comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
spãlissiĩ ⁊ geni̾a ⁊ spẽs st̃ eadẽ
ad aliud quid̃ ⁊ ad aliud sũpra.
Sit autẽ inimno p̾dicamento m
sub corꝑe u̾o: asatum corpus. sub
quo aĩal. sub asali rõnale uo̾ ał.

Expanded text:
alissimum et genera et species sunt eadem, ad aliud quidem et ad aliud sumpta. Sit autem in uno prae- dicamento masub corpore uero animatum corpus, sub quo animal, sub animali uero rationale
Abbreviated transcription (Latin):
uo accidens. Qñ enũ qͥd est hͦ
int̾rogam᷑. as̃al respondemuᷤ.
Erit autẽ hoĩs genꝰ aił. Qua¬
re gͥ. de płib p̾dicari diuidit
genꝰ ab hiis q̃ de uno solo eoꝵ
sit p̃dicari. diuidit a diffrũs¬

Expanded text:
o accidens; quando autem quid est homo interrogamur, «animal» respondemus; erat autem hominis genus animal. Quare «de pluribus praedicari» dividit genus ab his quae de uno solo eorusit praedicari » dividit a diff
Abbreviated transcription (Latin):
seꝑabili accidenti ab altõ disst.
In seꝑabile u̾o̾ accidens est ut
nasi curuitas. cecitas ocłoꝵ ti
tatͥx cum exuulnere occallue¬
ca diffrã destit̾it. quẽadmod̾ hõ
nali qualitate. uniu̾sałr gͦ¬

Expanded text:
separabili accidenti altero differt; inseparabile vero accidens est ut nasi curvitas, caecitas oculorum, cicatrix cum ex vulnere obcallueca differentia distiterit, quemadmodum homo nali qualitate. Vniver
Abbreviated transcription (Latin):
lia: istaꝵ reꝵ speculatione ꝯꝑẽ¬
diosa tͥ tradicionẽ facions: tẽp¬
tabo breuit uelud introdustio¬
nis mͦ ea que ab antiquis dic¬
ta sunt aggredi. altiorib quid̃
questioĩb abstinẽs: simpliciorẽ
u̾o medicͥt comectans. Mox de
siue in solis nudis puris intel¬
lectib posita sĩt siue nb sicten¬
tia corporalia sint: an in cor¬
poralia ⁊ utrũ seꝑata a sensi
cirta ea constantia dice retu¬
sabo. Alrissimũ enĩ est hĩo¬
di negotis̃. ⁊ maioris egens
⁊mqͥsitionis. Illud u̾o quẽdmo¬
dũ de hiis atir ꝓpositis ꝓba¬
bilit antiqui tractauer̃t ⁊ eoꝵ
maxime phipatetici tͥ nũc
temptabo monstrans.

Expanded text:
ulatione, compendiosam tibi traditionem faciens temptabo breviter velut introductionis modo ea quae ab antiquis dicta sunt aggredi, altioribus quidem quaestionibus abstinens, simpliciores vero mediocriter coniectans. Mox de subsistunt sive in solis nudis purisque intellectibus polita sunt sive subsistentia corporalia sunt an incorporalia, et utrum separata an circa ea constantia, dicere recusabo altissimum enim est huiusmodi negotium et maioris egens inquisitionis; illud vero quemadmodum de his ac de propositis probabiliter antiqui tractaverint, et horum maxime Peripatetici, tibi nunc temptabo monstrare.
Abbreviated transcription (Latin):
Nam ineodẽ simul hẽbit. omo¬
sita. s quẽ ad mod̾ ꝓbant. pote¬
state quidẽ os ht̃ sub se diffrãs
actu u̾o nullã. ac sit: neꝙ exhu
q̃ nõ sunt aliquid fit: neq op¬

Expanded text:
nam in eodem simul habebunt opposita —. sed, quemadmodum probant, potestate quidem omnes habet sub se differentias, actu uero nullam, ac sic neque ex his quae non sunt, aliquid fit neque op
Abbreviated transcription (Latin):
tͥ ⁊ ꝓpͥe alt̾atũ facit. Illa uo q̃
est magis ꝓpͥe aliud. Diffrãꝵ .ni.
alie qͥdem alteratũ fatũt. alie
u̾o alud. Ille u̾o que faciunt
aliud specifice uocant᷑. Ille uͦ
li enĩ diffrã adueniens rõnalis
aliud facit. ⁊ spẽ a sal facit. Il¬
la u̾o que est mouendi:. alt̾a¬
tum solũ facit aquiescente.¬

Expanded text:
t proprie alteratum facit, illa autem quae est magis proprie aliud. Differentiarum enim aliae quidem alteratum faciunt, aliae vero aliud; illae quidem quae faciunt aliud, specificae vocantur; illae vero li enim dif- ferentia adueniens rationalis aliud fecit et speciem animalis fecit, illa uero quae est mouendi, alteratum solum a quiescente
Abbreviated transcription (Latin):
de płib ⁊ diffe̾ntib nu̾o in eo
qd̃ quid sit p̾dicatur. Ea u̾o q̃
in medio sunt extremoꝵ. sub¬
alterna uocantur gen̾a ⁊ sp̃e.
eẽ possunt ad aliud qͥd̃ ⁊ ad a
sũpta. Ea u̾o̾ que sũt ante
sp̃alissimũ usip ad geu̾alis¬
simũ ascendencia ⁊ gen̾a dũr

Expanded text:
de pluribus et differentibus numero in eo quod quid sit praedicatur»; ea vero quae in medio sunt extremorum subalterna vocant genera et species, genus ponunt ad aliud quidem et ad aliud sumpta; ea vero quae sunt ante specialissima usque ad generalissimum ascendentia et genera
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑabilia sunt. In seꝑabiliũ autẽ
alie quidẽ sunt ꝑ se. alie u̾o̾ ꝑ
accidens. Nam rõnale ꝑ se m ÷
homini ⁊ mortale ⁊ discipline
eẽ ꝑceptibilẽ. at u̾o aquilũ eẽ
ł simũ scd̾ accidens. nõ ꝑ se. Ille
que scd̾ accidens. nec in sub̾e is̃
tum. ⁊ ille qͥdẽ que ꝑ se sunt. sĩ
suscipiũt. magis ⁊ miꝰ. Ille
u̾o q̃ ꝑ accidens: uł si inseꝑa

Expanded text:
parabilia. Inseparabilium autem aliae quidem sunt per se aliae vero per accidens; nam rationale per se inest homini, et mortale et disciplinae esse perceptibile, at vero aquilum esse vel simum secundum accidens et non per se. Illae quae secundum accidens, nec in substantiatum. et illae quidem quae per se sunt, non suscipiunt magis et minus, illae uero quae per accidens,
Abbreviated transcription (Latin):
ñ milli diu̾sa sensunt asserenteᷤᷤ
non posse ħ isi in similitudini¬
b inueniri ⁊ sb̃ eodem genere cõ¬
stitutis. nec posse aliquid patił
facere isi smmnle faciat aut a
simili paciatur. Dłte enm ⁊ a¬
maꝵ ł calidum uł fiigidum. li¬
cet contͣria uideantuk. tñ cump
endiue rõem dicunt nõ posse cõ¬
pati possit a mim̾o. Set ħ sit
cere ⁊ pati gen̾e ẽe comuncta.
qͣlitate discreta. Et emm cali¬
dum quod fgͥido prãt calorẽ
sui sub eos gen̾e ẽ quo ẽ ⁊ fn¬
groum set discrepat qualitatt ꝙ
cales ⁊ doctus cum docet indoc¬
tum sub eodem gen̾e ẽ. set quã¬
liteate discm̾tur. C laret gͦ face
⁊ pati genere eẽ similia ꝯͣia qͣ¬
litate. S ħ duo ut suꝑnis dixi
ut eadem recipiant qua reciꝑe
oixiimus qualitatem. Namq
⁊ ꝯͣrietatem ñ respuunt qͣm qͣ¬
litas recipit. ⁊ maiꝰ ⁊ minus at¬
mitrunt quoꝵ qualitatem q̃
De iacere
Equit᷑ ut de iacere dica¬
mus. Suie de sim ut quidam
putant. que cathegoria mad

