comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tes scrutinio. quĩ accedit hõ ad cor
altũ. ⁊ exaltabi᷑ deus. Pscrutator
ii.maiestatis opp̾met᷑ a gła. Qui
magis nitelligit. magis dubitat
⁊ ille ui᷑ sibi plus sape. qͥ plus desi¬
pit. Mars gͦ scĩe est scire. q̃ uescias
fecit ac̃ deus hoiem rectũ. ⁊ ip̃e sem
Urrũt ⁊ discͤrũt morlesm̃¬
ꝑ sepes ⁊ semicas ascendut
Montes tñstẽdt Colles tu¬
uolant rupes ꝑuolant alpes tras¬
grediũt̾ foue̾ꝰ ingre diu̾t᷑ cau̾nas
riant᷑ uisteã t̾re profunda ma¬
ris in c̾ta fliuis opata nemoris in¬
uia solitudis. Exponũt se uentis s
tib ⁊ procelł. i iuis ⁊ p̃cipiciis.
Mecalla cudũt ⁊ ꝯflant. lapides
sculpãt ⁊ polł ũt ligna sultiet et
tolaut. Telas ordiũt᷑ ⁊ texũt ues¬
tes incidũt ⁊ ꝯsi̾̃t. edificũt domos
plant at̃ ortos. ex colũt agros ⁊ pas¬
citãt uineas succẽdũt clibanos
truũt molendina. Piscant᷑. uenat
ant. diipiũt ⁊ furant᷑ decipuĩt ⁊ ni¬

Expanded text:
accedet homo ad cor altum et exaltabitur Deus. «Perscrutator maiestatis opprimetur a gloria». Qui magis intelligit, magis dubitat, et ille videtur plus sapere, qui plus desipit. Pars ergo scientie est scire quod nesciat. «Fecit autem Deus hominem rectum, et ipse se Currunt et discurrunt mortales per sepes et semitas, ascendunt montes, transcendunt colles, transvolant rupes, pervolant alpes, transgrediuntur foveas, ingrediuntur cavernas, rimantur viscera terre, profunda maris, incerta fluminis, opaca nemoris, invia solitudinis, exponunt se ventis et tibus et procellis, ruinis et precipitiis. Metalla cudunt et conflant, lapides sculpiunt et poliunt, ligna succidunt et dolant, telas ordiuntur et texunt, vestes incidunt et consuunt, edificant domos et plantant hortos, excolunt agros, pastinant vineas, succendunt clibanos, extruunt molendina, piscantur, venanant, diripiunt et furantur, decipiun
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯͣ gentẽ ⁊ regnũ adusus regnũ etͦ
⁊ fames t̾roresq de celo ⁊ signa ni¬
magna erũt. Terra producit spinaᷤᷤ
⁊ t̾bulos aqua ꝓcella ⁊ fluctus. Aer
tẽ pestates ⁊ contrua Ignis corꝰca¬
uesceris pane tuo donͨ reu̾tais in
at᷑ aꝑ te silua ⁊ singłaris ferus de¬
pastꝰ ẽ  lupus ⁊ ursus. pardua ⁊ leo
Tigris ⁊ onag̾.cocodrillꝰ ⁊ gͥfus ser¬
pens ⁊ colub̾. hasiliscus ⁊ aspis Ce¬
rastes ⁊ diaco. scorpiones ⁊ uipe. s
rolucres. Nam qui creati sumꝰ ut do¬
minarem᷑ piscib maris ⁊ uolucrib

Expanded text:
gnum et et fames, terroresque de celo et tempestates. Terra producit spinas et tribulos, aqua procellas et fluctus, aer tempestates et tonitrua, ignis corusca in atur aper de silva, et singularis ferus depastus est eam». Lupus et ursus, pardus et leo, tigris et onager, cocodrillus et griphes, serpens et coluber, basiliscus et aspis, cerastes et draco, scorpiones et vipere; volucres. Nam qui creati fuimus, ut dominaremur piscibus maris et volatilibus
Abbreviated transcription (Latin):
heu. a ut̾usq dolentis ẽ int̾iectio to¬
loris exp̾mẽs mag̾tudiẽ hĩc .n. añ
pccm̃ uirago ptͦ pccm̃ eua meruit
appellai̾. Ex qua sibi dcm̃ audiuit ⁊̃
tolore paries. Non .n. ẽ Dolor sicuti
ꝑturientis. Uñ rachel. p̃m̃o tolore
ptꝰ int̾iit. ⁊ moriẽs uocauit nͫ filii
sui benõ .i. filiꝰ toloris uxor fmees
sb̾icis torib irruentib peꝑit filiũ
ac periit ⁊ ĩ ipo mortis articło uoca¬

Expanded text:
Utrumque dolentis est interiectio, doloris exprimens magnitudinem. Hinc enim ante peccatum virago, post peccatum Eva meruit appellari, ex quo sibi dictum audivit: «In dolore paries». 2 Non est enim dolor sicut parturientis: unde Rachel pre nimio dolore partus interiit et moriens vocavit nomen filii sui Benoni, id est filius doloris. Uxor Phinees subitis doloribus inruentibus peperit simul ac periit et in ipso articulo mo
Abbreviated transcription (Latin):
meã. Nusꝙͣ est quies ⁊ tnͣqͥllitus nus¬
ꝙͣ pax ⁊ secitas. ubiq cimor ⁊ tre¬
mor . ubiq labor ⁊ dolor. Caro dum
diem totã dirxit in sua delec¬
tacoe Ioꝯdam quẽ ĩ aliq̃ ꝑte
diei reatus ꝯsciẽ uł inpetus urx uł
motus ꝯcupiscẽcie nõ pt᷑ bauerit
Cõ liuor ĩuidie uł ardor auaricie

Expanded text:
meam». Nusquam est quies et tranquillitas, nusquam pax et securitas; ubique timor et tremor, ubique labor et dolor. Caro dum diem totam duxit in sua delectatione iucundam, quem in aliqua parte diei reatus conscientie vel impetus ire vel motus concupiscentie non turbaverit? Quem livor invidie vel ardor avaritie
Abbreviated transcription (Latin):
qnͣtũos pugnet᷑ numꝙ̃ ee co¬
to ille Iebuseꝰ pt̃ expelli. Nacamͣ ex
pellas furta tam̃ usq recurret Nõ¬
cẽs inꝙ̾ capiu̾t u̾bũ istud s qui pocest
cap̾e̾ capiat uñ cũ teus ip̃e te cet̾is
ponti ͭ indum̃tis iussiss ut moy̾se s¬
⁊ aaron filios eiꝰ uestiret de solis
feĩalib non p̃cepit ẜ cut ut ipĩ feĩa
testimoĩi E ⁊ apłs ait. Nolite fraũ
daĩ ĩuicẽ nisi forte ex osensu ad ce¬
pus lu uacetis orõm ⁊ iteꝵ reuer¬

Expanded text:
affligit, mansuetum vilitas parvipendit; nam crudelitas parit odium et familiaritas parit contemptum: familiait, capiunt verbum istud, sed qui potest capere capiat». Unde cum Deus ipse de certis pontificalibus indumentis iussisset ut Moyses Aaron et filios suos vestiret, de solis feminalibus non precepit, sed ait ut ipsi feminanox noctis sollicitudinem indicat. Dies ergo laboriosi ducuntur et noctes expediuntur insompnes. XVII De miseria conti
Abbreviated transcription (Latin):
Ilicia est ergo uica hominis¬
ł oĩs suꝑ t̾ram. An nõ uere mi¬
licis cũ młciplices hostes undi
⁊ pimat̃. demõ ⁊ hõ. mũdus ⁊ caro
demon cũ uiciis. Hõ cũ bestiis Mun¬
dus cũ elementis. Caro cũ sensibe Ca¬
ro nãqr ꝯcupiscit adu̾sus spm̃ . ⁊ sps̃¬

Expanded text:
ilitia ergo est vita hominis super terram». An nonne vere militia est, cum multiplices hostes semper ut perimant, demon et homo, mundus et caro? Demon cum vitiis, homo cum bestiis, mundus cum elementis, caro cum sensibus. «Caro namque concupiscit adversus spiritum
Abbreviated transcription (Latin):
E cibaria. tanta fendiora se sctora
Tur piꝰ egit ꝙ tͥpit̾ ingerit. Suꝑius.
⁊ iłiꝰ horribilẽ flatũ exp̾mẽsit ab¬
hoĩabile sonũ mittens. Gula ꝑady su
pistore. te collauit baptistã. Nabua¬

