tuam Sirmiae et Simgidunae aliaque vicina loca ubi istius haeresis homines multi sunt novimus custodiri, ut quia in nomine solummodo Christi, una etiam mersione se asserunt baptizari. E
Abbreviated transcription (Latin):
sunt qui in sc̃ę trinitatis confessi¬
one baptizant. & ueniunt ad oatho¬
licã recipiantur quidẽ ut baptizati.
ne scẽ trinitatis inuocatio uł confes¬
sio adnulletur. S doceantur integre
& instruantur quo sensu sc̃ę trinitatis
misteriũ in eccłia teneatur. & si consen.¬
ciunt cređe. uł ad quiescunt confiteri.
purgati fidĩ integritate. firmentur
manus impossitione: Siuͦ paruulist̃
&e hebetes qui doctrinã non capiant
respondeant ꝓillis qui eos offer̃ iuxta
morẽ baptizandi. & sic ꝑmanꝰ impositio¬
me erismate comiuniti. cũ eucaristiȩ
foris ȩccłam baptrzantur ñ sumunt
baptisinũ adsalutẽ sed adꝑniciem:
habentes nimirũ formã sacramenti.
urtutem autẽ eius abnegantes: Et
idõ eos ȩccła ñ rebaptizat. quia inno-¬
mine trinitatis baptizati sunt. ipsa ÷
ꝓfecto forma sacram̃ti: Idõ dũ reuersi
fuerint accipient uirtutẽ sp̃s sci hi qͣri
qui foris ȩccłam baptrzantur nondũ

Expanded text:
nt, qui in sanctae Trinitatis confessione baptizant, et veniunt ad nos, recipiantur quidem ut baptizati, ne sanctae Trinitatis invocatio vel confessio annuletur; sed doceantur integre, et instruantur, quo sensu sanctae Trinitatis mysterium in Ecclesia teneatur; et si consentiunt credere, vel acquiescunt confiteri, purgati jam fidei integritate confirmentur manus impositione. Si vero parvuli sunt, vel hebetes, qui doctrinam non capiant, respondeant pro illis qui eos offerunt juxta morem baptizandi; et sic, manus impositione eforis ecclesiam baptizantur, non sumunt baptismum ad salutem, sed ad perniciem; habentes nimirum formam sacramenti, virtutem autem ejus abnegantes. Et ideo eos Ecclesia non rebaptizat, quia in nomine Trinitatis baptizati sunt. ipsa est profecto forma sacramenti. Ideo dum reversi fuerint, accipient virtutem Spirium
Abbreviated transcription (Latin):
na sibi catholicȩ fidei resistere maluerit.
& illud quod tenebat elegerit. Quod
falsa opinio in illo autem etiã ipsa
diuisio corrigenda ẽ: sed ineutro ip¬
sorũ sacramenti ueritas repetenda:
eẽ commune: cũ quib potest & euan¬
geliũ eẽ. commune : quauis afide nr̃a
error distet illorũ. siue illud de patre.
uł de filio. uł despũ sc̃o sentiant quã
ueritas hab&e. siue ab unitate precisi
non colligant cũ xp̃o sed spargant: lib̾ u.¬

Expanded text:
doctrina catholicae fidei resistere maluerit doctrina catholicae fidei resistere maluerit et illud quod tenebat elegerit. Quod falsa opinio, in illo autem etiam ipsa divisio corrigenda est, sed in neutro ipsorum sacramenti veritas repetenda. esse commune, cum quibus potest et Evangelium esse commune, quamvis a fide nostra error distet illorum, sive aliud de Patre, vel de Filio, vel de Spiritu sancto sentiant quam ueritas habet siue ab unitate praecisi non colligant cum Christo sed spargant, qu
Abbreviated transcription (Latin):
baptismꝰ & euuangłica u̾ba imꝓbantur.
inisto autem approbantur cũ ab illius
columbȩ membris ut̃q inueniatur
alienus: Item ꝑfidus autem & blasphe¬
mus. si inꝑfidia & blasphemia ꝑman¬
serit. nec extͣ ęcołam nec int̃ eccłam
remissionem accipit peccatorũ Aut
si ꝓpt̾ uim sacramenti ad punctum
temporis accepit. & foris. ⁊ intꝰ. eadem
uis oꝑatur sicut uis nominis xp̃i
expulsionẽ demoniorũ eciam foris
baptismum qui u̾b euuangłicis conse¬
cratur non ꝑtinere cuiꝰquã uł dantis
uł accipientis errorẽ: siue de patre:
siue de filio. siue de spũ scõ. alit̃ sentit
quã doctrina cęlestis insinuat Item
Constituamꝰ ergo duos aliquos istomͦ.
Unum eorum u̾bigr̃a id sentire dexp̃o
quod fotinus oꝑatus ẽ. & in eiꝰheresi
baptizari ext eccłȩ catholicȩ comiu¬
nionẽ: alium uͦ hoc idẽ sentire sed
incatholica baptizari existimantem
ipsam eẽ. catholicam fidẽ. Istũ ñdum
hereticum dico. nisi manifesta doctri

