comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ñ damꝰ alicii ꝑti aĩe. restat ut corporitͥ.¬
buatut quo absurdius dici nncħ int̾i mͥ
appessari sapientem. S tñ quasi q̃dam
ut ita dicam dicam sordes atq exune qͥbꝰ
se illa m̃dauit et quasi sõtraxit ĩ se ipm̃
lam sapientẽ nominari decet. In qͣ ꝑte
sb̃iocta õs ipam memoriã puto ħitate o
ei q iam domito atq sb̾trasto metas legisi¬
ponat: ut dum istis sensib utitur: pp̃ illa q̃
iam nõ saprenti s ip̃a sͥ sunt ncͣcria. ñ se au¬
deat extollere: nec suꝑbire dño. nec hiis ip¬
as. q̃ ad se ꝑtinent passim atq ĩmod̾ate u¬
ti. sd illam .n. uilissimã ꝑtẽ possũt eaꝑti¬
nere q̃ p̾t̾eunt. Quib aũ est memoria ne¬
cessaria nͥ p̾t̾eũtib et quasi fugienb re
ꝑftuitur. qͥ sꝑ manet nec expectatur ut sit:
nec metiutur ne desit: s eo ip̃o quo uere
ẽ sẽper ẽ p̾seus. curat aũ ĩmobił et in se

Expanded text:
non damus alicui parti animae. restat, ut corpori trinon damus alicui parti animae. restat, ut corpori tribuatur, quo absurdius dici nihil mihi intappellare sapientem; sed tamen quasi quaedam, ut ita dicam, sordes atque exuuiae, quibus se ille mundauit et quasi subtraxit in se ipsumlam sapientem nominari decet. in qua parte subiecta etiam ipsam memoriam puto habitare. ec ei iubeat easque iam domito atque substrato metas legis inponat, ut dum istis sensibus utitur propter illa, quae iam non sapienti sed sibi sunt necessaria, non se audeat extollere nec superbire domino nec his ipsis, quae adpertinent, passim atque immoderate uti. ad illam enim uilissimam partem possunt eanere, quae praetereunt. quibus autem est memoria necessaria nisi praetereuntibus et quasi fugientibus perfruitur, qui semper manet nec expectatur, ut sit, nec metuitur, ne desit, sed eo ipso, quo uere est, semper est praesens. curat autem immobilis, et in se
Abbreviated transcription (Latin):
sensus corꝑis ꝑtinent: ꝓrsus nemo mͥ ui¬
d̾r nosse. Aluid est .n. sentire: aliud nosse
Quare si quid nouimis. solo intellectu
continen puto: et solo eo posse contine¬
n cõp̾hendi. Ex quo fit᷑ ut si illud ẽ cũ
d̾o qd̾ intelligendo sapiens nouit. totũ
qd̃ nouit sapiens possit ẽẽ cũ d̾o. Quod
pacto possem contẽpnere. Ait .n. sapiẽs
prorstis ipẽ cũ d̾o eẽ. Nam et se ipm̃ ĩtel¬
ligit sapiens. Quod conficitur. et ex eo
intelligitur. Sed hanc eiꝰ ꝑtẽ per qͣm
istis utitur iensus. non .n. puto ꝯmerẽ¬
dam ẽẽ cum sapientẽ uocamꝰ. fateor me
nescire. neo oĩo cuiꝰmodi sit suspicari. ne
gas gͦ inquã nõ solũ ex corꝑe et anima
sed q ex aĩa cota constare sapientẽ: Sicͥ¬
dem ꝑtem istam q̃ utitur sensib at̃e eẽ
negate dem̃tis est. Non .n. ip̃i oculi uł au¬
tes. sed nescio quid aluid ꝑ oculos sentit.
Ipm̃ aũt sentire si nõ damus intellectui

Expanded text:
sensus corporis pertinent, prorsus nemo mihi uisensus corporis pertinent, prorsus nemo mihi uidetur nosse. aliud est enim sentire, aliud nosse. quare si quid nouimus, solo intellectu contineri puto et eo solo posse conprehendi. ex quo fit, ut, si illud est cum deo, quod intellegendo sapiens nouit, totum quod nouit sapiens possit esse cum deo. — Quod od nullo pacto possem contemnere. ait enim: Sapiens prorsus ipse cum deo est; nam et se ipsum intellegit sapiens. quod conficitur et ex eo, intellistis utitur sensibus non enim puto connumerandam esse, cum sapientem vocamus, fateor me nescire, nec omnino cujusmodi sit suspicari. 6. Negas ergo, inquam, non solum ex corpore et anima, sed etiam ex anima tota constare sapientem; siquuidem partem istam, qua utitur sensibus, animae esse negare dementis est. non enim ipsi oculi uel aures sed nescio quid aliud per oculos sentit. ipsum autem sentire si non damus intellectui,
Abbreviated transcription (Latin):
uit in quã sapiens codicem suũ. palliũ.
trinicã suppellectilẽ. si quã hr̃. cet̾aq id
genus q stuati: eciam bene nouetunt
fateor inquit nosse tumcã. et nosse palli¬
ũ nõ ẽẽ cũ do. Hoc gͦ in qu̾ã dicis nõ õe qd̾
nouit sapiens ẽẽ cũ d̾o. s tñ quicqͥd sapiẽ¬
tis cũ d̾o est. id nosse sapientẽ. Optime in¬
quit. Nam quicquid sensu isto corporis
nouit nõ ẽ cũ do: s illud qd̾ an imo per¬
cip̃. Plus eciam fortasse audeo dẽe. S tñ
dicam. uob̾ .n. existimatorib. aut cõf̾mer
and discam. Quisqͥs ea sola nouitq corpo¬
tis sensus atting̃. nõ solũ cũ d̾o eẽ. ñ mi¬
chi uid̾r: s ne secũ quid̃. Hic cũ tͥgeciũ
aminadu̾tissẽ in eo uultu ut nescio quid
uelle dic̾e ud̾etur: s u̾ecũdia eum ne
qͣsi in alienũ locum itrueret ꝯtinetr feci
potestatẽ iam tacente licentio. ut ꝓme¬
ret si quid uellet. At ille ista in qͥt q̃ ad

Expanded text:
uit, inquam, sapiens codicem suum pallium uit, inquam, sapiens codicem suum pallium tunicam supellectilem, si quam habet, ceteraque id genus, quae stulti etiam bene nouerunt ? — Fateor, inquit, nosse tunicam et nosse pallium non esse cum deo. Hoc ergo, inquam, dicis, non omne, quod nouit sapiens, esse cum deo, sed tamen quidquid sapientis cum deo est, id nosse sapientem. — Optime, inquit; nam quidquid sensu isto corporis nouit, non est cum deo, sed illud, quod animo percipit. plus etiam fortasse audeo dicere, sed tamen dicam; uobis enim existimatoribus aut confirmem aut discam. quisquis ea sola nouit, quae corporis sensus attingit, non solum cum deo esse non mihi uidetur sed ne secum quidem — Hic cum Trygetium animaduertissem in eo uultu, ut nescio quid uelle redicere uideretur, sed uerecundia eum, ne quasi in alienum locum inrueret, contineri, feci potestatem iam tacente Licentiout promeret quid uellet. at ille: Ista, inquit, quae ad
Abbreviated transcription (Latin):
sam qña concepisti mente uideamꝰ. o¬
di ego inquit diffinire. Quid gͦ facie¬
mus in quam: Tu inquit diffini q̃ so
Nam facilius est mͥ uidere in altorui
diffinitõe quid ñ ꝓben: quã quicqmͣ
bñ definiendo expͦlicare. Geram tͥ mo¬
rem inquã. uidetur tͥ id ẽẽ cũ d̾o qd̃
ab eo regitur atq ad mistratur: Non
ait ille hoc animo ꝯceꝑam: cũ dicebã
ea q̃ ñ mouentur ẽẽ cum d̾o. uide gͦ ĩ¬
qũa utrũ hec tͥ saltem diffinitio placẽat
Cum d̾o est inquã quicquid intelligit de¬
um: Concedo inquit. Quid gͦ in quã ca¬
piens dm̃ mͥ intelligere ñ uidetur. Uide¬
tur iuquit. Cum gͦ sapientes ñ solũ ĩ u¬
na domo aut urbe. s eciam ꝑ ĩmẽsa re¬
gionũ peregrinando nauigandoq mo¬
ueantur et quõ ent uerũ. quicquid cũ
d̾o ẽẽ nõ moueri: Nisum mͥ inquid moui¬
str: quasi ego qd̾ sapiens facit dixerimeẽ
cũ d̾o. Cũ d̾o ẽ. s illud qd̾ nouit. Non no¬

