comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hic heretites contra eccliam gerere ꝙ non soli insi
eccliẽ ¶ Quod autẽ quidam dicũt eis qui ĩ samaria
bapti ati fuerãt aduenientibꝰ aplis petio et Ioh̃e tñ
suꝑ eos manũ impõĩtam esse ut acciperent spuitũ
sanctum baptizatos tñ eos non esse locũ istũ fiaceꝵ
Parissime ad pñtem eausam uidemꝰ oĩo non ꝑtin̾e̾¬
¶ Illi enĩ qui in samaria crediderant fide uera cre¬
diderant et intꝰ in eccuã que una est et eui soligĩam
baptismi daie et p̾cepta solue̾ ꝓmissũ est a philippo
diacono quem idem ap̃a miserant baptizati sunt et
idcuto quia legittimũ et eccliãscitũ baptisima conse¬
cuti fuerunt Saptizari eos ultra non oportuit sed tan¬
tũmodo quod deerat id apetio et iohẽ fc̃m est. et
oĩone pio eis habita et manu imposita in uocaiet᷑
et infimideret᷑ suꝑ eos sp̃ũs sanctus ¶ quod nũt qͦꝙ
cis cedendum existimemꝰ et baptisina ꝙ non nisi bni

Expanded text:
id haereticos contra ecclesiam gerere quod non niid haereticos contra ecclesiam gerere quod non niecclesiae. Quod autem quidam dicunt eis qui in Samaria baptizati fuerant aduenientibus apostolis Petro et Iohanne tantum super eos manum inpositam esse, ut acciperent spiritum sanctum, rebaptizatos tamen eos non esse, locum istum, frater carissime, ad praesentem causam uidemus omnino non pertinere. illi enim qui in Samaria crediderant fide uera crediderant et intus in ecclesia quae una est et cui soli gratiam baptismi dare et peccata soluere permissum est, a Philippo diacono quem idem apostoli miserant baptizati erant. et idcirco qui legitimum et ecclesiasticum baptisma consecuti fuerant, baptizari eos ultra non oportebat, sed tantummodo quod deerat id a Petro et Iohanne factum est, ut oratione pro eis habita et manu inposita inuocaretur et infunderetur super eos spiritus sanctus. quod nunc quoque cis cedendum existimemus et baptisma quod non nisi uni
Abbreviated transcription (Latin):
uisset et post resiurectoe quoq apłis loquitui¬
pite spm sanctũ si cuꝰ remiseritis ꝑcca remiitent᷑
illi si ciuiꝰ tenuentis tenebuntur ¶ Unde intellignñ
non nisi in eccłiã qͤpositis et onuiãgelita lege ad do¬
minica ordinacõe fundatis licere laptizarẽ et Re̾mis¬
ture diuine auccoritate ꝓponimꝰ ut ditamꝰ c̾te lege
propria ordinacõe diuinitus cucta ẽẽ disposita net
posse quẽquã contra ep̃os et sacerdotes osurpare si¬
bi aliquid quod non sit sui iuris et potestatis nam
et choie et dachan et abuon contra moysem ⁊ aarõ
sacerdotem sacrifieandi sibi licenciam bendicare cona¬
cisut nec tamen ꝙ illicite ausi sũt inpuue feteruẽ
et filii caron qui alienũ ignem ab altari cposuerunt
in conspectu statim dĩ indignatis extuiti sũt quod
suppliciũ manet eos qui alienã aquam baptismo
inferũt falso ut diuina censura ulcistat᷑ et uindicet

Expanded text:
uisset. et post resurrectionem quoque ad apostuisset. et post resurrectionem quoque ad apostpite spiritum sanctum. si cuius remiseritis peccata, remittentur illi: si cuius tenueritis, tenebuntur. unde intellegimus non nisi in ecclesia praepositis et euangelica lege ac dominica ordinatione fundatis licere baptizare et remisturae diuinae auctoritate proponimus ut dicamus certa lege ac propria ordinatione diuinitus cuncta esse disposita nec posse quemquam contra episcopos et sacerdotes usurpare sibi aliquid quod non sit sui iuris et potestatis. nam et Core et Dathan et Abiron contra Moysen et Aaron sacerdotem sacrificandi licentiam sibi usurpare conati sunt, nec tamen quod inlicite ausi sunt inpune fecerunt. et filii Aaron qui alienum ignem altari inposuerunt in conspectu statim Domini indignantis extincti sunt. quod supplicium manet eos qui alienam aquam baptismo inferunt falso, ut diuina censura ulciscatur et uindicet
Abbreviated transcription (Latin):
qui aꝑud illos baptizatur consecutꝰ esse pecoꝵ remis¬
sa et diuine indulgencie gram ꝑ suam fiem qui ĩplꝰ
fidei non habuerit uenitatem si eni sicut quibuss
uidet᷑ scdm̃ fidem suã qͥs accipe aliquid fors ertra
nam scd̃m quod credebat accepit quem locũ propham
et adulter baptisim subtilitꝰ ieremias ꝓphã pstrinx̾it
dicens ¶ ut quid contriscans me preualent plaga
mea solida est unde sanabor dumi sit facta est michi
sicut aqua mendar non habens fidem Emoncionom
facit ꝓ propham spus sanctꝰ aque mendacii et fidem
¶scdmn eandem fidem neccesse est et sp̃m sanctum
ris consequi poriit aut nent᷑ eoꝵ qui forio fuerat
accepit ¶ Maifestum est aũt ubi et ꝑ nes re̾missa
¶ Qram petio pͥmũ dño suꝑ quẽ edificauit occłiam
et unde entatis originem instituit et ostendit po¬
testatem dedit ut id solueretur int̾ris quod ille sol¬

Expanded text:
qui apud illos baptizatur consecutus esse peccatorum remisqui apud illos baptizatur consecutus esse peccatorum remissam et diuinae indulgentiae gratiam per suam fidem qui ipsius fidei non habuerit ueritatem? si enim, sicut quibusdam uidetur, secundum fidem suam quis accipere aliquid foris extra. na secundum quod credebat accepit. Quem locum profani et adulteri baptismi subtiliter Hieremias propheta perstringit dicens: ut quid qui contristant me praeualent? plaga mea solida est, unde sanabor? dum fit, facta est mihi quasi aqua mendax non habens fidem. mentionem facit per prophetam spiritus sanctus aquae mendacis et fidem secundum eandem fidem consequi et spiritum sanctum ris consequi potuit, aut neutrum horum qui foris fuerit accepit. Manifestum autem est, ubi et per quos remissa . nam Petro primum Dominus, super quem aedificauit ecclesiam et unde unitatis originem instituit et ostendit, potestatem istam dedit ut id solueretur in terris quod ille sol
Abbreviated transcription (Latin):
una ac ne longũ sit per hereses uniu̾sas deciurere
se de marcione intemi solo cuiꝰ mencio in epla
ate ad nos transmissa facta est examinemꝰ an
possit baptisiatis eius rãtio constare dñs et enĩ
post resurectoem discipuloꝵ suos mittens queni¬
admodum uaptizare deberent instruit et docet᷑ di¬
cens data est michi om̃is potestas in celo ⁊ in c̾ra
ite eigo et docete om̃ĩs gentes tingentes eas ĩ. noĩe
prĩs et filii et spũs sancti insumãt trinitatem euꝰ
sacramento gentes tingerent᷑ nũquid hic trinitatẽ
marcion tenet nũquid eundem assent quẽ et nos
dñm patrem creatorem eundem nouit filiũ xp̃m¬
sanctum de Gugine maria natum qui sermo caro
factus sit qui peccata nra portauit qui mortẽ monẽ¬
cionem sed apud ceteros hereticõs fides ymo nchil
est apud illos insi ꝑfidia et blasphenia et contencio
sanitatis et uenitatis immica quomo gͦ potest uiden

