comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nominib nuncupans: ad omnium conditori
laudem sollicitus inuitauit miminimimim.¬
el et hic qui totum se nutui creatoris sub¬
iecerat. non in merito crẽaturis sͥ infe¬
riorib altissimi nomen inuocans imperabat
quaꝵ etiam obedientiam ip̃a frequent᷑ experiẽ¬
tia cognoscebat. Et ut referam pauca de mltis.
Daccidit die qͣdam apud castrum ꝙ dicitur
albianum ut cum dei u̾bum ppło hic illic ad¬
unato ꝓponere uellet: p̾nimio screpitu et ml¬
titudine hytundinum ibidem nidificantium
audiri ñ possi. Quib ita gartientib: taliter
ẽ locutus. Sorores mee hyrundines. iam tem¬
pus ẽ ut et ego loquarz qi nos quidem satis usq
nunc estis locute: s de incepsusꝙ dum sermo do¬
minni compleat᷑ loqui omnino cessate. At ille
ueluti rõnis capaces continuo tacuer̃t̃ nec ab
ip̃o loco donec consum maret᷑ preditatio se moue¬
runt. Quo uiso miracło: tuncli qui aderant
deuin glorisicabant: et beati uiri saltem uestim̃¬

Expanded text:
nominibus nuncupans ad omnium Conditoris laudem sollicitus invitavit. 38 Sed et hic qui totum se nutui Creatoris subiecerat, non immerito creaturis sibi inferioribus, Altissimi nomen invocans imperabat, quarum etiam obedientiam ipsa frequenter experientia cognoscebat. Et ut referam pauca de multis, accidit die quadam apud castrum quod dicitur Albianum, ut cum Dei verbum populo illic adunato proponere vellet, prae nimio strepitu et multitudine hirundinum ibidem nidificantium audiri non posset. Quibus ita garrientibus taliter est locutus: "Sorores meae hirundines, iam tempus est ut et ego loquar, quia vos quidem satis usque nunc estis locutae; sed deinceps, usque dum sermo Domini compleatur loqui omnino cessate!". At illae, veluti rationis capaces, continuo tacuerunt, nec ab ipso loco, donec consummaretur praedicatio, se moverunt. Quo viso miraculo, cuncti qui aderant Deum glorificabant et beati viri saltem vestime
Abbreviated transcription (Latin):
lorum curuant collum durumz i struum
indurant oꝑatones assicdue. Seruũ mali¬
uolũ tortura et compedes. tenent ill a in
oꝑationem ueuacet. Multam .ii. malici¬
am docuit occiositas. In oꝑe constitue eũ

Expanded text:
lorum curvant collum durum, et servum inclinant operationes assiduae. Servo malevolo tortura et compedes, mitte illum in operationem ne vacet: multam enim malitiam docuit otiositas. In opere constitue
Abbreviated transcription (Latin):
tua uirgo maria priusquã nasceretur
oraculis enuntiata ẽ & designata miraculis.
Nata uͦ ꝓgenie diuinitus ordinata pruulegio
uirtutum insignis enictut: saluatorem edi¬
dit: A quogłificata incelo. nunquam t̾rige¬
nis patrocinari desistit.

Expanded text:
tua Virgo Maria priusquam nasceretur oraculis enunciata est: et designata miraculis. Nata vero progenies divinitus ordinata: privilegio virtutum insignis enituit: Salvatorem edidit: a quo glorificata in celo nunquam terrigenis patrocinari desistit.
Abbreviated transcription (Latin):
oporret uniu̾sos xp̃icolas int̃fluctuis huiꝰ scli re¬
migantes attendere marisstellam hans icl est
maniam quȩ supp̃mo rerum cardini deo ꝓ¬
xima ẽ e respectu exempli eius cursũ uttȩ di¬
rigere. Quod qui fecerit: non iacrabitur uane
głe uento: nec frangetur scopulis aduersorum:
nec absorbebitur scllea uoragine uoluptatum
sed ꝓspere ueniet adportum quiecis ẽtne

Expanded text:
oportet universos Christicolas, inter fluctus hujus saeculi reoportet universos Christicolas, inter fluctus hujus saeculi remigantes, attendere maris stellam hanc, id est Mariam, quae supremo rerum cardini Deo proxima est, et respectu exempli ejus cursum vitae dirigere. Quod qui fecerit non jactabitur vanae gloriae vento, nec frangetur scopulis adversorum, nec absorbebitur scyllaea voragine voluptatum, sed prospere veniet ad portum quietis aete
Abbreviated transcription (Latin):
semine suo. Et abstirpe dauid: quem dẽ ꝓpt̃
notam sibi ꝓbitatem egregia sauide subli¬
mauit dicens. Intieni uirum: scãm cor meũ
De regali nempe tribu simil & sacerdotali du¬
ait originem: quem summũ regem atq pon¬
tisicem erat paritura. Hontamen hec iecuro
dixerimus. quod dominus qui peccatores
uocare uenit. dedignaeus sit matrem siã
peccatores habere cognatos int̾quos speciosa
uelut int̾ spinas lilium appareret. hec itaq
lecta. & insignis int̃filias non fortuitu quidẽ
aite solo placito parentum. ⁊tt pleriq seũ atui¬
na dispensatione nom̃ accepit: tta ud ipsaquoꝙ
uocabuli sui figura magnum quiddlã unitent.
hec iuntei pretatio gerat. ꝑ similitudmem osten¬
damus. Nautis qtippe mare transeuntib
uotare. opus ẽ stellam hatie longe asuppreso
celi cardine choruscantẽ. & ȩxrespectu ultus esti¬
mare atq dirigere cursum suũ: ut portum des¬
tinatum apprebendere possint. Similimͦ fracres

Expanded text:
semine suo, et ab stirpe David, quem Deus propter semine suo, et ab stirpe David, quem Deus propter notam sibi probitatem egregia laude sublimavit, dicens: Inveni virum secundum cor meum . De regali nempe tribu simul et sacerdotali duxit originem, quae summum Regem atque Pontificem erat paritura. Non tamen haec idcirco dixerimus, quod Dominus qui peccatores vocare venit, dedignatus sit matrem suam peccatores habere cognatos, inter quos speciosa velut inter spinas lilium appareret. Haec itaque electa et insignis inter filias, non fortuitu quidem, aut solo placito parentum ut plerique, sed divina dispensatione nomen accepit, ita ut ipsa quoque vocabuli sui figura magnum quiddam innueret: haec interpretatio gerat, per similitudinem ostendamus. Nautis quippe mare transeuntibus, notare opus est stellam hanc, longe a summo coeli cardine coruscantem, et ex respectu illius aestimare atque dirigere cursum suum, ut portum destinatum apprehendere possint. Simili modo, fratres,
Abbreviated transcription (Latin):
dõ fortis. pater futuri scłi: princeps pacis.
Muttiplicabitur eius imꝑium: &e regni cuis
non erte fins. Quod gͦ ds̃ designautt mira.¬
culo: asecrecis eiuis ꝓlidit uaticinio: & quod
lates cecinit: consequenter rei exieus apꝑ¬
bauit. Nam sicut illa unga sine radtice sine
quolibet naturȩ ułartis acminiculo fruca¬
sicauit.: ita uirgo mania sine coniugali oꝑe
filium ꝓcreauit. filium sane. flore designa¬
tum & fructu. flore ꝓpt̾ speciem. fruccuꝓpt̃
utilitatẽ. Est enim speciosus forma prefiuis
hominum. & uitalis refectio ñ sotum hominũ.
inc breutter asserta ꝓpositionis particu-¬
Na prima: quod sequitur atcingamus.
Nata ẽ igitur beatissima uiraoͥficut iegimꝰ
patre narareo. matre bethieemita quas tuibes
xp̃i natiuitati uł conu̾sationi destinatas ẽe
ꝓpħe non tacuerant. descendit aũt abradi¬
ce illius fide preclari abrahe: cui suꝑne pro¬
inissa fuerat benediccio om̃tũ gentium in

