comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
miliata: p̃dixit auditui meo dabis gaudii¬
cxultationẽ et leticiã. Quid est auditui mer
audiendo te felix sum. de uoce tua felix
sum. intus uiuendo felix sum. Ideo nonca¬
do. ideo exultabunt ossa humiliata. ideo
amicus sponsi stat et audit eum. Ideostat.
quia audit: de interiorifonte bibit: ideo
stat. Iui qui noluerunt de interioribibe:
ibi ccciderunt. expulsi sunt nec potueruntla
doctor itaq humilitatis uenit uoq fare uo¬
uncotema su a lmiolinta tem eus qui muint
ce roras. Nula membra cius sumus. quia ca¬
putna su a a oluit. docendo humilitatẽ.

Expanded text:
miliata; praedixit, Auditui meo dabis emiliata; praedixit, Auditui meo dabis exsultationem et laetitiam . Quid est, auditui meo? Audiendo te felix sum, de voce tua felix sum; intus bibendo felix sum. Ideo non cado, ideo exsultabunt ossa humiliata: ideo amicus sponsi stat, et audit eum ; ideo stat, quia audit. De interiore fonte bibit, ideo stat. Illi qui noluerunt de interiore bibere, ibi ceciderunt; expulsi sunt, nec potuerunt stare. 18. Doctor itaque humilitatis venit non facere voluntatem suam, sed voluntatem ejus qui misit et foras, quia membra ejus sumus, quia caput nostrum esse voluit docendo humilitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
fons uite: non apud nos. Ideo intrare de¬
mus ut uiuamus. non quasi nob̾ suffus
ut ꝑcamus: non quasi de nrõ uelle sad¬
ri. ut arescamus: s os ad ipsum fonteam
nere. ubi aqua non deficit. Quia uolut
suo consilio bibere adam. lapsus est ꝑcon
qui ante ceciderat ꝑsuꝑbiam: qui cicalit̃
ipsius suꝑbie ꝓpinauit. Quia ergo apo
te ẽ fonsuite. et in lumine tuo uileh¬
mus lumen: intus lubiamus. intus iidea¬
mus. Quare enim inde critum est: dudi
quare. Non ueniat michi pes suꝑbie. Ergo
ille exut cui uenit pes suꝑbie. ostendeq
ideo exiit et manus peccatoꝵ non moue¬
at me: ppter pedem suꝑbie. Quare hoc dicis:
lbi ceciderunt om̃s qui oꝑant᷑ iniquitatẽ.
Ubi ceciderunt: In ipsa suꝑbia. Expulsi st̃
nec potuerunt stare. Si ergo suꝑbia expu¬
lit cos qui nõ potuerunt stare. humilitas
intromittit qui possint in ꝑpetuostare. Id̃o
et enim ille qui dixit. exultabunt ossa hu¬

Expanded text:
fons vitae: non apud nos. Ideo intrare defons vitae: non apud nos. Ideo intrare debemus ut vivamus, non quasi nobis sufficere ut pereamus, non quasi de nostro velle satiari ut arescamus: sed os ad ipsum fontem ponere, ubi aqua non deficit. Quia voluit suo consilio vivere Adam, et lapsus est per eum qui ante ceciderat per superbiam, qui ei calicem ipsius superbiae propinavit. Quia ergo apud te est fons vitae, et in lumine tuo videbimus lumen; intus bibamus, intus videamus. Quare enim inde exitum est? Audi quare: Non veniat mihi pes superbiae. Ergo ille exiit, cui venit pes superbiae. Ostende quia ideo exiit. Et manus peccatorum non moveant me: propter pedem superbiae. Quare hoc dicis? Ibi ceciderunt omnes qui operantur iniquitatem. Ubi ceciderunt? In ipsa superbia. Expulsi sunt, nec potuerunt stare . Si ergo superbia expulit eos qui non potuerunt stare; humilitas intromittit, qui possint in perpetuum stare. Ideo etenim ille qui dixit, Exsultabunt ossa hu
Abbreviated transcription (Latin):
laui in peccatorib pacem peccatoꝵ intu¬
ens. Ergo quib bonus est deus. nisi rectis
corde: Nam michi toto corde: displicuit
deus. Quare displicuit: Quia dedit feli¬
citatem mał. et ideo nutauerunt michi
pedes: quasi sine causa scruissem deo. Idco
ergo mei pene comoti sunt pedes: quia ñ
fui rectꝰ corde. quid est ergo rectus corde:
Sequens uoluntatem dei. fẽlix est ille.:
laborat ille. Male uiuit ille et felix est:
ille iuste uiuit et laborat. Non indignet᷑
iuste uiuens et laborans: intus habet. qd̾
felir ille non habet. Non ergo tristetir.
non maceretur. non deficiat. felix ulci
bet aurum in archa. iste deum in const¬
entia. Compara nunc aurum ce deuin
cham et conscientiam. Ille illud habce a
perit: et ibi habet unde perit. Iste A
habet qui perire non potest: et ibi hal
unde aufferri non potest. S si sit rectis
corde : tunc enim intrat et non crit. b
ille quid dicebat: Quoniam apud te et

Expanded text:
lavi in peccatoribus, pacem peccatorum intulavi in peccatoribus, pacem peccatorum intuens . Ergo quibus bonus est Deus, nisi rectis corde? Nam mihi torto corde displicuit Deus. Quare displicuit? Quia dedit felicitatem malis: et ideo nutaverunt mihi pedes, quasi sine causa servissem Deo. Ideo ergo mei pene commoti sunt pedes, quia non fui rectus corde. Quid est ergo rectus corde? Sequens voluntatem Dei. Felix est ille, laborat ille: ille male vivit et felix est, ille juste vivit et laborat. Non indignetur juste vivens et laborans; intus habet quod felix ille non habet: non ergo tristetur, non maceretur, non deficiat. Felix ille habet ipse aurum in arca, iste Deum in conscientia. Compara nunc aurum et Deum, arcam et conscientiam. Ille illud habet quod perit, et ibi habet unde perit; iste Deum habet, qui perire non potest, et ibi habet unde auferri non potest: sed si sit rectus corde; tunc enim intrat, et non exit. Ideo ille quid dicebat? Quoniam apud te est
Abbreviated transcription (Latin):
non cicietur foras: quia cum supbus esset
eiectus est foras. uide illa interiora comen¬
darim psalmo. filii autem hominum. in
ꝓtectione alarum tuarum sꝑabunt. Ui¬
sub uerbera patris currere. fiagellat om
nem filium: quem recipit. fũii autem ho¬
minum: sub tegmine alarum tuarum
sꝑabunt. Et quid est intus: In ebriabun¬
tur ab ubertate domus tue. cum mise¬
ris intro. intrantes in gaudium dnĩ sui.
inebriabunt᷑ ab ubertate domus tue et
torrente uoluntatis tue potabis eos: qm̃
apud te est fons uite. Nonforis extra te:
s intus apud te ibi fons uite. In lumine
tuo. uidebimus lumen. Pretende misedi¬
am tuam scientibus te: et iusticiam tuã
his qui recto sunt corde. Quisequuntur uo¬
luntatem dni sui. non querentes sua s q̃
iħu xpĩ. ipsi sunt recti corde. ipsis non cõ¬
mouentur pedes. Bonus enim deus isrł
rectis corde. mei autem pedes inquit ille
pene cõmoti sunt. Pedes quare: Quia ⁊e¬

