comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dissimulatione inpeccatis ꝑseuerans diutius
ob aurare s: tam cito confugiat ad pietatẽ
di. ut inse peccati uestigium non relinqͣt.
Om̃ib calidis adhuc uulneribus malagina
ut fibula apponitur. quia si uelox fuerit ad cęles¬
tem medicum intentio resurgendi. uestigium
non poterit remanere collapsi: quia sub manu-
omipotentis medici & cito ꝑit morbus. & ue¬
locit᷑ sanatur egͦtus. Iterũ atq rogo iterũ
tatẽ ac caritatẽ non solum senioribus & co¬
ȩqualibus. s etiã uinioribus exibere iugiter
tenderit. omia locuplicit̾ ꝑdit. si in illo hu.¬
militas & caritas nonfuerit. Nolite murmur-¬
rare. quia scriptum est. quod murmurantes
a serpentibus perierunt. Nolite dethere frs.
quia scriptum est. Qui detͣhit fratri suo. era-¬
dicabitur. Nolite iracundiam incorde serua-
re. quia scriptũ ẽ. Ira uiri. iusticiã dĩ non
oꝑatur. Nolite uos inuicẽ odio habere. ꝓpt̾

Expanded text:
dissimulatione in peccatis perseuerando diutius dissimulatione in peccatis perseuerando diutius obdurari, sed tam cito confugiat ad pietatem dei, ut in se peccati uestigium non relinquat. optime calidis adhuc uulneribus malagma uel fibula. apponitur, quia, si uelox fuerit ad caelestem medicum intentio resurgendi, uestigium peccati non poterit remanere cum lapso, quia sub manu omnipotentis medici dei et cito perit morbus et uelociter sanatur aegrotus. Iterum atque iterum tatem atque charitatem, non solum senioribus et coaequalibus, sed etiam junioribus exhibere jugiter tenderit, omnia infeliciter perdet, si in illo humilitas et charitas non fuerit. Nolite murmurare, quia scriptum est , quod murmurantes a serpentibus perierunt. Nolite detrahere fratribus, quia scriptum est: Qui detrahit fratri suo eradire, quia scriptum est: ira enim uiri iustitiam dei non operatur. nolite uos inuicem odio habere propter
Abbreviated transcription (Latin):
frs. quia potens ÷ ds̃ orationibus ur̾is scintillã
conpunctionis in eis accendere.: ꝙ om̾e̾m scłi
uoluptatẽ uelut spinas & tribulos neqͥ¬
tiȩ salubri igne coniumere. Illo utiq igne
deqͦ ipie dñs dixit. Ignẽ ueni mitt̾ẽ in t̾ram
te quid uolo nisi ut areleat: Orate fr̃s rm̃i non¬
solũ ut uobis dñs in bonis ꝑseuerantiã dignet᷑
tribuere: s etiam ut illos qui negligentes sunt¬
tanta habeat de fouea subleuare. & de laqueis
eruere. Sienim uobis orantibus & cum caritate
consilium dantib. qui cumos tepidi & negli¬
gentes fuerunt emendati. duplicatũ uobis
dñs p̾ͥmium. & de urã salute. & de illorũ
nec illi qͥ boni st̃ se debent quaside suis me-¬
ritis extollere: nec uii qͥ negligentes sunt de
dĩ miscdia desꝑare. s & illi cũ humilitate dĩ
bona custodiant. & isti cũ gͣndi conpunctio¬
ne celerius ad penitentiȩ uł correctionis me¬
dicam̃ta confugiant: q qui bonus est si
suꝑbire ceꝑit.cito humiliabitur. Et qui

Expanded text:
otens est Deus orationibus vestris scintillam compunctionis accendere, et omnem saeculi voluptatem velut spinas et tribulos nequitiae, salubri igne consumere, illo utique igne de quo Dominus dixit: Ignem veni mittere in terram, et quid volo nisi ut accendatur ? Orate ergosolum ut nobis Deus in nobis perseverantiam dignetur tribuere, sed etiam illos qui negligentes sunt jubeat de fovea sublevare, et de laqueis eruere. Si enim vobis orantibus et cum charitate consilium dantibus, quicunque sunt tepidi, et negligentes fuerint emendati, duplicatum vobis Dominus praemium et de vestra salute et de illorum nec illi qui boni sunt se debent quasi de suis meritis extollere, nec illi qui negligentes sunt de Dei misericordia desperare; sed illi cum humilitate Dei dona custodiant, et isti cum grandi compunctione celerius ad poenitentiae vel correctionis medicamenta confugiant, quia qui bonus est, si superbire coeperit, cito humiliatur; et qui
Abbreviated transcription (Latin):
nomine: Uerũ ut concedamꝰ paulisꝑ si ue-¬
ra demones nuntiarent. respondete mͥ quis
fructus ÷ nosse uenientia: Nũquid aut sci¬
ens hec aliqͣndo laudatꝰ. aut punitꝰ: nesci¬
ens: In hoc unusquisq sibi p̾parat. seu tor¬
m̃ta. seu gla̾m. si uł negligat scriptura ru̾
mandata. uł faciat. Nullꝰ obid nrm hanc
arripuit uitã. ut habeat p̾scientiã fut᷑orũ.
s ut p̾ceptis dnĩ obȩdiens amicus eẽ incipi-¬
at de seruo. Curandũ ÷ nõ p̾scire quȩ ueni-¬
ant. s implere quȩ uissa sunt. Nec institu-¬
cionib hanc flagitare mercedem. cũ mag̃
ut futura cognoscat. habeat purum cor. quia¬
ꝑseuerauerit q̃ nata est. plus scire posse quã
demones. lalis erat anima helisei quȩ aliis
incognitas uirtutes uidebat.

Expanded text:
nomine? Verum, ut concedamus paulisper venomine? Verum, ut concedamus paulisper vera daemones nuntiare, respondete mihi, quis fructus est nosse venientia? Nunquid aut sciens haec aliquando laudatus, aut punitus est nesciens? In hoc unusquisque sibi praeparat, seu tormenta, seu gloriam, si vel negligat Scripturarum mandata, vel faciat. Nullus ob id nostrum hanc arripuit vitam, ut habeat praescientiam futurorum, sed ut praeceptis Domini 45 obediens, amicus esse incipiat de servo. Curandum est non praescire quae veniunt, sed implere quae jussa sunt; nec institutionibus bonis hanc flagitare mercedem, cum magisut futura cognoscat, habeat purum cor; quiarit integritate qua nata est, plus scire posse quam daemones. Talis erat anima Elisaei, quae aliis incognitas virtutes faciebat.
Abbreviated transcription (Latin):
nõ quȩdam incerta de futuris. s de his qui
uenire ceꝑant nũtiabat. sic & demones cura
ꝑugili om̃ia considerantes. rapido sibi in ui-¬
cem nuntiant cursu. S: si forte contigerit
ut dĩ nutu ad finẽ cepta nõ ueniant. hoc:
si aut uiator e inedia regrediatur uia. aut
suspensȩ nubibus aquȩ. ad altũ cęli cardinẽ
deferantur. tunc decipientiũ una cũ creden-¬
tibus error aꝑitur. hȩc gentilitatis fuere pͥn-¬
cipia. his p̾sagatoꝵ dolis apud delubra de-¬
obmutuerunt. suosq ꝑdidere captiuos.
Quis rogo aut medicum ex obseruatione
morbor. cũ animȩ estuantis incendiũ de
uenarũ pulsu leui digitorũ scructat᷑ attactu
auund arbit̾tur habere noticiã. Qui gub̾na¬
tionẽ nauigationis suȩ uiã int̾ cęli sidera
requirente. maiestatis honore ueneratur:
Quis agricola de aridis estatis feruorib. aut
de hiemali aqͣrũ largitate. ł frigore disputan¬
tem. non potiꝰ experie laudat qm̃ dĩ cõsectat