Expanded text:
Deus fortis, PaDeus fortis, Pani ejus non erit finis . Quod ergo Deus designavit miraculo, hoc a secreto Isaias prodit vaticinio. Et quod vates cecinit, consequenter rei exitus approbavit. Nam sicut illa virga sine radice, sine quolibet naturae vel artis adminiculo fructificavit: ita Virgo Maria sine conjugali opere filium procreavit, filium sane flore designatum et fructu; flore, propter speciem, fructu, propter utilitatem. Est enim speciosus forma prae filiis hominum , et vitalis refectio non solum hominum, Hinc breviter asserta propositionis particula prima, quod sequitur attingamus. Nata est igitur beatissima Virgo, sicut legimus, patre Nazareno, matre Bethlehemita, quas urbes Christi nativitati vel conversationi destinatas esse prophetae non tacuerant. Descendit autem ab radice illius fide praeclari Abrahae, cui superne promissa fuerat benedictio omnium gentium in
Abbreviated transcription (Latin):
xpedito quampaucis oraculo: unũ
quoq de miraculis absoluatur. Ac-¬
ceptȩ sunt ascõ moyse singulȩ iurgȩ de sin¬
gulis tribribus isrł. nominib earum inscrip¬
tȩ. iubente deo. & positȩ sunt intab̃naculo eiꝰ.
lnt̃ quas una quȩ fuerat aaron: inuenta ẽ
sequenti die germinasse. floruisse. frontuisse.
ac pepisse amiglala. Seiens ergo dominꝰ
hoc opus sium magni ẽẽ mysteris: uissit
seruari ungam ad mon: mmentũ. Monebant᷑
enim filii isrł p̃sentia uirgȩ querere sollicite.
quid significaret tam mirabile factum. ađ
longo post apire ꝑgens diuinus isaias: egre.
res eius dicerent õpater isaia obscure loꝰ¬
queris dic nobis questimus ipsam rẽ mam¬
feste adiecit claritatẽ &ait. Eece uirgo con¬
cipiet & pariet filium: & uocabis nomen
eius emmantiel. filium quoq iurginis id ẽ
emmanuelem p̾clare describens. puerin¬
quit natus ẽ nob̾. filius datus ẽ nob & uo.
cabitur nomen eius ad mirabilis consiliariꝰ.

Expanded text:
xpedito quam paucis oraculo, unum quodque de miraculis absolvatur. Acceptae sunt a sancto Moyse singulae virgae de singulis tribubus Israel, nominibus earum inscriptae, jubente Domino, et positae in tabernaculo ejus: inter quas una quae fuerat Aaroni inventa est sequenti die germinasse, floruisse, fronduisse, et peperisse amygdala. Sciens ergo Dominus hoc opus suum magni esse mysterii, jussit servari virgam ad monimentum. Monebantur enim filii Israel praesentia virgae, quaerere sollicite quid significaret tam mirabile factum, quod longo post aperiens divinus Isaias: Egredires ejus dicerent: O pater Isaia, obscure loqueris, dic nobis, quaeso, ipsam rem manifeste, adjecit claritatem et ait: Ecce virgo concipiet et pariet filium, et vocabitur nomen ejus Emmanuel . Filium quoque Virginis, id est Emmanuelem, praeclare describens: Puer, inquit, natus est nobis, filius datus est nobis, et vocabitur nomen ejus Admirabilis, Consiliarius,
Abbreviated transcription (Latin):
His gͦostensis miraculis certo inditio colligere
possumus. quia si non hesitantes infide intribui¬
lationib nr̃is auxilium scĩ remigii excorde peti¬
eitis meritis & int̾cessionib liberabimur: p̃stan

Expanded text:
bus ostensis miraculis, certo inditio colligere bus ostensis miraculis, certo inditio colligere possumus, quia, si non hesitantes in fide, in tribulationibus nostris auxilium sancti Remigii ex corde petieris
Abbreviated transcription (Latin):
rant certatim reposuerunt. Audientes autẽ
p̾dones idem oratorium multis opib refertũ:
aggressi sunt eas diriꝑe. Quorum unus obse¬
ratum ostium pede ꝑcussit ut serã effringe¬
ret: & moxeidem ostio pes eius adhesit. & resu¬
pinus p̃sumptor int̾ram cecidit. Quod cernentes
alii ausugerunt. Ipse autem miser cruciatu co-¬
gente. cum maximo eiulatu cepit culpam suã
fateri: & cum lacrimis amarissimis ꝓfiteri. qđ
si ds̃ ꝑmerita scĩ remigii pedem illius abipso cõ¬
pede solueret: numquã ulterius deipsa uł
de alia ȩccl̃ia quicquã tolleret. uł tolli quantũ
adipsum ẽẽt. ullo modo consentiret. Caballũ
quoq suum cum sella & alia quȩ potuit ad ean¬
dem ȩccłiam donauit: sicq p̾coufessionẽ aelacri¬
mas. atq ꝓfessionem & uotum pes eius ab ostio curi
claudus ꝑmansit: usq dum compitrescente erure
acfemore post diuturnum laborem morciuis fute¬

Expanded text:
rant, certatim reposuerunt. Audientes autem rant, certatim reposuerunt. Audientes autem predones idem oratorium multis plurimorum opibus refertum, aggressi sunt eas diripere. Quorum unūs obseratum ostium pede percussit, ut seram effringeret, et mox eidem ostio pes eius adhesit, et resupinus praesumptor in terram cecidit. Quod cernentes alii, aufugerunt. Ipse autem miser, cruciatu cogente, cum maximo heiulatu cepit culpam suam fateri et cum lacrimis amarissimis profiteri, quod, si Deus per merita sancti Remigii pedem illius ab ipso compede solveret, numquam ulterius de ipsa vel de alia aecclesia quicquam tolleret, vel tolli, quantum ex ipso esset, ullo modo consentiret. Caballum quoque suum cum sella et alia quae potuit ad eandem aecclesiam donavit, sicque post confessionem et lacrimas atque professionem et votum pes eius ab ostio cui claudus permansit, usque dum, computrescente crure ac femore, post diutinum laborem mortuus fu
Abbreviated transcription (Latin):
tione pauꝑis scĩ remigii adeo cessauerunt: ⁊ taut
pꝰmodum sua idem pauꝑ homo pacifice & sine
inquietudine possederit.
It qm uxta fluuium saram in loco lutoso
manebat: maximam molestiã insuis habi¬
taculis aserpentibꝰ sustinebat. Qui accipiens
puluerem quem de pauimento ȩccłiȩ sc̃ĩ Re¬
migii colligens secum detulit. ꝑsua habita¬
cula sparsit: & postea serpens meis locis inquibꝰ
puluis sparsus fuerat non apparuit.
obtentis reliquiis beati remigii. oratorium
in eius hondre inꝓpͥetatem suam edificauit:
ubi dominus multas uirtutes ꝑmerita ipsius
scisui ostendit. Cum aut defuncto clodoueo im s¬
peratore. aquitani gentilica mobilitate. absq
iugo pͥncipis ꝓut quisq poterat se efferre. &
acdinuicem impugnare. ac ꝑcontiguos pagosde¬
bachare ceperunt: pauꝑes homines substantiolas
suas inȩccłiis reponere studuerunt. Unde confisi
opinione uirtitum quȩ ibifiebant: adsaluan¬