Expanded text:
non ejicietur foras, quia cum superbus esset, non ejicietur foras, quia cum superbus esset, projectus est foras. 17. Vide illa interiora commendari in Psalmo: Filii autem hominum in protectione alarum tuarum sperabunt. Visub verbera patris currere: flagellat enim omnem filium quem recipit. Filii autem hominum sub tegmine alarum tuarum sperabunt. Et quid est intus? Inebriabuntur ab ubertate domus tuae. Cum miseris intro, intrantes in gaudium Domini sui; inebriabuntur ab ubertate domus tuae, et torrente voluptatis tuae potabis eos. Quoniam apud te est fons vitae. Non foris extra te, sed intus apud te, ibi est fons vitae. Et in lumine tuo videbimus lumen. Praetende misericordiam tuam scientibus te, et justitiam tuam his qui recto sunt corde. Qui sequuntur voluntatem Domini sui, non quaerentes sua, sed quae Domini Jesu Christi, ipsi sunt recti corde, ipsis non commoventur pedes. Bonus enim Deus Israel rectis corde. Mei autem, inquit ille, pene commoti sunt pedes. Quare? Quia ze
Abbreviated transcription (Latin):
factus est filitis dei. Quid suꝑbis homo:
Iħe filius dei: ꝓpter te humilis factus est.
Puderet te fortasse imitari humilem ho¬
minem: saltem imitare humilem deum.
Wenit filius dei in hominẽ: et humilis fac-¬
tus est. Precipitur tibi ut sis humilis:
non tibi precipitur ut ex homine fias pe¬
cus. Ille deus factus est homo: tu homo
cognosce quia es homo. Tota humilitas
tua ẽ: ut cognoscas te. Ergo quia humili¬
tatem docet deus dixit. Non ueni facẽ
qui me misit. hec enim comendatio hu-¬
militatis est. Suꝑbia quippe facit uo¬
luntatem suam: humilitas facit uolun¬
tatem dei. Ideo dicit dns qui ad me ue-¬
nerit: non cicia foras. Quare: quia non
ueni fac̃e uoluntatem meam. s uolun¬
tatem eius qui misit me. humilis ueni:
humilitatem docere ueni:Magister hu¬
militatis ueni quradine uenit in corpora¬
tur michi. Qui ad me uenit. humilis fit.
Qui michi adheret humilis erit: quia non
faciet uoluntatem suam s dei. et idco

Expanded text:
factus est Filius Dei. Quid superbis, homo? factus est Filius Dei. Quid superbis, homo? Deus propter te humilis factus est. Puderet te fortasse imitari humilem hominem, saltem imitare humilem Deum. Venit Filius Dei in homine, et humilis factus est: praecipitur tibi ut sis humilis, non tibi praecipitur ut ex homine fias pecus: ille Deus factus est homo; tu, homo, cognosce quia es homo: tota humtua est ut cognoscas te. Ergo quia humilitatem docet Deus, dixit: Non veni facere qui me misit. Haec enim commendatio humilitatis est. Superbia quippe facit voluntatem suam, humilitas facit voluntatem Dei. Ideo qui ad me venerit, non ejiciam foras. Quare? Quia non veni facere voluntatem meam, sed voluntatem ejus qui misit me. Humilis veni, humilitatem docere veni, magister humilitatis veni: qui ad me venit, incorporatur mihi; qui ad me venit, humilis fit; qui mihi adhaeret, humilis erit; quia non facit voluntatem suam, sed Dei; et ideo
Abbreviated transcription (Latin):
hi suꝑbia ciecti sumus. humilitate re¬
giedimur. Caput enim omĩum memor¬
borum suꝑhia est. quia caput omĩum
peccatoꝵ suꝑbia Medicus quando egritudi¬
nem discutit. sicuret qđ ꝑ aliquam cau¬
sam factum est. et ipsam causam qua
factum est non curet. ad tempus uidet᷑
mederi: Causa manente morbus repetit᷑.
Uerbi grã. expressius hoc dicam. Humor
in corꝑe. scabiem uel ulcera gignit in cor¬
ꝑe. fit magna febris. et non paruus dolor.
Exhibentur quedam medicamenta que
scabiem compescant. et feruorem illum
ulceris sedent. et adhibentur et ꝓficiunt.
Uides hominẽ qui fuit scabiosus et ulce¬
rosus sanatum: s quia humor ille non
ciectus est: rursus ad ulcus reditur. Cog¬
noscens hoc medicus. purgat humorem
detrahit causam: et nulla erunt ulcera:
Vnde habundat iniquitas: ꝑ suꝑbiam.
Cura superbiam: nulla erit iniquitas:
Ut ergo causa omĩum morborum cura-¬
retur id est suꝑbia: descendit et humił

Expanded text:
Si superbia ejicimur, humilitate reSi superbia ejicimur, humilitate regredimur. 16. Caput omnium morborum superbia est, quia caput omnium peccatorum superbia. Medicus quando aegritudinem discutit, si curet quod per aliquam causam factum est, et ipsam causam qua factum est non curet, ad tempus videtur mederi, causa manente morbus repetitur. Verbi gratia, expressius hoc dicam: humor in corpore scabiem vel ulcera gignit; in corpore fit magna febris, et non parvus dolor: exhibentur quaedam medicamenta quae scabiem compescant et fervorem illum ulceris sedent; et adhibentur et proficiunt: vides hominem qui fuit ulcerosus et scabiosus, sanatum; sed quia humor ille non ejectus est, rursus ad ulcus reditur. Cognoscens hoc medicus, purgat humorem, detrahit causam, et nulla erunt ulcera. Unde abundat iniquitas? Per superbiam. Cura superbiam, et nulla erit iniquitas. Ut ergo causa omnium morborum curaretur, id est superbia, descendit et humilis
Abbreviated transcription (Latin):
nob̾ fas est aliqͥuid suspicari. quã loqui¬
tur. Qui uenerit ad me. non ciciam foras.
Et quasi quereres. Quare: Quia non ue¬
ni facere uoluntatẽ incã. s uoluntatem
cius qui ine misit. Timeo ne foras ꝓpt̾ta
crierit anima a deo. quia suꝑba erat. ĩmo
non dubito. Scriptum est enim licium
om̃is peccati suꝑbia et inicium suꝑbie.
hominͥs. apostatare a deo. Scriptum est
firmum est. uerum est deinde quid de
suꝑbo diçitur. mortali. accinto pannis
carnis. p̃grauato ponde corꝑis corrupti-¬
bilis: et tamen extollenti se. et obliuiscen¬
ti. quia pelle uestitus sit: Quid ei dicit
scriptura: quid suꝑbit terra et cinis:
Quid suꝑbit: dicat quid suꝑbit. Qm̃ in
uita sua ꝓiecit intima sua. quid est ꝓie¬
cit: nisi foras ciecit: hoc est exire foras.
Et enim intrare intro: appetere intima¬
est. Picere intima: foras exire est: Intima
ꝓicit suꝑbus: intima appetit humilis.

