comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Iirmissime tene & nullatenꝰ dubites:
Tom̃s quos uasa miscđiȩ ds̃ gratuitabo.¬
nitate fec̃. ante constitutionẽ mundi in
adoptionẽ filiorũ dĩ predestinatos adeo:
neq ꝑire posse aliquẽ eorũ qͦs ds̃ p̃destina¬
uit ad regnum cęlorũ. nec quẽ quã eorũ
quos ds̃ non p̃destinauit aduitã ulla posse
ratione saluari: Predestinatio enĩ illa gra¬
tuitatȩ donationis ẽ. p̃paratio: quanosait
predestinatos in adoptionẽ filiorũ ꝑ iłim

Expanded text:
tene et nullatenus dubites omnes quos vasa misericordiae gratuita bonitate Deus facit ante constitutionem mundi in adoptionem filiorum Dei praedestinatos a Deo, neque perire posse aliquem eorum quos Deus praedestinavit ad regnum, nec quemquam eorum quos Deus non praedestinaviratione salvari: praedestinatio enim illa gratuitae donationis est praeparatio, qua nos Apostolus ait: « Predestinatos in adoptionem filiorum
Abbreviated transcription (Latin):
irmissime tene & nullatenus dubites.
posse quidc̃ hominẽ quẽ nec ignorantia
litterarũ nec aliqua ꝓhibet inbecillitas
uł adũsitas. u̾ba sc̃ȩ̃ legis & euuangelii siue
legere siue exore cuiꝰqã predicatoris audire:
s diuinis mandatis obedire neminem
posse. nisi quẽ ds̃ grã sua preuenerit. ut
quod agit corpore etiã corde ꝑcipiat.
& accepta diuinitus bona uoluntate
atq uirtute. mandata dei facere. & uelit¬
& possit. Neq enĩ qui plantat aliquio
neq qui rigat: sed qui incrementũ dat
ds. qui etiã oꝑat᷑ innobis & uelle & ꝑficere

Expanded text:
irmissime tene, et nullatenus dubites, irmissime tene, et nullatenus dubites, posse quidem hominem, quem nec ignorantia litterarum, nec aliqua prohibet imbecillitas vel adversitas, verba sanctae legis et Evangelii, sive legere, sive ex ore cujusquam praedicatoris audire: sed divinis mandatis obedire neminem posse, nisi quem Deus gratia sua praevenerit, ut quod audit corpore, etiam corde percipiat, et accepta divinitus bona voluntate atque virtute, mandata Dei facere et velit et possit. Neque enim qui plantat est aliquid, neque qui rigat, sed qui incrementum dat Deus : Qui etiam operatur in nobis
Abbreviated transcription (Latin):
irmissime tene & nullatenꝰ dubites
exceptis illis qui ꝓ nomine xͥ suo
sanguine baptizantur. nullũ hominẽ
acceptitrũ uitã ȩc̃nã. qui non hic
ã malis suis fuerit ꝑpęnitentiã. fidẽq
conũsus: Et ꝑsacramentũ fidĩ &
penitentiȩ id÷ ꝑ baptismum liberatus: Et
maiorib quidẽ necessarium eẽ. & penitentiã
de malis suis agere : & fidem catholicã scđm
regulam ueritatis tenere. & sacramentũ
baptismatis accipere: Paruuis uͦ qui nec
ꝓpria uoluntate credere nec pęnitentiã
ꝓpeccato quod originalit̾ trahunt agere
posfunt : sacramentũ fidei & penitentie
quod ẽ. scm baptisma quandiu rationis
ȩtas eorum capax eẽ. ñ potest sufficere
irmissume tene & nullatenꝰ dubites
neminem hic hominum posse pęni¬
tentiã agere. nisi quẽ ds̃ illumina uerit.
& gratuita miseratione conuerterit:
Apͦls enim dicit. Ne forte de ilł ds̃ penitentiã
ad cognoscendã ueritatẽ: & resipiscant
adiaboli laqueis Ex gr̃a obedientie .xxix.¬

Expanded text:
irmissime tene et nullatenus dubites, exceptis illis qui pro nomine Christi suo sanguine baptizantur, nullum hominem accepturum aeternam vitam, qui non hic a malis suis fuerit per poenitentiam fidemque conversus et per sacramentum fidei et poenitentiae et per baptismum liberatus. Et majoribus quidem necessarium esse et poenitentiam de malis suis agere et fidem Catholicam secundum regulam veritatis tenere, et sacramentum baptismatis accipere; parvulis vero, qui nec propria voluntate credere, nec poenitentiam pro peccato quod originaliter trahunt agere possunt, sacramentum fidei et poenitentiae, quod est sanctum baptisma, quandiu rationis aetas eorum capax esse non potest, sufficere irmissime tene, et nullatenus dubites, neminem hic hominum posse poenitentiam agere, nisi quem Deus illuminaverit, et gratuita miseratione converterit. Apostolus enim dicit: Ne forte det illis Deus poenitentiam ad cognoscendam veritatem, et resipiscant a diaboli laqueis . CA
Abbreviated transcription (Latin):
Iirmissime tene & nullatenꝰ: nosse .xxx.¬
Edubites dõ in commutabili non solũ
precĩta & p̃sentia. sed etiã futura om̃ia
inconimutabilit̾ eẽ. notissima : cui dicit᷑:
Qui occultorũ es cognitor: quiscis omnia
irmissime tene & nullatenꝰ dubites:
trinitatẽ dm̃ in commutabilẽ.rerũ oĩũ
atq oꝑum tã suorũ quã humanorum
certissimum cognitorẽ. & ante om̃ia scla
scire quib eẽt. ꝑ fidẽ grãm largiturus.
sine qua nemo potuit abinitio mundi
usq infinẽ areatu peccati tã originalis
quã actualis absolui Quos enĩ ds̃ p̃scut.
& predestinauit conformes fieri imaginis

Expanded text:
irmissime tene, et nullatenus dubites, Deo incommutabili non solum praeterita et praesentia, sed etiam futura omnia incommutabiliter esse notissima, cui dicitur: Deus qui occultorum es cognitor, qui scis omnia ime tene, et nullatenus dubites, Trinitatem Deum, incommutabilem, rerum omnium atque operum tam suorum quam humanorum certissimum cognitorem, ante omnia saecula scire quibus esset per fidem gratiam largiturus: sine qua nemo potuit ab initio mundi usque in finem, a reatu peccati tam originalis quam actualis absolvi. Quos enim Deus praescivit, et praedestinavit conformes fieri ima
Abbreviated transcription (Latin):
gła. Seminatur in infirmitate: surg&
inuirtute: Seminatur corpus anunale :
surget corpus spu̾ale: Quod ꝓpterea
dixit : non quia ipsũ corpꝰ sp̃s erit.
sed quia uiuificante sp̃u immortale
atq incorruptibile ꝑmanebit : Sic