Expanded text:
una. Ac ne longum sit per haereses uniuersas decurrere una. Ac ne longum sit per haereses uniuersas decurrere se: de Marcione interim solo, cuius mentio in epistula a te ad nos transmissa facta est, examinemus an possit baptismatis eius ratio constare. Dominus enim post resurrectionem discipulos suos mittens quemadmodum baptizare deberent instruit et docet dicens: data est mihi omnis potestas in caelo et in terra. ite ergo, docete gentes omnes tinguentes eos in nomine patris et filii et spiritus sancti. insinuat trinitatem, cuius sacramento gentes tinguerentur. numquid hanc trinitatem Marcion tenet? numquid eundem adserit quem et nos Deum patrem creatorem? eundem nouit filium Christum de uirgine Maria natum, qui sermo caro factus sit, qui peccata nostra portauerit, qui mortem moriencionem sed et apud ceteros haereticos fides. immo nihil est apud illos nisi perfidia et blasphemia et contentio sanitatis et ueritatis inimica. quomodo ergo potest uideri
Abbreviated transcription (Latin):
ecclesiam nouacian ꝰ existimat a se mcipere debue¬
rat ut prior extranos et hereticos baptismo rebap¬
tizaret qui post ecclesiam baptizandos fons opinat᷑
quale est autem ut quia hoc nonacianus facere
audet nos putemꝰ non esse faciondũ quid eigo qͥa
fas meit᷑ ab altari et sacrificio cessare nos oportet et
ne paria et similla cum illo celebrare bideamur/
¶Uanũ ꝓrsus et stultũ est ut quia nouacianꝰ extra
ecclesiam undicat sibi ueritatis ymaginẽ relinquat
ecclesie ueritatẽ ¶ Apud nos aũt non noua aut re¬
pentina res est ut baptiz audos censeaiꝰ eos qui
ab hereticis ad eccłiam bemũe quando sunit anni Iam
multi et longa etas ex quo sub agrippino bone me¬
morie bur ꝯuemientes in bnũ ep̃i plurimi hoc seatu
atq erinde in hodierũ tot milia heretitorũ in pio¬
iũciis ñĩs ad eccłiam conu̾si non asꝑnati fuit neq¬
et cuuctati ỹmo et racõnabilit̾ et libent̾ ampleri

Expanded text:
ecclesiam Nouatianus existimat, a se incipere debueecclesiam Nouatianus existimat, a se incipere debuerat, ut prior extrario et haeretico baptismo rebaptizaretur, qui post ecclesiam immo et contra ecclesiam baptizandos foris opinatur. quale est autem, ut quia hoc Nouatianus facere audet, nos putemus non esse faciendum? quid ergo? quia fas nititur, ab altari et sacrificiis cessare nos oportet, ne paria et similia cum illo celebrare uideamur? uanum prorsus et stultum est, ut quia Nouatianus extra ecclesiam uindicat sibi ueritatis imaginem, relinquat ecclesia ueritatem. Apud nos autem non noua aut repentina res est ut baptizandos censeamus eos qui ab haereticis ad ecclesiam ueniunt, quando anni sint iam multi et longa aetas ex quo sub Agrippino bonae memoriae uiro conuenientes in unum episcopi plurimi hoc statuerint adque exinde in hodiernum tot milia haereticorum in prouinciis nostris ad ecclesiam conuersi non aspernati sint neque cunctati
Abbreviated transcription (Latin):
mente consperiuꝰ et cum caritatẽ cuta me urãm dulcite ac
sepe loqueretiu menie sermonib uos audiebanius iatis at pli¬
nũ gaudeo qñ a uobis per tales talia proferũtur nodiscum
lllc uicatcere quẽ adiuodum et nos simia duine dignatõnis
bimamento uobistir sentie noꝰ cadins qui si uii disio unre

Expanded text:
niente conspeximus, et cum caritatem circa me uestram dulciter ac saepe loqueretur, in eius sermonibus uos audiebamus. satis ac plurimum gaudeo quando a uobis per tales talia perferuntur. uobiscum illic in carcere quodam modo et nos sumus, diuinae dignationis ornamenta uobis
Abbreviated transcription (Latin):
uite eternitate qui uicerit coronet᷑ quis iuĩt in robis am¬
nus qͣn sublue ꝙͣ capar pecto ubi tasia et tanta uolunt
ubi uon iusi dei precepta et xp̃ĩ premia cogitant᷑ uolun¬
tas e issic tantũ dei et in carne ad hut ficet uobis positio bi
xixobi et erouib restus cum uor illa pucificatione don¬
sessionis illustris et iugio honoris sui tenore landabilis
did pei ciires peuetuit et aꝑtas ibi de ceso de suis subactĩ nũ
dugd rps ad superna trãsmissa impetrat de dm̃ cesuntatẽ
mod postrsat / quid ei peticis de indusgentia dni quodno
emretaare mereanũ. qui sit diũ mandata seuastiꝰ p
eucaugelicam distiplinã sincero fidea ugore  emiiitiꝰ qui

Expanded text:
uitae aeternitate qui uicerit honoretur. qui nunc in uobis anuitae aeternitate qui uicerit honoretur. qui nunc in uobis animus, quam sublime quam capax pectus, ubi talia et tanta uoluuntur, ubi non nisi Dei praecepta et Christi praemia cogitantur? uoluntas est illic tantum Dei, et in carne adhue licet uobis positis uitprecibus et orationibus uestris cum uox illa purificatione confessionis inlustris et iugi had Dei aures penetrat, et aperto sibi coelo, de his subacti mundi partibus ad superna transmissa, impetrat de Domini bonitate quod postulat. Quid enim petitis de indulgentia Domini quod non inpetrare mereamini? qui sic Domini mandata seruastis, qui euangelicam disciplinam sincero fidei uigore tenuistis, qu
Abbreviated transcription (Latin):
hausistis sic apud ẜuos dei aunꝯ euoluit᷑. sic spiitalib me¬
ritis et celestib p̾miis temporũ uicissitudo celebrat᷑ beatisa¬
tie qui ex uobis per hec gla̾rũ uestigĩa cõmeantes iã de sclõ
recesserunt confectoq itiuere untutis acfidei ad complexũ
et osculum docmni dnõ ip̃o gaudente uenerũt s et ur̃a non
mines gloria qui adhuc in certanue constituti et comitum
glorie secuturi pugnam diu geritis Immotaq ec incõcussi
fide cotidie freccatulum deo nĩs unrtutib exhiletie quo lou¬
gior ur̃a prgna hoc corona sublimor agõn unus s nuillti¬
plici prelioꝵ iuositate congestus famẽ unicitis et sitim spe¬
nitis scalorẽ carceris et receptaculi penalie horiorẽ ioborid ui¬
gore calcatis peua issic subicit᷑. tiuiciatus obterit᷑ nec iors
mẽtute st optat᷑: que scilicet ĩuortalitatis pͥmio unitit᷑. ut

