comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uitali. mortale frigus sfilia iam iuscera
possidebat. ut geĩtor ip̃e coguosceret ĩ de iar
ł homiuẽ ñ posse nasci ho e uiie abcett¬
tat res hũaua. Sic sic frẽt ditis hõĩnũ p̾¬
corduis credulitas asserit᷑. ⁊ in seri fites ⁊
ttͣ totũ dĩnũ credit᷑ cũ fuerit ml hũauĩ.¬

Expanded text:
vitali mortale frigus sterilis jam viscera possidebat, ut genitor ipse cognosceret inde jam per hominem non posse nasci hominem, unde abscesserant res humanae. Sic, sic, fratres, duris hominum praecordiis credulitas asseritur, et inseritur fides; et tunc totum divinum creditur, cum fuerit nil humanum.
Abbreviated transcription (Latin):
uie. ossib ⁊ uerius inseruisti me. mauũ tuani¬
uita ⁊ ũa t̾biusti uchi. Et dauid. Tu formasti
uie ⁊ posiusti suꝑ ue manũtuam Et ad Iere¬
scĩficaui te. Sigꝰ parentis u aluo Iob liuaũta de¬
pureit si matris ini ut̾o deaud inembra repient¬
ipũ scõ compegit. si Ieuua genitricis scĩticant ui
nluam. si iobm̃ stͥilis i utero repleuit spũ scõ
quid iurx iuodo si uirguus hĩtauit iu nt̃o qui nu¬
ereui louũs suupłit cx latere. Ip̃e houmie̾ ni

Expanded text:
me: ossibus et nervis inseruisti me, vitam et misericordiam dedisti mihi Et David: Tu formasti me, et posuisti super me manum tuam . Et ad Jeresanctificavi te . Si ergo parentis in alvo Job lineamenta depinxit, si matris in utero David membra compegit, si Jeremiam genitricis sanctificavit in vulva, si Joannem sterilis in utero replevit Spiritu sancto, quid mirum modo, si virginis habitavit in utero, qui mulierem hominis sumpsit ex latere? Ip
Abbreviated transcription (Latin):
Qũdo uõ reputatur ad głian. si factor fact urau
suaui reparet. nõ sid nuctat. quis opus suũ none
ueterascit retionas ⁊ cuui cadit erigit. ⁊ cũ destru¬
agitus uõ est creatoris iunia ẜ salus est. creature
Si deus fecit honimem. Qui arguit cur refecit. Et
ꝙ ex diuio foz masse dignũ creditur quare. ex carus
refor uiasse iudicatur iudiguũquis procõsius ca

Expanded text:
 non deputatur ad gloriam, si factor facturam suam reparet? Ne amittat quis opus suum, nonne cum veterascit revocat, et cum cadit erigit, et cum destruagitur, non est Creatoris injuria, sed salus est creaturae. Si Deus fecit hominem, quis arguit cur refecit? et quod ex limo formasse digne creditur, quare ex carne reformasse judicatur indignum? Quid pretiosius, caro
Abbreviated transcription (Latin):
pit uirgo nõ t̾reuue geruien est s celeste.
uirgo peperit. s deus suscepit flliuui. Ergo
qui de hat uatiute bũano modo oisputat ad
ouĩeui tendit tanti genitoris inuirauu. Et da¬
uit inquit ei dũs se sedem dauid prĩs imi ihinc
heticus geu̾at ꝓfidie sue uebulas huit s fui¬
git erroris mat̾iaui. Ecte iuquit nõ ego aico.
 augelus. Dabit illi dounuꝰ deꝰ. nũgiud
uicior est quidat ꝙͣ qui accipit. Et qui siccipit
aiuiꝰ uõ ut pfid̾i s ut fideles. ⁊ sit nob̾ arguiũ
doꝰ deus. Quis deus. Utiq u̾bũ ꝙ eras in p̾n ͦ
semꝓ deus. Cui dat. Ꝙ uod caro feciu est. ⁊ hĩta¬
uit in uobis. Nndi ppłm dicentem. Dꝰ erat

Expanded text:
pit Virgo, non terrenum germen est, sed coeleste. Virgo peperit, sed Deus suscepit Filium. Ergo qui de hac nativitate humano modo disputat, ad omnem tendit tanti genitoris injuriam. Et dabit, inquit, ei Dominus sedem David patris sui. Hinc haereticus generat perfidiae suae nebulas, hinc sibi fingit erroris materiam. Ecce, inquit, non ego dico, sed angelus, Dabit illi Dominus Deus; numquid non major est qui dat, quam qui accipit? et qui accipit, amus, non ut Dominus Deus. Quis Deus? utique Verbum quod erat in principio semper Deus. Cui dat? quod caro factum est, et habitavit in nobis . Audi Apostolum dicentem: Deus erat
Abbreviated transcription (Latin):
ies reccõne᷑ noluiuꝰ mortuor. qui fute o¬
luuꝰ. Uoluuꝰ reguaro . ut tntui reguũ nrõ
dũo differauius. Ubi est. illud cu orabitis.
dicite ed ueuint regaũ tuũ. Maiore g ie¬
uitentia opus ea nobis. ⁊ ꝓ modo uĩis iuo¬
dꝰ modris ad hibendꝰ est mediciue. Pei team
tr̃es. peuiteauis eito quia uob̾ spaciũ teuipis

Expanded text:
esurrectionem nolumus mortuorum, qui servire volumus, nolumus regnare, ut tantum regnum nostro Domino differamus. Ubi est illud: Cum orabitis, dicite: Veniat regnum tuum ? Majori ergo poenitentia opus est nobis, et pro modo vulneris modus adhibendus est medicinae. Poeniteamus, fratres, poeniteamus cito, qu
Abbreviated transcription (Latin):
rib disciplĩa. Hauc grãui detulit augenus
sucepit uirgo. salute scło redditura. Aue
gr̃a pleua. Quia suguł gr̃a se est largita
ꝑ rartes. Morie u̾o siuił se tota dedit grẽ
pleuitudo. Diũs inquit enuãgłista deplem¬
tudiue enis accepiui. Uude ⁊ daud: discis de

Expanded text:
ribus disciplinam. Hanc gratiam detulit angelus, accepit Virgo salutem saeculis redditura. Ave, gratia plena. Quia singulis gratia se est largita per partes, Mariae vero simul se totam dedit gratiae plenitudo. Omnes, inquit evangelista, de plenitudine e
Abbreviated transcription (Latin):
st illaueiũ suꝑ terraui ut uir alili purcita ttillicidi
teupa pfidei rigarent geruua uõ necarent.
Aue gr̃a pleua. Dñs tecũ. missus est nugelus
a dũo. Et quid dicit. dũs tecũ. Ngo enir cũ u¬
gine qui ad nͥgniem miserat. precesseit uũ aũ

Expanded text:
stillantia super terram . Ut vitalibus partita stillicidiis tempora fidei rigarent germina, non necarent. Ave, gratia plena, Dominus tecum. Missus est angelus a Deo, et quid dicit? Dominus tecum. Ergo erat cum Virgine, qui ad Virginem miserat. Praecessit nuntium
Abbreviated transcription (Latin):
est augelus acõ. ubs meduitor est augelus.
h uiuaua cessi oppuuo. ubi celestis ⁊ nuesciꝰ int̾¬
ptetacio t̾reua pellatur. Curio sitas nũauat
torpescat. ubi supis letur it̾pres. M issus ẽ
augelus aideo. Qu audit atteticiꝰ. qui a quo
iuissus sit. dĩ tuĩ refugat ꝓ serutare secretũ.¬

