comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uearat inscola albin macas ei duo.
pueri unis franco alter uero saxo. Qui nuper¬
rime sp̃inilã gtamaticȩ densitatis in ruperurs
excerpere At pͥor illoꝵ franco dix̃ saxoni Eia saxo
Ita tam̃ ut sĩquid alcius sit interrogandum uel exphilo¬
sophica disciplina ꝓserendim liceat magistrum int̃¬
rogare. Ad hat magiscer ꝑlacet filii ꝓposicio ur̃a
& libens annuo ur̃a saga citati et pͥmum dicite unde
Bene arbitremini si non philosophiae memoriã paulo
Nel magis pͥmo om̃ium interrogandum ẽ quib modis
onstet disputacio A et ãte magister supplicit̃
rogam̃ exponiNamnos nescire confitemur quib
modis conseet disputacio de Tria sunt quib omis
eollocutio disputacioq ꝑficit̾ Res intellectiũ uoces
Rei sunt qua animi ratione ꝑcipimꝰ intellectus quib
resipits ad discimꝰ Soces quib res intellectus ꝓserimꝰ
quia dispudicionis modos dixisti uocis differen¬

Expanded text:
uerunt in schola Albini magistri duo pueri, unus Franco, alter Saxo, qui nuperrime spineta grammaticae densitatis irruperunt. excerpere. At prior illorum Franco dixit Saxoni: Eia, Saxo, ita tamen, ut si quid altius sit interrogandum, vel ex philosphica disciplina proferendum, liceat magistrum interrogare. Ad haec magister: Placet, filii, propositio vestra: et libens annuo vestrae sagacitati. Et primum dicite unde era?--MAG. Bene arbitramini, si non philosophiae memoriam paulo el magis primo omnium interrogandum est, quibus modis constet disputatio? DIS. Et a te, magister, suppliciter rogamus exponi. Nam nos nescire confitemur quibus modis constet disputatio.--MAG. Tria sunt quibus omnis collocutio disputatioque perficitur, res, intellectus, voces. Res sunt, quae animi ratione percipimus. Intellectus, quibus res ipsas addiscimus. Voces, quibus res intellectas proferimus; quia disputationis modos dixisti, vocis differen
Abbreviated transcription (Latin):
Siunccionis cũ omĩb partib modo p̃posita modo pͦpo¬
sita iungi & niungere purtes. ꝓpͥum p̃posicionis ÷ ante¬
ic saxo ingredicm᷑ disputucionẽ nominis ꝑ ordinem et pͥ¬
E
qr timaticos quȩ unicuiq corporrłrei cõmunem ł ꝓpͥã
sine tempore diffinitũ aliquid significans in nominci
licet addas ÷ ł nonẽ nihil tm̃ certũ significat si non
nõa cõposita ut quod latine dicis tuirum h grece
citinũ .U. quia ille qualitatẽ & cõparationẽ simul

Expanded text:
unctionis est cum omnibus partibus modo praeposita, modo postposita jungi et conjungere partes. Proprium praepositionis est ante. FR. Eia age, Saxo, ingrediamur disputationem nominis per ordinem, et pregrammaticos, quae unicuique corpori vel rei communem vel propriam sine tempore, definitum aliquid significans in nominati aliis casibus licet addas est vel non est, nihil tamen certum significat, si non nomina 272 composita, ut quod Latine dicis aurum, hoc Graecianum, quinque; quia ille qualitatem et comparationem simul,
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ speties non cupant᷑. lustitia eñ forcitudo modestia
& praidentia urcutis speties s̃. Itẽ abhis partib: quȩ integre par¬
tes cẽ dicunt᷑. Sit questio ansit utilis: medicina. Hȩc in acce¬
dntis dibicatione constiruta est. dicimꝰ int᷑ si depelli mocbos
Hoc mͦ. utsit de aliquo dubitet᷑ ansi liber: Sieũ uł censum uł testa¬
m̃to uł uindicta manunissũ eẽ monstrem liber ostensus ÷ atq: a¬
liȩ partes er̃ dandelibtatis. Vel rursus sidubitat᷑. ansit dom̃ qđ e¬

Expanded text:
quae species nuncupantur; justitia enim, fortitudo, modestia quae species nuncupantur; justitia enim, fortitudo, modestia et prudentia, virtutis species sunt. Item ab his partibus quae integri partes esse dicuntur, sit quaestio, an sit utilis medicina. Haec in accidentis dubitatione constituta est. Dicimus igitur, si depelli morbos, hoc modo: ut si de aliquo dubitetur an sit liber: si eum vel censu, vel testamento, vel vindicta manumissum esse monstremus, liber ostensus est; atque aliae partes erant dandae libertatis. Vel rursus, si dubitetur an sit domus
Abbreviated transcription (Latin):
consistit. Quȩ generi ad st̃ & spetiei. huiꝰ superior locus atoco
idẽ agenere Virtute sclic& quȩ iustitiȩ genꝰ est. Eur sus sit
ꝓuidentia dĩ regunt᷑. Questio de accidenti est. Locus qđ toti
euenit. id c̃gu̾it &iã parti. Supprȩmꝰ locus a toto id est ab integro
es. aut ab integri. id ÷ totius quȩ partestantũ. ꝓpͥo uocabulo Nuncu¬
pant᷑. Et delus quidẽ partib: quȩ species st̃ homꝰ sit questio anur¬
tꝰ bene constitute m̃tis sithabit᷑. Questio difinitione. idẽ anhabitꝰ
bene constitutȩ m̃tis uirtutis sit definitio: Fatiemꝰ itaq abspec¬
eb: sit argum̃ tationẽ. Si iustitia fotitado moderatio. E cẽperantia¬
atq pradentia . habitꝰ bene c̃stitute m̃tis s̃. Nlȩc aũt quat tuor
uni uircute uł it generi subiciunt᷑ Virtꝰ igit᷑ bene constituti
m̃tis ÷ habitꝰ Maxima ꝓpositio Qđ enĩ singulis partibus in ÷¬
idẽ coti incẽ necesse÷. Argum̃tũ uͦ a partili idẽ ageris partib

Expanded text:
consistit. Quae generi adsunt et speciei. Hujus superior locus a toto, id est a genere, virtute scilicet, quae justitiae genus est. Rursus sit providentia reguntur. Quaestio de accidenti. Locus quod toti convenit, id congruit et parti. Supremus locus a toto, id est ab integro es, aut ab integri, id est totius quae partes tantum proprio vocabulo nuncupantur, et de his quidem partibus quae species sunt hoc modo sit quaestio, an bene constitutae sit habitus: quaestio de definitione, id est, an habitus bene constitutae mentis, virtutis sit definitio. Faciemus itaque ab speciebus argumentationem sic: Si justitia, fortitudo, moderatio, atque prudentia, habitus bene constitutae mentis sunt; haec autem quatuor uni virtuti velut generi subjiciuntur: virtus igitur bene constitutae mentis est habitus. Maxima propositio; quod enim singulis partibus ine necesse est. Argumentum vero a partibus, id est a generis partibus,
Abbreviated transcription (Latin):
Vthomo homuncio homunculus homullus homul
Ecce france habes de appellatiuis speciebus habun¬
de utreor. licet nullus tuae auidititti possit satis fuce¬
re .O. Non sum tã cundus quã tu inuidus Quit nul¬
la uis ciꝑire nisi int̾rogatione co actus O. Inter¬
roga quȩ uis ego ñ ero segnis respondere. Deseneris:
unc ut es timo ordo accidentium nominis poscit
agenerib: inquirere. Vnde genera dicta sunt pͥmo
uelim scire .S. Genera dicta sunt agenerundo Qua¬
ꝓpt̃ ꝓpͥae generti s̃ quȩ generare poss̃ i ÷ masculinũ¬
et semininũ. Nã neutrũ et cõmune magis uocis qualitu

