comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quam uoluntas eius fecerit. latente inuisibi¬
li et apud se incommutabili manente natura.
Siqueris utrum etiam sicuti ẽ. aliquando pos¬
sit uideri respondeo filiis hoc ẽẽ. promissum
de quib dictum ẽ scimus qui cum apparue¬
rit similes ei erimus qmͣa uidebimus eum
sicuti ẽ Si queris unde eum uidebimus: res¬
pondeo unde angeli uident. quib tunc eri¬
mus equales. Nec in loco enĩ deus uicletur.s
muntlo corde.⁊ nec corporalib ocłis querit᷑.
nec circumseribitur uisu. nec tactu tenetur.
nec auditur affatu: nec sentitur ancessu. Uni¬
genitus autem filius. qui ẽ. in sinu patris.
ditatis naturam atq substantiam in sonalit᷑
nartat: et ideo dignis idoneisq tanto cons¬
pectu oculis. etiam inuisibiliter monstrat.
Ipsi eni sunt oculi de quib apłs dicit. illu¬
minatos oculos cordis ut̾i: et de quib dicit᷑
illumina oculos meos ne uinquam obdormi¬
uisibilit̃ uidere. ipse eum potest in corporali¬

Expanded text:
quam uoluntas eius fecerit, latente inuisibiquam uoluntas eius fecerit, latente inuisibili et apud se incommutabili manente natura. si quaeris, utrum etiam, sicuti est, aliquando possit uideri, respondeo filiis hoc esse promissum, de quibus dictum est: Scimus, quia, cum apparuerit, similes ei erimus, quo- Diam uidebimus eum, sicuti est. si quaeris, unde eum uidebimus, respondeo: unde angeli uident, quibus tunc eriuidere. nec in loco deus uidetur, sed mundo corde, nec corporalibus oculis deus quaeritur nec circumscribitur uisu nec tactu tenetur nec auditur adfatu nec sentitur genitus autem filius, qui est in sinu patris, deitatis naturam atque substantiam insonabiliter narrat et ideo dignis idoneisque tanto conspectu oculis etiam inuisibiliter monstrat, ipsi enim sunt oculi, de quibus apostolus dicit: Inluminatos oculos cordis uestri et de quibus dicitur: Inlumina oculos meos, ne umquam obdormiuisibiliter uidere, ipse deo potest incorporali
Abbreviated transcription (Latin):
s quomodo intesligenda sit ista plenitudo
qua dictum ẽ. implendos nos ẽẽ. in omnem
plenitudinem dei: post ea sideus uoluerit.
ꝓuirib quas dederit disseimus: nunc autem
quod michi ꝓposueras. et ad explicandum dif¬
sicile uidebatur. utrum explicatum sit dili¬
genter adtende: recolendo quȩ dicta sunt.
Si eñi queris utrum possit deus uideri: respon¬
cissima scriptura legitur. beati mundo cordes
dictus sit inuisibilis. si uideri potest: respon¬
deo inuisibilem ee. natura. uideri autem cum
uult sicut uult. Uurimis eni ẽ. uisus non sicuti
e:s quali specie illi placute apparere. Si queris
it coram illo assisceret. si beati mundõ cordes
quia ipsi deum uidebunt: respondeo non qͥ¬
dem ẽe. consequens. ut etiam uideant deum
qui uoces ab eo factas aliquando auduut. Neq
en uiderunt eum qui audierunt quando di¬
xit adfilium. et clarificqui et iterum clarifi¬
cibo Ueruntamen non eẽ mirandum si aliqͥ
etam non muncli corles uident deum in sp̃e

Expanded text:
sed quo modo intellegenda sit ista plenitudo, qua dictum est implendos nos esse in omnem plenitudinem dei, postea, si deus uoluerit, pro uiribus, quas dederit, disseremus. Nunc autem, quod mihi proposueras et ad explicandum difficile uidebatur, utrum explicatum sit, diligenter adtende recolendo, quae dicta sunt. si enim quaeris, utrum possit deus uideri, responcissima scriptura legitur: Beati mundo corde, dictus sit inuisibilis, si uideri potest, respondeo inuisibilem esse natura, uideri autem, cum uult, sicut uult; plurimis enim uisus est, non sicuti est, sed quali specie illi placuit apparere. si quaeris, ut coram illo adsisteret, si beati mundo corde, quoniam ipsi deum uidebunt, respondeo non quidem esse consequens, ut etiam uideant deum, qui uoces ab eo factas aliquando audiunt; neque enim uiderunt eum, qui audierunt. quando dixit ad filium: Et clarificaui et iterum clarificabo; uerum tamen non esse mirandum, si aliqui etiam non mundi corde uident deum in specie,
Abbreviated transcription (Latin):
bilis ẽẽ credencdus ẽ Nam si interior homo
ñr̃ quantulacumq imago eius. non de illo
congenita s ab illo creata. quamuis ad huc
renouetur de die in diem. iam tamen in ta
uluce habitat. quo nullus corporalium ocłoꝵ¬
sensus accedit: si ea que in illa luce oculis cor¬
dis intuemur. et discernuntur inter se. et
nullis locorum spatiis separantur: quanto
magis deus lucem habitat in accessibilem
ooiporis scusib: quo nec ipsius nisi muncdi
potest ẽẽ. cordis accessus : Nam si pacem istã

Expanded text:
bis est! Nam si interior homo noster, quantulacunque imago ejus, non de illo genita, sed ab illo creata, quamvis adhuc renovetur de die in diem, jam tamen in tali luce habitat, quo nullus oculorum corporalium sensus accedit, si ea quae in illa luce cordis oculis intuemur, et discenullis locorum spatiis separantur: quanto magis Deus, qui lucem habitat inaccessibilem, corporis sensibus, quo nec ipsius nisi mundi potest esse cordis accessus! Cum igitur
Abbreviated transcription (Latin):
et ignoti longe pere grini. nunquam accusa¬
ti numquam uidicati non habent. Qui de
precisa parte africe rursus precisi sunt ha¬
bent: et unde ipsum euangelium in africã
uenit non habent Quid plurib onero: Ad
ista responde. Atcende sacrilegium scisma¬
tis. ur̃o concilio maximianistis exaggeratũ
Attende ꝑsecutiones ꝑ iudic̾arias potestates.
quas eis irrogastis. Adtende baptismum eoꝵ
quem cum eis quos dampnastis recepistis.
et responde si potes. utrum habeatis aliquid
unde iniciatis nebulas imperitiscur ab orbe
terrarum longe maiori scelere scismatis se¬
pareinin: quam quod in maxinuanistis
uos dampnasse głamini. Lax xp̃i uendicet