Expanded text:
nulli diuersa senserunt, asserentes non posse haec nisi in similibus inueniri et sub eodem genere constitutis; nec posse aliquid pati uel facere nisi simile faciat aut a simili patiatur. Dulce enim et amarum uel calidum et frigidum, licet contraria uidcantur, tamen, cum endiue rationem dicunt non posse subpati possit a numero? Sed haec sit cere et pati genere esse coniuncta, qualitate discreta. Etenim calidum quod frigido praestat calorem sui, sub eodem genere est quo est et frigidum, sed discrepat qualitate quod calet; et doctusi cum docet indoctum, sub eodem genere est, sed qualitate discernitur. Claret ergo facere et pati genere esse similia, contraria qualitate. Sed haec duo, ut superius diximut eadem recipiant quae recipere diximus qualitatem; namque et contrarietatem non respuunt, quam qualitas recipit, et magis et minus admittunt quorum qualitatem quoque DE IACERE Sequitur ut de iacere dicamus sive de situ, ut quidam putant quae categoria in ad
Abbreviated transcription (Latin):
.u sertis eoq ad pa¬
lestram soraito elig̾aart᷑. Et̃ gͦ sẽ¬
sus ꝓu̾bi oleum ⁊ impeusas
ꝑdit qui nnttit boues ad ce¬
rõma. Quod sicut sto lid̃ ⁊b
getum tam exquisite artiẽ
i utile. que ñ tantum u̾ib
s eciam sb̾tilitate ⁊ ingemo
tiformẽ agitur. quippe cum
sint eadem alia uasti corpo¬
motib ydonea ⁊̃ si more
athletarum eis ꝑfricacõ ad¬
d̾etur. Ita illi merces iudicã¬
tur qui aprimis pu̾icie tem¬
porib ludis scolarib depu¬
neqͣ qͣm in se aomittunt. set

Expanded text:
tis, eo quod ad palaestram sortito digerentur. Est ergo sensus proverbii: Oleum et impensas perdit qui mittit boves ad ceroma; quod sicut stolidum et getum, tamen exquisitae arti est inutilis, quae non tantum viribus, sed etiam subtilitate et ingenio ltiformem agitur. Quippe cum sint eadem animalia vasti corpomotibus idonea, etiamsi more athletarum eis perfricatio adderetur, ita illi inertes judicantur qui a primis pueritiae temporibus ludis scholaribus depunequaquam in se admittunt, sed
Abbreviated transcription (Latin):
Me lege qui uet̾um cupiaᷤᷤ ognosc̾e st̃s
Me quicum capit rufacitate caret
Nolo meus luctor segnig sit nolo suꝑbꝰ
Deuoti ⁊ humił pestoris antͣ colo.
Has ego diuitias sophie ñ tẽpnat amator
Nlauita qͣs pelagi portut ab ore suo
Explicit d̾o gris.

Expanded text:
Me lege, qui veterum cupias cognoscere sensus, Me quicunque capit, rusticitate caret. Nolo meus lector segnis sit, nolo superbus, Devoti et humilis pectoris antra colo. Has rogo divitias sophiae non temnat amator, Navita quas pelagi portat ab orbe state caret. Nolo meus lector segnis sit, nolo superbus,
Abbreviated transcription (Latin):
lete aut̃ greta apllacõne a la¬
terum complexu ⁊ cõmissione
dicunt᷑. quibꝰ cõminus decer¬
tantes aonixi ꝑsistunt. ⁊ ne
att̾ alt̾um quocũ q cusu
falleret. aut astu impeduet
ꝑuncto corpore olei liquami¬
ne ex̾citacõ agebatur. donet¬

Expanded text:
letae autem Graeca appellatione a laletae autem Graeca appellatione a laterum complexu et commissione dicuntur, qui cominus decertantes adnixi persistunt, ne alter alterum quocunque casu falleret aut astu impediret, peruncto corpore olei liquamine; exercitatio quae agebatur
Abbreviated transcription (Latin):
sid̾acõm. ⁊ ut euidencior uia se
adhec astnientum. apenat. alaꝰ
quiddam tenseo repetendum. lu¬
di qui dieb festis causa religi¬
oms ad delt̾andum ppłm a ui¬
uenib agebant᷑. ⁊ quoꝵ cã spet¬
tatula uario genere ppło ꝑmit¬
tebant᷑. aut gẏmnici aut gla¬
diatoris. aut circenses. aut che¬
nici nominabant᷑. quo tñ ssbi
diabolus sub iuocacõe t̾oꝵ
Ĩmo demonũ uoluit exiberia
mortalib. ut sub optentupi¬
etatis ⁊ religionis misoꝵ am
mas in suũ ins tnͣsfund̾et. gͦ
biͥncipał licous ꝙ̃ gẏmnicum
diximus fuisse uelocitatis ac
uirium głia constabat. Is lo¬
traduntur. cursus. saltus. lac¬
tus. uirtus. ⁊ luctacõ. S qr pͥ¬
ore tempore cincti athͥete sx̾ce¬
bantur ne midarentur. quo us¬
q qui dam remisso tingło ꝓstͥ¬
tus examinatus q in ludo ap¬
paruit. inde dr̃ nata consuetu¬
do ut deinceps uiuenes nudi
ex̾cerentur campestͥb in ꝑte
celanda corporis succincti. Ath¬

Expanded text:
siderationem. Et ut evidentior via se ad hoc astruendum aperiat, altius quiddam censeo repetendum. Ludi qui diebus festis causa religionis ad delectandum populum a juvenibus agebantur, et quorum causa spectacula vario genere populo permittebantur, aut gymnici, aut gladiotorii, aut circenses, aut scaenici nominabantur; quos tamen sibi diabolus sub invocatione deorum, imo daemonum voluit exhiberi a mortalibus, ut sub obtentu pietatis et religionis miserorum animas in suum jus transfunderet. Ergo principalis ludus, quem gymnicum diximus fuisse, velocitatis ac virium gloria constabat. Is lotraduntur, cursus, saltus, jactus, virtus, et luctatio. Sed quia priore tempore cincti athletae exercebantur, nec nudarentur quousque quidam remisso cingulo prostratus exanimatusque in ludo apparuit, inde nata dicitur consuetudo ut deinceps juvenes nudi exercerentur capistribus in parte celanda corporis succincti. Ath
Abbreviated transcription (Latin):
pense ꝑdantur que indebite
negligentib ⁊ minime aptis
ing̾unt᷑. Non nulli ceromam
tlłex̾unt ẽẽ artificium quid¬
tam uixta morẽ antiquũ pm¬
gendi. cui ne facies ⁊ pulc̾tu¬
do picture uetustate temporiᷤᷤ
abholeretur. cert mixtura appo¬
nebatur modico igni huic tẽ¬
ꝑ am̃to ad iesto ut equeᷤ m̃ su¬
ra coloꝵ cereq cõcordante nec
uenustas .i. gracia colorib noc
tere ꝑspicuitas de ẽẽt. hoc ge¬
mis ꝑ pingendi ⁊̃ aboecio ui¬
ro doctissimo cõmemoratũ. ad¬
huc suo tp̃e niguisse dubiũ
ñ ñ ẽ. Qͥ dam gͥ inflexiõe noĩ¬
num ao ducti sunt qui huc
homo ab humo. It ceroma a
cera originem ducere existane¬
Q̾mobrem suꝑior expoĩcõ que
⁊ sccurior ẽ atq seciecior anti¬
quior q iudicat᷑. uob̃ credo sa¬

Expanded text:
pensae perdantur quae indebite negligentibus et minime aptis ingeruntur. Nonnulli ceroma intellexerunt esse artificium quoddam juxta morem antiquum pingendi, cui, ne facies et pulchritudo picturae vetustate temporis aboleretur, cerae mixtura apponebatur, modico igni huic temperamento adjecto, ut aequa mensura colorum ceraeque concordante, nec venustas et gratia coloribus nec cerae perspicuitas deesset. Hoc genus pingendi etiam a Boetio viro doctissimo commemoratum adhuc suo tempore viguisse dubium non est. Quadam igitur inflexione nominis adducti sunt qui hoc homo ab humo, ita ceroma a cera originem ducere existimeQuamobrem superior expositio, quae et securior atque secretior antiquiorque judicatur, vobis credo sa
Abbreviated transcription (Latin):
guet. hoc de ꝑuare sine fu̾de a¬
pud uidicium pricdens ur̃m
deposui canissime uiro. oro q
ur̃am ingeniam prudenciam
ut fastidiosoꝵ suꝑcilia declin¬
antes. apud uos contineatis
que fi del ammus ⁊ amici nõ
fuola caritas tͣnsmisit. Es fie¬
ceatis. Nolo enĩ nͨ ganulitat᷑
mixbitatẽ incurrere. nec rursꝰ
tactturintatũ nota in hus q̃
efferenda sunt iuste dampnari.

