comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tramitr .ni. iustificari hominẽ ꝑ fidem sine ope¬
ub leg̃. tpm̃ qui hoc dicit: logo hominẽ ab sen¬
tem etiam ꝯdempnasse quia tixorem prĩs acce¬
perat. Intelligenda scriptura q̃ scientib conue¬
nre uidetur in om̃ib et nõ tus solis a quib
tem fides sine operib mortua est. parilris enĩ a¬
postolus de operib log̃ locutus ẽ hoc est de cir¬
cumcisione camali. et ncomenia et salbo et hiꝰ
pore non erant necessaria te uero de operibus
iustie alloqutar que qui nõ fec̾it: mortuus
est. qũarus se simulet ẽe fidelis. S dicit. quis
illud apłi dicentis. Corde .n. creditur ad iusti¬
ciam. ore aritem confessio fit ad salutẽ. Stulte.
hoc baptismi impletur temꝑore quo ut bapti¬
retur quis: sola confessio desid̾atur et fides. Nã
fides omĩrm tenet. si deinceps peccandũ ẽ. ablu¬
isse quid prodest: audi quiddicat. Oñs honũ
semel canato. Sanus fcũt es ult̾ius. Noli petca¬
re ne quidtͥ det̾ius euemat docet. hoc beatus

Expanded text:
tramur enim justificari hominem per fidem sine operibus legis ? Ipsum qui hoc dicit, lego hominem absentem etiam condemnasse, quia uxorem patris acceperit . Intelligenda Scriptura, quae scientibus convenire videtur in omnibus, et nonnisi solis a quibusapostolum audio dicentem, Fides sine operibus mortua est . Paulus enim apostolus de operibus Legis locutus est, hoc est, de circumcisione carnali, et neomenia, et sabbato, et pore non erant necessaria; iste vero de operibus justitiae loquitur, quae qui non fecerit mortuus est, quamvis se simulet esse fidelem. Sed dicit quis illud Apostoli, dicentis, Corde enim creditur ad justitiam, ore autem confessio fit ad salutem . Stulte, hoc Baptismi impletur in tempore: quo ut baptizetur quis, sola confessio desideratur et fides. Nam fides omnium tenet. Si deinceps peccandum est, abluisse quid prodest? Audi quid dicat Dominus homini semel sanato: Ecce sanus factus es: jam noli peccare, ne quid tibi deterius eveniat . Hoc et beatus
Abbreviated transcription (Latin):
xpõ credentiũ nocabuilum descendit et nomẽ.
ord̾ nomẽ ille frustra sortitqr: qͥ xpm̃ minime
irtaimitatur. Qruid em̃ tͥ profest nocan qd̾ nõ
es. et nomẽ nsurpare alient̃. S si xp̃ĩanũ te
nien assume arit forsitan si nõ eẽ s nocaride¬
sid̾as: hoc satis fedrun et miseĩẽ. te uellenio¬
cari qd̾ non sis. Nemo enĩ ita trinsit ad xp̃m.
enis se seruum dicit. cm sernire dissinilat. Hru¬

Expanded text:
o credentium, vocabulum descendit et nomen; quod nomen ille frustra sortitur, qui Christum minime imitatur. Quid enim tibi potest vocari quod non es, et nomen tibi usurpare alienum? Sed si christianum te men assume. Aut forsitan non esse, sed vocari desideras? Hoc satis foedum et miserum est, te velle vocari quod non sis. Nemo enim ita transit ad Christejus se servum dicit, cui servire dissimulat. Hu
Abbreviated transcription (Latin):
sern entus tam mali actus tam turpis o¬
pelestia tam luxtmnosa. tam sordida. et illius ꝓ
pue int gentes. Sedrie illis per quos nomẽ dei
tuit blacphematum. Peris enim nicħ a nobis
nag̃ desid̾at et requirit ꝙͣ rit ꝑ astus nr̃os no¬
me settm magnificetur ab om̃ĩb sicut scrptũ
est sactifica sacrificium laudis. hoc est eniisa¬
etficiũ ꝙ deus siner om̃s hostias quenit et di¬
ligit uit per rusticie nr̃e. oꝑa nomẽ scrum uͥq¬

Expanded text:
servum, cujus tam mali actus, tam turpis oservum, cujus tam mali actus, tam turpis oscelesta, tam luxuriosa, tam sordida. Et erit illitur inter gentes . Sed vae illis per quos nomen Domini fuerit blasphematum. Deus enim a nobis nihil magis desiderat et requirit, quam ut per actus nostros nomen suum magnificetur ab omnibus: sicut scriptum est, Sacrifica sacrificium laudis . Hoc est enim sacrificium quod Deus super omnes hostias quaerit et diligit, ut per justitiae nostrae opera nomen s
Abbreviated transcription (Latin):
aut rapax. cum erusmodi nec cibum sumere.
Sem̃ eẽ poprilu sirum deus nioluit et ab oĩ
contagione inirsticie et iniqutatis alienã
Talem ẽẽ eum noluit. tam iustum. tam prũ
tam purũ tam ĩmaculatum. tam simplicẽ
tit nicħ qd in eo gentes redarguerent: inne¬
uirent s quod ãmirentur et dicerent. bea
icultores. et seruos mansuetos. granies p᷑¬
dentes. pios. in rep̃hensibiles. ĩmaculatos
intactos ut quisc cos rud̾it stupeat et ad¬
maretur et dicat. Uere hii homines dei sunt
qtiorum talis est ꝯu̾satio. Ita se homo dei ex¬
hibere debet et agere ut nemo sit qrueũ nõ
uelit uidere. qͥ non andire tesideret. Nemo
non cum ident. dei filmũ ẽẽ credat. ut uere
ĩ eo illud ꝓpheticum impleatur. fan. ces eiꝰ
dultedinis et totus desid̾rum. Nam si se ta¬
lem exhibeat ꝓpĩanus si se taiem exhibeat de¬
iseruus. ut hrs qui demoniis ytolis q de¬
seruiunt ꝯu̾santo esficiatur eqͣt: nicipiet ꝑ
eum teus blasphemari et dici. O xp̃ranũ dei

Expanded text:
aut rapax, cum ejusmodi nec cibum sumere . Sanctum esse populum suum Deus voluit, et ab omni contagione injustitiae et iniquitatis alienum. Talem eum esse voluit, tam justum, tam pium, tam puut nihil quod in eo gentes redarguerent, invenirent, sed quod admirarentur, et dicerent: Beatesse Dei cultores et servos, mansuetos, graves, prudentes, pios, irreprehensibiles, intactos, immaculatos; ut quisquis eos viderit, stupeat, et admiretur, et dicat, Vere hi homines Dei sunt, quorum talis est conversatio. Ita se homo Dei exhibere debet et agere, ut nemo sit qui eum non velit videre, qui non audire desideret; nemo non, cum viderit, Dei esse filium credat; ut vere in eo propheticum illud impleatur: Fauces ejus dulcedinis, et totus desiderium . Nam si se talem exhibeat Christianus, si se talem exhibeat Dei servus, ut his qui daemoniis idolisque deserviunt, conversando efficiatur aequalis: incipiet per eum Deus blasphemari, et dici, O christianum Dei
Abbreviated transcription (Latin):
cecent ¶ Quomodo deris diligi debeat: nt
poteumꝰ diximꝰ. slranc uiero quid sit pximũ tan¬
qͥtiã se ipm diligete. rit possimus explicemꝰ
qrĩaꝙͣ ip̃rus cẽ expõitõ. Alio in loco breuiter
disseratur cum dicitur. Quod tͥ nõ ius fieri
alio non fec̾is. Dominꝰ qͦ et saluator nr̃ dicit

