comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
et qualiũ disciplinarũ artibus
ad p̃miũ uoceris intellige. Mi¬
sericordẽ ce misccłia. iustum
uult ẽẽ iusticia. ut in creatura
sua creator appareat.ꝙ. in specu-¬
lo cordis humani. ꝑ lineas imita¬
tionis. ex pressa dei imago res-¬
plendeat. Secura est operanti-¬
um sides. aderunt tͥ desideria
tua. ut his que amas sine fine
beatitudinẽ quȩ consequent̾ ẽ.
ꝓmissa ꝑuenies. dicente domino.
tas dilectissimi: cui tantũ pre-¬
miũ p̃parat᷑. Quid ẽ gͦ habere
cor mundũ. nisi eis que supra
dicta sunt studere uirtutibus :
Widere autẽ dm̃ quantȩ sit be¬
atitudinis. que mens conciꝑe.
que lingua ualeat explicare: Et
tam̃ hoc consequent̃ cũ cransfor¬
mabit᷑ humana natura. ut non
iam ꝑ speculũ. neq in enignia¬
te. sed facie ad faciem ipsam quã
nullus hominũ iuclere potuit
sicuti ẽ. uideat deitatẽ: et quod
ocłs ñ uidit. nec auris audiuit.
nec in cor hominis ascendit: per
inesfabile gaudiũ et̃ne contemplatiomi

Expanded text:
 qualium disciplinarum artibus ad quae praemia voceris intellige. Misericordem te misericordia, justum vult te esse justitia, ut in creatura sua Creator appareat, et in speculo cordis humani per lineas imitationis expressa Dei imago resplendeat. Secura est operantium fides, aderunt tibi desideria tua, et iis quae amas sine fine beatitudinem, quae consequenter est promissa, pervenies, dicente Domino: tas, dilectissimi, cui tantum praemium praeparatur. Quid ergo est habere cor mundum, nisi eis quae supra dictae sunt studere virtutibus? Videre autem Deum quantae sit beatitudinis, quae mens concipere, quae lingua valeat explicare? Et tamen hoc consequetur, cum transformabitur humana natura, ut non jam per speculum, neque in aenigmate, sed facie ad faciem , ipsam quam nullus hominum videre potuit , sicuti est, videat Deitatem: et quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit , per ineffabile gaudium aeternae contemplationis
Abbreviated transcription (Latin):
demoniaca dnm̃ rogat. cum ꝓ
supplicat. Quod uͦ priꝰ non res¬
pondit ei dñs: significat quod illo
in carne p̃sente gentes non audi¬
erunt uerbũ ex oreeiꝰ. Quodau¬
tẽ apłi dicunt dño dimute eã
id est suscipe p̃ces eiꝰ. quiacla-¬
mat post nos. significat qd̃ post
resurrectionẽ ascensionẽq dñi
audiens p̃dicationẽ apłoꝵ : ut
exaudiret᷑ clamabat. Quod uͦ
de sinib suis egressam eã dicit
mathe us. hoc signat quod illi
solum fideliter acrecte ꝓ errantib
orant: qui priscas sue ꝑfidie man¬
siones relinqunt. atq in domũ
dñ uideliced eccłam pia se de¬
uocione transferunt.¬

Expanded text:
daemoniaca Dominum rogat, cum pro daemoniaca Dominum rogat, cum pro supplicat. Quod vero prius non respondit ei Dominus, significat quod illo in carne praesente, gentes non audierunt verbum ex ore ejus; quod autem apostoli dicunt Domino: Dimitte eam, id est, suscipe preces ejus, quia clamat post nos, significat, quod post resurrectionem ascensionemque Domini audiens praedicationem apostolorum, ut exaudiretur, clamabat. Quod vero de finibus suis egressam eam dicit Matthaeus, hoc signat, quod illi solum fideliter ac recte properantibus orant, qui priscas suae perfidiae mansiones relinquunt, atque in domum Domini, videlicet Ecclesiam, pia se devotione transferunt.
Abbreviated transcription (Latin):
um qua in bonis actib ꝓficere
ualeant inqͥrunt. Et hõc sub
bis sacri eloquii humilicer sub¬
diti adimplenda que precepta st̃
cuncta sui cordis et corporis offi¬
cia subponunt: quatinus ad spe¬
randa que ad nõ ꝓmissa munera¬
sunt incelis. merito se debitȩ
humilitatis erigant. Dunc res¬
pondens iħs ait illi. O̾ mulier
magna est fides cua : fiat cibi
sicut uis. Et sanata ẽ. filia illiꝰ
ex illa hora. Propt̃ magnã ma¬
tris sidem filiam deseruit demo¬
nium: ubi datur exemplum cate¬
Quia uideliced ꝑ fidem et con¬
fessionẽ parentũ in baptismo
liberantur a oiabolo paruuli:
qͥ nec dum ꝑ se sapere. uel aliqͥd
agere bomi possunt aut mali.
Tipice autẽ mulier hec gentilis
sed cum fide ad dnm̃ uenieas:
eccłam designat degentib col¬
lectam. Que et chananea uo¬
catur : quia zelo fidei cõmõta.
ad dominũ ueniens ydola de¬
reliquit. Chana autẽ de¬
lus interpretat᷑. Que ꝓ filia

Expanded text:
um, quam bonis actibus proficere um, quam bonis actibus proficere videant inquirunt. Et hoc sub bis sacri eloquii humiliter subditi ad implenda quae praecepta sunt, cuncta sui cordis et corporis officia subponunt, quatenus ad speranda quae a Domino promissa sunt praemia in coelis, merito se debitae humilitatis erigant. Tunc respondens Jesus ait illi: O mulier! magna est fides tua, fiat tibi sicut vis, et sanata est filia illius ex illa hora. Propter magnam matris fidem filiam deseruit daemonium. Ubi datur exemplum catequia videlicet per fidem et confessionem parentum in baptismo, liberantur a diabolo parvuli, qui nec dum per se sapere, vel aliquid agere boni possunt aut mali. Typice autem mulier haec gentilis, sed cum fide ad Dominum veniens Ecclesiam designat de gentibus collectam; quae et Chananaea vocatur, quia zelo fidei commota ad Dominum veniens, idola dereliquit. Chanaan autem zelus interpretatur, quae pro filia
Abbreviated transcription (Latin):
bis autẽ.ad pietatis gratiã.
conuersis: dicit. Et alias
oues habeo que non sunc ex
hoc ouili. et illas opportet me
ad diicere : et uocẽ meam au¬
dient. Et. filia: fides tua ce
saluam fecit. Qui respon-¬
oens ait. Non est bonũ sume-¬
re panem filiorũ: et mittere
canib. At illa dixit. Eciam
dñe. Nam et catelli edunt de
micis: que cadunt de mensa do¬
minorũ suorũ. Nocandum sane
quod mystice loquens credens
ex gentibus mulier: quia catel¬
li sub mensa cõmedunt de mi¬
cis puerorũ. Mensa qͥppe ẽ. scrip¬
cura sancta: que nobis panẽ
uite ministrat. Hinc et enĩ
dicit eccła Parasti in cons¬
pectu meo mensam: aduer¬
sus eos qui tribulant me.
Mice ꝓuerorũ interna sunt
misꝰ. teria scripturarũ : qͥb
humiliũ solent cordaresici.
Non gͦ crustas. s micas de ꝑa¬
ne puerorũ edunt catelli: qͥa
conuer si ad sidem gentiles. non
lictere suꝑficiem inscripturis.
sed sꝑicalium medullam sensu¬