Expanded text:
natur in infirmitate, surget in virtute. Seminatur corpus animale, surget corpus spirituale . Quod propterea dixit, non quia ipsum corpus spiritus erit, sed quia vivificante Spiritu immortale atque incorruptibile permanebit. Sic
Abbreviated transcription (Latin):
quia cum tres deos nob̵ colere non liceat.
nisi unum solum uerum dm̃: tam̃ sicut
pater uerus dñs dr̃. testante apło quiait.
conũsi estis ad dñm ãsimulacris seruire
dõ uiuo &e uero. & expectare filium etus
decelis quẽ suscitauit amortius iłim. Ita qͦq
filium uerum dominũ ioħes commendat
apłs dicens: Scimus quia filius dei uenit.
& dedit nob̃ intellectum ut cognoscamus
uerum dñm. & simus inuero filio eius
Qui utiq qm̃ uerus ds̃ ẽ. etiã uenitas ẽ.
ait: quia spi ẽ. ueritas Et utiq non potest
naturalit̃ uerus dĩ non eẽ: qui ueritas est
Quẽ etiã dĩm
paulus apłs confitetur dicens: Membra ur̃a

Expanded text:
minum; quia cum tres deos nobis colere non liceat, nisi unum solum verum Deum: tamen sicut Pater verus Deus dicitur, testante Apostolo, qui ait: Conversi estis ad Deum a simulacris, servire Deo vivo, et vero, et exspectare Filium ejus de coelis, quem suscitavit a mortuis Jesum ; ita quoque Filium verum Deum Joannes commendat apostolus dicens, Scimus quia Filius Dei venit, et dedit nobis intellectum, ut cognoscamus verum Deum, et simus in vero Filio ejus Qui utique quoniam verus Deus est, etiam Veritas est, ait, Quia Spiritus est veritas . Et utique non potest naturaliter Deus verus non esse, qui Veritas est. Quem etiam Deum Paulus apostolus confitetu
Abbreviated transcription (Latin):
Iirmissime tene & nullatenꝰ dubites
non carnẽ xp̃i sine diuinitate c̃ceptã
sed ipsum u̾bum dm̃ suȩ carnis acceptiõe
irmissime tene & nullatenus dubites
Lipsum unigenitum dm̃ ũbum carne̾
factum se ꝓnobis obtulisse sacrificiũ
& hostiam dõ in odorẽ suauitatis: cuioũ
patre &e sp̃u scõ ãpatriarchis & propħis
& sacerdotib tempore uet̾is testamenti
animalia sacrificabantur. & cui nc̃ id est
tempore noui testamenti cũ patre &
spũ scõ cũ quib illi ẽ. una diuinitas
sacrificiũ & panis & uini infide & carita.¬
te scã catholica ȩccłia ꝑ uniũsum orbem
terrȩ offerre non cessat In illis enĩ carna¬
lib uictimis significatio fuit carnis xp̃i
quã ꝓpeccatis nr̃is ipse sine peccato fuerat
oblaturus: & sanguinis quẽ erat effusurꝰ
in remissione peccatorũ nr̃oꝵ. In isto aut̃
sacrificio gr̃arũactio atq commemoratio ẽ.
carnis xp̃i quã ꝓnobis obtulit. & sanguinis

Expanded text:
irmissime tene et nullatenus dubites, non carnem Christi sine divinitate conceptam sed ipsum Verbum Deum suae carnis a conceptione Firmissime tene, et nullatenus dubites, ipsum unigenitum Deum Verbum carnem factum, se pro nobis obtulisse sacrificium et hostiam Deo in odorem suavitatis : cui cum Patre et Spiritu sancto a Patriarchis et Prophetis et sacerdotibus, tempore Veteris Testamenti, animalia sacrificabantur; et cui nunc, id est tempore Novi Testamenti, cum Patre et Spiritu sancto, cum quibus illi est una divinitas, sacrificium panis et vini in fide et charitate sancta catholica Ecclesia per universum orbem terrae offerre non cessat. In illis enim carnalibus victimis significatio fuit carnis Christi, quam pro peccatis nostris ipse sine peccato fuerat oblaturus, et sanguinis quem erat effusurus in remissionem peccatorum nostrorum: in isto autem sacrificio gratiarum actio atque commemoratio est carnis Christi, quam pro nobis obtulit, et sanguinis
Abbreviated transcription (Latin):
rationabilem Qd ipse dĩ filius euidenter
ostendit dicens. de carne sua. Palpate &
uidete : quia sp̃s carnẽ & ossa non habet
sicut me uidetis hab̃e. Animã quoq se
hab̾e: his uerbis ostendit. Prop̃tea me¬

Expanded text:
rationabilem. Quod ipse Dei Filius evidenter rationabilem. Quod ipse Dei Filius evidenter ostendit, dicens de carne sua: Palpate, et videte, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me videtis habere . Animam quoque se habere, his
Abbreviated transcription (Latin):
irmissime tene & nullatenus dubites unam
extrinitate ꝓsonã. id ÷ dm̃ filium qͥ de natura
dĩ patris solus natꝰ ẽ. & unius ciuisdẽq naturȩ
cum patre ẽ. ipsum inplenitudine temporis
scđam susceptionẽ formȩ seruilis uoluntarie
inurgine conceptum. & de uirgine natũ. u̾bũ
carnem factũ: ipsumq eẽ. qui essentialiter
natus ẽ. de patre. & essentialit̃ conceptus. natꝰq
de urgine: Ipsumq unum eẽ. & uniꝰ naturȩ
cum patre. & unius nature cũ uirgine: qui
ait dedõ patre. Ante scła fundauit me:
& ante om̃s colles genuit me: De quo etiã
dixit apłs: quia cũuenit plenitudo tẽporis
misit deus filium suũ factum ex muliere
factum sublege: Uerus ds uerꝰ homo. xi.
Iirmissime tene & nullatenus dubites
iħm xp̃m filium dĩ. sic̃ de dõ patre ple¬
num ꝑfectumq dm̃: sic de marĩa uirgine
plenum ꝑfectũq dnm hominẽ genitum
id÷ uerbum dñm. habentẽ scilicet sine
peccato ueram nr̃i generis carnẽ. & animã

Expanded text:
irmissime tene, et nullatenus dubites, unam ex Trinitate personam, id est Deum Filium, qui de natura Dei Patris solus natus est, et unius ejusdemque naturae cum Patre est, ipsum in plenitudine temporis secundum susceptionem formae servilis voluntarie in virgine conceptum, et de virgine natucarnem factum; ipsumque esse, qui essentialiter natus est de Patre, et essentialiter conceptus natusque est de Virgine; ipsumque unum esse, et unius naturae cum Patre, et unius naturae cum Virgine, qui ait de Deo Patre: Ante saecula fundavit me, et ante omnes colles genuit me . De quo etiam dixit Apostolus: Quia cum venit plenitudo temporis, misit Deus Filium suum, natum ex muliere, factum Firmissime tene, et nullatenus dubites Jesum Christum Filium Dei sicut de Deo Patre, plenum perfectumque Dominum; sic de Maria Virgine, plenum perfectumque hominem genitum, id est Verbum Dominum, habentem scilicet sine peccato veram nostri generis carnem, et animam
Abbreviated transcription (Latin):
Cum ergo se ꝓpt̾ nos adexinanitione
spontaneã misericordit̃ inclinauerit: quã
obcausam dignos exinanitione sermones
effugerit : uni igitur ꝑsone cuncta eius
in euuangelio asscribimꝰ. uni substantiȩ:
uerbi scilicet incarnati : quia unꝰ ÷ dñs