Expanded text:
ectio. Quomodo Deus diligi debeat, ut potuimus, diximus: nunc vero quid sit proximum tamquam se ipsum diligere, ut possumus, explicemus: quamquam ipsius causae expositio alio in loco breviter disseratur, cum dicitur: Quod tibi non vis fieri, alteri ne feceris . Dominus quoque et Salvator noster dicit:
Abbreviated transcription (Latin):
diũ et salu̾atoris nri. testimonio ꝯprobat᷑
dicentis. In hiis duob mandatis uiu̾salex
pendet et ꝓphe. Quod rescindi non põt nec
logem implesse: qui ħ potu̾̃it implere. ¶icħ
enim aliud in lege uecen q̃ri quam ut deũ
et primum diligas. Et uere ille legis con¬
summator et leg factor est. qui nec in deum

Expanded text:
Domini et Salvatoris nostri testimonio comprobatur, dicentis: In his duobus mandatis tota lex pendet et prophetae . Quod rescindi non potest nelegem implesse qui haec potuerit implere; nihil enim aliud in lege veteri quaeri quam ut Deum et proximum diligas. Et vere ille legis consummator et factor est, qui nec in Deum,
Abbreviated transcription (Latin):
et illud ꝓphete dicentis implet eloqͥtm. Q̾ui
diuigitis duñ odite malum. Derim diligit.
otti non alia quam celestia cogitat et druina
Deus enm non nͥ sc̃tatis et rusticie et pieta¬
tis amor est. et ille dm̃ diligit qui non aliud
ꝙͣ quod deus amare uidetur: oꝑatur. Qd
sit em̃ dm̃ dilig̾e: dñ et saluatoris nr̃i doctui¬
na teclarat dicentis. Qui audit uerba me
Aet facit ea: ille est qͥ diligit me. Sic igit᷑
ile derm diligit. qui quod ders p̃cipit: fa¬
cit ¶ui non facit. Iste non diligit. Omnis
uero qmi non diugit: odit. Unde clarũ att
manifestum est ab eis dm̃ odm. qui sua mã¬
data non seruant. de quib ppħam dixisse
credo. Nonne qui od̾ut te᷑ dñe od̾am et sũ
minicos trios tabescebam. perfc̃o odio ode¬
ramilos mimici fcĩ sant mͥ. Odit ꝓpħa piꝰ
pec̃ores adultͥos et inuistos et dei mandata
spantes sicut in alio loco dicit. uidi p̾uaricã¬
tes pastum et tabescebam et it̾m mniquos odi¬

Expanded text:
et illud Prophetae dicentis implet eloquium: Qui diligitis Dominum, odite malum . Deum diligit, qui non alia quam coelestia cogitat et divina. Deus enim non nisi sanctitatis et justitiae et pietatis amator est; et ille Deum diligit, qui non aliud quam quod Deus amare videtur operatur. Quid sit enim Deum diligere, Domini et Salvatoris doctrina declarat, dicentis: Qui audit verba mea, et facit ea, ille est qui diligit me . Si igitur ille Deum diligit, qui quod Deus praecipit facit; qui non facit, iste non diligit. Omnis vero qui non diligit, odit. Unde clarum atque manifestum est, ab eis Deum odiri, qui sua mandata non servant, de quibus Prophetam dixisse puto: Nonne qui oderunt te, Domine, oderam, et super inimicos tuos tabescebam? Perfecto odio oderam illos, et inimici facti sunt mpeccatores, adulteros, et injustos, et Dei mandata spernentes; sicut alio in loco dicit, Vidi praevaricantes pactum, et tabescebam. Et iterum, Iniquos odi
Abbreviated transcription (Latin):
quo facilits post mod posset talia picien¬
um misereri et siris obtemperare mandatis.
tt pcites eum bonufusse agricolam qrn
prius quam semẽmutat in t̾ram: aratris ꝙ
rastus domat ne ꝙ illi crediturum ẽ semẽ
peat. ita et deus poprilum stum diu ante
materat et domat. ꝙͣ ei salutatiũ mandato¬
ũ semẽ imꝑtiat. Deniq ut obhanc causã
intrieamtr mandata. dicentis aduenam ñ
nexabitis. nec tͥbrilabitis eum. fuistis eĩ
et rios aduene in t̾ra egipti. Et it̾m legim᷑.
Deus maguus qm non accipit personam
scd nec accipit mim̃a faciens iudicium ꝑ¬
selito et orphano et indrie dare panem et
egẏpti et albi dicit. Si autem messus fu̾is
messem in agro tuo et obliuisderis mannã:
nõ reu̾ters accuere eam. ꝓselico. et orpha¬
no. et indue ex̃ ut bñdicat te doꝰ deus turis¬
in operib maurium tuaꝵ et memoreris qm̃
otͥ u̾bum hoc. Unde facie puidetar ato di¬
nostitur eum poprilum. ob hanc causam
cunctis afflictum miseriis. ut miseri alfi

Expanded text:
quo facilius postea posset talia patientium misereri, et suis obtemperare mandatis. Ut putes eum bonum fuisse agricolam, qui priusquam semen mittat, diu terram aratris et rastris domat, ne quod illi crediturus est semen pereat: ita et Deus populum suum diu ante macerat et domat, quam ei salutarium mandatorum semen impartiat. Denique ut ob hanc causam intueamur mandata, dicentis, Advenam non vexabitis, nec tribulabitis eum; fuistis etenim et vos advenae in terra Aegypti . Et iterum legimus, Deus magnus, qui non accipit personam, sed nec accipit munera, faciens judicium proselyto, orphano et viduae. Dare panem et terra Aegypti . Et alibi dicit, Si autem messus fueris messem in agro tuo, et oblivisceris manuam, non reverteris accipere illam: proselyto et orphano et viduae erit; ut benedicat te Deus in operibus manuum tuarum, et memor eris quia pio tibi verbum hoc . Unde facile pervidetur atque dignoscitur, eum populum ob hanc causam cunctis afflictum fuisse miseriis, ut misereri alteri
Abbreviated transcription (Latin):
mo pluas breuiatm et adhuic ꝑigͥ sumusꝰ
Rice que duo erat: unũ fcm̃ est. prorsus pro
proximũ cirã incx᷑ te ip̃m. S prius est ut̾
toto cortetuo t ex tota aĩa tua. Homo enĩ quo¬
moa se fien un potuit. sic nec beatꝰ a se fieri
potest alia t enm fecit hominẽ: ꝙ ñõ ẽ ip̃e
homo. alia te eĩ factura est bcatum ꝙ ñ ẽ ip̃e
homodeniterrans uidet ir̃e quia per se non
põt beatus ec̃et amat illud unde sit beatus.
Unde si fĩ prtat beatum: hoc amat quid puta¬
mͥ amat ice putat se fĩ beatum petuniam.
aurummi. agentum. possessiones. brerut᷑ dico
pecunia dictur. Et unde sit primũ uocata petu¬
nia: iceo ietima: quia antiqui totum qd̾ hale¬
bint in petorib habebant a pecore pecuma ue¬
catur. degin antiquos prẽs fuisse druites.
pastores gͦ poccinam diligis o homo. Unde pu¬
tas te fiꝰ ueatum ¶recunia est et multũ eam di¬
ligis. Uolebas diligere proximũ tanꝙ᷑ te ipsũ
oiuide cum illo iecuniam tuam Q uo discu¬