Expanded text:
re sine fraude apud judicium prudens vestrum disposui, charissime virorum; oroque vestram ingenuam prudentiam ut fastidiosorum supercilia declinantes, apud vos contineatis quae fidelis animus et amici non frivola charitas transmisit. Caeceatis. Nolo enim nec garrulitatis improbitatem incurrere, nec rursus taciturnitatis nota in his quae efferenda sunt juste damnari.
Abbreviated transcription (Latin):
non incelebres intllex̾int eẽ
ceroma. Id u̾bum ft̾urm au¬
ctorib in genuaꝵ arcuim dis¬
ciplina sũ moꝑe p̃ditis. siecũ
⁊ apud mõs qui palmã romani
eloquii suo setulo m̾ieninti qn¬
uis igͥ pu̾os ⁊ imbetilles nos uu¬
dicent illi qui ñuos ⁊ meduliaᷤ.
antiquoꝵ eliciunt. sentẽtiaꝵ
pocius altitudmẽ qmͣ u̾boꝵ hu¬
petens magis iudet᷑. a pͥmis ad
secunda conscendeit qmͣ pͥmi ne¬
glectis temere ad secunda ꝓri¬
pere. Cum enim uͥtus elotr̃nci¬
e u̾boꝵ splendore. ⁊ sentenciaꝵ
ẽ appetendus tum demũ snĩaꝵ
robur. ⁊ lux intia ẽ requirẽ¬
da. Qmͣobrem lum̃ ⁊ sensus
osis ẽ habendrs ne iuolata ma¬
gr̃oꝵ regula confusa ⁊ moroi¬
nata cõmenticia ꝙ tradicõꝓ

Expanded text:
e ceroma. Id verbum fertur in auctoribus ingenuarum artium disciplinae summopere praeditis, necnon et apud nostros qui palmam Romani eloquii suo saeculo meruerunt. Quamvis igitur pueros et imbecilles nos judicent illi qui nervos et medullas antiquorum eliciunt, sententiarum potius altitudinem quam verborum hupetens magis videtur a primis ad secunda conscendere quam, primis neglectis, temere ad secunda proripere. Cum enim virtus eloquentiae verborum splendore et sententiarum est appetendus, tum demum sententiarum robur et lux intima est requirenda. Quamobrem lumen et sensus iosis est habendus, ne violata magistrorum regula confusa et inordinata commentia
Abbreviated transcription (Latin):
in agnus ingemo huic pene ꝑ¬
mixtiom concesserit. Ac srdỹt
posse continge̾. ut qd̾ qͣlitati
fu̾it idem referatur ad aliqͥd nec eẽ¬
necce importum̃. Siuina res
duaꝵ cathegoriaꝵ uotabulo
condudatur. de facere ⁊ pati.
ximas atq difficiles ꝑtinebãt
Nunc ordo cõmonet. ut pͦo quali¬
tatem de facere ⁊ pati tractatus
hẽatur que duo uident᷑ e qua¬
litutis fonte descende̾. Id nam
q ꝙ calid̾ facit calidum sit
ognoscimus. Simlit̃ qd̾ calid̾
fit ꝓ passiõe sui accipit quali
ut̾q autem siue docsor sũ dis
re. Id enim quod duce ẽ nõ
facit dulce isi id qd̾ dulce ñ
fu̾it. Nam si id quod patitur

Expanded text:
agnus ingenio huic paene permixtioni concesserit ac dixerit posse contingere ut, quod qualitati ‹s› fuerit, idem referatur ad aliquid, nec esse importunum si una res duarum categoriarum uocabulo concludatur. DE FACERE ET PATI ximas atque difficiles pertinebant; nunc ordo commonet ut, post qualitatem, de facere et pati tractatus habeatur. Quae duo uidentur, ex qualitatis fonte descendere; id namque quod calidum facit, calidum sit ognoscimus. Similiter quod calidum fit, passione sui accipit qualituterque autem siue doctor siue disre. Id enim quod dulce est dulce non facit nisi id quod dulce non fuerit; nam si id quod patitur
Abbreviated transcription (Latin):
plũ ponamus necc̃e ẽ simł
ẽẽ natu ralit̾ s neq duplum
facit ut simplum sit neq sim¬
plũ efficit duplum. hoc loco
confund̾e̾ nos ñ oportet ne qͦ¬
niam cum ille ad aliquid di¬
ctis tract̾aremus id ẽẽ ad ali
q .i. ad aliquid dc̃ã dici ex al¬
t̾o ñ ẽẽ ex alt̾o disputuimꝰ.
a simul uidentur eẽ natura.
ta nec uõ aut aqͣaile quic¬
qͣm pedest̾ t̾buit ut sit. aũ
uolatile pedestͥ. aut ommno
alud alt̾i in eo qd̃ ẽ illã sb̾am¬
sb̃mmisttͣ. nullũ q alt̾i aliud
prius ẽ. Set simul omnia ab
ałi .i. ab uno gñe orta nascunt᷑.
iecto in sb̃m. Ut ẽ ortus uł na¬
aut ex subiecto i ñ sb̃m. ut¬

Expanded text:
plum ponamus, necesse est simul esse naturaliter, sed neque duplum facit ut simplum sit neque simplum efficit duplum. Hoc loco confundere nos non oportet ne, quoniam, cum de ad aliquid dictis tractaremus, id esse ad aliqque ad aliquid dicta dici ex altero, non esse ex altero, disputauimus; a simul uidentur esse natura,ta. Nec uero aut uolatile quidquam pedestri tribuit ut sit aut uolatili pedestre aut omnino aliud alteri in eo quod est ullam sbministrat, nullumque alteri aliud prius est, sed simul omnia ab animali id est ab uno genere orta nascuntur.iecto in subiectum ut est ortusueluaaut ex subiecto in non
Abbreviated transcription (Latin):
qͥn ⁊̃ qualitas que ex forma
ł figura consistit ꝯͣnetatis ig¬
nara ẽ. quid enĩ quadͣto uł
quid tͥgono quid tnlo. quid
cono ł ꝙylindro ꝯͣrium quis op¬
ponat. R egulant̾ gͦ teneamꝰ
Nec illud est omittend̾ ut sci¬
amnus in ꝯriis qͣlitatum sb ea¬
dem cathegoria ẽe alt̾ran sb̃
qua aluro muenit᷑. ut iusticie
bedo. nigredinem quo ẽẽ qͣli¬
tatem necc̃e ẽ. Quo fit ut re¬
głarit̾ contͣrie qualitates ca
qͣlitatem. N amc mag̃ albũ
ł magis ingrũ. ł magis mu¬
sicum uł minus musicũ pos¬
no magis tͥgonum. ł qͣdrato ma¬
gis quab̃tum. Si aut̃ tͥgonum
fu̾it mauis eẽ qm tͥgonum nõ
pot̾.Aut simauis aut minus
fu̾it iam tͥgonum ñ er̃. Seꝑare
tñ placet atq disc̾n̾ereeas qͣli¬
tates que mag̃ ⁊ imus recipi¬
unt ab hiis que humo qͣigͣ
dum comꝑacõme excuserit.
Sit gͦ ħ regula qualitates ip¬
sa sunt in agis ⁊ mamus nõ
posse suscipere. Ea uero que
ex hiis fiunt comꝑata. ł mag̃