Expanded text:
Cum vero se propter nos ad exinanitionem Cum vero se propter nos ad exinanitionem spontaneam misericorditer inclinaret, quam ob causam dignos exinanitione sermones effugerit? Uni igitur personae cunctas ejus in Evangelio voces ascribimus, uni subsistentiae Verbi scilicet incarnati, quia unus es
Abbreviated transcription (Latin):
diuersisq reb adunitatẽ. cognoscit᷑ indiui¬
duã conuenisse: Sicutꝰ quoq ex anima con-¬
stat &e corpore. non duplex potiꝰ sedunꝰ ẽ.:
ex utraq Humanas gͦ & diuinas insuper
uoces abimo xp̃o dictas animadu̾tentes.
recte sentimus Cum enim de duabus
dignissime loquintur de seipso qui me
uidet uidet & patrem. & ego &e pat unu̾
sumus Diuinam eius intelligimtis inef¬
fabilemq natura. scđm quã unus ẽ. cum
patre suo. ꝓpt̾ unã candẽq substantiam
imago &e caracter splendorq głȩ eius existeis
Cum uͦ humanȩ naturȩ mensur̃a nulla¬
tenus ignorans. iudeos alloquitur. nunc
me queretis occide hominẽ qui ueritatẽ
uobis loquutus sum: Item nonminus eũ
eius agnoscimus: Si autem necessario cre-¬
ditur quod natura deus existens factus sit
caro. immo potius homo animatꝰ anima
ẽ: Quod si sermones homini congruentes
abicit. iuxta nos hominẽ fieri quis coegit:

Expanded text:
diversisque rebus ad unitatem cognoscitur individiversisque rebus ad unitatem cognoscitur individuam convenisse, sicut homo quoque ex anima constat et corpore non duplex unus, sed potius est ex utroque. Humanas ergo et divinas insuper voces ab uno Christo dictas animadvertentes recte sentimus. Cum enim de duobus dignissime loquitur de seipso: « Qui me videt, videt et Patrem » et: « Ego et Pater unum sumus , » divinam ejus intelligimus ineffabilemque naturam, secundum quam unum est cum Patre suo propter unam eamdemque substantiam, imago et character splendorque gloriae ejus existens. Cum vero humanae naturae mensuram nullatenus ignorans Judaeos alloquitur: Nunc me quaeritis occidere hominem qui veritatem vobis locutus sum, item non minus eumejus agnoscimus. Si autem necessario creditur, quod natura Deus existens factus sit caro, imo potius homo animatus animaest? Quod si sermones homini congruentes abjicit, juxta nos hominem fieri quis coegit?
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ium nr̃m redemptoris effecti Non
ut cominunẽ carnẽ ꝑcipientes qđ absit.
nec ut uiri scĩficati & uerbo coniuncti scđm
dignitatis unitatem aut sicut diuinã possi¬
dentis habitationem : sed uere uuuficatricẽ
&e ipsius uerbi ꝓpriam factam Uita enim
naturaliter ut deus existens quia propriȩ
carni unitus ẽ: uiuificatricem eẽ. eam
ꝓfessus ẽ: Et idõ quauis dicat ad nos.
amen. am̃ dico uobis. nisi manducauertts
carnem filii hominis & biberitis eius sangui¬
nem : non tam̃ eam ut hominis uniꝰ ex nob̃
existimare debemus Quomodo enĩ iuxta
naturam suam uiuificatrix ẽẽ. caro hõĩs
poterit : sed ut uere ꝓpriam eius factã qui
ꝓpt̾ nos filius hominis est factus & uocatꝰ:
Cas autem uoces quas saluator nrͣ in euuan¬
głiis ꝓtulit: non induab substantus aut
ꝑsonis om̃ino patͣimur. Non enĩ duplex ẽ
unus xp̃c. se unus solus. quãuis exduab

Expanded text:
omnium nostrum Redemptoris effecti, non omnium nostrum Redemptoris effecti, non ut communem carnem percipientes; quod absit, nec ut viri sanctificati et Verbo conjuncti secundum dignitatis unitatem aut sicut divinam possidentes habitationem, sed vere vivificatricem et ipsius Verbi propriam factam. Vita enim naturaliter ut Deus existens, quia proprie carne unitus est, vivificatricem eam esse professus est. Et ideo quamvis dicat ad nos: « Amen, amen dico vobis, nisi manducaveritis carnem Filii hominis et biberitis ejus sanguinem , » non tamen eam ut hominis unius ex nobis existimare debemus, quomodo enim juxta naturam suam vivificatrix esse caro poterit hominis? sed ut vere proprium ejus factam qui propter nos filius hominis est factus et vocatus. Eas autem voces quas Salvator in Evangeliis protulit, non in duabus substantiis aut personis omnino partimur. Non enim duplex est unus Christus et Deus solus, quamvis ex duabus
Abbreviated transcription (Latin):
sit &e resurrectio mortuorũ. Nã ut mor¬
tem in effabili potentia ꝓcũlcaret ac priꝰ
in sua carne pͥmogenitꝰ ex mortuis fieroe.
& pͥmitiȩ dormientiũ. uiãq faceret humane
naturȩ ad incorruptionis recursum. gr̃a dei
sicut supradictum ẽ. ꝓom̃ib gustauit mortẽ.
& tertia die resurgens expoliauit infernum:
Iccirco quãuis dicatur quod ꝑhominẽ facta
sit resurrectio mortuorũ : tam̃ intelligimus
hominem factum uerbũ quod ex dõ ẽ: ꝑ ipsũ
mortis imꝑium fuisse destructũ Ueniet
autem temporib p̃sinitis sicut ẽ. unus filius
&e dñs ingła patris. ut iudica orbem terrarũ
in ȩquitate sicut scriptura testatur Necessa
riȩ gͥ&e hoc adicimus: Annuntiandes enim
pariter confitentes: incruentã celebramus
in ȩccłiis sacrificii seruitutem Sic etiam ad
mysticas benedictiones accedimus & scĩficam᷑
participes sc̃ĩ corporis & p̃ciosi sanguinis xp̃i

Expanded text:
sit et resurrectio mortuorum. Nam ut morsit et resurrectio mortuorum. Nam ut mortem ineffabili potentia proculcaret, ac prius in sua carne primogenitus ex mortuis fieret et primitiae dormientium, viamque faceret humanae naturae ad incorruptionis cursum, gratia Dei, sicut supra dictum est, pro omnibus gustavit mortem, et tertio die resurgens spoliavit infernum. Idcirco quamvis dicatur quod per hominem facta sit resurrectio mortuorum, tamen. intelligimus hominem factum Verbum quod ex Deo est, et per ipsum mortis imperium fuisse destructum. Veniet autem temporibus praefinitis sicut est unus Filius et Dominus in gloria Patris, ut judicet orbem terrarum in aequitate sicut Scriptura terie igitur et hoc adjicimus. Annuntiantes enim pariter confitentes, incruentam celebramus in ecclesiis sacrificii servitutem. Sic etiam ad mysticas benedictiones accedimus et sanctificamur participes sancti corporis et pretiosi sanguinis Christi
Abbreviated transcription (Latin):
Ergo sic̃ homo quantũ decent̾ ex in anitioĩs
mensurȩ congruit : sub dõ se nobiscũ esse
asseruit. Hoc etiã mͦ sublege factus ẽ: quãuis
ipse ꝓmulgauerit legẽ. & legislator ut ds̃
iusibilem: Horrendũ  suꝑ hoc etiã illud
dicere. is qui susceptus ẽ. cum eo qͥ suscepit.
ñcupatur ds̃. Qui enim hȩc dicit: diuidit
iterum in duos. xp̃os eum qui unus est.
hominem seorsum in parte. & dm̃ similiter
unitatẽ : scđ̾m quã non alter. cum altero
coadoratur aut cũ noncupatur ds. sed unꝰ
intelligitur xp̃c̃ iħs filius dĩ unigenitus.
una seruitute cum ꝓpria carne uenerandꝰ:
Confitemur etiã qđ idẽ ipse qui exdõ
patre natus ẽ. silus unigenitus ds̃. licet
iuxta naturã suã expers passionis extitĩt :
ꝓ nob̾ tam̃ scđm scripturas carne ꝑpessus
sit. & erat in crucifixo corpore ꝓpͥe carnis
in passibilit ad se referens passionẽ. Grã
prium corpus. quãuis nat᷑alit̾ ipse uita

