comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quaqͣm ꝯtra deum id iuste uolentem no
iustĩam. Sane sciendum qr id qd̾ caro
mortał timore passionis uritur. ⁊ pietas
amore compassionis passibilicer mouet᷑
p̃senti tm̃ uite debitum est. in qua ⁊ mał
compassio debetur. qͣmͣdiu corrigi possũt¬
⁊ bonis passio non tollitur. qmͣdui melio¬
res esse possunt. sum autem mortale hoc
induerit ĩmortalitatem. ⁊ corruptibile
h ĩ corruptionem tunc utiq sicut carnẽ
neq passio neq timor passionis ullus affli¬
get: sic mẽs ulłam ex compassione aliem do¬
loris penam suscipiet. Illic quippe et carohẽ¬
bit ꝯͣ passionem securitatem. ⁊ anima hebit
impietate puritatem. Securitas carniserit
ex impassibilitate: puritas m̃tis ex u̾itater
Intlłige que dico. paci compati utrũq pe
uaz. Patidatũ est hoĩ pro iniquitate: com¬
patiautem p̃ceptum ÷ pro bonitate. Iustũ
est .n. ⁊ equum coram deo. ut qui patitur cõ¬

Expanded text:
quaquam contra Deum id juste volentem nolquaquam contra Deum id juste volentem noljustitiam. Sane sciendum quod id quod caro mortalis timore passionis uritur, et pietas amore compassionis passibiliter movetur, praesenti tantum vitae debitum est, in qua et malis compassio debetur, quandiu corrigi possunt; et bonis passio non tollitur quandiu meliores esse possunt. Cum autem mortale hoc induerit immortalitatem, et corruptibile hoc incorruptionem ; tunc utique sicut carnem nec passio neque timor passionis ullius affliget; sic mens nullam ex compassione alieni doloris poenam suscipiet. Illic quippe et caro habebit contra passionem securitatem, et anima habebit in pietate puritatem. Securitas carnis erit ex impassibilitate, puritas mentis ex veritate. Intellige quae dico. Pati et compati utrumque poena est. Pati datum est homini pro iniquitate; compati autem praeceptum est pro bonitate. Justum est enim et aequum coram Deo, ut qui patitur com
Abbreviated transcription (Latin):
sabat. Unaqueq uolũtas qd̾ suũ erat ope¬
rabatur. ⁊ quod ad se pertinuit seq̃batur.
Uolũtas diuina iusticiam. uoluncas rõał
obedĩam. uolũcas hũanitatis mĩam. Wo¬
luntas carnis naturam. Neq altera con¬
traria alteri erat. S unaqueq quod suũ
erat appeciit: ut qͣmuis ad aliud ess. altĩ
tamen ꝯͣria ñ ess. hoc est. ut lic ad aliud
uelle haberet. ad aliam tamen nolle non
haber. Sicut .n. diuinitati natura erat
iustĩam ñ desere̾. sic carni iustũ erat na¬
turam seruare: ⁊ pietati alienã misĩam
nõ amare. Sic itaq in xpõ uolũtas fũ diui¬
uitatis iustĩam dictans. uolunitas rõis
iustĩam approbans. uolũtas hũanitatis
per quam nulli malũ uoluit: uoluntas
caruis per quam sibi penam noluit. Iustũ
itaq carni erat quod passionem suam
noluit. qr ħ erat st̾n nlaturam: ⁊ iustum
sin affectum compassionis in pena. uł per¬
ditione miseroꝵ misi̾cordicer noluit. ne¬

Expanded text:
sabat. Unaquaeque voluntas quod suum erat operabatur, et quod ad se pertinebat sequebatur. Voluntas divina justitiam, voluntas rationalis obedientiam, voluntas humanitatis misericordiam, voluntas carnis naturam. Neque alia alii contraria erat, sed unaquaeque quod suum erat appetiit, ut quamvis ad aliud esset, alii tamen contraria non esset. Hoc est ut licet ad aliud velle haberet, ad aliam tamen nolle non haberet. Sicut enim divinitati natura erat justitiam non deserere, sic carni justum erat naturam servare; et pietati alienam miseriam non amare. Sic itaque in Christo voluntas fuit divinitatis, justitiam dictans; voluntas rationis, justitiam approbans; voluntas humanitatis, per quam nulli malum voluit; voluntas carnis, per quam sibi poenam noluit. Justum itaque carni erat, quod passionem suam noluit, quia hoc erat secundum naturam, et justum secundum affectum compassionis in poena vel perditione miserorum misericorditer noluit, ne
Abbreviated transcription (Latin):
cuius ad utrũlib se habere non fuit: Ergo em¬
manuel elig̾e ⁊ reprobare didicit. qr qui ĩ sui
natura conditioni non subiacebat in nr̃a li¬
berũ arbitriũ assũpsit. Cui ĩ se ꝯfirmato ded̾
posse non posse ĩ malũ defice. ⁊ boni electõm
uolũtate lib̾a sine coactione. Neq idcirco inrͦ
lib̾ũ eo qd nec aliud pati possit uoluntariũ.
nec ad aliud compelli inuitũ. S idarco uere
⁊ sũme liberũ. qr non possit uł aliud pati qm
uelle. uł aliud uelle qmͣ posse. sũi aliud posse
qͣm bene uelle. Sic emmanuel butirũ ⁊ mel
natura quam assũpsit rõnabili iudicio ⁊¬
uolũtatis scẽ malũ deseruit. ⁊ bonũ elegit.
Sicut scriptũ÷. Dilexisti iustĩam ⁊ o .i. ꝓ .ii.¬

Expanded text:
cujus ad utrumlibet se habere non fuit? Ergo Emcujus ad utrumlibet se habere non fuit? Ergo Emmanuel eligere et reprobare didicit, quia qui in sui natura conditioni non subjacebat, in nostra liberum arbitrium assumpsit. Cui in se confirmato dedit posse non posse in malum deficere, et boni electionem voluntate libera sine coactione. Neque idcirco minus liberum eo quod nec aliud pati possit voluntarium, nec ad aliud compelli invitum. Sed idcirco vere et summe liberum, quia non possit vel aliud pati quam velle, vel aliud velle quam posse, sive aliud posse quam bene velle. Sic Emmanuel butyrum et melnatura, quam assumpsit, rationabili judicio voluntatis sanctae malum deseruit et bonum elegit, sicut scriptum est: Dilexisti justitiam et odisti i
Abbreviated transcription (Latin):
qui mel comedit ut scirz elig̾e bonũ. Uerus
deus ẽmanuel qui mel fuit. nõ ꝑ exꝑiẽciam
discens. s ꝑ naturam sciens se ip̃m bonum.
O ẽmanuel bone nobiscũ deus. ꝓpt̃ ea tubu¬
tirũ ⁊ mel comed̾e potuisti. qr emmanuel
factus es nob̾cum deus. Deus .n. apud ce nͦ
acciꝑe potuisti qd̃ eras. nec quod non eras
sustinere. Propterea emmanuel factuses
nob̾cũ deus. ũ in nr̃o hũiliatus in ip̃o ⁊ desr̃
qd̾ tuũ erat acciꝑes. ⁊ qd̾ nr̃m erat subtus tͥ
sociares. Gẽmanuel factus es nobiscũ deus.
ũ posses butiũ ⁊ mel comed̾e. ⁊ t̃ttr comedẽs
disceres bonũ eligens malũ reprobare. S quid
dico: Quis est sapiens ut intłłigat hec Eͣ¬
lis ergo tu deus eras antiquus a principio qͥ ĩ
pͥncipio lucem diuisisti. ac tenebras sibonum
elig̾e̾ ⁊ malum reprobare nesciebas: An forte
⁊ hoc nescire uirtutis erat. ⁊ disc̾e dignatõnis.
qi eloctio ad diuinã naturam non ꝑtinuit.