Expanded text:
nobis fas est aliud suspicari quam loquinobis fas est aliud suspicari quam loquitur: Qui venerit ad me, non ejiciam foras. Et quasi quaereres, Quare? Quia non veni facere voluntatem meam, sed voluntatem ejus qui misit me. Timeo ne foras propterea exierit anima a Deo, quia superba erat; imo non dubito. Scriptum est enim, Initium omnis peccati superbia; et, Initium superbiae hominis apostatare a Deo. Scriptum est, firmum est, verum est. Deinde quid de superbo dicitur mortali, accincto pannis carnis, praegravato pondere corporis corruptibilis, et tamen extollenti se, et obliviscenti qua pelle vestitus sit, quid ei dicit Scriptura? Quid superbit terra et cinis? Quid superbit? Dicat quid superbit. Quoniam in vita sua projecit intima sua . Quid est, projecit, nisi porro jecit? Hoc est exire foras. Etenim intrare intro, appetere intima; projicere intima, foras exire est. Intima projicit superbus, intima appetit humilis.
Abbreviated transcription (Latin):
dio. sine amaritudine malar̾ cogitatio¬
num: sine interpellatione temptatioñ
et doloꝵ. Nonne illud secretum est. qͦ
intraluit ille: cui dicturus est. dñs ser¬
uc bone merito intra in gaudiũ diiturꝰ¬
tatem meam. s uoluntatem cius qui⁊
muisit me: Id co crgo eum qui uenit ad ił
non cicias foras. quia des cendist i oleuilo
non facere uouuntatem tuami s uolunta¬
em eus que t mist. Magnium saccam¬
tum Obsetro uos simul pulsemus ercat
onos aliqud quod nos pascat. scđm qđ
nol delectauit: Magnum illud et dulce
tende et appende qui uenit ad me non
ciciam foras. Ergo qui uenit inquit.: nõ
ciciam foras: Quare: Quia descendi
decđs non ut faciam uoluntatem icã:
s. uoluntatẽ cius qui misit. me. Ipsa est.
ergo causa. quare non eicias foras cum qͥ¬
uenit adte: quia nõ uoluntatẽ tuam fa¬
cere descendisti de celo. s uoluntatẽ eius
qui te misit Ipsa: quid querimus utrũ
ipsa sit: Ipsa est. ipse loquit᷑. Non enim

Expanded text:
dio, sine amaritudine malarum cogitatiodio, sine amaritudine malarum cogitationum, sine interpellatione tentationum et dolorum! Nonne illud secretum est quo intrabit ille, cui dicturus est Dominus servo bene merito, Intra in gaudium Dntatem meam, sed voluntatem ejus qui misit me. Ideo ergo eum qui veniet ad te, non ejicies foras, quia descendisti de coelo, non facere voluntatem tuam, sed voluntatem ejus qui te misit? Magnum sacramentum! Obsecro vos, simul pulsemus; exeat ad nos aliquid quod nos pascat, secundum quod nos delectavit. Magnum illud et dulce tende, et appende: Qui veniet ad me, non ejiciam foras. Ergo, qui veniet, inquit, non ejiciam foras. Quare? Quia descendi de coelo, non ut faciam voluntatem meam, sed voluntatem ejus qui misit me. Ipsa est ergo causa quare non ejicias eum foras qui venit ad te, quia non voluntatem tuam facere descendisti de coelo, sed voluntatem ejus qui te misit? Ipsa. Quid quaerimus utrum ipsa sit? Ipsa est, ipse loquitur. Non enim
Abbreviated transcription (Latin):
mulier illa samaritana cui dictum ẽ. qui
biberit de hac aqua quam ꝓmitto non
sitiet uiquam. Continuo illa scđm corõ
accipiens. s tamen carere indigentia uo
sic et isti. dñe da nob̾ panẽ hunc qui nos
reficiat. nec deficiat. dixit aucem eisie
Ego sum panis uite: Qui uenit ad meũ
esuriet: et qui uemit credit in me nonst¬
et unquam. Qui uenit ad me. hoc est quod
ait. ce qui eredit in me et quod dixit ñ
csurict. hoc intelligendũ est. et nonsitiet
umquã. Utroq enim significat᷑ illa sacie
tas: eterna ubi nulla est egestas. Pauem
de celo desideratis: ante uos habetis. et ñ
manducatis. S dixi uob̾ quia ͤ iuidistis
me et non uadrredidistis. s non ideo ego
populum ꝑdidi. Num quid enĩ infidelitas
urã fidem dci euacuauit: uide enim qͥ
sequitur: omẽ enim quod dat michi pat̃
ad me ueniet. et cum qui uenenerit ad
me non ciciam foras. Quale est illud intͣ
unde non cͥrimii foras: Magnũ penet᷑¬
le: et dulce secretum: O sccretum sine it¬

Expanded text:
mulier illa Samaritana, cui dictum est: Qui biberit de hac aqua, non sitiet unquam ; continuo illa secundum corpus accipiens, sed tamen carere indigentia nolsic et isti: Domine, da nobis panem hunc, qui nos reficiat, nec deficiat. Dixit ergo eis Jesus: Ego sum panis vitae; qui venit ad me, non esuriet, et qui credit in me, non sitiet unquam. Qui venit ad me, hoc est quod ait, et qui credit in me; et quod dixit, non esuriet, hoc intelligendum est, et non sitiet unquam. Utroque enim illo significatur aeterna satietas, ubi nulla est egestas. Panem de coelo desideratis? Ante vos habetis, et non manducatis. Sed dixi vobis quia et vidistis me, et non credidistis. Sed non ideo ego populum perdidi. Nunquid enim infidelitas vestra fidem Dei evacuavit ? Vide enim quod sequitur: Omne quod dat mihi Pater, ad me veniet; et eum qui venerit ad me, non ejiciam foras. Quale est intus illud, unde non exitur foras? Magnum penetrale, et dulce secretum. O secretum sine tae
Abbreviated transcription (Latin):
cit quedam que diligit. Post odorem un¬
guentorum tuoꝵ. curremus. S quid in¬
telligi uoluit: aduertamus frs̃ et quan¬
tum possumus caplamus. Trahit pater
ad filium eos. qui ꝓpterea credunt in fi¬
lium: quia cum cogitant patrem habere
deum. deus enim pater. equalem sibi ge-¬
nuit filium: et qui cogitat atq in fide
sua sentit et ruminat equalem eẽ patri
eum in quemcredidit ipsum trahit pater
ad filium. Arrius credidit creaturam.
non eum traxit pater. quia nõ conside¬
rat patrem qui filium non credit equa¬
lem: Quid dicis o arri: Quid heretice lo¬
queris: Quid est. xp̃c: Non inquid deus
uerus. s quem fecit deus uerus. Non te
traxit pater. Non enim intelleristi patrẽ
cuius filium negas. Aliud cogitas. non est
ipse filius. Nec apatre traheris: nec ad
filium traheris. aliud enim est filius ali¬
ud quod tudicis. Fotinus dixit. homo so¬
lus xpc̃ est: non est et deus. Qui sic credit:

Expanded text:
cit quaedam quae diligit, Post odorem uncit quaedam quae diligit, Post odorem unguentorum tuorum curremus . Sed quid intelligi voluit, advertamus, fratres, et quantum possumus caad Filium eos qui propterea credunt in Filium, quia eum cogitant Patrem habere Deum. Deus enim Pater aequalem sibi genuit Filium, et qui cogitat atque in fide sua sentit et ruminat aequalem esse Patri eum in quem credidit, ipsum trahit Patead Filium. Arius credidit creaturam, non eum traxit Pater; quia non considerat Patrem, qui Filium non credit aequalem. Quid dicis, o Ari? quid, haeretice, loqueris? quid est Christus? Non, inquit, Deus verus; sed quem fecit Deus verus. Non te traxit Pater: non enim intellexisti Patrem, cujus Filium negas: aliud cogitas, non est ipse Filius; nec a Patre traheris, nec ad Filium traheris: aliud est enim Filius, aliud quod tu dicis. Photinus dixit: Homo solum est Christus, non est et Deus. Qui sic credit,
Abbreviated transcription (Latin):
qui delectatur ueritate. delectatur bea¬
titudine. Delectatur iusticia. delectat᷑
sempiterna uita quod dotum xp̃c est:
an uero habent corꝑis. sensus uolupta¬
tes suas. et animus descritut auolupta¬
tib suis: Si animus norohabet uolup¬
tates suas. unde dicitur. filii autem ho¬
minum sub degmitie alarum tuarum
sꝑabunt. In ebriabuñtur ab abertate
domus tue. et torrente uoluptatis tue
potabis eos. qis̃i apudte est sons uicẽ et.
in lumine tuo undebinus lumen:da amã¬
tem: et sentit quod dico. da desiderantem
da ffuentem. dai ista solitudine ꝑegri¬
nantem. atq sicientẽ. et fonti eterne pa¬
trie suspirantem: da amanetalem: et scit
quid dicam. Si aucem. frigido loquor qͥd
ioquor: Tales erant isti qui inuicem mur¬
murabant. Pater inquit quem traxerit
ucnit ad me. Quid est autem pater quẽ
traxcrit: ¶um ipse xp̃c trahat quare
uoluit dicere. quem traxerit pater: Si
trahendi sumus. ab illo trahamur. cui di¬

Expanded text:
qui delectatur veritate, delectatur beaqui delectatur veritate, delectatur beatitudine, delectatur justitia, delectatur sempiterna vita, quod totum Christus est? An vero habent corporis sensus voluptates suas, et animus deseritur a voluptatibus suis? Si animus non habet voluptates suas, unde dicitur, Filii autem hominum, sub tegmine alarum tuarum sperabunt: inebriabuntur ab ubertate domus tuae, et torrente voluptatis tuae potabis eos; quoniam apud te est fons vitae, et in lumine tuo videbimus lumen ? Da amantem, et sentit quod dico. Da desiderantem, da esurientem, da in ista solitudine peregrinantem atque sitientem, et fontem aeternae patriae suspirantem: da talem, et scit quid dicam. Si autem frigido loquor, nescit quid loquor. Tales erant isti qui invicem murmurabant. Pater, inquit, quem traxerit, venit ad me. 5. Quid est autem, Pater quem traxerit; cum ipse Christus trahat? Quare voluit dicere, Pater quem traxerit? Si trahendi sumus, ab illo trahamur cui di
Abbreviated transcription (Latin):
stantem. quomodo tangeret ad patrem as¬
cendentem: Sic tamen sic se tangi uoluit
sicut tangitur ab eis. aquid bene tangit᷑
ascendens ad patrem. manens cum patro.
equalis patri. Inde et hic si aduertis: nemo
uenit ad me nisi quem pater traxerit.
Noli cogitare inuitum: trahi. Inuitꝰ thit᷑ animꝰ.
et amore. Nec timere debenus. ne ab homi¬
nib qui uerba ꝑpendunt et areb maxi¬
me diuinis intelligendis longe remoti
sunt in hoc scripturar̃ scãr etangelico u̾¬
bo forsitan reprchondamur. et dicatur no¬
bis. Quomodo uoluntate credo si trahor:
ego dicõ parum est uoluntate: etiam uo¬
luptate tiaheris. Quid est trahi uolupta¬
te: delectare il dnđ. et dabit tibi peticio¬
nes cordis tui est quedam uoluptas cor¬
dis cui panis dulcis est ille celestis. Porro
si poete dicere licure. trahit sua quemq
uoluptas. non necessitas s uoluptas. non
obligatio s delectatio: quanto fortius nos
dicere debemus trahi hominem ad.xp̃m̃

Expanded text:
stantem, quomodo tangeret ad Patrem asstantem, quomodo tangeret ad Patrem ascendentem? Sic tamen, sic se tangi voluit: sic tangitur ab eis a quibus bene tangitur, ascendens ad Patrem, manens cum Patre, aequalis Patri. 4. Inde et hic si advertis, Nemo venit ad me, nisi quem Pater attraxerit. Noli te cogitare invitum trahi: trahitur animus et amore. Nec timere debemus ne ab hominibus qui verba perpendunt, et a rebus maxime divinis intelligendis longe remoti sunt, in hoc Scripturarum sanctarum evangelico verbo forsitan reprehendamur, et dicatur nobis, Quomodo voluntate credo, si trahor? Ego dico: parum est voluntate, etiam voluptate traheris. Quid est trahi voluptate? Delectare in Domino, et dabit tibi petitiones cordis tui . Est quaedam voluptas cordis, cui panis dulcis est ille coelestis. Porro si poetae dicere licuit, « Trahit sua quemque voluptas » ; non necessitas, sed voluptas; non obligatio, sed delectatio: quanto fortius nos dicere debemus trahi hominem ad Christum,
Abbreviated transcription (Latin):
pater qui misit me traxerit eum: Si tra¬
hitur ait aliquis. inuitus uenit. Si inuitus
uenie: nec credit. Si non credit nec uenit.
Non enim ad xpm̃ ambulando currimꝰ
s credendo. Ner motu corꝑis. s uoluntatt
cordis accedimus. Ideo illa mulier que fim¬
briam tetigit. magis tetigit: quã turba
que p̾ssit. Ioco dns dixit. Quis me cetigit:
et mirantes discipuli dixerunt. Turba
te conpͥmit et dicis quis me tetigit: et
ille repetiuit: tetigit me aliquis. Ila
tangit: turba p̾mit. Quid est tetigit nͥ
credidit: Unde et mulieri illi post resur¬
rectionem dixit: uolenti se mittere ad
pedes cius Noli me tangere. nondũ eni
ascendi ad patrem meum Quod uides hos
solus me et putas nolime tangere:. quio
et hoc mi hoc solum me putas quod tibi
ap pareo noli sic credere. hoc est noli me cã¬
qppnon aum enim ascendi ad patrem¬
meum. dibi nondum ascendi: nam indc᷑
numquã recessi. in terra non tangebat