Expanded text:
non quaedam incerta de futuris, sed de his qui venire coeperant nuntiabat; sic et daemones cura pervigili omnia considerantes, rapido cursu sibi invicem nuntiant. Sed si forte contigerit ut Dei nutu ad finem coepta non veniant, hoc est, si aut viator e media regrediatur via, aut suspensae nubibus aquae ad altum coeli cardinem deferantur, tunc decipientium una cum credentibus error aperitur. Haec gentilitatis fuere principia, his praesagitorum dolis apud delubra daeobmutuerunt, suosque perdidere captivos. Quis rogo aut medicum ex observatione morborum, cum animae aestuantis incendium de venarum pulsu levi digitorum scrutatur attactu, divinam arbitratur habere notitiam? Quis gubernatorem navigationis suae viam inter coeli sidera requirentem majestatis honore veneratur? Quis agricolam de aridis aestatis fervoribus, aut de hiemali aquarum largitate vel frigore disputantem, non potius experientia laudat, quam dei consecrat
Abbreviated transcription (Latin):
ricors est in uoto. O. quã incorruptibił arbiter
claret: castior est iste in examinatione iudicii. ꝙͣ
in electione floꝵs illa. apis que ceram casta ꝓducit.
uẽ ille qui offerre noluit. admissi criminis e teste
confusus: et inmensi pudoris reatu ꝑclusꝰ est. Uni¬
densq sibi a radice sue consciencie tante turpitu¬
dinus obꝓbria pullulasse et in faciem suã occulte
cogitationis facuiora reuelata. aspexit. cõsiderauit.
ingeniuit. & fleuit ut saltim lacrimarũ fonte
ngante dilueret. qd cor delinques fedauit. Qui
ꝑostea maiora obtulit exactus: cere udicio castigante

Expanded text:
ricors est in voto. O quam incorruptibilis arbiter ricors est in voto. O quam incorruptibilis arbiter claret! Castior  Al., cautior est iste in examinatione judicii, quam in electione florum illa quae ceram casta producit. Tunc itaque ille qui offerre noluit admissi criminis se teste confusus, et immensi pudoris reatu perculsus est; vidensque sibi a radice suae conscientiae tantae turpitudinis opprobria pullulasse, et in faciem suam occultae cognitionis facinora revelata aspexit, consideravit, ingemuit, et flevit, ut saltem lacrymarum fonte rigante dilueret quod corde delinquente foedavit. Qui postea majora obtulit exactus, cerae judicio castigante
Abbreviated transcription (Latin):
ceret.quid aliud datur intelligi. nisiquando sanata est.
tunc prius credidiss se nasci:
ec illud tam fidele misteriũ. obliione noxia
subtrahat᷑. Itaq cũ duo negociatores ad be¬
ati basilicam occurrissent: habente formã cere quasi
socialit in cõmune. quidã ex his alloquit᷑ alterum.
ut eam et si tam paruam rem. tamẽ tanto confessori
uł libent offerrent: s in cassũ sua uerba in anlmo
socii nolentis expendit. Ip̃e tamẽ cũ eod̃ collega
suo inoratione ꝓsternit᷑ ceram q illam ante trem̾di
sepulchri concellos exponit. Mox ad om̃en equa¬
litatẽ cere ip̃ius species se diuisit. & pas illiꝰ fidel̃
oblatoris accepta pars altera uidentib plurimis
uoluendo usq ad alios concellos nutu diuino. cum
om̃i cõtumelia est repulsa: quasi nollet sc̃s inuade
qd̃ alt̾ illi deuotꝰ nõ obtulit. Ꝙ qm̃ semꝑ abhorruit
qd̃ ex fide nõ uenit : tam certꝰ in uidito quã mise¬

Expanded text:
ceret, quid aliud datur intelligi, nisi quando sanata est, ceret, quid aliud datur intelligi, nisi quando sanata est, tunc prius credidisse se nasci? 11. Nec illud tam fidele mysterium oblivione noxia subtrahatur. Itaque cum duo negotiatores ad beati basilicam occurrissent, habentes formam cerae quasi socialiter in commune; quidam ex his alloquitur alterum, ut eam, etsi tam parvam rem, tamen tanto confessori vel libenter offerent, sed incassum sua verba in animo socii nolentis expendit. Ipse tamen cum eodem collega suo in oratione prosternitur, ceramque illam occulte ante tremendi sepulcri cancellos exponit. Moxque ad omnem aequalitatem cerae ipsius species se divisit, et pars illius fidelis oblatoris accepta, pars altera, videntibus plurimis, volvendo usque ad alios cancellos, nutu divino, cum omni contumelia est repulsa, quasi nollet sanctus invadere quod alter illi devotus non obtulit; et quoniam semper abhorruit quod ex fide non venit, tam certus in judicio quam mise
Abbreviated transcription (Latin):
dam paralitica annis adulta puella. sine uite
na quasi sola iuigebant: ac uelud in se mẽbra mor¬
tua. uigilantes occłi custodiebant. Non lingua tor-¬
pens intͣ palati camerã uolubił excurrebat. nec
imo ducta de pectore uox collata poterat u̾ba dis¬
pon̾e. nõ manus cũ soluta languesc̾e nateͣ debita
seruicia dissoluebat: neq pes instabił mẽbrorũm
structuram sustentabãt. Adhuc insuꝑ tocius corꝑis
fabricata massa torpebat: que in festiuitate beati
hy. larii intͣ bafilicam posita. cũ ingenti fauore
spectantib om̃ib est erecta. In huiꝰ ergo corꝑe.
uestigia roborauit. linguã rigentẽ flexibilitati.
et facilitati uocis aptauit. Ad usũ lanificii de¬
biles quandã palmas armauit: liniamenta us¬
cerũ. grã pii muneris animauit. Aliquando
uetus infans in uerba prorupit : ut qd̃ est
conspicuũ. uoce pͥtina alimenta lactis que-¬
siuit. Ergo ut tales cibos ante omĩa pos¬

Expanded text:
dam paralytica, annis adulta puella, non meritodam paralytica, annis adulta puella, non meritona quasi sola vigebant, ac velut mortua in se membra vigilantes oculi custodiebant. Non lingua torpens intra palati cameram volubilis excurrebat, nec imo ducta de pectore vox collata poterat verba disponere; non manus, cum soluta languesceret natura, debita servitia dissolvebat, neque pes instabilis membrorum structuram sustentabat, adhuc insuper totius corporis infabricata massa torpebat. Quae in festivitate beati Hilarii intra basilicam posita, cum ingenti favore spectantibus omnibus est erecta. In unius ergo debilivestigia roboravit, linguam rigentem flexibilitati et facilitati vocis aptavit, ad usum lanificii debiles quondam palmas armavit, lineamenta viscerum gratia pii muneris animavit. Aliquando vetus infans in verba prorupit; et, quod est conspicuum, voce prima, lactis alimenta quaesivit. Ergo ut tales cibos ante omnia pos
Abbreviated transcription (Latin):
posito adhuc sollicitudis nõ desit ubertas:. Ilã
qͥ tuc̃ in sinodo ad cõfundendũ hostẽ uerba fidelia
ꝓtulit: hic in campo arma tractauit uictorie.
ulier in uico tonaͬtiaco
clũ aquã ad opus suũ portaret die dominico:
non est meũ nosse quo p̾uenta peccato. manus eiuis
arefacto  discursu. Tũc reuelatione cõmonita est
ut ad scĩ limina si uellet salua fieri quã tocius ꝓ¬
peraret. Quo illa fidem nũcio: tamꝗͣ. cũ ip̃o sani¬
tatis sue preuiatore leta ꝑcurrit. & dũ in bafilica
psalleret᷑: similit in absolutõne die dñico quo
precesserat pena secuta sunt gaudia. Ecce consuetudinẽ
patͦni singularis amabilẽ: qͥ ut inueniat qd prestet.
et causas exquirit. O beatũ hẏlariũ om̃iũ corde. ore.
uoce cantandũ: cuiꝰ tam larga benignitas est. ut nõ
solũ se alicui nõ abscondat s ingerat
eniamus ad illos uenerandi fructꝰ miracłi. Que¬

