comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uist etiã
ciuedã genus iuram̃ti gnissimũ
ꝙ fit per execͣtionẽ ut cum ħo dicit
simud fecuillud paciar uł illud ꝯtin-¬
per salutẽ meã uł per filios meos ⁊¬

Expanded text:
st etiam quoddam genus juramenti gravissimum, quod fit per execrationem: ut cum homo dicit: Si illud feci, illud patiar, vel illud continPer salutem meam, vel: Per filios meos
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ erat que utiq ñ intp̃e ẽe ceperũt
quid &debit de homine qui intp̃r
ex tp̃r accidit deof⁊ut om̃is amoue¬
atur ꝯtͦusia certe ut tuus dominuᷤ
ex tp̃r habuit.

Expanded text:
 erat, quae utique non in tempore esse coeperunt; quid respondebit de homine qui in tempex tempore accidit Deo; et ut omnis amoveatur controversia, certe ut tuus Dominus ex tempore habuit.
Abbreviated transcription (Latin):
Nõ fit quemadmod̾ fieri oport
dodit qui caritate cet qr sineca¬
ritate nullum mandatoꝵ custodit᷑.
Un angꝰ. super epłam as̾ꝰ. ad ga¬
latas ait.custoditionẽ legis dicit.
mechari. et alia huiusmodi ad
bonos maiores mores pertinẽtia
que nisi caritate. fide. speimpleri
non possunt. Nullum etgo man¬
Datum implet. nullũq opus bo¬
nũ facit qui fidẽ et carctatẽ ñ h̃t
Impossibile ẽ enim ut ait apłs

Expanded text:
on fit quemadmodum fieri oportet, stodit, qui charitate caret, quia sine charitate nullum mandatorum custoditur; unde Aug. super Epistolam ad Gal., ait: Custoditionem legis dicit Amoechari, et alia hujusmodi ad bonos mores pertinentia, quae sine charitate, fide, et spe, impleri non possunt. Nullum ergo mandatum implet, nullum bonum opus facit, qui fidem charitatemque non habet. Impossibile est enim, ut ait Apos
Abbreviated transcription (Latin):
um. Ideo ut omnis repug¬
nantia de medio tonatur: predc̃a. ꝯt ha¬
monem sequentes ita det̃minanin᷑.
ut ilł angłis qui maioris dignitatĩ
sunt et per quoꝵ m̃istiũ illa nũcia¬
ta sunt exparte cognita ascłis fuxis¬
gnita extitisse dicamꝰ ustiueti im¬
pleta sunt. ⁊ per eccm p̃d̾cata. ⁊ tũc
ab om̃ib angeł perfc̃e fuñt cogni
taꝯstat ita om̃s angelos incognitõ

Expanded text:
. Ideoque ut omnis repugnantia de medio tollatur, praedicta verba Haymonem sequentes ita determinemus, ut illis angelis qui majoris dignitatis sunt, et per quorum ministerium illa nuntiata sunt, ex parte cognita a seculis fuissunt incognita extitisse dicamus, usquequo impleta sunt et per Ecclesiam praedicta; et tunc ab omnibus angelis perfecte fuerunt cognita. Constat i
Abbreviated transcription (Latin):
ptura ñtradit. et ideo ambiguũ ẽ
humam officii iustitia ad meliorẽ
in aliquo an statu uite manerent
ligno intententes donͦ filii ad eũdẽ
statũ peruenirent. ⁊ sic impleto mi¬
mero om̃s sumuil ad melioea tnͣsfer¬
rent̃ ut eeñt sicut angłi dei in ceł.

Expanded text:
ptura non tradit, et ideo ambiguum est, humani officii justitia, ad meliorem in aliquo statu vitae remanerent, ligno vitae utentes, donec filii ad eumdem statum pervenirent, et sic impleto numero omnes simul ad meliora transferantur, ut essent sicut sancti angeli in coelis.
Abbreviated transcription (Latin):
tib statu. ⁊ deligno uite iugorẽ su¬
mentib ⁊ filii ad euunde statum per¬
duc̃entur donec impleto nũo sine
morte aĩalia corpora in aliam qͣli¬
tatẽ tnͣsirent inqua õĩo regenti
sine corporeis alim̃tis iunuerẽt uł
potũnt parentes filiis ꝙedere ut
per successiones num̃us impleret᷑
qui gẽitis filiis perfẽaq humaniof¬
ficii iusticia ad meliora tnsferrent᷑

Expanded text:
tibus, et de ligno vitae vigorem sumentibus, et filii ad eumdem perducerentur statum, donec impleto numero sine morte animalium corpora in aliam qualitatem transirent; in qua omnino regenti sine corporeis alimentis viverent. Vel potuerunt parentes filiis cedere, ut per successionem numerus impleretur; qui, genitis filiis perfectaque humani officii justitia, ad meliora transferr
Abbreviated transcription (Latin):
noĩe censetur ad ħ quidam dñt
omnes quid̃ puiti s alios sepins̃
⁊qͣi ex offõ ininucto qui pͥone angeli
uł archangeli nominantur alios u̾o
iniuisteriũ fuscipiunt. ⁊̃ nomina as¬

Expanded text:
quidam dicunt omnes quidem mitti, sed alios saepius uasi ex officio injuncto, qui proprie angeli vel archangeli nominantur; alios verministerium suscipiunt, etiam nomen as
Abbreviated transcription (Latin):
cd̃s gradus est lectoꝵ. lectores aleg̃i¬
do sicut psalmiste apsalmis canendiᷤ
uocati sũt. Illi. n. ꝑdicant ꝓpłis quid seg̃¬
tur. Isti canut ut excit snt ad compũc¬
tõm aĩos audienciũ. lic condam lectorẽ¬

Expanded text:
 gradus lectorum. Lectores a legendo, sicut psalmistae a psalmis canendis, vocati sunt. Illi enim praedicant populis quid sequantur; isti cantant, et excitant ad compunctionem animos audientium, licet quidam lectore
Abbreviated transcription (Latin):
siĩ u̾boꝵ intelligat iĩ accentuũ sciat dis¬
tincte legat ne confusione ꝓlatõnis in¬
tellectũ auditorib auferat attẽdat qͥd
indicatine quid int̾rogatiue sit legen¬
dum ut sit orõne facienda dist̾nctõ hec
enĩ male suata intellectũ turbãt et ali¬
os ad risum ꝓuocant aurib ⁊ cordi ꝯsu¬
lere d uox lectoris. Hoc offm̃ un

Expanded text:
sum verborum intelligat, vim accentuum sciat, distincte legat, ne confusione prolationis intellectum auditoribus auferat. Attendat quid indicative, quid interrogative sit legendum, ubi sit in oratione facienda distinctio. Haec enim male servata intellectum turbant, et alios ad risum provocant. Auribus et cordi consulere debet vox lectoris. Hoc officium
Abbreviated transcription (Latin):
festarent s uͣxͣ apłi petͥ doctnã
in epła canonica Doctrinam tradi¬
tam inaere uto caliginoso quieis
qͣ carcer usq ad tp̃x iudicii depu¬
tat᷑ ẽ tc̃ añ detrudent᷑ inbaratrũ
inferii scdm̃ llud. Ite maledicti

Expanded text:
festarent, sed juxta apostoli Petri doctrinam in Epistola canonica traditam, in aere isto caliginoso, qui est eis quasi carcer usque ad tempus judicii deputatus . Tunc enim detrudentur in barathrum inferni secundum illud: Ite, maledicti,
Abbreviated transcription (Latin):
misdearis. exͦ federe matͥmonii a parte ẽxap¬
mechie om̃is ꝯcubitus illicitꝰ illoꝵ q
m̃broꝵ ñ legittimꝰ usus ꝓhibitꝰ d in¬