Expanded text:
 qualitas quae ex forma uel figura consistit, contrarietatis ignara est; quid enim quadrato, quid trigono, quid circulo uel cono uel cylindro contrarium quis opponat? Regulariter ergo teneamus  Cap. 130. Nec illud est omittendum ut sciamus in contrariis qualitatum sub eadem categoria esse alterum sub qua aliud inuenitur; ut iusbedo, nigredinem quoque esse qualitatem necesse est. Itaque fit ut regulariter contrariae qualitates catqualitatem; namque 'magis album' uel 'magis nigrum' uel 'magis musicum' uel 'minus musicum' posno magis trigonum vel quadrato magis quadratius? Si enim trigonum fuerit, magis esse quam trigonum non potest; at si magis aut minus fuerit, iam trigonum non erit. Separare tamen placet atque discernere eas qualitates quae magis et minus recipiunt ab iis quae hunc quasi gradum comparationis excusent. Sit ergo haec regula: qualitates ipsas magis et minus non posse suscipere, ea vero quae ex his fiunt, comparata, vel magis
Abbreviated transcription (Latin):
quo ⁊ asꝑitas ⁊ rantas ac
densitas e quibus raꝵ. deñ.
lene ⁊ asꝑm designamus.
Qlitirtum quidẽ ĩ mim̾o so¬
ciant᷑ s hñt alt̾am intp̃ta¬
cõm suisi quidẽ densũ choar¬
tacõm ninniã comunctaꝵ

Expanded text:
quoque et asperitas et raritas ac densitas e quibus rarum, densum, lene, asperum designamus qualitatum quidem numero sociantur; sed habent alteram interpretationem sui, siquidem densum coartationem ni
Abbreviated transcription (Latin):
ti. ut si hõminẽ diffinire uo¬
lens dicat risus capactm eẽ. ħ
⁊ in solo ẽ ⁊ monini. Solus
n amq homo ndet. ⁊ cuuistis
capacem discipline dicat cẽ
hoc in solo quidem homine ĩ¬
cnĩ om̃s disciplinas aliquas
lo. ut siquis hominẽ diffimõs
dicat id homanẽ eẽ quod ambu¬
lat. quod cibum capit. hoc mn
omĩ quid̾ ẽ homine nõ tnm
solo. Nam ⁊ pecudes ⁊ cibum ac¬
apiunt. ⁊ fere currunt. Nec m
solo nec momini. ut si quis in
hominis diffincõe id eẽ dicat
homiẽ qd̾ album ẽ. nec in oĩ¬
ẽ nec in solo ẽ. Neq enim aut
homo solum candidꝰ iuenit᷑¬
⁊ non bos. aut equus. aut oĩᷤ
monstłͣit. ⁊ duo que certuam
aliquid significare nõ posfr̃
id qd̾ ẽ nẽc i solo. nec i omĩ.
Nich̾ ex hoc possumis agncec̾

Expanded text:
. Ut si, hominem definire uolens, dicat 'risus capacem esse'; hoc et in solo est et in omni solus namque homo riclet et cunctis 'capacem disciplinae' dicat esse hoc in solo quidem homine inenim omnes disciplines aliquas lo; ut si quis hominem definiens dicat id esse hominem quod ambulat, quod cibum capit hoc in omni quidem est homine, non tamen in solo; nam et pecudes cibum capiunt et ferae currunt. Nec in solo nec in omni; ut si quis in hominis definitione id esse dicat hominem quod album est nec in solo nec in omni est; neque enim aut homo solus candidus inuenitur, et non bos aut equus, aut omnis monstrant, et duo quae certum aliquid significare non possum. Id quod est nec in solo nec in omni, nihil ex
Abbreviated transcription (Latin):
tõ ẽ. ꝙ sunt sub affma cõe ne¬
gone q cadencia. Aft̃macõ enĩ
siue negõ ẽ u̾bum ꝯf̾inans a¬
liquid aut negano. alia ũo
sunt q̃ sub hiis mueniunt᷑. s
ẽ. socrates disserit. ñ dissent
uocant. hiis aũ duob mał
Sͥ oppõĩtis mediocͥtas media
repperitur. hanc creacõem ꝑrpa¬
tetiti secuti uircutes medias
eẽ dix̾unt. ut plꝰ insto pleon¬
exian minios usto monexiã
dix̃unt. Int̾ q mala mediã
uisticiam locau̾nt. Simlit
piudenciã posu̾nt. Int̾ libi¬
d mẽ insensibilitatẽq qd̾
uocant. temꝑancia consti¬
tuta ẽ. Iter timditatẽ ⁊ au¬
daciam fortitudo ita occłt̃
qd̾dam genus oppõitoꝵ rtp¬
mala malis muemant᷑ ẽẽ ꝯͣ¬

Expanded text:
idem est quod sunt sub affirmatione negationeque cadentia. Affirmatio enim siue negatio est uerbum confirmans aliquid aut negans; alia uero sunt quae sub his inueniuntur, ut est: Socrates disserit Non disserituocant; his enim duobus malis sibi oppositis mediocritas media reperitur. Hanc rationem Peripatetici secuti uirtutes medias esse dixerunt ut plus iusto pleonexivan, minus iusto meionexivan dicerent: inter quae mala mediam iustitiam locauerunt. Simiiter prudentiam posuerunt; inter libidinem insensibilitatemque quod uocant temperantia constituta est; inter timiditatem et audaciam, fortitudo. Ita occultum quoddam genus oppositorum repmala malis inueniantur esse
Abbreviated transcription (Latin):
ecesse ẽ aut egͥtudinẽ huma¬
na corpora retmn̾e. At illa quibꝰ
ne. nisi huic ex oppoĩtoꝵ nega¬
cõe formetur. Sunt ħ iustus
⁊ iiustus. Est aliquid in me¬
dio set non ht᷑ nomen. atq sd̾o
utͥusq oppõia negacõ euis uo¬
cabłm creat. ut nec iustum nec
tcͣcemus. In hiis namq obser¬
uari oportet. ut sint utraq in
eo dem negocõ in eodem loco mo
portuno tempore. in eodẽ nego¬
cs sunt cetitas ⁊ uisio. in uidẽ¬
do enĩ s ⁊ ñ muidendo consistũt.
ħ ⁊ in eodem loco sunt. Utͥq nã¬
q ⁊ cecitati ⁊ uisioni in oculis¬
ẽ locug. Maxime tñ in hiis o¬
portumtas tp̃ris querrtur. Ne¬
mo eñ recte caliuit d̃ nisi eo
tempore quo capillos hr̃e de¬
bu̾it ñ hẽbit nec sine dentibꝰ
infantem quisqm si pot̾i̾t dr̃e.
eum cui dentes ad huc etasꝑ
ua denegarit. Si quid̃ priua¬
dicitur hanc ium denet ut os
conuenit aliud ẽẽ uisionẽ ⁊
cetitutem. alud hr̃e uisio¬
nẽ ⁊ ea ẽẽ priuatam. Ne si

Expanded text:
ecesse est aut aegritudinem humana corpora retinere. At illa quibus ne nisi huic oppositorum negatione formetur, sunt haec, iustus et iniustus. Est aliquid in medio, sed non habet nomen, atque ideo utriusque oppositi negatio ei vocabulum creat, ut ʻnec iustum, nec tractemus; in his namque observari oportet ut sint utraque in eodem negotio, in eodem loco, in opportuno tempore. In eodem negotio sunt caecitas et visio in videndo enim et in non videndo consistunt; haec et in eodem loco sunt utrique namque et caecitati et visioni in oculis locus est. Maxime tamen in his oportunitas temporis quaeritur; nemo enim recte calvus dicitur nisi eo tempore quo capillos habere debuerit non habebit; nec sine dentibus infantem quisquam poterit deum CUi dentes adhuc aetas parua denegauit; siquidem priuadicitur hanc uim tenet ut ostconuenit aliud esse uisionem et caecitatem, aliud habere uisionem uel ea esse priuatum, ne, si
Abbreviated transcription (Latin):
loto ex hñdo debemus acciꝑe.
cõfimnamus aliquid ł negamꝰ
dicuntur ponamus exͫ. dͥmũ op¬
põituim uidet᷑ duplum simplo
Quartum illoꝵ ⁊̃ que in qui¬
curt ñ currit. discrecõ uͦ ꝯͣio