Expanded text:
et ignoti, longe peregrini, numquam accusaet ignoti, longe peregrini, numquam accusati, numquam iudicati non habent! qui de praecisa parte Africae rursus praecisi sunt, habent et, unde ipsum euangelium in Africam uenit, non habent! quid pluribus onero? ad ista responde. adtende sacrilegium schismatis uestro concilio Maximianistis exaggeratum, adtende persecutiones per iudiciarias potestates, quas eis inrogastis, adtende baptismum eorum, quem cum eis, quos damnastis, recepistis, et responde, si potes, utrum habeatis aliquid,. unde iniciatis nebulas imperitis, cur ab orbe terrarum longe maiore scelere schismatis separemini, quam quod in Maximianistis uos damnasse gloriamini. pax Christi uincat
Abbreviated transcription (Latin):
dem illos ep̃atu cum quo exierant remeasse.
ita certumẽ. omnes quos in maximiani scisia¬
te baptizarunt. sine ulla baptismi reꝑeticioẽ
secum ur̃e cominunioni reconciliasse. Quibus
ergo sufficimus lacrimis plangere recipi bap¬
tismum maximianistarum. et ex sufflari bap¬
tisinum orbis terrarum: Siue auditos siue
in auditos. siue uiste siue in uiste: dampnastis
felicianum. cdampnastis et precextatum. Dic
michi quem chorintioꝵ ep̃m audiuit. aut dãp¬
nauit aliquis ur̃mꝰ quem galatharum. quem
ephesiorum. quem colosensium philipensium.
tessalonicensum &e terarumq omnium eiuita¬
tum de quib dictum ẽ. ad orabunt in conspec¬
tu eius uniuerse patrie gentium. Ergo istoꝵ
baptismus acceptatur. et illoꝵ exsufflatur. qui
illa que presto sunt aduerte: ea que ocłos eri¬
am cecos feriunt intuere Dampnati habent bap¬
tismun: et in auditi non habent. Nominatim
in scelere scismatis expressi et eiecti habent.

Expanded text:
dem illos episcopatu cum quo exierant remeasse, dem illos episcopatu cum quo exierant remeasse, ita certum est omnes quos in Maximiani schismate baptizarunt, sine ulla Baptismi repetitione secum vestrae communioni reconciliasse. 5. Quibus igitur sufficimus lacrymis plangere recipi baptismum Maximianistarum, et exsufflari Baptismum orbis terrarum? Sive auditos sive inauditos, sive juste sive injuste damnastis Felicianum, damnastis Praetextatum; dic mihi: quem Corinthiorum episcopum audivit, aut damnavit aliquis vestrum? quem Galatarum, quem Ephesiorum, quem Colossensium, Philippensium, Thessalonicensium, caeterarumque omnium civitatum, de quibus dictum est: Adorabunt in conspectu ejus universae patriae gentium? Ergo istorum baptismus acceptatur, et illorum exsufflatur; qui illa, quae praesto sunt, aduerte; ea, quae oculos etiam caecos feriunt. intuere: damnati habent baptismum et inauditi non habent! nominatim in scelere schismatis expressi et eiecti habent
Abbreviated transcription (Latin):
dicioꝵ expellere conaremini: quotquot ergo
co tempore baptit auerunt. nunc secum ee uo¬
siscum habent. non solum ꝑ egritudinum ꝑi¬
cula. s etiam ꝑ sollempnitates pascͥalos in tot
eccłus ad suas ciuitates ꝑtinentib et in ipsis
tam maguis ciuitatib foris in scelere scisma¬
tis baptizatos: quoꝵ nulli baptisma repetitũ
e.Atq utmam probare possetis eos quos foris in
scelere scifmatis felicianus et precextatus tanqͣ
maniter baptizauerant. ab eis receptis intus:
quasi utiliter denuo baptiratos. Si eñi rursus
baptitandi erant isti: rursus ordinandi erant
lli. Amiserant enim episcoꝑatum recedentes
auob̾. si extra cominunionem ur̃am baptiza¬
re non poterant. Nam si discedentes episco
patum non amiserant. baptizare utiq pote¬
rant. Si autem amiserant: ergo ut eis qd ami¬
serant recdderetur. redeuntes ordinari debue¬
rant. S noli tumere. Sicut certumẽ. cum eo¬

Expanded text:
diciorum expellere conaremini, quotquot ergo diciorum expellere conaremini, quotquot ergo eo tempore baptizauerunt, nunc secum et uobiscum habent non solum per aegritudinum pericula sed etiam per sollemnitates paschales in tot ecclesiis ad suas ciuitates pertinentibus et in ipsis tam magnis ciuitatibus foris in scelere schismatis baptizatos, quorum nulli baptisma repetitum est. atque utinam probare possitis eos, quos foris in scelere schismatis Felicianus et Praetextatus tamquam inaniter baptizauerant, ab eis receptis intus quasi utiliter denuo baptizatos. si enim rursus baptizandi erant isti, rursus ordinandi erant illi; amiserant enim episcopatum recedentes a uobis, si extra communionem uestram baptizare non poterant; nam si discedentes epispatum non amiserant, baptizare utique poterant. Si autem amiserant, ergo ut eis quod amiserant redderetur, redeuntes ordinari debebant. Sed noli timere: sicut certum est cum eo
Abbreviated transcription (Latin):
uidices ab eis imperatorib missos. quos ꝑ euan¬
głium genuit nr̃a communio grauiter in¬
scctati. de basilicis quas tenebant. in quibus
cosinuenit ipsa conscissio. et controuersiarũ
strepitu. et ussionum potentatu. & auxilioꝵ
impetu pro turbastis: In qua conflictatione
que passi s int ꝑ loca singula: recentia rerum
ustigia contestantur. Que iuissa sint charte
indicant. que facta sint terre clamant: in
quib etiam optati illius tribuni nri sc̃a memo¬
na predicatur. Item dicere soletis quod nos
rp̃i baptismum non habemus: et preter ur̃am
cominunionem nusquam sit. Lossem hĩc uberiꝰ
aliquanto disserere: s contra uos iam nichil
epusẽ. qui cum feliciano & pretextato etiam
maximianistarum baptismum recepistis. Qͦt
quet eñi baptizauerunt quando maximia no
communicabant. cum etiam ipsos nominatim
id ẽ felicianum et pretextatum. de basilicis eoꝵ¬
sicut gesta destantur diuturno conflictu ui¬

