comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
similis in infirmitate. Si deo simi¬
lis est inuirtute. & nobis in infir¬
mitate : similitudo audem deita¬
tis in uircute. proprietas est diui¬
nȩ nature: procul dubio similitudo
humanitatis in infirmitate. ꝓprie¬
tas est humane nature. Non enim
prudentis est inrȩ simili. dissimilia
confiteri. Sed & cum dicis quia fac̾¬
tus est inconuertibiliter ꝑfec tus
homo ꝑmanens ds: nr̃am immo ca¬
tholicam aduersus quam niteris
fidem confirmas. Sienim non est
conuersus in carnem: & fac tus est
homo ꝑmanens ds̃. Hoc ipsum qđ
factus est homo. quia immutatio
dici non potest: assumptio dicat᷑
necesse est. ac sicgeminum quiddã
erit. id quod erat. et mutatum nõ
est : & id quod non erat & factũ
est uł assumptum. quia id quod
erat non est mutatum in carnem.
et tamen habet carnem: sicut ipse
dit. Caro mea: uere est cibus. Et pe¬
trus. Neq caro eius : uidit corrup¬
tionem. Quia ergo non est id ip¬
sum haberi & habere: uerbum

Expanded text:
similis in infirmitate. Si Deo simisimilis in infirmitate. Si Deo similis est in virtute, et nobis in infirmitate; similitudo autem deitatis in virtute proprietas est divinae naturae, procul dubio similitudo humanitatis in infirmitate proprietas est humanae naturae. Non enim prudentis est in re simili dissimilia confiteri. Sed et cum dicis: Qui factus est inconvertibiliter perfectus homo, permanens Deus; nostram, imo catholicam, adversus quam niteris, fidem confirmas. Si enim non est conversus in carnem, et factus est homo permanens Deus, hoc ipsum quod factus est homo, quia immutatio dici non potest, assumptio dicatur necesse est: ac sic geminum quiddam erit id 37 quod erat, et mutatum non est; et id quod non erat, et factum est, vel assumptum; quia id quod erat non est mutatum in carnem, et tamen habet carnem, sicut ipse ait: Caro mea vere est cibus ; et Petrus: Neque caro ejus vidit corruptionem . Quia ergo non est idipsum haberi et habere Verbum
Abbreviated transcription (Latin):
propria oꝑantes & contra se inuicem
nitentes. sp̃m uidelicet & carnem. Ca¬
sibi aduersantur. Sicut ergo unus ẽ
homo in quo sunt duo qued aĩse in ui¬
cem ꝑmanentia & sua queq propria
oꝑantia. nec potest alius dici. dum
scđm carnem sapit & facit. et alius
xp̃s dum unum inse habet. in quo
succumbit infirmitatib. et aliud in
quo radiat. micatq uirtutibus. Id est
caro & uerbum. quȩ duo apłs in eo
distinguens ait. Nam & si crucifixꝰ
est ex infirmitate nrͣa: sed uiuit ex
uirtute dei. Nonbiꝑtitus & alius
atq alius. sed idem ipse unus atq idem
aꝑtissime demonstratur. Uerum tu
dum ꝑ unius naturȩ ꝓfessionem hu-¬
manam xp̃o conaris auferre naturã.
uideris tamen confiteri quod negas.
Dixisti enim ipse est ds̃. qui in carnatꝰ
est. qui est uerbũdĩ patris quifactus
est in conuertibiliter ꝑfectus homo.
ꝑmanens dei filius unigenitus.
et deo similis inuirtute: & nobis

Expanded text:
propria operantes, et contra se invicem propria operantes, et contra se invicem nitentes, spiritum videlicet et carnem. Cam adversantur . Sicut ergo unus est homo in quo sunt duo quaedam in se invicem permanentia, et sua quaeque propria operantia, nec potest alius dici, dum secundum carnem sapit et facit, et alius a et Christus, dum unum in se habet, in quo succumbit infirmitatibus: et aliud, in quo radiat micatque virtutibus, id est carnem et Verbum, quae duo Apostolus in eo distinguens, ait: Nam et si crucifixus est ex infirmitate nostra, sed vivit ex virtute Dei ; non bipertitus, et alius atque alius, sed idem ipse unus atque idem aperitissime demonstratur. IV. Verum tu, dum per unius naturae professionem, humanam Christo conaris auferre naturam, videris tamen confiteri quod negas. Dixisti enim: Ipse Deus, qui in carne natus est, qui est Verbum Dei Patris; qui factus est inconvertibiliter perfectus homo, permanens Dei Filius unigenitus; et Deo similis in virtute, et nobis
Abbreviated transcription (Latin):
Et primo quidem intendendum est:
quod non dixerit. ut tu imperite
calumpniaris unus horum coruscat
miraculis. et alius succumbit. Perqd̾
tur quoscumq separatos uł duas
significasse ꝑsonas: sed ait. unum ho¬
rum. & aliud horum. quia inunu
id est hoc & illud. non ꝑsonarum
diuersitas. sed generis distinctio de¬
monstratur: uerbi scilicet & carnis.
Item dixit leo. Qui enim uerus est
ds idem uerus est homo: & nullũ
potest ẽe inhac unitate mendatiũ.
dum in inuicem sunt: & humilitas
hominis. & altitudo deitatis. Quod
tu solita malignitate. in aliud detor¬
sisti. dicens eum duos quosdam sepa¬
ratos induxisse. uicissim que sibi sint
ꝓpria oꝑ antes. cum ille altitudinẽ
et humilitatem id est utramq na-¬
Nturam uelut duo quedam.
no duos quosdam in uno xp̃o ma¬
nentes uoluerit demonstrare. Miror
autem quomodo non hac existima¬
tione apłm quoq accusaueris paulũ.
Quia & ip̃se duo quedam dixit esse: in
uno homine uicissim quȩ sua sunt

Expanded text:
Et primo quidem intendendum est quod non dixerit, ut tu imperite calumniaris: Unus horum coruscat miraculis, et alius succumbit injuriistur quoscunque separatos, vel duas significasse personas, sed ait: Unum horum et aliud horum, quia unum, id est hoc et illud, non personarum diversitas, sed generis distinctio demonstratur, Verbi scilicet et carnis. III. Item dixit Leo: Qui enim verus est Deus, idem verus est homo; et nullum potest esse in hac unitate mendacium, dum invicem sunt, et humilitas hominis, et altitudo deitatis . Quod tu solita malignitate in aliud detorsisti, dicens eum duos quosdam separatos induxisse, vicissim quae sibi sint propria operantes, 36 cum ille altitudinem et humilitatem, id est utramque naturam, velut duo quaedam, non duos quosdam, in uno Christo manentes voluerit demonstrare. Miror autem quomodo non hac existimatione apostolum quoque accusaveris Paulum, quia et ipse duo quaedam esse dixit in uno homine, vicissim quae sua sunt
Abbreviated transcription (Latin):
in quo uerbum inhabitauerit. ex
illo eius cestimonio quo ait. Coope¬
ratur enim utraq natura: comuni¬
one alterius quod ꝓprium est. ho¬
minem quendam num quam dixi¬
sse demonstras. Ut autem uerbum
in carne sua idest in homine quod
ipse factus est habitauerit: ioħ̾m
audi dicentem. Et uerbum caro fac¬
tum est. & habitauit in nobis id est
innͣre naturȩ carne. Nam posset
dicere habitauit nobiscum. si pͣsen¬
tiam eius adhomines: & nͣram habi¬
cationem insua ꝓpria carne. quȩ
ex nobis est uoluisset ostendere. S
quia nrͣe naturȩ homo factus
nre nature corpus incoluit: dictꝰ eͣ
habitasse innobis. Et hinc iam in
celo exͥ. & addexteram patris sedere.
nos apłs docet in ipso qui nͣrȩ natu¬
re uerum corpus assumpsit. Ait
enim. Qui nos suscitauit: & simul
sedere fecit incelestibus. in xp̃o non¬
ibi habemus. Quod autem xp̃s nõ
tamquam alius in alio in habitat.
dum in id quod ipsius est ꝓprium.