Expanded text:
bis autem, ad pietatis gratiam bis autem, ad pietatis gratiam conversis, dicit: Et alias oves habeo, quae non sunt ex hoc ovili, et illas oportet me adducere, et vocem meam audient . Et filiae: Fides tua te salvam fecit. Qui respondens ait: Non est bonum sumere panem filiorum et mittere cunibus, at illa dixit: Etiam, Domine, nam et catelli edunt de micis quae cadunt de mensa dominorum suorum. Notandum sane quod mystice loquitur credens ex gentibus mulier. Qui catelli sub mensa comedunt de micis puerorum? Mensa quippe est scriptura sancta, quae nobis panem vitae ministrat, hinc etenim dicit Ecclesia: Parasti in conspectu meo mensam adversus eos qui tribulant me . Micae puerorum interna sunt mysteria scripturarum, quibus humilium solent corda refici. Non ergo crustas, sed micas de pane puerorum edunt catelli, quia conversi ad fidem gentiles, non litterae superficiem in scripturis, sed spiritalium medullam sensu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ cananea muliere. quam
alter euuangłista sẏ rophe¬
nissam appellat. uel inporcuni¬
tate eiꝰ carere cupientes: quia
non ut clementẽ. sed ut durũ
medicum crebrius inclama-¬
ret. Ipse autẽ respondensait.
Non sum missus: nisi ad oues
que perierunt domꝰ isrł̃. Non
quod et ad gendes missus non¬
sit. sed pͥmum ad isrł missus
sit. ut illis non recipientibus
euuangłium. iusta fieret ad
gentes cransmigratio. At illa
uenit: et adorauit eum di¬
cens. Dñe adiia me. Mira
sub ꝑsona mulieris chananiti¬
dis eccłȩ sides: patientia et
humilitas predicat᷑. Fides :
qua crediderit sanari posse fi¬
liam suam. Pacientia: qua
tociẽs contempta. in precib
ꝑ seuerat. Humilitas: qua
se catulis conparat. O mira
rerũ conuersio. Isrł quondã
filius: nos canes. Pro diuer¬
sitate fidei. oroo nominum
conmutatur. De illis postea
dicitur: circundederunt me
canes multi. Ec. uidete canes:
uidẽte malos oꝑarios. De no¬

Expanded text:
pro Chananaea muliere, quam pro Chananaea muliere, quam alter Evangelista Syrophoenissam appellat, vel importunitate ejus carere cupientes, quia non ut clementem, sed ut durum medicum crebrius inclamaret. Ipse autem respondens ait: Non sum missus nisi ad oves quae perierunt domus Israel. Non quod et ad gentes non missus sit, sed primum ad Israel missus sit, ut illis non recipientibus Evangelium, juste fieret ad gentes transmigratio. At illa venit et adoravit eum dicens: Domine, adjuva me. Mira sub persona mulieris Chananitidis, Ecclesiae fides, patientia, humilitas, praedicatur. Fides, qua crediderit sanari posse filiam suam: patientia, qua toties contempta in precibus perseverat: humilitas, qua se catulis comparat. O mira rerum conversio, Israel quondam filius, nos canes, pro diversitate fidei ordo nominum commutatur. De illis postea dicitur: Circumdederunt me canes multi , et videte canes, videte malos operarios . De no
Abbreviated transcription (Latin):
cribis et phari¬
seis cal umpni¬
atoribus dere-¬
lictis: transgre-¬
ditur in partes
tyri et sidonis. ut trbs si¬
domiosq curaret. Mulier
audem chananea. egreditur
de fimbus pristinis: clamans
ut filiȩ inpectret santatem.
Obserua quod in quantode¬
cimo loco: filia chananȩȩ
sanat᷑. Miserere mei dñe fili¬
care filium dauid: quia egres
safuerat iam de finibus suis.
et errorem tyrͥoꝵ. sy donioꝵ q
loci ac fidei cominutatione
dimiserat. filia mea male a
demonio uexatur. Ego filiã
tium. que male a demonio
uexabant᷑: ignorantes creatorẽ
et adorantes lapidem. Qui
non respondit ei uerbum.
Non de suꝑbia pharisaica.
non de scribarũ suꝑcilio: sed
traueritis. Nolebat enim oc¬
casionẽ calumpniatoribus da¬
tem. passionis et resurrectio¬
nis tempori reseruabat. Et
accedentes discipuli eius: roga¬
bant eum dicentes. Dimicte
eam : quia clamat post nos.
Discipuli illo adhuc tempo¬
re. mysteria dñi nescientes
uel miscd̾ ia cõmoti rogabant

Expanded text:
cribis et Pharisaeis calumniatoribus derelictis transgreditur in partes Tyri et Sidonis ut Tyrios Sidoniosque curaret. Mulier autem Chananaea egreditur de finibus pristinis clamans, ut filiae impetret sanitatem. Observa quod in quinto decimo loco, filia Chananaea sanetur. Miserere mei, Domicare filium David, quia egressa jam fuerat de finibus suis, et errorem Tyriorum ac Sidoniorum loci ac fidei commutatione dimiserat. Filia mea male a daemonio vexatur. Ego filiam tium, quae male a daemonio vexabantur, ignorantes Creatorem, et adorantes lapidem. Qui non respondit ei verbum. Non de superbia Pharisaica, nec de Scribarum supercilio; sed traveritis . Nolebat enim occasionem calumniatoribus datium passionis et resurrectionis tempore reservabat. Et accedentes discipuli ejus, rogabant eum, dicentes: Dimitte eam, quia clamat post nos. Discipuli illo adhuc tempore mysteria Domini nescientes vel misericordia commoti, rogabant
Abbreviated transcription (Latin):
turas. Alters die stabulariꝰ dena-¬
rios qͦrũ pr̃io uulng̨ratũ curaret
accepit: iuia sp̃s sc̃s adueniens
dociue apłos orinẽ ueritatẽ. quo
gentib erudendis instare atq
euũigłiũ p̃dicare sufficerent.
Et quodcumq suꝑerogaueris: ego
cũ rediero reddã tibi. Suꝑerogat
stabulariꝰ qd̾̃ in luob denariis ñ
accepit: cũ dicit apłs. De uͥgini¬
b aut̃ p̃ceptũ dnĩ ñ habeo. consi-

Expanded text:
turas. Altera die stabularius denaturas. Altera die stabularius denarios, quorum pretio vulneratum curaret, accepit, quia Spiritus sanctus adveniens docuit apostolos omnem veritatem, quo gentibus erudiendis instare atque Evangelium praedicare sufficerent. Et quodcunque supererogaveris, ego cum rediero reddam tibi. Supererogat stabularius, quod in duobus denariis non accepit, cum dicit Apostolus: De virginibus autem praeceptum Domini non habeo, con
Abbreviated transcription (Latin):
inuentã que errauerat ouẽ in hu-¬
meris impositã: reportauit ad gre¬
gẽ. Itaq imponi uimento ẽ. in ip¬
sam incarnationẽ xp̃i credere. enis¬
q mẏsteriis initiari : simul & ab
hostis incursione cutari. Scabulũ
autẽ ẽ. eccłã p̃sens: ubi reficiuntur uia¬
tores de ꝑegrinatione hac in et̾nã
uitam transeuntes. Etbene ium̃¬
to impositũ duxit in stabulũ: qͥa
nemo nisi baptizat᷑. nisi corpori xp̃i
adunatꝰ eccłam intrabit. Et altera
die ꝓtulit duos denarios.& dedit
stabularioꝙ ait. Curã illius habe.
Altera dies ẽ: post dñi resurrectionẽ
Nam ꝙ. ante qͥdẽ ꝑ euũgłii sui grãm
illummauerat his qͥ in tenebris ꝙ.
inumbra mortis sedebant: sed potior.
resurrectione celebrata ꝑpetue lucis
splendor. effulsit. Duo denarii st̃
duo testam̃ta in quib et̃ni regis no¬
m̃ ꝙ imago continet᷑. finis enim
legis xp̃s. Qualtera die ꝓlati
dant᷑ stabulario. qͥa tunc aperuit
illis sensũ: ut ritelligerint scrip¬

Expanded text:
inventam, quae erraverat ovem, humeris suis impositam, reportavit ad gregem . Itaque imponi jumento est, in ipsam Incarnationem Christi credere, ejusque mysteriis initiari, simul et ab hostis incursione tutari. Stabulum autem est Ecclesia praesens, ubi reficiuntur viatores, de peregrinatione hac in aeternam patriam redeuntes. Et bene jumento impositum duxit in stabulum, quia nemo, nisi baptizatus, nisi corpori Christi adunatus, Ecclesiam intrabit. Et altera die protulit duos denarios, et dedit stabulario, et ait: Curam illius habe. Altera dies est post Domini resurrectionem. Nam et ante quidem per Evangelii sui gratiam illuminaverat, his qui in tenin umbra mortis sedebant, sed potior, resurrectione celebrata, perpetuae lucis splendor effulsit. Duo denarii sunt duo Testamenta, in quibus aeterni Regis nomen et imago continetur. Finis enim legis Christus, qui altera die prolati dantur stabulario, quia tunc aperuit illis sensum, ut intelligerent scrip
Abbreviated transcription (Latin):
inisereat᷑ esse ꝓximũ. si iherosoli¬
mite ciui. ñ sacerdos. ñ leuita ex
eadẽ gente. immo meadẽ urbe nati
ꝙ nucriti. s exdere gentis accola
dͥa magis misertꝰ ẽ. factus ẽ. ꝓxemꝰ.
Sacratiore aut̃ intellectu. qm̃ nemo
magis ẽ ꝓximꝰ: quã qͥ uulnera nr̃a
curauit. Diligamꝰ eũ quasi dñm¬
chil enĩ cam ꝓocimũ : quã capud
m̃bris. Diligamͦ etiam eũ: qͥ imi¬
idest ut uere te ꝓximũ. sicut teipsũ
diligere manifestes: quiqͥd uales in
eiꝰ uel corꝑali uel sꝑitali necessitate sub¬
leuando deuotꝰ oꝑare.¬

Expanded text:
erosolymitae civi, non sacerdos, non Levita ex eadem gente, imo in eadem urbe nati et nutriti, sed externae gentis accola, quia magis misertus est, factus est proximus. Sacratiore autem intellectu, quoniam nemo magis est proximus quam qui vulnera ncurauit, diligamus eum quasi domhil enim tam proximum quam caput membris. diligamus etiam eum qui imiId est, ut vere te proximum sicut te ipsum diligere manifestes, quidquid vales in ejus vel corporali vel spiritali necessitate sublevanda devotus ope
Abbreviated transcription (Latin):
endo cohibuit. sp̃e ueniȩ peniten¬
tib. terrorẽq pene peccantibus
in cutiens. Alligat enĩ uulnera:
dũ p̃cipit penitentiã agite. Infun¬
dit oleũ dũ addit: appropinquabit
enĩ regnũ celorũ. Infundit q. ui¬
nũ dũ dicit: omnis arbor que ñ
facit fructũ bonũ. ecidet᷑ ꝙ in ignẽ
mittet᷑. Eimponens illũ inium̃tũ

Expanded text:
endo cohibuit, spem veniae poenitentibus, terrorem poenae peccantibus incutiens. Alligat enim vulnera, dum praecipit: Poenitentiam agite, infundit oleum, dum addit: Appropinquabit enim regnum coelorum . Infundit et vinum, dum dicit: Omnis arbor quae non facit fructum bonum, excidetur, et in ignem mittetur . Et imponens illum in jumentum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓthoplasti amissa cognouer̃t esse
se nudo ẜꝰ cunicasq pellitias natu¬
re mortalis indutisunt. Et pla¬
gis impositis: abierẽ semiuiuo re¬
licto. Plage peccata sunt qͥb natu¬
re humane integͥtatẽ uolando:
seminariũ qd̃ dam ut ita dicam.
augende mortis fessis indidere uis¬
cerib. Abiert̃ aut̃. ñ ab insidiis
aliquatenꝰ cessando: sed earũdẽ
insidiarũ fraudes occultando. Sẽ¬
miuiuu roliquert̃. qͥa ab eatitu¬
dine uite in mortalis exuere:
sed non sensũ rationis ab olere ua¬
luert̃. Ex qua enĩ parte saꝑe ꝙ cog¬
noscere dm̃ podest: uiuus est ho¬
mo. Ex qua uͦ peccatis contabes¬
cit.ꝙ. miseria deficit. mor.tuus
idẽ de lecifero uulnere fedacus.
Iccidit aut̃ ut sacerdos qͥdã des¬
cenderet eadẽ ia: ꝙ. iuso illo

Expanded text:
toplasti amissa, cognoverunt esse se nudos, tunicasque pelliceas naturae mortalis induti sunt. Et plagis impositis, abierunt, semivivo relicto. Plagae peccata sunt, quibus naturae humanae integritatem violando, seminarium quoddam ut ita dicam augendae mortis, fessis indidere visceribus. Abierunt autem, non ab insidiis aliquatenus cessando, sed earumdem insidiarum fraudes occultando. Semivivum reliquerunt, quia beatitudinem vitae immortalitatis exuere, sed non sensum rationis abolere valuerunt. Ex qua enim parte sapere et cognoscere Deum potest, vivus est homo. Ex qua vero peccatis contabescit, et miseria deficit, mortuus idem, lethiferoque est vulnere foedatus. Accidit autem ut sacerdos quidam descenderet eadem via, et, viso il
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ statuert̃ mͥ: ꝙ ab scandalis
oꝑantiũ mniqͥtatẽ. Qui ꝓpter
nos homines ꝙ. ꝓpt̃ nr̃am salutẽ
descendens de celo: uite p̃sentis
iter arripuit. Et uenit secus eũ
qͥuulnerib cabescebat inflictis.
idest. in similitudinẽ hominũ
factus & habitu inuentꝰ ut homo:
cõpassionis nr̃e susceptione finitimꝰ.
ꝙ. miscdiȩ factus ẽ. conlatione uicinꝰ.

Expanded text:
andalis operantium iniquitatem . Qui propter nos homines, et propter nostram salutem descendens de coelo, vitae praesentis iter arripuit, et venit secus eum qui vulneribus tabescebat inflictis, id est, in similitudinem hominum factus, et habitu inventus, ut homo , compassionis nostrae susceptione finitimus, et mis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtransiit. Sacerdosꝙ. leuita qui
uiso sautio transiert̃. sacerdotiũ
ꝙ in inisteriũ ueteris testam̃ti est:
ubi ꝑ legis decreta mundi languen¬
tis uulnera monstrari tm̃. non au-¬
tẽ curari poderant. qͥa impossibile
erat ut apłs ait sangume uituloꝵ.
ꝙ agnorũ ꝙ. hẏrcorũ auferri pec-¬
cata. Samaritanus autẽ qͥdam iter
faciens uenit secus eũ:ꝙ. uidens eũ
mi scd̾ia motꝰ est. Samaritanꝰ qui
int̃pretat᷑ custos : dm̃ significat.

