comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
decreto c̃stituimꝰ. ut execrandũ ana¬
thema fiat. & uelut p̾uaricator ca¬
tholicȩ fidei. semꝑ apud dñm reus
eristat: quicunq regũ uł potentũ
deinceps canonũ censurã in qͦcunq
crediderit uł ꝑmiserit uiolandam:¬

Expanded text:
decreto constituimus ut exsecrandum anathema fiat, et veluti praevaricator catholicae fidei semper apud Deum reus existat, quicunque Regum vel potentum deinceps canonum censuram in quocunque crediderit vel permiserit violandam
Abbreviated transcription (Latin):
sci poterit. U⁊ laicus uxorẽ si¬
mul & concubinã habens. ñ cõmuni
rẽ diuturna c̃uersaticne int̾ deri¬
cos fuerit cõꝓbatꝰ. Uos gͦ hȩc &
alia scõꝵ patrũ statuta sidelit̾ &
xp̃iana reuerentia obseruate. si
uultis de sc̃ẽ Romanȩ eccłȩ & apłicȩ

Expanded text:
sci poterit. XII. Ut laicus uxorem sisci poterit. XII. Ut laicus uxorem simul et concubinam habens non communicrem, diuturna conversatione inter clericos fuerit comprobatus. Vos ergo haec et alia sanctorum Patrum statuta fideliter et Christiana reverentia observate, si vultis
Abbreviated transcription (Latin):
rũ ordinũ qͥ eidẽ p̃decessori nr̃o oboe¬
dientes castitatẽ seruauer̃. uixta
eccłas quib ordinati st̃ sic̃ oportet
religiosos clericos simul manducoen
& dormiant. & qͥcquid eis ab ȩccłiis
uenit cõmunit̃ habeant. Ꝙ rogin¬
tes monemꝰ. ut ad apłicã cõmune̾ sci¬
licet uitã sũmoꝑe ꝑuenire studeant
D tͣuior ut decimẽ & primicie sel
oblationes uiuoꝵ & mortuoꝵ eccłiis
dĩ fidelit̾ reddant᷑ a laicis. & ut in
dispositione ep̃ori sut. Quas qͥ reti¬
nuerint. a sce̾ eecłȩ cõmunione se¬
parent᷑. Ut ꝑ laicos nullo modo
quilibetꝰ Acricꝰ aut prb̃r obtineat
eccłam. nec gratis nec p̃cio. U tͦ
nullus habitũ monachi fuscipiat. spẽ
aut ꝓmissionẽ habens ut abbas fut
sĩm nemo ordinetur uł ꝓmoueat᷑
ad qđlibet eccłasticũ officium.
Ut cuiꝰ lib̾et ordinis clericos laici
U⁊ de consanguinitate sua nullus
uxorẽ ducat usq ad gmerationẽ
septimã. uł quousq parentela cogno¬

Expanded text:
 eisdem praedecessoribus nostris obedientes castitatem servaverint, juxta ecclesias, quibus ordinati sunt, sicut oportet religiosos clericos simul manducent et dormiant, et quicquid eis ab ecclesiis competit, communiter habeant. Et rogantes monemus, ut ad apostolicam, communem scilicet, vitam summope ut decimae et primitiae, seu oblationes vivorum et mortuorum, ecclesiis Dei fideliter reddantur a laicis, et ut in dispositione episcoporum sint. Quas qui retinuerint, a sanctae Ecclesiae communione separentur. VI. Ut per laicos nullo modo quilibet clericus aut presbyter obtineat ecclesiam, nec gratis, nec pretio. VII. Ut nullus habitum monachi suscipiat, spem aut promissionem habens ut abbas fiatsim nemo ordinetur vel promoveatur ad quodlibet ecclesiasticum officium. X. Ut cujuslibet ordinis clericos laici Ut de consanguinitate sua nullus uxorem ducat usque ad generationem septimam, vel quousque parentela cogno
Abbreviated transcription (Latin):
oriente Romano pontifice
mat facultates eoꝵ inuadere. s suc¬
cessorib eoꝵ reseruent᷑ integre.
¶⁊ m̾ullus missã audiat prb̃ri.
quẽ scit concubinã indubitanter
habere. aut sub introductã mulie¬
rẽ. Unde etiã ipsa scã synodus hoc
capłm sub ex cõmunicatione statu.¬
it dicens. Quicunq sacerdotũ. dia¬
conoꝵaut subdiaconoꝵ. post consti¬
tutũ beate memoriȩ p̃decessoris nr̃i¬

Expanded text:
. Ut moriente Romano pontifice, mat facultates eorum invadere, sed successoribus eorum reserventur integrae. III. Ut nullus missam audiat presbyteri quem scit concubinam indubitanter habere, aut subintroductam mulierem. Unde etiam ipsa sancta synodus hoc capitulum sub excommunicatione statuit, dicens: « Quicunque sacerdotum, diaconorum, subdiaconorum, post constitutum beatae memoriae praedecessoris n
Abbreviated transcription (Latin):
seruus seruorũ dĩ. om̃ĩb
tia ĩiuersalis regiminis assiduã
sollicitudinẽ om̃ib debentes. saluti
tredecĩ tp̃is nobis licet immeritis
p̃sidentib sunt canonice c̾stitu.
uob̾ notificare cidimꝰ qͥa ad salu¬
tẽ urãm executores eoꝵ uos. ct̾.
optamꝰ. & apłida auctoritate iu.¬
bendo mandamꝰ. Puimo nanq
inspectore dõ est statutũ: ut ele¬
ctio romani pontificis in potestatẽ
cardinaliũ ep̃oꝵ sit. Ita ut siqͥs apłi¬
q sedi sinc prȩmissa concordi & ba¬
nonica electione eoꝵ ac deinde se.¬
qu̾entiũ ordinũ eligiosoꝵ clerico

Expanded text:
servus servorum Dei, omnibus  Vigilantia universalis regiminis assiduam sollicitudinem omnibus debentes, saluti tredecim episcopis, nobis licet immeritis praesidentibus, sunt canonice constituta, vobis notificare curamus, quia ad salutem vestram exsecutores eorum vos esse optamus, et apostolica auctoritate jubendo mandamus. I. Primo namque, inspectore Deo, est statutum ut electio Romani pontificis in potestate cardinalium episcoporum sit; ita ut si quis apostolicae sedi sine praemissa concordi et canonica electione eorum, ac deinde sequentium ordinu
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sul sũmus a qͦquã iudicabit᷑. qm̃ scri¬
ptũ.ẽ. Non. ẽ. discipłs suꝑ magistrũ.
Prb̃r aut̃ in cardine c̃stitutꝰ. ñ nisi in¬
xl .iiii. testib dãnabit᷑. Diaconꝰ cardi¬
narius c̃sticutꝰ urbis Romȩ. nͥ in .xx.ui.
ñ condẽnabit᷑. Subdiaconꝰ. Molitꝰ.
exorcista. lector. nͥ sic̃ scriptũ.ẽ. in .uii.
testib ñ condẽnabit᷑. Testes autẽ sine
aliqua sint infamia. uxores & filios
Testimoniũ laici aduers clericũ ne¬
mo suscipiat. Nemo enĩ clericum
quẽlibet in publico examinare p̾sumat.

Expanded text:
sul summus a quoquam judicabitur, quoniam scriptum est: Non est discipulus super magistrum . Presbyter autem in cardine constitutus, nonnisi LXIV testibus damnabitur. Diaconus cardinarius constitutus urbis Romae, nisi in XXVI non condemnabitur. Subdiaconus, acolythus, exorcista, lector, nisi, sicut scriptum est, in VII testibus non condemnabitur. Testes autem sine aliqua sint infamia, uxores et filios testimonium laici adversus clericum nemo recipiat, nemo enim clericum quemlibet in publico examinare praesumat
Abbreviated transcription (Latin):
Ut siqͥs potentũ quelibet expoliaue¬
rit. & ad monente ep̃o ñ reddiderit :
& qͥ raptũ fecerint. uł falsũ testimo¬
niũ dixerint. seu qͥ ad sortilogos ma¬
gosq cucurrerint: nullatenꝰ ad accu¬
sationẽ uł ad testimoniũ erunt ad¬
mittendi. Qui crim̃ intendit:
agnoscendũ. ẽ. si ipse ante ñ fuit cri¬
minos. Quia ꝑiculosa . ẽ. & admiti ñ
debet rei aduersus quẽcunq ꝓfessio.
leuatione alienȩ uindictȩ a se dĩ re¬
mouere uindictã. Libat enĩ dño ꝓsꝑa.
qui ab afflictis pellit aduersa.
M aius ꝑiculũ.ẽ. iudicantis qua¬
i eius qͥ iudicat᷑. Unde unicuiq ꝓui¬
dendũ. ẽ. ne aliquẽ iniuste iudicet
aut puniat.Accusationes aduer¬

Expanded text:
Ut si quis potentum quemlibet exspoliaverit, et admonente episcopo non reddiderit, eet qui raptum fecerit vel falsum testimonium dixerit, seu qui ad sortilegos magosque cucurrerint, nullatenus ad accusationem vel ad testimonium erunt admittendi. Qui crimen intendit, agnoscendum est si ipse ante non fuit criminosus, quia periculosum est, et admitti non debet rei adversus quemcumque professio. levatione alienae vindictae a se Dei removere vindictam. Libat enim Domino prospera, qui ab afflictis peMaius periculum est iudicantis, quam eius qui iudicatur. Unde unicuique providendum est ne aliquem iniuste iudicet aut puniat. 373. De accusatione adver
Abbreviated transcription (Latin):
frequent᷑ litigat & ad accusandũ .ẽ.
facilis. accusationẽ nemo absq
grandi ȩxamine recipiat. Dt̃ accu¬
sationes quit temꝰp habebunt ꝓpriũ
id ẽ. diem magni iudicii. Iudicem uͦ
illum: qui tunc futurus est ominib
iudicare. Michi gͦ homini constituto
de huius modireb ñ licet habere au¬
ditoriũ. sacerdotũ scilicet accusantiũ¬
& simul accusatorũ. Qs minime con¬
uenit tales: debere monstrari qui
iudicent᷑ abaliis. cum ab ipso dño
magis ipsi sint iudicandi. de quib ait
ꝓpła. Dĩ stetit insynagoga dõrũ:
inmedio autẽ dõs discernt. Neq
possunt humano condemnari exa¬
mine: qͦs aĩ suo reseruauit iudicio.
Et reliqua talia & his similia.

Expanded text:
frequenter litigat, et ad accusandum est facilis, accusationem nemo absque grandi examine recipiat. LV LIsationes tempus habebunt proprium, id est, diem magni judicii: judicem vero illum, qui tunc futurus est omnibus judicare. Mihi ergo homini, constituto de hujusmodi rebus non licet habere auditorium, sacerdotum scilicet accusantium simul et accusatorum. Quos minime convenit tales debere monstrari, qui judicentur ab aliis, cum ab ipso Domino magis sint ipsi judicandi, de quibus ait propheta: Deus stetit in synagoga deorum: in medio autem Deus discernit . Neque possunt humano condemnari examine, quos Deus suo reservavit judicio. » Et reliqua talia, et his similia.
Abbreviated transcription (Latin):
sum discutiens. non ante sententiã
ꝓferat capitalem. quã aut reũ sẽ ipse
conuncat᷑. RRitamꝰ ẽt iniustã
ep̃orũ damnationẽ iccirco asynodo
durare poterit. qualibet necessita¬
te suam relinquit ęccłam.
dicat. & ñ ante suum iudicẽ pul¬
satii si uoluerit taceat. Q ut pulsa¬
tis quotiens appellauerint induciȩ

Expanded text:
sum discutiens non ante sententiam proferat capitalem, quam aut reus ipse ctanda. Irritam esse injustam episcoporum damnationem, idcirco a synododurare poterit, qualibet necessitate suam relinquat Ecclesiam. dicat, et ante non suum judicem pulsatus, si voluerit, taceat. Pulsatis vero, quoties appellaverint, induciae
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ cognoscitis ante uniuersa mandari inquib: &i am
prospiciendumẽ neduo sint inuna ecclesia sac̃dotes nec
ut terarum ignarus aut carens aliqua parte menbrorũ
uł eiã expenitaitib aliquis ad sacrũ minis teriũ prorsus
sinatur accedere : nec tantum putetis peticionis ualese
populorũ : ut cũ his parcere cupitis uoluntatendĩ nr̃i quaios
peccare ꝓ hib& desideratis cuius indignatio ex hoc grauius cõmo¬
ue tꝰ quia benignitas eĩdũfiant in licita ꝑ eos qui sunt int̃ p̃terpla¬
cationis offendit᷑ ut aũt omnia sec̃dumhecq: scripsimus corri

Expanded text:
quae cognoscitis ante universa mandari. V. In quibus etiam quae cognoscitis ante universa mandari. V. In quibus etiam prospiciendum est, ne duo sint in una Ecclesia sacerdotes, nec litterarum ignarus, aut carens aliqua parte membrorum, vel etiam ex poenitentibus aliquis ad sacrum ministerium prorsus sinatur accedere. Npopulorum, cum his parere cupitis, ut voluntatem Dei nostri, quae nos peccare prohibet, deseratis: cuius indignatio ex hoc gravius commovetur, quo benignitas eius, dum fiunt illicita, per eos, qui sunt interpretes placationis, offe
Abbreviated transcription (Latin):
propriouecenonensib: epĩ ordinetur : qualem te p̃cipue fr̃t
ascani oporte ateligert : &deceat consecrase: Nesisimilit̃ for
te fuerit nonsin obiurgationem tui maxime nominir retundat
nr̃a p̃ceptio qđ min iuriamdĩ aquo s pecialit̃ sac̃ do taliũ est gratia
dignitatũ dedicerimus admissum : Nec ep̃i honor hereditariũ
iusputetur qđ nob̵ soladĩ nr̃i xp̃i benignitate confertur :
Ordinatus ergonunc epõs quilic& antete ignorante ꝓuec¬
tis cumsius actoribus meruer̃ submoueri hacracione firma
conuenerit sic̃ &ligali galia p̃cepta constituunt dicendo sac̃dos
uirginẽ uxoren accipiat ñ uiduam ñ repudiatam secđu qđ
&iã beatus apłs paulus magist̃ gentiũ dehis quifieri deside¬
rant sac̃ dotes propria institutione tacuit dicens : Vinius
uxoris uirũ cuius tenore sententie itainformatiẽe debetis

Expanded text:
proprio Barcinonensibus episcopus ordinetur, qualem te praecipue, frater proprio Barcinonensibus episcopus ordinetur, qualem te praecipue, frater Ascani, oporteat eligere, et deceat consecrare. Ne si similiter forte factum fuerat, non sine objurgatione tui maxime nominis retundat nostra praeceptio, quod in injuriam Dei, a quo specialiter sacerdotalium est gratia dignitatum, didicerimus admissum, nec episcopalis honor haereditarium jus putetur, quod nobis sola Dei nostri Christi benignitate confertur. IV. Ordinatos ergo nunc episcopos, qui licet dum te ignorante provecti sunt, cum suis auctoribus meruerint submoveri, hac ratione firmamconvenerit, sicut et legalia constituta praecipiunt dicendo: Sacerdos virginem uxorem accipiat, non viduam, non repudiatam , Secundum quod etiam beatus apostolus Paulus, Magister gentium, de his qui fieri desiderant sacerdotes, propria institutione non tacuit dicens : Unius uxoris virum, cujus tenore sententiae ita informati esse debet
Abbreviated transcription (Latin):
rũ canonũ constituta temptetur: hoc aut̃ primũ iuxta eorunden
patrum regulas uolumus custo dire ut nullus p̃t̃ noticiã atq: consensum
fris ascanime tropolitam aliquatenus consecpetur antis tas quia
hoc &tietus ordatenuit hoc trecemtorum decem & octo scorũ
pitrũ defmiuita dctoritas cuiquis quis obuias tetenderit manus
que uerit nequis relicta ecclesia sua ad altera transire p̃su¬
tibus : hirinebs ep̃s coratur admit tere quinr̃ã auetoritate
reuocare cupidis : Quos maxime dereb: inlicitis magnain digna¬
cone ꝓbatis accandi liectis ergo inconuetu fratrum quos natalo
mei fertiuitar congregarot : Hi teris urũsq deordinandis epĩr secdu
statita canonũ. Uel ꝓdeceriorẽ meoꝵ decreta r̃ ꝓlata seitentia
sia uerceno nensi adq: adiua remisso hrrimeo ep̃o sedatis ꝑsac̃do¬
tale modestiam uoluntatib:: Que ꝑ ignorantiam ecclesi asticasx
legum deii derant : qođ non lic& obtinere talis ꝑtinus declero

Expanded text:
 Hoc autem primum juxta eorumdem Patrum regulas volumus custodiri, ut nullus praeter notitiam atque consensum fratris Ascanii metropolitani, aliquatenus consecretur antistes, quia hoc et vetus ordo tenuit, hoc trecentorum decem et octo sanctorum Patrum definivit auctoritas, cui quisquis obvias tetenderit manus, qua cavetur ne quis relicta Ecclesia sua ad alteram transire praesutibus, Hireneus episcopus conatur admittere. Quod nostra auctoritate roborare cupitis, quos maxime de rebus illicitis magna indignatione probatis accendi, lectis ergo in conventu fratrum, quos natalis mei festivitas congregarat litteris vestris quae de ordinandis episcopis secundum statuta canonum vel praedecessorum meorum decreta fuerit prolata sententia, sia Barcinonensi atque ad suam remisso Irenaeo episcopo, sedatis per sacerdotalem modestiam voluptatibus, quae per ignorantiam ecclesiasticarum legum desiderant, quod non licet obtinere: talis protinus de clero
Abbreviated transcription (Latin):
se fuerit ipse in supra dicta ecclesia considerantis patrum ofin
ab ecclesi asticis minis terus sint remoti : Si mul&ã de reditib: eede¬
sie uł oblatione fidelium quid deceat necessitati nihil li cerep¬
mittat : Sed sola ei ex his quarta portio reinittur : du eecde¬
si asticis fabricis & egretatione peregrinorum & pauperump¬
future : Ab unacro pbro subpericulo suo sui ordinis ministrm¬
tur : ultima interse clerici ꝑ singulorum meritis deuidatur :
aduero ministeria ecclesia q: alienata conperimus reparare
sumptur p̃dieti fr̃is compellaitur instantia: Cui&am hoc spicia¬
lit̃ p̃cipimus immineri : uit tresillas portiones quas trienium
dicatꝰ siue tantum modo uindi casse restituat. dxt̃ xiuiłedaꝵ¬

Expanded text:
se fuerit, ipse in supra dicta Ecclesia, consideratis Patrum regulab ecclesiasticis ministeriis sint remoti. Simul etiam de redditibus Ecclesiae, vel oblatione fidelium quid deceat nescienti nihil licere promittat, sed sola ei ex his quarta portio remittatur: duae ecclesiasticis fabricis et erogationi peregrinorum et pauperum profuturae ab Onagro presbytero sub periculo sui ordinis ministrentur: ultima inter se clericis pro singulorum meritis dividatur. At vero ministeria Ecclesiae, quae alienata comperimus, reparare praesumptor praedicti fratris compellatur instantia, cui etiam in hoc specialiter praecepimus immineri, ut tres illas portiones, quas per triennium dicitur sibi tantummodo vindicasse, restituat. Dat. XIII ca
Abbreviated transcription (Latin):
lit teris propt̃ obprobriũ sepublicare : Nams can dalum
cuis auctor agnus ceris: Ita mederatio nr̃a conpeseuit
ut frt̃ & coeps mis gregorius quanñ ꝓuectũ constat ẽẽ selpul¬
sum : Nullam causa sic̃petirt tecum habiturus mutrtensemgub
tum non recus& amplecti Cui siquid negotii forsane¬
sitatib: &iã quasfaciditẽ te conpellitur suftinere ac defim¬
tione consulemus ut refuso predio qđ ante annũ ibidatim eẽ
commemorat atqat ecclesiã reuennaten reuerso possessio inbo
tradatur. indiem scilic& uite ei: saluo proprie tatis iurera¬
uminatir ecclesie. A.d quamp: p̃dicti obitum reuertetur . qđ
siñ fuerit nr̃is paritũ constitutis quidos trans gressiont̃ mane¬
at contumacan ipse ꝑpendis: denuntiamus aũt qđ iip hac quid
num inuitũ facere reforte credideris : Ordinationis tibira¬
uenatis ecclesie uł emiliensis noueris offereidas : dãt mĩte

Expanded text:
litteris propter opprobrium publicare. Nam scandala, litteris propter opprobrium publicare. Nam scandala, cujus auctor agnosceris, ita moderatio nostra compescuit, scopus meus Gregorius quem non provectum constat esse, sed pulsum nullam causam sicut petiit tecum habiturus, Mutinensem gutum, non recuset amplecti. Cui si quid negotii forsitan esitatibus etiam, quas faciente te compellitur sustinere, hac definitione consulemus, ut refuso praedio, quod ante annum sibi datum esse commemorat, atque ad Ecclesiam Ravennatem reverso, possessio in Botradatur in diem scilicet vitae ejus, salvo proprietatis jure Ravennatis Ecclesiae, ad quam post praedicti obitum revertetur. Quod si non fuerit nostris paritum constitutis, quid post transgressionem maneat contumacem, ipse perpendis. Denuntiamus autem, quod si post hac quidqnum, invitum facere forte credideris, ordinationes tibi Ravennatis Ecclesiae vel Aemiliensis noveris auferendas. Data te
Abbreviated transcription (Latin):
qđĩ herineos ep̃os ad ecclesi am suã de posisto in ꝓuitatis ambitu
redire nelecerit qđ ei noniuditio s& humilitate prestabitur:
Remo uendũse ab epis copali consortio eẽ cognuscat : ut cur¬
dat̃ iułel darumianuari arum basili co & herminerico uuc̃c
Siquis esse in tuitus ecclesiastiee discipline ulsiquid aput te
sac̃ do talps modestie teeretur : Nunquã plectibilis ꝓpetra¬
reitur &cessur aquib: sinullo tepat̃ narx rego lan poteras con¬
tinere p̃cepto: saltim scãe memoriȩ pro decirsoris tui fue ar
ne uocandur &emplo: Quicũ faciendo prbo minus delinquir sed
inuitum senserat tamei dignũ ꝓtaliusurpatione iuditiũ. ubi
atq uexari ut ei honoram tantĩnonꝑ ammi tranquilli tatem
sedꝑ ameitiã sicut dicdidũr inrogares neq eñi taliapotius¬
sin fieri sanitate consilui. Nolumus exa gerare qđ gestũea
neco gamur iudicare qđ dignũ est : deampriuilegium
mereretur aminittere quiꝑmissa sibi ab utit̃ potestate

Expanded text:
 episcopus ad Ecclesiam suam, deposito improbitatis ambitu, redire neglexerit, quod ei non judicio, sed humanitate praestabitur, removendum se ab episcopali consortio esse cognoscat. Data III cal. Januarii, Basilico et Herminerico vv. cSi quis esset intuitus ecclesiasticae disciplinae, vel si quid apud te sacerdotalis modestiae teneretur, nunquam plectibiles perpetrarentur excessus, a quibus si nullo te paternarum regularum poteras continere praecepto, saltem sanctae memoriae praedecessoris tui fueras revocandus exemplo, qui cum faciendo presbyterum minus deliquisset invitum, senserat tamen dignum pro tali usurpatione judicium. Ubi atque vexari, ut ei honorem tantum non per animi tranquillitatem, sed per amentiam, sicut dicendum est, irrogares. Neque enim talia potuissent fieri sanitate consilii; nolumus exaggerare quod gestum est, ne cogamur judicare, quod dignum est: nam privilegium mer
Abbreviated transcription (Latin):
prouiutis. Post quamlit teras. ur̃e dilectionis accepimus quib
p̃sumptiones filuamep̃i callagorensiũ ecclene re tundipetistis :
e rursũ uerce nondisiũ queritis nimus inlicita uota firmari:
honoratorũ & possessorũ tirias saneisiũ cas canteisiũ calagorita¬
norũ ÷ uarigensiũ tritieisiũ leuiensiũ & uero uis censiũ ciuitatis cum
sus cribcionib: diuersorũ lit terar nob constat ingestas: ꝑ quas id qđ
dis siluano querellaurem depronserat excusabant sedrep̃ hensione¬
uistissima: Eorũpariter iusta allegatione ñ carebat: Quia pt̃
e indicatũ ommui demus ꝑ uersitate confusũ : T emporũ necesĩ¬
tatẽ ꝑ specta ahaatione deceriumus adueniã ꝑtinere qđ ger

Expanded text:
provinciae. Postquam litteras vestrae dilectionis accepimus, quibus provinciae. Postquam litteras vestrae dilectionis accepimus, quibus praesumptiones Sylvani episcopi Calagurentium Ecclesiae retundi petistis, et rursum Barcinonensium quaeritis nimis illicita vota firmari, honoratorum et possessorum Tyriassonensium, Ascantensium, Calaguritanorum, Varegensium, Tritinsium, Leviensium et Veroviscensium civitatis cum subscriptionibus diversorum litteras nobis constat ingestas: per quas id quod de Sylvano querela vestra deprompserat, excusabant. Sed reprehensio justissima eorum pariter justa allegatione non carebat, quia praeter est indicatum, omni videamus perversitate confusum, temporum necessitate perspecta, hac ratione decernimu
Abbreviated transcription (Latin):
Abbatibus. pressyteris aluisque miiistris de rebus i¬
asticis uel sacro nuuisterio deditis alienare yel obli
absque permissu E Iubscriptione Episcopi nihil lit
Siquis uero de clericis documenta quibus ecdda
sessĩo firmatur aut suyprimere aut negare aut cid¬
aut fortasse tradero damnabili e punienda obstinas
praesumꝑserit. quic quid pro absentia docunientorum
ecclesiae illatum est de propriis facultatibus readit

Expanded text:
Abbatibus, presbyteris caeterisque ministris de rebus ecclesiasticis vel sacro ministerio alienare vel obligare absque permissu et subscriptione episcopi sui nihil liceat: Si qui vero de clericis documenta, quibus ecclesiae possessio firmatur, aut subripere aut negare aut adversariis fortasse tradere damnabili et punienda obstinatione praesumpserint, quidquid per absentiam documentorum damni ecclesiae illatum est de propriis facultatibus reddant
Abbreviated transcription (Latin):
ul ra satis filia syon iubila silia iłrl
Eite rex trus neut t̾ mstus et sca¬
nator. et ip̃e pauper et ascendeus sr̃
et equiu de iłrlłm et discipabr̃ arcus
belli ⁊ loquetur pacem gentibus.
et ptãs eius amãi usq amare ⁊ flm̃

Expanded text:
ulta satis filia Sion iubila filia Hierusalem ecce rex tuus veniet tibi iustus et salvator ipse pauper et ascendens supeet equum de Hierusalem et dissipabitur arcus belli et loquetur pacem gentibus et potestas eiu
Abbreviated transcription (Latin):
celi et rore atq aibysso subiacente de poinis
fructuũ solis ⁊ lime de uirtute aneiqͦrũ mõtiuĩ
de ponus cosłin etnoꝵ et de frugibus t̾re et
deiat sr̃ caput iosepꝰ ⁊ ss uertitẽ naarei intͤ
fiẽs suos quasi p̾megentstaura pulc̾tudo eiꝰ
coru riuoterent cormia iꝰ in ipsis eẽtisabł¬

Expanded text:
ysso subiacente de pomis fructuum solis ac lunae de vertice antiquorum montium de pomis collium aeternorum et de frugibus terrae veniat super caput Ioseph et super verticem nazarei inter fratres suos quasi primogeniti tauri pulchritudo eius cornua rinocerotis cor
Abbreviated transcription (Latin):
ul ra satis filia syon iubila silia iłrl
Eite rex trus neut t̾ mstus et sca¬
nator. et ip̃e pauper et ascendeus sr̃
et equiu de iłrlłm et discipabr̃ arcus
belli ⁊ loquetur pacem gentibus.

Expanded text:
ulta satis, filia Sion; jubila, filia Jerusalem: Ecce rex tuus veniet tibi, justus et salvator: ipse pauper et ascendens supeet equum de Jerusalem, et dissipabitur arcus belli, et loquetur pacem gentibus,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ audite me. quis de eis ãnunciauͭ
n dominus dilexit enm faciet uolũ¬
tem suam in babilone ⁊ braichiun
sum incaldeis. ego locutus sum ⁊
bocami eum ⁊ ad duxi enmi ⁊ directa
ẽ nia eiꝰ. accedite ad me et audite

Expanded text:
et audite: quis de eis annunciavit hec? Dominus dilexit eum. Faciet voluntatem suam in Babylone; et brachium suum in Chaldeis. Ego locutus sum et vocavi eum adduxi eum et directa est via eius accedite ad me et audite
Abbreviated transcription (Latin):
quis ẽ ite lb̃ repndii matus ur̃e
quo dimisi eã. a ͭ qrus ẽ c̃ditor
meus cui uendidi uos. ecce enĩ
inquitatib nrĩs uonditi estis ⁊
inscelei̾bus nr̃is dimissi matrẽ nr̃a¬

Expanded text:
quis estliber repndii matris uestrae, quo dimisi eam? aat quis est creditor meus, cui uendidi nos? ecce in iniquitatibus uestris uenditi estis, et in sceleribus uestris dimisi matrem
Abbreviated transcription (Latin):
ciuis os esto uigilans et ofirma cetora q̃ mor¬
tua crant. non .n. ĩueĩo opera tua plena
coram deo meo ĩ mẽte gͦ ꝯabe qͣlr̃ acceperis
niõ uigilaueris. ueniã ad te tanꝙͣ ẜur et
nesciẽs qͣ hora ueniã ad̾ te s hẽs panca noͦ.¬

Expanded text:
tuus es. Esto vigilans, et confirma caetera, quae moritura erant. Non enim invenio opera tua plena coram Deo meo. In mente ergo habe qualiter acceperis, non vigilaveris, veniam ad te tamquam fur, et nescies qua hora veniam ad
Abbreviated transcription (Latin):
de et si uote sumli tonas c̾cũdatꝰ decorẽ ⁊
⁊ subsme erigere. et esto gloriosus. et sp̃osis trfon¬
ere uestis disꝑge suplos infinrore tuo et respi¬
ciens ceñ ariogantẽ humłia rospite cũctos su¬
płos et ꝯsiindẽ eos ꝙ contẽde impios ĩlocosno

Expanded text:
Deus, et si voce simili tonas? Circumda tibi decorem, et in sublime erigere, et esto gloriosus, et speciosis induere vestibus. Disperge superbos in furore tuo, et respiciens omnem arrogantem humilia. Respice cunctos superbos, et confunde eos, et contere impios in loco suo
Abbreviated transcription (Latin):
sanctorũ ⁊ dyade magłiẽ fatie ad faciã uiderꝭ
a sais cius lecificans cos undiq in pace tua
titia sine crscicia salq sine dolore birta sine la¬
bore lux sine ceuebris uita sinemorte omẽ
bonũ sine oĩ malo uli muẽtꝰ mĩꝙͣ senestit Gbi

Expanded text:
videris a sanctis, laetificans eos undique in pace tua titia sine tristitia, salus sine dolore, vita sine labore, lux sine tenebris, vita sine morte, omne bonum sine omni malo. Ibi juventus nunquam senescit, ibi
Abbreviated transcription (Latin):
pot̾ dici hoc ẽ corꝰ meũ quos ꝓ
uos cradet᷑ qr idẽ est suppoĩtum
hñs paneitatẽ assup̃tam et corpo¬
reitatẽ postea tradicã ⁊ sic idẽ
suppo ͫ fuit pͥmo denirãtũ et de¬

Expanded text:
pto «hoc est corpus meum quod pro vobis tradetur» quia idem est suppositum habens paneitatem assumptam et corporeitatem postea traditam et sic idem suppositum fuit prius demonstratum et de
Abbreviated transcription (Latin):
excitans ac iures aĩ mouens uiuo in
cor ͤ passio cũ uł lux ocłor ferit uł uox
aurib inscrepit cũ ũitis. uigor excit᷑
quas uitꝰ sp̃cs teu ad motꝰ siłes uo¬
caus uotis applicat exceris iutrorsũq¬
q̃ reꝯditis formicemiscet umagĩes in¬

Expanded text:
excitans ac uires animi mouens uiuo in corpore passio cum uel lux oculos ferit uel uox auribus instrepit. Tum mentis uigor excitus quas intus species tenet ad motus similes uocans notis applicat exteris introrsumque reconditis formi
Abbreviated transcription (Latin):
hus g ͦ lege pr̃m cauetur ut auulgan
uita se cliũa m̃di noluptatib sese ab¬
stincãt nõ spectałis ñ pompis ĩt̾ su
ꝯuiuia publica fugiant pͥuata uͦ nõ¬
cus medicine dĩ uinu̾a uõ accipiant. do¬

Expanded text:
ut a vulgari vita seclusi, a mundi voluptatibus sese abstineant; non spectaculis, non pompis intersint; convivia publica fugiant; privata non taniis medicinae Dei munera non accipiant; do
Abbreviated transcription (Latin):
sang uĩe iuuatur ex hoc ut formet
epar. ⁊ cerebrũ ex suꝑfluitate nudͥm̃¬
ti cordis̃. nã hiͦ suꝑfluit̾ates enodo qͦ
diximꝰ st̃ ꝓpͥa mat̾ia epatis ⁊ c̾ebri. alis
gͦ mododir iuat᷑ a corde epar ⁊ c̾ebrũ¬

Expanded text:
sanguine, iuvatur ex hoc ut formet epar et cerebrum ex superfluitate nutrimenti cordis. Nam huiusmodi superfluitates, modo quo diximus, sunt propria materia epatis et cerebri; aliquo ergo modo derivantur a c
Abbreviated transcription (Latin):
tũ sb̾tilius est pͥnͫꝰ ꝙ sit̃ cor. epar autẽ d
dicit est.q. ex suꝑfluitate nutͥ m̃ti cod̾
iõ ut ait cor est pͥnͫ gn̾atioĩs epatis. ⁊
nõ ex scingũie sb̾tili ⁊ bono. s ex eo qd̾ ẽ
.q. fleũ. ⁊ tũc ut ait̃ uẽiũt ad oplem̃tũ
illa ĩ loco cõpetẽti ⁊̃ prout fuit᷑ nccͣĩ¬

Expanded text:
tum subtilius est principium quod sit cor; epar autem, ut dicit, est quasi ex superfluitate nutrimenti cordis; ideo, ut ait, cor est principium generationis epatis. Et non ex sanguine subtili et bono, sed ex eo quod est quasi fleuma et tunc, ut ait, veniunt ad complementum illa in loco competenti et prout fuit nec
Abbreviated transcription (Latin):
um m̃br oꝵ lic ĩ hoc sb̾su̾int spiritui
qui exit̃ cũ semine maris ĩ quo ẽ uirtꝰ
Tformatĩa qr ille est qui penetrat ⁊
ꝑforat. ille ẽ qui format cor ẽpar ⁊
cerebrũ. Ille ẽ qui foĩto epate ꝑforat
mat̾iã ante ipm̃ ut faciat uias ueãx
Ille ẽ qui formato cͥebro facit uias ñ uo¬
cor epar ⁊ c̾ebrũ pͥmo formata ĩc̾ que
pͥmo formatur cor.pulmo autẽ ñ o¬

Expanded text:
um, licet in hoc subserviat spiritui qui exit cum semine maris in quo est virtus informativa, quia ille est qui penetrat et perforat; ille est qui format cor, epar et cerebrum; ille est qui, formato epate, perforat materiam ante ipsum ut faciat vias venarum; ille ecor, epar et cerebrum primo formata, inter que primo formatur cor. Pulmo autem no
Abbreviated transcription (Latin):
d car nem ⁊ adipem. dic̾enius qͥdẽ
ultimꝰ cibus ałip est sainguis in ha¬
bentib song uinẽ uel aliquid loco
sangiuius in carentib sanguĩe sit
g ͦ tͣnsmissio alim̃ti ad oiã mĩbia ⁊
ꝓlibet membroꝵ conuertit alim̃tũ
ad se tͣnsmissũ in sb̾am suã ut os ꝯũt̾et
alim̃tũ ad se tͣnsmissid in os caro ĩdar¬
nẽ ⁊ sic de aliis hc posset in hoc aliqͣ
pdoneitas assignari. ut si ex eos̾ sang ͥ ͤ
fũt tã dulsa exeo qd̾ ẽ ibi sb̾tilius Et
unũ. ex alio aliud. attñ extłi ydoneͥͣ
sent gn̾ari ossa ⁊ carnes ⁊ talia. pp̃¬

Expanded text:
in carnem et adipem, diceremus quod ultimus cibus animalis est sanguis in habentibus sanguinem, vel aliquid loco sanguinis in carentibus sanguine. Fit ergo transmissio alimenti ad omnia membra et quodlibet membrum convertit alimentum ad se transmissum in substantiam suam, ut os convertit alimentum ad se transmissum in os, caro in carnem, et sic de aliis. Et licet posset in hoc aliqua ydoneitas assignari, ut si ex eodem sanguine fiunt tam diversa, ut ex eo quod est ibi subtilius fit unum, ex alio aliud, attamen ex tali ydoneitate ssent generari ossa et carnes et talia. P
Abbreviated transcription (Latin):
dicit᷑ eẽ ꝙͥi seꝑatum ⁊ quid dinit qr nõ
agit nͥ u̾tũintit᷑ aĩe. ⁊ sic̃ agens pt̃ d̾
nõ ĩuitĩ aĩe ut est foi u̾alis sed magis
ut ꝯt cũ motoribus celi ut ꝑ ħ̾ita
exp̾ssĩ. ⁊ qr motores celi post̾ dicĩ ꝙͥ

Expanded text:
tum et quid divinum quia non agit nisi ut innititur anime. Et sic agens potest dici non inniti anime ut est forma naturalis, sed magis ut convenit cum motoribus celi, ut per habita est expressum. Et quia motores celi possunt dici quid
Abbreviated transcription (Latin):
ens ꝓ re. sbñ p̃t hoc ut est orga
alt̾uis. sic̃ .n. pt̃ agẽs dait organo
ꝙ agat ultͣ fouam orgami ita
potest agens ut est orgam̃ alt̾iꝰ¬
dare suo organo ut agat ultͤ form ip̃iꝰ
agentis. sic̃ .n. p̃t serra in u̾tute
artis fac̾e uit serrã. sic pt̃ nat᷑a
in u̾tute d̾i fad̾e ultͣ seipam̃ licgͦ¬
nat᷑a ali̾s scd̾m se posset dare suo
seĩ ꝙ ex sangũie uoua m̃bra ꝯsti¬
tueret qr hoc nͨ ipã nat̾a scd̾m se
potest p̃t̃ tñ hoc talis nat᷑a in
hoc possot ꝙ deus dar ei uim gͣndi¬

Expanded text:
ene potest hoc ut est organum alterius. Sicut enim potest agens dare organo quod agat ultra formam organi, ita potest agens, ut est organum altdare suo organo ut agat ultra formam ipsius agentis; sicut enim potest serra in virtute artis facere ultra serram, sic potest natura in virtute Dei facere ultra seipsam. Licnimalis, secundum se non posset dare suo semini quod ex sanguine nova membra constitueret, quia hoc nec ipsa natura secundum se potest, potest tamen hoc talis natura in hoc posset, quod Deus daret ei vim gen
Abbreviated transcription (Latin):
ualit̾ actõ solis calefaciens e it̃
actio uͥtualis nõ ꝓpͥe foĩlis ut hĩc dͥ
forli loqͥmur. Ex quo apparet nõ sa
cibat se songuine mestruo qr cũ
cibus ꝯutatur dcibatũ sangius nĩt᷑¬

Expanded text:
ualiter, actio solis calefaciens erit actio virtualis, non proprie formalis, ut hic de formali loquimur. Ex quo apparet non sapcibat se sanguine menstruo quia, cum cibus convertatur in cibatum, sangui
Abbreviated transcription (Latin):
tũt a mẽbris ⁊a corꝑe mulieris ẽ
adeptũ natid stillare mestruũ pu¬
rum iñ matrite qd potest obui¬
are spermati maris in ꝓprio loco
genetationis ut hoc modo fiat gene
fetus. nõ .ii. fuisset sigax ⁊ prudẽs
natͥa si obuiattẽm act̾i ⁊ passłꝰ uꝰ abeat

Expanded text:
tunc a membris et a corpore mulieris est aptum natum stillare menstruum purum in matrice, quod potest obviare spermati maris in proprio loco generationis ut hoc modo fiat generatio fetus. Non enim fuisset sagax et prudens natura si obviationem activi ad passivum,
Abbreviated transcription (Latin):
diceꝰ ꝙ iateille color albus qui apparet
ĩ car n post exp̾ssioem sangũs nõ
color canis. s aꝑp iͥ talis color pp̃ ac̾a
aliqua ila rasura aꝑꝑebit alba. Sc̃ ꝑtes
coruu aigͥ sint aigͤ ⁊ ꝙ illa rasuta
appareit alba cã ẽẽ claritas aeris so̾

Expanded text:
color ille albus qui apparet in carne post expressionem sanguinis non est color carnis, sed apparet ibi talis color propter saliqua, illa rasura apparebit alba; sed cum partes cornu nigri sint nigre, quod illa rasura apparet alba, causa est claritas aeris subi
Abbreviated transcription (Latin):
tauri ut fiat emissio a dextͦ qͥ mag̾
deficiẽs i uno teste fieret stͥ ilis ñ tñ
sic̃⁊ mastło iñ suuẽt ute castͣtꝰ effici᷑
ĩ berbis ꝙ focte ex absentia testiũ
aliqͣ frigiditas ĩducitur dcor᷑ uñ
fit clausura poroeũ ut nõ possint
ꝑmide exire pili. c̃ gͦ dm̃p testes ĩ seĩa

Expanded text:
 testem tauri ut fiat emissio a dextro qui magis deficiens in uno teste fieret sterilis, non tasicut et masculus in iuventute castratus efficitur imberbis quia forte ex absentia testium aliqua frigiditas inducitur in corpore unde fit clausura pororum ut non possint inde exire pili. Cum ergo dicimus testes in femina
Abbreviated transcription (Latin):
obscena st̃ sensui si cõsid̾e̾nt᷑ uirtu¬
tes ⁊ cause ibi relucentes st̃ ralde de
tui .i. ad cornithꝰ .xii. que putamꝰ ig¬
scenitatem nõ debent silentio ꝑtͣn¬
siri. amore gͥ u̾itatis declarande lic
młis coacti p̾cib de foitõe hũani coi¬
ꝑis tͣctatũ edidimꝰ ubi licet uidet᷑
eẽ obstena mat̾ia sensui. tñ ꝑmła̾s
⁊ barias sb̾tilitates ibi reꝑtas ĩtell¬
ectui delectatõnem ingerunt ⁊ ad¬
mirantis añ in tuam laudem ⁊
ieu̾entiam manudutũt in quo tͣcta¬
tu racione materie querimꝰ indui¬
gentiaui de omissis. de deełatis aut̃
acque inuentis tibi qui es actor et
conditor oĩũ sit laus honor et gloria
in secula seculorum. amen

Expanded text:
obscena sunt sensui, si considerentur virtutes et cause ibi relucentes, sunt valde dtui, I Ad Cor., XII, que putamus igscenitatem non debent silentio pertransiri. Amore igitur veritatis declarande, licet multis coacti precibus, de formatione humani corporis tractatum edidimus, ubi licet videntur esse obscena materia varias subtilitates ibi repertas intellectui delectationem ingerunt et admirantis animam in tuam laudem et reverentiam manuducunt, in quo tractatu ratione materie querimus indulgentiam de obmissis, de declaratis autem atque inventis tibi qui es actor et conditor omnium sit laus, honor et gloria in secula seculorum. Amen
Abbreviated transcription (Latin):
qr ꝓpñt quo erat ꝙ esset mẽbra fieui
diximꝰ ꝯnͥ alitẽ de̾ mẽbris des̾i̾uẽdib
genera Etioni animal ⁊ potissime oe
m̃bris quos uir̃tute fit sperma qͣb̾t
uidentur deseruire generatiomi
testes in mari ⁊ aliter in femina
uel alitor desbruit generacõni ꝑma
maris qd̾ deseruit directe et pͥnci¬
pab̾. dãs formã ⁊ aliter sema stĩe ꝓ
nec dat foim nec ⁊̾ se exhibet ut mat̾ia

Expanded text:
qua propinquus erat quod esset membra fieri. Diximus autem de membris deservientibus generationi animalis et potissime de membris quorum virtute fit sperma, qualit quia aliter videntur deservire generationi testes in mari et aliter in femina, vel aliter deservit generationi sperma maris quod deservit directe et principaliter dans formam et aliter sperma femine quod nec dat formam nec etiam se exhibet ut materia,
Abbreviated transcription (Latin):
sonat tͣdat ĩcellige qd acqͥsuut̃ acti¬
uit̾atem ut inducat ł ud disponat
ad formã ꝙͣ ꝙ recussit̃ a passiuitatr
us sit debita mat̾iã. iõ sꝑma feĩe ⁊s
a passiut ĩ ecessit ut nõ sit ydonea mͣ¬

Expanded text:
s dat intelligere quod acquisivit activitatem, ut inducat vel ut disponat ad formam, quam quod recessit a passivitate, ut sit debita materia, ideo sperma femine etsi a passivitate recessit ut non sit ydonea m
Abbreviated transcription (Latin):
erit̃ mat̾ia gen̾atiõis nͨ er᷑ obiꝰt ũ
uirtutis iforͣtiue s mag̾ tale ob̾m
erit sanguis. rͦ gł fcã nõ arguit
ꝓpoͫ s mag̾ oppoĩtũ. nã si illud debet
ẽẽ obit̾id uirturis inforͣo iueex quo ml¬

Expanded text:
erit materia generationis nec erit obiectum virtutis informative sed magis tale obiectum erit sanguis; ratio ergo facta non arguit propositum sed oppositum. Nam si illud debet esse subiectum virtutis informative ex quo mul
Abbreviated transcription (Latin):
qr hꝰ mestruũ ut auĩt est quid suꝑflu¬
um ⁊ ĩpurũ ⁊ nature obedi ͤ. iõ nat ura
ordinauit tẽpora ordinata ad exp̾ssiõe
eius taꝙͣ ad exp̾ssioem̃ rei odibilis ⁊ iñ
poĩtur mestruũ eẽ frigidũ ficcũ me¬
lãcolicũ ⁊.q. fex sanguinis. tale aut̃
pot̾it. Peciã ⁊ ultĩa uia su̾itur gx
diffentiã maris ⁊ feĩe. diꝯt .ii. ꝙ hões

Expanded text:
 menstruum, ut aiunt, est quid superfluum et impurum et nature odibile; ideo natura ordinavit tempora ordinata ad expulsionem eius tamquam ad expulsionem rei odibilis et impponitur menstruum esse frigidum, siccum, melancholicum et quasi fex sanguinis; tale autem posset. Decima et ultima via sumitur ex differentia maris
Abbreviated transcription (Latin):
acdidons. ut si oĩs factor statue cõt
tor statue ⁊ ecõu̾sb. musscꝰ dam̃ nõ
eẽt causa statue per se. sed per ac¬
cidens. Nõ itaq illa falsa recipis ⁊
nõ sillogizat. accipit qͥ falsa qr ponit
ꝙ nisi friã sꝑma emittat nõ poce¬

Expanded text:
accidens, ut si omnis factor statue essettor statue et e converso; musicus tamen non esset causa statue per se, sed per accidens; ratio itaque illa falsa recipit et non sillogizat. Accipit quidem falsa quia ponit quod nisi femina sperma emittat, non pote
Abbreviated transcription (Latin):
iur ⁊ mliẽr uolũt prolem gn̾are
debent ꝑ aliqd̾ cpc̃ a ueneis abstm̃e
ut magͣ hoañt sꝑma digestũ tut sit̃
genorant ⁊ mulieres iñfamesraro
cõcipiũt. s si t̃am in mari ꝙͣ iñ feĩa
requiritur abstinẽtiã a uen̾eis uͭ
fiat sꝑma digestĩd ⁊ sufficiens ĩ ꝙͣtrͭ ͤ¬

Expanded text:
r et mulier volunt prolem generare, debent per aliquod tempus a venereis abstinere, ut magis habeant sperma digestum et ut sit generant et mulieres infames raro concipiunt, sed si tam in mari quam in femina requiritur abstinentia a venereis ut fiat sperma digestum et sufficiens in
Abbreviated transcription (Latin):
decorticatas ꝓiciẽbat ĩ aqua q̃ re mo¬
tus aque ꝙͣdã uarietatẽ p̾tendebant
te qua aqua oues post coitũ bibẽtes
⁊ minis ĩtense illas urgas respitiẽ¬
tes ꝑiebant fetus uario colores colo
cam̾a ꝙ̃ intense aspiciebat copłabat᷑
suo uiro fcm̃ est ex hoc ut ꝑeret filiũ
ingrũ.sic̃ gͦ ex forti ymagiãdõe alicꝰ
for̃e appͥhẽse exͣnee pat̾ ⁊ mac̾ ⁊ ucͥus

Expanded text:
decorticatas proiciebat in aqua que, ratione motus aque, quamdam varietatem pretendebant, de qua aqua oves post coitum bibentes et nimis intense illas virgas respicientes pariebant fetus vario colore colorcamera quem intense aspiciebat cum copulabatur suo viro, factum est ex hoc ut pareret filium nigrum. Sic ergo ex forti ymaginatione alicuius forme apprehense extranee patri et matri et u
Abbreviated transcription (Latin):
cõsonatia ⁊ cõtẽꝑnitia act̾i ⁊ passi
ut fiat ibi actio ⁊ passio ⁊ id ẽ ut d
cad̾ xuiii. additur ꝙ aliqui uira ex
aliquib mulieribus gn̾ant ⁊ exaqͥb
ad bat mulierẽ ut exea possit̃ gia¬

Expanded text:
consonantia et contemperantia activi et passivi, ut fiat ibi actio et passio, et inde est ut in eodem XVIII additur quod aliqui viri ex aliquibus mulieribus generant et ex ad hanc mulierem ut ex ea possit g
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ .ip. de ali̾bus dicĩt se audiuisse de młie¬
re qͣdã ꝙ sł aborsit̃.lxx. fig̾atos uno
aborsu ꝯstat aut̾ ꝙ tot receptac ula
in mr̃ee nõ st̃. Assigͣt᷑ aut̃ alia cã pla̾¬
lit̾atis filiox plur alitas m̃pulsuũ uirił¬

Expanded text:
in IX De animalibus dicit se audivisse de muliere quadam quod simul aborsit LXX figuratos uno aborsu. Constat autem quod tot receptacula in matrice non sunt. Assignatur autem alia causa pluralitatis filiorum, pluralitas impulsuum viri
Abbreviated transcription (Latin):
st̾ in domo ut taliter possit̃ esse ordiͣ
tales ẽẽ exoaili ꝑte tales ex tali et sic
de aliis. que in domo ꝯsid̾anda st̾ ut
quasi ex ꝯstitutione fũdamenti qdͦ
est pͥmũ ũcium domus ommã aliã
dependeant. sic̾ et mñ naui cũ sint.
płes forme m̃ nauiũ ⁊ in oibus talibꝰ ns

Expanded text:
t in domo, ut taliter possit esse ordinattales esse ex tali parte, tales ex tali et sic de aliis que in domo consideranda sunt, ut quasi ex constitutione fundamenti, quod est primum initium domus, omnia alia dependeant. Sic et in navi, cum sint plures forme navium et in omnibus talibus
Abbreviated transcription (Latin):
auctoritas om̃is bonoꝵ uita cona oñde̾
sos curat. mortuos suscitat. saĩtatẽ .s.¬
audis copian. eẽtis restituit insulti ui¬
cia fugat. u̾tutes exornat m̃tẽ nuuit
⁊ roborat osa lanat. om̃ia reiitegrat.
oĩa rectificat temꝑat successꝰ. ꝯstrĩgit
tecognoscit q̃rens ꝑ hãc se ĩuẽit . ad

Expanded text:
auctoritas, omnis bonorum vita conatur sos curat, mortuos suscitat, sanitatem aridis copiam, caecis restituit visum; vitia fugat, virtutes exornat, mentem munit et roborat, omnia sanat, omnia redintegrat, omnia laetificat. Temperat successus, constringit recognoscit; quaerens se, pe
Abbreviated transcription (Latin):
acciꝑe ut dicaꝰ c̃ aͣ in .ix. de ałibus ꝙ
quedam młieres ñ ĩpgnat᷑ nͥ raro. ec̃
ĩp̾g nãt᷑ͥ eiciũt sꝑma qd̾ qͥd̾ doctores ex
aliquo hũore corrupto ĩfuso matrici
.ẜ .ni. auic̃nã ĩ .ix. de ałibus mulieres
post̾ mou̾e sꝑma in mat̾ce a loco ad
locũ ꝑ delcãtoem̃. Ipẽ gͦ nimiꝰ motus
ut cũ matͥ x mou sꝑma uũc ad unũ
locũ nũt ad aliũ fat̾ ꝙ euaporat y̾tꝰ
loca illa ad que nõ attingit sꝑma mar̾
aliquo modo p̾stat ĩpodim̃tũ nefiat
talis motus ĩmatrice. gͥ si hiꝰ motͤ¬

Expanded text:
 IX De animalibus quod quedam mulieres non impregnantur nisi raro, et cum impregnantur eiciunt sperma. Quod quidam doctores expaliquo humore corrupto infuso matriciin IX De animalibus mulieres possunt movere sperma in matrice de loco ad locum per delectationem; ipse ergo nimius motus, ut cum matrix movet sperma nunc ad unum locum nunc ad alium, facit quod evaporet virtus loca illa ad que non attigit sperma maris, aliquo modo prestat impedimentum ne fiat talis motus in matrice; igitur si huiusmo
Abbreviated transcription (Latin):
de ałibus sangus mestruus d̾idr̾ iñ tͦs ꝑtes
.Ex una quid̃ ꝑte ut ex subtiliori nutͥtur
puer in ut̾o. alia d ꝑs tendit ad mamillas
.3. qdꝰ ꝑs est suꝑfluitas quedã que quiestit ł̃
utͥo usq ad tẽpus ꝑtus qd̾ totũ accĩt ex ꝯeͥt¬
tionẽ mat̾cis que claudit &e o desid̾io qd̾ ht
retinendi sꝑma uirile. illud gͦ idẽ idiciũ qd̾

Expanded text:
alibus sanguis menstruus dividitur in tres partes: ex una quidem parte, ut ex subtiliori, nutritur puer in utero; alia quidem pars tendit ad mamillasest superfluitas quedam que quiescit in utero usque ad tempus partus; quod totum accidit ex constrictione matricis que claudit se ex desiderio quod habet retinendi sperma virile. Illud ergo idem iudicium quod
Abbreviated transcription (Latin):
ta carne ꝑsꝑma uiri ꝯcepit᷑ ut nos ip̃e a fide
dignis ꝑcepimꝰ. s añꝙͣ poret sic ꝯcipiens
uiro si supposuit ne ꝑeclitaret᷑ ĩ ꝑtu. rocitat
⁊ id̾ auroys de quadã matͦ na fidedigna uici¬
na eius de cuiꝰ sacr̃o ut ait młm bñ ꝯfid̾e̾ po

Expanded text:
ta carne per sperma viri concepit, ut nos ipsi a fide dignis percepimus; sed antequam pareret sic concipiens viro se supposuit ne periclitaretur in partu. Recitat m idem Averroys de quadam matrona, fide digna, vicina eius, de cuius sacramento, ut ait, multum bene co
Abbreviated transcription (Latin):
gñis ⁊ sic̃ dem̃teps. nõ tam quelibet dealbatõ
arguit mͣ fecus s doalbatõ illa que fit̃ d
mostruo a pꝑmate uiri. nõ aut̃ dealbatõ
illa que fit iñ sꝑmate scĩẽ a mus̃ ⁊art̾iis
eius ł a testibus eius dmo talis est dealba
net actĩe ad gͣtoem facit n passie̾ ut ẽꝑ¬

Expanded text:
ealbatio arguit materiam fetus sed dealbatio illa que fit in menstruo a spermate viri, non autem dealbatio illa que fit in spermate femine a nervis et arteriis eius vel a testibus eius; immo talis dealbatio nec active ad generationem facit nec passive, ut e
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ sanguis mestruus de st ñ heãt dĩciẽ ꝙͣ
ieqͥrũt ossa. nec filositatẽ ꝙͣ reqͥrũt n̾uit
uene. acquirit tũ hoc u̾tũte sꝑͥmatis ma¬
ĩ.xii. qr ar s agit ĩ exmitatibus tm̃. nat̾a
actõ nͣlis ubi actõ arois foris stat. actio
gͦ sꝑmadis profiddat se in mestruo ut possit
in ipm̃ iduce duriciẽ filositatẽ ⁊ crã que
requirũt᷑ ad orgai atoem̾ ut sic possit for ͤ
⁊ orgãizare corꝰ ꝙ sit̃ apt ũ sriꝑe aiãm. r᷑¬

Expanded text:
ergo sanguis menstruus de se non habeat duritiem quam requirunt ossa nec filositatem quam requirunt nervi et vene, acquirit tamen hoc virtute spermatis main XII: quia ars agit in extremitatibus tantum, natura actio naturalis ubi actio artis foris stat; actio ergo spermatis profundat se in menstruo ut possit in ipsum inducere duritiem, filositatem et cetera que requiruntur ad organizationem ut sic possit formare et organizare corpus quod sit aptum suscipere animam; r
Abbreviated transcription (Latin):
meatus. unꝰ est ꝯtͥiꝰᷤ epatitalius ꝯstõ ut
a ͦ suꝑfluitas si ibit a corde ad splenõ ibit̃
per ẽpar. dic̃ & ⁊ fel ubi est buisa colẽ
epati adħet. e it gͦ hac modo codis ⁊ epa¬
tis aliquo mͦ una dig̃o. dato ꝙ ełis degõ fiat¬

Expanded text:
meatus: unus est continuus epati et alius cum stergo superfluitas si ibit a corde ad splenem, ibit per epar, sicut etiam et fel ubi est bursa colere epati adheret. Erit ergo hoc modo cordis et epatis aliquo modo una digestio, dato quod talis di
Abbreviated transcription (Latin):
poit ꝙ ex calore̾ matͥcis gn̾at᷑ illa pellicłã
m̃ qua ĩuolait̾ fetꝰ sic̃ ex calore fur in
hũc modũ gn̾aret᷑ hi pellũ sic̃ inducitur.
cortex ex calore tuõ stoꝰ ⁊ epor que per
calorem agũt in massam cibi hũidã
duee pellem aut corticẽ durĩ qd̾ ma

Expanded text:
ponit quod ex calore matricis generatur illa pellicula in qua involvitur fetus, sicut ex calore furni hunc mcortex ex calore, tunc stomacus et epar, qui per calorem agunt in massam cibi humidam,inducere pellem aut corticem durum, quod ma
Abbreviated transcription (Latin):
m̾eatur dici res diã. moꝰ it̃a ag ñdi
istiũs ucutis qi sic̃ agit modo sito suf¬
ficiẽt᷑ arguit ꝙ ulło modo fiat ꝑs fetꝰ
noc sr̃ ht̃ ut mat̾ia. Gertia uiã ad
hoc sũit᷑ ex mõ cãndi tã mar̃ ꝙͣ feĩe.dͭ

Expanded text:
mereatur dici res divina. Modus itaque agendi istius virtutis que sic agit modo alto sufficienter arguit quod nullo modo fiat pars fetus nec se habet ut materia. Tertia via ad hoc i
Abbreviated transcription (Latin):
de ałibus dicit ꝙ matrix tẽꝑe coitus d
oẽ hũida tẽꝑate ⁊̃ eius hũ̾iditas est degn̾e
hũiditatis sudoris aut lac̾ may ocłoꝵ
qũ ĩspic iũt solem. aut sic̃ saliua hõisc̃
deltãtur in cibo. ⁊ qr ista hũiditas ut dͭ¬

Expanded text:
De animalibus dicit quod matrix tempore coitus debet esse humida temperate, et eius humiditas est de genere humiditatis sudorum aut lacrimarum oculi quando inspiciunt solem, aut sicut saliva hominis cum delectatur in cibo; et quia ista humiditas, ut d
Abbreviated transcription (Latin):
.qr feiã leuis. mas hyrsutus. diu̾sisi¬
mas gͣuem que ex principiis snonĩ
uident᷑ proced̾e̾. nã si fiat alt̾atio
iñ hꝰ pͥncipiis ut si aliqui castiũt᷑
fiet alteratõ młta qr alt̾abitur aspͤ¬
tus qr nõ h̾ebit barbam. młiplicabit᷑
aut̃ illa alt̾atio qr h̾ebit uocẽ exilem

Expanded text:
 femina levis, mas hirsutus. Diversifimas gravem, que ex principiis generationum videntur procedere. Nam si fiat alteratio in huiusmodi principiis, ut si aliqui castrentur, fiet alteratio multa, quia alterabitur aspectus, quia non habebit barbam; multiplicabitur autem illa alteratio, quia habebit vocem exilem