Expanded text:
qui mel comedit ut sciret eligere bonum. Verus qui mel comedit ut sciret eligere bonum. Verus Deus Emmanuel, qui mel fuit non per experientiam discens, sed per naturam sciens seipsum bonum. O Emmanuel bone, nobiscum Deus, propterea tu butyrum et mel comedere potuisti, quia Emmanuel factus es nobiscum Deus. Deus enim apud te, nec accipere potuisti quod eras, nec quod non eras sustinere. Propterea Emmanuel factus es nobiscum Deus, ut in nostro humiliatus, in ipso et desuper quod tuum erat acciperes, et quod nostrum erat subtus, tibi sociares. Ergo Emmanuel factus es nobiscum Deus, ut posses butyrum et mel comedere, et inter comedendum disceres, bonum eligens, malum reprobare. Sed quid dico? quis est sapiens ut intelligat haec? Qualis ergo tu Deus eras antiquus a principio qui in principio lucem divisisti ac tenebras, si bonum eligere et malum reprobare nesciebas? An forte et hoc nescire virtutis erat, et discere dignationis, quia electio ad divinam naturam non pertinuit,
Abbreviated transcription (Latin):
Gustauit ⁊ reprobauit. qr sustinuit ⁊abiecit.
Possus : ⁊ suꝑauit. Nunquid nõ iam palam
ĩpiorum ꝑsecutionem sustinens. ꝙͣ sit repro¬
banda coꝵ prauitas ꝑ exꝑienciam selt. qmͣ
ꝑ prouidenciam prius idem ip̃e reprobauit.
nc libet ĩtueri quõ mel comedebat ẽma¬
nich amaritudĩs inue̾nitur. ꝙ ꝓpter ea co¬
tum quod ibi est. ab exꝑiente eligitur. Ergo
mel comedit ũ sciret elig̾e bonũ. S quid di¬
cimus: quał ÷ laus ista si tñ laus dicenda est.
qd̾ deus homo per exꝑienciam bonũ didic̃.
qui semꝑ idem ip̃a bonitas fuit: S ħ pietatiͤ
ita ĩclinari dignatus ÷. ut acciꝑe poss in eo
erat ex eternitate Ergo mel comedit d̃m̃itatiꝰ
hũanitas. cũ se infudit atq ĩnuit infirmita¬
ti maiestas. Ibi hũana natura pleno sacie¬
tatis gustu. suꝑnam dulcedinem haurired
cep̃. libi totũ quod  deus ineffabili gr̃a sibi
unitũ accepit. Tamen comede hoĩs erat esse
cibũ diuinitatis. Uerus gͦ homo emmanuel

Expanded text:
Gustavit et reprobavit, quia sustinuit et abjecit. Passus est, et superavit. Nunquid non jam palam impiorum persecutionem sustinens, quam sit reprobanda eorum pravitas per experientiam sensit, quam per providentiam prius idem ipse reprobavit. Nunc libet intueri quomodo mel comedat Emmanihil amaritudinis invenitur, et propterea totum quod ibi est ab experiente eligitur. Ergo mel comedit ut sciret eligere bonum. Sed quid dicimus? Qualis est laus ista si tamen laus dicenda est quod Deus homo per experientiam bonum didicit, qui semper idem ipsa bonitas fuit? sed haec pietaita inclinari dignatus est, ut accipere posset in eo erat ex aeternitate. Ergo mel comedit divinitatis humanitas, cum se infudit atque univit infirmitati majestas. Ibi humana natura pleno satietatis gustu supernam dulcedinem haurire coepit, ubi totum quod est Deus ineffabili gratia sibi unitum accepit. Tamen comedere hominis erat, esse cibum divinitatis. Verus ergo homo Emmanuel
Abbreviated transcription (Latin):
puram dulcedĩem ꝑcipimus. qr ĩ oꝑe pieta¬
tis labore afficimur. ingaudio contemplati¬
ouis dulcedine refouemur: ⁊ ħ totũfit ut
discamus. qnͣtũ presens uita in qua nec boñ
sine dolore fĩ potest fugienda sit ⁊ futura
naua dolor non z appetender. Pesi dñm:¬

Expanded text:
puram dulcedinem percipimus, quia in opere pietapuram dulcedinem percipimus, quia in opere pietatis labore afficimur, in gaudio contemplationis dulcedine refovemur. Et hoc totum fit ut discamus quantum praesens vita, in qua nec bonum sine dolore fieri potest, fugienda sit; et futura, in qua dolor non est, appetenda. Per Dom
Abbreviated transcription (Latin):
que passus ÷ obedĩam. ⁊ ꝯsũmatus fc̃s ÷ om̃ib
obtemꝑantib sibi c̃a salutis eterns xp̃c enĩ
cx hiis que passus ÷ obedĩam didicit qr qui
filius erat equal per naturam. ut subeẽ poss
id qd̾ inferius passibile erat ꝑ gr̃am assũpsit
¶asi .n. discere fuit. qd̾ per naturã in suo
non habuit in usum ex alieno assimi̾e Sot
nũc restat si forte inuenire possimus emma¬
nuelem nt̃m butir̃. ⁊ mel ñad refectionẽ. s
ad delectationem manducantem. ne qd̾ fecit
netĩtas sit. s uoluntas. Obtulerũt ei partem
piscis assi. ⁊ fauũ melł̾. Immortał ⁊ impassi¬
bilis iam fuit factus. ⁊ cibo corͣli nõ indiguit
tam̃ ut demonstraret qd̾ fuit comedit uolũ¬
tate ñ necĩtate. Omĩa itaq bene sederent. Si
obtulissent ei butirũ ⁊ fauũ mellis. nisi forte
idem piscis nob̾ signific. qr butirũ sñ frix᷑a
nõ sumitur Nam ⁊ nos cotidie adh ĩ butiro
amaritudĩem admixtam ĩuenimꝰ. ĩ in elle

Expanded text:
summatus factus est omnibus obtemperantibus sibi causa salutis aeternae Christus enim ex iis quae passus est obedientiam didicit, quia qui Filius erat aequalis per naturam ut subesse posset id quod inferius possibile erat per gratiam assumpsit. Quasi enim discere fuit quod per naturam in suo non habuit in usum ex alieno assumere. Solum nunc restat, si forte invenire possimus Emmanuelem nostrum butyrum et mel non ad refectionem, sed ad delectationem manducantem, ne quod fecit necessitas sit, sed voluntas. Obtulerunt ei partem piscis assi et favum mellis . Immortalis et impassibilis jam fuit factus, et cibo corporali non indiguit; tamen ut demonstraret quod fuit, comedit voluntate, non necessitate. Omnia itaque bene cederent, si obtulissent ei butyrum et favum mellis, nisi forte idem piscis nobis significet, quia butyrum sine frixura non sumitur. Nam et nos quotidie adhuc in butyro amaritudinem admistam invenimus, in melle
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce butirũ. Sequitur. Tulerũt lapides iuder
ut iac̾ent in eũ. Ec̾ce it̾m a maritudo. S ille
amaritudĩs gustu. ab appetitu dulcedinis
au̾ti nõ poterat. Nam subditur. Respondit
eis dicẽs. Multa oꝑa bona ostendi uobis gẽ
suꝑ aliam. Querebant eũ apprehend̾e. Sed
ip̃e malũ reprobans exiuit de manib eoꝵ
Et quid singula narramus: Naro unqͣm
ĩuenimus iħ̾mi sine amaritudĩe mãdurasse
butirũ. Postremo nouissimam illã magnãq
amaritudinem. butiriq dulcedĩem. maliq
reprobationem quis ꝯsiderãs nõ miretur ⁊
Pependit dñs iħc in cruce ut pro pretatis
dulcedine pocłm amare mortis degustai.¬
⁊ circũdantib eum inimicis. atꝙ post dira
uulña uoces blasphemas in eũ iacłantib
ip̃e suauitatis cibi sui non ĩmemorait Pr
magnis quidem amaritudib foris asꝑsum
⁊ camen dulcorem suũ interius ꝯseruans ille¬
sum. Ut gͦ demonstrar qd̃ sine cormptione
sue dulcedĩs spõte amaritudĩem fuscepiss.¬