Expanded text:
os et Levita, qui, viso saucio, transierunt sacerdotium et ministerium Veteris Testamenti est, ubi per legis decreta mundi languentis vulnera monstrari tantum, non autem curari poterant, quia impossibile erat ut Apostolus ait sanguine vitulorum et agnorum, et hircorum auferri peccata . Samaritanus autem quidam iter transiens, venit secus eum, et videns eum misericordia motus est. Samaritanus, qui in
Abbreviated transcription (Latin):
lis nr̃e redemptionis que resurgen¬
te amortuis dño. hac nocꝰte con-¬
pleca est trpum gessit: sicut etiã
carnales eiusclem populi oppres-¬
sores egiptii duriora neqͥtie sꝑi-¬
talis arma designant. quibus
subiectũ sibi genus humanũ
impia dominatione p̃mebat.
Sed ueniens agnꝰ in maculatus
dignatus eͣ in molari ꝓ nobis.
dedit sanguinem suũ nr̃e salu¬
tis pretium. qͥ morte ad tempꝰ
suscepta. mortis in ꝑium ꝑpetuo
dampnauit. Mirandoq acdesi¬
derabili spectaculo.innocenter

Expanded text:
lis nostrae redemptionis, quae resurgenlis nostrae redemptionis, quae resurgente a mortuis Domino hac nocte completa est, typum gessit, sicut etiam carnales ejusdem populi oppressores Aegyptii diriora nequitiae spiritualis arma designant, quibus subjectum sibi genus humanum impia damnatione premebat. Sed veniens Agnus immaculatus dignatus est immolari pro nobis, dedit sanguinem suum nostrae salutis pretium, qui, morte ad tempus suscepta, mortis imperium perpetuo damnavit, mirandoque ac desiderabili spectaculo agnus innocenter
Abbreviated transcription (Latin):
hec contingere ad gaudia prestet
ȩterna. Inter hec uͦ notandum.
quod hiuius sacratissime noctis.
ac redemptionis nr̃e quã colimus
sollempnitas: iam olim est in
antiq uo dei popło mystice desig¬
nata. Cum enim idem populus
diu susset egiptia seruitute
dicoris exire seruitiũ. tandem
precepit eĩ dominus in celebra-¬
cione pasche inmolare agnum.
eiꝰq carnes hac nocte assare et
edere. eius sanguine qͥ essec fu¬
sus in limine. postem domorũ
suarum utrumq. ac fuꝑlimina¬
re ꝑungere. atq intus paratum
acuigilandem horam sue redẽp¬
tionis expectare. Quod dum
faceret. ecce noctis huiꝰ medio.
dñs adueniens. ꝑcussis egiptio¬
rũ pͥmogenitis. liberauit po¬
pulum suũ apondere longe
seruitutis. atq ad cerram pro¬
misse olim patrie ꝑduxit nu-¬
bens eũm hanc noctem in me¬
moriam sue saluationis om̃ib
annis in molatione agni pascha-¬
lis agere sollempnẽ. Que pro¬
fecto redemptio popłi illius. spũa¬

Expanded text:
haec contingere ad gaudia praestet haec contingere ad gaudia praestet aeterna. Inter haec vero notandum quod hujus sacratissimae noctis ac redemptionis nostrae, quam colimus, solemnitas jam olim est in antiquo Dei populo mystice designata. Cum enim idem populus diu fuisset Aegyptia servitute itoris exire servitium, tandem praecepit ei Dominus in celebratione paschae immolare agnum, ejusque carnes hac nocte assare et edere, et ex ejus sanguine, qui esset effusus in limine, postem domorum suarum utrumque ac superliminare perungere, atque intus paratum ac vigilantem, horam suae redemptionis exspectare: quod dum faceret, ecce noctis hujus medio Dominus adveniens, percussis Aegyptiorum primogenitis, liberavit populum suum a pondere longae servitutis, atque ad terram promissae olim patriae perduxit, jubens eum hanc noctem in memoriam suae salvationis omnibus annis immolatione agni paschalis agere solemnem. Quae profecto redemptio populi illius spiritua
Abbreviated transcription (Latin):
tacione sermonis: sed nomine
quoq loci. in qͦ appareret et lo¬
queredar conmendaret. Sed
et ipsi gaudio resurrectionis
eiꝰ ita solum cunc fruiualemꝰ:
sinunc de corruptela uiciorũ
ad u̾tutum oꝑa cransmigra¬
re satagimꝰ. nde curandũ
sũmoꝑe est fr̃s mei. ut quia re¬
surrectionis dñi et saluadoris nr̃i
tempris agnouimꝰ: qͥa eiꝰ sollemp¬
nia celebramꝰ continuis bonorum
operum ꝓfectibus ad condenplan-¬
dam eiꝰ celsitudinẽ transmigremꝰ.
Quia nr̃e resurrectionis tempꝰ¬
ignoramꝰ. quod tam̃ futurũ nul
lomͦ ambigimꝰ: et omĩ quidem¬
tempore. et in hac p̃cipue nocte
peiꝰ expectatione iuigilias agam.
Obsecremꝰ miscd̃iam illiꝰ qui sus¬
ceptã ꝓ nobis humiliter mortẽ.
mox sublimit̃ suꝑauit: ut nr̃e
nos tempore resurrectionis de
morte ad uitam transmigrare
concedat. Rogemꝰ eum qͥ pas¬
cha nr̃m inmolatus est xp̃s. ut
et inchoata paschalis gaudii sol
lempnia. nos digne ꝑagere:et ꝑ

Expanded text:
tatione sermonis, sed nomine tatione sermonis, sed nomine quoque loci in quo appareret et loqueretur commendaret. Sed et ipsi gaudio resurrectionis ejus ita solum tunc frui valemus, si nunc de corruptela vitiorum ad virtutum opera transmigrare satagimus. Unde curandum summopere est, fratres mei, ut quia resurrectionis Domini et Salvatoris nostri tempus agnovimus, quia ejus solemnia celebramus, continuis bonorum operum profectibus ad contemplandam ejus celsitudinem transmigremus, quia nostrae resurrectionis tempignoramus, quod tamen futurum nullo modo ambigimus, et omni quidem et in hac praecipue nocte pro ejus exspectatione vigilias agamus, obsecremus misericordiam illius qui susceptam pro nobis humiliter mortem mox sublimiter superavit, ut nostrae nos tempore resurrectionis de morte ad vitam transmigrare concedat. Rogemus eum qui Pascha nostrum immolatus est Christus, ut inchoata paschalilemnia nos digne peragere, et per
Abbreviated transcription (Latin):
libus tangi posset intimaret.
Ite inqͥt nunciate frĩb meis.
ut eant in galileam: ibi me ui¬
debunt. O mira pietas salua¬
toris : mira benignitas. Quos
ante passionẽ discipulos. et
a liquando etiam seruos uo¬
care consueuerat. hos post
resurrectionẽ fr̃s appellat. ut et
eiusdem se humanitatis quam
et ante habuerat habitum. re-¬
surgendo resumpsisse monstra¬
ret:. et illos quoq ad ꝓmeren¬
dam sperandamq in sua carne
coronam in mortalitatis qu a
ipse iam p̃minebat. exigeret.
Sane quod se ingalilea uiden¬
dum a discipulis p̃clixit. et sicut
sequentia scĩ euuangłiĩ decla¬
rant exibuit: etiam in hoc
mystice et uircutem sue resur¬
rectionis. et nr̃e ꝓfecꝰtum uide
spũalis insinuat. Galilea qͥppe:
transmigratio facta inderpre¬
tat᷑. Et bene in gali lea ui¬
detꝰ a discipulis. qͥ iam de mor¬
de ad uitam. de corruptione
ad incorruptionẽ: de pena
transmigrauerat ad gloriã.
Et iuictoriam resurrectionis ñ
solum. ostensione corꝑis et exor¬

