comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lebrata. uera esse ⁊ tata qͣntum ad se. qͣntũ uͦ
tractant ⁊ in hiis qui male suscipiunt. iõ
irrita ⁊ falsa quia quod ꝓmittunt ⁊ conf̾re
credirtur non tͥbuunt. dampnandã ⁊̃ dñt.
quia illicite dantib uł accipientib sunt in
bonosii ordinacõem dampnac̃õom. non ꝗ
ita in se sint s quia ale dantes uł ac¬
cipientes cales facit. sic̃ ent̃ icrx. sacͥfitia il¬
lir pancm luctus uocat non qͣntũ ad se ł

Expanded text:
lebrata vera esse et rata, quantum ad se; quantum vero tractant, et in his qui male suscipiunt, ideo irrita et falsa, quia quod promittunt et conferre creduntur non tribuunt. Damnanda etiam dicuntur quia illicite dantibus vel accipientibus sunt in Bonosii ordinationem, damnationem; non quod ita in se sint, sed quia male dantes vel accipientes tales facit. Sicut etiam Hieronym. sacrificia eorum panem luctus voc
Abbreviated transcription (Latin):
olet t quen. si ħetici ab etcã p̃cisi
⁊ dampnati possint t̃ dere sacros
&r dines. ⁊ si ab eis ordinati Redenntes
a ecc̃e imitatem debeant Reordinati.
hanc qõem ꝑplexam ac pene insolubilem
cerdines dare non posse. nec illos qui ab eis ordina¬
ti uident᷑ gcam Reciꝑe dicit enĩ intiotẽtius.

Expanded text:
olet etiam quaeri si haeretici ab Ecclesia praecisi et damnati possint tradere sacros ordines, et si ab eis ordinati, redeuntes ad Ecclesiae unitatem debeant reordinari. Hanc quaestionem perplexam ac pene insolubilem icos sacros ordines dare non posse, nec illos qui ab eis ordinati videntur gratiam recipere. Dicit enim Innoc.
Abbreviated transcription (Latin):
sam ꝯiuigium non esse. iõq asserunt a pͥma
fide desponsac̃õis ꝯuiges applłari. nõ re p̃sẽ¬
cium s spe futuror. quia ex fide qͣm ex des¬
ponsacõne sibi inuicem debent post ca efficiũ¬
tur ꝯuiges. p̃missas ⁊̃ auctoritates quib asse

Expanded text:
sam conjugium non esse. Ideoque asserunt a prima fide desponsationis conjuges appellari, non re praesentium, sed spe futurorum, quia ex fide quam ex desponsatione sibi invicem debent, postea efficiuntur conjuges. Praemissas autem auctoritates, qu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙp̃ali uncfõne ab ecc̃a recedenter bãptĩ ang̃uetertut
quidem dandi uis ictinere. s non hr̃e sacłtatẽ
tͥbucudi sacros oidines uł consectandi .s. dõitũ
sui a fid̾i ũitate ac doctͥne uuitate diuisi sũt.
qui licet tilles sint ius cũ ordinandi ⁊ con¬
sccͣndi hñt. ⁊ qui ab eis ordinant᷑ añ maĩse¬
stam p̃cisionem ⁊̃ sicũ cis i ꝑte oxicriu¬
⁊ siuã ecc̃e dempuati fueriur tñ si redierint
uale ant uł it̃m ordinandi nõ sunt d̾ huimodi
accipiend̾ dñt. nam postꝗͣ p̃cisi fum̃t ⁊ dãp¬
nati iudicio ecc̃e. iudicio ecc̃e ius ordinandi
⁊ consecͣudi cis detͣctum asserũt uł degxada¬

Expanded text:
pali unctione ab Ecclesia recedentes, Baptismi quidem dandi jus retinere, sed non habere facultatem tribuendi sacros Ordines, consecrandi dominicum sui a fidei veritate ac doctrinae unitate divisi sunt; qui licet tales sint, jus tamen ordinandi et consecrandi habent. Et qui ab eis ordinantur ante manifestam praecisionem, etiamsi cum eis aperte exierisiae damnati fuerint; tamen si redierint,valeant, vel iterum ordinandi non sint, de hujusmodi accipiendum dicunt. Nam postquam praecisi fuerint et damnati judicio Ecclesiae, jus ordinandi et consec
Abbreviated transcription (Latin):
Manus iupoñr. ne non hõi s ip̃i sacͣmento fiat
ad ꝑniciem suam. s aliud est non hr̃e aliudd
quin hãnt ⁊ dare possint. s ꝑniciose hñt ꝑni¬
cioseq dant. quia exͣ uncłm pacis sintineut᷑
sacͣmento facienda ĩnuria ẽst. sicut non recte
ab. uiutate Rece̾dit s tũ dati ⁊ iõ quiꝗ ab eo
aecipit uenienti dd unigatẽ nõ itaturꝰ d lud¬

Expanded text:
manus imponitur, ne non homini, sed ipsi sacramento, fiatmanus imponitur, ne non homini, sed ipsi sacramento, fiatad perniciem suam. Sed aliud est non habere, aliud quin habeant et dare possint; sed perniciose habent, pernicioseque dant, quia extra vinculum pacis sunt. Neutri sacramento facienda est injuria. Sicut non recte ab unitate recedit, et tamen dat; et ideo qui ab eo accipit, venienti ad unitatem non iteratur. Id
Abbreviated transcription (Latin):
di ualcant. nec ab h̾eticis redeuutes qui illic
ordinati sũt ⁊ baptizati. sumt it̃m ordiuandi
sunt sicut nec baptizandi. Gñ aug̾. de he̾
ris dandi quod actepit amittit. Multis madis
apparet inaniter dici. pͥmo quia nulla ostendr̃
causa cur ille qui illud bap̃a amitte non põt
uis dandi possit amit̃te utͣmq enĩ sacͣmentũ
est. ⁊ quadam consecͣcione utͣmq homini dat᷑.
illud cum baptizatur. ⁊ illud cum ordinatur.
ĩo non licet in tatholica ecc̃a utͣm ĩtmiꝰ.¬
patis correcto scismatis errore suscipiendi sł.
⁊ si uisum est opus esse ut eadem officil ge¬
berent que agebant. non sunt rursus ordinan¬
di. s sicut bap̃s in cis ita ordiuacio mansit
integra. qr in p̃cisione fuerat uiciũ quod
acutite pacis est correctum. non in sacͣmen¬
catholicam societatem honores suos non ad¬
ministrent. non cis cñ ip̃a ordinac̃õis sacͣmẽ¬
ta dectahunt᷑ s suꝑ eos mlnent. iõ: non eis

Expanded text:
di valeant; nec ab haereticis redeuntes, qui illic ordinati sunt et baptizati, iterum ordinandi sunt, sicut nec baptizandi. Unde Augustinus: jus dandi quod accepit amittit, multis modis apparet inaniter dici: primo, quia nulla ostenditur causa cur ille qui illud Baptisma amittere non potest, jus dandi possit amittere. Utrumque enim sacramentum est, et quadam consecratione utrumque homini datur: illud cum baptizatur, et illud cum ordinatur. Ideo non licet in catholica Ecclesia utpacis, correcto schismatis errore, suscepti sunt, etsi visum est opus esse, ut eadem officia gererent, quae gerebant, non sunt rursus ordinandi, sed sicut baptismus in eis, ita ordinatio mansit integra, quia in praecisione fuerat vitium quod unitate pacis est correctum, non in sacramencatholicam societatem, honores suos ibi non administrent, non eis tamen ipsa Ordinationis sacramenta detrahuntur, sed super eos manent. Ideoque non eis
Abbreviated transcription (Latin):
quoꝵ auctoritati ⁊ doctͥne cẽt̃i sac̃dotes subd¬
epĩ nũcupant᷑. nota quod archicp̃or nõie
discrecio a gengilib introducta iuidetur. qu hi
suos flamines. simplr̃ flamines. alios .ircfla¬
mines. ilios ꝓthoflamines applłabant. sac̃¬
dotes .a. gentiliũ elaminet dicebantͣ quia
hũt ĩ capite pulcũ in quo crar Uifis uga
desuꝑ hñs aliquid lane. quod cũ ꝑ estũ f̾re
nõ posserit silum tm̃ in capite ligare ee tr
nudis .⁊. capitib eis inced̾e nepħas erat᷑¬
⁊ ũta ͤ ⁊ afilo quo utebantͣ flamines dc̃i
sunt qi alamines. s festis dreb filo depõito
puleũ imponebant ꝓ sac̃tocii eminẽtia.