Expanded text:
o; ubi mediator est angelus, humana cesset opinio; ubi coelestis est nuntius, interpretatio terrena pellatur. Curiositas humana torpescat, ubi supernus habetur interpres. Missus est angelus a Deo. Qui audit attentius, quia a Deo missus sit, deitatis refugit perscrutari secretu
Abbreviated transcription (Latin):
iiii. Nõ dixit tibi nõ dixit tunĩ Quere. Quia sc̃
uõ natura. ¶Cuit̾coui. te dici pieturs uolent.
qui uõ sinebat uitegritus. Iu tuo ceiaceptu. ui
⁊ uo ꝑtu croeuit puco: Aucta est. castistis uitegͥ¬
tas uitegutas roborata est / eit soudara uirgi¬
uiat᷑. si sponsa gentrie quo uodo. Ello suo mo
uirgo conscipr̃ exte auctor tuus: aua ex te ori
glui uirgo. ue p̃ sumas hũt uocate filiũ tuũ
uox ut ge nueris on noca saluatorem
quis uirgnutos nõ sibi ꝑit siliũ. s faat ꝑi¬
uus auictoris/ ⁊ integritas suuu gestat dũm
nõ algnuũ dicento augelo. Et nͣos uoiũ es

Expanded text:
tuum. Quare? Quia sanctum non natura; genitricem te dici pietas voluit, quam non sinebat integritas; in tuo conceptu, in tuo partu crevit pudor, aucta est castitas, integritas roborata est, est solidata virgimater? Si sponsa, genitrix quomodo? Ille, quo Virgo, concipitur ex te auctor tuus, tua ex te oritangelum, Virgo, ne praesumas hunc vocare filium tuum, sed mox ut genueris, invoca salvatorem: quia virginitas non sibi parit filium, sed parit pignus auctoris, et integritas suum gestat dominum, non alumnum, dicente angelo: Et vocabis
Abbreviated transcription (Latin):
cont᷑ uau̾i gedit / ille dubitat ꝙ uatura. hec
ui tegre rei ordiuẽ querit. ille que deus ibr
fieri nõ cosse ꝓscribit. Ille impellentib ex
exempl⁊̃ nõ accedit ad fĩdeni hec siue exemplo
u̾currit ao fideu. hec iurtibatur de ꝑtu u̾gi¬
us. ille de conceptu disputat an uigalo. u̾ito
h ͨ loquitur. hec diũu sicum cognosat ⁊ confite¬
cognosco. uiubier ioiẽ ioirũ quens. iiẽ tu
iupadiso odidisti. ẜ redde irũ mulier red¬
de depositũ ⁊. Redde cete. quẽ ꝑdidicti ꝑ ee.
Dret̾ morte uature ordieri. recognosce oro¬
ueui creatoris. Ille exte usuinet ⁊ faciet
iurũ. quo ii p̾ucipio tefeca. ⁊ assũpsit ex uio.
Ne queras ioirinu. cessit opus lrĩs. quia ad

Expanded text:
contra naturam credidit, ille dubitat pro natura; haec integrae rei ordinem quaerit, ille quae Deus jubet fieri non posse perscribit; ille impellentibus exemplis non accedit ad fidem, haec sine exemplo percurrit ad fidem; haec miratur de partu virginis, ille de conceptu disputat conjugali. Merito ergo haec loquitur, haec Deum suo cognoscit et confitecognosco. Mulier, quem virum quaeris? quem tu in Paradiso perdidisti? Redde virum, mulier, redde depositum Dei, redde ex te quem perdidisti per te: praetermitte naturae ordinem, recognosce ordinem Creatoris. Ille ex te assumet et faciet virum, qui in principio te fecit et assumpsit ex viro; ne quaeras virum, cesset opus hominis, quia ad
Abbreviated transcription (Latin):
Fletur quid nobis natuticus sermo
⁊ d ui effabile uatiuitatis dũice sacra¬
ñ uientũ. credere magis conueuit quͣi
reterre. Uirgo pepit. Quod uatura nõ hr
usus uescit ignorat racõ mẽs uõ cupit pauet
celũ stup t̾ra creatura iratur. quo m ͦ ẜ uo uar¬
rabit huinauꝰ. Deiq enuãghista conceptũ
hous q̃ credere iussus est discut̾e uõ p̾su¬
guus rerũ cauisam sedoꝵ negotiũ. comoer¬
ciũ dimuitatis ei carius. lomiuẽ dñtq unũ

Expanded text:
etur quidem vobis natalitius sermo, sed ineffabile Nativitatis Dominicae sacramentum credere magis convenit quam referre. Virgo peperit. Quod natura non habet, usus nescit, ignorat ratio, mens non capit, pavet coelum, stupet terra, creatura miratur, quomodo sermo narrabit humanus? Denique evangelista conceptum homo, quod credere jussus est, discutere non praeginis, rerum causas, saeculorum negotium, commerciu
Abbreviated transcription (Latin):
unurĩ quideui opus dĩ ĩpossibile ꝑ ueture cõ¬
ceptũ uirgius noh discutere. s crede. deuin uo¬
luisse uasci pie senti. quia facis in turiaui.
si requiris iuaguũ diũce uatuntatis sacra¬
iuientũ fide ꝓcipe. quia uec iunua auid en
operũ dei assequi poteris sine fide. dicente sq̃¬
⁊ nra. Ouĩa opera eius iufide. s tu hic totũ ir̾is
rõue constare ubi totũ cõsittit eefide ꝙ tũ nõ
siue racõue subsittit. s racõuedei uõ tualono.
Quid ta in cõnabile isi ut deus quicꝙͣ uollit

Expanded text:
quidem operum Dei possibile est pervenire, conceptum Virginis noli discutere, sed crede; Deum voluisse nasci pie senti, quia facis injuriam si requiris; magnum Dominicae nativitatis sacramentum fide percipe, quia ne minima quidem operum Dei assequi poteris sine fide, dicente Scriptura: Omnia opera ejus in fide . Sed tu hic totum vis de ratione constare, ubi totum consistit ex fide, quod tamen non sine ratione subsistit, sed ratione Dei, non tua, homo. Quid tam rationabil
Abbreviated transcription (Latin):
Dreit auteui maria ad augłm. Quo modd
tiet rtd. Ecte maria iut̾rogat. Et sus in¬
trogat dubi. cur solus zacharias uelud que¬
rulus ꝓ cuuctator uicurrit. Quia pectoꝵ co¬
s quid seuseruit iudicauit. Erat eium mt̾id¬

Expanded text:
Dixit autem Maria ad angelum, Quomodo fiet istud? Ecce Maria interrogat: et si qui interrogat, dubitat, cur solus Zacharias velut querulus percunctator incurrit? Quia pectorum cosed quid senserint, judicavit; erat enim i
Abbreviated transcription (Latin):
Wti se cixtũ cubitii sit regulis.
quali reuerutia quo tre uore locis
ialtutui ubi ip̃a pucipis requiescit po¬
tectas qui uulli extraneo in ĩdo uenum mill
uifidli patet illus ⁊ ꝑuintatur accessus qͣ
iũda qũ casta. queui fidelia ibideui p̃stolent ob¬
sequia. iiupulis aule mauifestis docetur in¬
sigib. Quis eni ad qũs palatii fores uilis
quis ꝓpiuquat iudiguꝰ. Ce te ad thalauũ
mullus ad mircitur. Iutra thalauiũ u̾o ip̃s¬
tas illibata. uu lom hus ãmonitꝰ exempłis
cxistiua quis sis. quͣtꝰ sis. qualis sis. ⁊ tũt de¬
uiũ cogita utriõ possis diũce natiuitatis
uet̾re secretũ. utrũ uereatis ad illuis pecto

Expanded text:
 secretum cubiculi sit regalis, quali reverentia, quo tremore locus habeatur, ubi ipsa principis requiescit potestas, quam nulli extraneo, immundo nemini, nulli infideli pateat illuc et permittatur accessus; quam munda, quam casta, quam fidelia, ibidem praestolentur obsequia, imperialis aulae manifestis docetur insignibus. Quis ad ipsas palatii fores vilis, quis propinquat indignus? Certe ad thalamum nullus admittitur. Intra thalamum vero ipstas illibata. Unde, o homo, his admonitus exemplis, aestima quis sis, quantus sis, qualis sis, et tunc demum cogita utrum possis Dominicae nativitatis penetrare secretum, utr
Abbreviated transcription (Latin):
ertre uia uacuatur uirib menbra. depouit flo
rem. Auuttit sensus. dolorib urgetur. curaui re¬
Ꝙuit uite morit᷑. nut morbis. defectuui damcr.
Testatur fiieni Nos gͦ dimores iudeis. qui
tugienteui sequau᷑ iundũ. qui futuior tempor