Expanded text:
tione pauperis sancti Remigii adeo cessaverunt, ut in tione pauperis sancti Remigii adeo cessaverunt, ut in postmodum sua isdem pauper homo pacifice et sine inquietudine possederit. Et quoniam iuxta fluvium Saram in loco lutoso manebat, maximam molestiam in suis habitaculis a serpentibus sustinebat. Qui accipiens pulverem, quem de pavimento aecclesiae sancti Remigii colligens secum detulit, per sua habitacula sparsit, et postea serpens in eis locis, in quibus pulvis sparsus fuerat, non apparuit. obtentis reliquiis beati Remigii, oratorium in eius honore in proprietate sua aedificavit, ubi Dominus multas virtutes per merita ipsius sancti sui ostendit. Cum autem, defuncto Hludowico imperatore, Aquitani gentilicia mobilitate absque iugo principis, prout quisque poterat, se efferre et ad invicem impugnare ac per contiguos pagos debaccare ceperunt, pauperes homines substantiolas suas in aecclesiis reponere studuerunt. Unde confisi opinione virtutum que ibi fiebant, ad salvan
Abbreviated transcription (Latin):
tib eum int̾rogabant quid in illo carro duce
ret respondebat se remigium ducere. Et aami¬
rabantur om̃s indicto & facto illiis: putantes
ilum eẽ amentem. ꝑ ueniens autẽ cum eodẽ
carro inpratum sũm inquo pastores pascentẽ
diuersi generis ammalia de fisco roseto inuenit
Et inuocato scõ remigio ut eum contraq pors¬
sores suos adiuuaret: ceperunt boues & uacee
cum maximis uitulis mugitib inincẽ se corm¬
dꝰ impetere. hirci. hyitos. captȩ capras aomnib
impugnare: porci cum porcis conflgere. uerue¬
ceo uͦ cum ueruecib se collidere. pastores se fus
ximo turbine: pastores eiulantes amnimalia
scdm genus sirum. cum maximo sonitu a& strepi
tu uersus rosetum fugere: acsi maxima multitu¬
ddo insequentium eos cum flagellis ꝑsequeretur.
Quodd uidentes & audientes fiscalini nimio t̾rore
ꝑculsi: non putauerunt se uel unahora uiuere
posse. Unde correpti ap̃sumptione sua: ab afflic¬

Expanded text:
tibus eum interrogabant, quid in illo carro ducertibus eum interrogabant, quid in illo carro duceret, respondebat , se sanctum Remigium ducere; et admirabantur omnes in dicto et facto illius, putantes illum esse amentem. Perveniens autem cum eodem carro in pratum suum, in quo pastores pascentes diversi generis animalia de fisco Roseto invenit, et invocato sancto Remigio, ut eum contra oppressores suos adiuvaret, ceperunt boves et vaccae cum maximis mugitibus invicem se cornibus impetere, hirci hircos, caprae capras cornibus impugnare, porci cum porcis confligere, vervices vero cum vervicibus se conlidere, pastores se fustximo turbine, pastores heiulantes animalia ndum genus suum cum maximo sonitu et strepitu ita coeperunt versus Rosetum fugere, acsi maxima multitudo insequentium eos cum flagellis persequeretur. Quod videntes et audientes fiscalini, nimio terrore perculsi non putaverunt, se vel una hora vivere posse. Unde correcti a presumptione sua, ab afflic
Abbreviated transcription (Latin):
em nr̃a etate eolonus quidã allȩ remsis
episcopii. quȩ plumbea fontana dicitur.
manebat iuxta fiscum regiumqui rosẽtus uo¬
catur &e nec peculium uec mesem. uł pracum
ꝓpter fiscalinorum infestationem quietum
habebat. Unde sepe iusticiam apud regios mi¬
nisteriales pet it: q uam amiaou el oeg ros it
Tandem inuenit salubre consilium. Ham coxit
panes & carnes: & accepit potũ inuasculis pro¬
ite potuit. Quȩ om̃ia inuase quodiuago ben¬
na dicitur collocauit: a&e carro sitꝑ imposuit
sicq iunctis bob cum candela inmanu aabasi¬
licam sci remigi ꝓperauit. Quo pueniens de
pane ecarne acceruisa matriculanos pauit:¬
e candelam ad sepulerum sc̃ĩ posuit eiq au¬
xilium contra oppͥmentes se fiscalinos expe¬
tiit. pulueremquoq de paiuments eecre quan¬
tum ualuit collegit: & in pannoligauit. ⁊ciꝑ
diertam benuam mest & desuꝑlinteum sicit sup̃
corpus mortui affectari solet composuit. &cu caro
luo ad ppatemeaut. Quicq auttem de obiuian¬

Expanded text:
empore colonus quidam villae Remensis episcopi, quae plumbea Fontana dimanebat iuxta fiscum regium qui Rosetus vocatur et nec pe culium nec messem vel pratum propter fiscalinorum infestationem quiete habere valebat. Unde sepe iusticiam apud regios ministeriales peciit, quam obtinere non potuit. Tandem invenit sibi salubre consilium. Nam coxit panes et carnes et accepit cervisam in vasculis, prout potuit; quae omnia in vase quod vulgo benna dicitur collocavit et carro superposuit, sicque iunctis bubus, cum candela in manu ad basilicam sancti Remigii properavit. Quo perveniens, de pane et carne ac cervisa matricularios pavit, candelam ad sepulchrum sancti posuit et eius auxilium contra opprimentes se fiscalinos expeciit. Pulverem quoque de pavimento aecclesiae, quantum valuit, collegit et in panno ligavit ac in predictam bennam misit et desuper linteum, sicut supra corpus mortui affectari solet, composuit et cum carro suo ad propria remeavit. Quicumque autem de obvian
Abbreviated transcription (Latin):
sis. incuiꝰ fuerat diocesi int̾fectus. dicitur
respondisse. Nequaquã itafiet ut uossc̃i pon¬
tifices locuti estis sed m donet᷑ facuttas huiꝰ
beati iri corpus habere: qm̃ huie loco datꝰ
ẽ inquo dignatur requiescere. Astante uero
cunccorum turba p̾sulum decerne̾nt ut
ieunia & orationes in hoc conflictu fierent:
ut ꝑ hoc dignaretur dñs ostendere. ineuitis
diocesi utre deberet requiescere. Hȩo audien¬
tes. acquieuerunt decreco. Et facta oratiõe
cum ieiurio. in tribꝰ parius epłis definitione
scripta suꝑaltare positis. ut transacta ora¬
tione. peas dñs declararet. incuiꝰ sorte hoc
sc̃m beati martyris corpusculum ꝑueniret:
in crastina uͦdie oratione completa aemissa.¬
rum sollenniis comsummatis. tinus exini.¬
nistris uissus apontificibꝰ. manum in cognite
subt̃ pallam posutt e cognitio ueritatis in
manu sua puenit. Uidentes cuncti qui huic

