comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃e adueniens hoc admonet docetq dicens. Hec est autẽ uita
eterna: ut cognoscant de solum uerum d̾m. & quem misisti
te illi: qui credentib premium uitȩ ȩternȩ dabit. Credite
na supplicia gehennȩ ardorib irrogabit. Quȩ tunc erit fid̾i
gła. quę pena ꝑfidiȩ.cum iudicii dies uenerit. quȩ letitia cre¬
dentium. quȩ mestitia ꝑ fidorum noluisse istic pͥus credere. &
ut credant iam redire non posse: Cremabit addictos ardens
semꝑ gehenna: & uiuacib flammis uorax pęna. nec erit unde
habere tormenta uel requiem possint aliquando uel finem:
seruant᷑ cum corporib suis animȩ infinitis cruciatib ad dolo¬
rem. Spectabit᷑ illic a nobis semꝑ qui hic nos spectauit ad tem¬
pus: &e in ꝑsecutionib factis ocłorum crudeliũ breuis fruc¬
tus ꝑpetua uisione ꝑpensabitur. scd̾m scripture sc̃ȩ fidem di¬
centis. Uermis eoꝵ non morietur &e ignis eoꝵ non extingue¬

Expanded text:
s adueniens hoc admonet et docet dicens: haec est autem uita s adueniens hoc admonet et docet dicens: haec est autem uita aeterna ut cognoscant te solum et uerum Deum et quem misisti te illi qui credentibus praemium uitae aeternae dabit. credite na supplicia gehennae ardoribus inrogabit. Quae tunc erit fidei gloria, quae poena perfidiae, cum ludicii dies uenerit, quae laetitia credentium, quae maestitia perfidorum noluisse istic prius credere et ut credant iam redire non posse. cremabit addictos ardens semper gehenna et uiuacibus flammis uorax poena, nec erit unde habere tormenta uel requiem possint aliquando uel finem. seruabuntur cum corporibus suis animae infinitis cruciatibus ad dolorem. spectabitur illic a nobis semper qui hic nos spectauit ad tempus, et in persecutionibus factis oculorum crudelium breuis fructus perpetua uisione pensabitur secundum scripturae sanctae fidem dicentis: uermis eorum non morietur et ignis eorum non extingue
Abbreviated transcription (Latin):
Dors infertur: sed im mortalitas sequit᷑. Occiso mundus eripitur. sed
resttuto parachysus exhibetur. Uita temporalis extinguitur: sea¬
eterna repatur. Quanta ẽ dignitas & quanta securitas exire hinc
ledum exire inter pressuras ⁊ angustias głosum. claudere in moni¬
to oculos. quib homines uidebantur & mundus: & aꝑire eosdem sta
ut terris repente subtrabaris. et in regnis cȩlestib reponaris Hȩo
oportet mente contemplari et cogitatione: hec die ac nocte medi
tarit. Sitalem psecutioni. dies xp̃i militem inuenerit: uinci non po¬
terit uirtus ad premium ꝓmpta. Uel si arcersitio ante ꝑreuenerit.
sine premio non erit fides quȩ erat ad martyrium preparata. S¬
ne dampno temporis: merces deo udice redditur. In ꝑsecutione
militia: in pace conscientia coronatur amen. Incipit epistola¬

Expanded text:
tur; mors infertur, sed immortalitas sequitur: occiso mundus eripitur, sed tur; mors infertur, sed immortalitas sequitur: occiso mundus eripitur, sed restituto paradisus exhibetur; vita temporalis extinguitur, sed aeterna reparatur. Quanta est dignitas et quanta securitas exire hinc laetum, exire inter pressuras et angustias gloriosum? claudere in momento oculos, quibus homines videbantur et mundus, et aperire eosdem stats! terris repente subtraheris, ut in regnis coelestibus reponaris. Haec oportet mente et cogitatione complecti, haec die ac notari. si talem persecutio inuenerit Dei militem, uinci non poterit uirtus ad proelium prompta. uel si arcessitio ante praeuenerit, sine praemio non erit fides quae erat ad martyrium praeparata: sine damno temporis merces Deo iudice redditur: in persecutione militia, in pace conscientia coronatur.
Abbreviated transcription (Latin):
na ꝑueniar. Si militib scłarib głosum ẽ. ut hoste deuicto redeant in
patriam triumphantes. quanto potior & maior est deuicto ⁊abulo ad
paradh̃ sum triumphantes redire: E unde adam peccator eiectus. ẽ:
slue pserato eo qui ande deceꝑat trophea uidricia reportare. offerre
dec Acceptissimum mimnꝰ: incorruptam fidem. et uirtutem mentis
in columem: laudem deuotionis illustrem. comitari eum cũ uenire
ceperit uindictam de inimicis recepturus: lateri eiꝰ assistere. cum se¬
derit uidicaturꝰ coheredem xp̃i fieri. angelis coequari: cum patriar
iationes que ꝑsecutio potest uincere.quȩ possunt tormenta suꝑare.
urat fordis et stabilis religiosis meditationib fundata mens: et aduer¬
sus ons diaboli terrores et minas mundi. animꝰ immobilis ꝑstat. quẽ
sinurorũ fides certa et solida corroborat. Claudunt᷑ oculi in ꝑsecitti¬

Expanded text:
na percipiat? Si militibus saecularibus gloriosum est ut hoste devicto redeant in na percipiat? Si militibus saecularibus gloriosum est ut hoste devicto redeant in patriam triumphantes, quanto potior et major est gloria, victo diabolo, ad paradisum triumphantem redire, et unde Adam peccator ejectus est, illuc, prostrato eo qui ante dejecerat, trophaea victricia reportare, offerre Deo acceptissimum munus, incorruptam fidem et virtutem mentis incolumem, laudem devotionis illustrem, comitari eum cum venire coeperit, vindictam de inimicis recepturus, lateri ejus assistere, cum sederit judicaturus, cohaeredem Christi fieri, Angelis adaequari, cum Patriarctationes quae persecutio potest vincere? quae possunt tormenta superare? Durat fortis et stabilis religiosis meditationibus fundata mens, et adversus omnes diaboli terrores et minas mundi, animus immobilis perstat, quem futurorum fides certa et solida corroborat. Clauduntur in persecuti
Abbreviated transcription (Latin):
nu sua: quos uniuersos ase in eodem loco simul uisos coniungit
et dicit. & uixerunt & regnauerunt cũ xp̃o. Uiuere om̃s dicit et
regnare cum xp̃o: non tantũ qui occisi fuerint sed & quiq infi¬
dei suȩ firmitate et dei timore ꝑstantes imaginem bestię non ad¬
orauerunt. neq ad funesta eiꝰ et sacrilega edicta consenserunt.
lus nos acciꝑe in passionis mercede quam quod hic sustinemꝰ in ipsa
passione: probat beatus apłs paulus qui dignatione diuina usꝙ
in tercium cȩlum atq in paracdysum raptus. audisse se menar¬
rabilia testatur. qui occulta fide iħm xp̃m uidisse se głatur. qͥ iã
quod oo didicit et udit maioris conscientiȩ ueritate ꝓfitetur. Non
sunt inqrite condigne passiones huiꝰ temporis: ad suꝑuenturam
ad tantam claritatem ꝑuenire ut amicus dei fiat. ut cum xp̃o sta¬
tim saeideat. ut post tormenta & supplicia terrena ad premia diui¬

