comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
piit. Redit ut audiat quod neglex is
faciat quod audiuit. Si enim de his est
qui predestinati sunt: et errorem ipsĩ
deus presciuit. et conuersioneni futu¬
ram: si aberrauit redit ut audiat uo¬
cem illam pastoris. et sequatur dicen¬
tem. qui ꝑseuerauerit usq in finem:
hic saluus erit bona uox frs̃. uere pas¬
toralis. Ipsa est uox salutis: in taberna¬
culis iustoꝵ. Nam facile est audire. xpiñ.
facileẽ laudare euãgłiũ facile est acclama¬
re disputatori. ꝑseuerare usq in finẽ.
hoc est ouium uocem pastoris audien¬
tium. Temptatio accedit. ꝑseuera usq
in finem: quia temptatio non ꝑseue¬
rat usq in finem: Hsq in quẽ finem ꝑseue¬
rabis: Quousq finias uiam. Quamdi¬
u enim non audis. xp̃m: aduersarius
tuus est in istauia: hoc est in ista mor¬
tali uita. S quid dicit: concorda cũ
aduersario tuo.cito: dum escum eo in
uia. Audisti. credidisti: concordasti.

Expanded text:
periit; redit ut audiat quod neglexit, periit; redit ut audiat quod neglexit, faciat quod audivit. Si enim de his est qui praedestinati sunt, et errorem ipsius Deus praescivit, et conversionem futuram; si aberravit, redit, ut audivit vocem illam pastoris, et sequatur dicentem: « Qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit. » Bona vox, fratres, vera, pastoralis ipsa est: « Vox salutis in tabernaculis justorum . » Nam facile est audire Christum, facile est laudare Evangelium, facile est acclamare disputatori; perseverare usque in finem, hoc est ovium vocem pastoris audientium. Tentatio accidit, persevera usque in finem: quia tentatio non perseverat usque in finem. Usque in quem finem perseverabis? Quousque finias viam. Quamdiu enim non audis Christum, adversarius tuus est in ista via, hoc est in ista mortali vita. Sed quid dicit? Concorda cum adversario tuo cito, dum es cum eo in via . Audisti, credidisti, concordasti.
Abbreviated transcription (Latin):
quamdiu recte sapiunt: xpi uocent
audiunt: ecce audiunt ipsinon audi¬
unt uli: Et tamen scdm predestinatio¬
nem non oues isti oues illi. adhuc ma¬
net questio. que michi interim nunc
uidetur. ita posse dissolui. Est aliqua
uor. est inquam uox aliqua pastoris.
in qua oues non audiunt alieuos. in
qua non oues non audiunt xpin. Que
est ista uox: Qui ꝑseuerauerit usq in
finem. hic saluus erit. hanc uocem nõ
negligit ꝓpruus: nõ audit alicnus. Nã
et ille hoc ei predica t. ut ꝑseueret
apud eum usq in finem: S non apud
eum ꝑseuerando. non audit hanc uo¬
cem. Uenit ad xpin: audiuit alia et a¬
lia uerba : Illa et illa oĩauera sana oĩa int̃
que omia. est et illa uer. qui ꝑseueraue¬
rit usq in finem. hic saluus erit. Istam
qui audierit: ouis est. S audiebatil¬
lam nescio quis. et desipuit. refriguit.
audiuit alienam.Si predestinatus e.
ad tempus errauit. in eternum non

Expanded text:
quandiu recte sapiunt, Christi vocem quandiu recte sapiunt, Christi vocem audiunt. Ecce audiunt ipsi, non audiunt illi, et tamen secundum praedestinationem non oves isti, et oves illi. Adhuc manet quaestio, quae mihi interim nunc videtur ita posse dissolvi. Est aliqua vox, est, inquam, aliqua vox pastoris, in qua oves non audiunt alienos, in qua non oves non audiunt Christum. Quae est ista vox? « Qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit . » Hanc vocem non negligit proprius, non audit alienus: nam et ille hoc ei praedicat, ut perseveret apud ipsum usque in finem, et non apud Deum perseverando, non audit hanc vocem: venit ad Christum, audivit alia et alia verba, illa et illa omnia, vera sana omnia, inter quae omnia est et illa vox: « Qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit. » Istam qui audierit ovis est. Sed audiebat illam nescio quis et desipuit, refriguit, audivit alienam: si praedestinatus est, ad tempus erravit, in aeternum non
Abbreviated transcription (Latin):
duabi sess. qui sunt eiusꝰ ipse sunt oues
anquando se ipse nesciunt .s. pastor no¬
ut easseadm. istam predestinationẽ secũ¬
dum istam dei prescientiam. sedm e¬
leccionem ouium. ante constitutionem
mundiellam et hoc dicit apłs. Sicut¬
nos elegit in ipso ante consticutionem
mundi. Sedm ergo istam prescientiã
dei. et predestinationem: quã multe
oues fous. quam multi lupi intus: et
quam multe oues intꝰ et ꝙͣ multi lupi
foris: Quid est quod dixi. quam mul¬
te oues foris: Quam multi modo lu¬
xuriantur casti futuri: quam multi
blasphemant xpm̃ credituri in xpm̃.
quam multi se mebriant. futuri sobrii.
quam multi rapiunt res alienas. dona¬
turi suas. Uerumptamen modo alie¬
nam uocem audiunt. alienos sequunt᷑.
Item quam multi intus laudant. blas¬
phematuri. casti sunt. formcaturi. sobrii
sunt. s postea luno sepeliendi. Stant
asuri: non sunt oues: de predestinatis
enim loquimur: de his loquimur. quos
nouit dns qui sunt enis: et tamen ipsi

Expanded text:
 ipsae sunt oves. Aliquando se ipsae nesciunt, sed pastor novit eas, secundum istam praedestinationem, secundum istam Dei praescientiam, secundum electionem ovium, ante constitutionem mundi: nam et hoc dicit Apostolus, Sicut elegit nos in ipso ante constitutionem mundi . Secundum istam ergo praescientiam Dei et praedestinationem, quam multae oves foris, quam multae oves intus et multi lupi foris! Quid est quod dixi, quam multae oves foris? Quam multi modo luxuriantur, casti futuri; quam multi blasphemant Christum, credituri in Christum; quam multi se inebriant, sobrii futuri; quam multi rapiunt res alienas, donaturi suas. Verumtamen modo alienam vocem audiunt, alienos sequuntur. Item quam multi intus laudant, blasphematuri; casti sunt, fornicaturi; sobrii sunt, se vino postea sepulturi; stant casuri, non sunt oves. De praedestinatis enim loquimur; de his loquimur, quos « novit Dominus qui sunt ejus ; » et tamen ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
mundi. Adhuc aliquid scđin istas simi¬
litudines: mirabilius sum dicturus.
& agnus enim et ouis. et pastor inter se
amica sunt. Contra leones autem a pas¬
torib oues custodiri solent: et tamende
.xp̃o cum sit et ouis et pastor legimus
dictum. uicit leo de tribu iuda. hecom¬
nia fr̃s̃ mei scđ̾m similitudines accipi¬
te: non scđm ꝓprictates. Solemus ui¬
dere pastores. sedere suꝑ petram: et inde
comissa sibi peccora custodire. Utiq me¬
liorͤ pastor quam petra. suꝑ quam seder
pastor: & tamen xp̃c et pastor et percrlo¬
tum hoc: scđm similitudinem. ꝓprica¬
tem autem si queras ame. in principio
erat uerbum. et uerbum erat apudde¬
um et deus erat uerbum. Si queras
a me ꝓprietatem. filius unicus de patre
in eternũ ab et̾no genitus. equalis gig¬
nenti ꝑ quem facta sunt omĩa. cum pa¬
tre incomutabilis. et accepta forma ho¬
minis non mutatus. ex incarnatione fi
lius hominis homo et filius der. hoc to¬