Expanded text:
ecce butyrum. Sequitur: Tulerunt lapides Judaei ut jacerent in eum , ecce iterum amaritudo. Sed ille amaritudinis gustu ab appetitu dulcedinis averti non poterat. Nam subditur: Respondit eis Jesus, dicens: Multa opera bona ostendi vobis ex super aliam: Quaerebant eum apprehendere . Sed ipse, malum reprobans, exivit de manibus eorum. Et quid singula narramus? Raro unquam invenimus Jesum sine amaritudine manducasse butyrum. Postremo novissimam illam magnamque amaritudinem butyrique dulcedinem malique reprobationem quis considerans non miretur? Pependit Dominus Jesus in cruce ut pro pietatis dulcedine poculum amarae mortis degustacircumdantibus eum inimicis atque post dira vulnera voces blasphemas in eum jaculantibus, ipse, suavitatis cibi sui non immemor, ait: magnis quidem amaritudinibus foris aspersum; et tamen dulcorem suum interius conservans illaesum. Ut ergo demonstaret quod sine corruptione suae dulcedinis sponte amaritudi
Abbreviated transcription (Latin):
ad esum butiri se ꝯuertens ait. Ainen amen
sum amaritudĩem aspergentes tulerũt la¬
pides iuder ut iac̾ent in eum. Et sequitur
reprobatio mali. Iħc aut̃ abscondit se r exi¬
uit de templo. Ad huc uideamus alibi. Ambu¬
lauit ĩporticu sałonis. Et cirtũdederũt eum
dicentes. Quousq aĩam nr̃am tollis: Si cu
es xp̃c dic nob̃ palam. & ille. loquor uob ⁊ ñ
creditis. Oꝑa que ego facio ĩ nomĩe prĩs mei

Expanded text:
ad esum butyri se convertens, ait: Amen amen sum amaritudinem aspergentes, tulerunt lapides ut jacerent in eum . Et sequitur reprobatio mali. Jesus autem abscondit se, et exivit de templo . Adhuc videamus alibi: Ambulavit in porticu Salomonis. Et circumdederunt eum, dicentes: Quousque animam nostram tollis? Si tu es Christus, dic nobis palam , et ille: Loquor vobis, et non creditis. Opera quae ego facio in nomine Patris mei
Abbreviated transcription (Latin):
ħ butirũ erat. ꝙ̾ ubi est amaritudo: Omma
gͦ ħ faciendo butirũ comedit. S qr cũ natu¬
ra ⁊̃ infirmitatem assumpserat ista agendo
cũ affectu pietatis. in fame. ⁊ siti. frigore ⁊
passionis.Iħc quodam tempore fatigat᷑ ex iti¬
nere sedebat suꝑ fontem. ⁊ ueniente samari¬
tana potum petiit dicens. Da michi .b. Ecce
amaritudo. postea uenientes discipłi. escas
quas emerant deferentes mirabantur quod
cũ młiere loq̃batur S ille ostend̾e uolens
quid in butiro elig̾et ⁊ quid reprobar postu¬
lantib ad manducand̾ acced̾e ait. Ego cibum
habeo quẽ uos nescitis. ⁊ deinceps statĩ. Meus
ĩquit cib est ut faciam uolũtatem prĩs mei
hic demõstrauit butirũ. Cibus inqͥt quẽ uos
nescitis butirũ ÷. sib quẽ uos scitis amaritudo
S qr iste sine illo non sumitur. ego ueni in illo
istum comed̾e. ⁊ in isto illũ reprobare. Uideamͦ
adhuc alibi butirũ maiorem amaritudĩem

Expanded text:
hoc butyrum erat, et ubi est amaritudo. Omnia hoc butyrum erat, et ubi est amaritudo. Omnia ergo haec faciendo butyrum comedit. Sed quia cum natura etiam infirmitatem assumpserat ista agendo cum affectu pietatis in fame et siti, frigore et passionis. Jesus enim quodam tempore fatigatus ex itinere sedebat super fontem, et veniente Samaritana, potum petiit, dicens: Da mihi bibere . Ecce amaritudo. Postea venientes discipuli, escasque quas emerant deferentes, mirabantur quod cum muliere loquebatur . Sed et ille ostendere volens quid in butyro eligeret, et quid reprobaret, postulantibus ad manducandum accedere ait: Ego cibum habeo quem vos nescitis . Et deinceps statim: Meus, inquit, cibus est ut faciam voluntatem Patris mei . Hic demonstravit butyrum. Cibus, inquit, quem vos nescitis butyrum est. Cibus quem vos scitis, amaritudo. Sed quia iste sine illo non sumitur, ego veni in illo istum comedere, et in isto illum reprobare. Videamus adhuc alibi butyrum majorem amaritudinem
Abbreviated transcription (Latin):
ũ .d. ⁊.o.q.f. prosperabuntur. Mel comed̾ qñ
impleuit quod scriptum÷. In lege eius medi¬
tabitur die ac nocte. Ut sciat reprobare malũ
qui nõ abiit ĩ consilio impioꝵ. ⁊ ĩ uia .ꝑ. ñ .s.
elig̾e bonũ. fortasse bucirũ comedet .ũ. s.r. m
x .R.m. ⁊ e.ẜ. Si enĩ nõ comediss non gustass
Si nõ gustass per exꝑienciam nõ nouiss. sĩgo
comedit ⁊ gustauit. Gustando senfit ⁊ agno¬
uit. Quid comedit : Butirũ ⁊ mel. In butito
aliquid amaritudĩs mixtũ erat. In gustu
mellis nͥl amaritudĩs ĩueniri poterat. Et pp̃ea
illic ĩuentum ÷ quod nu̾to reprobari ħ aut̃
amaritudĩem butiri. filius dei ꝑ humanita¬
tem ĩ mundũ ueniens. młta oꝑa pietatis hu¬
mano gñi exhibũ. u̾bo docuit. exemplo pro¬
uocauit. Et ut postremo saluatorem mundi
se ĩdubitanter astrueret mentib hũanis
assiduis uirtutib ⁊ miracłis. occultam ĩ car¬
ne sue diuinitatis maiestatem aꝑuit. Cotũ

Expanded text:
ue faciet, prosperabuntur . Mel comedit, quando implevit quod scriptum est: In lege ejus meditabitur die ac nocte . Ut sciat reprobare malum: Qui non abiit in consilio impiorum, et in via eligere bonum. Fortasse butyrum comedet ut sciat repi enim non comedisset, non gustasset. Si non gustasset, per experientiam non novisset. Ergo comedit, et gustavit; gustando sensit et agnovit. Quid comedit? Butyrum et mel. In butyro aliquid amaritudinis mistum erat. In gustu mellis nihil amaritudinis inveniri poterat. Et propterea illic inventum est quod merito reprobari; hic auamaritudinem butyri. Filius Dei per humanitatem in mundum veniens, multa opera pietatis humano generi exhibuit, verbo docuit, exemplo provocavit. Et ut postremo Salvatorem mundi se indubitanter astrueret, mentibus humanis assiduis virtutibus et miraculis occultam in carne suae divinitatis majestatem aperuit. Totum
Abbreviated transcription (Latin):
ritate utens. Non ergo ad refectionem. s ad
delectationem comedit qͥ plenitudĩem possidẽs
idẽ ipẽ ꝑfectio fuit Butirũ comedit qñ impleũ
qd̾ de eo predictũ fuerat ꝑ psalmistam. Et erst