Expanded text:
nu sua; quos universos a se in eodem loco simul visos conjungit nu sua; quos universos a se in eodem loco simul visos conjungit et dicit: et vixerunt et regnaverunt cum Christo . Vivere omnes dicit et regnare cum Christo, non tantum qui occisi fuerint, sed et quicumque, in fidei suae firmitate et Dei timore perstantes, imaginem bestiae non adoraverint, neque ad funesta ejus, et sacrilega edicta consenserint. CAPUT XIII.--PLUS NOS ACCIPERE IN PASSIONIS MERCEDE, QUAM QUOD HIC SUSTINEMUS IN IPSA PASSIONE. Probat beatus apostolus Paulus, qui, dignatioin tertium caelum adque in paradisum raptus audisse se inenarrabilia testatur, qui oculata fide legum Christum uidisse se gloriatur, qui id quod et didicit et uidit maioris conscientiae ueritate profitetur. non sunt, inquit, condignae passiones huius temporis ad superuenturam ad tantam claritatem pervenire, ut amicus Dei fiat, ut cum Christo statim gaudeat, ut post tormenta et supplicia terrena, praemia divi
Abbreviated transcription (Latin):
nomini ur̃o quasi nequam. ꝓꝑter filium hominis. Gaudete in illa
die et exultate : ecce enim merces ur̃a multa. ẽ. in cęlis. Et iterun
Qui ꝑdet animã suam ꝓpter me: hic saluabit illam. Nec solos ani¬
maduersos et intertectos pollicitationis diuinȩ manent premia
sed ȩtiam si iꝑsa passio fidelib desit.si fides tamen integra atq inuic¬
ta ꝑstiterit & contemptis ac relidis suis omnib xp̃m se sequi xp̃ia¬
nus ostenderit: ipse quoq axp̃o inter martyres honoratur. polli¬
cente ipso & dicente. Nemo est qui relinquat domũ aut agrum
aut parentes aut fr̾es aut uxorem aut filios ꝓꝑter regnũ dei iñ
recipiat septies tantũ in isto temꝑore: in scło autẽ futuro uitã
ȩternam. Item in apocalypsi hoc idem loquit᷑. Uidi in qͥt animas
occisorum ꝓꝑter nomen iħu & sermonem dei. Et cum pͥmo loco
posuisset occisos: addidit dicens. Et quicũq imaginem bestiȩ nõ
adorauerunt nec acceꝑunt inscriptionem in fronte aut ĩ ma¬

Expanded text:
equam propter Filium hominis. Gaudete in illa 273 die et exsultate: ecce enim merces vestra multa est in coelis . Et iterum: Qui perdiderit animam suam propter me, hic salvabit illam . Nec solos animadversos et interfectos divinae pollicitationis manent praemia, sed, etiamsi ipsa passio fidelibus desit, fides tamen integra atque invicta perstiterit, et, contemptis ac relictis suis omnibus, Christum se sequi Christianus ostenderit, ipse quoque a Christo inter martyres honoratur, pollicente ipso et dicente: Nemo est qui relinquat domum aut agrum, aut parentes aut fratres, aut uxorem aut filios propter regnum Dei, et non recipiat septies tantum in isto tempore, in saeculo autem venturo vitam aeternam . Item in Apocalypsi hoc idem loquitur: Et vidi, inquit, animas occisorum propter nomen Jesu et sermonem Dei: et cum primo in loco posuisset occisos, addidit, dicens: Et quicumque imaginem bestiae non adoraverunt, nec acceperunt inscriptionem in fronte aut in ma
Abbreviated transcription (Latin):
H ec hereant sirmiter sensib nr̃is: hȩc intelligant᷑ plena fide. hec cor¬
de toto diligant᷑. hec indesinentium oꝑum magnanimitate redi¬
grande credentium. securitatis nr̃e salubre presidium: munimen¬
tum spei. tutela fidei: medela peccati. & res posita in potestate faci¬
entis: res grandis & facilis. sine periculo ꝑsecutionis: corona pa¬
cis. uerum dei nunus: & maximum infirmis necessariũ. fortib
głosum: quo xp̃ianꝰ aduitus pre effert grãm sp̃ualem. ꝓmeret̃¬
xp̃m uidicem: dm̃ computat debitorem. Ad hanc oꝑum salu¬
tarium palmam libenter ac ꝓmpte cerdemus om̃s in agone usti¬
ciȩ: deo & xp̃o spectante curramꝰ. & qui scło & mundo maiores
esse iam cepimꝰ: cursum nr̃m nulla scłi & mundi cupitaditate
tardemꝰ. Si expeditos siceleres si in hoc operis agone currentes
dies nos uel reditionis uel ꝑsecutionis inuenerit: nusquam añs

Expanded text:
haec haereant firmiter sensibus nostris, haec intellegantur plena fide, haec corhaec haereant firmiter sensibus nostris, haec intellegantur plena fide, haec corde toto diligantur, haec indesinentium operum magnanimitate redigrande credentium, securitatis nostrae salubre praesidium, munimentum spei, tutela fidei, medella peccati, res posita in potestate facientis, res et grandis et facilis, sine periculo persecutionis corona pacis, uerum Dei munus et maximum, infirmis necessarium, fortibus gloriosum, quo Christianus adiutus perfert gratiam spiritalem, promeretm iudicem, Deum computat debitorem. ad hanc operum salutarium palmam libenter ac prompte certemus, omnes in agone iustitiae Deo et Christo spectante curramus et qui saeculo et mundo maiores esse iam coepimus cursum nostrum nulla saeculi et mundi cupiditate tardemus. si expeditos, si celeres, si in hoc operis agone currentes dies nos uel redditionis uel persecutionis inuenerit, nusquam Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
na ȩqualiter perfruat᷑. Sic ȩqualiter dies inluminat: sol radiat.
imber rigat: uentus aspirat. & dormientib somnꝰ unꝰ est: ⁊ stel¬
larum splendor ac lunȩ communis ẽ. Quo ȩquitatis exemplo qͥ
possessor in terris reditus ac fructus suos cũ fraternitate parti¬
tur: dum largitionib gratuitis cõmunis ac iustus ẽ: dei patris
imitator . ẽ. Quȩ illa erit fratres km̃i operantium gła. quam
grandis & summa letitia. cũ ppłm suum dñs cȩperit recense¬
re: & meritis atq operib nr̃is premia ꝓmissa contribuens ꝓ
terrenis celestia: pro temporalib sempiterna. pro modicis
magna prestare: offerre nos patri cui nos sua scĩficatione restitu¬
it. ȩternitatem nobis immortalitatemq largiri. ad quã nos san¬
guinis sui uiuificatione reparauit. reduces ad paradisum denuo
facere: regna cȩlorum fide & ueritate suȩ pollicitationis aperire