Expanded text:
baptismus et evangelica verba improbantur, in isto autem approbantur, cum ab illius columbae membris uterque inveniatur alienus? Item, mus si in perfidia et blasphemia permanserit, nec extra ecclesiam nec intra ecclesiam remissionem accipit peccatorum, aut si propter uim sacramenti ad punctum temporis accipit, et foris et intus eadem uis operatur, sicut uis nominis Christi expulsionem daemoniorum etiam foris baptismum, qui uerbis euangelicis consecratur, non pertinere cuiusquam uel dantis uel accipientis errorem, siue de patre siue de filio siue de spiritu sancto aliter sentiat quam doctrina caelestis iXVI. Constituamus ergo duos aliquos isto modo: Unum eorum verbi gratia id sentire de Christo quod Photinus opinatus est, et in ejus haeresi baptizari extra Ecclesiae catholicae communionem; alium vero hoc idem sentire, sed in catholica baptizari, existimantem ipsam esse catholicam fidem. Istum nondum haereticum dico, nisi manifestata sibi
Abbreviated transcription (Latin):
ic̃ urgeri uideor cum micbi dr̃: ergo
hereticus dimittit peccata : sic & ego
urgeo cum dico. ergo qui celestia man-¬
data non seruat auarꝰ. raptor. fenerator.
inuidus. u̾bis scło non factis renuitians
dimittit peccata : si ꝑ uim sacramenti
dĩ. sicut ille ita & ille. Si ꝑmeritũ suũ:
nec ille nec ille: Illud enim sacramentũ.
e inmalis hominib xp̃i eẽ. cognoscitur:
scẽ trinitatis. ñ sit tam̃ templũ dĩ si ab
heresi non recesserit. quomodo neq in
auaricia in eodem nomine baptizatꝰ
Sed si possunt ut dixi amborũ peccata
ȩqualit̾ appendantur. ignorantis
blasphemia & scientis idolatria & cadẽ
sententia iudicentur. ille qui xp̃m que-¬
rendo inuerisimilem sermonẽ falsita-¬
tis incurrit. & ille qui sciens xpisto
resistit loquenti ꝑ apłm qm̃ omnis

Expanded text:
 urgeri uideor cum mihi dicitur: \'ergo haereticus dimittit peccata?\', sic et ego urgeo cum dico: \'ergo qui caelestia mandata non seruat, auarus raptor faenerator inuidus, uerbis saeculo, non factis renuntians dimittit peccata?\' si per uim sacramenti dei, sicut ille, ita et ille; si per meritum suum, nec ille nec ille, illud enim sacramentum et in malis hominibus Christi esse cognoscitur, sanctae Trinitatis tamen non fit templum Dei, si ab haeresi non recesserit, quomodo neque in avaritia in eodem nomine baptizatus Sed si possunt, ut dixi, amborum peccata aequaliter appendantur, ignorantis blasphemia, et scientis idololatria; et eadem sententia judicentur, ille qui Christum quaerendo in verisimilem sermonem falsitatis incurrit, et ille qui sciens Christo resistit loquenti per Apos
Abbreviated transcription (Latin):
fecer̃. & greges non xp̃i sed suoscontͣ
xp̃m pascere uoluer̃ Plane in ipsis
potentis Quid fac̃ xp̃c quando tales
conũtuntur Qui foris ab eccłatitulũ
eius baptismatis acceper̃: eicit p̃datorẽ¬
& titulũ non deponit. & possidet

