comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tuis: Si totum auditꝰ. ubi odoratus: om̃s gͦ unũ eor¬
pus sumus et diũsa m̃bra. s om̃ia corꝑi necessaria.
Non enĩ pot̃ menbrũ demenbro dicere ñ est mͥneces¬
sarium. Quin etã ipsa que uident᷑ infirmioia m̃¬
bra eẽ. multomagis necessaria sunt. et maiorem ple¬
rumq tuendi se requirunt sollicitudinẽ. & si em
oporcet. et eui de bemus consorcium ministeris. ei frau¬
di et noxe simus: Hȩc utiq lex nate est quȩ nos ao
ouinẽ stringit humanitatẽ. ut alt̃ alt̾i camꝗͣ uiuis
parti corꝑis iniuc̃e deferamus. nec dechendũ qͥequa
putemus cum contͣ nat᷑e legẽ sit ñ iuuare. Sic em̃
nascim᷑ ut consentiant m̃bra menbris. et alt̾m alt̾
adhereat. et obsequat᷑ sibi mutuo minist̾ĩo. Quod
si unũ desit officio suo. impediant᷑ cet̾a. Quod si eru¬
at ocłm manus. nõne sibi oꝑis sui usũ negabit::
Si pedem uulneret. quantoꝵs sibi ac cuum ꝓfec

Expanded text:
tus? Si totum auditus, ubi odoratus ? Omnes ergo unum cortus? Si totum auditus, ubi odoratus ? Omnes ergo unum corpus sumus et diversa membra, sed omnia corpori necessaria; non enim potest membrum de membro dicere: Non est mihi necessarium. Quin etiam ipsa quae videntur infirmiora membra esse, multo magis necessaria sunt, et majorem plerumque tuendi se requirunt sollicitudinem. Et si quoportet: et cui debemus consortium ministerii, ei fraudi et noxae simus! Haec utique lex naturae est, quae nos ad omnem astringit humanitatem, ut alter alteri tamquam unius partes corporis invicem deferamus. Nec detrahendum quidquam putemus, cum contra naturae legem sit non juvare. Sic enim nascimur ut consentiant membra membris, et alterum alteri adhaereat, et obsequantur sibi mutuo ministerio. Quod si unum desit officio suo, impediantur caetera: ut si eruat oculum manus, nonne sibi operis sui usum negavit? Si pedem vulneret, qua
Abbreviated transcription (Latin):
cialis et domestica uͥtꝰ hoĩs que consortẽ adiuuit.
Ipsa ce docent. forma tui corꝑis. menbroꝵq usus.
Numqͥd menbrũ cuũ alc̾ius menb̾ officia sibi uen¬
dicat : Aut ocłs officiũ oris. aut oclĩ officiũ ossibi
uendicat. aut manꝰ pedum minist̾ium. aut pes
manuun: Qum et iã ipse manꝰ dextͣ ac sinistra
disꝑtica habent officia pleraq. ut si usum cõmuteᷤᷤ
utͥusq : ad ũsum uat᷑am sit. Priusq cotũ hominẽ
exuas. quã m̃broꝵs cuoꝵs minisf̾ia conũtas. si aut
de sinust᷑ cibũ suggeras. aut de dextͣ fungaris mi¬
nistĩo sinistre. ut reliquias ciboꝵ abluat. nͥ forte
poscat necessitas. finge hanc et da ocło uircutẽ.
ut possit decͣhere sensum capiti. auditum aurib
menti cogitationes. oooratum narib ori. saporẽ.
et sibi conferat. nõne omnẽ statũ dissoluent nate̾:
Uñ pulere apłs ait Si cotũ corpꝰ oculus. ubi audi¬

Expanded text:
cialis et domestica virtus hominis, quae consortem adjuvet. cialis et domestica virtus hominis, quae consortem adjuvet. 17. Ipsa te doceat forma tui corporis, membrorumque usus. Numquid membrum tuum alterius membri officia sibi vindicat, aut oculus officium oris, aut os oculi officium sibi vindicat, aut manus pedum ministerium, aut pes manuum? Quin etiam ipsae manus dextera ac sinistra dispartita habent officia pleraque, ut si usum commutes utriusque, adversum naturam sit; priusque totum hominem exuas, quam membrorum tuorum ministeria convertas: si aut de sinistra cibum suggeras, aut de dextera fungaris ministerio sinistrae, ut reliquias ciborum abluas nisi forte poscat necessitas. 18. Finge hanc et da oculo virtutem, ut possit detrahere sensum capiti, auditum auribus, 112 menti cogitationes, odoratum naribus, ori saporem, et sibi conferat; nonne omnem statum dissolvet naturae? Unde pulchre Apostolus ait: Si totum corpus oculus, ubi audi
Abbreviated transcription (Latin):
nonque sua sunt singuli cogitantes. s que aliorũ.
alc̾ius. Quod euident̃ eqam inꝓũbis declaratũ¬
ẽẽ adũtimus. dicente scõ ꝑsalonionẽ sp̃u. fili sisapi¬
ens fueris. tͥ sapiens eris et ꝓximis. Si aut̃ malus
euaseris : solꝰ hauries mala. Sapiens enĩ aliis con¬
sulit. sicut iustꝰ. quanooqͥdem consors suiẽ utͥusq
q̃rat ñ qͦo sibi utile. s. qͦd mulcis. sicut q̃rebat et
paulus. hoc ẽ enĩ conformari xp̃o. alienũ nonq̃re¬
re: nichil alc̾i decͣhere. ut ao qͥrat sibi. xp̃s enĩ
ꝑet hominis. quam oꝑũ suoꝵ Iocuplecaret uircutib.
Tugͦ spolias. quem xp̃s in duit :: Tu exuis. quẽ uestiũ
xp̃s:: hoc eiũ agis. quando alc̾ius detͥm̃to cua cõmoda
augere expecis. Consida homo uñ noñ sumpseris.
Ab humo utiq. que nichil cui quam eripit. s om̃ia
largit᷑ om̃ib. et diũsos inusus omĩũ animantium
fructus ministrat. Inde appellata humanitas spe¬

Expanded text:
non quae sua sunt singuli cogitantes, sed quae aliorumalterius. Quod evidenter etiam in Proverbiis declaratu advertere, dicente sancto per Salomonem Spiritu: Fili, si sapiens fueris, tibi sapiens eris et proximis; si autem malus evaseris, solus hauries mala . Sapiens enim aliis consulit, sicut justus; quando quidem consors sui est, utriusque quaerat non quod sibi utile est, sed quod multis, sicut quaerebat et Paulus. Hoc est enim conformari Christo, alienum non quaerere, nihil alteri detrahere, ut acquirat sibi . Christus enim peret hominis, quam operum suorum locupletaret virtutibus. Tu ergo spolias, quem Christus induit? Tu exuis, quem vestivit Christus? Hoc enim agis, quando alterius detrimento tua commoda augere expetis. 16. Considera, o homo, unde nomen sumpseris; ab humo utique, quae nihil cuiquam eripit, sed omnia largitur omnibus, et diversos in usum omnium animantium fructus ministrat. Inde appellata humanitas spe
Abbreviated transcription (Latin):
egipti. ẽ hebreoꝵ om̃is eẽt offensa ꝓgenies. Roga
In hoc mitabile qm̃ diuuntꝰ intenta supicia &¬
uirtute ꝓpͥa. etiã abhon este decorserit. uere ni¬
miũ sic̃ scͥptũ ẽ mansuetꝰ et mitis. Scieliat qͦd fidẽ
rex ñseruaret. ꝓmisi tam̃ honestũ putabat. ut ro¬
gatus uaret. iesus benedice̾s appetit᷑ remitt̾et.
ePiecit uͥgam et serpens factꝰ ẽ qui
rauit serpentes egiptior significasoe
ũbum caro fieret. q̃ serpentis diri ueneum na
uacuaret ꝑ reꝓmissionẽ et indulgentiã peccatoꝵ
U̾ga ẽ enĩ u̾bũ directũ regale plenũ porestatis¬