Expanded text:
Pater qui misit me, traxerit eum? 3. Si traPater qui misit me, traxerit eum? 3. Si trahitur, ait aliquis, invitus venit. Si invitus venit, nec credit; si non credit, nec venit. Non enim ad Christum ambulando currimus, sed credendo: nec motu corporis, sed voluntate cordis accedimus. Ideo illa mulier quae fimbriam tetigit, magis tetigit quam turba quae pressit. Ideo Dominus dixit, Quis me tetigit? . Et mirantes discipuli, dixerunt: Turbae te comprimunt, et dicis, Quis me tetigit? Et ille repetivit: Tetigit me aliquis. Illa tangit, turba premit. Quid est tetigit, nisi credidit? Unde et mulieri illi post resurrectionem dixit volenti se mittere ad pedes ejus: Noli me tangere; nondum enim ascendi ad Patrem . Quod vides, hoc solum me esse putas; noli me tangere. Quid est? Hoc solum me esse putas quod tibi appareo, noli sic credere: hoc est, Noli me tangere; nondum enim ascendi ad Patrem; tibi non ascendi, nam inde nunquam recessi. In terra non tangebat
Abbreviated transcription (Latin):
hat. quare illum trabat et illum nõ traha
noli uelle iudicare. si non uis crrare. Seme
accipe et intellige non traheris. ora ut ua¬
ad.xpiñ: ergo inuiti credimus. ergo uiole¬
tia adhibetur: non uoluntas exericator.
Intrare quisquã eccłiam potest nolens ac¬
cedere ad altare potest nolens. acciꝑe sac̃¬
menta potest nolens. credere nõ potest u¬
si uolens. Si corꝑe crederet᷑. fieret in no¬
lentib s non corpe creditur: ad iustician¬
ad iusticiam. Et quid sequit᷑: Ore autem
confessio fit ad salutem. de radice cordici
surgit ista confessio. aliquando audis con¬
fitentem: et nescis credentem. S nec de-¬
bes uocare cõfitentẽ. quem iudicas non
credentẽ. hoc est enim confiteri: dicere qd̃
habes in corde. Si autẽ aliud in corde habes
aliud dicis: loqueris non conficeris. Cum
ergo ĩ xp̃m corde credatur. quod nemo u¬
tiq facit inuitus. qui autem trahit᷑ tam¬
quam inuitus cogi uidetur. quomodo istã
soluimus questionem nemo uenit adme nͥ

Expanded text:
. Quare illum trahat et illum non trahat, noli uelle iudicare, si non uis errare. Semel accipe et intellige, si non traheris, ora ut trainviti credimus; ergo violentia adhibetur, non voluntas excitatur. Intrare quisquam ecclesiam potest nolens, accedere ad altare potest nolens, accipere Sacramentum potest nolens: credere non potest nisi volens. Si corpore crederetur, fieret in nolentibus: sed non corpore creditur. Apostad justitiam. Et quid sequitur? Ore autem confessio fit ad salutem . De radice cordis surgit ista confessio. Aliquando audis confitentem, et nescis credentem. Sed nec debes vocare confitentem, quem judicas non credentem. Hoc est enim confiteri, dicere quod habes in corde: si autem aliud in corde habes, aliud dicis; loqueris, non confiteris. Cum ergo in Christum corde credatur, quod nemo utique facit invitus, qui autem trahitur, tanquam invitus cogi videtur; quomodo istam solvimus quaestionem, Nemo venit ad me nisi
Abbreviated transcription (Latin):
te ꝑsone. Quid est ergo quod adiungit.
spc̃ est qui uiuificat: caro non ꝓdest qͥe¬
quam: dicamus ei. Patitur enim nos
non contradicentes: s nosse cupientes
Odnẽ magister bone quomodo caro nõ
ꝓdest quicquam. cum tu dixeris. nisi
quis manducauerit carnem meam et
biberit sanguiem meum non habebit
in se uitam: an uita non ꝓdest quicquã
Et ꝓpter quid sumus quod sumus. ni¬
si ut habeamus uitam eternam quã
tua carne ꝓmittis: Quid est ergo non
ꝓdest quicquam caro: Non ꝓdest quie¬
quam. s quomodo illi intellexerunt.
Carnem quippe sic intellexerunt qͦmͦ
in cad auere dilamatur. aut in macello
uenditur. non quomodo spũ uegetat᷑.
Pinde sic dictum est caro non ꝓdest qͥc¬
quam quomodo dictum ͤ scientia inflat
iam ergo debemus odisse scientiam: ab¬
sit. Et quid est scientia inflat: Solasi¬
ne caritate. Ideo adiunxit: caritas uero
edificat. adde ergo scientie caritatem.

Expanded text:
te personae. 5. Quid est ergo quod adjungit, te personae. 5. Quid est ergo quod adjungit, Spiritus est qui vivificat, caro non prodest quidquam? Dicamus ei patitur enim nos non contradicentes, sed nosse cupientes: O Domine, magispodest quidquam, cum tu dixeris: Nisi quis manducaverit carnem meam, et biberit sanguinem meum, non habebit in se vitam? an vita non prodest quidquam? Et propter quod sumus quod sumus, nisi ut habeamus vitam aeternam quam tua carne promittis? Quid est ergo, non prodest quidquam? Caro non prodest quidquam; sed quomodo illi intellexerunt. Carnem qin cadavere dilaniatur, aut in macello venditur, non quomodo spiritu vegetatur. Proinde sic dictum est, Caro non prodest quidquam; quomodo dictum est, Scientia inflat. Jam ergo debemus odisse scientiam? Absit. Et quid est, Scientia inflat? Sola, sine charitate: ideo adjunxit, Charitas vero aedificat . Adde ergo scientiae charitatem,
Abbreviated transcription (Latin):
numquid filius hominis in celo erat pͥꝰ
quando in terra cẽ cepit: hic quidem di¬
xit ubi erat pͥus: quasi tunc non ibi eẽt.
quando hoc loquebatur. alio autem lo¬
co ait. Nemo ascendit in celum nisi qui
de celo descendit filius hominis qui in
celo est. Non dixit erat: s filius inquit
hominis qui est in celo. in terra loqueba¬
tur: et in celo se eẽ dicebat. Et non ita
dixit. nemo ascendit in celum nisi qui
de celo descendit: filius.. dei. qui est
in celo. Quo itaq ꝑtinet nisi ut inteluga¬
mus quod etiam pristino sermone com
fides nr̃a non sit trinitas s quaternitas
Xpẽ ergo unus est: uerbum. anuna et ea¬
ro: unus xpc̃. filius dei et filius homi¬
nis. Unus xpc̃ filius dei semꝑ. filius ho¬
minis ex temꝑe. tamen unus xpc. Sedn
terra loquebatur. Sic erat filius homi¬
nis in celo: quemadmodum filius deic
rat in terra filius dei in terra in suscep¬
ta carne: filius hominis in celo in unita¬

Expanded text:
numquid Filius hominis in coelo erat prius, numquid Filius hominis in coelo erat prius, quando in terra esse coepit? Hic quidem dixit, ubi erat prius, quasi tunc non ibi esset quando haec loquebatur. Alio autem loco ait, Nemo ascendit in coelum, nisi qui de coelo descendit, Filius hominis, qui est in coelo : non dixit, erat, sed, Filius, inquit, hominis qui est in coelo. In terra loquebatur, et in coelo se esse dicebat. Et non ita dixit: Nemo ascendit in coelum, nisi qui de coelo descendit, Filius Dei, qui est in coelo. Quo pertinet, nisi ut intelligamus, quod etiam pristino sermone commfides nostra non sit Trinitas, sed quaternitas? Christus ergo unus est: Verbum, anima et caro unus Christus: Filius Dei et filius hominis unus Christus. Filius Dei semper, filius hominis ex tempore; tamen unus Christus sterra loquebatur. Sic erat filius hominis in coelo, quomodo Filius Dei erat in terra; Filius Dei in terra in suscepta carne, filius hominis in coelo in unita
Abbreviated transcription (Latin):
fuerant scandalizati hinc plane: si intel¬
ligerent. Iui enim putabant enumero¬
gaturum corpus suum: ille autem dixit
se ascensurum in celum: utiq integrũ.
Cum uideritis filium hominus ascendẽ¬
tem ubi erat prius: certe uel tunc uide¬
bitis. quia non eo modo quo putatis ero¬
gat corpus. Certe uel tunc intelligetis:
quia gr̃a eius non consumitur morsib
mus. ut dominus donat illud nõnegligen¬
ter pretereundum est quodait. Si gͦ
uideritis filium hominis ascendentẽ:
ubi erat prius. Filius enim homini.
xpc̃ ex uirgine maria. Ergo filius ho¬
minis. hic cepit eẽ in terra: ubi carnem
assumpsit ex terra. Unde ꝓpħice dic¬
tum ẽ ueritas de terra orta est. Quid
sibi ergo uult quod ait. cum uideritis
filium hominis ascendentem ubi erat
prius: Nulla enim eẽt questio si ita di¬
xisset. si uideritis filium hominis ascẽ¬
dentem ubi erat prius. Cum uero filiũ
hominis dixit ascendentem ubi erat pͥ:

Expanded text:
fuerant scandalizati? Hinc plane, si intelfuerant scandalizati? Hinc plane, si intelligerent. Illi enim putabant eum erogaturum corpus suum; ille autem dixit se ascensurum in coelum, utique integrum. Cum videritis Filium hominis ascendentem ubi erat prius; certe vel tunc videbitis quia non eo modo quo putatis, erogat corpus suum; certe vel tunc intelligetis quia gratia ejus non consumitur morsibusmus, ut Dominus donat, illud non negligenter praetereundum est, quod ait, Si ergo videritis Filium hominis ascendentem ubi erat prius? Filius enim hominis Christus, ex virgine Maria. Ergo filius hominis hic coepit esse in terra, ubi carnem assumpsit ex terra. Unde prophetice dictum erat, Veritas de terra orta est . Quid sibi ergo vult quod ait, Cum videritis Filium hominis ascendentem ubi erat prius? Nulla enim esset quaestio si ita dixisset, Si videritis Filium Dei ascendentem ubi erat prius? cum vero Filium hominis dixit ascendentem ubi erat prius,
Abbreviated transcription (Latin):
entes non ex inimicis s ex discipulis erꝰ.:
dixerunt: durus est hic sermo. Quis po¬
tet eum audire : Si discipuli durum
habuerunt istum sermonem:. quid mi¬
mici et tamen sic oportebat ut diceret᷑.
Secretum dei intentos debet facere: ñ
uerbis ilis aliquam grãm coopantem¬
s ũt p̾ro uoluerunt ita intellexerunt:
tum erat uerbum uelut concisam dis¬
tribuere credentib in se. durus est in¬
quiunt hic sermo. Quis potest eum au¬
dire: Sciens autem iħc apud semet ip¬
sum quia murmurarent de hoc disci¬
puli eius sic enim apud se ista dixerut̃.
ut ab illo non audirentur. s ille qui eos
nouerat. in se ipsis. audiens apud semet¬
ipsum respondit et ait: hoc uos scanda¬
lizat quia dixi carnem meam do uob
manducare et sanguinem meum bibere :
hoc uos nempe scandalizat Siergo uide¬
ritis filium hominis ascendentem: ubi e¬
rat prius. Quid est hoc: hinc ilus soluit
quod illos mouerat. hinc aperuit unde

Expanded text:
entes, non ex inimicis, sed ex discipulis ejus, entes, non ex inimicis, sed ex discipulis ejus, dixerunt: Durus est hic sermo: quis potest eum audire? Si discipuli durum habuerunt istum sermonem, quid inimici? Et tamen sic oportebat, ut diceretur, Secretum Dei intentos debet facere, non verbis illis aliquam gratiam cooperantem: sed prout voluerunt, ita intellexerunt, et mtum erat Verbum, veluti concisam distribuere credentibus in se. « Durus est, inquiunt, hic sermo, quis potest eum audire? 3. Sciens autem Jesus apud semetipsum quia murmurarent de eo discipuli ejus. Sic enim apud se ista dixerunt, ut ab illo non audirentur; sed ille qui eos noverat in seipsis, audiens apud semetipsum, respondit, et ait, Hoc vos scandalizat: quia dixi, Carnem meam do vobis manducare, et sanguinem meum bibere, hoc vos nempe scandalizat. Si ergo videritis Filium hominis ascendentem ubi erat prius? Quid est hoc? Hinc solvit quod illos moverat? hinc aperuit unde
Abbreviated transcription (Latin):
OELO que sermonẽ
pristinum consequn¬
tur audiuimus hic
sermo debetur au¬
ribus et mentib ur̃is.
et hodierna die non
inportunus est. Est enim de corꝑe dñ
quod dicebat se dare ad manducandũ
ꝓpter uitam eternam. Exposuit autẽ
modum attributionis huius. et doni
sui. quomodo daree carnem suam mã¬
ducare dicens. Qui manducat ineam
carnem et bibit sanguinem meum: in
me manet et ego in illo. Signum quia
manducauit et bibit hoc est. si manet et
manetur si habitat et inhabitatur si he¬
ret᷑ non deseritur. hoc ergo nos docuit ce
ammonuit misticis uerbis ut simus in eiꝰ
corꝑe. sub ipso capite in membris cius e¬
dentes carnem eius. non relinquentes
unitatem cius. s qui aderant plures
non intelligendo scandalit̾ati sunt non
enim cogitabant hec audiendo nisi carnẽ
dicit: saꝑe scdm carnem mors est. Car
ne sua dicat. quia ibi est uita eterna.
Ergo nec carnem debemus saꝑe scđm car¬
nem: sicut in his uerbis. Multiitaq audi¬

Expanded text:
gelio, quae sermonem pristinum consequuntur, audivimus. Hinc sermo debetur auribus et mentibus vestris, et hodierno diei non importunus est: est enim de corpore Domini, quod dicebat se dare ad manducandum propter aeternam vitam. Exposuit autem modum attributionis hujus et doni sui, quomodo daret carnem suam manducare, dicens, Qui manducat carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in illo . Signum quia manducavit et bibit hoc est, si manet et manetur, si habitat et inhabitatur, si haeret ut non deseratur. Hoc ergo nos docuit et admonuit mysticis verbis, ut simus in ejus corpore sub ipso capite in membris ejus, edentes carnem ejus, non relinquentes unitatem ejus. Sed qui aderant plures non intelligendo scandalizati sunt: non enim cogitabant haec audiendo, nisi carnemdicit, Sapere secundum carnem, mors est . Carne sua dicat, quia ibi est vita aeterna. Ergo nec carnem debemus sapere secundum carnem, sicut in his verbis: Multi itaque audi
Abbreviated transcription (Latin):
quia sua iusticia saturati. iusticiam dei
non esuriebant. Quid est hoc iusticia dei
et iusticia hominis: Iusticia dei hic dicit᷑
non qua iustus est deus. s quam dat ho¬
mini deus: ut iustus sit homo ꝑ deum.
Que autem erat illorum iusticia:. quia de
suis uirib p̃sumebant: et quasi impleto¬
res legis se ipsos ex sua uirtute dicebat.
Nemo autem implet legem tusi quem
adiuuerit grã: id est panis qui de celo
descendit: Legis enim plenitudo. compen-¬
dio ut ait apłs caritas est. Caritas non
numini s dei. Caritas non terre non celi:
s eius qui fecit celum et terrã. Unde is¬
ta caritas homini: Ipsum audiamus