Expanded text:
fecerunt, et greges non Christi, sed suos contra Christum pascere voluerunt. Plane in ipsis potentis. Quid facit Christus, quando tales convertuntur, qui foris ab Ecclesia, titulum ejus baptismatis acceperunt? Ejicit praedatorem, titulum non deponit, possidet
Abbreviated transcription (Latin):
uiuit: Manifestũ ẽ. eos qui intalib
baptizantur. si uera conũsione cordis
accedunt ab eo uiuificari cuiꝰ: baptismꝰ.
Item Illud autẽ quale ẽ. ut idõ putet᷑
hereticiis non hab̾e baptismũ quia ñ
habet eccłam ͦ Et utiq cũ baptizatur:
etiã descã eccła interrogatur. Quasiuꝰ
non hoc inbaptismo interrogatur:
Sigꝰ huius falsa responsio non efficit¬
fic̃ ut baptismꝰ non sit quẽ ꝑcipit: Et sic̃
ille pͥostea quod fallacit̃ responđat
ueracit̃ impleat. non ei baptimꝰ repeat᷑.
sed uita corrigitur: sic &e ille si pꝰea ueniat
ad ȩcołam de qua in terrogatꝰ falsũ respon¬
derat. quia eã se hab̾e dũ ñ hab̃et putabat:
ipsa quã ñ habebat ei datur. qđ ñ acceꝑat
iteratur. Cur aut̃ adũba quȩ ꝓcedunt
& in altari quod heretici posuer̾. ñ possit:

Expanded text:
vivit; manifestum est eos qui intus a talibus vivit; manifestum est eos qui intus a talibus baptizantur, si vera conversione cordis accedunt, ab eo vivificari, cujus est baptismus. Item Illud autem quale est, ut ideo putetur haereticus non habere baptismum, quia non habet Ecclesiam? Et utique cum baptizatur, etiam de sancta Ecclesia interrogatur. Quasi venon hoc in baptismo interrogetur. Sicut ergo hujus falsa responsio non efficit ut baptismus non sit quem percipit, et sicut ille si postea quod fallaciter responderat, veraciter impleat, non ei baptismus repetitur, sed vita corrigitur; sic et ille si postea veniat ad Ecclesiam, de qua interrogatus falsum responderat, quia eam se habere, dum non haberet, putabat, ipsa, quam non habebat, ei datur, non quod acceperat, iteratur. Cur autem ad verba quae procedunt tificare, et in altari quod haeretici posuerunt non possit,
Abbreviated transcription (Latin):
ministerium meũ. & prudentiã meã.
imꝑtitum atq donatũ. Baptismnũ aut̃
meum nemo eorum dixit om̃ino. neq
enim om̃ium equalis ẽ. gła nec mini¬
strant om̃s ȩqualit̃. nec equali pruden¬
tia st̃ om̃s p̃diti. ⁊ in euangłrz ando
alius alio melius oꝑatur. & ideo dici
potest. alius alio doctior. & ipsa doctri
na salutari Alius autẽ alio maiꝰminꝰ¬
ue baptizatus dici non potest: siue
ab inferiore siue amaiore baptrzet᷑. Itẽ.
Suus baptizandi nonbabuit: quibap¬
tizat. tam̃ xp̃i ẽ. quod dedit. &e ille xp̃i
ẽ. qui accepit: Multa enĩ contra ius
dantur. nec tam̃ idõ uł nulla uł ñ data
dicuntur. Itẽ Cũ gͦ untꝰ sint mortui
neq latentes non nã de illis tanta diceret
cipͥanꝰ. qui uł non ꝑtineant ad illã uiuã
columbã. uł ñdũ ꝑtineant &e foris sint
mortui. qui manifestiꝰ ad eã. uł ñ ꝑtine¬
ant uł ñdũ ꝑtineant. utrũq sit non
posse abeo uuuficari alterũ quisse non