Expanded text:
ritate utens. Non ergo ad refectionem, sed ad ritate utens. Non ergo ad refectionem, sed ad delectationem comedit qui, plenitudinem possidens, idem ipse perfectio fuit. Butyrum comedit, quando implevit quod de eo praedictum fuerat per Psalmistam: Et erit
Abbreviated transcription (Latin):
sumus. ⁊ ꝑ acessum temporis ad augm̃tũ
uͥtutis proficimꝰ pro necessitate nr̃i defectus.
butirum ⁊ mel non solum ad delectationem. s
⁊̃ ad refectionem manducamus. Dntirũ ut in
nob̾ ꝑ oꝑa pietatis foris exerreatur amor ꝑxĩ
melut per contemplacionem u̾itatis intus
nutriatur amor dei. S ille homo ad refectio¬
nem butiro ⁊ melłe non eguit. in quo a princi¬
pio sue conceptionis ex quo homo cẽ cepit.
om̃iũ semꝑ plenitudo uirtutũ fuit. Comedit
tũ hõ ex tempore qui ip̃e cib fint deus ꝑx eter¬
nitate. Comedit nonut se Ieuinũ refic̾et sed ne
plenus fastidir Comedit butirũ nõ ut u̾tutem
caritatis in se per oꝑa auger s ut in nos eius
affectũ effundet. Comedit mel supernoꝵ duł¬
cedĩem. nec pro ignorancia requirens. nec pto
defectu appetens. S p̃sentem semꝑ plenissima
cognitione aspiciens. ⁊ possessa perfc̃ĩssima ca¬

Expanded text:
sumus, et per accessum temporis ad augmentum sumus, et per accessum temporis ad augmentum virtutis proficimus, pro necessitate nostri defectus, butyrum et mel non solum ad delectationem, sed etiam ad refectionem manducamus. Butyrum, ut in nobis per opera pietatis foris exerceatur amor proximi. Mel, ut per contemplationem veritatis intus nutriatur amor Dei. Sed ille homo ad refectionem butyro et melle non eguit in quo a principio conceptionis suae, ex quo homo esse coepit, omnium semper plenitudo virtutum fuit. Comedit tamen homo ex tempore, qui ipse cibus fuit Deus ex aeternitate. Comedit non ut se jejunum reficeret, sed ne plenus jejunos fastidiret. Comedit butyrum, non ut virtutem charitatis in se per opera augeret, sed ut in nos ejus affectum effunderet. Comedit mel supernorum dulcedinem, nec pro ignorantia requirens, nec pro defectu appetens, sed praesentem semper plenissima cognitione aspiciens, et possessa perfectissima cha
Abbreviated transcription (Latin):
magna questio est qͣre butirũ elis.
⁊ mel .c. ut .s. reprobare malum. ⁊ eligere
bonũ. Bntirũ ÷ ut om̃s nostis pinguedo
ex carne ueniens. mel dulcedo de rore celi
descendens. ¶id gͥ per butirũ accipimus.
uͥ refectionem bom oꝑis quod per corpus
exprimitur. ⁊ quid ꝑ mel nͥ eam que tono
gr̃e desuꝑ ĩfunditur. dulcedinem cõtem¬
plationis. Ip̃e ergo butirũ ⁊ mel comedit
qui in hoĩe issumpto. ⁊ desuꝑ plenitudĩẽ
sp̃c accepit ⁊ sicut homo subter per carnẽ
oꝑa uirtutũ exhibuit. Bucirũ .n. ⁊ mel do¬
met̾e z. cor in affectu pietatis. ⁊ foris ꝑ bona
oꝑa. ⁊intus per contemplationem exercere.
S alius ad refectionem comedit alius ad de¬
lectationem. QUi ĩplenitudĩe uͥtutis. uł nõ¬
dum bĩta. uł amissa defcm patitur. iste cibo
indiget ut refectione coboratus solidetur.
Qi autem in plenitudĩe sua defcm̃ siũ di¬
minutionem non recipit. iste cibũ ad refec¬
tionem nõ requirit. Nos gͦ qui puri hoĩes

Expanded text:
a quaestio est, quare butyrum et mel comedet, ut sciat reprobare malum et eligere bonum . Butyrum est, ut omnes nostis, pinguedo ex carne veniens. Mel dulce de rore coeli descendens. Quid igitur per butyrum accipiemus, nisi refectionem boni operis quod per corpus exprimitur? Et quid per mel, nisi eam quae dono gratiae desuper infunditur dulcedinem contemplationis? Ipse ergo butyrum et mel comedit qui in homine assumpto et desuper plenitudinem spiritus accepit, et sicut homo subter per carnem opera virtutum exhibuit. Butyrum enim et mel comedere est cor in affectu pietatis, et foris per bona opera, et intus per contemplationem exercere. Sed alius ad refectionem comedit, alius ad delectationem. Qui in plenitudine virtutis vel nondum habita vel amissa defectum patitur, is cibo indiget, ut refectione roboratus solidetur. Qui autem in plenitudine sua defectum sive diminutionem non recipit, is cibum ad refectionem non requirit. Nos igitur qui puri homines
Abbreviated transcription (Latin):
pati potest. compati autẽ pot̃ hũanitatis
est ꝓpͥum. Idcirco uolũtas pietatis uolũtas
humanitatis uocatur: qr hominis ÷ pie
tate moueri. Et hec siłr sin naturam hu¬
manitatis in xp̃o ĩuenitur. sũ appropiu¬
quaret irłm uidens ciuitatem fleuit suꝑ
eam. Quare flebat si non dolebat: Ergo no¬
luit quod doluit. ¶id doluit: Perditio¬
nem. Si doluit de ꝑditione illoꝵ. noluit
ꝑditionem illoꝵ: Qũo noluit: S̾m uolũ
tatem utiq diuinam quod iustũ futur̃

Expanded text:
pati potest, compati autem humanitatatis pati potest, compati autem humanitatatis est proprium. Idcirco voluntas pietatis, voluntas humanitatis vocatur, quia homini naturam humanitatis in Christo invenitur. Cum appropinquaret Jerusalem videns civitatem flevit super eam . Quare flebat si non dolebat? Ergo noluit quod doluit. Quid doluit? perditionem. Si doluit de perditione illorum, noluit perditionem illorum. Quomodo noluit? Secundum voluntatem utique divinam quod justum fu
Abbreviated transcription (Latin):
uolũtatis diuine in xp̃o. Propter uolunta¬
tem rõnis que uolũtati diuine per obediẽ¬
rendo ꝑ infirmitatem passioni renicebãdur.
uolũtatem rõnis. dispõnem diuine uolun¬
tatis in passione carnissue seq̃ndo: caro aut̃
ĩfirma ꝑ naturalem prouidenciam qͣmalũ
sũ odire acceꝑat passioni renitendo. Scd̾m
uolũtatem itaq deitatis in dispositione p̃¬
cedentem ⁊ sm̾̃ uolũcatem rõnis diuinam
dispõnem approbantem ⁊ subsequentem xͨ¬
sñ quam filiter ĩ qnͣtũ homo fuit eamdem
carnem suam odio nõ babuit pati nolũ. Ne
in ħ cũ diuine uolũtati ꝯͣrius fuit. quia et
ħipm̃ qd̾ noluit. tñ uolle diuina uolũtas
fuit. Erat ad huc alia uoluntas in xpõ. uolũ¬
tas pietatis siũ hũ anitatis. Nam ⁊ ip̃a pre¬
tas hũanitas uocatur. ⁊ dicũtur humanie
pii sunt. ⁊ facile alienis miscriis comꝑatul¬
tur. Proprium est .n. humanitatis compa¬
ti. ⁊ moueri pietate ĩmiseria aliena. Bestia