Expanded text:
cora. Turpius egerit, qui turpiter ingerit, superius et inferius horribilem flatum exprimens, et abominabilem sonum emittens. Gula paradisupistorem Gen. XLI decollavit Baptistam Ma
Abbreviated transcription (Latin):
munora. Non iusticiã s peciũam. Non
ꝙ rõ dictet. s ꝙͥ uolũtas affectet: nõ
ligitis dĩtũ cam̃ cũ instãcia ꝓmoue¬
cis. In illis Rigorẽ ostenditis. In istis
ex inatnsuetudĩe dispensatis. Illos cũ
tifsicłtate Respicitis Istos cũ ẜ auore
tractatis. Illos negligent̾ auditis ꝯs¬
tos sp̾tilit̾ asscultatis: Clamat paup ⁊
nullꝰ exaudit. Loqui᷑ diues ⁊ oẽs ap¬
plaudit. Doiues locutꝰ ẽ ⁊ oẽs tacu¬

Expanded text:
munera, non iustitiam, sed pecuniam, non quid ratio dictet, sed quid voluntas affectet, non ligitis, divitum causam cum instantia promovetis. In illis rigorem ostenditis, cum istis ex mansuetudine dispensatis. Illos cum difficultate respicitis, istos cum favore tractatis. Illos negligenter auditis, istos subtiliter auscultatis. Clamat pauper et nullus exaudit, loquitur dives et omnes applaudunt. « Dives locutus est et omnes tacu
Abbreviated transcription (Latin):
mala de cestat᷑ miqua. s alia cũ aliis
probat ⁊ i probat. ut iudicẽ ytoneus
et repuce̾ acceptus ut lautet᷑ ab ho¬
mĩb utͥ a singulis approbet᷑. ⁊ ect e
g⁊ auẽ int᷑ se sust in penĩt pugnam
difficilẽ ꝯflictũ. Dũ miquitas pui¬
sac amimũ ⁊ ambicio ꝯtmet nanũ
⁊ qd̾ illa suggit᷑ faciendũ. hoc fł nõ ꝑ¬
nictit. Colli dũt tñ ad inuicẽ macer
⁊ filia iniquitas ⁊ ambicio. Nã mat̾
n aꝑto sb̾sistit in occulto filia nõ re¬
sistit. Hec gͦ sibi uendicat ꝓublicum.
illa secretũ. Ambiciosus agit de pñ¬
cipatu. quẽ ambit. ⁊ dicit O qñ pñ¬
cipabit᷑ ille qui seuerus sit s iusticia
pius in misi̾cordia. qui nõ dem amo¬
re uł odio qui nõ corrũpat᷑ p̃ce uł p̃¬
cio. qui credac fidelib ⁊ acq̃escat sim¬
plicib. qui sit huĩł ⁊ beniguꝰ. largꝰ ⁊

Expanded text:
mala, detestatur iniqua, sed alia cum aliis probat et improbat, ut iudicetur ydoneus, ut reputetur acceptus, ut laudetur ab hominibus, ut a singulis approbetur. Et ecce gravem intus se sustinet pugnam, difficilemque conflictum, dum iniquitas pulsat aninum et ambitio continet manum, et quod illa suggerit faciendum, hec fieri non mittit. Colludunt autem ad invicem mater et filia, iniquitas et ambitio: nam mater in aperto subsistit, et in occulto filia non resistit. Hec enim vindicat sibi publicum, illa secretum. 3 Ambitiosus libenncipatu quem ambit, et dicit: O quando principabitur ille qui severus sit in justitia, pius in misericordia, qui non declinet amore vel odio, qui non corrumpatur prece vel pretio, qui credat fidelibus et acquiescat supplicibus, qui sit humilis et benignus, largus et
Abbreviated transcription (Latin):
paciens ⁊ nullꝰ exaudit uociferat᷑ ⁊
nõ est qui iudicet. Si forte paupeꝵ
cam̃ suscipitis. Illos Remisse fouetis
Cũ ãẽ di̾cũ cas assũtis. Illos ꝑtmaci¬
t̾ adiuuatis. Pauꝑes despicitis. diui¬
tes ad iunatis Istis Ꝙeue̾nt̾ assurgi¬
tis illos despicabilr̾ ꝯcultatis. Si int¬
ã hñs in reste candida. Si introie¬
rit ⁊ panꝑ in sordido hĩtu ⁊ intẽda

Expanded text:
patiens et nullus exaudit, vociferatur, et non est qui judicet. Sed si forte pauperum causam suscipitis, illos remisse fovetis: cum autem divitum causam assumitis, illos pertinaciter adjuvatis. Pauperes despicitis, divites honoratis: istis reverenter assurgitis, illos despicabiliter conculcatis. « Si intaureum in veste candida, introieri
Abbreviated transcription (Latin):
ris tui. Tu cherubia extensus ⁊ pro¬
tegens ⁊ posui in monte scõ mes in
medio lapidũ ignitoꝵ ambulasti p
so dei. abietes nõ equauert̃ ad sũnu¬
cates eiꝰ plantam nõ fuerũc eqͣles

Expanded text:
t. Tu cherub extentus et protegens, et posui te in monte sancto Dei. In medio lapidum ignitorum ambulasti, piso; abietes non adequauerunt summitatem eius; platani non fuerunt equales
Abbreviated transcription (Latin):
insatur abilis bestia. ꝯtinu¬
a sollicitudo. indeficiẽs pug¬
na. cotidianũ dãpnũ. domꝰ
impeditũ. uiri ĩꝯtinẽtis
naufragiũ. adult̾ii uas. p̃

Expanded text:
insaturabilis bestia, continua sollicitudo, indeficiens pugna, cotidianum damnum, domus impedimentum, viri continentis naufragium, adulterii va
Abbreviated transcription (Latin):
songa & ꝑ temꝑa cũ magno labore.
⁊ te totũ iapuit sons muꝰ hore.
cũ ꝑ mortem cradit flas tui decoris.
Qua sibĩ remanẽt t̾re. uoniꝰ ceres.
⁊ chesauri copia ꝓ qua mede mares
ꝓortem tuã bruit᷑ plaugit tius heres.

Expanded text:
gno labore A te totum rapuit mors unius hore. Cum per mortem excidit flos tui decoris, Quia sibi remanent terre, bachus et res, Et thesauri copia pro qua penas feres; Mortem tuam breviter plangit tuus heres.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ uidet na uel loquitur nõ ẽ gͦ dar̃.¬
ꝙ spirtrus uiuificat caro p̃t parũ.
Si hiẽt amima deũ suũ carũ
⁊ si causas parperũ iudicassis recte
nõ ma mũdi uanitos decepiss nes ce

Expanded text:
 Videtne vel loquitur? Hoc est ergo clarum: Spiritus vivificat, Caro potest parum; Si haberet Anima Deum suum charum, Et si causas pauperum iudicasses recte, Non me mundi vanitas decepisset nec te
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Tne tibi p̾die mũdus subidebatur
Qua nũc ẽ samilia que te sequebatur
Canda tua penitus iam nũc amputatu
¶Non es mũc intrib de petris quadratis
net es in pallario magne largitatis

Expanded text:
IV Nonne tibi pridie mundus subdebatur? Ubi nunc familia que te sequebatur? Cauda tua florida iam nunc amputatur! V Non es nunc in turribus de petris quadratis, Sed nec in palatiis magne largitatis
Abbreviated transcription (Latin):
mĩabił soror Conceptꝰ est .n. hõ te sag¬
ne ꝑ ardorẽ libidĩs pucrestõ suiꝰ tãdẽ
cadam̃ qłͣ fumebres uines assistũt. ui¬
iis genuit pedicsos ⁊ limbricos. mortu¬
us gn̾abit u̾mes ⁊ muscas uiuus pro¬
duxit st̾cus ⁊ ronuit̾. mortuus ꝓdurͣ ͣt
putrediem̃ ⁊ fetorẽ.uiuus hoiem̃ uni¬
cũ inpugnauit Mortꝰ umes płimos ĩ¬