Expanded text:
 prudentiam meam, impertitum atque donatum, Baptismum autem meum, nemo eorum dixit omnino. Neque enim omnium aequalis est gloria, nec ministrant omnes aequaliter, nec aequali prudentia sunt omnes praediti, et in evangelizando alius alio melius operatur. Et ideo dici potest alius alio doctior, et ipsa doctrina spirituali salutari, alius autem alio majus minusve baptizatus dici non potest, sive ab inferiore, sive a majore baptizetur. Item : Si jus baptizandi non habuit qui baptizat, tamen Christi est quod dedit, et ille Christi est qui accepit. Multa enim contra jus dantur, nec tamen ideo vel nulla, vel non data dicuntur. Item : Cum ergo et intus sint mortui, neque latentes, nam non de illis tanta diceret Cyprianus, qui vel non pertineant ad illam vivam columbam, vel nondum pertineant, et foris sint mortui, qui manifestius ad eam vel non pertineant, vel nondum pertineant, verumque sit non posse ab eo vivificari alterum qui ipse non
Abbreviated transcription (Latin):
fuerit minister cũ diabolo c̃oputat᷑.
sed non contaminatur donũ xpisti.
iste lapideus ẽ. qui ex aqua fructũ
ferre non potest. sed ꝑ lapideũ carnalẽ
transit aqua ad ariolas. in canali lapi¬
deo nichil generat s ortus fructus
plurimos affert Itẽ Ego dico & nos
ẽẽ. tanti iudicis ministros Sint mini¬
stri iusti si uolunt: Si autẽ noluerint
eẽ. iusti qui incathedra moysi sedent.
securũ me fecit magister m̃s. de quo
sp̃s eius dicit. hic ẽ. qui baptizat. Itẽ.
Quos baptrzauit iudas xp̃c baptiz auit
Si gͦ quos baptizauit ebriosus. quos
non homicidã: quia columbã attendo
ꝑ quã mͥ dr̃. hic ẽ. qui baptizat Iteco
Homicida dedit baptismũ xp̃i quod
sacram̃tũ ta scm ẽ. ut nec homicida
zat malus exaliqua uł ignorantia
ȩccłȩ uł tolerantia. aut enĩ ignoraiͥ
mali. aut toleratur palea quousq:
inultimo uentiletur area. illud qd̾
datum ẽ. unum ẽ. nec impar ꝓpter
impares ministros sed par & ȩquale

Expanded text:
us minister, cum Zabulo computatur, sed non contaminatur donum Christi, iste lapideus est, quia ex aqua fructum ferre non potest, sed per lapideum canalem transit aqua ad areolas, in canali lapideo nihil generat, sed hortus fructus plurimos affert. Item in eodem. Ego ustos tanti judicis ministros. Sunt ministri justi si volunt, si autem noluerunt esse justi qui in cathedra Moysi sedent, securum me fecit magister meus, de quo Spiritus ejus dicit: hic est qui baptizat, it baptizavit Judas, Christus baptizavit. Sic ergo quos baptizavit ebriosus, quos non homicidam; quia columbam attendour: Hic est qui baptizat . Item. Homicida dedit baptismum Christi, quod sacramentum tam sanctum est, ut nec homicida zat malus ex aliqua vel ignorantia ecclesiae vel tolerantia; aut enim ignorantur mali aut toleratur palea, quousque in ultimo ventiletur area. Illud quod datum est, unum est, nec impar propter impares ministros, sed par et aequale
Abbreviated transcription (Latin):
nouerat ioħs baptista: dnm. Quid
non nouerat : Potestatẽ baptismidñici
in nullum hominẽ ad ño transiturũ.
sed ministeriũ plane transiturum.
Potestatẽ adño in neminẽ. sed ministe¬
rium in bonos & inmalos. Non exhor¬
reat columba misteriũ maloꝵ. respiciat
domini potestatẽ. Qͥd tibi facit
minister malus. ubi bonus ẽ. dñs:
Qd te impedit maliciosus preco. si