Expanded text:
miscearis, excepto foedere matrimonii. A parte emoechiae, omnis concubitus illicitus, illorumque membrorum non legitimus usus, prohibitus debet in
Abbreviated transcription (Latin):
tñ ciñ est innob̃ uidemꝰ in nob̾ qr et
rr̃ assentum presens est fides et tr̃ q̃
foris sũt uirtus ẽ fides. ⁊r̃r que ño
b hominum ets ⁊ ex fidelib ĩ fide¬
les fiunt perie ab eis. hiis uerbise¬

Expanded text:
inest in nobis, videmus in nobis: quia et rerum absentium praesens est fides, et rerum quae foris sunt intus est fides, et rerum quae nobus hominum; et si ex fidelibus, infideles fiunt, perit ab eis. Aliquando a
Abbreviated transcription (Latin):
suo ẽe si credit ñ sicut corpora qiue
nideꝰ ocuł corporeis et per ip̃oꝵ ima¬
gines quas memorit tenemus. ⁊̃ ab¬
sm̃a tenemꝰcogitamꝰ. nec sicut ea q̃
ñ uidemꝰ et ex hiis que uideꝰ cogita¬
tõne ut cumq forͣmus et memori
cõmendamꝰ. nec sicut hominẽ cuins
aĩam et si ñ uidemus ex nr̃a ꝯui¬
cunꝰ et ex morib corporis hominẽ
iusicut uidẽdo dñis intuemur ⁊̃ cogi¬

Expanded text:
si non credit. Non sicut corpora, quae videmus oculis corporeis, et per ipsorum imagines quas memoria tenemus, etiam absentia cogitamus; nec sicut ea quae non videmus, et ex his quae videmus cogitationem utcumque formamus, et memoriae commendamus; nec sicut hominem, cujus animam, etsi non videmus, ex nostra conjicimus, et ex motibus corporis hominem sicut videndo d
Abbreviated transcription (Latin):
am quam nõ haret filius/ non
sequitur. Eandem enim pot̃uti
am penitus ht̃ filius qũa pat̃
qua ⁊ ꝑat̃ potuit gignere et filiꝰ
potuit gigni. eadem enim potẽ¬
tia est infͣlio qua potuit gigni
que est et inp̃re qua potuit gig¬
nere. s contra ħ opponitur au¬
ud est posse gignere aliud est pꝰ¬
se gigni qrauud gignere aliud

Expanded text:
non habet Filius. Non sequitur; eamdem enim potentiam habet penitus Filius, quam et Pater, qua Pater potuit gignere, et Filius gigni potuit. Eadem enim potentia est in Filio, qua potuit gigni, quae est in Patre, qua potuit gignere. Sed contra hoc opponitur: Aliud est posse gignere, aliud est posse gigni, quia aliud
Abbreviated transcription (Latin):
potentiam qͣ pater potens est gig¬
nere.⁊aliam qua filius potense
gigni Fłs est intellectus si autẽ
dicat patrem posse hr̃e aliam ꝓpͥ¬
etatem su̾i notitionem qua ge¬
nitor est et filium aliam qua ge¬
nitꝰ ẽ uetͣus est intellectus aliam
est aliam filius qua filius est. Cõ¬

Expanded text:
potentiam, qua Pater potens est gignere, et aliam, qua Filius potens est gigni, falsus est intellectus. Si autem dicas Patrem posse habere aliam proprietatem sive notionem, qua genitor est; et Filium aliam, qua genitus est, verus est intellectus. Aliamest, aliam Filius, qua Filius est.
Abbreviated transcription (Latin):
deum s c̾atum qiuib sxdend̾ est crisi
filius ñ est deꝰnat᷑a s c̃atum nec co¬
lendꝰ est omnino ⁊t nec deus ado
rand dñte apłoͣ coluerunt et ser¬
uerunt pocuis creature clmͣ cato¬
rils illi ad ħ replicabũt et dicent
quid est ꝙ carnẽ eius qmͣ c̾aturã
ẽẽ ñ negas simul cum diumnitate
adoras et eisi minus qm dinstati
seruis. Ego dñicam carnẽ ĩmo per¬
fcãm in xpõ humanitatẽ idõ adoro
ꝙ adĩnitate suscepta et deitati n¬
nita est et ñ aliũ et aliũ s unum
eumdem deuin et homiñe filium
separañis adeo illi nũꝙͣ edo nͨ ser¬
mo ueld̾ siquis purpuram uł oy¬
adema regale iacens inueniat ñ¬
quid eaconabr᷑ adorare cum uero
ea rex fũit indutus periculũ mor

Expanded text:
Deum, sed creatum. Quibus respondendum est quia si Filius non est Deus natura, sed creatura; nec coleicente Apostolo: Coluerunt et servierunt potius creaturae quam Creatori . Sed illi ad haec replicabunt et dicent: Quid est quod carnem ejus quam creaturam esse non negas simul cum divinitate adoras, et ei non minus quam divinitati deservis? Ego Dominicam carnem, imo perfectam in Christo humanitatem, ideo adoro quod a divinitate suscepta et deitati unita est, ut non alium et alium, sed unum eumdemque Deum et hominem Dei Filium separaveris a Deo, illi nunquam credo, nec servio. Velut si quis purpuram vel diadema regale jacens inveniat, nunquid ea conabitur adorare? Cum vero ea rex fuerit indutus, periculum mor
Abbreviated transcription (Latin):
oratõne ẽ ĩcontaminata carne suis
ñ in adorabilẽ carnẽ dñtes ad ora᷑¬
enĩ ĩ una u̾bi ypostasi que ypostar¬
ñ.n. ut nidam carnem adoramuꝰ
s unita dertati inunam yposta¬
sim dei ñbi dnab reductis nat̾is
CQnneo carbonẽ tangere pp̃ lig̃o
copulatũ ignẽ ad oro xp̃i dei m̃i

Expanded text:
oratione cum incontaminata carne ejus, non inadorabilem carnem dicentes. Adoraenim in una Verbi hypostasi, quae hypostargo ut nudam carnem adoramus, sed ut unitam deitati in unam hypostasim Dei Verbi duabus reductis naturis. Timeo carbonem tangere propter ligno copulatum ignem. Adoro Christi Dei
Abbreviated transcription (Latin):
tm̃ sine eo .i. sine eius uoluntate
qr ñ enis uoluntate fit pcc̃m/ non
g deo nolente uł uolente s ñ uo¬
iente fiunt malã qr ñ sub ẽ dei no¬
luntati ut malũ fiat. ł ñ fiatͥs ut
fi̾ sinat. qͥa boñ ẽ sinere mala fieri.
utiq uolens siniq ñł mala no

Expanded text:
m sine eo, id est, sine ejus voluntate, quia non ejus voluntate fit peccatum. Non ergo Deo volente vel nolente, sed non volente, fiunt mala; quia non subest Dei voluntati ut malum fiat vel non fiat, sed ut fieri sinat, quia bonum est sinere mala fieri: et utique volens sinit non volens
Abbreviated transcription (Latin):
elẽce tue et exaudite sunt or̃ones
tuesi .n. fidẽ incarnatõis ñ habebat
tũc gͦ sine fĩde incarnationis eaat
ei iustitia qr de illo scriptũ est qd̃
iustus erat et timens deum. sigͦ fi¬
dem incarnationis hẽbat ad quid
ergo missus est ad eum petrus sa¬
ne dici pot eũ sicut fidẽ uiut atis ita
et incarnatõis hũisse dei reͣlatõne
s incarnatũ iam eẽ dei filiũ igno¬
rasse ⁊ iõ missus est ad eum petrus
ut iam natum dei filũ ei annũcia¬
ret et sacͣm̃tum regñatõis ei cõfer¬
ret. h̾ebat gͥ sidẽ incarnatõnis s an
⁊ ita perfidẽ uenit ad opera et pero¬
pera ampluis solidat᷑ est infide ũ.
perfidem .n. ẽ ut ait ggͦ. uenit᷑ ad
opera corneliusetiam fide peruenit
ad opera deum autẽ unũ crededat s
silũi euis nesciebat incarnatũ per fi¬
impossibile aliqͣm plac̃e deo. augͦ. n̾o
dicit cornelio dcm̃ ẽe per angłm acce¬
pte sũt elẽosine tue et orõnes tue ã¬
⁊ orabat. Nam qͦmͦ inuocabat ĩquẽ