Expanded text:
 homo de sanguine per ardorem libidinis putrefacto, cuius tandem cadaveri quasi funebres vermes adsistent. Vivus genuit pediculos et lumbricos, mortuus generabit vermes et muscas; vivus produxit stercus et vomitum, mortuus producet putredinem et fetorem; vivus hominem unicum impinguavit, mortuus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯpetenti uicissim sũt ꝯuocãdi¬
ut fideli scrutinio pateat qͥd
ministrantiũ labor diurnus
erogauerit. ¶ Submĩstͣntiũ
aũ cure nõ sꝑ est ꝯfidendum:
¶Qm̃ aũ illorũ cupiditas frͣ¬
tis assibus plerñq emollitur

Expanded text:
petenti vicissim sunt cut fideli scrutinio pateat quid subministrantium labor diurnus erogaverit. Subministrandum enim curae non semper est confidendum, quoniam illorum cupiditas fractis assibus plerumque permollitur
Abbreviated transcription (Latin):
tutes solũ mõ capust. ut icͫꝰ hbe reuas¬
cant̾ ad pastũ. sic ⁊ in pii qlͣ morte
de pasti. reuiuiscẽt ad mortẽ. ut eter¬
nalit moriant᷑.. Sic in ꝯsũ pcũ ticii.
semꝑqz reuasceus. son pit ue possit se

Expanded text:
carpunt, ut iterum herbe renascantur ad pastum. Sic impii quasi morte depasti reviviscent ad mortem ut eternaliter moriantur: Sic inconsumptum Titii semperque renascens non perit, ut possit sep
Abbreviated transcription (Latin):
meroris c̃am p̃buit ⁊ incm̃tũ
qͥ ĩ questors diu̾soriis ob eufra¬
sie uxous sue delitras dormunt
amplexando reꝑtus. ¶Capil¬
lis extractus u̾bere fatigatꝰ.
uuluere laceratus. sale frica¬
tus. urura seruorũ infusus.
angulis ei̾tus. trabibus recep¬
tus tand̾ lassatus tortoribus.
genitalibus pͥuatus. st̃quilimo
suppositus trauseuntibus ex¬
positus. plebis abitio. discipłis
desolatio. ꝯmilitonũ obꝓbriũ.
crudũ ac crudele miserũ ac
miserrimũ cũctis extitit do¬
loris spectaculũ. altĩtatis qp¬
sibi ꝓficientib. ¶Lic pͥma ¶¬
qñq salua fiant inditia ulti¬
ma uero alterius saporis in¬
quinam̃ta permanebunt ÷

Expanded text:
moeroris causam praebuit et incrementum, qui Castoris in diversorio ob Eufrasiae uxoris suae delicias obdormivit, amplexando repertus est, capillis tractus, verbere castigatus, vulnere laceratus, sale fricatus, urina servorum perfusus, angulis ejectus, trabibus erectus, tandem lassatis tortoribus genitalibus privatus, sterquilinio suppositus, transeuntibus expositus: plebis abjectio, discipulorum desolatio, commilitonum opprobrium crudumque ac crudele, miserum ac miserrimum cunctis exstitit doloris spectaculum, affinitatis grsibi proficientibus. Licet  salua fiant iudicia, ultima tamen alterius saporis inquinamenta permanebunt.
Abbreviated transcription (Latin):
uerabiles aspectus regẽdi
curam quis susceꝑu ĩ nasis
soli ꝯfinio pomposo affatui
qm̃ uestis polmnte uemistas
anulorũ q insignia młtos
aliud ꝙͣ ueritas exigat cog̃t
optinere. ornatus. fauoi. af
nosa libido atrentius abla¬
ta sit. ¶Ut ꝙ raro ꝯtingat
ꝓuĩcialis honor famã laudẽ¬
mag subrepserit tãto mag̾
subitorũ insistendũ fauori
intib eorũ tempestiuis e¬
roget᷑ affatibus. ¶Ut ñ so¬
lũ morũ dulcedine um̃ etiã
ꝓpͥe facultatis acumĩe sp̃
cͣapud obstipet. ad ult̾iũ ora
ꝯfundat. illicite q maligͣni¬
tatis fetor famam denigͣt
Ne rose neruũ emitrentes
odorem uideãt᷑ exspirare

Expanded text:
erabiles aspectus, regendi curam quis acceperit in confinio, pomposo affatu iam vestis polymite venustas, annulorumque insignia, multos aliud quam veritas exigit cogunt obtinere. Ornatus, favor, affuoque damnosa libido attentius ablata sit, ut quod raro contingit provincialis honor, famam lus surrexerit, tanto magis subditorum insistendum est favoriultibus, ipsorum tempestivis erogetur affatibus, ut non solum in morum dulcedine, verum etiam propriae facultatis acumine commcaput obstipet, adulterium ora confundat, illiciteque malignitatis fetor famam bonam denigret, ne rosae vernum emittentes odorem videantur exspirare,
Abbreviated transcription (Latin):
patus in ignorantiã cadat¬
magistrantis dilcõ etate in¬
fridatos. statuales ne plane¬
tistas q scolastici introitus
haburt ꝑticipes. ¶Si coirec¬
tionis lima apud eos uti ne¬
qͥuerint. semo ꝯfectis arriden
dũ statualibus ingemiscend̾
ne mentis mere reatũ ꝯmõti
osum deliuitur c̾tamen ĩ illis
doctrinalis ꝯꝓbetur effectus
¶Rerũ namq effc̃s exibitõe
oꝑis declaratur. ¶ Ordine aͥ¬

Expanded text:
atus in ignominiam cadatmagistrantis dilectio aetate infrigidatos statualesque planeticos scholastici introitus habuerit participes, si correctionis lima apud eos uti nequiverit, senio confectis arridendum est, statualibus ingemiscendumne mentis suae reatum commotiosum delinitur certamen, in illis doctrinalis comprobetur effectus, rerum namque effectus exhibitione operis declaratur. Ordine a
Abbreviated transcription (Latin):
tũ q̃at istat uestib qi medi¬
ocrib mhyat. scolariũ regim̃
p̃cipuus indulgeat/ pueris q
trahat. famam q efferat.
¶Scole u̾o iura reriter defẽ¬
dat. ordine docendi pͥus edõc¬
to ꝑutatur. e isdemq aliꝙͣtu¬
lũ adultis rigiđ se exibeat.
ip̃orũ q ora ad recte loquend̾
ꝯponat. digitos ꝙ ad scͥbend̾
perstringat. ad legendũ oĩo¬
informet. rigore iustitie ꝯcoĩ¬
tante. ¶Ut sic nõ solũ in doc¬
¶udendi q spatiũ tẽpestu̾e¬
ꝯcedat. dõcendi q bñficiũ ulło¬
casu subtrahat. ¶Si u ꝯtuma¬
ul decenter cassiget ex empla¬
q morũ ꝓponat quib repͣmat᷑
alioqͥn ꝑentũ assensu iuirgis
affligatur. ¶Ut sic ad unguẽ
castigatus euadat uł oĩo des

Expanded text:
tum queat insistat, vestibus mediocribus inhiat, et scholarium regimini praecipue indulgeat, puerisque trahat, famamque efferat, scholae vero jura regulariter defendet, ordine docendi prius edocto putatur. Eisdem etiam aliquantulum adultis rigidum se exhibeat, ipsorumque ora ad recte loquendum componat, digitosque ad scribendum constringat, ad legendum onformet, rigore justitiae comitante, ut sic non solum in docludendique spatium tempestcedat, docendique beneficia nullocasu subtrahat. Si ter castiget, exemplaque morum proponat quibus reprimatur, alioquin parentum assensu virgis affligetur, ut sic ad unguem castigatus evadat, ne des
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃c impedientib. ¶ Honesta¬
ti uͦ ꝯsentaneñ est ut secreta
nõne detractoĩs filius iugr̃t sui
sedulitatem libros extͣhentẽ
copiam discentiũ non habu̾it
id circo nõ tepescat nec spe de¬
poĩa euanescat sed tanto a¬
crͣuis studiis insistat se q in
ꝯflictu strẽnue ꝓpriet ut sic
lic cũ paucis honorẽ ꝯtĩgat
¶Paucorũ .ni. ꝯsortio młtos de¬
liuitos ꝓfũditat̾ studio uigẽ¬
intitulari. ¶Nõne theofras¬
tus subtilitat̾ artifex pauco¬
rũ suffultus oruatu spe de¬
fraudatus regendi curam
abiecit qd̃ tñ inꝯsulte egit
obseruãtie om̃dabile exhi¬
buit mun̾eib tñ leontini