Expanded text:
noverat Joannes Baptista? Dominum. Quid non noverat? Potestatem baptismi Dominici in nullum hominem a Domino transituram, sed ministerium plane transiturum. Potestatem a Domino in neminem, sed ministerium in bonos et in malos. Non exhorreat columba ministerium malorum; respiciat Domini potestatem. Quid tibi facit minister malus, ubi bonus est Dominus? Quid te impedit malitiosus praeco, si
Abbreviated transcription (Latin):
psi aut̃ epĩ si ex orbitauerint: abistis
ñ sunt rep̃hendendi uł arguendi:s
portandi. insi in fide errauerint
hi ergo qui suꝑ hos sunt non illi suꝑ
istas : qm̃ maior aminore ñ argui
nec uidicari potest: Nullus se ex¬
tollat erga doctores ac magistrossuos:
quia discipłs suꝑmagistrũ eẽ. non
debet. nec potest. Nullus uelit dici
sc̃s antequã sit: s prius sit qđ ueriꝰ
dicatur. Precepta dnĩ doctorũq ac
magistrorũ facta cotidie ad ĩplere.
& in xpĩ nomine ꝓinimicis orare

Expanded text:
piscopi si exorbitaverint, ab istis non sunt reprehendendi vel arguendi, sed portandi, nisi in fide erraverint. Hi ergo super hos sunt, non illi super istos: quoniam major a minore non argui nec judicari potest. Nullus se extollat erga doctores ac magistros suos: quia discipulus super magistrum nec esse debet nec potest. Nullus velit dici sanctus antequam sit, sed prius sit, ut verius dicatur. Praecepta Domini doctorumque amagistrorum facta quotidie adimplere, et in Christi nomine pro inimicis orare
Abbreviated transcription (Latin):
sis opem ferre non negligatis Unde &¬
dñs ꝑꝓpħam loquitur dicens: Hec dicit
dñs. Iudicate mane uidicium. & eruite ui
opp̃ssos demanii calumpniantis: ne forte
egrediatur quasi ignis indignatio mea.
& succendatur: & non sit qui extinguat.
uos ergo qui in summo speculo adño
constituti estis. attende cos & oppͥmere
oportet qui int̾ fr̃s seditiones & scandala
excitant ÷ ne simul cũ eis pereatis.
inuicem corro serint. Exeiusdem
& canino dente uos derodere ceꝑitis:
non solum eos ñ superabitis. s & uobipsi
nocebitis atq ab eis suꝑabimini. &
nocenter forte ꝑibitis. De ep̃isqͥ fr̃ib¬

Expanded text:
sis opem ferre non negligatis; unde sis opem ferre non negligatis; unde ns: Haec dicit Dominus: Judicate mane judicium, et eruite vi oppressos de manu calumniantis, ne forte egrediatur, quasi ignis, indignatio mea et succendatur, et non sit qui exstinguat . Vos ergo qui in summa specula a Domino constituti estis, attendere eos et opprimere oportet qui inter fratres seditiones et scandala excitant, ne simul cum eis pereatis. nino dente corroserint. Ex ejusdem et canino dente vos derodere coeperitis, non solum eos non superabitis, sed et vebis ipsis nocebitis, atque ab eis superabimini, et nocenter forte peribitis. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
cuisse dicebat: & reliquoꝵ discipłoꝵ
uicem tenere prb̃os debe insinuabat:¬
&e siquis aliquẽ ex his scandaliz aret.
grauissimã pęnã inferri deb̾e p̾dicabat:
Cunctos se inuicẽ diligere & adiuiuare
debe. ⁊ neminem ab adiutorio frĩs se
subtrahere instruebat Ut ep̃c ep̃m
t nullus ep̃s alium conculcet.
eũq calumpniare uł iniuriare
a frm̃ adiutorio subtraxerint. Ex
dec̃ alexandri p̃p. om̃ib ep̃is
ui aut̃ ex ur̃o collegio fu̾erit:¬
& ab auxilio ur̃o se subtraxerit:
magis scismaticus quã sac̃dos esse
probabitur. Ecce inquit ꝓpħa quã
bonum & quã iocundũ. habitare
fr̃s inunum. Illi uͦ ñ inuno habitant
qui afr̃m se solatio subtrahunt:
parant. aut laqueos ponunt. Itẽ p̾
pauca. Nos ergo qui discipłi dñi
& dici & eẽ. cupimꝰ. portare crucẽ dñi
& compati fr̃ib debemꝰ : & ñ quascũq
eis insidias aut foueas p̾parare. quia
talionẽ meretur qui fr̃ib foueam
sua int ꝓ om̃ib laboretis. & cunctis opp̃s¬