Expanded text:
posito adhuc sollicitudinis non desit ubertas! Nam posito adhuc sollicitudinis non desit ubertas! Nam qui tunc in synodo ad confundendum hostem verba fidelia protulit, hic in campo arma tractavit victoriae. 9. Mulier in vico Tonaciaco, dum aquam ad opus suum deportaret die Dominico non est meum nosse quo praeventa peccato, manus ejus attracta est, venarum arefacto discursu. Tunc revelatione commonita est ut ad sancti limina, si vellet salva fieri, properaret. Quo illa fidens nuntio, tanquam cum ipso sanitatis suae praeviatore, laeta percurrit. Et dum in ecclesia psalleretur, similiter in absolutione, die Dominico, quo praecesserat poena, secuta sunt gaudia. Ecce consuetudinem patroni singularis amabilem, qui ut inveniat quod praestet, et causas exquirit. O beatum Hilarium omnium corde, ore, voce cantandum! cujus tam larga benignitas est, ut non solum se alicui non abscondat, sed ultro ingerat! Veniamus ad alios venerandi fructus miraculi. 10. Quae
Abbreviated transcription (Latin):
locioratõnẽ. adu̾sus hostes conflictaturꝰ descendet.
d̃ ille diligent obseruans uͤt orationi occurrens:
tanta prosꝑitate altero pro se puguaturo ꝓcessit ad
bellum. ut intͣ horam diei terciam ultra humana uo¬
colles ex se usa sit monciũ erexisse. Ecce t̾ribilit̾ for¬
midanda ꝓdigia et delectabilit̾ amplectenda miracła.
Parũ illi fuit ꝓsolatio regi signũ luminis ostendere.:
nisi aꝑte monita addidiss et uocis. Simił quedam
Nam ibi columna ignis p̾cesserat: hic figura lãpadis¬
ammonebat. Uellem nosse qd̃ fuerit tanti ardoris
secretũ misterium. tam manifestũ ꝓlatum. S ꝙͣtũ
ipso inspirante uideor agnoscẽ: nõ tacebo. Nam cõtra
hereticas acies sic̃ olim in corꝑe nõ cessauit sp̃u dimi¬
care: ita c̾debat sibi contͣ alaricũ arrianũ. iterum¬
bellandi redire constanciã. Quanta fuit illi semꝑ
ꝓ cultu catholice religionis auiditas. cũ in requie

Expanded text:
loci oratione, adversus hostes, conflictaturus descenderet. loci oratione, adversus hostes, conflictaturus descenderet. Quod ille diligenter observans, et orationi occurrens, tanta prosperitate, altero pro se pugnaturo, processit ad bellum, ut intra horam diei tertiam ultra humana vocolles ex se visa est erexisse. Ecce terribiliter formidanda prodigia, et delectabiliter amplectenda miracula. Parum illi fuit pro solatio regis, signum luminis ostendere, nisi aperte monita addidisset et vocis. Similis quaedam Nam ibi columna ignis padmonebat. | Vellem nosse, cur fuerit tanti ardoris secretum mysterium et tam manifestum prolatum. Sed quantum ipso inspirante videor agnoscere non tacebo. 23 Contra haereticas acies sicut olim in corpore non cessavit spiritu dimicare: credebat sibi contra Halaricum Arrianum iterum redire Constantium. Qpro cultu catholicae religionis aviditas, cum in requie
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓperaret. in sc̃i hylarii preteriens templũ ingressus
est. Qd̾ cũ uigilias officio solito celebrarẽt clerici.
mane facto aꝑtis occłis ip̃e diem cepit aliis nũciare:
qͥ hoc semꝑ agebat audire. Apud quẽ semꝑ una nox
erat: tenebras illi sc̃s hylarius ea nocte purgauit.
Q ui nuĩꝗͣ uidat ornamenta diei. cepit illi nouus sol
mire claritatis nasci. Apud illũ tũc fabricata sunt
agnitꝰ. Cecus ad frẽm eiꝰ martinũ beatũ festinabat
accede: iste eum in suo templo dignatꝰ est illumina¬
re. Quanta micat grã donatoris. qͥ sic p̾uenit. deside¬
ria supplicantis:
uid etiam dignum referam de tam regali
misterio qd̾ ab ipso est in rege collatũ: De¬
niq clodoueus dum contͣ hereticã gentẽ pugnaturꝰ
armatas acies cõmouiss: media nocte meruit de
basilica beati hylarii lumẽ suꝑ se ueniens aspic̾e.
ammonitꝰ insuꝑ ut festinant᷑ s nõ sine uenerabił

Expanded text:
properaret, in sancti Hilarii praeteriens templum ingressus properaret, in sancti Hilarii praeteriens templum ingressus est. Quo dum vigilias officio solito celebrarent clerici, mane facto, apertis oculis, ipse diem coepit aliis nuntiare, qui hoc semper egebat audire. Apud quem una semper nox erat, tenebras illi sanctus Hilarius ea nocte purgavit. Qui nunquam viderat ornamenta diei, coepit illi novus sol mirae claritatis nasci. Tunc illi fabricata sunt agnitus. Caecus ad beati Martini ecclesiam festinabat accedere, iste eum in suo templo dignatus est illuminare. Quanta micat gratia donatoris, qui praevenit desideria supplicantis! 7. Quid etiam dignum referam de tam regali mysterio, quod ab ipso est in regem collatum? Denique Clodoveus rex, dum contra haereticam gentem pugnaturus, armatas acies commovisset, media nocte meruit de basilica beati Hilarii lumen super se veniens aspicere, admonitus insuper, ut festinanter, sed non sine venerabilis
Abbreviated transcription (Latin):
cum̃ta uirtutũ. uͥ sepulcri inmũdicie. mũdauerũt
de tali pulu̾e ferret beneficia medicine . Ex quibus
castorius diaconꝰ. et crispo subdiaconꝰ institutꝰ: ad eiꝰ
effecti
uedam puella in hanc uitam ueniens dexterant
mortuã traxerit nata formante: et debilem
manum in speciem glomi collegerãt. neruorũ fila cõ¬
tracta Fluxa suo stamine digitoꝵ tela marcebat.T̃ t̃
occurres ad beatissimi hylarii sepulturã. int̾cessione
eius ii uacib est officiis ordinata. Paulatĩ mobilis ui¬
Gor. articulos stupentes. & unge̾s inrepsit Post lon¬
gua temꝑa manꝰ illi tũc nata est: cũ sensit muera
confessoris. Extincta uenit matͥs ab utero. uiua rediit
de sc̃i sepulcho. Ecce quã largua remuneratoris est pi¬
etas. ut q̃ natura nõ genuit. hic mẽbra suppleret:
qd̃ ceco felici post uota successit. Nam cũ ad
beati martini l. pmnina ꝓ recipiendo lumine intẽtus