Expanded text:
sis, in cuius fuerat diocise interfectus, dicitur sis, in cuius fuerat diocise interfectus, dicitur respondisse: 'Nequaquam ita fiat, ut vos, sancti pontifices, locuti estis; sed mihi donetur facultas huius beati corpus habere, quoniam huic loco datus est, in quo dignatur requiescere'. Adstante vero cunctorum turba praesulum, decernentes, ut ieiunia et orationibus in hoc conflicto fierint, ut per hoc dignaretur Dominus ostendere, in cuius diocise' iure deberetur requiescere. Haec audientes, adquieverunt decretum, et facta oratione cum ieiunio, in tribus parvis epistolis definitione scripta, super altarae positis, ut, transacta oratione, per eos Dominus declararet, in cuius sorte hoc sanctum beati martyris corpusculum perveniret. In crastina vero die, oratione conpleta ac missarum sollemnia consummata, unus ex ministris iussus a pontificibus manum incognita subter pallam posuit et cognitio veritatis in manu sua pervenit. Videntes cuncti, qui huic
Abbreviated transcription (Latin):
ire. Quam obrem uerendum ualde ẽ. ut qu
tantos sacerdores ac ꝓceres uitionis sue
crudelitate int̾emit᷑: sepotius et̾nȩ penȩ
preparauerit. Et tam celsam quam nullus
francorum habere merutt: głam ꝑdidit:
nus uite finem dedit. quod inuidiaductus
de diseruo absconderat. magnis laudib onge
lateq ꝑcrebsuit. Tunc ꝑlatum ẽ⁊ cũ laue
inpalatium. quod multis diebꝰ ab emulo la¬
tuit absconsum. Erat enim ibi mutticudo ma
tionem desc̃õ mardyre int̾se haberent. & admira¬
Utinam daretur michi optio. quia notum est
ineum ẽẽ parentem. & ex parrochia mͥ commis¬
sa. adhonoris ꝓcessit gr̃am. sił eius corpuscu¬
lum habere meruissem mecum. Ibi eium ad¬
erat ermencharius pontifex qui ei successerat
mepiscoꝑatussii augustiduuensi urbe &
ipse ate. Iure michi datur huuiꝰ uiridi corpus:
qm̃ iustum ẽ ibi eum requiescere: ubi fuiceps
Tunc &̃enim uindiciantis p̃sul athrabaten¬

Expanded text:
ire. Quamobrem verendum valde est ut qui ire. Quamobrem verendum valde est ut qui tantos sacerdotes ac proceres ultionis suae crudelitate interemit, ne se potius aeternae poenae praeparaverit. Et tam celsam quam nullus Francorum habere meruit gloriam perdidit, nus vitae finem dedit, quod invidia ductus de Dei servo absconderat, magnis laudibus longe lateque percrebuit. Tunc perlatum est cum laude in palatium, quod multis diebus ab aemulo latuit absconsum. Ertionem de sancto martire inter se haberent et admira'Utinam daretur mihi optio, quia notum est meum esse parentem et ex parrochia mihi commissa ad honoris processit gratiam, vel eius corpuscolum habere meruissem mecum'. Ibi enim aderat Hermanacharius pontifex, qui ei successerat in episcopatum sui Agustidunense urbe, et ipse ait: 'Iure mihi datur huius viri Dei corpus, quoniam iustum est, ibi eum requiescere, ubi fuit episcopus'. Tunc etenim Vindicianus praesul Adrabaten
Abbreviated transcription (Latin):
nouit quantum sc̃s martyr uirtutib pollẽ¬
ret. Dum uͦ iter carperet. ilico uitã ꝑdidit:
& a quo missus fuerat minime renuntiauit.
His itaq cognitis ebrointis tacito corde recine¬
bat & tremens intra se uerecunde pret̾ con¬
iugem minime manifestare audebat :e forte cres¬
cente gła martyrie sua qui talem lumen extingue
rum. quantum ille miser hocbonum latere cu¬
piebat: tantomagis ubiq rumor uirtutum su¬
pradictarum beati martẏris dilatata radia¬
bat. Transacto uͦ spatio pene annorum triũ.
semplugendus ebroinus. qui hanc lucernam
nisus fuerat extinguere: sermo diuinꝰ ieodẽ
implet᷑. Nam quia gladiis multos int̾emit. ꝑ¬
cussus gladio ipse periit infelix ac miser: qui
tantis honorib sublimatus. intrib mundipar¬
tib dilatata fama industriȩ suȩ pollebat in¬
ter homines. Et qm̃ noluit suis mimicis dĩ
mandatum implendo indulgentiã tribuere.
eos ulciscendo. multos adregna cȩlorum fecit

Expanded text:
novit quantum sanctus martyr virtutibus pollenovit quantum sanctus martyr virtutibus polleret. Dum vero iter carperet, illico vitam perdidit, et ei a quo missus fuerat minime renuntiavit. His itaque cognitis Ebroinus tacito corde retinebat, et tremens intra se verecundia praeter conjugem nemini manifestare audebat, ne forte crescente gloria martyris, sua qui tale lumen exstinguerrum quantum ille miser hoc bonum latere cupiebat, tanto magis ubique rumor virtutum supradictarum beati martyris dilatatus radiabat. Transacto vero spatio pene annorum trium semper lugendus Ebroinus, qui hanc lucernam nisus fuerat exstinguere, sermo divinus in eodem impletur Nam quia gladiis multos interemit, percussus gladio ipse periit. Infelix ac miser, qui tantis honoribus sublimatus, in tribus mundi partibus dilatata fama industriae suae pollebat inter homines; et quoniam noluit suis inimicis Dei mandatum implendo indulgentiam tribuere, eos ulciscendo multos ad regna coelorum fecit
Abbreviated transcription (Latin):
ad huiꝰuiri dĩ sepulchrum. dep̃cans ut ei red¬
deret qđd furcim ꝑdiderat. Nam tota illa die
& sequenti nocte moratione adeius tumulũ
ieiunans. & psalmodiȩ insistens a sticte. Cũ
uͦ expleta oratione adfuam cellulam remeas¬
set. omĩa quȩ ꝑdiderat. nichil Exeis diminu¬
tum cum caligula beati martyris salua inue
mum ꝓtinus uitam finiuit. Seruus uͦ. scelus
fama sc̃itatis beati martyris late ꝓrupit: quȩ
paulopꝰ ea quȩ gesta sunt. ebroinum ñ latuit.
Quo audito nuntium misit occulte. qui hoc
inquirens studiose. sibi uera nuntiaret. Qui
nuntius uissis eius obtemꝑans. adeiꝰ acces¬
cit ubi scm corpus requiesceret. Sed accedens bra¬
tioni distulit incumbere. quinpotius despi¬
ciens humum pede ꝑcussit: astulte loquit᷑
dicens eoquodnesciret uirtutẽ dĩ. Etemm
inquit mortuus turtutes nequaqriam facit
Nam miser reuersus. priusquã nuntiaret
huic a quo missus fuerat insemet ipsum cog¬

