comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sũ uob̾. sp̃c ⁊ uita sĩt. s st̃ quidã ex uob̾ qͥ ñ credunt.
Demñde eunͣgłista b̾ĩgit. Sciebat .n. ab imcio iħc qͥ
eẽnt ñ credentes. ⁊ qͥs eẽt tͣditurꝰ eũ. Et ne qͥsꝙͣ exi¬
dixi uob̾. qr neõ pͭ ueĩre ad me nͥ ei fult datũ a pr̃e
meo. Hinc erat ꝙ eoꝵ qui audierãt loq̃ntẽ de carne
sua x sangͥne suo quidã scandalizatĩ abscesserũt qͥdã
credendo manserũt. qr neõ pͭ ueĩre ad illũ nͥ cui
datũ eẽt a pr̃e. ac ꝑ hoc ⁊ ab ip̃o silio. ⁊ ab sp̃u scõ

Expanded text:
spiritus et uita sunt. sed sunt quidam ex uobis. qui non credunt: deinde euangelista subiungit: Sciebat enim ab initio Iesus, qui essent credentes et quis esset traditurus eum. et ne quisquam exidixi uobis. quia nemo potest uenire ad me, nisi fuerit ei datum a patre meo\\ hinc erat, quod eorum, qui audierant loquentem de carne sua et sanguine suo, quidam scandalizati abscesserunt, quidam credendo manserunt, quia nemo posset uenire ad illum, nisi cui datum esset a patre ac per hoc et ab ipso filio et ab spiritu
Abbreviated transcription (Latin):
cordib t̾get᷑ pmo te porẽ anathema eis ĩ ppło fre¬
qͣntissime ꝓnĩciasse: eadẽ fama ñ tacuit. Deniq cũ
eoꝵ errorẽ fatis indicabant. Etunc uo̾ cũ aꝑtius
⁊ latuis ꝯd de illo dogmate contͦq sentires ĩ littis
tuis fides ĩa nobiscũ romane ecc̃e loq̃ret᷑ au potis¬

Expanded text:
rimo te priorem anathema eis in populo frequentissimo pronuntiasse eadem fama non tacuit: deinde cum eorum errorem satis indicabant: nunc uero cum apertius et latius, quid de illo dogmate contraque sentires, in litteris tuis fides ipsa nobiscum Romanae ecclesiae lo
Abbreviated transcription (Latin):
neqꝙp ĩpedientia uitatẽ. uł qualia siguramꝰ cũ legiͣ
hystoria. ⁊ cũ fabulosa uł audinmꝰ uł ꝯponimꝰ uł
suspicam᷑ Ego .n. m ut libet atq occuxrit aĩo enee
faciem fingo. ego medee cũ suis auguib alitib iũc¬
tis uingo. ego cremetis ⁊ alicuiꝰ ꝑmenonis. In hoc
qnẽ sunt ⁊̃ illa q̃ sũ sapientes ad ueri talibꝰ ĩuoluẽteᷤᷤ
figuris. sũ stulti uariaꝵ suꝑsticionũ conditores ꝓ uero
acullerũt ut ẽ tartarẽ flegeton ⁊ qͥnq antia gẽtis
tenebraꝵ.⁊ stilus septẽtͥonał continẽs celũ. ⁊ alia poe¬
taꝵ anꝑ he̾ticoꝵ mille portenta. Dñs tñ int̾ dispu¬
tandũ puta eẽ tres suꝑñntẽ mdos qͣlis hic unꝰ ẽ ⁊ puta

Expanded text:
uel qualia figuramus, cum legitur historia et cum fabulosa uel audimus uel componimus uel suspicamur. ego enim mihi, ut libet atque ut occurrit animo, Aeneae faciem fingo, ego Medeae cum suis anguibus alitibus iunctis iugo, ego Chremetis et alicuius Parmenonis. in hoc genere sunt etiam illa, quae siue sapientes aliquid ueri talibus inuoluentes figuris siue stulti, uariarum superstitionum conditores, pro uero adtulerunt, ut est tartareus Phlegethon et quinque antra gentis tenebrarum et stilus septentrionalis continens caelum et alia poetarum atque haereticorum mille portenta. dicimus etiam inter disputandum: puta esse tres super inuicem mundos, qualis hic unus est, et: puta
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ mala tͥ terogata sunt. noli reddeꝰ mala ꝓ malis.
Qd istoꝵ duoꝵ sit . nͨͦ discuteꝰ uolo nͨ ualeo iudicare.
Ego xano loqͦr Foli reddeꝰ uł mala ꝓ bonis. ł mala
ꝑ malis Dicis mͥ fortasse. In tanta nccĩtate qͥd uis
ista salus tua tͣnsitoria tuta sit ⁊ potentia atq opulen¬
tia uł ista gliet᷑ qͣm ñt habes uł t̃ maior addatur.
qͥd tͥ respondeam nescio. Incerta qͥppe ista ctũ consi¬
liũ hr̃e ñ possũt. Si aut̃ ẜm dñi me consulis. n e
aĩa tua peat ⁊ times uba ui̾tatis dicentis. qͥd ꝓdest
hõĩ si totũ mũdũ lucretͫ aĩe aut̃ sue dãpnũ patiatꝰ
hẽo plane qd dicam. est apud consilĩ qd̾ a me au
Noli dilige mũdũ nͨ ea q̃ ĩ m̃do st̾ ꝙ qͥs .n. dilexit
mũdũ ñ ÷ caritas pat̾s iñ eo. qm̃ oĩa q̃ it̃ ĩ mdo cõ¬

Expanded text:
autem mala tibi inrogata sunt, noli reddere mala pro malis. quid istorum duorum sit, nec discutere uolo nec ualeo iudicare; ego Christiano loquor: noli reddere uel mala pro bonis uel mala pro malis. Dicis mihi fortasse: \'In tanta necessitate quid nis ista salus tua transitoria tuta sit et potentia atque opulentia uel ista seruetur, quam nunc habes, uel etiam maior addatur, quid tibi respondeam, nescio: incerta quippe ista certum consilium habere non possunt. si autem secundum deum me consulis, ne anima tua pereat, et times uerba ueritatis dicentis: Quid prodest homini, si totum mundum lucretur, animae autem suae damnum patiatur, habeo plane, quod dicam; est apud me consilium, quod a me audNoli diligere mundum nec ea. quae in mundo sunt. si quis enim dilexerit mundum, non est caritas patris in illo. quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
nis accepr qnibꝰ exiguitatẽ meã uisitare dig¬
nat̾ es taniẽ restpta ꝑsoluo. ⁊ debitũ resalutatõis obse¬
auũ mltũ me cõmẽdans acceptissimis dnõ p̃cibꝰ cuis.
doctissimi expõnes eoꝵdẽ ulboꝵ. ne illas forte ñ habe.¬
as ee opuitulis eiꝰ excerptas dige uñtudini te. ꝓ̃i
adut᷑ iam eas. habebis nͨ int̾sitõni tue sat̃fatiebãt
qͥd de his. sentias peto mͥ rescbe ñ gͣueris: Et ꝙ̃ ad̾m
ip̃e eadem ꝗphetica oracula intelligas. Ego .n. maxĩe
hac re numerũ ãnoꝵ existimo p̃sinisse. s illd̾ꝰ pocius
p̃ualeᷤ ꝙ ip̃e dñs ait. Nemo pͭ cognosce̾ tẽꝑa que patꝰ
posuit ⁊̃ sua p̃ate. Qd̾ .n. alio loco ait. de die aut illa
phora nemo sat sĩt ã sic acapĩt. bt putent se po

Expanded text:
 meam uisitare dignatus es, tandem rescripta persoluo et debitum resalutationis obsequium multum me commendans acceptissimis domino precibus tudoctissimi, expositiones eorundem uerborum, ne illas forte non habeas, de opusculis eius excerptas dirigere beatitudini tuae. si autem iam eas habebas nec inquisitioni tuae satisfaciebant, quid de his sentias, peto mihi rescribere non graueris, et quem ad modum ipse eadem prophetica oracula intellegas. ego enim maximehac re numerum annorum existimo praefinisse sed illud potiusuod ipse dominus ait: Nemo potest cognoscere tempora, quae pater posuit in sua potestate. Quod enim alio loco ait: De die autem et hora nemo scit, sunt qui sic accipiunt, ut putent se po
Abbreviated transcription (Latin):
possũ. Quã cam pociꝰ aspice ⁊ inspice qͣm ñ cũ hoĩb
quiblib. s cũ deo hab̾e̾ te cognoscis. Qr ĩxp̃o
fidelitꝰ uiuis: ip̃m debes timeꝰ ne offendas. Nam
causas ergo suꝑiores pociꝰ attendo. quia ut affrici
tanta mala patiat᷑ suis debent ĩputare hõies ꝑccs
⁊ il quos dr flagellat penis tẽꝑalib qͦs uoluerit᷑
ip̃is nãq iniqͥs nͥ correcti su̾int s̾uat et̾na sipli