Expanded text:
quia sua justitia saturati, justitiam Dei quia sua justitia saturati, justitiam Dei non esuriebant. Quid est hoc, justitia Dei et justitia hominis? Justitia Dei hic dicitur, non qua justus est Deus, sed quam dat homini Deus, ut justus sit homo per Deum. Quae autem erat illorum justitia? Qua de suis viribus praesumebant, et quasi impletores Legis seipsos ex sua virtute dicebant. Nemo autem implet Legem, nisi quem adjuverit gratia, id est panis qui de coelo descendit. Legis enim plenitudo, compendio ut ait Apostolus, charitas est : charitas non nummi, sed Dei; charitas non terrae, non coeli, sed ejus qui fecit coelum et terram. Unde ista charitas hom
Abbreviated transcription (Latin):
in euangelio cum lege¬
retur audiuimus. panẽ
se ẽẽ dixisset qui de celo
descendit: murmura¬
uerunt iudei et dixert̃:
Lonne hic est iħ̾c filius ioseph. cuius nos
nouimus patrem et matrẽ: Quomodo
ergo dicit quia de celo descendit: Isti a
pane de celo longe erant. nec eum esurire
nouerant. Fauces cordis languidas habe-¬
bant: aurib aꝑtis surdi erant. uidebant
et ceci stabant. Panis quippe iste interio¬
ris hominis querit esuriem: unde aliolo¬
co dicit: Beati qui esuriunt et sitiunt ius¬
ticiam: qm̃ ipsi saturabunt᷑. Iusticiam uͦ
nobis cẽ. xpm̃: paulus apt̃s dicit. ac ꝑhoc
qui esurit hunc panem. esuriat iustici¬
am. S iusticiam que de celo descendit.
iusticiam quam. dat deus: non quam
homo facit. Si enim nullamsͥ hõ faceret
iusticiam: non diceret idem apłs de iu¬
dcis: Ignorantes cium dei iusticiam et
suam uolentes constituere. iusticie dei
nõ sunt subiecti. Inde erant isti qui pa¬
nem de celo descendentẽ non intelligebat᷑:

Expanded text:
in Evangelio cum legeretur, audivimus, panem se esse dixisset, qui de coelo descendit, murmuraverunt Judaei, et dixerunt, Nonne hic est Jesus filius Joseph, cujus nos novimus patrem et matrem? Quomodo ergo hic dicit, Quia descendi de coelo? Isti a pane de coelo longe erant, nec eum esurire noverant. Fauces cordis languidas habebant, auribus apertis surdi erant, videbant et caeci stabant. Panis quippe iste interioris hominis quaerit esuriem: unde alio loco dicit, Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam, quoniam ipsi saturabuntur . Justitiam vero nobis esse Christum Paulus apostolus dicit . Ac per hoc qui esurit hunc panem, esuriat justitiam; sed justitiam quae de coelo descendit, justitiam quam dat Deus, non quam sibi facit homo. Si enim nullam sibi homo faceret justitiam, non diceret idem apostolus de Judaeis, Ignorantes enim Dei justitiam, et suam volentes constituere, justitiae Dei non sunt subjecti . Inde erant isti qui panem de coelo descendentem non intelligebant,
Abbreviated transcription (Latin):
cternam. quem filius hominis dabit uobi
hunc enim pater signauit dcus. Istum fi¬
lium hominis nolite sic acciꝑe quasi alios
filios hominum: qͣuib dictum est fili al
hominum in ptectione alaruri tuariuam sꝑa¬

Expanded text:
aeternam, quem Filius hominis dabit vobis: aeternam, quem Filius hominis dabit vobis: hunc enim Pater signavit Deus. Istum filium hominis nolite sic accipere, quasi alios filios hominum, de quibus dictum est, Filii autem hominum in protectione alarum tuarum spera
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpter me. Se ipsum enim insinuat stũ
cibum: quod in sequentib illucescit: quẽ
filius hominis dabit uobis. Expectabas
credo iterum panes in anducare. iterũ
discumbere. iterum saginari: s direrat
cibum non qui perit s qui ꝑmanet inui-¬
tam eternam. quomodo dictum fuerat
mulieri illi samaritane. Siscires qui pe¬
tit ate bibere. tu forsitan postulasses ab
Deo: et dedisset tibi aquam uiuam. Cum
illa diceret unde tibi quando quidem hau
ritorium non habes. et puteus altus est:
samaritane respondit. Siscires qui petit
et dedisset tibi aquam uiuam unde qui
biberit: amplius non sitiet. Nam de hac
aqua qui biberit. siciet iterum. Et gaui¬
sa est illa. et uoluit acciꝑe quasi non pis¬
sura sitim corꝑis: que labore hauriendi
fatigabatur. Et sic inter huiuscemodi ser¬
mocinationes ꝑuenit ad potum spirita¬
lem. Omĩno isto modo et hic. Hunc ergoci¬
bum non qui perte s qui ꝑmanet in uita

Expanded text:
propter me. Seipsum enim insinuat istum propter me. Seipsum enim insinuat istum cibum, quod in consequentibus illucescit. Quem Filius hominis dabit vobis. Exspectabas, credo, iterum panes manducare, iterum discumbere, iterum saginari. Sed dixerat cibum non qui perit, sed qui permanet in vitam aeternam: quomodo dictum fuerat mulieri illi Samaritanae, Si scires qui petit a te bibere, tu forsitan postulasses ab eo, et daret tibi aquam vivam: cum illa diceret, Unde tibi, quandoquidem non habes hauritorium, et puteus altus est? Samaritanae respondit: Si scires qui a te et daret tibi aquam, unde qui biberit, amplius non sitiet: nam de hac aqua qui biberit, sitiet iterum. Et gavisa est illa, et voluit accipere, quasi non passura sitim corporis, quae labore hauriendi fatigabatur; et sic inter hujusmodi sermocinationes pervenit ad potum spiritualem : omnino isto modo et hic. 11. Hunc ergo cibum, non qui perit, sed qui permanet in vitam
Abbreviated transcription (Latin):
cum ipsis turbis loquitur: Modo teneãt:
huc uenisti: Ille post miraculi sacramen¬
tum. et sermonem infert. ut si fieri potest
qui pasti sunt pascantur. et quoꝵ saciauit
panib uentres. satiet et sermonib men¬
tes. S si capiunt: et si non capiunt: sumãt
quod sapiunt. ne fragmenta ꝑeant. Loqͣt᷑
ergoet audiamus. Respondit iħc et dixit
Amen amen dico uob̃ queritis me. non qe
uidistis signa: s quia manducastis ex panib
meis: Propter carnem me queritis. non yr
spiritũ: Quam multi non querunt ihm ns
ut illis faciat bene scđm tempus. Alius
negotium habet. querit intercessionem
clericoꝵ. alius p̃mitur a potentiore fugit
eum. apud quem parum ualet. Ille sci
le sic. Impletur cotidie talib eccłia: uix
queritur iħc ꝓpter iħm. Queritis meñ
quia uidistis signa: s quia manducastis
ex panib meis. Operamini non cibum qͥ
perit: s qui ꝑmanet in uitam eternan
Queritis me ꝓpter aliub. querite me