Expanded text:
Aegypti, cum Hebraeorum omnis esset inoffensa progenies. RogatAegypti, cum Hebraeorum omnis esset inoffensa progenies. Rogatin hoc mirabile quoniam divinitus intentata supplicia virtute propria etiam ab hoste detorserit, vere nimium, sicut scriptum est, mansuetus et mitis. Sciebat quod fidem rex non servaret promissis; tamen honestum putabat ut rogatus oraret, laesus benediceret, appetitus remitteret . 94. Projecit virgam, et serpens factus est, qui devoravit serpentes Aegyptiorum : significans Verbum caro fieret, quae serpentis diri venena vacuaret per remissionem et indulgentiam peccatorum. Virga est enim Verbum directum, regale, plenum potestatis
Abbreviated transcription (Latin):
qͦo dux romanoꝵ c̃ ad eũ adu̾sarii regis medicꝰ uenis¬
s. pollicens. daturũ se regi uenenũ. uĩctũ eũ ad hos¬
tem miserit. & reuera p̃clarũ ut qͥu̾tutis certam̃
susceꝑat. uollet fraude uinc̾e̾. Non eñ in uictoria ho
gipti rex popłm dimut̾e patrt̃i. Dix̃ moyses sacer¬
doti a aron ut extenderet uirgã suã suꝑ om̃s aqͣs
egipti. Extendit aaron et conũsa ẽ aqua fluminis
in sanguinẽ. et nenio pot̾at bib̾e aꝗͣ. oñsq egipt̃i
siti ꝑibant. sincera aut̃ fluenta patͥb habunda¬
bant. Iacꝰtauer̃ fauillã incelũ et facta sunt ulee¬
ba et uesiee cadentes in hominib et qͣdriipedib.
Deduxer̃ grandinẽ igne flãnieo. contͥta erãt supͣ
tramoĩa. Rogauit moyses. et unuisa insuã gram
reuerter̃. Grando sedata ẽ sanata ulcera potꝰ solrts¬
firmina p̃buer̃. Iterũ caligantib tenebris oꝑta
erat t̾̃ra ꝑcͥctuum ex qͦ moyses manũ leuaret &
tenebras infuderat. Moriebat᷑ om̃e p̾ͥmo genitũ

Expanded text:
quod dux Romanorum cum ad eum adversarii regis medicus venisset, pollicens daturum se regi venenum, vinctum eum ad hostem remiserit. Et revera praeclarum, ut qui virtutis certamen susceperat nollet fraude vincere. Non enim in victoria hongypti rex populum dimittere patrum. Dixit Moyses sacerdoti Aaron, ut extenderet virgam suam super omnes aquas Aegypti. Extendit Aaron, et conversa est aqua fluminis in sanguinem, et nemo poterat bibere aquam, omnesque Aegyptii siti peribant: sincera autem fluenta patribus abundabant . Jactaverunt favillam in coelum, et facta sunt ulcera, et vesicae candentes in hominibus et quadrupedibus . Deduxerunt grandinem in igne flammeo, contrita erant super terram omnia. Rogavit Moyses, et universa in suam gratiam reverterunt: grando sedata est, sanata ulcera, solitrunt . 93. Iterum caligantibus tenebris operta erat terra per triduum, ex quo Moyses manum levaverat, et tenebras infuderat . Moriebatur omne primogenitum
Abbreviated transcription (Latin):
uit conuiuiũ. At uͥ saciecas epulandi factaẽ. et
mense remote. inruer̃ pestilentes uiri. et cͥeuier̃
domũ. T̃ ẽ senior filiam suã uirginẽ et eoeqͣlem eiꝰ
eũ qͥcubitare solita eẽt. offerebat uiris iniqͥtatis.
cantũ nenis in rogaret᷑ hospiti. Uerũ ubi parũ racio
pcessit. et us p̃ualuit. cessit leuites iugalia sua eis

Expanded text:
vit convivium. 114. At ubi satietas epulandi facta est, et mensae remotae, irruerunt pestilentes viri, et circumierunt domum. Tunc senior filiam suam virginem, 136 et coaequalem ejus cum qua cubitare solita esset, offerebat viris iniquitatis, tantum ne vis irrogaretur hospiti. Verum ubi parum ratio processi
Abbreviated transcription (Latin):
Et cũ illi nequissent face̾. hostiam suã t̃tio ipse ꝑfu¬
dit aqua et manabat aqua incircuitu altaris.
et exclamauit et cecidit ignis adño de celis et
consumpsit holocaustũ. Hostia illa tues. considã
tacitꝰ singła. inte descendit uapor sp̃s scĩ. te ui¬
det᷑ exurere cũ cua peccata consumit. Deniq qͦd
comsũptũ ẽ sacͥficium moysi temꝑe. sacͥficiũ ꝓ pe¬
cato erat. uñ moyses ait. sicut in iachabeoꝵ
scͥpcũ ẽ libro. eo qđ non sit mandatũ qͦͦ erat ꝓ
pecc̃o consup̃cũ ẽ. Nonne tͥ consumi uidet᷑. qñ in
baptis matis sacͣm̃to interiit homo totꝰ exc̾ior uetꝰ
honio nr̃ confixus ẽ cruei ut apłs clamat. illic siẽ
patrũ exempla te docent. egiptiꝰ dem̃git᷑. hebreus
resurgit scõ renouatꝰ spũ. Qͥ etiam ꝑmare rubrũ
in offenso tͣnsiũ uestigio. u̾baptizati sunt patres
subnube et inmari. Indiluuio qͦ noe tꝑe mortua¬
ñ consumit᷑ hõ cũ absoluit᷑ mortale istud auita. de

Expanded text:
Et cum illi nequissent facere, hostiam suam tertio ipse perfudit aqua, et manabat aqua in circuitu altaris, et exclamavit, et cecidit ignis a Domino de coelo, et consumpsit holocaustum . 107. Hostia illa tu es. Considera tacitus singula. In te descendit vapor Spiritus sancti, te videtur exurere, cum tua peccata consumit. Denique quod consumptum est sacrificium Moysi tempore, sacrificium pro peccato erat. Unde Moyses ait, sicut in Machabaeorum scriptum est libro , eo quod non sit manducatum quod erat pro peccato, consumptum est. Nonne tibi consumi videtur, quando in baptismatis sacramento interit homo totus exterior? Vetus homo noster confixus est cruci, Apostolus clamat . Illic, sicut Patrum exempla te docent, Aegyptius demergitur, Hebraeus resurgit, sancto renovatus Spiritu, qui etiam per mare Rubrum inoffenso transivit vestigio, ubi baptizati sunt patres sub nube, et in mari . 108. In diluvio quoque Noe tnon consumitur homo, cum absolvitur mortale istud a vita? De
Abbreviated transcription (Latin):
fieũ. hieg̾ ignis abscondit᷑ captiuitatis tẽꝑe quo
eulpa reguat. tẽꝑpe aut̃ lib̾tatis ꝓmutit᷑. Et ueet
inaque speciem mutatꝰ. cam̃ seruat ignis natam
ut c̃ sumeret sacfieiũ. Nlec mireris c̃ leg̾is qͥa pat̃
coes dix̃ ego sum ignis consumens. & alibi. ne de¬