Expanded text:
possum; tuam causam potius aspice et inspice, quam non cum hominibus possum; tuam causam potius aspice et inspice, quam non cum hominibus quibuslibet sed cum deo habere te cognoscis; quia in Christo fideliter uiuis, ipsum debes timere ne offendas. nam causas ego superiores potius adtendo, quia. ut Africa tanta mala patiatur, suis debent inputare homines peccet iniquos deus flagellat poenis temporalibus, quos uoluerit. ipsis namque in
Abbreviated transcription (Latin):
affrice qm faciũnt affri barbari resistente nullo
dũ tu talib netessitatib occuparis nͨ aliqͥd ordinaᷤᷤ¬
u̾bo unde ista calamitas au̾tat᷑. Qͥs aut̃ crede̾t᷑ qͥs¬
aut̃ time̾t bonefacio domesticoꝵ ⁊ affrice comite
ĩ aftrica constituto cũ tã magno ex̾ctu ⁊ potestate¬
⁊ ui tribimus cũ pautis feda̾tis õs ip̃as gentes
expugnãdo ⁊ t̾rendo pacauerat. nũc tm̃ suisse
ros. tanta rapturos. tanta loca q̃ ppłis plena fu¬
erant deserta facturos: Qui nõ dicebãt q ñcũꝙ
tu comitiuã fumes potestatẽ affros barbaros
ñ solũ domitos s ⁊̃ tͥbutarior futuros romane
rei publice: Et nũt ꝙ ĩ contͣriũ u̾sa sit sretiho¬
minũ uides. Nec diũcius hinc tecũ loq̃noũ est.
qr plus ea potes cogitare ꝙͣ nos diceꝰ. S forte ad
ista respondes. illis potiꝰ hoc eẽ ĩputandũ. quite le¬
serũt qui tuis officiosis u̾tutib ñ paria s ꝯͣria
reddiderũt. Qs causas ego audire ⁊ iudicare ñ

Expanded text:
Africae, quam faciunt Afri barbari, resistente nullo, dum tu talibus tuis necessitatibus occuparis, nec aliquid ordinas unde ista calamitas avertatur? Quis autem crederet, quis timeret, Bonifacio domesticorum et Africae comite in Africa constituto cum tam magno exercitu et potestate. qui tribunus cum paucis foederatis omnes ipsas gentes expugnando et terrendo pacauerat, nunc tantum fuisros. tanta rapturos, tanta loca, quae plena populis fuerant. deserta facturos? qui non dicebant, quandocumque tu comitiuam sumeres potestatem, Afros barbaros non solum domitos sed etiam tributarios futuros Romanae rei publicae? et nunc quam in contrarium uersa sit spes hominum, uides. nec diutius hinc tecum loquendum est, quia plus ea tu potes cogitare quam nos dicere. Sed forte ad ista respondes illis hoc esse potius inputandum, qui te laeserunt, qui tuis officiosis uirtutibus non paria sed contraria reddiderunt. quas causas ego audire et inspice non
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ in reb ad aliqͥd oꝑtunis uł ĩportunis sentiunt᷑ sic̃
messis. uindemia. talor. frigus. pax belbĩ. ⁊ si qua
diem uł horam .i. exiguam diei ꝑtem scire uoluissẽt.
s utͫ iã eẽt oꝑtunũ tempꝰ quo regoiũ rep̃sentaret᷑
iscł. Tunc audierũt. Flemo pͣ cognosc̾e tẽꝑa que

Expanded text:
quae in rebus ad aliquid importunis uel opportunis sentiuntur sicut messis. uindemia, calor, frigus, pax, bellum et si quadiem uel horam, id est exiguam diei partem scire uoluissent, sed utrum iam esset opportunum tempus, quo regnum repraesentaretur Israhel. tunc audierunt: Nemo potest cognoscere tempora, quae
Abbreviated transcription (Latin):
ñ malus nas. qr ⁊ ir̃ a bona st̃ nͨ dant᷑ hoĩbꝰ nisi
ab illo qui hr̃ oiũ celestiũ ⁊ t̾rꝰ estriũ potestatẽ. S
ne putent᷑ mala: dant᷑ ⁊ bonis. Ne pucent᷑ magna
⁊ sũma bona: dant᷑ ⁊ malis. Itemq auferũt᷑ ista et
bonis ut ꝓbent᷑ ⁊ malis ut crucient᷑. Quis .i. nesciat
qͥs ita sit staltus ut ñ uideat ꝙ salus ħ mortalis cor¬
poris ⁊ m̃broꝵ corptibiliũ uirtus ⁊ uictoria de hoĩbꝰ
crena ⁊ bonis dentꝰ ⁊ malis. ⁊ bonis aufãt᷑ ⁊ malis
Salus uo̾ aĩe cũ ĩmortalitate corꝑis. uirtusq iustĩe ⁊
modif oĩb quere. ꝓpt̾ ħ acqͥrenda ⁊ optinẽda fac ele¬
mosmas fundo orõnes: ȩxͥ ce ieiũma qͣntũ sñ lesione
tui corꝑis potes.: bona uo̾ illa t̾rena noli dilige̾. q̃nta
libet t habundent. sic eis utere. ut bona młta ex eis.
nullũ aut̃ malũ fatias pp̃ illa. Sĩa qͥipe talia ꝑibunt.
e bona oꝑa nõ ꝑeunt ⁊t̃ q̃ de bonis ꝑeimtib siunt.¬

Expanded text:
dantur hominibus nisi ab illo, qui habet omnium caelestium et terrestrium potestatem. sed ne putentur mala, dantur et bonis; ne putentur magna uel summa bona, dantur et malis itemque auferuntur ista et bonis, ut probentur, et malis, ut crucientur. Quis enim nesciat, quis ita sit stultns, ut non uideat. quod salus huius mortalis corporis et membrrrena et bonis dentur et malis et bonis auferantur et malis? salus uero animae cum inmortalitate corporis uirtusque iustitiae et modis omnibus quaere. propter haec adquirenda et obtinenda fac elemosynas, funde orationes, exerce ieiunia. quantum sine laesione tui corporis potes. bona uero illa terrena noli diligere, quanta libet tibi abundent. sic eis utere, ut bona multa ex illis nullum autem malum facias propter illa. omnia quippe talia peribunt, sed bona opera non pereunt, et
Abbreviated transcription (Latin):
agebat᷑ ut hoc apłs dice̾t ut eoꝵ geminoꝵ ꝯme¬
moraret exemplũ. Qͥd ꝑsuadd moliebat᷑. quid
incuilcare cupiebat: Nẽpe hoc ꝙ ip̃oꝵ oppugnat
amentia. qd̾ suꝑbi ñ capũt qd̾ saꝑe nolũt qͥ igno¬
pantes dĩ iusłiam ⁊ suã uolentes constitu̾e iustĩe¬

Expanded text:
agebatur, ut hoc apostolus diceret, ut eorum geminorum commemoraret exemplum? quid persuadere moliebatur? quid inculcare cupiebat? nempe hoc, quod ipsorum oppugnat amentia, quod superbi non capiunt, quod sapere nolunt. qui ignorantes dei iustitiam et suam uolentes constituere iusti
Abbreviated transcription (Latin):
accepis si tenueris atꝙ s̾uaueris tad bona illa
cta piẽes ⁊ at̃ salute aĩe tue int̾ ista inc̾ta u̾sa¬
bĩs. M forte iterũ q̃ris i me quõ ista facias tantiꝰ
habes ĩ ꝑsalmo. De necessitatibꝰ meis erue me.
Tunt .n. finiunt᷑ iste nccĩtates. qñ uincũt᷑ ille cupi¬
ditaces. Qm exaudiuit tetnos ꝓ te ut hbareris de
tot tantisꝙ ꝑiculis uisibiliũ corꝑaliũꝙ belloꝵ ubi
sola uita ista qñꝙ finienda ꝑiditat᷑. Anima ua̾ ñ
perit ñ malignis cupiditatib captiua teneat᷑ et¬