Expanded text:
; homo, homuncio, homunculus, homulus, homullulus. Ecce, France, de appellativis speciebus habde, ut reor, licet nullus tuae aviditati possit satisfacere. FR. Non sum tam avidus quam tu invidus, qui nulla vis aperire, nisi interrogatione coactus.--SAXO. Interroga quae vis: ego non ero segnis respondere. DE GENERIBUS. FR. Nunc, ut aestimo, ordo accidentium nominis poscit a generibus inquirere. Unde genera dicta sint, primo velim scire.--SAXO. Genera dicta sunt a generando. Quapropter proprie genera sunt, quae generare possunt: id est, masculinum, femininum. Nam neutrum et com
Abbreviated transcription (Latin):
Alia nelat iuo ut talis tantus totus Alici collectiuo
que in singilar numero multa signisi cunt tpo¬
Ut homo utis alia ordinalic ut pͥm̃ secundus Alia numera¬
lia ut unus duo tres. Alic obsoluta ut ds̃ rtioo. Alia
ut iliades eneodes sunt alia possessiua quȩ caliquid ex his
sicnisicant que possident᷑ ut euandrius ensis & regius honor

Expanded text:
Alia relativa, ut tantus, talis, tot. Alia collectiva quae in singulari numero multa significant, ut pocialia, ut homo, vitis. Alia ordinalia, ut primus, secundus. Alia numeralia, ut unum, duo, tres. Alia absoluta, ut Deus, ratio. Alia ut Iliades, Aeneades. Sunt alia possessiva, quae aliquid ex his significant quae possidentur, ut Evandrius ensis, et regius honor.
Abbreviated transcription (Latin):
inbre uem uocalem desinit syllciba & excipit alit seor¬
to mucm laquida ue oraitius. inquimꝰ isam cidentes
pllabi sdeun intellig Inde cidpardes uos que¬
Iplluis plaetuimo gster unde grã matica sitdie
ł quid sit eꝰ officiũ pande nobis ecramadie
di que siert S iaturt ncitione auetoritate ꝯsus¬

Expanded text:
in brevem vocalem desinit syllaba et excipitur ab s sequin brevem vocalem desinit syllaba et excipitur ab s sequente muta et liquida, ut Horat.: Linquimus insani ridentes syllabis nequeunt intelligi. Unde ad partes vos i placeat, magister, unde grammatica sit dicta vel quod sit ejus officium, pande nobis.--MAG. Gradi; quae constat natura, ratione, auctoritate, consue
Abbreviated transcription (Latin):
siunt natura uocalium Longe naturd positione
Breuis ẽ natura dum raptimꝰ uocalis enuntiatus
U⁊ pater. Honga dum moratur uox ut mat. Vel duae
uotales inunam ꝯcurrunt syllabam quod dipton¬
gon uocant &s tales cõposiciones uocalium vae oe.¬

Expanded text:
fiunt natura et potestate longae natura et positione. Brevis est natura, dum raptim vocalis enuntiatur, ut: pater. Longa, dum moratur vox, ut: mater. Vel dum duae vocales in unam concurrunt syllabam, quod diphthongon vocant: et sunt tales compositiones quinque: ae, oe
Abbreviated transcription (Latin):
tioniꝑ inuentionẽ copiã p̃stant. Qđ uͦ neces sarioꝵ doc¬
trinã locoꝵ. philos ophistrad&. uiã q̃ q qͦdã mͦ ueritatis
in lustret. quo magis ꝑuestiganda ẽ rimandaq: ulterius
disciplina. eaq: cognitione ꝑceptasit. usu atq exercitatione
firmanda. Magnũ eũ aliqđ locoꝵ c̃sideratio pollic&

Expanded text:
tioni per inventionem copiam praestat; quod vero necessariorum doctioni per inventionem copiam praestat; quod vero necessariorum doctrinam locorum philosophis tradit, viam quodammodo veritatis illustrat. Quo magis pervestiganda est rimandaque ulterius disciplina, eaque cum agnitione percepta sit, usu atque exercitatione firmanda. Magnum enim aliquid locorum consideratio pollicetur,
Abbreviated transcription (Latin):
dͥ picꝵ ũ intentio ẽ. ueri similiũ arguiñtoꝵ copiã de monstrare
Designatis eñi locis eqͥb ꝓbabilia arguñta ducunt᷑ ÷ abundans
ꝓbabiliũ argum̃toꝵ dicunt᷑. euenit utneces sarioꝵ qͦq: docean
Quofit ut oratorib: qͥdẽ acdialecticis hȩc principalit̃ facultas
par&t᷑. Scđo uͦ loco philos ophis. Nã in qͦ ꝓbabilia qͥdẽ om̃ia
ac neces saria doce ant̃ur. philo sophiȩ demonstrationi minis trat᷑
ubertas. Non mͦ uͦ dialecticꝰ atq: orator. uerũ &iã demonstrator
acuere argum̃ tationis effector. hab& quod expossitis locis sibi
possit ad sumere c̃int̃ argum̃toꝵ ꝓhabiliũ locos. neces sarioꝵ
nec necessariũ appositi operis c̃sideratione seuinctũ est N qđ
int̃dũ qͥdã sophistici locis exercendi gr̃a lectoris ad hibent᷑
quo circatopicoꝵ pant̃ utilitas intentioq pate fuctar̃.
His eñĩ &dicenti facultas & in Questigatio ueritatis aug&
Nã qđ dialecticos atq oratores. locoꝵ uiuat agnitio. ora¬

Expanded text:
picorum intentio est verisimilium argumentorum copiam demonstrare. Designatis enim locis ex quibus probabilia argumenta ducuntur, abundans probabilium argumentorum ducuntur, evenit ut necessariorum quoque doceantur. Quo fit ut oratoribus quidem ac dialecticis haec principaliter facultas paretur, secundo vero loco philosophis. Nam in quo probabilia quidem omnia ac necessaria docentur, philosophicae demonstrationi ministratur ubertas. Non modo igitur dialecticus atque orator, verum etiam demonstrator, ac verae argumentationis effector, habet quod ex propositis locis sibi possit assumere. Cum inter argumentorum probabilium locos, necessariorum nec necessarium, a propositi operis consideratione sejunctum est: nisi quod interdum quidam sophistici loci exercendi gratia lectoris adhibentur. Quocirca topicorum pariter utilitas intentioque patefacta est; His enim et dicendi facultas et investigatio veritatis augetur. Nam quod dialecticos atque oratores locorum juvat agnitio, ora
Abbreviated transcription (Latin):
cupbnut enĩ ndus: eũ uichri
moutus ꝓficetet. Ceteros torm̃¬
tabit a dorso: ⁊ in rotunditatẽ
regui rompellet. Suꝑueniet
leo rugiens: ĩmamt fentate ti¬
mendus. Ter quinq portiones
in unũ reducet: ⁊ solus possi¬
debit popłm. Splendebit gy¬

Expanded text:
dus, cum nichil indutus proficeret. Cȩteros tormentabit a dorso et in rotunditatem regni compellet. P 60 Superueniet leo rugiens immani feritate timendus. Ter quinque portiones in unum reducet et solus possidebit populum. P 61 Splendebit gy
Abbreviated transcription (Latin):
ei ramum eripiet. Duo u̾o relidui
lo cum extirpati ꝯcrupabinit:
donec alt̃ alt̾rim folioꝵ młti¬
tu dine adnichilabit. Deinde
locum duoꝵ obtiuebit ip̃e: ⁊
uolucres exteraꝵ regionũ snstẽ¬
tabit. Pectꝰ uo latilib notius
hẽbitur: nam tunore umbre