Expanded text:
itur ignis absconditur captivitatis tempore, quo culpa regnat: tempore autem libertatis promitur. Et licet in aquae speciem mutatus, tamen servat ignis naturam, ut consumeret sacrificium. Nec mireris cum legeris, quia Pater Deus dixit: Ego sum ignis consumens ; et alibi: Me de
Abbreviated transcription (Latin):
quã unũ m̃brũ detͣhi : Ianisi in uno m̃bro tocũ
corpꝰ uiolat᷑. utiq in uno hoĩe cõmunio tocius hu¬
manitatis soluit᷑. Uiolat᷑ natã gen̾is humani:
et sc̃ẽ ecclȩ congͥgatio. que inunum conexum corpꝰ atq
conpactum unitare fidĩ et caritatis ad surgit. xp̃s¬

Expanded text:
ro totum corpus violatur, utique in uno homine communio totius humanitatis solvitur; violatur natura generis humani, et sanctae Ecclesiae congregatio, quae in unum connexum corpus atque compactum unitate fidei et charitatis assurgit:
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa ñ sequim᷑ sapientiam carnis. apud quan utilitaᷤᷤ
pecuniarie istius cõmoditatis pluris habet᷑. s sapi¬
entiã que exdõ ẽ. apud quẽ ea que in hoe seło mag¬
na estimant᷑ ꝓdecͥmento habentur. hoc ẽ enĩ cathor¬
thonia quod ꝑfectũ et ab solutum officiũ. auero
uirtutis fonte ꝓficiscitur. cui scd̃m ẽ cõmune officiũ
quod ipso ser mone signifieat᷑ ñ eẽ arduȩ uircutis ac
singularis. quod pot̾ płimis ẽẽ cõmune. Nlam pecu¬
niam et compendia captare familiare multis. elegan¬
tiori conuino et suauiorib delectari epulis usitatũ
est. ieuinare aut̃ et continentem eẽ. paucoꝵs ẽ. alieni
cupidum ñ eẽ. rarum. Cont aut̃ detrahere uelle alce

Expanded text:
quia non sequimur sapientiam carnis, apud quam utilitas quia non sequimur sapientiam carnis, apud quam utilitas pecuniariae istius commoditatis pluris habetur, sed sapientiam quae ex Deo est, apud quam ea quae in hoc saeculo magna aestimantur, pro detrimento habentur. 10. Hoc etenim κατορθώμα, quod perfectum et absolutum officium est, a vero virtutis fonte proficiscitur. Cui secundum est commune officium, quod ipso sermone significatur non esse arduae virtutis ac singularis, quod potest plurimis esse commune. Nam pecuniae compendia captare familiare multis, elegantiori convivio et suavioribus delectari epulis usitatum est: jejunare autem et continentem esse paucorum est; et alieni cupidum non esse, rarum: contra autem detrah
Abbreviated transcription (Latin):
soseuinscribit᷑. cui tocus mundus orutiarũ pos¬
sessio est. Qua estiunatione definitur.: qui nunꝗͥ
opinione conp̃hendit᷑. Et enim quasi ignorati
et cognoseitur. quasi morit᷑ et ecce uiuit. qͣsi ces¬
tis& semꝑ lecior. aut quasi egenus et largus qui
nichil habeat. et possideat om̃ia. Nichil enĩ ex¬
pectat uir iustus. nͥ quod constans et honestum
est. et idõ etiam si alii uideat᷑ pauꝑ. sibi diues est. qui
non eoꝵ que caduca s eors que et̃na sunt estimatio¬
quib honestũ illuo et urile cractrauimus. seqͥtur
utrum honestatẽ et utilitatẽ interse conparare debe¬
amus. & querere quio sit sequendum. Sicut eni sup̃
loco utrum utile an inutile. similit̃ hoc loeo utrum
honestũ sit aninutile. ñ nulli requirendum putant.
Nos aut̃ mouem᷑ nec hȩc interse uelad conpugnan¬
tia induce̾ uideam᷑. quȩ iam supͣ unũ ẽẽ ostendimus.
ue̾ honestũ eẽ posse ñ qͦd utile. nec urile ñ qͦd honestũ.

Expanded text:
circumscribitur, cui totus mundus divitiarum possessio est? Qua aestimatione definitur, qui numquam opinione comprehenditur? Etenim quasi ignoratur et cognoscitur: quasi moritur, et ecce vivit: quasi tristis, et semper laetior: ut egenus, et largus: ut qui nihil habeat, et possideat omnia . Nihil enim spectat vir justus, nisi quod constans et honestum est. Et ideo etiamsi alii videatur pauper, sibi dives est: qui non eorum quae caduca, sed eorum quae aeterna sunt, aestimatioquibus honestum illud et utile tractavimus, sequitur utrum honestatem et utilitatem inter se comparare debeamus, et quaerere quid sit sequendum. Sicut enim suprloco, utrum utile an inutile: similiter hoc loco, utrum honestum sit an utile nonnulli requirendum putant. 9. Nos autem movemur, ne haec inter se velut compugnantia inducere videamur, quae jam supra unum esse ostendimus: nec honestum esse posse, nisi quod utile: nec utile, nisi quod honestum;
Abbreviated transcription (Latin):
gins mulco magnificentiꝰ multoq insustrius de¬
pbendit᷑. que ingemescenti pat᷑ ant. fac iut qe
uit deqe tuo s spatiũ duoꝵ poposeit mensi
pdestuatã neci pio affectu ꝓseq̃rentur. Nee flet
egliũ moũ puellã. nec dolor flex̃. neegemitas
reuoeaũ. nec dies pceriit. nec fefellit hora re¬
diit ad parfe. Quasi ad nocũ redit. et uolunta¬
te rõa ctinotante inpulit. fec̃q arbittu spon¬

Expanded text:
virgine multo magnificentius, multoque illustrius devirgine multo magnificentius, multoque illustrius deprehenditur, quae ingemiscenti patri ait: Fac mihi ut exivit de ore tuo . Sed spatium duorum poposcit mensipraedestinatam neci pio affectu prosequerentur. Nec fletus aequalium movit puellam, nec dolor flexit, nec gemitus retardavit, nec dies praeteriit, nec fefellit hora. Rediit ad patrem, quasi ad votum rediret, et voluntate propria cunctantem impulit, fecitque arbitratu spon
Abbreviated transcription (Latin):
et ꝑdẽ ppłm. s postea rogatꝰ amoyse reconciliatꝰ
est. ppło suo. Et iterũ ao moysen et aaron ait.
Diuidite uos de medio synagoge eiꝰ. et cõsũ mabo
eossimul. Qͥb descendentib acetu. dathan et
abiron subuo impios t̃rap̃rupto soluta hiatu ab¬
sorbuit. Precellentius et anciquius istuo exemplũ
defilia iepte. quam illuo quoo memor abile ha¬
bet᷑ apud philosophos deduob pytagoreis. quoꝵ
alt̾ eũ atyranno dionisio sententia capitis damp¬
natꝰ eẽt p̃sc̾pto mortis die.poposeit ut domũ
ꝑgendi ei faculcas daret᷑. ut cõmendaret suos.
Ae ne reũtendi nucaret fides. uadẽ mnortis obtu¬
lit ea conditione. ut si ipse de foret ad constititũ
dieni. uadẽs eiꝰ sibi ꝓ eo moriendũ agnosceret.
nee qualitatẽ sponsionis qͥ offerebat᷑ recusauit.
constantiq animo diem necis p̃stolabat᷑ Itaq
alt se ñsubtraxit. alter ad diem recepit. Quod eo¬
usꝙ fuit mirabile. ut cyiannus cossibi in amueitiã