Expanded text:
modo plus breviatum est, et adhuc pigri sumus. Ecce quae duo erant, unum factum est. Prorsus proxproximum tuum tanquam te ipsum: sed prius est ut tota anima tua, et ex tota mente tua. Homo enim quomodo a se fieri non potuit, sic nec beatus fieri a se potest. Alia res eum fecit hominem, quod non est ipse homo: alia res eum factura est beatum, quod non est ipse homo. Denique errans videt ipse, quia per se non potest beatus esse, et amat aliud unde sit beatus. Unde se fieri putat beatum, hoc amat. Quid, putamus, amat, unde putat se fieri beatum? Pecuniam, aurum, argentum, possessiones: breviter dicopecunia dicitur. Et unde est primum vocata pecunia. Ideo pecunia, quia antiqui totum quod habebant, in pecoribus habebant. A pecore pecunia vocatur. Legimus antiquos patres fuisse divites pastores. Ergo pecuniam diligis, o homo: unde putas te fieri beatum, pecunia est, et multum eam diligis. Volebas diligere proximum tanquam te ipsum, divide cum illo pecuniam tuam. Quid esses discu
Abbreviated transcription (Latin):
emrtamiantis et miset est qui adnocatũ
cotum lit̾as nesciat andiat ꝓfiti: O̾s tam
iusanirs et extors. ut ꝓfiteatur militem qui
uestiat arma gestare  Nemo eĩ qd̾cumq no¬
men sine cansa sortitur. Sritor ut dicatur
nccẽ est ut calciam̃ta teficiat. uocetur quis
farer aut artifer atcis ꝑitiam facit. Ut ne¬
gocians mĩcuietur qtus. carins qd̾ inlins
emerat: distrrhit. huius mõi eĩ exemplis. ag¬
uoscuꝰ. Atillum sine actu nomẽ sed ex acti
omine nomẽ. Tu gͦ qrio mõ xͥantis diceris. ⁊̃
nitatis. integͥtatis. pacĩe. castitatis. prutentie.
et tu illud quomõ defendis et m̃dicas cui
detam pluminis teb nec parica sb̾sistant xͥa¬
nus ille est. quui nõ nomine tm̃: sed et oꝑe ẽ.
iuie qui xpm̃ in omĩib mittat᷑. et sequitur
qui sanctus innocens ĩ contaminat᷑ i̾tact̃
est cuiꝰ in poctore malicia nõ ht̃ locum ciius
in pectore sola pietas consistit. et bonitas qͥ
neminẽ nouit nocere: nel iedere. sed om̃ibus

Expanded text:
anus et miser est, qui advocatum, cum litteras nesciat, audeat profiteri? Quis tam insanus et excors, ut profiteatur militem, qui nesciat arma gestare? Nemo enim quodcumque nomen sine causa sortitur. Sutor ut dicatur, necesse est ut calceamenta conficiat: ut vocetur quis faber aut artifex, artis peritia facit: ut negotians nuncupetur quis, carius quod vilius emerat distrahit. Hujusmodi enim exemplis agnoscimus nullum sine actu nomen, sed omne ex actu nomen. Tu ergo quomodo christianus diceris, in nitatis, integritatis, patientiae, castitatis, prudentiae,et tu illud tibi quomodo defendis et vindicas, cui de tam plurimis rebus nec pauca subsistunt? Christianus ille est, qui non nomine tantum, sed opere est: ille qui Christum in omnibus imitatur et sequitur; qui sanctus, innocens, incontaminatus, intactus est: cujus in pectore malitia non habet locum, cujus in pectore sola pietas consistit et bonitas, qui neminem novit nocere vel laedere, sed omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
emptis multe indne esfcẽ. Multi orphanioc¬
cisis pr̃ĩb derelicti quib p̾t̾ orbitatem mẽ¬
dicitas inferebatur et nuditas. ⁊am adde¬
bant impretatiet crudelitatiqd̃ deerat ut e¬
orum quos fecissent occidi. spoliatent et libe¬
tos. Nunc nota ppõrum ꝯiuges iudue et
filii orphani. alienis totidie egent panibris.
Nonne tibi udetur illud testimonitm in
ip̃is eẽ completum. ꝯminantis d̾i et dicen¬
tis. uiduam et orphantĩ non nexabatis qd̃
exaudiam cos et triscor aĩo. et ꝑimam uos
gladio et erunt ꝯniges nr̃e udne et filis
itũ orpham: O indignũ nefas. O celestum
facis. Onimua et non ferenda crutelitas.
duo senissima et acrocissima nno ppettant᷑
in tempore homicidicu fio ut rapina sait¬
cedat. Sociduntur mariti. occidinit᷑ et pa¬
tres qͦ facilius indie spolientur et orphan
Et ita quisq in alt̾ius morte congaridet.
quasi non sit et ipẽ qũq moriturus. Aie¬

Expanded text:
emptis multae effectae viduae, multi orphani pemptis multae effectae viduae, multi orphani patribus occisis derelicti, quibus praeter orbitatem mendicitas inferebatur et nuditas nam addebant impietati et crudelitati quod deerat, ut eorum quos fecissent occidi spoliarent et liberos, nunc vero ipsorum conjuges viduae et filii orphani alienis quotidie egent panibus. Nonne videtur tibi istud testimonium in ipsis esse completum comminantis Dei et dicentis, Viduam et orphanos non vexabitis. Quod eorum, et irascar animo, et perimam vos gladio, et erunt conjuges vestrae viduae, et filii vestri orphani ? O indignum nefas! o scelestum facinus! o nimia et non ferenda crudelitas! Duo saevissima et atrocissima uno perpetrantur in tempore; homicidium fit, ut rapina succedat: occiduntur mariti, occiduntur et patres, quo facilius viduae spolientur et orphani: et ita quisque in alterius morte congaudet, quasi non sit ipse quandoque moriturus. Mer
Abbreviated transcription (Latin):
futurã. S hoc ille facilius intellig̾e potest
qui per diu̾sa tꝑa. diu̾sorũ iudicum impi¬
o scelenteq u̾santiũ expestauit infitum. Qꝰ¬
rumi quo potestas ib̾limior est ad peccand̾
maior aridania. q̃ totum credit licere sͥ qd̾
potest et dum alt̾ius iudicirm non timent
quia alios iudicant ad pectandum p̾cipites
sunt ita sit ut qui homĩs nontument in de¬
linqñdo iudiciũ: deum indicem sentiant
et ultorẽ. Equib ali. qui in sontum aĩaꝵ
sanguinẽ freqñt᷑ effuderant. ita dei uim
iudiciumq sensere ut ipĩ post modũ san¬
g̾nem fundero cogerentur suum. qͥ funde
bant libent᷑ alienã alii nero qui similia cõ¬
miserant. sic dei indignatione prostrati sunt.
tit in septiltuacerent et esta feris et celi nolu¬
crib fierent. Au aut qr ĩnumabilem hõi
num multitudinẽ iiuste pemerant menbra¬
tia ꝑticulatim ue concisi. ut non iiuor fu̾it
conicisin mẽbrorum quos infimi fecerant