Expanded text:
hauritis. Sic apud servos Dei annus evolvitur; sic spiritalibus mehauritis. Sic apud servos Dei annus evolvitur; sic spiritalibus meritis et coelestibus praemiis temporum vicissitudo celebratur. III. Beati satis qui, ex vobis per haec gloriarum vestigia commeantes, jam de saeculo recesserunt, confectoque itinere virtutis ac fidei, ad complexum et osculum Domini, Domino ipso gaudente, venerunt. Sed et vestra non minor gloria, qui adhuc in certamine constituti et comitum glorias secuturi, pugnam diu geritis, immotaque et inconcussa iles cottidie spectaculum Deo uestris uirtutibus exhibetis. quo longior uestra pugna, hoc corona sublimior: agon unus sed multiplici proeliorum numerositate congestus. famem uincitis et sitim spernitis et squalorem carceris ac receptaculi paenalis horrorem roboris uigore calcatis. paena illic subigitur, cruciatus obteritur, nec mors metuitur sed optatur, quae scilicet inmortalitatis praemio uincitur, ut
Abbreviated transcription (Latin):
successit hieni uerua temperies rosis leta et florib corona
ca sz uobis iose et flores de paradisi deliciis aderant et caput
ur̃m serta celestia coronabant estas ecce messuĩ fertilita¬
⁊ te fecunda est et area frugib plena ẽ s uos qui gloriam
senũastis frugẽ glorie metistis atq in dñi area constituti
exiri paldas in extiuguibili igne conspicitis ip̃i autẽ ut¬
crictici graria purgata ⁊ frumenta preciosa iam probati
et conditi hospiciũ carceris horreuĩ computatis nec deest au¬
cũuo ad nuera fungenda temporis grã spiritalis uiude¬
ma foris p̾mitur et profut᷑ã poculis in torcularib uua cal¬
catur uos de domini uinea pingues racemi etiã maturis
fruccib bocri pressure seculans infestatõe calcati torcusar
urm carcere torquentes sentitis uini uice sanguiẽm fũditit̾
ad passionis tolleranciã fortes martirii poculum libenter

Expanded text:
successit hiemi uerna temperies rosis lsuccessit hiemi uerna temperies rosis lta: sed vobis rosae et flores de paradisi deliciis aderant, et caput vestrum serta coelestia coronabant. Aestas ecce messium fertilitate foecunda est, et area frugibus plena est: sed vos, qui gloriam seminastis, frugem gloriae metistis, atque, in Domini area constituti, exuri paleas inextinguibili igne conspicitis; ipsi, ut tritici grana purgata et frumenta pretiosa, jam purgati et conditi, hospitium carceris horreum computatis. Nec deest autumno ad munera fungenda temporis gratia spiritalis. Vindemia foris premitur, et profutura poculis in torcularibus uva calcatur. Vos de Domini vinea pingues racemi, et jam maturis fructibus botri, pressurae saecularis infestatione calcati, torcular vestrum carcere torquente sentitis, et vini vice sanguinem funditis; ad passionis tolerantiam fortes, martyrii poculum libenter
Abbreviated transcription (Latin):
quotiens roitati ut de carcere recedatis, carcerẽ fide et untute pre¬
legistis tot uie laudes quot dies quot mẽsĩ curricula qͦt
incrementa meritorũ semel uincit qui scatim patitur
qui mandẽ semper in penis congreditur cum dolore nec
uiicit᷑ s cotidie coronat᷑ eaut nũt magr̃ãtus ⁊ ꝯsules siue
proconsules aurue diguitatis insignib et duodeciui fastił
glorient᷑ ecce dictnitas celestis in uobis anini claritate
signata est etiam peuertantis anni uolubilem circulum
uictricis glorie duct̾nitate trarisgressa est. illiãbat iũdũ
solorieus et luna decurreus s nobis idem qui solem fecit
et lunamn mais in carcere luuie fuit, et in corde ac mẽ¬
tib urĩs xp̃i claritudo resplendens horribiles ceteus atq
fuuescas penalis loci tenebras eterua licet illa et candida
luce radiauit per incissitudines mẽsiũ trãsiueauit hiberũ
sz uos iuclusa tempora hienis persecutõis hieme pensastis

Expanded text:
i quotiens rogati ut de carcere recedatis carcerem fide et uirtute praeligitis. tot uestrae laudes quot dies, quot mensium curricula tot incrementa meritorum. semel uincit qui statim patitur. at qui manens semper in poenis congreditur cum dolore nec uincitur, cottidie coronatur. Eant nunc magistratus et consules siue proconsules, annuae dignitatis insignibus et duodecim fascibus glorientur. ecce dignitas caelestis in uobis honoris annui claritate signata est et iam reuertentis anni uolubilem circulum uictricis gloriae diuturnitate transgressa est. inluminabat mundum sol oriens et luna decurrens: sed uobis idem qui solem fecit et lunam maius in carcere lumen fuit, et in corde ac mentibus uestris Christi claritudo resplendens horribiles ceteris adque funestas paenalis loci tenebras aeterna illa et candida luce radiauit. per uicissitudines mensium transmeauit hibernum: sed uos inclusi tempora hiemis persecutionis hieme pensatis.
Abbreviated transcription (Latin):
quedam disponenda et consilii cõis exammacõe
in unũ pluribus sacerdotibus congregare et celebrare con¬
siluũ in quo mlta quidem prolata acq tnslata sũt ¶ Sed
de eo uel marime tibi scribendum et cum tua grauitate
ac supiencia conferendũ fuit quid magis ptineat ad
sacerdocalem auctontatem et ad eccłie catholice unritate
parit᷑ ac dignntatem de diuine dispositoĩs ordinaciõne
benientẽ ¶ Eos qui sunt foris ertra eccłiam toncti eta
apus hereticos et scismaticos prophane aque labe ma¬
culati qñ ad nos acq eccliam que bna est uenerant lup¬
tirari oportere eo quod parũ sit eis manũ imyonere
si satramento utroq nastant᷑ cum scrpti motetisidin
renatꝰ fuent ex aqua et sp̃u santo non potest proue
in regnũ dei ¶ Inueniiꝰ eiũ in accibus apostolerten
ħoc esse ab apłĩs custoditum et salutano fides ue state
seruatum ut cum in domo corneliĩ centienouis sapem
hersincos qui illit aderũ fidei calore feruentes in dorii

Expanded text:
quaedam disponenda et consilii communis examinatione us in unum pluribus sacerdotibus, cogere et celebrare concilium. In quo multa quidem prolata atque transacta sunt: sed de eo vel maxime tibi scribendum, et cum tua gravitate ac sapientia eonferendum fuit, quod magis pertineat et ad sacerdotalem auctoritatem, et ad Ecclesiae catholicae unitatem pariter ac dignitatem de divinae dispositionis ordinatione venientem, eos qui sunt foris extra Ecclesiam tincti, et apud haereticos et schismaticos profanae aquae labe maculati, quando ad nos atque ad Ecclesiam, quae una est, venerint, baptizari oportere; eo quod parum sit eis manum imponere si Sacramento utroque nascantur, cum scriptum sit, Nisi quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu, non potest introire in regnum Dei. inuenimus enim in actis apostolorum hoc esse ab apostolis custoditum et salutaris fidei ueritate seruatum, ut cum in domo Corneli centurionis super ethnicos qui illic aderant fidei calore feruentes, in Dominum
Abbreviated transcription (Latin):
siam si redeunt rẽstituere tñ eos et secũ reuocare non
possunt qui ab eis seducti et foris morte p̾ͥuenti ext
ecclesiam sine cõmunicacõe et pace perierunt. quoꝵ
amme in die iudacii de ipõꝵ manibus expecent᷑ qui p¬
ditoĩs auctores et duces extiterũt et idcuto satis est
talibus reuertentibus ueniam dari non tñ debet sini
domo fidei ꝓpt̾ ꝑfidiam promoneri ¶ Nam quid bonis
et innocencibus acq ab ecclesia non recedentibus Re¬
ad conscientiam tuam frater karissime et pio hono¬
re cõi et pir simplici dilectõne ꝑtulimꝰ credences ociã
tibi pir Religionis tue et fidei ueritate placere que et
roligiosa parit̾ et bera sunt cet̾m̃ scuꝰ quosdom ꝙ
semee nabiberĩt nolle depon̾ẽ nec ꝓpõitũ suũ facile
mutare sed saluo int̾ collegas pacis et concordiẽ
retinere qua in Re nec uos uim cuiꝙͣ facimꝰ si sacris
legem damꝰ qñ heat huic eccłie admĩstracõe uolũtatis

Expanded text:
siam redeunt, restituere tamen eos et secum revocare non siam redeunt, restituere tamen eos et secum revocare non possunt, qui ab eis seducti et foris morte praeventi extra Ecclesiam sine communicatione et pace perierunt: quorum animae in die judicii de ipsorum manibus expetentur, qui perditionis auctores et duces exstiterunt. Et idcirco satis est talibus revertentibus veniam dari: Non tamen debet in domo fidei perfidia promoveri. Nam quid bonis et innocentibus atque ab Ecclesia non recedentibus read conscientiam tuam, frater charissime, et pro honore communi et pro simplici dilectione pertulimus, credentes etiam tibi pro religionis tuae et fidei veritate placere, quae et religiosa pariter et vera sunt. Caeterum scimus quosdam quod semel imbiberint nolle deponere, nec propositum suum facile mutare, sed salvo inter collegas pacis et concordiae retinere. Qua in re nec nos vim cuiquam facimus aut legem damus, cum habeat in Ecclesiae administratione voluntatis
Abbreviated transcription (Latin):
promoti sunt et contra alcare bnũ acq diuinũ sacrificia
fons fassa ac sacrilega offerre conati simt ¶ Sos quoꝙ
liac condicõe suscepi cũ reuerterent᷑ ut cõmunicent᷑
ris arma non retinere quibus contra nos rebellanẽ¬
runt ¶ apportet enĩ sacerdotes et nũstros qui ĩ altari
diũ sacrisiciis deẜuiũt integros acq ĩmaculatos esse
cum dñs deus inleuities loquat᷑ et dicat homo an quo
fuert macula aut uiciũ non acceait offeire dona deo¬
¶ Item in exodo hec eadem precipit et dicit et sacer¬
Dotes qui accedunt ad dñm dnũi sanctisicentur ne for¬
te derelinquat eos dñ ¶ Et Ite ꝭ et cum accedunt
nuĩstrare ad altare sancti non adducant in se delictum
aut que macula de formion. quã aduersus xp̃m scecis¬
se ꝙͣ ecclesia eius quã ille suo sangiuẽ compauit et
condidit dissipasse. quã euuangelice patis ac di lectõnis
oblitũ contra unanimem et concordem dei ppłm hostilis
discordie furore pugnasse qui et ip̃i post modum ad eccle¬

Expanded text:
promoti sint, et contra altare unum atque divinum sacrificia foris falsa ac sacrilega offerre conati sint, eos quoque hac conditione suscipi cum revertuntur, ut communicent ris arma retinere, quibus contra nos rebellaverint. Oportet enim sacerdotes et ministros, qui altari et sacrificiis deseruiunt integros adque inmaculatos esse, cum Dominus Deus in Leuitico loquatur et dicat: homo in quo fuerit macula et uitium non accedet offere dona Deo, item in Exodo haec eadem praecipiat et dicat: et sacerdotes qui accedunt ad Dominum Deum sanctite derelinquat illos Dominus'. Et iterum: 'Et cum accedunt ministrare ad altare sanctum, non adducent in se delictum, aut quae macula deformior, quam adversus Christum stetisse, quam Ecclesiam ejus, quam ille sanguine suo paravit et condidit, dissipasse, quam evangelicae pacis ac dilectionis oblitum, contra unanimem et concordem Dei populum hostilis discordiae furore pugnasse? Qui etsi ipsi postmodum ad Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
pleat᷑ iuimerus ꝯẜuorũ et fratrũ eoꝵ quiq postea occi
qz omnes alieigene et omues i qui scipula ⁊ succe¬
deus eos aduement dies dicit dũs derie̾  Item legiius
in psalnus ubi dei iudicis p̾dicat᷑ aduerita censure sue ma¬
iestate uenerandus deus maifeste ueniẽt, deut noster
et nõ silebit iguis aute enu aodebit et in circiutu eius
procella niua bocabit celũ sursum et terram ut separet
popiclum suũ colligite illi iustoe eius eoe̾ qui disponũs
cestamẽtum eius in sacrificiis et ãnũciabũt celi insticiã
eius qm̃i deus index est et ysaras eadem pͥnĩciat dicens̃
ecce enim dñs sicut ignis ueniẽt et sicut procella curra
gladio eniẽ uuluerabũt᷑. et iteriun dũs deꝰ u̾eutũ ꝓdiit
et cõmuniet bellrĩ et excitabit c̃tancen et clamabit super¬
unq ille qui sicut oiũs ad uictimã ducca ẽ ⁊ sicutaguus
toudente se sine uoce non aperuit os suu utiqz ille qui