Expanded text:
iudices ab, eis imperatoribus missos, quos per euaniudices ab, eis imperatoribus missos, quos per euangelium genuit nostra communio, grauiter insectati de basilicis, quas tenebant, in quibus eos inuenit ipsa conscissio, et controuersiarum strepitu et iussionum potentatu et auxiliorum impetu proturbastis? in qua conflictatione quae passi sint per loca singula, recentia rerum uestigia contestantur; quae iussa sint, chartae indicant; quae facta sint, terrae clamant, in quibus etiam Optati illius tribuni uestri sancta memoria praedicatur.\' Item dicere soletis, quod nos Christi baptismum non habeamus et praeter uestram communionem nusquam sit. possem hinc uberius aliquanto disserere. sed contra uos iam nihil opus est, qui cum Feliciano et Praetextato etiam Maximiquot enim baptizaverunt quando Maximiano communicabant, cum etiam ipsos nominatim, id est Felicianum et Prsicut gesta testantur, diuturno conflictu iu
Abbreviated transcription (Latin):
re sic dampnati sunt: Si scelerati. quare sic
recepti: Si probaueris inocentes: cur nes
credantus a multo pauciorib maiorib ur
falso crimine traditionis innocentes pos¬
ubi etiam pro magno scriptum ẽ. plenan
concilii ore ueridico. in falso crimine scisis¬
tis in nocentes dampnari potuerunt: Sull¬
tem probaueris recte fuisse dampnatos. all
restat defensio. cur in eodem ep̃atu receptisis
nisi ut exaggerans utilitatem salubritase
pacis. ostendas etiam ista pro unitatis un¬
cło coleranda: Quod itinam non oriss o
dis uirib ageres: profecꝰto perspiceres quaii
dimpnatos in eodem ipso episcopatu re¬
qpiro paice donati Item soletis nobis obicere:
uuos ꝑ potestates terrenas ꝑsequamur:
Qinre non disputo uel quid uos pro unina¬
tate tanti sacrilegii mereamini uel quantũ
sus xp̃iana temꝑet cansuetudo: illud dico.
i boc crimen ẽ. cur eosdem maximianistas ꝑ

Expanded text:
are sic damnati sunt? si scelerati, quare sic are sic damnati sunt? si scelerati, quare sic recepti sunt? si probaueris innocentes, cur non credamus a multo paucioribus maioribus uestris falso crimine traditionis innocentes potuisus eorum, ubi etiam pro magno scriptum est \'plenarii concilii ore ueridico\', in falso crimine schismatis innocentes damnari potuerunt? si autem probaueris recte fuisse damnatos, quae restat defensio, cur in eodem episcopatu recepti sint, nisi ut exaggerans utilitatem salubritatemque pacis ostendas etiam ista pro unitatis uinculo toleranda? quod utinam non oris sed cordis uiribus ageres! profecto perspiceres, quam lego schismate damnatos in eodem ipso episcopatu recipi pro pace Donati. Item soletis nobis obicere, quod uos per potestates terrenas persequamur. qua in re non disputo, uel quid uos pro immanitate tanti sacrilegii mereamini uel quantum nos Christiana temperet mansuetudo; illud dico: si hoc crimen est, cur eosdem Maximianistas per
Abbreviated transcription (Latin):
in ur̃is probata crimina eoꝵ qui formidine
ꝑsecutionis impulsi dm̃cos libros concremin¬
dos ignib tradiderunt: uos eos quos pro sce¬
lere scisimatis. plenarii concilii uri ueridico
sicut ibi scriptum ẽ. ore dampnastis. in cod̾
ipso ep̃atu recepisti in quo dampnastis felien¬
num dico mustitanum. et predextatum as¬
suritanum: Neq eni sicut ignorantib diq
dicitis ex eo mimero fuerunt isti quib urm
concilium diem prerogauerat. et prefixerat.
intra quem nisi ad ur̃am comunionen remo¬
uissent eadem sententia tenerentur . s de
illo numero isti fuerunt quos eo die sine aͥil¬
tione dampnastis. quo illis dilationem dedis¬
tis. Probiabo sinegaueris: conciliun ur̃m¬
loquitur proconsularia gesta habemus inni¬
nibus quibus non semel allegastis. Aliamqgͦ
defensionem para si potes. ne dum negas qd̵
conu incam moras faciamus. felicianus iq¬
tur et pretextatus si in nocentes erant. qu¬

Expanded text:
in vestris probata crimina eorum qui formidine in vestris probata crimina eorum qui formidine persecutionis impulsi dominicos libros concremandos ignibus tradiderunt, vos eos quos pro scelere schismatis, plenarii concilii vestri veridico, sicut ibi scriptum est, ore damnastis, in eodem ipso episcopatu recepistis in quo damnastis; Felicianum dico Mustitanum, et Praetextatum Assuritanum? Neque enim, sicut ignorantibus dicitis, ex eo numero fuerunt isti, quibus vestrum concilium diem prorogaverat et praefixerat, intra quem nisi ad vestram communionem remeavissent, eadem sententia tenerentur; sed de illo numero isti fuerunt, quos eo die sine dilatione damnastis, quo illis dilationem dedistis. Probloquitur; proconsularia gesta habemus in manibus, quibus id non semel allegastis. aliam ergo defensionem para, si potes, ne, dum negas, quod conuincam. moras faciamus. Felicianus igitur et Praetextatus si innocentes erant, qu
Abbreviated transcription (Latin):
uicmnitas: Ego enim statui nichil de hac re
agere uobiscum nisi ꝑ litteras: uel ne cui nr̃m
de memoria quod dicitur elabatur ⁊ uel ne
fraudent᷑ talium studiosi. qui forte inter¬
cẽ non possunt. Soletis de preteritis reb ges¬
tis que uultis falsa iactare: forte non menti¬
endi stucdio s errore. Promde si placet de pre¬
sentib illa metiamur. P rocul dubio te non
fugit prioris popłi temporibus et ydolatrie
sacrilegiun fuisse commissum: et a rege con¬
temptore librum propħicum fuisse incensim
Quo utroq crimine scismatis malum uon
puniretur atroeuis. nisi grauius penderedas
Crofecto enĩ recordaris quemadmodum scis¬
matis auctoros uiuos terra dehiscens absor¬
buerit: et eos qui consenserant cȩlo irrucis
ignis absumpserit. Sic nec fabricatum et ad¬
oratum ydolum. nec sacer liber exustus me¬
ruit undicari. Cur ergo qui soletis nobis ob¬
cere non solum ui nr̃is non probata. s potiͦ

Expanded text:
uicinitas? ego enim statui nihil de hac re uicinitas? ego enim statui nihil de hac re agere uobiscum nisi per litteras, uel ne cui nostrum de memoria, quod dicitur, elabatur uel ne fraudentur talium studiosi, qui forte interesse non possunt. soletis\' de praeteritis rebus gestis, qui uultis, falsa iactare forte non mentiendi studio sed errore. proinde, si placet, de praesentibus illa metiamur. procufugit prioris populi temporibus et idololatriae sacrilegium fuisse commissum, et a rege contemptore librum propheticum incensum ; quo utroque crimine schismatis malum non puniretur atrocius, nisi gravius penderetur. Profecto enim recordaris quemadmodum schismatis auctores vivos dehiscens terra sorbuerit, et eos qui consenserant, coelo irruens ignis absumpserit . Sic nec fabricatum et adoratum idolum, nec sacer Liber exustus meruit vindicari. 2. Cur ergo, qui soletis nobis objicere, non solum in nostris non probata, sed potius
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃am contempsisse peniteat Explicit epł.s.¬
Uia humilitatem nr̃am ur̃i repre¬
hendunt. ideo sic epłam prenota¬
ui. quod in tuam contumeliam fe¬
cisse uidear: si non ita michi abste
ut rescribatur expecto. De carthagnensi pro¬
missione tua uel nr̃a instantia quid multa cõ¬
memorem. quomodo libet ea gesserimus tran¬
sierint ne quod restat ĩpediat: nc̃ excusatio nͥ fal¬
lor nulla ẽ. Adiuuante dño ambo in numidia
sumus: et nob̾ loco terrarum inuicem prop
pinquamus. Rumor ad me detulit ad huc te
uelle mecum disputando experiri:de questi¬
one que nr̃am dirimit cominunonem. Ui¬
de quam breuiter omnes auferantur am¬
bages Ad hant epłam responde si placet.
et fortasse sufficiet non solum nobis. s eis qͥ
nos audire desiderant. Aut si non sufficiet:
scripta atq rescripta donec sufficiant repe¬
tantur. Quid cnim nobis commodius pote
nt exhibere urbium quas incolimus tauta