Expanded text:
eleemosynae tuae, et exauditae sunt orationes tuae. Si enim fidem Incarnationis non habebat, tunc ergo sine fide Incarnationis erat ei justitia, quia de illo scriptum est, quod justus erat et timens Deum. Si vero fidem Incarnationis habebat, ad quid ergo missus est ad eum Petrus? Sane dici potest, eum sicut fidem unitatis, ita et Incarnationis habuisse de revelatione, sed incarnatum jam esse Dei Filium ignorasse; et ideo missus est ad eum Petrus, ut jam natum Dei Filium ei annuntiaret, et sacramentum regenerationis ei conferret. Habebat ergo fidem Incarnationis, sed an  ita per fidem venit ad opera et per opera amplius solidatus est in fide. Per fidem enim, ut ait Gregor., venitur ad opera, Cornelius etiam per fidem venit ad opera. Deum enim unum credebat, sed Filium ejus nesciebat incarnatum. Per fiimpossibile est aliquem placere Deo. August. vero dicit Cornelio dictum esse per angelum: Acceptae sunt eleemosynae tuae, et orationes tuaet orabat. Nam quomodo invocabat, in quem
Abbreviated transcription (Latin):
maluit qr ⁊ nullo uno ꝙ in omnes
homines pertransiit atq tam mag¬
alia parentũ qine ñ ita possunt mu¬
tare naturã reatu obligant filios nͥ
gr̃a dei subueniat: s de pccĩs alioꝵ parẽ¬
tum quib ab ip̃o adam usq ad prẽm
suui ꝓgñationib suis quisq suocedt
ñ ĩñito disceptari potest utr̃ mał
nuis qnͣto possius quisq nascatur an
p̃p̃ea deus interctiam et quartam

Expanded text:
a et in illo uno quod in omnes homines pertransiit, atque tam magalia parentum; quae si non ita possunt mutare naturam, reatu obligant filios, nisi gratia Dei subveniat . Sed de peccatis aliorum parentum, quibus ab ipso Adam usque ad patrem suum progeneratoribus suis quisque succedit, non immerito disceptari potest: utrum omjus quanto posterius quisque nascatur; an propterea Deus in tertiam et quartam
Abbreviated transcription (Latin):
gñatoꝵ culpas ñ excendit ult̾ius m¬
oderatõne miseratonis sue nes qui¬
b regñatõnis grã non conferetur
numa sarcina in ip̃a et̃na dampã¬
tione premerentur si cogerentur ab
et penas pro en debitas pend̾e an ali¬
quid aliud de retanta scripturis sc̃i
diligentius perscrutatis ac tractatis
lectori aom. superiora dixisse ñ asse¬
rendos dũisoꝵ opiniones referendo

Expanded text:
n extendit ulterius moderatione miserationis suae; ne illi quibus regenerationis gratia non confertur, nimia sarcina in ipsa aeterna damnatione premerentur, si cogerentur ab et poenas pro eis debitas pendere. An aliquid de re tanta, Scripturis sanctis diligentius perscrutatis ac tractatis, lectori Augustinum superiora dixisse non asserendo, sed diversorum opiniones referendo.
Abbreviated transcription (Latin):
telligẽdũ sit ꝙ ait filii originẽcꝑ
ẽẽ abinitio ⁊ ñ ip̃m eẽ ab mitio s
ab uutialii ħ utiq subdens det̾mi¬
nauit quõ acceꝑit inicium inqͥẽs
originẽ filii ẽẽ ab initio ac si dicit ⁊
ñ ita intelligas originẽ filii eẽ abĩ¬
itio qrͣ ipẽ fulius hat inicium. s qr

Expanded text:
telligendum sit quod ait, Filii originem esse ab initio, et non ipsum esse ab initio, sed ab initiabili. Hoc utique subdens determinavit quomodo acceperit initium, inquiens originem Filii esse ab initio, ac si diceret: Non ita intelligas originem Filii esse ab initio, quasi ipse Filius habeat initium; sed quia
Abbreviated transcription (Latin):
est gr̃a qr percaritatẽ implet᷑ qnod
inlege r̃cipiebatur ũtas qr per xp̃i
adũntũ exibeatur atq perficit᷑ huãe
redemptõnis sponsio fc̃a ab antiquo
quare filius carnem assũ¬
ꝑsit inł pater uel spiritus sanctiã

Expanded text:
mpletur quod in lege praecipiebatur. Veritas, quia per Christi adventum exhibetur atque perficitur humanae redemptionis sponsio facta ab antiquo.m est. 2. Quare Filius carnem assumpsit, non Pater, vel Spiritus sanct
Abbreviated transcription (Latin):
b eius. Mens enim cum se cognos¬
cit notitiam sui gignit et est so¬
ĩta amor quidam complexꝰ est pa¬
rentis et proł.
parente. ⁊prole .i. m̃te et notitia.
dumtm̃ se diligit mens qnͣtum
nouit se et qͣnta est.

Expanded text:
 ejus. Mens enim cum se cognoscit, notitiam sui gignit, et est soita amor quidem complexus est parentis et prolisparente et prole, id est mente et notitia, dum tantum se diligit mens quantum se novit, et quanta est.
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e creaturam assumꝑserit ec̃o.
ita accipiet columbam ut fieret
hominis inqua forma ipsius d̾i
hr̃et uerbum dei sic̃ aliiscĩ sapiẽ¬
tes. S ꝙ ip̃m uerbũ erat. aliud
est enim u̾bũ in carne. aliud u̾
sic assumpta est creatura in qͣ
caro illa ⁊humana forma exiur¬
gine maria.Non enim colũbã
et illum᷑ flatũ ł illum igne uea¬
tificanit sibiq inunitate ꝑsone
conumxt in eternũ. Etxpredc̃ ᷤ
aperte ostensum est ẜ ꝙ filiuis dicat᷑

Expanded text:
ipse creaturam assumpserit in quaita accepit columbam, ut fieret hominis in qua formae persona haberet Verbum Dei sicut alii sancti sapientes, sed quod ipsum Verbum erat. Aliud est enim Verbum in carne, aliud Versic assumpta est creatura in quacaro illa et humana forma ex Virgine Maria. Non enim columbam, vel illum flatum, vel illum ignem beatificavit sibique in unitatem personae conjunxit in aeternum. Ex praedictis aperte ostensu
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ sͥ locutũ extimes autẽ hunc ẜ¬
monẽ eius. intelligas ad alt̾m ex¬
titissesi solã fuisseꝰ ip̃i uoce argne di
ris dñtis. faciamꝰ ⁊ nr̃ãm sustulit
enĩ singuiaritatis ac solitudinis
intelligẽtiã ꝓfessio ꝯsortii qr ali¬
ꝙ cõsortiũ ẽẽ ñ pot̃ ip̃i solitarion
solitudo solitarii recipit. faciamꝰ.