Expanded text:
cum ipsis turbis loquitur? modo teneant, cum ipsis turbis loquitur? modo teneant, Rabbi, quando huc venisti? Ille post miraculi sacramentum, et sermonem infert, ut si fieri pqui pasti sunt, pascantur, et quorum satiavit panibus ventres, satiet et sermonibus mentes; sed si capiunt. Et si non capiunt, sumatur quod non capiunt, ne fragmenta pereant. Loquatur ergo, et audiamus. Respondit Jesus, et dixit: Amen, amen dico vobis, quaeritis me, non quia vidistis signa, sed quia manducastis ex pmeis. Propter carnem me quaeritis, non propter spiritum. Quam multi non quaerunt Jesum, nisi ut illis faciat bene secundum tempus! Alius negotium habet, quaerit intercessionem clericorum; alius premitur a potentiore, fugit eum apud quem parum valet; ille sic, ille sic. Impletur quotidie talibus Ecclesia. Vix quaeritur Jesus propter Jesum. Quaeritis me, non quia vidistis signa, sed quia manducastis ex panperit, sed qui permanet in vitam aeternam. Quaeritis me propter aliud, quaerite me
Abbreviated transcription (Latin):
discipuli cius abissent. Alie uero suꝑuene¬
runt naues. a tiberiade. iuxta locum ubi
manducaueriant panem. grãs agente
dnõ. Cum ergo uidisset turba. quia iħc ñ
uiculas. et uenerunt capharnaũ queren¬
tes iħm. Insinuatum est tamen eis tam
magnum miraculũ. Uiderunt cnim quod
discipuli soli ascendissent nͥ auem: et quia
nauis non ibi erat. Uenerunt autem ind
et nauesiuxta locũ illũubi manducauerd̃t
panem: in quib eum turbe secute sunt.
Cum discipulis ergo non ascenderat. alia
nauis illic non erat. Unde subito trans
mare factus est fħc .nisi quia suꝑ mare
ambulauit ut miraculum monstraret:
Et cum inuenisset cum turba. Ecce re-¬
p̃sentat se turbis a quib rapi se timue¬
rat : & in montem fugerat. Omĩno confir-¬
mat et insinuat nob in misterio dicta
eẽ illa omĩa et facta in magno sacram̃¬
to. ut aliquid significarent. Ecce est ille.
qui in montem fugerat turbas. Nonne

Expanded text:
discipuli eius abissent aliae vero supervenediscipuli eius abissent aliae vero supervenerunt naves a Tiberiade iuxta locum ubi manducaverant panem gratias agente Domino cum ergo vidisset turba quia Iesus non naviculas, et venerunt Capharnaum, quaerentes Jesum. Insinuatum est tamen illis tam magnum miraculum. Viderunt enim quod discipuli soli ascendissent in navem, et quia navis non ibi erat. Venerunt autem inde et aliae naves juxta locum illum ubi manducaverant panem, in quibus eum turbae secutae sunt cum disnavis illic non erat. Unde subito trans mare factus est Jesus, nisi quia super mare ambulavit, ut miraculum monstraret? Et cum invenissent eum turbae. Ecce praesentat se turbis, a quibus rapi timuerat, et in montem fugerat; omnino confirmans et insinuans nobis in mysterio dicta esse illa omnia: et facta in magno sacramento, ut aliquid significarent. Ecce adest ille qui in montem fugerat turbas; nonne
Abbreviated transcription (Latin):
Quomodo. xp̃iani quãuis habentes spem
in futuro scło. quando uiderint deprimi
altitudinem scłi huius: plerumq contur¬
bantur de contitione rerum humanarũ
apperiunt euangelium apperiunt scrip¬
turas. et inueniunt ibi ista omĩa p̾̃dicta
quia hoc dus facit. Deprimit celsitudi-¬
nes scłi. ut ab humilib glorificetur. de qͦꝵ
altitudine p̃dictum est. Ciuitates altis¬
simas destruas. et inimici defecerunt
framee in finem et ciuitates destruxisti.
citis quid timctis: Ego ista p̾dixi ego facio
necesse est ut fiant: ego sum: nolite timere.
uoluerunt ergo acciꝑe cum in naui. ag¬
noscentes ac gaudentes securi facti: et
statim fuit nauis ad terram quã ibant.
Factus est finis in terra de humido ad solidũ
de turbato ad firmum de itinere ad finem.
Altera die turba que stabat trans mare.
unde illi uenerant. uidit quia nauicula
non erat ibi nisi una. et quoniam nõ in tͦ
isset cum discipulis suis in nauem s soli

Expanded text:
quomodo Christiani quamvis habentes spem quomodo Christiani quamvis habentes spem in futuro saeculo, quando viderint deprimi altitudinem saeculi hujus, plerumque conturbantur de contritione rerum humanarum. Aperiunt Evangelium, aperiunt Scripturas; et inveniunt ibi ista omnia praedicta; quia hoc Dominus facit. Deprimit celsitudines saeculi, ut ab humilibus glorificetur. De quorum altitudine praedictum est, Civitates firmissimas destrues; et, Inimici defecerunt frameae in finem, et civitates destruxisti . citis? Quid timetis? Ego ista praedixi, ego facio, necesse est ut fiant. Ego sum, nolite timere. Voluerunt ergo eum accipere in navim, agnoscentes ac gaudentes, securi facti. Et statim fuit navis ad terram in quam ibant. Factus est finis ad terram: de humido ad solidum, de turbato ad firmum, de itinere ad finem. 8. Altera die turba quae stabat trans mare, unde illi venerant, vidit quia navicula non erat iisset cum discipulis suis Iesus in navem sed soli
Abbreviated transcription (Latin):
significat numerus uiginti quinq qm̃
iuiginti quinq quadratum quinarium
s huic legi antequã euangelium ueni-¬
ret: deerat ꝑfectio. ꝑfectio autem in sena¬
tiplicent᷑. ut lex ꝑ euangelium adimple¬
atur. ut faciant sexies quini.xxxͣ. ad cos
ergo qui implent legem uenit iħc: et ue¬
nitꝰ modo calcans fuictus. omines tumo¬
res mundi. sub pedib habens. om̃s celsitu¬
dines scłi p̃mens. hoc agitur quantum ad¬
ditur tempori. Et quantum accedit etas
scculi. augentur in isto mundo tribulatio¬
nes. augentur mala. augentur contritio¬
nes. exaggerantur hec omĩa. Ihc transit
calcans fluctus. et tamen tante sunt tri¬
bulationes ut etiam ipsi qui crediderirẽ
in iħm. et qui conantur ꝑseuerare usq in
finem. expauescant ne deficiant. Xp̃o fluc¬
tus calcante. scłi ambitiones et altitudi¬
nes deprimente: expauescit xpĩanus.
Nonne hec predicata sunt᷑. illi: merito et
iħu in fluctib ambulante timuerunt.

Expanded text:
significat numerus viginti quinque, qusignificat numerus viginti quinque, quviginti quinque, quadratum quinarium. Sed huic legi, antequam Evangelium veniret, deerat perfectio. Perfectio autem in senatiplicantur, ut Lex per Evangelium adimpleatur, ut fiant sexies quini triginta. Ad eos ergo qui implent Legem, venit Jesus. Et venit, quomodo? Calcans fluctus; omnes tumores mundi sub pedibus habens, omnes celsitudines saeculi premens. Hoc agitur quantum additur tempori, et quantum accedit aetas saeculi. Augentur in isto mundo tribulationes, augentur mala, augentur contritiones, exaggerantur haec omnia: Jesus transit, calcans fluctus. 7. Et tamen tantae sunt tribulationes, ut etiam ipsi qui crediderunt in Jesum, et qui conantur perseverare usque in finem, expavescant ne deficiant: Christo fluctus calcante, saeculi ambitiones et altitudines deprimente, expavescit christianus. Nonne haec illi praedicta sunt? Merito et Jesu in fluctibus ambulante, timuerunt: