comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ĩtiꝰ depͥmat᷑. ne cogitatõne uincat. ne ĩ delec¬
tationẽ sui animũ: rapiat ne iã subse mens
eã regere ñ possit cui se libidini dñandi sup¬
tatis sue delectatiõe repiat᷑: recte ꝑ quẽdã
sapiẽtẽ dr. Ducẽ te ꝯstituerunt. noli. extolli:
s esto in ilł qͣi unus ex illis. hĩc ⁊̃ petrus ait.
Nõ dñantes ĩ clero. s forma facti gregi cłi. hĩc
ꝑsemet ipsam u̾itas ad altiora nos uͥtutũ me¬
rita ꝓuocans: dicit. Scitis qr reges gẽtirum
dñant᷑ eoꝵ ⁊ qui maiores sunt. potestaten
exercẽt ĩ eos. Nõ erit. int̃ uos. S qͥc̃q uolue¬
rit int̃ uos maior fieri: sit ur̃ minist̾. Et qͥ
uoluerit ĩt̃ uos pͥmꝰ: eẽ. erit ur̃ seruus. Sic̃
filius hominis ñ uenit ministrari. s mini¬
strare hinc ẽ ꝙ seruũ ex suscepto regimine
elatũ q̃ pꝰ supplicia maneant ĩdicat dicens.
Qđ̵ si dixĩt malus ille seruꝰ ĩ corde suo morã
fac̃ dñs m̃s uenire. ⁊ ceꝑit ꝑcut̾e ꝯsernossuos¬

Expanded text:
interius debet, ne cogitationem vincat, ne in delectatione sui animum rapiat, ne jam sub se mens eam regere non possit, cui se libidine dominandi supe rapiatur, recte per quemdam sapientem dicitur: Ducem te constituerunt, noli extolli, sed esto in illis quasi unus ex illis . Hinc etiam Petrus ait: Non dominantes in clero, sed forma facti gregis . Hinc per semetipsam Veritas ad altiora nos virtutum merita provocans, dicit: Scitis quia principes gentium dominantur eorum, et qui majores 23 sunt, potestatem exercent in eos. Non ita erit inter vos et qui voluerit inter vos primus esse, erit vester servus: sicut Filius hominis non venit ministrati, sed ministrare . Hinc est quod servum ex suscepto regimine elatum, quae post supplicia maneant, indicat, dicens: Quod si dixerit mallus ille servus in corde suo: Moram facit D
Abbreviated transcription (Latin):
ab eis ext̾ĩor agit᷑: abĩt̾ua intentõe m̾gant᷑
płumq .ii. ut p̃diximꝰ corda rectoꝵ dum
tẽporali sollicitudini incaute deseruiunt.
abĩtimo amore frigescũt. ⁊ foras fusa obli.¬
uisci. ñ metuũt: qr aĩaꝵ regimina suscepe¬
rũt. Sollicitudo gͦ q̃ subclitis ext̾us ĩpẽdit᷑.
subiecta necẽẽ ẽ m̃stra teneat᷑. Uñ bñ ad

Expanded text:
s exterior agitur, ab interna intentione mergantur. Plerumque enim, ut praediximus, corda rectorum dum temporali sollicitudini incaute deserviunt, ab intimo amore frigescunt; et foras fusa oblivisci 27 non metuunt, quia animarum regimina susceperunt. Sollicitudo ergo quae subditis exterius impenditur, sub certa necesse est mensura teneatur. Unde bene
Abbreviated transcription (Latin):
tens in iudia maculet: aut p̃ces ira ꝑtͦbr
S dũ ꝯsicd̾atur terror et qui suꝑ omnia
p̃sidet. iudelicet iudicis ĩtimi ñ sine mag¬
no regant᷑ timore subiecti. Qui nimirum
timor dũ m̃tẽ rectoris humiliat ne hanc
autẽ p̃sũptio sp̃c leuet: aut carnisde¬
lectatio inqͥnet: aut ꝑ t̃renaꝵ rerũ dipi¬
dinẽ ĩ portunitas pollute cogitationis ob¬
scuret. Que tñ ñ pulsare rectoris aĩum

Expanded text:
tens invidia maculet, aut praeceps ira pertens invidia maculet, aut praeceps ira perSed dum consideratur terror ejus qui super omnia praesidet, videlicet judicis intimi, non sine magno regantur timore subjecti. Qui nimirum timor dum mentem rectoris humiliat, purgat; ne hanc aut praesumptio spiritus levet, aut carnis delectatio inquinet, aut per terrenarum 15 rerum cupidinem importunitas pulvereae cogitationis obscuret: quae tamen non pulsa
Abbreviated transcription (Latin):
tium ĩ designent̃ ĩtuet᷑. cũ scõꝵ uestigia
sine cessatõe ꝯsida̾t ⁊ cogitatões illicitas de¬
pͥmit: ne extra ordinis limitẽ oꝑis pedẽ
tendat. Qd̾ bñ ⁊̃ ratõnale uidicii uocat᷑
qr debr rector subtili semꝑ eramine bo
deputare. Unde illic scriptũ ẽ. Pones ĩ erodo¬
autẽ ĩ rõnale iudicii doctͥnã ⁊ u̾itatẽ
q̃ erũt ĩpectore a aron: qñ ĩgredit᷑ corã
dño. ⁊ gestabit. uicliciũ filioꝵ isrł. im
pectore suo. ĩ conspectu dm̃ sẽꝑ. Sacͥdoti
qͥppe iudiciũ filioꝵ isrł. ĩ pectore toran
dñi ospectu gestare ÷. subiectoꝵ causas
ꝓsola int̾m iudicis ĩtentiõẽ discutere
ut nil se ei humanitatis ad misceat: ĩ s̃
qd̾ diuina positus uice dispensat. nec corec¬
tionis studia: pͥuatus dolor erasꝑet. Cũꝙꝵ
ꝯtͣ aliena uitia emulator ostendit᷑. q̃ sua s̃
ex eqͣtur. ne tranqͥllitatẽ uidiciĩ. aut la¬

Expanded text:
tium indesinenter intuetur, cum Sanctorum vestigia tium indesinenter intuetur, cum Sanctorum vestigia sine cessatione considerat, et cogitationes illicitas deprimit, ne extra ordinis limitem operis pedem tendat. Quod bene etiam rationale judicii vocatur, quia debet rector subtili semper examine bondeputare. Unde illic scriptum est: Pones autem in rationali judicii doctrinam et veritatem, quae erunt in pectore Aaron qin pectore suo in conspectu Domini semper . Sacerdotem quippe judicium filiorum Israel in pectore coram Domini conspectu gestare, est subjectorum causas pro sola interni judicis intentione discutere, ut nihil se ei humanitatis admisceat in hoc quod divina positus vice dispensat, ne correctionis studia privatus dolor exasperet. Cumque contra aliena vitia aemulator ostenditur, quae sua sunt exsequatur, ne tranquillitatem judicii aut la
Abbreviated transcription (Latin):
Dector sẽꝑ cogitatõe sit nũdꝰ qͣtiuꝰ ulla
Uunt in mũcticia polu̾at. qͥ h suscipit
officii. ut in alienis quoꝙ cordib polu¬
tionis maculas tergat qr nẽe ẽ. ut esse
moꝵ animas adinterna sacͣria ꝑducẽdas:
in sue ꝯu̾satõis fide suscipiñt. apud semet¬
ipsos gͦ qͣntũ debeant mundari ꝯspiciãt
qͥ ad et̾nitatis templũ uasa uiuentia ĩ sinu
ꝓpͥe sponsionis portãt. hinc diuina uoce p̃
cipitur ut in aaron pectore rationale uidi¬
cii uitis ligantib ĩ pͥmat᷑. Qͣtͣentis sac̾dota¬
le cor. ne qͣꝙͣ cogitationis fluxe possideant
s ratio sola ostringat ne in cdiscretũ qͥd uł
uniutile cogitet: qͥ ad exẽplũ o stitus exgra¬
gilant̃ adiungitur: ut duodecim patarcha¬
rũ noĩa descͥbant᷑. Ascͥptos ⁊ enĩ patres
sẽꝑ ĩpectore ferre ẽ. antiqͦrũ uitã sine ĩt̾¬
missione cogitare. Nã tunc sacͥdos ĩ repre¬
hensibilit̾ gͣdit᷑:. cũ exẽpla patrũ p̃cedẽ¬