Expanded text:
cumenta virtutum, ubi sepulcri immunditiae mundaverunt cumenta virtutum, ubi sepulcri immunditiae mundaverunt de tali pulvere ferret beneficia medicinae? Ex quibus Castorius diaconus et Crispus subdiaconus institutus, ad ejus effecti. 5. Quaedam puella in hanc vitam veniens, dexteram mortuam traxerat natura formante, et debilem manum in speciem glomi collegerant nervorum fila contracta: fluxa suo stamine digitorum tela marcebat. Tunc occurrens ad beatissimi Hilarii sepulturam, intercessione ejus vivacibus est officiis ordinata: paulatim mobiles vigor articulos stupentes et ungues irrepsit. Post longa tempora manus illi tunc nata est, cum sensit munera confessoris. Exstincta manus venit ab utero, viva rediit de sancti sepulcro. Ecce quam larga remuneratoris est pietas, ut quae natura non genuit, hic membra suppleret. quod caeco felici post vota successit. Nam cum ad beati Martini limina pro recipiendo lumine intentus
Abbreviated transcription (Latin):
ruit obtinere bituricensis pontificatꝰ: et usq in hodier¬
nũ diem ad limina sui medici singulis anis uite tri
sue salutis in sc̃i hylarii intercessione fundantes ꝑsis¬
tebant. et de pulu̾e qui ab eius sepulchro absterge¬
bat᷑. sua cũ aqua lauantes capita et mẽbra reliqua
ꝑungẽtes tam diu sibi talem c̃uiã fidelit̃ inpender̃
donec infirmitatis ip̃ius ulcerosa uarietas de corꝑe qd̾
captiuauerat captiua migraret : et decepta suis solaciis
colorẽ quẽ inuaserat inuiolatũ relinqueret. et quã secũ
attulerat turpitudinis speciem nõ teneret. Post uero¬
innumerabilia uulnera: mẽbris om̃ib instaurata est.
cutis una. Uulnus illa duiturna deletum sordidine.
sua cepit in ambob repingi imagine. nec agnosci quał
qͦ tam p̾dicabił patuit miseratio confessoris. qd̃ et
laborem eis longinqui itineris abstulit. et salutis
uota porrexit. O quã mestimabiliũ claruerũt do¬

Expanded text:
ruit obtinere pontificis, et usque in hodierruit obtinere pontificis, et usque in hodiernum diem ad lumsuae salutis in sancti Hilarii intercessione fundantes persistebant, et de pulvere qui ab ejus sepulcro abstergebatur sua cum aqua lavantes capita, et membra reliqua perungentes, tam diu sibi talem curam fideliter impenderunt, donec infirmitatis ipsius ulcerosa varietas de corpore quod captivaverat captiva migraret, ut decepta suis solatiis colorem quem invaserat inviolatum relinqueret, et quam secum attulerat, turpitudinis speciem non teneret. Post innumerabilia itaque vulnera, membris omnibus, instaurata est cutis una; vultus ille diuturna deletus sorde  Ms., sordine, sua coepit in ambobus repingi imagine, nec agnosci qualiquo tam praedicabilis patuit miseratio confessoris, quod et laborem eis longinqui itineris abstulit, et salutis vota porrexit. O quam inaestimabilium claruerunt do
Abbreviated transcription (Latin):
casio. Quẽ franco suus genitor ⁊ ꝑicłosa mat. q̃ magis
conu̾so noĩe filii ꝑiclitabat᷑ in nece: iam quasi defiicti
p̾meditantes exeqͥas. cũ ingenti luctu et fletu in cõfesso¬
ris tabernacłm detulerũt. Tũc sc̃s hylarius ab auctore
suo secrete artis exibẽs medicinam. consuetꝰ de dispen¬
dio funeris reddẽ cõpendia sanitatis: subito mẽbrorũ
fluentẽ fabricã uerbo operante erexit. et instatum
pristinũ tanquã si nichil in ea fuiss solutũ reformaũ.
Moxq parentũ lacͥmas. leticie mole suꝑueniente sicca¬
uit. Gemitꝰ uoto succedente p̾clusit. uͥ iam ꝑ dolorẽ
nõ erat s ꝑ gaudia qd̃ plorarẽt. Quas penas q̃ torm̃¬
ta mors tuc̃ ꝑtulit. quãdo illud qd̃ credebat inuad̾e
sic amisit : profecto quãdo alienũ uictrix ferire non
potuit. sese uicta ꝑcussit. Qui tam̃ ꝓbianꝰ pꝰea apicẽ me¬

Expanded text:
casio. Quem Franco suus genitor, et Periculosa mater, quae magis casio. Quem Franco suus genitor, et Periculosa mater, quae magis converso nomine, filii periclitabatur in nece, jam quasi defuncti praemeditantes exsequias, cum ingenti luctu et fletu in confessoris tabernaculum detulerunt. Tunc sanctus Hilarius ab auctore suo secretae artis exhibens medicinam, consuetus de dispendio funeris reddere compendia sanitatis, subito membrorum fluentem fabricam verbo operante erexit, et in statum pristinum, tanquam si nihil in ea fuisset solutum reformavit; moxque parentum lacrymas, laetitiae mole superveniente, siccavit, gemitus voto succedente praeclusit, ubi jam per dolorem non erat, sed prae gaudio, quod plorarent. Quas poenas, quae tormenta mors ipsa tunc pertulit, quando illud, quod credebat invadere, sic amisit? Profecto quando alterum victrix ferire non potuit, sese ipsam victa percussit. Qui tamen Probianus postea apicem prome
Abbreviated transcription (Latin):
Id circo reddet illi mobilis lingua p̾coniũ a qͦ pͥꝰ pectora
hũc cõceperut̃ affectũ. Ilam bonis eiꝰ a parte credit᷑ in¬
uideri. si q̃ de illo cognouimꝰ silencio uideant᷑ abscõdi.
Merito itaq cũ cet̾is & me de se loqͥ cõpellit. qͥ etiã multos
ut loquant᷑ ab soluit. S quã plura suꝑstes in corꝑe fec̾it.
ł quanta oꝑatꝰ sit postquã et̾na ui reqͥem plaudentibus
de se angłicis ad. ꝓp̃m uictor de mundi certamine trãs¬
migrauit. et si nõ potui annors uetustate subripiente
cõting̾e. at tamẽ uł que presenti temꝑe miracła mise¬
ricors p̾buit. cupio indigenti memorie nõ fraudere.
ut qsquis hec fideli sic̃ decet auditu ꝑceꝑit. et p̾terite
se cognoscẽ gaudeat. et similia fieri uͥtute confessoris in
et spem cõualescende infancie. mors ĩnuda parentib
int̾cessione beati hy larii restiterat moribunda salutis oc¬