Expanded text:
pleatur numerus conservorum et fratrum eorum qui postea occidpleatur numerus conservorum et fratrum eorum qui postea occidque omnes alienigenae et omnes iniqui stipula, et succendet illos adueniens dies, dicit Dominus. quod item legimus in psalmis, ubi Dei iudicis praedicatur aduentus censurae suae maiestate uenerandus: Deus manifestus ueniet Deus noster et non silebit. ignis ante eum ardebit et in circuitu eius procella nimia. uocabit caelum susum et terram ut separet populum suum. colligite illi iustos eius, eos qui disponunt testamentum eius in sacrificiis. et nuntiabunt caeli iustitiam eius, quoniam Deus iudex est. et Esaias eadem praenuntiat dicens: ecce enim Dominus sicut ignis ueniet, et sicut procella currusgladio eius uulnerabuntur. et iterum: Dominus Deus uirtutum prodibit et comminuet bellum. eUtique ille qui sicut ovis ad victimam ductus est, et sicut agnus coram tondente se, sine voce non aperuit os suum; utique ille qui
Abbreviated transcription (Latin):
cum scrptum sit Erpcita me dicit dñs in die resurrectõis
mie in testroniũ qui iuidiciũ nrm eit ad congregatres
gentiũ ut excipiam reges et essundam super eõ iram
meam expeccare nod iubet dñs et future ultionid die
forti paciencia su stmere qui et in apocalipsi loquitui
dicens ne signauers uerba ꝓplete libri huius quia
iam tempus in proenur esc ei qui perseuerãt nocere
istiora faciat adhuc suuiliter et scũs saucciora ecci ue¬
mo cito ⁊ merces mea mecũ est redder unituiq scdm̃ fcã
sua unde et clamante ͦ martires Et ad uiudictã suam do¬
lore erupente properantes expeccare adhuic iubent᷑ et
temporib ꝯsumandis implendisq martirb prebere pa¬
cientiã. et cum apperusset inquit quĩtum sigillum iuidi
sub altare dei aias octisorũ propter uerbum dei et marti¬
riũ suũ. Et clamanerũt magna uoce dicentes quousq
terris mlũtant et date sunt eis singule scole albe ⁊ dc̃m
est eis. ut requuisterent breui adbuc cemporẽ donec im¬

Expanded text:
me, dicit Dominus, in die resurrectionis meae in testimonium, quoniam iudicium meum ad congregationes gentium, ut excipiam reges et effundam super eos iram meam. expectare nos iubet Dominus et futurae ultionis diem forti patientia sustinere. qui et in Apocalypsi loquitur dicens: ne signaueris uerba prophetiae libri huius, quia iam tempus in proximo est: et hi qui perseuerant nocere, utem adhuc iustiora faciat, similiter et sanctus sanctiora. ecce uenio cito, et merces mea mecum estreddere unicuique secundum facta sua. unde et clamantes martyres et ad uindictam suam dolore erumpente properantes expectare adhuc iubentur et temporibus consummandis implendisque martyribus praebere patientiam. et cum aperuisset, inquit, quintum signum, uidi sub ara Dei animas occisorum propter uerbum Dei et martyrium suum, et clamauerunt magna uoce dicentes: quousque, terris inhabitant? Et datae sunt eis singulae stolae albae, et dictum est eis ut requiescerent brevi adhuc tempore, donec im
Abbreviated transcription (Latin):
rosos deputat᷑. et cestimoniis falsis ueritas p̾mit᷑ iudi¬
catur iudicaturꝰ. et dei ẜmo ad uictimã tacens ducu᷑
et cũ ad crucẽ diũ ꝯfundantur sydera clementa tur¬
bent᷑. contiemestat terra. nox diem concludat sol ue
iuideoꝵ facinus cogatiu aspites et radios et occulos suos
subtrahat ille nõ loquit᷑. nec mouet᷑. maiestater suã
sub ip̃a saltem passione profitetiu usq ad fuiẽ perse¬
ueranter et iugitei tollerat ommia ut consumet᷑. in x ͦ
plenia et perfecta paciencia et pͦ. ista adhuc interfecto¬
res suos si conu̾si ad eũ uenerint suscipit et pacĩa salu¬
tari ad conẜuandũ benignus ecciaui suã nemĩ claudit¬
mimicos si pacientiam delecti agarit si admissũ faciuꝰ
aguostant nõ solio ad indulgenctiam c̾imus s ad pre¬
muĩ regni celestis admittĩt quid potest paclentius

Expanded text:
rosos deputatur et testimoniis falsis ueritas premitur, iudirosos deputatur et testimoniis falsis ueritas premitur, iudicatur iudicaturus et Dei sermo ad crucem tacens ducitur. et cum ad crucem Domini confundantur sidera, elementa turbentur, contremescat terra, nox diem cludat, sol ne Iudaeorum facinus aspicere cogatur et radios et oculos suos subtrahat, ille non loquitur nec mouetur nec maiestatem suam sub ipsa saltim passione profitetur: usque ad finem perseueranter ac iugiter tolerantur omnia ut consummetur in Christo plena et perfecta patientia. Et post ista adhuc interfectores suos, si conuersi ad eum uenerint, suscipit et patientia salutari ad conseruandum benignus ecclesiam suam nemini cluditi semper inimicos, si paenitentiam delicti agant, si admissum facinus agnoscant, non solum ad indulgentiam criminis sed ad praemium regni caelestis admittit. quid potest patientius,
Abbreviated transcription (Latin):
superbos sustinere clementer. huiliter persequẽtib
cẽdere ꝓphetarũ interfectores et aduersus deum seꝑ
rebelles usq ad cricis ⁊ passionis horam uelle cossi¬
gere sub ip̃am autẽ passionẽ ei crucẽ priusq ad
crudelitatẽ necis et effusion᷑ saugiũs uenuret᷑. que
comutiorũ ꝑrobra pacienter audita que cõtumeliaꝵ
tollerata ludibria ut insultãtiũ sputamina sustipet
qui suo ceci oculos paulo ante formasset Et cuius
nomine aserius nũt eius. dyabolus cũ angelis suiẽ
fallat᷑. flagella ip̃e pateretur. corouaretur spinis qͥ
mẽe florib coronat eterius paluus in faciẽ uerbera¬
retur qui palmas ueras unicentib tribuit. spollaret᷑
ueste terrena qui iudumenta mortalitatis eterne¬
ceteros uestit cibaretur felle qui cibũ celeste dedit ace¬
to potaretui qui salutaria pocula propinat. ille ĩnocẽs
ille iustus. Inuocentia ip̃e ⁊ ip̃e iusticia iuter faciuo¬