Expanded text:
Rector semper cogitatione sit mundus, quatenus nulla hunc immunditia polluat, qui hoc suscepit officii, ut in alienis quoque cordibus pollutionis maculas tergat, quia necesse est ut esse morum animas ad aeterna sacraria perducendas in suae conversationis fide suscipiunt. Apud semetipsos ergo quantum debeant mundari conspiciant, qui ad aeternitatis templum vasa viventia in sinu propriae sponsionis portant. Hinc divina voceaecipitur ut in Aaron pectore rationale judicii vittis ligantibus imprimatur, quatenus sacerdotale cor nequaquam cogitationes fluxae possideant, sed ratio sola constringat, ne indiscretum quid vel inutile cogitet. Qui est ad exemplum aliis consgilanter adjungitur, ut duodecim patriarcharum nomina describantur. Adscriptos etenim patres semper in pectore ferre, est antiquorum vitam sine intermissione cogitare. Nam tunc sacerdos irreprehensibiliter graditur, cum exempla patrum praeceden
Abbreviated transcription (Latin):
cus urget᷑. Iedi archana osidat foris ĩfirmã¬
tãti oña carnaliũ portat. Q de reb qͦ dubiss
sẽꝑ adtab̾nacłm recurrit. coram testam̃ti
archa dñm ꝯsulit. exẽplũ ꝓculdubio rectorib
p̃bẽs ũ c̃foris ambigũt qͥd disponãt. ad m̃tẽ
sẽꝑ qͣi ad tab̾nacłm redeant. ⁊ uelut corã testa

Expanded text:
ei arcana considerat, foris onera carnalium portat. Qui de rebus quoque dubiis semper ad tabernaculum recurrit, coram testamenti arca Dominum consulit; exemplum procul dubio rectoribus praebens, ut cum foris ambigunt quid disponant, ad mentem semper quasi ad tabernaculum redeant, et velut coram
Abbreviated transcription (Latin):
mentũ eccłi̾e ĩ terius mist̾iis qͣi ĩ sectis scũ¬
arii uacare debuerãt. Adħ qͥppe scũarii
õĩs. a subditis honoris redẽptoris siuexmi¬
to uite ñexigñt scũarii lapdes ĩ cruam̃to põ¬

Expanded text:
mentum Ecclesiae internis mysteriis quasi in secretis sanctumentum Ecclesiae internis mysteriis quasi in secretis sanctuarii vacare debuerant. Ad hoc quippe sanctuarii onis a subditis honorem Redemptoris sui ex merito vitae non exigunt, sa
Abbreviated transcription (Latin):
est ut popolꝰ. qñ ea agit is qͥ sp̃itali offitõ
fũgit᷑. q̃ illeͥ nimir̃ facũt. qͥ acdhuicdestu¬
diis carnalib udicant᷑. Ꝙ c̃ magno . s. do
lore caritatis ieremias ꝓpħa ꝯspiciẽs. qͣi
sub destructõe tabnacłi deplorat dicẽs eͦ¬
mͦ obcuratũ ⁊ aurũ mutat᷑ ⁊ color obtimus
disꝑsi s̃ lapides scũani ĩ capite õiũ platerꝵ
lentia scitatis: Qͥd colore obptimo. nͥ cũctis ama¬
bilis reu̾entia religiõis expͥmit᷑. Qd scũarii la¬
pides. nͥ sacͦoꝵ ordinũ ꝑsone signãt᷑: ed plateaꝵ
nõie. nͥ p̃sentis uite latitudo figat᷑ . sa .ii. gͦco
eloqͥo platos latitudo łr. ꝓfeco a latitudine
platee s̃ uocate ꝑsemet ipãm uͦ u̾itas dicit.
gͥ obscurat᷑: c̃ t̾renis actib scĩtatis uita pollui¬
qͣi colore ꝑmutato añhumanos oculos ei
reu̾entia despecta pallescit. Scũarii ꝙͦ la¬
pides ĩ plateas lisꝑgũt᷑.: cũ causaꝵ scłari¬
ũ foras lata itin̾a expetunt: hiqͥ adorna¬

Expanded text:
est ut populus, quando ea agit is qui spiritali officio fungitur, quae illi nimirum faciunt qui adhuc de studiis carnalibus judicantur. Quod cum magno scilicet dolore charitatis Jeremias propheta conspiciens, quasi sub destructione templi deplorat, dicens: Quomodo obscuratum est aurum, mutatus est color optimus, dispersi sunt lapides sanctuarii in capite omnium plalentia sanctitatis? Quid colore optimo, nisi cunctis amabilis reverentia religionis exprimitur? Quid sanctuarii lapides, nisi sacrorum ordinum personae signantur? Quid platearum nomine, nisi praesentis vitae latitudo figuratur? Quia enim Graeco eloquio πλάτος latitudo dicitur, profecto a latitudine plateae sunt vocatae. Per semetipsam vero Veritas dicit: «  obscuratur, cum terrenis actibus sanctitatis vita polluiquasi colore permutato ante humanos oculos ejus reverentia despecta pallescit. Sanctuarii quoque lapides in plateis disperguntur, cum causa saecularium, foras lata itinera expetunt, hi qui ad orna
Abbreviated transcription (Latin):
terrenis negociis ĩ herẽt. Et notãdũ qd̾
ñ hos disꝑsos ĩ placeis. s ĩ capite plate¬
aꝵ dic̃ qr ⁊ cũ t̾rena agunt sũmi uid̾i
appetũt. ut ⁊ lata itin̾a teneant ex u̾lup¬
tate delectationis: ⁊ tñ ĩ plateaꝵ sint
capite ex honore sc̃ĩtatis. Hicħ qͦ obstat
si scũarii lapides: eoscłe ipsos qͥbꝰ ꝯstric¬
tũ scũariũ existebat accipimꝰ. Qd disꝑ¬
si ĩ tapite plateaꝵ tͥacent. qñ sacͤoꝵ ordinũ
iuiri t̾renis actib exdesid̾io ĩ seruiũt. exqͦꝵ¬
pͥus officio: scĩtatis głia stare uidebat᷑. Scla¬
ria itaq negotia aliqñ ex.passione tołan¬
da sunt: nũqmͣ uͦ examore reqͥrenda. ne
cũ mentẽ diligentis aggrauant. hãc suã
uitam pondere: adima cle celestibꝰ mergãt
at ꝯtͣ ñ nulli g̃gis qͥdem curam suspicuuint.
s sibimet uacare adspiritalia appetñt ut
reb ext̾ĩorib nullatenꝰ occupent᷑. Qͥ cũ
curare corꝑaralia fũditꝰ negligũt. subdi¬

Expanded text:
egotiis inhaerent. Et notandum quod non hos dispersos in plateis, sed in capite platearum dicit; quia et cum terrena agunt, summi videri appetunt, ut et lata itinera teneant ex voluptate delectationis, et tamen in platearum sunt capite ex honore sanctitatis. Nihil ergo obstat si sanctuarii lapides eosdem ipsos quibus constructum sanctuarium existebat accipimus, qui dispersi in capite platearum jacent, cum sacrorum ordinum viri terrenis actibus ex desiderio inserprius officio sanctitatis gloria stare videbatur. Saecularia itaque negotia aliquando ex compassione toleranda sunt, nunquam vero ex amore requirenda; ne cum mentem diligentis aggravant, hanc suo victam pondere ad ima de coelestibus mergant. At contra, nonnulli gregis quidem curam suscipiunt, sed sic sibimet vacare ad spiritalia appetunt, ut rebus exterioribus nullatenus occupentur. Qui cum curare corporalia funditus negligunt, subdi
Abbreviated transcription (Latin):
ritalia ñ exornant. Ac si aꝑtius dicat.
Qui penetratͥre ĩtima neq̃unt: saltẽ ne¬
cessaria foras oꝑent᷑. hinc moyses qͥ c̃ do
seruiebat᷑. Qui ⁊ ꝯsiliũ mox p̃betur.
ut ꝓse alios aduirgia diruñda ostitu¬
at ⁊ ipse libius acderudiendos połos spi¬
ritaliũ archana cognoscat. A subiectis
gͦ inferiora gerẽcda sũt: arectoribus
curet Caput nãꝙ subiectorũ sunt.
cũcti qͥ p̃sũt. ⁊ ut recta pedes ualeãt
itin̾a capere. ħ ꝓcullubio caput
debr ex altõ ꝓuidẽ ne aꝑfectꝰ sui itin̾is
pedes torpeãt. cũ curuata rectitudĩe
utit᷑. si ĩt̃ t̾rena negocia q̃ rep̃hełe ĩ
aliis debuit ⁊ ip̃e uͥsat᷑: ꝙuideliez exira¬