Expanded text:
2. Idcirco reddat illi mobilis lingua praeconium, a quo prius pectora 2. Idcirco reddat illi mobilis lingua praeconium, a quo prius pectora hunc conceperunt affectum. Nam bonis ejus aperte credetur invideri, si quae de illo cognovimus, silentio videantur abscondi. Merito itaque cum caeteris et me de se loqui compellit, qui etiam mutos, ut loquantur, absolvit. Sed quam plura superstes in corpore fecerit, vel quanta operatus sit, postquam aeternam in requiem, plaudentibus de se angelis, ad Christum victor de mundi certamine transmigravit, etsi non potui, annorum vetustate subripiente, contingere, attamen vel quae praesenti tempore miracula misericors praebuit, cupio indigenti memoriae non fraudare, ut quisquis haec fideli, sicut decet, auditu perceperit, et praeterita se cognoscere gaudeat, et similia fieri virtute confessoris in et spem convalescendae infantiae mors invida parentibus intercessione beati Hilarii restiterat moribundo salutis oc
Abbreviated transcription (Latin):
omino sc̃o et meritis beatissimo patͥ pascencio
deliũ cõditores uoluminũ eloquẽcie sue põpam cũc¬
tis ostendere causa ꝓuocau̾it opinionis inflate dũ¬
int̾ regũ uota seu fimera id est ꝓspera uel adu̾sa cõ¬
fuso uocis ordine quodammꝰ uisi sũt cantare pariter
et plorare uitam qͥ dixerũt uł de quib locuuiti sunt.¬
ut saltĩ in libͥs uiuerẽt et si uacuis actib inaniter
defecissẽt. cur ego melioris spei sollicitatꝰ instinctu
paciar reticeri de summi cõfessoris uiuentib meritiᷤ¬
et uictoriis. cũ uixdebita soluerem. side beati hylarii inde¬
ficientis lampadis splendore. infatigabili uoce continuata¬
die cũ nocte parit̾ decantarẽ.: Qua uͦ uł inretitꝰ in sciencia
ł in pulsus offensa. in ea uoluntate sub graui torpore ꝑsisterẽ.
ut cũ illi decepti plurimo tractatu de resoluta umbrarum
imagine nõ nulla cõficerẽt et inpuluerẽ redacta cadauera
falsis quasi laudib animaret̃: ego de scĩs ꝑmanẽtib. et

Expanded text:
omino sancto et meritis beatissimo Patri, Pascentio delium conditores voluminum eloquentiae suae pompam cunctis ostendere causa provocaverit opinionis inflatae: dum regum vota seu funera, id est prospera vel adversa, confuso vocis ordine quodam modo visi sunt cantare pariter et plorare, ut tam qui dixerunt vel de quibus locuti sunt saltim in libris viverent, etsi vacuis actibus inaniter defecissent: cur ego melioris spei sollicitatus instinctu patiar reticeri de summi confessoris viventibus meriet victoriis? 2 ficientis lampadis splendore, infatigabili voce, die continuata cum nocte pariter, decantarem? Qua vero vel irretitus inscitia, vel impulsus offensa, in ea voluntate sub gravi torpore persisterem, ut cum illi decepti plurimo tractatu de resoluta umbrarum imagine nonnulla conficerent, et in pulverem redacta cadavera falsis quasi laudibus animarent, ego de sanctis permanentibus, et,
Abbreviated transcription (Latin):
uicinoꝵ agnouit. ibidẽ ingencia serpenciũ uolumi¬
na sine num̾o ꝑuagari. Q ob ħ quãuis illis ħ insula
uideret᷑ uicina: ꝓpt̃ in accessibilẽ tamẽ locũ lõgius
illis uidebat᷑ ẽẽ quã affrica. Quo audito uir dei sen¬
ciens sibi de bestiali pugna uenire uictoriã. in noĩe
dm̃ p̾cedente crucis auxilio descendit in insulã. Eoq¬
uso serpentes in fugam cõu̾si sũt nõ tolerantes eius

Expanded text:
agnovit vicinorum, ibidem ingentia serpentium volumina sine numero pervagari, et ob hoc quamvis illis haec insula videretur vicina, propter inaccessibilem tamen locum longiillis videbatur esse quam Africa. 36 Quo audito vir dei sentiens sibi de bestiali pugna venire victoriam, in nomine domini praecedente crucis auxilio descendit in insulam: eo viso serpentes in fugam conversi sunt, non tolerantes eius
Abbreviated transcription (Latin):
si cũ mea uerecũdia uob̃ qͥdem obedienciã. et illi
impendo de qͦ nõ digne loquor fortasse inuiriam.
S cõcedi ꝑueniam credimꝰ: qd̃ deuocione peccat᷑. &
ne ꝓtracta pagina fastidiũ generar potiꝰ quã ꝓuo¬

Expanded text:
si cum mea verecundia vobis quidem obedientiam, et illi si cum mea verecundia vobis quidem obedientiam, et illi impendo, de quo non digne loquor, fortasse injuriam; sed concedi per veniam credimus, quod devotione peccatur. Et ne protracta pagina fastidium potius
Abbreviated transcription (Latin):
qͣtenꝰ dũ gregis aurib uoy qͦdammꝰ et uita pasto¬
ris antiqͥssimi resonaret. et ille adꝓbaret minis¬
teriũ. & ip̃e tuũ nõ celares affectũ. S cũ mei in¬
genii breuitatẽ mẽsuro adeo beati hylarii uim̃¬
sitatẽ fortẽ cognosco. ut pene mͥ uideat᷑ eqͣle
recusau̾it adtẽptare. qͥ buiꝰ materiei se in par ẽ
eateñ indicauit ut taceret. Ego uͦ cui nulsus
sciencie irrigua fluenta sic currunt. quẽ uix stillici¬
dii pauꝑis attenuata gutta ꝑfũdita nichil de ꝓprio
fonte respirãs. qͣ temeritate i̾t ingencia flumina.
eufratẽ beati hylarii & nilũ hieronum siccos ue¬
lin cursus extẽdẽ. cũ de illo etiã doctissimi uiri
qͥcqͥd dic̾e potu̾u̾t̃. minꝰ ẽ. ꝙͣ meret᷑: E cũ uirũ sanc¬
tissimũ cõsulciꝰ mͥ sit mirari quã loqͥ. et equabiliuᷤ
fuerat beato ambrosio ħ de fratre scribenda man¬
dare. cuius u̾ba uͥtutib cõiuncta florebant. tam̃ et¬

Expanded text:
quatenus dum gregis auribus vox quodam modo et vita pastoris antiquissimi resonaret, et ille probaret ministerium, et ipse tuum non celares affectum. 2. Sed cum mei ingenii brevitatem mensuro, adeo beati Hilarii immensitatem fortem cognosco, ut pene mihi videatur aequale recusaverit attentare, qui huic materiae se imparem eatenus judicaverit, ut taceret Ego vero, cui nullius scientiae irrigua fluenta succurrunt, quem vix stillicidii pauperis attenuata gutta perfundit, nihil proprio de fonte respirans, qua temeritate inter ingentia flumina, Euphratem beati Hilarii, et Nilum Hieronymi, siccos velim cursus extendere, cum de illo etiam doctissimi viri quidquid dicere potuerunt minus est quam meretur? Et cum virum sanctissimum consultius mihi sit mirari quam loqui, aequabilius fuerat haec beato Ambrosio de fratre scribenda mandare, cui verba virtutibus conjuncta florebant. Tamen et
Abbreviated transcription (Latin):
citandis. ut facile sit ꝑspicuũ ad culturam
ecclesiastice discipline. et fuisse te genitũ et esse
ꝓfectũ cũ in refragabilit̾ ueteris dispositionis
catholici dogmatis fundamenta custos obser¬
uas. et adedificationẽ plebis amantissime ueluti
bonꝰ instructor adiciendo aliqͥd culmẽ fabrice
continuare festinãs nõ sine timore diuino. Cuiꝰ
oꝑis amore p̾uentꝰ me dignatꝰ es ꝑurgere. qͦ de actibꝰ
sacratissimi uiri hylarii cõfessoris. qͥ te ab ip̃is cu