Expanded text:
na aequaliter perfruatur. sic aequaliter dies luminat, sol radiat, na aequaliter perfruatur. sic aequaliter dies luminat, sol radiat, imber rigat, uentus adspirat, et dormientibus somnus unus est, et stellarum splendor ac lunae communis est. quo aequalitatis exemplo qui possessor in terris reditus ac fructus suos cum fraternitate partitur, dum largitionibus gratuitis communis ac iustus est. Dei patris imitator est. Quae illa erit, fratres carissimi, operantium gloria, quam grandis et summa laetitia, cum populum suum Dominus coeperit recensere et meritis adque operibus nostris praemia promissa contribuens pro terrenis caelestia, pro temporalibus sempiterna, pro modicis magna praestare, obferre nos patri cui nos sua sanctificatione restituit, aeternitatem nobis inmortalitatemque largiri ad quam nos sanguinis sui uiuificatione reparauit, reduces ad paradisum denuo facere, regna caelorum fide et ueritate suae pollicitationis aperire.
Abbreviated transcription (Latin):
predia uenundabant: & dispensandam pauperib facultatẽ
ubenter ac largiter apłis offerebant. terreno patrimonio uen¬
dito atq distrado: fundos illuc transferentes ubi fructus cape¬
rent possessionis ȩternȩ. illic comparantes domos. ubi inciꝑent
semꝑ habitare. Calis tunc fuit in operationib cumulus: qualiꝰ
in dilectione consensus. sicut legumus in actib apłorum. Turba
autẽ eorũ qui crediderant anima ac mente una agebant: nec
fuit inter illos discrimen ullum. nec quicquã suum iuidicabant
ex bonis quȩ eis erant: sed fuerunt illis omĩa cõmunia. Hoc est
natiuitate sp̾itali uere dei filios fieri: hoc est lege cęlesti ȩquita¬
tem dei patris imitari. Quodcũq enim dei ẽ: in nostra usurpa¬
tione commune est. Nec quisquã ab eneficiis eiꝰ & munerib ar¬
cetur: quo minꝰ omne humanũ genꝰ bonitate ac largitate diui¬

Expanded text:
praedia uenundabant et dispensandam pauperibus quantitatem praedia uenundabant et dispensandam pauperibus quantitatem libenter ac largiter apostolis obferebant, terreno patrimonio uendito adque distracto fundos illuc transferentes ubi fructus caperent possessionis aeternae, illic comparantes domos ubi inciperent semper habitare. talis tunc fuit in operationibus cumulus qualis in dilectione consensus, sicut legimus in Actis apostolorum: turba autem eorum qui crediderant anima ac mente una agebant nec fuit inter illos discrimen ullum nec quicquam suum iudicabant ex bonis quae eis erant, sed fuerunt illis omnia communia. hoc est natiuitate spiritali uere Dei filium fieri, hoc est lege caelesti aequitatem Dei patris imitari. quodcumque enim Dei est in nostra usurpatione commune est, nec quisquam a beneficiis eius et muneribus arcetur quominus omne humanum genus bonitate ac largitate diui
Abbreviated transcription (Latin):
illis. Amen dico uobis: quãdiu uni ex minimis his non fecis¬
tis neq m fecistis. Et ibunt in iusti inignem eterrũe daste
autẽ in uitam ȩternam. Quid potuit nobis manis. xp̃e eais&¬
&e pauperi. & se dixit offendi nͥ egenti prestetur &e paupert
ut qui respectu fratris in ȩccłia non mouetur uel xpist
contemplatione moueat᷑. et qui non cogitat in labore &r egesta¬
te conseruum. uel dñm cogitet in ipso illo quẽ despicit constitutũ:
iam mundo ad suꝑna & diuina animus erectus est: fide plena
mente deuota: oꝑatione contunia. ꝓmerendo dño obsequium p̾¬
beamꝰ. Demꝰ xp̃o uestimenta terrena: indumenta cȩlestia recep¬
uiuium cȩleste uenturi. Ne parũ metamꝰ: plurimũ seminemꝰ. Se¬
curitati ac saluti ȩternȩ dũ tempus est consulamꝰ: paulo apło
admonente &e dicente. Ergo dum tempus habemꝰ oꝑemur bo
ipsa pͥmordia maiorib uirtutib mens uigebat. quando creden¬
tium fides nouo adhuc fidei calore feruebat. Domicilia tunc et

Expanded text:
illis: Amen dico vobis: Quamdiu uni ex minimis istis non fecismihi fecistis. et abibunt isti in ignem aeternum, iusti autem in uitam aeternam. quid potuit nobis maius Christus ediceet pauperi, et se dixit offendi nisi egenti praestatur et pauperi, ut qui respectu fratris in ecclesia non mouetur uel Christi contemplatione moueatur et qui non cogitat in labore adque in egestate conseruum uel Dominum cogitet in ipso illo quem despicit constitutum. iam mundo ad superna et diuina animus erectus est, fide plena, mente deuota, operatione continua promerendo Domino obsequium praebeamus. demus Christo uestimenta terrena indumenta caelestia recepacob ad conuiuium caeleste uenturi. ne parum metamus plurimum seminemus. securitati ac saluti aeternae dum tempus est consulamus Paulo apostolo admonente et dicente: ergo dum tempus habemus, operemuripsa primordia maioribus uirtutibus mens uigebat, quando credentium fides nouo adhuc fidei calore feruebat. domicilia tunc et
Abbreviated transcription (Latin):
quã extrinsecus diluendas. uerum qͥ purgauerit quod est intꝰ eũ
quoꝙ id quod foris ẽ repurgasse: & emundata mente cute qͦq
unde mundi ce purgati esse possimꝰ: addidit elemosinas esse¬
faciendas. Misericors docet ac monet miscd̾iam fieri. et qͥa serua¬
re querit qͦs magno redemit prectio. post baptismi grãm sordi¬
peccatis nr̃is qui sine aliquo conscientiȩ uulnere esse non possu¬
mus. medelis sp̃italib uulnera curemꝰ nrͣa. Nec quisquã sic sibi¬
tus. medicinam non putet ẽẽ adhibendam uulnerib: cũ scriptũ
sit qͥs głabitur castum se habere cor aut quis gloriabit᷑ mundum
se ẽẽ apeccatis. & iterum in epistola sua iohs ponat oe dicat. si dixe¬
rimꝰ quia peccatũ non habemus nos met ipsos decipimꝰ. & ueritas

Expanded text:
quam extrinsecus detrahendas, uerum qui purgauerit quod est intus eum quam extrinsecus detrahendas, uerum qui purgauerit quod est intus eum quoque id quod foris est repurgasse et emundata mente cute quoquunde mundi et purgati esse possimfaciendas. Misericors docet et monet misericordiam fieri; et quia servare quaerit quos magno pretio redemit, post Baptismi gratiam sordipeccatis nostris, qui sine aliquo 238 conscientiae vulnere esse non possumus, medelis spiritalibus vulnera nostra curemus. Nec quisquam sic situs medicinam non putet adhibendam esse uulneribus, cum scriptum sit: quis gloriabitur castum se habere cor aut quis gloriabitur mundum se esse a peccatis? et iterum in epistula sua Iohannes ponat et dicat: si dixerimus quia peccatum non habemus, nos ipsos decipimus et ueri
Abbreviated transcription (Latin):
semel castrauerunt ꝓpter regnum cęlorũ deo per omĩa place¬
ant: nec sacer dotes dei aut eccłiam dñi contempnentes scan¬
tur: nos tamen in salubri ꝑsuasione maneamꝰ. scientes et apłm
dixisse. Ergo ego inimicus sum factus uobis: uerum dicens uob̾.
Quod si obtemꝑauerint nobis gratissimum est: stantes eos ad sa¬
lutem pariter dignatione nostri sermonis formauimꝰ. Si autẽ
qͥdam de ꝑuersis obtemꝑare noluerint: scdm eundem apłm di¬
centem. si hominib placerem. xp̃i seruus non essem: si quib dam
suadere non possumꝰ ut eos xp̃o placere faciamꝰ. nos certe quod