Expanded text:
n exornant. Ac si apertius dicat: Quia penetrare intima nequeunt, saltem necessaria foris operentur. Hinc Moyses, qui cum Deo serviat: cui et consilium mox praebetur, ut pro se alios ad jurgia dirimenda constituat, et ipse liberius ad erudiendos populos spiritalium arcana cognoscat. A subditis ergo inferiora gerenda sunt, a rectoribus curet. Caput namque subjectorum sunt cuncti qui praesunt; et ut recta pedes valeant itinera carpere, haec proculdubio caput debet ex alto providere, ne a provectus sui itinere pedes torpeant, cum curvata rectitudine utitur, si in terrenis negotiis quae reprehendere in aliis debuit, et ipse versatur? Quod vi
Abbreviated transcription (Latin):
disciplis u̾itas clamat. habete sal ĩ uob̾.
⁊ pacẽ habete ĩt uos. Ac si figurate ꝑ
habitũ sac̾dotis difat. Mala primca tin¬
tinnabulis iungite ut ꝑomẽ qd̾ dicitis.
unitatẽ fidei cauta ob seruaniõe tenea

Expanded text:
discipulis Veritas clamat: Habete sal in vobis, et pacem habete inter vos . Ac si figurate per habitum sacerdotis dicat: Mala punica tintinnabulis jungite; ut per omne quod dicitis unitatem fidei cauta observatione tenea
Abbreviated transcription (Latin):
qͣtenꝰ ĩ eis extĩoris qͦ uite ꝓuidentiã: ñ deliꝗͣt.
Nãqͣi in re uͭ diximꝰ a ꝑcipiẽda p̃dicatr̃e g̾gis
au̾is frãgit᷑ sicura extioris subsidii a pastore
negligat᷑. Uñ ⁊ pͥmꝰ pastor sollicite ad monet
dicẽs. Seniores qͥ ĩ nob̃ sũt obsecͦ. semor ⁊ tes¬

Expanded text:
identiam non relinquant. Nam quasi jure, ut diximus, a percipienda praedicatione gregis animus frangitur, si cura exterioris subsidii a pastore negligatur. Unde et primus pastor sollicite admonet, dicens: Seniores qui in vobis sunt, obsecro consenior et tes
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃a s uoluntarie. Quib ꝓfecto u̾bis
pastorib pie p̃cauet᷑. nedum subiectoꝵ
ĩopiã saciant: se mucͦne ãbitd̃ is occidãt.
Ne cũ ꝑeos carnis subsidiis reficiũt᷑. ꝓumi:
ip̃i renaneant a iticie pane ieuini. hic pa

Expanded text:
gratia, sed voluntarie. » Quibus profecto verbis pastoribus pie praecavetur ne, dum subjectorum inopiam faciant, se mucrone ambitionis occidant, ne, dum per eos carnis subsidiis reficiuntur proximi, ipsi remaneant a justitiae pane jejuni. Hoc in
Abbreviated transcription (Latin):
nitatis oftfẽsa u nõte or̃om ĩ heret muracła
in urbib exercet. Iiitatõis uiam ui
deł bonis retorib st̃nens: ut ⁊ si iã suma
otemplando appetant: necessitatib tñ
ĩfirmãtiũ ꝯ pꝰaẽdo misceant᷑. Qͥa tuc ad
alta caritas inirabilit̃ surgit: cum ad
ima ꝓrimoꝵ se miscłit̃ actͣhit. Et qͦ benig¬
ne descendit ad infuna: ualent̃ retrit ad sũ¬
ma Tales a sese qͥ p̃sũt exhibeãt: qͥb subiec¬
ti occulta ꝙͦ sua pandẽ ũ erubescant. Ut cũ
tẽptationũ fuictꝰ paruuli tolerãt: ad pas¬
toris mentẽ qͣi ad matͥs sinũ recͤrant.⁊ hoc
qd̃ se ĩ qͥnari pulsantis culpe sordib p̃ui¬
dent: exhortatioĩs eius solatio ac lacͥmis or̃o¬
nis lauent. Uñ ⁊ ante fores tẽpli ad abluen¬
das ing̃diẽtiũ mauꝰ. mare aeneũ .i. luterẽ:¬

Expanded text:
 miracula in urbibus exercet; imitationis videlicet viam bonis rectoribus sternens, ut etsi jam summa contemplando appetant, necessitatibus tamen infirmantium compatiendo misceantur, quia tunc ad alta charitas mirabiliter surgit, cum ad ima proximorum se misericorditer attrahit, et cum benigne descendit ad infima, valenter recurrit ad summa. Tales autem sese qui praesunt exhibeant, quibus subjecti occulta quoque sua prodere non erubescant; ut cum tentationum fluctus parvuli tolerant, ad Pastoris mentem quasi ad matris sinum recurrant; et hoc quod se inquinari pulsantis culpae sordibus praevident, exhortationis ejus solatio, ac lacrymis orationis lavent. Unde et ante fores templi ad abluendas ingredientium manus mare aeneum, id est lutere
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s filios suꝑbie qͥ singłare culm̃ appetẽs. ⁊
socialẽ angĩoꝵ uitã despiens ait. Bonã sẽdẽ
meã ꝯt᷑ aqͥlonẽ ⁊ ero simił altissimo. Miro gͦ
uidicio intus forieã dilectõis ĩuenit: dũ foris
se inculmine potestatis excollit. apostate an
gelo similis qͥppe efficit᷑. dũ hõ hõib esse simi¬
lis delignat᷑. Sic saul pꝰ humilicatis m̾itum

Expanded text:
ulmen appetens, et socialem angelorum vitam despiciens, ait: Ponam sedem meam ad Aquilonem, et ero similis Altissimo . Miro ergo judicio intus foveam dejectionis invenit, dum foris se in culmine potestatis extollit. Apostatae quippe angelo similis efficitur, dum homo hominibus esse similis dedignatur. Sic Saul post humilitatis
Abbreviated transcription (Latin):
uigore feriũt᷑. In his nͦ q̃ ipsi ꝯmittimus.
ne u̾bi ꝙ ab aliqͦ inuectione lateramur.
Tãto gͦ ap̃ dm̃ obligatiores sumꝰ: qͣn ap̃ hoĩes
multe petramꝰ. Desciplma aut̃ nr̃a subditis
diuino uidicio tanto lib̃iores reddit. ꝙͣ to
hic eoꝵ culpas sine uindicta ñ deserit. Seruã¬
da itaq ÷ ⁊ in corde humilitatis. ⁊ in oꝑe disci

Expanded text:
eriuntur, in his vero quae ipsi committimus, ne verbi quidem ab aliquo invectione laceramur. Tanto ergo apud Dominum obligatiores sumus, quanto apud homines inulte peccamus. Disciplina autem nostra subditos divino judicio tanto liberiores reddit, quanto hic eorum culpas sine vindicta non deserit. Servanda itaque est et in corde humili
Abbreviated transcription (Latin):
tio batuli: q̃ snstẽtet. Sit itaq amor: s nõ
emolliens. sit uigor: s exasperans. sit zelus:
pediat parcẽs ut dũ se in arte regiminis
Aticia clem̃cia q ꝑmisceat: is qͥ p̃est corda
subditoꝵ ⁊ t̾rendo demulceat: ⁊ tñ ad t̃roris
reu̾entiã demulcendo. ꝯstͥngat.