Expanded text:
quorum auctoritati et doctrinae caeteri sacerdotes subjepiscopi nuncupantur. Nota quod archiepiscoporum discretio a gentilibus maxime introducta est, qui suos flamines alios simpliciter flamines, alios archiflamines, alios protoflamines appellabant. Sdotes enim gentilium flamines dicebantur, qui habebant in capite pileum, in quo erat brevis virga, desuper habens aliquid lanae, quod cum per aestum ferre non possent, filum tantum in capite ligare coeperunt. Nudis enim capitibus eis insidere nefas erat. Unde a filo quo utebantur flamines dicti sunt, quasi filamines. Sed festis diebus filo deposito pileum imponebant pro sacerdotii e
Abbreviated transcription (Latin):
corꝑis ⁊ sangͥuis dĩ ĩ altariꝰ dĩ confic̾e ͥ oiõnes
dic̾e ⁊ dona dĩ bñdre. qui cam ordiuãtur liut¬
glitur eis manus ut intelligãt se accepisse
ꝑhoc se acceꝑisse pͭatem placabiles d̾o hosu¬
as offerendi. hic osto a siliis aaron sũpsit
ũtium. sũmos enĩ pontificet ⁊ minoret sac̃do¬
ter inslicuit dꝰ ꝑ meysen. qui ex p̃cepto dĩ
aaron ĩ sũmum pontificẽ filios uͦ cius unp̃
ĩ ecc̃ã maiores pontifices. dem̃ alios septua¬
ginta ⁊ duos discipulos desigͣuit quoꝵ iucem
cessor est pontifex sũmus. unde dr̃ aptẽ qͥ¬

Expanded text:
ari conficere, oraciones dicere et dona dei benedicere. Qui cum ordinatur, inunguntur ei manus, ut intelligat se accepisse gnt se accepisse potestatem placabiles Deo hostias offerendi . Hic ordo a filiis Aaron sumpsit initium. Summos enim pontifices et minores sacerdonstituit Deus per Moysen, qui ex praecepto Dei, Aaron in summum pontificem, filios vero ejus unxit in Ecclesia majores pontifices. Deinde alios septuaginta et duos discipulos designavit, quorum vicessor est Pontifex summus, unde dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
legt̃ institutũ a dño. nec cñ ad
Remedium. s ad offiũ Refert᷑ ⁊̃
scͥptura genesis iu adam misso sopore
atq una d̾ costis eius sũpta. ⁊ ex inde muli¬
ere formata: uitũ in spu intelligend̾. ad q̃ usũ
Mulier ftã esset: post extasirm ꝓpħie dixisse.
tucio: duplex est. Una. añ pcc̃m ad officiũ
scã in ꝑãdiso. ubi eͥtͣat thorus ĩmacłatus.
⁊ nupcie honorabiles ex quib stton atc̃eeẽ
conciꝑent. sine dolore parerent. Alt̃a:. post
illicitũ mꝯocum deuitand̾. pͥma. ut ꝑat᷑a
Multiplicaret᷑. scd̾a sit n extupcretut

Expanded text:
legitur institutum a Domino; non tamen ad remedium, sed ad officium. Refert enim Scriptura, Genes. 2, in Adam misso sopore atque una de costis ejus sumpta, et exinde muliere formata, virum in spiritu intelligentem ad quem usum mulier facta esset, post extasim prophetice dixisse: tutio duplex est. Una ante peccatum ad officium facta est in paradiso, ubi esset thorus immaculatus, et nuptiae honorabiles, ex quibus sine ardore conciperent, sine dolore parerent; altera post illicitum motum devitandum. Prima, ut natura mul
Abbreviated transcription (Latin):
fututo set d̾ p̃ienti. si enĩ corisenciãt iu
futurum ditentes. accipiã te ĩ uirũ. ⁊ ego
ꝑe in iorem. non est consensus efficax mii.
efficit m̃ oõ. Si aut̃ ũb̾ explicatur quõd
tñ corde non uolunt. si non sit coactõ iͥ
uł tolus. obligatio illa ũboꝵ quib ꝯsenci¬
unt dicentes. accipio te in uitũ ⁊ ego te
ysiõdorus. consus facit m̃ m̃ꝰ It̃
nicholaus p᷑p. sufficiat solus scdm̃ leges
eoꝵ consensut de quor coniunctõnib agr̃.
qui solus si forte in nuptiis deffuerit. et̃a
⁊̃ tum ip̃o coitu celebrata frutͣnturꝰ. It̃ ioħs¬

Expanded text:
ti. Si enim consentiunt in futurum, dicentes: Accipiam te in virum, et: Ego te in uxorem, non est iste consensus efficax Matriefficit matrimonium. Si autem verbis explicant quod tamen corde non volunt, si non sit coactio ibi vel dolus, obligatio illa verborum quibus consentiunt dicentes: Accipio te invirum, et ego te Isidorus: Consensus facit Matrimonium. Item Nicolaus papa: Sufficiat solus secundum leges eorum consensus, de quorum conjunctionibus agitur; qui solus si forte in nuptiis defuerit, caetera etiam cum ipso coitu celebrata frustrantur. Item Jo
Abbreviated transcription (Latin):
uicia ĩ corde ⁊ oꝑe pullulancia doceant᷑ p̃saidẽdai
ne ad audiȩnd̾ ⁊ intelligend̾ ub̾ dĩ p̃pediatur ta¬
ens ꝓ qo suato reddetur ĩ excelsis corona : tonsu
pͥus cͥne su̾ato dema ab uite ꝯtinẽtsam capiso
idebant ⁊ capulos ĩ igne sacͥficii ponebant.

Expanded text:
e pullulantia doceantur praecidenda, ne ad audiendum et intelligendum verbum Dei praepediatur mens, pro quo servato reddetur in excelsis corona. Tonsuraprius crine servato, deinde ob vitae continentiam caput radebant, et capillos in igne
Abbreviated transcription (Latin):
.a. ad miniłium diumã eligendi sunt cłici qui digne
possint dominita sicͣm̃ta tractare. Melius eat ut¬
domino sac̃doti paucos hr̃e ministros qui passint
digne opꝰ dĩ ex̃cere suam młtas ĩutiles qui ordina¬
tori honus graue inducãt. tales eni decet cue mini¬
stros xp̃i. qui septiformi grã spc̃ s. sint deccei. ⁊¬

Expanded text:
autem ad ministerium spirituale eligendi sunt clerici, qui digne possint dominica sacramenta tractare. Melius est enim episcopo paucos habere ministros qui possint digne opus Dei exercere, quam multos inutiles, qui ordinatori grave onus inducant. Tales enim decet esse ministros Christi, qui septiformi gratia Spiritus sancti
Abbreviated transcription (Latin):
quod dicitis ut qu ordinati sunt it̾m orduuẽt᷑
ualde siũ ndiclosũ estiut enĩ bapatus senie
it̃m baptizari non d. ita qui consccͣtus cł
serael in cod̾ ordine non ualet it̃m conseeti. hiis
aliisq auctoritatib Ur̃ asscii in om̃ub srapis
ꝑmañe cũ iuredandi. possunt ciũ dare s. ꝑni¬
ciose ⁊ quib ded̾iut non sunt itm ordinandi.
que p̃missis ox oppõito obuiare uidentur.