Expanded text:
acceperis, si tenueris atque seruaueris, et ad bona illa certa peruenies et cum salute animae tuae inter ista incerta uersaberis. Sed forte iterum quaeris a me, quo modo ista facias tantis habes in psalmo: De necessitatibus meis erue me. tunc enim finiuntur istae necessitates, quando uincuntur illae cupiditates. qui exaudiuit te et nos pro te, ut libereris de tot tantisque periculis uisibilium corporaliumque bellorum, ubi sola ista uita quandoque finienda periclitatur, anima uero non perit, si non malign
Abbreviated transcription (Latin):
sb̾am ñ tñ pcc̃i carnẽ. qr ñ ex carnali ꝯcupĩa siũe
seĩatam sũ conceptam. mortalẽ sane. ac ꝑ ȩtates
sisgła corꝑa tãꝙͣ ĩ carceres tradi c̾te aĩa ꝓp̃i ñ
mortificata pcc̃o uł dãpnatõe pimita ẽ. quibꝰ duob̾
potuit xp̃c uiiificatꝰ spñ. In ea re qppe uiuisicatꝰ ẽ
ĩ qua fu̾at mortisicatꝰ. Ergo de carne dcm̃ ẽ Ip̃a
eĩ reuixit aĩa redeunte qr ip̃a erat mortua as̃a
recedente. Mortisicatus gͦ carne dictus ẽ qr scd̾m
p̃dicabat. ⁊̃ ip̃a caro uinificata surrexit In qua
uos ⁊ mortuos ñ ẽ ꝯseq̃tis ut eos hic intlłigamꝰ
dinite mortuos ut sepehant mortuos suos usuos
aut̃ qͥ credũt ĩ dm̃ ñ frust᷑ audientes surge qui¬

Expanded text:
amen peccati carnem, quia non ex carnali concupiscentia, sive seminatam, sive conceptam; mortalem sane, ac per aetatesingula corpora tanquam in carceres trudi; certe anima Christi non mortificata peccato uel damnatione punita est, quibus duabus potuit Christus uiuificatus spiritu. in ea re quippe uiuificatus est, in qua fuerat mortificatus. ergo de carne dictum est; ipsa enim reuixit anima redeunte, quia ipsa erat mortua anima recedente. mortificatus ergo carne dictus est, quia sepraedicabat, etiam ipsa caro uiuificata surrexit, in quauos et mortuos, non est consequens, ut eos hic intellegamus Dimitte mortuos, sepeliant mortuos suos, uiuos autem, qui credunt in eum non frustra audientes
Abbreviated transcription (Latin):
ibi fun̾t in carne resurrexisse credendi st̃. aut qͥ re
qũo accipi pssit qui intreduli fun̾t ĩ dieb noe. Nõ
penã recipent. Qd ÷ gͦ ut iudicentꝰ ẜm hõies ĩ carne.¬
spũ ꝙ̃ uis iñ futura rrͦne ĩ carne ludicandi sint ut ꝑ
cur hoc tãĩ de illis qui qͦndã ñ crediderũt ĩ diebꝰ noe

Expanded text:
qui tunc ibi fuerunt, in carne resurrexisse credendi sunt aut, qui rquo modo accipi possit, qui increduli fuerunt in diebus Noe, non poenam reciperent. quid est ergo u t iudicentur secunspiritu, quamvis in futura resurrectione in carne judicandi sint, ut per cur hoc tantum de illis qui quondam non crediderunt in diebus Noe,
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ ei q̃ nai̾a eeñt huic uite ssstentande tue ac tuoꝵ
acciñctus baltheo castissme cominentse ł int ama
corlia spidalib armis tutiꝰ fortsꝙ iimitus. e  gte¬
eẽ iñ hoc ꝓpoĩto gaudemsꝰ. nauigasti uxorẽ ꝙ duxisti.
ta bapmzaretur. Iam uo̾ si ad nos ñ falsa plata
It que urinã falsa sint ꝙ ab ip̃is heticis ⁊̃ analle

Expanded text:
necessaria essent huic uitae sustentandae tuae ac tuorum, accinctus balteo castissimae continentiae et inter arma corporalia spiritalibus armis tutius fortiusque e in hoc proposito gauderemus, navigasti, uxoremque duxisti: tua baptizaretur. Jamvero, si ad nos non falsa perlata sunt, quae utinam falsa sint, quod ab ipsis h
Abbreviated transcription (Latin):
atq signatũ: Hanc formã uͥ mnuemõ. nt̃e ẽ ut
aꝓpbem. Non destruo qd̾ dnĩc̃ agnosco. ñ exsufflo
uexillũ regis mei. Uestem xͥ ⁊ qui diuiserũt ñ iuola¬
cisa ẽ pendentis ĩ cruce: cur axͥanis destruit᷑  sacm̃tũ
sedentis in celo : Si ueti̾s ppłi tẽꝑibꝰ iũdeus eem
qñ aliud meliꝰ eẽ ñ possem : accepissẽ utiq cdũcisionẽ.
Qᵈ signaculũ iustĩe fidei dã illo tẽꝑe ualuit añꝙẜͣ dñi
euadiaret᷑ aduentu. ut infantẽ siliũ moysi angłr
p̃focasset. nͥ mat̾ arrepto calclo ctũcidisset ꝑuerñ.
⁊ ħ sacͣm̃to ĩminẽtẽ ꝑniliẽ depulisset. Hoc sacͣm̃tũ
etiã iordanẽ Pluiuũ refrenauit ⁊ reduxit ĩ fontem.
Hoc sacͣm̃tũ ip̃e dñs ꝙͣnis euacuauerit cruofixus.
tñ natus accepit. Non .n. signacula illa dãpnata st̾
ħ succedentib oꝑ tumoribus decesserũt. Nã sicut cir¬
cũcissonẽ abstulit dñi pͥmꝰ adduent̾. sit baptismũ aufet

Expanded text:
atque signatum; hanc formam ubi inuenio, necesse est ut adprobem; non destruo, quod dominicum agnosco, non exsufflo uexillum regis mei\'? uestem Christi et qui diuiserunt, non uiolascissa est pendentis in cruce, cur a Christianis destruitur sacramentum sedentis iissem utique circumcisionem. quod signaculum iustitiae fidei tantum illo tempore ualuit, antequam domini euacuaretur aduentu, ut infantem filium Moysi angelus praefocasset, nisi mater arrepto calculo circumcidisset puerum et hoc sacramento imminentem perniciem depulisset. hoc sacramentum etiam Iordanen fluuium refrenauit et reduxit in fontem. , hoc sacramentum ipse dominus quamuis euacuauerit crucifixus, tamen natus accepit. non enim signacula illa damnata sunt, sed succedentibus opportunioribus decesserunt. nam sicut circumcisionem abstulit domini primus aduentus, sic baptismum auferet
Abbreviated transcription (Latin):
turis ic̃s filiũ durũ ñ solũ u̾bo corriꝑeꝰ. s ⁊̃ latã
eiꝰ tundeꝰ. ⁊ ad bonã disciplinã coactus ⁊ comitus di¬
rigat᷑. Unde ⁊ id̾ dicit. Tu qͥdem ꝑcutis eũ uirga
aĩam aut̃ eiꝰ liba̾s a morte. Si mala uolũtas sue
pastores ⁊ dict᷑ eis. errantẽ ouẽ ñ reuocastis. ꝑditã
ñ inqͥsistis. Et uos oues xͥ estis caract̾em dnĩcũ por¬
tastis ĩ sacm̃to qd̾ accepistis s erratis ⁊ ꝑitis. Nõ
iõ uob̾ displiceam̃ qr reuocamꝰ errantes ⁊ q̃rim̃ ꝑditoᷤ.
Meliꝰ .ni. facimꝰ uolũtatẽ dm̃ monẽtis ut uosad eiꝰ
ouile redire cogamꝰ. ꝙͣ consentimꝰ uol̃tati oiium
errantiũ ut ꝑire uos ꝑmͣtamꝰ. Noli gͦ iã dice̾ ꝙ te
assidue audio dice̾. Sic uolo errare. sc uolo ꝑire