Expanded text:
tio baculi quae sustentet. Sit itaque amor, sed non emolliens; sit vigor, sed non exasperans; sit zelus, expediat parcens; ut dum se in arce regiminis justitia clementiaque permiscet, is qui praeest corda subditorum et terrendo demulceat, et tamen ad terroris reverentiam demulcendo constringat.
Abbreviated transcription (Latin):
condescẽsioĩs sue patientiã. diluendis ꝓxi¬
moꝵ ꝯfessiõib p̃parãt uelut aute fores tẽ¬
pli luterẽ portant. Ut qͥsqͥs ĩtͣre ianuam¬
et̾nitatis nitit᷑. tẽptationes suas m̃ti pasto¬
ris indicet.⁊ qͣi in boum luterẽ cogatiõis
uel oꝑis manꝰ lauet. Et fit plerũq ut dũ
rectoris au̾is aliena tẽptamenta ⁊ descẽdẽ¬
do cognosc̃: auditis tẽptatiõib. ⁊̃ ipse pul
aqͣ ꝓculdubio luteris. inqͥuat᷑. Lã clum
sordes diluentiũ suscipit: qͣi sue mũdicie
serenitatẽ ꝑdit. S ħ neqͣꝙͣ pastori tuñda
sunt. qr d̾o subtiłr cuncta pensante. tã

Expanded text:
escensionis suae patientiam abluendis proximorum confessionibus praeparant, velut ante fores templi luterem portant; ut quisquis intrare aeternitatis januam nititur, tentationes suas menti pastoris indicet, et quasi in boum lutere cogitationis vel operis manus lavet. Et fit plerumque ut dum rectoris animus aliena tentamenta condescendendo recognoscit, auditis tentationibus et ipse pulsaqua procul dubio luteris inquinatur. Nam dum sordes diluentium suscipit, quasi suae munditiae serenitatem perdit. Sed haec nequaquam pastori timenda sunt, quia, Deo subti
Abbreviated transcription (Latin):
met ip̃m nou̾at otẽplãdo tͣnscẽd̾e. ⁊ eũdẽ se au¬
dicorib . descẽdedo tẽporare hĩc iacob dño de sr̃
ĩnitẽte ⁊ ũcto corsũ: lapide. ascẽdẽtes ac descen
sursũ scm̃ cap̃. eccłie uidelicet dñm ꝯ fẽplãdo
appetũt. s dorsũ qͦ iłl ad m̃bͣ illiꝰ miserando

Expanded text:
et eumdem se auditoribus condescendendo temperare. Hinc Jacob Domino desuper innitente, et uncto deorsum lapide, ascendentes ac descendsursum sanctum caput Ecclesiae, videlicet Dominum, contemplando appetunt, sed deorsum quoque ad membra il
Abbreviated transcription (Latin):
tiõis altitudinẽ semet iplũ qͦ ĩ uisibilia ap¬
petẽdo tͣnscẽclat. ne aut alta petẽs ꝓrimoꝵ
ĩ firma despiciat: aut ĩfirmis ꝓximorũ
ꝯgruẽs appete alta dereliqͣt. hĩc nãq : ꝙ
paułꝰ ĩparadisũ ducit᷑ celiq t̃tii secͥta rimat᷑
⁊ tñ illã ĩ uisibiliũ ꝯtẽplatõe suspẽsã ad cu¬

Expanded text:
tionis altitudinem semetipsum quoque invisibilia appetendo transcendat, ne aut alta petens, proximorum infirma despiciat, aut infirmis proximorum congruens, appetere alta derelinquat . Hinc est namque quod Paulus in paradisum ducitur, coelique tertii secreta rimatur, et tamen illa invisibilium
Abbreviated transcription (Latin):
nat᷑am suꝑbire ẽ: ab eqͣli uelle timeri. Et
tñ necesse ÷: ut rectores asubditis timeãt᷑
qñ abeis dm̃ minime timeri dep̃hendunt
ut humana saltẽ formitline petrare metu¬
ant qͥ diuina uidicia ñ formidãt. Deqͣqm
qua parte bestiales sunt subditi ex ea de¬
bẽt ÷̃ formidin iacere su̾strati. S płumꝙ
rector eo ipso qͦ cetis p̃minet: elaconis
cogitatiõis ĩtimesẽ. ⁊ dũ adu̾sũ cuncta
subiacent: dñ aduocum uelocit̃ uissa

Expanded text:
naturam superbire est, ab aequali velle timeri; et tamen necesse est ut rectores a subditis timeantur, quando ab eis Deum minime timeri deprehendunt, ut humana saltem formidine peccare metuant, qui divina judicia non formidant. Nequaquam qua parte bestiales sunt subditi, ex ea debent etiam formidini jacere substrati. Sed plerumque rector eo ipso quo caeteris praeeminet, elatione cogitationis intumescit. Et dum ad usum cuncta subjacent, dum ad votum vel
Abbreviated transcription (Latin):
ph̃a attestante qͥ ait. Sac̃dotes tui ĩduant᷑
iusticiã. Uestim̃tis itaq illiꝰ tintumnabula
inherent: ut uite uiã cũ lĩgne sonitu
ipsa qͦ oꝑa sac̾dotis clament. S cum
quanto cautelo studie lo qͣt᷑ attendat
Ne si ĩ ordinate adloqñdũ rapiatur:
erroris uuln̾e audientiũ corda feriãt᷑
Et cum fortasse sapiens uideri desiclãt.:
un itatis ꝯpagẽ insipient̃ abscidat: Hinc
namq u̾itas dicit. habete sal in uobis.
⁊ pacẽ habete ĩt uos. ꝑ sal quippe: u̾bi
sapientia designat᷑. Quigͥ sapienter loqͥ¬
nitit᷑: magnoꝑe metuat. ne eĩ eloqͥo audi¬

Expanded text:
dotes tui induantur justitiam ? Vestimentis itaque illius tintinnabula inhaerent, ut vitae viam cum linguae sonitu ipsa quoque opera sacerdotis clament. Sed conquantae cautelae studio loquatur attendat; ne si inordinate ad loquendum rapitur, erroris vulnere audientium corda feriantur, et cum fortasse sapiens videri desiderat, unitatis compagem insipienter abscindat. Hinc namque Veritas dicit: Habete sal in vobis, et pacem habete inter vos. Per sal quippe verbi sapientia designatur. Qui nititur, magnopere metuat ne ejus eloquio audi
Abbreviated transcription (Latin):
pulcͥtudĩe tegat᷑. ostẽdat. Qd̾ recte ⁊̃ sr̃ huiu̾ale:
ex auro iacĩcto. pꝰpura. bis. tuito. cocco.⁊ torta
fieri bysso. p̃cipitur ut qnta sac̾dos clarescere
u̾ͥtutum diu̾sitate debeat: demonstret᷑. Isac̃¬
dotis qͥppe habitu ante omĩa aurũ fulget: ut
ĩ eo ĩtellectꝰ sapiẽtie pͥncipa emicet. Eui iacĩctꝰ
qͥ aereo colore resplendit: adiũgit᷑. ut ꝑ õe qd̾
ĩtelligẽdo penett᷑. ñ ad fauo s infimos .s ad a¬
morẽ. celestiũ surgat. ne dũ suis incautꝰ.