Expanded text:
Quod dicitis ut qui ordinatus est iterum ordinetur, valde ridiculosum est: ut enim baptizatus semel, iterum baptizari non debet, ita qui consecratus est semel, in eodem ordine non valet iterum consecrari. His aliisque auctoritatibus videtur asseri in permanere cum jure dandi. Possunt enim dare, sed perniciose; et quibus dederint, non sunt iterum ordinandi; quae praemissis ex opposito obviare videntur.
Abbreviated transcription (Latin):
intelłectũ q̃m ꝯtinent ⁊ oĩa moralirad
caritatem referunt᷑. ꝑtinent in omnia¬
nͥm ad decem mandata in tabilis scͥꝑta uͥõn¬
ũ su̾ma ꝑ stͥngit᷑. ex quib cet̾a immanam. ⁊¬
⁊ sicut in sermone domim uii. uirtutesela¬
pͥmit̾unt᷑. ad qͣs cet̃a reforunt᷑. et sicut:
ad .x. mandata decalo̾ det̃a ret̾unt᷑ ica et
rum eloquioꝵ possidet caritas. qͣ dm̃ ꝓ¬
xtimuꝑi u diligitꝰ: que radix est ommũ ñ i
recte fiunt: cum ret unt᷑ ad diligetid̾
deum et ꝑxsinum pp̃ deum. quod u̾fit
timore ꝑene uł aqͣ in tencõe cirnaltũt¬

Expanded text:
intellectum, quem continent, et omnia moralia ad charitatem referuntur. Pertinent enim omnia ad decem mandata in tabulis scripta, ubi omnium summa perstringitur, ex quibus caetera emanant; sicut in sermone Domini octo virtutes praemittuntur, ad quas caetera referuntur. Et sicut ad decem mandata Decalogi caetrum eloquiorum possidet charitas, qua Deum proximumque diligimus; quae radix est omnium recte fiunt, cum referuntur ad diligendum Deum, et proximum propter Deum. Quod vero timore poenae vel aliqua intentione carnal
Abbreviated transcription (Latin):
cuiusqpinactu uͥ alã mag̾ aliam minꝰ
ht̃. aliam eciam non ht̃. ut iur iustus
utens conrugio. nõ ht̃ contmenciam
in actu qͣm pñ hẽ in habitu cur gͦ nõ
dicãt᷑ ꝑia pcẽa: forte quia magis facit
ceͣ cretatem qui gͣuius põcat mimis qui
dr᷑ qui offendit in inio  factus est omni
pendent ommũ.
ta fuerrt cerimonulia mandata que
si ad caritatis sat̃e ficacõem ꝑtimiisent
uident ᷑ nund̾ debe cessare. quiã non li ił

Expanded text:
cujusque. In actu vero aliam magis, aliam minus habet, aliam etiam non habet, ut vir justus utens conjugio, non habet continentiam in actu, quam tamen habet in habitu. Cur ergo non cata? an forte quia magis facit contra caritatem, qui grauius peccat, minus, qui  Qui offenderit in uno, factus est omniupendent omnia. ta fuerint caeremonialia mandata, quae si ad charitatis sanctificationem pertinuissent, viderentur nondum debuisse cessar
Abbreviated transcription (Latin):
te h̾eo nocionẽ iuitus est caritas qͣ id
id̾diligend̾ est diligi. hec ⁊ in aliis m̃a¬
ior. ⁊ in alus minorialiis nulla est ple¬
nissima u̾o queiam nõ possit augeri.
ꝙͣ diu hic hõ uiuit in nemine. hic insi¬
nuari uidr᷑. ꝙ aliquis ea rõue possit dͥ
ħie unã uirtutem magis ꝙͣ aliamqr¬

Expanded text:
endum adtinet, uirtus est caritas, qua id, quod diligendum est, diligitur. haec in aliis maior, in aliis minor, in aliis nulla est, plenissima uero, quae iam non possit augeri, quam diu hic homo uiuit, in nemine; nuari videtur quod aliquis ea ratione possit dici habere unam virtutem magis quam aliam,
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ rectũ est. nec tñ iõ nõ est pͣuo prauiꝰ.
nime intentõnes ut corꝑis m̃bra. nõ
n alud illuĩnat᷑ ampli᷑ diõ caret liue᷑.¬
ꝓfecto ut quisq illustͣcõue pie cauta.¬
tis asfectus mnalio ac̃tu masis inalio:
tuinus. in ali quon̾mꝰ sic dici potest
hrẽ aliam ⁊ aliam nõ ħre.ialiammna¬

Expanded text:
 rectum est, nec tamen ideo non est pravo pravius, nimae intentiones, ut corporis membra non et aliud illuminaprofecto ut quisque illustratione piae charitatis affectus est, in alio actu magis, in alio minus, in aliquo nihil; sic dici potest habere aliam, aliam non habere, aliam ma
Abbreviated transcription (Latin):
dut᷑. aliud est fides qua credunt᷑. ¶x
ddunt quoq urtus opus ditm̃ est qͣm
remissis aliis q rõmb ac cestimoniis
inuitunt᷑ utrique. heꝵ aũ iudicrum di¬
ligentis lectoris relinqõ examini ada-

Expanded text:
duntur, aliud est fides qua creduntur. ExAddunt quoque: Virtus opus Dei tantum est, quam missis aliisque rationibus ac testimoniis innituntur utrique. Horum autem judicium diligentis lectoris relinquo examini, ad a
Abbreviated transcription (Latin):
nebat. dicens ad hoc eam dati hõmib ut
auaiti di sine qua nicħ bom possimmis fa.¬
suis p̃cedentib m̾icis ab illo accepit nra na¬
tura ip̃o ad hoc tñ iuuante nos ꝑsuam
legem ate doctriiam ut discamus qre
fatere ⁊ que sperare deteamus. Non aut̃ adi
pellitur. taritatem ctũ rregant diuinitꝰ
nũ dei iꝑã caritas que ut scĩa nõ mfbet
edificat. Destruunt ⁊̃ erõnes quas facit ec̃a
siue ꝓ infidilib ⁊ doctrie ddi resistentib
ut comu̾tantur ad dm̃. sius ꝓsidelib ut
augeatur eis fułs iꝑscũent nit᷑a. hoc

Expanded text:
neret, dicens ad hoc eam dari hominibus, gratiam dei, sine qua nihil boni possumus fasuis praecedentibus meritis ab illo accepit nostra natura, ipso ad hoc tantum juvante nos per suam legem atque doctrinam, ut discamus quae facere et quae sperare debeamus; non autem ad hpellitur; charitatem autem negant divinitus donum ipsa caritas, quae, ut scientia non inflet, aedificat. destruunt etiam orationes, quas facit ecclesia siue pro infidelibus et doctrinae dei resistentibus, ut conuertantur ad eum, sine pro fidelibus, ut augeatur
Abbreviated transcription (Latin):
recrag̾tans ꝯuremorat inquiens. Inhus
atq hꝰ modi u̾bis meis q grã dei ꝯmem¬
orata nõ est de qua ec̃ nrõ agebatur pir¬
tant pelagiani siam nos tenuisse sm̃na̾.
S frustra hoc putat᷑. uoluritas quipe ẽ
qua pectat᷑ ⁊ recte uiuit᷑. ꝙ hũs uerbis
bus urui nõ potest. Ete aꝑte dec̾mĩat
exquo ss illa dixent mimitos ꝯrẽ
refellens.

Expanded text:
retractans commemorat, inquiens: In his atque hujusmodi verbis meis, quia gratia Dei commemorata non est, de qua tunc non agebatur, putant Pelagiani suam nos tenuisse sententiam; sed frustra hoc putant. Voluntas quippe est qua peccatur et recte vivitur, quod his verbis bus vivi non potest. Ecce aperte determinat ex quo sensu illa dixerit, inimicos gratiae refellens.
Abbreviated transcription (Latin):
mĩtis p̃cedeatib grãm dd⁊ aduocari. sic̃
psiagiana hisis tradidit. Nam ut ar
aħ̃. inli .i. retͣctõnũ noui hetici pelagiam
lib̾m sis asserunt uoluntatis arbit̾umut
stra dati allerunt.