Expanded text:
nostram contempsisse paeniteat. LXXXIX.nostram contempsisse paeniteat. LXXXIX.Quia humilitatem nostram uestri reprehendunt, ideo sic epistulam praenotaui, quod in tuam contumeliam fecisse uidear, si non, ita mihi abs te ut rescribatur, expecto. de Carthaginiensi promissione tua uel nostra instantia quid multa commemorem? quo modo libet ea gesserimus, transierint, ne, quod restat, impediant. nunc excusatio, nisi fallor, nulla est adiuuante domino; ambo in Numidia sumus et nobis loco terrarum inuicem proppinquamus. Rumor ad me detulit, adhuc te velle mecum disputando experiri de quaestione, quae nostram dirimit communionem. Vide quam breviter omnes auferantur ambages, ad hanc epistolam responde, si placet, et fortasse sufficiet, non solum nobis, sed et eis qui nos audire desiderant; aut si non sufficiet, scripta atque rescripta, donec sufficiant, repetantur. Quid enrit exhibere urbium, quas incolimus, tanta
Abbreviated transcription (Latin):
cicis ur̃is fecistis. s ꝑ ipsos reges terre. qui com¬
pleta prophetia xp̃m adorant: apud quos ceci¬
lianum accusantes uicti recesistis. Si autem
nec audire nec docere nos uultis: uenite aut mit¬
tite nobiscum in regionem ypponnensium. qͥ
iudeant armatum. exercitum ur̃m ⁊ quamuts
nullus miles nunero armorum suorum calcẽ
et acetũ addlit᷑. ad ocłos barbaroꝵ. Sineq hoc
uultis: saltem scribite ad illos ut iam ad ista
non faciant: ut iam se ã cedibus nr̃is. a rapi¬
nis ab excecatione compescant. Nolumus di¬
cere dampnate illos: uos eñĩ uideritis quomͦ
uos non inquinent: quomo ostendimus in ur̃a
communione latrones: et nos non inquinent
quos numquam potiustis ostendere craditores.
Ex his omnib eligite quod uolucritis. Si aut̃
querelas nr̃as contempseritis. nos minime pe¬
nitebit ordine pacifico age uoluisse: aderit
dñs eccłte sue qui uos potius humilitatem

Expanded text:
ticis uestris uos fecistis, sed per ipsos reges terrae, qui comticis uestris uos fecistis, sed per ipsos reges terrae, qui completa prophetia Christum adorant, apud quos Caecilianum accusantes uicti recessistis. Si autem nec audire nec docere nos uultis, uenite aut mittite nobiscum in regionem Hipponiensium, qui uideant armatum exercitum uestrum, quamuis nullus miles numero armorum suorum calcem et acetum addidit ad oculos barbarorum. si neque hoc uultis, saltem scribite ad illos, ut iam ista non faciant, ut iam se a caedibus nostris, a rapinis, ab excaecatione compescant. nolumus dicere: \'Damnate illos\'; uos enim uideritis, quo modo uos non inquinent, quos modo ostendimus in uestra communione latrones, et nos inquinent. quos numquam potuistis ostendere traditores. ex his omnibus eligite, quod uolueritis. si autem querelas nostras contempseritis, nos minime paenitebit ordine pacifico agere uoluisse. aderit dominus ecclesiae suae, ut uos potius humilitatem
Abbreviated transcription (Latin):
secutionem: cum paciamur nos ur̃orum tan¬
tam credulitatem. Sieñ nos ẽẽ uierrore con¬
iunceritis : forte conceditis nob̾. ut non rebap¬
tramur ã uob̃. iustum existimantes ut nob̃
hoc prestetis qui baptizati sumus ab eis. quos
millo iudicio dampnastis: quod prestitistis eis
quos felicianis mustitanus. et pretextatus
assuritanus ꝑ tam longum tempus batizaue¬
rant. quando eos ꝑ iudicum iussa de basilicis
pellere conabamini. quia maximiano cõmu¬
nicabant quo c̃um a uob̃ in concilio bagaita¬
no expresse nominatimq dampnati sunt:
que omnia gestis uidicialib et municipalib
demonstramus.⁊ ubi et ipsum concilium ur̃m
allegastis. dum uultis uidicib ostendere quod
scismaticos ur̃os de basilicis pelleretis. Et ta¬
men qui ab ipso semme abrahe in quo omnes
gentes benedicuntur scisma fec istis. cle basi¬
licis pelli non uultis. non ꝑ uidices sicut scisima¬

Expanded text:
secutionem, cum patiamur nos uestrorum tansecutionem, cum patiamur nos uestrorum tantam crudelitatem. si enim nos esse in errore conuiceritis, forte concedetis nobis, ut non rebaptizemur a uobis, iustum existimantes, ut nobis hoc praestetis, qui baptizati sumus ab eis, quos nullo iudicio damnastis, quod praestitistis eis, quos Felicianus Mustitanus et Praetextatus Assuritanus per tam longum tempus baptizauerant, quando eos per iudicum iussa de basilicis pellere conabamini, quia Maximiano communicabant, cum quo a uobis in concilio Bagaitano expresse nominatimque damnati sunt. quae omnia gestis iudicialibus et municipalibus demonstramus, ubi et ipsum concilium uestrum allegastis, dum uultis iudicibus ostendere, quod schismaticos uestros de basilicis pelleretis. et tamen, qui ab ipso semine Abrahae, in quo omnes gentes benedicuntur, schisma fecistis, de basilicis pelli non uultis non per iudices, sicut schisma
Abbreviated transcription (Latin):
s ut eis qui nesciunt iam finita monstret᷑. Qd̃
si hoc facere nr̃i ep̃i noluerint quid inde ꝑditis
et non potius acquiritis quia uoluntas uta in no¬
tescat: ne defidentia merito reprehendatur:
An forte putatis non licere fierri cum non uos
lateat quod dñs xp̃c etiam eum diabolo de
lege locutus ẽ. quod cum paulo apło non solũ
udei.s etiam de heresi thoycorum. &̾ epicureoꝵ
philosophi gentiũ contulerunt: An forte iste
leges imperatoris. uos non permittruit nr̃os ep̃oᷤᷤ
conuienire: Qece interim epõs nr̃os qui sunt
in regione ypponensi ubi a uris tanta mala
patimur: conuenite: Quanto eñi litentius &
liberuis ad nos ꝑ ur̃os ur̃a scripta quam eoꝵ
arma ꝑueniunt: Lostremo ꝑ istos ipsos fratres
nr̃os quos ad uos misiniis: talia rescribite. Si
autem et hoc non uultis: saltem cum ur̃is ã
quibus talia patimur uos audite. Ostendite
nobis ueritatem. proqua uos dicitis pati per¬