Expanded text:
mundi . Adhuc aliquid secundum istas simimundi . Adhuc aliquid secundum istas similitudines mirabilius sum dicturus. Et agnus enim et ovis et pastor inter se amica sunt; contra leones autem a pastoribus oves custodiri solent: et tamen de Christo, cum sit ovis et pastor, legimus dictum, Vicit leo de tribu Juda , Haec omnia, fratres, secundum similitudines accipite, non secundum proprietates. Solemus videre pastores sedere supra petram, et inde commissa sibi pecora custodire: utique melior pastor quam petra, super quam sedet pastor; et tamen Christus et pastor et petra. Totum hoc secundum similitudinem. Proprietatem autem si quaeras a me; In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum . Si quaeras a me proprietatem; Filius unicus de Patre in aeternum ab aeterno genitus, aequalis gignenti, per quem facta sunt omnia, cum Patre incommutabilis, et accepta forma hominis non mutatus, ex incarnatione homo, filius hominis et Filius Dei. Hoc to
Abbreviated transcription (Latin):
huius ꝓfunditate questionis. quid mͥ
uideatur. Eligat unus quisq quod pla¬
cet. pie tamen sentiat sicut scriprum
est. sentite de dnõ in bonitate: et in si¬
plicitate cordis querite illũ. Ostiariũ
forte ipsum dnm̃ debemus acciꝑe.
Multo ⁊ sunt enim inter se diuersa
in reb humanis. pastor et hostium
quam hostiarius et ostium. et tamen
dominus et pastorem se dixit et ostiũ.
Cur non ergo intelligamus et ipsum
ostiarium: Si enim cousideremus ꝓpͥe
uimus nosse et uidere. pastores: nec osti¬
um est. Non enini eum faber fecit. Si
autem scđm aliquam similitudinem
et ostium et pastor est. audeo dicere qi
et ouis est. ouis nampe sub pastore est:
tamen ille: et pastor et ouis est. Ubi est
pastor: eccc hic habes: lege euangeliĩ.
ego sum pastor bonus. Ubi est oũis: In¬
terroga ꝓpħam. Sicut ouis ad molan¬
dum ductus est. Interroga amicumspõ¬
si ecce agnus dei: ecce qui tollit pecctti

Expanded text:
hujus profunditate quaestionis quid mihi hujus profunditate quaestionis quid mihi videatur: eligat unusquisque quod placet; pie tamen sentiat, sicut scriptum est, Sentite de Domino in bonitate, et in simplicitate cordis quaerite illum . Ostiarium forte ipsum Dominum debemus accipere. Multo sunt enim inter se diversa in rebus humanis pastor et ostium, quam ostiarius et ostium; et tamen Dominus et pastorem se dixit, et ostium. Cur ergo non intelligamus ipsum et ostiarium? Si enim consideremus proprvimus nosse et videre pastores; nec ostium est, non enim eum faber fecit: si autem secundum aliquam similitudinem, et ostium et pastor est; audeo dicere, et ovis est: ovis nempe sub pastore est, tamen ille et pastor est et ovis. Ubi est pastor? Ecce hic habes, lege Evangelium: Ego sum pastor bonus. Ubi est ovis? Interroga propnetam: Sicut ovis ad immolandum ductus est . Interroga amicum sponsi: Ecce agnus Dei, ecce qui tollit peccatum
Abbreviated transcription (Latin):
inquit ostiarius apꝑit. Cui apꝑit.:
Pastori. Quid appit pastori: Ostium.
& quis est ipsum ostium: Ipse pastor
ut non ipse dixisset ego sum ostium.
et ego sum pastor. auderet quisquã
nrm̃ dicere. quod ipse. xpc̃ sit et ostiũ
et pastor: Si enim diceret ego sum pas¬
tor et non diceret ego sum ostium. que¬
situri eramus. quid eẽt hostium. et for¬
te ali. Iud putantes. antes osfium re¬
querendum reliquit. Quem nos dic¬
turi sumus ostiarium: Quemlibet in¬
uenerimus: Cauendum ẽ ne maior
existimetur quam ipsum ostium. quia
ostiarius in domib hominum maior
est ostio. Ostiarius enim ostio. non osti¬
um p̃ponit᷑ ostiario: quia ostiarius os¬
tium. non ostrum custodit ostiariũ.
Lon audeo dicere aliquem ostio ma¬
iorem. Audiui enim iam quid sit os¬
trum. non me latet. non sum dimis¬
sus coniecture mee. non michi rela¬
xata est. humana suspicio: deus dix̃
ueritas dixit. mutari non potest qđ
incomutabilis dixit. dicam ergo in

Expanded text:
inquit, ostiarius aperit. Cui aperit? inquit, ostiarius aperit. Cui aperit? Pastori. Quid aperit pastori? Ostium. Et quis est ipsum ostium? Ipse pastor. t, non ipse dixisset, Ego sum pastor, et, Ego sum ostium , auderet quisquam nostrum dicere quod ipse Christus sit et pastor et ostium? Si enim diceret, Ego sum pastor, et non diceret, Ego sum ostium; quaesituri eramus quid esset ostium, et forte aliud putantes ante ostium requaerendum nobis reliquit. Quem nos dicturi sumus ostiarium? Quemlibet invenerimus, cavendum est ne major existimetur quam ipsum ostium; quia ostiarius in domibus hominum major est ostio. Ostiarius enim ostio, non ostium praeponitur ostiario; quia ostiarius ostium, non ostium custodit ostiarium. Non audeo dicere aliquem ostio majorem; audivi enim jam quid sit ostium: non me latet, non sum dimissus conjecturae meae, non mihi humana est relaxata suspicio; Deus dixit, veritas dixit, mutari non potest quod immutabilis dixit. 3. Dicam ergo in
Abbreviated transcription (Latin):
ouib suis. et presentib et futuriꝰ.
que tunc aderant. quia erant ibi
iam oues eius. erant que future
erant oues eius. Item presentib¬
Set futuris: et illis et nob. et quotqͦt
etiam post nos. fuerint oues eius.
quis ad eas missus eẽt ostendit.
Omnes ergo audiant uo¬
cem pastoris sui dicentis.
egosum pastor bonus. Non adderet
honus: nisi essent pastores inali. S pas¬
tores malt ipsi sunt fures et latrones:
aut certe ut multum mercenarii.
omnes enim ꝑsouas quas hic posuit.
requirere distinguere nosse debemꝰ.
Apꝑuit enim iam duas res dñs. quas
quodam modo clausas ꝓposuerat. Iam
scimus quia ostium ipse est. scimus
quia pastor ipse est. Fures et latrones
quifẽm ÷ hesterna lectione patefactũ
hostiarius. In bonis ergo ostrumẽet hos¬
tiarius. pastor. et dues in malis. fures
et latrones: mercenarii. lupus. Ostiũ
ostiarium quem: hec enim duo ipse
exposuit: ostiarium nobis querendũ
reliquit. et quid ait de ostiario: huic