Expanded text:
meritis praecedentibus gratiam Dei advocari, sicut Pelagiana haeresis tradidit. Nam, ut ait Aug. lib. 1 Retract.: Novi haeretici Pelagiani liberum sic asserunt voluntatis arbitrium, ut stra dari asserunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tanco mag̃ ħetur. fecit dous tõnalem c̃acu¬
ram que sumũ bonum intellig̃et. ⁊ in¬
tesligndo amaret. ⁊ amaudo possideret. ac
possidendo frueretur. eamq hoo modo distin¬
.xit. ut pats insui puntate ꝑmasiet nesa

Expanded text:
us habetur, fecit Deus rationalem creaturam quae summum bonum intelligeret, et intelligendo amaret, et amando possideret, ac possidendo frueretur. Eamque hoc modo distinxit, ut pars in sui puritate permaneret, nec
Abbreviated transcription (Latin):
sꝑam occidente luce excipiens mane seqñtis
diei goꝑletus 3 unde beda. occidente luce pan¬
latim ⁊ post sꝑaciũ diurne longitudinis
nunc usitato cursu solis sieri solet᷑. fcm̃s
aut̃ mane eadem suꝑ t̃rara redeunte ⁊
alium diem inchoante̾. ⁊ dies ecpletus ÷
duo om̃ino tenebrosa que post creata sid̾¬
a aliqua luee claruet.¬
dici sufficiebat. ad quod dici potest. qñĩ lux
ala forte supiores ꝑtes alustrabat ⁊ ad il¬
liuruãcõnet infetiorum solem fĩ oporteb¬
at. uł potuis ideo quia facto solei diei
fidigor auctus ÷ amiliori . raulto luce
tadianit dies post ea quã antei post easi
Solis formatũ aut in ea ꝑae celi et̃ inqua
sol ÷. nõ quod ipã Et sol s sic ei unta ut
discerni non ualent. qͦmͦ accipien

Expanded text:
m occidente luce, excipiens mane sequentis diei, expletus est. Unde Beda: Occidente luce, et paulatim post spatium diurnae longitudinis  sicut nunc usitato cursu solis fieri solet. Factum est autem mane eadem super terram redeunte, et alium diem inchoante, et dies expletus esduo omnino tenebrosa, quae post creata sidera aliqua luce claruit.diem sufficiebat. Ad quod dici potest quoniam lux illa forte superiores partes illustrabat, et ad illuminationem inferiorum solem fieri oportebat. Vel potius ideo, quia facto sole diei fulgor auctus est. Ampliori enim multo luce radiavit dies postea, quam ante. Si autem qsoli formatum, aut in ea parte coeli non esse in qua sol est; non quod ipsa sit sol, sed sic ei unita ut discerni no
Abbreviated transcription (Latin):
tis diei bendecet. ut oꝑa dei a luce inchdate
⁊ in luce completa else sig̃carent᷑. reliqui
aut̃ dies mane habuerunt ⁊ uesperam qͦs
quis a suo mane intigiens us ad alt̃ius
oiei mane tendebatur.
ic ⁊ naturalis orto distinctõns diepum
ut distitiguatitꝰ atq computentꝰ di¬
e amane us ad maner postea uero in mri
stecio fom̃ ÷ ut dies cg̃xutentꝰ a uesꝑa ia
in computacõne. cuma uyxͣ ͣ natutalim or¬
dinem ẜcedens dies sequenti nocti adiũgi
debeat. quia homo aluee ꝑ pectatum corr¬
uit intenebras ignorancie ⁊ peccatorum

Expanded text:
tis diei tenderet, ut opera Dei a luce inchoasse, et in luce completa esse significaretur. Reliqui autem dies mane habuerunt et vesperam, quorum quisque a suo mane incipiens usque ad alterius diei mane tendebatur. » Hic est naturalis ordo distinctionis dierum, ut distinguatur atque computetur dies a mane usque ad mansterio factum est ut dies computentur a vespera in in computatione, cum juxta naturalem ordinem praecedens dies sequenti nocti adjungi debeat, quia homo a luce per peccatum corruit in tenebras ignorantiae et peccatorum
Abbreviated transcription (Latin):
fuisse. ex p̃dc̃it ꝯstat quod pot̾ de¬
us ⁊ alia facere qͣ facit. ⁊ que
facit meliora possit ea facere
qũa facit

Expanded text:
fuisse? Ex praedictis constat quod potest Deus et alia facere quam facit, et quae facit meliora ea facere quam facit
Abbreviated transcription (Latin):
duir᷑ alituiꝰ filii ꝯsequens est ut dẽ ilo ⁊̃
ita ut sit filius. nec rursus om̃is qͥ de᷑ fil
et d spũ scõ nõ sic̃ filiu insinuat nob̾
is millo erordio nat᷑e sus quo eẽ cep¬
it u̾bo dei copsarctur intantã ꝑͥ uinta¬
tem. ut idłm eẽt filiꝰ dei qui filiꝰ hõise
lũ possic ad mutere pocm̃. Que ꝯrã iõ¬

Expanded text:
dicuntur alicujus filii, consequens est ut de illo etiita ut sit filius; nec rursus omnis qui dicituret de Spiritu sancto non sicut filius, insinuat nobis is it, Verbo Dei copularctur in tantam personae unitatem, ut idem esset Filius Dei qui filius hominilum posset admittere peccatum. Quae grati
Abbreviated transcription (Latin):
sit filius sp̃c scĩ. ⁊ sit filius uirgiis.
cũ de illo ⁊ d illa sit natus: difficile est
qua re nascitur ꝯtinuo eiusd̾ filiũ
numcupand̾. ut enĩ obmitam ałr de
hoĩe nasci filiũ. Alit̾ capillũ. pedicułu.¬

Expanded text:
itus sancti, et sit Filius Virginis, cum et de illo et de illa sit natus, explicare diffqua re nascitur, continuo ejusdem rei filium nuncupandum. Ut enim omittam aliter de homine nasci filium, aliter capillum,
Abbreviated transcription (Latin):
etm̃ hec uelud
tumis ꝓfunda atq obseru¬
ra uelinquentes illud indubitant̃
teneamus. quod deus inspe eeacie sue
numqrͣ mortalib aparuit. sicut fa¬
cõmutabile Ideo substancia siue eẽti¬
cia dei quae nullo modo mutabilis ÷
bilis. ꝑ indẽ illa omĩa que patrib iu¬
dicimus. audeo gͥ fiducialit̃ dr̃e nec
dm̃ prẽm. nec u̾bum eius. nec sym
eius qui ÷ unus deus. ꝑ id quod est
atq id ip̃m ÷ ullo modo eẽ nutablẽ

Expanded text:
m haec velut nimis profunda atque obscura relinquentes, illud indubitanter teneamus: quod Deus in specie essentiae suae nunquam mortalibus apparuit; sicut famutabile. Ideo substantia sive essentia Dei, quoniam nullo modo mutabilis est, bilis est. Proinde illa omnia quae patribus via esse dicimus. Audeo ergo fiducialiter dicere nec Deum Patrem, nec Verbum ejus, nec Spiritum ejus, qui est unus Deus, per id quod est at
Abbreviated transcription (Latin):
cõnem nõ credrmus substancialit̃ illabi an̾i¬
me si aplicacõne ⁊ op̃ssione iaiti Illa¬
bi aut̃ menti illi soli possibus ÷ qu cre¬
auit. qui natur si cosistens in coipoieus ca¬
ꝑibilis ÷ sue facture. Ecor hid uidetur¬