Expanded text:
is filium durum non solum uerbis corripere sed etiam latera eius tundere, ut ad bonam disciplinam coactus et domitus dirigatur? unde idem dicit: Tu quidem percutis eum uirga, animam autem eius liberabis a morte. si mala uoluntas semppastores et dicitur eis: Errantem ouem non reuocastis, perditam non inquisistis? et uos oues Christi estis; characterem dominicum portatis in sacramento, quod accepistis, sed errastis et peristis. non ideo uobis displiceamus, quia reuocamus errantes et quaerimus perditos; m�lius enim facimus uoluntatem domini monentis. ut uos ad eius ouile redire cogamus, quam consentimus uoluntati ouium errantium, ut perire uos permittamus. noli ergo iam dicere, quod te assidue audio dicere: \'Sic uolo errare. sic uolo perire\';
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯria: pͥmũ ne fiustͣ doleꝰ uideam᷑ eos q̃ iñ ista qr̃a
de corꝑe ẽxierũt. fust᷑ꝙ curã geite atq instantor
sempit̾na morte pumant᷑. aut si illi tm̃ mutilit᷑
ãmĩciato hic credoꝰ noluerũt. illis aut̃ ꝓderitꝰ sͦ e
qui ñ hic ꝯtẽpserũt qd̾ audire mi̾me potuerunt ᷑
aliud seqͣ absurdiꝰ ut hic ñ sit euñgeliũ p̃dicandũ¬
qm̃ õs utiq morituri st̃ ⁊ iñ ullo reatu ꝯtẽpti eunͣ¬
gelii uenire ad infõs debẽt ut eis ꝓ dere posit
cũ ibi crediderĩt. Qd̾ sentire ĩpie uanitatis ẽ. Qp̃
obrem teneamꝰ firmissime qd̾ sides ht̃ hĩdatissima

Expanded text:
 ne frustra dolere videamur eos qui sine ista gratia de corpore exierunt, frustraque curam gerere, atque instanter sempiterna morte puniantur. Aut si illi tantum apud iannuntiato hic credere noluerunt; illis autem proderit credere, qui non hic contempserunt quod audire minime potuerunt; aliud sequitur absurdius, ut hic non sit Evangelium praedicandumnes utique morituri sunt et sine ullo reatu contempti euangelii uenire ad inferos debent, ut eis prodesse possit, cum ibi crediderint, quod sentire impiae uanitatis est. Quam ob rem teneamus firmissime, quod fides habet fundatissima
Abbreviated transcription (Latin):
audierant eun geliũ qd̾ illis uiuẽtib nõdũ toto orbe
p̃dicabatꝰ ⁊ iustas hẽbant causas: cur ñ credidisente
qd̾ eis ñ fua̾t ãnũciatũ deinceps aut̃ ñ hĩturos excu¬
satõnẽ qui p̃dicatõnẽ eunͣgelĩ ꝑ õs gentes ceseb̾tã
diffusãq cõcẽpmuĩt. ⁊ iõ illis tũt euatuatis carceribꝰ iã
iustũ restare iudiciũ qͦ ꝯtumaces ⁊ intideles ⁊̃ eterno
igne puniant᷑. Nec attendũt qͥ hoc sentũt hãt excũ¬
ire ad inferos nꝰ audito eunͣgelio cũ tã młti morestẽ

Expanded text:
audierant euangelium, quod illis uiuentibus toto orbe praedicabatur, et iustas habebant causas, cur non credidissent, quod eis non fuerat adnuntiatum; deinceps autem non habituros excusationem, qui praedicationem euangelii per omnes gentes celebratam diffusamque contemnunt; et ideo illis tunc euacuatis carceribus iam iustum restare iudicium. quo contumaces et infideles etiam aeterno igne puniantur. nec adtendunt, qui hoc sentiunt, hanc excuiterum ire ad inferos, nisi audito Evangelio, cum tam multi morerentur
Abbreviated transcription (Latin):
firmat̾ ẽ. Qꝙͣ si ĩ illũ sinũ abrihe xp̃m mortuũ uenisse
scͥptura dixiss ñ noĩato infn̾o eiꝰꝙ dolorib. miror si qͥsꝙͣ¬
cur illo uenisse credat᷑ faluator: nͥ ut ab eis doloribus
saluos fac̾e̾t. S utͣ õs qͦs in eis inueĩt an qͣsoã quos
illo bñficio dignos iudicauit: ad huc reqͥro. fuisse tam̃¬
illũ apd̃̾ inferos ⁊ iñ eoꝵ dolorib constitutis. ħ bñsici¬
ũ p̃sticisse ñ dubito. U  illis iustis qui in sĩnu erant
abrahe cũ ille ĩ inf̾n̾a descende̾t nõdũ qͥd ꝯtulisset in
deo recessisse sic̃ ⁊̃ eod̾ ip̃o die quo mortuus ẽ ꝓmisit
latͦni ꝙ cũ illo ĩ ꝑadyso fuiss futurꝰ qm̃ ad soluẽdoᷤᷤ

Expanded text:
mortuum venisse sancta Scriptura dixisset, non nominato inferno ejusque doloribus, miror si quisqcur illo credatur venisse Salvator, nisi ut ab ejus doloribus salvos faceret; sed utrum omnes quos in eis invenit, an quosdam quos illo beneficio dignos judicavit, adhuc requiro: fuisse tamen eum apud inferos et in eorum doloribus constitutis hoc beneficium praestitisse non dubito. unde illis iustis, qui in sinu erant Abrahae, cum ille in inferna descenderet, nondum, quid contulisset, inudeo recessisse, sicut etiam eodem ipso die, quo mortuus est, promisit latroni, quod cum illo in paradiso fuisset futurus, quando ad soluendos
Abbreviated transcription (Latin):
a pcc̃is ut iã ñ hoĩm desideris s uoluntate dĩ uiuat¬
qd reliqũ ẽ ĩ carne temp̃. Deĩde. addidit. Sufficit .n.
p̾tĩtũ tp̃c ad uolũtatẽ hoĩm cõsũmatũ ambłantes in
libidinib ⁊ ꝯcupisc̃tũs. ⁊ ebrietate. comessatõibꝰ pota¬
tõib ⁊ illicitis ydoloꝵ ꝯustrtib In quo stupescunt ñ
concurieuos ĩ eadẽ luxie ꝯfusionẽ blasphemãtes qu

Expanded text:
 hoc, ut iam non hominum desideriis sed uoluntate dei quod reliquum est in carne uiuat tempus; deinde addidit: Sufficit enim praeteritum tempus ad uoluntatem hominum consummatum, ambulantes in libidinibus et concupiscentiis et ebrietate, comessationibus, potationibus et inlicitis idolorum seruitutibus, in quo stupescunt non concurrere uos in eandem luxuriae confusionem blasphemantes. qui
Abbreviated transcription (Latin):
neq inde huc tͣnsineare. nescio utͫ qͥsqͣm sit. cui nõ
uideat᷑ ab surdũ. Porio si plures ꝙꝓͣ duo ibi erant. qͥs
audeat dic̾e ñ ibi fuisse prĩarchas ⁊ ꝓpħas quibꝰ iñ
scͥtura dĩ Iustĩe pietatisq tã insigne testiͫ ꝑhibet᷑.
illi ñ fun̾t ñdũ incelligo p̃sertĩ qr ne ip̃os qͥdem ĩ fo̾s
uspiam scͥpturaꝵ ĩ bono appłłatos potui muẽa .e. Qd̾
si nusꝙͣ ĩ diumis auc̃tib legit᷑ ñ utiq ille sinꝰ ab he
idẽ seceete cusdam qͥetis hĩtatõ aliqͣ ꝑs inferoꝵ esse
credenda ẽ. ꝙqm ĩ hũs ip̃is tanti magrĩ u̾bis ubi ait
dixisse abrahã int̾ nos ⁊ uos chaos magnũ firmatũ est
satis ut opinor appareat ñ eẽ qͣndam ꝑtem ⁊ qiͣ m̃brũ¬