Expanded text:
ovibus suis, et praesentibus, et futuris quae tunc aderant; quia erant ubi jam oves ejus erant, quae futurae erant ejus oves: item praesentibus et futuris, et illis et nobis, et quotquot etiam post nos fuerint oves ejus, quis ad eas missus esset, ostendit. Omnes ergo audiunt vocem pastoris sui dicentis, Ego sum pastor bonus. Non adderet, bonus, nisi essent pastores mall. Sed pastores mali, ipsi sunt fures et latrones: aut certe, ut multum, mercenarii. Omnes enim hic personas quas posuit, requirere, distinguere, nosse debemus. Aperuit enim jam duas res Dominus, quas quodammodo clausas proposuerat: jam scimus quia ostium ipse est, scimus quia pastor ipse est. Fures et latrones qui sint, in hesterna lectione patefactum ostiarius. In bonis ergo ostium est, ostiarius, pastor et oves: in malis fures et latrones, mercenarii, lupus. 2. Ostiostiarium quem? Haec enim duo ipse exposuit; ostiarium nobis reliquit quaerendum. Et quid ait de ostiario? Huic,
Abbreviated transcription (Latin):
non est negandum quod necessariuẽ
sic nẽcor infirmum pabuli multitudi¬
ne pregrauandum. Non sit ergo mo¬
lestum caritati ur̃e. quia omnia que
hic discutienda adhuc arbitror. hodie
non discutio: s iterum nobis in nomi¬
ne domini. diebus reddendi sermonis.
cadem lectio recitabitur. & diligentiꝰ
illo adiuuante tractabitur.
ab eo quod dictum est ego sum pastor

Expanded text:
non est negandum quod necessarium enon est negandum quod necessarium est, sic non est cor infirmum pabuli multitudine praegravandum. Non sit ergo molestum Charitati vestrae, quia omnia quae hic adhuc discutienda arbitror, hodie non discutio: sed iterum nobis in nomine Domini diebus reddendi sermonis eadem lectio recitabitur, et diligentius, illo adjuvante, tractabitur. Ab eo quo
Abbreviated transcription (Latin):
gi. fugisti. quia tacuisti. Tacuisti quia
timiusti. fuga anuni timor est. Corꝑe
stetisti figisti spũ: quod ille nõ facie¬
bat qui dicebat. et si corꝑe absens su:
spũ uobiscum sum. Quomodo enun
spũ fugiebat. qui etiam corꝑe absens.
fornicatores litteris arguebat: Affec¬
tiones nr̃e: motus animoꝵ sunt. Leti¬
cia animi diffusio: tristicia anuni con¬
tractio: cupiditas animi ꝓgressio: tunor
animi fuga est. Diffunderis animno cũ
delectaris. Contraheris animo cum mo¬
lestaris. ꝑgrederis animo. cum appetis.
fugis animo. cum metuis. Ecce unde
ille mercennarius uisolupo dicitur fu¬
gere. Quare: Quia non est ei cura de o¬
Quia mercennarius est. Quid est mer¬
cennarius est: Temporalem mercedẽ
rit  in domo in eternum non habita¬
bit. Sunt hic adhuc querenda et dis¬
cutienda uobiscum: s onerari uos nõ
est consilii. dnĩca enun cibaria conser¬
uis ministramus. in pascuis dnicis oues
pascimus. et simul pascimur. Sicut

Expanded text:
gi. Fugisti, quia tacuisti; tacuisti, quia gi. Fugisti, quia tacuisti; tacuisti, quia timuisti. Fuga animi, timor est. Corpore stetisti, spiritu fugisti: quod ille non faciebat qui dicebat, Etsi corpore absens sum, spiritu vobiscum sum . Quomodo enim spiritu fugiebat, qui etiam corpore absens, fornicatores litteris arguebat? Affectiones nostrae motus animorum sunt. Laetitia, animi diffusio; tristitia, animi contractio: cupiditas, animi progressio; timor, animi fuga est. Diffunderis enim animo, cum delectaris; contraheris animo, cum molestaris: progrederis animo, cum appetis; fugis animo, cum metuis. Ecce unde ille mercenarius viso lupo dicitur fugere. Quare? Quia non est ei cura de oQuia mercenarius est. Quid est, mercenarius est? Temporalem mercedem t in domo in aeternum non habitabit. Sunt hic adhuc quaerenda, et discutienda vobiscum, sed onerare vos non est consilii. Dominica enim cibaria conservis ministramus; in pascuis dominicis oves pascimus, et simul pascimur. Sicut
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ utiq uolebas: quos tua membra eẽ
formabas. siuos ꝑsequuti fuerint fu¬
gite. Iniuriam ergo ilł facis. quando
reprehendis mercennarios. qui uidet̃
lupum uenientem & fugiunt. Roga¬
mussmdices nobis: quid habeat alti¬
tudo questionis. Pulsemus. aderit qui
appiat. Sshostiarius est hostii. quodip
se ẽ quis est mercennarius: Qui uidet
lupum uenientem et fugit. Qui sua
querit non que iħu xp̃i. peccantem ñ
libere audet arguere. ecce nescio quis
peccauit. grauiter peccauit: increpan¬
dus est. ex comunicandus est. S excõmu¬
nicatꝰmmiinicꝰ erit. insidiabitur. nocebit
cum potuerit. Iam ille qui sua querit
sectatur. humane amititie comodita¬
tem: & inmicitiarum humanarum
incurrat molestiam: tacet non corrip.¬
Ecce lupus ouis guttur app̃hendit. dia¬
bolus fideli adulteriũ ꝑsuasit. tu taces
non increpas. O mercennari. lupum
uenientem uidisti & fugisti. Respon¬
det forte et dicit. Ecce hic sum non fu¬

Expanded text:
esse utique volebas, quos tua membra esse esse utique volebas, quos tua membra esse formabas, Si vos persecuti fuerint, fugite. Injuriam ergo illis facis, quando reprehendis mercenarios, qui vident lupum venientem et fugiunt. Rogamus indices nobis quid habeat altitudo quaperiat; sed ostiarius est ostii, quod est ipse. « Quis est mercenarius qui vidit lupum, et fugit? Qui sua quaerit, non quae Jesu Christi , peccantem non libere audet arguere. Ecce nescio quis peccavit, graviter peccavit, increpandus est, excommunicandus est. Sed excommunicatus, erit inimicus, insidiabitur, nocebit cum potuerit. Jam ille qui sua quaerit, sectatur, humanae amicitiae commoditatem, et inimicitiarum humanarum incurrat molestiam; tacet, non corripEcce lupus ovi guttur apprehendit: diabolus fideli adulterium persuasit; tu taces, non increpas: o mercenarie, lupum venientem vidisti, et fugisti. Respondet forte et dicit: Ecce hic sum, non fu
Abbreviated transcription (Latin):
pistores ergo illi: Plane pastores. Et
uide unus pastor: lam dixi. Pastores.
quia membra pastoris: illo capite gau¬
debant. sub illo capite concordabaneb
uno spu unius corꝑis compage tene¬
bantur. ac ꝑ hoc omnes ad unum pasto¬
rem ꝑtinebant. Si ergo pastores non
merrennarii: quare fugiebant quan¬
do ꝑsequutionẽ pastiebantur: Expo¬
pone nobis.o domine. Audiui in epła¬
paulum fugientem: ꝑ murũ. in sporta
submissum. ut manuni ꝑsequentis eua¬
deret. Non ergo illi fuit cura de ouib
quas lupo ueniente deserebat: Fugit
plane s eas pastori in celo sedenti. oratio¬
nib comẽdabat. se autem utilitati earũ
fugiendo seruabat: sicut quodam loco
ait lllanere autem in carne necessari¬
um ꝓpter uos. Ab ipsonaq̃ pastore õs
audierant. Si uos ꝑsequuti fuerint in
una ciuitate: fugite in aliam. hanc ques¬
tionem: nobis dns dignetur exponere.
dnẽ tu dixisti eis quos fideles pastores

Expanded text:
Pastores ergo illi? Plane pastores. Et Pastores ergo illi? Plane pastores. Et unde unus pastor? Jam dixi, pastores, quia membra pastoris. Illo capite gaudebant, sub illo capite concordabant, uno spiritu in unius corporis compage vivebant: ac per hoc omnes ad unum pastorem pertinebant. Si ergo pastores, non mercenarii, quare fugiebant quando persecutionem patiebantur? Expone nobis, o Domine. Vidi in Epistola fugientem Paulum: per murum in sporta submissus est, ut manus persequentis evaderet . Non ergo illi cura fuit de ovibus, quas lupo veniente deserebat? Fuit plane, sed eas pastori in coelo sedenti orationibus commendabat: se autem utilitati earum fugiendo servabat, sicut quodam loco ait, Manere in carne necessarium propter vos . Ab ipso namque pastore omnes audierant, Si vos persecuti fuerint in una civitate, fugite in aliam . Hanc nobis quaestionem Dominus dignetur exponere. Domine, tu dixisti eis quos fideles pastores
Abbreviated transcription (Latin):
cxistimantes tribulationem suscitare
uinculis meis. Isti mercennarii erant:
paulo apło inuidebant. Quare mude¬
bant nisi quia temꝑalia requirebant:
S quid adiungat attendite. Quide
nuim dum omnimodo. siue occasione.
siue ueritate. xp̃c adnuncietur: Em
hoc gaudeo: s et gaudebo. Ueritas est
xp̃c. Ueritas a mercennariis occasione
annuntietur: ueritas a filiis. ueritate
adnuncietur. Filii eternam heredita¬
tem patris. patienter expectant: mer¬
cennarii temꝑalem mercetlem con¬
ducentłs. festinanter exoptant: michi
humana gła cui mercennarios inui¬
dere uideo. minuatur: et tamen ꝑ lis¬
guas mercennarior et filioꝵ. diuina
xpĩ gła diffametur. cum siue occasione
siue ueritate xp̃c adnuntietur. Uids̃¬
mus etiam quis sit mercennarius
Quis est iupustn d iabolus e ieno uide
Nietumne ot mercennario sum iude¬
oit tupim uenientem fugit: quia nõ
sunt ilus oues ꝓprie. nec ei cura est de
auepto nuda filio ꝑdicionis: Absit.

Expanded text:
exisexisvinculis meis. » Isti mercenarii erant, Paulo apostolo invidebant. Quare invidebant, nisi quia temporalia requirebant? Sed quid adjungat, attendite: Quid nim, dumomnimodo, siue occasione siue ueritate, Christua annuntietur? et in hoc gaudeo; sed et gaudebo. uidemus istChristus: veritas a mercenariis occasione annuntietur, veritas a filiis veritate annuntietur: filii aeternam haereditatem Patris patienter exspectant, mercenarii temporalem mercedem conducentis festinanter exoptant: mihi humana gloria, cui mercenarios invidere video, minuatur; et tamen per linguas et mercenariorum et filiorum divina Christi gloria diffametur, cum sive occasione, sive veritate Christus annuntietur. 7. Vidimus qui sit etiam mercenarius. Quis est lupus, nisi diabolus? Et quid dictum est de mercenario? Cum viderit lupum venientem, fugit; quia non sunt ejus oves propriae, nec ei cura est de excepto Juda filio perditionis? Absit.
Abbreviated transcription (Latin):
det in sepe. crescit palmes insertus in¬
spinis. et portat fructum spina non
suum. Non enim spinam uittis attu¬
lit: s spinis palmes incubuit. Nolim
terrogare: nisi radices. Quere radicẽ.
spinat: extra inuenies a uite. Quere
originem uue: uitis hanc ꝓtulit ex ra¬
dice. Cathedra ergo moysi: uitis erat:
phariseoꝵ mores. spine erant. Doctͥna
uero ꝑmalos. palmes in sepe. botrus
inspina. Caute lege. ne dum queris
fructum: laceres manum. Et cum au¬
dis bona dicentem: imiteris mala fa¬
cientem. Que dicunt facite. aegite uus
Que autem faciunt facere nolite. caue¬
te spinas. Etiam ꝑ mercenuarios uocẽ
rii cum sitis membra pastoris Ipse aut̃
beo qui germane de uobis sollicrt st.
om̃s enim sua querunt non que ssu
xp̃i: alio loco inter mercennaris fiulios¬
q distinguens. uidete quid dixeri.
scientes quia in defensione euangelii
positus sum quidam uero et ꝑ contu¬
matiam xpm̃ adnuntiant non caste.

Expanded text:
det in sepe, crescit palmes, inseritur det in sepe, crescit palmes, inseritur spinis, et portat fructum spina non suum. Non enim spinam vitis attulit, sed spinis palmes incubuit. Noli interrogare nisi radices. Quaere radicem spinae, extra invenis a vite quaere originem uvae, vitis hanc protulit ex radice. Cathedra ergo Moysi vitis erat: Pharisaeorum mores spinae erant. Doctrina vera per malos, palmes in sepe, botrus inter spinas. Caute lege, ne dum quaeris fructum, laceres manum: et cum audis bona dicentem, ne imiteris mala facientem. Quae dicunt facite, legite uvas: quae autem faciunt, facere nolite, cavete spinas. Etiam per mercenarios vocem rii, cum sitis membra pastoris. Ipse autebeo qui germane de vobis sollicitus sit; omnes enim sua quaerunt, non quae Jesu Christi; » alio loco inter mercenarios filiosque distinguens, videte quid dixerit: « scientes quia in defensionem euangelii positus sum, quidam uero et per contumaciam Christum annuntiant, non caste,
Abbreviated transcription (Latin):
rium. audite mercennarios ab ipso
dnõ demonstratos. Scribȩ inquit
& pharisei suꝑ cathedrã moysi sedet̃
que dicunt facite. que autem faciut̃
facere nolite. Quid aliud dixit nisi
ꝑ mercennarios uocem pastoris audi¬
te: Sedendo enim suꝑ cathedram moy¬
silegem dei docent. Ergo ꝑ illos deus
docet. Sua uero illi si uelint docere.
nolite audire nolite facere. Certe enĩ
tales sua querunt. non que iħu xp̃i.
Nullus tamen mercennarius ausus
est dicere popło xp̃i. tua quere non q̃
iħu xp̃i. Quod enim facit male. non
predicat de cathedra xp̃i. Inde ledit.
unde male facit: non unde bona dicit.
Botrum carpe. spinam caue. bene quia
intellexistis: s ꝓpter tardiores dicam
hoc idem planius. Quomodo dixi bo¬
trum carpe. spinam caue. cum dns di¬
cat numquid colligunt de spinis uuas
aut de tribulis ficus: Uerum est oĩo.
et tamen etiam ego uerum dixi. bo¬
trum carpe. spinam caue. quia botrꝰ
aliquando de radice uitis exortus. pen¬