Expanded text:
tionem non credimus substantialiter illabi animae, sed applicatione et oppressione uniri. Illabi autem menti, illi soli possibile est qui creavit, qui natura subsistens incorporeus capabilis est suae facturae. Ecce hic
Abbreviated transcription (Latin):
uero sachanas cor alicũ nõ quidrm in¬
gredieas u eum ⁊ in sensum eius. ueq
decepcõne anirrara in affer̃a malitie trab¬
eus ꝑ cogitacõnes ⁊ iutentina iuciorura
quib plenus ÷. Irapleuit gͦ sathanas cor
ananie ꝑõ mñtrando s malicie sue uires
insserendo. Iddm spũs inmundus flãcna uro¬
tutum decordib fidelium expulsus doctori¬

Expanded text:
vero Satanas cor alicujus, non quidem ingrediens in eum, vel in sensum ejus, neque deceptione animam in affectu malitiae trahens per cogitationes et incentiva vitiorum quibus plenus est. Implevit ergo Satanas cor Ananiae, non intrando, sed malitiae suae virus inserendo. Idem spiritus immundus flamma virtutum de cordibus fidelium expulsus, doctori
Abbreviated transcription (Latin):
q arumab illabantꝰ. an ideo intea¬
te dicantur. quia malicie sue effofũ
ibi ec̃cent de ꝑ missione oprimendo
luntate sua trahendo. quod in honu¬
nẽ introennt atq ab eit segulsi
exeant euugłium aꝑte declatat.
comemoraris demonia in quodam

Expanded text:
 animabus illabantur; an ideo intrare dicantur, quia malitiae suae ibi effectum exercent Dei permissione opprimendo luntate sua trahendo. Quod in homines introeant atque ab eis expulsi exeant Evangelium aperte declarat, commemorans daemonia in quosdam
Abbreviated transcription (Latin):
natura boni. Cum indeo inquit sint
om̃ia que ꝯdidit nõ tñ inquinant eñ
qui pecdant. de cuiusq sapiencia ⁊ At
tingit a fine usq ad finem fortit᷑ dr᷑
attingit om̃ĩa ꝑp̃ suam mundiciam. ⁊
nichil inquinatum in eam icirrit.¬

Expanded text:
natura boni, cum in Deo, inquit, sint omnia, quae condidit, nec tamen inquinant eum, qui peccant: de cujus Sapientia, quae attingit a fine usque ad finem fortiter , dicitur: Attingit omnia propter suam munditiam, et nihil inquinatum in illam incurrit
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ alicubi qd̾ nõ ubiq. gͦ lodalis ẽ ẽ
g ͦ nbiꝙ tota que ꝯtitiet totum ⁊ ⁊̃
penetrat. totum quẽ. nec ꝓfus simpliai
diuidi. nec ꝓ sui puritate maculati. nec
ꝓpinquamuss. ꝙ

Expanded text:
est alicubi, quod non ubique, ergo localis est. Est ergo ubique tota quae continet totum, et penetrat totum; quae nec pro sui simplicitate dividi, nec pro sui puritate maculari, nec propinquamus. 9.
Abbreviated transcription (Latin):
pacet quod deus ubiq totus est ꝑ eeñci¬
am et insc̃it hĩtat ꝑ gr̃am. Gumq suꝑuis li¬
cet tenuit᷑ ostensum sit qua tõne dicat
hĩtare in quibdam. efflagitaret ordinis rõ
d eciam assignari. quomodo u̾q ꝑ eeñciam
et totus sit. insi huiꝰ ꝯsideracõnuis sublimi¬
tas atq in mensitas humane mentis sensũ
omnino excederet. ut ait ast ctisost̃. suꝑ
epłam ad hebreos. sic̃ multa dẽ deo intessi¬
gimus que loqui penitus nõ ualennis. Ita
multa loquim᷑ que intelligẽre nõ sumus
ydoni. u̾bi gr̃a. quod ubiq deus ẽ scimns ⁊
capimus. It̃ quod ẽ ĩcorporea quedam u̾tus
que om̃uim ẽ causa bonoꝵ sciaus. quõ ã
uel que ista sit penitus ignoramus.
uidam tam̃ inmensa ingenio¬
suo suo metiri psumentes ħ ita fore
intelugendũ tradiderant. quod deus ubiq ẽẽ
ꝑ geñciam diciturꝰ nõ quod dei eeñcia ꝓpͥe sit
in om̃i loco ⁊ in om̃i creritum. s qrͣ omis¬

Expanded text:
atet quod Deus ubique totus est per essentiam, et in sanctis habitat per gratiam. Cumque superius, licet tenuiter, ostensum sit qua ratione dicatur habitare in quibusdam, nunc efflagitaret ordinis ratio id etiam assignari, quomodo ubique per essentiam et totus sit; nisi hujus considerationis sublimitas atque immensitas humanae mentis sensum omnino excederet, ut etiam ait Chrys. super Epistolam ad Hebr. Sicut multa de Deo intelligimus quae loqui penitus non valemus, ita multa loquimur quae intelligere non sumus idonei. Verbi gratia, quod ubique Deus est scimus et capimus. Item: Quod est incorporea quedam virtus, que omnium est causa bonorum, scimus; quomodo autem vel que ista sit, penitus ignoramus.Quidam tamen immensa ingenio suo metiri praesumentes, hoc ita fore intelligendum tradiderunt, quod Deus ubique per essentiam esse dicitur; non quod Dei essentia proprie sit in om
Abbreviated transcription (Latin):
olet eciam ab
Seudem queri quomodo deus substan¬
cialit᷑ insit omib teb. ⁊ corporaliũ so¬
dium inquinacõnib nõ ꝯtingnatꝰ. qd̾
tum friuolum ẽ ut nec responsione.
atus sordib corporis ⁊̃ leprosi uł quantñ¬
cumq polluti inquinari nõ possit. Sol
quoq radios suos sine sui pollucõne
esfundit suꝑ loca ⁊ corpora nõ solum
mũda s ⁊̃ imunda ao sordib fettencia.
quoꝵ qtactu homĩes ac quedam alie

Expanded text:
olet etiam ab eisdem quaeri quomodo Deus substantialiter insit omnibus rebus, et corporalium sordium inquinationibus non contingatur, quod tam frivolum est, ut nec responsione atus sordibus corporeis etiam leprosi vel quantumcumque polluti inquinari non possit. Sol quoque radios suos sine sui pollutione effundit super loca et corpora non solum munda, sed etiam immunda ac sordibus foetentia; quorum contactu h
Abbreviated transcription (Latin):
nõ ditm cognoscencinm dñi. Illi .n. ad tẽp¬
lum dei nõ ꝑtinent qui cognoscentes de¬
um nõ sic̃ deũ glorificant. ad templũ d̾i
nosse nec habere᷑ isti potuerunt hr̃e
añquã nosse beatissimi sunt aut̃ illi
quib hec ẽ deum hr̃e quod nosse. hic
aliquatenus apit ab̃. quõ deus hĩtet
in aliquo. i. hĩtͤatur cum÷ fidelis. Ita est
in aliquo ut ab eo cognoscatur ⁊ di

Expanded text:
dam cognoscentium Deum. Illi enim ad templum Dei non pertinent, qui cognoscentes Deum, non sicut Deum glorificant. Ad templum Dei nosse nec habere, isti potuerunt habere antequam nosse. Beatissimi autem sunt illi quibus est Deum habere, quod nosse. Hic aliquatenus aperit Aug. quomodo Deus habitet in aliquo, id est, habeatur, cum videlicet ita est in al
Abbreviated transcription (Latin):
in telligentre nõ est sis redcẽda Rensio.
qñ multipler p̃missa est qs̃. S instan¬
cie querentis ita detĩmn᷑ato. s ae hõis
ꝑsona queris. Sdeo .ñ. Si a hominis
natura: dico qd̾ est.