Expanded text:
sam, quam concepisti mente, uideamus. — Osam, quam concepisti mente, uideamus. — Odi ego, inquit, definire. — Quid ergo faciemus ? inquam. — Tu, inquit, defini quaeso. nam facilius est mihi uidere in alterius definitione, quid non probem, quam quicquam bene definiendo explicare. — Geram tibi morem, inquam. uidetur tibi id esse cum deo, quod ab eo regitur atque administratur ? — Non, ait ille, hoc animo conceperam, cum dicebam ea quae non mouentur esse cum deo. — Uide ergo, inquam, utrum haec tibi saltem definitio placeat: cum deo est quidquid intellegit deum. — Concedo, inquit. — Quid ergo ? inquam; sapiens deum tibi intellegere non uidetur? — Uidetur, inquit. — Cum ergo sapientes non solum in una domo aut urbe sed etiam per inmensa regionum peregrinando nauigandoque moueantur, quomodo erit uerum quidquid cum deo est non moueri? — Risum mihi, inquit, mouisti, quasi ego quod sapiens facit dixerim esse cum deo. cum deo est, sed illud quod nouit. — Non no
Abbreviated transcription (Latin):
m̃di huiꝰ ẽẽ cũ d̾o. Fatoor inquit ñ omĩa.
Etgo est aliud sine d̾o: Non inquit. Cũ d̾o
suno gͥ omĩa. Hic cunctabũdꝰ queso ĩ cͥt
illud ñ dixeñ qd̾ sine d̾o nicħ sit. Nam
prorsus om̃ia q̃ moriẽtur ñ mͥ uidẽtur
ne d̾o celum. Etgo ẽ aliquid cũ d̾o quod
moueatur. Non p̾sum inquit ut uolo
explicare. qd̃ sentio. Tñ quid moliar di¬
cere peco ut ñ spectatis u̾b̾ meis sagacis¬
sime si potestis intelligatis. Nam et sine
d̾o mͥ nicħ uidecur ẽẽ. et qd̾ cũ d̾o est uir¬
sum iuidetur incõcissũ manere. Celum
aũ dic̾e sine d̾o ẽẽ ñ possũ. ñ solũ qd̃ i¬
cħ̾ sine d̾o ẽẽ arbitror: s qd̾ celũ putem
hr̃e aliquid qd̾ nõ mouetur: quod uero
aut d̾s ẽ. aut cũ d̾o quãnis ipm̃ celum
ñ dribitẽ u̾ti ac moueri. Defini gͦ ĩ exͣ
si placet quid sit ẽẽ cũ d̾o: et quid sit cẽ
ñ eẽ sine d̾o. Si .n. de u̾b̾ int̾ nos ꝯtͦu̾si¬
a est facile ꝯtẽpnetur: dũ ño rem ip¬

Expanded text:
mundi huius esse cum deo. — Fateor, inquit, non omnia. — Ergo est aliquid sine deo ? — Non, inquit. — Cum deo sunt igitur omnia. — Hic cunctabundus: Quaeso, inquit, illud non dixerim, quod sine deo nihil sit; nam prorsus omnia, quae mouentur, non mihi uidentur ne Deo coelum. Ergo est aliquid cum Deo, quod moveatur. Non possum, inquit, ut volo, explicare quod sentio: tamen quid moliar dicere, peto ut non exspectatis verbis meis, sagacissime, si potestis, intelligatis. Nam et sine Deo mihi nihil videtur esse; et quod cum Deo est, rursum videtur inconcussum manere: coelum e non possum, non solum quod nihil sine deo esse arbitror sed quod caelum putem habere aliquid, quod non mouetur, quod uero aut deus est aut cum deo, quamuis ipsum caelum non dubitem uerti ac moueri. Defini ergo, inquam, si placet, quid sit esse cum deo et quid sit non esse sine deo. si enim de uerbis inter nos controuersia est, facile contemnetur, dummodo rem ip
Abbreviated transcription (Latin):
Nũquã te ĩnidũ inquid senseram. Nã
si ab istis ut dicis susceptis quicꝙͣ honoris
ut solet accepissẽ dũ rõcinatõis huiꝰ ni¬
miũ tenax es: id eis modo redd̾e cogerer
Quare uł hoc ꝯtẽti sint qd̃ me tecum
laborante ñ parũ eis ad ex cogitandũ tẽ¬
et suit in cet̾is cautiores. Non ꝯtẽpnam
ĩ ꝙͣx in tua defensione tͥgetiꝰ nestio qͥd eci¬
am ꝑstrepens dr̃e cupiebat. faciãq bõa
tua uenia. ĩa fortasse ñ bñ. instructꝰ es.
qͥ recens huic negocio suꝑuenisti: ut re¬
moto pat̾cino ipõs cam̃ suã ꝑagentes
audiam pacient̾ et ceꝑam. Tum tͥgenꝰ licen¬
tio ꝓesus ab sente. quõ uutts inqͥt accipite
et rsdete stutticiã meã. ñ mͥuid̾r debere dici
ĩtllcũs. quo intelligit᷑ ip̃a stulticia q̃ nõ ĩter¬
ligendi ł sola ł maxinia cã ẽ. Non facile ĩꝙͣ¬

Expanded text:
Numquam te, inquit, inuidum senseram. nam si ab istis, ut dicis, susceptis quicquam honorarii, ut solet, accepissem, dum ratiocinationis huius nimium tenax es, id eis modo reddere cogerer. quare uel hoc contenti sint, quod me tecum laborante non parum eis ad excogitandum temet sint in ceteris cautiores. Non contemnam, inquam, quod in tua defensione Trygetius nescio quid etiam perstrepens dicere cupiebat, faciamque bona tua uenia; nam fortasse non bene instructus es, qui recens huic negotio superuenisti, ut remoto patrocinio ipsos causam suam peragentes audiam patienter. ut coeperam. — Tum Trygetius Licentio prorsus absente: Quomodo uultis, inquit, accipite et ridete stultitiam meam. non mihi uidetur debere dici intellectus, quo intellegitur ipsa stultitia, quae non intellegendi uel sola uel maxima causa est. — Non facile
Abbreviated transcription (Latin):
et ĩ bene mod̾ate ciuitatis ordinẽ ĩsert᷑.
ẽꝙ suo aĩo nocens ordĩe añ alieno pẽa
nocẽciũ. Quid sordidiꝰ. quid mnamꝰ. dede¬
coris et turpitud̾is plenius: meretticib
lenonib cetentsq hoc genus pedistibus
dici potest: Aufer meretrices de reb hu¬
mais. turbaueris omia libidinib con¬
ordinis leges conditione uilissim̃. Nõne
ĩ corꝑib animantiũ q̃ dam m̃bra si sola
attendas. ñ possis atrend̾e. Tñ ea natire
ordo ne qr necessarta st̃ deeẽ noluit᷑ nec
qr indecora eminere ꝑmisiti Q tñ defor¬
mia: suia loco tenendo meliorẽ locũ con¬
cessere meliceib. Qͥd nob̃ suamꝰ agro¬