Expanded text:
cuisse dicebat, et reliquorum discipulorum vicem tenere presbet si quis aliquem ex his scandalizaret, gravissimam poenam inferri debere praedicabat. Cunctos se invicem diligere et adjuvare debere, et neminem ab adjutorio fratris se subtrahere instruebat. CAP. 228. - NUt nullus episcopus alium conculcet, eumque calumniare vel injuriare a fratrum adjutorio subtraxerint. Ex decretis Alexandri papae omnibus episcopis ui autem ex vestro collegio fuerit, et ab auxilio vestro se subtraxerit, magis schismaticus quam sacerdos esse probabitur: Ecce, inquit Propheta, quam bonum, et quam jucundum, habitare fratres in unum . Illi vero non in unum habitant qui a fratrum se solatio subtrahunt, parant aut laqueos ponunt. Item post pauca: Nos ergo, qui discipuli Domini et dici et esse cupimus, portare crucem Christi et compati fratribus debemus, et non quascunque eis intalionem meretur qui fratribus foveam suam, ut pro omnibus laboretis, et cunctis oppres
Abbreviated transcription (Latin):
adeat uidices. quã ipsos aquibus se
lesum existimat conueniat familiant᷑
ñ semel s pissime ut ab eis aut suã¬
iustitiã accipiat. aut excusationem:.
Si aut̃ secus egerit: ab ipsis & ab alus
communione priuetur. tãq apłorum
patrumq aliorum contemptor.

Expanded text:
adeat judices, quam ipsos a quibus se adeat judices, quam ipsos a quibus se laesum existimat conveniat familiariter, non semel, sed saepissime ut ab eis aut justitiam suam accipiat, aut excusationem. Si autem secus egerit, ab ipsis et ab aliis communione privetur, tanquam apostolorum Patrumque al
Abbreviated transcription (Latin):
quo quomodo ꝑmecũ aut fraudẽ.
aut ꝑuim excorte fuerint uł ut se
lib̾are possent : quocũq ab eis con¬
scripte uł laborate fuerint ingenio.
adnullum eis p̃iudiciũ uł nocum̃¬
tum ualere censemꝰ. neq ullã eis
infamiã uł calumpniã aut asuis
sequestrationẽ bonis umꝗ auctore
enim in talibus: non comptilsa
sed spontanea fieri debet Omnis
enim confessio quȩ fit ex necessita¬
te : fides non ẽ: Confessio gͦ intalibꝰ:
non extorqueri: s debet. sponte
ꝓfiteri: Pessimũ ẽ. enĩ de suspitione
aut exõrta confessione quẽꝙͣ iudicare:
cum magis inspector cordis sit dñs
in hoc scło uindicata eent: locũ diui¬
na iudicia ñ haberent: Et paulo pꝰ.
Peuis malũ ñ et̃ existimo: quã xp̃ia¬
nos suis inuidere sacerdotib Quo
ordine adeundis̃ primates uł alii
iudices. Si quis erga epm̃ uł actores
eccłȩ quãlibet querelam iustã habere
credidit : non prius pͥmates aut alios