Expanded text:
intelligentiae non est hic reddenda responsio, quoniam multiplex praemissa est quaestio; sed instantiam quaerentis ita determinando: Si de Hominis persona quaeris, respondeo: Non; si de hominis natura, dico: Est.
Abbreviated transcription (Latin):
ed iam nunc ad ꝓpõitũ
redeamus cepdo qͣ insistamus. ostendentes
quod magnitudine ulła triũ ꝑsonaꝵ aliam
guꝑatiqr nulla maior aliis. nec manis alꝙͥ
sunt duc qm una. nec trec qmͣ due. nec
maior deus qmͣ singłi eoꝵ. qr singłis eoꝵ¬

Expanded text:
ed jam nunc ad propositum redeamus coeptoquo insistamus, ostendentes quod magnitudine nulla trium personarum aliam superat, quia nulla major aliis, nec majus aliquid sunt duae quam una, nec tres quam duae, nec major Deus quam singuli horum, quia singulus ho
Abbreviated transcription (Latin):
sonaꝵ in singłs. qr silic in singłis ẽ eadem
plenitudo diuinitatis ⁊ unita siłitudo nature.
qr nõ ẽ maior diuina natura in aliqua har̃
ꝑsonar̃. s unius ⁊ indifferentis natute. sũt
hee tres ꝑsone. łoq alta in altã eẽ dͦꝵ nt

Expanded text:
sonarum in singulis, quia scilicet in singulis est eadem plenitudo divinitatis, et unita similitudo naturae; quia non est major divina natura in aliqua harum personarum, sed unius et indifferentis naturae sunt hae tres personae. Ideoque altera in altera esse dicit
Abbreviated transcription (Latin):
ne tõnẽ hui dicti nõ cosit nec gxemplũ a¬
liquod teb diuinis. ꝯꝑacẽ hũatia p̃stabit
q quod ũnteligibie est i tm̃i deo possibile
est cognoscendũ iaqi⁊ intelligũdũ
est quid sit ulud. ego in patre ⁊ pat᷑ in
plemt udo in utroq diuinititis ꝑfecta ẽ¬

Expanded text:
ec exemplum aliquod rebus divinis comparatio humana praestabit. Sed quod non intelligibile est homini, Deo possibile est. Cognoscendum itaque atque intelligendum est quid sit illud: Ego in Patre, et Pater plenitudo in utroque divinitatis perfecta e
Abbreviated transcription (Latin):
alio deus ẽ. s eo  magnus quo deus. qr
nõ aliud illi ẽ magnũ ẽẽ aliud dñi eẽ.
eadem quippe eins ẽ magnitudo que il¬
tus. ⁊ eade̾ eẽncia que ẽ magnitado. pr̃
gͥ ⁊ filius simł una eẽncia ⁊ una mag̾mi¬

Expanded text:
alio Deus est; sed eo magnus, quo Deus, quia non est illi aliud magnum esse, aliud Deum esse. Eadem quippe ejus magnitudo est, quae virtus; et eadem essentia, quae magnitudo. Pater ergo et Filius simul una e
Abbreviated transcription (Latin):
omĩa. in filius accepit a prẽ: nam si ꝑtẽ
eiusdem qui genuit accepit. neut̃ gͦ ꝑf¬
eccus ẽ. deẽ .nͥ. ei uñ decessit. nec pleni
quit fateam᷑ gͦ qd̃ pat̃ ẽ infilio. ⁊ filius
in patie. deut in deo. ut idem hilan  in
ciũ genesũ ꝯiunocõnem. nec ꝑ inspt̃am
caꝑ acioris sub̾e natam. s ꝑ nature uni

Expanded text:
Omnia enim Filius accepit a Patre: nam si partem ejusdem qui genuit accepit, neuter ergo perfectus est; deesset enim ei unde decessit; nec plenitquitur. Fateamur ergo quod Pater est in Filio, et Filius in Patre, et Deus in Deo, ut idem Hilar. ait tium generum conjunctionem, nec per insitam capac
Abbreviated transcription (Latin):
est quod nõ aliquis duoꝵ ẽ quo ut̃q ꝯĩgi¬
cur. quo genitus a gignente diligatꝰ ge¬
uitorẽ q suũ diligcat. sunt q nõ participacõ¬
ꝓpͥo seruantes unitatẽ sꝑñs in iuinenlo pacis.
a pr̃ẽ ⁊ pat̃ a filio. ⁊ quod illi duo seruant
c̃. ac ip̃a ꝯmunio: sicbstatcialis est ⁊ coet̃na
c̃. que si amuicicia ꝯueient᷑ di potest dicñ.

Expanded text:
est, quod non sit aliquis duorum, quo uterque conjungitur, quo genitus a gignente diligitur, genitoremque suum diligit, ut sint non participatioo servantes unitatem spiritus in vinculo pacis. a Patre, et Pater a Filio, et quo illi duo servant est. At ipsa communio, consubstantialis et coaeterna est; quae si ami
Abbreviated transcription (Latin):
est nõ fuit semꝑ. Nr id natũ est ut eẽt.
¶lemo ambigit quiñ que in reb hũans na¬
ca sunt. aliqñ nõ fuĩnt s aliud est ex so
nasci quod nõ fuit. aliud ex eo natũ ẽẽ
qd̃ semꝑ est. Ibi nec semꝑ fuit qui pr̃. est̃
ues semꝑ pat̾ est. ⁊ qui nõ semꝑ pr̃ est.
nõ semꝑ genuit. ubi aut̃ sercoꝵ pr̃ est.
semꝑ filius est. qd̃ si semꝑ deo prĩ ꝓpͥum

Expanded text:
semper fuit, quia in id natum est ut esset. Nemo ambigit quin ea quae in rebus humanis nata sunt, aliquando non fuerint. Sed aliud est ex eo nasci quod semper non fuit, aliud est ex eo natum esse quod semper est. Ibi nec semper fuit qui pater est, nec semper pater est; et qui non semper pater est, non semper genuit; ubi autem semper Pater est, semper Filius est. Quod si semper Deo Patri proprium
Abbreviated transcription (Latin):
rtione peccant autumantes aum nͣ
eẽ iustum. Illi desꝑatione dcum uõ bo¬
nũ estimant tollentes inhoc t̾bułm¬
tissimo micnutatũ man portum ii¬
unre incelligentie ciuo se reapi ant
fluc̃tuantes atꝙ ipã defꝑatiorre addũt

Expanded text:
ptione peccant, aestimantes Deum non esse justum. Illi desperatione, Deum non bonum existimant, tollentes in hoc turbulentissimo iniquitatum mari portum divinae indulgentiae, quo se recipiant fluctuantes. Atque ipsa desperatione addunt
Abbreviated transcription (Latin):
ost p̃aicta ꝯsid̾atõne dignũ occͦ¬
rit utrũ pectandi potentia sit no¬
dis a deo uł auob̾. putant quidam
roccimam irc̃te asendi nobis cẽ a deo
potentiam utro pecrandi nõ a deo. seo
anobis ł adiabolo eẽ ficut mala no¬
liuitas nõ adeo s a nob̾ ł adiabolo.to¬

Expanded text:
ost praedicta consideratione dignum occurrit utrum peccandi potentia sit nobis a Deo, vel a nobis. Putant quidam potentiam recte agendi nobis esse a Deo; potentiam vero peccandi non a Deo, sed a nobis vel a diabolo esse; sicut mala voluntas non a Deo nob
Abbreviated transcription (Latin):
II
maus .i. eos qui erant desꝑatissimi. ⁊ iͥ
stmatos facit alioꝵ A̾ctoees. talium
ꝯuersio ibrĩ eunddater ostenditur u¬
quin aliqũ dimitatur. s qr iux ⁊ ra¬
ro ac disficiłr dimititur. nõ tiĩ solui¬
tur enstallus nisi uthementi sp̃c impe¬
tu. alii uero cradunt nõ quãlibet ob¬
stinator̾m ł asꝑationena applłan pe¬