Expanded text:
et perdere populum: sed postea rogatus a Moyse, reconciliatus est populo suo . Et iterum ad Moysen et Aaron ait: Dividite vos de medio Synagogae ejus, et consummabo eos simul . Quibus discedentibus de coetu, Dathan et Abiron subito impios terra praerupto soluta hiatu absorbuit. 80. Praecellentius et antiquius istud exemplum de filia Jephthe, quam illud quod memorabile habetur apud philosophos de duobus Pythagoraeis quorum alter cum a tyranno Dionysio capitis damnatus esset, praescripto mortis die, poposcit ut domum pergendi ei facultas daretur, quo commendaret suos: ac ne revertendi 128 nutaret fides, vadem mortis obtulit, ea conditione ut si ipse deforet ad constitutum diem, vas ejus sibi pro eo moriendum agnosceret. Nec qualitatem sponsionis qui offerebatur recusavit, constantique animo diem necis praestolabatur. Itaque alter se non subtraxit, alter ad diem recepit. Quod eoue fuit mirabile, ut tyrannus eos sibi in amicitiam
Abbreviated transcription (Latin):
carnatione siqͥs ñ credidĩt. qͣsi repb flagellatit᷑ sic̃
iste rex. Qͥ quĩ signis ñ eredidit euidentib. pꝰea flagel¬
lacusorabat ut ueniam mereret᷑. Quantꝰ gͥ honesta¬
tis affectꝰ eẽ. debeat. et his ꝓbat᷑. et eo maxime qͦd
se obitiebat ꝓ ppło dicens. ut remiteret ppło ds. aut
certe delibro uiuentiũ se deleret. & ad cibos pauꝑis
mane uiuitaret inopes. Raguel p̃cipue qͥ contẽpla¬
cione honestatis c̃ rogaret᷑ ut filiã suã in coniugium
daret. uitia ꝙqͦ filiȩ ñ cacebat ne c ẽuenire peticorẽ
uidẽ c̃tacendo. Itaq c̃tobias filiꝰ cobis pose̾ẽt. ut si¬
bieã daret puellã respondit. lege qͥdẽ ipsi eam de

Expanded text:
 flagellatur: sicut iste rex qui quoniam signis non credidit evidentibus, postea flagellatus orabat, ut veniam mereretur. Quantus igitur honestatis affectus esse debeat, ex his probatur, et eo maxime quod se objiciebat pro populo, dicens ut remitteret populo Deus, aut certe de libro viventium se delermensae invitaret inopes . Raguel praecipue, qui contemplatione honestatis, cum rogaretur ut filiam suam in conjugium daret, vitia quoque filiae non tacebat; ne circumvenire petitorem videretur tacendo. Itaque cum Tobis filius Tobis posceret ut sibi daretur puella, respondit lege quidem ipsi eam de
Abbreviated transcription (Latin):
oeulos eor ut uideant : Ĩtaq cũ rex isrs ꝑeut̾e in¬
gr essos uellet. eamq sibi dari appħa faeultate pos¬
ceret. respondit ũ ꝑcuciendos quoꝵ capeiuitar̃e
Noẽs manu opatꝰ armisq bellieis s magis subsi¬
cho alinicor itiuanoos. Pentq epularib refeeti
sopus nunꝗͣ pꝰea int̾rã isrł pirate syrie. reutendũ
alteriis pĩ elanculo ex ureret. tpe eredidit. ia¬
lint: umus posse boneste ꝗͣ plus t̃pit. & isti qͣdẽ
sine flagitio hoc facẽ neqͥbant. ut eos qͥ consudu¬
man di belli ꝑsici gr̃a insociecatẽ conuenant. ac
Eratde deeipent.quã licet ñ possent negare. ñ pos¬
sent cam̃ ñ erubescere. Helyseus ant̃ ñf qude dedos¬
tus licet s potente cdiũ ꝑcussus. maluit camiserua¬
re q̃ pde qͥ ad decoꝵ foret hosti parcẽ: et aoũsario do¬
nare iuta. qũa potuisset auferre nͥ peꝑciss. Lique

Expanded text:
eant, et viderunt ? Itaque cum rex Israel percutere ingressos vellet, eamque sibi dari a propheta facultatem posceret; respondit non percutiendos, quorum captivitatem non esset manu operatus, armisque bellicis, sed magis subsidio alimentorum juvandos. Denique epularibus refecti copiis, numquam postea in terram Israel piratae Syriae revertendum alterius populi clanculo exureret, turpe credidit: maluitque minus posse honeste, quam plus turpiter. Et isti quidem sine flagitio hoc facere nequibant, ut eos qui consummandi belli Persici gratia in societatem convenerant, hac fraude deciperent; quam licet possent negare, non possent tamen non erubescere: Elisaeus autem non fraude, deceptos licet, sed potestate Domini percussos, maluit tamen servare quam perdere; quia decorum foret hosti parcere, et adversario donare vitam, quam potuisset auferre nisi pe
Abbreviated transcription (Latin):
si cestunonii trore cũ hinc se uideret urgeri ꝑ ieulo.
Inde obꝓb̾o maluit honesta morte uitare obꝓb̾um
ꝗͥstudiosa lutis. tͤpẽ untã subire ac sustiñe. Itaq dũ
honestati in tendit. etiam uitã reseruauit. q̃ siio qͦd
sibi uidebat᷑ ad uitã utile p̃optauiss. ñ tantã reportas¬
set głam. ĩ mo etiam io qͦd ñsolũ inutile. s etiam ꝑieu¬
losũ foret penam cͥmiinis. forsitan ñ enasiss. Adũtimꝰ¬

Expanded text:
si testimonii terrore, cum hinc se videret urgeri 130 periculo, inde opprobrio, maluit honesta morte vitare opprobrium, quam studio salutis turpem vitam subire ac sustinere. Itaque dum honestati intendit, etiam vitam reservavit: quae si id quod sibi videbatur ad vitam utile praeoptavisset, non tantam reportasset gloriam: immo etiam id quod non solum inutile, sed etiam periculosum foret, poenam criminis forsitan non evasisset . Advertim
Abbreviated transcription (Latin):
non quod sibi urile ẽ. s quod om̃ib. Itaq hec sit for¬
inula. ut in t̃duo illa honestũ atq utile errare
ne queainus. eo quod iustus nichil alteri decrahen¬
dum putet. nec alcerus in cõmodo. siũ cõmodũ
augere uelit. Hanc fornã tͥ p̃scͥbit apłs dicens.¬

Expanded text:
non quod sibi utile est, sed quod omnibus. 13. Itaque haec sit fornon quod sibi utile est, sed quod omnibus. 13. Itaque haec sit formula, ut inter duo illa, honestum atque utile, errare nequeamus; eo quod 111 justus nihil alteri detrahendum putet, nec alterius incommodo suum commodum augeri velit. Hanc formam tibi praescribit Apostolus
Abbreviated transcription (Latin):
Ipsum paulũ lego ꝑfectum. et ñ ꝑfectũ. Nam eũ
dixisset ñ quod iam acceꝑim. aut iam ꝑfectussim.
sequor aut̃ si conp̃hendam statĩ subiecit. qͥc̃q enĩ
ꝑfecti sumus. duplex enĩ forma ꝑfectionis. Alia me¬
dios. alia plenos numeros habens. Alia hic alia ibi.
Aua scõm hominis possibilitatẽ. alia scd̃m ꝑfecho¬
nem futi. N aut̃ iustꝰ ꝑ om̃ia. sapiens suꝑ om̃ia
ꝑfectꝰ in om̃ib. Int̾ ipsos quoq homines. distanti¬
a est. Alit daniel sapiens de quo dictũ ẽ. qͥs dani¬
ele sapientior: Aliter ali sapientes. Aut̃ salomon
qui repletꝰ est sapientia suꝑ omnẽ sapientiã anti qͥr᷑.
et suꝑ om̃is sapientes egipti. Aliud ẽ enĩ cõnunt̃
saꝑe. aliuo saꝑe ꝑfecte. Quicõmunit᷑ sapit. ꝓten¬
poralib sapit. ꝓse sapit. ut alteri decrahat aliqͥo
et sibi ad uingat. Qui ꝑfecte sapit. nescit sua spe¬
tare cõmocda. s ad illuo quod eternum est. quod
decoꝵ atq honestũ coto affectu intendit. quer ens

Expanded text:
ectum et non perfectum. Nam cum dixisset: Non quod jam acceperim, aut jam perfectus sim: sequor autem si comprehendam , statim subjecit: Quicumque ergo perfecti sumus . Duplex enim forma perfectionis: alia medios, alia plenos numeros habens: alia hic, alia ibi: alia secundum hominis possibilitatem, alia secundum perfectionem futuri. Deus autem justus per omnia, sapiens super omnia, perfectus in omnibus. 12. Inter ipsos quoque homines distantia est. Aliter Daniel sapiens, de quo dictum est: Quis Daniele sapientior ? Aliter alii sapientes, aliter Salomon, qui repletus est sapientia super omnem sapientiam antiquorum, et super omnes sapientes Aegypti . Aliud est enim communiter sapere, aliud sapere perfecte. Qui communiter sapit, pro temporalibus sapit, pro se sapit; ut alteri aliquid detrahat, et sibi adjungat. Qui perfecte sapit, nescit sua spectare commoda: sed ad illud quod aeternum est, quod decorum atque honestum, toto affectu intendit, quaerens
Abbreviated transcription (Latin):
uũltꝰ decore ꝑ culit deiñ sermonis cͥcũ sc̾psit esigen¬
tia ẜ rimꝰ tͥlimphus eiꝰ fuit quod integrũ pudarem
de cab̾nacło hostis reuex̃ sed̃s. qͦd femina de uiro
reportauit. uictoriam. fugauit popłos consiliosuo.
horruerunt ꝑse audatiã eiꝰ. Utiq quod in illis
phita ꝗoreĩs duob mirant᷑. ñ ex pauit mortis ꝑiei¬
lum .s. nec pudoris quod ẽ gͣuiꝰ bonis feminis. ñ
ictum earnifieis. ẜ nee cotꝰ exercitꝰ tela trepid auit.
Scetit uit̾ cuneos bellatox femina int̃ uictrieia ar¬
ina secura mortis. Quantũ ad molem specꝰtat ꝑi¬
culi moritã ꝓcessit. quancũ ad fiden dimicatã.
daret. ne ritus pͥatrios et sacͣ m̃ta ꝓderet. ne sacraᷤᷤ
uͥgines. uiduas gͣues. pudice̾s matronas barbarice
subiceret inpuritati. ne obsidionẽ deditione
soluerit honestatis. Ucile fuit se malle ꝓom̃ib
ꝑielitari. ut om̃s eximeret aꝑiculo. Quanta
honestatis auctoritas ut consilium de sũmis reb

Expanded text:
vultus decore perculit, deinde sermonis circumscripsit elegantia . Primus triumphus ejus fuit, quod integrum pudorem de tabernaculo hostis revexit: secundus, quod femina de viro reportavit victoriam, fugavit populos consilio suo . 83. Horruerunt Persae audaciam ejus. Utique quod in illis Pythagoraeis duobus mirantur, non expavit mortis periculum, sed nec pudoris, quod est gravius bonis feminis: non unius ictum carnificis, sed nec totius exercitus tela trepidavit. Stetit inter cuneos bellatorum femina, inter victricia arma, secura mortis. Quantum ad molem spectat periculi, moritura processit: quantum ad fidem, dimicatura. 84. dederet, ne ritus patrios et sacramenta proderet; ne sacras virgines, viduas graves, pudicas matronas barbaricae subjiceret impuritati; ne obsidionem deditione solveret: honestatis fuit se malle pro omnibus periclitari, ut omnes eximeret periculo . 85. Quanta honestatis auctoritas, ut consilium 129 de summis rebus
Abbreviated transcription (Latin):
magna cͥbuenda ẽ nec gr̃a SS siue et simulatio et dis¬
simulatio. dolus malus ẽ. ꝑ pauce ressunt. In qͥb ñ dolꝰ
malꝰ iste ũset᷑. Siue uir bonꝰ ẽ his qͥ ꝓdest qͥb potest. no¬
cet nemini. recte iustũ uirũ bonũ. ñ facile reꝑimus. Nũꝗͣ

Expanded text:
magna tribuenda nec gratia est. Sed, sive et simulatio et dismagna tribuenda nec gratia est. Sed, sive et simulatio et dissimulatio dolus malus est, perpaucae res sunt, in quibus non dolus malus iste versetur, sive vir bonus est is, qui prodest, quibus potest, nocet nemini, certe istum virum bonum non facile reperimus. Numquam
Abbreviated transcription (Latin):
Ad didit centum milia. Nemo ẽ qui hoc uiri boni fuisse
neget. sapientis negant. ut siminoris qua potuiss uen¬
didiss. Hec gͥ eꝰ illa ꝑnicies. qͦd alios bonos aliossapi¬
entes existimant. Ex quo ennius. Neqͥ qͣ saꝑe sapientẽ
qͥ ipse sibi ꝓdesse ñĩ qͥret. Uere id qͥdem si qͥd eẽt ꝓdesse
mͥ cum ennio conueniret. He catonẽ qͥdem rhodium
discipłm paneci. iudeo inhis lib̾s qͦs de officio seͥpsit.q.
tuberoni dicẽ. sapientis eẽ. nichil contͣ mores. leges.
insticuta facientẽ. hab̾e rationẽ rei familiaris. Neq
enĩ solum nob̾ diuites ẽẽ uolumꝰ. S lib̾is. ꝓpinqͥs. ami¬
cis. maximeq rei .s. Singuloꝵ enĩ facultates et copie
diuiciȩ sunt eiuitatis. Huius sceuole factũ de qͦ paulo
ante.lixi. plac̾e nullomͦ pot̃. et enĩ omĩno tantũ se ne¬
gat facturũ cõpendii sui causa qͦd ñ liceat. Huie nec lauᷤ

Expanded text:
addidit centum milia. Nemo est, qui hoc viri boni fuisse addidit centum milia. Nemo est, qui hoc viri boni fuisse neget, sapientis negant, ut si minoris, quam potuisset, vendidisset. Haec igitur est illa pernicies, quod alios bonos, alios sapientes existimant. Ex quo Ennius nequiquam sapere sapientem, qui ipse sibi prodesse non quiret. Vere id quidem, si, quid esset prodesse, mihi cum Ennio conveniret. Hecatonem quidem Rhodium, discipulum Panaeti, video in iis libris, quos de officio scripsit Q. Tuberoni, dicere sapientis esse nihil contra mores, leges, instituta facientem habere rationem rei familiaris. Neque enim solum nobis divites esse volumus, sed liberis, propinquis, amicis maximeque rei publicae. Singulorum enim facultates et copiae divitiae sunt civitatis. Huic Scaevolae factum, de quo paulo ante dixi, placere nullo modo potest; etenim omnino tantum se negat facturum compendii sui causa, quod non liceat. Huic nec laus
Abbreviated transcription (Latin):
nitio uera ẽ ex om̃i uita simulatio dissimulatioq tollen¬
da ẽ. Ita nec ut emat meliꝰ nec ut uendat. qͥcꝗͣ si mula¬
bit. aut dissimulabit uir bonus. Atq iste dolꝰ malus.
et legib erat iũdicatꝰ. ut entela duo decĩ tabulis cͥcum¬
seͥpcio adolescentiũ lege lecoria. et sine lege iudiciis.
equus. infidutia. ut int̃ bonos beneᷤ ager. Qͥ ogͦ aut̃ in
eo qͦd meliꝰ equuis pot̃ ulla pars in eẽ fraudis. aut cũ
dicit᷑ int̃ bonos bene agͣier. qͥcꝗͣ agi dolose aut ma¬
litiose pot̃. Dolus aut̃ malus insimulatione ut ait aqͥ¬
lius continet. Tollendũ ẽ gͥ ex reb cont̾hendis omne
m̃daciũ. ñ licitatorẽ uenditor. nonqͥ contra se liceatur
empcor apponet. Ut̃q si adel oquendũ uen̾it. ñ plusꝗͣ
postulass ut sibi fundus cuiꝰ emptor erit semel in oi¬
arec ioq uenditor. ita feciss dixit se pluris estimare.