Expanded text:
ergo sicut hoergo sicut homensurae congruit, sub Deo se nobiscum esse disseruit, hoc etiam modo sub lege factus est, quamvis ipse promulgaverit legem et legislator ut Deusvisibilem. Horrendum vero super hoc etiam illud docere: is qui susceptus est cum eo qui suscepit non nuncupatur Deus; qui enim haec dicit, dividit iterum in duos Christos eum qui unus est, hominem 84 seorsum in parte, et Deum similiter unitatem secundum quam non alter cum altero coadoratur aut conuncupatur Deus; sed unus intelligitur Christus Jesus Filius Dei unigenitus, una servitute cum propria carne venerandus. Confitemur etiam, quod idem ipse qui ex Deo Patre natus est Filius unigenitus Deus, licet juxta naturam suam expers passionis exstiterit, pro nobis tamen secundum Scripturas carne perpessus sit, et erat in crucifixo corpore propriae carnis impassibiliter ad se referens passionem; gratins et proprium corpus, quamvis naturaliter ipse vita
Abbreviated transcription (Latin):
tur : Uerumtam̃ : uterq non unꝰ ẽ. Nec
uixta collationẽ uł conexionẽ modum
conunctionis adũtimꝰ. Hoc enim ad
unitatem non sufficit naturalem: Nec scd̾m
participationis effectum sicut nos etiã adhe¬
reͣteᷤᷤ domino unꝰ cumeo sp̃s sumꝰ : immo
potius coniunctionis nom̃ euitamꝰ. tãqu̾a
non existens idoneũ qđ significet unitatis
& incrimen sacrilegii recidamus. dm̃ illi
seipsum facientes & dñm Unitus quippe sic̃
suꝑiꝰ diximꝰ ds̃ uerbũ carni scđ̾m subsistentiã.¬
d̃s quidem ẽ. om̃ium & dñator uniu̾sitatis:
Uerũtam̃ nec seruus ẽ. sibi ipse nec dñs: quia
ineptum ẽ. uł potius impium hoc sentire
uł dicere: Quãuis enim dm̃ suum patrẽ dixe¬
rit cum ds̃ sit etiam ipse natura ce de illius
essentia : tam̃ nullatenꝰ ignoramꝰ qđ maneis
ds̃. homo quoq factus qui sub dõ iuxta debi¬
tã legemnaturȩ humanitatis existeret:

Expanded text:
tur, verumtamen uterque non unus est, nec tur, verumtamen uterque non unus est, nec juxta collationem vel connexionem modum conjunctionis advertimus: hoc enim ad unitatem non sufficit naturalem, nec secundum participationis effectum  E., B. R., affectum, sicut nos etiam adhaerentes Domino unus cum eo spiritus sumus, imo potius conjunctionis nomen evitamus tanquam non existens idoneum quod significet unitatis t Dominum, et in crimen sacrilegii recidamus, Deum illi se ipsum facientes et Dominum: unitus quippe sicut superius diximus, Deus Verbum carni secundum subsistentiaDeus quidem est omnium et dominatur universitati, verumtamen nec servus et sibi ipse, nec dominus, quia ineptum est vel potius impium hoc sentire vel dicere. Quamvis enim Deum suum patrem dixerit, cum Deus sit etiam ipse natura, et de illius essentia, tamen nullatenus ignoramus quod manens Deus, homo quoque factus sit, qui sub Deo juxta debitam legem natura humanitatis existeret,
Abbreviated transcription (Latin):
Tunc enim etiã iuxta nos unctus ẽ: quauis
spm̃ dignus ipse contulerit: & non admen¬
furam sicut beatus euuanglista iohannes
asseruit. Sed nec illud dicimus quod dei
uerbum uelut inhomine communi qͥde
scã uirgine natus ẽ. habitauerit: ne dm̃
homo xxpc̃ habitatorem possidere credatur:
Quauis enim uerbum habitauerit in nobis.
&e dictum sit inxp̃o habitare omnẽ plenitu¬
dinem deitatis corporalit̾ : tam̃ intelligimꝰ
eũ qđ caro factꝰ. non sicut inscĩs habitare
dicatur. nec talem in ipso habitationem
factam definire temptabimꝰ: sed unitus
uixta naturã. nec incarnẽ penitꝰ cõmutatꝰ.
talem sibi fecit habitationẽ. qualem ce
anima hominis habrere credit᷑ ad ꝓpͥũ
uelut conuinctionẽ qualibet inunitatẽ
dignitatis & auctoritatis hominis habentis
addm̃ Nonenim potest unire naturã
sola dignitatis ȩqualitas. Deniq petrus
& ioħs ȩqualis sunt ad alterutrum dign¬

Expanded text:
tunc enim etiam juxta nos unctus est, quamvis tunc enim etiam juxta nos unctus est, quamvis spiritum dignis ipse contulerit, et non ad mensuram, sicut beatus evangelista Joannes asseruit. Sed nec illud dicimus quod Dei Verbum velut in homine communi, qui de sancta Virgine natus est, habitarit, ne Deum homo Christus habitatorem possidere credatur. Quamvis enim Verbum habitaverit in nobis, et dictum sit in Christo habitare omnem plenitudinem deitatis corporaliter, attamen intelligimus eum, quod caro factus, non sicut in sanctis habitare dicatur, nec talem in ipso habitationem factam definere tentavimus, sed unitus juxta naturam, nec in carnem penitus commutatus talem sibi fecit habitationem qualem et anima hominis habere creditur ad proprium velut conjunctione qualibet in unitate dignitatis, et auctoritatis hominis habentis ad Deum. Non enim potest unire naturam sola dignitatis aequalitas. Denique Petrus et Joannes aequalis sunt ad alterutrum dign
Abbreviated transcription (Latin):
carnis in inseparabilem dei u̾bi essentiã cõmu¬
tatã: Inconuertibilis ẽ. enim & in cõmutabilis
idẽq ipse iuxta scripturas iugit᷑ ꝑmanens:
Uisus ẽ. autem & paruulus: positꝰ ad huc
incunabulis: Ꝙ insinib genitricis uirginis
constitutus:. uniuersam creaturã replebat
ut deus genitori suo indiuisus existens:
Qd diumum ẽ. enim sine quantitate. & sine
mole cognoscitur: nec ullis t̾minis continet᷑.
Unitum ergo carni ũbum dĩ scđm subsisten¬
tiam confitentes: unum adoramus filiũ
&e dominum iħm xp̃m Nonseorsũ ponen¬
tes & de t̃minantes hominem & dm̃. uelut
inuicem sibi dignitatis & auctoritatis uni¬
tate coniunctum: Hoc enĩ nouitas uocis ẽc
& aliud nichil: Nec item xp̃m spetialiter
nominantes dm̃ u̾bum qđ ex dõ ẽ: nec
alterum similiter xp̃m specialit̾ qui de
muliere natus ẽ: sed unum solummꝰ xpm̃
dĩ patris uerbũ cum ꝓpͥa carne cognoscimꝰ:

Expanded text:
carnis ineffabilem Dei Verbi essentiam commucarnis ineffabilem Dei Verbi essentiam commutatam. Inconvertidemque ipse juxta Scripturas jugiter permanens. Visus est autem et parvulus, sed positus adhuc in cunabulis et in sinibus genitricis Virginis constitutus, universam creaturam replebat, ut Deus genitori suo indivisus existens; quod divinum est enim sine quantitate et sine mole cognoscitur, nec ullis terminis continetur. Unitum ergo carne Verbum Dei, secundum substantiam confitentes, unum adoramus Filium et Dominum Jesum Christum, non seorsum ponentes et determinantes hominem et Deum velut invicem sibi dignitatis et auctoritatis unitate conjunctos: hoc enim novitas vocis est, et aliud nihil. Nec item Christum specialiter nominantes Deum Verbum, quod ex Deo, etc., nec alterum similiter Christum specialiter qui de muliere natus, etc, sed unum solummodo Christum Dei Patris Verbum cum propria carne cognoscimus:
Abbreviated transcription (Latin):
tuos Ꝙ insp̃m scm ¶Eos autẽ qui dicunt
erat tempꝰ qͥndo non erat. & ante quã nasce¬
retur non erat. & quia exnullis existentib
factus ẽ. aut exalia substantia uł essentia
dĩ filium: anathematizat catholica &e
aplica ȩccła ¶Sequentes itaq ꝑomia sc̃orũ
pacrum confessiones quas loq̃nte ineis scõ spũ¬
regium: ꝓsitemur ipsum unigenitum dĩ u̾bũ
natum ex ipsa patris essentia: De dõ uero uerꝰ os:
lumen de lumine ꝑquem omĩa facta sunt siue
incęlis siue in terra: salutis nr̃ȩ cansa descendens.
ad ex inanitionẽ sese dignatus ẽ. inclinare:
Natus autem & homo factus: id ÷ carnem de
uirgine scã suscipiens: Eamq ꝓpriã faciens:
natiuitatem nr̃am exuulua sustinuit. homo
de muliere ꝓcedens. nec qđ erat abiciens:
Nam licet factus sit iassumptione carnis
&e sangumis: tamen seruat qđ erat. dsnatura¬
scilicet &e ueritate ꝑsistens: Nec carnẽ itaq dicimꝰ
innaturam deitatis ẽẽ. conũsam: nec substantiã

Expanded text:
tum sanctum. Eos autem qui dicunt, erat tempus quando non erat; et antequam nasceretur non erat; et quia ex nullis existentibus factus est, aut ex alia substantia vel essentiaDei Filium: anathematizat catholica et apostolica Ecclesia. Sequentes itaque per omnia sanctorum Patrum confessiones, quas loquente in eis sancto Spirregium, profitemur quod ipsum unigenitum Dei Verbum, natum ex ipsa Patris essentia, de Deo vero Deus verus; lumen de lumine, per quem omnia facta sunt, sive in coelis, sive in terra, salutis nostrae causa descendens ad exinanitionem sese dignatus est inclinare. Natus autem et homo factus, id est carnem de Virgine sancta suscipiens, eamque propriam faciens, nativitatem nostram ex vulva sustinuit homo de muliere procedens, non quod erat abjiciens. Nam licet factus sit in assumptione carnis et sanguinis; tamen servavit quod erat. Deuscilicet natura et veritate persistens. Nec carnem itaque dicimus in, naturam Deitatis esse conversam, nec in substantiam
Abbreviated transcription (Latin):
dedit legem factus sublege. xii.¬
irmissime dene & millatenꝰ dubites
dõ & spũ scõ dõ fecit omĩa tempora. a in
monte sẏna legem morsi dedit ordinatã
ꝑ angłos. & ipsum u̾bũ dm̃ carnẽ factum.
qui ueniente plenitudine temporis missus
apatre & spũ scõ. solus factus ẽ. exmuliere
quã fecit. solus factus ẽ. sublege quã dedit:

Expanded text:
dedit legem factus sub lege. Firmissime tene, et nullatenus dubites Deo et Spiritu sancto Deo fecit omnia tempora, et in monte Sinai legem Moysi dedit ordinatam per Angelos ; et ipsum Verbum Deum carnem factum, qui veniente plenitudine temporis, missus a Patre et Spiritu sancto, solus factus est ex muliere quam fecit, solus factus est sub lege quam dedit
Abbreviated transcription (Latin):
enim dicit de filio ꝑcuciet terrã uirga
oris sui: &e sp̃u labiorum ipsorũ interfici&
impium: De quo & apłs ait Quẽ interficiet
dĩ filius spm̃ oris sui ẽẽ. significans: post
resurrectionẽ suã insufflans indiscipłosait.

Expanded text:
enim dicit de Filio: Percutiet terram virga oris sui, et Spiritu labiorum suorum interficiet impium . De quo et Apostolus ait: Quem interficiet Dei Filius Spiritum oris sui esse significans, post resurrectionem suam insufflans in discipulos ait:
Abbreviated transcription (Latin):
irmissime tene & nullatenus dubites patris
& filii ce sp̃s scĩ. unã quidem eẽ. naturã:
tres uͦ eẽ. ꝑsonas Patremq solum eẽ. qͥdicit.
Hicẽ. filius ms dilectus in quo michi cõplacui :¬
& filium solum ẽẽ. suꝑ quẽ illa uox solius
patris sonuit. qñ iniordane scđm hominẽ
solum eẽ. qui inspecie columbȩ suꝑ xp̃m
baptizatum & ascendentẽ de:qua ascendit.
& quinquagesimo die pꝰ refurrectionemxp̃i
fideles in uno loco positos. in linguarũ ignearũ
quã solus locutus ẽ ds̃ pat̃. & illã carnẽ qua
solus homo factus ẽ. unigenitus ds̃. & illam
uisione fideles uno loco constitutos repleũ.

Expanded text:
irmissime tene, et nullatenus dubites, Patris et Filii et Spiritus sancti unam quidem esse naturam, tres vero esse personas: Patremque solum esse qui dixit, Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi co Filium solum esse super quem illa vox solius Patris sonuit, quando in Jordane secundum carnem solum esse, qui in specie columbae super eumdem baptizatum ascendentem de aqua descendit , et quinquagesimo die post resurrectionem Christi fideles in uno loco positos, in linguarum ignearum qua solus locutus est Deus Pater, et illam carnem qua solus homo factus est unigenitus Deus, et illam visione fideles uno loco constitutos replevit,
Abbreviated transcription (Latin):
cipio erat uerbũ. & ũbum erat ap̃ dm̃. &
dĩ erat uerbũ: Hoc erat in pͥncipio ap̃dm̃
Hec denuo sempit̃n intimatur. inpsalmo
ubi dr̃ Ds̃ autem rex nr̃ ante scła. Etalio
loco: Sempit̃na quoq eiris uirtus &

Expanded text:
cipio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum: hoc erat in principio apud Deum . Haec denuo sempiternitas intimatur in Psalmo, ubi dicitur, Deus autem Rex noster ante saecula : et alio loco, Sempiterna quoque ejus virtus et
Abbreviated transcription (Latin):
Ti missiooe tene itaq & nulla idubites.
patrem & filium &e sp̃m scm̃ unũ esse
naturalit̃ dm̃. in cuius nomine baptr ati
sumus Cũ enim aliud nomen sit pat̾. aliud
filius. aliud sp̃s sc̃s: hoc ẽ. utiq unũ nat᷑ȩ
in deut̃onomio. uidete uidete qm̃ ego sũ
audi istał. dominus ds̃ tuus. ds unus est.