Expanded text:
extrema, vacuatur viribus, membra deponit, amittit sensus, doloribus urgetur, curam respuit, vitae moritur, vivit morbis, defectum clamat, testatur finem. Nos ergo duriores Judaeis, qui fugientem sequimur mundum, qui futurorum tempor
Abbreviated transcription (Latin):
pue uit mausionẽ. Quis pret̾ uatuam nature
Iuscipit ic eiũtũ. Beata ͦ ⁊ ue beara. Mania
que pret̾ gua di qiraui pret̾ u̾it̾ui doloris fasti¬
da. u autam gerunus ꝑuenit i gloritem.
oleata que diunui pignꝰ sic suo suscepit ⁊ se¬
uauit inpectore ait illud tota corpis ext̾oia ue¬
sarent. Beata que ꝙ desupis a ugelo defeente
suscepat. sic uĩti suc soli qusit ⁊ credidet. lu

Expanded text:
 naturam naturae suscipit incrementum? Beata ergo et vere beata Maria, quae praeter generandi curas, praeter materni doloris fastidia, tantam germinis pervenit ad gloriam. Beata, quam divinum pignus sic suo suscepit et servavit in pectore, ut illud tota corporis externa nesciret. Beata, quae quod de supernis angelo referente susceperat sic menti suae solae commisit et cr
Abbreviated transcription (Latin):
dis blaudiũtur garib. ligius laubuut. uotu
quo pũt auctorẽ suũ fatent᷑ ꝯtra naturaui
ui tuaui ueuisle naturaui. ⁊ tu cuit indeis di¬
seutis. carpis. qui ex cluserunt adiu̾sorus suis
unde si taideui uł augelis es piuui presenta¬
turus auditũ. que ab aingelo dicenda st⁊ si u

Expanded text:
motu quo possunt auctorem suum fatentur contra naturam in tuam venisse naturam; et tu cum Judaeis discutis, carpis, qui excluserunt a diversoriis suis Unde si tandem vel angelis es pium praestaturus auditum, quae ab angelo dicenda sunt, si non
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ut̾ũ uiit dicũtur exedere ⁊ celestũ come
sui douuciliũ ad hnc ii maturis inscerib ma¬
tuis furore coustugere. ut hoc sit illis uiu̾e. in¬
treui suam matrem que ilos rales genuit nõ
iud̃s. C ompulsi lacius comꝑacionis ꝙpͣ scĩs

Expanded text:
 dicuntur exscindere, et scelestum conceptus sui domicilium adhuc immaturis visceribus, maturo furore confringere, ut hoc sit illis vivere, matrem suam, matrem quae illos tales genuit, non videre. Compulsi latius comparationis quam s
Abbreviated transcription (Latin):
u̾giẽui s reddat xp̃o cui est in ut̾o piguerata cu
fieret. Xpñs gͦ suã sponsau recipit nõ p̾rpit
alieuõ nec seꝑacõm t̃act quando suã tã sb̾
ito inugit in nuo corpore cecaturã. S quid eg̾ie
angelus audia mꝰ. Ingressus ad ealu. dicit.
Aue gr̃a plena. dominꝰ tecũ. In hac uoce ange¬
lecai est. oblatõ unũus nõ simpiet salutacõ¬
iis officiũ. Aue. hoc eit. Accipe grãui ue trepi¬
des. ne sis foiticita de uatura. Plena. Quia ꝑtica
ĩcuus gr̃a inte tota grẽ parit nemot ꝓleuitiud.
Donuꝰ tecũ. Quod eso Inte dqͥuuiꝰ. qui ad te ũ
uisitaudi studio uento. s inte nouo nascendi illa¬

Expanded text:
est in utero pignorata cum fieret. Christus ergo suam sponsam recipit, non praeripit alienam; nec separationem facit, quando suam sibi totam jungit in uno corpore creaturam. Sed quid egerit angelus audiamus: Ingressus ad eam, dicit: Ave, gratia plena, Dominus tecum. In hac voce oblatio est, oblatio muneris, non simplex salutationis officium. Ave. Hoc est accipe gratiam. Ne trepides, ne sis sollicita de natura. Gratia plena. Quia in aliis gratia, in te tota gratiae pariter veniet plenitudo. Dominus tecum. Quid est in te Dominus? Quia ad te non visitandi studio ven
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Progemies imnparẽ. quin ques deus creau̾at
houũes/ Recerazfilios abrale ualicia sepit ⁊⁊ touu̾¬
tit in u ꝙts.⁊ quos conditos crieta dulcedine
pietas intͣiuid̾at. hos impietea amara litis il¬
o. crudebtatis auspirõ. de morte pris concipone
tuas de morte genirarent. Progeues iuparũ
Soboles hec iugrata urͣ cuiꝰ ortꝰ est. geuitoris
exiciũ. cuiꝰ uita est mors ꝑentis ⁊ ẜ gemes
uiꝑaruu. uipa conceptꝰ su tomꝑe. intra os
aium receptũ capud coniugis refertur ab scide
ut ꝓ crue uta escula uõ asfcũ concipiat uła si
criuen. ec sicariufices scesis sui ꝑiat filios uu

Expanded text:
arum. Quia quos Deus creaverat homines, fecerat filios Abrahae, malitia peperit et convertit in viperas; et quos conditor coelestis dulcedine pietatis infuderat, hos impietas amara fecit ldo crudelitatis auspicio de morte patris concipi, matris de morte generari. Progenies viperarum. Soboles ingrata naturae, cujus ortus est genitoris exitium, cujus vita est mors parentis. Progenies viperarum. Vipera conceptus sui tempore intra os suum receptum caput conjugis refertur abscindere, ut per cruenta oscula non fetum concipiat illa, sed crimen; ac si carnifices sceleris sui pa
Abbreviated transcription (Latin):
De antuniciatione comini¬
intendere clarctatem. Nam si
nascentis mlar solis coculormu
ꝓpranda sinceritus nt iple uoc
i firie possit onientis ⁊ iudiantis anctoris.
Iu lerto antem menise nussus eit inꝙ̃ uugeliis gd¬

Expanded text:
De Annuntiatione D. Mariintendere claritatem: nam si nascentis jubar solis oculorum praeparanda sinceritas, ut splendorem sui ferre possit orientis et radiantis auctoris? In Sexto autem mense missus est, in
Abbreviated transcription (Latin):
elogrio. Dulus inꝙ illi doꝰ dens sedeui dabis pa¬
tris eis. Uides qr qnauio accipit dd̾ Filius
dicis. quͣdo dae. di filius usicupatur. Ipse dreit. oĩa
quecũꝙ h pat̾ mea sit. Et que necessitas
accipiendi. ubi est heno. potestas. Iit. Quĩa q̃¬
accipit que sua siuit ut gr̃e dautis ẽ. sic accipi¬
cutis eit ꝙ douatur. Fatenur accepit. S iste
qui uatꝰ. qui suscepit carueni. qui suscepit iifr̃i¬
ciaui. qui ciuibula ꝓtulit qu suscipit etates
qui labores sustruuit. qui sd̃m sensit qui sĩtiu
passus est qui tota in iuriarũ gen̾a uõ refugit
qui ascendit. cinconi. qui sb̾nt mortoni. qui
uitrauit sepucrũ. heretite. huic ꝙ accepit asc̾¬
be. Aut putas ꝙ honoreu a deo dedignatur ac
fẽstidit. qui ab inunicis peuas⁊ mortem

Expanded text:
 Deus sedem David patris sui. Vides, quia quando accipit, David filius dicitur; quando dat, Dei Filius nuncupatur, ipse dixit: Omnia quae habet Pater, mea sunt . Et quae necessitas accipiendi, ubi est habendi potestas? Ait, omnia qaccipit quae sua suntsed iste qui natus est, qui suscepit carnem, qui suscepit infantiam, qui cunabula pertulit, qui suscepit aetates, qui laborem sustinuit, qui famem sensit, qui sitim passus est, qui tot injuriarum genera non refugit, qui ascendit crucem, qui subiit mortem, qui intravit sepulcrum: haeretice, huic quod accepit ascribe. At putas quod honorem a Deo dedignatur accfastidit, qui ab inimicis poenas, mortem
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ab hniꝰ mãmone captĩ ͭ ͤ lib̾. et pecu¬
me ia cruceli põdere nõ granat᷑. cõsistã
ĩ specła celesti. ⁊ iude despectet mamo.
cõpararat bellatores sanguine uedĩ
agit mortisͥ p̾dat᷑ pacrias urbes destr¬
lut tł dit ip sos arces urget.÷ nerat ci¬
nes: Foro p̾sidet. ł ius delet fasq nesus¬
que cõfudit ad mores usq tenẽto fidẽ tẽp¬
tat molat ueri ͭ : fama carp ͭ honesta¬
te dissiꝑat. solint affectꝰ ĩ uocẽcia olł

Expanded text:
monae captivitate liber, et pecuniae jam crudeli pondere non gravatur, consistat in specula coelesti, et inde despectet mammonam comparat bellatores, sanguinem vendit, agit mortes, prodit patrias, urbes destruit, subdit populos, arces urget, vexat cives, foro praesidet, jus delet, fas nefasque confundit, et ad mortes usque tendendo, fidem tentat, violat veritatem, famam carpit, honestate
Abbreviated transcription (Latin):
nrũ suã ⁊uchiarias. Ita uni teiuplo accabat t̾bs
tota ꝑ ebant milia sac̾iotũ: Pdeopt̃ ꝙ̾ ip̃a obẜ̃ua¬
doci młtitudo cont̾ula turbaret. Ant alt agena
iugit. alt̾i debitũ uegaret officiũ. Post bos aucẽ
dies ecepit elisabeth uror eius. Et̃ tłi illis anigni
facultas. erat illis licentia douata guauoi qui¬
bus merat adhuc legia edolesceucia:nisub.⁊ as¬
but religionis ⁊ tencia. Lex tr̃es illicitr ꝓbibint li¬
ta nõ uegauit. Intra donu tenuit suꝑ douiũ a¬
ferre uil potuit. Slaturã roxit supͣ uatntan
hoiẽui nõ erexit. lex fidi ianua. gr̃e nũcia. ena¬
geli prinia. pedagogus religionis p̾misit in

Expanded text:
. Ita uni templo astabat tribus tota: parebant millia sacerdotum, propter quod ipsa observadotii multitudo confusa turbaret, aut alter legendo jugiter alteri debitum negaret officium. Post haec autem concepit Elisabeth uxor ejus. Erat illis conjugii facultas, erat illis licentia donata generandi, quibus inerat adhuc legis adolescentia, instabat adhuc religionis infantia. Lex, fratres, illicita prohibuit; licita non negavit; intra donum tenuit, supra donum conferre nil potuit; naturam rexit, supra naturam hominem non erexit. Lex fidei janua, gratiae nuntia, Evangelii praevia, paedagogus religionis in
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ indulgen  elysubeti aunouitate unu morma
sciũ reiuiscit in ꝑtũ. ⁊ arda at exarad̾a rugis
corpus netustate ninia ionꝰ ut̾i dilapsa infr̃i¬
cieni nonã repente repatur. Scup ordo. defecit
consuetudo. muratur ip̃a naͣ. Et exappatu niã¬
siouis bospitis i̾nitũ. dignitas lospitis imotesat

Expanded text:
go indulgentiam Elisabeth annositate jam mortua, sanctum reviviscit in partum, et arida atque exarata rugis corpus; et vetustate nimia domus uteri dilapsa, in faciem novam repente reparatur; stupet ordo, deficit consuetudo, miratur ipsa natura, et ex apparatu mansionis, hospitis meritum di
Abbreviated transcription (Latin):
presitis ꝙͣ trepidat de ruia d bĩs fctrus cu
p equora dumos iittt in cessus ⁊ nonus
ator molle iter duuo glul caltat ante de liq
supplicat quami gandeat d unatu Sic nc̃ ⁊ a¬
tias qui cum dia fleret dyabonn regnart ꝑ

Expanded text:
tum trepidat de ruina. Sic B. Petrus cum per aequora divinos imitatur incessus, et novus viator molle iter duris gressibus calcat, ante de lapsu supplicat quam gaudeat de donato . Sic nunc Zacharias, qui cum diu fleret dia
Abbreviated transcription (Latin):
rabatur. uude eota s̃tas uasccietur. S ht erip̃a lec
coue iam luceat. Et nõ erat eis inꝙ̾ filius eo ix ec̃t
elisabel stil. Steuilitas ista nõ erat maledicta. si iuy
pignori clauia s tempi que colebat᷑ tciuꝑe.untute sen¬
ltu. iat᷑alitur eate. sonectute crescebat. nt ui

Expanded text:
rabatur unde tota sanctitas nasceretur: sed hoc ex ipsa jam lectione luceat. Et non erat eis, inquit, filius, eo quod esset Elisabeth sterilis. Sterilitas ista non erat maledicta, sed myspignori clausa, sed tempori: colebatur tempore, virtute serebatur, maturabatur aetate, senectute crescebat, ut i
Abbreviated transcription (Latin):
mut̃ mniecans stelła assue facit ad lucẽ. ⁊ gra¬
datĩ ꝑtrahit sid ipũifi ntẽ lm̃is ⁊ dier. Et re
de pa tu sterił ia loqͣmur ut cõpẽdio creduli¬
tatis isto. ad illud nͥ partꝰ ẽ. sine partu. ubicre¬
at᷑ auctor ip̃e ꝓ creantis. ubi uascitꝰ ip̃a origo
generantis int hy̾eniales hortores ac nubib
⁊ nebuł dubias luces. luc̾na p̃nia stella duce
Pueĩre possim. Euit ĩ ꝙͥ eu̾ngelista sacertos
qͥ dam noĩe z acha. ias⁊ uxor eiꝰ elifabech.
Et nõ erat illis filiꝰ. eo ꝙ eẽt elissabeth steri

Expanded text:
nuiter micans stella assuefacit ad lucem et granuiter micans stella assuefacit ad lucem et gradatim pertrahit ad ipsum fontem luminis et dierum . Et rede partu sterilis jam loquamur, ut compendio credulitatis isto, ad illud ubi partus est sine partu, ubi creatur auctor ipse procreantis, ubi nascitur ipsa origo generantis, inter hiemales ac nubibus et nebulis dubias luces, lucerna praevia, stella duce pervenire possimus. Fuit, inquit evangelista, sacerdos quidam nomine Zacharias, et uxor ejus Elisabeth: et non erat illis filius, eo quod esset Elisabeth ste
Abbreviated transcription (Latin):
lentore magis ꝑfidie crassecit caligo. Lõgo
ma reflorescere pub ͭ ͤ. atq ip̃am natura
ex o cidua etate ad nascẽtis serm ĩ signͥa sus¬
citarei. pudidicie flores. putoris titulũ casti¬
atis insigne nͥgrui ͬ ͥ ᷤᷤ claustra man̾e post pat¬
tũ posse creceret.: et deret posse auctore ipe
et ut̃o ꝓcerẽte seruari. Et ut p̾fa ũui m̃e ac
similitudĩi qmͣ ce occłis sñpsimꝰ uetusha lã¬
gore defessis ip̃a teqͣ loqͥm᷑ in adsit ⁊ ascipn¬
let᷑ auctontas sic ꝓbet occłos hoĩm noctis mͣ¬
le assuetos. oscuratos quõdam nt̃sensĩ reuoca¬
tos ad luce. in ioh̾e dñs accẽdit sin lum̃is ⁊ p̃m¬
isit lucerna. ut te gustato lumme ĩ se ia dnum
soł iubar ipm̃ ferrent ip̃am deitatis caꝑ ent cla
ille densa s noccib placito lum̃e aꝑpiet tene¬
bras ip̃e uoctis nescuit die ia desideranᷝ ad lu¬
ce ꝑpete redonaret. huic ẽ. ꝙ ⁊ magos adhuc
mortis in colas ⁊ totis obstupescẽtes occłis te¬

Expanded text:
lendore magis perfidiae crassescit caligo, longo imam reflorescere pubertatem, atque ipsam naturam in occidua aetate ad nascentis servi insignia suscitari, pudicitiae florem, pudoris titulum, castitatis insigne, virginitatis claustra manere post partum crederet posse, auctore ipso ex utero procedente, servari. Et ut praefationi nostrae ac similitudini, quam de oculis sumpsimus vetusto languore defessis, ipsa de qua loquimur modo adsit et astipuletur auctoritas, ac probet oculos hominum nocti male assuetos, obscuratos, promotos sensim revocatos ad lucem, in Joanne Dominus accendit sui luminis et praemisit lucernam, ut degustato lumine in se jam divini Solis jubar ipsum perferrent, ipsam deitatis caperent claille densas noctis placido lumine aperiret tenebras, ipse noctis nescium diem jam desiderantibus ad lucem perpetem redonaret. Hinc est quod et magos adhuc noctis incolas, et totis obstupescentes oculis, te
Abbreviated transcription (Latin):
bo insti ante dñi. Est nona felicitas.
distabat ĩ leri & ĩ miorlꝰ euit unũ qd̾ getĩabit
asreetis. ac uirtus reddebat pares iapares dedenat
quos natura. Et ant indͥt iustianibo ance deum
placere iuidicus huanis cona łdib ẽe iuistum ẽ
uirtutis hũa e indecimi ⁊ laboris. Anti dñiqui
soruiatur corda coitatoes discutit uidet men¬
tium motus ẽẽ iustũ hũani laboris non ẽ mu¬
neris ẽ d̾iui. Si maguꝰ ẽ qͥ nõ peceat ĩ carne. qͣtꝰ
ẽ qui corde nõ poc̃at Ioho gͦ supͣ carnẽ natuo ẽ.

Expanded text:
icitas, distabat in sexu; et in moribus erat unum, quod geminabat aspectus; et virtutibus reddebat pares, impares dederat quos natura. Erant, inquit, justi ambo ante Deum. Placere judiciis humanis, coram hominibus esse justum, est virtutis hscrutatur corda, cogitationes discutit, videt mentium motus, esse justum humani laboris non est, muneris est divini. Si magnus est qui non peccat in carne, quatenus est qui corde non peccat? Joannes
Abbreviated transcription (Latin):
deui altera de riecescitate urtuteui. audi¬
tis. resfoudit Msoria.  ce aucilia did̃. ⁊ ieat
iugi sedui u̾bũ tuũ. ue uocatur abanige¬
lo dũa. ip̃a se cogusicit ⁊ couzigetur uuallau
Quia deuotus anuoꝰ instilis beneficõx cre¬
scit ad ob sequiũ sugetem ad grãui. ut̃ ad
atroga utieu ꝓsilit̾. us̃ ad supeiaia Rduue¬
scit. Fiat m sed̃i u̾bũ tuũ. Quuia credit ulu
m̃ito cucipit nbuui. In ꝓucipio erat u¬

Expanded text:
dem, altera de necessitate virtutem. His auditis, respondit Maria: Ecce ancilla Domini, fiat mihi secundum verbum tuum. Quae vocatur ab angelo domina, ipsa se cognoscit et confitetur ancillam. Quia devotus animus infulis beneficiorum crescit ad obsequium: augetur ad gratiam, non ad arrogantiam prosilit, non ad superbiam pertumescit. Fiat mihi secundum verbum tuum. Quae credit verbo, merito concipit Verbum: In principio erat
Abbreviated transcription (Latin):
sunt taiũ iuscera uicus refugiti isu est treme¬
t̾cã condicio. cũ doum quẽ tota creatum nõ ca¬
uiti totũ se intra pectus recipit ⁊ coudit hũa¬
nũ. Et cogitabat ait uirgo que ẽẽt ista soluta¬
c. Ad u̾tat nr̃a caritus ut dieiꝰ consensisse
uocẽ fuisse uõ cõmumiᷤ obicquii. s̃i supue uim tocit
fuisse uirtutis. Cogicet gͦ uirgo. Qana cito re¬
spond̾e est facilitutis hũan. cogitare uo pou¬
dĩs est maxim⁊ iudicii ꝑ matur. Qũtꝰ
sit deꝰ satis iguorat ille qui huiꝰ uirguns mẽ¬
teni uõ stupet. et auimũ nõ uurat᷑. Sam
celuui. trenunt augłi. cregtura neu sustiu.

Expanded text:
iscera, mens refugit, ipsa est tremefacta conditio, cum Deus, quem tota creatura non capit, totum se intra pectus recepit et condidit humanum. Et cogitabat, ait, Virgo quae esset ista salutatio. Advertat vestra charitas, ut diximus, consensisse ocem fuisse non communis obsequii, sed supernae vim totam fuisse virtutis. Cogitat ergo Virgo, quia cito respondere est facilitatis humanae, cogitare vero ponderis est maximi et judicii permaturi. Quantus sit Deus satis ignorat ille qui hujus Virginis mentem non stupet, animum non miratur: pavet coelum, tremunt angeli, creatura non su
Abbreviated transcription (Latin):
gradenus . ⁊ ip̃m mortis tempꝰ lam res¬
picies ad partũ suctẽderet᷑ ĩ tempestu ab¬
sit fcẽc absis ut hoc descõ zacharia tit ł
anima suspicet᷑. Et quid est ꝙ angłs ĩ
hoc funsse refert tociꝰ suꝑplicacõnis effectũ
dicens ex siudita ẽ de p̾cacõ tua. ⁊ ux or tua
elisabeth panet t filiũ. uiangetꝰ ao pe¬

Expanded text:
jam respiciens, ad partum succenderetur intempestivum? Absit, fratres, absit, ut hoc de sancto Zacharia fidelis anima suspicetur. At quidem angelus in hoc fuisse refert totius supplicationis effectum, dicens: Exaudita est deprecatio tua, et uxor tua Elisabeth pariet ti
Abbreviated transcription (Latin):
staus acertuis altaris. Et indẽs ⁊ acharias
Erge ñ ẽ mirũ siturbat᷑ sacertos. sistup¬
e toccor si pauescit antistes. si tacet mini¬
ma cũ intet marima: sideserit u̾ba. cũ
signa cõspicit. Et ne solꝰ zach arias timins¬

Expanded text:
 et videns Zacharias, Ergo non est mirum si turbatur sacerdos, si stupet doctor, si pavescit antistes, si tacet minima cum videt maxima, si deserit verba cum signa conspicit. Et ne solus Zacharias timuis
Abbreviated transcription (Latin):
Icut nimio tolori ⁊ ĩfirm ͭ ͤ lõgalu¬
mĩb obscuratis. nsi seusĩ refussa fm̃
fit mutrica lux. certe cũ soł sit ⁊ dita
Ine occłis. sol fit occłis lue amica. ꝑ qͦs utiq
reliquo corpi uł cradit ᷑ uł negat ᷑ ita dnit̾no¬

Expanded text:
icut nimio dolore et infirmitate longa luminibus obscuratis, nisi sensim refusa fuerit, fit inimica lux, certe cum solis sit condita lux oculis, solis sit oculis lux amica, per quos utique reliquo corpori vel traditu
Abbreviated transcription (Latin):
granitas ptotũ pietas p̾sidebat aux is
sec dima. Ambito nil ibi: uil ten̾utas p̃sũp¬
cõ uil ualebat q gere bat ᷑ totũ diuino ordi¬
ne. ñ h̃cno. Si herodes ueĩẽs ex gente alie¬
ua inuasĩt reg ͫ ͥ nto in olauit sacordo tiũ cõ¬
fidit ordinẽ÷ mutauit iuoresͥ sp̃ut senes
mata cormpit gens: tulit quid ꝙ erat ⁊ du¬
ne ⁊ hucine funditꝰ disciplino. S hoc quid
referre. Fuit ĩ dieb herodis regis iudee sac̾dos
qͥdã noĩe zacharias de uice abia. Quia usq
ad ipm̃ ab atais. ais patͥb tnͣstussu genꝰ mã¬
sit sacerdocu tẽpꝰ legis sac ficu oĩs ẜuata ẽ

Expanded text:
sidebat: jus erat lex divina, ambitio nil ibi, nil temeritas, praesumptio nil valebat, quia gerebatur totum divino ordine, non humano; sed Herodes veniens ex gente aliena invasit regnum, violavit sacerdotium, confudit ordinem, mutavit mores, sprevit senesemmata, corrupit genus, tulit quidquid erat et divinae et humanae funditus disciplinae. Sed hoc quid referre: Fuit in diebus Herodis, regis Judaeae, sacerdos quidam nomine Zacharias, de vice Abia. Quia usque ad ipsum ab atavis, avis, patribus, transfusum genus mansit sacerdotii, tempus legis, sacrificii omnis servata
Abbreviated transcription (Latin):
Demq zacanas ip̃e ꝙ tacet ñ ẽ pena s
sigͦ nec ẽterrena debilitas s celeste secre¬
tũ. Deꝰ qͥ loqui dat tacere facit ⁊ imꝑat
bet᷑. ueĩt s cũ inbet. non cu exigit᷑ s cõ
donat. nõn cũ cogit ᷑ s cũ ueĩt. Uñ frẽs.
⁊ cũ ueĩt andite. ⁊ cũ nõ ueĩt sustinete.
et cũ se donat siccipire. ⁊ cũse ne gat orate.
qr hoc doctor accipit ꝙ ueret ꝰ auditor. gͦ¬

Expanded text:
e Zacharias ipse quod tacet, non est poena, sed signum; non est terrena debilitas, sed coeleste secretum; Deus qui loqui dat, tacere facit; et imperat tur, sed cum jubet; non cum exigitur, sed cum donat; non cum cogitur, sed cum venit. Unde, fratres, et cum venit audite, et cum non venit sustinete, et cum se donat accipite, et cum se negat orate; quia hoc doctor accipit, quod meretur auditor.
Abbreviated transcription (Latin):
da misteria archismagogo uł eiꝰ filia su
insier ĩ fluensangnuns cõstituta quid sb
harĩ spede płoꝵ teneat sacram̃ti. allego¬
tico ũc ẜ mone pantẽdii. archisinagoge
filia. ad qm̃ ueĩt xͣ uadit ⁊ ꝓperat. ⁊ hũa¬
no gradu it̾ facit qͥ diuiuitꝰ loco nõ põt
ꝓmoneri. sine dubio smagoga õ dicẽte dũo
isrł. do dũ ad ilła xp̃c tẽdit. ecc̃a que ĩ cũc¬

Expanded text:
nda mysteria, archisynagogus, vel ejus filia, sive mulier in fluxu sanguinis constituta, quid sub harum specie personarum teneant sacramenti allegorico nunc sermone pandendum est. Archisynagogi filia, ad qno gradu iter facit, qui divinitus loco non potest promoveri, sine dubio synagoga est, dicente Domino: Israel . Sed dum ad illam C
Abbreviated transcription (Latin):
corpei sensus abiciatur in tr̃riuatas. ⁊ quecũꝙ
est iugeim hñara om̃is exdiuatur intentõ: tidĩ
eteatit ocłi cordis reserent᷑ aures. mentis curat
occurrat incessus. ut ꝑ uenire sid nff̾ĩ u̾gi¬
uei aceptꝰ. ⁊ sacraũtũ ꝑtus u̾gnei penet᷑re pos¬

Expanded text:
sus abjiciatur infirmitas: et quaecumque est ingenii humani omnis excludatur intentio, fidei pateant oculi, cordis reserentur aures, mentis currat et incurrat incessus: ut pervenire ad mysterium virginei conceptus, ad sacramentum partus virginei penetrare pos
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯũc indũ tartarꝰ. ꝙ̃ locuplete suscipere
celũ potuit ⁊ penete. Prelẽs figura tedͭ
ad populũ. s boiũ noẜ. bontũ unnis. si ad
uos ista apteniꝰ singłi: si aid nos ista re¬
feriruꝰ qͥ ini t̾ra nos debemꝰ sentire inlli¬

Expanded text:
suscipere coelum potuit et tenere. Praesens figura tendit ad populum, sed bonum nobis, bonum nimis, si ad nos ista aptemus singuli, si ad nos ista referamus, qui in terra nos debemus sentire villi
Abbreviated transcription (Latin):
lit̃ querẽto cũctis ignorãtib solꝰ aꝑpit cp la¬
tebat Ins pellat̾cem tacitã ⁊ fugetentẽ cogi¬
ncõmil sol. ac post tergu nͥtutis sue cõsilu
ad herentẽ nõ ut diccussor nesciꝰ s ut p̾ciꝰ ĩ
⁊ uisitor producit in medio. suisq facit asta¬
te cõspectib. ut que sibi portardo salutẽ.
ouũb reportaret ⁊ fitẽ.⁊ que u̾tute ꝓbarat.
agnosceret magestate nec rediret ut putaba
ĩ cograta. que plena sm decerat notig ũ
Crubescit nulꝰ. dũ in tali cura ipm uerete ⁊
dũ fides sue inlier ñ parua nubila sustine¬
bat ⁊ ũtis sue luce cõfusionã nebuł ip̃a cal¬
ũ ꝓbarat. ⁊ sibi ꝗs cõsecuta fuetat assctibe¬
potuit ñ sananti : que se cura rapiisse de
fimbria curãtis crediderat ñ desenssu. Aut
Qd illiꝰ ẽẽ crederat cuiꝰ ip̃a uͥtutũ senserat.¬
cur noto indicabat exͣneu. Quentiq ⁊ si

Expanded text:
o cunctis ignorantibus solus aperit quod latebat. Interpellatricem tacitam, et suggerentem cogitationibus solis, ac post tergum virtutis suae consiliis adhaerentem, non ut discussor nescius, sed ut praescius inquisitor producit in medium, suisque facit astare conspectibus, ut quae sibi portarat salutem, omnibus reportaret et fidem; et quae virtutem probarat, agnosceret majestatem; nec rediret, ut putabat, incognita, quae plenam sui dederat notionem. Dum erubescit vulnus, dum in tali cura ipsum veretur ut Deum, fidei suae mulier non parva nubila sustinebat, et mentis suae lumine confusionum nebulis ipsa calstravit fidem, et illam quae noctis latebat in tenebris ipso sole reddidit clariorem. Aut minor est ista sole, quae toto orbe radiat, quae toto Ecclesiae fulget et resplendet in coetu? si sic rediisset invisa, date veniam, eluserat medi
Abbreviated transcription (Latin):
sentit eonsir. de felicib sic dicẽto. uidit illũ
deꝰ. uidit gͦ istateꝰ. qmͣ curãto reddidit sic
felicẽ. Et quid plura  uꝰ młieris docuit exẽ pͦ.
qmͣ fides sola tota ꝓficiat ad salutes S te sy¬
nagoge pͥncipe ia loq mur qͥ oñ e ͫ ducit¬

Expanded text:
sentit ex usu, de felicibus sic dicendo: Vidit illum Deus. Vidit ergo istam Deus, quam curando reddidit sic felicem. Et quid plura? Christus mulieris docuit exemplo, quam fides sola totam proficiat ad salutem. Sed de Synagogae principe jam loquamur, qui du
Abbreviated transcription (Latin):
er in ꝓflumo sangiius cõstituta.
peccoris plset archanũ. ⁊ futo si¬
dei suma rapit defimbrie suitate nͥtutẽ. Fe¬
lie frans que ⁊ lucrũ salutis cõtulit: et dãp̃
sustulit mox putoris. Pbat hoc eu̾ugełi¬
ce leccõnis auditꝰ. Ecce̾ ĩ ꝙͥ młier que san¬
ginis flux ͫ paciebat ᷑ amus duodetĩ. Acce¬

Expanded text:
is constituta: pectoris pulsat arcanum, et furto fidei summam rapuit de fimbriae summitate virtutem. Felix fraus, quae et lucrum salutis contulit, et damna sustulit mox pudoris. Probat hoc evangelicae lectionis auditus. Ecce, inquit, mulier quae sanguinis fluxum patiebatur
Abbreviated transcription (Latin):
bat. Beati qͦꝵ remisse st̃ ñqͥtates. et qͦ tecta st
peccata. Etce ĩꝙͥ enͣngelista młier que sang̾is
flusu paciebat᷑ sib anis duodecim. Accessit re¬
tro ⁊ tetigit fimbria nestim̃ti eiꝰ. Cõfugit mł¬
ier adfide̾ subita cm lõga defecerat cuta. Quo
cõfiuitebat᷑ medicinct petere furari noluit sã¬
tatẽ. Nesciri se ab eo uoluit. A qͦ se credidit po¬
ste saliuan. it mare uetor t̾binesit cogitacõnũ
ꝑcelł młier turbabatꝰ. Cõfligebat cũfite en¬
ta cũ tiõre spes . necessitas cũ putore. ¶ iõris
frigꝰ extinguebat credulitatis arcorẽ: obsc¬
rabat lucẽ fid̾i uis amons spei cõficẽcia necessi¬
tat neu̾anda frãgebat. Sic mler magni
maris ĩ star cõfussis estib iactabat᷑. Quere¬
bat qͦmͦ fac̾et occłtu de publico: de turba secre¬
tũ. agebat ut sͥ ⁊ rediret saitas et uecõdia ñ
adiret. Enrnbar ne cura sua ad curãtũ red¬
nudaret muit.a. ꝓuidebat ut redoeret ᷑ fibi

Expanded text:
tates: et quorum tecta sunt peccata . Ecce, inquit evangelista, mulier, quae sanguinis fluxum patiebatur ab annis duodecim, accessit retro et tetigit fimbriam vestimenti ejus . Confugit mulier ad fidem subitam, cui longa defecerat cura: quae confundebatur medicinam petere, furari voluit sanitatem; nesciri se ab eo voluit, a quo se credidit posse salvari. Ut aer ventorum turbine, sic cogitationum procellis mulier turbabatur: confligebat cum fide causa, cum timore spes, necessitas cum pudore; timoris frigus exstinguebat crudelitatis ardorem, obscurabat lucem fidei vis pudoris, spei confidentiam necessitas verecunda frangebat. Sic mulier magni maris instar confusis aestibus jactabatur: quaerebat quomodo faceret occultum de publico, de turba secretum; agebat ut sibi et rediret sanitas, et verecundia non periret; curabat ne cura sua ad curantis redundaret injuriam; providebat ut redderetur sibi
Abbreviated transcription (Latin):
In ardius lengorib dat crebro cõsiliu nis
toloris. In despatis causis ẽ sepe magistra
necessitas. Iuneĩt ip̃a sibi pasuio medicina.
mare publico clamore nõ poterat. ⁊ sec̾ta
sp̃s na celestẽ ꝑueñret ad medicũ: ad ꝙ̃
pueĩte manifesto caruis itine ñ ualebat.
DD abat audacim pietas młta curatis s fidr¬
cia pudẽdi langorił necessitas anferebat. Co¬
gebat ad u ͫ coloris acced̾e magtudo. s adire
x ͫ feditas ulteris ñsinebat. Sic Anceps
ulier ⁊ fidei trepidãte cõsilio mabuit de
fite iudican. qmi de fedo niluere sic pire.
accessit retro. ⁊ tetigit fu briam uestim̃¬
ti eiꝰ. sciẽs qr dm̃ nec tactuᷤ potiut nec oft¬
endit młus nec otor eeasꝑat nͨ anditꝰ se¬
ciat nec ĩ qͥ nat hũana cogitacõ. N a si
Col tangit stercora uec tñ stertorib ĩ qͥua¬
cũ samen uulu̾u tractat i cũ curat netecũ¬
da mbro ꝵ nõ ĩ iria cõputat s hono ẽ.

Expanded text:
. In arduis languoribus dat crebro consilium vis doloris, in desperatis causis est saepe magistra necessitas, invenit ipsa sibi passio medicinam. nuare publico clamore non poterat, ut secreta spiritus via coelestem perveniret ad medicum, ad quem pervenire manifesto carnis itinere non valebat. Dabat audaciam multam pietas curantis, sed fiduciam pudendi languoris necessitas auferebat; cogebat ad Christum doloris accedere magnitudo, sed adire Christum foeditas ulceris non sinebat. Sic anceps mulier, et fidei trepidante consilio, maluit de fide judicari quam de foedo vulnere sic perire. Accessit retro, et tetigit fimbriam vestimenti ejus. Sciens quod Deum nec tactus polluit, nec offendit visus, nec odor exasperat, nec auditus sauciat, nec inquinat humana cogitatio. Nam si sol tangit stercora, non tamen stercoribus inquinacum saniem vulnerum tractat, cum curat verecunda membrorum, non injuriam computat, sed honorem:
Abbreviated transcription (Latin):
be ditnd̾ uit. Mulier a ccetendi ad u ͫ pͥma
tradidit disciplina. Mulier pͥnsi debit forͣm.
Iͦ mͦ peccator tacita cõfessione deleat siue cõ¬
fer ꝯ̃e pccm̃ qͦ mͦ delinꝙ̃ns soli deo cognit ꝯ de
reani. uudare aꝑud hoĩes / uerecũda cõsciẽ¬
cie nõ cogat. quo hõpossit uema indiciũ p̾

Expanded text:
be diffuderunt; mulier accedendi ad Christum prima tradidit disciplinam; mulier prima dedit formam quomodo peccator tacita confessione deleat sine confusione peccatum; quomodo delinquens, soli Deo cognitus, de reatu nudare apud homines verecunda conscientiae non cogatur; quomodo homo possit venia judici
Abbreviated transcription (Latin):
nob̾ ⁊ p̃sentis ⁊ fute̾ inte cõmoda lat¬
sgiuntꝰ. S hodierna leccõ ⁊ totũ ꝙ ẽ.
spei cõtulit. ⁊ qua quid at desꝑficonis exclusit.
Est nob̾ dura ⁊ deflenda cõdicõ. Poctare nos co¬
git fragillitas in nata. ⁊ cõfiti ꝓibet cõfussio
cognata peccati. salũ enĩ race̾ pudor nõ ẽ. ⁊ pu¬
tor ẽ cõficeti. Timemꝰ dicere. ꝙ cõmittere ñ tene

Expanded text:
itae commoda largiuntur. Sed hodierna lectio, et totum quod est spei, contulit, et quidquid est desperationis exclusit. Est nobis dura et deflenda conditio: peccare nos cogit fragilitas innata, et confiteri prohibet confusio cognata peccati; malum enim facere pudor non est, et pudor est confiteri: timemus dicere, quod committere non time
Abbreviated transcription (Latin):
p̾cabat᷑ eũ młtũ dicens. Filia mea ĩ extre¬
mis e s neĩ. ⁊ ĩ pone manũ tua suꝑ ea. ut
salua sit. D supplicacõe flebili extrema
filie sic lañtat.ͥ ꝙ remiediũ laugoris sit po¬
stulat. desꝑatu satis ꝓbat ⁊ demõstͥat afte¬
pone manũ tua syea. Egrotꝰ ñ quẽ ad
mod̾ curet᷑ imperat. s tin ut curet ᷑ implo¬
rat. S cũ eẽt archisma gogꝰ. legis notici¬
s hic hẽbat. ⁊ cũ u̾bo cet᷑a hoĩe manu dei
manu qua creatam senserat᷑ filia. recre¬
an ⁊ teduci possit ad nita. ¶ ognonimꝰ
ꝙ sit. neĩ ⁊ impone in anũ tust suꝑ ea ut
qͥ spõte posuit ad creandũ. et reparã dñ
cũ de cantat in psalmis. Tn formasti me
⁊ posiusti suꝑ me manũ tua. Quia qͥ
posiat cũ formaret ex uithilo nn postut

Expanded text:
dicens: Filia mea in extremis est; veni, et impone manum tuam super eam, ut salva sit. Quod supplicatione flebili extrema filiae sic lamentatur, quo remedium languoris sic postulat, desperatum satis probat et demonstrat affepone manum tt curetur implorat. Sed cum esset archisynagogus, legis notitiam hic habebat; et cum verbo caetera, hominem manu Dei a eadem manu qua creatam senserat filiam, recreari et reduci posset ad vitam. Cognovimus quid sit. Veni, et impone manum tuam super eam. Ut qui sponte posuit ad creandum, ad reparandum ifatetur, cum decantat in Psalmis: Tu formasti me, et posuisti super me manum tuam . Quia qui posuit cum formaret ex nihilo, impos
Abbreviated transcription (Latin):
rerecũ dñ nułłuꝰ ñ casu. s diantꝰ occurtit
nt ꝙ hũana arte toani curati ñ potint. sola
fide ⁊ hũili ͭ ͤ carraret᷑. M ulier stabat emi¬
nꝰ qrͣ natu pudore ꝑfuterat. qmͣ ꝓpt̾ hoc
ĩ mũda indaica lex notarat dicens. munda
erit. ⁊ scm̃ nõ ꝯtingnot cõting̾e metuẽs . ne
indaicũ furorẽ. ne legis poslet ib̾ire senten
aret auditũ. ne fieret popłoꝵ fabula. q̃ tot
sinuis stadiũ ⁊ scamina fuerat passionũ. Si

Expanded text:
casu, sed divinitus occurrit, ut quod humana arte tot annis curari non potuit, sola fide et humilitate curaretur. Mulier stabat eminus, quam natura pudore perfuderat, quam per hoc immundam Judaica lex notarat, dicens: Immunda erit, et sanctum non continget ; contingere metuens, ne Judaicum furorem, ne legis posset subire sententraret auditum, ne fieret populorum fabula, quae tot annis stadium et σκάμμα fuerat passionum. Si
Abbreviated transcription (Latin):
tussus temꝑa uillicacõnis hũane ⁊ ĩ tͣ se
ĩ se reu̾sꝰ quid fac̾e̾ deb̾et excogitat E
aut ĩ quid ĩtrase. Quid facia. In gem¬
uit cor doluit meꝰ respõdit fites. credu¬
litas dedit cõsiliũ salutare. ut ullisꝰ a
neꝵ diñn ia rediret. et erogando tis o¬
mona seumu dram sue nictor suderes ẜ i

Expanded text:
nis humanae; et intra se, in se reversus, quid facere deberet, interrogat. Ait intra se, Quid faciam? Ingemuit cor, doluit mens, respondit fides, credulitas dedit consilium salutare, ut villicus ad verum dominum jam rediret, et erogando mammonam saevum dominum suae victor
Abbreviated transcription (Latin):
li iñ parẽtũ pte paslione s. qͥs suũt ⁊ pfe¬
tũt de aftectib ⁊ amore filioꝵ. C ircũ stãte
ta mlia. in⁊ tenera ⁊ blanda obseqͥa ꝓꝑm¬
quoꝵ molłi filia decũbit ĩ lectulo. patꝰ ꝓ¬
nꝰ sicca iacet ⁊ n̾sat᷑ ĩ terra. Illa deficit
corpe. hic inte ⁊ anno cõtabesat. Illa secre¬
tas langons sni sustmnet pasliones. hic fe¬
tidꝰ ⁊ lugubtis totꝰ toto fert᷑ ⁊ iactat᷑ ĩ ppło
Illa morit᷑ ad qͥete. hic uiuit ad penes.
Et corte omillimꝰ aneia pacetu nota.
cũ giiunt. piełosos ordinesi soboles cũ
ꝓducnt: cũ nutriũt mestos labores. ⁊ i¬

Expanded text:
passiones, quas sumunt et proferunt de affectibus et amore filiorum. Circumstante familia inter tenera et blanda obsequia propinquorum, molli filia decumbit in lectulo: pater pronus sicca jacet et versatur in terra; illa deficit corpore, hic mente et animo contabescit; illa secretas languoris sui sustinet passiones, hic foedus et lugubris totus, toto fertur et jactatur in populo; illa moritur ad quietem, hic vivit ad poenam. Et certe omisimus anxia parentum vota cum gignunt: periculosos ordines sobolem cum producunt, cum nutriunt, moestos labores et j
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ iqͥtatis ꝙ prudet fecit. Rogo ꝙ hoc loco
mũdan cap s̃mꝰ quidħ ic cõmius ca¬
p᷑ ⁊ recipit auditꝰ uͥ nnt̾ mllicũ ⁊ dñcos
tebi ͤ ᷤ ũsute fraudis laudat᷑ ĩnẽco. Nbi
tebi  ͥ ł houestas tollit᷑. sarfertur putos
dñi cũ plꝰ ĩ dispẽdiũ seuit. ꝙͣ diem sue
fudit et disꝑdidit aictionis. Et qͥ añ¬
remãsit ꝙ̃ admodu miuo  ͤ possit exco¬
gitat. Aicebat debitori. Quãtũ tedes
comino meo. Nõ dicebat qͣntũ debes mͥ.
Cõueĩebat cõstĩa. testabat ᷑ rebitoris ã¬

Expanded text:
oco mundanus capit animus? quid hic communis capit et recipit auditus? ubi inter villicum et dominicos debitores versutae fraudis laudatur inventio, ubi debitoris honestas tollitur, aufertur pudor, dominicum plus in dispendium saevit quam diebus suae fudit et disperdidit actionis; et qremansit, quemadmodum minorare possit, excogitat. Dicebat debitori: Quantum debes domino meo? Non dicebat, quantum debes mihi? Conveniebat conscientiam, testabatur debitoris a
Abbreviated transcription (Latin):
ta reppimiꝰ. nouũ capmiꝰ cumulũ gan¬
ꝙ nõ ꝑdidille seruata. S hec parabola
pł dĩne pietatis. qmͣ cõsuctudĩs hũa¬
ne loquit: ⁊ ex pͥmit ueriͭͤ. magnare¬
que telinqͥtit. et amissa sic iueĩt nt q̃
łuata st̃ nõ amitat. Ergo nõterremi
pastor ute e s celestis. ⁊ parabola hec
tora nõ figurata ẽ laborib huans s dĩ

Expanded text:
imus, novum capimus cumulum gauquam non perdidisse servata. Sed haec parabola plus divinae pietatis quam consuetudinis humanae loquitur, et exprimit veritatem. Magna requae reliquit; et amissa sic invenit, ut quae servata sunt non amittat. Ergo non terrenus pastor iste est, sed coelestis, et parabola haec tota no
Abbreviated transcription (Latin):
terio iullicat. bacõnẽ petit ñ ut exigat
s telarit. Peni ut petat. P etit hic.
ne petat ibi. Petit ĩ soło. ne pette ĩi
dict̃. Petit cids. ne pena tempꝰ. ten p
satisf adõris exciudat. Nede racone uillicet

Expanded text:
teris villicare. Rationem petit, non ut exigat, sed relaxet; petit, ut petatur; petit hic, ne petat tibi; petit in saeculo, ne petat in judicio; petit cito, ne poenarum tempus, tempus satisfactionis excludat