Expanded text:
tudine tegatur, ostendat. Quod recte etiam superhumerale ex auro, hyacintho, purpura, bis tincto cocco et torta fieri bysso praecipitur, ut quanta sacerdos clarescere virtutum diversitate debeat demonstretur. In sacerdotis quippe habitu ante omnia aurum fulget, ut in eo intellectus sapientiae principaliter emicet. Cui hyacinthus qui aereo colore resplendet adjungitur ut per omne quod intelligendo penetrat, non ad favores intimos, sed ad amorem coeles
Abbreviated transcription (Latin):
uoce otiscesctunt. Elauis qͥppe aꝑtionis est
sermo correptionis. Quia ĩ cpãdo culpã dete¬
git: qmͣ sepe nesc̃. ip̃e ⁊ qͥ ꝑ petrauit. huic
paulus ait. ut potens sit exhortari ĩdoctͥ¬
na sana eos qͥ cõtradicũt: reclarguere. hinc
ꝑ malachiam dr. labia sacͥdotis custodiũt
scienciam ⁊ legẽ requirant ex ore eius: qr
qͥsqͥs ad sac̾dotuiaccedit ut ante aduentum

Expanded text:
voce conticescunt. Clavis quippe apertionis est sermo correptionis, quia increpando culpam detegit, quam saepe nescit ipse etiam qui perpetravit. Hinc Paulus ait: Ut potens sit exhortari in doctrina sana, et eos qui contradicunt arguere . Hinc per Malachiam dicitur: Labia sacerdotis custodiunt scientiam, et legem requirent ex ore ejus, quia quisquis ad sacerdotium accedit, ut ante adventum
Abbreviated transcription (Latin):
Qa nimirũ scõꝵ m̃s pͥncipalit ĩ sũmis erigitur: c̃
ext̾iuis ꝑpeti abiecta: c̾nunt᷑. auro a iacĩcto et
p᷑pure. bistinctus coccus ad ĩgitur: ut ante
ĩtni uidicis oculos: oia uͥtutũ bõa ex caritate de¬
corent᷑. Et cuncta q̃ coram hom̃ib rutilant:
ħ incõspectu occulti uidicis flamina intimi

Expanded text:
a nimirum sanctorum mens principaliter in summis erigitur, cum exterius perpeti abjecta cernuntur. Auro autem, hyacintho ac purpurae bis tinctus coccus adjungitur, ut ante interni judicis oculos omnia virtutum bona ex charitate decorentur; et cuncta quae coram hominibus rutilant, haec in conspectu occult
Abbreviated transcription (Latin):
ne il quẽ cͥm̃ depͣuat ꝓpͥũ: ĩter sessor fieri ap¬
petit ꝓculpis alioꝵ
unt ⁊ enĩ suꝑna uoce ad moysen dr. loq̃¬
re ad aaron. homo de semine tuo ꝑfann¬
lias qͥ habuierit macłã ñ offerat panẽ dño

Expanded text:
ne is quem crimen depravat proprium, intercessor fieri appetat pro culpis aliorum. Hinc etenim superna voce ad Moysen dicitur: Loquere ad Aaron: Homo de semine tuo per familias qui habuerit maculam, non offeret panes Do
Abbreviated transcription (Latin):
p̾uatur: ⁊ qͣi totũ cors erasꝑat: qr ꝑuniu̾sa
aĩuri suppbantat. Paulo attestante qui
ait. Redix om̃iũ maloꝵ ẽ cupeditas. Põ¬
derosus uero ÷: qͥ tͦpitucdinẽ ñ exercet oꝑes
tamen ab hac cogitatione otinue sine mod̾a¬
tione grauat᷑ ĩ m̃te. Q neqͣqͣm qͥdẽ usq ad opͦ
nefariũ rapit᷑ s ei au̾s noluptate luxurie¬

Expanded text:
atur; et quasi totum corpus exasperat, quia animum supplantat, Paulo attestante, qui ait: Radix omnium malorum est cupiditas . Ponderosus est qui turpitudinem non exercet opere, sed tamen ab hac cogitatione continua sine moderamine gravatur in mente: qui nequaquam quidem usque ad opus nefarium rapitur,
Abbreviated transcription (Latin):
mento hab̾e coccũ biftinctũ nesc̃. S c̃ mẽs
ad p̃cepta caritatis tendit᷑ restat ꝓculdubio
ut ꝑ abstinencian caro materetur. Unde et
bistincto cocto torta bissus ad iũgit᷑. De t̃ra .ii.
byssus nitenti sp̃e orit᷑. Et qͥd ꝑbyssũ nisi cã¬
dens decore mundicie corporał castitas desig¬
natur: Que uidelicet torta pulcͥtudini suꝑ¬
humeralis mectit᷑: qr tũc castimonia ad ꝑ¬
fectũ mũdicie candorẽ ducit᷑: cũ ꝑ abstinen

Expanded text:
ctum nescit. Sed cum mens ad praecepta charitatis tenditur, restat procul dubio ut per abstinentiam caro maceretur. Unde et bis tincto cocco torta byssus adjungitur, de terra enim byssus nitenti specie, oritur. Et quid per byssum, nisi candens decore munditiae corporalis castitas designatur? Quae videlicet torta pulchritudini superhumeralis innectitur, quia tunc castimonia ad perfectum munditiae candorem ducitur, cum per abst
Abbreviated transcription (Latin):
tantũ debet accionẽ popłi actõ tnͣscc̃de̾
p̃sulis qͣntũ distare solet agrege: uita
pastoris. O portet namꝙ ut metiri sollicite stu¬
deat. qnͣta tenẽde rectitudis necessitate ⁊ str̃igit᷑:
sub cuiꝰ estimatõe ppłs grex uocat᷑. Sit gͦ ne

Expanded text:
Tantum debet actionem populi actio transcendere praesulis, quantum distare solet a grege vita pastoris. Oportet namque ut metiri sollicite studeat quanta tenendae rectitudinis necessitate constringitur, sub cujus aestimatione populus grex vocatur. Sit ergo ne
Abbreviated transcription (Latin):
tenendũ: nͥ ut nͥtutib pollens. coactus
ad regimen ueniat: uirtutib uacuus:
nec coactꝰ accedat: Ille si õio renitit᷑. caue¬
at ne acceptã pecuniam ĩ sudario ligans:¬
de eiꝰ occultatõe iuudicet᷑. Pectuniã qͥppe ĩ su¬
dario ligare:. ꝑceꝑta dona sub ociolenti
torporis ab socłẽ. At ꝯtraiste qͥ regim̃ appetit
attẽdat ne ꝑeremplũ pͣui oꝑis: phariseoꝵ
more ad ĩgͦssũ regni tendentib ostaculum
medic accedit. Sigͦ adhuc eiꝰ ĩ corpore passiones

Expanded text:
tenendum, nisi ut virtutibus pollens, coactus ad regimen veniat; virtutibus vacuus, nec coactus accedat? Ille si omnino renititur, caveat ne acceptam pecuniam in sudario ligans,de ejus occultatione judicetur. Pecuniam quippe in sudario ligare, est, percepta dona sub otio lenti torporis abscondere. At contra iste, cum regimen appetit, attendat ne per exemplum pravi operis, pharisaeorum more, ad ingressum regni tendentibus obstaculum medicus accedit. Si ergo adhuc in ejus opere passiones
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑte dicat. laudo ꝙ q̃ritis. s ppcꝰdiscite qͥd q̃ra¬
tis. nedũ uos mec ipsos metiri negligitis cãto
fedior ur̃a rrep̃hesibilitaᷤ appareat. ꝗͣtoracũc¬
tis ospici ĩ honoris arce festinatis. Magñ .ii. regẽ¬
di artifer: fauoriłꝰ ĩpellit t̾roribꝰ rechit ut auditores
suo ⁊ dscͥpto irrep̃hẽsibilitatis culmĩe. restrĩgat
asrbia ⁊ officiũ laudãdo ꝙ q̃ric᷑ ꝯppnat ad uitã:¬

Expanded text:
aperte dicat: Laudo quod quaeritis, sed prius discite quid quaeratis: ne dum vosmetipsos metiri negligitis, tanto foedior vestra reprehensibilitas pateat, quanto et a cunctis conspici in honoris arce festinatis. Magnus enim regendi artifex favoribus impellit, terroribus retrahit, ut auditores suos et descripto irreprehensibilitatis culmine, restringat a superbia, et officium laudando quod
Abbreviated transcription (Latin):
uiciat᷑. Et sunt ñ nulli: quoꝵ sensũ carnał uite
oꝑatio sauciat: qui nidẽ recta sp̃ĩtalit subtiliter
ꝑĩgeniũ poterant: ẜ usu p̃uoꝵ actuũ caligant¬
lippus itaq est: cuiꝰ sensũ nat᷑a exacuit: s
rio quippe otulos ut uideamus ĩ ungimꝰ: cum
ad cognoscẽtlam ueri luminis claritatẽ: ĩtellec¬
tus nr̃i aciem medicamine bone oꝑationis