Expanded text:
spiritus impedientibus. Honestati enim consentaneum est ut secreta nonne detractionis filius magistri sedulitatem libros extrahentemcopiam discentium non habuerit, idcirco non tepescat, nec spe deposita evanescat, sed tanto acrius studiis insistat, seque in conflictu strenue praebeat, ut sic licet cum paucis honorem contingat. Paucorum enim consortio multos delinitos, profunditatis studio vigenintitulari. Nonne Theophrastus subtilitatis artifex, paucorum suffultus ornatu, spe defraudatus regendi, curam objecit, quod tamen inconsulte egit, observantiae commendabilem exhib
Abbreviated transcription (Latin):
dicit apło. fon ulla creata ⁊ ĩuisibil
ui ꝯspectu eiꝰ Ip̃ẽ est uidex uistꝰ foras
⁊ longam̃s qui uec p̃ce nec p̾cio. nec l¬
amore nec odio declinat a semita i cĩti¬
tudis. s uia regia semꝑ incedẽs Nullã
malũ p̃cic inpuraitũ nullũ bons̃ irre¬

Expanded text:
atura invisibilis in conspectu eius». Ipse est iudex iustus, fortis et longanimis, qui «nec prece, nec pretio», nec amore, nec odio declinat a semita rectitudinis, sed via regia semper incedens, nullum malum preterit impunitum, nullum bonum irre
Abbreviated transcription (Latin):
mũdus ÷ repletus Rabũdut he̾ticis et
sasmaticis ꝑfidis ⁊ t̾rrũnis symoi̾acio
⁊ ypocritis ambiciosis ⁊ cupidis rap¬
torib ⁊ p̃dombe uiolentis ⁊ exactorib
usurariis. ⁊ fulsalis inpiis ⁊ sacrilegis
proditorib ⁊ mñdaciis adulatorib ⁊ fulla¬
ciisb garrul ⁊ ẜsucio gulosis ⁊ ebriosis
adultis ⁊ incestuosis mollib ⁊ niniuudis
pigris ⁊ negligẽtibe. uaius ⁊ ꝓdigis ĩ¬
petuosis iraꝯdis in paciẽtib ⁊ ĩꝯsta̾tib¬
beuesicis ⁊ ciugurib ꝑurꝰ ⁊ erecratis
p̃sũ ptuosis ⁊ arrogautib Incredułꝰ et
Porro sicut deficit fumiꝰ deficiat ⁊ sic̾
fluit cera a facie ignis ita peccatores

Expanded text:
mundus iste repletus habundat hereticis et scismaticis, perfidis et tyrannis, simoniacis et ypocritis, ambitiosis et cupidis, raptoribus et predonibus, violentis et exactoribus, usurariis et falsariis, impiis et sacrilegis, proditoribus et mendacibus, adulatoribus et fallacibus, garrulis et versutis, gulosis et ebriosis, adulteris et incestuosis, mollibus et immundis, pigris et negligentibus, vanis et prodigis, impetuosis et iracundis, impatientibus et inconstantiburis et exsecratis, praesumptuosis et arrogantibus, incredulis et Porro, « sicut deficit fumus deficient, et sicut fluit cera a facie ignis, ita peccatores
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ theristra. ⁊ erit ꝓ suaui odore fetor
⁊ ꝓ zona funiculus. ⁊ pro crispanti
crine caluitiũ. ⁊ pro fascia pectorali
ciliciũ ecce Iusta reddit̾ pena pro
culpa ut in eo pin̾ant᷑ in quo pca¬
nerũt. ad huc audi suꝑ hiis alium
ꝓphãm. O tyrebissus baĩa de egypco
tepta est tibi in uelũ Iacĩctus ⁊ pur¬
plira de uisulis elisa fcã st̾ oꝑmĩtũ

Expanded text:
i odore fetor, et pro zona funiculus, et pro crispanti crine calvitium, et pro fascia pectorali cilicium». 2 Ecce iusta redditur pena pro culpa, ut in eo puniantur in quo peccaverunt. Adhuc audi super his alium prophetam: «O Tire, bissus varia de Egipto texta est tibi in velum, iacintus et purpura d
Abbreviated transcription (French):
ꝯsueca. fasti dit. magnũ reputat si
loqui dignẽ. Mlaxĩ si surgat ⁊ am¬
plexat᷑. Estimat plus digtate ab
ip̃o qũ ipm̃ e  ecutõ ex dignitate
uolt uti dnãcõis inꝑio. Suꝑbia es et¬

Expanded text:
consueta fastidit, magnum reputat si loqui dignetur, maximum si surgat et amplexetur. Aestimat plus dignitatem ab ipso, quam ipsum effectum ex dignitate; vult uti d
Abbreviated transcription (Latin):
tauit ⁊ assũpsit ornatũ Tisc ad p̾mã
uocẽ addicꝰ patuit ueĩenti. Qui pro¬
cetẽs ad pn̾cipẽ palliũ qd̾ gestabat
cepit uena̾błr osculaĩ. Suꝑ quo pn̾¬
ceps admirãs. qͥd aget᷑ exquisit pł

Expanded text:
tum et assumpsit ornatum: tunc ad primam vocem aditus patuit venienti. Qui procedens ad principis pedes pallium quod gestabat cepit venerabiliter osculari. Super quo princeps admirans, cur hoc ageret exquisivit.
Abbreviated transcription (Latin):
ris scolaribus erogatio p̃cla ¶
quibus est mĩma donantis
fortuna existat nõ tñ magis¬
uirilit̾ ꝑferat dulcius expec¬
tando. ¶Procht thorandi pil¬
denda transactio. ¶Si aut̃
ob festii tꝑris impulsũ deli¬
tiarũ loca uisitare placue¬
rit semꝑ cetus sui nobilio¬
res forma qi emmentiores
scolarib rigidus existere de
alludens alludentib. fidelis
amõitu ꝯmorantib. castita¬
te cautus affimb ne supmã¬
tis uasi fetorem si quis af¬
fuerit amicabilis ebibat
iffinitas.
nis extat ꝯpilatio. ut de ma¬
gistnͣtib quos liberalibus
nou̾ca disciplinis egestas fi
reuocauerit dulcedo aliquid
sub ꝯpendio dicamꝰ. ¶Si ob
egestatis repellende causã
lucͥ q̃rat aliquis odorẽ dul¬

Expanded text:
ris scholaribus erogatio? Praeclam his in quibus est minima donantis fortuna existat, non tamen magisviriliter perferat, dulcius exspectando. Proh Coriandi pudenda transactio! Si autem ob festivi temporis impulsum deliciarum loca visitare placuerit, semper coetus sui nobiliores, formaque eminentiores,in scholis rigidus existere debes alludentibus, fidelis admonitu commorantibus, castitate cautus affinibus, ne suspirantis nasi fetorem si quis adfuerit, amicabilis ebibat affinitas. nis exstat compilatio de magistrantibus, quos liberalibus noverca disciplinis egestas finrevocat dulcedo, aliquid sub compendio dicamus. Cum ob egestatis causam repellendae luc
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ o iet qui modanciora consilia seqnͣtur ⁊
uitem gerere medicoꝵ qui morbos curãt. uc̃
manicione in repletis in refectione in bacius
⁊ doloreu sedant. nũc cantlo nũt fonitis.
.Si.ni.cytharedi. aliq fidĩ eiues multa dili¬
gencia ꝓcurant. qno obercantis corde com¬
pescant uiouim. et alus conçordem reddant
ri uit subditos reddãt. qiͣ unamines. et bniꝰ
moris hĩtantes in douo ct̾um ẽ autꝰ ꝙ tucis¬
ẽ cordas remitti añquͣ iutensius ꝓtendi.
remissaꝵ nam intensio. arcificis oꝑa conua¬
lescit que autꝰ semel rapta ẽ uullo artificio
reꝑatur.. St pigꝰ ad penas pͥnceps ad p̾