Expanded text:
quoquomodo per metum, aut fraudem, quoquomodo per metum, aut fraudem, aut per vim extortae fuerint, vel ut se liberare possint, quocunque modo ab eis conscriptae vel roboratae fuerint ingenio, ad nullum eis praejudicium aut nocumentum pervenire censemus, neque ullam ejus infamiam vel calumniam, aut a suis sequestrationem bonis unquam, auctenim in talibus non compulsa, sed spontanea fieri debet: omnis enim confessio quae fit ex necessitate, fides non est. Confessio ergo in talibus non extorqueri, sed debet sponte prri profiteri: pessimum est enim de suspicione aut extorta confessione quemquam judicare, cum magis inspector cordis sit Dominin hoc saeculo vindicata essent, locum divina judicia non haberent. Et paulo post. Pejus malum non esse existimo, quam Christianos suis invidere sacerdotibus. CAP. 242. - Quo ordine adeundi sint primates vel alii judices. Idem. Si quis erga episcopum vel actores Ecclesiae quamlibet querelam justam habere crediderit, non prius primates aut alios
Abbreviated transcription (Latin):
Non ÷ itaq aplebe aut ãuulgarib
hominib arguendus uł accusandus.¬
ep̃c̃: licet sitꝰ in ordinatus. qr ꝓmeritis
accusatores ep̃orũ uł reliquorũ sacer¬
dotum. ñ oportet eos auidicib eccłȩ
audiri. anteq eorũ discutiatur esti¬
mationis suspicio. uł opinio. qua in¬
tentione. qua fide. qua temeritate.
qua uita. quaconscientia. quo ue
merito. si ꝓ deo aut ꝓuana gła. aut
inimicicia. uł odio. aut cupiditate
cũ omĩa nuda &e aꝑta sint ocłis eius.
mala tam̃ sodomȩ noluit audita
iudicare: priusꝙͣ manifeste agnos¬
ceret quȩ dicebantur. Unde ipse ait.
Descendã ⁊ uidebo utrũ clamorẽ qui
uenit adme oꝑe compleuerint. an
absconditũ ẽ. s omĩa ei manifestas.
etiã anteꝗ fiant : ñ ob aliud hȩc &
alia multa quȩ hic ꝓlixitatẽ uitantes
ñ inseruimus ꝑse inquirere dignatꝰ
ẽ : nisi ut nob̾ exemplũ daret. ne
precipites indisciendis & iudicandis
exorta confessione.
Ilexander papa quintꝰ apetro in

Expanded text:
non a plebe, aut a vulgaribus hominibus sunt arguendi, vel accusandi, licet sint inordinati: quia pro meritis accusatores episcoporum, vel reliquorum sacerdotum, non oportet eos a judicibus ecclesiae audiri, antequam eorum discutiatur aestimationis suspicio vel opinio, qua intentione, qua fide, qua temeritate, qua vita, qua conscientia, quove merito, si pro Deo, aut pro vana gloria, aut inimicitiis, vel odio, aut cupiditate et cum omnia nuda, et aperta sint oculis ejus, mala tamen Sodomae noluit audita judicare, priusquam manifeste agnosceret quae dicebantur. Unde ipse ait: Descendam et videbo, utrum clamorem qui venit ad me, compleverint, an absconditum est, sed omnia ei manifesta sunt, etiam antequam fiant, non ob aliud haec et alia multa quae hic prolixitatem vitantes non inseruimus, per se inquirere dignatus est, nisi ut nobis exemplum daret, nec praecipites in discutiendis et judicandis extorta confessione. Alexander papa quintus a Petro in
Abbreviated transcription (Latin):
sationẽ. S siquis adu̾sus eos uel
eccłias eorũ commotus fuerit. aut
causas habuerit: prius ad eos recur¬
rat caritatis studio. ut familiari
quȩ sananda sunt: &e caritatiue
emendent. quȩ iuste emendanda
cognouerint: Si aut̃ aliqui eos priꝰꝙͣ
hec egerint. lacerare. accusare. aut̃
infestare p̃sumpserint: ex cõmuni¬
centur. & minime absoluantur. anteꝗͣ
dignam egerint penitentiã: qm̃
iniuria eorũ ad xp̃m ꝑtinet. cuius
legatione funguntur. Ite. Ciectionẽ
qͦq ut supra memoratũ ẽ. sũmorum
sacerdotum sibi dñs reseruauit. li¬
cet. electionem eorum bonis sac̾dotib
& spĩtalib popłis concessisset.
ccusatores &e testes eẽ. nonpossunt.
diẽ mimici fuer᷑. ne irati nocere
cupiant. uł lesi se uleisci uelint:
In offensus gͥ accusatorũi &e testiũ
affectus que rendus ẽ: ⁊ ñ suspectꝰ.
Et paulo inferuis: Deteriores quippe
sunt. qui p̃positorum uitã morẽsq
corrumpunt: his qui substantias
aliorum prediaq corrumpunt