Expanded text:
et in bene moderatae ciuitatis ordinem inseritur et in bene moderatae ciuitatis ordinem inseritur estque suo animo nocens, ordine autem alieno poena nocentium. quid sordidius, quid inanius, dedecoris et turpitudinis plenius meretricibus lenonibus ceterisque hoc genus pestibus dici potest? aufer meretrices de rebus humanis, turbaueris omnia libidinibus; con vita, per ordinis leges conditione vilissimum. Nonne in corporibus animantium quaedam membra, si sola attendas, non possis attendere? Tamen ea naturae ordo, nec quia necessaria sunt, deesse voluit, nec quia indecora, eminere permisit. Quae tamen deformia suos locos tenendo, meliorem locum concessere melioribus. Quid nobis sua
Abbreviated transcription (Latin):
diuinã cñ ꝑuidñciã necessano rerut
ordine incłuditur. et quasi quib dam
locis illa messabili et cẽpitͥra lege oi¬
põitis nullo mõ ẽẽ sinitur ubi oẽ ño debeo
Ita fit᷑ ut augͦto aĩo ipam̃ solam cͥsq cõsi¬
d̾ans ueluti magna reꝑcussus feditate a¬
u̾setur. Si aũ m̃tis oculos erigens atꝙdi
ffinient simł uinu̾sa collustraret᷑ nncħ nõ
ordinatũ suisq sẽꝑ ueluti sedib distinc¬
tũ dispoitũq reppenret. Quã magna ĩꝙͣͣ¬
mita mͥ ꝑuos ds ille atq ip̃e ut magis
magisq cred̾e adducor: terũ nescio quis
occultus ordo respondet. Nam ea dicitis q̃
nec quõ dicantur nõ insl. nec quõ eau¬
deatis intelligo: ita ea et neta et altac̃e
runt: imunmerabilia: q̃ me ad ꝯsenciẽd̾
prsus trahũ Quid .n. carnifice cectius
quid illo anio truculenciꝰ atq ditusͦ
At int̾ ip̃as leges locũ necessariũ tenet

Expanded text:
diuinam tamen prouidentiam necessario rerum diuinam tamen prouidentiam necessario rerum ordine includitur et quasi quibusdam locis illa ineffabili et sempiterna lege positis nullo modo esse sinitur. ubi esse non debet. ita fit, ut angusto animo ipsam solam quisque considerans ueluti magna repercussus foeditate auersetur. si autem mentis oculos erigens atque diffundens simul uniuersa conlustret, nihil non ordinatum suisque semper ueluti sedibus distinctum dispositumque reperiet. Quam magna, imihi per uos deus ille atque ipse, ut magis magisque credere adducor, rerum nescio quis occultus ordo respondet! nam ea dicitis, quae nec quomodo dicantur non uisa nec quomodo ea uideatis intellego; ita ea et uera et alta esse runt innumerabilia, quae me ad consentiendum prorsus trahunt. quid enim carnifice tetrius ? quid illo animo truculentius atque dirius ? at inter ipsas leges locum necessarium tenet
Abbreviated transcription (Latin):
.n. ex uob̾ iam requiro: utr̃ q̃cũq agit
stultus. ordine uob̾ ag̾e̾ uideatur. Nam
uidete: togo quos laq̃os hẽat. Si ord̾ie
dixeritis. ubi etit illa diffinitio. ordo ẽ.
quo d̾s agit oĩa q̃ sũt. si eciã stultus q̃ a
gio ordine. Si aũ ordo nõ est. i hiis q̃
agũtur ab stuto: erit aliquid qd̾ ordo
si teneat. Nenttũ aũ nultis. Uidete q̃¬
so inquit ne cuncta ip̃ius ordinis defẽ¬
sione turbetis. Hic irẽ tͥgeciꝰ na ille alt̃
oĩo adhuc absens erat. facile est inquit
huic respondere ꝯplexioni tue. Sodme
ĩ p̾sencia similitudo deficit: qua senten¬
ciã meã iuideo assen illustrariq debere
Tñ dicã qd̾ sentio. faciesn. tu qd̃ pau¬
lo añ fecisti. Nõ .ni. illa ꝯmemoratio te¬
nebraꝵ ad id qd̃ a me ĩnouitũ ꝑlatũ
etat: par̃ nob̾ acculit luminis. slamq
oĩs uita stultoꝵ ꝙͣuis ꝑ eos ipõs mini¬
me constans minineq ordinata sit ꝑ

Expanded text:
enim ex uobis iam requiro, utrum quaecumque agit enim ex uobis iam requiro, utrum quaecumque agit stultus ordine uobis agere uideatur. nam uidete, rogatio quos laqueos habeat. si ordine dixeritis, ubi erit illa definitio: ordo est, quo deus agit omnia, quae sunt, si etiam stultus, quae agit, agit ordine? si autem ordo non est in his, quae aguntur ab stulto, erit aliquid, quod ordo non teneat; neutrum autem uultis. uidete quaeso, ne cuncta ipsius ordinis defensione turbetis. — Hic item Trygetius — nam ille alter adhuc omnino absens erat —: Facile est, inquit, huic quidem respondere conplexioni tuae, sed me in praesentia similitudo deficit, qua sententiam meam uideo asseri inlustrarique debere. tamen dicam, quod sentio; facies enim tu, quod paulo ante fecisti. non enim illa commemoratio tenebrarum ad id, quod a me inuolutum erat, parum nobis attulit luminis. namque omnis uita stultorum quamuis per eos ipsos minime constans minimeque ordinata sit, per
Abbreviated transcription (Latin):
doc̾e quas tes quã ñ intelligit quãtãq m̃
id utiq attendñs qd̃ tu dixisti dic̾e ẽ uen¬
tus cũ eis sit ista eciã de doctoꝵ libris nota
sentẽcia. tñ sensũ ipm̃ ꝯsid̾ans corꝑis. nã
et ubo ip̃o aĩo uttrur. et ip̃i soli est cũ ĩtel¬
lectui quałcũq collatio adducor ut dicã
neminẽ p̾se uid̾e tenebras. Qũã ob reni
si m̾ti hoc est intellig̾e qd̾ sensu uid̾e et lic
quisq ocłis aꝑtis sanis puerisq sit. uid̾e oã
tenebras ñ potest. nõ ab surde d̾r intelligi
mꝰ. Nec iam illud mouebit: quõ stulticia
possit nõ intellc̃a uitati. ut .ii. ocuł tene¬
bras uitamꝰ eo ip̃o quo uolumꝰ ñ iudere:
si quisqͥs uł et uitare stulticiã. ñ eã conetͣ
ĩtelligere. sed ea q̃ pꝰssut ĩtenigi ꝑ hano
se ñ intellig̾e doleat. eamq sͥ eẽ p̾sentem
ñ quo ip̃am magis ĩtelligit. sed quo alia
minus ĩtenlig̃ sentiat. S ad ordinẽ rede¬
amꝰ ut nob̾ aliqñ reddatur licentiꝰ. Illo̾