Expanded text:
voluntatis divinae in Christo. Propter voluntatem rationis, quae voluntati divinae per obedienrendo per infirmitatem passioni renitebatur divoluntatem rationis dispositionem divinae voluntatis in passione carnis suae sequendo. Caro autem infirma, per naturalem providentiam qua malum suum odire acceperat, passioni renitendo. Secundum voluntatem itaque deitatis in dispositione praecedentem, et secundum voluntatem rationis divinam dispositionem approbantem et subsequentem raliter in quantum homo fuit, eamdem carnem suam quia odio non habuit, pati noluit. Neque in hoc tamen divinae voluntati contrarius fuit; quia et hoc ipsum quod noluit eum nolle divinae voluntatis fuit. Erat adhuc alia voluntas in Christo, voluntas pietatis sive humanitatis. Nam ipsa pietas humanitas vocatur, et dicuntur humani qui pii sunt, et facile alienis miseriis compatiuntur. Proprium est enim humanitatis compati et moveri pietate in miseria aliena. Bestia
Abbreviated transcription (Latin):
hũana in illo fuit. Non dico humanã
quam culpa ⁊ uicium hoĩs facit. s quã
natura hominis requirit. Ergo in xpõ
inqnͣtũ ip̃e honis fuit. Humana autẽ
uoluntas cripliciter consideratur. Scd̾m
xp̃o uoluncas fuit diuinitatis. ⁊ uolũtas
racionis. ⁊ uoluntas pietatis. ⁊ uolũtas
carnis. Uoluntas diuinitatis per iustĩam
sñam dictabat uoluntas rõnis ꝑ obedien¬
siam ui̾tatem apprpbabat uolũtas pieca¬
cis per compassionem ĩ malo alieno susꝑi¬
rabat. uoluntas carnis per passionem ĩ ma¬
lo proprio murimurabat. Uide sinon omĩa
hec in xp̃o inuenias. Ille leprosus qui sani¬
tatem precabatur ⁊ maiestatem ꝯficeba¬
tur. potenciam uoluntatis diuine ꝯfessuꝰ
est dicens. Dñe si uis potes me mũdare. Et

Expanded text:
humana in illo fuit. Non dico humanam quam culpa et vitium hominis facit, sed quam natura hominis requirit. Ergo in Christo in quantum ipse homo fuit. Humana autem voluntas tripliciter consideratur; secundChristo voluntas fuit divinitatis et voluntas rationis, et voluntas pietatis et voluntas carnis. Voluntas divinitatis per justitiam sententiam dictabat; voluntas rationis per obedientiam, veritatem approbat; voluntas pietatis per compassionem in malo alieno suspirabat; voluntas carnis per passionem in malo proprio murmurabat. Vide an non omnia haec in Christo. Ille leprosus qui sanitatem precabatur et majestatem confitebatur, potentiam voluntatis divinae confessus est, dicens: Domine, si
Abbreviated transcription (Latin):
niebatur. Ex quocep̃: imiri cep̃. ⁊ ex qͦ uniri
cepit. ꝑsona ẽẽ cepit nõ tam̃ in quantũ
erat. s in quantũ unita erat. Si per sealiqũ
semꝑ unita fuit. semꝑ una cũ illo cui unie¬
batur persona fuit Ideo non dicimus hoiẽ
in ꝑsonam. qr humana natura in xp̃o ex
eo qͥuo fuit persona ñ fũ. qr per se nõ fuit.
s exeo quod unita fuit. una cũ illo cui unie¬
batur persona fuit. Persona .n. notat discre¬
tionem. Propterea quod per se non fuit
ex se ꝑsona non fuit Idcirco non est assũp¬
ta ꝑsona. s natura. qr quod assũptũ ⁊ rõaꝑ
nature. sicut extͣ assũptionem per setẽ nõ
habuit. ita ꝑsona eẽ non habuit s dicis.

Expanded text:
quo coepit uniri coepit et ex quo uniri coepit persona esse coepit, non tamen inquantum erat, sed inquantum unita erat. Si per se aliquasemper unita fuit, semper una cum illo cui uniebatur persona fuit. Ideo non dicimus hominem in personam, quia humana natura in Christo ex eo quod fuit persona non fuit, quia per se non fuit. Sed ex eo quod unita fuit, una cum illo cui uniebatur, persona fuit. Persona enim notat discretionem. Propterea quod per se persona fuit, ex se persona non fuit. Idcirco non est assumpta persona, sed natura, quia quod assumptum est rationalis naturae, sicut extra assumptionem per se esse non ha
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ caro ideo non sunt assumpta persona qr
ante assumptionem nõ habuerũt unionẽ.
s assũpta ĩ ꝑsonam. qr ex eo unita st̃ quod
assumpta sunt: sic ⁊ anima rõnał ideo as¬
sũpta non ÷ ꝑsona. qr ance unionem u̾bi
sicut ꝑ se cẽ non babuit. ita ꝑsona ẽẽ non
habuit. Ex quo .ni. cepit uniri cep̃. ⁊ ex quo
fuit unita fuit. Se quo aut̃ unita fuit ⁊
una cũ eo cui uinebatur persona fuit uide
quid sequitur. Si ex quo suit upita fuit. et
ex quo unita fuit ꝑ sona fuit. g ex quo fuit
ꝑsona fuit. Si autem ex quo fuit ꝑsona suit
quõ ꝑsona assumpta non est. que persona
fuit qñ assumpta: O consid̾a. Non te
perturbet sermonis inuolucrum. fides que¬
ritur. Sermo multa ꝑturbat. Incende tibi.
Ex quo fuit ꝑsona fuit qr ex quo fuit uni¬
tatuit. Quare gͥ non dicimus ꝑsonam as

Expanded text:
is et caro ideo non sunt assumpta persona, quia ante assumptionem non habuerunt unionem, sed assumpta in personam, quia ex eo unita sunt quod assumpta sunt, sic et anima rationalis ideo assumpta non est persona, quia ante unionem Verbi sicut per se esse non ex quo fuit, unita fuit. Ex quo autem unita fuit, una cum eo cui uniebatur persona fuit. Vide quid sequitur. Si ex quo fuit unita fuit, et ex quo unita fuit persona fuit, ergo ex quo fuit persona fuit? Si autem ex quo fuit persona fuit, quomodo persona assumpta non est quae persona fuit, quando assumpta est? Sed considera. Non te perturbet sermonis involucrum: fides quaeritur. Sermo multa perturbat. Intende tibi. Ex quo fuit persona fuit, quia ex quo fuit unita fuit. Quare ergo non dicimus person
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsona fuit. qr extra unionem por se ñqm
fuit qm̃ assumptũ ÷ ex quo fuit. O consi¬
dera. qr id rõnalis nature quod assum ptũ
ex eo quod fuit homo .i. hũana natura eẽ
habuit. Q uia ergo assumptum ⁊ ĩ eo qd̃
fuit ex quo hõ fuit itõ hõ assũptus ⁊. Id eĩ
assumptũ ÷ quod hõ fuit. ĩeo ⁊ ex co quod
assumptũ. Quia autem id qd̾ assum ꝑ
non fuit. qr per se non fuit s eees quod