Expanded text:
Deum sibi locutum existimes, an hunc sermonem ejus intelligas ad alterum extitisse. Si solum fuisse dicis, ipsius voce argueris, dicentis: Faciamus, et nostram. Sustulit enim singularitatis ac solitudinis intelligentiam professio consortii, quia aliquod consortium esse non potest ipsi solitario, neque solitudo so
Abbreviated transcription (Latin):
tentõnis meefutrũ angłi manẽte
sp̃itali sui corporis qualitalesper bãc
occulcius operantes assumunt exĩ¬
fcriorib elem̃tis corpulentiorib ꝙ
⁊ u̾tãt inqͣsl spẽs corporales et ipãs
u̾as. sicut aqua uera. Nam inuerũ
utr̃ angłi qui mittebantur seruatiᷤ
rentur aliqua corpulentiori spẽ mn
los eẽ incorporeos ac ꝓpria ⁊spũaliã
quod deus in spẽ ĩqͣdẽ¬

Expanded text:
tentionis meae, utrum Angeli manente spirituali sui corporis qualitate per hanc occultius operantes, assumant ex inferioribus elementis corpulentioribus, quod vertant in quaslibet species corporales et ipsas veras, sicut aqua vera in vinum utrum angeli qui mittebantur servatis rentur aliqua corpulentiori specie, los esse corporeos ac propria et spiritualia Quod Deus in specie
Abbreviated transcription (Latin):
ad tp̃c ĩi nacent orõm nisi ex consensu
la enis uota que abstinẽtie causano¬
uit reddantur abea nisi auctor fu̾it
uir permittẽdonam cum ad pcc̃m eiꝰdẽ
pͥus uir ei concessit pꝰ ea si ꝓhiũt cõ¬

Expanded text:
ad tempus, ut vacent orationi, nisi ex consensu la ejus vota quae abstinentiae causa voverit, reddantur ab ea, nisi auctor fuerit vir permittendo. Nam, cum ad peccatum ejusdem prius vir ei concesserit, postea, si prohibuerit, con
Abbreviated transcription (Latin):
si dicat nir contĩne iam nolo noutã
uxor ñ pot̃ qd̾ enim trins illa ñult
nciuid per continẽtiam tuam illa d si
pnum compensari redde debitum ⁊ si
non exigis reddere ꝓsanctificatõne ꝑ¬
debr exigis s reddis qd̃ debes ucori. It
ẜaplica uerba ⁊ si it continere uolu¬
iss ⁊ tn noluiss debitũ tibi reddere co¬
gͣet᷑ ⁊ illi deus imputaret continẽtiã si
non sue s tue ꝯcederet infiriitati ne
sine uxore eẽ nõ potuit ꝙͣ gaudens

Expanded text:
Si dicat vir: Continere jam volo: Nolo autem uxor, non potest. Quod enim tu vis, illa non vult. Numquid per continentiam tuam illa debet fieri num compensari. Redde debitum; et si non exigis, redde. Pro sanctificatione pdebetur exigis, sed reddis quod debelica, etiam si se vir continere voluisset, et tu noluisses, debitum tibi reddere cogeretur, et illi Deus imputaret ad continentiam, si non suae, sed tuae cederet infirmitati, nesine uxore esse non potuit, quam gaudens
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙguonisti non modo non hortamur
ħ tecum suscipere animi uł carnis in¬
fi̾nitate recusaret. Nam uoiñdã talia
ñ sunt aconiugatis nisi ex consensu
et uoluntate cominini ⁊ si ꝓpere fc̃m¬

Expanded text:
quod vovisti, non modo non hortaremuc tecum suscipere, animi vel carnis infirmitate, recusaret. Nam vovenda talia non sunt a conjugatis, nisi ex consensu et voluntate communi; et si pr
Abbreviated transcription (Latin):
nitũ nec ingenitum fides certa
dedarat qr si diximus ingenitũ duoᷤ
patres ad firmare udebimur.¶ si
autẽ genitum duos filios credere
culꝑamur sicut enim solus filiꝰ
pater inquit solus non est de alio.
ideo solus appellatur ingenitui ñ
quid̃ inscripturis s inconsuetu-¬
dine disputantium. et de re tan¬
ta sermonem qualem ualuerũt
ꝓferenciũ filius autem de patre
paliter et commnuniter de utro
bulo ł duos patres milla tͥnitate.
ł duosqimi non sunt de alio. qͥspi¬
am suspicecus Ecce hiis ãperce

Expanded text:
nctum nec genitum nec ingenitum fides certa declarat, quia si dixerimus 'ingenitum', duos patres affirmare uidebimur, sin autem 'genitum', duos filios credere culpamur. Sicut enim solus FiliusPater, inquit, solus non est de alio. Ideo solus appellatur ingenitus, non quidem in Scripturis, sed in consuetudine disputantium, et de re tanta sermonem qualem valuerint proferentium. Filius autem de Patre paliter et communiter de utroqubulo vel duos patres in illa Trinitate, vel duos qui non sunt de alio quispiam suspicetur. Ecce his verbis aperte
Abbreviated transcription (Latin):
qr influt deus seminales rõnales
reb scd̾m quas alia exaliis ꝓueĩ¬
unt ut de ħ semine tale granum
de hac arbore tał fructus et huius¬
modi ̃ hee quoq dñr pͥmordiales

Expanded text:
ruit Deus seminales rationes rebus, secundum quas aliae ex aliis proveniunt, ut de hoc semine tale granum, de hac arbore talis fructus et hujusmodi. Et haec quoque dicuntur primordiales
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃. qͥd facit t̾ m̃ister malus ubi
si superb fu̾it minist̃. cũ dẏabolo¬
qd̾ per illũ flui pur est per lapideu
carnalẽ tnͣsit aqͣm ad areolas ĩca Sͣ¬
nali lapideo nil gñatur s ortus frͤ¬

Expanded text:
m. Quid nocet tibi minister malus, ubiSi superbus fuerit minister, cum diabolod per illum fluit, purum est. Per lapideum canalem transit aqua ad areolas; in canali lapideo nil generatur, sed hortus fru
Abbreviated transcription (Latin):
pi cͥa per m̾istĩum angłoꝵ ignea cuᷤ¬
todia ibi constituta fu̾it. ħ enĩ per
celestes p̾ates inparadyso uisibili
scm̃ẽe credendũ est ut per angłicũ
minisfiũ ibi eẽt q̃dam ignea custo¬
dia u tñ frustra s qr aliquid sigͣc
de paradyso spũali cherubm .n. m
autẽ flamens pene tp̃ale sunt quͤ
ũsitales sunt. qm̃ tempora uolubi¬
liast/ illa gad custodiam ligni uite
so posita sunt añ paradysum qrad
uitam ñ redditur usiper cherubin

Expanded text:
pi, quia per ministerium angelorum ignea custodia ibi constituta fuit. Hoc enim per coelestes potestates in paradiso visibili factum esse credendum est, ut per angelicum ministerium ibi esset quaedam ignea custodia; non tamen frustra, sed quia aliquid significat de paradiso spirituali. Cherubin enim autem flammeus poenae temporales sunt, quae versatiles sunt, quia tempora volubilia sunt. Illa ergo ad custodiam ligni vitae ideo posita sunt ante paradisum, quia ad vitam non reditur nisi per cherubin,
Abbreviated transcription (Latin):
uitatis ac mũditie iͥ p̃stite. omniset¬
.narei signũ ẽ cuiꝰ cã est nͨ mireris rẽ
aliqũ p̃cedere sacͣm̃tum cũ aliqnͣdo
⁊ longe post sequat᷑ ut inilł q ficte
accedũt quib cum post penituerũt

Expanded text:
. Omnis etenim rei signum est, cujus causa est. Nec mireris rem aliquando praecedere sacramentum, cum aliquando etiam longe post sequatur, ut in illis qui ficte accedunt, quibus, cum postea poenituerint,
Abbreviated transcription (Latin):
u̾itati non tam̃ aprincipio ne
statim sr̃ pectus ⁊uentrẽ suum
ambulanit sicut adam ⁊ eua non
ax aliqn̾ moraret᷑: deus enĩ maliciã
ñ fecit. Ecce aperte dt̃ post c̾atõ¬
nẽ interposita morula cecidisse. Io
illa u̾ba sic accipienda uñr. homi¬
ada erat abuntio uł m̃dax .i. stat̃i¬
pꝰ inigum qñ sibi equalitatẽ deip¬
misit. ⁊se ipm̃ occidit  qui h̃o drͣ ĩ
eunͣgłiõ nec inũitate stetit qrĩ ea