Expanded text:
loco ex habendo debemus accipereconfirmamus aliquid, vel negamus: dicuntur, ponamus exemplum. Primum oppositum videtur duplum simplo,Quartum illorum etiam in quicurrit, non currit. Discretio
Abbreviated transcription (Latin):
festantur ẽ. ad ad emĩ dc̃a de
sͥ oppõitis nominant᷑ simp¬
lũ namq oppõrum dupli
ẽ. ⁊ duplũ oppositum simpli.
Contͣna u̾o̾ id ꝙ dicunt᷑ ex se
hñt neq at̾uis indigent. s
enim malũ boni dixit. aut
quis bonm mali. Nec ẽ gͦ ha
oppõĩtis ueniunt dilucida ⁊
inter se mẽdium. aut sine medi¬
o. aut in quibus dam reppent rõ.
hñt quidem medium set eus
uocabłm ñ happaret. nisi oppõi

Expanded text:
sta est: ad aliquid enim dicta, de sibi oppositis nominantur; simplum namque oppositum dupli est, et duplum oppositum simpli: contraria vero id quod dicuntur ex se habent, neque alterius indigent. Quis enim malum boni dixerit, aut quis bonum mali? Haec est ergo oppositis veniunt, dilucida et inter se medium; aut sine medio; aut ut in quibusdam reperit ratio, habent quidem medium, sed ejus vocabulum non apparet, nisi utri
Abbreviated transcription (Latin):
iq ut hoꝵ sit manĩfã discre¬
es gedmetͥtum põamus exem¬
intͣ᷑ depictum ẽ turtentib ꝑ
medium lineis inb̾uia tetra¬
gona ꝑtiaris. eiq postimũ
bue tetragonum detrahas mi¬
nus tetͣgonum mauis. at si
detͣcta loco addas gnomonẽ
qui emicidi sp̃e ponit᷑ pluꝯ te¬
tͣgono maiori qͣm detrai̾as re¬
ddidisti. Idq qnͣtitatis ẽẽ ñ
qͣm cõmutacõni tͥbuitur. eoq
aut opere. aut utreq. Mᷠ si sit̃
amili similes duo. unusq
aureus alt̾ argenteus. Oꝑe
si auit dissimiles amili fabͥ¬
cent᷑ utroq si anulus sit au¬
reus ⁊ falus argenteus. Clar

Expanded text:
a discretio, geometricum ponamus exemintra depictum est currentibus per medium lineis, in brevia tetragona partiaris eique, post, unum breve tetragonum detrahas, minuisti tetragonum maius; at si detracti loco addas gnomonem, qui hemicycli specie ponitur, plus tetragono maiori quam detraxeras reddidisti; idque quantitatis est, non quam commutationi tribuitur, eoque aut opere, aut utroque. Materia, si sint annuli similes duo, unusque sit aureus, alter argenteus; opere, si ex auro dissimiles annuli fabricentur; utroque, si annulus sit aureus, et stilus argenteus. Claret
Abbreviated transcription (Latin):
qͣlitatei q̃ q̃ connexa sunt. hnͣc
discrecõm damus ut tunc cate¬
gorie ad aliquid socientur q̃t
ut puta si disaplinã qd̾ ẽ genꝰ¬
is musica spẽs discipline ẽ non
genus qualitati nectenda ẽ. si
enĩ musicam musici musicam
possumus dr̃e. set musici disci
quid mine qualitati nectuntur.
Si quidem affcõm uł hĩtum ħ¬

Expanded text:
ualitati quoque conexae sunt, hanc discretionem damus: ut tunc categoriae ad aliquid socientur quanUt puta, si 'disciplinam' dixemusica species disciplinae est, non genus, qualitati nectenda est; neque enim musicam musici musicam possumus dicere, sed musici discipquid nunc qualitati nectuntur; siquidem si affectum vel habitum
Abbreviated transcription (Latin):
ñ recipiant ꝯͣrieratem possit ad¬
u̾ti. Ent gͥ notum doctis eas qͣ¬
litates que ꝯͣ uss medie sunt
⁊ eas que ex formis figuris q
nascunt᷑ contͣrietatem penituᷤᷤ
dixi. ut ẽ fuscum uł paludũ
ħ emm duo de albedine nigͤ¬
to sunt sͥ contͣria. fu̾sco asl pal¬
lido q ꝯͣuim nich ẽ. Claret gͦ

Expanded text:
non recipiant possit aduerti. Erit igitur notum doctis eas qualitates quae contrariis mediae sunt et eas quae ex formis figurisque nascuntur contrarietatem penitus edixi ut est fuscum uel pallidum; haec enim duo de albedine nigrdo sunt sibi contraria; fusco autem palli
Abbreviated transcription (Latin):
udeat᷑ ut cum nascit᷑ aliquid
aut interit. aut crescit. aut
minuitur. tunc fc̃a dicat᷑ ⁊̃ ꝯ
mutacõ. Set id fłm rõ docet.
Namq crescunt aut minuint᷑
qͣntitute minutant᷑ nõ comuta¬
tur qualitute. Cõmutacõ enũ
yde ẽ quauaãtis. ceminisse¬

Expanded text:
videatur, ut cum nascitur aliquid, aut interit, aut crescit, aut minuitur, tunc facta dicatur etiam commutatio. Sed id falsum ratio docet: nam quae crescunt aut minuuntur, quantitate immutantur, non commutantur qualitate. Commutatio enim proprie est qualitatis. Meminisse
Abbreviated transcription (Latin):
autumant eẽ mulieri uirũ ł
uxorem iuiro et̃ prẽm filio eẽ.
famuł dñm. Siquidem u̾bi
huius cum in hoc ẽe contendt̃.
ut significare ñ possit ⁊ hr̃e ali
ris freta tnͣsg̾ssi kathegoriaꝵ
ñ in sua sibilit̾ doctis satis ũo
dare uolentib discere. Set q̃dã
restant que calcem lib̾ huiꝰ nos
tangere contradicunt. Nani m
categoriis singłis de ꝯͣrietate
tͣctatum ẽ cum que reciperet ꝯͣ¬
rium ⁊ que respueret dic̾emus.
ad huc tractatus ostendit. ⁊ ad¬
huc quedam u̾ba remanẽt quo¬
r̃ us ac ꝓpͥetas debeat explicari
Qua de cã ad oppoĩtoꝵ tracta¬
t̾um necco tͣnͣseamus. De oppõi¬

Expanded text:
autumant esse mulieri uirum uel uxorem uiro esse, patrem filio esse, famulis dominum, siquidem uerbi huius uim in hoc esse contendunt ut oris freta transgressi, categoriarum non insuasibiliter doctis, satis vero clare volentibus discere. Sed quaedam restant, quae calcem libri huius nos tangere contradicunt; namcategoriis singulis de contrarietate tractatum est, cum quae reciperet contrarium et quae respueret diceremus; adhuc tractatus ostendit; et adhuc quaedam verba remanent quorum vis ac proprietas debeat explicari. Qua de causa ad oppositorum tractatum necessarium transeamus. DE OPPOSI
Abbreviated transcription (Latin):
sint ans yc Øł o. ꝓunea. hoc ẽ
ut int̾ se conu̾tantur ac sͥ sint
natura comuncta. Ita ⁊ qͣlita¬
lia similia uł dissmilia nõi¬
nent᷑. I ⁊ dłce enĩ dulci ⁊ qlbo
album. ⁊ stulto stultum. ⁊ leui¬
leueri leni lene. ⁊ calido cali¬
similiã ꝓpͥe nĩcupent᷑ Alit̾ eĩ
nõ hẽbunt. Ne enim nõ nulli