Expanded text:
ad huius viri Dei sepulchrum, depad huius viri Dei sepulchrum, depderet quod furtim perdiderat. Nam tota illa die et sequente nocte in oratione ad ejus tumulum jejunans et psalmodiae insistens astabat. Cum vero expleta oratione ad suam cellulam remeasset, omnia quae perdiderat et nihil ex eis diminutum cum caligula beati martyris salva invenmum vitam finivit; servus vero scelus fama sanctitatis beati martyris late prorupit, quae paulo post per ea quae gesta sunt Ebroino non latuit. Quo audito, nuntium misit occulte, qui hoc inquirens studiose sibi vera nuntiaret. Qui nuntius jussis ejus obtemperans ad ejus accescit ubi sanctum corpus requiesceret. Sed accedens orationi distulit incumbere, quin potius despiciens humum pede percussit et stulte loquitur dicens eo quod nesciret virtutem Dei: Etenim, inquit, mortuus virtutes nequaquam facit. Nam miser reversus priusquam renuntiaret huic a quo missus fuerat, in semetipso cog
Abbreviated transcription (Latin):
tur officio. lum̃ splendidum absq ministerio
humanoaneodem cognouit noccib fulsisse lo¬
co. Unde rumor magnus emanauit. in circui.¬
tum loci huiꝰ. Eouenientes adhuiꝰ beatimar¬
gris uenerandũ oratorium. multam turbam
languentium diuersis infirmitatib decentos
sanauit: claudis scilicet gressum dedit. cecis
lumen tribuit. bͥbsessos ademonib munda.¬
uit: multisq curtutib in huiꝰ loci uenerabile
habitaculum lum̃ emicuit. Hoc itaq eiusdẽ
eccłiȩ attestatur sacerdos. Nam & huiꝰ sacerdotis
minister clericus. ipsius eccłiȩ custos quadam
nocte latrocinium passuis: itaut alatronib om̃is
substantia sua fuisset ablata: int̃quam caligu¬
lam inquiunt beati martyris quã ꝓreueren¬
tia sibi reseruauerat habebat absconditam qͣm
latro nesciens secum portauit. Qui mature ab
oratorio consurgens. addomicilium suum ꝑ.¬
gens. inuenit om̃ia sua furata. festinus ꝑgit

Expanded text:
t offitium, lumen splendidum absque ministerio t offitium, lumen splendidum absque ministerio humanoco. Unde rumor magnus emanavit in circuitu loci hujus. Verum venientes ad hujus beati martyris venerandum oratorium, multam turbam lasanavit, clodis scilicet gressum dedit, caecis lumen tribuit, obsessus a demonibus mundavit multisque virtutibus in huius loci venerando habitaculum aemicuit. Hoc itaque eiusdem ecclesiae adtestatur sacerdus. Nam et huius sacerdoti minister clericus, ipsius ecclesiae custus, quadam nocte latrocinium passus, ita ut ab latronibus omnem substantiam suam fuisset ablatam: inter quam caligolaui, inquiunt, beati martyres, quam pro reverentia sibi reservaverat, habebat absconditam. Quam latro nesciens secum portavit. Qui mature ab oraturio consurgens, ad domicilium suum pergens, invenit omnia sua furata. Festinus pergit
Abbreviated transcription (Latin):
qñ ego ꝑ eos in conspectu tuo credo clemen¬
tissime pater glorificatus fieri. Cum hec di¬
ceret ꝑcussor extendens manum. euaginato gla¬
dio amputauit capit eius. Et corpus euis erec¬
tum substitisse. quasi unius horȩ spatio dicttur.
Sed dum nonstatim etun cadere gladiator cerne¬
ret. ipsum pede ꝑcussit: ut uł sic citius intrã
decideret. Sed ñ multopost ꝑcussor eius arreptꝰ
ademonib & mente captus. ac dĩ ultione ꝑcus¬
sus in ignẽ se ꝓiecit ibiq uitam finiuit. tunc
iussu cõniugis huiꝰ uiri crodoberti. in quandã
uillam sarcingo nomine cum magno fletu plan¬
gentium aministris deportatus ẽ. inhurus
feminȩ decretum. Cum uestib in quibꝰ truci¬
datus fuerat. in paruulo beatus martyr ẽ sepul
tum eẽ creditur. Inquo sepulero. annis duobꝰ¬
&e dimidio humatum fuisse dicit᷑. His itaq di¬
eb sacerdos quidam qui huiꝰ oratorii fungeba¬

Expanded text:
quoniam per eos in conspectu tuo credo, clemenquoniam per eos in conspectu tuo credo, clementissime Pater, glorificatus fieri. Cum haec diceret, percussor extendens manum, evaginato gladio amputavit caput ejus, et corpus ejus substitisse erectum, quasi unius horae spatio dicitur. Sed dum non statim eum cadere gladiator cerneret, ipsum pede percussit, ut sic citius in terram decideret. Sed non multo post percussor ejus arreptus a daemonibus et mente captus ac Dei ultione percussus in ignem se projecit ibique vitam finivit. Tunc jussu conjugis hujus viri Chrodoberti in quamdam villam Sarcingo  Sorcin  nomine cum magno fletu plangentium a ministris deportatus est hujus feminae decreto, cum vestibus in quibus trucidatus fuerat, in parvulo oratorio beatus martyr est sepulttum esse creditur; in quo sepulet dimidio humatum fuisse dicitur. 2l. His itaque diebus sacerdus quidam, qui huius oraturii fungeba
Abbreviated transcription (Latin):
e ducentes eum ꝑloca incognita. usq inquendã
locum. in quo aostitit inquiens. Hon necesse ha¬
betis filii longius fatigari: adquod uenistisͥcito
facite: ut impleatis uotum matigni. Hii uͦ qui
uenerantꝰ perimendum. erant quatuor mui¬
mero. Tres &enim exhis ꝓuolutis adpedes eꝰ.
dep̃cantes ut eis indulgentiã adeo daret &
benedictionem suꝑ eos suã dignaret᷑ tradere.
benedictionem suam suꝑ eos tradidit. & suis
int̾fectorib ũbum dĩ annuntiauit. tune tur
domini incumbens orationi ait. Domine c̃ om̃ps
pimꝰ. ds uurtutum & om̃is creature. ac totius
generis humant creator. te benedico. te glifico.
qui me dignatus es adhanc certaminis diem ꝑchui¬
cere. Rogo depcorq dñe. ut ipse michi ubeas
miscdiam pietatis tuȩ largiri & meritis scõꝵ tuoꝵ
me dignum facias participem: & uite et̾nȩ consor¬
tem. Et ttibue indlisgentia his qru me dribulant