Expanded text:
superbos sustinere clementer, humiliter persequentibus superbos sustinere clementer, humiliter persequentibus cedere, prophetarum interfectores et aduersus Deum semper rebelles usque ad crucis et passionis horam uelle colligere. Sub ipsa autem passione et cruce, priusquam ad crudelitatem necis et effusionem sanguinis ueniretur, quae conuiciorum probra patienter audita, quae contumeliarum tolerata ludibria, ut insultantium sputamina exciperet qui sputo suo caeci oculos paulo ante formasset et cuius nomine a semis eius nunc diabolus cum angelis suis flagellatur flagella ipse pateretur, coronaretur spinis qui martyras floribus coronat aeternis, palmis in faciem uerberaretur qui palmas ueras uincentibus tribuit, spoliaretur ueste terrena qui indumento inmortalitatis ceteros uestit, cibaretur felle qui cibum caelestem dedit, aceto potaretur qui salubri poculo propinauit. ille innocens, ille iustus, immo innocentia ipse et ipse iustitia inter facino
Abbreviated transcription (Latin):
patit᷑ ut iuoceus pro nocentiũ salute ꝑmiat᷑ dũs baꝑti¬
zatua a seruo et renssione peccator daturꝰ ip̃e nõ de¬
dignat᷑ lauacio regeueratõnis corpus abluere diebus
ne saturarent᷑. Cum diabolo temptante congredit᷑ et
numicũ tantũ uicisse contentꝰ nichil ultra uerba conat᷑
discipulis no ut ẜuis diũca ptate prefuit. sz ut be iignꝰ
et mittis fr̃na eos caritate dilexit dignata ẽ etiam pedes
aploru lauare ut dum cuca ẜuos talis e dñs exemplo
uo doceret qualis circa compares ⁊ equales debeat esse
conseruus nec mirandum quid tirca obediẽtes talis
extiterit qui uidã potuit usq ad extremũ lonra patĩa
suttiuere cibũ cum inimito capere. hostẽ doruesticũ
scire nec palã ostendere/ traditoris ostulũ nõ recusare
encia incredulos ad fidem suadendo flectere. obsequu
urgratos fouere coritrad icentib respondere leuiter

Expanded text:
patitur ut innocens pro nocentium salute perimatur. Dominus baptipatitur ut innocens pro nocentium salute perimatur. Dominus baptizatur a seruo et remissam peccatorum daturus ipse non dedignatur lauacro regenerationis corpus abluere. diebusne saturarentur. cum diabolo temptante congreditur et inimicum tantum uicisse contentus nihil ultra uerba conatur. discipulis non ut semis dominica potestate praefuit, sed benignus et mitis fraterna eos caritate dilexit, dignatus etiam pedes apostolorum lauare, ut dum circa seruos talis est dominus, exemplo suo doceret qualis circa conpares et aequales debeat esse conseruus. nec mirandum quod circa obaudientes talis extiterit qui ludam potuit usque ad extremum longa patientia sustinere, cibum cum inimico capere, hostem domesticum scire nec palam ostendere, traditoris osculum non recusare.entia incredulos ad fidem suadendo flectere, obsequio ingratos fouere, contradicentibus respondere leniter,
Abbreviated transcription (Latin):
uos perfecti quomo ⁊ pater noster celestis perfectus eit
suc perfectoe dicit fieri dei filios sic ofurmari ostendit ẽt
docuit celesti natiuitate separatos si sapiẽcia dei patris
marieat in nob̾is si simlitudo dĩna quũ peccator adam
pideot manipestetu ei luceat in actib nostras quẽ
gła e sinulem deo fieri qualis ⁊ quãta felicitas liabere
in uirtutib quod dñs laudib possit equari nec hot
uerbis docuit s impleuit et factis it qr ad hoc destendis¬
se se dixerat ut uoluntatẽ patris faceret inter cetem mi¬
rabilia uirtutũ suar quib iudicia dĩne maiestatis ex¬
pressit pateinã quoq pacientiã toslerancie teugir sro¬
uauit dnius de mq actus eius ab ip̃o statir adueutu
patientie conucte sictuat᷑ quod pͥmũ de illa Iublmtate
celesti ad tene na destendeno nõ aspernat᷑ dei filius car¬
ne hom̃is induere et cum pccor ipe nõ eet alienaꝵtus
portaro uenit imortalitate interim poĩta fieri se mortalẽ

Expanded text:
uos perfecti, quomodo pater uester caelestis perfectus est. sic perfectos dixit fieri Dei filios, sic consummari ostendit et docuit caelesti natiuitate reparatos, si patientia Dei patris maneat in nobis, si similitudo diuina quam peccato Adam perdiderat manifestetur et luceat in actibus nostris. quae gloria est similem Deo fieri, qualis et quanta felicitas habere in uirtutibus quod diuinis laudibus possit aequari. Nec hocter tantum uerbis docuit, sed impleuit et factis. et qui ad hoc descendisse se dixerat ut uoluntatem patris faceret inter cetera mirabilia uirtutum quibus indicia diuinae maiestatis expressit paternam quoque patientiam tolerantiae tenore seruauit. omnis denique actus eius ab ipso statim aduentu patientia comite signatur, quod primum de illa sublimitate caelesti ad terrena descendens non aspernatur Dei filius carnem hominis induere et cum peccator ipse non esset aliena peccata portare. inmortalitate interim posita fieri se mortalem
Abbreviated transcription (Latin):
pcc̃orem ad penitĩciã reuocas proponit et dicit an nũ qͣ
apulentia bonitatis eius et sustiueciam et pacienciar
contempius ignoras qui paciencia et bonitas dei ad pe¬
nite utiam te adducit Tu autem secundum duriciar
tua et cor impenitens thesaurizans tibi iram in diem
ui et ieuelatoris iusti indicii dei qui reddit unicuiq
scdin opera eius iustũ iundicui dei diru de quia serũ et
quia diu multũq differt᷑ ut honimi ad uitã longadiei
paciencia consulat᷑ turic repñtatui peria impio et pec
gelio ous p̾cepta in salutẽ daret diuina monita depmens
ad perfectũ discipulos erudi. ut posuit ⁊ dixit audistũ
quos dictũ ẽ diliges prormũ tibi. et odio lic̾bis mnimitũ
tibi Ego autẽ dico uobis diligite mimicos uros ⁊ orate
pro hiis qui uos persecutur ut sitis filii pr̃s nũ qui
in celis ẽ qui solem suũ ori facit super bonos ⁊ mula
et pluit sr̃ iustos ⁊ nniustos si enir dilexeritis eos qui

Expanded text:
peccatorem ad paenitentiam reuocans proponit et dicit: an numquid opulentiam bonitatis eius et sustinentiam et patientiam contemnis ignorans quoniam patientia et bonitas Dei ad paenitentiam te adducit? tu autem secundum duritiam tuam et cor inpaenitens thesaurizas tibi iram in die irae et reuelationis iusti iudicii Dei qui reddet unicuique secundum opera sua. iustum iudicium Dei dixit esse, quia serum est, quia diu multumque differtur ut homini ad uitam longa Dei patientia consulatur. tunc repraesentatur poena impio et pecDominus praecepta in salutem daret et diuina monita depromens ad perfectum discipulos erudiret, posuit et dixit: audistis quia dictum est: diliges proximum tibi. Ego autem dico vobis: Diligite inimicos vestros, et orate pro his qui vos persequuntur, ut sitis filii Patris vestri qui in coelis est, qui solem suum oriri facit super bonos et malos, et pluit super justos et in
Abbreviated transcription (Latin):
fratres dilet᷑ ⁊ boiuis patiencie et impatiencie malia di¬
lige ntei expensis pacientiam per quan er xp̃o mane¬
mus et uenue cum ep̃ ad dñi possumꝰ plena obserua¬
tione terieamus que copiosa et nustipleo nõ augristo
et patitntis iuitue et ubertus eius et sargitas dueata