Expanded text:
rium. Audite mercenarios ab ipso rium. Audite mercenarios ab ipso no demonstratos: Scribae, inquit, et Pharisaei cathedram Moysi sedent: quae dicunt, facite; quae autem faciunt, facere nolite . Quid aliud dixit, nisi, Per mercenarios vocem pastoris audite? Sedendo enim cathedram Moysi legem Dei docent: ergo per illos Deus docet. Sua vero illi si velint docere, nolite audire, nolite facere. Certe enim tales sua quaerunt, non quae Jesu Christi: nullus tamen mercenarius ausus est dicere populo Christi, Tua quaere, non quae Jesu Christi. Quod enim facit male, non praedicat de cathedra Christi: inde laedit unde mala facit, non unde bona dicit. Botrum carpe, spinam cave. Bene, quia intellexistis; sed propter tardiores dicam hoc idem planius. Quomodo dixi, Botrum carpe, spinam cave; cum Dominus dicat, Numquid colligunt de spinis uvam, aut de tribulis ficum ? Verum est omnino; et tamen etiam verum ego dixi, Botrum carpe, spinam cave. Quia botrus aliquando de radice vitis exortus, pen
Abbreviated transcription (Latin):
non que iħr xpi. Et tamen ipse germa¬
ne de grege sollicitus. maluit filium mit¬
tere: et inter mercennarios remanere:
Inuenimus mercennarios. non eos dis¬
cutit nisi dns qui inspicit cor: ipse dis¬
cutit. Tamen aliquando intelliguntur
anobis. Non enim frustra dixit ipse
dns etiã de lupis: ex fructib eorum cog¬
uoscetis eos. Multos interrogant tem¬
tationes. et tunc apparent cogitatiõs.
Multi autem latent. Habet ouile dui
p̃positos & filios. & mercenuarios. Pre¬
positi autem qui filii sunt: pastores sut
Si pastores. qͣuomodo unus pastoꝵ nisi
quia sunt illi omnes unius membra
pastoris. cuius sunt ouesꝓprie: Nam
et ipsi membrast̃ ipstꝰ uniusouis. quia
sicut ouis ad ĩmolandum ductus est.
Audite autem quoniã et mercenna¬
rii necessarii sunt. Multi quippe in
eccłia comoda terrena sectantes. xp̃m
tamen p̃dicant & ꝑ cos uox xpĩ audi¬
tur. & sequunt᷑ oues non mercenna¬
rium s uocem pastoris ꝑ mercenna¬

Expanded text:
non quae Jesu Christi. Et tamen ipse germanon quae Jesu Christi. Et tamen ipse germane de grege sollicitus, maluit filium mittere, et inter mercenarios remanere. Invenimus et mercenarios, non eos discutit nisi Dominus; qui cor inspicit, ipse discutit: tamen aliquando intelliguntur a nobis. Non enim frustra dixit ipse Dominus etiam de lupis: Ex fructibus eorum cognoscetis eos . Multos interrogant tentationes, et tunc apparent cogitationes: multi autem latent. Habeat ovile Domini praepositos, et filios et mercenarios. Praepositi autem qui filii sunt, pastores sunt. Si pastores sunt, quomodo unus pastor, nisi quia sunt illi omnes unius membra pastoris, cujus sunt oves propriae? Nam et ipsi membra sunt ipsius unius ovis; quia sicut ovis ad immolandum ductus est. 6. Audite autem, quia et mercenarii necessarii sunt. Multi quippe in Ecclesia cotamen praedicant, et per eos vox Christi auditur, et sequuntur oves, non mercenarium, sed vocem pastoris per mercena
Abbreviated transcription (Latin):
lia comoda consectantes. lucris in hian¬
tes. honores ab hominib appetẽtes
hec quando amant᷑ a p̃posito. & ꝓpter
hec se̾uitur deo. quisquis talis est. mer¬
cennarius est: inter filios se non compu¬
ter. de talib enim & dominus dicit. Am̃¬
amen dico uobis. ꝑceꝑunt mercedem
suam. Audite de timotheo scõ. quid di¬
cat apłs paulus. Spero autem in domi¬
no iħu. thimotheum me cito mittere
uobis. ut et ego bono animo sim cum
cognouero que circa uos sunt. Neminẽ
enim habeo tam unanimem: qui germa
cennarios pastor ingemuit. qursunt a¬
liquem qui sincerit diligeret gregẽ
xp̃i. et circa se in eis qui cum illo fuerat̃¬
illo tempore non inuenit. NoN enim
in eccłia xpĩ tunc preter paulum apłmx et
timot̾eũ nemo erat. qui germane de
grege sollicitus eẽt .s contigerat ut illo
tempore quo timotheũ nuttebat circa
se alium de filiis non haberet. s soli mer¬
cenuarii cum illo eent. sua querentes

Expanded text:
lia commoda consectantes, lucris inhianlia commoda consectantes, lucris inhiantes, honores ab hominibus appetentes. Haec quando amantur a praeposito, et propter haec servitur Deo; quisquis est talis, mercenarius est, inter filios se non computet. De talibus enim et Dominus dicit: Amen dico vobis, perceperunt mercedem suam . Audi de Timotheo sancto quid dicat apostolus Paulus: « Spero autem in Domino Jesu Timotheum cito mittere vobis, ut et ego bono animo sim, cum cognovero quae circa vos sint: neminem enim habeo unanimem, qui germannter mercenarios pastor ingemuit: Quaesivit aliquem qui sinceriter diligeret gregem Christi, et circa se in eis qui cum illo eo tempore fuerant, non invenit. Non enim in Ecclesia Christi tunc praeter Paulum apostolum et Timotheum nemo erat qui germane de grege sollicitus esset: sed contigerat ut eo tempore quo Timotheum misit, circa se alium de filiis non haberet; sed soli mercenarii cum illo essent, sua quaerentes,
Abbreviated transcription (Latin):
Qunarenin: cece dus direuo oti uie
necasltass fortasse est uoluntas. S uest uo¬
mntas noli exorbitare. noli a triitate
hostur nisi qui docet omnem ueritatẽ:
de mercennario autem quid dicemus:
Non in bonis hic comemoratus est. Pas¬
tor bonus ait. animam suam dat ꝓ ouib
merceinarius & qui non est pastor. curꝰ¬
non est ꝑastor sunt oues ꝓprie. uidet lu¬
pum uenientem & dimittit oues & fu¬
git. et lupus rapit. & disꝑgit oues.Non
hic bonam ꝑsonam mercennarius gerit.¬
& tamen in aliquo utilis est: nec mercen¬
narius diceretur: nisi acciꝑet a condu¬
cente mercedem. Quis est ergo iste mer¬
cennarius cͣulpabilis & necessarius: Hic
uero fr̃s luceat nobis ipse dñs. ut mer¬
cennarios intelligamus: et mercenna¬
riĩ non simus. Quis est ergo mercenna¬
rius sunt in eccłia quidam p̃positi de
quib apłs paulus dicit: sua querentes
non que ihu. xp̃ĩ. Quid est sua queren¬
tes non xp̃m. Eratis diligentes. non
deum ꝓpter deum querentes. temꝑa¬