Expanded text:
quam non intellegit, quantamque id utique attendens, quod tu dixisti, dicere est ueritus, cum ei sit ista etiam de doctorum libris nota sententia — tamen sensum ipsum considerans corporis — nam et isto ipso anima utitur et ipsa sola est cum intellecse uidere tenebras. quam ob rem si menti hoc est intellegere, quod sensui uidere, et licet quisque oculis apertis sanis purisque sit, uidere tamen tenebras non potest, non absurde dicitur intellegi ras nominamus. nec iam illud mouebit, quomodo stultitia possit non intellecta uitari. ut enim oculis tenebras uitamus eo ipso, quo nolumus non uidere, sic quisquis uolet uitare stultitiam, non eam conetur intellegere, sed ea. quae possunt intellegi, per hanc se non intellegere doleat eamque sibi esse praesentem, non quo ipsam magis intellegit sed quo alia minus intellegit, sentiat. Sed ad ordinem redeamus, ut nobis aliquando reddatur Licentius. illud
Abbreviated transcription (Latin):
tabit gͦ. et exagerabit copiosissime stul¬
ticie mala. Nos añ bñ nobis ꝓuidentes.
aut audiemuis attende hoĩem nescientẽ
q̃ loqͥtur. aut credemꝰ eũ id qd̾ ñ intelli¬
g̃ scite. aut adhuc d̾o susceptoꝵ tuoꝵ rõe
stulticia copłata ẽ. Nicħ aũ suꝑioꝵ ẽ. qd̾

Expanded text:
tabit ergo et exaggerabit copiosissime stultabit ergo et exaggerabit copiosissime stultitiae mala. Nos autem bene nobis providentes, aut audiemus attente hominem nescientem quae loquatur, aut credemus eum id quod non intelligit scire, aut adhuc Deo susceptorum tuorum ratione stultitia copulata est. Nihil au
Abbreviated transcription (Latin):
tanꝙͣ in alienas trusus ang̾tias. Tñ qr ut
arbitror adhuc stultus mecũ ẽẽ dignaris
quid faciemus si aliꝙ̃ nauciscanuir sapi¬
entẽ. qui nos tanto malo docendo ac diͦ¬
putando libent̾ libetet. Nam nicħ eñ pͥꝰ
qu̾atũ arbitror dep̾caturꝰ sũ: nͥ ut mͥ ostẽ¬
dat q̃ sit. quid sit. quał sit oĩo stulticia.
De te .n. ñ facile affirmauerĩ me tñ tm̃
et tam dui detinet: quãtũ et ꝙͣ dui a me
ñ intelligͣ. Dicturꝰ ẽ gͦ ille te auctore. uͭ
hoc nos docerem qñ stultus eram ad mene¬
nire debiustis. Modo aũ uos ur̃i magistri
ẽe pot̾itis. Nam ego iam stulticiã ñ ĩtelli¬
go. Qd̃ quid̃ ab co si auditem. ñ uereter
adion̾e hoiẽm ut comes nob̾ fieret sił¬
q magrim̃ aliũ q̃remꝰ. utin. plene stulti¬
ciam ñ intellig᷑ uideo tñ nicħ responsione
hac ẽẽ stultiꝰ. S pudebit eũ fortassei¬
ta nos aut reliquere: aut soqui. Duspu¬

Expanded text:
tanquam in alienas trusus angustias. Tamen quia, ut tanquam in alienas trusus angustias. Tamen quia, ut arbitror, adhuc mecum stultus esse dignaris, quid faciemus si aliquem nanciscamur sapientem, qui nos tanto malo docendo ac disputando libenter liberet? Nam nihil eum prius, quantum arbitror, deprecaturus sum, nisi ut mihi ostendat quae sit, quid sit, qualis sit omnino stultitia. De te enim non facile affirmaverim; me tamen tantum et tam diu detinet, quantum et quam diu a me non intelligitur. Dicturus est ergo ille, te auctore: Ut hoc vos docerem, quando stultus eram ad me venire debuistis; modo autem vos vestri magistri esse poteritis: nam ego jam stultitiam non intelligo. Quod quidem ab eo si audirem, non vererer admonere hominem ut comes nobis fieret, simulque magistrum alium quaereremus. Ut enim plene stultitiam non intelligo, video tamen nihil responsione hac esse stultius. Sed pudebit eum fortasse ita nos aut relinquere, aut sequi. Dispu
Abbreviated transcription (Latin):
substituere uolustis. S in fallor ob hoc
stulticiã d̾o ista tua conclusione ab hiis co¬
pulatam putasti: qd̾ uniu̾sa q̃ ĩtellig̾ sap¬
iens. eñ d̾o ẽẽ dixetũt. S id quatmꝰ acci¬
piend̾ siti nuĩc omitto. Tuã illam tõcina¬
tionẽ paululũ adu̾te. Dixisti qmmppenã
si cũ d̾o sunt q̃cũq intellig̾ sapiens: nec nͥĩ
tllcãm aulticiã effug̾e põt. Quasi u̾o illud
obscurũ sit. añꝙͣ stulticiã quisq uitet sapi¬
ens eũ noĩe nõ ẽẽ censend̾. Et dcm̃ ẽ a sa¬
piente intllc̃a ẽẽ cũ d̾o. Cũ gͥ eutande stul
ticie gr̃a. eand̾ stulticiã quisq intelligit.
ñdũ. est sapiens. Cũ aũ capiens fuit: ñ ĩtea
q̃ ille intelligit: stulticia mimeranda est
Qũa obrẽ qui ea ꝯuncta st̃ d̾o q̃ iã sapiẽt
ĩtellig̃. recte a d̾o stulticia secernitur. Acu¬
te qͥdꝰ in qua ut soles alipi cespõdisti. sed

Expanded text:
substituere voluistis. Sed, ni fallor, ob hoc substituere voluistis. Sed, ni fallor, ob hoc stultitiam Deo ista tua conclusione ab his copulatam putasti, quod universa quae intelligit sapiens cum Deo esse dixerunt. Sed id quatenus accipiendum sit, nunc omitto; tuam illam ratiocinationem paululum adverte. Dixisti quippe: Nam si cum deo sunt, quaecumque intellegit sapiens, nec nisi intellectam stultitiam effugere potest\' — quasi uero illud obscurum sit, antequam stultitiam quisque uitet, sapientis eum nomine non esse censendum — et dictum est a sapiente intellecta esse cum deo: cum igitur euitandae stultitiae gratia eamdem stultitiam quisque intelligit, nondum est sapiens. Cum autem sapiens fuerit, non inter ea quae ille intelligit stultitia numeranda est. Quamobrem quoniam ea conjuncta sunt Deo, quae jam sapiens intelligit, recte a Deo stultitia secernitur. 9. Acute quidem, inquam, ut soles, Alypi, respondisti, sed
Abbreviated transcription (Latin):
locauitis. Nam si cũ d̾o st̃ quicũq ĩtelligit
sapiens. nec nͥ ĩtellc̃a stulticiã effugere p̃t:
ent eciã qd̃ dictu nefas est. pestis illa cũ d̾o.
Qua conclusione ꝯmon cũ in silentio aliꝙͣ¬
tũ se tenuissent respondeat inquit tͥgecius.
ille eciã de cuiꝰ aduentu ad istã disputatio¬
nẽ oportunssimo ñ nos puto temere gratu¬
latos. ẽũc alipiꝰ. d̾s meliora inquit huccine
dandem mͥ tm̃ meũ silenciũ parabatut. sed
n rupta iam quies est. Nerum nũc euttar
huic ut cũq rogationi sat̾fac̾e. cũ mͥ prius
uł in futurũ ꝓspex̾o et a nob̾ ĩpetrauero
ut a me amplius ista responsione nicħ fla¬
gitetis. Aullo modo in quã est. alipi beniuio¬
lencie atq humanitatis tue uocẽ tuã ser¬
qd̃ institusti efficere. Cet̾a ut iã sese ht̃ or¬
do ilse ꝓuemiet. Eq̃ mͥ de ordine inquit st̃
sꝑandã meliora: ĩ cuiꝰ assertõe int̾im me