Expanded text:
futuram. Sed hoc ille facilius intelligere potest, futuram. Sed hoc ille facilius intelligere potest, qui per diversa tempora diversorum judicum impie scelerateque conversantium exspectavit interitum. Quorum quo potestas sublimior est, eo ad peccandum major audacia, quae totum sibi licere credit quod potest: et dum alterius judicium non timent qui alios judicant, ad peccandum praecipites sunt. Ita fit, ut qui hominis non timent in delinquendo judicium, Deum judicem sentiant et ultorem. Ex quibus alii qui insontium animarum sanguinem frequenter effuderant, ita iram Dei judiciumque sensere, ut ipsi postmodum sanguinem fundere cogerentur suum, qui libenter fundebant alienum. Alii vero qui similia commiserant, sic Dei indignatione prostrati sunt, ut insepulti jacerent, et esca feris et coeli volucribus fierent. Alii autem num multitudinem injuste peremerant, membratim particulatimve concisi, ut non minor fuerit concisura membrorum quam quos interimi fecerant
Abbreviated transcription (Latin):
rum. Sicut scriptum est. Ne dix̾is pectani. et
quid accidit mͥ triste: Et enim altissimꝰ red¬
ditor paciens. Et alibi. Ne tardas ꝯt̾ti ad do¬
minũ et ne differas de die ĩ diem. Subito
b obminia pcc̃a et inp̾senti dei ira suꝑtieĩt
et in futuro seruat᷑. Sed hoc nemo intellig
nemo cognoscet nec quisꝙͣ adu̾sa sustinẽs
curo teus in p̃senti nõ tudetur prinire pec¬
cantes. quia cum punit non agnoscitur.
ulti sant enim quod nemo intelligit. qͥ
obmultitudinẽ pccõꝵ. iam ante iudicii
diem in p̃senti etiam indicantim aut dicai
quis si ꝙ̃ sacrilegiñ. sanguinariũ. rapacẽ
falsarium. homicidam furem. frudulentũ.
adulfum. cererorũ q cͥminũ reum in p̃senti
tempore potuit indere longenum: Nos .n.
plinimoꝵ exempla indemꝰ per que prolure sus¬
ficuts sceleratos. et impros. pccõeum suoꝵ
fine ꝯpleto et hoc iam tempore idicari. et
p̃sentem eis uitam nõ minus negari quam

Expanded text:
ram, sicut scriptum est: Ne dixeris, Peccavi, et ram, sicut scriptum est: Ne dixeris, Peccavi, et quid accidit mihi triste? est enim Altissimus redditor patiens. Et alibi, Ne tardes converti ad Dominum, neque differas de die in diem; subito ibus ob nimia peccata, et in praesenti Dei ira supervenit, et in futuro servatur. Sed hoc nemo intelligit, nemo cognoscit: nec quisque adversa sustinens circo Deus in praesenti non videtur punire peccantes; quia cum punit, non cognoscitur. Multi sunt enim, quos nemo intelligit, qui ob multitudinem peccatorum jam ante judicii diem in praesenti etiam judicantur. Aut dicat, quis, si quem sacrilegum, sanguinarium, rapacem, falsarium, homicidam, furem, fraudulentum, adulterum, caeterorumque criminum reum, vel in praesenti tempore potuerit videre longaevum? Nos enim plurimorum exempla videmus, per quae probare sufficimus, sceleratos et impios, peccatorum suorum fine completo, et hoc etiam tempore judicari, et praesentem eis vitam negari non minus quam
Abbreviated transcription (Latin):
tͥcõm nram. Ecce qriomodo te deus ut a pcc̃is tu¬
is uel sero ꝯu̾tatis et saliuis eẽ possit monet
et proriocat. Ecce qualit̾ iam morti obnoxitim
etatem et ad huic filios appellat qui peẽm dñi:
peccando ꝑdiderunt. Sicat et t̃e se ꝑdidisse pͦ¬
catores alio in loco noce flebili et miserabili qͣ¬
dam lamentatõne testatur dicens. sine filiis i¬
picis. quia amplius qriam tu. t̃c te diuigit. qͥte
mori cupientem uult uinere. Nolo inquit
et ingrate qui nec in hoc doo. qd̃ tͥ nult misere¬
i: consentis qui de manti sua pietate salua¬
atur nemo se strilta et uana suspitione de¬
cipiat nemo idcirco securꝰ delinquat et lib̾ qi
suꝑ pccõres confestim dei un iũdiciumq nõ
ueniat. ut ex hoc opinetur se impune pecca¬
sse. qd̾ non illico ꝑimattir. s hoc mag̾ differ¬
re dñi quam dissimulare cognoscat. et tram
enuis pecorib ꝙͣ ueniã sb̾ito et repente uentu¬

Expanded text:
tritionem vestram . Ecce quomodo te Deus, ut a peccatis tutritionem vestram . Ecce quomodo te Deus, ut a peccatis tuis vel sero convertaris et salvus esse possis, monet et provocat. Ecce qualiter jam morti obnoxium uetatem: et adhuc filios appellat, qui patrem Deum peccando perdiderunt: sicut et ipse se perdidisse peccatores alio in loco cum voce flebili et miserabili quadam lamentatione testatur, dicens: Sine filiis picis, qui amplius quam tu ipse te diligit, qui te mori cupientem vult vivere? Nolo, inquitet ingrate, qui nec in hoc Deo, qui tibi vult misereri, consentis; qui te mavult sua pietate salvaatur, nemo se stulta et vana suspicione decipiat, nemo idcirco securus delinquat et liber, quod super peccatores confestim Dei ira judiciumque non veniat; ut ex hoc opinetur se impune peccasse, quod non illico perimatur: sed hoc magis differre Deum, quam dissimulare cognoscat; et iram ejus peccatoribus, quam veniam, subito et repente ventu
Abbreviated transcription (Latin):
non donat peccata. s differt. Net perseueran¬
tẽ poc̃orem morte liberat. s tit sero ꝯu̾tat᷑¬
ait. Non tardat dñs ꝓmissis s pacient̾ ag̃
pp̃nos. nolens aliqrios penre s om̃s ad pe¬
nitentiam ꝯnͣti. Ille enim te qt prus. beingꝰ
et clemens ilico idarco non percutit ut inꝙͣ
ta erga te sit pretas. qͣnta clementia recog¬
noscas qrite pcc̃õrem et impium expectare
matu̾t et seruite ꝯu̾stm: quã prinire rec¬
cantem sicut per ꝓpħam ip̃e dñs loquitur.ꝙ¬
as benignitatẽ deꝓmit dicens. Et nuͣqus. si
ꝯu̾tat se ab om̃ib iniquitatb suis quas fe¬
ꝙͣ fecit: iuuet. Et nunquid uoluntate uolo
mortem iniusti dicit ad onay dñs ꝙͣ ut au̾¬
tat se auia sua mala et niuere eim faciam: Et
alibi. iniquitas iniqui non nocebit eñ: In ꝙͣ¬
cumq dre auͥt̾it se ab iniquitate sua. Et it̾m.
Conu̾tamini filii reu̾tentes et ego sanabo cõ¬