Expanded text:
 hoc est, ut in se convertantur, ac sint sibi natura conjuncta: ita et qualitalia similia, aut dissimilia nominentur. Et dulce enim dulci, et albo album, et stulto stultum, et leni lene, et calido calisimilia proprie nuncupantur. Aliter enim non habebunt
Abbreviated transcription (Latin):
auimus conseqñtias ⁊ ꝓpͥumui¬
deamns. Et pͥmũ ꝯͣietatem re¬
cipere qualitates dubita cõ nlła
ẽ. Quis enĩ dnbitat saluti ꝯͣ¬
rium eẽ langorẽ. Iusticie iniuᷤᷤ¬
ticiam. Calorẽ fgͥori malo boñ
Non eridito lita̾s eriditum. S
hoc nõ m om̃i qͣlitate reꝑies. nã
inpalluido uł fusco. uł q̃ drato

Expanded text:
entias et proprium uideamus. Et primum contrarietatem recipere qualitates nulla dubitatio est. Quis enim dubitat saluti contrarium esse languorem, iustitiae iniustitiam, calorem frigori, malo bonum, non erudito litteris eruditum? Sed hoc non in omni qualitate reperies; nam pallido uel fusco uel quad
Abbreviated transcription (Latin):
tͣnsg̾ssioniem maluimus di¬
discrepantes ab eo libro qui kate¬
goriaꝵ dr̃ diligenti ex aminacõe
ils autem secutis docendi com¬
sumere. ut modui drẽt qͣi gen̾i
sex spẽs ẽẽ sbiestas cͣħnetim¬

Expanded text:
nsgressionem' maluimus didiscrepantes ab eo libro qui Categoriarum dicitur, diligenti examinatione is autem, secutus docendi comsumere, ut motui diceret, quasi generi, sex species esse subiectas, gevnesi
Abbreviated transcription (Latin):
u̾a eẽ non pot̾at. insi prius nͣ¬
ꝑ homĩs appareret. Idcͥco exhiᷤᷤ
duob que in semet comr̾a
diximus. homo pͥoris locũ tenz
expiit u̾itatem. De simul
equitur ut ꝓpͥetatem u̾bi
qͦmͦ simł ẽẽ quedã dicimꝰ
expͥmamꝰ. Rõ enĩ uidr̃ exigere
ut pꝰt pͥoris tͣstatum de huis
disputet᷑ que simulẽe finan¬
q̃libet simł existunt uno tp̃e
ł apparent. Ita ut neutr̃ de
d uob ł pͥus sit uł alt̾m con¬
seqͣtur. Set utriq ortus uide¬
atur ẽẽ cõmunis. Secundꝰ locꝰ

Expanded text:
vera esse non poterat nisi prius natura hominis appareret, idcirco ex his duobus, quae in semet converti diximus, homo prioris locum tenet exprimit veritatem. DE SIMVL Sequitur ut proprietatem verbi quo simul esse quaedam dicimus exprimamus. Ratio enim videtur exigere ut post ʻpriorisʼ tractatum de his disputetur quae simul esse firmanlibet simul existunt uno tempore vel apparent, ita ut neutrum de duobus vel prius sit, vel alterum consequatur, sed utrique ortus videatur esse communis; secundum quem
Abbreviated transcription (Latin):
tam uõ qualitatis spẽm retcͣ¬
temnus. in qua sunt forme ⁊
figure. Sed figure in animã¬
tib forme ałib tͥbuuntur.
figuras enĩ tunc designamꝰ c̃

Expanded text:
tam nunc qualitatis speciem retractemus in qua sunt formae et figurae. ITigurae inanimalibus, formae animalibus tribuuntur. Figuras enim tunc designamus cum
Abbreviated transcription (Latin):
in forte errore quodam multũ ⁊
exiguum putemus eẽ contͣna.
ad aliquid dicuntur debere tñs¬
fr̾. nicħ enim multũ uł exiguũ
dĩ nicͥħ alt̾i fu̾it comꝑatum. cũ
enĩ dicimus montẽ breuẽ gͣnͣdi¬
orẽ ẽẽ alt̾um cui comꝑatus ẽ ui¬
dicamus. uel tum dm̃s grande
milii granũ comꝑacõe sui gen̾¬
is in quo b̾uius aliquid mueĩ¬
tur illud eẽ grandius monstͣ¬
mus. ac pp̃ea manifm̃ ẽ mult̃
⁊ exiguum. ł grande ⁊ breue cũ
aliquo comparata siu uocabu¬
lum reꝑire. nec in hoc solo eirat
qui putat multum ⁊ exiguũ
rore decepti ꝯͣia dicimus. fiet
e contͣria uideant᷑ incid̾e. una
enĩ res ⁊ maiora minore. Ab̾uiᷤ
am aiore. uno atq eodem tp̃e po¬
tĩt nominari. Ꝙ fi̾nec rerum

Expanded text:
Nisi forte errore quodam multum et exiguum putemus esse contraria, ad aliquid dicuntur debere transferri. Nihil enim multum vel exiguum dicitur, nisi alteri fuerit comparatum. Cum enim dicimus montem brevem; grandiorem esse alterum, cui comparatus est, indicamus. Vel cum dicimus grande milii granum; comparatione sui generis, in quo brevius aliquid invenitur, illud esse grandius monstramus. Ac propterea manifestum est, multum et exiguum, grande et breve, cum aliquo comparata sui vocabulum reperire. Nec in hoc solo errat, qui putat multum et exiguum rore decepti contraria dicimus, fiet e contraria uideantur incidere. Una enim res et maior a minore et breuis a maiore uno atque eodem tempore poterit nominari, quod fieri nec rerum
Abbreviated transcription (Latin):
undiq u̾sum asserentes tr̾am
sb̃t̾ eẽ celum siꝙꝑ. Contemplã¬
tib emm nob̾ naturam reꝵ t̾ra
que nidetur in medio uͥq sub¬
tͥ ẽ. Nam ⁊ antipodes nĩ qui:
nob̾ dicunt᷑ adu̾sa figere uesti¬
gia celum suꝑ se hñt. C laret

Expanded text:
undiqueuersum asserentes terram subter esse, coelum super. Contemplantibus enim nobis naturam rerum, terra quae uidetur in medio, ubique subter est; nam et antipodes nostri, qui nobis dicuntur aduersa figere uestigia, coelum super se habent. Claret
Abbreviated transcription (Latin):
modis explicauit. sos aũ ge¬
mis isp̃ẽs posuisse sufficiat
ne minuiciorib occupati fasci¬
dium necc̃iis afferamus. de pͥ
uinq modis aluid al ore¬
incolume ꝑseuerat. ut ẽ uñ
prius nͣlit̾ aduob. ex eo enĩ
nascunt᷑ duo. S sine uno dn¬
o eẽ ñ possunt. Sme duob
do quid̃ pͥus alt̾i alt̾m facit.
ut indisciplinis ⁊ artib lib̾a¬
mas.⁊ nomĩa litt̾aꝵ debinc
silłaꝵ comuncões agnoscere.
Tunc u̾boꝵ sumere nocõm. pͦs¬
tremus nob̾ ẽ orõms usus as
collocatur. Nam pͥus ꝓemium
dicimꝰ. de hinc narracõm. pꝰ depł¬
epilogus ponit᷑. hiis gͥ exemp¬
lis t̾tium pͥoris mod̾ sufficiat
gꝰ assolet drẽ. Set mea sentẽcia
us huiꝰ pͥoris explosa ẽ. hii s̃
ad uingit᷑. quociens ex duobꝰ q̃
ad se inuicẽ com̾itant᷑. Illud.