Expanded text:
locaueritis. nam si cum deo sunt, quaecumque intellegit locaueritis. nam si cum deo sunt, quaecumque intellegit sapiens, nec nisi intellectam stultitiam effugere potest, erit etiam, quod dictu nefas est, pestis illa cum deo. — Qua conclusione commoti cum in silentio se aliquantum tenuissent: Respondeat, inquit Trygetius, etiam ille, de cuius aduentu ad istam disputationem oportunissimo non nos puto temere gratulatos. — Tum Alypius: Deus meliora! inquit; hucine mihi tandem tantum meum silentium parabatur? sed inrupta iam quies est. uerum nunc enitar huic utcumque rogationi satisfacere, cum mihi prius uel futurum prospexero et a uobis impetrauero, ut a me amplius ista responsione nihil flagitetis. — Nullo modo, inquam, est, Alypi, beneuolentiae atque humanitatis tuae uocem tuam serquod instituisti effice; caetera, ut jam sese habet ordo ille, provenient. Aeque mihi de ordine, inquit, sunt speranda meliora, in cujus assertione interim me
Abbreviated transcription (Latin):
codiat nisi ꝙ pꝰ stuitos ad capĩam ꝑducen
piente: si quid̾ ilłe d̾o sẽper infixꝰ est siue ca¬
citus. siue cũ hom̃ib loquens. Sed ille ẜunꝰ
iam bñ institutꝰ diligñt ẜuat qd̾ int̾dum
disputanti d̾o sugg̾et ut ei tanqũa ustissio
gratũ faciat officiũ suũ: sẜ cuiꝰ se uidet po¬
cestate iutere. Et hoc faciat ñ quasi tõcinã¬
do: s sĩma illa lege sũmo q ordine p̃scͥbẽ¬
te. slicħ in quã nũc resisto rõnib tuis ut
qd̾ suscepimus pociꝰ peragatur. De isto uero
diligñt᷑ ꝙ̃admodũ sese ħ̾at. ñ .n. parua res
est aut tam paruo ẜmone contenta. uide¬
bimꝰ alias: cũ d̾s ip̃e opoetunitatẽ ordine de¬
d̾it. Deffinitũ ẽ aũ quid sit ẽẽ cũ d̾o. Et cũ
a me eẽt dcm̃ id ẽẽ cũ d̾o quod ĩtellig̾ de¬
timꝰ uos eciã plꝰ adiecistis: ut ibi sint eciã
illa q̃ ĩtelligñtur a sapiente. Qua in re. mł¬
tũ me mouet. qũo sb̾ito cũ d̾o stulticiã col¬

Expanded text:
ducendpiente, si quidem ille deo semper infixus est siue tacitus siue cum hominibus loquens; sed ille seruus iam bene institutus diligenter seruat, quod interdum disputanti domino suggerat et ei tamquam iustissimo gratum faciat officium suum, sub cuius se uidet potestate uiuere, et hoc facit non quasi ratiocinando sed summa illa lege summoque ordine praescribente. — Nihil, inquam, nunc resisto rationibus tuis, ut quod suscepimus potius peragatur. de isto uero diligenter, quem ad modum sese habeat — non enim parua res est aut tam paruo sermone contenta — uidebimus alias, cum deus ipse oportunitatem ordine dederit. Definitum est autem, quid sit esse cum deo, et cum a me dictum est id esse cum deo, quod intellegit deum, uos etiam plus adiecistis, ut ibi sint etiam illa, quae intelleguntur a sapiente. qua in re multum me mouet, quomodo subito cum deo stultitiam col
Abbreviated transcription (Latin):
et u̾ba q̃ audiũtur. In utroq añ utitur
mens gemino nũcio ꝑ corꝑis necessitate
uno qui oculoꝵ est. alt̾o auicũ. Itaq cũ a¬
liquid uidemꝰ ꝯgruentib sͥ ꝑtib figura¬
tũ. ño absinde dñis cõnabilit̾ apparere¬
Itẽq cum alicͥd bñ cõcinere audim᷑. nõ
q̃ pp̃ aliquid ab hoĩb ꝓcurata st̃ ut ita
olerent. ł saꝑent. ł flierent. ł quid aliud
ut si quis locũ uñ grauib odorib ꝯpẽtes
bilit̾ aut cempere. Nemo aũ ortũ ĩ gressꝰ
et tosam natib admouens. audet ita lau
illam ut olefac̾et iusserm Tũc .n. p̾ceptũ

Expanded text:
et uerba, quae audiuntur. in utroque autem utitur et uerba, quae audiuntur. in utroque autem utitur mens gemino nuntio pro corporis necessitate, uno, qui oculorum est, altero aurium. itaque cum aliquid uidemus congruentibus sibi partibus figuratum, non absurde dicimus rationabiliter apparereque, cum aliquid bene concinere audimus, nonquae propter aliquid ab hominibus procurata sunt, ut ita olerent uel saperent uel feruerent uel quid aliud, ut, si quis locum, unde grauibus odoribus serpentes biliter aut tepere. nemo autem hortum ingressus et rosam naribus admouens audet ita laudillam, ut olfaceret, iusserit — tunc enim praeceptum
Abbreviated transcription (Latin):
Ac prim̃ uideamꝰ ubi hoc u̾bũ quo ratõ
uocat᷑ fregũtari soler. Nam illud nos e¬
mouere maxime debet. qd̾ ip̃e hõ aue¬
terib sapientib ita definitus ẽ. Honio est
quib credo admonẽdꝰ erat hõ. et quo sͥ re¬
derndũ eẽt. et uñ fugiendũ. Nam ut ꝓgͦs¬
sus aĩe usq ad mortalia lapsus est. itã regͦs¬
sus ẽẽ in rõnem debes uno u̾bo a bestiis ꝙ
se au̾terit. diuina ñ ẽ. S qm̃ solent doc¬
tissimi utti quid ĩt̾ rõnale ac rõnabile
it̃sio acute sb̾tilit̾ q disc̾nete: ulło mõ est
ad id qd̃ institiumꝰ negligend̾. Nam tõna¬
Rationabile aũ. qd̾ rõne fcm̃ eẽt. aut dic¬
cũ. Im. Itaq has balneas rõnabiles possu¬
uł illũ qui has fecit ł nos qui loqͥm᷑. Et¬
go ꝓcedit rõ ab aĩa rõnali scilicet ĩ ea q̃¬
qͥb potẽcia iusq rõnis posit ipĩs eciam
sensib ad moueri. opera hom̃n q̃ indentur

Expanded text:
Ac primum uideamus, ubi hoc uerbum, quod ratio Ac primum uideamus, ubi hoc uerbum, quod ratio uocatur, frequentari solet; nam illud nos mouere maxime debet, quod ipse homo a ueteribus sapientibus ita definitus est: homo est quibus credo admonendus erat homo, et quo sibi redeundum esset et unde fugiendum. nam ut progressus animae usque ad mortalia lapsus est, ita regressus esse in rationem debet; uno uerbo a bestiis, quod se auerterit, diuina non erit. sed quoniam solent doctissimi uiri, quid inter rationale ac rationabile intersit, acute subtiliterque discernere, nullo modo est ad id quod instituimus neglegendum. nam rationarationabile autem, quod ratione factum esset aut dictum. itaque has balneas rationabiles possuuel illum, qui has fecit, uel nos, qui loquimur. ergo procedit ratio ab anima rationali scilicet in ea, qquibus potentia uisque rationis possit ipsis etiam sensibus admoueri, opera hominum, quae uidentur,
Abbreviated transcription (Latin):
officiũ clem̃tie sue ꝑ uniu̾sos populos a¬
git. S ad disputationis nr̃e a placet or
tis motio: ea q̃ discũt᷑ distinguẽdi et con¬
nestendi potens. Qua duce uti ad dm̃ in¬
telligend̾. ł ipãmq aut in nob̾ aut usq
quaq est. aĩam rarissimũ oĩo genꝰ huma¬
nũ potest: ñ ob aliud nsi qr ĩ istoꝵ sensũ
negocia ꝑgresso redire in semet ipm̃ cra¬
ꝙ difficile ẽ. Itaq cum in reb ipĩs falla¬
cib rõne totum ag̾e hoĩes moliant᷑: quid
sit ip̃a rõ. et quał sit nsi ꝑ pauci ꝓrsus
ignorant Mitim uid̾r. sed tam̃ se iͦpa res
habet. Satis esti hoc dixisse ĩ p̾sentia. Nã
si uob̾ rem tantã sicut intelligenda est:
nunc ostend̾e cupiam: tam ineptus sim ꝙͣ
arrogans si uł me illam iam ꝑcepisse ꝑ¬
fitear. Tñ quantũ dignata. ĩ res q̃ nobis
note uidentur ꝓced̾e indagamꝰ eã al pos
sutmꝰ int̾m: prorit susceptꝰ ẜmo desidetat

Expanded text:
officium clementiae suae per uniuersos populos aofficium clementiae suae per uniuersos populos agit. sed ad disputationis nostrae, si placet, ortis motio ea, quae discuntur, distinguendi et conectendi potens, qua duce uti ad deum intellegendum uel ipsam quae aut in nobis aut usque quaque est animam rarissimum omnino genus hominum potest non ob aliud, nisi quia in istorum sensuum negotia progresso redire in semet ipsum cuique difficile est. itaque cum in rebus ipsis fallacibus ratione totum agere homines moliantur, quid sit ipsa ratio et qualis sit, nisi perpauci prorsus ignorant. mirum uidetur, sed tamen se ita res habet. satis est hoc dixisse in praesentia; nam si uobis rem tantam, sicut intellegenda est, nunc ostendere cupiam, tam ineptus sim quam adrogans, si uel me illam iam percepisse profitear. tamen quantum dignata est in res, quae nobis notae uidentur, procedere, indagemus eam, si posm, prout susceptus sermo desiderat.
Abbreviated transcription (Latin):
aut ꝓbare. ant appetere iideat᷑. Muita
eciã facit ñ libũt̾ ꝑpt̾ aut uutandũ hõi¬
nũ aut ieptiam fugiendã. Quod nõ
audientes aut uidentes difficile aliter
existimamꝰ: quã seniꝰ iste renũciat. Eo q
fit ut młtos ñ tales ẽẽ credam᷑: quales et
seipĩ. et eos sui familiates nouerũt. Qd̾
tͥ ex amicoꝵ nrõꝵ quib dã magnis aĩ bo¬
nisq nos soli scumus ꝑsuadeas uelimi. o¬
Nam etror iste ñ minima hac cã mitrit᷑
qd̾ ñ pauci se sb̾ito ad bonã uitã mitan¬
damq ꝯu̾itũt: et donec aliquib clano¬
rib factis. ign innotestant quales erãt
ẽe credũtur. Nam ne longiꝰ abeam cͥs
istos adolestentes qͥ antea nouerat facile
credat tam studiose magna q̃rere. tãtas
repente in hac etate indixisse mumci¬
tias uoluptatib: Ergo hac opinonem
pellamꝰ ex aĩo. Nam et illud dumũt
nis tui posuesti laciꝰ ꝙͣ ño iulli opmãt᷑.

Expanded text:
aut probare aut adpetere uideatur. multa aut probare aut adpetere uideatur. multa etiam facit non libenter propter aut uitandum odium hominum aut ineptiam fugiendam, quod nos audientes aut uidentes difficile aliter existimamus, quam sensus iste renuntiat, eoque fit, ut multos non tales esse credamus, quales et se ipsi et eos sui familiares nouerunt, quod tibi ex amicorum nostrorum quibusdam magnis animi bonis, quae nos soli scimus, persuadeas uelim. nam error iste non minima et hac causa nititur, quod non pauci se subito ad bonam uitam miramque conuertunt et, donec aliquibus clarioribus factis innotescant, quales erant, esse creduntur. nam ne longius abeam, quis istos adulescentes, qui antea nouerat, facile credat tam studiose magna quaerere, tantas repente in hac aetate indixisse inimicitias uoluptatibus ? ergo hanc opinionem pellamus ex animo; nam et illud diuinumnis tui posuisti, latius, quam nonnulli opinantur,
Abbreviated transcription (Latin):
libri plenissimi st̃. Qd̾ ñ pp̃ te mͥ dicendũ
putani. sed pp̃ istos adolescentes: ne meis
quasi anctoritatẽ meã ĩ re ꝯtẽpnant. Nã mͥ
oĩo illos nolo cred̾e: nͥ docenti rõnẽq reddẽ¬
ti. Propt̾ quos pro rer̃ magnitudine conci¬
tandos eciã te arbitror istũ ĩt̾posuisse ẜmo¬
nem. Non .i. tͥ st̃ ad sequẽdũ. ista difficilia
q̃ tanta rapiusti auiditate. tantoq ĩ ea nͤ
admrabił impetu ĩgressꝰ ẽ: ut ogo tͥ u̾bo¬
ẽ m̃o ulla cã mentiendi. aut saltẽ occa¬
sio. Nam neq te falsa cua laude studiosi¬
orẽ fi̾ puto. et hii assũt qui utrũq noue¬
tiiis morib s ñ ałr seirtis atq dixisti. i¬
pautiores te arbitror ẽẽ credere ꝙͣ mͥ ꝓ
babile est. S młti penitꝰ latentq. Icem
młtorũ ñ latẽtiũ: ea ip̃a q mita st̃ la¬
tent. In aĩo .n. st̃ ista. qui noq sensu as¬
cipi potest et plerq dum ꝯgruere uutt
uiciosoꝵ hom̃i colloquiis: ea dicit. que

Expanded text:
ndum putaui sed propter istos adulescentes, ne in eis quasi auctoritatem meam iure contemnant. nam mihi omnino illos nolo credere nisi docenti rationemque reddenti, propter quos pro rerum magnitudine concitandos etiam te arbitror istum interposuisse sermonem. non enim tibi sunt ad sequendum ista difficilia, quae tanta rapuisti auiditate tantoque in ea naturae admirabilis impetu ingressus es, ut ego tibest modo ulla causa mentiendi, aut saltem occasio: nam neque te falsa tua laude studiosiorem fieri puto, et ii adsunt qui utrumque novetimis moribus, si non aliter sentis atque dixisti, pauciores te arbitror esse credere, quam mihi probabile est; sed multi penitus latent, item multorum non latentium ea ipsa, quae mira sunt, latent; in animo enim sunt ista, qui neque sensu accipi potest et plerumque, dum congruere uult uitiosorum hominum conloquiis, ea dicit, quae
Abbreviated transcription (Latin):
cum intetrogares quid michi de achademi¬
co sapiente iudeatur. respondi i deri midͥ
Quod iudeatur scire sapienciã: ne aut te¬
mere me scire affirmarem. aut illum nor
minus temere dicerem. Pro magno inqn
beneficio michi obsecto concedas: primo
cure quam tuam ẽẽ certo scio: nunc pau¬
lulum omitras. Certe si me ista utetrosia¬
tione decepero. cito transsibo tuam partẽ
controuerslamc finiemus. Postremo

Expanded text:
cum me interrogares, quid mihi de Academicum me interrogares, quid mihi de Academico sapiente videatur; respondi, videri mihi quod videatur sibi scire sapientiam, ne aut temere me scire affirmarem, aut illum non minus temere scire dicerem. Pro magno, inquam, beneficio mihi obsecro concedas primo,curae, quam tuam esse certo scio, nunc paululum omittas. Certe si me ista interrogatione decepero, cito transibo in tuam partem, controversiamque finiemus. Postremo
Abbreviated transcription (Latin):
etiam poeta nostri ut me aliquantũ licen¬
ci aurib ded̾am decenter ĩ bucolico car¬
mine rusticanum et plane pastoricumã
indicauit: cum alter alterum interrogatu
ubi celi spacum non amplius quam tres
talnas pateat: et ille autem quib in tertis
in sepulcri nomina regum uascantur flo¬
tes. Quod queso alypi ne in uilla nob lic̾e̾
arbitreris. Certe uel iste balneole ali qͣm
decoris gyminasioꝵ faciant recordationẽ
Ad id si placet quod rogo: responde. Uidetur
ne tibi sapiens achademicoꝵ scire sapienci¬
am: Ne uerba uerbis refe̾ndo inquit in
longum eamus: iudetur iuderi sibi scire ui¬
detur in qu̾a ergo tibi nescire. Non enĩ e¬
go quero quid tibi indeatur uiden sapiẽ¬
ti. Sed utrum tibi uideatur sapiens scite
sapientiam. Potest ut opmor hic aut aite
aut negare. O utinã inquit aut ita michi
facile ẽẽt ut tibi difficile ut michi. et nes tã
molestus eẽt nec in hiis quicquã sperares. nã