Expanded text:
vitiatur. Et sunt nonnulli, quorum sensum carnalis vitae operatio sauciat, qui videre recta subtiliter per ingenium poterant, sed usu pravorum actuum caligantLippus itaque est, cujus sensum natura exacuit, sed deas. Collyrio quippe oculos ut videamus inungimus, cum ad cognoscendam veri luminis claritatem intellectus nostri aciem
Abbreviated transcription (Latin):
occupat ⁊ absꝙ occupati tedio extrescẽs: mẽ¬
dũ qͣi delectat: exulcerat ⁊ dũ ad ipiscicda q̃ ꝙ
cogitationi obicit: ad inimicicias accenlit et
dolorẽ ĩ uuln̾e nõ facit: qr estuanti animo:
exculpa habudantiã. ꝓmittit. s decor m̃broꝵ¬

Expanded text:
absque occupati taedio excrescens memdum quasi delectat, exulcerat, dum adipiscenda quaeque cogitationi objicit, ad inimicitias accendit, et dolorem in vulnere non facit, quia aestuanti animo ex culpa abundantiam promittit. Sed decor membro
Abbreviated transcription (Latin):
nerodo dũ ħ suꝑua uolunitas agnoscit᷑. Ꝙ moyses
utrũq miro oꝑe ꝯpleuit: qͥ p̃esse tante
multitudini ⁊ noluit ⁊ obeliduut. Suꝑbꝰ
eni fortasse eẽt: siducatũ pleb̾ ĩ numere.
trepidatione susciꝑẽ. Et rursũ sci ꝑb existe¬
ret: si auctoris imꝑio obedire recaret. Utro¬
sent ip̃m metiendo uoluit: ⁊ tñ de ĩ ꝑaritis
tes culligant. cũ qͣta culpa exappetitu ꝓpͥo cet̾is
p̃ferri ñ mͤmunt. siscĩuiri plebiñ clucatũ
susciꝑe. cło ⁊̃ uibete tunuer̃t. Moyses suadẽte
dño tͤpidat. ⁊ ĩfirmꝰ qͥsq ut honoris onuis per¬
cipiat anhelat. Et qͥ adcasũ ualde urget᷑ ex
tit alienis. Ceg̃ ferre ñ p̃ualet: ⁊ auget qd̾

Expanded text:
ses utrumque miro opere explevit, qui praeesse tantae multitudini et noluit et obedivit. Superbus enim fortassis esset, si ducatum plebis innumerae sine trepidatione susciperet; et rursum superbus existeret, si Auctoris imperio obedire recusaret. Utrosemetipsum metuendo noluit, et tamen de imperantis ex appetitu proprio caeteris praeferri non metuunt, si sancti viri plebium ducatum suscipere Deo etiam jubente timuerunt. Moyses suadente Domino trepidat, et infirmus quisque ut honoris onus percipiat anhelat; et qui ad casum valde urgetur ex tit alienis; quae egit ferre
Abbreviated transcription (Latin):
obliniscit᷑. qͥcqͥd religiose cogitatut. Uñ necẽe ẽ.
ut c̃ cognatõ extͣ usũ ducit᷑ ꝓtinꝰ m̃tis: oculus:
ad oꝑa tͣnsata reuocet᷑. Ac penset qͥsq qͥd sub¬
iectus egerit: ⁊ repẽte cognoscit. si placꝰ bona
agere q̃ ꝓposuerit possit qr neqͣꝙͣ ualet ĩ cul¬
mine humilitatẽ disce̾: qͥ ĩ imis positusndesiit
suꝑbire. Hesc̃ landẽ c̃ subpetit fug̾e̾. qͥ ad hanc
didic̃ c̃ deeẽt ãhelare. Ne qͣꝙͣ iũtere auariciã
pot̃. qñ ad multoꝵ substẽtatõnẽ tẽdit is cͥ ui
sufficẽ ꝓpͥa nͨ soli pocuerũt. Exañ acta gͦ uita.
se qͥsq ĩ ueniat ne ĩ appetitu se culminis imago
cogitatiõis illudat. Eius pler̃ꝙ ĩ occupatõe
regimĩs. ip̃e qͦ boni oꝑis ułꝰ ꝑdit᷑: qͥ ĩ tnqͥllitate

Expanded text:
obliviscitur quidquid religiose cogitavit. Necesse est enim ut cum cogitatio extra usum ducitur, protinus mentis oculus ad opera transacta revocetur, ac penset quisque quid subjectus egerit. Et repente cognoscit si praelatus bona agere, quae proposuerit, possit, quia nequaquam valet in culmine humilitatem discere, qui in imis positus non desiit superbire. Nescit laudem cum suppetit, fugere, qui ad hanc didicit, cum deesset, anhelare. Nequaquam vincere avaritiam potest, quando ad multorum sustentationem tendit is cui sufficere propria nec soli potuerunt. Ex ante acta ergo vita se quisque inveniat, ne in appetitu se culminis imago cogitationis illudat. Plerumque in occupatione regiminis, ipse quoque boni operis usus perditur, qui in tranquillitate
Abbreviated transcription (Latin):
letat᷑ adhonorẽ cor eleuat. rerũ affluẽtiũ ha¬
bũdantia. exultat. Mũdigͦ lucrũ q̃rit᷑. sub eiꝰ
honoris sp̃e qͦ mũdi destrui luc̃ debuerãt. Cũꝙ
mens humilitatis culm̃ arriꝑe aclelationẽ
cogitat: qd̾ foris appetit. ĩtꝰ ĩmutit.
ed plerũq hi qui subrre magist̾ium
pastorale cupiũt. ñ nulla qͦ bõa oꝑa aĩo
ꝓponũt. ⁊ qͣuis helatõis intentõe appetant. oꝑat᷑os
tñ se magna ꝑtraciãt fitq u aluid ĩ umis ĩtentõ
dat. Nã sepesibi ñis de se ip̃a m̃tit᷑ ⁊ fĩgit sẽde
ñ amare ꝙ amaͬrtit. que pͥncipari appecens.
fit ad hoc pauida c̃ q̃rit. auclax c̃ ꝑueni̾t. Tẽ¬
dens. it: ne ñ ꝑueniat tͤpidat. s repẽte ꝑneui

Expanded text:
elevat, rerum affluentium abundantia exsultat. Mundi ergo lucrum quaeritur sub ejus honoris specie, quo mundi destrui lucra debuerunt, cumque mens humilitatis culmen arripere ad elationem cogitat, quod foris appetit, intus immutat. Plerumque qui subire magisterium pastorale cupiunt, nonnulla quoque bona opera animo proponunt. Et quamvis hoc elationis intentione appetant, operaturos tamen se magna pertractant. Fitque ut aliud in imis intentio dat. Nam saepe sibi de se mens ipsa mentitur, et fingit se de non amare quod amat: quae principari appetens, fit ad hoc pavida cum quaerit, audax cum pervenerit. Tendens enim, ne non perveniat trepidat; sed repent
Abbreviated transcription (Latin):
nifestetur. Auẜ̃d. Qui in ħ mondo slagellari ñ
meretur: ininferno torq̃bit᷑. Cũ enĩ a dño fla¬
gellamur: si ⁊ patient̃ ercipimus.⁊ humiliter
gr̃as agimus: si mali fu̾imꝰ pecc̃oꝵ indulgẽtiã
Leꝵ .d. Qui semel recipit mala in uita sua:
nõ eosdem cruciatꝰ patitur in morte qͦs ÷ passus
mentẽ. Cauendũ ẽ uulnus: ꝙ dolore curatur
Diuina dispensatione agit᷑: ut ꝓlixiora uitia
exlortatio ꝓlixior exurat. ¶ y sid̾ d. Reu̾tens
deus hominẽ cruciat: quẽ pecrantẽ deseru¬
erat: flagellantlo itm̃ uisitat. Ordinata est
miseratio di: q̃ pͥus hic hominẽ hominem
ꝑflagella a pecc̃o emendat ⁊ p̾ea ab eteruis
supplicio lib̾at. Item dic̃. Nectus .it. deido¬