Expanded text:
libus tangi posset  Al., possit intimaret. Ite, inquit, nuntiate fratribus meis, ut eant in Galilaeam, ibi me videbunt. O mira pietas Salvatoris, mira benignitas! Quos ante passionem discipulos, et aliquando etiam servos vocare consueverat, hos post resurrectionem fratres appellat, ut et ejusdem se humanitatis, quam et ante habuerat, habitum resurgendo resumpsisse monstraret, et illos quoque ad promerendam sperandamque in sua carne coronam immortalitatis qua ipse jam praeeminebat erigeret. Sane quod se in Galilaea videndum a discipulis praedixit, et sicut sequentia sancti Evangelii declarant, exhibuit etiam in hoc mystice, et veritatem suae resurrectionis et nostrae profectum vitae spiritualis insinuat. Galilaea quippe transmigratio facta interpretatur. Et bene in Galilaea videtur a discipulis, qui jam de morte ad vitam, de corruptione ad incorruptionem, de poena transmigraverat ad gloriam, ut victoriam resurrectionis non solum ostensione corporis et exhor
Abbreviated transcription (Latin):
am. quod est uere in nomine
saluatoris petere. ut et cor-¬
dis nobis munditiam. et bo¬
ni oꝑis prestet efficatiam.
q. ante omnia illam sedula
mente recolamus horã. illã
citius uenire optemus in qua
non iam ꝑ scripturas lo quat᷑
nobis dominus. sed palam de
patre annuntiet nobis: cum
quo uiuit et regnat deus in
unitate sp̃s sancti. ꝑ omnia
secula seculorum. Ameꝵa.

Expanded text:
am, quod est vere in nomine am, quod est vere in nomine Salvatoris petere, ut et cordis munditiam, et boni operis praestet efficaciam, et ante omnia illam sedula mente recolamus horam, illam citius venire optemus, in qua non jam per Scripturas loquatur nobis Dominus, sed palam de Patre annuntiet nobis, cum quo vivit et regnat Deus in unitate Spiritus sancti, per omnia saecula saeculorum. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
facinoris in animo deliquimꝰ:
cita hoc confessione. et clignis
penitentiȩ fructibus abster¬
gamus. Si delectacione pec¬
candi nos temptari senserimꝰ:
noxiam delectacionẽ crebrs
precibus ac lacrimis. crebra
amaritulinis ꝑpetuȩ recorda¬
cione pellamus. Et sinos so¬
los ad hanc ꝓpulsandam fuffi¬
cere non posse uiderimus. fra¬
trum queramus auxilia: ut
quod nr̃is turibus nequimus.
illorum consilio et indercessio¬
ne sumamus. Multum enĩ
ualet de precatio iusti assidiu.
Et sicut idem premisit. oa¬
tio fidei saluabit infir¬
mum. et alleuiabit eum do¬
minus: et si in peccatis sit.
dimittentur ei. Quia suꝑ¬
uacius cogitacionibus ad inte¬
grum carere non ualemus.
has in quantũ possumus in¬
missione bonarum cogitacio¬
nũ. et maxime frequenti
scripturarũ meditacione fu¬
gemus. i uxta exemplum psal¬
miste qui dicit. Quo mo¬
do dilexi legem tuam domine:
cota die meditacio mea est.
Pecamus suꝑnam clementi¬

Expanded text:
facinoris in animo deliquimus, facinoris in animo deliquimus, cito hoc confessione et dignis poenitentiae fructibus abstergamus. Si delectatione peccandi nos tentari senserimus, noxiam delectationem crebris precibus ac lacrymis, crebra amaritudinis perpetuae recordatione pellamus; et si nos solos ad hanc propulsandam sufficere non posse viderimus, fratrum quaeramus auxilia, ut quod nostris viribus nequivimus, illorum consilio et intercessione sumamus. Multum enim valet deprecatio justi assidua; et, sicut idem praemisit, oratio fidei salvabit infirmum, et alleviabit eum Dominus, et si in peccatis sit, dimittentur ei. Quia supervacuis cogitationibus ad integrum carere non valemus, has in quantum possumus, immissione bonarum cogitationum, et maxime frequenti Scripturarum meditatione fugemus, juxta exemplum Psalmistae, qui dicit: Quomodo dilexi legem tuam, Domine, tota die meditatio mea est . Petamus supernam clementi
Abbreviated transcription (Latin):
taciones rorum: uenio ut con¬
gregem. Et expulsis uitiorũ
ruderibus. talem cordis nr̃i pa-¬
remus mansionẽ: cuius ipse dig¬
netur esse mansor. qui eiꝰ meui-¬
cabilis inspector et iudex est.
Sciendum autẽ: quia criplea
est modus cogitacionum neꝗͣ
Unus earum que deliberati-¬
one et ꝓposito peccancli men-¬
cem contam matit: Alius ea¬
rum que delectacione qui¬
dem peccati mentem ꝑturbant.
nec camen hanc ad peccandi
consensum ꝑtrahunt. Ter¬
cius carum. que natura li mo-¬
tu mentẽ ꝑcurrentes. non da-¬
mei hanc ad patranda uitia
inlitiunt. quam a bonis que
cogitare debuit inpediunt:
ueluti est cum fantasmata
rerum. que aliquando suꝑua¬
cue gesta uel dicta noiumus.
ad memoriam reducimus. Qua-¬
rum crebra retractacio: qua-¬
si inportuna muscarum in ꝓbi-¬
re. ac sꝑitalem eius aciem
castigari monuit salomon
cum dicit. Omni custodia
ta ꝓcedit. Cuius monita se¬
quentes. agamus solliciti.¬
ut siquio consensii ꝑpetrandi

Expanded text:
tationes eorum venio ut contationes eorum venio ut congregem . Et expulsis vitiorum ruderibus, talem cordis nostri paremus mansionem, cujus ipse dignetur inesse mansor, qui ejus inevitabilis inspector et judex est. Sciendum autem quia triplex est modus cogitationum nequam: unus earum quae deliberatione, et proposito peccandi mentem contaminant; alius earum quae delectatione quidem peccati mentem perturbant, nec tamen hanc ad peccandi consensum pertrahunt; tertius earum quae naturali motu mentem percurrentes, non tamen hanc ad perpetranda vitia illiciunt, quam a bonis quae cogitare debuit impediunt, veluti est cum phantasmata rerum, quae aliquando supervacue gesta vel dicta novimus, ad memoriam reducimus: quarum crebra retractatio, quasi importuna muscarum improbire ac spiritualem ejus aciem castigari, monuit Salomon cum dicit: Omni custodia ta procedit . Cujus monita sequentes agamus solliciti,ut si quid consensu perpetrandi
Abbreviated transcription (Latin):
me disputabat. que illos de¬
lecta bat audire. et que illi
interro gare uolebant: hec
ipse preueniens eos. ultro
ꝓ ferebat. Unde merito illũ¬
scire omnia quasi dm̃: et quasi
filium a deo uenisse credunt.
et confitentur. Aꝑtum namq
diuinitatis inditium est. cogi-¬
tacionum nosse secreta: salomo¬
ne adfirmande. qui deo suppli-¬
cans ait. Tuenum solus nosti cor
da filiorum hominũ. Unde
etiam iheremias ait. Tuautẽ
domine sabahot. qui uidicas
iuste. et ꝓbas renes ꝙ cor. Neq
hec transe under aut negli gen¬
der com memoranda. sed soller¬
ter muigilandum est fr̃s mei:
ut non uerba tantum et oꝑa
nr̃a. sed ipsa quoq cordium se-
creta. diuinis aspectibus redda-
mus digna. Non in templo
pectoris nr̃i odiorum: non in¬
uidie rubigo resideat. Non
in de turpis uel contumeliosi
sermonis radix oriatur. non
ibi meditadio facti nocentis ig¬
nascatur: sed memores simus
dominicȩ comminationis qua
dicitur. Ego enim oꝑa et cogi¬