Expanded text:
etiam poeta noster — ut me aliquantum Licenetiam poeta noster — ut me aliquantum Licentii auribus dedam — decenter in Bucolico carmine hoc rusticanum et plane pastoricium esse iudicauit, cum alter alterum interrogat, ubi caeli spatium non amplius quam tres ulnas pateat, ille autem quibus in terris inscripti nomina regum nascantur flores. quod quaeso, Alypi, ne in uilla nobis licere arbitreris. certe uel istae balneolae aliquam decoris gymnasiorum faciant recordationem; ad id. si placet, quod rogo, responde: uidetne tibi sapiens Academicorum scire sapientiam? Ne verba verbis referendo, inquit, in longum eamus, videtur videri sibi scire. Videtur ergo, inquam, tibi nescire? Non enim ego quaero quid tibi videatur videri sapienti, sed utrum tibi videatur sapiens scire sapientiam. Potes, ut opinor, hic aut aiere, aut negare. O utinam, inquit, aut ita mihi facile esset ut tibi, aut ita tibi difficile ut mihi! nec tam molestus esses, nec in his quidquam sperares. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
et item alium. cui meũ obscurum sit obs¬
cumis. Sed ne me perpugnacem duitiꝰ
putes: obsecrauerim ut hoc manifestum
manifestius edisseras. Attende inquam
queso diligent̾. et quasi se poĩta paululum
respondendi cura: si enim bene me atcy te
noui. facile data opera clarebit quod dico
et alter alteri cito persuadebit. Bixisti me
tandem an fortasse obsurdueram uideti
sapienti se scire sapienciam: Anuit. O
mittamus inquam paululum istum sapi¬
entem. Eu ip̃e sapiens es. an non. Nicħ
inquit minus. Uolo tam̃ inquam respõ¬
deas michi quid ip̃e sentias de sapientea
chademico: utrum nam tibi uideatur sci¬
re sapienciam. Utrum sibi inquit scitei
iudeatur an sciat. unum ne an diuersum
putas: Metuo enim ne hes confusio cui¬
quam nrm suffragium prebeat. Hoc est in¬
quamtus cum illud uirgium quod dici sol
cum questiomi intentate nõ euts solutio
scd alterius obiectio indetur mederi. quod

Expanded text:
et item alium, cui meum obscurum sit obset item alium, cui meum obscurum sit obscurius. sed ne me perpugnacem diutius putes, obsecrauerim, ut hoc manifestum manifestius edisseras. — Adtende, inquam, quaeso diligenter et quasi seposita paululum respondendi cura. si enim bene me atque te noui, facile data opera clarebit quod dico et alter alteri cito persuadebit. dixistine tandem an fortasse obsurdueram, uideri sapienti se scire sapientiam? — Annuit. — Omittamus, inquam, paululum istum sapientem. tu ipse sapiens es an non ? — Nihil, inquit, minus. — Uolo tamen, inquam, respondeas mihi, quid ipse sentias de sapiente Academico, utrumnam tibi uideatur scire sapientiam ? — Utrum sibi, inquit, scire uideatur an sciat, unumne an diuersum putas ? metuo enim, ne haec confusio cuiquam nostrum suffugium praebeat. Hoc est, inquam, Tuscum illud iurgium, quod dici solet, cum quaestioni intemtatae non eius solutio, sed alterius obiectio uidetur mederi. quod
Abbreviated transcription (Latin):
sophia meretur cui dulcissimas primici¬
as iam ur̃o illo sermone libasti que te
uehem̃tuis quam ista poetica incend̾at
ad magnarũ et uere fructuosaꝵ terum
scienciam. Sed dum ad istarũ disciplina¬
rum quib excoluntur animi curtum reuo¬
care uos cupio: metuo ne uob̾ labernchus
fiat. et ꝓpe me penitet ab illo te impetute¬
pressisse. Erubuit ille. dissessit q ut bib̾et
Nam et multum siciebat. et occasio daba¬
tur eiutandi me plurima fortasse atep as¬
spetiora dicturũ. Et cum redisset: inten¬
tis omĩb sic cepi. Ita ne est alypii ut int̾
nos de te te iam ut michi indetur mani¬
festissima non conueniat: Non mirum
est inquit. si quod tibi in promptu ẽẽ asse¬
tis. michi obscurum sit: si quidem plera¬
q manifesta possint aliis manifeitiora:
et item obscuta que non nullis obscuri¬
ora eẽ. Nam si et hoc tibi uere manifest̃
est. michi ctede ẽẽ alium quemquã. cui
et hoc manifestum tuũ manifestius sit:

Expanded text:
sophia meretur, cui dulcissimas primitisophia meretur, cui dulcissimas primitias iam uestro illo sermone libasti, qui te uehementius quam ista poetica incenderat ad magnarum et uere fructuosarum rerum scientiam. sed dum ad istarum disciplinarum, quibus excoluntur animi, circulum reuocare uos cupio, metuo, ne uobis labyrinthus fiat, et prope me paenitet ab illo te impetu repressisse. — Erubuit ille discessitque, ut biberet. nam et multum sitiebat et occasio dabatur euitandi me plura fortasse atque asperiora dicturum. Et cum redisset, intentis omnibus sic coepi: Itane est, Alypi, ut inter nos de re iam, ut mihi uidetur, manifestissima non conueniat ? — Non mirum est, inquit, si quod tibi in promptu esse asseris mihi obscurum sit, si quidem pleraque manifesta possunt aliis manifestiora et item obscura quaedam nonnullis obscuriora esse. nam si et hoc tibi uere manifestum est, mihi crede esse alium quemquam, cui et hoc manifestum tuum manifestius sit,
Abbreviated transcription (Latin):
pro meridiams horis rediemus ad innicem
Michi .n. tum uideretur iam ad nos ad ca¬
loem peruenisse. pugnos etiam mistiusti
dissemuis: inuenimus licentium cui nũ¬
quam scͥienti helicon sb̃uenisset excogitã
dis uersib in hiantem. Nam de medio
pene prandio quamius nrĩ prandii idẽ
inicium. qui finis fuit: clam surrexerat
nicħ q biberat. Cui ego. Opto quidem
in quam tibi ut istam poeticam quam cõ¬
cupisti complestatis aliquando non quo
me nimis delectat ista perfectio: sed quod
uideo te tm̃ exarsisse ut nisi fastidio euad̾e
ab hoc amore nõ possis. quod euenire pt
perfectionem facile solet. Deinde cumsis
bene canorus. malum aurib nr̃is inculces
tuos uersus. quam ut illis grecis tragedi¬
is more auicularũ. quas incaueis indu¬
sas uidemus. uerbaq non intelligis can¬
tes. Ad moneo tamẽ ut pergas potum
si uoles et ad scolam redeas uostram: si
tñ aliquid iam de te hortensius et philo¬