Expanded text:
semel castraverunt propter regnum coelorum, Deo per omnia placesemel castraverunt propter regnum coelorum, Deo per omnia placeant, nec sacerdotes Dei aut Ecclesiam Domini scantur, nos tamen in salubri persuasione maneamus, scientes et Apostolum dixisse: Ergo ego inimicus factus vobis sum verum dicens vobis ? Quod si obtemlutem dignatione nostri sermonis firmauimus. si autem quidam de peruersis obtemperare noluerint, secundum eundem apostolum dicentem: si hominibus placerem, Christi seruus non essem, si quibusdam suadere non possumus ut eos Christo placere faciamus, nos certe quod
Abbreviated transcription (Latin):
bit: et non aget impie etiam nunc. Interfici d̾s iussit sacerdo¬
tib suis non obtemꝑantes: iudicib ase ad tempus constitutis
non obȩdientes. Et tẽ quidẽ gladio occidebantur quando ad¬
huc & circumcisio carnalis manebat: nunc autẽ quia circum¬
cisio spͣualis eẽ ad fideles seruos dei cȩpit. sp̃uali gladio suꝑbi et
contumaces necantur: dum de eccłia eiciunt᷑. Neq enim uiuere
foris possunt: cum domꝰ d̾i una sit & nemini salus es se nͥ in eccle¬
sia possit. Indisciplinatos autem perire dum non audiunt nec
diligit indisciplinatus castigantem se. Qui autem oderunt cor¬
reptiones: consumentur curpiter. Ergo ne indisciplinati con¬
sumantur &e pereant: da oꝑam frr karissime ut quantũ potes
consiliis salubrib fraternitatem regas. & singulis ad salutem su¬
am consulas. Arta et angusta est uia ꝑ quam ingredimͣ ad ui¬

Expanded text:
bit, et non agent impie etiam nunc . Interfici Deus jussit sacerdobit, et non agent impie etiam nunc . Interfici Deus jussit sacerdotibus suis non obtemperantes et judicibus a se ad tempus constitutis non obaudientes. Et tunc quidem gladio occidebantur, quando adhuc et circumcisio carnalis manebat. Nunc autem, quia circumcisio spiritalis esse apud fideles servos Dei coepit, spiritali gladio superbi et contumaces necantur dum de Ecclesia ejiciuntur. Neque enim vivere foris possunt, cum domus Dei una sit, et nemini salus esse nisi in Ecclesia possit. Indisciplinatos autem perire, dum non audiunt nec diligit indisciplinatus castigantem se. Qui autem oderunt correptiones, consumentur turpiter . V. Ergo, ne indisciplinati consumantur et pereant da operam, frater charissime, ut, quantum potes, consiliis salutaribus fraternitatem regas et singulis ad salutem suam consulas. Arcta et angusta est via per quam ingredimur ad vi
Abbreviated transcription (Latin):
aut si cũ eisdem in una domo &e sub eodem tecto simul habi¬
tauerint. grauiora censura eiciant᷑: nec in eccłiam postino¬
dum tales facile recipiant᷑. Si autẽ de eis aliquȩ corruptȩ
fuerint deprehensȩ agant penitenciam plenam: quia qͥ
hoc crimen admisit. non mariti sed xp̃i adultera. ẽ. Et ideo esti¬
mato iusto tempore: postea ex homologesin facta ad eccłiam re¬
deant. Quod si obstinate ꝑseuerant: nec se ab inuicem separãt.
sciant se cum hac sua impudica obstinatione nunquã a nobis ad¬
mitti in eccłiam posse. ne exemplum cȩderis ad ruinas delictis
sius facere incipiant. Nec putent sibi uitȩ aut salutis constare
rationem si episcopis & sacerdotib obtemꝑare noluerint: cum in
deuteronomio dñs d̃s dicat. Et homo qͥcumq fecerit in suꝑbiã
ut non exaudiat sacerdotem aut udicem quicũq fuerit in
dieb illis: moriet᷑ homo ille. et omĩs popłs cum audierit time

Expanded text:
ant si cum isdem in una domo et sub eodem tecto simul habiant si cum isdem in una domo et sub eodem tecto simul habitauerint, grauiore censura eiciantur nec in ecclesiam postmodum tales facile recipiantur. si autem de eis aliqua corrupta fuerit deprehensa, agat paenitentiam plenam, quia quae hoc crimen admisit non mariti sed Christi adultera est, et ideo aestimato iusto tempore postea exomologesi facta ad ecclesiam redeat. quod si obstinate perseuerant nec se ab inuicem separant, sciant se cum hac sua inpudica obstinatione numquam a nobis admitti in ecclesiam posse, ne exemplum ceteris ad ruinas delictis suis facere incipiant. nec putent sibi uitae aut salutis constare rationem, si episcopis et sacerdotibus obtemperare noluerint, cum in Deuteronomio Dominus Deus dicat: et homo quicumque fecerit superbiam, ut non exaudiat sacerdotem aut iudicem, quicumque fuerit in diebus ill
Abbreviated transcription (Latin):
diem unꝰ quisq fr̾m possit euadere: omnĩ consilio ꝓuidere et
elaborare debemꝰ. Et cũ om̃s omĩno disciplinam denere opor¬
teat: multomagis p̾positos & diaconos curare hoc fas est: qͥ
exemplũ & dociimnentum ceteris de conuersatione & morib
suis prebeant. Quomͦ enĩ possunt integritati & continen¬
cie pre ẽẽ. si ex ipsis incipiant corruꝑtelȩ et uitiorũ magiste¬
ria ꝓcedere: Et iccirco consulte & cum uigore fecisti frater
kĩne: abstinendo diaconum qͥ cum uirgine sepe mansit. sed et
cȩteros qui cũ uirginib dormire consueuerant. Q uod si pe¬
nitenciam huiꝰ inliciti concubitus sui egerint: & ase inui¬
cem recesserint. inspiciantur interim uirgines ab obstetrici¬
bus diligenter. Et si uirgines inuente fuerint: accepta com¬
municatione ad eccłiam admittant᷑. hac tamen intermina¬
tione ut si ad eosdem masculos postmodũ reuerse fuerint:

Expanded text:
diem unusquisque fratrum possit euadere omni consilio prouidere et diem unusquisque fratrum possit euadere omni consilio prouidere et elaborare debemus. et cum omnes omnino disciplinam tenere oporteat, multo magis praepositos et diaconos curare hoc fas est, qui exemplum et documentum ceteris de conuersatione et moribus suis praebeant. quomodo enim possunt integritati et continentiae praeesse, si ex ipsis incipiant corruptelae et uitiorum magisteria procedere ? Et idcirco consulte et çum uigore fecisti, frater carissime, abstinendo diaconum qui cum uirgine saepe mansit, sed et ceteros qui cum uirginibus dormire consueuerant. quod si paenitentiam huius inliciti concubitus sui egerint et ab se inuicem recesserint, inspiciantur interim uirgines ab obstetricibus diligenter, et si uirgines inuentae fuerint, accepta communicatione ad ecclesiam admittantur hac tamen interminatione, ut si ad eosdem masculos postmodum reuersae fuerint
Abbreviated transcription (Latin):
lum. ne fr̾em scandalizem. Nec aliqua putet se posse hac excu¬
satione defendi: quod & inspici & ꝓbari possit an u̾go sit: cũ ⁊ n
obstetricum & oculi sepe fallantur. Et si incorrupta inuen¬
ta fuerit uirgo ex ea parte sui qua mulier ꝑotest esse: potue¬
rit tamen ex alia corporis parde peccasse quȩ corrumꝑi potest.
et tamen inspici non potest. Certe ipse concubitꝰ ipse complexꝰ
iꝑsa confabulatio & inosculatio & comacentiũ duorũ turpis &
feda dormitio quantũ dedecoris & criminis confitet᷑. si suꝑue¬
niens maritꝰ sponsam suam iacentẽ cũ altero uideat. non ne in
dignatur &e fremit. & ꝑ zeli dolorem fortassis & gladium in ma
dicatam ꝙ sc̃itati suȩ destinatam iacere cum altero cernit. quã
indignat᷑ ce irascitur. & quas penas incestis eiusmodi coniuncti¬
onib cõminat᷑: C uiꝰ ut gladium sp̃ualem & uenturũ udicii

Expanded text:
lum, ne fratrem scandalizem . III. Nec aliqua putet se posse hac exculum, ne fratrem scandalizem . III. Nec aliqua putet se posse hac excusatione defendi quod et inspici et probari possit an virgo sit, cum et manus obstetricum et oculi saepe fallantur, et si incorrupta inventa fuerit 103 virgo ea parte sui qua mulier potest esse, potuerit tamen ex alia corporis parte peccasse quae corrumpi potest et tamen inspici non potest. Certe ipse concubitus, ipse complexus, ipsa confabulatio et inosculatio, et conjacentium duorum turpis et foeda dormitio, quantum dedecoris et criminis confitetur! Si superveniens maritus spodignatur et fremit et per zeli dolorem fortassis et gladium in madicatam et sanctitati suae destinatam iacere cum altero cernit, quam indignatur et irascitur et quas paenas incestis eiusmodi coniunctionibus comminatur, cuius ut gladium spiritalem et uenturum iudicii
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑuenientib concremetur. Nemo dui tutus ẽ. perieulo ꝓx¬
imus: nec euadere diabolum dei seruus poterit. qui se diabo¬
li laqueis implicauit. Inter cedendum ẽ. cito talib ut sepa¬
rentur dum adhuc separari in nocentes possunt: qͥa diuidi
postinodum nr̃a intercessione non poterunt. postea quam
conscientia grauissuna coheserint. Deniq quã graues multoꝵ
ruinas hinc fieri uidemꝰ: & ꝑbuiꝰ modi inlicitas et ꝑiculosas con¬
iunctiones corrumpi plurimas uirgines cum summo animi
nr̃i dolore conspicimus. Quod si se ex fide xp̃o dicauerunt: pu¬
dice & caste sine ulla fabula ꝑseuerent. ita fortes ac stabiles ꝑremi¬
um uirginitatis expectent. Si autẽ ꝑseuerare nolunt uel non
possunt: meliꝰ est ut nubant. quam in ignem delictis suis cadãt.
erte nullum fr̃ib aut sororib scandalum faciant: cũ scriptũ
sit. Si cib scandalitat fr̾em: non manducabo carnem in secu¬

Expanded text:
superuenientibus concremetur. nemo diu tutus est periculo proxsuperuenientibus concremetur. nemo diu tutus est periculo proximus. nec euadere diabolum seruus Dei poterit qui se diaboli laqueis inplicauit. intercedendum est cito talibus ut separentur dum adhuc separari innocentes possunt, quia diuidi postmodum nostra intercessione non poterunt postea quam conscientia grauissima cohaeserunt. denique quam graues multorum ruinas hinc fieri uidemus et per huiusmodi. inlicitas et periculosas coniunctiones corrumpi plurimas uirgines cum summo animi nostri dolore conspicimus. quod si se ex fide Christo dicauerunt, pudicae et castae sine ulla fabula perseuerent, ita fortes ac stabiles praemium uirginitatis expossunt, melius est ut nubant quam in ignem delictis suis cadant. Certe nullum fratribus aut sororibus scandalum faciant, cum scriptum sit: Si cibus scandalizat fratrem, non manducabo carnem in saecu
Abbreviated transcription (Latin):
tores scdm cor meũ: & pascent uos pascentes cũ disciplina. et
disciplinam ne fortȩ irascatur dñs et ꝑeatis auia recta: cũ
exarserit cito ira eiꝰ suꝑ uos. Primo igitur in loco fr̾ kin̾e et
pꝰpositis et plebi nichil aliud elaborandum ÷ quã ut qui dm̃
timemꝰ cum omĩ obseruatione disçiplinȩ diuina p̾cepta te¬
neamꝰ : nec patiamur errare frĩs nr̃os. et ꝓ arbitrio et fructu¬
suo uiuere: sed ad uitam singulis fideliter consulere. nec pa¬
ti uirgines cum masculis habitare. non dico simul dormire:
sed nec simul uiuere. quando & sexus infirmꝰ & etas adhuc
lubrica ꝑ omnia frenari & regi debeat: ne diabolo insidian¬
ti & seuire cupienti ad nocendum detur occasio. quando ce apłs
dicat. Nolite locum dare diabolo. Liberanda est uigilanter de
ꝑiculosis locis nauis: ne inter scopulos et saxa frangatur. Ex¬
uenda est uelociter de incendio sarcina: priusquã flammis