Expanded text:
me disputabat, quae illos deme disputabat, quae illos delectabat audire et quae illi interrogare volebant. Haec ipse praeveniens eos, ultro proferebat. Unde merito illuscire omnia quasi Deum, et quasi Dei Filium a Deo venisse credunt et confitentur. Apertum namque divinitatis indicium est, cogitationum nosse secreta, Salomone affirmante, qui Deo supplicans ait: Tu enim solus nosti corda omnium filiorum hominum . Unde etiam Hieremias ait: Tu autem, Domine Sabaoth, qui judicas juste, et probas renes et cor . Neque haec transeunter aut negligenter commemoranda, sed solerter invigilandum est, fratres mei, ut non verba tantum, et opera ncreta divinis aspectibus digna reddamus. Non in templo nostri pectoris odiorum, non invidiae rubigo resideat, non inde turpis vel contumeliosi sermonis radix oriatur, non ibi meditanascatur: memores simus dominicae comminationis, qua dicitur: Ego enim opera et cogi
Abbreviated transcription (Latin):
ab aspectu mundi amatorum
quod uiderant abstulit: et se
amatoribus suis equalem pa-¬
criesse credendum docuit. Reli¬
quit mundum et redut ad pa-¬
crem: quia humanitatẽ quã
induit. ascensione sua ad inui¬
sibilia ꝑduxit. Hec quidem
uerba dommi mistica. et si¬
cut ipse. dominus testatur.
in ꝓuerbiis sunt dicta: sed
discipuli quibus dicebantur.
adeo carnales ad huc erant.
ut eorum ꝓfunditatẽ mini¬
me capent. Et non solum
archana dictorum. sed nec ip̃¬
sam ignorantiam suam intel¬
ligerent: putantes simplicit̾
&. dilucide ꝓlata. que non in¬
delligentib ꝓ uerbia erant.
Unde continuo respondert̃.
Ecce nunc ƿalam loqueris:
et ꝓuerbium nullum dicis.
palam igit᷑ eum loqui autu¬
mabant : cuius misteria dic¬
torum. nec dum capẽre uale¬
bant. Quod autem adiun-¬
gunt. nunc scimus quia scis
omnia. et non opus est tibi
ut qͥs de inderroget. In hoc
credimus. quia adeo existi.
aꝑte ostendunt quia loquer
ad eos dominus. de his maxi¬

Expanded text:
ab aspectu amatorum ab aspectu amatorum mundi quod viderant abstulit, et se amatoribus suis aequalem Patri esse credendum docuit. Reliquit mundum, et rediit ad Patrem, quia humanitatem quam induit per ascensionem ad invisibilia perduxit. Haec quidem verba Domini mystica, et sicut ipse testatur, in proverbiis sunt dicta; sed discadeo carnales adhuc erant, ut eorum profunditatem minime caperent; et non solum arcana dictorum, sed nec ipsam ignorantiam suam intelligerent, putantes simpliciter et dilucide prolata, quae non intelligentibus proverbia erant: et continuo responderunt: Ecce nunc palam loqueris, et proverbium nullum dicis. Palam igitur eum loqui aestimabant, cujus mysteria dictorum necdum comprehendere valebant. Quod autem adjungunt: Nunc scimus, quia scis omnia, et non opus est tibi ut quis te interroget. In hoc credimus, quia a Deo exiisti: aperte ostendunt quia loquens ad eos Dominus, de his maxi
Abbreviated transcription (Latin):
amari. uel amoris possit mune¬
ra dare: nec rursus estiman¬
dum . quia filius sin e patrẽ
et spũ sancto ualeat amari.
uel credi. Quod gͦ ait ip̃se
enim pater amat uos: intelli¬
gendum est una cum filio et
spũ sancto amare. quos ama¬
re dignos iudicat. Et quod
adiunxit. quia uosme amatis
eadem radione sentiendum est:
quia quicumq filium recte
amat hunc cum patre et am¬
borum spũ amet. Quia quo¬
rum inseparabilis est nadura
diuinitatis. horum uma eadem¬
q sunt dona uirtutis. Exi¬
ui a patre. et ueni in mundũ.
iterum relinquo muno umi
et uado ad patrẽ. Exiuit ã
patre. et uenit in mundum
inhumanitate : qͥ erat in uisibi¬
lis apud patrẽ indiuinitate.
Exiuit apatre quia non in ea
forma qua equalis est patri.
sed in assumpta creatura mi¬
nor apparuit et uenit in mun¬
dum: quia in forma serui quã
accepit. etiam mundi huius
amatoribus. se uidendum pre¬
buit. Iderum reliquit mun¬
dum. et rediit ad pãtrem. qͥa

Expanded text:
amare, vel amoris possit muneamare, vel amoris possit munera dare. Nec rursus aestimandum quia Filius sine Patre et Spiritu sancto valeat amari vel credi. Quod ergo ait: Ipse enim Pater amat vos, intelligendum est una cum Filio et Spiritu sancto amare, quos amore dignos judicat. Et quod adjunxit: quia vos me amastis, eadem ratione sentiendum est, quia quicunque Filium recte amat, hunc cum Patre et amborum Spiritu amat, quia quorum inseparabilis est natura divinitatis, horum una eademque sunt dona virtutis. Exivi a Patre, et veni in mundum. Iterum relinquo mundum, et vaPatre et venit in mundum, in humanitate, qui erat invisibilis apud Patrem in divinitate. Exivit a Patre, quia non in ea forma qua aequalis est Patri, sed in assumpta creatura minor apparuit. Et venit in mundum, quia in forma servi quam accepit, etiam mundi hujus amatoribus se videndum praebuit. Iterum reliquit mundum, et rediit ad Patrem, quia
Abbreviated transcription (Latin):
dico uobis quia ego rogabo pa¬
trem de uobis. quia non pͣresen¬
ti rogo. sed de futuro tempore
interna pace receptis. non opus
sit iam aliquid rogari de illis:
quia nimirum tanta beatitud¬
ne donati sunt quȩ amplior. esse
non potest. Ipse enĩ pater a mat
uos. quia uos me amatis: et cre¬
ditis quia ego a deo exiui. Don
ita intelligendum est. quasi
amor et credulitas discipulorũ
precesserit amorem quo illos
pater amaret meritũq huma¬
nũ prius sit muneribus gr̃e
celestis: cum aꝑtissime dicat
apłs aut quis prior dedit
illi et retribuetur ei: Qm̃
ex ipso et ꝑ ipsum. et in ipso
sunt omnia : sedita potius.
quia pader illos gratiuito amo¬
re preuenerit. atq ad amandũ
creandumq filium amando
sustu lerit. et quia ipsi agni¬
tam filu dilectionẽ ac fidem.
pio et sollicito corde serualie¬
rit. maioribus eos donis pater¬
nȩ dilectionis esse remunera-¬
tos. Il on audem arbitrandũ.
quia pater sine filio aut spũ scõ