Expanded text:
nifestetur . AUGUSTINUS. Qui in hoc mundo flagellari non merebitur, in inferno torquebitur. Cum enim a Domino flagellamur, si patienter accipimus, et humiliter gratias agimus; si mali fuerimus, peccatorum indulgentiam et qui semel recepit mala in vita sua, non eosdem cruciatus patietur in morte, quos est passus mentem. Cavendum est vulnus quod cum dolore curatur.Divina dispensatione agitur, ubi prolixiora vitia, aegrotatio prolixior exurat. ISIDORUS. Revertens enim Deus hominem cruciat: quem peccantem deseruerat, flagellando iterum visitat. Ordinata est miseratio Dei, quae prius hic hominem per flagella a peccato emendat, et postea ab aeterno supplicio liberat. Electus enim Dei, do
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ erudirĩt. Tunc magis sũt cłi ocłi suꝑ iustos:
qͣnto eos asfligi abiniquis ꝓuidentia suꝑna
ꝑmitit. Tũc t̾tis gaudia disponũt᷑ et̃na: qͣndo
p̃senti tbulatione ꝓbãt᷑. Quanto enĩ ĩ ħ seculo
frangunur: tanto in ꝑpetuo solidamur. Quã¬
tũ in p̃senti affligimur: tantũ in fut᷑o gaude¬
bimus. Si hic flagellis atterim᷑: purgati m
iudicio adueniemtis. Sẽꝑ cłs h u̾berat: quos
ad salutẽ ꝑ petuã p̃parat. Non gͥ murmures
ñ blasphemes. ñ dicas qͣre sustineo mala qr ĩta
gellis murmurat: dm plus irritat. qͥ uͦ ad u̾sa
gari: in pena te accusa.⁊ lĩ iusticiã lauda. Uni¬
uersa q̃ tibi accidũt: absq dĩ ñ fu̾it uoluutate
Iniqͦꝵ suꝑte potestas: ex dei clat᷑ licẽtia. Omnis
qui tͥ adu̾sant᷑: cłi ꝯsilio faciũt. Natient̃ leuiera
portab̾: si gͣuiora fu̾is recordatus. Languor em̃
uitia ex coquit: languor uires libidinis frangit
Infirmitas grauis: sobriã facit animã s ypͥauꝰ¬

Expanded text:
vero erudiunt. Tunc magis sunt Dei oculi super justos, quando eos affligi ab iniquis providentia superna permittit. Tunc justis gaudia disponuntur aeterna, quando praesenti tribulatione probantur. Quantum enim in hoc saeculo frangimur, tantum in perpetuo solidamur. Quantum in praesenti affligimur, tantum in futuro gaudebimus. Si hic flagellis atterimur, purgati in judicio adveniemus. Semper hic Deus tolerat quos ad salutem perpetuam praeparat. Non igitur murmures, non blasphemes, non dicas: Quare sustineo mala? quia jugellis murmurat, Deum plus irritat. Qui vero patiegari in poena, te accusa, et Dei justitiam lauda. Universa quae tibi accidunt, absque Dei non fiunt voluntate. Iniquorum potestas super te ex Dei datur licentia. Omnes qui tibi adversantur, Dei consilio faciunt. Patienter leviora portabis, si graviora fueris recordatus. Languor enim vitia excoquit, languor vires libidinis frangit. Infirmitas gravis sobriam facit animam. CYPRI
Abbreviated transcription (Latin):
hoc quod subditur. Assumpsit eum
diabolus in sanctam ciuitatem. Et rur¬
sus assumpsit eum in montem excel¬
sum. G uere et absq ulla questione
conuenient accipitur: ut a sc̃o spiri¬
tu in deserto ductus credatur. ut il
lic eum siuis sp̃c duceret ubi huncad
temptandum sp̃c malignus in uenirit.
S ecce cum dicitur deus homo in excel¬
sum montem. uel in sanctã ciuitatem
adiabolo assumptus: mens refugit.
humane hoc audire aures ex paues¬
cunt. Cui tamen non esse in credibilia
ista cognoscimus si in illo ⁊ alia facta
pensamus. Certe iniquorum omĩum
caput diabolus est: ⁊ huiꝰ capitis mẽ¬
bra sunt omnes iniqui. An non diaboli
menbrum fuit pilatus: An non m̃bra¬
si se abillo ꝑmisit in montem duci. qͥ
se ꝑtulit etiam ⁊ a menbris illuis cru¬
cifigis Non est gͦ indignum redemptori
nr̃o quod temptari uoluit: qui uen̾at
occidi. Iiustum quippe erat ut sic tem¬
ptationes nr̃as suis temptationibus¬
uinceret: sicut mortem nr̃am uene¬

Expanded text:
hoc quod subditur: « Assumpsit eum diabolus in sanctam civitatem. » Et rursum: « Assumpsit eum in montem excelsum. » Sed vere et absque ulla quaestione convenienter accipitur, ut a sancto Spiritu in desertum ductus credatlic eum suus Spiritus duceret, ubi hunc ad tentandum spiritus malignus inveniret, sed ecce cum dicitur: Deus homo vel in excelsum montem, vel in sanctam civitatem a diabolo ahumanae hoc audire aures expavescunt. Qui tamen non esse incredibilia ista cognoscimus, si in illo et alia facta pensamus. Certe iniquorum omnium caput diabolus est, et hujus capitis membra sunt omnes iniqui. An non diaboli membrum fuit Pilatus? An non si se permisit ab illo in montem duci qui se pertulit etiam a membris illius crucifigi? Non est ergo indignum Redemptori nostro, quod tentari voluit, qui venerat occidi. Justum quippe erat ut sic tentationes nosvinceret, sicut et mortem nostram vene
Abbreviated transcription (Latin):
tientirim. Opportet hereses esse ut ⁊ qui pro¬
bati sunt manifesti fiant in uob̃. ħeticum
hominem: post unam aut sccd̃am correpti¬
onẽ deuita. Salomon dix̃. Inter suꝑbos. sẽꝑ
ligna. In libro clementis dr. hoc queramus
qd̾ nos libenter agereoppotet: Nã si ex ignum
hoc uite tempus ꝑ inanes occupationes ⁊ in¬
utibes questiones duxi̾mus: manes sine du¬
bio ⁊ uacui ꝑgemus addm. ubi iudicium
oꝑum nr̃aꝵ fiet. G reg̃. d Omnes heretici dũ
dcum deffendere nituntur: offendunc. ħe¬
ticorum sacrificia accepta ẽẽ deo nequeunt
lites parat. ꝯtentio lites gignit. contentio

Expanded text:
ientium . Oportet haereses esse, ut et qui probati sunt, manifesti fiant in vobis . Haereticum hominem post unam aut alteram correptionem devita . SALOMON. Inter superbos semper ligna . EX LIBRO CLEMENTIS. Hoc quaeramus, quod libenter agere oportet. Nam si exiguum hoc vitae tempus permanens, occupemus inutilibus quaestionibus, inanes sine dubio et vacui pergemus ad Deum, ubi judicium operum nostrorum fiet. GREGORIUS. Omnes haeretici dum Deum defendere nituntur, offendunt. Haereticorum sacrificia accepta esse Deo nequeunt. lites parit, contentio rixas gignit, contentio
Abbreviated transcription (Latin):
eternam in qͣ uocatus es. S alomon dit̃. Ne glie¬
ris inc̃stinũ: ignorans quid suꝑ uenta᷑ pariat di¬
es u̾ita dulas giosior erit. Tempꝰ nascendi. ⁊ tẽp̾
moriendi. Nemo: qui semꝑ uiuat: qui huiꝰ
rei habeat fiduciam. A ug̃ dix̃. Omis malus
aut ideo uiuit ut corrigat᷑: aut ideo uiuit
ut ꝑ illum boni ererceant᷑. I eq d. humane
uite breuitas:. cdampnatio delictorum ẽ. Breuis
dduca est. fragilis: temporalis potentia. Itẽ dicit᷑
Ubi sunt reges: ubi sunt imꝑatores: uͥsunt
principes U sunt locupletes rerũ e u̾sunt po¬
tentes scłi: Certe quasi umbra transierunt. ue
lud sompnium euannerunt: querunt᷑: ⁊ nõ
sunt. Diuitie: usꝙ huiꝰ ad ꝑiculum ducũt. Mul¬
ti ꝓpt̃ opes ꝑiclitauerunt: ⁊ multis mortem
dampna: ⁊ diligit mundꝰ. Esto mortuus mõ