Expanded text:
tores secundum cor meum, et pascent vos pascentes cum disciplina ; et tores secundum cor meum, et pascent vos pascentes cum disciplina ; et disciplinam, ne forte irascatur Dominus, et pereatis a uia recta, cum exarserit cito ira eius super uos. Primo igitur in loco, frater carissime, et praepositis et plebi nihil aliud elaborandum est quam ut qui Deum timemus cum omni obseruatione disciplinae diuina praecepta teneamus nec patiamur errare fratres nostros et pro arbitrio et ructu$uo uiuere, sed ad uitam singulis fideliter consulere, nec pati uirgines cum masculis habitare, non dico simul dormire sed nec simul uiuere, quando et sexus infirmus et aetas adhuc lubrica per omnia frenari a nobis et regi debeat, ne diabolo insidianti et saeuire cupienti ad nocendum detur occasio, quando et apostolus dicat: nolite locum dare diabolo. liberanda est uigilanter de periculosis locis nauis, ne inter scopulos et saxa frangatur. exuenda est uelociter de incendio sarcina prius quam flammis
Abbreviated transcription (Latin):
tum atq uestitum necessarium fuerit accipere. nec alios extra
eccłiam mortalia docere: sed ipse salutaria in eccłia discẽre.
tertullus. cum pb̃ris qui presentes aderant: pomponio
frẽm nr̃m misisti. postulans & desiderans ut tibi rescriberemꝰ:
quid nobis de his uirginib uideat᷑. que cũ semel statum suum
continent & firmiter tenere decreuerint: detecte sint postea
in eodem lecto parit᷑ mansisse cũ masculis. ex quib unum dia¬
conum ẽẽ dicis. Plane easdem quȩ se cũ uiris dormisse confessȩ
sunt: asseuerare se integras ẽẽ. Circa quam rem qm̃ consiliũ
nr̃m desiderasti: scias nos ab euangłicis et apłicis traditioni¬
b non recedere. quo minꝰ fr̃ib et sororib nr̃is constanter et
fortiter consulatur. et ꝑ om̃s utilitatis & salutis uias eccłiastica
disciplina seruetur: cũ dñs loquat᷑ & dicat. Et dabo uob̾ pas¬

Expanded text:
tum atque ad vestitum necessarium fuerit accipere, nec alios extra tum atque ad vestitum necessarium fuerit accipere, nec alios extra ecclesiam mortalia docere, sed ipse salutaria in ecclesia discere.Tertullus, cum presbyteris qui praesentes aderant, Pomponio per Paconium fratrem nostrum misisti, postulans et desiderans ut tibi rescriberemus quid nobis de iis virginibus videatur quae cum semel statum suum continenter et firmiter tenere decreverint, detectae sint postea in eodem lecto pariter mansisse cum masculis, ex quibus unum diaconum esse dicis, plane easdem quae se cum viris dormisse confessae sint asseverare se integras esse. Circa quam rem, quoniam consilium nostrum desiderasti, scias nos ab evangelicis et apostolicis traditionibus non recedere quominus fratribus et sororibus nostris constanter et fortiter consulatur, et per omnes utilitatis et salutis vias ecclesiastica disciplina servetur, cum Dominus loquatur et dicat: Et dabo vobis pas
Abbreviated transcription (Latin):
tetur: & diabolo diuinum plasma maculanti ꝑ corruptiat
ꝙ eneruati corporis delicta placeatur. Quod si penuriam ta¬
lis & necessitatem pauꝑtatis obtendit. potest inter ceteros
qui alimentis eccłiȩ sustinentur huiꝰ quoq necessitas aduua¬
ri : si tamen contemptus sit frugaliorib & in nocentibus ci¬
bis. Nec putet salario se esse redimendum ut a peccatis ces¬
set : quando hoc non nobis sed sibi prestet. Ceterũ quan¬
tum uult inde querat. Qualis questus ẽ qui de conuuuo
abrahe ysaac & iacob homines rapit. & male ac ꝑnicio¬
se in scło saginatos ad eternȩ famis ac sitis supplicia dedu¬
cit: Et ideo quantum potes eũ ab prauitate et dedecore
ad uiam in nocentiȩ atq ad sꝑem uitȩ suȩ reuoca: ut sit
contemptus eccłie sumptib partiorib quidem sed saluta¬
ribus. Quod si illic eccłia non sufficit ut laborantib prestet
alimenta: ꝑ oterit se ad nos transferre. & hic quod sibi ad uic¬

Expanded text:
tetur et diabolo diuinum plasma maculanti tetur et diabolo diuinum plasma maculanti que enervati corporis delicta placeatur. Quod si penuriam talis et necessitatem paupertatis obtendit, potest, inter caeteros qui alimentis Ecclesiae sustinentur, hujus quoque necessitas adjuvari, si tamen contentus sit frugalioribus sed innocentibus cibis. Nec putet salario se esse redimendum ut a peccatis cesset, quando hoc non nobis sed sibi praestet. Caeterum, quantum velit inde quaerat qualis quaestus est qui de convivio Abraham et Isaac et Jacob homines rapit, et, male ac perniciose in saeculo saginatos, ad aeternae famis ac sitis supplicia deducit. Et ideo, quantum potes, ab hac eum pravitate et dedecore ad viam innocentiae atque ad spem vitae aeternae revoca, ut sit contentus Ecclesiae sumptibus, parcioribus quidem, sed salutaribus. Quod si illic ecclesia non sufficit ut laborantibus praestet alimenta, poterit se ad nos transferre, et hic quod sibi ad vic
Abbreviated transcription (Latin):
tutus in eiusdem adhuc artis suȩ dedecore ꝑseuerat. & ma¬
gister et doctor non erudiendoꝵ sed ꝑdendorũ puerorum
id quod male didicit cȩteris quoq ĩsn̾uat: an talis debeat
cõmunicare nobiscũ. Quod puto ego nec maiestati diuinȩ
nec euangłicȩ disciplinȩ congruere: ut pudor & honor ec¬
clesiȩ tam turpi et infami contagione fedetur. Nam cũ
in lege ꝓhibeantur uiri induere muliebrem uestem. et ma¬
ledicti eiusmodi iudicent᷑. quanto maioris est criminis non
tantum muliebria indumenta acciꝑe. sed & gestus quoq
turpes & molles & muliebres magisterio impudice artis ex¬
pͥmere: Hec excuset se quisquã si atheatro ipse cessauerit: cũ
tamen hoc cȩteros doceat. Non potest enim uideri cessasse qui
uicarios substituit: & qui ꝓ se uno plures succedaneos sug¬
gerit. contra institutionem dei erudiens & dosens quem¬
admodum masculus frangatur in feminã &e sexus arte mu¬

Expanded text:
tutus, in ejusdem adhuc artis suae dedecore perseverat, et matutus, in ejusdem adhuc artis suae dedecore perseverat, et magister et doctor non erudiendorum sed perdendorum puerorum, id quod male didicit caeteris quoque insinuat, an talis debeat communicare nobiscum. Quod puto ego nec majestati divinae nec evangelicae disciplinae congruere, ut pudor et honor Ecclesiae tam turpi et infami contagione foedetur. nam cum in lege prohibeantur uiri induere muliebrem uestem et maledicti eiusmodi iudicentur, quanto maioris est criminis non tantum muliebria indumenta accipere sed et gestu quoque turpes et molles et muliebres magisterio inpudicae artis exprimere? Nec excuset se quisquam si a theatro ipse cessauerit, cum tamen hoc ceteros doceat. non potest enim uideri cessasse qui uicarios substituit et qui pro se uno plures succidaneos suggerit contra institutionem Dei erudiens et docens quemadmodum masculus frangatur in feminam et sexus arte mu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ eo. nec sacrificium ꝓ dormitione eiꝰ cȩlebraret᷑. Neq enĩ
apud altare dei meretur nominari in sacerdotum prece:
qui ab altari sacer dotes et ministros uoluit auocare. Et
ideo uictor cũ contra formam nuꝑ in concilio a facerdotib
datam geminiũ faustinum pb̃rm ausus sit tutorẽ ꝯstituere:
non est quo ꝓ dormitione eiꝰ aꝑud uos fiat oblatio aut dep̾¬
catio aliqua nomine eiꝰ in eccłia frequentet᷑. ut sacerdotum
decretum religiose & necessarie factum seruetur anobis: si¬
mul & ceteris fr̾ib decur exemplum. ne quis sacer dotes et
ministros dei altari eiꝰ et eccłiȩ uacantes: ad scłares molestiaᷤ
deuocet. Obseruari enim decetero poterte : ne ultra hoc fiat
circa ꝑsonam clericorũ. si quid nunc factum est fuerit uindi¬
dia mutua consulendum me existimasti fr̾ km̾e:
quid mͥ uideatur de histrione quodam qͥ apud uos cõsti¬