Expanded text:
 et bonis patientiae et inpatientiae malis diligenter expensis patientiam per quam in Christo manemus et uenire cum Christo ad Deum possumus, plena obseruatione teneamus: quae copiosa et multiplex non angusto patet patientiae uirtus et ubertas eius et largitas de
Abbreviated transcription (Latin):
mar ciui assecutor hos gsoriosa morte precurrena noo
r predicator eẽi diuce passionis ẜ et pacients suuese¬
uitatis mutator quid dicã de ir̃a de distordia desmulta
ħit uasitiocum habẽ nõ possunt aut si adue te pptaue int
cito exctusa distedant ut donuciliũ patificũ persenor ep̃r
corde ubi deum pacio desectet lñtare ãuonet demq aple
or docet diceus nolite contustrare spõn dei uquo sugiia

Expanded text:
martyras secuturos gloriosa morte praecurrens non tantum praedicator esset dominicae passionis sed et patientissimae lenitatis imitator. quid dicam de ira, de discordia, de simulhaec illic locum habere non possunt, aut si adire temptauerint, cito exclusa discedunt, ut domicilium pacificum perseueret in corde, ubi Deum pacis delectet habitare. admonet denique apostolus et docet dicens: nolite contristare Spiritum sa
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓria intit᷑ durante patiẽtia coronet᷑ pacientia autẽ fres
dileccissin nõ tantu bona custodit s et repellit aduei sa
spĩ sancco faueris et celestib ac dimo coherens cõtra fcã
carnus et corporis quib aia expugnat᷑. et capit᷑ ututũ su

Expanded text:
proxima nititur durante patientia coronetur. Patientia autem, fratres proxima nititur durante patientia coronetur. Patientia autem, fratres dilectissimi, non tantum bona custodit, \'sed et repellit aduersa. Spiritui sancto fauens et caelestibus ac diuinis cohaerens contra facta carnis et corporis quibus anima ex
Abbreviated transcription (Latin):
siautẽ quod non uidemus speraniꝰ per expeccatõem spa¬
mus expectatio ⁊ paciencia necessaria ẽ ut id quod oc
cepiniꝰ impleamꝰ et quod speraniꝰ et credinius deo rep¬
sentante capiauia deuq alio in loco idem aplus iustos ⁊
operantes et diuini fenoris incremento celestes thesau¬
uos s recondentes ut pacientes quoq suit instruit ⁊ docet
dicens ergo dum tempa hemus oꝑeniui quod bouum est
ad oms honues marime autẽ ad domesticos fidei. bonũ
autẽ facie utes non deficiganus, tempe enum suo metemꝰ
ãmonet ne quis impaciẽs in operatr̃e deficiat nequid tẽp¬
tationib aut aduocata aut uictus in medio landis et
glorie itnere desistat et ꝑcat preterita que ceperant de¬
sniũt de perfecta sicut scuptu e iusticia iusti nõ lba̾bit
eũ ut quocuq die exarrauerit et iterũ tene quod habes
ne quis alius accipiat coronã tiu que uox adhortat᷑ paci¬
enter et fortitei perseuerare ut qui ad cororiã lande iam

Expanded text:
eramus per expectationem sustinemus. expectatio et patientia necessaria est, ut id quod esse coepimus impleamus et quod speramus et credimus Deo repraesentante capiamus. denique alio in loco idem apostolus iustos et operantes et de diuini faenoris incremento caelestes sibi thesauros recondentes ut patientes quoque sint instruit et docet dicens: ergo dum tempus habemus, operemur quod bonum est ad omnes, maxime uero ad domesticos fidei. bonum autem facientes non deficiamus: tempore enim suo metemus. admonet ne quis inpatiens in operatione deficiat, ne quis temptationibus aut auocatus aut uictus in medio laudis et gloriae itinere desistat et pereant praeterita, dum quae coeperant desinunt esse perfecta, sicut scriptum est: iustitia iusti non liberabit eum in quocumque die exerrauerit, et iterum: tene quod habes ne alius accipiat coronam tuam. quae uox adhortatur patienter et fortiter perseuerare, ut qui ad coronam laude iam
Abbreviated transcription (Latin):
mitidiũ mortale c̾me est sr fortis ⁊ scalilis paciencia in¬
corde est nec adulterro sanccificatũ corpus et dei templum
polluit᷑ nec iusticie dicata inuocencia contagio frandis
inficit᷑ nec post iestatam eucaristiam manus gladio et
cruore maculat᷑. caritas frat̾itatis uniculũ est et funda¬
nẽtũ pacis tenacitas ac firiitas unitatis que et spe et
fide maior e que et oꝑa ⁊ martiria precedit que nobiscũ
semꝑ eterna in regnis celestib permanebit tolle illi paci¬
entiã ⁊ desolaca nõ durat tolle sustinendi tellerandiqr
substanciam et nullis radicib ac uiribe ꝑfeuerat aplus
demq cuui de caritate seq̃re tur iuseran sraiaisse e t patiẽnat

Expanded text:
micidium mortale crimen est. sit fortis et stabilis in corde patientia, nec adulterio sanctificatum corpus et Dei templum polluitur nec iustitiae dicata innocentia contagio fraudis inficitur nec post gestatam eucharistiam manus gladio et cruore maculatur. Caritas fraternitatis uinculum est, fundamentum pacis, tenacitas ac firmitas unitatis, quae et spe et fide maior est, quae et opera et martyria praecedit, quae nobiscum semper aeterna in regnis caelestibus permanebit. tolle illi patientiam, et desolata non durat, tolle sustinendi tolerandique substantiam, et nullis radicibus ac uiribus perseuerat. apostolus denique cum de caritate loqueretur, tolerantiam illi et patient
Abbreviated transcription (Latin):
terra ent in onniib operib tuie Intusticta un iexixet
edes eo ea omuib dieb inte tue ipmas ⁊ tubulos eiciet
esetedes palpulũ agra i fudore uultus tui edes pare
tuũ donet penertars in ceram de qua se astuare ones
teua ed et in tta ibis huis sine unitulo alligati onoes

Expanded text:
terra erit in omnibus operibus tuis, in tristitia et gemitu edes ex ea omnibus diebus uitae tuae. spinas et tribulos eiciet tibi et edes pabulum agri. in sudore uultus tui edes panem tuum, donec reuertaris in terram de qua sumptus es: quoniam terra es et in terram ibis. huius sententiae
Abbreviated transcription (Latin):
sio  dm op̃m quia in ip̃s hĩtat omnis plenitudo diu¬
nititio Et alio ii soco nenio se in quit decipiat .si. qũ
putat sapientẽ se esse in uobis nũdo huit stusta fiet
ut fiat sapiens Sapiencia ẽi hiuꝰ mũdi stulticia est
apud deum. Scuptũ ẽ em deprebendens sapientes ẽ
astutia eorũ. Et ite rum. Togitauit deus cogitationes
sapieniti quia sũt stulte quare s sapiẽtia ibli cura
no ẽ esse non pocest et uera pacĩa nam si patiens
ille ẽ qui est huilis ⁊ mittis philosophos aĩ huiles¬
ꝙ s̾ placeant deo displicentes aparet illic nõ ẽẽ paci¬
entiam ubi sit nnsoleus affecte libertatis audatia. et
exerti ac seminudi pectoris ĩuerecũda iactãtia nos ai