Expanded text:
tes. Si quis adversus sacerdotes vel ecclesias eorum commotus fuerit aut causas habuerit, prius ad eos recurrat charitatis studio, ut familiari quae sananda sunt, et charitate emendent quae juste emendanda agnoverint. Si autem aliqui eos priusquam haec egerint, lacerare, accusare, aut infestare praesumpserint, excommunicentur, et minime absolvantur antequam dignam egerint poenitentiam, quoniam injuria eorum ad Christum pertinet, cujus legatione funguntur. Item. Ejectionem quoque, ut supra memoratum est, summorum sacerdotum sibi Dominus reservavit; licet electionem eorum bonis sacerdotibus et spiritualibus populis concessisset. ccusatores et testes esse tius inimici fuerunt, ne irati nocere cupiant, vel laesi se ulcisci velint. Inoffensus ergo accusatorum et testium affectus quaerendus est, et non suspectus. Et paulo inferius. Deteriores quippe sunt qui praepositorum vitam moresque corrumpunt, his qui substantias aliorum praediaque corrumpunt.
Abbreviated transcription (Latin):
diȩ munum congregatis. emunitas
& p̃sumptio. & sacrilegiũ. canonica
auctoritate & ur̃a regia dignitate
talẽ terminum accipiant ne pꝰ hac
membra diaboli. filii nequã. in
scã eccłia te etiã ibi regnante talia
quomodo restitui debeant. Exdecr̾
eusebii pape. Capttł .uiii.
It in legib scłi cautum habetur
Quirem subripit aliena᷑. illi
ciius res direpta ẽ. inundecuplũ
que sublata sunt restituat. Et in
lege diuma legitur. Maledictus
omĩs qui transfert terminos ꝓximu
sui. & dic̃ omĩs popłs amen Talia
ergo non p̃sumantur absq ultione:
nec exerceantur usq dampnatioe.

Expanded text:
in unum congregatis, emunitas, et praesumptio, et sacrilegium canonica auctoritate, et vestra regia dignitate talem terminum accipiant, ne posthac membra diaboli, filii nequam in sancta Ecclesia, te etiam ibi regnante, taliaquomodo restitui debeant. Ex decreto Eusebii papae, cap. 8 . t in legibus saeculi cautum habetur: Qui rem subripit alienam, illi cujus res direpta est in undecuplum quae sublata sunt restituat. Et in lege divina legitur: Maledictus omnis qui transfert terminos proximi sui. Et dicet omnis populus, Amen . Talia ergo non praesumantur absque ultione, nec exerceantur absque sua damnatione.
Abbreviated transcription (Latin):
ures & latrones si infurando & pre¬
dando occiduntur: uisum ẽ. ꝓeis
non orandum: Si comprebensi aut
fuerint: cominunionẽ eis ñ negamus¬
ifur aut latro captus in preda.
absq occisione potest c̃p̃hendi.
&e tñ int̾ficitur. quia ad imaginẽ dĩ
creati ⁊ in nomine eiꝰ baptizati sunt:
interfectores eoꝵ x.l. dieb ñ intren
eccłiam lanea ueste inditi abescis
& potib qui interdicti s: athoro &
gladio & equitatu se abstineant.
In ui. Cͣ. feria & sabato. aliqͦ genere
leguminum uł olerum & pomis.
pariusq pisciculis cum mediocri
ceruisia uicissim utantur. & tẽꝑate.
Sin aut̃ aueridicis comꝓbat᷑ testib
quod sine odii meditatione se
suaq lib̾ando diaboli membra int̾¬
ficiunt & capi non poterant pęniten¬
tiam prohomicidio eis noniniungi¬
mus. nisi ipsi uoluerint aliquid
quod humanitatis ẽ. facere

Expanded text:
Fures et latrones, si in furando et praeFures et latrones, si in furando et praedando occidantur, visum est pro eis non orandum; si comprehensi aut fuerint, communionem eis non negamusi fur aut latro captus in praeda, absque occasione potest comprehendi, et tamen interficitur: quia ad imaginem Dei creati, et in nomine ejus baptizati sunt, interfectores eorum XL diebus non intrent Ecclesiam: lanea veste induti, ab escis et potibus, qui interdicti sunt, a thoro, a gladiIn tertia, quinta feria et sabbato aliquo genere leguminum vel olerum, et pomis, parvisque pisciculis, cum mediocri cerevisia vicissim utantur et temperate. Sin autem a veridicis comprobatur testibus, quod sine odii meditatione se suaque liberando diaboli membra interfecerint, et capi non poterant,, poenitentiam pro homicidio eis non injungimus, nisi ipsi voluerint aliquid quod humanitatis est facere