Expanded text:
rius veritati, non tamen a principio, nec statim supra pectus et ventrem suum ambulavit: sicut Adam et Eva non arum moraretur; Deus enim malitiam non fecit. Ecce aperte dicit post creationem, interposita morula, cecidisse. Ideoque illa verba sic accipienda videntur: Homicida erat ab initio vel mendax, id est initium, quando sibi aequalitatem Dei promisit, et seipsum occidit, qui homo dicitur in Evangelio; nec in veritate stetit, quia in ea
Abbreviated transcription (Latin):
domini que supͣ posuit accipse.¬
ienda sint aperit angͦꝰ ubi eti¬
am sua que predix̃ siba det̃mia
putatur diabolns nunꝙͣ inue¬
ritade stetisse. num qmͣ bon am
uitam duxisse s ab initio cecdiᷤ¬
se ñ sic accipiendumẽ ut malus

Expanded text:
Domini quae supra posuit accipienda sint Aug. aperit, ubi etiam sua quae praedixit verba determinat, putatur diabolus nunquam in veritate stetisse, nunquam beatam vitam duxisse, sed ab initio cecidisse: non sic accipiendum est, ut malus
Abbreviated transcription (Latin):
clarior fuit. Unde et nocatus ẽ hici¬
cecidistilucit᷑ qui mane oriebaris
reciprofunditate sue scie perpen¬
tens insuum creatorẽ superbinit
untantũ quod ⁊̃ se deo equare uo¬

Expanded text:
clarior fuit, unde vocatus est Lucicecidisti, Lucifer, qui mane oriebaris? rae et profunditatem scientiae suae perpendens, in suum Creatorem superbivit, in tantum quod etiam Deo se aequare vo
Abbreviated transcription (Latin):
cim̃ sicut de maiorib. ⁊ minori¬
b quidam perstiterunt. ita de utͣt
gradu quidam corruerũt. Int̃ cͦf
unus fuit omnib aliis cadentib.
excellentior nec interstantes alitͥs
eo fuit dignior sicut testimoniiᷤ
anctum monstratu Ait .n.iob̾.¬
chiele legitur tu signaculum si¬
mag̃millo ymago dei simułm

Expanded text:
m sicut de majoribus et minoribus quidam perstiterunt, ita de utroque gradu quidam corruerunt, inter quos unus fuit omnibus aliis cadentibus excellentior, nec inter stantes aliquis eo fuit dignior, sicut testimoniis auctoritatum monstratur. Ait enichiele dicitur: Tu signaculum simagis in illo imago dei similis
Abbreviated transcription (Latin):
ditur᷑ eẽt sine initio ante p̃sciuit.
sunt qr nouit ñ enim nesciuit quͤ
postꝙͣ ꝯsũmata sunt. ex hiis u̾bis
tat ideo ea eẽ qr deus nouit. Idẽ qͦ
cendant. ⁊ succedant tp̃a ñ decedit
aliquiduł succedit scĩe dei ĩcina¬
enĩ ħ ciue c̾ata sunt ideo sciuntur
a deo qr facta sunt. s pocius idõ fc̃a

Expanded text:
diturus esset, sine initio ante praescivitsunt quia onsummata sunt. Ecce his verbis cit ideo ea esse, quia Deus novit. Idem quoque cedant et succedant tempora, non decedit aliquid vel succedit scientiae creata sunt, ideo sciuntur a Deo, quia facta sunt: ac non potius ideo facta
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ ũ est qid̾ nõ est mutabile /i dõ fubai
siũ eeñtia dei d̃r qm̃ nullo modo mu¬
nsibił. ꝓiude nilla om̃ia que patͥ¬
b uisa sunt cum deus ilł p̃sentat᷑.
per caturam fc̃a eẽ manifestumẽ.
⁊ sinos latet qũo ea ministris ange¬
lis ea fec̃it deus per angelos. tñ ea
fc̃a dicimus audõgͥ fiduciałr dr̃e nͦ¬

Expanded text:
n est quod non sit mutabile. Ideo substantia sive essentia Dei, quoniam nullo modo muest. Proinde illa omnia quae patribus visa sunt, cum Deus illis praesentaretur, per creaturam facta esse manifestum est. Etsi nos latet quomodo ea ministris angelis fecerit Deus per angelos, tamen facta esse dicimus. Audeo ergo fiducialiter
Abbreviated transcription (Latin):
adultũ ⁊̃ ⁊cupiscẽtẽ reddit sicũ enĩ in o¬
cło ceci in nocte uiciũ cecitatis ẽ. s nõ
apparet nec disc̾nit᷑ int̾ indentẽ ⁊ cec̃
nͥ luce nemẽte sic inpño uiciũ eẽ nõ
apparet donec etatis per uectõris occu¬

Expanded text:
adultum etiam concupiscentem reddit. Sicut enim in oculo caeci, in nocte vitium caecitatis est, sed non apparet, nec discernitur inter videntem et caecum, nisi luce veniente; sic in puero vitium esse non apparet, donec aetatis provectioris
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ad hocꝓdẽ ut abimmunditia corpo¬
nili alic tueat᷑. Inhiis autẽ tanto:
ip̃m turpiter cum honestum ẽẽ dece¬
ptorẽ alioꝵ arbittur. om̃e gͦ gemis
m̃datii summno opere fuge qr om̃e
m̃datium ñ est adeo.
quid sit mẽ

Expanded text:
ad hoc prodest, ut ab immunditia corporis aliquem tueatur. In his autem tanto pit seipsum turpiter, cum honestum esse deceptorem aliorum arbitretur. Omne ergo genus mendacii summopere fuge, quia omne mendacium non est a Deo. 2. Quid sit me
Abbreviated transcription (Latin):
⁊intellectuale ꝙ non abardore
repletum est angeł. Unde ĩ iob̾ꝰ¬
cum me laudaret astra matu¬
tina. ⁊ c̃ de h̾ quoz beda ait. hoc
superus celum ꝙ auolubilita¬
te mundi secretum est mox ut
creatũ est sanctis angłis replet̃
est quos inprincipio cum celor
tra ꝯditos testa᷑ dominꝰ dicensuͥ
eras tunc cum me landarent
astra matutina uubilarẽt õs
filii derastra matutina et filiõ

Expanded text:
intellectuale, quod non ab ardorestatim repletum est angelis. Unde in Jobcum me laudabant astra matutina? etc. De hoc quoque Beda ita ait: Hoc superius coelum quod a volubilitate mundi secretum est, mox ut creatum est, sanctis angelis impletum est, quos in principio cum coelo et terra conditos testatur Dominus dicens: Ubi eras, cum me laudabant astra matutina, et jubilarent omnes fi
Abbreviated transcription (Latin):
angłica natura nunc autem
moniis quoꝵdam auct̃tum:
euidenter monstratur angłos
ãn casũ fuisse incelo.⁊inde corru¬
isse quosdam pp̃ superbiam ali¬
os uero qui ñ peccaner̃t il lic per¬
stitisse. Unde dominꝰ. in eungłio.¬
Uidebã sathana fulg̃qͣ de celo ca-¬
dentẽ in᷑ applłat᷑. ħ celum firmam̃¬
neũ. a splendore ñ acaloreꝙ sta¬
tim fc̃m angeł ẽ repletum/ quod
ẽ supͣ firm amentum. ⁊ illud em¬
pyreũ ciuidam expositoꝵ sacre
scripturȩ nomine celi intelligi
uolunt ubi scriptura d̃t. Inpr̃i¬