Expanded text:
tes, tes, Patrem et Filium et Spiritum sanctum unum esse naturaliter Deum, in cujus nomine baptizati sumus. Cum enim aliud nomen sit Pater, aliud Filius, aliud Spiritus sanctus; hoc est utique unum naturae in Deuteronomio, Videte, videte quoniam ego sum Audi Israel: Dominu
Abbreviated transcription (Latin):
eguerit necessario ꝓpt̾ suam naturã
natiuitate quȩ ẽ. mextremis scłifacta
temporib sed ut ipsas benediceret sub¬
stantiȩ nr̃ȩ pͥmitias. Ꝙ dum dm̃ carna
unitum mulier edidissce. illa q̃ adũsus
om̃e genus humanum maledictio fuerat
ꝓlata definerͤt. nec iã morti nr̃a corpora
destinarce: Iitud quoq quod dictum est
intristitia paries filios. ipse dissoluens uerũ
eẽ. monstrarce: quod ꝓpħȩ uoce predixerat:
Absorta ẽ. mors inuictoria Et iterum:
Abstulit dĩ omnẽ lacrimã ab om̃i facie:
ꝓpter hanc enim causam dicimus eũ dispen¬
satoriȩ & ipsis benedixisse tunc nuptiis.
cũ inchana galileȩ cum scĩs uocatꝰ apłis
adesse dignatus ẽ: Hȩc sapere sumꝰ edocti
patrum confessionib ueritatis. Subnexis
his om̃ib etiã religionem tuã concoedare.
ce pret̾ aliquem dolum consentire conuenit:
Quȩ uͦ religionituȩ anathematr are
necesse ẽ: huic epłȩ nr̃ȩ subiecta sunt:

Expanded text:
eguerit necessario ea propter suam naturam eguerit necessario ea propter suam naturam nativitate quae est in extremis saeculi facta temporibus, sed ut ipsas benediceret substantiae nostrae primitias: et dum Deum carni unitum mulier edidisset, illa quae adversus omne genus humanum maledictio fuerat prolata desineret, nec jam morti nostra corpora destinaret. Illud quoque quod dictum est: In tristitia paries filios , ipse dissolvens, verum esse monstraret quod prophetae voce praedixerat: Absorpta est mors in victoria . Et iterum: Abstulit Deus omnem lacrymam ab omni facie . Propter hanc enim causam dicimus eum dispensatorie, et ipsis benedixisse tunc nuptiis, cum in Cana Galileae cum sanctis vocatus apostolis adesse dignatus est . Haec sapere sumus edoctiPatrum confessionibus veritate subnixis. His omnibus etiam religionem tuam concordare, et praeter aliquem dolum consentire jam convenit. Quae vero religioni tuae anathematizare necesse est, huic epistolae nostrae subjecta sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
glorificauit iħm xp̃m pꝰquã ascendit in
celum: Nã creditus ẽ. xp̃c̃. natura deus
existens: ꝑ suum sp̃m uirtutes efficiens.
Idõq dicebat. & de meo accipiet. & anñtia¬
bit uob̃ Nequaquã uͦ participatione
alteruis idẽ sps sapiens aut potens dr̃:
quia ꝑ omĩa ꝑfectus ẽ & nullo prorsus
indigens bono Nam pat̾nȩ uirtutis
& sapientiȩ id ÷ filii sp̃s creditur: & ideo
ipsa re & subsistentia uirtꝰ & sapientia
comꝓbatur. Igitur quia dm̃ carni uni¬
tum iuxta subsistentiã scã uirgo corpo¬
raliter peꝑit: iccirco eã dĩ genitricẽ
ẽẽ. ꝓfitemur. non quod uerbi natura
existendi principiũ de carne sortita sit.
Erat enim inprincipio u̾bũ & dĩ erat
ubum. & uerbum erat ap̃ dm̃: & ipse ÷
conditor scłorũ. patti coȩternꝰ &e uniũsi.¬
tatis conditor. Sed quod suꝑiꝰ diximus.
uixta subfistentiã sibimet ueniens hu¬
manam naturã : natiuitatẽ sustinerce
ex ipsa uulua corporea. Non quoo

Expanded text:
um postquam ascendit in coelum. Nam creditus est Christus natura Deus existens, per suum spiritum virtutes efficiens, ideoque dicebat: De meo accipiet et annuntiabit vobis. Nequaquam vero participatione alterius idem Spiritus sapiens aut potens dicitur, quia per omnia perfectus est, et nullo prorsus indigens bono. Nam paternae virtutis et sapientiae, id est Filii spiritus creditur, et ideo ipsa re et subsistentia virtus et sapientia comprobatur. Igitur quia Deum carni unitum juxta subsistentiam sancta Virgo corporaliter peperit, idcirco eam Dei genitricem esse profitemur, non quod Verbi natura existendi principium de carne sortita sit; erat enim in principio Verbum, et Deus erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et ipse est conditor saeculorum, Patri coaeterntatis creator. Sed quod, ut superius diximus, juxta subsistentiam sibimet uniens humanam naturam, nativitatem sustinuerit ex ipsa vulva corperea. Non quod
Abbreviated transcription (Latin):
nisi fide mediatoris dĩ & hominũ hominis
iħu xp̃i: qui sine peccato conceptꝰ sine
peccato natꝰ. sine peccato mortuus. Pecca¬
tum ꝓ nob̾ factuꝰ ẽ: id ÷ sacrificiũ factꝰ ẽ.
ꝓpeccatis nr̃is Inuet̃i quippe testamento
peccata dicebantur sacrificia: quȩ ꝓpecca¬
tis offerebant᷑ In quib omĩb fuit signifi¬
catio xpĩ: quia ipse ẽ. agnꝰ dĩ qui tollit¬

Expanded text:
nisi fide mediatoris Dei et hominum, hominis nisi fide mediatoris Dei et hominum, hominis Jesu Christi, qui sine peccato conceptus, sine peccato natus, sine peccato mortuus, peccatum pro nobis factus est , id est, sacrificium factus est pro peccatis nostris. In Veteri quippe Testamento peccata dicebantur sacrificia quae pro peccatis offerebantur: in quibus omnibus fuit significatio Christi, quia ipse e
Abbreviated transcription (Latin):
in homines : nec animas hominũ in pecora
posse aliquando transire De libero arbitrio acui.¬
I irmissime tene & nullatenus dubites
Iprimos homines id ÷ adam ce mulierẽ
eius bonos. rectos. & sinc peccato rectos
cum libo arbitrio quo possent siuellent deo
semꝑ humili & bona uoluntate seriure atq
obedire: quo arbitrio etiã possent si uellent
ꝓsi uoluntate peccare. eosq ñ necessitate
sas ꝓpͥa uoluntate peccasse. Illoq peccato
si in decerius mutatã humanã naturã:
ut non solum in ipsis primis hominibus
ꝑ peccatum mors obtineret regnũ. s etiã
in om̃s homines tranfiret peccata mortisq¬
irmissime tene & nullatenꝰ dubites:
omnẽ hominẽ qui ꝑ concubitũ uiri &e
mulieris concipitur. cũ originali peccato
nasci atq impietati subditũ mortiq sub¬
iectum. & obhoc natura irȩ filiũ nasci:
de quo dic̃ apłs: Eramꝰ enim &e nos natura
fili irȩ : sic̃ & cȩt̃i: Aqua ira nullꝰ lib̾atur