Expanded text:
i ramum eripiet. P 28 Duo uero residui locum extirpati occupabunt, donec alter alterum foliorum multitudine adnichilabit. Deinde uero locum duorum optinebit ipse et uolucres exterarum regionum sustentabit. Patriis uolatilibus nociuus h
Abbreviated transcription (Latin):
die: nocabitu uenerẽ galea
martis. Salea martisumbͣmr
ꝯficiet. Transibit ternuos fu¬
ror moreurii. Nudabit ensent
oniou ferrens: uexabit nubes
phebus eqͣreus. Exibit iupiter
staurtas lineal. Satumi syderil
lndo corruet: ⁊ falce recurna
gemini complexus solitos: ⁊¬
Pensa libre obliq̃ pendebiuit:
donec aues recurua cormia sua
supporiat. Cauda scorpionis ꝓtre¬
auit fuigura: ⁊ cancer cũ sole
litigabit. Ascendet u̾go dorsum
iagutarii: ⁊ flores u̾gineys ob¬
fuseabit. Currus lue turbabͭ
⁊odiacum: ⁊ in fletu ꝓrumpẽt

Expanded text:
die. Vocabit Venerem galea Martis. Galea Martis umbram conficiet. Transibit terminos furor Mercurii. Nudabit ensem Orion ferreus, uexabit nubes Febus equoreus. Exibit Iupiter statutas lineas. Saturni sideris livido corruet et falce recurva Gemini complexus etPensa Libre oblique pandebunt, donec Aries recurva cornua sua supponat. Cauda Scorpionis procreabit fulgura et Cancer cum Sole litigabit. Ascendet Virgo dorsum Sagitarii, flores virgineos obfuscabit. Currus Lune turbabit zodiacum, et in fletu prorumpet
Abbreviated transcription (Latin):
mensel ferrebit. Pilcel illiꝰ¬
caloi calore morient᷑: ⁊ ex eis pra¬
creabunt᷑ lerpentes. Prigebunt
uadonis ualnea: ⁊ aq̃ lalbres
illoꝵ mortẽ generabunt. Londo¬

Expanded text:
menses feruebit. Pisces illius calore morientur et ex eis procreabuntur serpentes. Frigebunt Badonis balnea et salubres aque eorum mortem generabunt. Londo
Abbreviated transcription (Latin):
Urbes mcinas occult auit opposi¬
tosq moutes subnertet Adhr¬
be uit sibi fontẽ galabes dolo⁊
ne quicia ropletus. Ouentur ex
eo seditiones: ꝑuocantes ueue¬
dotel ad prelia. Conuement
nuis seoꝵ ꝯgredientur. Ad nola¬
bit cormnl cũ miluis: ⁊ corpo¬
ra ꝑemptoꝵ denorabit. Suꝑ

Expanded text:
abit oppositosque montes subuertet. P 50 Adhibebit sibi fontem Galaes dolo et nequitia repleti. Orientur ex eo seditiones prouocantes Venedotos ad prelia. Conuenient wiseorum congredientur. Aduolabit coruus cum miluis et corpora
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑibit. Ex conano ꝓcedet aper
bellicosus: qui młra gallicana
neniora acuinen dentiũ suoꝵ e
tirianien prestabit. Tremebũt
illnin arabes ⁊ affricani : inpe¬
tum uamqr curlus sui ui ultiorẽ

Expanded text:
 Ex Conano procedet aper bellicosus, qui infra Gallicana nemora acumen dentium suorum tutelam prestabit. Tremebunt illum Arabes et Affricani, nam impetum cursus sui in ulteriorem
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝓpos morełͣ reuertet᷑ rubeus dra¬
cho: nam in semetipm̃ seuire la¬
borabit. Enꝑuemet itaq ultio to¬
nantis: quia onsis ager colonos de¬
cipiet. Arripiet mortalitas por ł̾m:
cmactasq natones enacuabit.
Residui natale solum deserent:
⁊ excernas culturas semmabun.

Expanded text:
ios mores reuertetur rubeus draco et in seipsum seuire laborabit. Superueniet itaque ultio tonantis quia omnis ager colonos decipiet. Arripiet mortalitas populum cunctasque nationes euacuabit. Residui natale solum deserent 186v et exteras cultura
Abbreviated transcription (Latin):
pastorelur locil ꝯxrins locabit.
Duas urbes paslus duob meuet.
⁊ nͥgmea mnera uginib dona¬
bit. Promebit᷑ inde fauorẽ tonã¬
tis: ⁊ inter beatos collocabitur.
Egredictur ex eo lii penetrans
onnĩa: q̃ ruine ꝓpe gentis ĩmi

Expanded text:
pastores in congruis locis locabit. Duas urbes palliis induet, et virginea munera virginibus donabit. Promerebitur inde favorem Tonantis, et inter beatos coronabitur. Egredietur ex eo lues penetrans omnia,
Abbreviated transcription (Latin):
eius suꝑ montẽ arantiũ indi¬
ficabit. Uenedocia rubebit
mat̃no sangͥne: ⁊ domus cori¬
nei sex frẽs int̾ficiet. Noctur¬
uis lac̾inis maoebit insula:
Hitentur. posteri transuolare
bitur. Nocebit possidenti exun¬
piis pietas donec sese genitore
iduerit. Aper gͥ dentib ac¬
enictus cacumina montiũ ⁊
uinoram galeati descendet.
Indignauitur albama. ⁊ ꝯue ca.¬
tis collaẽalib sangͥnem enf¬
fuudere uacabit. Dabitur
maxilus eius fremĩ qd̃ in arno¬
meo sin fabrica bitur. De aura¬
bit illud aqula rupti federis:
⁊ terrra indificatione carebit.
Eiigilabunt rugientel catłi:
⁊ postpositis nemorib infra
menia cnutatũ uena buntur.
Stragem ñ unmmã ex obstan¬
tibus facient: ⁊ lingua tauroꝵ au¬
scident. Colla rugiennum ꝯuerabt̃
cathems: ⁊ a uita tempora reuorabim¬
tur. Eande de pͥmo inqͣtum. de
quarto in t̾cium. de t̾cio in scd̾m ro¬
tabitur pollex in oleo. Sextus hib̾¬

Expanded text:
ejus super montes Araunium nidiejus super montes Araunium nidificabit. Venedocia rubebit materno sanguine, et domus Corrinnei VI fratres interficiet. Nocturnis lacrymis madebit insula, Nitentur posteri transvolare bitur. Nocebit possidenti ex impiis pietas, donec sese genitorem induerit. Apri igitur dentibus accinctus, acumina montium et umbram galeati transcendet. Indignabitur Albania, et convocatis translateralibus sanguinem effundere vacabit. Dabitur maxillis ejus frenum, quod in Armorico sinu fabricabitur. Deaurabit illud aquila rupti foederis, et tertia nidificatione gaudebit. Evigilabunt regentis catuli, et postpositis nemoribus infra moenia civitatum venabuntur. Stragem non minimam ex obstantibus facient, et linguas taurorum abscident. Colla rugientium onerabunt catenis, et avita tempora renovabunt. Exinde de primo in quartum, de quarto in tertium, de tertio in secundum, rorabitur pollex in oleo. Sextus Hibe
Abbreviated transcription (Latin):
Populus nomq in ligno ⁊ ferte¬
is tumicis suꝑueniet: qui uindit¬
tam de nequitia ipñis sumiet.
Rest aurabit pͥstinis incolis man¬
siones: ⁊ ruma alieingenaꝵz
patebit. Germen eiꝰ ex ortulis
uris ab radetur: ⁊ reliqͥe genera¬
tionis eiꝰ decimabunt᷑. Ingum
ppetue seruitutis ferent: irẽm¬
q suam ligonib ⁊ aratris nul¬
uerabunt. Euccedent duo dra¬
thones: quoꝵ alt̾ muidie spi¬
culo susfotauitur. alter nõ sub
imbra nõmis nocebit redibit.
Succedet leo misticie : ad enius
rugitum gallicane turnes.⁊ in¬
lulam drachones timebunt.
In dieb illis aurum ex lilio ⁊
urtica extorq̃uitur.⁊ argen¬
tum ex ungulis uugientiũ
manabit. Calamistrati naria
uellera uestient. ⁊ extĩor hr̃tꝰ
int̾iorem signabit. Pedes la¬
trantium trinicabinit᷑. pare
hẽbunt fere: hum auitas suppli¬
cun delebit. fin detur forma
erit Peribit miluoꝵ raparitas:
⁊ deites lupoꝵ ebetab untur
Catuui leonismi equoreos pis¬
tes transformabiuit᷑: ⁊ aqͥla

Expanded text:
Populus in ligno et ferreis tunicis superveniet, qui vindictam de nequitia ipsius sumet. Restaurabit pristinis incolis mansiones, et ruina alienigenarum patebit. Germen ipsius ex hortulis nostris abradetur, et reliquiae generationis ejus decimabuntur. Jugum perpetuae servitutis ferent, matremque suam ligonibus et aratris vulnerabunt. Succedent duo dracones, quorum alter invidiae spiculo suffocabitur, alter vero sub umbra nominis redibit. Succedet leo justitiae, ad cujus rugitum Gallicanae turres et insulani dracones tremebunt. In diebus ejus aurum ex lilio et urtica extorquebitur, et argentum ex ungulis mugientum manabit. Calamistrati varia vellera vestibunt, et exterior habitus interiora signabit. Pedes latrantium truncabuntur. Pacem habebunt ferae, humanitas supplicium dolebit. Findetur forma erit. Peribit milvorum rapacitas, et dentes luporum hebetabuntur. Catuli leonis in aequoreos pisces transformabuntur, et aquila
Abbreviated transcription (Latin):
uenerunt nuntii ad uigernam¬
qui ⁊ necem ducis ⁊ obrlidionis
adͤuentũ indicarent. S cum re¬
spexissent. erubescentes ãmira¬
bantur ip̃m quẽ in obsidione ĩ¬
terfectum deseruerant ita inte¬

Expanded text:
uenerunt nuncii ad Igernam, necem ducis et obsidionis euentum indicantes. Sed cum respexissent, erubescentes admirabantur ipsum, quem in obsidione interfectum deseruerant, ita inco
Abbreviated transcription (Latin):
sub occasu solis transgallica regna.
Insula in occeano ẽ undiq elausa
n atis altera troia tuis. Hic de prole
tua reges uascentur. ⁊ ip̃is: Tocius
t̾re sub ditus orbis erit. Tali insione

Expanded text:
sub occasu solis, trans Gallica regna, Insula in oceano est undique clausa natis altera Troja tuis. Hic de stirpe tua reges nascentur; et ipsis Totius terrae subditus orbis erit. Et te
Abbreviated transcription (Latin):
frẽs aurelins ⁊ uter qui mortẽ
pr̃is sui ude uindicare intentur
Quere tͥ difugium si pot̾is: cras
teconessium lutus tenebunt. Ru¬
bebunt sangͥne saxonũ facies:
⁊ int̾fecto hengisto. aure lꝰ ame¬

Expanded text:
res, Aurelius et Vter, qui mortem patris sui in te uindicabunt. Quere tibi diffugium, si potes. Cras Totonesium litus tenebunt. Replebunt sanguine Saxonum facies et interfecto Hengisto cor
Abbreviated transcription (Latin):
ma. in qua tautus fertur fuis¬
se numerus monachoꝵ ut cũ
in septem portiones eẽt cũ pre¬
posicis sibi pͥ orib monast̾ium
diuisum. nulla haĩ portio mi¬

Expanded text:
r, in quo tantus fertur fuisse numerus monachorum, ut, cum in septem portiones esset cum praepositis sibi rectoribus monasterium divisum, nulla harum portio mi
Abbreviated transcription (Latin):
in scĩ eccłia amphibali diffugi¬
entẽ ante altare trncioanit: alce¬
rnm ue londonus in qͦnundam
fr̃m̃ cenobio ausconditũ atq
tandem iuxta altare inuentũ
crudeli morte affecit. Exinde

Expanded text:
in ecclesiam sancti Amphibali fugientem ante altare trucidauit, alterum Lundoniis in quorundam fratrum cenobio absconditum, tandemque iuxta altare inuentum, crudeli morte affecit. Qui tercio
Abbreviated transcription (Latin):
nequaꝙͣ se tam lauoriosis ex¬
peditionib posle freq̃rtius uexa¬
ri ⁊ obinuelles ⁊ erraticos latrũ¬
culos romana stemata tantñ talẽ¬
q ex̾citum t̾ra ae mari fatigari
mis ac irilit dimicando t̾ram
substantiã ꝯnges liberos. ⁊ qd̾ id
inaiis ẽ lib̾tatem urtamq totis

Expanded text:
nequaquam se tam laboriosis expeditionibus posse frequentius vexari, et ob imbelles erraticosque latrunculos, Romana stigmata, tantum talemque exercitum, terra ac mari fatigari: mis ac viriliter dimicando, terram, substantiolam, conjuges, liberos et quod his majus est libertatem vitamque totis
Abbreviated transcription (Latin):
ad fugam treurentet. precordiis
mepti: qui dieb ac noctiu trepido
sedi marcebant. Intẽa ñ cessaut
onera hostium tela: quib miser¬
solo allidebatur. hoc si liez ꝓficie¬
bat eis iniature mortis suppliciũ
qui tali fimere rapiebant᷑ qd̾ fr̃m
pignoꝵq suoꝵ miserandas sim¬
nentesq penas cito exitu deuitarẽt

Expanded text:
entibus praecordiis inepta, quae diebus ac noctibus stupido sedili marcebat. Interea non cessant uncinata nodorum tela quibus misersolo allidebantur. Hoc scilicet eis immaturae mortis supplicium, qui tali funere rapiebantur; fratrum quo pignorum suorum miserandas imminentes poenas cito exitu devitabant
Abbreviated transcription (Latin):
sui suminisere reliquie mimint
ep istolas ad egitium potestatis
mare ad barbaros: barbari ad¬
duo genera funerũ. aut enĩ sub¬
pro eis quicꝗͣ adiutorii hẽntes tͥstes¬

Expanded text:
rursum miserae reliquiae mittentes epistolas ad Agitium Romanae potestatis mare ad barbaros: iduo genera funerum, aut jupro eis quidquam adjutorii habent. Inte
Abbreviated transcription (Latin):
onẽ ac dixissimã opp̾ssionem le¬
gati romam cũ epistolis mittũ¬
tur militarẽ manũ ad seuidi¬
caudam lacͥmosis postulationib
poscentes. ⁊ subiectionẽ sur ĩper

Expanded text:
onem ac dirissimam oppressionem, legatos Romam cum epistolis mittit, militarem manum ad se vindicandam lacrymosis postulationibus poscens, et subjectionem sui R
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ Strẽnue quidẽ ut sicut r̃uerẽtet ita ⁊ alacriter
dño assistamꝰ. nõ pigri. nõ somnolẽti. nõ ossitãtes.
nõ ꝑtentes uocibꝰ nõ p̃scĩdentes u̾ba dimidia. non
ĩtegra trãsil:ẽtes. nc fractis ⁊ ĩmiss pocibꝰ muliebre
quiddã barbarũue sonãtes s uirili ut digiũ ẽ ⁊ soni¬
tu. affectu uoces scti spũs deꝓmẽtes Pure pe̾o yt

Expanded text:
er Domino assistatis, non pigri, non somnolenti, non oscitantes, non parcentes vocibus, non praecidentes verba dimidia, non integra transilientes, non fractis et remissis vocibus muliebre quiddam balba de nare sonantes; sed virili, ut dignum est, sonitu et affectu voces S. Spiritus depromentes. » Et
Abbreviated transcription (Latin):
misse pͥmꝰ ip̃e satros accipiat cineres cãtore con¬
stola stet suꝑ gradꝰ. et cõu̾sꝯ ad choꝵ suꝑ sĩgłoꝵ frm̃ casi¬
^ ĩcipiẽs

Expanded text:
missae prius sacros accipiat cineres. stola stet supra gradum; et versus ad chorum, super singulorum ca incipiens
Abbreviated transcription (Latin):
et tꝑib frigidis plurib. calidis uero pautiõ̾ib
seu leuiorib ptẽdo ĩdumẽtis Prohĩtu ãt suꝑioi
tutulla utãt᷑ r̾głari clausa sine maĩtꝭ. nisi fu¬
exĩt itinerãtes. qͥb cõcedit᷑ scapularib uti dor¬
mitiõis tꝑe. Nõ minꝰ tñ oẽs qͥescentes. tunita
et caligͥis uestiãt᷑ sub hĩtu regłari. ⁊Quãdo¬

Expanded text:
 calidis vero paucioribus seu levioribus utendo indumentis. Pro habitu autem superiori cuculla utantur regulari, clausa sine manicis, nisi fuerint itinerantes, quibus conceditur scapularibus uti dormitionis tempore, non minus tamen omnes quiescentes tunica et caligis vestiantur sub habitu regulari. » Ca
Abbreviated transcription (Latin):
frĩb. unꝰ crucẽ. alter aqͣm bñdcã nutu cam¬
deĩde cõuẽtꝰ et nouicii bini et bini. seniorib
ordiatim añ for es moͣsterii. portariꝰ pel aliꝰ
qͥlib idoneꝰ ad hoc ab abbate uissus interĩ
obiuã eis adducat epm̃. qͦ appropĩꝙͣte.
flectãt oẽs genua añ eũ ⁊iubus crect¬
porrigat abbas ep̃o sparsoriũ osculãs eiꝰ manum

Expanded text:
 aquam benedictam nutu candeinde conventus et novitii bini et bini, sacerdotibordinatim ante fores monasterii, portarius vel alius quilibet ad hoc idoneus ab abbate jussus, interim obvium eis adducat episcopum, quo appropinquante flectant omnes genua ante eum: quibus erectporrigat abbas episcopo sparsorium, osculans ei manum.
Abbreviated transcription (Latin):
bas epm̃ et comites eiꝰ.nisi prius ille uolue¬
rit aliq̾d dice̾ pro edificatioẽ Deinde surgẽtes
oẽs et inclinãtes ad bñdictiõe epĩ. quã abbas
debet req̃rere.nisi eã añ in oratorio dederi̾t
Respõsoq ilmẽ. egrediãt᷑. et deducat᷑ ep̃s ad¬

Expanded text:
bas episcopum et comites ejus, nisi prius episcopus voluerit aliquid dicere pro aedificatione. Deinde surgentes omnes et inclinantes ad benedictionem episcopi, quam abbas debet requirere, nisi antea in oratorio dederit: responso Amen, egrediantur, et deducatur epis
Abbreviated transcription (Latin):
ali et ex apłico ĩdulto etiã ĩ mĩsterio diuino
sub sacris uestib eciã scapulaxi utim. cui̾ꝰ
capuciũ eidẽ assutũ retro et ad utꝵq latus
unã palmã habebit minꝰ ĩ extẽso qͣ cuculla
Pars uero scapularis añ et retro dependens
latitudĩs medie ulne sit pel qͣi longitudo pro¬

Expanded text:
ali, et, ex apostolico indulto, etiam in ministerio divino sub sacris vestibus etiam scapulari utimur; cujus caputium eidem assutum retro et ad utrumque latus unam palmam habebit, minus in extenso quam cuculla. Pars vero scapularis ante et retro dependens latitudinis mediae ulnae sit, vel quasi, longitudo
Abbreviated transcription (Latin):
rã se habe̾ facultatẽ loq̃ndi ubi. qñ. quib. et
de quib uoluer̃ĩt. maxiẽ hii qͦ nõ sũt cõtinue
decũbentes in lectis. s huc illucq deãbulant
In ĩfirmitorio enĩ cũ infrrmario de necessariis
et cõsolatoriis dũtaxat loqͦ ꝑmittũt᷑ Alioꝵ ãt
qͥspiã nõ sine licẽcie obtẽtu loqͦ audeat cuiqͣͣ e¬
oꝵ. nisi forsan ĩ lcõ decũbentĩ.et qraui ĩfremiꝰ¬
tate laboranti Que tñ locutio noct᷑nis horis
sitatis excepto. Non clamo se s silẽt᷑ loqͤ dñt¬

Expanded text:
facultatem loquendi ubi, quando, quibus, et de quibus voluerint, maxime ii qui non sunt continue discumbentes in lectis, sed huc illucque deambulant. In infirmitorio enim cum infirmario de necessariis et consolatoriis duntaxat loqui permittuntur. Aliorum autem quispiam non sine licentiae obtentu loqui audeat cuiquam eorum, nisi forsan decumbenti et gravi infirmitate laboranti. Quae tamen locutio nocturnis horis, sitatis excepto. Non clamose, sed silenter d
Abbreviated transcription (Latin):
marthe cuiꝰ suscepit officiũ creca młta sollicita̾i
et turbari nc̃ce habeat. nõ tñ debet se prorsus a
cõuẽtu alienare. aͦ suentiũ et qͥetem celle penitꝰ
abicere et abhorre. s potius qͣtũ sinit oportu¬
nitas necessariis expeditis. ad opus dei et con¬
uentũ s et ad cellã quasi ad tutissimũ et qͥetis¬
simũ portus sinũ returrat. ut legendo. orãdo. mei¬
ditãdo. turbulentos cũ suiꝰ motꝰ ex cura et dispo¬
sitione exterioꝵ surgentes. sedari possit. et spũ¬
alib cõsolatiõibus refrigerari ⁊ si in hiis¬
negligens aꝰ prodigus uel cõtumax ĩuẽtus
fuerit.sepiusq correptus emendare noluerit.
subrogato ĩ loco eiꝰ meliore. ad celle protinus

Expanded text:
Marthae, cujus suscepit officium, circa multa sollicitari et turbari necesse habeat, non tamen se prorsus a conventualibus alienare, aut silentium et quietem cellae penitus abjicere et abhorrere; sed potius quantum sinit opportunitas, necessariis expeditis ad opus Dei et conventum, sed et ad cellam quasi ad quietissimum et tutissimum portus sinum recurrat, ut legendo, orando, meditando, turbulentos animi sui motus ex cura et dispositione exteriorum surgentes sedare possit, et spiritualibus consolationibus refrigerari. » Similinegligens aut prodigus aut contumax inventus fuerit, saepiusque corruptus emendare noluerit, subrogato in locum ejus meliore, ad cellae protinus
Abbreviated transcription (Latin):
extra cõcedat᷑. nisi forsan alicui alteri ꝓ uice
aliqͣ speciał suꝑ hoc ab abbate uel p̾ore fuei̾t
cõcessa ptãs Dans loq̃ndi licẽtiã frĩb diccit
Bñdĩcite. Et illi rñdeant ⁊ Dñs Et extũc lici¬
tũ erit de ꝑmissis ad ĩuitẽ conferre usq ad
steratã silentii ĩpositioẽ.q̃ fieri solet ꝑ hec
u̾ba Adiutoriũ nr̃m ĩ noĩe dnĩ Nulli ergo