Expanded text:
angelica natura; nunc autem moniis quarumdam auctoritatum evidenter monstratur angelos ante casum fuisse in coelo, et inde corruisse quosdam propter superbiam; alios vero qui non peccaverunt illic perstitisse. Unde Dominus in Evangelioidebam Satanam tanquam fulgur de coelo cadentem; nec appellatur hoc coelum firmameneum a splendore, non a calore; quod statim factum angelis est repletum, quod est supra firmamentum: et illud empyreum quidam expositorum sacrae Scripturae nomine coeli intelligi volunt, ubi Scriptura dicit: In prin
Abbreviated transcription (Latin):
ali ꝓph̾a dicit qr n aboriente n
ab occidente᷑ ẽst ꝙ exponens casr̃
cit gͦ deus et bona ⁊mala persciẽ¬
tiam s bona cognoscit ⁊̃ perappro¬
batõnẽ.iper bñplacitũ malauͦ¬
abscondita deo sunt cr ñ nouit
⁊ ñ approbat et ex eo sensu augꝰ.
dix̃. ea abspondi alumine dei qr
in libro. ad helidiũ insuma cog¬
nitõnẽ dei uariis modis accipiẽ¬
dam inquiens si ad scĩam referaᷤ
ñ ignosdat deus aliquos uł aliqͣ
quicũ inundicõ quibdam di¬
ũbo insimiata est ecce ñ cog̃tere
bona ꝙ ñ cognostitmala pariter
quidẽ ultraq eodẽq modo cognos¬
cat qnͣtũ ad notitiam s bona ⁊̃ app¬
batõne et bñplacito cognoscit. hap

Expanded text:
pheta dicit: Quia nec ab oriente, nec ab occidente deest . Quod exponens Cassiocit ergo Deus et bona et mala per scientiam, sed bona cognoscit etiam per approbationem et per beneplacitum, malaabscondita Deo sunt, quia non novit, id est, approbat. Et ex eo sensu Aug. dixit ea abscondita a lumine Dei. Qui etiam in lib. ad Helvidium insinuat cognitionem Dei variis modis accipiendam, inquiens: Si ad scientiam referas, non ignorat Deus aliquos vel aliqua; qui tamen in judicio quibusdam diverbo insinuata est. Ecce non cognoscere bona, quo non cognoscit mala. Pariter quidem utraque eodem modo noscit, quantum ad notitiam, sed bona, etiam approbatione et beneplacito cognoscit. 3. Hic
Abbreviated transcription (Latin):
alonge cognoscit .i. superbiãtio
⁊ałi addeum loqueris de mał ne
ait. de absconditis tuis adim in¬
pletus est ũnter eoꝵ. ꝙ exponẽs
angͦ. abscondita inquit peccata
sunt que alum̃e tue ũitatis ab¬

Expanded text:
longe cognoscit; id est, superbiam. Et alibi, ad Deum loquens de malis, ait: De absconditis tuis adimpletus est venter eorum. Quod exponens Aug.: Abscondita, inquit, peccata sunt, quae a lumine tuae veritatis ab
Abbreviated transcription (Latin):
sinestit illũ iuram̃tum fłm clne
scit si .n. nescit. ⁊ ĩo dicit iura micħ
ut fides er sit. ñ est pcc̃m tñ hum̃a
temptatõ est siuͦ scit eum fecisse et
da corpꝰ octisurꝰ est ille anima. ĩmo
duas aĩas etenis ꝙ̃ iurare ꝓuoca¬
uit.⁊ suam.

Expanded text:
si nescit illum juraturum falsum, an scit. Si enim nescit, et ideo dicit, jura mihi, ut fides ei sit; non est peccatum, tamen humana tentatio est. Si vero scit eum fecisse et da corpus occisurus est, ille animam, imo duas animas, et ejus quem jurare provocavit, et suam.
Abbreviated transcription (Latin):
tes seił iuita iura nupciaꝵ ut pocuissĩt
ĩter se ꝯiuges ⁊ separati qmͣ cum aliisqͥ¬
b adheserunt. ¶tem manet inteR
uiuuntes ꝙdam coniugale uinculum
ꝙ nec separatio nec cum alt̃o copulõ pꝰ¬
sit auferre sicut apostata anima uelt
mentum fidei non amittit ꝙ lauacro
cesserit ad cumulũ supplicii ũ adm̃itũ
premii.tẽ qͥb placuit ex ꝯsensu ab
usu carnał concupiscentie imperpetuũ
contĩne ut absit ut uinculũ coniuga
carnis concordiusq seruanda sunt non

Expanded text:
s semel inita jura nuptiarum, ut potius sint inter se conjuges, etiam separati, quam cum aliis quibus adhaeserunt. Item: Manet inter viventes quoddam conjugale vinculum, quod nec separatio, nec cum altero copulatio possit auferre; sicut apostata anima velutmentum fidei non amittit, quod lauacesserit ad cumulum supplicii, non ad meritum praemii. Quibus uero placuit ex consensu ab usu carnalis concupiscentiae in perpetuum continere, absit ut uinculum inter ilcarius concordiusque seruanda sunt, non
Abbreviated transcription (Latin):
que sunt et qualiter coitur ex¬
cusent dñdum est. tria sunt principa
ne post uinculum coningale cum alio
uł alia coeatur. Inple u̾ amant̃ suscipi¬
atur religiose educetur. In sacm̃to ut
conugũi ñt separet᷑ et dimissus ut
dimissa nec cãꝓpł alt̃i coniugatur. se
ri causa fornicatõnis uł ex cõi consẽ¬
fu c̃a religõnis sũ ad tp̃c sĩ usq ĩ fĩ¬

Expanded text:
quae sint, et qualiter coitum excusent dicendum est. Tria sunt principalne post vinculum conjugale cum alioum alia coeatur; in prole, ut amanter suscipiatur, religiose educetur; in sacramento vero, ut conjugium non separetur, et dimissus vel dimissa nec causa prolis alteri conjugatur. Sepscilicet causa fornicationis, vel ex communi consensu causa religionis; sive ad tempus, sive usque in fi
Abbreviated transcription (Latin):
dii gradͥus diruuitur. ħ modo filiuns et
filia ꝙ est fr̃ ⁊ soror sit ille truncus ilł se
cessum seninctis exradice illius trũ¬
ci egrediunt᷑ isti ramusculi nepos inł
neptis. pͥmus ꝓnepos et pro neptis. scdꝰ
ab nepos nł abneptis. tertius ad nepos ł
ad neptis. qͣctuꝰ trinepos uł t̾ripo .Uͦ.

Expanded text:
 gradibus terminetur hoc modo. Filius et filia, quod est frater et soror, sit ipse truncus. Illis seorsum sejunctis, ex radice illius trunci egrediuntur isti ramusculi. Nepos et neptis, primus; pronepos et proneptis, secundus; abnepos et abneptis, tertius; adnepos et adneptis, quartus; trinepos et trineptis,
Abbreviated transcription (Latin):
atci ad hunc modum cet̾e successiones ĩ¬
ter illos qui .ui. computant gͣdus et
eos qui. sept̃. nulla insensu existit diu̾¬
sitas qmͣuis iunumero gradñ ñ uatietaᷤᷤ
uideatur. ultĩa .n. gn̾at̃o si afr̃ib suma

Expanded text:
Atque ad hunc modum caeterae successiones. Inter illos vero, qui sex computant gradus, et illos qui septem, nulla in sensu existit diversitas, quamvis in numero graduum varietas videatur. Ultima enim generatio, si a patribus sumat
Abbreviated transcription (Latin):
hominũ aut inmundoꝵ demonũ
nouimus inquoꝵ locum succedẽ¬
tes filii catholice m̃ris que sterilis
apparebit int̃ris in ea pace de qua
ceciderũt smñllo tpus tmino pernia¬
nebunt s illoꝵ ciuium ñis siueqͥẽ
sine qui fuici sine quifutur᷑ ẽsi cog