Expanded text:
non donat peccata, sed differt; nec perseverannon donat peccata, sed differt; nec perseverantem peccatorem a morte liberat, sed ut vel sero convt, Non tardat Dominus promissis; sed patienter agit propter vos, nolens aliquos perire, sed omnes ad poenitentiam converti . Ille enim te quasi pius, benignus, et clemens, illico idcirco non percutit, ut tu quanta illius erga te sit pietas, quanta clementia sit recognoscas, qui te peccatorem et impium exspectare mavult, et servare conversum, quam punire peccantem: sicut per prophetam ipse Dominus loquiturcis benignitate depromit, dicens: Et iniquus si convertat se ab omnibus iniquitatibus suis quas fem fecit, vivet. Et, Numquid voluntate volo mortem injusti, dicit Adonai Dominus, quam ut avertat se a via sua mala, et vivere ei faciam ? Et alibi, Iniquitas iniqui non nocebit ei, in quacumque die averterit se a sua iniquitate . Et iterum, Convertimini, filii convertentes, et ego sanabo con
Abbreviated transcription (Latin):
te pcc̃i. S pletos q incredulos et imprudentes
et petfidos. misericordes dei longa pacĩa prĩa¬
re facit intrepidos ut ex hoc pcc̃õꝵ suoꝵ deũ
non arbitrentur istorẽ. Qitia nõ statimnẽ¬
lit prinne peccantes. Ausen et ingͤt sue salums
imꝑuudiqti hoc etiam impntant qdios eorum
dnferatur interitus. Ignorantes dei prorndenti¬
aduplici rõne setuiati ut et hrimano gn̾i lõgi
eris pacĩa consulatur et ne ille iudicetur impi¬
cieus si ilico uoliit printre pettantes. Namsi
paciens non eẽt iam diti hrimani gn̾is origo
tesisset. nec instos te peccatorib haberem᷑: Nꝯ
festmn deus uiellec priire reccantes. Nõ ullõs
enim scĩmus et legimus qui antea aut igno¬
uante cecitate. aut causa peifidie. aut ad oles¬
centie nanitate decepti: multiplici et uano
ptc̃orẽ gñe tenebantur obnoxii et per sustẽ¬
tantis dei clementissimam paciãm post mod̾
ab errore ꝯu̾si: marores adhuc oꝑas fecisse
iusticie ꝙͣ ante reccata ꝯmiserant. Deus enĩ

Expanded text:
tas. Sed plerosque incredulos et impudentes et perfidos misericordis Dei longa patientia peccare facit intrepidos; ut ex hoc peccatorum suorum Deum non arbitrentur ultorem, quod non statim velit punire peccantes. Miseri et ingrati, suae salutis improvidi, quia hoc etiam Deo imputant, quod eorum differatur interitus: ignorantes Dei providentia duplici ratione servari, ut et humano generi longa ejus patientia consulatur; et ne ille judicetur impatiens, si illico voluerit damnare peccantes. Nam si tam patiens non esset, jam diu humadesiisset: nec justos de peccatoribus haberemus, si confestim Deus vellet punire qui peccant. Nonnullos enim scimus et legimus, qui antea aut ignorantiae caecitate, aut causa perfidiae, aut adolescentiae vanitate decepti, multiplici et vario peccatorum genere tenebantur obnoxii, et per sustentantis Dei clementissimam patientiam postmodum ab errore sunt conversi, majores adhuc operas fecisse justitiae, quam ante peccata commiserant. Deus enim
Abbreviated transcription (Latin):
int̃ pcc̃ores cransiat᷑ ẽ. et it̾m. placita enĩ erat
t̾o amia iusti. ꝓpt̾ hoc pperauit de medio ini¬
quitatis enpe illam. Item. cum mpris it̃ ad mor¬
tem. illi autem sunt in pace. Uides gͦ hanc solu¬
tionem corpis iustis et dei cultorib requiem
eẽ non penam. Et cum dissolunnt᷑ libari poꝰ
uontiment nec uerentur s neuire desid̾ãt
et expectant per ꝙͣ sͥ reqruem intellig̃t exhi¬
beni nõ penam. Iniqui uero et impuet suoꝵ
scłum conscii eam m̾ito naturali prudentia per¬
timescunt. per cͣ se non nesciunt᷑ iudicati. Qͣ¬
ipter hac iatione reddita et accepta. nõ opoetet
nos omino peccare. p̾scitim cum nõ ignoremꝰ
peccatorib indicitm et in p̃senti ẽẽ et in futo
seruani. Nec in hoc nobis nomine tĩ qd̾ ꝓpĩa
indicatos credamꝰ si nom̃ nob̾ frustra uendi¬
tñq uentiera est indicis tram indignationẽ¬
b non mettiat uel humanam ꝯsuetudinem
ubestat et uideat. Quam brutus. qũa in¬

Expanded text:
inter peccatores translatus est; et iterum, Placita enim erat Deo anima ejus, et ideo properavit de medio iniquitatis eripere eum; et iterum, Cum impiis iter ad mortem, illi autem sunt in pace . Vides ergo hanc solutionem corporis justis et Dei cultoribus requiem esse, non poenam: et cum dissolvuntur, liberari nec timent, nec verentur, sed venire magis desiderant et exoptant: per quam sibi requiem intelligunt exhiberi, non poenam. Iniqui vero et impii et suorum scelerum conscii eam merito naturali providentia pertimescunt, per quam se non nesciunt judicari. Quapropter hac ratione reddita et accepta, non oportet nos omnino peccare: praesertim cum non ignoremus peccatoribus judicium et in praesenti esse, et in futuro servari. judicandos credamus, si nomen nobis frustra vindiquandoque ventura est, Dei judicis iram indignationemque non metuat, vel humanam consuetudinem erubes
Abbreviated transcription (Latin):
mẽdatium. S dicit aliquis. Quid ẽ qd̾ uite¬
mus bonos etiam petire cam ma ¶ Illi non
pernt sed euadunt: qui de malorũ ꝯsortio
et ꝑsccutionib lib̾antur et ad requiẽ tranffe¬
uruitur. Illi plane mortũtur et ꝑeruit. qͦs
de hoc mundo recedentes: maioris ad huc iũdi¬
tu scpplium expectat et pena. uocantur enĩ
aute tempus boni. ne duitius uexentur a
noxus. Mali uͦ et impnĩ tollruitur ne bonos
nib et angustiis uocantur ad requiem. iñi¬
qui neto de luximis et opib et delitiis rapi¬
nitur ad penam. Isti enĩnadunt ut iudi¬
cent isti ut indicentur. Isti .n. ut indicent᷑.

Expanded text:
atem. Sed dicit aliquis, Quid est quod videmus bonos etiam perire cum malis? Illi non pereunt, sed evadunt, qui de malorum consortio et persecutionibus liberantur, et ad requiem transferuntur. Illi plane moriuntur et pereunt, quos de hoc mundo recedentes, majoris adhuc judicii supplicium exspectat et poena. Vocantur enim ante tempus boni, ne diutius vexentur a noxiis: mali vero et impii tolluntur, ne bonos nibus et angustiis vocantur ad requiem: impii vero de luxuriis et opibus et deliciis rapiuntur ad poenam. Illi enim vadunt ut judice
Abbreviated transcription (Latin):
atq mensuram dei ip̃ius testimonio decla¬
intur et quod tuusquisq nel celerius uel
tardius. prout pecõram suorũ modũ epple¬
ũt iudiceteir: Eudentissime demonstrat᷑
qñ de sodomoꝵ et gomorrroꝵ int̾iti atq in
tepleta stint. De amorreis uͭ qttd dicit. qtui¬
suia nondrim peccata finierant. quos post mul
stat eẽ teletos: Nondum repleca sunt pcc̃a a
morreorũ tisq adhrc. Quo exemplo manifestis¬
sine instrumur. et docemur singulos scd̾m
pec̃orum suorã plenitudinẽ ꝯsũmari. et tãdui
eit ꝯuͥtantur sustiu̾i qr̃adiu cumulũ suorũ
non habrierunt delictorum. Nemo se in qũa
amat bonos iustos. pros. humiles. ĩnocentec.
mites. Sicut scriptum est. Quoniã nõ deus
nolens iniqrutatentu es. et item. Non h̾ita¬
bit iuxta te malignus. neq ꝑmanebunt in