Expanded text:
nitio vera est, ex omni vita simulatio dissimulatioque tollennitio vera est, ex omni vita simulatio dissimulatioque tollenda est. Ita, nec ut emat melius nec ut vendat, quicquam simulabit aut dissimulabit vir bonus. Atque iste dolus malus et legibus erat vindicatus, ut tutela duodecim tabulis, circumscriptio adulescentium lege Plaetoria, et sine lege iAEQUIUS, in fiducia UT INTER BONOS BENE AGIER. Quid ergo? aut in eo, QUOD MELIUS AEQUIUS, potest ulla pars inesse fraudis? aut, cum dicitur INTER BONOS BENE AGIER, quicquam agi dolose aut malitiose potest? Dolus autem malus in simulatione, ut ait Aquilius, continetur. Tollendum est igitur ex rebus contrahendis omne mendacium; non illicitatorem venditor, non, qui contra se liceatur, emptor apponet; uterque, si ad eloquendum venerit, non plus quam postulasset, ut sibi fundus, cuius emptor erat, semel indicaretur idque venditor ita fecisset, dixit se pluris aestimare;
Abbreviated transcription (Latin):
Grauate ille pͥmo. Eo multa unpetrat. E̾mit hoc cupi¬
dus et locuples canti. quanti pichius uoluit. et emit
instructos nomuna facit. negotiũ conficit. Inuitat
canius pꝰcridie familiares suos. Uenit ipse nͣat᷑e. scalmũ
nullũ uidet. Querit exꝓximo uicino. Nũ ferie q̃dã
piscatoꝵ essent. qͦd eos nullos uider&. Nulle qͦo sciã ille¬
ĩqͥt. S hic piscari nulli solent. Icaq heri mirabar
qͥd accidiss. Scomacari canius E qͥd facẽt. nondũ
enĩ aqͥlius collega et familiaris m̃s ꝓculerat dedolo
malo formulas. In qͥb ipsis cum exeo q̃rerem. qͥd eẽt
dolus malꝰ. respondebat cũ eẽt aliud simulatũ. et aliud
actum. hoc qͥdem sacis luculente ut ab homine ꝑito
defimendi. Ergo et pycus. et om̃s aliud agentes. aliud
simulantes. ꝑfidi ĩꝑbi. malitiosi. Nullũ gͥ eoꝵ factum
pot̃ utile eẽ. cͣ sit cot uieiis in qͥnatũ. Qͦdsi aqͥliana defi¬

Expanded text:
gravate ille primo; quid multa? impetrat. Emit homo cupigravate ille primo; quid multa? impetrat. Emit homo cupidus et locuples tanti, quanti Pythius voluit, et emit instructos; nomina facit, negotium conficit. Invitat Canius postridie familiares suos, venit ipse mature; scalmum nullum videt, quaerit ex proximo vicino, num feriae quaedam piscatorum essent, quod eos nullos videret. Nullae, quod sciam, inquit; sed hic piscari nulli solent; itaque heri mirabar, quid accidisset. Stomachari Canius; sed quid faceret? nondum enim C. Aquilius, collega et familiaris meus, protulerat de dolo malo formulas; in quibus ipsis, cum ex eo quaereretur, quid esset dolus malus, respondebat: cum esset aliud simulatum, aliud actum. Hoc quidem sane luculente ut ab homine perito definiendi. Ergo et Pythius et omnes aliud agentes, aliud simulantes perfidi, improbi, malitiosi. Nullum igitur eorum factum potest utile esse, cum sit tot vitiis inquinatum. Quodsi Aquiliana defi
Abbreviated transcription (Latin):
eques.ro. nec in facetus ecsaris lit̾atus. cũse syracusas
otiandi ut ipse dicẽ solebat. ñ negotiandi causa contulis
Qoͦcũ ꝑcrebruiss. pychius ei qͥdan qͥ argentariam
face̾t syracusis. uenales qͥdẽ se haicos ñ hab̾e.S. licer et
uticanio si uellet ut suis. Et simul ad cenam hominẽ in
horcos inuitauit inposterũ diem. Cũ ille ꝓmisiss. Tum py¬
chius qͥ eẽt ut argentariꝰ apud om̃s ordines gͣtio sus piscato¬
res ad se conuocauit. et abhis pecunt. ut ante suos horculoᷤᷤ
pꝰcridiȩ piscarent᷑. Dixitq qͥd eos facẽ uellet. Ad cenã cem¬
pori uenit canuis. opipare apythio ad paratũ conuiuiũ.
Ante pedes pychii pisces abiciebant᷑. Tum eanius. Queso
inqͥt qͥd ẽ hoc pichi tantũ ne pistiũ tantũne cũbarũ:
&ille. Eͥdmirum inqͥt. hoc loco ẽ sẏracusis qͥ eqͥd ẽ pisci¬
um. hic aquatio. hac uilla isti carere ñ posst̃. Incensus
canius cupiditate. contentdit apythio ut uenderet.

Expanded text:
us, nec infacetus et satis litteratus, cum se Syracusas otiandi, ut ipse dicere solebat, non negotiandi causa contulissQuod cum percrebruisset, Pythius ei quidam, qui argentariam faceret Syracusis, venales quidem se hortos non habere, sed licere uti Canio, si vellet, ut suis, et simul ad cenam hominem in hortos invitavit in posterum diem. Cum ille promisisset, tum Pythius, qui esset ut argentarius apud omnes ordines gratiosus, piscatores ad se convocavit et ab iis petivit, ut ante suos hortulos postridie piscarentur, dixitque, quid eos facere vellet. Ad cenam tempori venit Canius; opipare a Pythio apparatum convivium, ante pedes Pythi pisces abiciebantur. Tum Canius: Quaeso, inquit, quid est hoc, Pythi? tantumne piscium? tantumne cumbarum? Et ille: Quid mirum? inquit, hoc loco est Syracusis quicquid est piscium, hic aquatio, hac villa isti carere non possunt. Incensus Canius cupiditate contendit a Pythio, ut venderet;
Abbreviated transcription (Latin):
ass emptori dampnũ p̾stari oportere. Ergo ad fidẽ
bonã statuit ꝑtinere. nocũ eẽ. emptori uitium. qͦd nos¬
s uendicor. Qͦd si recte iudicauit. ñ recte frumcariꝰ
ille. ñ recte edium pestilentiũ uenditor caruit. S
huiꝰmͦi recieentiȩ iure ciuili cõp̃hendi ñpossunt. Qͤ
aut̃ posst̃ diligent̃ tenent᷑. M. mariꝰ eratidianꝰ ꝓpin¬
quus nr̃ .c. sergio orate  nendid̾at edes. eas qͣs ab eo¬
dem ipse paucis ante annis emnerat. Ee sergio¬

Expanded text:
asset, emptori damnum praestari oportere. Ergo ad fidem asset, emptori damnum praestari oportere. Ergo ad fidem bonam statuit pertinere notum esse emptori vitium, quod nosset venditor. Quod si recte iudicavit, non recte frumentarius ille, non recte aedium pestilentium venditor tacuit. Sed huius modi reticentiae iure civili conlprehendi non possunt; quae autem possunt, diligenter tenentur. M. Marius Gratidianus, propinquus noster, C. Sergio Oratae vendiderat aedes eas, quas ab eodem ipse paucis ante annis emerat. Eae servi
Abbreviated transcription (Latin):
eẽt ea p̾stari. qͦ eẽnt. liugua nunenpata. Quȩ qͥinficiatꝰ
ceẽt duplici pena subiret. Auir is consultis. et am reticen¬
te pena ẽ constituta. Qͥcqͥo enĩ est inp̾dio uitii. idsta¬
cuerunt si uenditor sciret uisi nominatiꝰ dictum eẽt
p̾stari oportere. ut cũ inarce auguriai augures ac¬
turi eent. uississentq titum claudium centumalũ. qui
edes incelio monte habebat d̃e moliri ea. quoꝵ alcitudo
efficeret auspiciis. cl audius ꝓseͥpsit insulam uendidit.
Eiit .p. calpiimus lanarius. huic ab augurib illd̃
idem denuntiatũ ẽ. Itaq calpurmꝰ eͣdemolitꝰ eẽt.
cognouissq cl audiũ edes pꝰea ꝓscͥpsisse quã eẽt ab ali¬
gurib de moliri uissus. arbicrũ illũ adegit. qͥc qͥo sibi
dare facẽ oporteret. Eafide bona.M. cato sent̃ritiã dixꝰ.
illud lum̃ ꝓgenuit. exfilio ẽ nominandꝰ. his gͥ iudex
ita ꝓñtiauit. cum inuendendorem eã sciss & ñ ꝓñti¬

Expanded text:
ari, quae essent lingua nuncupata, quae qui infitiatus esset, dupli poenam subiret, a iuris consultis etiam reticentiae poena est constituta; quicquid enim esset in praedio vitii, id statuerunt, si venditor sciret, nisi nominatim dictum esset, praestari oportere. Ut, cum in arce augurium augures acturi essent iussissentque Ti. Claudium Centumalum, qui aedes in Caelio monte habebat, demoliri ea, quorum altitudo officeret auspiciis, Claudius proscripsit insulam vendidit, emit P. Calpurnius Lanarius. Huic ab auguribus illud idem denuntiatum est. Itaque Calpurnius cum demolitus esset cognossetque Claudium aedes postea proscripsisse, quam esset ab auguribus demoliri iussus, arbitrum ilium adegit, QUICQUID SIBI DARE FACERE OPORTERET EX FIDE BONA. M. Cato sententiam dixit,illud lumen progenuit, ex filio est nominandus—is igitur iudex ita pronuntiavit: cum in vendendo rem eam scisset et non pronunti
Abbreviated transcription (Latin):
seruiebant. S hoc ĩmancipio mariusũ dix̾at. Addue
ta inudiciũ ẽ res. dratam crassiis. cratidianuꝰ defen¬
debat antonius. Ius crassus urgebat. qͦd uitii uenditor
nͣ dixiss sciens id oportere p̃stari. eqͥtatẽ amomius. qũi
id uitium ignotũ sergio ñ fuiss. qͥ illas edes uendi dis¬
s. nichil fuisse necesse dici. nec eũ eẽ. deceptũ. qͥ id qͦd

Expanded text:
serviebant, sed hoc in mancipio Marius non dixerat. Adducta res in iudicium est. Oratam Crassus, Gratidianum defendebat Antonius. Ius Crassus urguebat, quod vitii venditor non dixisset sciens, id oportere praestari,aequitatem Antonius, quoniam id vitium ignotum Sergio non fuisset, qui illas aedes vendidisset, nihil fuisse necesse dici, nec eum esse deceptum, qui, id
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ multis. gratum se uideri stuoet. Neq uͦ ũbis au¬
get suum inunus si quo forte fungit᷑. s eciam exte¬
nuat. Uidendũq illud ẽ. qͦosi opulentũ forcunatũq
defenderis. in uno illo aut force in liberis eiꝰ manet
gr̃a. Sinaut̃ in opem ꝓbum cam̃ & modestum. om̃s
non imꝓbi humiles. q̃ magna in ppło mulcitudo ẽ.
pͣsidium sibi paratũ uident. Quam obrem melius
apud bonos. quam apuo forcimatos. beneficium col¬
locari puto. Danda om̃ino oꝑa ẽ ut om̃i gen̾i satisfa¬
cere possimus. Ssi res in contentionẽ ueniet. nimir̃
themistocles ẽ auctor adhibendus. qͥ cũ consuleret᷑ utrũ
bono uiro pauꝑi. anminus ꝓbato diuiti filiam collo¬
caret. Ego uͦ inqͥt malo uirum qͥ pecunia egeat. quã
pecumam quȩ iuiro. S corrupti mores depͣuatiq st̃
ãmiratione diuitiarũ. quar̃ magnitudo qͥd ad
iniũ quenq nr̃m ꝑtinet. illum forcasse ad iunat

Expanded text:
enim multis, gratum se videri studet neque vero verbis auenim multis, gratum se videri studet neque vero verbis auget suum munus, si quo forte fungitur, sed etiam extenuat. Videndumque illud est, quod, si opulentum fortunatumque defenderis, in uno illo aut, si forte, in liberis eius manet gratia; sin autem inopem, probum tamen et modestum, omnes non improbi humiles, quae magna in populo multitudo est, praesidium sibi paratum vident. Quam ob rem melius apud bonos quam apud fortunatos beneficium collocari puto. Danda omnino opera est, ut omni generi satis facere possimus; sed si res in contentionem veniet, nimirum Themistocles est auctor adhibendus; qui cum consuleretur, utrum bono viro pauperi an minus probato diviti filiam collocaret: Ego vero, inquit, malo virum, qui pecunia egeat, quam pecuniam, quae viro. Sed corrupti mores depravatique sunt admiratione divitiarum; quarum magnitudo quid ad unum quemque nostrum pertinet? Illum fortasse adiuvat,
Abbreviated transcription (Latin):
sequi. honesta oratio ẽ. seo qͥsẽ camaem qͥ mopis et op¬
tinu uiri cause ñ ante ponat inoꝑa danda gr̃am for¬
cunati et potentis. A quo enĩ expeditior et celerior re¬
inuniatio uidet᷑ fore. ineum fere ẽ uoluntas nĩa pro¬
pensioi.S. animadũtendũ ẽ diligentius que nat᷑a re¬
rum sit. Numirum enĩ inops ille sibonus ẽ uir. etiã¬
sireferre gr̃am ñ potest. habere cerce potest. Cõmo¬
qui se locupleces honoratos beatos putant hui ne
obligari quidem beneficio uolunt. Qͥn eciam benefi¬
cium se dedisse arbitrant᷑. cum ipsi ꝗͣuis magnum
aliqͦs acceꝑuit. atq etiam ase aut postulari aut ex¬
pec̾tari aliquid suspicant᷑. Patrocinio uͦ seusos aut cli¬
entes appellari morcis instar putant. At uͦ ille cenuis
cum qͥe qͥo factum sit se spectatũ ñ fortunam putat. ñ
mnodo illi qͥ ẽ meritꝰ s eciam illis aquib expectat. egae

Expanded text:
sequi. Honesta oratio est; sed quis est tandem, qui inopis et opsequi. Honesta oratio est; sed quis est tandem, qui inopis et optimi viri causae non anteponat in opera danda gratiam fortunati et potentis? a quo enim expeditior et celerior remuneratio fore videtur, in eum fere est voluntas nostra propensior. Sed animadvertendum est diligentius, quae natura rerum sit. Nimirum enim inops ille, si bonus est vir, etiamsi referre gratiam non potest, habere certe potest. Commoqui se locupletes, honoratos, beatos putant, ii ne obligari quidem beneficio volunt; quin etiam beneficium se dedisse arbitrantur, cum ipsi quamvis magnum aliquod acceperint, atque etiam a se aut postulari aut exspectari aliquid suspicantur, patrocinio vero se usos aut clientes appellari mortis instar putant. At vero ille tenuis, cum, quicquid factum sit, se spectatum, non fortunam putet, non modo illi, qui est meritus, sed etiam illis, a quibus exspectat eget
Abbreviated transcription (Latin):
quanto in pauciorib faculcas. quam in multis sit
audacia. Cum aut̃ om̃s ñ possint ne mulci qͥdem aut
iuris ꝑiti ẽẽ aut diserci. lieet cam̃ oꝑa ꝓdesse mulcs
benefieia pecentẽ cõmendantẽ moieib magistra¬
cib. uigilantẽ ꝓre alt̾ius. eos ipsos qui aut consulunt᷑
aut defenduut rogantẽ. qͦd qͥ faeiunt plurimũ gr̃ȩ.
consecunt᷑. latissimeq eor manat in dustria. Iam il¬
luo ñ st̃ ammonendi. est enim in promptu ut auim¬
ad uercant eũ iuuare alios ueliit. neqͦs offendant.
Sepe eiuim aut eos ledunt quos ñ debent. aut eos qͦs ũ
expedit. Si imprudentes negligentiȩ ẽ. si scientes
temeritatis. Utendum ẽ eciam excusatione ao ũsus
eos quos inuitus offendas quacumq possis quare is qͦs
feceris necesse fuerit. nec alit̃ fac̾e potueris. Cet̾isq ope
nasoleat. dictu qͥdem ẽ ꝓcliue. Itaq uulgo locuntur
se in beneficns collocandis. mores hominũ ñ fortunani

Expanded text:
quanto in paucioribus facultas, quam in multis sit quanto in paucioribus facultas, quam in multis sit audacia. Cum autem omnes non possint, ne multi quidem, aut iuris periti esse aut diserti, licet tamen opera prodesse multis beneficia petentem, commendantem iudicibus, magistratibus, vigilantem pro re alterius, eos ipsos, qui aut consuluntur aut defendunt, rogantem; quod qui faciunt, plurimum gratiae consequuntur, latissimeque eorum manat industria. Iam illud non sunt admonendi est enim in promptu, ut animadvertant, cum iuvare alios velint, ne quos offendant. Saepe enim aut eos laedunt, quos non debent, aut eos, quos non expedit; si imprudentes, neglegentiae est, si scientes, temeritatis. Utendum etiam est excusatione adversus eos, quos invitus offendas, quacumque possis, quare id, quod feceris, necesse fuerit nec aliter facere potueris, ceterisque apna soleat, dictu quidem est proclive, itaque volgo loquuntur, se in beneficiis collocandis mores hominum, non fortunam
Abbreviated transcription (Latin):
sic hiuiusseientie splendoi deletus ẽ. Ioq eo in dignius
qͦd eo temꝑe hoc contigit. ẽ hiis eẽt. qͥ om̃s suꝑiores
quib honore par eẽt. seientia facile uicisset. hec gͥ oꝑa
grata multis et ad beneficiis obstringendos homines
ac cõmodata. atq huic arci finitima ẽ dicendi gra¬
uior facultas. et gͣuior et ornatior. Ed enĩ eloquen¬
tia p̃stabilius uel ãmiratione audientium uelspe
in digentium. uel eoꝵ qͥ defensi sunt gr̃a. huic qͦ
ergo amaiorib ur̃is ẽ uitota dignitatis p̾neipatus
datus. Diserti gͥ hominis et facile laborantis qͦdq
inpatriis est morib multoꝵ causas et ñ grauate a
gratuito defendentis beneficia & patrocinia late
parent. Ammonebat meres ut hoc qͦ loco int̾nussi¬
onẽ eloquentiȩ. uedicam interitũ deplorarẽ niue¬
rerer ne deme ipso aliquid uiderer q̃ri. S camen
uidemus qͥb excinctis oratorib quã in paucis spes.

Expanded text:
sic huius scientiae splendor deletus est, idque eo indignius, sic huius scientiae splendor deletus est, idque eo indignius, quod eo tempore hoc contigit, cum is esset, qui omnes superiores, quibus honore par esset, scientia facile vicisset. Haec igitur opera grata multis et ad beneficiis obstringendos homines accommodata. Atque huic arti finitima est dicendi gravior facultas et gratior et ornatior. Quid enim eloquentia praestabilius vel admiratione audientium vel spe indigentium vel eorum, qui defensi sunt, gratia? Huic quoque ergo a maioribus nostris est in toga dignitatis principatus datus. Diserti igitur hominis et facile laborantis, quodque in patriis est moribus, multorum causas et non gravate et gratuito defendentis beneficia et patrocinia late patent. Admonebat me res, ut hoc quoque loco intermissionem eloquentiae, ne dicam interitum, deplorarem, ni vererer, ne de me ipso aliquid viderer queri. Sed tamen videmus, quibus exstinctis oratoribus quam in paucis spes,
Abbreviated transcription (Latin):
liantẽ se pat̾monio nimirum ẽ pecunie fructus maxi¬
mus. Recte enĩ acheophrasto est laudata hospicalitas.
Est enĩ ut mͥ qͥdem uidet̾ ualoe decor patere domus
be nr̃a ñ egere. Est aut̃ eciam uehenient̃ utile. his
q̃ honeste posse multũ uolunt. ꝑ hospites apus ex ẽnos
ppłos ualere opib & grã. Theophrastus qͥoem scribit
cimonẽ athenis etiam in suos curiales laciadas
hospicalẽ fuisse. Ita enĩ instituisse et uilicis imꝑa¬
uisse ut omĩa p̃b̾ent᷑ qͥ c̃q laciades inuillã suã deũ¬
tisset. Quȩ aut̃ oꝑa ñ largitione beneficia dant᷑ hec ¶G
pes augeno as ꝑcinet et ad grãm.Itaq cũ mulca p̃clara
maioꝵs. cum qđ opcrine constituti iuris enulis sũmo seꝑq
inhonore fuit cognitio atq int̾p̃catio. quam qͥdem aide
haue confasionẽ tempoꝵs in possessione sua pͥncipesre¬
tinuerunt. nunc ut honoies. ut oiñs dignitatis gͣdus

Expanded text:
liantem se patrimonio nimirum est pecuniae fructus maxiliantem se patrimonio nimirum est pecuniae fructus maximus. Recte etiam a Theophrasto est laudata hospitalitas; est enim, ut mihi quidem videtur, valde decorum patere domus be nostra non egere. Est autem etiam vehementer utile iis, qui honeste posse multum volunt, per hospites apud externos populos valere opibus et gratia. Theophrastus quidem scribit Cimonem Athenis etiam in suos curiales Laciadas hospitalem fuisse; ita enim instituisse et vilicis imperavisse, ut omnia praeberentur, quicumque Laciades in villam suam devertisset. Quae autem opera, non largitione beneficia dantur, haec pes augendas pertinet et ad gratiam. Itaque cum multa praeclara maiorum, tum quod optime constituti iuris civilis summo semper in honore fuit cognitio atque interpretatio; quam quidem ante hanc confusionem temporum in possessione sua principes retinuerunt, nunc, ut honores, ut omnes dignitatis gradus,