Expanded text:
hominum, aut immundorum daemonum novimus; in quorum locum succedentes filii catholicae matris, quae sterilis apparebat in terris, in ea pace de qua illi ceciderunt, sine ullo temporis termino permanebunt. Sed illorum civium numerus, sive qui est, sive qu
Abbreviated transcription (Latin):
nũm angłoꝵ qui ceciderunt ut
illa celectis ciuitas ño suoꝵ ciui¬
um nũo prinetur nec maiori
bus plus saluari qmͣ corruit de
angłis. s non minꝰ ita dicens suꝑ¬

Expanded text:
um angelorum qui ceciderunt, ut illa coelestis civitas nec suorum civium numero privetur, nec majori bus plus salvari quam corruit de angelis, sed non minus; ita dicens: su
Abbreviated transcription (Latin):
fides non erat bonum opus. nõ eraz
euĩbonũ opꝰ intẽtio facit. Intẽtõnẽ
fides dirigit. Non ualde attẽdas quid
h̃o facit.s quiꝰ c̃ fac̃ actendat. quola¬
certos optime gub̾natõnis dirigat.
hiis testimoniis insinuare ur̃ exaf¬

Expanded text:
uia ubi ipsa fides non erat, bonum opus non erat. Bonum enim opus intentio facit, intentionem fides dirigit. Non valde attendas quid homo faciat, sed quid cum facit attendat, quo lacertos optimae gubernationis dirigat. His testimoniis insinuari videtur ex af
Abbreviated transcription (Latin):
remim̃abiles s quidam simpliti¬
ter mali dñtur sic̃ ⁊ alii boni. Nã
sipłr aouere sunt boni illi actus qͥ
bonam hñt causam et intentõm
et adbonum finẽ tendunt. Mali

Expanded text:
remunerabiles, sed quidam simpliciter mali dicuntur, sicut et alii boni. Nam simpliciter ac vere sunt boni illi actus, qui bonam causam et intentionem, et ad bonum finem tendunt; ma
Abbreviated transcription (Latin):
periona ideo tres persone dñriqr gͦ
dñr tres dii qr scͥptura non dicit.
tres deosͥs nec tres personas alicu¬
bi scripture. textus ꝯmemorat an
ido licuit loquẽdi. ⁊ disputandi nõci¬
s qi scriptura ñ ceͣdicit. si aut̃ dr̃e¬

Expanded text:
personadicuntur tres dii, quia Scriptura non dicit tres deos? Sed nec tres personas alicubi Scripturae textus commemorat. An ideo licuit loquendi et disputandi necessinon quia Scriptura dicit, s
Abbreviated transcription (Latin):
star pͥmoꝵ parẽtum uł t̃giũsatõne
ũboꝵ pcc̃a sua leuigare contedit. ua
sic̃ chaym ꝑcc̃m suum reticẽdo suppri¬
mere q̃rit ubi uo superbia regnat.⁊
ypocsis humilitas locum ñ ht̃. sinehu¬
muitate uͦ alicui ueniã sperare ñ huͥ¬

Expanded text:
m parentum vel tergiversatione verborum peccata sua levigare contendit, vel sicut Cain peccata sua reticendo supprimere quaerit. Ubi ergo superbia regnat et hypocrisis, humilitas locum non habet. Sine humilitate vero alicui veniam sperare n
Abbreviated transcription (Latin):
in quo corrumpi possit inparabo¬
la illius qui incidit inlatrones qͥ
Dyaboli trahitur et nuinc per poͤꝯ
⁊ innaturalib bonis uulneratur.
que sunt rõ uł utllctus memoria
cipatione cetabona suntquoma
gis priuatur qnͣto magis se abeo
elongant.

Expanded text:
it corrumpi anima, in parabola illius qui incidit in latrones qudiaboli traditur; et tunc per peccatum et in naturalibus bonis vulneratur; quae sunt ratio, intellectus, memoria,cipatione caetera bona sunt; quo tanto magis privatur, quanto magis se ab eo elongat.
Abbreviated transcription (Latin):
metur exiciale iudiciũ qd scd̃m in dł¬
gẽciam concedr̃ uoluntarium ẽ ñ nc̃ca¬
riũ aliomͥ tnͣsgressor ẽẽt qͥ illud non
fac̃et et post sane intelligi illud sub
p̃cepto dcm̃ hom̃ib pͥmus añ p̃ccm cres¬
cite et multiplicamini qũo ⁊̃ pꝰ pcc̃m
tenebantur usq quo facta ẽ multi¬

Expanded text:
e judicium. Quod secundum indulgentiam conceditur, voluntarium est, non necessarium; alioquin transgressor esset, qui illud non faceret. Et potest sane intelligi illud sub praecepto dictum hominibus primis ante peccatum: Crescite et multiplicamini. Quo etiam post peccatum tenebantur, usquequo est facta multi
Abbreviated transcription (Latin):
ponẽs p̾missa ũba genent perfi
celum dicit ĩtłłigi informẽ nͣm
quo formatur /per t̾ram corporalẽ
mat̾iam sine om̃i qͣlitate qua ap¬
paret inmãtia formata quo
iquomodo
dieat luciferum sm ysayam as¬

Expanded text:
ponens praemissa verba Genesis, per coelum dicit intelligi informem natuquo formatur; per terram, corporalem materiam sine omni qualitate quae apparet in materia formata. 8. Quomodo dicat Lucifer secundum Isaiam: As
Abbreviated transcription (Latin):
lñtis. ⁊cur. Iam siit cibdãpla¬
sidrẽtur non sufficit sola uoluntas
luntas hominis sola ñ implet. cur
nisi uoluntate cat frestat ergo uti¬
deo iͣ recte dictum untłłat᷑ ut totũ¬
deo detur qui hominis uolũtatẽbo¬
⁊ aduiuat p̃paratam. nolu̾tẽ p̃ueñ¬

Expanded text:
ntis . Nam si ut quibusdam plaDei; tanquam diceretur: Non sufficit sola voluntas luntas hominis sola non implet, cur nisi voluntate currat. Restat ergo ut ideo ita recte dictum intelligatur, ut totuDeo tribuatur, qui hominis voluntatem boet adjuvat praeparatam. Nolentem en
Abbreviated transcription (Latin):
nata deo erant que ñ erant: irur¬
sus qũo ea fac̃et que sͥ nota non
erat. Non .n. quiccpͣ fecit ignoranᷤ
nota ergo fecit. ñ facta cognouit.
pinde anteꝙͣ fierent et erant:inõ
erant. erant indei scĩa ñerant ĩsu

Expanded text:
ergo deo nota erant, quae non erant? et rursus quomodo ea faceret, quae sibi nota non erant? non enim quidquam fecit ignorans. nota ergo fecit, non facta cognouit. proinde, antequam fierent, et erant et non erant: erant in dei scientia, non erant in sua
Abbreviated transcription (Latin):
deus fecit. deus .n. bonã fecit eam et
bonitatẽ ei sine corruptõne ĩdidi
⁊d̾r illa naturał bonitas qmͣ inc̃ã¬
tõne aconditore suscepit cmͣ boni¬
tatẽ pec pcc̃m penitus non amisit s
iuciatam hũit qmͣ deus tñ sine ui¬
tio fecit si .n. res bon a ñ eẽt anima
ĩeamalũ eẽ nequiret ñ possit ẽẽ ma
lũ nsi inbono ut pꝰ dicetur non igr̃
oĩo tał est aĩa solutõ qͣuis ẽ adeo c̃ata
sicut qͥs pollutas hñs manus ũ tale
huĩt ponĩ qͣle ego dedi mũdis mãi¬
b. Ego .n. dedi mundum
an aĩe ex
catoe sint equales in donis spirita