Expanded text:
se nunquam fuit, quoniam assumptum est ex quo fuit? Sed considera quia id rationalis naturae quod assumptum est ex eo quod fuit homo, id est humana natura, esse habuit. Quia ergo assumptum est in eo quod fuit, ex quo homo fuit, ideo homo assumptus est. Id enim assumptum est quod homo fuit in eo et ex eo quod assumptum est, quia autem id quod assumptnon fuit, quia per se non fuit; sed ex eo quod
Abbreviated transcription (Latin):
non ꝑsonam Non .ii. assũpsit hoĩem ꝑso¬
nam. s assumpsit hoĩem in ꝑsonam. In¬
clłige quod dico. sirma ÷ fides catholica
uerbum ꝑsona assump̾sit hoĩem. nou
ꝑsonam d naturam. ¶xare non dicinu
ꝑsonam assũptam. sicut dicimus ꝑsonam
assumentem. Ie duas personas predicemꝰ
in xp̃o. ⁊ ne quat̾nitatem induce uideam᷑
⁊ confundatur crinitatis confessio. Propt̃¬
ca dicimus hoĩem naturam ñ ꝑsonam
assũptũ a uerbo. Quid ÷ homo: Anima
⁊ corpus. Propterea homo assumptus est.
qr auima ⁊ corpus assumptũ÷. Proptẽa
ꝑsona assumpta nõ÷: qr anima ⁊ corpus
anteqͣm uerbo uuirentur in ꝑsonam non e¬
rant inter se unita ad ꝑsonam. Idcuto quia
assũpta nõ sunt unitã. nõ sũt assũpta ꝑsõa
¶uia uo ĩ eo quodassumpta sunt unita
sunt in ꝑsonam assumpta sũt. S dicis. Si
amina ⁊ corpus anteqm iuirentur u̾bo. ideo
ꝑsona ñ erant. qr ĩter se unita ñ erãt. nõne¬

Expanded text:
non personam. Non enim assumpsit hominem personam, sed assumpsit hominem in personam. Intellige quod dico. Firma est fides catholica; Verbum persona assumpsit hominem non personam, sed naturam. Quare non dicimus personam assumptam, sicut dicimus personam assumentem? Ne duas personas praedicemus in Christo, et ne quaternitatem inducere videamur, et confundatur Trinitatis confessio. Propterea dicimus hominem naturam, non personam, assumptum a Verbo. Quid est homo? Anima et corpus. Propterea homo assumptus esma et corpus assumptum est. Propterea persona assumpta non est, quia anima et corpus antequam Verbo unirentur in personam, non erant inter se unita ad personam. Idcirco quia assumpta non sunt, unita non sunt, assumpta persona, quia vero in eo quod assumpta sunt unita sunt, in personam assumpta sunt. Sed dices: Si anima et corpus antequam unirentur Verbo, ideo persona non erant, q
Abbreviated transcription (Latin):
nantem uinc̾s illis u̾o arcũspectio. ut possit
occłte insidientem cauere. Com igitur di¬
uina pietas quosdam contra aꝑtam seui¬
ciam inimici corroborando. quosdam aut̃
contͣ occłtas eius insidias ꝑ arumspectionẽ
illĩando custodit. quid aliud qm̃ inopem
de manu fortiorum. ⁊ adiripientib paupe¬
rem eripit. ut et illi euadant dominũ. u
isti caueant daignũ:

Expanded text:
nantem vincere; illis vero circumspectio, ut possint nantem vincere; illis vero circumspectio, ut possint occulte insidiantem cavere. Cum igitur divina pietas quosdam contra apertam saevitiam inimici corroborando, quosdam autem contra occultas ejus insidias per circumspectionem illuminando custodit, quid aliud facit quam inopem de manu fortiorum et a diripientibus pauperem eripit, ut et illi evadant dominium, et isti caveant damnu
Abbreviated transcription (Latin):
uosdam diabolus aꝑta temptatõne
opprimit quostam occultis insidiis
seducit᷑ Unde in scriptura sacra dx̃aboluꝰ
aliqũ per leonem. aliqñ per draconem ex¬
pͥmitur. qr per leonem aperta eius seuicia
ꝑdraconem ub occulta ei̾us uersutia sig¬
nificatur. Unde psalmista hec duo cemp¬
tationũ gn̾a exprimens dicit. Cripiens ino¬
mops. nisi qui uirtutum diuicias non habet
s quis ÷ pauper nisi quiiam aliqua uirtucũ
dora accipere meruit s tñ adhuc ad ꝑfect.¬
onem iurtutis non peruenit. In opem ergo
manus fortiorum opprimit pauꝑem uero
manus diripientiũ asfligit qr nimirũanti¬
quus hostis eos qui nulla uͥtute roborati
sunt uiolenter sibi ꝑconsensum iniqͥtatis
subicit. ab hiis uero qui iam aliqua spũals
lucri bona collig̾e incipiũt occulta direpti¬
one dona uirtutũ collit hiis ergo quos a¬
ꝑta seuicia perimit latro est. fur ueroilłis
quos occłta fraude seducit. Unde ⁊ hiis for¬
titudo uecessaria est ut possint aꝑte pug̃¬

Expanded text:
uosdam diabolus aperta tentatione opprimit; quosdam occultis insidiis seducit. Unde in Scriptura sacra diabolus aliquando per leonem, aliquando per draconem exprimitur. Per leonem aperta ejus fiducia, per draconem vero occulta ejus versutia significatur. Unde Psalmista haec duo tentationum genera exprimens, dicit: Eripiens inoinops, nisi qui virtutum divitias non habet? Et quis est pauper, nisi qui jam aliqua virtutum dona accipere meruit, sed tamen adhuc ad perfectionem virtutis non pervenit? Inopem ergo manus fortiorum opprimit; pauperem vero manus diripientium affligit, quia nimirum antiquus hostis eos qui nulla virtute roborati sunt violenter sibi per consensum iniquitatis subjicit. Ab his vero, qui jam aliqua spiritualis lucri bona colligere incipiunt, occulta direptione dona virtutum tollit. His ergo quos aperta saevitia perimit, latro est; fur vero illis quos occulta fraude seducit. Unde, et his fortitudo necessaria est, ut possint aperte impug
Abbreviated transcription (Latin):
lum̃ in cesta. lumen in uase. diuinita
in humanitate. uas humauitas. lumen di¬
uinitas. Uita ma cenebre ignorancia. Pre¬
cessit xp̃c ferens lucernam. sequitur xinus
tenens exempli semitam. Proposuit hũani¬
tatem lucentem ex diuinitate. extulit luc̃¬
nam ut uideamus fide ambulemus oꝑati¬
one. dirigamur imitatione: precedentem
unũ młti sequentes. Am̃.

Expanded text:
lumen in testa; lumen in vase, divinitas lumen in testa; lumen in vase, divinitas in humanitate. Vas humanitas, lumen divinitas. Vita via, tenebrae ignorantia. Praecessit Christus ferens lucernam; sequitur Christianus tenens exempli semitam. Proposuit humanitatem lucentem; ex divinitate extulit lucernam, ut videamus fide, ambulemus operatione, dirigamur imitatione praecedentem unum multi sequentes. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
ess. in ilł presum̾e elatio ess. Quatuor aut̃
sunt quib iudicia fiunt. Ali qñ reddit deus
malum pro malo ad bonũ. ut saulo penam
ꝓ culpa aͥd correctionem. Aliqñ bona ꝑ bono
ad retributionem. Aliqñ malũ pro malo ad
malum. ut herodi ⁊ anthiocho. ⁊iude penã
pro cłpa ad damꝑnationem. Aliqñ bonum
pro bono ad bonum. ut abrahe ⁊ iob habũ¬
danciam pro iustĩa ad saluationem.
qui sic semꝑ bona que agit considerat. ut ꝑ
ea sead bona agenda q̃ necdum cepit p̃pa¬
rari credat. ut se non quasi ꝯsũmatũ existi¬
met. s semꝑ qͣ incipientem attendat.
Onsiderabo uias cuas. Uia dei est pen¬
quam ad nos uenit interna aspiratõ.
dio boni oꝑis exercendi inuigilat uias ⁊̃
dei considerat: qui aduentum eius int̾nuĩ
ad se diligenter obseruat. qñ ueniat. et
ad qualẽs ueniat ut agnoscat tempus
uisitationis sue. Amen.
ucerna pedib meis uerbũ cuũ. Luc̾na

Expanded text:
esset; in illis praesumere elatio esset. Quatuor autem esset; in illis praesumere elatio esset. Quatuor autem sunt quibus judicia fiunt. Aliquando reddit Deus malum pro malo ad bonum, ut Saulo poenam pro culpa ad correctionem. Aliquando bona pro bono ad retributionem. Aliquando malum pro malo ad malum, ut Herodi et Antiocho et Judae poenam pro culpa, ad damnationem. Aliquando bonum pro bono ad bonum, ut Abrahae et Job abundantiam pro justitia, ad salvationem. qui sic semper bona quae agit, considerat, ut per ea se ad bona agenda quae necdum coepit praeparari credat, ut se non quasi consummatum existimet, sed semper quasi incipientem attendat.Considerabo vias tuas . Via Dei est,quam ad nos venit interna aspiratio. dio boni operis exercendi invigilat. Vias etiam Dei considerat qui adventum ejus internum ad se diligenter observat, quando veniat, et ad quales veniat ut agnoscat tempus visitationis suae.Lucerna pedibus meis verbum . Lucerna
Abbreviated transcription (Latin):
Nlabiis meis pronũtiaui omĩa iudicia oris
tui. Bonus ordo. Pͥm̃ hũilitas silencii Daĩde
studiũ boni oꝑis. Postremo fiducia pronũ¬
tiandi uerbi. In corde meo: silenciũ. Doce
me iustificationes opus. In labiis meis pro¬
nũtiaui: uerbũ. Duo sunt que homuni la¬
bia collũt ut loqui non possit. Ignorancia
qñ nescit. ⁊ conscĩa mala qñ erubescit. Prop¬
terea contra ignoranciam ĩcorde meo abscõ¬
di eloquia tua. contra conscĩam malam doce
me iustificaciones tuas. ꝓnũtiaui. fiduciam
loquendi sigͣs Omĩa iudicia oris tui alichil
abscondi. ħ  cotũ dixi. Que dixisti michi
uł ueritatem negarem. Iudicia cordis q̃ sũt
abscondita. Iudicia oris que sunt manifesta.
Iudicia oris que ꝓposuisti. Iudicia cordis que
abscondisti. Iudicia cordis ubi snĩa ẽ dictata
Iudicia oris ubi sña est prolata. Que erge
manifesta sunt pronũciantur. que abscon¬
dita sunt sciri non possunt. Ista tacere torpor

Expanded text:
labiis meis pronuntiavi omnia judicia oris tui . Bonus ordo: Primum humilitas silentii, deinde studium boni operis, postremo fiducia pronuntiandi verbi. In corde meo, silentium: Doce me justificationes. Opus: In labiis meis pronuntiavi. Verbum. Duo sunt quae homini labia tollunt ut loqui non possit: Ignorantia, quando nescit; et conscientia mala, quando erubescit. Propterea contra ignorantiam, in corde meo abscondi eloquia tua, contra conscientiam malam, doce me justificationes tuas. Pronuntiavi, fiduciam loquendi significat. Omnia judicia oris tui, nihil abscondi, hoc est totum dixi. Quae dixisti mihi vel veritatem negarem; judicia cordis, quae sunt abscondita; judicia oris, quae sunt manifesta; judicia oris, quae proposuisti; judicia cordis, quae abscondisti; judicia cordis, ubi sententia est dictata; judicia oris, ubi sententia est prolata. Quae ergo manifesta sunt, pronuntiantur; quae abscondita sunt, sciri non possunt. Ista tacere torpor
Abbreviated transcription (Latin):
mido comꝑatur pp̃ fortitudĩem qua omĩa
penetrat. ⁊ nichil e resist̾e potest. in tantum
ut suꝑ octingentos. una uice irruere possit ⁊
gregati sunt ip̃i philistei illuc uͥ erac dauid
in preliũ. Hoc iudei dñt ibidem fcm uͥ goliad
agminib isił exptobrauit. Aliud nõ legimit

Expanded text:
o comparatur propter fortitudinem; qua omnia penetrat, et nihil ei resistere potest; in tantum ut super octingentos una vice irruere possit, et gregati sunt ipsi Philisthaei illuc ubi erat David in praelium. Hoc Judaei dicunt ibidem factum ubi Goliath agminibus Israel exp
Abbreviated transcription (Latin):
rocem aggrediendum solũ descend̾e. Uerũp¬
tamen usq ad tres. scil pͥm̃ nominatos nõ
ꝑuenerat ut illis equał ess. fecitq eũ dquid
bibi auricłariũ .i. cõsiliariũ a secreto. obod¬
dicit a secreto uł pro una dictione accipi¬
endum ÷ uł a secreto .i. desecreto. Qͣ dr̃et. de
secretis uł in secretis. fecit eum ꝯsiliatiũ sibi
Et addidit furor dñi. Addidit supͣdictis fla¬
gellis ħ. id hanc iram. ꝙ ꝯmouit ip̃e dñs
ꝯmouit dauid in eis .i. ad faciend̾ qd̾ fieret
ꝯͣriũ illis. dauid dico dicentem ioab: uade nu
cussit autẽ cor dauid eum .i. conscĩa remorde¬
bat eum eo quod ħ fecerat.

Expanded text:
rocem aggrediendum solum descendere. Verumrocem aggrediendum solum descendere. Verumtamen usque ad tres, scilicet primum nominatos, non pervenerat, ut illis aequalis esset. Fecitque eum David sibi auricularium, id est consiliarium, a secreto, vel pro una dictione accipiendum est, vel a secreto, id est de secreto, quasi diceret de secretis, vel in secretis fecit eum consiliarium sibi. . Et addidit furor Domini. Addidit supradictis flagellis hoc, id est hanc iram. Et commovit ipse Dominus, commovit David in eis, id est ad faciendum, quod fieret contrarium illis; David dico dicentem Joab: Vade, nucussit autem cor David eum, id est conscientia remordebat eum eo quod fecerat.
Abbreviated transcription (Latin):
III. coherere non uidetur. S sic legend̾ ÷. Post hc̃
semima. ꝙ ipse siłr philisteos ꝑcussit. ⁊ubi:
subiũgit qr congregati sunt philistiim in
statiõne .i. in loco ubi ubi castris positis stabãt¬
⁊ morabantur. Cũq fugiss ppłs isrł a facie¬
iii. philistiim stecit ille in medio agri .i. in cãpo.
unde ppłs fugerat ⁊ tutatus est .i. defendit eũ
scil campũ ut eum obtineret fugatis uł ꝑ¬
stratis hostib. Aecnon ⁊ ante in alio scilic̾et
p̃lio quod ante ħ frm fuerat descend̾ant de
fortes qui erant principes. piter .xxx. idest
aliis .xxx. excellentiores. ꝙ uenerant tꝑre
messis ad dauid ĩ speluncam odollam. Hoꝵ¬
oĩũ que dũr aliam noticiam hr̃e nõ possumut᷑
nisi qͣnͣtũ conicuus ex hiis que in hoc loco
ꝯmemorant᷑. Ip̃e ꝑcussit duos leones moab
In hebreo euidentius legitur duos principes
moab. ꝙ ip̃e descendit ⁊ ꝑcussit leonem in
media cisterna. magna audacia ad tam fe¬