Expanded text:
in homines, nec animas hominum in pecora in homines, nec animas hominum in pecora posse aliquando transire. CAP. 25. - De libero arbiFirmissime tene, et nullatenus dubites, primos homines, id est, Adam et mulierem ejus, bonos, rectos, et sine peccato creatos esse, cum libero arbitrio, quo possent, si vellent, Deo semper humili et bona voluntate servire atque obedire; quo arbitrio etiam possent, si vellent, propria voluntate peccare: eosque non necessitate, sed propria voluntate peccasse; illoque peccato sic in deterius mutatam humanam naturam, ut non solum in ipsis primis hominibus per peccatum mors obtineret regnum, sed etiam in omnes homines transiret peccati mortisqirmissime tene, et nullatenus dubites omnem hominem qui per concubitum viri et mulieris concipitur, cum originali peccato nasci, impietati subditum, mortique subjectum, et ob hoc natura irae filium nasci, de quo dicit Apostolus: Eramus enim et nos natura filii irae, sicut et caeteri . A qua ira nullus liberatur,
Abbreviated transcription (Latin):
ãdõ in comiutabili factã: nec tamposse
iam qualibet angłorum sc̃orũ creaturam
indeterus commnutari quia sic acceper̃
ȩt̃nã beatitudinẽ quã dõ stabilit̃ ꝑfruunt᷑.
ut ea carere non possint: Sed hoc ipsum
qđ ab illo statu beatitudinis in quosunt
beati mutari indeteriꝰ nullatenꝰ possunt.
non eis naturalit̾ insitũ : sed postꝗͣ creati
sunt. gr̃ȩ diuinȩ largitate collatum: Si
enim angłi naturalit̃ in comiutabiles fie¬
rent: nũquã de eorũ consortio diabolus
rationalis & inrationalis. xxi.¬
irmissime tene & nullatenꝰ dubites inomĩ
creatura quã spũalẽ atq corporeã summa
trinitas fecit: solos sp̃s angłicos & humanos
intelligendi facultatẽ diuinitus accepisse:
Cȩtos uero sp̃s brutorum animalium. ratio¬
nalem intelligentiã non accepisse: & obhoc
om̃ino hab̾e non posse: ꝓpt̃ qđ: dr̃ hõibꝰ:
non ẽ. intellectꝰ. Et idõ nec animas pecorũ

Expanded text:
a Deo incommutabili factam; nec tamen posse a Deo incommutabili factam; nec tamen posse jam quamlibet angelorum sanctorum creaturam in deterius commutari, quia sic acceperunt aeternam beatitudinem, qua Deo stabiliter perfruuntur, ut ea carere non possint. Sed hoc ipsum quod ab illo statu beatitudinis, in quo sunt beati, mutari in deterius nullatenus possunt, non eis naturaliter insitum; sed postquam creati sunt, gratiae divinae largitate collatum. Si enim angeli naturaliter incommutabiles fierent, nunquam de eorum consortio diabolus rationalis et irrationalis. Firmissime tene, et nullatenus dubites, in omni creatura, quam spiritualem atque corpoream summa Trinitas fecit, solos spiritus angelicos et humanos intelligendi facultatem divinitus accepisse. Caeteros vero spiritus brutorum animalium rationalem intelligentiam non accepisse, et ob hoc omnino habere non posse. Propter quod dicitur non est intellectus . Et ideo nec animas pecorum
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃m sc̃m ẽẽ. naturalit̾ summũ atq incõ-¬
mutabile bonum : & ab ipso creatas esse
om̃s naturas: Bonas quidem quia ãsumno
bono factȩ sunt: sed mutabiles quia de
nichilo factȩ sunt. Nullãq eẽ. mali natu¬
rã: quia om̃is natura inquantũ natura ẽ.
bona ẽ S quia in ea bonum & minuri &e
augeri potest: in tantũ mala dr̃. inqͥntũ
bonum ẽ. minuitur Malũ enĩs nichil
esti aliud: nisi priuatio boni Unde
constat geminum ẽẽ. creaturȩ rationał
malũ : id ÷ unum quo uoluntariȩ ipsa
deficit asummo bono creatore suo alt̾m
quo inuita punietur ignis ȩt̾ni supplicio:
Illud passura iuste : quia hoc amisit in-¬
iuste &quȩ ordinem inse ñ seruauit
diuinȩ institutionis: ordinẽ diuinȩ non
neq angłos. neq quãlibet aliã creaturã
euisdẽ naturȩ eẽ. cuius ẽ. scđm naturalẽ
diuinitatẽ suã summa trinitas. qui est¬
23
irmissime & nullatenꝰ dubites:
omnẽ creaturã naturalit̾ mutabilem

Expanded text:
sanctum esse naturaliter summum atque incommutabile bonum; et ab ipso creatas esse omnes naturas, bonas quidem, quia a summo bono factae sunt; sed mutabiles, quia de nihilo factae sunt: nullamque esse mali naturam, quia omnis natura in quantum natura est, bona est. Sed quia in ea bonum et minui et augeri potest, in tantum mala dicitur, in quantum bonum ejus minuitur, malum enim nihil est aliud, nisi privatio boni. Unde constat geminum esse creaturae rationalis malum: unum, quo voluntarie ipsa defecit a summo bono Creatore suo; alterum, quo invita punietur ignis aeterni supplicio: illud passura juste, quia hoc admisit injuste; et quae ordinem in se non servavit divinae institutionis, ordinem divinae non neque Angelos, neque quamlibet aliam creaturam ejusdem naturae esse, cujus est secundum naturalem divinitate23irmissime tene, et nullatenus dubites omnem creaturam naturaliter mutabilem
Abbreviated transcription (Latin):
inscła unꝰ ẽ. iħs Cui & pat̾̃ dicit Ex utero
ante luciferum genui te. Ubi significat᷑
ante om̃e tempꝰ sine initio ȩt̃na natiuitas:
De quo & euuangłista dicit Quia uocatũ
inut̃o conciperetur.

Expanded text:
s Jesus, cui et Pater dicit, Ex utero ante luciferum genui te : ubi significatur ante omne tempus sine initio aeterna nativitas. De quo et evangelista dicit, quia vocatum in utero concipe
Abbreviated transcription (Latin):
apłs ait. quia om̃s resurgemus. sed non
om̃s immutabimur. Mutabuntur
autem iusti : quia ibunt inuitã ȩt̾nã:
Qd apłs ostendit dicens & mortui re¬
surgent incorrupti: & nos immutabim᷑.