Expanded text:
esse oportet, et qui moderatiora consilia sequatur, et vicem gerere medicorum, qui morbos curant, nunc ex inanitione in repletis, nunc refectione in vacuis et dolorem sedant, nunc cauterio, nunc fomentis. Si enim cytharedi aliique fidicigentia procurent, quomodo oberrantis chordae compescant vitium, et aliis concordem reddant; ri, ut subditos reddat quasi unanimes, et unius moris habitantes in domo? Certum est autem, tutius chordas remitti amplius, quam intentius protendi, remissarum namque intensio artificis opera convalescit. Quae autem semel rupta est, nullo artificio reparatur. Sit piger ad poenam princep
Abbreviated transcription (Latin):
młi ⁊ mascłi relicto nali usu feĩue
ex ar serũt in desidiis suis. in i̾ncẽ
mascłi̾ in masculos curpitudiẽ m o¬
in leuitico. Cũ mascło nõ ꝯmiscebris
coitu femineo.qr abhoĩacio. cũ oĩ
pecore nõ coibis.nec matlaberis cum

Expanded text:
icto naturali uso femine, exarserunt in desideriis suis invicem, masculi in masculos turpitudinem oin Levitico: «Cum masculo non commisceberis coitu femineo, quia abhominatio est. Cum omni pecore non c
Abbreviated transcription (Latin):
ris tui. Tu cherubia extensus ⁊ pro¬
tegens ⁊ posui in monte scõ mes in
medio lapidũ ignitoꝵ ambulasti p¬
fectus in uiis cuis a die ꝯdicdis cue
ton᷑ nuẽta ⁊̃ miquitas in te pcasti
⁊ eiecisti te de mõte Eleuat̾ est cor
tuũ In decore tuo ⁊ in t̾rã ꝓiea te
Cedri nõ fuerũt alciores illo ĩ ꝑady.¬
so dei. abietes nõ equauert̃ ad sũnu¬
cates eiꝰ plantam nõ fuerũc eqͣles

Expanded text:
t. Tu cherub extensus et protegens, et posui te in monte sancto Dei, in medio lapidum ignitorum ambulasti, perfectus in viis tuis a die conditionis tue, donec inventa est iniquitas in te. Peccasti, et eieci te de monte Dei. Elevatum est cor tuum in decore tuo, et in terram proieci te"Cedri non fuerunt alciores illo in paradiso; abietes non adequauerunt summitatem eius; platani non fuerunt equales
Abbreviated transcription (Latin):
eni̾e. ꝙ ꝑ se nõ u optine̾. Supplicat ⁊
gr̃am ꝙ ᷑ gͣcis adipisci nõ petuit ꝑ faᷤ
⁊ nephas incit᷑ addipisci. nec desi̾tit cid¬
huc s infistit ⁊ iuadit uiolentꝰ ho¬
norẽ. ⁊ inpudent̾ arripit dignitaten
toq duãcõis inflãnat᷑ ardore tautal¬
bidiue p̃sidendi. ut scisma nõ horreat.¬

Expanded text:
cat et Gratiam quam gratis adipisci non potuit, per fas et nefas nititur adipisci. Nec desistit adhuc, sed insistit et invadit violenter honorem, et impudenter arripit dignitatem, ntoque damnationis inflammatur ardore, tanta libidine p
Abbreviated transcription (Latin):
mala de cestat᷑ miqua. s alia cũ aliis
probat ⁊ i probat. ut iudicẽ ytoneus
et repuce̾ acceptus ut lautet᷑ ab ho¬
mĩb utͥ a singulis approbet᷑. ⁊ ect e
g⁊ auẽ int᷑ se sust in penĩt pugnam
difficilẽ ꝯflictũ. Dũ miquitas pui¬
sac amimũ ⁊ ambicio ꝯtmet nanũ
⁊ qd̾ illa suggit᷑ faciendũ. hoc fł nõ ꝑ¬
nictit. Colli dũt tñ ad inuicẽ macer
⁊ filia iniquitas ⁊ ambicio. Nã mat̾
n aꝑto sb̾sistit in occulto filia nõ re¬
sistit. Hec gͦ sibi uendicat ꝓublicum.
pius in misi̾cordia. qui nõ dem amo¬
re uł odio qui nõ corrũpat᷑ p̃ce uł p̃¬
cio. qui credac fidelib ⁊ acq̃escat sim¬
plicib. qui sit huĩł ⁊ beniguꝰ. largꝰ ⁊

Expanded text:
mala, detestatur iniqua, sed alia cum aliis probat et improbat, ut iudicetur ydoneus, ut reputetur acceptus, ut laudetur ab hominibus, ut a singulis approbetur. Et ecce gravem intus se sustinet pugnam, difficilemque conflictum, dum iniquitas pulsat aninum et ambitio continet manum, et quod illa suggerit faciendum, hec fieri non mittit. Colludunt autem ad invicem mater et filia, iniquitas et ambitio: nam mater in aperto subsistit, et in occulto filia non resistit. Hec enim vindicat sibi publicum, pius in misericordia, qui non deviet amore vel odio, qui non corrumpatur prece vel pretio, qui credat fidelibus et acquiescat supplicibus, qui sit humilis et benignus, largus et
Abbreviated transcription (Latin):
rorẽ. s sulphur ⁊ ignẽ. sulpħ suꝑ fe¬
corẽ luxĩe. Ignẽ suꝑ ardorẽ libidĩs
quatꝰ pena siłꝰ eet̃ cłpe. nec misisse si
diem̃ ⁊ habũdanciã pene notaet. Ne¬
uxorẽ uõ locli q̃ retͥ spexit in statu¬

Expanded text:
 sed sulphur et ignem, sulphur super fetorem luxurie, ignem super ardorem libidinis, quatinus pena similis esset culpe. Nec misisse dicdinem et habundantiam pene notaret. NeUxorem quoque Lot, q
Abbreviated transcription (Latin):
ordiẽm soluit. oem̃ gradũ ꝑ u̾cit. In¬
uadit .i. senes ⁊ iuues. mares ⁊ feĩa.
prudentes ⁊ simplices. suꝑiores et
iułiores. ad extremũ ecia sac̾ doteo
qui nocte aruem̾ ample xancͤ. maue u
ginẽ uena̾nt᷑. Turpe dictu ẜ t̾pissim̃
actu. dici liceat ut agi nõ libeat. Noc¬
te fil iũ ueneris agitat in cubilei
mane filiũ ugims offerũt ĩ alt ai¬
ualeat ex plicaẽ hec nurie.
penita pelim cũ adiacenci Regione sb¬
ncit Sichem cũ ppło int̾emt bur et
onam filios inde ꝑcussit. Iudeũ ⁊ ma¬
diamtidem pugione tnͣs fodit. Tribũ
bemamin ꝓ uxore leuice deleuit fi¬
lios hely sac̾dotis in bello ꝑstauit h
uriam occidit. amon int̾fecit᷑ pbrõs
la pidauit. ħ̃ Ruben maledixit. sãso¬

Expanded text:
m gradum pervertit. Invadit enim senes et iuvenes, mares et feminas, prudentes et simplices, superiores et inferiores, ad extremum etiam sacerdotes, qui nocte Venerem amplexantur, mane vero Virginem venerantur. Turpe dictu, sed turpissimum actu, dici liceat ut agi non libeat: nocte filium Veneris agitant in cubili, mane filium Virginis offerunt in altavaleat explicare? Hec enim Pentapolim cum adiacenti regione subvertit, Sichem cum populo interemit, Her et Onam filios Iuda percussit, Iudeum et Madianitidem pugione transfodit, tribus Beniamin pro uxore levite delevit, filios Eli sacerdotis in bello prostravit; hec Uriam occidit, Ammon interfecit, presbiteros lapidavit, Ruben maledixit, Samso
Abbreviated transcription (Latin):
E cibaria. tanta fendiora se sctora
Tur piꝰ egit ꝙ tͥpit̾ ingerit. Suꝑius.
⁊ iłiꝰ horribilẽ flatũ exp̾mẽsit ab¬
hoĩabile sonũ mittens. Gula ꝑady su
clauͥspmageĩta uendidit. suł pendit
pistore. te collauit baptistã. Nabua¬
dan pa̾cons cocor tẽpłũi iꝑcendit ⁊
ihrłm cotã eu̾tit. Baltazar in ꝯnius
⁊ eadẽ nocte int̾fectus ÷ a chaltgis
Sedit populus manducae ⁊ bibe̾ et
surxexerũt luc̾e s ad huc este eoꝵ¬