Expanded text:
cedatur, nisi forte alicui alteri pro vice aliqua speciali super hoc ab abbate et priore fuerit concessa potestas. Dans loquendi licentiam fratribus dicat: Benedicite; et illi respondeant: Deus: et ex tunc licitum erit de permissis ad invicem conferre usque ad iteratam silentii impositionem, quae fieri solet per haec verba: Adjutorium nostrum in nomine Domini. Nulli e
Abbreviated transcription (Latin):
nerãtes pro floctis. si uelint poterũt u̾ti
cappa rotũda. q̃ flocto sit breuior et ex utͣq
ꝑte focamẽ habeat ad exerẽdũ brachia. et
desuꝑ capuciũ assutũ ad ĩstar capucui regła¬
ris Gubtus uero cappã scapulare deferant
et capellũ de filtro nigrũ in suꝑficie nõ hre¬

Expanded text:
nerantes pro floccis, si velint, poterunt uti cappa rotunda, quae flocco sit brevior, ut ex utraque parte foramen habeat ad exserenda brachia, et desuper caputium assutum, ad instar caputii regularis: subtus vero cappam scapulare deferant, et capellum de filtro nigrum in superficie, non hir
Abbreviated transcription (Latin):
Qni iꝑe decãtata ĩ eccła horã
illa post quã ĩmediate reficere
debẽt fr̃es siue sexta fuerit siue
noncusi dies tał fuerit qͦ mixtũ p̃sumere
solent. lc̃or mẽse et ẜuitor.ĩ suptioẽ illius
festinẽt p̃uenire restiõe frm̃. ne illa forte

Expanded text:
e decantata in ecclesia hora illa, post quam immediate reficere debent fratres, sive sexta fuerit, sive nona: si dies talis fuerit, quo mixtum praesumere solent, lector mensae et servitor in sumptione illius festinent praevenire refectionem fratrum, ne illa forte
Abbreviated transcription (Latin):
Resbiteri celebraturi ꝓtꝑe mane
finitis matutinis laudib cõfite¬
ãtur. ut ad ordĩs sui offĩciũ. et ad
opus dei eo expeditiores sint ĩ die
Hoc enĩ regularit᷑ obẜuet᷑. ut nulla unq die
quis celebrare p̃sumat.nisi antea deuote cõ¬
fessionis ac meditatiõis antidoto iuxta uniꝰ¬
cuiꝰ q qualitatẽ et habitudĩe p̃paratꝰ sit Cetei
aũt aliis horis competẽtib confiteri possũt
ita ut iꝑa cõfitendi et coĩcãdi ĩ cõstituti oib
clemẽt quĩti et bñdc̃i duodecimi cõstituta
nõ transeant Itinerãtes at qͥ cõuenientes cõ¬

Expanded text:
resbyteri celebraturi pro tempore mane finitis matutinis laudibus confiteantur, ut ad ordinis sui officium, et ad opus Dei eo expeditiores sint in die: hoc enim regulariter observetur, ut nulla unquam die quis celebrare praesumat, nisi antea devotae confessionis ac meditationis antidoto juxta uniuscujusque qualitatem et habitudinem praeparatus sit. Caeteri autem aliis horis competentibus confiteri possunt, ita ut tempora confitendi et communicandi in Constitutionibus Clementis V et Benedicti XII constituta non transeant. » In
Abbreviated transcription (Latin):
debet.ꝙ̃admodũ ipã sibi egła pre¬
scribit. in quã tñ nullꝰ mi̾ttatire.
nisi tale quid ꝯmiserit. qd̾ pro sui enormitate
uideatur districtiori aĩadu̾sione puniendum
uitatorii officiũ faciat. non osculet᷑ textum
euangelii. nec coĩcet aꝰ celebret. uel mĩstret
publice in cõuentu. q̃ tñ in pͥuato face̾ non

Expanded text:
debet quemadmodum ipsa sibi regula praescribit. In quam tamen nullus mittatur, nisi tale quid commiserit, quod pro sui enormitate videatur districtiori animadversione puniendum.citet, neque invitatorii officium faciat, non osculetur textum Evangelii, nec communicet, aut celebret, vel ministret publice in conventu, quae tamen in privato facere non
Abbreviated transcription (Latin):
dicatur qui pͥori cõtradicit. uel qꝰ hoc qd̾ sibi ĩ¬
iũgitur qͣru s uerbis nõ contradicat. agere
tamẽ dedignatur. Et ut de maiorib taceamꝰ
etiã qͦ de minimis que ĩ eũ ꝓclamant᷑ non
uult se corrigere negligẽtiis simili subdatur

Expanded text:
itulo temere contradicit, vel quia hoc quod sibi injungitur, quamquam verbo non contradicat, agere tamen dedignatur et, ut de majoribus taceam, etiam qui de minimis, quae in eum reclamantur, non vult se corrigere negligentiis. I. Rebellio
Abbreviated transcription (Latin):
Sancte michael¬
Dancte gabriel
Santtemphael
Om̃s sc̃i angeli et archãgeli oꝑ¬
Ste iohannes baptista
Sancte petre¬
Sancte paule
S antte andrea
S ancte iacobe
Saitte mathee¬
Sancte luca
Om̃s santti innocentes E
Sancte stephane¬
Sancte laurenti
Sancte prate

Expanded text:
Sancte MichaelSancte Gabriel. Sancte Raphael. Omnes sancti Angeli et Archangeli. Sancte Joannes Baptista. Sancte PetreSancte Paule. Sancte Andrea. Sancte Jacobe. Sancte MathSancte Luca.Omnes sancti Innocentes. orate. Sancte Stephanencte Laurenti. Sancte Vince
Abbreviated transcription (Latin):
confitetur ecclesia Datre
immense maiestafis De¬
nerandum tuum uerũ et unicũ
filium S̾ anctum quoq parã¬
ditum spiritum Turex glorie
xprute. Tui patris sempiternus
es filius Tu ad liberandum
suscepturus hominem non hor¬
ruisti uirginis uteruns Cuide¬
uicto mortis aculeo aperiusti
credentibus regna telorũTu

Expanded text:
lesia. Patrem immensae majestatis. Venerandum tuum verum unicum Filium. Sanctum quoque paracletum Spiritum. Tu Rex gloriae Christus. Tu Patris sempiternus es Filius. Tu ad liberandum suscepturus hominem non horruisti Virginis uterum. Tu devicto mortis aculeo aperuisti cre
Abbreviated transcription (Latin):
Incta maria uirgo uir¬
dginum mater et filia
regis regum omniũ tuum
n obis impende solatiũ ut
celestis regni per te mereamur
habere preniũ Et tum electis
dei regnare imperpetuum Tu

Expanded text:
ncta Maria, Virgo virginum, mater et filia Regis regum, omnium tuum nobis impende solatium, ut coelestis regni mereamur habere praemium, cum electis Dei regnare in perpetuum. R\.
Abbreviated transcription (Latin):
oncede nos quesumus
Domnipotens deus ad
beate marie semper uirginis
gaudia eterna pertingere de
met queni dñs noster misit in¬