Expanded text:
s ait, Quia omnes resurgemus, sed non omnes immutabimur. Mutabuntur autem justi qui ibunt in vitam aeternam. Quod Apostolus ostendit dicens: Et mortui resurgent incorrupt
Abbreviated transcription (Latin):
stio. In illis gͦ sacrificus quod nobis ẽẽt.
donandũ figurate significabatur: in hoc
sacrificio quoͥd nob̾ iã donatũ sit euidenter
ostenditur. In illis sacrificus p̃nuntiabatur
filius dĩ ꝓimpuis occidendus: in hoc autem
ꝓimpiis annuntiatur occisus. Testante

Expanded text:
. In illis ergo sacrificiis quid nobis esset donandum figurate significabatur: in hoc autem sacrificio quid nobis jam donatum sit evidenter ostenditur. In illis sacrificiis praenuntiabatur Filius Dei pro impiis occidendus: in hoc autem pro impiis annuntiatur occisus, testante
Abbreviated transcription (Latin):
rit. deuotis semꝑ animorũ studus confe¬
ramus : nec quibus libet requisitis occasio.¬
nib dissentiamꝰ. sed inpreparato die
quo indictum fuerit adunatis in me¬
tropolitana sede om̃ib ꝓuinciȩ pontifi
cib concilium dõ p̃sule celebretur
Quisquis aut̃ ep̃orũ excepto in euita¬
bili causa uł necessitate de ꝑ agendo se
concilio absentauerit : ꝑ unius anni
spacium erit communione plectendus:
Quod si deinceps absq celebratione
concilii anni unius metas transierit:
retinebit. id ÷ ut si nulla sibi impedi¬
ente principis potestate uł infirmitate
aut ineuitabili causa. sed solius ꝓpͥę
uoluntatis libitum sese ad celebrandũ
concilium non collegerit De restitutis

Expanded text:
rit, devotis semper animorum studiis conferit, devotis semper animorum studiis conferamus; nec quibuslibet requisitis occasionibus dissentiamus, sed in praeparato die quo indictum fuerit, adunatis in metropolcibus, concilium Deo praesule celebretur. Quisquis autem episcoporum excepta inevitabili causa vel necessitate de peragendo se concilio absentaverit, per unius anni metas erit excommunicatione plectendus. Quod si deinceps absque celebratione concilii anni unius metas transierit, retinebit, id est, si nulla eum impediente principis potestate vel infirmitate, aut inevitabili causa, sed solius propriae voluntatis libitu sese ad celebrandum concilium non collegerit. XVI. His
Abbreviated transcription (Latin):
Sropt̃ utilitates eccłiasticas & absoluti¬
ones earũ rerũ quȩ dubitationem
controusiãq recipiunt: optime pla¬
cuit ut ꝑsingulas quasq prouincias
bis in anno ep̃oꝵ concilia celeb rent᷑
Semel quidẽ pꝰ terciã septimanã fe sti
paschalis. ita ut in .iiͦͬͬ. septimana
quȩ consequitur. iđ medio penteco¬
sten conueniat synodus. metropolita
.xu. die mensis octobris : quẽ ꝑbere-¬
thon greci nominant. In ipsi s autẽ
concilus ad sint pb̃ri & diaconi. & om̃s
quise lesos existimant. & synodi ex-¬
ꝑiantur exam̃. Nullis liceat celebra
re apud se concilia. preter eos quib
metropolitana iura uidentur esse
commissa. De synodo congreganda
Exconcił aruernensi. Cap̃.xu.
Peractis om̃ib quȩ ad correptionẽ
nr̃i ordinis in hoc concilio ꝓmulgata
sunt: placuit diffinire ut om̃i anno
adꝑagendã celebritatẽ concilu in
metropolitana sede tempore quo pͥn¬
cipis uł metropolitani electio definie¬

Expanded text:
ropter utilitates ecclesiasticas, causas earum rerum quae dubitationem controversiamque recipiunt, optime placuit ut per singulas quasque provincias bis in anno episcoporum concilia celebrentur. Semel quidem post tertiam septimanam festi paschalis, ita ut in quarta septimana quae consequitur, id est in medio Pentecoste, conveniat synodus metropolitanXV die mensis Octobris, quem hiber periti Graeci nominant. In ipsis autem conciliis adsint presbyteri, diaconi, et omnes qui se laesos aestimant et synodi experiantur examen. re apud se concilia, praeter eos, quibus metropolitana jura videntur esse commissa. CAP. 155. - De synodo congreganda. Ex concilio Arvernensi, cap. 21 16. Peractis omnibus quae ad correptionem nostri ordinis in hoc concilio promulgata sunt, placuit definire, ut omni anno ad peragendum celebritatem concilii in metropolitana sede, tempore quo principis vel metropolitani electio definie
Abbreviated transcription (Latin):
euehitur ohcegatur. & sacro uelamine
dum honorantur corpora. altaria pollu
myftĩa prestent᷑. Ex eodẽ. Cap̃ .uiii.
Ie adnuptiarũ ornatũ myͣsteria
diuina prestentur: ut dũ improborum
tactu uł pompa scłaris luxuriȩ pollu¬
untur. ad officia sacri mysterii uideant᷑

Expanded text:
evehitur, obtegatur, et sacro velamine dum corpora honorantur, altaria polluadivina praestentur. Ex eodem, cap. 8. Nec ad nuptiarum ornatum ministeria divintactu vel pompa saecularis luxuriae polluuntur, ad officium sacri ministerii videantur
Abbreviated transcription (Latin):
nica uerba intente audiant. & feliciter
uestimentũ sacerdotale inuadimonium
tabnario prestare presumat. Exconcilio¬
⁊ remensi. Cap̃ xi.
tnullus prb̃r p̃sumat calicẽ uł patenã
uł pallium altaris : uł uestimentum
sacerdotale. aut librum eccłiasticũ taber¬
nario uł negotiatori. aut ciulibet laico uł
feminȩ inuadimonium dare. nͥ iustissima
necessicate urgente: quia tanta est scĩtas
sacri misterii. ut salua altioris mysterii in
necum scĩs uestimentis sacerdos procedat
adpopłm. sed illa intra sc̃ã dimittat
acolloquio diuino rediens Et cui in tab¬
nas adbibendum a sacris canonib ingre¬
di ꝓhibetur. sc̃ĩficata sacro mysterio nec
ad contingendũ inmundis. quantominꝰ
inuadimonium exhibere debet: Sicut
stephamis sc̃s papa &e martyr. sc̃m hẏla¬
rium in sius decretis docuit sut nulluf¬

Expanded text:
nica verba intente audiant, et fideliter sacerdotalia in vadimonio tabernario praestare praesumat. Ex concilio Remensi, cap. 11. Ut nullus presbyter praesumat calicem vel patenam, vel pallium altaris, vel vestimentum sacerdotale, aut librum ecclesiasticum tabernario vel negotiatori, aut cuilibet laico vel feminae, in vadimonio dare, nisi justissima necessitate urgente; quia tanta est sanctitas sacri ministerii, ut, salva altioris mysterii intne cum sanctis vestimentis sacerdos procedat ad populum, sed illa intra sancta dimittat a colloquio divino rediens. Et cui in tabernas ad bibendum a sacris canonibus ingredi prohibetur, sanctificata sacro mysterio nec ad contingendum immundis, quanto minus in vadimonium exhibere debet? Sicut Stephanus sanctus papa et martyr sanctum Hilarium in suis decretis docuit.