Expanded text:
et ducentes eum per loca incognita usque in quemdam et ducentes eum per loca incognita usque in quemdam locum in quo substitit inquiens: Non necesse habetis, filii, longius fatigari: ad quod venistis cito facite ut impleatis votum maligni. Hi vero qui venerant ad eum perimendum erant quatuor numero. Tres etenim ex his provoluti sunt ad pedes ejus, deprecantes ut eis indulgentiam a Deo daret, et benedictionem suam super eos dignaretur tradere. benedictionem suam super eos tradidit, et suis interfectoribus verbum Dei annuntiavit, tunc vir Dei incumbens orationi ait: Domine Deus omnipimus, Deus virtutum et omnis creaturae creator, ac totius generis humani redemptor, te benedico, te glorifico, qui me dignatus es ad hanc certaminis diem perducere. Rogo deprecorque, Domine, ut ipse mihi jubeas misericordiam pietatis tuae largiri, et meritis sanctorum tuorum me dignum facias participem et vitae aeternae consortem: et tribue indulgentiam his qui me tribulant,
Abbreviated transcription (Latin):
tesꝰ qͣuasi mexcessum mentis postci. caudem qͥdẽ
resumpti simul glorificantes dm̃ ommipotentẽ.
conu̾si funt aiter ad alt̾m dicentes.  ere hic
homodĩseruus ẽ. Et pollicebant᷑ ad dm̃ ꝓrsus
totis tendere uirib Tunc deinceps eiꝰ p̾dicationi¬
b pene om̃s parentes conlunx acfamiliȩ domus
ipsius. conu̾si acddi eultum: ac ꝑhoc etus famam
audientes ꝑ cireuitum loci. coneurrebant adeũ
uerbum saluti ferum audire. Iue ñ cessabat sua
p̾dicatione eunctos instruere. qualit̃ ad regna
celorum ualerent ꝑuenire. Sed non post muttũ
temporis. cum iam dẽ omps ꝓtantȩ patientiȩ do
no decreuisset remunerare suum fidelem famu¬
lum. ebroinus iam obstinatus. crudelitatem fuã
uolens in eum ꝑficere. uelocissimos post eum
misit equites. nimium ꝑnitiosos. qui eum mor¬
te ꝑimerent. Qui uenientes susceperunt eũ de
domo uiri. cti fuerat traditus ad custodiendũ:

Expanded text:
omnes, quasi in excessum mentis positi, tandem quidem omnes, quasi in excessum mentis positi, tandem quidem resumpti, simul glorificantes Deum omnipotentem et conversi alter ad alterum, dicentes: 'Vere hic homo Dei servus est'. Et pollicebantur ad Deum prorsus totis tendere viribus. Tunc deinceps eius praedicationibus poene omnes parentes, coniux ac familiae domus ipsius conversi ad Dei cultum; ac per hoc eius fama audientes, per circuitum loci concurrebant ad eum verbum salutiferum audire. Ille vero non cessabat sua predicatione cunctis instruere, qualiter ad regna caelorum valerent pervenire. 19. Sed non post multum temporis, cum iam Deus omnipotens pro tante patientino decrevisset remunerare suum fidelem famulum, Ebroinus jam obstinatus crudelitatem suam volens in eum perficere, velocissimos post eum emisit equites nimium perniciosos qui eum morte perimerent. Qui venientes susceperunt eum de domo viri cui fuerat traditus ad custodiendum,
Abbreviated transcription (Latin):
rium. Optabat enim eum funditus extinguen¬
dtim ut quia ascłi gła iam tudebat consump¬
tum. reuocare potiusset saitim a merttisscoꝵ
Nam unde eum pittabat abscidi. inde potius
eum faciebat. xp̃o quem desicd̾abat adherere.
Quia quantum ꝓcendebatur eitis pena. can¬
submagna custodia saluandum. Aahuctem
pus ueniet mortis suȩ. Acceptum eundem
cum adsuam domum delticeret. cernens
eum exitum tenere acinfirmitate defessum.
iussit ei dari adrefocilland ũ potum: Ance quẽ
cum pincerna adsisteret. lumen magnũ qͣsi
in rotȩ circulum ecȩlo desceudens suꝑcaput
eius refulste. Tunc trementes om̃s qui hoc sig¬
num uiderunt. quid ẽ hoc inquiunt dñe.
qđ paret suꝑ capit tuum quasi incireuli mo¬
dũ. lumensplendidissimum emissum decelo:
Aunguam anob̃ simile ẽ uistim Iue ꝓͥcinꝰ in
solator om̃ium refero qui suꝑ sertũ tiiũi osten¬
dere dignatus es tale miraculum. Tunc uiden

Expanded text:
rium. Optabat enim eum funditus exstinguenrium. Optabat enim eum funditus exstinguendum, ut quia a saeculi gloria jam videbat consumptum, revocare potuisset saltem a meritis sanctorum. Nam unde eum putabat abscidi, inde potius eum faciebat Christo quem desiderabat adhaerere, quia quantum protendebatur ejus poena, tansub magna custodia servandum: adhuc namque tempus veniet mortis suae. Acceptum eumdem cum ad suam domum deduceret, cernens eum ex itinere ac infirmitate defessum, jussit ei dari ad refocillandum potum. Ante quem cum pincerna assisteret, lumen magnum quasi in rotae circulum e coelo descendens super caput ejus refulsit. Tunc trementes omnes qui hoc signum viderunt: Quid est hoc, inquiunt, domine, quod paret super caput tuum quasi in circuli modum lumen splendidissimum emissum de coelo? nunquam a nobis simile est visum. Ille protinus in solator omnium, refero, qui super servum tuum ostendere dignatus es talem miraculum'. Tunc videntes
Abbreviated transcription (Latin):
uix aliquando abȩccłĩa ꝓcederet: uł quippiã
somni ac ciborum ꝑceptionem capere potuisser
& idem ebroinus sẏnodum conuocauerunt. & ad
quandam uilam regiam uenientes. misttã ẽpoꝵ
turbam adesse fecerunt. Ibiq int̃ cet̾os diado.
qui scm̃ uirum leodegarium cum uuiaimero
expulit de sede sui epatus. & pene tradidit
ilectus. condempnatus abipsa sẏnodo cai¬
a ariam accepit in capite: &expulsus segregat᷑
a scã congregatione. Deinde exiliõ conlempna¬
tus. morteq secita pena capitis gessit quic¬
arege ꝑebroinum inipsa synodo pene fimilem
sortiti penam. ꝑpetuo ȩxilio sunt deputati.
Uuaimerus cẽ enim similem excepit sententiã
cumcȩtis. Tunc ebroinus dixit adbeatum
leodegarium. Quid tantos ꝑsuades loquen¬
do: Martyr eẽ suspicans. ideo te tam temera¬
tium ostendis. Adhuc multum inquit dila¬
taberis: frustra tale desideras habere p̃mium.
Namut merueris. tta eris accepturus martỹ¬