Expanded text:
neque inde huc transmeare, nescio utrum quisquam sit, cui non uideatur absurdum. porro si plures quam duo ibi erant, quis audeat dicere non ibi fuisse patriarchas et prophetas, quibus in scriptura dei iustitiae pietatisque tam insigne testimonium perhilli non fuerunt, nondum intellego, praesertim quia ne ipsos quidem inferos uspiam scripturarum in bono appellatos potui reperire. quod si nusquam in diuinis auctoritatibus legitur, non utique siid est secretae cujusdam quietis habitatio, aliqua pars inferorum esse credenda est. Quanquam in his ipsis tanti magistri verbis, ubi ait dixisse Abraham, Inter vos et nos chaos magnum firmatum est, satis, ut opinor, appareat non esse quamdam partem, et qu
Abbreviated transcription (Latin):
mͦ siłes eoꝵ ñ credũt qui sb̾ ead̾ for̾ ignorantie tene¬
bris uelut carte̾ cõcludunt᷑: frust᷑ intuentes ecc̃am
toto m̃do ꝯstitui ĩminẽte iudiçio tãẜ diluuio quo
tũc õs increduli ꝑierũt ait qͥure dñs. Sic̃ ĩ diebꝰ
noe ita erit in dieb filis hoĩs manducabãt bibebãt.
nubebant. uxores ducebãt. donͣ intͣuit noe ĩ archa¬
⁊ ueĩt diluusũ ⁊ ꝑdidit õs. S qr ea res gesta enã
rem fucurã sigͥsicabat. iõ ibi diluuiũ ⁊ ꝑ baptismũ
sigͣuit sidelib ⁊ insidelibꝰ penã sic̃ in figura ñ rei

Expanded text:
miles eorum non credunt. qui sub eadem forma ignorantiae tenebris uelut carcere concluduntur frustra intuentes ecclesiam toto mundo construi imminente iudicio tamquam diluuio, quo tunc omnes increduli perierunt; ait quippe dominus: Sicut in diebus Noe ita erit et in diebus filii hominis. manducabant, bibebant. nubebant, uxores ducebant, donec intrauit Noe in aream; uenit diluuium et perdidit omnes. sed quia ea res gesta etiam rem futuram significabat, ideo ibi diluuium et baptismum significauit fidelibus et infidelibus poenam, sicut in figura non rei
Abbreviated transcription (Latin):
uład arguendos malos sic̃ ad capmn ⁊  ad ip̃m adam
uxorẽꝙ eiꝰ uł ad ꝯsolandos bonos .uł ad utͦs q̃mo¬
nendos ut aliĩ ad salutẽ suã crede̾nt ali ad penam
niam ñ crede̾nt. Ip̃e utiq ñ carne s ĩ sp̃u ueĩelut
uisis cong̾is alloq̃ns quos uolebat. Qd̾ ã dixit ⁊̃ sp̃u

Expanded text:
ad arguendos malos sicut ad Cain ac prius ad ipsum Adam uxoremque eius uel ad consolandos bonos uel ad utrosque admonendos, ut alii ad salutem suam crederent, alii ad poenam suam non crederent, ipse utique non in carne sed in spiritu ueniebat uisis con
Abbreviated transcription (Latin):
Uiñculis ⁊ sic eos solust tãꝙͣ si cathenas soluiu qͥbꝰ
sua̾t alligatꝰ facile ẽ intellige̾ sic eos solutos eẽ
ꝙ̃ad̾m solui possũt laq̃i uenantiũ ne tẽneãt . ñ qa
tenuerũt. Potest ⁊ sic. ut eos dolores eñ soluile
credamꝰ quib̾ teniꝰ ip̃e ñ pota̾t s oubꝰ aliꝰ tene¬
bant᷑ qͦs ille nouerat libandos. Uerũ q nãunte
sint temariũ ẽ disfinire. Si .n. õs oĩno diẽ psst̃
tũc eẽ liba̾tos q̃ illic muẽti st. qł ñ gͣtulet ñ hoc¬

Expanded text:
uinculis et sic eos soluit, tamquam si catenas soluisset, quibus fuerat alligatus —, facile est intellegere sic eos solutos, quem ad modum solui possunt laquei uenantium, ne teneant, non quia tenuerunt; potest et sic, ut eos dolores eum soluisse credamus, quibus teneri ipse non poterat, sed quibus alii tenebantur, quos ille nouerat liberandos. Verum quinam isti sint, temerarium est definire. si enim omnes omnino dixerimus tunc esse liberatos, q
Abbreviated transcription (Latin):
ero noĩm eoꝵ ꝑ labia mea. Noĩa qe illoꝵ erãt
ĩ in Roplicatõne infirmitatũ. formtatores ydolis
ẜuientes. adulteri molles. masłoꝵ cõcubitores
fures. auari. raptores. ebriosi. maledici. ⁊ quicũq
alii regnũ dĩ ñ possidebũt. S ubi hũdidante pccõ suꝑ¬

Expanded text:
rum perlabia mea. nomina quippe illorum erant in multiplicatione infirmitatum fornicatores, idolis seruientes, adulteri, molles, masculorum concubitores, fures, auari, raptores, ebriosi, maledici et quicumque alii regnum dei non possidebunt. sed ubi abundante peccato sup
Abbreviated transcription (Latin):
testes sumꝰ. qͥd nob̾cũ apd̾ tubanas de dĩo ⁊ uoluntate
tua fułs colloquitꝰ. Soli tecũ eramꝰ. ego ⁊ Et alipsũ.
Non .n. tͣm̃ existimo ualuisse t̾renas curas quibus
ĩpletus es: ut hoc de memoria tua penst᷑ delere
potuerĩnt. Uẽpe om̃s actus publicos quibꝰ occupat
eras relinãre cupiebas ⁊ te in ocuĩ sem̃ confre.
atq ĩ ea uita uiue̾ in qua s̾ui dĩ monachi usuũt.
siea sola intentãne age̾s ut defense ab infestacãib
barbaroꝵ ansetam ⁊ tnqͥllã uitã agent: Nc̃ s . st

Expanded text:
uoluntate tua fueris conlocutus. soli tecum eramus ego et frater Alypius. non enim existimo tantum ualuisse terrenas curas, quibus impletus es, ut hoc de memoria tua penitus delere potuerint. nempe omnes actus publicos, quibus occupatus eras, relinquere cupiebas et te in otium sanctum conferre atque in ea uita uiuere, in qua serui dei monachi uiuunt. si ea sola intentione ageres, ut defensae ab infestationibus barbarorum quietam et tranquillam uitam agerent, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
credentes ĩ dm̃ sic̃ iob sic̃ ciuitis niniue. ⁊ ñ qͥ
alii st̃ qui uł aꝑꝑent ĩ scͥpcuris uł ĩ gne hũanõ
xp̃i ex hac uita emiguerũt quos apd̃ inferorse
dieb noe increduli fun̾t cĩ fabcaret᷑ archaꝰ Ant
si oĩb p̃dicauit cur illos solos petͣs ꝯmemoranit

Expanded text:
entes in Deum, sicut Job, sicut civitas Ninive, et si qui alii sunt, qui vel apparent in Scripturis, vel in genere humano lChristi, ex hac vita emigrarunt, quos apud inferos Noe increduli fuerunt, cum fabricaretur arca? aut si omnibus praedicauit, cur illos solos Petrus commemorauit
Abbreviated transcription (Latin):
ros se eos nͥ ab eis ꝑime̾nt᷑ t̾ribilit̾ cõminantes
Nõ mĩꝙͣ ⁊ a iudicib tͣnseuntib extorq̃bãt uio¬
lent̾ ut a carniñcibꝰ uł ab officio ferirentur.
Unde quidã illos sic illusisse ꝑhibet᷑ ut eostãꝙͣ
ꝑcutiẽndos ligari ⁊ dimiti Iube̾t: atq ita eoꝵ
ĩpetũ incruentꝰ ⁊ illesus euadet. Iã uo ꝑ abrap¬
docuit ut mori uolentes qñ ñ iueĩebãt quem
t̾rerent ut eiꝰ gladio ferirent᷑ ꝑ saxa se mittent

Expanded text:
ribiliter comminantes. Nonnunquam et a judicibus transeuntibus extorquebant violenter, ut a carnificibus vel ab officio ferirentur. Unde quidam illos sic illusisse perhibetur, ut eos tanquam percutiendos ligari et dimitti juberet, atque ita eorum impetum incruentus et illaesus evaderet. Jamvero per abrupdocuit, ut mori uolentes, quando non inueniebant, quem terrerent, ut eius gladio ferirentur, per saxa se mitterent aut
Abbreviated transcription (Latin):
humilis corde in cultara angłoꝵ q̃ ñ udit ĩculcãs
uł sic̃ quidã codices hñt q̃ uidit ĩtulcans. aut. n.
sic dice̾ uoluit q̃ ñ uidit inculcans. qr ista hoĩes
suspicionib ⁊ opinionibꝰ agũt ñ ꝙ uiderint ita
ẽẽ facienda. aut c̾te q̃ uidit incultans: iõ magͥna
existimans. qr uidit ea quibdã locis obẜuari ab