Expanded text:
us dixerat ostium, necessitas: sed fortasse est voluntas. Si est voluntas, noli exorbitare, noli a Trinitateostium, nisi qui docet omnem veritatem? 5. De mercenario autem quid dicimus? Non in bonis hic commemoratus est. Pastor bonus, ait, animam suam dat pro ovibus. Mercenarius, et qui non est pastor, cujus non sunt oves propriae, videt lupum venientem, et dimittit oves, et fugit; et lupus rapit, et dispergit oves. Non hic bonam personam mercenarius gerit, et tamen in aliquo utilis est: nec mercenarius diceretur, nisi acciperet a conducente mercedem. Quis est ergo iste mercenarius, et culpabilis et necessarius? Hic vero, fratres, luceat nobis ipse Dominus, ut et mercenarios intelligamus, et mercenarii non simus. Quis est ergo mercenarius? Sunt in Ecclesia quidam praepositi, de quibus Paulus apostolus dicit: Sua quaerentes, non quae Jesu Christi. Quid est, sua quaerentes? Non Christum gratis diligentes, non Deum propter Deum quaerentes; tempora
Abbreviated transcription (Latin):
liguntur ad ouile xpĩ ͤ Ex hercticis fi¬
unt catholici. Afurib tolluntur pasto¬
ri redduntur. et aliquando murmurãt.
tedium patiuntur ad reuocantem: et
non intelligunt iugulantem. Uerump¬
tamen etiam cum renitendes uenerint.
que oues sunt agnoscunt uocem pasto¬
ris: et se uenisse letantur. et errasse eru¬
bescunt. Quando ergo in illo tamquã
in ueritate gloriabantur. et utiq nõ
audiebant uocem pastoris. et alienũ
ideo sequebantur. oues erant annon
erant: Si oues erant quomodo auenos
oues non audiunt: Si oues non erant.
quomodo obiurgant᷑ illi quib dicit
errautem ouem non reuocastis: In ip¬
sis etiam iam factis catholicis. xp̃ianis.
bone spei fidelib aliquando mala con¬
tingunt. seducuntur in errorem: et
post errorem non reuocantur. Quando
seducti sunt mnerrorem. et rebaptra¬
ti sunt. aut post ouilis dnici societa¬
tem. rursus in errorem pristinum re¬
uoluti sunt. oues erant an non erassi

Expanded text:
lliguntur ad ovile Christi, et ex haereticis filliguntur ad ovile Christi, et ex haereticis fiunt catholici; a furibus tolluntur, pastori redduntur: et aliquando murmurant, taedium patiuntur ad revocantem, et non intelligunt jugulantem; verumtamen etiam cum renitentes venerint quae oves sunt, agnoscunt vocem pastoris, et se venisse laetantur, et errasse erubescunt. Quando ergo in illo errore tanquam in veritate gloriabantur, et utique non audiebant vocem pastoris, et alienum ideo sequebantur, oves erant an non erant? Si oves erant, quomodo alienos oves non audiunt? si oves non erant, quare objurgantur illi quibus dicitur, Errantem ovem non revocastis? In ipsis etiam jam factis catholicis Christianis, bonae spei fidelibus, aliquando mala contingunt; seducuntur in errorem, et post errorem revocantur: quando seducti sunt in errorem, et rebaptizati sunt, aut post ovilis dominici societatem rursus in errorem pristinum revoluti sunt, oves erant an non erant?
Abbreviated transcription (Latin):
pħam dns obiurgat pastores: et dicit
inter cetera de ouib Errantem ouem:
non reuocastis. Et errantem dicit: et
ouem appellat. Si quando errabat o¬
uis erat: cuius uocem ut erraret audie¬
bat:. Pculdubio enim non erraret: si uo¬
cem pastoris audiret. S ideo errauit
quia uocem audiuit alieni: uocem
furis et latronis audiuit. Certe latron
uocem: non au diunt oues. Qui uene¬
runt inquit et intelligimus preter
me. id est qui uenerunt preter me:
fures sunt et latrones. et non auhieris
eos oues. dnẽ si non audiunt eos olreo
quomodo errant oues. si oues non auꝗ¬
unt nisi te: Tu autem ueritas es. Qii¬
quis ueritatem audit non utiq erp
Illi autem errant. et oues appellantur
Nam si in errore ipso oues non appes¬
larentur: non diceret᷑ ꝑ hiezechielem¬
ꝓpħam . errantem ouem non reuocas¬
tis. Quomodo et errat et ouis est. uo¬
cem alien audunt. Certe non audie¬
runt eos oues.deinde modo multico¬

Expanded text:
rophetam Dominus objurgat pastores, et dicit rophetam Dominus objurgat pastores, et dicit inter caetera de ovibus, Errantem ovem non revocastis . Et errantem dicit, et ovem appellat. Si quando errabat ovis erat, cujus vocem ut erraret audiebat? Procul dubio enim non erraret, si vocem pastoris audiret: sed ideo erravit, quia vocem audivit alieni; vocem furis et latronis audivit. Certe latronum vocem non audiunt oves: Qui venerunt, inquit, et intelligimus, Praeter me; id est, Qui venerunt praeter me, fures sunt et latrones, et non audierunt eos oves. Domine, si non audierunt eos oves, quomodo errant oves? Si oves non audiunt nisi te; tu autem veritas es: quisquis veritatem audit, non utique errat. Illi autem errant, et oves appellantur. Nam si in errore ipso oves non appellarentur, non diceretur per Ezechielem, Errantem ovem non revocastis. Quomodo et errat, et ovis est? Vocem alieni audivit? Certe non audierunt eos oves. Deinde modo multi co
Abbreviated transcription (Latin):
qui xp̃m crucifixerunt. non audie¬
bant et oues erant. Ipsos enim uidebat
in turba. quando dicebat. cum exalta¬
ueritis filium hominis: tunc cognosce¬
tis quia ego sum. Quomodo ergo ista
soluitur questio: audiunt non oues: et ũ
audiunt oues sequuntur pastoris uo¬
cem quidam lupi: et ei quedam contͣ¬
dicunt oues: postremo pastorem: occi¬
dunt oues Soluitur questio. Respon-¬
det enuim aliquis et dicit. S quando
non audiebant. oues non dum erant:
tunc lupi erant. Uox audita cos muta¬
uit: et ex lupis oues fecit. Quando ergo
facte sunt oues. audierunt pastorem
inuenerunt. pastoremq sequute sunt.¬
et pastoris ꝓmissa sperauerunt. quia
iussa fecerunt. Soluta utcumq ista
questio. et cuiquam forte sufficiat. me
autem adhuc mouet. Et quid me mo¬
ueat cõmunico uobiscum: ut quodam¬
modo querens uobiscum. reuelante illo
uobiscum merear inuenire. Quid ergo
me moueat. accipide. Pihezechielem ꝓ¬