Expanded text:
sed ut eis, qui nesciunt, iam finita monstretur. quod sed ut eis, qui nesciunt, iam finita monstretur. quod si hoc facere nostri episcopi noluerint, quid inde perditis et non potius adquiritis. quia uoluntas uestra innotescit, ne diffidentia merito reprehendatur? an forte putatis non licere fieri, cum non uos lateat, quod dominus Christus etiam cum diabolo de lege locutus est, quod cum Paulo non solum Iudaei sed etiam de haeresi Stoicorum et Epicureorum philosophi gentium contulerunt? an forte istae leges imperatoris uos non permittunt nostros episcopos conuenire? ecce interim episcopos nostros, qui sunt in regione Hipponiensi, ubi a uestris tanta mala patimur, conuenite. quanto enim licentius et liberius ad nos per uestros uestra scripta quam eorum arma perueniunt! Postremo per istos ipsos fratres nostros, quos ad uos misimus, talia rescribite. si autem et hoc non uultis, saltem cum uestris, a quibus talia patimur, nos audite. ostendite nobis ueritatem, pro qua uos pati dicitis per
Abbreviated transcription (Latin):
melius enĩ hoc inter uos facitis ut quod egeri¬
tis. conscriptum et sub scriptum imperatori
mitatis: quam ut hoc apud terrenas potesta¬
tsfiat. que non possunt nisi iam clatis contra
os legibus inserure. Ur̃i eñi college quina¬
uguierant apud prefectos clixerunt se audi
nuenisse et nominauerunt scm patrem nr̃m
catholicum ep̃m ualentinum: qui tunc in cõ¬
mitatu erat dicentes cum illo se uelle audiri.
Quod eis non poterat iudex concedere qui iã
sedm leges que contra uos constitute sunt.
uidicabat: nec ille ep̃c ita uenerat. aut aliquod
dile mandatum a suis ep̃is acceꝑat. Quanto gͦ
inelius ipse imperator qui uonẽ eisdem legib
sibditus. et qui habet inpotestate alias legos
are. cum ei collatio ur̃a. fuerit recitata. de to¬
a ipsa causa poterit ucdicare quamius iam
olim dicta fuerit terminata: S ideo uos con¬
terre uolumus ut non causa iterum finiatur.

Expanded text:
melius enim hoc inter uos facitis. ut, quod egerimelius enim hoc inter uos facitis. ut, quod egeritis, conscriptum et subscriptum imperatori mittatis, quam ut hoc apud terrenas potestates fiat, quae non possunt nisi iam datis contra uos legibus inseruire! uestri enim collegae, qui nauigauerant, apud praefectos dixerunt se audiri uenisse et nominauerunt sanctum patrem nostrum catholicum episcopum Valentinum, qui tunc in comitatu erat. dicentes cum illo se uelle audiri, quod eis non poterat iudex concedere, qui iam secundum leges, quae contra uos constitutae sunt, iudicabat; nec ille episcopus ita uenerat aut aliquod tale mandatum a suis episcopis acceperat. quanto ergo melius ipse imperator, qui non est eisdem legibus subditus et qui habet in potestate alias leges ferre, cum ei conlatio uestra fuerit recitata, de tota ipsa causa poterit iudicare, quamuis iam olim dicta fuerit terminata! sed ideo uos conferre uolumus, non ut causa iterum finiatur,
Abbreviated transcription (Latin):
hoc quantum posumus monemus etiam laicoᷤ
nr̃os ut eos illesos teneant: et nobis corripiendoᷤ
instruendosq ꝑducant. S aliqui nos audiunt:
et si possunt faciunt: alii cum illis quem ad mo¬
dum cum latronib agunt. quia eos reuera ta¬
les patuiitur. Aliqui icꝰtus eoꝵ sins corporib
immninentes feriendo repellunt: ne ab eis ante fe¬
tantur. Aliqui apprehensos iudicibus offerunt
uec nobis intercedentib eis parcunt: dum ab eis
pati mala immania ꝑtimescant. In quib omi¬
bus illi non deponunt facta latronum: et hono¬
rem sibi exigunt martirum hoc ẽ. gͦ desideri¬
um nr̃m quod tue grauitati ꝑ hasliteras et ꝑ
frs quos misimus allegaius. primum si fieri po¬
test ut cum ep̃is nr̃is pacifice conferatifut in
quib fuerit inuentus non homines s error ip¬
se tollatur. ut homines non puniantur s corri¬
gantur: ut uos modo conueniatis. quia eorum
conuentionem antea contempsistis. Quanto

Expanded text:
hoc, quantum possumus, monemus etiam laicos hoc, quantum possumus, monemus etiam laicos nostros, ut eos inlaesos teneant et nobis corripiendos instruendosque perducant. sed aliqui nos audiunt et, si possunt, faciunt; alii cum illis quem ad modum cum latronibus agunt, quia eos re uera tales patiuntur; aliqui ictus eorum suis corporibus imminentes feriendo repellunt, ne ab eis ante feriantur; aliqui adprehensos iudicibus offerunt nec nobis intercedentibus eis parcunt, dum ab eis pati mala immania pertimescunt. in quibus omnibus illi non deponunt facta latronum et honorem sibi exigunt martyrum. Hoc est ergo desiderium nostrum, quod tuae grauitati per has litteras et per fratres, quos misimus., allegamus: primum, si fieri potest, ut cum episcopis nostris pacifice conferatis, ut, in quibus fuerit inuentus, non homines sed error ipse tollatur; ut homines non puniantur, sed corrigantur; ut uos modo conueniatis, quia eorum conuentionem antea contempsistis. quanto
Abbreviated transcription (Latin):
quod diis ꝑ ysaysam propħam precepit dic
Audite qui pauetis uerbum dñi. Dicite fras
nr̃i estis his qui uos oderunt. et qui uos ext¬
tur ut nomen domini honorificetur. et appll¬
at illis in iocunditate: ipsi autem erubescant:
ac sic aliquos eoꝵ considerantes euidentiam ll¬
ritatis. & pulcritudinem pacis. uon baptisme
quem iam sicut regalem caracterem tamqͣm
desertores acceꝑant.s fidei que illis defuit. &
sp̃c̃ sc̃i karitati. et xp̃i corpori soc iamus. Serip¬
tum ẽ eñi: fide mundans corda eoꝵ. Itemq scͥy¬
tum ẽ: Karitas cooperit multitudiĩs pecato:
 intem uel nimia duricia. uel pudore non fe¬
e corum insulcationem. cum quib contra
nos cimmulta falsa iactabant. et tam multa
sli cxcogitabant. uel magis timore. ne qualia
abis antea faciebant talia nobiscum iam paci¬
inur. unitati. xp̃i consentire noluerint: sicut
illesi retenti sunt. sic a nobis dimittuntur illesi