Expanded text:
pro eo nec sacrificium pro dormitione eius celebraretur. neque enim pro eo nec sacrificium pro dormitione eius celebraretur. neque enim apud altare Dei meretur nominari in sacerdotum prece qui ab altari sacerdotes et ministros uoluit auocari. et ideo Victor cum contra formam nuper in concilio a sacerdotibus datam Geminium Faustinum presbyterum ausus sit tutorem constituere, non est quod pro dormitione eius apud uos fiat oblatio aut deprecatio aliqua nomine eius in ecclesia frequentetur, ut sacerdotum decretum religiose et necessarie factum seruetur a nobis, simul et ceteris fratribus detur exemplum, ne quis sacerdotes et ministros Dei altari eius et ecclesiae uacantes ad saecularem molestiam deuocet. obseruari enim de cetero poterit ne ultra hoc fiat circa personam clericorum, si quod nunc factum est fuerit uindidia tua, consulendum me existimasti, frater charissime, quid mihi videatur de histrione quodam, qui, apud vos consti
Abbreviated transcription (Latin):
aliis terram colentib illa tantũ dm̃ colere. & a d uictum atq
alimentũ suum ab.xi. tribub de fructib qͥ nascebant᷑ deci¬
mas reciperet. Quod totũ fiebat de auctoritate &e dispositio¬
ne diuina: ut qui oꝑationib diuinis insiste. bant in nulla re
aduocarentur nec cogitare aut agere scłaria cogerent᷑. Quȩ
nunc ratio et forma in clero tenẽtur : ut qui in eccłia dñi ad
ordinationem clericali ꝓ mouentur. in nullo ad administra¬
tione diuina auocentur : ne molestiis &e negociis scłarib
alligentur. sed in honore sportulantium frm tanquam deci¬
mas ex fructib accipientes. ab altari &e sacrificiis non rece¬
dant : & die ac nocte celestib reb & sp̃ualib seruiant. Quot
ep̃i antecessores n̾ri religiose considerantes o salubriter ꝓ¬
uidentes censuerunt ne quis fr̃ excedens ad tutelam uel cu¬
ram clericũ nominaret: ac siqͥs hoc fȩcisset non offerretur

Expanded text:
aliis terram colentibus illa tantum Deum coleret et ad uictum adque aliis terram colentibus illa tantum Deum coleret et ad uictum adque alimentum suum ab undecim tribubus de fructibus qui nascebantur decimas reciperet. quod totum fiebat de auctoritate et dispositione diuina, ut qui operationibus diuinis insistebant in nulla re auocarentur nec cogitare aut agere saecularia cogerentur. quae nunc ratio et forma in clero tenetur, ut qui in ecclesia Domini ordinatione clerica promouentur in nullo ab administratione diuina auocentur, ne molestiis et negotiis saecularibus adligentur, sed in honore sportulantium fratrum tamquam decimas ex fructibus accipientes ab altari et sacrificiis non recedant et die ac nocte caelestibus rebus et spiritalibus seruiant. Quod episcopi antecessores nostri religiose considerantes et salubriter prouidentes censuerunt ne quis frater excedens ad tutelam uel curam clericum nominaret, ac si quis hoc fecisset,, non offerretur
Abbreviated transcription (Latin):
scło excedens: qeminiũ faustinum pb̃rm tutorem destamen¬
to suo nominauerit. cũ iam pͥdem in concilio ep̾orũ statu¬
tum sit neqͥs de clericis & dei ministris tutorem uel curatorẽ
testamento suo constituat: quando singuli diuino sacer dotio
honorati. & in clericali ministerio constituti. non nͥ altari
& sacrificiis deseruire: & precib atq orationib uacare de¬
beant. Scriptum est enim. Nemo militans deo implicat se ne¬
gociis scłarib ut possit placere ei cui se ꝓbauit. Quod cũ de
omnib dictum sit quanto magis molestiis & laqueis scłarib
obligari non debent. qui diuinis reb & sp̃ualib occupati ab
eccłia recedere. & ad terrenos & scł̃ares actus uacare non possĩ
Cuiꝰ ordinationis & religionis formam leuitȩ pͥus in lege tenu¬
erunt: ut cũ terram diuiderent & possessiones partirent᷑
.xi. trib. leuitica trib quȩ templo & altari & ministeriis di¬
uinis uacabat nichil de illa diuisionis portione ꝑciperet: sed

Expanded text:
o excedens Geminium Faustinum presbyterum tutorem testamento suo nominauerit, cum iam pridem in concilio episcoporum statutum sit ne quis de clericis et Dei ministris tutorem uel curatorem testamento suo constituat, quando singuli diuino sacerdotio honorati et in clerico ministerio constituti non nisi altari et sacrificiis deseruire et precibus adque orationibus uacare debeant. scriptum est enim: nemo militans Deo obligat se molestiis saecularibus, ut possit placere ei cui se probauit. quod cum de omnibus dictum sit, quanto magis molestiis et laqueis saecularibus obligari non debent qui diuinis rebus et spiritalibus occupati ab ecclesia recedere et ad terrenos et saeculares actus uacare non possunt. cuius ordinationis et religionis formam leuitae prius in lege tenuerunt, ut cum terram diuiderent et possessiones partirentur undecim tribus, leuitica tribus, quae templo et altari et ministeriis diuinis uacabant, nihil de illa diuisionis portione perciperet, sed
Abbreviated transcription (Latin):
uos ista ꝑsuasit. ut nulla cum talib coramercia copulentur:
nulla cum malis conuuuia uel colloquia nusceantur: simusq
ab eis tam separati quam sunt illi de eccłia ꝓ fugi. quia scriptũ
est Si autẽ et eccłiam contempserit: sit tibi tanquã echiucͦ
& publicanus Et beatus apłs non monet tantum sed iubet:
atalib ut recedatur. Precipimus inquid uobis in nomine dñi¬
nostri ihu xp̃i ut recedatis ab omnib fratrĩo ambulantib
in ordinate. et non scd̃m traditionem quam acceperũt anob
Nulla societas fidei et ꝑfidie potest eese. Qui cum xp̃o non ÷
qui aduepsarius. xp̃i est qui unitati et paci eiꝰ inimicus est¬
nobiscum non potest coherere. Si cũ precib et satisfacti¬
onibus ueniunt: audiantur. si maledicta et minas in ge¬
runt: respuantur. Opto de frater: semꝑ bene ualere.¬