Expanded text:
pomeridianis horis rediemus ad invicem. pomeridianis horis rediemus ad invicem. Mihi enim cum videretur jam nos ad calcem pervenisse, pugnos etiam miscuisti. dissemus, invenimus Licentium, cui nunquam sitienti Helicon sdis uersibus inhiantem. nam de medio paene prandio, quamuis nostri prandii idem initium qui finis fuit, clam surrexerat nihilque biberat. cui ego: Opto quidem, inquam, tibi, ut istam poeticam, quam concupisti, conplectaris aliquando, non quod me nimis delectat ista perfectio, sed quod uideo te tantum exarsisse, ut nisi fastidio euadere ab hoc amore non possis, quod euenire post perfectionem facile solet. deinde cum sis bene canorus, malim auribus nostris inculces tuos uersus quam ut in illis Graecis tragoediis more auicularum, quas in caueis inclusas uidemus, uerba quae non intellegis cantes. admoneo tamen, ut pergas potum, si uoles, et ad scholam redeas nostram, si tamen aliquid iam de te Hortensius et philo
Abbreviated transcription (Latin):
pienciam iso utiq udetur nicħ scire sapi¬
entem. Hoc eñĩ contendi nõ potest: nisiqͥs¬
quam dicere audeat nicħ ẽẽ sapientiam
Ex quo fit: ut iam hoc tibi quod etiam
iudeatut. Nam mͥ iudetur sapientem
non moħ scire: et tibi opinor cui placet.
u deti sapienti sapientem scire sapiencian
Tum ille inquit. non magis me ingenium
exercere uelle. quam te arbitror et admiror
Non .i. tibi ulla in hanc tem ex̾citatione o¬
pus est. Nam michi adhuc fortasse ceco
iudetur inter ẽẽ. int̾ uideri sibi scire et sci¬
re: et inter sapienciam que in inuestiga¬
tione poĩta est. et ueritatem. Que a nob̾
cum alterutra dicantur: sibi quẽadino¬
dum quadrent non inuenio. Cum ego
cum iam ad prandium uocarenur. nõ
in quiam micbi quod tm̃ reniteris displi¬
cet. flut eĩ ambo nestimus quid loqua¬
mur et danda est opera ne tamturpes
scinius: aut unus nm̃. quod item relinque¬
re. atqz negligere. nõ minus turpe est. Sed

Expanded text:
pientiam, non utique videtur nihil scire sapipientiam, non utique videtur nihil scire sapientem. Hoc enim contendi non potest, nisi quisquam dicere audeat, nihil esse sapientiam. Ex quo fit, ut jam hoc tibi, quod etiam mihi, videatur; nam mihi videtur sapientem non nihil scire, et tibi, opinor, cui placet, videri sapienti sapientem scire sapientiam. Tum ille, Non magis me ingenium exercere velle quam te, arbitror; et id miror, non enim tibi ulla in hanc rem exercitatione opus est. Nam mihi adhuc fortasse caeco videtur interesse inter videri sibi scire, et scire; et inter sapientiam quae in investigatione posita est, et veritatem: quae a nobis cum alterutra dicantur, sibi quemadmodum quadrent non invenio. Tum ego, cum jam ad prandium vocaremur; Non, inquam, mihi quod tantum reniteris displicet: aut enim ambo nescimus quid loquamur, et danda est opera ne tam turpes simus; aut unus nostrum, quod item relinquere atque negligere non minus turpe est: sed
Abbreviated transcription (Latin):
sfiries. Ctedideram uere inquit ad calicẽ
nos finemq uenisse: sed repentem cum
dext̾as imposiusti. disimictissimos nos eẽ
eo i longum progressos uideo. et it delic
quod hesterno die a nobis nulla alia questi¬
o constitura uidebatur: nisi quod sapientẽ
ad comprehensionem ueri peruentte pos¬
se affirmante te ego negaueram. Nunc
uero ncħ me aluid opior concessisse tibi:
qũa inderi posse sapienti probabiliũ rerim
se consecutum ẽẽ sapienciam. Quam tibi
sapienciam inuestigatione diuinaꝵ huma¬
naꝵ q rerum me constitusse nulli nostrũ¬
i causa disputare: et quia bene nosti istos
adolescenticlos nx adhuc posse disc̾nere
que acute ac sb̾tiliter disserintur. tancx
indicium ab itteris ignorancia. ut tibi qͣn¬
tumlibet loqui uillo liceat reclamante. o¬
Nam paulo ante cum quererem utrũ sci¬
ret sapiens capienciam scire sibi uideridi¬
xisti. Cui ergo uidetur sapienteni scire sa¬

Expanded text:
ffirmes. Crederem uere, inquit, ad calcem ffirmes. Crederem uere, inquit, ad calcem nos finesque uenisse, sed repente, cum dexteras interposuisti, disiunctissimos nos esse et in longum progressos uideo, uidelicet quod hesterno die a nobis nulla alia quaestio constituta uidebatur, nisi quod sapientem ad comprehensionem ueri peruenire posse afvero nihil me opinor concessisse tibi, quam videri posse sapienti probabilium rerum se consecutum esse sapientiam: quam tamen sapientiam in investigatione divinarum humanarumque rerum me constituisse nulli nostrui causa disputare. Et quia bene nosti istos adolescentulos vix adhuc posse discernere quae acute ac subtiliter disseruntur, tanquam judicum abuteris ignorantia, ut tibi quantumlibet loqui nullo liceat reclamante. Nam paulo ante dixisti, cum quaererem utrum sciret sapiens sapientiam, scire sibi videri. Cui ergo videtur sapientem, scire sa
Abbreviated transcription (Latin):
re uoluero Sed qui tibi iudeatur inuen¬
torum probabilium ħitus non ẽẽ non in¬
deo. Concedis in quam michi falsa nemi¬
nem scure: facile id quidem inquit. Dic
iam si potes inquam sapientem scire sapi¬
enciam. Quid enĩ ait hoc limite ienu̾sa
concludis. nt irderi sibi non possit comp̃¬
hendisse se sapienciam: Da in qũã dex¬
tr̃a. Nam si meministi: hoc est quod he
il me dixi effectum quod nuno non ame
conclusum. sed a te ultro michi oblatum
ẽẽ gaudeo. Nam cum inter me et acha¬
demicos hoc interẽe dixissem. quod ilł
peobabile iusim est uetitatem nõ posse¬
comp̃ hendi. et michi autẽ nondũ quidema
me inuentam. inueniri tam̃ posse a sapiente
indeatur nunc tu cum mea int̾rogatione
urgereris. utrum sapiens nesciat sapienciã
uidetur sibi scire dixisti. Quid tunc postea
inquit: Quia si uidetur sibi in quã scire sa¬
pienciam: non ei uidetur nicħ stite posse sa¬
pientem. Nut si sapientia nicħ est: uolo a¬

Expanded text:
re uoluero. sed qui tibi uideatur inuenre uoluero. sed qui tibi uideatur inuentorum probabilium habitus non esse, non uideo. — Concedis inquam, mihi falsa neminem scire? — Facile quidem, inquit. — Dic iam, si potes, inquam, sapientem nescire sapientiam. — Quid enim ? ait, hoc limite uniuersa concludis, ut uideri sibi non possit comprehendisse se sapientiam? — Da, inquam, dexteram. nam, si meministi, hoc est quod heri Ille dixi effecturum, quod nunc non a me conclusum, sed a te ultro mihi oblatum esse gaudeo. nam cum inter me et Academicos hoc interesse dixissem, quod illis probabile uisum est ueritatem non possomprehendi, mihi autem nondum quidem a me inuentam, inueniri tamen posse a sapiente uideatur, nunc, cum mea interrogatione urgereris, utrum sapiens nesciat sapientiam, \'uidetur sibi scire\' dixisti. — Quid tum postea ? inquit. — Quia, si uidetur sibi, inquam, scire sapientiam, non ei uidetur nihil scire posse sapientem; aut, si sapientia nihil est, uolo a