Expanded text:
quod dominus per Esaiam prophetam praecepit dicens: quod dominus per Esaiam prophetam praecepit dicens: Audite, qui pauetis, uerbum domini; dicinostri estis, his qui vos oderunt et qui vos detestantur; ut nomen Domini honorificetur, et appareat illis in jucunditate, ipsi autem erAc sic aliquos eorum considerantes evidentiam veritatis, et pulchritudinem pacis, non Baptismo quem jam sicut regalem characterem tanquam desertores acceperant, sed fidei quae illis defuit, et Spiritus sancti charitati et Christi corpori sociamus. Scriptum est enim: Fide mundans corda eorum itemque scriptum est: Caritas cooperit multitudinem peccatorum. si autem uel nimia duritia uel pudore non ferentes eorum insultationem, cum quibus contra nos tam multa falsa iactabant et tam multa mala excogitabant, uel magis timore, ne, qualia nobis ante faciebant, talia nobiscum iam patiantur, unitati Christi consentire noluerunt, sicut inlaesi retenti sunt, sic a nobis dimittuntur inlaesi.
Abbreviated transcription (Latin):
uris et alienis securi secleatis: et nos a ut̃is tam
in audita mala patiamur. Uos dicitis pati ꝑse¬
cutionem: et nos ab armatis ur̃is. fustib et fer
concidimur. Uos dicitis pati ꝑsecutionem: &
nr̃e domus ab armatis uestris compilando uasten¬
tur. Uos dicitis pati ꝑsecutionem: et nr̃i ocłi
ab armatis ur̃is calce et aceto extinguntur. Inli¬
ꝑ etiam si quas mortes sibi ultro ingerunt: nob̾¬
uob̾ uolunt ẽẽ inuidiosas. uobis głosas. Quodm
bis faciunt. sibi non imputant: & quod sibit
ciunt nobis imputant. Uiuunt ut latronei
moriuntur ut circuicelliones: honorantu
ut martyres: et tamen nec latrones aliquan¬
do audiuimus eos quos depredati sunt execd¬
se. Occisos auferunt luci: non uiuis auferis
lucem. Nos interim si quando ur̃os tenemis
cum magna dilectione seruamus illesos. doq¬
mur eis et legunus eis om̃ia. quib error ipse cm¬
iuncitur: qui fratres a fr̃ib separat. Tacime

Expanded text:
uestris et alienis securi sedeatis et nos a uestris tam uestris et alienis securi sedeatis et nos a uestris tam inaudita mala patiamur. uos dicitis pati persecutionem et nos ab armatis uestris fustibus et ferro concidimur; uos dicitis pati persecutionem et nostrae domus ab armatis uestris compilando uastantur; uos dicitis pati persecutionem et nostri oculi ab armatis uestris calce et aceto extinguntur; insuper, etiam si quas mortes sibi ultro ingerunt, nobis uolunt esse inuidiosas, nobis gloriosas. quod nobis faciunt, sibi non inputant et, quod sibi faciunt, nobis inputant. uiuunt ut latrones, moriuntur ut Circumcelliones, honorantur ut martyres et tamen nec latrones aliquando audiuimus eos, quos depraedati sunt, excaecasse: occisos auferunt luci, non uiuis auferunt lucem. Xos interim si quando uestros tenemus, cum magna dilectione seruamus inlaesos, loquimur eis et legimus omnia, quibus error ipse conuincitur, qui fratres a fratribus separat; facimus,
Abbreviated transcription (Latin):
Quibus in africam uenientib cum utiq non
ad malum s adbonum cepissetis urgeri. quid
facere debebatis nisi et uos mittere ad ep̃os
nr̃os. ut quomodo uos ipsi conuenerant sic
conuemirent᷑ ã uobis ec potius collatione
ueritas apareretꝰ Non solum autem nonfe¬
cistis. s peiora mala nobis uestri nunc faciunt
Non tantum nos fustib quassant ferroq con¬
cidunt. uerum etiam in ocłoᷤ extinguendos.
calcem mirto aceto incredibili excogitatiõe.
sceleris mittunt: domos nr̃as insuꝑ compi¬
lantes arma sibi ingentia & terribilia fabricatͥ
quib armati ꝑ diuersa discurriuit. comininas¬
tes atq anhelantes cedes. rapinas. incendia ce¬
citates. Quib rebus compulsi sumus tibi pn¬
mitus conqueri. ut consideret grauitas tua.
quam multi ur̃m immo uos omnes qui uos pati
dicitis ꝑsecutionem. sub ipsis quasi terribilibis
imꝑatorum catholicoꝵ legib in possessionibus

Expanded text:
quibus in Africam uenientibus cum utique non quibus in Africam uenientibus cum utique non ad malum sed ad bonum coepissetis urgueri. quid facere debebatis nisi et uos mittere ad episcopos nostros, ut, quo modo uos ipsi conuenerant, sic conuenirentur a uobis et potius conlatione ueritas appareret? Non solum autem non fecistis, sed peiora mala nobis uestri nunc faciunt. non tantum nos fustibus quassant ferroque concidunt, uerum etiam in oculos extinguendos calcem mixto aceto incredibili excogitatione sceleris mittuut. domus nostras insuper compilantes arma sibi ingentia et terribilia fabricarunt, quibus armati per diuersa discurrunt comminantes atque anhelantes caedes, rapinas, incendia, caecitates. quibus rebus compulsi sumus tibi primitus conqueri, ut consideret grauitas tua, quam multi uestrum, immo uos omnes, qui uos pati dicitis persecutionem, sub ipsis quasi terribilibus imperatorum catholicorum legibus in possessionibus
Abbreviated transcription (Latin):
sagesta instruant grauitatẽ tuam Deinde cũ
urorum clericoꝵ &̾ circum cellionum notissi¬
ma om̃ibus non cessaret immanitas. dicta
causa ẽ. cum crispino iudicatus hereticus.
nec pena .xͨ. librarum auri que in hereticos
nem catholicam feriri ꝑmissus ẽ: et tamen ad
imperatores appellandum putauit. Cuius
appellationiꝰ ita responsum ẽ. Nonne cor urorum
precedens improbitas et cadem ipsius appella¬
tio excorsit ut ficret: Nec tamen etiam post
ipsum rescriptũ intercedentib apud imꝑa
tum miserunt. qui impetrarent ut non om̃s
cp̃i et elerici partis ur̃e ad eandem condempna¬
tionem .xͣ. librarum auri que in omnes here¬
ticos constituta ẽ. tenerentur: s hii soli in qͦꝵ
locis aliquas a ur̃is iuolentias eccłia catholica
pateretur. S sic legati romam uenerunt:
Iam cicatrices ep̃i catholici. bagaitani horren¬
de ac recentissime imꝑatorem cominouerant:
ut leges tales mitterentur quales emisse st̃.

Expanded text:
sa gesta instruant granitatem tuam. deinde cum sa gesta instruant granitatem tuam. deinde cum uestrorum clericorum et Circumcellionum notissima omnibus non cessaret immanitas, dicta causa est cum Crispino iudicatus haereticus nec poena decem librarum auri, quae in haereticos nem catholicam feriri permissus est et tamen ad imperatores appellandum putauit. cuius appellationi quod ita responsum est, nonne uestrorum praecedens inprobitas et eadem ipsius appellatio extorsit, ut fieret? nec tamen etiam post ipsum rescriptum intercedentibus apud impetum miserunt, qui impetrarent, ut non omnes episcopi et clerici partis uestrae ad eandem condemnationem X librarum auri, quae in omnes haereticos constituta est, tenerentur sed hi soli, in quorum locis aliquas a uestris uiolentias ecclesia catholica pateretur. sed sic cum legati Romam uenerunt, iam cicatrices episcopi catholici Bagaitani horrendae ac recentissimae imperatorem commouerant, ut leges tales mitterentur, quales et missae sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
quibusclam dolendum quibusdam ridendum.
in pompa sui facinoris ostentassent: abductum
inde quo uoluerunt uix post dies .xii. dimi¬
serunt. Unde conuentus municipalib gestis
a nr̃o ep̃o proculianus cum ab inquirenda cau¬
sa dissimulass. et iterum continuo conuentus
ẽet. ñichil se dicturum amplius gestis expressit:
Et hodie illi qui hoc fecerunt presb̾i ur̃a sunt:
adhuc nos insuꝑ territantes. et sicut potuert̃
ꝑ sequentes. nec camen de his iniuriis et ꝑsecu¬
tionib quas eccłia catholica in regione nr̃a tunc
quo si fieri posset haberetis inter uos collatio¬
nem & crrore sublato. fr̃na karitas pacis uin¬
culo letaretur. Et in ipsa conuentione quod pro¬
culianus primo responderit. quod concilium
facturi ẽetis: & illic uisuri quid respondere
deberetis. dcinde quid post ea cum ꝓpter suam
promissionem denuo conuentus eẽt actis ex¬
presserit: recusans pacificam collationem ip¬

Expanded text:
quibusdam dolendum, quibusdam ridendum quibusdam dolendum, quibusdam ridendum in pompa sui facinoris ostentassent, abductum inde, quo uoluerunt, uix post dies XII dimiserunt. unde conuentus municipalibus gestis a nostro episcopo Proculianus, cum ab inquirenda causa dissimulassent et iterum continuo conuentus esset, nihil se dicturum amplius gestis expressit. et hodie illi, qui hoc fecerunt, presbyteri uestri sunt adhuc nos insuper territantes et, sicut potuerunt, persequentes. Nec tamen de his iniuriis et persecutionibus, quas ecclesia catholica in regione nostra tunc quo, si fieri posset, haberetis inter uos conlationem et errore sublato fraterna caritas pacis in uinculo laetaretur. et in ipsa conuentione quid Proculianus primo responderit, quod concilium facturi essetis et illic uisuri, quid respondere deberetis, deinde quid postea, cum propter suam promissionem denuo conuentus esset, actis eipresserit recusans pacificam conlationem, ip
Abbreviated transcription (Latin):
que illos urĩ ꝑati uoluerunt: qm̃ scriptum ẽ. Parat
quipteximo foueam ipse incidet incidet in eã
De nobis ergo quid queramini non habetis. Et
tamen eccłie cacholice mansuetudo etiam ab
his imꝑatoꝵ ussionibus omino conqͥeuerat.:
nisi ur̃i elerici et circiucelliones ꝑsuas ima¬
nissimas improbitates furiosasq uiolentias
quietem nr̃am ꝑturbantes atq uastantes. hec
in uos recoli et moueri coegissent. Nam priusꝗͣ.
recentiores leges reges iste de quib modo queri¬
miuii uenissent in africam: insidias initineribus
nr̃is epĩs cetenderunt. conclericos ur̃os plagisim¬
manissimis quassauerunt. laicis quoq et plagas
grauissimas inflixerunt: et intulerunt eoꝵ
edificiis incendia Presbiterum etiam quemidã
quia propria et: libera uoluntate unitatem
urẽ cominunionis elegit. de domo sua raptũ
et pro arbitrio immaniter cesum. in gurgite
eciam cenoso uoluptatũ. buda uestitum cum

Expanded text:
quae illos uestri pati uoluerunt, quoniam scriptum est: Qui parat quae illos uestri pati uoluerunt, quoniam scriptum est: Qui parat proximo foueam, ipse incidet in eam. De nobis ergo quid queramini, non habes et tamen ecclesiae mansuetudo etiam ab his imperatorum iussionibus omnino conquieuerat, nisi uestri clerici et Circumcelliones per suas immanissimas inprobitates furiosasque uiolentias quietem nostram perturbantes atque uastantes haec in uos recoli et moueri coegissent. nam prius quam recentiores leges istae, de quibus modo querimini, uenissent in Africam, insidias in itineribus nostris episcopis tetenderunt, conclericos nostros plagis immanissimis quassauerunt, laicis quoque et plagas grauissimas inflixerunt et intulerunt eorum aedificiis incendia. presbyterum etiam quendam, quia propria et libera uoluntate unitatem nostrae communionis elegit, de domo sua raptum et pro arbitrio immaniter caesum, in gurgite etiam caenoso uolutatum, buda uestitum cum
Abbreviated transcription (Latin):
ipsius maioris constantim uidicium contra par¬
tem urãm uiuit. quod maiores ur̃i elegerunt.
quod assiduis interpellationib extorserunt.
quod episcopali udicio p̃tulerunt : Si displi¬
cent imperialia iudicia ⁊ qui primitus imꝑa¬
tores ad ea uob̾ excitanda coegerunt. Si em̃
modo contra eatholicam clamatis inhis que con¬
tra uos ab imꝑatorib decernuntur: quem ad
modum si uellent aduersus danielem clama¬
re qui liberato illo eisdem leonib consumendi
inissi sunt.a quib eum ipsi primitus consumi
uoluerunt. Scriptum ẽ. enim Nichil inter ẽ.
inter minas regis & iram leonis. Danielem calũp¬
niosi inimici in lacum leonum mitti coegerunt:
uicit innocentia eius illorum malitiam. illesus
inde leuatus ẽ: ipsi illuc missi ꝑierunt. Sinulit̃
maiores ur̃i cecilianum et eius societatem regie
ire consumendam obiecerunt. cuiꝰ uinocentia
liberata ab eisdem regibus eadem uos patimini