Expanded text:
citandus, ut facile sit perspicuum ad culturam ecclesiasticae disciplinae et fuisse te genitum, et esse provectum, cum irrefragabiliter veteris dispositionis catholici dogmatis fundamenta custos observas, et ad aedificationem plebis amantissimae, veluti bonus instructor, adjiciendo aliquid, culmen fabricae continuare festinas, non sine timore divino, cujus operis amore praeventus me dignatus es perurgere quo de actibus sacratissimi vir
Abbreviated transcription (Latin):
disciplinȩ minorib cohercendis dicere
uos u̾ba dura compellit. si etiã in ipsis¬
modũ excessisse uos sentitis. no auob exi¬
gitur ut abeis ueniã postuletis. neapud
eos qͦs oporta eẽ subiectos. du̾ nimium
seruat᷑ humilitas. regendi frangat auc¬
toritas. S petendatam uenia ẽ ab om̃iũ

Expanded text:
disciplinae minoribus cohercendis dicere disciplinae minoribus cohercendis dicere uos umodum vos excessisse sentitis, non a vobis exigitur ut eis veniam postuletis: ne apud eos quos oportet esse subjectos, dum nimia servatur humilitas, regendi frangatur auctoritas. Sed t
Abbreviated transcription (Latin):
gulis dieb petantur. extͣ horam qui pe-¬
tierit. nõ accipiat. Uestim̾ta u & calci¬
am̃ta. qͣndo fuerit indigentib neces.¬
rime finiatis. ne ira crescat in odiũ. &
tbem faciat de festuca. & animã faciat
homicidam. Sic eni legimꝰ. Qui odit
maledicto. łetiã crimine subiectũ ali.
que leserit. meminerit satiffactione
qͣntociꝰ curare qd̃ fecit. & ille qͥ lesus e̾ sme
aisceptatione dimit tere. Si aut̃ in ĩuicẽ
leserint. in inuicẽ sibi debita relaxare
debebunt. ꝓpt̾ orationes uras. qͣs utiq
qnto crebriores habetis. tanto sanctiores
habe̾ debetis. Melior ÷ aut̃ qͥ qͣmuis ira
sepe tẽptat᷑. tam̾ impetͣre festinat ut si¬
bi dimittat cui se fecisse agnoscit in u¬
riã. qͣm qͥ tardiꝰ irascit᷑. & aduenia peten.¬
pet̾e ueniã. aut nõ exanimo petit
sine causa ÷ in monast̾io. etiasimde ñ
piciat᷑. Proinde uob̾ a u̾bis duriorib
sunt uulnera. Quando aut̃ necessitas

Expanded text:
gulis diebus petantur; extgulis diebus petantur; exttierit, non accipiat. Vestimenta vero et calceamenta quando indigentibus fuerint necesrime finiatis, ne ira crescat in odium, et trabem faciat de festuca, et animam faciat homicidam. Sic enim legitis: Qui odit maledicto, vel etiam criminis objectu aliram laeserit, meminerit satisfactione quantocius curare quod fecit, et illa quae laesa est, sine disceptatione dimittere. Si autem invicem se laeserunt, invicem sibi debita relaxare debebunt, propter orationes vestras; quas utique quanto crebriores habetis, tanto sanctiores habere debetis. Melior est autem quae quamvis ira saepe tentatur, tamen impetrare festinat ut sibi dimittat cui se fecisse agnoscit injuriam, quam quae tardius irascitur, et ad veniam petenpetere ueniam aut non ex animo petit, sine causa est in monasterio, etiamsi non inde proiciatur. proinde uobis a uerbis durioribus sunt uulnera. quando autem necessitas
Abbreviated transcription (Latin):
uestis appetitꝰ. Lauachrũ etiã corpori cuiꝰ
infirmitas uł neccessitas cogit mini me
neget᷑. fiat sine murmure cõsiliũ medi¬
cinȩ. ita ut etia si nolit iubente pposito
faciat. qđ faciendui̾: ꝓsalute. Si aut̃ ue¬
lit. & forte nõ expedit. suȩ cupiditati non
obediat. Aliqͣndo etia sinoceat. ꝓdee̾ cre¬
dit᷑ qđ delectat. Deniq silatens est dolor
incorpore. famulo di dicente qd̃ sibi dole¬
at. sine dubitatione credat᷑. S tam̾ utru
sanando illidolori qđ delectat expediat.
si nõ ÷ certũ. medicus consulat᷑. Nec ears
adbalnea. siue qͥcũq ire neccẽẽ fuerit.
minꝰ qͣm duo ut tres. E ille qͥ habet ali¬
pꝰ egritudinẽ reficiendoꝵ. sine aliqͣ
inbec illitate. etiã siue febrib laboranti¬
um. alicui debet in uingi. ut ipse de
cellario petat. qđ cuiq opꝰ eẽ cõspexerit.
Siue aut̾ qͥ cellario. siue qͥ uestib. siue
ꝗͥ codicib p̾ponunt᷑. sine mn mure serui¬
ant frĩb suis. Codices certa hora sin-¬

Expanded text:
vestis nimius appetitus Lavacrum etiam corpori cum infirmitatis necessitas cogit minime denegetur set fiat sine murmure de consilio medi a etiam ut si nolit iubente preposito faciat quod faciendum est pro salute Si autelit et fors ipse expedit sue cupoboediatur; aliquando enim, etiamsi noceat, prodesse creditur, quod delectat. denique, si latens est dolor in corpore famulae dei, dicenti, sibi quid doleat, sine dubitatione credatur; sed tamen, utrum sanando illi dolori, quod delectat, expediat, si non est certum, medicus consulatur. nec eant ad balneas siue quocumque ire necesse fuerit minus quam tres. nec illa, quae habet alipost aegritudinem reficiendarum sine aliqua imbecillitate etiam sine febribus laborantium alicui debet iniungi, ut ipsa de cellario petat, quod cuique opus esse perspexerit, siue autem quae cellario sine quae uestibus siue quae codicibus praeponuntur, sine murmure seruiant sororibus suis. codices certa hora sin
Abbreviated transcription (Latin):
gerit. Ut gͦ cuncta ista seruent᷑. & siqͥd
seruatũ ñ fuerit. ñ negligent̾ p̾tereat᷑.
s em̾dandũ curandũue curetur. ad ppo¬
sitũ pcipue ꝑtinebit. ut ad p̾sbrm cuiꝰ¬
modũ uires eiꝰ excedit. Ipse uͦ qui uob
p̃ est nõ se existimet potestate dñ̾ante. sed
caritate seruiente felicem. Honore coram
uob̾ p̾latꝰ sit. uob̾. timore cora̾dõ substtactꝰ
sit pedib ur̃is. Circa om̃s se ipsũ bonoꝵ¬
exẽplũ p̾beat. Corripiat inqͥetos. cõsolet̃
pusillanimes. suscipiat infirmos. patiens
sit adom̃s. Disciplina libens habeat. me¬
tuendus imponat. Et qmiuis utruq sit
necessarium.tam̃ plꝰ amari auob appetat.
ipsius miseremini. qͥ int̾ uos qnto in loco
suꝑiori. tanto in ꝑicło maiori u̾sat᷑. Donae
dñs ut obseruetis hȩc om̃ia cu̾dilectione.
tanqͣm spu̾ał pulcritudinis amatores.
gͣntes. nõ sic̃ serui sublege . s sic̃ lib̾i sub
grã constituti. Ut aut̾ uos in hoc libello