Expanded text:
dit inculcans uel, sicut quidam codices habent, quae uidit inculcans. aut enim sic dicere uoluit: Quae non uidit inculcans, quia ista homines suspicionibus et opinionibus agunt, non quod uiderint ita esse facienda, aut certe: Quae uidit inculcans, ideo magna existimans, quia uidit ea quibusdam locis obseruari ab
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsona ꝑrone p̃uidicat. ħ u̾ba uis omiitamꝰ. ub
ꝑ eos nestientes ui̾tas ip̃a locuta ẽ: Srtudcũrꝰ
es hic eos errasse ⁊ in falsam siñam incautios
ab unu̾sa ꝑte donati qui cam̃ oĩũ susfine̾tt ⁊
si qͥd egissent gͣcũ ⁊acceptũ ceteri habe̾at. tñiñ¬
eo ꝙ illos tem̾e ⁊ ñ recte dixisse arbitris. ñ uĩs

Expanded text:
sonae praeiudicat\'. haec uerba uis omittamus, ubi per eos nescientes ueritas ipsa locuta est. sed tu dicturus es hic eos errasse et in falsam sententiam incautius ab uniuersa parte Donati, qui causam omnium sustinerent et, si qeo quod illos temere et non recte dixisse arbitraris, non vis
Abbreviated transcription (Latin):
meus beniuolentie tue fortasse lictãs pocꝰ misiss si
eẽt p̃sens. aut ego illo iubente aut ꝑm̃tente scͥpsrẽ.
S illo absente cũ dyacomi rebaptizatio recẽs eẽ dicit᷑.
figesc̾e̾ actõnẽ ip̃am dilatõne ñ passũ sũ. de tr̃nat
uã morte a c̾bissimi doloris aculeis excitat᷑ Q dolo
sse conpensatio lenitura ẽ. D̾s ⁊ dñs nr̃ t̾ͥ m̃tẽ pa¬

Expanded text:
meus Benevolentiae tuae fortasse potius litteras misisset, si esset praesens, aut ego illo vel jubente vel permittente scripsissem. Sed illo absente cum diaconi rebaptizatio recens esse dicitur, frigescere actionem ipsam dilatione non passus sum, de fraterna et vera morte acerbissimi doloris aculeis excitatus. Quem sse compensatio lenitura est. Deus et Dominus noster
Abbreviated transcription (Latin):
dimꝰ de mĩa dñĩ qui tĩmẽtes sͥ displiceꝰ ⁊ conanter
place̾ nũꝙͣ deserit. ꝙ intꝰ nos ⁊ uos cito pax erit:
ne pp̃ honores nr̃os de qͣ sartina ꝑicłosa rõ reddet᷑.
ĩgemiscimꝰ ꝙ uir ⁊ uxor ut sidelit̾ꝰ ꝯiũgãt corꝑa
dyabłi tͥumphꝰ. tanta ꝑnic̾ies aĩaꝵ. si ꝑ tuã mode¬
stiam ⁊ p̾dentiã ⁊ dilcõnẽ ꝙͣ debemꝰ ei qͥ ꝓ nobis

Expanded text:
dia domini, qui timentes sibi displicere et conantes dia domini, qui timentes sibi displicere et conantes placere numquam deserit, quod inter uos et nos cito pax erit, ne propter honores nostros, de qua sarcina periculosa ratio redditur, ingemescimus, quod uir et uxor, ut fideliter coniungant corpora diaboli triumphus, tanta pernicies animarum si per tuam modestiam et prudenti
Abbreviated transcription (Latin):
ne. sic tũc regnantib iustis cũ dño dãpnatisꝙ ĩpns
nemo rebaptiz abit᷑. s illud qd̾ ista p̃sigurãt .i. cir¬
cũcisio cordis ⁊ mũdatio conscĩe manebit met̾num.
Si gͦ illo tẽꝑe iudeus eẽm ⁊ uemret ad me sama¬
ritams uelletq illo errore delicto ꝙ̃ ⁊̃ dñs ĩꝓbauit
tani circũciderãt si̾ iudeus. uataret c̾te ita̾tõis au¬
ñ repete̾. s aꝓꝓbare coge̾m᷑. Qd̾ si ĩ carne circũdsi
hoĩs ñ inuenirẽ locũ ubi ccͥũtisionẽ repetem. quia
unum ẽ illd̃ m̃brũ. młto minus inuenit᷑ locꝰ ĩ uno
corde ubi baptismꝰ xͥ repetat᷑. Ideo qui duplicare bap¬
tismũ uultis:. nocẽ ẽ oĩo ut corda duplicia reqͥratis.
Clama gͦ r̾te te face̾ si ñ rebaptizas ⁊ ñ solũ sñ
trepidatõne ħ ⁊̃ cũ gandio mnͥ inde rescbe. Nulla te
tuoꝵ concilia fr̃ ext̾reant. Si .n. hoc eis displicue¬
rit: ñ R digni qui te hẽant. Si aut̃ placui̾t: cre¬

Expanded text:
o damnatisque impiis nemo baptizabitur, sed illud, quod ista praefigurant, id est circumcisio cordis et mundatio conscientiae manebit in aeternum. si ergo illo tempore Iudaeus essem et ueniret ad me Samaritanus uelletque illo errore derelicto, quem etiam tani circumciderant, fieri Iudaeus, uacaret certe iterationis auetere sed approbare cogeremur. Quod si in carne circumcisi hominis non invenirem locum ubi circumcisionem repeterem, quia unum est illud membrum; multo minus invenitur locus in uno corde, ubi baptismus Christi repetatur. Ideo qui duplicare Baptismum vultis, necesse est omnino ut corda duplicia requiratis. 5. Clama ergo recte te facere, si non rebaptizas; et non solum sine trepidatione, sed etiam cum gaudio mihi inde rescribe. Nulla te tuorum concilia, frater, exterreant. Si enim hoc eis displicuerit, non sunt digni qui te habeant; si autem placuerit, cre
Abbreviated transcription (Latin):
tordis mei ⁊ sollicitudinẽ ꝓ salute tua. fortarre mi¬
sereris aĩe tue placens ĩ audiendo u̾bo ñ nr̃o sed
ip̃iꝰ. nͨ eiꝰ scͥpturas sic ĩ memoria tua siges: lit cõt᷑
eas cor claude̾s. Displicet tͥ qr tͣheris ad salũtẽ
cũ tñ młtos nr̃os ad ꝑniciẽ txeris. Qd .n. uolumꝰ
nͥ te cõphendi ⁊ p̃sentari ⁊ s̾uari ne ꝑeas: Ꝙe ant̃¬

Expanded text:
cordis mei et sollicitudinem pro salute tua, fortasse miserereris animae tuae placens deo in audiendo uerbo non nostro sed ipsius nec eius scripturas sic in memoria tua figeres, ut contra eas cor clauderes. displicet tibi, quia traheris ad salutem, cum tam multos nostros ad perniciem traxeritis. quid enim uolumus, nisi te comprehendi et praesentari et seruari
Abbreviated transcription (Latin):
duisstone. ĩportunstatẽ nr̃e cta te dilectõis diutꝰ
sustine. Accendis .n. ⁊ sepe repetis sic̃ audio qd̾ in
eũgelo scͥptũ ẽ. recessisse a dño septuaginta
discipłõs. ⁊ arbitͥo sue male atq ĩpie discessionis
fuisse ꝑmissos. cetũq duodetĩ qui remãserãt fuisse

Expanded text:
divisione, importunitatem nostrae circa te dilectionis diutius sustinere. 10. Attendis enim et saepe repetis, sicut audio, quod in Evangelio scriptum est recessisse a Domino septuaginta discipulos, et arbitrio suae malae atque impiae discessionis fuisse permissos, caeterisque duodecim qui re
Abbreviated transcription (Latin):
pulsemꝰ. ut acciiuamꝰ. ⁊ apiat᷑ nob̾ ne forte sĩ possit
ut adinuante dño concordes conatꝰ ⁊ orõnes nr̃as
tanta deformit̾as atꝗ ĩpietas affricanaꝵ regionũ
de nr̃is t̾ris incipiat aboleri. ꝙi nõ credis post
discessũ milicũ me uelle age̾: post discessũ militũ
tu resebe. Si .n. ego p̃sente milite littãs meas