Expanded text:
qui Christum crucifixerunt, non audiequi Christum crucifixerunt, non audiebant, et oves erant: ipsos enim videbat in turba, quando dicebat, Cum exaltaveritis Filium hominis, tunc cognoscetis quia ego sum . Quomodo enim ista solvitur quaestio? Audiunt non oves, et non audiunt oves; sequuntur vocem pastoris quidam lupi, et ei quaedam contradicunt oves; postremo pastorem occidunt oves. Solvitur quaestio: respondet enim aliquis, et dicit, Sed quando non audiebant, oves nondum erant, tunc lupi erant; vox audita eos mutavit, et ex lupis oves fecit: quando ergo factae sunt oves, audierunt, et pastorem invenerunt, pastoremque secutae sunt; pastoris promissa speraverunt, quia jussa fecerunt. 11. Soluta est utcumque ista quaestio, et cuiquam forte sufficiat. Me autem adhuc movet, et quid me moveat communico vobiscum, ut quodammodo quaerens vobiscum, revelante illo vobiscum merear invenire. Quid ergo me moveat, accipite. Per Ezechielem p
Abbreviated transcription (Latin):
uisibilem intendas: aliud est. Si intel¬
ligibilem siguificationem: eundem po¬
tum spiritalem biberunt. Quot quot
ergo illo tempore crediderunt uel a¬
brahe uel isaac uel iacob. uel moysi.
uel aliis patriarchis. aliis q ꝓpħis. xp̃m
audierunt. Iudex fuerat in p̃cone. quia
et quando iudex loquitur ꝑ preconẽ.
exceptor non facit preco dixit. sedui
dex dixit. Aui sunt ergo quos non au¬
dierunt oues. in quib non erat uox
xpĩ: errantes falsa dicentes mana
garrientes. uana fingentes. miseros
seducentes. Quidẽergo quod dixit.
questioẽ Quid habet obscurum & ad
intelligendum difficile᷑. audite obse
erat expressa ipso ore pastoris. Si enĩ
ꝑ ꝓpħas uer pastoris erat. quantomia¬
gis uocem pastorisꝓferebat lingua ipsa
pastoris: Non om̃nes audierunt. Sed
quid putamus: Qui audierunt oues
erant: Ecce audiuit iudas: et lupus e¬
rat. Sequebatur: s pelle ouina tectus.
pastori insidiabatur. aliqui uero eoꝵ

Expanded text:
visibilem intendas, aliud est: si intelvisibilem intendas, aliud est: si intelligibilem significationem, eumdem potum spiritualem biberunt. Quotquot ergo illo tempore crediderunt vel Abrahae, vel Isaac, vel Jacob, vel Moysi, vel aliis Patriarchis, aliisque Prophetis Chaudierunt. Judex fuerat in praecone. Quia et quando judex loquitur per praeconem, exceptor non facit, Praeco dixit; sed, Judex dixit. Alii sunt ergo quos non audierunt oves, in quibus non erat vox Christi, errantes, falsa dicentes, inania garrientes, vana fingentes, miseros seducentes. 10. Quid est ergo quod dixi, estio? Quid habet obscurum et ad intelligendum difficile? Audite, obsecerat, expressa ipso ore pastoris. Si enim per Prophetas vox pastoris erat, quanto magis vocem pastoris proferebat lingua ipsa pastoris? Non omnes audierunt. Sed quid putamus? qui audierunt, oves erant? Ecce audivit Judas, et lupus erat: sequebatur, sed pelle ovina tectus pastori insidiabatur. Aliqui vero eorum
Abbreviated transcription (Latin):
re rubrum: significat xp̃m. Populus
transiens. significat fideles. Mors egyp¬
tioꝵ: significat. abolitionem peccatoꝵ.
In signis diuersis: cadem fides. Sic in
signis diuersis. quomodo in uerbis di¬
uersis: quia uerba sonos mutant ꝑ tẽ¬
pora. & utiq nichil sunt aliud uerba
quam signa. Significando enim. uer¬
ba sunt. Tolle significationem uerbo:
strepitus est inanis. Significata sunt gͦ
omĩa: Numquid non eadem credebãt.
ꝑ quos hec signa ministrabant̃. ꝑ quos
ea que credimus ꝓpħata prenuntiabã¬
tur Utiq credebant: s illi uentura ec̃:
nos uenisse aũtem. Ideo et sic ait. Cun¬
dem potum spiritualem biberunt.
Si spiritualem: eundem. Nam corpora¬
lem. non eundem. Quid enim illi bibe¬
runt: Bibebant enim de spiritali se¬
quenti petra petra autem erat xpc̃.
Uidete ergo fidem manenteiir signa
sacramento eiusdem xp̃i. biberunt a¬
quam ꝓfluentem de petra: nos quid
bibamus norunt fideles. Si spetiem

Expanded text:
mare Rubrum significat Christum; populus mare Rubrum significat Christum; populus transiens significat fideles; mors Aegyptiorum significat abolitionem peccatorum. In signis diversis eadem fides: sic in signis diversis, quomodo in verbis diversis; quia verba sonos mutant per tempora, et utique nihil aliud sunt verba quam signa. Significando enim verba sunt: tolle significationem verbo, strepitus inanis est. Significata ergo sunt omnia. Numquid non eadem credebant, per quos haec signa ministrabantur, per quos eadem quae credimus, prophetata praenuntiabantur? Utique credebant: sed illi ventura esse, nos autem venisse. Ideo et sic ait, Eumdem potum spiritualem biberunt. Spiritualem eumdem, nam corporalem non eumdem. Quid enim illi bibebant? Bibebant enim de spirituali sequente petra: petra autem erat Christus . Videte ergo, fide manente, signa sacramento ejusdem Christi biberunt aquam profluentem de petra; nos quid bibamus norunt fideles. Si speciem
Abbreviated transcription (Latin):
name serurerisse. inclum uscendie¬
sunto cun hoc sicut uerba audlistũ pre¬
terto tumpis impletum eẽ Siam eredi¬
nis Iuenis sunt fidei societate nobisc.
mus putres qui crediderunt de uirgi¬
nc lasciturum. passurum. resurrectu¬
rum incelum ascensurum. Illos enim
ostendit apłs ubi ait. habentes autem
cundem sp̃m fidei. sicut scriptum est.
Credidi ꝓpter quod loquutus sum. Et
nos credimus ꝓpter quod et loquim̃.
ꝓpħa dixit. credidi ꝓpter quod loqu¬
tus sũet apłs dicit. et nos credimus.
ꝓpter quod et loquimur. Ut scias au¬
tem quod una sit fides: audi dicentẽ:
habentes eundem spm̃ fidei. et nos cre¬
dimus. Sic et alio loco. Nolo enim inqͥt¬
uos ignorare ꝗm̃ frs. quia patres nrĩ.
omnes sub nube fuerunt. et omnes
mare transierunt. et omnes in moyse
baptizatisunt in nube et in mari. et õs
candem escam spiritalem manducaue¬
runt. & omnes eundem potum spiri¬
tualem biberunt. Mare rubrum:. sig¬
nificat baptismũ. Moy ses ductor ꝑma