Expanded text:
gerit. ut ergo cuncta ista seruentur et. si quid seruatum non fuerit, non neglegenter praetereatur, sed emendandum corrigendumque curetur, ad praepositam praecipue modum vel vires ejus excedit. Ipse vero qui vobis praeest, non se existimet potestate dominante, sed charitate serviente felicem. Honore coram vobis praelatus sit vobis; timore coram Deo substratus sit pedibus vestris. Circa omnes seipsum bonoexemplum . Corripiat inquietos, consoletur pusillanimes, suscipiat infirmos, patiens sit ad omnes ; disciplinam libens habeat, metuens imponat. Et quamvis utrumque sit necessarium, tamen plus a vobis amari appetat, ipsius miseremini, quia inter uos quanto in loco superiore tanto in periculo maiore uersatur. Donet dominus. ut obseruetis haec omnia cum dilectione tamquam spiritalis pulchritudinis amatrices rantes, non sicut servi sub lege, sed sicut liberi sub gratia constituti. Ut autem vos in hoc libello
Abbreviated transcription (Latin):
dis. qͥ ꝓ habitu corporis litigatis. lam̾ siurã
tolerat᷑ infirmitas. ut hoc recipiatis quod
posueratis. in uno tam̃ loco sub cõmunib
custodibus habete quod ponitis. ita sane.
ut nullus sibi aliquid operetur. s om̃ia¬
& frequentiore a lacritate. quã si uob̾ siuo¬
bis singłis ꝓpria faceretis. Caritas eniꝰ de
telligit᷑ quia cõmunia ꝓpͥis. nõ ꝓpria com¬
munibus ante ponit. Et iõ quanto ampli
re cõmunẽ quã ꝓpria ur̃am curaueritis:
canto uos amplius ꝓfecisse

Expanded text:
dis, quae pro habitu corporis litigatis. tamen si uestra toleratur infirmitas, ut hoc recipiatis, quod posueratis, in uno tamen loco sub communibus custodibus habete, quod ponitis, ita sane, ut nulla sibi aliquid operetur, siet frequentiori alacritate, quam si uobis propria faceretis. caritas enim, detellegitur, quia communia propriis non propria communibus anteponit. et ideo, quanto amplius rem communem quam propriam curaueritis, tanto amplius profecisse
Abbreviated transcription (Latin):
tate. ad se ꝑtinentib in monasti̾o cõstitutis¬
uł aliqͣm cõtulerit hereditate᷑. siue qͥlibet
aliud int̾ necessaria deputandũ. nõ oculte
accipiat᷑. s sit in potestate p̾pͥositi ut in rẽ
comunem redactã cui necessariuꝰ fuerit

Expanded text:
ertinentibus in monasterio constitutis aliquam contulerit vestem sive quodlibet aliud inter necessaria deputandum, non occulte accipiatur, sed sit in potestate praepositi, ut in rem communem redactum, cui necesse fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
ficit᷑. dũ homini inuidet ipse ꝓst̾nitur.
dũ adã decipit iugulat᷑. Et contͣ xp̃s ta̾tũ
homini caritate adhesit. tantũ eum unica
benignitate amauit. ut eũ cõm̃dara pat.
sotiar& sibi du carnẽ ꝓpt̾ ipsũ descendens
induit. Scriptũ ÷. Inuidia diaboli: mors
introiuit in orbem t̾rarũ. Imitant᷑ au̾ illũ
ꝗͥ sunt exparte illuiꝰ. non qđ tam cadat in
filio ietna beatitudine uiuere possimꝰ¬

Expanded text:
det, ipse prosternitur, dum Adam decipit, jugulatur. At contra Christus tantum homini charitate adhaesit, tantum eum unica benignitate amavit, ut eum commendaret Patri, sociaret sibi, dum carnem propter ipsum descendens induit. Scriptum est, Invidia diaboli mors intravit in orbem terrarum. Imitantur, autem illum, qui sunt ex parte illius . Non cadat in illo in aeterna beatitudine vivere possim
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓceditis feminas uidere ꝓhibemini .s ap¬
petere aut ab ipsis appeti uellecrimi nosu
est. Nec solu̾ tactu & affectu. s & aspec¬
tu qͦq appetit᷑. & appetit concupiscentia
feminarũ. Ne dicatis uos animos hab̾e
conspectu mutuo corda nuntiant ĩpudica
& scđm concupiscenciã carnis alt̾utrum
delectant̾. ardore etia. intactis ab ĩmunda
uiolatione corporibus. fugit castitas ipsa
de moribus. Nec putare debet qͥ infigit
ab aliis se non uideri. cũ hoc fecerit. Uidet
omino. & aqb se uideri nõ arbitrat᷑. Sed
ecce lateat. & anemine hominũ uideat᷑.
qͥd faciat de illo suꝑ inspectore quẽ lat̾e
nichil pot̾: Non tam̃ idõ putandus est
ne uelit feminȩ plac̾e male. Illuĩ cogite
omia uidẽ. ne uelit femina male uidẽ.
Iilius nãq & in hac causa cõm̾dandꝰ ẽ ti¬
mor. ubi scriptũ:. ab hominatio: dño
de figens oculum. Quando gͦ simul estis
pudicitiam custodite. Us eni qͥ habitat

Expanded text:
proceditis, feminas videre prohibemini; sed approceditis, feminas videre prohibemini; sed appetere, aut ab ipsis appeti velle criminosum est. Nec solo tactu et affectu, sed aspectu quoque appetitur et appetit concupiscentia feminarum. Nec dicatis vos habere animos conspectu mutuo, corda nuntiant impudica, et secundum concupiscentiam carnis alterutro delectantur ardore; etiam intactis ab immunda violatione corporibus, fugit castitas ipsa de moribus. Nec putare debet qui in femiab aliis se non videri, cum hoc fecerit; videtur omnino, et a quibus se videri non arbitratur. Sed ecce lateat, et a nemine hominum videatur; quid faciet de illo super inspectore, quem latere nihil potest? An ideo putandus est ne velit feminae male placere: illum cogitet omnia videre, ne velit feminam male videre. Illius namque et in hac causa commendatus est timor, ubi scriptum est: Abominatio est Domino defigens oculum . Quando pudicitiam custodite; deus enim, qui habitat
Abbreviated transcription (Latin):
qb nodat᷑. qntũ de sua securi uita illi ad
istã descenderint. muis usq ad aliorũ
uident ampliꝰ. nõ qͥa honorant᷑. s qͥa tole¬
rant᷑ acciꝑe. ne contingat detestanda ꝑ¬
uersitas. ut imonastio. ubi qͣntũ possun
diuites fiunt laboriosi. fiant pauperes
etiã si dehu millima scli pauꝑtate uenert̾.¬
ta qͣm hoc illis contulerit. recentior eg̃¬
tudo. qͦd dunitibus anterior cõsuetudo.
ore consuetudine sua. q̃ famulos dĩ am
pliꝰ decet. qͣnto minꝰ indigent. Nec ibi eos
uoluntas ia teneat uegetos. quos necessitas
lib̾at infirmos. Illi se existiment ditiores.
qͥ insustentanda pauꝑtate fortiores fuert.
Meliꝰ : eniꝰ minꝰ egere. qm plus habẽ. No
sit notabił habitꝰ ur̃. nec affectetis ues¬
tib placere. s morib. Quãdo ꝓcedetis.¬
simul abulate. Cũ ueneritis quo itis.
simul state. In incessu. in statu. in om̾i¬
sanctitatẽ. Ocłi ur̾i siiaciunt᷑ in aliqua
feminarũ. figant᷑ in nulla. Neq enĩ ꝗndo