Expanded text:
cora. Turpius egerit quod turpiter ingerit, superius et inferius horribilem flatum exprimens, et abhominabilem sonum emittens. Gula paradisum clausit, primogenita vendidit, suspendit pistorem, decollavit Baptistam. Nabuzardam princeps cocorum templum incendit et Ierusalem totam evertit. Balthasarem nocte interfectus est a Caldeis. «Sedit populus manducare et bibere, et surrexerunt ludere»; sed «adhuc erant esc
Abbreviated transcription (Latin):
ex pendit Mas inficat datũ s uilificat
dandũ dat ut lucret᷑. s nõ lucrat᷑. ut
det. Largus in alieno s ꝑcus ĩ ꝓp̾o.
Sulã euacuat ut archam adĩpleat
ad dandũ clausam. s ao accipiendũ

Expanded text:
expendit. Magnificat datum, sed vilificat dandum: dat ut lucretur, sed non lucratur ut det: largus in alieno, sed parcus in proprio. Gulam evacuat, ut arcam impleat: ad dandum clausam, sed ad recipiendum
Abbreviated transcription (Latin):
Nac ille cultũ ydolatrie diligenter
ain plificat. ⁊ iste cumubuãpecinẽ lib̾te
augnẽtat. Ille cũ os diligẽcia Colit
simula.łͫ. ⁊ iste cũ oĩ ca custodͭ the¬
sauꝵ. Ille spẽ poĩt in ytolat᷑a ⁊ iste
spẽ ꝯstituit in pecu̾a Ille ⁊ in mu¬
culare simulacrũ ⁊ iste tunz munie̾

Expanded text:
um idololatriae diligenter amplificat, et iste cumulum pecuniae libenter augmentat. Ille cum omni diligentia colit simulacrum, et iste cum omni cura custodit thesaurum. Ille spem ponit in idololatria, et iste spem constituit in pecunia. Ille timet mutilare simulacrum, et iste timet minuere
Abbreviated transcription (Latin):
munora. Non iusticiã s peciũam. Non
ꝙ rõ dictet. s ꝙͥ uolũtas affectet: nõ
tũ corpus sit lucidũ s alig̾ semꝑ ad¬
miscetis f̾mẽti qd̾ totã massã corr ñ¬
pitis. Pauꝑm causam cũ mora neg¬
ligitis dĩtũ cam̃ cũ instãcia ꝓmoue¬
cis. In illis Rigorẽ ostenditis. In istis
ex inatnsuetudĩe dispensatis. Illos cũ
tifsicłtate Respicitis Istos cũ ẜ auore
tractatis. Illos negligent̾ auditis ꝯs¬
tos sp̾tilit̾ asscultatis: Clamat paup ⁊
nullꝰ exaudit. Loqui᷑ diues ⁊ oẽs ap¬
plaudit. Doiues locutꝰ ẽ ⁊ oẽs tacu¬

Expanded text:
munera, non iustitiam, sed pecuniam, non quid ratio dictet, sed quid voluntas affectet, non tum corpus sit lucidum, sed aliquid semper admiscetis fermenti, quo totam massam corrumpitis. 2 Pauperum causam cum mora negligitis, divitum causam cum instantia promovetis: in illis rigorem ostenditis, cum istis ex mansuetudine dispensatis; illos cum difficultate respicitis, istos cum favore tractatis; illos negligenter auditis, istos subtiliter abscultatis. Clamat pauper et nullus exaudit, loquitur dives et omnis applaudit. «Dives locutus est, et omnes tacu
Abbreviated transcription (Latin):
siꝰ. ꝙͣ opes mũdi ͤdicie nũcupant᷑ opo¬
sica st̾ eẽ dĩtem ⁊ egenũ et opes̃
mũdi. nõ auferãt s afferũt egestatẽ
cragis .ni. sufficit modicũ pauꝑi quã
tes indigeant. ipẽ met freqñt̾ exꝑior
O pes it aq nõ facĩt dĩtẽ s egenum e¬

Expanded text:
 Oppositi sunt dives et egenus. At opes mundi non auferunt, sed afferunt egestatem. Magis enim sufficit modicum pauperi quates indigeant, ipsemet frequenter experior. Opes itaque non faciunt divitem, sed egenum
Abbreviated transcription (Latin):
mutat ĩ artẽ ut sacĩcas tũseat ad elu¬
riem ⁊ fastidi reuocet appetitũ ad urri¬
tundam Sulam non ad sustent andũ nd
Non ad necessitatẽ supplendã s ad aui¬
ditatẽ explendam Ceterũ tã bre uis
est gule uoluptas ut spaciũ loci uix
sit . iiiiͣ. digitoꝵ spaciũ tp̃is uix sit to¬
tidẽ momẽtor. ꝯtẽꝑtit᷑ mediotutaᷤ
⁊. d aite sapoꝵ. auiditas nescit mo
⁊ uoratitas excedit menscm̃. S indẽ
gͣuat᷑ stomachꝰ. t̃ batꝰ sensus. opp̾mit᷑
sed morbus ⁊ mors. audi suꝑ h seu¬
tenciã sa pientis: Noli auitꝰ eẽ. in oĩ
ẽ pulacõe. ⁊ non te effundas sr̃ cem̃a

Expanded text:
mutat in artem, ut saturitas transeat in esuriem, ut fastidium revocet appetitum, ad irritandum gulam, non ad sustentandam naturam, non ad necessitatem supplendam, sed ad aviditatem explendam. Caeterum tam brevis est gulae voluptas, ut spatio loci vix sit quatuor digitorum, spatio temporis vix sit totidem momentorum. Contemnitur mediocritas et varietate saporum ariditas nescit modum et voracitas excedit mensuram. Sed inde gravatur stomachus, turbatur sensus, opprimitur sed morbus et mors. Audi super hoc sententiam sapientis: «Noli avidus esse in omni epulatione, et non te effundas super omnem
Abbreviated transcription (Latin):
si offendit᷑ sb̾u̾tẽt illũ. Glamat uii
paciens ⁊ nullꝰ exaudit uociferat᷑ ⁊
nõ est qui iudicet. Si forte paupeꝵ
cam̃ suscipitis. Illos Remisse fouetis
Cũ ãẽ di̾cũ cas assũtis. Illos ꝑtmaci¬
t̾ adiuuatis. Pauꝑes despicitis. diui¬
tes ad iunatis Istis Ꝙeue̾nt̾ assurgi¬
tis illos despicabilr̾ ꝯcultatis. Si int¬
ã hñs in reste candida. Si introie¬
rit ⁊ panꝑ in sordido hĩtu ⁊ intẽda

Expanded text:
si offenderit subvertent illum». Clamat vim patiens et nullus exaudit, vociferatur et non est qui iudicet. 3 Si forte pauperum causam suscipitis, illos remisse fovetis; cum autem divitum causam assumitis, illos pertinaciter adiuvatis. Pauperes despicitis, divites honoratis; istis reverenter assurgitis, illos despicabiliter conculcatis. «Si intaureum in veste candida, introieri
Abbreviated transcription (Latin):
tuu ds̃ unꝰ ẽ. Et dilige̾ dñm dm̃ tuũ de toto cordetuo.
.& de tota anima tua & de tota uirtute tua. Hoc pͥmũ.:
scdm simile huic. Diligẽ ꝓximũ tibi. tãquã te. Inhis
duob p̃ceptiᷤ. tota lex pendet⁊ ꝓpħe. Et iterũ. hec ẽ
aut̃ uita ȩt̾na. ut cognoscant te solũ ⁊ uerũ dm̃. ⁊ quẽ
Ue cõminatio sit aduersuꝰ eos. qͥ idoliꝰ sacrificant. in
exodo. Sacrificanꝰ diis eradicabit᷑. nͥ dnõsoli. Itẽ in
deuteronomio. Sacrificauert̃ demoniis ⁊ ñ dõ. Itẽ apus
ysaiã. Adorauert̃ eos qͦs fecert̃ digiti eoꝵs. ⁊curuatꝰ
ẽ hõ. & umiliatꝰ ẽ uir: & ñ laxabo illiꝰ. Siterũ. Iui fu¬
distiᷤ libamina. & illiꝰ inposuistiᷤᷤ sacrificia. Suꝑ hȩc ñ
ĩ dignabor dic̃ dñs: Itẽ apud hieremiã. Holite ãbulare
post deos alieno ut seruiatiꝰ eis. & ne adoraueriti: ne¬