Expanded text:
dico vobis, quia ego rogabo Padico vobis, quia ego rogabo Patrem de vobis: quia non de praesenti, rogo; sed de futuro tempore interna pace receptis, non opus sit jam aliquid rogare de illis, quia nimirum tanta beatitudine donandi sint, quae amplior esse non possit. Ipse enim Pater amat vos, quia vos me amatis, et credidistis quia a Deo exivi. Non ita intelligendum est, quasi amor et credulitas discipulorum praecesserit amorem quo illos Pater amaret, meritumque humanum prius sit muneribus gratiae coelestis, cum apertissime dicat Apostolus: Aut quis prior dedit illi, et retribuetur ei? Quoniam ex ipso, et per ipsum, et in ipso sunt omnia ; sed ita potius, quia Pater illos gratuito amore praevenerit, atque ad amandum credendumque Filium amando sustulerit, et quia ipsi agnitam filii dilectionem ac fidem pio et sollicito corde servaverint, majoribus eos donis paternae dilectionis esse remuneratos. Non autem arbitrandum quia Pater sine Filio et Spiritu sancto
Abbreviated transcription (Latin):
centes. Usq quo domine sc̃s
et uerus. non iudicas et uindicas
sanguinẽ nr̃m de his qui habi¬
singulis stolȩ albȩ. et lictum
est illis. ut requiescerent dem¬
plerentur conserui eorum et
fr̃s eorũ. Singulas quippe sto¬
las albas nunc habent anime:
cum solȩ sua felicitate fruunt᷑.
Binas cunc accipiunt. eum im¬
pleto infine numero fratrum:
corporũ quoq inmortalium
receptione letantur. Et non
est: mõdo fuuma cleitatis. mͦ
humanitatis humilia loquen¬
do designat. Quod gͦ dicit
non rogaturum se patrẽ de dis¬
cipulis. ꝓꝑter consubstantialẽ
patri diuinitatis suȩ podentiã
dicit: in qua non patrẽ ipse roga¬
re. sed rogata cum patre consu¬
eiuit donare. Quod uero pe¬
troait. ego autẽ rogaui ꝓte.
ut non deficiat fides tua. Et
de illo iohannes. Ad uocadum
umphum patris ostendit oculis
ꝓ nr̃a infirmitate ꝓpitius inderuẽ¬
nit. Podest et ita non inconue¬
nienter accipi quodait. et non

Expanded text:
centes: quousque, Domine sanctus centes: quousque, Domine sanctus et uerus, non iudicas et uindicas sanguinem nostrum de his quisingulis stola alba et dictum est ut requiescerent brpfratres eorum. Singulas quippe stolas albas nunc habent animae, cum sola sua felicitate fruuntur; binas tunc accipient cum, impleto in fine numero fratrum, corporum quoque immortalium receptione laetantur. Et non est, modo summa deitatis, modo humanitatis humilia loquendo designat. Quod enim dicit non rogaturum se Patrem, de discipulis propter consubstantialem Patri divinitatis suae potentiam dicit, in qua non Patrem ipse rogare, sed rogatam cum Patre consuevit donare. Quod vero Petro ait: Ego autem rogavi pro te, ut non deficiat fides tua ; et de illo Joannes: Advocatum, umphum Patris ostendit oculis, pro nostra infirmitate propitius intervenit. Potest et ita non inconvenienter ac
Abbreviated transcription (Latin):
ruit quid erimus. Scͥimus qͥa
cum apparuerit. similes ei erimꝰ:
iudebimus enim eum sicuti est.
Wbi ueraciter in nomine iħu
petunt ȩlecti. dum ꝓ nr̃a fra¬
gilitate interce duntꝰ. : quatinus
ad suȩ saluationis sortẽ ꝑtinga¬
mus. a qua ad huc inter insidias
hostium ꝑegͥnamur in derris.
Q uam sanctorũ peticionem.
aptissime in diem futuram pro¬
misit: illo inquiens die in no¬
mine meo pecetis. In die etem̃
petunt. quia non inter pres¬
surarũ tenebras. ut nr̃a in pre¬
senti. sed in luce sempiternȩ
pacis et głȩ. beacorũ spũum
ꝓ nobis intercessio funditur.
Possunt autẽ idem sp̃s electo¬
rum. in illa cȩlesti ciuitate po¬
siti. etiam ꝓ se ipsis in nomine
saluatoris petere intelligi: qͥa
udeliced tempus uniuersalis
iuditii. et resurrectionis corpo¬
rum. in quibus ꝓ oomino cer-¬
tauere. uenire desiderant. Un¬
de isdem iohannes ait. Uidi
sub altare dei animas inderfecto¬
rim ꝓpter uerbũ dei. et ꝓpt̃
testimonium quod habebant:

Expanded text:
uit quid erimus. Scimus enim quia, cum apparuerit, similes ei erimus, videbimus enim eum sicuti est . Ubi veraciter in nomine Jesu petunt electi, dum pro nostra fragilitate intercedunt, quatenus ad suae salvationis sortem pertingamus, a qua adhuc inter insidias hostium peregrinamur in terris, quam sanctorum petitionem aptissime in die futura promisit: Illo, inquiens, die in nomine meo petetis. In die etenim petunt, quia non in tenebris pressurarum, ut nostra in praesenti, sed in luce sempiternae pacis, et gloriae beatorum spirituum pro nobis intercessio funditur. Possunt autem idem spiritus electorum in illa coelesti civitate positi, etiam pro seipsis in nomine Salvatoris petere intelligi, quia, videlicet, tempus universalis judicii et resurrectionis corporum in quibus pro Domino certavere, venire desiderant. Unde et Joannes ait: Vidi sub altare Dei animas interfectorum propter verbum Dei, et propter testimonium quod habebant .
Abbreviated transcription (Latin):
destitit ꝑuerse iuuendo in infi¬
mis inplicari. Hec in ꝓuerbus
locutus sum uobis. Uenit
hora. cum iam in prouerbiis¬
non loquar uobis: sed palam
de patre annuntiabo uobis.
Illam nimirũ horã significat᷑:
qua eis ꝑacta sua passione &
resurrectione. sp̃s scĩ erat grãm
daturus. Tunc et enĩ sꝑitalit̃
intus instructi. sꝑitali dilectio¬
ne succensi. quo ꝑfectius omĩa
que de agnitione diuinitatis
mortalib erant capienda cepe¬
runt: eo ardentiꝰ sola que ad euis
uisionẽ ꝓmerendam iuiuarent.
petere ac desiderare curarunt.
Hoc ẽ enĩ qd̾ sub iuuxit: illo
die in nomine meo petetis. Pos¬
sumis horam quã pollicetur.
in futura uita intelligere. in
qua palam de patre annuntiat.
idest palam patrẽ ostendet e¬
Ne qua annuntiatione dicit