Expanded text:
Deus fecit. Deus enim bonam eam fecit, et bonitatem ei sine corruptione indidit. Et dicitur illa naturalis bonitas, quam in creatione a conditore suscepit; quam bonitatem propter peccatum penitus non amisit, sed vitiatam habuit; quam Deus tamen sine vitio fecit. Si enim res bona non esset anima, in ea malum esse nequiret, cum non possit malum esse nisi in bono, ut post dicetur. Non ergo omnino talis est anima, qualis a Deo creata. Sicut quis pollutas habens manus, non tale habuit pomum quale ego dedi mundis manibus. Ego enim dedi mundum. 9. An animae ex creatione sint aequales in donis na
Abbreviated transcription (Latin):
rias per temptatõm dẏabolisnisi elatõ
ꝯpͥmenda precessiss ñ utiq demptatõ¬
Iał enĩ fuit ordinis ꝓcessus diabo nẽ¬
lus temp̃tado dix. si comederitism.
eritis sicut dii scientes bonũ ⁊malũ
quo audito statim m̃ti mulieris sb̾¬
repsit elatõ q̃idam ⁊ amor ꝓprie pͤatis
ex quo placuit ei facere ꝙ dẏabolus¬
peccanit: ꝯpeccatum operis seciuut
ꝑc̃ci. que fit elatio mulieri

Expanded text:
elatio comprimenda praecessisset, non utique tentatio enim fuit ordinis processus: Diabolus tentando dixit: Si comederitis, eritis sicut dii, scientes bonum et malum; quo audito statim menti mulieris surrepsit elatio quaedam et amor propriae potestatis, ex quo placuit ei facere quod diabolusquam peccatum operis secutum 3. Quae fuit elatio mulieri
Abbreviated transcription (Latin):
fains ostenditur datus gͣ trinita¬
tis. ut ⁊̃ ipẽ filius dederit. Ecce ħ
dicit ꝙ filius se dederit qr trim¬
tas eum dedit. si autẽ filius a se
datur est. a se igitur missus est.
ase ꝓoessit et hutiq uexũ est et
concedi oportet cum eius missd sͥ
diuina operatio
Ꝙ filius sit miss

Expanded text:
Filius, ostenditur datus gratia Trinitatis, ut etiam ipse Filius se dederit. Ecce hic dicit quod Filius se dedit, quia Trinitas eum dedit. Si autem Filius a se datus est, a se ergo missus est, et a se processit. Et hoc utique verum est, et concedi oportet, cum ejus missio sit divina operatio. 6. Quod Filius sit miss
Abbreviated transcription (Latin):
geñ. mag̃ inseriuire ur̃ atq catholi¬
ea eccͣ magis approbat. Ideo actenꝰ
studiose dicͣimꝰ. qũo ex illa cõi ma¬
dis nititur ostendere dicens elem̃ta.
iiii. ita formata sicut mͦ apparet ab
untõ extitisse et celum syderib or¬
natum fuisse quedam uõ u̾forliter
s mat̾iałr tũc fc̃a fuisse que pertẽ
poris accessũ formałr distincta sũt
di partes quedam uõ mat̃upalit̃¬
tm̃. S ut dñt moydes loqñs rudi
⁊ carnali ppło locutõnis modum.
temperanit de deo loquen asimi¬
li hõis qui per moram tpm̃ opera
sua perficit cum ip̃e opera sua simł
fec̃it. Unde augꝰ. icõ inquid. moyt᷑.
diuisim refi̾t dm̃ illa opera fecisse
qr non potuit simł ab homine diciꝙ
adõsimuł potuit fi̾. Item potũ
diuidere scriptura loqñdi tp̃rib tẽ¬
porib ꝙdeus operandi tp̃ib ñ dim¬
maliter partim causaliter. q¬
. qũo in¬
telligend̾ est deum recmenisse ab

Expanded text:
Genes. magis inservire videtur, atque catholica Ecclesia magis approbat, ideo hactenus studiose docuimus quomodo ex illa communi madis nititur ostendere, dicens elementa quatuor ita formata sicut modo apparent, ab initio extitisse, et coelum sideribus ornatum fuisse. Quaedam vero non formaliter, sed materialiter tunc facta fuisse, quae post per temporis accessum formaliter distincta sunt: di partes; quaedam vero materialitm. Sed, ut dicunt, Moyses loquens rudi et carnali populo, locutionis modum temperavit, de Deo loquens a simili hominis qui per moras temporum opera sua perficit, cum ipse simul sua opera fecerit, unde Aug.: Ideo, inquit, Moyses divisim refert Deum illa opera fecisseimul ab homine dici, quod a Deo simul potuit fieri. Item: Potuit dividere Scriptura loquendi temporibus, quod Deus operandi temporibus non div; partim formaliter, partim causaliter . 6. Quomodo intelligendum sit Deum requievisse ab
Abbreviated transcription (Latin):
tus est h̃o inmedio ut ei seriret᷑
uit ip̃e seruiret. ut acciperet ut¬
Ita .n. uoluit deus sibi abhonũe
seruiri. ut ea seruitute ñ deus. s ho¬
mũdus seruiret homimi et ex mñ

Expanded text:
tus est ergo homo in medio, ut ei serviretur, et ut ipse serviret: ut acciperet utIta enim voluit Deus sibi ab homine serviri, ut ea servitute non Deus, sed homundus serviret homini, ut exinde
Abbreviated transcription (Latin):
qr plura sunt subiecta eiuãt.
potentie qmͣ uoluntatisfateã itaq¬
nonuult et posse dimittere que
facit qid̾ ut certuis firmꝰ q tenea¬
tur scripture testimoniis assera¬
putas qr non possum rogare prẽ
legiones angłoꝵ Ex quib uer¬
bis patẽt̾ innuiturq filuis pote¬
rat rogare ꝙ ñ rogabat. ⁊ pater
multa pt̃ fac̾e que ñ uult neq
facit. potuit .n. facere ut .xii. le¬
giones angłoꝵ pugnarẽt ccͣ illoᷤ
qui xp̃m ceperũt./ Idem in eodem
tur apud quosdã nõ fcẽ sunt u̾r

Expanded text:
 plura sunt subjecta ejus potentiae quam voluntati. Fateamur itaqnon vult, et posse dimittere quae facit. Quod ut certius firmiusque teneatur, Scripturae testimoniis asseraputas quia non possum rogare Patrem legiones angelorum? Ex quibus verbis patenter innuitur quia et Filius poterat rogare quod non rogabat, et Pater multa potest facere quae non vult, nec facit; potuit enim facere ut duodecim legiones angelorum pugnarent contra illos qui Christum ceperunt. Item in eodem: Cur a
Abbreviated transcription (Latin):
eodem.li. qr ĩscriptura per singulaẽ
anferat a nob serpetẽ. ñait᷑ serpẽteᷤᷤ
quos paciebatur pp̃ls.¶et eꝯͦ per pła
bãt as̃am pueriñ ait qui mortuus ẽ
cum loq̃ret᷑ de ħode et in exodo fece¬
runt deos aureos cum unũ fec̾it ni¬
tulum de quo dixunt / isti sunt dii

Expanded text:
ia in Scriptura per singularemauferat a nobis serpentem, non ait serpentes, quos patiebatur populus; et e converso bant animam pueri, non ait mortuus est, cum loqueretur de Herode. Et in Exodo, c. 32: Fecerunt deos aureos, cum unum fecerint vitulum; de quo dixerunt: Isti sunt dii
Abbreviated transcription (Latin):
godei in eo estisicut ymago dici¬
tur. ⁊ tabła ⁊ pictura que in ea ẽ.
Quare homo dicit᷑ ymago et ad
ymaginẽ. filius uero ymago nõ a

Expanded text:
go Dei in eo est. Sicut imago dicitur et tabula et pictura quae in ea est; 5. Quod homo dicitur imago, et ad imaginem; Filius vero imago, non a