Expanded text:
us et inueniamus et aperiatur nobis, ne forte fiere possit, ut adiuuante domino concordes conatus et orationes nostras tanta deformitas atque impietas Africanarum regionum de nostris terris incipiat aboleri. si non credis post discessum militum me uelle agere, post discessum militum tu rescribe. si enim ego praesente milite litteras meas
Abbreviated transcription (Latin):
iure nature. si tñ intelligendo q̃ intelligenda
s̾ seruet honorẽ suñ. Nam ita sc̃ͥptũ ẽ. homo
ĩ honore poĩt̾ ñ intellexit. ꝯꝑat᷑ ẽ ium̃tis insen
ratis ⁊ siłis st̃s ẽ illis. Cur g̾ honorib lest
ĩ qͣntũ hõ es ñ appellem. cũ p̃sertim de tua saliite
atq correctõne ꝙ di ĩ hac uita es despare nõ
audeam : Fr̃em uo̾ ut uocẽ ñ te latet p̃ceptũ¬
eẽ diuinitus ut ⁊̃ eis qui negant se eẽ si ẽs mds
ad causam. pp̃ qͣm se̾b̾e̾ uolui fr̃ntati tue. Iam

Expanded text:
iure naturae, si tamen intellegendo, quae intellegenda sunt, seruet honorem suum. nam ita scriptum est: Homo in honsatis et similis factus est illis. cur ergo te honorabilem, in quantum homo es, non appellem, cum praesertim de tua salute atque correctione, quam diu in hac uita es, desperare non audeam? fratrem uero ut uocem, non te latet praeceptue diuinitus, ut etiam eis, qui negant se fratres nostrosad causam, propter quam scribere uolui fraternitati tuae. iam
Abbreviated transcription (Latin):
q̃dam sapĩe readi uideat ͦ stam ⁊ cũ dicit. Cauete
ne qͥs uos decipiat ꝑ philosophiã. ñ ait. ħ̃ mũdi.
Et qͥo ÷ philosophia latine nͥ sudiũ sapĩe : Sunt
states iñ obẜuatõne ⁊ huilitate cordis. Id .n.
agunt ista ut suꝑltitõis uicio cor humiliet᷑  ad¬

Expanded text:
dam sapientiae reddi uideatur. nam et cum dicit: Cauete, ne quis uos decipiat per philosophiam, non ait huius mundi\'; et quid est philosophia Latine nisi studium sapientstates; in observatione et in humilitate cordis. Id enim agunt istae superstitiones, ut vitio cor humiliet
Abbreviated transcription (Latin):
petri apłi. sol nos ut te late̾ ñ arbitros ueher ep ͣ¬
sime cõmoue̾ quõ illa u̾ba accipienda sint taẽqñ
de inferis dc̃a. Replico gͣ tͥ eand qõnẽ uͭ sũ ipse¬
potu̾is. sũ aliꝙ̃ qui ponit muenis. aufãs de illa atq
sinias dubitatõnẽ meĩ. Qd si p̾or potuero cũ id̃
lcõnẽ tuã. Nũc aut̃ q̃ me iͥ moueãt intimabo. ut
uiuificatũ sp̃u. continuo sbiecit. In qͦ ⁊ hns iptritib
qui in carteꝰ erant cõdisi aduenien s p̃orcauit. quĩ

Expanded text:
Petri, solet nos, ut te latere non arbitror, vehementissime commovere, quo modo illa verba accipienda sint tanquam de inferis dicta. Replico ergo tibi eamdem quaest. potueris siue aliquem, qui possit, inueneris, auferas de illa atque finias dubitationem meam. quod si prior potuero, cum id lectionem tuam; nunc autem, quae me ibi moueant, intimabo, . uuiuificatum spiritu, continuo subiecit in eo ipso spiritibus, qui in
Abbreviated transcription (Latin):
disciplina: oĩo pccm̃ ẽ. Rebaptizare aut̃ catholicum
ĩmanissimũ scelus ẽ. Eam̃ ñ adeo credens qr de te iͥ bñ
ꝑsuasũ tenebam. mutugenã ip̃e ꝑrexi. ⁊ cũ qd̾ miserũ
rebaptizatũ eẽ ñ credam. Quare te fr̃ dilectiisime ꝑ
recitare. Qd̾ iõ scͥpsi. ne cũ id postea face̾m ꝙ me spera
apud cõmunes amicos q̃relam depone̾s. Qd gͦ te Tpe¬
diat ad rescͥbendũ ñ uideo. S .n. rebaptizas nicħ ÷
ꝙ hoĩes de tuo collegio sormides. cũ id te resqͥiseris
qͣntis potueris docum̃tis faciendũ eẽ defenderis. ñ
ris. aut exþorreas potestatẽ. Transit honor ħ scłi:
cantantiũ greges adhibebunt᷑ ad defensionẽ ubi ce¬
defendent᷑ forte bona conscĩa. defendeꝰ aut̃ ñ poterunt

Expanded text:
disciplina, omnino peccatum est; rebaptizare autem catholicum immanissimum scelus est. tamen non adeo credens, quia de te mihi bene persuasum tenebam, Mutugennam ipse perrexi et eum quidem miserum rebaptizatum esse non credam. Quare te, frater dilectissime, per recitare. quod ideo scripsi, ne, cum id postea facerem, quod me napud communes amicos querelam deponeres. quid ergo te impediat ad rescribendum, non uideo. si enim rebaptizas, nihil est quod homines de tuo collegio formides, cum id te rescripseris quantis potueris documentis faciendum esse defenderis, non ris, aut exhorreas potestatem. Transit honor hujus sacantantium greges adhibebuntur ad defensionem, ubi coedefendentur forte bona conscientia; defendere autem non poterunt
Abbreviated transcription (Latin):
tura ꝙ tͣdat qͥsq corp̃ suũ ut ardeat ñ utiq ut ip̃e
se ĩ ignẽ mitat. qñ ꝑseq̃ntẽ patit᷑ ĩmic̃. s qñ ei ꝓ¬
ponit᷑ ut aut mali aliꝗd faciat. aut mãli ad pat¬
at᷑: eligat ñ face̾ mala ꝙͣ ñ patis mala. aut ita cos
suũ tradat in potestatẽ int̾ctõris. sic̃ tres uiru illi
fecerũt. qui statuã aureã cogebant᷑ adorare. et nͥ
fat̾ent minabat᷑ eis ille qui cogebat caminũ ignis
ardentẽ. Ydolũ adorare noluerũt ñ ip̃a se ĩ ignẽ
miserũt. et tñ de illis sic scͥptũ ẽ. qd r̃d. derũt corꝑa
Ad istã caritatẽ uacaris. ab ista caritate ꝑire ñ¬

Expanded text:
s ut ardeat. Non utique ut ipse se in ignem mittat, quando persequentem patitur inimicum; sed quando ei proponitur ut aut mali aliquid faciat, aut mali aliquid patiatur, eligat non facere mala quam non pati mala: atque ita corpus suum tradat in potestatem interfectoris, sicut tres illi viri fecerunt qui auream statuam cogebantur adorare, et nisi facerent, minabatur eis ille qui cogebat, caminum ignis ardentem. Idolum adorare noluerunt; non ipsi se in ignem miserunt: et tamen etiam de illis sic scriptum est, quod tradiderunt corpora ad istam caritatem uocaris, ab ista caritate perire n
Abbreviated transcription (Latin):
tumueni ꝗͥd illi diceꝰ debuerũt cũ illis obsta eẽ cansa
⁊ ꝑsona pͥmiãns. qui dãpnatores suos ⁊ dãpnauit cũ
cetis ⁊ dãpnatos ac detestatos ĩ suos rursꝰ honoreᷤᷤ
suscepit. ⁊ baptisinũ ꝙ̃ mortui dederãt. qr de ip̃as ĩ
illa p̃clara sñia dcm̃ erat qd̾ mortuoꝵ simibus
plena sint lutora. agnosce̾ pociꝰ ⁊ acceptare ꝙͣ ex¬
sufflare ⁊ resciñdeꝰ maluit. totũq dissoluit ꝙ male
m̃telligentes dice̾ soletis. qͥ bapt̃at᷑ a mortuo
qͥd ei ꝓdest lanachrũ eiꝰ. Si gͦ ñ dice̾t ᷑ nͦ causa cau¬