Expanded text:
destitit perverse vivendo in infidestitit perverse vivendo in infimis implicari. Haec in proverbiis locutus sum vobis; venit hora, cum jam non in proverbiis loquar vobis, sed palam de Patre annuntiabo vobis. Illam nimirum horam significat, qua eis, peracta sua passione ac resurrectione, Spiritus sancti erat gratiam daturus. Tunc etenim spiritualiter intus instructi, spirituali dilectione succensi, quo perfectius omnia quae de agnitione divinitatis mortalibus erant capienda, ceperant, eo ardentius sola quae ad ejus visionem promerendam juvarent, petere ac desiderare curarent. Hoc est enim quod subjunxit: Illo die in nomine meo petetis. Possumus horam quam pollicetur in futura vita intelligere, in qua palam de Patre annuntiat, id est, palam Patrem ostendet efaciem . De qua annuntiatione dicit
Abbreviated transcription (Latin):
nũ quippe. gaudium fit. ubi
nemine flende. cum solis dat᷑
gaudium gaudentib. Ait itaq
Petite et accipietis: ut gaudiũ
ur̃m sit plenum̃. de si paten-¬
ter dicat. Non fluxa seculi
gaudia. que et merore semꝑ
mixta. et certo sunt fine obno¬
xia. sed illud singulare gaudi-¬
um a patre petite. cuius ple¬
nitudo. nullo umquã cuiusli¬
bet inqͥetudinis ad tactu mi¬
nuitur ęternitas nullo um¬
quã termino dissoluitur. Si
enĩ ꝑstiteritis in petendo: pro¬
culdubio quę petitis accipie¬
tis. De huius plenitudine gau¬
dii: petrus fidelibus scribit
dicens. Credentes autẽ exulca¬
bitis leticia ine narrabili et glori¬
ficata: reportandes finẽ fidei iuĩe
salutem animarũ ur̃arũ. Pe-¬
tere autẽ huius modi gaudiũ.
non uerbis cantũ mͦ patriȩ ce¬
lestis introitum flagitare: sed
et digna oꝑatione. ꝓ euis ꝑcepti-¬
one certare. I eq enĩ qiup¬
piam utilitatis adfert. bene¬
orando suꝑna querere. qui non

Expanded text:
num quippe gaudium fit, ubi, num quippe gaudium fit, ubi, nemine flente, cum solis datur gaudere gaudentibus. Ait itaque: Petite et accipietis, ut gaudium vestrum sit plenum. Ac si patenter dicat: Non fluxa saeculi gaudia, quae et moerore semper mista, et certo sunt fine obnoxia, sed illud singulare gaudium a Patre petite, cujus plenitudo nullo cujuslibet inquietudinis attactu minuitur, aeternitas nullo unquam termino dissolvitur. Si enim perstiteritis in petendo, procul dubio quae petitis accipietis. De cujus plenitudine gaudii Petrus fidelibus scribit, dicens: Credentes autem exsultabitis laetitia inenarrabili et glorificata, reportantes finem fidei vestrae salutem animarum vestrarum . Petere autem hujusmodi gaudium est, non verbis tantummodo patriae coelestis introitum flagitare, sed et digna operatione pro ejus perceptione certare. Neque enim quidpiam utilitatis aorando superna quaerere, qui non
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ suȩ petit salutis. Non ut
apłorum simplicitas. corꝑali
uisu sui saluatoris. ab ȩterne
salutis peticiõne retardata: sed
obstaculo ꝓprĩe cupiditatis ab
intuitu dominice uoluntatis¬
est impedita. Quod autem
pͥncipaliter petendum ae sine
ulla dubietate eis qui fidelit̃
in petendo ꝑsticerint sit paran¬
dum a patre: dñs subdendo ma¬
nifestat dicens. Detite et accipie¬
tis: ut gaudium ur̃m sit ple-¬
nũ. Ordo quippe sensus est.
petite ut gaudium ur̃m sit
plenum: et accipietis. Plenũ
gͦ gaudiũ : beatitudinẽ ꝑpetue
pacis appellat. Nam ut tacea¬
mus de gaudio reꝓborum.
quod ibi luctum mereat᷑ ȩter¬
num. habent sancti etiam in
presenti gaudium de spe cȩ¬
lestium bonorum: cũ ꝓ dño ter¬
renis exercentur aduersis. Ha¬
bent gaudium. cum amore
fraternitatis suadente. discunt
gaudere cum gaudendibus:
flere cum flentibus. Sed non
est pbenum gaudium: quod̾
fletu uariante miscetur. Ple-¬

Expanded text:
nem suae petit salutis, non ut nem suae petit salutis, non ut apostolorum simplicitas corporali visu sui Salvatoris ab aeternae salutis petitione sit retardata, sed obstaculo propriae cupiditatis ab intuitu dominicae voluntatis impedita. Quid autem principaliter petendum, ac sine ulla dubietate eis qui fideliter in petendo perstiterunt sit parandum a Patre, Dominus subdendo manifestat, dicens: Petite et accipietis ut gaudium vestrum sit plenum. Ordo quippe sensus est: Petite ut gaudium vestrum sit plenum, et accipietis. Plenum ergo gaudium beatitudinem perpetuae pacis appellat. Nam ut taceamus de gaudio reproborum, quo sibi luctum mercantur aeternum, habent sancti etiam in praesenti gaudium de spe coelestium bonorum, cum pro Domino terrenis exercentur adversis: habent gaudium cum amore fraternitatis suadente, discunt gaudere cum gaudentibus, et flere cum flentibus. Sed non est plenum gaudium quod fletu variante miscetur. Ple
Abbreviated transcription (Latin):
quia cum ꝓ peccantibus oramꝰ.
et si eorum saluationẽ in pe¬
ttare nequimus. nequaquã
tamen fructu precisnrẽ pri¬
uamur : quia et si illi non
sunt digni saluari. nos ta¬
men amoris quem in penos¬
mus. mercede donabinl.
Sicq in tali quoq pacio¬
ne. inplebitur in nolis illa
domini ꝓmissio qua ait. Si qͥd
pecieritis patrẽ in nomine meo :
dabit uobis. Intuendũ enĩ qͥa
non ait simpliciter dabit. sed da¬
bit inqͥuit uobis : quia & si non
eis ꝓ quib ƿetimꝰ dabit. nobis
tamen cum ꝓ aliorũ erratibus
miscd̾iter interuenimꝰ. premiũ
nr̃ȩ benignitatis resticuet. Se¬
quitur. Usq modo non pe¬
tistis quicquã in nomine meo.
Non petierunt eatentis inno¬
mine saluatoris. quia dum ip¬
sum saluatorẽ uisibili potentia
conplecterentur: minus ad in¬
uisibilia salutis dona. mentis
intiutum erexerant. Sedꝙ.
nr̃a fragilitas patrẽ petens ñ
in nomine ihesu. idest salua¬
toris petit: oum contra ratio¬

Expanded text:
quia cum pro peccantibus oramus, quia cum pro peccantibus oramus, et si eorum salvationem impetrare nequimus, nequaquam tamen fructu precis nostrae privamur, quia, etsi illi non sunt digni salvari, nos tamen amoris quem illis impendimus mercede donabimur. Sicque in tali quoque petitione implebitur nobis illa Domini promissio, qua ait: Si quid petieritis Patrem in nomine meo, dabit vobis . Intuendum enim, quia non ait simpliciter, dabit, sed dabitur, inquit, vobis: quia etsi non eis pro quibus petimus dabit, nobis tamen, cum pro aliorum erratibus misericorditer intervenimus, praemium nostrae benignitatis restituet. Sequitur: Usque modo non petistis quidquam in nomine meo. Non petierunt eatenus in nomine Salvatoris, quia dum ipsum Salvatorem visibili praesentia complecterentur, minus ad invisibilia salutis dona mentis intuitum erexerant. Sed et nostra fragilitas Patrem petens non in nomine Jesu, id est, Salvatoris petit, dum contra ratio