Expanded text:
in quo Verbum inhabitarit, ex in quo Verbum inhabitarit, ex illo ejus testimonio, quo ait: Cooperatur enim utraque natura cum communione alterius quod proprium est . Hominem quemdam nunquam dixisse eum demonstrabis. Quod autem Verbum in carne sua, id est in homine, quod ipse factus est, habitaverit, Joannem audi, dicentem: Et Verbum caro factum est, et habitavit in nobis , id est in nostrae naturae carne. Nam posset dicere habitavit nobiscum, si praesentiam ejus ad homines, et non habitationem in sua propria carne, quae ex nobis est, voluisset ostendere. Sed quia nostrae naturae homo factus, nostrae naturae corpus incoluit, dictus est habitasse in nobis. Et hinc jam in coelo esse, et ad dexteram Patris sedere, nos Apostolus docet, in ipso qui nostrae naturae verum corpus assumpsit. Ait enim: Qui nos simul suscitavit, et simul sedere fecit in coelestibus, in ibi habemus? Quod autem Christus non tanquam alius in alio inhabitat, dum in id quod ipsius est proprium,
Abbreviated transcription (Latin):
gue dolum. Quomodo duos intro¬
ducentes filios ꝓposiustis unum
atq idem ut impiam distantiam
nobis ueritatis uerbis obumbretis.
Suffecerat enim dicere unus atq i¬
dem est filius. qui inconuertibilit᷑
factus est homo. Hoc illi dixerunt.
Sed tu aut non intelligis. aut quod
magis uerum est impĩe calump¬
niaris. Nam quod dixisti tu. factꝰ
est homo. hoc illi dixerunt. idem
est filius hominis. Sed si tibi filii
hominis displicet nomen: delȩ euã¬
głium. ipsum filium male dese ꝓ¬
nuntiasse contende. Nam ipse utiq
hanc fidei regłam dedit. ipse sibi
utrumq nomen imposuit. Ceco
enim illuminato ase: sic ait. Tucre
dei ipse sit. & filius hominis alibi
ait. Cum uenerit filuis hominis¬
in terra: & alia quam plurima. Nũ¬
quid ergo & ipse xp̃s se ipsum di¬
uisisse credendus est.: qui se & fili¬
um dei &e filium hominis confite¬
ri dignatus est: Item calumpnia¬
ris leonem. quod quasi hominem
quendam ex maria dixerit natum

Expanded text:
guae dolum, quomodo duos introguae dolum, quomodo duos introducentes filios, praeposuistis unum atque idem, ut impiam distantiam nudis veritatis verbis obumbretis. Suffecerat enim dicere: Unus atque idem est Filius, qui inconvertibiliter factus est homo. Hoc dixerunt. Sed tu, aut non intelligis, aut, quod magis verum est, impie calumniaris. Nam quod dixisti tu, factus est homo, hoc illi dixerunt, idem est Filius hominis: sed si tibi Filii hominis displicet nomen, dele Evangelium, ipsum Filium male de se pronuntiasse contende. Nam ipse utique hanc fidei regulam dedit, ipse sibi utrumque nomen imposuit. Caeco enim a se illuminato sic ait: Tu creDei, ipse sit et filius hominis, alibi ait: Cum venerit Filius hominis? et alia quam plurima. Numquid ergo et ipse Christus seipsum divisisse credendus est, qui se et Filium Dei et Filium hominis confiteri dignatus est? IX. Item calumniaris Leonem, quod quasi hominem quemdam ex Maria dixerit natum,
Abbreviated transcription (Latin):
credito. Dixisti enim ex adam for¬
mam serui habuisse: licet nolue¬
ris dicere accepisse: quod apłs ait.
Semet ipsum exinaniuit formam
serui accipiens. Sed quid ad nos
si uerbum refugeris cuius sensũ
uitare non potiusti: Quod ergo
ex altero est illi non erat ipsius.
priusquam id acciperet. Nemo
enim ab altero mutuatur quod
inse ipso habere dinoscitur. Un¬
de apparet dei uerbum sic incar¬
natum. ut ex nobis quȩ nr̃a sũt
acciperet. non ut suam naturam
in carne mutaret. ac sic ineo dup-¬
plex erit natura. uerbi scilicet quȩ
mutata non est: & carnis quȩ ab
adam seruo eius accepta est. Sed
iam cetera tua quibus catholica
fidem reprehendis: qualia sint ui¬
deamus. Loquens enim ad leonẽ.
&e ad omne concilium. ita eorum
uerba interponis. Dixisti enim
inquis. addentes etiam hȩc unus.
hominis filius. Quam sententiam
talibus incusas uerbis & petulanti¬
bus niteris attenuare conuitiis. Au¬
scultate obsecro dicens uenenate lin¬

Expanded text:
credito. Dixisti enim ex Adam forcredito. Dixisti enim ex Adam formam servi habuisse, licet nolueris dicere accepisse, quod Apostolus ait: Semetipsum exinanivit formam servi accipiens . Sed quid ad nos, si verbum refugeris cujus sensum vitare non potuisti? Quod ergo ex altero est illi, non erat ipsius, priusquam id acciperet. Nemo enim ab altero mutuatur quod in seipso habere dignoscitur. Unde apparet Dei Verbum sic incarnatum, ut ex nobis quae nostra sunt acciperet, non ut suam naturam in carnem mutaret. Ac sic in eo duplex erit natura, Verbi scilicet, quae mutata non est, et carnis, quae ex Adam servo ejus accepta est. VIII. Sed jam caetera tua quibus catholicam fidem reprehendis, qualia sint videamus. Loquens enim ad Leonem et ad omne concilium, ita eorum verba interponis: Dixistis enim, inquis, addentes etiam haec: Unus hominis Filius. Quam sententiam talibus incusas 40 verbis, et petulantibus niteris attenuare conviciis: Auscultate, obsecro, dicens, venenatae lin
Abbreviated transcription (Latin):
mortuus est scđm scripturas. Quo
ergo metu formidaueris dm̃ dice¬
re mortuum: non est nobis igno¬
tum. Noueris te tamen contratu¬
am ꝓfessionem uenire: dum dicis
de xp̃o qui in inferno descendit.
ut obnoxius nͣrȩ naturȩ sine pec¬
cato. Si ergo nr̃e naturȩ obnoxius
fuit: nr̃am ꝓfecto naturam habu¬
it. Aut si non habuit: ostende
unde obnoxius fuit. Nemo enĩ
debet aliquid ei: a quo nichil ac¬
cipit. Sed & cum dicis insequen¬
tibus de xp̃o. exponens hieremiȩ
destimonium. & cum hominibus
conuersatus est. scđ̾m humanam
formam. ex adam seruo suo: tuis
nichil ominus ꝓfessionibus adũ¬
saris. Aꝑtissime. declarasti: enim:¬
scđm humanȩ nature assumpti¬
onem dm̃ inter homines conuer¬
satum. Sicut enim dei forma in
qua est filius ȩqualis patri. nichil
est aliud quam dei natura: ita ser¬
ui forma nichil est aliud quam
humana natura in qua ẽ inferior
patre. Attende igitur iuim dicti
tui. & tibi magis ipsi quam nob̾

Expanded text:
mortuus est, secundum Scripturas . VII. Quo mortuus est, secundum Scripturas . VII. Quo ergo metu formidaveris, Deum dicere mortuum, non est nobis ignotum. Noveris tamen te contra tuam professionem venire, dum dicis de Christo, qui in inferno descendit, ut obnoxius nostrae naturae sine peccato. Si ergo nostrae naturae obnoxius fuit, nostram profecto naturam habuit, aut si non habuit, ostende unde obnoxius fuit. Nemo enim debet aliquid ei a quo nihil accepit. Sed et cum dicis in sequentibus, de Christo exponens Jeremiae testimonium: Et cum hominibus conversatus est . Secundum humanam formam ex Adam servo suo, tuis nihilominus pofessionibus adversaris. Apertissime enim declarasti sendum humanae naturae assumptionem, Deum inter homines conversatum. Sicut enim Dei forma, in qua est Filius aequalis Patri, nihil est aliud quam Dei natura; ita servi forma nihil est aliud quam humana natura, in qua est inferior Patre. Attende igitur vim dicti tui, et tibi magis ipsi quam nobis
Abbreviated transcription (Latin):
morte numquam uictus est qui
in inferno descendit ut obnoxius
nr̃e naturȩ sine peccato. Uides quã¬
tum sacrilegii habeat unius tan¬
tum confessio naturȩ: Uides in
quȩ uos impietatis abrupta pre¬
cipitet nouitas ista doctrine:
Quia enim sic uultis uideri dm̃
incarnatum ut nichil habeat
humane nature. sed totum quod
est dĩtatis natura sit: dei uero
naturam quȩ immortalis est sci¬
entes mori non posse. nec ei penitꝰ
mortis nomen congruere: ȩle¬
gistis a fide apłica exorbitare di¬
cendo dm̃ inter mortuos deputa¬
tum. quam eum fateri scđm ho-
cens adromanos. Sicut ꝑ inobe¬
dientiam unius hominis pecca¬
tores constituti sunt multi: ita
et ꝑ obedientiam unius hominis
iusti constituentur multi. Hanc
autem obedientiam mortis eę quã
ꝓnobis innͣrȩ naturȩ ueritate sus¬
cepit. ipse nichilominus docet:
tem crucis. Et iterum. Reconcilia¬
ti deo sumus ꝑmortem filii eius.
Et ad corinthios. Tradidi inquit uo¬
bis. quod et accepi. quia xp̃s iħc

Expanded text:
nunquam victus est; quin in inferno descendit ut obnoxius nostrae naturae, sine peccato. Vides quantum sacrilegii habeat unius tantum confessio naturae. Vides in quae vos impietatis abrupta praecipitet novitas ista doctrinae? Quia enim sic vultis videri Deum incarnatum, ut nihil habeat humanae naturae; totum quod est, deitatis natura sit: Dei vero naturam, quae immortalis est, scientes mori non posse, nec ei penitus mortis nomen congruere, elegistis a fide apostolica exorbitare, dicendo Deum inter mortuos deputatum; quam eum fateri secundum cens ad Romanos: Sicut per inobedientiam unius hominis peccatores constituti sunt multi, ita per obedientiam unius hominis, justi constituentur multi . Hanc autem obedientiam mortis esse, quam pro nobis in nostrae naturae veritate suscepit, ipse nihilominus docet Atem autem crucis . Et iterum: Reconciliati sumus Deo per mortem Filii ejus . Et ad Corinthios: Tradidi, inquit, vobis quod et accepi: quia Jesus Christus
Abbreviated transcription (Latin):
tiȩ scđm in en arrabilem ex uirgi-¬
ne incarnationem. sedentem index¬
tera magnificentię sui patris. Di-
fulgens. głatur nr̃e nature infir-¬
mitas. Confessus es diuitiis diuini¬
tatis eius infirmitatem nr̃e glori¬
ficatam ęsse nature. Cuius glori-¬
ficationis hanc esse asseris causam:
quod hȩc eadem natura. ꝑunita¬
tem uerbi głetur sedẽse ad dex¬
teram dei. Hec si simpliciter senti¬
antur: recte & catholice dicunt᷑.
Dixisti ȩtiam quod sicut unius sub¬
stantiȩ est filuis cum patre scđm
diuinitatem. ita unius substantię
est nobiscum scđ̾m in carnationẽ.
Qua ꝓfessione ut tecum simplicit᷑
agam: dupplicem in xp̃o fateris

Expanded text:
tiae secundum inenarrabilem ex Virgitiae secundum inenarrabilem ex Virgine incarnationem, sedentem in dextera magnificentiae sui Patris. Divifulgens gloriatur nostrae naturae infirmitas. Confessus es divitiis divinitatis ejus, infirmitatem nostrae glorificatam esse naturae; cujus glorificationis ejus hanc esse asseris causam, quod haec eadem natura per unitatem Verbi glorietur sedere se ad dexteram Dei. Haec si simpliciter sentiantur, recte et catholice dicuntur. Dixisti etiam quod sicut unius substantiae est Filius cum Patre secundum divinitatem, ita unius substantiae est nobiscum secundum incarnationem. Qua professione, ut tecum simpliciter agam, duplicem in Christo fateris
Abbreviated transcription (Latin):
biliter leonem affaris. cur inquis
non confiteris dm̃. uerbum infan¬
tem natum ꝓpter nos. & ꝑmanen¬
tem similiter dm̃. et in uolumen¬
ta carnis suscepisse nr̃ȩ naturȩ ꝓp¬
ter nos: Sic enim nobis similis
factus est. ꝑ omĩa sine peccato.
Ecce quod ubiq arguis. quod ubiq
ex ꝓbras: quod impium & sacrile¬
gum putas. obpressus ueritatis
molib cogeris profiteri. Si enim
in uolumenta nͣre nature susce-¬
pit: nr̃ȩ ꝓfecto naturȩ ueritatẽ
habuit. Neq enim pannorum in¬
uolumentis. & materni lactis a¬
limento in deo nutriri potuit.
nisi quod in illo nr̃e nature ꝓpri¬
um fuit. Nec in aliquo nobis po¬
terat similare si non id quod ipsi su¬
mus inse ipso dignaretur accipere.
Adhuc autem quȩ nra sunt. immo
quȩ ueritatis sunt. inuitus fateris
dicens. Gloriatur nrͣa natura ho¬
norificata. uidens eum qui est uniꝰ
substantie cum patre scđm diuini¬
tatem & nobiscum unius substan-¬

Expanded text:
biliter Leonem affaris: Cur, inquis, biliter Leonem affaris: Cur, inquis, non confiteris Deum verum infantem natum propter nos, et permanentem similiter Deum, et involumenta carnis suscepisse nostrae naturae propter nos? Sic enim nobis similis factus est per omnia sine peccato. Ecce, quod ubique arguis, quod ubique exprobras, quod impium et sacrilegum putas; oppressus veritatis molibus, cogeris profiteri. Si enim involumenta nostrae naturae suscepit, nostrae profecto naturae veritatem habuit. Neque enim pannorum involumentis, et materni lactis alimento in Deo nutriri potuit, nisi quod in illo nostrae naturae proprium fuit; nec in aliquo nobis poterat similare, si non id quod ipsi sumus, in seipso dignaretur accipere. XII. Adhuc autem quae nostra sunt, imo quae veritatis sunt, invitus fateris dicens: Gloriatur nostra natura honorificata, videns eum qui est unius substantiae cum Patre secundum divinitatem, nobiscum unius substan
Abbreviated transcription (Latin):
hominum. quem herodes impiȩ
molitur occidere. sed dñs est omĩũ.
quem magi gaudent suppliciter
adorare. Asseueras enim scđm
prauitatem sensus tui quod his uer¬
bis leo duos uoluerit ostendere
xp̃os. cum ipsum quem dixit
infantem ob manifestationem hu¬
mane nature inuolutum humili¬
tate cunarum: eundem obinditi¬
um nichilominus diuinȩ nature
declaratum asseruit uocib angẽ¬
lorum. Sienim diceret alius iace¬
bat in pannis. alius p̾dicabatur ab
angłis: alium herodes querebat
occidere. alium gestiebant ma¬
gi supplicit᷑ ad orare. rectius ar¬
gueretur male sensisse. Cum ue¬
ro eundem dicat cunis in uolutu.
quem milia pͣdicant angeloꝵ.
eundem herodis insidiis appe¬
titum quem callens astris quesi¬
uit cura magorum: quid conaris
ad diuisionis uitium reflectere.
quȩ in uno xp̃o addemonstratio¬
nem dicta sunt utriusq naturȩ:
Iuid ea rep̾hendis quȩ ipse fate¬
ri conuinceris. Nam ita culpa¬

Expanded text:
hominum, quem Herodes impie hominum, quem Herodes impie molitur occidere; sed Dominus est omnium, quem magi gaudent suppliciter adorare . Asseveras enim secundum pravitatem sensus tui, quod his verbis Leo duos voluerit ostendere Christos, cum ipsum quem dixit infantem, ob manifestationem humanae naturae involutum humilitate cunarum, eumdem ob indicium nihilominus divinae naturae declaratum asseruit vocibus angelorum. Si enim diceret: Alius jacebat in pannis, alius praedicabatur ab angelis; alium Herodes quaerebat occidere, alium gestiebant magi suppliciter adorare, rectius argueretur male sensisse. Cum vero eumdem dicat cunis involutum quem millia praedicant angelorum; eumdem Herodis insidiis appetitum, quem callens astris quaesivit cura magorum: quid conaris ad divisionis vitium reflectere, quae de uno Christo ad demonstrationem dicta sunt utriusque naturae? Quid ea reprehendis quae ipse fateri convinceris? Nam ita culpa
Abbreviated transcription (Latin):
casunt. Homo audem scđm hoc
quod factus est exmuliere. Sino
id est aut scđm diuinitatem. aut
scđm carnem: quomodo de ipso
dicit apłs qui factus est ei ex se¬
mine dauid scđm carnem: Aut tu
quomodo in subiectis aisti innullo
naturam. neq scđm uoluntarias
passiones. neq scđm in effabilem
głam. Si scđm hoc &e hoc. diuisio
tibi sonat. ecce tu in quatuor por¬
tiones xp̃m diuisisti. quem tamen
sicuti est in diuisum ẽę dixisti. Qđ
ergo simili modo p̾sumere ausus
es. in alio repͣhendere non debes.
Stulticia est enim id uelle refutare.
quo pariter conuinceris non ne¬
gare. Quomodo autem & hoc uo¬
lueris rep̾hendere non intelligo:
quod idem beatus asseruit leo di¬
cens. Natiuitas carnis. manifesta¬
tio est humanȩ nature. Parcus
uirginis: diuinȩ est uirtutis indi¬
tium. Infantia paruuli ostenditur
humilitate cunarum. magnitu¬
do altissimi declaratur uocib an¬
głorum.Similis est rudimentis

Expanded text:
ta sunt; hominem autem secundum hoc ta sunt; hominem autem secundum hoc quod factus est ex muliere? Si non id est aut secundum divinitatem aut secundum carnem, quomodo de ipso dicit Apostolus: Qui factus est ex semine David secundum carnem ? At tu quomodo in subjectis ais: In nullo naturam, neque secundum voluntarias passiones, neque secundum ineffabilem gloriam? Si secundum hoc et hoc, divisio tibi sonat, ecce tu in quatuor portiones Christum divisisti, quem tamen, sicut est, indivisum esse dixisti. Quod ergo simili modo praesumere ausus es, in alio reprehendere non debes. Stultitiae est enim id velle refutare quod pariter convinceris non negare. XI. Quomodo autem et hoc volueris reprehendere non intelligo, quod idem beatus asseruit Leo dicens: Nativitas carnis, manifestatio est humanae naturae: partus Virginis, divinae 42 est virtutis indicium: infantia parvuli ostenditur humilitate cunarum, magnitudo Altissimi declaratur vocibus angelorum: similis est rudimentis
Abbreviated transcription (Latin):
bitat in quit omĩs plenitudo diui¬
nitatis corporaliter. Et iterum.
Ds̃ erat in xp̃o: mundum reconcili¬
anssibi. Et iterum. Soluens inimi¬
citias in carne sua. Deꝓprietate au-¬
tem oꝑationis utriusq nature: iam
superius disputauimꝰ. quam & tu
pari assentione conuinceris ꝓfite¬
ri. Aisti enim. Confitemur filium
hominis ex semine abraham. & da¬
uid. & infantem. et puerum. & bet¬
hlle emitam. & ex nazareth: & siqͥd
aliud uoluntarie eius pauꝑtatis est
ꝓprium. Que est enim eius pau
ꝑtas. nisi nature nr̃e infirmitas :
Quia quod ait apłs. qui cum diues
eẽt pauꝑ factus est. quid est aliud
nisi cum ds̃ ex̧t. homo factus est :
tate. unus atq idem est xp̃s. Quod
& ipse fateris dicens diuinas oꝑati¬
ones. et carnis passiones confitem᷑
et credimꝰ. Dum enim passiones spe¬
cialiter carni asscripsisti. ꝓprieta¬
tem humanȩ naturȩ aꝑtissime
demonstrasti. Uideamꝰ & alia que
reprehendis Quid inquis leoni:
scđm hoc quod omĩa ꝑipsum fac¬

Expanded text:
bitat, inquit, omnis plenitudo divinitatis corporaliter . Et iterum: Deus erat in Christo, mundum reconcilians sibi . Et iterum: Solvens inimicitias in carne sua . De proprietate autem operationis utriusque naturae jam superius disputavimus, quam et tu pari assensione convinceris profiteri; ais enim: Confitemur Filium hominis ex semine Abraham, et David, et infantem, et puerum, et Bethleemitam, et ex Nazareth, et si quid aliud voluntariae ejus paupertatis est proprium. Quae est eas, nisi naturae nostrae infirmitas? quia id quod ait Apostolus: Qui cum dives esset, pauper factus est , quid est aliud nisi cum Deus esset, homo factus est: tate, unus atque idem est Christus. Quod et ipse confiteris, dicens: Divinas operationes et carnis passiones confitemur et credimus. Dum enim passiones specialiter carni ascripsisti, proprietatem humanae naturae apertissime demonstrasti. X. Videamus et alia quae reprehendis. Quid, inquis Leoni, secundum hoc quod omnia per ipsum fac
Abbreviated transcription (Latin):
ipsum sed de ipso trac tauerunt.
quod non ad contrectationem ui¬
sibilis tactus: sed ad contrectatum
mentis inuenitur manifestissime
ꝑtinere. Deinde. Numquid apł̃i in
hoc tocus fidei auctoritatem con¬
stituebant ut crederemus eos dei
uerbum uisibilib manib contre¬
ctasse. unde correptus est dubius
ille discipulus. qui tali uoluit ex¬
perimento dñm ꝑtemptare. Aut
quomodo cum eis huius gr̃e socie¬
tatem habere possumus non ua-¬
lentes palpare xp̃m. sicut illi pal-¬
pauerunt: Quod inquit uidimus
&e audiuimus. ad nuntiamus uobis.
ut & uos societatem habeatis nob̾c̃.
Societas autem cum eis hinc erit
nobis sicredamus sicut & illi infili¬
um dei quem scd̃m diuinitatem
fide cordis intellexerunt: & quem¬
scđm humanitatem corporeis ocu¬
lis aspexerunt. Et qm om̃ib obiec-¬
tis a te contra leonis ȩpistolam ca-¬
pitulis. competenti ut arbitror res¬
ponsione occurrimus. & in anium
questionum nebulas fulgido ueri-¬

Expanded text:
ipsum, sed de ipso tractaverunt: ipsum, sed de ipso tractaverunt: quod non ad contrectationem visibilis tactus, sed ad contrectationem mentis invenitur manifestissime pertinere. Deinde nunquid apostoli in hoc totius fidei auctoritatem constituebant, ut crederemus, eos Dei Verbum visibilibus manibus contrectasse, unde correptus est dubius ille discipulus, qui tali voluit experimento Dominum pertertare? aut quomodo cum eis hujus gratiae societatem habere possumus, non valentes palpare Christum, sicut illi palpaverunt? Quod, inquit, vidimus et audivimus, annuntiamus vobis, ut et vos societatem habeatis nobiscum . Societas autem cum eis, hinc erit nobis, si 56 credamus sicut et illi, in Filium Dei, quem secundum divinitatem fide cordis intellexerunt, et secundum humanitatem corporeis oculis aspexerunt. Et quoniam omnibus objectis a te contra Leonis epistolam capitulis, competenti, ut arbitror, responsione occurrimus, et inanium quaestionum nebulas fulgido veri
Abbreviated transcription (Latin):
ergo non uidendo ait apłs. uidisse
se id quod abinitio est. Uidit ꝑfi¬
dei speculum in enigmate. Uisurus
manifestius. reiecto uelamine. Deqͣ
uisionis manifestatione: quȩ solis fi¬
delib reseruatur. ipse dñs in euan¬
głio dicebat. Qui diligit me diligi¬
tur apatre meo: et ego ostendam ei
me ipsum. Si uidebant eum apłi.
quomodo obdilectionis meritum o¬
stensurum se eis infuturo pollicebat᷑.
nisi quia uidebant & non uidebant
eum: Uidebant eum sicuti factus ẽ.
et non uidebant sicuti est. Credebãt
camen in eum sicuti est. & ideo ui¬
debant eum sicuti est. Merces enim
credulitatis. manifestatio est uisionis.
Si autem huic expositioni obstina¬
tissime resistere uultis: asserentes
uerbum in sua natura. apłorum ma¬
nibus contrectatum. Date nobis
huius intelligentie integram uer¬
borum consequentiam. Non enim
ait apłs et manus nr̃e tractauerũt
uerbum uite. sed tractauerunt
inquit de uerbo uite. Non ergo

Expanded text:
ergo, non videndo, ait Apostolus vidisse ergo, non videndo, ait Apostolus vidisse se id quod ab initio est. Vidit per fidei speculum in aenigmate, visurus manifestius rejecto velamine, de qua visionis manifestatione quae solis fidelibusreservatur, ipse Dominus in Evangelio dicebat: Qui diligit me diligetur a Patre meo, et ego ostendam ei meipsum . Si videbant eum apostoli, quomodo ob dilectionis meritum, ostensurum se eis in futuro pollicebatur, nisi quia videbant et non videbant eum? Videbant eum sicuti factus est, et non videbant eum sicuti est. Credebant tamen sicuti est, et ideo videbant eum sicuti est. Merces enim credulitatis manifestatio est visionis. Si autem huic expositioni obstinatissime resistere vultis, asserentes Verbum in sua natura apostolorum manibus contrectatum, date nobis hujus intelligentiae integram verborum consequentiam: non enim ait Apostolus: Et manus nostrae tractaverunt Verbum vitae, sed tractaverunt, inquit, de Verbo vitae . Non ergo
Abbreviated transcription (Latin):
num quam deeo possit aliquando
dubitare. Et ideo ait. Quod oculis
nris uidimus: & manus nͣr̃e palpa¬
uerunt. Nam uiderunt utiq & cõ¬
trectauerunt ȩtiam in creduli filiũ
dei ꝑnaturam carnis eius. Sed soli
apłi agnouerunt naturam diuini¬
tatis eius. Quod ut noueris apłm¬
ioh̾m tactum. uel uisionem ꝓmͣttis
credulitate posuisse: Audi quid inse-
quentib dicat. Filioli necdum appa¬
ruit quid erimus. Cum autem appa¬
ruerit: similes ei erimus: quia uide¬
bimus eum sicuti est. Certe palpaue¬
rat. certe uiderat eum. Quid se igit᷑
ꝓmagno beatitudinis munere uisu-¬
rum pre optat. et ibi totam sui la-¬
boris mercedem constituit si eum ui-¬
deat : Non enim ait uidimus. sed ui¬
debimus eum sicuti est. Nec ait ap-¬
paruit : sed cum apparuerit. nisi qr
filius non apparuit sicuti est. sedsicͣ
factus est. et ideo non est uisus in hoc
scło sicuti est. sed sicuti factus est. ui¬
dendus infuturo sicuti est. Credendo

Expanded text:
nunquam de eo posset aliquando nunquam de eo posset aliquando dubitare. Et ideo ait: Quod oculis nostris vidimus, et manus nostrae palpaverunt . Nam viderunt utique et contrectaverunt etiam increduli Filium Dei, per naturam carnis ejus; sed soli Apostoli agnoverunt et naturam divinitatis ejus. XXIII. Quod ut noveris ap tactum vel visionem pro mentis credulitate posuisse, audi quid in 55 sequentibus dicat: Filioli, necdum apparuit quid erimus; cum autem apparuerit, similes ei erimus, quia videbimus eum sicuti est . Certe palpaverat, certe viderat eum. Quid se igitur pro magno beatitudinis munere visurum praeoptat, et ibi totam sui laboris mercedem constituit, si eum videat? Non enim ait vidimus, sed videbimus eum sicuti est: nec ait apparuit, sed cum apparuerit  nisi quia Filius non apparuit sicuti est, sed sicuti factus est, et ideo non est visus in hoc saeculo sicuti est, sed sicuti factus est, videndus in futuro sicuti est. Credendo
Abbreviated transcription (Latin):
uiderint eum: Quod cum ita sen¬
tire absurdum. & uanitate plenũ
sit: spiritalia apłi uerba spiritaliter
aduertamus. Quib se non oculis et
manib corporeis. sed interioris ho¬
minis membris uidisse & palpasse
uerbum dei cestatur. Quia quib
naribus odor eius haritur. & quo
ore suauitas eius gustatur. ipsis ocu¬
lis. & aurib. et manibus contrecta¬
tur. deniq dicit ad eum ȩccłia.
Unguentum effusum nomen tuum.
et post te inodore unguentorum
tuorum curremus. Et paulus. Xp̃i
inquit bonus odor sumus. Et dauid.
Gustate & uidete qm suauis est dñs.
Credere ergo infilium dei. Hoc est ui¬
dere. hoc est audire. hoc est odorare.
hoc est gustare. hoc est contrectare
eum. Intactu autem infirmitas cre¬
dulitatis insinuatur. cui sensui pre
ceteris sensibus maior fides habeat᷑.
Nam &e oculi fantasmate: & auresmen¬
datio sepe falluntur. Hoc ergo sen¬
su apłs ita eum cetigerat. id est ita
in eum fundatissime crediderat. ut

Expanded text:
viderint eum? Quod cum ita senviderint eum? Quod cum ita sentire absurdum et vanitate plenum sit, spiritalia Apostoli verba spiritaliter advertamus, quibus se non oculis et manibus corporeis, sed interioris hominis membris vidisse, et palpasse Verbum Dei testatur. Quia quibus naribus odor ejus hauritur, et quo ore suavitas ejus gustatur, ipsis oculis et auribus et manibus contrectatur. Denique dicit ad eum Ecclesia: Unguentum effusum nomen tuum ; et: Post te in odorem unguentorum tuorum curremus . Et Paulus: Christi, inquit, bonus odor sumus . Et David: Gustate et videte quoniam suavis est Dominus . Credere ergo in Filium Dei, hoc est videre, hoc est audire, hoc est odorari, hoc est gustare, hoc est contrectare eum. In tactu autem firmitas credulitatis insinuatur, cui sensui prae caeteris sensibus major fides habeatur. Nam et oculi phantasmate, et aures mendacio saepe falluntur. Hoc ergo sensu Apostolus ita eum tetigerat, id est ita in eum fundatissime crediderat, ut
Abbreviated transcription (Latin):
se uerbum dei uisibile. & palpabile
prebuerit. non innatura carnis quã
in utero matris uniuit. Quod si ita
est quid hac ꝓfessione impium. quid
sacrilegum erit. unde nos tante ꝑfi¬
diȩ et temeritatis de testantes errorẽ.
ioħis apłi uerba quȩ isti ad patroci¬
nium prauitatis suę pessime abutun¬
tur. non alio quam eiusdem apłi
sensu tractemus. Constringentes
prius et coartantes istorum imperi¬
tiam: ut respondeant: Quomodo
si innaturam diuinitatis sue. uisus
et palpatus est dei filius: quare eum
soli apłi uidisse & palpasse.
credendi sunt. cum pari ui-¬
sione &e palpatu. milites qͦq
qui eum crucifixerunt. contrecta¬
uerint & uiderint. & ꝑhoc patrem
quoq uidere potuerunt. quia ipse
ait. qui me uidet. uidet & patrem:
Quod quid hac ꝓfessione impium
erit: Deinde quid necesse fuit apło
dicere: quod uidimꝰ adnuntiamus¬
uobis. Cum om̃s illi qui tunc erat.
et non in eum crediderant. similit̃

Expanded text:
se Verbum Dei visibile et palpabile se Verbum Dei visibile et palpabile praebuerit, non in natura carnis, quam sibi in atero matris univit. Quod si ita est, quid hac professione 54 impium, quid sacrilegum erit, unde nos tantae perfidiae et temeritatis detestantes errorem, Joannis apostoli verba, quae isti ad patrocinium pravitatis suae pessime abutuntur, non alio quam ejusdem apostoli sensu tractemus, constringentes prius et coarctantes istorum imperitiam, ut respondeant, quomodo si in natura divinitatis suae visus et palpatus est Dei Filius, quare eum soli apostoli vidisse et palpasse credendi sunt; cum pari visione et palpatu, milites quoque qui eum crucifixerunt, contrectaverint et viderint: et per hoc Patrem quoque videre potuerunt; quia ipse ait: Qui me videt, videt et Patrem ? Quid hac professione impium erit? Deinde quid necesse fuit Apostolo dicere: Quod vidimus annuntiamus, cum omnes illi qui tunc aderant, et in eum crediderant, similiter
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃o mentiri: quam duas eum ha¬
bere naturas catholice confiteri.
ꝑquas idem magnus. idẽ minor nõ
potest denegari. Illud etiam lib&
ꝑtractare capitulum in quo tota
effrenati furoris uri erupit insa¬
nia. Id nitentes asserere quod uer¬
bum dei ꝑnaturam diuinitatis
non ꝑnaturam incarnationis suȩ.
palpabilem se ipsum. & uisibilem
dignatus est demonstrare. Hȩc
enim uerba sunt uͬra. quod is qui
in principio erat deus uerbum.
qui ꝑ ꝓphetas nunciatus. caro fac̾¬
tus est. suꝑ derram uisus est. ce: con
et palpabilis factus. uita ęterna
& natura ds̃ sit. Attestatur beatꝰ
ioħs dicens quod erat abinitio. qd
audiuimus. quod uidimꝰ oculis nris.
quod aspeximus. & manus nͣre
trac tauerunt de uerbo uitȩ. Quan¬
tum ergo inhis uerbis intelligere po¬
tui. hoc inchi uidemini uelle astru¬
ere. quod trinitatis natura. qm ipsa
est uerbi natura quȩ inuisibilis sẽꝑ.
et in contrectabilis ꝑmanet. in ipsa

Expanded text:
Christo mentiri, quam duas eum haChristo mentiri, quam duas eum habere naturas catholice confiteri, per quas idem magnus, idem minor non potest denegari. XXII. Illud etiam libet pertractare capitulum, in quo tota effrenati furoris vestri erupit insania, id nitentes asserere, quod Verbum Dei per naturam divinitatis, non per naturam incarnationis suae, palpabile seipsum et visibile dignatum est demonstrare. Haec enim sunt verba vestra: Quod is qui in principio erat Verbum, qui per prophetas nuntiatus, caro factus est, super terram visus est, et cum et palpabilis factus, vita aeterna et natura Deus sit, attestatur beatus Joannes, dicens: Quod erat ab initio, quod audivimus, quod vidimus oculis nostris, quod aspeximus, et manus nostrae tractaverunt de Verbo vitae . Quantum ego in his verbis intelligere potui hoc mihi videmini velle astruere, quod Trinitatis natura, quoniam est Verbi natura, quae invisibilis semper et incontrectabilis permanet, in ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
carnationem seruauerunt. usiã
dicentes coeternam patri. incar¬
nationem autem ex tempore fac¬
tam: euidenter in uno eodemq
dei filio: duas confessi sunt essȩ
naturas. Unam qua est de patre
ante temꝑa genitus. & aliam
qua est exmuliere infine tem¬
porum factus. Unam qua est
patri coeternus. aliam in qua eͣ
tempore posterior inuentus. Unã
quȩ eum ostendit patri ȩqua-¬
lem : alia est quȩ docet patre
ẽẽ minorem. Quȩ cum tta sint:
qua auctoritate audetis assere¬
re non posse inueniri in xp̃o ali¬
quid maius & minus. cum ipse
dicat pater maior me est. et ego
et pater unum sumus: Et lucas
euangłista de ipso refert. Puer au-¬
tem c̾rescebat. & confortabatur. Quȩ
uos uidentes ꝓfessioni unius natu¬
re contraria esse: quia non potest
una natura. et maxime diuina
detrimentum augmentumq re¬
cipere & maior uł minor pariter
appellari: Elegistis aꝑta impuden-¬
tia contra fidem scripturarum de

Expanded text:
carnationem servaverunt: Usiam carnationem servaverunt: Usiam dicentes coaeternam Patri, incarnationem autem ex tempore factam, evidenter in uno eodemque Dei Filio, duas confessi sunt esse naturas; unam qua est de Patre ante tempora genitus, et aliam qua est ex muliere in fine temporum factus. Unam qua est Patri coaeternus, aliam in qua est tempore posterior inventus. Unam quae eum ostendit Patri aequalem, aliam quae docet Patre esse minorem. Quae cum ita sint, qua auctoritate audetis asserere, non posse inveniri in Christo aliquid majus et minus, cum ipse dicat: Pater major me est ; et: Ego et Pater unum sumus ? Et Lucas evangelista de ipso referat: Puer autem crescebat et confortabatur : Quae vos videtis professioni unius naturae contraria esse; quia non potest una natura, et maxime divina, detrimentum augmentumque recipere, et major vel minor pariter appellari. Elegistis aperta impudentia, contra fidem Scripturarum de
Abbreviated transcription (Latin):
erat. & antequam nascere¬
tur nonerat: ꝓculdubio de
natura uerbiꝰ. De ipsa igitur res¬
ponsum acceꝑunt quod semper
exͣt. et initium non haberet. &
exnichilo non eȩt. Neq enim
arriani naturam carnis xp̃i ex
nichilo factam asserebant quam
ex uirgine ꝓcreatam non utiq
nesciebant. Deniq postea quam
sufficienter de hac diuina filii
dei natura disputauerunt: reli¬
giosissimi patres in sequentibus
etiam natura carnis eius cõme¬
morationem fecerunt dicentes
eum descendisse. & in carnatum
ẽẽ. Non ergo sicut tu eos accusare
uoluisti. prepostero ordine posue¬
runt. ut prius dicerent incarna¬
tum: & postea unuis cum patre
substantiȩ. Sed prius unius sub¬
stantie uocabulum posuerunt
quod ꝑtinet ad illam uerbi na¬
turam. de qua questio uertebatur.
Et postea in carnatum dixerunt:
quod ꝑtinet ad carnis eiꝰ naturã
de qua nichil fuerat mutilatum
Quia ergo & tempꝰ & ordinem &
distinctionem inter usiam & in¬

Expanded text:
erat, et antequam nascereerat, et antequam nasceretur non erat? procul dubio de natura Verbi. De ipsa igitur responsum acceperunt quod semper esset, et initium non haberet, et ex nihilo non esset. Neque enim Ariani naturam carnis Christi ex nihilo factam asserebant, quam ex Virgine procreatam non utique nesciebant. Denique posteaquam sufficienter de hac divina Filii Dei natura disputaverunt religiosissimi Patres, in sequentibus etiam, naturae carnis ejus commemorationem fecerunt, dicentes eum descendisse et incarnatum esse. Non ergo sicut tu eos accusare voluisti praepostero ordine posuerunt, ut prius dicerent incarnatum, et postea unius cum Patre substantiae; sed prius unius substantiae vocabulum posuerunt, quod pertinet ad illam Verbi naturam, de qua quaestio vertebatur; et postea incarnatum dixerunt, quod pertinet ad carnis ejus naturam, de qua nihil fuerat mutilatum. 53 Qui ergo et tempus et ordinem et distinctionem inter Usiam, et in
Abbreviated transcription (Latin):
uideamus. quod uos arriano sen¬
su dixisse manifestum est non
posse in xp̃o aliquid mauis et
minus intelligi. cupientes ei soli¬
ta calliditatis argumentatione
humanam auferre naturam.
ꝑquam possit inferior inueniri.
deniq ista u̾r̃a sunt uerba. Quomͦ
autem in xp̃o nichil magnum.
nichil minimum intelligi possit.
etiam si nris condescendit mensuris
ꝑsuam uoluntatem: Manifestat
etiam diuina trecentorum decẽ
et octo patrum deliberatio conti¬
um dei credere. quem & incarna¬
tum. & unius substantiȩ cum patre
cognoscunt non diuidentes mino¬
rem in xp̃o humanitatem et ȩqua¬
lem patri iterum deitatem. Utina
solos uos in hoc errare sciretis: et nõ
ȩtiam patres demeritate sacrilega
insimili erroris crimine uocaretis.
deo patre genitus est. unius cum
eo dixit eẽ substantiȩ. quia ar¬
riani scđm hoc eum fateri nolũt
unius eȩ naturȩ. Dequa enim uo¬
bis uidentur natura dixisse uł
dicere erat quando non

Expanded text:
videamus, quod vos Ariano senvideamus, quod vos Ariano sensu dixisse manifestum est, non posse in Christo aliud majus et minus intelligi, cupientes ei solita calliditatis argumentatione, humanam auferre naturam, per quam possit inferior inveniri. Denique ista vestra sunt verba: Quomodo autem in Christo nihil magnum, nihil minimum intelligi possit, etiam si nostris condescendit mensuris per suam voluntatem, manifestat etiam divina trecentorum decem et octo Patrum deliberatio, contium Dei credere, quem et incarnatum, et unius substantiae cum Patre cognoscunt; non dividentes minorem in Christo humanitatem, et aequalem Patri iterum deitatem. Utinam solos vos in hoc errare sciretis, et non etiam Patres temeritate sacrilega in simili erroris crimine vocaretis. Deo Patre genitus est, unius cum eo dixit esse substantiae; quia Ariani secundum hoc eum fateri nolunt unius esse naturae. De qua enim vobis videntur natura dixisse vel dicere: Erat quando non
Abbreviated transcription (Latin):
sine ab olitione̾ & interitus status
sui prioris replasmare se ipsum nõ
potuit in utero matris: Sed ut
concedamus quod hiius essentie
conditio non sinit sine sui aboli¬
tione se ipsum replasmasse. nichil
iam inuenitur sumpsisse de uir¬
gine. Et quid querebat ibi se re-¬
pla̾mare. unde potuit nichil acci-¬
pere. Sed si acceperit quia apłs
sine dubio quod non erat uniendo
sibi plasmauit. Sicut & pater ad
eum ꝑisaiam loquitur dicens. Et
plasmaui te: & dedi te in testam̃¬
tum gentium Et ipse in eodem
ꝓphet̾a pari uoce testatur. & nũc
dicit dñs. Formans me ex utero
seruum sibi. Unde mira impu¬
dentia. & detestabili prauitatis
errore : uerbum dei replasmatũ
audetis asserere: Cum hoc diuinis
conscriptum litteris. nusquam
potestis ostendere. Et quia lon¬
gum est si uelim istum ur̃m im¬
pium sensum subtilioribus co¬
artare questionibus. & ostendere
quanta eum nefanda quanta
sequantur absurda. Nune illud

Expanded text:
sine abolitione et interitu status sine abolitione et interitu status sui prioris, replasmare seipsum non potuit in utero matris. Sed ut concedamus, quod hujus sententiae conditio non sinit, sine sui abolitione seipsum replasmasse, nihil jam invenitur sumpsisse de Virgine. Et quid quaerebat ibi se replasmare, unde potuit nihil accipere? Sed si accepit illud ssine dubio, quod non erat, uniendo sibi plasmavit. Sicut et Pater ad eum per Isaiam loquitur, dicens: Et plasmavi te, et dedi te in testamentum gentium , et ipse in eodem propheta, pari voce testatur: Et nunc dicit Dominus, formans me ex utero servum sibi . Unde mira impudentia et detestabili pravitatis errore Verbum Dei replasmatum audetis asserere, cum hoc divinis conscriptum litteris nusquam potestis ostendere. 52 XXI. Et quia longum est si velim istum vestrum impium sensum subtilioribus coarctare quaestionibus, et ostendere quanta eum nefanda, quanta sequantur absurda; nunc illud
Abbreviated transcription (Latin):
sui. Sitaq se ipsum replasmauit.
plasmatus ergo antea non genit᷑
fuit. Nos autem filium dei ante
scła de patre non plasmatum: sed
genitum confitemur. Qui si ut uos
asseritis nouissimis temporib se ip¬
sum inutero uirginis replasmauit:
plasmatus ergo ut dixi: idest factus
uł creatus. non genitus fuit. ac sic
obtinuit arrianum dogina scđm
istum impium sensum. fac turam
asserens filium: deinde si se ipsum re¬
plasmauit: destruxit ergo semet ip¬
fint. Replasmatio enim sine destru¬
ctione prius forme non potest in¬
telligi. Et audi hieremiam. dixit
inquit dñs adme. Descende indo¬
mum figuli. & ibi audies uerba
mea. & descendi in domum figu¬
li. Et eccȩ ipse faciebat opus suum
suꝑ rotam. et exterminatum est
uas quod faciebat in manibus eiꝰ
Et conuersus replasmauit eum in
aliud sicut placuerat oculis eiꝰ
Uides ergo replasmationem noui¬
ssimi oꝑis interitum demonstrare
prioris : Ita ergo & uerbum dei.

Expanded text:
sui. Si itaque seipsum replasmavit, sui. Si itaque seipsum replasmavit, plasmatus ergo antea, non genitus fuit. Nos autem Filium Dei ante saecula de Patre non plasmatum, sed genitum confitemur; qui si, ut vos asseritis, novissimis temporibus seipsum in utero Virginis replasmavit, plasmatus ergo, ut dixi, id est factus vel creatus, non genitus fuit. Ac sic obtinuit Arianum dogma, secundum istum impium sensum, facturam asserens Filium Dei. Deinde si seipsum replasmavit, destruxit ergo semetipit. Replasmatio enim sine destructione prioris formae non potest intelligi. Et audi Jeremiam: Dixit, inquit, Dominus ad me: Descende in domum figuli, et ibi audies verba mea: et descendi in domum figuli, et ecce ipse faciebat opus suum super rotam, et exterminatum est vas quod faciebat, in manibus ejus: et conversus replasmavit illud in aliud, sicut placuerat oculis ejus . Vides ergo replasmationem novissimi operis, interitum demonstrare prioris? Ita ergo et Verbum Dei
Abbreviated transcription (Latin):
autem uelit tanta ꝓfessionis urȩ ua¬
rietas. ut quod una manu edificatis.
alia iterum destruatis : Non intel¬
ligo nisi quia ueritatem religionis
mendatiorum fucis eluditis. aliud
ore. aliud corde gestantes. Nam qui
paulo ante dei uerbum inconuer¬
tibile fassi fueratis. rursus eum nes¬
cio qua conuersione mutatum asse¬
rere uultis. Ita enim de ipso dixistis.
uolens dei uerbum liberare homi¬
num genus. ut pote creator sui fig¬
menti. semet ipsum replasmauit in¬
carnatus de nr̃a substantia Quis tã
nefande opinionis latendem non
aspitiat dolum: Immo magis aꝑ¬
tum. Ergone dei uerbum se ipsum
replasmauit. et non carnem sibi
in utero matris creauit. cui se inef¬
fabili modo uniuit : Iuxta salomo¬
nis uerba dicentis. Sapientia edi¬
ficauit sibi domum: que posset mor¬
te destrui. Sicut ipse in euangłio.
ait. Destruite templum hoc : & in
tribus diebus suscitabo illud. Hoc
inquit dicebat: de templo corꝑis

Expanded text:
autem velit tanta professionis vestra vaautem velit tanta professionis vestra varietas, ut quod una manu aedificatis, alia iterum destruatis, non intelligo, nisi quia veritatem religionis mendaciorum fucis eluditis, aliud ore, aliud corde gestantes. Nam qui paulo ante Dei Verbum inconvertibile fassi fueratis, rursus id, nescio qua conversione mutatum asserere vultis. Ita enim de ipso dixistis: Volens Dei Verbum liberare hominum genus, utpote creator sui figmenti, semetipsum replasmavit, incarnatus de nostra substantia. Quis tam nefandae opinionis latentem non aspiciat dolum, imo magis apertum? Ergone Dei Verbum 51 seipsum replasmavit, et non carnem sibi in utero matris creavit? cui se ineffabili modo univit, juxta Salomonis verba, dicentis: Sapientia aedificavit sibi domum , quae posset morte destrui, sicut ipse in Evangelio ait: Destruite templum hoc, et in tribus diebus suscitabo illud . Hoc, inquit, dicebat, de templo corporis