Expanded text:
atque mensuram, Dei ipsius testimonio declaratur. Et quod unusquisque vel celerius vel tardius, prout peccatorum suorum modum expleverit, judicetur, evidentissime demonstratur, quando de Sodomorum et Gomorrhaeorum intrepleta sunt . De Amorrhaeis vero quid dicit, quisua nondum peccata finierant, quos post multstat esse deletos? Nondum repleta sunt peccata Amorrhaeorum usque adhuc . Quo exemplo manifestissime instruimur et docemur, singulos secundum peccatorum suorum plenitudinem consummari, et tamdiu ut convertantur sustineri, quamdiu cumulum suorum non habuerint delictorum. Nemo se, inquam, amat bonos, justos, pios, humiles, innocentes, mites, sicut scriptum est: Quoniam non Deus volens iniquitatem tu es. Non habitabit juxta te malignus,
Abbreviated transcription (Latin):
pp̃te ad pus termlassatus sedit: ip̃ te fatiga¬
tus in mari dormiuit ip̃te contumelias mñ¬
digne audiuit. pp̃ te a facie sua sputa homi¬
nũ non abegit pp̃te alapas in facie accepit.
pp̃ te in ligno pependit. pp̃ te animam effudͭ.
ip̃ te in sepulcro põitus est. hec omĩa forte
ꝯtempnas in xp̃o. Uis nosse quis sit : recole
enuangelium quod audisti. Ego et pater

Expanded text:
puteum sedit; propter te fatigatus in navi dormivit, propter te contumelias indignas audivit; propter te a facie sua sputa hominum non abegit; propter te alapas in faciem accepit; propter te in ligno pependit; propter te animam effudit; propter te in sepulcro positus est. Haec omnia forte contemnis in Christo? Vis nosse quis sit? Recole Evangelium quod audisti: Ego et Pater
Abbreviated transcription (Latin):
stomachum sanat. Essumq roborat. ꝙͣ qui
siliginens iidetur nitidꝰ. Nuinc gͥ dicam
sermonem ꝓrit uale et quid xp̃ianũ agere
ꝯueniat. ut potuero explicabo. Cuius reiet
ide prins exordrunsemniam riistius ñ ĩuẽĩo.
qͣm et primum de xpͥmo ip̃o uocabulo dispri¬
tem et cur quis xp̃ians nrincuretur: exponã¬
xpm̃ tinctum int̾p̾tarsaprentiũ et fideliũ
nullus ignorat. Uncti nero nõ nͥscõs uiros
et satis deo dignos semer fuisse maiifestũẽ.
Nec alios ꝙͣ ꝓphas aut uc̃totes aut reges. e
tum magnum fuit ip̃us unctionis mist̾iũ
ut iudaico populo norpm̃s illud s satis paui¬

Expanded text:
stomachum satiat, fessumque corroborat, quam qui stomachum satiat, fessumque corroborat, quam qui siligineus videtur et nitidus. Nunc ergo dicam sermonem prout valeo, et quid christianum agere conveniat, ut potero, explicabo. Cujus rei, et unde prius exordium sumam, justius non invenio, quam ut primum de christiano ipso vocabulo disputem, et cur quis christianus nuncupetur exponam unctum interpretari, sapientium et fidelium nullus ignorat. Unctos vero non nisi sanctos viros et satis Deo dignos semper fuisse manifestum est, nec alios quam Prophetas aut sacerdotes aut reges. Et tam magnum fuit ipsius unctionis mysterium, ut in Judaico populo non omnes illud, sed satis pau
Abbreviated transcription (Latin):
b nr̃s interim esto contenta. et caritati da
ueniam. cuius est non consid̾are qd̃ offerat.
nec quod non h̃t quent. s totũ qd̾ ht̃ libent᷑̾
pice uoluntatẽ. Et̃ diligenter adu̾te quio
tͥ ille negare pot̾it. que totum dare potent
habebat offerre. Sicut itaq int̾im riu ille¬
sitit. s parum qͥ decurrentis int̾m riui aqͣ
nõ potest ẽẽ content᷑ donec ad fontẽ uberio¬
rem. pririoremq perueniat. Nec illũ esiui
te satis credo quicum panes ci.  barios ha¬
beat. iutidos expedt et candidos. Ita et tu dilec¬
tissima soror qriarego certus sum esurire ni¬
mitm et sitire cestia: et cibatios interim nĩa¬
de panis. donec silrne candantes in uerias.
Prigui et tubulet riuuli aquam porta. us¬
qͦ affluentioris harias puriorem. Nec tͥ inte¬
tim panis nr̃ qũat rusticus rusticus uide¬
atur eẽ. displiceat.. usticus enĩ panis incul¬
tior uidetur ẽẽ. s foior et celerius esurientẽ

Expanded text:
bus nostris interim esto contenta, et charitati da bus nostris interim esto contenta, et charitati da veniam, cujus est non considerare quid offerat, nec quod non habet quaerit, sed totum quod habet libenter pice voluntatem, et diligenter adverte quid tibi illa negare poterit, quae totum dare potuit habebat offerre. Sitit itaque ille, sed parum, qui decurrentis interim rivi aqua non potest esse contentus, donec ad fontem uberiorem purioremque perveniat. Nec illum satis esurire credo, qui cum panes cibarios hbeat, nitidos exspectat et candidos. Ita et tu, dilectissima soror, quam ego certus sum esurire nimium et sitire coelestia, cibarios interim mande panes, donec siligine candentes invenias: exigui et turbulenti rivuli aquam pota, usquequo affluentioris haurias puriorem. Nec tibi interim panis noster, quamvis rusticus videatur esse, displiceat. Rusticus enim panis incultior videtur esse, sed fortior et celerius esurientem
Abbreviated transcription (Latin):
ut ego pectator et tiltimus
nsipientior ceteris. et impe¬
ritior iiu̾sis te ut scĩta¬
tis et iusticie uiam pergas.
crebrioriorib audeam lit¬
teris ad monere. non me ꝓ¬
rie iusticie fiducianon sa¬
sola ꝙͣ secund̾ dm̃ animo ac mente concepi
caritatis tue causa: compellit que me pecca¬
torem et ignarum additem dum ita horta¬
tur et prouocat ut cum loqui nestiam. ta¬
cere non possum. Uellem itaq et libenter
optarem te cortm hr̃e notitiam quorũ et
sapientia affluentiorũ et facundia malo¬
rum et scĩa uberior et conscĩa ab om̃i pccõꝵ
ꝯtagione liberioꝵ qui te iuste et u̾b̾ instru¬
tem nrãm ita insipientie et ignorantie cali¬
go cecauit uit om̃tũ aliquid neq assenti¬
re uel dicere. Adhric insuiper et om̃iũ re¬
darguit conscĩa pccõrum ut etiam si quid
non fiducialit̾ proferre consciam ꝓhibente
possimts. Eu tamẽ dum peritorum cibi ap¬
parere possit. et melior rudib ãmonitõni¬