Expanded text:
id est, eos qui erant desperatissimi; et ibi: st. obstinatos facit aliorum doctores. Talium conversio ibi etiam evidenter ostenditur uquin aliquando remittatur, sed quia vix et raro et difficulter dimittitur. Non enim solvitur cristallus, nisi vehementi spiritus impetu. Alii vero tradunt non quamlibet obstinationem vel desperationem appellari pe
Abbreviated transcription (Latin):
lũtas pocest cõ ab hõis aĩo: potestas
aut̃ nõ est uisi adeo ⁊ hoc adcta apca¬
q iustͣa. Nam ꝑ potestatom diabolo
datam ĩ tos facit suos. de hoc ñ g̾s ĩ
mnoralib ait. Tumoris eiatio nõ po¬
cestatis ordo ini crmine est. potentiam
deus crbuit. Ela cõnem uero mascie

Expanded text:
luntas potest esse ab hominis animo; potestas autem non est nisi a Deo; et haecque justitia; nam per potestatem diabolo datam justos Deus facit suos. De hoc etiam Gregor. in Mor. ait: Tumoris elatio, non potestatis ordo in crimine est. Potentiam Deus tribuit, elationem vero pote
Abbreviated transcription (Latin):
ducit. paganus est hedis. uideus inẜelix
ẽ hodit. ħ̾etitus est hodie. scismaticus est
hodie quiꝰ si cras amplectatur catholic
am ⁊ sequat᷑ catholicaui u̾itatem. qͥo
fimant uitam istam agunt pũam et¬
ni hac uita eẽ orand̾. uec d aliquo eẽ
ad mortem ẜ msꝑm̃ scĩ. nͥ cũ ab hac ui.

Expanded text:
ducit: paganus est hodie; judaeus infidelis est hodie; haereticus est hodie: schismaticus est hodie; quid si cras amplectatur catholicam fidem, et sequatur catholicam veritatem? Quid finiant istam vitam agant poenvidetur, ut pro aliquo peccante ad mortem peccatum illius judicare, nec de illo desperare, sed
Abbreviated transcription (Latin):
homim̃ ex se ip̃õ nasci. s diurutꝰ pa¬
rari. ⁊ tribui nreo. deus emluter oste̾.¬
dit qr noc diabolus mec aliquis angło.
eius ex quo in hanc caliginẽ sunt de¬
tnisi bonam potuit ł pot̾it refimũe̾
uoluntatem. qr si possibile foret ut
humana nat᷑a postꝙͣ aido aũsa boni¬
tatem ꝑdidit uolũtatis Oxse ipã rur¬
sus eam hr̃e potuisset multo possibĩ¬
luis hoc nat᷑a haberet augsica que
quãto nimus gra᷑uatur t̾rem corporisᷤᷤ
pondere tanta magis hac cẽt p̃dictis

Expanded text:
i ex seipso nasci, sed divinitus parari et tribui in eo Deus evidenter ostendit, quia nec diabolus, nec aliquis angelorum ejus, ex quo in hanc caliginem sunt detrusi, bonam potuit vel poterit resumere voluntatem; quia si possibile foret, ut humana natura postquam a Deo aversa bonitatem perdidit voluntatis, ex seipsa rursus eam habere potuisset, multo possibilius hoc natura haberet angelica, quae quanto minus gravatur terreni corporis pondere, tanto magis ha
Abbreviated transcription (Latin):
mutatim. qr prĩ scͥptura firquenter
ãtribuit pocenti.am. pocciũ infiliũ q d̾
sit ꝑ ionorantiam qr sapiã filio atribu¬
itur. terciuui expoĩtum est. qui g᷑ pec¬
cat ꝑ nfirmitatem uł ꝑ ignerãtiqm
facilr ueniam adipisatar. .s nõ ille

Expanded text:
Scriptura frequenter attribuit potentiam; peccatum in Filium, quod fit per ignorantiam, quia sapientia Filio attribuitur; tertium expositum est. Qui ergo peccat per infirmitatem vel per ignorantiam, facile veniam adipiscitur, sed non ille
Abbreviated transcription (Latin):
et nõ hũit formnam distinecdnis
⁊ discrecõnis. doneo post ea forma¬
tetur ato distinctas reciperet spe¬
cies. ita spdalis ⁊ angelida natu¬
ture hĩtum formata fuit. ⁊ tatt̃
illam quã post en ꝑ amorem ⁊
ꝯu̾sionem a creatore suo acceꝵ cura
erat formam nõ hũit s erat in¬
formis sine ibia. unde agi multi¬
plicit᷑ exponens p̃missa uͥba geñ.
ꝑ celum dicit intelligi informẽ
naturam iite spũaus. sicut inse
potest existere non ꝯuersa ad c̃¬
atorema in quo formatur. ꝑ terii
corporalem mat̾ĩam sine omũ qͦ¬
litare que apparet in mat̾ia formata.

Expanded text:
et non habuit formam distinctionis et discretionis, donec postea formaretur atque distinctas reciperet species, ita spiritualis et angelica natuturae habitum formata fuit; et tamen illam quam postea per amorem et conversionem a Creatore suo acceptura erat formam non habuit, sed erat informis sine illa; unde Augustpliciter exponens praemissa verba Genesis, per coelum dicit intelligi informem naturam vitae spiritualis, sicut in se potest existere non conversa ad Creatorem in quo formatur; per terram, corporalem materiam sine omni qualitate quae apparet in materia formata.
Abbreviated transcription (Latin):
isibae firmamentid hic alellat
S empireuna .i. igneum ⁊ intellectualer
quod non est ab ardore s asplendore
dicitur. quod statir ẽ repletum an
a uolubilitate mũdi secͤtura ẽ. mox
ut c̾acum ẽ sanctis augelis repłe
tum ẽi quos inpncipio cum delo
et t̃ra ꝯditos testatur domrus

Expanded text:
sibile firmamentum hic appellat, sed empyreum, id est, igneum vel intellectuale; quod non ab ardore, sed a splendore dicitur, quod statim factum repletum est anga volubilitate mundi secretum est, mox ut creatum est, sanctis angelis est impletum: quos in principio cum coelo et terra conditos testatur Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
am ostensum ÷ qñ c̃ata fuĩt
angxuca creãtura nunc aut̃
attendendũ ẽ ubi facta fuerit te¬
stimonus quarũdam auccoritatũ
euident̃ monstratur angelos ante
casum fuisse in celo. ⁊ inde coruisse
quosdam p̃ supbiam. Alios uere
qͣui non pectau̾u̾nt illit pstitisse.
Sathanam sicut fulgur de delo ca¬
dentem. nec apłlatur delura fir¬
marcientũ quod sod̾a die fatũ est
s celum sylendidũ. qd̃ dicitur ẽ¬
ꝑyreum in ignenmꝰ a sꝑlendore nõ
a calore. quod fratm angelis fcr̃a
ẽ reglatura. quod ẽ supͣ firmam̃tũ.
⁊ alud epiteum quidam expositoꝵ
sacre scripture nomine celi intelli¬
gi uolunt uͥ scriptura dicit. In cei.¬
principio c̃auit deus celum ⁊ ter

Expanded text:
 ostensum quando creata fuerit angelica natura; nunc autem attendendum est ubi facta fuerit. Testimoniis quarumdam auctoritatum evidenter monstratur angelos ante casum fuisse in coelo, et inde corruisse quosdam propter superbiam; alios vero qui non peccaverunt illic perstitisse. Satanam tanquam fulgur de coelo cadentem; nec appellatur hoc coelum firmamentum quod secunda die factum est, sed coelum splendidum quod dicitur empyreum, id est, igneum a splendore, non a calore; quod statim factum angelis est repletum, quod est supra firmamentum: et illud empyreum quidam expositorum sacrae Scripturae nomine coeli intelligi volunt, ubi Scriptura dicit: In principio creavit Deus
Abbreviated transcription (Latin):
facta ẽ spl̃alis ⁊ corporalis c̃atura
et sirau cum mundo. nec fuit antea
angelica patirra quam mũdus. quia ut
ante secula s a seculis cum quib de
aliud iudet sonitue dicens. sex mi¬
ricur annorum. ⁊ quantas pͥus et̃¬
nitutes. quanta terrippora. quantas
heculoꝵ origines fuisse arbitrati¬
dũ ẽ. In quib angeli. tromi. domi¬
nacõnes. det̃i q ordines seriuerũt
deo absi temporã uitib atq m̃su