Expanded text:
um est. SALOMON. Ne glorieris in crastinum, ignorans quid superventura pariat dies . Vita ducis longior erit . Tempus nascendi, et tempus moriendi . Nemo est qui semper vivat, et qui hujus rei habeat fiduciam . AUGUSTINUS. Omnis malus aut ideo vivit ut corrigatur, aut ideo vivit ut per illum bonus exerceatur. HIERONYMUS. Humanae vitae brevitas damnatio delictorum est. Brevis est . Caduca est et fragilis temporalis potentia. Dic ubi sunt reges? ubi imperatores? ubi principes? ubi locupletes rerum? ubi potentes saeculi? Certe quasi umbra transierunt, et velut somnium evanuerunt. Quaeruntur et non sunt. Divitiae usque ad periculum ducunt. Multi propter opes periclitantur, multis propter damna
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑari bonũ : nulla namq: ñ iam oꝑatio expec¬
tatur. s r̾ebutio mitorum. Qui uite p̃sentislõ¬
gitudinẽ ñ de suo spacio. s de eius fine ꝯsiderat:
quam sit misera ⁊ breuis satis utilit̾ pensat
Tolla enĩ ꝯsumat᷑ filis. ⁊ uita hominis extollit᷑
est. Mon opportet hominem incarne mondo:
nec moriet᷑ in anima xͦ. Tunc quisq iuiuere cre¬
ditur: si scł̃m sclm moriens cdelectetar quod solũ¬

Expanded text:
pectatur, sed retributio meritorum. Qui vitae praesentis longitudinem non de suo spatio, sed ejus fine considerat, quam sit misera et brevis, satis utiliter pensat. Tela enim consummatur filis, et vita hominis extolliturest. Mori oportet hominem in carne mundo, ne moriatur in anima Christo. Tunc quisque vivere creditur, si secundum saeculum moriens
Abbreviated transcription (Latin):
lectio adhibitia. aut̃ collatione: maiorẽ intelligẽ¬
tiam. p̃bet. Meliꝰ ẽ enim ꝯferre: qͣm lege. Qd̾ enĩ
obscurum est. aut dubium: conferendo cito ꝑficiet᷑
Sicut instruere solet collatio: ita ꝯtentio deftruit.
Cum oꝑa. uaca lectioni: lectio docet qͥd caueas. lec¬
tia ostendit: qd attendas Multum ꝓficis eum legis. si tũ faci

Expanded text:
ibita tamen collatione majorem intelligentiam praebet. Melius est enim conferre quam legere. Quod enim obscurum est aut dubium, conferendo cito perspicitur. Sicut instruere solet collatio, ita contentio destruit. Cum opere vaca lectioni, lectio enim docet quid caveas. Lectio ostendet quid attendas. Multum proficis cum legis, si tamen faci
Abbreviated transcription (Latin):
dixit. Qni assidue in sistit lectioni: rap̃senti qͥd̾ẽ
laborat. s pꝰea gͣtulat᷑: cum ceꝑit de amaris se¬
minib litcerarũ dulces fructꝰ carꝑe. Prudens lec¬
tor caue semꝑ suꝑsticiosam intelligelligẽtiam
s scͥpt᷑e ungas sensũ tuũ ut intelligas quid seq̃tur.
Illa studeamtis discẽ int̾ris: quoꝵ nob nocicia ꝑse¬
ueret incelis. Beatꝰ qui diuimas scͥpt̾as legens: uer¬
ba u̾ͥtit in oꝑa ⁊ nudã crucẽ xͥ nudꝰ seqͥt᷑ puris¬

Expanded text:
. Qui assidue instat lectioni, in praesenti quidem laborat, sed postea gratulabitur, cum coeperit. De amaris seminibus litterarum dulces fructus cape. Prudens lector cavet semper superstitiosam intelligentiam sed Scripturae jungat sensum suum, ut intelligat quid sequatur. Illa studeamus discere in terris, quorum nobis notitia perseveret in coelis. Beatus est qui, divinas Scripturas legens, verba
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ dum mori se unusquisq ñ estimat: tollit᷑
Unde festinet unꝰqͥsq ne inmiquitatibus
suis rapiat᷑: simulq finiatur uita cura. Dia¬
bolus quos iuuentes incendit ad uiga: subi¬
to morientes tͣhere nitit᷑ adtorm̃ta. Qmius
quisq in hac uita sit iustus: tam̃ dũ corpore
isto egredit᷑ ꝑtimescat ne clignus supplicio sit
redoenda sit ratio. finẽ iustoꝵ optimũ uocatio
tranqͥlla commenclat: ut exeo intelligant᷑ ħre

Expanded text:
 dum mori quisque non aestimat, tollitur. Unde festinet unusquisque, ne iniquitatibus suis rapiatur, simulque vita finiatur cum culpa. Diabolus quos viventes incendit ad vitia, subito morientes pertrahere nquisque in hac vita sit justus, tamen dum de corpore isto egreditur, pertimescat ne dignus supplicio sit. verbis reddenda sit ratio. Finem justorum optimum vocatio tranquilla commendat, ut ex eo intelligantur
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ inbreui finiat᷑. Impossibole. ẽ ut homo sis
⁊ non gustes angustias. Nemo ÷ qui in hoc scło
nõ doleat. Nullus est qui inhat uita positus ñ
suscpiret. Malis: omĩa plena sunt. Eẏpͥanus¬
dix̃. Nec tẽpora t̾rena iam ꝯputant: quieter¬
gat. Homini autem cui multum datũ ẽ multũ

Expanded text:
 in brevi finiatur. Impossibile est ut homo sis, et non gustes angustias. Nemo est qui in hoc saeculo non doleat. Nullus est qui in hac vita positus non suspiret. Malis omnia plena sunt. CYPRIANUS. Haec tempora terrena jam computat qui aetergat . Omnis autem cui multum est datum, multum
Abbreviated transcription (Latin):
in caute locutio inerrorẽ ꝑtͣhit: ita indiscretũ
silentiũ hunc qui erudiri potãt: inerrore dere¬
linquit. Tysid̾ dix̃. Glaude aures tuas: ne au¬
dias malum. fuge incauta u̾ba. Uana uerba:
cito polluũt mentẽ. facile audit᷑: qd̾ libenter
cebat ex labiis: qd̾ aures ñ polluat audientẽs
ostendit᷑: talis ⁊ animus ⁊ ꝓbat᷑. Retice u̾bũ:
qd̃ non edificat audientẽ. Qui occiosa t̾iba non
repͥmnit: ad noxia cito transit. Paulatim. cresct̃
uitia.⁊ dum parua non cauemꝰ: in magnis
plabimur. Et in loquẽdo ⁊ intacendo: ꝑitus
esto. Discerne quid loquaris qͥd taceas linga
tua: te ñ ꝑdat. Oppone lingue tue: claust᷑

Expanded text:
rahit, ita indiscretum silentium hos quos erudire poterat in errore derelinquit. ISIDORUS. Claude aures tuas, ne audiant malum. Fuge incauta verba. Vanus sermo cito polluet mentem. Facile agitur quod libenter pat, hoc procedat ex labiis quod aures non polluat audientis. ostenditur, talis et animus comprobatur. Retice verbum quod non aedificat. Auris quae otiosa verba non reprimit, ad noxia cito transit. Paulatim crescunt vitia, et dum parva non cavemus, in magna prolabimur. In loquendo et in tacendo peritus esto. Disce quid loquaris, quid taceas: lingua tua non te perdat. Oppone linguae tuae claustra
Abbreviated transcription (Latin):
t̾rore erit. Iħt filiꝰ sirac .d. In iusticia agonizare
ꝓ anima tua: ⁊ usq in mortẽ c̾ta ꝓ iꝰticia. ⁊ deus
expugnabit ꝓte inimicos tuos. Datio d̾i ꝑmanet
iustis: dĩ bndictõ ĩ m̾cedẽ iꝰti festinat. Ante hõĩem
uita ⁊ mors. bonũ ⁊ malũ ꝙ placuerit erit. da¬

Expanded text:
errore erit. JESUS SIRACH. In justitia agonizare pro anima tua, usque ad mortem . Certa pro justitia, et Deus expugnabit pro te inimicos tuos . Datio Dei permanet justis . Benedictio Dei in mercedem justi festinat . Ante hominem vita et mors, bonum et malum; quod placuerit illi, da