Expanded text:
vix aliquando ab ecclesia procederet, vel quippiam vix aliquando ab ecclesia procederet, vel quippiam somni ac ciborum perceptionem capere potuisset.et idem Ebroinus synodum convocarunt, et ad quamdam villam regiam venientes, multam episcoporum turbam adesse fecerunt. Ibique inter caeteros Diddo, qui sanctum virum Leodegarium cum Waimero expulit de sede sui episcopatus, et poenae tradidit illectus, condemnatus ab ipsa synodo calvariam accepit in capite, et expulsus segregatur a sancta congregatione. Deinde exsilio condemnatus, morteque secuta poena capitis gessit quida rege per Ebroinum in ipsa synodo pene similem sortiti poenam, perpetuo exsilio sunt deputati. Waimerus etiam similem excepit sententiam cum caeteris. Tunc Ebroinus dixit ad beatum Leodegarium: Quid tantos persuades loquendo? Martyr esse suspicaris, ideo te tam temerarium ostendis. Adhuc multum. inquit, dilataberis, frustra tale desideras habere praemium. Nam ut merueris ita eris accepturus marty
Abbreviated transcription (Latin):
humanum totis uiribꝰ sibi petit adẽẽ diuinũ.
Nam quantum impietas humana reuocare cu¬
pit abalto. tantum pietas diuina sociare fe¬
degarium. quem aliquando uidisti uiru suꝑ
bum. & constitue sub tuta custodia. Erit enĩ
tempꝰ suȩ uocationis. recipiens qđ meret᷑ asus
inimicis. Tunc acceptum. adsuũ ꝑbenobiũ
quod uocatur fiscanno ubi erat congregatio
scͥmonialium ac uirginum. quib p̾erat
childomerga famula xp̃i: in quo multis diebꝰ
conu̾sans habitator stetio sub custodia. Nã
& lingua p̃scisa solitum recepit officium: &e
magnum doecrine sue sem̃ ostendit inpopło̾.
Quandoq int̾ uirginum accederet cat̾uam.
tanta ut fertur dulcia sua fulgebant do¬
quia. ut mirarentur quicumq audientes
quanta dĩ oꝑata eẽt clementia. Et conu̾si apͣ¬
uis oꝑib uelocit̃ peterent penitentiȩ fructꝰ
Nam dieb ac noctib indĩ cultu ꝑuigilans
a stabat ut ul paululu adnecessaria eorpis

Expanded text:
humanum, totis viribus sibi petiit adesse divinum. humanum, totis viribus sibi petiit adesse divinum. Nam quantum impietas humana revocare eum cupit ab alto, tantum pietas divina sociare fedegarium, quem aliquando vidisti virum tam superbum, et constitue sub tuta custodia. Erit enim tempus suae vocationis, ut recipiat quod meretur a suis inimicis. Tunc acceptum ad suum perduxit coenobium, quod vocatur Fiscamnus, ubi erat congregatio sanctimonialium virginum, quibus praeerat Childomerga famula Christi: in quo multis diebus conversans habitator stetit sub custodia. Nam et lingua praecisa solitum recepit officium, et magnum doctrinae suae semen ostendit in populo. Quandocunque inter virginum accederet catervam, tanta ut fertur dulcia sua fulgebant eloquia, ut mirarentur quicunque audientes, quanta Dei operata sit clementia, et conversi a pravis operibus velociter peterent poenitentiae fructus. Nam diebus ac noctibus in Dei cultu pervigilans astabat, ut vel paululum ad necessaria corporis
Abbreviated transcription (Latin):
sempit̃ne. tunc iussit eum nudis gressib ꝑ qͣn¬
dam piscinam transduciinqua erant petre
sicut claii incidentes acuti: Deinde t̾re ꝓstra
ttm incidere linguam. labiaq p̾cepitUt
dum oculi ablati. pedes iam fo rati. lingua
ac labia ẽẽnt incisa: dum a se cernebat omnẽ
felicitatem inembrorum ablatam. corporisq
pariter uires undiq paruissene negate. dum
nec oculis cernerit inam. nec pedib incede¬
ret callet. nec lingue officium dantem lauda¬
re nequiuerit creatorem. ac ꝑhoc ineideret in
blasphemiam desperans auferendo sibi salutẽ.
quam laudando celitus adipisei merusset i¬
gentem. Sed qui absq uocib cordium ẽ audi¬
tor ds̃. magisq corcontritum quam elatione
suꝑbum cõplexatur. suscepit uocem tacentis
magis quam elate loquentium postulãtisibi
auxilium non sono uocis. sed humlitate cordis.
Hamcum se cognoiusset p̃siditm om̃e amisisse

Expanded text:
sempiternum. Tunc iussit eum nudis gressibus per quensempiternum. Tunc iussit eum nudis gressibus per quendam piscinam transducere, in qua erant petri quasi clavi incidentes acuti. Deinde evulsum, terre prostratum, incidere lingua labiasque praecepit, ut dum oculi ablati, pedes iam forati, lingua ac labiae essent incisae, et dum sic cernerent omnem felicitatem membrorum ablata corporumque pariter vires undique paruissent negati, dum nec oculis cerneret viam, nec pedes incidere callem nec lingua offitium dantem laudare nequieverit cblasphemiam desperans, auferendo sibi salutem, quam laudando coelitus adipisci meruisset ingentem. Sed qui absque vocibus cordium est auditor Deus, magisque cor contritum quam elatione superbum complexatur, suscepit vocem tacentis magis quam elate loquentium; postulantis sibi auxilium, non sono vocis, sed humilitate cordis. Nam cum se cognovisset praesidium omne amisisse
Abbreviated transcription (Latin):
ne passiones huiꝰ temꝑis ad futuram glłam quȩ
reuelatur innobis. Peccata & enim ñra multa
sunt: sed miscdia om̃ipotentis suꝑ eminet
magna: quȩ ad abluenda delicta se laudanti¬
um semꝑ ẽparata. Hȩc ad tempus patimur.
quia debitores sumꝰ: Sed illa nos expectat uui¬
ta. si pacienter ferimus istam penã. ubi sine fine
letabimur incelesti gła. Tunc ministri a dsti¬
pitem ligatum gerinum. lapidibꝰ obruere cepe
shu bone. qui non uenisti uocareiustos: sed pecca¬
tores. suscipe sp̃m serurtui. Et qui mͥdignatꝰ
es insimilitudine martyrum lapidib uitã istã
mortalei iubeas clementissime ueniã scelerũ
meorũ tribuere. Hec dicens orando. ultimum
ram uitam acbeatam participare. Sed ebroinꝰ
differre uolens eius exitum. ut ꝓpenas longe
dilatas. ei p̾paret ȩcnas Et ne coronã accipe¬
ret martyrii. qumpotius careret pmiis gloriȩ