Expanded text:
modis explicavit; nos autem genus et species posuisse sufficiat ne, minutioribus occupati, fastidium necessariis afferamus. DE PRIORE Quinque modis aliud alteincolume perseuerat, ut est unum prius naturaliter a duobus ex eo enim nascuntur duo, sed sine uno duo esse non possunt, sine duobus do quidam prius alterum alteri facit, ut in disciplinis et artibus liberamas et nomina litterarum, dehinc syllabarum coniunctiones agnoscere, tunc uerborum sumere notionem, postremus nobis est orationis usus asscollocatur; nam prius prooemium dicimus, dehinc narrationem, post depuepilogus ponitur. His igitur exemplis tertium prioris modum sufficiat gus assolet dicere. Sed, mea sententia, vis huius prioris explosa est. Hi sunadiungitur, quoties ex duobus quae in se invicem convertuntur illud
Abbreviated transcription (Latin):
possunt hr̃e cõmunem. Gẽmis ã
⁊ spẽs cum subiectis .i. cum au¬
quo homine c̾tam ⁊ rõnis ha¬
bent ⁊ nominis societatem. Mõ
sid̾anti diligentus quasi acci¬
dens uidr̃ eẽ si quidem bipes ł
monstratur. It̃oq uidet᷑ ui
xit ẽẽ. uirtute aũ int̾ usyas
hñdam detreuit. Eadem enĩ ĩ
hac inuemri ꝓmntrat. que ⁊ ĩ
ceteris substantus roꝑiuntur
idẽ cum subiecto posse nom̃
ĩ subiecto ⁊ idem uocabulum
⁊ eius roẽm eandem possumus
demonstrans quedam mẽe usi¬
e que sola ⁊ omins hẽat. Que¬
dam que sola ⁊ ñ omnis. Que¬
dam que omnis ⁊ ñ sola. Que¬

Expanded text:
possum habere communem; genus autem et species cum subiectis id est cum aliquo homine certam et rationis habent et nominis societatem. Cap.sideranti diligentius, quasi accidens uidetur esse; siquidem 'bipes' monstratur, ideoque uidetur uim xit esse, uirtute autem inter usias habendam decreuit; eadem enim in hac inueniri pronuntiat quae et in caeteris substantiis reperinntur, id est cum subiecto posse et noin subiecto idem et uocabulum et eius rationem eandem possumus demonstrans quaedam inesse usiae quae sola et omnis habeas, quaedam quae sola et non omnis, quaedam qu
Abbreviated transcription (Latin):
Cuius ⁊̃ longa ac duiturna ñ
sit ndetens retractõ. de qua
Unc de qualitate litate
autem quer̃t quid sit qualitas
⁊ qud quale. quoꝵ facił separõ
ẽ. Qͣ litatem namq dicimus
dulcedmnẽ. aust̾itatem. albedĩẽ
ingredinẽ. Qle ũ̾o intlłigitur
quociens aliquid album. uł
dulce. uł aust̾um. uł ingrum¬

Expanded text:
cujus etiam longa ac diuturna non cujus etiam longa ac diuturna non sit indecens retractatio. CAunc de qualitate autem quaerunt quid sit qualitas et quid quale, quorum facilis separatio est; 'qualitatem' namque dicimus dulcedinem, austeritatem, albedinem, nigredinem; 'quale' uero intellegitur quoties album aliquid uel dulce u
Abbreviated transcription (Latin):
xpositis gͦ omnib que diᷤᷤ¬
putaturis necc̃a ui debant᷑
singłas cathegorias oportuit
cuis agenere sumat exordium
Ipã aũ usyagenus ñ h̃t cum
drnia ipa sustineat. ꝑ partes ã¬
eam uoluit diffure ut quid
catur. Est gͥ usya ꝓpͥe ⁊ pͥncipa¬
lit̾ dc̃a. que n in subiecto n de
subiecto significatur. ut ẽ hic
homouł hic equus. Secunde
das substancias nominari dic̃.
pp̃ea quod illa sit pocior quenz
in subiecto ẽ neq de subiesto
p̃ dicatur. Setunde aũ substã¬
cie ic̾co ocẽ sunt genus ⁊ spẽs
quod sole indicent primam
ut siquis noluit uł nesciat di¬
cere socratem dicat anmal. uł
hominẽ. id ẽ genus uł spẽm.
hus u̾o dcĩs quid sit sotͣtes ag¬
noscitur. Aliud aut̃ sidicat cur¬

Expanded text:
xpositis ergo omnibus quae diputaturis necessaria videbantur, singulas categorias oportuit tius, a genere sumat exordium, ipsa autem usia genus non habet cum omnia ipsa sustineat - per partes eam voluit definire, ut quid catur. Est igitur usia proprie et principaliter dicta quae neque in subiecto est neque de subiecto significatur, ut est hic homodas substantias nominari dicit, propterea quod illa sit potior, quae neque in subjecto est, neque de subjecto praedicatur. Secundae autem substantiae idcirco dictae sunt genus et species, quod solae indicent primam. Ut si quis nolit vel nesciat dicere Socratem, dicat animal vel hominem, id est genus vel speciem, his vero dictis quid sit Socrates agnoscitur; aliud autem si dicat
Abbreviated transcription (Latin):
sio que grece dr̃ antistrophe.
⁊ duplum enĩ simpli dr̃. ⁊ sim¬
plum dupli. ⁊ suus dñi ⁊ do¬
minus ẜui apparet gͦ hec co¬
pulata uicaria in semet repli¬
tatõe conu̾ti. Si tñ scient̾ ⁊ pru¬
dent̾ ista fiat comu̾sio. Nam si
imꝑite ħ uocabula comu̾tant᷑
oritur magna confusio. Ut si
quis imꝑite dix̾it auis pen¬
nam stulta conu̾sio ẽ. nõ enĩ
penna omnis auis ẽ. Siquid̾
sunt q̃dam penne q̃ ñ sunt
quasdam tenebͣs que em̾gere
ex tathegoriaꝵ similitudine
assolent aꝑire. Siquid cũ dm̃s
pennia pennati. ⁊ capud capu¬
tati uidemur usie ꝑtes in acci¬
dentib ponere. Pena enĩ smne
dubio ꝑsusie ẽ. ł caput uł
moueatur unni̾sa confusio ad¬
caria in semet mutacõe con¬
u̾ti. ħ quis consid̾ato reꝑiet.
nec pennati pẽña. nec capitati
capud resteposse ad aliquid
nominari. si onem̃ ut perati
pennã dicimus sic possumus di¬
c̾e̾ pennepennatũ. ł capitis ca¬

Expanded text:
rsio quae graece dicitur aintistrofhv, rsio quae graece dicitur aintistrofhv, et duplum enim simpli dicitur et simplum dupli, et seruus domini et dominus serui. Apparet ergo haec copulata uicaria in semet replicatione conuerti, si tamen scienter et prudenter fiat ista conuersio; nam, si imperite haec uocabula conuertantur, oritur magna confusio, ut, si quis imperite dixerit 'auis pennam' stulta conuersio est non enim penna omnis auis est, siquidem sunt quaedam pennae quae non sunt quasdam tenebras, quae emergere ex categoriarum similitudine assolent, aperirc; siquidem, cum dicimus 'pennam pennati' et 'caput capitati', uidemur usiae partes in accidentibus ponere penna enim sine dubio pars usiae est uel caput uel moueatur uniuersa confusio, adcaria in semet mutatione conuerti. Hoc quis considerato reperiet nec pennati pennam nec capitati caput recte posse 'ad-aliquid' nominari; non enim, ut pennati permam dicimus, sic possumus dicere pennae pennatum uel capitis ca
Abbreviated transcription (Latin):
uocant. quas siquis sepanire
uolu̾it nec ulla societate cõ¬
ip̃o oxtu nature sciencia scciata.
e. simul namq ut scibile eẽ
cepit hũit scĩam sui. Set nec¬
dum en argia. id ẽ operacõ mõ¬
stratu ẽ. Nunc gͦ tunc cepit ẽẽ
sciencia eius qñ cepit operan
Set cum ip̃o scibili orta ẽ. ⁊ ope¬
racõ postea ẽ consetuta. Disan̾e
enĩ nos oportet operõms exor¬
uõ eus apꝑuisse pꝰca indagacõe
piudencium. quibus depulsis
optima diffimcõẽ ad aliquid
relatoꝵ sꝑ ea si mul uel extin
mus memoria continere. non
omĩa ad aliquid dc̃a isd̾ casi¬
b refr̾i ad eaquib ungunt᷑
sedalia genitiuo casui. aliada¬
tiuo. pleraq ab latiuo copula¬
ri ⁊ gemitiuo quid̾ ut. suus
domii duplũ simpli. datĩo
simile simili par ꝑi. ablatiuo
uͦ sensibile sensu sensibile. sci¬
bile scĩa scibile. Et cetera hniꝰ¬
modi que uariis casib alt̾uiᷤᷤ
societate nectuntur. Inẽ aũ
se pendeant. sit alt̾na conu̾¬