Expanded text:
us unus est, et: diliges Dominum Deum tuum de toto corde tuo et de tota anima tua et de tota uirtute tua. hoc primum et secundum simile huic: diliges proximum tuum tamquam te. in his duobus praeceptis tota lex pendet et prophetae. et iterum: haec est autem uita aeterna ut cognoscant te solum et uerum Deum et quem QVAE COMMINATIO DEI SIT ADVERSVS EOS QVI IDOLIS SACRIFICANT. In Exodo: sacrificans diis eradicabitur, nisi Domino soli. item in Deuteronomio: sacrificauerunt daemoniis et non Deo. item aput Esaiam: adorauerunt eos quos fecerunt digiti eorum, et curuatus est homo et humiliatus est uir, et non laxabo illis. et iterum: illis fudistis libamina et illis inposuistis sacrificia. super haec non indignabor? dicit Dominus. item aput Hieremiam: nolite ambulare post deos alienos ut seruiatis eis, et ne adoraueritis
Abbreviated transcription (Latin):
nescente. Qd si & senes imputent xp̃ianiᷤᷤ qđ minꝰ ualeant in
senec tute. qđ ñ perinde ut pͥus uigeant auditu auriũ. cursu
pedũ. oculoꝵ acie. uiriĩ robore. suco uiscerũ. mole m̃brorũ.:
Et cũ olĩ ultra oc tingentõ& nongentoᷤ annoᷤ uita hoĩum longeua
ꝓcederet. uix nc̃ po̾sit adcentenariũ numerũ ꝑueniri. Canos
uidemꝰ ĩpueriᷤ. capilli deficiunt ante quã crescunt. Nec etas
ĩsenec tutẽ desinit. s ĩcipit a senectute. Sic ĩortu ad huc suo
degerat. ut nemo mirari debeat singula ĩmundo cepi̾se deficere

Expanded text:
nescente. quid si et senes inputent christianis quod minus ualeant in nescente. quid si et senes inputent christianis quod minus ualeant in senectute, quod non perinde ut prius uigeant auditu aurium, cursu pedum, oculorum acie, uirium robore, suco uiscerum, mole membrorum, et cum olim ultra octingentos et nongentos annos uita hominum longaeua procederet, uix nunc possit ad centenarium numerum peruenire. canos uidemus in pueris, capilli deficiunt antequam crescunt, nec aetas in senectutem desinit, sed incipit a senectute. sic in ortu adhuc suo adegenerat, ut nemo mirari debeat singula in mundo deficere
Abbreviated transcription (Latin):
& pauꝑes uene. Breuiant᷑ ĩ dies singuloꝰ⁊ decrescit ac deficit
micitiis c̃cordia. ĩ artib perita. ĩmorib disciplina. Putane tu
tantũ pose substantiã rei senescentiᷤᷤ existere. qntũ priuᷤᷤ potiuit
nouella adhuc & uegeta iuuenta pollere. Mlinuat᷑ necẽse ẽ.
ꝗcꝗd fine iã ꝓximo ĩoccidua & extrema demergit. Sie sol in
occasu suo radioꝰ minꝰ claroᷤ igneo splendore iaculat᷑. Sic de¬
clinante iã cursu. ex soleuᷤᷤ cornibs luna tenuat᷑. Et arbor
q̃ fuerat ante uiridiᷤ & fertiliᷤ. arescentib ramiᷤᷤ fit postmodũ ste¬
riliᷤ. senectute deformiᷤ. Et fons qͥ exundantibs pͥus ueniᷤ lar¬
git̾ ꝓfluebat. senec Iute deficienꝰ. uix modico sudore distillat.
ec sententia mͦ data ẽ: hȩc dĩ lex ẽ: ut omĩa orta occidant ⁊ cune¬
erint finiant᷑. Xp̃iani imputaᷤ. ꝙ minuant᷑ singula mundo se¬

Expanded text:
et pauperes uenae breuiantur in dies singulos. et decrescit ac deficit et pauperes uenae breuiantur in dies singulos. et decrescit ac deficit micitiis concordia, in artibus peritia, in moribus disciplina. putasne tu tantam posse substantiam rei senescentis existere, quantum prius potuit nouella adhuc et uegeta iuuenta pollere? minuatur necesse est quicquid fine iam proximo in occidua et extrema deuergit. sic sol in occasu suo radios minus claro et igneo splendore iaculatur, sic declinante iam cursu exoletis cornibus luna tenuatur, et arbor quae fuerat ante uiridis et fertilis arescentibus ramis fit postmodum sterilis, senectute deformis, et fons qui exundantibus prius uenis largiter profluebat senectute deficiens uix modico sudore destillat. aec sententia mundo data est, haec Dei lex est ut omnia orta occidant et aucerint finiantur. Christianis inputas quod minuantur singula mundo se
Abbreviated transcription (Latin):
qđ dii ur̃i anobiᷤ ñ colant᷑. Qua ĩparte qͥ ignaruꝰ diuinȩ cognitioniᷤᷤ
& ueritatiᷤᷤ alienꝰ es : illud ĩpͥmoloco scire debe̾. senuiꝰse iã mundũ.
ñ illiꝰ uirib stare ꝗb pͥus steterat. nec uigore & robore ipso ualere
qͦ ante p̃ualebat. Hoc etiã nobiꝰ tacentib & nulla descripturiᷤ sc̃ĩs
p̃dicationibq diuiniᷤᷤ docum̃ta ꝓmentib. mundꝰ ipse iã loꝗt᷑. ⁊ occa¬
sũ sui rerũ labentiũ ꝓbatione testat᷑. Non hieme nutriendiᷤᷤ semi¬
nibs tanta imbriũ copia ẽ: ñ frugib estate torrendiᷤᷤ solita flagran¬
tia ẽ. Nec sic uerna detẽperiȩ sua leta st̃: nec adeo arboreiᷤ serb
autũna fecunda st̃. Miniꝰ de effõsis & fatigatiᷤᷤmontib eruunt᷑ mar-¬
moꝵ crustȩ. minꝰ argenti ⁊ auri opessuggert̃. ex hausta iã metalla

Expanded text:
vestri a nobis non colantur. Qua in pavestri a nobis non colantur. Qua in paet ueritatis alienus es illud primo in loco scire debes senuisse iam saeculum, non illis uiribus stare quibus prius steterat nec uigore et robore ipso ualere quo antea praeualebat. hoc etiam nobis tacentibus et nulla de scripturis sanctis praedicationibusque diuinis documenta promentibus mundus ipse iam loquitur et occasum sui rerum labentium probatione testatur. non hieme nutriendis seminibus tanta imbrium copia est, non frugibus aestate torrendis solita flagrantia est nec sic uerna de temperie sua laeta sunt nec adeo arboreis fetibus autumna fecunda sunt. minus de ecfossis et fatigatis montibus eruuntur marmorum crustae, minus argenti et auri opes suggerunt exhausta iam metalla
Abbreviated transcription (Latin):
surdꝰ audire. Hȩc c̃sideranꝰ sepe ẽticui. : ĩpatientẽ pacien¬
ta uici. cũ nec docere ĩdocilẽ posẽ. nec impiũ religione cõ¬
pͥmere. nec furentẽ lenitate cohibere. Sedenĩ cũ dica plu¬
rimõ c̃queri & ꝙ bella crebriũ surgant. qđ lues. ꝙ fame̾ se¬
uiant. qdđq imbreꝰ & pluuiã serena longa suspendant nobiꝰ
imputari. tacere ultra ñ oportet. ne iã ñ uerecundiȩ s dif¬
sidentiȩ eẽ incipiat ꝙ tacemꝰ. & dũ criminationẽᷤ falsaᷤᷤ contẽp¬
nimꝰ refutare. uideam᷑ crim̃ agnoscere. Respondeo gͥ tibi de¬
metriane. parit᷑ & cet̾is qͦs tuforsitan c̃citasti ÷ aduersũ nos
odia tuis malediciꝰᷤ uocib seminando. comiteᷤᷤ tͥ plure̾ radi¬
ciᷤᷤ atqs origeniᷤꝰᷤ tuȩ pullulatione fecisti. qͦs tam̃ sermoniꝰ nr̃i
admittere credo rationẽ. Ꝙ admalũ mot̾ ẽ m̃daciofallente.