Expanded text:
nae passiones hujus temporis ad futuram gloriam quae nae passiones hujus temporis ad futuram gloriam quae revelabitur in nobis . Peccata etenim nostra multa sunt, sed misericordia Omnipotentis supereminet magna, quae ad abluenda delicta se laudantium semper est parata. Haec ad tempus patimur, quia morti debitores sumus, sed illa nos exspectat vita, si patienter ferimus istam poenam, ubi sine fine laetabimur in coelesti gloria. » Tunc ministri ad stipitem legatum Gairinum lapidibus obruere coepemine Jesu bone, qui non venisti vocare justos sed peccatores, suscipe spiritum servi tui; et qui mihi dignatus es in similitudine martyrum lapidibus vitam imortale auferre, iubeas clementissime veniam scelerum meorum tribuere'. Hec dicens, orando ultimum eram ac beatam participare, sed Ebruinus differre volens eius exitum, ut per poenas longe dilatas ei praepararet eternas, et ne coronam acciperit martyrii, quin potius careret praemiis gloriae
Abbreviated transcription (Latin):
decretum ẽ ut adpalatium reuerteret᷑. Tunc
etam beatum eodegarium ex monasterio
inquo tenebatur absconditus egredi. & inp̃¬
sentia regis iussum ẽ accepsiri. Qui cum simul
coniuncti.&e obrutib pͥncipum fuissent oblati.
multis contumelns affecti.& oppbrus abebro¬
ino susceptis. respondisse conicitut. Hȩe digne
patuuir: quia dño peccauimus. Sed maior ẽ
sua clementia. qui nos dignatus ẽ uocare ad̃ta¬
lem głam. Sed tu miser ebroine qui tantampe¬
nant penam ingeris francorum genti. potius
inte ulcisceris. qui uitam aliis auferre cupis.
Muitos equidem decepisti. & exules asolo pat¬
cupis om̃s habitatores intota frantia. tuam
potius auferes quam indignus accepistigłam.
tus iussit ministris Gerinum abstrahi. e ager¬
mano suo seꝑari. ut separatim uiderent᷑ puni¬
ri. ne simul eĩs delectare ᷤᷤ talia uerba fari. Cũ
autem duceretur: beatus leodegarius eum
alloquitur dicens. Asquo animo esto fr̃ kine.

Expanded text:
decretum est ad palatium reverti. Tunc decretum est ad palatium reverti. Tunc etenim beatum Leudegarium ex monasterio, in quo tenebatur absconditus, egredi et in praesentia regis iussus est arcessere. Qui cum simul cotriuncti et obtutibus principum fuissent oblati multisque contumeliis adfecti et obprobriis ab Ebroino suscepti, respondisse conicetur: 'Haec digni patimus, quia Domino peccavimus; sed maior est sua clementia, qui nos dignatus est vocare ad talem gloriam. Sed tu, miser Ebroine, qui tanta poena infers Francorum gente, potius in te ulcisceris, qui vitam aliis auferre cupis. Multos equidem decepisti et exolis a solo patercupis omnis habitatoris in tota Francia, tuam potius auferis quam indignus accepisti gloritus, jussit ministris Gairinum abstrahi et a germano suo separari, ut separatim viderentur puniri, ne simul eos delectaret talia verba fari. Cum autem duceretur, beatus Leodegarius eum alloquitur dicens: « Aequo animo esto, frater ch
Abbreviated transcription (Latin):
aggregari iussit. cum reliquiis & crucib. &
choris psalientium & obuiam abut cumdi
laudib sitis inimicis: & sponte se obtuit ad
palmam martyrii. si uoluntas ñ definsset ꝑ.¬
cussoris. Qui añ uenerant adeum puniendũ.
absq reuerentia reliquiarum eum comp̃hen¬
derunt. Qui exelamans. fert᷑ dixisse. Grãs ago
om̃ipotenti dõ redemptori: qui me dignatus
ẽ hodie glorificare. Qui ꝑgentes duxertint eũ
extra ciuitatem. & implentes iussa pͥncipis eru
sustulerunt forinsecus humantim intrinsecꝰ
incluserunt diuinum. Et tradentes custodib
inquoddam eum ꝑduxerunt cenobium. in
quo latuit ꝑannorun circulum duorũ. Ibiq
magnum reliquit exemplum suȩ humilitatis
&e patientie. Sodem tempore eiusdem germa
nus gerinus nomine. qui obmetũ supradicti
ebroini. cum aliis quos fugauerat exfrancorũ
proceribꝰ. uuaceorum lustrauerat partes. ĩus¬
furegis gloriosi theoderiei ac pͥncipis ebroini.

Expanded text:
adgregare iussit, cum reliquiis, crucibus et adgregare iussit, cum reliquiis, crucibus et choris psallentium obviam habiit cum Dei laudibus ad suis inimicis et sponte se obtulit ad palmam martirii, si voluntas non defuisset percussores. 11. Qui enim venerant ad eum puniendum, absque reverentia reliquiarum eum conprehenderunt. Qui exclamans fertur dixisse: 'Gratias ago omnipotente redemptore, qui me dignatus est hodie glorificare'. Qui pergentes duxerunt eum extra civitatem, et implentes iussa principes Ebrsustulerunt forinsecus humanum, intrinsecus incluserunt divinum. Et tradentes eum custodibus, in quodam eum perduxerunt coenubium, in quo latuit per annos circulum duorum, ibique magnum relinquid exemplum sui humilitatis et patientie. 12. Eodem tempore eiusdem germanus suus Gaerenus nomine, qui ob metum supradicti Ebroini cum aliis quos fugaverat ex Francorum procerebus Vaccaeorum lustraverat partibus, iusso regis gloriosi Theuderici ac principes Ebroini
Abbreviated transcription (Latin):
plebem restaurandam refideret tirbe sua ȩdua.
reminiscens ebraintis malorum omium quȩ
curra eum̃ cũm rege childerico egisse ꝓͥutabat.
tunc adiuinetis sibi nequssimis inmicorum
sociis. consulere cepitꝰ qtiem admodum eundẽ
portificet destruere pocuisses. Exhis erum consi¬
larũs duo⁊ tudelicet diddo & uuaimerus. ex
nomine caput effecti maliciȩ. dixerunt se pos¬
se eum rapere de cuutate: &e in eum facere uindie¬
tam. exqua malicia ebroini ẽet saciata. Gauisus
ita ꝙ ebroinus de eorum responso: dedit eis exer¬
eitum copiosum ualde. Qui festini ꝑrexetunt ad
ciuitatem ȩduorum: & cirtumdantes eã eodem
erereitu. deuastabant cuca muri eircuitum
Hec esum uirdi ꝓspiciens celo magno accensus suꝑ
plebe sibi commissa domini secutus exemplum.
animam suam malens ponere ꝓ oiubsuis. easq
cupiens lucrifacere quam suam temꝑalem que¬
rere salutem. Tunc omnem elerum ciuitatis

Expanded text:
plebem restaurandam resideret urbe sua Aedua, plebem restaurandam resideret urbe sua Aedua, reminiscens Ebroinus malorum omnium quae circa eum cum rege Hilderico egisse illum putabat, tunc adjunctis sibi nequissimis inimicorum sociis consulere coepit quemadmodum eumdem pontificem destruere potuisset. Ex his consiliariis duo, videlicet Diddo et Waimerus, ex nomine caput effecti malitiae, dixerunt se posse eum rapere de civitate et in eum facere vindictam, ex qua malitia Ebroini esset satiata. Gavisus itaque Ebroinus de eorum responso dedit eis exercitum copiosum valde. Qui festini perrexerunt ad civitatem Aeduorum, et circumdantes eam eodem exercitu devastabant circa muri circuitum. Haec vir Dei prospiciens, zelo magno accensus super plebe sibi commissa, Domini secutus exemplum, animam suam malens ponere pro ovibus suis, easque cupiens lucrifacere, quam suam temrere salutem, tunc omnem clerum civitatis