Expanded text:
 datur, quantum de sua saeculari uita illae ad istam descenderint, quamuis usque ad aliarum, uident amplius, non quia honorantur, sed quia tolerantur, accipere, ne contingat detestanda erversitas, ut in monasterio, ubi quantum possunt, fiunt divites laboriosi, fiant pauperes etiamsi de humillima saeculi paupertate venerunttanquam hoc illis contulerit recentior aegritudo, quod divitibus anterior consuetudo. orem consuetudinem suam, quae famulos Dei tanto amplius decet, quanto minus indigent: nec ibi eos voluptas jam vegetos, quo necessitas levarat infirmos. Illos aestiment ditiores,  in sustentanda parcitate fortiores; melius est enim minus egere quam plus habere. Non sit notabilis habitus nester nec affectetis uestibus placere sed moribus; simul ambulate, cum veneritis quo itis simul state. In incessu, statu et omnisanctitatem. Oculi vestri etsi jaciuntur in aliquam feminarum, figantur in nulla. Neque enim quando
Abbreviated transcription (Latin):
rit ꝓg̾ssus malum. ut oculte ab aliqͦ litt̾as.
uł quelibet muncula accipiat. si hoc ultͦ
cõfitet᷑ parcat᷑ illi. x oret᷑ ꝓillo. Si aut̃ dep̾¬
bendituratq cõuincitur. scdm arbitriu̾
ppositi uel prbr̾i gͣuiꝰ em̾det᷑. Uestes urãs
tineis iȩdant᷑. Et sicut pascimini ex uno cel¬
lario. sic indiumini ex uno uestiario. Et si
utrũ hoc recipiat unꝰquisq urm qđ de¬
posuerat. an aliud qd̃ alt̾ habuerat. dũ
tam̃ unicuiq quod cuiq opꝰ: nõ negat᷑.
Siaut̾ int̾ uos cõtentiones & murmura

Expanded text:
gressa fuerit malum, ut occulte ab aliquo litteras gressa fuerit malum, ut occulte ab aliquo litteras uel quaelibet munuscula accipiat, si hoc ultro confitetur, parcatur illi et oretur pro ea; si autem deprehenditur atque conuincitur, secundum arbitrium ptinea laedantur: et sicut pascimini ex uno cellario, sic induamini ex uno vestiario. Et si utrum hoc recipiat unaquaeque vestrum quod deposuerat, an aliud quod altera habuerat, dum tamen unicuique quod opus est non negetur. Si autem hinc inter vos contentiones et m
Abbreviated transcription (Latin):
& copetenti seueritate coherceri. Nec uos
iudicetis eẽ maliuolos. qndo hoc indica.¬
tis. Magis qͥppe in nocentes ñ estis. si uros
fr̃s qͦs indicando corrigere potestis. tacen¬
debes manifestare. ne detius putrescat
in corde: S anteqͣm aliis demonstretur.
p̾posito ost̾ndi.si tam̾ ãmomonitꝰ neglex̾it
corrigi ne forte possit secretiꝰ correptus
nõ ignotescere cet̾is. Si aut̾ negauerit. tu̾c
nescientes adhibendi sunt alii. ut ia̾ corato
omib possit. no ab uno teste argui. s adu¬
obus. trib ue cõuinci. Conuictꝰ uͦ. scdm̾
ꝑtinet arbitriũ. debet em̃datoria subire
uindicta. Qua siferre recusauerit. et iam¬
si ipse nõ abscesserit. de urã sotierate ꝓici¬
qđ dixi de oclõ. nõ figendo. etia in cet̾is in¬
ueniendis. prohibendis. indicandis. con¬
uincendis. iudicandisq peccatis. diligent᷑¬
&. fidelit̾ obseruet᷑ cũ dilectione nominu̾
& odio uitiorui. Quicũq aut̃ intantũ fue¬

Expanded text:
et competenti seueritate coherceri. nec uos iudicetis esse maliuolas, quando haec indicatis; magis quippe innocentes non estis, si sros, quos indicando corrigere potestis, dedebes manifestare, ne perniciosius putrescat in corde. Sed antequam aliis demonstretur, posito debet ostendi, si admonitus neglexeriti, ne forte possit secretius correcta non innotescere ceteris. si autem negauerit, tunc mentienti adhibendae sunt aliae, ut iam coram omnibus possit non ab una teste argui sed a duabus tribusque conuinci. conuicta uero ri arbitrium debet emendatoriam sustinere disciplinam. quam si ferre recusauerit et si ipsa non abscesserit, de uestra societate proiciquod dixi de oculo non figendo, etiam in ceteris inueniendis, prohibendis, indicandis, conuincendis uindicandisque peccatis diligenter obseruetur cum dilectione hominum et odio uitiorum. quaecumque autem in tantum pro
Abbreviated transcription (Latin):
cet & bibat. Non eniꝰ hoc addisciplinã ꝑti¬
net. monasterii. Si oꝑa monast̾ii mittũt᷑
frs uendere. sollicite obseruent. neqͥd faci-¬
ant contͣ p̾ceptũ. scientes qm̃ deu̾ exacer¬

Expanded text:
cet neque bibat, non enim hoc ad disciplinam perticet neque bibat, non enim hoc ad disciplinam pertinet monasterii. Si opera monasterii mittantur fratres vendere, sollicite caveant ne quid faciant contra praeceptum; scientes, quoniam exacer
Abbreviated transcription (Latin):
ario. antiphonȩ duodeci. psalmi .ui. lecti.¬
ones tres. Martio. aplio. septẽbrio. & octo¬
brio. antiphonȩ.Ui. psalmi .u. lectiones
tres. Maio. iunio. iulio. & augꝰto. antphȩ
UIII. psalmi .iiii. lectiones .ii. Operent᷑
a mane usq ad sextam. & a sȩxta usq ad
nona: uacent lectioni. & ad nona reddãt
codices. Et postqͣm refecerint. siue in orto.¬
siue ubicumq necesse fuerit. faciant op̃
usq ad hora lucnarii. Nemo sibi aliqͥd
uendicet. ꝓpriu. siue inuestim̃to. siue
in qͥcũq re. Apłica eniꝰ uita optamꝰ uiu̾e.
Nemo cũ murmuratione aliquid faciat.
ut nõ simili iuditio murmuratoꝵ ꝑeat.
Similit̾ obediant. patre̾ suũ honorent.
Sedentes ad msa taceant. audientes lecti-¬
one. Si aut aliqͥd opꝰ fuerit. p̾positꝰ sit sol¬
licitꝰ. Sabbato. & dñica sic̾ consuetũ est. qͥ
uolunt uinu accipiant. Si opꝰ fuerit ad
aliqͣm necessitatẽ monast̾ii muti: duo eaÑ.
Nemo extͣ monast̾iũ sine p̾cepto mandu¬

Expanded text:
ario, antiphonae duodecim, psalmi sex, lectiones tres; Martio, Aprili, Septembri, Octobri, antiphonae decem, psalmi quinque, lectiones tres; Maio, Junio, Julio et Augusto, antiphonae octo, psalmi quatuor, lectiones duae. II. Operentur a mane usque ad sextam, et a sexta usque ad nonam vacent lectioni; et ad nonam reddent codices. Et postquam refecerint, sive in horto, ubicunque necesse fuerit, faciant opus usque ad horam lucernarii. Nemo sibi aliquid vindicet proprium, sive in vestimento, sive in quacunque re: apostolica enim vita optamus vivere . Nemo cum murmure aliquid faciat, ut non simili judicio murmuratorum pereat. Fideliter obediant: patrem suum post Deum Sedentes ad mensam taceant, audientes lectionem; si autem aliquid opus fuerit, praepositus eorum sollicitus sit. Sabbato et dominica, sicut consuetudo est, qII. Si opus fuerit ad aliquam necessitatem mitti, duo eant. Nemo extra monasterium sine praecepto mandu