Expanded text:
uerint, cum eis obiecta esset causa et persona Primiani, qui damnatores suos et damnauit cum ceteris et damnatos ac detestatos in suo rursus honore suscepit et baptismum, quem mortui dederant. quia de ipsis in illa praeclara sententia dictum erat. quod mortuorum funeribus plena sint litora, agnoscere potius et acceptare quam exsufflare et rescindere maluit totumque dissoluit, quod male intellegentes dicere soletis, quia qui baptizatur a mortuo, quid ei prodest lauacrum ei
Abbreviated transcription (Latin):
si uoluntas mala sue sꝑ ꝑmittẽda ÷ lib̾tati quare
isrłite recufantes ⁊ mmurantes tã duris flagellis
a malo ꝓhibeant᷑ ⁊ ad t̾rã ꝓmissionis ꝯpelsebant᷑
Si uoluntas mala sꝑ sue sꝑ ꝑmittenda uostat .¬
qͣre ꝑauł ñ s ꝑmissus uti pessima uolũtatẽ qua
ut mutaret᷑. mutatꝰ ut mitte̾t᷑. missus ut qͣlia feca̾t
ĩ errore : talia ꝓ uĩtate pate̾t᷑. Si mala bobĩtas

Expanded text:
si voluntas mala semper suae permittenda est libertati, quare Israelitae recusantes et murmurantes, tam duris flagellis a malo prohibebantur et ad terram promissionis compellebantur? Si voluntas mala semper suae permittenda est re Paulus non est permissus uti pessima voluntate qua ut mutaretur, mutatus ut mitteretur, missus ut qualia fecerat in errore talia pro veritate pateretur? Si voluntas
Abbreviated transcription (Latin):
pp̃ iussiam patiebat᷑. Et ip̃e dñs cũ latronibꝰ cr̃¬
cisixꝰ ẽ. s quos passio iũgebat: causa seꝑabat᷑. Ideo
ĩ psalmo. uox illa intesligẽda ẽ ueroꝵ martoꝵ uolen¬
tiũ se discerneꝰ a margoribꝰ fałsis. Iudica me deus ⁊
disc̾ne cam̃ meã de gente ñ sc̃a. Nõ dixit ponã meam.¬
dissimił martoꝵ causa. quoꝵ ⁊ illa uox ẽ. Iniũsti ꝑ¬
secuti st̃ me aduma me. Ideo se dignũ exissimaust
qͥ adiũuaret᷑ iuste: qr illi ꝑseq̃bant᷑ mũste. Nam si
Si aut̃ putant ꝙ nemo posset aliꝙ̃ iuste ꝑseqͥ sic̃¬

Expanded text:
 iustitiam patiebatur. et ipse dominus cum latronibus crucifixus est; sed quos passio iungebat, causa separabat, ideo in psalmo uox illa intellegenda est uerorum martyrum uolentium se discerni a martyribus falsis: Iudica me, deus, et discerne causam meam de gente non sancta; non dixit discerdissimilis est martyrum causa, quorum et illa uox est: Iniuste persecuti sunt me, adiuua me; ideo se dignum existimauit, qui adiuuaretur iuste, quia illi persequebantur iniuste; nam si Si autem putant, quod nemo possit iuste ali
Abbreviated transcription (Latin):
agabus erat. ñ illos qui uẽturũ ĩ carne dm̃n ꝓrha¬
ñ legimꝰ sic̃ fuerũt martꝰ. ⁊ lucas Pastores aut̃
⁊ doctores quos maxĩe ut disc̾ne̾m uolusti eosdẽ
puto eẽ sicut ⁊ tͥ uisũ ẽ. ut ñ alios pastares. aħ¬
os doctores intlłigamꝰ. s iõ oĩ p̃dixisset pastore̾
bͥñxisse doctodes: ut itligͥent ꝑ astores ad osloñ

Expanded text:
 in carne Dominum propnon legimus, sicut fuerunt Marcus et Lucas; pastores autem et doctores, quos maxime ut discerneremus voluisti, eosdem puto esse sicut et tibi visum est; ut non alios pastores, alios doctores intelligamus, sed ideo cum praedixisset pastores, subjunxisse doctores, ut intelligerent pastores ad officium
Abbreviated transcription (Latin):
reuocasse. Nam ⁊ illi tres discpłi ante quoꝵ oculos
uenisset. S qr cũ illo erant ip̃m eẽ c̾cisłime retĩ¬
nebant. at .n. corpꝰ ipm̃ erat ĩ quo resurrexit. Qd
hoc ad rem: Nã ill& utiq ip̃m corpꝰ erat ĩ quo
tilũ nouisset. ñ utiq agnostet. An uo̾ ad limamta
mutanda ñ p̃ celerit᷑ dĩ potestas. qd p᷑ ꝑ annox mo
ras hoĩni etas: Qd̾ aut̃ marie dixit. Noli me tange
aliũd ꝙͣti. Ita .n. sigficare uoluit tactũ spnritatẽ
.i. accessũ sidei se requreꝰ qua credit᷑ eũ excelsũ ẽẽ
cũ pr̃e. Et qd ib illis duob ĩ fractõne ponis ei eoit᷑

Expanded text:
reuocasse. nam et illi tres discipuli, ante quorum ocuenisset, sed quia cum illo erant, ipsum esse certissime retinebant. at enim corpus ipsum erat, in quo resurrexit. quid hoc ad rem? nam et illud utique ipsum corpus erat, in quo tulum nosset, non utique agnosceret. an uero ad liniamenta mutanda non potest celeriter dei potestas, quod poras hominis aetas: Quod autem Mariae dixit: Noli me tangerquam tu. ita enim significare uoluit tactum spiritalem, id est accessum fidei se requirere, qua creditur eum excelsum esse cum patre. et quod ab illis duobus in fractione panis est
Abbreviated transcription (Latin):
ambulant: ñ ꝑseuant usq ĩ finẽ. Et utiq potu¬
erũt rapi ne malicia mutaret intllc̃m illoꝵ si
ad illam p̃destin atõnẽ ⁊ uocatõnẽ q̃ ẜm ꝓpoitũ¬
⁊ sñ pnĩa ẽ. ꝑtine̾nt. ac ne qlqm p̃sũptor ita de
ocuiltis iudicet alienis ut dicat. iõ ñ rapti it̃ de
hac uita añꝙͣ eẽnt fidei desertores. qr ĩ ead̾ inta
ñ fidelitꝰ ambulabant ⁊ hoc ĩ eoꝵ cordibꝰ nouerat

Expanded text:
ambulant, non perseverant usque in finem. Et utique potuerunt rapi, ne malitia mutaret intellectum eorum , si ad illam praedestinationem et vocationem, quae secust, pertinerent. ac ne quisquam praesumptor ita de occultis iudicet alienis, ut dicat: \'Ideo non rapti sunt ex hac uita, antequam essent fidei desertores, quia in eadem uita non fideliter ambulabant et hoc in eorum cordibus nouerat
Abbreviated transcription (Latin):
stlo meo multũ ꝓperanti ut iã in nas consrcinto
octurrem ꝑlatori. filiũ aut̃ nem̃ paulia ł put
auxiliũ de tribufatõe. eũ tribulenti ssima ere sosttee
misit ĩ portũ. quo tu pelago t̾nqͥlliore ⁊mest.
ipĩ marie t̾nqllitati minime credẽs. ⁊ qui er iudi¬
m̃tis exopiendis atq nutenois te diat &ci auat

Expanded text:
stilo meo multum festinanti, ut iam in naui constituto occurrerem perlatori. filium autem nostrum auxilium de tribulatione, eum turbulentissima tempestate misit in portum, quo tu pelago tranquilliore permeasti, ipsi marinae tranquillitati minime credens, et qui ejus rudimentis excipiendis atque nutriendis te dedit, gratias agas
Abbreviated transcription (Latin):
młti urĩ hoc idem putant. ⁊ hoc cotidiano usu
rã oĩo p̃ualuit. Quis ant̃ distm̃ct̃ latine locuti
st̃: p̃catõibus utebant᷑ ĩ optandis bonis. dep̃da¬
tõib uõ ĩ euitandis malis. Precari .n. eẽ dice¬
bant: bona p̃tando optare. ĩp̃cari mala quod

Expanded text:
onem multi nostri hoc idem putant et hoc cotidiano usu iam omnino praeualuit. qui autem distinctius Latine locuti sunt, precationibus utebantur in optandis bonis, deprecationibus uero in deuitandis malis. precari enim dicebant esse precando bona optare, inprecari mala, quod