Expanded text:
ipsius maioris Constantini iudicium contra uesipsius maioris Constantini iudicium contra uestram partem uiuit, quod maiores uestri elegerunt, quod assiduis interpellationibus extorserunt, quod episcopali iudicio praetulerunt? si displicent imperialia iudicia, qui primitus imperatores ad ea uobis excitanda coegerunt? sic enim modo contra catholicam clamatis in his, quae contra uos ab imperatoribus decernuntur, quem ad modum si uellent aduersus Danihelem clamare, qui liberato illo eisdem leonibus consumendi missi sunt, a quibus eum ipsi primitus consumi uoluerunt; scriptum est enim: Nihil interest inter minas regis et iram leonis. Danihelem calumniosi inimici in lacum leonum mitti coegerunt; uicit innocentia eius illorum malitiam; inlaesus inde leuatus est; ipsi illuc missi perierunt. similiter maiores uestri Caecilianum et eius societatem regiae irae consumendam obiecerunt, cuius innocentia liberata ab eisdem regibus eadem uos patimini,
Abbreviated transcription (Latin):
in presentiarum agunt atq diurnis diebus in¬
tipellare non desinunt audientib et coram as¬
sifentib apparere et intimari possit. frustra eo̾
sistum uiolenter insurgere uoluisse. Ita eiu
sit. ut ominissis sicut oportet eius modi con¬
titionib popłs sine dissensione aliqua religio¬
nipropric cum debita ueneratione ieseruiat.
hec cum uideas ita se habere quid ẽ. quod nob̾
de imperatoꝵ uissionib que contra uos consti¬
tuuntur iniuidiam concitatis. cum hoc totũ
uos potiris antea feceritis: Si nichil debent
in his causis imperatores iubere si ad impera¬
tores. xp̃ianos hec cura ꝑtinere non debet. qͥs
ingebat maioros ur̃os causam cetiliani ad mi¬
ꝑatorem ꝑproconsulem mittere. et ep̃m con¬
tra quem absentem iam sentencias quo quo mͦ
aircratis iterum apud imperatorem accusare:
quo innocente pronuntiato. ordinatori eius
felici alias apud eudem imperatorem calũp¬
nias mnachinari: Et nunc quid aliud quam

Expanded text:
in praesentiarum agunt atque diurnis diebus inin praesentiarum agunt atque diurnis diebus interpellare non desinunt, audientibus et coram adsistentibus apparere et intimare possit frustra eos Csus eum uiolenter insurgere noluisse. ita enim fiet, ut omissis, sicuti oportet, eius modi contentionibus populus sine dissensione aliqua religioni propriae cum debita ueneratione deseruiat. Haec cum uideas ita se habere, quid eat quod nobis de imperatorum iussionibus, quae contra uos constituuntur, inuidiam concitatis, cum hoc totum uos potius antea feceritis? si nihil debent in his causis imperatores iubere, si ad imperatores Christianos haec cura pei-tinere non debet, quis urguebat maiores uestros causam Caeciliani ad imperatorem per proconsulem mittere et episcopum, contra quem absentem iam sententias quoquo modo dixeratis, iterum apud imperatorem accusare, quo innocente pronuntiato ordinatori eius Felici alias apud eundem imperatorem calumnias machinari? et nunc quid aliud quam
Abbreviated transcription (Latin):
comniota: ad exainen suum atq uissionem cre¬
didit eẽ reuocandam. Et enum cum iam suꝑi¬
um centurionem et cecilianum magistratum
aptumgitanorũ. et saturninum excuratore et
cilibium iuniorem eiusclem ciuitatis curatorem.
atq solum seruum publicum supra scripte ci¬
uitatis presentes cẽ fecisset: audientiam prebu¬
⁊ competentem: adeo ut ceciliano fuisset obiec¬
tum. quod a felice eidem ep̃atus uideretur ẽẽ.
uelaitus. cui diuinarum scripturarum ꝓditio atq
xustio uideretur obiecta: innocentem de eo feli¬
am fuisse constiterit. Deniq cum maximus in¬
gtitium dccurionem ⁊iquensium ciuitatis.
qpłam ceciliani & duum uiris falsasse contend̾et.
euudem ipsum ingentium suspensum actis que
sub erant ꝑuidimus: et ideo minime tortum
quod se decurionẽ ⁊iquensium eiuitatis ẽẽ asseue¬
rauerat. Unde uolunus ut eundem ipsum in¬
genium sub idonea prosecutione ad comitatũ

Expanded text:
commota, ad examen suum atque iussionem crecommota, ad examen suum atque iussionem credidit esse reuocandam. etenim cum iam Superium centurionem et Caecilianum magistratum Aptungitanorum et Saturninum excuratorem et Calibium iuniorem, eiusdem ciuitatis curatorem, atque Solum seruum publicum supra scriptae ciuitatis praesentes esse fecisset, audientiam praebuit competentem, adeo ut, cum Caeciliano fuisset obiectum, quod a Felice eidem episcopatus uideretur esse delatus, cui diuinarum scripturarum proditio atque exustio uideretur obiecta, innocentem de eo Felicem fuisse constiterit. denique cum Maximus Ingentium decurionem Ziquensium ciuitatis epistulam Caeciliani exduumuiri falsasse contenderet, eundem ipsum Ingentium suspensum actis, quae suberant, peruidimus et ideo minime tortum. quod se decurionem Ziquensium ciuitatis esse adseuerauerit. unde uolumus, ut eundem ipsum Ingentium sub idonea prosecutione ad comitatum
Abbreviated transcription (Latin):
lem causam inter partes cognitam termini¬
uit. & primus contra partem ur̃am legin
consticuit. ut loca congregationum ur̃arum
fisco uendicarentur. Quarum om̃ium reri
documenta. si uellemus inserere. ñimium les
litteras faceremus. Illud tamen nullo ma
preterinittendum ẽ. quomodo felicis apia¬
gensis quem fontem oĩnium maloꝵ in conci¬
lio catthaginensi. a scd̾o tigisitano primat pl
peratorem ur̃is publico iudicio causa discussi
atq finita sit. Nam memoratus imperator il
hac ipsa causa ur̃os apud se accusatores et as¬
siduos interpellatores. litteris sius fuisse testat᷑
quarum exemplũ infra scripsimus. Impera¬
tores cesares flauii constantnus maximus &
uicus iemianus. licinius. ad probianum.
pensisem africe. Helianus predecessor tuus.
tudine teneretur. eiusdem partib functus.
inttr cetera etiam id negotium. uel inuidiand
que dececiliano ep̃o eccłie catholice uidetur eẽ.

Expanded text:
lem causam inter partes cognitam terminalem causam inter partes cognitam terminauit et primus contra uestram partem legem constituit, ut loca congregationum uestrarum fisco uindicarentur. quarum omnium rerum documenta si uellemus inserere, nimium longas litteras faceremus. illud tamen nullo modo praetermittendum est, quo modo Felicis Aptungensis, quem fontem omnium malorum in concilio Carthaginiensi ab Secundo Tigisitano primate haperatorem uestris publico iudicio causa discussa atque finita sit. nam memoratus imperator in hac ipsa causa uestros apud se accusatores et assiduos interpellatores litteris suis fuisse testatur, quarum exemplum infra scripsimus. IMPERATORES CAESARES FLAVII CONSTANTINUS MAXIMUS ET VALERIUS LICINIANUS LICINIUS AD PROBIANUM PROCONSULEM AFRICAE. Aelianus praedecessor tuus tudine teneretur, eiusdem partibus functus inter cetera etiam id negotium uel inuidiam, quae de Caeciliano episcopo ecclesiae catholicae uidetur esse