Expanded text:
uocant. Quas si quis separare uoluerit nec ulla societate conipso ortu naturae scientia sociata est; simul namque ut scibile esse coepit, habuit scientiam sui, sed necdum einergeiva id est operatione monstrata‹m›. Non ergo tunc coepit esse scientia eius quando coepit operari, sed cum ipso scibili orta est, et operatio est postea consecuta. Discernere enim nos oportet operationis exoruero eius apparuisse postea indagatione prudentium. Quibus depulsis, optima definitio est ad aliquid relatorum semper ea simul uel extingmus memoria continere non omnia 'ad-aliquid' dicta iisdem casibus referri ad ea quibus iunguntur, sed alia genitiuo casui, alia datiuo, pleraque ablatiuo copulari. Et genitiuo quidem ut seruus domini, duplum simpli; datiuo, simile simili, par pari; ablatiuo uero, sensibile sensu sensibile, scibile scientia scibile, et caetera huiusmodi quae uariis casibus alterius societate nectuntur. Cap. 104.se pendeant, sit alterna conue
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ dña quid sit. spẽ ostenditur
atq signficatut. ut ẽ usya.
Omnia quidẽ usyam dm̃s.
Set hec cõmune nom̃ sp̃e se¬
patur cum dicimus animal
uł lapidem Ita fit ut uno qͣi
coniuncta uocabulo specie se
sit set quale sit sp̃e p̃dicatur.
ut ẽ animai gressutum uo¬
latile. a quatile. bipes. qua¬
drupes. Et genus gͦ ⁊ drã spẽ

Expanded text:
r atque significatur, ut est usia; omnia quidem 'usian' dicimus, sed hoc commune nomen specie separatur cum dicimus 'animal' uel 'lapidem'; ita fit ut, uno quasi coniuncta uocabulo, specie sepsit sed quale sit specie praedicatur, ut est animal 'gressutum, uolatile, aquatile, bipes, quadrupes'. Et genus ergo et
Abbreviated transcription (Latin):
nec nũs mag̃ ⁊ mius sus¬
tinet. siquid̾ tres mag̃ aũ
mmus tres nominare dem̃¬
tia ẽ ⁊ tempus ñ pot̃ eẽ tp̃e ma¬
gis aut mimuis. Clagret gͥ
hus expõitis mag̃ ⁊ mimis
in quanto inuenire ñ posse.
om̃i ⁊ in solo muemtur ills̃
c̃ ut omma eius ꝑia aut in¬
ꝑia dicantur. ut nun̾ius .ꝑ.
⁊ impar. Nonne qualis mui¬
m̾us si par ẽ ant impar ñ¬
in equalis dicatur. Smnlit̾¬
q cius onmia ñ equalia.
⁊ mequalia set paria aut
imꝑia nũcupantur. Cetera
ent similiasͥ potius qͣm ⁊¬
qualia nommamus. ut al¬
bum albo smmile. aut ñ sile̾
dicatur. hoc enĩ u̾bũ spãlit̾
hiis que in qͣnto sunt ui¬
detur i fixum. de aliquid
athegoriaꝵ t̾cia ẽ
que latmne ad aliqͥd
quidẽ hanc t̾tiam ñ ordo sed
tractatus neccĩtas fucit. Nam
pͦt qñtum quale sequebat᷑.
um̃ quomodo in fine qnͣti q̃¬
dam eiusdem genĩs ad alicͥ¬

Expanded text:
Nec numerus magis aut minus susNec numerus magis aut minus sustinet, siquidem tres magis aut minus tres nominare dementia est. Et tempus non potest esse tempore magis aut minus. Claret igitur his expositis magis et minus in quanto inveniri non posse. omni et in solo inuenitur, illud est, ut omnia eius paria aut imparia dicantur, ut numerus par et impar non aequalis numerus si par est, aut, si impar, noninaequalis dicatur; similiterque eius omnia non ʻaequaliaʼ et ʻinaequaliaʼ, sed ʻpariaʼ aut ʻimpariaʼ nuncupantur . Cetera ent, ʻsimilia sibiʼ potius quam ʻaequaliaʼ nominamus, ut album ʻalbo simileʼ aut ʻnon simileʼ dicatur. Hoc enim verbum specialiter iis quae in quanto sunt videtur infixum. DE AD-ALIQVID Categoriarum tertia est quae latquidem hanc tertiam non ordo, sed tractatus necessitas fecit; nam, post quantum, quale sequebatur; uerum, quoniam in fine quanti quaedam eiusdem generis ‹i
Abbreviated transcription (Latin):
poietes ase nuicem seꝑantur.
Quociens emm sciencia cuiuᷤᷤ¬
libet ret que sit scibił scienti¬
a dĩ ⁊ sensus rei eius que sit
sensibił sensus tẽ: tunc ad ali¬
quid debemus accipere. ant
cum scĩa uł disciplma nõ rei
cuussibet set hommis dr̃ qͣ¬
litatem debemus agno scere.

Expanded text:
a se invicem separantur. Quoties enim scientia cujuslibet rei quae sit scibilis, scientia dicitur, et sensus rei ejus, quae sit sensibilis, sensus dicitur; tunc ad aliquid debemus accipere: at cum scientia aut disciplina non rei cujuslibet, sed hominis dicitur, qualitatem debemus agnoscere.
Abbreviated transcription (Latin):
sit mimero predicatur.at
agnoscitur ut ẽ homo. ħ no¬
men hommos cunctos amp¬
lestitur. Et uidetur homoi¬
dem facere quod spẽs dum
de aliquo homine p̃dicatur.
qui num̾um in se ip̃o tontine
exemplo monstremus. genuᷤᷤ
pos. Spls: homo cquus. Set
ut genis pullum e qd̃ non

Expanded text:
sit numero praedicatur atque agnoscitur, ut est 'homo'. Hoc nomen homines cunctos amplectitur, et uidetur idem facere quod species quae de aliquo homine praedicatur, qui numerum in seipso contineaexemplo monstremus, genus epes, species homo, equus. Sed ut genus nullum est quod non
Abbreviated transcription (Latin):
sin nommauit. ⁊ hec namq
pendent ex alto. Siquid̾ hĩtꝰ
alicuius hĩtus dr̃. ⁊ affecłõ a¬
liciius ad aliquid affĩs ⁊ sci¬
encia ⁊ posicõ ⁊ sensus. simli
quedam huius cathegorie eẽ
narrantur. que ⁊ qualitati ui¬
deantur eẽ comuncta. hitus
enm ⁊⁊ affcĩo ⁊ sciencia. ⁊ cetem
quecumꝙq hiis dca sunt uo-

Expanded text:
sin nominauit. Et haec namque pendent ex altero, siquidem 1labitus alicuius habitus dicitur, et affectio alicuius ad aliquid affectio, et scientia et positio et sensus simili quaedam huius categoriae esse narrantur quae et qualitati uideantur esse coniuncta; habitus enim et affectio et scientia et caetera quae cum his dicta sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
in quo int̾ualus freqñtibus lax¬
ostend̾e. in quo poĩcõ ꝑcium i¬
ta apte ꝑilit̾q digesta ẽ ut
nulla eaꝵ m̃sura ult̾ius emi¬
n̾et. Cont᷑ asꝑum discrepan¬
tia comunctoꝵ ꝑcium facit
Asꝑitatem namq ñ gignit.
uisi mequalitas ꝑcium. ut
apud nos lacere. Siue ut augo¬
rius quem ego int̾ doctissimos
hc̃o uoluit situs dr. Claret
re. u̾mpt̃n cum lene. uł aspe¬
qͣlta demonstͣmus. Ea q om̃i

Expanded text:
ntibus laxostendere in quo positio partium ita apte pariliterque digesta est ut nulla earummensurae alterius emineret; contra, 'asperum' discrepantia coniunctarum partium facit asperitatem namque non gignit nisi inaequalitas partium, ut apud nos 'iacere' siue, ut Agorius -- quem ego inter doctissimos habeo -- uoluit, 'situs' dicitur. Claret re; uerumtamen, cum 'lene' uel 'aspequalia demonstramus eaque omni