Expanded text:
facta est corporalis et spiritualis creatura, et simul cum mundo. Nec fuit ante angelica creatura quam mundus, quia, utante secula, sed a seculis cum quibus co1, aliud videtur sentire, dicens: Sex mintur annorum, et quantas prius aeternitates, quanta tempora, quantas seculorum origines fuisse arbitrandum est, in quibus angeli, throni, dominationes, caeterique ordines servierunt Deo absque tem
Abbreviated transcription (Latin):
donat ꝓculdubio se donaturũ et̃ p̃sci¬
uit. p̃pͥarauit ⁊̃ deus ut ait fulgen¬
cius malis igñẽ et̾nũ. illis utiq quos
tiste pparauit ad iuenda suplicia nec
tñ ppatauit. eos ad facienda peccata.
pp̃arauit .in. deus qd̃ diuma equitas Red¬
deret nõ qd̾ humana iniquitas adnut
piendam sic p̾paranit iniquos ad ĩ iusti¬

Expanded text:
donat, procul dubio se donaturum esse praescivit. Praeparavit etiam Deus, ut ait Fulgentius, malis ignem aeternum; illis utique, quos juste praeparavit ad luenda supplicia, nec tamen praeparavit ad facienda peccata. Praeparavit enim Deus quod divina aequitas redderet, non quod humana iniquitas admittjustitiam percipiendam, sic praeparavit iniquos ad justi
Abbreviated transcription (Latin):
nõ fiende. ⁊ s̃paracõ peue nõ t̾mĩa¬
nde. Et sicut᷑ p̃desticionis effectus ẽ
gr̃e. apposicio. ita reꝓbacõnis et̃ne quo¬
dam modo effectus dẽ uidet᷑ obduracõ.
nec obdurat deus ut ait ab̃. ad six¬
tũ inmittendo maliciami s nõ inꝑcien¬
cius. ut uͦ in parciatur hoc digni sunt
applłans p̃dectinacõnẽ ⁊ p̃cipue pdesti¬

Expanded text:
 poenae non terminandae. Et sicut praedestinationis effectus est gratiae appositio, ita reprobationis aeternae quodammodo effectus esse videtur obduratio. Nec obdurat Deus, ut ait Aug., tum, impartiendo malitiam, sed non impartientius ut non impartiatur, hoc digni sunt,appellans praedestinationem, et praecipue praedesti
Abbreviated transcription (Latin):
st̃. ait. om̃is ꝑturbatio passio. om̃is cupi¬
ditas ꝑturbatio. om̃is gͥ cupiditas passio
omĩs ucro pissio cũ in nos est ip̃a passio¬
ue patim. omĩs gͥ cupiditas cũ est in no¬
bis ip̃a cupiditate patim᷑. ⁊ inꝙͣcũ cupidi¬
nõ sit pccm. qr multa sunt poc̃a que ꝑa¬

Expanded text:
 ait: Omnis perturbatio, passio; omnis cupiditas, perturbatio. Omnis ergo cupiditas, passio. Omnis vero passio cum est in nobis, ipsa passione patimur. Omnis ergo cupiditas cum est in nobis, ipsa cupiditate patimur; et in quantum cupidinon sit peccatum, quia multa sunt peccata quae pa
Abbreviated transcription (Latin):
ciendo si oppinionemi alioꝵ tesdrendo. qd
ec ipsus uerbis duudicue uoluit qui¬
b aiti demones dicunt᷑ aera arm̃a¬
lia nõ ait sunt. Ita .n. quidam dicebant.
de hĩcacõne uͦ caliginosi aeris in quem
dectusi sunt. nõ oppinando s re uentatẽ
assereado eum tradidisse dicunt. quod
ip̃is locucõtus distincẽ oftendit. dicũt
.n. płimos catholicos tractatores in hod
cõuetusse atq id concordit᷑ dociusse. qd̾
angeli incauorei sunt. nec corpora hñt
sibi uincta. assumunt eciama aliqũ cor¬
pora ded patante ad explecionem m̃¬
steris sui sibi a deo uĩuricti. eadem p
explecõnem deponunt. i quib corpore¬
b hom̃ib aupatuerunt atq locuti sirat.
⁊ alicñ quidem locuti sunt ex ꝑte. dei
sitie distincõne alicunis ꝑsone᷑ alitn
et dubit andũ ÷ ddem in corporib

Expanded text:
aliorum referendo, quod ex ipsius verbis dijudicare volunt; quibus ait, Daemones dicuntur aerea animalia; non ait sunt; ita enim: Quidam dicebant. De habitatione vero caliginosi aeris in quem detrusi sunt non opinando, sed rei veritatem asserendo eum tradidisse dicunt, quod ipsius locutionis distinctio ostendit. Dicunt quoque plurimos catholicos tractatores in hoc convenisse atque id concorditer docuisse, quod angeli incorporei sint, nec corpora habeant sibi unita, assumant autem aliquando corpora, Deo praeparante. ad impletionem ministerii sui sibi a Deo injuncti, cademque post expletionem deponunt; in quibus corporibus hominibus apparuerunt atque locuti sunt. Et aliquando quidem locuti sunt ex persona Dei sine distinctione alicujus personae, aliquando ec dubitandum est Deum in corporalibus
Abbreviated transcription (Latin):
angoelis tam bonis qni malis uł ⁊̃ib
hominib adhibentur. s heo ab hõib
tanto difficiluis adhibentꝰ᷑ quantũ
desunt sensuũ subtilitates ⁊ corpo¬
rum mobilitates in meabris tre¬
nis ⁊ pigris. Unde qualib cumq an¬
gelis iicinas causas ab helemente
contraliere quanto facilius z. tanto
istunt ccłitares. R nõ ÷ ereator uisi
qui nẽ pͥncipalit᷑ ista format. nec quis¬
qͥuam hoc potest ussi unus c̃ator deus.
łlud ÷.n. ex intimo at sũmo causat̃
cardine condere ad rĩtrare creatu¬
ram quod facit solus creator deus.
Aliud aut̃ ꝓ distributis ab illo uirib
⁊ facultatib aliquam oꝑacõnem for¬
isecus ad moñe. ut tunt uł tunc.
sis uł sit exeat quod c̃atur̾. Ista qu¬
iꝑpe originalit᷑ ao pͥmordialit᷑ in qua¬
dara textura elem̃torũ cunt̾a iam
c̃ata sunt s acceptis oportunitatib¬

Expanded text:
angelis tam bonis quam malis, vel etiam ab angelis tam bonis quam malis, vel etiam ab hominibus adhibentur. Sed haec ab hominibus tanto difficilius adhibentur, quantum eis desunt sensuum subtilitates et corporum mobilitates in membris terrenis et pigris. Unde qualibuscumque angelis vicinas causas ab elementis contrahere quanto facilius est, tantistunt celeritates; sed non est creator nisi qui principaliter ista format, nec quisquam hoc potest nisi unus creator Deus. Aliud est enim ex intimo ac summo causarum cardine condere ac ministrare creaturam, quod facit solus creator Deus; aliud autem pro distributis ab illo viribus ac facultatibus aliquam operationem forinsecus admovere, ut tunc vel tunc, sic vel sic, exeat quod creatur. Ista quippe originaliter et primordialiter in quadam textura elementorum cuncta jam creata sunt, sed acceptis opportunitatibu