Expanded text:
oncede, quaesumus, omnipotens Deus, ad beatae Mariae semper virginis gaudia aeterna pertingere, de met, quem Dominus noster Jesus C
Abbreviated transcription (Latin):
uiuus ignis caritas et spirita¬
lis unctio Qui septiformis
munere dextre dei tu digitus
turite promissum patris ser¬
mone ditans guttura Aiten¬
de lumen sensibus intunde a¬
morem tordibus infirma nẽi
corporis uirtute firmans per¬
petim Nostem repessas lon¬
gius pacemq dones protinus
ductore sic te preuio uitemus
omne noxum. Per tescia¬
mus da patrem noscamus
atq filium te utriusq spiritũ
credamus omn tempore Sĩt

Expanded text:
us, ignis, charitas, Et spiritalis unctio. Tu septiformis munere, Dextrae Dei tu digitus. Tu rite promissum Patris, Sermone ditans guttura. Accende lumen sensibus, Infunde amorem cordibus. Infirma nostri corporis, Virtute firmans perpetim. Hostem repellas longius, Pacemque dones protinus. Ductore sic te praevio, Vitemus omne noxium Per te sciamus da Patrem, Noscamus atque Filium, Te utriusque Spiritum, Credamus omni tempore. Praesta
Abbreviated transcription (Latin):
lerties resterimꝰ nõ nulli eccłiaꝵ p̾lati. Eccłiastice q ꝑsone trepidantes ubi trepidandũ nõ est
ẽnficoriã pacẽ querentes plus timentes magestatõ tp̃ralem offendẽ ꝙͣ diuinã taliũ ab usib nõ¬
⁊tib obiuare uolentes de fr̃i nr̃oꝵ cõsilio auc̃ ap. statunꝰ ꝙ qͥaq p̃lati Eccłiastice ꝑsone felig̃
uel secłares quoꝵ aq ordinũ ꝯdic̃oñ sen statuũ collectas seu tallias decim̃a uicesinã seu centesimã
uit qͦꝙͣ sub aduitorii mutin subnencõĩs sb̃sidis dom noĩe seu qͦuis alio titulo modo uł questto.
colere absq aut ͤ.sedis eiꝰdem nͥ nõ imꝑatores Reges seu pͥncipes duces conuteꝵ uł barones.
irestari saziri aut occupori mandau̾int aut occupata sazira seu arrestata receꝑint ip̃o fc̃o sen

Expanded text:
lentes referimus, nonnulli ecclesiarum prelati, ecclesiasticeque persone trepidantes vbi trepidandum non est transitoriam pacem querentes plus timentes maiestatem temporalem offendere quam eternam, talium abusibus no prelati Ecclesiasticeque persone religiose uel seculares quorumcumque ordinum, condicionis uel statuum Colleetas uel tallias, decimam, uicesimam seu centesimam um sub adjutorii mutui subuencionis subsidii vel doni nomine, seu quouis alio titulo, modo, vel quesito colore, absque Auctoritate sedis eiusdem nec non imperatores, reges, seu principes, duces commites vel barones arestari, sasiri aut occupari mandauerint, aut occupata, sasita seu arestata receperint, nec n
Abbreviated transcription (Latin):
D ꝓarrochianis ant̃ nur̃o qͣ domos elloq ĩuad ũs ꝑ uiołetiã iđ infringnit ut si dobi
anolestuis oppͥmũt. srẽs iro . ⁊ tã deposita. qͣ res dor pnũ coꝵdẽ ñ exinde q̃rimonia depo¬
suent᷑ cerã nob̃. tã distrtã ess iusticiã faciatis. tita uira eoꝵ defendere dc manutenero eu¬
liberas ⁊ abfolutas ꝑsonas q̃ se domus eoꝵ ĩ infiriitace uł sanieate a ddiderit libere ac sm̃e mo¬
lẽseio secipi qꝑmitatis ab eis. nͨ ipõs suꝑlioc tẽptetis aliqͣtenꝰ t̃edire. Illud autẽ nõ

Expanded text:
t aut indebitis molestiis opprimunt, fratres ipsos tam deponita quam res diripiunt eorundem cum exinde queremonia deposuerint, coram uobis tam districtam eis iusticiam faciatis et ita iura eorum defendere ac manutenere culiberas et absolutas personas, que se domui eorum in sanitate vel infirmitate reddiderint, libere ac sine molestia recipi permittatis ab eis nec ipsos super hoc temptetis aliquatenus impedire. Illud autem non
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ tua dñõ qͣm in honere bõri apłoꝵ tuoꝵi pet̾ ⁊ pauli fundasti sedet in tristicia ⁊ merore. ⁊
nõ ẽ qͥ asolet᷑ eam ñ lib̾et ñ tu deus nost̾᷑. ip̃iꝰ comitẽ ⁊ sc̾ioꝵ suoꝵi frangendo duriciã ad uiã
de p̾dc̃is ĩuriss ꝯperent̾. Eyurge inqͣm in adiutorũ ep̃i nr̃i ⁊ eccłie pctaueñ et clamo¬
ri nr̃o aures tue pietatis inclina. Endeat᷑ amen. Conforta oos ⁊ auysuiare eis. amer. Ey¬
pugna inpugnant es eos. amen. Frange duriciam eoꝵ qͥ eos affligũt amen. ꝑredtõs aut̃
Comit̃ ⁊ suos ac ꝯsiliũ suũ dnẽ ficut scis iustifica in ueritate tua. amco fac cos ꝓ ut t̃

Expanded text:
istitia et moerore, et non est qui consoletur eam nec liberet, nisi tu, Deus noster, ipsius comitis et sociorum suorum frangendo duritiam, ad viamde praedictis injuriis ri nostro aures pietatis tuae inclina. Respondeatur, Amen. Conforta eos et auxiliare eis, Amen. Expugna impugnantes eos, Amen. Frange duritiam eorum qui eos affligunt, Amen. Praedictos autem comites et suos, ac consilium suum, Domine, sicut scis, justifica in veritate tua, Amen. Fac eos, prout tibi
Abbreviated transcription (Latin):
clamibus ad hibu conseruentur. ut nõ
possit ad illa manus impia oxtendi.
Cauo. io ad quem spoctat cuastadior cãtin
incaute reliquerit. duobus mensibus ab
officio suspendatur. Et si per cius ĩcuriã
aliquid nephandum contigent grauius
pumatur.

Expanded text:
conservetur, ita ut non possit ad illas manus impia extendi. Si vero is ad quem spectat custodia ea incaute reliquerit, tribus mensibus ab officio et beneficio suspendatur, et si per incuriam aliquid inde nefarium contigerit, gravius puniatur.
Abbreviated transcription (Latin):
uel matrem. defloratio uirginis ui. opp̾sse
uel seducte. Et qui mortem cõuigis ma¬
chinatur. Abutens crismate uel re sacra.
uel confurmationem eũ tenens. fractor
uoti. post uotum castitat̃ contrahens. Cõ¬

Expanded text:
et matrem; decriminator virginis vi oppresse vel seducte; qui in mortem coniugis machinatur; abutens crismate seu eukaristiavel ad confessionem / tenens; fractor voti et post votum castitatis contrahens ma
Abbreviated transcription (Latin):
¶Tem prohibeant etiam sac̃dotes
ne laia pu ͨ ͤ teneant concubinas. et qͥ
pꝰ prohibitionem tenuerint. tam ipsi
ꝙͣ ip̃e ab ingres su eccͣe arceantur. et si
tutus sinam sanguinis dictet aut ꝓfe¬
rat. nec sanguinis uindcam exerceat.
aut ub̃i excerceatur intersit. nec qͥsꝙͣ