Expanded text:
vos ista persuasit, ut nulla cum talibus commercia copulentur, vos ista persuasit, ut nulla cum talibus commercia copulentur, nulla cum malis convivia vel colloquia misceantur, simusque ab eis tam separati, quam sunt illi de Ecclesia profugi; quia scriptum est: Si autem et Ecclesiam contempserit, sit tibi tamquam ethnicus et publicanus : et beatus Apostolus non monet tantum, sed et jubet a talibus recedatur. Praecipimus, inquit, vobis in nomine Domini Jesu Christi, ut recedatis ab omnibus fratribus ambulantibus inordinate et non secundum traditionem quam acceperunt a nobis. nulla societas fidei et perfidiae potest esse. qui cum Christo non est, qui aduersarius Christi est, qui unitati et paci eius inimicus estnobiscum non potest cohaerere. si cum precibus et satisfactionibus ueniunt, audiantur. si maledicta et minas ingerunt, respuantur. opto te, frater carissime, se
Abbreviated transcription (Latin):
integra ac sincera dilectio ab omnib hereticȩ detractioniꝰ
sordib repurgetur. Declinent autem decetero fortiter ⁊ eui¬
tent dilectissimi fratres nostri uerba et colloquia eorũ quoꝵ
sermo ut cancer serpit: sicut apłs ait. Corrumpunt inge¬
nia bona confabulationes pessime. Et iterũ. Hereticum ho¬
minem post unam correptionem euita: sciens qͥa ꝑu̾sus ẽ hi
monet dicens. Sepi aures tuas spinis: et noli audire linguam
nequam. Et iterum. Malus obaudit lingue iniquorũ: iustus
autem non intendit labiis mendacib. Quam quam sciam illic
fraternitatem nrãm uestra scilicet ꝓuidentia munitam. sed
et sua uigilantia satis cautam nec capi hereticorum uenenis
posse nec̃ decipi: tantumq apud illos preualere & magisteria
et precepta diina quantũ illis in dm timor est: tamen ex
habundantia uel sollicitudo nostra uel karitas scribere ad

Expanded text:
integra ac sincera dilectio ab omnibus haereticae detractionis integra ac sincera dilectio ab omnibus haereticae detractionis sordibus repurgetur. XXI. Declinent autem de caetero fortiter, et evitent dilectissimi fratres nostri verba et colloquia eorum, quorum sermo ut cancer serpit: sicut Apostolus dicit: Corrumpunt ingenia bona confabulationes pessimae . Et iterum: Haereticum hominem post unam correptionem evita, sciens quia perversus esmonet dicens: Sepi aures tuas spinis, et noli audire linguam nequam . Et iterum: Malus obaudit linguae iniquorum justus autem non intendit labiis mendacibus . Quod quamquam sciam illic fraternitatem nostram, vestra scilicet providentia munitam, sed et sua vigilantia satis cautam, nec capi haereticorum venenis posse, nec decipi, tantumque apud illos praevalere magisteria et praecepta divina, quantus illis in Deum timor est: tamen ex abundanti vel sollicitudo nostra, vel charitas scribere ad
Abbreviated transcription (Latin):
dei diuinitus erigatur: cuius non humilitas et infirmitas ui¬
gore & robore domini ꝓtegentis animetur. Nostra nichil
inter est aut a quo aut quando periant᷑: mortis ⁊ sanguiis
premium de dño recepturi. illorum flenda et lamentanda
concisio est: quos sic diabolus excecat ut eterna gehennȩ sup¬
plitia non cogitantes antixp̃i iam ꝓpinquantis aduentum co¬
nentur umitari. Et quam quam sc̃iam frater kmñe ꝓ mrutua
dilectione quam debemus & exhibemus inuicem nobis floren¬
tissimo illic clero tecum presidenti et scĩssimȩ. atq amplissime
plebi legere te semper litteras nostras: tamen nunc admoneo ⁊
peto ut quod alias sponte atq honorifice facis. etiam petente
me facias: ut hac epistola mea lecta siquod illi contagium
uenenati sermonis et pestifere seminationis irrepserat. id
omne de fratrũ aurib et pectorib exuatur : et bonorum

Expanded text:
Dei divinitus erigatur, cujus non humilitas et infirmitas viDei divinitus erigatur, cujus non humilitas et infirmitas vigore et robore Domini protegentis animetur. Nostra nihil interest, aut a quo, aut quando perimamur, mortis et sanguinis praemium de Domino recepturi. Illorum flenda et lamentanda conditio est, quos sic diabolus excaecat, ut aeterna gehennae supplicia non cogitantes, Antichristi jam propinquantis adventum conentur imitari. XX. Et quamquam sciam, frater charissime, pro mutua dilectione quam debemus, et exhibemus invicem nobis, florentissimo illic clero tecum praesidenti, et sanctissimae atque amplissimae plebi legere te semper litteras nostras, tamen nunc et admoneo et peto, ut quod alias sponte atque honorifice facis, etiam petente me facias, ut hac epistola mea lecta, si quod illic contagium venenati sermonis et pestiferae seminationis irrepserat, id omne de fratrum auribus et pectoribus exuatur, et bonorum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑutant sua comminatione terreri. nec in pace nos deiciunt s
magis erigunt atq accendunt: dum ipsam pacem ꝑsequuti¬
one peiorem fratribus faciunt. Et optamus quidem ne quod
loquuntur furore impleant crimine. ne qui uerbis perfidis
et crudelib peccant. factis quoq delinquant. Oramꝰ ac depre¬
camur dm̃ quem ꝓuocare illi et exacerbare non desinunt:
ut eorũ corda mitescant. ut furore deposito ad sanitatẽ men¬
tis redeant: ut peccatores a delictorum tenebris pęnitentiȩ
agnoscant. et magis petant fundi pro se preces atq orationes
antistitis quam ipsi fundant sanguinem sacerdotis. Si autẽ
in suo furore ꝑmanserint atq in istis insidiis ac minis suis
parricidalib crudeliter ꝑ seuerqͣrint: nullus dei sacerdos sic
infirmus et sic iacens et abiectus sit imbecillitate humanȩ me¬
diocritatis inualidus. qui non contra hostes et impugnatores

Expanded text:
putant sua comminatione terreri: nec in pace nos dejiciunt, sed putant sua comminatione terreri: nec in pace nos dejiciunt, sed magis erigunt et accendunt, dum ipsam pacem persecutione pejorem fratribus faciunt. Et optamus quidem, ne quod loquuntur furore, impleant crimine; nec qui verbis perfidis et crudelibus peccant, factis quoque delinquant. Oramus ac deprecamur Deum, quem provocare illi et exacerbare non desinunt, ut eorum corda mitescant, ut, furore deposito, ad sanitatem mentis redeant, ut pectora operta delictorum tenebris poenitentiae lumen agnoscant; et magis petant fundi pro se preces atque orationes antistitis, quam ipsi fundant sanguinem sacerdotis. Si autem in suo furore permanserint, atque in istis insidiis ac minis suis parricidalibus crudeliter perseveraverint, nullus Dei sacerdos sic infirmus est, sic jacens et abjectus, sic imbecillitate humanae mediocritatis invalidus, qui non contra hostes et impugnatores