Expanded text:
m ascendisse: totum hoc, sicut verba auditis praeteriti temporis, impletum esse jam credimus. In ejus sunt fidei societate nobiscum et illi patres, qui crediderunt de Virgine nasciturum, passurum, resurrecturum, in coelum ascensurum: illos enim ostendit Apostolus ubi ait, Habentes autem eumdem spiritum fidei, sicut scriptum est, Credidi, propter quod locutus sum; et nos credimus, propter quod et loquimur . Propheta dixit, Credidi, propter quod locutus sum : Apostolus dicit, Et nos credimus, propter quod et loquimur. Ut scias autem quod una sit fides, audi dicentem, Habentes eumdem spiritum fidei, et nos credimus. Sic et alio loco, Nolo enim vos ignorare, fratres, quia patres nostri omnes sub nube fuerunt, et omnes per mare transiein nube et in mari, et omnes eamdem escam spiritualem manducaverunt, et omnes eumdem potum spiritualem biberunt. Mare Rubrum significat Baptismum; Moyses ductor per
Abbreviated transcription (Latin):
głista in epła sua. ex nob̃ exiert. s ũ erit ex
nob̾: ñ ẽ utiq bonũ: Tał gͦ egressusũ posset
abono pastore laudariuit cdicẽt᷑ Ingredie¬
tur & egredictur: et pascua iNĨ eni¬
etEst ergo aliquis non solum
ingressus. uerum etiã egressus bonus.
laudabilis et beatus egressus. Possem
quidem dicere ingredinosquãdo inte¬
rius aliquid cogitamus. egredi autẽ
quando exterius aliquid oꝑamur: qͣm¬

Expanded text:
ista in Epistola sua, Ex nobis exierunt, sed non erant ex nobis ; non est utique bonum. Talis ergo egressus non posset a bono pastore laudari; ut diceret, et ingredietur, et egredietur, et pascua inveniet. Est ergo aliquis non solum ingressus, verum etiam egressus bonus  est iste laudabilis et beatus egressus! Possem quidem dicere ingredi nos, quando interius aliquid cogitamus; egredi autem, quando exterius aliquid operamur:
Abbreviated transcription (Latin):
runt eos oues. Maior hec questio est:
non audicrunt eos oues. Ante aduen
eũ credentesuentur̃ qͦmͦ nos credimus in
eum qui uenit: Tempora uariata sunt.
non fides: quia et ipsa uerba ꝓ tempore
uariantur. cum uarie declinant᷑: cuma¬
lium sonũ habet uenturus est. alium
sonum habet uenit. Mutatus est son
uenturus est et uenit: eadem tamen
fides. utrosq coniungit: et eos quiuẽ¬
turũ eẽ. ⁊ eos qui u̾enisse eũ credidert.
Quersis quidem tem poribrs ros. ueie¬

Expanded text:
runt eos oves. Major haec quaestio est, runt eos oves. Major haec quaestio est, non audierunt eos oves. Ante adventeum credentes venturum, quomodo nos credimus in eum qui venit. Tempora variata sunt, non fides. Quia et ipsa verba pro tempore variantur, cum varie declinantur: alium sonum habet, Venturus est; alium sonum habet, Venit: mutatus est sonus, venturus est, et venit: eadem tamen fides utrosque conjungit, et eos qui venturum esse, et eos qui eum venisse crediderunt. Diversis quidem temporibus, se
Abbreviated transcription (Latin):
audiiieus exꝑponentem. dirit qd
terum eis me. Amen amen dicouoꝵ
quta ego sum osturui ouiums caicens
hostium quod elausum posueracip¬
ruit: ipse est hostium. Agnouimuin
mus. aut nos itrasse gaudeamus dn
quot quot uenerunt.: fures fuefunte
latrones. Quid est hoc dnẽ. oms quot¬
quot uenerunt: Quid enimistu ion ue
insti: S intellige: oms̃ quot quot uoit¬
runt dixit: utiq preter me. Padanꝰ
ergo aute aduentum ipsius uenerunt
ꝓphe. Numquid fures fuerint elato¬
cones mittebat. s coꝵ corda quos miserit.¬
possidebat. Uultis nosse. quia cum iulo
uenerunt. q̃ui est ipse semper: Carnem
quippe accepit ex tempore. Quid est
ergo semper: In principio erat uerbũ.
Cum illo ergo uenerunt. qui cum uer¬
bo dei uenerunt. Ego sum inquit uia:
et ueritas et uita. Si ipse est ueritas:
cum illo uencrunt. quia ueraces fue¬
runt. Quot quot gͦ pret̃ illum ueuerũt.
fures fuerunt et latrones: id est ad
furandum et occidendũ: s non audie¬

Expanded text:
nentem. Dixit ergo iterum eis Jesus: Amen, amen dico vobis, quia ego sum ostium ovium. Ecce ipsum ostium quod clausum posuerat, aperuit. Ipse est ostium. Agnovimus, intremus, aut nos intrasse gaudeamus. Omnes quotquot venerunt, fures sunt et latrones. Quid est hoc, Domine, Omnes quotquot venerunt? Qisti. Sed intellige: Omnes quotquot venerunt, dixit, utique praeter me. Recolamus ergo. Ante adventum ipsius venerunt prophetae; nunquid fures fuerunt et latrocones mittebat, et eopossidebat. Vultis nosse quia cum illo venerunt, qui est ipse semper? Carnem quippe accepit ex tempore. Quid est ergo semper? In principio erat Verbum . Cum illo ergo venerunt, qui cum verbo Dei venerunt. Ego sum, inquit, via et veritas et vita . Si ipse est veritas, cum illo venerunt qui veraces fuerunt. Quotquot ergo praeter illum, fures et latrones; id est, ad furandum et occidendum. 9. Sed non audie
Abbreviated transcription (Latin):
Unde dicit discipulis suis. baudete q
nomina ur̃a scripta sunt in celo. hnc
enim eas uocat nominatum. & quis
alius eas emictit. nisi qui earum pec¬
cata dimittit. ut eum sequi durisli¬
berate uinculis possint: ꝙ quis eas pr¬
cessit quo eum sequantur. nisi quisr¬
gens a mortuis. iam non moritur n
ei ultra non dñabitur: Et cumhret¬
in carne conspicuus: ait. Patr quos

Expanded text:
it discipulis suis, Gaudete quia nomina vestra scripta sunt in coelo : hinc enim vocat eas nominatim. Et quis alius eas emittit, nisi qui earum peccata dimittit, ut eum sequi duris liberatae vinculis possint! Et quis eas praecessit quo eum sequantur, nisi qui surgens a mortuis jam non moritur, et mors ei ultra non dominabitur : et cum hic conspicuus