Expanded text:
. Prohibeant etiam sacerdotes, ne laici publice teneant concubinas: et qui post admonitionem tenuerit, tam ipse quam ipsa ab ingressu ecclesie arceantur; et si entiam sanguinis dictet aut proferat, aut sanguinis vindictam exerceat aut ubi exercetur intersit, nec quisquam
Abbreviated transcription (Latin):
tatutum est inconsilio et
corporis ut auni cos ad ĩfirmos
uocari contigerit ipõs ante omnia mone¬
ant ⁊ inducant ꝙ medicos aduocent aĩa
salute prouisum. ad corporalis medicine
remedium salubrius procedatur. Ceterũ
minatione anatheãt̾ prohibetur ne quis
medicorum pro corporali salute aliquid
egroto suadeat quod̃ in amme peuculum
uertatur

Expanded text:
contingat et corporum, ut cum eos ad infirmos vocari contigerit, ipsos ante omnia moneant et inducant, ut medicos advocent animarsalute provisum, ad corporis medicine remedium salubrius procedatur; cum minatione anathematis prohibemus, ne quis medicorum pro corporali salute aliquid egroto suadeat, quod in periculum nvertatur
Abbreviated transcription (Latin):
tem. precipimus etiã sac̾dõtibus
ut duuno officio celebrato et ꝓplõ reg̃sso
ad proprias domos suas eccͣas firmare scu¬
claudẽ studeant diligenter.

Expanded text:
e. Precipimus sacerdotibus, ut divino officio celebrato et populo regresso ad propria, ecclesias suas firmare debeant diligenter.
Abbreviated transcription (Latin):
aut ineccͣns capiantur. nisi pp̾ hostiles
Librum qui dicitur manuale hẽant singli
pbri parrochiales ub̃i continetur ordo ser¬
uici laptisim et cathecisim extreme uñc¬
turnum officium colebrari. Et ꝙ libri ecc̃a.¬

Expanded text:
aut etiam teneantur, nisi propter hostiles Librum qui dicitur manuale habeant singuli presbyteri parochiales, ubi contineatur ordo baptismi, catechismi, extreme uncturnum officium celebrare. Chorea
Abbreviated transcription (Latin):
intriplici & diapente in quadruplo: Sugit᷑ auseramꝰ triplũ aquadruplo
ses quit̃ cius relinquet᷑: Rursus diatessaron diapente consonantiae sub

Expanded text:
in triplici, et diapente in quadruplo. Si igitur auferamus triplum a quadruplo, sesquitertius relinquetur. Rursus si diatessaron diapente consonantiae sub
Abbreviated transcription (Latin):
sp artiatas succensuisẽ. quod mul tiplicẽmusi cãreddens
pue rorũ animis quos acceperat erudiendos officen& &auir¬
titis modestia prae pedir&: & quodar moniã quã modesta suscepe¬
iat ingenus chromaticũ ꝗ rauod ẽ. mollius inueruss& :antanot

Expanded text:
Spartiatas succensuisse, quod multiplicem musicam reddens, puerorum animis, quos acceperat erudiendos, officeret, et a virtutis modestia praepediret, et quod harmoniam, quam modestam susceperat, in genus chromaticum, quod est mollius, invertisset. Tant
Abbreviated transcription (Latin):
tionem eũq induo aequadiuidi p̃posse. Sicut nullã eĩ dẽgeneris
proportionẽ id ẽ suꝑ particularis: Diat ess fron&iã conso
nantiam duob. tonissemitonioq: c̃sistere: Semitonia uero. eẽ
duo mauis acminꝰ. Dia pente aut̃ trib. tonis acminore semi¬
tonio contineri. Dia pason aut̃ quinq tonis ac duob minorib:¬

Expanded text:
tionem, eumque in duo aequa dividi non posse, sicut nullam ejusdem generis tionem, eumque in duo aequa dividi non posse, sicut nullam ejusdem generis proportiones, id est superpartinantiam duobus tonis semitonioque consistere: semitonia vero esse duo, maius ac minus. Diapente autem tribus tonis ac minore semitonio contineri. Diapason autem quinque tonis, ac duobus minorib
Abbreviated transcription (Latin):
m̃iatam̃ quae dehinc diligentius expediendas. Sũ matim
unc ac breuit̃ attẽptamꝰ ut int̃im in suꝑficie quadã hȩc animũ
lectoris assuefaciant qui ad interiorẽ scientiã posteriore tractatio¬
ne discend& : nunc uero quoderat pitagoricis inmore . ut cũ quid dã
amagistro phrtagora dicer&. hinc nullis rationẽ petere audebat :
Sederat eis ratio docentis auctoritas. idq siebat. quã diudiscentis
animus firmiore doctrina roboratus. Ipse earundẽ rerũ rationem
nullo &iã docente repperir&. ita&iã nunclectoris fideiqua ꝓponimꝰ
cõm̃dam ut arbitr&. Dia pasonindupla. Diapente insesqualtera
Diatessaron insesquit̾cia. Di a pente acdia pason intripliciBis
Dia pasor in quadrupla ꝓportione consistere: Costuero. & ratio
diligentius explicabitur. Et quib: modis auriũ quoq: iudicio con¬
sonantiae musicae colligant᷑. C& eraq om̃ia quae superius dictas.
amplior tractatꝰ edisser&. Et tonũses quioctauã facere propor¬

Expanded text:
mnia tamen quae dehinc diligentius expedienda sunt, summatim nunc ac breviter attentemus, ut interim in superficie quadam animum haec lectoris assuefaciant, qui ad interiorem scientiam posteriore tractatione descendet. Nunc vero quod erat Pythagoricis in morem, ut cum quid a magistro Pythagora diceretur, hinc nullus rationes petere audebat, sed erat ei ratio docentis auctoritas, idque fiebat quandiu discentis animus firmiore doctrina roboratus, ipse eamdem rerum rationem nullo etiam docente reperiret; ita etiam nunc lectoris fidei quae proponimus, commendamus, ut arbitretur diapason in dupla, diapente in sesquialtera, diatessaron in sesquitertia, diapente ac diapason in triplici, bis diapason in quadrupla propositione consistere. Post vero et hoc ratio diligentius explicabit, et quibus modis aurium quoque judicio consonantiae musicae colligantur, caeteraque omnia quae superius dicta sunt amplior tractatus edisseret, et tonum sesquioctavam facere propor
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓportionẽ ten& ad mediũ cã medius temo ad extremũ: scil a
ingeomarica ꝓportione: Sed gut differentias orpassa¬
cere potest ut sit aequalitas scđm arithmã medi : utem:
aut armonicam int̃ e sdem t̃minos medius nuit. erꝰ collocat᷑
faci&ꝰ medi&atẽ: aut qͣliã lib& aliaq ia iĩ arith m&ics

Expanded text:
dium, eam medius teneat ad extremum, scilicet ut in geometrica proportione, sed aut differentias aequas facere potest, ut sit aequalitas secundum arithmeticam medietatem, aut harmonicam inter eosdem terminos medius numerus collocatus faciet medietatem, aut quamlibet aliam, quarum in arithmetic
Abbreviated transcription (Latin):
arbitrari: Fodẽ nanꝙ modo auris afficit᷑ sonis. ueloculus as pectuquo ani¬
miudiciũ pulimeris uel continua quantitate: pro posito eminumera

Expanded text:
arbitrari. Eo namque modo auris afficitur sonis, vel oculus aspectu, quo animi judicium numero, vel continua quantitate. Proposito enim numer