Expanded text:
Ut ego peccator et ultimus, insipientior caeteris et imperitior universis, te, ut sanctitatis et justitiae viam pergas, crebrioribus audeam litteris admonere, non me propriae justitiae fiducia, non sasola quam secundum Deum animo ac mente concepi, charitatis tuae causa compellit; quae me peccatorem et ignarum ad dicendum ita hortatur et provocat, ut cum loqui nesciam, tacere non possim. Vellem itaque et libenter optarem te eorum habere notitiam quorum et sapientia affluentior est, et facundia major, et scientia uberior, et conscientia ab omni peccatorum contagione liberior, qui te verbis juste instru mentem nostram ita insipientiae et ignorantiae caligo caecavit, ut divinum aliquid nequeat sentire vel dicere, adhuc insuper et omnium redarguit conscientia peccatorum, ut etiam si quid non fiducialiter proferre, conscientia prohibente, possimus. Tu tamen, dum peritior tibi apparere possit et melior, rudibus admonitioni
Abbreviated transcription (Latin):
a. non terrent lapides nõ teient spine iastat
ille qd̃ suum ẽ. Quitimet ne cadat ĩ terram
malam non peruenit ad terrambonam. Et
nos dicimus ẜgiinus semina iastam᷑ semĩia
scnt qui ꝯtempntnt. sunt qui rep̾hendũt.
sunt qui uricent. istos ei nos timeamꝰ nich u
habemus seminare et in messe habemꝰ estirire.
Etgo uenit semẽ ad terram bonam. Scio qd̃
qui audit. et bene audit: deficit: et proficit.
teficit iniquitati. proificit m̾tati. teficit scło:

Expanded text:
a, non terrent lapides, non spinae: jactat a, non terrent lapides, non spinae: jactat ille quod suum est. Qui timuerit ne cadat in terram malam, non pervenit ad terram bonam. Et nos dicimus, jactamus semina, spargimus semina. Sunt qui contemnunt, sunt qui reprehendunt, sunt qui irrident. Istos si nos timuerimus, nihil habemus seminare, et in messe habemus esurire. Ergo veniat semen ad terram bonam. Scio quia qui audit et bene audit, deficit, et proficit: deficit iniquitati, proficit veritati: deficit saeculo,
Abbreviated transcription (Latin):
et bysso. sed mala mors sccientis et intorm̃¬
ta guitam aque tesid̾antis. Qruasi mala
miõrs iacentis parperis quãdo iamiam diui¬
tis int̾ lenguas cantm infame et siti micas
de mensa desiderantis. Mala mors adu̾sanda
mors finem respice. xp̃iams es fideiocuilũ
intende. Contingit mori in opem illum. et ob¬
femr ab angeł in simi abrale. Q̾t prod̾at di¬
uiti sepulchrum marmoreũ. sicienti aprid ĩ¬
feros: Orind oberant pauperi pãm. cũ same
ulterum etus. remmescenti in sini abrahe:
longe idit requiescentem eñ que contẽp¬
scrat iacentem. modo elige mortem. Sic mͥ
quis bene mortuus ẽ. quuis male. puta qui¬
ameltus ille pauper quam ille diues. anius
aromatib sepelinet ad inferos sitire: Nespõ¬
tes absit a me. prito quia hoc dices. Pusces
gͦ bene mori. si didicens bene niuere. Merces
eñ bone iite eterna est. Qui discunt xͥant
seminantẽ: Seminantis manũ nõ terret i¬

Expanded text:
et bysso: sed mala mors sitientis et inter tormeet bysso: sed mala mors sitientis et inter tormenta guttam aquae desiderantis. Quasi mala mors jacentis pauperis ante januam divitis, inter linguas canum, in fame et siti micas de mensa desiderantis: mala mors, aversanda mors. Finem respice: christianus es, fidei oculum intende. Contigit mori inopem illum, et efferri ab Angelis in sinum Abrahae. Quid proderat diviti sepulcrum marmoreum sitienti apud inferos? Quid oberant pauperi panni cum sanie ulcerum ejus, requiescenti in sinu Abrahae? Longe vidit eum requiescentem, quem contempserat jacentem . Modo elige mortem: dic mihi, quis bene mortuus est, quis male? Puto quia melius ille pauper, quam ille dives. An vis aromatibus sepeliri, et apud inferos sitire? Respondes: Absit a me. Puto quod hoc dices. Disces ergo bene mori, si didiceris bene vivere. Merces enim bonae vitae, aeterna est. CAPUT XIII. seminantem? Seminantis manum non terret vi
Abbreviated transcription (Latin):
naufragio penerũt: Certe nõ potest maie mo¬
u qui bene urent. Nõ multos inctos gladis
ꝑemit hostilis Numi multos iustos bestie lama¬
nerunt. Certe non põt male mori qtu benein¬
xent. Et ego respontebo hec enĩt̾ undet mala
mors naufracio penite. gladio perceti. abestiis
lanian mors maiat᷑ iucetur. Nonne has mor¬
tes martẜres bierunt qtioꝵ natalitia celebra¬
mus. Q nod gentis mortis nõ sb̾ierunt. Et tam̃
si xp̃iani srimius si in domo discipline nos ẽẽ me¬
si exemtes hinic non obliniscimͣ si memiuimꝰ
qd̾ hͥ aridimus. nonne in martires beatificansꝰ:
carnis int̾roga male mortei sunt. oculos fideũ
t̾aa. p̾ciosa est in consectu dñi mors sanctoꝵ
cuis Qicquid eigo est qd̾ exhortes in mortẽ:
omino non exhorreas si eas ittaris. Id age ut
bonam uitam habeas. quecũq occasio fui̾t nt
ereas de hoc corpore exis ad requiem. exis ad
beatitudinemque nonht timorem nec finẽ.
Nam quiasi bona mors dinitis in purpura

Expanded text:
 Certe non potest male mori, qui bene vixerit. Non multos justos latrones occiderunt? Non multos justos bestiae laniaverunt? Certe non potest male mori, qui bene vixerit. Et ego respondeo: Haec tibi enim videtur mala mors? naufragio perire, gladio percuti, a bestiis laniari, mors mala tibi videtur? Nonne istas mortes martyres subierunt, quorum natalitia celebramus? Quod genus mortis non subierunt? Et tamen si christiani sumus, si in domo disciplinae nos esse mesi exeuntes hinc non obliviscimur, si meminimus quod hic audimus, nonne martyres beatificamus? carnis interroga: male mortui sunt. Oculos fidei interroga: Pretiosa in conspectu Domini, mors sanctorum ejus . Quidquid ergo est quod exhorres in morte, omnino non exhorreas, si eos imitaris. Id age, ut bonam vitam habeas; et quaecumque occasio fuerit ut exeas de hoc corpore, exis ad requiem, exis ad beatitudinem, quae non habet timorem nec finem. Nam quasi bona mors divitis in purpura
Abbreviated transcription (Latin):
sium tanꝙ̃ se ipm̃ diligit: qͥ ei non male ali¬
ꝙͣ quod nec sͥ nult fĩ sed si qruid boni ꝓrit ip̃e
ab omũib percipere optat et consequii: libenter
ut malo careat. s ut bontim ex̃ceat qrri etiam¬
si nich mali fecent. nec boni aligiu: tam̃ ad eter¬
ne uite pͥmium non ad mittit᷑. sed achemie õĩ¬
b iguibris mãcipat᷑. Sicut in eiuangelio dnm̃n
dixisse lagimus de hiis quunicħ mau faciut nec

Expanded text:
se ipsum diligit, qui ei non mali aliquid, quia nec sibi, vult fieri; sed si quid boni, prout ipse ab omnibus percipere optat et consequi, libenter ut malo careat, sed ut exerceat bonum: qui etiamsi nihil mali fecerit nec boni, tamen ad aeternae vitae praemium non admittitur, sed gehennae ignibus mancipatur: sicut in Evangelio Dominum dixisse legimus de iis
Abbreviated transcription (Latin):
namius hrẽ morm. Cotidie eĩ rogas ut qm̃
moro uientura es bonam mortẽ mͥ dec deus.
Dicis. Deus aidat a me malam mortẽ. plus
gͦ amas mortentuam. qũa tutam tuam. Mo¬
n male times: nale uiuere non times. Corri¬
ge male uiuere: time male mori. qui bñ tuxe