Expanded text:
stum, quia in ipso habitat omnis plenitudo diuinitatis. et alio loco, nemo se, inquit, decipiat. si qui putat sapientem se esse in uobis, mundo huic stultus fiat ut fiat sapiens. sapientia enim huius mundi stultitia est aput Deum. scriptum est enim: reprehendens sapientes in astutia ipsorum. et iterum: cognouit Deus cogitationes sapientium quia sunt stultae quare si sapientia illic uera non est, esse non potest et uera patientia. nam si patiens ille est qui est humilis et mitis, philosophos autequod sibi placeant Deo displicentes, apparet illic veram non esse patientiam ubi sit insolens affectatae libertatis audacia et exerti ac seminudi pectoris inverecunda jactantia. I
Abbreviated transcription (Latin):
tes granestere copias messiũ fructꝰ miteste̾ umearũ
exuberare pomus arbusta nemora frondestere prata
florere ei cũ ciebris ino cotimus exacerbet᷑ offensis ds
indignatoem suã temperat et p̾stitutũ semel iecubu¬
touis diem patienter eepectat cumq lẽat in pocestate
uiudictã uuli diu cenere pacienciã sustines si clemen¬
ter et disferenx̾ ut si fieri pocest multũ malicia ꝑtracta

Expanded text:
ere, grandescere copias messium, fructus mitescere uinearum, ere, grandescere copias messium, fructus mitescere uinearum, exuberare pomis arbusta, nemora frondescere, prata florere. et cum crebris immo continuis exacerbetur offensis Deus, indignationem suam temperat et praestitutum semel retributionis diem patienter expectat, cumque habeat in potestate uindictam, mauult diu tenere patientiam sustinens scilicet clementer et differens, ut
Abbreviated transcription (Latin):
eium nobis cũ deo untus ista cõmunis inde pacia incipit
inde clautai eius et diguitas caput sumit oruo ei magͥ¬
tudo paciencie a deo auctore procedit diligenda res honũ
q deo cara est. bonũ quod auiat maiestas diuina quie¬
Ait si dus nobis et pariter deus est sectemi᷑ pacientiã
donuni pariter et pacris qr et serua ee oportet obseq̃n¬
ces et filios nõ decet ee degeneres qualis uero indeo et
qua nta paciẽtia quod in contumeliã sue maiestatis e
honoris iustituta ab honũb prophana templa et ter¬
rena figuenta et saculega paciẽtissime sustiunet et si
bonos et malos equaliter facit diem nasti et lumen
solie aboriri. et cum ymbrib terras ugat nemo a be¬
neficiis eius excluditur quominꝰ iustis similiter et in¬
iustit̾ indistietas pluuias largiatur iudenus inseꝑa¬
bili qualitate paciencie nocentib et inuoriis iclurio¬
sis et impiis guis agentibe et ingratis dei nutu temꝑa
obsequi ⁊ elementa famulari spirare uentos. Flueu Iõ¬

Expanded text:
enim nobis cum Deo uirtus ista communis. inde patientia incipit, inde claritas eius et dignitas caput sumit. origo et magnitudo patientiae Deo auctore procedit. diligenda res homini quae Deo cara est: bonum quod amat maiestas diuina commendat. si dominus nobis et pater Deus est, sectemur patientiam domini pariter et patris, quia et seruos esse oportet obsequentes et filios non decet esse degeneres. Qualis uero in Deo et quanta patientia, quod in contumeliam suae maiestatis et honoris instituta ab hominibus profana templa et terrena figmenta et sacra sacrilega patientissime sustinens super bonos et malos aequaliter facit diem nasci et lumen solis oboriri, et cum imbribus terras rigat, nemo a beneficiis eius excluditur quominus iustis similiter et iniustis indiscretas pluuias largiatur. uidemus inseparabili aequalitate patientiae nocentibus et innoxiis, religiosis et impiis, gratias agentibus et ingratis Dei nutu tempora obsequi, elementa famulari, spirare uentos, fontes flu
Abbreviated transcription (Latin):
quante paciẽtie ut qui in celie adorat᷑ ne celum unida¬
tatõnis obsequiũ prebeamus nec defendi aute dñm ẜui¬
iii religiosa et in uerecunda festinatõe propeniꝰ insista¬
mus potius saboremus toto corde iugilantes atq ad
om̃em tolleranciã stabiles dnũca pcepta seruenus ut
cum ille ne ⁊ uiudicte dies benerit non cum impiis
peccatorib pumanur s cum iustis ⁊ deũ tuuentib
honoremur

Expanded text:
quanta patientia ejus! ut qui in coelis adoratur, necdum vinditationis obsequium praebeamus. Nec defendi ante Dominum servi irreligiosa et inverecunda festinatione properemus. Insistamus potius et elaboremus et toto corde vigilantes atque ad omnem tolerantiam stabiles Dominica praecepta servemus; ut, cum ille irae et vindictae dies venerit, non cum impiis et peccatoribus puniamur, sed cum justis et Deum timentibus honoremur
Abbreviated transcription (Latin):
remaneret quod non Iob. in suis temptationib exꝑi¬
rẽtur armat dyabolus ⁊ ueorẽ illo autiquo neqͥtie sue
usus ingeno quasi omnes per mulierẽ decipere posset
et fallere quod fecit in origine. nec tñ Iob ĩ grauilz
et densis conslictationib fraugitur quominꝰ int illas
angustias et pressriras suas dei beuedicco. uict̾ce paciẽtia
cecitatẽ pertulit intantũ grandit̾ dñi paciẽcie lande pro¬
meruit atq ut magis frẽr dilectissinmi paciẽcie bonum
luceat et quid mali econtrario impaciẽcia importet cõ
xp̃s pacieus inuenit᷑. ita impaciẽs semper eristit cuius
mentẽ dyaboli ne quicia possedit exordia deinq ip̃ã iude
auius Diabolus ad ymagiuẽ dei honũem faccũ impaci¬
encer culit inde et perit pͥmus et perdidit adam contra
celeste preceptũ cuule talis imꝑaciens in mortẽcecidit

Expanded text:
remaneret quod non Job in suis tentationibus experiremaneret quod non Job in suis tentationibus experiretur, armat diabolus et uxorem, illo antiquo nequitiae suae usus ingenio, quasi omnes per mulierem decipere posset et fallere, quod fecit in mundi origine; nec tamen Job gravibus ac densis conflictationibus frangitur quominus inter illas angustias et pressuras suas Dei benedictio victrice patientiacaecitatem pertulit, in tantum granditer Deum patientiae laude promeruit. XIX. Atque, ut magis, fratres dilectissimi, patientiae bonum luceat, quid mali e contrario impatientia importet consChristus patiens inuenitur, ita inpatiens semper existit cuius mentem diaboli nequitia possediamus. Diabolus hominem ad imaginem Dei factum impatienter tulit: inde et periit primus et perdidit. Adam, contra coeleste praeceptum, cibi lethalis impatiens, in mortem cecidit,