Expanded text:
Post hunc, Semmaa. Et ipse similiter Philisthaeos percussit, et ubi subjungit: quia congregati sunt Philisthiim in statione; id est in loco ubi castris positis stabant et morabantur. Cumque fugisset populus Israel a facie Philisthiim, stetit ille in medio agri; id est in campo unde populus fugerat: et tutatus est, id est defendit eum; scilicet campum ut cum obtineret fugatis vel prostratis hostibus. Nec non, et ante; in alio scilicet praelio, quod ante hoc factum fuerat. Descenderant tres fortes, qui erant principes inter aliis triginta excellentiores. Et venerant tempore messis ad David in speluncam Odollam. Hoabere non possumus, nisi quantum conjicimus ex his quae in hoc loco commemorantur. Ipse percussit duos leones Moab. In Hebraeo evidentius legitur duos principes Moab. Et ipse descendit, et percussit leonem in media cisterna. Magna audacia ad tam fe
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce magisterium.
or̾ito qr sapientissimꝰ. Ip̃e ⁊ qiͣ teuerrimꝰ ligni
u̾micłs. Uermicłs lignuĩse tener ⁊ mollis.
durũ lignũ ꝑforat. ¶ando tangitur nich̾
mollius illo: qũ cangit nich dursus. In eo gͥ
qd̃ tenertimꝰ appellatur: notatur humilitas
⁊ in ansuetudo ĩ eo qd̾ uermicłs ligni dr for¬
titudo signatur. Bauid qñ ledebatur nichil
mansuerius: qñ led̾e uolebat nichil ferotius
Tres pͥncipales uirtutes. Sapĩa. humilitas.
fortitudo. Has om̃es nullus alioꝵ hr̃e potuit.
uͥ ille solus in qͦ directusẽ sp̃c dei. Has sequũt᷑
.ii. qͣi ymagines aliarũ. Disciplina sapĩs
Mansuetudo hũilitatis. cõstancia fortitu¬
dinis. Has aut̃ scd̾as tres nouissime sequẽ¬
tes ꝑuerse imitantur. Disciplinam xpo¬
cͥsis. mansuetudĩem pigricia. constanciam
ꝑtinacia. Dauid sedens in cachedra qui oc¬
tingentos sucerfecit impetu uno. Ubi hoc
fr̃m sit non legimus nͥ quantũ hic ꝯmemo¬

Expanded text:
agisterium, merito quia sapientissimus. Ipse est quasi tenerrimus ligni vermiculus. Vermiculus ligni in se tener et mollis, durum lignum perforat. Quando tangitur, nihil mollius illo; quando tangit, nihil durius. In eo igitur quod tenerrimus appellatur, notatur humilitas et mansuetudo; in eo quod vermiculus ligni dicitur, fortitudo signatur. David quando laedebatur, nihil mansuetius; quando laedere volebat, nihil ferocius. Tres principales virtutes: sapientia, humilitas, fortitudo. Has omnes nullus aliorum habere potuit, nisi ille solus, in quo directus est Spiritus Dei. Has sequuntur tres quasi imagines aliarum: disciplina, sapientiae; mansuetudo, humilitatis; constantia, fortitudinis. Has autem secundas tres novissimae sequentes perverse imitantur. Disciplinam, hypocrisis; mansuetudinem, pigritia; constantiam, pertinacia. David sedens in cathedra, qui octingentos interfecit impetu uno. Ubi hoc factum sit, non legimus, nisi quantum hic commemo
Abbreviated transcription (Latin):
ad abraham. Tercia ab abraham usq ad. dd̾
¶ xuarta a dauidusq ad tnͣsmigracõnem
ad aduentũ xpĩ. Item quinq etates precedẽ¬
tes .i. ab adam usq ad xp̃m distinguntur in
quatuor successiones. prima patriarcharũ:
ab adã usq ad moysen. Scd̾a successio fuit a
moyse usq ad dauid. que ÷ iudicum. Tercia:
q̃ ⁊ regũ a dauid usq ad transinigratõm bab.
Quarta a tnͣsinigratione babił usq ad xp̃m.¬

Expanded text:
ad Abraad Abra Quarta a David usque ad transmigrationem ad adventum Christi. Item quinque aetates praecedentes, id est ab Adam usque ad Christum distinguuntur in quatuor successiones. Prima patriarcharum fuit ab Adam usque ad Moysem. Secunda fuit a Moyse usque ad David, quae est judicum. Tertia, quae est Regum, a David usque ad transmigrationem Babylonis. Quarta a t
Abbreviated transcription (Latin):
portitu sałonis ⁊ nienserat. Ideo de hiems
hĩta est mentio ut ꝑ qualitatem temporum
designaret᷑ qualitas animoꝵ .i. torpor ⁊ ĩfide¬
ĩbethaniam ⁊ suscitauit lazarum. deinide per
montem oliueti uenit in uallem iosaphat. ⁊mi¬
sit discipłos in ciuitatem p̃p̃ asinam. ⁊ c̃. Bethanis
petratis. Cumitaq sex sint circurstancie que
sigͥficat fcm̃. ꝙ est allegoria. au fcm faciendum
significat ⁊ ⁊ mortalitas. In hiis duob ad cog¬
iutionem ueritatis .i. integritatem fider. ⁊ad a¬
morem bonicatis .i. ad ꝑfectionem bonorũ ope¬
rũ instruimur. ꝑcopterque duo legenda ẽ
diuina scaiptura .s. ut credamus sincere ⁊ bñ
cedentib a pͥncipio mundi qmͣ futuris usq
ad finem scłi. Etsciendum qr tota ista series
⁊ porrectio temporis. diuidenda in duos sta¬
tus ueterem ⁊ nouũ ⁊ tria tempora. natu¬
ralis legis. ⁊ scripte. ⁊ gr̃e. ⁊ sexetates. Prima
etas ab adamusq ad nos sct̾a a noeusq

Expanded text:
porticu Salomonis, et hiems erat. Ideo de hieme habita est mentio, ut per qualitatem temporum designaretur qualitas animorum, id est torpor et infideBethaniam, et suscitavit Lazarum; deinde per montem Oliveti venit in vallem Josaphat, et misit discipulos in civitatem propter asinam, etc. Bethania peccatis. Cum itaque sex sint circumstantiae, qusignificat factum et est allegoria; aut factum faciendum significat, et est moralitas. In his duobus ad cognitionem veritatis, id est integritatem fidei, et ad amorem bonitatis, id est ad perfectionem bonorum operum, instruimur. Propter quae duo legenda est divina Scriptura, scilicet ut credamus sincere, et becedentibus a principio mundi quam futuris usque ad finem saeculi. Et sciendum quod tota ista series et porrectio temporis dividenda est in duos status: veterem, et novum, et tria tempora naturalis legis, et scriptae et gratiae, et sex aetates. Prima aetas ab Adam usque ad Noe. Secunda a Noe usque