Expanded text:
nam vis habere mortem? Quotidie enim rogas, ut quoniam mors ventura est, bonam mortem tibi Deus det; et dicis, Deus avertat a me malam mortem. Plus ergo amas mortem tuam, quam vitam tuam. Mori male times, male vivere non times. Corrige male vivere, time male mori. Sed noli time
Abbreviated transcription (Latin):
posstm disumgete te ab aurib auorum
alios admoneam ad quorum aures ambis
quorũ autes penetrare molitis. ad quiorã
corda per aures intrare disponis. O qui ac¬
cipis nerbũ sanum in tomo discipline. se¬
ꝑr aures tuas spinis. Corrũpunt mores
bonos colloquia mala. Seꝑi aures tuas spi
in domo discipline. Non hoe didicim᷑ sb̾ illo¬
magrõ cuius cathedram celo est. Nolimͥ ista
rus es. pecumamamas. beatus eẽ tis: dm̃
multum amas pecuniam et udeo quid per¬
gis quo uissent cupiditas piger ꝑge qio in¬
bet cautas. ẜespice et iude quantũ int̾ sit int̾
pecumam tuam et dum̃ teiũ. prilcror est iste sol
quam pecumatua. et tñ soliste nõ est deus t᷑.
porror si pulchrior est ⁊ste quam pecia tua ꝙͣ¬
tũ est prilchrior quui fecit hanc kicem: an forte
ꝯparare uis pecumam lci: Ecce occidit sol ⁊
Ostende mͥ pecuam tuam. Aitet et lucnam¬

Expanded text:
possum, disjungere te ab auribus aliorum. possum, disjungere te ab auribus aliorum. Alios admoneam, ad quorum aures ambis, quorum aures penetrare moliris, ad quorum corda per aures intrare disponis. O qui accipis verbum sanum in domo disciplinae, Sepi aures tuas spinis . Corrumpunt bonos mores colloquia mala: sepi aures tuas spinin domo disciplinae, non hoc didicimus in illmagistro cujus cathedra in coelo est. Noli mihi ista rus es, pecuniam amas: beatus esse vis? Deum multum amas pecuniam, et video quia pergis quo jusserit cupiditas; piger, perge quo jubet charitas: respice, et vide quantum intersit inter pecuniam tuam et Deum tuum. Pulchrior est iste sol quam pecunia tua, et tamen sol iste non est Deus tuus Porro si pulchrior est lux ista quam pecunia tua. quantum est pulchrior qui fecit hanc lucem? An forte comparare vis pecuniam tuam luci? Ecce occidit sol; ostende mihi pecuniam tuam. Nitet, et n
Abbreviated transcription (Latin):
ineis. ipm̃ alliorpono. flios stios m̃ opponit
Ista uiero iasticia magna ut habebat uude lu¬
ximietur filius tuus: egeat dñs tauo. ⁊¬
Cum enim uni ex minimis meis fecisti: mn
iimera filios. adde miũ illum int̾ illos deũ
tuum. Unum hẽs: sit ille segdꝰ. Ouos haber.
Sit ille t̾cius. tres hẽs. sit ille quart᷑. Nichul
horum nis. Ecce quo mõ diligis pximũtĩ
quem tͥ facis socium ad istam pͦerditionem
filii au fc̃. aut pr̃. bonumest nobis ut cum
hic minimus: uñ sit nobis. Quantũ habe¬
bis: tantus eris. frange limam: fac fortimã
Ista susurrabis pximo tuo que non didicisti
sic diligas ꝓximũtnũ. E si possim fat̾e̾.
ut nulli inde gͥetis. Corrũpunt enĩ mo¬
tes bonos colloqria mala. S non possum.
Non possum facere ut nemini tangatis
cui mala ista que nonius dediscete: insu¬
surres. et non solum nõlis ius dedoceri. sed
affc̃es etiam docere. Nolo inimo uiolo s nõ

Expanded text:
meis? Christum illi oppono, filios suos mihi reponit. meis? Christum illi oppono, filios suos mihi reponit. Ista vero magna justitia, ut habeat unde luxurietur filius tuus, egeat Dominus tuus? Cum enim uni ex minimis meis fecistis, mihi unum inter illos, Dominum tuum. Unum habes, sit ille secundus; duos habes, sit ille tertius; tres habes, sit ille quartus: nihil horum vis. Ecce quomodo diligis proximum tuum, quem tibi facias socium ad istam perditionem. Fili, aut frater, aut pater, bonum est nobis ut cum hic vivimus, bene sit nobis? Quantum habebis, tantus eris. Frange lunam, et fac fortunam. Ista susurrabis proximo tuo, quae non didicisti sic diligas proximum tuum. O si possem facere, ut nulli jungereris! Corrumpunt enim mores bonos colloquia mala . Sed non possum facere ut nemini jungaris, cui mala ista quae non vis dediscere insusurres; et non solum nolis dedoceri, sed affectes etiam docere. Nolo, imo volo, sed non
Abbreviated transcription (Latin):
quor qrti optant bene amicis ut habeant quͣ¬
bene melior te est mendicas. qui plurat̾ optat
et nichͣ ht̃ bene uis optare nicħate accipienti
da aliuro bene optanti. Si bonimi est bñ op¬
tare  recde incecem. optat tͥ bene pauper.Qd
crrpidas: addo aliquid in domo discipline est
adto aliquid. qd dixi da. bene optanti: xp̃c ẽ.¬
Me dines pauper ẽẽ uoluit ut hxẽs pauperes
Quib dares da auquid fũtuo. Da alienued pro¬
ximo tuio. da aliquid comiti. Tu diues es ille
pnper est uitaistaiia est. simul ambrlatis. ẜ¬
forte ditis. Ego diues ille panper. Simal ambu¬
cinam tuam ĩo nõ potest porngere manũ. Oue¬
tateligate qͥuid te iastas. Quid te lanidab
srolue uncda tria minue de sartinatua. Da
comiti. et illum adiunas: et te reuelas. Inter
hasiroces landantis sarcinam tuam adhuc xͦ
petct. et non accipit. et offendis nomẽ pietatis
crndelib nocib. et dicis. Et quid serno filus

Expanded text:
quor qui optant bene amicis, ut habeant tanquor qui optant bene amicis, ut habeant tanbene? Melior te est mendicus, qui plura tibi optat, et nihil habet. Bene vis optare nihil a te accipienti: da aliquid bene optanti. Si bonum est bene optare, redde mercedem. Optat tibi bene pauper, quid trepidas? Addo aliquid: In domo disciplinae es. Addo aliquid his quae dixi, Da bene optanti; Ce dives pauper esse voluit, ut haberes pauperes quibus dares. Da aliquid fratri tuo, da aliquid proximo tuo, da aliquid comiti tuo. Tu dives es, ille pauper est. Vita ista via est, simul ambulatis. forte dicis: Ego dives, ille pauper est. Simul ambucinam tuam: ideo non potes porrigere manum. Onerate, ligate, quid te jactas? quid te laudas? Solve vincula tua, minue de sarcina tua. Da comiti, et illum adjuvas, et te relevas. Inter has voces tuas laudantes sarcinam tuam, adhuc Christus petit, et non accipit: et obtendis nomen pietatis crudelibus vocibus, et dicis, Et quid servo filiis