Expanded text:
surdus audire. Haec considerans saepe conticui et inpatientem patiensurdus audire. Haec considerans saepe conticui et inpatientem patientia uici, cum nec docere indocilem possem nec impium religione comprimere nec furentem lenitate cohibere. sed enim cum dicas plurimos conqueri et quod bella crebrius surgant, quod lues, quod fames saeuiant, quodque imbres et pluuias serena longa suspendant nobis imputari, tacere ultra non oportet, ne iam non uerecundiae, sed diffidentiae esse incipiat quod tacemus, et dum criminationes falsas contemnimus refutare, uideamur crimen agnoscere. respondeo igitur et tibi, Demetriane, pariter et ceteris quos tu forsitan concitasti et aduersum nos odia tuis maledicis uocibcis atque originis tuae pullulatione fecisti; quos tamen sermonis nostri admittere credo rationem: nam qui ad malum motus est mendacio fallente,
Abbreviated transcription (Latin):
dicere. neqͣndo audierit irrideat sensatoꝰ sermonẽ tuos. Et it̾um.
Noli responde ĩprudenti adĩprudentiã eiꝰ. nesimiliꝰfiiꝰ ei. Et scm¬
qͦq iubeam᷑ intra c̃scientiã nr̃am tenere. nec ẽculdũ poreiꝰ⁊ canib
exponere. loqnte chño & dicente. N edederitaiꝰ scm̃ canib neqs
niseriti margaritã uras ante poreo: neĩ culcent eã pedib suis.
Ni cũ adme sepe studio magiꝰ c̃tradic endi quã uoce discendi
uenire᷑. & clamosiꝰ uocib ꝑsonan̾ maleᷤ tua inpudent̃ ingerere
quã nr̃a pacient̃ audire. ĩeptũ uidebat᷑ c̃gredi tecũ. qͣndofa¬
ciliũ eẽt ⁊ leuiũ turbulenti mariꝰ c̃cito flue tũ clamorib retun¬
dere. quã tuã rabiẽ tractatib coercere. Certe: labor irritꝰ
&: nuullũ effectu̾. offerre lum̃ ceco. sermonẽ surdo. sapientiã
bruto. cũ nec sentire brut᷑ po̾sit. nec cecꝰ lum̃ ad mutere. nec

Expanded text:
dicere, ne quando audierit inrideat sensatos sermones tuos, et iterum: dicere, ne quando audierit inrideat sensatos sermones tuos, et iterum: noli respondere inprudenti ad inprudentiam eius ne similis fias illi, et squoque jubeamur intra conscientiam nostram tenere, nec inculcandum porcis et canibus exponere, loquente Domino et dicente: Ne dederitis sanctum canibus, neque miseritis margaritas uestras ante porcos, ne inculcent eas pedibus suis. nam cum ad me saepe studio magis contradicendi quam uoto discendi uenires et clamosis uocibus personans malles tua inpudenter ingerere quam nostra patienter audire, ineptum uidebatur congredi tecum, quando facilius esset et leuius turbulenti maris concitos fluctus clamoribus retundere quam tuam rabiem tractatibus coercere. certe et labor inritus et nullus effectus offerre lumen caeco, sermonem surdo, sapientiam bruto, cum nec sentire brutus possit nec caecus lumen admittere nec
Abbreviated transcription (Latin):
ret᷑ xp̃m udicẽ. deũ cõputat debitorẽ. Ad hanc oꝑum salu¬
tariũ palmã. libent̾ ac ꝓmte certemꝰ. Om̃s ĩ agone iusticiȩ. dõ
ꝙ xp̃o spectante curramꝰ. ut qͥ scło ⁊ mundomaioreᷤᷤ ẽẽ iã ce¬
pimꝰ. cursũ nr̃m nulla scłi &mundi cupiditate tardem.Si
expeditoᷤ. sicelere. si ĩ hoc oꝑis agone currenteᷤᷤ dies nosuł
redditioĩs uł ꝑsecutioniᷤᷤĩuenerit. nusquã dñs meritiᷤ nr̃is ad
p̃miũ deerit. In pace uincentib coronã candidã ꝓoꝑib dabit.
BLATRan tEmł E & aduer¬
suᷤ dm̃ qͥ unꝰ ⁊ ueru̾ ẽ ore sacrilego & uer¬
biꝰ impiis obstrepentẽ freqñter demetri¬
ane contẽpserã. uerecundiũᷤ ⁊ meliu̾ exi¬
stimanꝰ errantiꝰ imꝑiciã silentio spernere.
quã loqñdo dem̃tis insaniã ꝓuocare. Nec hoc sine magisterii diuini
ua loritate faciebã. eũ scriptũ sit. ĩ aurẽ in prudeneiꝰ noligequã

Expanded text:
tum iudicem, Deum computat debitorem. ad hanc operum salutum iudicem, Deum computat debitorem. ad hanc operum salutarium palmam libenter ac prompte certemus, omnes in agone iustitiae Deo et Christo spectante curramus et qui saeculo et mundo maiores esse iam coepimus cursum nostrum nulla saeculi et mundi cupiditate tardemus. si expeditos, si celeres, si in hoc operis agone currentes dies nos uel redditionis uel persecutionis inuenerit, nusquam Dominus meritis nostris ad praemium deerit, in pace uincentibus coronam candidam pro operibus dabit, Oblatrantem te et aduersus Deum qui unus et uerus est ore sacrilego et uerbis impiis obstrepentem frequenter, Demetriane, contempseram uerecundius et melius existimans errantis inperitiam silentio spernere quam loquendo dementis insaniam prouocare. nec hoc sine magisterii diuini auctoritate faciebam, cum scriptum sit: in aures inprudentis noli quicquam
Abbreviated transcription (Latin):
censere. & meritiᷤᷤ atq oꝑibs nr̃is p̃mia ꝓmiꝰsa c̃tribuen̾. ꝓt̾reniꝰ cȩ¬
lestia. ꝓtẽporalibs sẽpit̾na. ꝓmodiciᷤᷤ magna p̾stare : Offerre nos
patri. cui nos sua scĩficatiorͤ estituit. At t̾nitatẽ nobiᷤᷤ ĩmortalita¬
tẽq largiri. ad quã nos sanguiniᷤᷤ sui uiuificatione reparauit.
Reduce adꝑaradisũ denuofacere. regna celoꝵ fude ⁊ ueriate
suȩ pollicitioĩs aꝑire. Hec hereant firmit̃ sensibs nr̃is. hȩc ĩtel¬
ligant᷑ plena fide. hȩc corde toto diligant᷑. hec ĩdesinentiũ operi
magnanimitate redimant᷑. Prec lara & diuna res fr̃s cariᷤsui.
salutariᷤ oꝑatio. solaciũ grande credentiũ. securitatiᷤᷤ nr̃ȩ salubre
p̃sidiũ. munim̃tũ spei. tutela fidĩ. medela peccati. Res posi¬
ta ẽ inpotestate facientiᷤᷤ. Res ẽ grandiᷤᷤ ⁊ faciliᷤᷤ. sine ꝑiculoꝑse¬
cutioĩs. Corona paciᷤᷤ uerũ dĩ munꝰ & maximũ. ĩsirmiᷤ nece̾sa¬

Expanded text:
ostris praemia promissa contribuens, pro terrenis coelestia, pro temporalibus sempiterna, pro modicis magna praestare, offerre nos Patri, cui nos sua sanctificatione restituit, aeternitatem nobis immortalitatemque largiri, ad quam nos sanguinis sui vivificatione reparavit, reduces ad paradisum denuo facere, regna coelorum fide et veritate suae pollicitationis aperire! Haec haereant firmiter sensibus nostris, haec intelligantur plena fide, haec corde toto diligantur, haec indesinentium operum magnanimitate redimantur. Praeclara et divina res, fratres charissimi, salutaris operatio, solatium grande credentium, securitatis nostrae salubre praesidium, munimentum spei, tutela fidei, medela peccati, res posita in potestate facientis, res et grandis et facilis, sine periculo persecutionis, corona pacis, verum Dei munus et maximum, infirmis necessa